Gb660_fol
author: Johannes <Bromiardus>

N12511943061 021

IIIIEIIIIIIIIVIII ——

Us Tobinaen

—

— —

4
zriene. 6
onſannn
ſtnenn
Monio
nſo⸗
lum
ſadi⸗
tar
ſate
lno⸗
gkito
Auvns
AMocatt
Alind
n un
orern
zun is
hr
AM
Ataua
Al
Puno
Nnn
Nnce 4
dine
Ann
etituc
PNAlum
Bentfcere
honitu⸗
(Carias
ſand
Cſtitas
Ciutas
(ytrito
onfeſio
Conſcntis
ſiſtemco
Concordu
Logtano⸗
Cöſligri
ſüheſid
oni
e
Chore⸗
Correctio
L
—
gemu
An
Dectcge
Delenta
Nnannd
aend
lenci

=
E

=
S. =

— — — = ⸗

ahhnesassaateer

hfh ——

r Tr L Nà2

— — — -T rrrf

Tabula

Mcipit tabula voca⸗
lis ſupꝑ Summã pᷣdi⸗
eennumfrarnis ohi
nis ð Pꝛomyard oꝛdinis fra
trum pᷣdicatoꝛum.
Mbiectio J.
Abijcere 4.
Abinfantia Ij.
bſtinentia .uij.
Abſconſio V.
Abuſio vj.
Abſolutio vij.
Accidia .vlij.
Accedere .ix.
Accipe .
Accuſatio. j.
Acquiſitio xij.
Aduentus Fiij.
Aduocatio iiij.
Adulatioꝰ xv.
Adoꝛatio xvj.
Adulteriũ Xvij.
Agduerſitas xviij.
Ambulare pix.
Amozꝛ xx.
Amicicia xxj.
Angeli Xxij.
Anima Xxij.
Arma rxxiiij.
Aſcendefe Nxv.
Audire AXxvj.
Auaricia Fxvij.
¶ Beatitudo j·
Bellum .ij.
Benefacere ij.
Sonitas .iij.
CKEaritas J.
Caro ij.
aſtitas lij.
ECiuitas Uij.
Contritio .V.
Konfeſſio vj.
MConſcientia vij.
Koſuetudo Vlij.
Concoꝛdia .Ix.
Cogitatio .
Cõſiliarij j.
Cõpaſſio xij.
Cõuerſatio Fiij.
Eoꝛ xiiij.
Choꝛea JXv.
Coꝛrectio rxvj.
ECrux Xvu.
odl . xviij.
amnatio j.
Beſperatio 4.
Becima lij.
Dedicatio .Uuij.
Delectatio V.
DBetractio vj.
Biſcretio vij.
Diſcoꝛdia viij.
Bilectio .lx.
Bimittere Xx.
DBiuitie pj.
l xij.
Electio .ij.
Elemoſyna .iij.

4 Zun

Equitas
Erubeſcentia
Euchariſtia

Exemplum

Executoꝛes
Sfalrn
Falſitas
Fama

erie
ides

Fararo .
oꝛtitudo
raternitas
E. n
Saudium
BGloꝛia
Hꝛatia
Hꝛatitudo
HBula

U.
Adomo

Homicidiũ
Honeſeas
DHonoꝛ
Woſpitalitas
umilitas
eiuniũ
Inconſtantia
Infirmitas
Inobedientia
Intentio
Inuidia
po cryſis
IYra
Judices
Zchteg aa

udiciũ diuinũ

Juramenti
uſticia
aboꝛ
LZaus
Leges
Liber vite⸗
Locutio
Ludus
Luyuria
¶ Algledictio
ndatum
Maria

Aatrimoniũ

AMendacium
Adercatio
Militia
Ainiſtratio
Miſericoꝛdia
Aiſſa
MdO25
Mundicia
Mundus
Aldunera

egligentia
Mobilitas
Nocum entũ
¶ Obegientia
Ocium
Odium
Operatio
Oꝛatio
Oꝛdo clericalis
Oꝛnatus

.
SN

liij .*
Y.

Vvj.
VIj.

.ix.
j.
.iij.
.liij.
V.
vVj.
O.

⸗U.
.lij.
uiij.
.v.

.Ij.
iij.
.iiij.
V.

iiij.

viij.

.uij.

viij.

iiij.

vij.

vocalis

Oſtenſio viij.
¶ Darientia Jj.
aſſio xpi .ij.
Pauptas Iij.
Pax iiij.
Peccatum V.
eccatoꝛ vVj.
. enitentia .vVij. „
eng . vlij.
erſeuerantia .ix.
ꝛedeſtinatio j.
eſlientio „ Jij.
Pꝛelatio Fiij.
ulcritudo run.
uerere j.
apina J.
Recidiuum .ij.
Redgere .iij.
Regunen uiß.
eligio .
Reſtitutio .vj.
Reſurrectio vij.
¶ Bacerdotiium ꝗ.
Banctitas ⁊ ſanitas .ij.
Bapientia — uI.
BGcientia iiij.
Benectus w.
Genſus vj.
Bequi vlj.
Beruire — Milj.

vmonia —,— r.

4— 1¹

ocietas

.

oꝛtilegium - j.
Gpnſſanctus —,— —xrii.

ee —-—xiiij.

emptatioJj.
Teſtimonin ij.
Timoꝛ =iij.
Trinitas Aiij.
ZAalari⸗ v.
.
Uia iij.
Endere — — aaiij.
Vindicts w.
Virtus vj.
Eiitas –Vl.
Viſitato ·dviij.
Vocatio ix.
VBloluntass –.
Botum .
Vſura —m.
— eiſ.

Ab

Ac

Tabula

¶Incipit tabula realis in pꝛedicta ſumma pꝛedi⸗

„*

cantium.

H infantia pueri inficiuntur ab illis a qͥ-
bus eberent infoꝛmari. A. iij.ij. De hac
materia ⁊ ꝙ ſunt a iuuẽtute in moꝛibo in-
andi vide ibi totum capitulũ.

6 Ab infantia vel ve longa ↄſuetudine ꝑuerſus ra

ro coꝛrigit᷑ ibidem. Quia multa hʒ impedimenta.
vij. lij. Mec illa difficultas ẽ virtuoſa ibidẽ. liij.
tẽ bona vita eſt incipienda ab infantia. Z. j. iij.
tem infantes ſunt templũ cei. M. xij.xiij.
Quere. cognſuetudo. inuentus.ſenectus.cũ concoꝛ⸗

Dantijs ſuis.
Abſolutio. Multi male abſoluuntur. C. v.xvj.2
Huere ↄtritio. feſſio pnig. reſtitutio ſatiſfactio.
bſtinentia. Abſtinendũ eſt ne alij ſcãdaliʒent᷑
.ij. viij. p legem. .⸗
tem magna ẽ abſtinentie vtilitas.AZ.iij.p totum.
Item abſtinentia eijcit emones de animabus.A.
iij.j.
Inn⸗ facit acquirere ſcientiam.A.iiij.ij.
tẽ ẽ ſignũ vite eterne mater ſanitatis. A.iiij.iij.
tem multũ valet cũ falſa patientie ibidẽ.iiij.
De abſtinentia Qabuchodonoſoꝛ.ibidẽ.vij.
tẽ ꝙ fuit a deo oꝛdinata in padyſo. J.j. ix.
tẽ ẽ neceſſaria in omnibo ſenſibo coꝛꝑis ⁊ potẽtijs
anime. Y. j. j.
Item cõtra murmurantes ⁊ abſtinentia. S. 7. G.

iiij.x.
Item ꝙ eſt cauſa ſanitatis.S.⁊.GO.v.xviij.⁊xix.et

.j. v.
Piorrgar hereditatẽ celeſtem. JJ.j. vj.
Nue ſit abſtinentia vicioſa. J.j. vijj.
Item abſtinentia vebilitat hoſtes ꝑ hiſtoꝛiam. P.
vij. xxiij.
NQuere.gula.ebꝛietas.ieiuniũ.penitentia cum con-
coꝛdantijs ſuis.
¶Abuſio. abutentes miſcoia vei ſunt peſſimi apo-
thecarij. M. ix. xxxvij.
Abutentes wonis ei vel hominũ male reflectũt ra
dios. S. G. ilij. vj. H.j.xxv.
Item ꝙ omnia perdent quibus abutebantur. Vi/
ve hac materia.A. vj. Atotum.
NQuõ om̃ibo reb abutimur. T. xvj. 7.xvij.⁊.xviij.q;
tales perdunt pꝛuilegia.
Nuere pꝛiuilegium.
ccedere œbemus ad xpᷣm quatuoꝛ modis. A.

1x. p totum. G

NQuere. ambulare. via.
Lecla. Werictos i ſt baiuli dya boli.A.viij. v.
t vaſa vacua in eius cellario ibidẽ.vj.
Et canes iacentes in ſole ibidẽ.vij.
Et terra inculta ibidẽ.viij.
AVtẽ inter ſerpẽtes wꝛmiũt oꝛe apꝑto ibidẽ.ix.
Zohabent currum in luto nec iuuant vt extrahat᷑.
Honũ exemplum ad excutiendã. A. viij xiij.
Et medicina dyaboli ibidem.xiiij.
HOꝛ accidioſi habebũt regnu dyaboliꝑ exempluʒ de
rege ⁊ trib filijs ibidẽ.xvj.⁊.xvij.
EFergunt regnũ celoꝝ ꝑ exemplũ bonum. A. G.
M væmon accidie ẽ camerariꝰinferni.A.xxij.xviij.
Quõ accidia legit tedet aiam meã in eads Peeci
roꝛis. P. vj. iij.
= accidioſi ꝑdunt tpᷣus bonum irrecuperabile.
Item multa damna ſequunt᷑ accidiã ⁊ multa ꝑicu⸗

ECZAI9

la. M. ij. arti.d. “
Et ſunt mali oparij.O.iiij.x.
Muõ rñdendũ ẽ tẽptatõi accidie.P.v.xiiij.
Muere ociuum.
¶ Ac quiſitio vix ẽ ſine peccato.A.xij.ijj.
Item in acquiſitione mala dyabolus eſt ſocius.A.
xij.iiij. J
tem tales ſcindunt burſam ver ibidem. vj.
tem ẽ moꝛtifera vtentibo ibidẽ.vij.⁊.xxiiij.cum ſe⸗
uentiby. ”êè”
rem infert dãnũ tpale.Zl.xij. xiij.cũ ſequẽtib.
Facit ꝙ nõ habet grãm bene expendẽdi.A. xij.xvj.
. xxj.
Infert dãnũ eternũ ibidẽ.xxiiij.cũ ſequẽtibo.
Cales ſunt peioꝛes Juda.A. xij.xxx.
Item in moꝛte veſperant ibidẽ.xxxij.
Et vemones væ hoc libentius tẽptãt.A.xij.xxxiiij.
Aale excuſant ſe legibo ibidem.xxxviij.
Item modus malus quo multi emunt res altenus.
Axij.xxyix.
MOꝛ non ⁊eberent acquirere ꝓ filijs optiſne pꝛobat᷑.
ibigem. luij. . =
Itẽ malus modus quo młti acquirũt.Axxvij.xxj.
Duibo ſunt crud eles.Axxvij.xxxvij.⁊.xxviij.

Sunt mali mercatoꝛes.A.xxvij.xxix.cum ſequen⸗

tibus.
Sienn in fine dyabolus cũ eis cõputat.⁊ eos ad in⸗
ernũ poꝛtat. F. .xlij. =
Itẽ acqͥſitoꝛes decipiũt incautos.F. iiijx.
acquirentes ꝓpter remanẽtes poſt eos ſunt ſiles
volenti currere pꝰmoꝛtẽ.F.v.x. à
Item aſſimilantur ſerpenti qui vocat᷑ regulus.J.
VI. vij.
M acquiſitio mala nocet vxoꝛib.i liberis.⁊ amicis
7 zalulſtris Y.li⸗ xxxvij.
Item ſunt ſicut quidã medicus.A.iij.xiijj.
Ytem damnant᷑ p narratõem bonã. Al.vj. xx.
IYtem qð malgacquiſitũ ẽ.male vadit.AO.xiiij.iiij.
NQuõ cupidimalicioſe acquirunt res mobiles.R.j.

j. . iij.
Et immobiles. R.j.ij.
Itẽ quò ſe excuſant ꝓ mĩſtros ⁊ legem patrie. R.j.
v. Laliũ ꝑiculũ.R.j.x. .
Item omnia vendicant.⁊ in om̃es impingunt ſicut
cecus. R.j.xvj. =
Tenentes male acquiſita eandem penaʒ ſuſtinebũt
R.vj.xj.⁊.xij. Quia tales bibunt vomitum alioꝛuʒ
R. vj. xv.
Item male acquirẽtes ꝓ filijs.vel quibuſcũq; alijs
aſſimilant᷑ vipꝛe.V.xij.v. Quere.auaricia.cupidi⸗
tas.falſitas.furtuʒ.mercatio.rapina.ſymonia.em⸗
ptio.venditio.munera.vſura ⁊c̃.
¶Accuſare. A. xj. totum. ,
Item damnũ quod alijs inferunt poſtea ſentiunt.

. vj. xxix.

Ytem ſunt accuſatiui caſus. S.xiiij.xij. Quere.ira.
inuidia.odium.falſitas.nocumentum.cviſitatio ⁊c̃.
¶ Agduentus.qꝙ in aduentu eſt ſpãliter ↄfutẽdũ.X.
ij.j.we materia aduentus.A.xiij.ꝑ totum.

Huere.natiuitas.xpᷣi.maria.

duerſitas pꝛodeſt.A. xviij.iij. Non mutat ani⸗
mũ ſapientis.ibidem.viij. .
Item in fine placebit ꝑ exemplũ væ cultello. .j.ij.
Et ꝑ ronem. AO. xj. xxj.
Item aduerſitas oſtendit qui ſunt patientes. M.j.
Z.xvyopꝗA. . —
D cus immittit aduerſitatem ꝓpter bonũ noſtrũ.
Muer e flagellum infirmitas.impatientia. patien⸗
tia.ꝑſecutio.tribulatio. . .

1△

= Tr
. =
7

Aniſ . .
nittanenond
bide,nin.nrii.
nblnm nlmniin 1
Erſiyencianis tale idice nit⸗
eningfgcltg enuntchant T
Uarefalitnslcr ſapienns.
Afoansinfanat huniitatt.⸗
Oucre Roluntas cdſenſus Nſidenin
H„ Mnsgacelndg8g—ſe.
n nmbucuſ ſabcaliſaſtidal
gl i
Llreſoobus.
Iaumcnltrionornns Aberttois
j nbolare bemus poſt pomtmoli
dgmemic. nmala
Agrſall,niin.
iada muncials camalistfall

ſcpentiv.

Anndiferntininteramiai ni
acr aas ien
lnmnocis isamiag gegeri⸗
Aniaſiciaeſäitdiuti Knd
u,nnrſali der d
amiaasundiraarnn
. nebil. fn. Anmnsd

R

¹ Qucfemmnalor e⸗

inrjeni.
ryi. n. umſeguen⸗

cöputat ? 0sg in,

os. F. iiix.
ohoſt eos ſunt ſites

nivocak regulis 7.
waliberis namicis

no A.ii nij.
bon A pi .
epacit Mrilij iij
ntres mobiles. KR..

rlegen patne RKj.
es impingunt ſicut

enpenaz ſuſtinebüͤt
nt vomitum alionnz

vAguibuſcöchali
cre Warigin. upicl/
rapina ſfnonts en⸗

i.
runtpoſten ſentiunt.

nii i. Querl in

Gentum viltatio,.
lipaier aiteti, S 4
in totum.

ii Konmtnmni
plüe .ultello. Diji.
entes. Pi⸗

iſuntpoten .n
ſm.

inetinnu ii

6

Tabula
¶ Adulatio. Adulatoꝛes. ſunt ſacerdotes inferni .
duces cecoꝝ.⁊ falſi teſtes.⁊ piculoſi medici.⁊ coci
inferni. ætractoꝛes. ⁊mitra ſcabioſi. cauda ani-
malis.⁊ palliũ moꝛtui.⁊ hoꝛologiũ inferni. incan⸗
tatoꝛes.⁊ aucupes ⁊ nutrices dyaboli.⁊ locuſte.⁊ ſy
rene.⁊ canes ioculatoꝝ.⁊ vulpes.⁊ demones laruati
paſtoꝛes ouiũ dyaboli.a iudas ꝓditoꝛ.⁊ homicide
falſi ꝓphete.⁊ venatoꝛes dyaboli.raer ⁊ gallus ſu⸗

per campanile ꝓbant᷑ hecoĩa.A. xj. j.ij.cũ ſequenti⸗
bus.7. M. xiij. ix.

Item adula toꝛes vecipiũt potẽtes ꝓ exempluz bo⸗

num. A. xv xix. ”́UJMZẽM .
¶MQuib rebo a ſſimilãt C. xj xxiiij.ꝛ xxviij.
Et ꝙ magnipᷣlati dicunt. Amen. C. xj.xxix.
Itẽ ſunt ſicut auis in cauea.⁊ intrãtes womũ pꝛuni⸗
Be mc nj.
Item ſunt falſi monetarij. j.xrxiiij.
MQu aly riſſendũ ẽ aqulatoꝛibo. S. v. xv.
NQu ere cõſiliarij.miniſtratio.
Aaultenum. ꝙ adulteriũ mulieris eſt peins qᷓ v
ri.A. xvij ej. “”
NQue mala ſequunt᷑ adulteriũ ibidẽ.iiij. ð
Pꝛopter adulteriũ Voꝛ pdit wteʒ. X.j.xxj. p legem.
Item pena adulterij.ibidẽ.x. cũ ſequẽtibo.
NQuere luxunia. matrimoniũ.
¶ Aguocati tenent᷑ facere elemoſynã re ſciẽtia illo⸗
rum. A.xiiij. vjj. .
Item falſiſunt peioꝛes omnib artificibo ſiles de⸗

monibo.ibidẽ.xxiij.xxiiij.
Zran aſſimilantur cuidam medico. L. .iij xiij.
t ſtipendiarijs italie. ibidẽ. xiiij.
Mꝛ. nimis faciliter credunt clienti.C.iij. xvj.⁊.xvij.
Dere mina exi. lentia.
Affectus inflamat umilitate. H. vj.xix.
Quere.voluntas.cõſenſus.vœſiderium.
Allea. quere ludus.
¶ Am bicioſi ſt ab eccleſiaſticis: ⁊ alijs officijs repel
lendi. H. vj. ij.
Quere ſuꝑbia. . .
Item cogitatio moꝛtis veberet oẽs ab ambitõe re-
trahere.M. xj. ix.⁊.x. “”VM =
Ambulare vebemus poſt ypᷣm tiplici via ꝛ triplici
modo.O.vij. arti.j.ij.
Nuere.ſequi. via ⁊c̃ . M
Amicicia mundialis ⁊ camalis eſt falſa.A. xxj.ij. cũ
ſequennto.
Hona differentis inter amiciciã xi ⁊ mũdi.ibidem
iij. cũ ſequentiv.
NQuibo modis oĩs amicicia acquirit᷑.ibidẽ. vꝰ. .
Amici ficti creſcũt diuitijs ſicut mala herba cũ tri
tico.⁊ ram aſculi cũ arboꝛe. D. xj. xxvj. .
Item amicicia mundi ⁊ carnis.eſt ſicut rota ligata
fune vebili. F. .xx. =
Item melioꝛ eſt inimicus manifeſtus:qᷓ amicus fi⸗
ctus.Y.vij.ix. = =
Querentes maloꝝ amiciciã ceo diſponẽte illoꝛum
habebunt inimiciciã. J.ix.xx.
Item tota amicicia mundi:eſt ad carneʒ ⁊c. M. xj.
Itẽ moꝛs oñdit quis ſit verus amicus. M xj. cxvij.
7. cxviij. ⸗
Item amicicia maloꝝ eſtad malũ finem. M.iiij.v.
2Ij. S N
tem aſſimilatamicicie latronũ. P.iiij.xxxvj.
micicia mũdialiũ legit octauã lectiõʒ in exequijs
peccatoꝛis. P.vj.xvſj.
Vtem eſt ſimilis furib⁊ vemonib.S. x.iij.
3 nõ ẽ amicicia bona intermalos. cauſa qua⸗
re. V.j.iij. —.
Non ẽ vera amicicia vbi vnus nõ agit ad coꝛrectõʒ

Kealis
alterius. Vl. j. iiij.

Nuere amoꝛ. fraternitas.ſocietas. inimicicia.
moꝛ facit aĩam ſilem rei amate. A. xx. j.2. ij.

multilibentius dant ꝓ amoꝛe mundi ꝙ xei. ibi⸗

m. viij.
Item eleuat amãtẽ in celo. ⁊ ad celũ ſiut caloꝛ bu⸗
m V finit
tem amoꝛ maloꝝ finit in odium etemũ.p erẽolũ
Domneimo fuirt A n, xxvij. emnſ. gexkpii
Item amoꝛ oĩbo lucrat. C. .xj. . xij.
Atem quare amoꝛ ðꝛ pes aie. AR. j xliij.
Ytem ſtulti ſunt qui plus amant terrena i celeſtia
M. xiij.viij.
Oe pc fuit natus ⁊ paſſus. vt a nobis amharetur. P.
ij.xij.
aliqui tenent diem amoꝛis.ſicut paterfamilias.
⁊Zlupus. P. ij ij.xv. .
NQuere amicicia. charitas.concoꝛdia.ᷣ dilectio.pax.
timoꝛ.
¶ Angeli. Angeloꝝ pntia vebet facere nos abhoꝛ⸗
rere peccata.A. xxij.xiij.⁊.xiiij.

De quibus hominibus reſtaurabit᷑ ruina angeloꝝr.
ibidem. xv. .
MQuare veus dat damnãdis angelum cuſtodem. S.
iij.xxxj. 7. C. vj. lj.

Sl

ſ

uſtodiunt nõ a temptatõnib..ſi rogent᷑ pulcris vx⸗

ſibus.C. j.xx.
Qanim e bulla vi quã falſificãs excõmunicatur.

X.xij.xiij. . 1
Hnmima que ſequitur camem peribit ineternum. A.
xj.xxvij.
MQuid ſit anima. ꝙ viuat poſt coꝛpus. oſtenditur
multis rõnihus..xxiij.j.
Sifferentia inter imaginẽ ⁊ ſimilitudineʒ in anima
Axiij.vj.
Onuma eſt caſtrum ei.ibidẽ.xij.
multi diligentius colligunt pecunias qᷓ cuſtodi⸗
unt ammas.ibidẽ xxiij. .
Pena polluentiũ templũ anune. H.ij xlvj.
Item qui animas negliguũt.ſunt ꝓditoꝛes. C. ij. vj.
MOꝛ multi ſunt in illo piculo.C.ij.vj.
Amoꝛ inoꝛdinatus inter aĩam ⁊ carnẽ vertet᷑ odiũ
C. ij. ix. 7.x.
Tales ſunt ſtulti.ibidem.xij.
anima in gratia eyñs eſt pulcerrima.ſ̊ in pecca⸗/
to exiſtens ẽ turpiſſima..v.liij.
Honum exꝑimentũ quõ ſciri põt. vtrũ anima plus
diligatur ꝙ; coꝛpus.C. v. xxix.
Anuma eſt oꝛnanda ꝓpter ceum. C J. arti. iſ.
Mon omnis amma bhʒ vi ſimilitudinem et cauſa q-⸗

re.C. xiiij.iij.

M. fecit eam ad vi etad ſanctoꝛum ſimilitudinem.

ibidem.iiij. .
Que anima non poteſt recipere wi ſimilitudinem.
C.xiiij.ix.
tem mundata et munda ſeruanda eſt:qꝛ eſt tem/
plum vi.ibidem.xiij.
NQuare nõ faciunt ꝓ anima.ſicut faciunt ꝓ coꝛpoꝛe.
Iten Ghainne ebet eẽ liber mãdatoꝝ vi.et quõ ſcri
bi et coꝛrigi veber. L. iiij.ij.
Item in firmitas animeẽ ſimilis infirmitati coꝛpo
ris.a.xj. arti.ij.
Mꝛ perdens animam alterius pꝛo illa perdetur. A
X .
een anima habet triplicem carcerem. M. xj. liiij.
Ytem tripliciter polluitur. O.vj.viij. .
Ytem tãtũ de nobilitate anime eſt gloꝛianduʒ. M.
AMomodo anima eſt oꝛnanda virtutibus.O.vij.

R

LTabuia
Fuu. xſaeul.
Pe q; anime ſunt in gloꝛia et pena ante diẽ iudicij
VIj. Eyv. = .
Item cum arte veraces.niſi in arte anime diligũt᷑.
MQuere:caro.ignoꝛantia ⁊c̃.
¶ Antichꝛiſtus cito puerteret illos qui nũc facilit
coꝛrumpunt᷑. F. iij. iij.
Item quõ intelligit᷑ illud vSas.xij. .
eatus qui expectat ? puenit ad dies mille trecen
tos trigintaquinq;.J.xj.iij.
Quere oyubolus. ⸗
¶ Apellationum abuſus repꝛobatur. A. xiiij.
xvj.

Appellant pauꝑes ad veum iniuriam patientes. .

Lj. vI.
NQuere: aduocatio. falſitas. R
¶ Appetitus humane landis facit vender e pᷣcioſuʒ
ꝓ vili. G.ij. xvſj. =
Quere:affectus.voluntas.æſideriũ. 3
Aperire ebemus cæo ꝓpter multa cõmoda.A. xiij
xxxij. cum ſequentibo.
Huere oſtendere. =
¶ Arma animeſunt virtutes.A.xxiiij.vij.
De iſta materia.ibidem totũ capitulum.
Ytem armemus nos exemplo xpi. M.j.xiij.

Contra ſuperbiam vanitatem armoꝛum. M.iij.

v.
Quere:bellum.malicia.vxirtus
Archiepiſcopoꝝ anglie irrationabilis diſcoꝛdia
L. uu xil.
NQuere:epiſcopi.pᷣlati.
eeder⸗SIr.n totum
uomodo xpᷣc pꝛius aſcendit crucem ⁊ quare.P.
Et cõgrue ſic aſcendit. P.ij.xv.
Muere:accedere.

uaricia. Auari habent ſtomachum nimis jre⸗

pletum. A. x. viIJl.
Item nunꝙ dicunt ſufficit.Fl.xij.xri.
Itez auaricia ẽ multũ atra rõnẽ.qꝛ vita nr̃a ẽ tam
bꝛeuis. A. xij.lij.

Auarus alam ſuam vendit.AM xxiij jxj.
Et deum expugnat..xxv.xxiiij.

Hon audit libenter pᷣdicantem. Ayyxvj xxj.ꝛxxij. ·

Lryy. HW
Iteʒ auaricia ſcientie ⁊ nõ cõmnnicare quater nos
eſt veteſtabile.A. xxvij.v.
Quot mala creſcunt ex radice auaricie. A. xxvij.

.iij.
Nuomodo inuenitur in loquela ⁊ oge omniuʒ.ibi/
. ſunt inſatiabiles.⁊ ꝙ habent mirabilẽ infirmi-
tatem. Zl. xxvij. v. 2. vj.
Cauſa inſatiabilitatis.ibidẽ.viij.ꝛ.xx.
e fames auari eſt peſſima.ibidem.x.⁊.xxiiij.⁊.xxv.
Auarus ſtultioꝛ eſt camelo ⁊ poꝛco.A. xxvij.xj.
Item ſunt qua ſi canes.ibidẽ xij.⁊.xvij.
N. auaricia impedit panem.Zi.xxvij.xv.⁊.xvj.
Et eius ſeruitus eſt peſſima.ibidem.xx.
Vexat hominẽ nimis.ibidem.xxj.
Pena illoꝝ.A.xxvij.xxvj.

Item anime pulcritudo eſtmultũ appetenda. D.

Kealis

Ytem in moꝛte deſperant. ibidẽ xlix.7.l.

* piures damnant᷑ ꝓ auaricia ꝙᷓ ꝓ alio peccato. A.
xxvij.ly. . =
Que habent non ſunt ſua.ibidem.lvij. Et hoc in⸗
ueniet quando capellus eleuabitur.Zl.xxvij.lxj. cuʒ
ſequentibus.

—

FFtem w ousroqus morevocaderunr wralio qui
fa

me moꝛiebat᷑. M. ix.xxv.⁊.xxvj.

Hꝛ wus contra auariciam abbꝛeuiauit vitã noſtrã

M. xj. xc.

Item cogirario moꝛtis veberet omnẽ excutere aua

riciam.Aſ.xj.c.⁊. cij. . SS
Item auaricia impedit viſum anime. Vl.iiij.iij.et

Item auari aſſimilantur trũco cui pecuma immit⸗
fitur.⁊ ſpongie.⁊ burſe.V.xij.iiij. Et byfoni.⁊ vi⸗
pere.⁊ equo vmbꝛatili.V.xij.v.
NQu ere:cupiditas.acquiſitio.emptio.furtum.diui⸗
tie.diuites.mercatio.venditio.mundus.rapina.ſy⸗

monia.vſura.munera ⁊c̃. * .
Audgire.Auditoꝛ verbi ei qualis eſſe vebeat. A.
ExVI.j.

Audire loquivtilia.ð eſt ſignũ ſalutis ibidem xix.

Audire turpia narrantes ẽ piculoſum:qꝛ dyabolꝰ

lucratur loquentes audientes. G.ij.xxv.

Item talia audientes repurantura loquentibo ini

mici ei. G.ij. xxvj. .
Iteʒ auditoꝛes verbi vei vebent eſſe ſicut quivolũt
in arte ꝓficere.Et ſicut feneſtra vitrea.⁊ ñ ſicut cri⸗
bꝛum. P. xij.xxxvj.⁊. V.ij. ij. 2
Et ſicut famem patientes.⁊ elemoſynam petentes.
P. xij. xxxvij. S
Z ren verbi xei.ſunt ſicut ligna reſpectu ignis.
.lIj. v.
Qu ere:ccere.pᷣdicatio.verbum.

¶ aptiſmus eſt magne virtutis Mam demones
fugat.⁊ a temptationibus vemonum liberat. F. uij.

Quid ſignant illa que circa baptiʒandũ fiũt.ibideʒ
Vj.7. xxix.
Z Iptelligit inni crediderit ⁊ baptiʒatus fuerit.
NQuõ pacta baptiſmi ad memoꝛiã reducere debemꝰ
Y. ix. xxxviij.
DQuere:fides. .
¶Heginagiũ ⁊ alia frequẽs viſitatio mulieruʒ.le⸗
dit famã. P.j.viij. p leeeoem.?
Quere mulier. U
Wellantes ſecum meretrices non habeant. H. ij.
NQu are eſt continuũ bellũ inter carnem? ſpiritum.
ibidem.xx.

Habentes remoꝛſum conſcientie nõ bene bellabunt

H. ij. xxxvij. “
Item nota ſpaliter. H.ij.xxiij.
m̃ vitam bonam
cem. xxxix.cum ſequentibus.
E h oiationes ſonctoꝑ bono:um vnoꝑ. O:ij li.
7xliij. =WD
Juſte bellantes.deus ſpecialiter iuuat.C. xvij.vj.2
Mellaturi pꝛius cõfiteant᷑.⁊ cõmunionẽ accipiant.
E.vj.xiiij.⁊.S.xij.v.

——

abentes obtinent victoꝛiã.ibi

lalaſciti on rmul P
Ciummun gid it M.

Ueresccnſi.
mnliagtennmitesenunt)

fanmeniwmenmann
1stcde O.i. J
Perrhnaun ſiut Ens eg
umniſimglictsamalatennalho⸗
Bor berdltaminbisggef
Dyp. .
ẽctnfuna ſm la &
Luamulier nuentwni ſnt uſt
Itmamomiſnaoſtidlt ales

icSua
Aerei hono c chcoꝛccis ini⸗
Etquonõ caro eſtcarcer anime. O/
Ouonococantat oereemibiingre
e Dxjmii.
ſtem andſehebetd aninnz ſcutn
Ppürli
lnnaentttſnimchſu
Choritats
nnn Persſuntſcalsuaa

Etckninignßerltmm die
inechantatrope Guntnams
unn Wactnos hjechenini die
Ien chantasahhrnlokſint

Aledone ſne lenocit hiiin

ten chantatis ozgo
Nd mantinellnnn

Dſebolimibyang,bz, ..
mcunn upfttirtisfirn
eritgrlug dile g
nmn uudlkäbintinclohe⸗

Chmtnn
ii nnbchenmnnher

Nuomodo eſt idoloꝛum ſeruitus.ibidẽ xl. Bellandoꝓ ꝑte dei.ſancti meruerunt gloꝛiam eter Confntluanmn
QAliquando eſt cauſa moꝛtis coꝛpoꝛalis.ibidem.xlj. nam. HG. ij. ix. . Zen. Rratlepgnn
Item ſunt ſicut equus poꝛtans pondus magnum. Item ꝓ bellum ſpirituale ꝑtingit᷑ ad quietem eter/ clunuakſin
Et ſicut nauis onuſta.⁊ ciſta continens theſjaurum nam. G. ij. x. Pluscz elabdre nn
pꝛo quo frangitur.⁊ burſa cum pecunia cũ qua ſcin- Quare tot ſunt bella.⁊ quare multi in bello ſunt in hu anunkopenis A
ditur. A.xxvij.xlij. Et ſicut canisvenaticus.M.xiij. ualidi. M.iij.xv.⁊. P.iiij.xvj.⁊.xviij. mu wochantati —
Crenninn d
Achart

benteſe ſint guivolt
eltra vitrea 1nſicut cn⸗
4

alenoſznan petentes.
utlignareſpecuignis.
wmonunliberat, Flif.
baptiʒandu fiüt ibideʒ
ritzbaptiatus fnentt.

moꝛireducere ebenꝰ
8viſttato muliengle⸗ Be⸗

es non babeant. B. i.
intrcammenzſpintuan.
entienöbenebellabunt

iat tigaißii
norumvitok Biͤrli.
litrriunat Crii
chnmnione cauant.
meruerunt gloꝛiametel
õ

temuſtinbelttie⸗
1.7win.

YBla
. Bo

TCa

Tabula

Quere malicia. pax.temptatio.arma 77.
¶ Blaſphemi peioꝛẽ ꝑtẽ habebũt. YJ.xv.xxiij. Que
re iuramentum.
¶ Bona nature⁊ foꝛtune ſunt multis pꝑiculoſa. G.
ij. xij. . ⸗
Item bona pᷣdicta ſunt multis malis ꝓmixta. ibidẽ
xxxiij.⁊.xxxviij. „ 2”
Et ꝙ plura mala facimus q bona. G ij. xxxix.
Hona ⁊ mala ſił᷑ faciẽtes vituꝑant᷑C.xiiij..
Honũ quãto melius.tanto ẽ ſui magis cõmunica⸗
tiuum. G.iij.xvij.⁊.xviij.
Itẽ bonũ opus requirit duas cãs.ibidẽ.xxv.
Et oĩs bonitas in ſanctis cauſis ẽ a bonifate pꝛime
cauſe. G.iij.xx.
Bonũ vn iuenale ẽ pᷣponendũ.in ꝓlogo.ij.
Sane hominis non ſunt que ab eo auferri poſſunt
.uiij. vij.
Et omnia pꝛedicta bona ⁊æficient in fine.M. xj. cv.
T.cxliij.cum ſequentibus.
HVonia malis cõtemnunt᷑.ſicut luminare de die.J.
xr.iij.7.uij.
Et tñ ſine illis nec mali nec mundus eẽt. F. unj.xj.
A.xxj. lxxxiiij.
Sempꝑ fuerũt ꝑmixti. Rrriienn ſequentibus.
MQuare boni hic patiunt᷑ efectum plus ꝙ mali.M.
xj.cvij.
Mona differẽtia bonoꝝ.⁊ maloꝝ. M.·j.xviij.
Calumniari quid ſit..vij.j.
Quere accuſatio.

¶ Canes vlicate nutriẽtes errant. E. iij xxxvij.

Cantoꝛes cantãtes vana ⁊ amatoꝛia faciunt contra
leges eccĩe. O. vij. xx.
Caro væcipit alam ſicut Eua vcepit Adam? tru⸗
tanni ſimplices. ⁊ mala terra culroꝛeʒ ſuum. C. ij. ij.
7.iij.

Mon deberet velectari in his que ſunt cõtra animã.

D. v. v.
Atẽ eſt refrenanda.ſicut equus.E.jxij.
Carnaliter vinentes nõ ſunt iuſti. Y.xiij.x.
It em carnis miſeria oſtẽdit quales ſumus.O.·xiiij.
Txv.
NQuere aĩa.homo.cũ cõcoꝛdãcijs ſuuis.
Et quomõ caro eſt carcer anime.¶.xj.liiij.⁊.lxvij.
Quomodo cantat.parce mihi in exequijs peccato⸗
ris. P. vj. xiiij.
Item caro ſe habet ad animaʒ.ſicut malus ſocius.
P. vij xliij.
Itẽ caro male reddit ſeruitoꝛib ſuis.S.viij.xvij.
Charitatis opera ſunt ſcala qua ad celum aſcen

Di. A. xxv. vij.

Et eſt vinculũ quo xpᷣo ligamur.ibidẽ.iiij.
Gine charitate oꝑa ſunt moꝛtua.C.j. vj.
Naturs ccet nos hr̃e charitatẽ.ibidem.viij.
tem charitas abbꝛeuiat᷑.ſicut veſtes.C.j.xv.
Alie bona ſine illa nocẽt.ibidẽ.xvj.
tem charitatis oꝛdo ẽ ꝙ melioꝛes plus diligãtur.

ix.iiij.
2 dyabol mẽbꝛa pñt hꝛe oẽs virtutes falſe.⁊ ficte
non charitatẽ.B.ix.xvij.
Charitatiua dilectio in vinculo pacis inuemi᷑ ibi⸗
em. xxij.
EZpa Maris regula obſeruari œberet ad pauperes.
.lij. ij.
Confert lucrum gratiaꝝ quas teus non vult dare.

vj. xj.
Pale⸗ lucrat᷑ ſine laboꝛe. Y.vj.xv.
Plus qñq; lucrant᷑ qᷓ operãs.ibidẽ.xvf. .
DOpus ha bentis charitatẽ eſt meritoꝛiũ vel vemeri⸗/
toꝛiij.L.j. v. .
Cria requirunt᷑ ad charitatem ꝓximi.⁊ tria ad chas

Pealis

ritatem dei. M. xj. lxxxviij.
Itẽ quare charitas eſt ignis celeſtis. S.ij.vj.
SKegulam charitatis tenendo. nullus peccaret. V.
iiij.x.⁊.xj. .
Nuere amoꝛ. dilectio.inuidia.ſocietas.

Laſtitatis difficultas 7 meritũ.C.iij.iiij.

De hac materia ibidẽ ꝑ totum.
AQuere mundicia.luxuria.
cecratem in ſpũaliba tm̃ dyabolus ꝓcurat ⁊ob⸗
inet. P. v. ix.
tales ſunt ſtultioꝛes omnibo cecis. P.v.x.
Se cecos eẽ negant ſicut arpexes. R.j xvij.
Mꝛ cecitas aĩe eſt peioꝛ q coꝛꝑis. R.j.xvrij.
Similitudo cecitatis coꝛꝑalis.⁊ ſpũ tis. l. iiij iij.
7. iij.
Nnere. videre.ſapientia falſa.
¶W¶Eiuitates maritime hũt ſtatuta iniqᷓ. C.iiij xv.
De hac materia.ibidem ꝑ totum.
¶ Mlericis populus detrahit ad ſuggeſtionem dya
boli. B. ij. iij.
Clericiplus temptant᷑ ꝙᷓ alij.ibidẽ.xiij.
Kuſte mala ſequuntur ex eoꝝ vlictis. HB. ij. xiiij.
D. vj. xx.
O plus recipiunt ⁊ quietius viuunt.⁊ minus ſerui
unt. ibidem. xv.
Item illoꝝ ingratitudo.ibidẽ.xvij.
Zlsncon laycoꝝ mala ſocietas vertet᷑ in odium.
.ij. x.
Qui multũ cupiunt oꝛdinari vel ꝓmoueri ſtultiſt.
idei
Clerici ꝑdunt pꝛiuilegiũ clericale.M.ix. xlvij.
Parie nõ dabit vus aliã robam in alio ſeculo.
.iij. xxij.
VWeniunt ad oꝛdines ⁊ ad beneficia ſicut vulpes ad
gallinas. Y. vij. viij.
Qualiter eligi ⁊ viuere debẽt.¶M. vij ix.
Item clerici ſunt diſpenſatoꝛes ⁊ angeli i. M.viij
uij. Et ſpeculatoꝛes.ibidem.v.
Item ceberent eſſe ſicut aquila et grues et ſicut ſa⸗
pᷣbyrus.O. vj. iiij.
NQualem coꝛonã pᷣcipiuntur habere.O.vj.viij.
Clericoꝝ incotinentia.O.vj.xxj.
Et pena incontinentiũ.O.vj.ixxj.
Quomodo male dicunt officiũ diuinũ ↄtra prece-
ptum i.D.vj.xxvj.
tenentur eſſe omnib hominibo mundioꝛes. O.
vj. lij.
peccatũ in eis eſt grauius ꝙᷓ in alijs. O.vj. liij.
Zomode ſunt incoꝛrigibiles ſᷣm Criſoſtomũ.O.
Vj.lxiij.
5 addiſcẽtes ſcientias vanas.O.vj.lxiiij.
Oꝛ humiliter veſtiantur. D. vij. xix.
Quomodo et quare ſunt oculi totiꝰpopuli.P. xiij.
.iij. “
OQualiter aſſimilant᷑ foꝛeſtarijs. P.xiij.xxxix.
Clerici ſunt ſerui ci aſcripticij. S. vinj.iiij.
Quere eccia ſtici hypocrita.miſſa.oꝛdo.platio.reli⸗
gio.ſacerdotiũ.ſymonia. .
¶ Cogitatio triplex œbʒ pꝛecedere conſenſum. C.
r. x. .„
Item per cogitatões poſſumus ſcire ad quãterram
ptinemus.C.x.xij.
Cogitationes malequomodo ſunt moꝛtales.ibidẽ
vu.
en cogitatio ẽ latrũculus qui aperit magnis la⸗
tronibus.C.x.xx.
7 tem ogitatis eſt refrenanda valenti caſte viuere.
vIj.x.
Cogitatio eſt poſticũ aĩe.AMxxiij.xiiij.
Que re ratio.ſenſus.voluntas.coꝛ.

LCi
Cle.

To

Tabula

¶ Cõmunio. Ante cõmunionẽ ẽ ſpaliter confiten⸗
dum. A. ij... Gð .
Item ſermo in die paſce ante cõmunionem. A.xiij.
xviij.cum ſequentib. .
Cõtra nolentes cõmunionẽ acciꝑe.⁊ ↄtra indigne
accedentibo.A. xxvj. viij.
Quare in paſcate datur cõmunio.H.ij.ix.
Mꝛ multi recipiunt illo die ſtipendia ⁊ victualia:et
pauci pugnant. H. ij. xv.
O omnis immundus male accedit. C. vj.ij.
Vide quot cõditões bonas cõmunio coꝛꝑis xpᷣi hʒ.
E. vj.j.cCũ ſequentibo. .
Et pꝛimo ꝙ nõ eſt mirabile ꝙ panis mutat᷑ in coꝛpꝰ
pi. ibidem. .
etiam ab omnib ſumitur ſine ſui diminunone.
ibidem.ij.
MOꝛ eſt vnum coꝛpus xpᷣi verum in omnibus eccleſijs.
ibidem.iij.
NQuõ vus magnus cõtineri põt ſub parua hoſtia.

ibidem. iiijj.

coloꝛ ⁊ ſapoꝛ panis.eſt in cõmunione ſine pane.
E. Vj. v. . .
Et cauſa quare coloꝛ⁊ ſapoꝛ ibi remanent.E.vj.ar
ti vij. .
Mꝛ coꝛpus xpᷣi a malis ſumitur.⁊ ratio quare.E. vj.

VIj.
Item ſumit᷑ a malis cum irreuerentia ⁊ ſumẽtis dã/
no.ibidem. vujij.
Raeipitur ad vitam bonoꝛum ⁊ moꝛtem maloꝝ.
ibidem.ix.
Demones fugat.ergo bonuʒ eſſet ꝙ reſeruaretur in
pixide cũ moꝛientibo.E. vj.x.⁊.xj.⁊.xij.
Oꝛ cum magna reuerentia deberet adoꝛari ⁊ ſumi.
ibidem. xiij.
Quomodo liberat ab omnibus mundi piculis. E.
vj. xiiij.
Et a penis purgatoꝛij.ibidem.xvj.
Et ducit ad vitam eternã.ibidem.xvij.
MOꝛ bonis confert magnã vlectatòem. E. vj. xix.
MDꝛ veus nõ potuiſſet aliquid maius feciſſe conue⸗
niens noſtre ſaluti.E. vj.xxj.cũ ſequentibo.
Item qui cũ odio cõmunicant᷑ a dyabolo occidun/
fur.E.vj.xxxv.⁊.xxxvj.
Item cõmunio ſaluat etiã coꝛpus ⁊ a moꝛte liberat
LvV. V.
uere euchariſtia. ſacramentũ.
¶ Concoꝛdia facit cõmunitatem ꝓſperã? veo pla-
centẽ.C.iiij.vj.⁊.vij.
Concoꝛdiam maioꝛem habent mali q; boni.C.
.ix. j.
Concoꝛdia eſt neceſſaria ↄꝛantibus.O.
v. viij. J.xxv. .
Et regentibus aliquã womũ.P.iiij.xxxj.
Deem concoꝛdes ſunt foꝛtioꝛes contra dyabolum.
v. xxxvij.
Et acquirunt vitam eternã.V.vij.xiiij.
Quere:qmoꝛ.dilectio.diſcoꝛdia.pax.
¶ Cõditionaliter veus vult oẽs ſaluos fieri. Vl.x.
vV.cum ſequentibo ꝑ legem. .
Celum nobig pmittir ↄditionaliter. L. iij.v.7. O.
iiij.xv.⁊.xvj le.⁊.XF.j.xiiij.
Et ſic terra ſancta dabat᷑ tam iud eis qxpᷣianis.ald.
In generali cõfeſſione tacita cõditio ſubintelligit᷑.
P. i.xxix.per le.⁊.xxx.
Cõditionaliter datũ.cõditõe nõ ſtante reuocatur.

Datum cõi pſone dat᷑ cõmunitati. R.v.lx. per legẽ
Quere ꝑ actum ⁊c̃.

¶ Confeſſoꝛ. Indiſcreti confeſſoꝛis pena patet..

;——

Realis

vij.xix.⁊.xx.⁊.A.xv.ix.per totum.et ſpecialiter.xxxj.
Erri.
Calis eſt maioꝛmagiſter ꝙᷓ chꝛiſtus.C.
vyxvij.
Expedit diſcretum querere confeſſoꝛem. C. vj.viij.

—

Item pꝑiculum indiſcreti confeſſoꝛis.q; confitentis

LC. v x. “
Eofenſo⸗ cõfitentẽ vebet iuuare interrogatões faci
endo.ibidẽ.xviij.⁊.xix.
Sub pꝛeteytu cuiuſuis conſuetudinis non debet ali

quid exigerea confitentibus.C.viijxxxvj.⁊. D.iiij.

Vrij.
Mꝛ electatio quam confeſſoꝛes habent in audien/
v turpia.non nocet niſi habeant voluntatẽ delectã
di. C. x. v. 7. VvV..
Contra adulatoꝛes confeſſoꝛes. C. .j. articu.viij.⁊
ibidem.xxxij.
CTales in fine repoꝛtabũt malas grates.M.xj.xxxvj.
Hꝛ. in diſpendio pꝛopꝛio vebent alios audire.C. xv.
iiij. *
It en tenent᷑ e roto damno..iij.xxxv.p legem.
DOꝛ vebent attendere conditiones perſonarum. P.
vüj.xxr.
Et cõtrarijs cõtraria curare non ſicut ille cum pa⸗
nello. P. vij. xxj. B
Mꝛ confitentiũ vefectus male im putant᷑ cõfeſſoꝛi⸗
bus. P. xij. xxxviij. .
Quere:abſolutio.adulatio.coꝛrectio.timoꝛ.Vitas.
ignoꝛantia.
Weerſte vcetur ab omni natura.A.ij.ij.
ſit feſtina.A. xj..iij.⁊.C.vj.xxiij.cum ſequentibo.
Et ſpecialiter.xxvj.⁊. P.vij.xxiij.
Qualiter vebemus confeſſione mundari..xiij.x.
7.xix. xxj. .B D
Item neceſſitas cõfeſſionis vocet᷑ ꝑ legẽ.⁊ exempluʒ
bonũ.A.xiij.xxxj.
Tarde confitentibus maioꝛ vetur penitentia.A.
xvj.iij.
Non confitentes ſtatim ſunt ſtulti.C.ij.iiij.
Oꝛ confeſſio non valet niſi hbabeat ꝓpoſitũ a pecca⸗
to ceſſandi.C.v.xj.⁊.xij.cum ſequentibo.
M cõfitentes ſunt inſtabiles vel male abſoluti. C.

v. xvj. .
Polemionis neceſſitas. C. vj. ij.
Opoꝛtet ꝙ ↄfitens dimittat omĩa queſine peccato
tenere non põt.C. vj. v. 7.xj.
Qfiat e omnibus.C.vj.xij.⁊.xiiij.Et ꝙ ſit bñ pᷣco/
gitata.ibidẽ.xv.cũ ſequẽtibo.⁊ ſpãliter.xxj.bene.
magnam leticiam habent bene confeſſi. C. vj.
xxvij. B
M eſt frequenter confitendum.ibidem.xxxiij.⁊.R.
v.xiij.
Confeſſionis vtilitas.C. vj.xlj.cum ſequentibus.⁊=
ſpãliter.xlv.
Mem vyvabolus multũ conat᷑ confeſſionẽ impedire
C. vj. l. cum ſequentib. .
Zulpan co nfitentur ſtatim.ſtultioꝛes ſunt bꝛutis
.vj. lxj.
Pura confeſſio eſt ſignũ vite eterme.C. vj.lxvij.
ſit integra.C xiiij.j.
Contra tm ſemel in anno confitentes. F. viij.
xvij.
Confeſſio illuminat animam ⁊ aufert eius fetoꝛ
H. vj.xx. .
Et ipam ſanat. YJ. x.ſ.
Peccatoꝛ iudicẽ petat vlegatum.i.confeſſoꝛem. J.
Falſa confeſſio legit:quantas habeo iniquitates in
exequijs peccatonig. Dvjr.

.⸗ õ
„ N

=

2 22

ſcentuck niigite nmgendaf
a Deccante onſcinntu at ihn

lifägnetsſinonum anüſttin

Annoh ſſtollignterſantands.
Lonſaannaseraus npgnat macn
re.· E ij mi.
Qererutio coꝛ.
Conſenſvs in glectationem cogtatio
gecautum moꝛtole C,r iij.
Cöſennt pestoribus qui cosno oen
lyermoltaslegts.
Tenlurtspeccatonbns onſenium.
ſivoren dantes cum dsdamnabunt.
Nerlegen.
Nhinpngelehrn finamgenſann

Onnieturchoperis. Qucre chn
Ann Antaglmmnal

bhabentin n ,
n gudien
nt voluntats lecl

C Hantian vii,

talios nucin A

füün. le
dnes Naſenneben d.

non ſitillem pa⸗

imputant cofeſſoꝛ⸗
Nectio. timo; Hitas.

atura. Aij ij.
Fileun ſequentibv.

enunien Anii.
Nciplegie erenpli;
eurpenitenna. A.
tti ci ii
eat poſiti a pecca⸗
uennib.
lmale abſoluti. C.
iaqgneſine peccato
niii. Etqyſitbñpo⸗
ſpäliter. bene.
ene canfeſ. .vj.
n.ibiden crnij. .
jccum ſequentibus.
onfeſtionẽ inpeire
ultioꝛs ſunt beutis
eme CWjlrvi.
itentes.Fvii⸗
jaufet eis etoꝛen

umiconfeſſnen

habeo iniquirne⸗ n

Laoula

pudoꝛ retrahit multos a vera cõfeſſione. P. vij.

xxxiiij.⁊. C. vj.viij. =D
requens confeſſio multum contra recidiuũ iuuat

.ij xiiij.
Ad confeſſionem nos mouere væbent. timoꝛ. woloꝛ.
ſpes.gaudium.S.xiij.xj. .
elen confeſſio ſeruat nos a temptationibus.
Item confeſſio impedit tribulationes ⁊ vindictas
Quere:contritio.penitentia.recidiuum.reſtitutio.
ſat iſfactio.confeſſoꝛ. .
¶ Cõoſcientia eſt liber ↄſcriptus. J.xj xix.⁊.C. vij.j.
Item habet officium apparitoꝛis.ibidem.xxnij.
Pabẽtes conſcientiã nimis ſtrictã aſſimilant᷑ ſtul/
to. Y. xiij. xxxj. „..
Item conſcientia eſt conſcriptoꝛ et teſtis.⁊ iudex.⁊

(oſolatoꝛ. amicus. mater. rex. accuſatoꝛ. nouerca. im
peratoꝛ. ſtimulus. exammatoꝛ. miles eneus. C. vij.

arti.j.
tem conſcientia bona eſt ſicut veſt alba. Et ꝙ cõ
cientie ſtricte magna eſt vtilitas. C. vij.xj.
Dren conſcientie nimis large damnum et pericu⸗
um. ibidem. xij.
Nimis ſtricte conſcientie ꝑiculum. C. vij.xiij.
tem conſcientia eſt charta hereditat noſtre⁊ cu-
os caſtri vi. indentura. teſtamentũ ⁊ liber glo/
ſatus. vmus refugij in tempeſtatibus.⁊ plus valʒ
qꝙᷓ; totus mundus.C.vij.arti.iij.
Contra dicentes ꝙ non peccant:qꝛ non habent cõ⸗
ſcientiam ve hoc.ibidem.xxv.
MOꝛ aſcientia eſt diligẽter coꝛrigenda.C. vij. xxvj.
Homine peccante conſcientia eſt ſibi grauis. S.
viij.j.
Conſcientie teſtimonium conſiſtit in tribus. G.

. Anomodo eſt diligenter ſcrutanda. P. vj.iij.
Conſcientia erꝛans nõ põderat magna.⁊cauſa qua

re. V. viij. xvj.
Quere:ratio.coꝛ.
Conſenſus in vlectationem cogitationis male eſt
peccatum moꝛtale.C. x.iij.
Cõſentit peccatoꝛibus qui eos nõ coꝛrigit. C. xvj.
l. per multas leges. .
Item plures peccatoꝛibus conſenſum.auxilium.vł
fauoꝛem dantes.cum eis damnabunt᷑. P.viij.xxiij.
er legem. R .
Sbi nota per legem vltimam ꝙ; conſentiens graui⸗
punietur ꝙᷓ; operãs. Quere cogitatio.libertas.ratõ
voluntas.
¶ Kõſiliauj malimulta mala faciunt. xv.xxvj. 2
C. xj. vj.
Sunt ſtelle cadentes. A. xv. xxrſ.
Pena üloꝛum.xv. xxxij.⁊. C. xj. arti.ix.
Fciumt cſtrui muros eccleſie.⁊ ſpeculum.A.yxxvij.
ix.

Snunt ſalamandra.A. xxvij.lx. =
Conſilarij coꝛpoꝛum ⁊ animarum.non ſunt eiuſdẽ
voluntatis.et ideo vnũ væſtruit aliud.C.xj.iij. Et
ibipem arti.v.Et ibidem.l.bene.
onſilia et perliamenta non habent executoꝛes
C. xj. vY. . “”
Conſiliarioꝛum tediuʒ.C.xj.arti.iiij.
Oꝛ irratõnabiliter vituperantur. ibidem ar. v. vbi
Parerg multi mali wmini habuerunt coſiliarios
onos. . . . 7 .. .
E viit tant wminos in coꝛrigibiles. C. xj. arti⸗
Magn pꝛelati ſunt clerici dicentes: Amen. C. xj.

xyv. vj.

Realis

e muti tenentur. d toto damno. F. iij. xxxv. per le⸗
gem. .
Quõ dicũt omnia bona ſubditoꝝ eſſe wminoꝛum.
contra legem. F. j.xxxvj.
Item ſunt planta falſa. F. j.xlj.
IVtem aſſimilantur gallõ ſuper campanile. 7 inſpe⸗
ctoꝛibus ſcacarij.ald.xiij.ix.
Conſilia ſana ſolent eſſe in ſenibus. R. v. xliiij.
Cõſiliũ dei ⁊ bonoꝝ placet in fine.et dyaboli.1 ma
EEimpelncinio. F. vi.
AQuere:adulatio.aduocatio.lex.miniſtratio ſapien
tia.
¶ KCõſuetudo oĩa facit leuia tã ĩ bono qᷓimalo. J.
j.iiij.et.C.viij.arti.ij.⁊. F.j.xxvj. ſÜ.
Ex quo ſequitur ꝙ diu malus vix vnq coꝛrigit. C.
viij x. cum ſequentibus.
Quia eſt ſicut lignũ quod diu iacet in aq̃ qd non fa
ciliter accenditur.ibidem.xiij
Et quia plura vincula cum maioꝛi difficultate ſol-
uit ibidem.xiiij.⁊.xviij.
Pena talium patet per exemplũ ſtulti nolentis ignẽ
extinguere.C. viij.xxxvij. .
N. conſuetudo non excuſat.niſi ſit ratõnabilis. .
ix. xxx.
Item v conſuetudine mali vixvnqᷓpenitẽt. P.vij.
7. xxvj.
Coõſuetudo pecccandi facit ꝙ nõ habẽt lectatõeʒ
in bona vita. P. vij.xxxviijj)
Itẽ cõſuetudo bona eſt paulatim inchoanda ꝑ ex⸗
emplũ bonũ. P.vij.xxxviij.cũ auentihus⸗
Itẽ ↄſuetudinarij peccatoꝛes aſſimilant᷑ litargicis
et freneticis. El.xij.vij.
NQuere:ab infantia.lex.iuuentus.ſenectus.
¶ Conuer ſatio exterioꝛ cum loquela oſtendit qua/
lis quis ſit interius.H. iij.iij.⁊.H. vj.iij.et.xiij.⁊. Vl.

vij. x.
Hꝛ. bet eſſe bona. vt H edificet.O.iiij.vij.
Cõuerſationẽ in celo habentes paruipendunt ter-
rena.⁊ ratio quare.Vl.iiij.xj.
Quere.vpocriſis.fama.vita.ſigna.contritio.C.
v.per totum.
Tten ꝙ peccatoꝛ deberet conteri ꝓpter multas cau
as. M. xxix. v. . lxxxiiij.
Sed heu. D. vj. xxj. ⁊c.
A peccatoꝛ habet multas cauſas contritionis.
V.qiij.ix.
NDuere:lachꝛyme.timoꝛ.
¶ Coꝛ bonoꝝ habet maioꝛem latitudinem qᷓ; malo
rum.AA. xx. xvj. =
Coꝛ peruerſum bona videns ad ⁊æterioꝛa conuerti⸗
tur.A. xxvj.xiiij.
IYtem coꝛ ſolo co impletur. A. xxvij.viij.
Coꝛ cæo dare vbemus triplici ratione.C. xiiij. ar⸗
ti.j.
Coꝛ noſtrum eſt altare cei. D.uij.vj. .
Item mundicia coꝛpoꝛis ſine mũdicia coꝛdis parũ
valet. M. xij.j. .
Coꝛdis mũdicia erectio.etrotunditas.ſeu obediẽ⸗
tia. R.v.ij.
Debet eſſe ve coꝛde noſtro ſicut ve troco in ludo pue
roꝝ. V. iij.ſ. * .
Quere:mundicia.
Mota coꝛpoꝛe dyaboli.S. viij.xij.
Mhoreatrices multa mala faciunt. H.ij. x.
Et vetule.ibidem. H. xj. ,
Hꝛnamenta illarum ſũt optima arma dyaboli. C.
AQue cãtilenas incipit ẽ ſicut poꝛcꝰ clamans ibideʒ.
Item minus malũ eſſet ꝙ tunc oꝑa facerẽt ſeruilia.

TLabula

Illas videntes ſunt ſtulti. S. vj...
Coꝛrectio contra non coꝛrigentes.A. xj.xj.
Sales comedunt peccata populi.A.xv.xiij.

coꝛrigere malos ꝑtinet ad omnes.A. xxj. xxij.⁊.
C. xvj.ij. et.xx.
Dena non coꝛrigentium..xxj xxviij.cum ſequen/
tibus. et. C. xvj. arti.ix.et. F. iij.xx. perle.
Contra iraſcentes.atra coꝛrigentes.A. xxvj. xij. et
xiij.⁊.O.iij.iij.
Item murmurantes ⁊ ledentes coꝛrectoꝛes.ſunt ſi
cut canis furioſus.A.xxvj. xxxj. =
Exemplum accipiant coꝛrectoꝛes.G.ij.xviij.et.C.
xj.iij.
Nobrectio Aberet ſtatim fieri.C.vj.x.
Non eſt parcendum potentibus.C. xvj.iij. 7. L. iij.
rj.et. Vl.viij.xxij.et. xriij.
Qui tales multum faciunt contra naturaʒ. . xvj.
xviij.⁊.xix.
Oꝛ accuſationes ⁊ coꝛrectiones fiunt interdum ma⸗
la intentione.C.xvj.xxij.
Koꝛrectoꝛes aſſimilantur leoni.ibidem.xxxvj.⁊ ma
reſcallo.P.iiij.xiiij.
SBucti a malis ſũt quaſi lamech int.
Contra commutantes penas coꝛpoꝛales in pecuni
arias. C. xvj.xxxviij. cum ſequentibus. Et. El. viij.
xj.et.A. xxvij.lviij.
MQui parcunt reputabuntur pꝛoditoꝛes coꝛam veo
ibidem. xliijj
Mꝛ vebent circũire ad coꝛrigendũ. F. iij xxx. per le.
Item coꝛrectionem pꝛopꝛiam impedientes ſũt ſtul
tiſſimi.G.ij.xxv. .
omnibus imponitur pena quam minus timent
et ꝙ; etiam peccant penas coꝛpoꝛales redimẽtes.J.
ix.xxiij.
Mon coꝛrigentes potentes vel familiam pꝛopꝛiam
erꝛant. L. iij.xj.

tem coꝛrigentes pꝛo wnis locant animas dyabo

o. M. xuiij. viij. Et aſſimilantur cnidam aui. M.
xiiij.xiiij. Et ſunt mercennarij. O.vj.xuij.
Et illis pꝛoditoꝛibus.El.viij.xxxviij.
Et dyabolum ditant.M. xiij. xij. .
MO coꝛrectoꝛes ſunt quaſi manus coꝛpoꝛis. N. iij.
viij. L
Qui non coꝛrigit eſt particeps criminis. P.j.ij.per
egem.
Contradicentes vel reſiſtentes coꝛrectoꝛibus bis
leduntur. O. j. viij.
on coꝛrigentes reos hereditatem celi perdũt per
e. P. ij. xxxix.et.xl. bene.
Et non habebunt hic pacem. P.iiij.xvij.et.xxviij.
Quia multa mala ex hoc contingunt. P. nii.xxiij.
MQualis cebet eſſe intentio coꝛrigentis. P. viij.iij.
Et gen eraliter ꝙ nulli parcant.P. viij.iiij.
Contra punientes burſam ⁊ non corpus quod pec-
cauit. P.viij.vij.
Item negligentes ſunt ſicut foꝛmido in blado ⁊ ſta/
fua ſuper muros ciuitatis obſeſſe. P.xiij xxxiij. et.
xxxiiij.
Contra dunittentes coꝛrectioneʒ pꝛopter detracto
res. P. xiij.lxj.et. B.ij.xxv. .
Xalenn percatoꝛibus hic et alibi.tribulantur.
.v. viij.
Coꝛrectis malis per bonos tnibulatio ceſſat.T. v.
xriij.
Qui non coꝛrigit non eſt membꝛum vinuʒ. El. vin.
xxvj.exr.
Muomodo cupiditas impedit coꝛrectionem. Tl.
viij.xxxj. .
Et tales ſunt homicidie non natoꝛnʒ. El. viij. xxxij.
NQuere:pꝛelati penaſregesiregimentribulatio/vi/

Realis
ſitatio/iudices. .
¶ Credere/minus creditur veo et ſanctis q quibuſ
cunq; hominibus. A. xxvij. xxxix. et. A. v. ix. et. A.
rvj. vij.
D 6n credunt viuis non crederent moꝛtuis.A.
xxvj.xxv.et. D.j.xv.et.M.xj. xcx.
IYtẽ credẽtes qꝗᷓ non vident ſũt ſicut puer cuſtodit
in carcere.F.iiij.vij. . ,
Item non credentes articulos fidei vel ſacram ſcri
pturam ſtultiſſimi ſunt.F.iij.xxuij.⁊.xxiiij.et.xxxv.
Adale credunt qui opinantur ſe peius pꝛoſperari
quia obuiant viris eccleſiaſticis.Y.x.v. .
Credentes multitudini loquenti contra wctrinsʒ
eccleſie aſſimilantur illi ſtulto. S.vij.ix.
Quere:baptiſmꝰ/fides/ſoꝛtilegium.ſomnia.
¶ Erucichꝛiſti vebemus ligari per amoꝛem contra
omnia pericula.C. xvij. xx.
Quia cuſtodit a temptationibus ibidem.xrv.
Ergo eſt perſeueranter tenenda.C.xvii xvij.
Crux argentea facit plura miracula ibidem. xxxvj.
K.ſ.kpiff.
Crucis pꝛedicatio. YJ. vj. vij.per legem. et.A.xiij.
viij.
Nua iuſticia poſſit pꝛedicari.C.xvij.j.vide totum
capitulum illud. V
Item in pꝛedicatione crucis.illud.M.ij.xiij.et.illð
P. ij. xxxix.et. xl.
DQuomodo lignum crucis attulit nobis tria reme⸗
dia contra tria damna que incurrimus peꝛ peccatũ
pꝛimoꝛum parentum. P.ij.arti.iiij.
Cruces exterius non iuuant vbi dyabolus eſt inte⸗

rius. S. vj. v. .

NQuere:aſcenſio/paſſio.
Cupiditas eſt cauſa quare multe leges addiſcũt
lucratiuas.l.xiiij.xxx.
Et eſt cauſa adulationis. A. xv.xx.et. C. xj. xxxiij.
Nuare ſunt magis cupidi nunc qꝙᷓ in antiquis tem/
poꝛibus.A.xxvij.xxxiij. .
Mꝛ plus alia ꝙᷓ um diligunt. et timent.A. xxvij.
xxviij.
. nullus veberet eſſe cupidus ꝓpter plura. xxvij.
lij. et. B. xj.e..
Cupidi ſunt inſaciabiles quia habent reuerſum. C.
xiiij xxiiij. . SS
N ſunt nimis indigentes.D.xj. viij.
Et ſtulti. B. xj.xj. .V
Quanto ſunt cupidioꝛes tanto paupenioꝛes erunt
in moꝛte ibidem.xxij. .
Cauſa tot cupidoꝛũ ſunt falſi pꝛophet: D.xj.xxv.
Et alia cauſa.D.yij.xviij.⁊.xiiij.xviij.
nummus eſt wminus cupidoꝝ. F. j.j.
Et cupiditas eſt cauſa omnium falſitatum. F. j.
xxviij.
Quanta ſit cupidioꝛ miſeria. G.j.xviij.
Item cupiditas eſt mater inuidie. .vj.j.
Et radix omnium maloꝛum. Y.ix.riij. per le.
Et cupidi aſſimilantur.ydrie.M.xiiij.j.
Et poꝛcis..D.xiiij.ij. . .
VWide tabulaʒ de muneribus quia omnia mala que
faciunt munera facit cupiditas.
cupidis nummus eſt veus et rey et melodia 1 om
nia. MM. xiiij.xj. . „
tẽ cupiditas eſt ignis inextinguibilis. M. xiij. xv.
tem cupiqitas eſtñ cauſa nocendi. NM. iiij.j.
Menm cupidi ſunt mali operarij. O.iiij.ix.
ꝛantes cogitant derebus quas cupiunt. O.v.xix.
tem non habent veram pacem. P.uij.xij.
tem cupiditas legit quintã lectionem in exequijs

Creature ſunt libꝛi ducentes nos in cognitionez Tre

LTu

l Al
Atidannani D ,
garlonneningigemint

unitueliealr a n
Eimimdyniunonnuhg nn
Hieſeonum d i ti n duimn
Ilet OApiirh. .
le kaunni mumltn
niſana nſcr ni mi
QA dunnun ſanper mtet abſccſn
irpet pei.
umandauiſangektbigſin
AQugrehocinfernus pena angeli.
(Tuamdidansoccaſtone wlpainten
lodomno tmemr. irz Wrii.
perlect Ori erle Aii
—õ cham
Oerhigonpmun.
damnũ p hobihizöddamno iyonde
gbe gunn l⸗
Ae um nintſntllgniin
renunuhunnumn
naen nratmmnidlur Siih,

enilmnemſim ant

ryijj.pige totym
ij ni et l

nobis tnareme⸗
mus per peccqtij

— eſtinte⸗

lteleges aa diſcit Tn

erA. j nij.
in antiquis tem⸗

iment. A. xyij.
erplura. Axrvij.
entreuerſum. K.
anpen es erunt

phete Dr.
nrntt.

rviij.
riiij.
omnia mala que ,B
getmelodiron

ibils Aii⸗ n.
.M.in..
Hiii. .
lm Ot⸗
biuen inmniͤ⸗

De

Da?

Tabula

peccatoꝛis. P. vj. xvj.

Eupiditatem mitigare veberet cogitatio illa. D.

Viij xxv.

Item cupiditas eſt cauſa belloꝛum. R.j.xxx.
Cupidi ſunt ſeruimundi.S. viij. xv.
Dum maioꝛa cupiunt vtrũq; perdunt.S.xiiij.xiiij.
Quere:curioſitas in religio.

Quere:auaritia/acquiſitio/falſitasfurtum merca⸗

tio/munera/rapina/ſymonia/vſura/ venditio.

¶ Curiarum ⁊ curialium vicia veſcribuntur. R.j.
Exv.ꝑ verſus.et.S.viij.xiij.
NQuere:miniſtri.

Euſtodirealios non poſſunt peccatoꝛes. Vl. iiij.

iij. perleges.
Au ere. C. xviij. per totum et regimen.
vamnati nunꝙᷓ wlent de peccatis ſuis. A. xxvij.
xlvij. .
Quare damnantur ſine fine. C. v. niij. 7. D. arti.iij.
per totũ.Et ſpecialiter. D.j.xxiiij.
Et cauſa eſt bona. P. viij.xuij.⁊. P. vij.xxix.

Hꝛ multi damnant᷑.D.j. xv. et. M. xj. lvj.

Pen⸗ illoꝛum conſurgit ex amicoꝝ ingratitudine.
.e, .
Et ex multis alijs cauſt is. M. xj. lxxxv. ⁊. P. vj. viij.
Certitudo dãnationis maloꝝ. P.v. xxiij.7. P. viij.
viij. 7. 7.
MOꝛ iuſte dãnãtur. P.vj.vij.et.d.pij. xxxvij. xxxviij.
et. xl. et. P. viij.j. . ij.
ericulũ dicentiũ ꝙ teus nullũ vult damnare chꝛi
tianũ..j. articu. vij. et. P. viij. xxiiij.
Quõ daninati ſemper ardẽt abſq; cõſumptiõe. P.
viij. xv.et.xviij. MUr
Samnatio cuiuſcunq; eſt ſibipſi ⁊ nõ xæxo unputan-
da.V.ix.xv.
Quere:hoc infernus.pena. angeli.
¶ Bamni dans occaſionẽ culpa interueniẽte œto⸗
to damno tenetur. Jj. rij. xx. 7. M. x. iij. et. O. vj. liiij.
per le. et. O. vij. vj. Sr lee Ova per. le. et. p ver⸗
lus. R.j.iuiij.etiã ſi damnũ non equatur. O. vij. vij.
per DHieronymum.
Samnũ nõ pꝛohibẽs ð damno reſpondebit. P. j.ij.
per le.et. P. ij. xxxix. per le.
Quere: nocere/vidicta/ſcandaluʒ malefactoꝛestẽ⸗
ptantes. .
Bare. dat Eus tria bona 1 quartum pꝛomittit.
iiij.j. .
Et hoc vt nosa terrenis eleuet. G.iiij.v.
Et tm̃ mali wnis vei fiunt peioꝛes.G.
iiij. vj.⁊. vii. .
Kontra illos qui plus dant diuitibus ꝙᷓpauperibi
.iij. vij.
£ cebemus chꝛiſti membꝛis dare quia væ ſno petit
E.idſ.
Item dat veus ſingnlis mita ⁊ m agna. F. iij xxv.
Auere elemolyna.
D cõmuni perſone datur communitati. R.v.
.per le.
Dthira non ſoluentes alibi grauiter toꝛquẽtur. R.
I. xxvj. cet. R.iij.vij.et. M.uiij.vj.
Itã multa vebita in quibus veo tenemur debemus
tripliciter reddere. R.iij.j.
DOue vebemus nobiſipſis et pꝛoximis. R. iij. iij. et.
iiij. 1.V.
Quere:reddere.

¶ Beceptus non vecipiat non decipientem. M. vj.
Xij.

Duere:mercatio venditio/ falitt. .
cime debentur eccleſie bona. D. iij. j. cum ſeq̃n

ti ue. Wide materiam ecimarum in toto illo ca⸗
pitulo.

Healis
E mala vita cleni impedit cimas.O.vj.xix.
nere: vebita reddere.
Defectus noſtri non ſunt a xæo ſed a nobis. G. iij.
Xxv.et. xxvj.et. P. xj. xvj.
tꝙ magnum mendacium eſt dicere ꝗꝙ deus talia
rarnauit. DG. iij.xxvij.ᷣet. P.xj.xix.et. V.ix xiiij.
alecrotio illicita non eſt bona qꝛ veo veeſt. B.
iiij.viij.
Delectantur diuerſi in diuerſis. D.v.aꝛ.j.
Bignum eſt ꝙ homo eſt in peccato quando non xe
lectatur in his que xei ſunt.D.ix. xvj.
Delectatio bonoꝛum eſt maioꝛ q; peruerſoꝛum. S.
v. articulo.ij.et.P.vij.xxxvij. Vide rres cauſas bo/
nas quare mundiales et mali non habẽt vlectatio
nem in ſpiritualibus.E. vj.xx.
Item omnis vælectatio carnalis multas babetmi-
lerias.G.j.xx. .
ꝛ. maioꝛ celectatio eſt in celo qᷓ ĩterra poterit ha
beri. G. j. vij.
Item velicati vadunt ad infernum quaſi per pꝛa⸗
tum amenum. M. xj. clj. .
Delectatio mals eſt vmbꝛa gratiaʒ impediens.Q.
ere:gaudium.gloꝛia. luxuria.meretricium.
eſperatio. . ij.per totum. et.c. xe moꝛte in mul
tis locis.
Auomoo legit nonam lectionem in exequijs pec-
catoꝛis. P. vj. xvij.
Mꝛ nullus debet eſperare.D.jxxij.
Item veſperantes aſſimilantur iudeis. S.xij ix.
Quere:pꝛeſumptio.ſpes.
entcaeſum noſtrum ad celeſtia vberet eſſe ma⸗
gnum per multas rationes. S.j. articulo.iiij.per to
tum.
Et ꝙ peruerſi illa non veſiderant quia non ſant er-
perti. H.j.xxix.et.xxx.et.vxxiiij.
Et quia cælectantur in alijs. S xij.viij.
Beſiderium maloꝛum aſſimilatur inferno et vemo
nibus. G. viij. xſ.
NQuere:voluntas/affectus.
¶ Detractoꝛes ſũt raſoꝛes alios tantum radentes.

argus. C. xvj. v.
Ton, detrahẽtes coꝛrectoꝛibus ſuis. C. xvj. xxxij.
et. xliiij.
Item aſſimilantur incendenti templum diane. S.
iiij. iij.
tractoꝛ eſt quinarꝛat malum neſcienti neccoꝛ
rigere valenti.. vj.ij.
tem ſunt vas imundum. D. vj. iij.
t flabellũ dya boli in fabꝛica infemi ibidem.iiij.
tem ſunt adulatoꝛes in pꝛeſentia ætractoꝛes in
abſentia ibidem.v.
Zen ſunt iudices dyaboli.D. vj. viij.
t canes latrantes ſuper coꝛrectoꝛes baculos poꝛ⸗
tantes ibidem.ix.
NRemediunm contra vætractoꝛes optimũ eſt ꝙ om⸗
nes illos fugiant et per rationes illos fugere debe⸗
rent. B. vj. x. et xi.
Item ſunt garrulus in caues.D.vj. xiij.
Ytem oſtendunt ſeipſos eſſe malos. D. vj. xv. 7. xvij.
E lingua illoꝛum eſtacutioꝛ omni gladio quia oc-
cidit tres ſimul.S.vj.xvj.
Contra detrahentes pꝛelatis et pꝛedicatoꝛibus ibi
dem.xvij. . .
Iteʒ ſunt crudelioꝛes omnibus animalibus. S. vj.
xviij.cum ſequentibus.

Item ſunt peioꝛes inferno et demonibus ibidem.
. . 2 —
Auomodo fraudulenter pꝛemittunt commẽdatõ⸗

Tabula

nem.S.vj.xxij.et.xxxiiij.

&alijs vetrahentes ca dunt in conſimilibus vłgra

uioꝛibus. S.vj. xxiiij.
Item ⁊tractoꝛes pꝛius bibunt vinũ quod alijs ꝓ⸗
pinant.S.vj. xxvij.
In quo caſu vtractoꝛes ſunt excommunicati ibi-
dem.xxviij. .
gon ſunt incantatoꝛes ibidem.xxxiiij.
tractus eſt contꝛa iura eccleſiaſtica.Y.x.vij.
tem aſſimilantur canibus. J.x.ix.
langunt moꝛtuum alienum et non pꝛopꝛium ibi⸗
em. xviij. =
tem illoꝛum culpa ⁊ pena.L. v.xxij.⁊.xxiij.
icunt ꝗꝙ„pera illoꝛum diffamant eos. M.ij. x.
non eſt detrabendum maioꝛibus. P. xiij. lviij.
tem cogitatio difficultatis reſtitutionis veberet
omnes retraherea vtractione et diffamatione. R.
Arem ſufflant pulueres in oculos pꝛopꝛios int᷑ om
nes. L. ij.j.
Atem an ilantur noctue. Vl.iiij.x.
uere:iudicium.humanũ.lingua.locutio.ira.odi⸗
um. inuidia.
eus ſe habet ad nos ad modum patris et ma⸗
giſtri regis.A. xiij.j.et.ij.
Et ad modum adamantis.ibidem.xuiij.
neminem perdit. D j. xvj.
Tren operatur neceſſitate immutabilitatis vide.
Contra dicentes ꝙ ſcientia ci eſt cauſa ſalutis vel
damnatioms noſtre.A.iiij.x.cuʒ ſequentibus.. P.
A non deficit.ſcilicet in neceſſarijs. G.iij.xvj.cũ
multis ſequentibus et.P. xj. xv.
Q deo non poſſumus reddeꝛe equiualens. G.iiij.j.
nos iuuat modis quibus iuuare debet.H. j.xiiij.
Pena veo placet ſed non culpa.H.j.xvj.
mali vellẽt deum non eſſe. J. xj.xviij.
Fac vo quod tibi vis fieri et nunꝙ; peccabis. M. ij.

M vox ei eſt triplex. l. xj. xiij.
Et auxilium triplex. P. vj. xxij.
NQue ſit manus miſericoꝛdie vei.et qui digiti ⁊ iun/

cture.M.xj.cxxix.Et que ſit manus iuſticie.l.xj.

Cxxx.
n lti viuũt ac ſi eeus eos non videret.O.iiij.xij.
Multa nobis oſtendit er pꝛo nobis ſuſtinuit et no/
bis pꝛomiſit.O.viij.j.Et hoc per multa ſigna.O.
viij.ij.non cum omnibus equaliter et cauſa quare.

BRrna S
papa pꝛouidet ſuis.P.iij.x.
Et omnes iuuat.S. xiij.x.⁊.xiij.⁊.T. v.l.
neminem værelinquit nec indurat niſi culpa pꝛo
pꝛia pꝛecedente.P.xj.xiij. H
Intendit nos ei aſſim ilare.S.xiij.ix.
AMali minus faciunt pꝛo vo ꝗ; pꝛo quocunq; homi⸗/
ne. El. j. xv.
Quere ſpirituſſanctus trinitas.
¶ Oyabolus ⁊ecipit ſicut luſoꝛ taxilloꝛum ⁊ ſicut
ſophiſta..xj.xxiij.⁊. P. v.vj.⁊.T. j.iiij.
Zoquitur pᷣr os ſeruoꝛum. S. viij.xj.
A au nentun dominium vyaboli eſt fugiendum
xij. xxxj.
NQuomodo amittat nomnina filiarum. F.j. xxix. et.

V. V.
E crudelis tabernarius qui pꝛo potu capit pota/
toꝛem. G. J. xxxi.
ualem habet familiam. S. viij. xij..xiij.
uomodo rangit pulſum tribus digitis. q. medi⸗
cus ideſt tribus temptationibus. M.ix. xlviij. cum

Kealis
ſequentibus.
Et illis tribus fere totum munduʒ væcipit.M. ij.l.

Que ſit manus dyaboli et qui digiti et iñcture. M.

xj.cxxxj.et.xiij.et.xiij.ij.et.cxxxiij. .
NQuomodo veappit et pꝛocurat multoꝛum vceptio⸗
nem. M. xiij.iiij.⁊.vj.et.P.vij.lvj.⁊.lvij.2.lviij.
Qu aliter pugnat contra œum. M. xiij. xv.
Atem eſt e illo et ᷑e omnibus temptatoꝛibus ſicut
e piſcatoꝛe. P. v. vij.
Et ſicut de latromibus. .v.viij.
Zi liter n oõccidit ſtatim peccatoꝛem. E. vij.riiij.
et. P. vj. xviij.
runhiten cipit ſeruos ſuos. S. vij.viij.et. S.
Et per ſomnia ⁊ reſponſa dubia. S. xj. vj.
M non artatur per incantatoꝛes. S. xj. j.

Fduandvq; apparent in foꝛma mouoꝛum. S.

xj.x.
Item tranſfigurat ſein angelum. T. j.ij.
Aagfennieſiu⸗ 4
¶ Rilectio inimici eſt neceſſaria.A. xx. ſiiij.2. D.ix.
cunnſequentibus. Mam Dir
Diem facit participem omnium bonoꝛum mundi.
E. .
Et talis ſemper lucratur et nunq; perdit ibideʒ. xj.
JMfHD.
on eſt dilectio caritatiua niſi inimici diligantur.
j.xvij. cum ſequentibus.
Siligẽs terrena ſpiritualit᷑ putreſcit.C. xiiij. xviij.
Nuibus cogitationibus dilectio dei in nobis nurn
ri ebet. B. v. vj.
Rullectione cei nihil vlectabilius miil vtiliꝰ nihil
iuſtius.S.ix.j.et.Ald.iij.xxxv.
Muli diligit chꝛiſtum diligit omnia membꝛa ſua.D
ix.ij. .
Mꝛ multi diligunt inimicos et pauperes ſicut pꝛeui⸗-
gnum.ibidem. x.
MQuare in dilectione vi tantum ſumus væbiles. S.

FrJ.
Pilectio oſtenditur peꝛ ſigna exterioꝛa ibidem.xiiij.
et. xv.
eccatoꝛes minus diligunt ſeipſos ommibus rebo
nis. F. -xxv. bene.
E plus diligunt ſeipſos ꝙᷓ um ⁊ plus volunt bo⸗
noꝛari. F. v.x-j.
Item dilectionis regula qua dicitur ꝙ omneſimile
Tficit in peccatoꝛibus.H. vj.xxj.
Ytez diligenti celeſtia terrena vileſcũt. M. viij xxj.
Den peccatoꝛ non diligit ſeipſum.O.iij.vijjj
vus nõ poteſt diligi ſine homine nęc ecõtra. O.
iij. viij.
Muõ parua dilectio nunc inuenitur. P. vj.xix
Beus conaturnos ad bonum tra here dilectione et
timoꝛe.Tiij.viij.
Mabentes pedem dilectionis in die tribulatiõis nõ
ijciuntur. T. v. lvj. et. lvij.
NQuere:amoꝛ amicicia/ſocietas.
¶ RBunittere ebemus cebitoꝛibus noſtris ſicut vo
lumus ꝙ veus dimittat nõbis.D.x. ꝑ totum. 7. M.
ix. xxx.
S totũ dimittimꝰ vus totũ dimittet.Dx.j.⁊.xv.
Nolentes dimittere habent infirmitatem veſpera⸗
tam. P. iiij.xxxiiij.
Molentes dimitere habent coꝛda lapidea ⁊2 aſſimi-
lantur dyabolo. P.iuiij.iiij.et.xj.⁊.xxvij.
Duere:ira. odium.

¶ Riſcoꝛdiam pꝛocurat dyabolus per ſe.ij. et. iij et

Contra diſcoꝛdiarum ſeminatoꝛes.C.iiij xxv.cum
ſequentibus.et. .viij.vj.⁊.H.iiij.xxvij.

—

—— — —
☛ SSe
= =
„S
☛ —— —
E
„
=
. * à8
=S —
—
£

les d
Aägus habenthanem ſum bicih

erwiinp . Z
nmunn ummgun babet tant⸗

RtR.AAdd.
utgnſigiman ctminns pog

lruniimmiun im n. ,
Bor hubent rum ſolutis uli dan na
mniij umſeguennbus.
Orimesin ebus enenoubus quandog ſu
Nenoesih iutenonlbus A. ii,p.
Odiultez mmodighomagunt penitentis;.
ijꝛcauſapatet. Parn.
Qlert auancis wupidltas diultiesbundan
luctb aupeſt doſyantas nagliratus
Tui zunvok ii diultts in n
o. et minoi ſeauntate moruntur
Nate monuntur ⸗
4 cere. Doce
a aſibnmin ommunit
Fnmantwhetant pni agl
enreerlonfnaaltsſuthennn
ihe we lj nii Ercan Kafza
lunontens E .h i Oyflyrl.

4„ Labula Realis
Ngttietlinn d.l. jDwabohi E. tiüj. vij
. uce . tem zunt aPollonyebo i. C. iiij. xxvij. A. xij xlv.
m ena talium. D. Vlj. x. r Et ſicut leones ⁊ dracones.A. xij. xlvj.
ulun Kreptio, Ytem dyabolus tales Banenr. Bain mv. n fine domini miniſtrimail ſtihi mutuo maledi⸗
A lii . Ouere concoꝛdia/ Ira/ Ocdium. Pax. tionabil cent. A.xxvij.xlij.ꝛ.xliij.
en Pijy. ¶ Diſpenſatio debet hab ere cauſam rationabilem Contra dños pꝛodigos.A. xxvij.liij.
Dtarochnof J.iiij.viij.et. P.xiij.xx. iſpenſaröis. ihi Item miniſtri iuuant wminos ſnos.ſicut canes lu⸗
t Contra impetratoꝛes inoꝛdinate diſpenſatõis.ibi⸗ Posernle gen toloite F xwj.. rerg
6 dem. ix. . 8 ſjij vii 5 reſpondebunt væ factis miniſtroꝛuʒ. F. iij xxxiij.
ſthnen Ej S Püötra abutentes diſpenſatone. O. ui vij d lege conſiliari eoꝛum. tenentur de toto nrrii 1
Mi FArra diſprntente⸗ e non reſidentia pᷣlatoꝛũ.. eos infoꝛment. F. i n ber logen.
Sri tie g Pelonr pꝛelatis non reſidentibus. . Rihium amoꝛis me ms eſtihtimoꝛis. P. ilv. et
Oyj vj Sugikierum onus impedit pugnantes ⁊ morien Auendd wmini conſiliarios ſuos trahunt ad ſe.ſi
Qrxj tes.A. xix.j. õ . um eſt moꝛtis. C. xj. xxxij.
dſien 8 Viuitie maloꝛum erunt contra eos in iudicio..xj. Dmoo eoꝛum iniuſti miniſtria eo puniẽtur. C.
iiij. . .xxxix.
T.i Tales nont enent diuitias.ſᷣ tenent᷑ ibidem.v. * eberent curare v animabus miniſtroꝛum ſuo⸗
]i. Siuitie ſunt ſpine.pꝛopter bonam rationem. S.xj. rum. ri m ſeguentibus. .
.. ruiij. o e wvmino qui queſiuit a duobus mimis ⁊c. C. xvj.
An mii: Di. Penon eſt ſuperbiendum væ diuitijs:quia ſi omnia Tecde⸗ auig xv
, reddidiſſent nihil haberent.S.xiiij.xuiij. deberent ſubditos ſuos vefenderea miniſtris pꝛo⸗
onoꝛum mundi. Muia mercedes maloꝝ ſũt in hoc ſeculo.C. v.xij. et pꝛijs. C. xviij x. per legem.
⸗ xiij..xxxvij. . Contra wminos quiĩ officia vendunt vel dant pꝛo
Ppercit ibide. j OQuere.diuites.abundantia.pꝛoſperitas. pꝛomotione. SD.xij. ix.
J . iuites vadunt æ vrtera viad ſiniſtram 7 pau ontra non caſtigantes ſubditos ſuos w iuramen
mial diligantur. peres econtra..xij.xr. tis luxurioſis ⁊ hmõi.ibidem xj.
. Et ſic ſibi obuiãt. .xj.x.⁊.xij.⁊.xxix.et.vxx. Muõ poteſtate ſua abutuntur. P. xij. xvj. 7. xvij.
lit . nij piij LCales non ſunt viuites:⁊ melius eſſet ꝙ necreputa Mualiter figura maloꝛum wvminoꝛum pꝛeceſſit ĩ ſa
diinnobien ui rentur. B. xj. vj. iiij.. = cra ſcriptura.⁊ qualiter aſſimilantur ſoli⁊ leene. et
un Diuites e alieno enunttanrur cnaui vj. alijs crudelibo beſtijs.D.xij.arti.viij.
mbhil vtuionihi Adali viuites habent partem ſuam hic.ibideʒ.xl.⁊. Domini ⁊ eoꝛum miniſtri ſunt locuſta.⁊ bꝛuchꝰ.SD.
nihil A. .j. xviij.xix. vij. pvjxrij.
famembuft Viues auarus.quantoplura habet.tantopauperi⸗ tales non wminantur pꝛopter bonitatem ſuam
emdeaſta D oꝛ eſt. A.xxvij.vun. . D. xij. xri. .
HS Plus recipit e ſtipiendio.et minus pugnat. H.ij. Pꝛopter iniuſticias illoꝛum wminia non ſunt du⸗
npents ſichtrui⸗ xv. . rabilia.ibidem.xxxix. .
Ylloꝛum ingratitudo. ibidem. xvij. Buri dñi ſunt peioꝛes infidelib.E.iij.xxxviij.
mus bileo. S. PBonpoberk vlann ſalutis niſi elemoſynam. E. iij. Vomini tenẽtur ſubditis ⁊ econtra. F. viij.ij.
xxxviij.cum ſequentibus. Subditi wminis ſuis non maledicant.ſed orent ꝓ
toa ibidem. niij. itioꝛes in rebus exterioꝛibus quandoq; ſunt pau⸗ ipſis. f.viij.vij.
perioꝛes in interioꝛibus.A.iiij.yv. vomini veberent per ſe ipſos audire pauperes.J.
s ommibus rebo N diuites raro dignam agunt penitentiaʒ. M. vij. xiij. viij.
xluiij.⁊ cauſa patet.P.ix.. Et male tenent aſſiſam ꝓpꝛiam. L. iijirr.
plus voluntho Quere.auaricia.cupiditas.iuitie abundantia.me In inſtituendo miniſtros væberent pꝛincipaliter in
diocres.paupertas.pꝛoſperitas.magiſtratus.moꝛs tendere vtilitatem publicam. M. viij.viij.
urgomneſimile quia ibi pluries oſtenſum eſt.ꝙ diuites cum maioꝛi Et eſt exemplum Tyberij.ad hoc.ibidem.ix.
R vloꝛe.et minoꝛi ſecuritate mnoꝛiuntur ꝙᷓ paupe- onentes malos in officijs aſſimilantur vẽto.⁊ po
ät. . nij res ⁊c̃. . 2= iti ſunt ſicut iudices iſrael.D.viij.xx. Et ſicut ille
ect. uin. N¶ ¶TDocere. Bocẽtes plus pꝛoſunt communitati qᷓ; ibidem. xiij.
m. Oii i⸗ Do laboꝛantes. C. iiij.xuij. MQualiter reſpondere debent rogantibus pꝛo indi-
mmentctcbtna . NVNon wcentes necant. F. v.xij. per le. gnis. M. viij xxiſj.
Dõ Socentes et non facientes ſunt bernak. et factoꝛes Periculum rogantium. ibidem.xl. .
tur. inir arche noe. El. ij. viij. Et cancer. O. vj. lv. z. lxv. ſpe ÆR mali miniſtri ſunt wminis ſuis dãnoſi. M.viij.
ban ollchioneet culum ardens. E. vij.iſj. xxxiiij. —
, 3S Quare wcentes mala plures generantdyabolo. E. Et hoc iuſte. ibidem. xxxvj. . .
etnibulotios n vij. xv. . Nuomodo capiunt ex omni parte ſicut rex in ſcaca
YItem wcent es ⁊ non facientes aſſimilantur illis le rio per fuſcinulã tridentẽ ⁊c. M.xiij.viij.⁊.ix.
ctoꝛibus geſtoꝛum. V. j.xij.“ Pominoꝝ crudelitas.O.xiij.x.
snoſtno ſicut vo Et illis ve curia chꝛiſtianitatis.Vl.j.j.et.iij. Item veberent querere ſapientiam a deo exemplo
r ptotum. 7. O. Aala wctrina eſt peioꝛ res mundi.æ.j.xxv. Balomonis. M.iij.iij. 2 de
1e uere:pꝛedicatio.ſcandalum. . tem veberent eſſe ita fideles veo ſicut volunt ſub⸗
tret. Dy.. 7w. Wominm minſti et eoꝛum miniſtri excedunt in pu ditos ſibi eſſe. M.iij.iiij. .
ittet. ſpera⸗ nirione ſubditoꝛum:ſicut percutiens lepoꝛariuʒ. A. Et ita humiles ⁊ obedientes. M.iij.v. ..
mitutem xj. j. Et veberent multum appetere celeſtia. M.iij. vx.
zafſimi⸗ Tales ſunt peioꝛes iuda ⁊ Rmonibo..xij.xxx. Oꝛ in eis requiriturmaioꝛvirtus ⁊ pulchꝛitudoſpi
lapides . tales diligunt miniſtros.quales canes et falco⸗ ritualis..iij.vij.
vi. nes.A.xij.xliij.⁊.xliiij. . Et maioꝛ curialitas ⁊ largitas. M.iij.viij.
z er iſct Et ideo fideles ammonẽtur. A. xxij xvj.⁊. C. xj. xlij. Et gratiarumactio veo. H.iij xv. .
bperſe ij ct ⸗ 2rdiPDTDT. Item wmini ? miniſtriaſſimilantur molaꝛibus la
iint aum Se habent ad alios ſicut achab.a lupus ⁊ baliliſcꝰ pidibus. M.iiij.viij
5K.ühn.

jnv.

Tabula

Et lupis tractantibus quomodo oues comederũt.

R.j.viij. . .
Sominis eſt fideliter ſeruiendum vbi non mandãt
illicita. S. viij.x. L .
Vtrum peius ſit habere malum wminum vel bal⸗
liuum.vel vicinum. Tl.x.xiij.
Quere conſiliarij. coꝛrectio.magiſtratꝰ. pꝛincipes
Arng ebengaſnr ſubditi.ſuꝑioꝛitas.

ubia vVba quõ ſũt interpᷣtanda. El. ij. ix.

Du Hꝛ dubia ſuͦt in melioꝛẽ ꝑtẽ interpᷣtanda. Y. x.j.

Duere queſtiones.

Eb zi ¶ Ebꝛietatis pena eſt eterna.X. xxvj.xxxvij.⁊.G.

Ec

v. vij.
bꝛioſi ſumt peregrini dyaboli.ꝛ ſtultioꝛes ſtultis
ꝗ natiuitate.E. j.j.
tem eſt inundatio ſubmergens ſeminavirtutum.
2 fur omni latrone peioꝛ. E.j.ij.
Famam ledit ⁊ rationem facit impotentem pꝛo na
ui gubeꝛnanda. ibidem. v.
RFopolne inebꝛiat.vt ve hereditate decipiat.aqͥd
bibant in inferno. E. j. vj.
Ziem ſunt ſtultioꝛes bꝛutis. ibidem. x.
emedia retrahentia.E.j.viij.⁊.ix ⁊.xij.
bꝛietas omnem aufert virtutem. G. v. vj.
t habet penam pꝛecedentem. cõcomitantem et ſb
ſequentem. ibidem. xvv.
Et vitam abbꝛeuiat.G. v.xxij.
Beſtruit ſemen verbi cei.A. v.xij.
Atem aſſimilantur mimo qui in mani comedit ſal-
la anteqꝙᷓ; ſubmergeretur.T. iiij xvij.
Quere.abſtinentia.gula.ieiunium.
¶Eccleſia dedicatur. oꝛnatur. polluitur. violatur.
D.iiij.per totum.⁊. O.vj.viij.
Contra garrulãtes in eccleſijs vel occupãtes ꝓpha
nis vſibus.ibidem.ix.cũ ſequentibus. L
Contrã illos qui in ea malos ſepeliunt vel intoꝛne⸗
amentis occiſos:quia faciunt illam ſpeluncã latro⸗
num. .iiij.xiiij.et.M.xj.arti.xxiij.
Cõtra facientes cõtra eccleſie libertates ibideʒ. xv.
Zuomodo eccleſia regitur duobꝰ bꝛachijs. D.xij.
ene.
Eccleſie foꝛma eſt quaſi mulieris ha bent pulchꝛã
faciem tm̃..xiij.ij.⁊.O.vj.xx.
Contra diuitem ⁊ ſuperbum oꝛnatum eccleſiarum.
P.iij. xxxv.per legem. . .
M. pꝛeceptum eſt pꝛelatis ne permittant mercatio/
nes in eccleſijs ſuis. P.xiij.xvj.
Eccleſia ↄtinet tm̃ tres ſtatus hoĩm quos ad tripli
cem mittit hierarchiam. R.iiij.ix.
Eccleſiaſtici ter incontinentiã officijs ⁊ benefici
is pꝛiuantur.A. vij.xxxiiij. V
Et depauperantur.ibidem.xxxv.
Me mulieres nõ habitent in wmibus eoꝛum.ibideʒ
xliij.per legem.
ten ſunt manus. 1 os. ſtomachus populi. O. vj.
Iij. . lxvj.
ntrant eccleſiaʒ ſicut lupi. O. vj.xiij. Et alijs mo⸗
is. O. vj. lxx.
Domog0 ſunt mercennarij.O.vj.xiiij.
oputus moxtis erit eis durus. O. vj. xvj.. lxxiiij.
Mꝛ ſunt peioe poꝛtio chꝛiſtiamitatis. O.vj. xix.
MQuia pꝛopter malã vitam eoꝝ.chꝛiſtianitas peioꝛ
eſt ſolito. O.vj.xx. V
Et ꝓpter peccata eccleſiaſticoꝝ ruina ĩminet chꝛi/
Pnitgt viri.
NQuomodo ſollicitant᷑ p parte ſua ⁊ non ei. O. vſ.
Xxv. 7. xxvij. xxviijj.
* une omnibus melioꝛes vel peioꝛes ſicut vinea.
O. vj. xliij.
Mali ſunt ſicut aqua baptiſmi.O.vj.liij.

—

Kealis

Quomodo impediũt pꝛedicatoꝛes per exemplũ cat
ti in cauea.DO.vj.lvij.
Di plus diligunt lupos ꝓpꝛie conditõnis.O.vj.
viij.
uomodo væ bonis pauperum ſuperflue expẽdũt.
.vj. lxij. 7. lxxviij.
uare aſſimilantur alexandro. S. xiiij. viij.
uere.clerici cum concoꝛdantis ſuis.
Electus ſeu electio.Electoꝛuʒ paucitas. H.j.ix..
ix. xij.
Eligentes creaturam potius ꝙᷓ creatoꝛem aſſimilã
tur adultere. Zl. xx. vj.

Flectio eſt nobiliſſimum pꝛiuilegium hominis.E.

ij. ij.
Eligunt eis ſimiles.ibidem.iij. .—
Electionibus maioꝛes reuolutoꝛes habent ꝓpoſi⸗
tum.ibidem.iiij. .
Aale ſpiritumſanctum in uocant qui ante vetermi
nant. E.ij. v.
Item hoiĩes eliguntur ad tria. .iij. xvj. 7. xvij.
Cauſa quare mali ceficiũt in ſuis electfonibus..
liij.xlx.ꝛ.xx.⁊.S.xiij.v.
Quare )pᷣs elegit tales diſcipulos.⁊.j. xxv.
uere patroni.pꝛelatio.ſymonia. vocare.
Ainnoſynom libenter dantes eliguntur ad celuʒ
x. vj.

Munouſtinns pulcre oſtendit ꝙ eſt facienda.A. xij.
xlix.

Contra facientes elemoſynã cæ alieno.ibidem. xv.

tem ꝙ debet fieri per exemplum legatoꝛum paſcẽ
oꝛum. A. xiij.xiij.
Item ꝙ fiat ð melioꝛibus.ibidem.xxiiij.⁊.D.iij. iij.

7. E. Iiij. v.
Een wocetur per exremplum bonum. A. xxj xij.
lolentes facere vincuntur ſicut reges ſine ſtipen-
diarijs.AM.xx vij. xxij.⁊.xxiij.
Dena illoꝝ.ibidem.vxxvj.
Et tm illa que væo damus ſunt noſtra. A. xxvij. et
7. lvij. 7. lxv.

Item alijs famem patientibus.elemoſynarij ſatu⸗
rabuntur. H. j. xj. . .
Elemoſi vnarum vtilitas. C. j. v.et. E iij.ix.et. H. v.
uiji.
ulti dant veo in generali tm. C.viiij.xvij.
Qui bona dat. bona recipiet. D. iij. ix.
Nec dicas pauperes mali ſũt dũmodo pꝛo eo fiat
vel vetur. ibidem.
H dicentes ꝙ ceo darent in pꝛopꝛia perſona.
ix. v.
Vurum erit iudicium dei duris pauperibus. B. ix.
vj.
Me maxima elemoſyna eſt remittere elinquẽti. S.
x.iiij. .
Bte elemoſynas dando euadis argumentuʒ Dya⸗
oli.B. xj. xxiij. .
Non facientes perdunt regnum celoꝝ.ibidem. xxx.
7 xv. . .
Elemoſynarum tria ſunt genera.i ſpiritualis ẽ po⸗
tioꝛ. E.iij.j.

*

Aultis creaturarum exemplis wocetur ꝙ eſt facien

da.ibidem.ij.cum ſequentibus.⁊. MM.ix.arti.ij.
N elemoſynarij.ſunt mater vei. E. iij.iij.
Nuomodo elemoſyna cadit ſub pꝛecepto. ibidem.
uiij.⁊. M.ix.xxxij.
elemo ſyna fiat feſtinanter.latenter.⁊ hylariter.
Eiij arti. v.
Multiplicat bona tempoꝛalia.E.iij.xiij.
Et letificat coꝛ.ibideʒ.riiij.⁊.xv. Mota..W.xj. arti.
xvij.p.totum. r
Mon dans non eſt bonus paterfamilias. E. iij xvj.

m

—

7

n iſcincrn Fic.
n unmmnand 10 ilo dondn

Phc.
Penaſenaperenapargt d.).
atannn ſuenepanpenidus izan

Ortaaincs bons malis iuoifemn

Pinlinsaniſem multum foaiun
donplumnatort. AO ir ij et. ct. . am
thus.
Flonoſſvoaſtocits penculiscorporalib

.
umoſfnuftctaboncare ineloſemlo 4
Panfactſaolomme ſinllan Tolbicen
onqueſunpensſuntinpotentad r
ſunctaftcuſinnnncninsgn
Finumintfhunrimmdkgum dun e
Crengfinninumnmn dn m t
nunn anentmm drmn
aloctagron
nn g, aͤum

KW
H

Munnemms
eiusgommimefinl e
miulgunhoni
em. ij.
cuolutoreg babent poſt⸗
nnocmtiniant Atenni

lüt dhe aeni P

nlſanllarn

wumwelinmmnag al

itgalſicanch Ar,

noͦralieno lhiem rn.
no nlegatommnpaſeh

idem iijr. dii ij
bonun Ajri⸗
liut reges ine tipen/
tuſn mlie
s elenoſpnaniſatu⸗
net. E ij iret. h .
C niithij
Diii.
dümodo pꝛo do figt
tin popnig perſong.
is anperihno d⸗ ,
omitrere mimyet. 8.
nctisarhumentuz dyo⸗
unncelop bidem r.
ra riyintnalis he⸗
iowettur eſtfidin
11 lrenni. .
rertnn hlten
gbtenter bylantter.

ipn hin

Netimin ihhii

Tabula

T.xvij.⁊.xxij.⁊.Vl.v‚j.vyv.
OQuod datur ſecure inuenietur in alio ſeculo.ibideʒ

Ni aa
Illi quibus datur ſunt quaſi campſoꝛes.E. iij.xix.
Elemoſynarij ſunt optimi mercatoꝛes.ibidem xx.
Mon dantes ſunt ſtultioꝛes vſurarijs.E.iij.xxij.
Et ingrati.ibidem.xxv.⁊.h.iiij.xxij. .
DHantes peioꝛa ſũt ſimiles iude.E.iiij.xxvj.⁊.xxvij.
Infideles ſcandaliʒantur ꝙ pauperes ita maletrã-
ctantur inter nos.ibidem.xxix.
Item elemoſynam facientes multuʒ lucrabuntu
in iudicio.E.iij.xxx. ꝗ
Mꝛ tria ſunt motiua quare eſt facienda.ibideʒ xxxj.
cum ſequentibus. V
Quicquid pauperi
7. D. V. x. 1.
MNui dat in terra.edificat ſibi wmum in celo ibidẽ

xv. ⸗

datur chꝛiſto da᷑. E. iij rxxxiiij.

Se elemoſyna nullus voleat pꝛius facta. E. iij.xl.
HMeꝛ eſt facienda ante moꝛtem.ibidem.xliiij.et. E. vj.

xvj. .
Item non dans elemoſynã aliena bona retinet.⁊ 1
cali ces ſũtvendendi.E.iij.xlvj.et.P.iij xxxix.⁊ xl.
et. P. vii.xxj.
Qualiter centuplum reddetur.ibidem.xlviij.
Item nõ facientes elemoſynaʒ ſunt in curialeſ.E.
vVj.xxxiiij.
iudei ſunt magis elemoſynarij ꝙᷓ chriſtiani.F.
iij. xv.et.M.ix.xx.
Nui non alit necat. F. xij. per legem. .
Quidamvna manu elemoſynam dant.⁊ alia manu
burſam dei ſcindunt..viij.xv.
Bantes veum honoꝛant. ⁊ ab ipſo honoꝛabuntur.
Elemoſyna peccata purgat.H.v.j. .
Anod credunt facere pauperibus faciunt chꝛiſto.
D. v. v.
Me eſt facienda bonis ⁊ malis indifferenter.ibideʒ

vVj. 7. vij. .
Min diuites copioſe vent. multum faciunt contra
eyemplum nature..M.ix.iij.et.v.et.vj.cum ſequen⸗
tibus.

Elem oſyna cuſtodit a periculis coꝛpoꝛalibꝰ. .ix.

xj.
lemoſyna facit abundare in alio ſeculo. M. ix. xij.
Item facit ſciolum ⁊ ſimilem vo.ibidem.xiiij.
Item quia pauperes ſunt impotentes ad reddẽdũ:
iuſtum eſt ꝙ fideiuſſoꝛ eoꝛum chꝛiſtus pꝛo eis faciat
Et qui nolunt facere elemo ſynam dum poſſunt.fre
quenter fiunt impotentes. M. ix.xxiij. Et a muribꝰ⸗
occiduntur. ↄfame moꝛiuntur. M. ix. xxv. . xxvj.
Elemoſyna fa cta pꝛo moꝛtuis eſt ad perperuaʒ glo
riam dantis.M xj.cxix.
Elemoſyna multum iunat oꝛationem. O.v.viij.
Mon facientes elemoſynam.aliena bona inuadunt
P.iij. xxxix. =
E in ſeruitutem eternam redigentur. P. iij.xlj. per
egem.
acientes elemoſynam habebunt vitam etemam.
. vij. xxv.
MQuere.caritas.dare.hoſpitalita.siuuare.miſericoꝛ
dia.religio.
¶ Em eere bona neceſſitate patientium citra verum

valoꝛem:eſt peccatum. M. vj. v.

Igem iudicium eſt œ ementibus ab ignorantibus
verum valoꝛem.ibidem.vj. .ß
Et v illis qui inducunt aliquem ad vendendũ fal-⸗
lacijs vel terroꝛibus.ibidem.v,ij,,·
M„ν ſoluentes falſam monetam non liberantur. M.
vj. xij. per legem. .

RKealis
Contra ementes a malefidei poſſeſſoꝛibus ibidem.
xvI.. xvvj.
Auere.auaricia ⁊c ſicut in.c.de auaricia.⁊ merca⸗
tio.vendere. „ =
¶ Epiſcopi ſunt multum culpabiles de hoc ; non Ep
Sſulunrcuriam romanam ⁊æ titulis.O. v.xxviij.
Item magnaʒ diligentiã babere veberẽt re bonis
oꝛdinandis ꝓꝑmouendis. E.ij.xj.
Et ꝙ ſubiacent in illa parte periculis.Quere. P.
xiij.xlvi. .
ontra concedentes literas purgationis. Quere
Quomodo quiepᷣatum væſiderat bonũ opus veæſide
rat. P.xiij.xv.
Nuomodo verius ſcriberẽt pecunie gratia.P.xiij.
xix.
Quomodo obſeruant leges burſales tm̃.S.iiij.ij.
Et ſunt nimis negligentes in alijs. O.vj.lxxj.
uere.pꝛelati cum concoꝛdantijs ſuis. E
chariſtia qñq; vid et̃᷑ in foꝛma carnis ⁊ pueri. U
E. vj.xxv.cum ſequentibo. .
Ald fidem firmã d iſto ſacramento euchariſtie ha

bendam ſufficit ꝙ ſancti in hac fide moꝛtui fuer̃t.

Cum qualibooditionib eſt ad iſtud ſacramentum
accedendum.ibidem.xxix.cum ſequentibo.
Ingigne accedentes ſunt nimis incuriales. E. vj.
Periculum illoꝝ.ibidem.ixv.cum ſequentibus.
E peccatũ male accedentin eſt grauius ꝙᷓ iude. E.
V. Nxvij. 3 D
M quilibet tenet᷑ ſſemel in anno euchariſtiã ſumere
ibidem.xxxviij.
NQusaliter cebeat cuſtodiri.ibidẽ.xxxix.
Nuiꝓhibent᷑ accedere ad iſtudſacramentũ in lege
. S. xNgvv.
Nuerxe.communio. miſſa. oꝛatio.paſca.ſacerdotiũ.
Archlcarto dz fien zelo iuſticie. C. j. ij. Vide E X
totũ capłm. E. x.
Oe multi ſunt excõmunicati ꝓpter nouam chartã.
MN. iij. xvj.
Mota v exceptione ꝑſonaꝝ..ix.ix.
Duere.maledictio.

¶ Excuſant ſe quaſi omnes in his que vi ſunt.C.

ij.viij.
Et nõ in alijs.C. vj.xxx.
Et tales peniculo ſubmerſionis exponunt ſe ⁊ ↄfeſ⸗
ſoꝛes ſuos.C.vj.xxij.
Cõtra excuſantes ſe ⁊ imponẽtes vefectus ſuos cæo
vel ↄſtellationi vel nature.H.j.iij.
Item contra religioſos male ſe excuſantes. J.iiij.
Iiij.
Itẽ excuſantes aſſimilant᷑ illi raptoꝛi clamidis au⸗
rei. R.j.xxij.
Et hericio.V.viij.xlj. .
Et illi qui nullo tẽpe anni voluit pegrinari. Vl.ix.
V. 7. V.
Nuere.efectus.pᷣdeſtinatio.ignoꝛantia.

¶ Exempla mala dantes ⁊ accipientes.odium ma

ximũ inter ſe habebunt.C.ij. x. . =
Item ſunt multuʒ periculoſa ſpecialiter in magnis
Item dantes talia exempla ſunt oculi inferni ⁊ in
cẽdiarij dyaboli.ibidẽ.iiij.⁊.P.xuij.iiij. Et aues ꝛ⸗
meſtici dyaboli.ibidem.v. .
Item exempla mala dantes. ſunt arboꝛes in vinea
vel blado vmbꝛa nocentes. E. vij. vj. .
Exempla bona multum pꝛoſunt. E. vij.ij.. G. xij.

ergſ⸗
.— ung mrnimn
„ AAgoula Realis Se i toin⸗
Quomodo yabolus pꝛocurat mala exempla dari. Et latro nibusibidenr.— Aid inahe
ve. Item falſiſunt ſepes ſpinoſa. Ehx. . gi mefunl ſtimi
Quare citius ſequunt᷑mala exẽpla qᷓ bona ibidẽ.xj. Et ſepe habent ad vicinũ.ſicut ſpine ado uem.ibi⸗ luci mnmibit
tales ſunt ſimie. E. vij.xiij. em. xiij. . c iii. uni
Et mali oꝑarij. O.iiij.x-i. Igeo cõburentur. F.j xiiij. . ””M lun fl aannnr ſcorp
Zilox ſtuſticia:ibidẽ.xv. Dumib aſſimilantur. J. j.xv. nnnn bmmuntichief⸗
in piculis vitandis nullus capit exemplum ab Item aſſimilant ꝓſenetis. F.jxvj. losſin iß iin ſc
alio.E. vlij.iij..M.iij.xvij.bene. Et cani taxu noĩe.ibidem.xvij. rönutunn nntrtüt
Muantũ mala exempla nocẽt ⁊ quib rebus pᷣbẽtes Atem ſunt falſa moneta. F..xxj. denk mm F n
aſſimilãtur. E. ix. vj. Atem falſus falſum. F.j.xxij. nnirſii,liun i
Item mala exempla ſunt ſicut ſpeculum infectius Vtem falſus ceo.erii falſus homimi. F. j riij.=. S. J imßfi iivtee fi
oculi egri.DO.vj.xlj.⁊.lii. xij. v. . xj. mammeh austmin
Oeſt minus malum male viuere exẽpla bona da- Plures ſunt martyres falſitatis ꝙᷓ veritatis. F.j. runones
re. qᷓ bene viuere. exempla mala dare. J. vij. x. De xxuiij. urr ii. fü
toto damno tenẽr᷑. O.vj.liiij.p legem. OQnomogo bene loquunt᷑ ſed male agũt. F. jxliij. meinuekcinbann
Exempla mala ſequẽtes ſunt ſicutlatro amplectẽs alſitimoꝛe. aſſimilant pylato. Y. ix. v. eo dopntöninkcn
radium lune.S.iij.xiiij. tem falſi quacunq; cauſa ſunt ſicut inſtrumenta te lagintindanise
Et plus creditur exẽplis opee ꝙᷓ Ybis. Tl.j. xj. muſica. J.ix. xviij. * it dnsc ſnaendsfi
Au ere.clerici.damnũ.ſcandalu.fama. eſunt caribdis aſcilla. Y. ix xix.xx. ”ÿMẽ igltc icicdinminept
Kferea toꝛes vecipiunt moꝛtuos.ſicut ille ductoꝛ Auruo ſe vcipiunt.ſicut gallus et vulpes. J. xiij. ”” nininteſſmnaiſl 96
alſus. Zl. xxj. xx. xxviij. e ſengurtibone
AQuomodo viuidũt int ſe bona vfuncti. D. xj. xxix. Ad minus pꝛecium ponunt veum. ꝙᷓ iudas. J.xiij. ðU iustalene
⁊. E. viij.xuiij. xxxij. Nereebert ,,
De illo qui carminare ſolebat infirmos ꝑ falſitatẽ Et erunt ei ſimiles in pena.ibidem.xxxiij. 1 ſelitus Deben ei r
executoꝝ. E. viij. iſjj. Quales colluſiones inter ſefaciunt.⁊ quomodo lõ⸗ R mbbmamn. im
Nuomodo ſunt piuri. ⁊' etiaʒ decipiũt creditoꝛes vnijs ⁊ a lijs ciuitatibus ſunt pꝛo parteqᷓ plus dãt ant ifiddl annte
legatarios ibidem.xx. AM xiiij xij. ii dlunr , ni.
Periculum illoꝝ. E. viij xxij cũſequẽtibus. Item falſi er omni parte pungũt ſicut ſpine ⁊c. ¶. Arerillc ctinis⸗
Iteʒ ſeruiunt moꝛtuis ſicut quedaʒ mulier ſeruiuit iiij.j. iſätpenitivngeun An
ceco. O. ij. xxix. cum ſequentibus. Muomodo tales aſſim ilantur fraxino. nubi ioui. li ainuniumi
Item bona euidentia ꝙ; executoꝛes ſunt infideles . niij.ij. Aulti beren aftctareti
moꝛtuis. A.xj xcvij.. M xj. xviij. tem falſoꝝ ↄfederatio 7 ↄaſpiratio. P.iiij. v. 6glitrcmhitflliosſo⸗
OQuomodo moꝛientes ccipiun᷑ inter amicos ⁊ ey- Item falſi ſedent in duabus ſellis. V. j. Dael 4cognolconror dr
ecutoꝛes. K. vj. xij. aſſimilantur ſcriptoꝛibo.El.viij. xij. Paaͤſcn nuc aterp
Gicut ille cuius vxoꝛ bona vefunctivendidit filio ĩ Item vnus faſus p alium vceptus poteſt dicereſi- nnct on
fraudẽ mariti moꝛtui.S.xx. cut quidam fur dicebat. xij. vj. lr nä n. am
Vigde per iculũ erecutoꝝ iniuſtoꝑ. V. xij. xxv. 7. xxvj Muere.accuſare.auaricia. acquiſitio.emptio. mer⸗- Nud ſnta ontihinfumu
Qui ſcribit teſtamentuʒ poteſt eſſe teſtis eiuſdem. catio.venditio.fidelitas. infidelitas. hypochꝛiſis. Cruſiuntoparmntymalen
X. j. viij. pH legem. ſapientia falſa. negnränlonſli
Caueant executoꝛes quibo legat᷑ qꝛ legatarius tan⸗ ¶(] Fama cum vita bona ſunt neceſſaria C. riij. viij. Hini thononifli, berg
tum perdet quantum ꝓpꝛia auctoꝛitate capit. XF. j. 2. Ix. 7.x. Mbͤafectit mote gentü r
riij. p legem. Item bona fama multum valet. F. ij.ij. Ooberütcſſegnatiparenri⸗
NQuere. E. viij totum. Item mala fama facit hominem ſemꝑ ſuſpectumpᷣ . r.
Item. auaricia. cupiditas.fidelitas.furtũ. ingrati malo. F. i. vj. Ftanngloncenn ſyn.
tudo.iuſticia.moꝛs. . Item plunib nocet qᷓ; mala vita. F. ij. vjj. Aroſitfli ap enfii iſt
¶ Falſitas ⁊ malicia falſoꝝ cõuertet᷑ in caput pꝛo⸗ Muere. conuerſatio cum concoꝛdantijs ſuis⁊ exem Aundedifinlimmand
Fa pꝛium. A xj. ix. .,. pla cum concoꝛdantijs ſuis. Item damnuʒ. ſcanda Etyiheno F⸗
Falſi accuſant⸗ nocent in abſentia cõſolantur in lum ⁊c. Eiftiaihen i
S TFenas ſen eſ ndem ene co.quidam ven Fe natali —
tempus p̃ᷣualent. X. xj. iiij. tri.quidam dyabolo. F. iij.vj. Quidam coꝛpoꝛi. F. * eeſega
Muilibet eſt pꝛeda gitengs A rij v. tienn. . . ꝛporl. F. ne Funſbtmmnef
M veus multis modis punit falſos. A. xij. xxxv. Matio quare ceo teneri vebẽt. ⁊ ꝙ nõ tenentes ſunt . S
Item ſunt ſtelle erratice. A. riiij. ij. fures. F. iij. ix. ” . . Nnguropeteisinan
Ouomogo affligunt fideles. A.xiiij xxxj. Mmale tenentur. F. iij x.⁊.xj. ntuctapfe miͤnini ptili
nn Pile honoꝛant᷑qꝛ ſimiles.⁊ a veracib tinrf Deus punit nõ tenentes.⁊ wmoꝝ cõbuſtione ⁊ꝛc F. ii iu⸗
fur.A. xv.ij. . iiij. xiij. dldanmr
Fal oß amicicla eſt ſicut demonis ⁊ latronis.A. xxj nglane tempoꝛis ſubtractõe:quia ſunt ingra/ Aunandnan 8
ti fures. ibidem.xniij. igeingronn
Aſſimilãtur colubꝛo ⁊ſagitte nõ benepennate.A. tem ſunt peioꝛes iudeis. Fij.xv. ſfrepnamn ente⸗
E1. illoꝑ A xrvij rr Item frangentes feſta. mũultipliciter puniũtur. F. zu⸗ nosz
A.xxvij.xxj. L iij. xvj. egfine dnominzzz
IYtem ſanr iftüimonet en vvrv. ꝛ Vdentes ſcandaliʒantur. F. iij.xvij. . Ar umumin
Aſſimilantur aratoꝛi.C. vj. xi. Pena maioꝛum ꝑmittentimm mercatus in talibus ſfüglatnng e⸗
Falſitas nummoſa pꝛeualet contra veritatem pau diebo. F. iiij.xviij.⁊.xix.⁊xx. ſimh iernn
perum. F. .iſ. ⸗ Quomodo vmones pꝛocurant ꝙ frangantur. F. Aliert rſr Fiiic
Zrean hoc mũdo ptãtẽ gglen. j. iij. ij.xxj. Ziil
telt &magno genere: qr dyabolũ pʒ patrẽ. zcupi M frangentes eꝛunt pauꝑioꝛes F. iij.xxv. ſcencenaknios ſitenen
Atate matrem. ibidem. uſſſ. 5 Oenon excuſantur ꝑ Berprumemar oꝛum vel ſupio⸗ nene
Oꝛ eſt cõmunioꝛ omni mala herba. F. . vj. rum. O.iiij.v. s öd nle Rin,
Aſumilantur ſpinis.ibidem x. Item mali ſunt oꝑarij. O.iiij.x. lenleniihn

22

n. .
dteſtdicereſi⸗

emotio, mer⸗
brpochiiſi,

Criij viij
ſperund

W exem
nuz ſcanda

Auidam ren Fe

ncdporn F.

nentes ſunt

nonen F.
nt ingra⸗

niütur.

ntalibus

antur. F.

velſupto⸗

. .
— 0ℳ

Fla

Tabula

Quere.mendaciũ.inobedientia. obedientia.
Wides nr̃a bene oñditurꝑ ſacrã ſcripturã.⁊ pfi⸗
dia alioꝑ.A.xiij. xvj.
vfect⸗ ſidei ẽ cauſa oĩm maloꝝ vl peccatoꝝ. A.
xxiiij.vj.⁊.F.iiij.xxxj.⁊.xxxij.
ides coꝛpis xpim ñ iuuat. E. vj. xxviij.

—

chꝛiſtiani tm̃ hñt fidẽ rectã p erplũ trium anu-

loꝛum. F. uij.iiij.
tꝑ miracha facta tpe iuliani apoſtate. n.
ides ſine charitate ẽ cib ĩ coꝛpe ſine caloꝛe t&
atõ naturalł.qñq; fidẽ impedit ⁊c F. iiij. vij.
E iudeoꝝ captiuitas oñdit fidẽ nram eẽ bonã. .
opa ſine fide ſt moꝛtua.F. uij.xij.et. eliij.ix.

.

ij. xxxviij. Et iõ nõ ſaluat.F. iiij xl.
Atem contra ꝓfidiã iudeoꝝ.F.iiij. to.ti.
der gianee ꝓhetias.⁊ miracula.fides nr̃a oſtẽ
itur. F. iiij. xxv.
tem eſt radix oĩm bonoꝝ. F. iiij. xrx.
tẽ ꝗdya bolemkrũ nitit ertinguẽ fidẽ. F.iiij. xij.
Vtẽ e cã pſeuerãtie in bonis opibo. F. iiij. xxxviij.
Ytẽ z iudeos et ſaracenos ſil. F. iij xliij. cũ ſeqnti.
lumẽ fidei onqiramme pulchꝛitudinẽ H.iij.iiij.
tẽ fides ẽ neceſſaria ĩ ilł ꝓ qͥb oꝛamꝰ. O. v. xxix.
tẽ fides fac ꝑſeuerareĩ bonis opibo. S.vij. vij.
Nuere:credere.lex.chꝛiſtus.
¶ Fidelitas. ebemꝰ eẽ deo ⁊ dñis alijs fideles.ex/
emplo ſaracenoꝝ. F. iiij xxxvj.. xluiij.
Mõ erit hoĩ fidel ꝗ æo nõẽ fidel. ꝑ exẽplũ Conſtã
Ad idẽ. xij.xj.⁊. F.j.xxiij. ctini. B. xij. v.
Ouere falſitas cũ coꝛdãtijs ſuis. Item infidelis.
Filij ſũt arẽtiby ingrati.A. xxj. xvij.1. A. xxvij. lij.
Etiã poſt moꝛtẽ parentũ.E. viij.xvj.⁊. .v. xiiij.
Aultũ veberem? affectare eẽ filij. vei. .v. j.
Deus alit ⁊ coꝛripit filios ſuos. v. ij.
Per q ſigna cognoſcuntur æi fi ij. F. v. iij.
ꝛopter quas cauſas pater põt exheredare filiũ vł
liã. F. v. v. 7. X. . xix. 2
Nuõ ſunt a pentib infoꝛmãdi.. v. vij.

nõ ſunt a parentibo maledicẽdi. v.iiſer. ix.

pentes optãt oĩa bona filijs pluſqᷓ veũ. F. v. ix.
tẽ curã ⁊ honoꝛẽ filij. bẽt pẽtibo exhibẽ. F. v. xiij.
MQuõ affectãt moꝛtẽ pentũ.⁊ ipᷣos Nlegn .F. v. xv.
M eberẽt eſſe grati parentibo.exemp ſaracenoꝝ
v. xſj.
Et exemplo indeoꝝ. F. x.x.
E. nõ ſũt filij eoꝝ qͥꝝ filij eſſe putãtur. F. v. xvij.
Quomodo aſſimilantur canito.F. v xix.
Et viperis. F. v.xx. =
Et fructiba circa arboꝛem.F. v.xxiiij.
nnralit. . d Fri cum ſequentibue
tẽ e ſ Aei lis generatio llioꝛũ melioꝛ eſt qᷓ; coꝛ-
oꝛalis. M. xij.ij. , .
Fii⸗ ingratoxꝑ erũt eis ingrati ꝑ eremplũ illius qui
petiuit a pr̃e vnã vlnã.vt illã.pꝛo patre reſeruaret.
.ij. v.
ui verecũdantur œ parentibus panpeꝛiln affimi

lantur alerandro et mule. S. uiij. viiij.
Mnuere:ingratitudo.parentes.

¶ Finis peccatoꝝ vebet nos a peccat: trahere.G.
v. viij. . .
Itẽa fine venominãdũ eſt vnũquodq;. J.v.j.
DQuere. viam. .
EFlagellat nos ve ꝓpter nꝛaz vtilitatẽ. vta elicto
ſurgamꝰ.H.j.xvj.⁊. J.iij.iij.cũ ſequentibus.et ſpeci
aliter. vj. , ”s
Itẽ flagellat nos ſicut magiſter diſcipulũ vt libꝝ
opſcientie reſpiciamꝰ. J.. iij. v-.
Et hocqñq; ꝑ malos.R.j.xxxvij.
Atẽẽ ſignu diuie dilectõis ⁊ ſollicitudis. Y.iij.vij.
Itẽ flagellũ vei purgat peccata et inimicos aĩe vebi

NKealis

litat. ibidem. vrij. 7ix. B
AQus aliqᷣ ſub flagellis coꝛrigunt᷑ et aliqui induran
tur. P. xj. viij.. legem.
Itẽ flagellamur:qꝛ ſumꝰ eo imobediẽtes. O.j.vij.
DOul ſuſtinent flagella et nõ frangũtur erũt magni
in celo. O.j.xvj.⁊.xvij.
Mꝛ nõ eſt murmurãdũ ʒ flagellãtes. D. iij. iiij.
tẽ e“ fame flagellat malos ſeruos. O. iiij. xiiij.
. e ſub flagello frangũtur. ſũt quaſi grana putri⸗
a. P. j. iij.
Et tales bis ledũtur. P. .iij.
Hia ſtagella vi ad nr̃am fiũt vtilitatẽ. P.j.xj.

Nuere:aduerſi itas. infirmitas. impatẽtia. patien⸗

tia.pſecutio.tribulatio.
Aoncari⸗ ſimplexẽ peccatũ moꝛtale. Z. vij. vj.
eretes zrium. ſũt heretici.p væcretalẽ. Z. vij.x.
O ſemper fuit illicitũ habere ↄcubinã. Z. vij.xj.
Quere:vlectatõ.luxunia.mererriciũ.
Temette⸗ ſpũalis melioꝛ eſt. F. vj.j. Et neceſſaria.
vj. iiij.
Ey quib ſurgit. R.v.xxxvij. .
Foꝛtes in ſeruicio dyaboli.ſũt vebiles in operibus

WEi. ].x.
Et qdebiles ſũt ante moꝛẽ. M.j.xluiij.
Quere:virtus pſeuerantia. recidiuum.
Foꝛtuna deberet quẽlibet retrahere ne alteri noce⸗
ret. Y. vj. xxxiij.
NQuere. mundus.
Frium mundieſt mirabił. M. xiij. arti. ij. Et ibi⸗
Irrarernied ſpũalis melioꝛ eſt. F. vij.j.
uere: amicitia. ſocietas. . .
¶ Fures rerũ diuitũ aſſimilantur furãti capitegi⸗
um ſancte marlie. F. viij.xv.
Cõtra vẽdẽtes fures añ iudiciũ vel pꝰ.O.riiij.xvj.
AVtẽ alique cucũſtãtie faciũt ꝙ furtũ diuitũ ẽ peius
viij. j. 7. vyj. MM
At1 4 Mot aiit Pfuri panperum ük peine F.
viij. viij. .
Aabol vuat pꝛiꝰad minoꝛa furta. F viij ir.
Auere:rapina. naufragiũ.tyranni.
¶ Baugiũ eternũ ẽ multuʒ appetendũ ꝗpter tria.
HG. j. xvj.⁊.xxiiij.⁊.xxvj.⁊.xxvij.

For

Fra

Fu

gau

Quibus rebus ſũt ſimiles qͥ ilud nõ multũ appe

tunt. A. v. vj.
Mui habebunt illud.Z..x.v.

Itẽ illius gaudij magnitudo. B.j.vj.⁊. G.j.viij. ců

ſeq̃ntibo.⁊. G.j.xv

In ſpe illius debemꝰ ſuſtinere oĩa mala ⁊ oẽs coꝛpo

ris laboꝛes.T. ij. xiiij.
De muliere q̃ illð nõ multũ veſiderauit ſubito moꝛ⸗
gauliin cuiuſcũq; qͥ eſt in celo reſultat ve merit:

oĩm bonoꝝꝑ.⁊ ꝙ tot gaudia habebit vnus qͥt oẽs. GO.

I x.cũ ſequentibus. 5
Exempla ſacre ſcripture wcent ꝙ teberemꝰ multuʒ
appetere. G. j. xxviij. Sſ
mali llud no vſiderant ẽ:qꝛ ſũt inexperti. G.j.
tir. et. xxx. et. El. uij. vij. “
Ailige, ooerarius atrindit illo gaudiũ uiij .
Cuiẽ pulchꝛitudo.aſurgit ex duobo..xuiij xij. 2
Ybi reficiẽtur qͥ hicnõ reficiũtur illicitt. .iiij.vij.
Du ere: celectatio gloꝛia videre vita eterna.
¶ Saudiũ terrenũ ⁊ quecũq; velectatio carnalis ẽ
ſicut pꝛeguſtatio ve cipho clamatoꝛis. G..j.
Brulti igrmmio in talllo gandetes f10
Et quaſi frenetici.G.j.iiij.

Finis oſtendit ꝙ tale gaudium eſt veraciter wloꝛ.

BG. j. Vj. = .
Falſitas eiꝰ nõ oñditur niſi in fine. G.j.xvij.

Glo

Tabula

Finitur in fletu ⁊ ↄfuſione. G.ij.xvllj.
Et eſt pũctus ſub litera q ißam damnat. .vij.j.
Duere:d iuites cũ concoꝛdantijs ſuis.Et gaudiuzʒ
eternũ cũ concoꝛdantijs ſuis.
loꝛia vera nõ põt eſſe in rebus iſtius ſeculi h̊ in
ſpe futuri. D. xij.xiiij.. G. ij. .. ij. —⸗—
Tota glia ve operib bonis ẽ vo attribuẽda.⁊ anti-
quis patribo..ij.ix. legẽ.⁊.G.ij.iij.⁊.X.j.xv.⁊.xvj.
per legem. J =
Item minima gloꝛia in celo maioꝛ eſt oĩ glia mũdi.
Quere:gaudiũ.honoꝛ.laus.cũ ↄcoꝛdantijs ſuis.vi⸗
¶ Bloꝛia malicioſa ẽ qua qͥ gloꝛat᷑ v peccatis ſu/

vel alienis. El.x.ix. per legẽ.

Gu

Muere:leticia. iactãtia.lingua.loquela.
CBlonã vanã.i.laudẽ hoim ꝓ bonis oꝑibo qrẽtes
ſũt ſtulti mercatoꝛes.H. ij. xv..xvj.
Muõ gloꝛia mũdi œcipit.M. xiij.vj.
Muõ eſt bꝛeuis.P.vij.xlv. . =
Nõ ẽ gloriãdũ ð parẽtele male nobilitate.M.iij.ij.
Quia in hoc vnus nõ habet maioꝛẽ cauſam gloꝛiãa⸗
diqᷓ; alius.S.xiij.iiij. õä
ꝛopt᷑ vanã gloꝛiã boni viri cadũt ĩ pctm̃.C. iij.iiij
uere:gloꝛia vera.iactãtia.diuitie.nobilitas.mũ⸗
dus, ſuperbia. . =D
¶ Bratia maxĩa eſt.ꝙ quis auertat peccatoꝛem.in
pꝛologo. vj. 7. vij. . D
Lumẽ gratie ẽ neceſſariũ nauigantib in hoc mare.
A. xviij.vij.⁊.D. vij.ij. .
Hratia nõ recipit᷑ niſi in coꝛde eleuato ad veum. C.
Eum-inii.
Et illi qͥ Kerf⸗ gram bene viuẽdi ⁊ agẽdi ⁊ pꝰ veter/
minant ſe ad orium aſſimilant᷑ electoꝛibo.C.ij.v.
Et abutẽtes ſtatu gre ꝓꝑdũt ſtatũ glie. G.ij.vij.
HGratia eſt lux tenebꝛas peccatoꝝ expellẽs. G.iij.j.
Et ad poꝛtũ ducẽs.ibidem.vij. .
Et q̃les ſumꝰ ondendo..G.iij.ij.

Et mgjr in armis ſpũaliba audaciã pᷣbens. G.iij.iij.
Et ductoꝛ vie pꝛebẽs oĩa neceſſaria ĩ via.G.iij.iiij.
Et anchoꝛa in hoc mari.G.iij.v.
Et cibus⁊ ſalſa. G.iij.vj.
tcolumna ignis? nubis.G.iij. vij.
S oni ⁊ mali diuerſaſ diuerſimode gratias hauriũt
.iij. ix.
M gra aufert᷑ niſi gratis ↄmunicet᷑. G.iij.xj.⁊.xv.
Et ↄmunicata auget᷑. G.iij.xij.
deus dat omnibus gratiam ſufficiẽtem ſed non
equalem.HG.iij.vj.xvj.
Uere: us .
Mꝛ hoc ſit ↄgruis ratõniba pꝛobatur. G.iij.xvij.cũ
ſequentibus.
Quare dat gratiam illis quiillã perdere volũt. G
Ij. xxri.
In omni opere bono⁊ reſiſtentia temptationi auge
tur. P. vij. xxxix. “
tem aqua gratiarum facit onus penitentie leue.

.vij. xl. .xlj.
AItẽ lumẽ gratie veũ nobis oñdit.S.iiij.iij.
DQuere:abuſio.bona pᷣdeſtinatio pꝛinilegium.⁊c̃.
Gratiaꝑactjo ẽ ſemꝑ væo reddẽda.G.iiij.vij.
uere: honoꝛ. laus. gloꝛia. 7 gratitudo.
¶Bratitudo. Grati vo ſuis plura recipient etiã
in pꝛeſenti.AMxx.vj.⁊.G.iiij.iiij.⁊.x.Et in futuro vi
tam eternã.G.iiij xj. .
HGꝛatitudĩs imago.H.iiij.ix.
M grati veberemus eſſe chꝛiſto. exẽpla ⁊ leges oſten
dunt. P.ij.arti.vj.
NQuere:ingratitudo.gratiaꝑactio.oñdere.reddere.
¶ BGuloſi xe ſeipſis cocham faciũt poꝛcoꝝ.⁊ ſtabu⸗

Duere.aĩa.caro.homicidiũ.libertas vita.

Bealis

lvm e uoꝛum infernalium. ⁊ventrem habent deum
n a dyabolo ⁊ecipiũt᷑ ſi exercitꝰ. .v.iij.⁊.iiij.
tem Gul multa vicia ſecum trahit.G.v.v.
tem maioꝛ eſt pena gule ꝙᷓ vlectatio eius etiaʒ in
pꝛeſenti.G.v.xij. B
e eo qui optauit habere collum gruis.G. v. xiij.
multas reqͥrit expenſas.tam ante qꝙᷓ poſt.ꝛ infir⸗
mitatem et moꝛtem inducit.G.v.xuij.
Item ꝙ habet penam pꝛecedentem ↄcomitanteʒ et
ſubſequentem. G. v. xx. .
Nuare guloſi non viuunt diu. eſtratio bona. G. v.
xx.cum ſequentibus.
tẽ pꝛiuantur regno celeſti.. v.xxx.
tem mali operarij ſunt. O.iiij.vj. x.
uere:abſtin entia.ebꝛietas.ieiunium. ⸗
undantia tempoꝛalium eſt ſignum damnat
onis eterne. A. iiij. iij. ⸗.⸗.
OQuere:diuitie.diuites.pꝛo ſperitas.cum ſequenti⸗
bus concoꝛdantiis. ⸗
¶ Sõ ẽ ĩ ↄtinuo bello.a.xviij.ij. Et ex oĩ ꝑte valla/
tꝰ miſeria ⁊ pericuł ꝑ exẽplũ bonũ.A. xxv·xj.⁊. C.ij.
I.7.iiij. 7. O.].xxij.. M. x]. lxvj..lxvij.⁊. M. xj. xcvj.
bene. ⁊. V. xiij.iij. =”S”
NQuare ðẽ ſic a veo poſitus.H.j.uij.⁊.S.xiiij.xxiij.be
ne ꝑ exẽplũ imperatoꝛis capiẽtis ciuitatemꝛ7.
Nuare fecit æꝰ hoĩes qͥs ſciuit eẽ dãnãdos.H.j.vj.
cum ſequentibus.

Muare vno peccante oẽs ceciderũt.H.j.xvij.

Item hoĩs miſeria.H.j.xviij.⁊xix.

Et poſt moꝛtẽ. M.xj.xciiij.⁊.xcv.

Itẽ hoĩs miſeria ⁊ ↄditio añ moꝛtẽ.in moꝛte.⁊ poſt
moꝛtẽ.H.j.xxiiij.⁊.M.xj.arti.xvj. ”
Itẽ ẽ vnꝰ ad malũ.⁊ poderoſus ad bonũ..j.xxvj.
ND ſtatꝰ hoĩs ẽ ſi fur ductiad ſuſpendium. M. xj.
xcviij.
Muõ hõ põt ſcire ſi ſit terra vłð celo.M. xiij.xxv
Fõma hoĩs ondit ꝙ ebʒ celeſtia. O. vj. vj. 7.vij.
eqᷣ qͥd ſumus ⁊ erimꝰ. S.xiiij xx.cũ ſeqntibus.
Itẽ quo mũdꝰ.caro.vmonia obſidẽt hoĩeʒ.CL.jj.j.⸗
⸗VIj.
¶Womicidiũ vebemꝰ citiꝰ pati qᷓ iferre.H.ij.xxxvj
Homicidiũ ſpũale fit ſeptẽ mnodis.HD.ij...
Ne coꝛpale ẽ mltũ luqatiuum vyabolo. H.ij.ij.
Itẽ ſatiſfactio eſt difficilis.H.ij.ll..
Igeo eternalr młti dãnant᷑ homicide.H.ij.iiij.⁊xj.

Quõ ſanguis clamat. H. ij.v-. p legem.
Qualiter veus miralibilibo ſignis homicidas oſtẽ/
dit vt puniantur.H.ij.vj.

Mꝛ nec regib ⁊ maximis ĩ B̊ ꝓcit veꝰ.H.ij.viij.

HPHꝛ hñt ſeptẽ maledictões Cayn.H. ij. ix.⁊.x.

Quid ſit occidẽ ſe efendendo.H.ij.xii.
Itẽ occidentes occiſoꝛem male amici vindicãt ami
cum. V. v.xiij. .
Muere:anima. damnum.
Honeſte viuere vebemus ꝗpter eum ⁊ homines..⸗
iij.j.cum ſequentibus.

Muere.conuerſatio cum concoꝛdantijs ſuis.

WMonoꝛes mundi ſunt fugiendi.E. ij.ix.
SPabẽt młtas miſerias admixtas.H.j.xxj.⁊.xxij.
Qui honoꝛãt vũ ⁊qͥ nõ.H.iij.cum ſequentibus.
Honoꝛes mutãt moꝛes.⁊ oñdunt ĩgratos.H.iiij.ix.
Niſi honoꝛati alios iuuẽt honoꝛe puabũt᷑.H.uij.x
Cõtra plus honoꝛãtes peccatoꝛes potentes qꝙᷓ; bo⸗
nos pauperes.H. uiij.xj.⁊.S.xxiij.v.
Arem magna eſt differentia inter honoꝛes vei mũ
li. P. iij. xviij.
Muere:gloꝛia.mundus.laus.
poſpitalitas facit chꝛiſtũ ꝛ angelos recipere.H. v.
uij. 7. v. 7.vij.

—

8 ſemmnn

nn zue
☛

ehen

ſenmnhühernintn

nhitsgrucrinttet
Zuhüles utuet nntes
ditlſfuh ſin u.

ten. I. . ,
bi sihenmt
hilizcbcih diigitcöne fi
i uggtdnonesn nſtocttar

l ennimitnah⸗
tihüllitassccdpitgfams d
ia tyſinra mi Sir.
Jtificaniti ug o ifii.
Nropsſcibo foct inis bilita
Febumilituseſtneceſſona orit
Deere anbitioeffeans bfpon

Pperbia.
Eehudun
mchet uan⸗

Peenoltosſoliat. Gin ui.
gittspaliſnaſütſtultiſimi
uküctütupbaficit du ff
Aitlisgetanim dulien ,.
Fidzadabnani tltsuh
Euſaelen
Felvnlatcckeßtenides re
lnoleiuni ni
nen g. bim
Alguſntäbbarenenli

Obibitesantep uncii iez
sNeprandlij frag
ialifinommnuggon
elimmiü innororg Pora

4 ridſnittchnne

Aptiii Eterdi
güdiAte ⸗ 1
pfrlrürAn ⸗

1s Hi.ii7 nij ij
aplinodnitmn,
ſantet daͦnigos, h. pj.

ceaderit h.j ryij.
ihnn Itvij
g. cy.
an morte. in morte r1poſt
armipyj.
eroſus ad boni h. pyjf.
ctiad ſuſpendium. 4. j.

terra vkoͤcelo. M.xrii. y
Seue ueig.
Eiij rr ai ſeqntibus.
nia obſidet hoiez. L..
ti libertas vlta. ⸗vij.
paotigjifene. B. i xyj
mnochls. ) .ſ.
um dyabolo. . .
homicide. H. ij. ili. 71j.
v. Pleven.
bſignis bomiadgs oſte⸗

pecit de ij dii.
arRiir

ndo. i ii.
maleamial pindicitomn!

ter xrum homines. 5H

tenni iue
9.B..], 1j.7i.
iiumſeguent bue⸗
untigrotos .Hliielr.
ono puabͦ . ln
atorropotentis

riij.. zmũ
hurbonous dirni

ngeloreaper h,

Tabula
e minoꝛ hoſpitalitas inuemi᷑ ĩ anglia.H.v.xij.
ꝓPter tediũ nõẽ ceſſandũ.H..v.xij. =
ena nolẽtiũ rcipe hoſpites ꝓ amoꝛe xpᷣi. H.v. xiiij.
õtra ſu pbos ⁊ malos miĩſtros in hoſpitalibo infir-
mo Bh cc
õtra nõ tenẽtes hoſpitalitatẽ æbitã. M. ix xv.
De hoſpitalitate religioſoꝝ.l. vij..ll.
Muere:elemoſyna.miſericoꝛdia.pietas.religio.cũ
concoꝛdantijs ſuis. .
¶oumijitas. ũiles a veo exaltabũtur. l.j.j. cum
ſequentibo. et. H. vj. xxvj.
Cauſas humilitatis habemꝰ intra nos.HB.iiij.xvj.
Humilitas wcet᷑ in natura coꝛdis.C.xiiij xj. Et in
natura bꝛutoꝛum. P. iiij xx. .
Itẽ hũilitas exaltat aĩaʒ 1 oꝛõʒ ad celũ.C. xiiij.xxij.
DOpoꝛtet ꝙ bona opa abſcõdãt᷑ ſub humilitate. E.
jro . dſ. S
Mat eriã huilitatis habemus in natura in vonis et
operibo nris. G.ij. xxxiij.cũ ſeq̃ntibo vſq;.xl. Et ĩno⸗
ſtro fine. G. ij. xl.vſq;.ad finẽ.

Hũilitat exẽplũ habemꝰin xpᷣo matre eiꝰ.⸗ ſanct!

HG. vj.vj.⁊.vij.⁊.viij.Et ſtellis.NH.vj.ix. .
Et in pꝛopꝛia miſeria. H.vj.x.cũ ſequentibo.
Itẽ Hũilitas eſt ſignũ aliaꝝvirtutu.H.vj.xv.
Quõ æ nitit᷑ in nobis humilitatẽ ↄſeruare. ſicut
iĩperatoꝛ qͥ nõ permittit reedificari qð veſtruxit.H.

vj xvj. .
a hũiles gratia et virtutes veſcẽdũt ⁊ ip̃ᷣi clarius
vidẽt celeſtia. D.vj. xvij.⁊.xviij. Et impetrãt pieta⸗
tem. P. x.iiij. .V
Item pficit oẽs aĩe potentias..vj.xix.
Hiũilis ab oĩbo diligit⁊ ecõtra ſuꝑbo.H.vj.xxj.
Zee fugat vemones? cuſtodit a malo culpe pene.
.VI.x rij. . 4 4
tẽ Hiles affimlant vinee. . vſ xyi. =
tẽ hũilitas accipit gr̃am a veo ⁊ cuſtodit oẽs vtu⸗
tes. H. vj.xxix.⁊.xxxj.⁊.S.iij x. .
Itẽẽ fũdamẽtũ ſpuũalis edificij. H.vj xxx. . .
Nuõ ypᷣs ĩ oibo fact ſuis hũilitatẽ wcuit. M.j.rniij.
Itẽ humilitas eſt neceſſaria oꝛãti.O.v.yxj.
Anee ambitio. affens. bypocrica. gloria. honoꝛ
uperbia.
actãtia. Yactãtes bona opa illa ꝑdũt. A. v. vij.
actãtia maloꝝ eſt ſicut pauonis.A. xxv.xxxij.
Hec multos ſpoliat.G.ij.xiiij.
Rc a⸗ pctã ſua ſũt ſtultiſſimi. G. ij. xix. .xxiij.
tałiactãtia plꝰ offẽdit vũ ꝙᷓ factũ. S.ij. xxij.
Itẽ talis peccatum duplicat.G.ij.xxiiij. ⸗
Atẽ dyabolꝰ lucrat᷑ ꝑ tales auditoꝛes eorum. G.ij.
DQuere.glogia vana. xxv.
Lienn nia ecclie ñ tenẽtes dyabolo tdũt᷑. G.v.vij.

ui nõ ieiunãt quadrageſimã non vecimant bene

dies ſuos. JY. j. ij. .
Auli excuſant᷑ ab hac generalitate. J.j. iij.
M. bibẽtes ante pꝛandiũ frãgũt ieiumiũ.J.j. vj.
ericulũ frangentiũ.qꝛ a paradiſo excludit. J.j.j.
Stẽ ieiuniũ iuuat oꝛationẽ. O.v. vij.
Quere:abſtinẽtia. ebꝛietas.gula.
NB
amimam. A.xij. lvij. ”l
Mꝛ ignoꝛantia iuris non excuſat.A.xiiij xliij.⁊.A.
xxvi.xx.⁊. N.ij.iiij. ⸗
ncamatõ xpᷣi. Quere:aduẽtꝰ.maria.natiuitas.
chaiſtus ⁊c. = . .
tẽ ĩ incarnatõe xpᷣs nos legitimauit. S.iij xiij.
nconſtantes non hnt bonu fundamentum. H. vj.
.7h. ij.i.
De filio inconſtantie. Y. ij. iſj.
Tales aſſimilantur ſymie. .ij.viij.
Et indeis. J.ij.ix.

gnoꝛãtes młti eẽ volũt in his que pertinent ad

Realis

Muere nouitas. perſeuerantia ⁊c.

Infernꝰ. In inferno affligut plus alijs trito mo
dis. D.j. iij. cum ſeqnenano⸗ vins ei n
Qui hic vlicatiꝰ camẽ ſuã nutriũt ibi duriꝰ puni/
untur. D. J. ij. ?. v. 7. P. ij. viij. . ix. 7. P. viij YXx.
H. pena inferni enit etna. ⁊ erit infinita. D. . arti. ij.
Et ꝙ rõ h̊ dictat ⁊ iuſticia.ibidẽ ar. iij.⁊ ibidẽ. xxiiij
. deus nobis oñit ignẽ inferni. S.j.arti. iijj.
mutuo ſe videbũt.S.j.xj.
Kõtra dicẽtes ꝙ veꝰ neminẽ vult er naliter perdere
S. j.arti. v.
Itẽ ignis inferni in cicilia oñditur. M. xj. xlixr.
In ſferno nullꝰ hʒ ↄmodũ ð ſocietare altiꝰ. S. x. xij.
Zimoꝛ inferni veberet nos ſaciare. T. v. xliij.
NQuere:damnatio.pena.
nfidelis teo habebit ſuos ſubditos ſibrinfideles
licut ſalomon. B. xij. xlj.
Quere:falſitas.fideliras.
Infirmitas. SDe infirmitate liberati.rad peccata re
deuntes ſunt ingrati.C. xvij.xxx.
Infirmi ficte ſe hũiliates aſſilant᷑ vulpi. BG. iij. xv.
Et ſerpenti.G.iiij.xxj.
Et ſoldano ⁊ antiocho. M.xj. cxriij.
nfirmitares ſpirituales cauſant coꝛpales. J).iij.ij.
er infirmitatẽ coꝛpis veus ſanat infirmitateʒ aĩe
.ij.iij. cũ ſequentibus.
nfirmitas ẽ quaſi poꝛtus celi.⁊ ſancti noluerũt
anare amicos. Y..q iij. x. .xj.·
Et ẽ medicina medici q defic nõ põt. Y.iij. xij.
JItẽ qliter infirmi ſũt infoꝛmandi 7foꝛtãdi. J. iij.
riij.ci ſ. equentib. M. 1j. orrxvii.
Eutile it viſitare infirmos. Y. ij xvij.
Vaaigd ſanctoꝑꝝ ad hoc hñtur. J. iiij xviij.
alit ẽp infirmis oꝛãdũ. Y.iij vxj. Etẽ maß ſili⸗
tudo int ĩfirmitatẽ coꝛpis⸗ aĩe. M. xj. arti. ij. et. .
mi Mulr ) . j.7. P. vj. xij.⁊ V. viij.xxv.⁊.xlvj.
Itẽ facit otẽnere trena ⁊ amare celeſtia. M. xj. lvrij
nere adnert/ itas.flagellũ medicus.ſanitas.tribu
atio.
¶ Ingratitudo Ingratiſt ſim iaꝑ..rp.ix.⁊. G. nij.
Peng ingratoꝝ. A. x. x. riiij.. S. iij. xiij.
Nuõ ꝙ maioꝛi ꝑte oẽs ſũt ingratitã ceo qᷓ amicis.
AEviij..A· i ij ci ſeq̃ntibo.⁊ſpecialit᷑v.ꝛ. vj.
7. vij.
Quia ſe hñt ad veñ ⁊ ad amicos ſicut regulus ſe ha
buit ad aqlam. ꝗ. xxv.xxx.
NQuib ingrati aſſimilant᷑ C. xvij.xxx.⁊. D. xj. xvij.
cum ſequentib.
tẽ ingrani wvo aſſilant᷑ ſcholani q erubuit pfem ſu
um. E. v. iiij. 7. S. xuiij. viij.
Mxpiani ſt mag ingrati cæo ꝙᷓ indei. F. iij. xv.
Itẽ ingrati væo aſſimilantur filijs ſagittantilv pa⸗
trem moꝛtuũ.F.v.xvij.
Znbrar⸗ ceovł hoĩbo ſũt peioꝛes hoĩbo rapacibo.&.
. vgraron multundo. .ani. zuiij.ij.
1 t magis ingrati vo qᷓ; hoibo. G.iiij.xiij.
t

.
„

Zrse ſt qͥ plꝰ curãt v beſtijs qᷓ æ eo. E. iij xxxvij.

tales ſũt tinea ⁊ vulpes.G.iiij.xv.
t coluber in ſynu calefaxtꝰ. G. iiij. xvij.
Et ſicut ſcindẽs burſã ipſum iuuãtis (c. nij.xviij.
t ſicut iudas pꝛoditoꝛ. G.iiij.xx.
Et ſicut ſerpens ille.G.iiij.xxj.
Plura ers nõ dabũt᷑. GO.iiij xxij vſq; finẽ capituli.
tẽ redigent᷑ ad miſeriã in qua fuerũt. ..iuij ix.
tẽ ingrati wo vel hoĩtbo aſſimilant indeo cipiẽ-
ti gentilem. L.iij. xv.
tẽ ĩgratitudo ĩpedit oꝛationẽ. O.v.xxiiij. 7.xxviij.
tẽ ſut ſicut latro ve furcis liberatus. P. ij. xxxiiij.
t ſicut mali miniſtri. P.ij. xxvj.
Aualit᷑ e tales repᷣhẽdet ĩiudicio.P.ij.xlj.xlij

Tabula

ſicut gerardus demõ ? cata.S. viij.viij. et. ix.
Fi ſt Prigen ingti qͥ nec dãt ðᷣo ſenectutẽ. S. xiij. i
Cõtra ingratos vo pꝰ tribulationẽ.quere in tabu
la tribulationis. .
uere:executoꝛes.filij. gratitudo.gratiaꝑactio.
ISmimici ſũt veneceſſitate diligẽdi. S.ix.viij.cum
ſequentibus.
Muere:dilectio.ira.odiũ.cũ ↄcoꝛdantijs ſuis.
Iniuſticia ↄfundit omnẽ ↄmumtatẽ.C.iiij.iij.cum
ſequentibus.⁊. P. iiij.xxj.
Muereꝛ:iuſticia.pax. .
Inobedientia. Inobediens hoĩ ſuperioꝛi eſt o in
obediens. Y.iii..
Hꝛ oĩa facti ſt nobis inobediẽtia ꝓpter peccatũ.H.
Nxr.
nobediẽtes nõ ſt digni pᷣcũ ꝓ eis oꝛãtiũ ĩ celo. J..
tẽ nõ ſt mẽbꝛa viua..iij. xij. iij· xj.
AItẽ et᷑naliter dãnant᷑. J.iiij xiij.qꝛ ꝑue:tũt totana
uere: mãdata. obediètia. turã. D. vj. v
mpatiẽtia mater ẽ inconſtantie. Y. ij. j.
Itẽ impatiẽtes ſub iugo i ⁊ nõ mundi ſt.ſicut ad-
ultera.AD.xiij.xxiij. õ
Ouere:patiẽtia.aduerſitas.infirmitas.ira. melon
colia. tribulatio.cũ concoꝛdantus ſanuis.
¶ Intentio bona ẽ neceſſaria in oĩ oꝑe.A. xij.l.⁊. J
v.ix.. B. iij..
tẽ opus ma natura bonũ.ꝑuertitur ꝓpter ma/
am intentionẽ. JY. v. j.

Oeꝛ intẽtio dʒ reſpicere vei volũtatem. JY.v.ij.⁊. O.

iiij. vj. =
Ex intẽtõe oꝑa ſũt erirorla. BiNe
Gndentio bona facit oꝑationẽ bonã vbi finis ẽ du⸗
lus. Y. v. vj. = .
Hona intentõ nõ excuſat opus malũ. .v.vij.
Inuidia facit hoĩem ſimilẽ fago.A.xxv.xxiij.
Et fraxino. N.iiij.j.
Pacns ſt cauſe inuidie.int᷑ magnos.C. xj.xvij.
itbo inuidi aſſimilant᷑. YO.vj.ij. .
Sũt quaſi planeta vefectuoſus qͥ ꝑfectũ eclypſat.
tẽ ſũt mõs ethna. JJ. vj. v. JZ· vj. iij.
t aſpis. Y. vj. vj.
t regulꝰ. Y. vj. vij.
t aranea Et ſerpens. Y. vj. viij.
Et vꝛſus. YJ. vj.ix.Et ſirena.⁊ lupus ⁊ vulpes.et ca/
nis. Y. vj.x.xj. xij. —
Itẽ ſt᷑ ſimiles dyabolo ⁊ ſocij eiuſdẽ. J.vj.xiij.xiiij.
Item ſunt ſicut Cayn. J.vj.xiiij.
Allta ꝑdũt q̃ ſine laboꝛe lucrari poſſent. J. vj.xv.
MHꝛ inuidia eſt naturã ⁊ rationeʒ.⁊ omnẽ deſtruit
coõmunitatẽ.ibidẽ.xvj. . . . .
tẽ pus nocẽt ſibipis. YJ. vj. xvij.xviij.⁊.N.iiij.iij.
tẽ aſſimilãt᷑ illi qͥ petiuit ꝙ vnꝰ oculꝰ eiꝰ erueret᷑.
⁊ianitoꝛi ĩperatorĩ petẽti medietatẽ litis...vj.xix.
Mõ ẽ grauius peccatũ qᷓ ira ⁊ odiũ vel cupiditasvł
gula. ibidem. xx. .
Inuidi peioꝛes ſũt ſerpẽtibo ⁊ beſtijs rapacibo.⁊ de
monibo ? homicidis. J.vj.xxj. .
tẽ inuidus ẽ q̃i vas pleniſſimũ veneno.J.vj.xxij.
almilta dãna incurrit. J.vj.xxiij.
nuidia eſt peccatũ iuſtũſſimũ:qꝛ poſſeſſoꝛem ſuuʒ
emper punit. Y.vj. xxiiij.
Aſſimilant᷑ accẽdentibo.foꝛnacẽ chaldeoꝝ ⁊ ponẽti
bus danielẽ in lacu leonũ.qͥs cæꝰ finalit᷑ eradicabit.
vj. xxv. p legem. 7. vy.
tẽ aſſimilant᷑ achitofel. Y. vj. xxvij.
E apibo ⁊ cecis ⁊ miluis.y.vj.xxviij.
St lupo vulpimutuo ſe ãccuſãtibo veſtruẽtibo. J
vj. xxix.
Tocailloꝝ ẽ infernꝰ triplici aueniẽtia. .vj.xxx.
Triplex remediũ ã inuidiã.J.vj.xxxj.

—

Pealis

Itẽ innidi ſũt mali operarij.O.iiij.ix.
Itẽ inuidia nitit᷑ eſtruere charitatẽ.P.v.xiij.
Et eſt cauſa falſi teſtimonij.CT. ij.ij. .
u ere:accuſare.calũniari.charitas.ira.odiũ.nocẽ
vindicta.
¶ Mypocrite ſũt ſicut miluꝰ.A. xxv.ixv. Et ſiẽ vul
pes ꝗ finxit ſe moꝛtuã.H. vj.j.⁊. J.vij.viij.
t ſicut liber pulcer⁊ falſus.Y.v.viij.
t ſicut ſtelle cadentes. J. vij. j.
t ſicut factoꝛes imaginũ. Y. vij.ij.
Ytẽ ſũt ſicut ſpeculũ fractũ.⁊ vmꝰ hñs cruces exte
rius.⁊ auricalcũ.⁊ libꝛi falſi.J.vij.ijj.
Et ſicut aſinꝰ ⁊ cignꝰ⁊ ſtrutio. J vij.iiij. Et ſiẽ lu/
pus ⁊ noctiluca. JY.vij.v.⁊.DO.vj.xiij.⁊. P.xiij.xxxj.
Et ſicut beſtia veſtita armis regis.
Et ſymia induta veſte filioꝝ.J.vij R.
Et ſicut fur ⁊ trutãnꝰ ĩ hĩtu philoſophi..vij. vij.
Itẽ quõ hypocriſis ꝓdeſt alijs.J.vij.x.
Penalo rl.
Itẽ hypocrite conãt᷑ pbare falſũ teſtamẽtũ.C.vij.
3 hnt coꝛticẽ tm̃.⁊ nõ ſubſtãtiã.C.xiij vij. xx.
tẽ ſũt vocatiui caſus.S.xiiij.xij.
NQu ere:conuerſatõ.falſitas.
¶ Ira facit hoĩem ſimilẽ mõti ethne.Al.xxv.xxij.
tẽ vũ ⁊ angelos fugat..viij.ij.
tẽẽ iniuſta quo ad tria..viij.iiij.
Ex ira oꝛunt᷑ maledictões. J.viij.v.
ra tollit vei ſiłitudĩeʒ.⁊ facit ð hoĩenõ hominem.
viij. vj. 7. P. .ix.
tẽ facit hoĩem ſimilẽ bufoni.J.viij. vij.
O' ffacit mita ↄmittẽ v qͥd poſtea volẽt. Y. viij. ix.
M. ira cuiuſcũq; ẽ parienter tolerãda. J.viij.x.
Et cauia quare.O.iij.iiij.
ꝛouocantiũ aliquẽ ad irã. J. viij.xj.
tẽ vʒ obturbatoe extingui ſiẽ cãdela. YJ. vrij. xv.
uõ irã abſcõdũt vſq; videãt tpᷣs nocẽdi. MN.uij.ix
Fra maloꝝ ẽ vincẽda duleedie.¶. v. vj.
Quere:im patiẽtia.inuidia.melancolia.odiũ.noce/
re.patiẽtia.diſcoꝛdia.vindicta
Audlee⸗ Judicũ tã eccliaſticoꝝ qalioꝝ.ↄditões
diſcãt anꝙq; iudicẽt Y.ix.ij. J. ix. j. iij.
Ooltis modis coꝛrũpũtur. .ix.iiij.cũ.ſeqntibo.
Hota q̃lẽ iudices habere debẽt amoꝛẽ. Aſ.xj. xx.
Jugexẽ ſicut lingua ſtatere. Y.ix.vij.cũ ſequentibi.
MO cito expediũt diuites.⁊ tarde pauꝑes.J.ix.ix x.
E hoc õ exempla romano Dir .
ðᷣ exempla ciuitatũ laudabiliũ. J.ix.xij.
ν iudices młtũ fugere veberẽt auaricã. J. ix.xiij.
NQuoõ ſe hñt ad nõ dãtes mũera.J.ix.xv. ⸗xiiij.
Juſti iudices ſũt magni meriti coꝛã cæo. YJ. ix.xvij.
Pug ꝛ obligãt iurãteſ ad impoſſibiẽ. Y. ix. xxvj
uõ aſſinnlant᷑ vuallenſi. Y. ix. xxvijj.
Mꝛ nõ iudicẽt ð veritatẽ quã ſciũt. ..ix.xxxj.⁊.xxxij
In qͥ caſu ſt irregulares.⁊ tenẽt᷑ ad reſtitutõneʒ.ꝗ).
ix.xxxv.

VYtẽ iudex ille excoꝛiatꝰ ſit ſpeculũ illoꝝ. ) .ix.xxxvj.

Hꝛ nõ dñt ſeqͥ. vocẽ pplifinrpyia . wnc.
MQuõ iudices ſe habere veberẽt ad illos qͥ coꝛã eis
iurabũt ⁊æ veritate dicẽda.E.iij.xvij.
Quale ẽ iuramẽtũ iudicũ..D.viij.xxj.
NQuõ nocẽt cũ adiutoꝛio.xij.iuratoꝝ. M.iiij.ij.
Quere:coꝛrectio.iuſticia.magiſtratꝰ.miſtri.mũera
ſup erioꝛitas.viſitatio.
udiciũ diuinũ hʒ quindec ſigna pᷣcedẽtia. ).cxj.j.
ui ⁊ quõ mltiibi ſił ſtabũt.. viij.xxj.
Nui pꝛiꝰ fecerũt feſtũ.tũc faciẽt vigili ⁊ ecõtra.F.
viij.xiij. “
Oꝛ mali nullo mõ ſtabũt a vxxtris in illo iudicio. .
vii. xvj. xvu. ,
Mꝛ ignis pꝛecedet illud iudiciũ. J.xxj.ij.

—
—GDUWUw

— ==LD

Ip

2

ehaimtunti
an
, i. 4 .
Elſaikmmmfns
Toelegen. ngtöno⸗
Unemimn n mi⸗

Ucieii len nari⸗
Dulatnthir i
e

nnnuizhliu euni
i ini ilncimndl
Uaretctſ).
nranin iuſtitnw ſüt omurs
äknandicince
ſonobligat ).nil.
Fgaci; amrus dubii. Et
ili.
Ppatuniz gunbthonie
NAg.
ririien
Aneſomn.
riunmantün ing

mußtulik⸗
min n
e ifann rin.

Dbarefslſiü i4
iiAnnC
en
imilé möri j
e gbne Ayyni . 3
na ) viij ij .
toc. J. plij .
.1 faato hoieno hominem
bufoni vii v

entertolersca .vi..
i ca. Y.viijx.
ſrir⸗
noui ſic cdelg. ). viii py.
tcirtne Rabr
pulerdle yj.
idia melaucolia odi noce⸗
ndicta
cliaſticopcalior adltöes
1r. Y. i. iij. ci. ſeqntibo.
debet amoꝛẽ. M.yj.xr.
ere. Y. i vij cu ſequentibv.
ꝛtardepanpes. J. lp.lr 1.

ndabiliüi. .ixreij.
eberetauania. ). lr. rii.
nüera. J.ir xv. Alli.
neriti cdꝛs do. . ir. pwvij.
eſad impoſſibike Jir n
ſi. P ir riii;,
un eng nni
tenif a0 eſttutontz .

rſpeculillo Jir rvj.
jntpplat, 51vl.
beret ad llos cord a
1 I. „
n n üii

ij iurator. Miiiſih.
igiſrat miſn nüeri

Tabula

Zocus eius erit vallis ioſaphat..xj.iſ..
OQuõ ibi erũt quatuoꝛ genera hoim.Et ꝙ vox iudi
cis erit ſenſibilis.Y.xj.v. .
Ratio illius iudicij. xj.vj.cũ ſequentib.
Des ſe hẽbit tũc ad miłtos ſiẽ viſitatoꝛ ad pᷣlatũ. .

Et ſicut rex bonꝰ ad miſtros. Y.xj·xj. XjTi.

Mꝛ illud iudiciũ nõ multũ diſtat. j.xiiſ.
Erit durũ peccatoꝛib per auctontatẽ Anſelmi.
Ej. xviij.
Ad iudiciũ mali poꝛtabũt literas vꝛie. Y.xj xix.
Henedicti pꝛiꝰ vocabũt᷑ ad regnũ ⁊c̃. J.xj.xx.
Excludentur qui nõ poꝛtãt ſigna.Y.xj.xj.
lið iudiciũ erit ↄfuſibile mał ꝓpter młta. .·xj.ar.
dabit᷑ in ſcriptis.L.iiij.ij. “ liij.
Itẽ tũc nõ recipiet necpaſcet illos qui ipᷣm nõ rece
perũt. N.j.ij..iijj. . .
VYtẽ iudiciũ vei oẽs młtũ timere veberẽt. Y.xj. xiiij.
7. L.iij.v.cũ ſequentib.
ꝛopt młtas roões. V. iiij. v. 7. V. viij. xviij.ꝛ.xix.
us intromittit ſe ꝓpter vefectu inferioꝛia iudicis
V.viij. xvij. p legem. . .
Et iudicadit vnũquenq; ſᷣm ꝓpꝛium va loꝛẽ.Vl.vij.
xix.per legem.
Muere:infernns. damnatõ. moꝛs. timoꝛ.
Zsareiten gennmocio ultais. .l ,
t cauſa eſt młitiplex. J.cx. iij.
Quaꝑ vna ẽ qꝛ iudicant malo medio. Y.x.vj.⁊. V.
viij. xxxv. 7.xxxvj.
Et quia eadẽ aet que iudicãt. Y.x.xx.
Itẽ multe alie ſũt cauſe quaremale iudicãt.E.ij.x.
7.vij.⁊.xiij.
Item quia mali ſũt. .x.x. Et qꝛ in tenebꝛis ſũt.P.
vj.xj.⁊ xiij.
Cõtra iudicãtes religioſos malos:qꝛ aliqui illoꝛuʒ
errãt. E. iij.xlvij.⁊. J.x.xj. optime.⁊. P.iij.xxj.⁊. R.
Vxxxv. .⸗
Pꝛopter talia iudicia. bona nõ ſũt pᷣtermittẽda. F.
ij.v. 7. J. xxij..xxij. .
MQuia nõ ẽ credẽdũ iudicio illoꝝ añqꝙᷓ vebeãt moꝛi.
uere: vetractõ. . 2J. x. xix
uramẽti iuſti tres ſũt comites.J.xij.j.
Inramẽtũ illicitũ vel qð vergit in veterioꝛẽ parteʒ
non obligat. Y. xij. iſj.
Eſt gladiꝰ amputãs dubiũ.Et ſtatera librans..
.iiij.
periuriuʒ grauiꝰ eſt i; homicidiũ. J.xij.xij.7.C.
vij.xiiij. SS ⸗=
uramẽtũ vanũ licʒ; ſit vex ꝓhibet. Y.xij xxij.
uramentũ regũ in illoꝝ coꝛonatõe.R.j.xiiij.
Duere: votum. L
2es comedũt linguas ſuas pꝰ moꝛtem. S.

. x.
Jaramruill⸗ ẽ gladiꝰ qð ꝓꝛiã vaginã ſcindit.v.

Et pullꝰ vipe. S. vj. xxxil. vj.xvj.

Itẽ ad culpã inrãtium.⁊ libẽter eos audientiũ ap/
plica dicta.D. vj.arti.x.⁊.xſ. .=
Qualiter xpᷣiani veberẽt tenere iuramẽta exemplo

ſarracenoꝝ. Kun, .
Item aſfſimĩlant᷑ filus ſagittantibo patreʒ ſuũ poſt
moꝛtẽ.F.v.xvij.

n quii caſito licitũ ẽ iurare.⁊ĩ quibo nõ. .xij.ij.
Tõtra iurãtes ꝑ fallaciam. Y.xij.vj. vij.
tem iurantiũ ingratitudo. Y.xij.viij.xj.
tem irreuerentia quã væo facint. Y. xij.tiÜr.
tẽ iuratoꝛes ſt peioꝛes iudeis.⁊ q deũ qᷓtum in eis
eſt falſum teſtẽ faciũt. J.xij.x.
ꝛ falſũ iurãtes iocoſẽ.peccãt moꝛtalit. J.xij.xiiij.
Coõtra dicẽtes ꝙ ↄſuetudo fac eos iurarẽ. J.xij.xxi
Irreuerẽter nominãtes mẽbꝛa xpᷣi ĩ mẽbꝛis ſuis pu
niũtur.⁊ in moꝛte veſperant. YJ.pij.xxix.

Peaus

MO: pena eterna eis vebetur. Y. xij.xxx.
ODm caſtigare veberẽt iuratoꝛes exemplo antiquo⸗
rum regum. J. xij. xxxiij.
Nẽ vidicãtẽs tales dei iniurias.ſũt ingrati veo. j.
Xj . .
Jlloꝝ culpa ⁊ pena.E.v.xxij.xxiij.
NDuia ſunt mali ſerui vi.O.iiij.x.
Deo faciunt irreuerentiã.⁊ ſibipſis damnum. P.ij.

i.7.iij.

Neeblaſphemigingrortude iigus 1 uels.
urantes ſuꝑ libꝝ.freqnter iurãt vltra ſciẽtiaʒ.

Aix. xxv. .xxvij. DS=
Mꝛ excuſatio illoꝝ nõ valet..ix.xxxiij.
Hꝛ nõ iurent ſine magna veliberatõe.⁊ ꝙ purgatio
q̃ fit iuramẽtis a ſubditis nõ recipiat᷑. Y.xij.v.
Cõtra nõᷣ lmeronres Berferxf. . .
eriuri ſunt apli dyaboli.nullũ fidelẽ ĩter ſe admit
entes. F. . xjj.
tẽ ſũt peioꝛes ꝙᷓ iudas ⁊ dvemon. J.xij.xiij.
membꝛa illoꝝ ſũt mẽbra dyaboli. ..xij. xvj.
Aulta ꝑdũt ⁊ plura dãna incurrũt..xj.xv.
mala alijs ↄtingũt ꝓpter talia pꝓiuria. J.xij. xvij
ericulũ pꝛouocantiũ ad periuria vel admitrenti-/
um. vel dantiũ occaſionẽ. ꝭ..xij.xviij.cũ ſeqntibo.
Et accipientes periculũ ſnꝑ ſe..xij.xxxvij.
Cõtra dicẽtes ꝙ poſſunt ꝑiurare pꝛo vita vel fama
hoĩs ſernaca. Sen xxv. .
Vindicta etiã tpalis ẽ ꝑiurl vebita. .xij.xxviij.
e difficile ẽ dãnũ periurij emendare.xij xxxj.
Mualiter multi iurant.M. viij.xxj.
Item periuriſuꝑ libꝛũ ſũt cauſa oim latronuʒ. M.
niij.x.
Cõtra iuramenta cõpurgatoꝝ.C. ij.iiij.2.vj.
Cõtra iurãtes per fallaciã.L. ij.iiij.
Cõtra dantes alijs occaſionẽ periurij.T.ij.vj.
ere:falſitas.munera. teſtes.
uſticis eſt ſicut cithara.⁊ iudex ſicut citharedꝰ
iij.j. cum ſequentibo.
Per iuſticiam ſtat ſtatus eccłie..xij.lij.
Exemplũ iuſticie in ſancto Ludouico.D.xij.iiij.
SDeꝰ faciet iuſticiã iniuriã patiẽtibo.D.xij.xxxvij.
Nue vicia extrema circa virtutẽ iuſticie.E.iiij.j.
Quid ſir iuſticiã habere in coꝛde.oꝛe.⁊ opere.Et ꝙ;
tale opus ſit ſtabile.E. iiij.ij.cũ ſequentibo.
Cer quos ianitoꝛes iuſticia excludit᷑ e oĩ curia mũ
uſticie imago. Y.xiij.j.?. ij.
uſticia ẽ tripler. iudicatiua. mutatiua.ꝛdiſtribu
tiua.J.xiij.iiij.
Quare compa rat᷑ cingulo. J.xiij.v.
Et mẽſure ⁊ centro. Y.xiij.vj.⁊. vijj.
Itẽ iuſticie pᷣcepta ſut tria...xiij.vj.
ypiani ſt minꝰ iuſti ꝙᷓ ſaraceni.⁊ eoꝛuʒ pena. .

Quõ iuſticia trbuit vnicuiq; ſuũ eſt. Y. xviij. xj.
Mona differẽtia inter verã iuſticiaʒ ⁊ apparentem
ſeu falſam. Y.riij. arti.tej.
Mꝛ falſa iuſticia punit vnũ ꝙ alio.xiij.xij.
Item oĩs vendit. .niijxtin.
Et dignos moꝛte vendit ad vitã. Y.xiij.xiiij.
Item innoceutibo nocet...xiij. v.
Et eſt curua...rxiijxvj. .
Et cauſa quar̃e...xiij.xvij.
Cõuertit᷑ in ligonem ⁊ falcem. ..ij.xviij.
Me iuſticia dʒ haberi in coꝛde.oꝛe.⁊ ope. J.xiijxix.
Peſt waag rec FPargdg.
t eſt via ad celũ. J. xiij.xriij.
Mõ creſcit ſine charitate. .xiij.xxiiij.
Iniuſticia habet plures martyres.qiuſticia. ꝗ.
Fiij.xxvu.

. on
Tabula Peali r
. Realis griüſtirn⸗
Iniuſticia mitũ etemitae e. 7 atſrel d ehil⸗
Nluſuna mtruͦ nocer iomunitarl. Yriij rvij. Aagnuͤleticiz bũ bĩ cofeſſ . C. vj rvij galin, inhe
ui iuſticiã ſine miſericoꝛdia exigit. iuſticiam ſine Zet atur mali. xe alioꝝ peccato v Nane. uittocſt oi nn
miſericoꝛdia habebit. M. ix. xxx .iuſticiam ſine TLeticiaʒ hñt hic diuites. etj libes dãno. . tij.rij. 1 lninmm⸗ DD
Quõ chꝛiſtus pꝛebuit nob exemplũ iuſticiep. TLeticia ve peccatis ẽ peſſĩ alibi paupes. B. xj x. xj. en at e
Penoeleno⸗ remplũ iuſticie pꝛo no⸗ Tetãtur hic mali peſſima. G. ij. xviij. anlodi mniglicltc ner
Peegmoli uſteot id z 5 5 Muere gaudin pnbiban e vf.f. unn nlualmn et
fiij rinx. anturnõcg charitatem. J. ALexrlsceraru: Arij megeit er. ncitmgun hͤi
Quere:conſu Ete reciorẽre p m viij. et. A. ruij. xx. ierond ö⸗
uerei conſuetudo. coꝛrecrio iniuſticaia. inder.lex. Stoleo laßt egeeen e eti A ni, rvu a krnn m
re cer berer aln inuare. 3 epla i Auonda erot medima. niic vernti venenn. . lani 4 ni hi oſn l
rc vif. 7. C. xij. arti. ij. 7. M. ix. v. „.. 2 ⸗ is bocloi M
VBaeänru egit teiti 1 ier gen armis iuuturet ecõuerſo. A. niij et. . enſtnn intn
eNsns no ts mebei ppr certiſimo epperunen Beleges lugariuetenek etno alle. vj lvii, ni niu ieſt iin
Femplũ æ ceco. 2 claudo. C. xij. ix. te leges moderne ſut qᷓſi telear. : E xei viij. eoſitent edi nmaln
1 b uatur q min indigent. .xij niij Relerteteregula oĩm legu. J rae E Ranf. aam .
i alru1 XH. . S. Et t . . P-. . i. .
n. berlihtnnarer vt deberet nuilꝰ mltũ incige GGauͤr. J. n vif vigeer Ad im g tenere leges quas Sanmmnilin
. — . * . . . . . 9 „
Baeratiemockna maenwordia cvarteo öpafio Biferaalatenlee geizi elgon e⸗ Brti un Ainmahmſſ⸗
FStu. 7. A. ir. Nviij.:. rart.i V—ij cum ſegnerito legeet Moyſi. . i. . et. j. i nin
Euiij. e.. Bzfe ege⸗ tenatunae
. e Na Alrurarelter magnpeneloſe Arneugrr raitentrA in Et quare neen
lunentute ẽ po ſeruiendũ . . Mꝛ mutatõ leg ñ oñdit liraté Pen
nſenectute odio birnb alſtui osin Item lerpt mellotꝛgelb char ta er teitdegegtzin dn lon
lereabinfanein da⸗ S bares oeimmemn⸗ llatu Ain iii charta et teſtamentuʒ ſi⸗ Ii iunfenine
aboꝛ ꝓpꝛius eſt Fi⸗ te. El. vlij. liiij. ex vei vebz eẽ in lelogventts A.,
Ta 7i ribenen Pay an egetien. Foͤtra Narneter lege r s ene. Valij . runcklogtenir ttller
Labort muln bene j. p legem. ontra faciẽtes cõſeruarel netes. Z. iijr. onar rn.
Eemulti male T . TI. ii ii x et cM.iſ unj eleges lucratiuas tmñ. Z. muinaunirn
ideliter laboꝛãtes ſũ e ex vi ẽ ĩ ecclia. ſicut i mnernejt ertibonaloqla roccſt ineo⸗
laboꝛ ſine fructu lur magni . ii cſeqntibo. Itẽ ler eipuit oem velecth NAel kra. A. 1ij ij. nlinenen An
AWaloꝝ oparioꝝ diuerſit rabika wo. g. . vinj. Oe lex eccleſie nõ habʒ er nat lexrmoͤi. M. vj. xiii Taloſtſutſtultvq vtuperann
Cõtra illos qͥ mu as ditõnes. Z. . viij. EG iudeimelius tenetlege moee. O. vj.lxrj. wg e don
vnus! rnt promate n, alam. Z.j. ixx. Viij j enẽt legẽ ſuam ꝙᷓ xpiani ſuam H i⸗
ultis. . j. xi. . . ð uereouerſatö drractio⸗
plus labo mult.E.:J.. . Tex meliꝰ tẽbat᷑ = „. 9
nunn E. entele, infernũ qꝙ; circa celũ acqui⸗ maleſtelleetunpegit wuin ees Oi gigintr unanmemanz zhdd
mmo ſi eis iniunaerẽt᷑ in afeſſionor eges qñ . .E. viij. xxxv. ior
Zunma ſieis imungerẽt in ↄfeſſione illa refutarẽt. P reicponaturdane hraiin önalegl⸗ Eezni bitnif
NQuõ qᷣdã ſe . tẽ oĩs lexg legẽ e ei ſreen re N.l⸗ Etimſ oliamala ſerũ
tẽ ätesic. JV. uere. o roni E-c eqniiby. umdonto ant
e ohoeffer celo recreabut᷑ et nõ alij. l.ix. xvj. vreneg. catio. conſuetuiv. iudices. inſticia. ſa⸗ galand
u ere. opatio. ödeſtinat: ¶Tiber libꝛoꝝ ſpũaliũ diniſio mif 5 „ R leſoſta unbürſepultura di
Lachelnria Pge rinato. ud Amid it liber eit. Am l . lii . Ti Einmmnin 4. .
extinguũt ignẽ inferni.¶ Lazng. lüt dyabolum et Et quõ hoĩes in Tilioierronatnr. Z. iiij viij ĩ Qlerenobllts, .
DAuere cõtritio cum coͤoꝛa⸗ ui. . Oe ẽ multũ vtile ſcribrĩ ill li . liij.viij.ix. Ndus alearü mat 3, nen.
Zauobonon operi é ro rendendap opreri Arorhus furt liber. et qre beo v.iij v. ſchibitus . ſij nichzi
rones.H.iiij.. a pꝛopter tres topoꝛtʒ ꝙ aiaꝝ nr̃aꝝ liber ſi ag erz rnve
nden .i ſin ael prer tes õ exẽplar illius li unmminnnmd. i
iih. t⸗ n parte ſus pꝛaiuabũtur vtilita. ere creatuna. veſtinario latlnn —☛
42 atke andszl anincit oĩ creatura. G. iiij. x. at d arbikf ij tamfoꝛtis ẽ a nulls vinci po lenilnini
Fralte Hiiij v vj r entiã ſimilantur pꝛincipib- Muare weus poſuit nos in tali libertate. Eokebirzmnigu Sin
Eaus mundrelto tinirur. H ui vit et. P. xj xij. xxj. n tali libertate. H. j. uij. v. . ucgannehlirne
Hpnsinceptum breni⸗ un vg. Quere.electõ. hõ.pᷣdeſtinatõ. r. volſſrag lu⸗ ulſis Fi i .
bile da. x. em humanã nõ ẽ ſta⸗ Angnan quedã ſunt ocioſe r voldene⸗ gã pe nanhlan ſnaii
n bem appetẽ . e. . v. ilij. e: qua vane. quedà perni 63 epecaati urgf. 3
Au au euchne A⸗ boim Petria. 3v. ij. Aeligna bonz sonrime bol, t mala pefſin inlni ſſtt
MOe eſt ſemꝑ laudãdus. Z.ij j. igua bog lingua vei et maloꝝ draholr 2 e Aypij üi
dus. A. ij j. Zi ngua vi. et maloꝝ diaboli. Z. v. xvj Aureeſtann
tri Oar. 1. j-uj. ere glis malicõſa iacrqria Iaz
Peani maladengut er taltlaudatöne. A. üÄl. (lie⸗ glia malicõſa. ictãtia. loqla ſpirituſſanct nblt eend
audabile eſt inter malo s⸗benea, Zoqla cei ẽtriplex. M. x j. * Arninaulini.
lxrij. los bene viuere. T. v. lxxij. et daleloquèo eſtauis eum lingua biſurcata 4 To rftigncſhbnol
uere. appetitus. ha aapari . Iij. „A.xv. inleg ang ule. pr i
Te an ahpentue glia grapactio honoꝛ. Roqla turpis ẽ abãgelom. of e⸗ tin dmi
Et naioꝛẽ hñt boni paupes q; mali diuñ tẽ honeſta loq gelo malo. A. xxij. vj bäter SPnlhtlo. .
generalit᷑ bomi ꝙᷓmali.C. xuijji ꝙ mali diuites. Eponeſta loqntes. ãgelꝰ aſſociat. A. rij.i nin nulütöcſean
Fuiij.iſjÿj. HB. j. iij. iij. oqla ẽ certiſſimũ ſignum ſalutis v. ei. ee nenrs n en i
. A. rvjriuͤ. utis vel damnatõnis Aringdn ainn
Mer anle nos nſtc d
a h ociri
hlädiß⸗
aitl,

22
— 1
—
7

Pealis 4

eserat legiſte Ly xviq.
twlimit. Anim
n oealncinaleg⸗
Cnijj.
ta. Erij nii glegez.
Ij.ci ſeqntibj.
1. udices. inſticia. ſa⸗,

ſo Liüſf Ai

tur A iii viüii⸗
ibꝛo. . iiij xy.

,ij iij.
ſit ad exeplar ülliusli⸗

An

tis?a nullo vindipo
glilibenate. Hhui y.

zro. volütaga.
igi vane quega pemi

ala peſſim?A. v.
Prniel ennſſ
et mala magni giculi.

,loclsſpinimſenc⸗

1o

guu bifeta Ard.

Ami vj.
uts vel dammnstd

Tabula

MOꝛ auiẽteſ malã loqlã ſt ſtultiões bꝛut. A. xxvj. xl
Toqntes mala ĩ ligua bgeg mone . enit.
Rodla ondit loq̃ntẽ ð celo eẽ vlð inferno. xij.xxx
Debem?ꝰloqͥ œ trib opibo ei. R. v.j. Et de ſeipſo e-
beret loqͥ quilibet tripliciter. L. v.ij.
pꝛoyimo tnipliciter. L. v.iij. 2 .
oqla bonoꝑ nõ placet malis. nec ecõũſo. L. v. vj.
Itẽ ſeaͤ ondit æ qua terra qs ſit. . v.vj.
Et qs ſit peregrinꝰ celi vła celo bãnitus. E. v. viij.
Cur pia loquentes aſſimilantur ranis. I. v. x.7. Ald
Nij.xxij. . . .
Calis loqla ẽ ſignũ ſpũa lis ſterilitatl.A. v.xj.
Et ſignũ ſtulticie.AZ.v.xiij. S .
Et ſignũ interioꝛis infirmitatis.A.v.xiiij.
tẽ oñdit cuiꝰ artis qͥs ſit ⁊ diſpoſitõis.A. v. xv.
hold loquax eſt ſicut molendinum ſine exclu⸗
2. T. v. xvij.
Et ſicnt nauis non bñaſolidata.A. v. xviij. .
Et ſiẽ monumẽta moꝛtnoꝝ nõ bñ clau ſa. L. v.xix.
Et veridẽt᷑ ⁊ puniũtur ĩ h̊ ſecło ⁊ in futuro. Z. v xj.
tẽ natura wcet ꝙ parũ cũ teliberatiõe eſt loqn-
Hõ
Pena defuctoꝝ
v. xrv. .
Itẽ ſicut xpᷣ aſſociat bene loquentes ita dyabolus
male loquentes.AZ. v. xxviij.
Parum eſt loquendu ⁊ vtiliter exemplo ſanctaruʒ
perſonaꝑ. L. v.xxix.
Pepid bene leſnenei vrxr.
ec tñ bona loqla pꝛodeſt ſine oꝑe.M. ix.xxj.⁊.xxij.
per exemplũ aucupis.7. Al.ix.xxxij.
Tales ſt ſicut ſtultꝰq viruperauit ciphũ. M. xiij.xix
Itẽ loquela dʒ eſſe vtilis ⁊ honeſta.P.xiiij ix.
Muere:ↄuerſatõ.vtractio.iudiciũ bumanũ. iura⸗
mentum. 7c.
udus toꝛneamẽtoꝑ ꝓhibet᷑ Z. vj. j. Et ratõ eſt
bona. Z. vj. iij. .
Et qꝛ mita alia mala ſequũtA. yxvj.xxxv.ꝛ.A. vj.
ales plura ꝑdunt qꝙᷓ xæo dent. Z. v.y.
ales ſi moꝛnant ibi vel ꝗpter vulnera ibi hĩta. ec⸗
cleſiaſtica carebũt ſi epultura. D.iiij.xv.
Et poſt moꝛtẽ damnãtur.E. vjx.
MQuere:nobiles. .
Qudus alearũ ma ter ẽ cupiditat.AL. vj.j. Et eſt
pꝛohibitus. C. vj.ij.
Pꝛopter bonã rationem. E. vj iiif.
F qꝛ miſta alia mala ſequũt᷑. L. vj. vij. .viij.
ales plura Benſar qᷓ; vent vo. Z. vj. v.
Reſponſio illoꝝ repꝛobat᷑. . vj. ix.
Rudoꝝ ꝓhibitòꝑmiſeria. G.j. xx.
¶ Zudus generałr illicitꝰ inter diuitẽ paupereʒ ẽ
male diniſus. F. viij xij. =
Kudo generałr licito ſancti luſiſſe legũt . vj.j.
uxurie peccatũ quid ſit.L. vij.j.
c charitatẽ vei ſuipſius ⁊ pꝛoximinati⁊ nõdũ
nati.A. xvij.iiij.
Muare eſt amoꝛ magnꝰ apparẽs ĩter luyurioſos.Zl.
xvij.v.
Itẽ mlta mala illud peccatũ ſequũt ꝑ decretuʒ.AH.
xvij. vj. 7. B. ij. xlviij.
Amoꝛ inter tales eſt bꝛeuis 7 odiũ eternũ.A. xx.j.
tem facit aĩaʒ turpẽ.A. xx..
. tẽ tales dant aĩas ꝓ nipilo.AH. xriijxxij. .
R nõ libẽter audiũt pᷣdicantẽ. A. xxvj.xxij.
Rnxunãã vincere ẽ pulcerima victoꝛia. HB. ij. xxxj.
Itẽ eſt mala.qꝛ veo cæeſt. H. iiij. viij. “V
MOe ceberemus nos cuſtodire a ſecreta imũdicia ꝓ⸗
ter vei cunã. C. iij.ſ. ”
tẽluxurioſi templũ ⁊ei faciũt lupanar. D.iiij.iiij.

beret nos a talibo compeſcere. A

Nealis

Igeo tẽplo materiali ⁊ ſpũali ſũt poſt moꝛtẽ indi⸗
gni. B. iiij. xij.
Tuxunie ſpecies ſunt ſeptem. Z. vij. ij. L
O luxunia in viris eccleſiaſticis eſt grauioꝛ iꝙᷓ in cõ/
iugatis.R. vij.xxiij.
Bya bolus de iſto beccato etiã temptat wꝛmientes
7 duos lucrat᷑ A. vij.xiiij.

Quõ luyuria eneruat ſepteʒ wna ſpirituſſancti. Z.

vij.xxiiij.

Et oẽs virtutes..al.xij.xij.
Et facit hoĩes obſtinatos in malo. A. vij. xxv.
Nuod eſt maius peccatũ ꝙᷓ; comedere carnes iqua.
drageſima. A. vij xxvj. .
otra dicẽtes ꝙ nõ poſſũt caſte viuere ꝓpter cõple⸗
xionẽ.E.vij.xxx.
Mꝛ actus luxurie nõ excuſat Pꝓlẽ bonã.E. vij. xxxj.
Nec ex hoc qõ placet partibo.L. vij. xxxij.
Facit ꝑdere gratiã virtutes. E. vij. xxxiij.
He qyter hanc veus accepit accipit multas vindi-
ctas.R. vij.xxxvj.
pꝰ moꝛtẽ maximũ odiũ inter ſe hñt. Z. vij. xxxvij
Hꝛ eiꝰ miſeria an moꝛtẽ.in moꝛte.⁊ppmoꝛtẽ veberet
oẽs retraherea luxuria. h. xj xcj. 7. cij.
Memediũ luxuriam.eſt fuga male ſocietatis. Ab.
x. ix.⁊7. O.vij.xvij.
Et vtilis occupatõ ẽ optimũ remediũ. ¶M. xij xj.
Qualiter luxunia fetet coꝛã ceo.exẽplo angeli.a¶l.
⸗xIy. . ———
VYtẽ luxurioſi ſũt mali oꝑarij. O.iiij.ix.
Et nõ habent verã pacẽ.P.iiij.xiiij.
Koõtra vicẽtes ꝙ naturale. D.v. xiujj.
õtra illos qᷓ no fugiũt tactꝰ 7oſcula. P. v.xxxj.
ena luxurioſoꝝ per exẽplũ illius cui dicit᷑ S. fi⸗
em ludo. P. viij xvij.
Qualiter młlieres v luxuria reqͥ ſite rſpõdere lebe
rent. P. viij. xxv. H
Itẽ abſtinẽtia eſt neceſſaria ⁊ cogitatio otrarij qð
electat. T. .xxiij.et. T. v.xlij. bene.
Pꝛopter luxuriã ꝑdimꝰ wtẽ celi. X.j.xxj.ꝓ legem.
NQuere:cogitatio.vlectatio.aulteriũ. eccleñ laſtici
foꝛnicatio.meretriciũ.viſus. caſtitas.mũdicia.
AMagiſtratus a malis ducti ſũt quaſi lamech.C
xvj· xxxviij. . .
Ytem ſunt potentioꝛes qᷓ; æus in hoc ꝙ non poteſt
facere iniuſticiam. B.yj xv.
Di ꝓlus peccant ⁊ minus puniunt᷑ ergo alibi plus
punientur. D.xj. xxxj.
MQuõ ſpinis ? tribulis ↄpantur. F. j. ix.
Qualiter mutuo ſe accuſant ⁊2 &ſtruũt. F. j. xir.
moꝛiũt᷑ ſine heredib:qꝛ ſũt bomicide DH. ij. viij.
M. vicia illoꝝ quos occidut imitant᷑ H. ij. xij.
De berẽt vefendẽ iura vi.ſiẽ faciũt ꝗꝓpria. F.iij xxiij.
Et curare ꝙ mandata dei cuſtodiret᷑ Fiij xxvij.
M. nõ faciunt.H. iiij. xviij.
Nuũõ nocẽt nõ dantibo.iquõ ſunt inſaciabiles. G.
uij.xix.
Mꝛ ſũt in officijs.vt alios luuent. H. iiij. x.
NQuõ aſſimilãtur militib crucifigentibo chꝛiſtum.
M. vij.xj. xij. 4
Et ĩ ↄgregatõe magnoꝝ.. viij xij.7.R.j.p totum.
Item maioꝛes inter xpianoſ aſſimilant ma ioꝛibus
inter iudeos. P.ij.xxxvij. .
Muõ tractãt ſubditos ſiẽ mareſcallꝰeͤs. P. iiij. xiij
Itẽ rumpũt rhete pᷣdicatoꝝ. P.xij.vj.
tẽ quõ fiſcus tenet᷑ ſoluere vebita illius cuiꝰbona
ei ↄfiſcant᷑. R.vj.iij. per legem.
Muere: dnatio.pꝛelatio.iu dices. ſuperioꝛes cũ con⸗
Qa⸗ ſuis. Atẽ rapina tyranni c.
Magnanimus nulla foꝛtuna turbatur. T. v. lvj.
7. lvij. 7. xv.

Ma

Agbula

Quere. virtus. „ —NVð
¶ Aaledicere. Mulli ẽmaledicendũ. Et tũñ maledi

ctõnes iniuriã patientiũ ſunt timẽde.M. j.j.
AMaledictio iniuſta ad maledicẽtẽ redit.M.j.j.
Item plures ſunt multis maledicẽtes q; ꝙ ipᷣis oꝛã
fes.O.v.xxxij.
Quere.excõmunicatio.ira.odiũ.vindica.
Aa lefact oꝝ ſu ppoꝛtatoꝛes.ſunt cauſa omnium
maloꝝ. F. .j. et. xlj.
Periculũ illoꝝ.H. ij.ij. .
Cõtra vẽdẽtes malefactoꝛes moꝛte dignos. J.xiij.
.
Item piculũ nõ puniẽtiũ malefactoꝛes. P.iiij.xxv.
per legem. S
Itẽ ſunt audaces cõtra hoĩes pacis.et vecoꝛdes co/
tra hoſtes.P. viij. vj. .
Item periculũ pᷣbentiũ eis conſilium. auxiliuʒ. vel
auoꝛẽ. vel eos in terris vel vmibe ſuis ꝓmittentiu.
Vl.xij.xxvij.cũ ſeq̃ntibo. . B
Duere. dãnum. falſitas.ma giſtratus ſocietas.
¶ ¶ Welãcolia bꝛeuis minus malũ eſt ꝙᷓ loga ira. J.
uere. ira cũ concoꝛdantũs ſuis. viij.].
Item. impacientia.pacientiag. H
anei⸗ v ſimt de neceſſitate tenẽda.M.ij j.
Non tenẽtes non ſunt curiales. M. ij.uij.
tẽ ſũt ſiẽ choꝛda ꝗ ledit reluctãtem. M. ij. xv.
nobediẽtes mãdat dei ĩcurrt tria mala.M.ij.vj.
tenẽtes illa recipiũt᷑ ad vitã eternam. M. ij. vij.
t habebũt abũdantiã tꝑaliuʒ. M. ij. viij.7.ix. Et
acem. P. iiij. xix. . = .
Gr⸗ urtenec exẽplo phᷣiſeoꝝ ⁊ fchabitaꝑ.M.ij.x.
Et ꝓpter gaudiũ etemu obſeruantiũ ⁊ penã eternã
non obſeruantiũ.ibidẽ.xvi.
Quõ omnia frãguntur. M. ij. xxij.
edrtet i mandatis volebũt in fine ſicut go⸗
ardus. P. vij. xxyyſ.
tem quõ x.mãdara obuiãt.vij.peccatis moꝛtali-
us. P. v. xxiiij.⁊.xxv.
ad obenleuers obedtentia.
Wãdãs malũ fieri obediẽs reiſunt. F. iij. xxvij.

aliũ ꝑiculum patet. S. viij. x. legem.
uere. damnum.
ane thethel phares. R.j.xx.
AManꝰ dyaboli.mũdi.⁊ carnis. Y.iij.viij.ix.

Adꝗaria legit᷑ tm̃ locuta fuiſſe cũ qtuoꝛ ꝑſonis.Z.
Lrricx. . 5
MOuid ſignificẽt qͥnq; littere nominis eius ⁊ quõ eſt
mediatrix.M. iij.j.⁊.xviij. . .
Et ꝙ ẽ mater miſericoꝛdie.M.iij.ij.
t adiutrixĩ neceſſitativ. M. iij. iij.⁊.xxvj.
t refugiũ in tnibulatõne. M. iij. iiij.
Et ſtella maris.M.iij.v.
Et tota pulchꝛa ⁊ amabilis. M.iij.vj.⁊.vij.
fuit v robis filij ſui ⁊ et ecõuerſo.M.iij.viij.
uõ habuit qͥndecim excellentiss ſingulares. M.
iij. ix.cũ ſeq̃ntib.
Mualit᷑ fuit electa.ſanctificata.et ſalutata.⁊ qᷓtum
hec ſalutatio iuuat.ibidẽ.xj.
Et demones fugat.M. iij. xij.
Muõ fnit plena gra. M. iij. xiij.
OQualit᷑ ↄcepit ſine coꝛruptoe..M.iij xiiij.⁊. M.j.ij.
Et q̃lit᷑ peꝑit ſine vlore.pulcris exẽplis M.iij.xv.
Hꝛ añ ipam totꝰ mũdꝰ fuit in tenebꝛis.M. iij. xviij.
Meꝛ habuit ꝑfectõnem vtriuſq; legis.⁊vocatur luna
noua.ibidẽ.xxj.⁊.xxiij.
N ſit aſſumpta ĩ coꝛꝑe ⁊ aĩa. M.iij.xxiiij.
Muare eaß beleſ maria ⁊ martha legit᷑ in eiꝰ aſ-
ſumptione.M.iij.xxx.
Quare võtur oleuũ.⁊ roſa.⁊ firm amtũ..Aſ.iij.xxvij.
Et terra noua.ibidẽ.xxviij.

Pealis

Et mõs armenie ſuꝑ quem reqᷣeuit archa Moe. M.
iij.xriij.
Et pera dauid ⁊e qua lapis aſſumptꝰ occidit goliaʒ
M. iij. xiij.
Et aurora.M.iij.xxxiiij.
Qualiter vouerat cõtinentiã.Vl.xj.vj.
Nuere.natiuitas.ſancti.incarnatio.
¶ Matrimonig moderna aſſimilantur matrimo/
nijs ribaldoꝝ.A. xvij.iij.
Quare eſt freq̃nter odiũ inter ↄiugatos.A.xvij.v.
Nualiter ꝑs ſuperſtes ẽ ingrata monẽti.E.viij.xiij
7. xvj.
Item matrimonij excellentia.M.iiij.j.
Et cõmoda.ibidẽ.iij.cũ ſeq̃ntib. .
Et ꝙ meliꝰ eẽt hre qcũq; mulierẽ in mr̃imonio cuʒ
celo.ꝙᷓ pulcherꝛimã ⁊ ditiſſimã extra legẽ mr̃imonij
cũ inferno.A. vij. xxviij.
Mua intẽtõe ðhẽ veberẽt exẽplo Thobꝛe. M.qiiij. ij
Et quõ cõtrariũ fit.M.iiij.vij.⁊.x.
Itẽ pena taliũ ⁊ ꝑiculũ..M.iiij.xi.cũ ſeq̃ntibo.
DQuare freq̃nt ꝓle carẽt. M. iiij viij. cũ ſeqntib.
Reqrens pudicitiã in vxoꝛe bʒ pudice vᷣiuere. P.
xij.xix.p legem.
Contra maritantes filios vel ſoꝛoꝛes cum maledi⸗
ctõnmibo paupeꝝ. R. j.xix.
Filia melius dat᷑ſenſato qᷓ; diuiti. V.vj.vij.
Nuere.adulteriũ.luxuria.caſtitas.
Medicꝰ tenet᷑ facere elemoſynã v ſcientia ⁊ labo
re.Ayiiij.vij.
Et tenet᷑ ãmonere infirmũ ꝙ ↄfiteat᷑. YO.iij.xij.p leg.
Megicus peſſunns.C. xvj.xxxviii.
AMediocres melioꝛem ſtatũ hñt q; potentes.D.xij.
xxxiij.
MNu ere:diuites ⁊ paupꝑes.
¶ Mendaciũ magnũ eſt dicere vefectus noſtri ſunt
a wo. H. iij. xxvij.cũ ſeq̃ntibo.
Muere:loquela.lingua vætractio.falſitas.
Yrem dvabolꝰ ludit ſuꝑ linguas mẽtiẽtiũ.A. v.xx.
AYtẽ mẽdacioꝝ quatuoꝛ ſũt genera.M. v.j.
ena ⁊ ꝑiculu eoꝝ.A. v.iij.cũ ſeq̃ntibus.
turpius ẽ in diuite ꝙᷓ in paupere. M. v. iiij. . v.
Cõtra fallaciter loqᷓnres. M.vj xv. in fine.
Quere:falſitas vceptio.
¶ Mercatio. Mercatoꝛes feſta ñ tenẽt. F. iij xxxvj.

Mu aliq illoꝝ aſſimilãt᷑ vanis mlieribo.AL. vij.xxij

Mercatoꝛum tria ſunt genera habẽtiũ magnã dif/
ferentiã. M. vj.j.cũ ſeqntibo. gua dif
Cõe dem illoꝝ qͥ dicũt ꝙ pñt vẽde illa care.⁊ emꝰ ꝓ
tãbono foꝛo ſic pñt repꝛobat᷑. M. vj.v. cũ ſeqntibi.
Et ſi regula eẽt vera ꝙ tãtũ valet res ꝓ quãto vẽdi
pᷣt bos plꝰ valeret qᷓxpᷣs.M.vj.xiiijj. .
Falſi mercatoꝛes damnãt᷑..vj.xix.⁊.xx.
Aſſimilãt᷑ beſtüs venãtibo cum leone. M. ix. ij.
Quẽ.acqſitõ.vceptõ.emptõ.falſitas.vẽditõ.vſura.
Meretriciũ viroꝝ eccleſiaſticoꝝ magnã habʒ cõfu⸗
ſionẽ.A. vij.xvij.
Cõtra locantes vmꝰ meretricibo.A.vij.xxvij.⁊. P.
viij.xxiij. ꝑ legẽ.
Cõtra dicentes ꝙ pauꝑtate vel vi ↄpellũt᷑ eſſe tales
XviN.
Me recipiũt nimis paꝝ reſpectu penequam ſuſtine⸗
bũt.N. vij. xxxv.
Quere.adulteriũ.œlectatio.foꝛnicatio.caſtitas.co
gitatio.viſus.mulier.luxuria ⁊c̃.
Militie diuiſio.⁊ militũ regula.M.vij.j.
ualiter vebẽt eſſe mũdi. M. vij j.
Irẽ ↄfiteãt᷑ anꝙᷓ oꝛdinẽt᷑⁊ ſemꝑ mũde viuãt..(.vij
iii. .
Et carnẽ affligãt eccłiaʒ vefendãt. M.vij.iiij.v.vj.
Oꝛ milites hñt duplicẽ ꝑfectionẽ.aD.vij.vij.

—

⁹

Me

—

y,
=rLZ —EWY

ANüWMr.
Ermmſcdipmmanticöna famii4
tnunnlnuin ch ii⸗
tunioingni enum dle .
teun il mninanmndli.
Oofiarſcu miniſena norendant 4
Etuſimlsrauid ſcvintvaclar bſ
Hnoleonetbide nryin.
Piinisſifuntpetores atonidd A rt
Etuultototacoitas dinuficatur.A.
Miührn necnim A pin .
Goficons Antſerninniv. vbinöſu
pvoCa. Nivii.
Junmnalimmmſhnſont ſiat ancu d
Uenſobmergt Finun.
Efananilitnisnucchinn Hin
Are ſlaͦni aclland diend ant
alnatumichnükinen
Oiij mi.
Laudecones pecczngi
niumnisiüni Gigimni
tſiutingratimnnfſtrt „
Aitunttien dini
kinigna miſerico⸗ ſiehubesmatn
i n egus
Nlſencorcizringin
Emmimtng ticiz ſünt uo
unluſnct ecnureen
Nawe,“ Dilnig. guegzh
udrutmnantia ninets ün⸗
la Gir tmare U
nan e

antesfilios
Rim sdelſororrgenn D

ns. K. pyj mrviij
orem ſtatühit j potentes. d.ph.

panpes.
gnüͤ eſtdicere Nfechsnoſtn ſunt
„Cn ſeäntid.
lingua dtractio falitas.
ltſup inguoomitini Lpy.
uotuorſit enera O. pi.
.. A.. ij ſeqntibns.
mitecy in paupere O vlii...
oqntes. M vj xv.in fine,
ceptio. ””U
catores feſta ſtenet. F i nrv.
ſimilit vanis mlienio. . vii rmij
ſunt genera babeti magnu dif⸗
ſentiw. „
n hit ilelnene zeni
trepꝛobat P. ) d cſeantin
a,tiri dalet es guuͤto deti
crbs rug. .
Damnät. A.V.r r.

venatibo cumleone O.l. i.

ro enptu ſu itis i ſb ,ſnn

eccleſaſtop mans habz cofu/
„
õ

gabptate lri ellſkeſetale

ſuſtine⸗/
epneßeenenellan

Tabula

AYtẽ.vij.ↄditões in eis requirunt᷑ M.vij.viij.
Nuales ſunt vxfacto. M. vij. x.
Quõ aſſimilãt᷑ militim crucifigentiba xpᷣm..ld.vij
xj.Et ſcacarij.Al.xiij.xj.
Quere:arma. bellũ.dñi. .
U Qini ario. miſtri dñoꝝ ſunt cupidi.nec mi
rũ.C.xvj.xlj. .
Itẽ ꝙ dnos ad crudelitatẽ ꝓuocant.ſicut cauda leo
nem. D. xij. vij.. R.j. v. .
NQuõ pplm affligunt in carcere.⁊ incarceratos pꝛo/
fundius ponũt vt pecunias extoꝛqueãt.ibidẽ. vij.
Mualiter illoꝝ malicia in ſacra ſcriptura oſtendit᷑.
D.xij.arti.viij.p toren.
Muõ obediũt vñis in illicitis.B.xij.xxv.
Me cõmitrẽtes fuxtũ.cõmittũt et ꝑiuriũ.F.viij.viij
MOꝛ diis ſuis nõ vetrahãt nec maledicãt. F. viij. vij.
Muomõ ſunt inſatiabiles. ⁊ nocẽt non dantibo, G.
uiij.xix. .
Cõtra nõ tenẽtes fidẽ vel iuramentũ æ fidelit᷑ ſer⸗
uiendo. Y.xij.xiiij. .
Snd vtlamtur coꝛuo inuadenti ouem ⁊ebilem.
NHota v miniſtris dya boli.S.viij.xiij.
Oꝛ nõ ſunt frequẽter amouendi. aMd.viij.ix.
Nec inſtituendi ſunt cupidi aut mmis pauꝑes.M.
Itẽ cupiẽtes poni in officijs aſſimilan ⸗viij x.
vulpi rhamno. M. viij. xv.
VYtẽ rñſio iniuſtoꝝ miſtroꝝ repꝛobat᷑. M.viij.xxviij
tẽ aſſimilat᷑ camiaſſueto maccello. M. viij. xvj. 7.
tem ſtrabonibo. M. viij. xxij. xvij.
Et familie ſcacarij. M.xiij.vij.
Qualiter ſymomiꝗ cõmittunt.M.viij. xxijj.
nõ obediãt dñis in illicitis.M. viij.xv. xxvj.
Et qualr ĩ hoc caſu ſe habere deberẽt..Aſ.viij.xxvij.
Qusõ ſiles ſunt illi qͥ dixit ſepoꝛtare totũ mundum
M. viij. xxix.
Et mulice diſputanti cõtra foꝛmicã.M. viij.xxx.
Et muri villano arguẽti cãpeſtrẽ.M.viij.xxxj.
Et cani pingui aſerenti cũ lupo.aM.vrij.xxxij.
Itẽ cani malicloſo poꝛtaãti cãpanellã. M. viij.xxxiij
Me officia ſeu miniſteria nõvendant᷑. M. viij.xxxvij.
Et aſſimilãt᷑ auib ſequẽtibo a qᷣlã.⁊ beſtijs ſequẽti⸗
bus leonẽ.ibidẽ.xxxviij.
Itẽ iniuſti ſunt peioꝛes latronibo.M.viij.xxxix.
Et talibo tota coitas dãnificatur. M. viij xlj. 2. Ad.
riiij.xvj.nec mirũ.M. viij.xlij. .
Mꝛ officia nõ vent᷑ ſeruientibo. vbi nõ ſunt certa cõ/
moda. M. uiij. vij.
Item mali miniſtri ſunt ſieut cauda dyaboli q̃ na⸗
uem ſubmergit. R. j. xxxiiij.
Et ſicut catuli leonis ⁊ accipiter. R.j.xxxv.
Quere.ↄſiliᷣrij.adula rio.dñatio.ſeruire.
¶ AMiſenicoꝛdia vei eſt nobis ſemꝑ parata dũ viui-
mus.h.iij.xxiij. . “
Q audacioꝛes ad peccandũ ꝓpter miſericoꝛdiã dei
ſunt fimariũ.G.iiij xuij.
Et ſicut ingrati miniſtri.P.ij.xxxvj. .
Aiſcoia mũdaliũ ẽ ſiẽ nubes matutina. .Lix.irx.
iniqua miſericoꝛdia ẽ qua quis ꝑcit velinquẽti
rii. ix p legem. —
Mi miſericoꝛdia ⁊ iudiciuʒ ſunt duo poli.M.iij.v.
Item miſericoꝛdia facit regnare cum cæo. M. iij.
xxvij. . e =
Itẽ miſcia qued diuĩa.qued hũana. Md.ix.j.
Aagna miſericoꝛdia ẽ mutuare illi qui neceſſitate
indiget. M. ix. ij. . .
AMdiſericoꝛ miſericoꝛdiã in celo inueniet ꝑ exemplũ
bonũ.M. ix. iij. iiij.
MVOmnes creature wcent nos eẽ miſericoꝛdes. MM.ix.
v. cum ſequentibo.

Kealis

Miſ⸗ ericoꝛdes multa lucrant᷑.ſd.ix.arti.iij.
Itẽ miſericoꝛs ẽ gener cei. quõ multi filiaʒ repu⸗
diant. H wtẽ nõ reſtituunt. M. ix. xv. cõtra legẽ.
IYtẽ oẽs virtutes in hoĩe cõſeruat.ibideʒ in fine.
Et ad celũ ꝑqucit..ix xvj.ꝛxvij.
Et hoc ſex vijs ⁊ legid.M. ix xvij. bene.
Et liberat a culpa? pena. M. ix. xviij.
0poſſumus ꝑ aliam viã caput nrjin xpᷣ̃m ad celuʒ
equi. M. ix. xix.
Mua frõte miſericoꝛdiã a xeo petat qui miſericoꝛs
non eſt. Mix. xxvij.
In iudicio multũ erubeſcet tanq ingratus qñ ei in⸗
gratitudo impꝛoꝑabit᷑ M.ix. xxix.
Peccantes in pᷣumptõe miſericoꝛdie ei ſunt nimis
ingrati ⁊ beſtijs peioꝛes.M.ix.xxxv.
Tales aſſimilant᷑ latronibo cogitãtibo fugere ad ec-
cleſiam.M.ix xxxix.
Et frequenter vecipiunt᷑.ſicut ille. M. ix. xl.
Et moꝛientes fruſtra miſericoꝛdiam timoꝛe inuo⸗
cant. A. ix. xlſj.
ſunt ſicut ebꝛius qui credidit videre duas cãde/
las. M. ix. xlij. .
Sex oꝑa miſericoꝛdie.⁊ſeptimũ hĩ. . xxv. vij.
Tempus vite ⁊ moꝛtis ſunt tpᷣs miſericoꝛdie.⁊ꝛ veri
tatis.M.ix.xliij.
MQualr miſericoꝛdia ſupꝑexaltat iudiciũ. M. ix.xluiij.
Habẽtes miſcoiam in terra habebũt miſcdiaʒ in ce
lo ⁊ nõ alij. M. ix. xlv.⁊.xlvj. .
Mꝛ dyabolus deu miſericoꝛdẽ pᷣdicãdo fere totũ mũ
dum væcepit. Et ideo nõ ẽ æ miſericoꝛdia xi multũ
pᷣdicandu.l. ix.l.
Muere: charitas. elemoſyna. dimittere. remittere.
ho ſpitalitas.iuuare.peccare.vindicta.
¶Aiſſa ⁊ oꝛones boni ſacerdotis plus valẽt qᷓ; ma/
li. M. x.j.cũ ſequentibo. V
He mali ſacerdotes vcipiunt illos ꝓ quibo celebꝛãt
M. x. ilij.. S. j.iiij.
Mꝛ miſſa ꝓ vno ſpaliter dicta plus valet illi qᷓ gene⸗
ralis. MM. x. v. 7. v. =
Oꝛ petrus diyit pꝛimꝗ miſſam.⁊ ꝙ multrangeli ſũt
miniſtri miſſe. M. x. vij.
Oꝛ qudientes miſſam xpᷣm ſumunt ſpiritualiter. il
xviij.
DOꝛ eſt frequ enter celebꝛãdũ.⁊ cõtra eos qui raro ce⸗
lebꝛant.aD.x.xxj.
Mꝛ oẽs fideies tenent᷑ audire miſſam ex integro in
die dñica. M. x. xij. S
Me multu valet miſſa vefunctis. M. xj. cxvj.
Muomodo multi dicunt miſſas cum coꝛrupta ma⸗
teria.O.vj.xxiiij.
Muere cõmunio.euchariſtia.oꝛõ.ſacerdotium.
Ceod eſt mater virtutũ.S.vij.j.
uere. pꝛudentia.
Moniales quere.C.iij.v.⁊.vj. Ytẽ.C. x.xxj.xxij.⸗
K. v. xvj. 7. xvj.
Quere.caſtitas.mulier.religio. .
AMoꝛs eſt triplex. nature. culpe.⁊ gehẽne. Al.xj. j.
ſenes ve ꝓpinquo. iuuenes quaſi e longinquo
ſagittat. M. xj. ij.
Gn vita ꝓuidendũ eſt ſtatu poſt moꝛtem. IJInꝓ⸗
ogo. j. 7. ij. „„
Nuare aliqui cito moꝛiunt᷑. A. vj.v. .
Item monentib oſtendunt᷑ mala que pꝛius fecer̃t.
4xij.xxxvj. “ .
MHe vlui ſũt eis ingrati.A.xij.liij.⁊..ij.xxxij.⁊.¶l.
Mõ pᷣmittẽtib ante moꝛtẽ male mini j. cxxv.
ſtrabit᷑ in moꝛte. ii.
Aoꝛlentes fugãt hoſtes lumĩe gratie.A. xviij.vij.
Beus ſubtrahit moꝛteꝓlem ⁊ amicos vt amoꝛẽ no⸗
ſtrum ad ſe trahat.l.xx.x.

Cabula

In moꝛte deus recipit ſuos ⁊ alios ſpernit.A. xxj.
iij. bene.cum ſequentibo. .
H moꝛtuus ẽ ſtatim in celo vel in inferno.velĩ pur-
gatoꝛio.⸗Axv.xviij.
MOꝛ. młti in moꝛte vi⁊ ſui obliuiſcũt. A.xxvij.xviij.
H boni ⁊ ſpaliter pauꝑes audacter mo⸗ ⁊. xix.
riunt᷑.⁊ alij timide.Z.xxvij.xlviij.⁊.H.ij.xix.
n eſe capellũ eleuabunt.⁊ clamidem auferent.
xxvij. xj. “
De moꝛtuis ẽ ſpeculũ viuoꝝ faciendũ.A. xxvij.lxvj.
7. M. xj. xciiij..cxv.⁊.cxx.⁊.xxjj..
Be pati moꝛtẽ expectemus.H.ij.ij. .
bene moꝛtui ſunt grati iuuant ſuos adiutoꝛes.
M. ij. xlij.⁊.M. xj.arti.xxij.⁊.M.xj.lxiiij.
en ꝙ in purgatoꝛio purgẽt᷑ C.ij. xij. et. M. v. xj.
multi diu ad moꝛtẽ tra hẽtes etiã dãnãt᷑. C. v. xvx
Muia tm̃ loquunt᷑ ve his que pꝛius dilexerũt.D. ij.
Fer. &j.rjjJj..
Frequẽter cõfeſſi cũ leticia moꝛiũt᷑. C.vj.xxxv.
Muare mali in moꝛte vſperãt.D.ij.j.cũ ſequẽtibi.
Euõ dyabolus moꝛientiũ defectus recitat. D.ij.v.
cum ſequẽtibus. =
expectat vſq; loquelã amiſerint..ijxj.
t quałr tunc boni ei tũc audacter rñdẽt. B.ij.xiij.
hõ in moꝛtis trãſitu œbʒ cogitare ð oĩb bonis
opibo ſuis pᷣcedẽtiboꝛc.et ꝙ elemoſyna ſpãliter facit
fiducialiter moꝛi.D.ij xv.et.E.iij.xv.
Moꝛs oñdit pꝛius omnia delectabilia eſſe q̃ſi nihil.
D. v.ilij.
Mꝛ fere nullus vere plangit moꝛtuũ .q̊ ſeipᷣm et ꝙ ex
penſe ille plus fiunt pꝛo mundi pompa.D.ix.xxiij.et
xxiiij.et.E.viij.x-ix.
e pauptas et mundialis miſeria ẽ cauſa leticie in
moꝛte. . xj. viij. . =
Musaliter diues et pauꝑ ſibi obuiãt in moꝛte.D.xj.
xv.et.xxix.et.xxx.bene.
Mui expectat vſq; poſt moꝛteʒ vt benefaciat nimis
incurialis eſt.E. iij.viij.
Mõ pᷣmittẽtes oꝑa miſericoꝛdie ſunt ſtultioꝛes ſtul
to.E.iij.xxiij.

Adali in moꝛte mitũ erubeſcũt.E. v.v. Et nõ boni.

A moꝛtuis incineratis debemus H.iij.vj.
accipe exemplũ.E. vij.xviij.xix.⁊. xx.
Itẽ ſciũt iuuantes eos de rebo ꝓpꝛijs.E.viij.ij.
Nusãti meriti ſit iuuare moꝛtuos.et ꝙ nõ eſt maioꝛ
elemoſyna.E. viij.j.et.ij.
Muare multi ſunt moꝛtuis infideles.E. viij.viij.
Et ꝙ tales ſunt ingratiſſimi.E.viij.v.
Et ꝙ mayimi amici viuoꝝ ſũt maximi inimici moꝛ⸗
tuoꝝ. E. Viij. vj. .
Mui bona illoꝝ furant᷑ vel vetinent.ſunt crudeliſſi
mi latrones.E. viij.viij.et.xj.
Itẽ diuites in moꝛte ſunt qi quercus.E. viij.ix.
Duootnodo moꝛtuos vefraudantes ſunt ꝓditoꝛes.
viij. x.
M moꝛtui multũ grauãt᷑ ↄtra tales et ↄtra ſeipᷣos:
2 eos dilexerũt.E. viij.xij.et. M. xj. cxxv.et.cxxvij.
Fre fectus fidei ẽ ꝙ moꝛtuos nõ iuua/ Cxlj.
mus.qꝛ poſſunt iuuare inuantes. Mã aliqui ſancti
fuerunt in purgatoꝛio.E. viij.xiiij.
M multis male miniſtrat᷑ vemeritis eoꝝ exigẽtibus
õ
M vebita illon ⁊ legata ⁊ elemoſyne fiãt ſtatim p⸗
moꝛtẽ.E.viij.xviij.
ericulũ aliter facientiũ.E. viij.xxij.
tẽ ꝑiculũ vefraudãtiũ vefunctos.E. viij. xxij. cum
ſequentibo.⁊. F. viij.ij.
Et tñ oẽs q̃i moꝛtuũ ſił imitant᷑ E.viij.xxj.
Stulticie viuoꝝ pᷣmuniunt᷑ ꝑ moꝛtuoꝝ deceptõem.
M. melius eẽt ꝙ bona ſus pᷣmitte Eẽ.vlij.xxv.

——

Pealis

rent.E. viij.xxvj. =
Znpome oꝑibo radicati impulſu moꝛtis nõ cadẽt.
.iiij. xxxij. .
boni ⁊ mali in moꝛte vadunt ad diuerſos termi-
nos. G. j.xxxij.⁊.H.vj.xxvj. S
tem tractus moꝛtis ẽ diuitibo pauꝑibo ſicut ludꝰ
otekoꝛeye. G. ij. xiij.
ANoꝛs ẽ qua ſi dies q oñdit q̃les ſumus. G.ij.xxviij.
Aſdemoꝛia moꝛtis ⁊ moꝛtuoꝝ ſanat oculos mentis.
HBG. ij.xl.cũ ſequentiov. .
Muõ terra in quã moꝛtui cõuertũt᷑ nos alloqui poſ
ſet. G. ij. xliij.⁊.xluiij. . .
Illi quidb mũdus carcer eſt in moꝛtea carcere libe⸗
rantur. G. v. x. . .
Hñ moꝛiẽtiũ ↄfoꝛtatio ex quatuoꝛ ↄſurgit. J.iijxv
Itẽ moꝛientes ſunt ſicut religioſi cuʒ quibo cedula
ꝓfeſſionis ſepelit.Z.iij.v.
He cuſtodia mãdatoꝝ vi facit ſecure moꝛi.MM.ij. iij
Atẽ moꝛiẽs in moꝛtali peccato ſepelitur in inferno.
M. ix. lj. ꝑ legẽ.
Quõ in moꝛte diuerſimode vijcimur ſicut volẽtes
aſcẽdere muros ciuitatis obſeſſe.M.xj.iij.ꝓ ſen.bñ.
M curialiꝰvenit ad ſenes q; ad iuuenes.MM.xj.iiij.
ĩæcipiũt᷑ qͥdã ſicut ille cuitres nũcios miſit.¶.
MNuia nõ cognoſcũt nũcios ſuos ſic nec Ij. v.
ille cognouit nũcios dyabo li. M. xj. vj.
Et tales ſunt ſtultiſſimi.M.xj.vij.
Pauꝑ es ⁊ ſenes.cũ minoꝛi triſticia ⁊ pena.moꝛiunt᷑
AM. xj. viij. .
E boni qñq; in moꝛte timẽt.M.xj.ix.⁊.x.bene.⁊.lj.
Eligamus vitã bonoꝝ ſicut optamus moꝛtem illo⸗
rij. M. xj. xĩ.
Eſt magna ſimilitudo inter moꝛtẽ coꝛꝑis ⁊ anime.
M. xj. arti.j. . Z ⸗=
mali qñq; hñt pulcrã moꝛtẽ quo ad mundũ ⁊ bo⸗
ni turpem. M. xj. xvij.
Et rõ quare..M.xj.xviij.cũ ſequentibo.
Mꝛ ꝓ moꝛtẽ ↄfuſibilẽ veus aliqͥs hic purgat. M. xj.
O bene moꝛientes nõ ſunt flendi.M. xxixxx.
xj.xxij.⁊.xliij.cũ ſequentibo.
moꝛs ẽ oĩm rerũ menſura certiſſima.M.xj.xxiiij
xxv.
Muõ ⁊ nobis q̃i ad arboꝛes ligatis moꝛs aliquos
ſagittat.M.xj. xxvj.
vmões oiſtricte examinãt moꝛiẽtes.aM.xj. xxvij
cũ duob ſequentiv.
MOꝛ moꝛs maloꝝ ſomno cõꝑat᷑. M.xj.xxrxx. xxxiij
Itẽ duros et inſipiẽtes largos fac puidos. AM.xj.
Et q̃re moꝛs bonoꝝ wꝛmitioni cõpat᷑.(.xj. xxxj.
M moꝛs ẽ liuſta ⁊ diſcreta.M.xj. xxxij.
Nuare boni moꝛiũt᷑ cũ leticia.⁊ mali cum triſticia.
M. xj. xxxiiij.cũ ſequentibo.⁊.lx.
Muia boni ſunt ſicut incarcerati ſine culpa. M.xj.
xxxv.Et mali ecõuerſo.ibidẽ.xliiij.
Et ſicut habẽtes interioꝛes pulcras..M.xj. xxxvj.
Et mali ecõuerſo.ibidẽ.xlv.
Et ꝗpter ↄfidentiã quã habẽt in ũ cui pꝛius ſerui
erunt. M. xj. xxxvi.
Et ꝓpter ſanctoꝝ viſioneʒ que eis occurrunt.( xj.
xxxviij.cũ ſequentibo.
Mꝛ moꝛientes plura vident ꝙᷓ alij:qꝛ incipiũt diem
eternitatis.M.xj.xlij.
Muare dies moꝛtis melioꝛ ẽ die natiuitatis. ¶M. xj.
Aali in moꝛte volẽt.qꝛ vocãt᷑ ad cõputũ æxliij.
⁊ qꝛ ꝑdunt oĩa q̃ dilexerũt.M.xj.xlvj.
Et ad redditõem lectõis. M. xj.cx.
Et ꝓpter œmonũ occurſum q occurrũt bonis ⁊ ma-
lis.MM.xj. xlvij.⁊.xlviij.
Et quia quandoq; vident penas ad quas vadunt.

Al.xj. xlix.

R=

j,aitigio Onn.
ali ſtini ulti dlidi9

iAinnii ſegent.
dutlolip num eſimng ein
ſuralamnder jnſ;.
Oletzcitheitz ſtune no. Oglnn
Oenosßollsmimndsletit A glunr.
Aẽnevt vituatt gicinati lum
täalnkei enp.
Mödesmovenksd mond motn veloa
tio Myrai.
Enuluodmunt aliũr nigna mude
luctfittu nonuiae no ſnk icels
ſonjbene gnii
Cugtanononns dhent wte oun e
lrkinnmm n
uncis ſuis ig quenfa non in
Cnqr nr gli iſegninin
enongofcitomig öercttie

mo⸗ 8.B. f rpß
nukimnmaigen

etni cenit d⸗ Aloqn

lpof
cereſtiinores nen libe⸗

toerquatna ainn
dfurgit.

cut rligi uur,

ſichz guibs ralg

y.

eninet Ojir bener .
Rſicutoptamus moꝛtem ülo⸗

ointer moꝛtẽ coꝛpis ranime,
rä mon quoad mundu rbo⸗

ij cuſeqpentib.
rus aliqs hicpurgot. M. r.
ſuntfleng. ͤ. SNry.
o. .
nſura certiſſima. M. xj.xxiiij

rboꝛes ligatis moꝛs aliquos
aminãt moꝛletes M.j. xxvij

pat xr. Ani,
lreefgr hintos An
pꝛmitioni copat Apj.

reta. O)-riͤ.
ͦ leticia mali wmtniſicn.

i. xr.
Uneuncanniſnalu. Kxyj
ibidẽ xliiſsſ ⸗
mns Mnjnnj
4 ie rin u aipine ſerui
mezgnetoccununt An,
identalijige incipiũt diemn

rjrl 1.
. t.

TTabula
Et qꝛ ſolus exibitad patriã ignotã. M. xj.l.
Et quia waalltad locũ de quo huc iterum redire nõ
ot. M. xj. lj. —.ð
Rune 2 naturalr moꝛtẽ timẽt. M. xj.lij. Z
illi ſecure moꝛiũt᷑ qͥ mita boa pᷣmiſert. A. xj. lix.
tꝙ oẽs ſicpᷣmittere veberẽt. M. xj. xxv.
moꝛs nõ ẽ timẽda.q; oẽm incertitudinẽ aufert.
De bñ moꝛiẽtib ẽ gaudẽdũ exem Al. xj. xviij.
plo ſaracenon. Ad. xj xrij. xliij.. lxxx.
Erẽplo pugnãtis ſub qᷣ equus cadit.¶M. xj. lxix.
Et exemplo zpi qui fleuit quia laʒarũ ad mundum
reduxit. AM. xj. lxx. =ð=è
Etqeaerand viget z fidẽ? ſpem. M. lxxj. bene.
Et cõtra vr oꝛdinatiõem r cõtra multa cõmoda qᷓ
moꝛs ofert. M.xj. lxxj. . .
E contra aliud exemplũ xpᷣi ſancti am bꝛoſij. M.
j.lxxij. ê .
moꝛte iuuenu ẽ gaudendũ.M.rj. arti.xij.. T.
eiifI =
la xædertinguit lumẽ voletis pdere. M. xj.lxxiiij
rvnã ouc ad ſe trahit. vt alie ſequant᷑. M. xj. lxxv.
Et cõmodatũ ad volũtatẽ coõmodantis recipit. M.
Dolere ergo v moꝛte illoꝑ ẽ cõtra ex · xj. lxxvj.
emplũ abꝛae dauid. A. j. lxxvrij.
Et ẽ cõtra oẽm rõnẽ. ſ.xj. lxxxj. .
Quõ aliqui moꝛiũt ↄtra Ipm aliq ꝓ xpᷣo.aliqui cuʒ
po.aliqui in xpᷣo.M.·xj. lxxxiij.
De moꝛtuis ſpuũᷣaliter ẽ multũ wlẽdũ.xæ coꝛpalr pa
rũ. Al.xj.lxxxiiij. cũ ſequentip.
Stulticia illoꝝ qᷓ viuunt ac ſi nunꝙᷓ eẽnt moꝛituri
ſicut alexander. . xj. ixxxvj.
Que faciũt hoĩeʒ ſecure moꝛi. Al. xj. lxxxvij. cũñ ſeq̃.
moꝛs pᷣuiſa minus ledit. M. xj. lxxxix.
Muõ moꝛs wcet vitare cu iditatẽ.luxu riã.ſuꝑbiã
⁊p̃ᷣſumptõem longe vite. rxi.arti.xvj.
uõ oẽs mouent᷑ ad moꝛtẽ motu velociſſimo ⁊ cõ⸗
tinuo. M. xj xciij. .
nullus fintune. P aliũ.⁊ magna euidentia nul
lus eſt fidelis moꝛtuis:qꝛ nõ ſunt fideles viuis. ¶.
.xcvij.bene. ?. cxviij. ,
Cogitatio moꝛtis veberet excutere oẽm auariciam
AD. xj. c. Et oem vanitatẽ. M. ciij.
ANoꝛs cũ nuncijs ſuis oĩa que nr̃a non ſunt aufert.
. Jj. cj. . cv. . xliij cũ ſequẽtibo.
tẽ moꝛs oñdit omia pcedẽtia nihil valere. O. xj.
otra peccãtes circa funera. cviij.⁊.cix.⁊.cxlix.
Auare nõ timemus moꝛtẽ. Alo.xj. cxj.
qui nolũt ꝑ pcedentes pᷣmumiriſunt ſtultiſſimi.
rxj. cxij.
moꝛtui multũ iunant᷑ viuoꝝ oꝛõnibo. M0. xj. crvj
tem moꝛs oñdit qui ſunt veri amici. M. xj. cxvij.
cxviij.bene.

vans elynam ꝓ ala vefuncti ꝑpetuã ſibipi acq⸗

rit gliam. M.xj. cxix.
Memoꝛia moꝛtis malos ↄauertit. moꝛs inſatiabi⸗
les ſatiat. Al. xj. cxxij. .
Quõ moꝛtui petunt viuoꝝ auxiliuʒ. M. rj arti rix.
Quog fit pꝛo moꝛtuis marime iuuat facientẽ. Als.
. xxviij.
O no deſt malis ſepeliri in ſancto loco. O.xj ani.
Hiij.7.D.nij xuj. .
tẽ moꝛtui educũt ſicut pegrini. O. rj. clrvij.
illud qo dant hñt. 7q5 nõ dant edunt ꝑ exẽplũ
ſcriptura inuenta. aſ. Ij. cxlviij.
tẽ moꝛs diuerſimode nocet bonis ? mal. A.xj. cl.
tẽ cõputꝰmoꝛtis erit durus his q bſunt. O. vj. xvj
tẽ in moꝛte nõ erit aliq̃ falſa excuſat io. O. vj. xviij

Hoꝛtantes certa ſigna ſue artis recipient᷑ ad celum.

alij nõ. O. vj. lxxiij.

Quiplura capiunt in moꝛte xe pluribo cõputũ da⸗

NKealis
bunt. P.iij xij. p legem.
Moꝛs apit ocnlos. cecoꝑ pctõg. P. v. x.

In moꝛte pꝛimo ſentit irann 5
punt᷑ in aquis. P.v.xj grauitas peccatoꝝ q nũctra

peccata. P. v. xxvij.
1 mortecmncta oñdent᷑ ad peccatoꝛis dãnatõem.
ide ſimilitudinẽ inter exequias moꝛtuoꝝ ⁊ pecc
toꝝ. P.vj.xiiij.cũ ſequenti. Ee pecc
In moꝛte auaripumiunt᷑ ſicut vultures. R.j.xxxiij.
20 vno malo moꝛtuo qnq; plures ſurgunt Peioꝛes
J. Nxxvj.
no moꝛtuo iniuſto alij bona eins occupãt. R. vj.
Et quõ moꝛiẽtes ccipiũt᷑ int᷑ executo Xij.
res ⁊ amicos.ibidem.
Moꝛtis meditatio ẽ optuma ſapiẽtia. S.iij. v.
carmis. 7 dyaholi male tra⸗
ctant. S. viij. xvj. cum ſequentibv.
nõ veberemus moꝛtẽ timere nec moꝛtuos lugere
exemplo ſocratis.S. xij.v.
Aale viuentes non habent cerram ſpem in moꝛte.
Dxij.vij. .
Zaͤen vellent hic ſp viuere. S. xij. viij.
nima efficit libera ꝑ terrã coꝛꝑis amoꝛtiʒatã. S.
xiij.vj.bene.
Mꝛ viſus ſepulchꝛox veberet nos ab oĩlo peccatis re
trahere. S. xiiij. xxviij.
Per memoꝛiam moꝛtis ⁊ pene ſequẽtis deberemus
oẽs temptatões vincere L. j. xxvj.
Zat anot moꝛſus ſcoꝛpionis ꝑ ſcoꝛpionẽ moꝛtuũ
V. x .
Qui plura hñt peius in moꝛte rumpũtur. Z. v. xlix.
Voꝛtui ex omni pte ſpoliant᷑. El. uj. ij.
Et iõ ſua ſecuriꝰpᷣm itterent. El. iij. ij.
In moꝛte reputant otumaces qᷣ nõ vemũt bene in⸗
ſtructi. Vix. xxiij. p legẽ.
Hmes ſumus poſiti quaſi metead ſagittas moꝛtis.
j. xxvj.
ilzeuwtes ingantudouufmo mim n
gatoꝛium.

Auliera viris munera capiens ſe venalẽ eẽ mon Mu

at. E. vij. v. . M. nij. v.
n ſupbe oꝛnata ẽ incẽdiaria dyaboli. . vij. xx.
7.O. vij.y.
Et rhete eiuſdẽ. Z. vij xxj. ⸗
õ eiuſdẽ 1 pelliparia. Z. vij xxij. =
de bona exempla cõtra tales. Z. vij. xxxviij.
Cõſoꝛtiũ ⁊ cogitatio taliũ ẽ vitanda ꝑ verſus opti
mos. Z. vij xlj. .
ericuloſum ẽ cũ illis habitare. A. vij. xlrij. p legẽ.
ſunt cõtrarie nature voluntatis. M. ini.vj.
Itẽ mulierũ crudelitas.contra mulieres coꝛnutas.
D. vij. vj.
Quere beginagiũ cogitatio. luxuria. momales me⸗
retniciũ.oꝛnatus. pulcritudo. ſuphia. viſus 7c.
Adunera dantes 7 recipiẽtes vẽdũt ⁊ emũt infernũ
Muia ꝓpter talia multiplicant male. A rj. xj.
factoꝛes.A.xij. xxiij.
Ytẽ recipiẽtes ſunt ſiles latromiv.A. ruij xij.
Et lupis.. xxvij. xxviij.ꝛ. M. xiiij.iij.
Dantes vecipiũt bſequẽtes ſicut triphon 7 banibal
Periculũ dantiũ recipientiũ A.xxxvij.lviij.
H. ij. viij.⁊. Y.ix xxxuiij.
Mun era faciũt falſos foꝛtiteragere⸗ pᷣualere. F. j. ij
g 4 9 Puis laboꝛilv recipiunt magna afſunilant
vulpi. B. iij xv.
Irrationa biles ſunt q iraſcunt᷑ ↄtranon facientes
coꝛũ auariciã. S.iiij xix.

Tabula
Snepekttkalflen 3 ix. xvj. 7. M Kealis . . ntuſnal en i 4
3 vurlirt inſtrumentũ muſicũ. cr. Quere:falſitas. foꝛtuna. glia. honoꝛ. dyabol dgaigthag aihii l
te excecant. M. xiiij.i. . tomrnlardeaſſimia n Pini rünin 4
xcecant. xiiij.ix. re.L. v. lxviij. Et vaſi m nt adulte⸗ N, cbiles, ttras⸗ Ru.
tem currus male vnctus. Y· ix j v. lxx. vacuo. T. v. lxix. Et ĩcudi.C. lati un rna
Feanee FAEin . Quere:aduerſitas.ſlagellũ.cum cõ nimmmn iui
A nanaäcanr önedſonele officij. YJ. ix. xxix.et anenresdrr hon chcoꝛaͤanths ſuio. nilun hn neimnni⸗
Nm -. . itatẽ xpi æbem⸗ iutts nal
lgeinscepiunt dper tb rtaper ng. Argtare eaarender 2a agmald
minus pcin ponũt rpᷣm ꝙᷓ iudas.·.xnin yxv. Aun im in ſua natimta etoer (hautnani. gii iid
MOꝛ recipientes reci BnGd g . xxvij.⁊.xxviij.⁊.M riuitaterecipiũt et qͥ nõ. A. riij. aſ ntſte
Dantes unt ſient kur poſnit Painmma . AQualx ei aperit᷑. AiA enſpuns nmt lin atornatcn
dicis gi Mi cä Eaget tene R Zunint neudin ,
ae, göceredetent illi qͥ offerũt. Y. xiij. xxv. et FSeeriarhartan regen,. bin ah ſilr nn⸗
tẽ mune imis diligẽ , 5 erp̃ᷣi natiuitate j i n ialidin can.
Kai un. nimis diligẽtes ſunt ſicut caſtoꝛ ⁊ liny. Biaig. pſona potuit naſci⸗ eretrat . in eigtmnn
tevexantes nõ dantes aſſi — “ r rinitas fui . . . nũ. rc .
uaer,⸗ affimilantur andree necro- renktn n n en geng n danen egammunni D
uõ recipiẽs peccat nõ vans. . riiij Et q: noctẽ longã illui ii j. bene cu ſequẽti. Etoesil. Jün
Aaeag ð aenitenlnna un. gtair zin
M Fu. vil. ꝛ tunc dat grãm cins. Mj. vii. natarnoitarueſan 3.9
Dru q coꝛrectoꝛes eẽ veberent ꝓ annuo cẽſu vel Et ortitudin 6 7 mehun gntlns. N ſeit . eineumtg hat i
In Fd Adane locant ? coducut. uiu. xvin E. rtennuit umtlitudind tuem in nobis. M. j. amemen ziſt ismi⸗
iu ad reſtitutõem te 7 TPlan gairat . 8 nobis. M. j. nui kainan⸗ mek⸗
ena nõ reſtituen . inuenit. N. .xj. cnalalii, zans
eeberẽt girgenpre e, ionainer rii aege narus n ent wertet no foꝛmaz vite. N =
uõ multimalicioſe acqrũt m . M. xuin . Et vt pacẽ 5”õ 22 Jurnhlu lulil
Ae is onero vomots. Srin genu noſnel matlone H J an umiſhmil wni⸗
tra legẽ. R.j.xxxj. aioꝛ munerũ dat cõ⸗ Paomodo nẽs creatu Kennde Obetietut ninlen Enlnitlu.
Een vantreſunt artnicatn hen Be irn reeruntteſtes eius natiui Kauninticenn
auaricia. cupi itas. coꝛrectio. re In is omnibo infideliũ oñ nre blegan.
Jcoꝛdantie i. tem . regimen cum n nüunn ren ziid
indare bemis te pluʒ vei ſpũ j· rix. m duriciaz. alsſontecido Renr.
BuGneteal 4. 3 u ii. ſnrlak exemplo Zlrer werde cipinutriri? euſtodiri. Nj Fen hinuldinaufen
mundicia ? virgini M. xij. v. um recipiunt aſſimi. odint. 2.J. x. ig dlegen.
HH irginntas uſiodintſub aſperit n ſua napndr ereePhoeinose adewln, oti Züi if
Er rlenelij vi, peritate umilitatẽ. O. vrij. iij uitate obligauit nos ad nhiultme wuͤzün⸗
ama H Et etiã nos legitim auit. S. xiij. iij Rdmiaden
mũdicia ẽ füdametu ſcie aliag vturũ. Mxi. tem chꝛiſtus ſua natiuita gin aralklür e
re vecticat celu oreb ae aliex e urũ̃. xij. 5. annitare mundum letiticauit fiinocbelici Pear nulta Oin ,.
m mundi ſaluabunt᷑ M. xi. MW. xij. xiij. ⸗. Zintiqui V nicsi. pwridrabolonecpeccatss obecindun.
õ 4 tatẽ . Vyrrro malemin wſicherohen bone ei nnuh
uere. caſtitas. M. i vj. Muere mari 5rr nc natm Eebecieni etii diſolis O in
maria. xpc i V büeni diſlolls Ojii.
nhol bʒ foꝛmã pauonis. O. riij. Zncrenan he ſant vatererap Epen ai gre tmantetac dnd
Ze anci vte natte pulcrã faciẽ tm̃. M. xiij.ij E. viij. arti.v..arti.vj nntavalisterrar occupãda Pon O)iih. ndi d
arneerelaknntne Aen Zin erc iageme. aeen.
Kra ti i õ aialyillon. F v vj nwetgnitb huit
us tegtar. Fenin . ¶ Megligeẽtia 1 ꝑditio tpis ẽ ir ni 4ednegiddedund
De mm RunriknttidhefiRrothet Z.j·i AQuere accidia. ocium ecupabik. N.ij . tſinpliateretgenenli
SNLein E n
ũdia ario. M. xiij. arti. iiij. obiles auperum miſerig D.X. xv. trariü facſereoß .
ſtaltambulaͤres ebthe ncetes ad tayillos. et int gaeo non ſmiepeelenent 2 xu er⸗ . adſineſmgengt Bini
H genehulo. R n drj Bnd ufürlank cani tarn. Fj rij.ny.1 lldiin nitn
.l .„M. xih. . SI . . 1 S1
Enoeemplegeegvpei ſun nunc inmnumdo. 5 H een obilre BG. ij xxxii — –—
tẽ mundus ẽ fugi . . B. ij xyiiij. iͤane nlſclen 6
Kam nno efugiendus exemplo ppi: ſanctoꝛum H nobilitas anime eſt melioꝛ. O.ij xxxvj . initunieiſte⸗
ä l. è 4 fiinrtezzul an dohen
Et plurah aen en wang. claratõem. Zrinecanflelntend Fditgkiures o ai d . aternt mlete
ũdmale Fui ee . rundo. Y. ij. viij. zecentn 6
Fiiii ir. mn ai urens hics qtfencvo. G. Pinrn unt pmüdt vanltatech ven änn ddna
iiij.⁊. M.iij riij nitatecỹ veritate. J. vi Obetinerpunimnt
10g Nrszpſen .
nrmtlon

42

nenit. O./xij.
cyt weeret nos foꝛmaz vite .

int d pami :nos. M. nii.
oſuitanum innubiv. .jry.
Wmationis natureſol regreſſus

ture fneruntteſtes eius natiui⸗

idelii oñdit cecitas. Mi.wiſ.
sfuit pꝛopternoſtram duriciaz.

apinutnin ? aſtodin. x.
untaſſimillanturiudeis Q.). ri.
nernatiutate obligauitnos ad
janit. G.rii.iſf.
natiuitate mundum letificauit.
ltum keſicerabanthancnatii

incarnatio aduentus.
incarnatio aduen
nüſunts diister a,ocnpiiß

i NHlegem. e
udmnlape giubyillor 4 D
õ
õõ
nimacſ ieneſiunt gua nil

2„ . Eyt 2 r.

lannm l n. Bi ni
tontmi ſiblime 8i
es ed .

Ob

Tabula

OQno ad creatõem oẽs ſunt eque nobiles.et quo ad
aĩam ſerui ſunt nobilioꝛes.ergo ſerui ſunt ſimplicit
magis nobiles.M.viij.xij et. M.iij.j.et.ij.et.x.
E nobiles nõ ſuꝑbiant vltra alios. Aſd.viij.xiij.
Hꝛ eſt cõtra naturam eoꝝ rape aliena. M.iij.ix.
Et ꝙ nõ ſint crudeles. M.iij. xj.
Nuere:diuites.dnatio.magiſtratus.
ocere volentes nocumentum habebũt. C. xj.
xxxvij.cũ ſequentibo. H
Drem ſꝑ pꝛius nocẽt ſibipᷣis. N.iiij.iij.iiij.
ſemꝑ ſunt in timoꝛe. M.iiij.v.
Et qñq; idẽ ſuſtin ẽt ſicut ille inuentoꝛ materie no⸗
ni toꝛmenti.NQ.iiij.vij.
Ytẽ querũt occaſiões nocẽdi ſiẽ ille. Y.x.iiij.
NQuere.iram.inuidiam.odium.vindictam.cum cõ⸗
coꝛdantijs ſuis.
Mouitati amatoꝛes aſſimilãtur eckaro. Zl. xxv.
Xxj.Et iudeis. JYJ.ij x.
Contra tales vide ſenecã. Y. ij xj.
Itẽ mater nouitatũ ẽ ſupẽrbia. Y.ij.iiij.
Cales ſunranterius vacui. Y.ij. .
Et a veo elongati. Y. ij. xj.
Coõtra dicẽtes ꝙ faciũt vt alijs cõfoꝛmẽt᷑. J. ij. xij.
Pena taliũ. YJ.ij. xiiij.
Coõtra dicẽtes ꝙ nõ ſunt inuẽtoꝛes taliũ. O.vij.xj.
Item plus cogitant ⁊æ caputio ꝙᷓ ve patibulo infer
ni.ſicut ille.S.xiiij.vij.
NMouitas cauſat miſerias.T. v.xix.
uere.ſuꝑbia.incõſtantia.pſeuerãtia.vanitas.
¶ Obedietia ẽ virtus nobis multũ vtilis.Al.xix.ij.
Hꝛ eſt potius obediendũ ſuꝑioꝛi regenti ꝙᷓpatri. F.
iij. xxvj. p legem.
Cõtrã obediẽtes in ꝓſperis tm̃.Y.iiij.v.
Cales ſunt guido. R.v.xij.
õtra dicẽtes ꝙ; melius ẽ facere ex ꝓpꝛia voluntate
He legem.
Coõtra obediẽtes pᷣcepto tm̃..iiij.vij.et.R.v. xv.
Muõ quidã obedientiã mutãt in ociũ.Y.iiij.x.
Obeciẽtes a leſione cuſtodiũt᷑ M. ij. v.
Ps eo obediẽdũ ꝗꝓpter multa.N.iij.v.
nẽ dyabolo nec peccatis obediendum. pꝛopter
multa. O.j.j.
Eſt obediendũ etiã diſcolis.O.j.ijj.
Pꝛopter locũ quẽ tenent et ad euitandũ damnum
ꝓpꝛium. O. j. iiij. . .
MObegientia eſt radix oĩm virtutũ.et obediens facit
miracula.O.j. v.
tẽ obediẽti veo et ſuꝑioꝛi oĩa obediũt.O.j.vj.vij.
Sepri obedientie gradus et ꝙ ẽ obediendũ libẽter
j. Viij.
t ſimpliciter et generaliter. O. j. ix.
t hilariter. O. j. x. .
Cõtrariũ faciẽtes ſunt gargolus.O.j.xij.
Et fe Emee Oiri.
Tarde obediẽtes ſuſtinẽt ictus et comedũt cepas.
tẽ obediẽs dʒ cõfoꝛmare intentiõeʒ O. j. xij.
uã intentioni pcipiẽtis.O.j.xiiij.
VYtẽ bona rõ diuerſitatis leguʒ ve obedientia et in/
obedientia. O.j.xiij. ”Ʒ”MẽV
Vtẽ ẽ obediẽdu filialiter et amicabilit᷑ O.j.xiiij.
Exempla coꝛꝑis rotundi ⁊ vaſis ⁊ arboꝛis ad hoc.
O.j.xv.cũ ſequentib. =
VYtẽ nolẽtes obedire ſt᷑ peioꝛes vemonibo.O.j.xviij
Et ſara cenis.O.j.xix.
Et multipliciter puniunt᷑.O.jxxij.
Obediẽtes a peccatis pᷣſeruant᷑ ⁊ viſionẽ hũt ange/
loꝝ.D. j. xx.
Et ad celũ ducũt᷑.j.xxj.
Itẽ obediẽtes dyabolo potius ꝙᷓ veo ſunt ſtultiſſi-
mioꝑarij.O.iiij.iij.cũ ſequentibo.

Realis

Per opa poteſtis ſcire cui obeditis. O.iiij.v.

Nuãto qs ẽ hic obediẽtioꝛ tãto in celo erit pulcri⸗

Prlobla
tẽ obediẽtia nõ ẽ virtus ſine patiẽtia. R.v.xvij.
Murmurãtes ð obediẽtia ſi undltcut alis.
tẽ obediẽtes inobediẽtes aſſimi⸗ NR. v. xix.
ant᷑ ſoli lune. R. v. lxvij.
Et ſyllabis bꝛeuibo 7 longis. S.xiij. viij.
HGraulus videt᷑ qð fit exobedientiaqᷓ dpꝛia volun⸗
tate. V. x. j.
Et tñ melius eſt. V. xj.iiij. .
Quere:inobedientia.mãdata.pᷣlatio ſuꝑioꝛitas.
Peotntasin quocũq; ſtatu dãnat᷑.A.xxiiij.xiij. Dc
Quia ocioſi ſuntſiẽ ſtantes in foꝛo a quocunq; dya
bolo cõducendi. O.ij.j.
O ſunt oĩbo oparijs ſtultioꝛes. O.ijij.
Stẽ ocioſi ſunt cedule dyaboli.O.ij.iij.
Hõ remunera bũt᷑ c oparijs. O. ij iij. . O. iiij. xiij.

Quõ ſancti patres hoc viciũ fugierũt.O.ij.v.

Timoꝛgehenne deberet hoc excutere. O. ij. vj.
Zre ſunt ſicut cõducti ad quãtitatẽ tẽꝑis.O.ij.vj.
AVtẽ reflectũt grãm ci ad agulos obliqs. G.iiij. vj.
uere: accidia. negligentia.
DOdiũ ẽ homicidiũ ſpũale qð violat templuʒ cei. R d
ii ru.n 4
Ociũ faciẽtes inter aliquos ſunt maximi lucratiui
dya bolo.SD.viij.viij.ix.
Et umpediũt teſtamẽtũ xpᷣi. D.viij.vj.
Itẽ quãti piculi ſit odiũ.H.ij.j.
Zonir hominẽ in multis amaritudinibo facit pꝛe/
umptuoſum. J. viij.iij.
Eſt fugiẽqũ timoꝛe pene.⁊ qꝛ aſſimilat nos canibo.
Et qꝛ odietes ducit ſił ad infernũ cũ H. iij.j.
illo quẽ odiũt.O.iij.ij.
Itẽ odiũ ẽ fugiendũ qꝛ odiendo plus nocet ſibi q;
alijs nocuit.O.iij.iij.
Cõtra dicẽtes ꝙ odio hñt vicia ⁊ñ ꝑſonã. O.iij.v.
e vebemus odio habere dyabolũ ⁊ pecaa ⸗vj.
toꝛes inquãtũ tales.O.iij.vj.
Da bẽtes odiũ in coꝛde ⁊ pacẽ in oꝛe.ſunt ſicut hõ pi
ctus. P. uiij. iij.
Cales hñt dãnũ añ moꝛtẽ.in moꝛte.⁊ pꝰ moꝛtẽ. P.
Quere:dimittere.diligere.diſcoꝛdia. liij.xxiiij.
inumicicia.ira.pax.remittere.
Tſtenats in vno ẽ oĩm reus.S.vj.j.⁊. HB. ij. vij.
uer

e:temptatio.

—b5ggtriR bonã in iuuẽtute in ceptã vebet vſq; Dp
ad moꝛtẽ cõtinuare.O.iiij.ij.

Peccatoꝛes ſũt ſtultiſſimi oparij O.iiij.iij.cũ ſeq̃n.
M oꝑa vite ↄtẽplatiue ſt maioꝛ meriti.O.iiij.viij.
Honoꝝ open triplexẽ vtilitas in via. O.iiij.rij. .
Zi P opꝑa exterioꝛa ſci᷑ ↄditio coꝛdis. P.iiij.xxxij.
Ad opus bonũ requirit.ſcire.poſſe.⁊ velle. S.xiij.
Et qͥd liceat œceat ⁊ eypediat. V.xj.ij. xiij.
Quere:accidia. ociũ.ↄuerſatio.vita.laboꝛ⁊6.
PBrones in rogatõibo ad exẽplũ oꝛdinãt᷑. H.ij.ix. Pꝛ
Mandũ ẽ ↄtra teptatões. H. ij. xxij.
oĩno no audit᷑ niſi aĩa pꝛius mũdet᷑. C. vj.ij.iij.⁊
Oꝛo x coꝛde facit grãm vi ſcẽC⸗ O. v. v. 1. xlij.
ere. D. ilij.j.. O. v. xvj.
tẽ ad hoc ꝙ oꝛõ audiat᷑oꝑtʒ ꝙ vcoꝛde remittas.
.xx. iiij. vij.7. O. v. iiij.
Nuõ poſſumus ſine intermiſſione oꝛare. E. iij xij.⁊
H. v. xnuij.
Deus nõ audit illũ qꝗͥ nõ audit pauꝑes.E.iij xxix.⁊
H. v. vij. 7. O. v. xxvij. .
IYtẽ oꝛãtes nõ audiũt᷑.qꝛ nõ hñt in quo ponãt qð pe
tunt.S.ij.viij. s .
Ytẽ dꝛõ ð q̃ſi fumꝰqͥ ad ſe ignẽ trahit.H. vj.xx.

Dꝛ

LTabula

VYtem ſicut obſeſſi mittũt nunciũ.ita nos oꝛõnẽ.A.
Quare ẽ multũ oꝛãdũ..M.xj.cxxxiiij. Vij.xlv.
cum ſequentibo.7. O.v. xxxij.

Hꝛationis neceſſitas ptʒ.q;ꝛ alitera ceo nihil reci⸗

pimus. O. v. j. =
ya bolus multũ nitir oꝛonẽ impedire.O.v.ij.
tẽ oꝛõnea dyabolo vefendimur. O. v.iij.
t oĩa bona p ipam acqrimus. O. v. iij.
Ad hoc ꝙ oꝛantes audiant᷑ oꝑtz i mandata te⸗

neant. T. v. vj. 7.x.

tem oꝛatio requirit mentis attentõem. O. v. ix.
tem oꝛõnis dñice vtilitas ⁊ ſufficientia. O.v. xij.
tem oꝛandũ ẽ tractim ⁊ cũ reuerẽtia.O.v.xv.
Multinõ audiũt᷑.qꝛ nõ petunt vtilia que ſint ad ſa-
Cogitantes æ alijs dum oꝛant afſimilantur beſtijs
D.v.xix. .
E omnes ſimul oꝛantes audiuntur. O. v. xx.
Et pꝑſeuerantes.O.v.xxj.
Itẽ mala ſocietas unpedit oꝛõnes.O.v.xvij.⁊.xviij
Hꝛãtes cũ mala vita aſſim ilant᷑ crucifigentib xpᷣm
Itẽ peccatoꝛes ñ audiũt᷑. O.v.xxxv. ⸗O. v.xxiij.
Nuare oꝛãtes ꝓ peccatoꝛnh- ⁊. Vl.iiij.iiij.x legẽ
nõ audiunt᷑. O.v.xxix. cum ſequẽnib.
Itẽ amoꝛ vi facit multũ oꝛare.Q.j. v.
Ytẽ oꝛõ multũ iuuat cõtra omnes temptatões.S.
Eij. vj.7. L. vij.xlv. C.j.xxir.
MQualiter ẽ in temptatõe ⁊ tribulatõne oꝛandũ.T.
Vide bonas cõditões oꝛoõnis j. xxx.
T.xxiiij.cum ſequentibo. ⸗ e
AMali impediũt oꝛõnes bonoꝝ.C. vxxxij xxxij.
Mĩo mitu iuuat ð oꝛe vilecti veiveniẽs.V. viij.xlix.
Muere:cõcoꝛdia.fides.humilitas.intentio.miſſa.
¶ Dꝛdinari cupiẽtes ſine bona intẽtõe ſunt muſte⸗
Et vulpes.M. viij. xv. la. A.ij.1.
Et ääü lj.
AItẽ aſcendunt ſicut edera.A. xxv.⁊.vij.
bona intẽtio ẽ eis neceſſaria. H.ij.iiij.⁊.v.⁊. O.
vj.xxx vj..xlix.⁊.l..P.xiij.xj.⁊.lv. .
ui multũ inſtant ꝓ oꝛdinib babendis errãt. B.
Meꝛ ſeptem ſunt oꝛdines.ſicut ſeptẽ ij xxix.
Vna ſpũſſancti..vj.j.
Per quas poꝛtas intrat.O.vj.viij.
Mꝛ. qͥdã oꝛdinant᷑ vt ſeip̃os paſcant.O.vj.x.
Miꝛ hoc verũ ſit certiſſimo ꝓbat᷑ exꝑimento.⁊ quibo
reb aſſimilant᷑. O.vj.xj.
Cales hic recipiunt mercedẽ ſuã.O.vj.xij.

De quatuoꝛ queſtionibo ad quas in moꝛte rũdebũt

O.vj.xiij.cum ſequẽtibus.
Quõ ſunt idola ⁊ inagines.O.vj.xviij.
Et idolũ veneris.T. vj.xix.
Muõ cõfitent᷑ nõ habenti ptãtẽ.O.vj.xxvij.
Eſancti eſſe vberent. O. vj. xxix.
M berent mutari in meliꝰ. H. vj. xxx.cũ ſeq̃ntibi.
M Mutant᷑ ſicut veſtimẽtũ ⁊ ſiẽ lupus.O.vj.xxxiij.
Itẽ ſermo in oꝛdinib.O.vj.viij.⁊.xxx.xxxvj.
MDeꝛ ſint cõfeſſi ? legitime etatis. O.vj xxxviij.
Et ꝙ habeãt bonũ titulũ.O.vj.xxxix.⁊.lj.
Muã ſcientiam habere tenent᷑. .vjxl.
Melius eẽt oꝛdinare paucos⁊ bonos O. vj.xlij.
He ſũt diligeter examinãdi.O.vjxliiij.⁊.P.xiij.lij.
Auia efficiũtur colũna tẽpli dei.O.vj.xlvj.
Cõtra nõ pſeuerãtes.⁊ cni aſſimilant. O. vj.xl vij.
tm digni oꝛdinãdi pmouendiſunt. O. vj. xlvij.
liter exponẽtes faciũt væ illis ſicut ð poꝛcis. O.vj.
t alit᷑ oꝛdinati ſt ſiẽ aſinus. O. vj.l. xlviij.
M recte wceant. D.v.jlvj.
Cõtra rõnem nimis immiſcent ſe negocijs ſeculari
bus.O.vj.lix.cum ſequẽtibo.
Item illoxꝝ ingratitudo qᷓtũ ad veñ.O.vj.lxj.

—

Realis

Dꝛdinatoꝝ negligentia ẽ dyabolo nimis lucratius
Et illoꝝ mala vita ẽ alijs ſcandalo ⸗DO. vj. lxv.
ſa. O. vj. xvij. =
Et iõ ecciam nõ æfenduntvt veberent. O. vj. lxviij.
JZaeo langal atiͦ pengenit magna. 72. xxviij.
D. vj. lxxv. ⁊. xxvj. . .
Sr: vala ſanem ad phanos vſus traſferũt. O. vj.
Et qꝛ fures ſt bonoꝝꝑ paupeꝝ.O.vj.lxxviij. Ixxvij.
Periculũ oꝛdinantiũ pmouentium indignos.O.
multi oꝛdinati aſſimilãt᷑ lupo. Oxiij.xxxj.
DQui ꝓhibent᷑ oꝛdinariin lege lei. S.iv.
Itẽ oꝛdinati ſunt oculi alioꝝ ⁊ quare.V.iiij.ij.

Adaxima bonitas reqͥri in eis. Vl. viij.ix.

Muare compant᷑ vinee. Vl.viij.xxxvij.

NV nõ occupẽt᷑ in ſecularib negocijs.⁊X.j.xvij. ꝑ legẽ

Sne lee Hrlan pammn .
Dꝛnãtes ſe ad vanitatẽ ſt altare dyaboli.C. xv.j.
Et ſunt quaſi iumenta venalia.C. xv.ij.
Et larue dyaboli.C. xv.iij. S
Hꝛnatus curioſus ẽ ſignũ incõtinẽtie.Z. vij. v.
Et ta les ſunt mali oꝑarij.O iiij.i.
Et vident᷑ innuere ꝙ cæus nõ fecit eos ita pulcros

ſicut vebuit. O. vij.ſ.

Et iõ deo diſp licent. O. vij.i.
NMNec mirũ.qꝛ ſunt ſtulti.quis minus oꝛnant animã.
Etqꝛ gaudent his ꝓquibo ſuſpendentur in pati
bulo infernali.O.vij.vd.
Et qꝛximũ igne peccatiincendũt.O.vij.vj.⁊.R.
Itẽ ſunt dyaboli venatoꝛes ⁊ renoua⸗ ⸗vij. xx.
toꝛes ⁊ aucupes ⁊ venefici.O.vij.vij.
Et ductoꝛes.DO.vij.viij. OG
Byabolũ offendit q talia oꝛnamẽta furat᷑.O.vij.ix.
Cõtra dicẽtes ꝙ faciũt vt maritis placeãt.⁊ q nul⸗
lum malũ intendunt.O.vij.x.
Dantes eis ſe habẽt ad illas ſicutad ſymias quas
cape volunt.O.vij.xj.
Zan in talibo aparatꝰplus valʒ qᷓ textꝰ. O.vij.xij.
ales pumiunt᷑ tꝑaliter eternaliter. O. vij.xiij.
NQuia etiã frequenter oꝛnant᷑ ve alieno.O.vij.xiiij.
Penas illoꝝ poſt moꝛtẽ qñq; oſtendunt.O. vij.xv.
Lales non albJPoac dinr.
Multa remedia nobis teus oñdit cõtra hãc vanita
tem. O. vij. xyj.
Curã illoꝝ habẽtes illos cõpeſcãt ꝑ exemplũ pulli
equini.O.vij.xviij.
Itẽ locus in quo ſumus nos ⁊æberet retrahere.O.
vij. xx. G
n⸗ fer eus repᷣhendit in iudicio ſuꝑbe oꝛnatos
.ij. xlij.
MNuere.mulier.nouitas.pulcritudo.ſuꝑbia.
¶ Oſtendit nobis veus multa bona vt ſequamur ſi
cut ouis ſequit᷑ ramũ.O.vꝛij.iiij.
E multa mala vt fugiamus ſicut fur patibulũ.O.
liij. v. vj.
Muere. aperire.
¶ Patientia cuſtodit caſtrũ a leſione lapidũ ꝓiecto
rũ.O.vj.xxxj.⁊. P. j.iij.
vnnn ſit patientia ⁊ qualr eſt habenda ⁊ obſeruan-
Da. P. j. j.
Iniurias dei vel qñ iniuriãs efficeret᷑ peioꝛnõ debe
mus patienter tolerare ꝑ legem. P.j. ij.
Patientia dʒ hꝛe tres ↄditões. P.j.iiij.
Impattientes virtutes effundunt ⁊ fructũ boni ope⸗
ris perdunt. P.j.yv. .
Ptiwno Phicut fructus ad maturitatẽ ⁊ xerident
.·j. vj.ix.xiij.
Item patientia facit oculum ſpiritualem clare vi
Tre. P. j. ix.

ðsl
õ

—

—

aiiſi
Pianenhlufniun Gr
Armi: Xh.).

Alaff auototi ldt E

Ouere coio uchant na c arnina nc⸗

Monepiintenpttgaltlgiüggerr⸗

ieha

nöröeſlapefſonenosliberauitpanen

GAANNrrTNTi.

Pobio ir morerüt,tramalos.d m

Daſiophiſanatinfinnitates conporults
LpiEI

ſinaftcnefun nallan

—

Opoſgfthcij hiaſioniotpellae
Ai ſin
Hiicesinpaſtöephiaſümilanim
inanſtenchineren
ſuſtiyrentüped. Oiii.
Quönunnehiena gotnitaniihtediie

—-

Ananno mi haſun nihllutigni

Immbuimns Ra ijni.

Aniſbaieftguniſinengnaiif

iigiit

Ctiendonobisöhni⸗ .V
auntbfhntgupg uſte

Anlligcni, mnad
Senaihner
Nrqrnlüo
ſnbmnancei liherh
nnſneeknmn
Etſanign Unni. esin
Wili dſunnnnos
Noili

tiincendüt. O. vij vj.. 4.
toꝛes zrenona⸗ 1 n.
iorni

iadimameta furat O. vi it.
Nmaritis placeit.2nul⸗
pr

iles ſiutad hymus gucs

plus vah ïtert? O. vij. xij.
veternaliter. O. vij. xiij.
mant wolieno. O. vij nlij.
qnq;oſtendunt. O. vij.xy.
te. O.i.ſ.
eus oñdit cotra hac vanita

scöpeſcit peremplu pulli
nos Aberet retrabere. O.

git inindicioſupbeoꝛnatos

spllgimngo ſigeu

s mulrz boo ntſelluan

vrij.ii. .
Onu ſintfnpanhrl .

trsleſinelapicͦpieh⸗ P

uirckhaben,zohſentan

zpcfien kpeinnd de
ijih.
legen Pii

Tabula

multe ſunt vtilitates patientie.P.j.x.

Muante patiẽtie fuerunt antiqui patres. P.j.xij.

xiiij.⁊.xv. .
Aduerſitas oñdit q ſũt patiẽtes. P.j.xvj.⁊.xvij.
Triplex rõ q̃re oẽs patietes eẽ veberet.R.v.xviij.
NRatio quare vebemꝰeẽ in tribulatone patiẽtes.C.
v.lxiij.cum ſequentibo.
Patientes vincunt.C. v.lxvj.⁊. Vl.v.vj. bene.
Impatientes in verberibo xpi aſſimilantur a dulte
re. C. v. lxviij.
Quere:aduerſitas cum concoꝛdantijs ſuis.
Item impatientia.murmur.ira.melancolia.odiuʒ
ꝓſecutio vindicta.
¶ Pacctũ legis cõmiſſoꝛie ꝓhibet᷑.Vl.xij.xx.ꝑ legeʒ.
Quere. baptiſmus. .
¶ Papa coꝛrigat bꝛigas aliquoꝝ epoꝝ.H.iiij xij.
Et obuiet ſcãdalis tactis.NH.iiij.xiiij.cũ ſequẽtibo.

Et dãnis alaꝝ q cõtingũt ex hocꝙ oꝛa bñ trituran

tiũ obturant᷑C.iiij.xvj.⁊.O.vj.lvij.⁊.P.xij.viij.
Itẽ faciat ꝙ vecretũ illud teneat.diſ.lxxxij.pᷣſbyter.
habet᷑ ſermone.xlij.uij.
Irtẽ papa ⁊ cordina les videãt ſpecula ſua quõ mu⸗
nera rerutare veberẽt. Y. ix. xuij. .
YItẽ obliget curatos ad cotinuã reſidentiã indiſpẽ-
labiliter ꝓpter ꝑicula vitanda. P.xiij.xxix.
M ñ ꝓmoueat quẽqꝙᷓ vbi ignoꝛat lin gua:⁊ ꝙ reuocet
exemptões. P.xlij.xxj.⁊.liij. .
tẽ in magno piculo eſt niſiſit valde bonꝰ. P.xiij.lx
tẽ veſtruat ſymomiã vſurã in curia. V.xij.xxix.
Parẽtes nõ caſtigãtes filios ſuos in iuuẽtute.po
ſtea inueniẽt eos rebelles.A.iij.xviij.
Item amant pꝛolem crudeliter.A.xx.xix.
Item retrahãat eã a choꝛeis ⁊ ſpectaculis. C. xv.xij.
Atem ꝙ nullus ci periculo anime ſue ditet parẽtes
A. xuiij xvij.
Muere.filj.
¶ Vaſce tꝑe dyabolus foꝛtius nos expugnat.V.ij.
x. 7. El. v. xxiij. 7. C. xv. v.

NDualr veus nos tũc paſcit. E. vj. xv.⁊.xviij.

MQuere.cõio.eucharũhia.q̃drageſima.recidiuũ ⁊c.

Paſſione xpᷣi redempti pꝛiuilegiũ ꝑdere poſſunt.A.

vj. uij.⁊. P. ij.xxxj.
And xpc ſua paſſione nos liberauit exempla pul-

. —

cxꝗa. A. xxj. v. .x. 7.Fj. ⁊. xij.

Paſſio xpᷣi ⁊ moꝛs erũt ↄtra malos. D.j.xxij.

Paſſio xpᷣi ſanat infirmitates coꝛpoꝛales ⁊ ſpũales.

rvnb.
riegtht peia i paſtionis reyellere D. ſn ii.
7. P. ij xliiij.
Aali ↄfidẽtes in paſſiõexpᷣi aſſimilant᷑ trufatoꝛi.
Chꝛiſtus ſua paſſione obligauit nos ad uij xj.
ſuſtinendũ ꝙ eo. O. viij. iij.
Quõ natura hũana potuit pati ſine diuĩa.P.ij.j.2
MOꝛ dicendo veũ paſſum mihil indignũ ei aiiij.
attribuimus. P.ij.ij.7.iij.
M. paſſio eius fuit grauiſſima ⁊ generaliſſima.P.ij.
V. vij. viij.eiir.
atiendo nobis pᷣbuit exempluʒ iuſticie. P.ij.x.
tẽ viã cuit ⁊ oĩa genera medicineꝓ nobis ſuſti⸗
Paſſionis xpᷣi cõgruitas qaua nuit. P.ij.xiiij.
ad multas circũſtantias.P.ij.xvj.
. ſaluat volẽtes tenere pontẽ crucis. H.ij.xvj.
Et dat exemplũ nobis oĩa libenter ſuſtinẽdi. P.ij
xviij.xix.7. D.vij.x-j. .
Nuõ ypᷣs in cruce ẽ liber hñs tria genera lr̃aruʒ. P.
Et ſpeculũ in quo poſſumus oẽs macu⸗ ij.xx.
las tergere. P. ij.xxij.
Et ſcutũ quo poſſumus nos ab oib piculis vefen-
Ad illũ ergo debemus ſp coꝛde cære.ibidẽ.xxiiij.
recurrere exemplo illius heredis.P.ij.xxx.

Zealis

Et eyẽplo obſeſſi ⁊ ꝑegrini. .ij xlv.⁊. xlvj.
Ite moꝛs ⁊ ſanguis ⁊ memoꝛia Paſonns Pßi fugant
emones. P. ij. xxvj.
Et cuſtoait obſeſios. P.ij.xlv.
Quõ patit᷑ nunca xpianis ſicut tunc patiebat᷑ a iu⸗
eis. P. ij. xxxviij.
o ramne ypᷣo venienti ad paſſionẽ occurre⸗
re.M. ij. xliij.
Oꝛ ſumus ſerui vei empticij. S. viij.iij.
Quare diuitas voluit ꝙ hũanitas in tot locis appa
reret. V. ij. v. .
Item paſſio ypᷣi nõ ſufficit ad ſalutẽ ſine ꝓpꝛio valo⸗
re. V. vij.xix.p legem.
Itẽ xpᷣi moꝛte vendicare poſſumꝰcelũ.⁊.j.ij.ꝑ legẽ.
Et tn illud ꝑdere poſſumus.x.j.iij.p legem.ibideʒ.
xij.p.legem.⁊. xiiij.

MEntiqͥ pꝛes multũ vſiderabãt moꝛtẽ xpᷣi. F. j. vij.
Chꝛiſtus in paſſione ſua fuit ſigillũ noi ſtnmen,

ti. X. j.viij.
NQuere:aſcenſio.crux.xpᷣc. =
¶Patroni ecciaꝝ magnã diligẽtiã hꝛe deberẽt di⸗
gnos pᷣſentando.E.ij. xj.⁊. P. xij. lij.
Ee multa mala cõmittunt indignos pñtantes ſeu

pponẽtes. E. ij. xij.7. P. xiij.liij.

ena taliũ.E. ij.xiiij.cũ ſequentibus.
cmirũ quia multũ faciũt ↄtra rõnẽ ⁊ exemplum
ſacre ſcripture.H.ij. xxix.
Itẽ cõtra ꝓmouẽtes vł ſeribẽtes ꝓ indignis.O.vj.

xlvij.xlviij.⁊.lxxix.⁊.lxxx.

Tales faciũt wvmũ ⁊i ſpelũcã latronũ. P.xiij.xviij.
Xinuetes luſpatronatus ſymoniã cõmittũt.S.ix.
I. p legem.
Gunt murus eccĩe dirutus.S.ix.iiij.
Itẽ eccĩam ⁊ei faciunt adulterã. S.ix.vj.
Quere.electio.pᷣlatio.ſymonia.
Pauptas ẽ triplex. P.iij.j. .
M. vera paupꝑtas pꝛodeſt pugnantibo et moꝛientibi
Axix.j.et. P. iij. vv.
tẽ via panꝑtat ẽ Tctioꝛ et bꝛeuioꝛ..xix.v.⁊.iij xj.
tẽ aanas rebo põt eſſe ditiſſimus amoꝛe.A.xx.
Xvj.et. P. iij.ctiilj.
Itẽ pauꝑioꝛẽ nõ qͥ minꝰhʒ ſᷣ qͥ plus cupit.ꝗ. xxvij.
ſ E⸗ pauꝑes ſunt aptioꝛes ad bellũ ſpua⸗ vij.
HB. ij. xvj
DNQuare eus dat ſuis hic paupertatem. H.iiij.xij.
Et hoc in fine placebit.H.iiij.xvij.

Muõ diues et paup obuiãt ſibi in moꝛte. D. xj. x.

aupes maioꝛem habent hic leticiam. D.xj. xxviij
Paus er rebus cupidus coꝛde ſubmergitu
xxxiiij.
Item pauꝑes perdunt clamoꝛem pluſqꝙᷓ; hiſtriones.
E.iij.xxuuiſj.
dus permiſit tot pauperes eẽ. E.iij.xlij.et. P.iij
viij. et. ix.et. xxirx.
pauperes aliquid væo dare deberẽt. E.iij xliij.

Pauꝑes religioſi hoſpicio recepti cibis ſpualibus

paſcunt hoſpites ſuos.H.v.iiij.
Mali paupes trãſeunt v luctu ad luctũ.P.iij.ij.
Voluntaria paupertas multis exemplis vcet. ⁊
bonus pauper ditioꝛ ẽ Alexandro. P.iij. iij.
Pauꝑioꝛ citius ad celũ eligit᷑. P.iij.iiij.per legẽ.

tẽ pauptas religioſoꝝ eſt occaſio multeꝝ bonox.
tẽ paupes rõna bilr hñt maioꝛẽ P.ij. v.
ſp em ſalutis. P.iij.vij.

Et plus poſt moꝛtẽ honoꝛabunt᷑. P.iij xiij.et. xxxiij.
lureſq; in ſcðo pꝛandio Pbekanr liegs PDin.
tem pauꝑtas ẽ firmiſſimũ fundam= Hiiij.
fum religionis. P.iij.xxij.
O. nihil vſtruere poteſt niſi ꝓpꝛia ſuperbia. P.iij.

xxix.et.xxxj.

—

Tabula

Chꝛiſtus viam pauꝑtatis wcuit ⁊ queſtionẽ eter

minauit. P.iij.iij. xxxiiij. Et vedicauit. P.iij.xxxv.
Ergo nõ e verecundũ pauꝑem fieri. P.iij.xxxvj.
aupes cõtẽnẽtes aſſimilãt᷑ romanis. P.iij.xxxvũ.
ceſſitate pauꝑes raro agũt dignam pniam. P.
Item ſtatus pauꝑtatis ẽ melioꝛ ⁊ jvij.xl vij.
ſecurioꝛ.V.iiij.xvij. :
NQuere.diuitie.diuites.abũdantia ꝓſpitas.religio.
acem inter nos habere infoꝛmamur exemplis
nature ? artis. C.j. viij. .
M pax multiplicat bona tꝑalia.C. ix.jj.
Et facit nos foꝛtes cõtra hoſtes coꝛꝑales ⁊ ſpũales
C.ix.ii.. P. iiij. xxix.

,—

ena ⁊ piculũ nolẽtiũ pacẽ hie.C. ix. arti iij.

acẽ impediẽtes apud vũ excõicãt᷑ illãq; nõ tenẽ

tes teſtamẽto xpᷣi pᷣuabũt᷑..viij.vj.⁊. P.iiij.xxvij.
facientes fictã pacẽ veũ inſtruunt qualr eos dam⸗
are vebeat. B. xvj.

Opus ⁊ vita xpᷣianoꝝ nõ erunt ſtabilia ſine pace. F.

Qualiter pacẽ faciẽs ſe hre beat vij.ij.
ad ptes. ).viij.xvj.⁊. P.iiij.xxxiij.cũ ſequentib.
Nuõ pa viuerſificat᷑ in ſubiectis.P.iiij..
ar quedã ẽ vera. quedã ficta. qᷓdã mala. P. iiij. ij.
Pen pay ẽ mayime neceſſaria illis qͥ ſimul ha bitat
pay mala eſt inter malos ad ma⸗
lu finẽ.P.uiij.v.et.xxiij.et.xx.
Itẽ pay ẽ triplex.ad veũ.ad ſeipᷣm.et ad ꝓximũ..
V ſeſt optimum qð haberi põt in Aiij. vj.
vita iſta. P.iiij.vij.et.xxv. .
Qualiter veus diſcipuł ſuis pacẽ reliqᷣt. P.iiij.viij.
H maliverã pacẽ nõ hñt.P.iiij.arti.iij.cum duobo
articulis ſequentibus. .
OQui vult habere pacẽ habeat bellum cum vicijs et
vicioſis. P. iiij. xvij. . .—
In pacis refoꝛmatõe non petant᷑ emende nimis gra
Ues. P. iiij. xx. .
Ytem debemus pacẽ querere.P.iii.xxj.
acis vtilitas eſt triplex. ante moꝛtem. in moꝛte.et

poſt moꝛtẽ.P.iiij.xxij.

Keicers nõ tenentiũ pacẽ. P.iiij.xxvj.

nihil impedit pacẽ niſi peccatũ. R.v.xxx.
IYtem aĩa pacifica ẽ ſicut mõs olimpi.S.iiij.x.
Duere.amicicia.amoꝛ.bellũ.cõcoꝛdia.dilectio.di⸗
mittere.ira.odiũ.diſcoꝛdia.
ee⸗ audacius.qꝛ młti peccãt ſtultũ ẽ.A.vij.
el etiã ſpe venie.L. vij.xxxij. xxviij.
Quere.miſericoꝛdia.
Mee n oꝛiginale tranſit a parennib ad poſteros.
legem. P. v. j.
Peccatũ actuale moꝛtale deſererenolẽtes qꝛ ẽ cle⸗
ctabile vel lucratiuũ.aſſimilãt᷑ infirmis ſancti mar
Nihil veſtruit cõitates vel ꝑ/ xtini.A.xiij x.
ſonas niſi peccatũ.C.iiij.viij.cũ ſequentibus.
Itẽ vnũ peccatũ ad aliud trahit.C.vj.xxiiij. et.C.
viij. ix. et. P. v.xiy.xx.xxj.et.A.iij xiiij.et.P.vj.xviij.
O: qtuoꝛ peccata ſpaliter clamat ad deũ.D. xij.xij.
Cõtra cõmittẽtes peccata ſecreta.C. xiij.vij.et. P.
NQuodlibet peccatũ ſernuit v.xxij.et. P. vj. vx.
peccatoꝛi ſicut mulier ceco.G.ij.xxix.
Mmne peccatũ ẽ cõtra naturã hoĩs.H.j.ij.
Item madi et circũſtantie peccatoꝛuʒ ſunt maioꝛis
periculi.A.vij.xix

MHꝛ nihil inpedit gratiam deiin nobis niſi peccatũ.

M. iij. v.
Qu ſeptẽ peccata moꝛtalia expugnãt ſeptem wna
ſpũſſancti. P. v.ij. .
eccatũ fit qᷓtuoꝛ modis. cogitatõe.locutõe.opera
tõne.⁊ omiſſione. P.v.ij.
Et quodlibet iſtoꝝ põt fieri cõtra veñ.ſeipᷣm.⁊ xi⸗
mũ. P. v.iiij.

Realis
Ytem peccatum moꝛtificat bona pꝛius facta. P. v.
ij. xviij.
Aonulta domna ſecij adducir. P. v xv. S
Vige ſex genera peccatoꝝ que maxime mundũ xæ⸗
ſmruunt. S.v.xvviilJlJl.
IYteʒ facit hoĩem inſtabilẽ ⁊ inſipidũ ad bona per⸗
agenda. P. v. xvij. .
. vnum peccatũ qñq; eſt medicina alterius. P.v.
ix.x.
Aomodo. vij moꝛtalia ohturant᷑ vcem p̃ceptis.
Roirutieneg =
ulta remedia cõtra peccata. P.v.xxvij. xxviij.
eccatũ in aĩa ẽ quaſi macula in oculo.P.xiiij
muõ ſeptem peccata veſtruunt. vij. ſpũa les ſanita⸗
1S. S. j. iilllll.
Pondus peccati nõ ſentit᷑ niſi in moꝛte.T. j.v.
Muere:inobedientia.tribulanio.temptatio.ſeruire
infirmitas. .
Peccata venialia dure puniunt᷑ in purgatoꝛio. M.
1j. cXxVI. .
Ze⸗ mirũ qꝛ ſunt ꝑiculoſa.quia inducunt granioꝛa
.j. viij. 7. P. v. ix.
. des optʒz eis reſiſtere. P. v. xxx.
tem piculũ illoꝝ patet. R. v. lxv.
DQuere:purgatoꝛium.
eccatoꝛ ducit᷑ peccato ad peccatũ.vt ſupꝛa in ta
ula v peccato linea. iij. ⁊ ideo feſtinantervadit ad
infernũ.A. xix.xiij.⁊. P.vj.xx. .
Item nocent his qui in celo ⁊ in terra ⁊ in inferno
ſunt.A.x.xiij. . .
Itẽ peccatoꝛes habẽt charũ tpᷣs.A.xij.xxvij.
multa mala incurrunt. A. xvij. vj.
tem multi illoꝝ ſunt turpioꝛes vmonibo.Z.xxiij
vj.cũ ſequẽtibo.⁊.S.ix.x.
Mualia officia hñt in caſtro dyaboli.A. xxiij. xv.cũ
ſequentibus. .
M ſunt peioꝛes mercatoꝛes qᷓ iudas.A.xxiij.xxv.
Mꝛ diligentius colligũt pecunias q cuſtodiunt ani
mas.Axxiij.xxujj.
Me minus diligut aĩas oĩbo rebo..xxiij xxiij.⁊.xxix.
Ytẽ ſeruiũt falſis dijs. A.xxvij.xl.⁊.C.iiij.xvj.
Vtem peccatoꝛes male attribuũt vefectus ſuos œæo.

A.xvij.luij. .
Itein cipiunt᷑ ſicut ſopoꝛati apud ſaracenos.Z.
Ixvij. lxijj. .D
Itẽ volunt oĩa habere bñ niſi ſeipos.H.iiij.iiij.
Stultioꝛes ſunt bꝛutis.H.iiij.ix.
lus la boꝛant ꝙᷓ ſerui dei.C.j.xiiij. .
vYtem habẽt multas cãs woloꝛis ⁊ timoꝛis. C. v.iij.
cum ſequentib.
SDyabolus ponit ſigillũ ſuum ſuꝑ animas peccato⸗
rü. C. vj. xlv.
Bunt ſiultioꝛes mercatoꝛes mũdiqꝛ chariꝰ emunt
infernũ q; celuʒ.C. xuij.xxv.⁊.MM.xj.cvj.⁊. J.ilij. vj.
7. M. vj. ij. iij. V
Et iõ aſſimilãt᷑ ſtultis hẽdibo ꝑq ſitoꝝ. M.ij.xxxv.
Ytem ſunt ſtultioꝛes oꝑarij mundi. D.iiij.iij. cum
ſequen tibus.
ceus non habitat cũ eis.D.ix.xxj.
ceberẽt multũ verecũdari v ſtatu ſuo.E. v.j.
BGunt nimis ingrati. E. vj. vij.
Prenm ſunt ſilłes latronibo. E.vij.x. .⸗
tem ſunt in magno ꝑiculo.qꝛ extra ci ꝓtectiõem.
S. ix. iiij. cum ſequentib-.
tem ſunt ſtulti. F.j.xxiii.
tẽ peccatoꝛes no ſunt hoĩes niſi eqᷣuoce.F. j xxvij.
iligenter cogitandum ẽ vbi ſunt nunc peccatoꝛes
G. ij. xlj. cum ſequentibo.
Inuectio ↄtra ſingulos peccatoꝛes..j.xxiij.7. P.

Ãſntgr uts mobind

ſtn nee⸗
iſnt lire
ungiinn
nil mrüini,
deſrong iſin i gius ucie
ſteſuolnſem
/ uto⸗
tnnattſul s
iiui ndent e
Ze ink,Dpeboloſitone. 1
d z ient t pait Pballs.
ſiininlndin
Lifmnaatift ni
gekfuntnul enaeao. 3
iedchätindisin vpenit
gtati dbera dss ecun
Zei aiſtgeindn Din mna
Pen Ani iaiiſi;.
Eimſll h nnn .B
unniini n rbutnpeobin
Openunmr dnti,
Ruminkagznige
irirmrrii: O rin ri. Diecd
alilddnin⸗ .
Ormnulrſtpunitisd alioreipli. Ei⸗
Cennginfonoliüogritis Bi; nij.
Omutibibabehunt naiaripenu din⸗
Sitt Eif unants Pni n
Punftamielo annes ütiüfeme.
einni
enapherpalämrldnd . wii i
meniricſmsaleſn
Aume eaar illto ddi enitmne
mnaläitiin nju,
lnogen bit unnatisffim B
in a 4
Aumallvniune
ninnfinis Pi kaſſimtlant a
Apeneniſfemoennnren

nnin zgün. Nalcsenn

Füingmnainann
leng t utitnmntt

Andegantinndeites rbent⸗
innenapmthit

s gui incelo Zin tena in infemo
habetcharu ts Arij rrij
nanum Simgl. h.
Aunt turpioꝛes
noniv. Ami
bntin aſo dyabali A miz ryc

mercatoꝛescyiudas A vnij yy.
olgit eeinnug aſbgunan

taias oitoretx ⸗ij mij. i.

dijs A yij xl 7 L.iiij vj.
male attribuũt wfectus ſuos wo.

icut ſopoꝛati apud ſaracenos.
abere bñ niſiſeißos. B iliſ iii.
bꝛutis. B.li.t .
ſerui del. K. xiij.
tas cas lotis 1 timoris. Cpii
tſigilli ſuum ſup animoopecegto/

iciqe charl? emunt
mercatotes miiqe chan emunt
C.xiii r1 OM. Y.llij. .

zbedllopqſiroy. O i. y.
ennmndi O. liij iij.cum

Tabula

vVj·xij.⁊.xiiij.cum ſequẽtibo.
ſinguli merẽr irã dei. Y. viij. xij. 2. P. viij. xvj.
BGeptẽ genera peccatoꝝ maledicut᷑ a veo. AC. j. iij.
Güt plangendi.qꝛ nõ plangũt..M.ęxj.lxxxiiij.cũ ſeq̃.
Multa ſunt flagella peccatoꝛis ante moꝛtẽ. P.vj.j.
M timet nõ timẽda ſicut ſomniatoꝛ. P. vj.ij. Vide
ibi plures cauſas quare cõpat᷑ wꝛmienti.
H vꝛmit ad poꝛtã inferni.P.vj.ii.
Bunt ſicut ſanguis calidus.i ſicut ludentes ⁊ ſicut
ebꝛij. P. vj. v. .
Ern ebunt his quos peccare fecerunt. P. vj.vj.
Plegem.
Mꝛ. ſunt peioꝛes beſtijs. P. vj.x.

Itẽ cõpant᷑moꝛtuo qͥ a quatuoꝛ effert ad terrã.P.

vj. xiij.
Quales exequie dicunt᷑ circa peccatoꝛes. P. vj.xiiij
cum ſequẽtibos⸗
Muõ ſunt excecati.ſ.vj.xxj.
tẽ ſunt ſtultioꝛes demonibo hoib damnatis. P.
tẽ peccatoʒes ſunt generaliter ꝓphete vjxxj.
T apli dyaboli.S.viij.xij.
Quõ mutant equos verſus infernũ.S.x.vj.
Pcxtõꝛes ſt durioꝛis volũtat q; mones.T. v.xliiij
Seſtruunt ſilitudinẽ vi in ala.T.iiij.xvj.
Vadũt vᷣſus infernũ ꝑ vias diuerſas. El.iij.iiij.⁊.v
Et ducũt᷑ ſicut cecus ve luto ad lutũ.Vl.iij.iij.
NMec piculũ ſuũ vident.qꝛ ceci ſunt.El.ilij.iiij.
Nuõ væcipiunt᷑ a dyabolo ſicut poꝛci.V.iiij.xiiij.
Cã quare nõ vident eczVera⸗ ſpũalia. Vl.iiij.xv.
Vtẽ ſunt cã vindictaꝝ vi. V.viij.xxvij.
Ca generalr qre nõ obediũt ceo vocãti. Vl.ix. xvij.
Quere: Fiann mali. repꝛob.
Penã habebũt in his in q peccãt.A.xij.xxxij.
enaꝝ cogitatio vberet nos a peccatis retrabere.
C.x.xiij.cũ ſequẽtibo.⁊.D.j.xj.xij.ꝛ.A. vij.xlvij. Sʒ
heu.A. vij. xlviij. .
Exemplũ ad hoc.P.viij.xxv.
Tanto maioꝛẽ penã habebũt repꝛobi quãto diuti
expectantur. S.j.arti.vj.
Aneke puniẽtes hic. tales penas ſuſtinebunt alibi
xij.xxxvij xxxviij.7. M. viij. xvij. Vide cõgruũ ex⸗
emplũ ad hoc.D.xij.xl.
Mꝛ. multi ſt puniti ad alioꝝ exẽplũ.E. vij.viij.⁊. P.
enaꝝ infernaliũ ↄgruitas. G.ij.xiñj. viij. x.
N. multi ibi habebunt maioꝛẽpenã ꝙᷓ diues epulo.
HG. ij. xlv.Et qᷓ mones. P.viij.xix.
Pu niẽtes vnũ ꝓ alio peioꝛes ſũt inferno. YJ.xiij.xij.
Qui h̊ penas euadũt.alibi durius puniẽt᷑.F. viij.j.
Penaxꝝ infernaliũ multitudo. P. viijj.ij.
„pena tebet eẽ cõfoꝛmis culpe. P.viij.v.ꝑ legem.
Nuare peccato finito œbet᷑ pena eterna.⁊ penaruʒ
infernaliũ vtilitas. P. viij. xrx.
N nõ expectabũt damnatõis ſnĩam vſq; ad diẽ iu⸗
malixpᷣiani grauius puniẽet᷑ dicij. P. viij. x.
in inferno ꝙᷓ infideles. P.viij xij.
ui penas illas nõ timẽt aſſimilant᷑ latronib tru-
anti e furcis. P. viij. xiij.
MHeꝛ pene in inferno erunt equales peccatoꝝ velecta⸗
onicd Nig tri ;—
tẽ in penis pſonaꝝ ↄditio attendit᷑. P. vij.x.
ua rõne depunit innocẽtes.⁊ bꝛuta ꝓ nocentibo.
Quare ⁊æus aliqua peccata punit hic? ⸗T. v. vj.
aliqua nõ.T. v.xxix.⁊.xxvnj. .
M pene quas patimur ſunt iuſte.C. v.lxij.
Quere:damnatio.infernus.iuſticia.purgatoꝛium.

vindicta ⁊c̃.

¶Benitentie tnia ſunt genera ſignata ꝑ tres anu⸗
los. F.iiij.iſ. =D .
MHuare ꝓnia vera ẽ dura in pncipio tm̃.C.xvj.xxxiiij
xxxv.⁊. ND.vij.xxxvj. L

Realis

Perſeuerantes in illa pñt ſecure rñdere deo in iudi⸗
cio. C. xvij.x.
Et Eelnoeſter qꝛ ſaluabũtur.C. xvij.xxiij.⁊. xxix.⁊. P.
VIj. xxviij.
Et qꝛ ꝑ illã dicatur.⁊ recõciliat᷑templuʒ ſpũale.
D.iilj.viij.⁊.P.vij.xxviij.
Ergo talẽ penitẽs veberet veſiderare.C. vj. xx.

BSʒ caueat qe ceus intuet᷑ coꝛ penitẽtis.C. v.j.cũ ſe⸗

quentibo.⁊ ſpaliter.vijj.
Et qꝛ dyabolus conat ab illa ꝑ lucrũvel velectatõ⸗
nẽ retrahere.MM. xj. cxxxij.
TLitere huius dictionis.peccaui.oñdunt que ſit ve/
ra pnĩa. P. vij.j.
Itẽ vera pnĩa tribulatões mitigat.P.vij.vij.
Et econuerſo. P. vij.xj.
Et ẽ magis meritoꝛa. P.vij.viij.
Manc ſancti wcent. P.vij.ix.
Et ope oñdunt.P.vij.x.
Hanc vocet moꝛtis cogitatio.P.vij.xij.
Peo fieri veberet veraciter ⁊ nõ ſicut quidã agunt.
.vij.xiij.
Et generalłr om̃ibo penitẽtijs. P.vij.xiiij.
Et voluntarie nõ ſicut illi.P.vij.xv.ꝓ
NQuia melius ẽ ꝙ hic agat᷑ ꝙ; alibi. P.vij.xvj.p legẽ.
Itẽ hanc nõ debet facere ꝑ aliũ ſicut quidã ꝓ vxoꝛẽ
ſuã. ſ.vij.xvij.. SG.iiij.iij.
Nec ſicut ille qui credidit per elemoſynas euaſiſſe.
P. vij. xviij.

Itẽ fiat diſcrete vt nullus ſe nimis affligat ſiẽ HDer⸗

nardus. P. vij.xix.

Hec fieri het ꝑſeueranter ad moꝛtẽ.exẽplo xpᷣi⁊ al

terius bomi viri. .vij. xrxv.
Et ſpãliter in coꝛdis cogitatõe cũ culpe pᷣterite diſ-⸗
plicentia. P. vij.xxv. S
Nue ſic facta ẽ ſcala Jacob. P. vij.xxxj.
Ped e aliqui ab iſta retrahuntur mala ſocietate
vij. xlvij.
t mimia carnis velectatõe. P. vij.xxxij. .
Aliqui tedio ⁊ carnis ⁊ vemonis temptatõe. P.vij.
xxxiij.⁊.xlij. è́Gñẽ
Aliquipᷣſumptõe longioꝛis vite. P.vij.xxxv.
Et miſericoꝛdie.P.vij.xlvij. .
Aliqui irrationabili timoꝛe pnĩam agendi. P.vij.
xxxvj.ꝛ.xliij. l
Aulta alia impedimẽta ſunt pnĩe. P.vij xlviij.
Itẽ quõ maius gaudiũ ẽ ſuꝑ vno peccatoꝛe pniam
agente. P. vij. xli.
Pena vebet eẽ ↄtraria peccato.T.j.xvijj.
Quere:atritio.ↄfeſſio.lachꝛyme.paſcha.quadrage⸗
ſima.pſeuerãtia.ſatiſfactõ.reſtitutio.recidiuum.
KPenitẽtiam ſerã ⁊ dubiã ẽ ꝑiculoſum expectare.

ꝗqꝛ tales frequenter puilegiuʒ bdunt.A. vj. vj.. D.

vij xlix p legem.
Nõ dat ſecuritatẽ moꝛienti. P.vij.ij.
Pꝛeſumptio ẽ qð fit timoꝛe.P.vij.iij.
Et tales a ſſilant᷑ illiſr quẽ imago cecidit.A. xvj.vj.
Et furi qui clamat vadens ad moꝛteʒ.C.vj.xlvj.ꝛ.
P. vij. lxvj.

Et floꝛnbo qͥ nolunt de dieſ̃ ve nocte floꝛere. S. iiij.
Et lupo ⁊ vulpi..x.iiij. .wvviij.
Et obſeſſis. ..x. v.

Et viperis. P.vij.lxvj. =
Et latronibo Togttatad fugè ad ecciam. M. ix. xxxix
Cõtra tales ibi vſq; ad finẽ ⁊ laicis qͥ timoꝛe volũt
eſſe coꝛonati. Ml.ix.xlvij.
Et ponunt ſe in piculo:qꝛ difficile ẽ in moꝛte bene
penitere. D.ij.x.⁊. P. vij.lij.⁊.lxj.
Et qꝛ veꝰminus benigne tractabit eos. M.xj.iiij. bũñ

Et qꝛ agent alibi qð hicminus bene egerũt.A.vij.
xxj.⁊.C.ij.xij.⁊. P.vij.lxv.

*

S * —
TZabul J8, l 5
Tales qũqʒ; a dyabolo petũt inducias.nec obtinẽ = Nri. rerb henaharin
Seonnrd.eſnnt diſuſnenſ aii . . Fg. ſunt ſicut leena ue pꝛiuoplures pant linnſnancli mwA1
dault. zalicnt vetüll⸗ que ollã fractam deo cõmen Et ſic aues miluini generis. ſicteſtudo. P.irx.iij. buurzaummei
rNEeeTeſtteuunt un qnula hr̃enõ pñt. t FRePAIAGenouacantantptmo mir ilia. 1 p? uunniiſi⸗ h
1 — ugil reſpiciẽs retr ir. vj uuir Pl . henidi
Fſabolus osmuſti mode tcint. d vi Erplu nſen ratie antiquop porri z opanoꝑa ſa- nchintinminn
anra it taltänaleicparer S ree.. BaroPeceAau Hella Ourarr. ene züͤ,
vincr⸗z ni exemplũ exponentis pugilẽ vbilioꝛẽ nomongcho. tetuenapuchodenoſorz baldmn. H“ ſiigintclinn .
tamno lrnnd muda dn rarnng ln Ercarehunt mencee . vey blegem. 8 le naizateted duin
cumonus poꝛtare non poſereppereantteprullud 54 er. ſoarrudo meoitantia opario. readiunm. . nimnmn mam
eroſius poꝛtaret. Et tales ſunt ſicut venientes ad RCeaebalſg reinifſione peceare⸗ Di ifri Gomamentaliif
vierc⸗ poſt poꝛtas clauſas ⁊ pontem leuatuʒ. P. magniin . P. x .ij. nhtiantiwer ingunwer
Et ſicut equi quinõ Duuitrirſe ferrari vt cnrari an tẽ illuminat intellectũ exẽplo illoꝝ in emaus. ltnefiniärmates⸗
BAeg. Er qui nun vent eccĩe anteꝙᷓ ſint fracti. TaSaNbekdeuorez oenlis :m iftcuoni .iij. kllentekae 1
Et ſicut in aial uere:elemoſyna cũ cõcoꝛdãtij EtRſnoe i gihan Mana. .
Euana P utigtglanendninns Ben Addo aliſianmmme
Whehrnpi cut Cayn q ſpicas coꝛroſas ⁊c̃. ¶ Poſſeſſoꝛ malefidei nilo tpepſcribit. . vij. v p.l. u athen⸗
Cales minus querũt dñm cxũ. Q.j.v. ¶ Mꝛegeſtinatio hʒ cõcauſas. O. xj.j.?.iij. ſ. OꝛꝛE W ngobatgihlern.
Aahuc ſunt peioꝛes qͥ nũqᷓ illũ querũt. S. xiij.ij. Pelelreen⸗ diuerſi viuerſimode. ¶. iiij. vij. . 27 uninrfipii tsnlchllgitk.
Grn⸗ genins eẽt ꝙ eſſent in via iuris cõmunis. V. xel oeirrnde uiti gecian ns hin aine
uia arboꝛ qñ ſcindit᷑ ẽ illius in cui Deus pdeſtinauit nos ꝓpter ſuã bonitatẽ Gerio. Etinpommne⸗run.
Kanigerbo:gae c eiliu in orius honoenite Pyopkerwel Bdeſinardem mibitolmnnmt e nin iunntg Piüfll⸗
a ſicut ſupꝛa re penitenti vera enlericeſef⸗ rtu. R Banearian
enitẽtia falſa ẽ penitenti Hec ꝗpter illã electi ð neceſſi . terenprunendo⸗OxN.
Nliren ſalig penitemtie vulpina. B.iij xv.· Pſcientiã repꝛobi Vneceſa evanak mharn ic, Aleainuthſimiiinitir
Faiaditnut aliene nõ reſtituit nec recedit ab Br enecrit worl des ſaentins 7. P. xj xviij. Fkeaaimie mtiſr⸗
on o. as remittit. P. vij.iiij.⁊. R. Dꝛ aͤli Pſ, , S . . , „
ij. blegen. ittit. P. vij.iiij.7. R Zasder eber ſgare le eg pdemnnotſ̃. xj. xxij. eurtar in ſlis rebẽh
Welazoekrerureh golunratereemn gi vel penite⸗ Pe Pes am fundare vebet ſuper bona opera. oalmglngmimnm hii
moꝛtali. P. vij. v. J Werer , Noylorzerenpha.
dargum 5 SS uere.fectus.excuſatio. ilä mocübabnerür weuef
erg nen otre wr lolntöerecepr ab inimico ¶ Pꝛedicatoꝝ Vidan ebn eeiear. logo. i. icnluͦmiſ inhtalt a:
Tales ſunt ſicut mures.P.vij.lxxiiij Auati meriti tales ſinr apd cru plogo vj pu/ ſ. ug unteritszAlidse
Seteneſe dul hoptenſe ipnnentt mo Pinn e inuectöes vebet ee ſples i plo go. Ni veriit n
erKerufgutlen ubmerſionis ꝓmiſit deo a n aarti iſezror; Bei n Nmnii. Nircheäfr⸗ iginpecit pte
Etiõ veus ſe hʒ ad illos iterũ ſi⸗ . . O oñndãt peccata ppli vt coꝛrigã SI -- are Prüpi.
Ea P iterũ ſicut medicus ad talẽ Cõtra Harceres Getg A vi e . nvj ir hunnle ntene
Rger nn eiilts dmeriss auct pertifnoag- Fd Llasd lbentme anchurpdicarecorra vlan n r tacitun
it. P. vij lxxvij. altenaA o. mſendit Pi nmrii,
S. ſrarl gaaleſae van fihenie vi ir E vici pᷣdicatoꝛis pᷣdicatio ſpemenda ẽ A. ahnh, dn
ſupꝛa e pnia ⁊ ſpãaliter recidiuum. Torrg utrahetes poĩes ict 8. ſ e f. „ Dn l.d K. ii Vj.
H znir moalse pſequi bonos. T. v. xxxiiij. Löra deelt ;nõ pñt audire ꝓpteroccupatõem. Pgrulinnanete
ohter null giecntöem ea bono ope ceſandum. ete fvnie unt ſutillecmn veſtigcoureb⸗ lunaningtnn
Ducteiacuerlitas tribulatio. cij chcoecatijs ſur Mutile ſit audire. A xxvj.ꝛ xxix. J ereglipsdifinnläte bahti
Berſeuerantielmaga E ug r. eeo aaͤiſo lans. 6 etrahẽtes peccatoꝛibo.C. xj xiij riiij... nnnüng
ſ ri; ZVij. . . t . .
Zborret bieneranter bñ laboꝛare A.ſri.;, Etra ñ a(mittẽtespicatoꝛet iii, vj rvij rvii Urdtnn talänmir
Et ſicut illa mala arboꝛ. O a ractu.C. xiiij.ij. Kötra pdicanres 2n facietes. . vj vi bn⸗ . intdlerert .
Et ſicut illiqͥ gratis ſubmer⸗ eIMJ.. Mualr pᷣdicatoꝛ ſe habebit ad illos ..bi . . lcnetenaſez ſotblariohlie
P.ir. vj. suntur. xvij xviij · ſunt durtvependẽt. xvj riuj. ortr.v. tieuinn
Perſeuerãteſ xũ ĩueniũt exẽplo . ericulũ nõ pᷣdicãtiũ.C. xvj.arti.ix. ij . Abidſeng5. Pdlicitts ,
P ũ iueniũt exẽplo magdalene. P. ix. . aneneſe⸗ Vugen ihn rwic . . inrinidein
AIlmine Mdlo na
Nlesſnkſettn gi
eoſt a 6o. B mi Nai

ur. A. ii; ri 7. Pr vci ſeanz
rri nmn nd
delnatoem nihil diminuit deli
kam kk elibend
nclectioneceſitateſalnank er pin
obi e nertſinte dunit Prſantiii,
roeſtocs pgaſtina N7.· P xj xvii.
Drr.
tſpareſe ee geſtinatu. xj ni.
m fungare dbet ſuperbong operz.

ns ercuſatio labor libetasg.
vita Yba qlia cẽ beati plogo ,.
tales ſint apd du plogo vj vij . .
Nbeteẽ ſpaͤles plogo pij nii.
anti.vii.. Ptoti..7 B. i v.
ntdicatoz eius libenter audire .
amn Ki.
tes non An mr ejmj .
libentius udütplaechta ich

peiarmußciati ſhenenci

itep holts dicktis ibifeceris bũha
r Bted,.
rnopit umit otr ocahnien

reſuriuntilen eſeihni
usmert ſnij nii⸗
õõ 3
„ ,: agögiatt eſ Ciii d,.
õ 8
vrſehetchl oh lle
audii iniaAnii

Tabula

Cöõtra dicentes quare audiemus.quilibet habʒ ſen
lum ſuũ.E. vij. .
Cotra dimittẽtes pᷣdicare vbi poſſent plus cpficere
pter amplius cõmodũ qð ſperãt habere in a lio lo⸗

co. G. v. ij. 7. P.xij.jj.
Pꝛedicatoꝛ ſine fructu remũerat᷑a ceo. Z.j.vij.7. ¶
Pꝛedicatoꝛ dyaboliplures lucrat᷑.Z. ij.iiij.
Vij. xxj.⁊. Pxj.vj.

Veſtes pᷣdicatoꝝ vebent eẽ hũiles. O. vijxix.⁊. P.
iij. xxv.
Ite pᷣdicatoꝛ cõpat᷑ medico ⁊ ſoli. P.xij.j.ij.ij.
AItẽ pᷣdicatoꝛ nulluʒ pᷣtermittat nec alicui ꝑcat. .
ij.ij.iiij.xxvij.

HMe pdicatoꝛes ſunt q̃i piſcatoꝛes. P.xij. v. .vj.

Et q̃ſi ſeptẽ angeli⁊ viri irael circũeuntes iericho.
pᷣdicatõem oꝛõ pcedere debet. P.xij. ix.
Et ſufficiẽs wctrina. P.xij.x.⁊.xij.xiij.
Et munqicia cũ oꝛnamento aliaꝝgvirtutũ. P.xijxj.
Et ebẽt agere q wcẽt. P.xij.xiiij.
Aliter aſſimilãtur cecis ⁊ claudis ⁊ woctoꝛiba viarũ.
Et heraldis armoꝝ. P.xij.xv.
Et aſino in pelle leõnis. P.xij.xvj.
Et eithariſanti in cithara aliena. P.xij.xvij.

Et litere ſine ſigillo ⁊ ſine teſtibo.⁊.quos teſtis habe

re ebet. P. xij. xviij.

ꝛ. neceſſariũ ẽ ꝙ habeat talesvirtutes quales pᷣdi
cat. P.xij.xix.plegem.
Et bona p̈bere exepla. P. xijxx.
Alliter ſunt ſpine pũgẽtes mel colligẽtẽ. P. xij. xxj.
Pꝛedicãdũ ẽ frequẽter. P.xij.xxij.⁊.xxix.⁊. Vl.ij.iij.
Et erne⸗ xij. xxiij. .
Et ꝓſeueranter. P.xij.xiiij. S
Et longa thematavitando.⁊ picula peccatoꝝ ſpãli

ter expꝛimendo. P. xij. xy.

Qui pcit diuitibo.aſſimilat᷑ miluis. P.xij.xxvij.
O pdicet contra malas conditões auditoꝝ. P.xij.
Xxviij. . — . —d.
Et ꝙ loqtur ad coꝛ vicia ſpãlia repᷣhẽdẽdo. P.yxij.
Quia tali mõ plures ↄu ertuntur. P.xij. xxix.
xxx. plura exempla. ”ñs
Et ꝙ ſcti illũ modũ hab uerũt ⁊ cuer̃t. P.xij.xxxj.
M pdicatoꝛ inquirat pꝛius ↄditõnes auditoꝝ. P.
xij. xxxij.
Itẽ ſermonis effectꝰqñq; impedit᷑ ꝓpter viciũ pᷣdi⸗
catoꝑ.qnq; auditoꝝ. D.xij. xxxii.
enelge pᷣdicare ꝙᷓ; cõtem plationi totaliter va/
care. P.xij.xxxiiij. .
Oꝛ ſunt libenter audiendi ? in honoꝛe habendilicʒ
mali ſunt:qꝛ mittũt ad celũ ſicut qqua baptiſmi q
rerrã deſce ndit. P.xij.xxxviij.⁊.Vxxvj.ꝑ legem.

Dya bolus ꝓcurat ꝙ pᷣdicatoꝛib vetrahat᷑⁊ hoc q̃

re. C. v. xliij.2. E. ii. xvy.
Mꝛ ẽ gqudacter pᷣdicandũ ⁊ ꝑiculũ nõ facientiuʒ. V.
ij.j.7. A. xv. xxxj.
Muere:audire.wcere.verba.
ꝛeiudiciũ.Quere ſcandalum.
Pꝛelatis negligent agenti ſubditib piclit qt᷑.A.
Cotra pᷣlatos difſimulates coꝛrect ⸗viij. xv.
IPter munera..M.xiiij. vin. .
Adutãt eccias uas ſicut alij mutãt vxoꝛes.A. xvij.
xxx.7. P. xiij xxxix. SS
Do 5 obligaret ſotularẽ obligãt aĩam.A. xxiij.

icut edera aſeẽdũt.A. xxv.xxvij. xxiij.

Zaban inuidia ↄtra pᷣdicãtes. P.xij.viij.
ui bñ defendũt aias.? nõ. A ij. iij. x.
Pina recipiũt v ſtipẽdio ⁊ minꝰpugnãt.H.ij.xv.
alium ingratitudo. . ij. xpyj.
Tales ſunt ſicut canis ruralis H.ij. xxxij.
Pꝛelatoꝝ ↄfederatio cũ xmonibo.C.iiijxv.

Realis

Multi ſunt inſufficientes ⁊ cauſa q̃re.C. v. xviij xix.

Cõtra nõ reſidẽtes. C. xvj vj. cũ ſequentibo.7. E. iſ.
riij.bene.:. C. xviij. xij. El m. ij. 4 .
Tales ſunt tutoꝛes ſurdi ⁊ muti contra legẽ. F. iij.·

Kidebũt ve toto dãno. . iij.xxxij.⁊ xxxiij:.r xxrxirjã.
HNuõ licentiã nõ reſidendi extoꝛquet tolli⸗ nr
tionibo. F. iij. xxxuuiii.

Atẽ rpᷣc in cruce ꝑſonaly reſedit ꝓ eis.G.iiijiij.
t ſeip̃ᷣm moꝛtuos reſuſcitauit. æinfirmos cura⸗

uit. P. xiij. xxij.

Itẽ cotra viſpenſantes ⁊ impetrãtes licentiã nõ re
ſidendi. Y.iiij.viij.ꝛ.ix.
Atẽ nõ reſidetes faciut ↄtra exempla ꝓphetaꝝ ⁊ ſan
ctoꝝ. P. xlij. xxiij.
Et iura ecclaſtica ſeu canonica P. xiij.xxiiij.
Cotra abutentes diſpenſatõe.⁊ cotra excuſantes ſe
beneficij exilitate. P. xiij. xxv. ⁊. J. iiij. vij.
MQuõ ſunt iurati in manib epoꝝ e cura habenda.
Pxiij.xxvj.⁊.l. S
Periculum nõ reſidentiũ oñdit᷑ exemplo Bede. P.

xiij. xxvij.

Et ꝑ auctoꝛitates beati gregoꝛij. P.xiij. xxviij.
dericulũ ſummi põtificis vel paſtoꝛis nõ refrenan-
is inferioꝝ ptãtẽ. apud quos poſſe diſpenſare ẽ du⸗

plex iniquitas. P.xix. xxiy.

Cotra pᷣlatos negligẽtes. C. xvj. ix.

Periculũ nõ cuſtodiẽtiũ gregẽ ſuũ.C. xvj.arti.ix.
Muo im tenent leges lucratiuas pecuniarũ. K. xvj.

xl viij. . P.xiij. xvj. =
Adaloꝝ pᷣlatoꝝ piculũ.C. xviij.iiij. cũ ſequentib.⁊
E. Vlj. liij. . v.

H. no bilioꝛes ſepius ſunt peioꝛes.C. xviij. vj.

Cõtra venatoꝛes.C. xvrij.ix.
Oꝛ querũt q ſua ſunt.⁊nõ queihᷣu xpᷣi. D.ij.xij.7. P.
xiij.v.viij.xix.
Cales ſunt ſtatue ſuꝑ muros ciuita tis obſeſſe. v.

xij xxxvj.

Et cõſiliarij pᷣlatoꝝ tenent᷑ de damno niſi eos infoꝛ
ment. F. iij xxxv.
maioꝛi conamine reſiſtũt ablatoꝛibo guerrarum
⁊ pecuniaꝑqꝙᷓ animaꝑ.H. iiij.xiij.cũ ſequẽtibo.⁊ ſpã
liter. xviij.
De dicente.ſi nõ fuiſſem ve numero pᷣlatoꝝ.nõ eẽm
numero damnatoꝝ. xj.xxiiij.
Item ſunt ſpeculatoꝛes. MM. viij. v.
Coõtra repudiãtes xpᷣm.ſ̊ nõ bñficiũ. M. ix. xvv.
Contra non tenentes hoſpitalitatẽ. M. ix. xv. 7. P.
lij. ij. .
rl raro celebꝛantes. M. x. x.
Muõ ſunt alphini in ſcacanio.Al.xiij.xij.
Per quas poꝛtas intrãt ad ecciaſtica beneficia. O.
vj. viij.
De berent diuidere bona ſua in quatuoꝛ ptes,
vj. xv.
Duhlirer ſunt in wmibo ſuis tpe fructuum colligẽ⸗
ve tm.O.vj.xxij xxiij. =
AMRali ꝓmoti ſunt quaſi aſinus.O.vj.l.

Buolegt aberem i one Nu j-

uõ tenent᷑ paſcere alimẽtis.vcumẽtis.exemplis
NP. xiij.ij. et.iij. ⸗ .
Muõ ſunt feruentes circa ꝓpꝛiam ptẽ.et nõ circa ꝑ⸗/
tem xpᷣi. P.xiij.„...
Muõ veberent eẽ leo ſamſonis archa teſtamẽti. et
; nihil eſt periculoſius officio illoꝛuʒ ſi negligenter
ger. i . 2èD
pꝛius coꝛrigant familiã ꝓpꝛiam. P.xiij.vij.
Mꝛ. ꝗꝓ ter illoꝝ malã vitã et negligentiã vmones il
los ſalutauerunt. xiijeix.
Item tota xpᷣianitas pꝓiclitat᷑ etiã t h. P.iij.xxx.

ꝛi

Itẽ pꝛiuilegi

Tabula

Cõtra appetẽtes bñficia.⁊ hñtes intẽtõʒ terrenam.
P.xiij.xj.

Tales nõ habebũt mercedẽ celi. P.
Cbira hñtes vel optantes plura beneficia quõ ſunt
ſiles vya bolo.P.xiij.xii. .
F cõtra habẽtes cũ patrimonio ſuo bona eccleſie.
xiij.xiiij. .
MQuõ ſunt foꝛma accidẽtalis ⁊ nõ ſubſtantialis. P.
n rv. E
Permittẽtes mercatões in eccleſijs.faciũt ↄtra pᷣce
ptũ. P. xiij. xſſ. =èMB
Muõò omia ſua hñt ditioꝛa ⁊ oꝛnatioꝛa ꝙᷓ xpᷣi ecce.

Pepee granths ẽ.⁊ ꝙ plus nocẽt eccle⸗
ieqᷓ tyrãni. Pxiij.xxrxx. .
Aulllametktev benenianercke untſtentrham
Et negligentes aſſimilantur foꝛmidini: ſtatue.P.
riij.xxxiij xxxiſj.
Quali aſſimilant᷑ lupis quo ad ingreſſum ⁊ ꝓgreſ⸗
ſum. D. xiij.xxv. —“
Et cate cuſtodiẽti caſeũ.⁊ leoni Hieronymi.P.xiij.

Heneficioꝝ ⁊ officioꝝ pꝑmutatoꝛes ſunt xxvj.
qi ciconia. P. xiij. xxx viij. ”MẽMM
D alij mercatoꝛes faciũt aꝑte.ipſi faciunt clam. P.
riij.xxxix.

Aualr int᷑ platos maioꝛes fures intromittũt mino
res.⁊ quõ aſſilant᷑ cuſtodibo ſepulchꝛi xpᷣi. P.xiij.xl.
B Ha Uuecmunt bonis eccĩe.acquirunt᷑ eccie.
P.xiij xlj.

S tenent᷑ ad reſtitutõem male cõſumptoꝝ. P. xiij.

xii.xlin xtyy. ’”
Difficile ẽ videre quõ poterũt ſaluari.P.xiij.xliin.
Volũt hr̃e cõmodu.ſed nõ curã ſpõſe.P.xiij xlv.
OQui ab eis recipiunt bona eccĩe.⁊ nõ reſtituũt.ma
le finiunt. P. xiij. xlvj.
NQuot ꝑiculis pᷣlati exponunt᷑. P.xiij.xlvij.ꝑ beatũ
Bꝛegoꝛium. D
Nõ cuſtodiẽtes gregẽ dãnabũt᷑. P.xiij.xlviij.⁊.l.
Et male viuẽtes.P.xiij.xlix.
In penis grauius alijs puniẽt᷑. P.xiij.lj.
Maioꝛes pᷣlati dando bñnjficia indignis multos ſcã-
daliʒant. P. xiij.liij.⁊.liiij.
AQualẽ intentõem habere veberent in beneficij ſu⸗
ſceptõe. P. xiij.lv.
Rfzzenris inter paſtoꝛẽ mercennariũ ⁊ furem. P.
riij.lvij. ,
Mꝛ nõ ẽ p̃latis vel maioꝛib quibuſcũq; vtrabendũ
quõ qͥdã dirit ꝙ ecdia non eẽt digna regi niſi a re/
pꝛohis. P.xiij.lviijj.
e ſtudiũ pᷣlatoꝝ veberet eẽ gregem ſuum cuſtodi2
re. D.iij. ix. .
Itẽ pᷣlati ſunt murus eccĩe dirutus.S.iy.iiij.
Erem ebent habere vitã contemplatiuã actiuaʒ
vij. iiij.

Muere. am bitio.diſpenſatio.epi. clerici. hoſpitali⸗

tas. elemoſyna. miſericoꝛdia. papa. patroni. reges. ſa
cerdotiũ.eccleſiaſtici.oꝛdo.ſymonig. .
¶ Pꝛeſumptio legit Manus tue ⁊c. in exequijs pec-
cagtoꝛis. P. vj.xv.
Syabolus nititᷣmitos ponere in pᷣumptõe.S.xv.x
Quere: ſpss.
¶ OPꝛincipes multũ curare veberẽt ꝙ leges rei cu⸗
ſtodirentur. F. iij. xxviij.
Muere:reges. magiſtratus. dñatio.
Pꝛiuilegio renũciat qui illo non vtitur. M. ix. xl.
p leges.
. i redemptõis nr̃e ꝑdere poſſumꝰ. ma
le illo vtentes. P.ſj.xxir. 1. H. x. vj.vij. 5 S
Itẽ pꝛiuilegiũ ꝑdit᷑ ſex modis.A. vj.iij. cũ ſequẽti⸗

Pealis

bus.⁊. HB. iij. ix.x.
Quere:abuſio.

”ͦ!”ð

¶ Pꝛoditoꝛes nõ ſunt honoꝛandi.ſ̊ puniendi. F.j. ꝛ 0

rxxxij.xxxiij.cũ ſequẽtibo.

Nuere:falſitas. „2
¶ Pꝛodigalitatis ⁊ ꝓdigoꝝ miſeria. G.j.xix.
Muere:auaricia. =
¶ Pꝛoſperitas cũ abundantia rerũ tꝑaliũ.ẽ ſignuʒ
danatõis eterne.A.iiij.iij.. H.iiij.x.cũ ſequẽtibo.
Quare vus permittit malos diu ꝓſperari. M. xj.
lxxiiij.bene.
Itẽ veſtruit vitã gratie.V.vij.xvj. .
Mꝛ virtuoſius ẽ ꝙ quis bene viuat in pꝛoſperitate.
Vl.vij.xvij.
Quere:diuitie.abũdantia.cũ ↄcoꝛdãtijs ſuis.
¶Pꝛouidentia eſt facienda ꝓ alia viig ? cã quare.
I.xij.xvi.⁊. Ald.xj.lix.⁊.lxv.⁊ qꝛ faciẽtes ĩ moꝛte gau
ebunt. lj.
Vel aliqualłrſunt ſtulti.C.ij.iiij.⁊.Q.j.ij.⁊.iij.bñ.
Xi 5 facienda ꝓ ſenectute vel infirmitate futura
1ij. xi0ix.
tẽ ↄ faciẽtes ꝓuidẽtiã ſuꝑfluã. MM.ixxxxrij.
æus ſp ꝓuidet ſuis in ſe ↄfidentibo. R. v. xl. cũ ſe⸗
quentibus bene.
Muere:ſapientia.queſtiones.
¶Pꝛudentia habet tres ꝑtes S.iij. viij.
Itẽ eſt neceſſaria temptato.T. j. vij.
uia ipᷣm facit victoꝛẽ. V.vij.xiij.
uis ſit actus pꝛudentie.V. vj.j.
uere:virtus. modus.
u eroꝝ infoꝛmatio ⁊ ꝑiculũ nõ infoꝛmantiuʒ et
no infoꝛmatoꝝ. Z.iij. ꝑ totum. Z
Quere:ab infantia cũ cõcoꝛdantijs ſuis.
critpdo coꝛpoꝛalis finit in defoꝛmitate.M.
cxlv.
Ett coꝛꝑalis tm eſt ſicut pictura ſuꝑ lignũ putriduʒ.
Et ſicut arboꝛ floꝛida ſine fructu. P.xiiij.j.
Et ſicut fimariũ niue coopꝑtũ. P.xiiij.ij.
Et quaſi ſimulacrum vemonis.⁊ res e nocte appa⸗
rens. P.xiiij.iij.
Talis H ẽ ꝑiculoſa ſibi ⁊ alijs. P.xiiij.iiij.

Itẽ talis pulcritudo ẽ plãgenda ⁊ ab omni ſoꝛde di

ſigentius cuſtodienda. P. xiiij. v.

Aliter meliꝰeẽt ꝙ eẽnt lepꝛoſi. P.xiiij.vj.
BGtultiſunt qui plus ſollicitant e pulcritudine coꝛ
Pis. P.xiiij.vij.

Muere:oꝛnatus.ſuꝑbia.gloꝛia vana.

¶ Purgatoꝛiꝰignis ⁊ carcer qᷓdurus ſit. P.viij.j.et
Alb.xj. lv. ꝑ illum qͥ elegit ibi duos dies.
Mipauci illum euadunt ꝑ exemplum cãtuarienſis.
A. xj. lvj.⁊.cxviij.
Mꝛ liuuari poterũt. M. xj. lxj. 7. cxvj. . cxxiiij.⁊.cxxv.
Et hoc quinq; modis..(.xj.lxij.cũ ſequẽtibo.
Itẽ alius cõgruus modus quo iuuari poſſunt.l.
xj.cxxvij. bene.
Katio quare inuãdi ſunt.M.xj.cxxviij.⁊.cxxixr.
N minima peccata ibi dure puniũt᷑. b.xj. ccxxvj.
Quere:pena.
¶Quagrageſimetꝑe dyabolus plus temptat. C.
vVj. xxvij. D

Itrẽ illud tps ẽ aptius ꝓ pnia. P.vij.xv.

Duere. pnia vera. cũ cocoꝛdantijs ſuig.
¶ Querere vebemus xpᷣ̃m ꝓpter multas rõnes ⁊ ex-
empla. Q. j.j. ð

AVlbinõ ẽ querendus. Q.j. iij.

Atem tempus ⁊ modus ⁊ media ꝑ que queri tebet.
D.·j. v. vj. vij.
Que nõ ſunt querenda.Q.j.arti.iij.
NQuere.accedere. ambularnre.

¶ Queſtio quis ludus ſit peius diuiſus. F. viij. xij.

—

Pꝛu
Pu

qua

que

—

i. ji. .
ämgtuii
Etſntcsdiſſ,sinalie dlcin h
hmnſuntloisſlis diſindis K
Tiincogbonosveſus. Hif.
Erpmonipuinonaptmiquinpewon
eiis wat iino anis / ſalones
inuptnez cri d ſunt oMem.
ſud raũnanineinregitn Rj min
tmaons ntomnid beſthonec⸗
ſats Krwii
onnudſcntesonmnis untounapts
len.
Emtimtleni Acecpitdami
iapirtadaleancri. Rimni
A filimannmiisdummn

kur Kjrr.

Lunmqualſarcnninmen
ain rhn nmn Pechrn

Orltoo3
mmtshaanttn
nultizbienpuneni iihii⸗

Monocdomina

bibittpen
8 enceſug. R,zm

atio v piculin infoꝛmantiuzet
ii ptotum.
aci coöcoꝛdantijs ſuis.

poꝛalis finit in deſomitste. .

ſiat pianm ſup lini vutnan.
iga ſinefmci. O. iij.
lue coopti. P.,iij j.
im wmonis. res nocteappo⸗
piculoſs ſibi raliis. P. i ij.
loẽ plagenda abomni ſoꝛdedi
uaug. ii
entlepꝛoſi. P. ii. .
s ſollictant wepulcritudinecoꝛ

bia glorig vng.
e dee iunaſt rii et
Aegit ididaos dis.
ann eremplum citmanenſi.

AO ljrizmii ey.

iln aiſegeni
utl lunanipoſſunt.

iiſunt Oaryii n.
nn mnit dnam

tpedyubolus plus temptat.

4

H

PRa

Tabula

Itẽ quiſunt peioꝛes⁊ ſtultioꝛes mercatoꝛes mun-
di qͥ charius emũt infernũ ꝙᷓ celũ. M. xj. cvj.⁊.ld.

riiij.viij.optime.⁊. Y. vj.iiij.. N.iij.xiij.
OQuis ẽ ſtultioꝛ paterfamilias. X.j.xxxv.
Et qui ſunt magis ceci quinõ vidẽt ꝑicula pᷣceden
tiũ.M.xj. cxij. =
Due queſtiones cuiuſdã imꝑatoꝛis ad ſexph̊os.T.

uij. xvrij.

Vtrũ peius ſit habere malũ dñm vel balliuũvel vi⸗/

cinũ.V.x.xiij.
Et quare xpc ſcripſit in terra. S. j. ſ.
tẽ queſtio regis ad auinq; filios. X..xrij.
tẽ ſeptẽ queſtoões ⁊ ſolutoes eaꝑ.?.j.xxiij.

tẽ multe qſtões ⁊ remiſſio ad ſolutiões. X.j. xxvij.

Ratõ ceberet repmere cogitatões. C. x. xxuiij.
Itẽ ẽ hoĩs bonũ ꝑ qdð oĩa aĩalia excedit. H. j.j.
Bgisranee, odire ſenſus. G. vj. iiij.

tẽ qð ẽ ꝗ rõnẽ.ẽ naturã hoĩs.H. .ij.

Quere:libertas.

Rapina dure iudicabitur in iudicio. E. iij xxx.7.
Riif.
Corra capiẽtes ⁊ ñſoluẽtes de oue patricij.F. viij.j.
Salee ceuoꝛãt plebẽ ſicut panẽ. F. viij.iiij.⁊. R.æ .x.
unt caput nimis groſſum ? mõſtruoſum. F. viij. vj
Sunt peioꝛes furib.F. viij. I. vj.vij.⁊. . .xiiij. xx
Quõ hñt fuſcinulã tridentẽ⁊ quõ ꝑ co⸗ xxiij.
ſenſum maioꝝ patrie.patriã talliant. R.j.j.
Et ꝙ ſuꝑfluitas ẽ cã rapine. R.j.j.⁊.ix.ꝛ.xix.
Bunt mali vicini⁊ vebitoꝛes.inimici creditoꝝ po⸗
tentiũ. R.j. ij. =
Itẽ aſſimilãt᷑ leoni ⁊ aquile. R.j.vſ.
Et ſunt eis diſſiłes in alijs aditõibo.R.j.vij.
Item ſunt lupis ſiles ⁊ di imiles. R. j. viij. ix.
Et lucio ꝑ bonos verſus. K. j.x.
Et vemoni pꝛimo raptoꝛi qui raꝑe voluit diuinita⸗
tem. K. j.xrſj. S
Peius wocẽt ſeipᷣos qᷓ; canes ⁊ falcones. S. .xij.
Vtẽ raptoꝛes coꝛã eo ſunt ꝓditoꝛes. R.j.xiij.
ſtud viciũ ẽ maxime in re ib. R. . xuiij. ,B
tem peioꝛes ſunt omnib beſtijs que cece ſuntmi⸗
tioꝛes. R.j.xviij. S
Contre dicentes ꝙ omnia ſunt pꝛincipis. H. rir.
xx. p legem.
uſtificant ſe ſicut illequi accepit clamideʒs aureã.
.j. xxij.
AKñnſio pirate ad alexandrũ. R.j.xxiij. .
Aus xpᷣo quem cum membꝛis veuoꝛant ꝑcutiun⸗
tur. R. j.xxv.
Cum quali ſarcina in moꝛte aparebunt ⁊ꝛõ ponte
cadent. R.j. xxvj. =
Stultos ⁊ damnandos heredes poſt ſe vereliquũt.
K.j.xvyj. . S=
aliquotiẽs hic pauꝑant᷑ alibi ſp. R. Xxviij.
Quomodo minantur ⁊ nocent viris eccleſiaſticis.
Kiru. SSõõ
tẽ hñt ſpecula penaxꝝ ſuaꝝ. K. 7.xxxj. xxxij xxxiij.
Rrane ſ⸗ E cã rapine.vide in tabula de ſuꝑbia.
Quere:acqſitio.furtũ.tyrãni.mgratus.potẽtes.
Recidiuicã eſt voluntatis indifferentia. A. xvj.
viij. 7. O. v. xxviij. ê
Tales nõ pficiũt bene pegrinatõem ſuã.A.xix.ix.
Bunt ſimiles teſtudini.A.xxv.xv.
Quõ dyabolꝰ ꝓcurat rcidiuũ.C. v.xxviij.v. R.ij. iij
tem aſſimilant᷑ naufragis. C. vj. vij. =
tẽ ſt ſtultioꝛes aliqhbo bꝛutis.C. vj. lxj. 2. R. ij. vij.
Et ſimiles ouibo. R. ij. iiſj.
Et nõ hñt coꝛ.C.xuij xxvj xxvij. .
Tales dimittunt arma ſua in bello. C xvij. xxvij et
H. v. xxij. ꝑ legem.

Pealis

Auilv aſſimilant᷑ C. xvij.xxx.
MNQue ſit cã recidiui.⁊ qbo rebo aſſilant᷑ CE. vj.xxxiij.
Mꝛ tales ſunt fa lſi. E. vj. xxxix.
Afſimilat iudeis.¶ij.i.. D.ij.xxxvij.
Aui nolunt recidiuare iongius fugiãt ab occaſiõe
beccatoꝝ. E. vij.xlij. 7. P. vij. xxij. xl vij.
Recidiuantes puniunt᷑ ſicutniuite. D. v.xxij. 7. P.
vij.xxvj.
Atẽ nõ totaliter œpoſuerunt maliciã. P. vij. iiij. et
vj.xxxij xiij. .
ec hñt fundam̃tũ ſtabile.O.vj.xxxiiij. 7. P. ix. ix.
tẽ ſunt ſtulti.qꝛ redeũt ad carcerẽ. .ij.xl iiij.
tẽ aſſilant᷑ abiurãtibo terrã regis. P.ij. xlvij.
t ſuſtinẽtibo ictus comedẽtibo cepas. P. vij. xxvj
Me multi credunt᷑recidiuare.qui nõ recidiuant. R.
ij.j.ꝑ legem.
Aut ſunt inſtabiles. aut ĩ cofeſſiõe mẽtiunt. R. ij ij .
Atẽ ſunt ſicut putrida veſtis que nullã rerinet ſutu
rã. R.ij.iiij.
Et ſicut luligo. R.ij.v.
Et ſicut illi qui treugã faciũt.ꝛ ſicabſalon. R.ij.vj.
Peon ſunt ſtultioꝛes in his que ptinẽr ad animam.
.ij. viij.
Eft᷑ ſunt magis ingrati ꝙᷓ; bꝛuta. R. ij. ix.
Hoꝝ piculũ ptʒ exemplo oſſiũ iterũ fractoꝝ.⁊ iterũ
celinquentiu ⁊ infirmantiũ. R.ij.x.
Et exeplo miraculi⁊ redeuntis ad wmũ accenſam.
Et dim ittẽtisviã regiã poſt terre abiu⸗ R. ij. xj.
ratõem. R.ij.xij.
Kontra hec picula cogita in quo ꝑiculo ⁊ verecun/
dia fuiſti. R.ij.xiij. .
Itẽ valẽt cõtra hec frequẽs cõfeſſio auditus verbi
ei.elemoſyna.ieiumiũ. R.ij xiiij.
Itẽ recidinãtes bibũt ꝓpꝛiũ vomitũ. R.vj xv.
Et fugiũt v bello ⁊ pumienta vo. T. iij. vj.
Tes nõ audit recidiuantes in tribulatiõe poſitos.
v. xxv.
Ad recidiuãtes tribulatio redit ſicut ptʒ in tabula
tribulatõis.
Itẽ ambulant in circuitu.Vl.iij.iiij.⁊.x.
Duere:in cõſtantis. ingratitudo. pnĩa pſeuerãtia.
¶ Meddere bemus deo multa. R. iij.j.7. F. j. xv.
t melioꝛa. S. xiij. ij.
ꝛopter magnã mercedẽ. KR. iij. vj.
Que tñ multi male reddũt. R.iij.ij.
Ateʒ multa veberemus reddere nobiſipis. R.iij. iij.
Et ꝓximis. R.iij.iiij.
ue multi male reddũt. R.iij.v.et.S.xiij.ij.

Krbir⸗.
Reges male tenẽt regulas ſuas. R.iiij.j.⁊.ij.⁊.xij
Si vult bene regnare oꝑtʒ ꝙ pꝛius regat ſeipᷣm er fa
miliã. R.iiij. v.
vberẽt ſtudere in lege diuina. R.iiij.j.ꝛ.vj.⁊. S.
uij.xij.
Quia hoc eẽt valde vtile.R.iiij.vij.
M. nõ vebent eẽ vindicatiui.R.iiij.viij.
Terre que nõ habent regẽ natiuũ multa bella ſuſti/
nent. R. iiij. x.
MOe⸗ er regu iniuſticias regna ciuitates veſtruũ
tur. R. iiij. xij. 2
Rex male viuẽs nõ vebet vocari rex. R. iiij xiij.
Et ꝑdit wminiũ. R.iiij.xiiij.p legem.
Meges vebẽt tenere leges ⁊ eis ſubeſſe. X. j. ix. pꝓ legẽ

NQuere.coꝛrectio.pnc pes. regimen. rapina. æbita.
egimen amoꝛis melius eq; tyranni.
timoꝛis. H.ij.lv.⁊.lvj.
MNuas vtutes alioꝑ rectoꝛes hr̃e dvebẽt. R. iiij.iij.
neceſſe ẽ ꝙ habeant rectitudinẽ coꝛdis. oꝛis et
riplex ẽregimen. mona⸗ oꝑis. KR.iiijiiij.
ſticum.iconomicũ.politicum. R.iiij.v.

1.

Labula

Dum aptioꝛes ⁊ nõ ꝓpinquioꝛes ponebãt᷑ in reguni
ne bene fuit. R. iiij.x.
Mali rectoꝛes ſunt ſicut malus ſtomachus ⁊ radix
⁊ pictura.R.lij.xj.
Mu ere:coꝛrectio.cuſtodire. .
eligioſi indiſcrete dãtes bona religionis errãt
In volẽtibo intrare religionẽ reqri⸗El.xij.xxj.
fur intentio bona.A. xij.l.⁊. R.v.v. ⁊. Vl. viij. I.
Cõtra pᷣſidẽtes ⁊ mgratus religioſoꝝ.M.xxiiij.xij.
xv.7. C. xvj.vj.cũ ſeqnentibo. .
Cõtra pᷣſidẽtes? mgratus religioſoꝝ.R.v. xlix.⁊. j.
tales nt paries ꝑ quẽ edera aſcẽedit ⸗7. lix.
xxv.xxviij.ꝛ.xxix.
Muare inlti eberẽt int̃re religionẽ. HB.ij.xxj.⁊.R.
Religioſi qͥ nolũt cũ alijs laboꝛare v.arti. iij.
„lſunt canes furales.H.ij.xxxiij.xxxiiij.⁊.R.v.xix.
Religionẽ nihil põt veſtruere niſi peccatuʒ. C.iiij.
viij.cum ſequentibv.
Honi religioſi plus ꝓſunt reipublice ꝙᷓ; manu labo/
rantes.C.iiij.xiiij.xv. ..
Keligio ẽ q̃i ciuitas ꝓpter ſeptẽ rõnes.C.iiij.xxj.
tẽ religio ẽ mutata ſicut tuniciũ.C.iiij.xxj.
Religioſi ſunt ſicut arboꝛ a via remota.C.xiij.ij.
c ad religionis laudẽ ꝙ multi æ ea apoſtatant.
vj.xxxiiij.⁊. Yx. xv. .
ꝛopꝛietarij religiõis qͥ vſibo ꝓpꝛijs addũt ſunt iu⸗
Das. E.iij xxxviij. = .
Cõtra poſſeſſionatos qͥ abundanter recipiũt potẽ/
tes tm̃.H. v.viij.cũ ſequentibo.
Cõtra occupãtes ſe in negocijs ſecularibo.?. j.xvij.
Cau ſa quare vexãt ⁊ æpauꝑant᷑.D.xvx. legẽ.
xj.xij.⁊. R.v.xxij.xxxviij.lxiij.
Cõtra allegantes paupꝑtatẽ.H. v.xv.
Cõtra Frnabperes elynas.⁊ ꝙ pter hoc vepauꝑant᷑
E. iij. xlj.
õtra ꝓpꝛietarios e monacho cũñ tribus floꝛenis.
. vj. xvj.
t cniuſdã alterius. Z. v. xliij.7. l.viij.xlvij.
ꝛo collatione habẽda in receptõe ad bñficia reli-
gionis. F. vij. p totũ.
Coõtra religioſos habitu tm̃. J.ij.j.
Volũtas religioſi nõ vbet eẽ alia a voluntate ſupe⸗/
rnoꝛis. Y.ij. vj.⁊.E. v.xlv.
Cõtra impediẽtes volẽtes ꝑegrinari ad gẽtes. Y.ij
Religioſi volũtarij frequẽter conãt᷑ ab⸗ exiij.
ſoluere ſupioꝛes e. V.lihln e ſequẽtiw.
M. melius fuit religioſis qñ minus ſollicitabant᷑ le
terrenis. P. iij.ix.
Ett in foꝛma. P.iij.xxiiij.⁊.R.v.lij.
Et in ſpecialitatibo ⁊ velicijs querẽdis. R. v.xxxix.
in coloꝛe veſtiũ ⁊ curioſitate. P.iij xxv.⁊. K.v.
t ꝙ ſint cauſe veſtructõis illoꝝ. yxxxix.lxvj.
iij.xxvij.cũ ſequentibo.
t etiã cã qᷓre nõ ſunt in antiqͥ honoꝛe. P.iij. xxx. et
uꝑ qᷣ ſunt plãgẽdi. P. iij.xxxij. R. v. lvj.
mundicia maxime requirit᷑ in eis. R.v.iij.
nðꝛ religio.⁊ quare vino cõꝑat᷑. R.v.iiij.
Periculũ retrahentiũ quẽcũq; ab ingreſſu religio⸗
nis. K. v. vij. p leges. 7. R. v. xxxiiij.. xxxvj. .
Mε nõ ẽ in hoc caſu nec parentib obediendũ. R. v.
viij.2 xiiij. —
In iuuentuteẽ ad religionẽ veniẽdũ.R.v.ix x.
nouicij in religione plus tẽptant᷑⁊ quõ cuſtodiſj
tur. R.v. xij. cũ ſequẽtibo.
Me religioſi ſunt volũtarie pauꝑes cõitatẽ pᷣponen⸗
tes. R. v. xv. è legen.
Itẽ vebent oõtinere nõ ſolũ a factis.̊ etiãa loque⸗
la ⁊ aſpectu. R. v.xvj.
Sed heu.R.v. xxxix. .
NOũo rebent eẽ patientes. R.v.xvij. xviij.

Kealis

NQuale eſt ſpirituale clauſtrum religioſoꝛum. R. v.
xx.⁊. xxix.
Religio comꝑat᷑ oꝛto ꝓpter tres rõnes. R.v.xxij.cũ
ſequentip. = è
Sũ ha bu erũt irniguũ ſuſtentatõnis.R.v.xxij.xxiij.
Securius viuit in religione ꝙᷓ in ſeculo.R.v.x.xxiiij
xxvij.bene. ꝗ
Mui in religione nõ fructificant ꝓfunde ardebunt
in igne. R. v. xxiiij. .
Atem cuſtodiant᷑ avagacitate coꝛpis ꝑpᷣlatum.qui
ꝗ ſpiritualibus peccatis eos cuſtodire nõ poteſt. K.
vyv. cxvj.
e taliũ ꝑiculo.R.v.lxv.

Atem quõ in hoꝛto religionis bñ cuſtodito creſcũt

oẽs virtutes. R. v.xxvij.
Me religioſi mulrũ tenent᷑ veũ laudare.E.v.xxviij.
Keligio quãto pauꝑioꝛtanto coꝛã degpcioſioꝛ. R.
vV.xxix.
Mꝛ pay ẽ neceſſaria inter eos.R.v.xxx.xxxj. .
Cotranriũ faciẽtes collidũt᷑ in vtero mr̃is. R.v.xxxij
De religione ad ſeculũ redeũtes quibo ret aſſimilã
tur. RK. vx. xxxiij.
Cõtra iudicantes religioneʒ malã ꝓ ter aliqͥs ma⸗

los.quere ſupᷣ iudiciũ hbumanũ.

Mualiter eus ſꝑ ꝓuidet religioſis in ſe cõfidenti⸗
bus.quere ſupꝛa ꝓuidentia.
Honi religioſi ſunt magni meriti.R.v.xlvſ.
MQuõ ꝗꝓphete vident᷑ religiones diuerſas pꝛeuidiſſe.
E.d vij. xl viij. aã ſi
rroꝛ ⁊ vanitas quoꝛundã exponẽtiũ ⁊ expoſito
ad ſtudiũ. K. v.l. 1
tquoꝛũdã excedẽtiũ in ocio ⁊ crapula.K.v.lj.
t in feſtis inceptoꝝ ſeu mgr̃oꝝ. R.v.liij.
tque mala ex illis ꝓueniunt. R. v. liiij.
t quõ erroꝛes illos œfendunt. R. v. v.
Quõ ꝓpter pᷣdicta auẽtus obligant᷑ ⁊ res impigno
rant᷑. R. v. lvij.
Et ꝓpter ↄtributoꝛes.⁊ equoꝝ aſcẽſoꝛes.R.v.lviij.
Itẽ religioſi negligẽtes ĩ poꝛtu ſbhmergũt P.v.xx.
Quõ maioꝛes ſunt inferioꝛib nimis oneroſi. R.v.
lix. cõtra legiem.
Q illa que eis dant᷑ circa negocia cõia expendi vebe
rent. R. v. lx. p legem.
Mexcellẽs fuit quõdã ſtatus aliqͥrũ religioſoꝝ.R.
Et qliterẽ nũc mutatus. R.v.lxij. 2v. lxj.
ꝓpter hoc nũc multas miſerias ſuſtinent.qꝛ filia
ſuffocauit mr̃em. R.v.lxiij.

—,— 2-—

Periculũ dimittẽtiũ habitũ q̃cũq; ð cã.R.v.lxiiij.

Muõ diuerſi diuerſimode ſe excuſat ĩ pctis.R.v.lxv

Peniculũ curioſoꝝ ⁊ ſuꝑboꝝ.R.v.lxvj.
Honus religioſus aſſimilat᷑ ſoli.⁊ malus lune.R.v
lxvij. xviij.
qapoſtat religioſoꝝ credere ñ veberẽt. R.v.xviij
Hona differẽtia religioſoꝝ.S xiij.vij. *
Ferde piculũ excedẽtiũ in eqͥtatura. El.iij.xj.p.l.
n religio eſt venter ceti in quo ſaluat᷑ ionas..
Vij.xliij.
Tna ſt fundam̃ta cuiuſcũq; religiõis.V.viij.xlvij.

Hoſpitalitas firmat religionẽ ad veũ zmundũ.C᷑i.

vrij.l.

Et ꝙ ſubtractio elemoſynax eſt cauſa deſtructõnis

illoꝝ. ibidem. G
Moõſtruoſi ſt in pncipio fernentes tm̃.Vl.viij.lj.
Weligioſi ſunt qiarboꝛes hoꝛtoꝝ.Vl.viij.lv.
g iõvł ſunt alijs melioꝛesvł peioꝛes. El. viij. lv. lvj.
aboꝛãtes circa p̃dicatões ⁊ cõfeſſiones maioꝛt ha
bebũt mercedẽ. V.vij.ij.
Muia maximã dant elynam. .xj. v.
MQuere:clenici.ambitio.votũ.incoſtantia.elemoſy⸗
na.hoſpitalitas.moniales.pauꝑtas.

inuantiantnhen
ltöen R.
Unſctetmnünnmaumaſ⸗
Gitanco RNN.
Odiidisdiitnnt ich Amantian
BVV7W0,.
Cogitaro ifillurt nbentots en
lmoelmer em Ayj nij.
Linoipauptit ullimmuber nhen
ſie Kpſoar.
itfinorinopleflioe ſel ginguer.
itheutmatus 1Plgelltas iuͤfetn
ſimtben npeciüt .ſni
onrtſttueres untommit funi rindi
n nu,
esantemoricacuntin
Ban Eig rinmultamal
thoſtmaneſaſpendit Ri rri
iſitrnieinliimen
incſirmidlingtincſinnan
onmtstinigkreſntn

nrdmii nlacni
eumectionormoxod⸗
ſ vonennepghan i

hunlesrhiclonanltanin
in nalaritiſeinen

tinicßoppalihlt

l tin teromfis i
ainitwneeſiſ
tes religionez maſz 1
nngeelgnälhen
b wuier eligoſis in ſe ze
natalen Noſis in ſecjficenti/
imt magnimenn. K.,, lyj.
nkrtligiones dineriho reaiſt,

luoꝛunda erponetiü7 expoſitop

ſetiũin odor aappla. RKolj.
top ſeumgrfor. R.vlii.
lis gueniunt. RV liüii,
los defendunt. Ryl.
zetus obligant ꝛres impigno

ees. zequox aſciſoꝛes. N.. lyii.
getrwi portu ſmergut x. r.
tinfenoꝛit nimis oneroſi. K. y.

rca negocia cõla erpendi vebe

.
da nn⸗ iſelandp
tatus. R.vlru. lr.
— qee filia
K.vlxii. “
bebiti ichchhi Kevlrüi

ſmodeſeercnſatipckis. Kvnn

Tſugbon R.py.
nmaſwlme R

ſoxcrieietui, hlii
gioſog Oni. dſiG ·
fnikaſnne Einel
terceniinquo ſalugt iongs.
igtelgitz O vii lni
ulcũqrelig. Ten
i a hial ni mmndi

moſnagel auſ ſtucon

Labula

Aemittere ebemus relinquẽtibp. D. x p totum.
Aliter cũ offendẽte ad infernu imus. S.x xiij.
Duri coꝛde pꝛius dyabolũ ↄfitendo expellant ⁊ tũc
remittent. S. x.xij.
Mericulũ nõ rem ittẽtiũ.Vl.v.xiiij.
Duere. dimittere.
¶ Repꝛobi multũ ꝓſunt electis. H. j.viij.cũ ſequẽ.
Et fugiunt ſocietatẽ honoꝝ. S.x. xiij.
DOuere.peccatoꝛ.mali xpᷣiani.
eſtitutio neceſſaria ẽ ad ſalutẽ. A. xij. xxxvij.
Auguſtin optime ꝓbat q; beret fieri. Zl.xij.xlvij.
Kötra reſtituẽtes pꝰmo ꝛtẽ.A. xxvij xlv. bene.⁊. E.
v. xv.⁊. R. vj. vij.xij. xviſ. ,
Hꝛ nõ dimittit᷑ peccatũ.niſi reſtituat᷑ ablatũ.C. vj.
Multi diuites alienis reſtitutis eẽnt pau uiij.
Peres. M. vj. xviij. . ,B
Pii ſpoliantes miniſtros iniuſtos nõ reſtituũt ſpo
liatis. M. viij. xxxviij.
Eogitatio moꝛt vberet facere reſtituere. A. xj. c.
Drie reſtitutõe nõ agit pnia. P. vij.ij.iij. v.
Betlelee in h̊ ſunt qi aurũ alchimie. P. vij. lxxiij.
. vj. viij.
Ac reſtitutõem quẽlibet cõpellere veberet timoꝛ.
amoꝛ. 7 ———
MQuitenent᷑ ad re itutõem. R. vj. iij. p verſus: Juſ⸗
ſio cõſiliũ 20. .
Item nota ꝙ fiſcus tenetur ad reſtitutiöem ⁊ ſolu⸗
tionem vebitoꝛum illius cuius bona ei confiſcant᷑
ibidem ꝑ legem.
N. ebet fieri ſtatim. R. vj. iiij.
„α Dlrn oꝛ dilatõem nõ concedat. reſtirutio pᷣcedat
ablolutõem. K. vj. v.
Mꝛ nõ ſufficit conditionata voluntas ſpoliati ⁊ re/
mittendo. R. vj. vj.
us qi oẽs differunt vſq; ad moꝛtẽ. piculũ illoꝝ
Cogitatio difficultat: veberet oẽs retraherea ſpo-
liatoe fame⸗ reriũ. R.vj. viiz .
Timoꝛ pauptatis nullu retra here veberet a reſtitu-
toõne. RK. vj. x. ,
Nectimoꝛ inopie filioꝝ vel inquoꝝ. R. vj. x. xj.
Ded heu tenacitas ⁊ ꝓdiga itas ? vefectus fidei re-
ſtitutõem impediũt.R.vj.xiij.

Non reſtituẽtes ſunt omnib furibo ⁊ infirmis ſtul⸗

tioꝛes. R.vj.xiiij.
Tales ante moꝛtẽ cadunt in multa mala ⁊ in eſpe⸗
ratõem. R. vj. xvj. . .
Et poſt moꝛtẽ ſuſpendit᷑. R.vj.xvij. =M
NMeccõfidat væ reſtitõe faciẽda pꝰ moꝛtẽ. R.ʒ vj. xviij
E nõ ceſſat tribulatio añ reſtitutõem. T. v. xxv.
omnes tenent᷑ reſtituere ad quoꝝ manꝰmale ac-
quiſitũ puenit.V.xij.xxv.
Mnere:penitẽtia.ſatiſfactio.
¶ Reſurrectio moꝛtuoꝝ ꝓbatur ꝑ wi iuſticiam. f.
iiij.xxj.
Velies T hic concultati tm̃ reſurgent ad gloꝛiam

Nri. .
eſurrectõis poſſibilitas oñditur exemplis in na-
tura. R. vij.j.ij. “
Et exemplis in arte ⁊ miraculis. R.vij.ij.
Eiuſdẽ reſurrectõis neceſſitas ⁊ certitudo oñditur
ex vi bonitate. H.vij.iiij. .
Et auctoꝛitatibo ſacre ſcripture. R.vij.v.
Et ꝓ xpᷣi reſurrectõem. R. vij. vj. vij.
Me milites cuſtodientes ſepulchꝛũ nõ pꝛobant con
trariũ. R. vij. vij.
M reſurrectio xpᷣi eſt canſa noſtre reſurrectõis.R.
vij.viij.ix. M
Et exemplar.qꝛ ſicut ipe die tercia.ita nos actuter-
cio penitentie reſurgimus. R. vij. x. ð

er

Realis

Et veraciter velociter. inregraliter. pieueran⸗
ter. P. vij. xj. .

Coꝛ ha reſurgentia ad gloꝛi habebunt wtẽ clarita
tis ⁊ agilitatis. R. vij.xij.
Et impaſſibilitatis ſubtilitatis. R.vij.iij. .
Fr aena damnatoꝝꝑ habebũt cõditòes cõtrarias.
rer goteo in ſacra ſcriptura vocantur dij zan⸗
geli. S. j. j.
Et reges. S. j.j. . .
Inter quos tñ multiſunt inſufficientes. ⁊ cã quare.
v. xviij. xix. .
liũ ꝑiculũ.C xviij.iiij. cum ſequentibo.
requiruint œcimas plus qᷓ; animas. .ij.xij.
Mꝛ multi illoꝝ damnant. Z. vij. xviij.
H multas mulieres ſeducunt. Z. vij.iiij. ix.
uõ ſeruiunt ceo in menſa. M. vrij. vj.

Malos ſacerdotes cõducentes peccãt. M.x.iiij.

Cõtra illos qͥ poſt moꝛtẽ tm̃ induunt᷑ veſtibo ſacris.
O. vj. lxyxv.⁊. lxxvj. =
Tales faciunt contra nominis ſui interpꝛetatiõem
t cotra veſtimentox ſigmificatõem. S j. v.
Et ſut ingran coꝛ eccie lpos honoꝛãtibus. S. j vj.

Et vcipiunt illos de quibus viuunt. vel quibo cele

bꝛant. S. j. inij. .
Et immundiinterillos ſunt peſſimi inter omos ho
mines. S. j. vij.
Nuam ſclentiam habere tenent 1 qo ſtudiũ eſt eis
neceſſariũ. S. j. viij. .
Dre Lotrs xpᷣianoꝝ aſſimilantur ſacerdotib iu⸗
ceoꝝ. S. j. ix.
Kebiteen miſſas dicunt paucioꝛes.S. j.x.
Penã habebunt in inferno alijs maioꝛẽ. S.j. xj.
Nuia ad ſupᷣmũ gradũ male veniunt.⁊ peius in eo
viuunt. S. j. xij. .
F multos ſuper ſe ceſpitare ⁊ cadere faciunt.
j. xiij. S

Muere. clerici. cũ cõcoꝛdantijs ſuis. Item ſcandalũ

comunio.
¶Bacramenta quare ſunt abſcondita ſub reb viſi
bilibo. A. v. j.
Nuere. baptiſmus. euchariſtia. fides.
Bacxa ſcriptura xũ videre facit. S.iiij iij.
uare obſcura ⁊ vifficilis. A. v.j.7. S. iij. ix.
Et quare cõpatur lapidi.S. uij. vij. “=
Sã bahet quatuoꝛ ſenſusſ pyſtoꝛialẽ moꝛalẽẽ.
.iiij. xiij. .
Qualiter quidã illam vertunt in venenum. S. iiij.

xvij.p Gꝛegoꝛium.

Paucioꝛes habet auditoꝛes.S.iiij.iiij.
uere:ſapientia. ſtudiũ.ſcientia.
relor nullus põt niſi in vno ve tribus ſtatibo.
K. nij. ix.
Quia niſi bene ſe habeat in minoꝛi.nõ ponet in ma⸗

ioꝛi. S. .ij.

NOuere.pᷣdeſtinatio.velle.

ancti ſuſtinent hica duerſitates. A xviij iij.
Zien ſunt no bis oñſi tanqꝙᷓ exemplaria.E. vij.vij.2
1 gapos virtutes ſanctiperueneruntad ce-

lum. F. iij.ij.

WVe omnes poſſent eos ſequi.1 nolẽtes eẽ ſocij bel⸗
li ⁊c. F.iij.v.

Plures ſt ſanctoꝝ laudatoꝛes q; imitatoꝛes.· F iij. v.
Q ſan ctinõ ſunt amici inimici cei. F.iij. vſ.
Quar e ſancti viri fecerunt plura miracula in pꝛimi

tiua eccia. F. uij xxxiiij.

Vnile ẽ quilibet aliquẽ ſanctũ ſpaliter diligat. F.
vij. viij.7. T. v.xxvſ.

Ba

Tabula

Gancti diuerſimode væo placuerũt.S.ij.viij.ix.
tẽ fuerũt q̃i infirma ꝑs mũdiꝑ quã væus accepit
foꝛtẽ. Z).iij. iiij. OͦòGͦ .
In anan beotor ſonctop. pꝛins fiat inquiſitio x vi⸗
fa. M. xj. liij.
Quales coꝛonas tria genera ſanctoꝛum habent. et
quare. S. ij. j.
t iõ ponunt᷑ in maioꝛi ſtatu.qꝛ bene ſe habuerunt
in minoꝛi.S.ij.ij. . .
E facile eſt nunc ad celum venire ꝑ viam a ſanctis
tritam. S. ij. ij.
tẽ ſancti ſunt oſſa ecce a o de albata. S. ij. vj.
ui nuncloca ſanctoꝝ tenent. ſunt imagines pu⸗
tride.S.ij. vij. ð
uerunt huc miſſi ad ducendũ nos ꝑ diuerſas vias
iij. vj. =MUW
neceſſe ẽ ſequi. Vl.iij. vj. S
Aliter erũt teſtes noletes in iudicio. Vl.viij.xix.
en obentis pania 6 ſuis.
tem obedientia. patientia ?276. . .
Banitatis ſpũalis ⁊ coꝛpalis ſilitudo inuenit᷑ in

ſeptẽ ſignis. S. ij. ix.
uere:infirmitas. .
Aknkinfin falſa mund legibo abutit᷑. A. xj.
Et etiã noĩe ſapientie.S.iij.xvj. .
Quõ mundl ſapiẽtes leges lacerant.A.xij.xxx viij.
Bſles ſunt ſtelle erratice.A. xiij.iiij.
lios cuſtodiũt ſicut accipiter ꝑdices.. xiiij.vj.
enẽt facere eynã vſapiẽtia ſua.A.xuij.vij.
unt armati vya boli? ſagittarij.A. xiiij.viij.
tlatrones. A. xuiij. xij.
Et Releneee iu. i.
t peioꝛes hereticis.MMxiiij. xvj.
Et ſimiles aſinis.A.xiiij.xvij.
Et ſymijs.A.xiiij xix.
t monibo temptantiba. A. xiiij.xiij.
tem ſunt vocarij infermi trahẽtes ſe muto in ignẽ.
xui XxVj. õl .
Aelius eẽt ꝙ reputarẽt᷑ inſipiẽtes.A.xiiij.xxxviij.
Eõtẽnũtverã ſapĩam.A. xxvj.xxxij.
Mꝛ turpiſſime vecipiunt qꝛ vum nõ pꝛeponunt. F.
iii xvij xviiꝗ. HHH
OQus pꝛimo cõcipiũt.⁊poſtea pariũt.A.j.ij.
MQuõ finit in ſtulticis..xj. cxlvj.⁊. S. irj. xviij.
Ergo totũ pᷣcedẽs vebet dici ſtulticia. M. xiij. xx. et
V.niij. xii. H
Me ẽ aparẽs ⁊ nõ exñs.S.iij.j.
Meputst verã ſapientiã ſtulticiã. S.iij.ij.
Et cã patet.S.iij.iiij.p Criſoſtomũ.
Hone differentie inter veraʒ ſapientiam et falſam.

.iij. iij.
Snli,. veros ſapientes ⁊ falſos.S.iij.xiij.
Eln iĩ ſapientes finaliter capiuntur ſicut aquila illa
.iij. xv.
Et ſicut vulpes ⁊ quidã alius.S.iij.xvj.
Item differ entie bone finiũ pᷣdictaꝝ ⁊ pᷣdictoꝝ.S.
iij.xvij. xviij. .
ſunt magis piculoſi hoĩes mundifalſi ſapientes
iij. xiij. .
Cales aſſimilant᷑ auibus de nocte.⁊ tribo vualenſi/
bus.S.iiij.xviij.
Itẽ verã ſapiam miſcẽt cum falſitatibo.S.iiij.xv.⁊
Muere:aduocatio. falſitas. ler. xvij.
¶ Vapientia vera acquirit᷑ humilitate. H.vj. xvij.
xviij.⁊.S.iij.ix.
Sendd Bilt. tgikila .
veri ſapiẽtes ſunt diuitib pᷣponendi.S.iij.xj.
Metales ſunt Püiles. S ii.n. 5
A multa bona exradice ſapiẽtie ꝓducũt. S.iij iiij.
M optia ſapĩa ẽ ꝙ qͥs cogſcat ſeipm. S.iij.vy.

Pealis .

Melioꝛes clerici non ſunt ſapiẽtioꝛes.S.ii.vſ.

Me. vera ſapiẽtia ẽ multuʒ appetenda.⁊ hoc multis

exemplis oñdit. S.iiij.xj.xij.

Et tñ ſᷣm hanc vix aliquis vult viuere.æ.j.xxiiij.
Quere:ſcientia.ſtudiũ.ſacra ſcriptura.

¶ Satiſfactio plenaria eſt litera acqᷣtantie peniten

tis. C. vj.xxj.

Batiſfactõem voluntariã extoꝛquẽtes vulpi aſſimi

lant. P. vij. xxx.
uere:cõtritio.cõfeſſio.penitẽtia.reſtitutio.
¶Bcandali timoꝛa licitis retrahit. F.ij.viij.7. DH.
iiij.xvij. S=
Mala vita fideliũ ſcãdaliʒat infideles.F.iiij.xxxix.
7. H. ilij. xvj. .
Oꝛ: nõ licet mihi facere de meo qð volo in alioꝝ ſcan
dalum. Y. vj. xxvij. .
Quere:ↄuerſatio fama.dãnũ.erxemplum.
Sciẽtia vera cõſiſtit in tribus. S. it.v·
tem acquiri pauꝑtate ⁊ wctrina pꝛecedentium.
iiij.viij.
He melius habet᷑ in coꝛde qᷓ in libꝛo.S.iiij.x.
tẽ acquirit᷑ fundat᷑ ſuꝑ mundiciã. M. xij.xj.
tẽ quãtam ſcientiaʒ quilibet tenet᷑ habere. M. ij.
uij. p legem.
OQuere:ſapiẽtia vera.ſtudiũ.ſacra ſcptura.iarãtia.
enes mali ſt ſtultiſſimi. G.ij.xx.⁊. AM. xj.vij.bñ
unt ſicut aues antique qui moꝛiunt᷑ anteq; wme⸗
ſticent᷑ Y. viij. vij.
MRoꝛs venit ad illos curialius.M.ÿxj. iiij.
Ergo pparent ſe. S. v.j.
Et cũ minoꝛi pena moꝛiunt᷑. ¶.xj.viij.
Multas hñt coꝛpis miſerias.S. v. j.7.iij.
Honi creſcente etate efficiũt melioꝛes.S.v.ij.
Et tales ſunt honoꝛandi.S. v.iij.
Rle ſenum conditiones ingratitudo et duritia.
.V. iij.
TLaliũ piculum patet.S.v.v.
Et ingratitudo.S.xiij.ij.
Et qꝛ piculoſius errãt in ſero qᷓ in mane. S. v. vj.
unt ſicut oleum antiquum. S. x. vj.
nere:ab infantia. cõſuetudo.inuentus.
Denſus ſunt diligenter cuſtodiendi.C. xviij.ij.
.vj. j. iij.
Quia aliter muſce coꝛ maculant ⁊ fures intrãt.A.
v. xxvj.
Et fumus nocet.A. v.xxvij.
Qui bñ cuſtodiũt ſenſus.ſt᷑ ianitoꝛes vi.M.viij.iij
Nec ſufficit ꝙ cuſtodiant vnum ſenſum niſi cuſto⸗
diant om nes. S. vj. j
Senſiho ad illicita clauſis æus coꝛ intrat.S. vj. vj.
Sinſura cuſtodia ſenſuũ ẽ ſignũ ꝙ veus eſt in aĩs
vj. vij.
Mõ eſt olendũ de ꝑditõe ſenſus quo quis ſolet pec
care. S. vj. viij.
Quere:audire.loqui.videre.
Bepultura ſacri loci nõ ꝓdeſt malis. E. ix. vij.
uere. moꝛs.
Sequi.S. vij.p totum.
multitudinẽ errantẽ nõ ẽ ſequendũ.S.vij.x.
uere:accedere.ambulare.
eruire veberemꝰ eo ſicut vellemus ꝙ alij ſerui
rẽt nobis.F.iij.xxj.xxiij.⁊.S.viij.vj.
Et veberent ſacere ꝙ ſubditi ſeruirent veo ſicut eis
.iij xxiiij.
heu ſeruit᷑ libẽtius dyabolo ꝙᷓ ceo.A. xiij. xxxiij.
cũ ſequentib. ””MU
Mꝛ. eus iuſte vẽdicat ſeruiciũ nr̃m.xxiij xiiij.
Deo ſeruire vebemus coꝛde ⁊ oꝛe ⁊c. S. viij.j.ij.

NQuia ſumus ſerui eius oꝛiginarij ⁊ empticij cõdn

cticij. VB.viij.iij.x¶ legem.

Bc

Be

8 i i enolgttin

en nins
Tinhminan pni i
gitall. ge⸗
Csnmitti.
enaisunntaſumn⸗ b

n hmiminiemwisi Sn
neſthanegiuin Sli
iiricnisd eukunthaneftech V
ſmitsguak en füfiüfrtuan
QiNänfnpdctatfencit Sn .
Docsdars iet incinas iant
hin cmmiin Vimn
Oucreclend eriaſa ernl.
Giu
69 Gaetzs nalzimelocöfuman. An
Nrctto bona multi deſt. A nrir :
rdünnij.
Dheltzomelorum et gialoſa Anp re.
giüm mi Jii nEitfini
Nenahor datisiffungenta. Am m
1N

Abſoansbnoettij abob Bi wi
Sifmmſannangentioät

indabbenamein ſoaantiſpz
maliſtſren⸗ damiiſpüͤl

n lunneuntat
ent go din bonninntier hein⸗
Tleinttnditeni

Gal ffigila aenia
enefiila aenſ Tide⸗
ſitinninemihlinne,

= S S
=
=. E
kS
E
=
=.

vj.
oꝛiunt Myj vii.
niſens S.v.r li.
effiait melioꝛes. Op.
ndi vij.
ttiones ingratitudo er dunti,

neſl..
Ttinſerocin mane O. v vj.
nquum. O.x vj.
ſuetuco innentsg.
nter uuſtodiendi. C. xvii. ij.:

maculant zfures intrat. A.
ſus. t lanttoꝛes dei M. viij ij
iant ynum ſenſum niſti uſto/

uſis Nus crintrat O. ſi.
ſenſuũ e ſignu g es ſtingis

litöe ſnſus quo guis ſoletper
vidcte.
ans celnuli Eip i⸗
rinoͦſegnandö Svir

ue lomshelſ ſewui

ia S antei
iiſmnen nolateß

„ iü. i
mebaeh o Anil n
icunim rnii nn n
uen S mn

sorigins
mn.

Bi

Bo

Labula

Et aſcripticij. S.viij.iiij.
Exemplũ ſeruiendi o habemꝰ in oĩ natura ⁊ arte
Multi quanto plura recipiũt a vo.tanto plꝰ ſerui⸗
unt dyabolo. S. viij. viij.
E ſeruiant oẽs ⁊æo ſicunt ſeruiũt wminis pꝛeſentibo
.Vilj.x.
mũ dus caro væmonia. male ſeruiũt ſeruis ſuis.
viij. xvj.cũ ſequentiv.
tẽ hñt plura tedia qᷓ ſerui ei. G. j. xvj.
Nec obenrpecs ugrx.
Et tamen plures ſeruiũt eis ꝙᷓ deo ⁊ diligentiꝰ.S.
viij. xx.
Et largius.⁊ pꝛomptiꝰ.⁊ patiẽtius.⁊ hylarius.⁊ fer
uentius. S. vi ij. xxj.
ere adminiſtratõ. nndug rard wmoni.
¶Beruꝰaĩe ẽ peioꝛ ꝙᷓ coꝛpis. G.ij.xxxv.xxxvj. xxxvij.
M peccatũ ẽ cauſa ſeruitutis. M.viij xj.
Qu ſeruus dyabo li effict liber. G. ij. ix. p. legem. ⁊
S.xiij.arti.ij.
¶ Bignaext erioꝛa oñqũt quales ſumꝰintenius. A.
xxiij.viij xxv.⁊.A.xxiiij.xvj.⁊.S xiijxj.
nere:ↄuerſatio. loquela. viſus. O”M
Bymonia regnar nimis. O.vj. ix. 7. S. viij. ix.
Qales aſſimilant᷑ illi ſacerdoti. O.vj. xvij.
De templo ci eijcient. P.xiij.lvj.⁊.H.vj.ij.p.erem/
plũ bonũ. . .
Aultis modis ↄmittit᷑. S.ix.j.
Erc vendere ius patronatꝰ eſt ſymonia. ibideʒ per
em.
ſymonia ↄmittit᷑ trib modis ⁊c̃. S.ix.ij.
Ee tales ſũt peioꝛes qᷓ iudas.O.ix.iij.
Et ſaracenis q ecchiam thome fecert ſtabulũ eqᷣꝝ.
ſimiles auicule quenidũ ſuũ feqeuerat.S.ix.vj.
Quõ deũ eplieterofenlär ewe.
Deꝰe eis duras capiet vindictas.ſicut fecit ð alijs
B. ix. vrij.ix. .
Quõ ſymonia eſt nutrix vſure.V.xij.xxix.
NQuere:clerici ecciaſtici.oꝛdo.patroni.pꝛelatio.ſa⸗
cerdotiũ. “” .
¶Societas mala ẽ malis cõfoꝛmani.Axv.xvj.
Societas bona multũ ꝓdeſt.A.xix.ix.⁊.C. xiij.v.et
Vj.7. P.ij. xviij. =
Societas maloꝛum eſt piculoſa.A. xix.x.⁊.xxj.xiiij.
xxiiij.xxv.xviij.⁊. J.iiij.j.⁊.E. ix.vj.viij.
Itẽ maloꝝ ſocietas ẽ frangenda.A. xxj.xxxj.et.S.
.vIj. ſr.
Aoiſocins plꝰ nocet qᷓ dya bolꝰ. H. ij. xvj.
Eſt ſicut ſerpens in paradiſo.C.ij.ij.
Qui nõ ab hoꝛret maloꝝ ſocietatẽ ẽ ſpñaliter.moꝛ⸗
tuus.C. vj. vj. 7. S.x.xil.
Et in plura peccata Gole I. S
Difficile eſt ꝙ qs diu bonꝰin maloꝝ ſocietate ſit.C.
Et talis ẽ mſtũ lagaab i nn Viij.j. ij.
Maloꝝ ſocietas ẽ fugiẽda exeplo.Tobie C. xviij.j.
Itẽ ſocius malꝰẽ ouis moꝛbida ⁊ canis furioſus.
Vj. x.
Ans dyabolꝰ ꝑ malam ſocietatem bonos cœcipit.
Erieras maloꝝ vertet᷑ maximũ odiũ.J.xj.xvij
Ratõe bone ſocietatis gloꝛia datur⁊ ↄſeruatur. B.

Auilibet pbanda anteq ad ſocietatẽ admittatur
Malꝰ ſociꝰ ẽ ſicut choꝛda lupi in cythara.G. x. v.
Socius malus citius facit aliũ malũ qᷓ econuerſo.
G. x. vij. 2
Bon tꝑaliter affligũt᷑ ꝓpter ſocietatẽ maloꝛuʒ.S.
AWere amicitia. amoꝛ frat ternitas.
¶ Sommia mitos vcipiũt. S.xj. vj.

Kealis

Mõ ſut a nobis interpᷣtanda.̊ diuĩe pꝛouidẽtie dx᷑⸗
relin quenda. S. xj. vij.
Ouere:ſoꝛtilegium.
¶ Boꝛtilegij ſpecies i ũit a dyabolo innẽte.qͥ necro⸗
manticoꝝ incantationibo nõ artar᷑. S. xj.j.·

obſeruatõ dieꝑꝝ egyptiacoꝝꝑ⸗ vonoꝝ in circũciſi⸗
one dni ⁊ matrimonij.niſi creſcẽte luns ſit ꝓhibita.
B. xj.ij. per legem.
oꝛtilegi ſũt medici dyaboli. S. xj. ij.
xqbo erꝛoꝛ cupiditas carminatricũ.S. xj. ij‚jj.
Itẽ cecipiũtur aliqui noĩb ignotis poꝛtatis circa
Alan vocibus auiuʒ.ſicut illa fatua.S.iij.xiiij.
7. G. xj. iiij.
Et obuiatõibia ſcrenis Zoſtellatõibo. S. xj.v.
Oꝛ talia nq hiñt effectũ ꝗpter malã crudeiitatem.
B. xj. vij. in ine.
Cõtra illos qͥ dicũt ſe aliqñ eſſe cũ populo alterius
ſeculi. S. xj. viij.
Et illi cũ quib ſicſũt. ſunt demones. S·xj. ix. x. et
cauſa.

MQuare veus ꝑmittit vemones tantã habere pote⸗
ſtatẽ. S. xj.xj.
O miſcẽt mala cũ eis.⁊ ꝙ verba ſoꝛtilegoꝝ nõ hñt
virtutẽ. S. xj. xij. .
Et ꝙ nõ operant᷑ quãcũq; ſanitateʒ. ſanctitate. S.
xrjxij.
Cõtra credẽtes eis. S.xj.xiij.
Gtulticia ? piculũ ⁊ pena tam ſoꝛtilegoꝝ qᷓ eis cre⸗
dentiũ.S.xj.xiiij.xv.
NQuere:credere.ſomnia.
PR bet poni in operil ꝓpꝛijs cũ operibo xpi Bpe
iiij xlj.
* talis ſpes oĩa lucratur. quaſi ancoꝛa coꝛtenet.
.xij. j.
Spes bona euenit ex bonis operibo tribulatione
ꝙ iuſticia. S. xij.ij. .
Et tał ſpes facit oẽs laboꝛes leues. S. xij. iij.
Et vitã noſtrã ꝑficit.S.xij.iiij.
Ad hanc habendam tria nos mouere veberent. S.
xij.v. .
Sale vuentes non habent magnã ſpem in moꝛte.
xij. vij.
Igeo vellent hicſempꝑ viuere.qꝛ nõ hñt ſpem futu⸗
re gloꝛie. S.xij. vij. ł—
Quere:vſpcratio.pdeſtinatõ.pꝛeſumprio. .
Bpirituſſanctus dat ad cuſtodiã caſtri ſpũalis. Bpi
.ij. x.
Quõ ſeptẽ wna eius eradicantur per luxuriam. .
vij. arti. vj. S
A qualiter expugnat᷑ ꝑ ſepteʒ wna ſpũs maligni.
.V. Ij. .
Ergo ante eius receptõem ⁊ pentecoſten ẽ ↄfitẽdũ.

A. ij. j.
⸗ R,ſolaror non hñtibo cõſolatiões illicitas.S.

Et legitimatoꝛ volentibo legitimari. S.xiij. arti.ij.
Et facit nos quantũ in eo eſt amare veũ feruẽter.
Et loqui ſapiẽter. S.xiij.x-xv. ⸗S.xiij.x.
Et reuerenter ⁊ veracit.⁊ meritũ talis.⁊ periculum
trarij. Siij. ij. =
Itẽ dat nobis ſcire ⁊ poſſe benefacere:⁊ reqͥrit nrjm
velle. S.xiijxiij]. L
Me replet oẽs diſpoſitos.⁊qre.S.xiij.xiiij.
Pn quibo ſpeciebo fuit oſtenſus.⁊ quare in ſpecie co
ube. S.riij. xv-.
Et qre in ſpecie nubis ⁊ flatꝰ S xiij.xiij.
Et qre in ſimilitudie ignis. S.xiij.xviij.
Et quare in ſpecie lingugꝑ. S. xiij xix. .
Venit ad huilem mũdũ ⁊ charitatiuũ.S.xiijxx.
Pauci hñt ꝓꝛietatẽ ſpiruſſancti.C. iiij.xiij.

Gtu

Bu R

E⸗
g

Itẽ ſuꝑbia ẽ mõſtrũ õ vᷣtute natũ.S.xiiij.vj.

Tabula

tudentes in vanis ſũt vani.G. iij. v.. ⸗viij.
tẽ ẽ ↄgruũ mrimoniũ inter ſciam ⁊ vtutes.S.iij.
tẽ ſtudentiũ diuerſe intentões.⁊ ꝙ ſciẽtie minus
vtiles cũñ maioꝛi laboꝛe acquiruntur. S.iiij.j.
Qua intentõe væbẽt in alijs ſcientijs.pᷣter diuinam
ſtudere.S.iiij.xiij.
Ene er ſitvtilitas ſic ſtudẽtium patet. P.iiij.iij.
li/ ſlugetes aſſitant᷑ cadẽtiĩ puteũ. S iiij. ii.
Et tales mit exẽplis ⁊ ratõibo ⁊ auctoꝛitatibo repꝛe
hendũtur. S. iiij.xv. xvj. xvij.
Itẽ aſſimilãt᷑ abſalon. P.v.v. è
Et in kiplicit᷑ peccãt.⁊ alios ſcandaliʒãt.S.iiij.xx.
Et ideo finaliter dãnabuũt᷑. O.iij.xix.
NQuõ male ſe excuſant.S.iiij.xxj.
uere: ſapientia vera.ſcientia.
¶ Subditi æpauperãt pᷣ.⁊ poſtea dñi.P.iij.xxviij.
SFzree:gig. . vi
¶Buper bi ſut ſpice. A.j. vſ. =
Cotra ſupbiã armoꝝ bellantiũ.A.xxiiij.ij.
Suꝑ bi aſſimilant᷑ pauoni.A.xxv.xxxij.
Et aſc darcſiymonemago-SnFai.
Cõtra ſuꝑbientes ve parentela ſũt ſicut filiꝰ regis
⁊pauꝑcule.H.iiij.xyp.
Et ſũt genitiui caſus.S.xiii.xj.xxiij.
Superb vtrahẽdo incẽdit tẽpluũ vi.D.iiij.iij.

BSupbia ẽ vermis diuitiaꝑ.D.xj.vij.

Cõtrs dicẽtes ꝙ poſſũt vti rebꝰ ſuis vt volunt.E.
vij.xxj.⁊. S.xiiij.xvj. .
Gup bis ẽ cauſa quare ſuperioꝛes ſpoliãt ĩferioꝛes.
F.vlij.xij.xiiij.⁊. S.xiiij.x.
Hic multos ſpoliat. .ij.xiij.
NOꝛ ẽ ſubtił ⁊ q̃i inſenſibilis radix oĩm maloꝝ.H.ij.
Guꝑboa nullo diligit᷑. H. vj. xf. xxvij.
Eſt ſicut locꝰ altꝰ qͥ młtas ſuſtinet tẽpeſtates.H.vj
Et ſicut quercus alta.H. vj.xxv. exxiij.xxiiij.
Guꝑ bia materẽ inuidie. .vj.j.
Bupꝑbi pꝛiuant᷑ regno celẽſti.L.v.xxx.
Et nõ hñt hic pacem. P.iiij.xj.
Et ſũt ſeruimuũdi.S.viij.xv.
Sa⸗ habet folis lata.q ſũt ſignũ ſterilitatis.
raieteteſſſ..
Et hʒ oꝛnam̃ta ſignũ interioꝛis vilitatis.S. xiiij.ij
Itẽ ſuꝑbia ẽ ſpeciale ſignũ filioꝝ dyaboli.ſicut hu
militas filioꝝ dei. Sxiiij.iij.
Itẽ ſuꝑbi ſt ſiẽ faba in veſica.⁊ ſit᷑ coꝛpꝰrotũdũ.⁊ ſi
cut lignũ aridũ ĩ alto ſuſpẽſũ.⁊ ſiẽ fumꝰ.S.xiiij.iiij.
E ſicut aues nobiles.⁊ ſic ſymia.S.xuiij.v.

Duperbi plura expendunt circa oculos paſcendos

„ 2

SP xiiij vj. S
Aſſimilant᷑ alexandro in tribus conditionibus.S.
xiiij.viij.
Et illi qͥ fœrs ẽ aſinꝰ dũ fieri voluit auis.S.xiiij.xix
Et demonib. S. xiiij.x.

Et ſũt peioꝛes oĩb peccatoꝛib.qꝛ nec loco nec tem⸗

oꝛi parcũt.S. xiiij.xiij. Z
ũ maioꝛa cupiũt vtrũq; perdũt. S iij xiiij.
Finalłr ceridũt᷑ ſiẽ dextrariꝰ ab aſino.SD.xiiij.xv.
Ex ſuꝑ bia oꝛitur.ira.⁊ inuidia. S xiiij xvj.
A celo excludent᷑ ⁊ a ſocietate humiliũ.exemplo coꝛ/
ui. S. xiiij.xxvjjj.
Buper bia pᷣcedit.⁊ alia ſoꝛoꝛ ſcilicet ↄfuſio ſeqͥtur.

Siij. xviij.

uluis na ture nr̃e in alto diſpergit᷑. S.xiuij. xx.
Cogitatõ quo inquit ſumꝰ? erimꝰ veberet ſuper⸗
biam noſtrã extinguere.S.xiiij.xx.xxj.xxij.xxiij.cuʒ
ſequentibus. 7. T. j.xvii.
Itẽ ſuꝑbi nimis ingrati veo ſũt.S.xiiij.xxvj.
Quõ veus ↄfundit ſuꝑbos miſerrimis rew. S. xiiij

Realis

QAuere:hũilitas. incõſtantia. ambitio.nouitas.

¶ Bupioꝛes ſunt qſi veſtis plumalis.S. xiiij. xxij.
Seberet oñdere maioꝛẽ vecoꝛẽ ſpiritualẽ. S.xij.j.
Se hñt ad ĩferioꝛes ſiẽ planete ad trã.D.xij.xxxv.
Et ſicut ſol.O.vi.ij.⁊.lilij.⁊.lxvj. .
Et ſiẽ ſtatue ſuꝑ muros ciuitat obſeſſe.D.pij.xxxvj
Et ſicut duces exercitꝰ qͥ totũ ↄfundũt.niſi ſit in eis
maioꝛ virtꝰ.E.ij.v,yj.
Ergo reqͥritur in eis maioꝛ ſcientia ⁊ virtꝰ. J.ix.j.
Et ꝓſic obediant co ꝙ inferioꝛes obediẽtes faciãt

Fe aliter⁊ ſpecialiter ſcandaloſimłtos oppꝛimũt
xiij.xxx. =
O permittunt᷑ eſſe mali pꝛopter defectũ ſubditoꝛũ
.xiij. lviij. lix.

Bunt oculi alioꝝ ⁊ quare.Tl.iiij.ij.

Et caput.l.vj.iij.vjj. . .
Quere: inobedientia.obedẽtia.magiſtratꝰ.clerici.
ſubditi.pncipes.reges.

aberne ſũt nũdine dyaboli in quibs oĩln capit 1 9

theloneum. E.j.iij.iiij.
NQuere:ebꝛietas.

¶Tẽptãtes alios ad pecccatũ ſunt larua dyaboli.

A. xv. xiiij.. C. xv.iij.

SByabolꝰtemptat ex ꝑte vebilioꝛi.A. xxiiij.iiij.⁊.HP
ij.xij.2. F. j. vj.
Euõ illã temptatꝰ ſe vefendat.A.xxiiij.ix.
tẽ modus tẽptationis ᷣmonũ.. xxvj.x.
yabolꝰ loquit᷑ in illis.ſicut in ſerpente pᷣmis parẽ
tibus.A.xxvj.xxvj.
Audientes tales ſtultioꝛes ſũt bꝛutis.A.xxvj.xl.
Pergte⸗ ſunt ſicut ludẽtes coꝛã lepoꝛe.C.vj.lxiij
Aſſimilantur falſis hominibus. F.j.xv.
Et canibus eiuſdẽ coloꝛis.ꝑ quos dyabolꝰ pugnat.
F. j. xviij.
faolge pꝛimo temptat ve minoꝛibus ꝙ capiãt
gallinas. F. viij.viij.
Bic et mundus temptat. F.viij.ix
Tẽptantes aſſimilantur mulieri male ſeruienti ce-
co. S. ij. xxix xxj.
Et decipiũt ſicutilli.G.v.iij.iiij.x

Et ſũt incendiarij.tẽploꝝ vei.A.vij.xx.

Et rhetia dyaboli.E.vij.xj
Et aucup es ⁊ pelliparij.R.vij.xxij.
Et veo multũ diſplicẽt.S.x.viij.
Von poterũt rationabiliter reſpondere coꝛam xo
HG. uiij. viij.
Ergo damnabuntur. H. ij.xj.per legem.et.T. j.xvj.
per legem

Nuia perdẽs aĩam.pꝛo illa perdetur. MM. xj. xxix.

Et ipſi perdunt multas.S.viij.xiij
E ſic dãnandi ſũt.licet pꝛopoſitũ ſuũ nõ habeant
H. iij. xiij.per legem.et.C. j.xvj.hᷣ ꝙ per legem.⁊.O
vij.vij.per Hyeronimũ. .
NQualiter temptati reſpõdeãt perexemplum bone
mulieris.L.vij.xliiij.
Et quomodo ſe cuſtodiant. R.v.xij
O inprincipio eſt reſiſtendum.cC.x.xxiij
Et ciũ magna diligentia. H.ij. vj.
Et cũ nũcio oꝛatois.L.vij.xlv.⁊.C.j.xxix.
Quia cũ tali acceſſu ad veũ in celum multũ iuuant

A. xxv. vj. —“
OQuuilibet poſſet ſic ſemp reſiſtere ſi vellet.C.vij.xxx.
Ergo deberet ꝓpter magnam reſiſtentiũ mercedem
AH. xxij.j.⁊.C.j.xxj.

—

Cõtra illos qͥ exponũt ſetẽptatõibo gratis. C. x.xx.
Quõ mũ dus caro vemonia nos tẽprant.C. j.j.
Et quare deus hoc permittit.T.v.lvi,j

Byabolus temptat ſanos pꝛeſumptõe.A. xxj. viij.

Te

1

tofeſtihenas
tinuck nt mi
Ertlit onnatn 4 olom.
r toſl iutese ee⸗
ice N ger MiNN½.

kngl fmamul
Pteſüt ameeronigntsfaliteſunand.
tiisteſtgcritsng tnctt n
iLiiil. Z
Iihiigumiati falr teſtü alſe
Dencnlütalii Li, eenplü dond.
Luotm faaitto ialum teſinian Luyj
Liſtim ſitenem: tſimdox r’
lawroo reſttutotz C niim
QAueles teſtcs noni teſtnſ babult
Aure iurometi ſolitus infigelltus.
imononheſüt auſein precatore C.
murn
ſtesſepalſus dotinore aſſimllant
Can An.r. mokafininkhen

inmeſnrminnrriimud

Brtihlufinitugi A
iin üAmim

ſinunmiratäihinen

lebpeuumi luntlomadfabol⸗ 47
rbtebilioꝛi Amiij iij , B

teſe fencar A mii ir.
loms emoni rvr.
ls ſiurin ſerpentepmis ari,

ultiortsſüt bꝛutis. A. vyj rl.
utludetes cölpe Lyſinih
bominibus. F. y.
coloris Pqnds dabol pugnat.

temptat e minoubus capit
ptat. F piij i S
intur mulien maleſeruientice⸗

Gv ii ii i· Ti
eploꝑ wi. A. vij xr.
Lv
arij A. vij. ij.
cet. S.x. viij.
nabiliter reſpondere coꝛem do

i. Hij j perlegen et Tjyj.

proilla perdetur. Ojnir.
O. viij nj
— ſuü nõ habeant
et. E ri 5perlehem.

nehoctit hererenplumbone

. „
ociant.KvHH
tndan ni
ntia. B.i x.
rv. Lienr.
naimnali
let Lvij m.

ſtereſivellet
nuninliani merceden

inuant

Tabula

Infirmos ⁊æſperatione.D.ij. v.
Et qꝙdiligenter hoc facit.T. .iij.
Que ſũt in ludo taxilloꝝ cũ quibo dya bolus mitos
ccipit.C. j.iiij.
O. tẽptat de vitijs ad qᷓ magis inclinãtur. C. j. v.
HBoni plus tẽptantur.⁊ æmones plus gadẽt ð illis
victis.C.j.viij.ix. S⸗
Vincũt qͥ volũt.⁊ tales dyabolũ ↄfundũt.T.jj.x.
Anare cus pmittit malos 71 dãnatos nos tempta-
ri. C. j.r.. . v. xl. viij.cũ ſeqᷓntibo.
Et quare bonos vt huũilient Pficiant᷑. T.j.xij.
Et ꝑmittit illos plꝰ tẽptari qͥs ſcit velle foꝛtiꝰ re
Vt laudẽ maioꝛẽ acqrãt. L.j.xuiij. ⸗ſiſtẽ.T.j.xiij.
Eforrunn quietis plus optẽt.T. jxv.
Bifferentia tẽptatois xei.hoĩs.⁊ dyaboli.T.j7. xvj.
Qui intemptatõe veũ nõ eſerit ab ipſo cuſtodrtur
E.Ixiii xx.
Et oẽs temptatões ſũt vincende cogitatione crucꝭ
⁊ pꝛomiſſiin baptiſmo.T. j.xxiiij.
Et recoꝛgatõe finiũ oĩm peccatoꝝ.T.j xxv.
Et moꝛti memoꝛia ⁊ pene zr⸗F um
Et ofeſſiõe.⁊ rigida reſponſiðe dyaboli.C. j.xxvij.
Et mẽbꝛis eius.C.j.xxviij.
Et dligẽti occupatione.T. j.xxxj.
Vicere hoſtes dũ ſt foꝛtes ẽ virtuoſum. V. vj.ij.
MQuere:caro.dyabol⸗ mlier. mũdꝰ. oꝛnat.dãnum.
EXeſtes falſi in cauſa mrimoniali excõmunicant᷑
Axuiij.xrij. .
MOe debet teſtificari tmñ ve hoc quod appᷣhendũt ali⸗
guo ſenſu. Y. ix xxvjj.
Ceſtis ẽ trip lex.ſuꝑioꝛ.ĩferioꝛ.exterioꝛ.T. ij.j.
Mlte ſũt cauſe ⁊ oꝛigines falſi teſtimonij. L. ij.j
Fidelis teſtis ↄditões.⁊ ꝙ tenet teſtificari nõ reqͥ ſi⸗

tus.C.ij.iij.

CTeſtiũ examĩatio.⁊ fa lſoꝝ teſtiñ colluſio.T. ij.iiqᷓ.

Periculuũ taliũ.T.ij.v.p exemplũ boni.
Kõtra faciẽtes falſum teſſificari. K.E.
CTeſtiũ tria ſũt genera.⁊ teſtimõioꝝ.⁊ ꝙ falſꝰteſti te
netur ad reſtitutõeʒ. El. viij.xv. S
Quales teſtes nouũ teſtamtũ habuit. X. j. viij. ix.
MHuere:iuramẽtũ.falſitas.infidelitas. ⸗
imoꝛis mlte ſũt cauſe in peccatoꝛe.C. v.iij. cnʒ
equentibo. 7. T. 1ij. v.yſſj. V
Pãates ſe vel ſua ceo timoꝛe.aſſimilant᷑ ponenti can-
delam. Z. xx. ix.
E6 poteris ſcire vtrũ timoꝛe del amoꝛe hoc fecerꝭ
xx.xiij. . .
M. mlti plus timẽt alia qᷓ; ũ.A. xxvij.xxxviij.
Eimoꝛ malꝰẽ qͥ retrahit hoĩem a bono.C. vj.l.
qtimoꝛe verita tẽ veſerit. aſſilat᷑ pylato. J.ix.v.
Aa li veberent multũ timere ei indiciũ. JY.xj.xiiij.
7. C. iij. v. cũ ſequentibo.
Timoꝛ hũanus ⁊ mudanꝰ impediũt iuſticiã. YJ.xiij
NVj. z S . ⸗
ra tales ẽ exẽplũ ſuſane. Y.xiij. xxvil.. T. iij. vj.
M tales ſũt ſicut equꝰ vmbꝛãtilis.⁊ timoe. diſtin/
ctio. T. iij.. S= =
Itẽ timoꝛ expellit pctm ⁊ cuſtodit ne intret. T.iij.ij.
Et ẽ milti vtilis oilo hoĩt.C.iij.iij.tiii. .
Eimoꝛe ? amoꝛe væ nitit᷑ nos ad ſe trabẽ.C. iij.viij
Cyrani faciũt aliud miraculũ ꝙᷓ fecit chꝛiſtas. H. ij
ruiij.
Mubliter viris eccleſiaſticis nocent ⁊ periculũ illo⸗/
rum. H. ij.xliiij.xlvj.cũ ſequentibv.
Sũt crudelioꝛes leonibo ⁊ veſis..vj.xviij.xix.
Et ſpoliatoꝛibo yta lie.E.iij.v. S=
Maioꝛẽ hñt letaniã maledicentiũ.E.iij. vj.
lures ſpoliant ꝙᷓ veſtiat. E. iij xxij.
udiciũ generale.erit eis duriſſimũ. F. viij. x. cuz ſe⸗

quentibus.

¶ Anbulatõ oñdit q̃les ſumꝰ. A. xviij. v.

Et ſerpenti. h.iiij. xxj.
Muare ceus flagellat amicos per inimicos. A, er .
e⸗-

Realis

Vna manu elemoſynas dãt. 7 alia burſam ei ſcin⸗
dut. F. viij xv.
Cui miſinis ſuis afſimilãtur beſtijs circa cadduera.
Ad. viij. xviij.
Pena illoꝑ oñditur. R.j. cũ ſequentikv.
Comedũt v argento ⁊ ſoiuũt lingua ꝓ cibo.T. v.
xvij.
Auere: magiſtratꝰ. pncipes.᷑ reges. vebita. reddere.
ſperbia. auanicia roptoꝛes.
ꝛmeamenta. Quere. ludus 7c. Tor
Quare vus ſinit ſaluãdos tribulari.A. j.ij.⁊. T. . Tri
xij.ciũ ſeqntibo.⁊. A. xxj. xiij.
Et nolẽtes venire ꝑ dulcedinẽ tribulat.l.xiij.j.ij.
l en “
Ste auget amoꝛem vei. xyxex I.xij.
ſaeli miltũ tribulãtur 1cczdte nõ ceſſant. C. viij.
xinij. L
Pꝛogeſt mltis eſſe in tribulatõibo. C.xvij. xv.
Cõtra ingtos p? tribulatiõʒ. C. xvij. xxx.. T. v. x/⸗
Cales ſt ſiẽ tayus. F. .xvij. vlj.xxviij.vxx.
1 ni tnibulãt᷑ interdu ꝓpter malos..xvij.xxxuiij.
7. T. v. H.
Zmi ſomlsnnmr. ſi cauſam ignoꝛemꝰ. D.j.j. ij. .
.v. lxj. lxij.
Paltdlauur d nõ reddimꝰ v qð vebemꝰ. D. iij. ij
Be nos tribulat ſicut maritꝰ adulterã. D.ix.Nvj.
7. G. ..xxiij.2. C. v. lxvuj. .
Alte ſut tnibulatões iuſtoꝝ ſicut multi ictus arbo
ris fructuoſe. D. xj. xxvij. ⸗
Znbulat᷑ miti.qꝛ elemoſynas nõ dãt. E. iij.xxxix.
Itẽ tribulatio eſt ſignũ dñi amoꝛis.G.j.ij.⁊.xxiij.
7. B. 1lij. xiij.

G. iiij. xv.

Ficte ſe bumiliãtes in tribulatiõe aſſimilant᷑ vulpi.

riij.⁊.T. v. xxxiiij.cum ſequentibus.et.lxiiij.cum
quentibus.

Tribulamur qꝛ nõ tenemꝰ mãdata ei. M. ij. ix.
Pecceatoꝛes ĩpediũt oꝛãtes ꝓ ceſiatione tribulatõ⸗
nis. O. v.xxv. cũ ſequentibo.
tẽ qͥ nõ coꝛrigunt᷑ anteqᷓ tribulant aſſimilant illi
ſtulto. S. vij.iij.2. T. v. xxnij.
Dena nos flagellat. quia nõ ſeruimꝰei. S. viij vij..
vV.xyv.
Et vt humilient᷑ ſicut imperatoꝛ capiẽs ciuitatem.
S.xiiij.xxiij.⁊.T.v.xxxvj. .
Nuare vus ſinit malos flagellari. T.j. xj.
Seus conat᷑ nos ad ſe trabere beneficijs tnibulatõ
ne. T. iij. vrij. . .V .
Peccata ſũt oꝛigo tribulationũ⁊ nõ planete.T. v.
j.cũ tribo ſequentibus.
Qua ratõne deus punit innocẽtes 7 bꝛuta ꝓ nocen⸗
tibus.T. v.vj.cũ ſequentibus.
Mnare mali in hoc ſeculo minꝰtribulãt qꝙᷓ; boni.T.
v.iy.cij ſequentibus.
HBoni affligunt᷑ hic malialibi.T. v.x.⁊.xxij. p bonũ
exemplum. =
Ergo boni poſſũt ſperare.⁊.mali timere. T. v. xj.
Mnia mali hic remunerant.C. v. xij. xiij..xixvij.
Poſſumꝰ facere tribulatiões ⁊ vidictas ceſſare.T.
v.arti.iiij.
Ouuilibet alteri cauſam ĩponit tribulatõis. T. vxx.
Illi qui tnibulatões cauſant minꝰ curãt illas ceſſa
re.T. v. xxj.

Coꝛrectis malis ꝑ bonos trbulatõ ceſſat. T. v. xxij.

Deꝰ nõ audit ĩ tnibulatõe qͥ nõ audierũt ipſum in ꝓ
ſperitate.T. v.xxvj.
d recidiuantes tribulatõ redit. Z. v.xx xxxj.

Tabula

M pauci boni nõ poſſũt tribulatiões impedire.T
vV. Xxxi.. xxriij. 3 SS”
Vrnbalamur hic vt aliã patriã qᷣetis queremus
v.xxx viij.xxxix.xl.S.ij. . ⸗
6 rrihulatio peccatoꝛes caſtigat.⁊ ad deũ reducit
T. v. xl. xlj. .
Et infirmos ſanat.T. v.xlij. . .V
Et curuos rectificat.⁊ rectos in rectitudiĩe cuſtodit
C.v.xliiij. S
Et rebellãtes ad pacẽ reuocat triplicit.C. v.xlv.
Et venenũ effũdere.⁊ ſeipos cognoſcè fac.C. v.xlvj.
Et a peccatoꝝ putredine cuſtodit.C.v.xlvij.
Quare tribulant᷑ hic finaliter dãnandi.C.ij. xj. ⁊.v.
xlviij.cum ſeq̃ntibus. ſ
Tribulatõne boni melioꝛes.⁊ mali efficiũt᷑ peioꝛes
T. v. lj.
Tnd vtriuſq; partis.CL. v.lxxj. . ..
Tribulatio pluuiaꝝ grauioꝛ ẽ ꝙᷓ ſiccitatis.T. v.lij.
Deus nulli ſtatui hoim parcit.T. v.liij.
Nui hic nõ coꝛrigunt᷑ bis tribulant᷑.L. v.liiij.
Et iuſte.qꝛ ſũt durioꝛes niniuitis.C.v.lv.
Habentes pedẽ certũ in veo nõ veijciuntur tribula⸗
tione. C. v. lvj. lvuj.z.x.
Qua re plures tribulatões ſũt nũc ꝙᷓ añ chꝛiſti in/
carmationem.CT. v.c. .
AMali tribulant᷑ exter ⁊ interius.T. v.lxvij.
Itẽ tribulatio eſt vei nũcius.per quã nos vocat.
V.ixx. . .
Fribulamur.qꝛ ſumꝰ inobediẽtes cei vocatiõi.V.
ix.xxj.xxij.per legem. ⸗=
Abſtinẽtia ⁊ penitentia valet contra tribulatiões.
A. iiij.vij. =
Nota ꝙ peſtes fames⁊c.aↄtingũt ꝓpter peccata.J.
xiij.ix.tẽ nota.M.xj.lviij. Itẽ. P.vij.ar.iiij.⁊.P.
vij. xxvj.
erl:aduerſitas flagelli ifinnitas pl ecutõ. vin⸗
Crinitas dẽ qtuoꝛ modis.C. iiij.j. ⸗icta.
ides trinitatꝭ ẽ ſcutũ nr̃m. F.iiijxxj.⁊.C.iiij.xv.
NHꝛ eſt intelligibile ex ꝑte rei ꝙ deus eſt eternꝰ ⁊ vnꝰ
FäägffD.. HWHZ
Et hoc exemplis oñditur.CT.iiij.iij.vij.
Et quõvna ꝑſona eſt ab alia.C. iiij.ij.
Et hoc ab eterno.T.iiij.uij.v.vj. =
M quelibet ꝑſona in diuinis ſit veus.T.iiij.xj.
Et hoc dicere nõ ẽ ponere plures veos.T. iiij.vj.
Nꝛ. infideles hoc ↄcedere veberent.Liiij.viij.
t realiter ↄcedũt.licet oꝛe negent.C. uij.ix.
Aliqui in aliquo affimilantur patri ? filio.ſ̊ pauci
ſpirituiſancto.C.uiij.xiij.
Per que poſſumꝰtrinitati aſſimilari.C.iiij.xiiij.
ane ſilitudinẽ omne peccatũ moꝛtale veſtruit.
iiij. xvj.
s ackegene ez ve⸗ Huſmcrue chaſiu.
Hamitas nũc regnat in oĩ arte 1 oꝑe.O.vij.x.
Itẽ que xpᷣs ſuſtinuit ad vtilitatẽ.alij ſuſtinent.aut
oſtendũt ad vanitatẽ. P.ij.xlij.
Auere:nouitas. ſuperbia.
Velle vei eſt ꝙ oẽs ſalui fiant quantũ in eo eſt.2
ad hoc iuuat.S.xiij x.xiij.⁊.C. v.xlviij.l.
Bicentes ↄtyariũ veficiũt.C. v.lix.
S opoꝛtʒ ꝙꝙ ad hoc iuuemꝰ.T. iiij.xij per legeʒ.⁊
F.v.
Quia volũtas dei in hocẽ quaſi ↄditõnalis ſi bene
vixerimus.V.x.vj.vij.ꝑ legem.
Et ꝙ eſt in poteſtate nra ↄditõeʒ ĩplere.V.x.viij.
Et in hoc dimittit volũtatinr̃e.H.j.xvj.
qd quã voluntas diuĩa ſe habet q̃tuoꝛ modis vt be
ne agat. x.j.
Cui obediẽtes.nũqᷓ; moꝛtalr peccabimꝰ.Vl.x.iij.
Nec vnqꝙ; murmurabimꝰ v operibo dei. V. x.ij.

—

NRealis

¶ Delle nẽm eſt lanitoꝛ anime.A.xxiij.xiij.
Nec aliquid nocet aĩe.niſi intret ꝑ ipam.C. x.v.vj.
Er go ab eiꝰ ↄſeruatione vel ꝑditòe totũ dependet.
C.xiiij xx. bene. .
Ergo peccatũ voluntatis rationabiliter a deo ꝓhi
betur. P. viij. xxij.
Cui vtrum obedientes fuerimꝰ. an nõ opa oſtẽdũt.
EC. xiiij.xxiij.⁊. Vl. x. xj.
Et tñ volũtas qñq; ꝓ facto reputatur ſiue oꝑibus.
H.ij.xiij.per legẽ.⁊.C.jj.xvj.S.ſed quid.per legem.⁊.
P. viij.ix.⁊.xxij.⁊. V x.ix.
tẽ volũtas ſine ratõe replet infernũ.V.x.x.
alis clandicat ⁊ eſt tyrannus. Vl. x. xj.xij.
uere:affectꝰ.æſideriũ.libertas.electõ.appetitus
¶ Vengere res vicioſas ẽ illicitũ.Zl.xij.xvij.
Soluere falſam monetã. A. xij. lvj.
Et facere fraudem in coloꝛe numero.nõdere vłmẽ-
ſura. M. vj. viij.
E Pabere menſurã maioꝛẽ ⁊ minoꝛẽ ↄtra oẽs leges
MN.
Itẽ ↄtra emẽtes vel vendentes in locis ⁊ tem poꝛibo
interdictis.M.vj.x vij.
Cõtra non oñdentes emptoꝛi vitiũ rei venalis.M.
vi. x. per legem.
Kotra fingentes rem venalem eſſe melioꝛem qᷓ ſit.⁊
vendentes pannos in locis obſcuris.M. vj. xv.
Muõ intelligitur ꝙ licitũ eſt ↄtrahentibo ſe inuiceʒ
cipere. M. vj. xiij.
NQuõ verba fraudulẽta vendentiũ debẽt interpᷣta⸗
ri. V.ij.ix. per legem.
Quõ male ſe excuſant.M.vj.xj.
NQuere:cupiditas.cũ ↄcoꝛdantijs ſuis.

tẽ emere. veceptio.
Eeneri nõ eſt licitũ in foꝛeſtis ⁊ alijs iod alienis.
.ij. vj. per legem.

Vena toꝛes ꝓſternũt blada pauperũ.A. vj.iij.
errercan k; furrun.
Herba vi qñq; effectu carent ꝓpter loquentẽ vł
au liẽtem. El. ij. ij. 7. P. xij xxxiij. é 4
Itẽ illuminãt ignoꝛãtes. V.ij.vj.
Et liqfacit.i mũdat ⁊ vitã dat gre ⁊ glie.Vl.ij.vij.
Et hʒ diuerſũ effectũ in diuerſis. V.ij.viij.S.iĩmo.
Periculũ ↄtẽnentiũ vꝓᷣba dei. El.ij.viij.p.legem.
Quomodo verba dubia vebent interpꝛetari. El.ij.
ix. per legem.
Quere:audire.wcere.pꝛedicare.
¶ Ueritas in omni curia falſitatis iuſtas habet ex
eANI.
uo veritas vincit omnia in iudicio vei ꝑ ateynt.
A. xij.lx.
Vix inuenit aduocatũ.Z.xiiij.xxj.
Dus Aterit gaiii yxviij.⁊. Vl.j.xij.
Itẽ obuiat ↄtra falſitatẽ.ſicut olla lutea ↄtra ereã.
A.xiiij.xxxvij.
Veraces ↄtemnũtur ⁊ falſi honoꝛãtur ⁊ lucrãt.AH.
xv.ij.cum ſequentib.
MQuale eſt ꝑiculũ illoꝝ qͥ in viſitatõibo vel alijs ne⸗
gocijs nõ dicũt veritatẽ.A. xv.v.cũ ſequentibo.
ANelius eſt ꝓ veritate pati ſuppliciũ ꝑ exemplũ bo⸗
nũ.A.xv.xxvij.
Tenn veritas placet in fine.A.xv.xxix.
eritates ꝓpter raritatẽ ſũt in admiratõe.F.j.vij.
Veritatis diſtinctio. V.j.j.
MQuõ eſt foꝛtioꝛ rege vino ⁊ muliere.Vl.j.ij.
Hõ ſine veritate eſt ſicut ſa ſine ſigillo.V.j.iij.
Zaries s non tacet ꝓpter timoꝛem moꝛtis.
.j. iiij.
Falſi fugiũt ⁊ ꝑſequenter veraces. V.j.v.
Sicut fugiũt aqua benedictã ſi vna gutta plus de⸗
tur vltra volũtatem. Vl.j.vj.⁊.xvj.

BV⸗830oMꝑP

ſ
j nrmerlnr nien
glaitchniti
i lkmmimium dinii
ielterböllitana ſ n
inumindmntahi

nn riln than wetdai
N Eia Vii ſſ.
Durenrmrinnie Anin
iiſ no nimnilliabee ni⸗
4AlM9.
Etemmſiraſt uen min:
Sretu.
Aeſit tilica: ve no nidanda. ¶
Pena vidant ufect⸗ Pros Aii
Ktarſaparn. A i ir ſec ben.
Aetſſun mens inpeclunt. Aii.

uttatſtnueſcütſtmön
füi.
un actis Agititid nulie,.
inticnmimnä grurch znar
Et iangeli ii
QAlutalo tn non egii g vg
rſlitn g i

an
helelltrni gali
mnlin Yaini

Etniegllsintmiz,,
e ainmiätad int

lihün ſoꝛeſtis alis loc alien.

emüt blada panperi. L.vj ii.
unum.
igeffeen crent Pterlogvents yl
I1. Prij nnij.
noꝛates. C ij. vj.
latz vita datgfe 7glie Vl. i. vij.
ectü in diuerſis. V. i. viij imo.
tii vba di. Ll i⸗vii legen.
1dubia Abent interpꝛetan. C.ſ.

. nrltan. eghabete
4 omnia in iudicio di pateynt.
nocati A iii .
l inm cres
iturthilbonmin :ltaiͦt .
nnn iniſtmiitt elalſ⸗ ne⸗

tate⸗ A. Anſehnent.
ine nlaüinmhiid⸗

n nifiringüniunie) vi

Et illi

Veritas ẽ res qᷓ cũ maioꝛe laboꝛe acqᷣrit᷑ minꝰ ap⸗
pꝛeciat. Vl.j.vj. S. dum.
MWulte cauſe quare veritas perit. V. .vij.
Veritas ab oĩto reſiderat᷑? nullus ↄtẽtat᷑ ve parte
ſua. XF. j.xxiij.
Zimittentes veritatẽtimoꝛe.aſſilant᷑ ydolis. Vl. j.
viij.⁊. V. viij riiij.
Et mimo dicenti ſe eẽ cũ dyabolo.⁊ ſtulto verbera⸗
to. Vl. j. ix.

nemter veritatẽ ſuſtinet aſſimilat᷑ illi vagabun/
do. . xij.

Et q̃liter ẽ de veritate ⁊ tribꝰſocijs eiꝰ igne.aqua.⁊
vento. El..xiiij·
df quadruplici veritate.ſcripti. coꝛdis.⁊ oꝑis. V.

Quere.falſctas. timoꝛ.
Aeſtis. H. iij.vvyl.
iaꝝ triplex dat᷑ diſtinctõ. V.iijſ.
ia peccatoꝝ ẽ circulan retrograda lubꝛica. V.
iij.uij. S „
Hona differentia inter viã bonoꝝ ⁊ maloꝝ. Vl.iij.

MNuere:accedere.ambulare.virtus.
¶Videre. Quõ in celo vidẽt oĩa.A. xxv.xvij.⁊. V
niij.xvx . 9 1g 7 „—. 2 0 —
larius qͥ melioꝛem hñt diſpoſitõnẽ virtutũ

inis vtrinſq; vie reſpiciendus eſt. Vl.ij xiij. 7. Vl.

BG.j.piij.
Ei iegliter hũilitatis.H.vj PA n ni.

Ergo oĩa circa nos ſint honeſta.H.iij.j.cum.ſequẽ⸗

tibus.

Mulia viſio illdꝛuʒ veberet nos ab oĩ culpa retrahe-
re.C. vij. xlvj.⁊. VI.iiij.xvſ.
ria requirũtur in viſiõe. Vl.viij xliiij.
tẽ ſi vis viſionẽ illã habere.viſuʒ a mulieribo auer

te. AM. iij. vj.

Et etiam ſi vis caſte viuere.A.vij.xl.⁊. Vl.iiij.j.per
Gregouũ.

Aue ſũt vidẽda.⁊ que nõ videnda.El.iiij.j.2.v.

auci vident vefectꝰ ꝓpꝛios. El.iiij.ij.
t cauſa patet. El. uij. ix. . ſed hen.
MNue viſum mẽtis impediunt.V.iiij.iij.⁊.V. viij.
xXv. xxxvj.
Da cenda it aue oeiutfoamz quaſifeutalem.
uere. cecitas. cogitatio. mulier. ”
earndiet iniuniã ꝓpꝛiaꝑꝝ eſt ↄ naturã rationa lẽ
V. uij.iij. .
Et quãcunq; aliã. Vl.v.ii.
Quia talis xpᷣm non ſequit᷑.S.vij.j.
NMec falſos cos. El. v. vj. Z
Et qꝛ damnũ ſuũ duplicat.D.x.iij.ĩmo multiplicat
Et facit cõtra exempla antiqͥꝝ. YJ.viij.xiiij.ꝛ.
Et ſepe ledit vnũ ꝓ alio. Y.xiij.xij.
Contra legẽ.V. vdrr.
Et quia plus intendũt lucrũ ꝙᷓ iuſticiam. J.xiij.xix
7. V. v. xij. .
Et qꝛ plus ipᷣi cũ offenderũt. V.v.jj.
Et qꝛ eodẽ iudicio ſine miſericoꝛdia iudicabũt᷑.V.
v.iiij.ix. ꝑ legẽ vltimãs.
Et quia eſt cõtra curialitatem ⁊ angeloꝝ cuſtodiã
vV. v. = .
Zrrienrunt bonte od celũ ire veberẽt. V. v. x.
Et quia faciũt ſe ſimiles iſti ſtulto.⁊ peioꝛes demo⸗
nibo. E. v.xrſj.
Et qꝛ veñ lictoꝛẽ ſuũ.facere vellent..v.xij.
Et quia deus vindictã capiet ve eis. M.iiij.vj.⁊. V.

Realis
V. j.

Ergo multũ peccãt quoſcũq; ad vindictã ꝓuocan⸗

tes. Y. viij. vij.

Tales ſunt venatoꝛes. Y9.viij. vij.
Tales ſt venatoꝛes dyaboli ⁊ incẽdiarij. Y.viij.viij
De ſic ꝓuocatis habes. P.v.xiiz.
Be volentibus omnino vindicari contra pᷣdicta. D.

x. xvj.

Muere:ira. odium. homicidium.tribulatio.
Vindicta vo iniuriarum vei nullo modo ẽ diſſimu
landa..·xij xj.⁊. P.ij xxxiij.xxxix..xl. perlegem.
Et tamen pauci illam vindicant.H. ilij.xviij.⁊. V.
V. xiij. .
Tales ſunt ingrati filij. Vl.viij.xxiiij.

Anere:ingratitudo.
WVWirtutes ſũt meremiũ domꝰ aĩe.F. vj.ij.
Et pictura. Vl. viij.lij.
Et caſtri ci.A.xxiij.xij.

Et ducũt ad celu.G.j.xxxj.xxxij.⁊.G.ij.v.⁊. V.vij.
xij.cũ ſequentibo.
Nec aliter illuc peruenitur ꝑ exẽplũ ve tẽplo virtu⸗
tis.⁊ honoꝛis.H.ij.vj.
Efo pauci illucperueniũt. V.iij. viij.⁊. V. iiij. vj.
7. W. ix.xyvſj.
Et quia vicia virtutes vocant᷑.F.j.xxix.⁊.Vl. vj.ij.
Et virtutes vitia.é5.j. xxxj.
St cauſa quare. F. j. xxx.
alis aſſimilat᷑ mutati nomẽ viri fidelis in nomen
latronis. F..xxxij. .
Item ſũt veſtimentũ aĩe. H. iij. iiij.

Kuiꝰ veſtimenti triplex eſt vtilitas.añ moꝛtẽ.ĩ moꝛ⸗

te⁊ poſt moꝛtẽ. HD.iij.vj. =
Et qꝛ virtuoſioꝛes habebũt ĩ celo gloꝛiã maioꝛem.

rjj.-.
Bed nõ veſtiũt niſi humiles qͥ clarius vidẽt celeſtia
vj. xvij.
tẽ ſũt radices bonoꝝ operũ.S.iij.ſj.
tem ſunt medicine per quas deus ſanat infirmos.
.I. V. . . .
rgo bonũ ẽ ð infoꝛtunio neceſſario virtutẽ facere

xiii ai nrvin.

Et foꝛtiter ſtare in pugna vitioꝝ ⁊ virtutũ..v.xij
cum ſequentib. L
Itẽ quedã ſunt theologice.quedã cardinales.que-
dam intellectuales. Vl. vj. j.
DOꝛ carens vna.caret oĩb.V.vj.j.
Z tempoꝛe pꝛobatur vtruʒ quis ſit virtnoſus.
vj. ij.
Ex vᷣtutibvicia ꝓducũt᷑. V.vj.ij.S.cauſa vo.
Quibo hoĩbo virtutes ſunt neceſſarie. Vl. vj.iij.iiij.
Mꝛ virtutes ſũt in natura ab vſu. Vl. vj.v.
Et dant᷑a ceo ſpũaliter viuẽti. V. vj. vij.
Quere:foꝛtitudo.iuſticia.iniuſticia.
eig itatõis foꝛma ⁊ neceſſitas.Axj.v.cum ſequẽ
tibus.
Itẽ viſitatõ cei eſt exemplar viſitationis hoĩm. V
viij.iij.iiij.xxijxlilv. .
Periculum non dicentium veritatem in viſitatio/
ne. 4xv. v. cum ſequentibus. 1. El. viij xiij.xxiij.xxx⸗
viij.liij.⁊.M.ij.iij.bene.
Cales comedũt peccata populi.X.xv.xxij.⁊. A.xxj.
xxviij.cũ ſeqᷓntibus.
Et ſunt participes peccatoꝝ que cõmittũt.T. xvj.
l. .lj. per legem.
Beus viſitat quatuoꝛ genera hoĩm. Tl. vrij.j.v. vj.
n viſitatõe nulli ẽ parcendũ. Vl.viij.vij.xxij.luiij.
arcentes amicis ſunt eis crudeles et ingrati. El.
lij. viij.xluij.
ncipiendum eſt a ſanctuario vi. Vl. viij.x. xx. per
egem. .

WBo

Tabula
Itẽ opus creationis oſtendit foꝛmã viſitatõis.V.
nr ͤffffff..“
Vtinã ſcirẽt ſic illos oñdere.ſicut ſciũt eis detrahe
re. V.viij. xvill. .
Viſitatoꝛes ſt᷑ angeli.⁊.æcipiũt᷑ ſiẽ ille.Vl.viij.xxx.

Nolentes viſitare ſũt inobediẽtes ꝓhete. V. viij.

xxxiij.xxxvſ.
Pena Varantin ſeu miniſtroꝝ aliqͥd in viſitatõe re
cipientiũ. V.viij.xxxiiij p legem.
Muis ſit actus vocatoꝝ ad viſitatõeʒ. O.viij. v.
Itẽ viſitãtes ſeq̃ntur exemplũ danielis.Vl.viij.xl.
Duõ maloꝝ ofederatõ ĩpedit viſitationẽ. V. viij.
n viſitatõe religioſoꝝ.Vl.viij.xliij.xlvij.xxxiij.et.
v

Mualiter culpe ſũt oñdẽde.⁊ peccatoꝛes ſecrete coꝛ
rigendia coꝛripiendi.⁊ ꝙ ſigillũ ↄfeſſionis nõ vebet
eſſe vinculũ iniquitatis.V. viij.xlv.
Muere:coꝛrectio.iudices. =
¶ UElita noſtra vbet eſſe ſãcta. ꝓpter deũ.⁊ honeſta
ter hoĩes. R. v.j.⁊. V. viij.lij.
tẽ vita bona ẽ ſtabile fundamẽtũ boni noĩs ⁊ fa-
me. F. ij.j. =ò ..
Noõ ſufficit habẽ bonã vitã ſine bõa fama.F.ij.iij.
eeen vite actiue equiparat᷑.pᷣmio vite ↄtempla/
tiue. L. j. vj.
r⸗ vita nra eſt ſicut ſtatꝰ nouicioꝝ in religione.
Vita ↄtemplatiua ẽ ſecurioꝛ.̊ actiua fructuoſioꝛ.
V. vij.j..iij.p legem. . .
Actiua habet plura tedia 2 laboꝛes.⁊ ideo maio⸗

rem habebit mercedem. Tl. vij. ij. . l. ix. xix. 2. O.

iiij. viij.
Honſ viri eccleſiaſtici hñt vtrãq; p legẽ. V.vij.iij.
Itẽ vtraq; eſt neceſſaria pᷣlatis.Vl.vij.iiij.
Vite nr̃e bꝛeuitas veberet nos ab oĩbo peccat retra
here. V. vij. v. ==M
tẽ vita nr̃a ↄpatur vento ⁊ vapoꝛi.Vl.vij.vj.
tẽ confidentes in longa vita decipiunt᷑ ſicut tra/
entes ſoꝛtes. V. vij. vij. Z
Tria bona remedia contra oẽs miſerias vite noſtre
Vl.vij.viij. =
Que pꝛoducunt ⁊ ↄſeruant in nobis vitam bonam
V.vij. ix. xj. . ⸗ ,
Que ſũt ſigna bone vite. Vl.vij.x.
Vita talis młtũ impedit᷑ ꝑ occupatões mũ diales.
MQuere:ↄuerſatõ.opꝑatio. El. vij.xviij.

¶ Vita etna acqrit᷑ fide obedientia.⁊ ſacramentis

ecclie. V.vij. xij. 2
Et penitẽtia.⁊ prudẽtia.⁊ pſeuerãtia.V.vij.xiij.
Et ↄcoꝛdia ⁊ elemoſyna.V.vij.xiiij.xv.
Mu ere:gaudiũ.gloꝛia.
¶ Wocat nos vus. pꝛimo dulciter. poſtea dure. .
riij.j.ij.⁊. C. iij.viij.
Vocat ad bellũ.V.ij.viij.
Et ad ꝓmotionẽ.l.xxv.viij.⁊.Vl.ix.ix. Et hoc tri⸗
Nuetter lj rxxxiij.ꝑ legẽ.⁊.V.ix.viij. .
Et multipliciter.A.xiij.xxix.⁊.CT. v.xlviij.
Et hoc tamꝑ ſe q ꝑ alios.G.j.xxxiij.
Ergo ꝓpter inſtas rões debemꝰ ei obedire.S.ij.iiij.
Et qꝛ ſume bonꝰẽ ad remunerandũ venientes. V.
x. ij. . .— —
Sn nore ẽad puniẽdũ inobediẽtes. Vl. ix.j.
ocreqri lumẽ fidei ⁊ cuſtodia mandatoꝛum.
ix. iij. .2 “
Itẽ veꝰ vocat innocẽtes ad fidẽ ⁊ nocẽtes ad penitẽ
tiam. Vl.ix.iiij.

nobedientes aſſimilant᷑ illi qͥ nullo tꝑe anni vo

uit peregrinari. Vix. v. B
Itẽ vocat ꝰ ꝑ nũcios tribulatõis.V.ix x.

—

Realis

„

Ergo eſt veniẽdũ ad ipᷣm poſt ipᷣm ⁊ ipm. Tj.ir x. .

Aulti ſũt vocati pauci electi per exemplũ in natu/

ra. V. ix.xijj. D
Et ꝑ ſignificatõeʒ in ſacra ſcriptura.Vl.ix.xiij.
Et ꝑ exemplũ in arte ſcolariũ iter quos paucioꝛes
veniũt ad ſtatũ magiſterij. El.ix.xiiij. .
Et per auctoꝛitateʒ xpᷣi.⁊.ꝑ ↄiecturas oꝑum. Vl.ix.
XvVj.
Wnte quare pauci veniũt ſũt młte.V.ix.xvij.
Vlloꝝ ſtulticia.V.ix.xviij.
Et iniuſticia. V.ix.xix.ꝑ legẽ ⁊ periculũ.Vl.ix.xx.
Et pena tpa lis ⁊ eterna.V. ix.xxj. xxij. p legem.
Reputant᷑ ↄtumaces qͥ apparent minꝰ bene inſtru-
cti.V.ix.xxiij.p legem.
oto obligati hñt ſtatũ ſecurioꝛẽ. A. xxv.vj.⁊.
V. xj.iij.ix. =
NQuare eſt vouendum. M.ij. xx-j.
Mꝛ fractio voti eſt peioꝛ qꝙᷓ fractõ iuramenti.A. vij.
Pauci vota ſua tenent. R.iij.ij.
Et tñ omnino teneri veberet. Vl. xj.j.
Ergo.multi ſunt in periculo.Vl.xj.xiiij.
Que vota epᷣi poſſunt ↄmutare. Vl.xj.ij.

ars ectio.ingratitudo.pꝛedeſtinatio.

Mꝛ melius eſt bõa opera facere cũ voto qᷓ ſine voto

ꝓbatur exemplis. El. xj. iij.
Et rationib ⁊ auctoꝛitate.V.xj.iiij.v.vj.
rgumera g hec⁊ reſponſiones.El.xj.vij.cum ſeq̃n
tibus.
Ligantes ſe voto. ſapiẽter faciũt.Vl.xj.ix.

tẽ ꝙ vota illicita nõ ſunt tenenda. V. xj. xj.

3 dz ſtatim unpleri cũ poteſt. V. xj.j.S. ſed foꝛte.

lec inhoneſta. ſic vouentiũ piculũ. El. xj xij.
Coõtra vouẽtes faciłræ q̃ᷓi ex ↄſuetudie.l.xj. xiij.

NQuere:iuramentũ.religio.oꝛdo.

¶ ¶Ulſurarij.⁊ vemones ſũt ſimiles in aliquibꝰ. D.

ij.xj.xij. 2. V. xij xviij.

Et in aliquibo ſunt peioꝛes dyabolo.Vl.xij.ix.
Vna manu elemoſynas dant.⁊ alia burſam dei ſcin
dũt.F.viij.xv. 1.
Soe vſure mutuantes magis totũ pdunt.M.ix. ij.
7. Vl. xij. xxj. . L
Cõtra vendentes chariꝰ ꝗpter dilationeʒ. Vl. viij.
xli.. Vl.xij.xiij.
Cam illiꝙᷓ heredes ⁊ ſucceſſoꝛes damnantur. R. vj.
xj.. E1. xij. xxj.xrv
MQuia nõ querũt panẽ ſuũ ſudoꝛe.ſed mendatio.J.
j. ix.
Contra dicẽtes ꝙ placet ꝑtibo.⁊ iõ nõ peccãt. M.j.
xxj.. El.xij. xiij. ““
ſſunt a dyabolo inuenti cũ arte illoꝝ. Vl.xij.j.
M faciũt ʒ oẽm legẽ.etiã ciuilem. V.xij.ij.
Aſultiplicant᷑ nic plus ſolito ſicut mala herba.Vj.
Xij. iij. .
IAtem aſſimilant᷑ latronibo.Vl.xij.vj.
mmo ſũt illis peioꝛes. V. xij. viij. =
Et etiã iudeis ⁊ iuda.⁊.inferno.⁊ emõibo.l.xij.ix.
Et ſũt ſtultiſſimi mercatoꝛes.qꝛ plus dãt ꝓ mutuo
ꝙᷓ ille cui mutuat᷑.X xij.xN.
VYtẽ officiũ illoꝝ eſt vilius oĩ officio. V xij.xj.
Et finis peioꝛ.qꝛ ſicut nõ faciũt ꝓ amoꝛe vei ita nec
euſfacietꝙ eis. Vl.xij.xij.⁊xxj.S.terciũ.ꝛxxij.
õtra illos qui realiter vendunt ⁊ tñ vſuram capi⸗

unt tãq; ꝓ cõmodato. Vl.xij.xiij

O vus vſuras pꝛohibuit pꝛo cõmodo mutuantis.
Xontra non computantes fructus reiobligate. El.
xij.xv.

CLontra palliantes vſuras ſub ↄtractu mercationis

Vxij.xvij.

6

snog iberautad no
ſenlnnumnit,.
nnlcierlo Tin,
ſiſpiw dotmnann
lates. B. pii det. Fiip,⸗
ͦſcäoro.
Abonto teapir geiplo pem
clvmnaciſis A nij .
Oquilberypin habeat w⸗
ſhinn y: ai Elij rii.
Bes vellit ei ſoc witatis:
lohüanitans F. ri li.
Obore voakaloha0 .
Anectii
Uareſchipſttitra. O.ſ ii.
ilichan
ſieritracimfe E pſii.
antudsi
ſtand ieganit X ii
Auiin Raniünnl
raimn.
More feenoni deſtii
fminmenne
iſcielgen.
ltt phled agniz

ſanlkrrfuait Ll iiir
nblericüpoteſt. An ⸗
ianöſuttenenn ſa.
aeniiglaii Enns
cllra qiex aſuetucke. Cl pj rii.
ntü religlo. oꝛdo. Aüni

rmones ſit ſiniles in alignib⸗ D.
riij.

int peionsdpobolo Tl rjiir.
oſynas dant. ralia byrſam Ti ſein
antesmagis tot pdunt Mir i.
chatd terdilatong V vii.
es rſucceſſoꝛes damnontur. B. .
paniſtüſudre ſel nencarin
placet ribo. iõ nopeccit Nj.
loinuenti cñ arteilox nij/.

etiã auilen. Tij i.
inilwiurmlbalu G

nlucaſi⸗ gmore wiltner

nnngmmiinin capi⸗
n Vihocinod⸗ mutuant
ausricbliem

antesftun „

vſurosſibotd

Tabula

Et ſub otractu locatõis pe⸗
cumã vocãtes beſtiã. V. xij.
xvijj.
Et ſub ſpecie dñoꝑ ⁊ dãno
⁊ſub defectu ꝓbatõis.et ſu
coloꝛe curialitatl. El. xij. xix.
Alij ſub pacto legis ↄmiſſo/
rie. xij. xx. .
Fruſtra petit᷑ ꝓ eis requies
eterna ⁊ lux. Vi.xij.xxij.
N dãnant᷑ ꝑ exẽplũ poꝛtati
ad trã ꝑ vſuranios.⁊ p exem⸗

plũ alteriꝰ poꝛtati p dyabo⸗

lũ ad infernũ. V.xij. xxiij.
Et p duo alia exẽpla.V.xij.

xxiij. .

Itẽ piculũ ꝑmittẽtiũ vſura⸗/

rios ĩ terris vl wmibus ſuis
V. xij. xyvj.
Et recipiẽtiũ ab eis reddi⸗/
tũ oblatõʒ vel wnũ ⁊ dantiũ
vſuraꝑ occaſiõʒ. V.xij xxviij
rxx.
Elſura mr ẽ ſymonie.⁊ſymo
nia nutriy vſure. V.xij.xxix.
Quere:auaricia.cũ oib con
coꝛdantijs ſuis.
Eps nos liberauit ad mo-
um paulini ʒoꝛobabel.A
xiij. vij. vi.
Be maledicto legis.ᷣ.j.xj.
Itẽ xpᷣo ẽ vꝰ ⁊ h ꝑ auctoꝛi⸗
tat es.A. xiij.v.et. F. iiij. xvj.
cũ ſeqntibꝰ.
A bonis recipit᷑ exẽplo petri
cluniacẽſis.E.xiij.xxv.
quilibet xpᷣm habeat w⸗
minu vl ſociu.E.iij.viij.
Oẽs vellẽt eẽ ſocij deitatis ⁊
nõ hũ anitatis..vij.iij.
MQuare vocat᷑alpha ⁊0. M.
rrfFf.
AQuare ſcripſit ĩtra. S.j.iij.
NQuũ potuit ſil eẽ ĩ celo cum
pꝛe.⁊ ĩ tra cũ mr̃e.E.vj.iij.
Itẽ mlta nobſ attulit.æ⁊.j.j.
Et młta nob legauit. v.j.uiij
Que ꝑdimꝰ ꝓpter malã vitã
X. j.xix.cũ ſeqntibo. =S
MQuare fec nonũ teſtm. ⁊.j.v
Cuiꝰ teſtamẽti neceſſitas pʒ
X. j.vj. p legem. .
Wulte ꝓp hie ð oceptiõe.na⸗
tiuitate moꝛte.⁊ reſurrectõe

xpᷣi. F. iiij. xix.xx.

Quere:aſcẽſio.deus natiui⸗
tas.paſſio.reſurrectiõ.ſpũſtſ.
Chꝛiſtiani mali veũ negant
X. j.xx.p legem.
Ergo młti poꝛtãtes nomen
xpᷣianoꝝ xpᷣiani ñ ſt.X.j.viij.
Quih meliꝰeẽt ꝙ xpᷣiam nõ
eẽnt. C.xiij.xj.⁊ .xvij.xxxiij
Muia ſut magis ingrati veo
q indei. .iij.xy.
Et magis crudeles ꝓximis.
iiij.x.
En ſimplr peiðes.D.iiij.xiiij
Ergo duriꝰ in inferno puni⸗
ent᷑. C. xvj. xv.ꝛ.D.j.xvij.cuʒ

Intilv. 7 F. iiij xxir. xl.

Quere.peccatoꝛ.repꝛobo.
¶ Chꝛiſtiani boni ſeptẽ ↄdi
tões hñt. MM. vij.ix.
Taliũñ opa q ſſt.xæ.j.xviij.
Tales mitiplicẽ hñt vtilita⸗
tem. M. viij. xuiij.

ipit rabula voca⸗
lis eiuſdem ſumme.

AVAgdamas. xiij.rij et. A.

xviij. viiſ.
Aranea. J.vj. viij.
Aper. B. Fij. xxvij.
Accedere.A.ix.p totũ.

Accipiter.A.xuij.vj. O.vj

rxj.⁊. P. xiij.xlix.et. R.j

i
Apis. E. vij. xvj.et. T. vj. xx⸗

vijj.7. M. iij. xv. . M. iij. xj
7. R. iiij.viij.7. HB. v.xxx.
Aſpis.X.xij xlv.⁊. J. vj. vj.
Aſinꝰ.A. xiiij xvij.ẽt. Y.iiij.
iiij..O. vj.l. et. P. ij.xvj.
et. R. v. v. 7. S. xxiiij. xv.
Abũcere.A.ij.ꝑ totũü.
Abiectõ. A. j.p tortum.
Ab infantia. A.iij.ptotũ.
Abſtinẽtia.A.iiij. totum.
Acciꝑe.A.x.ꝑ totũ.
dinuare. M. xj. oxxxviij.
quila. M.iiij.ii.
Adoꝛare.A. xvj.p totũ.

rxx.xlvj.⁊.ix.et. B. viij.xx/⸗
vyjuj. .
Abſcõdere.A. v.p totũ.

Abſolutio.A. vij. ꝑ totũ.

Agnus. A. xij.xlv.
ua. A. xxv. x.
4a.

24
Aql rix.
S.vj xx.. O. vj.uij.⁊. P
ij.xiij.⁊. R.j.vj.vij.⁊.S.
iji. xv.

Arcꝰ.A.xiiij.viij.cũ ſeq̃nti⸗

bus. Et archa feder. M.j
Abuſio..vj. p totũ. ⸗xv.
Accuſare.A.xj. p.totũ.
Acquirere..xij.p totũ.
Ambulare. A. ix. ꝑ totũ. .
Arũdo.H.vj.xxv.⁊. J.ij.viij
Auroꝛa.M.iij.xxxiij. .x.

Augdire. M. xj. xiij.
Ge T. .
¶ ¶ Baſilicus. Z.xij. xlv.

HBernack. E. vij.iij.

Bonũ.Z. v. lxvj.

HBubo. E. ij. iij. 7. R.j.xxxij.
Bufo. JJ. vlij. vij. 7. Vl. xij. v.
HBꝛucus.S.xij.xxvij.

¶( Cameleon.

Camelus.A.yxvij.xj.

Caminus. P. iij. xxxj.

Canis.A xxvj.xxxij.⁊.A.xx-
vij.v.ꝛ.xij. cũ ſeqntibus.ꝛ.
xvij.7. E. iij.xxx vj. 7. D. vj
. 7. F. j. xviij. . F. v. xix. et.
J. vj. I.2. Y. ix. xij. 7. J.x.
ix.⁊. xiij.vxxv.⁊.al.ſiiij.

A. xxv.viij.xxix.xxx.et

Wocalis
ij.7. M. riij xix. . D.ijj j.
Caſtoꝛ. .xiiij. iiij. . ..
Cancer. O. vj. v.
Canta. xiij xxxvj.
Caſus. xuiij.x.xj. 7.
Cignꝰ. Y. vij. ilij.
Cicada. D. xj.xj. ⸗
Coluba. T. xxxj.
oluber. A. xxv. xxxj. .
Iteʒ ve coꝛpoꝛe dyaboli. S.
vin. ij.
Coꝛnirx.A.xxv xxxiij.⁊. D. vj
Mx.
Coꝛuus.G.ij xv.et. JY. xiij.
xvj. . S. ruiij. xvij.
Coõtritõ.C. v. p totũ.
Cõpaſſio.C. xij. er totum.
Cognoſcẽ. M. xj. lxxxvj. cum
ſeqnticl.
Columna. O. vj. xlv.
Colũba.S. xiij.xvj.
Coꝛripere. V. viij.xxvij.
Cuculns.D. vj xvij. et. S. ix.
vj.2. S. xj. iiij. i.
Cuſtos ſiue cuſtodia ſiue cu⸗
ſtodire.C xviij.p totũ.et.
Erur. .i rlii ci ſeqntibv.
Curare. V.viij.xxv.
¶ Dꝛaco. A. xij. xlvj.
Dentes. D. vj. vj. D
Deus. S. viij. . ij.
Delſcẽdere.V. vᷣiij.xxx.ꝛ.lv.
Doꝛmire. Ml. xj. xxxj.
Duodecim. M.iij.xxvj.2.N
Eraltare. P. ijxvv. E
. dera. xxv. xxvij. .
Eclypſis. Y. vj. j.
Eruca. .xij.xxij.
Equitas.E.iiij.p.totum.
Eguus. Al.xiij. xix. “
Fagus Axxv. j. S
Frater. .xj. arti xxj. .
Fructus.S.iij.iii.
Frarximꝰ. M.iiij.ij.
alco. P. iij. xuij. 2=
acere. V. viij. vj.
Finis. G. v. vlij. et. Y. v. j. et.
A.xj. lxxxix.. c-.
Foꝛnica. . xj. xj.
Flos egreditur. M. xj. lxxiiij.

unicul?. K. v. xvij. .
=DW rxiij. G

agius. B. vj. xvj.
BGallina P.iij.xiij.
Brues. O. vj:iiij. 2. P. xiij.
xlviij.
AUUL meruius. Axxvjx.xE.
viij. xij. .
WUIgdria. M.xii. j. 7. R. . ☚
NrpJỹf.
Ignis. Sxiij. xviij.
ntroire. P. ij. xlj.
Infirmus. El. viij.xxv.
Judicium. M. xj xvj.xxxv. lj
xcviij.
uſtus. M. xj. liij.
udicare. El. viij. xx.

2

D

Tabula

Zachꝛyme. M. xij.yx.
Zex. A. ri.xxxvui. cũ ſeinti.
bus. 7. S. v/ Fviij.7. D. xij.
vij.7. E. viij. xxvy
Zeo. A. xij.xlvj.et. F. vlij. et.
H. uij.viij.⁊. P. viij.xxuiijj.
7. P. xij. xvj. xxvij.7. P. xiij
xxxvji. R. jJ. vj. vj.
Leo. R. j.xxxv. 7. K. v.)
Leena. DB. xij. xxj.⁊. P. ix.iij.
epus. DO. vij. xvij.
Liberare. Liberatꝰ. M. xj.
i ij. cxxxiiij.cũ ſeqntibo.
Linx. M. xiij.iiij.
Liliũ. M. xij. xr.
LZignũ. P.ij.arti.iiij.⁊.uiij.iij
TLocuſta. A.xv. xij.7. B. xij.

„ij. ”
Loqui.El.viij.xij.
Zugere.Luctus.M. vj.j. cũ
ſequ entibus.
Luna. Y.vj.iij.⁊.A.xix.iiij.
7. . xx. xviij. 7. S. iij. xiiij.
7. MR. v. lxvij. .
Aupꝰ. E.xlj.xiv.⁊.A.xv.xvij
7.F. xxvij. xxviij.⁊. S. xij.
xxvj. et.E. viij.xxv.et. F.j.
xviij.xlj.et. J.vj. x.xxix.et.
J. vqͥ.ix. ⁊. M. vlij. xxxij..
M.xiiij.iij.et.O.v.xix.et.

O.vj.xiij xv.xxxiij.⁊. O.vy.

j.xvij.⁊ P.iiij.xv.⁊. P. rij.
xxxv. 7. R.j. viij.iix.
Aan. M. xj. cxxix. cũ ſeqn
tibus.⁊.O.vj.iij.et. Y. iij.
viij. rx.
Malu. T. v. lxvi.
AMemoꝛari. M. xj. arti. xvij.
Memento. M. xj. cv.
AWiles marinꝰ. .xij.xliiij.
Ailuus. A. xxv. xxv. 7. P. ix.
iiij. et. P. xij.xxvij. et. P.
xiijxlir. =
Miſereri. M. xj.cxxiiji.
Monera. M. vj. xij.
Ouſca⸗Zeyſilv.
Muſtela. A. xij.l.
Mutare.O.vj.xxx.
Mus. P. vij.lxxuij.⁊.xiij.xx⸗
xvij.7. C. ij.v.
Noctiluca. Y. vij. v.
Mouiſima. M. xj. arti.xvij.
7. ſpecialiter. M. xj. cv. cũ
ſequentibo.

Moctua. Vl. iiij. x.

NMubes. P. ij. iilj. . S.xiij. x-
Viij. 7. P. xij. ij.
Ds oꝛlis. K. v. xvj. xviij.
xxiiij.xvij.⁊.O.vj.iij.
DOperarius.O.iiij.p totũ.
Oſtendere.O.viij.x totũ.
Oleũ. P. iiij.xj.
MHm nia.Vl.viij. vij.
Hꝛdo. V. viij. vij.

Huis. P. ilij. xx. D. viij. xvi

Hꝛtꝰ. H.v.Fxij.. V. viij.xxx

lv.
Pauo.M.xiij.j.?. S.xiiij.
xvij.7. A. xxv. xxxij.
Pardus. .xij xv.

Paruulus. M. xij. xv.
Perdix. E. vij.xvj.⁊.A.
xiiij.vy.
Pergdere. M. j.Rx.
Pꝛopꝛiare.Z.xiij.xviij.cum
ſequentibus.
Perhibere. V. viij. xv.
Peccare.V.viij.xxvij.
Philomena. M. iij.j.
Piſcis. R.vj.xu.
Ploꝛare. M. xj. xxxiijj.
Põtꝰ. MM. xiiij.ij.7. A.xxvij.xj
Polus. Md. iij.y.
Pulchꝛitudo.. xj. cljj
OQuercus. H. vj. xxv.
Rana. Z. v. x.7. P. xiij.xx⸗
xvij.

Ramus. . ij xliij.

Radius.h.iiij.iiij.
Kegulus auin.A. xxv. xxx.
Recte. V. viij. xx.

egimere. P. ij xiiij.

SRoſa. M.xi vſjj.
Bota.ſ.xiij.iij.cũ ſeq̃ntib

Rubigo. B.xij Xxviij.

SGaphirus. O. vj. iiij. liij.
E. vj. I.
anguis xpi. P.ij. xlj.
Sagitta. B. vj. xxyj.
Salamandra.A. xxvij.lx.
Sanctitas.S.ij.j.cum ſeq̃n
tibus.
Sanitas. S. ij. v.
Stella. D. vj. ij. xxiij.et. A.

xiiij.iiij.⁊.X.vij.j.
Sequi. P.ij.xliiij.
Septem. R. vij. aiij.
Serpens. A. i. i. 1 Y. vj. viij.
xvij 7. C. v. xlvj. .
Symia. D.vj.lxiiij. 7. E. vij.
xiij...xliij xix.et. A. xv.
ij. et. Y. vij. uij. vj. et. S.
riii-y. .
Cicõia D.xiij xviij.⁊. A. xvij
Bignu. Y.xj. xrr. ⸗
Byrena. Zl.xv.ij.⁊ C.j.xiiij
7. B. ij. xv. 7. Y. Vj. x.
Somnus. M. xj. xx.

Sol. O. vj. ij. 7. Y. vj. iij. . G

iiij.iiij. R.v.lxvij.
Gcoꝛpio.C. v. xli:·
PStrutio. Y. vij. üj.
Scerutari.V.viij.xxxviij.
Tẽplum. O. vj. viij.⁊. V.
viij. xliij.xlvij.
Teſtudo. P.ix.iiij.et.A.xxv
xxvI.xrix. :
Teſtimoniũ ⁊ teſtes. V.viij.

v.....
Teſtamentũ.?.j.v. vij.
Triſticia.M. xj. xvj.hvij.

Vanitas..ſ.xj.art.xxiij.

Tapoꝛ. El. vij. j.
Vleſpertilio.A. xv.xxxij.
Vleritas. Vl. viij. xij.
Ventus.V. vij. vj.
WVlirgo. M. xij. per totum.
Vinea. Si xliij.et. H. vj
xxvij.⁊. V. viij.xxxiij.
Vlipera. P.vij.lxvj.⁊.D. vj.

Vincere. T. v. lxvj.

Vigere. V. viij. xxxiiij.xliij.

Vilſitare.V. vlij.j.xxxiiij.
Vox dei triplex. V. xj. xiij.
Vulpes. M.iiij.iiij et. O.v.
xix.. O. vj lxiiij.7. P. viij.
xxiij.⁊. D.iij.xvj.⁊.S.xiiij.
v. 7. L. ij. iiij. 7. A. xv.lij.
D. xij. xxvj.⁊. E. vlij.xxv.⁊.
HG. ij. xv.⁊. D.ilij xv.⁊.D.
vj.j.7. Y. vj. xxxix.⁊ YJ. vij.
Viij. 7. J. xiij xxviij.⁊. M.
vij.xyů.
Vlultures.R.j.xxxiij
Viſus. Y. vj. Ix.⁊. B. vj.xix.⁊.
xij ri iiſj.
Vnuſquiſq;. V.viij.xij.
Xp̃s.⁊c̃.

Expliciunt tabule
libri ſequentis.

H

——

.

4

.

ANamn G oiumſihe Erchiclon
nrgnnſei Mieliinnn
luoctprticmnd tcteni Gal renn

„ lepectüt u deum danmen

8 Puntastanttsandiantiz roctlun.
Ptäcatrun parn ppelanaſun ſanr

Pin tleingenitnenngit Etſi

AAdiſtatg lantitg rticunersn
nore wbetpꝛcſentosſannilio rerde

1 doſtms eraiſanhbus uonmm voſihn

ftnbetiremoplisſnoturaum. Ende⸗
boſcngoepiſola i. Gagnene nn
üignsopinsbllinoiateſtagcar Nan
Unneſtpoſtens anchoetenderefzultat
inniuddenimnpafarnin
Coqherecttare gngnentatslignainne
lteſcu ſinenalguni indr
titinſanbendoinmatctahelis dic
llnnnuntggengnannteſ
ſgauetluclun itlald Fame
hiitganſtnſitnchicglidouſci

Anmnpanſſfmnlasigcinnisen N

nuo naioriſtbetniinasg megg ſter

ſol onſhitin

——— —
—

¶ Hꝛologus in

Perifn vn fratris Johãnis de Gꝛomyard:
oꝛuinis pꝛedicatoꝛum: in Gummam pꝛedicantium: qualis poſt moꝛtem meam re ca fuerit/q; que
Vpen r Hym opꝰ vtiq; cõmẽdatiſſimũ. Pꝛologus felicit᷑ incipit. bpodie. Idem voffi. li. nn ſhabtſa ern auet
lpes. . N ptũ eſt à platone.nõ ſolũ nob nati ſumusoꝛtuſq; nr̃i
liin D. partem patria vendicat/ partem amici atq; vt placz

ſtoicis qꝗͥ in terris gignunt᷑ ad vſum hominuʒ omnia

ſummã pꝛedicantiũ

e anima capi.vj. Mon inquit minoꝛis cure eſt mihi

N.d Gwii .
5 Taii Snnͤ. creari/ homines vero hominũ cauſa eſſe generaros/
Sumyr Eyn ue “ vt ipſi inter ſe alij alijs pꝛodeſſe poſſent. Sic etiaʒ i0
Snnr Sijn „ — quitur lex ciuilis dicẽs ꝙ homo naſcitur reipublice.
Wl. ren rh. — ff. œ capti.et poſtli. reuerſis.l. poſtliminiũ. S. filius
Gin nimni, Avi. quoq; fa.tranſfuga.in digeſto nouo.li.xj. Quibꝰ con
vipy. Ij.2.A., edaPilohi pꝛimo.Ethicoꝛum vocẽs ꝙ bo⸗
Vultuns Rj num vniuerſale diuiniꝰ eſt. Vide aliam.l.ad hec cõ⸗
ins Ier Inni 0 1 coꝛdantem. F. iij.xxvj. Sic etiam loquitur paulꝰ ad
dri W.r? D.jnr/ 0 . Ro.xiiij. Memo inquit ſibi viuit ⁊c Et ſapiens in
Vn n nid. eccleſiaſtico. xxxiij. Videte inquit qm non ſolũ mihi
8 uiſch. V. pi i laboꝛaui ſed omnibo qurenbn diſciplinã. Iſtoꝝ
Ps. F. ergo informatus exemplo.compilationem à me pus

collectam in iſto libello ad meam et alioꝛum vtilita⸗
tem emendaui augmentaui.ponendo certas mate-
rias ſub veteꝛminatis literis ſ̃m oꝛdinem alphabeti.
per pꝛopꝛia capitula diſtinguendo. Et quia frequẽ/

edicantium vita ſim be
atum Sꝛegoꝛium ſuper Eʒechiel omelia.iij. Sonat
et ardet. Sonat verbo Ardet veſiderio. Es ergo cã⸗
dens eſt pꝛedicatio accenſa. Sed æ candẽti ere ſcin-
tille pꝛodeũt.quia xe eoꝛum exhoꝛtatione verba fla-
mantia ad aures audientiuʒ pꝛocedunt. Recte ergo
pꝛedicatoꝛum verba appellata ſunt ſcintille: qꝛ eos
quos in coꝛde tetigerint:incendũt.Et ſicut ſcintille
à4 diſtantes volant: ita pꝛedicatoꝛes non ſolum in⸗
flamare debẽt pꝛeſentias ſcintillis verboꝛũ:ſed etiaʒ
poſtenis et diſtantibus quantum poſſibile eſt ꝓfice⸗
re vebẽt exemplis ſcripturarum. Vnde Caſſiodorꝰ
libꝛo ſecundo epiſtola.xxij. Sequens inquit etas cũ
aliqua opinabili nouitate ſuccedat. Mam ſi gloꝛio⸗
ſum eſt poſteris auctas extendere facultates. Aat
pꝛeſtantius eſt hereditarias augere virtutes. Sicut
ergo q hereditatẽ angmentat aliqua inuenit ab an-

teceſſoꝛibo ſibi verelicta.aliqua ve ſua induſtriaad

dit. ita in ſcribendo inuenta et ab alijs dicta vel ſcri-
M aliter oꝛdinanda atq; augmentanda ſũt. Vnde
eneca ad lucillum epiſtola. xv. Fateoꝛ a ſapiẽtemi⸗
hi iſta acquiſita ſũt/mihiq; laboꝛata ſed agamꝰ mo/
dum patriſfamilias:faciamus amplioꝛa que accepi⸗
mus maioꝛ iſta hereditas a me ad poſteros tranſeat.
Ahultum adhuc reſtat opus multumq; reſtabit/ nec
vlli nato poſt mille ſecula pꝛecludetur occaſio aliqͥd
adhuc adijciendi. Cuilibet ergo non ſolũ ſibi vłſuo
tempoꝛi:ſed etiam poſteris viuenduʒ eſt. ¶Zid hoc
habemus/ducem.exemplum.et auctoꝛitatem. Sucẽ
babemus naturam. Sol enim et omnia luminaria

nantum poſſibile eſt omnibus lucent.non ſolũ Ee,

entibus: ſed etiam poſteris noſtris lucebunt. i
emplũ.illuſtriũ viroꝝ vitã.diẽ Imperatoꝛ.volũta⸗
rios inquit laboꝛes appetimus vt quietem alijs pꝛe-
paremꝰ. Elt in autẽ. vt dĩne iuſſiões in pncipio collł.
ij. Itẽ diẽ impatoꝛ Hhẽs inqͥt dies ac noctes nobotin
git᷑ cũ cogitatõe œgerẽ.vt aliqͥd placẽs co ⁊ amabi⸗
le nris collationib pᷣbeamꝰ. In autẽtico vt iudices
ſine aliquo ſuffragio in pꝛincipio collationis ſcðᷣe
Auctoꝛitatem ſapientum.Antiqui enim ſapientes
non eſtimabant aliquos viuere.niſi viuerent ad ali⸗
oꝛum vtilitatem. Vnde ſeneca ad lucillum epiſtola:
lviij. Non ſihi viuit.qui nemini vinit. Idem in epi⸗
ſtola.lxxxij. Paucis natus eſt qui populuʒ ſue etatis
tantũmodo cogitat. Sic etiã loquitur tullius libꝛo

ter contingit mittere v vna lr̃a ⁊ & vno capitulo ad
aliud pꝛopter ſimilitudinem matene vequa agit᷑ in
loco quo agitur et mittitur. quotar᷑ lr̃a ⁊ capitulũ
ad quod mittitur et numerus in margine ſignatꝰ ſpᷣ
quo quod queritur inuenietur. ¶ In hoc etiaʒ opu⸗
culo nõ videtur vanum dicta et exempla inſerere we
diuerſis facultatib.Qnia ſicut dicit petrus bleſenſ
in quadam epiſtola. Munquaʒ inquit frater verbis

vim faciam væqua facultate ſumantur. dũmodo edi-
ficent ad ſalutem.

1 m nec ve herbis queritur in q̃
terra vel cuiꝰ hoꝛtulani cura vłcultura adoleuerint
dumodo vim habeant ſanatiuam. Mam efabula
gentilium moꝛalitate foꝛma qnq; eruditionis elicit

et phas eſt etiam ab hoſte wceri ⁊ ditare hebꝛeos e

ſpolijs egyptioꝛum.ſepius tñ per exempla ponunt᷑ ac⸗
cepta de monbus hominum/ꝙ; de animalibus vel œ
alijs rebus ignotis. vtpote hominibo quibus loquẽ-
dum et pꝛedicandum eſt magis nota et credibilioꝛis
perſuaſionis.per notioꝛa enim ⁊ebet ignotoꝛum ſcis
acquiri:frequentius etiam exempla ſunt applicata
contra vicia pꝑticularia.qꝛ generalia minus mouẽt/
et volant tm̃ ad aures quemadmodũ amic genera⸗
les qui tm̃ recipiuntur ad aulam.ſingularia vero vo
lant ad coꝛ ſicut amiciſpeciales qui recipiunt᷑ ad ca-

meram. Se hoc regratiatur Ruth.j. Inueni inquit

gratiam in oculis tuis.et locutꝰ es ad coꝛ ancille tue.
Aulti loqunntur.ſed non ad coꝛ.quia nõ uotione
ſed verboꝛũ compoſitione et philoſophie oſtenſione
aures vemulcent auditoꝛum contra voctrinã Augu
ſtini li.væ catheziʒãdis rudibus. Maxime inquit eſt
vtile noſſe ita eſſe pꝛeponendas verbis ſententias.vt
pꝛeponitur animus coꝛpoꝛi.et ita malle vebẽt melio⸗
res ꝙᷓ diſertioꝛes inuenire ſermones.ſicut malle di⸗
cunt᷑ pꝛudẽtioꝛes ꝙᷓ foꝛcioꝛes habere amicos. ¶ Eſt
aliud etiam aduertendum ꝙ frequenter in hoc tra-
ctatu adducuntur gentiles et eoꝛũ opera in teſtimo⸗
nium veritatis.Et ſi queratur in wctrina xpᷣiane fi⸗
dei quid nobis æ his que foꝛis ſunt. Reſpondet bro
Hꝛegoꝛius in moꝛalibus li.j.ca.vj.ad confutandam

umpudentiam noſtram. gentilis homo Job ad exẽ-

plum væducitur: vtquia obedire homo legi ſub lege
poſitus væſpicit.eius ſaltem compatõne euigilet.qui

*

ſine lege legaliter vixit. Erranti igitur homini data
E lex. erranti vero ſub lege adducit᷑ teſtimoniũ illoꝝ

qui extra legem ſunt.vt quia conditi.conditionis noõ
ſtre oꝛdinem ſeruare nolumus pceptis admonemur

Et quia pꝛecepta cõtempſimus/exemplis confunde⸗/

remur. Sic ergo homo ſine lege ad medium veduci

vt eoꝝ qͥ ſub lege ſũt pꝛauitas òfundat᷑.eteractione
ſeculariũ actio ↄfundat᷑ religionis /oñ illi viuẽdo cu
ſtodiũt/q ipſi ꝓmittẽdo ↄtemnũt. Huice tisã po
ſito accidit ꝙ cei vᷣtus et ſapiẽtia nõ ſolũ niniuitas
verũetiã ciconiã / miluũ / ⁊ yrũdinẽ atra incredulos
tpᷣs ſuũ nõ agnoſcẽtes /in teſtimoniũ crimĩs inuita⸗
uit. necnõ et Job iumenta pꝛecepit interrogarevt
rõnem habentibo et nõ vtentib ſint in exemplũ.
Ex diuerſis ergo multa colligẽdo in vnũ nõ ſine ma
o laboꝛe. naturaʒ ſequoꝛ apũ. Vñ ſeneca epiſtola
xxxvij. apes inquit mitari æbemꝰ q ita vagantur 2
floꝛes ad mel faciendũ carpũt vinde quicqd attule
rint diſponũt:ac ꝑ fauos degerũt. Ita vebemꝰ qcũ⸗

q; ex diuerſa lectõe ↄgeſſimꝰſeꝑare.meliꝰ em̃ diſtinæ⸗ ⸗

cta ſeruant᷑ veiñ ad vebitã facultatẽ ingenij in vnuʒ
ſaporẽ varia illa libamenta redigere vt etiã ſi appa-
ru erit vñ ſũptum eſt/aliud tñ eſſe Fynde ſũptum eſt
appa reat. Qõ in coꝛpe nro videm oꝑarinatuꝛã. ali
mẽta q accepimꝰ ꝙᷓdiu in ſua q̃litate ꝑdurãt ſtoma-
cho oneri ſũt ac cũ mutata ſũt/in vires et ſanguineʒ
trãſeunt. Idẽ etiã illis quib alunt᷑ ingenia pᷣſtemꝰ
vt q̃cũq; hauſimꝰ/ nõ patiamur integra eſſe. YJdem
epla. ij. Tũ multa ꝓcurreris vnũ excerpe. Jdẽ epla
lxxxvij.nec ſcribẽ tm̃ nec legere debemꝰ. altera vires
oↄſternabit exhauriet/ cæ ſtilo dico. altera diluet in
uicem h̊ alterũ altero tẽꝑpandũ eſt vt quicqͥd lectiõe
collectũ eſt/ſtilꝰ redigat in coꝛpus. Ceterũ quicqͥd
in hoc opuſculo repᷣhendẽdũ eſtimat/ mee aſcribat᷑
inſufficiẽtie.quicqͥd vero vtile / ſaluatoꝛis ⁊ ꝓpetue
vVginis attribuat᷑ clemẽtie et btĩſſimi wctoꝛis Gre
gorij acpatris nr̃i beati Pñici auxilijs. lectoꝛeſq; ꝓ
collectoꝛepᷣces poꝛrigãt ſalutares qð ideo faciãt/qꝛ
nõ minꝰ videt᷑ ꝓmereri pꝛecũ ſuffragia:qͥ opat᷑ cibũ
qui nõ perit pꝛo animabo ineternum victuris qᷓdiu
edificat hoſpitale ꝓ coꝛpibo iterũ moꝛituris/cũ teſte
beato Gregoꝛio in moꝛalib. Viuificatio et ↄſerua
tio animaꝝ ſine ↄpatõe viuificationẽ et ↄſeruatõeʒ
excedat coꝛpm. Meſcio inqͥt ſi poteſt hõ aliquid in
hac vita maiꝰ accipeſignoꝛoſan poſſit hac gra ĩtima
maioꝛẽ veus homii aliquã ↄferre/ꝙᷓ vt ei miniſte/
rio puerſi homines in meliꝰ mutent/vt ce filijs dya⸗
boli filij vei efficiant atra foꝛte cuiqᷓ; maiꝰvidebitur
eſſe moꝛtuos ſuſcitare. q̊ ne maius erit ſuſcitare car-
nem iterũ moꝛiturãſꝙᷓ aĩam ineternũ victurs. ergo
ne maius erit carnẽ reuocare ad gaudia mũdilꝙᷓ aĩe
geſtituere gaudia celi.q̊ ne maiꝰ erit reſtituere cami
bona trãſeũtia iterũ ꝑituralqꝙ aĩie bona eterna red⸗
dere ineternũ manſura. O qualis dos q̃lis dignitas
talẽ gram acciꝑea ceo nõ vebuit vi ſponſa a ſponſo
ſuo cotẽ aliã accipꝑenõ vecuit celeſtẽ ſponſũ ſpoſe ſue
aliã wtẽ wnare/qꝙᷓ vt ꝓ adoptõnis gram poſt młtos
o filios gignere.⁊ æ filijs ire/filijſq; gehẽne regni
celeſtis heredes aſcribẽ. Idẽ ſr eʒechielẽ omelia xij.
c.xxxviij. Nullũ omnipot᷑ẽti veo tale eſt ſacrificiũ q
le eſt zelꝰ aiaꝝ.Ad idẽ btũs.Gꝛegoꝛiꝰ omelia.v.ſuꝑ
euãgelia. Polꝰ inqͥt eſt vbi pabulo victurã ineternũ
mentẽ reficere.qᷓ; vẽtrẽ moꝛientẽ carnis terreno pa-
ne ſatiare. ſoſtꝛemo circa tꝛactatũ ſeqntẽ tria ſt
aduertẽda. VUnũ/ꝙ leges adducte nõ ita in h opu-
ſculo ſcribũt᷑ qᷓtuʒ ad quotatõis modũ ſic in libꝛis
ſolẽt ſcribi legiſtan qͥ digeſtũ vetꝰ nouũ ⁊ infoꝛcia
tũ p dupley ſenibt.ff.⁊ totũ allegãt digeſt. In h̊ xo
ope ⁊ volumĩs ĩ gñali et libꝛiin ſpãli frequẽt᷑ noĩa ex
pmũt᷑ ne illi qͥ dictoꝝ libꝛoꝝ hñt copiã/̊ eos vtẽdi
magnũ ñ hñt vſũ vł exꝑiẽtiã inqrẽdo qð allegat᷑ lo⸗
õ exẽplatũ ab iſto acceptũ anq eẽt
actũ vłcoꝛrectũ ĩmltis.i ſpãlit᷑ pᷣma lra a ſeq̃ntiũ
diſcrepat capituloꝝ diſtinctõe ĩ ext᷑ioꝛiarticłoꝝ an⸗
notatõe.Cerciũ ẽ ꝙ freqnt᷑ fit miſſio ad ᷣmões tãq;
ad materiã ſilłeʒ vłbꝛeuiꝰ oꝛdinatã. Exꝑlic ꝓlogꝰ

rr

Abiectio. A .

Incipit ISumma.

Biectiet de/

peeſſi ſunt qͥdam in h mũ/
do ꝗꝓpua electõne pcedẽte:
alij voluntate ↄſequente
alij voluntate ſemper con
tradicente. Pꝛimi a veo ex
yaltabuntur. Secũdi pur⸗
gantur. Tercij bis puniẽ
tur. .
Bepꝛimo habemꝰleremplũ/ ducẽ / ⁊ auctoritatẽ.
Exemplũ in his que ↄtingũt circa naturã inſenſi
bilem. Lapis em pꝛecioſꝰ in mari ꝓpꝛia natura et in
clinatione pꝛimit᷑ ſed a ſapiente inuẽtus:exaltat᷑.
Gicqui ſe in mani hiinꝰ mundihũiliauerita chꝛiſto
exaltabit᷑.et ecõtra palea et putredo in mari exalta/
ta a ſapiente abijciuntur.ſic quem mundus exaltat
chꝛiſtus depꝛimit:vnde œpoſuit potentes:Tuce.ij.
Buxem habemus vitam illuſtriũ viroꝛum/refe:t
Valerius libꝛo.iiij.dictoꝛum et factoꝛũ memoꝛabi
liũ ca.iiij.Se atilio ab aratro rapto/vt eſſet imꝑatoꝛ
romanus. H̊ ille ruſtico opere attrite manꝰ ſalutẽ pu
blicam ſtabilierunt ingentes hoſtiũ copias peſſun⸗
deverũt/qͥb erigebãtur triũphales currus.nec fuit
his ruboꝛ eburneo/ſcipione vepoſito agreſtẽ ſtipitẽ
aratri reuetere. Idẽ patet ve ſancto alexio.et ve elea
ʒaro.ij. Mach.vj.qui voluntarie ibat ad ſupplicia.
et e multis alijs martyribus et confeſſoꝛibus quo⸗
rũ quilibet poteſt dicere illud ꝑs.lxxxiij. Elegi ab⸗
iectus eſſe in wmo dei.
WM¶ Gecundi purgantur eta væ recipiunt᷑/ et ad hoc
ꝓmittuntur vepaimivt ab eo recipiant᷑ et exaltẽtur
ſicut bonus paterfamilias ꝓmittit granũ optimuʒ
in terram deijci vt cꝛeſcat et in hoꝛreu exaltet᷑.d h
etiã ꝑmittitur flagellari vt purgetur Eremplũ ad
idem in natura irrationa bili.ſerpens flagellatꝰ ve⸗
nenum emittit. An natura rõnali/latro flagellatus
veritatẽ fatetur et ꝓmittit latrocinia dimiſſurum B
Dictat rõ/ ꝙ videlicet infirmatus et tribulatꝰ cgꝗuſã
ꝗrit infirmitatis vt ceſſet ⁊ tribulatio ceſſet. Gic
ſpiritualitercũ peccatũ ſit cauſa tocius tribulatois
et vpꝛeſſionis illud afitẽdo ceſſat qð ſi fecerit a xeo
recipietur Exemplũ ve manaſſe.T. v.xl.⁊ epaulo.
Et licet æus pmittat bonos a malis in hoc mundo
Tijciſtñ alia eſt intentio flagellantis alia pmittẽtis
et recipiẽtis. Mundꝰ em̃ ⁊ mũdiales intẽdũt bonis
nocere qꝛ ↄtrarij ſunt oꝑibb eoꝝ nolũt ↄſentire fal
ſitatib eoꝛũ/vel qꝛ volunt eoꝝ væfectꝰ coꝛrigere/ſed
q̃nto ſic plus vepꝛimũturtãto plus a ceo diligũtur.
Exemplũ in moꝛib afflicti et incarcerati in regno
tyrãni ſemꝑ fidẽ quã ᷣuant veꝛo regi ſus cui iperbel
lat/ vero carnioꝛes erũt.ſic vittric qͥ odit ir̃em 2
filiũ eius filiũ mri adherentẽ vᷣberat/quẽ mj eo dili⸗
gentiꝰ cñ ad eã venerit ↄſolat᷑. Vittricꝰ bonoꝑ ẽ mũ
dus. mali qͥ filios vi affligũt ⁊ veijciũt.ſed ipᷣe eos
ſolabit᷑ ipᷣo teſte q ait Iſa.lxvj.Ouõ ſi m blãdiat᷑
filioſita vos Molaboꝛ.⁊? in irin ↄſolamiĩ et videbitis
et gaudebit coꝛ veſtrũ.Figura.j.Regũ.xxx.dauid re
ficit et ↄſolat᷑ puerũ a mgro ſuo crudelit verelictũ et
abiectũ.ſicxpᷣus ne pereat abiectus.ij.Re.xiiij.

f.

Arꝰ.j.

Arꝰ. ij.

.ij.

.iij.

Arxrꝰ.iij.

Tercij nõ coꝛrigũtexemplũ v grano putrido qõ
Hagello coꝛrũpit᷑. nec tñ paleã dimittit.et lignuʒ in⸗

duratũ et er antiquo incuruatuʒ/ciciꝰ frangit q;ad
rectitudinẽ reducat᷑ ſic ⁊cerxẽplũ in natura ſẽſibili
equo antiquo qui nec flagellis diſcit ambulareſ
redit ad antiquam conſuetudinem:tales bis puni⸗
entur. Exemplũ in moꝛibꝰ/latro qui pꝛopter amiſ⸗
ſionẽ vniꝰ auris nõ coꝛrigit iten amittit aliã in po⸗

Ee „D

.iiij.

„V.

an⸗ apum.
liehrmitpkilun hanl l
Stin t nent de den

Umtie r e naͤtienoe ruahbin

ſcſtiiiftolpohaü donnu radi
n gn guarnün oe
nudoci lloegaltabit.ꝛbocin ned
lgii ict cin no ganstin aion
Fulmamrscol i iindigeſtoe
oubccamus schüilts Nteraltemun
Cbönöenbuentreputwi diomis:
nvi. rpnisbidictöne coſeq mereret
iicnilllis egnamur. 4lat:
Heninij Qpabiecnifumutnunci
anlelailarnuſtm Ne⸗
Ceq nüdabitareiſu Oatd. n anſt⸗
MMi. Baamegeo Aniſtead alta
nnñs lati enitiocömnnios una gat
linüſlchononos jüt iad eltugdol
Uitt hülliatmnſesbſehcunt. gi

Wppaan attbuntcecnisd gion

icereſempe

nsgetus müdnzfnanen
Wdtdſuntdicmi ſ
Neie
11 nnſnndlgmmieh
cmnuwcnmnreſtlianine i
munkmgannt Nlalcz 4
Gilſnpilica mnne⸗
Nbangatanatliiſoci
rüi naininiini an⸗ .
ſac ſteggaſeniofnn,
nirinntteioſentadiſnn
— glerdicamenn .

Dlngad dr ci

hali Krüaretägn
nend Mnann
tudnnneerdendeiſie
genndedan Aumam zzn

Kunne
ueſeleminhnd Sð A
3Rn Regnp ura bücere
h ,,„ tõ .AIrigura weoh⸗
tradi unne ſendun. nõ redn ad iin .M pharaon.
altahnne al perc⸗ misjn rit. Bed reduxi aone ? veh
bunt Ami . riũ ᷓ ec eã p aliqᷓ t. Eʒe. xxxiiij ero
gontn, . laNoe vj Fahelar, Wenet nec abi xxxiuij .quos
ababemeimn ni Aenn iaſzlaut relrerche Emde leraido: oebieeti⸗ totũtẽp⸗ A
Narnisnezkin iſducz ni Rant ans glloaſi =Sð eralon d etus. vt opa al 1.
ep Neaoſei ut ar 7ouctoritati ualil oſ aperaltatos a exepla cauſa:ge 3 t male agit comunit ba abijciãtur
Apꝛünit inm Ncanat tonttati cogitã itos. a tos 7 ele rmũdi. 10 enebꝛ arũ odit iter peccã ãtur tenebꝛan
ſt ſed gri dy uräinſeng gener gitãt vlt micis ſi uatos et i di. Vi dici⸗ ꝛ grũ ucẽ eccãtes qꝗᷓ eneb
manbus l n narniel enlosr vere a reſſe taſager etin diuerſtis dicia⸗ini numerstarda i Grunttnebae
reaianelect büilanentie ne iaſaopl fati. Gnb amietn g aita nobiles ir⸗ drran vicel ntones D. en aut oper
bcan putr Werita tei i occaſiſ. placere tã ab amici. ꝛimi iles. it. qᷣtur qui cet vnꝰ g. ebꝛi nicatio operg
eimitmnel eloinme ct mocſtone gi õü 2 quaſii. a ſoe⸗ uitali Salig darn ueh aingfni
t: ſicqa man 0 imẽt ne giam ncis 1ti qꝙ; ab ini aſi inſcij plũ i cg abijciẽ a agu odit es: ho mmu
—— n crolt ſe 7 dũ mũdi ſuã pii meri inimici i in ijciẽda ſi t regnũ qꝛ lu miidi
dp Undusenene, fa udi f. piculo ey ab ini nicisaffe n natur unt ci gnũ veinõ cx ſuũ i ig
lib⸗ nus vita uitpote seralt nüt i tn ulo exponi Unnerg r po⸗ es. cerui a ſenſibili ron ſhen ſo. üimpe⸗
Wiidicn uſinün A v famte prloeol cõſulte rchegnganor⸗ ptõnẽ lſig. et bili. Celũ inereſumgtar a .
ii. ndes: Nuce ij . 5 aöſin; vin lũ abijci um ntur.
atilio Actoꝛum Viro ce. i. vult apud e. ſalubꝛi ecogitar 5 ſulunt: eno re Exe ð ſi nõ f⸗ 1 u bon ujcit ptõe. Ey
Fille abana etfactoꝛij mjrefen vij xp̃m. Ar mũdũ us caperẽ eaĩam .gſſerent. n mplũu i acit. ſi⸗ nũ ſe pur Pegꝛina rem ij
mſivA. zümemorb les. x emnaittepuran et exẽ ppetue ex nal ſentiẽ. n natur ignu e⸗ urgat abij paſſio
Nlieryn coo pro/yteſte mondb g. vos ſ⸗ mũdi ſa tari ſtultu Eplum e expo⸗ cinã tiẽs in ſ. a irratõn nö inſe eltc 8
unt in mnte etinpat pſim apiẽte aplẽtibv vt ſi paulo.qui tö qreꝛe. ſi emalũ ꝗᷓ tõna bili epuꝝ oꝛru
erigebi⸗ gentes ⸗ temon ſ Nto⸗ a vſq; s. nos ſt v. vos ſit ſapiẽ qui önẽh ſicut Dici qrit ũlð i. Cani⸗ nec ſanũ
tur tmi oſtiij Pſaluri p bedã ſi adhuc. j ulti. nobile ẽs apud v. ſta eꝛban:ſa cit g medi eijc is om̃ nu
— cgplus eſice Rbedäſutill cj. o Laalibroreſeoman Ntareaſriadre ntes Wacre ſarn. m̃e ani
ſcpion ales aurru peſſun⸗ es. ne in lud Ja Z. ij. Ta iẽ ſe om ignobi clii alonge tẽ lecen eueneri ima medi
Jasgatetanh s, necfu et vos qt indi co.. Om lcePnif vori x ingief eſt vrvrdNef,i örd rogei
h patet deſ⸗ to agreſt lutt patiemi Snemi ſi e gaudiũ lã cõſolat 1 Exremplũ i ote erẽt ad q̃ ñ ĩ prato cogni⸗
V.qui vol anctoalexie eſtipit exaltari: inl. gꝛ n ſi malii. iũ exiſti eꝰ ens ſe plũ inn pꝛudẽte Iqs berb dimitt
alij untan erioet de bil in h i: xep nõ ẽ xpᷣi n hoc mũ̃ imatefr. 1 gꝛaug nnaturar tes ſicut ſ. as p ſa eten
artynb neibatad ſt elea Idi oc mũ ami. A& lane religi udo fl 4 narte: fe tu. qᷓrit atönali erpent n ütat
oteſtdi⸗ lbusetconk⸗ nppliein in vi⸗ müdo ß ſpei. alinihi igronis i oꝛeant dü net alſuz fu per ſud li coꝛpali Sraarſe
cerelllud pz orcaggge Iite ig coti ſpe illi il hñt i is ĩ hoc mũ vü. ne totũ Ecinsr udese d pali. hõ em̃ ath.
. .lrxrxii. Elegi . ſocij xpᷣi vt hic i gauder ni ad qõ tẽ o. vos ni ile moe⸗ cadat.f. abijci ijcere. E enti⸗
purgantur egiab⸗ vei iqſni n lrͤrge anei, Pegiti Ronngeſen ſ. nr afteni⸗ Erẽplũ
daterfamtlias pmittn len aralta Koleut gin wn o dſce m⸗ nerbeineing ge, recipiẽ Hroihetorer pul uij
hciyt aeſe pmittit grani altetur ff. el cit ꝙ qͥ i ũt. h p xpo abij o plebi⸗ oꝛes. cõſi Pcitoꝛe Edus.h̊ᷣ itoꝛ et xem I.
HHõ timn Relurergeagel g. oc in roõ bijciut/i 15. pena et iliato 8. vel ĩmoꝛ abüjciẽ⸗ publi⸗
u fagellani in hoꝛren ptumng erubeſ. urãdo. l. eũ gꝛauat i rone c /in ali * turpiſſi ꝛes. vx moꝛte ciẽdu ce
hellclp Guitet Alh ebebvelcamus l. eü q.i. i at in ali⸗ blonü z buie neccpearhel welrerentatezan ſen us. qꝛ re
mimano purgeturE duß ob q nõ s ̊ eẽ hũi .l. in di io deb 7 huic l. qᷣſ⸗ ptatoꝛibo moꝛte dã Ptatoꝛ ſpirat 2
minanonablitſepes emplu xxvij nõ erubneri lea in vigeſto et releuari. qſquis. Cũ l.j. E Panqe Cumd n oꝛes
1t. In na lſerpens fu al vij. vt pꝛi. uerit 6. vt e veteri.li euari tũ t. 6. Cü 6 .Et. C. li. i i ſicu tmaxima
tuna ronali gelat' Piannhhen mor reput. Aaen .li.xij. non ales ſi dyabol⸗ l. r.a irenlen xrima
rähnerrlrn⸗ elavs H Stoſtchnre es wann o ie Uhenrabermobce icaru ee f Sinaleſ 6
agelictt ifinnat ziniſunumh õ quamur. ererer.it. us: Geñ is : omo ahn tegſ n eon inqna⸗
atis yt ceſſet us et tnbulat? cet nn ableerfangeren lta nec no . . capit eis reſiſtẽ ijciẽdi ꝓditoꝛ nquã-
nis yt ceſſet ꝛtnbulatu cguſ 4 mũ gitate poſſi⸗ erat 7 talibo os. vt cipiũ ꝓditoꝛẽ Ew ſic Etm ꝛes et e
ci peccatüſit tio ceſſet. E⸗ parã dabit epoſſid t reducã mitti utur de 26. Ex ut mul ultũ rm ce⸗
„* canſatocins tri „EGi . aw. MW greã ſuã eatis.j ã. ſup it. nobil caſtri xemplũ ta da une
alulairi aus tnbulatol⸗ int eatu uã .j. Pe. iij ple vt bñ es ſentiẽ is eijci in le nt a ra-⸗
edo ceſſat zi tois us latẽ g gee ath. iij .lij. S d vi n⸗ entes f. ntiẽtes f. ci. Exem ge dei in q rege ei
templü deme goͤ ſifecenta den bi dũ hi htc iij aniſtasag videli etee ſerdꝛeen etores empluĩ q lep: 1
naſſe.T. i au ic ho is cõtriti e ad al 98 4ge⸗ 1 tuglit nõ ſentiũ . Dicht moꝛib oſi pᷣ
Pmmittatbonos T.-vxla vpaulo 1 ũt ꝑ hñ̃ili noꝛes ꝗ otritis gr. ta ꝓſili ano ſe⸗ vidẽt er wꝛmiũ iũt. itan abijcitei bomin.
eſtintntiofi malein ocmunin zurt häiltruten Labe dann Ina paret ar wepen, frihmr Aen ek eenar ien khet. eiſta. b wemi
ED . eabſe d alta et. ſicr ijciunt el indicẽ ati ſentiẽ etoꝛẽ pet̃i ꝛmi
Aunc eĩ gelanms alig mini⸗ E penam patel cõdunt pꝛoſiliũ 202 cis c .HEt niſi cẽ veniẽ tiẽt. J pcti. qꝛ ſpi
4 zmüdiales intedit boni 4. WI ebunt .ßH qnr. ut. Electi . uz vellẽ iſi hoc faciã iẽtez. la tem lat pi ;
rani ſumtonieo mridrhan +☛ BI t Sqüeheobi eo ſanr⸗ nöoredt ainci c iiij.
znolüt aſenti ArS. j . lcer gloꝛi⸗ oõtriti ꝓpoſi s vel reſti. erũt. E pñt.añ ni c
vel tncaku ſennre ſu j. i eE E am. oſito abij eſtituẽ t multi ſi. tribu ollo
Volunteo⸗ bct' cngen L õ m rex tuꝰ ijciamꝰ Etes h ſt ti ſic wci nal iudi
Se N ate nperdebe òMD
AEH Incarcemtiin. j⸗ ¶ Ad pꝛimũ oſtẽ icend. aĩmã . elac. Sen.xxvV. icatõ p odie cãte ic i
fide quã fu⸗ n egno ga umu ſe Edet . a. P - rario v. t 6 pat e cãtat
ntrevngl o lißebe amur cu nabrligantſetn ꝛumno oſtẽ⸗ ir- tis. et m coꝛdis t eplo reiſi tet. Abijci Ecce
tandersnt ie ime colin cõmittit 3 maioꝛe ſe igamur. tñ iti ẽ cit Edetur ſuu: Vl lalignit tenebꝛas i ui. ð ala cite e
⸗ e m dienan camer ollici ur. tñ aliqñ o faciẽdũ VDVigeli atis. ſi s infideli p cõfeſſi. os
initacharnte dantle ni li lendũ.li era regi⸗ tudin liqñ ad eqũ bust. icz ab cut pʒ ſ. Anatte cone ronẽ
Gee . dill⸗ rex .licz ſem regis vel ne 7 diligẽti⸗ hoc obli eneb ocul 3 Pmon tis carn ne.
lei mant 0lok Elirne b ni ey eſt v puigdcaz aliqo p̃ lligẽtia ſi bli Bbgendedente, lis teneb e. xxij alita
tã le ononemi obe enturus ud cuz r pcioſũ i icut cui trio o actõis et iᷣ 2as va j. a poꝛticu 3
los miaflit⸗ jciüt ſedieeos deuod m ad illu lo eueꝛẽtia c locale cuſt 1 pen tenebꝛa et inratõi. nitatis. ab ſen
tatedjait in iri Ouo ſimi blilii Bert e gioꝛẽ vtilĩ cũ. cũ mai uſtodtat tn qn ofeſſionẽ õ s etaboꝛ eu1
ſalenj. e ſchi ecti i aq regi itatẽ c loꝛe a tñ qñ ciali⸗ Emore ãti⸗ iez immũi tatis et e ſimilit
i in,ſemietnithhi( Sers unbec gis aſpectu amera di apparatu ialiter in pᷣci tiquo ũdicia tcrudeii E
Jolabn, n . nittit pci re poſſea off. iligeti⸗ et cõmuni pᷣcipui bono ciaz ſuã itatis
corpeſni nlu Fert⸗ li pcioſum i ent:a bij ffene us mü nica õü frequentẽ
ſeie ſinn ſE paunct ”UMũ v cuſteg; nnebatir er elamrartbrs anox q ſe quentẽ
kpr anglo ſuo Ait rtligin nur eã ei xi cam Ita nos qꝗ uʒ unoet verbu mplo etiã confit pe et ſ
unhautmn e pii. cũ alio mundaſer õ dit ĩ runaraf veſihe Fer
konnpit,hni egland putridogf n nraleldnoſat qn veus Rerd ſem lche, Niſi e da. E. vj ummirk fuli et i. rC
annneiuint rnd emt noſtra i lpenfiigene eaz vẽtu ea⸗ mintenila onabelio Et A xi ndutꝰ ẽ ſacc ſolio
rnan un ac n i, i i Pſamnoht õ lẽ vtilit mrus q refert oꝛſum et abijciat ij xix. Et. cco et ſe
anid üiuui i Fnſehme⸗ Rrüinis D ſpũ Prkuasga Laere arinnaſtumndin
ſc ſig diſch co geo iſtis ter u 10 os vidi noꝛtui mult al. uqo⸗ ꝛtis
nte nltene cing⸗ egit ant eiꝰ hoſpiciu is tempo⸗ et terci volẽ idit q̃ſi multas quodã prz p! v.
onſu einem:tale i un 5 rn vtagen⸗ kene inilner B poꝛibo ſpe⸗ 0 volẽtes vnſi pontẽ arti ſuſtineb a cui deꝰ Hoc
aptiran In di teneb⸗ i illud ac ca cia quo ĩ p̃s.x re.qa dem ſſimu ſup ant oñdit
ippoſttini cti di e boneſt ꝛay v ind apli R uſa ſati⸗ tr. ps. xxxvij oni ñ ſup t penas: i
ji i diem p ſte amb nduam o xiij 18 traheba ij. Onꝰ ib qᷣ ſu quẽ on inter
digni i Pafausnl nbulemus. ur ar ij. abij⸗ ſtas nt ad gꝛaue F boné nuſti pcti
n feſto 1 igilia in qᷓ 8. Dic arma lucis ſi nos pct penas. A eguate ſũ pctõꝝ erã 68
inueniã n q; homn em̃ alteri 8 ſic wo abij Ctm. qꝛ i Abijcia 5 ũt ſuꝑ erãt. æ
tur. ita ſa ines ſe terius ſan cit. j —— ciam?g om mẽ. woꝛſi
. ancti ſa diſponut 5 t.j. Re. vii hic v illiĩten epõdꝰ Auz
ne nüut vt ſeipo. erẽ IIj. 1 0 ebꝛa et circũ
toꝛuʒz pcedit euſ eeeplo nsteabieeir, n ebꝛaꝝ ice⸗ Aeee
iini las rdes egleer 1 Akelirer ded di
eplo mate gule et iu dyaboli iin
nus eſt rep i: que ſi
putarẽtur

iij.

Y.⸗

.vj.

vij.

Ab infantia

peſſimixpᷣiani.Abijciũt eniaʒ eñ in mẽbꝛis ſuis pau⸗
pes de wmo eypellẽdo er excludedo et male tctando
et vfraudãm. Abijciũt etiã wctrinã.ſ.eã puipẽden
w. in ps.·xlix. pꝛoieciſti oẽs ſᷣmões.⁊c. illuo ꝓuerb.
iij.Oiſciplinã dñi ne abijcias.·ſiẽ nec frẽs cartã hedi
ſtatis tue.æxẽplo pauli ad Galla.ij. Mõ abijcio gꝛa
tiam vi.

7 2* * —
Binfantia infoꝛma/
or ſũt pueri timẽ vi.et abſtinẽ ab oĩ pctõ
circa qo vue ſut dicẽda. Primo ondet᷑
intẽtũ multis exẽplis. Scðo oñdet᷑ pena. tã nõ ĩfoꝛ⸗
mãtiũ qᷓ ninfoꝛmatoꝝ. Paꝛimũ ptʒ. qꝛ tuc ſt magis
apti et diſpoſiti ad wctrĩe ſuſceptoeʒ. Exẽplũ inatu.
ra ĩſenſibili plãracula nouella ẽ ductilis et ĩclinabil
ad om̃eʒ ptẽ. ſic filij et filie qͥ ſũt ſiẽ nouelle plãtatio⸗
nes ĩ iuuetute.ĩ p̃s.cxliij. Yſta plãtacula vbet appo⸗
diari vᷣga coꝛrectõis.nec oĩ vẽto ꝓpe volũtatis moue
atur. ꝓuer.xxij.ſtulticia colligata ẽ ĩ coꝛ pueri vga
diſciplie fugabit eã. Sʒ aliqñ dũ appodiameta in
caute circa plãtaculã ponũt᷑.ea ñ ſuppoꝛtãt i oppꝛi⸗
mũt. Sic aliqñ ipᷣimet pentes.ſ.pꝛ et mr aliqũ magi-
ſtri. aliqñ nutrices: infantes quos ĩfoꝛmare cbeꝛent
abſtinẽ ab oĩ pctõ coꝛdis.oꝛis.et opis. Et ſic ad veuʒ
eos erigẽ ſpũalit. malo exẽplo vłfacto vel negligetia
oppmũut. Citiꝰ eĩ eos ĩfoꝛmãt ĩ cãtilenis carnalibo ꝗᷓ
eos alliciũt ad amoꝛes illicitos:qꝙᷓ in his q ptineẽt ad
eũ vł eoꝝ ſalutẽ.audẽt et ridet de eoꝝ iuramẽtis
et ſcurrilibo vᷣbis maledicis. Gaudẽtes eĩ vidẽt eos
duci ad patibulũ ĩferni.ducẽtes eos ad choꝛeas ⁊ ſpe
ctacula ĩ habitu laſciuo. Quotiẽs em̃ vidẽt eos pec⸗
care et nõ coꝛrigũt eos dyabolo nutriũt.⁊ qͥbpmale
ↄẽis ĩ ps.cv. Jmmolanert filios ſu os et filias ſuas de
monijs.Exẽplũ ad hoc optimuʒ.b. gꝛe.ĩli.uij.cxvij.
vabł ⁊æ puero qͥnq; qnoꝝ quẽ vemões ꝓpt᷑ iuramẽta
æ qͥ b eu pꝛ ñ coꝛrexerat v ſinu pꝛis ad ĩfernũ rapue
rũt.Sic fuit infectꝰ et ſpũalit᷑ oppᷣſſus Alexãder ma
gnꝰ. quo fert vincẽtiꝰ ĩli.de ĩfoꝛmatione pueroꝝ.
ſiẽ gꝛeca inqͥt narꝛat hiſtoꝛia.alexãdꝛũ oꝛpᷣ dnatoꝛeʒ
leonidis mgii ſui.ñ potuiſſe vicijs carere in inceſſu et
moꝛibo.qbo adhuc puerulꝰ fuerat ĩfectꝰ. Inyta illud
ꝓuer. xxij.Adoleſcẽs iux viã ſuã ⁊c.etiaʒ cuʒ ſenuerit
nõ recedit ab ea.Et ẽ exẽplũ ad hoc vſpeculo nouo.
q facilit᷑ hit maculã ĩdelibilẽ.Et ð pãno nouo re
cipiẽte ticturã indelibilẽ. ſic qð noua teſta capit ⁊c.
Sic adoleſcẽs iu viã ſuã ⁊c.Aliud exẽplum ad pꝛin
cipale ꝓpoſitũ ẽ de cera molli.ꝗ recipit facilit᷑ impᷣſſi
onẽ et ſiłitudinẽ cuiuſcũq; ſigilli.AAd idẽ exempluũ in
natura irrõnali.ſicut œe equo qͥ ambulare dʒ. Et de
boue qͥ poꝛtare dʒ iugũ. Et bꝛeuit᷑ oẽs beſtie et aues
meliꝰwmant᷑ et vmeſtican in iuuẽtute:qꝛ multa ex
iſtis in ſenectute mmeſticari nõ pñt. Exẽplũ in arte
medicine.añq; q̃leſcat moꝛbh adhibẽda eſt medicina
et lana meliꝰ recipit tincturã q; pãnꝰ. Exemplũ ad h̊
in moꝛibo hoĩm. Seruiciũ enĩ iunenilis etatis freqnt᷑
ẽ nobiliꝰ et acceptabiliꝰ:qꝛ pulcrioꝛes mũdioꝛes/ſfoꝛ
tioꝛes et agilioꝛes ſũtſic iuuenes xeolqꝛ pulcrioꝛes
ſunt in aia. VIñ vincẽtiꝰ in libꝛo ce puerũ nobilium
eruditione dict q iuuenes offerunt co ſimilã ſenes
furfur Siẽ em multi in iuuẽtute wcẽt filiosſuos di
ligẽter quõ curialiter afſiſtẽt ⁊ mĩſtrabũt potentibo
ad captãdũ eoꝝ bñplacitũ.maxime vbiꝑ tale ſerui/
tiũ ſpes ẽ de magna ꝓmotõe.Ita a pncipalioꝛi ⁊ si
gnioꝛiet poꝛi rõe eos infoꝛmare deberẽt quõ veo ſer

hirẽt et placerẽt:qꝛ ibi eẽt ſpʒes de maſ ꝓmotõne.Et

ſiẽ videmꝰ vlt᷑ ꝙ caꝝ ẽ nobilibp ꝙ filij eoꝝ nutriãtur
eũñ filio regis vt bene ſint cũ illo cũ reguerit.ita ſtu⸗
ãt ꝙ filij eoꝝ nutriãt᷑.cũ filio vei vt regnẽt cuʒ illo
in regno ſuo.Gʒ vlt videmꝰ ꝙ opoꝛtʒ ſodales filij re
gis ĩ młtis ei ↄfoꝛmari.et facẽ q ie facit et ludẽ q lu⸗

Dit ſieſpũjaliter debẽt infoꝛmãiri filij quoꝛũcũq; ꝙy ſe

ↄfoꝛmãt opibo xpᷣi filij regis ſummi ĩ hũ̃ilitate.ĩ mũ
Dicia. et alijs vtutibo ĩ iuuẽtute ſua.qꝛ frequẽt ↄtin⸗
git ꝙ filij paupeꝝ ſeu ſimpliciũ qͥ cuʒ pꝛib eoꝝ ſunt
nutritiĩ iuuẽtute ĩ victu et veſtitu ⁊ laboꝛib.q eosĩ
ſenectute nõ ſuꝑ biũt.nec eoꝝ erubeſcãt vitã vł oꝑa.
Sʒ aliũde nutritiĩ curijs regũ et nobiliũ et ibidem

impĩguati.ĩcraſſati. ditati et dilatati.cũ ad maioꝛẽ

etatẽ puenerint.erubeſcũt nõ ſolũ pꝛis victuʒ et ve⸗
ſtitũ et laboꝛes.h̊ et etiã nomẽ ſimłet parẽtelã.ſicut
ptz infra.C. x erubeſcẽtia ce filio pariſiꝰ negãte pa
trẽ ſuũ. YIta ẽ in ꝓpoſito e nutritis ab iĩfantia cum
xpoin panpꝑtate et alijs vtutibo.et ðᷣ alijs nutritis in
Tlicijs eqͥtaturis et venatõibo qui neſciũt miſenias
paupeꝝ nec expimẽto. nec wctrina. qꝛ dicũt frequẽt᷑
a malis.et icxo neſciũt/ pᷣm reuereri.ſ̊ xe pꝛem illo
rũ ↄtẽnũt in ſe. Yuramẽtisĩſuis mẽbꝛis crudelił.ſi
cut filij vt dictu ẽ qͥ nõ ſũt nutriti cũ pꝛib ſuis. cœo
ſignãt᷑ diẽ pꝛ nĩ ꝓpᷣs ſinite guulos venire ad me.ſup/
ple vt meciũ nutriãt᷑ ab awleſcẽtia ſua. Quia ſit di/
cit᷑ Tre.iij.bonũ ẽ viro cum poꝛtauerit iugũ dñi ab
awleſcẽtia ſua.Alið exẽplũ ad pncipale ĩ moribo ſi⸗
ue ĩ ↄſuetudineẽ ĩe dño ſeu pꝛe ꝗqᷓ mane excitat ſeruuʒ
vłfiliũ qͥ vebʒ magnã dietã face.et ſpãlit᷑ vbi magna
ſperar merces et tps ẽ bꝛeue.et vbimſta picula atin
gũt in via. diligẽt hoꝛtat᷑.q caute vadat.ſicĩ illqͥ væ
bẽt facẽ dietaʒ ad celũ. Ap plicatõ pʒ.Eyxẽpiũ ad h̊
in viris illuſtribo ve.te.et no. Lauid em ſicfuit wctꝰ
q ait. Deꝰ wocuiſti mea iuuentute mes et vſq;nũc in
ps. lxx. Gic etiã filiꝰ ſuꝰ ſalomõ a pꝛe ſuo q ait ꝓuer.
uiij.Ego filiꝰ fui pꝛis mei tenellꝰet vnigenitꝰ coꝛam
mre mea.et wcebat me atq; dicebat.ſuſcipiat verba
mea coꝛtuũ cuſtodi pᷣcepta mea et viues. Sic thobi
as iunioꝛ a pꝛe ſuo Sic ſanctꝰ Auguſtinꝰ a mr̃e ſua.
Bic ſanctꝰ Nicolaus Sic ſanctꝰ edmũdꝰ. Sicſan⸗
ctus lodouicus rex frãciea mre ſua.q dicẽ ſolebat.q;
libẽtiꝰ videret filiũ ſuũ et heredẽ coꝛpaliter moꝛi ꝙᷓ
moꝛtalit᷑ peccare. Och nõ ſicmõ.qꝛ mallẽt ꝙ pecca⸗/
rẽt moꝛta lit᷑ ꝙᷓ ꝙ caput illoꝝ wleret.de quolibʒ iſto
rũ et his ſimilibo dici põt.illud Tho/j.:binfantia
illũ timere vũ cocuit.et abſtinẽ ab omni pctõ. Sed
differũt infantiũ coꝛrectõem.aſſerẽtes eos nimis iu
uenes ꝓ caſtigatõe eſtimãtes ſe totũ ĩpoſteꝝ coꝛrige
re.et ad bonũ finẽ eos veducẽ᷑. Sed adueꝛtãt tales q;
xecipiũt pueri em̃ puri ſunt q̃ſi ãẽgeli. Angeli aũt ſta
tim ſe vderũt ĩ ʒelo vel bono vłmalo.etĩ hoc adhuc
ſtãt. Gũt etiã calide nature q̃ſiignis. Ignis vero ci
to aſcẽdit vel extinguit᷑ſicĩ pꝛopoſito ẽtiã pʒ. Item
exquo cito ſciũt aſſuefac ad mala et leuitates et iu⸗
ramẽta.qre neſcirẽt ſe aſſuefacẽ ad vtilia.ſi eſſent in-
foꝛmati.Et hoc aduertãt illi qͥ iſtius ſunt opinionis
ꝙ faciliꝰartẽ addiſcit.qͥ nihil æ ea ſcit qᷓ maleĩ artis
pncipijs vel eiꝰ ↄꝛijs infoꝛmatꝰ.qꝛ tũc opoꝛtʒ pꝛimo
ediicẽ anteqꝙᷓ addiſcat.qð oñdit vegetius ce re mili-
tari li.iij.cx.ſiẽ ptʒ ſᷣmo.lv.⁊.lxxij.vvcẽs ꝙ milites
q inuẽtute ſunt ĩ arte militari exercitãdi.vt arte ⁊ nõ
caſu vincãt. et addit cauſaʒ faciliꝰ in qͥt ẽ ad vᷣtutes
nouos imbuere.qꝙᷓ;p̃terit os ruocare.Siẽc arboꝛ añqᷓ
incuruet᷑ faciliꝰ ĩ rectitudĩe tenet.⁊ pãnꝰ faciliꝰ ̃cipit
nobilẽ coloꝛẽ.qͥ pus nõ recepit coloꝛem ꝛiũ. Nota
optĩe.C.viij.xij.Et ſmõe.v.xi.Sicã moꝛibo aĩa fa⸗
ciliꝰ recipit picturas vtutũ et vei ſimilitudinẽ.qᷓ pꝛi
us ñ recepit picturas vicõꝝ nec dyaboli ſilitudinem
SBya bolꝰ ñ libẽt᷑ dimittit Fᷣuũ qͥ ei fidelit᷑ incipit ſᷣui
re.ſicẽ nec hõ facit. Sʒ hõ talem qntuʒ pt ſibi ſtrictiꝰ
obligat. ne ad aliũ recedat. Ita dyabolꝰ talẽ pluri⸗
bus ligat vincułpctõꝝ faciẽdo magnã cathenam ex
pluribo anuł quo ᷣuũ ſuũ ducat ad ifernũ.verbi gꝛa.

.ix.

riij.

Be gula et ebꝛietate ad luxuriã. luxuria ad debita xiiij.

hẽda et nõ ſoluẽda.qꝛ illa pctã ſũt ſũptuoſa.ino

,

n irc cigcint abifänn. Nu
4 ne l Etlinnifck it uun
4 un znchoſttflcnoingaſt fü
ieeifentzinfneſtutmn pmüͤinchnate
Diatenäciq dinfutintenchus lag
Pnapioerpoſtüuc ti legablei nicer
Ithicien ctali gianlo iults Atipef
u aliireretopewsa hin omarrir,
Nitz Eccliri. ili ingtubi nndi
lullosopuenacox. llenbiſütſema e⸗
Chdoſtetos ylori ſaead llas. Aide &
Cinucemici toiiuueturecttude latana
binefoteincunet etno getarnb iee
Auborinduntnqffteant Etlignüpten
uuctfndnniannt Datltn
inchnptetes, Deguit
ſlamdatnden
Efilt na ehe Mmsneas

ſe egaig Auer n Etſiefitik ad ns

ngtiteſtgd fit Videi
rn do⸗Gdis Bugd minimiüme
Pnehim aniͤbeniiningaun⸗
j O onoſcinfonnent ſei woſi

“ lſſerinobecter

menitniniumiftininal⸗
poſteniol üt undtchlliann
abelletegjeingnun. Rard nnn
ſanigucit leicleien
hnud dtglenglenfumenin

hleſanor
ratitdo, Zurin Autiöipnini

=
S=.
E,.
.
– =——
S = —
=
—
=

ataba e,
wanenaſun Huiſini

rdoſen ie manecratar ene⸗
grinaiſtageihchnen
biheenett rbinitslun i
rbortar geauteragat ſeitl N
cli Rypllan g Erinlini⸗
pe te etno. Dauid eñ ſicfut wet⸗
rmeginnentutemeget yſchnücin
li⸗ſusſalona hieſno d alt pner.
us meitenelbet vnigenit? coꝛamm
at me atq dicehat ſoſfcipiat verba
heeſumman nue dathobi
0 Bicſanct? Augaſtind amfeſna.
blaus Bicſanct eamid. Dicſan⸗
rerfroͤgeg mreſua dick ſolebat.
luũ ſuuet herege coꝛpaliter mon
Och no ſicmo gemallẽte Hende
caputillop wleret. wMq uolhz iſto
dic pot illud Tho . Abinfantia
cuit etabſtinesbomnipeto. Bed 1
correctöem aſſeretes eos nimoin
eeſtimätes ſetotüſpoſtep comige
eos deance Bec gaertaͤttalts cy
pun ſunt qſiogeli Angeliautſt
do elbono rmalo Aibocadhut
ſide nature ſtignis Jenis veroc
inguik icipꝛopoſitoetl Iten h.
nheicigdme Etleuitateo et in/
itſeaſucſndiga tluuſeſinn
aauen it lligiſti inr unn
aiſct qnihl rſct nlnan
zuisint nieit egenlo wrenli
daiſer hainnr ſwrismlite⸗
vtz fmno lv. natitiſtenen
ſarremilltan ett vin ti 90 Ftutes
lt uuſiz fll cge rho aſi

xvj.

xvij.

Vrꝰ. ij.

xviij.

Ab infantia

ad furta/pᷣmo minoꝛaſpoſtea maioꝛa et homicidia.
poſtremo ad furcas inferni. ſiẽ patet ſmone.xij.vij.
Quot em̃ actꝰ pctõꝝ ↄmittit et obligati tot vmmcuł
ſeipſuʒ dyabolo ligat ergo facit ciciꝰ qð ve pcipit ꝑ
AYla.lij.Et ſolue vincla colli tui cito.qꝛ ↄſuetudineʒ
obtẽta dumittere eſt difficileſ qi otra naturs. Et h̊
ſpãlit in malo.ſicẽ patet. C.viij.xj.cũ ſequẽtibʒ Vbi
viſus eſt mẽtitoꝛ in iuuẽtute: verax in lenectute:ſic
fure. Sic etiaʒ raro v luxurioſo accidit/qͥn tal ſit
veloꝑe vel volutate vłcogitãdi voluptate. Sic etiã
mercatoꝛibo.vbi etiã eſt tepidꝰ et ocioſus in inuẽ-
tute/⁊ agilis in ſenectute cũ ſit qi otra naturã.Quo
mõ largꝰ erit in ſenectutelq prius fuit tenax auarꝰ
Nuõ poterit tũc ieiunare/cũ factꝰ fueit q̃i bis infãs
Optet em̃ eũ q̃i infatẽ cõmedere. ¶bi eſt qͥ totu re⸗
ſtituat in ſenectuteqͥ male acqſiuit ĩ iuuẽtute:Quõ
tũc ſobꝛꝰlqͥ pꝛiꝰfuerit ebꝛiꝰ. Optet em mane bibere/
E naturg ſiccioꝛ eſt. nec pᷣt tũc camiſiã vimittere/qꝛ
gidꝰ eſt/ nec oꝛare/ qꝛ caput vebile ẽ ⁊ pectꝰ ſtrictũ
ad oꝛãdũ/ſed nõ ad garrulãdu. Mec vᷣbu dei audire/
qꝛ ſõnolẽtus eſt. Nec pegrinare/qꝛ vebił/ nec aliena
reſtituẽ vel elemoſynas dare/ ne pauꝑ ſit. Etqnõ tẽ
poſſent metere vel colligere ꝗᷓ pus nõ ſeiauerunt nec
plãtauerũt: Patʒ ergo ↄſiderãti.q iſte ſpu ales infir⸗
mitates q̃ ab infatia cũ hoĩe creſcũtraro et cũ diffi⸗
cultate ſanant᷑.ſiẽ arboꝛ diu ad vnã ptẽ ĩclinata/cuʒ
ifficultate rectificat. Mon tñ impomibile.qꝛ arboꝛ
paulatĩ cũ potẽtia poſſʒ ad rctitudinẽ dirigi/niſi ſit
tota ĩdurata. Hec difficultas oſtẽdebat᷑ in pueo quẽ
viſcipuli nõ potuerũt ſanare ſ xpᷣs.Cui qrẽtijrñdit
pꝛ Aa rci.ix. ei accidit ab infatia. Nõ. P.vij.lij.vj
Itẽ ſᷣmone.j.iiij. Et licet difficił ſit ↄtraria aſſuefa
ctio in pneipio fit tñ leuioꝛ in ꝓceſſu.ſiẽ pʒ xx arboꝛe
q̃ rectificata in fine ſtat otra pinã inclinatõeʒ faciłr.
Bicut etiã ei qͥ diu fuit in tenebꝛis /licet graue ſit in
pᷣneipio ex poſtfacto tñ ælectabileẽ videre ſolẽ. Pꝛo
pt᷑ h̊ pᷣdicta et alia ꝑicula ↄſultiꝰ eſt tẽpeſtiue hoſpi⸗
ciũ celi qrereet pueros ad h̊ͥ infoꝛmare iur pceptũ ſa
piẽtis Eccli.vij.Filij inqͥt tibi ſũt/erudi illos/⁊ cur⸗
ua illos a puericia eoꝝ. Filie tibi ſũt ſerua coꝛp? eaꝝ
et nõ oſtẽdas hylarẽ facẽ ad illas.Ad idẽ Ecci.xxx.
Curua ceruicẽ eiꝰ ĩ inuẽtute et tũde latera er du in
fas ẽ ne foꝛte induret/et nõ credat tibi.ſiẽ pꝛedictũ ẽ
æ arboꝛe indurata q ñ flecti. Et lignũ plenũ aq cũ
accendit᷑fumũ amarũ emittit. Sic tales fumũ mur
muratõis in coꝛripiẽtes. Sequit᷑ ne vs illi ptãtem
ſuaʒ ſcʒ ſuipſiꝰ vel alioꝝ bonoꝝ nmimis ne eis abutat
ſiẽ filiꝰ ꝓdigꝰ Auce.xv. Et ſi offẽdat᷑ ad eius tñ vtili
tatẽ eſt qð fit. VUn btus Eꝛego.minimũ inqͥ t puero
ſhᷣtrahimꝰ/cui totã hereditatẽ reſernamꝰ
Di vero nõ ſic infoꝛmentſed volũtati ;e in iuuẽ
tute dimittant᷑/vuo mala freq̃nt᷑ ſequunt᷑. Pꝛimuʒ ẽ
toſten ipſi ſũt pentibo rebelles/ er otrarij/⁊ te-
ioſiſet inobedietes/ et ingrati. Raro em viſũ ẽ ꝙ pa
rẽtes din gaudeãt ꝓle male infoꝛmata ĩ uuẽtute.
et h rona bile ſatis videt ꝙ ſicut ipi ꝓꝑmittũt ꝓlẽ eſſe
inobediẽtẽ cæo/ Jurãdo/ et alia turpia omittẽdo/
⁊æꝰ poſtea ꝓmittat eos pentibo inobediẽtes / vt in ill
affligant᷑ quos inoꝛdinate dilexerũt ? male cuſtodi⸗
erũr.Qui vlicate nutrit a iuuẽtute et a puericia ſ⸗
uũ ſuũ in fine ſẽtiet eũ ↄtumacẽ Pꝛoner.xxix. Mota
A. xxvij. lu. Et. F. v xxij. Sani & eſſet filios ⁊ filias
et ſernos et ancillas dieb feſtiuis ad eciam vłcam⸗
pos ducerelqꝙ; aꝰ ludos vel ta bernã. Vnñ Criſoꝰ ſu
Johãnẽ omelia. iij. Cuʒz inqᷣt ſex dieh vobis/ſeptio
Txo vacare veberẽtlad theatra ludos eos vucitis/ñ
attẽdentes qm̃ in cerã mollẽ facilis fit impꝛeſſio.2 fe
ras a iuuẽtute aſſuefaciẽtes/mſuetas facimꝰ SGic ̊
henlie inclinate ſũt ad malũ a natura/p wctrinaʒ
mãſu eſc

—

totum.
(

ũt Ita ecõtra ex alia ꝑte filij et filie ve. li

A xiij
mclinent ad boni/ ꝓter vfectũ wctrine. peũt. eu
flẽdo ꝓlis veſtre fatnitatẽ vel malã foꝛtunã reij 55
ritis nulli niſi vobiſipſis ĩputetis. Mõ. F. v. j. Gcë
vita znnenit oifalui⸗ in moꝛte vtet in voloꝛe 1 dãnũ
Wꝛiu.et etis ꝑentũ et in aĩaꝝ piculũ vtriſq; ſiẽ patet
P hoc Prefert boeri⸗ wr diſeiplina elae er lo. qᷓ
cũ eſſet iudicatꝰ ſuſpẽdio /ſub coloꝛe q̃ſi vellʒ parrem
oſculari ntilo patris naſũ abſcidit/eo ꝙ ipſu ĩ iuuẽ
tute nõ caſtigauit.aſſerẽs ſe ꝓpt pꝛis vefectu in ilud
incoõueniẽs incidiſſe.Ad ideʒ fert᷑ in libꝛo v apibo æ
ↄſili.qͥ cuʒ diu poſt moꝛtẽ pꝛis infirmaret᷑ nec vellet
amicis ſuadentib ſacramẽta reciꝑe/ſed miſer ſic diu
vvſpatꝰ iacẽs.ſubito clamauit/ Juuateme/ Juuate.
pluries replicãdo. Et circumſtatil- qrentibo.qre ſic
clamaret. et quid videret. Rñdit/nõne videtis pꝛem
meu venire ci mititudine magna ad meoccidẽdum
et cũ impetu ſurrexit.q̃i pugnaturꝰ cũ veniẽtilp ibi⸗
q; ꝑcuſſus. cecidit moꝛtuꝰ et iuit cũ patre ad infernũ
vbimuln ſi rg⸗ nõ caſtigauerũt.Alij qꝛ nõ fuerunt
in inuẽtute caſtigati. ꝓſta ↄfirmant᷑ ꝑ moꝛtẽ hely.2
filioꝝ erꝰ.j. Re.iiij.os tñ pater coꝛrexit vꝓᷣbis dicẽs
Hõ em eſt bona fama quã audio ve vobis.ſic patʒ.j.
He.ij. Mõ tñ h fec efficacit᷑.ſic miti aghuc dict filijs
nõ faciatis ſic ampliꝰ.ſed ñ efficacit᷑ apponũt vbera
Et tñ qͥ ꝑcit vge/ odit filiũ ſuũ. eouer.rij. Nõ bñ
c.xvj.xxvij.œcretale v iſto hely. Ad idẽ æ adonaia
hilio dauid.iij. Re.j.Quẽ ñ coꝛripuit pĩ aliqñ dicẽs
q̃re h̊ feciſti:æt ideo poſt occidebat᷑/ſiẽ patet ibideʒ
C.ij.Et ſic patʒ inductiue.ꝙ filiꝰ ſtultꝰ wloꝛẽ pꝛis
Pꝛouer.xix.filius vero bñ infoꝛmatus ecõuerſo. Nã
cũ ab infantia ſemꝑ vũ timuerit/ ⁊ mãdata eiꝰ cuſto
diẽit/ nõ ẽ ↄtriſtatꝰ ↄtra deũ. Cho.ij. Mõ. C. xj. xxxvj
Ecce ſignãter ðꝛ cũ ab infãtia ⁊c.⁊ in ſenecture nõ⸗
ↄtriſtatꝰ ↄtra veũ. Quia Yob. xxvij. Juſtificationẽ
quꝗ cepi tenere/nõ veſerã. Cũ ergo iuuẽtutis aſſuefa
cno in ſenectute ſit q̃ilex et neceſſitas. Yuuenes ma/
rime ſũt cuſtodiendi a diſcurſibo ⁊ occãſionibo tẽpta
tionn.q; vẽtus vꝛens nouellos floꝛes coꝛrũpit.Et ſi
ꝑdunt floꝛẽ iuuẽtutis/ ꝑdũt fructũ boni oꝑis in ſene
ctute.Eyxẽplũ væ cete.æ quo diat᷑ ꝙ fetũ ſuũ nouel⸗
lũ vagari nõ ꝑmittit ſed eũ aſſociat/et tpe tẽpeſtatis
eũ in vterũ ſuũ recipit et recedẽte euomit. Siciuue⸗
nes vagare nõ veberet ſine bona ſocietate ſed potius
in vmo r̃cludi.iiij. Re.iiij. Dũ clauſa fuit mulier in
vmo cũ filio ſuo oĩa vaſa plena fuerũt oleo.ſic iuue-
nes recluſi pleni eolegtn n, wmi xetine-
bat alijs ꝓſiciſcẽtib. Vbi dicit glo. ꝙ iuuenes nõ ſt
diſcurſiw exponẽdi. AZiſiũ ꝗð int ſpinas redolet/ int
manꝰ olet et pulchꝛitudinẽ ſuam amittit. Job.xiiij.
Quaſi flos egredi otenit. Mõne dina eñ. xxxiiij
flos egrediebat᷑.ſed ↄterebat᷑ ſic multiadbuc.ſunt ꝭ
ſenes emittẽdi ad pꝛedicãquũ et diſcurrẽdũ/ inuenibo
wmi retentis. Figura.j. Re.vj. Vacce poꝛtabãt ar⸗
cham /recluſis vitulis ſed vacceibant mugientes.ſic
murmurãt quidẽ,ſi inuenes ad labores no emittant᷑
Ad idem vitulꝰ marinus eſt aĩal laſciuũ vt dicit᷑ ſal
tans ⁊ diſcurrens ideo mater tenet eum infra mare
quãtũ poteſt.qui ſi aliqñ exit piſcatoꝛ ponit ſe intra
mare et ipſũ et eum capit. Siciunenes diſcurrentes
frequẽter a dyabolo capiunt. Ideo ſalnatoꝛ Zuce.
vltumo.iſcipulos ⁊ omnes inillis ammoner dicẽs
ſedete in cĩtate wnec induamini vᷣtute ey alto. Exo.
rij.ſanctifica mihi omne pꝛimogenitum. Mota x
poc.C. xvj xij. Et. F. vj.per totũ. Iteʒ. R. v. ar. iiij

—

VBſtinẽtie pꝛimo oſtẽ
detur diſtinctõ. Scðo oſtendet᷑ quõ abſti
nentia ſpecialis mitiplicir᷑ ꝓdeſt.

— .
——

Exem.
xix.

Exem.

xy.

xij.

2
—
*

Abſtintientia.

¶ Grtum ad pꝛimũ abſtinẽtia qdã eſt general: que
pᷣſeruat coꝛ a cogitationibo os a ocutoõnibus: manꝰ

ab opationibo illicitis. qᷓ videlicet nobis impomit᷑.j.
ad Zhbeſſalo.v.Ab omni inqᷣt ſpecie mala abſtinete
vos. ꝓIpe eniʒ us pacis ſanctificet vos per omnia
integer ſpiritus veiterꝛ.
¶ NAlia eſt virtus ſpeciał:q̃ nobis imponit mediũ et
modũ et mẽſurã circa velectatões ciboꝝ et potuũ.ſiẽ
patet ꝑ ſanctũ Cho. ſcpa ſcðe. q.cxlvj. Ar. ij. Et hec
nos weet et oĩibus xpia m mitiplicit ꝓdeſt. ¶ Mꝛo
ſiẽ fames facit lupũ erire œ nemoꝛe:ita hec lupu in-
femalẽ xe aia.Quia Mar.ix. boc genꝰ emonioꝝ nõ
. eijcit niſi in ieiumio et oꝛone. Sed ſicut canis fame fit
furioſus vt pꝛ:ita aliqͥ ad lites et ↄtẽtiones ieiunãt:
totã wmũ puertẽtes clamoꝛbo æ melãcolijs. uos
qmonet petrꝰ ij. Petri.j.. In abſtinẽtia inqᷣt patiẽtiã
ſupple habeatis.¶ Gcdo ꝗꝛ eſt eã ⁊ ſignu interious
fecũditatis ſq; ſapiẽtie et allaꝑ vtutũ. Terra em̃ ma
cllẽtioꝛ ⁊ minꝰ funo impinguata: ditioꝛa ⁊ pcioſioꝛa
vma poꝛtat. Cale eĩ vinũ freqnt᷑ creſcit q̃i in rupibo
aridis. Sic abſtinẽtes minꝰ funo ciboꝝ impiĩguatæ
dilatati. aptioꝛes ſũt ad ſapientiã ⁊ oim vtutu? ſtu
dioꝝ exercitiũ. ſicut patet expᷣſſe Lañ.j.et. x. vbi ha⸗
bet᷑ ꝙ pueris ſqʒ abſtinẽtib vedit xeꝰ ſclaʒ ⁊ diſcipli⸗
nã in oĩ libꝛo et ſapia. Banieli aũt intelligentiã ſom

nioꝝ. nec abſtinẽtia fuit iſtis ſola:ſed mũdicia ? vite
bonitas.nec etiã nobis ſola ſit. VIñ vſiderꝰ ſr. ¶Amos

pꝛophetã. Qui ab eſcis abſtinẽt etmale agut: æmo⸗/

nes imicant᷑ qͥb eſca ſꝑ abeſt ⁊ culpa ſꝑ adeſt.Zercõ

gesſigni g gia abſtinẽtis ſit ineternũ victura Bic
em̃ in aĩalibo ſignũ eſt lõgioꝛis vite:qñ abſtinentie ⁊
laboꝛibo exponunt᷑. Ita in ꝓpoſito:vt eruat a moꝛte
aĩas eoꝝlet alat eos in fame. Et ſignũ ecõuerſo ẽ oc⸗
ciſionis:qñ ad libitũ paſcuis exponunt᷑.qꝛ ſcõm btm̃
Hꝛego. iĩalibo mactãdis vberioꝛa paſcua ↄcedunt᷑
ta ĩ ꝓoſito veſideriũ eoꝝ attulit eis In ps.lxxvij.
Et ſequit. Ira dei ceciditſr eos et occiũit pigues.A
ſũmo eĩ medico vſpatiſ oĩa ↄcedũt᷑ qꝛ via ipioꝝꝑ ꝓſpe
rat᷑ et bene eſt ommibo qͥ male agut.Tales ide exꝑi⸗
mentũ capiant ve moꝛte eterna:qp quidẽ accepit ce
moꝛte tꝑali. Cuʒ em̃ infirmitate (ui videt medicos
qcũq; appeterʒ ſibi ↄcedere:cœſpãs væ vita ſoixit gal⸗
lice qi ꝑ iſtũ modũ:Mõ eſt bos ad pꝛatũ pt᷑ comedẽ
ſi vult mõ video quõ negociũ vadit.ita poſſunt tles
dicere veſpãtes e vita eterna qꝛ qͥ hic facit feſtũ ibi
faciet vigiliã et ecouerſo. Vñ Jeroꝰ. Impoſſibile ẽ
trãſire ðᷣ velicijs ad vælicias.hic implere ventrẽ/⁊ ibi

Exemp. mentẽ. Mota.T. v.ix.et.xxix.AAd idẽ eſt exemplũ in

arte medicine In qua imponit infirmo abſtinẽtia:
vt diutiꝰ viuat. et ↄtra infirmitates coꝛꝑales. qꝛ ſiẽ
dicit decretũ de cõ.diſ.v.ne tales. Alimẽta oleꝑ ⁊ le
guminũ plus valẽt coꝛꝑiqᷓ ælicata. Exemplũ dañ.
pꝛimo dent᷑ nobis legumina ad veſcẽdũ ⁊ aq ad bibẽ
dũ:dixerũt pueri illi.quo facto:poſt cecẽ dies appa-
ruerũt coꝛpolẽtioꝛes vultꝰ eoꝝ. Yeronymꝰ in quadaã
epła. Abſtinẽtia mat᷑ eſt ſanitatis mat᷑ vero egritu⸗
dinis voluptas eſt. qꝛ fames curat moꝛbos quos gu-
la infert. De con. diſ. v. nibil. vide eadem diſ. młta œæ
Teiunio et abſtinẽtia. Sic in arte anime:abſtinẽtes/
ſpũales euadũt infirmitates: et longã cũ cæo vitam
obtinebũt braʒ. Ecci.xxxvij. Quiabſtinẽs ẽ:adijci⸗
et vitã. Sicut ergo bos laboꝛiet fame expoſitꝰ ſiſẽ⸗
ſũ et intellectũ habẽt: nõ murmuraret ꝙ in paſcins
cũ alijs mactãdis nõ expoſitꝰ eſt. Ita nec pauꝑ vidẽ
do peccatoꝛes et abundãtes in ſeculo obtinerediui⸗
tias et celicias quas ipſe non obtinet.ſed poriꝰ æbʒ
o regratiari cu illo incarcerato. quo infra dicet
H. iiij.xvij. Et ſic diſcant in abſtinentia patientigꝗʒ
habere.Ad iſtam patientiã etiã abſtinentiã habẽ/
dam multũ valet ſapient᷑ ↄſiderare vitã pauperum

et ſanctoꝝ.qui ſũt fratres noſtri eiuſdẽ nature et vei
filij.foꝛte qͥ nõ habẽt ſatis e pane groſſo. Quod eti⸗
am in carceribus inedia cruciãtur et alijs miſerijs:
Qualis etiam erit abſtinentia et fames eterna:que
ſpecialiter guloſis infligetur. Et quia diuites com⸗

muniter in hoc plus velinquunt. Ideo ſignanter di

citur cccleſiaſtici.iij. Sapiẽs coꝛ ⁊ intelligibileab⸗
ſtinebit: ne ſcilicet arguatura veo ⁊æ inequalitate dĩ
uiſionis ſi ipſe ebꝛius ſit. et alius eſunit ipſo melio:

et ſitiat:cuius etiam vita eſt felicioꝛqᷓ illius qui co⸗

medit/veſcitequitat. nam ſua voluptuoſe viuendo

expẽdit cũ diuite:cui poſt negatur gutta aque. quia

hic fecit feſtum. Jdeo ſpecialiter abſtin entia diui⸗
tum commẽdatur Eccleſiaſtes.x. Meata terra cuiꝰ
rex nobilis eſt et cuius pꝛincipes veſcũtur in temꝑe
ſuo nõ ad luxuriam. Econuerſo alijs ve quia eſuriẽ⸗
tes implebit bonis:a diuites dimittet inanes:Luce.
.ij. uarto quia conueniẽs eſt nos ↄformarivo/
luntati diuine ſicut ſeruus conformat᷑ voluntativ
mini ſui. Sed heceſt voluntas væi ſanctificatõ via:
vt abſtinetis vos a fomicatione.j. Theſſaloni.iiij.
uinto: ꝙ animã reddit foꝛtioꝛem:qꝛ inimicum
eius ſcilicet carnẽ debilitat.j. Petri.ij. Obſecro vos
tanqꝙ; aduenas ? peregrinos abſtinere vos a carna⸗
libus eſiderijs que militant aduerſus animam.
¶ Bexto quia nos confoꝛmat bono exemplo bono-
rum viroꝛum et factoꝝ laudabiliũ. oꝛimo æ ariſto
tele ve quo fertur: ꝙ diſcipulis ſuis ei recitantibus
iudicium cuiuſdã magni in arte phiſonomie/ vide
licet miraretur eius ſcientiã et virtutem:cum natu⸗
rali diſpoſitione eſſet lubꝛicꝰ et obſcuri ingenij. Re/⸗
ſpondit anſtoteles: bene deme naturaliter iudica⸗
uit.ſed exercicium fecit me clericũ:et abſtinentia ca
ſtum. Item narrat valerius libꝛo.j. ꝙ vſus vini ro/
manis feminiſ erat interdictus:ne in aliqð vedecus
laberentur.et hoc rationabiliter. quia quid ſtulciꝰ:
qᷓ; wmui accenſe oleũ immittere:carnẽ tãtũ nutriræ
vt carnis nutriantur vicia.debet ergo alunentũ eſſe
frigidum:ne carmis caloꝛ accendatur. Vnde JYeroꝰ
in epiſtola ad furiaʒ. Ardoꝛ coꝛꝑm frigidioꝛibo epu/
lis temperandus eſt. Propter hoc ſanctia carnibo ⁊
vino decreuerunt abſtinere.vt daniel.et Johannes
baptiſta.et beatus dominicus:qui vinum per vecen/⸗
nium non bibit. et multi alij. Vnñ Mernardus Ab/
ſtinebo a vino in 6 eſt luxuria.Ad idẽ ð nabucho
donoſoꝛ.e quo refert magiſter in hyſtoꝛia danielis
in fine tercie viſionis:q ad regnum ſuũ reductꝰſtã/
tum ſe humiliauit/ꝙ per ſeptem annos regnareno⸗
luit/ſed conſtituit ſeptem iudices qui imperiuʒ rege
rẽt tantum penituit et fleuit: ꝙ oculi eius facti ſunt
quaſi caro a fletu.tantum abſtinuit: ꝙ per ſeptem
annos panem nec carnem non comedit: nec vinum
bibebat: ſed leguminibus paſcebatur: et deum celi
oꝛabat de concinio danielis. huic canon perhibʒ te⸗
ſtimonium ꝙ videlicet eius penitentia fuit fructuo⸗-
ſa.xxiij.q.iiij.nabuchodonoſoꝛ. Ad idem JYone.iij.
⁊e rege et pplło niniue:quipꝛopt᷑ minas future tri-
bulationis induti ſunt ſaccis.homines et iumental
nec comederunt:nec biberunt aquam. vbi eſt chꝛi/
ſtianus qui ſimilia faciat: Multos a regno et here⸗
ditate eiectos/ multos etiam incarceratos /et infir⸗
mos et exules. ARudiuimꝰ cum nabuchodonoſoꝛ ad

ſtatum ſuum reductos.multas etiam tribulationes

et vindictas et tem poꝛales et eternas non ſolũ non
timemus: ſed qð plus eſt aliquas ad oculuʒ videmꝰ
Nec eſt tamen qui agat penitentiam cum niniuitis

Et ideo ſurgent nin iuite in iudicio contra generati

onẽ xpᷣanoꝛũ nec eſt inuentꝰ q rediret et daret lan-
dẽ miſi h alienigẽa ſu ple nabuchodonoſoꝛ Oẽſ alij
ſũt ocioſi q̃i nõ eſſent reducti necↄducti.¶ Gepti⸗

WVmntiſ lustt acii

mnigmine nm ſh⸗
Rtuli nemtliue in a,
ſenanlauamonobllon tin gnundl
r Gleau ib corge ir in hua lani
Nt itüm qinanoti dinoſndlag
goſnbcrtpe ſt fccs habtat mantnz vt
ſſberginati Etfn Augil Nd
. Agtelaanſantura abſedditni ſi
obſcuns Ntalabonoſis tnoodoſis ti
ſuums inneniat ſicſag ameta grnoebe
mranhaenbciſnimüpi
Oiſtininerite Golz ſaſtidinonegs
lcet c lleonninocreulto ſineoiſi.
nn, Mv rolut avofu eſt ahlöcitn⸗
hianeſopleneer opue folütat n güt
mntat figcherhülitrqünd. Abiche
nitgbaczſpplinidetucinterfen
lle uarn (Denico ii tinuͤſen

W
uſütfra
birinen einf⸗
lus ien. E mes lenij L
ſeA tauneoktenge ⸗ Ab
laran anutnck mo qe tpali Abſconſio
eebin Uatu r ſnuntendi gaͤthaliten vitat. ſi⸗
dains ☛ clahte di an broinorone e ſicut patui
ellampi⸗ alinn equalin ab⸗ alio DRñnſum fui quo viri it dve .
quitat⸗ ne eſt fel ſaſunt one di dir oc negãte e⸗ eu hre n. adm TAad hñte par
— lne neli r Pal na ent⸗ ꝛ caſt⸗ eo filiag eldſ S
tecipo 4 vpol lsgnied . uipius lepꝛonidẽ erat et 198 q eü di chabũ untui
engugn enkg *. ßMMM — 81 p.
Eccleſt lter ahſtine Ae aol er. vlti. te filie cõ a abſti nẽtiaʒ:reſt ñ⸗ uallicu ceruiſi ꝛicitãtes i
nun Minan r. Bentuten dun woluprhoſe ne, e aer mratti eu hilari⸗ Pꝛo ꝛcus wieſto leon Aun non ul inaunr, ien
boni Econnee ee ermaus ſicn uoſe viuẽ⸗ xemplom tatis celentte vo cel pter huiuſ leonis: ia non eſt erunt. ſicut
. ion dind oglij turint ab nulti cel nẽdo her 1 ultoꝝ = eſtis n Ro⸗ eloꝛum theſ. modi err :quia nõ ibi pot cut᷑
dnacnudsdi ioeqnacine, bſtinẽti. eſtẽ exẽpl taltarergale n Nven ſibelte auro efeni ns. Bi⸗
aconneng etl geſun ſtinẽ a viuẽd plo pꝛim pale venae : 1 febꝛn⸗ tamen o abſcondi imil t ihife
ibeceſnnnscnn nos ſonnane⸗ wlt nog ennganr itarerchmnet ſie e cogut Buſtuo r wlertano nci wberene dlli regnu
wuscnnſemnaktolmtinn dijs p cibit cerranm⸗ rams Cin beardi en i wlerrartopaoge nr. wia üden d
Woafomn es din Woluntari ei cibi ecciqn. deen e beat. celeſt nacnat opaerop rragt ſicut
afomicati imꝰ ens: qᷣi teg tẽ ab⸗ um ill ur cum oꝝ ci veneri guſt⸗
weafmnnmne ⸗Thcfit⸗ n bue nge aed ñ ꝛego. in q̃dã miRilto; w le Dperferte venn ni: et in
ummnärecckt 4. Thec na: las ſapie pter iſt. quõ p t a ꝑpadiſi q̃dã nfirmitas ii ctatõ ectũ v ctus h nicut
arme whilrr , ⸗ glonn iiij abongne ged, iſtas et alij oſſum⸗ iſi ga ein anng ne ap enerint. J⸗ n
lrar, Wemrin ii. bomni pec ean filai lie c p abſti etia inamitoranman õ 9
57pereqni t Nnenncdinimian P re zü ſun in nẽtiã teiiicher wrone illoꝑ m ler veg nc
. grino⸗ mij. Ob , . Tth ditate⸗ ligant deip um del utat rg. etx ſi 2
oquemuln⸗ /abſti ſea⸗ m1I2— ob. ij s tho⸗ et indici pᷣſentia ectaba guſtum 1pua
llita mere vo⸗ 6 CO Ij. Abſti⸗ tami cium illoꝝ i 3 maioꝛi⸗ nturab n /qõ ci
nos onfe int aduent. oacama ſ. R Abitinere am inneni ox in naioꝛis eſſe vi ominã ba
oscofjſorn isammnan. conditi it dð̃ cogi leniant aliud e virtuti tur/i.
rhaaop a atbonoer mam. — aʒn it iuſtꝰ eus. gitarẽt t velectati mutand tis ad n⸗
ono exempl Juſt it pec Abſcoõdi A ma maioꝛ ationem i um. E d guſtu:
ur: gdi ucabiliũ mplobono, QSaͤ us ſaprẽ tee. dn . —R— gna multi esefſeman/A Et ſi ipitan/
3, iſapnlis . Peimno deani BVBãnabili lẽter. Dyab LAb t dyabol mentib titudo in aula arcere: c prtan-
maanit ſuis ei reci antſto ienticnag,,⸗ yabol ſcõdit us. Abſea S. us te. M dulcedi aer dicerẽte onſulti⸗
nimartephi ealtantib Ar?.j. tiã/ per Abſcõ olus frau Tus vtili co Becun ota. G. j inis tu ẽt cum us
elus ſcentüͤet phiſonomieſ . risbensaſergauch⸗ eꝰ ſac auleter Percaton Aacmreſe d rernenze ⸗ 5. NR. vi
— Reina icranlerok en ramẽtalpotetia ele Brdesder dege ſen aiſtiti di.
lles:bene de cuni ingenij mergllgſanrd den, ritatẽ ſi a/ſ cle ä ſicut ſemẽ abantive⸗
1 . . 5 E . ub ſcõdi yna v malo abaui a ſua ſi.
iumfectm me naturalit ii he⸗ tur. Dic quato nob bilitatis. A1 rebo viſi cõdito: t accipi⸗ pagat niby:et icut
eclerich. er iudica abſcõ caia ſub obilioꝛa: tã un em̃ iſibilib m Agt. vj piat allã:i oꝛe:et tru tcandela Arꝰ. i
murt valeni eügabſtinenne bſcodutur. coꝛpe: ſi 2:tãto ꝓfu eromta bong andato vj. Et cani õ 6 An,.
ſerati ns lbo.. ntinc aĩg ſub c r. quẽad : c oĩa ſpũ ni ndiu la pᷣcio Ditural Eei in co ritas ab i noſyna t 8 vnaz
nterdictus: c, Nus vini ro nõ p̃b oꝛpe. vt fi modũ vi alia: ſi⸗ s abſcõqũ ℳ atronibo ꝛde abſcõ inimici⸗ ua in ab
bocrati tus nein gligd .H. pbet ex . fides irtus ſi c ſacr. cõdũ ath. vj ibo. ſico cõdee g: ſic gb⸗
. onabiliter. qui⸗ go dwdecns na. J pimentũ abeat ub la acramente Teru AV Een aa patr. et theſau caritas
ſeoleü inmi er. niani ſtnla⸗ vbela ättm Angan ploscolerr⸗. è nt Exo. ij ploparenenmen⸗ rus abſcõ
. mitterecametiti lai ſcuris: cra ſcri 1 Au uz / vbi rõ lore: ¶Tercõ lj. rentum m in abſcõ ſcö⸗ xij
manturpiaa Carne tatü nutri ſau 8: vt a lab ptura ab guſ. rõ hũ 5 ſub cõ abſcondi moyſi qui ſcõdit xij
wbet ergo ali tnie rus inueni boꝛioſi⸗ ſcodn ewectri nana melle ondit d qui eũ . —
mis caloꝛ aa ho alunenti eſſe dare c. ueniat. ſi is etnõ o ſita ẽ ſub mna xpᷣia⸗ tatis:ſi dulcedini⸗ vabolu abſcon
una. Are cendatur. Vnde Diſti anibo ocio⸗ ic ſacramẽ cioſis tãpᷣ figuris lo Mcut pate nis cupidi s venenũ
us eſt. Propterh rigicioꝛibepu⸗ iacet.et vi ib te / S aſſiodoꝛ 6c bonũ us the⸗ cie.ſic i tatis. J ne xxxv is: ſub colo itatis
ocſanckiacarni tu vrle omn! olz faſti 2ſup ill ũ ſanctn bri n via h ram et vi iij. Du oꝛe neceſſi
ntabſtinere vtdan acarnibo? m. Ide mnino tidiri om ud p̃s. m ideſt wem acqua vindict pbian i⸗ .
ere. danlel. et Joh⸗ hua o volun credit᷑: om̃e qo 3. Abſcõ ſpũali ones ambula am:ſub n ſub co Ar.iij
tus wiminiaus: qul N annes me ſa iẽtii it &* om̃i q ſine di volũtati co⸗ ũ alioꝛes qn —1 bam coloꝛei 2 .⸗
nicus: gul vinum verit. Etie et mia e ediffi⸗ ati ſub tiũtur: moꝛbi ſi eũ mihi abſco ꝛe iuſti⸗
tet multiali⸗ Vi bernch, 1 nkheece Doriepelcnergnh cultatepᷣ Frur:rormentathet Bra ngrna ,
V Benardus Ab 4 eritas h iſet huili olũtati nõ ita inni Ppſta⸗ niteat. P 8 cnrãt culoſio rer ſog ſnn⸗
inquo eſtluuna Aide uuli⸗ eca ſapiẽ iliter q̃rẽ tinõ añ innitenti tiffimo unt eti ur. raro i ꝛes. qꝛ em̃ os la
ung. ide d nabuch ulis: Abat. apliẽti qrẽtib auũt inni ntibn imos i etiam fo gro inu 8.qꝛ? em̃ mi gos
orcter mogiſterin hyſtori di er tri at xj. ibo et pꝛudẽ .Fbſcõ nnitenti eſt s inuadũ ꝛtioꝛ enit᷑ qui inus ſ.
an oria danlelis tribulani Secũ pꝛudẽtibo: cõdiſtii ibo eſt abſcondi ũt et xcij ꝛes et a i æhis ri en
nenunſi radici bulani pmm cũdo ſuãᷓ etr iinqui . dita pedi⸗ cipiũ udacio 8 rite
c nuͦ reductti⸗ dicis in h Pmittẽd uã potẽtiã euelaſti nuit ſi uarto pedica ei t. Et id ꝛes: qui pe
zuit yherſeßtemanmdsr te germi opeme di do et nõ tẽtiã ſe iea p-⸗ ſicut c abſcondij us Yob leo ſpeci nia foꝛ⸗
nſpe uſ egnareno⸗ .iij germinabi dimitti vindicã et ſuos occi cut cadaner ndit pe⸗ xviij cialiter ibi
tuitſeyten incicesulͤ titudo ei ljt: ſic trnarn m cFlo ſ occi⸗ riculoſe:ſi movectogeoenjed ij. NMot ibi
. mpenuytegt ci o eius. ¶ Z. cus A nos nud ſicut V gia:ſr eꝛſicut picto ſep 2 pecca a. P. v
miruit e ſtenit: orlieidof⸗ ci is miſen . Tercõ ba. ij 6 os ꝗᷣ tni tus ia:ſicut la apoſten ulchꝛo. fij ta ſua tu . V.
cocl unt pꝛ ſapi ris in h õ clemẽtiã Ibrab nin eſt xiij xiiij tro c na ſub .fimꝰ ſubni rpite
mn. tamum abſtmutt bo ſeni aprens hocmũd Etiã ſũãſi ſcõdita ẽ a xuij. Qui oꝛzꝛdam pelle / ſi ſub niu 2 Arii
1 daciã 84 nõ p̃b do exponi ꝗ/iĩ hoc ita ẽ fo uerb Qui abſcõ nqua ſuſpẽ cut igni⸗ ne. Pe⸗ r.iiĩ
nec camem non comedt. elinqᷓ pbet fili⸗ nit. Er i y ſu 2 ß6. xxviij. cõdit pẽditur. nis in 4
inmmnnbn inu neenum ii eus oſtẽd ndta tim ie vultuʒ r iun d nosmul Nerceerubfnenten eler⸗ fua tur. ſicut aFeer⸗
gumml spaſee gturet lun celi uiijz un it nobr oꝛe pꝛi pylaren facit ſiẽ Goceveilinent necheg drecſe 5. J. .
ll ls ulantiann 2 leln bſtenci, rebito zreneer verau⸗ S na riſtäntalii grur dro
araiw ellulufltn 14 eeen Penas n ulre o. YIta credenti ulo dicen pauci ſunt rabilibo:c ate
nubucho neſ Alilen ore ii⸗ ſenckoelniiſaad iet dñs 4 Pgorern da pavla. an in mozamat lgientardan gemoir
lo ninie: uieriil ninus fütuttin Wnle⸗ l uruaroriznrer videret ad nec eus d . te. unq; w. ATleg allbon krtatöne ee imã occi n⸗
ntun han hani d ita ſunt Sr rog ad Saurrmerten pengr igit riſin ſ uatuoꝛ peedi. ie lind repni m vuleetu⸗
unt necbi ntg namn. vbieltcheͤ V Ebecnldr l ansaiſturmiriei in⸗ raböcenpdreſ rie 25 deranr Keif aeti
züttemmten, eanalemeuabe is Norkacuiteriſo eb neſ .! Zob „»
Eiminenimn hetic rũ deut vxi toiſtore ſivla ſ u abſcödit iratenen Pralecſl 5, Der bꝛedicta igit
i ult xxij. ¶ Qun t cõſi upueni cõdit Acror ne I tirent fa turweſtararmn⸗
Auwinin, in abnehocoſoſorit c0 nos mercẽ uint iderab it. ſi via i mira . ec aliq 4 ctoꝛum atu
. ondu cẽnari. to gaudi o nouiſſi cab⸗ la impi itur quã uis veſt cauſ. pa⸗
Bnttncumaun gl, riacko nß ſoo eAon ima fard ionꝝ pꝛoſt Sdo eloegg en dar uſas: no
io ab oculi⸗ potan 1. merced oꝑ:qꝛ cei co⸗ elli / et ſperatu re videbi aliquo 3
t D pris oculis mei⸗ eos: ppt eopani us nõ parebũ libni cõſci⸗ r. quand ebit ca pꝛe⸗
Hiden iuiti eis: O bpterea anos et 5 arebũt:ſicut ni cientiaꝝ: lo v auſas
nqui agit iadi Gemn V. io hab icet ali i fuit: , acceptu abentn io dyab guaqy nuda
gſrin lnn n veſtra ab beat ſuffici aliquãdo ÿ ſernui eſt abit abſ. m ſed ſci olo ꝗ tibi apparebi ap⸗
L ecinet t dani, terrent. ſcõdita cienter o to occulte: condu⸗ nihil o condita t es: videli mutu it q̃ᷓn-
Hinn hil c is delec eſt cuʒ xpᷣ p tota vit vt eũ i go ccultum enebꝛaru cet qua at. mod
bil credũt ve tati illam So Kolkicg Wrci n n gonon cogno quod non m. j. C ndo ma do
7
rüt:que i ea / et eſculẽ .qꝛ ni 6 0 itum
e ibi no culẽta ni⸗ . . n IS „
ed ecibi = 0 po/
errntaaznbgid 1r⸗
. 3. Abuſio ium. cõmit⸗
Auguſtinu ſt
uper Arꝰ j.

Arꝰ. ij.

Arꝰ. iij.

Axrꝰ.iij

.iiij.

V.

Vj.

Vj.

A of.

illud p̃s.loquentur aduerſus iuſtũ in ſuperbia et in
abuſione:ẽ vti aliquo ad vſuʒ nõ ſuũ:ideſt inoꝛdina
tum:
Scðo cõmittit᷑ in bonis nature foꝛtuneet greſeu
ſciẽtie.¶ Pꝛimo in bonis nature/ſicut in foꝛtitudi⸗
ne: qua oꝛdinat᷑ vt foꝛti veo ſeruiat᷑ et reſpublica et
pax lefendat In pulchꝛitudine væo fuiat. Quõ bis
aburütur: ptz in.c xe foꝛtitudine et pulchꝛitudine et
multis alijs locis. Sic ve ingenio et æ oĩb naturali-
bus ptʒz. ¶ In bonis foꝛtune.ſ.diuitijs et cibarijs/ q
oꝛdinant᷑ að nram neceſſitatẽ: abutimur tũ ad volu⸗
ptatẽ. In bonis vero ſpũalil / cuiuſmõt ſunt ſapĩa
ciẽtiaſpꝛudẽtia induſtria et hmõi vtimur ad alioꝝ
xpſſionẽ ſuꝑbiã. ⁊ inuidiã cũ oꝛdinẽt ad nr̃am⁊ ali⸗
oꝛũi edificatõem. NMota. D.iiij. R totũu
Padnas abutẽtes enũerat. primo hugo. li. ij. ve
Alanſtro aĩe. vuodecim inqᷣt ſunt abuſiões clauſtri
in qͥt tota religionis ſumma coꝛrũpit᷑. Pꝛelat? ne⸗
gligẽs Biſcipulus inobediẽs Juuenis ocioſus. Se
nex obſtinatꝰ/ Monachus curia lis/ religioſus cauſi-
icꝰ/ Habitꝰ pᷣcõſus Cib exqᷣſitꝰ Mumoꝛi clauſtro
Zis ĩ capło diſſolutõ ĩ choꝛotirruerẽtia circa altare
¶ Scdo Cipanꝰ. li.ð. xij abuſiõibo ſecli. vuodecim ĩiqᷣt
ſunt abuſiones ſeculi. Sapiẽs ſine oꝑib. Senex ſine
religrone Maholeſc ſine obediẽtia. SBiues ſine ele⸗
mofyna. Femina ſine pudicicia. Eñs ſine vtute/ Xpi⸗
anus ↄtẽcioſus. Pauꝑ ſupbus. Rex iniquus. Epus
negligẽs. Plebs ſine diſciplina. Popul'ſine lege.
ena ꝙ meret᷑ puilegiũ amittẽ: q oceſſa abutit
ptate.xj.q.iij. puilegiũ. Et ve re. iur in ſexto. Quõ &
pdicta amittet patebit infra. Qui qᷣ abutũt᷑ ope gꝛe
et penitẽtie ĩ ſupbia ſicut ait Job. xxuij. Vedit eitẽ
pus ⁊c.meret᷑ incidẽ in tpᷣus inſtice. qꝛ qᷣ in legeʒ gꝛe
ↄmittit fruſtra legis gre inuocat auxiliũ. De vſu.qꝛ;
fruſtra. et argumẽtũ. xxv.qij. Ita nos. vbi hẽ pt
lictũ puilegio pᷣuãt᷑ Quia ſi ppꝛiũ epᷣim occiderint
Ppetuo epo carebũt. NMõ. M. ix. xlj. Itẽ aliqñ amit⸗
tit ꝓpter otrariũ factũ.æyxtra ðpuil ſi æ terra Et
extra ve cõſtitutõibo.cũ acceſſiſſent.ex quo hr ꝙ pui⸗
legiati de vcimis nõ dãdis ſi poſtea det pꝛiuilegiuz
amittüt. Sici ꝛopoſito.pᷣuilegiati enò dando ſe⸗
ipos dyabolo ĩ baptiſmo et pñia:ſiotrariũ faciat ⁊c᷑.
Mõ ⁊ hoc optime.AA. xxiiij xiij. Et. D. xxiij. Et. D.
xj xxxij.Et..xij.xvij Et. H. iij x. et. Ad. ix. xxiiij. Et
H. iij. xv. Et. M. vij.xlix. Et. Vj.iij.ix. IJtẽ ꝓpterne
gligẽtiã ff. e nudinis.li. xij.l.j. Caſus/ qbuſda aceſ⸗
ſum fuitinũdinas hĩeiqꝛ ꝑ vecenniuʒ nũdinis nõ ſũt
vſi:puilegiũ amiſerũt/ſic in ꝓpoſito ⸗ oceſſuʒ ẽ in⸗
fra ſpaciu vite. Foꝝ facẽ pctoꝝ in ofeſſiõe. et pʒ. Itez
ꝓpt dãnũ gꝛaue ſupuenies:vt cimis ſuggeſtum.

Albi hĩ. ꝙ qbuſdã fuit puilegiũ datũ xe cimis non

* 2

dãdis:et ꝓpf dãnũ ſupuenies fuit alit᷑ oꝛdiatũ. Sie
multis indultũ ẽ nia nature lõgũ vite ſpaciũ.̊ ꝓpt
dãnũ qð inde accideret ⁊c. vini ſanguinu et voſoſi nõ
dimickabüt dies ſuos. Itẽ ꝓpt ſentẽtiam data: vt xæ
len. et re indi.ſuboꝛta. vbi hi ꝙ lite engen ſi puile⸗
iñ añ ſentẽtiã latã nõ oñdat /poſt ſibi minime vale⸗
bit. Dic in ꝓpoſito lis ↄteſtata ẽ int nos et dyabolũ.
NMos hbabemꝰ pmilegiu allegãdi et excipiendiõ eũ et
wvminiu eius aſ moꝛtis ſentẽtiam diffininiuã. Ante
moꝛtem ergo coͤfitere. quia a moꝛtuo quaſi nihil pe/
rit cõfeſſio.Ecci.xvij.E Rverſus Yndult tollit ne⸗
glectũ crimẽ/ abuſus Oppoſitũ factum damnũ tem
pus variatũ. Mota vecretalem ve hoc: O.ix xlj. Sʒ
q̃d in his qͥ ſciẽtia et cathedꝛa nõ vtuntur in la boꝛe
ad quem naſcũtur. Job.v.homonaſcitur ad laboꝛẽ.
ſed abututur in quiete et vanitate / et laboꝛis exem⸗
ptione. et non in fiœi multiplicatione. ſpecialiter
inter infideles. Inter ethnicos et publicanos ſors
illoꝝ timenda eſt. Vlt. C. ſacroſac. ecc.li.j.l. YJube

Abſolutio

mus t nullã nauem. ibi dicit lex ꝙ impatoꝛe traãſeũ⸗
te cõtra ſaracenos nulla nauis ei nega bitur. et ſi pꝑſo
na etiam eccleſiaſtica nauem ei negare vel occultare
pᷣſumpſe erit. publicabit᷑. et nauẽ amittet. Sic quina⸗-
uem coꝛpoꝛis labori nõ exponũt cn vexillario et vi⸗
ces gerente impatoꝛis. quilait. Ecce conuertimur ad
gentes. Patet ergo ex pdictisſey abutẽtes: vſu pꝛiua/
buntur. et ꝙ fruſtra legis inuocat auxiliũ:qui in le⸗

Vlij.

gem committit. De viu.quia fruſtra. Ybi dicit lex

vſurariꝰvſuras qͥs alteri vſurario rdiãit:repeteꝛenõ
poteſt: niſi pꝛius vſuras ſoluat ĩ qbus alijs tenetur:
uia in legem commiſit. Sicqui in legẽ cõmittit mi
ſericordie cõtra eaʒ facienw:fruſtra miſenicoꝛdiã cuʒ
oiuite epulatoꝛe in inferno inuocabit. quia qui ſine

lege miſericoꝛdie viuit: ſine lege miſericoꝛdie peꝛibit.

Et iudiciũ ſine miſericoꝛdia ⁊c. Ya.ij. Mota.¶ x.
xxix. Omniho pꝛedictis caſibo lepu concordat lex di⸗
uina. LZeui. xxv. vbi xæus dat pꝛiuilegiu illis qui ven⸗
oiderint wmum vel terram infra vrbesmuratas: ꝙ
poſſint eas reoimere infra annũ. Si at iſto pꝛiuile/
gio abuſi fuerint:nuq poſtea redimẽdi ha berent po
teſtatem. Sicilli qui vendiderũt amimã ſuam drobo
lo infra vebem: et veus dedit pꝛiuilegiũ q; infra vite
ſpaciũ illam redimere poſſunt. Poſtea vero amittẽt
redimendi facultatẽ. quia in inferno nulla eſt redẽ⸗
ptio. Sʒ heu ve mitis verificatillud Job. xxuij. Be⸗
dit ei wminus locum penitentie. ⁊ipᷣe abutitur eo in

VBſoluẽdi ſunt aliqui
a papa vel eius penitẽtiario:aliquiab epi
ſcopo vel eius penitentiario. Pꝛime er⸗

co ponẽdi ſunt caſus pꝛo quibo mittenduʒ eſtad pa/

pam. Secundo pꝛo quibo ad epiſcopum.Lexrcõ qui⸗
em caſus dubij. Quaꝛto pena male abſoluentin.
Apapa vo abſoluendi ſunt m antiqua iura fal
ſificantes bullã eius. Ytem incẽdiarius eccleſie poſt⸗
qᷓ eſt enunciatus qi frangit eccleſiam et eſt vnũa
atus ab epiſec copo excõmunicatus. Item gꝛauis iniu
ria in clericũ vel religioſum. Item qui ſponte vel ſci
enter recipit excõmunicatũ a papa od Dunna officia
Itez qͥ comunicat excõmunicato a papa in crimine
ꝓpter qð excõmunicatus ẽ. Ergo vbi pcutiẽs cleri⸗
cuũẽ mittẽdꝰ ad papã vłepᷣm:aſſocias eũ in illo facto
ad ei mittẽdꝰẽ.qꝛ ꝓticipatoꝛes ĩcrumĩe abeodẽ ab⸗
ſoluũt᷑ a quo pncipalif excõicatiſic pʒ veſen.ex.nup.
Itẽ capellanꝰ bnñicẽs ſcoas nup tias qͥ lʒ excõicatꝰ
nõ ſit:mittẽdꝰ ẽ tñ ad papa:officõ bñficõq; ſuſpẽſus
vt ð ſcõis nuptijs.c.j. Ita ꝓbãt᷑ ſũma ↄfeſſoꝝ.li.iij.
ti xxxiij.q.lxxxix. In qo caſi. Itẽ pape reßuat mu⸗
tatõ voti rligiois ⁊ treſcte. YItẽ abſolutõ ſibireßua⸗
taĩ ſtatuto. Gte diſpẽſatõ irregularitatis ĩmłtis ca
ſibo. Pꝛedicñi vero caſus ?⁊ et diſpẽſatões ſibi refua⸗
teĩ atiquo iure notãt᷑ hijs xſib. Ao papã cleꝝ ꝑcu⸗
tiẽs falſarꝰ vrẽs. Eccliam frãgẽs ꝓticipãs ſceleris:
psiſymõ ſi fuerit celebꝛãs ſnĩa maioꝛeligatꝰ. Judex
officiãs apoſtata ſi ſit ad ſac pmotꝰ.iteꝝ vłeps mutꝰ
duplex baptiſmꝰ duplex q; ſacer oꝛdo. Apᷣdicta ſnia

excipiũt iſti. Percutiẽs cſericũ romã petit. Excipiũ/.

tur. Inſciꝰ eꝛudiẽs leuiterq; iocãs/minoꝛ etas. Ja⸗
nitoꝛ officijſpᷣtextu vim viq; repellẽs.femineꝰ ſexꝰ va
litudoſrligioſus/ↄiũcta feriẽs cũ pꝑſõa cocũteʒ. pauꝑꝝ
inſanꝰlimmicitias capitales. Romꝗ petãt optata
ꝓſpitate ſuis. Iſti vltimipauꝑ⁊ inſanꝰ. ⁊ hñs inumi
cidas romã petat 7c. nõ at alnj pnoĩati.Gequũt᷑ alij
Vſus. Mõ mittas pᷣuũ ſenem/qͥ ñſuiiuris. Impube⸗
rem monachã clauſtralem/nec muliereʒ. hoſtia val⸗
e potensſi pauꝑtate gꝛauatus ſi leuis molẽs/infir/
mus vel capitales. Minoꝛ etas etiã pᷣſtabit iuramen
tum eundo impedimento ſublato. Paupꝑ non eſt

Ar?.j.

=

viin ſrcclirtigieſczcitds ominn.

Snianistad nſeniänr den

innenorsfteſnluns Opinaturcn
octſtoſtbiinslitnmnganelinonan

tingenerii alenirtligaſor licennä pan
jorſnor. n iecle Kieligof
gliqnupen Pnam vomiman umertl wooc
lumrinecdeſaſa tei epulni data
in Vtutr vpenis utentesincle nfine
Nicigepicopumperanfent vel atinuent

uflent depensſigusin de Itrn uich
Ninitenponlesinloco interdiad elchꝛared

apit lencönunictosſenintaigds puhl
unniluabmwanmm muot
Uneſigatyelnerecocant inpeciennt na⸗
Ini diumng elcbunenint monit Täen

ſictiamnominatin noniti noerrunteneh

lentur deſen gan in degunis Rte⸗
een an inde gunis Zefnr
lnedr grkeng 14
leſchoꝛcinns Iiimnaſitores enctier
nfn,antil Meenmten

Neſſnbereſis ctra inn n ven
nnirnhncn Gchürti

inuainmegwanin

lhis enficat lluc Job ni
umpentenrt. eman

Mnoiſuntaliqni

leius penitetianoraliqniab epi
Leius penitentiano. Pumser⸗
ſusprd quibomittendͤnzeſta pa⸗
quibac epiſcopum Tercoqui⸗

Quntopenamalesbiolnentii. 211

Holuendhiſunt fmantiguaiurn igl
ius Itunmeẽgianius ccleſiepoſt⸗
gui fongit eccleſiamet eſt nug
ecmunicatus. Ytem grouts iniun
eligioſum. Item qui ſpontexel ſei
nunlcatua papa od Diunna officis
excmunicatoa papa inimine
licatus e. Ergo vbipatis deri⸗
pa vleim aſſoclus eiinnllofucto
pricipatoꝛesiimi abeocẽ ab⸗
ltacmſen un
Dices ſchas nup tias lz ercoi
de uhuͤnfid bifudh ſuſpeſi⸗
54. taphotiſümaofeſſop li.
Inc cefo. Ie paperefken⸗
grneſce. teabſoloro ſihineſun
nde tatis inktisc
dipelato nfegnlanin e
ocalns ctiſiſtir; in

icer pcu⸗
ſtztibio 0encle
Ecchan ffuib napis i
s. chi,fünmunellat Jcce
vlites ſaẽmet/ iteyn en i
4 , Geroro. Aßo n
e nci roni dant En⸗ hi
naut iocio nimde eſ⸗
disainn h aſiufanine ſa

nnnſigi ſeaand ln

uij.

V.

vVj.

vij.

viij.

ix.

mittendus.qui ſcʒ. non habet vnde poſſit ad curiam
ire et eſt ei verecũdum mendicare.Pꝛeſtito igitur iu
ramento vt dictum eſt abſoluitur nec ſeruus mittẽ/
ous:vt wvminus pateretur gꝛaue vetrimẽtuʒ. Item
qui excõmunicat niſi hoc faciat in ſcriptis et moniti
one pᷣcedente:et cauſam tangat in ſcriptis et copiaʒ
tradat ſi infra menſem reqratur:eſt ſuſpenſus ab in/
gꝛeſſu eccleſie/ et celebꝛatõne diuinoꝛuʒ per menſem.
infra quẽ ſi immiſceat ſe diuinis eſt irregulanis. NMõ

autem ſi ſolummõ eccleſiam ingꝛediatur ſicut ptʒ x
ſentẽ.ex.in ſexto/cum medicinalis.in textu et glo. Et

eadem foꝛma eſt obſeruanda in ſententia ſuſpenſio⸗
nis et interdicti.et eandem penam incurrit contra⸗
riũ faciens.ſicut patet ibidem. Epiſcopi vero ad ſta
tutum tenentur.ſ̊ penam non incurrũt: ſi contrariũ
faciãt. In pꝛedicta vero irregularitate ſolus papa di
ſpenſat. Se iudicibo vero qui ſuſpẽdũtur pꝛopte:ma

lum iudicium.sdicetur in.c.x iudi. Item denouo iu⸗

re reſeruatur pape abſolutioreligioſoꝛum/excõmu⸗
nicatoꝛum/qui miniſtrant euchariſtiã vel extremaz
vnctõnem vł matrimonium ſolẽniʒant/vel quicũq;
excommunicatos a canone.vel a conſtirutõnibo pꝛo
uincialibo.vel ſynodalibo niſi in caſibo a iure eis con
ceſſis. Si vero aliquẽ e peccato abſoluant pꝛo quo
eyxcõmunicaturlet non a ſententia:licet gꝛauiter pec-
cet:nõ tamen excõmunicatur.ſm glo. Gui.lugdu⸗
no. Sequitur vel qui a pena et a culpa abſoluunt.
Pꝛo bantur hec in ſeptimo pꝛiuile.et exceſſibo pri
uilegioꝛum. Religioſi tamen d icit Joha.andꝛee. ꝙ;
illis qui pꝛiuilegis habent wvmeſticos communica
re non intendũt per hoc pꝛeiudiciũ facere. JIdẽ etiã
opinatur ꝙ ſufficiat religioſo /; recepturi ſacramen
tum dicant ſe habere licentiã.quia non pꝛeſumũtur
immemoꝛes ſue ſalutis.Opinatur etiam ꝙ ſufficiat.
ꝙ det ſuis ſubditis licentiã in generali nõ nominan⸗-
v in ſpeciali religioſuʒ cui eos cõmittit. Vel ꝙ etiaʒ
Tct in generali alicurreligioſoꝝ licentiã parrochia⸗

noꝝ ſuoꝝ. Item quicũq; clericus vł religioſus facit

aliquã perſonam pꝛomittereſiurare vel vouere ꝙ ſe⸗
peliatur in eccleſia ſua.vel ꝙ; ſepulturã electam mu/
tet. Vt patet de penis cupientes.in cle.in fine. Iteʒ
quicũq; epiſcopum percuſſerit vel vetinuerit/vel ſo
cius fuerit. ve penis ſiquis in cle. Item quicũq; vo⸗
mini tempoꝛales in loco interdictõ celebꝛare diuina
cogũt.vłexcõmunicatos ſeu interdictos publice dũ
celebꝛãtur diuina aduocauerint: vel in ipᷣo officõ re
tinuerint:vel ne recedant impedierint quãw ab his
qui dinina celebꝛauerint moniti fuerint ꝙ recedãt.
ipᷣi etiam nominatim monitiqͥ nõ exeunt excõmuni⸗
centur. SBe ſen.excom.in cle.gꝛauis. Iteʒ fratres mi-
noꝛes qui etiã temꝑe interdicti recipiunt ad diuina
aliquẽ tercij oꝛdinis. Itẽ inqͥ ſitoꝛes heretice pꝛaui⸗
tatis/qͥ cõtra conſciẽtiã.Amoꝛelodio/ pce vel pꝛecio
ꝓceſſuʒ hereſis cõtra aliquẽ incipiũt vel inceptuʒ di⸗
mittũt vhereticis. .
Epiſcopis vero reſeruãtur antiquo iure ſolen⸗
nis penitẽtia &xcõmunicatõ maioꝛ/viſpenſatõ irre
gularitatũ/que ſibi cõpetunt.Sicut notat᷑ ab hoſti.
in ſumma v diſpẽſatoꝛib immediate añ. Ru.æ ſen.
excõ. Itẽ incendiarij.xxiij.q.viij.c.peſſimã. Itẽ con
ſuetudo.vbi videlicʒ de cõſuetudine in aliquo epatu
aliq̃ crimina ſibi reſeruat quo ad abſolutonem. MNMõ
iſta in ſumma cõfeſ.li.iij.tit xxxiiij.q.l.vtꝝ ſacerdos.
Itẽ blaſphemia publica vei ⁊ ſccoꝝ.Ey de maledi⸗
cis ſtatuimꝰ. Itẽ homicidiũ:qꝛ mioꝛa ſibi repᷣuãt᷑ſ.
mẽbꝛoꝝ mutilatõ.q̊ maioꝛa.xxiij.q.viij. Sr qͥs mẽ⸗
bꝛoꝝ. VBe ſen. ex. cũ üloꝝ. Itẽ violatoꝛes ecclaꝝ cũ ef⸗
fractõe. ſen.ex.ↄqſti. Itẽ reſtõ incertoꝝ cũ magna
q̃ntitate ð iu .cũ ſit. De teſtamẽtis tua.Se vſuris.
cũ tu. Itẽ mutatoes votoꝝ ſancti Jacobiz minoꝝ.

Abſolutio

Hõ. H.xj.ij. Itẽ arduũ factũ. Itẽ ſpecialis retẽtio
Aliqͥ vero caſus eppis reſeruatos compᷣpendunt bis
verſib.Qui fac inceſtũ vefloꝛãs aut homicida/Sa⸗
crilegus/pꝛis ꝓcuſſoꝛlvłſodsmita.Traãſgꝛeſſoꝛ voti/
iurus ſoꝛtileguſq;. Et mẽtita fidesfacieẽs incẽdial
raptoꝛ.Prolis oppᷣſſoꝛ/blaſphemꝰ oĩs adulter. Pon
tificẽ ſuꝑ his ſemꝑ vuotꝰ adibit. Iteʒ alij verſus ad
idẽ. Seditus vſuris faciẽs incendia falſi.Teſtes ſor⸗
tilegiſfalſanius atq; monete tõſoꝛ.legatũ unpediẽs
a canone vincti. ꝓditoꝛ ac hereſim ſectãslvendenſq;
colũbas. Supponẽs ꝓtumuenecans /rerũq; ſacraꝝ
Kaptoꝛ/pᷣſbitero nequnt a ſimpliciſolui. Sed nota
multi caſus in iſtis verſibo ↄtinent᷑.qͥ in ſummis non
legũt᷑. ſiẽ pʒ in ſumma ↄfeſ.li.iij.ti.xxiiij.q.l.vtruũ ſa⸗
cerdos vbi caſus epᷣig reſeruatis ponãt᷑. Inter quos
multi ve pᷣdictis expᷣſſe nõ cõtinẽt. e nouo iure epis
reſeruãt᷑. Religioſi retrahẽtes fideles a ſolutoe cæci
maꝝ ſuaꝝ.Sicut pʒ in cle.x penis.Cupiẽtes. Iteʒ
pᷣcipit dns papa ꝙ moneãt laycos ad ſolutõnẽ ceci⸗
maꝝ in certis feſtis:ſi curati hoc petãt.et niſi iſta fa-
ciat. Si etiã in audiẽtia ↄfeſſionis ſciẽter dimiſerint
coõſciẽtias cõfitentiũ xe hoc infoꝛmare:ſuſpendutur
lpᷣo facto.nec ſic cõfitẽtid ſuꝑ hoc cõſaentiã fece⸗
rint ꝙ ſi ſciẽter negligẽtes d ſic infoꝛmãda cõſciẽtia
infra tẽpus ſuſpẽſionis pᷣdicat.excoicent᷑. Siẽ ptʒ x
penis.Cupiẽtes in cle. YJtẽ impediẽs ſeqſtratonem
vel fructus occupãs ſeqſtratos/poſt ſentetiã lataʒ a
curia de ſeq̃ſtratõe ad ↄpenſandas. Itẽ qͥ interdicti
tꝑe ĩ caſibo nõ ↄceſſis noĩatim.excoicatũ ſeu interdi⸗
ctũ vł manifeſtũ vſuraniũ ſepeliuit.Se ſepłtunis eos
q. in cle: Itẽ ve religiop qͥ æcimas noualiũ vł aialiũ
familiariũ vł paſtoꝝ ſuoꝝ vl aĩaliũ.q cũ gꝛegibo ſuis
paſcũt᷑.vł aĩaliũ q in fraudẽ emũt empta traduũt vẽ
ditoꝛib tenẽdavlł illis qͥ ad ſe veniũt.nõ renũciãtes
mũdo dãtes ſe ⁊ ſua/vel fraꝝ cenſu tᷣ dũt niſi tra
ſit exẽpta ſiẽ ꝑſõa q ᷣdit.Et ad h ſciẽdu ẽ foꝛma pui
legij inſpiciẽda ſᷣm Yo.an.vel qͥ q̃ſcũq; alias veclas
ſubthũt vl dare ꝓhibẽt hñtes admimitratõeʒ ſuſpẽ
dũt᷑:nõ hñtes/excõicent᷑:niſi infra mẽſeʒ deſiſtãt: Xt
infra duos mẽſes ſatiſfaciãt dãnificatis. additĩ glo.
Jo.an.æ terris eis tditis ad colẽduʒ idẽ eẽ iudiciũ.
QAuia ad h ꝙ puilegiũ ve ecds nõ dãdis/locũ tene⸗
at:opoꝛtʒ ꝙ pᷣdiũ ſit ſuuʒ E ſũptibo ꝓprijs colatur.
Pꝛobãt h e vecs.rligioſi.li.vj. Iteʒ monachi⁊ ca⸗
nonici glaꝛes ñ hũtes admĩſtratõeʒ/qͥ ad curias re

gũ vł pncipũ acceſſerint:vt pᷣlatis aut mõſterijs dã/

nũ aliqpð inferãt.Mõchi et qͥ infra ſepta mõſterij ar
ma tenẽt. ſta.mo.neĩ agꝛo ĩ cle. Itẽ q̃cũq; accipi-
unt vł poꝛtãt hitũ beginaꝝ vłeas inducũt vel fouet.
e fli.v.Cũ ð qbuſdã ĩ cle. Itẽ qᷣcũq; phũt mr̃imo/
niũ in gdu ↄſanguinitatis vł affinitatis ſciẽt.Si ve⸗
ro ſciũt ſeꝑent᷑h̊ ſi ieꝛãt talẽ jdũ eſſe ꝓhibitũ:adhuc
incurrt ſᷣ ii Jo.an.nõ incurrtqͥ ĩ alijs impedim̃tis
hũt. Itẽ rligioſi moĩales clericiĩ ſacris oꝛdibo oſtitu
ti miimoniu oᷣhẽtes. facto excõicẽt᷑. Probãt᷑ h oĩa
ↄſanguinitate ⁊ affinitate Eos ĩ cle. IN executot᷑s
moꝛtui bñficiũ infra.x.dies eligãt taxã bñficij vłrſi⸗
duũ.qð ſi noluerit eligat bñficiatꝰ.qͥ vero vlt᷑ ꝑtẽ ſu⸗
am accepit:ſi ſit eᷣs vłmaior Ee ir. Collegia int⸗
dicit᷑:pſõa ĩferioꝛ excõicet᷑:niſi ĩfra mẽſeʒ rſtituãt.ꝓ⸗
bat᷑ ð phẽ.⁊ dig.li.vj.ſuſcepti rgimĩs cura. It qͥ ceſ⸗
ſant ceſſãte ſcca mĩe eccla.æ ſen.ex ex freqntibo.ĩ cle.
tẽ q cũq; impediũt oꝛdinarios in viſitatõe monia
iũ vel canonifſaꝝ q̃ntũcunq; ſint exempti niſi amo/
niti reſipiſcãt:excõmunicẽt᷑. Itẽ poteſtates capita⸗
nei vł rectoꝛes ciuitatũ qͥ vſuras ſoluẽ ↄpellũt. vłre
ſtitutõnes eaꝝ qñ repetũt᷑ ĩpediũt:aut ſtatuta ſuꝑ h
faciũt:vel facta cuſtodiunt:niſi infra tres menſes xe
leuerint:excõicentur ¶ Ytem qͥcũq; nouam religio⸗
nem inuenit aut locũ ſine licẽtia pape accipit:vł mu

xiij.

xiiij.

xv.

Avij.

Arꝰ.iij tat/vel tranſfert quocunq; titulo ⁊c̃.
Alij vero caſnrelinquntur alio/ dubiñ eſt qbo
q;tum ad aliquos caſus:ſicut v excõmunicatis ſine
nominũ expꝛefſione:ſicut ꝓ furtis et huiuſmõiiq fiñt
in eccleſia a ſacerwtib.Setalibus ᷣm Jo. monachi
in glo.ſupꝑ bullam benedicti.q incipit inter cunctas:
xvj. poſſunt abſoluẽ q habẽt poteſtatẽ abſoluendia pec-
catis alijs moꝛtalibo ſuppoſita ſatiſfactõne.qꝛ talis
quo ad eccleſiã militantẽ nõ eſt excommunicatus:Hᷣ
quo ad vvũ.ſicut exiſtens in moꝛtali peccato.Et ᷣm
berñ.ſi talis celebꝛaret:non eſſet irregulanis. Argu⸗
mentum extra væ offi. oꝛdi.ſi ſacerws. in glo. Yhr em̃
glo. dicit/ ꝙ talis ab eccleſia nõ eſt vitãdus. Contra
Pee videtur illud.æ ſen.excõ.cuʒ nõ ab homine. Ibi
habet in textu et glo.q; talis qͥ incidit in ſententiam
canomis clencũ percutiẽdo/ vel alio mõ/et ſic enũci
atus nõ ſit:ipᷣe tamẽ qui hoc ſcit:tenet᷑ euʒ vitare:niſi
foꝛte illud ſciat ſolus ꝑ cõſeſſionem in quo caſu non
bet eũ vitare in publico ſ̊ in pꝛiuato. Sed aliud ẽ
æ ſententia canonis:aliud iudicis.vtrobiq; tñ tenet
xvij euz vitare in pꝛiuato:q eũ ſcit incidiſſe.¶ Itẽ nota:
Nww qui ꝑcutit clericũ ignoꝛãs eũ eſſe clericũ non inci⸗
dit. Eypᷣſſeẽ caſus.⁊ ſent᷑ excom. Si vero aliquis in
clericu. Hoc dicit expᷣſſe Innocẽtius ad idẽ ſup.c.cũ
nõ ab homiĩe. Sub iſtis verbis: Si aliqͥs inquit in⸗
nocentius clencũ occideret ignoꝛans el clericũ:foꝛ⸗
te qꝛ in nocte eũ occidit:nõ credimus eũ excõmunica
tũ. Credimus em neceſſe eſſe ꝙ wlus interueniat: et
clericũ ſe ꝓꝑcutere intendat.S.e.Si vero qð pᷣqdictũ
eſt ve ignoꝛatia eſt veꝝ vbiẽ ignoꝛantia ꝓbabilis. ſe
cus ſi ſit craſſa.qñ a tora patnia habet᷑ ꝓ clerico qͥ ꝑͤ
cutit:tũcignoꝛãtia pcutientẽ non excuſat. Item ᷣm
eundem Yohãneʒ ſuꝑ ↄſtitutõnẽ inter cũctas Soꝛ⸗
gi tilegiũ qð fit cuʒ coꝛpe xpᷣi vel criſ mate:epiſcopis re⸗
vVi ſeruat᷑. ¶ Item nota: ꝙ infirmo moꝛienti qͥ als pe⸗
nitẽtias tũc ꝑficere nõ põt:iniũgatur ꝙ peccata ſua
elemoſynis redimat.¶ IJtẽ ᷣm glo. i cle.ve ſepltuns
ſup.c.dudũ.Pꝛius vebet᷑ penitẽti penitentia iniũgi:
et poſtea abſolui.qꝛ cõtritio vebet abſolutionẽ pꝛece
eenins ſignũ eſt humilis et uota penitentie ſu⸗
ſceptio.
Ariiij. ¶ Periculũ indiſcrete abſoluentiuʒ et male abſolu⸗
· toꝑ patet exemplo ve medico ſoluʒ in ſupficie curãte
filiũ geaniter ad moꝛtem vulneratũ.talis cura
tio poſtea vᷣtetur in ꝓiculũ curati⁊ curãtis.Sic ſpi⸗
ritualitillis xe qͥb cõqrit᷑ rex regũ: Hiere. vj. Et cu⸗
rabãt ↄtritõnẽ filie populi mei cuʒ ignominia dicen⸗
tes / pax/ paxſet nõ ẽ pax. et ideo poſtea vulnus appa⸗
rebit. Sicut pʒ ve quodãmagno qͥ vt fert habuit ſa/
Exemp. cerdotẽ qͥ in ofeſſione eñ offendẽ noluit. hic cũ qdam
.⸗ die ſederet cũ multis qͥ ↄqrebãtur ꝙ ↄfeſſoꝛes eis ni⸗
Ny. mis eſſent auſtere:vel foꝛte qꝛ eos abſoluerenoluer̃t
h ad ſupiores eos miſerũt:vel foꝛte qꝛ nimis gꝛaues
eis penitẽtias impoſuerunt /dixit.ego optimum ha⸗
beo ſacerdotẽ ad ↄfeſſorẽ:qͥ de omni facto me abſol⸗
uit let qles ipᷣe volo penitentias mihi imponit. Poſt
moꝛtẽ vero vtriuſq;/ oñi.ſ.et capellani:vxoꝛe.ſ.pdicti
Oñi in capella ſo la oꝛãte:apparuit qͥdã foꝛmam hñs
hoĩs ignitã ⁊ terribilẽ:poꝛtãs aliũ eiuſdẽ foꝛme ſuꝑ
voꝛſuʒſuũ et ipi dñe nimis timẽti ait qͥ portabatur:
netimeas ego ſum maritus tuꝰ.et iſte poꝛtatoꝛ eſt ſa
cerdos afeſſoꝛ meꝰ qͥ ſicut viuentẽ ſuppoꝛtauit in cul
Parrs moꝛtun poꝛtat in pena.⁊ hoc iuſtũ ẽ / vt ſimi⸗
es in pena ſint adulatoꝛes:et qͥ eos dilexerunt. SDe
qbo.ij. thim.iiij. Pꝛedixit panlus erit tẽpus cũ ſanã
. vctrinã nõ ſuſtinebut. ad ſua deſideria coacerua⸗
bũuũt ſibi magiſtros. Tales em diligũt moderni dñij
tam in iudicõ foꝛinſeco:qᷓ; intrinſeco ſue cõſcientie:
et cõfeſſoꝛes qͥ eos nõ offendũt veritatẽ facienm vel
dicenv:ſicut patuit tpe moderno vœquodaʒ oño ſa⸗
tis noto. Hicvocato.ad ſe quodã ſancto viro divit:

Accidia viij.

voluit ei ↄfiteri.cui cũ ille ſe excuſaret ⁊ inſufficien

tẽ ſe diceret ꝙ ofeſſiõe audiẽda tati dñi:ꝛ aliꝰexcuſa⸗
tões nõ acceptaret adiecit ſic: Narrabo inqᷓ; vobis
vnã narratõnẽ. Accidit ſemel vnũ potẽtẽ ⁊ niurio⸗
ſum/qᷓndã hĩe cõfeſſoꝛẽ:cui ĩ cõfeſſione ſe et facta ſua
excuſare ſolebat:⁊ ſeiuſtificare ve duro dnio:⁊ hmõi
crudelia facta:inueniẽs rõnes mitas vt ei videbat᷑:
vdi nulla tñ erat nec poterat tot inuenire:qͥn cõfeſ⸗
ſcꝛ ei iuuaret plures iuſtificatões inueniẽw:ſiẽ Je⸗
zabel vxoꝛ regis achab ⁊c. Et poſtea euʒ abſoluit ſi-
ne reſtitutõe:vbi nõ potuit⸗oↄtigit dñmilluʒ moꝛijet
in ecchia ſepeliri in q cũ ↄfeſſoꝛ eẽt ſemel cũ ſocio ſuo
in ecclia vidit terrã tumuli moueni et ſic alloqͥtur ꝓ⸗
ter tuũ vefectũ/gꝗꝛ veꝝ mihi non dixiſti: ß in erroꝛe
ſuppoꝛtaſti. et ma nluie ſdtane⸗ negligẽtiã
qꝛ tales dilerſuʒ dãnatꝰ.et iõ iuſtũ ẽ vt ſis et ſocius
peneſi fuiſti culpe. et accipiẽs eũ ꝑ caput:totã pel⸗
ez cũ pilis inde extrit dicẽs. iſto interſigno poteris
dicẽ vxoꝛi amicis meis ſtatũ meũ. Iſto ſic narrato
ꝗdiecit:ſi visꝙ ſim afeſſoꝛ tuꝰ:nõ põꝛtabo illũ rube
um capellũ ꝓ te poſt moꝛtẽ tuã.quo audito ei ↄfite⸗
ri noliut:timuit eĩ ne veritas eũ ↄtriſtaret:et diuer⸗
tit. ad adulatoẽs. Et h ẽ qð ſeqr in pocã pauli auẽte
a Vitate auditũ auertẽt:ad fabulas at ↄuertẽt᷑.
Cũ ſ̊ piclin falſe abſolutõis nõ ſolũ redũdet ĩ abſo⸗
lutũ ſ̃ et in abſoluẽtẽ ſanũ ẽ cuilibʒ ↄfeſſoꝛi tenẽ ↄſi-
liũ apłi.j.thi.v.videĩqͥt manꝰcito nemĩunpoſuer ne
q; cõlcaueris pctis alienis.v hac materia infra.c.ð
ce M. . rel. PrecI Dʒ qd ſi pe⸗
nitẽs patꝰẽ adignã facè pmiã/ ̊ ofeſſoꝛ ñ ei impoĩt.ſiẽ
Ebuit qͥs illð ĩalio ſecło ſupplebit. Vr ꝙ vterq;. cõ
feſſoꝛ:qꝛ fuit infideł negligens diſpẽſatoꝛ. ↄfeſſns:
qꝛ ñ ſatis feẽ ſm ꝙ taxatũ fuit ĩ cuna vei:qð ĩ inferi⸗
oꝛi curia ñ pt᷑ remitti. Sʒ obijciũt:credebat totũ fer
re.qbo ridet᷑: Qõ lʒ qͥs qñq; credat vulnꝰ coꝛpis bñ
ſanatũ ipᷣe tñ poſtea ſentiet dãnũ:lʒ h̊ ex medici defe⸗
ctu atigerit.Et lʒ ſuꝰ dimittat vebitũ dñi ſineſuipᷣ⸗
cepto:dñs poſtea illõ repetet:nõ obſtãte aliꝰ cre⸗
dat ſibibñ donatũ vł dimiſſũ ſiẽ pʒ ſer.ciiij.vj. Et ſi
ponas cãm hẽditatis tue ſuꝑ hoĩeʒ quẽ credis eẽ ſa⸗
piẽtiſſimũ aduocatũ:ppt᷑ ipiꝰtñ vefectũ potes hẽdi⸗
tatẽ ꝑdẽ.ſicĩ ꝓpoſito ⁊ pʒ. In tali eĩ caſu pᷣt cecꝰ cecũ
in foneã ducẽ. Inno.vo ĩiſto caſu diẽ ꝙ ſi ↄfeſſoꝛ nõ
dat ſufficiẽtẽ pniaʒ ſiẽ dꝛet:exidãtia/ vł alio vᷣfectu:
vterq; ĩ alio ſecło ſupplebit. Cõfeſſoꝛ:qꝛ nõ eſt ſcroꝝ
diſſipatoꝛ h̊ diſpẽſatoꝛ.in qᷓ diſpẽſatõe g phas erꝛat.
Cõfeſſus vero/ñ ꝓpt᷑ vfectũ volũtatis:ſuppoſito
voluiſſz eã totã feciſſe ſi fuiſſet impoſita:ſ ppt᷑ perm
pᷣcedẽs:æ quo ñ ſatiſfec: Si vero ꝓpt᷑ rõnabile cãm
totã ñ impoĩt:puta cũ poſſet et nollet eã pficẽ:peni⸗
tẽs totã ſupplebit.Mõ.C.v.xiij.cũ młtis ſequẽtibo.
Et. C. vj. yx.

Mcidie primo ponen

aaẽ oſcptõ ⁊oꝛigo. Scdo ei? notificãxſt

mfilie. Cercõ ponẽde ſt ↄditões illoꝝ qͥ fili⸗
as illiꝰſibimrimonio copulãt. Quarto q̃le officiuʒ

accidioſi ĩ cuꝛia dyaboli teneãt. Quĩto q̃re vitãda ⁊

fugiẽda ẽ cũ oiĩm ſili ⁊ ↄditõibo ſuis. Gexto pẽa nõ
fugientiũ expᷣmẽdaẽ.
Eitũ ad pmũ.ber.ĩ quodã ſᷣmõe eã ſic ðᷣſcribit.ac
cidia ẽ qdã aĩ toꝛpoꝛ:quo qͥs negligit bõ inchoare:
aut faſtidit ptice hn
te ĩ coꝛð qᷓ; vecundũ ſit ↄfiteri q; jue pñiaʒ agẽ ieiu⸗
nareſrſtituẽ a hmõi facẽ. Et ex tali cogitatõe afficit
quodã tedio/a hoꝛꝛoꝛe/⁊ q̃dã ð nitu eccle impatĩa. vñ
eñ. inertia ẽ impatiẽs ſui.⁊ ſicaffctus amittit et fa
ſtidit oẽm ſpũalẽ ſapoꝛẽ ĩ his qᷓ vi ſt. Et hʒ quodã⸗
mõ vitã ppꝛiã ĩ tedio.vñ Sene.epla.xix. Vitã ĩ odiũ
ociũ adducè ſolet.¶ Pꝛedictis ↄcoꝛdat damaſcenꝰ
dicẽs.Accidiã eẽ triſticiã aggrauãtẽ q ira animũ de

—

o

Exemp.

Nxj.

ſcit eĩ inſtictu dyabolico ponẽ Arꝰ. j.

j.

.ij.

z, ntoole. iele, wor⸗
eraptler r ie ieſttoenor
inih iu inenic horrültsee

i M
lcäti t ſcnt Ennel leadoca
Eratadpeboloducuniadmita n 4l
vannclitrits oggtis inifiein
itbenuthittut inciho araficn ba in
iumſms Ndmnfn ummnuien
is Oineliſneniuni Wiütminiſnd⸗
lumnoſoo andlts aidos dndtßad⸗
ocoſo Dfobab deollvelis annaliornult
t ſc llos ct iſtos rupiterinfem nunga
it Hijilriftrab toaaidroboli alan⸗
iin ab toblopoiſeſoregan. Jnnnteñ
Ncſitocantieraſumltſer puis ieqſſimos ſen
ſgti nottli ſnalit ſeci dnat. (ti ſt
inſcholinin'eñ d l nolltk olig iciglle
cit aqeſengei nino nummmritdicibon
ftſtaflcorifeſtepgitnein ahonb. P1
inlsſtnnictfunlafmn onics ſna gr ue
nncitnnaugdalifenitnts glſfſcpersl
nnican Ti za net al dmemadd d⸗
ningnieſlen cderine Fin
Nesänid incenni leincitts minitn ſa
Wuune toſlogſciſiß d

infiäckr negllgeng diſpeſato, uß
gtnnifiidieciiſe
nenitti Bzohijcitt crecehar totife⸗
Oh gih gegat vuln cogioh
poſteaſentier dni z Hernetiani⸗
thzfi dinitta Nhit diiſieſi
ſteulllo perer yohſtire galo,
Nuruᷓ ,ldimiſĩſie glen gi nj. Etſ
ditaris te ſnp hoiez gue redls be ſz⸗
nocati. ppt lstñ afean potesedi⸗
poſito 703. Intaliei caſußt cec ceci
Inno. Fo iſto caſn dic gf afeſſoꝛn
miaz ſcẽ dietꝛeriinatua vkallio vfeen
tlo ſupplebit. Cofeſſonqend eſtſchor
ſpeſatoꝛ. in q diſpeſatöe phas erut.
ñi ppt Aferti volütanis: uppoſitg
ifeaſſeſifuiſſet inpoſitaß Ppipein
hiͦſenifee: Bi verd got tonuhlecin
putach poſſck et nollet i ficien⸗
ſchit. Mo. CY ii ci mitis enitin⸗

cidieprimoponen
,T rcz onedelt Oitoco llo

Accidia

pᷣmit:vt nłagẽ libeat:h ex dã tedio malo. totũ eo
ↄmittit:cogitãs ſi volueit me ſaluare:ſaluet.Tałtri

ſticia ſi ſit ð hono fiẽdo:mala ẽ:qꝛ ĩ dm ẽ ſpãdũ adiu

toꝛio: q̃ntũcũq; młta ſint ĩipedimẽta rerhetia qꝛ dñs

Arꝰ.ij.

Arꝰ. iij.

.iiij.

Arꝰ.iiij.

*

Vj *

vij.

foꝛtitudo ppi ſui. Si ſit æe malo ĩ qʒ ĩciditvlłð pct̃o
ptenito:mala ẽ et ð wctrinã apli.ij. Coꝛi.ij.q ñ vult
qð penitẽs v pct᷑is ſuis maioꝛi triſticia abſoꝛbeaf.
tũ ad ſecũdũ filie eiꝰſufficient᷑ nüerant᷑ ꝑ.ſ.tho.
ſcoa e er. Ar.iiij. Quarũ vna ẽ puſillanimi-
tas q̃ rerhi ab aggreſſu duꝛoꝝ.ſᷣ ponẽdũ ẽ duꝝ et᷑nũ

iur duꝝ tpale. Exeplũ ſuſãne dicẽtis Dañ.xiij. meliꝰ

mipi incidẽĩ mãꝰ ⁊c.⁊ ñ erit duꝝ nec ãqtiq̃s vlicias
dimittẽ:nec nouas pnias ĩcipe Alie ſt toꝛpoꝛ/rãcoꝛ
malicia/ocioſitas/ſõnolẽcia/mẽt ĩpoꝛtũitas/ coꝛpis
inqetudo/ ĩſta bilitas/ vboſitas curioſitas eſpatio.
Kõditiões accidioſoꝝ ſũt:diu lectũ tenereſtarde
ecciaʒ qere/laute ↄmedẽ/multũ garrulaẽ/a alijs ve⸗
traherelinanit᷑ ludẽ vrpoteqꝛ intꝰ vt dictũ ẽ ſpũale
ſolaciũ nõ hʒ:exteriꝰ coꝛpalit᷑ qrit.ſiẽ patet ᷣmone.
lviij.vj. Vnñ tali cũ ñ ſit occupatꝰ:videt᷑ hoꝛa ieiunij
ꝓlixioꝛ:qꝛ q̃i canis ſp fameſcit. VIñ JYJob. caſſiodoꝛꝰ
in colla. Paeru collorone x.x. ſpũ accidie diẽ.ꝙ mẽs
ocioſi nipil cogita nouit:qᷓ; de eſcis aut w vẽtre.
¶In curia vero dyaboli officiũ bñt camerarioꝛuʒ:
ipſũ dyabolũ ⁊elicate cubãdo et eiꝰ mẽbꝛa ſcalpãdo
qꝛ ſicut boni mẽbꝛa ſũt xp̃i:ita ipᷣi dyaboli a ↄtrario
ſũt.¶ Itẽ ſũt baiuli et poꝛtatoꝛes dyaboli. qꝛ ſiẽ ipi
ſũt in foꝛo pati ad ome opꝰ poꝛtandũ et ſe offerũt ad
ↄducẽdũ:ita iſti.ſicut pʒ ſᷣmone.lxj.vj.ſiẽ ſᷣui a nilo
ↄducti:a dyabolo ducunt᷑ ad mlta. In lecto occupat
eos circa cogitatões oꝑatões luxũrie.in aula gule.
in taberna ebꝛietate in cãpo circa ficta oꝑa. in vico
Arca vriſiones. In hoc differt wminiñ dyaboli ab
alijs. Quia alij ineniunt᷑ qͥ volũt miniſtros ſuꝑpbos
luxurioſos/ crudeles/cupidos/a hmõr: raro qᷣͥ volũt
ocioſos. yabolꝰ veꝛo oĩb alijs curialioꝛ nullũ refu
tat:ſed illos et iſtos recipit:et infernꝰ nunqᷓ eis vefi⸗
cit. O.ij.j.¶ Itẽ ſt vaſa vacua ĩ dyaboli celario. Itẽ
eq in eiꝰ ſtabulo ꝓ oĩ ſeſſoꝛe pati. Inuenit em̃ wmũ
ocioſi vacantẽ et aſſumit ſex ſpũs neqͥſſimos ſecũ.qꝛ
ad ſeptẽ moꝛtalia facilit᷑ eũ ſecũ ducit. ¶ Itẽ ſt mil⸗
ini dyaboli. miluꝰ em ðꝛ q́ mollit volqs ſicipſi lente
faciũt.et qꝛ ſemꝑ cũ miluo murmurãt dicẽdo vi vi:
qre ſicaffligoꝛ q̃re ſic verãt me in laboꝛibo. Itẽ ſt
canes venatici ⁊ famelici ſᷣm om̃es ſẽſus.qꝛ aures fa

meſcũt rumoꝛes:oculi vanitates/guſtꝰſapoꝛes/tactꝰ

ĩmũdicias. Vnñ Yeroꝰ in epła ad demetniadẽ vᷣginẽ
In veſiderijs vt legimꝰ eſt oĩs ocioſus. Itẽ ſiẽ ca⸗
nes ãtiqͥ in coqna ⁊ ĩ ſole iacẽtes ꝓꝑmittũt muſcas q̃i
ꝑfoꝛare aures ſuas:ſic iſti.vt patʒ in coqna dyaboli
in lecto molli ⁊ calido diu iacẽdo.ſiẽ pʒ ᷣmone.xlvij
ij. muſcas infernales rcipiũt.i.peſſimas cogitatões
et ðdya boli tẽptatões plurimas q̃ aias lacerãt. Vñ
JYo. ca ſſiodoꝛ?ꝰ in colla.patrũ.Apud egyptũ inqͥt ab
antiqͥs pꝛibo facta eſt ſſia:opantẽ monachũ demone
vno pulſari:ocioſũ vẽᷣo ĩnumeris ſpiritiba veuaſtari.
quia cum ſit ſuperbus: timide inuadit audaces:ne
vincatur:.et foꝛtit᷑ timidos: ſicut pᷣdictum eſt v ca⸗
ne. et ideo more canis eis miniſtra bit: pelle.i. bonis
tpalibo vtractis et diuiſis in qua diuiſione ſpũs eſt
ſathane:caro/venmis:mamõa jregis.vnica plꝰ dupli
ci:ps ſua cuiq; placet. et ſic teſte Sene. ociuz ſine lris
moꝛs ẽ ¶ Quito pʒ ꝙ ab oĩb fugiẽda ẽ. Pꝛĩo:qꝛ ſiẽ
terra inculta ꝓducit ſpinas et generat herbas noci-
uas et ſtãs aqua putreſcit et fetet:et veſti a tinea co⸗
medit᷑ er ferrũ nõ vſitatũ rubigo ↄſũmit.ſic ſpũalit᷑.
Eiñ ſeneca in quadã epla. vita hũ ana ferri ↄditõʒ tʒ
qð niſi exerceas:rubigo ↄſumit.( Bcdo:qꝛ vermes
inferna les introducit in aĩaz. ſicut pʒ ſmone.lxxj. vij
Biẽ em̃ wꝛmiẽti ⁊ toꝛpẽti in locis amenis qũq; colu
ber os intrat:ita ſpũałr ⁊c̃. afe Yeronymꝰ qmonz
dicẽs /ſpꝑ aliqͥd facito:ne dyabolꝰ te ocioſu inueniar.

A viij
In tali ̊ ſpũali ſopoꝛe aſtituti multũ tenent᷑ eos er
citatibo . Eyeplo cuiuſdã philoſophi. æ quo fert/q;
libꝛũ fecerit ee laude muſceqꝛ cã coluber ipſů intre
vellet:muſca caſu momoꝛdit labia ſua. et ſic eũa ſõ⸗
no excitauit. Gʒ ſpalexcitatoꝛ dicẽdo illõ.j. Pe. v.
SGobꝛij eſtote et vigilate:et illud apki.Exurge a moꝛ
tuis qᷓ wꝛmis:freqnt᷑ ĩpoꝛtat malas grates. qꝛ odio
habuerũt coꝛripietẽ:Amos.v.
ſiẽ patet ſᷣmone.liij.vj.qꝛ ſiẽ in luto detẽtꝰ cũ curru
ſuo ceũ et nſeũtes ĩ adiutoꝛiũ inuocabat:.⸗ ipſemet
noluit ad curruʒ manũ ponere qꝛ noluit ſe inqͥnare
nec pedes madefacere:cũ tñ ipſemet ſufficeret ad cur
ruũ extrahẽdũ Ita multi clamãt ad eũ dicẽtes. dñe
ſalua me:adiuna me:educ me ve iſto pcto. Alti etiã
oicũt oꝛaꝙ me. et ipſimet ſi vellẽt ſola ↄfeſſione poſ⸗
ſet ſeipſos liberare: et nolut. Sũt ſiẽ cattus qͥ diligit
piſcẽ:h̊ nõ vult madefacere pedes.ꝛ ſiẽ fatuꝰqͥ cadẽs

—

in aq cũ pene ſbᷣmergeret᷑: inuocabat ſãctũ nicolanuʒ

et ipſemet noluit manꝰ v ſinu educere ad liberãduʒ
ſeipſũ:qꝛ frigꝰ erat.ſic pʒ ſᷣmone.liij.vj. Caſſiodoꝛꝰ x
ephis.ſicut natura duris laboꝛibo inſtrui: ita P ocia
toꝛpẽtia fatuat.¶ Quarto qꝛ ꝓditoꝛie hoĩem xti⸗
net ſb ree ſocietatis dũ lucru ſpũale amittit:et dũ
vyabolᷣignẽ pct᷑i in wmũ aĩe ſupponit:ĩmo dũ ipſũ
occidit:et dũ etiã dãnũ incurrit maximũ.qꝛ argetũ
⁊ alia ſełamiſſa/rcupꝑaẽ ptᷣ iteꝝ idẽ ñ ãt iqẽ tpᷣs qd ꝑ⸗
dit Et iõ ſapiẽs dic. Pãna fleo reꝝ ſ̊ plꝰ fleo dãna
dien ¶ Oĩuto qꝛ mitis pctis obligati ſumꝰ Rerfert
macrobiĩ ſatnalibo quẽ ĩpatoꝛ auguſtcẽ audiẽt ſe
mltl obitlobligatũ:pieca je culcitrã ſr quã ſolebat
wvꝛmire.rñdẽs qũo inqᷣt vlicate et ocioſe wꝛmire pr
tot vebitis obligatꝰquõ ergo tã vlicate wꝛmire pñt
nobiles moderni:cũ qᷣcqͥd ↄmedãt vel bibãt ꝓ maß
pte ſũt e mutuo.lel quomõ wꝛmiet pctoꝛ cuiꝰaĩa
o bligar dyabolo et eterne pene:et cuiꝰ hereditas ce⸗
leſtis eſt in pditõis piculo:et cuiꝰ dies breues ſũt et
miſerijs pleni:Eiſcamꝰ gqa foꝛmica:diſcamꝰ q fatuo
ꝗmoꝛe vel cupiditate veratis:magna et foꝛtit᷑ oꝑari
in amoꝛe vei. Quia teſte brõ Gꝛeg. in omelia de.ſ.ſ.
Amoꝛ dei nõ ẽ ocioſꝰ.opat᷑ em̃ mag:ſi eſt. ſi ãt opari
renuit:amoꝛñ c. ¶ Gexto qꝛ eſt ſpũalł infirmitas ſi

— „

gnificata ꝑ illũ hñtẽ manũ aridã. Mat.xij.⁊ bñdicit

manũ:q;ꝛ manꝰoꝛdinata ad vxũ ⁊ bõ opa ſola arida
eſt. ⁊ ſic ve pede ita illi podegra tenent᷑ in his q veiſt
qꝛ cõiter ſt᷑ tepidioꝛes ad ea q̃ vi ſt:ſicẽ mões audiẽ
dos et alia vtilia ad ſpectacla et vana ſt velocioꝛes.
pedes em̃ illoꝝ ad malũ currũt. Pꝛouer.j. Et man⸗
illoꝝ ſaãguĩe plene ſt. IJſa.j. Et lin loqᷣr.ẽ ſ peſſima
paliſis.q;ꝛ reddit hoĩem ĩpotẽtẽ in his q ad cũ ⁊ aĩe
ptinẽt ſalutẽ. cũcta q ſom inuãt fugiũt et carnis cu⸗
rã ꝑficiũt in œſiderijs.¶¶ Geptio:qꝛ ẽ medicia dya⸗

boli.ipᷣe eĩ eos ĩfoꝛmat.ꝙ ſi amitteret ſudoꝛes ſuos et Cuiij.

wꝛmitões matutiales:moꝛerẽt᷑ ⁊ ifirmarent᷑. Siẽ pʒ

Exem.

Tercõ qꝛ infatuat X.

**
.x..

xij.

X

uj.

Tæ illo q oĩ nocte iacẽs/ matutĩs excuſauit ſe ſudo-⸗ Exem.

re.iur ciiꝰ lectũ cũ abbas vna nocte vᷣnſiret tꝑe ma⸗
tutĩaꝑ:vidit duos medicos inferni cuʒ duob flabell
ſh lecto eiꝰ carbões accedẽtes.⁊ qrẽti cãʒ. Rñd erũt/
ad faciẽdũ iſtũ ſudaẽ ne ad matutias ſurgat.quẽ cũ
abbas excitaſſʒ ⁊ ei ſuũ piclin intĩaſſz:optie ſe ĩpoſte⸗
rij coꝛrexit:et ita ſanũ ſe ĩuenit poſtea ſurgẽdo /ſiẽ pꝰ
ſudãdo.Hoc etiã expimẽto vidẽꝰ q; ſurgẽtes media
nocte ⁊ mãe⁊ ꝑce viuẽtes lõgioꝛis vite ⁊ pulchꝛioẽs
ſt. Pʒ. ̊ ꝙ dyabolꝰ ẽ medic⸗ mẽdax. Et lʒ accidiaab
oĩbo fugieda ſit:maxie tñ ab eccle.⁊ a viris fligioſ vt
ad modũ auiũ ñ ſegnit᷑ volãtiũ.⁊ad modũ phylomẽ.
ð die noctuq; cqtqtis. Se eiſ vYificet ill ps.viij.volu
cres celi ⁊c.Hicnõ ð ſctõ karolo magno ĩpatoẽ q̃lit

oĩ nocte ſurrexit ctauo⸗:qꝛ nauẽ virenr̃e ſᷣmergit · xv.

naute eĩ minꝰ ſcioli laboꝛioſi tũ et diligẽtes cũnaue
cuadt: Yꝓmag ſciẽtifici in arte tepidi negligẽtes ſſ
merguntur.ſicin arte anine mayimi clerici negligẽ
tes circa ſalutẽ aĩe in infernũ vemergunt᷑: vbi paupe

Ar. vj.

xvj.

Exem.

A vii.

res la ci diligentes ſaluant. Sicut ergo in naui cla

mãte om̃es currũt et nullꝰ ſe excuſat: YIta cæo clamã-
te ꝑ ſe et ꝑ alios⁊ ſacriſta pulſãte:nullꝰ ſe excuſet:di
cendo eccia nõ fugiet a nobis bñ inueniemꝰ eã. ſed h̊
aduertatis.ꝙ dũ xpus wꝛmiebat:nauis piclitabaĩ
fluctibo. Ita viris eccleſiaſticis tepide ageribo qͥ ob
eccie nauè regendã ſatis care aducut᷑.qꝛ nulli hoĩm
qetioꝛa recipiunt ſtipendia nec pinguioꝛa. Sed heu
Criſoſtimꝰ dicit ſuꝑ Yo. omelia.xxxvij. Om̃es inqᷣt
ſollicitãt᷑ e factis ſuis.ſcʒ manẽtes/nauigãtes agri/
cole/ iudices.et nos terrã inhabitamꝰ vei:et nihil eo
rum que vi ſunt ſapimus.
Vltimo tales punient᷑ in coꝛꝑe qð inoꝛdinate di-
lexerunt:et in aĩa.et ſicerit æ eis.ſic multis temẽ
diligentibo nemeꝛa ſua intantũ ꝙ nulli ꝓmittit inð
aliqͥd auferre:et pꝰ moꝛtẽ illoꝝ vemiũt ad manꝰ alio
rũ q totũ vſtruut. Sic denutrientibo carnẽ et ab oĩ
bus la boꝛibo qᷓntũ poſſunt pᷣſeruantibo/ quã vermes
poſtea totalit᷑ vſtruũt.Ecci.x. Homo ci moꝛit here
ditabũt eũ vermes.Et in aĩa etiã pumet᷑ cũ vemone
cuiꝰ familia vt ſup dictũ eſt extiterũt.ſic patet ſer
mone.lxxi.vij.veus em oꝛdinauit tria genera hoĩm
ſcʒ laboꝛates ſicut agricolas et artifices ad ſuppoꝛ/
tandũ totũ coꝛpus eccie ad moduʒ pedũ:milites ad
æfendẽdũ ad modũ manuũ: clericos ad regendũ et
ducendũ ad modũ oculoꝝ.Et om̃es pᷣdicti fideliter
ſtatũ ſuũ tenẽtes/ſt vei familia.Pvabolꝰ vero in/
u enit qrtũ genus ſq; accidioſos qͥ in nullo oꝛdine ſt
nec laboꝛãt cũ ruſticis nec diſcurrũt cũ mercatorib-
nec pugnant cũ militibo necoꝛãt vel cantãt cũ cleri⸗
cis. Ideo ibũt cuʒ abbate ſuo cuiꝰ oꝛdinis fuerũt ſq;
dvabolo:vbi nullꝰ eſt oꝛdo:ſed ſẽpiternꝰ hoꝛroꝛ. Ju
ſtũ em̃ eſt vt ab eo cui ſeruier̃t: mercedẽ recipiãt.xpᷣs
em̃ ſolumõ oꝑarios vocabit et pᷣmiabit. Et ſiẽ xpᷣus
laboꝛatoꝛibo dicet.venite ad me om̃es qui laboꝛatis
Aath.xj. Et illis dabit regnũ ſuum ipſ⸗ o dicente. et
ego diſpono vobis r̃gnũ.Sic dyabolꝰ dabit ocioſis
ſuis regnũ ſuũ qð pulchꝛe oñdit᷑ ꝑ exẽplũ e rege pi/
gerrimo et ſũme tales diligẽte.Hic triũ filioꝝ pigri
oꝛẽ voluit heredẽ facere.ſicut patet ſer.x.iiij. Iſti qᷓ
reqͥ ſiti qntũ eſſent pigri. Pꝛimꝰ dixit/ ego tampiger
ſũ:q nolo pedẽ ce igne quo oburit᷑ retrahere.ũ̊ mihi
ebet᷑ hereditas. Mõ ait ſcous ſed mihi.qꝛ ductꝰ ad
ſuſpẽdiũ et coꝛda ligata ad collũ/cũ ſit mihi datꝰ gla
dius ad coꝛdã ſcind endã et ſic moꝛtẽ euadere poſſiʒ:
nolo p pigricia. Terciꝰ ait imo mihi vet hereditas:
qꝛ iacens in lecto ſupinꝰ cũ plunia veſcendat in vno
oculo:eũ claudere nolo.¶ Spirituałr. Pꝛimꝰ filius
eſt qͥ habet pedẽ affectionis ad aliqð pctm vłmalã
ſocietatẽ/ vbi ſentit ſe ↄburẽdũ eternalit᷑: nec tm vult
ſe retrahere. Gcpðus ducit᷑ a dyabolo ad patibulum
inferni coꝛda verecũdie ⁊ ↄfeſſione facieda et ↄfuſi⸗
one.cui datꝰ eſt gladiꝰ lingue ad cõfitendũ:nec vult
eã ſcindere.Terciꝰ recipit in ocło coꝛꝑali guttas in-

fernales.i.viſiones attrahẽtes ad malũ: et in oculo

coꝛdis cogitatõnes turpes:nec vult oculos claudere
Igeo oĩbus trib vbet᷑ hereditas inferni: qꝛ omibo

ſufficit. ¶ Exemplũ quõ tales hereditate celeſti pꝛi

uant᷑ Videmꝰ pmone.lxxj. vij.de duobo vicinis mer⸗

cantibo adinuicẽ quoꝝ vnꝰ eſt cautꝰ et cupidꝰ et dili
gens in factis ſuis alius vero negligẽs Pꝛimꝰ paula

tim ſupplãtauit aliũ xe hereditate ſua. Sic de carne
S aduerſus ſom̃ ⁊ eſt diligẽs circa facta ſua
iaĩa ſit remiſſa:cito ſupplantabit eꝗ ve hereditate
ſua. Quiga ⁊ a pᷣuo pigro iuſſit dñs: Math.xxv.aufer
re talentũ et h̊ iuſtũ eſt.qꝛ qͥ nolũt militare:nõ acci/
Piene ſtipẽdiũ:et qͥ nõ vult ſtudere auferent᷑ ab eo li⸗
2i. YIta qͥ nõ vult in gra ꝓficere:auferet gra ab eo et
gloꝛia. Et arboꝛ qͥ ñ fructificat:ponit᷑ in ignẽ. Et re⸗
Bnn celoꝝ vim patit.ideo tepidi nõ rapiũt illud:nec
ꝛauiũ capit qͥ nõ bñ currit necpalma: niſi legitime

—
„Nℳ..

Accedere A eir.

certauerit. Nec mirũ dʒ alicui videri qð pᷣdictuʒ eſt.
ꝙ videlicet æ non dabit regnũ ſuũ ocioſis qe nõ eſt
aliqͥs nrm q libent᷑ daret aſino/ vel garcioni/ vłequo

vel falconi ocioſo cibũ/ vłetiã cani. Mec rex q̃ntũcũu/

q; largꝰ vult dare hereditatẽ nõ eũti ſecũ ad pugnaʒ
qñ vocat᷑. Sed dicũt illud regnũ eſt no bis emptũ ſã
guine xp̃i. Bicut patet ᷣmòe.xlix.x. Ia ſi x emiſſʒ
tibi vnã liberatã ĩ monaſterio: et eſſes ita ocioſus q;
nolles eã qrere:poſſes eaʒ amittere Sic in ꝓoſito qͥ
abutit illa emptõe. Mõ ad h. A.vj.iij. vſq; ad finem
capituli. Sed ſiẽ dñs terrenꝰ dat aliqũ ocioſo cibnʒ
ad diẽ vel certũ tpᷣs:ſed nõ libent᷑ diu eũ tenet vel ad
magna ꝓmouʒ Gicut pʒ ſᷣmone.cvij.xj. Ita nec ceꝰ
licet vt h̊ͥ tꝑalia:nõ tñ eterna. Nota plura.c.œ ocio

HNõ æ materia accidie ᷣmone.c.x.

Pοad
◻M(Xcedere. Accedite
voluütarie reuerẽt itegralit. et pſeuerãt
Voluũtarie ſiẽ famelicꝰad abũ. Eʒech.
pſi ateedẽt ad mẽſã meã/quoꝝ videlicet ſpũalis
ſtomachus ſc; ↄſcie nõ eſt grauatꝰ pctis. Ideo qͥ ac⸗
cedũt ad dñm ſãctificant᷑ Exo.xix. Itẽ ſicut dubius
in cã magne hereditatis ad legiſperitos:⁊ diſcipulꝰ
ad mgr̃m: et cecꝰ ad illũinãtẽ:et infirmꝰ ad medicũ:
vulneratꝰad cyrurgicũ:in piculo et tbnlatõe exiſtẽs
ad liberatoꝛẽ.Sic acceſſerunt diſcipuli.Math.viij.
dicẽtes ſalua nos ꝑimꝰExẽplũ ad hͥ habemꝰ in na-
tura in q oĩa ꝓmpte accedũt ad ſuũ finẽ.ſiẽ lapis v⸗
oꝛſũ:ignis ſurſũ.nr aũt finis xpᷣs eſt. Itẽ in ↄfuſione
et in ol arte volũtarie accedũt ad lucrũ. et clerici ad
bonã pᷣbendã. et ſi accedũt ꝓpter tꝑalia et nõ et᷑na
bona:peſſime lecatrices et fatui electoꝛeset ciciꝰ va
dũt ad mũdũ vocãtẽ qᷓ; chꝛiſtũ.Errãt ſiẽ ouis q̃ ꝑit:
q̃ cicus vadit ad occiſoꝛẽ hñtem ramũ viridẽ in ma⸗
nuſqꝙᷓ ad paſtoꝛẽ.Et tales qͥ accedũt ꝓpter tꝑalia/ilł
habitis recedũt ſicut mõ habita capa ⁊ capucio ñ
płꝰ opꝑabat᷑. Ita tñ multi ditati płꝰ oſtẽdũt euotio/
nis:q; tñ ante oſtenderunt.
Becũdũ ſequit ex pᷣmo.Exquo tot auãtagia inue
nit in eo digne accedes: Juſtũ eſt vt digne accedatuꝛ
et reuerent᷑.q; videlicet accedẽs nõ habeat faciẽ inte
rioꝛẽ ↄſcie turpẽ:nec anhelitũ fetidũ ꝑ veꝛba illicita
vel iuramẽta:nec manꝰ ſãguinolẽtas ꝑ malas oꝑati
ones.
Qui accedũt ad vñm ſcĩficant᷑ Et h intelligit᷑ ſic
patet. A.ij.et.iiij. Pꝛio coꝛde mũdo. Ecci.vj. Inoĩ
aĩo tuo accede ad eũ.Scðo aure.ipᷣm audiẽdo:ſic ſer
uus dñi mãdata.Exo.xx. Acceſſit moyſes ad caligi⸗
nẽ in q̃ erat .et ibi didicit mãdata. Sic oculisſſic
oĩbus ſẽſibb mũdatis.Quia legit Leui.xxj.Pꝛecipit
oĩs qͥ hʒ maculã:nõ accedat.Sed heu Hugo libꝛo
xij. abuſionibo dicit. Acceſſit ad ipſᷣjm petrꝰ:acceſſit ⁊
iudas:acceſſerũt diſcipuli:acceſſerũt et milites cru-
ciãtes.accedũt et puerſi ſacerdotes:ſic patebit infra
Ouarto ſtabilit᷑:cũ ſtabili ꝓoſito iteꝝ nõ peccã⸗
di.ad Heb.x. AHccedamꝰ cũ vero coꝛde. Ecci.ij. Fili
accedẽs ad ᷣuitutẽ dei ſta:ſq; ſtabilit᷑ Sic acceſſeꝛũt
angeli et miniſtri eiꝰ: Mat.iiij.¶ Pꝛedicta ſũt faciẽ
da ꝓlꝰ ꝓpter bonũ ꝓpꝛiuʒ Sʒ qꝛ lucrũ illud nõ videt
oculo coꝛꝑali ſiẽ lucrũ trenũ: multi lẽte accedũt: ſiẽ
canes nõ vidẽtes pᷣdã. Sʒ in h̊ nõ eſt ſeqndũ exẽpluʒ
canũ ̊ potiꝰ omniũ artificũ.qͥ licʒ finẽ laboꝛis ocło
coꝛꝑali ñ videãt mẽtali tũ apphẽdẽtes foꝛtit᷑ ad opꝰ
accedũt.Sic nos Ecci.vj.q̃i is qͥ arat ⁊ qͥ ſemĩat ac
cede ad illam 7c.
AXcipietis virtutẽ ſu/
F Euneniẽtis ſpũſſcĩ ĩ vos:⁊ eritis mihi teſtes
Wcct. prio wnn mittit: Accipiet. Scpo
pᷣciũ expᷣmit ſpũſſci.Tercõ pᷣniciũ rqrit:Eritis mihi
teſtes Eti ad pᷣmũ dẽmꝰ acciꝑe ꝗᷓ e dat:a r̃dde

Arꝰ.j.

Arꝰ.ij.

Arꝰ.iij.

Arꝰ.iiij.

j.

ui amgin mi ntidin

eng
ſuugſiumekir
ſeitegenin den ni (un
inin —
mniſencorcteiſſtdfikeahetes
onuuſtm nie nuhlifntalnd 0
ui naittiſüiſ mitiuſiinen .
ſtmmepopta ge nit honit at , guin
utno capltq ſcent tu,10 Q at⸗
mnmrat g Nidenat Aorb t Oir rig
itmnite cruliz cahier. Depeino gſe
itsſtanſabuniiitenmino ne Cor .
ceonmprn acagituauii Glga genſeuen
iogulcdiſpoſt etit acahit Oisinqt per
agt Aucnj Eticeo ueniter di inepkr aitn
nnt, Etianͤgtlihettei d. md dihenat
ninaſnitchitt oſtenpente Acapunt ri
ingrlogunange Matg. QAuizüt aligendn
apit Yacii, ents nogcahinst nalt
Nj Pegotnſtinehilleameoting

uraligun.

räadterai, Quilbetn iluges
ricilettotuin ainueſene⸗
ndumn c lto cich ananitirihn
nnnterilſegnlosdnanegihune
ninn inntfd Hfriatlnm iei
nrkeiſn eltetench. ſeparehltifnie

nbenm nen a.
uric n gicvloetthnlate enſe⸗
Beainu nlaglliaein
dlm (EKriliag hhahem innn⸗
ttacelitegiulſine i .
nr aüt finis p⸗ eſt. Itẽ in ofuſione
tante gcceciüt ad ucnu etclenic ad
Etſi accedüt Oter tpalla et no etn
catnicts et fatui clectoꝛes et ic ha
ocate chꝛiſti. Enit ſitouis qpit⸗
Cocciſoꝛi hũtem ramu vinide in mno/
e Et tales q ccedit Otertpalia it
t ſint emo habita capa 1copudoñ
ammolti ditan plsoſtidit muono⸗
tagernt.
t ermo Erquo tot auatagia inue i
ccecles: Juſtu eſt yt digneaccedatu⸗ V.
delicet accedes no habeat faciẽ inte
necanbelitũ fetidi. veeba illicita

cmanſoguinolitas malasopati

d dm ſaficant Et bintelligti it y
I. eio ꝛdemudo. Ecd vj. Meil
ei. Scdo aure iym andiẽcorſtiſt⸗
Eo Baceſſittmoſſtvaal
gincrnidna deralen
Idatis. Qnia legit Leni j.
ans ua e ucr
. tadihinparr aueſit:
hiat Haanſtchnn inuan⸗
otesſütpatelltinffa 2ð

.ij.

Arꝰ. iij.

Eyem.

Accipere

re que reqͥrit.⁊ fugere qᷓ minatur. Quia ſᷣm Haugo.

li.æ arra aĩe.Oiĩs vox ſeu loq̃la xpᷣi ẽ tlex.Et illa tri
plici voce totũ mundũ vocat. Pꝛĩa dicit/ accipebe⸗
neficiij. Gcoa redde vbitũ ſᷣuitiũ. Zercia fuge toꝛ⸗
mentũ.ꝛia ẽ famulãtis.Scða ẽ ammonẽtis.Ter-
cia cominãtis. Mꝛima ẽ velectabilis. Scoa rõnabi⸗
lis. Teꝛcia timoꝛabilis.¶ Pꝛimo gᷣ videndũ qͥd dat
cæus. Gcðdðᷣo qͥd accipiũt hoĩes.Zercõ qͥd reddẽdum
eſt et qre. Quarto pena ingꝛatoꝝ ĩe acceptis.
Pꝛio dat veꝰ bona nature:ſic pʒ. H.xxiij.ix.ſ.ani⸗
mã rõnabilẽ/coꝛpꝰcũ oĩb ſenſibo/et aĩam cuʒ poten/
tijs.vat etiã bona foꝛtune exterioꝛa.ſ.⁊ oĩa q in mũ
v ſunt:ſolẽ et lunã et cetera elemẽta Hona etiã gre
oĩb offert ſic pʒ infra.c.de gꝛa.at etiã bona gloꝛiel
ſqʒ mĩſteriũ ãgeloꝝ:ꝓpꝛiũ etiã filiũ incarnatũ ⁊ moꝛ
tuũ:et etiã ſpm̃ſanctũ.et ſic pʒillud Ja.j.Sat oĩbꝰ
habundanter.

¶ Etũ ad ſecũdũ: qͥd videlʒ accipiũt hoĩes Eſt ſciẽ

dũ:ꝙ pꝛimũ bonũ et ſcom/om̃es ↄmunit᷑ gccipiũt qͥ
bus offerũtur qꝛ nec ĩ illa vei loqla ſurdi ſunt.ſiẽ ptʒ

A.xj.xiij. Mota.S.xiij.arti.j.Lerciũ vero et qrtu,ʒ

nõ omnes accipiũt:ſp̊ ſolũmõ qͥ hñt diſpoſitõnes que
ſequunt᷑.¶ Pꝛio hñtes innocẽetiã:qꝛ cũ ði ymagineʒ
cuſtodiũt impollutã:q̃ſi filij pꝛi veo aſſimilãt᷑:⁊ ideo
eius accipiẽt hereditatẽ.pᷣs.xxiij. Innocens mamb
et mũdo cor hic ac.⁊c.¶ Becundo agẽtes pñiam:
qꝛ tales ſunt q̃ſi mẽdici qͥ merẽtur elemoſyna acciꝑe
Act.ij.Pnitẽtiã agite et accipietis vna ſpũſſancti.
Tercõ obediẽtes ⁊ oꝑarij:ſi fuimercedẽ.j.Coꝛ.
iij. Vnuſqͥſq; ꝓpꝛiã mercedem ac.⁊c. ¶ Quarto pu
gnantes tepeſtatões et mũdi falſitates:ſiẽ milites
ſtipẽdia ꝓ victoꝛia. Ja.j. Heatus vir qͥ ſuffeꝛt tẽpta
tõem.c.et alibi.Eſtote foꝛtesĩ bello ⁊c.¶ Quinto
miſericoꝛdes:ſiẽ dñi recipiẽtes hereditatẽ alicuiꝰ in
eoꝝ neceſſitate a dñis recipit ĩ ſua neceſſitate. Adat.
x. Qui recipit iuſtũ ĩ noĩe iuſti mer.⁊c.¶ Gexto vo⸗
lũtarie pauꝑes:qꝛ dãt qð amãt.ſicut ̊ quiñ dat qð
amat:nõ accipit qð pᷣſiderat.ita a ↄꝛio.Qui dat qð
amat:accipit qð veſiderat.aRath.xix Ois q relique
rit wmũ ⁊c̃.cẽtupluʒ accipiet ⁊c.¶ Septimo ꝑſeue
rãtes ſiẽ curſoꝛ bꝛauiũ ĩ termino i Conꝝ.ix. Oẽs
q̃dẽ currimꝰ ̊ vnꝰaccipit bꝛauiũ.SGloſa.perſeuerãs
Dis qui ſic diſpoſitꝰ petit: aceipit. Oĩs inqᷣt qͥ petit
accipit:Auc.xj.Ert ideo aueniẽter dꝛ in epla:afitemĩ
alterutꝝ.Et ĩ euãgelio petite.q.d.pᷣmo diſponatis
animã in q recipiat:et poſtea petite.Accepunt ⁊ ipſi
ſingulos vnarios. Mat.xx. Qui aũt alit petit:non
accipit. Jac.iiij. Netitis ⁊ nõ accipitis eo ꝙ male ⁊c.
Ja. j. Mõ er
piat aliquid. .
Hitũ ad terciũ. Quilibet ſm illud qdð recipitte⸗
net᷑ redde/et totũ in eius expẽdẽ ſᷣuitiũ qͥ dat:et ei to

tuʒ attribuere.et ideo ĩ pᷣſicta auctoꝛitate Cat.xx.

Acceperũt.et ipᷣi ſingulos venarios/vei bona data a
o/vnario ↄparãt᷑.qͥ hʒ figurã circularem.ſic illa a
ceo ſunt et ĩipᷣm reflectenda. ſic patebit infraĩ ca.x
Etitudie.Siẽ g̊ aliqͥd de mari ad nubes mittit᷑ vt ite
rũ fluat ſiciſta ad veũ refũdẽda ſt vt pla:iteꝝ dẽt᷑.eꝰ
em̃ habũdãt᷑ dãtibo ſibi⁊ ſuis habũdãtiꝰda bit.Et qͥ
in modico ẽ fidełet ſtꝰ:ſupᷣ mita ↄſtituet᷑ ⁊ĩ hocĩ bo
na ꝑte aſſimilãt᷑ eligẽtib et ꝓmouẽtibad gꝛadꝰ epi/
ſcopales:qͥ largos et libẽter dãtes libẽcius eligũtet
ad maioꝛa ꝓmouẽt:nõ aũt ↄmunit᷑ ꝑcos Vñci in q̃
dã electõe fieret mẽtio ve quodã in ep̃m eligẽw.Rñ-⸗
dit aliꝰ nõ illũ:qꝛ nimis tuniqꝰẽ qꝛ ſolꝰ cnocte non
cubabit.alio nolato/ nec illũ inqͥt:qꝛ nimis audaxẽ:
quia audet ſolus cũ capellano comedere in maxima
qula totius ciuitatis. Et ſic pꝛimo incontientiã. ſe⸗
cundo parcitatẽ obiecit.et ſic innuit ꝙ ei qui noluit
minus dare.nequaq; maius daretur. Sate ergo œac

go exiſtimet hõ ille gꝛam pꝛo gꝛa ꝙ acci

ceptis et dabitur vobis. et hoc eſt con ſonum et leg
nature et etiã legi gꝛatitudinis.ᷣet legi cunalitatis.
Prꝛimo legi nature.ſtomachus em peſtifer eſt qui
multa recipit ⁊ accepta virtualiter ꝓut eoꝝ vtilitas
requirit non diuidit et communicat. quia aliter ex-
ſic excepto et retẽto multi generãtur moꝛbi.Sicpn⸗
ceps vel pᷣlatus vłqͥcũq; diues.vel multa accipiẽs et
cupide ſibipᷣi incoꝛpoꝛas.æ quo Hiere.iiij. Tentreʒ

vj.

meuwleo. multa ſibi et coꝛpalia et ſpũalia congꝛe⸗

gat incõmoda.¶ Secũw legi gꝛatitudis apud quẽ
ingꝛatus ve acceptisfit indignus de accipiẽdis.et ta
lis etiã apud hoies moqus inoleuit loqndi.neſciuit
inqunt mihi gꝛates dicè/vel nõ uiuit:vel vebitũ nõ
reddidit ꝓ tali wno vł ſtipendio.ideo ꝑ me poſterio
ribo ineternũ puabit᷑.ſeu carebit.
litatis.ſicut pʒ Ser.xj.vj.x. In curiale em̃ ẽ in omni
curia i et hoĩm ſempꝑ accipᷣe et nũꝙqᷓ dare hꝛe ſemꝑ

manꝰ aptaset aures intentas/qñ dꝛ accipe et totum

clauſuʒ et ſurdũ/qñ dꝛ date datu acciꝑe et dantẽ re
pellere:ſemꝑ petẽ et nũq regratiari. Sic ſpũalit᷑ in
curia vei mita a ceo accipelet paꝝ ſibi vel ſuis dare.
Talis væficit ĩ cõputo qn in iudicõ aꝑient᷑ libꝛi ere
ceptis et expẽſis. NMota.T. v.xxvij.in afflictõe oꝛare/
ꝓceſſiones face miſſas cãtare:et habito qð vſiderat
ſiue ſit aeris ſerenitas/ſiueꝓ pacejnunqͥd aliqͥd tale

facè ſimilit᷑ ad regꝛatiãdũ:oĩa iſta facta ſunt j legezʒ

naturalis rõis /et gꝛatitudinis et curialitatis. Sũt
etiã ꝗ vctrinã Senece li.j.de bñficijs. Tres inqͥt gre
ſunt/q ſoꝛoꝛes vocãt.pꝛima dat bñficia.ſcoa accipit.
tercia reddit. Clirgines ſunt: qꝛ incoꝛrupte ſũt ⁊ ſin
cere ⁊ oĩb ſancte. Yuuenes etia ſunt:qꝛ nõ vebet me
moꝛia bñnficõꝝ ſeneſcẽ᷑. Ecci.xiiij.in diuiſione ſortis.

Tercõ legi curia

Viij.

da et accipe an moꝛtẽ tuã.bñfac amico tuo et ſᷣm vi

res tuas/ da pauꝑijet non defraudaberis a die bono.
In diuiſione ſoꝛtis.ſoꝛs iſtius ſeculi ẽ diuitũ:alteꝛiꝰ
ſeculi/paupeꝝ.Luce.vj. Meati pauꝑes. In ſoꝛte er⸗
go tua.da pauꝑi elemoſynã:vt recipias in ſoꝛte ſua
gloꝛiã/ipo teſte qͥ ait. Mat.rix. centuplũ accipiet ⁊c̃.
Judicũ.j.Aſcẽde imnecũ in ſoꝛtẽ meã vt et ego aſcen⸗
Dã in ſoꝛtẽ tuã. Mõ infra.A.xij.xluij. Sed mitiiſtã
ſenece regulã nõ tenẽt:̊ wmnis abutũtur.et acce⸗
p tis ingrati fiũt dãti ſeu datoꝛi:ſicut fimariũ ʒ ſolẽ
qᷓnto em plus veradijs ſuis accipit et caloꝛib:tanto

plus fetet. Sic multi cõtra vũ c qbo Mat. xx. et ac⸗

cipiẽtes murmurabãt aduerſus.ſ.patrẽfamilias qͥ
eis vedit qͥcquid dare ebuit.
NQuarto ponenda eſt pena ingꝛatoꝑ de acceptis.
Penã vna ẽ:qꝙ om̃ia accepta amittet:et omniũ crea⸗
toꝛẽ/et etiã creaturã cõtra ſe ꝓuocabit:et hic et in fu
turo his puniet᷑ in qͥv peccauit.qꝛ ↄogruũ ẽ᷑i quem-

Arꝰ. iiij.

admodũ ingrato ſingula im pperãt᷑ bñficia ad eiꝰ cõ

fuſionẽ:ſic etiã peccatoꝛi dicat᷑t imꝓperãdoſterra fa⸗
cta fuit ad ꝓducendũ fructus cõtra famẽ et aĩalia ꝓ
tua vtilitate nutriẽm et ad te portãdũ /aq̃ ad refri⸗
gerãdũ ignis ad calefaciẽdũ aer ad reſpiradũ ſol et
ſtelle ad iluminãdũ aues et piſces et iumẽta ⁊ etiaʒ
ãgeli ad tuũ ſᷣuitiũ facta ſũt ⁊ ſolatiũ.Omia iſta q̊ ſi
os hr̃ent etſinõ habeãt/ eo tñũmõ ⸗ eis ↄuenit tibi
loquũt᷑ et dicũt:accipe me ad tuũ vᷣuitiũ creatũ:⁊ ſer
ui veo diligẽt᷑ ſiẽ ego tibiᷣuio. Terra dicit accipe a
me fructꝰ/beſtias ⁊ arboꝛes:⁊ Tdde ðo vebita vcias
elynas. Sic aq ſic ignis ſic oĩa loquũt᷑ ſiẽ pʒ. Noli

g̊ obliuiſei oẽs rtributões eiꝰ.ps.cij.Quia vt nõtur.·

Myxxvj.xvij. et Ser.xiij.vij.⁊ Ger.c.xij.v.niſi iſta xæo
reddideꝛis qͥd ↄtiget.certe oĩs tibiĩ penã auertẽt᷑.ter
ra.ſ.ſterilitate/h̊ nos afflligʒ herbᷣ venenop vłiſanis
aĩalia occidit. In futuro vo nos pᷣſcẽdẽtes ad ĩferos
tra vðᷣuoꝛabit.aq et h nos nimig pluuiaꝝ habũdãtia
ſuabit ⁊ ĩ futo toꝛqbit.qm̃ teſte iob.ibut ab aqᷣs ni⸗

uiũ ĩ caloꝛeʒ nimiũ Yob.xuij. Sicet we igne qᷣp u⸗

Ara. . H

Accuſatio

mos aĩ futᷣo coꝛpa ↄburʒ. Sic v oĩb rehad ſolatiũ
nr̃m factis.Et ſic teſte ſapiẽte Bap.v.Oꝛb traꝝ pu⸗
gnabit z iſenſatos ⁊ armabit creaturã ĩ vltõʒ ĩmmico
rũ ⁊c.ibidẽ.Et ſic furtũ ĩ collo furis añ iudicis thu⸗
nal mõ ſuo petit ĩæ fure fieri iuſtã vidictã. Ita crea
ture mõ ſuo petẽt v pctoꝛeĩ iudicõ.mlta qᷣdẽ teſtio/
nia oꝛe: ̊ no ſignificatõe dicẽt. Nos fuim facta ad
buiendũ homi:vt hõ tibi veo ſᷣuiret. Nos ei fecimus
q debuimꝰ:ipᷣe nobis abuſus ẽ.et nõ tibi fecit qð xe
buit. Rogamꝰ vt vindices nos. NMota. J.xj.xvj.Et
iſta petitò videt᷑ rona bilis.qꝛ qñ alicui dantur mſta
ſub certa ↄditõe:ipo faciẽte ↄditõnis ↄꝛiũ:nõ ſolum
meret᷑ accepta amittẽ:ſic patʒ.AN.ij.xiij.̊ etiã puni⸗
etur. Rege eĩ militi multa dãte vt ſecũ pugnet:ſi tnſ-

fert ſe ad inimicũ regis:ꝓditoꝛ ẽ:⁊ oĩb qĩ regno ſuo
habuit vel hꝛe lbuit puabit᷑:⁊ nõ ſolũ regẽ.ſ̊ etiaz

totã familiã õ ſe ꝓuocat. Gic in ꝓpoſito ⁊ in ꝑte ex⸗
emplũ Anihelmi.Terra ergoſic ꝓuocata. Juſte di⸗
cere pt᷑: Molo vos ſuſtin?:ſ̊ abſoꝛbẽ. Cibꝰetiã. Mo⸗
lo foꝛtificare inimicũ creatoꝛis mei.Sol etiã. Nolo

lucè inimico dni mei.a ſic ibit ĩ tenebꝛas exterioꝛes.

Om̃is hõ etiã iuſte e ingꝛatis ⁊ pctoꝛibo cõqret᷑ q;
ſicut manus vel pes inutilis factus.redũdat in dãnũ

totius coꝛꝑis:ſic pctõꝛ in dãnum maloꝝ in inferno:

qꝛ vpᷣſſura eꝛit maloꝛ pena.Et bonoꝛuʒ qͥ hic ꝓpter
coꝝ ſocietatẽ multiplr affligunt᷑: in futuro gaudin
coꝝ retardat᷑.ꝗ̊ peccatoꝛes ⁊ bonis malis nocẽt.

NXcuſatõnis debite
4 tres partes iuſticia conſtituit: Uidelicet
uagicem ſiue auditoꝛem:Agenteʒ: Et reũ
E pte iudicis requirit᷑ diligentia de veritate inqͥ
renda:⁊ vebita executõ effectui mandãda. Et hoc
ſpecialius vbi ve ſalute agitur animaꝑ:ſi em regum
terrenoꝛum iudices cum tanta diligentia veritatem
inquirunt velictoꝑ: et dure emendant cælicta cõtra
coꝛꝑaliter eoꝝ cuſtodie ↄmiſſa:quãto plus habẽtes
cuſtodiã animaꝝ tampericuloſam:vt earum pꝑditio
anime pꝛopꝛle inducat perditionem.iij. Re xx. Cu⸗

ſtodi virum iſtũ.qui ſi lapſus fuerit e manibo tuis:

erit anima tua pꝛo anima eius. Requiritur ergo

Exem.

non ſit nimis negligens vel nigidus. In ſco enĩ plꝰ
q; in pꝛimo contra ius velinquũt. Quũia vbilucrum

imminet terrenũ:ibi ius ſuum non negligunt.ſed in

punitione excedunt vicentes.et modũ cuiu daʒ ceci

habentes:cuius vñs vt fert᷑ lepoꝛariũ quendã caruʒ
habuit odioſũ familie:quia de menſis que potuit ra
bene ſolebat. pꝛopter qð frequenti eũ percuſſione ca⸗
igabant. vns hoc videns. pꝛohibuit ꝙ nullus pcu⸗
teret eü.niſi cum virga:et ſuper latus.ne eius frage⸗

ret tybias.cecus quidẽ in illa curia a quo frequẽter

.ij.

panem abſtulit.cum lepoꝛariũ verſus eũ venire vepᷣ
henderet:eum cũ baculo ſuo percuſſit.⁊ fregit duas
tybias eius.habeas hoc inquit in latere.ſicut vmi⸗
nus meus dixit. Ecce quantũ intellexerat pꝛeceptũ
mini immo contrariũ faciẽdo illud pꝛo ſe adduyit
1 pꝛo ſe non erat. Et hoc foꝛte quia cecus erat.q
ecerat periculũ nõ videbat.ſic omino eſt in pꝛopoſi
to. Vominꝰ celi et wmini terrarũ. et leges eoꝛũ vo⸗
lunt et pꝛecipiunt coꝛrectionẽ et emendã irrationa⸗

hilem tn et cum virga. et ſine reoꝛu iniuſta leſione.
ſi ergo ille cui lex cõmittit. ꝙ poſſt itꝙ tali vlicto ac-

cipere duos ſolidos. et accipiat dimidiã marcã: Et

vbi dimidis marcã. viginti ſolidos. Et ſic inceps

magis pꝛopꝛie voluntaris qꝙᷓ; legum iuſtarũ ſequẽw
regulam: dicendo habeas hoc in latere:leges hci⸗
piut et volunt:cum tamẽ in veritate cõtra wi leges
et etiam mundi iuſtas ſit. Nonne oſtendũt ſe eſſe ce
cos et duces cecoꝛũ ⁊c. Adediũ ergo tenendo in coꝛ⸗
rectione:ſe pocius amicũ qᷓ iudicem exhibet. Vnde

vel intentione vindicte. et affectione nocendi

Augꝰad bonefacium de coꝛrectione.Moleſtꝰ eſtme⸗
dicus furenti frenetico: et pater in diſciplinato filio
lle ligando:iſte cedendo:ſed ambo viligẽdo ſi aũt
iſtos negligant et perire permittãt:iſta potius falſa
manſuetudo et crudelis eſt hecille.
¶ Ex parte agẽtis requiritur oꝛdo iuſticie:quo qͥs
tam in foꝛo pꝛiuato. ꝙ in foꝛo publico. plus tenetur
ſibipſi q alteri.Ergo pꝛius accuſet peccatũ ꝓpꝛium:
quia d iure ſeruus coꝛpoꝛe nõ admittiturad accuſa
nonem:ſicut patet in digeſto nouo æ accu.lix.l.hos
accuſare.ergo a foꝛtioꝛi ratione:nec ſeruus peccati⁊
dyaboli quia ſeruitꝰ ẽ vilioꝛ. Pꝛius ergo accuſet ſe⸗
ipſum. ratio hoc ictat. Nota.C. xvj.uiij. Tidemus
enim ↄmuniter.ꝙ qui offedit alique wminũ.ſi ſpoõ/
teet cito accedit ad eũ er veniam poſtulat: offenſam
humiliter recognoſcens:mitius tractatur: qᷓ ſi tar⸗
deret venire vel ad indiciũ inuitus trahat᷑:vel aba⸗
lio accuſetur/vel cantelas querat euadendij vel ꝓpt
veritatem dicendã verberet᷑. vel flagellet. ſic in pꝛo/
poſito.et index iuſtus deus.et iudex terrenus. m cõ⸗
munem modũ loquendi.quo dicunt reuela mihi ve
ritatem totã:micius agunt cuʒ eo qui in confeſſione
et exterioꝛi coꝛectione non tardat.nec quaſi coactꝰ
ſed gratis culpam ſuã væteſtando ſeipſũ accuſat.Cũ
ergo hoc oꝛdo iuſticie et etiam vtilitas pꝛopꝛia reqͥ-
rat:licet ꝙ; faciat quilibet exemplo Abꝛabe.qui pꝛi⸗
mo circumcidit ſe.poſtea yſmael. cinde reliquã fa⸗
miliam: Gen.xvij. Vt w eo verificet᷑ illud Pꝛouer.
xviij. Juſtus prior accuſatoꝛ eſt ſui. Sed talis raro
inuenitur. Mich. vij. In hominib rectus nõ eſt qui
dicit pꝛioꝛ accuſatoꝛ eſt ſui.ſatis videt innuere ꝙ ſe⸗
cundario accuſatoꝛ erit aliorũ. SGed ad hoc recte fa-

aendũ et vt in talibus accuſatiomibo conſulcius ꝓce

datur.ſeptem ſunt notanda. ¶ Pꝛuno accuſandine

ceſſitas. Si enim crimẽ nõ euadit homicidij. qui nõ

paſcit coꝛpus qð fame moꝛitur.vel coꝛpoꝛalitermo⸗
rienti non ſuccuꝛrit c poteſt ⁊ bʒ:A foꝛtioꝛi necqͥ
anime non ſuccurrit. Vñ Auguſti.in regula ve vita
clericoꝛum: Magis innocentes non eſtis.ſi fratres
quos iudicando coꝛrigere poteſtis:tacẽdo perire R
mittitis. Secũdo accuſandi generalitas.ꝙ nullꝰ
ſubterfugiat.incipientes a ſanctuario wi ideſta ma
ioꝛibus ᷣm pꝛeceptũ pꝛopheticũ: &ʒe.ix.quia illoꝝ
⁊cæfectus in ſubditos redundat:ſicut vᷣfectus capitis
et ſtomachi in totũ coꝛpus et membꝛa:et vefectus ad
uocati in clientẽ ſuum. Pꝛimo ergo ad moduʒ boni
medici/ Stomachus veinde mẽbꝛa ſunt accuſatõne
curanda.ſic Laban ſcrutatus eſt ydola.pꝛimo in ta⸗
bernaculo Faceb pon in tabernaculo . ve queſeni
oꝛ erat. Se
aranee. minoꝛes muſcas.ſed Rachel inobediẽs vydo
la abſcondit HGeñ.xxxj. q ſi feceritis accuſabit vos:
Moyſes: Johan. v. Tercio accuſantis intẽtio:q
videlicet ſit ex affectione Exemplo mẽbꝛoꝛum quo⸗
rum vnũ mem bꝛũ.aliud leſum nititur naturali affe
ctione ligare et ſanare. Vnde Augu.in epiſtola ad
Marcellinum. Magis amat obiurgatoꝛ ſanans:qᷓ
adulatoꝛ diſſimulans. Raro tamen ꝓcedunt accuſa
tiones ex affectione: ſed tper tales accuſationes vl
relatões placeant illis quib talia vferunt:vel eos
inde lucrari faciant contra quos Augꝰ. Ii.ij. e ſer⸗
mone onint obinngatianes aghibende ſunt:ita tñ
vt in his non nobis.ſed vt ceo ſeruiatur. Vel ʒelo ire
Igeo
ↄmuniter tradunt billetas.vel occulte malicioſe in⸗
foꝛmant:et ĩ aperto pulcherrime eis loquunt᷑: quaſi
ber hos non eſſent accuſati.ĩmo ad coloꝛandũ factuʒ
uum eos oꝛe conſolant᷑.et alijs illud imponere nitũ
tur dicentes illud Johan. v. Molite putare quia ac

cuſaturus ſim vos apud patrem: eſt qui acculſat vos

qui coꝛripiunt ſolũ minoꝛes:ſunt ſicut

vj.

.vVij

itzgariotultginctzl .
ſan⸗ Ooriniſcſßped pelklupetd gaffier
imb ftlotganm aſibnbadett
Getvooſtidenn altdiſcsite nenine ialde⸗
venboctad aſtig agnci danid att
ijeñ noctergo iun ſeinc in iſtn ditöne⸗
AMzoliögeclſarefellentetakeſtapod rin
Hoicvouctec ptff dreipen lrſ in füdo

pv pirycit ulpomaccyſavit ſed ioſe auer

unrſtiluoũ er iniſta ateſtmninimmnn.
jtxinteylleſi o nnt alem aauſ
linteffſapniuſnficzec alii volne Etiol
tiaren enmimumn. opt
bilakfnt foſes gli dagenens mmi⸗
Cnſtileſcseſetſeſcnroganttgallüfelin
bialonneban ae nal ai al ns uciigab
rhenſttifſeultſjin analenms iinn
Uhantdahncauſt aſnisg ihin demitug

rbaliant Gals etthe dpaunen⸗

ſnutthaustab aſttur illin tws

a e
3 .
anunnamde M.
ando: enetico. oech
gligan ſteceg eerate ne ,
chnatu ſſe leibetn A
aegnd repennn plihatofſ⸗ HH
ansdell nbod ici tdi E
elnnd ehniritiſaotede A ccuſatio
Falren dato eqninne le Driefli Noyſes in
alten ..chinfe Rd gflt raho: rvi ioqni
einr ENglnford oiuſtice it in coꝛdibo ij. loquũtui
ſureſerun goein Obllen ll de äetramrgeerngge tur pacẽ cuʒ ꝓxi 8
nfuerga n iſ ennan⸗ Alachenelrzer l Aerl
er⸗ ndr dacrbeceati pinn ebꝛoſũ omal nitöne tamẽ it: et illi ſimüi⸗
ig goafornigeſiononanr Ghl tal i. Ideo nala reddi⸗ tamẽo illi ilis eſti
la ſenellon none eniuracarn es ammo Auguſtin⸗ꝰ it totum culus ne⸗ Eccli. xlj. nfernolqenõ
mnohe ulti unone Nara ir Pauitentigedimeign ins ſup epi coꝛp. i. o EeceAlmont qꝛnõ eſt in i
ocdy epi leiheeſe nlixl et di⸗ s eſt impet s8:qui⸗ piſtolã ad „Opus rabãt. tri ple ad vitã n inferno .
moni dict. dr. Pri erun r dic qͥcqui etꝰ.nõ cqᷣd lac d Salla ner a ſt. vitã. Gext accuſatio vi
iter. at. elug n Pelcgf obi quid v- nõ charita erato aĩo dixeris ra data iuitie Sexto:qu 0 vite
gccee uloffe ta lho lann liurgandũ oles. Ybi⸗ aritas coꝛrigẽ o dixeri fernũ et acce amoꝛ. ti e accuſãtẽ
ced loff ta. C ryj geci ammar ndũ eſt niſi idẽ idẽ ꝛrigẽtis xeris nũ.qꝛ d pta. tales int᷑ moꝛ. giuiti ãtẽ re/
ltern ltad eij editaln rni. etſe nata reſ niſi conſciẽ dẽé. nunqꝙᷓ ali⸗ . dilige: quia ans mune es int ſe vendũ itie ſeu
recogne dvenn igue n ien Nota eſponde ciẽtia pꝛiꝰ i. alienũ vicium ia alij volũt ei ra liber endũt 2 mu⸗
enire gnoſcen enlam Winini e C. xvj. xxj at coꝛã 2 interr lcium in iſta ut ei parce epmittit i emunti.
vel s:mitin poſtn llſiſoi .Vij. accuſa I.xxj. Su⸗ o/dilectij ogata ta mercatione: re. Sed vnũ iread i n⸗-
wſetu ad iudiciij tiustr lat: offe j. r ntes/ Sic vero ſini ctione h et ex ꝙ videli ne: que nõ i vnũa infern
Tvelcene aülnun nctathr: de mom 4 quantũc ſiniſtra i oc facer poſſi⸗ cet et vendẽte⸗ nõ inueni auantaglu
ten e inuitn tur:ſin mal anencuuch Leil ſi tenetioneglio, oſſideb ndẽtes et emẽ mtiiſtia enad
1dicendz clas gnor woͤhat iſite e accuſ. nẽ accuſaui ũ ſit qd ntione alio git c ũt. Secũdo aj emẽtes i s terreni
erinigien Uerat acenee . eſt verũ antiũ uit. A. xxj dicũt: ſi 08 t coꝛpus cari: i o amoꝛ in s infernũ i rrenis:
erei ve Aagena alr⸗ ſt verũ qo dici pena circ xxj. xxv iles ſũt di amiciti ari: ita ꝙ nõ aĩ oꝛdinat illũ ſin
nmodelsn velfiageſſencl velg cũ repo iit ſec malan an Nndh: Du „ citias / vel ꝙ nõ aĩam. us. quo nul
8. cti geller ſien⸗ N ſa ꝛtabit cõ mala intentõ ingue: uarto troſq; vinci el alia bo .Tercio tii. qͥs dili
totän Abeni iudextenen ntes muli t cõfuſionẽ: ſiẽ entöne: e: quia a gra incit Yoſe. naſvei ſaſlinedi damn tt
kota:mic quod enn r poſt muliere in ẽ: ſiẽ ill . . Et tali⸗ ut aue dam eph. qui inẽdi d mittẽ
oricorechio rcuze renelamihe⸗ le accuſ. cũ verecũdi io wepꝛẽh an. viij. ratres ſuo s ad tepus ſi es ſuos dil um?
culpam nenonta goiin he ad ſauerunt ſia. Vbi ſũ enſaExil ccu⸗ xxvij. s apud pa uſtinuit:et lexit: et
. rdarne eonfeſ d reſtituti t. Aut eſt biſut inqui ribat vn⸗ coadi Beptio: patreʒ crimn tet tñac
rorgon I tnec eſſore ſiu utionẽ illu falſt⸗ nquit chꝛi vn iutor o: menitũ b mine peſſi cuſa⸗
ogo uſticle r nen doſl rgvaſicn e res ali illius qo ſũ go dici chꝛiſtus: pa ſuſci les ei: : rſuſci ene accu ſſimo: Geñ
ghaiatuiitell ſeihſigcate d Pree ln. Er iten Paran peya hnn 4 ä ſantiü. Tales it
nactr Albbetermn laspꝛopni Exr dabit/vel ccidit:et fi. cplꝰ ſibi ſi iue ſit fa E vicia officiũ . uge deſe n: qo plꝰẽ gles ſt
Scrnn oſtehf gloiabeane zenp. Kirrsallsufu⸗ tꝛet finallter in aput pp⸗ al bhatentmtgee galge ſer dntin nonte Ac⸗
ppij. V fingel e ve gult palia au infuturd entgdn qꝛ ſeipᷣm Ex atoꝛe:qui .Figura. Geñ onte
ſtuspni tredperg gereli accuſantẽ t eternã vitã Erotpatenf a dü lenn parte acc zergula noife ra. Eein Ac-
— ſcek lerellutſn d,irẽ vulpe vitã ¶ Exẽ atenfrprltjnr⸗ ntia. Exem uſatirequini plus amab vi.
Aich wij cuſatoreſt ekillud . venire apud leonẽ xẽplum eſt/ amit audi plo chꝛiſti irit᷑ paci mabat.
vij In reſtſul. B Long nis inſi contẽpſiſ. oné: ꝙ mnui ad hoc de . ſi is quot dicũ ꝛiſti cui di entia. et beni
———õ edtali Unis ipſiſtendo. Legalilnaronong lupo aner Dicnt ganerſ bat Wat ee
oꝛcſtſui nlitorectns no ur iuerit o. qᷓ verit inarũ en s ad curi lt. et beni uerſuz te teſti at. xxvij 2 Ara. iij
accuſato ſtſui. ſanis vi us noͤ eſtnt ſi it , medici ate oſteſa: oꝛationi riam ug. in epi iuolũ ſe ei eſtimoni ij. non 1 ll
accuſatoꝛerit aliori wickinnneno⸗ gnü tot bab ⸗ .. vicjeli miet rapi ami piſtola eis exhibui⸗ a et patiẽ
Mintalib aliori. D nuerege. leoni a erat l ẽda ꝓ leone vigelicʒ ſ⸗ pi cus eſt. nöõ ad Vincẽciũ uit pꝛo ipſi ẽter
sgechlni tagaboefetn, toni ꝙ opti luroſa pixi eone infi ſalarna ſenerreß en omni cẽciũ no pſis oꝛãd
Nanſunnennn doni defegtſ Konagcalnen gizroſekonanagen ne is qui verb nonnko qur pait
Dienin notanda kwconſulansze⸗ dato e io go eo pelklu ũ poꝛtãs: oſi uins .„Ambost et litargicu erat:inimi qui ꝑcit/
qinẽ da. CPrimoaccnſ. s oſtẽdenti gexcoꝛi pli: eo q; ↄſuluitq; ambo ſe tamẽ ſanat qᷓ excitat a cus.qꝛ qui
pus gofa no eadithomici fangine re. In h nti/ ait: dij ato / et ſub ex frigoꝛe in recti⸗ anati gratulã t qᷓdiu e at ambobom
memonn omicidij. ouixi in eũ hoc eſt diſcas it rubo dẽ in⸗ ctiones tulãtur gri ſũt in di noleſt⸗
,ſucchentaj Altur vel iſquni n eu. nõ ad ꝓpoſitũ en neminẽ dẽtes gitu male Accu ſati ignãtu
untai po⸗ coꝛpoꝛali⸗ xb eſt er itũ ꝙ la minẽ falſe nu⸗ itur cum l poꝛtantes:ſimi ationes r: ſy
nſucamt. reir iterme⸗ ir. bz aliũ go lupꝰ ſeq̃n queũ paui e accuſe eũ qui auatur s: ſimiles ſi vero et c 5
ſaumt. Aſonori x. boli acenſarenn Rerein egalann 112 qui ſe coꝛripi rbnenbrv. Rbane De
n: Magisn Auguſtin inug es audiẽdꝰ e falſe n iſta ↄditõ inc idit tum c ripit. Va pxv. Mõ ro qo frã
gls innoca in regula H lupꝰ v . Ed jvt. ff. nec taleſt aditõne.qꝛ nẽ um confricati s ergo vi Mõ amat fra-⸗
undo coꝛni entes non eſtio ſi i eracit ff. w rei ven. li apud veũñ qꝛ nẽo mundar cationẽ ſi vitreü mul peſtilẽs
coꝛngerepoteſtis: ſti ſi ftann retoꝛſitĩ vnlpem en. li. vj. in fũ ñ/ nec xv a tenaci ſea uſtinere nõ tuʒ ſoꝛdi
Beruoa . teſtisttaceh MW oꝛſit ĩ lupũ. et i naccuſaui in fũd apo rv. q vas oꝛde. et enõ poſſit: nõ ida⸗
ecũido accuſanai lo peritep⸗ Int᷑ otigi 1. et in iſta auit/ ſed ipſe o. Dʒ fo igne immundũ qu tali it: nõ faci
Dt incipient igeneralita ueni t q ille q ẽĩ ditõe ſt pſe cautel ꝛte ane cremaret ũ quod nõ pꝛeceptũ cile
lntesaſanctuann 36,Nl⸗ nebktenö nſteein ſt mltii. tela / totũ ur. nõ poterat h eſt Leui
ereptü pꝛoph ctnanio wiieſt vulpiũñ ſeipm iuſtifi. pa:nitit al rretiti. qꝛf at benemudari
etici: Gze ir. eſtam f. uũ erũt. ficae:et i teriꝰ qꝛ fre⸗ udari
Waäcvotan :Ee. . qula abuloſe et vul t aliũ iuoluẽ accuſatõʒ pᷣ . .
intori chrpnsetm nt öfectus capin rianſtr arſen re Teos incurrẽ tipſi pt 5 uiſitõni
intoti coepus et menbu: Pin * qi leſu gallũ eci rre optebi⸗ es oſtegerur: .
ianteſnum. Pimd nhuh Afatlet H ireeisNidR möré rlnnnnanle Amo
anſcrutatus eſt dola pei e eiꝰo oclin clauſi ꝗᷓ/ in curia l giẽs: abceſſi⸗ Muito q̃le dã cqͥſitõ.O Tercio oñdẽ ſuz
acd hoſtintab VYGola pꝛlnointn 8 culũ eruit it:aſſerẽs qyi eonis qrin ceſſit pꝛobation q̃le dãnũ ifert uarto qᷣbo er om̃es
poſtintabemacnlon. n videlʒ ei Ball⸗ qꝙ ipſo ww rimonia Etũ e. Bexto pſonis ẽ dã
edqui compiuntſolüni Nouen rgee rnus ocnl⸗ ogareds e veminten n Etũ ad pmũ toezcgre⸗
kaqurc iminoꝛez: ſunti ate clauſt lꝰ neceſſi 8 te veri jgallus tpaliũ pmũ: Acqͥſitõ ẽ õeʒ cũr
mnoꝛesmuſcas ſed Rachali⸗ keict malicia:eũ us eſſet itate violẽ tate inqr Pꝛiĩ . Pꝛimg ẽ vtili. itõ ẽ dupl „
. i ſed chelinobeliiſt cia eũ vtro .PIn ueniẽt 9 ẽta vłwl ere: ꝛia ẽ vtil:ſic vtilis et Yt P ex:l. rex ſ. Ie
Geñ gſiſeuninn aenl bit in Pocramtor onglirran ietes vo eñ oloſa vo Pꝛouer. iij E vtile et veſi uoſa. Sed pualiuʒ et
oban. OTeraacintiel K excuſatõi⸗ 6; duplici erũt. Sic ũ ꝓpꝛia clauſũ S iiij. Acqᷣ ſiderabile ẽ a eſt gicul⸗ 9 j
4 nnointetiog nſatois: A ci ↄtritione cepheſiij uſũ ꝛouer. iij. re pꝛudẽtiã: leẽ cec uloſa. A.x.
unrtagtuiumg, Prrbegrerenect⸗ aoreane rree Tn falla⸗ ducũt a nienA naert⸗ eßchoſio negre lume J1·
nanhriellcnninn unnl † d ðð n lium in acwrlit 1i. Theſt cqiilchesauro. argẽto.
necur ugn in tnlſluin Neos ar rgacere ge chalal eea Pomree Caaufcon Flore⸗ scault noonenal⸗
m. Aagi ſos. tñ ſei cẽti . ei ar enaug 3pr. euage⸗
. —— abs nſabtesurtes Kann daeis gccolande nag pil pris mig care gien aſi . 5
iſſünn 15 Rarotunen clgnttan Velhalaiggepnſe ſüt: D tes: Banielẽ nelac f naee ſpinas güt. ſic colligẽ nitate. Exẽpl uz / pʒ Exe
fanone ſaſſth tolesccuſationts ſ ait pyla gaccuſatibo 0 Pibtenio arcn Llaciũ illeſu õ terolittastl o colligetes ſ m Zra ij
Hccantlliequiotnl ferunt elee en enuecht⸗ anerſde oerve atzt ſuſanz mse vt .
nnckagg zal e, SeNGrAXERERN NANRENRE. nss eez a nat, Bhrig ngter q̃s Paul arbitna⸗ .
nnobis, nnnſmmiern eſti anerine Llke ebũt. O⸗ el aduerſa ſten alijs mul in eo eti⸗ acqreret: Toglan non ſereria. Un
gtantgnen ii, . gienreusegtkinaltte eacher viij. Ouis ꝗ ineant: xxviij. qͥ feſti bonꝰ acqͥſito it ꝙnõ aririhr ſeſ
e g rlocchlt malicntl, ant ac t: finalit tñ cadẽt ecõuerſo: ccuſabi ris di eſtinat ditan: itoꝛ et bo tiũtur ſe ſi Exei
raduntbillettb ti occulte cuſat tñ cad nerſo: et ſi Abit liues:nõ eri ari:nõ erit i na coſe ſe ſi *em
lapeno ulhnnintes b adet⸗ fulints FFe . in Phi ſa tpus ar voluh oiue unmunis nt nnocke. Nz Praler b.
fenr alin il omnnclce⸗ ac po. xij nec penas: qñ oſten dyab ca⸗ ¶Mitü ad ter tes fieri incidũt i. o. Et. j Wui e
eillud cuſauit i Pꝛoiectꝰ :qñ ſcʒ v ei aboli nõ erpm ſ cõi ciũ ẽ aduertẽ ut in l j. Zhim̃.vj.
econſola loeild unſnch xj. ben illos die t* eſt accuſate eis vificabi ſtici cõioꝛes. Cõi uertẽdũ aqueun vj.
n eAd eet vtilr ie ac no atoꝛ fratrũ icabit cis eſt Cõis eĩ i ꝙ nõ oeẽ l
illuch ine Paltenin e les in accuſar õ mncrn en ſymoni⸗ mala ac õ oẽs moi pñt B̃
nnm c,lninin rden areute elacarſnaga ,⸗ ieg Aeekn Jeſabelinn eaſi kvinto kil 5 Zrs. nij
nnöacentäter ſaro dlo⸗ bmalo⸗ ntros Beaberi Rem Etarer g. 330 . 1
illo itõne. s/et ꝑ mi / pau JB riij.
„ onẽ 2 v Zatmercat g ningaſmiruacn, ercoiztid
Brreninnzrtſeuchletünr
el HH empti
appꝛopꝛla⸗

.liij.

Eremp.

. 77
A xii.
ni S pauperibo ꝑ furtũ/? laboꝛẽ tpe ab eccleſia in
terdicto.ſicut patet Ser.li.iij. Omnes iſti in lucro
ſũt ſocij vmonũ in facto ſiles bꝛutis et furib. Pꝛi/
mo dico ſocij æmonũ. In lucro em vemõ dicere pᷣt.
qð dixit quidẽ galiardc.qui obulũ ꝓiecit ad cumu⸗
lum pecunie vniꝰ campſoꝛis.⁊ requiſitꝰ x cã. Reſpõ

dit. Sveinceps volo eſſe ꝑticeps cũ illo in lucro. Ita
dyabolus eos iuuando:meret᷑ ſocius fieri.et qn facit

eos male lucrari:poꝛtionẽ ſuã addit vt ſit particeps

Et nõ eſt mirabile eos cito ditari. quia ita cautũ et
ingenioſũ habẽt ſociũ et participẽ.⁊ quia opant᷑ in⸗
genio vemonis et homis. Vnde ergo reſpõdit vemõ

cuidã ſancto. querẽti quare ſuꝑ quandã ſedeꝛet ciſtã

in eccleſia quadã vpoſita:Hic inquit ſũt duo vena/
rij ve meo quos cuſtodio.quaſi ꝑ iſtũ modũ habet ĩ
libꝛo ve apib.Si ergo iuſte ſibi ſeſſionẽ et cuſtodiã
et participiuʒ vendicat vbi ſunt duo cenarij xeſuo:
uid faciet vbi totũ vłmaioꝛ pars eſt e malo acqui
ſeo Dic ergo ſunt ſocij eemonum et participes:otra
illud.j.Coꝛin.x. Nolo vos ſocios eſſe vmonioꝝ. Se
cũdo in facto aſſimilant᷑ amimalibo irrationa bilibo
ſcilʒ piſcib inter quos maioꝛ euoꝛat minoꝛẽ.Et in

aiĩantibꝰet feris minoꝛ eſt pꝛeda maioꝛis. ſicut patet

.vj.

Arꝰ. uij.

viij.

mini vfraudat. Mota.

Ser. lviij.ix.ſic pꝛedicti quilibet nitit᷑ aliũ cipere:
aoee ſymoniacũ:mercatoꝛ mercatoꝛẽ: et ſic ve
alijs. Aba.j. Facies homĩes ſicut piſces maris/ et ſiẽ
reptilia. Verbi gr̃a vnus in officio male tractabit

et ſpoliabit inferioꝛes:hic piſces inferioꝛes vuoꝛat.

Iſte apud dñm accuſabit᷑ ab alio qͥ eũ odit/cui foꝛte
nocuit:vel qͥ officiũ ſuũ veſiderat intrare: ſicut foꝛte
ipſe intrauit:vt munera colligeret: et ſũptibo pꝛijs
parceret:vłmale reddidit cõputũ.⁊ iſte tũc ſpoliabi
tur:et amittet quicqͥd acquiſiuit/2 foꝛte plus. Ecce
iſte a maioꝛe beſtia veuoꝛat᷑. Siẽ̃ vnꝰexecutoꝛſde bo/
nis defũcti ditat᷑.ita aliꝰ e ſuis ditabit᷑:Et ſic vein
ceps de alijs. Aliqñ dũ pᷣda capta ẽ ĩ vẽtre capientis.
ipᷣe capit᷑ſicĩ ꝓpoſito dũ bõ aliẽa ſũtĩ dvmo ⁊ pctm ĩ
ↄſcia:pꝛeda fit dmonũ/⁊ etiã tyrãnoꝝ.Omnes ergo
iſti a minimis officijs ad maximũ/ſilitudinẽ gerunt
belligerantiũ:et de tꝑe pacispꝛeludia faciũt belloꝝ
vbi foꝛtioꝛ pᷣdã captã a vebilioꝛi aufert: licet in vna
ꝓte et in vniꝰ regis exercitu ſint.Sic in exercitu dya
boli.vt ve eis verificet᷑ illud Yſa.xxxiij. Ve qͥ pꝛeda⸗
ris nõne⁊ ipſe pꝛedaberis? Nota..aũ.viij xviij. De⸗
cũdo in facto ↄpant᷑ latronib burſã ſcindentib qui

ligua pulcherrime cũ hoĩe loquũt᷑:manu tñ burſaʒ

ſcindũt. Ita ipſi lingua ↄfitent᷑ ſe bonos ypᷣianos:ſp
manꝰ:manꝰſt Eſau.⁊ eo magis ſt᷑ ingrati:qͥ nõ cuiuſ
cũq; burſã ſcindũt vłcuicũq; nocent:ſed vo:qui oĩa
data quo vna manu rcipiũt:et alia ei nocẽt:dũ ſuis
nocent. Ipſe enim diẽ. Qõ vni ex minimis ⁊c.Qui
ergov eccleſie membꝛis vnum vefraudat:nomẽ do⸗/
iiij.v.
¶ EEtũ ad quartuʒ ſqʒ quibo pſonis ſũt moꝛtifera.
aut fit queſtio de acquiſitõe:et tũcſũt venenoſa om/
nibo acquirentibo/et pꝛebentibo eis in hoc conſilium
auxilium vel fauoꝛẽ / aut v vſu:et tũc ſũt moꝛtifera
omnibo vtentibo et poſſeſſoꝛibo male fidei. Iſta ꝓbã
tur Exemplis hyſtoꝛijs/⁊ auctoꝛitate.Exemplis ve
radice infectal vel moꝛtificata:ſequit᷑ infectõ ramoꝝ
Et coꝛde intoxicato:ſequit᷑ itoxicatõ mẽbꝛoꝝ. Ser.
xlix.ix. Et veneno poſito in fonte: intoxicat᷑riuulꝰ.
Euʒ ergo pꝛimꝰ ſit acquiſitoꝛ quaſi radi et fons et
2ſentientes et vtẽtes quaſi rami et nuuli ſicut ſi ra-
dix ſancta et rami. Ita neceſſe eſt ſeqͥ a ↄtrario ſenſu
ſi radix maledicta et rami et bibentes œe fontemale
acquiſitoꝝ:cũ moꝛs ſit in olla: quis eos negaret moꝛ
tem anime incurere:iovſtoꝛiã ad hoc naꝛrat Petrꝰ
damianus /ſicut patet Ser.xlix ix.x quodã qui in/
iuſte acqu:ſiuit quandã poſſefſionẽ:quã heredes pꝰ

Acquiſitio.

eũñ tenuerũt. Quoꝝ quartꝰ ducebatab angelo ad lo

ca penalia. Vbi int᷑ alias pena sinnũerabiles/ oſten
debat᷑ ſibi puteus hoꝛribilis ſignisjet ſulppuris. in
quo erat patibulũ:ſuꝑ qð erant tres ſuſpeſiſſuꝑ tres
vncos: quilibet ſub alio:ita ꝙ infeꝛioꝛ plꝰ patiebat᷑
quia gutte et fetoꝛes vecurrentes ex caloꝛe cæ ſupioꝛi⸗/

bus cadebãt ſuꝑ inferiores.vidit etiã ſupius vncuʒ

vacuũ. Et querẽti quid hec ſignificarẽt: Reſpondit
angelꝰ: ꝙ illi eſſent tres ꝓgenitoꝛes ſui/ ꝓpter talẽ in
iuſtã acquiſitionẽ et vetẽtionẽ ſic tractati. Et quia

pꝛioꝛ plus peccauit: duriꝰ puniebat᷑.et ſecũdꝰ duriꝰ

tercio:qꝛ recẽtioꝛẽ habuit mẽoꝛiã e iniuſta acquiſi
tione. Vncus vero vacuꝰ tibi miniſtra bit/ niſi reſti
tuas.Et iuſte quidẽ: ſicut patet. M.viij.iij.xxxix.ix.
qui rediẽs ad ſe totũ reſtituit. Sviſcant ergo illi qͥ di

cunt pater meus moꝛtuꝰ eſt in ſeyſina. et quãtũcuũq;

ab habẽte iuſticiaʒ in foro publico petat᷑:vel in foꝛo
ↄfeſſionis iniũgat᷑:nolũt reſtituere:qꝛ patres eoꝛum
moꝛtui ſũt in ſeyſina.ymo dicũt expꝛeſſe:ſi male acqͥ
ſierũt:neſcio.ha beat ipſe ꝑiculũ.et qꝛ noluit intelli-
gere yt bene ageret:nec veritatẽ inquirere:ſed ambu
lare in vijs patris ſui qͥ peccauit.ↄðo introibit vſq;
in ꝓgenies patrũ ſuoꝑ:⁊ vſq; ineternũ nõ videbit lu
cẽ. In ps.xlviij. Quia etiã ᷣm iura ciuilia poſſeſſoꝛ
malefici. nullo tꝑe pꝛeſcribit. Sicut in auten.xe pᷣ/
ſcriptionibo xxx.vel.xl.annoꝝ. C. li.vij.l. Itẽ poſſeſ⸗
ſoꝛ. Adẽ patet ꝑ iura canonica.E ð re.iuris.li.vj.c.
poſſeſſoꝛ.ꝙ at᷑ tenet᷑ veritatẽ inquirere. Mõ.C.xvj.
xlij. .xij vj. Et. P. vij.v. Vxoꝛes ⁊ famuli.⁊ amici
et filij taliũ:nõ deb erẽt eſſe ꝑticipes in talibb acqſi/
tis:vbi illicite acquiſita ab alijs diſcerni nõ poſſũt.
ſed potius veberent victũ neers em bat
in ſuma ↄfeſſoꝛũ.li.ij.ti.v.q.lxviij. Quid ergo faciet
et ſpecialit᷑ vbi ꝑ talẽ participatõnẽ pncipalis fit nõ
ſoluendo:aliqualit x taliba ꝑmixtis ↄmedeꝛe poteſt
quilibet:dũmõ intẽtionẽ habeat viu ere v licite ac/
quiſitis:ſicut habet᷑ ibidẽ.Excuſant᷑ etiã illi qui vti
lit᷑ gerũt negocia ſpoliatoꝛũ:eos ad reſtitutionẽ mo
nẽdo. Et hoc deberẽt omnes qͥ iuxta eos ſunt facere
Exemplo vxoꝛis cuiuſdã militis.v quo fert᷑:q cum
placitaret ↄtra quendã abbatẽ clareuallenſẽ ꝓ q̃dã
poſſeſſione.Abbas nolẽs circa terrena tantũ ſollici
taridixitmiliti:dicĩ verbo veritatis ꝙ tua ſint illa
bona et ea habeas.Et ſic ea adeptꝰ eſt.qð cũ iocũde
narraret vxoꝛi ſue:Ait illa. Male xpᷣiane wloſe egi⸗
ſti ↄtra abbatẽ:vltio diuina appᷣhendʒ te.⁊ niſi reſti
tuas:ſocietate mea carebis.quo audito ↄpũctꝰ reſti
ruit Et ſic ſaluatꝰ eſt vir infidelis ꝑ mulierẽ fidelem
Si ſic repꝛehẽderent᷑ tales vel ſaltẽ ↄfuſione vel cõ/
punctione citiꝰ ceſſarẽt patet ꝑ factuũ.qð accidit ʒe⸗
nonis in francia:ſicut ſancto viro mihinarrãte didi
ci.quidẽ vſurariꝰ audiẽs ꝙ fratrũ ↄuentꝰ panem nõ
haberet:miſit eis ſpoꝛtã plenã quã pꝛioꝛ loci eidẽ re
miſit ꝑ eoſdẽ dicens:q dicerent wmino ſuo: ꝙ nihil
haberet ſuum:⁊ alieno nihil dare poſſet.quod cũ
ille audiret:omnia reſtituit vſq; ad mendicitatẽ cũ
ſacco in wꝛſo. Fertur etiam ve quodã ſancto/qui in-
uitatus a quodam vſurario ad pꝛandium benedixit
menſã dicens:ſi hicappoſita ſint bene acquiſita:ſint
benedicta:et comedentibo pꝛoficient.ſi vero male:re
cedant.quo dicto: nihil inueniebatur ſuꝑ mẽſa quo
facto:foꝛtiter compũctus reſtituit.Melius eſſet ve⸗
ritatem dicendo.tales ſaluare:qᷓ participando.et a⸗
dulando cum eis damnari.
¶ Quantum ad quintuʒ:quale videlicet damnum
tales acquiſitoꝛes incurrunt.Eſt ſciendum ꝙ incur
runt et damnum rempoꝛale et eternum.qꝙ autem dã
num inferant tempoꝛale male acquiſita:patet. Ex/
emplis hyſtoꝛijs.et auctoꝛitate. Sicut enim vna fal
ſa peca in opere/ vel fundamento/ vel vna columna

.ix.

Exem.

Exemp

xij.
Exem.

Arꝰ. v.

. unctüfalin
falitiens

ſolintinnoneiäclict hen
mmelmmaillunisnbniuend
nſtnung ecknniig dmnale cgui
eötbong opangenopoteſtatbo⸗ mala bono
(oftore Nios figem uigrangus inpler:
liogelit ſtcani tns apet nt n en
iſſunttAios ilin gruit iir fllſond
Gthnectinfinedſo initehat naleplacenrin
uteiqd vſo toti:ngnobi reddidit vor
Nunmutenimn. ARli reroogregitſemnis geywee

mun poſtenacapiunt ilosinmantos. Liüfani

ocditalitrcogtanticnd futura eſſent hona in
ciuit eidleitenoflardi Ilenorlarc ⸗
ltimierinachnuſna gne ponpoſtmani eh⸗
Aimariigs aprii Thalaunzataignor⸗
it regeſlabenit 1nceri Na Tert
lunnl ſtisctoſiltoquid eſtnililabor rafi
uin dllltiecogregete inmal diiſl. Etit

2

lſlant neincegencet. Batarnne

mbnaigiala iſpncet anetlünde⸗
Mnolpicula. emediixidcllanr
enhunmniſcns metliue⸗
latentas nogo: ſic gnigin ci
üpßngnſufn tgc n
Nncphpanctchsgo rnN
Nfancit Aetini

ullotpeet nnin n Claͤhoſſſn

biurncanonna
ttenet ventate inguirere. Mo nj
beriteſegni eg in tali afſ⸗
teacqniſita abalijs diſceni no poßſut
berent victüoſtigtimijfere ſiant bei
nilijtlv qlppi. denwoſnn,
biptale pamtcipatone pncipalisfini
iqualit wtalitvpminis meceee ole
mo intenonẽ habeat piuerevliategc⸗
thabet ibigẽ Ercuſant eni illiquiti
oaua ſooliatoꝛzi eos ad reſtimnonẽmo
iberet omnes qiuna eos ſunt facere
is cuiuſda militis wnofert: ,cun
zaoaaſetber tralat i
lbbas nolis arca terrena tantü ſolli
ini: dici verbo venitatis gtua ſintil
beas. Et ſicea adept eſt. qo cñ iocht.
iſue⸗ Aitilla. Malepplane wloſeeg⸗
bvltio dinina apßbenczte. Tniſiff,l
emen carebis qlo audito uͦch ini
finfiäelisg mullereficlen ⸗
nar eſt virinfidelispmulie
ederent tales velſalte ofuſione elai⸗
itoceſſnetpatetg faai. garlif 4
a ſicutſancto viro mibi ätedn 14
gii, fomi uont/oanen i
ſaft an gicuinin locieiden

xiiij.

xv.

Exem.

xvj.

Exem.

Acquiſitio.

putrida.totum opus væcipit? cadere facit.Et ꝗter
vnũ latrociniũ latronẽ dns ſuſpẽdit/ omnia alia qᷓ
etiã iuſte poſſedit aufert. Ita veus aufert et auferri
mitrit.ſicut patet Ser.lxxuiij.iij. Et ꝓpter vnũ ver
bu falſum vel male ſcriptuũ in carta tua/potes totaʒ
ꝓdere hereditateʒ: Sic ꝓpter rem male acqͥ ſitã tota

alia mercatio minꝰ ꝓſperat᷑:vel ĩ mari vel terra po⸗

riclitat. Et etiã illa que bñ habuit cuʒ ea ꝓdunt.ſiẽ

boni ratõne ſocietatis ſuſpẽdunt᷑ Et ꝓter manerin

vel terr male lucratã:moꝛit᷑ ſine herede x coꝛpe vel
imittit poſt ſe fatuũ/q omnia q pater acqſiuit pꝛo
ſe et heredibo ſuis/ alienat a ſe et heredibꝰ ſuis.Ecce
quõ falſũ füdamentuʒ omnia cadere facit/qᷓtum ad
mercatoꝛes ⁊ falſũ punctũ hereditatẽ mutat et ꝑdit
qꝙᷓtum ad omnes alios falſos acquiſitoꝛes. Mota. D.
xij.xxxvij. Qui vero tales foꝛtunas in mercatoꝛibus
vel alijs vident ⁊ mirant᷑:eis reſpoderi poteſt: qͥ pꝛo
vno puncto ꝑdit ⁊c̃. SGi em̃ ꝓpter vnũ punctũ falſita
tum in bulla papali excomunicet᷑ eam falſitãs:nõ ẽ
mirabile ſi falſitans bullã vi/ aiam rõnalẽ in qua ẽ

impꝛeſſa ſimilitudo væiꝑ male acquiſita et alia pec

cataſi multa cadat incoueniẽtia.nõ ẽ ergo mirabile
ꝙ bona mercatoꝛũ tot malis iuramẽtis ⁊ falſitatibꝰ
acquiſitaſnõ ſunt durabilia.Exempla etiã exꝑimẽ⸗
talia/tota die videmꝰ ad oculũ ⁊ talibo ꝙ videlicet
aliqui tota vita ſua laboꝛantlet parcã ⁊ miſerã du-
cunt vitã vt ditent᷑ et hereditatẽ magnaʒ et multas
diuitias poſſint filijs dimittere:⁊ filius totũ vendit
et totũ patris laboꝛẽ et ſudoꝛẽ et ꝓcitatẽ in taberna
aſumit et meretricibo diuidit.AAlios videmꝰ tota vi
ta ſua diuitias ↄgregare:nihil bene de eis comedere
nec elemoſynas facere:etiã ſi pauꝑes fame moꝛi vide
ant et aliqn a latronibo in vita ſpoliant᷑ et ligant᷑ et
occidunt᷑ ꝓpter diuitias ſuas.liqñ vero a latroni/
bus ſpoliant᷑ in moꝛte:videlicet ab executonbo:Et ſi
pꝛimos latrones aliquotiẽs euadant:ſecũdarios tñ

raro vł nunqꝙᷓ;. nec eſt mirũ ꝙ ve male acquiſitis non

faciũt bona oꝑa:qꝛ nõ poteſt arboꝛ mala/bonos fru
ctus facere.Alios videmꝰ qui grangias implẽt ⁊ cu
mulis exaltãt:vt carũ tpᷣus expectent et qnq; ignis
totũ ↄſumit.Alios videmꝰ q credũt ſibi⁊ filus mita
ogregare:et in fine dñs cui nitebat᷑ male placere:im-
ponit eijqð cæ ſuo ẽ totũ:⁊ ꝙ nõ bñ reddidit ↄpotũ:
et omnia aufert.Alij vero ↄgregãt ſeruis: qꝛ vxoꝛes

eoꝛum poſtea accipiunt illos in maritos. Vñfert᷑ de

quodã taliter cogitanti/ cuiꝰ futura eſſent bona ſua
Audiuit vocẽ dicẽtẽ:troylardi.lle troylarqꝰ erat
quidẽ miſer in coqna ſua:quẽ vxoꝛ poſt moꝛtẽ eiꝰ ac
cepit ĩ maritũ.ps.xxxviij. Zheſauriʒat et ignoꝛat ⁊c.
MQue aut ↄgregaſti cuierũt:Luce.xij. Mo.T. v.xlix.
in omnibo iſtis et ↄſilibo quid eſt niſi laboꝛ afflictõ
ſpũs:⁊ diuitie cõgregate/in malũ dñiſui.Et qͥ plus
inde ſollicitat᷑ minꝰ inde gaudet. Gicut ergo multi
ↄtra hmõi pꝑicula.bñ ꝓuidẽt remediũ:videlicet libe⸗
ratã emendo in mo naſterijs.⁊ mobilia ↄmutãdo in
immobilia:terras emẽdo:ſic ꝓuidẽduʒ eſſet in celo
vbi nõ poſſʒ e pteſua vefraudari. Sene. em epiſtola
xix. rephendit eos qͥ omnia alijs dimittunt: æ ſeipos
efraudãt. Quãta inqͥt vemẽtia eſt heredi ſuo ꝓcu/
rare:et ſibi oĩa negare:Aſagna em hereditꝗs ex am
co inumicũ facit. quo em płꝰ accipiet:ampliꝰ ð moꝛte

gaudebit: Si illi vituꝑat᷑ qͥ ſcipſos cipiũt/vt here

des ditent foꝛtioꝛi vituꝑabiles ſutſqͥ theſauriʒãt
latronibo et executoꝛbo ⁊ filijs potius q aĩe ꝓpꝛievł
chꝛiſto. Sic ergo exẽplis oſtenſu eſt ꝙ mala acqᷣſitõ
acqͥrẽti nõ ꝓdeſt:nectalit᷑ acquiſitũ bonũ habʒ finẽ

Ad boc fert de quodam /qͥ pegrinabat᷑:pecuniq ꝓ cx

pẽſis ab vxoꝛe accepta.qui cñ eſſz in mari: ſymia bur

ſam incaute iacent em accepit:et ſuꝑ malũ aſcendẽs/
ↄuos vena rios ꝓiecit in nauim.quos ille collegit: et

terciũ in mari vſq; eſſet tota pecunia ↄſumpta.in re

uerſione vo inuenit ꝗꝙ; vxoꝛ pecumam illam lucrara
fuerat le venditione lactis: in quo poſuerat terciam
ꝓtem ⁊ aqua:et ſic ementẽ ⁊e tercia pte œcipiendo:
terciũ dvenariũ male lucrata fuẽat. Caueãt ergo qui
miſcent mala bonis in vẽditione vini vel frumẽtivł
ceruiſie.vł cuiuſcũq; mercationis.Ad idẽ in vitaſpa

xviij.

trum ſicut patet ſer.l.ix.Pater ⁊ mat᷑ cuiuſdã inſam

duxerunt eũ ad ammonẽ virũ vei/ ꝓ ſanitate haben
da.qͥ bo ait vir xei:voſipſi poteſtis eũ curare:ſi vultis
quia inquit vetinetis iniuſte talẽ bouẽ/quẽ male ac
quiſiuiſtis:ideo filiꝰ veſter male vexat᷑.reſtituatis q̊:
et ſaluabit᷑ filius veſter.⁊ illo reſtituto:filiꝰ ſanabat᷑.
ſicut habet᷑ pꝛimo libꝛo hyſtoꝛie tiriptite. Ex iſto pʒ
quare multi et ſpecialit᷑ nobiles imiuſtilet raptoꝛes
et adulteri/vel ꝓle carent:vel malam habẽt. vtpote

Exem.

homicidã/ latronẽ/ furem/ et peſſimos leccatoꝛes et

hereditatis vẽditoꝛes.vel etiã bonã habẽt:ſed moꝛ⸗
te cito ſubtrahit᷑. Vtrũq; vero rationabilit᷑ ↄtingit.
ꝙ; em̃ heredes taliũ verſus bonũ finẽ nõ tendunt:nõ
eſt mirabile.quõ em̃ in bono creſcerent:onerati et xe
pꝛeſſi ſub iugo maloꝛũ acquiſitoꝝ ꝙ vel ꝓle carẽt/ vł
cito ſubtrahit᷑:us miſericoꝛdit᷑ agit:ꝓlem vel poſſi
bilẽ/ vel iam natã a xiculis eeſerua 45 vero infir
matur vel inſanit:vt exem
in ꝓle pꝛemunit᷑.ſicut ſcindẽtes burſam. Pꝛimo pꝛe⸗
muniunt᷑ vniꝰ auris abſciſſione poſtea alteriꝰ:tercõ
incoꝛrigibiles ſuſpendunt᷑. ſic tales pꝛemumiũt᷑ ſuoꝝ
caroꝛũ infirmitate etiã ꝓpꝛiaſet alijs tedijs multis.⁊
incoꝛrigibiles finalit ſuſpendunt᷑. ſic ergo acquiſita
vertunt᷑ in damnũ ꝓpꝛium jet etiã ſuoꝝ nec ꝓſperant

quia radicem bonã nõ habent.Ad idẽ/quaſi ſic nar-

ratur:qꝙ in vna villa erant duo artifices eiuſdẽ artis
vnus expertꝰ valde.Aliꝰ inſciꝰ:ſicut patet SGer.xvj.
viij. Pꝛimꝰ ſemꝑ laboꝛabatlet nunꝙᷓ ditabat᷑. Gcos

ũ pꝛecedẽs ↄtinet:pater

xix.

.x.
Eyemp.

minꝰ laboꝛãs ꝓſperabat᷑.Pꝛioꝛ ergo vno die aliũ al

loqbat᷑ dicens:q mirabat᷑ e pꝛedicta foꝛtuna. Cui
alius reſpondit:nõ eſt inqͥt mirũ: qꝛille inſciꝰ habet
theſaurũ in quo reꝑit omnia que haber:omni dieil⸗

lũ adeũdo. Pꝛimꝰ ergo ad eũ veniẽs rogauit euʒ/vt

theſaurũ ſuũ ei oſtẽderet:quo ipſe etiã ditani poſſet.

Di vis inqͥt fidelis ſocius eſſe:oſtendã ⁊ mane duxit
eũ ad eccleſiã.Hic eſt inqͥt theſaurꝰ meꝰ et coꝛ meũ.h
omni die venio:et huic obedio: et que teneoꝛ reddo
⁊ poſtea oĩa mihiꝓſpantur:iuxta wctrinã chꝛiſtil qͥ
alt: Pꝛimũ querite regnũ deijet iuſtitiaʒ eius et hec

omnia adijcient᷑ vobis:Math. vj. Sed tu nec curas
eccleſiã querere:nec iuſticiã facere:nec feſta eiꝰ fua?

ſed ĩ cupiditate⁊ falſitate ↄfidẽs: œcipieris.Ad idẽ
fert ꝙ i colonia gud⸗ mercatoꝛ erat qͥ ſemꝑ laboꝛa
bat ĩ mercãdo:⁊ lucrũ nõ repoꝛtabat:h̊ infoꝛtuniũ:

et ſemꝑ miſer erat/ indigẽs. Et cũ v h̊ a quoda di/

ſcreto in ↄfefſione ↄſiliũ qreret:ↄfeſſoꝛ veritatẽ infe/⸗

Exem.
xxj.

ſtigãs:inuenit ꝙ erat frater cuiuſdã religioſe pſone/

a qua vona acceꝑat pecuniã œæ q̃ mercabat᷑.ðet ſciens

ꝙ religioſi hmõi dare nõ poſſint: qꝛ bona oꝛdinis ſt

conſuluit eidem ꝙ; totuʒ repoꝛtaret.quod et fecit.et
factus eſt impoſterũ mercatoꝛ foꝛtunatus.Mec ceſa
rius. Hoc eſt ↄtra multos eccleſie pꝛepoſitos.qui xe
bonis eccleſie terras emunt:et dant alijs ↄſãguineis
et quibo volunt:ↄtra iura eccleſie:que volunt:q im⸗

mobilia de pecunia eccleſia empta. ab eccleſia alie⸗

nari non poſſunt.ſicut patet.xij.q.iij.c.j.et q.v.fixuʒ
et patet infra. ¶ Item ad dãnum tempale inducũt
videlicet nimam ſollicitudinẽ. Qui enim talibo eſt
æditus:vix vnqꝙᷓ coꝛde quieſcit/ſed ad multiplicãdũ
acquiſita anhelat:q nunqꝙᷓ ſtatu ſuo contentat᷑ ſic
habens vnam carutatam terraʒ:anhelat ad duas et
habens vnũ maneriũ: et ſic eincepslet habens vnũ
feudũ:vult hĩe baromã. et habẽs vnã pbendã:vult

Fabul.

Exem.

Acquiſitio.
habere duas:vel ſaltẽ eccleſiã cim pꝛebendajet ha⸗
bens vnũ officiuʒ in quo lucrat᷑ vnlt habere duo. et
habẽs viginti libꝛas in redditibo vłmerca tionibus:
non poteſt quieſcere anteq habeat.xl. et ſic xrinceps
aſcendẽdo: Auarꝰ nõ implebit᷑ ſilis inferno qͥ nuqᷓ
dicit ſufficit. ſic ergo oſtenſũ eſti mala acqͥſita in-
gucũt tꝑale exten in reblet interiꝰ in coꝛde vanum
Inducuit etiã damnũ illoꝝ qͥ talibo nõ ↄſentiũt:⁊ in
famiã totius patrie. Pꝛunn patet: qꝛ ꝓpter munera
male accepra et acquiſita/ſut in iſta terra tot latro⸗
nes et homicide: vix eſt aliq ſecurus væſtatu ſuo:
vl v bonis ſuis:quia quãtũcunq; ſit latro magnꝰ ſi
babeat amicũ qui velit ꝓ eo pecuniã dare quantum
oſtulakliberaket ſuppoꝛtat᷑.Larde acciditſꝙ qͥdẽ
oqueret᷑ cuidã ꝓ amico digno ſatis ſuſpendio: queʒ
habuit in carcere.cui aliꝰ:nõ timeas: ſi veniret coꝛaʒ
iudice cũ ſex bobus in manu ſua:ego facerẽ ꝗꝙ libera
ret᷑. Sic ergo ſuppoꝛtati et liberati homĩes q nõ ve-
merent apud eos audaqus ſpoliãt. Gcom patet ꝓpt᷑
hoc et ſiles falſitates que in omni arte inueniunt᷑in
tantũ/ꝙ ꝙ vno veraciinueniunt᷑ tres falſi:terra iſta
in alijs regnis ve falſitate diffamat᷑ e talibo intelli
git Iſa. v. Ve qui aiungitis wmuũ ad wmũſet agrũ
agrõ copulatis vſq; ad ferminũ loci.nũqͥd habirabi
tis ſoli vos in medio terre. Sed ve pꝛimu abijt qꝛ de
dano tꝑali dictũ. Gequit᷑ dãno erno:q incurrit!
qð oſtendit᷑ Exemplo/ Pxſo: us⸗ quctoꝛitate. Pꝛĩo
e lupo/e quo fabuloſe fert q omile intrauit cuiuſ⸗
dam paſtoꝝs et ſtrãgulauit agnos et oues multas:
ſaciatꝰ reſiduũ poꝛtauit ad nemꝰ pꝛo lupa lupulis
nutriendis ꝓ quibo eos occiderat paſtoꝛ ille ſe dãni⸗
ficatũ grauit inuemẽs:cũ ſecuri lupũ queſiuit / et eo
nõ inuẽto: lupam cũ catulis ſuis inuenit:et ſecurim
eleuauit vt eos mactaret. lupa ad eũ loquit᷑ dicens:
qre nos occidis: oues tuas nõ ſtrangulauumꝰ: ouile
tuũ neſcimꝰ: Quił paſtoꝛ:licet nõ occidiſtis:tñ car⸗
nes earũ comediſtis / et ſanguineʒ bibiſtis: et a lupo
occiſos recepiſtis. Ideo parẽ cũ eo iudicij ſententiaʒ
poꝛtabitis. Paſtoꝛ eſt xpᷣns.qͥ dicit ego ſũ paſtoꝛ bo⸗
nus: Johan. x. Oues ſimplices et rectijet luſti. lupus
vo vſurarij/ vceptoꝛes/falſi homĩes/et. tvꝛanni.Ru⸗
pa vxoꝛ/ Catuli nepotes / filij et filie et alij falſitaris
ſue p articipes dãtes ei auxiliũ/ conſiliũ vel fauoꝛem.
Cũ paſtoꝛ in vltimo iudicio venerit. ve lupis vltõeʒ
querẽs:et inceꝑit iſtos cũ tnpis a ſiniſtris ponere:po
terunt reclamareet ſe excuſare et iuſtificare dicẽtes
quare cũ banit iudicãdos eternis nos ponis:
qꝛ nos nulluũ vefraudauimꝰ:Ad vſurã nõ cõmodaui
mus:latrones ꝓmuneribo non liberauimꝰ: Alienas
terꝛas ingenio noſtro nõ occupauimꝰ: Et ſic de alijs
MQuibus reſpondebit paſtoꝛ:licʒ veſtro facto iſta fa
cta non ſint/ pꝛo vobis tamem facta ſt. qꝛ ſicut vna
ouis lupo ſuffeciſſet:vbi plures pꝛo alijs occidit:ita
modicũ ꝓ ipſo iniuſto ſu eciſſet: ſed ꝙ vxoꝛis pompa
nutrienda/ ꝓ filijs pmouẽdisjet filiab manitandls/
et alijs alẽdis:multas oues ſpoliauit:et vos ſcienter
vſi finſtis:laboꝛẽ pauperũ comedẽdoſ et bibendojet
veſtiendo. Ideo vos cũ lupo penã exoluetis /et ſuſti⸗
nebitis. Ite cũ lupis maledictis ĩ ignẽ eternũ. Oſee.
ix. Panis lugentiũ ſacrificiũ eoꝝ omnes qͥ comedũt
ex eo ↄtamĩabunt᷑. Mota..xxvij.liij. Mo etiã infra
pompa vxoꝛis.Zl.xij.xxxiij. Et hec ſententia iu-
ſta ſit: patʒ p hyſtoꝛiã in vitaſpa. VUbi habet ꝙ qdẽ
puer dixit abbatiabꝛaã Monẽti ꝙ mũdũ veſereret:
nolo ait puer: eo meliꝰ et ſecuriꝰẽ in ſeculo ꝙ; religio⸗
ne. cui vir ci: nõne letaris œ amicoꝝ ꝓſpitate in ſe⸗
culo/etiã qñũq; mala: et triſtaris de aduerſitate etiaʒ
iuſta: ſicait puer. Ergo inquit abbas in futuro iudi
cio cenſendꝰ es v foꝛo eoꝛũ quoꝝ vitam hic amas /et
moꝛes imitaris. Jᷓ inqͥtnos dimittiꝰ mũdũ ne cũ G̊

.

xjij. ugee,
uſmtrili m nin⸗
ſecho dãnemur du eim mis 2ſormamur Holite inqt aniin mtni naiu nin
apłus: ↄfoꝛmari huiciſet lo. Cales em q glant᷑ in pen nice nde. nde nrait ,
tibo.nobilibo ſeu diuitito/vt ui eoꝑ vanitatibo: vo0llen niuuntno n nentn nonant tl
tes ꝓ hoc eis glonoſiꝰ eſſe:fin ãt᷑y dola pꝛis ſui. Geñ. xyxvj. gürnoer ſhalt dee enultsl
rxxj. Ideo dicit bemardus ꝙ rligioſus dʒ eſſe ſicut lngonln ſt ee ſintns
melchiſedech/ſine patre et matre:ide ſine parentũ lNint ritas N omin
memonia. Re omnihy em predictis maiis acqſitoi- Cnaüttalog teintnnil
busſſuccedentib/vel vtentib/vel vicia drluigentibꝰ: Aaudiutonr mnz obille⸗ .
eſt ſicut equis ductis ad nũdinas:quoꝛũ q uilibet umantni n eni taqus in
alteri ligat᷑ Sic hic ducunt᷑ vinculis peccatoꝛtc:qli⸗ nu grtmni uini conccüͤtied ſun
bet poſt pꝛimũ acqſitoꝛẽ ad nüdinas inferni. Er ſic u i nli l n Sbene Yb
omnes illicite ꝑticipantes cathena ducunt᷑:quẽad⸗ di bwuctiffitiunn n amütr
modũ incarcerati in neapoli.videlicʒ ci vna cathe⸗ lbu arbett racttjt ſurchia
na ferrea circa collũ omniũ:itaq; vno pꝛecedẽte om . g. as miniſpiatis. c
nes ſic circa collũ ligati ſequant᷑. Plus ergo nocẽtſvij. lyüctep zbibantttlucanta 8
bipſis /et eis quos dicũt ſe marime diligere et quos tuung nsiuc Eo.
Xhererinnane ad aie ſalutem: q eis a quib bõ anfe ſollispeſin ſantpanitlucane Hort
runt.ſicut auis rapiẽdo granũ: ⁊ piſcis vermẽ. in ha gontct laborat? Pblcz inn
mo mocdica rapiũtet moꝛtis piculũ incurrũt. et ſic tüͤfonnicega mnipoteſt St
plus dãnificant᷑ ꝙᷓ damnificẽt aliũ. Gicin ꝓpoſito. Dicsmalos ginnd 9 vnlhu⸗ 4
Vn auguſtinꝰ. Res quã capis muſcipula eſt. et duʒ ſegontacace cre nunan etnu

capis: caperis. dũ alienũ tenes: teneris a dyabolo. den en
ſicut qᷓdin piſcis tenet hamũ: ab eodẽ tenet᷑ ipᷣe ſicut eſt niifſti etiocns e tnonoll ⸗
patet..xj.v.et Ser.xxxiij. vj Eccl. ix. Gic capiunt᷑
piſces hamo et aues laqueo:ſit capiunt᷑ hoĩes tempe
malo. Et reuera tpᷣus mali etcarũ eſt:quãdo ꝓ reqᷓ
nõ valet vnũ denariũ dant᷑ vecem venarij. Et mala
patnia eſt/et malũ ibimoꝛani. Sed certeꝓ vno ena
rio male acqſito/plus datur ꝙᷓ viginti ſolidi:immo
plus ꝙᷓ mille libꝛe: quia aĩa ꝓillo datur:que plꝰ valʒ
qꝙᷓ totus mumdꝰ.et omne aurũ et argentũ nõ valeter
bargn Bianantergo dicit᷑ tempꝰ taliũ malũ. Za/.xxviij.
es affimilant᷑ latronibo q vitã vãt ꝓ modicofurto.
et lecatoꝛibo:qui animã eternis ignib obligant pꝛo
bꝛeui vlectatione. ſicut iſti Et ꝓ hoc patet ꝙ liq; di
tiſſimi reputent᷑ quo ad mundũ:et qcſiq; gaudeant ſiiſrũnn iuctcio cilupis rad loci bo
dignitatis:vel nobilitatis excellentia ſũt in in rei ve mm,. lati, Hagyonni,o rno n
ritate pauprimi vin maxima egeſtate. Quia in maſ̃ np. dediilna Uagam. Gl fut nutarn
egeſtate diceret eſſe:qui manũ vl pedẽ daret ꝓreme⸗ lio vqrofnigui ic Quici namse

Aueenj Ee wbis unli
nt linmit wl
ol li fehins Llncet diliti penhen
ſorekl, cötigri Quando duonriſcute
nus ocitacloci vqno glins en ce
llefuura vmnsillius coru uo räſen
Niſrisrteconuenſo. Bec diuts etpango
untconm do etin morteſtbimutvo
Dilitesergo bicfuenüt ad dre it
greckinlocopeſcuer aſolanonis tran

dio paruo:pauperioꝛ/qui vtrũq; daret:pauprimus: a
qui ſetotũ daret occidendũ / poſiqᷓ ſaturatus fuiſſet. ar –— nagnizſn
yn tali fame ſunt cupidi acqſitoꝛes. immo illis ſunt Ganiann en ond gnäpatni
ultioꝛes et pauperioꝛes:qꝛ ſeipſos tradũt eternalr da tig; biinueniam bonn iſtge
damnãdos: qð peius eſtq manuʒ amttere ꝓpuare min dgn Aagtlle nann
que eos nõ ſatiat. IMa xxriij. Ve qmi pdaris c. Rõ xnx. echͤtahrntma Aſnuntarv
iſtius. Ve patet p opinionẽ vulgi dicentis: ꝙ Ai⸗ odlni⸗ mamenth, Nagni eenn
chael archangelꝰ pond erabit in ſtatera ſua. nias pꝰ- niiſachligenet ens lanslien
moꝛtẽ:ponẽdo omnia bona in vno latere et mala in Nlteiſcihigiitgi üſchcliiet gin
alio. qui igitur habent theſaurũ/ vel poſſeſſiones vł binimmmeni arnii e göeni
alia maneria vel bona male acquiſita: valde ponde⸗ Noͦiuraneft incet agbennchllog
roſa erit illa pars ſtatere vbi illa ponent᷑ et multum yeruut prej ngt ind Udllarnt kza
trahent voꝛſũ verſus infemũ.et dyabolꝰ aĩam vᷣſus enit nonni . ernent Etigon
ptem ſuã inchinãtem rapiet. Sic ergo ve quipdatur R monlh ndinbinn Mai
qmia tũcpꝛedabitur. necmirũ ſi in infernũ mergo⸗ errtitcg rinehanii mi .
tur.qꝛ illud piculũ euadere nõ poterũt: necad celuʒ iſtinſen dr fun⸗ dſoageniin
tranſire niñ p ponteʒ miſericoꝛdie quẽ ipſi ante eos tinmali iiuale feſtui fagiansn sf
frangũt. Ideo vemer ſiſti eos in ꝓfundũ quaſilapis tifi luspenigſr nins nitehern
Exo.· iij.et.xv. Et qui ꝓſequebant᷑ pplm tuum oñe iit iitmoseiigri, en
emerſiſti eos in ꝓfundũ. Eyemplũ ad ideʒ legiẽ᷑ Exem. 4 nnir glagchlſit no pereangg
in vita beate beatricis virginis ꝙ lucrecius iniuſte WN lalaninis) oneinegun
poſſidẽs ensgreckiin as intrauit cũ gaudio factu W lgar fnaen
rus ibidem feſtũ amicis ſuis in quo erat młiertenẽs W mpottſtfalitag
infentem in gremio. qui ommib audientibo dixit: iu Ngterin i lentlam bie 1
creti occidiſti: et inualuiſti et ſtatim arreptus a dya WN lcutgr elillng doc
bolo:cito moꝛtuꝰeſtjet dvemerſus in ꝓfundũ. Simił yxx. mnedtih frumcig –
fuit hec vox infantis voci melve.iij. Reguʒ. xyj. Ad lſeihctin- ligatm. nfinen che⸗
Acha b cui ait occidiſti et poſſediſti ⁊c. Et iuſte qͥqẽ Dbeanee Ergo 4 d neſimltin
in pꝛofundiſſimo loco erũt ſub iuda/ vt videt᷑ et mul nrun unlsnan guikni ze
tis vmonibo. qꝛ iudas videns erroꝛem ſuũi ? male Aceunore Zmſe
pecuniãillã accepit:eã reiecit et reſtitut: qdð iſti nõ ifmem guſ 4 miſim
nindlip utunetd ſe ſeni in
unnd immeigib⸗ loftrl
l lnnehe Anondn udſ
ncnt s

. . W 2

ns
u nanii dayf rem
nl lbimoꝛan. ertep vno dn
teo glu damengini ſolidnimn
elt Negna aiapllodarun gnegbni

ncdcronne unictarganti noͤ nlee

Gank ergo diaktenpy taliümali
fflunondd intidir moctonn
aianimätemnsignivobligenten
amone ian iſt Eto pochatet lihn
ltent guogd munci:et jcſg gangent
pelnohiltansercellnna ſüt tiin ie
nmi inmanma cgeſtore Qna mmi
keſſegni mani vlpeni daret ormn⸗
upeno, qun yrniq; doret ponprunte
etocridendiͦ poſti'ſotmatus fuiſe
ſunt upidi acdſitores immoillisſunt
aupenoꝛes: qe ſeipſos tradüt etenegt
ð̈pemstſtymanuz amnttere ppnan
nat. Yla mni. Vequißdaris c o
tet gopinione vulgi dicentis:g A
geb ponderabit in ſtatera n. ohioz
pomnmabonuintnolmrer uii
rhaban theimi h gaſiſimt
valdananalr ccliſtanolertt
paroſtatere vhiill⸗ bnakamn
ſivensiſſeni etdubof in ſil
hinitemnpit Gogont unen
abhinr nermin immfni unanſ
mli nagert pottrüt nec

—

Exemp.

xxxiij.

Acquiſitio

faciũt. Sed aliqñ vix ad hoc volüt obediẽ:q; veniã
petant ſine reſtõne.ſti freqnter vendũt:et mino
re pꝛecio veritatẽ.iuũdas ſemel. Tales ergo ↄſpirato
res et ductoꝛes patne ad infernu/irrõna liter abho⸗
minant᷑ nomẽ inde. Demones etiã in inferno nõ pu⸗
nmiut reos vltra meritũ:qð iſti faciut: vñ ꝓ puo xæ⸗
licto grauiter ſubditos s exactionant: vt ipſi diten⸗
tir: vel vt iniuſtis dñis placeant:multa lucrando.
Ereduũt tales ꝙ deus ſit cecꝰ vłſurdus: nõ videat
vel audiat quõ pꝛopfr voluptates et vanitates ſuas
nutriendas in vino⸗ elitijs / ab illis crudelit᷑ accipi
uut qͥ vy habẽt panẽ fabarũ/ et aquã in copia nec ꝑ
dumidiu annũ ſemel bñ comedũt ſed ſunt in ↄtinuis
laboꝛibus et afflictionibus. bene pheta uit ta
libo. Iſa. v. cyt hara lyra et tympanũ ĩ ↄuiuijs viis.2
vVinij et opus væi nõ reſpicitis. ſed reſpiciũt vt come⸗
dant laute 2 bibant et ludant ad ſcacos / vel taxillos
ſiles illis peſſimis ludeis / Exo. xxxij. Qui comeder᷑̃t
et biberunt er ſurrexerũt ludere. Mon ſequunt᷑ pꝛu⸗
gentiã foꝛmice que laboꝛat ꝓuidʒ impoſterũ otra

les malos. qñ nemo opan poteſt. Ded locunditare

Ance. vj. Ue vobis diuitibo ſaturati eſtis
qui habetis hic aſolationẽ veſtrã. Ve vobis q nide

vnus vadit ad locũ æ quo alius venit/et ecõn ſo/7
ille qͥ fuit a vxtris illius coꝛã quo trãſeunt/erit a ſi⸗
niſtris:et econuerſo. Sed diues et pauꝑ omnes trãſ-
eunt coꝛam co: et in moꝛte ſibrmutuo obuiabunt.
Viuites ergo qͥ hic fuerũt ad exterã/ ideſt in ꝓſperi

nalitatis: Paupes omnino otrario mõ. Figura. Luc
xvj. De diuite et Aaʒaro. Gic fuit mutata foꝛtũa il⸗
lius e quo fert quaſi ſic. Quidẽ auarus cũ vrgeret
ad moꝛtẽ:le auit vxoꝛi et filijs magnaʒ ſummã pe⸗
cunie:et poſt aiehat: neſcio ad quã patriã vado: nec
Aus puidenriaʒ ibiinueniam: bonũ eſt ꝙ ego etiam

ſumam mecũ artẽ. quia gallice dicitur:qui non hʒ

argẽtũ nõ ha ebit amicũ. Aſtrinyit ergo vxoꝛẽ et fi⸗
lios diſtricto iuramento: ꝓÿmaꝗ pecunie ſũmam
quã in ſacco liganerat/circa colli eius ligarent: ⁊ in
puteũ ſecũ ponerẽt qñ eũ ſepelirẽt q etiã fecert: p⸗
pter iuramentũ. Nocte tñ ſequenti colloquebantuꝛ
nõ iurauert ꝙ inde eã nõ tollerent et ocilio inito:
veneruut vt eã inde auferrent. Et cũ appꝛopinq̃rẽt
viderũt mortuũ inmultitudinẽ monũ ⁊ volẽtes
fugere:a vmonib cetin ebant qͥ dixerũt: Eypecta⸗

te et vigete/ ꝙᷓleti fuimꝰ æœ ſocietate iſtius fidelis mi

niſtri noſtri:⁊ quale feſtũ ei faciemꝰ in cunia noſtra.
et inter alias penas/vt viuis videbat᷑/argentũ liq̃fa-
ctũ effuderut in os eius:vt in quo peccauerat nimia
cupiditateſet mala acquiſitione:in eo puniret᷑. Aa⸗
lum eſt ergo talia nimis diligere/ vl male acquirere.
qꝛ poſtq; acquiſitũ eſt:nõ poteſt faciliter dimitti: ſed
ita firmiter adheret: a cientiam hic quodã remoꝛ
ſu pungit et in fine ſicut graueillud cui alligat᷑ woꝛ
ſum trahit.et quãtumcũqʒ in conſciencia et cogita⸗
tione e talibi affligatur. In fine ſi vult ſaluari⸗ ne⸗
ceſſe eſt reſtituere. Ergo ↄſequit penã et penitentiaʒ
ꝙ peccato:et nullũ auantagiuũ. tem ſic acquiſita p
peccatũ faciũt in moꝛte æ pare ſiẽ patet Ser. lxxvij.
V. Vnge fert quaſi ſiciq cũ quidẽtalis ãmoneret᷑ ĩ
infirmitate teſtamẽto faciẽdo:fecit illud ſic. In
pꝛimis lego aĩam meãoĩbꝰ xmonib⸗ inferni. Et ipᷣis

credentibo eũ inſanire:hoc negauit dicẽs /ſe ill me⸗

A Lij.

ruiſſe:et illud habiturũ. quia inqͥt iudiciũ eſt da tnz.
poſt ait ſacerdos: et qͥd habebit: vxoꝛ tua: IApᷣa inqt
habebit patibulũ inferni. qꝛ? ꝗpter erꝰ pompã in tu⸗
nicis et coꝛnuis:et caudis nutriendã: hmoi incerta
acquiſiui in ꝑte:qꝛ paucioꝛa mihi ſuffeciſſent. Et ſa
cerdoti adhuc querẽti.qͥ filijs et filiab dimitteret
Reſpondit hereditarẽ meã/quã mihi cũ magno la⸗
boꝛe et expenſis acquiſiui:et etig eis infernũ.illð em
pallaciũ pulchꝛu. et illã cuniaʒ eis lego: qe ter eos
ditandos et maritandas/multa male acquiſiui: Et
ſacerdos/ quic mihi inquit legabis:cui ille. In vna
ſemꝑ menſa mecũ eris in penis.qꝛ dũ velicatẽ in mẽ⸗
ſa mea comediſti: noluiſti mihi dicere veritatem. nec
in quo fui piculo/ne me offenderes/ z cibũ amitteres
Et ſic adulatione et veritatis ſubtractione me xece
piſti. Conſencientes ergo et agentes pari pena pu⸗
niendi ſunt. Sic ergo Patet. ꝙ ſic acquiſita homineʒ
in moꝛte vſpare faciunt. et ꝓ certo inter omma pec⸗
cata foꝛtius hominẽ ligant / nea dyabolo rcedat. ſiẽ
patet Ser.lxxiiijiij. V

ꝙ vidit ibi quãdaʒ demomiacã P quã dyabolꝰ joque
batur/et reſpondit ad interrogata. qui oiurarꝰ ꝗ pꝛe
dicta ꝑſona/q diceret quo peccato ipſi libentius
bomines tentarent et tentant: Reſpondit de iniuſta
acquiſitione/et luxuria. De pꝛimo qꝛ qñ habent alie
na/ſumus q̃ſ ita certi de eisac ſi eos nohiſcũ in infer
no haberemꝰ:qꝛ raro reſtituũt. In ſcpᷣo etiã multos
inuoluit et faciliter:et raro Pfecte oimittũt quin co
gitatione vel locutione electent Ytẽ unient᷑ tꝑali
ter: etiã aliquotiens in coꝛpeſuo. Vñ kenr ſic: ꝙ in an
glia quidã moꝛtuo patre venit ad alioꝝ ſocietatem

in quadã duodena. Et cũ nõ poſſz ad faiſitatẽ flecti Exemp.

quia adhuc ↄſcientia erat tenerajnec fuit talibo falſi
tatibo aſſueta:ipſo dicente non audeo hoc facere qꝛ
pderẽ animã meã Ait quidã Raerie ſeductor/ inuete
ratus dierũ maloꝝ/nequaqꝙᷓ; aliquid Pdes:quia et pꝛ
tuus ante te ſic vixit:et ſic multa lucratus eſt:⁊ nihil
Pdidit.Et ſic optet ꝙ; tu facias:ſi vis in patria viuẽ
optet teipſũ et alios iuuare. Ego etiaʒ ralia feci a iu
uentute mea/et nunꝙ; aliquid amiſi:ſed multa ſic ac
quiſiui. Datim venit voxr omnibo audientid. vixit
Alentiris: p piurijs et falſitatib tuis / tunc amlſiſtt

filium:tunc vroꝛẽ:tunc oues:tunc boues:tunc vnuz
oculũ:nũc vo coꝛpus et animã.qui et moꝛtuꝰ eſt his

nde retulit quedaʒ religioſa xxruiij⸗
bſona que fuit inter fideles in trãmaninis partibus mp,

dictis Tales em̃ modo eſſent pauprimiſi qlibet ha v.

beret ſuũ. Et in fine erũt/qñ omnia amittent: qñ c᷑it

T eis ſicut fabule narrant cæ coꝛuo:ſicut bꝛeui tan Fabuf.

gitur Ser.liiij.xj.qͥ vocatus ad feſtũ aq iile cũ alijs
auibo / c eſſet niger et turpis: ſemꝑ tenuit in cõniuio
vltimũ locũ.qð cũ grauit᷑ ferret: caute et fraudulent᷑
cogitauit qualit᷑ poſſet alijs auibo pꝛeponi et ab ali⸗
quibo auibo pennas furãdo/ab alijs mutuãdo/ alias
circũueniendo multas et multoꝝ coloꝛũ pennas ac
uiſiuit: quas ſibi inſeruit. quo facto:erat auis pul⸗
cherrima:et omni di
ſuꝑbus et cupidus/inimicicias exercebat ↄtra alias
aues et nõ otentꝰ æ plumis qs ab eis pꝛius accepat:
voluit eas omnino enudare:omnes plumas accipiẽ
do et rapiendo.qd cũ alie aues viderẽt: inito aſiſio.
coꝛuũ in uaſerũt. et quilibet accepit pennã ſuã: et eũ
nigru et turpiſſimu dimittentes: qui ſtatim eiectus
eſta regis ſocietate. Sic młtij videtes diuites apug
potentes honoꝛatos/et ab oĩbo anteferricogitant ꝙ;
felices eſſent /ſi tales eſſe poſſent. et adſiſtũ ſtatũ obti
nendũ/ↄgregãt oĩ mõ falſitatis. Et reuera ſi quilibʒ
hꝛet ſua:ipſi pauprimi relinqᷓrent᷑. Sʒ in moꝛte oĩb
illis pẽnis ſpoliabunt᷑⸗ ipſi a regis eterne ſocietate

eijcient in tenebꝛas exterioꝛes. De talibo dicit᷑ Aba.
ij. Ve qͥ ↄgregat auariciã: vt ſit in excelſo mid⸗ erꝰ. vyt

e cũ rege reſidebat.et factꝰ in æ „

rxyj.

₰

Exemp.

Arxrꝰ. vj.

yxxxviij.

ix.

Acquiſitio.

videlicʒ ſedeat cũ pꝛĩcipibo et ſoliũ gloꝛie teneat.Et
ibidem. Ve qui multiplicat nõ ſua qꝛ hic ea ꝑvet:et
ad locũ vñ veniũt aque reuertẽt᷑: Eccłs.j.Et in alio
ſeculo bonis frauda bit᷑ eternis. Neq; ac uiratis p/
ditionẽ in oꝑib manuũ veſtraꝝ Sap.j. Gequit᷑ in-/
iuſtcia moꝛtis eſt acqͥſitio. Nota. E. v.v.Et. O. vij.
riiij. cũ ſequentib.Et. D.vij.lxxj.Ad oĩa iſta picula
euadẽda:vnũ remediũ reſtat. Reſtitutio ſq; cũ ↄtri
tioneſet confeſſione ⁊ ſatiſfactione.qð patet ex libꝛo
Petri cluniacen.q̃i ſic:. onachus qͥ in hoc ſeculo
erat miles:moꝛiens/ vidit runcinũ cũ calcibo et venti
bus eü impetentẽ et ꝑcutientẽ.Et cũ abbas eũ mo⸗
neret ad ↄfeſſionẽ: qꝛ vidit eũ in tioꝛe mad: ↄtinue di
uertebat abſcõdebat faciẽ q̃i fugiẽdo ictꝰ eq.Qni
dũ ↄfeſſꝰ eẽt lʒ ad vabolo diu ĩpeditꝰ eẽt q alia vba
ſo poſuit in oꝛe ſuoad eũ ĩpediẽdũ:⁊ ne mõ qͥ potuit
ſtitueret: viſio üla euanuit. Cau eãt illi ꝗͥ in tomes
mẽtis ⁊ alijs modis illicitis eqͥs lucrãt. Quidã ſcts
ſolebat vt diar᷑ pꝛedicare:ꝙ int pꝛẽdere⁊ pẽdere nõ
eſt niſi vna litera ⁊c᷑. YJdeo patet..ix.xxxvj. Et qꝛñ
eſt phas aliquẽ ſine audientis 2 emnare /vbi locꝰ pᷣt
eſſe iuſtificationis: Audiamꝰ mõ pꝛedictoꝝ reſpon⸗
ſiones et excuſationes quas inueniũt ad excuſandas
excuſationes in peccatis
Alcu ſe excuſãt legis titulo:dicẽtes ſe legẽ ꝓ eis
hãe.verbi gratia: Vna falſa duodena/pꝛece vel pcio/

amoꝛe/vel timoꝛe inducta:dicit aliqͥd eſſe talis:qð ĩ

veritate ſuũ nõ eſt.iudiciũ ꝓ eo dat᷑. Si talis poſtea
cæ iniuſta acqͥſitione repꝛehẽdat᷑ Reſpõdet:ſe legẽ
terre ſe habere.⁊ bñ dicit legẽ terre:qꝛꝓ certo legẽ
celi nõ habet. Zex em̃ dñi immaculata ↄuertens ho⸗
mines. Heclex fraus eſt væcipiẽs aĩas.Ley dico male
intellecta:in ſe tñ bona.Lex em̃ eſt in talibo ſicut om
ne receptũ per modũ recipientis recipitur. cũ ergo
ipᷣi falſi ſint: lex in eis falſiſicat᷑. Et ſi qu ereret quare
voco legẽ qꝗ bona eſt falſã. Reſpõderẽ ſicut rñũdetur
in grãmatica.qꝛ ſicut ille cui adiungitur:et ſicut ipſi
largas et. latas hñt ↄſcias. Ita late et om̃es falſita/

te s uas trahũt leges.qꝛ nõ eſt aliq falſitas vel iniu

ſticiaſꝙ ꝗᷓ nõ inueniãt aliquã legis coloꝛẽ. Sed intã/
tum dilatata totalit lacerat᷑ ſicut veſtis ꝗᷓ vlr vires
ſuas extẽdit᷑Aba.j. Popterea lacerata eſt lex Mõ.
A.xiuij.ij.et.xxx.⁊ lj. Et.C.iiij. v. IFtem C. vij xxv.
Itẽ. C. xvj.xlvj.Et.J.ixxxx. It. JJ.xiij.xvij .Aſſilãt
ergo tales iudeis qui dixerũt: Jo. xix. Nos legẽ ha/
bemꝰ. verũ dixerũt/bonã legẽ habuerũt:ſed malein-
tellectã ecappllicatã vtpotea malis qñ adiecerũt.⁊
ſcõm legẽ noſtrã vebet moꝛi. Mõ alia differẽtia /niſi
ꝙ lex illa male intellecta toꝛſit caput xpᷣm. Et lex ci/

ilis et canonica et quecũq; ſũt rigoꝛis toꝛquẽt mẽ⸗

bꝛa male applicata. Tales etiã quibo videt᷑ ſufficeꝛe
malus titulus einptionis vel legis /ſiłes ſunt pꝛinci-
pibo ſacerdotũ qui iude male vẽdẽti dixerũt: qᷣ ad
nos tu videris: q̃i dicerẽt culpa tua ſit:non nĩg Sic
etiã dicũt aduocati:ꝑiculũ ſit clientis. Et p iſtũ fal-
ſu legis coloꝛẽ multiin immẽeſũ ditati ſũt ad tempꝰ.
verbi gratia. Vnus falſus nõ hñs iuſticiã ad mane⸗
riũ vel terrã aliquã:hʒ tñ aliquẽ alonge inuentũ co
loꝛẽ veniet ad vnũ iuſticiariũ vel legi pitũ vel aliuʒ
patrie reuolutoꝛẽ/⁊ vẽdet ei totũ/ vt dicit ius qð hʒ:
cũ nullũ habeat. Vel alio mõ totũ ponit in maũil⸗
lius:modico pꝛecio accepto. et ipſe ſciens oẽs curie
cautelas et legũ ſubterfugia/cito acqͥrit qdð aliꝰ acqͥ
rere nõ poſſet nec ipſe veberet. Aliqñ etiam qͥ habẽt
iuſticiã tñ ab illis vel alijs magnis ius uloꝝ iniuſte
ctinet᷑:veniũt ad tales: et ipſi notabilit nimis citra
verũ pꝛeciũ illud emũt. et in neutro caſu bonũ finem
hẽbit. Et ideo ſicut tales velociſſime aſcẽdũt in acqͥ
rendo: Ita velociſſime deſcẽdũt in infernũ. Job.xxj
In puncto ad inferna vſcendẽt. Iſto ergo mõiſta

A Lij.
vox nos legem habemus:eſt falſoꝛum acquiſitoꝛum
Yterũ hec vox nos legẽ habemꝰ tyrãnoꝝ eſt/dicẽtiũ
lucrati ſumꝰ ullud gladio noſtro et lege belli ⁊ qcqd
equitauimus:noſtrũ erit:tales licitũ libito adeq̃nt
dicẽtes.quicqͥq pꝛincipib placet/ legis habʒ vigoꝛẽ
tales loquent ſicut uli Gapᷣ.ij. Sit foꝛtitudo noſtra
lex iniuſticie. Itẽ hec eſt vox infideliũ iudicũ dicen⸗
tiũ:nos legẽ habemus veru eſt bonã quidẽ in ſe: ſed
tn eã hñt ad colligẽdũ munera: ſicut meſſoꝛes falcẽ:
ad colligendũ manipulos. Vnñ lex in manibo eoꝝ eſt
ſicut volũt:ſtricta vł larga: Mibil tanti erit ſtricta
qꝛ nulla ꝓ eo inuenire poſſũt. Et q large dat: leges
largas ꝓ eo inuenierſed melius eſſi leges neſcire: ſiẽ
patebit infra.tales em̃ ſũt ſicut allus ſuꝑ cãpanili:
Aui fertit ſe ad omnẽ ventu. et illiſe vertũt ad omne
argentũ. Allij credũt excuſari qui talia iniuſte acqᷣ-
runt.nõ ꝑ ſe immediate:ſed ꝑ miniſtros ſuos. Gʒ nõ
excuſant᷑:qꝛ tales diligũt.ſicut em̃ falcones et canes
plꝰ drligũt/qͥ meliꝰ pᷣdant᷑:ſic ſenaſcallos et balliuos
et ↄſilianos:qͥ ſciant ꝙ offẽſa ſex enarioꝝ vpoꝛtare
qnq; ſolidos. Et vt tales inſtituãt: bonos et fideles
ab officijs ſuis remonere ſolent dicentes: eos nimis
ſupplices. Mõ. Axvij rlij er eluij Et vj xlij. Et
B.xij xxvj. Et. R.j.xxij: In foꝛo ↄſcientie potiꝰ dili
gunt placẽtes vel palpãtes: ꝙᷓ penitentiarios vl coꝛ
tigent es ſic etiã in foꝛo extrinſeco / ꝓlꝰ volũt quieis
placeãt:q qui iuſticiã faciãt. Sic eſolebat excuſare
quidã rex magnꝰſcũ infoꝛmaret᷑ ce iniurijs factis ꝑ
gliquos dæe ſuis:qͥd inqͥt iſte poſſũ ego:ha beo em tres
miniſtros qui ibũt ad infernũ ꝓ me qꝛſciebat ipſos
iniuſtos:vt ei placerẽt. Sed tunendũ eſt ꝙ ipſe iret
cũ eis:qꝛ eos nõ coꝛrexit:nec fugauit: ſicut fecit ſactꝰ
LZodouicus infra.c.dæ ↄſilijs.xlvij. Et notate qᷓpaꝝ
curauit œ aĩabꝰ miniſtroꝝ ibũt inqͥt ad infernuũ pꝛo
me. Modicũ plus videt᷑ e eoꝝ aĩab curare: ꝙᷓ canũ
vłfalconũ: ꝗ tũ pꝛedã capiũt: diligũt᷑ cũ nõ poſſunt
pꝛoijciũt. Gtultiſſumi ſũt ergo illi:ꝓ talibp alas ſuas
piculo exponẽdo vt faciũt multi eoꝝ.ſed ꝓ cõmodo
aro. De quid ꝓdeſt homini:ſi mũdũ vmiuerſum
ucretur 77. Mathei. xvj. Monne tales miniſtros
habere voluit⁊ dilexit/quidem magnus: qui cum re
pꝛehenderetur ꝙ balliuum iniuſtũ hĩet in vno ma-
nerio ſuo. Reſpondit ſine taliba nõ poſſũ wmũ tenẽ
Plus em lucrat᷑ talis vnꝰ:qᷓ cẽ fideles. Gic etiã lo⸗
quũt᷑ conſiliarij dñoꝛũ dicẽtes taleſtminiſtenp dño:
Tenset⸗ wvminium de.x. libꝛis qᷓ alij/ vel vlt alios.
er. cxxxv. ir. Et tñmale lucrat᷑: qui ſeipſuʒ et dñũm
ſuum perdit Lales eniʒ niniſtri aſſilant᷑ militi ma-
rino: qui vt dicitur adducit ſecum multitudinẽ ie
ſciũ:et intrant in os ceti ſimul:Et ipſe exit:et ipſi re
manent et comeduntur. Sic tales alios accuſant et
puniunt:et licet ipſi peioꝛes ſint:vſq; in finem unpu
niti remanent. Sic barrabas dumiſſus et xpᷣus cruci
fixus eſt. pꝛopt talia diligũtur. SGeñ.xxv. iligebat
ſaac Eſau: eo ꝙ venatione ſua veſceret. et Re/
becca diligebat Yacob. Tales dñi veo diſplicẽt: qꝛ
pꝛoditoꝛes eius in wmo ſua tenẽt. Nota. . xij. vij.
et. viij. er. xxvj. Item. AM. viij. xxiij. optime. Alij vo
vñi nõ ſolum permittũt tales iniuſta facere: Sʒ ap⸗
te eis pᷣcipiunt:q ſit inimicꝰ talis et noceat eis vbi-
cũq; poterit. Tales mmini ſũt aſpides. Aſpis enim
viciturab aſpgendo:quia venenuʒ oꝛe ſpargit. Sic
tales ſpargunt venenum ad ſubditos et miniſtros/⸗
ↄuod enã facientes indictarel et attaxare et crudelit
tractare vel incarcerare eos qui nolunt eoꝝ in om⸗
nibus facere voluntatem de venditione terrelvłma
nerij quod veſiderant:vel in aliquo quocunq; nego⸗
cio. Contra tales querũt occaſiones mendaces per
mſtros ſuos ſiẽ Achab ↄtra Naboth Relabel et
iudices væ iſrłiij. Rexxj. ingẽtes cauſas ſiẽ lupus

xlj.

xliũ⸗

xluüij.

Exemp.

Exem.

xlv.

Fabuk.

taigig eporhingnisnemn
un itiſi ede dant nen
. Maoretur: 1 uistulegid t
ſſt darespari vigumns 1 Nmdse
Quureſſgunc das vcl lichareſtun
Dis tellſicquererekgnareiſta dare⸗
Et orte diferi. Etii vltra quanat
ſimioſyr nos tbſno nocrat: ſedſ
(ãd yitämunſeos ctemi: Neſdot
hofet Emyltos nveninus un nia
opelmnecie⸗tomeus: rſnusmor
Nenineſq dicit tollatohtic'vel nenn
thuncy noriar Ettmo amatortpalis
bilcnsteſpoliat inſewlo ſitollarch
ſauutincclo Propter anc titi nolit
teriamg nbiſenas üͦ ruas die
ſuun Etſtiliieißſtini damen
neſödabihitwſtbiinere aſi

fomwencicareold malo di
Ues gaduseſtdatigetii Kaärnat

ab
em
enree
rüenen rinagu
danſa Hn
Grilltat mnaſget icun
bellB Placmnl ali ctii
eceſt ap. etſl libi 76
emus wen tt
gici atm
ruget utuun A
W Gfie tm diinſn, contr. C
4 aaͤie magnn iſi
ane . Et in bazk eericrtern . . tio.
uns ſt ſi glan entſtet dn ſen es d ater inferi
ne ſene e ged⸗ et i ſan fec icũ tuꝰ
cdiü ven dh all eges algn Benga rorn⸗ t pat iine Vie
iat an ſey c ſi tale⸗ cau 8. et pate us m auit:i. ipſo
nlgte n iakeni allle deb S Gue rkittaue . arrnbel eo onegante
anti niſtr iuſdolune ſos. amene cea Bomebenn ne ed .
U e
mndee ancana i xlvj. arrnninac leiomute⸗ efad cö Mee yo
n! nrui rechiie neet ſtier. Di eon lton mrgi dornhgenyt malamRn rcit:ſi mul angaſtia⸗
pa oro Et. C. edgini⸗ r mterkfieir inẽ in 18 Rre Pubaon mcle
ffon ſuentega⸗ 8 aihgar anttcre kacogeer igrcan t, golnmrerp erentahli in ſei Rriran
enn penit nep iet tas igu a4 mm ꝛtat guelibz uda et cit dita m ei etern ius icati pſis tã Eeiꝰ an
äfi nnſeco/ entian otudili e⸗n tmin mmnla vun ibʒ quicau⸗ cit alios ps ſcʒ vio us.ſe adanar ſa fueri anr i an
— Palite ran Igeo⸗ Dünenmet. dn dleee Weß uda ant ad Bachreen lento quit ber e enahintt errnsr
lind damna cſeſole it gui⸗ d geo Kakhrratnna 8. B ncs len qꝛ Rio enen eii ij er i iõe
qtiſt ret ein ebate lens lic ogr. ꝛlãt: ( van in m up Bub an oc1. nt Rereeſ equẽ ale a ã ab tes lcitittn n gla
tadt epoſſü inluni cſa ſeu ogradi qꝛ e in agn. itati pidẽ ecko ere: ſi ſim tibo: cquiſi oĩp Ba e. Scoo
15 nfernü lego: nija fa gre ra Fentpen APpꝛij mu 4 Pte tib/ Eet b lij n po ſet l ſite/ voten nis 1 nõ li
rit. Be⸗ üpm haben Goh neguſiro ſt pe g egais eilcneſn 2 in RKub ſſet. t nõ ia em RSee
n Betfin raſachangſ⸗ dclleirl dn. Aaſbalne itus eilr bit 1 Kaben ern n aen ſarohcei daiet e
xit:nec endu eſt gtipſo 0 intone dei lij diti ccid eis nõ ut flui- erraã ſub Ga nica erat in c bus ent. .
iinin, Liafarlin Rules Meſoraſt anilaborei ſ lieru balti⸗ iaunt. tua ligenti et ebat 2. u. belnd ue
wiget dibarmzſtudͤn tſäch ales etza reſtugß rehend eee ia eſ; Ps nrakte ndionr ek:
* inqqt tatec renci iſp iuũ ant tuu iẽ il un kein an in men 9 E:n pꝛ a m ri. x t vi
ſim nütaliea, üpro xlvij ti ali⸗ Rrtne nõ 5 eſt i eſp p. E iniuſt heind preci atio dici loni⸗ ere ri
ſun ren dillgit nrer cni ij. Unet. uach m guſti⸗ gne ige vond M niij. utwug icta Sa toñ⸗ 1s. ⸗ qrem⸗ As at il
tfaaũ holulli. Cinnochn wnareen app ReNa e nt vner⸗ lnern cne Ymnt, ntnnraclacblu⸗ trã nobi⸗
erui nt anaretn uic zopi ngin ennonen den nale is vm. Be uxt Sſngs me ohitta m ſoraa⸗
bei kaunaänt nin dares „Et ale ti meſGri, oꝛtat i a ulil eſſer esm tſoꝛs
da Pj Mon iiu vniu odo Di vores haſn quist dar moetic Ber acto Tont is: plu iuiti n Kr ar vinlaſer qp eier cz
nt qui tal erſum a t pa vict ale : vt mal xj. uij an plu iſch E. ij. P up :59 rent iue⸗ 5 xlij
balliu am magn esminiſtr vVrmo aliii⸗ uca d urus quid f. vno evi ij. iſu p 8 hi opte ð eſt 20xi qu l. vj 17 s et xlix.
ln ln⸗ . Uu vno di⸗ xit: iſũ ert iedter i⸗ 0 imꝰ Sar n Nluer na .
narminui gegann — anergauzke emitu pſernund vanolioli- nus haupio: lre .
ntegie tand wran erẽ. kaumelk oꝛ5 P ita et gevta Tenrmn ereſtlegſr er hen h onn dat
lis he: weifi oſſüw omg⸗ n poſſet. 026 t ſi aren etngh⸗ erna: ita batent ermormm nt ſa kardie; n a bʒ ve
n mſ⸗ vmütene anr. mn tibi i vlt iſta d. ituis: diffe :qui oeiheo te t moꝛi oit rein 6 bi r.
test Dic eti us v nſe⸗ no! ra ar ꝛvt rret xp̃ eo iac unk. * e ve e: qo Pta
n de testakeſt etĩl el mul as et no quer es. R ſp etur us acere ſt E ſub ſtr poꝛta diui⸗
n e lbis keſtminiſt lo⸗, eni medi⸗ tos i er oceat af qr eſt vin vRom uãto ub xo b es e. M ta t. ui⸗
tüͤmalelue nninn enunet icꝰ r. inu ns Vieſite oboe 38 orite tuge nor xxiij ire Fiund pon
gs eni cat: vel alr ali nunc dicũ smneadin eſci⸗. ſem 10 d9. eret: ot is ſa pſũ a 8 C e:nõ Bi ti in dp
os cetiſ ccum multitn timma⸗ 1. nseringt oliat tñ o en ich velmea t:tol ander li⸗ pmitt imint aninn grinut ed ſpl u
Huntur. Gageh nnt vius iuan Pꝛo in ſe mate el me ꝛar. ᷓ rphinf ot dinlerur in nis. E Alij In cru erar uu: ena
luntur. ritetlot tio 8. E t/ pter culo / toꝛ ty Gichotcon diſi oterit is. eo kris ſi ſtimã iniu cetã et: ſb quo
ipſipeio lne nde int ro nenoh r Atiiſ han ſi toll alis s res o in⸗ ias n eus: s ſpo oſer iaſhiſsne oner
gigeinien gr women hab nennAe cvita Lalis viege meas ſias muiſſel mekolsr eume z ſus oerece
bas oiniſi aminplt es dic ebis ſi vñ /no chꝛiſt“ ĩtolla cu nuſteten reſt ag li edũ ho palli 0
glia diligii iſt nabe etn arewg ĩtã ivmn lüt n ar Rocineten. aecge libi. r 9traa ian
= dgbee. M
noh. ſodii et e/ 0 Rogs/ rũ pl etiã inere eſt vvite em feci mod llias: luã cu ida ait 4 p pond 6:
ſalre . ti us i reeſfſoc, Öd pl peꝛ ciſti au p no ſtotam ani⸗ ate er
Pan irznn liceti nit᷑ in ogo/a 87 re in in femenh ebit onga ſtici⸗ gau ropaigirt ranwmnien rfam e
aunag Ni. tigtenſe ppen ſtitu u eſtned c no cu⸗ Ner etd, ipte rer or rona Pennit
n.A. SHH re ica c0 de/ſi tis ſi viu Edi moꝛ 6 egẽ: dice erit. gunr ola pare z lab gam it Fab
altaifn, regna rei ꝛdis ĩali upfl uat. car oꝛ di nor icetu ati⸗ rſu vid cam: o nuri ule
⸗⸗ uſtatfacere: in a are * n ho tui: qu uis Et ein h . dij ecipi⸗ r:r 8. E uos elic gens Po b .
ſtinnd lui e: Gape It . au ete isru bagiedli ſemp nõ eſt 0c . örebrene ece oangla icet cor no ꝓ Kui
. dien e:E ocmugo,⸗ a d he regn pa⸗ crud gene Bel anel ijs/ nõ H
is Apioenl reg tes tv i e:⸗ ni are cũ lelit enquta illa abo Sintetton⸗ 5
cneniune Cirottmi ſtr . at M 1. E ranc g del s po pen in pon uc enz 02 udi voli cede et i iner⸗
nciamtinn nſng, mr. at. xi t0 cil lent tius a et mne . co no in Alij pꝛin ciũ v ũtatẽ vxrill ideo⸗ er⸗
⸗ retaucli di et h i Df erqꝛ et hij ſit eli a Tis ꝛrum tell ij cre abit obi⸗ veſt lis oii
nnnew uſiin gen inreen Re un poſſib lrcakan pieta pit exerũ aeir enranſa aſing mmi pe 5
uagind, et nõ Prer tiona l aibbues rchuin⸗ can tene hrambalch cegeret ſri mabrrſli⸗
X⸗ terretkin Xñ et du abilit is ali eſt ca ud 3 ſi⸗ t. , dene udꝰ* odi ari pij ex lcoꝛdi-
anngliunlllon ũ er et dus ſa itf. H oner enaru m lare2 ſic edi e tali ambu nõ icũ f. ijs o rceſſe oꝛdigꝗ
rant t et cuncnenn bab rgo lt⸗ t qu ab ant: eenelan in ific i fert lãt: 6 in erm vibo ur reſt 1
n inaſin⸗ ſi Mkra mnalenmnt. ib ofe et em̃ releſtitn⸗ aſ vnn aanlo ur t:ſeg trabi entũ Nalec acſ,
Vehab⸗ ndackih- eleſt terr. idiui vtrũ eru en einb veln⸗ ego dan eccl quaſi ped it i⸗ u to ales al
4 nuunde ED enas ites q; ofe nt/v 8 D p 502 H lo: eſiã ĩſic: ecr. n te ta g⸗
. 4 3 . .qu fer⸗ el u. zin ifi⸗ uſti :et ai cdi crud em maſſã
mn M ſaunre rent⸗ c IJſa :zus a rn eeooe :vi⸗ usu dli
ugane adehabenlſt tmat iũt S rguuman Apekrorekt nair feboli
erige ertert BDic znnit reli ias rrerred . ngit o/et meis ibifa olu l
eo i llibo uerſ. quar loq bis nquẽt offer ert im ui im 7 cap dat diun ace Ar
rentupii laaar d. uĩ ls hetent goot obla actat olat rtennws uo hee re
n ne⸗ at xi 0 it uce nti olo. uir tionẽ pec bouẽ oneng g. my.
ũ alle otchbe xvj lij er H⸗ Eequ us: qi Eq triq; dii
rdugle
Job ꝛnõhb reliqͥ lone uiſita excuſe is lu uris an ine interſt
xxvij abuert anreß ine n rmnn⸗
deſtem Pic Knnte aben chrunin ſaan uillum
Di em̃ imis exq Neproſe pꝛo eg qu a circ eoꝛij t
bẽ tari ita in quu 3 c0 rre
ten tuecaie nei mpaf⸗
9 iij. bꝛe 18: f ult ge⸗
poſſet eſt
gennami
eam 3.
nis
lij.

liij.

ha beret aliqp motiuũ cupiditatis.Et quilibet per
pendere poteſt ꝙcupidi foꝛẽt homines: ſi ſic poſſẽt
æↄmuniter accidentio viuere: exquo pꝛo tambꝛe
ui vita ſũt ita cupidi.In pꝛincipio mũdi multifere
tot annos attigerũt:et tñ eſt mõ maioꝛ cupiditas in
vno qui nõ traſit quinquaginta annos: ꝙ fuerit tũc
in multis qui tranſierur quingentos annos. Redu⸗
cgt ergo tales ad memoꝛiã /iudiciũ vei: Zuce.xij. Pe
ilio qui cogitauit ampliare ſua hoꝛrea et nocte illa
ſubito moꝛtuꝰ eſt. Ex hoc patet ꝙ ſtultũ eſt hoc facẽ
pꝛo alijs. Onia ſi fatuũ eit aiam ponere in xiculo vt
ꝓuideat ſibipſi. ergo ſtultius videt᷑ ſe ꝓiculo expon?
pꝛo illis qui erũt e ingrati. Cõiter em om̃es viui ſũt
moꝛtuis ingrati.ſicut patet infra.AMxxj. v. vj. Et ca
pitulo ve moꝛtuis. cxlvij.et.cxviij. Verbi gra. Pona
mus gratia exempluꝙ vnꝰ acqmſiuiſſet multas ter⸗
ras et maneria ⁊ edditꝰ heredi vel alij fino vel ꝓri
mo/vłvxoꝛi:et circa talia acquirẽda aiam ſuãmłtis
iculis/et coꝛpus multis laboꝛiba et ſolicitudinibus

erpoſuiſſet:vbi inueniret᷑ aliquis inter cẽ.qui mi⸗/

mimũuũ maneniã vel ſaltẽ vnũ agrũ terre daretꝓ libe/
ratione illius acquiſirons poſt moꝛtẽ eius. Mô. .
Ij.xcvij.et.cxlvij. Ded foꝛte dicẽt ꝙ ſi certitudinalr
ſcirent eñ in piculo:æ quo poſſet ꝓ hoc liberaril da⸗
rent. ſed Flſirae iſtiꝰ Nboren Brdanacte ongl
Pꝛumo qꝛ aliqñ viſũ eſt ꝙ qñ ſciunt ꝙ aliqͥs vult
Relerenſinm vebir pa den irmo: vel a⸗
ꝗquibus herem onolumeti voſ moꝛt? nõ placet
intrent vbitoꝛũ petitoꝛes a
eum monere ⁊æ reſtitutione facienda/vel etiã diſtri⸗
buẽda ꝙ aĩs ſua:ne pars illoꝝ ꝑ hoc minoꝛ eſſet poſt
moꝛtẽ. Sed talibo finguũt euʒ ſudare/ vel wꝛmire/vel
aliter indiſpoſitũ.Et tñ ſcire poſſũtq ſi moꝛiat᷑ ſine
eſnucie ie vſure vel ſyenonie vel rapine vł iniuſte
acquiſitoꝛũ:q; vadit ad penã.Et exquo nõ libenter
ꝓmittunt ſeipſũ liberare in vita ſua/quõ liberarent

ipſi eũ poſt moꝛtẽ: Et ſi ipſi nõ ꝓꝑmittũt diſtribuere

.liiiij.

Exemp.

vel reſtituere mobilia qñ vident vᷣſus penas que nec
ipſe nec ipſi bñ tenere poſſũt:qũ darent ipſiꝓ eiꝰ libe
ratione unmobile maneriũ qo tenere poſſut. Iſtaʒ
etiã pᷣumptionẽ auget: frequent᷑ videt᷑:ſicut᷑ ꝑpatꝭ
ſer. luiij.xij. ꝙ lilij vxoꝛes aut executoꝛes ſoluẽ nolũt:
vel tardant vebita fũctoꝝ ad que de neceſſitatete
nent᷑:et ꝓ qui nõ vbet eſſe du biũ quin ſint in gien
lo/tam ⁊efunctiꝙᷓ ipᷣi vetinẽtes:vſq; ſoluant᷑ e ergo

illa nõ ſoluant /ſeq vetineãt:vt ꝑ ſocietatẽ cũ acqui/

renti ad infernũ vadãt: vel ſaltem placitare circa
illa faciant anteqꝙᷓ ſoluant᷑/ vt liberẽt aĩam que eſt in
piculo vſq; ſoluant᷑:qn darent ꝓ liberatone erꝰ here
ditatẽ ſuã vel aliud qo a nullo petit. Vide. K. vj. x.
Item talis aut odit illos pꝛo quib ſic ſolicitat aut
ðiligit. Si odit:ſtultũ eſt ꝓ ipſis ditandis tantũ la⸗
boꝛare.ſi diligit:ertreme vemẽtie eſt cis illa acquirẽꝰ
cppter que dãnabunt᷑. Ibi tal dilectio vertet᷑ in odiũ
rärimmalne odiũ erit inter eos ꝙᷓ inter emones
qð ondit᷑ quaſiſic Cuidã bono viro ĩ viſione oñdit.
deus int᷑ aligs penas in puteo ignis et fulphuris ro/
tam terribilem ſicut patet ſer.lx. viij.in q̃ toꝛquebãt᷑
duo:pater et filius quoꝝ vterq; alteri maledicebat/
iſto modo: Maledicta hoꝛa in qus genni te: qe pt
te ditandũ iniuſta acquiſiui:ꝓpter que dãnatus ſuʒ
Allius reſpondit: ſis tu maledictꝰ qꝛ ſi tu iniuſta nõ
acquiſiuiſſes:ego ea nõ tenuiſſẽ nec danatus finſſem
uimꝰ diyxit ve tibi:qꝛ pꝛopt᷑ te dãnatus ſũ.Aliꝰ idẽ
reſpondit.Gapᷣ.iiij. Ex iniquis omnes filij qͥ naſcũ
tur teſtes ſũt nequicie aduerſus pentes in interroga
toõne ſua ſicut pʒ. L. xj.xvij.Et.A.v.x. Itẽ nota xe B

J.xiij. xxxvij.et.C.j.xxvij.ſignant᷑ videtur dicere in

interrogatõne ſua qꝛ in inferno ponunt ad q̃ſtiones

ſicut latrões. Alij vo ſe credũt excuſari rei male ac-

ũa patre infirmo:vel ab alijs e½

eũ:vł etiã illi qͥ vellet caput eius Et cũ nu

quiſite paruitateſet ꝓpꝛia panꝑtate eſtimãtes *
eos nõ dãnabit ꝓ paruo furto ſicut ꝓ garbis vel gal⸗
linis/vel que quaſi omnes in arte ſua exercent. ß̊ hoc
nõ videt᷑ verũ. ¶ Pꝛimo: qꝛ veus reſpicit plus cõtra
quid fecit: qꝛ ↄtra pceptũ væ furto nõ faciedo:ꝙ quid
fecit. Sic hoies etiã loquunt᷑:nõ curamꝰ inquiũt
re in ſe ſeu nocumẽto. ſed ð ↄtẽptu quẽ nobis intulit
Secũdo qꝛ vus plus reſpicit animũ qᷓ furtuʒ. ſic
etiam hoĩes õä curo e nocumẽto Vlvã⸗
no:q;ꝛ multũ me dãnificauit ſed v aĩo: qꝛ volnit ꝓl⸗
dammiintuliſſeſi potuiſſet. libent em̃ me occidiſſet ſi
potuiſſet. Sic in ꝓpoſitoſqui inuenit vnu nanum
et abſcondit: libentiꝰ abſcõderet vecẽ marcas ſi in⸗
ennercrgul mogdica furat᷑ plura libent᷑ furaret᷑: ſi
ſciret ſe poſſe mũdi euadere ↄfuſionẽ.Et quimoꝛta-
liter alin odit: qñq; occideret ſi poſſet vel ſaltẽ vellz
qꝙ occiſus er Egles em plus mundũ ꝙᷓ ccũ timent
ergo veus qͥ intuet᷑ coꝛ:et qͥ nouit a bſcõdita coꝛdiũ:
no ſolũ eñ ꝑdet ꝓillo facto paruoſſed ꝓ volũtatema
gna.Aucifer em cũ ſocijs ſuis nõ ꝓ factoſſed ꝓ volun
tate mones facti ſũt. Pemones etiaʒ mineza eos
Ducũt ad maioꝛs Pꝛimũ em̃ apud eas eſt:qui in mo
Adico infidelis eſt:vtiq; in maioꝛi erit.qui etiã modi⸗
ca ſpnit:paulatim væcidit ĩ maioꝛa. In paruis ergo
furtis et falſitatib/latʒ magnũ piculũ. Ouod patʒ
roclenurdnaſf ſic. ſicut patet ſer.xviij xij. Quida
laãgnens in extremis ↄfeſſus/ hoꝛnibilit᷑ clamauit di⸗
cens:magnũ lapidẽ ignitũ. paruo filo pẽdere ſuper
Illus alius videret/ dixerũt ꝙ ca
pꝓitis vbilitas fuit. Et cũ ↄtinue clamaret: et lapi⸗
gem ſuꝑ ſe caſurũ affirmaret:redijt ad euʒ ſacerdos/
hoꝛtans eñ ve diligentia ſcrutandiↄſcientiã ſi foꝛte
ibi aliquid rem aneret incõfeſſum. Et ſicad mẽoꝛia
reduxit ꝙ talẽ lapidẽ eiecerat d terra ſua q ſibi no⸗
ciuns erat ⁊ poſuerat eũ ſuꝑ terrã vicini ſui. SDe quo
cũ ſatiſfeciſſet:viſio diſparuit. Qnuõ ergo enadent/
qᷣ carrucã ſuã nimis ꝓpe terrã vicini ſui ducẽtes/ſul
cũ/vel aliquid æ terra illa furant᷑: vt qͥd tantũ cupi
unt tã baru terre poꝛtatõʒ: expectẽt paciẽter moꝛ⸗
tem et habe bũt terrã ad oꝛis ⁊ oculoꝝ et auriũ ſacie
tatẽ ¶ Ad idem ⁊ remouẽte palũ:qͥ in trãſmarinis
ptib in aliquo loco diuidit terras duoꝝ q̃i meta cer
ta. modicũ ergo eã amonit:vt ampliaret ꝑtẽ ſuaʒ. qᷣ
moꝛiẽs exclamauit:ꝙ vemones cu palo ignito.eum
ꝑfoꝛare vellẽt:quocũq; ſe vᷣteret.cuiꝰ rei cauſã ↄme/
moꝛãs ↄfitens et ſatiſfaciẽs a timoꝛe illo liberatur.
Deus ergo minimoꝛũ nõ vult malã acqſitõʒ:qͥ etiaʒ
minunoꝝ ꝓhibet ↄcupiſcentiã.Exo.xx.Nõ veſidera
bis vxoꝛẽ eius/nõ ſeruũ:nõ ancillã:nõ aſinũ:nec oĩa
que illius ſũt. Nec excuſant᷑ pauꝑtate niſi eſſẽt in vl
tima neceſſitate. Plꝰ em̃ veberẽt in pauꝑtate v vo
ofidere:et potius ei ſeruire/ ꝙᷓ e dyabolo Beus eniz
nõ væſeruit ſpãtes in ſe. Quãdo ergo paupes ſeu ſim
plices audiũt pᷣdicare ↄtra diuitũ iniuſta acquiſita:
inanit᷑ gloꝛiant᷑ quaſi ipſi in ea parte non eſſent cul/
Febeles gu tam en ſi diuitum locuʒ et poteſtatẽ ha⸗
rent:peioꝛa facerent.et h in minoꝛi oſtendũt:ſi nõ
poſſint urime nocere qꝙᷓ in vno falſo venario ve
cipere illud libenter faciũt: dicentes:ego illum ve⸗
narium pꝛo bono accepi: quare non poſſũ illũ ſic tra
dere:MHoc tamen dictũ non habet plus rationis ꝙᷓ ſi
diceret: vnas furatus eſt mihi bouem: Ideo ego al⸗
teri idẽ faciã qui nihil circa hoc meruit. Et vnus
fregit mihi caput Jdẽ alteri faciã: qui in culpa non
eſt. Hoc eſt ↄtra aphſin Ad galla.vj.q dicit: q;.vnuſ⸗
quiſq; onus ſuum poꝛtabit.Alij vo ſe excuſant falſo
titulo emptionis quoꝝ titulus repꝛobꝛabitur.c. x
mercatoꝛib.Alij vo titulo wnationis.quoꝝ titulꝰ
repꝛobabit᷑.c. ve muneribo. Alij vo creqaeſt excuſa
ni a rebus iniuſte ab alijs acquiſitis et a ſe vetentis:

— mumenne
ð

.lv.

Exemp.

.lvj.
Exemp.

“

mor etg, anktceſſorcseel gmn
n nngifamtkicune
hanefiäti vofſeſotts. Bet molnmoc
entiofin Toligboig inuſte Ainen
Poſioſintaligga acquinidiemn nrune
Aiulunt wu nmnentes: Eranplo prec
ilſos aſllorios tmudl ſaptentes:
portötet iadulaniettimentoffende
len diart cr lto cauſo uſtinect rnn
chetalij periter pent /er mont. Non
ſunendh eſteauſs ventans riuſtaeg
fbitnint uſtiau riiuſtai No C
ſengepno icut igen ſin n legem
ſanincacſtventas nter dos ddoe
ſeumdel hotithans danen geynin
inninmi gmmni anct m
tnſninlufmliuſunllimn
amigande lanantrkrann
B Frnüiuſtic vliniuſnian

ſtopelacifengor wenni
ſillanj lluntn atdrend

ſiicſiutpatr ir wiij mj Cn
nzfiſis bonbltincnt⸗
geigutu vamofio poceeſtper
inullugalins icenet oſreit g⸗
it Etchninne damaret: etlpi⸗
Haffümarettellitac enzſaceriog,
ligentia ſutanclaſcienti iforte
meret incofeſſum. Et ſicad meoni
apide iecerat de tena iua q ibino⸗
neratei ſup teni vianiſui. Deqto
iſio diſparuit. Qno ergo enacent
mis ppeteni plani ſui ducetes ſul
tera lla furant yridtantü ayi
epoꝛtarõz: eypecit poditer noꝛ/
mnã adons rocylop ct aurii ſacie
eremonctepoli: qin triſmnarinis
ro diuidit tenas duop qi metacer
amonit vtampliart gte ſuaz. 4
it wemones ci palo ignito. cum
ochq ſe dteret. cud reicauſä omt⸗
ſatiſſacẽs tinoe ülo liberatnr.
hmiͦnb wirnali ciſti den
lcenti Ero g. Oo Nſidenn
gicn Ula: no aſinu: necoe
5ſcruumo ancdlä: noaln, fntt
fankpauptate niſ ſetin
der eranant ba e tein
Pls eñ̃ Aberit inpouptate E n

S

N
Gn

lvij.

Iviij.

.lix.

I xij.

quadam affectata ignoꝛantia /qua nolunt ſcire vel
audire que bene vel male retinẽt. ſicut ille qͥ nolnit
intelligere vt bene ageret. nolũt etiam inquirere nec
ſcire facta miniſtroꝝ ſuoꝝ. Iſti anincũt᷑ Eremplis/
hyſtoꝛijs/ et auctoꝛitatibj. Di haberẽt aliquã ſuſpi
tionem vel enidentiã/ ꝙ eſſet in eis aliqua diſpoſitio
mala/ſex qua niſi remediũ adhibet᷑ moꝛs ſequeretur
coꝛpꝑis:bene medicũ ve hoc ↄſulerent.ſi eriã potẽs cõ
tra eos hereditate habenda ſeu ſupplãranda pla
citaret. Et ſcirent vnũ malũ ꝓuentũ in carta. p quẽ
hereditatẽ poſſent amittere: legiſperitos ſumptuoſe
Panerene quõ remediũ hẽe poſſẽt. Sic in ꝓpoſito qͥ
abet aliquã euidentiã œ re ab anteceſſoꝛibus ſuis
male acquiſita: vtpote qꝛ volũtarie hoĩes et magni
acquiſitoꝛes extiterũt:vlfoꝛte vbi audierũt ꝙ aliqᷣd
acquiſierũt iniuſte: vebet plus æ illoꝝ et iniuſticia

et iuſticia inquirere:qꝛ infirmitas ð iniuſta etẽtõe

vertit in piculũ anime.et ne eã ꝑdat ⁊1 e hereditate
celeſti e qua vmones eos nitunt ſupplãtare pꝛopt
talem punctũ eypellat᷑:ↄſiliũ et remeoiũ vebet qrere
optimi.Oic fecit rex nobił moetuo anteceſſoꝛe ſuo.
qui multa acquiſiuit:miſit em̃ p regnũ ſuũ vnñ epᷣm
et quatuoꝛ reli gioſos viros exptos in lege vei et mũ⸗
di:pcipiens: ſi qua male acqſita inuenirent: reſti⸗
tuerent. Ged nõ ſic impij/ nõ ſic:qui nõ curãt q̃ iuſti⸗
Cia teneãt:niſi ꝙ multũ tencãt: nihil w veritate ſeu
luſticia reꝑ ſeu miniſtroꝝ curãtes:cũ tñ ſi eſſet fama
vel clamoꝛſœꝙ latrones ſpᷣ ſua ꝓtectione homines in
nemoꝛe poliarẽt: tenerẽt᷑ venitatẽ inquirere:nec añ
poſſent ſpolioꝝ ꝑtem bona cõſcientia recipꝑe.ita vbi
clamoꝛ eſt ꝙ anteceſſoꝛes:vel ꝙ miniſtri illoru ſunt
miuſti:cred o ꝙ tenent᷑ veritatẽ inquirere:nec añ ſũt
bonefidei poſſeſſioꝛes. Sed mulrimoderno tẽpe: ſi
mentie fiat v aliquo/ꝙ iniuſte vetinent: vel ſi in ꝓ⸗
poſito ſint aliqua acquirẽdi: in neutro caſu homies
2ſulunt:vũ rimentes: Exemplo pꝛedicteregis: ſed
falſos ↄſiliarios etmũdi ſapientes: qui tunicas ſuas
poꝛtat et eis adulant᷑:et timent o ffendere vel verita
tem dicere.et ideo cauſa iuſticie et veritatis poſita in
oꝛe taliũ/perijt et perit/et moꝛit᷑. Nõ ergo talibo di⸗
ſcutienda eſt cauſa veritatis ⁊iuſticie:qꝛ nõ ſũt apti
arbitri int᷑ iuſticiã ⸗ nuſticiã. Mõ.C.xj.xivj. Sʒ dꝛet
fieri exceptio.ſicut videmꝰ fieri in lege mundi qñ di-
ſcutienda eſt veritas inter duos ꝑ duodenã:qñ duo⸗
dena vocat᷑: poteſt pars ponere rctperon⸗ ↄtra ali⸗
quẽ nominatũ:qꝛ inimicꝰ eius eſt:vbmagnus amicꝰ
aduerſarij:vel ve familia ſua:vel ſeruus:vel infamis
et hmõi Ita qñ diſcutienda eſt veritas int iuſticiaʒ
et iniuſticiã/vtrũ iuſticia vel iniuſticia ſit in tali ac
ſito vel acqrendo ⁊ vocant᷑ ad hoc diſcutiendũ falſi
ↄſiliarij et balliui ve familia ꝓpꝛia:poſſet iuſticia fa
cere exceptionẽ/ omnes pꝛedictas cauſas exceptõnis
allegãdo:quia ſunt amici iniuſticie. Ytem ſi fales in
publico iudicio vocarent᷑ ad duodenã ꝓ tali iuſticia
diſcernẽda:pars aduerſa exciperet ↄtra eos. quare q̊
ponunt ſe ſuꝑ eos in camera:qui veritatẽ nõ dicerẽt
in publico. Item nõ eſt aliquis qm libent᷑ ponir ſe in
oꝛe indicis/aduocatij vel aſiliarij:ð quo opinatꝙ fa
ciet eũ amittere vnũ maneriũ.quare ponũut ſe in oli/
lio taliũ qui facient eos amittere aĩaʒ ⁊ maneriũ celi
Gi ergo nulla fiat exceptio exterioꝛ: vberet ratio in
tenioꝛẽ facere exceptionẽ. IJſto mõ ↄcupiſcẽtia dure
tenet habita et cupit habẽda ey vna ꝑte:ſinderiſis 4
eſt dictamẽ rationis timet ⁊æ iuſticia: ex alia pte.qñ
ergo ocupiſcentia vellet ſe ponere ſuꝑ tales falſos:de
beret ratio excipe ꝙ illi falſe ſũt ↄcupiſcentie nimis
fauoꝛabiles.Et ratõ quare deberet ſic interiꝰ excipe
eſt: Quia ſicut videmꝰ ̃m leges terre:q; ſi vna duo/
dena dicat falſuũ in iudicio:ille ↄtra quẽ data eſi ſen
tentialſi eſſet potens:et ha beret fidelẽ patriã:poſſet

Aduentus A xiij.

eos ↄuincere ꝓ attinentiã vel adherentiã:vel appel⸗
lationẽ ita ſi hic ↄtra tales nõ excipiat nec v fallita
te ſua uincant᷑:ſed ad tempꝰ lateat: eus qͥ eſt vtas
Otra quẽ dant ↄſiliu et ſententi eos ↄuincet habẽdo
ſecũ fidelẽ patriã angelos et ſanctos ci quibo cũ exce
penit:iſudicabit iuſticiã. qui ergo nõ timẽt adheren
tiã hominũ timeant adherentiã cæi: et inquirant q̃
placita ſunt ei.et in omnitꝑe ↄſilia rua in ipſo pma⸗
neant:qꝛ ipſe diſſipat ↄſilia gentiũ: repꝛo bat ↄſilia

pꝛincipu:Conſiliũ aũt dni ineternũ manet. Ex oĩbo

pꝛedictis patet vt ei qui multiplicat nõ ſua: Eiba. ij.

Duentusdomini no

ſtri.Pꝛio oñdet᷑ diſtictio. Scdo.ſufficiẽtia

pꝛeparatio.

CTercio qualis aduẽrũ xpᷣi in camnẽ pceſſit
Barto qlia in aduentu ſuo nobis poꝛ
tauit ↄmoda. Quinto qlia ſequi c berẽt iuſticie xe⸗
bita. Bexto q̃lis aduẽtu ypᷣi in aĩaʒ pꝛecedere œbeat

pꝛepatio.Septimo qualia cõcurrãt lucra. Octauo

qualia ſequi dvebeãt x ꝑte noſtra opa.

.

¶Etum ad pꝛumũ aduentꝰ xpᷣii in generali ẽ dupler
Nꝛimꝰ videlicet miſericoꝛdie. Et ſecundus luſticie.
Et vterq; ſdiuidit. Quia aduentꝰ miſericoꝛdie eſt
duplex. VUnꝰ in vgine carnẽ afſumẽdo. Aliꝰ in aiam
gram largiendo. æ vtroq;: Joh xxiiij. Veniemus et
manſionẽ apud en faciemꝰ: Ad om̃es em̃ venit. Sed
cũ quibo manſionẽ facit vel nõ. Mõ. D.ix. xxj. Scos
etiã aduentꝰ ſbdiuidit᷑ Quia aduẽtꝰ iuſticie eſtdu⸗
plex. Vnus ad iudiciũ ꝑticularej videlicet in moꝛte
luſtoꝝ vel malex ꝑ ſe vel ꝑangelos bonos vłmalos/
ſententiã executioni vebite æmãdando: ſecũdus in
iudicium generale.ſed his duobo vltimis dicetur
infra locis ſuis.
Bu fficientia vo et cauſa iſtoꝝ aduẽtuũ/ p miſeri⸗
coꝛdiꝗ pꝛius:et ꝑ vitatem poſterius: iuxta illud põ.
xxiiij. Vniuerſe vie dm miſericoꝛdia et vitas. Patz
b exemplũ ð magiſtro qͥ pꝛius dulcit᷑ diſcipulũ wq;:
et pater filiũ:et maritus vxoꝛẽ:et iudex ammonitõʒ
pmittit:anteq; excõmunicet. Sic deꝰ ſe habet ad nos
in duoh pꝛimis aduentibo:ne verberet vel excõmn⸗
nicet. in ſcðᷣo dicendo. Ite maledicti in ignẽ eternũ
Aui quidẽ ꝓceſſus not at᷑ dñica pꝛima aduentꝰ.vbi
onditur pius et mſuetus ſuꝑ aſinaʒ. et ſecundꝰ: vbi
Pmittit ſe venientẽ innubilib tanqᷓ iudicẽ cum po⸗
teſtate EH pꝛimo ammonet omnes In ſcoo
vberat rebellesſet excõmunicat ↄtumaces. Iſa. lxij.
Dicite filie ſyonſecce ſaluatoꝛ tuus venit ccce mer⸗
ces eius cũ eo.q̃ſi diceret. Ecce venit dulcit᷑ qᷓtuʒ ad
pꝛimos aduentꝰ“ vt amoꝛe filios attrahat et omnes
ammoneat et wceat. Et merces eius cũ eoſqtum ad
ſecũdos aduẽtus/ In quibo redqet vnicuiq; ꝓpriam

mercedẽ ̃m ſuũ laboꝛẽ.j.Coꝛi.iij IJgdẽ adhuc patet

aliud exemplũ v rege mãſueto:cui cũ rumoꝛ pue⸗
nerit/ aliqua ciuitas nõ eſt obediẽs ſicut veberet:ſ
foꝛte aliqua occaſione in erroꝛe poſita / diſponit eire
bellare:pꝛio mittit eis H miniſtros diſcretos:
ſicut paret Ser.lxx.ix.Ad ſciendũ eoꝝ grauamẽ.Et
ad comigendũ et puniẽdũ malos:et ↄſolãdũ bonos:
et ad monendũ om̃es ne regi rebellent: quos ſi male
tractauerit:⁊ apte rebellauerint:mittit armatos ſu
os et obſidet eã. Vltimo venit ipſe cũ poteſtate ma⸗
na: et rumpit omnia: et capit ciuitate. Sic pꝛemiſit
auid Yoab et exercitũ ad obſidenduʒ rabath:a in
fine venit ipſe et eã cepit.ij. Re.xv.Sic leꝰ ſe habuit
ad ciuitatẽ hmõt ei rebellẽ. Se qua in p̃.liiij. Vidi
iniqtatẽ et ↄtradictionẽ in ciuitate. Quia om̃es cõ-
ueniunt in vnũ aquerſus dñm et aduerſus xpᷣm eius:
ps.ij. Pꝛio miſit eis ꝓphetaslet patres et pꝛiarchas

Arꝰ. j.

'

Arꝰ.ij.

quos maletractauert. Occidis inqt ypᷣ/ et lapidas iij.

Aduentus

vo ed te miſſi ſũt Matxiij. Poſtea miſit ad eos
foꝛtiſſimos milites et bellatoꝛesſapoſtolos/et mar⸗
tyꝛes/ dicẽs. Eſtote foꝛtes in bello ad obſidẽdũ/a ad

faciendũ ei inſultũ cũ ſagittis pᷣdicationũ dicẽs cui

libet illoꝝ illud:Eʒech.iiij.Obfirmabis faeẽ tuaʒ
ↄtra eã:et erit in obſidione:et circũda bit eã cc. Ged
ipſi ſic obſeſſiſfoꝛtiſſime ſe vfendũt: qrendo excuſa/
tiones in pctis:dicẽdo. Natura mea eſt inclinata ad
talia: nõ poſſũ dimittere haheo caput vebile/ nõ poſ

ſũ ieinnare: Foꝛnicatio nõ eſt moꝛtale: us nõ vnlt
nos pdere. Aulti alij ſic faciũt: et ſic œ alijs. Et nõ

ſolũ habent talia arma efẽſiua: ſed hit etiaʒ arma
inuaſiua: ſagittando verba pungitiua: ad exempla

dicẽdo. Vos eſtis peioꝛes et cupidioꝛes: et qͥ pᷣdicas

iiij.

nõ furari: furaris. Et nõ ſolũ Ybis:ſed etiaʒ vᷣberibꝰ
qnñq; viros bonos inuadũt qͥ eos ad xpᷣm caꝑe nitun
tur. ſicut patuit ipſo xpᷣo/ ꝗverboꝝ ſagittas ſuſti⸗
nuitqn vixerunt vmoniũ habes. et poſtea verbera
vſq; ad moꝛtem. Sic martyꝛes omnes ſuſtinuerunt
ad modu apparitoꝝ modernoꝝ:qui ſi fideliter offi⸗

ciñ facerent/homines citãw:talia in ꝑte ſuſtinerent

Muid ergo faciet iſte verus Sauid noſter xpᷣus:q in
iſta obſidione vriã et multos alios milites/ vt dictũ
eſtmoꝛti expoſuit/in fine: ideſt in ſcvo aduẽtu iuſti⸗
de:Veniet cũ poteſtate magna et exercitu: Joeł ij.
uia venit vies dmi magnus et terribilis tenebꝛaꝝ
et caliginis/ clangoꝛis et tube/ſuꝑ omnes ciuitates
munitas.tũc ↄfringet arma:⁊ ſcuta aburet igni.Qð

oſtendit᷑ dnica ſcõa.Et qꝛ añ bellũ fit armoꝛũ oñſio.

Igeo illa die oſtendet arma ſua:ſcilʒ ſigna in ſole⁊
lunaſet alijs creaturis. Quia om̃is creatura ſcʒ oꝛbſᷣ

terral pugnabt otra inſenſatos Korie. .
vj.iiij.

ogrue oſtendẽt ſigna obſeuritatis. Sol eĩ
ↄuertet᷑ in tenebꝛas.qꝛ ſicut in paſſione nobili rege

rypo moꝛtuoffamilia planetaꝝ induebat nigrũ hitũ:

qꝛ tenebꝛe facte ſũt ſuꝑ vniuerſã terrã. Ita in iudi⸗
cio dno q̃i irato:ↄgruũ eſt ꝙ familia oſtẽdat vultuʒ

rtriſtioꝛẽ ad peccatoꝛuʒ terroꝛẽ. Sicut ergo heretici

pꝛima vice qñ velinquũt/dulciter et miſericoꝛdit᷑ re⸗
uocant᷑. Secũda vice cremãtur:vt ſaltẽ amoꝛe vłti/

moꝛe coꝛrigant᷑. Gic eccia pꝛima vñica dulcit loqtuꝛ
Becunda incutit timoꝛem.ps.xxxiij. Venite filij au

Aite me timoꝛẽ dñi wcebo vos.Aduentũ ergo iuſti⸗

cie vſq; ad locũ et tpᷣus ſuũ expectãdo. Depꝛimo ad/

A. iij.

uentu in carnẽ videlicetreſtat loquẽdũ. et ſcòo e ſe
cũdo in anunaã. Circa pꝛimũ tria ſũt oſtẽdẽda. Pꝛi⸗
mo quõ multi pceſſerũt pᷣparatona. Secundo:quõ
mſta ĩ aduẽtu ſuo ↄcurrert nature nr̃e cõmoda.Ter
cio mita ſeqͥ œbẽt adueniẽti iuſticie vebitavencatõ
Pn vt ꝓ xpᷣi receptõe pᷣpatio digna fieret pꝛe⸗
ceſſerũt multa. Videlicet tꝑa longa:ſcʒ.lxx.anni qͥn
q; milia centũ nonagintaſex. Pꝛecones młtiæ nun⸗
cii:om̃es ſcʒ ꝓphete qui v eo et aduentu ſuo ꝓphe⸗
tauerũt.ſicut patebit infra.c v fide/ et pꝛiarche⁊ in-⸗
ſti:qͥ pplin monebãt et hoꝛtabant᷑ paratũ eſſe in ad⸗
nentu xpᷣi. Cerimomie etiã multe et figure. ſicut cir/
cũciſionesimmoiationes/oblationes libamina ſa
crificia:e quibo leuitic eſt plenus. Teſideria ſãcta
et ſpiritualia multa bonoꝝ viroꝝ dicentiũ illð Ps.
cxliij. Inclina celos tuos et veſcende.Et illud ꝓſa.

xlv. Roꝛate celi de.⁊c. Et illud Yſa.hxiiij. VWtinã diſ

rũperes celos ⁊ veſcenderes. Sequit cito vt notũ fi⸗
eret nomẽ tuũ inimicis tuis. Sequit᷑ cũ feceris mira
bilia:nõ ſuſtinebimꝰ. loſa.ſ̊ blaſpphemabimꝰ. Biẽ
patet Luce.xj.Seqmi ceſcẽdiſtilet cito poſt occur⸗
riſti letantiſet facienti iuſticiã in vijs tuis Ex his pʒꝰ
auctoꝛitatib/ meſſiã in lege ꝓmiſſũ nõ eſſe purũ ho⸗/
minẽ:vt iudei fabulant᷑. Purus hõ celo nõ veſide
ratr᷑ a ꝓphetis œſcendere. Exprima ergo iſtaꝝ triuʒ
perit᷑ vus. Ey ſcpᷣa us et hõ ſimul:in boc ꝙ de celo

xiij.

el

ſeu nubibo petit᷑? de tre germine.Ex tercia pʒ eiꝰ dei-

tas et iudeoꝝ circa hũanitatẽ et etiã diuinitatẽ eiꝰ
infidelitas:qͥ eũ blaſphemauerũt. Iſta ergo pᷣibant
an faciẽ dñi parare vias eiꝰ. Iſta vo ↄcluſio q vide
licʒ ſit æv* hõ:ex intẽtõeꝓbatur.c.⁊væ fide ar.iij.per
totum. .
Bcõo multa ſecũ poꝛta uit cõmoda. Pꝛimo:quia
nob̃ occurrit vt rex caſtro obſe ſſo. rant eniʒ coꝛpa
qdãmõ obſeſſa in mũdo/qꝛ ad eoꝝ ſolaciũ exirenon
vPoterãt:et aĩe in limbo: et clam auerũt ad regẽ ſuuʒ
Illud p̃s.lxxix.Qui M iſrł intẽde.Excita poten-
Tiã tuã ⁊ veni. Siẽ em illi obſe ſſi in Jabes Galaad.
j. Re.xj.miſerũt adr gẽ ſuũ Saul nũcios ꝓ ſuccurſu
ta ilii pces. lam au erũt em̃ ad dñm a facie tribu

ãtis ſic vocatꝰ:affuit ad modũ illiꝰ in li.barlaã qui

induit habitũ ſara cenoꝝ q́i eſſet vnꝰ ex illis:vt fra⸗
trẽ ſui v carcere illoꝝ liberaret. qð et fecit. potuit
em̃ qᷓſi ſaracenꝰ libere ca ſtrũ vbi frater erat intrare.
Bic xpᷣus accepit ſiłitudinẽ carnis pcci:⁊ habitu in/
uentꝰ vt hõ. Phil.ij. Vt nr̃aʒ naturã carcere mũ-

diſet pctilet pene liberaret.¶ Ad idẽ eſt exemplum

qð na rrat biũs Eregoꝛiꝰ.li.iij.dyalogoꝝ de paulio
epᷣo nolano:qͥ cu ola ſus ꝓ redẽptione pauperũ ypia⸗

noꝝ agatis captoꝝ vdiſſet: cuidã vidue petentiau/

xiliũ ꝓ rdẽptõe.cũ ñ hr̃et qð daret:ſeipſũ in carcẽ cu
iuſdã magni ſara cẽi qͥᷣ erat gener regis Ppoſuit filio
vidue.ĩ cuiꝰ wmo oꝛtnlani officio fuctꝰ ẽ h̊ dñm illã
vno die pᷣmanuit ð feſtia r̃g moꝛte. Cũ vo rex et ille
Dñns vna vice ſil comederẽt:paulinꝰintrauit/poꝛtãs
herbas ad mẽſã moꝛe ſolito.quẽ rex vidẽs tremebũ⸗
dꝰ ait. Iſte nõ eſt populanis hõ ſiẽ tu credis:et ſic vi
det᷑:ꝗꝛ als ego ductꝰ fui coꝛam magnis iudicibaſqͥ ſẽ⸗
tẽtiã moꝛisotra me vederũt:int᷑ quos iſte erat ma⸗
gnꝰ. Et cũ cito regis moꝛs viſionis vitateʒ oñderet:
Paulinꝰ a dicto dño mhil acciꝑe voluit:cũ muita ei
offerret:niſi liberatõnẽ oĩm ↄcaptoꝝ. Et ſic captiui
tas ſua multis extitit cã liberationis.ſicxpᷣi. Et patʒ
Filiꝰ em̃ vidue natura nr̃a eſt filia ecce.cuiꝰ maritꝰ
in crucemoꝛtuꝰ e.¶NAd idt᷑ ẽ exẽplũ dłe Zoꝛobabel
in pꝛcipio E ſdꝛe:volẽte educeꝛe pplin ve babvlõia

ad terrã ꝓmiſſionis:quẽ młti ſequebatur: mulii eũ
ſeqͥ noluerũt:ſi pʒ Eſdre.ij.Sed potiꝰ elegerũti ba/
onia reman ere: Ita in ꝓpoſito plures xpᷣm ſeqͥ no
t.

GSed poniꝰ eligut in pctoꝝ cõfuſione remanere.⁊

tasles ſut peffimi in bello ↄtra nos. Multi etiã ſeqͥ in-

cipiũt:h̊ redeñt moꝛe iudeoꝝ:qͥ in egyptũ rdier̃t.iiij.
e. vltimo. Moderno vo tp e pᷣdicatoꝛ crucis. vł ali

us feruoꝛẽ vel ↄmiſſionẽ hñs ducẽdi xpᷣianos ad trã

ꝓmiſſionis terreſtrẽ vel celeſtẽ Zoꝛobabel fungi of
cio. Multi ſꝑnũt:multi de via redeũt:molẽtes d ba
bylonia liberani. boni vᷣo de caſtro ↄfuſionis ſequũt
Dic ergo xpᷣus ꝓ ſe et ſuos intrauit in qðdã caſtelluʒ
Luce.x. Gecũdo nobis occuꝛrit vt medicꝰ infirmis.
emplaſtra penitẽtie dãdo bonoꝝ operũ.pᷣceptoꝝ di
ctã imponẽdo. Mat.viij. DBñe puer meus lacet para
liticꝰ. AZuce.v. Mõ veni vocare iuſtos ſ peccatoꝛes
Eletus eſt infirmus coꝛpoꝛe in aduẽtu medici.licʒ
certꝰ nõ ſit ꝙ eñ curare ſciat.licet in ſũptibo infirmi
veniat.Auget etiã illiꝰleticiã:qñ nũciat᷑ ei dies ad⸗
ueniſſe qꝛ amunit᷑ diẽ ſiderãt. vrpote qͥ granius de
nocte affliguntur. Eleti ergo ebuerũt fuiſſe hoĩes
in aduẽtu xpᷣi:qͥ gratis venit et genꝰ hũanũ ſũptibo
ꝓpꝛijs ſanauit et medicos et medicinã ⁊ pꝰ ſe dimiſit
Sed heu aliqui ſanari nolunt:quia infirmitatẽ ſuã
neſcire volunt et v talibus poteſt intelligi dictum
beati Gꝛegoꝛij Om nes inquit infirmi ſumus:ſed in
firmioꝛ ẽ qͥ infirmitatẽ ſuã neſcit.Alij ſciũt ̊ ſanari
nolunt:qꝛ inde vlectant᷑ vel lucrare ſe credũt ſiẽ in
firmi in vita ſãcti Martini:qͥ fuger̃t ne ſanarent᷑:qꝛ

infirmitas fuit eis lucratiua. Te quibi. A. xxvj xxj.

—

Arꝰ.uij.

.vij.
Exemp.

vli.
Exemp.

Aix.

E.

Ot Aliſt, feni te

lUefffopere

eeiee Ja⸗ *
tm hll go n En ſi 8 Ane

1 em alcrnltod

ibeyeltiduͦ na ecerat
e ſyernittt aul wolan
oinenie nngnſtetin
genfinasſendinmd Aiei ineen
icc wus nult phamineftehn imte
genmniſncerbd: teni ninü aſidi
Purutetrnotſi digenn ddettngclor
AItncoentfſeng iigutns nſtcdet,
,ydcuetalispecartisiom puocindorint
Noarocor uperit i ni Gen / Cui⸗
ns macuuſa ſoit gs hö carnalisct &
tnqrmq nden oculis opalivnen pot
Sonltfeckecognolſcere necdiligere: guun
Cpuetbĩeſt c no aſiderut s oaalun
I Auia ft vi nidere nöpotent ſwls
ſobet Golens milencons Ans omnistal
ſucuuſncteralnönesecncnrcami er
umpfittilbilsfiansi Et eite Ban
nanlutndidmivcinnimd
inomozeinui
lugrimn Wdiften
ſim,hüchuiſblümntimin
li AalicAun gmdnirapiamur
bohaſllthetnabiseoactlangini
ſrncn ignrinnuſinmdiinn
aman
irennglnininnneie⸗

B lti R
foſcclg ncblurgtinpuling
kacrini nnhee

Kni,ſnnedmeihn

i eettpen
Aniſioe

naeclefan enrliſteerz
3 No⸗
6 Rhernre⸗
4
m Nicſt Men

enelbann glinlin
ieSrgnliin dD keſageuuln 4
gabclaſnapeceß eteddeſb
vtng ralier ineherneuft

,„

Nij.

liametgetoneniiel ſon all
noreſolito⸗engn a oeti⸗
Ntpopul ein tor vies tranebi⸗
ncs arls höſiẽ retoꝛet ſie
cotam mognis nciclbiſqſiͤ⸗
ramne darüt int guosiſtect ma,
ſegis moꝛs viſtonis ditat zoñcenet
odfo nlbil acchge volnit i nnitze
enate oim acaptor Etſiccaptuil
mitit ci liberanons ſerßt Et pat
natmania eſt ſlu edie an? manit
AAdiéctriplu m Zorobabel n
e:volate egucereppfin Tbabylõia
nls: ui mltiſeguchatur: multi ei
H Eſche. i. Gel potls elegerutiba⸗
Ita in ppoſito plures pnſeqqno
gutin pckop cofuſioneremanere.
nbellootra nos Aultietſſeqjin⸗
oꝛe iudeon:q inegypti rdleft if,
demo Lotpecicntoꝛ uts tel
niflione bis ducedippianosadtii
ſne vel celeſte Zouobabelfungkef
t multi de via redeüt noletiz eh⸗
boni d0 de caſtro 1aſionnsſegnie
ſeet ſuos intrauitin agi aſelli 4
nobisoctent tt nedie fimu.
itie doobonor open apkoß n
i. Diepuermmeus icet pans
Bat. vij. epl *
z veni vocare uſtos ß percaldee
no veni oeee diali
voreinaheru me lil lc⸗
mus ſi riinfinni
t. licet in fipritoin⸗
unnt ſaut ier aik aiditsst⸗
ĩͦllisleni ine nanise
vrpotec glautne⸗
bverüt fiſſe hoſc⸗
Clenalnohiͦnnu ſuptin
ni7 ſedimiſt
cnin iffnnltatiſul,
ſanannolan nslig dlal⸗
finniſnn
nn eiſaith ſaui xv.
in 4 grele geluͤtflin
2
e fugertne aaſeii

Arꝰ, v.

Aduentus

Tales ſunt in carcere et nolunt exireniſi quãw pla⸗
cet eis ſimiles ſunt iudeo nolenti extrabi ĩ ſabbato.
ſic iſti q bus vus p ſe et ſuos extendit manũ /dicens:
Pꝛoner.j.Eytendi manũ meã:et.nõ fuit qͥ aſpic eret
Tales mevicis ſpũalilo ſciũt malas gꝛates. Time⸗
ant ergo qui pᷣcepta medici mõ andire noluũt:ne ali⸗
quãdo clamẽt cũ fatuis virginibo:er nõ exandiãtur.
Tercõ venit vt lumẽ/ illuminare his qͥ in tenebꝛis ſe
væbant. Aba.iij. Sveus ab auſtro veniet. Sequitur.
BSolendoꝛ eius vt lux erit. Sed habẽtes viſum/cum
gaudio exeũt de tenebꝛis ao lucem. qꝛ velectabile eſt
oculis videre lumẽ:Ecẽes.xj. Sʒ ceci modicũ v lu⸗
mine curãt.tantũ eſt eis eſſe ĩin tenebꝛis:quatũ in ln
mine. Sʒ ct ſi dicatur eis. Ecce rex venit cu pulchꝛa
ſocietate:nõ multũ letificãt᷑:quia videre nõ poſſunt

qð alij vident. Ita nec mali tũc letificabũtur: quia
ceci erãt nec mali xpᷣiani modo ſpualiter letant cum

dr ecce rex ruus venit. Velamẽ malicie ſuper oculos
hñtes. F. iiij xxxj. Quarto venit vt legatus pacis in
ter vũ et hominẽ a patremiſſus legatus ad gentes
miſſus ẽ. Hiere. xlix. Et legerſ ad gẽtes miſit. Abð.
I.et vltimo.Legato vo et ſpecialiter quãdo ꝓ vtilita
teilloꝝ ad quos vadit minus ẽ/ vymittit: S2ebentur
Duo:honoꝛatio/et exhibitio.qꝛ cõmuniter legati pa
pe accipiũt exhibitõnem æ terra ad quaʒ mittũtur:
ſcʒ pꝛo ſe et ſuis:et hoc ve melioꝛibo.q; bene offende⸗
retur legatus:ſi ſui nõ reciperẽtur:vel ſi male eis mi
niſtraretur: Ita xpᷣs:niſi panꝑes recipiãtur. NMõ em̃
ẽ bene capiti dũ male eſt m ẽbꝛis.ita nec xpᷣo:qui ait

qui ves ſpernit:me ſpernit:et qui vos recipit:me re⸗

cipit. Quinto venit vt amoeʒ noſtx ad ſe traberet:
et coꝛ nĩm ad ſe inclinaret. Añ em̃ xpᷣi incarna tioneʒ

licet deus multa ꝓ homine fecerit/ ipᷣm tam nobileʒ

creaturã faciendo:⁊ totũ mudũ erſubijciendo:legẽ

nature et moyſi diligẽter dãdo:et angeloꝝ cuſtodiã
eputando:ei tñ ſemp ingꝛatus exiſtebat:vdola ado

rando:et alijs peccatis ipᷣm ꝓuocando:intãtũ:q om
nis caro coꝛruperat viã ſuã. GOeñ.vj. Cuius rei et eꝛ

roꝛis vna cauſa fuit:quia hõ carnali

potuit pfecte cognoſcere/nec diligere: quia in galli⸗
co ꝓu erbiũ eſt: coꝛ nõ væſiderat:qð oculus nõ vi⸗
xt. Quia igit᷑ vũ videre nõ poterat:vwla viſa ado
rabat. VWolens ꝗ̊ miſericoꝛs vens omnis talis erro⸗
ris cauſas et excuſatõnes exclud ere:carnẽ et corpus
aſſumpſit:et viſibilis factus ẽ. Et teſte Baruth.iij.
In terris viſus ẽ:et cũ homĩb cõuerſatus ẽ:vt ꝑ ho
minẽ viſibilẽ/in amoꝛẽ inuiſibilis attraherer̃ ceita⸗
tis.Et ſm bẽm Gꝛego. Vt dũ viſibiliter cũ coᷣno

ſcimꝰ ꝑ hũc inuiſibiliũ amoꝛẽ rapiamur. Ex nõ ſolũ
illis apparuit:h̊ et nobis apparet ſemꝑ in foꝛma pa⸗

nis:et nobiſcũ ꝓ noſtris neceſſitatibo cõuerſat᷑. Mul
tũ em̃ rapere beret amoꝛem ſerui: dulcis ⁊ ama bił
cũ eo conuerſatõ dñiſet ſunilitudo in victu et veſti⸗
tu. Nota. P.ij.xij. veſcend it ergo vt nos attraheret
ſicut adamas vel magnes appꝛoximãdo attrahit fer
tũ.Et hoc facit vt dꝛ quadã qualitate cõnaturali:ẽ
em̃ quedã qualitas in magnete cõnaturalis qualita
ti ferri:mediãte qua ferꝝ trabit. Sie xpᷣs accipien⸗

wv noſtrã naturã:cõnaturalis no bis factus ẽ᷑: vt me2³3l,

diante illa connaturalitate nos ad ipᷣm attra heꝛet:
quẽ tractũ multũ iunat impulſus a terra: conſidera
tio videlicʒ quis et quãtũ ꝓ nobis in cruce ſuſtinuit
Et hoc ẽ qð ait YJo.xij.Ego ſi exaltatus fueroa ter⸗
ra:omnia trabham ad me iſmöm.
¶ Tereõ ſeqͥ œeberet venienti iuſticie vebita venera
tio. Gi em̃ teta ecclefia venerar ſanetuʒ alexiũ:quia
vimiſſis dinitijslet nobilitate paternaſet vxoꝛe:acce

pit habitũ paupeꝝ: multoplus ⁊æberet venerari xpᷣi

adu entu s:qͥ cum in foꝛma xi eſſet quaſi exins niuit

Zule raireqi nalis et coꝛpalis ex
iſtens / rem q videri oculis coꝛpalibo non potuit:non

S ijj..

ſeipᷣm: foꝛmam ſerui accipiens: factus eſt pꝛo nobia
egenus et panꝑ. Et ci bonitas vna aliaʒ requirat qᷣ
nos tantũ honoꝛauit:pigne eſta nobis honoꝛãdus.
Bi filius regis multũ honoꝛaret religioneʒ quã in⸗
traret:multoplus honoꝛauit filius dei religionẽ hu⸗
mane nature. Maturã ergo quã ipᷣe intantu honoꝛa⸗
ret:nõ vberemꝰ peccatis veturpare Exemplum ad
hoc de illo qͥ tali cogitatõeſe ſemꝑ armauit ↄtra pec
catum luxurie.quaſi diceret illud ſoeſter.vj. Sic ho
noꝛabit᷑ quẽcũq; rex voluerit honoꝛare. Sic eꝛgo ve⸗
neranti noſtrã naturã/ bet᷑ veneratio. Sed heu cõ
crariuʒ gccidit quia ĩmultoꝝ coꝛdibo ex hoc ſecuta ẽ
nifidelitas et admiratõ. Admirantur em̃ quare et
quomõ wus poſſet hõ fien:tot ſuſtinere obpꝛobꝛia:
et in fine moꝛ: Oꝛ etiaʒ veus cõtineri dſub modica
panis ſpecie.h̊ iſta admiratio ex impꝛonida pꝛocedit
cogit atõne ſeu ymaginatõnelymaginãtur em y qc⸗
quid accidit naturehũane in xpo:torũ etiã cõtingat
eius vitati:ita q; væitas paciat᷑ſtoꝛqatur et puniat᷑.
Et illa vider᷑ cauſa/quare modum ypᷣiane relhgaepes
refugiüt infideles in credenw. Sed erꝛãt q; nõ plus
toꝛqtur vitas in carne illa benedicta:nec plus lace
ratur ventib in hoſtia:q toꝛqatur in celoj vel vbicũ
fuenit. Ergo nõ ẽ magis incõueniẽs ſit in carne
illa vel hoſtia ꝙᷓ ꝙ ſit in celo vel alijs locis. Sed di⸗
cent ꝙ alio mõ ſit in carne illa vel hoſtia vel alijs lo⸗
cis/qu concedi.quocũq; tñ mõ poſſibili ponit᷑ ibi eẽ
no plusibi patit nec malum/vel penã ſentit nec ve⸗
trimentũ ſuſtinet aut ꝑditõnem:ꝙᷓ in celo. Quocun
q; ergo mõ inipanis inpaſilti modo ponit᷑. Sicue
patet. P.ij.j. NHullus ergo modus vel eauſa vera in⸗
neniri otelee maius includgit incõneniẽs ꝙ dica
tur vel eredat᷑ ibieſſe:q y dicat᷑ in celo eſſe. Ded po⸗
cius valde incõnemiẽs ꝙ illa natura puniat᷑ et moꝛi⸗
atur/et ꝙ mediante virtute veitatis ſatiſfaciat:qð .

ſelfacẽ non poruit. Et ꝙ ille inuiſibilis eſt in natura

ſua:ꝓpter ſupꝛadictas vtilitates illo mõ in carneet
hoſtia viſibilis nobiſcũ vſq; ad cõſũmatõnem ſeculi
maneat /et excellẽter veneret. Ad quã veneratonem

muitat nos pᷣs xciij, d. Venite exnltemꝰ. ⁊c. Qõ ſi ñ

fecerimꝰ:minat᷑ cuilibet nrm. Apoc.ij.d. Venio tibi
cito: mouebo cãdelabꝝ tuũ v locoſuo.Aba.ij. SGr
moꝛã fecerit expecta eũ:qꝛ veniẽs ꝑ carnis affũptõeʒ
vt dictũ ẽ. Veniet ꝑ gꝛe infuſioneʒ. In qͥ nõtur ſcõo
aduẽtꝰ.et nõ tardabit ꝓ iudicij diſcuſſionẽ:qᷓtum ad
tercium et quartum. . UMl
Aduẽtũ et cei in aĩam . gie largitudinẽſet ſpãlit
qñ venit cũ gie abũdãtia:ſic multa pcedũtimultaq;
ↄm oða acurrũt ita multa ſeqͥ vebẽt ex pꝑte nrã. qꝛ ſicẽ

lillo tꝑe q venit carnẽ nrem aſſumẽdo ⁊e vgine glio⸗
ſa:q̃ dignepparata eũ expectabat/ſecũ poꝛtabat gꝛe

ꝓlenüudine: VUñ vfr̃ aue gia plena:Lu.j. Ita vubiũ

nõ bʒ ec: qͥn veniat cu largo giag nunereer mene
uit

æ pec ãtibo:vt ęẽ poſſintires eiꝰ ſpũalit᷑:ſic ipᷣa

corpalit᷑. teſteſeipo qait:qͥ facit volutatẽ pꝛis mei 4

in celẽ:hic me fr ſoꝛoꝛet m ẽ Ad hoc q̊ ꝙ qlibet di
gneꝙ tãta diſponaĩt᷑ dignitate.pcedit tpᷣs qð dꝛ aduẽ
Tus:pꝛecedũt etiam pconeslet ppicatoꝛes.ſicut Pau
lus qui dieit:Hoꝛa eſt iam ⁊c. Et abijciamus opera

tenebꝛarum: Roma. xiij. ve hoc. M. ij.j. Et młti alij
quiante eum mittũtur:ne nos impꝛouiſos et e hoc

verecundos inueniat. Et eſt in hoc ve wo /ſicut e cu
riali dño/qͥ nõ ſubito intrat vmũ vieini ſuiſet maxi-

ame vbi ſeit aliqus eẽ abſcõdita. Sed pᷣmittit nũciũ

vel tuſſit/ vel facit aliquod ſignum ene impꝛoniii ve⸗
recundentur. Ita xpᷣusnolens aliquid inuenire qõ
eũ offendat.vel vñ nos erubeſceremus:vłpuniemur.
Sed peccata eſſent ante eius aduentum ablata et
abſcondita. Ante om̃em aduentũ ſuũ curialiter nũ⸗
os pᷣmittit.añ aduentũ ſuum in carnẽ/ pꝛemiſit.Si

xvj.

Arꝰ. vj.
xvij.

xviij

3 ſnmin
8 = ,
l⸗
Aguentus 1 xiij. Ggstliagive
. = enli jrftol Nrbel a
cut ſupꝛa patet.E. C. V. Ante aduentũ in moꝛtem/ qui ſolum parant qo exterius.ᷣ et pictoꝛ:qui nõ dat eſt tmuitſpillin n
pᷣmittit multis/infirmitates ſenectutes et ſigna. Si⸗ vitam.nec ſicut triſtis vel melancolicus. Ged para⸗ lilen günt ſiöt Din nant
cut patet.M.xj.iiijſet omnibo exemplũ alioꝝ vel ſu⸗ tus ſum et non ſum turbatus.in pᷣs.xviij. Nota.C. Gitg iglirtſechi fin Bas
bito vel aliter moꝛientiũ. Se hoc patʒ infra ¶ moꝛ v..ij. Sic ergo loco tꝑis pcedentis pꝛimũ aduentũ.p/ xxij. rii trei ſethinl ga a ſ nanf
tuis. Añ a duẽtũ in iudiciũ generale qᷣndecim ſigna cedit modo tpᷣus aduẽtus.loco ꝓphetaꝝ pcedẽtiũ:pᷣ Pnute e c r ii neite
ſm aliquos v qͥb habet᷑. J.xj.j. An vo aduentuʒ in cedũt nũc pꝛedicatoꝛes.loco vo circũciſionis tũc coꝛ uuhonin igi ſahnhin r
mentẽ pᷣmittit bonas inſpiratõònes/ cogita tões:re⸗ poꝝ:pcedit mõ circũeiſio coꝛdiũ pꝑ cõfeſſionẽ. Glcut ſtan fige Se
.

moꝛſum conſciẽtie peccatis. Et pᷣdicatoꝛes qͥ di/
cũt tibi illud.Ecci.ij.et.xviij. Pꝛepa animã tuaʒ ad
tempus.Pꝛimo.ſ.coꝛ:ſicut caſtꝝ anteqᷓ rex ingꝛedia⸗
tur:et vas:añqꝙ; liquoꝛ infunda t᷑. Sic coꝛ pparan dũ
eſt triplr:ſicut patet Ser.lxxv.ij. Vt.ſ.vmus coꝛdis
nõ ſit tenebꝛoſa ꝑ infidelirate;: Para ibi lumẽ fidei.
ſicut ille qͥ ait in pᷣs.cxxxj. Paraui lucemaʒ xpᷣo meo.
Gecũm qꝙ nõ ſit ſoꝛdida ꝑ carnalitatem:h̊ ſicut exhi
buiſtis membra vr̃a ſeruire immũdicie ad iniqᷣtateʒ.

em̃ in pꝛimitiua eccleſia añ feſtũ wminice natiuita/
tis ſolebãt homines cõfiteri. Ita nunc veberẽt boni
xpiani. Pꝛo receptõne nũc ſpnali faciant: ante pa⸗
ſcha ꝓ receptõne ſacramẽtali ſunt facturi. Loco vo
obla tõnũ et ſacrificioꝝ q̃ ibi tunc pᷣcedebant /et veo
offerebãtur:nũc ei offerri veberet elemoſynaꝝ.largi
tudo. Regi em̃ nouiter veniẽti ad terrã ſuã vel vmi
no venienti ad maneriũ amici.mittũt ei exenia. Sic
mow qñ agitur quõ xpᷣus pꝛimũ venit ad mudũ iſtũ

xxiij.

Jix. nbra vr imin .
. Ita nũc mũdicie in ſanctificatõnem. Tercõ ꝙ non mittenda ẽ ei in ſuis mẽbꝛiselemoſyna. Sed heu in cotgilopetn⸗ . norocsfen
ſit amara:nec nixoſa ꝑ irã:Quia magnus dñs non li pꝛopꝛia venit:et ſui eũ nõ receperunt: Jo.j.et reuera . linin. ſoſfel ie git. De
benter hoſpitat᷑ in wmo/vbi crebꝛa ſunt litigia. Co⸗ tales peſſune miniſtrãt hoſpiti ſuo xpoᷣ. OQuia ſolum en ſeloteetmeien n icttybiuin
gitatõnes vo ire vel inuidie /et pungẽtis et coõtradi⸗ faciũt ei feſtũ verboꝝ in natiuitate ſua.cũ tripudio/ venſidt tbenuettſthannn RZũl
centis conſcientie:litigia ſunt in aurib i. Preꝑate et cantilenis Sicen tes ſe aduentu xpᷣi gaudere et Auct s ironeſicti , obie
ergo coꝛda veſtra dñno/ct ſeruite illi ſoli:ait Samuel eũ gaudenter recipere.ſj mentiũtur:dũ ꝓpmittũt euʒ ſeſnol nn i ehuantſann nic
ad populũ.j. Reg.vij. OQuia opns gꝛande eſt: nec ho eytra eſurire et ſitire et ſine hoſpitio eſſe. Sicut ergo vohrlue⸗ .mn vocauitoi 4 ſi⸗
mini pparat᷑ habitatõ:h vo.j. Paralxxix Mõ.A.ij. occurrit nobis via triplicis miſericoꝛdie: ſcʒ dandv imnanit⸗ nrlmnu Grnige inn
iiij. Et. E. vj.xxxj. Et. C. vj.iij. Secũw pparaãdũu eſt ſeipᷣm:qͥ optimus ẽ. SGecũdo mutuãdo om̃ia qͥ habʒ Ettcet nll i carcantzlthiber mmt
cxi hoſpiciuʒ extra in poꝛticu ſenſuũ/ꝑ quos intrare ercio frequẽter peccata dimittend in cõfeſſione. ntanitchinn cimonima. Aleste
æbet. Aſa xl. Parate vias wmini:recras.f ſ vi nr̃i. ta occurrite illi dando ei melioꝛibp. ne donw vi i mlec linn n n ga itctalit e
Et nõ ſolũ poꝛticus ſenſuũ:ſ atrniũ et ambitus ope⸗ la iten erubeſcatis. Audiſtis qꝛ xp clamidẽ marti Miiij. iͦrangeg rinin de linann animuſe
ruũ ẽ pꝛeparãdus.Pꝛouer.xxuij. Pꝛepara foꝛis opus ni coꝛam tota curia celeſti oſtendit. Cũ ergo ſicve/ aintemmnu eb ſiegi iinpetunsſünt
tuũ et diligẽter exerce agruʒ tuum: vꝛticas et ſpinas ſtes et alias elemoſynas a vobis datas:iteꝝ oſtẽdit. ninenee Lalcstnii cta bicäenant
diuitiaꝝ iniuſie acqͥſita ꝝ extirpãw et reſtituẽw. ſic cauete ne ernbeſcatis /ſicut miles:qñ mimus coꝛã do⸗ genoſt znibitlvam geucrüt
ergo pparamini ↄtra babylonẽ:tiere.l.Ged ad hoc mino oſtendit exilem et vileʒ tunicam quã ei vedit: (cnlarm ictis goidinch n lär
ꝙ ſic pparemur:quatuoꝛ roõnes nos mouere vxbent. Becunw indigentib muruãw:qui nõ habent vnde mnniilegnonccnit Di Gmd
vna i curialitas:q̃ ſemꝑ Eſto eſt intrare. Apoc. iij. gau deãt in iſto feſto. Lercõ om̃es iniuriasſet iras/et lonitsglinbabnauntbeſpicu ancn
Ego ſto ad oſtiũ et pulſo:ſi qͥ aperuerit mihpi: intra vindicte appetitus/v coꝛde remittend. Sicut emʒ atng n tchero olnaiit Nuct
xx. bo ad illũ et cenabo cũ illo.hic ꝑ gram:et ducã illuz magni occurmrũt regi cũ magna comitiua ſeruito/ oſicroffespecatortoin ncpanim
ad cenandũ mecũ in gloꝛia. Nimis ergo ſunt tro in- nib et cibis ſuis et familia. Ita nos ypᷣo cum multis muboli mmi nine olqni it nn
cuniales /ſet ſibipᷣis crudeles:q o nõ aenr et cuz pauperibo:qui ſunt vel eſſe xberẽt æ ſeruitoꝛiba vel iſunt. iſuiañnraperit gan
inuitante ꝑ viã mãdatoꝝ nõ vadũt. ñ beatꝰ Gꝛe⸗ cibis diuitũ:et cũ tota familia eccleſie cuʒ qua vniti ſnd ername ͦianitati G foalin
goꝛius.onne.rviij. Certe/ſi nos alicuiꝰ ſeruus roga/ cebet caritate:Et ſic omnes quaſi vir vnꝰoccurrere: tl 1. „ zmie Lie
ret. vt ad eũ ire e beremus:ptinus nobis nr̃a ſupbia quia vnũ coꝛpus ſumus in xpᷣo.j.Coꝛin.xij. Sed heu mennt add e ce h⸗
in cogitatõne tacita reſpõderet/dicẽs:non eas: quia multi ecõtrario occurrũt cuʒ crudelitate talliantes H raetlrd tunn .
teipᷣm vægeneras:honor tuus deſpicit᷑: locus vileſcit. homines.ſ.et ſubditos ſuos dure tractãtes:et mutu nnperſanttichatuitincftanngulbaſei
Sec ecce celo venit: q ſeruo occurrere in terꝛa non antes et nõ ſoluentes pꝛo expenſis ſeruitoꝑ let volu⸗ v. 6duannoatlent Junewplugreunn
ſpicit et tũ humiliari in terra cõtẽnimus.qͥ veter⸗ ptatum in cibis et ludis et hmõi q modo faciũtĩ iſto nip mmgtt diuni Fn iſeni ni
ra ſumus: cõtra illud Pꝛouerb xvj. Hominis eſt ani feſto. De quo ſupꝛa. xij.xxxj. Tales viã miſericor⸗ nottncblazdiuniect wtisgnaſiomni ren
mãpparare: Gecũda timoꝛ poteſtatis. Gicut ſeruus die obturant. ne vus ad eos veniat. ¶eco etiã deſi⸗ fenit Aunntüen niduſ deceh
pᷣparat ſe ad volũtatẽ wmini timoꝛe. Ecc ij. Qurti rioꝑ antiquoꝝꝑ pcedentium dvebemus etiã nospꝛe⸗ fnplegſpbetuoſtfräint trahiüt nen
met dmmn pporabũt coꝛda.Tercia amoꝛ ꝓpꝛij cõmo mittẽ ſpũalia vſideria.qð ſi faceremꝰ.ſicut ipſi xpᷣm Cungieſtir lisensdmialisr dinn
di. ſicut colonꝰ pparat ſe ad opꝑandũ amoꝛe fructu u: receperũt coꝛꝑaliter: Ita nos recipiemus ſpualiter: Elspolocis. Ocheiſasa vidna ins
et aduocatus amoꝛe pecume ꝛouerb xxx. Formice vt veillis et etiaʒ de nõbis poſſet veriſicari illud. p̃s. upnlefulthaſntcidli Re f
populus infirmꝰ: qͥ pparat in meſſe cibũ ſibi. Quar- lxxvij. Dveſideriũ eoꝝ attulit eis.Et non ſunt frauda ßftniehognnuſhe nutnit iden A
ta valoꝛ eterni pᷣmij:ſicut ſponſa pᷣparat ſe. ppter he⸗ ti a vſiderio ſuo. Quod oſtenditur ꝑ hoc q narrat tponcct Oſee ij —
reditatem terrenã. Apoc.xir. Venerũt nuptie agni: in li. Petricluniacenſ̃ quaſi ꝑ iſiũ modum. Iſte ſan Eintnntm Bmd⸗ —
et vxoꝛ agni pparat ſe.ſic ergo pᷣparare in occurſũ dei ctus petrus abbaꝗas cluniacen.ſpecialẽ habũit in ad Exemp. ſcuncoſipenenisn nidicüturnmi
xj. tui.Amos.iiij Reſtat qualiterẽ pᷣparãdum. Sicut uentu feruoꝛem:ſicut et antiqͥ patres habueꝛũt.Vñ Ugepoteri ngeinnenlts reiſinni
infirmus ad medicinam:qͥ tenet dietam. et a multis omni die aduentus ſolebat cõuentum ſuuʒ veuotiſſi figan Tbſifennsinenleeſgn
abſtinet. Et ſicut velinquẽs ad punitõem. Juſtum me ammonere: quilibet pᷣpararet digne lectum cõ (lani otalscünnareeng
em̃ ẽ ꝙ velinquẽsſᷣm vlicti cõditõnem puniat Cuʒ ſcientie ſue et cordis ſuijad digne recipiendũ pueruʒ lecen em Oj recentrönem
vso conditio velicti inneniat in coꝛdeſoꝛe /vel ſenſi⸗ ypᷣm benedictum in nocte natiuitatis ꝙ vnus inno⸗ um n Banitdisſen llo
Moe lhgacann unmiee fiat. coõtnirone cofeſſi cens puer monachus litteraliter intelligens. Nocte Nunce dala agnenti ſoke
Peen 3 one⸗ t hoc ſicut:volũtarie xæliquit. natinitatis chꝛiſti parauit honeſte lectũ ſuum in wꝛꝛ ſli ſonithhcieſcöcn nnci
plo ꝓp Ere Banid pᷣs. xxxvij.dicẽtis.Ego ĩ fla mitoꝛio.quo facto/cogitauit intra ſe dicẽs modo ve a nuggrepenlitigi adtcn
gella arons uimn. qᷓtum av fatiſfactõem. Er wloꝛ niat puer ille qn voluerit q; lectũ meu ꝑarũ inueni anndhgitlacrreſgi aiglei,
meus in conſpectu mes ſemp qᷓtum ad contritõnem. et Et h̊ dicto affuit iuxta cu puer pulcherriꝰ quẽ cũ ntninde d ahe Dietis Pore
AQuoniã iniqtatẽ meã ego cognoſco.qtũ ad cõfeſſio ſalutaſſet moꝛe pueroꝝ vſq; ad matutiss ſimul ludẽ- Peitnmdgt ſti dus diqni W
nem. Dic ů volũtarie tnlr parandũ ẽ:non tñ mur- tes. cũ leticia noctẽ ꝑduxert. pulſatis vo matutinis n N intabininlczeie
murare cõfitenwo vel recipienw ꝗ iniũguntur: ſicut ad ecchiã ſił ibãt.in qͥ dũ mõchꝰ coꝛã altari incliaret. funeenee Apoc i g
currus male vnctus. Sed dicat paratũ coꝛ meñ aꝰ. puer ille diſparuit. bonachus vo wloꝛe plenus cla duſdnnfn aufimnundn wüß
paratñ eoꝛ mei interiuset exteꝛius.nõ ſicut ypocrite mautt:et ali monachi cnnſam fetus eius feile tãtes nrindtkie⸗ noſtnn n
enotn d t N Deccgtii n e e
nſſclnne ent ſnon
mai

Nn
m p. 9
4
nernonſmni nins
nog oloch ruden ſlancdl N
aenchen tene
altadlatwnlere dunll in, A
zumit arci loed dobber Ulrenti du f.
. a ntnaganac leinie ahre eum ntus
ſiaof fe d onbfien bb im ad ab
konee ines c oſfeſtu he iſinete as fecit abbat
feſſions a, c fratri em. Cui
er at ſagran cſpialifntedd httx paran ISta gurmtelligt N— aſſet. A ,
rninid lilſrangan in nr lierrrehn enthfen d alierlre lredgerenal xiij
egl em offern tunci Gnr Aer wita b ate eũ rec piut Du⸗ et ſe ſpũ er re ne. Sic i 1d: eo . *
. Lorge . = 5 cut ualit ge ic in s recipere
in nomt Uben Pcegehen d fuit oni mõ eperũt coꝛpalr ergo ant: pꝛe mauaret᷑ rex pꝛopoſi peret ad vitã
mn adman denl rer lemotent 1 antiqu per gratid ꝛpaliter i ntiq pre q ip rex:ſi in ca toſnec eſt mi vitã: q nõ
fagit naneniäi e ed moſſnnd⸗ futura: qᷓ oꝝ ceſide ti. Sed he in carne v 8 mmetr in caſtro pj eſt mirabi : q nõ faci
Gurgunelüamiel oſfnan 1. aduentũ eciperẽt ꝓpꝛio poci ile/ v acit
lae aus uam terzſ nir le . w. Iſt q noſtrũ g riũ et gaudi u m Berñ as entũ Et vel ten. io pocius i valge eni
ain ir Duspn mnitrüt ggud xxvj. ſet: ſta narra gaudiũ de tiuz aob . Mal? tot lab ꝙ ĩe caſtro añ enerẽt. S s inimicũ ſi imn
venit nimeb ennüie teigeg videtur tõ ẽ Ger. j. xj. abito: ſpũ uentn etr uit oꝛib et moꝛ aĩme nõ eijci eqᷓ vo de ũ ſuum
ſinentſlei buigelemoſtnnd ade gaudiũ veritas ad Ixj Et ſi P aliter lo . git reveuitte ꝛte Ppꝛia eiſciat pb pec. bet iſtum
tminiſtri.0 oſyn nldüfi circ et ppatati oculum i ern. ho vquen ſtauraui et ꝓpꝛio co cane; eccat
ageminſrirdoſpiiſc, aitan gl eraria aaͤſenn r wul ſanranieNoninef ererwirrieh anng erqns
reder ſplt nt Joj hai Eifrogananenns, eſtũ natiui qꝛ quaſiomne 1 icſup en emagna irtutu a hilo cre
enis D inn itiſio en tiop̃ auanw cõ w pꝛo coꝛpi uitatis ẽ ſi omne unt po m recipi ꝓdition rmis et gr a⸗
atinn theun ioßcedẽ cõmuninsqỹ ꝛpibus ci carnalis ſint vorie jenſun piutur. Dili ne de lo encit nee
terfecnn tateſtg dhenn rit endes eſteo ninscqann bamarporne Broreſenenckemſ Diligerer em land
recien, , d ämm ſẽ in canti ꝛpalis: It numam. Ei et potũ noſtr edicus infi unw qꝛ ey er em claudende
nireetſi pereß menuelturß nntin ſatõnibo tilenis : Ita letici .Et ſicut p̃ et a coõc infirmis ex pte ſui audend
i entii pige et ehꝛr carmnalibo icia cũ feſti ppara tur:et ſe urrere xebe pꝓ ſuos mini ioccurri e
ohio eekin ur di ont niereheain! onhwtnn:g, et ſequi de et / medi mnilros. Erpart xxx.
nobis piam negriunndüninin idis taxill in cub uptuoſis: i nene⸗ Leme vel Ebet ꝙ medicin os. Ex 2
ptinn ammolis inoeſe Hi tqg ene illũ di o et tri bulibus et i is: in ↄomeſ⸗ vt ei umẽ. Eyx retineat a patiẽt parte
nus Decj. nlſeni. eGiatan remiſi di iem. ꝗ ripudijs et impudici el- ei oculos co x parte Tercio Eter recipi⸗
nien gn den corgte ſgen idiſſol uo xpᷣs pꝛi Et nõ icitijs: cecu s coꝛdi⸗ vonoſtt quia ex pia
ty⸗ ſc den V. X ute et pꝛimo 5 reput . cus. ̊no s aperia ra conc x pte ſu
ntril ectalo . –R yral et cit maie ill pꝛo eis fl arent ſe videndi on afſur namus. v curꝛere 39
idane Nil iacbah veſtris: hara/ o die riderẽ euit per dendi cõf- geret et 1s8. valde em̃ ebet
beſcari do din boh⸗ 8:et o et tympanũ derẽt erage minabi erre oſtiu em̃ vebili .
latis Angnd dl öͤfeſin popul pno eina eſplertnoen Be qbu . it texp̃ nenottugz sgeer ilis eſſz
ta cuna. Udiſis lorily. ne ne. teri 108:7 me Tina reſpicie tybia in s yſa. mus nos 1s. equi & rge ergo qͥ volenti ſibi
accleſtoſd dolhf rerũt. J abueru tis ppter conuiuijs ter erchcare. o vebet: ͦ wemis:et ibi
em loſtenan amig mam N Et e em. c. xxii t ſcientiã ea captiuus ẽ r pacis. SDi⸗ „DQuart t: ꝙ, iteꝑ nõ ret illu⸗
l. Ligo ſee cce gaudiũ .xxij. vocani tiã. no priuns pius wmi icur to quid er en nõ pmitte .
nbeſe⸗ ſnasa vobi⸗ ero ſ lare ari udiũ et .vvocauit dñs büles en 8 wmin patz. M. iij ex pte ſui mittere
ns ſi bis datgs: ho ſicte⸗ xxvij anietes cõ eticia. Oc vñs ad flerũ eius in ter d us/q arbi .iij. xxij ſui venit arbi
em etvil es:qnmin E eſteci gi⸗ bibamꝰ ere carnes/ ere vitulo plactũ arbitris.li diſcoꝛdãt at vt pa .M. j. v. Vel xxxj.
igentibo ilez tumne nus corid is væ coꝛpe qᷓ cras em̃ et biber os et iugn⸗ toꝛem .li.iiij.l. Si es vebet acez refoꝛmẽ el vt .
lgentiomiruq amn qus ei d⸗ ciunt pe ꝙᷓ v ani moꝛiem e vinũ con n ꝛem poſui Bivnus t adiungi nẽt. J
ſtofeſto Tenogands li dedit animã nima cogitã nur. Tales comeda viden uit arbitr Bic p̃s i gi terci n
Zurn wiul no abent ne⸗ manen rebo ſui gitãt et es en ens vpaupe D ſeeuten niſ, cius. ff. e
petitns cöofſes iniuri ent nde te. Tal is quas lat t curãt ergo ma/ datis arbi uperatoõen erwtes. E r eũ pecca
nims ecoꝛd imiuriasſetiros pere nõ pñ ales etiã er a lqauant: t. et vilioꝛẽ fa ert arbitris pci dem placi .Et ſicu pecca⸗
müt regi ci eremitten tiroet aſſimi pñt: qꝛ nõ ia et qui in ꝛanima ſe oꝛzẽ fa qui nõ v pcipit: co itantiũ ut piꝰ ind
sadang dee nw. Biaten t. mifarorioget⸗ hñt locu eccatis ſi oꝛdida re ſe ponu uir Beckatia⸗ Scoꝛden lſer coſinn. .
Enn der cnlle em mltii. udeisqui um vbi eñt unt: enz reci ire tſup ſentẽ diaz. Ypſi talernanw henemn
ilſunt y Ito noo pj enn⸗ lee lti illoꝝ nõ re⸗ i diu eñ er ponant. etĩ eci ad arbi tẽtiã arbi ergo timẽ penan
Miſum lleſſe dheri poanm multe mitis: quin. õ receperũ eypecta nt. et ĩ hoc bus. i bitros: vbi an itro⸗ timẽtes t am
tcitotaf⸗ erit xſerun mulns pata: qui ita hab ut. Affin auerut: C in quoꝝ ſe lait. Yte icxpᷣns p otaliter
r totu familia ruttonldy pe ata: ꝙ xpm reci nerun imilatu venie pacẽ in ententia ſi eoſtendi ns pcepi
nes qno ſt vi/ z qve vni d omes õ potuerũ cia circa ali b⸗ ere:alio et deũ. B poſueri s ſacerwti
us ſumns i qguaſtvir n⸗ l yabolu . peccatoꝛ ut. It a alia oc no 6f qͥn pac . Bebet e umus: b 1E
inxpo.j.Coꝛi occuner offi⸗ s8: wvmũ dꝛes in qno a cupidi et li cu pax impij ez nõ habe ergo volũ habebimꝰ
io occum Coꝛin,j lij unt. Yo. j anim noꝑ anim iet luxu⸗ mo mpijs. Qui abebumus i ſtas nr̃a cõ
nbditooſtoo udelitaretalliant aptiſmu leũ nõ ntes: xp pitatusẽ tali ꝓuet ad t infirmus Hõ
Uosd afetalliantes pitur: et nomẽ no receper xpᷣm reci e peecato exñ infernũ: mus er ſci a: qn
sctlucts ethl ns eruiter'et voln, in diuerſe cõtingit nũ .Bi vo ali nem?7 iſcũ pac 1 ꝓ̈ emẽda: ſi rgo recipi cẽ. BGedim
ethmoͤqmocd Elet voln,n paupen: ſi rſoꝛio:qð eꝛ ic qð tũ cubi reci, hõ: anq́; em habu eda:ſi remiſeni am? medi⸗ 02½
n Amnnn Tin ofucütſiſſnd boguceren dor qð eꝛat in .Tüc coreci⸗ h: anq́; heredi erunꝰ m ſerimꝰ alij ediatoꝛẽ
j. üciſgi cere nõ patuiti neceffit Fo reci⸗ iurijs / nõ ereditatẽ ami ultas em̃i alijs: et ſi
ne xus adeos gles piü miſenien⸗ mabo 5 potuerũt. in effectu: itate hoſpiciu⸗ rrijs / nõ veb utate amitte miuriat i no-
. veniat. T. le. ab paupe =. erut. Yt u:qui hb . piciuz cificis:qͥ fi beret ami 4 at terrenzã urias ſuſti
opöcedentium TLococtinſ⸗ tes et qᷓ diuitũ ta modo oſpiciu ꝗᷣ fili vei itte ülaã 15. ſtinet
Tbemus etid nobiles pi itũ. ꝙᷓt plusr. 1 care s ꝑ dñm.⸗ ivocab heredi ꝙ paruis in⸗
Aſidenia qdif⸗ us etia nospee⸗ offen duͦ es Piurij um ad pſo ecipit in E ſtr nm. Ex pte ᷓ bunk. M itatẽ ꝗᷓ daĩ s in-
igeng. icerens. ſicntipii ſi but. t get voti pſonã ſu n ani tra reci⸗ x pte nra oc. at. v. E ꝗdabit
daliter Itan ens. icutili implices libe um etia isquaſi u. qꝛ dini ſit ſ. pe. Etſi occurrit: pa. 1ſi ilh/ ge⸗
Ita noortchhients lil gr. ces libentu ã ad mẽb omni veꝛbe ni⸗ ſe epa eqᷣ debʒ: in e⸗ t: pacẽ ij/7 ber
ia; Tnoͤbis poſſet venifi bſplalin rangije ſuis us vt freq ꝛa ſua h o eum uiter Ere eniia Men p vtilit. e⸗
33 it veniſiemntllna gmis ſuis ⁊ alij reqnter reci poc apparet niter punit ali Ep̃s.qꝗᷣ erare. qꝛ itate/ no
HD Nl o. palacij ijs artis wᷣ recipint ppa ret. qꝛ infra. ρα talios qui multa di .q? ꝗͥ intromi
2„ Etnon ſunrffun recept j1s. Bic! mũculis:qᷓ mẽdicos i U Nauinte ui pacez nõ ſch at pacifici romi
no. Quodoſtengi 0 V eceptus fuit belyas a vi is:qᷓ diui os in lenerũ to venit nõ ſeru. cificis:
mrg hoeonenti nis veni hoſpicio.iij a vidua dinites iĩm x. JIn ũt mihi oĩ om̃e bonũ lant. ſicu 7 gea
miacenf quaſi giſinei rei, niens putaſ⸗ o. lij. Re potius qᷓ ma⸗ In te vnd oĩa bona pi u ſecũ poꝛtã. t patebit
pbas nlzcenf togin. zleln Korger ſe Pie Neg rifie⸗ aege⸗ büs viri omnia h piter cñ ula: tas. Baß. vij. Ij
¹ f. bab S C . E. i . 1 . ergo . 6 b. . abẽt . ſe ½* P. vij. X.
cntus an mmum uſun undi eneneue enernteinge⸗ wapenen penerp ni l tote Na
nraniherihnmn alr ann nu peccani rimus: ſi ven enies. lreſiſt ani ſerpſiſſe t tur inopi aratis. Ad et potentis: ſen
mirnoge nniltmnu mi nn ne. Math. x erlczneſnatenekriiriei enun au r. pꝛopter ranarem o mpatienwo ne⸗
n nalnaalim iltllenng e Ar⸗ e⸗er elent vi ent ronem it rerciũ Aperi ro vel alia re qᷓ litatem p tilia. Dic .
ſtiparvui lin huntm . vi. en ci is oll aaune ſeruox illo villicatõnis rcontfn Fe 2
nlnginuttinmn ſennci⸗ mochte oaliqna videnqu eſt eörn En ker ſunr w gontnar teclane ierorinin apent 5
i oliantr n nni zati inn 3 giere wberter aſla r⸗ Gearegr Nco AS untur ßMVð
ffuttiun⸗ pue holcheni⸗ lic c nind er alig el engan ſecũ Kennut lite engo vcee nis In oetr d ſolis Krrue vir⸗
n en lo⸗ . 00 1: b 1 18 . oꝛtauii .Cö ndu :et introibii olis iuſtici esperi-
puewe i gomatunizgi mulhun ſtat ad oſti ad caſtrũ ani us dictũ ẽ ꝛtauit em̃ enn 8 eſt et ſa olbit r. iuſticie. eri⸗
,in qbuͦnod orag grlintchnn usjwnatõ nib infirmu iij. Pulſat i eſſum: pecia endere aſt tur:et aufern n ad e
owlo⸗ gene ris mus i ömbus. Ex itatibo/ pa t inſpiraront tecn er gann ſuſ⸗ aſpectum: dw nnrmn Kent yrxiij.
sſaleti nein ntoil eind iralite honblen fierönt riluhn anrelglänmenl vemusdenank quepol
nem aun tntseb⸗ ri ahlten r ekape Ronozcr vanhe E ee,e
. en ntu.ſ. . qꝛ niſimoõ auperx. s qnime vi c
ter apenendo Erſicot bleae debermta rer rpanmiinpean- rin
r rey qpꝛi⸗ rr geſer camnera ſu ceptönẽ ſenſuu cuſto a ſu
= .ne a ſua: fe nẽ/ſen
. . . vins netbutſkhaſge⸗ eane nn Ncnnteole Nn 2u
Hhͦ heu cñ duo expellat᷑ Si ut᷑: oſtia .„BU 15. viij
. o hoſpit :Bic dꝛ cuſto⸗
es hoſpiciu zet recipi: ſi
piciũ vẽdicẽ̃ pi: ſic
ẽt aĩe æ

nachus
gerns

lt. Hon
Nſom fletus Aiuslcl

achich

Aduocatus

us videlicet et dyabolus:et vterq; nucios habeat et

miniſtros ad pᷣparandũ ꝓ aduẽtu ſuo:qͥs mow inue
nitur qͥ nõ diligentius ꝓmptius et citius et frequẽ
t iusſet hylanius paret dyabolo:q; wo:hoc apparet

inductiue in omnibo ſenſibo et potẽtijs coꝛpꝑis.vbi in

yxrxuij.

uenit᷑ inter viginti vnus qͥ ira libẽter loqᷣtur cæ his qᷓ
ꝑtinent ad honoꝛẽ vei et anime ſalutem ſicut facit
vilib œ inutilibv oblocutõnib et luxurijs et ce⸗
tractonilv:qͥ non ẽ libentius in raberna. vbitalia lo

qui poſſunt:qꝙᷓ in eccleſia:vbi loqui põt cæo:quinõ li

ben tius aperit manũ ad aliquẽ vcipiendũ: qꝙ; ad ele
moſynas dãdum:qui nõ libetius audiat vana:qᷓ vti
lia. Crufatoꝛes et luſoꝛesſet vetractoꝛes:qᷓ; pᷣdicato⸗
resqui nõ citius curꝛit qñ pulſatur campana dyabo
li:tybia ad chdꝛeas et ſpectacula vbi annũciat᷑ aduẽ
tus dya bolijqꝛ ibi ad młtos venit ꝑ impudicos aſpe

ctus:qᷓ; quãw pulſatur campana veiad eccleſiaʒ. Et

quis ẽ qui nõ diligẽtius ſe parat ad talia ſpectacula
vt male placeat fatuis:et ne aliqͥd indecens ſit/quod
eis diſplicere po ſſet:et nõ ſolũ citius et oꝛnatius cur
rüt h ib clecta bilius moꝛãtur vſq; ad noctẽſet diu⸗
tius:ſi poſſent:qꝛ ſi dies eſſet in duplo ꝓlixioꝛ:liben⸗
ter ibi expectaret.ſᷣ ad eccleſiã eũtes: nõ ita diligen
ter ſe parãt ne aliquid ⁊æo diſpliceat. nec ita diu vel
clectabiliter ibi moꝛãtur.vbi ẽ etiã qui nõ plꝰ gau-
cat ⁊æ filio ſuo dato mũdo et mũdialiba diuitũs:qᷓ
co:qui non plus timeat ꝓximũ porentẽ offendere ꝙᷓ
cũ. Ponat᷑ exemplũ ſic.Ecce ſi iuraueris veꝝ:offen
dis t alem dñm:et enit tibi inimicus.ſi falſum offen⸗
dis veũ.pocius eligũt cũ offendere. Exemplũ poſſʒ
etiaʒ poni in multis alijs iniuſticijs Et bꝛeuiter in/
ductiue in boms natureſſicut in filijs et filia bo:et bo
nis foꝛtune:peioꝛa cæo dãtur ſi filiũ habeãt ebileʒ
vel claudũ vel curuũ:erit religioſus.ſi filiõ monocu⸗
laʒ erit momalis.ſi pulchꝛa remanebit mũdo.Siha
beat putrida cibaria/ dicũt hoc ebet dani pꝛo vo.et
qð dat᷑ veo:videt᷑ quaſi ꝑditũ:ſicut iudas vnguentuʒ
qð expẽdebat᷑ in xpo: qui ait:vt quid ꝑditio hec.De
ſeipᷣis etiã ꝑtem dãt deo peioꝛẽ.ſ.ſcnectuteʒ /vel foꝛte
nullã nec videlicet iuuentutẽ nec ſenectuteʒ. Et bꝛe/
uit er ſicut in li. Macha.dr.q; vix aliquis ſe iudeũ fa
tebatur. Ita raro mõ inuenit᷑:qui ſe pᷣianũ facto et
opere fateat᷑.⁊ licet bo hoc dicãt:lingua ſua menti
ti ſunt ei.qꝛ coꝛ eoꝝ nõ eſt rectũ cũ eo. Et vt bꝛeuiter
cõcludam:qui ſe poterit digne pᷣparare:bene occur⸗
r ere et ſemꝑ retinere:beatus.qͥ ecõuerſo:maledictꝰ.

beati ergo qui expectãt eũ.vſa.xxx. Nota. F.iiij.viij.

Qualit᷑ vo nos vbemus venire ad euʒ:patet Ser.v.

rey tuus venit tibi.Zach.ix.venit ad templũ ſanctũ

—

ſuum Mal. iij.

Duocatoꝛum pꝛimo

eſcribende ſunt conditões bone /q in eis
requirũtur. Secũdo erroꝛes/qui in eis ali⸗
quotiens inueniũtur. Tercõ cauſa erroꝛis Quarto
falſa excuſatõ cũ repꝛobatõne. Quinto ponenda eſt

pena malis aduocatis.

¶¶Circa pꝛimaʒ ſic ꝓceditur: Mꝛimo ponende ſunt
cõditõnes laudabiles/ꝗ reſpiciũt eoꝝ pſonas. Secũ
w que reſpiciũt eoꝑleges. Percio q̃ reſpiciũt eoꝛum
actus ſeu opatõnes/ Quarto q reſpiciũt eoꝝ ſalariũ
¶ Etum ad pꝛimũ cõditõnes reſpiciẽtes tales pꝑſo⸗
nas vxbẽt eſſe ꝙ nõ ſint ꝑſone male vel infames: Vt
pote hereticus excõmunicatus/vel paganus.uiij.q.j.
c.j. ꝙ et
oꝛdib aſtituta/⁊ ſpãlit ĩ ſacerwtõ qꝛ tlibi ꝓhibita ẽ
aduocatõ.niſiã cã ꝓ'a ꝓ eccla ſua:łp ↄiũctis ⁊ miſe
rabilibo ꝑſõis:vt hr.xiiij.q.v.xiq;: Et ð poſtu.cũ ſa
cerdotis. Et cauſa ẽ:Jqꝛ ipi ſunt vputatiſin aduoca⸗
tõne m elioꝛi.ſ.inter eũ et peccatoꝛes:a quo impedi

in factis ſuis.ſ.pꝛo et contra.

eti⸗ un illoꝝ ſecũ
et᷑ ñ ſit ꝑſona religioſa/vel ꝓmota/ vel in ſacris

rinon debent. AVr. di. xcj. clericus. Ex his colligitur

; vebẽt eſſe ꝑſone bone fame/fideles jet ad illũ actuʒ ij.

oꝛdinate.tum ad ſecũdum:coditones etiã legum
illoꝝ bone et iuſte ſunt. EUñ tullius ve legibo vicit:
lex ẽ ſumma rõ inſita a natura:q iubet ea ꝗ ſunt faci
enda.et ꝓhibet contraria. Etiã Paulus. Ro. vij.lex
em ſancta ẽ:et mandatũ ſanctũ.Et iteꝑ.j.Thi.j.
cimꝰ auũt qꝛ bona ẽ lex:ſi quis ea legitime vtat. Si
tñ aliqui abutũtur:ſicut patʒ.AA.xij.xxxviij.cũ qua⸗
tuoꝛ ſequẽtibus.Sʒ tales nõ mererẽtur a legibo ce⸗
nominari legiſte/ niſi ꝑ antifraſim:ideſt ↄniũ:vt dica
tur legiſta quaſi ledẽs legẽ:vel ledens iuſta.In illis
em̃ lex veritateʒ ſuã amittit:ſicut ſaphirus in loco im
mũw. et vmbꝛa illoꝝ/lex obſcurat.eb.x. vm bꝛã ha
bens lex:ſupple in ꝑuerſoꝛibo. æ qͥb vyſa.xxuij. Craſ⸗
K ſ ſunt leges: et murauerũt ius:ſupple ꝑ fallas al
ordee Phafoene- ꝓpoſitões / teſtiũ infoꝛmatõnes.
dilatões et hmõi. Sequitur diſſipauerũt pactũ ſem
piternũ. Inſticie ergo vmini recte: ſicut regula.ſed
tota gybboſitas in opere ẽ: ex parte maloꝝ tarror
Mtum ad terciũſſcʒ conditõnes oꝑatões illoꝑ:Eſt
ſciendum:ꝙ licet diuerſa ſoꝛtiãtur nomĩa vulgana.
Quidaã em̃ vocãtur aduocati:quid etiã vulgari no
mine ſerganũ:quidã attornati: qͥdã aprentiʒ: qͥdazʒ
ꝓcuratoꝛes.et ſic vᷣ alijs. Omnes tm̃ in vna oꝑatõe
conuenire vbẽt: vt videlicet ſint cooꝑatores et mini
ſtri iuſticie:ita ꝙ nullus iniuſtam cauſam vel veſpe⸗
ratã aſſumat.Et ſi talem ſuſceperit ab initio ignoꝛã
ter:et in ꝓceſſu iudicij eam eſſe talẽ cognouerit: eã re
linqre tenet.C.⁊æ iudi.l.rem nõ noua.Et idem ſta/
tuit Gꝛego.x.in conſilio lugdu.æ poſtu.c.pꝓperãduʒ.
Et ad hoc aliqui ſunt adumirati. vebẽt ergo illoꝛuʒ
actus cũ actu ↄuenire iuſticie:vt nõ pꝛoducãt falſos
teſtes vel coꝛruptos nec falſa inſtrumẽta:nec menti
antur:nec falſo leges vel alias iuris vel facti pꝛobati
ones inducant:nec dilatõnes/vel exceptõnes non ne
ceſſarias in grauamen ꝑtium querãt.h̊ fideliter quã
tũ iuſticia permittit/cauſam ſui clientuli foueãt:œ
cõtingẽtibo nihil omittẽdo.iij.q.vij.infamis.. Iteʒ
ſi qst &t ar.v teſtiba intimauit.C.æ iudi.li.iij.ꝓpe
ran dñ.o.illo ꝓculdu bio.iiij.q.iiij.c.jet.ij. Adu oca⸗/
toꝝ fraio et alioꝛum ſapientũ operatio/eſt al opa
tio ſtellaꝝ:ſcilicʒ alios dlißern ſuo lumine.Ba nñ. xij.
qui ad iuſticiã erudiũt multos fulgebũt quaſi ſtelle
⁊c̃. Sed bomi:ſunt quaſi ſtelle fixe in deo ſuo. Sʒ fal
ſi aduocatiſſunt ſicut ſtelle erratice:q̃ ha bẽt duplicẽ
motũ.ſiciſti falſi ſapiẽtes habent duplicem motum.
1 Pꝛo:quã aliqͥd dat᷑.
Contra:ſi ab aduerſario plus vetur. Exemplũ ad q̊;
homine dante tali bouemad loquendum pꝛo eo:
et cum nihil loqueretur:hom o videns cauſam ſuam
ſic periclitari:Ait:œus meus quãdo loquetur bos
meus.Aduocatus vo qui vaccaʒ ab aduerſario ſuo
receperat pꝛo ſilentio ſuo. Reſpondit vacca ita dure
tenet eum per guttur ꝙ non poteſt loqui.vd idẽ fer
tur v alio:qui tali vedit curruʒ: Aduerſarius vᷣo ei

equos vdit. Cuʒ ergo qui currũ vædit. videꝛet ꝙ po
cxus pꝛo aduerſario loqueretur:ait:currus male va⸗

dit. Aduocatus reſpondit: nõ poteſt aliter ire:quia
equi eũ ſic ducũt per illãm viaʒ. MNota. Y.xiij.v. Ta⸗
les ergoſunt ſtelle erratice:œ qᷣb apocij. draco tra
rit terciã ꝑtem ſtellaꝝ ſecum. Vtinã tercia ꝑte con-
tent? gs neſcit viꝝ veꝝ ſit. Intãtũ eĩ mititudinẽ
alſitatibo cupiditatib thit: ꝗ locus ille
vbi maioꝛ dr̃et vigẽ iuſticia: maioꝛ exercet᷑ iniqᷣtas:

.lij.

iij.

Excmp.

Exemp

*H.

Exyẽplũ ad h̊ͥ hr a qdã hunfredꝰnoĩe.h̊ pꝛiꝰfuerat ma Exemp

gnꝰnigꝛomãticꝰ pꝰ tñ factꝰẽ bonꝰreligioſꝰ.h̊ moꝛẽs:
a mĩſtro ſuo reqͥſitus aliqͥ memoꝛabili dicto: Bi⸗
xit ſe crebꝛo poſtſe vidẽ vmon esĩ diuer foꝛmis añ
fratꝝ oculos ĩ choꝛo:ad eos diſtrahẽduʒ a dino offi⸗

aberit Eri Oedilgs dant ait
bitſalnnie No. Incbo ntendi diucs
uare vdiuitis is ct ciqg ohachaenne
tdiedn llotenetzdnocntnspalfoanmi
puhpii ngtli ldet oomn alineu
enn icet ti ts d cumn poſirtane
nrecos umure ct r i ſaennaclenoſſne
gin poper Gienetiagg neclana ſna rr
irutteligilrd dia.. Gubuenteoppeeſſ⸗
Atotaſaſua bicrenunerarit⸗quämenede
gormtiöis do dtota ſdactlabore ino am
fidarerreepiſtsmercece fam. Diaterc⸗
Quckucinetidemus,gilliaccipiütperttoen
Pinasob anicomagnoinnat eü cöſlliortl
ncauſisſuisnd acchgitd —
Aiucpertitindignunsidne distatum⸗
ein poſto⸗Aliſcinuͤſehüäni iinen
gacplit nſizin nidus iusiunant⸗
ncehiani ninere otnitetoti min
Cſucionapelelihllorn mi
lir ſaentu tur piter Tnlät: c⸗
(umnofalſliungia cöa dij unc
güfelrfmnnaubent Nnecäin
ctpin 1

aleſar
NR
K 0
in

Ctiud-l vmnönons Et
udN tiden ſin⸗
nanſlingcn dpoſtneni
quiſuntadmirat. Debetergo llon
zuenire iuſticeextn groducit ei⸗
ſnroneeſaliinſinmatn neenen
Oleges velalias uns rel zci pohen
tmec dilatönes vel erceptoncs non e
ahamen ptium qucrit hacltterni
mirnt capſam ſuidienmlitouezt ,
blomittido. i vliinfamis 5 th
eſtip intimamt. C., windlli iij ge
culdubio. iij q ij cjet ij. Adncen
zum ſapienti operatio eſtquaſt egg
ildsdiilgeſoun g.
rudiũtmu ſeekileehhtahet ſttle
unt quaſiſtellefirein do no. G
tſicut ſtelle nanicerqj habet duli
ſſapietes babent duplicemnenn
oet contra. Pd:nu gliſt
auerſanio plns arur. Ennplieti
netiibanemaclognunnnnn⸗
vertturhomno vigenos calſan le
it mnanalodrt lnen i,
atus vo il occizab aneſſin

ilanoſno Kehencitraceeice
Gunmr ror holiſlnn ⸗ lin
ſi ndit um AManennd ee ⸗
Nrnu wuit riinn t

vj.

ix.

Aduocatus

cio. Addidit etiã quaſi ſicq qͥdã magnꝰ vemon ſca/
ualdus nomine:⁊æ hieruſalẽè in illis ꝑtibo eiectus:qꝛ
ad ypᷣm in cruce accexre pᷣſumpſit:In peioꝛi loco to
tius mũdi habitaculũ ſibi elegit babyloniã caput i-
fidelitatis.ſ̊ inde ꝑ pᷣces cuiuſdã ſancti eiectus:p pe/
loꝛi et ſibi:ſuiſq; magis lucratiuo loco/ elegit habi/
taculuʒ et moꝛã in aula Tueſt monaſterij: tanqꝙᷓ ca⸗
put et fontẽ totius falſitatis. IJbi em̃ lacerata ẽ lex:
et impius pᷣnalet aduerſus iuſtum: Aba.j.Ecẽs.iij.
Vigi in loco iuſticie iniqͥᷣtatẽ. Ibi em̃ ponũt᷑ ad xe⸗
fenſionẽ iuriũſet totius regni/et omniũ qͥ iniuriã pa
ciũtur:et coꝛã eis cõqrũtur. Sed timendumẽ/ne de⸗
fenſio ſimilis ſit illi de qua in fabulis fingit᷑. Fingit
em̃/qð bellũ fuit quondã inter ꝑdices et miluũ.Per⸗
dices ergo gꝛauate loabont cum accipitre ꝙ poſſint
ab eo vefendi cõtra miluos.qͥ ꝓmiſit tuitõnem.Sed
tñ cuʒ genere ſuo plus væſtruxit ꝑdices ſub coloꝛe ve⸗
fenſionis ꝙᷓ; milui facere conſueuerũt.Sicnõ nulli
foꝛte in banco:ſic in artibo:ſic in alijs curijs: ſic foꝛe⸗
ſt arij in foꝛeſtis:ſic curati in ꝓrochijs ponũt᷑ ad cu/
ſt odiã et vefenſionẽ:quẽadmodũ accipitres:vt pᷣdi⸗
ctũ ẽ.qꝛ qn falſi ſunt:magis nocumẽtũ infeꝛũt ꝙᷓ alij
inferre ſolebãt ve l poterint:h oĩes eisloquũtur/⁊ ca
re eos cõducũt:et plus expendũt cũ eis/⁊ plus ab eis
Dãn ificãtur:qᷓ; a parte ꝛia ſeu aduerſarijs ſuis. Cuʒ
minoꝛibo em̃ expeſis poſſent wmi pacificari et cõcoꝛ⸗
d ari:qᷓ eis ſe ſubijcere:qͥ bꝛigis delectãtur et ditãtur.
q̃ cogitãt cogitatões afflictonis:et nõ pacis. Pꝛo qͥ
bus oꝛat pᷣs.lxvij.dicẽs.DNiſſipa gẽtes q bella volũt
NQuarto vo cõditio ſalarij qᷓtũ ad illos qͥ eis ſoluere
pñt:væbet eſſe moderata:pẽſata q̃ntitate laboꝛis /et
pauꝑtateſvel opulẽtia cliẽtis:quẽ wvlo nõ inducant
menciẽ circa laboꝛis magnitudinẽ/ad danduʒ plꝰ
q; eberẽt. tũ vo ad illos qͥ dare nõ pñt.eyxpectare
xcæbẽt ſalariũ a veo. In quo em̃ tenet᷑ diues pauꝑem
iuuare væ diuitijs ſuis/et qᷓcũq; oꝑa exercere miſeri⸗
coꝛdie:in illo tenet᷑ aduocatus patrociniũ pᷣſtare cau
ſe paupeꝑꝝ:qñ videlicʒ videt eos in tali neceſſitate..
non videt vbi als eis ſuccurri poſſit:tenet᷑ de neceſſi
tate eos iuuare.et ſua ſcientia elemoſynaʒ facẽ xj.
q.iij.paupeꝛ.Sic medicus ⁊e medicina ſua.x vtroq;
põt intelligi illud ſa.j.SGubuenite oppꝛeſſo. Si eĩ
⁊ tota ſda ſua hic remunerarẽt᷑:quã m ercedeʒ expe⸗/
ctarent ipᷣi a ceo dæ tota ſcia et laboꝛe ſuo:immo eis
rñderet:recepiſtis mercedẽ vr̃am. Sicut ergo ⁊e con
ſuetudine videmusꝙ illi qͥ accipiũt petitõem et pꝛo.
pinas ab amico magno:iuuãt eũ cõſilio:⁊ placitant
in cauſis ſuis:nõ accipiẽo aliud ſalariũ ab eo: ſi em
aliud peterẽt:indignatus foꝛte dñs totum auferret:
Sic in ꝓpoſito:Qui ſciẽtiã/ſapiẽtiã linguã/ et osla
xo accipiũt:niſi euʒ in mẽ bꝛis ſuis iuuent aliud pe⸗
ten do ſalariũ:timere poterũt ne totũ amittãt. Ari
ad ſecũdũ pᷣncipale/aliqͥ illoꝝ młtiplr erꝛãt:et a vera
illoꝝ ſcientia turpiter vuiãt:a ↄtra vũ et pximũ.
umo falſi iuridiciſcõtra deũ ſpecialiter peccãt:
qꝛ cũ ipᷣe ſit veritas:ab eo talentũ et armatura acce⸗
pta:et ꝓ inimico ſuo falſitate ſua expẽſa:proditoꝛes
eos oſtendit:et mẽdaces:cõtra ꝓmiſſionem in bapti
ſmo factã. Diere.ix. Extẽder̃t linguã ſuã q̃ſi arcum
mendacij.⁊nõ veritatis. Seqͥtur ſagitta vulnerans
lingua eoꝝ. Nota ⁊ iſtis multa:MHiere.v.Et cõgꝛue
or lingua eoꝝ ſagitta. IJpᷣi em̃ ſunt ſagittarij vyabo
li:u:qꝛ ſicut ſagittarij ſeu baliſtarij cõducũtuꝛ ad
cuſtodia caſtroꝝ et manerioꝝ.qñilli qͥ ſunt ibi.timẽt
inſultũ ab hijs qͥ foꝛte iuſte eos inuadũt. Ita ſymo⸗
niaci et iniuſti reꝝ quarũcũq;:ſiue eccleſiaꝝ.ſiue ali⸗
an iniuſte vetẽtoꝛes/timentes iuſtis alioꝝ qrelis:ab
his ꝗ iniuſte vtinẽt/ expelli et pꝛiuari. Iſtos condu/
cũt ſagittarios et ſtipẽdiarios.Tũ qꝛ dyabolũ in ca
ſtro ale cuſtodiũt/ ne expellat᷑ et us intret:qñ vide⸗

/
7772
A xiiij.
licet concubinariosvel nõ reſidentes/ vel ↄotumaces
vel quoſcũq; peccatoꝛesſꝑ appellatones vel alios ꝓ⸗
ceſſus pꝛophanos ⁊efenduũt:ne coꝛrigãtur. Zuũ quia
ſagittarij ſubito et quaſi inopinate et ve longinquo
vulnerãt. IJta iſti in longinqᷣs ꝓtibo exiſtentes/inopi
nate ſagittabant:et unpediet iuſtũ ꝓceſſum:ꝓ pꝛohpi
bitõnes et cautelas et cõſilia peſſima.Sic ergofunt
gladiarij/a ſagittarij dyaboli.væ quibus in ps.lxiij.
Exacuerut vt gladiu linguas ſuas:intenderũt arcũ
rem amaram. Caueãt illi in arcubus de qbo Hiere.
ix. Extenderũt linguã ſus.quaſi arcum:vt ſagittent
in occultis immaculatũ. Subito ſagitta bant eu:et
nõ timebũt ⁊c. Et quia non timent alios immacula
tos ſic ſagittare:ipᷣi iteꝝ ſagittabũtur in pena. Pſal.
clx. Quid detur tibi aut quid apponatur tibi ad lin/
uam doloſam.ſagitte porentis acute cum carboni⸗
ns æſolatorijs.Et iterum:ſagittas arventibus ef⸗
fecit.Et niſi conuerſi fueritis gladium ſuum vibꝛa⸗
uit/ arcum ſuum tetendit.Et iten:arcum conteret et
confringet arma:et ſcuta cõbuꝛet igni. Ybi diſſipabi
tur arcus belli:E ach.ix. Secũw errãt contra pꝛoxi
mum lingua ſua multiplr. Sicut em nouacula:bur⸗
ſa ſcindit. Yta lingua illoꝝ burſam ſeindit multoꝛũ:
dũ eoꝛum vvffectu vel actu/ſua amittũt.Se qbus in
ps.lj. Zota die iniuſticiã cogitauit lingua tua.im⸗
mo liugua ſua iuſticie guttur ſcindit. Seqᷣ tur:ſicut
nona cula acuta feciſti vvolũſſedens aduerius fratreʒ
tuũ loqbaris.Et ſignãter pᷣmittitur ibidem in Ps.
Potens eſt in iniquitate. Potentõꝛes em̃ ſunt qᷣmo
nibo:quia falſus ſapiens inimicusxpᷣi et pacis:q pa⸗
cem quã xpᷣs venit in terrã facere.aliqn ſubdit men⸗
bꝛo dyaboli epᷣatũ/ vel terraʒ ſeu poſſeſſionẽ aliaʒ:q;
omnes demones facere nõ poſſent.et de tahbo factis
multũ gloꝛiãt᷑:intãtuʒ ꝙ qͥ melius et cautiusſcit ta-
les cautelas ⁊ ↄſilia inuenire:ẽ gloꝛioſioꝛ. Ideo con
grue dẽ. quid gloꝛiaris in malicia ⁊c. Ytem in erroꝛe
et culpa. Primo aſſimilãt latronibo:q nolẽti eis con
ferre:minãt᷑ ſpoliatõem. Ita iſti nõ dãtibo eis mune
ra et honoꝛes:minãt᷑oñdut etiã eis vultũ turbuletũ
Vlocantes eos duros et miſeros. Ita ꝙ multi talia
vidẽtes eis dãt:redimẽtes tpᷣs:quomiam dies malos
ſunt.Et ipᷣi credũt hr̃e iuſtu titulũ wvonatoõis. Dʒ ita
iuſtũ hñt:ſiẽ latrones qͥ a trãſeũtibo captis oblatum
vłeytoꝛtũ recipiũt:ne eos ſpoliẽt ſocij fuꝑ. ſa.j.im-
mo peioꝛes:qꝛ immobilia aufert. Secũw in erroꝛe et
eccato aſſimilantur mercatoꝛibus equoꝛum.quia
Renr illi pecuniam recipiunt pꝛo ſilentio ſuo ne vide⸗
licet equos apud emptoꝛes væpꝛauent. Ita mũdi ſa/
pientes pecuniam aliquotiens accipiunt vt taceant
quia foꝛte conduci non poſſunt vt contra aliam par
tem loquantur. Vnde cum quidam iactaret ſemul
ta pꝛo vna aduocatione recepiſſe: Alius reſpondit/
ego plus accepi vt tacerem.quod patet eſſe iniquum
et periculoſum.quia aut tacet quanw veritas eſt di
cenda:et tunc perit veritas / pꝛopter tacentis defe⸗
ctum. et iuſta pars oppꝛimitur: contra pꝛeceptum
ci. Na.j. Subuenite oppꝛeſſo. Vendit etiam chii/
ſtum qui eſt veritas:qui enim veritatem pꝛo pecu-
nia negant vel vendunt.uʒ qui eſt veritas vendũt:
XI.: q. i. ,v0 vel .
ricenda tunc tenetur tacere. et ſic accipit ſalarium
pꝛo illo ad quod ſine ſalario obligatur Et tales in
fine dicent illud ſa. vj. Ve mihi.qꝛ tacui:monne ſi
lui:et venit ſuper me indignatio tua wumine.Sed
dicent:vbi pꝛohibetur hoc:quibus dicendum eſt:q;
aduocationem vendere licet:ſilentium nunqꝙᷓ vel di⸗
cant vbi licitum eſt vendere:quod non eſt.Lercõ aſ/
ſimilantur falſis mercatoꝛibus qui ementes væci⸗
piũt malo medio.in qͥ volꝰdat cãm ↄctui vel ĩcidit in
lpᷣmõctũ.ſiẽ pʒ.c.x mercatoꝛib.xiij. Ita iſti acqrũt.

Abijt. Mota. V.j.iiij. Si vVo veritas non eſt

xj.

xij.

Exemp

xiiij.

xv.

Eremp.

xvj.

Aduocatus.

falſis medijs. ponderando negocia cliẽtibꝰ pluſqᷓ eſ
ſent põderanda: Gicendo:ꝙ multa ſũt penicula⸗ la⸗-
boꝛ:vbi nõ ſũt. Vbi em dat wlo inducit receptoꝛ vi
det ad reſtitutõem teneri: quia fraus et wlo nemini
bẽt patrocinani. Ita in ꝓpoſito: vbi wlus vat cãʒ
ↄtra ctui:vel incidit in ipſu otractũ. Quinto in fctõ
aſſilant᷑ monti erhne:ſeipſos inuidia ↄſumẽtes xeal-
terius lucris:qñ videlicet vnꝰ plus lucrat᷑ ve cliente
ſuo:q ipſe æ ſuo. Vñ fert e tali: cũ didiciſſet ꝙ ſo
aus ſuꝰ vitulũ płꝰaccepiſſet ꝙᷓipſe:⁊ ideo nõ ex coꝛve
loqueret᷑:rogatus/vt ſoꝛtit᷑ caulã cefenderet: Reſpoõ
dit vitulꝰ ita ſtringit guttur meñ:ꝙ loqui nõ poſſũ.
Tales obmuteſcẽt in penis. Ps.xx. Aduta fiunt la
bia wloſa. Et impij in tenebꝛis conticeſcẽt. j. Re. ij.
Bexto in erroꝛe aſſilant᷑ hereticis:et ad litterã falſa⸗
rij legu vocant᷑ hereticiin iure.ĩmoꝙ tãto ſut hereti
cis peioꝛes:qꝛ heretici ignoꝛant abutunt᷑ et falſificãt
ſacrã ſcripturãet iura eccleſiaſtica: Iſti aũt ſcienteꝛ
abutunt legilo:et faciũt medicinã moꝛbuʒ nutrire.
Ey quo ſequit᷑:moꝛbos qui legibo ſanari eberẽt eſſe
ſpatiſſimos eſpatiſſimꝰ moꝛbus eſt: qñ moꝛbuʒ
nutnit medicina. Et emplaſtrũ vnlneris piculũ au⸗
get:et qn wvloꝛẽ angent: vł in ꝑiculum vertunt᷑:q ad
ſaluteʒ oꝛdinant᷑. Sic mõ appellatio etꝓuocatio qᷓ.
oꝛdinabant᷑ in medicamẽtũ ↄtra bꝛigari et falſita/

tũ moꝛbos:illos nutriuũt. Et illi ſũt peſſimi medici:

xvij.
Exem.

xviij.

q ad huc effectu medicinas oꝛdinãt et aficiũt. De q-
bus exemplificat Herñ.væ cõſideratione li.iij.c.vj.
et idem.t.iiij. VUn inuehit atra appellationis abuſũ
ſatis Ralcnet et rationa bilit Quãtos inqͥt nouimꝰ⸗
appellaſſe: vt interim lict qð nunq licet. nõ nullis
etiã quoad vierũt licuiſſe appellatiomis ſuffragio.
nepharia ſcimꝰ:ſicut inceſt adulteriũ illud inqᷣt qd
fuit bonis in antidotũ:verſũ eſt in venenu. Appellã
tur em bonia malis: vt nõ faciãt bõ. Seniq; appellã
tur epiſcopi:ne audeant illicita diſſoluẽ motrimo⸗
nia vel ꝓhibere.appellant᷑:ne rapinas/furta ſacrile⸗
gia/et que hmoi ſunt:audeãt pumire. Appellant᷑:ne
indignas pſonas et infamesa ſacris bñnficijs / officijſ⸗
ue repellere ſeu amouere quenat / et ſic qd inuentum
eſt remediũ reptum eſt ad moꝛtẽ. Sequit᷑ ibideʒ Et
cur ab iniqͥs appellati/ nõ veniũt oſtenſuri ſuã inno
centiã aduerſariarũq; maliciã auicturi.Dico quod
dicere ſolent:nolumꝰ vexari fruſtra in curia. fouent
appellantes.melius eſſet wmi ſedere ⁊ talia vſerere
luni ꝓpꝛio cedere:ne longo et tanto itinere fatigarẽt᷑
Mota. T. v ꝓviij. Septimo in factis et erroꝛibo ſuis
bꝛutis alalibo afſilant᷑. Eſopus em̃ dicit aſinꝰ/ cuz
ſit aĩal rude vadens inter frutecta:paruas aues tret
Tænidis ſuis ⁊ etiã ruditate ſua nidos illoꝝ ſbu ertit
et ideo eſt eis valde odibile aĩal. Ita placitatoꝛes/2=
patrie ductoꝛes/et pauperũ tortoꝛes ompis etmi⸗
nis paupes et ſimplices trẽt.Aliqñ ꝑ ſe:dicẽdo:vẽæ
mihi talẽ terrã vel tale eoei:aui⸗ eſſet mihi qui-
etũ:vel da mihi tantã pecuniã ꝓ filia mea maritan⸗
da/vel alia cauſa: vel male erit tibi: qꝛ ſic vel ſic:vel
talia feciſti:imponendo eis qᷓ nunqꝙᷓ fecerũt. Vel ſile
ue aliquid fecerũt ipſi nimis hocaggrauant: adden-
do etia ꝙ multos habet emulos. Aliqn vo iſta faci-
unt ꝑ interpoſitã pſonã cautius:ſed nõ caſtiꝰ. te g̊
nũcius ſathane ſimplici miſſus dicit: fac ꝙ talis ſit
amic tuus:Alioqͥn cauſa malenbit. Et ſic dũ p ſe vł
pꝓ aliũ facit/q aliqd in oꝛe ſuo ꝓijcit᷑:ſicẽ in oꝛe canis:
ne latret:midũ ideſt wmũ vel poſſeſſionem ſimplicis
euertit/eũ pauꝑpãdo et ſibi qappꝛopꝛiãdo.ꝛ iõ ſepul
tura aſiniſepeliet᷑. Cuiꝰ pelłideſt poſſeſſio mobiliuʒ

et immobiliũ/ remanebit excoꝛiatoꝛibo/ caro canibꝰ

ideſt vermibo et aia emonitv. Et hoc ꝓpter miſeriã
mopũ ⁊ gemitũ pauperũ ad ceñ clamãtiũ. Aues eti⸗
am pꝛedictelvt dicit inſidiant᷑ oculis et wꝛſo aſini:q

A xiiij.
earum nidũ ſubuertit/roſtro et pedibo in euʒ impin⸗
gentes: et ſpecialit vbi vulnꝰ aliquod in wꝛſo appa⸗
ret. Yta ſimplices dãnificati tali maledicũt:rogã⸗
tes: ꝙ æ eis vindictã accipiat. In quo teos nõ lau⸗
do:qꝛ pe ccãt.Et cũ eis aliqð malũ acciderit ſicut
ons illoꝝ eos ſpoliat. ꝗpter vfectũ cõputi: vel aliud
ſimile:vel amittit ꝑ ignẽ vel fures/vel moꝛta litatem
oues / vel boues / vel filios/vel amicos:vł mala moꝛte
moꝛitur:ſtatiʒ exultãdo dicũt. Ecce quid ei accidit
pter iniuſticiã ſuã. Pꝛopter iniuſticias em ſuas hu
miliati ſunt: In HNI.E ppra iniurias qs nobis
intulerunt æ vtriſq; in ps. Ivij. YIniquitates opamĩ
in terra:iniuſticias manꝰ veſtrẽ ↄcinnãt Et cito p*
letabit᷑ iuſtus:cũ viderit.vindictaʒ:ſupple talẽ. Nõ
B. j. ar. ij. Aſſilant᷑ ergo ſymie.que ẽ aĩal ĩ iuuẽtute
ſociale aliqualit᷑ placidũ. Ged in ſenecture eſt aĩal
odioſũ et dãnoſũ res aſpoꝛtãdo:mmos diſcooꝑiẽdo
et moꝛdendo. Sic iuuenes ſcolares in iure ciuili vel
in banco/pꝛimo vel ſecũdo anno ſcola redeuntes:
ſut omnibo gratioſi:ſociales:curioſe oꝛnati.Ab oĩbo
vicinis benedicũtur:bñdicit᷑ etiã mater q̃ ipſũ poꝛta
uit. Ged cũ ſeiuerit modicũ placitare et nocere vicis
ſuis:et eſſe attoꝛneatus et aduocatꝰj et hmõi:accipit
ꝓpinas a magnatib ſic ve eoꝝꝑ aſilio/alijs pᷣponit:fit
ſeneſcallus baliuꝰ iſcit leunculis pꝛedã cape:et ſy⸗
nla creſcere. Tunc optet ꝙ faciat onmm ſuum lucrari
Aliter nõ reputabit᷑ ſapiẽs:nec maioꝛa ſperabit. Joõ
apud ſe cogitat:niſi repoꝛtauero tãtũ æ officio meo
quaãtum pᷣdeceſſoꝛes mei vel plus/ amittã ꝓpinas et
officiũ meu:qꝛ nõ placitãt dno: niſi qmłta repoꝛtãt
et niſi inuenero nouas cautelas/ſeu pꝛudentias/et ſſᷣ
tilitates / et ↄſilia extoꝛſionũ/2⸗ augmentatões reddi-
tuũ:nõ reputaboꝛ ſapiens. et iſtis ⁊ alijs hmõi cauſ
oceptis et cogitatis:fiut crudeles leones infernales
Bya bolici:nemini parcẽtes: niſi quem inuadere no
audent Et ſic illi qͥ in iuuẽtute ab oĩbus bñdicũtnr
in ſenectute ſimul cũ matreqᷓ eos genuit ab omnibꝰ
maledicunt᷑ Et ſicut tali ſymie ligat᷑ truncꝰ ad collũ
ad trahendã eã croꝛſũ:ita peccata et male oblata/2
maledictioues viduaꝝ et pauperũ/ad collũ illoꝛuʒ xx.
ligata:eos ad infernũ trahet Iſa.xiiij. VHerũtamen ꝰꝰ
ad infernũ vetraheris in pfundũ laci. YItem aſſilant
ranis in facto. Vñ oꝛigenes ſupꝑ illud Exo. viij. Per⸗
cuciã omes termios tuos ranis. In oꝛiginali Rane
inqͥt ſignificãt clamoſas aduocaãtoꝛũ a legatões. in
talib clamoꝛibo lacerata eſt lex. Aba.j. Quia ſicut
canes lacerãdo pauperem vel cadauer: vnus accipit
vnã peciã:alius aliã æ tunica ſua:Et ſic pauperẽ nu
dũ dimittũt. Ita iſti in garritu ſuo vnꝰ accipit vnaʒ
pticulã v lege. Alius aliã:que nõ eſſent ad ꝓpoſitũ
ſi b examinarẽtur:h̊ ſolũ ad legis abuſũ ⁊ veritatis
pᷣſſionẽ:⁊ad pauꝑũ ĩenudatõʒ. laceratõʒ. bñ ã̊ di
cẽ poſſit illð. Ro.iij.Legẽ vſtruimꝰ. De h. nõ A.
Eij.xxviij. Et in talib clamoꝛibo freq̃nt᷑ vificat᷑ illõ. xyj.
Aba.j. Facta eſt contradictio:potentioꝛ:et impiusꝰ·.
pꝛeualet aquerſus iuſtum et non peruenit vſq; ad fi⸗
nem indicium facta eſt contradictio legiſtarum et

aduocatoꝛum potentioꝛ:ꝙᷓ veritas. Ouia ſi otens

xix.

et iniuſtus habeat ibi caulam aduerſus ſimplicem ⁊

innocentem quantũcunq; iniuſtam. ipſe cũ pecunia
ſua habebit omes aduocatos ĩ cunia vocabulo chꝛi⸗
ſtianitatis vel omnes ſergãtes in curia regis intãtũ
pauper et veritas in nundinis illis nullum vena-
lem inuenient vel omnes ey alia parteconducuntur
vł quia dicunt quia nõ audent timoꝛe partis. Tũc
opoꝛtet ꝙ iudex ex officio aduocatuʒ cœtilli. qᷣ foꝛte

non ita ey coꝛde loquitur amoꝛe vidatus:ſic amoꝛe

nummiconductus. Quia pꝛouerbium eſt: lingus
cauſidica eſt damnifera: niſi funibus argenteis cir⸗

cüliget Iſtum ergo ſegniter agẽtẽ. Alij cum multi⸗

2ðð

Sen

igfiti vni Nlini; un
n ieniumn nann luin
lrineintomini neelige lſtst
lar Genenit gi nipar Ellurr nie
Ncgeinfimürſt nonnianamuln
norbir dfect inanbilzmii n ane
cinnticor Yditfinullainnmnik ͤͦ
ſtuquenoihuenictadnocati vcl ad
Eipſalanio dimdareet ononere af
lbentiofslis y verͦ ſiglus erilla gte
ndit uni driz cyluſtias deiuſ
ſogvuntſeonoouni. Ovos reprtheit
cs Oingemniß iuſtii oemim
HM eeklog noͦopan rlogt i
oafiniank unondls Denallol
nnu Dinnſi nones dilgnis gerat
metbabentinterſe glidinaſzoffiaa
zaiftcuis imiiung ninin
ſponisgrin uan tinococtnigri⸗

zetſpenduen
t RN
Qasund uldanet
becct aälku
amthnen g N enahn
lbauc ta
ſtare velf nevelttecti ccin neli
entitaguee l
tacnEn enud Jj. = glamoꝛeet catꝰ
nntriſgin ce nic , H iciũ e r . *
g ir nra Kiadae⸗ .
Ain Punn rktrd WH trrekegie mecer l D Plree er A
aliq nt vn⸗ re da Thte 02 quodã entẽ acij nõ moꝛ ea eri⸗ .
gwalle gere ndticten Mat n tun odã tẽ et nõ eſt Areea eoredi * B
ada tpla oſym gg. Et reli natimi aduo otral noreg: ulri edit illa „„„
noſü id e. fupple n H mo: qᷓ cato ſe⸗ legẽ m iũ/ ui oquio et mmihbi .
H ”MW Heaneag
n andlſ enesſchl, no lltecidl eanirs uererer Na õ cauſa auit: in canſes anlegenguoeiſo nö mihin
ngnſtoter lare 0s diſc⸗ l tates in liaſcie e Riapondt wnnn ban i8 liũ im ere po illo abui hi iniuri⸗
cdich iſociag Uno binirelhlt eh nneniẽ ntig eſpo foꝛtũ mt poſt et ii petrã tero/ vendi em̃ ↄſiliũ af ĩ⸗
ciſacüin dales: eſen Aecl hmõi i ndit. e cau tange ip̃i radit etr p lcar iliũ cũ n multis/
troen rmolich eti n Aetl t noq h bliui lenti ppb las fil ſeckarig⸗ oerſooc ad ho Et ſi ipſi d quõ co cl⸗
ma⸗ — inatrin W cuit li abnii oni tr. 33. id möip ngendi ris: et rilla uocat cauxi ſicmoͤnetlir cotra
— ataren ſat iGua in ca tradidi ſeno heec lilfalſi offici. pte aliqᷣ os 20 liatu dcknERTl
Ns ba, ic aluo jetn Uper d et cli. ã ſuã nſis m di verbũ P ſu ualui ſi er lu alibo 148 d ucit 208 lite oſi⸗
, c t⸗ Cceren c clien loqui eis ſea um uccũb .ℳ6 m cro v v 89ducit: qoa ahatſiſon. 7
re Diſe coxoſ. eth Cikeſic ralis tes et ui m 6 m gioꝛi o. ne⸗ erc ni?/ſa ria et t: zmuᷓ udiẽ po en
nc Crlen lligolioſue 7 farnſmimell teſt enda menda oꝛis effi. ceſt vxt ſi atoꝛe⸗ equũ Hõä s ad terüt
repon⸗ optet nchle⸗ Alijs c imen pula es etr ſi ciũ. Et ciũ. ica ci⸗ vt ſint ſe 8 D ys lucrũ cenarij hin guerſari
epolahlk ſzpi ncibnrtiehe⸗ unt , eli eaſte er Et nõſe ni Eluet helfi boluſocz yn H ſari⸗
ntarn Se Oron cihe Ralnt &adern eſtes ialit v 6 ſolũ li nlirnd in pen doeirluengn anriniludieiin
— imß⸗ ecß⸗ a8. & erar c e tm a bip in o nẽ & a. Et n lu vank Ecce quõ
teones etaucro ti Nan bicent ales i⸗ imul: nfoꝛ garent nda eſt igelo ninez aſſt ũ ino icut hi g at ergoſſi
eno n . o tati gbir H nfoꝛto er ian qo ſcirẽ hri ſum quo umant Ficio: af. babe q; iuſtũ Ut
nndclanüninnlg oftgan Rrrolnuter⸗d, uo: op ꝛes in e etes lo go eos tt⸗ nütta l⸗ ok ocficla fns enges ec, eſe
woMtla tommn nati⸗ itt gur. Dd piſco er adt; ita illi ati fuerũ hic di⸗ oni Nae vider enſũ
llia las caut no: niſiq pina ationẽ ere de .„Qui⸗ s cni opatu aditiõ . qꝛ? inr cliga erũt dign adil det;
Ullig extoꝛſt elasti. lta oſt lari E/ſen ope ei⸗ la om̃ nſcũ laud odes mo nan? ohent. tadm e exer oꝝ ad
— — uz ad eſp eis ob tlengn artign unẽſi 1o aſſila gladij q̃if. odi cuerũ oꝛcht
4 7 au lenti ell Wwmũñ id faciẽ ationẽ. lat Artifi. in 1 rios nti ij ꝑt aſcicu wuipiſt n ac. mes
ogitat plens igment ntlasſerd lariñ nõ o édu w nẽ. to pt⸗ ces re erroẽ 1 voc in fact es vul uliad in Et ſicu
rfiüt emeen. tatöcb rete riũ/ 2dinati⸗ mu eſokennen nuu Sõ õ id oburẽ alio at
nem iit aud Talijsh leccl lent nec intr tis: veli erres ateri⸗ unt ſe ci⸗ edliat. leraranem erüt: rẽdũ da⸗
nemini parci Si 18: di aro nini einoꝛdi is pui epꝛ iquẽ ijs. vt In po tradent
icilicnimen llezlennt nocf nuc Biem omittã ae Kolg nunn rpen dꝛdi vo iden eced Emer ho ps. xij ent
lcllliqin un ·niſi ginfen apei edic“ tt me:qꝛli⸗ ti is cu tario vocalibo t ſibi ente. nerut: c libe xij. Deci
en riunie ”M M ani
Ethuttali coogenyn ſclc iuſt ico inci mm Hõ im ſa⸗ dD uantũ iu in i ltaltrtf nmng inn
ei eſi iſmeln enutabo gita: E. Ibi urabil arte/ ientſenellen denn ri vaſſa⸗ ignẽ mirr Poſt ulti⸗
ein gen A. omnh eã p ſe nenohng. es:ni multi i. enollema eg genn ee õ irca tmi sl0
ts pidi peccat. ncacolii libᷣ alarn⸗ Fdeefinllan iſi in iinnenn ema i ntes et poſt ipſi raiſtinn, biet noꝛibo
aehernen get maleoh colli entiꝰf. o defen let adu innemt dſ ad iuntn udicẽ dicent dͤeh ellace adl nie ici quilib
üfab penes oblatit tendũ alſa eᷓ gere ocatũ cãgᷣ duoca nl patri⸗ bnobi es: dii ienteſ̃ ibitũ puidẽt et
naberis et Ila nii collij illo lo it lu 46 verã et vm vel uãtũcũ tõis ini eett. bis et n eta eri uo i .ſcðo pꝛi⸗
Uno⸗ IIn pfundül ii. Gerüt „ cen nt᷑:ſed cpꝛin iplus lere. et f. toꝛẽ/ in⸗ tu nẽ inf. et ſic fauo nobi⸗ elud alſa
Norlgenesſt .laa Yten Bnnc, Fiiij 8. Br vele vrr, c̈in exilla oꝛts 7q velni r ini erni. Ps choꝛiſa ꝛabilẽ 3. Ma unti⸗
mios tuo aſop llud aſſilant I. ſen vere vpand. ſticiã pte ver aliqͥ il it en Brkeregf 8.xxx iſãtes e:et t. laz hab a2
grani. Eo. pii rpe eſt vtiqʒ ij .Du Dei er/ loꝝ oart 5 nũ:mu .Eru quil alẽ d emꝰ
— oꝛiginali Ra gratia milant 7n6 0 nafogannnne quoridhe enec hal uſtatznki nt im liuz traſott
ataeltle zi allegato n tur/ Winceſi went. pari v mini: it ps. lvij die et i et finẽ ſitate E in ſu dloſa pij et de Hit
opaupen ex. Aba.j deb. in urlet h Renmlie t loꝗ n: rect . lvij. di fe ſa li nẽ qui .eſpij upꝑbia a quel ducã
em vel J. Quiaſi tñ h babent i⸗ 0 8. De nit. N eiudiſ l⸗ icet ix. dicẽ lexp pinis. E 7 in oquũ 3
sallia den velcadauer: uuſar ſa abẽt t inter nes / di mali ono i icate et ne verg cgal. ꝛedictis t goaldonu
tunicaſua: nuscll apſoni⸗ canda r ſe q̃ſi iuerſi⸗ is lo in erroð poſequẽ Erouerſu s ſe A.xxj. one. Mo
Naiſtiin ga aſua: Etſicpa it baneei. vinmhllicnn iis beresttert v ro? pꝛec equẽs i iciũ ꝓf. eſt retr quit᷑ err xxvj. A 0
— nboſenn tio inuicẽ n lucro q́ᷓ igat rſa offici⸗ tis de erbi rcheb nb udiciũ erer oain i rny⸗ 4 alũ
Alius aliã:gueno geclpityniz ne:faci copula dãm as. quẽ tesde Bre 1fo⸗o oꝛſũ. v auertit ũc pᷣ diciũ: ſcribi
fetunß ſoli enöcſan zneit Weibrargdlie ni a da ieaeci s 2 e publico el anñ H zan wige⸗
panpi iͦadlegisahuſi aſti Gelvigra d u preu q; dũ v aedmodnv ed app omne dar p ven erndeſc e Raundg. .
Enudato, irſentun quent uz v alere i nus ꝛia ulpe⸗ ſi pꝛeciat pꝛopt tpal diciũ i mu icio xxvij
Ko. ij. . ncatihrlaennti⸗ e et homi pꝛeu nus p in ſu pꝛeual. oↄueniu 8 u iudi⸗ ab ei⸗ er qð ibq ũ in fo uera Ij.
1 ege ß ſtwin⸗ y bigdi iſta icidi alet qͥ h ꝛeualet a tenta lʒ in ſu int: cibo lciũ is. Et ſi⸗ et ill be ꝛ20 pñi. vel
intalivcmonh = p miͤtuͤt. At⸗ abet offteril ee⸗ tionen offieto S ato erer getnioflert
aſtnmatinn rin itli aferethorc pter lu fficiũ ntatio offici vonatſy :gladi. icit. ij ro ſme and is fieri
ctorpotenti illo, at x ho du xuriã li. tẽp ne l io ic en us S ij. Re. j uis ale magi
rſus uſex epotentiontt inpi 1 3 Ber cqtẽ pꝛeual licen tandi uxuni la alo 6 abij e F zuerti agis
rſiuſnmer ißaun ie omin rvñj vj. Trant 3q te⸗ enc , 4 Fabc oRotrene non eſt igurati krerr
1faci aloldi uenit ſchgafͤ/ faci es et a . Dic ſi luxu Gütar alazt rto me ppelb⸗ tetit. ꝛſu. S reuerſi ne de i oꝛ
16 ctiolegiſt * unt / v ↄſpir. c ſikli⸗ ria.Et ſi. gul am: vbriali monẽ que ſc Bequiti us:et iudi
Senmnin ſinig Qui nuntt qua el veoſ̃ Sieſa Rgunt t ſic de a/freqnt poſſun iic konkrge n 3 añ ap in IYſ⸗ ſagitt.
t ibiaulom aae ula ſipotens ſe ou agit. P ſuetudi ꝛvel er ulpes d alijs E unpet t cci foꝛte nõ i⸗ vy eã q pellatio a. lix. E 18
lerſus ſunpti be eniũt/ ꝛimo dine h ouẽti⸗ vaboli lẽ te tratis pr. inueni uerat nẽ er t in
untücungzimiuſtan p np⸗ cem! Edo/a ; quili ſic:ali⸗ abet one boli fa⸗ . ntia Iris el iuſtr nit. qꝛ i laud at ꝓp
3 uſtam. Mech bñ ccept ilibeti iqñ f. vel e quã i lſi qu retard reuo icia inni lunex e
ndn mun heannu 1 expedi o ſalari⸗ illo oꝛte x oditi⸗ nker ſe ent᷑ feci dat᷑ Sacroj alon tunt el ro.
Ebin cabulochin nm ire/0 ario: eũ ad ſe dcche en. ſe platei cit iuſtici itte ijs vel e ſteti teſtib·
onnesſchittsihulinn locht⸗ int anut Ptet teũ ad ſe veniẽ it ꝗ e rei ps xj s verij icia ra em̃ phibi t: qn vi et
onne ihe i ſlig egis intumn t ſe ua. El q vad aliũ nẽtẽꝓp⸗ tles int 3.xj. Di tas'i z alon que ibitoꝛij i videl
urin niinb llonll nn qᷣcu duo du td neaa! mitta P oſili nt eſt Bimi igeſt ge ſt dicit ſi iorinſta ſe
, . mittat ſoicẽ io h verit inute ſũ publi⸗ are. ſ⸗ ſupi. a ſẽ Exvi
om dh alnhntcant enn esg: nq; in c ctoꝛes us adte illũ: et lcẽs a⸗ patui 98 1 ſüt veri lice equit edeat: e i.
e att ncvyt ca: vl qui comit. wornerſigan ba ſi vis tuit f. noblintonen et qui t: fre .
n utntworteli 1 iuchcz eillami uerſis c Sice abeas illu nibus actae iuion ates luia ab oꝛrui E
, . eenece 1 us eſt onez. a fi. ⁊c boibonn,
. narune lilegn ibiplae and
en u ungie rin e re = centen t n ſ terra aa oane, incr. 4 malo. Peege
nnifra iifuibi poteſt ri uo a. Ali. cr. I.ij. ita fu iij erũt. pỹ om
. nid s ahenlih/ aſilio ideſt oſo fa ali⸗ larer r Gel FASncle s verit it inter Pꝛoſt t. pz. xiij
ngiiin Blde B de gdenfrg⸗ . Dee e tnr Edur fen nenſo ren oltanerden
reuolu nodũ ſi ant ſibi du uz ww o/vel 2 alſoꝝ: itas u. Rati veri ꝓſtr. cupidi
H rn wlenn lreevel pls ſorel Eil non po tio pa tas bſtemner ſes
delrbene ſee aloetgan n arere c PEikfens vuac- u tet. B ernet cupick⸗
“ cee s i qula abſporirina uj. Dec
5 tali icos n Re conſ⸗ um:nec ꝛouer xxi HSõ culos n eqᷣ; 4J
vetinet l Pin SReR nrn Eaci n er
uni io et imdl, eiſnecma 1s quii
r ner eq dich minſint non ate iller, H
. eguuasighoemungs uit q Gelaran
Hõ nia c i⸗
el nag om⸗ .
ormicſoedel
ñido.ve ug⸗
el nõ⸗

ArP. iij.

Exemp.

xxij.

Iduocatꝰ.

it ingredi capitulũ aliquoꝝ in viſionel et coꝛre⸗
adn⸗Grr inobecietes et falios ſe opponentes et
dola Laban abſcõdẽtes. Ex quo accidit: q; chriſti
eruꝰ bona pſona ad ſtatũ eccleſiaſticũ digna/exclu-
dit᷑: ſymomiac? intromittit. Sic ergo errauerũt ab
vtero/locuti ſũt falſa.in ps.lvij.
Etum ad ſecundum pncipale hec ſufficiant. WDBi⸗N
tu vero ad terciũ pꝛicipale videlicet que ſit pᷣdictoꝝ
erroꝛũ cauſa licet mite ſint cauſe:tñ vna eſt pꝛincipa
lis radix et cauſa Cupiditas ſc; radix ommu maloꝝ
et peccatoꝝ. ſeu amoꝛ et dveſideriñ diuitiaꝑ. ec em ẽ
cauſa cauſe. Et ſic ꝑ ↄſequẽs ẽ cauſa cauſati.vico qꝙ;
amoꝛ diuitiaꝝ eſt cauſa.quare aduocati leges et cau
telas addiſcuũt. Elident em ꝙ aduocati cauſaꝝ terre-
narũ care ↄducũtur. vbi aduocati aiarum ↄtemnũt᷑
Et vbiipſi repoꝛtant quadraginta ſolidosſiſti non
repoꝛtant quadraginta obulos. Et ꝙ illi equitat bo
nos equos let bene veſtiunt᷑:Accipiut munera a mul
tis:et cito ꝓmouent᷑.acquirant terras edificãt pul/
chꝛa maneria: vbi alij peditãt et ſũt miſeni ꝙᷓtum ad
mundum. Et cogitant ꝙfelices ⁊ foꝛtunati eſſent: qᷓ
taleʒ ſtatũ attingere poſſent. Et hec cauſa eſt:quare
tanta multitudo et quaſi omnes volũt leges audire
lucratiuas.quare parentes et amicdi filios nepotes
ſuos ad legũ mittuùt audiẽtiã. Quare ſcola legiſtaꝝ
habet centũ vel ducentos auditoꝛes:vbi ſcola theo⸗
logoꝝ nõ habet foꝛte quinq;. Agaꝛ em̃ hec ↄcepit tẽ/
poꝛalia lucra:et ideo dñnam ſuã ſterilẽ in hac vita ſci
entiam videlicet diuinã ↄtemnit.hic habet mercedẽ
in pñti:Alia in futuro.et ideo ab illis qͥ ſolũ vel pꝛin
cipaliꝰ pñtia attendũt:diligit᷑ hic in pnti pᷣdicta ca⸗
pit. Ideo em̃ multa illis dant/ vt pꝛedã amplioꝛẽ re
oꝛtet. Vñ cuidã dicẽti epiſcopo ꝙ admirabat᷑ q̃re
egiſtas et nõ theologos ꝓmoueret. Cu ipſe theolo⸗
gus eſſet. Reſpondit cani nõ ꝓſe panis datur: ſed vt
ouile cuſtodiat. Vltinã eis daret᷑ vt ouile cuſtodirẽt
eccleſie:et nõ potius vt pꝛedã et venationẽ repoꝛta/
rent.
Eſau qꝛ libent᷑ de venatone ſua ei dabat:Geñ.xxvij.
Sic a cecis diligunt᷑ mũdi ſapientes.Et hec cauſa ẽ
quare leges addiſcũt:vt talibo placeãt:et ꝓ venatõe
pꝛede:ab eis ꝓmoueãt᷑. Et ex hoc ſequit᷑ cauſatũ ſeu
effectus omniũ pᷣdictoꝝ erroꝛũ vident em̃ ꝙ ad illuʒ
effectü contingere nõ poſſunt ſine arte mẽdacijſ⁊ ſa/
gittis cautelaꝝ ⁊ pharetrarũ falſitatis: Omnia iſta
cũ eſau afferunt ad venandũ. et in tãta multitudine
tanqꝙᷓ; foꝛtiter fideles et wmeſticos fidei.et nõ feras
peccatoꝝ venant᷑ ꝙ qui volunt iuſte et pie viuere cũ
xpᷣo quaſi vbiq; ꝓpſecutionẽ patiunt᷑:intantũ ꝙ ſunt
quaſi ꝓplexi:neſciendo quid eligendũ agenduũue ſit.
quia ſi alijs falſis in ↄſpirationib et duodenis ⁊ per
lurijs et falſitatibo ſe ↄfoꝛmẽt:dãnationẽ incurrunt
eternaʒ. Si vero alijs ſeↄfoꝛmare voluerint:nec eoꝝ
odeſcendere puerſe voluntati inſidiant᷑ in occulto et
in publico:ſicut lupus agno ⁊ miluꝰ pullis:eos in di
ctando diffamãdo/accuſãdo iniuſte ⁊ vexando inſo
cietatibo ſuis et ↄgregatiõibo ſuis vilipẽdẽdo:intã/
ti.ꝙ tedio affecti dicere potuerunt/illud Sañn.xiij.
Quid eligam: ignoꝛo. Si eniʒ hoc egero:moꝛs mihi
eſt.ſi autẽ nõ egero:nõ effugiã manus veſtras.Et il⸗
lud Yob. x. Gi impius fuero ve mihi:eſt ſi iuſtꝰ nõ le
ua bo caput meũñ afflictione et miſeria ſaturatꝰ. Dec
etiã cauſa eſt dilationũ er longoꝛũ ꝓceſſuũ:qͥ in arte
et curijs fiunt aduocatoꝝ:ſq; Rcue capiunt. Si
em cauſa ſtatim veterminaret᷑:nõ eſſet multũ lucrati
ua.Et ey hoc ſequit/ qui pecuniã nõ habet:nunqꝙ;

cterminabit.qui vero in pecunia abũdat: diu expe

ctabit: quia diffinitiua ſententia in longũ ꝓtrabere
tur minus ergo veraciter incipiunt ꝓceſſus ſuos di/
cẽtes. In ei nomine amẽ veraciꝰ dicerẽt vt freqnt᷑

Iſaac cecucienti.ꝓpterea em̃ diligebat Jſaac

N
ℳNh,
WNWD iiin ,rcmnue aj d ilnen
. . li⸗ mumgah nicil. vcniss
innũmni nomine:amẽ Quia ibi pecunieò bedũit n nae Sole nene⸗
omnia:et in curijs illoꝛum potius nummus qꝙᷓ œæus ihirilaii cornin vla
audit᷑ et expeditur. ſiblli t l te i limen in
Quarto videndũ eſt quõ minꝰ veraciter ſe excu⸗ Ars. iiij. ei ecun e itnde n G
ſant. Aliqui em illoꝝ dicut:neſcimꝰ cauſã quõ vefen xxxiij. gitg thinnen tctih d⸗ icrdi
dimꝰ eſſe iniuſtã:clienti credimꝰ.ſi nos vcipit:picu ehs tönedobi⸗ erniſrene⸗ en
lũ ſuum ſit.leges ꝓ vtraq; ꝑte adducipoſſunt:anteq Hat giechnß ue nne⸗ ain
veritas p iudicẽ veterminet᷑.cuiꝰ ꝑs potioꝛ ſit: igno⸗ garetm cndtninli gniſelhe
ramꝰ. Quibo rñdet᷑ multiplicit:oſtendendo ꝙ videt᷑ gelcet, enanmnin oͦng
hoc nõ ſufficere. Pꝛimo:qꝛ ſicut vnꝰ cliens iurat ptẽ ſontnn niinlhin ana Se
ſuã verã its alius ſuaʒ:et hoc aduocato ↄtrarie ptis Olanel richitlin Gcötn amg
iuraret.quare ergo plꝰ credit clienti ſuo:niſi qꝛ dat rilii , wan Nbius. deaan
pecuniaʒ: Ocdo:quia ſicut ignoꝛãtia nõ excuſat ſa⸗ lltein nawti dſtolmnd⸗ rit.
cerdotẽ in his que ad officiũ ſuũ ꝑtinẽt: AMal.ij. La⸗ riciienlnmigin guateu
bia ſacerdotis cuſtodiũt ſciẽtiã:et legẽ exquirunt ex mionicier Giennimeoic, ſe
oꝛe eius:nec medicũ ab irregularitate ſi aliqͥd dimit ſotnere⸗ 6 Ptumiſcißefn
tat ve ↄtingẽtibo: Ita necaduocatũ a peccato ⁊ reſii mnd ſuhnatni ecuniufoclh 1n
tutione:ignoꝛantia in ſcientia ſua ſſicut patet in ſũ⸗ gcitifet Se⸗ nirduclachonn
ma ↄfeſſoꝛũ.li.ij.ti.v.q.clxxv. Secũdo rſpodet᷑: lio rüiij uutlie Wil mäftäntt
veritas in pꝛincipio cauſe ſit obſcura tñ qn materia xun. nekct) aunnunnnt ſkibain
eſt diu trita et diſcuſſa:raro vel nunꝙᷓ eſt quin appa tumgnit Gichecun cmu it
reat que ꝑs ſit iuſta:et q iniuſta/⁊ tũc tenet᷑ infoꝛma it edicl oſhiald Ctpp Anilhii
re clientẽ ſuũ œ iniuſticia ſua:et ſibi ↄſulere ꝙ ceſſa⸗ Eens Etl Niat Aucy vn ide
retic ſi nollet:ad minꝰ ipſe ceſſaret ſtatim qũ habet ſirpegt ivoͦcſef tots E.
cauſã veſpatã:et ipſe incipiet eſſe actoꝛ et defẽſoꝛ ma lnb egiali Ftuin omncllus
le fidei. Et ad hoc iurãt videlicet ꝙ nõ væfendãt ꝑtẽ nnſ iucficcit ,ini en. Eti
falſam:et dimittãt deſpatã. Sed heu nõ ceſſãt:ne n eſer cquürucightant
vel ſalariũ marꝰ/vel famã amittant:et ſic minꝰ repu H

rirn i⸗ lucrũ ercitund amitterẽt in tnturo⸗Tlab huer
illis falſi reputent᷑ quoꝝ pecuniã receꝑunt: vł ab eis Ne⸗ mide⸗
patiant᷑. Judicũ ergo Sibigar quãtũ poſſunt:in pᷣ/ nigatei nnninn
ludiciũ et dãnum alterius ptis/ vel dant ↄſiliũ cæ die lcicſtctcona ark⸗ —
amoꝛis vł cõcoꝛdie accipiẽda: et ꝙ pacẽ faciat:a ꝑte gi⸗ Donümalozetechun ii i
iuſta aliquid accipiẽdo ð qua mipil iuſte caꝑe poteſt Dltſunr ſpünlterlendſtipaſ
qꝛ hocno dat volutate abſoluta:ſed ↄditionata: ſiẽ Apconetendd nalü nd cloreapparen
nauta ꝓpijcit merces in mari:ne plus ꝑdat:ita bic re⸗ Dit Iitulez nunen, rtan iimn nalul
dimit iniuſtaʒ vexationẽ. vel ſaltẽ ad hoc agit:vt ꝑs leſcla eubſcicut. Dicits malu bonum.
iniuſte leſa remittat expenſas ⁊ damnaique in placi qii eg Etintiti iſud ialitans no⸗
tando ſuſtinuit ad que ⁊ iuſticia ↄmuni obligatur. ſoauſan veru i pouptata cömm porent
omnia hec fiũt cõſilio impioꝝ/qui nõ reſurgẽt in m nuneracifalitate Obuut ſlollsln
ↄſilio iuſtoꝛũ ad ſalutem:quia conſilium vei ſpꝛeue⸗ eiiſeng heberpcioꝛi gre ſinegeins pa
rut: Luce.vij. ALegiſperiti conſilium vei ſpꝛeuerunt. 1 epiisgalautun ſong ihaffucit Penſ⸗
Zercio excuſatio ilioꝛum nõ valet Quia m tul xv. r Baaaſagn j
liũ in rhetoꝛica ſua oꝛatoꝛ vebet habere tria: ſcilicʒ untiinnu⸗ ſanei Megſul
monſtratiuũ/deliberatiuũ et iudiciale.Si ergo er nit Si B . nſinegalſeftan,
ret falſũ aſſumẽdo:vnu iſtoꝝ videt᷑ dimittere:vide- Jeinppoſtoindocſecl Gedufn

☛

licet veliberatiuũ.qꝛ nõ bene deliberat an iuſtũ vel fnunng uflllifinga neei
iniuſtũ ſit quod ei dvemonſtrat᷑ a cliente. Et ſi delibe neneinaß Burſegaſn d
ret nimis leuit᷑ et ſuꝑficialiter: hoc facit cupiditate eſeminitrwbiuſict Etiden dicätſtari
vuctus. Contra iſtud etiã deliberatiuum multũ ce⸗ R aſtapgöterdienid iſtniſtütn⸗
linquunt illi qui vulgaliter vocant᷑ ſergãtes qui qñ hatinenlüeſtne mulnlllan inr oan
ducuntur ad ſtandum cũ alijs et loquendũ ſolumõ aunmonercziufice. Qliafmnoz *
pꝛo dieta nõ inquirunt niſi er qua ꝑte plus datur:et ſiu necmniſer faat⸗ hanch

aliqñ poſt pactum ad ſtandũ cum vno:cum plus of/
fertur ab alio. Pꝛimi velinquũt:et nõ ẽ dubiũ.quin
ſic frequenter inuent malos iniquis pꝛebent auxi/-
lium.⁊ quoniã linguis ſuis wloſe agebant:iudica il
los veus In ps.v. Pars em falſa vt cõmuniter plus
dat: vt ꝓꝑ munera ſnppleat:quod ⁊æ veritate ei veſt.
Qui ergo ad plus reſpiciunt:neceſſe eſt eos ↄtra ve⸗
ritatẽ loqͥ. ps.v. Mõ eſt in oꝛe eoꝝ veritascoꝛ eoꝛuʒ
vanum eſt. Alij credunt excuſani ratione dubij quia Axvj.
ante iudicium dubium eſt que pars iuſticiam habe⸗
at.ſed in hoc vidẽtur magis accuſari q; excuſari. Qꝛ
dicit lex ꝙ in dubijs certioꝛ pars eſt tenẽda. Uerbi
gratia. Oi dubitetur vtruʒ eccleſia ſit conſecrata an

.
ra⸗ lates Etſichong ,g a Mand
nõ: eſt conſecrãda. cæ con. ol.j. C. w eccleſiarũ. p to. ſinrlorarban eſiar az
It em picit lex: dubia in quibus verti animaruʒ WW
periculum: væbent trabi ad partem et pꝛeſumptionẽ fünmin ni ehabuſtein E
tutioꝛem. Ertra e ſpõ. Juuenis. Ideo in dubio pᷣ⸗ nlunmmii ddcnmäinite
g lhisa
ahlege i⸗ Eingdi
n eg

—
̃r rr ,

lſcuſtararo e n Etirgiimatenia mi

ercitiuamitteretin futuro:
duop hemnii —
engo plongat qnaͤtil poſſuntanp⸗
altenus ris vel dant aſilü dedle
eacclpleca: ctg pace tacigt apte
Plidod qua nibiliuſtecaepoteſt
Utateabſolutarſec ollinonata: ſi⸗
s in man: neplus poot:itabicre⸗
monẽ. pelſalteag hocagit ytys
it epenſas / damna/quennplac
que viuſtiaa omunn obligatur.
coſllio uinpiop qui no eiurgetin
utem: quia conſilium lſpꝛeue⸗
ſperiti conſilium deiſoꝛeuerunt.
ollloꝛum no valet Qiaymtul i
oꝛatoꝛ Abet habere tria: lalic
tberatiui et iudiciale. Bi ergoer
wnüiſtop vider dimittere ie,
gen bene dellberat an uſti nel
monſirat adiente Et ſi lbe
Apficuliter: voc dact aplatne
ud ctis wilberatiuum multi,
lgaltt wenkſniſe gu
gum ci alis t onen i hln

trunt nlſiero⸗ gerr
ad ſtandu um Mo⸗ Fte

imimimnguit ctd edubli un

yxxxvij.

xxxviij.

Fabul.

xxxix.

.xl.

Aduocatus

ſumitur.paganus nõ baptizatꝰ. SDe con.di.iiij.c.par
uulos.et.c.ſi nulla.Cũ ergo aduocati.ſintĩ dubio de
veritate ꝑtis tutioꝛ ꝑs eſſet vtrãq; ꝑtẽ veſereꝛe.qᷓ ꝑi⸗
culoſe exponere. Ded dicẽt. Ergo nũqꝙᷓ eſſet placitũ
nõ ẽ mihi incou eniẽs.Sed valde cõueniẽs.et vtinã
ſic eſſz. videt᷑ idẽ. vbi aliqs dubitat. Vtꝝꝑ res quã te⸗
net / ſit iuſte vel iniuſte acqᷣſita:ſecurius eſſet reſtitue
re:ſpãliter vbi maioꝛes hret euidẽtias ve iniuſticia.
Bicut etiã rõne dubij:tenet᷑ iteꝝ cõfiteri. Si em̃ ve⸗
beret magnã pecuniã ponere in re emẽda:nõ facilit᷑
crederet venditoꝛi v iuſticia:ſed diligẽter munimẽ-
ta ſcrutaret᷑:c certitndine quã facẽ poſſet/inqͥreret.
Quare q̊ veritatẽ diligẽter nõ inqͥrunt:vbianima ẽ
pᷣponẽda:q potioꝛ ẽ et melioꝛ qᷓ pecunia:Seo dicent
cauſa ẽ certa:ß euentus dubius.cõtra:impoſſibile ẽ
vtrũq; cõtradictoꝛiũ eſſe certnʒ. Pꝛeterea:vbi ance⸗
ens ẽ certũ cõſeqns ẽ certum.igitur ⁊c. Sed dicũt:
plus teneoꝛ credere clienti meo:q aduerſario. Sed ꝓ
certo ſiaduerſarius pꝛeueniſſet:ipᷣe fuiſſet cliens cui
credidiſſet. Ged ſicut pecunia facit: ꝙ pugiles in frã
cia et alijs ternis/ vbi fiüt duella exponunt ſe piculis
coꝛpoꝝ:et ꝓ pecunia manũ freqnter vel pedẽ vel vi⸗
tam amittunt. Sic pecunia facit qð aduocati expo⸗
nũt ſe ꝑiculis ſpũalibo. Et ꝓ pecunia vitã amittunt
eternꝗ.Et ſic dicit Augu.⁊æ ciui.ei.li.iij.c.xiij. e
lius eſſet pugilẽ nõ eſſe:qꝙ tota die cũ gladio ludere
in vite ꝑiculu. IJta in ꝓpoſito /melius eſſet ſine ſapi
entia mũda eſſe:qᷓ cũ ea anim ꝑdere. Et ſicut peſſi⸗
mus pugil eſſet/qͥ quãtũcũq; care cõdnceretur/ſi pu
gnare vellet cõtra pꝛem vel mr̃em: Ita peſſimiſunt
q ptem defendũt cõtra deo pꝛem/ideſt veritatẽ:et cõ
tra mr̃eʒ eccleſiã:qͥ pꝛo munerib patri.i.veritati ma
ledicũt et cõtradicũt:vocãtes patrẽ nequã: dicentes
bonũ maluʒ et ecõuerſo.Et veꝝ falſum: et ecõnerſo.
Tales ſunt ſpunaliter lepꝛoſi.diſpoſiti em̃ ad lepꝛam/
auxꝑ cõmedenw/malũ ſub coloꝛe apparenti abſcon/
vuũt. Ita tales munera recipiẽm/malũ lepꝛe qð in ꝓꝑ
te falſa ẽ:abſcõdũt:vicẽtes malũ bonum:yſa.v. Et
xj.q.iij.ve qͥ. Et intãtũ iſtud falſitatis mõ regnat.q;

hñs cauſam verã cũ pauꝑtatelcõtra potentẽ vel dã⸗

tem munera cũ falſitate. Obuiat q̃ſi olla lutea cont
eneã:q ſemꝑ habet peioꝛẽ ꝑtẽ:ſiue pꝛius ꝓcutiat:ſi⸗
ue pꝛius ꝓcuciatur:ſemꝑ ipᷣa frãgit᷑. Ideo fabule ha
bent / ꝙ olla enea volẽte ſe ferire cũ lũteaſlutea refu/
tauit.dicẽs:ſiue ꝑcuſſeꝛo/ſiue ꝑcuſſa fuero:peiꝰ mihi
erit. Bic in ꝓpoſito in hocſeculo. Ged in futuro vir
a ferrea tanqᷓ; vas figuli ↄfringet eos.ps.ij. Vobis
egiſperitis ve:Luce.xj. Aut ſe excuſant:dicentes ſe
eſſe miniſtros iuſticie.Et ideo dicũt ſtatũ illoꝝ ſoli
dũ et ſecuꝝ /qð veꝝ dicerẽt/ ſi ſtatũ ſuũ tenerẽt. Sed
heu timendũ eſt:ne multi llloꝝ ſint pocius miniſtri
mammone:q in ſticie. Quia ſᷣm phᷣm ethico.v. Ju⸗
ſticia nec miſeꝝ facit:nec miſeꝝ veſerit:quoꝝ vtruũq;
ipſi faciunt.Alij vo creqũt excuſani ſcientia ſua.qui
ci rephendũtur ĩæ erroꝛib ſuis: Rñdẽt nõ ad inter-
rogata/ Oicentes. Sciĩa nr̃a bona ẽ qð veꝝ ẽ:ſicut in
eincipio iſtius. c. patʒ. Sed de bono opꝑelvel ve bons
fegr nõ lapidamus eos.ſcientia qdẽ a veo c.j. Re. ij.
Beus ſciẽtiaꝝ dñs .quã multi uloꝝ ꝑuertũt.qꝛ qa
co ſunt oꝛoinata ſunt ad bonũ.Tey em̃ hec oꝛdina⸗
ta ẽ ad iuſticiã:et ad laudeʒ bonoꝝ/et ad vindictam
maloꝝ:qua ipᷣi abutũtur ad cõgregatõnem diuitia⸗
rũ pꝛincipaliter. Item oꝛdinata ẽ ad pacem nutrien
damſet vicõn expugnatõem/ et ad vitandũ veceptõ
nes et falſitates. Et ſic bona ẽ:ſicut ignis qͥdem bo/
nus ẽ ad malos et hereticos cõburendum:Et armal
ad hoſtes inuadendũ. Ged abuſusẽ malus:quanw
eis vtũtur ad cõtrariũ. Sic in ꝓpoſito /ſi legibo bel⸗
la et lites nutriãt᷑ ſi boni iſtis armis inuadũtur.Eſt
ergo lex hec bona /ſ cuʒ lege vei:et nõ ſine ea. Sicut

A xiiij.
nec coꝛpus ſine vita valet. Sed heu.Abiecerũt legez
wmini exercitun.vſa.v. Berñ.ad Eugemi.li.æ con
ſidera.quotidie leges in palatio tractãtur: ſj iuſtini
ani:nõ vni iuſti. Mam certe lex dñi immaculata con
uertens animas. he auteʒ nõ tam leges ꝙ lites et ca/
uillatões:ſubuertẽtes iudiciũ de quibo in pᷣs. cxviij.
Marrau erũt mihi iniqͥ fabulatõnes:̊ nõ vt lex tua.
Tales faciũt cõtra illud ꝓuerb.j. Ne dimittas legẽ
matris tue —
Etum ad qͥntum videlicet penaʒ malis adnoca⸗
tis et falſis mũdi ſapientibo vebitam:Eſt ſciendum:
ꝙ triplici pena eis debita legitur: Pꝛimo vœtꝑali:
ad quã dæ neceſſitate tenẽtur. Secũ ð coꝛꝑali:quã
aliquotis incuꝛrere videntur. Tercõ eterna:in
quã incidẽe timẽtur. Pꝛimo ergoilli ꝑ quoꝝ auxiliũ
aduerſa pars iniuſte amittit/vel ꝓpter infidelitateʒ
ſuã et negligentiã vel impꝛudẽtiam pars ſua cauſaʒ
amittit in boms tpalibo puniendi ſunt:qꝛ ad reſtitu
tõnem tenentur. n Auguſti. epła.xxxvj. an finem
loquẽs xe Zacheo ſuꝑ illud Zu.eix. Si quẽ vfrau⸗
daui ⁊c. Si inquit iuſticia ſincerius cõſulat᷑:iuſtins
dr a duocato redde qð accepiſti:qñ cõtra veritatẽ fe
ciſti:iniqͥtatem aſſeruiſti:iudicẽ fefelliſti:iuſtã cau⸗
ſam oppꝛeſiſti:œ falſitate viciſti:q videsmłtos ho⸗
neſtifſimos et diſcretiſſimos viros nõ ſolũ impune:
verũetiã et gloꝛioſum ſibi videri cõmittere.Hec ille.
Sed cũ om̃es aliena iniuſte vetinẽtes we difficili ad
reſtitutõem inducãtur: Cuʒ maioꝛi quodãmõ diffi⸗
cultate reſtituũt hmõi ſapientes vel quia alij ꝑ eos
amittüt:qꝛ vefectũ nõ fatetur: ſe vefendut. vel q vl⸗
tra iuſtũ ſalariũ ipi reapiũt/quia vidẽtur titulũ ha⸗
bere wnatõnis. Vñ quaſi inauditũ ẽ alicuius reſti⸗
tutõ. Vñ Auguſ.in pᷣdicta epiſtola. Quis aduoca⸗
tus facile reperitur:qͥ dicat:recipe qð mihi cuʒ male

adeſſem vædiſti: ⁊ redde aduerſario tuo qo me agẽte

iniq abſtuliſti: niſi foꝛte reſtituendum ẽ alienũ/qðꝑ
furtũ clanculo aufert:et reſtituẽdũ nõ ẽ:qð vcepto

iiudice et circũnentis legibo obtinet. hecille. IJdẽ pꝛo

batur ꝑ leges illoꝝ. Vult em̃ lex: ꝙ ſi aſſeſſoꝛ vel ad⸗
uocatus ꝓpter imperitiã /vel culpã male pcedat vel
erret:vel etiã wmus ſi malã familis teneat/vł qᷣcũq;
malos receptauerit liq; factũ malicõſuʒ nõ omittat:
tñ tenẽt᷑ ad intereſſe:qe cõmittũt q̃ſi elictũ. Pꝛobãt᷑
hec inſtituta e obli.q q̃ſi ex elicto naſcũt p totum.
Caueãt q̊ tales:qꝛ lucꝑ illicituʒ ẽ valde ꝑiculoſum:
Zũ qꝛ amittẽ facit regnũ celoꝝ.Tũ qꝛ amitnit ani⸗
mã ⁊ emit infernũ.u/qꝛ dũ lucrat᷑ foꝛte.xl.ſoliws:
in foꝛo ↄſcie amittit foꝛte mille ſolidos qꝛ ↄtingẽ po
teſt et freqnt atingit ꝙ ꝓpt᷑ infidelitatẽ ſuã/vlłigran
tiã/vł negligeria lr⸗Aunreit mille ſolidos:ad quoꝝ
ipᷣe tenetur reſtitutõem. Secũw:aliqñ auditumẽ:
tales puniti ſunt pena coꝛꝑali.et ſpalit᷑ in oꝛe erĩ lin⸗
gua /in q ælinquut male narrãdo: manu in q̃ xelin
quũt falſa ſcribẽdo et mũera recipiẽw.Erẽplũ vepᷣ⸗
mo fert᷑ ve duobo ſocijs ĩ artesduocatõis:Quoꝝ vnꝰ
añ aliũ moꝛtuꝰ poſt apparuit ſocio viuẽti in talifoꝛ/
ma:Videbat᷑ ſiqͥdẽ viuo vidit ſociũ ſuũ in toꝛmẽ⸗
tis maximis:et ꝙ int᷑ alias Penas ſeq er boues ? alia
aĩalia ignea intrabãt os ei:qꝛ eꝛat ita latũ vt ſibi vi
bat᷑ ⁊ qrẽs ab eo qre ſicaffligeret᷑ et q̃lit ſibi eſſet.
Eñndit:qꝛ inqͥt ꝑ loqlã ons hmõl aĩalia male acqſi⸗
ui: ſititudine taliũ aĩaliuʒ ſum pumitꝰ. Sap.xj. p ea
q̃ peccat qͥs:ꝑ hec et toꝛquetur. Seſecũw etiam au⸗

diui exemplum a viro fidedigno 7 magne auctoꝛita-

tis et religioſe conuerſatõnis/ quodam aduocato
langnente in extremis.ad quem venit dyabolus vo⸗
lens eum ſecũ poꝛtare.Et ille clamauit ad ſanctam
mariã que inuocata aduenit:et eũ peꝛ manũ tenuit
ſiniſtrã: ſed dyabolꝰ foꝛtiter extraxit brachiũ vextꝝ
dicens:eyquo nõ poſſuʒ totũ haberead minus illud

xij.

Arꝰ. v.

.xlij.

xliiij.
Exemp.

XIv.

Exemp
Exemp.

Exemp.

Exemp.

xlvij.

Exemp.

.— ...

Exemp.
xlviij.

Exemp.
Flix.

Aduocatus

habere volo /ſ cũ quo tot falſa ſcripſit in vita ſua. Ju
ſte em in moꝛte ſua lingua et manu pꝛiuantur:quũas
ante totiens vendunt. Elidi etiã vnũ famoſuʒ aduo
catum/cuius os/vt dixerũt/diu ante moꝛtem interiꝰ
.putrefactum ferebat:manifeſte oſtendens q; in quo
peccauerat:puniebatur. Seutro.xxv.Fᷣm menſurã de
licti:erit et plagarum modus.Ad idem fert quo/
dam tali egꝛoranti ad moꝛtem. Hic cum cito loque⸗
lam amitteꝛet: amici ꝙ tamcito loquelã amiſiſſet/ cũ
adhuc non multum væbilis eſſet: ſcrurantes os eius:
nullam linguã inuenerunt. Iſte em lingua canum.
que ſuper omes latrat qui nibil ponũrin os eius: ca
nibo cetur inferni. Pſal.lxvij. LZingua canuʒ t.ex ini⸗
micis. Ad idem fertur æ quodam aduocato te quo
ꝛopter facundie excellentiaʒ: dicebatur ꝙ linguam
Bedkuer auream:q cum fatuus audiret/ poſt moꝛtẽ
ſepulchꝛum eius aperuit/ vtlinguam aureãꝗ furaret:
et non auꝑ:ſ bufonem in oꝛeeius inuenit. Juſte qui
m:quia oꝛe ſpecialiter peccauit.Ze quõ Job. xv.
Wondemnabit te os tuum. Ad idem e quodam tali
ininſto appellatoꝛe quaſi ſic fertur ꝙ cũ ammonere⸗
tur in infirmitate v receptõne ſacramentoꝑ:Appel
lauit a manitfeſta iniuria:vt ſic oſtenderet quoniam
falſuʒ hoc qð pꝛius locutus male fuerat cõtra alios:
cotra ſcipᷣm poſtea loqretun et ſua ſententia iudica⸗
retur ve tanta receptõne indignus. Licit eniʒ lex: q;
ſm ea ꝗ alus loquũtur ſua ſentẽtia iudicabũtur.
vj.q/j.exmenito. Oneſinit pꝛius ab eis /ſi indicarẽt
cſſe facłẽduzʒ qð confiteꝛeturet ſacramẽta reciperet:
et ipi dixerut ꝙ ſic quib ille:et ego appello a falſo iu
Dicio. Di vis ergo in morris neceſſitate os habẽ vti⸗
le:facpꝛius quod dicit᷑ Dꝛouer.iiij. Remouea te os
pꝛauũ.Tercõ timendũ eſt ne tales falſi ſapientes in
penas incidant eternas.Et hoc coniecturari poteſt
et timeriex aliquib ſignis et factis viuis oſten ſis ad
eoꝑ cõmonitionem. Fertur em quendã vidiſſe nero
nem in penis:auꝝ et argentum liq factum bibentem
q̃ nimis in vita ſua dilexerat:et quibuſdam vmoni⸗
bus poꝛtantib aduocatos ad penas: exclamauit di
cens:ſinite hoc venale genus hominũ venire ad me:
vt et ipſi etiam mecũ bibant:quia nimis dilexerunt
Congrue veſcribitur vita et finis taliuʒ his verſiby.
O vos luridici qui lingnam venditis illi. Vos vo⸗
cat infernus:vos reſpuitoꝛdo ſupernus. Nulli cau⸗
ſſidico. reoꝛ fidem: neq; dico. Doſti p modico fit ami/
cus:et hoſtis amico. Ad idem eſt qd relatõne fidedi⸗
gni audiui:q; Antcenne efectu hoſpicij poſuit ſe ve
noctein quodã angulo wmus. ¶Vbi placita ſolebãt
fieri in illo regno. et circa ꝓfundam noctem menſis
in circuitu poſitis/et coopeꝛtiset iſcũbentibo ibidẽ
multis et laute/ vt videbatur comedẽtibo.ſubito in⸗
trauit quidem temibilis cũ baculo quem fatui baiu
Iant ſcʒ qui vocatur claua. Et pcuſſit om̃es ſucceſſi⸗
ue ſdicens ad ſingnlas ꝓcuſſiones. Erſce quia ſapien
tia huius mundi ſtiulticia eſt apud æum. quiſicper
cuſſi ſtatun iacuerunt quaſi moꝛtur: in fine venitille
chʒ baculo ſuo ad illum aa lacuit in angulo allo di⸗
cens. Vadead talem iuſiiciariũ. et narra ei que vidi
ſti. Eui ille non eredet mihi. cni alius extende ma⸗
mum tuam.quod cũ feciſſet:gutta te digito eius ca⸗
Tns/manũ eius perfoꝛauit. ſto inquit interſigno
cedet tibi. Omõi ergo exemplo crededum ẽ qy moꝛs
in ſinemundi ſapientes percutiens oſtendet ꝙ ſapiẽ
tia huius mundi ſiulticia eſtapud cu. Adidem ſi⸗
digno narrãte didici: ꝙ cuidam diui llud officiuz
cxercentijnocte quadam viſum eſt/ ꝙ eſſet in platea
ante aulaʒ neſtanonaſtenij in qua vidit mulritu
dinem terribilin hominũ diuiſam in duas ptes hine
et inde ſtantiũ:qui ſe mutuo cõcuciebant cñ capiti/

bus ⁊ faciebo acutiſſimis quaſi noua culis: q̃ſi hbaſti/

Aliij.

ludiũ facien w. Videns vo territus fugit in aula re⸗
tro oſtiũ.et ibietiã vt ſibi videbat/vidit multitudi⸗
nem ſtantiũ quaſi coꝛã quibuſdã indiciv. quoꝑ iu⸗
dicum vnns fecit eũ vocari.cui qͥ timoꝛe ꝓcuſſus /ni⸗
hil rndit. Judex ſ̊ pcepit apparitoꝛibj q eum duce⸗
rent vi.et traxerũt eũ coꝛaʒ indice:qͥ dixi ei: q pꝛopt᷑
ſalſitates ſuas/qᷓs ibi alibi feciſſet:añũ negaret.qð
cũ nollet. Ait facies penis coactus. et iuſſi enʒ poni
in caldanio bullientuet cu ſubmitteret᷑ vſq; ad cingu
lũ clamam ab vxoꝛe excitabat᷑ ne viſio vana dicee
tur: in ſignuʒ rei certitudinis in tota vita ſua ẽ factꝰ
impotens in illa ꝑte inferioꝛi ſub cingulo. Ecce qͥ in
culpa habuert linguas ſicur gladium acutũ:in penis

iuſte lingue ſeu facies qſi gladij oſtenſe ſunt. Dedqb
ↄmedat inopes eet panbes ex hoĩibo. ſanguiſu
ge dicẽt es:affer:affer. De qͥb yia.ij. Cõflabũt gladi/
os ſuos in vomeres:qꝛ loquũt et diſcũt ꝓpt lucra ter
rena. NWo idem fert᷑ xæ duc bo ſocijs in arte illa/qu
vnꝰ añ aliuʒ moꝛtuus/peſſime viuũ wenecte vexabat
factis ⁊ ᷓ bis:dici w:veĩte hẽmꝰ cãm placitare ĩ alio

Pꝛouer xx. Generato q dentibo gladios pabʒ vt
4

ſeculo.qͥ numis attediatꝰ introduxit vna nocte queſ-

dã ſocies ad ſuã xefenſionẽ et cũ illa nocte ſolito ve⸗
niretireſpiciẽtes eiĩ: vidert vnũ obſcuꝝ negoeciũ qſi
cumulũ feni et mutuo loqntes dixeit. ibiẽ: ſagirtem⸗
eũ.quoꝝ vnꝰ eũ ſagitta pcuſſit:et exiuit putrew feti⸗
da nimis in magna q̃nntate.cæ cuiꝰ ſetoꝛe ſociꝰ iile.
videliq; aduocatꝰ viuꝰ et multi ibi pñtes infra men⸗
ſem moꝛtui ſunt. Sic ſapia carnis moꝛs ẽ/¶ Zegi em̃
Ai nõ ẽ ſubiecta:Ro.viij. Iſtud audiui ab illoq di⸗
xit ſe ãbos pᷣdictes vidiſſie
erũt iurati Bic ę falſi multiplr punient᷑:qꝛ multipir
peccant. Vn Pſið.ð ſummo bono. li. uij c. lij Tellis
falſidicꝰ mins ẽ obnoxiꝰ eo: quẽ ↄtemnit. Judici⸗
quẽ vapit/ Innocẽti quẽ ledit. Ve qͥ cõdur leges
iniqᷓs:vſa.x. Sʒ ad hec dicẽt ꝙ ipſinõ ↄdũt:ſ̊ vñi.cõ
cedẽdũ ẽ qð dni cupidi auctoꝛitate/et legiſpiti fit cõ
ſilio legis puerſe adinuẽtio. Sicut T bigra ꝙ hñs in
banco cauſaʒ:ſi aduocatꝰ eficiet ĩ vno voca nlo:qoᷣ
nõ ẽ ap rei notiſicatõem. necad maioꝛẽ rer no ticiem

hñdã:ſcʒ ab eis vſitatu: ſicut bigra ſi in narꝛõm no
minet tpᷣus et annũ regis:ſi nõ adqat quẽ ds ſaluet⸗
bꝛeue pdit᷑ et qᷣcqd circa illud expẽdit. Aliud exẽplũ
põt poni de hoc/ ꝙ cogunt hoĩes in duodena aſſerere
aliquẽ eẽ occidẽdũ v dimittẽdum/ vbi hoc neſciuũt.
In h etiã errãt eis obedientes:ð exempliũ RKuben:qᷣ
caut elã innenit:ne cũ alus moꝛti Joſeph aſſentiret.
HGeñ xxxvij. Nota vᷣiſta mat eria.C. viij.iij. optime.

NPulantiũpꝛimopo/

netur piſlinctio. Gecũw caulſa qre adulã
tur: Tercõ opis ſeu officij adulantiũ vili
tes/ Quarto penculũ/ Quinto pena.

MRatõnepꝛimiẽ ſciendũ ꝙ; nomẽ adulatõis ſolet

attribui omib q ſupꝛa modu venitatis volũt alios
verbis vel factis velectare. Sicut pʒ ſcoa ſcoe.q cv.
ar.j. Et ſiqͥdẽ hoc faciãt ſola intẽtione placẽdi. Vlo
cantur placidi ̃m ph̊ᷣm. Si aũt hoc faciãt cauſa ali
nꝰ lucri cõſeq̃ndi:vocãtur blãditoꝛes.
Huiꝰ ant vicij cauſa et radiy pꝛincipalis ẽ cupidi⸗
tas. Vidẽt em̃ aliqͥ veraces cbtemnii et adularoꝛes
lucra repoꝛtare terrena atq; honoꝛes: nitũtur talib-
cõfoꝛmari. & xẽplũ ad hoæ in fabu lis:ſicut ptʒ Ger.
hix.ij. de duob oĩbo venientuw in quodã nemoꝛe co
rã rege ſymiaꝝ et familia ſua.quoꝝ pᷣmꝰ a rege reqſi
tu gjqo er videatur. æ eoſet ſamilia ſua: Rſdit ti⸗
mẽs:tu es heſtia pulcherria/arex ocoꝛꝰ/familia tua
eſt honeſtiſſima er curialis nunis quo dicto: rey enʒ
a latere ſuo collocauit:er diuitijs Ponoꝛa uit eum et
munenibo. Poſtea rer eandem queſiuit queſtõnemn ꝗ

— — b ð

ddidit etiã ꝙ fratres ſu

Exremp.
xlix.

* j⸗

Fabuk.

.
enp.

n.

Vi

Z dus e
Sinlin ſig inen⸗ mo⸗
dlrnleittilnnnn 0län
enn kotelun dellucten arlatfege⸗
len e hctlund insrepii
nngl entmnen
Vümngoftoban clinsip)
ſhpluc pacll eeodi

Erſomone nr i nntat
cnpl mtlumti a Ne
uncſant eaß hitcz an ⸗
uͦr gint ani Alsng an

. Zitn nt ins Olnn n egud elent

oigimia dtnennti unteretentten
lcecnſaln heu, mn ke
dins iclnstnalsdiiemi⸗
nodiigimnn dinckchna önen. Didan
udmnoſtaends pluntsc ari dinaſin
nitſicrpentmi omitani rbmoͤt.
Utcs adopns cenci ctintlnd
loetonſaltutſichnenger oons ſun
nencaternöiagavemr. Gaeineunm
itcci ſunroponoſtra:ſiur bonas ſpial
nia ventaoclemaſſna t bmo Quede,
Alengſitſortiwwwepolchrunwerbmot⸗
Olaneture Qredi untopa fortuner ſiant
iinrunintlarluin zſa
Iteracr mufettonnpenihct⸗
ltnnts mbentofnti Ui Dei Qutzt
Finhoninenlien andarſclu nsſtti
untnluegnüftennanrea Pdi
mgfänidltselunmtfanmi ons
Ctanumguiizamer.
Laraupeinapele vidchicgminig e⸗
ltsantmſcngnuilni,
nenſenilnkicgi emnd⸗
Wuinpeccarisonosß
nnnen⸗ Naransſgaime;

nocktine lecit. Lezcie
bedirgtid aie
piciauctoulateſet egiinin ftch
adinnitio Oint ibigſ⸗ hioin
necat facki mho nen Nlo⸗go
t/nn α7iozéra voriqenn
itaru: ſcutybigra ſiin nani;wno
ũiregis: ſi no adcat ns de ſaluct
Ircailludexpidit Aliud exipli⸗
cogunt holes in duoena aſſerere
iyk dimittedum vbiboc neſciut,
obecientes:d cemplii Buben
ec alis moꝛt Yoſeph aſſenniret.
öiſta matenia. C.ii; ij optine.

lantiüpumopo⸗

ſlinaio. Beciwcanih taguli
nchcpisſvofcſ trinl
5AAuintopeng, . e
gnmialli ſolet 1
ſupꝛa nocii nent ms relit alis
Nleame. Bialtzſche icger
tſolaintinoeglaciti.
15 n. Gioit hocftut cunſi⸗

irocitur hläcitos, lanpidp N

Adulatio

ſocio qui cogitauit ex quo ſocius meus eſt ita hono⸗

ratus ꝓ fa ſitate mendacõ:ergo lꝰhonoꝛaboꝛ di⸗

cenw veritatem: qꝛ illa melioꝛ ẽ. Et ait: tu es turpiſ⸗
ſima/a familia tua vilis nimis/quo dicto:ſtatim ver

ij. berabat᷑ z v ſocietate eijciebat᷑ et e regis curia.Sic

in pꝛopoſito/ loquẽtes placentia/ et fauentes pecca⸗

toꝛibo et landãtes nepotesſet quos ſciũt ipſos dilige .

re/quãtũcũq; mali ſint:hon oꝛãtur et repoꝛtãt mune

ra et vnaria:vbi ali

cuius ratio eſt. uia om̃e 1S cinitas/ et ſocietas
amat confoꝛmes ſtatui ſuo. Sicut cinitas xe guerra

amat bonos bellatoꝛes regnũ pacisamat pacificos

Sed mũdus iſte eſt falſus et apparẽs et nõ exiſtens/

—

et en diligeẽres tales ſut. Et iõ mundus et ſui amato

res falſos diligũt adulatoꝛes:et eos pmouẽt. et vr di

ligãtur et ditetur/vel lucrentur adu atur. Inſidia-

toꝛ em̃ Aenen hereditatuʒ /adulatregib.di.xxxvij.
nonne. Beo ille qͥ ẽ veritas/ cuius regnũ nõ ẽ le hoc

mũw in regno ſuo honoꝛabit veraces. dãnabit mẽ.

daces. Et tuc apparebit qð melius . veritate pati
.iij. ſuppliciũ:q ꝓa ulatõne accipere bñfi

Exemp. cut patet ſermone lxix.ij. mittente equũ vni œ du⸗

obus:q melius rĩderet ad q̃ſtionẽ. Vtꝝ res ſubdito

rum eſſent ſue ad libituʒ:an nõ: Quoꝝ vnus dixit ꝙ

Exemp. nõ:et ꝑdidit equũ.Alius dixit ꝙ ſic et habuit equũ

Tiũc dixit pꝛimus.Quia diri equũ:pdi

in ſecula: In pᷣs.lxxx. Mota. Fj. xxxvj. Patet eꝛgo ex

pᷣdictisq adulatoꝛes a malis diligunt. Bed a bo⸗
nis diligstur: videt᷑ cotra rõnem. Videmus em̃ ̈ in

vna wmo faciendaſplures oparij diuerſaꝑ artiũ cõ
currũt:ſic carpentarij cemẽtarij hmõi.cũ ̊ ſuꝑue
nit qs ad opus videnu /er incipit illud cõmendare:
qlibet anſcultat ſi cmendet opus ſnũ ꝙ ſi alienũ cõ
iiij. mendat /er nõ ſua:grauatur. Gic in edificõ humane
vite/qdã ſunt opa noſtra: ſicut bona ſpũalia/ſicut ie-
iunia/veritas elemoſyna/et hbmõi. Quedaʒ ſunt oꝑa
aliena:ſicut foꝛtituw:pulchꝛitnm et hin oi: que ſunt
opa nature. Quedã ſunt opꝑa foꝛtune: ſient diuitie
hmõi/qͥ ergo in nobis aliena laudat opa ſicut cõmn⸗
niter adulatoꝛ facit nobis vituperiũ facit:et rõnabi
liter nos veberet offendẽ. Vñ Ben. Quid ſtultius
ci in homine aliena laudare:ſola vtus ſua ẽ nõ faci⸗
unt melioꝛẽ equũ frena anrea. Jdẽ generoſus ẽ lau

t parẽtes.diues ẽ:lauxt foꝛtunã.foꝛtis er pulcher

eſt erpecta pauliſp/ etinon erit. .
Terci pꝛincipale videliq; miniſterij adulatoꝛnz

Ar.ik. vilitas: ex multis ptʒ ſimiibd ¶ Pꝛimo qꝛ ſunt ſacer

vtes infernales:q incipiũta placebo/veſpas moꝛu

oꝛũ in peccatis quos in peccatis ſ.- epeliunt. p̃s. v. Be⸗

pulchꝛũ patẽs ẽ guttur eoꝝ.Semp em̃ cantant pla—⸗-

cebo:et nũqꝙ; dirige.Oe qͥbʒ Mat.viij. imitte/moꝛ⸗
tuos ſepelire moꝛtuos ſuos Guꝑ quo beatus Gꝛeg.
v. iiij.moꝛa.MQoꝛtuꝰ moꝛtuũ ſepelit:cuʒ peccatoꝛ pec⸗

catoꝛẽ fauoꝛis et adulatõis agger pᷣmit. Er congrne

dicũtur ſacervtes infernales:qꝛ acerwres inferna-⸗
les et mali ſacrificiũ offerũt/et landt/ et cãtant: pꝛo
pter lucꝝ tpale pꝛincipaliter. Sicut patet. O.vj xj.
Sic iſti omes laudes ꝓferũt vt pᷣdictũ ẽ ꝓpter lucra
vel fauoꝛes tpales.Se qͥ Ecci.xxix. Lonec accipi⸗

ant:oſculatur manũ dãris.qꝛ potius manũ dãteʒ .q;

bonã vitã laudãt. Vñ Gymwmius in eplari ſuo. li. iij.
Vectatoꝛes morennlar landabilan drofaut nõ de
vj. ene viuẽte:h ve bñ paſcente:ſententia ¶ Becunw
unt ductoꝛes ceci:ducẽtes ſequaces et diligẽtes eos

ꝓ lucra et et blandimẽta terrena. ad damna eterna.

Exemp. Sic duyit qdã:qͥ cũ repᷣhenderetur ꝙ dño ſuo cnius

1 a: us q verius diceret eñ crudelem
nmjet familiã. et nepotes et filios indiſciplinatos.
repoꝛtaret malas gꝛates:vel foꝛte vbera et cõpees.

n ciuz. xj. q. iiij.
nemo. p totu. Gimile hic fert le quodaʒ impatoꝛe ſi

ia. luũ:ꝓdidi equũ. Gic
ergo inimici vni mentiti ſunt ei:’et erit tempus eoꝛuz

*

conſilianius erat/ non diyit veritates. Rex inquit dã
.. mificabit venitate:et ideo aliã viam qrimus. Menti
ta eſt iniqtas ſibi:qꝛ falſitate damnatr eternaliter /et

ipe cu eo. Et ſi ad tempus lucrent᷑ pecuniã et ꝓꝑdant

animã. Sicut ille qͥ cadẽs et tibiam fragens/inuenit

acq dicens.ſemꝑ lucramur.tñ in fine inueniet me

lius diceretur ꝑditio qᷓ lucꝝ. et tũe apparebit qꝙ ini⸗

micus vtiliter verberanapponitur amico inutiliter
blandiẽti.xxiij.q.iiij. Numiũ. Tercõ ſunt falſi te⸗
ſtes. v qͥo cõquerit᷑ eccleſia. In ps. vj. dicens. In⸗

lun exerunt in meteſtes iniqunideſt adulatoꝛes bni

Auguſ. Falſum teſtimomiñ platis et magnis phibẽ⸗

: cõlra qð eccleſia alibisa eo remediũ petit dicens

eũ aũt peccatoꝛis nõ impinguet caput meũ ideſt

adulatio nõ blandiar caput in regimine coꝛꝑali vel

ſpũali.qꝛ tales ſunt falſi medici vnguẽtes loca ſana
et infirma nõ tangẽtes:ideo infirmuũ cpiũt et occi
dut. Vñ pꝛopheta ait ſa.iij. ſoo ule meus qᷣ bearũ
te dicũt ipi te wcipiũt et viã gr unʒz tuoꝝ diſſipãt.
Diñ ergo tales pectinãt vel fricãt pᷣlatuʒ vł wminũ:
poſſumus dicereillug Tre.j. gFacti ſunt hoſteo eius

i capite. Bed heu mõ tales libentius aucdiũtur:qᷓ qͥ

tangũt ptes infirmas:veritatem dicẽdo. Quia ſcni-
ptũ eſt enuer r uanis ẽ homini panis mẽdacij.
Seo ſeqtur: replebitos eius ideſt adulatoꝛis calcu⸗
lo / pupulſcõ anglice: ardenti in inferno. qͥ œ oꝛe non

poterit exire:qꝛ plenũ ẽ. nec guttur introire et deicẽ⸗
AWre:qꝛ magnus ẽ.et ꝑ hoc patet rñſio ad qſtionem.

8. ix. Querẽtis qͥd vætur tibraut q̃d apponatr᷑ ti-
biad linguã w. Calculus vt pdictũ ẽ Et iuſte qdez:
qꝛ faciũt t abeepti falſo teſtimonio nõ phiben
v Exo xx.
ſicur cocl ignẽ olle ſupponẽtes/ cõtentuʒ extra ollam

aſcẽdere faciut et amittiſer maxime vbinõ ſal appo⸗

ſitũ ẽ. Ita adulatoꝛ miniſtrãm ſgne adulatõmis:qᷣ

larebat in coꝛde aſcendere facit pecialiteꝛ vbi nõ eſt
ſal ſapiẽne: conenienter ergo ſacnifica in veten lege
buerũt ſale cõdiri. ¶ Ouinto ſunt terctoꝛes qꝛ vt

vni placeãt alteri trahũt. qꝛ duʒ qrũt vni placere:
imnimicis eius vætrahũt:vt Pius placeat. , plus eſt:

eidẽ cui adulaãr pñti:vtrahũt abſenti Cui rei
nimẽtuʒ viſuʒ ẽ.de quodã qͥ abſente dño ſuo/ vix vncᷓ
ce eo loqrer᷑ bnnũ verbu:ß Zꝛiuʒ. In pñtia vo econ⸗
uerſo. Dic Yahel: YJudith. v. Lac odit ſecũ loqnti:
wvꝛmientẽ occidit. Berñ.æ cõſideratõne .li. j. c. j. Hi
ſunt q in facie bñdicũt:mala aũt in coꝛdib eoꝝ. Mõ

optime. F. xvj. ¶ Gexto ſunt mitra ſen caputiũ ſca

bioſi: Scabiẽ coopiẽs. Et ſicut ſcabioſus n diligit
caputiũ ſuũ/nec libẽter ſine eo vadit:ſic efectuoſi di
ligũt aqulatoꝛes:Mũdꝰem qð ſuũ ẽ diligit. Hiere.v.
cbu e Dilexit talia.¶ Geptio ſunt couda aĩa⸗
lis/feda abſcõdẽtis. Aſa.ix. Pꝛopheta wcẽs menda-
tiũ: ipᷣe ẽ cauda. Sʒ dñ nitũ᷑ pctoꝛis abſcõdere fedi⸗
tatẽ:plꝰ ipᷣm fedãt:qꝛ pct᷑is poꝛib eoꝝ occaſione va⸗
nã głiam addit.Et ſic dicũt et faciũt:vt qͥ in ſoꝛdibj
eſt ſoꝛdeſcat adpuc. Apoc. vlt. Ad hec nõ. S. xij. vij.
Octauo ſunt palliu coopiẽs moꝛtuuʒ:qꝛ mitũtur
pctoꝛes vl dñm ſuũ ſpũslit᷑moꝛtuũ in pctis operire.
Pꝛoner. x. Os impioꝝ opit iniqtatẽ. Nono ſunt
hoꝛalogiũ infernale:diuitibo⁊ ſocijs dicẽtes/ ↄmeda
mus:qꝛ hoꝛa ẽ:etiã dieb leiumioꝝ et manelet in oꝛdi
nate/et bibamꝰ et pulchꝛas mminas viſiremꝰ: 7 pul
chꝛastunicas habeamꝰ. Si foꝛte non habeãt vñ ⁊c.
dicẽt: hẽs ruſticos diuites/talesſet tales:potes a cct
Reeen eis viginti marcas et non graua bis eos:ha-⸗
ent em̃ bones et oues multas. Addũt etiam dicen⸗
tes. N. nepotulus noſter eſt ſta gratõſus r literatus/
licet ſit peſſimꝰ lecatoꝛ et illiteratus ves ſibi tale be⸗
neficiũ / vel ſcribe pꝛo eo tali vel tali pꝛo eccleſia va⸗
cante.ommiaa hec dixerũt impij:nõ recte cogitantes.

uarto ſunt coqnarij infernales q?

Ix.

.

xj.

2

Fabub.

xv.

Adulatio

Bap.ij. ¶ecimo ſunt incantatoꝛes ſeu ioculatoꝛes

dya boli:qͥ faciũt aliud apparere ꝙᷓ ſit:et eiuſdeʒ au⸗
cupes oꝛis ſibilatõe aues vcipiẽtes. Pꝛouer.xj. Si⸗

mulatoꝛ oꝛe cipit amũ.¶ Endecimo ſunt nutri

ces dya boli e quibo Pꝛouer. Xvj. EKr iniquꝰ lactat
amici ſuũ:et ducet eũ per viaʒ non bonam. Sed fili

mi ſi te lactauerint peccatoꝛes ne acqᷣeſcas eis: Pꝛo

uerb.j. Sed ſunt aliqͥ qui nõ adulãtur verbo eyp̃ſſe:
ſed aliquo mõ percatoꝛib fauẽt/dũ nõ cõtradicunt:

alijs iurãtibo vel turpia vt puerſa loqntibo: oſten⸗
vũt vultũ bylarem. Iiti expᷣſſe peccatoꝛes nõ lactãt

vel cibãt:ſ̊ falſam a dm iniſtrãt.timeãt tales maledi

ctõnem. Hiere.xlviij. Maledictus inqͥt/ qͥ fa cit opus
wmini frauduleter: et qͥ pꝛohbibet gladiuʒ ſuũ a ſanz⸗
mne. οαddecπ ſunt locuſte: qᷓ ſolummow can

guine. dan
tant in eſtate ꝓſperitatis:et ſyrenes:q̃ cantu homĩes
ſubmergũt: et ſunt ſignum future tempeſtatis.patʒ
ergo ꝙ nõ omnis qͥ parcit:ẽ amicus.nec omnis q ver
berat:inimicus.v.q.v.nõ omnis.et.c.ſeq̃nti. ¶ Tre-
cimo tales ſunt cõſolatoꝛes et medici dyaboli:nõ
pꝓmittentes peccatoꝛẽ cõtriſtari: Cũ tamẽ dicat lex:
qꝙ; melius ẽ pꝛoximũ cũ ſeueritate diligere:q; cũ leni/
tate œciꝑe. v. q.v.non olis. QMuartodecimo. tales
ſunt canes ioculatoꝝqͥ ſaltãt et tripudiãt/ ⁊ faciunt
uod toculatoꝛ vnlt.æ qbo Apoc. rij. Foꝛis canes.
Murndeclmo aſſimilantur vulpi qua fabulo⸗
ſe fert / ꝙ pepigit cũ nauta ꝙ coceret eũ tres ſapienti

asa:ita q traſmitteret eã tras aquã. Pꝛima fuit nullꝰ

citius vecipit/qᷓ; qui pulchꝛe loqᷣtur. Gecũda quãto
pulchꝛius loqͥtur:tantocitius æcipit. Lerciaʒ diyit
ꝓpe aliã ripã:ad terrã ſaltando: Officauʒ dico pdit:

uſeruit miquo⸗ Sic adulatoꝛes tantocitiꝰ vecipi⸗

unt quãtopulchꝛius loquũtur.et in fine etiam vide-
bit ꝙ ꝓꝑdit ſeruitiuʒ:qͥ tales diligit et fonet.q; amicꝰ
ſtultoꝝ efficietur eis ſimilis: Hꝛouer.rij.
mo ſunt vmones laruati in effigie huana.xmones
em̃ ſciẽtes ſe odibiles in ꝓpꝛia effigie et foꝛma:loquu
tunr in effigie adulatoꝝ.dicẽtes foꝛmicatio nõ eſt pec⸗
catum moꝛtale et œus nõ vult ꝑdere quos redemit-
7 hmõi multa meditãturinania. in Pial.ij. Et con⸗

foꝛtant damnãws. Bic phitoniſſa illa.j. Re. xxviij.

Cõfoꝛtauit Saul in craſtino occidendu. Apponẽs

ei ciharia: vt comederet et biberet. Sic mundus /ſic

adulatoꝛ/nõ dat cõſiliũ, ſa. xxxviij. vt diſponãt do/
mni ſuo q̃ſi moꝛituri.Sed ↄſiliũ phitoniſſe:vt ducãt
in boms dies ſuos:quaſi non eſſent moꝛituri. Et ſic
ſunt paſtoꝛes ouiũ dya boli:eas diligẽter cuſtodien

tes.ne wvmũ eius moꝛtis vel pene timoꝛe euadẽt.æt

ꝓpter tales cuſtodias freqnter recipiũt amplas mer
cedes et a multis diligũtur. Vne pꝛouerbiu eſt. Si
quis ditar i cupiat vel carus haberi: diſcat adulari

quia tales ſunt mõ cari.¶ Gecimoſeptimo tales ſüt

iudas ꝓditoꝛ/oſculo ꝓditõnem faciẽtes:duʒ dulcib
verbis quaſi oſculo ducũt ad ꝓditõneʒ. In hoc ſunt

quaſi Joab homicide:tenẽtes mentũ amaſe.i.pecca⸗

toꝛis cui blandiũtur:quaſi volentes euʒ oſculari.ſed
dum dulcibo verbis euʒ excecant. pugionem peccati
vane gloꝛie vel audacie in malo:in animã traſfigũt.
Et ſic dupliciter ſunt homicide.
Toꝝ qb blandiũtur: quos frauduleter vecipiunt ad
modũ bellantiũ: qui wloſe fouess faciunt:ita ꝙ; ni⸗

tas e
Dic cõfidentes in ver
liter ðᷣcipiũtur:quia vie taliũ ſunt plene laqis. Oſee
ix. Laqus ruine factus ẽ ſuꝑ omnes vias eius Scðo
ſunt homicide ſuipᷣius ſpñalit᷑ loqᷓnw:qꝛ ſᷣm ſanctuʒ

tho.ſcpa ſcpe.q.cxv.ar.ij.Adulatio peccatũ moꝛtale

eſt:qñ cõtrariatur caritati. Hoc aut fit. UVno mom
ratõne materie ſi cut cũ laudat aliquis peccatũ ali⸗

edeci⸗

mo reſpectu il⸗

hil aphareri ſu hfieie niſi planicies:tñ qꝛ nulla ſolidi
ibi/ cadũt et aPiurnr incidentes p viã illam.
is adulatoꝝ:q̃ſi inperceptibi

xv.

cuius hoc em̃ contrariatur duectioni viſcontra cuiꝰ
luſticiã hoc loquit᷑ et dilectõni pꝛoximi:quẽ in pecca
to fouet. vñ eſt peccatum moꝛtale. Scom illud eſa.
v. Ve qui dicũt malũ bonũ.Alio mow ratõne intẽ
tionis:puta/cũ aliquis adulat᷑ ad hoc alicui/vt frau
dulenter ei noceat/ vel coꝛpaliter/ vel ſpũalirer.hoc
etiã moꝛtsle ẽ. De hoc dicit᷑ Pꝛouer.xxvij. Melioꝛa

ſunt vulnera diligẽtis q; fraudulẽta oſcula odiẽtis.

Tercõ mow pꝓ occaſionem:et tunc conſiderãdum eſt
vtꝝꝑ occaſio ſit data vel accepta vel q̃lis ruina ſequa

tur ex hoc:ſcʒ venialis vel moꝛtalis:et ſ̃ᷣm hoc iundi/

canduũ ẽ ſicut æ ſcãdalo. Glo.vo culuſdã væcreti di.
Exv.Als dicit: trib modis adulatur qͥs vel attri⸗
bnenw alicui bonũ qð nõ habet:vel nimiũ extollen
vo bonũ qð habet:et vtrũq; iſtoꝝ eſt veniale:vel ap/
pꝛobando malũ qo habet:et illud ẽ moꝛtale. we

.xvij.

cimooctauo tales ſunt falſi pꝓphete balaam: qͥ volũt

regi placere ⁊ co.qꝛ ſic bana donere legũtur oleo in⸗
unxiſſe bonos reges ſicut iſti oleo peccatoꝛis et adu⸗
latoꝛis inungũt vanos lingug adulatoꝛia.e qͥb in
p̃s.ix CLaudat᷑ peccatoꝛ in veſiderijs aĩe ſue:ſuꝑ quo
Aunguſ.Adulantiuʒ lingue alligãt hoĩes in peccato
ſuo. Bed timere poterũt illud vyſa.v. ſᷣm vnã literaʒ.
Ve qͥ dicitis malolqꝛ bonus es.¶ Gecimonono ta-

lIupũ:coopꝑit foueã. Ita iſti cooperiũt foueaʒ peccati

OWOJÿVMZB Venatoꝛ volens capere

et infemi adulatoꝛibo ſuis. &t ſic capiuntur lupira
pacesſet mũdi potẽtes:ᷣ nõ humiles qͥ dicunt illud
ps.xc.Liberauit me ve laqo venantiũ eta vᷣbo aſpo.
Viccſimo tales ſunt inſtabiles:velut aer: qͥ eſt cũ
grauibo gꝛauis:et cuʒ leuibo leuis.ſm phᷣm. Et velut
llus ſuꝑ campanili 4 vertit roſtrũ ad om̃em vẽtuʒ.
ta iſti vertũt verba ſus placẽtia ad om̃em volũta⸗
fem dñoy:dicentes:dñe qͥd nibi placet:ꝓ lege habet᷑:
quos rephendit Helyas ꝓpheta.iij. Reg.xvrij.dicẽs
Vſq;quo clandicatis in duas ꝑtes.
Guani pꝛincipale:videlic; q viciũ adulationis
eſt ꝑiculoſuʒ.Pꝛimo generaliter in oib hoĩb patet.
qꝛ qui ligãtur cadẽtilv dæ alto/et ipᷣm impellũt:pꝑicu

loſe cõmittũt:qꝛ cũ cadẽtibo cadere neceſſe ẽ. Sic in

ꝓpoſito/adulatoꝛes vanis hoĩbo e celo cadentibus

et ſuꝑbis ſocietate ligantur:et ipos adulatõnibo ſuis

retro impellũt.ergo cũ ipſis ca
erũt qui beatificat populũ iſtũ ſeducẽtes:et qͥ beati⸗
ficant᷑ pcipitati.Eyemplũ ad hoc in caſu coꝛpali po
nit SGene.li.vj. SBe bnficijs. Svexerſe ducente exerci/
tũ cõtra inunicos ſuos. Et idem narrat WMaleriꝰli.
ſ.q̃ſi ꝑ iſtũ modũ æterſes rex vadẽs ad bellandũ con
tra gꝛecos ſin via qſiuit a cõſiliarijs ſuis qͥd magis ti
mendũ reputarẽt in ↄflictu ſuturo. Pꝛimꝰ ergo adu
latoꝛ rñdit:q ipᷣe plus timuit ꝙ nõ inuenirẽt reſiſtẽ/
tiã.audient inquit greci pᷣlia tua et victoꝛias: et fugi
ent.Alius vo rñdit ꝙ ipſe plus timuit.q; nõ inueni-
rent womos vel villas vbi poſſent hoſpitari.q; inqͥt
en audiẽt.n obilia facta vr̃a pꝛioꝛa:et cõburẽt vil
s ſuas/et fugiẽt. Pe hoc inqͥt im ꝑatoꝛ nõ eſt curan
vnm:q; habemus tentoꝛia.Tercius reſpõdit:qꝙ ipſe
plus nimuit:q; mare nõ caꝑet nanigiũ eoꝝ.æ hoc in
quit Xerſes nõ eſt vis:quia aliq poterunt pᷣcedẽ:alie
ſequi. Quartus reſpõdit: ipᷣe plꝰ timuit ꝙ aernõ
capet ſagittas illoꝝ.qꝛ in tãta mſtindine habebãt
ſagittas ⁊ ſagittanios. Vltiĩo rex qſiuit idem a qͥdam
philoſopho Zamaſerꝰ noĩe quẽ ſecuʒ duyit. qͥ rñdit
nõ petatis a me:qꝛ ſᷣmo meus nõ audit᷑ in curia iſta/
nec pᷣualet.freqnt dii veritates ⁊ non repoꝛtaui niſi

malas gꝛates.immo inqͥt rex /oĩno dices.qͥ ait. Plus

qð ego timeo ẽ æ iſtis adulatoꝛib.ne credẽw vᷣbis/
et coſilio eoꝝ vecipiaris.qð vt audieft inſtabãt erga
regẽ.indiitio rex eos vin õä facturũ

pꝰ victoꝛiã. Greciat᷑ audiẽtes ſupbũ aduẽtũ pᷣieti

—

neceſſe ẽ.vyſa.ix.Et

Arꝰ.iiij.

Exemp.

õ

S.

2- —

Unspeegreſunpt ſr tnn

larenneckcun fad ie
linsliht nhnnim ⸗
Hinstut cſt nſi re 5 4
unbaht Hatr Aniin en
rts pronornenſoctit n
geciora panptute
ſtsgltanisdinmnttſun annn
Gih Henn .n nnii Ratte
aioinein ſnuntlgnſsckttd⸗
fiisnpetckue aſtituns. nnac
turquütüſit cinanntöneng taltsſn

Oeennwquämnz it gialoſumg tales

Dncänr velnegämnn dimu danegun
isonimolin; Lictt eñ idemus pann
Alivottis ſchi wminosct dmnnus 4
ſiamanari nnagnos oNirn
poso ligl robec rigemus fant
goent ernofigiötrnin wmn latn/
intannono neget iuſ in mogniſtat
Itenurino glenteslupos egunhs
Nönuncocabontpaneinpegnocdor no
Ugreſctipencii rraptiüt. Bed ſunt dullt
Aeli herans opllina onetit S
derſin — aſtipencuem
fönefiüclü unman

linantiaſfn alimnte
abaſa glaituscofſan volne,
tcs die gaͤnbiplacer plegehahet⸗
Helgas ppheta i. Reg wei diei
lcatisin dugs gtes.
apalerpicelicze viciinenlationi⸗ Pi
nogenerallterinoibohoibvpalet. 1
ſetiv waltoſet m mocllut gian
diadetitv cadereneceſſee. Blcln
G runis hoiho wcclo cagentibus
rliantun etiosaulgtonbſils
o ch ioſis ade neceſſe ſa r. Et
tpopniiſiſtu ſeducetes:ct qbeati⸗
Tenplijad hocin caſn oꝛbal po gn
ebiflajs. Dexene ducente ererc⸗
ſvos. Et idemnanat Valabli.
XFerſes re vades ad ballandi co
ſiuta cflluniſeſnis magil
tinoflictu ſutuno Peim alant⸗
glustinuit no nnenintnei ,
it grea plia tuu t rictti t lt
irſgipſeluonimnunt nunnen
llas vbipoſſnt hoſnttn ge nen
lia facta fa promner öbutik
lufiu , henet eſtaten
Deboclnatinbatorn,

rnmi Tennol idlt ie
nnbn eh naa
neu alihtenn tcaaſ
zalt lpepl tinuit e ne⸗
duigunltnie habchi
teeliong int ten 7 1
Pcieque ſeagolnit.n
ſn ni in cunid it

ſtisacolatorl. abiten
n c uliitiil
tns nigtene hi
gtanniittoſn

xx.

rxjj.

xxiij.

Adulatio

regis medoꝛum:humiliter rogabant vum ꝙ eos iu
uaret in iuſticia ſua et fideli patrie vefenſione contra

medoꝝ ſuꝑbiã. Gic ergo armati verbis optimis/ nõö

fugerũt de villis:neq; eas cõ buſſerũt. Sed exierunt

medis obuiã:cõmitrentes bellũ nauale. In quo me

di fugati ſunt:multis illoꝝ interfectis. Patʒ ergo ꝙ
a dulatoꝛes faciũt wvminos/ignorare ſtatuʒ et vircs

ſuas. Et ſic cadũt ſimul wmimi cũ adulatoꝛibo 7 coꝛ

poꝛaliter et ſpũ aliter.queʒ caſum væſcribit Sene.li.
vj. De ben eficijs.c xxj. dicens. Aonſtrabo tibi cniꝰ
rei inopia laboꝛãt li g omnia poſſibilib ve⸗
ſit. ſ. ke qui iteꝝ dicatlet ſeqtur:adulandi certamen
eſt:et vnũ amicoꝝ omniũ officiũ vnaq; contentõ qͥs
blandiſſime fallat. Ignorauerũt potetes vires ſuas
dulſe tã magnos qᷓ; audiũt credũt.hecille.Et non ſo
luʒ vires ᷣm hãc Senece ſentẽtiã:ß ⁊ cebita et ſtatũ
Vmus et familie pꝛopter tales adularoꝛes ignoꝛant
Quia ipi rariſſime aut nũqᷓ dicent hominibo verita

tem. qꝛ aut ſunt pꝛomoti.aut ſunt paupꝑes et ſperant

pꝛomoueri. Pꝛimi intendunt vel plus ꝓmouerijvel
circa wminos lucrari in diuerſis officijs / vel admi-
nus parcere ſumptibo ꝓpꝛijs:et tales nõ audẽt diceꝛe
veritatem.ne væ curia vl officio expellant᷑ et ſpeam⸗
plioꝛis lucri ibidem pꝛiuẽtur. Vlel ne rex vel aliꝰ w⸗
minus iatus qrat occaſionẽ eos pꝛiuãdi xe ꝓmorõe
lam habita. Nota.li.viij.xvj. Secũdi vo. paupe⸗

res q promotõnem ſperãt. vel expecrãt. veritatẽ dice

re nõ audent:ne cũ tota pauꝑtate eijciãtur. Pꝛopteꝛ
iſtas ergo cauſas diminute ſunt veritates ab adula⸗
toꝛibo. Mota. C.xj.xxxiiij. Decũw patet q; ſpecialit
periculoſum ẽ in viris religioſis et eccleſiaſticis et in
viris in poteſtate cõſtitutis. Circa qð pꝛimo oſtẽ de

tur quãtũ ſit cõtra ratõnem ꝙ tales ſint adulatoꝛes

Secun quãtuʒ ſit piculoſum ꝙ tales adulatoꝛibo
ducãtur vel regãtur. Pꝛimũ patʒ ꝑ exemplũ in natu⸗
ris anim aliuʒ. Licet em̃ videmus paruos caniculds
aliquotiẽs ſequi vminos et wmmas / et eis multi⸗

liciter adulari:tñ magnos qͥ oꝛdinãtur ad arcẽduzʒ

upos a gꝛegib/raro hec videmus facere q; niſi lupũ
fugauerit /et nõ fugiãt:⁊ niſi wmũ a latroibo cuſtodi
erint.annona negat᷑.ita ſi viri magni ſtatus ſint ca⸗
nes muti nõ valentes lupos pꝑſequi:ſ eis adulantes:

nò manduca bunt panè in regno celoꝝ. nec hic qdem
digne ſtipendiũ recipiit. Sed ſunt illis qͥb dici

Olſe.iiij. Peccata populi mei comedẽt. Suꝑ quo be⸗

atus Oꝛego. Peccata qͥqem comedere ẽ vicia delin⸗

quentium fouere:ne tpalia ſtipendia amittãtur. Et
nosqͥdem oblatõne fideliũ viuimus.ſi quid in ipoꝝ
vita rephenſibile videmus:et tacemus.coꝛũdem pec
cata ꝓculdubio manducamus. Hecille. Adulantes
vt emolimẽta vel honoꝛes recipiãt amplioꝛes:pecca
ta dicũtur comedere.qꝛ ſicut qui cibũ comedit com
m inuẽw illũ in coꝛpus trahit: ſicadulat ores alioꝝ
peccata ꝑ adulatõnem diminuenw:in animaʒ ſuam
maculã peccati traijciũt.ZRũ ergo ventrẽ implere cij
piũt cibo:anima implẽt peccato. Be qͥ b Nſido.in qᷓ

dam epiſtola. Ficti inqt adulatoꝛes/cũ cenas diuitũ
captãt:nihil pꝛius meditatur:niii q purãt gratiſ/
mu foꝛe auditoꝛib:nã nec aliter impetrabũt qo pe⸗
tũt:niſi quaſcã inſidias auditoꝛib fecerit. Cu ergo

indigentia vt freonter ſit cauſa adulatõnis.hoc vici
um longe xbet eſſe ab his qͥ nõ indigẽt.ꝛ ab his quo

rũ ꝓuidentia in o ponit᷑. Quia dicit lex: oꝛdinãa⸗

dus in eccleſia militãte.non ſolum cebet eſſe ſine cni⸗
mine ꝓpꝛio:hᷣ etiã ſine alieno:q; videlicʒ; nõ ſit cõſen
tiens vel palpãs nec fauẽs peccatoꝛibo/nec laudet de
lin cnren .
Deberẽt ergo omes tales eſſe ſicut cecis qͥ voluit lu⸗
cere ad ſtailes.qui ludus cõmunior ẽ in trãſmarinis
tibo in quo ꝓijcitur baculus ad quaſdã cauillas qͥ

bũ ei in lutũ ꝓicctu.
lictiiet in ꝑuteũ inferni: ꝓpter parua lucra terrena.
Ageo nligiapienren nõ ꝑmiſerunt aqulatoꝛes loq

nes ph;amulta aduerſa ꝗ &yoniſio tyrãno p

H coꝛrigat:als reus erit. Diſ.xlvj.clericus.

Sl xp.

ibiponũtur. Cecusquidem iuxta ludentesſtãs ait

date mihi baculũ:qꝛ ego etiaʒ pꝛoijciꝗ:qð dũ facerct
nò vidẽs quemcũq; nec cõſiderãs: fregit capita ti⸗
bias circuũitantiuʒ ſine differẽtia dinitis ve paupis.
Ita viri euãgelici/et qui habẽt alios regere vł coeri⸗
gere. Debẽt foꝛtiter ꝓujcere baculũ verbi veritatis:
nõ conſideranw pꝑſonam potenris vel pauꝑpis. Et ſi⸗
cut cecus ꝓijciens baculu inter multirudinẽ aliquẽ
tangit. Ita iſti. Ged heu aliqui ſunt ſimiles cuidam

beliiev qua dr: q videno leonem genuflectit coꝛã

co. Jta aliqͥ diuitib quãtumcũq; malis in pꝛeſentia
adu lãatur. Et in hoc etiam aſſimilãtur camaleonro
quo vr ꝙ videndo coloꝛẽ aliquẽ ſimilis coloꝛis effici
tur. YOra aliqui ſemꝑ ſe aſſimilãt alijs. Cũ adulãtibꝰ

aduiãtur in pᷣſentia. cũ œtrahentibo ætrahũt in ab

ſentia. cũ inrãtibus iurant.cũ potatoꝛiba inebꝛiant.
cũ loquacibo turpia loquũtur vel talia ſaltẽ facereet
loqui permitrũr: vbi poſſent et veberẽt reſiſtere. In
quomultũ delinquũt. Somini tpales et eccleſiaĩii⸗
ci/ſqui vidẽt coꝛam eis in wmo et in menſa ſua. Jocu
latores/aleatoꝛes/ mẽtitoꝛes/adulatoꝛcs/iuratoꝛeg

blaſphemare iurare et iactari et turpia ſioqui et ali/

os erroꝛes cõmittere: neceos coꝛrigut. ̊ qð peius: ri

Ant et libẽter eos aunviũt et ſic eos ad ignẽ nutriũt

infernalem. Hiere. l. Paſtores ſedu erũt eos. OQuis
nõ diceret tales dyaboli nutrices cũ teſte beato Gꝛe
goꝛio.Erroꝛ cui non reſiſtit᷑:appꝛobet᷑:patet ergo 4
adulatõnis viciũ in maioꝛib.ẽ periculoſum. et mul⸗
tũ contra rõnem. Mota. m. iiij. vj. BGecunw patet
periculũ ẽ ꝙ maioꝛes adularõniba ducãtur vel regã
tur.quia wmimi et pᷣlati regulati adulat eꝛilbo et con
ſiliarijs et malis cõfeſſoꝛibo et pueris:wvminiñ ſuum
et ſeipos et eccleſiã veſiruũt.qꝛ ceci cecis ducũt᷑ Figu
ra. Juõ.xvj. De ſampfone ductoa puero wmũ con⸗

cuſſit et ſeiᷣm et multos ſecũ occidit. Ita tales non

ſoluen w creditoꝛib q̃ vebẽt:eccleſie et paupib tali

um cõſilio ſubtrahẽw:et exactõnes facien w:et male

extra dan:et ſeipos et multos ſecũ occidũt. qꝛ du⸗

ctoꝛesilloꝝ ſunt.ſicut canis ducẽs cecũ in lutu: ꝓpt

ectu. Ita iſti rales ducũt in lutũ de-

cũ pꝛincipib, immo eos occiderũt. vt narrat Vale/

rius li.vj.c.lij. ꝙ atthemien ſes thim ogoꝛaz ſalurãtez
EBariũ regem adulatoꝛie occiderunt. Dic Dauid. ij.

Keg. j.fecit occidi illu; adulatoꝛẽ Amalechitem: q

Dirit ſe Saul occidiſſe Dic. ij. Reg. iij occidr iuſſi

illos/qͥ vt eiplaceret: occiderer ſboſerh filiũ ſaulis.
ad dandũ alijs exemplũ:ne adulgtoꝛib/ vel mala fa
cientib vt eis placeat:fauerẽt. Sed heu huiꝰ cõtra⸗
niũ mõ ſit:qꝛ verberãtes occidẽtes aliena acqrẽres⸗
qrelas iniuſtas æfendẽtes/vr ꝑ hmõr nepharia w⸗
minis placeãt nõ occidũt᷑/ſ̊ honoꝛãt᷑ hicad tpᷣus. Et
hecẽ cauſa q̃re tot ſunt moò. Sʒ a vo nõ honoꝛabũtr.
q; ille honoꝛ nulli væfert᷑ indigno:ſicut patebit infra

( honoꝛe. Melt ergo eſſz ci dvogenea Ryominio
xilipẽdi/et a eo honoꝛaꝛiſq cũ Aniſtione a Pyoni⸗

ſio honoꝛari et a veo vilipendi. Fert᷑ em̃ q cũ dyoge⸗
lta aduerſa a dtyrano ppter ve
ritates ſuſtinuiſſet:qd rãtã veuenit inopiã/ ꝙ qdem

Ariſtio noĩeamicꝰ voniſij inuenit en in manibus

ꝓpꝛijs olera lauantẽ:qͥ ait:ſi yvoniſij volũtati pa⸗

reres:nec olera lauaresjnec comederes. Ryogenes re

ſpondit.im mo ſi tu olcra lauare et comedere velles:
nequaqᷓ OQyeniſio avulares. YInnuit: q; pꝛo cibo illi
adula bat᷑ ſicut faciũt multi ãdhuc. SDe qͥba dr in tra
ctatu. v duodecim abuſionibo ꝙ videlicet ſexta abu

ſio ẽ monachus cauſidicus. ꝙ q amat plus eſſe e di

ſcübentibo in cunia cum herode:q; in carcere clauſtri
cum Johanne. Licet enim ibi ſ. in curia non videat

Exemp.

xxiiij.

xxv.

yxvj.

xxvij.

Exemp.

xxviij.

Ar. v.

Exemp.

¶ Seqtur quintũ

Adulatio xv.

caput Johannis: Videt tamen vaceam vidue ⁊ poꝛ
cum pauꝑis. Paup incarcerat᷑ et ꝓmenſa principis
ſpoliatur. et tamen v ſubſtantia pauꝑis monachus
comedens pꝛincipi blandit᷑:diu es inſidiat᷑ vt rapiat
pauperẽ.Et talis blanditoꝛ ſext cũ diuitib in oc⸗
cultis:vt interficiat innocentẽ dñ interficienti con-
ſentit Sed reuera melius ẽ ire ad wmũ luctus ᷓ ad
wmũ talis cõuiuij:Ecẽs.vij. Patet ergo ex pᷣvictis
ꝙ; wvmini veberẽt tales adulatoꝛes bilingues et nar
ratoꝛes/ exemplo antiquoꝑ reuellere/ et rephendere
dicendo:falſum ẽ qð dicitis.va de nibalde.bene ſcio
ꝙꝙ talis nõ diceret vłfaceret talia.qð ſi facerent:non
ita habũdarẽt /ſicut faciũt. ARudiant ergo vmini lo
quẽtes cũ lingua integꝛa.et tales eligãt. Bicit᷑ em̃ q;
auis habẽs linguã bifurcataʒ:munqᷓ bene loqᷣtur vel
cantat. Ideo non eligi᷑ ad nutniendũ. Ita xe talib⸗
Hginguig auoyyenogi bonũ ẽ loqᷣtur. Hiere.viij.
Oꝛe ſuo paceʒ cã amico loquitur:et occulte ponit ei
inſidias Ciere.ix. V
ũ pꝛincipale. ſ. adulatoꝝ penaſq eſt
Fis leriſe⸗ tpalis eterna. Pꝛima adhuc ẽ duplex. q
ledit famã:et diminuit res. ¶ Pꝛimo dico ꝓpꝛiaʒ le/
Dit famã apuq bonos et gꝛaues:qͥ minus bene æ eis
reputãt. Et ſic quodãm odo puniuntur infamia. Ex
emplũ ⁊æ hoc in vita ſancti ambꝛofſij/ vbi legi q the
odoſiũ imꝑatoꝛẽ velinquẽtem fecit ſtare extra eccle⸗
ſiam inter penitẽtes vſq; ad ſatiſfactõem. Seinde cũ

in eccla vellet int᷑ cdericos ſtare: fecit eũ ſtare ĩferiꝰ in

ter laycos:dicens:purpurã ſibi ipᷣm imꝑatoꝛẽ/nõ ſa⸗
cerwtem oñdere.Hic cñ poſtea veniſſet vſq; ad cõſtã
tinopolim:et qdam epiſcopus vellet euʒ faceꝛe ſtare:
in choꝛo:noluit/dicens:ꝙ ſolũ am bꝛoſiũ inuenit ve
ritatis magiſtrũ.Sic ergo patet ꝙ am bꝛoſius qͥ mi⸗
nus q̃ſiuit ei placereſet ſpee aliter in illicitis: plus ei
lacuit veo operãte ⁊ v illis qͥ ei plus nitebãtur adu
ari:minus reputabat. Idem patʒ de Chobig inter

aſſyrios illi qui credidert ſalmanaſar ⁊ affyrijs pla⸗

cere cabos eoꝝ comedendo et veæos illoꝝ awꝛan/et
in alijs illicitis ſe eis cõfoꝛmãdo:minꝰ eis placuerũt:
immoab eis trucida bãtur qꝛ wminꝰ diſſipauit oſſa
Fog Donun placẽt: In ps.lij. Et thobie qͥ hmõi
fugiebat:dedit veus gram in cõſpectu Galmanaſar
regis:Tho.j. Quia dilectus veo et hominibo:Eccĩ.

xlv. ¶ Secundo ẽ puniendus in reb:ſq; reſtituendo

Fabul.

Fxij.

qð mala ſuggeſtõe acquiſiuit. Mõ em̃ videt᷑ eſſe bo⸗
ne fidei poſſeſſoꝛ:q malis acqͥrit medijs. Impetrãs
em̃ falſas litteras m iura tener ad expenſas quas al
tera pars fecit occaſioneillius falſe ſuggeſtõnis. Ex
tra væ reſcriptis. Quia nomnulli in fine. Et v reſcni-
ptis in ſexto diſpendia litiũ. Ita a ſimili adulatoꝛ te
netur ad reſtitutõem:reuocando et coꝛrigẽdojq fal-

ſis ſuggeſſit verbiset acqſiuit. et nibilominus ſene/

ritatiiudicis/⁊ pene ꝓ falſo ſuggeſto ſubiacebit.xxv.
q.ij.c.dicenti ſacras.et.c.ſeq̃ntibi. Sicengo duplici
cõtritõne contere eos:Hiere.xvij.¶ Decũdo adula⸗
toꝛibo veber pena eterna. Et hec ẽ duplex:qꝛ quedaʒ
ſpãl/q videlʒ ſpãlit᷑ keſician gre adulateꝛes. Ta
les em veberẽt eſſe ſtelle ad alioꝝꝑ illuminatõcm. Sʒ
nõ ſunt ſtelle manẽtes in oꝛdine ſuo. Sed ſtelle q v
nocte cadere vidẽtur. Sie iſti in nocte moꝛtis cadẽt
in infernũ. Apoc xx. Miſit eũ in abvſſum:et clanſit
ſignauit ſup illũ. vtnõ ſeducãt amplius gẽtes:Gecũ
da ẽ generalis:q reſpicit omnes generaliter. Et hoc
patet tali exemplo.narrat᷑ ſm fabulas/ꝙ belluʒ fuit
wononn inter volncres et quadꝛupedes: et noctua
eu veſptilio ꝓcitoꝛie ſe habuit in iſto bello:recipi/
ens mũera ab vtraq; pte:⁊ volens vtriq; parti place
re:dubitãs q pars pualeret. qð aduertẽtes aĩmalia
õdam eaʒ væplumauerũt et vederũt ſententiã:q; nũ⸗
ſq iteꝑ pennas haberet.nec de die volaret. ppter adu

Adoꝛatio

lationem et pꝛoditõnem et ſnam duplicitatem. Jta
tales qͥ volut omibo placere: qͥ volũt eſſe e parte le/
poꝛarij et lepoꝛis:regis ⁊ inimicoꝝ eius dicentes:vi⸗

uat qͥ vincit. Sic patebit infra.H.iuij.vj. Eyxpectan⸗
tes:q pars incipit vincere:et illi adherẽtes.q volũt
ceo ſerutreet mũw:et q vident ꝑtem vi bilem:vi
clicet vbi veberẽt aliqᷣd ꝓ veritate pati vel amittẽ.

eius ꝑtem væſerũt:falſitates multas et ꝑiuria cõmit

tentes. Ged qñ infirmãtur et videt᷑ eis ꝙ pars vei in
cipit pᷣualere:cõfeſſoꝛẽ petũt:cũ ceo volẽtes tũc mili
rare. Bed cũ cõualuerint ſunt quales et an fuerunt.
Tales ſententia accepta vplumabũt᷑ in moꝛte et in

lnuminetuo dñne nuqꝙᷓ videbut lumẽ. Sed qlibet illo⸗
e egenies elg orir fa inete

nũ nõ videbũt lumen ĩ pᷣ.xlviij. Mota ſimile hic. E.

ij.iiij. Iſta pena adulatoꝝ in figura oꝛdinatura veo.
Num e xix. Si quis inqͥ tetigerit cadauer hominis

moꝛtui. Glola. quedã:cõſentiendo/adulãdo/vl imi⸗
tando:in ta bernaculo clauſtri / vel in agꝛo ſeculi im
mũdus erit ſeptẽ diebo ideſt vſq; ad ſufficientẽ peni⸗

tentiã. Et ſi qs epiatus nõ fuerit:pibit medio ec
leſie. Mõ eſt ergo malis cõſentiendũ nec ꝓcendũ.qꝛ

q adu latur vel ꝑcit:penã incurrit.figura.j.Reg.xv.
Vbi diq; pepercit Saul et populꝰAgag ⁊ optimis
geegibo et q pnlchꝛa erãt:nec voluerũt duſꝑdeꝛe ea:q̃
m vusoccichpᷣcepit gladio. Et ideo ſeipᷣm iuſte pꝛo
pPꝛio occidit gladio.ſᷣm gloſam:ſeu haſta ſic pᷣdicato

res et peniteciarij adulãtes et parcẽtes / ne peccato⸗

res ꝑcuciãt vxbo i.qð ẽ omni gladio ancipiti acuti
us:luſte vbo i ꝓcutient et damnabut᷑:qñ ꝑcutiet
terrã virga ons ſuilet ſpiritu labioꝝ ſuoꝝ interficiet

ampium: Mſa. xj. . „
are volẽtesdeũ

triaattendẽ vebẽt. Perſonã:modũ ⁊ cau⸗

Prꝛimo ꝗy pſona adoꝛans ſit mũda et digna ꝓ tali
Opere. Di em om nia in quib honoꝛat᷑ coꝛpaliter /ſi⸗

cut caliy et copalia:ſunt mũda:a foꝛtioꝛi illa in qͥb
honoꝛaᷣ ſpũaliter/ſc; in animabo noſtris:vebent eſſe
amũda et ſpũalig:qꝛ eos qui adoꝛãt:opoꝛtʒ in ſpiritu
aarar: Horun Beber ergo adoꝛaturꝰ veũ pᷣparari.
ſicut notat. A.ij.iiij. Et ſic pparatus: wdvminuũ um
tuũ ꝗauoꝛabis:Mat.iiij.Et q talis pᷣparatio et ſpũa

lis illuminatio vebeat pᷣcedere patʒ Jo.ix. vbi habet᷑

q cecuspꝛius fuit illuminatus.et ceinde pꝛocidens
doꝛauit 7c̃.
¶ Circea modũ quatuoꝛ ſunt attendẽda videlicet ꝙ;
awet feſtinãter reuerẽter/veraciter erꝑſeueranter.
Pꝛimo dico feſtinãteꝛ:ſeu cito et tem peſtiue:ideſt in
nunẽtute et ſanitate:et in pꝛincipio q̃dꝛageſime.ado
ret᷑ cordis cõtritõne ⁊ euotõne.pᷣs.xxvxuj. Adorate
Pñm in aula ſancta eiꝰ ideſt in coꝛdis cõtritõeſ⁊ oꝛs
cõfeſſione/et oꝛatõe.Ecci:xxxv.Adoꝛate dñm in ob⸗
ſecratòe/ et opis ſatiſfacrõne et elemoſynaꝝ largirõe
Mat.ij. ꝓcidẽtes adoꝛauerũt euʒ ſet aꝑtis theſauris
ſuis:obtulerũt ei munera. Iſta debẽt cito et ci feſti⸗
natõe fieri.in ſignũ cuiꝰinuitamur. In pᷣs.xcuiij. Ve
nite adoꝛemꝰ. Inuitatoꝛiũ eĩ in vſu ecclłie cãtat᷑i ma
ne. Qui ſ̃ nimis expectat:q̃ntũ in eo ẽ.oꝛdinẽ puer⸗
tit eccłiaſticũ:i ꝑiculoſe expoĩt:qꝛ moꝛa thit piculũ
Ag veſpen eĩ moꝛabit᷑ fletꝰ ⁊ ad matutinũ leticia
In pᷣs.ꝓxix. In his em̃ qͥ nimis expectant ad veſpeꝝ

moꝛtis mτa if flet?. in oĩ eĩ curia mũdi/tar ve⸗

mẽs ⁊ mhil pᷣmittẽs:vt cõit᷑ ſuſtinet vfectũ.ſi diues

cẽ dñs:tũc familia ↄq̃rit᷑ dicẽs:q̃re nõ pᷣmiſit nũciũ.ſi

pauꝑ.dure increpat᷑.ſic ad curiã eccłe p afeſſiõem. qꝛ
Tberẽt ieiuuare iteꝑ poſt paſca. Sic er ad curiã ci

tarde veniẽtes ⁊ bona opa:q̃ſi nũciũ ñ pᷣmittẽtes:añ
moꝛtẽ dure increpabũt᷑ oanabũt. Seꝰ em aliqͥ mõ

Arꝰ. j.

AErxrꝰ.ij.

.iij.

enp.

lturcuidi d gud giſiichicaiſes
liaſneſncinene line
ſitbuchii leerbocoffenſus d annd
ſe Nolultfinoliteradinſtanta nano⸗
llicccieſöintmmt eſct iwtherna
inote oacenig mo ea ofüaleſe⸗
Ooulolntroſptaiscr illäibidepmagine
hatqaſip iti nodi biſpotero genufle
Utindlnareetaconres bonns anore
tiiyternosnücfent Itafaaitmuln
nipßoferuſarainpaſinedfütains
loqlit acici gino ſnonals ut n
fü Nn pri Ho Puin . Freptale
rſtiliisd roiſnemdine it g di
Oinalcldſoilautmirte ninr
fütcdlamittarinat tfiluttilis nö dii⸗
Alisglteclanitriunt ßiibniſedich
ffecntercötingte dü ciehen,
ltq dücütehmnor
wci cetporrüt ctalinͦte
ignen Bominal doerielch
n it heogectoglwcn in
tcecleſtongſenleche gine⸗
Unoledlcebont Inge

rare voletesdeü

ende xbet. Derſona: mociican,

1ogoꝛans ſit migact digra ptali J⸗
a n quit honoꝛat corbollter ſi-
a:ſuntmua: Y fortioiilla in
ſqinaninabnoſtnis: wbentefſe
cos qui adoꝛit opoꝛt, in ſpintu
ebet ergo adoꝛaturꝰ mi pparani.
.Etſicpparatus: wiminui wum
.iii. Et q talis pparatio ct ſpͦn
tatpcedere patz Jo ip vbihabet
luminatus et winde pꝛocidens

atuoꝛſunt attendeda idelict, Ze⸗
euereter veraciter etpſeuenante .
iterten atoettempeſluelheſti i
terctin pincigioigunceine ac
ner duotone ps Min orate
n e idſtin ccibcorr lo 10b
Ze Ea rn RMogrediimtneb⸗
nſani dkllu
n nbitalto et ifeſl i

uatnun an ſe
litatotii ciin ee keie

.vj.

Exemp.

.Vlij.

A xvj.

eis dicet:ſicut ſolebat quidã potẽs /qñ alicuius ad/
uentus ei nõ placuit: ppter conſcientiã nõ ſolebat di
cere beneueneritis:ᷣ ite/vłſumite/ ↄmediteſet hmõi.
Deus vo vnũ dicet:ſcʒ ite:reliquũ dimittet.Cempe
ſtiue ̊ venite adoꝛemꝰ contnitone: pcidamusañ deũ
cõfeſſione:ploꝛemꝰ ſatiſfactõe. Et hoc cito.qꝛ Sap.
xvj. Opoꝛtet puenire ſolis oꝛtũ adoꝛãdo. Mo.C. vj.

xxlij. Secũdo vebet adorari reuerẽter non ridendo:

nõ confabulãdo:nõ in eccleſijs garrulãdo:et imp⸗
tinẽtibo loqndo ̊D humilit᷑ inclinãdo.ſicut qͥ munus
multũ væſideratũ accipit. Exoð.iiij. Audierũt filij
iſrahel ꝙ wminus viſitaſſet eos et keceigerafſiti
onẽ eoꝝꝑ:ꝓni adoꝛauerũt eũ.Tercõ debet adoꝛari ve-
raciter: ita ꝙ veraciter ſit in coꝛde: qð exterius pᷣten

dit in cõfeſſione. Yo.iiij. Veni adoꝛatoꝛes adoꝛabũt

prem in ſpũ et veritate.Cõtra iſtud faciunt ficte ad
ofeſſionẽ accedẽtes:vel ad cõmunionem nõ habẽtes
firmũ ꝓpoſitũ Bacrare dimittẽdi pulchꝛe loquũtur
et ꝓmittũt:h̊ aliud cogitãt.Tales aſſimilãt᷑ iudeis
q coꝛpe ⁊ capite inclinato ſ̊ nõ coꝛde:adoꝛabãt xpᷣm
dicẽtes. Vach ꝗͥ veſtruis templũ wi. Iteꝝ affimilã
tur herodi qͥ coꝛde oceidere cogitanit ſſů»sꝛe dicebat:
vt et ego veniẽs adoꝛẽ eñ. Mat.ij. Die illi qͥ cũ ppo⸗
ſito peccãdiad cõfeſſionẽ vel munionẽ accedũt. De
qbus dr̃. Mat.xv. Populus hic labijs me honoꝛat:
Coꝛ ant illoꝝ longe eſt a me. Mõ Ser.v. v. Tales aſ⸗
ſimilãrur malis ſeruis et ſubditis aliquoꝝ dnoꝝ qͥ li
cet eis caput inclin ent/dicẽtes dñe:qͥd placet vobis.
tñ in coꝛde ſuo vellẽt ꝙ; nõ eſſent. Ita iſti vellẽt veũ
nõ eſſe.nec vellẽt eũ expectare remuneratoꝛeʒ :ita

ñ timerẽt vltoꝛẽ. ð nuero illoꝝ fuit illeĩ p̃s.lij· virit

inſipiẽs in coꝛde ſuo nõ ẽ veus.De meritis em̃ ſuis ex⸗
igẽtibus plus timẽt qᷓ; amẽt /vel ſperẽt. Et ideo nõ ẽ
amoꝛ ille in coꝛde:qͥ oñditur in oꝛe.Et in hoc afſimi
lãtur cuidã væ quo fert᷑ q̃ſi ſic. hic cũ ſederet in qdam
eccleſia:vmago crucifixi male ligatalcadẽs eius fre⸗
git bꝛachiũ ille ex hoc offenſus:p annũ eccleſiã intra
re noluit finaliter ad inſtantiã vicinoꝝ dicentiuʒ
niſi eccleſiã intraret: eſſet ſicut hererticus cõburẽdꝰ.
timoꝛe coactus/vno die añ oſtiũ eccleſie venit.et vno
oculo introſpiciẽs et illã ibidẽ ymaginẽ vidẽs.Dice
bat quaſi ꝓ iſtũ modũ:bñ potero genuftlectere/et ca⸗
put inclinare/et adoꝛare:h̊ bonus amoꝛet fidel ami
citia inter nos nũꝙqᷓ erit. Ita faciut multimalixpᷣia⸗
ni xpᷣo feria ſexta in paſſione dni:et eius mẽbꝛis quã-
loquũt᷑ pacẽ cñ ꝓximo ſuo mala aũt in coꝛdibo eo/
rũ. In A. Ha: nij . eer tales aſſimilan
tur ytalicis qͥ ve cõſuetudine hñt ꝙ dño papa vł car
dinali vel dño illoꝝ ciuitatẽ vłcaſtꝝ intrante occur
rũt clamãtes:viuat:viuat talis.nõ diligẽtes vo /cuʒ
alijs alte clamãt viuat:h̊ ſubmiſſe dicũt pauco tẽꝑe.
Et freq̃nter cõtingit ꝙ dũ eũ oꝛe honoꝛãt: cogitant
quõ eũ ꝓdere poterũt.et aliquãdo cogitatõnẽ opeꝛe
cõplent. Gic multi alta voce in eccleſia et extra/deuʒ
laudãt.vᷣ coꝛde et oꝑibo cõtra dicũt. Oꝛe ſuo bñdice
bãt et coꝛde ſuo maledicebant. In ps.lxj. Nõ xe iſta
materia. H.iiij.v. Quarto vebet awꝛani cõtinur et
pſeuerãter: Mã et pr tales ꝗqrit q adoꝛẽt eum: ſupple
pſeuerãter. Yo.iiij. Qui em ſolũ eũ ad tpᷣus adoꝛãt.
et vœinde vilipẽdũt hos nõ qrit. Tales ſunt qͥ tantũ
mõ adoꝛãt dũ ſunt in q̃dꝛageſima vel in infirmitate
vel tribulatõne /vel dñ dona vi capiũt:oſculanᷣma
nũ dantia:cõtra quos.ij.Eſdꝛe.vlti. Eleuatis ſurſũ
manibo ꝓcidẽtes in terrã adoꝛauerũt eũ.Et cauſa qᷓ
re ita cito ad ſolita mala redeũt.videt᷑ eſſe in differẽ⸗
tia ad vtranq; ꝑtem ſine ad dimittendũ peccatalſi
ue nõ:tꝑe quo cõfitent/ vel peccare ceſſant.dicentes:
ſpero dimittere.ſi œus voluerit.Et quia tales quaſi
edificãtes domuʒ vbilẽ q̃ ad omem ptem monet᷑:ad
om̃em temptatõnis vẽtum a dyabolo ꝓſternũt. Vi⸗

Adulterium

demuns em̃ ꝗ tales qui nõ conſtãter veterminauerũt

ſe ad vnũ:̊ ſtant cogitantes qͥ faciendũ ſit: faciliteꝛ
recipiũt conſilium ab vtraq; pte: ad vtranq; ꝑptem.
Et c ſic indifferẽtibet quaſi neſcientibo qͥd adoꝛa⸗
re vebeãt.poteſt dici illð: Jo.iiij. Vos adoꝛatis qð
neſcitis.vvebẽt ergo eſſe
uiij. NMos adoꝛamus qoð ſcimus.
Eauſa vꝓo motiua/quare vus ẽ adoꝛandusſẽ du⸗
plex. Vna:beneficia iam pꝛiſtina.Allia beneficia ex⸗
pectata.tum ad pꝛimi quẽcũq; ſanctũ adoꝛares:
qui tibi reddidiſſet manũ amiſſam. Sed ⁊eus vdit
animã cũ potentijs:coꝛpus cũ mẽbꝛis:mũdum cum
cõtentis. Perditos etia redemit. Se hoc nota.A.x.
ij. Adoꝛate ergo eñ:qͥ fecit celũ ⁊ terrã ⁊c. Apo.xiiij.
Becũda cauſa ẽ cõmodu expectatũ duplex:vnũ in p
ſenti:ſq; impetratio petitoꝝ.Adoꝛãs em̃ citius acci-
it qð petit.ſicut patet v lepꝛoſo.Mat.viij. Et ecce
epꝛoſus venit adorare eum /dicẽs dñe ſi vis. Wiere.
xxix.Adoꝛabitis me et ego exaudiã.Aliud in futuro
qð dabit᷑ his quiadoꝛant..Aſat.ij.ꝓci ntes adoꝛa⸗
uerũt eũ /et cito poſt reuerſi ſunt in regionẽ ſuã. Gic
ergo adoꝛate eñ omes angeli eius: In p̃s.xcvj.

Dulterium eſt alieni

thoꝛi violatõ. DHuius aũt vicij.ꝛimo no
tificãda ẽ culpa:Secundo pena.huius au
tem culpe magnitudo ex duob ppendit᷑ Pꝛimo erẽ⸗
lo in naturis animaliũ. Secũdo exmultis malis q̃
oc peccatũ concomitãtur et ſequutur.
Be pꝛimo ſcribit Alexander nequaʒ li. naturis
rerũ cyconia Adultera.quã cũ xphendiſſet com-
par:multitudinẽ cyconiarũ ſecũ ducẽs adulterã -
plumauit.hoc ergo exemplo rationabile iudicat᷑:q
vna vni et econuerſo/tm vputet᷑.et niſi hoc teneãt:
cum in ſtatu ſint honoꝛis:nõ ſolũ cõparãt᷑ iumẽtis:

abiles: vicentes illud Jo.

Arꝰ. iij.
.ix.

ſ ſunt irrõnabilibo aĩmalibo peioꝛes. Aues em̃ ſilue

ſtresqñ circa pulloꝛũ ꝓductonem occupãtur:vne fe
tenẽt.poc etiã leones obſeruare dicunt᷑.qͥ et gꝛauiter
adulteriũ vindicare dicũt᷑. Cuius rei vna cauſa põt

eſſe:qꝛ nõ libent᷑ qreret pᷣdã:nec alienos libẽter ale-

ret catulos. Magna qꝗ̊ cõfufio deberet eẽ rõe vtẽtibo⸗

et fide.et multis pactõibo cõiũctis qͥ hñt filios alere

et coꝛꝑaliter et ſpũaliter:ſuperari in bonitate et di-
ſcretõne a bꝛutis/q vna cũ du obo et ecõuerſo /fitæ/vł
vboſvel facto ðhat.vł carnalit᷑ copulet᷑ uia vpteꝛ
tales ↄctus/multa q̃ credũtt mrimonia:ſunt adulte⸗
ria et młti alienos alũt filios et heredes faciũt.etĩ h
caſu peius ⁊ erudeliꝰẽ adulteriũ ĩ muliere:qᷓ in viro.
⁊ipᷣa płꝰ vituꝑat᷑.qꝛ vir a dult᷑ nõ exheredat filios p/
pꝛios.̊ filios illiꝰ cũ cuiꝰ peccat vxoꝛe.⁊ plꝰẽ ð natu
rã/crudelitatẽ exercẽ in ꝓpꝛios ꝙᷓᷓ in alienos. Vteꝛq;
tñ facit falſos herecs.æ qᷣbẽ maſ copia in mundo.
AQuia Oſee.iiij. Maledictũ⁊ mẽdaciu/⁊ hoĩcidiũ/2
furtũ/ adłteriũ.inũdauer̃t. Intãtũ eĩ inũdauerũt
ꝙ heu mõ mr̃imonia xpᷣianoꝛn aſſimilãt mrimonijs
ribaldoꝛũ. SGic pʒ ſer.xv.xj. Quiãglice Harloʒ vocã
tur.qͥ qndã clamides poꝛtabãt.æ qᷣbo dẽ ꝙ ſolebant
ãnuatim a capitula ↄueĩre ⁊ vxoꝛes mutare.Dic et
ſpõſi eccłeſſpõſaʒ p pinguioꝛimutãt. ilud. Małij.
xoꝛeʒ adoleſcẽtie tue noli vſpicẽ. Sic mõ qñ vxoꝛ
diſpliq; vł alia ↄcupiſcit᷑ ppt᷑ pulchꝛitudinẽ vł hmõi
diuoꝛtiũ ꝓcurat᷑. Pꝛimo clam ꝓ ↄſpiratoꝛes vie exco
gitãt᷑:falſi teſtes inducũt/a ſuboꝛnãt᷑.veĩde ad capi⸗
tula currit᷑ oꝛdinarioꝛũ: ꝑtes citãt munera aduoca-
tis et iudici offerũtur. Judici Sꝓo pꝛima facie ſe red⸗
Tenti difficilem:minãt᷑:parẽtela falſificata adducit᷑
Dic ergo qͥd munerib:qd minis:qͥd falſitatib:ſepa
rantur:et alia moꝛe ducit᷑ ribaldoꝛũ. Et ſic pcedẽte
mendacõ:adultena inundanerũt. Si aũt per ꝓceſſũ
dimittere nõ põt:adminus aliã ſub ea tenebit. Mõ.

Arꝰ. ij.

Vj.

lic ponit eiſa

A xxvi.

P. xiij xxyix. Gecũdo huiꝰ magnitudo patet ex mui⸗
tis malis et damnis/et ꝓiculis ↄcurrẽtibus. Pꝛimo
em peccatur ↄtra v in adulterio.qꝛ quos ↄiurit ⁊c.
ſicut pʒ Mat xix. Adulterio ſeparantur coꝛda et ali
quories coꝛpa.Secũm otra ſeipſũ.Tercio ↄtra ꝓxi
mi iam natũ/ cũ quo peccat. Quarto ↄtra ꝓrimum
naſciturũ:ſcʒ infante.⁊ qꝛ reddit᷑ qqdammõ infamis
etqꝛ negrpeebercnennanli2 paterna crimina. Et
utis offendiclin anteqꝙ; ſit natus. et ſic
maledictus qui ponit ceco offendiculũ. Concurrũt
etiã ꝓlis incertitudoſ exheredatioſſacramẽti viola⸗
cio/fidei fractio int᷑ viru et vxoꝛẽ/moꝛs / homicidiuʒ/
bonoꝝ diſtractio/ ꝗpter quã adulter et adultera ad
reſtitutionẽ tenent᷑: diffamatio: falſa matrimonia 2
plura adulteria.qꝛ qñ vnus ſcitaliũ ſibi infidelẽ:mi
nus curat ſibi fidelitatẽ ſeruare. Gequit᷑ vltimo et᷑-
na dãnatio. Hiere.xiij. Adulteros iudicabit ꝰ. Dʒ
cũ tot mala et ſpũalia et copalia. et tꝑalia ⁊ eterna
ex adulterio ꝓueniãt mirabile videt.quare plus di⸗
ligit᷑ adulter vel adultera:qᷓ ꝓpꝛius mariꝰt vł vxoꝛ.
et quare maioꝛ eſt amoꝛ int eos quos dyabolꝰↄiuxit
Peccato:qᷓ intillos quos Den. ſacramẽto. Vñ
freqnent ↄtingit ſicut patet Ser.lj.j. Eann peccãdo
an feruentiſſimo amoꝛe auiuũt:poſtqꝙ; fuerint matri-
monio copulati tepeſcut. Cuiꝰ cã ẽ dyaboli tẽtatio.
q ſtãtiũ in peccato/amoꝛẽ inflamat/vt eos ad flam-
mas ducat eternas.Et mrimonialr copulatos/odio
Piuidere nitit᷑. Tales dyaboli aſtucias et malicias
ſentiẽs quidam epiſcopus. vt fert: duos aſãguineos
Diu in peccato ſimul ſtãtes et matrimonin impoꝛtu

neatra rationẽ petẽtes:dicit᷑ coniunxiſſe.qͥ eodẽ die

ambo diuoꝛtii petiuerũt. Ecce inqᷣt epiſcopꝰ/qᷓ̃nta
eſt vis ſacramenti que dyabolũ fugauit: qͥ vos in lu

xunia cœtinuit. Et ſic patet:quãta malignatꝰ eſt ini⸗

micus in ſancto matrimonio. .
PHꝛo ſecũdo eſt ſceẽdũ.qꝙ pena adulteris vebita ẽ
triplex. Pꝛima eſt infamia/ etineptitudo/et infoꝛtu⸗
niu in agendis coꝛpalibo et ſpiritualib. Gecũda eſt
coꝛꝑalis. Tercia eſt eterna. Dꝛima oſeqiituripſum
peccatũ. Secũda oſequi vœeberet. Ceraã vo nõ eua⸗
dent. Oſtendã inquit tibi dãnationẽ meretricis ma
ne Apo. xvij ꝙtum ad pꝛimũ penã: Per illud quod
ſcribit Oomifacius papa et martyr regi angloꝝ. Et
Haber di. lvj. Iigens angloꝛũ · ſub hoc tenoꝛe:· Giẽ
Pz Ber.xv.j. Siinquit gens angloꝝ ſicut ꝑ iſtas ꝓ⸗
uiincias diuulgatu eſt. et nobis in fracia / et in italia
impꝛoperat᷑. Et ab ipſis paganis nobis obijcitur. ꝗ;
ſpꝛetis legitimis anubijs adulterãdo lururiando 7
inſtar ſodomiticegentis fedã vitã duxerit æ tali cõ
mixtione meretricũ eſtimandũ eſt vejgen eres ppłos
et ignobiles et furentes libidine foꝛe ꝓcreandos:et
ad extremũ vniuerſaʒ plebẽ ad vterioꝛa ignobili⸗
oꝛa vergẽtẽ et nouiſſime nec bello ſeculani foꝛtẽ:nec
in fide ſtabilẽ.ſicut patet in ꝑiurijs/ tam in curia mũ
dilqᷓ eccleſie Aulere nec homini honoꝛabilz. nec
⁊xo amabilẽ eſſe venturã.ſicut alüjs gẽtiho hyſpanie
ꝓuincie et burgũdoꝝ populis ↄtigit.qui ſica deo re
cedẽtes foꝛnicati ſũt wnec iudex taliũ criminum vl
trices penas ꝓ ĩgnoꝛãtia legis ei. etiaʒ p ſaracenos
venire pmiſit er leuire. Hecille. Et hic tenoꝛ littera
rũ eius.Et ſi diligent᷑ aduertatquepᷣdirit:ꝓ magna
Pte acciderunt.q; nec ſunt mõ in bello foꝛtes:nec in
ſidelitate et fidei dationelet iuramẽto ſtabiles. Im⸗
mo tãtũ valeret ac ſi nõ iurarẽt . nõ ad fidelitatẽ:
ſed ad lucrũ vel indẽnitatẽ oculũ habent. nec ſũt po
pulis honoꝛabiles.immo omnibo pplis dicũt᷑ eſſe

falſioꝛes et p ↄſeqnens necſũt veo amabiles. Mon GFG

ſine c tanta fames in terra/ tãtaq; ſãguinis effuſioj
tot falſe heredes. Ded omniñ cã ex magna pteẽ ad⸗
ulteriũ et luxunia. Pauci eĩ atẽtãt᷑ æ vxoꝛib ꝓPpꝛijs

Adulteriũ

Sed vnuſquiſq; ad vxoꝛẽ primiſuihinniebat: Jere

v.Et iõ ſic ipſi faciũt alijs falſos heredes:ita alij fa⸗

ciunt Et ſic multiplicantᷣmala in terra. Et adultẽi
mulris modis moꝛiunt᷑ et occidunt᷑ Et hoc iuſte:vt
qui vna noluit ↄtentarinullã habeat. Et ſic eſt cã
effuſiomis ſã guinis. Nñ cũ cuidã nobili in anglia in
ſtrage nobilinʒ nunciaret᷑in mane/ ꝙ eodẽ die turpi
mote moꝛeret᷑:cadens in terrã clamauit: dicẽsheu
nunqꝙ; dilen vxoꝛem meã.q̃i recognoſcens/ ꝓpter illõ
peccatum illam turpem moꝛtẽ ei accidiſſe. Seutro.
rxij. ſdoꝛiet adulter et adultera. Ergo iuſte ⁊ réna⸗
bilit hoccognouit. Ergquo lex vihoc vult. Nõ. P.
v.xxij. Eſt etiã adulteriũ ſicut cauſa effuſionis ſan⸗
guinis. Ita cauſa pauptatis et famis. ꝗqꝛ fructus bñ
ſufficerent legitime natis. q omnibo nõ ſufficiũt:ꝗpt᷑
illegittimoꝝ multitudinẽ. Sed ſicut videmꝰ multa
que pᷣdixit otigiſſe:ita timendũ ne cõtingãt q adhuc
nõ videmꝰ:videlicet terre deſtructõ ꝑ aliquas extra
neas nationes.Quia pꝛeteritoꝝ exhibitio/teſte btõ
Gregoꝛio:eſt futuroꝝ certitudo. Secũdo væberent
iudices apud iuſticia xpianoꝝ plus punire pena coꝛ
poꝛali adulteros cũ maioꝛi diligentia qᷓ; faciũt: Hoc
oſtendã miplicit. Pꝛimo exemplo antiquoꝝ ſarace⸗
noꝝ. Secũdo exemplo miraculoꝝ. Tercio exemplo
legu omniũ nationũ. Pꝛo pꝛmo adduco illud quod
narrat Helynandꝰ ⁊ recitat᷑ tercia pte ſpeculi hyſto
nialis. Quõ tꝑe aſtantini quarti ſanctꝰ Gonifacius
magũtinꝰ epus regẽ anglie etheualdũ ð luxuria ſiue
adulterio repꝛehẽdit in hũc modũ:aAMemoꝛare inqͥt
ſaurpr ſit / vt tu qui wmo vi dñans / ad iniuriã elꝰ:
cut libidinoſus ſeruꝰ. In antiq̃ namq; ſaxonia vbi
nulla eſt xpi cognitio:ſi vᷣgo in mmo paterna.vel ma
nitata ſub aiuge fuerit adulterata:manu Ppꝛia ſtrã/
gularã cremãat. et ſepꝑ foſſã ſupulture coꝛruptoꝛẽ ſu⸗
endũt. aut cingulo tenus veſtibb abſciſis nagellat
caſte matrone:et cutellis punguũt:et x villa in villã
miſſi noue occurrur flagellãtes:mwnec interiãt. Re⸗
duc etiã ad memriã quomiã qͥdã infideles ſuꝑuiueꝛe
maritis nolũt:ſed ſe cremãt. Quõ etiaʒ pᷣdeceſſoꝛes
tui ſubita moꝛte ꝓpter hmõi culpas moꝛtui ſũt:et a
æmonio vexati ſunt: Hec ille.exquo apud ſaracenos
tãtũ æteſtabat᷑ ita dure puniebat᷑ adultiũ:A foꝛ⸗
tioꝛi ratione apud xpᷣianos. Secũdo idẽ oſtenditur
exemplo miraculi. In vita em̃ ſancti Gãgolphi qui
venerat᷑ in burgundia legit᷑. Qy cũ eſſet hõ vxoꝛatꝰ:
et ſel cũ vxoꝛe quã ve adulterio ſuſpectã habuit:iux
fontẽ ſederet:vxoꝛi aiebat:ſi innoces es a culpa adul
terij:pone manũ tuã in fonte iſto.Et ſi inno cens ſis:
veritatẽ oſtendat deus. Quod cũ feciſſet:manꝰ in fõ
te remãſit a bꝛachio diuiſa. In quo facto oñdit xe⸗
quãtũ iſtud viciũ veteſtet᷑/ qui tãpulchꝛo illõ punit
miraculo et coꝛnigit. Sed ſi ſic puniret omĩa adulte
ria mõ:eſſet magna chariſtia Pinnt pter vefectum
filatricũ.quia adulterijs repleta ẽ terra. Jere xxiij.
Fercio idẽ patet exemplo legũ omniũ gentiũ. In le
ge em̃ ſaracenoꝝ videlicet in alchoꝛano machometi
ꝓhibetur adulteniũ:intãtũ:q adultera pꝛecipit᷑ oc⸗
cidi vel in carcere ꝑpetuo retrudi. In lege etiam ei
ĩlege iudeoꝝ:Seu.xxij.habet᷑. Si wꝛmierit vir cuʒ
Vroꝛe alterius:vterq; moꝛiet᷑: ideſt adulter et adul⸗
tera.et auferes malũ cæiſrael ſicut patet. Ser. vij.iij
Item lex mũdiſlex ciuilis adulteriũ punit pena ca⸗
pitis.ff. aqul.li.x.l.lex iulia Et. C. væ adul.li.ix.l.
HGꝛaccus. Alie gentes legem ſuaʒ obſeruant in hoc
Bicut patet expꝛeſſe v indeis iudicantibus ſuſan⸗
nam In libꝛo Danielis. Dicut patet etiam dve muli
ere in adulterio vepꝛehenſa/ in euangelio quã ad h̊
duxeit vt iudicaret᷑. Sʒ heu illo q tot leges ita vete
ſtant᷑ ita acrit pumiũt: xpiani legem chꝛiſti ſolo no⸗
mine habentes/ ira cõmuniter inter ſe regnare ꝑmit⸗

Exem.

vViij.

Exem.
.ix.

honand vnoge igl eticant .
tilererorſicithecaltends phreratch

atictiltnſieno ſunul torinur Quomot
Intiaelnt g dus gntenn gunick adn
Emguototmela tßdieti eltſap iii puenn
iclrorphocgdlegiurin it inen Gen
ſſicpiccieſet ogatisinterfine quendi
m lmn ſapentjpnewooait ernegione⸗
ſimnuenreo poſtet oſtniz itan pangei
hinſepolcproanuſcifungentis minmonn
AE, getrr noumitri llilsercan llngcnn
iititehht vuoundi Erl nocons ſetrs
nenth fummncnnigalumaletwit
bnun ſnog wlgurarfmmeninmumt
tagugnnoda denny Aditgczne
Indlttäßter dind noduos abultt
ue augligmm ſucns ilucni z
lailnne digetchetuns

1
a
1ſaai to
ulaol lefnntuh
mnoztulcen ſo binnie
nalauckmi here einlchan
iuoran⸗ decigurtene iden
0 rnullͤalee adnir
nunaaretll benn Pbei lti
gen eti inone⸗E ſteny A
ens in er Etſceſe⸗ ijr:n .
emm in ter; ne inanefn tũt:acſi X —
anmneiinen eocenlei rach veccatuno el Xvij.
ſuwen incclamait nen n g Enp Wonl ſa nõ eſſet
terer aanbet gnoſeng dci mn N Uladora it reet adi anlteri eftet tomi
t adul elacl ls bhen . pari atoꝛibo infernũ i em̃ et f. S
t. Er tern & Ciſſe Pkerillö xj te et iu iens vn vel iudi. i ire pnt: oꝛnicat du
karas ßUMUW „Anerſitas A
ut canſn ult Nön, agis chte ſel btviune, ici T
genng ſennne ſansii⸗ Leiuceoe Nierban ph adulkeriaürainei obe⸗ aer panenrerſultinentem. H Xvii
ſanndniſafuin an, ſen terantẽ i than p es et medi tamẽ ſin iquem ris ſet rone camio muanſer wn. II).
ni Bunvni uficin l ntentiamr en on pheta ocꝛes tin/ Pureur mhett nentem. Pruma conſit
kiaunagie⸗ tpi lcijt xij. V iauit eü urer auid õ Pꝛi kegren en t emo rima conſiſtit
temendi nt igens iant biſtero e de rephendit: rege am in le amelma eſti nety rre knngois. S onſiſtit in
— — adult ic loqᷣt gnu eſſe erger ven potiſſimi ꝛquia ibii. afterger A mrefffig di lem
aͤtq lta VWri ex eo i ur en moꝛte ex verbu⸗ imũ dvuci ibi inĩ irmitas 1. frigoꝛi conſi
ukntd ctögalit jachue rie eth inquit s os n ſicut pa is ꝓpꝛij 6 it. Caro micus ſubtili. 1s et lab 1
äpie 4 ititeſtente res t taboſi vxoꝛt ris me phete eg. lis et h bilis. B ũ vleci endit eo in
ci ndland ebto tuas i up te tua. 15 et tuleri ad rege in oni mör. qꝛ yabo tobut i curabili
malo⸗ plus lodb 0 et cũ vx n oculi malũ xe ee dici eris v ge om̃iboi gqeomnii lus is. Mũñ̃ ci et alli. ili⸗
— Punitepna nt Kiahlesgſo is tuis: Anggni, kw xroꝛem tr a lo ini Uran Rro vaa e rallicit Ars j.
0 gentiach epen abſcõdi tuis i et dab o tua: inꝰ. E . odis Dyab centi du in dus ꝓꝑm 7 .
nio merenlo⸗ eci ho⸗ xij in aſpe ite. ego moculi xi ꝛer tollaz vro⸗ giens aduerſ⸗ olus ſen vdekina gam, ddnz j
Llaänt: Jij. Ho f. lis ſolis mo tu 3 vxo fo circuij rſarnius immiſea ira ſu tiraſcibi
Ni adlor no iho⸗ adult ctu ſol. Exi. aciã ẽ lis hini ocr warmi⸗ tesinlde a noſter ere ong al⸗ bi
gu Nopen Tar de ſalic kahnllcripena ilteag teg 8. Zu aut fenn ener u ſeor. enopdam qu⸗ oĩto iſtis
antim lla pt⸗ ni tñ i eli 1. et ami ũ. ſi⸗ aſi. dici et cui ru
tinbücmoi — ſtoꝛia ur quid ſi oꝛijs v in cõſpe ger qſe ul- re. Gi vii man dn er. liij. Q nter du
iwmo nodi:⸗ Numnaſine Exemp wrin Weznd imilibo 1 ea fa ctu ois iſt e pꝛo t. Bl videt amicos ven ere eradſ nag vm
— anoꝛureini . n ar alyganihen cta qfeci ſrl. Et rt E iceri micos vlnceneſer En Rteen.
„Inantiq /adiniuri; t a puteũ uodaz vnand us ſit. E it iã x ſti wleat: i nmimico ncere ad pditõ Ducere U
deſigoi qnam uried. muli eũ vidit carbo us q̃ſi /ſi t pꝛim us t. Dic ꝛin bell s vin jet eũ ſ. itönem re. A⸗
nitadult mopat la ybi . in p ua ca terri q ſin patet V angelü nrm etiter eũ e ucere: .
em uteu i⸗ pta:ea ibil gulis Ber teʒ elu boni poſi cuʒ ami os ſeq: eigau
foſſz mnadwann 4.elma dam b ignis ꝓi⸗ m fruſt em foꝛtin noctilo iu⸗ ducer oni et itus i amicis i 4: wle
5 bo one vi Piecit / atim di ten ſc 1⸗ quos ẽ e. SZed faronen, a eaeni mikiag rſe⸗
otenus tpultureco Mriaſtri⸗ onario te vir qᷣ cuz h dimi ſequét ſu Sotinna ex ali nem q mMico icis reſi⸗
us veſtibo Nruptoꝛe uit. il æno o. hoc indi. Scſentnn den em s ſpm̃ tinnaa ialpt. nitnenc eii⸗
taienenn beſ⸗ ille verorndit,n ocndicanit g eoenj Aagadr oniae Walgn . eſtunt munmer na pt.
tellispungutet ig fagelli caui.et i ro rñdit: gilczertricnent c wiiſer⸗ o⸗ mpuale gls Brencen Rnnagef b d
alerbi Ayllain . ſunt qꝗ eooſheſn ren icegten rcun. tem Hualere exo Siſie va caro ci pdicti. ſalu⸗
—— Hõ öſennt Rzammt⸗ Srenscoſupg⸗ Wleat er r HH acnpiſat avuer
a a infi ert E Squot nt ꝙ ven toꝛ xoꝛ era os cõiu t et fo 0. Di maxi videa it ad
rhmö⸗ nͤieſinn Exem ſine hie unale rbaieden npurer oit pec. ome eiupbuſmuotanr arſeab inn oſcerepolelt⸗
—— lag pe lem ſ. ic cũ eſſet legituri eſttiegiulz volgisigteci Wa vzr zuͤt sc quta adeftnn relg ahdn⸗
ago ineta on lergentr fobrus nirenn. iij. pue iltenn A Secld eſt ck B nsſnt foaaſſi
drecmieh oapud ſaraceno lnneni Elq puer s, interfi ſancti ρ miũt. J z. aff. s arboꝛi fruc if. ij. T at et us foxti *
i . 1 5 Ydẽ era oꝛis vii tifera , heſ. ij extolli iſſi⸗
anos ädltirf Hij. ermant/qᷓ lceer vber: iten pꝛopt ſ.i. Hoõ. irſu
103. . . et reai ndã h ⸗- is arb erioꝛẽ oſtref. pt tria 16. C. ij Ipza
vlta eſſan bldiaftengiun br g ppter chꝛo ier alkenluz unrelhon oꝛribi⸗ ver boꝛ:niſi i Tn S oꝛtiter . Pꝛim .Ij.iſ.
leaik ci Gogolphi trad enoꝛmu ſda fra it ei vaſtauit: arone in qus enel wp o quia
t naae u M”M ie eleinsaſerncttikz freques veiſtane rvrfmatum
bat:ſi innoce⸗ lt: iuk eri in um & 0c co⸗ uz ic hö q et ne icut i⸗ at. B 62
6. Quod ci fecif cens ſi: filius xᷣ edã pᷣte 18: eu.r m menſi ret a x ꝗJ ꝛa. Et pon po melioꝛ Etoꝝ ſuſtij s eleug
dinia. Ingn erman,luſß pipla cu ainslegitrt⸗ . Mol uram rlicri ſin SBrego⸗ ae honir erepluz hn⸗ pl netinſulr.
ſetgatc ofacto oſlt ⸗ xliij. peccatis lacrimis msfactuo eſa 65 ls eöngiſſevr liurinckem ſunt iſta! ceer anres ſuſti „
Sei ſiſ opulchꝛo lllpunit ipᷣa oꝛã viriſſe. d er eel 8 ſacerd aburt kilmo. urrgeiat voe ꝓſt 2. Bic in Var Se net
iſtſicpunint oni irnelenſ duice ebꝛans os. 'freq os. qſq; i eo vẽ picim⸗ qjt eſt ne dn ⸗
Srlilnc mioghulte eccleſi pparnit rgo ſe ns qꝛ ſciui eq̃n 5 in bo ẽtoꝝ vi arbo pfect vba b
i nnle Prer aftctu bus lã. in nubes mlſolit ſciuit ip ter atiũ fla na oꝑato- im veh * quo ttus homi e⸗
aiaifain atar n na abpa tenebꝛoſt⸗ oin ecclch iong mine tnſhrigat e eſanm ar, minũ.
mplolegiomni zacnl g ãtur e t ligata uit muli⸗ a:q totã eſia pꝛo aeplernch gak. Bʒ ollit:eo entit. zaltius
ℳ tii. )n uam b pendere ſer cui er teterꝛi obſcu bo lacer Bnuerof. neum ãaplioꝛi 2 quo pi⸗
ultnun . P ufor. e ſerpẽ us capi⸗ erime adnd, iher e ero ctoꝛis mod Aab pl⸗
ie7. achometi 1. bentes ea odeb pẽtes i pite tanq; a a du ẽtis hũi mitti⸗ oꝛis nĩi eratis oꝛe la
intitmi gadllten puec ſko iurata 5 ſugebã arusrigſektnkctein pulſu ita Hüili et. tinun. Do modera laudaib e⸗
nenl anmnn bere in drſerſe et pell ileinbenloeihs o dre di auns impalitter uia 11. Fnderaeargts
et: i 8 ia ibi Erk ſe traxi o ſer⸗ to radi ab ali tu en eꝛui po mimio igua
nii inninn a ergdul amaret. et luxurioſ. erpẽtes xit. ꝗᷓ ad Dien cner ia ad ſta erigit 7 ſſe vide vẽti im
patet. Nwvpij.lij :quos 10 uia: m in la rioſeo g⸗ 7 bonã diceb uerſã .inc pte in fle 1
lanulu hnllliul. ſicveſtes nt mulier labi icekfiurra rerod ud bi itr
Huuktcnunne Raia Fhoſ ſe nabefe beriſt vug emone, eter üpier l Reni abi tare innn rit
ni as iftant hlo in/ apzc, latla unt uoi blebhrad⸗ oſt nors ed E dictõe .Biẽ inqᷣt zilla æ n
i5. Qarhuttk igm mnnli pocr i. Ati zadlebi⸗ 2 . ß”ÿM 1
eherlu cangti qud ad; . – A. iiij. icat de tſi fagella to Gꝛeg. ĩ uis ? ſu T. v. ly tõe mon cẽ
. ö per tot mer r que eg. i regi pfluis i rij. Beci eat.
hultiten nn ““ uerſi n. . Isnocemis Srhnc Menil faci impedi Zecuw qꝛ
nunlganchaſtſenn, Vna intri ltas eſt M
nminnſenguntn Snaiitate ate tdupl rniewſtueguugecn ialtrſnanarz
ore. Pelſns Bin adn tuna B U vler alrorclt⸗ Ecure⸗ iniälantmaate e U.
lcit et fallit ſean ie e: glals Prane i oouclſnd, ulſul kenieaikantret ene geuam⸗
. üdape Kn,. ie⸗ hactentierve eKolee⸗ aeboreme
zuer Wrs MVM
em in elia pba a. Muali⸗ prentie it in ho
aungohenne⸗ in Pa eſennupii⸗
inrratl ieint⸗
no = e. ,. V-⸗

V.

.vij.

Vlij.

noſa ꝑ gratiã omnes inimicos e quilv

foꝛti aduerſario. Vñ Gene in li.
Mnõ inquit quoꝛundã lapidũ inexpugnabilis duri

A xviij.

niſi obſequẽtis venti aliqdᷣaduerſum occurrat:quo

animus ꝓbor᷑ᷣ Et in hocmanthui mũdi aduerſitas
eſt quaſi anchoꝛa mẽtis: nenimis ꝓſperitare eleuet᷑.
In mari em̃ huiꝰ mũd nauem noſtrã ꝓſperitas fre⸗

quent᷑ piculoſe eleuaret / et ſmergeret: niſi aduerſi⸗

tatis ãchoꝛa ſbſiſteret. Vñ beatꝰ Oꝛegoꝛiꝰ li.iij.regi
ſtri añ finẽ. Mec eleuari ꝓſperis/ nec frangi aduerſis
bemꝰ: vt humiliatiſ diſcamꝰ qᷣcquid vxliquimꝰ: et
eraltati aduerſitatis mẽoꝛiã qſi huilitatis anchoꝛazʒ
in mente teneamꝰ. Adhuc int vndas aduerſitatum
huiꝰ maris duo alia requirunt᷑:videlicet ſapiẽs gu⸗
bernatoꝛ et lumẽ. Pꝛimũ patet qꝛ in oĩ aduerſitate
et maxime moꝛtis indigemꝰ auyiliatoꝛe. ergo tal dʒ
Aut deri et queri in ꝓſperitate qꝛ dicit Auguſtinꝰ in
ermone. ꝙ; nõ facile inueniunt᷑ in aduerſitate Pſne
que nõ ſũt in pace queſita.quis em̃ tũc copulabit᷑ ei:
qui nõ fuerit pꝛius ſocietate ↄiunctꝰ. Scðo lumen.
Vnñ naute habent aliqð coꝛpus lucidũ /vel lumẽ in

vaſe abſconditũ:vt ꝑ illud acũ ſuã videãt:⁊ ꝑ hocſi/

tũ videndo/ ꝑiculũ euadãt. Sic ille vgines ſapiẽtiſſi
me Mat. xxv. Qui habuerũt lumẽ in lãpadibo ſuis.
piculũ marime aduerſitatis euaſerũt in moꝛte. Sic
HGedeõ ⁊ ſocij ſui. Judi.vij.in aduerſitate inimicoꝝ
vicerunt:qꝛ habuerũt lumẽ in lagems.quibo fractis
lumẽe clare apparuit qd añ minime apparuit. Sic qᷣ
hñt lumẽ gre ifra lagenas coꝛpoꝛuũ: coꝛpoꝛibo aduer
ſitate fatigatis:lumẽ patientieapparet:plus q ante
apparuit. Siquidẽ lumẽ lãpadu plus æ nocte qᷓ; æ
die apparet. Sic fractis coꝛpibus in moꝛte.aĩa lumi
3 Fratig omnes nmt In p̈s. xvj.
Jnimici mei aĩlam meã circũdederũt. Et alibi/apue
runt ſuꝑ me os ſuũ.ſicut leo ꝑatus ad pꝛedã/ vincit ⁊
fugat.qꝛ nõ timebit cũ loquit᷑ inimicis ſuis in poꝛta
In pᷣs.cxxvj.Arboꝛ vt pꝛedictũ eſt radicata/et pur-
ata etoſtẽſa/et nauis ſic ligata/ſic gubernataſſic il
Tuminata:nõ timebit aduerſitates pꝛimas vel ſcõᷣas.
ꝗqꝛ quaſſare et mouere poſſũt:ſed no ꝓꝑdere. Vn Se⸗/
ne. Ir. e Pꝛouidentia. Dicut inqͥt fontes ⁊ amnes nõ
immutant ſapoꝛẽ marnis:ſed in ſuũ ſapoꝛẽ eos trahit

ita nec aduerſitates que ſũt qᷓi aque.in pᷣs.lxviij. Sn
trauer̃t aq̃ ⁊c.animũ ĩuſti nõ immurãt:ſed in ſuũ ſa⸗
poꝛẽ eos trahit.et ibi ꝓbat᷑ ſicut pugil in pugna cũ

e. in li. œ oſtãtia ſapiẽtis.

cia ẽ.nec em̃ ſecari adamas nec cedi pt:ſed oĩs incur⸗
rentia retũdit.et quẽadmodũ ſcopuli in altũ ꝓiecti
mare frangũt nec vlla ſeuicie veſtigia oſtẽtãt:⁊ quẽ⸗
admodũ quedã ↄſumi flãma nõ poſſuũt: ſic animꝰ ſa
pientis ſolidus eſt. Ydẽ liiij. ira Giẽ tela a duro
rſiliũt/⁊ cũ woloꝛe fenẽtis ſolida ꝓcutiũt:ita qͥ adueꝛ
ſat᷑ iuſto plꝰ ſeipſũ leceit. Ad idẽ Criſoꝰ omeł xxiiij.
Aigans ignẽ in veſtimento ſuo veſtimentũ cõſumit:
ſic qui inſidiat᷑ vtuoſisſet qui adamãtẽ ꝑcutit.ipſe ẽ
q ꝓcutit et qui ↄtra ſtimulos calcitrat. ipſe eſt qͥ ſti-
mular᷑ ſic qui inſidiat᷑ vtuoſis:pꝑiclitat᷑. Mõ. M.iiij.
iij. Exquo aduerſitates ſũt tamutiles patient ſuſti
nebimlet vincentibo:vt patet ex pꝛedictis:ↄcludit᷑:
nõ eſtotra aduerſarios quoſcũq; murmurãdum:
magis eſt eis regratiandũ et ↄſẽtiendũ.Juxta illõ
AMat. v. Eſto ↄſentiens aduerſario tuo cito:dũ es cũ
eo in via ꝙ dicit ctol eſt ↄtra eos qui vſq; ad moꝛtẽ
mi murãt ſet odiũ retinent.cito ergo eſt ↄſentiendũ
Pꝓpter illud qð ſequit᷑: ne foꝛte tradat te aduerſarius
iudici:et iudex tradat te miniſtro:et in carcerẽ mit⸗
taris:et quibuſdã interpoſitis addit.Et quicũq; an
gariauẽit te mille paſſꝰ:vade cũ eo et alia duo. Quẽ
X iſta materia in li.Auguſtini de verbis dñi. Nota
infra.c.SBe percuſſione. Nota..ix.xxv.cũ duobꝰ ſe
quentibus.

Ambulatio.
Mbulacoꝛam me. et

eſto ꝑfectus:Geñ.xvij. Iſta ãmonitio fa⸗
cta Abꝛahe:nos om̃es includit. quib ad
hoc vt ammonitio oꝑe impleat᷑:tria ſũt attendenda
Vlia modꝰEt terminꝰ. Via ambulantiuʒ ẽ tniplex
Conſilioꝝ.andatoꝝ.⁊ Deſiderioꝝ.Puma ẽ Ae.
ctoꝝ. Secũda bonoꝑ.Tercia daãnatõꝝ ſeu puerſoꝝ.
In pꝛima am bulãt pauci. In ſcda plu:es. In tercia
plurimi. Pꝛimi ambulãt ꝓ ſemitãꝗ. Secundiꝑ viam
Tercij ꝑ viaʒ veuiam erroꝛis ſui.
Pꝛimo oñdetur queſũt ſemite ꝑfectoꝝ.Scðo qͥs am
bpulandi modus.Tercio quis terminꝰ. Quarto e
vie bonoꝝ.Quinto qͥs modꝰ. Sexto qͥs terminꝰ. Se
ptimo q̃ ſit via ꝓuerſoꝛum. Octauo modus. Nono:
terminus.
Pꝛimi dico ambulant Pꝛimo p ſemitã volũtarie

pauꝑtatis:iuyxta longioꝛẽ viã diuitiau: Citius eniʒ .

et facilius vadit nõ onuſtus:et minꝰ impedit᷑ in ꝑſe⸗
quẽdo dyabolũ.qꝛ qui volũt diuites fieri inadũt in
laqueũ ⁊c. Et qui ↄfidit in diuitijs coꝛruet: Pꝛouer.
xj. Ideo iudas pcepit ſuis/ne ſpolijs inſiſterent:cum
goꝛgiã ꝑſequi veberent.j. Aach.iiij. facilius etiaʒ et
citius trãſit ꝓ viã artã in termio moꝛtisſnõ oneratꝰ
et ſpecialit᷑ male acquiſitis.qꝛ faciliꝰeſt camelũ traãſ/
ire ⁊c. Sic ergo onuſti dicere poſſũt illud: Job.xix.
ſemitã meã crcũſepſitet tranſire nõ poſſũ.¶ Scoo
ꝓ ſemitã lete obedientie. Juxta viã ꝓpꝛie volũtatis.
Per iſtã ſemitã itur ſecuriꝰ.ſicut qui vadit in tutela
et ꝓtectõe et æfenſione pꝛincipis tꝑe guerre.Et ſicẽ
ha bens bonũ ductoꝛẽ ignota via euʒ gaudẽs ſeqͥtur
Sic ſpᷣditus pᷣlatũ/ dicendo illud Mich. uij. vcebit
nos de vijs ſuis et ibimꝰ in ſemitis eius.¶ Tercio ꝑ
ſemitã atinentie et caſtitatis.iuxta viã matrimonij
itur citius et mũdius ſicut pegrinꝰ nõ inueniens qð
clectat ꝑ viã:plus ad patriã feſtinat.et ſicut vades
ſemitã mũdã cũ minoꝛi ſollicitudine ⁊ woloꝛe am⸗
ulat/ſic qͥ ãbulat ꝑ ſemitã caſtitatis/ q̃ Iſa.xxxv
Et erit tibi ſemita et via ſcta vocabit᷑.qꝛ teſte. Pau/
lo vgo cogitat q̃ vei ſũt:vt ſic ſit ſãcta mente ⁊ coꝛꝑe
iſtas ſemitas multi ꝓmittũt ſe velle ambulare di⸗
centes.ambulauimꝰ in ſemitis eiꝰ ⁊c. Iſa.ij. Dʒ opa
videãt:an in illis naturã ſeqᷓntur luminis ſolanis.et
hoc exꝑimentũ cognoſcere poterũt an ꝓmiſſũ im⸗
leãt in oꝑe.qꝛ Pꝛou eꝛ.iiij.ſcribit᷑. Juſtoꝝ ſemita q̃i
ux ſplendẽs ꝓcedit:et creſcit vſq; ad ꝓfectã diẽ. In
quo notat᷑ ſecũdũ ſcʒ modꝰ ambulandi pfectoꝝ in hq;

Pai q̃ᷓi lux:ſupple cãdele.nõ lune nõ ignis:ſed ſolis

õ lune dico: ꝗpter tres ↄditões Pꝛimo qꝛ luna cũ
ſit ſolũ in ſuꝑficie luminoſa:alijs lucetſin ſe in ꝓfũdo
interius tenebꝛoſa exiſtens. Iſa. xiij. Zuna nõ ſplen-
debit in lumine ſuo. Vini ãt ꝑfecti ecõtra Et lucet
in ſe interius ꝑ bonã vitã/ et ſplẽdẽt exteriꝰ ꝑ bona:
famã. Gcdðo:qꝛ luna cũ fuerit plenaſſtatim væcreſcit
P.3 ſtulti intelligentes ſe hꝛe aliquã ꝑfectionẽ:per
uꝑbiã vecreſcũt. Et ſic ſuꝑbia bonis oꝑibꝰ inſidiat
vt piant: Auguſtinꝰ in regula.Tercio luna in ſtatu
ſuo eſt inſtabilis in vno minĩe ꝑſeuerãs. Sic ſtultꝰ
vt luna mutat᷑. Ecd xxvij. Sʒ pfecti creſcũt vſq; ad
ꝓfectũ diẽ. Pꝛouer.iiij. Nec ſũt quaſi lux ranaele,
alios illumimnãdo ſeipſã ↄſumit:ſic œ bonis oꝑibo ſu⸗
perbientes Sed ſunt ſicut lux celeſtis que ſuper fe/
da maculam non contrahtt. ſic nec caſti et perfecti.
BGecundo non vadit per lineam toꝛtam ſed ꝑ rectaʒ
et bꝛeuioꝛem ſic pauperes An pauperkare metpient
et terminantet madiant. &t per conſequens vadũt
ad modum luminis: per lineam rectam: cuius medi⸗
um non exit ab extremis. Tercio lux cito mouetur:
ſicperfectus obediens neſcit moꝛam:mandatum nõ
pꝛocraſtinat: 'm Gern.non querit ambages: Sed

Circa illos tres.

Arꝰ. j.

ij.

.uij.

4ev.

N , Tebinis Nieo Berüt⸗
gngni ceſinmnn nno .
ipiſcictbices niccrchsſigeh in
riatacticunchfugt iss uen
HDU j
Gertmmsfociendoiens ogrscktatts m
rracionezſthmoi. Qia maidni dor
greti ftauci fllds medsin ventate⸗
li goc mie Lacop nĩ uſtarmtid

4 bet göſi eſtiar parehitiuffn c wuuſt

Olreverentii egvollamigaa nfmonn n
ſem itefüt rierecte. Oleenii. Keuenede
Inbolantinas ago in dis uſtigeamdul⸗
lerri.
Nolno oiſtus ſoünlis anbolations
ſtincintanbrlantiüconpaliter an moſ⸗
Ceſanieſtanbulci d ie ſen dlumine

¹ Dſtodpamni loneneeſtniü eſtlune

nnk i i Andtlans fidergeſie n
intqnehiufecltaſetnanneniſefinetdn
Gudrttironni utng onaaſzali i
mnhllättsſikumnefitan danne ir
nammche Notſeductonid i du
lt acßhoinonnif aeumalt,
Folnpeccnti algreni perat rnain
1i Neogneſceft nnnglei

en anidio ſan . Atnogn;
nücoenn ter ſnoerni * har
ſetranhtin Negtqnicünd⸗ Ahl
fleinn oin albis 4 iſi

alrneb
hiemir ed
Qmnſätenenhiinn Ca

ſn iangunllinne
enſione pancipiotheguene Et ſi
uctoe ignota rua euzgancisſeitn
atu dicendo ülu Kich iii, wechtt
et bind in ſemitis ins. Terciog f
kett aſtitatis iuta v matrinon
üdius ſicutpegnin noͤinneniens
plusad parniz feſtinat etſicnt ocis
ci minoniſolliamdiner wloream,
larpſamitã aſtitatio vq Ya n
ltaet yla ſcia pocabit gꝛeteſte Pan⸗
iſüt vt ſic ſitſäa mente 1 coꝛpe
hulti pmmitrüt ſevelleambulare di/
ims in ſemitis eo c. Ya. i. Gope
natur ſeqintur luminis ſolans et
cognoſcere poterüt an pmmifſüin,
Nonner iii ſerihit. Juſton ſonttgii
gitꝛet geſct vſq; ac gfect die.
ſq;moc ambulandi pfepib
Pleczdcle no uneno ignis ſaiſl
Pternmes adtes Ninagluen
delmminolaalis lue inſeifni
gamnas e nluun ſe
rſuo. Vinii gfe aun lens
boni ntiet lihit nn dl n
luns difnent lan nlin ntnn
ltams li lgn gln n ii
it Etſeſug e Pa luinſ
ſtin? in regulo, ſucris. Hieſtl .
ticacit i⸗

Ambulatio.

dicit ꝑater fiat volũtas tua et dirige mein ſemita re
cta in pð xxvj. Quarro in luce minima vident᷑ ſic in
ↄſcientijs eoꝝ ꝛc. Quinto ſol a tpequo oꝛir nõ redit/
nec reuerti wnec occidat:ſicnec ꝑfecti vnec moꝛi⸗
ant᷑. Ideo væ ſanctis aĩalibo dicit᷑. Eʒe.j.ꝙ nõ rener⸗
tebant᷑ ci incederent. Gic ergo iuſtoꝝ ſemẽ q̃ſi lux.
Sequit᷑ Creſcit nõ ſic ꝙ ſeminatur in terra arida et
maledicta. que licet recipiat ſemina diuerſaꝑ graꝑꝝ:
et omnia ãnullat et ↄſumit:et aquas om̃es exhaurit
nõ ſic irrigua ⁊ humida. Heſter.x. Fons puns crenit
in fluuiũ:et in lucẽ ſolemqʒ ↄuerſus eſt et in aq̃s plu
rimas redundauit. Sed ſicut oculis tenebꝛis aſſue⸗
tis / grauis eſt in pꝛincipio luy ſolis. Ita mundialibꝰ
graue ẽ in pꝛincipio pedes affectionũ et vite ponere
in iſtis ſemitis luminoſis. Ged vlectabile erit inp⸗
greſſu et ſecuru. Et exemplũ eſt bonũ ad hoc epo⸗
nẽte pedes in aqua frigida in eſtate in pꝛincipio gra
uat. Idem patet de trãſeũte ve cẽtro rote ad circife
rentiã inter duo ligna:in pꝛincipio artat᷑:ſed ↄtinue
in ꝓgreſſu via fit largioꝛ. SDic pꝛedicte ſemite vi:qui
vo letibo p eas ire. ꝛouer:uij. ꝓmittit dicẽs ducã te
ſemitas equitatis:quas cũ ingreſſus fuenis:nõ ar-
tabunt᷑ greſſus tui. „ 3
Terminꝰ vo iſtaꝝ ſemitarum jeſt vita eterna:qꝛ qͥ

ſequit᷑ me euntẽ ꝑ pꝛedictas ſemitas:nõ am bulat in

tenebꝛis ſed habebit lumẽ vite dicit dñs Y. viij.
BGecũdi ſq; bom am bulãt. Pꝛimo ꝑ viã mãdato⸗
rum.qꝛ hec eſt charitas:vt ambulemꝰ ſᷣm mandata
eius.ij. Yohnis.c.vnico. Secũdo:ꝑ viã aliaꝑꝝ vᷣtu-
tum. Mimo ꝑ viã pacis fugiendo irã/ odiũ/ appeti⸗
tũ vindicteſbꝛigas/ diſcoꝛdias:ſiẽ ꝑecgrinꝰ mercatoꝛ
vel viatoꝛ quicunq; fugit vias guerraꝝ. Mabij. In
pace et in equirate am bulaunt mecũ.Secũdo ꝓ waʒ
veritaris:fugiendo ꝓiuria loquacitates/ mendacia/
tractiones/et hmõi. Quia maioꝛẽ hoꝝ nõ habeo
grat:ã:qᷓ; vt audiã filios meos in veritate ambulare
iij. Yo. c. vnico. Cercio ꝑ viã iuſticie:reddendo cui⸗
libet qð ſuũ eſt:ſicur patebit infra.c.ve iuſticia:ſupi
oꝛijreuerentiã:equali amicicia:inferioꝛijgubernatõ
nem. iſte ſũt vie recte.Oſee xiiij. Recte vie dñi. YJuſti
ambulant in eis.ergo in vijs iuſticie ambula: Pꝛo/
uer. viij.

Modus vo iſtius ſpũalis ambulationis accipit

p ſilitudinẽ ambulantiũ coꝛpaliter cui mõ ſatis ne⸗
ceſſariũ eſt ꝙ ambulet᷑ e die.ſen ve lumine Sic in ꝓ
poſito ad patriã gloꝛiejneceſſariũ eſt lumẽ fidei⁊ dn
ctrine.ij Coꝛĩ.v.Ambulamꝰ p fidẽ:qꝛ ſiẽ ambulãs
in tenebꝛis.facilit᷑ a ſeductoꝛe qui ſe fingit ductoꝛẽ ſe/
ducitur:et in omni puteo et fouea facilit᷑ cadit. Sic
ambulãtes ſine lumine fidei et wctrine.ſoꝛtilegis et
incantatricib et potiꝰ ſeductoꝛib qᷓ; ductoꝛibo cre⸗
dũt. Secũdo in omni fouea peccati facilit᷑ cadit qꝛ
ideo in peccatũ cadere nõ verat:qꝛ penã nõ credit et
nã. Ideoq; neſcier̃t neq; intellexerũt:in tenebꝛis am
bulant in ps. lxxxj. Sed ſiqs ambulauenit in die ſq;
fidei nõ enaiean Quia lumẽ hurꝰ mũdi vidʒ.
Becũdo ꝙ ambulet in bona ſocietate: ad moduʒ
illoꝝ in italia in terris guerraꝝ:qͥ expectãt ſocietatẽ
vt vadat in numeroſa multituqine.erad modũ mer
ca toꝛũ qui volũt eſſe multi in ſocietate:vt ſi vnꝰ lu⸗
cret᷑ omnes lucrenf. Et ſi vnꝰ ꝓdat om̃es ſuccurrãt.
ſic ãbulãt.qͥ vũ diligũt ꝓximũ ſiẽ patbit infra ĩ.c.
ĩx dilectione.Ambulate ergo in dilectõne. Ephe.v.
Quia ve ſoli:qui ſcʒ nec ambulat cũ wo vel ꝓximo
dilectionẽ.et ideo cũ ceciderit:nõ hʒ ſſᷣleuãtem ſe.
Tercio coꝛã dño ſancto et mũdo: ambulandũ eſt
mũdo coꝛde et coꝛpe.qꝛ qui cũ młlieriba nõ ſũt coinqͥ
nati:am bulant cũ o in albis.qꝛ ipſe diẽ ambulãs
in vie immaculata: hic mihi miniſtrabit: In ps. c.
Quarto ſobꝛie ꝑ tꝑantiam. Am bulantibo aliqũ

lite pficere. Gał v.

datur potus vt ſopoꝛati occidant᷑.⁊ ſpolient᷑ ſicebꝛi⸗
oſis. Spiritu ergo ambulate:et teſideria carnis no⸗
1 e. Hal. v. Quinto ambulãdũ eſt cũ via⸗-
tico/oꝛatõis elemoſynaꝝl/et ſpecialit coꝛpis xpᷣi.iij.
RKe.ex. Ambulauit in foꝛtitudine cibi illiusꝰ q; ad
mõtẽ ei. ¶ Bexto pꝛudent fugiẽdo vyaboliminas
et ꝓmiſſa/et miniſtroꝝ eius:q mitunt᷑ hommẽ vłmi⸗/
nis /vel ꝓmiſñs / vel blãdicijs/ vel muneribo xæ via cei
educere:ſicut latro pegrinũad nemꝰ ad ſocios ſuos/
vt ſpoliet᷑ vel occidat. VUidete ergo qnõ caute ambu
letis: Ephe.v. Et ſi vis ſcire quo hoc pficere potẽis
audi œũ Pꝛouer.ix. Relinqͥte infantiã et venite et
ambulate ꝑ vias pꝛudẽtie ¶ Septimo velocit᷑ ſicut
pegrinꝰ vł viatoꝛ qñ nox anpꝛoinnat. ſic in ꝓpoſi
to:nõ eypectãdo Migalage imã/ vel ſenectutẽ/vł no
ctem moꝛtis. Ambulare duʒ lucem habetis: Jo. xij.
Oꝛ illi qui nimis expectãt:ſtulti in tenebꝛis ambu⸗
lant:Eccls.ij. Fili mi ne ambules cuʒ eis :Pꝛouer. j.
Katio:qꝛ ad iidicis tribunal ambulas. ergo nõ eit
ſecurũ ambulare cũ latronibo:ne ſocietate ſuſpenda
ris.ergo ne ambules cũ eis ¶ Octauo. Dimpliciter
nõ fraudulent/ nec adulatoꝛie:claudicãdo er vtra 33
pte/veritatis et falſitatis.qꝛ via wi ita arta eſt: ꝙ ta
lis cedere ꝑ eã nõ poteſt.ſed qui ambulat ſimpliciter
ambulat afident᷑: Pꝛouerx. Mono pſeuerant. ne
interrũpat᷑ via ꝑ peccatũ:ne extra viã vrinucmaris
ꝑegrinus em̃ qui vadit quadraginta miliaria ⁊rdit
centũ:ſicut nunqꝙᷓ bonã pegrinationẽ pficiet. Sic 4
vadit verſus celu.p q̃dra ginta dies in q̃drageſima:
et ꝑ totũ annũ vᷣſus infemũ retrocedẽdo/ſiẽ cancer.
Bicat ergo qð dicit᷑ Yob.xvj.ſemitã ꝑ quã nõ reuer

tarambulo. Yſa. xl Ambulabũt et no wficiẽt.

Terminꝰ iſtan vian eſt vita eterna. vt v quolibʒ
am bulate p vias iſtas verificet illõ cn. v. Ambu
nit cũ co:et nõ apparuit: qꝛ tulit illuʒ dñs. Pec ;
via ambulate in ea neq; a vxtris neq; a ſiniſtris.
Tercij ſq; puerſilambulãt via ſiderioꝝ.De qͥb
epiſtola iude.c.vnico. Veniunt illuſoꝛes ᷣm veſide⸗
ria ſua am bulãtes ĩ impietatibo ſuis.aĩlales/ ſpiritũ

nõ hñtes ⁊c. Hi ambulat ꝑ viã tenebꝛoſã inuidie pe

noſa/ ire:ſpinoſã/ auarcie:luteſa/gulelet luxurie: pi⸗
culoſ/ſupbie ⁊ accidie. Et hi om̃es ambulant poſt
carnẽet ↄcupiſcentias ſuas.ij.Pe.j.
Mogus iſtoꝝ eſt ambulare velocit᷑. q;ꝛ quot pcta

ſucceſſiue ↄmittũt:q̃i in tot eqͥs ad infernũ feſtinant
AVt quaſi equo gule laſſo/ſuccedat luxuria:⁊ ſic fur⸗

tũ ⁊ homicidiũ ⁊c. Et laſſo in vno officio minoꝛi:ali
ud maiꝰ acqrat.⁊ q̃i laſciuꝰ in ꝑmis diuitijs maioẽs
acqrat.Sic q̊ ambulãt feſtinant᷑:ſed nõ ſecure.et iõ
eis ↄtinget qð ↄtigit cuidã nigromantico. Sedq fert᷑:
ꝙ ci latro eſſe cautiſſimꝰ:vincula/carceres ⁊ omnis
hmõi mirabilłr euaſit.Hic ſeł captꝰ et in carcere cu⸗
iuſdã dñe vetẽtꝰ:q audiẽs tot mirabilia ꝑ eũ fiei:fecẽ
eũ adduci coꝛã ſe: et qſiuit quõ ea faciebat:q dixit ſe
hĩe vnũ taxillũ in quo erãt tria pũcta.et q volo ali
facere æ latrocinijs et hmõi: pijcio eñ ter et ſi qͥ;
ã vixit mihi vade /ꝙijcio eũ iteꝝ ⁊ ſi tũc dicit mihi
vade cito:pijcio eũ tercio ⁊ ſi mic dicit mihi vade ſe⸗
cure:vado audact᷑ et dña:qre ꝗͥ es tu mõ captus:q̃re
taxilł tuis ñ pieciſti.cui tẽ ille.pieci eũ ſ̊ fecit mihi
in tercio pũcto.Et ſicꝓ cefectu illiꝰ pũcti ſcʒ ſecuri⸗
tatis:captꝰ fuit ⁊ ſuſpenſꝰ.Sic mali ad rpᷣs ãbulãt ⁊

ꝓſpant et qꝛ a ſecuritate ceficiũt: in fine inueniẽt q

ambulauert pꝰ vanitatẽ.Et vani facti ſt: Jere.ij.
Terminus iſtarum virarum eſt moꝛs eferna. De
quo Phil.iij. Multi ambulant quos ſepe dicebã vo
bis/nuncautem ⁊? flens dico inimicos crucis chꝛiſti:
quoꝛum væus venter eſt:quoꝛũ finis interitus/⁊ glo
nia. in confuſione ipſoꝛum.qui terrena ſapiunt. Oui

bus ergo videntur modo pꝛedicte vie bone: tunc in

Arꝰ. vj.

Arꝰ. viij

Exemp.

Arꝰ. ix·

Amoꝛ

toꝛmentis dicẽt ſillud Sap.v. Ambulauimus vias
Oifficiles. quibo vijs.j.Petri.iiij. Snbulanerunt
inquit in luxurijs/ cſiderijs/ vinolẽtijs ↄmeſſatio/
nibus/ potationibo. Iſte vie vident᷑ modo ſuaues et
lectabiles. Ged in fine videbit᷑ trarium. Et h̊ eſt
5 qunrun nune qutem obſtupeſcunt:admirantur
laſphemantes.

—

mMioꝛis. pꝛimo oſten/

detur diſtinctio. SGecũdo:boni amoꝛis ꝓ⸗
prꝛietates. Tercio modꝰ quo veus eſt amã

dus. Quarto motiuũ. quare eſtamãdus. Quinto:

Arꝰ. j.

diſpoſitiuũ quo eſt amandus.Gexto experimentum
quo ſciri poteſt ſi amet᷑. Geptimo quò qͥs vebeat ſe⸗
ipſũ et ꝓxunũ amare.Octauo:boni amoꝛis cõmodũ
Mono mali amoꝛis conditiones.
¶Merum ad pꝛimuʒ. Amoꝛ in generali eſt duplex.
quidã bonus:quidã malus.Et eitinter iſtos duplex
differentia/ vna:quia bonꝰ iicipit h̊ cuʒ parua vele
ctatõne:et durat ſine fine ci maxuno augmẽto. Ma
lus vo hic incipit cũ bꝛeui vlectatione:et finitur in
od io eterno. Euidentia ad hoc eſt œ hoc ꝙ videtur
aliqñ ꝙ camales amatoꝛes ceſſante motiuo amoꝛis
magnũ inter ſe odiũ habent ergo maius odiũ erit in

inferno vbi omnia mala erũt in ſuis extremis.i.peſ/⸗

ſuma interillos: æ quib Sap.xv. maloꝝ amatoꝛes
X. Mota.A. xxj.xxvij.Alia differẽtiaſqꝛ bonꝰ amoꝛ

giam væcoꝛat. Malus foꝛmat. Cuiꝰ rei modus et

cauſa accipit᷑ a verbis Syoniſij/ dicentis aĩam eſſe

ſpecularis nature. Sicut ergo ſpeculũ ad quodcũq;

Arꝰ. ij .

Arꝰ iij.

ſe vertendo ſilitudinem eius recipit:et ſititudo rece⸗
pta in ſpeculo ipſũ quodaãmõ ad ſiłitudinẽ rei repꝛeę
lẽtate.Sic amoꝛ alicuiꝰ rei ſiue pulchꝛe ſiue fedeſ cõ
ceptus in anuina/ animã trahit ad ſuã ſilitudinẽ.Et
ſicut intelligit illud dictum Syoniſij c celeſti ierar
chiaꝙ videlicet amoꝛ eſt aſſilatiuꝰ.et eſt exemplum

T ferro ignito:qð quodãmõ igni aſſilatur. Sic aĩa

ignita amoꝛe diuino æ fit ſimilis. De quibo ſic xeo
aſſinnlatis dicit᷑ In pſal.lxxxi. Ego diri dij eſtis et

filij excelſi:nõ nafura ſed participatione ſilitudinis

Mota.Xl.xxj. xxj. Ytẽ.A. xxiij. vj. YItem. C. v. uij. It
Z.q v. ruiij. Item. . xxviij. Ita a contrario ſeñſu
gmans dyabolum vel opa eius fit ei ſimilis. Oſee.ix.
Facti ſunt abhominabiles ſiẽ ea que dilexerũt. Vñ
Hemar. Si vrũ diligis veus es. Gi celũ diligis celũ
es. Di terrã diligis terra es. Ad idem Zinconienſis

ſuꝑ dyoniſiũ celeſti ierarchia. Nihil inquit facit

mentẽ impuraʒ: niſi cõmixtio ex inoꝛdinato amoꝛe:
aut amando nõ amandũ: aut nõ ſicut amandũ.aut
nõ amando qð amandũ:vel ſicut amãdũ. Amoꝛ em̃

amãtẽ cũ amato ↄmiſcet:et foꝛtiter amãs noĩatiunʒ

amati. VUnde cũ vilius ſe amat impuritatẽ ↄtrahit:
ſicut aurũ ↄmixtũ argento. SDe hoc dicet. A. xxiij. vj.
ſta differentia ſic habita. reſtat loquẽdũ æ iſto
duplici amoꝛe ſigillatim. et pꝛiꝰ æ bono amoꝛe. cuiꝰ

pꝛopꝛietates ſeu cõditiones fᷣm Eyoniſiuʒ ve celeſti

lerarchia.ca.iij.ſunt ſicut Haf lergs ignis: ſciliʒ ſem
pitna et nõ interrupta mobilitas calidizas/ acumẽ
penetratiuũ/velocitas /ſuꝑ feruidũ coꝝ que ↄtingit
aſſilatiuus et in ſui naturã conuerſiuꝰſet ſua ignitõe
illa igniens purgatiuꝰ exterminatiuꝰ et tenebꝛoſita
tis expulſiuꝰ a illumina riuꝰ. ¶.
cuʒ tria requirit:ad hoc ꝙ debite ameturſſq; xcellẽ
tiã obedientiã/ pſeuerãtiã pꝛimũ in affectu. GScom
in effectu. Terciũ in vtroq; Siẽ patet Ser. lj.j. cũ ſe.

¶ Pꝛimo ergo amoꝛ rei erigit excellentiã/ſeu pꝛinci
palitatẽ:vt amet᷑ veꝰ ſuꝑ omnia.cuiꝰ ratio ẽ.qꝛ ſi bo
nũ ẽ diligendũ:q̊ maiꝰ bonũ magis diligẽdũ .et ma,⸗

xvimũ maxime. Ideo dicit Mat x. Qui amat patreʒ
vel matrẽ plus q; me:nõ eſt me dignus.¶ Gecũdo in

Mogdus vo amandi

A xr.

effectu lingua et ope mãdata eiꝰ obedient᷑implẽdo.
Beut.xj. Ama vnm deũ tuũ:et obſerua mandata eiꝰ
Qui em dicit amo/et oꝛe iurando et blaſphemãdo
vel oꝑe vi mẽbꝛis nocẽdo/oↄtradicit:mẽtit. Jõ dicit
oĩbus in Petro Jo. xxj. Petre amas me:paſce oues
meas. qi diceret:oſtẽdas h̊ in ope.¶ Tercio ꝓſeuerã
tiã et ↄtinuationẽ in vtroq; Quid em̃ valet nauem
ducere ad poꝛtũ:ſi ibi ſᷣmergat᷑. Jõ Pꝛouerx.v.dicit᷑
n amoꝛe eiꝰ vlectare iugit᷑. Cõtra pꝛimũ iſtoꝝ.i.
ʒexcellẽtiã iſtã faciũt/qͥ płꝰ amãt creaturã qᷓ; creato

rẽ:data qᷓ; dãtẽ.Et vocat᷑ amoꝛ adulterinꝰ:qꝛ adul⸗

tera plꝰ viligit maritũ ꝓpt munera: qꝙ; ꝓoter ſeipſũ.

Et ſut tales ſiles cuidam adultere pariſiꝰ. væ q̃ fert᷑.

ꝙ; æ aſſenſu ꝑtiũ poſita fuit in medio int᷑ manituʒ et
adulterũ:vt ſic eligeret quã ꝑtem vellet.q ſtatiʒ ad
ulterũ elegit.qꝙᷓtum ad modũ illiꝰ in medio int᷑ mari⸗/
tũ et adulterũ:ſumꝰ oẽs ſic poſiti:int᷑ cũ et creaturã
in medio.i.in libeꝛo arbitrio:vt amoꝛ noſter ſit meri

toꝛi?. Alij vo ad modũ adultere eligũt potiꝰ amare

creaturã.alij vo ad modũ fideł ſpõſe amãt creatoꝛẽ.

Ve qbo Aug. e vbis dñi. Ser. lv. Amoꝛ mũdi adul-

terat aĩiam. Amoꝛ fabꝛicatoꝛis caſtigat.
¶ Motiuũ vo magnũ veu amãdi cebet eſſe: ꝗy ipſe
tãtũ nos amauit.qð ondit ꝑ tria ſij amoꝛis.q ſt dare

facerelet pati vltimũ eſt certiſſimũ ⁊ maximũ
1

Maioꝛẽ hac dilectõe nemo hʒ: Joh xv. edit noſᷣ
multa ſicut patebit infra.c. væ dilectõe. Fecit etiam
nos /et ꝙ nobis / eccleſiaſtica ſacramẽta et hmõi. Paſ

ſus ẽ moꝛtẽ/ dãs vitã ſuis:et aĩaʒ ſuã ꝓ vita ⁊ aĩa nr̃a

In q oñdit ſe qdamõ plꝰ nos amare qᷓ ſeipᷣm: ſiẽ płꝰ
amat᷑ res empta qᷓ pꝛeciũ datũ cuiꝰ amoꝛe circa nos
admirãdo dicẽ poſſumꝰ illud Jo.xj. Ecce q̃lit᷑ ama⸗
bat eü. Mõ. O. viij.j. Et. P. ij Jij Ei ergo vicẽ repẽ-
damꝰ amãdo:qͥ nos ſic amauit. Aliter peioꝛes cane
ſumꝰ:q pꝛo modico pane cuſtodit.et amat dñm ſuũ
Nõ. .uiij.xxxvij.Pãdo etiã ei qð ita care emit⁊ nõ
vilipẽdere:nec ꝓ modico dare:nec inuanũ aĩaʒ acci⸗
pere:quã ita care enle. Pnſud et ꝙ ipſo etiã qͥnpotiꝰ
ꝙ nr o lucro ſuſtinere aduerſa dẽmꝰ. Si em̃ amoꝛ car
nalis vel ſpes lucriterreni vel vſideriũ hñdi graʒ et
amoꝛẽ dñi terreniſfacit hoĩem oĩa ſuſtinẽ: Mltoma
gis amoꝛ verꝰ oĩa ſuffert:oia ſperat:et mediante illo
martyres vicerũt rgna:oꝑati ſũt iuſticiã ꝛc. Cũ qͥb

ſi tot ſuſiineremꝰ ꝓ vo: qdð ꝓ pituris ſuſtinemꝰ:poſſe

mꝰ eſſe qð ipᷣi ſũt. Eñ Aug.væ wctrina xpᷣiana. O ſi
poſſemꝰ excitare hoĩes/et cũ ipſis excitari:vt tales eſ

ſemꝰ amatoꝛes vite ꝑmanẽtis:qles ſt amatoꝛes vite
fugiẽtis. Gʒ heu pauci ſũt qͥ nõ libẽtiꝰ⁊ ſuſtinẽt ⁊ la

boꝛãt ꝓ alijs:q; ꝓ ceo: ſiẽ patebit infra.cð laboẽ.Et
tal etiã modꝰ loquẽdi apud nobiles.vel curiales in⸗
oleuit: ꝙ qñ vnꝰ vult ꝙ aliꝰ pᷣcedat/vłaliud ſiłe mo⸗

dicñ faciat:Ticit pꝛimo ꝙ; faciat amoꝛe ei vel mris

eiꝰ.Seiñ dic ꝓ amoꝛe meo h̊ facias:et tũc citiꝰↄ cedit

Tc.Iſtũ modũ ſciẽs qͥdam paupꝑ rligioſus cũ veniret

et peteret pꝛãdiũ.ad poꝛtã cuiuſdã nobił mulierisꝑ
iamitoꝛẽ ꝓ amoꝛe veiipſa negãte:remiſit ianitoꝛẽ ꝓ
amoꝛe ſacte marie:et ipſa iteꝑ negãte: Tercio remi⸗
ſit eũ petẽs ꝓamoẽ ſuo Ipſa tũc cogitãs ꝙ foꝛte ha
beret eiꝰ noticiã ãnuit.et ipſo intrãte dña mirabat᷑:

᷑ pꝛiꝰ eñ nõ viderat.et in pꝛãdio ⁊ diu poſt expectãs

quã amiciciã vel noticiã ptẽdere vellet: cũ mhil ab
eo ĩe h audiret. finalit q̃ſiuit ab eo quã noticiã eius
hꝛet:qͥ dixit nullã.q̃re ergo hodie petiuiſti pꝛãdiũ ꝓ
amoꝛe meo:qͥ ait:cogitaui ꝙ eſſes nobił młier ⁊ ſciui
nobiles mimima petita ꝓ amo:e vłtimoẽ ci ſicut

elemoſynas zbmoõi negãt: p amoꝛe vo mũdi vł hoĩm

maf dat:et iõ ſicpetiui et ſic obtinui. Vbi em̃ dant
panũ integrũ et ↄuiuia magna pꝛo mundi vanitate:
vix dant tunicam pꝛo amoꝛe vei vbi multsa ſuſpiria/
et woloꝛes/et laboꝛes ſuſtinẽt ⁊ intentas cogitatões

V.

Arꝰ. iiij.

vtj.

Exemp.

oceoamer ter
ſat nimnltuntl ioenelin
itſtmons n nſpoſtini

mcftegeggltad nocid poncnnsdlbongn

4 ſali
iCtuns abn atetg fumn
ſun ſmſͤafnei doiiguinfe
(tafnaifcat Jtai oſtandr aſcndat⸗
uſiſtenintinmsct amalistt nücult
ctionesad tenenaetnepottstt hnon qui ven
aſenſi inpetint Teſtebento Gegoin

toinennig neaat Natn S, nj
r. Gecide lolab vnuulo acpit
mugvorone Auguſtini ing Jobannan qm
Aulicnanorn Ncnde ctctitts ſunk i
Uuulliegrtientis d hno fonte a ſontisſi pis
lleftgbundctobtua glios inotdinatosn
, Henglo inſti gnelle ögnafeiig cün
annſelintnanturerifnnitdicis. Oifent

tetaogtg naritushabent gtemaht
muizeiinimlacnin namdin
renaſennamuſang dig iiſirti ,
et anoꝛ; Oic etuob urauit amonis

Onet Conto lnquitticgs ſupno amore nn

Degltno 11

bcicane aſioctt tan n dinſi
gyij Daco eni eigoͦn aeantten
Pmoico dorenecinuonii aiaz aca⸗
eend ge lpoeni gnpot
kmereduerſadems Olef amoꝛcar
itenen! vel nſidenü hiigizet
ni faat hoſemoia ſuſtine: Altoma
aſuffert: oia ſperatt et mediantelllo
it igna: opan ſüt iuſtic 77. Cüͦ i⸗
ro: qo o ituns ſuſtinem poſe
Grzig wwannanumb
rhoies et ipſis rcltar ttolet
Nrnerecr ſaetn Ae
npanaiſüͤtqno⸗ ibet ſuſtinit l i
doꝛ ſe hatehi inffn cdliboe et
qnediapud nobtlesrel un bin
pvult Golivcecar nlali lena⸗
. ramovemipelnfis
cit pꝛumo fnci⸗

ſacusttucaitocedit
gmote meob ſacns t tütltl nct

ſfezſſuſlne
ad porti muſdi nobikimulleſts⸗
uad neguterrmiſit innoe,
neepauntnlir a
mna Jyſa tüccogitsy'forreſ⸗
at, e intrüte dſag mitahin

idior diupoſterpe⸗

Exemp.

Amoꝛ.

pꝛo carmnali amoꝛe:nõ libent᷑ frãgerẽt vel amitterẽt
vnã wꝛmitionẽ in mane ꝓ amoꝛe cær et citius ſurge⸗
rent et irent ad eccleſiã voluptatũ amatoꝛes magis
ꝙᷓ ci.ij. Chio.iij.¶ Quaſi ſimile accidit alteri reli⸗
gioſo me pꝛeſẽte.Cũ peteret hoſpiciũ a quodã diui⸗
te: Reſpondit optet nos accipe baliuos 7 miniſtros
regis.ne nobis noceãt.vos væbetis recipi a viris ec⸗
cleſiaſticis.ð cui religioſus. fuit aliqñ in italia quidaʒ
bõ/qui omni die poꝛtabat ad eccleſiã duas cãdelas.
vnã vo ponebat añ imaginẽ dei.aliã ante imaginez
ya boli.qͥ ibi erat pictus:ſacerdos vidẽs hec freq̃nt᷑
fieri:mira bat᷑ credens euʒ infidelẽ. qᷓſuit ergo ſemel
quare hoc faceret:qui reſpondit:nõ pꝛopt infidelita
tem /ſicut tu credis
amnoꝛe vt mihi benefaciat.aliã ante dyabolũ timoẽ
ne mihi noceat.ſiemilti faciũt.Ad hec. RK. j. xxj. xxij.
Zr ſer. j. vj. Me ſis ergo peioꝛis ↄditionis.q ille.ſed
loffers munus/vel recipis hoſpicio vnũ regis mini⸗
ſtrum timoꝛe ne noceat:recipe aliũ miniſtrum tei: vt

ſit: et noli totũ offerre timoꝛi: vel dya bolo/ſic miri

aciũt in quib vi amoꝛ nõ eſt. De quibus Berñn. in
quods ſermone. Non poteſt inquit ignitũ eloquiũ

—

capꝑe frigidũ pectꝰ. Quomõ em̃ grece ſoquẽtẽ intel⸗

liget:qui grecum nõ nouit: nec latine loquentẽ:qui

latinus nõ eſt.et ſic ceteris. Sic lingua amoꝛis ei
qui non amat:barbara erit.erit inqᷓ ſicut es ſonans:
aut cymbalũ tinniens. Mõ.M. v. vrij.
Ad hoc ergo ꝙ amer:optet diſcat et diſponat᷑:
ſicut qui vult intelligere linguò ignotã.et in hor at⸗
tẽditamoꝛs vei diſpoſitiun. Iſta aũt diſpoſitio at⸗
tendit᷑ et accipit᷑ ad modũ diſponentis arboꝛem aut
fluuiũ.¶ Etum ad arboꝛẽ patet ꝙ ramuſculi impe
diunt aſcenſũ et fructũ arboꝛũ:quibo pꝛeſciſis: aſcen
dit et fructificat. Ita ſi vis vt amoꝛ aſcendatad veũ
pꝛeſeinde inoꝛdinatos et carnales et mũdiales affe⸗/
ctiones ad terrena et nepotes et hmõi.qui veri amo
ris aſcenſũ impediũt.Teſte beato Gꝛego.in quadã
omel. Canto inquit quiſq; a ſuꝑno amoꝛe diſiunqit᷑
quato inferius vælectat᷑. Hota. D.ix. xxvj. Ytez. M.
.). lxxv. ¶Becuda iſpaſin æ niuulo accpitur ex
vymaginatione Auguſtini ſuꝑ Johannem quaſi ſir.
Multi em̃ amoꝛes v coꝛde egrediẽtes ſunt qſi miri

riuuli egredientes de vno fonte.cuiꝰ fontis ſi vis ꝙ ni

uulus vnꝰ abundet obtura alios inoꝛdinatos riuu⸗
los. Exemplo cuiuſdã puelle ðᷣ qua fert᷑:q cũ amici
eam vellent maritare:refutauit dicẽs. Si fuero ma
ritata:oꝑtet ꝙ maritus ha beat ptem coꝛdis mei⸗ et
amoꝛis et fili: ⁊ familia/ et diuerie occuparões alias
ptes:et ſic minoꝛ eſſet pars vi:qui iuſte totũ vẽdicat
coꝛ et amoꝛẽ. Sic etiã obturauit amoꝛis riuulos in⸗
oꝛdinatos magdalẽa que teſte beato HGꝛegoꝛio. Os
oculos/crines vnguenta/⁊ ommia que ſolebat ad in⸗
oꝛdinatos auertere amoꝛes:auertit in dñ amoꝛem.
Oſculãdo/lauãdo/tergendoſet vnguendo.chꝛiſti pe
des viuos/et coꝛpus moꝛtuũ.Et ideo niuulꝰ ille abũ
dabat.qꝛ teſte chꝛiſto:dilexit multũnec mirũ:qe ri⸗
uubꝰ reſlectebat᷑ ad ſuũ pꝛincpiũ. Vnñ Berũ.ſuper
canti. Ber. xxx. Aa gna res eſt amoꝛ: ſi ad ſuũ rerur⸗
rat pꝛincipiu:ſi ſue oꝛigini reddatr᷑:ſi refuſus ſuo fõti
ſemper ey eo ſumat vñ iugiter fluat. Vide.· R.v.xxiij
Eyquo ſubtractio inoꝛdinate amatoꝛũ eſtobtu⸗
ratio maloꝝ niuuloꝝ/ et tamuiilis diſpoſitio ad di⸗
uinum amoꝛẽ:nõ vbemus murmurare ↄtra crũ vel
hominẽ/quẽcunq; auferentẽ ramuſculos. arboꝛein

amoꝛis ĩpediẽtes:vł inoꝛdinatos riuulos obturãtes

Ad hoc ꝙ auferũt tꝑalia. vłalia inoꝛdinate amata
quia in hoc diſponit nos ad vi amoꝛẽ. Moc patʒ. Al.
xviij.iij. Quia ſicut quiſepit terrã ſuam ſpinis: facit
pegrinos viã rectam tenere.qꝛ dũ ſpinas Axtra viam
ſentiur:ad viã feſtini redeut. Recte ſic xvꝰ faẽ in ope

ec facio. ſed vnã pono ante vu

ſicut talil fatuis amatoꝛibus minat᷑. Oſee ij. Oui
dicũt ſicut ibi ↄtinet᷑. Vadam poſt amaroꝛes meos
qui dat panes mihiſet aquas/lanã et linũ/ oleum et
otũ. Pꝛopter talia multiſequunt᷑ lecatoꝛes adhbuc
equit᷑: Pꝛopt᷑ h̊ ego ſepiã viã tuã ſpinis/ et ſequetur
amatoꝛes ſuos:et nõ appꝛehendet eos.et queret eos
et nõ inueniet/ vel qꝛ eã erelinquũt ⁊ alias aecipiũt
ipſa ↄtempta:vel qꝛ moꝛiũtur ſequit. Sicet vadã et
reuertar ad virũ men pꝛioꝛẽ.qꝛ bene mibi erat.tunc
magis ꝙ;ᷓ nunc.Ecce quõ ſpine extra viã faciũt viam
querere. Põ.lxxxij. Imple facies eoꝛũ ignominia ⁊c.
NMota. B. uij. xvj. J tẽ. C. xvj. Itẽ. G. j. xvj.
Expiri pr qͥ mitiplici via.ſi ſic veũ amet Vna:ſi
amgt que e? amat: et odit q ipᷣe odit.q;ꝛ hecẽ ↄditio
amãtin.pᷣm Phm ĩ ethicis li.ix.Alia ſi ꝓrximũ amat

Ar. vj.

dicitur em̃ qui me amat: canẽ meũ amat. Nora.?:'l.

xj.xvj. Itẽ.A. xxiij.viij. Itẽ. D.ix.xuij. Si ſᷣuas eiꝰ
mãdata ſi peccare dimittis amoꝛe. Verbigra. Cogi.
ta quaſi ſic eſſet. q æus nullã penã in fligerer pcrtoꝛi
bus:nec eſſet verecũdu mũdo:ſed eq̃ pꝛemiaret cũ iu⸗
ſis:et q; tunc dicat tibi ſic. Rogo te pꝛo amoꝛe meo
ſerua mandata et noli peccarelet ſi ſic poteſtis inue⸗
nire in coꝛde/ꝙ iſto mõ dimitteretis malũ/et facere⸗
tis bonuʒ/expimentũ eſt ꝙ nõ timoꝛe ſed amoꝛe xæo
ſernitis et ille ſolus beatꝰ eſt / et deo placens: qꝗ hunc
modũ habet. dñi em terreni nõ amat ſeruos ci mur
mure et fletu ſeruientes:nec ſolũ ad oculũ ſeruiẽtes
qn ſcq; vident᷑ Ita nec veus:ſed illos qui amãdo ſer⸗
uiit:qui etiã ſi penꝗ euadere poſſẽt:nõ peccarẽt.ve
quibo Lullius.iij. ve officijs. Di inquit xeos homiĩeſ⸗

q; zelare poſſemꝰ: nihil tñ auare nibil imiuſte nihil .
libidinoſe facienqu eſſet. Se his vo qui nõ iſta intẽ⸗

tione peccatũ vitãt: Inducit fabuls ð quodã paſtoẽ
qui inuenit anulũ quo factus eſt inuiſibilis.p quem
occulte occidit regem lidie et amicos eius etp the⸗
ſauros ſuos as occulte occupanit ꝓ ule ſuum

factus eſt rex lidie.hũctñ inquit tullius ſi habeat ſa

pientiã nihil plus ſibi licere putet peccare:qᷓſi non

haberet. honeſta em̃ bonis viris:et nõ occulta qrun
tur. Ergo ex affectu et oꝑib erpimentũ amoꝛis der
caplendum eſt. Quna teſte beato Orego. in omeł de
ſpirituſãcto. Amoꝛ vei opat᷑ magna ſi ẽ: ſi qut oꝑari

renuit:amoꝛ nõ eſt. Mora ad hoc exꝑimẽtũ in fra.c.

e dilectione. .
Be am oꝛe vo ſuipſius carnali nõ optet multa di⸗

cere.quia homines ſatis pꝛoni ſũtad amãdũ ſeipos
eriã cũ multa mala ex hoc ꝓueniãt. Qnia talis non

ieiunat:nõ vigilat. et ſicanimã ſuã miti odio habẽt.
qqꝛ qᷣ diligit iniqtatẽ:odit aĩaʒ ſuaʒ. In teipſo æbes

amare fidẽ:ſiẽ ꝑegrinꝰ lucẽ. Sapiẽ.vᷣiij. Pãcamaui

Secũdo mũdiciã:ſic oĩa exterioꝛaſamas mũdi. Ju⸗

dith.xv. Cõfoꝛtatũ ẽ coꝛ tuũ: eo ꝙ caſtitatẽ amane⸗
ris Zercio iudiciũ et iuſticiã.
diciũ. Ged heu multi ſeipſos nõ amãat.ſiẽ pʒ. F.j.xxv
Pꝛoyrimꝰ vo eſtamandꝰ. amicꝰ in veo:ꝛ inimicꝰ ꝓpt
cxũ. Amoꝛlem̃ eſt vis vnitiua ſicut patʒ.j.vij.vm
Byoniſiñ.q;ꝛ habet vnire hoĩes cũ veo et etiaʒ int ſe.
Et in hoc aſſilat amoꝛ hoĩes veo. Et hoc ẽ q ait: vt
ſint vnũ ſicut et nos. In teo aũt ẽ triplex vnitas: ſq;
ſpſtãtie ſeu nature/ amoꝛis/et opationis adext᷑. Sic
int hoĩes int᷑ quos eſt vna narura ſpecifica: œberet
eẽ vnitas amoꝛis/ oꝛis/⁊ oꝑpis/Oui værhit:ñ hʒ vnita
tẽ oꝛis. Qui aliũ ſpoliat.ñ hʒ vnitatẽ opis:nec tales

ſũt mẽbꝛa coꝛpis yxpᷣi et eecie.qꝛ vnũ alið nõ ledit.im

mo tãta eſt vnitas: ꝙ vnũ mẽb reputat ſibi fieri:
qð altifit. vt ſipes ledat᷑.os ↄqrit et clamatſ/ ac ſi ipᷣi
H feciſſes.ſi eti lauet᷑ pes vel bonũ alio ei fiat:os re⸗
gratiatur/ac ſi ei fieret. Dic inter membꝛa chꝛiſli co
gitandumeſt in ſignũ cuius noſtrum caput chꝛiſtꝰ/
reputat ſibi fieri:qdð ſuis membꝛis fit/ dicẽs:qð vm

Ps xxxvj. dñs amat iu

Cxemp:

xiiij.

Amoꝛ

ey minimis meis feciſtis Math. xxv. Bic etiaʒ t n⸗

tãt mẽbra hec capitiet coꝛꝑicõiũcta. VHnñ Panlꝰ.ij.

CLCoꝛ. rj. Quis in firmat᷑ et ego nõ infirmor.qͥs ſcãda

liʒatur:et ego nõ vꝛoꝛ ⁊c. Et eſt iſte amoꝛ ꝓximitam

neceſſarius: ſine illo nec ducit ad vitã ieiuniũ/ vel

elemoſyna/ vel qcũq; oꝛatõ.qꝛ hec omia malus faceꝛe
põt:amare inimicũ nõ põt. zus gos q amat:et ami
cũ in te:et inimicũ ꝓpter te:diot ARuguſi.li.cõfeſ.Gʒ

reqͥritur ꝙ iſtũ pꝛoximi amoꝛẽ ore et oꝑe oſtendas.

Arꝰ. viij.

theſaurus paupen: e meleboscuagno. Ate⸗
giꝛin atõne põt ſe hõ excuſareſqꝛ ẽ vebilis.

Exyemplo ei œ quo Zeu/x. Eñs amat pegꝛinũ dat
ie victum et veſtitum.
Cõmodũ vo iſtius amoꝛis ẽ dupley tpale et eter⸗

nuũ. Pꝛimũ attẽditur qᷓtũ ad coꝛpus et etiãẽ animam

ſimułtriplr.¶ uimo qꝛ facit omnes laboꝛes iſtius
ſeculi leues/ et omia mãdata vei et ſuꝑioꝝſet omnes
afflictõnes /et penas tpales et om̃ia man yrij genera
facit leuia. Vn Auguſ.x vᷣbis dñi. Omis ſeua et im
ma mia:leuia et pꝛope nulla facit amoꝛ. Itẽ.d.vcre.
Tæ pe.vi.ij. Si qͥs ſemel. Si inquit vũ amamus:oĩa
diftelliatet aſpa ꝓficimꝰ. Item Auguſ. moꝛibo ec
cleſie cõtra manicheos li.j.Nihil duꝑ atq; ferreum:

qõ nõ amoꝛe vincat᷑. Idem li.riij.cõfeſſ. Verꝰ amo:

nõ ſentit amaritudinẽ:ſh̊ dulcedinẽ/qꝛ ſoꝛoꝛ amoꝛis
vulcedo ẽ:ſicut ſoꝛoꝛodij ẽ amantuw.Qui eĩ amat:
nõ laboꝛat. Om̃is em̃ laboꝛ nõ amãtibo gꝛauis ẽ: ſo⸗
lus amoꝛ ẽ:qð nomẽ difficultatis erubeſcit. Hec ille.

Vide. S. G. xiij ix. ¶ Becundo aliud cõmodum cõ
fert amoꝛ/ſq; pacẽ. Sicut em̃ pñte pꝛe et mre tfilij ⁊ fi
lie pacẽ inter ſe hñt: qᷣv moꝛtuis iinter ſe litigant et
pugnãt ꝓ diuiſione hereditatis mobiliũ. Ita pñte
amoꝛe fideles int᷑ ſepaceʒ hñt.¶ Lerciũ ẽ:qꝛ ẽ bonꝰ

reiunio /
qꝛ ẽ infirmus. Ab elemoſynis/qꝛẽ panp. Sed qꝙ; nõ
poſſit amare:nullus allegare pot.ſicut ptʒ.D.ix.xij.

niſi ꝓpter coꝛ peꝛnerſnm. Põt ergo amare ſi vult. Et
ſic eſſe in anima ditiſſimus:ſi vnſt. Ideo dico ditiſſi

mus. Pimo:qꝛ ꝓuerbiumẽ ꝙ ille ẽ diues:quẽ deus

amagt ſicut patʒ Jo. xvj. Pater ipᷣe amat vos:qꝛ vos

me amaſtis. Secim qꝛ bonus nõ venderet am oꝛem

vi pꝛo toto mũw.ergo plus habet ꝙᷓ; rotũ. ultum

ergo dilatat᷑ amoꝛe wmus coꝛdis:q p ipᷣm plus reci⸗
pit q totũ mũdũ:et etiã ipᷣm infinitũ ceuʒ:et amicos
et inimicos.vbi in coꝛde maloꝝ ꝓpter eius artitudi

nem:nõ recipit᷑ niſi amicus æt ille adhuc niſi dimi /

dius:ſcʒ coꝛpus.qꝛ ſoluʒ coꝛpꝰ diligũt:nec miꝝ:quia
edificatoꝛ iſtius wvmus amoꝛis ẽ veus/cementũ cari
ta s:Gicut pʒ Ser.lxxvij.iiij. Fundamentũ/fides /te⸗
ctumſſpes/coluũne:alie vᷣtutesHec ẽ dmꝰ dñi firmi⸗
ter edificata. 2 qua Berñ.li.v. ve cõſideratõe.dila
ta amoꝛẽ tuũ ad inimicos et latitudies tenes. Ama
pꝓſeuerãter:t longanimiter:et longitudinem habes.

Dic ergo dilata locũ tentoꝛij tui. Secũw mõ amoꝛ

affert commodũ eternũ. Pamo qꝛ ad hoc diſponit.

Becunw qꝛ hoc adducit. Pꝛimo ad hoc diſponit/qꝛ
facit nos peccata nr̃a et aliaꝑ miſerias lacnmare qꝛ
ſicut ex habũdantia ignis olla eructuat a nã: ita ho
mo amoꝛe ſuccenſus eructuat et emittit lacrimas.
Dic Maggdalena q; amoxe ſuccenſa fuit:flere int᷑ con

uluas nõ emubuit. Secũdo qꝛ ad hocperducit. ſicut
em̃ caloꝛ ſolis humoꝛes ſurſum trahit: ita amoꝛ i

rimi amatoꝛes ſurſum ad vũ trahit:hic p cõuerſa
tõnem et vſideriũ:et poſt ꝑ frnitõem et adeptõnez.
In xta illð poeticũ.

ter ligat᷑ ad locũ quo mouet: illud cui ligatur opotet

ligati ſeqͥ. Spũaliter foꝛtiſſſmn vinculũ ẽ amoꝛ. A.
j.xxiij.et. x. Cui ergo amoꝛe ligamur:opoꝛtʒ ꝙ il
lud ad locũ ſuũ ſequamur. Cuʒ ergo locus dyaboli

am fracto:eũ ſequi et cũ ip

hom in es ſeip

ticũ. Lrabit quẽq; ſua voluptas. trt
ratõ et modus iſtius tractus.pʒ in tiplici exemplo.

rena et cama
Puamo in his q ſimul ligãt qn aliqͥd alteri rei foꝛti-

A xr.

ſit in inferno:cei aũt in celo:et patet. Gecuũm ꝑ exem

pli ce capite et mẽbꝛis. Mebꝛa em̃ caput ſequũt᷑
mẽ bꝛa xpil vt ſupᷣ dictũ eſt efficimur/amoꝛe eꝛgo ipᷣm

ſeqmur in gloꝛia. Sed ad hoc pꝛius neceſſe ẽ vt eũ ſe

quamur pedibo duob ſq; amoꝛe vei et ꝓrimi. qꝛ iſte
ſunt vuealeſet duo pedes. noßp vno irã vel inuidi⸗
oꝛiã intrare nõ poſſu
mus.qꝛ claudꝰ in vi lege ꝓhibet᷑ templũ ci ingredi
vt væo offerat. Leui.xxj. Et habet᷑ etiaʒ di.xlix.Dinc
etem̃. Cercio ꝑ exemplũ in põderiv arboꝝ. Vbi em
inclinat᷑ pon dus arboꝛis/ abſciſa illuc ſequitur.⁊ ad

illã vadit ꝑteʒ. Sic vbi inclinat᷑ amoꝛ noſter:illic in

moꝛte abſciſi:ſeqmnr. Quia ſᷣm Angu.ꝙ in coꝛꝑibo
põdus:hoc ĩſpnalid amor. Põderivĩ t ſuis agũt᷑
oia: ⁊ loca ſua petunt.pondꝰmeñ amoꝛ me? illo feroꝛ
qcũq; feroꝛ. Hecille li rij.afeſ.eſt ꝗ̊ iſte amoꝛ vtił qꝛ
ſiẽ ramꝰ ſine hũoꝛe/vłab arboꝛe abiciſꝰñ fructificat:

Hin igne ponit᷑: ita opa nr̃a et vita nr̃a:niſi hũoꝛẽ hẽ
at amoꝛis. niſoſto.quod humoꝛ in arboꝛibus hoc
amoꝛ inoꝑib.

Amoꝛ vo moꝛdinatus/ſiue mũdialis ſiue carna
lis:multas cõditões et effectus malos hʒ. Pꝛio hʒ

2vitõnũ canũ:canis em aſiſtẽs comedẽtib diligẽter
eos intuet᷑: wnec 5 optat recipiat.quo ha bito: wꝛ⸗

ſu vtit. Ita mlłti ſe hnt qͥ ad veñ ⁊ q ad alios amicos.
Auo ad deñ patet in iuuenibo ſcolarib et paupibo.
comuniter in omib innocẽtib:qui anteqꝙ; ditẽtur:

ſunt vuoti: eccłias freqntando oꝛãdo multa xeo ꝓ⸗

mittenw. Bed ineraſſati impinguati dilatati:vere⸗
linquũt vi factoꝛẽ ſuũ:Seu.xxxij.ð qb Baruth. ij.
Auertẽt ſea wꝛſo ſuo.Eʒe.viij. Doꝛſa hñtes contra

tẽplũ. Et filiosenutriui et exaltaui:ipi aüt ſpꝛeuert
me: Aſa. j. Quo ad alios etiã amicos/idẽ patʒ. q; di⸗

ligenter eis nitũtur placere in loqndo in ſeruiendo:
du emolimẽtũ ſperãt. et vſ⸗ teſtamẽtũ cõdat᷑/ q; ſint
certi prte ſua:infirmũ / diligẽter et freqnter viſitãt.

guo moꝛtuo cito obliuioni tradit. Vñ 8. xxx. Obli⸗

uiom vatus ſum tanqᷓ; moꝛtnus a coꝛde. Amoꝛ eniʒ
iſtorũ lune aſſimilatur: que ſolum remittit radios
ex parte illa ſolis radios recipit ⁊ ſolũmodo duʒ
recipit. YIta iſti dum beniuolentiam recipiunt: vłre
cipere ſper ant:et ſolummodo ad illos beniuolenti⸗
am oſtendunt. Pſal.xlviij. Confitebitur tibi cũ be⸗
nefeceris ei. Se talibusplura dicẽtur infra.c. ve gra
PNen paulus.ij. Chunot.iij. Erunt
ſeipſos amantes ⁊c. Se hoc.O.xj.xvij. vt
A.·xvij ij.Et. C.·ij xvj.Et. C. iiij xxij. ¶ Gcdo
hñnt aditõʒ ceci qꝛ ſiẽ ccœn bñ diſcernit inter puloꝝ ⁊
fevũ. Ita nec iſti. VUnde verſus. Si quis amat ranã
ranam putat eſſe dyanam.¶ Tercio habent condi⸗
toõnem occulte enudelitatis.· quia ſicut amant coꝛpo

ra/vt anime cum coꝛpoꝛibus ineternuʒ damnentur:

ſicut amant filios? nepotes: vt ad mundiales hono
res malis medijs velut lucifer et fumus aſ. cendant:et
bꝛeui honoꝛe ad eternũ hoꝛroꝛem.quia qui amat

Panenſnin peribit in illo. Eccleſiaſtici iij. Quarto
5b 9

bet ſecum ſemper annexam penam quia famem et
cæſideniũ. ſit᷑ ydꝛop cꝰ potuʒ.qꝛ uãtoplꝰ hñt tãtoplꝰ
cupiunt. quia auarus non implebitur pecunia. Et
qui amat diuitias:fructum non capiet ex eis: Ecẽs.
v. ¶ Quinto inducit paupertatem tempoꝛalem et
etemam. Pꝛonerb.j. Qui diligit epulas:implebi⸗
tur egeſtate et qui amat vinum:non ditabitur. MNi⸗
hil me amare pecuniã:Eccleſiaſtici x.i.ter⸗
arnalia: ex quoꝛum amoꝛe tot mala ſequũ⸗
tur. Ex iſtis duobus amoꝛihus et eoꝛum conditõni-
bus pꝛedictis:elicitur vna concluſio quaʒ ponit Au
guſtinus. ciuitate i. libꝛo.xv. Duas inquit ciui⸗
tates. duo faciũt amoꝛes Hieruſaleʒ facit amoꝛ xer:
babyloniam facit amoꝛ ſeculi.ſicut patet Ser. lij. v.

Arꝰ. ix.

Nνα . Arbͦe auns fante aul.
ninen ce numnere a
ſercſectus Oeg iniſtomi K
ſatie Yrailud Prouer
itaauſzomictie Jun⸗
eoddrntamics bipſioct Untibp after
rbeica okreönttrianantud ga
niicint Etioctg nitadtcanſa dc
Etrog gteeynnsdilgit pttr Clectuiin
nliei durnt dligit diigiterttfenit S.
nak opter fleer iceoſolü gppanitt amait
Icctie erin ono: oinabſentia undeftet d
khorgagd jEamwsgântad ini
Al uoſenp lit Omni incj/tenilir
iover i dönn nfennznpainaami
ſttni i Piorer gii. Egodilieentts nedil
intnfemilin ſca Anwefocl ullicine

mͤeſdign ote nöͤnnckungin cönabo

unmtlillig Ead Etrtiſsdiftnnti
le iltiigltnnscluckirſiun gd —

ſenciͦ döneniiti Minoß
eencl Ntriierig A uinodiſtenntir
Ginitgnfnannagini tagieniü .

eſncelttockglin te Iliei hogigan
Erhuhlnmim daneidrn
iunin utitan inmen⸗
namnirit ulthne ogrüntanating

no a alios n amicds ice at en
tün bcneninineſtngi⸗
tiͦ pait etrſczteſtmiri cödebin
ua infimuͦ diigitretffriſter iiii⸗
atoohlimonltmacik Ei s n Oi⸗
nun tanſy nortnns acorge Anorenh
imlarur: e ſolum remitnt radios
noſilbnudlionnl ,lunnconn
nibum beninolennam reciolunt. dtre
tt ſolummocoad illos beniuolent⸗
Ralrini Enſinnmtinari
talibusplura diciturinffn c wnn
mibus paulusi. Chunot i. Enlt
psamantes 7. De hoc. d n pri Et
1. C.ij rj. Et C iiiſ ii. (Bat⸗
ige ſececn bi diſcemit interpnla⸗
iſni. Ende verſus. Giqnis amatfani
ſedſanam.(Terciobabentnd
endelitatis. quin ſichtamant onpe
um coꝛpoꝛibus iheternuz vannſentn
ilioszn oncstad nundals hond
erttfumuoaſcendantie
s nelotlul quianer
Neadetemũ honmien quia dn

rin ilio Ecdleſuſtid ii. Quant
— nufmane
ture omn ilin higrim
– inplebirur pecunng/

Aam h , Duuolilin
rnng hig ſe
ftamer iſicutatet .

Almicicia
Micitiarum ſeu ami

coꝝ. Pꝛumo ponẽda ẽ generalis diſtinctõ.
Becuw oſtendenda differẽtia multiplex
tig bonã et mũdi vel ca
vtilitas ex cei
la ſeu auxilia a
uinto quo exꝑimẽto c
quo mow. poſſimꝰ ſi eius amici fueri
nen e ſunt cõditõnes
lũ. Octano finis. M
Ratone pꝛimié ſciẽdu/
plex. Videl
ec ẽ mũdi. Se

= inter viami
falſam. Ter.
AQuarto ꝑ q̃ me
gere poſſumꝰ.

rnis amiatiaʒ
amicitia pꝛoueniat,
ad ⁊i amicitiã attin⸗
noſceꝛe ali⸗
mꝰ. Sexto po⸗
amieitie falſe. DGeptimo picu⸗
ono pena. ecimo remediu.
ꝙ amicitia ſᷣm phᷣm. viij.
iq; vtilis qua diligit qͥs ſua
cuda vlectabilis :et iſta eſt
neſta. et hecẽ eiet honoꝑ. Et eſt
inter duas pꝛimas et vltunam. Et
sgO inueniũtur infid elitates/ amari⸗
s/tot in tercia inveniunt fidelita
In pꝛima em̃ inuenit᷑. infideli⸗
q; dũ amicus quẽ oiligere dicunt
lucrant᷑ ab eo: vł lucrari ſperãt:
li. vj. Sed iſtis defi
eniẽte: amicitia illa
uit. Be qͥb Ec
et non pmane
eſt in die pauꝑtatis vel moꝛ⸗
pud gallicos. qð panꝑ et moꝛ-
t rõ ẽ.quia cefſante cauſa:ceſ-⸗
ſta amicitia diuitie vel luæum
uxta illud Pꝛouer b.xix. Diui⸗
ipſis ceſſantilv ceſſat amicitia.
Pẽ amarituw. qꝛ qui diligunt:
eſt qꝛ nõẽ eadẽ cauſa dilectõnis
bte. qꝛ vnus diligit ꝓpter velectatõnem et
iligit diligẽter et feruẽter. Sed re⸗
ppareter amat vt pꝛe
bſentia enidet et vanat.
q cõuertit ad iniuniaʒ.
i inqͥt tꝑe diligit q ami
ctuʒ in puma amicitia:

ꝓpꝛia.et h
carnis. Zercia ho
magna differẽtia
qꝛ: quot in pꝛimi
tudines/⁊ falſit
teset vlectatões.
tas et ingratituw:
E in ꝓſpitate:dũ eti
ainicitiã oꝛe oñ
cientib/paupꝑt
arẽs et nõ

dquũt.ſicut pʒ Ger.
ate vl moꝛte ſuꝑu
exiſtẽs ceſſat/et exti
Eſt amicus ſocius mẽ
it in die neceſſitatis id
tis. Ideo ꝓuerbiũ ẽa
tuus nõ hnt amicos.e
ſat effectus. Ded in i
ſunt cauſa amicitie
tie addunt amicos ꝗ
In ſecũda vo freqnt.
nõ diligñũtur. Et rõ

amat ppter vtile.et ideo ſolũa
Dictũ ?/et in pntia: quiina
De hoc Eccl. vj
Sed vvus ſemꝑ diligit. Omn
cus ẽ Pꝛouer. xvij.cõtra xefe
iße etiã diẽ
cõtra fectũ i

.Eſt amicus

ij. Ego diligentes me diligo.
nulla ẽ cõpatõ.
rgẽti/cõtra boni⸗
Exc.vj. Et vt iſta differentia cla⸗
addu cẽda ſunt
Pꝛeimo g

n ſca. Amico i fide
Et nõ eſt digna põderatõ aun era
tatem fidei ülins:
rius videat᷑: plura
ondendũ cõueniẽtia.
cri põt ex differentia ac
ad hoſpiciũ ex vna parte
Wwomũ redeũtes ex al
tis ptibus hylarite
hoſpicia ſua diligẽt 1
licata ꝓmittũt: pulchꝛe loquũtur
bentes nidẽtes /et ludẽtes cũ eis vſq;
tum:in quo aliquiilloꝝ vł dimittũt
ſunt:et ipis pcedẽtib am lius ee
uis oceurrũt. et idem eis aciũt:
Sed cũ redenut æ vegꝛinatõn
ſolũ recipit eos pꝛo vna nocte:
exhauriat:h ad reficier.
tuũ poſſidendam.
amicis ſuis:et etiã in
cᷓdiu habent aliqͥd
niſtros et ſo

la ad ꝓpoſitũ
rentu iſta vi
tõnũ reeipie ntiũ pegrinos
tet pris eoſdem reapientis
la pte. Illi em̃ hoſpiciarij ĩmul⸗
roccurrũt peregrinis: et eos ad
er inuitãt/et trabũt: multa eis
eomedẽtes ⁊ bi
veniat᷑ ad cõpu
qð habere poſ⸗
is noicurãth no⸗
qð fecerũt bpoꝛibus.
ead patrem.ipſe non
nec vt burſam illoꝛuʒ
ndũet ad hereditatem impꝑpe
Ita ſeruit mũdus /et mundiales
ulti ſerui et miniſtri oñis ſuis.
expendere:ha bebũt multos mi⸗
let ad cõuiuia 7 ta
s habuit ſeqᷓ
enerint ad
eis redde ratõem villica⸗
ð poteſt. et ipſis recedẽtin
rrũt:et ſimili mõ eis ſerui
ſt in celis:multo aliter re⸗
geingtée redeũtes icen

eios eis applaudẽtes
bernas ducentes. Bicxps multos habu
gos pauit:hᷣ nõ ad moꝛtẽ. IJta neciſti cũ v
cõputum moꝛtis. Er dicet᷑
tõnis tue/qͥlibet ac
et cito o blitis:nou
unt. Sed pater noſter qͥ e
Cpit amiecs ſuos pere

Axxx..

venite om̃es qui laboꝛatis 7c. Math. xj. Et iteꝝ ve⸗

nite bnñdictipꝛis ꝛc. Mat. xxv. Et regnũ eius regnũ
eternij ergo in amicitia illius vlectato bona. Baß.
viij. ¶ Gecũ do hec differetia ppendi põt ex differen
tia locntõnũ et opatõni iſto curialiu/ ſeu adulato⸗
u ex vna pte/et pris ey alia. Geimi habẽt talẽ modũ
loqndi. Sum torns veſter ad volũtatẽ /et ſemꝑ patꝰ
ad vrm obſequm. Et iſtud hoſpiciũ et omia ꝗ in eo
ſunt/ vr̃a ſunt: ad voluntatẽ pᷣeipiatis et petatis hie
qcquid volueritis.ſᷣ ad quẽ effectuz ſunt iſta verba:
ꝓcerto ſipeteret aliqũ duodecim venaꝛios cũ eſſet in.
paubtate et miſeria: vel nõ daret: vel ve petitõe gꝛa⸗
uaret᷑.nõ ẽ peius Vnũ:qꝙ; generale wvnũ.qꝛ ſic dat vł᷑
offent homimi eyiſtenti in bomo: cuius amiecitiã pnl⸗
chꝛis verbis q̃rit. cuius eriã amicitiã videt ſibi rõne
ſtatus quẽ tenet: poſſe valere ſi cadat in miſeriã æ q̃ᷓ
nõ epra reſurgat:nee dabit ei alind:nec offert.
Sed pater bonus nõ ſic.ſᷣ eũ filio quẽ videt ad ma⸗
lum et ſupbiam inclinarũ rigide loqᷣtur. ne ve ei cõ
ſidens ſuppoꝛtatõne peccet. vel etiaʒ vt erroꝛes ſuos
coꝛngat ⁊ ſanetur Eriſtenti tñ ĩ mileria/pierate pa⸗/
terna ꝓ poſſibilitate ſuccurrit. Ita mügns homini
exiſtenti in potẽtia:om̃iq vlectã bilia offert. argẽtũ⸗
et auxꝑ/ equos er canes/ et hmoi. ſ̊ homine exiſtẽte in
moꝛtis miſeria:om̃ia aufert.ſᷣ nõ ſicut xpᷣs.ſ amicis

coparare.Quirñditr:amicitiã inęam hĩe nõ poteris
ſine magno laboꝛe et ſollicitudine. laboꝛs ergo pꝛo
me foꝛtiter et foꝛte poteris meã amicitiã ad tempus
obtinere: qͥ libenter conceſſit. Decũdoſim ilit reqͥſitꝰ
mdit:mihi vs munera et veſtes: et foꝛte me poteris
ad tpᷣo obtinẽ. Terciꝰ reqᷣſitꝰ rñdit:fac q̃cũq; tibi di
kero:et ad tpᷣ ero amic tuꝰ:teq; iuuabo.qᷓ omiba an
nuit. Quartũ vo requirẽ nõ eurauit. Iſte vo poſtea
a rege citatꝰ p ꝓditõne quãẽ fecerat. Venit ad pᷣmuʒ
amici/p quò tqtũ laboꝛabat:petẽs ↄſiliũ et auxiliũ
ꝓ toto laboꝛe ſuo:qͥ rũdit ꝓditoreʒ regis nolo in w⸗
mo mea retinere. S te eijciaʒ et ſpoliaho. ſolũmõ tibi
relinqnspãnũ:quo moꝛtuꝰ vela rege occiſus inuol⸗
uaris. Triſtis ̊ venit ad ſecũqus cui multa wœꝛat:
auxiliũ inqrẽs:qͥ ait regis ꝓditoꝛẽ ad moꝛtẽ quã me
mit cõducs aliud a menõ hẽbis:q́rete antea meliꝰ
nõ habuiſti:Cerciꝰ vo reqᷣſitus/ dixit: regis pdito⸗
rẽ in panbulo ſicut memit ſuſpẽdã. Quartꝰo vt ꝓ
itoꝛẽ iberaret moetẽ ſuſtinuit. Pꝛimꝰ amic? ẽ muͦ⸗
dus.i.q ĩ mũm ↄtinẽt᷑:ſiẽ diuitie onoꝛesima potẽ

tia ⁊ hmõi ꝓ qb acqͥrẽdis:hõ laboeãdo ſeipᷣm cõſu⸗

mit. Secũe us: amici ſunt camales. Terciꝰ pyabolꝰ
Auartꝰxpᷣs: ꝛo cuiꝰ amiqtia miti paꝝ vidẽf eura-

re.q modicũ ꝓ ea/vel laboꝛqt vel dat/et tamen ipſe

ꝓamicis ſuis moꝛtẽ ſuſtinuit:vt eos a moetis picu⸗

lo liberaꝛet / in qͥ oẽs pᷣdicti ammicl vt exeplo poſito pʒ

manebit in die in bulatõnis. Gimile fingitur e que
dam potente qui habuit ſeruum incarceratum qui
motem meruit:miſſi daret magnam redemptionem/
ſicut patet Bermo. lvij. viij. Hic vo pꝛiꝰ at cui
dam amico magnaz hereditatem. ꝗlreri vo wvrat
multa mobilia. Tercõ magnãꝗ amicitiã oñderat: ↄoui
nla et feſta faciẽ w, Miſit ad pmũ p adiutoꝛio⸗ Gi

„ „ 7 7„
Amicicia
reſpondit/ſi ego pꝛo tua red emptõne heꝛeditatem vẽ
erem quã mihi dimiſiſti ſeu vediſti eſſem mẽdicus:
et ſic ambo pauꝑes eſſemus.melius ẽ ꝙ tu moꝛiaris.
Secũdus etiaʒ rñdit:ego plus bonis indigeo/ ꝙᷓ tu:
ꝛ habeo me et vxoꝛẽ.et filios et familiam ſuſtinere.
En vo es ſolus indigẽs:melius eſt ergo ꝙ, ru indige
as:qᷓ om̃es nos qð faceremus:ſi mobilia illa tibimo

wdarẽ. Tercius vo ve moꝛte eius wluit: dans ei ſo⸗

las lacrimas cũ oꝛis et manuũ lamẽtatone. iliꝰ vo
illius potẽtis apud patrem ipᷣm liberauit.Seruus
iſte in carcere vetẽtus/ẽ anima miſera in purgatoꝛio
tenta. Pꝛimus amicus ẽ heres: cui hereditatẽ cæ⸗
reliquit. Secũdus:executoꝛes. Tercius amici car-

vales et conſanguinei et hmõi. Ab iſtis vo petiuit

adiutoriũ: Job.xix. dicens. Miſeremini mei. miſere⸗/
mini meiſſalteʒ vos amici mei. Pꝛimi em̃ am ici.etſi
oꝛe nõ dicãt:coꝛde cogitãt ſicut in exemplo cõtinẽt
licet em̃ pater dimiſiſſet eis ecẽ carrucatas terre:no
darẽt vnam pꝛo pꝛis liberatõne.ſicut euidẽter oſten
ditur.. xij.liij.qui em̃ nõ reddit qꝗð pater et ipᷣe in⸗
iuſte vetinent:ſᷣ pocius cũ patre idem iniuſte vetinẽ
v ad infernũ ire eligit:quãm qð iuſte retinere põt:
pꝛo patris daret redẽptione. Secũdus amicus etiaʒ
cogitat.ſicut pᷣdictum continet exemplũ. Terciꝰ vo
plangit/ digitos complicãm et dicenw: heu ꝗ talẽ⸗
perdidi amicũ et ſic nõ damnũ amici:ſᷣ pꝛopꝛiũ plã⸗
git: et ideo ꝓducunt æœ oculis lacrimas:h̊ no e bur⸗
ſa elemoſynas.Sed melius eſſet ꝙ digitos aperirẽt/

elemoſynã dando:qꝙᷓ cõplicando: q; os aperirent orã

vij.
Exem p.

Vlij.

v:qᷓ ploꝛando: ꝙ etiaʒ ve burſa educerent elemoſy⸗
nasſꝙ; v oculis lacrimas. Nota.M. xj. cxl vij.Qua:
tus amicus ẽ xpᷣes vi filius.in quo melius eſſer confi⸗
ere:qꝛ ipſe pꝛotegit in ſe ſperantes.Ecci.vj.Amicus
fidelis pꝛorectõ foꝛtis:qͥ aũt inuenit illũ:inuenit the
ſauꝝ. Gimile his fingitur ad idem quodãmow. cæli

bpꝛo barlaam: Se quodam qui habuit tres amicos/

quos dilexit multũ:et quartũ/quem dilexit modicuʒ
et volens eos pꝛo bare:venit ad pꝛimũ poꝛtãs poꝛcũ
in ſacco mortuũ dicens ſe poꝛtare hominẽ/quẽ occi⸗
rat ⁊c̃.qui ſtatim eũ de vmo eiecit:tm̃ pannũ ei li
neum dabat. Secũdus dixit:ꝙ pocius faceret ei con
ductum ad patibulũ.Tercius vixit ꝙ eũ foꝛtiter co/
ram iudice potius accuſaret.Ad quartuʒ vo quaſi
timidus et immeritus venit:qͥ pꝛomiſit ꝙ coꝛam iu
dice pꝛo eo loqretur. Iſte quartus amicus põt dici
elemoſyneſieiuniaſet pꝛatõnes et alia bona queimoꝛ
tuũ coꝛam iudice ſequuntur. Apoc.xiiij. Opa em̃ il⸗
loꝝ ſequũt᷑ illos.Et ei qͥ hic ea dilexitſibidẽ maximã
oſtendẽt amicitiam. Pꝛimus vo amicus eſt mudus.

Secũdus:parẽtes et amici carnales. Tercius dya⸗

ix.

bolus qͥ in hoc peccatoꝛi amicitiã oſtendit: qꝛ eũ ad
electabilia trahit.et ſouet/dicenw:fac qð ⁊electat

audacter:œus ẽ miſericoꝛsladhuc iuuenis es vel ſa

nus et foꝛtis/ et poteris cõfiteri.et iſtum modũ ten/
tandi habuit in ſeductcine pꝛimi parentis:dicen:
nequaq; moꝛiemini. Vñ beatus Oꝛego.xxiiij.moꝛatł.
cito poſt pꝛincipiũ.qð inquit ĩ ꝑpaduo egit.hoc quo⸗
tidie ãtiquus hoſtis agere nõ veſiſtit ⁊c. Sicut patʒ
Ser. cxlvij.xij. Et ſicut nitit᷑ ſanos ponere in pᷣſum-
ptione:ita moꝛientes nititur ponere in veſperatõne:
improperãdo et ei omnia peccata q̃ fecit oſtendẽw.
Se quo cci.vj. Eſt amicus qͥ odiũ et niyam et con
uicia venudabit. Mõ. . vj. lij. Et. D. ij. v. Itẽ Ber.
lxxxvj.vij. Ex his pᷣdictis patet magna differẽtia in⸗
ter amicitiã dei verã/et falam Patet etiaʒ ꝙ pᷣdicti
tres amici falſi ſ.mũdus caro vel carnaleset emon
ſimiles ſunt latronibo qͥ fingũt ſe amicos quaſi volẽ
tes ſecuritatẽ peregꝛinis ondere et pꝛeſtare.ſᷣ quãm
ad paſſum piculoſum venerint Ubi credunt ab eis
plus iuuari.ſi neceſſitas occurrat:Et vbi plꝰ œ eoꝛũ

ſocietate cõfidũt et gaudent:ibi inſurgũt cõtra eos:
et eos ſpoliant:Ae qᷣbo pᷣs.xxxvij. Amicimei et ꝓximi
mei aduerſum me appꝛopinq.et ſtete.Et qͥ iuxta me
erãt/cælonge ſteterut.et vim faciebãt ſupple ad ſpo⸗
lian dũ:et ad placitandũ /et litigandũ ꝓ bonismeis
NMora. A. xxv. xj. =
Reſtat terco oñdere ꝗᷓ vtilitas bonis ꝓueniat ex
amicitia ci et bonoꝝ viroꝝ. Oe vtilitate vero ami⸗
citie cei in parte patʒ eypᷣdictis exemplis.q tñ vt cla
rius videat᷑:addenda ſunt exẽpla alia.Et pꝛimo il⸗
lud Valerij.li.iiij. Se duobo amicis/quoꝛuʒ vnus a
quodã iudice moꝛti adiudicatus ẽ. Alius vero a iu
diceꝙ amico iudicatoſinducias moꝛtis petijt et ob⸗
tinuit ad certuʒ diem: vt interim de anima et reb
diſponeret:obligans ſe ad moꝛiendum ꝓ eo:niſi die
rediret veterminato. Cũ ergo illo diemanenõ redi⸗-
ret:feſtinus ſe moꝛti obtulitſvr ſociũ libeꝛaꝛet ſoicẽs/
nõ venit in e interficire vt cõuentũ eſt.et alijs veridẽ
tibo et diſuadentibo et dicentib/expecta:melius eſt
pauſareſadhuc ante moꝛtem venire poteſt. Rũdit:
ſcio ꝙ non veniet:Et ideo vellem pꝛius moꝛtẽ ſuſti⸗
nere:vt euʒ liberarem. Ipᷣo vo moꝛti adducto obui⸗
anit alius: et ipſis inter 1 altricãtibo ⁊ dicentibolego
ebeo mper⸗ Stae⸗ eoꝝ videns fidelẽ amicitiã:vtrũ⸗
qᷓ; a moꝛte abſoluit/rogãs ꝙ poſſet eſſe tercius in eo⸗
ri amicitia. Spũaliter homo moꝛti iudicatus fuit.
HGeñ.ij.vbi dicit᷑:quacũq; die comederis ex eo moꝛ⸗
te moꝛieris.h̊ filius væi moꝛti ſe obtulit:et animã ſu⸗
am ꝓ amicis ſuis poſuit ille qͥ dicit Jo.xv.Maioꝛeʒ
hac dilectõne nemo habet.vt animã ſuaʒ ponat qͥs
ꝓꝙ amicis ſuis.Et ſic ſua curialitate ⁊ fidelitate vter

Ar. iſj.

x.
Exemp.

q; a moꝛtis ꝑiculo et damno liberat᷑:et patri in ami

citia copulatur ypᷣo teſte qͥ ait: Johã.xvj. Pater ipe
amat vos:qꝛ vos me amaſtis. Jtaq; iaʒ nõ dicã vos
ſeruos:ſj amicos. Jo.xv. Quaſi ſimile huic elicit ex
libꝛo alfoncij de duobb amicis.quoꝛum vnus erat de
Balgdac alter e egypto. Egyptius vo alium ad ſe
venientẽ multũ honoꝛauerat:et multa ꝓ eo fecerat.
qͥ poſtea œcidit in pauꝑtatem :et ſurgẽs et venit ad
ꝗliũ Haldac.et pᷣ verecũdia noctem expectãs vt ad
eũ inttaret:dũ ſic lateret/accidit quẽdã iuyta eũ oc⸗
cidi.ſj occiſoꝛe fugiẽte:hic capit᷑: et moꝛti adiudicat
Cui amicus a caſu occurrẽset eum cognoſcens/di/
xit.Ego hominẽ illũ occidi:⁊ ñ iſte.vterq; ergo mor
ti adindicat᷑.hoĩcida hec vidẽs.penitẽtia ductꝰ cla⸗
mauit:nõ iſti:h̊ ego illũ occidi.Et ſic om̃es iudicant᷑.
Se qͥb cum iudex miraret᷑:moꝛtem om̃ibo remiſit:ſi
rei cauſaʒ in veritate dicerẽt:quod et fecerũt.Et ſic
vnius amici fidelitate om̃es liberati ſunt. Spũalit᷑
om̃es peccauerũt:et ad moꝛtẽ ducebãtur:xpᷣs occur⸗
rit/et ſe moꝛti obtulit.peccatoꝛ vo ſentiens ſe culpa
bilem/vidẽs dei filiũ ꝓ culpa ſua ad moꝛtẽ duci:cla⸗
mare debet in cõfeſſione et dicere: ego feci:et ego fe⸗
ram.et ſic nr̃a humili cõfeſſioneſmediãte moꝛte fiœ-
lis amici nr̃i xpᷣi a moꝛte ꝓtegeremur.Et ſic patʒ illo
Ec.vj. Videliq; ꝙ amicus fidelis ẽ ꝓtectio foꝛtis.

q aũt inuenit illũ:inuenit theſauꝑ.Terciũ exẽpluʒ
dq ioẽ accipit᷑ ex ſpeculo hyſtoꝛiali.qſi ꝑ iſtũ moduʒ

æ duobo aĩcis.qͥꝝ vnꝰdicebat᷑ aĩcꝰaliꝰ americꝰ.quo

ſcdus a falſo hoie ꝓpuocatꝰad duellũ:Aliꝰ ꝓ eo duel⸗

lũ ſuſtinuit/⁊ vicit.qꝛ foꝛtioꝛ exat. Pꝛimꝰ vo poſtea
factꝰẽ lepꝛoſꝰ.⁊ cũ oẽs indigrẽt᷑ ei hũilit᷑ ᷣuiẽ᷑:aĩcũ ſu
um ꝓ quo bellauit adijt.qͥ huũilit᷑ ⁊ hylarit᷑ eũ cepit
eiq; uiuit h̊ vna nocte vocẽ audiuit.ꝙ ſi vellet euũ ſa
nare:occideret duos filios:quos tm̃ hũit.⁊ ſanguine
illoꝝ eũ lauaret ⁊ ſanaret aliqͥ hñt ꝙ; vox veĩt ad in⸗
firmũ.qꝙ ipe petẽt a ſano id ſibi fieri. qð fecit.⁊ pueri
occiſi ĩ craſtio inneĩebãt᷑ ſani.Et ſicꝓ fieli amicitia
ſua filios quos videbat᷑ amittẽ:ñ amiſit.ſ̊ ſanos r̃ce
pit. Gpuũalit᷑ xpᷣs ꝓ nob bellauit/⁊ vicit ⁊ poſtea hʒ

xj
Exemp.

Exemp.

oinlett dlctiegt⸗
miamiaus multos habz ncdsn
gicgnactiſmn ateffuinaſin
Sazoihiinalopmiante ln n
õä
Obrinttgdnonöhot obtiner.
Petclonnstliopotirgdſllshan⸗
Auluctiligna gnefcunt: ſglüe
Etmltecictlecanus ucit Gicapud
honi aruoauclütfhalius eni onus peer
Nigbalooſubleuotne fundlus adet &
Pulnoniovu nusalinciforar. Peopta
mustthoaros lures lcfiüt, pter
Mlutesllluminit Et ſics contranoſenſu. 5
Illeoynoct. Quigai ſaptenio gacka
. Amiausſtultopeiseficitt unmllis per
Nptn fn Ni Eqo wiamiatuattand
Ktoſtenlun. H

iij. A icguund eſtntcigen dimetul

otilignnggepaſn rodeſatcnch
Fdcanantltimicni nnngerti⸗
poſſnn⸗gtnn nentetnuindu rinun
nolnccde fides Dial fentsintch⸗
ſclſcſeler uſiutierſift amm
Mennm, Ooß ij Amicds inr

Deci aantasſinrſisg⸗ Mbctase
, lch 5 Ramt
omiciaa.i ernin
A. Der . . A

and habet. vt anini ſug;
Eſieſig nilitgter fttäitmene
aloet damnollhengke tparni inan
n ho teſte ait Johoͤ nij. ham ͤe
vos ne amaſtis Itachinzn diei i
os. 10 1V. Quaſifinlle hulcclicin
Iednohamida quorum hnogitn
rr egypto. Egſptius vo alimagſe
tũ honoꝛanentet multa peo fecqnet.
itin panptatem ꝛet ſumgeset penitad
t verecidiz noctem erpectas vt o
ſiclateret accidit quena iuxta eo/
fuglẽte:hic capit: et moꝛti adindicit
aſ occurris et eum cognoſcens di⸗
Ne illüoccidu ñiſte. vterqgergonor
oicida hec vides penitetia duchchy
ego lliͦ occidi Et ſicomes udiant,
Ger miraret: mottemofito ren iti
mntate diceret: guodet fecenüt Etſ
dcitate ommes Uberatiſunt Opiali
rütictad morte ducebatu,. nocan⸗
obtulit Peccator vo ſunmnſeuni
rifiliig ulpo iu norre yclichi/
coͤfeſtoneen hineguſn iutſ H
milicõfeſſone melale nte n
unnmngnn ilnign
an gfͦelbse hlecho fal.
cggand ⸗ 1 Larai gifli
liinn nuliiibii aig
erſpe⸗ .9, ſiG . quo; “
ahanicͤal clamnn uf

Arꝰ. iiij.

kv.

Amicitia

multa membra leproſa infirma. et debiliain quiba

ebemus amicitie vices repẽdere.Et ꝓ certo vide
tur mò eis factu ſamitti:iteꝝ centuplatu inueniet᷑ in
eternu:qd mõ ẽ trãſitoꝛiuʒ ſi ſeruet. Sed qñ pueros
vel filios ꝓ illo occideret:q exterioꝛẽ ſubſtantiã pꝛo
illius amoꝛe dare nõ vult: Si ergo poſſiœæs amicuʒ:
in temptatone poſſide ei: Ecci. vj. Ex his patʒ ꝙ; ni
hil vlects biliu a nihil vtilius nipil iuſtiusq deñ di
ligere:eiq; amicicia copulari. Sed adhuc poſſet ali⸗
aquisobicere:quomõ dei amicitia poſſet tam eſſe xe⸗
liecta bilis:cũ ꝑmittit amicos ſuos tot aduerſitatib
fagellaniet occidi. SGicut patet apoſtolis:qͥs ami
cos vocauit: YJo. xv. q etiã videmꝰ mõ cõtingere q
videlicʒ amidi cei. ve quib dicit Jo. xv. Vos amici
mei eſtis:ſi feceritis qͥ pcipio vobis. Et multis miſe⸗

rujs et infirmitatibo et aduerſitatibo vexãtur. Et cla

mãt ad dñnm /nec exaudiũt.œ quo admirat Salomõ
Ecces.viij.Sut inqᷣt iuſtijq̃b mala ꝓueniũt:quaſi
opa egerint in/ pioꝑ. Quõ ergo amicus dici põt:qui
eos ab his malis noppſeruat. Sed hoc ẽ qꝛ ſcit nõ eẽ
ꝙ ſalute aĩaꝑ illoꝑ vt p̃ᷣſeruẽtur. Medicus nõ dat in-
tirmo petẽti aqua.nec pr filio cultellũ:quo ſe ledere
veller:et licet tucinfinmo diſpliceat/q aqua ei vene⸗
gat᷑:ſanatus tñ ſcit medicogꝛates: Ita qͥ mõ aliq̃lit
cõtra cũ in afflictõe murmurãt:in celo ſcient ei ma
rimas gꝛates.ſcientes et intelligẽtes.q; nõ oĩs qͥ par⸗
citlamicus ẽ: nec qꝗͥ ꝓberat inimicus: Auguſ.in epla
ad Vincentiũ.Eſt ergo vi amicitia magne vtilita⸗
tis in ſe:vt dictũ ẽ:qꝛ amicos ſuos multipir iuuat.qꝛ
etiã vei amicus multos habʒ amicos.ſ.om̃es bonos.
qꝛ qcũq; vni et eidẽ ſunt eadẽ:ipa inter ſe ſunt eadeʒ.
Si ergo ipᷣi vinculoamicitie ſint xæo vniti: inter ſe
ſunt vmtiqð ẽ maxime vtilitatis.qꝛ multi a princi-
pe ob tinẽt:qð vnus nõ põt obtinere.adulti etiã la⸗
pidẽ vel onus aliqð poꝛtãt:qd ſolus poꝛtare nõ põt
Multa etiã ligna ignẽ faciunt:qð ſolũ facere nõ põt
Et multe cãdele clarius lucẽt.Sic apud vxũ plures
boni citius audiũt᷑:facilius etiã onus peccati poꝛtãt
dũ ab alio ſubleuat᷑:ne ꝓfundius cadat.Et onustri
bulatonis dũ vnus aliu cõfoꝛtat. Pꝛopter etiã mu⸗
tuas exhoꝛtatões ſplures calefiũt.⁊ ꝓpter wctrinas
pluxes illuminãt.Et ſic a contranioſenſu.Amicitia
itultoꝝ nocet. Qui q̊ c ſapiẽtibo gꝛadit᷑:ſapiẽs effici
tur. tmicus ſtultoꝝ eis ericiet᷑ ſimilis. Pꝛouer xiij.
NMota. .vij.vij.Equo væiamicitia ẽ tamutilis:vt
eſtoſtenſum. V .
Mic quarto reſtat oñdere . q̃ media ſeu auxilia
ad illã ꝑtingere poſſumꝰ. Pꝛo quo ẽ ſciendũ:qꝙ ad tã
pcioſam et vtile vei amicitia attingere eãq; acqrere
poſſumꝰ/p tria in coꝛdetria in oꝛeſ⁊ tria in oꝑe.Pꝛi
mo in coꝛde ſfides.Sicut veritas in teſte facit euʒ bñ
eſſe cũ fideli et iuſto iudice:ſic fides/et verita sj et ſa⸗
pientia. Sap.vij.Amicos cœi et ꝓphetas conitituit.
Secũ carita s ſicut filiꝰ diligit:qꝛ pꝛi ſimilis.Ter⸗
cio mũdicia:ſicut vxoꝛ ꝓpter caſtitatẽ:et vtẽſilia p⸗
pter vecoꝛẽ. ſoꝛouer.xxij. Qui diligit coꝛdis mũdici-
am ha bebit amicũ rege. In oꝛe reuerẽtia:ſicut ſeruꝰ
ꝓpter reuerẽtiã factã ono:eiꝰ meret᷑ amicitiã.ſic ꝓpt
gꝛam labioꝝ ſuoꝝ habebit amicũ regẽ. Pꝛouer.xxij.
Cõtra hoc velinquũt iuratoꝛes.g̊ᷣ no ſunt vi amici
Secuw honeſtas cotra loqntes turpia vt turpibus
placet. Se qͥbo Yac.iiij. Avulteri neſcitis qꝛ amici⸗
tia huiꝰ mũdi imimica ẽ o. Seqͥtur. Quicũq; vo⸗
luerit eſſe amicus hinꝰ mũdi:inimicus vei cõſtituit᷑
Tercõ amica bilitas ↄtra vetractoꝛes.Ecci.vj. Ver⸗
bum dulcemultiplicat amicos. In opere:pꝛimo/q;
reddat᷑ ſuꝑioꝛi.ſ.vxo qð ſuũ ẽ / obedientia in ſeruitio
et vebite eius mãdata cuſtodiẽdo.j. Macha.ij. Fac
luſſuʒ regis:et eris inter amicos regis. Secũdo:
co pñiam et tribulatõneʒ ſuſtineas. Sicut miles me

Axxj.

retur amicitiã rgis:ſic miles vi. Judith.viij. Abꝛa⸗
hã ꝑ mitas tribulatões ꝓbatus ſamic dei effectꝰ eſt.
cont᷑ iſtã amicitiam facut guloſi et luxurioſi.qͥ nihil
volũt ꝓ o ſuſtinẽ᷑: ſuas ſeqͥ delectatões.Terco
opet xpi mẽbris/qð caritas reqͥrit. YIndigentiin ani-
ma coꝛrectõne. et qꝛ ſicut qͥ nitit᷑ re carã perituraʒ a
ꝑditõne ſaluare.eiuꝰ cuiꝰ c res agit meret᷑ amicitiã
iic qͥ nitit᷑ aiags co reducẽ. Secum:indigẽti in coꝛpe
elemoſyns:qꝛ ſicut dns qᷣcũq; amat agꝑꝝ fructiferet
hominẽ qͥ freqnter vfert muera ſſic . Pꝛouer. xix.
Viuitie addũt aĩcos. Gʒ heu hoim aĩcitias magmnis
mũerib ↄparãt:dei at᷑ vix paucis ↄpare volũt.
Quinto reſtat quo expimẽto aliqliter aiecturare
poſſimꝰ ſi amicicia vo ↄiũctiſumꝰ. Iſtuo expimen
tuʒ accipit ex mitis. Pꝛimo ex dicto Philoſophi.ix.
ethico.vbi vult ꝙ cõditio amicoꝝ ſit: amicus ami
co velectabilit viuat:⁊ ꝙ in eiſdẽ delectẽt᷑ et triſtent᷑
et qð diſplicet vni/diſpliceat alteri. Secuw ſi diligẽ
ter cogitat q amici offendẽ pnt:et cauet:ſicut pʒ..
xx.xiij.Cerco:ſi in tribulatone.quã ꝓ eo ſuſtinet/in
uenit aliquã dulcedinẽ:laboꝛẽ ſuu alleuiãtẽ.hoc em̃
ſentit ſuſtinẽs ꝓ amico quẽ drligit. Uñ yſið.œ ſũmo
bo.li.iij.c.xxviij. Amicinia ꝓſperas res facit dulcio/
res et aduerſa stemꝑat:lenioꝛeſq; reddit.qꝛ dũ in tri
bulatõe amici ↄſolatio adiũgit᷑ nec frãgit᷑ amicꝰ: nec
cadẽ patitur. Sicut ptʒ ſupᷣ.E. c.xuij. Quarto ſi ſis
amicus amicis vei:et inimicꝰ eiꝰ inimicis.et hoc expi
mentũ accipimꝰ ex affectõne et oꝑatõe.Vnñ brs ꝛe
goꝛiꝰ in qdã ome. Memo pt in vna eadẽq; re omipo
tenti v0 uire/ atq; eiꝰ hoſtibo gratꝰexiſtere. Nã co
amicũ ſe negat:q eiꝰ placet inimico.
BSexto reſtat ondere ↄditões falſe amicitie carnis
mũudi/vel emonis. In pꝛimis talis ẽ amicitia iſtoꝝ
ad hominẽ quẽcũq; qͥ in eis cõfidit:vel eis amicitia
copulat᷑:qualis vulpis ad gallina:lupi ad oues:mu⸗
ris/ad gꝛangiã.muſcaꝝ ad mel:auis pdalis ad pᷣdaʒ:
et canu ad oſſa c. Pꝛopter tria.Pꝛimo q; eoꝝ ſocie
tatem diligũt pꝛopter pdã.ſic in ꝓpoſito ꝓpter lucꝝ.
Secũ qꝛ ſicut aues rapaces et canes circa pᷣdã ſoci
etatẽ nõ amãt:qꝛ Vuʒ canis os rodit:ſociari pluribo
odit. Vlel ſic.vuʒ canis os rodit ſociũ quem diugit
odit.Aues rapaces etiã gmũiter amicitiã nõ hñt cũ
alijs auibo rapacibo.cuiꝰ ſignũ ẽ: nõ volãt multi ſi-
mul ſicut colũbe:qꝛ no libeter pᷣdã diuidũt.ta nec
amici carnales.ſicut pʒ.A.xij.liij. Tercõ qꝛ ceſſante
pᷣda:talia loca fugiũt et alia qrũt et pᷣda redeũte.re⸗
eut. ſic in ꝓpoſito. Gicut pʒ æ quodaʒ porẽti et di⸗
uite/q̃ſi ſic Cũ eſſet factꝰ coꝛpe inpotes:vædit omia
ſua ci filia ſua/cuidã iuueni q wmu ſuã gubernaret
et eu z honoꝛifice exhiberet.hic pꝛimo anno ſenem in

Arꝰ. vj.

Exemp.

mẽſa ſecũ collocauit/œ vna ſcutella comedebãt:⸗ &ιν

eodẽ eũ veſtiuit. Scoðo vo ãno/poſuit eũ in fine mẽſe
et cibauit et veſtiuit e peioꝛi. Cercio vo anno poſi⸗
ſitus fuit cum pueris ſuper terram/ ꝓximus peſiimꝰ/
et quia vxoꝛ ſua incepit parere:opoꝛtuit eam camerã
quã occupauerat habẽ.et ſub illo coloꝛe euʒ ve came
ra eiecit:et in tuguꝛio iuxta poꝛtam eum habitare co
egit. qui gemens et wolens ve iſta miſera foꝛtuna tale
excogitauit remediũ.venit vno die ad inuenem illuʒ
generum ſuum petens ſibi concedi modiũ:cum quo
tuguriuʒ ſuum intrans: finxit ſe pecuniam menſura
re:facienm ſtrepitum cum computatoꝛijs in modio
Inuenis vo ille qui eum ſecutus fuerat/admiranm
quid menſurare vellet/extra oſtium ſtans et auſcul⸗
tans hec:receſſit clam:credens euʒ in pecunia habũ⸗
dare.æ quo caute inquiſiuit vno die ſi aliquid habe
ret:aſſerens ꝙ bonũ eſſet eos hoc ſcire.dicens:qꝛ an-
tiquus es/et ſi aliquid haberes:quis poſſet illud me
lius pꝛo anima tua facereqꝙᷓ; nos. Cui ſenerhabeo in
iſta ciſts paruam pecuniam: quã cuſtodiuiꝓ anima

Amicitia.

mea poſt moꝛtẽ meã ? ad legãdũ in teſtamẽto meo:

volo ꝙ vos ſitis diſpenſatoꝛes et habeatis reſiduaʒ
ſi bene erga me habueritis.et ad maioꝛẽ rei euidẽtiã
vnum ⁊xnariũ dimiſit quaſi ex negligentia in modio
cũ eum repoꝛtaret.qui videntes et audientes hec:eũ
ad menſam et camerã et veſtesſet omnia reſtituerũt
pꝛo tota vita ſua:ſpe gaudentes. Cum vo ad moꝛtẽ
traheret/ anteq totaliter expiraret:ad ciſtã curren-
tes:nihil inuenerũt ꝙᷓ; mallen in quo anglice ſcriptũ
erat ſententialiter ſic. Cum iſto malleo ꝓcuciat et a
toto mundo ſciatur:qui omia ſua ingrato dat: et ipe
poſt mendicat.Ex iſto patet:ꝙ ſolus pauꝑ ſat:quis
eius ſit amicꝰ. Vnde v. Vos inopes noſtis:qͥs ami⸗
cus quiſueſit hoſtis. De tali amicida loquit Gene.

in quadã epiſtolal dicẽs: Megociatio ẽ nõ amicicia:

ue ad cõmodũ attendit. œtrahit em̃ amicicie: qui
illam parat ad bonos caſus. Ad idẽ Jſido. æ ſũmo
bono li.iij.cxxiij. Per aduerſa fraudulentus pʒ ami
cus. nam in ꝓſperitate incerta ẽ amicitia: nec ſcitur
vtrum pꝑſona/an felicitas diligatur.ſepe per ſilatio⸗
nem amicitia colit᷑:vt qui nõ poteſt aperte vecipere:
æcipiat frandulent᷑. Vnde.v.Cũ fueris felix:młtos
numerabis amicos. Tꝑa cum fuerint nubilia ſolus
eris.Taliũ ergo amicitia eſt ſiẽ ſeruiciũ maymũdi:
q in menſa et in ꝓſperitate dño ſuo diligenter ſeruie-
bat: ſed in bello et aduerſitate fugiebat. Oic iſti ſe
hñt ad amicos ſuos.ve quibb beatus Gregoꝛiꝰ.vij.
moꝛa. Cũ Wis Loſlene in foꝛtuna et ꝓſpenitate dili
gitur:incertũ eſt vtꝑ ꝓſperitas an ꝓſona diligatur:
amiſſio aũt felicitatis vim interrogat dilectiõis.nec
ꝓſperitas quippe amicũ indicat/nec aduerſitas ini⸗
micũ celat. Item amici carnales. ſolũ carnem et lu⸗
crum et velectationẽ amantes aſſilantur poꝛcis:qui
vno inter eos occiſo:omnes clamant.ipᷣo vᷣo moꝛtuo
recedũt et terram ſicut pꝛius fodiunt.ſic in ꝓpoſito:
Vno moꝛientelalij lachꝛymant᷑ et clamãt/quo moꝛ
tuo:moꝛitur apud illos memoꝛia illius Et ſic perũt
inẽoꝛia eoꝝ cũ ſonitu: In pᷣs.ix. NMõ v hoc vbia⸗
xx.xviij. Item pꝛedicti amici ↄditionẽ hñt ꝓditoꝛis
ꝓmittentis homini ſecuritatẽ/quã nõ pꝛeſtabit. Si
cut dicitur qdammõ accidiſſe cuidã volenti tranſit
pernemus:in quo erat piculũ cæuij et etiã ferarũ.hic
ↄduxit quenda qui ꝓmiſit ei ſecuritatẽ et vie et fera
rum:aſſerens ſe omnia ſcire et poſſe in ꝑte illa. Iſtis
ſimul tranſeuntib:occurrit vꝛſus fameiicus:quẽ vt
vidit ↄductoꝛ et ſeductoꝛ:ille fugit ad altã arboꝛem
Alius vo ſe poſuit in terram fingens ſe moꝛtuũ an⸗
helitũ ſuum retrahendo. K dicit ꝙ vꝛſus moꝛtuum
hominẽ nõ dilacerat. Vrſus vo poſuit os ſuũad os

alcterius/et ad naſũ/ et aures:q̃ſi guſtando ſi viueret.

alio in arboꝛe totuʒ ↄſiderãte. Vrſo vo recedẽte ille
Tſcendit:et ſociũ ſuum deridendo:queſiuit:que fuit
illa amicitia quam vꝛſus ſecũ fecerat:et eũ oſculãdo
et ſecreta ei in aure dicẽdo:qui reſpondit:wcuit inqͥt
me ꝙ nunqꝙᷓ copularem magnam amicitiã nec ſocie⸗
tatem cũ homine omnino ignoto:nec ⁊ eo ↄfiderem
anteqᷓ eius ↄditiones eſſem exptusq; etiã quilibʒ ſe
cuſtodiat ab illo:in quo credit ſe plus poſſe ↄfidere:
quia nullus citius væcipe poteſt.pꝛebendit etiã me:
Pea credulus et ꝓmptus fui ad ſequẽdu ſociũ falſũ
piritualit homo moꝛiens ſicↄducit executoꝛes:ro
gat etiã amicos. Vrſus rapax eſt moꝛs nemini par⸗
cens:in qua oſtẽdit᷑ ꝙ male e pꝛedictis amicis pꝛiꝰ
ↄfidebat:q etiã pꝛius noriciã eoꝝ nõ habuit.qꝛ tũc
eo verelicto:om̃es fugient. Treñ.j. Omnes amici erꝰ
ſpꝛeuerũt eam ſq; aĩam in moꝛte.⁊ qð peiꝰ eſt:facti ſt
ei inimici Biẽ patebit ĩfra.c.æ executoꝛibo In iſto
ergo articulo.voditionibo falſoꝝ amicoꝝ / oſtenſuz
eſt quale ꝑiculuʒ ſit in falſis amicis.qꝛin neceſſitate
⁊Fvficunt/et bona temꝑalia ⁊ auxilia querũt: potius

Al

qᷓ; amici vtilitatem.

In iſto vo ſeptimo articulo reſtat onñdere quale Arꝰ. vij.

alarum ſpirituale periculũ ex maloꝝ amicitia ꝓue⸗
niat. Superius em̃ videlicet.A. xx.ij.oſtenſum eſt
amoꝛ eſt vis aſſilatiua.Ex qno ſequit illud Pꝛouer.
riij. Amicꝰ ſtultoꝝ efficiet eis ſiſis. IJteꝑ.Axx.xiiij.
oſtenſũ eſt ꝙ amoꝛ eſt vnitiuus.Ey quo ſequit᷑ vel ꝙ
bonus cito ſequit ↄditiones mali cui vnit᷑:vłecõuer⸗
ſo:vel ꝙ amicitie cito vinculũ ſoluat᷑. Vñ Criſoſto.
ſuꝑ Mat. Amicitie aut pares querũt aut faciũt ma
li frequentiꝰ pꝛeualent:ꝗꝓpoſitũq; ſuũ frequentiꝰ in⸗
ueniunt. Foꝛtuna hec quottidiana oſtendit. Ebꝛio⸗
ſus em et lecatoꝛ ⁊ moꝛib leuis et iuratoꝛ/ plures hʒ
ſequaces:qᷓ his atrarij.vœtractoꝛ etiã mimꝰ plures
habent auditoꝛes:q honeſta loquens. Potẽtes etiã
ad faciendũ mala/et ad malignandũ:plures habent
amicos:q; ſimplices boniin hoc ſequunt᷑ moꝛẽ iude⸗
oꝝ:int quos barrabas latro plures habnit amicos:
qᷓ; chꝛiſtus.et ſicut tunc petinerunt barraban etxpᷣm
eiecerunt:ita nunc. Vnde plus volũt talẽ loquentẽ
turpia/et ſocialẽ in malo:q vũ timentẽlet ſancta lo
quentẽ:quaſi dicerẽt:ſed barrabã.Et hec eſt cã maſ̃
omniũ maloꝝ que in mũdo ſunt.qꝛ mali amant᷑⁊ ho
noꝛant᷑: Si em̃ quilibet a peccatoꝛe ſe abſtraheret:
et retraheret:ſi nõ ꝓt᷑ vei timoꝛẽ et amoꝛẽ:ſaltẽ ꝓp
mundi ↄfuſionẽ peccare ceſſaret. Sed foꝛte dicũt vł
cogitant/quid nobis:eccleſia que habet aĩlas cuſto⸗
dire peccatoꝛes coꝛrigat.ſed hoc irrõnabiliter dicit
Pꝛimo:qꝛ quõ poſſet eccleſia coꝛrigere illos:qui tot
habent ſuppoꝛtatoꝛes:Gecundo:qꝛ quilibʒ tenetur
ꝓximo lege charitatis ſᷣuenire Vnicuiq; em̃ mãda
uit deus de ꝓximo. Et in lege pꝛecepit veus adulte⸗
rosſet blaſphemos ⁊ hmõunõ ſolũ a ſacerdotibo:ſed
a toto populo lapidari. Et chꝛiſtus in euangelio pᷣ⸗
cepit fratrẽ coꝛripere.qꝙ ſite nõ audierit:dic eccleſie:
qꝙ; ſi nec eã audierit:ſit tibi ſicut publicanus.i.retꝛa⸗
haset fugias eius ſocietatẽ.⁊ hoc pꝛecepit frat᷑na
coꝝꝛectõne:que ad om̃es ſe extendit:ſᷣm ſanctũ Tho
mã ſcoa ſcoe.qxxxiij.arti.iij. Pꝛoditoꝛẽ em̃r̃gis nuł
lus auderet ſociari ſibi.ergo ſuꝑ ꝓditoꝛẽ vi:bubonẽ
ſq; infernalem deberent om̃es volucres celi clamare
et ſiquid ꝓpter hec pateremini:Heati martyres eniʒ
et quot ab initio veo placuerũt mundo diſplicuer̃t
et ecõuerſo. Mõ pote us clandicare in duas ptes
vt ſit amicus vnius et alter.qꝛ Ja.iiij. Quicunq;
voluerit eſſe amicus huiꝰ ſeculi inimicꝰ ci aſtituet
Et qꝛ vei inimicis tot oſtendimꝰ amicitias:nobᷣ xæꝰ
oñdit tot inimicitias:multiplicit᷑ affligẽdo.et hoc iu
ſtum eſt:qꝛ eoꝝ culpis ↄſentimꝰ et in peccando parti
cipamꝰ. Vñ beatus Oꝛego.in paſtoꝛa. Cũ incaute
inqͥt maloꝝ amicitijs iungimur:eoꝝ culpis ligamur
et ab illo qui ſumme rectus eſt/eo ipſo iã diſcrepat:qͥ
maloꝝ amicitijs vita noſtra ↄcoꝛdat. Huic ↄcoꝛdat
Sene.in ꝓuerbijs.Amici inquit vicia ſi feras:facis
tua. Ged his eſtimant aliqͥ reſpondere et ſanſfacere
dicentes:ꝙ ↄiungere amicitiaʒ cũ malis in malo/ vel
ad male faciendu malũ eſt et periculoſũ.et reuera bñ
reſpondent:ſed non ſatiſfaciunt.quia ſicut excõmu⸗
nicatum ab eccleſia/etiam inſlicitis aſſociare nõ poſ
ſumus:ſicut in cibo et potu: nec ei amicitiã in licitis
eſe et natura ſua oſtendere: vt ſic ↄfuſus erube⸗
ſcat et coꝛrigatur: Ita videtur a ſimili: ꝙ excõmuni
catum a væo:qꝛ in moꝛtali peccato:in his que de na
tura ſua ſunt licita:fugere tenemur.alit᷑ irã vi incur
rimus.ſicut patet expꝛeſſe.ij. Parałxix. Vbi habet
ꝙ JYoſaphat rex iuda qui in alijs fuit bonus ſ̃m ſa-

cre ſcripture teſtimomiu:væſcendit ad achab regẽ iſmł

qui fuit malus:et comedit cum eo:et init cum eo ad
bellum: ad recupandum ramoth galaad.poſt quod

bellumſoccurrit ei ꝓheta a veo miſſus vicens. Jin⸗

xxj.

xxiij.

5ðõ

—

l.

lnaſtinetendchmſogiuan
Aprinapio Gminae de iſt⸗ nnn .
ifn cxcncine Etc kbn
Penal,mieamianerume An
Derwoneſkr olen in he lt inls Pe

ſinnore Loii poſtmortan Peinds
uun inane Gaii min Ladusn
Nii Pumscötingetfreinte. Decicis
ſm Ahrinvschnngit feinter:geffegt
Nig nelanamiatianöſſtdorabilsßat
nidtij cönerti etin bocaffumilantur dem
troni dequifebrloſefert quaſigiſtü m
aditqfhimumoobniaretetlatroni que
Ittlat:Godoſträgulorelliiberemitzzeg
ogi penoto wimlt no cofeſſna cr ln
bolötetut. Rücit ero vodo ſnan a
lanmmite Canoerpo in nirininuleer
hctamnaetlunens onumo Zpio g⸗
mmulhoritamirit ebhir iellrg⸗

ynſnmnoſti dſidlvdleite iheiuß

nucinelrfanefonediſtignlatf
nttaunimmnninetſe
nnngheicſet nnmteneſn
winintini Honrſteneenee
natit wnidddis R Kennlacun
nralimmigi atafenake
ollnbottadihn hienci ee⸗

ſo ſeyr
incawenn
wiallanet
kulrori- ⸗ ulr om ire, yale
am Eeffiaer ho goſtae J
0 ek eggell ſn e⸗
uitgarn asſiſe l A
Auc inolkng Itend 4 yi pio mi —⸗—
nlein onanlonl uſcut⸗ . N lungens aunliũeer His 3
eeugenuehan bluet. tene mope ecor qui ode
r ganinne niuef entingiäraeſe idawmin, m nſn
annahen zraun SèͦUMWmw g
Nram len aoſteguendi rocan meng ſciprura dicnen itars parrun cce amia xxj
dor farn. ber N in⸗ ni ram ei ꝓi tura dici tam / patru uidiã nci ſunt ſi
3 .ij.c. vni. ic cõ 1 eo e e detla
rnath, unn nv ”M derrlarion⸗ 4¾ Pesst aru Erbac der n
medag e pluneg heti⸗ Fv. f. illi .. qui fert: noli. qui in can oc artonege texhoc videt in
tſian 6s lato cſequi resh 4 facto. iß ns mali ui em̃ di olite uit veneri 0 ti ꝙ vnn es cõt ntur/ oc. ; et vm
tunenpln uuntm habent toͤne: in ſal ignis dixeri⸗ erecipe merit ad ia et v us altenii endu vel pl plura l
nune r habne⸗ õ Keadell SFeilka2 wnis jet iin bonore e a gaa teoe
nunc Dncuten ebit lce⸗ pula uius vi ne ph eq; nõ gur g t ſrip̃e en retinetig doc c Hs e
nalein epin nrhar⸗ ummico ſe latni: g vider p ibet: ſolũ munic gnar eſſet m ẽtia / et Pfert ne furti boꝛ⸗
aleinmal ei⸗ nbanerpnf egdn en e.25 eccare/q Idẽ u amiciti at re et hreh ortuus: offeeed ina i. vel
Naninalnd ditnan danetpm pe Soiniman. 6 e/q; pe Eoñdi tia in emit qoõ ehon s: ego ortüei ex
ſedb tim aleloqn n eccat. Rone Nitemnſogmn ccatoꝛi itur tali ſu qo alius oꝛes qu poſſen cinnkrcter n
egreinnüceſme atüatſnau,⸗ etareegainunff Prracicleſgehmmns chnn I. ter emere wller wee aln Parara igg
uüe bſnan nctelo e ſen ab agfen. 20 quindͤreſiſt eömiſſion⸗ elrare ungtran te HH ia iar⸗
ſins berape tqemelinetcinf lcneroin rfeſto a. linen. naiss lirte oenlimhyng⸗ ylẽ plu officio upolern 6
. rearozeſe nnalt pi duenöber jnte et cöſenthe⸗ crupul gꝛauit vult aliquo N.———— upplgraryk
reree craeech do de vecei an g zölcarnenne AieGer. E. Tagercmrrmen y, rs delerdengei tat. vl
rceſn ſuhert. eer i j ſ nanlredr it obui eſo⸗ x his lucrari kſibipi 1 boceep nton
nohroreg, ſ noröſahs am cõmi nam inimic cit: 4 nare. E lat cauſis ri vbiali piudici⸗ cin ult
kcleſ ⸗Der ſalti ge cũ graui znn Begee⸗ ho de xr õ lius ialevetenhen
cog eſtaqui — rauius ſij n. Bed ꝛten ic dicũ tiſeam tam ſa ex his 8 fuerꝗ s caꝑpe v vel ex h it⸗
at.ſe ehabergi, ncit et apꝛincipi ſit in hoc eneoꝛ ei cũt aliqui 4 am ſemp cõ cauſi⸗ at inimici ellet ocqoᷣ
poſſer hor iet as infr cipio cõ pecca nõ vi eiobun qui: tpᷣus cöner uſis ad inui mici io vel lu ge
hoſſer ercleſn Imonabiin cnſto⸗ nfra. c. cõmit to cõ iger rõ are: ß noc et tuc alii. tut. urdiã er i erod crari
Ttanoſtmante llou iiij. D male arhlelj g HH 31 lronengcen itſe ali. vo:qu vilen iorn
Genmn dWellb tot ecreuo õ ateria :c; fuerat quẽ ri noceat i.ſicut cui terci ident locu⸗
mo. Eti⸗ ure Vntann ten clendũ: reſta e/ di ociet plura di⸗ at aliũ ac Aliañ em cio: ocũ
nlen nicuiqz eñ etur dü i u:l t oſt ctumſẽ ate. Bei dice rat: et accuſat: liqn vo iñ on cõ atra quẽ 7
nos h Nlegepeecepn gemmäch ũ in mo vabet ſtender ſẽ.A r. eiſt nt ret amiciti t: dice o mgi tra la uẽ pꝛi-
möin cepit den 4 di noꝛte triplicẽ eqᷣsſi l.xx. xvij o etia nefas f. citia a cenw: igit ſe ali⸗ atronẽ:
mian erceinnnn 6 adnlt a et inn e. Terci cẽ finẽ t fini ij. 5 pꝛi aciat: dluge ÿ iimi⸗ icui potẽ :vt
erdo⸗ l⸗ odiũ miciti⸗ u poſt E‚/ , 5. Pꝛo bꝛoꝛes ſea t:et alt. ndo:vt i icus ſi tẽti/ .
nperegſ cheiſtus i tilo:ſec xxvj ſ. .Pꝛi ia/ Becũ mo nũ añ quo eſft i eſſ ocios ſi erino vt inimi ſuus ſen apo
npere. Pſiteno nenangelioß . emꝑ mus cõ Becũd ꝛtem. Imoꝛtẽ eſt ; ami ſuos ceat. ſi icitia⸗ nꝑ fu
ent ſik nhiſian nit dic eccleſt 2 ꝛimus cõ git freq̃ᷓ o2/ £ nus ẽ diſco 5 citia nõ ẽ ius a ere: et i accuſa phasjv!
ns ſogetati tpublica acleſe: mi⸗ malo cötiſaſr d erciu iſco⸗ De ðeq; pudquẽ in iiſt toꝛ nitit,
getatẽ. 2 nus irem, Fa icitiã cõ amici ingit freq .Becũ s maxi . uoEcci quali quẽ aliũ o fac ititur
adoßfes ſe cpꝛec⸗ . .keta⸗ bula troni cõuertij citia nõ eqnt. Becũdu ximuz . gS. Mo cl. vj. E 8 emoni⸗ u acc toſoñdi 1
nij af 7 lifm ſang tna cidi e quilo t in ho durabil! 1 freq t terci to etiã ẽ oc. F. j. i. icꝰ ꝗ . fuit ad cu tñ ali⸗
Ih. rli Peogn ſancri Th cidit ꝙ ſibi fab caſſumi ilis: uẽter vi⸗ in a .j. ix. Noõ niouerti heremu i
mibr en roitoꝛb eñfai. iretlait imutu uloſe fert milantu ß cito ad Vi⸗ verbis ſi poſitu. qu. ðρ ertit ad i ita
ſen; Dia . . bis ſuis tuͦ. qua ſie ꝙ iſta ſiu ag ini tam.
Peilgnlit tctor fhonul quodã ad obur⸗ rt/quaſi ir moni ini ⸗· dibo nõ er amicitig icut imil miciti⸗
mes volun xlbubonẽ Iã ppetr. ãgul rẽt et la Piſtũ ni er la et ſigni⸗ at. IYt Itiã finy mõ itudo l⸗
tepateremini gwal amge uo ipᷣe etiã ato w are illũ troni modũ b ns fin Nta mũdi rerũt qꝗ i ec iaero eſnannr
ni. Beati clamare ber eetiã i ꝛmini lũ be i quer ./Ac endi gut ami ſi pote in rei o quã
— catimartvregeni eremite ler. Rinantan beremit enti goch vel malũ miciti74 vers alſi ei veri⸗ idaz
erütlm tyres enn; cij et Eam Rñdit cõfeſſi az: quo couertũ i vit ꝗ ve Alſi quâ tate ĩ
oteſt quis cla undo diſpli 5 b amici mus er ego va us. et ip ꝛ peccat x.iij. E utur. M andi. et i ra no 6 adaʒ i coꝛ
ndicaren cnelt us ad et iun go in ado fu ip̃iqu 0 Et. F. j. xvij ota .et ideo f. F. H rõ verbis
erdic reindugspt pere poꝛtã emu quiũt iᷣ nran v erenti qꝛ quã .j. xvij aliud acili ne lucri
qꝛ Ya. iiij optes eret fa äã her 1s nos inſim acca lib ãto mar . Becũ exem us adi ncriha
et 2liii. Ounaun tradi acinus ſi remite: lu⸗ mutu e ea ibo reb gloꝛia Becũdu npluz h . inimiciti
ſinigm ai init lat roneſo klirigabar de⸗ imus ſe luwotul micit s finisẽn niclimle .
s tot oſtendim? 1 di aſtituet ret. et ſi tro: yvabol at q pis er 0 eꝑpatu atᷣ tã tia qui Einm le. S
s tot oſtendim amicttus. et ſic exci nefo lo dicẽ 8illo go ſtanti oci r. O to ci us carnali oꝛte. . Wior
tias:multiplici citiasnobd ne v excitati ꝛte du icẽte. ꝙ ip e pꝛius i ti odium et rixan erci maio nalibo .l. wlo E
. cktafflige⸗ i o dieẽ latronẽ ſtr. iße ꝛius inci iuncti rixa i us fini⸗ ioꝛiwlo vel muũ oꝛ remp
ulpis ientinſ eri gicaethot wumgnn. e is ronẽn omacekſealer er eſhergr Went nis poſt ſ l .
ctinpe nnaren vel pe inci mpedirẽ ſreneaig eon, teſt tali ut. Bi os qui voſtmoꝛtẽ es mor
tus Rezo peccandopanti ro ſuo i ellrvoren er⸗ irẽta p̃ pituz f⸗ tali exẽ icut HHõ nmor
atis iungimur: „Cüincante auit emoõ iref. Jp̃i eremirã ixit ei: ua:latr. mirẽ ſicut p ingit xxj. et nata ꝗ nu. ſ. xxvij
op culobolig mita 5 volẽs pᷣis vxᷣ nitã ercu⸗ me foꝛte 0⸗ rẽt:ixi 3 Ber ſapiẽ clarii miciti⸗ ⸗
nmerecus eſtſeon pol, lta et ca Es je vi o ſic i citaret ꝛte vac qꝛ d viyit ſapiẽ xvj. vij es 7 ſt us vid 4
pſon natot⸗ et ego i pe latr e vindi in diſc Et ſi 25 2 dura er piẽs:ea yi.et cu ultus ſi⸗ eri po
vita noſts edar. Hu . em iuuabo onẽ/qui Wmremtechegeng icalu rioꝛ.ne rat et ſpi mꝰ ꝑ viã i ad quo imul iti
is. Amia inquit k huie ,cit a von her te ad ip i venit cẽs: ſur erſis: cla bus⸗ c ſic ait ſt noſa: cui a iſtã ß ddã bini ve
. fiaaſiſeio:fals micus emire:bn irb capi. ad furã rge dneh bus amens ult?: iſapiẽs:tñ ultu mü ve Ey
inantaliſiponlerek ſ 7 Ecc tuus ful⸗ ñ cebe piendũ Iu va ca rig. c. ſapiẽ et plana/ eam? S:tn b s rennui emp.
ſtiſfacere cce iſti i:qui bes me . qo v accã tuã cu Es ſociet na/lic 1² † viã iſta ꝛeuioꝛ uit.
—— tercio.ſii. duo ne i ait dili⸗ e diliger t factũ ẽ t tus ẽ. tan iarerecriwleenron iſtã bꝛati et ſecu⸗
nnali erichloſiſetr N AZn ſicut ſ quã facti gẽter w e. qꝛ ita fid it uerũt/ſpoli E incid electatõ gioꝛ: tñ e is et floꝛi⸗
en,⸗ ctreuerabii XIj. erodes fuerũ mũ tu idelii poſi oltone cidezũt i. ne vie vi⸗ lectabi⸗ 21⸗
nſanſaint guin iatt c cus. et actiſi s et P t amici acuſtodio ſiti ſapi. rüt et i niatonen ilio
Nſalnot e mn⸗ t ad 1ſunti Pylati ici adno odio cui ſt piens ſt t in ca nes tus:ſtul 0.
riſichngian 5 vaoentegrenen nquit is ad pſec ocen kultus: ſtultũ repᷣ ü tü ſe
am inla ſan e vnꝰ? pedi leachnenng. pſequẽdũ duz et vit :tu inqui pbenche anle s vulner
nnn Ned nn iliht nd alin cie lneſieren gn eacri ituperãd“: gueſiahlutoregie⸗ Bocerecgeß
neca⸗ tis citia & accuſ⸗ ucru a dũ ſic des et öm. am:q̃ rõ qem ultioꝛ nare * carcere ſᷣ
ſraoſtengert: ezfuſnsembe, ci õõ teriꝰ fi ut latr. Pyl ſapiẽ oneca eſeq es: et ſancrgz
etd e ve . un pi tyr. oꝛ n ones. a⸗ ſapiẽs ẽ aĩ ret. et voluiſti: plꝰ repᷣ uctõ
untanrll gerinn, den finiteſtamiart tiõ ilkſequctaſ nallord 3 en Niece lerepbendegus
Zotzittatnnhbhne u⸗ ip̃o t Herod n den aſto ae 1g.Rect tia. Et mudũ/ t⸗ errradt leberet liquiſti. naturaͤme⸗
ta: mrtnmm l nlin chanag mn e ylatus. neriũ. s/et dD ¹ inferno otẽ itia ñ carne iã mãd alite
tapieſeh. aratr bibabal ÿMV ””Me e
uda gulinu is fuit onusfinſ/ vnus t alius ve ꝓ vn⸗ entaer ts etiam in ner e rixa et o , poterut rgaenc tos l riak vei
= ðUVMU luruo ſeaqlu⸗ MMU ſancn
come umcetkilltenna⸗ t feder n dictãd 1 vaccã ner cu ari ve p . minia parẽti abüt: icos eri uu: ſi. di⸗
1 . Alis a⸗ xxj. Mõ tibo:2 fr t:et to 8 erit ſicſ.
nhelut hil e entbalſaernn. o:falſt ã. Aliꝰt. rijsqu rj. Mo. C. ij. iij butrert torfoil cr gnos nane
galaad nihil faciã ſi ñä dr. gaagre cõſequẽ .ij. iij. et. ix. ꝛet c trade Oon
Omniſfſvs iens gertalieuſn⸗ i dicẽtes urando aut pecu ic nẽs illos . U ognati adẽt: q unc
t ſic ſu is. cũ ſin cio.Alio clienti. Bic etia et tempo q malu onor. i187 ami⸗ ꝛ trade
e 0 nti. Dico ti m mpoꝛali s am no reſtat oñ icis:
. . 2 1 . = e 1 . 1
t ſibi ve et: eis amici gui ſciũt teẽ malo cietas m
esypi man ſenntierzohene. maton. e molone varm
:ſicut ſoci iſſe dã malo 5 obſta Arꝰxi.
cietas vaa brs Efreq̃nter ate:
onis no q eos mal iſa⸗ xxviij
cet fideli aloosig⸗ i.
q̃ in eius

ℳN
. . . N Nb r non e e
ſocietate capitur. ſicut patʒ Joſue. vij. Ubi exercit“ bonis ſtatim a creatõne o adherentito humilite:⸗ utellniii 6 nuun n
fuit fugatꝰ aꝗpter vnũ malu quẽ talẽ eſſe ignoꝛauert. malis ſupbiendo ab eo ſe auertentibo bellũ em ſoini⸗ iion umn fu Ginhett .
AWulti etiã infates igne et ſulphure aſupti ſut. Geñ. tuale.i.tentatio ſuꝑbie atra eos factu eſt: vt reſuten⸗ a Nli⸗ Pangelnn nirznolcht
xir ꝓpter ſocietatẽ ſodomoꝑ: Propter ctiã peccatuʒ tes pꝛemiarẽt in tata em gloꝛia no fuerũt vigni: niſi nnngauni bimnge . unoci e
viroꝝ amalech:pꝛecepit us.]. Ke. xv.ſauli dicens: victoꝛes.victi vo pumirent᷑. Se iſto pꝛelio facit Jo. inknt Ctire En nlu.
nterfice a viro vſq; ad mulierẽ: et puulũ atq; lactã mnentionẽ Apo. xij. vicens. Factũ eſt pꝛeliũ magnuʒ ſ ii net i nn ih i Wi
EEbouem et ouẽ et aſinũ.ij. Re.xxl.legit. ꝙ multi fa in celo. Michael et angeli eius pꝛeliabant᷑ cũ dꝛacoõe l utbenb ☛—Rũ un wonn
me afflicti ſunt tribo annis ingiter: ppter Ganlet w ei ſc reſiſten do:qñ voluit q omnes ſibi aſſenſu pbu. un tann inntetil ius au
mũ eiꝰ: qꝛ gabaomitas occiderat &r nota ꝙ iſta vin iſſent ſuaſq; volutates ſue ſuꝑbie ↄfoꝛmaſſent: ad hᷣ el niſali hunne niutuidlcn Za
xxixx. icta videt duas habuiſſe cauſas Cina perm Baul ↄtra eos tentationis beilũ mouit. Et hoc eſt qo ſeq ni e granißt uinan ſ .
tyꝛãni affligentis ꝓaupꝑes Aliã: qꝛ auid n ſtatiz tur Dꝛaco pugnabatet angeli eius:et nõ valuerunt , wiunzſiltit nenmaBr
coꝛrexit peccatũ afflictionis panperu. ¶ Exquo ſic nec locꝰ inuentꝰ ẽ eoꝑ ampũꝰ in cclo. laln re ſnle a ins uimus
pumunt᷑ maloꝝ ſocij:quõ pumiẽdi ſũt maloꝝ lauda⸗ ¶ Vtum ad ſcom ſofficiu illoꝝ quo ad veũ ẽ ei aſſi⸗ Arꝰ ij. luſtl utehatninn nr nincis:
toꝛeset ſuppoꝛta toꝛeset malefactoꝛes efenſoꝛes/ 7 ſtere: eũq; videre: 7 laudare go alſiſtere: pʒ Apo. vij .j. chinm mim aumminn e gärött
adulatores/a celatoꝛes:vbi ẽ inquiſitio v malis ſiẽ Wbi habet᷑: ꝙ om nes angeli ſtabãt in circuitu thꝛO ui nicginaid legimn te atnie de
viſitatiombo: vbi eſt ↄqueſtus:q nolũt vitatẽ vicere⸗ ni. qo etiã laudãt. Habet᷑ in ps. cxlviij. Laudate crũ riutop . mcs mmnnine ſent,
ſed potius peieraꝛel vel vVitatẽ celare:dicentes: ſi di⸗ omnes angeli. Quod etiã vident. Habet Mat. xviij ſaun n mmobo dicts G —
cerem vitatẽ amicos meos vel vicinos amitterẽ: qui Angeli eoꝝ ſemꝑ vident facdẽ patris. In quo omen- ſtur 6. gfeatlüntk, es hon⸗ 1
etiã accuſatos purgãt.q pter amiciti⸗ trãſitoꝛiam dant a quatuoꝛ. videlicet a dignitate officij/ qꝛ ange ſtwanlio⸗ ſworciedictt ſanen .
dimittũt amicu eternũ:ↄtra illoõ Pꝛoner. xxvij. Ami li. Secudo a plenitudine gaudij:qꝛ vidẽt. Tercio a espvo Cichsclen inſangtd e
cũ tuũ et amicu patris tui ne dimiſeris. Secu do pe⸗ Rperuirare hen ⸗ ſemꝑ. Quarto a vmptitudine Tagind le lud dan Aicher
pxx. na tales ↄſequet᷑ eterna. Sicut patet. xx. xvij. Yds obſequij:q; eoꝝ. ¶¶ Pꝛimo a dignitate officij: qꝛ ſer⸗ iij. ſentetut üd 53 cos diclth cſe
ergo ex legib ondi poteſt. Tex em dicit ꝙ ii fili/ me uiũt regi. cui ſeruire regnare eſt. Hoꝝ vo minn troꝝ guinchhirt. hoce cclos Rend;
cohabitauit cũ inimicis mers: poſſuͦ euz exheredare. Diſtinctio accipi poteſt ex ſiſitudine miniſtroꝝ in cu⸗ fupremi inter omñes on⸗ intatielllen
nec poteſt filiꝰ ageree inofficioſo teſta mto. Ut. C. ria pꝛincipũ. In curia em̃ magni pꝛincipis miniſtri grchigtlorig dpwenctlor ul
re inoffi. teſt. l. libeni. ic a ſiłi. Si filij vei habitaue⸗ in generali uplicẽ hñt ſtatũ.qꝛ quidã ſũt in palatõ poſtine hal lr e r anmnoza
rint cü immicis ſuis:eos exheredare poteſt heredi circa regẽ.quidẽ emittunt᷑ Et iſteſcous ſtarus ſpdi⸗ nrod aſocii inhnlanib⸗ et in 4
tate celeſti. X. j.xx. uidit᷑:qꝛ quidã emittunt ad regimẽ totiꝰ regni qͥdã ilsloc deiſto nn goe 1 dan
Arꝰ. x. Decimo reſtat oñdere ꝙ remediũ optmu atra taʒ emittunt᷑ ad regimẽ locoꝝ veterminatoꝝ. Süut ergo utckoigttigei t ned mmnü;
piculoſã amicitiã eſt amicitie vinculu fragere: et p⸗ in familia im patoꝛis ſeu pꝛincipis tres ſtat in ſpeci⸗ atultatinuftociüiil igelinputun.
pter amicũ illicita nõ ↄmittere.qꝛ q rogat illicita fi ali. Pꝛimus aſſiſtentiũ regi. Secũdus miſſoꝝꝑ ꝓ re⸗ zene Agens isnictünt utrlarhe
eri:vel ad talia nitit᷑ ducere:no amicus ſſed inimicus Anime nerali. Tercius miſſoꝝ ꝓ regimine ipcéali. gonufsk fiahtink araſugtlu⸗
xxxj. dicẽdus eſt. Reſpõdẽdũſergo tali:ſiẽ reſpondit qͥdã d cui ſihitudinẽ in curi a vei poteſt poni triplex ie toetnitstnsniniminasepan⸗
Eyemp. magnus iudey cuidã amico ſuo ſm valeriuʒ: petenti rarchia Pꝛima aſſiſtẽtiũ. Secũda miſſoꝝ ꝓ regimic Pirgarſlumtenepezfect. ſanden
cũ inſtantia iudiciũ illicitũ dariĩ quodã facto: Ke⸗ generali. Tercia miſſoꝑ ꝓ regimine ſpecisali. Et ſic umes Nit opofſofth gfreſionoeladt
ſpõdit nullo mõ hoc faciã. et aliter ait. qo ergo auaͤ⸗ in cunia regis quilibʒ illoꝝ ſtatuũ ↄtinet in ſe plura it firtj Do ntengeit mernns
tagiũ habeo e amicitia tua: ſi nibil ꝙ mefeceris: cui officia. In pꝛimo em̃ſiatu ſũt camerarij aſiliarij/ et krn ctoemianinttr tmniailabiutt
iudex:qð auantagiũ habeo veamiciti⸗ tus /ſipter cõmenſales / ſeu amiciſpeciales: Gic in pꝛima ierar⸗ inimnitwurt
eã peccãdo amiſero amicitiã eij meli eſt ergo amici chia ſũt tres oꝛdines. Pꝛimꝰ ſeraphin: qui totaliter ivtolengonoch 4 mru ſtanſt
tie vinculũ frãgere: ꝙᷓ cũ malis amicis eternalit pu⸗ i dilectione inflãmant᷑:et magis ad ſecretã diuini⸗ B lin uuren aell. ſes
Exemp. nmiri et hoc fuit oſiliñ abbatis Cheodoꝛlin vitaſpa⸗ tatis pticipationẽ appꝛopinquãt: ad modũ camera nen iſelnnbene ni urni nat
trũ. Si habes inqͥt amicitiã cũ aliquo et otigerit en rioꝝ: qui ſecrerioꝛib aſſiſtunt factis pꝛincepũ. Secũ ot Lotbet vcomns Hen nr Aabu
in tentationẽ foꝛnicationis incurrere. ſipotes da ilii dus oꝛdo eſt cherubin:qui ſũt pleni ſciẽtia:ad modũ ſinendſpcnnenala ſcharun mü audit
manũ:et trahe illũ ſurſũ.ſi vo tibi nõ acquieſcit:in⸗ ↄſiliatoꝝ in quibo vigere vebet ſcientia et diſcretio. ſs ann guichnaberlananeſinannsſane
ſcide amicitias eius: ne foꝛte vemoꝛãs traberis ab eo Tercius eſt thꝛonoꝝ in quibo vus reſidet iocũdat᷑ Nafcomenri schtranio ſeuſu. labiatactaab
in ꝓfundũ. Gicut em̃ qui ligat lapidi vel lingno illo ſicut pꝛinceps inter ſpeciales amicos. In ſcpo etiaʒ nuſda iſit inte duerſdsiutüt dnadi
cadẽte cadit ſic qͥ copulat᷑ amico malo. Jo. Eniſoſto ſtatu in curia regis ẽ triplex officiũ. Vſnũ ſenaſcalli abninn vin ſa irpollutmelabe
m ſupꝑ Mat. wcet dicens bonꝰ ſi malo cõnectii: aut regni ſeu pꝛincipis militie. Scoõm militũ ſiue arma/ nnet —
pares reddat aut cito ab inuicẽ ſeparent᷑.· Quia m tont ad vfenſionẽ totius regni Terciũ iudicũ gene⸗ pollunidudinsegd ednont.(De .
Tulliũ/hec eſt lex in amicitia:vt nihil turpe rogem raliũ curie vel regni: Sic ſcdᷣa ierarchia hʒ tres oꝛdi lopdcanopiilinime oeulosch En
ar taciam Allirernoͤ enir amicirn vurabik nes maſſignatione vyoniſij. Deimu oñarionu dut imniattiticihmi ſeumn deen
Quia dicit Ariſtoteles.ix. ethicoꝝ. dilectio q f/ iugiter inſutant regimini vniuerſi:ad modũ pꝛinci⸗ etſiwt ſhecaläioiltn in tmal
dat᷑ ſup inboneſto:facile reſcindit. necmimu: qeno bʒ pis militie. Ad iſtos em̃ ꝑtinet ſcire voluntatẽ circa t necledinſinog en infugenteen
bonũ fundamẽtũ.qꝛ nec placet exptemaloꝝ. NQuia diſpoſitionẽ totius oꝛbis et alijs vemandare et oꝛdi ſſdengtlohanit elüt anck,i ſann
Pꝛouer.xiij. dici᷑:veteſtant ſtulti eos qͥ fugiũt msla nare:quid:qualiter/ vel ñ faciendũ ſit. VUñ Augu. . fennolimmntte 4 oules Dde⸗ WK
nec ex ꝑte bonoꝝꝑ:qꝛ ſi eis diu placet: boni nõ ſunt. qꝛ ſupꝑ illud p̃s. ciij. dꝛaco iſte quẽ foꝛmaſti ⁊7. Angeli uunnltregoco ocnt anaen
ſeqtur in auctoꝛitate.amicꝰ ſtultoꝛũ efficiet ſilis eis intuentur legem fixã: legẽq; eternam iubentem:ſine lind ine gröntobolusct intie .
— . ſcpka:ſine ſilogiſmo: ſine ſtrepitu.⁊ ex illa faciũt qͥc⸗ Kimd dn coe unmhinz
1 el oꝛũ ꝛumo O7 quid fit.¶¶ Secundꝰ oꝛdo ſm aſſignatõnẽ Pyoniſij nngci Tenl. Dopmta zgelrs .
G * P P 2 in quo diſcoꝛdat a beato Oregoꝛio:eſt oꝛdo vᷣtutũ. inan Alrangactus ihfiane Tn
nenda eſt differentia Gecũdo oſtendẽda quroꝛdinationẽ wominationũ cum effectu ꝓſequun ara uncnehnfnetoggban id
eſt eoꝝ opatioſſen officiũ tam circa um: tur:ſicut milites mãdatũ pꝛincipis militie.Ad iſtos uiij. daneeilſmcni ns Noß
cͤcirca nos.Tercio:quõ veus p eos c peccatoꝛibus pretinet ad modũ armatoꝛuʒ hoſtibo ſcʒ vemonibꝰ ſii ilzginieeg ucuct Thadn
vindictas accipit ⁊ iudicia ſua exercet. Quarto:in qᷓ reſiſterel ne aerem fulgure et tempeſtate pturbant: enͤciütni ab ehellcda norde⸗
reuerẽtia ſũt habendi. Quinto: ad quos oꝛdines an ne etiã infirmitates vel moꝛtalitates ad libitũ indu tli olnetnogen conccheſgnane⸗
gelon eis obedientes ſũt aſſumedi. Sexto: qð ſit opꝰ cant ne etiã homines quãtum vellent tentent vl oc⸗ ſand Gd, al ſpellebasen obe .
maloꝝ angeloꝝ. Septimo: expimentũ quo cognoſcẽ cidant. Figura Thob. viij. e aſmadeo angelo malo ueblirdsa Gihfineinin er⸗
poſſumus quo angelo ducamur. ab angelo bono religato:ne Thobiã iumioꝛẽ occide- unnkfn Nupti Irnat
Arꝰ. j. Quo ad pꝛimũ. Angeloꝝ quiqã ſunt boni:⁊ qdã ret ſicut etia loquit Yõ. Apo Angelꝰ inqᷣt appꝛe Gmanm r AMgels ian is
1j. mali. Jſta Jo diuiſio ſeu differẽria facta fuit in celo/ hẽdit dyabolũ:et miſit eũ ĩ abyſſũ ⁊ clauſit. ¶ Cer⸗ ntai tenplu glan Anmzi
cius oꝛdo eſt poteſtatum: quoꝛum officium vi/ . leſiniͦ Categomin etkmmg
detur eſſe pꝛemiare bonos pꝛo meritis: et pu⸗ iirſiätin fünin
Menthi
2

õ

ic̃bit ſani gegulci titin olan
enimmni Eiieldeeet ii⸗
muitruntad negine tot negnligi
dis ſeu peincipis rto int in ea⸗
tentiüregt. Becinsmiſſop g ke,
Tercuus miſſon oreginine peall.
nein curia di poteſt voni miplexie
fiſteniu. Becidamiſſon pregnnie
R regunineſpecali Etſi
ilibz illoy ſtatui atinetin ſeplur
oemſtatu ſt cameronij aſiliani e
miaſpeaalco: Glcin pꝛinsg lerar⸗
nen. Paimſeraphin: qui totaliker
manket magis ad ſecreti diuini⸗
appꝛopinquot: ad modi camere
iwaſiſtuntfoctis oꝛinapi Decii
bimequiſütpleniſitin:ad nodi
Vigere Nbetſcentia et diſcheno.
opin quid dens reiet iocücat
r ſpeciales anicos. In ſcho erig;
itniglcroficij. Bni ſenaſhl
Smiline. Schimmilitü ſiucanmna⸗/
totins regni Ttrcii iudicllgent⸗
Gic ſchaierarchis tib
ner õ
onedyonig. ſiac noi hunah⸗

minivnuu
–— ſare oluntatidhes

Vij.

Angelus

nire malos pꝛo vmeritis:ad modũ iudicum quinõ
ſine cauſa gladiuʒ poꝛtãt h̊ vt carcere liberẽt in⸗
nocentes:et puniãt nocentes Exempiũ pꝛimi Dañ.
iij. Angelus vxſcendit in foꝛnacem:⁊ liberanit inno
centes.Adidẽ Lu.xvj. Factũ eſt vt moꝛeret᷑ mendi
cus:et poꝛtaret᷑ ab angelisin ſinũ abꝛabe.:Exemplũ
ſecũdi in Exodo.vbi angelꝰ ꝑcumit pmogenita egy⸗
pti.et.iiij.Re.xix.Vbi pcuſſit vna nocte de exercitu
Gennacherib cetũ octoginta qͥnq; milia. ¶ In ter
cio ſtatu in curia regis ẽ triplex offfciũ. Vnuũ iuſtici
arij ſenaſcalli patrie veterminate: ſicut vaſconie et
vuallie.Decũdũ pᷣpoſiti vłbaliui alicuius ciuitatis
vel comitatus:ſicut ẽ officiũ vicecomitis. Lerciũ eſt
eaſtellani vel euſtodis vniusmanerij. ¶ Dic etiã ter
cia ierarchia habet tres oꝛdines. ¶ Pꝛimus ẽ pꝛinci
patũ:qͥ vputatur œterminatis ꝓuincijs:vel veter⸗
minato pꝛincipi ad eius regimẽ inquãtũ ẽ pſona pu
blica ad modu ducis veterminate patrie. De iſtis le
itur Rſið. ve ſummo bo. dicẽs: Singule gẽtes ppo⸗
itos angelos hre credũtur. Om̃es homines hre an⸗
gelos ꝓbãtur. De iſto oꝛdie dicit ſanctus Thomas
cæ aquino fuiſſe Michaelem in ſeripto ſuꝑ ſecũdum
ſentetiaꝝ.et habʒ ꝓ ſeillud San.x. Michael vnus ve
pꝛincipibo ⁊c̃. hoc ẽ ↄtra eos qͥ dicũt eũ eſſe pꝛimũ et
ſupꝛemũ inter omes angelos.¶ Secundus oꝛdo eſt
archãgeloꝝ:qͥ œputãtur caiuitati vel ville ad modũ
ppoſiti vel balim.¶Zerciusẽ angeloꝝ qui veputã
tur ad cuſtodiã ſingularis ꝑſone ad moduʒ cuſtodis
vmius loci. e iſtis Hiero.ſuꝑ AMath.li.iij. Magna
inquit eſt dignitas aiaꝑ:vt vnaqq; habeat ab ortu
natiuitatis in cu ſtodiã ſui ãgelũ puratũ.æ quibo
in pᷣs.xe.Angelis ſuis mãdauit ⁊æ te.ſicut ptʒ ſer.cv.
n quo notat᷑ officiuʒ iſtoꝝ circa ſingulas pſonas
quo að tria q̃ circa eos quãtum in eis ẽ operãtur: ſcʒ
purgare/illuminare/et ꝓficete.¶Pꝛimo em̃ adueni⸗
entes wvcẽt nos purgare ꝑ ↄfeſſionẽ oꝑe labioꝝ ſicut
patʒ yſa.vj. Volauit inquit ad me vnus v ſeraphin
et tetigit os meũ et dixit:ecce tetigi labia tua:et au⸗
feret᷑ iniqͥtas tua:et peceatũ tuũ mudabitur.¶ De⸗
cũ tollendo nociuã ſocietatẽ:ſicut cuſtos pmum
putridũ vel membꝝ ne coꝛrũpat ſanũ:ſicut pʒ xe an
gelis et Loth et ʒodomitis. Geñ.xix. NMa bia ergo ſic
muũda ⁊ð ſocietate mala ſeparara vũ laudãt cũ ãge
lis.ſa.vj.qui clama bãt ſanctus ſanctus ſanctꝰ.Et
argum entũ a cõtrario ſeuſu. labia tacta ab ãgelo
malo et exiſtẽtes inter ꝓnerſos:iurãt:cetrahũt:tur⸗
pia loquũtur. de qͥ yſa. vj. Vir pollutus labijs ego
um:et q̃ſicauſam aſſignans:addit.in medio populi

polluta la bia hñtis ego habito ⁊c. ¶ Gecũdus actꝰ

illoꝝ circa nos:ẽ illumĩare oculos coꝛdis ad cõtritõ
nem:ſicut oñdit᷑ ſcriptoꝛi defectus vel maculaĩ libꝛo
et ſicut ſpeculũ oñdit maculã in facie vt coꝛrigatur
et medicꝰ infirmo piculũ vt ianet᷑ ⁊c. Figura Choß.
xj. angelo ſanãte oculos Chobie. ſic ſanat oculos
mentis/immittendo cõtritõem:et pᷣſeruat impoſtex
immuttẽdo cogitatõnes bonas et intellectui noſtro
eann inſpirãdo/p quas etiã in tribulatõnibo cõ
oꝛtamur. Ku. xxij. Apparuit ei ãgelus cæ celo cõfoꝛ
tans eũ.¶ Tercius actus ẽ ꝑſicere:qð fit dupliciteꝛ
Pꝛumo oꝛarõnes nr̃as et oꝑpa bona wo pᷣſentando:ſi⸗
cut aduocatus cauſam coꝛã iudice. Zhob.xij. Quã/
oꝛabas.cũ lacrimis:et ſepeliebas moꝛtuos:⁊ dere
linqᷓbas pꝛãdiũ tuũ:abſcondebaſq; moꝛtuos ꝑ dieʒ
in vmo tua:et nocte ſepeliebas:ego obtuli oꝛatõnẽ
tuã dño. Gecũdo aĩas in fine in celũ poꝛtãdo:ſicut
feruus inuitatos ad nuptias ducẽdo. Iſtis tri⸗
bus modis pᷣparat angelus alam:vt ſit tenplũ dei:p
gram et pueniat ad templũ gloꝛie.Et ſit templuʒ in
templo. Mal iij. Ecce ego mitto ãgelũ meũ:et pᷣpa⸗
bit viã añ faciẽ meã:i ſtatim vemiet ao tẽplũ ſanctũ

Axxij.
ſuum. Dic ergo cõmendantur a dignitate officij Pa
tet ergo et cirea veu 7 circa nos quo om̃es ſunt am mi
niſtratoꝛij ſpũs 7. Heb. j. Sed qre dat finalit dam⸗
nãdis angelũ cuſtodem. Patʒ. S.iij. xxxj. Ex. T. v. l.
Becũdo cõmendãtura plenitudine gaudij.qued
cquſata duobo:a der aſpectu:et noſtro ꝓfecti. Ex lei
aſpectu qꝛ viſio i ẽ tota merces. Jo. xvij. DHecẽ aũt
vita eterna vt cognoſcãt ⁊c. Ex nr̃o ꝓfcctu.ſicut ma
giſter gaudet ve ꝓfectu diſcipuloꝝ. Ita angeli ⸗
fectu gaudẽt bonoꝝ/et tales familiariter aſſociant.
maloꝝ viroꝝ ſocieratẽ quodãmõ indignãdo fugiot
Ad hoc põt adduci hyſtoꝛiaſ œ duobo vt fert᷑ eunti⸗

bus ſimł ꝑ viaʒ quos tercius alõge ſeqᷓbatur. Js vo

qui ſeq bat᷑aliqñ vidit iuuenem cũ pᷣcedẽtibo religis
ſis illis.aliqũ vt videb at᷑ ſubito ab eis diſceſſit.et cũ
hoc pluries accideret:admirabat᷑. Cu gad introitũ
ville venirẽt:qſiuit a religioſis illis:vbi et quis eſſet
iuuenisille pulchernimꝰ:qͥ cũ rñdiſſent ſe nullũ ralẽ
ſociũ habuiſſe:et ipᷣe narraſſet qͥd vidiſſet. Ynuenert
pꝓ verba eiꝰ ꝙ in loco vbi loqbãt᷑ honeſtis:fuit iu/
nems viſus cũ eis.vbi vo alijs loqbant᷑/ diſparuit.
Intelligẽtes ꝑ hec eũ fuiſſe tpᷣm qͥ diſcipulis eolo
quẽtibo:affuit vel ãgelũ erꝰ:qui œ nr̃o ꝓfectu letifica
tur:et nr̃is peccatis fugat᷑. Miere.hj. Curauimꝰ baby
lonẽ:et nõ ẽ ſanata.relinqmus eã:et eamꝰ vnuſqᷣſ⸗
qᷓ; in teꝛrã ſuã.SDOe hoc Berñn.in ſermõe de ãgelis. Ve
vobis:ſi qũq; pꝛouocati ãgeli peccatis et negligẽtijs
nr̃is indignos nos iudicaueꝛint pᷣſentia et viſitatõne
ſua quoꝝ pntia ꝓtegere nos væberet ſi tñ neceſſariaʒ
habemꝰ familiaritatẽ dignatõmis angelice:cauẽda
eſt nobis eoꝝ offenſa. Sicut em dñs vel rex nagnus
clectatur/et libẽter ſpaciat᷑/ vłqͥeſcit in loco florilx
ccoꝛato ſet ameno:ſic angeli in aĩlab virtutib oꝛna
tis. Vñ Merñ.in ſᷣmõe pꝛedicto.Hec angelisplacẽt
ſobꝛietas/caſtitas / pauptas volũtaria/crebꝛis gemi
tus.Et ſuꝑ hec oĩa:veritatẽ et pacẽ a nobis exigunt.
Mu g caſte viuũt:angelos letificãt.qꝛ nõ nubet ne⸗
q; nubẽtur:̊ ſunt ſicut angeli: Mat.xxij.¶ Tercio
q ꝓpetuitate pᷣmij:qꝛ ſemꝑ. Rõne cuius ẽ ſcenduʒ.q;
ſicut angeli mali ſine aliquo remedio damnati ſunt:
nec redimi poterũt:ſicut hũanuʒ genus. Cuiꝰ cauſa
patʒ in exemplo ⁊ viro muliere impꝛegnata in fur
to vp̃henſis.quox vir cico iudicat et damnatur/œ
muliere vo expectat᷑ quouſq; fetus naſcat᷑. Sic in ꝓ/
poſito.Angelꝰ erat quaſi vi/ vel mulier nõ impᷣgna⸗
ta.qꝛ tota eius natura fuerat pꝛius multiplicata/hᷣ
in pꝛimis parẽtibo nõ erat tota ſpecies nr̃a multipli⸗
cata. Ideo angelus væbuit ſtatum dãnari. homo vo
in carcerẽ vetrudi. In quo carcere erñs ſpenitẽtiam
egit/et ideo meruit redemi. Gicut ergo mali malici⸗
am ſuam nũqꝙᷓ vrelinquũt:ſic boni angeli beatitudi
nẽ ſuã erelinq̃re nõ pñt: ſ̊ ſemꝑ faciẽtquod in Põ.
cxlviij.d.audate euʒ om̃es angeli eius.¶ Quarto
commẽdat᷑a ꝓmptitudine obſcquij.Quia ſicut cogi
tatio velox ẽ in reb terrenis:ita ipᷣi in oꝑatõibo ſuis
ſicut ignis ardẽter faciũt et oꝑant᷑.tã circa ũ:q cir
ca nos. Yõ.in pᷣs.ciij. Facit angelos ſuos ſpus et mi⸗
niſtros ſuos ignem ⁊c̃. .
Tercõ patet quomodo deus ? angelos ſuos ſpeci
aliter qᷓtuoꝛ punit genera peccatoꝛuʒ: Sodomitas.

Geñ xix. Oppꝛeſſoꝛes innocentũ:vt Pharaoneuiet.

egyptios.Exo.xiiij. Qui em ſeruos dei contẽnũt ab
cyercitu angeloꝝ væſtruẽtur. Figura.j. Parał.xix. æ
anon rege amon væturpãte ᷣuos Dauid.et ideo a
uid miiſo õ eos exercitu eos veſtruxit. Leutro. xxxij.
Windictam retribuet in hoſtes eoꝝꝑ. Tercõ ſupbos
Diẽ dauid ex ſuꝑbia numerãte populũ.ij. Re.vltio
Quarto luyurioſos ⁊ guloſos:ſiẽ Bamletonoe ꝗ cũ
gule ⁊ luyurie vacaꝛẽt:ab ãgelo peſte iguinaria ſũt ꝑ
cuſſi.x qͥb pᷣs. lxxvij.pꝓcuſſit eos in poſterioꝛa

xij.

Arꝰ.iiij. Muartũ ex pꝛedictis ſequi veberetq; videlicet tã

Mij.

xiiij.

Axrꝰ. y.

honoꝛabiles tanq; vtiles vi et noſtri miniſtri eiuſq;
ſentẽtie tãaobedietes et ꝓmpti executoꝛes in magna
reuerentia apud nos haberent᷑. Et feſtũ eis in terris
mpti faceremꝰ: qui ita gaudent᷑ in celis nos feſtiua
but gudicib- em et nucis regis vebet timoꝛ ⁊ amoꝛ
Conductoꝛibo vo et tutoꝛibo veber᷑ gratitudo. Exi⸗
ſtentes in ꝑiculo/vel quibo incubit loca piculoſa trã.
ſire ↄoductoꝛcs et væfenſoꝛes ſatis care ↄducũtſic pʒĩ
lumbardia:vbi mercatoꝛes et pegrini ↄducũt ſtipen

diariosꝙ ſe tuẽdes ↄtra ſpoliatoꝛes.Angeli vo nos

oducut et æfendut a piculo wmonũ.qᷣ nos ſuffoca⸗
rent:⁊ nõ requirut aliud ſtipendiũ:mii gratitudinẽ
eos diligs mꝰ:ct reuereamur: et in illoꝝ nõ pecce
mꝰ pꝛeſentia. Ad hoc ammonernos Berñ. in fmõe
æ angelisſoicẽs: Gimꝰ gratit ãtis cuſtodib: quos
aliqn coheredes ha bebunꝰ: interim vo actoꝛes et tu
toꝛes a patre nobis pꝛepoſitos:adhuc em̃ puuli ſub
actoꝛ boet tutoꝛibus ſumꝰ Idem in fmone q̃drage
ſime ſuꝑ illud Aat.nij. Acceſſerũt angeliet miſtra⸗
bãt cc. In quouis diucrſoꝛio in quis angulo fueris:
reuerentiã exhibe angelo tuo:ne audeas illo pꝛeſẽte:
qð me pꝛeſente vel vigẽte nõ auderes. Aſſũt em̃ tibi

n ſolu pꝛeſentes tecũ: ſed etiã o te. Aſſut vt ꝓtegät

aſſunt vt ꝓſint.nõ ſolũ habendi ſũt in reucrentia· vt
potecreature no biles: ſed etiã in neceſſitatib inuocã
qi ſũt/vt patronicuſtodes et vfenſoꝛes. Vnñ Mcñ.in
ſermone de angelis. Quotiens grauiſſima cernit᷑ ve⸗
gere tentatis et tribulatio:inuoca cuſtodẽ tuũ dire⸗
ctoꝛẽ tuũadiutoꝛẽ tuũ in opoꝛtunita tibo et tribula
tione:qꝛ nõ wꝛmitat neq; wꝛmiet.etſi qñ diſſilarad
tpᷣs.ve his oĩ bus cõcludit Merũ in pꝛedicto ſᷣmone
qrggeſime ſuꝑ illud: acceſſerũt. Angelis inqͥt ſu is
mãaãdauit v te quantã tibi dʒ hoc bũu referre re⸗
erctiã. afferre æuotionẽ᷑: aferre fiduciã ꝓꝙ pꝛeſentia
reuerentiãꝓ beniuolẽtia uotionẽ/ ꝓ cuſtodia fidu
ciã. Caute ergo am bula vbi ſũt angeli:vt cuſiodiãt
te in om nibus vijs tiis.
¶ Bicut er ſupioꝛiho pʒ officia angeloꝝ diſtin guunt᷑
quẽadmodũ officia miniſtroꝝ in curijs magnoꝝ et ſi
cut in oĩ ſtatu et offico in curijs regum ⁊ pꝛincipũ eſt
inuenire bonos et malos:ita in oꝛ ierarchia et oꝛdĩe
fnerũt homi et mali. Mali vo fuerũt expulſi: quoꝛuz
numerꝰ p homĩes ſaluãdos reſtaurabit᷑. Et ſic pt᷑ in
telligi illud zeur.xxxij. Conſtituit terminos popu⸗

loꝝ iuyta numerũ filioꝝ iſrl·ſicut patet ſermone. cv.

iij.Eyquo ergo oĩ oꝛdine ceciderũt oꝑtet ſaluan⸗

dos ad omnẽ oꝛdinẽ affſumi:ad fnxliture gloꝛie:nõ

natuẽ/ Aſſument᷑ ergo hoĩes ad illos oꝛdines: quoꝝ
ſiłitudinẽ hicin moꝛibo et vᷣtutib et oꝑiba tenuerũt:
vt ſicur ſueruũt ſocij in merito:ita etiã in pᷣmio. Ver⸗
bi gra ꝗ inſaãmant charitate dei et ꝓximi et eã qᷓntũ

poſſibile eſt oꝑe oſtendũt aſſument᷑ ad oꝛdinẽ e

phin.qui vigent ingenio et ſũt intellectu magno pꝛ
diti:atq; ſciẽtiaſq non inflat:ſed edificat ad oꝛdines
cherubin.qͥ circa regẽ moꝛant᷑: et regis et regni vtili
tatẽ et nõ ad voluptarẽ/ vellcupiditatẽ: ad oꝛdinem
thꝛoneꝝ. OQur etiã alijs dñant/ vt pꝛoſint: ñ vt pᷣſint
vt ſditi coꝛrigant᷑ et melioꝛent᷑ potiꝰ qᷓ vt ipſi refici
an? / vl ditent᷑:aſſumunt᷑ ad oꝛdinẽ dñantin. Sʒ heu
ſi multi v illo oꝛdine ceciderũt: quõ vnqꝙ; repabitur
nbeuci in dno pᷣdictas ↄditiones obſeruãt: Qui vo
militant ꝓ iuſticis vel ꝓ fidelitate vfendẽda: picuł
ſe exponũt:vel ꝓtentationibo vincendis foꝛtit᷑ pun-
gnãt: aſſumẽdi ſũt ad oꝛdinẽ vtutũ. Qui vo bona in
tentione et ʒelo iuſticie abſq; ſpe lucri terren etma⸗
cula odij alios iudicãt: aſſumunt᷑ ad oꝛdinẽ poteſta-
tuũ Rex vo vel pꝛinceps/ vel comes/vel nobilis qui

bnñ pꝛeeſt in terra ſua ad oꝛdines pꝛincipatũ Qui eĩ

bñ pꝛeſunt ciuitatiſvel maioꝛa annũciãt/ et wcent/

oñdetr᷑ qu

Anima

eiũt:aſſumunt᷑ ad oꝛdines archangeloꝝ. Qui xo
bñ pꝛeeſt familie:et qͥ parua capiũt/ et hec fratribus
annũciant:aſſumunt ad oꝛdines angeloꝝ ſᷣm beatũ
HGregoꝛiũ in omelia ve angelis. Idẽ in omet. quadaã
Vnuſquiſq; quãtũ ſu fficit.ſia pꝛauitate ꝓximũ re⸗
uocat:ſi exhoꝛtati ad bñ oꝑandũ curat/ſi eternũ re⸗

gnũ vel ſuppliciũ errãti venunciat:cũ vᷣba ſacte an

nunciatioms impendit:ꝓfecto angelꝰ extitit. Et ſiẽ
iſti in ſtatibo ſuis bñ ſe htes aſſument ad oꝛdinẽan
geloy Rannd Ka male ſe hñtes in ſtatib ſuis/ cadẽt
ad oꝛdines angeloꝝ cadẽtiũ: ſᷣm ↄditiones eis ↄſiles
ſicut qui camnali amoꝛe et inoꝛdinato ardent:ad oꝛ⸗
dinẽ et ſtatũ illoꝝ qͥ ceciderũt de ſeraphin. et ſic fiat
applicatio æ alijs. et patet Et iuſtũ eſt vt ſicut ſunt
ſocij in culpa:ſint et in pena/et ꝓ iſtũ modũ videt᷑ ve⸗
ritas loqͥ mał: qui quodãmõ ſut angeli dyaboli: qꝛ
nuncij et miniſtri. Mat. xxv. Diſcedite inqᷣta me ma⸗
ledicti in ignẽ eternũ:qui paratꝰ eſt dyabolo et an⸗
gelis eius.
Officiũ vo et opꝰ et occupatio maloꝝ angeloꝛum
elt:ꝑ ſe et ſuos miniſtros pegrinãtes tentare:damna
tos pumi et toꝛquere.ꝛimũ ꝓmittit deꝰ ad augmẽ
tũ meriti noſtri: ex pugna et reſiſtentia. SGecunduʒ
vmittit ex ſua iuſtica. Eſt ergo pꝛimo reſiſtendũ ne
cadamꝰ in ſcom. Vñ Berñ. in quodã ſᷣmone. ZRemo
nũ eſt mala ſuggerere.noſtrũ eſt nõ ↄſentire.quonẽs
eis reſiſtimꝰ:totiẽs eos ſupamꝰ:angelos gloꝛificamꝰ
eũ honoꝛamꝰ:qͥ incitat vt pugnemꝰ:adiuuat vt vin
camꝰ oſolidat ne vficiamꝰ: mittit etiã auxiliũ ange
loꝛum pugnãtiũ ↄtra hoſtes noſtros. Judi.v. Stel
lemanẽetes in oꝛdine ⁊ curſu ſuo. Pyzaram pugna
nerũt Et ſi foꝛtit᷑ egerimꝰ:plures habebimꝰ iuuãtes
qᷓ tentates.qð pulchernime oſtẽſũ ẽ.iiij. Re.vj. Vbi
exercitus Gyꝛie qͥᷣ ſignat mones venit ad capiẽdũ
helyſeũ ꝓphetã qð vt vidit puer eiꝰ ait/heuſheu/heu
ne mi.qͥd faciemꝰ Cui Helyvſeus reſpõdit:noli timẽ
plures em̃ nobiſcũ ſũt:qᷓ cũ illis.Et aperuit dñs ocu
los pueri:et vidit: et ecce mõs plenus equoꝝ et cur⸗
ruum ignitoꝝ id eſt angeloꝝ multitudine
¶ In uͦta pugna int bonos angelos nos trahentes
ad bonũ et malos trahentes ad malũ:difficile eſt vi⸗
dere quis pꝛeualeat.qꝛ vtriq; inuiſibiles ſunt. SGʒ ad
hoc ſciendũ:ebemꝰ videre in quibo cogitationibus
Tlectamur:vel in his q̃s immittit bonꝰ vel econtra.
In quid etiã vᷣbis oꝛa aſſuefacimꝰ Sic pʒ ſupꝛa.E.
c.vj.Et ſermone.xxxiij. Qualia etiã ſũt opa.a ſic in
ope et effectu expimentũ caꝑe poſſumus:quo angelo
ducamur. Nota hoc.A. xviij.ij. Et. S. xiij. articu

lo ſeptimo.
laruʒ. pꝛimopo/

nenda eſt wctrina quũo cognoſcipt᷑ ꝙ aĩa
ſit natura vinẽs poſt coꝛpis moꝛtẽ. Secvo
idet᷑ qualis eſt in natura fua. Tercio ponẽdũ eſt er
pimẽtũ quo iſta qualitas exterioñdit᷑ QMuarto oſtẽ
det᷑ vñ miniſtrat aĩa boni vel malij quo ad vum vel
ya bolũ.Quinto quare coꝛꝑi ↄiũgit᷑. Sexto quõ p⸗
ficit᷑. Septio quõ ꝓdit. Ocrauo ꝑditõis admiratõ

pviij.

Arꝰ. vj.

xix.

Ar. vij.
xx.

atione pꝛimr eſt ſcendũ/ꝙ aliq nullã aĩam eſſe Ard.j.

credut:qꝛ eã nõ vidẽt/vñ et dicũt:qd eſt aia:nũq vi-

dimꝰ aĩam. SDe quibo beatꝰ Oꝛego. iij. dyal circa pᷣn. ·

cipiũ loquit᷑ dicẽs. Mens inqͥt refugit credere quod
coꝛpeis oculis nõ vidʒ. A quibo querendũ eſt:ſi vnqᷓ;
viderunt aliquã differentiã int᷑ hominẽ viuũ.⁊ mo?
tuũ Et ipſis rñdẽtib ꝙ magna differẽtia eſt Ergo
in effectu et oꝑe vidiſtis anumã eſſe crearurã/et natu
rã magne vᷣtutis atq; ptatis.qꝛ qᷣcqͥd vidiſtis in coꝛ⸗
poꝛe foꝛtitud inis/ pulchꝛitudinis/ ſapiẽtie totũ id ẽ

calit᷑ aĩa:et aĩe vtute et foꝛtitudine pcedit. Bic etiã
ſatiſfacit huic qſtioni beatꝰ WGꝛego.vybi pꝛius dixit.

⁸Vz£ÿ

urto
nl gml⸗

e

cep
alin nilun
nt
4 gud ictcol nunt i he i
ugnr uibliu mmd niſian
rſltec i ſeelui⸗ hur inend
il ſnin ,al iii
geurnu oalhilͤco iniu leata
nntuahuc u n i –+
ni ntonle nn iat n
ſpiinin en Gealien ahin
ſmropert o ofamo
ivnutn nl u zuti

bannoctagnoſamus Hot d
wndinkcttinaunin
aliäſhetirni ne a
liutescli vinihüſangoplen ne ⸗
rginnemeni eb n
Pnencitinctani ducnit Tadait e
Niquid noſanaisglictnanſts pipit
Mſplcritetin mone mio inopenttt n
ſen ntiinn ibſegnnſanit ABenndhn
Iſanavpmonz ſchbunt Nitelebio G
ius ialtnin tiemunito n coporirm

ondi; mibronum. Oc nitg aiepalt opin

ſiciet frur mmmlor Eurbi gul⸗
narepoſnenür erggaim nit; oſt norti an
Munquotitummingaulis nuſct. Ad
nnichehpennga iettsegireniünet an
lulpcniſteta wnnonio veriur. Demomlagt

ntalbaſintlepoſſſeniütret mütätn
ſeſeſiiet. e.
naumigſiſctint Di tütiin on

nocrathedhenlin nednpinaren

oünlcckfe v.

6 matatyron 5 Noto luiſfan Uij.

agnar denones venitad apleii
Pirnutkncvedactd,
n. Lin helſſcug neſpögit nolitin⸗
añſüͤt ici ilo. Etapemut dion
trckecce mos glenus equop etann⸗
gtangclormulnwdin.
Int honos angelos nos rapentts

trabentad mali diffiale eſt vi⸗ .·(Auij.

. qe veniginniſͤbiles unt. Gag
ᷣ videre in ulb cogttationibus
bis qs immitrit bon? vel econtia.
oꝛa afſuefacimꝰ Bicpz ſupꝛa. E.
iij. Qualia etia ſütopa. 7ſicin
nentu capepoſſumus:quo angelo
ehoc. A xylij ij. Et. Oxxiij artia⸗

maroz pꝛimopo⸗

eſt wernina quo oognolap’
ines poſt copis mort?/
mna vinis poſt oglo mole⸗
nnatunana. Tqnohni ler

tisten oidie Aunooſti
lualitus ren/n runyil

na iratd ,
Oaauopaltöbgni ,
lr al gatitnlinne
oſſct diant 0 eſtaia nc
ſiuß aliſ ſil ufl
Aaeint enraete n
; Zanibauennchͦeſt

— „ „
AExcxiij.
Ponamus inquit ante mẽtis oculos edificare wmũ
immenſas molasleuare: pendere magnas i machi⸗
nis colũnas quis qſo te hoc opꝰ operatur. Coꝛpꝰ vi⸗
ſibile quod illas molas maĩbo trahit: an inuiſibilis
anima q viuificat coꝛpus. Tolle em qð non videt᷑in
coꝛpꝑe:et mex immobilia remanent cuncta que mo⸗
neꝛe videbãtur viſibilia coꝛpoꝛa metalloꝝ. qua ey re
penſandũ ẽ: in hoc quoq; mun mm viſibil: nihii niſi
cꝛeatu:ã tuã viſibilem diſponi põt: Mã ſicut omni
potens us aſpirãdo implenw ea ꝗᷓ rone ſubſiſtũt
et viuiſicat et mouet inui ibilia. Ita quoq; ipᷣa inui
ſibilia implendo mouet atq; ſenſu viuificat carnalia
coꝛpa ꝗ vidẽtur. SGic ergo anuna licet inuiſibilis ſit
in natura. Elider᷑ tñ in opere qð ab ipᷣa ꝓcedit. Et ſi
cut ipam vt dictũ eſt videmus. Ita ꝑ ipſam om̃ia vi⸗
mus ꝗ oculis patẽt. Vñ beatus ꝛego. vbi pꝛius
Nulla inquit viſibilia. niſi peꝛ inuiſibilia videntuꝛ.
Ecce em̃ cũcta coꝛpoꝛea oculus tui coꝛporis aſpicit.
nec tñ ipſe coꝛpoꝛeus oculus aliqͥd coꝛpoꝛeũ videret:
niſi hũc res incoꝛpoꝛea ad vidẽdum acueret. Nã tol
le mentẽ q nõ videt᷑:et incaſſum patʒ oculus qͥ vide⸗
bat.ſubtrahe animã coꝛꝑi:remanẽt ꝓculdu bio aꝑti
oculi ĩ coꝛpoꝛe nihil vidẽtes Bi igr oculus ꝑ ſe vide
bat:cur diſcedẽte anima nõ videt. Dic igr patet quõ
aĩa in coꝛpe manẽs et videt᷑ et videt. Et nõ ſolumin
cozpoꝛe manẽs et videt ⁊ videt᷑ih qð plusẽ atq; a no

bis iocũdiꝰ:videt᷑⁊ intelligit᷑ꝙ videlicet ſicut vitaʒ

aĩe in corpoꝛe manentis exmotu coꝛꝑis agnoſcimꝰ.
Ita vitã aĩe poſt coꝛpus aꝑris qͥbuſdã rebo atteſtan
cibo videmus et agnoſcimus.Huiꝰ aũt rei veꝛtatem
duo atteſtãtur apte:et euidẽter oñditur ſicut ex ver⸗
bis colligit᷑ beati Gꝛegoꝛij:vbi pꝛius. Pꝛompta vo⸗
luntas quã viri ſpũſancto pleni/videlicʒ apłi er ma:
cyr es/qͥ in hoc erꝛare nõ potuerũt:habueꝛut aĩas ſic
ponendi.vt ineternuũ viuerẽt. q̃b ait beatꝰ Gꝛeg.
Mũquid nõ ſancti apli et martyres xpᷣi prtem vitaz
ceſpicerẽt et in morte carnis aĩas poneret niſi certio
rem vitã aiaꝑ ſubſequiſarẽt. ¶ Becundo miracula
q̃ ſan ctoꝝ moꝛteʒ ſeq bant᷑. Mã teſte bro Gꝛego. vbi
pꝛius. ſicut vita aĩe manẽtis in coꝛpoꝛe ex motu vepᷣ⸗
hpendit mẽbꝛoꝛum. Sic vita aĩe poſt coꝛpꝰ in ſanctis
penſãda eſt ex vrute miraculoꝝ. Ecce hi qui aĩas in
moꝛte poſuerũt/atq; aĩaꝝ vitã poſt moꝛtẽ carnis cre
dierũt: quotidianis miraculis coꝛuſcãt.Ad extin⸗
cta nãq; eoꝝ coꝛpa viuẽtes egꝛi veniũt:et anãt.per-
luri veniũt et a æmonio veratur. Swemoniaci veni⸗
unt et liberãtur.lepꝛoſi veniũt:et mũdãtur. vferũt
moꝛtui:et ſuſcitãtur. Siẽ q̊ virã aĩe in coꝛpoꝛe manẽ⸗
tis ex oꝑibus dephendimꝰ mẽbꝛoꝑ:ita vitaʒ gle poſt
coꝛpus ex talibopib cognolcere poſſumꝰ. Miſi ali⸗
quis tacita cogitatõne obijcere velit:iſta eſſe opa coꝛ
poꝛis moꝛtui:nõ anime viuẽtis.ſ̊ hoc irrõnabiliter
cogitat. Supius em̃ iſto eodẽ capitulo oñſum ẽ torã
coꝛpoꝛis potẽtiã et ſoꝛtitudinẽ ex aĩeviue eẽ virtute.
Cuũ ergo viuũ coꝛpus ſine anime potentia oꝑa face⸗/
reminoꝛa nõ poterat /ſicut leuare veſtucã.quõ moꝛ⸗
tuũ cũ iam aĩe potẽtiã amiſeꝛit.quã tu cũ coꝛpe moꝛ
tuã cogitas:pᷣdicta maioꝛa facere opa poſſet. unmo
hoc cogitare:nõ ẽ aliud ꝙᷓ cogitare ꝙ recedẽte ipſa a
qua habet totã potẽtiã et foꝛtitudinẽ ſuã. coꝛpꝰ po⸗
tentius et foꝛtius fieret:qð abſurdũ ẽ. ¶ Gʒ ad hoc
poſſet rñderi:q hec miraculoꝑ opa nõ animã viuaʒ
iz pietatẽ et ſanctitatẽ/quã in oꝑibo pietatis et ſancti
tatis exercuit dũ vixit:ondit in coꝛpoꝛe moꝛtuo. Per
talia em̃ oꝑa vus circa coꝛpa moꝛtua miracula opa
tur.ſ̊ hoc nihil ẽ.qꝛ certuʒ ẽ cæus circa infidelium
coꝛꝑa miracula ñ opatr᷑. Si gᷓ circa ſanctoꝛuʒ coꝛpoꝛa
miracula ondit:certũ ẽ eos in fide bona fuiſſe moꝛtu
os.̊ nõ in alia fide fuerũt:nec ꝓ alia moꝛtui ſunt:ni

Sinima

ſi ꝙ anime viuerẽt poſt moꝛtẽ. certũ ẽ eas poſt car⸗
nis moꝛtem vitam hr̃e. Hec cõcluſio ꝑ omnia media
ondet᷑ infra.c. v reſurrectõne. Sic g̊ inſpirauit in fa⸗
ciem eius ſpiraculũ vite. et factus ẽ hõ in aisam viue
tem. ſupple poſt moꝛtem carnis. Geñ.ij.
Etum ad ſecundũ.ſ.qualis ſit hec aĩa q̃ ita coꝛpꝰ
viuificat: nec cũ ipo moꝛit᷑ diſtinguendũ.q;ꝛ aut
loqmur œ qualitatenaturali in qua eſt ſicut tabula
nuda nõ vepicta: habens tres naturales pres ad wi
vymaginẽ / videlicʒ memoꝛiã ſintelligẽtiã /et vo lũtatẽ/
repñntantes pꝛem /et filiñ/ et ſpũmſctm. In hac qlita
te om̃es aie tã bonoꝝ qᷓ maloꝝ cõueniũt.Or vo loò⸗
mur w q̃litate et ſimilitudine aĩe quã ex opibo q dili
git et oꝑatur: cõtrabit. In hac ẽ magna viueriitas
inter qlitatẽ bonarũ aĩarũ 2⁊ malaꝑ.Gicut pʒ. A.xx.
iij.¶ Hec aũt differẽtia inter aĩa inter ymaginẽ et ſi
militudinẽ/ põt ppendi in ymagine petriſqẽ ſolũmõ
ſculpta:et alia ꝗ ẽ ſculptaſet polita/et picta ſicut ptʒ
ſermõe xxxj.ij. Pꝛima põt dici ymago petri:ſed nõ ſi⸗
militudo. Secũda vo poſtꝙᷓ pictura vderit ei capil
los / et barbã cũ venerabili canicie/ et alias arciſta⸗
tias vebitas:põt quodãmõ dici ſimilitudo Petri.ſi-
cut aĩa in creatõne ſtatim qñ ſculpta ẽ: habʒ cei yma
ginẽ.ſᷣ exopibo et amoꝛibe eã vepingimꝰ:boni bonis
operibo caritatis q̃ſi pulchꝛis picturis eã veo aſſimi
lamꝰ mali vo ecõuerſo.eã dya olo aſſimilãt. immo
q peius ẽ:eã faciſt dyabolo turpioꝛẽ.hoc em̃ ratio
dictat.ſpũm em̃ peccatũ veturpat.et nihil pᷣter pecca
tum.cũ ſ̊ᷓ peccato veturpet᷑. V bi ſunt plura peccata
in re ſpũali inuenta:ibi maioꝛ inuenit᷑ turpitudo. Sʒ
emones facti fuerũt tales tãq;ᷓ foꝛmes / vno pecca
to vel duobo:ſcʒ ſuꝑbia et veſidenio ꝓpꝛie excellentie:
vltra id qð vus eis vederat qͥs ergo dubitat quia xæ
foꝛmioꝛes ſunt anime:q multis ſubiacẽt peccatis ta
lib/q ipſi vmones fecerũt:et etiaʒ alijs beſtialilo et
vilibo:ſicut luxurie et gule et pᷣter hoc pluribo ꝙᷓ ipſi.
Ex turpitudine ergo vemonis aliq̃liter excogitari
ôt turpitudo aĩe peccatricis. Ged turpitudo dya/-
oliẽ tahoꝛribilis: ꝙ hoĩes vt fert᷑ in amẽtiaʒ vertit.
Vn fert᷑ ꝙ qͥdã religioſus rogauit vemoniũ vt ei ve
monẽ in he foꝛma dignaret᷑ onñdere:vt plus eũ et eiꝰ
opa impoſterũ væteſtaret᷑.ſoli igr ſᷣm q; oꝛauerat af-
fint ſathanas.quẽ vt vidit: ſtatim amẽs effectus eſt.
Bs a Zrs Brin zn Zer Nad tẽ
ſermõe.xij.iiij. De qͥdã alio religioſo ſciibit:ꝙ cũ laꝝ
gu eret in extremis et videret vemones circunuenire:
pꝰea ad ſtatũ ſuũ rediẽs dixit: ſi eẽt ignis ab oꝛiẽte

TYTZ2 2JeL.

ad occidẽtẽ:libẽtiꝰꝑ illũ trãſiret/qᷓ illã viſiõeʒ iterũ

vigeret/ſi ̊ vmõis nomẽ ⁊ foꝛmam ſic abhoꝛremꝰ .q;

qñ noĩat᷑ nos ſignamꝰ:qre foꝛmã aĩe ꝓpꝛie nõ abhoꝛ
remꝰ:in q mutatꝰẽ coloꝛ optimꝰ:quaʒ e nõ codſcet
qñ añ eũ venerit:ſ̊ potiꝰ dicet.cuiꝰẽ ymago hec ⁊c.ñ
mea ſ̊ vemõis/ vere ſi qs eũ viderʒ abhoꝛreret.qꝛ lu
to vilioꝛ ẽ:Gap.xv. Dtʒ ̊ q; ̃tuʒ ad alam oẽs ſũt ad
ci ymaginẽ ſ̊ non oẽs ad eiꝰ ſilitudinẽ/qꝛ et᷑ oĩs aia
aut ẽ xpᷣ ſpõſa:aut dyaboli adultera.ſᷣm Augu.ſuꝑ
HGeñ.ad litteam.
Bʒ quõ cogſcit᷑ qlis ſit aia. Quo ad vtrũq; videlʒ
an ſit xpᷣi ſpõſa:łñ:difficile ẽ ſcire. Sʒ rñ quẽadm oð
ſcit ⸗ ſit aqua ⁊ vena tre:vel ſalſa:vłrecẽs:calida:
vł frigida:p eã que ĩ fonte apparet/ita ſci᷑ qdammõ
qlis ſit aĩa ſigna que apparẽt ſenſibo et opiby. Te
e Aug. in regula de vita et honeſta.cleri. YImpudi
cus inquit oculus impudici coꝛdis ẽ nũcius. nec dica
tis vos animos habẽ pudicos:ſi oculos habeatis im
pudicos. Gic em fons vel ſtagnũ ex omni ꝑte fractꝰ
appeꝛtus diffundit᷑:et in ſe nõ habũdat:necin altum
aſcendit. Ita nec habẽs ſenſus exterioꝛes numis ap⸗
tos ad inutilia:in gratijs nõ habũdat:necin altum

1.ij.

vji.

Arꝰ .ij.

Arꝰ. iiij.
ix.

Anima
ptemplationis et cæuotionis aſcendet. Geñ xlix.Ef
fuſus es ſicut aqua:nõ creſcas. Sed fons cuiꝰriuuli
obturant᷑:aſcendit ⁊ abundat ſic aia e qua Ps.xlj.
Bitiuit aĩa mea ad veũ.Et iterũ.Ad te leuauiaĩam
meã. Nota aliud experimẽtũ qũo pt᷑ cognoſci ſpõſa
et adulteralamoꝛe:et timoꝛe.Al.xx.xxiij. Mota etiaʒ.
xI xvj. S leoffi
Bed qᷓtum ad quartũ vñ miniſtrat et quale offi⸗
ciũ habeat aĩa:iuſti qtum ad veũ: vel imuſti ꝙᷓtum
ad dyabolũ.hſt ſciendũ:q aĩa iuſti pꝛimo celũ ẽ
et quodãmõ etiã ſedes xei. Tiñ Hern. ſuß Cañ. Mia
ſancta celũ eſt hñs ſolẽ intellectũ:lunãfidẽ:aſtralv-
tutes ¶ Eſt ſco dei ſpeciale hoſpiciũ aĩs ſancta:qð
ipſo ſolo repleri pᷣt. Vñ Herũ.in ſermone ve diuinis
Ad imaginẽ dei facta aĩa rõnalis ceteris oĩbo oecu⸗
pari poteſt/repleri non pᷣt capax em ceiſqcquid min’
co eſt nõ replebit. Sic ecõuerio ala pctoris ẽ hoſpi
ciũ dyaboli.Experimẽtũ aũt qͥs nĩm occupat hoſpi
ciũ/cape poſſumꝰ ex his frequent᷑ videmꝰ ↄtingere in
hoſpicijs occupatis ꝑ miniſtros regis hoſpicio ali⸗
cui dño ꝑ marſcallũ aſſignato:ſignũ illiꝰ vmi vmum
occupantis exteriꝰ ꝓtrabit᷑ et ondit᷑: ꝑ q ſcia quo
occupat᷑. Sic gratia cei pueniẽs ſignat hoſpiciuʒ vei
armis eius:ſcʒ hũilitate/ et alijs vtutibo. Et ſic econ
tra in malis. ve quib ſa.iij. Agnitio vultꝰ eoꝛum
reſpõdebit eis:et peccatũ ſuũ:q̃ſiſodoma pꝛedicaue/
rũt et nõ abſconderũt. Ve aĩe eoꝝ.¶ Eſt tercio aĩa
ſpeciale vei templũ.j. Coꝛin.iij.Cemplũ em̃ cei ſan⸗
ctũ eſt:qð eſtis vos. Quia ſicut in tẽplo eſt imago il
lius qͥ ibi colit et venerat᷑ et in cuiꝰ honoꝛe vedicat᷑.
Bic in templo aĩe:ſi ibi diligit et venerat᷑ ceꝰ:ibi eiꝰ
inuenit᷑ imago et ſilitudo. Et ſicin malis ve quibus
In ps.lxxviij. Polluerũt templũ ſãctũ tuũ Aiĩa eoꝝ
in malis tabeſcebat.¶ Eſt quarto aĩa ſancta caſtrũ
i.e triplici em̃ caſtro legunꝰiduo ſũt xeil ⁊ terciũ
eſt dyaboli. Pꝛimũ ẽ beata vgo Maria:in qð Jhus
intrauit.ZLuce.x. Intrauit Yhus in quoddã caſtel⸗
lũ. Secũdũ ſũt aĩe ſãcte.ve duibd Geñ.xxxij. Caſtra
i ſũt hec.Terciũ ſũt aĩe impioꝝ.j.Alacha.iiij.Et
viderũt caſtra gentiũ valida ⁊c.¶ De pꝛimo caſtro
Dicet᷑ loco no⸗A arili Et. M.j.ij. Secundi vo
caſtri fundamẽtũ eſt fides. Aliud em̃ nemo pᷣt pon?᷑.
murus:charitas cingẽs et circuiẽs ſcʒ amicos et ini⸗

micos.Alta turris:ſpes:menia:alie virtutes:poꝛte:

iiij.

quinq; ſenſus.ſicut pʒ ſermone.c.iiij. Poſticũ occul⸗
tũ coꝛdis cogitatio/ianitoꝛ volũtas/caſtellarius ſeu
ↄſtabiliriꝰ ratio. Ideo ianitoꝛẽ diyi volũtatẽ:quia
quodcũq; pulſauẽerit ad poꝛtã viſus/ vel auditus/vel
alteriꝰ ſenſus volũtas ſtatim adeſt ad aperiendũ vel
excludẽdũ hoceſt ad volẽdũ vel fugiendũ. Si bonũ
occurrat/et volũtas hoc velit vo apitur. SGi maluʒ-
et volũtas hoc velit/dyabolo aꝑit.Et ideo nõ vebʒ
nimis feſtinanteꝛ aꝑire.Sed ſicut qñ aliqͥs pulſat ad
poꝛtaʒ vel poſticũ et ſit ignotus:et ſpecialit tpe guer
re. YJanitoꝛ curꝛit ad caſtri cuſtodẽ/ ad ſciendũ ſiaꝑi
re beat an nõ:Ata cũ placẽtia ſeu vælectabilia ſeu
iraſcibilia et vindicatiua ſe offerũt volũtati:vlłpoꝛ⸗
te ſenſuũ:vel poſtico coꝛdis:nõ ⁊ebet volũtas ſtatim
apire:illud appetendo/vel ↄſenſum vel vſideriũ pꝛe
bendo.qꝛ hoc eſt maximũ piculũ:cũ ſit tpᷣus ſpũalis
uerre:et plures pulſent ꝓditoꝛes et aĩe inimici: vo⸗
entes aĩe caſtrũ cape et veum excludere:et dyabolo
tradere. Sed væbet rationẽ oſulere. Vtrũ rale quid
viſũ vel auditũ/vel excogitatũ:ſit ↄplendũ vłdimit⸗
tenquũ. Nota. C. vij. xvj. et. xxiij Ert.cC.x.j.Et.D.vj.
vj Faes etiã dixi coꝛdis cogitatõnẽ poſticũ.qꝛ ſic in
caſtro vel ciuitate magnis poꝛtis firmatis ⁊ cuſtodi
tis:aliqñ . poſticũ patet introitꝰ vel exitꝰ:quo cĩtas
fendit᷑ et cuſtodit᷑ vel alur. Er⸗ ceteris eyterioꝛi
bus ſenſibo ab actibo ſuis ſuſpenſis bone cogitatõnes
1

A xiij.

del malep cordis aditũ caſtrũ aĩe occłte intrãt. Vñ

aliqñ vef endit᷑ et foꝛtificat᷑:aliqñ amittit᷑. Iſtud ca⸗
ſtru tamfoꝛte veꝰ creauit:⁊ ita bene officiales in illo
diſpoſuit:ꝙ nec infernꝰ nec mundꝰſnec emones/nec
homines illud cape vł vincere pñt niſi a ſeipſo ꝓdat᷑
ſicut patet Ser.cxlij.xvj. Nð ergo ita foꝛtiſſimũ eſt
ex ſua creatione/qð ita redẽptũ ?/ex ſua paſſione:qð
ita inſtauratũ eſt ſua ↄmumione.qð ita letificatũ et
ↄfoꝛtatũ eſt in ſua reſurrectione/ q ita foꝛtificatũ ẽ
ſpirituſſancti miſſione. Juſte ſibipſi reſeruari vebet
et eius inimicis negan. Quotiẽs eꝛgo bonas cogita
tiones vel auditiones mittit:vel ꝙ pctã dimittatur
vel ꝙ bonũ fiat.ad caſtrũ qo taegregie pꝛeparauit.
venit. Felix ergo et bñdicta eſt illa aia.q eum væuote
recipit/dicens illud Can.iij. YInueni quẽ diligit aĩa
mea et que eũ ibidẽ quieſcere pꝑmittit. qꝛ nunq rece⸗
det:miſi expulſus.Et ita maledictꝰ et infelix ꝓditoꝛ
eſt:qui ei caſtrũ ſuũ negat vei expulerit/et inimicum
ſuũ intromittit.ve aĩe illoꝝ: Iſa.iij. ¶ Tercium ca
ſtrũ videlicet qð edificat᷑ vpabolo in aĩiab inpioꝛũ
dicit᷑ validũ in mũdo iſto.qꝛ habet multos caſtella⸗
nos et plurimos ei intendetes. In iſto caſtro eſttris
vanitatis et ſuꝑbie:⁊ ad iſtã turrim ſũt multi atten-
dẽtes.Quã quidã attendẽtiã oñdũt eyxtra in coꝛpe⁊
veſtibo. In coꝛpe longã barbã poꝛtãt.qꝙ ſi ꝓ remiſſi⸗
one peccatoꝝ iniũctũ fueritino facerẽt. Sed in h̊ ſiẽ
ſaracenis aſſilant. Yta etiã in moꝛibo exemplo ꝙ pe/
ioꝛes ſũt.qꝛ ipſi exhibẽt reuerẽtiã maioꝛẽ machome
to dãnato.qꝛ nec ꝓ moꝛte ſuſtinẽda/ſic eũ iuramen⸗
tis vituperarẽt ꝙᷓ; nos ad xpᷣm in celo regnãtẽ. Scoo
hoc oñdũt in veſtibo ex trãſuerſo ſciſſis.que moꝛes ſi
gnãt cæo et ecdeſie ↄtrarios.ſicut patet in toꝛneamẽ
tis et ſilip. ¶ Gcdo iſto in caſtro locij iuſticiarijſtʒ
ira.qꝛ in iudicijs et vindictis plus irã ſequunt᷑/ ꝙro⸗
nẽ. Et reuera ſicut ira pauperũ eſt mobilis poſſeſſio
qꝛꝙ modico paeinar hra ira diuitũ manet q̃i here⸗
ditas unmobilis.¶Tercio in iſto caſtro pctm cupi
ditatis eſt theſaurariꝰ.qꝙ iõ miniſtris potius qᷓ; dñis
ↄpat᷑qꝛ dñi cupiditatẽ oꝛe veteſtant᷑: ſed tñ cupidos
diligũt miniſtros:qͥ multũ ſciũt ꝓcurare: et modicũ
reddere.qui etiaʒ ſciãt tallias ꝓ cibo dare et graues
emẽdas leuare.Et ſic dñi tales ſũt diuites de aliẽo
et eſſent pauꝑes:ſiquilibet haberet ſuũ.Et excuſant
ſe dicẽtes ſe nihil ſcire:ſicut dyabolꝰſrripã xe ſbᷣmer⸗
ſione nauis.quo ↄtra ſanctꝰ Lodouicus voluit ſcire
ↄditões ſuoꝝ ſeruoꝝ.(¶ Ouarto in iſto caſtro locuʒ
coquinarijſtenet gula.et iſte eſt mirabilis cocꝰ.quia
multos intoxicat.plures em̃ moꝛiunt᷑ ciboqᷓ gladio
ſicut v ſcois cenis et hmõiinoꝛdinatis. Vñn iſto pec
catũ int᷑ cetera videt᷑ pctoꝝ vindicta.qꝛ alia vlectãt
iſtud cruciat et occidit ¶ Quinto in iſto caſtro ma

gnũ hoſpiciũ tenet luxuria et młtiĩ iſto hoſpicio ſeu

camera ſunt embocules ecũbꝛes et auegles.qꝛ in illa
materia male ſtant ꝓpter ↄtractꝰ carnalis copule et
fidei dationis ¶ Gexto in iſto caſtro cameranius eſt
eccatũ accidie.qͥ pẽdet coꝛtinas et facit hoĩnes diu
aſciuire. et ſacerdotes qͥ plus dñoꝝ ꝙ; i timẽt offen
ſã:poſt nonã celebrare:et tales ſunt ſapientioꝛes veo
quia mundũ alio modo foꝛmãt.Seus enim fecit no⸗
ctem ꝓꝙ requie:et diẽ ꝓ vigilia.⁊ ipſi bubones inferni
econuerſo noctẽ vᷣtunt in diẽ.⁊tales ſunt de familia
trahelintheamẽ. qui eſt pꝛincipalis camerariꝰ infer
ni qui vt dicit᷑ cuidã reſpondit:ſuũ officiũ eſſe facere
homines diu ſe inter lintheamina inuoluere. ſic pʒ
Ger.xxij.iij. Ybiq; cũ turpib cogitationibo ocioſ ⁊
luxurioſã vitã ducere. Iſte tyꝛelitel lemãdra ſaluet
ñ coꝛpꝰ erit ſiccũ er̃ lintheamĩa/et ponet᷑ in terra et
ala in inferno.Sic ergo patet qũo in animabus im⸗
pioꝛum eſt caſtru inimici atra caſtrũ vi. ſ̊ hñs caſtꝝ
Ti in anima ſua firmiter fundatum.iſto caſtro di/

xvſ.

xvij.

nanegini
civsreca Dhace ,
atioptinoctpokentiſinomicotw
Iyruuteinmiai oio ctirp ic Qumnin

Nne ſpemin dio,Zanolßm dilicẽco i

iunmn oiiginrtt mi ino pnanlaama
cmortem c onatorſiut oter. A/ni a

uſſgtlan önibſtisct dilitis meii 3

corßnn i i ertotaciaua: dau j. (An
5rloncandeſeqgſemuencotai anirenenan
obſciceiamendſo Jn ac. Ctag oppoſt
Itſepolitamagisgpporent.

Micſeynmoreſtatoßdgeqnd ziin orde

gkogkannr höt nelicidecidit iamini
hi apigöfiimulnsmod Dar niiie
gvetid AOriciti dencüt insſnne ſtan
iuintiſetpagittsg ofipſuis dendtndla
Byoro Unbllicclinebicteß iamſts dene
her gen Amonesinfneriherittiſiar ini,

nlibocrenctis coo nnenit
Uum Grultehachoarnpen U

ni
munkon. Tlvapaſſ eſt
ſuanſi uuniont i aineed

e tranos ſiant pater! 1
goiinimnaaſnioc üngi⸗
et ndictis plus rifegnuni i⸗
it in gaupei eſt nobiispoffeſi
r Itain diuit nanet jiban,
Tabiiſaſiwhana
nn glominiſns pono oi⸗
lſotẽ oꝛe Nreſtant ſen ti pigos
multu it gcumam:etmnolic
nit tallias oabo dareetgraues
tſicdii tales ſut diintes wealleo
luilibet haberet ſuu Etexcuſant
reſicut dyaboloſrnpa wibmer⸗
a ſanct? Lodonicus voluitſcire
(Quartoin iſto aſtrolocn ge⸗
la etiſteeſt minabilis o. gui⸗
lures e moriunt ho ladi⸗
cthmotinordinatis. Düiſtöper
ckpao vindicta qglia Nlactit
cidit ¶Auinto iniſtocaſom
tlumnuckminiii oſuchſil
cules cibrts taucgleoein⸗
bter cruct'aamalis poleet
Prare ſtro amcraroe
Dertoin iſto coſtro —
let uninup t fa holn

vor itum

Nxj.

xij.

Ar. vj.

ſuã nõ põt poꝛtare

Anima
cat illud pᷣs.xxvj.Si conſiſtant aduerſum me caſtra
non timebit coꝛ meu.
Sev quare aĩa bona q̃ tamnobilis ẽ creatura cor
poꝛi cõiugitur quadꝛuplex ratio aſſignari ꝑt.¶ Pꝛi
mo ꝓpter vi curialitatem et bonitatem:qua voluit
coꝛpalem creaturaʒ eſſe ꝑticipem ſue beatitudims.
qð eſſe nõ potuit.niſi ſpuali creature Gruner eeur.
Becũdo ꝓpter augmentũ meriti. In multis eniʒ
meret᷑ aia ròne coniunctõnis.in qᷣb ſeparata mereri
nõ poſſet.ſicut ieiunare cᷓ affllictõne/ vigilare/⁊ alia
caritatis oꝑa exercere.¶¶ Tercio ꝓpter pfectõnẽ vni
uerſi et ecoꝛẽ.cũ em̃ eſſi creatura mere ſpũalis /ſſicut
⁊us et angeli:et mere coꝛꝑalis ſicut terra et aꝛboꝛes
Xcuit e ſſe mediam que eſiet et coꝛporalis et ſpñalis.
Auarto vt vo ſimul ſeruiãt.d hoc em̃ factus ẽ

homo vt o ſeruiat. Et omnia inferioꝛa facta ſunt:

vt ei ſeruiat. Vñ hugo v arra aĩe.QOuid tibi œdito
aĩa ſponſus tuus.Et rñdet Reſpice vniuerſum mun
dũ iſtũ /et cõſidera:ſi aliqͥd in ea ſit qð tibi nõ ſeruiat
mis creatura ad hũc finẽ curſum ſuũ virigit vt ob
ſequijs tibi famulet᷑/et vtilitati tue ſeruiat.Et infra
q̃cũq; ignitus ẽ ille:multũ tibi cõtulit:et ideo młtuʒ
viligendus ẽ:qui tãtũ dare potuitiet qͥ tãtũ dare vo
luit multũ dilexit.Hec ille.Sed heu nõnulli plus q̃
rũt et diligũt et ſeruiũt dato:q; datoꝛi. De qͥbus ha
bes.A xx.vj.De talibus põt intelligi illud Can.iij.
NQueſiui quẽ diligit aĩa mea. q̃ſiui illũ et nõ inueni.
qꝛ; nõ qſiuit/vbi/necquõ qrere vebuit.qꝛ ve bñ que⸗
rentibo veritas ait.Ois qui querit inuenit.

¶ Exyquo coꝛpoꝛi cõiungit᷑ ad ꝑfectõnis augmentũ

nũc reſtat oñdere quõ ala coꝛpori cõiuncta ꝓficiat᷑.

¶ Der ficit᷑ em̃ pꝛimo fide in vũ eredẽw. Sicut oĩs

natnra d ꝑfici qñ attingit ad ſuũ finẽ.Reus autẽ eſt
obiectũ et finis fidei. Igr in omni ope tuo crede ex fi
⁊æ aĩe tue:Ecci.xxxij.AOuia qͥ increduluseſt nõ c aia⸗
eius recta:Abacu.ij.¶ Secũdo in ipᷣm ſperando /ſi
cutin optimo et potentiſſimo amico tuo. Psõ.cxxir.
Sper auit aĩa mea ĩ dño.et iteꝑ ſic. Quare triſtis es
aĩa ⁊c.ſpera in dño.¶ Tercio ipᷣm diligẽdo.ſic em ꝑ/
ficitur:qꝛ ↄiũgitur et vnit᷑ ſuo pncipio:qꝛ amoꝛ vnit
amantem cũ amato:ſicut patet.A.xx.xiiij.ergo dili⸗
ges dñm veũ tuũ/ ex tota aia tua:Seu.vj.¶ Quarto
ipᷣm laudando/eiq; ſeruiendo:cui ſeruireregnare eſt
ergo bñdic aĩa mea dño. In pᷣs.cij.Et qꝛ oppoſita iu
xta ſe poſita magis apparent. .
¶ Mũic ſeptimò reſtat oñdere quõ aĩa in coꝛꝑe pee-
cato ꝑꝓdatur.Hõ em̃ ꝑ maliciã occidit aĩam ſuã.ſicut
hẽ Sap̃.xvj.ꝗð fit multis modis. Ser.xxiij.iij. euʒ ſe⸗
quẽtib.¶¶ Muidã em̃ vendũt aĩas ſuas/vt auaruũmẽ
cientes/et peierãtes ꝓ om̃ib ſuis vendendis. Eccã.x.
Auaro nihil ẽ celeſtius hic em̃ aĩiam ſuã venalẽ ha⸗
bet. Jdeo vemones in fine repetẽt eã ſicut ſuã/quam
multis delectatõnibo ſuis.et diuitijs emeꝛũt. IJpi em
in talibo acqͥrendis eos iuuerũt. Ideo ⁊e talibo dicit
Au.xij. Stulte hacnocte repetent a te animẽ tuam.
¶ Alij eã dãt ꝓ nihilo.Qui em̃ daret regnũ ꝓobu⸗
lo. ſatis diceret illud dareꝙ nihilo.ſic qͥ dat regnum
eternũ et eternã velectatoem ꝓ tꝑali. Et mirabile ẽ
nõ daret hõ alicui ribalde vnn digitũ ad peccãdum
cuʒ ea et ob hoc dat aiam ſuã mille eᷣmonib.Ergo
ſatis dat eã ꝓ nihilo.qð tamẽ ꝓhihet Ecci.ix.ne xes
foꝛnicarijs aiam tuã.¶ Alij ea ꝑdunt ſicut ſuꝑbi.et
hypocrite.qͥ p ↄfuſionenõ cofitẽt᷑ peccata ſua. Ecci.
x. Eſt qͥ p cofuſione ꝑdit aĩaʒ ſus.cõt:a quos Ecci.
x. ꝓ aĩa tuia nõ ↄfundaris dicere veꝝ ¶ Alij pignoꝛ
aĩam ſuã obligãt:vt enrati.iij.Rexx.Cuſtodi virũ
iſtum qui ſi lapſns fuer it manib tuis erit aĩa tua
anima illiꝰ. Mirabile. Clericus nõ obligaret vnũ
Peularemp vetula/ꝓ cuius cuſtodia obligat amima
chaem lignoꝝ. Et tñ plura ligna

addit.qꝛ neſcit cuſtodire animã ſuam:et tamen acei
pit plures cuſtodiendas.
ylloꝝ vo q ſic alas ſuas vẽdunt/ obligãt/2 pdũt:
eſt fact ad mirãdũ/ ꝓpter tris videlicet ꝓpter ani-
me vnitatemſpcioſitatem/⁊ illoꝝ nimiã fatuitatem.
Pꝛimũ patʒ.ſi qͥs hret miſi vnn oculum/vel vnum
equũ/vel wmũ.ſtultioꝛ reputaret᷑ ſi eã diligẽtius nõ
cuſtodiret:immo ſi iſta leuit᷑ amitteret vel daret ꝓm
hilo:om̃es ſuper eũ admirarẽtur. Sicut ergo iſta et
alia ad coꝛpus ꝑtinẽtia diligẽter cuſtodiũt: et ꝓ cor
poꝛe faciũt cuſtodes coꝛpis:mirãdum ẽ ꝙ nõ diligẽ⸗
tius vnicã cuſtodiunt aiam. Se hoc erroꝛe admirat
Merñ.ſuꝑ Cañ.dicens.Cadit aſinus:et inuenit qͥ ſe
ſublenat.cadit aĩa:et nõ ẽ quimanuʒ apponat.et vt
veꝝ fatear:inter centũ nõ vidi vnũ ita diligentẽcir⸗
ca ſalutẽ aĩaꝑ:ſicut collectõne pecuniaꝝ.¶¶ Secũm
hoc mirãdũ ẽ pꝛopter aĩe bonitatẽ et pcioſitatẽ. Eſt
em in ſe tamnobilis natura:ꝙ vna anima plus valet
qꝙ; mlle mũdi:qð pʒ ex hoc:ꝙ xpᷣsp mille mũdis nõ ef-
fudiſſet vnã guttã pcioſi ſanguinis ſui.ſ̊ ꝓ anima cu
iuſcũq; hoĩs ſanguinẽ rotũ effudit.ſicut patet Ser.
xxiij.ij.Ex hoc etiã: mũdus et quicqͥd mũdi ambi
tu cõtinet᷑.ſicut ſol et luna volucres celijet piſces ma
ris vniuerſa inſuꝑ et pecoꝛa eampi:facta ſunt vt aĩe
ſeruiãt.Siẽ ptʒ ſupᷣ.E.c.xx.Omnia inqͥt pᷣdicta ſub⸗/
iecta ſũt potẽtie eiꝰ ergo ipᷣa aĩaẽ nobilioꝛ. Mõne er
go ẽ bñ mirandũ:qꝙ aliqͥ taumnobilẽ naturã et pꝛecõ
ſum iocale/ vendũt melioꝛi foꝛo ꝙᷓ iudas aĩam ſuꝗ:p
triginta venarijs:qꝛ pꝛo lucro foꝛte vmꝰ venarij vel
minoꝛi quinqͥes peierãt.Ex qͥb pʒ ꝙ in nulla merca
tione vel negocio vel arte ſunt tot mali mercatoꝛes:
ꝗquot ſunt ĩ mercatõne aĩaꝝ.Alij vᷣo eã ſymboliʒãt
ꝓ parua velectatõne gule vł luxurie. Et ſunt ſimiles
cuidam ve quo fertur. Eũ eſſet in taberna/et nõ ha⸗
beret qð poneret ꝓ ſimbolo ſuo: Vendidit aĩam ſuã
ſocio ſuo.et ſuꝑ hoc citatus et reqͥſitus ab oꝛdinario
cur talem cõtractũ cõtra veũ et rõnem feciſſet. Re⸗
ſpõdit ſcio ꝙ dyabolus anima vendicaret. Ideo er
ſo vendidi eam ſocio:ne dyabolus eã haberet. Mg⸗
o em̃/ꝙ ſocius eam habeat.Alius vo requiſitus q̃⸗
re eam emiſſet. Reſpondit vt dyabolus eam habeat

pꝛo me.quia ab vno non requirit niſi vnam animaʒ.

et illa intenm me apud illum acquietare.vel ꝙ eyxꝑ

te vna vel altera ipᷣa guloſi anuna dyabolũ non eua⸗
Vret. Tales accipiunt ĩ vano animas ſuas ve quoꝝ

fine Ecci.eix. Putredo et vermes hereditabunt for
nicariuʒ et tolletur de numero anima illius.Alij x
anima ſua ludunt: non multum curantes vtrum ſal
uetur vel damnetur. Sicut quidam qui dicere ſole
bat vt dicebatur. Cum anima receſſerit a coꝛpoꝛe:
curat œus:⁊ currat dyabolus ⁊ qui poteſt citius ve
nire et capere habeat eam. Sed væus in illo curſu nõ

ArS. Hlij⸗

xxv.

xxvj.

=—

Exemp.⸗

multum feſtinabit.quia vbicunq; fuerit:et quiſcun⸗

q; eã abuerikißſ eam non amittit /ſed eã in celo vł
in inferno in aula vel in carcere ha bet. Eʒech.xviij.
omnes anime mee ſunt. Seo dya bolus bene feſtina⸗
bit.quia ipſe ſemper eſt paratus ad talem pꝛedam ca
piendam quod patet per hoc quod fertur de quodã
qui in quadam taberna cuʒ non haberet ſym bolum
et animam ſuam vendicatõni exponeꝛet:ſtatim affu
it dyabolus in foꝛma mali gartionis et anima ex cer
to pꝛecio empta:ſtatim totum ſecum ad infernũ por
tauit.ſic miniſtrabit talibus in fin e.Luce.xij.Stul⸗
ee hac nocteanimam tuam repetunt a te xc. C( Ter⸗
tio talium fatuitas et ineurialitas eſt ſumme admi-
randa:quia melius ſeruiunt equo ideſt carni q;equi
ni ideſt aie. Pulchꝛiusequũ et ſeruũ veſtiũt ⁊ paſeũt
i lar 7 dñm ⁊ qꝛ etiã ſeminudi.i.ĩ aĩa nudi ad feſtũ
i ſine veſte nuptiali vadũt.veus tales nõ honoꝛa⸗
bit.qꝛ quis honoꝝficabit exhonoꝛantẽ animã ſuaʒ.

Exemp⸗

viij.

Arꝰ. .

.
.*

Exemp.

Arma

Ecci. x. Quia etiã plus ꝓuidẽt filio ſtatim moꝛitu⸗
ro.ſcʒ carni:qꝙ; aĩe nunꝙ; moꝛiture.ſic patʒ Ser.xxiij.
vij. Quoꝝ pꝓſonã innues et fatuitatẽ admirans ſapi
ens.Eccłs.iiij.dicit. Cui laboꝛo et fraudo aĩaʒ meã
bonis. Mota.C.ij.uij. Quia etiã x eo qð optimum
eſt in natura ſua min curãt bonũ hꝛe.n Augu.in
quodã ſᷣmone/quid ẽ ꝗõ velis hĩe malũ:dices mihi
nihil oĩno/nõ vxoꝛẽ/ nõ filiũ nõ fuiã ñ ancailla:nõ tu⸗
nicã:poſtꝛemo nõ caligã:⁊ malã vis hẽe vitã.rogo te
pꝛepone aĩam tuã calige tue.Hoc em̃ rõ et oſuetuw
vcet. oĩa em tꝑalia quato vitioꝛa ſut: tãto diligetiꝰ
cuſtodiunt. Sed ᷣm Augꝰ.ſuꝑ Geñ.ad literaʒ. Bic
ꝰ omnẽ creaturã ſiliter ſic aia omnẽ creaturã coꝛ⸗
poꝛalẽ dignitate nature pᷣcellit. Quia etiã plꝰ triſtã
tur.ſicut pʒ Ser.lxxvij.uij.Et diligentiꝰ querũt per
ditã acũ.ꝙ alaʒ ⁊ citiꝰ tunicã obligatã ꝙᷓ alaʒ et citiꝰ
ũ e Popteis aĩe expellũt:qᷓ dyabolu et hylariꝰ ei
ſerniũt/cũ amoꝛe et ſeruoꝛelet laboꝛelet cũ catilemis
7 hylaritate. æo vo ci murmure ⁊ triſticia ſeruiunt
ieiunãdo/vigilando/ elemoſynas dãdo. Quia etiam
vuriora nõ ſolũ in dyaboli ſeruicio:ſed etiã ꝙ carne
qᷓ; ꝓ aĩa ſuſtinẽt. Vnñn Criſoſtomꝰ ſentẽtiałr. O qꝙᷓgra
ues aduſtiones et potiones ſuſtinent hoiĩes ꝓ incerta
a nitate coꝛꝑis:q vix durabit in craſtinũ:et aliquã⸗
do moꝛtẽꝙ carnis amoꝛe incurrũt ſᷣꝓ certa ſamta⸗/
te aĩe quis modicũ ſuſtinet. Quia etiã diligentius ⁊
cũ maioꝛi ſollicitudine⁊ cogitatione/a niſu/intẽdũt
lucris pecuniaꝑ:G ſaluti aiaꝝꝑ.Et tñ quid ꝓdeſt hoĩ
ſi mundũ vniuerſu lucret᷑ aĩe vo ſue trimẽtum pa⸗
tiatur:Mathei. xvj.

Rmoꝛũ.pꝛimo ponẽ
da ẽ bꝛeuis diſtinctio.Secũdo:quibo gene
riba armoꝑ dyabolꝰ aiam expugnat.Ter/
cio quõ ↄtra illa arma dyaboliarmis vi aĩa armata
eſt.Quarto:eypimentũ quõ cognoſcere quis pt᷑ ſub
cuius armis militet.Quinto armoꝝ ſpiritualiuʒ

factione et cuſtodia tractandum eſt.

d pꝛimũ ſic ꝓcedit Armoꝝ quedã ſũt coꝛpalia
quedã ſpũalia. Pꝛimis reſpublicaſet pax cuſtodit᷑ ex

ternioꝛ: Secũdis res pꝛiuatal ⁊ pax cuſtodit᷑ interioꝛ

De pꝛimis facit lex mentionè inſtituta in ꝓhemio
Impꝑatoꝛliã inquit maieſtatẽ nõ ſolũ armis oꝛnatã:
ſed etiã legibo oꝑtet eſſe armatã.vt vtrũq; tps et bel⸗
loꝝ et pacis poſſit recte gubernare. Ideo ̃m gloſã
arma ↄnectit cũ legib.qꝛ nec leges ſine armis:nec ar
ma ſine legib rcte gubernant᷑. Sed heu iſtis armis
oꝛdina tis ad vtilitatẽ et legũ cuſtodiã: milites et ge
neroſi moderni abutunt᷑ ad voluptatẽ ⁊ legũ veſtru
ctionẽ.qð fit duplicit/vel qꝛ illa exercent oꝑs ꝓhi⸗
bita et ülicita:ſicut toꝛneamẽta.Ad illũ em actum
arma poꝛtantes:legẽ nõ gubernãturſſ legẽ veſtruũt
vt e toꝛneamentis:que talia fieri ꝓhibet.ſicut pate
bit infra œ ludis.Vłqꝛ licʒ ad vtilitatẽ arma qͥdaʒ
Teferãt:ſicut in iuſto bello:plus tñ ſtudẽt oꝛnamẽtis
et diuitijs armoꝝ in auro ⁊ argento ⁊ ſuperbie veſti
mentoꝝ:qᷓ exercitijs et induſtrijs belloꝛum:vł circa
tolerãtias laboꝑ. ꝗ tñ vanitas hoſtes potiꝰ ꝓuocat
ꝙÿ̈ terreat. Potiꝰ ꝙter illa occidunt᷑:qᷓ ab illis vefen
ant᷑. Et ſᷣm hoc optime RKnñdit ille exptꝰ miles/ ha⸗
nibal:qͥ romanã militiã multo tpe ſibi hũiliauit ſiẽ
patet ꝑ Auguſtinuʒ wæci. xei. Be illo em̃ legit:q; cum
apud regẽ antiochũ moꝛaret᷑ cã ꝓfugij:et rex oſtẽta⸗
ret exercitũ in ſigniba aureis ⁊ argẽteis floꝛẽtẽ:et glo
riabundꝰ ab hanibale qreret: putas ne hec oĩa ſatis
eſſe romanis. Meſpõdit hanibal ſatis eſſe credo: et ſi
romani auaniſſimi ſint. Rex em queſiuit væ nũero et
potenria exercitꝰ.ipᷣe vᷣo æ pꝛeda reſpondit armoꝛũ.
ꝓ qua hñda:romani ↄtra eos foꝛtius pugnarent.?e

7 %

xxrxiiij.

tali loquit Petrus bleſenſ.in quadã epla: dicens:
Clypeos veferũt optune vauratos:pꝛedã ponꝰ ho⸗
ſtiu ꝙ certamẽ Mõ. H.ij.xxiiij.Et. M.iij.xv.optime
pulcherrime veriſit vnũ talẽ ſcipio affricanꝰ. quo
refert Vegetiꝰ in libꝛo ve re militan.c.j.ꝙ cũ oꝛnatũ
ſcutũ eleganti vidiſſet:nõ miroꝛ inqͥt ꝙ tanta cura
oꝛnauit ulud.in quo plus pᷣſidij:qᷓ in gladio hꝛet no⸗
tauit eũ œ vecoꝛdia:eo q plꝰ oꝛnauit et ↄfidit in ar
mis væfẽſiuis:qꝙᷓ inuaſiuis.quibo a b hoſnbo pᷣſeruare
tur potius:qᷓ hoſtesinuaderet ·
Arma vo ſpualia:quedã ſũt ad aĩe expugnatõem
quedã adæfenſionẽ. Sed væ expugnãtibo pꝛiꝰ vicet᷑:
in quo apparebit qualit᷑ dyabolꝰ aĩiaʒ armis ſuis ex-
pugnet. Obſidet em̃ totuʒ hoĩem: et qᷓtũ ad aĩam:et
ꝙtu ad coꝛpus. Sed tñ quilibʒ aↄſiderat cuiꝰ aditois
ſit et faciliꝰ vinci poſſit ad q̃ pcta ꝓnior ſit.ſicut obii
dens ciuitatẽ vel caſtrũ.⁊ ex illa ꝑte eũ inuadit:et ei
inſultũ facit.ſicut pʒ Ser.cxnx.ij. Pꝛuno em̃ expugt
ſuꝑboset iracũdos.et vindicatiuòs/anmis medacij
dicẽs iuſticiã eſſe acciꝑe vindictã/⁊ vecoꝛdiã eſſe/vin
ci. Inclinatos vo ad auariciã:expugnat eiſdẽ armis
dices /miſericoꝛdiã eſſe tradere pecuniã ad vſurã:vt
poſſit ꝓximũ et ſeipſũ iuuare. Inclinatos vo ad lu⸗
ruriã:eiſdẽ armis expugnat/dicẽs:bonũ eẽ gẽnꝰ hu⸗
manũ multiplicare:et ꝙ nõ ſit tãtũ pctm ſicut dicit᷑:
exqͥ oĩs hõ mag: inclinat ad h.Pꝛonos vo ad gulã ſic
⁊æcipit ⁊ expugnat/dicẽs:gula eẽ coꝛꝑis recreatõm.
et foꝛtitudinẽ.Et in iſta obſidione/nullã ꝑtẽ dimit-
tit inexpugnatã.Eypugnat em̃ os turpi locutione.
Aures vetractõe.oculos nociuis aſpectid. Mõ. H.
ij.vij. Intellectũ:excecatõe:lumẽ fidei extinguendo
vicẽs:etiã cupidã bonoꝝ ↄgregationẽ eſſe ꝓuidẽtiaʒ
in illis.Se iſtis armis. Pꝛouer.xxij. Arma ad capiẽ⸗
dũ/gladiꝰ ad interficiendũ in via ſuꝑbi.Et tñnonul
li libentiꝰ et diligentiꝰ armãt ſe iſtis armis ad eoꝛuʒ
interfectionẽ:qᷓ armis vi ad eoꝝ fẽſionẽ.ſequitur.
Cuſtos v aĩle ſue/lõge recedet ab eis.et hoc ſtatimĩ
pꝛincipio. Quia Luc.xj. Cũ foꝛtis anmatus cuſto⸗
dit atriũ ſuũ in pace ſũt oĩa q̃ poſſidʒ.dyabolus foꝛ⸗
tis:p maliciã/ armatꝰ ꝓ aſtuticiã cuſtodit ꝑ ↄſuetu⸗
dinẽ atriũ ſuũ.i.alam peccatricẽ. In pace ſũt ſñ ma⸗
gno remoꝛſu ↄſciẽtie.que poſſidet:vt ſic ſuauit᷑ cuſto
ditia dño ſuo nõ veſiderẽt fugere. Sed q̃i litargici et
wvꝛmientes ad infernum veſcendunt.
Cõtra hec arma et pericula hoꝛtat᷑nos aplus ad
Ephe. vj. dicẽs Induite vos armaturã wi: vt poſſi
tis ſtare aduerſus inſidias dyaboli. Et nõ ſolũ hoꝛ⸗
tat᷑ nos ad armãdũ:ſcd wcet q̃litermiles xpᷣiẽ armã

dus:ſicut pʒ Ser.qxx.ij. In hoc ꝙ ſequit᷑:ſtate ſucci

cti lũbos caſtitate:induite loꝛicã iuſticie. In qua ẽ
onexio/anuloꝝ.i.omniũ vtutũ ſiẽ pʒ. J.xiij xxij. Sʒ
diligent curandũ eſt:ne anuloꝝ aptuĩa ſit mimia.qꝛ
tunc faciliter per eam occidi poſſj. Ita iuſticia qua.
w permittit/vna/fauoꝛes odia vel terroꝛes intrare
In omnibus ſcutum fidei ſumentes in quo poſſitis
ommia tela nequiſſimi ignea extinguere. Dicut eniʒ
illo ſcuto miles chꝛiſti omnia peccata vitat.ſicut pʒ.
F.iiij.xxx.Et.yxxxiij. Ita illius fectus eſt omnium
peccatoꝛum cauſa:quia mercatoꝛ ceteris paribus ſꝑ
venderet illi quiplus offerret:ſi crederet ꝙ ſolueret.
Sed dyabolus offert pꝛo foꝛnicatione/ adulterio/et
gula/et huiuſmodiſparuam cælectationem.pꝛo piu⸗
rio/ſey Snanad prn exheredatione/ vel vſura/dimi⸗
diam marcam.Et væus pꝛo ſeruitio ſuo quod tu feci
ſti/ ꝓreſiſtentia et ſuo contrario:offert celum. Siqᷓ
haberet fidem ꝙ ſolueret:potius ei veberet operãdo
obedire: et opera et laboꝛes locare. Item ſi ſciret vl
fidem haberet/q eternalit ꝓ pcto vaãnaret᷑.qͥs pecca
ret.ſequit᷑. Et galeaʒ ſalutis aſſumite.i.ſpem etgla⸗

.iij.

Arꝰ. ij.

Arxrꝰ.iij.

V.

r chil ien Gnd n
ſmnani i en
1 . NI
ſictunn ſtin –— figcucotran
lalnginien Etorino
tſtamul ſ 6. Noni is (Se

47 7 .. eudato⸗ 0
Eſur nt pnit uc ir i etrrl
jnücot guordetesſunt anns l
irgucletantsfalnſiten andie
Mmitinifeniͦciarmisſtis Bene ande⸗
cönugeleetlemune dltautcsanmn 1
aogfikrglalgitnannuſhei
ncigtt röneannamimn Dehtund ls
Moncus neticent kanitatszſant pottie⸗
iſtcmſtoctida iConinr Arnamilinenten
onmolo uſti re nſicamallt alenitts
onnanusſnr amugeneolian noctat Koy
Opheans nenbꝛ ffo ſenuir migtan Frt
Immbux ffgammg iuſtiae Giefinommnv d
Ineosſftent iminſtrosg anna uſtiaes dr
Celniſnoi Cai . Gnecſicſufiatanman
ſhutiintſigacbidegkin nömnii en
ilguſemadiler Etint Hatrs
fſenrſangiusinpugnet diigetins aſtn
ſariücnnuttedſeſa fdineineinme
nchugte⸗ apbimginsimmmng di
Cantiusiggencierbi z E
dedigig. Ditanptarties
Aun anmidnoiabſäininact,
Cunidermean

gntginfemnols id iri
ſiuzm Tagpiältateannädwed

t
igtaatielunſin egdi
dbonop agnengnng f, ente
Rooregonond eſte paldette
ranamndün uſlibdi Erni ui
ligenn'armitſeiſti unntzaghann
lue logereceget ab es et hocſtatin
na Auc,n. Ci ſomo ommuto aſbo
pack ſit oiapoſſic, dpabolusfo⸗
nnar' paſtunci alſtoct o uetu⸗
giam peccatnec. Jnpaceſotſũma⸗
etie gue pofſiet yt ſic ſnauit cuſt⸗
ſiderẽt fugere. Dec qilltangiaa
femum iſcendunt. N
na et pencula hoꝛtaknosgplusgg ,
Indute vosarnmaturi di: Nr voſ
ginſidias dyaholi. Et n ſoliſho⸗
üſedect äntamlannfleen
rn i In bocg ſeuit tateicl
teinduite loucz iuſtiae Jugui
iomnii Ftutuſtep. 3nijni G
jüeſtne anplor oPinin it nmna
ream ocuid poſi, Jninſida guu/
na fauortes,oiu elan ee⸗ n
ntum fia iummnta I o hofltie
niſiniignen niudt. Gnk nd
ounnns gercgk nitut ſiclt q.
chailtiommioe
che ni ilius aſectus hannnd 4
umuncumcrmn, ani⸗
nerſieneſer ſluen
gue f n iannone aClteinie
in nu nmlatmmonn hi
iznnnen e vel pura din/

Arma

dium ſpũs quod eſt verbuʒ xi: per om̃em oꝛatõnem
no iuratoem:nec tractònem. Sebemꝰ etiã in iſtis
anmis virtutu.hre ſagittas pᷣdicatõnis et aſpererepᷣ⸗
henſionis peccatoꝝ.ps.xluiij. Gagitte tueacute:po/
puli ſub te cadent.qꝛ ad illos q ſub te ſunt:verba di⸗
rectois dinigere bes vt ſub te cadẽtes veniaʒ a vo
petant. Gap.v. ccipiet armaturã zelus illius. In⸗
vuentꝙ toꝛace/iuſticiam nulli parcendo ſnec ſibinec
alijs. h ſeipᷣm vrgere vebet calcaribo ieiunij /et vigili⸗
arn et refrenare treno abſtinẽtie/et pme et hoce qo
ſeqtur. Accipiet ꝓ galea iudiciũ rectumitam alios ᷓ
ſeipm coꝛrigẽdo.eqtur. Gumet ſcut inexpugnabi⸗
leſeqtatem. Eide. .j. v. vij. Et qꝛ ex omni ꝑte dya-
bolus inſultui facit.vt ex ſuꝑioꝛibo patet.dæ omni pte
aia eſt armãda. Et pꝛimo armis fidei:cõtra inride
litatis tenebꝛoſitateʒ. Ro. xiij. vbi dicit abijciamus

oda tenebꝛaꝝ et induamur arma lucis. Gecunwo

.Viij

ix.

Exemp.

armiscaritatis et dilectõmis:cõtra odiũ et inuidiã.
et iſta ſunt arma pulcherrima. ij. Mach. ij. videbat
hreurma aurea. multi vidẽtur ea hie que nõ habẽt.
Tercio armis patiẽtie:ſeipᷣm vincedo non vindi
canw: B exeplopi iniurias remittẽw.j. Pe. iiij. xypo
lgitur paſſo in carneet vos eadẽ cogitatone armami
mi. Quarto os ẽ armandũ cõtra iuramẽta et i⸗
ctones et inutilia armis vtiliũ vboꝝ.ij. Mach. vlt.
BGingulos armauit iudas:nõ clypei munitõneꝛ ſer
monih optimis et bonis:qꝛ wocent fugeꝛe malũ.me⸗
lioꝛnbo/qꝛ wcẽt facere bonu/optimis:qꝛ wocent in bo
no vſq; ad pᷣmm pſeuerare.¶ Quinto aures arman
xæ ſunt ne patiẽter audiãt vitupatões cõtra xeuʒ vel
ꝓximu eoꝝ/quoꝝ dẽtes ſunt anna ⁊ ſagitte et lingua
eoꝝ gladius acutus.ps.lvj. de qͥbo Eʒe.xij. Beſcen⸗
nut in infernũ cu armis ſuis.¶ Gexto caro ẽ armã
da cõtra gule et luxurie vlectatocs/armis cogitatõ
nis:cogitãdo qualis erit moꝛtua.j.Pe.iiij. Vos ea⸗
m cogitatõne armamini. ¶ Beptimo viſus eſt ar⸗
mandus ne videat vanitates ſicut poꝛta tẽꝑe guerre
eſt cuſtodiẽda.ij. Coꝛin.x. Arma militienreno ſunt
carnalia guſtũ vel viſũ carnalit᷑ vlectãtes. ¶ Octa⸗
uo manus ſunt armãde nealicui noceãt. Ro.vj. Mo
exhibeatis membꝛa vr̃a ſeruire iniqᷣtati: ̊ exhibete
mem bꝛa vr̃a arma iuſticie. Sic g̊ in omnibj exhibea⸗
mus nos ſicut vi miniſtros ꝑ arma iuſticie a vextris
et a ſiniſtris.ij. Coꝛ. vj. Sʒ nec ſicſufficit armari:ni
ſi pꝛudẽtia et ſapĩa adhibeat᷑ in mõ armãdi.qꝛ meli⸗
oꝛ ẽ ſapia qᷓ; arma bellica:Eccẽs.ix. Aodus vo ⁊æbʒ
eſſe: vt pars q plus impugnat᷑: diligẽtius cuſtodiat᷑.
ſicut in ciuitate obſeſſa.vbi maius imminet piculuʒ
cautiusẽggendũ:verbi gia. Oi temptaret᷑ qꝗs ve lu⸗
xuria/armadus ẽ abſtinẽtia et ieiunio/et meditatõe
ignis infernalis.Si væ cupiditate armãdus ẽ elemo
ſynis. Temptatus em̃ xæ luxuria.danselemoſynã:ar
mat ꝑtem q nõ impugnat᷑. Et licet iſtud videat᷑ diffi
cile:nõ ꝓpter hoc e dimittẽdũ:qꝛ bonũ quãto diffi⸗
cilius ex ꝓte oꝑis operãtis:tanto in operate ẽ cõmen
da bilius.vt cotinentia:in inuentute.abſtinentia:in
epulatõne.huũilitasin dignitate.elemoſyna/in men
dicitate ſeu pauꝑtate. patiẽtia ſĩ aduerſitate. Sicut
vinũ melius ẽ qð creſcit in alto loco/et petroſo. Hec
armatura foꝛtiũ:Cañ.iiij. Sic ergo vndiq; ab ho⸗
ſtibo vallatus vbet vndiq; armari: Et ſic intus ct il
lo mõ armatus arcũ cõteret et confringet arma. In
ps.xlv.ſ.yaboli we quib ſup in ſecũdo pncipali.Ca
ſtru vo aĩe ſicarmatũ/et ꝓpᷣi coꝛꝑe iuſtauratũ/et mi-
les ſic i armis indutusſꝗq temptatõnibo vincit᷑:eta
dyabolo permittit ſe capi:non ẽdignus honoꝛe:nec
xpi redemptõe:nec pᷣmio celeſti: patet ꝑ hocquod
narrat Tullius. iij. æœ officijs cũ hanibal teneret ca-⸗
pꝓtiu os octo milia romanoꝝ quos in bello ceperat.⁊
ciſſet ees ꝓ parua redempnone:noluerũt romani

eos redimere:vt eoꝝ exemplo milites aꝛmarijaut vin
ceret /aut occiderẽtur. vn rñderũt dicẽtes ñ indiget
roma militibo qͥ armati ſe capi ꝑꝓmittũt. Nec miꝝ ſi
tales viles et honoꝛe indigmi reputentur qꝛ peioeis
cõditõnis vxtrario allexadei ſunt. Sequo fert:ꝙ ar
matus regis armis nulluũ ſeſſoꝛẽ admiſit:niſi allexan
dꝛũ. YIta tales niſi xũ. Etſi hoc viri ꝓppꝛus imple
re no poſſumꝰ:ad euʒ clamemus dicẽtes. Armis rue
potentie ꝓtege nos ſemꝑ. Sic ergo appꝛehẽde arma
et ſcutũ.In ps.xxiiij. Sic dico ꝙtum ad arma in ſe:
vt pᷣdictu ẽ ⁊ qtum ad modũ/et qtum ad Vigoꝛez: ne
capiatur ꝛet exurge vmiliter agenw. Sed heu multi
appꝛehendũt arma ſcientiaꝑ et virtutũ.quaſi arma
tenſiua:nõ inuaſiua.qꝛ nec exurgũt.viriliteragen⸗
pdicanw et laboꝛãdo:ſᷣ volũt qetam vitã ducere.
Tales aſſimilãtur cuidã militi. Sequo fert ꝙ cũ eẽt
bene armatus:qſiuit ab annigero ſuo.ſialiquis Po⸗
tuerit ei nocere:et rndit ꝙ nõ.nec ego inqͥt altenino⸗
cere potero. Ita tales eredut eis ſumicere/q; ipi alijs
nõ noceãt/nec alij ipᷣis:dicẽtes: Volo viuere in pace
in conuentu et legere et cãtare nolo pmũdum currẽ
multa tedia ſunt ibitet ſcrupulus cõſciẽtie in cõfeſſi⸗
onibo audiẽdis:et hmõi:et verecũdie et labores ĩmẽ
dicanw. Bic loqͥtur ille piger. In ꝓuer. xxvj. SRicit
piger:leo ẽ foꝛis in via ⁊c.et ꝓprer frigus piger ara⸗
re noluit: Pꝛouerxx. Talis ergo aſſimilat᷑ cuidã mi
liti æ wolio. DRequo fert ꝙ armatus vidit/q; potuit
pcutiin aꝑtura oculoꝝ cu acuto et minuto cultello.
cogitãs quo potuit cuitodiri et armari: ira ꝙ er nul
la ptepeſſi tangi vel ledi.dixit armigero ſuo. ꝙ abla
tovno fundo molij cooperiret eũ ipᷣo wlio.qð et fecit
Et ſic nec potuit inimicos ꝑcutere:nec percuti. Ita
iſti ſe cooperiũt wolio puſillanimitatis et verecuũdie
Accipiẽtes in vanũ giam cæ intellectus vel ſcientie
vel nature/vel oꝛdinis ſacerdotalis /vel alterius/ſeu
religionis/ſſeu beneficij eccleſiaſtici.Omia iſta arma
in vanũ ⁊ vacuũ aceipiũtur/vel quia accipiẽtes:oci⸗
oſi ſunt/et ipis acceptis nõ laboꝛant/vel qꝛ iſta vtilit
nõ expẽdũt:ivel qꝛ iſta accipiunt et iſtis ſe induũt vt
bellum ſpũale fugiãt.¶Mꝛimi iſtis armis vœcorati:
ocioſaʒ vitã ducẽtes:ſũt ſiẽ arboꝛ floꝛida:a ñ fructi⸗
fera.arboꝛ inutil vt qͥd trã occupat:qñ facit fructuʒ
bonũ ⁊ iõ exeict᷑ ⁊ in ignẽ mittet᷑:qꝛ ocõſi cũ oꝑaꝛijs
mercedẽ nõ accipiẽt/qͥ em oꝑarios vocabit / dicẽs/ ve
nite bñdicti.ocioſis dicet:ite maledicti. Caueãt qᷓ oꝛ
dinẽ accipiẽtes:et nõ exercẽtes.bñficiũ teſiderãtes:⁊
nõ curã niſi ꝓpꝛioꝝ coꝛpoꝝ. Caueãt puſillanimesin
aggreſſu bonoꝝ opexꝑ:ne in cõſcientijs ledatur. qꝛ ſi

miles nelletpuſre:niſi eẽt certꝰ ꝙ ñ lederer᷑enũq; pu

naret. Puſte ; cũ ãtiqͥ ſerpẽte/ qꝛ hõ ad laboꝛẽ na⸗/
lai ze Job v. Mõ penã taliũ.G.iij.xv. ¶ Gecundi
dũ in gra accepta no laboꝛãt:nec expẽdũt vt veberẽt
ea potiꝰ abutut᷑:q; vtãt.ſicut ſut qͥ intellectũ oceupãt
circa ſcias et q ſtones inutiles q oꝛdinẽ exercẽt vt tẽ⸗
poꝛalit᷑ viuãt.q pꝛunomiũ xpᷣi in carnalih et illicitis
vſibo expẽdũt.ꝛimi pꝛimonii xpᷣi et talẽtũ in ciſtis
ſuis ſicut auari a bſcõdunt. Iſii male expendũt.iſti
lucernã quidẽ habẽt.ſed ſub modio male intẽtionis
abſcondunt.et candela cuius ſpiramen exire nõ po/
teſt extinguet᷑. Yta oĩa pᷣicta ſiſub mala intentione
obturẽtur.et vt vberẽt nõ multiplicẽtur.extingue

tur in nocte moꝛtis lacerna eius.et tũc dicet. In te⸗

nebꝛis ſtraui lectulũ meũ:Job.xvij. Et tũc auferet
ab eis inna ſeu talẽtũ a pꝛimis:qꝛ abſcondeĩt illud
a ſecũdis.qꝛ ipᷣo abutebãtur quia nõ ſolũ meret᷑ pri-
uilegiuʒ amittẽ qui eo abutitur /ſicut ſecundi: q eo

non vtitur:ſicut pꝛimi. Sicut patʒ.A.vj.iiij. C¶Ceꝛ·

cij qui ſearmani vt bellum ſugiant:Sunt qui oꝛdi⸗/
nantur vt mũdi laboꝛes fugiãt.q etiã ad hoc ſtudẽt:
vt qetam vitaʒ ducant:et a lab oꝛibo eximãrur.ſciunt

Exent“.

Ex.mp.

Exemp:

xiij.

riiij.

Exemp.

A xxiiij.

ꝙ magis ſũt in honoꝛe:vocant᷑ ab oĩbus rabi et hñt
pꝛimos recubitꝰin cenis et ſalutationes:et ꝙ a mitis
eis parcit᷑ laboꝛibo: et nitunt᷑ illũ finẽ attingẽ et. tłes
armant᷑:nõ vt inſultũ dyabolo faciãt: ſed vt vel per
arma illa ab inſultibo et laboꝛibo pꝛeſeruent:et ſicpᷣt
⁊x eis diciqð dixit Scipio ſupꝛa.E. c.iij.vl vt bellu
fugiant:⁊ in hoc aſſilant᷑ cuidã militi vecordiſſimo
De quo fert᷑:ꝙ dixit magiſtro qͥ vebuit arma ſua fa-
cere:ꝙ ea faceret bona et fortia a tergo: aſſerẽs ꝙ a⸗
to intenderet fugere:et ideo voluit arma hiĩe q eu de
bello fugientẽ cuſtodirẽt a ſagittis.ita in ſãcta eccia
vel religione qͥ vxlitias et requiẽ et cameras querunt
et equos er laboꝛes hoĩm pꝛedicãtiũ fugiũt.æ quibo
Iſa.xxij.Cuncti pꝛincipes tui fugert ſił.pꝛincipes
dicunt᷑:qꝛ maioꝛes in ſtatu ſuo iſta fugiũt. quibus
Iſa. xxx. Ad equos fugiemꝰ cum Golya:otemnẽtes
Sauid peditantẽ.ve quiba Hiere.xxxix. Vini bella
toꝛes eius fugerũt. ve quibo ↄquent᷑ veꝰ in Ps.yxx.
Qui videbãt me foꝛas fugerũt:qᷣ ſciliʒ videbãt ſolo
ſcripturaꝝ diſputatione: diſputates quõ æ videat᷑
p ſpeciẽ vel eſſentiã quẽ tñ in gloꝛia nunꝙᷓ videbunt.
qꝛ foꝛas fugerũt affectu:et oꝑe:cũñ Enete⸗ Et qꝛ
ina lboꝛe hominũ nõ ſr᷑ verificabit᷑ ve ſin gułeoꝝ illõ
Job. xx. Fugiet arma ferrea.t.oꝑa ſpũaliũ armoꝝ la
boꝛioſa ⁊ podẽoſa.et irruet in arcũ ereuũ.i.in laboꝛes
monũ in moꝛte eductꝰ et egreſſus de vagina ſua.
¶ Ad quartũ ſic ꝓcedit᷑ ſicut em cognoſcit᷑ in cuius
dñio caſtrũ ſit ꝑ ſigna ⁊ arma q exteriꝰ appenſa oſtẽ
dunt᷑:ſiquideʒ caſtro capto:arma captiuantis ſuper
illud ponunt᷑: Et ſicut cognoſcunt᷑ qͥ hoſpitant᷑ fa
milia regis in tali hoſpicio ꝑ arma que in poꝛta vel
oſtio pingunt᷑:Et ſicut cognoſcũt᷑ qͥ ſut filij talis vel
talis militis ꝑ arma patris q poꝛtant:nam filij moꝛ-
tuo patre arma eius poꝛtãt Et qͥ ſũt e parentela tã

to ſimilioꝛa:quãto ſùt natura ꝓpinquioꝛes:Et ſicut

Arꝰ. v.

cognoſcit᷑ quis dñs vłrex in loco illo vñat᷑ ꝑ arma cõ
munit᷑ œpicta: nã in regno vł dñio frequent pingũt᷑
arma regis et dñi qͥ ibi dnantur:et ſpecialit᷑ ſi diligãt
Et ſicut ſignum miüiitis moꝛtui eſt qñ ſeutum ſbuer
tit᷑:ſic cognoſcit᷑ ͥs rex caſtrũ aĩe noſtre occupauit vł
ꝓ arma.i ſigna exterioꝛa:vł qͥs hoſpes ĩ hoſpicio aĩe

recipit᷑:et cuiꝰ filij ſumꝰvel viſvel dyaboli. Vtrũue

ſumꝰ moꝛtui vel viui:æ cuiꝰ etiã ſumꝰ dnio:vbi vidẽ
tur exteriꝰ arma dyaboli? ſigna eius.ra/odiũ/vin
dictaſet cetera vicia:nõ eſt dubiũ quin ibidyabolus
caſtrũ aĩe obtineat.Ey oꝑibo ergo vicioſis ſicut iura
mentis et falſitatibo et hmõi.patet:ꝙ ille mũdi pꝛin
ceps: Yo. xvj.qͥ in moꝛte xpᷣi fuit/ v multis caſtris eie
ctus.ĩã fere totũ mundũ ⁊ pꝛincipatũ cũ oĩbo caſtris
recuperauit.qꝛ pauci ſũt qͥ chꝛiſti ſigna in coꝛde/ oꝛe
7 ope oſtendũt. Sed ve illis ve quibo ſancta trinitas
dicit illud Pfſal.lxxiij. Signa nra nõ vidimꝰ.Quie
ſcenderũt in infernũ cũ armis ſuis Eʒe.xxxij.
¶ Ald quintũ ſic ꝓcedi Sicut em̃ arma coꝛꝑalia fi
unt qñ bellũ inſtat Ita mõ ſpuitualia:qꝛ dies mali
ſũt.et mendaciũ et furtũ.et homicidiũ inundauer᷑̃t.
Oſee.iiij. Qui ergo hʒ tunicã vendat eã/⁊ emat ſibi
gladiũ.t. arma ſpiritualia qꝛ tꝑalia dare vœbet ꝓ au
gmẽto ſpũaliuʒ.¶ Et ſic arma coꝛꝑalia fricant᷑ cu⸗
ſtodiunt᷑ et clara reddunt᷑ in ſacco cum furfure. Ita
arma ſpiritualia ſcʒ vᷣtutes in ſacco hũilitatis cum
furfure penitentie.Et ſicut fatuꝰ eſt qui ꝓijcit arma
dũ eſt in bello/ vel bacculũ ſuũ/ dũ canes latrant/vel
q hoſti ſuo tradit arma ſua ad ſeipſũ Erhn angum:
ſic q dimittit vᷣtutesj dũ eſt hic vel qͥ ſenius vel ceta
mbra vanis exponũt delectationib. Ideo apoſtolꝰ
RKo. vj. Amonet dicens nõ exhibeatis mẽbꝛa veſtra
arma iniquitatis peccato.

Aſcendere.
Scendentiũ.pꝛimo

ponẽda eſt diuerſitas. Seciido oſtẽdetur
qn xpᷣus aſcẽdit.Tercio:vbi fuit in medio

tpe inter reſurrectionẽ et aſcẽſionẽ. Quarto.ad qͥd

aſcendit videlicet ꝓgter nraʒ vtilitatẽ. Quinto:quõ
cũ eo aſcẽdere poſſumꝰ.Sexto quare vebemꝰ multũ
niti vt cũ eo.vel poſt eũ aſcendamꝰ. Septimo:quõ ẽ
intelligibile q xpᷣus vel alij coꝛpaliter et cito aicẽde
ruũt.Octauo:quo mali diuerſimode aſcẽdũt in h̊ oẽs
neniẽtes ꝙ finalit᷑ et cito vſſcendent. .
U2 pꝛimũ ſic ꝓcedit. Aſcendentiũ qͥdã aſcendũt
montẽ ei ꝑ viã hũilitatisſq dam montẽ dyaboli ꝑ
viã ſuꝑbie ⁊ vanitatis.¶ Pꝛumũ nullus aſcẽdet miſi

a veo vocatꝰ et fide illuminatꝰ et ſpiritualit᷑ ad hoc

diſpoſitꝰ:ſm ↄditiones poſitas in ſolutõne q ſtionis
ꝓpbete queretis.Quis aſcẽdet in montẽ vmni? Inno⸗
cens inqᷣt manibo. In qua ↄditione a ↄtrario ſenſu
excludunt᷑ acqͥrẽtes iniuſte vłulicite in manibo bona
retinentes:Et mundo coꝛde. In qua excludunt᷑ qͥ in

turpibo vel malicioſis velectant᷑ cogitationib. ui

nõ accepit in vano alam ſuaʒ. In qua excludunt illi
æ quibo ſupra.A.xxiij.xxj.neciurauit x. ¶ Gecũdũ
nullus aſcedet niſi a dya bolo excecatꝰ/ et obtenebra
tus diuerſis aĩe cecitatib. Nueri.xiiij. Contenebꝛa⸗
tiſũt/qͥ aſcenderũt in verticẽ montis.tinc eſt ꝙ ule
qui dixit Yſa xiiij. In celũ aſcendã xc. et cito pꝰ aſcẽ
dã ſuꝑ altitudinẽ nubiũ et ſilis ero altiſſimo:qͥ tñ bñ
citra iptitit:dictus eſt pꝛinceps tenebꝛaꝝ.Pꝛimi ha
bent angelos eis obuiãtes eoſq; ↄfoꝛtãts. Secũdi:
vmones. Pꝛimi aſcenſus finis eſt celũ:ſcpi:infernus
Pꝛimũ locũ elegit xpᷣs ad euq; aſcẽdit.Ad ſcom dya
bolꝰ cũ mẽbꝛis. Burge ergo et aſcende ad locũ que⸗
elegit dñs Reu xvij.
¶ Agd ſecundũ ſic ꝓcedit᷑. Credimꝰ q ſicut ypᷣus per
quadraginta ſeptimanas fuit in vtero matris.Et ꝑ
uadraginta dies ieiunauit.Et ꝑ quadraginta me-
es pᷣdicauit Et ꝑ quadraginta hoꝛas fuit moꝛtuus
Ita ꝓ quadraginta dies poſt reſurrectionẽ ſuã ap⸗
paruit eis.et wcrrinã quã ꝑ quadraginta mẽſes eis
tradidit:ꝓ qdraginta dies immoꝛtalis factꝰ: ꝑ mita
argumẽta ↄfirmauit: Poſt quos Aſcendẽs xpᷣus in
altũ:captiuã duyit captiuitatẽ: xædit wna hoĩbus:
Eph.iiij. vuxit inqͥt captiuitatẽ/ a dyabolo pꝛiꝰ ca
ptã ⁊c Eſt ergo feſtũ aſcenſionis ſolẽne:qꝛ nõ ſolum
eſt æe aſcenſione xpᷣi:ſed etiã e omnib ſãctis patriar-
chiset unerig er iuſtis q fuerũt añ xpᷣi nariuitatẽ ⸗
moꝛtẽ:clamãtes et dicẽteslillud Yoſuex. Aſcẽde ci
to et libera nos. Iſta vox obſeſſoꝛuũ in gabaon/q in⸗
errrar vallis meſticie:nõ immerito ſignificat tri-
bulatos in limbo patrũ vł in mũdo clamãtes ad deũ
et dicẽtes:inclina celos tuos et veſcende:carnẽ nr̃aʒ
aſſumendo.æct iterũ aſcẽde naturã noſtrã ad patriã
noſtrã ſc; repoꝛtando. Et ſic libera nos. Ephe.iij.
Qui veſcẽdit ipſe eſt:et qͥ aſcẽdit/ cuʒ mẽbꝛis ſuis ad
modũ ꝓbiſſimi regis/qͥ rege ſuꝑbie uicto:pᷣdam ab
eo abſtulit: idelicʒ Adã et æuã et om̃es iuſtos ab
eis ꝓpagatos/et moꝛtuos atq; purgatos.et ſic aſcẽ⸗
dit cũ ſenioꝛibo:Yoſue.viij. Eu ſenioꝛibo ⁊ ſanioꝛibo
et nõ cũ oĩbo Et quid eſt ̊ qð pdixit. Yo. xij. Ego ſi ex
altatꝰ fuero: oĩa trahã ad meipſũ. Trahit em om̃es
trahẽdos ad modũ ſolis:qͥ mari aquã dulcẽ et pu
rã ĩ altũ trahit ſalſã põderoſã atʒ kreſhe erelinq̃ns
Vuũ Augu.in qͥdã ſmone.Quoꝝ inqͥt ſepulchꝛa in
paſſione ſt patefacta:hoꝝꝑ coꝛꝑa ppo reſurgẽte ſũt xe
puluere ſuſcitata.ᷣet ſiẽ cũ dño ſurrexunt:ſic pʒ Mat.
xvij.Monumẽta apta ſt:et młta coꝛpa ſctoꝝ ſurre⸗

Ter̃t ⁊c. Ita cũ dno aſcẽdẽte etiã ipi aſcẽdiſſe credũt

et ſic ſeci duxit pᷣdã nr̃am in ſeyſiam hereditatis ſue

.ij.

Arꝰs. ij

.iij.

nmdi zil

ungmi ge un
aundi imndinttenſenin⸗
N Deinoeſtſacndio
hunhumn Logüſug

dii ucs Etiniſts⸗
crere disMiottſcrtuts Etinn
Gerlmtuniarngginduamle⸗
ritalsounlibellatiptatond. niei n

mmnpotitr ufmndonlbairnaſencet oaz

uötnrofagees⸗

jemerpotetummn nt valtoin hoſtestrla

Alinſur at xen vremiitan lun /

hean geralti,iiſ lgummn mini unl
italoctinomelori guitainer uic
Custi nueanſttepagnini gettlu m
toxchenet Aſceuttt dunnspanaut.
icr teacuerſantiü:ge worſuz ſtütts büt du
namet locum et hoſtts. Jtain ppoſito⸗
WPoſtertindaſo locorhoſtcsl audeiin cü imn
——
cncthatad indi neneminfemn amten
luaflinrinchit iiedineſctſanendi
umnn ſupofttscldoaſcitt End iii⸗ V
ſuctalleiaſufntb Ninienn id i
infutitzaſcencit Proner i de
irboſtifugarienobis terac S .
iaatinneit
ſi . eſcendittne
renmnm ſonſr at Baunpum
H W
fnemmnsinminlin tpaeeen
nialtninifrueſel nmnitlaaid
ntinitermrioclanen n
bigngnltgſmi
ſeded
Opaantanomin

ſge poſfin⸗ Könln unnah Ar.lij.

u xv,

uſtcpetdit Crrdimg,ſiantis e 5
ſeptimangs fuit in niin manden
dieg iciynantt. Etqvogrogintand⸗
Etoquoctugintabous fut nonn vj.
inta dic poſt mſumrcnone ſnin,
vamnã qu oqusgroginta mſes e;
ginta dies immortollofyc oimlte
nauit: Poſtquos Rſcenges piol
Init ceptiuitaté: wolt wna hoibus:
inqt captiuitate a dyabolopꝛc
feſtu aſcenſionis ſolene:ꝛno ſolon
ypiiſed en womniv ltis patnu⸗ /
et iuſtis q fuerüt añ ppi nariuntzte
8ct dicetes illud Yoſnep. Aſcecec
Iſta vor obſeſſorn inguboon in
ineſticemo ummerito ſionnſiuttn⸗
boarm vlinmugo dan twad i
ina cclos tvos ct ſendeame in
titeni aſcide aturi nohi etni
atando. Et ielihen , C,helii
iglecſttt aliti/ Gnch iel .
iregsner hreenc nn⸗ vij.
ael ddsct &nitoſies t toe
iha⸗ oo ath oll otdo etſicaſch
gonr fi Ainuihr anill
thudcke bani , n
. Gmcppfu. Tahitenm
unbi Nz oleectr
alss, wmoriaa dolce
ocuſolis A⸗ melili⸗
ſli ieß mieſr vnlho⸗
le Ouopintſehulchen

iqnzi Uiij.

A xxp.

ponendoet viã celi pꝛius oblitaʒ nos wcenw. Hebꝛ
x. MNũciauit nobis viã nousã.
Terciũ videlicq; vbi fuit medio tꝑel nec ſacra ſcri⸗
ptura nec eceleſial nec aliqs wctoꝝ aꝑte vterminat.
potuit em̃ eſſe in terra:etſi non videret᷑. ſicut legitur
⁊æſãcto Harthol omeo:ꝙ potuit ſe abſcõdeꝛe et face
re mmuiſibilẽ in illa ciuitate vbi qrebatur:ſi voluit.q̊
a foꝛtioꝛi coꝛpꝰxpᷣi gloꝛioſum cũ om̃ia coꝛꝑa gloꝛioſa
oñdere vel occultare ad libitum ſe poſſint ꝙᷓtum vo
ad ꝑtem væterminatã /creditur magis q; fueꝛit circa
bieruſalẽ: et illas ꝑtes:ad diſcipuloꝝ ſuoꝝ cõſolatõ
nem:cũ qᷣbus eius tũc crebꝛa fuit cõuerſatõ:ſᷣm ſan⸗
ctũ Tho.qͥbus apparuit in triplici ſpecie: agda/
lene.ĩ ſpecie hortulani:duobo diſcipulis in emausſin
pecie pegꝛini:et apoſtoli eſtima bat ſe ſpũm videre.
Illud em tempꝰlinter reſurrectioneʒ et aſcenſionem
ſignat tempꝰ gꝛe.in quo ſe habet erga incipientes:in
ſpecie hoꝛtulani.ſ.ad moð hoꝛtulani.cꝰ ẽ officiũno
cinas herbas eradicare jerga ꝓficiẽtes: ſe bʒ ad mo/
Dũ peregꝛini eos in via veducẽw et oñdenw. erga ꝑ⸗
ſectes:ad modum ſpũs eos ſuo amoꝛe inflamão:et
ſui veſideriũ inſpiraw. Poſtqᷓ ſic locutꝰ ẽ eis.aſſum
ptus ẽ in celũ:aAar.vlti.Ad magnã nr̃am vtilitatẽ.
n quo notatur quartum: videlicet ad quid aſcẽdit
cilicet pꝛopter quatuoꝛ.
Pꝛimo vt eius potẽtiã et vniuerſale wminiũ oſtẽ

cxeret. Secũdo:vt hoſpiciuʒ nobis pᷣpararet.Tercio

vt a moꝛem nrm poſt ſe attraheret Quarto vt adim
pleret oĩa. In pꝛimo oñdit ſe eſſe timendũ. In ſecun
wvamanduũ. In tercõ imitandũ. In quarto ãmiran
dũ.¶ Mꝛo pꝛimo eſt ſciendũ:ꝙ tẽrre ſe vñm oñdit in
terremotu in hoꝛa moꝛtis. BdA vo.qñ ſuꝑ aquas
ãbulauit. Inferni vo:in eiusſpoliatõne facta in ſua
reſurrectõne.Aeris vo et celoꝝ:in die aſcenſiõis. Si
cat᷑ ergo vere:dñs vmiuerſoꝝ tu es.Et in iſta aſcenſio
ne et wminij oñſione:magnã nobis attulit ſpem ſpi⸗
ritualis auxilij ↄ bella tẽptatõnũ. Qui em̃ vult ter/
ram potẽter vefendẽ:vel hoĩes:aſcendat locuʒ altio/
rem: vtpote turrim/vt de alto in hoſtes tela iaciat.
Quia ſicut dicit Vegetiꝰ c re militari.li.iij. Et ha
betur Ser.cxlviij.iiij. Pugnaturi pꝛimũ auxiliũ ca⸗
piũt ex loco.qͥ tanto melioꝛ ẽ/ quãtoaltioꝛ iudicatur.
Currei vna ẽ cauſa ex ꝑte pugnãtiũ:qꝛ tela vemiſſa
alto:vehemẽtiꝰ væſcẽdũt et dunius ꝓcuciũt.Alia
vo ẽ ex ꝑte aduerſantiũ:qꝛ veoꝛſuʒ ſtãt es hñt duplex
certamẽ:et ð locumet ð hoſtes. Ita in ꝓpoſito dum
xpᷣs ſtetit in baſſo loco:hoſtes.ſ.iudei in eũ irruerũt.
anteqꝙᷓ etiã ipᷣe crucẽ et celũ aſcẽderat:exercitus ſuus
cadebat ad limbũcarcerem inferni. et in temptatõi
bus facilius vincebãt᷑ideo in aſcenſione ad ſupꝛemã
turrim ſuꝑ omes celos aſcẽdit.Eph.iiij. Vt mẽbꝛa
ſua et eccleſia ſua foꝛtiꝰ defenderẽtur ꝑ eũ qui ciuita⸗
tem foꝛtiuʒ aſcendit. Pꝛouer.xxj. De quo nõ.C.iiij.
xxij.hoſtiba fugatis nobis iter faciat.ps.lxvij. Iteꝛ
facite ei qui aſcendit ſuꝑ occaſum dñs nomẽ illi.tur-
bhabũtur a facie eiꝰ.¶ Secũw aſcendit:vt nobis ho/
ſpiciñ pararet ipo.teſte qͥ ait. Tlado parare vobis lo
cuʒ. In quo notat᷑ magna ypᷣi hũilitas vltra omnes
oños terrenos:qͥba miniſtri pparãt locũ/hic ecõuer-
ſo nõ venit miniſtrare:ſed miniſtrari. Sed tñ ſm rei
veritatẽ vadit parare locũ eis qͥ hic parauer̃t ſeruis
ſuis.itaq; vult ꝙ ſerui ſui pꝛius recipiãtur.qð patet
eyxpᷣſſe Math.xxv. Vbi dicit his qui ſuos receperunt
opa caritatis miniſtrando: Eenite bñdicti pꝛis mei
poſſidete paratũ vobis regnũ ærgo popam iſericoꝛ
Die aſcenditur. Oer illos em ſex gradus ideſt ſex oꝑpa
caritatis nũerata. Mat.xxv.Et ꝑ ſeptimũ qð habe⸗
tur in Thobia v ſepultura moꝛtuoꝝ:aſcendet᷑ in ce
lum:qð pulcherrime figurat᷑.ij. Parał ix. vbi habet

Hꝙ rey ſalomõ fecit ſex gꝛadus.qᷣbus aſcẽdebat᷑ ad ſo/

Aſcendere

riũ:et ſcabellũ aureũ. Iſtud ſcabellũ põt ſignificare
ſepulturã moꝛtuoꝝ.q? ſicut ſcabellũ ſub pede:ita in-
fimũ locũ tenet inter oꝑa caritatis et ſic ſepteʒ gra⸗
duũ aſcẽſus ei· Eʒe.xl. Et bꝛachiola pñt dici opera
ſpũalis caritatis.e qͥb.C.j.ij.hoc non tm̃ figuraſ
oꝑe mõſtratũ ẽ in facco Helye.iiij. Re.ij.qͥ ad para⸗
diſum aſcenſurusſdimiſit palliũ ſuũ mheliſeo. Et ſic
ypᷣs aſcenſurus ꝑ crucẽ vepoſuit veſtes: Jo. xix. In ſi
gnũ ꝙ aſcenſuri in celũ vebẽt veſtes et alia dimitte⸗
re ꝑ elemoſynaꝝ largitõnẽ. Caliũ em aduocatus eſt
xpᷣs apud pꝛem. De pe.di.ij... ego ſum. et. v. ſi qs. Dʒ
nõ væfendit falſas cãs nec falſos ĩ cauſ ſuis:qui quã⸗
w infirmãt᷑ vel cõfitẽtur:ꝓmittũt ſe velles peccato
abſtinere et benefacẽ: et nõ faciũt. Illinõ aſcendẽt.
Sʒ qͥ pnia ſe mactãt:et caritatis ſacrificiũ offerunt.
Judi.riij.Cũq; aſcẽderet flama altanis ĩ cel ãgel⸗
dni parit᷑ in flama aſcẽdit. Nota.C.j.uij.¶ Cereo
aſcendit vt amoꝛẽ nĩm poſt ſe attraberet: Et ſic poſt
ipᷣm aſcendẽ toto veſiderio et niſu nos wceret.ſic ptʒ
er. xxviij. viij. Cuiꝰ rei duplex hr exemplũ.Vnũð
aquila ꝓuocãs pullos ſuos ad volandũ:et nidũ ſuũ
dumittendo. Pꝛimo vt dʒ aſcendit ſuꝑ aliquã arbo⸗/
rem añ eos:veinde ſuꝑius in aere verſus celum: et ſic
pulli eã ſequũtur. Sic xpᷣs qͥᷣ eſt q̃ſi aqla puocans ad
volandũ pullos ſuos et ſuꝑ eos volitans:Seu.xxxij.
Pꝛimo aſcendit ſuꝑ arboꝛẽ crucis.Secũ in altum
geris/vſq; ad celũ:vt iter pararet:et nos ad ſeq̃ndũ
ꝓuocaret.Aſcẽdit pandẽs iter añ eos:Mich.ij. Mõ
ergo ſimus magis vegeneres:qꝙᷓ pulli aquile. Sed ſeqᷣ
mur ꝑ arboꝛẽ prnie:et ſimus:ſocij tribulatõnis /ſi
volumꝰ ſocij ↄſolatõnis.¶¶ Exemplũ etiã ad hoc eſt
T pꝛe vel amico eunte ad terrã remotã:filij natura⸗
liter eũ coꝛde ſequũtur:frequẽter e eo cogitando et
rumoꝛes væ eo libenter audiẽdo. Sieſſent magni re⸗
ges vel papa in alijs terris:et vocarẽt ꝓauꝑes ami
cos/vt eos ꝓmouerẽt:libẽter ad eos veniret.Sed ſic
eſt ve cæo:qͥ aſcendit in celũ et vocat quẽlibet noſtrũ
dicẽsillud xo.xxiiij. Aſcende ad meĩ mõotem. Mõ.
Axxvj.xix·Aſcẽdamus ergo in montem dñi: Aſa.ij.
Quarto aſcendit vt adimpleret oĩa. et vniuerſa
pficeret. Vniuerſum em̃ ẽ q̃ſi circulꝰ:qͥ ꝓficit᷑ qñ li⸗
nea ducta ab vno puncto redit in eundẽ ſic vniuerſa
a veo ꝓdeũt/q̃ſi linea a pũcto. Ja.j. Om̃e datũ opti
mũſet om̃e wonũ ꝑfectũ dveſurſuʒ ẽ ⁊c.et ad eundẽ ter
minat᷑.qꝛ ipᷣe Alpha et o pꝛincipiũ et finis oĩim crea⸗
turaꝝ:ſic pʒ.M.iij xxij. In cuiꝰ ſignuʒ filiꝰ xei egꝛel⸗
ſus a pꝛelet vltimo creature vnitus.i.terre. YIteꝝ die
aſcẽſionis ad eũdẽ pꝛem redit.trã ſuo pᷣncipio copu⸗
lãw et vniẽdo:Et ſic ꝑ egꝛeſſuʒ eiꝰ a pꝛeet regꝛeſſum
eiꝰ ad eũdẽ:ẽ circulꝰ vniuerſi ↄpletꝰ et ꝑfectꝰ.qꝛ ſic in
circulo vna pte veſcẽdẽte:alis aſcẽdit.ſic vo vſcẽdẽ
re hõ aſcẽdit. Ephe.iiij Qui deſcẽdit.i.ſolꝰ:ipᷣeẽ qui
aſcẽdit cũ mẽbꝛis vt adimpleret oĩa.
Viſo quomodo ad quidſet quanw caput aſcen/
dit xpᷣus idendum quomow membꝛa cum eo
aſcendere poterunt /puius rei poſſibilitas ſtatim ap
paret:ſi membꝛa capiti ligata ſint caritate.quod eſt
vinculum perfectiſſimuʒ. Coł.iij. Super omnia aũt
caritatem pabẽtes:quod eſt vinculum perfectionis
Exemplũ ad hoc ẽ beati Ambꝛo.in exameron. li.
iij. Sicut em aqua ad tantã altitudinem in cõductu
aſcendita quta pꝛincipiũ trahit.Et ſi aliqð leue ſi
cut penna vel lana/vel huiuſmõi in ea ponaturuũlnd
etiam ſecum aſcendere faut: Itaſnatura diuina ſœ
qͥ &c xxiiij.ſicut aqductꝰ exiui a paiſo:ad eũdẽ lo
cũ redit poꝛtãsſecũ leues põderoſitate pctinõ gra/
uatos. Aldẽbꝛa em dñt capiti ↄfoꝛmani.Et ſicmẽbꝛa
ↄiũcta capitiſeq̃nt ꝑ eãdẽ viã. Sicnos ſi mẽbꝛa fue⸗
rimꝰxpᷣi:ipᷣm ſeqmur⁊ ñ alit.qꝛ nẽo alcẽdit ĩ celũ:ni⸗
ſi q veſcẽdit: Yo.iij.ſcilicet cum mẽbꝛis que ipſuʒz ſe⸗

viij.

Exemp.

ix.

Arꝰ. v.

llin o⸗
Nnol and
in ontbe n n 90
Aſcendere. A xxv. egiiinui lic 4
Der Pi itenti irati⸗ . ñůñůß ſe aile chndfet init:
quentur per viam penitentieet aſperitatis: per viaʒ ſcala Yacob in terra fixa:et ſolariũ celi attingẽs:hʒ iiiuſ un dl nilin
mundlicie et punitatis:p viã patientie et humilita- duas arboꝛes laterales/ſcʒ dilectionẽ vi et pꝛoruni inanilnc̃ gdietos ctoſton ti
tis:ꝑ viã milerie et paupꝑtatis. Et ſic ve alijs vtutilᷣ Gradus eiꝰ ſit opa charitatis et vtutum. JIn hui. lic igs il imnnehi incinnn fe⸗
Juta illud.j. Re.xuij. Aſcendit Jonathas reptãs aſcẽſu nõ ẽ laboꝛ timẽdꝰ:qꝛ væꝰ innitit ſcale et angeli n el ili nbiten nte⸗ coidcſtane
ma nibus et pedibus: et armiger eius poſt eũ. aſcendũt et æſcẽdũt:aſcẽdẽtes iuuãtes et recipiẽtes ſntlen an dcn gmn iin mngy ⸗
Ar. vj. ¶ Viſo ꝙ aſcendere poſſumꝰ ſi volumus: Peſtat Angelos inqͥt aſcẽdentes et eſcẽdẽtes.Geñ xxviij. gine nilie li⸗ jeut iagno labo
xj. oñdere quare vebemꝰ multũ niti vt cũ capite noſtro Iſta ſcala dicit᷑ fuiſſe fira in terralet nõ in vẽto.i.nõ ltii t i tin i ni cci nr ein i⸗
aſcendamꝰ. Hoc nos wcet miſeria terrein qua hĩta in fine vite qn tota vita ↄſiſtit in quodã flaru venti: cnelibt noct⸗ nd un zuntin.
mus. hec em eſt terra tenebꝛoſa et vmbꝛoſa moꝛtis ca qꝛ tũc eſt tarda hoꝛa ſacerdotẽ q̃rerejet ſcalã penitẽ nutenn e g ſin ot clin ani
ligine. terra miſerie et tenebꝛaꝝ: in qua hõ bꝛeui vi- tie et charitatis pꝛimo erigere. ſed erigi dʒ ſupꝑ terraʒ guatsboa izlee aetneh t
eſe de eplaurmulris unſefije: in wlotnaſerun: finmns vintorti virars run onmaur acr mn celi: in qua um All ne mn h i netts liclunl d
in laboꝛe viuit. in timoꝛe moꝛit᷑. bñ ergo ter replicat᷑ videbimꝰ et gaudebimꝰ gaudiñ noſtri nemo llamer h inn Honort n diaceg⸗
Ve / ve/ ve habitantibo in tra Apoc. viij. Vel iõ tibi anobis. Aſcẽdamꝰ ergo et poſſideamꝰ terrã qm̃ po mn haſhii cmitall Etſialigin
ve: ꝓpter picula carnisſmundiiet vemonis:que licet terimꝰ obtinere eã. NMi eri riij. Mõ. C. . ij. 7. P. vij. 1 ſiiaſtnuu cickealis⸗ noͤaheti
ad tem pus placeãt: in fine miſeros ve eterne moꝛtis xxxj. et. T. j.j. ¶ Ded iſtũ aſce ſũ duo multos impe⸗ v. ſennj colci oc ropenitentis. i;
E⸗ . 5 I.et. T. j. aſcenſũ due os imp i M1 zofeceit Ne ientesenn⸗
exponunt. Qõ oñditur tali exemplo qð habetmõe dqiut: timoꝛ/et amoꝛ. Werbi gra/ volẽtes aſcẽdereper untutleſe alten. Sle i gci
Exemp. vj.j. Excogitato et imagiato:vquodã cogitãte quõ gradꝰ elemoſynaꝑ/et charitatis:ĩpedit amoꝛ pechie ncugeini bio du mohl e ang
Pe iquẽ ſtatũ inuenire vbi poſſet plenũ gaudiũ et timoꝛ penurie. Illud impedit etiã reſtitutoʒ vſu⸗ i omncrlpiinch⸗ ſi ich i Au rue
ꝛe ſine wloꝛe. et c wãbulãs æ hoc meditaret᷑: ob⸗ rari et ſymoniap et ſimiliũ ꝑ opa pñieſamoꝛ inoꝛdi⸗ numnütmnheſeſini an asingeing nn
uiauit cuidã qui qſinit quid cogitaret: et cum ei coꝛ nat? carini et rinoꝛ auſtenitatis.et ſic de alijs. Figu nlgi neltodieisdi diludni na 4
apiet: ait/ ven poſt meet ondaʒ tibi gaudiũ magnũ. ra ad h.ij. Paral.ix. vbi in quolibʒ gradu aſceẽſꝰ Ba⸗ icjͦneegchincbr⸗ etſtatinllu
et duyit eũ ad vnã wmũ plenũ theſauri auni et arge⸗ lomonis erãt duo leones hinc et inde Sed iſti leões gion ſeſtmmanelin e ba Vude
ti: et ait: hec tibi w et cũ iſtis potes gaudere. qᷣ dili⸗ qꝛ picti erãt vel foꝛmati ſine vita:ſignificãt/ q ſoluʒ Cmnn otuss diſtantie 4 iobinferno:
gent et ſapient wmũ aſiderãs: vidit ex vna ꝑte the⸗ timidos et vecoꝛdes impediũt:et illos væ qo habet᷑. tfet hioi iutiͤt len limnmort c
ſaun latrones er homicidas in quodã angulo abicõ P. vij.ar riij. Audaces vo foꝛtit᷑ aſcẽat᷑ Exẽplo Oð le er net i ania uimna gn
ditos:eiuſq; ſpoliationi inſidiãtes: et tremẽs qᷓſiuit quo.j.Re.yxxiuij.Aſcẽdit Rauid indeſet pabita- aurnletere ontiin lAin gclli t
a vuctoꝛe ſuo/quid ſibi vellẽt iſti: cui ductoꝛ: ad tvůs uitin locis tutiſſimis. Sʒ fruſtra niteremur niſi aſcẽ numnumn rami faiu ner
eiſtis gaudere potes:ſed in fineñ poſſũ te cuſtodire ſus eſſet poſſibilis. nunllan miinatotr bfi, lomi⸗
quin ab iſtis ſpolieris. Cuiille ve mihi qꝛ vcepiſti Jõ nuc Geptimo reſtat oñdere duo,. Pꝛimo quõ AVrꝰ.vij. oinmoteſtnimn ccl⸗ tono: Itn nalus
8 . . ic B onere du moꝗᷣ Gautünpeolükin purston a/
me. qꝛ hocnõ eſt gaudiũ ſed timoꝛ. et fugies occurnit ſit intelligibile coꝛpa aſcẽdẽ poſſint. Scvo ꝙ, velo. rlleu cne ſgiſfniͦſtanmnein u
alteri:a quo totũ ꝓmittit᷑ ſiẽ a pꝛioꝛi. Iſte ergo duxit ci᷑ aſcẽdunt.e Cã cœclarationis pmieſt difficultas Evj itenliteſuuh car düslienn nupuit multi
eũ ad vnã camerã pulcherrim:in qua ex vna pte vr q videt᷑ circa aſcẽſionẽ coꝛpoꝛũ ſpecialr. Cũ em pla⸗ ngzgiie uſen un Alis In guolidet en talr
dit menſã poſitã:cũ omnibo velitijs in alia lectu veli na ſint coꝛpa celeſtia et ſolida: miru videt᷑ et difficile ſenaltetſicxlupungete ſiſo deſcenin. Siantig
cate paratũ er ait: comede:et bibe/ et wꝛmi/et quere quõ coꝛpꝰ ſcʒ xpᷣi et q̃ cũ eo aſcẽderũt et coꝛpa bonoꝝ atonugin uac le aſemdütg gesdns
in omnibo carnis velitias.ſed diligent circũſpiciens: in reſurrectione ꝑ illa trãſ ire poterũt: ſine illoꝝ fra⸗ minfu uge iſnni uans gectatt.
xij. vidit v pariete ex vna pte ſerpentẽ maximũ occulte ctione ſeun diuiſione Ged ad h̊ ſciendu optet intel⸗ vni nolimaliapte dſcelüto rrdinite
egredientẽ et toꝛtuoſe incedentẽ:nũc habentẽ caput ligere / ꝙ ſieut exiuit ſepulchꝛũ clauſũ /et intrauit ia⸗ utlipuset tniotvinſinla Erempin
vꝓᷣ̈ſus menſã:nunc verſus lectũ quaſi incertꝰ cui væcli nuis clauſis: ſic ipſe cũ alijs aſcẽdit celũ. nec dʒ h eſſe lauoun de miigflin s a, ſndun
naret. vidit exr alia ꝑte leonẽ 6 e0 /,bran os aptũ: mirabile:ſi oſiderent opa naturenulli dubiũ eſſe/ dʒ ſcuhcllo⸗gtnn adhonog. dalendunt ihad
ad eũ vænoꝛandũ.et ait ductoꝛi ſuo:quid ſibi volunt quin veꝰ in opibo ſuis ſit potẽtioꝛ et ſbtilioꝛ: qᷓ qcũq; ſſutiwmac nolos. (Or ei na ermom
iſta aĩalia: q ait hic potes comedereſet biberejet gau opatio naturalis. Sed in opibo nature videmꝰ ꝙ ra ctſͤbiltareaſcenici g niod tönan Yol⸗
deread tpus: ſed in finen poſſũ te cuſtodire: quin iſte dre ſol penetrat vitmũ ſine ſul diuiſione:et caloꝛ ignis erngo ii. Ke i dicntstr qitnog qui ſiam
ſerpens occidat / vel in menſal vel in lecto/ vel neſcio ĩ ferru. et caloꝛ ſolis ſaxa duriſfſima/et vtus ſolis pfũ⸗ l
quo loco. quo facto:leo te deuoꝛabit:cuiille:ve ergo diſſima loca terre:vtute cuiꝰ aurũ et alia metalia ibi Gilin omuinnndeaſcücita, o:q ps
mihiꝛge rabime g hioſederevel gelcere velaſi⸗ generant᷑ Mo eſtigit mrabile ſi vrr er alij virture nn nacrthüitmi inallud dö gni Jnan
dere nõ poſſu. Et triſtis obuiauit tercio.qͥ duxit euz potẽtia vei celos penetrẽt.qꝛ ſicut cogitatõʒ noſtrã ſtdos naur 6 Pun t⸗ Ri 4
ad wmũ pauperuʒ: vbi nec erant diuitie nec velitie. nullũ obſtaculũ vel ſpaciũ impedire pt ita gloꝛifica is 4 tetahoten lega
Et oſtẽdit illi ſcalã: cuiꝰ ſũmitas tangebat ſolariũ: tos quin libere poſſint eſſe vbicũq; voluerint ſine im . araattſuhmdelaun an dan.
in quo ert ineſtimabiles diuitie et gloꝛie: dicẽs: vi- pecdumẽero ſtent pʒ Ger. xxiiij.viij. Et cognoſcẽ/ ſciẽ ue ueindlann Jaii Rend ciatn
des hãc vmũ:video inqt. hicinqt neceſt ſerpẽs: nec ⁊ vldere gcũq; volũt/et qcũq; circa nos agunt᷑ q̃ntũ xvij. ſllinſttcdh el glihorius cigit
leo/nec latro:ſeo gaudiu plenũ. Aſcende ergo ad w⸗ uq; ſim in obſemte et occultis locis: ſine abſcoſiõe 4 gepſutbüͤci aikfitindwumm dadel Bai
muũ ullã: et ibi innenies quicqͥq veſideꝛas:vt gaudiuʒ clare et aꝑte.qꝛ vidẽt ſpeculũ i.xũ: in quo relucent Etaülnane ncci zanded gaofehrlehit
tuũ ſit plenũ: et gaudiũ tuũ nemo tollat a te. et enris oĩa Tin bius Bꝛegꝰ. iiij. dyał.c.xxxiiij. Et. ij. dyal c. Kele enalellnunartaüfſiſio cnond
ſinetimoꝛe.¶ Spiritualy aĩa rõnalis ad vlitias et xxxv.q videt vidẽtẽ oĩa:in ipᷣo videt oĩa.qꝛ in ipᷣo oĩa felerintozmanuit fliüg no eſcilat D
gauclia creata: illa querit diuerſimode et in diuerſ. ptinent᷑. Sicut vidẽs ſpeculũ: videt oĩa qrelucent in niluelepeme b tbngiünie
Fij. cuioceurit mudus: offerẽs multas diuitias: terras ſpeculo. Ydẽ zego. ix. moꝛalꝗ iugit᷑ circa vramo⸗ uginlebaſenneg tunto rel ihmiulenis
er aialia aun er argentü. ſed ſidiligent aſiderẽt: v ⸗ re vſani: nullo m⸗ qedendũ eſt ꝙ aliq foꝛis ſit/ qp mnmunmanmbbimſeirerurg ur s
dere poſſẽt quõ latrones peſſimi eis inſidiant᷑ vt eos ignoꝛent. Multũ eberemꝰ ab hoꝛreꝛe pctm/ 1 opa nugſußſunptönemi enlnaln
ſpolient: ſcʒ executoꝛes et amici carnales. ſic patebit turpia:q̃ qntũcunq; ĩ occulto agamꝰ:videmur a o ililen ennlsc ſtinbd ſe Au:
infra. ca. x executoꝛibo. ſicut pʒ:A. xxj.ix¶ Alij q⸗ et ab angelmmerab oĩb amicis nr̃is:et a mitis æmo Uhltendſoenifer git Uſtisin man ctadit g
runt gaudiũ in vlitijs.et iſtis occurrit caro:⁊ offert nilo:q uitunt᷑ nos ĩ illo ſtatu ſtrãgulare/ ⁊ ſecũ ad e⸗ eſeſeini en anrnardihelmnieh
multa delectabilia ſed ſi dili ent᷑ circũſpicerẽt:vide⸗ ditõnẽ ducere/ paua ſũt qꝗᷣ nõ dimitterẽt turpe pctm h ſt gtem W mmecko duniſing⸗
rent ſerpentẽ.i.moꝛtẽ eis inſidiantẽ in mẽſa: qꝛ mul ↄmittere: ſi vierent᷑:a pꝛe/vel matre/ vel vxoꝛ ſi vide Gftnnneſcnen mtcii⸗ gehent Re⸗
tos occidit crapulaſ/et coꝛpalit᷑ et ſpirituałr. pꝛopter ret a marito.Et a mlto foꝛtioꝛi ſi tota villa h̊ vidẽt ſoltzſiene, teparat Dicut iſte Jan
capul mlũtipenierũr. Inſidiat ettã in lecto:qꝛ inti in foꝛo. Sʒ miri nrm pñt patreset matres/ et maritt Mcenee nletomin ſnctenfigeelgienie
etiã ibi ſpito moꝛiunt Et leo circuit querẽs tles ad hñt vxoꝛes et ecõuerſo / in celoꝛet mltos amicos:qͥ vi⸗ ltent. . teneät Ppter ial clcſeflig.
riiij uoꝛandũ:ſcʒ dyabolꝰ.j. Pe. v. ¶ Alij querũt iſtud dẽt qᷣcqͥd facimꝰ ĩ camera cũ tota curia celeſti. Mañ̃ ſenſtne tacaſumhütſint Auanend
j⸗ gaudiũ in vᷣtutibo.⁊ iſtis occurrit xpᷣus ⁊ eiꝰ miniſtri ergo ꝓbitas bñ agendi nob indicta. cum cuncta aga lgalamlat znclic Nangenln
et offert eis ſcalã penitẽtie/ſſq; trin graduũ:cCõtritõ mus ante oculos cuncta cernentis. Hoetius v. e cõ ſenczfn ſliüinei⸗ ſedebon tnſnaſn
nis ſofeſſionis/ et ſatiſfactionis / vel calã charitatis 7 ſolaroein fine HMota. C. iij j. Et. Gl. i j.vel vj vj. . nifn n innbid nin dlonis
aliaꝝ vytutũ:ſcʒ huũilitatis/pauꝑtat/ puritatis. Iſta Brum ad ſecundum væ velocitate aſcendentium xviñ. uli mäedenai ge Aüine
0 fnoſmnkſin
e

cdenaeri cli ecnyſe
topa nature nullidubiijeſſe
lhy iubſlporinorer hnlor eig
ls Gein ogl rune viden r
tyim ſineſui diuiſioneretcalor ignis
blisſarg dunſſing et dins ſoli gfüͤ/
re: vtute m aum etalla metallaibi
ſtigt mimabile ſi d erali virtuteer
s penetret. qeſicut cogitato; noſtri
vel ſpaclu impedirepklita glonſfia
poſſtint eſſe vbicũ volueninr ſinein
t Ger. pniij viij. Etcognole/a
polüt et ciqh arca nosaguni ni in
ſcuns et occultislodis: ſineabſeoſo
videt ſpeculi i wũ in o lncent
Sreg i dſale mi Eriſ ile
gete ointinli0 notr in in ho bi⸗
vicis hemli nittu /eluentin
5 ulrnaul̃li a innn
* qs
mtenci , li ſonaſi
ti? æberaneb hannepehn 1
mngiamnin gmn lenn n
thaihemienier necj d ,
Giiloſtun ſrugllane ,ſecal
Naſiti initren

x.

Fabula.

Aſcendere

non eſt mirandũ/quia in moꝛte bonoxꝝ vel in iudicõ
gen erali/ vel in liberatõne iuſtoꝝ de purgatoꝛio po⸗/
tius eſt terminus motus qꝙᷓ motus /qꝛ ſicut citatꝰ ad
veniendũ ad certũ locũ/certo die qui foꝛte locꝰ ad cẽ
tum di ſtat dieras:ſi om̃es dietas faciat ante illũ diẽ:
illo die locnʒ illũ ſubito intrare poteſt:oſtioa perto.
Dicquos æus citat dicensſaſcende ad me in montẽ
Exo.xxiiij. Quinũc vnũ pedem hũñt in celo ideſt affe⸗
ctionẽ:qui ꝑ rotã vitam ſuã vadũt p artam viã mũ⸗
ditie et pemtentie/q ducit ad vitã:et cũ magno labo
reꝑ gꝛadus bonoꝝ open aſcendunt ⁊æ virtute in vir⸗
tutem:MQui aſcenſiones in coꝛde ſuo diſpoſueꝛunt in
valle lacrimaꝑ.s.lxxxiij. Der phas et nephas.qui
tot gꝛadib aſcendũt quot bona viuẽtes geſſerunt.qͥ
per gradũ caſtitatis aſcendũt ad locũ mũoice:ꝑ gꝛa
dũ pacis/ad locũ pacis/et ſic dłe alijs. Et ſi aliqñ ce⸗
uient ꝑ peccatũ:cito redeũt ꝑ pemitentis.nõ erpectã
w quadꝛageſim vel ſenectutem. Scientes quoniaʒ
paruus erroꝛin pꝛincipio viaꝑ/ magnꝰ ẽ in ꝓgreſſu:
et quoniã tempus peſſimũ ẽ.Mich.ij. Quatucunq;
ergo celũ multis dietis diſtet ab eis in pꝛincipio vite
ni om̃i die appꝛopinquãt ad illud ꝓ vnã vietã:non
eſt mirabile ſi in moꝛte ſint ꝓpe celuʒ et ſtatim illud
intrẽt ſe potius ẽ diſtantia meritoꝝ qꝙ; locoꝝ. Ende
quidã ſapiẽs rqͥ ſiuit quãtũ diſtaret celũ ab inferno:
cõueniẽter rñdit/quãtũ aĩa boni et mali in moꝛte:qꝛ
vna ſtatim in moꝛteẽ in celo.alia in inferno.qꝛ ſicut
bonus multas dietas vt dictũ ẽ facit verſus celũ:et
ideo in moꝛte ſtatim ẽ in celo:v ꝑfectis loquoꝛ:non
illis qui impediũt᷑ in purgatoꝛio: Ita malus qui
dietas multas facit verſus infernũ:ſtatim ẽ in infer⸗
no:qꝛ pꝛius veſcendebat:dũ aliena rapuit multũ de
ſcendit/et ſic luxuria et alijs. In quolibet em tali
Peces magnũ gradũ facit ĩ iſtõ veſcenſu. Sicut igr
om in vna pte ſtatere vel ſitule aſcendũt ꝑ gꝛadus
vtutũ:mali in alia ꝑte vſcẽdũt ꝑ gꝛadus peccatoꝝ.
ſicut lupuset vulpes in ſitula.Exempluʒ ĩæ dinite
Laʒaro.Mu.xvj.e vtriſq; ſiłin 1 cvi. Aſcendunt
vſq; ad celos: qᷓtum ad bonos. Seſcendunt vſq; ad
abyfſos:qtum ad malos.¶ Sic gᷓ oñſa via/ et mow
et poſſibilitate aſcendẽdi.pʒ rnſio ad q̃ſtõnem Yoſa
phat regis.iiij. Re.iij.dicentiset q̃rẽtisꝑ quã viam
aſcendemus. Mo. M.j.x.
Aaloꝝ vo multitum nõ ſic aſcẽdit cuʒ xpᷣo:qͥ pus
cſcendit ꝑ hũilitatẽ.inxta illud Ps.xxvij. Inclina
uit celos et vſcẽdit.ideo poſt aſcendit ad celos.vſa.
xix Ecce dñs aſcendit ſuꝑ nubẽ leuem. et in Psõ.xlvj.
Aſcẽdit vus ĩ iubilatõne.YJo.iij. Memo aſcẽdit in

celũ niſi qͥ œſcẽdit celo.¶ Sed aliq potius eligũt

aſcẽdere ꝑ ſuꝑbiã cũ edificãtibi turrim babel. Geñ.
ix. Et cñ lucifero vel cũ Jcaro: 9 fabule hñt:
cũ pꝛ eius DLedalus vltra mare cũ filio ſuo Icaro vo
lare vellet:infoꝛmauit filiũ ; nõ aſcẽderet nimisal
te:ne ſolis caloꝛe penne eiꝰ coburerẽt :et ſic caderet.
nec nimis baſſe:nead turres vel cãpanilia lederet᷑ Nᷣ
tm̃ medium tenen/pĩem ſeq̃retur qͥ de volatu gloꝛi
atus:ex ſua pᷣſumptõne vedignans pris ſeqͥ veſtigia:
altius aſcẽdit:⁊ pennis cõbuſtis/in mari cecidit.qð
cũ pr retroſpexiñnet.ait. Icare nate bibis:iam nũc ſi⸗

ne pꝛe peribis. Jam tibi diyi bis:medio tutiſſimus

ibis. Juſſa paterna pati:mediũ tenere beati. Iari

ci fatumemoꝛes eſtote parati. Sicut iſte pᷣdicãuit fi

lio:ita pᷣdicandũ eſt omibo ſancte mr̃is eccleſie filijs:
Dicendo ꝙ mediuʒ teneãt:ppter ꝑicula q in extremis
latent. MNã ſupbioccaſum hñnt:ſicut patʒ exemplo lu
ciferi.vſa.xiiij.qui ait. In celũ cõſcensam ſup aſtra
celi:exaltabo ſoliũ meũ: ſedebo in lateribo aqlonis:

aſcendã ſuꝑ altitudinẽ nubiũ: ſimilie ero altimimo/
verũtñ ad infernũ vtraheris in ꝓfunduʒ laci.¶Æρ5
heu aliqͥ IJcaro et Luciferoſunt ſimiles:qui necpꝛe

Axxpv.

dicte wetrine credũt nec exemplis pᷣCdictis infoꝛmã⸗
tur vel terrentur. qbus no ſufficit mrimoniũ vel he⸗
reditas/ſeu dignitas paternal vel paternꝰ honoꝛ:ſed
in ſuꝑbiaʒ erecti:volut om̃es ꝓgenitoꝛes et ſingulos
vicinos trãſcendẽ: vel ꝓꝑ nouitatũ inuetõnes in oꝛna
tu/et barbis et hmõi:p dnium vlłꝑ balliuiã. in q pe⸗
ius aſcendũt:ꝙᷓ mala herba ſuꝑ blada.qꝛ ille volunt
blada væſtruere:vład ſetrahẽ. Iſti vo terras maio⸗
res et aĩlalia ⁊c.ꝓ phaset nepha sad ſetrahẽ⸗ Pqui⸗

rere:vt ſupᷣ ð aduocatis.A.xiiij.dificia altioꝛa ele

uare:ſicut patʒ ꝑ edificantes turrim babeil:Geñ. xj.
Alis vo nõ fufficit ſeqͥ pꝛes ſuos/ ãtiquos et ſan⸗
ctos et ſolidos ecclie wctoꝛes.ſ̊ volunt ſingulariter
videril altius volare:nouitatũ eẽ inuẽtoꝛes.æ qͥbj
oĩt ſimł Sen.j. Tumẽtes ſuꝑbia aſcẽdiſtis in mõtẽ.
Et in p̃s.lxxiij.ſupbia eoꝝ qͥ teoderũt aſcendit. Et
iteꝝ. Viqdi impiũ ſupexaltatũ eleuatũ/ſicut cedꝛos
libani. Sed qͥs ẽ finis huiꝰ exaltatõis /ptʒ cũ ſeqtur.
Trãſiui et ecce nõ erat.qſiui et nõ ẽ inuẽtus locꝰ eiꝰ:
ſqʒ; nec cũ illis in celo:nec cuʒ illis in terra iſta:ſ cum
his qͥ interfcti ſunt gladio.et vſcenderũt ad funda⸗
mẽta lac:vſa.xiiij.¶ Alij vo nitũtur aſcendereira
inflamati/ vtſe ve inimicis vindicẽt: ꝓpter hocem de
ſiderãt eẽ potentes.et ꝓpter hoc aſcendũt in iſrabel.
in pᷣs.lyxvij. Et iſtoꝝ altitudo ſeu aſcẽſus ẽ ſicut al⸗
titudo mõtis ethne.·q in ſeipo cõbunit:et valles a cõ
buſtõne minus ledit. Iſtũ montẽ inflamãt:qͥ eũ ad
vindictã acuũt/dicẽtes:magnꝰ es ⁊c.ſi eſſeʒ ſicut tu:
ita vindicarẽ me: oẽs loqrent᷑ e me. Iſti diu aſcẽ⸗
xærenõ pnt.qꝛ ſicut auisqᷓ nitit᷑ cũ vna ala aſcẽdere:
retro cadit: Ita illeqͥ aſcẽdere nitit/ſineala dilectõ
nis dei et ꝓximi vel ſine ala bone volũtatis ſeu oꝑati
onis vbipoſſibilitas adeſt vtrũq; hñdi:cadet. Geñ.
rlix. Cadat aicenſoꝛ eius retrolet ira vi aſcen t ſuꝑ
eos.in pᷣs.lxxvij.¶ ¶ Alij vꝓo aſcendũt cum inuidia.et
iſtoꝑ aſcenſus et altitudo aſfſimilat᷑ altitudini fagi:
cuiꝰ vmbꝛa herhas ſub ſe creſcẽ impedit.et q̃nto alti
tius aſcẽdit tãto latiꝰ vmbꝛã venenoſaʒ expadit. Sʒ
in fine ꝓcella vẽti ꝓſtemit. Ita iſtiĩ arte et ſtatu ſuo
nitũtur ĩ altũ aſcẽdẽ alijs aſcẽdẽ volẽtibo:inuidẽt.2
vmbꝛa venenoſe vetractõis accuſatõis/et vitupatõ⸗
nis impediũt.ps.xvij.Aſcẽdit fumꝰin ira eiꝰ. Sed in
moꝛte eũ ꝑuo flatu/væ oꝛe emiſſo:aĩa fagi in infernuʒ
cadet/et herbe pᷣus im peſite incipiẽt creſcẽ/ dicẽtes
illud yſa.xuij Coꝛruiſtiĩ terrã:qqͥ vulnera bas gẽtes.
Alij vo aſcẽd nnũt᷑ ꝑ cupiditatẽ cũ gigãtib.De
qw fabuloſe fert cumulauerut mõtes ſuꝑ mõres
vt qndã vũ ſaracenoꝝ/videlʒ iouẽ expugnarent:ſuꝑ
q̃s ĩ altũ aſcẽſos fulmẽ emiſit:⁊ ſub mõtibo qͥs cumu
lauert vpᷣſſo soccidit. SGic auari cumulãt trã ſuper
trã:pᷣbẽdã ſuꝑ pᷣbẽdã.væ qᷣv.xxvij.v.et mõtes ſuꝑ
mõtes/et poſſeſſiões ſuꝑ poſſeſſiões dũ tras ⁊ nemo⸗
ra et mõtes acqᷣrẽ nõ ceſſat:dñiũ ſuꝑ dmũ/balliuiaʒ
ſuꝑ balliuiã cumulãtes. Oʒ ĩ iſta cumulatõe aliqui
Teum celi in ſe expugnant:ſicut illi qͥ hmõi peniurijs
acquirunt ſicut aliquimercatoꝛeslet falſi cõpurga⸗
toꝛes/et duodenarij.Aliqui in membꝛis ſuis. Sicut
fures/raptoꝛes/vſurarij.æ quoꝛum quoliber conq̃ri
tur/dicens. Aſcendit malicia eius coꝛaʒ me:Yone,j.
et hmõi. Sed veus ſuper eos fulmen terribile emit⸗
tet:quando dicet illud Mat.xxv. Ite maled cti zc.
Et vt ſint hoc certi. audiant qᷓcertitudinalit᷑ eis
pꝛomittit ſic. Auaritia enim in capite ommũ/cœin/
pꝛomittit/dicens:nouiſſimum eoꝛum gladio in/
terficiaʒ ꝓmiſſiõis vo ineuitabilitas/ptzʒ p h̊ qð ſeqͥt
Hõ erit eis fuga.Et cito poſt:ſi aſcẽderit vſq; ad ce
lü/inde verhã eos. Et ſi abſcõditi fuenti vᷣticẽ car⸗
meli:inð ſcrutãs auferã eos.Et ſi celaucrit ſe ab ocu
lis meis ĩ füdo maris ibi mãdabo ſerpẽti ⁊ moꝛcœbit
eos. Quia qͥ ibo a ſpiritu tuo et qͥ a facie tua fugiaʒ

xij.

Fabnla.

Axv

.xxvj.
Exem.

Fxviij.

xxix.

Fabula.

Aſcendere.

ait Pfſal.cxlix.¶ Alij aſcendũt ꝑ hypocriſim ⁊ incõ
ſtantiã ad modũ milui: qui aſcedendo clamat voce
gracili/et ſoirituali valde: dicendo:fijfi fi ac ſi nihil
curaret v toto mũdo. Ac ſi eſſet ita ſpiritualis ⁊ eiꝰ
que vi ſũt intẽtus ꝙ de tpalibo nõ curaret: nec cogi
taret et ea que ſua ſut omino nõ quereret. Sed viſo
cadau ere:cito ſuꝑ illð vſcẽdit: et adhuc in altũ aſcẽ
dũt famelici:vt ad diſtãtiꝰ faciliꝰ pꝛedꝗ videãt.⁊ ci/
tius caplãt. In pꝛima cõditione eis aſſilant᷑ illi qͥ in
q̃drageſima. et in in firmitatibo ſuis et neceſſitatibꝰ
et ↄfeſſionibo ita ſpiritualr loquunt᷑ peccatũ veteſtã
vv dicentes:fiſfi/fiſſuꝑ gula et luxnria et hmõi: p ceſ/
ſa nte impedimẽto.viſa optunitate/cito ad cadauẽa
gule/ et luxurie redeũt.Et in hͥ aſſilant᷑ cuidã mõſtro
qð vocat᷑ lulligo.æ quo dicet᷑ infra. K.ij.v. In Se⸗

cunda ↄditione videlicet ꝙ; ideo in altũ aſcendũt:vt

pꝛedã capiãt.Aſſilãt᷑ eis hypocꝛite:qui ideo oꝛeoĩa
carnalia ↄtemnũt ideſt fingũt ſe in altũ ſanctitatis
volare:vt bnficia eccleſiaſtica/pmotiones munera/a
gratias/ et laudes hominũ adipucant᷑ Ad pᷣdã aſcẽ⸗
diſti. Geñ xlix. ¶ Alij aſcendũt ꝑ ſcalã accidie cum
teſtudine ⁊æ q fert ꝙ in d imidio anno arboꝛequãdã
aſcenderit:et in fine ad flatũ paruũ venti frigidi ceci
dit. Ita multi pa ſſu teſtudinis aſcẽdũt arboꝛẽ peni
tentie.ita tarde et tepide in finequadrageſime: et in
fine vite.et tarde ad eccleſiã et ad bona oꝑa cũ mur⸗
mure:et cito ad modicũ ventũ tentationis vel tedij
cadũt intãtũ:ꝙ inter paſca ⁊ aſcenſionẽ foꝛte maioꝛ
ꝓs illoꝝ qui in quadrageſima inceperũt aſcẽdere ſſᷣ
peccato iterũ ceciderũt.Aiĩalia ibãat/et reuertebant᷑
Eʒe.j.¶ Alij aſcendũt ad locũ cupiditatis vel vani
tatis ad modũ edere vel vepꝛiũ ꝑ maceriã inoꝛdina
ti fauoꝛis.Edera em̃ in aſcẽſu ſuo nõ innitit᷑ vᷣtuti vł
foꝛtitudini ꝓpꝛie:ſed parietis. Ita volẽtes aſcẽdere
locũ cupiditatis in ſtatu eccleſiaſtico:cũ de vᷣtute et
foꝛtitudine ſpirituali ſeu eccleſiaſtica et litteratura
et moꝛib nihil aut parũ habeãt.innitunt᷑ parieti.i.
alicui pꝛelato vł patrono/ſeu potenti:eiq; munerib
et pꝛecibo vel ſanguine vel ſeruitio ligant.Et ſic vtu
te nõ ꝓpꝛia quia potius potẽtia eiꝰ aſcẽdunt eccleſie
tectũ: cui plus nocet:cementũ.i.tꝑalia ſubſidia eiꝰ
extrah endo:qᷓ ꝓſit ſditos infoꝛmando. Aſcẽdunt
ſuꝑ eã vepꝛes et ſpine ꝓſa.v.et tribuli.Aſcẽdet ſuꝑ
aras. Oſee.x. MNota.h.vj.lxx.¶ Alij vVo volẽtes aſcẽ
dere ad locũ capiditatis ĩ ſtatu ſeculari/ ſicut herba
mala ſuꝑ blada:et ad modũ edere:loquunt᷑ cũ aliqͥ
magno/⁊ dant ei mun era vel ei ſeruiũt in pꝛeda capi
enda/et ponit eos in aliquo officio:⁊ eos aduocat in
malis ſuis.ſed in fine nõ potẽat eos aduocare quin
cadant cum incircũciſisſ ad terrã vltimã. Eʒe.xxxij
Et tales ſũt pacient tollerãdi/ qꝛ ſi ſpiritus poteſta⸗
tẽ hñtis aſcenderʒ ſuꝑ te:locũ tuũ ne dimiſeris.quia
curatio ceſſare faciet pcta maxima: &ccls.x.
volens aſcẽdere cathedrã peſtilẽtie/ſeu ſtatũ vanita
tis ad mo dũ ederel muneribo datis/loquit᷑ cũ aliquo
amãte pꝛimos recubitꝰ in cenis:qui potiꝰ ad burſaʒ
ꝙ ad ſcientiã/ad munera q; ad merita reſpiciẽs.ait:
Amice aſcẽde ſuperiꝰ:Auce.xiiij.Et hec eſt cã quare
aſcendũt montes in Os.ciij.ideſt aridi.infructuoſil
illiteratiſineptiſin omnibo pꝛedictis ſtatibo ſeu offi/
cijs.Et veſcẽdũt campi.i.fertiles et vtiles.in locum
quẽ fũdaſti eis:tu ſq; ſuppoꝛtatoꝛ et fautoꝛ ed ere:re
ceptoꝛ munerũ:qqͥ amas pꝛimatũ gerere ĩ eis.Et tał
indignoꝝ pꝛomotio vel exaltatio eſt ꝑiculoſa:tã ſic
exaltatis:qᷓ eoꝛũ exaltatoꝛi. ¶ ¶ Pꝛimũ pʒ: quia ſic
eleuati exaltant ad moqũ teſtudinis volẽtis trãſire
mare. SDic ergo cũ aquila loquebat᷑ vt ab ipſa poꝛta
retur: qꝛ alas ad volãdũ de natura ꝓpꝛia nõ habnit:
que eũ int᷑ pẽnas aſſumenscũ eſſet vltra profunduʒ
maris aliqua occaſione pẽnas illas retraxit:et teſtu

ram

A xxv.

do ſibi dimiſſꝰ.ſhito in mari cadẽs ſbmerſus interijt
SDic ad literã omnes pꝛedicti loquunt᷑ ci aliq auip⸗
dali:que pꝛecio datoſmodicũ eleuant᷑. Sed aliqua
ex aliq cã vel occaſione pennis fauoꝛis et auxilij ſub
trabente Vtpote qꝛ munera nõ poteſt ↄtinuare:vł
qꝛ aliter offẽdit aquilã:vel qꝛ foꝛte moꝛit᷑ Pſal.hxxix
Seſtruxiſti maceriã eius.æt ſic teſtudo ſibi dimiſiꝰ
cadit.ſicut edera ſſtracto panete.Sicq; aquiia vel
pariete trãſeũtibo qͥ eũ aſcẽdebat/retro dimiſſus ca/
dit. Cadat aſcẽſoꝛ eius retro:Geñ.xlix. Nõ.M.xuiij
xj.⁊c. ¶ Secũdo pꝑiculoſa eſt frequẽt exaltatoꝛibus
e frequent viſũ eſt ꝙ tales eleuando eleuauerũt gla
iñ ↄtra caput ꝓpꝛii:qꝛ fiũt eis ingrati/ et iniurioſi/
et ꝓſecutoꝛes. Vñ eſt de eis. Sicut ðꝛ in fabuł ⁊ aui
qui gallice vocat᷑ reiſtel:que audiẽs ꝙ rex aniũ fieret
que altiꝰ volaret qꝛ ſic diffinitũ erat de ↄmuni auiũ
ↄſilio et affenſu:rogauit anls g eã in altũ ſecũ poꝛ
taret.qᷓ ex amicitia hoc fecit nullas ſuſpicãs inſidias
Cũ vo glig ſuꝑ om̃es in altũ aſcẽdiſſet:exiuit illa de
pẽ uis aquile ſuperiꝰ aſcẽdendo:⁊ in aquile vituperi
um regimẽ ſibi vſurpauit. Sic in ꝓpoſito.et hoc iu⸗
ſto vi ꝓmittit᷑ indicio/qꝛ exquo inoꝛdinate ↄtra veũ
et rationẽ eos exaltauerũt: væus iuſte ꝓmittit eos ʒ
exaltãtes exaltari:eiſq; adu erſari/vt in quo peccaue
runt/puniãt᷑.Sic ergo depꝛeſſis ꝑ illos quos exalta/
uerũt:poteſt dici illud pſal.lxxxviij. Exaltaſti cexte
ꝛimentiũ eũ letificaſti om̃es inimicos eiꝰ.
Alij aſcendere nitunt᷑ ꝑ viã falſitatis/ ꝓditõnis/⁊
duplicitatis.Et iſti aſcendũt ad modũ colubꝛi toꝛtu
oſe incedentis ꝑ aſcenſũ ſcoꝛpionis: Numeri.xxxiuiij.
et ad modũ ſagitte nõ bene pẽnate.nec łe bona mãu
emiſſe.vadit huc ⁊ illuc. Ita iſti per ambages et bꝛi⸗
gas / et duplicitates et ercuſationes et falſas coloꝛa⸗
tio nes aliqñ aſcendũt in hoc mũdo ad magnũ ſtatũ
iij. Re.vj.Aſcendebãt ꝑ cocleã. Pe iſtis nota.A. xv.
xxij. ¶ Sed nota ꝙ omes pꝛedicti male aſcẽdẽtesſad
bꝛeue tpᷣus aſcendut:ct in aſcenſu ꝓſpant᷑: plꝰ qᷓ; boni
qꝛ mala herba ciro creſcit.qꝛ filij huiꝰ ſeculi filijs lu
cis pꝛudentioꝛes ſũt in generatõe ſua: Luce xvj.Et
c eoꝝ ꝓſꝑitate gloꝛant᷑.et alios ↄtẽnũt. Sʒ gloꝛia
eoꝝ væ aſcenſu ſuo/eſt ſicut gloꝛiatio pauonis.Aſcẽſꝰ
vo illoꝝ eſt ſicut aſcẽſus ſymonis magi. NRatone pꝛi
mi eſt ſciendũ:ꝙ fabuleↄtinẽt quandã diſputatonẽ
int pauonẽ et aquilã. In q pauo gloꝛiãs v pulchꝛi⸗
tudineſet multitudineſet magnitudine pẽnaꝑ:aqᷣlã
cũ pẽnis ſuis griſeis ↄtempſit.cui aquila reſpondẽs
totũ cõceſſitet adiecit. Malo iſtas parnas griſeas
pennas que in altũ me poꝛtẽt:ꝑ quas ⁊ cũ quib poſ
ſum in neceſſitate omes aucupes euadere:q illas lu⸗
cidas cũ quibo in neceſſitate diſtãtiꝰ auolare nõ po⸗
tero.et ꝓ quibo cit me capient:vt illis me ſpolient.
Ita qñ pꝛedicti.vel his ſiłes iactant ſe vel gloꝛiãtur
vel in multitudine vel magnitudine dimtiaꝝ vel ve
ſtiũ vel pulchꝛitudinis vel hmõi/vœ qua gloꝛiatione
Nota. . et.ar.iiij.et alios Panibetdie in hec
nõ ſũt:poſſet eis reſpõderi.ſicut reſpõdit aqla:meliꝰ
eſſe cũ paruis diuitijs / et cũ coꝛꝑis infirmitate.verũ
etiã cũ lepꝛa⁊ cũ indumẽto ſacci⁊ cũ vno oculo/⁊ ve
vili genere ad vitã intrare.et oẽs aucupes inferni in
mortis neceſſitate euadere:et ad celũ volare:qᷓ; cum
omnibo ↄtrarijs mitti in gehennã ignis. Meliꝰ eſt ̊
modicũ iuſto/ſic gloꝛiantilloquit Apoſtolꝰ.j. Coꝛĩ.
v.dicens. Mon eſt bona gloꝛiatio veſtra. Mota. M.

Vr.

Fabula.

xxxij.

Fabula.

vrij. iij. cũ . Et. .xij.xxxiiij.¶ Gcdo illoꝝ aſcenſus Mxiij.

aſſimilatur aſcenſui ſymonis magi: qui aſcenſiones
in coꝛde ſuo diſpoſuit in valle lachꝛimarum. ipſum
enum in aſceuſu ſuo.vmones ad tempus iuuabant:
ſicut ſuſpenſoꝛ iuuat furẽ in aſcenſu ſcale:⁊ ſicut coꝛ⸗
niy altius poꝛtat nucemſvt cadens foꝛtius illidatur
et frangat᷑ ſic iuuant mones pᷣdictos in aſcẽſu ſuo

mnordtfugam penalis Dredcand
utun hlüri badireminimn
Gmumad und Zuinteö otcktesdi
Dintiaiapnus müdemr Diantnee tmn
ſchitſenemiſiſpinisetherbis nociuisel⸗
Ulieuminoel Audieci foent applicat⸗
ſimt opttr tagin fn Portionan lacim
Ituad cocii hili l hio oel vbu m
iOotervogma giect iintentioms Porenon
Nlarieſiut lad ecusn immutin tag
lanertoruoſi Ituin na iuoli auz noͦinmn
gira Cap E godiſpoſtet voad mundu
ſokintitogz rdecintmtöis tenitrudine dia
E hwnii Aucii niclognat inmediis du⸗
— ſec dis dns
Hoc acuertidi Mtüad ſecudn
ndrtgumonais ginodliendn

offictt a unnentterz rannlif
gullade Pokeſtari Hud
m tenzeing NN
4 ſcepang Ollbldi

ispaſcenſiſcoionig: N
gttenbbaeenmene N inggn
bucailuc Itaiſigeranbagesart
latates ctercuſationes et fillgs colci,,
1aſcencütin bocnücac nagnüfni
lendcbätpcocles Deiſtsnote An
notaq omes pꝛeclicen maleaſceetcsec ,
ſcendütea inaſconſnoſpant oloĩbeni
bacmtſat geflij hlsſemiftlioln
oꝛes ſüt in generotoeſna: Luceyl
teglonant et alios tinit. Ggloni
1ſuo eſtſiant glonatiopanonis. Aſciß
cutaſceſus ſynonis mag. Patonenn
fabnleotinet quanda diſputaroi/
agulli⸗ Inq pauo glois wpulchi⸗
ltitudinejet magnitudine penapagi
giſess tempſit culaguila reſponti⸗
ct adiecit. Malo iſtas paruas gien
n itünepauirguusrcili,
ſtateofſes aucnpes uggere,hl
b inneceſſtate diſtan anolane,⸗
ard necapient rllone pln
iai valbisſitsucunt cs
ndinn naſni ueſtinn

huimcibnllhnii ncuit nitoir

ln ientn Högitac mell⸗

Ar?. j.
.J 9

Ars. ij.
U .*

Audire

De quib Hiere. xlix.quaſi leo aſcẽdit e ſupbia.Eʒ
Job.xx. Gaudiũ hypocrite ad inſtar pñcti.ſi aſcen/
derit in celũ ſuꝑbia eius.et caput eiꝰ nubes tetigerit
quaſi ſterquiliniũ in fine pdet᷑ et hoc cito. qꝛ Eʒe. vij
Pꝛope eſt dies occiſionis et nõ gloꝛiemontiũ fac cõ
cluſionẽ.ibidẽ.vij.ſtarim qñ ſecuriꝰ credũt aſcẽdere
uxta illud &ʒe.xxxij.cũ volare ceperint gladiꝰ meꝰ
up facies eoꝝ. ps.lxxij. veieciſti eos dũ alleuarẽtur
ſiẽ ſymonẽ maguʒ. SGequit᷑ in Job. Ouite viderint
Dicent vbi eſt. et dicẽt illud. Jſa.xiiij. Monne iſte eſt
q ↄturbauit terrã. Sequit᷑ Vlelut ſomnũ volãs: no
iueniet᷑:tranſiet ſicut viſio nocturna:hoc excepto:q;
illi ſõniant ve nocte et cito/et nõ multu infatuantur
Iſti autẽ ce die cũ alijs ↄditioniba oppoſitis infatu
ant᷑:et finalit᷑ ve cadaueribo eoꝛum aſcedet fetoꝛ. Aſa
xxuij. Thema. Gurgẽs:venit ad patrẽ ſuũ.Anc.xv.
qualit᷑ nos vbemꝰ venire ad eũ. Item ciuitatẽ foꝛ⸗
tium aſcendit Pꝛouer.xxj. Et patet.

Waitũu verbideipꝛi⸗
mo oñnder qualis pꝛecedere vebeat diſpoſi/
tio. Scdo:quiba modis vebemꝰ xæũ eiuſq;

audire wctrinã. Tercio ꝓpter quid vt ſcʒ diſcamus

vtilig. Quarto:oñdit᷑ que ſit neceſſitas audiẽdi vti⸗
lia. Quinto:quãtũ dyabolus illã umpedire nitit᷑ au
dientiã. Sexto:nõ audiẽtiũ ſtulticia. Septimo: cul⸗
pa.Mctauo:qꝙ nolle audire eſt ſpeciale ſignũ dãnati
onis. Mono nolentiũ audire excuſatio cũ repꝛobati
one.vecimo:ꝙ vtilia audire æbemꝰ ad eurtãdum
Picula. VIndecimo:vt ſciamꝰ ſiue faciamꝰ neceſſaria
Suodecimo:vt tugeny⸗ penalia. Tredecimo:q; nul
lo mõ vebem⸗ dyabolũ vel eiꝰ audire miniſtros.
Mtum ad pꝛimũ.AMudire nõ poteſt qͥs digne Vba
i:niſi aĩa pꝛius mũdetur Gicut nec terra upte ſu⸗
ſcipit ſemẽ:niſi ſpinis et herbis nociuis pꝛiꝰ ablatis:
niſi etiã intẽtio ad audiẽdũ fuerit applicata. Quia
ſicut optet vaginã m ꝓpoꝛtionem laaii menſurari
Ita ad gladiu ſpũalẽ vel ſpũs qdð eſt vbũ ei. Ephe.
vj. Optet vaginã aĩie et intentionis ꝓpoꝛtionari 7 ap
plicari.qꝛ ſicut gladiꝰ rectus nõ intrat in vaginã cur

uam et toꝛtuoſa. Ita in maliuolã aĩaʒ nõ intrabit ſa

piẽtia:Sap.j.Ergo diſpoſitꝰ et quo ad munditiã/ et
qad intẽtõeʒ /⁊ qͥ; ad intentõis rectitudinẽ. dicat illo
Ps. lxxxiiij.Audiã quid loquat᷑ in me dñs eus ⁊ nõ
quid loquat᷑ dyabolus:ſed dñs xeus

Pꝛo quo ẽ aduertẽdũ Mtũ ad ſecũduʒ ꝙ vebemꝰ

æũ audire quatuoꝛ modis.Mꝛimo diligent᷑:ſiẽ bonꝰ

ſcolanis optimũ wvctoꝛẽ:et ſicut puenaliquã artem
ꝓpter ſuſtentationẽ coꝛpis:et ſicut infirmꝰmedicũ et
medicins ꝑ quãẽ ſanan poteſt. et cũ in magnis expen-⸗
ſis et laboꝛibo/ſſibi lapidẽ ↄpararet ꝑ quẽ ſanarnet in
ſanitate ppetuaripoſſet.ſed h̊ fit ꝑ verbuʒ xei. Ouia
miſit vꝓbum ſuũ ⁊ ſanauit eos In pᷣs.cvj. Et nõ ſolũ
ſanat:ſed a moꝛte ꝑiculoſa pᷣſeruat. Siquis/inqͥt vi⸗
tas/ſᷣmonẽ meũ ſeruauerit moꝛtẽ nõ guſtabit ineter
nũ. Vnñ beatꝰ Grego. Certiſſimũ pᷣdeſtinationis ſi⸗
gnũ eſt/ libent audire ꝓbum vxi Et ſicut curioſi:ru⸗
moꝛes. Vñ Criſoſtomꝰ ſr YJoheʒ omek. j. Di eg inqt
que regis vel patrie nr̃e ſũt cupimꝰ ſcire: quid diyit:
quid fecit/quid cõſiliat᷑: qᷓuis nihil ad nos ſint Et ſi
inquit dyabolũ fugas . Iras ſuſpenſas in collo:mul
to magis fugabis p litteras retẽtas in coꝛde in eo er
go q̃i in libꝛo diligent᷑ ſcribe:et ſi inqͥt viderem⸗ ho⸗
minẽ ĩ celo veſcendentẽ qͥ ꝓmitteret ſe ea que ibi vi
dit cũ certitudine narraturuʒ et bona auditoꝛib: ei
occurreremꝰ chꝛiſtus de celo venit:qͥ multa mirabi⸗
lia pꝛius inaudita vᷣ penis malonſet gaudijs narra-
nit bonoꝑ:et bona ꝓmittit ſuis auditoꝛib. Iſaie.j.
Di voluẽ itis/ me audierinis bona terre comedetis:

ergo qui hʒ aures audiendi audiat diligent᷑ qͥd ſpũs

„

A

dicat eccleſijs: Apo. ij.

xxvj.

Secundo obedient qnon

ſufficit medicũ andire ad ſanitatẽ: niſi eius wetrine
obedias. qui ergo obedientmulta ſuſtinẽt/ et grauia
et ſancta loca nsdo coꝛpis ſalute cum magno
oõnabil

querũt laboꝛe.

e videt ꝙ hec querãt et faci⸗

ant ꝓ aĩe ſalute:qn eis iniungit᷑ in ofeſſione.Et ſi di
ſcipulus magiſtri timoꝛe/ infirmus medicũ ſanita
tis ſiderioſet amicꝰ amicũ amoꝛe audiat eiq; obe⸗
dit.A foꝛtioꝛi ratione/ xpᷣo qui eſt magiſter metuẽdꝰ
medicus ſanãs/amicus amans. Eſto ergo mãſuetus

ad andienduʒ &cci.v.

Tercio gaudent᷑: ſicut bns

dilect amicu vl filiũ moꝛtuũ:gandẽt᷑ audit quõ rſu⸗
ſcitare poſſet Et mirũ eſt ſic habẽtes alam moꝛtuaʒ
quib p̃t intelligi illud Yo.v. Adoꝛtui audiẽt vocẽ

filij vei:et qui audierint

2

rũ ꝑditum.iremꝰ ad magnã diſtantiã/ et pꝛo paruis
rebus amiſſis vadũt ad ſoꝛtilegas: etp magnis no⸗

lüt ire ad verbũ wi.i

anima moꝛtua et pdita ſuſci⸗

tanda:et regno celoꝝ inueniẽdo. Et heu longu vide
tur multis et graue audire vbum ſalutis:ſed audiẽ⸗

do vba diſſolutõnis et hyſtnionũ videt᷑ eis tpᷣus bꝛe
ue/qð ey tentatione accidit d

yaboli: vel qꝛ hñt pala

tũ coꝛdis ſpirituali febꝛe infectũ febꝛicitantes em li⸗
bentius bibũt aquam: et comedũt vilia er nociua qᷓ

vtilia.Sic tłes a veritat.

fabulas aũt ↄuertent᷑.ij.

e ide aud itũ auertẽt/ad
Thi. iiij. Ylli vigelicet qui

hñt naturã amarã et infirmã. ſed nõ ſic qͥ hñt coꝛ bñ
diſpoſitũ.et ſanũ illi audiũt letant et gaudent:dicen
tes illud Pſal.l. Auditui meo da bis gaudiũ ⁊ letici

am.

tiã ꝑ quã poſſũt terrena l

Muarto memoꝛit᷑:qꝛ barn valet oĩa pꝛedicta
et ꝑ predictos modos ⁊ cauſa

ſcrinio ponant᷑ aĩe ꝑ memoꝛiã mirũ eſi audiẽtes ſciẽ

s audire:niſi audita in

ucrari/ memoꝛie ↄmendãt:

que eis ad lucrũ valere poteſt. Sic in oĩ arteſ⁊ cartã
hereditatis diligent reponunt in ciſta/ et inutilia er
narrationes æ imptinentibo/ et vetractionibo bene
retinent:et cũ aungmẽto narrãt:carminationes ⁊ ſoꝛ⸗
tilegia memoꝛit᷑retinẽt:et opa exercẽt. Sed heu cir⸗
ca vtilia ſũt ſicut rethe in aqua: qð extractũ nihil æ

aqua retinet. Et ſicut buletellũ/qð furfur retinet:ꝛ

faninã emittit Et cũ eſſe
q lumẽ recipit:et tẽpeſta

eberent ſiẽ feneſtra vitrea:
tes excludit ſũt potius ſicut

cribrũ.qꝛ dũ ſũt in aqua pᷣq icatõnis aliquid retinẽt

eytra nihil/ niſi ali
paleas et hmõi. Ite
dicatione aptam viceret

qua groſſa/ et feda / et putrida: ſiẽ
Ita iſti inoꝛdinate dicta.⁊ ſi qs in P

fatuitatẽ:bñ retinerẽt:non

aũt vtilia. Be quibo V.ij.ij. Et Ecc xxj. Eoꝛ fatui
quaſi vas ↄfractũ:oẽm ſapiẽtiã nõ tenebit Et ſicut
nullus nrm oblinioſũ diligit vel ꝓmouet ſeruũ. Ita
nec deus 33 patet JYa.j. Vbi auditoꝛ obliuioſus nõ

beatificat. Sed qͥ pᷣſpexe

et permãſerit in ea: nõ auditoꝛ o

opis:hic beatus in facto

rit in lege pfecte libertatis:

obliuioſus.ſed factoꝛ
ſuo erit.

Iſtis q̃tuormodis audiã quid loquat᷑ in me dñs
cus. Pꝛo quo eſt aduertendu ꝙ ſicut initiũ dangti
onis nre fuit audiẽdo dyabolũ/ꝑ eius miniſtros ſer⸗
pentẽ et mulierẽ. Geñ.iij. Quia inqͥt audiſti vocem
vxoꝛis tue et comediſti de ligno quo pceperaʒ tibi · vj.

ne comederes/ maledicta
ſalutis nr̃e ꝑ argumentũ

terra in ope tuo. Ita initiũ
a ↄtrario ſenſu ꝓuenit audi

endo veñ in miniſtris ſuis.ꝛouer.ij. Audiat ſapĩaʒ
aunis tua.cito poſt ſequit᷑:tũc intelliges timoꝛẽ dñ̃t

ſine quo nõ poteris ſaluari.nꝗ q

ſine timoꝛe eſt: ñ po⸗

terit iuſtificari.Ecci.j. Vtilia autẽ dico ad ſalutẽ:ñ

—

curioſa et vana/q aures vemulcẽt auditoꝝ.nõ q füt
ad lucrũ pecuniaꝝ.Sʒ q̃ ſt ad lucrũ aĩaꝝ. Pꝛia em̃
vba aiaʒ nõ mũdãt/nec vitã occidũt peccatricem:ſiẽ
nec gladius qͥ tãgit vel amputat aurẽ/necſcõa:qꝛ tm̃

burſã tãgũt.tũ ad tal
ner.j. In foꝛib poꝛtaꝝ et

es Dapia foꝛis pᷣdicat Pꝛo
burſaꝝ.Zoquẽdũ eſt ̊ ad

viuẽt:ad inueniẽdũ theſau/

.lij.

.ilij.

H.

Arꝰ.iij.

vij.

Arꝰ. iiij.

viij.

Audire

coꝛjet audiẽdũ ẽ coꝛde. Quia ſi inruerit ſapia coꝛ tu⸗

um jet ſcia aĩe tue placuerit:aſiliũ cuſtodiet te.ꝓuer.
ij. Dʒ heu libẽtius audiũt ſcias lucratinas et vanas
ſicut patebit ifra.c.æ ſcia. et carminatões et ſoꝛtile⸗
gia ab ecclia ꝓhibita qꝛ a dyabolo œcepti cꝛedũt ea
ꝓ :coꝛꝑm ſanitate valẽ:q; dñi wctrinã certa/ ꝓ eterna
ianitate aĩe. veo em̃ loqnte dixiſti/nõ audiaʒ. Hiere.
xxij.Et iſtud ẽ ãmirãdu ſet wlendu negociuʒ:loquit
Apocras ⁊æ his qꝗ ꝑtinẽt ad coꝛpꝰ:et młtos hʒ audi⸗
toꝛes ei credẽtes.Loqt Juſtinianꝰ æ iuſticia frarũ⸗
et multos hʒ auditoꝛes diligẽtes eiq; credẽtes. Zoqᷣ
tur artifex ĩ arte ſua:et hʒ audit oꝛes:et hi qͥ eoꝝ indi⸗
gẽt artificõ:eis credut/lõqr trufatoꝛ/loqᷣt vetula/lo
qtur vtractoꝛ/ioqtur ſoꝛtilega cæ his qᷓ ad danatio
nẽ ptinent aĩaꝝ et multos hnt auditoꝛes eis creden⸗
tes/loquũt᷑ heꝛetici:dicẽtesœus neminẽ vult ꝑdeꝛe
quẽ redemit:et hñt auditoꝛes eis credentes/ Loquit᷑
xpᷣs et miniſtri eius.xpᷣs inquã ⁊æ arte aĩe /in arte ſua
artifeyx certiſſimꝰ æ ſalute aĩe et iuſticia celi / loquit
inqꝙ; paupꝑ/⁊ dicũt quis ẽ hic:Ecc..xiij æt ſi multos
habeat qũq; adiutoꝛes. Sic ĩ miſſaꝝ et pᷣCᷣdicatõnuʒ.
auditõe. In alia væficiũt aditõe:qꝛ paucos hʒ ei cre⸗
vẽtes.et x plurib vnũ pt poni exẽplũ. Pꝛedictũ eſt
ꝓꝙ infideles dicũt.Sveꝰ neminẽ vult danare. q qdeʒ
victũ repꝛobat᷑.c. x dãnatõe..j.xuij. Be? vo dic co
trariũ. Eʒe.iij.⁊.xxxiij.Aia q peccauit ipᷣa moꝛiet᷑.
Be popularibo ſi eent bñ examinati: plures forte in
uenirẽtur infidelibo credẽtesq xpᷣo. Cũ q̊ in ſcẽtijs
alijs plures ſint auditoꝛes. In legibo alijs.ſ.macho⸗
meti et iudeoꝝ et tartaroꝝ:plures credẽtes eisqᷓĩ le
ge xpᷣi/ qui ei credãt. Plures etin lege ſua nõ rectecre
dũt. Pʒ ꝗ ipe paucioꝛes hʒ auditoꝛes ei credẽtes.x
quo cõquerit᷑.vyſa.liij.dicẽs.Sne quis credidit audi
tui noſtro.
Et tñ ꝙ maf ſit neceſſitas audiẽdi vtilia:pʒ exem
plo et auctoꝛitate.Eyẽplũ accipit᷑ in cõꝑatõe ad cor
pus q æ neceſſitate reqᷣrit cibuʒ ſuũ. Yta aĩa ſuum.
Quia nõ ĩ ſolo pane viuit hõ ſ̊ iomi vꝓᷣbo qð ꝓcedit
oꝛe dñi:Mat.iiij. Vñ Crniſoſt.ſuꝑ Yo.omeł lyxxj.
Dicut coꝛpus q̃tidiano indiget cibo.ita et aia mito
ꝓlus indiget:quẽ et ſi non ꝓceperit:imbecillioꝛ fit et
turpioꝛ:et langueſcet.Et ſicutqui nõ comedit/fame

moꝛit᷑:Et qui ſine appetitu amedit:qꝛ ſtomachꝰ re⸗

pletus ẽ malis hũoꝛib ciba nõ ꝓdeſt:et fiũt vebiles.
Ita qnin audit/vel cũ tediolet abſq; affectõne et de⸗
unotõneaudit miſſas/et pᷣdicatões et hmõi:dicens cũ
iudeis.Aia nra nauſeat ſuꝑ cibo iſto leuiſſimo q ta⸗
mẽ ĩ ſe erat dulciſſimꝰ.Pꝛimi ſpñjalit᷑ moꝛiũt. Decũ/
di affamati/fiũt d temptatões æbiles et infirmi di⸗
cẽtes illud pᷣs.cviij. Genua mea infirmata ſũta ieiu
nio. Et ſicut illi ſine appetitu libẽniꝰ comedũt fructꝰ
et lelicata/q; gꝛoſſa/ et foꝛtia cibaria quitñ plus vitã
ſuſtentãt. Ita iſti auidiꝰ audirẽt ĩ fmõe vana curio
ſalet iocoſa:q eos ad riſum ꝓuocarent. Contes vo fa⸗
mẽ:libẽtiꝰ volũt alia. Sic hñtes famẽ ſpũalẽſq ma⸗
ioꝛ ẽ in bonisqꝙᷓ fames copis.xe qᷓ Amos. viij. Ecce
dies veniüt dic vñs /et mittã famẽ in trã.nõ famẽ pa
nis jet ſitim aque.ſ̊ audiẽdi verbũ ei. Oloſa.Om̃es
hyſtoꝛie conſentiũt. nihil eẽ fame dunius:q et cõpel⸗
lit veſci hũanis carnibv: qua nec pat᷑ filio necmr̃ fi
lie. Sicut pʒ ĩ obſidione hieruſalẽ a Cyto: nec mari
ritus parcet cõiugi. Si tãta ẽ fames coꝛpoꝝ:qᷣd eſti⸗
mandũ ẽ fame aĩan. Pʒ q̊ hec neceſſitas ĩ exemplo
Abicoꝛpalis: ¶ Ydem pʒ auctoꝛitate dei pᷣcipietis:
Deu.vj. Vbi recitatis vcẽ pᷣceptis:pꝛecipit modũ qͥ
ſeruariz woceri xebẽt/ dicẽs. Ertq; vba hecꝗᷓ ho pci
pio tibi hodie.ĩ coꝛdetuo ñ in ciſtis ſicut ſerui hñt li
ꝛ0s ſuon dñoꝝ:et iudei libꝛos xpianoꝝ:et etiã legeʒ
i:nec in libꝛis tm̃: ſicut multifacta ãtiquoꝝ in ro⸗
mancijs.nec in oꝛe tm̃:ſicut mimi hñt facta pboꝛum

A Xxxvſ.
militũ ?⁊ herraldi.ſ̊ in cordetuo. Et hocnon ſuffic
ſine hoc qð ſequit/et narnrabis ea filijs tuis quia illi
q tenent᷑ eſſe ĩ eccleſia:tenẽtur r emanentibo in wmo
filijs ſuis ia familie/cũ redierint q ĩ eccłia circa pᷣdica
ton es /et ieiuuioꝛũ et feſtoꝛũ pᷣcepta jet bannos et pe⸗
titõnes/rerũ amiſſarũ et excomuicatões audiũt:nar
rare et meditabenis ſedẽs in wmo tua. ergo occupa⸗
tio ſeruorũ xinõ vbet eſſe circa ſcacos/vel vana /et
inntilia:h circa legẽ vei. Sed vix æo dant vcimã v⸗
boꝛuʒ. Et ambulas in itinere:vt eũ habeamꝰ itine⸗
ris et laboꝛis noſtri ſociuʒ:qui diſcipulis ãbulantibo
in itinerelet ſeloqntibus:ſocius peregꝛinis affuit
Soꝛmiẽſq;. cõmuneẽ wꝛmiendo meditari:q vigilã⸗
v eyquiſite cogitãtur.atq; aſurgẽs vt actõnes totiꝰ
diei a meditatõneincpiãt. Sic ergo audi fili mi
iſciplinã pꝛis tui:Pꝛouer.j. Mõ. M. ij. x.
Et qꝛ eſt tamntile/tanq; neceſſariũ vba ad ſalu⸗
tem ꝑtinẽtia audire:vyabolus niti multũ illud im
pedire.hoc em̃ patʒ exemplo/hyſtoia. ⁊ figura ſacre
ſcripture. Sicut em̃ latronid intrãti wmũ ad oc⸗
cidedũ et ſpolianoũ.ſocij illoꝛũ cuſtodiũt poꝛtas ſet
viasſne adiutoaiũ eis veniat. Et intrãtes/vel faciem
ſuã abſconduũt vel lumẽ extinguũt ne cognoſcãtz la
tenter curiã vel wmũ ingꝛediũt᷑.ne audiãt/⁊ guttur
et os obturãt:ne ſpoliati clamẽt. Sic vmõ clauchit
et cuſtodit portas auriũ/ne vba wi intrẽt blãdein/
gredit᷑ qꝛ ſpecie boni tẽptat/lumẽ fidei extinguit. Si
cut pʒ. F.iiij.xxxij. Os ne confiteat᷑ vel oꝛet:claudit.
Vln fert ꝙ cũ qꝗᷣdẽ videret popnlũ indeuotũ cuipdi-
cauitq̃ſi pigros et ſomnolẽtos ad rogatũ ſuuʒ xus
oſtendit ei eauſam indeuotõis. Videbat ſiqͥdẽ quẽ⸗/

dam nigrũ circuire/ et ponẽ digitos ſuos ſuꝑ aures 7

oculos populijne audirẽt: ̊ doꝛmirẽt. et requiſitꝰ æ

noĩe dixit ie dyabolũ eẽ :nomẽq; ſuũ eẽ obturãs au⸗
res et aailos.requiſitꝰ et᷑ ſi ſocios hr̃et. Rñdit ſe tres
pre ſociogibidẽ ſecuʒ.qru vnus dicebat᷑ indurãs coꝛ
ne ↄterãtur. Aliꝰ obdurãs os ne cõfiteãtur. Terciꝰ
obturãs burſaʒ: ne ſatiſfaciãt vel reſtituãt. Et recte
ſicut nitit obturare aures ne andiãt legeʒ vel vtilia.
ta eas aperit/vt audiant vana vł nociua /.qð oñdit
Abbas Caſſianꝰ ĩ viraſpatru.vbiipo dicẽte vbũ ſa
lutis ad qͥſda fratres:obdoꝛmiert. Sʒ ipo dicẽte tru
fam:euigilaueĩt. Eſt q̊ mõiboĩ hac pteſſicut xe
obſidentibo caſtꝛij.qͥ ꝓhibẽt victualia intre:vt fame
illud reddãt. Et ſiẽ e obſidẽtibo ciuitatẽ.q aquã ob
tuꝛãt vł intoxicãt /ſic fecit Holofeꝛnes obſidẽs bethiuꝝ
liã. Incidit em̃ aq̃ductũ illoꝝ. Siẽptʒ Judith:vij.
Et ſic ſitit fere ſe etauitatẽ ſuã reddiderũt ininicis
B adalofenra exercitu ſuo ẽ dyabolꝰ cũ mem⸗
ꝛis ſuis iniqͥs qͥ aqductũ impediũt: du volentes ire
ad verbũ vei. ducũt ad taberna/ vel ſpectacula:dũ er
in aqductu auriũ veberẽt vtilia recipe:infundũt ve
nenoſa. ve qͥbus ↄqni poſſent ſi ſapiẽtes eſſent. et dice
reillud pᷣs.xviij. Marrauerũt mihi inimici fa.ſ ñ vt
lex tua. Et iten. OQui inquirebant mala mihi locuti
ſunt vanitates / et wlos rota diemeditabãt᷑. Dʒ bẽs
pt ſic enſtodire oures ſuas; poſſz dicẽ illud qð ſe⸗
qtur. Ego at tãq ſurdus nõ audiebã:et ſicut mutus
nõ aperiens ſos ſuũ:ad loqndũ vana cũ eis. Et factꝰ
ſum ſic hõ no audiẽs:ondẽes vultũ tnſtẽ: qͥ ofundit õᷣ
trabhẽtẽ:q̃ſi hõ cui nõ placẽt talia audire.
¶Non obſtante iſto xmonnʒnmiiu fatuitas magna
eſt verba ei vel nõ audire: vel audita pꝛoijcere ob
liuioni tradere. ſicut ille quicartam pereditatis ſue
ꝛ0ijcit d ẽ in palatio.qui etiã ſapientes non conſu
it: qui ducto:ẽ in via dubia ſpernit:vel grates red⸗
re dictoꝛineſcit:vel oꝛdinãti cõpurũ ſuũ neĩ apu⸗
to vᷣficiat:vlłoñdẽti theſauꝝ.ð qͥ Baßp̃. vij. Infinitꝰeĩ
theſaurus ẽ æ. vłinuitanti tead maximũ honoꝛeʒ et
vimtias et dignitatẽ ꝓ litteras ſuas. Sic ſtultꝰ ẽ xe

„*

Exemp.

iniait l e d taalh
renjſbißio ho n n aſcdt

ichnnnlreos
ieunm genhla ditcs. Eu

acdlt e⸗ ctecbnerſo. gu
födicikcötramrliertercteeotr id. Nn⸗
ngiftakänneiumsmmndn
ntitiinoiſunppantütienan
cr tpour idickchtnn nanide ͤban
Ditintabema qſaitſerevs in oliquo ginn
titopcceturarm xmacc gecpin⸗
isloqunr vſacns ſni Et ic dlarch
lualiaa plaat ßgcoe iun ilar &t ſiu
mnci tica bicnnn aioihllar Eti as⸗
ſtlarboſtez vcſsin ſcl dr genſte. ,9
mmns in deſe ſiut guale voragi pellit hiti
ſmopnusdintolens alinspilgeer ic walhs
ſutonnisſnl aricciv dihliant Sicemn⸗
1ofiluc neü ab epenſo acr ſclü rhde
niſanm gi fo hani lelcitlionih
nktaknißnſano iuc inicl Qruſeni
Ecnnuſtin ihci dani d antüitin
ofenchk hnags ſicit gan is ahi

ntchungſritniniigininnati

. =

iſnit
nnm⸗ Nandihnahiemang,

Pinie geſarnugni anpti

bolite nomneqg ſni de ohtuni
gunib cſiſciobin Ricl inn
rſeenz a rnng dicthat inilliͤ or
lĩobdunig ooechfieinr Tarc⸗
neſotiſnait pel ſttuat Et ecte
re aureoſneandlit e vel yniu,

t auciant rana y oang ,lo oſlt

Unraſoarni pbiiho micete fhuü ſa En

res: bdoemneit. Gio dieetetri
Eſtie wmobi hac Rre ſicnt d j
.qpbibet vicualin intreryt tame
obſidentv anitate q aquaob
ſiẽ feat holofenesobiices bethn
——— Juclthepi⸗
eranitateſua redciderüt inimna⸗
ch erercitu ſuos dyabol cüman,
acductü unpechiüt: du polentaz i
cutad taberna velſpegaalrdiiel
wberit vnliareaper ,fuciit re
n poſſent iſapertacſnt aie
Honunmirnhlinnnut hüſt

Ouiincnn hantnleni ilontl

et wlos tota Oiemelttubit. Obis

poßz dickllud goͤſ⸗
mlni,haigiannn,
iͦed londu mnuche nii
ievites uliifnſiß,i5 n

eitn ſancinnrolerriih
ucite elauci ſanlinte ſe

Exemp.

vj.

Arꝰ.vij.

Audire

quo ĩp̃s.xlix.Lu voodiſti diſciplinã r pieciſti ̃mo⸗
nes meos retroꝛſum. In quibus tibi omnia aict
oſtenſa et oblata fuerut.et nõ ſoli litteras iſtas pij-
ciũt:ſj qð ẽ magne inſanie:cõtra nũcios et poꝛtate⸗
res illaꝑꝝ iraſcitur. miſerabilis pꝛoꝛſus amentia:me
diei coꝛpoꝝ etx ductoꝛes cecoꝝ care cõducũtur:et me/
dic et ductores animaꝝ gratis oblati cõtemnũtur.
nitutur ⁊æ carcere et exilio eos libera re:et modũ in⸗
Keware gud liberari et ad patriã redire poterũt:ni
tuntur inſuꝑ ignẽ infernalẽ in wmo ↄſcie extingnere
nitũtur ad ſuſpendiũ inferni ductũ eriꝑe:et inimici

reputãtur. Sed nõ niſi a latromibo et frenettcis quo-
ru pꝛimi vt vr̃:nũqꝙ; diligũt liberatoꝛẽ.ſecũdi certũẽ

iraſcũtur cõtra adiutoꝛes et tales oñdũt ſe hr̃e coꝛ
uerſuz. vñ Criſoſto.ſuꝑ Mat.ome xxxj. Quẽadmo
dũ inqᷣt colũna in wmo ſi ſteterit recta:accepto pon

ere ampliꝰ cõfirmat᷑:ſi aũt modice obliq fuerit ac⸗

cepto pondẽ/ nõ ſolũ ñ cõfirmat᷑:ſ ãpliꝰ vadit ad la⸗
tus. ta coꝛ hoĩs ſi fuernit rectũ vidẽs opꝑa alicuiꝰ vi
ri iuſti:aut audiẽs vctrinã ſapie eius:afirmat᷑ ãpliꝰ
Si aũt fuerit ꝑueꝛſum coꝛ eius.vidẽsaut audiẽs/nõ
ſolũ nõ cõfirmat᷑ ſ̊ magis ad iracũdiã et inuidiã ex-
citat᷑:et magis puertit᷑ Sicut patebit infra.c cæ coꝛ/
rectõne. Sed ſtupendũ negocei circa ꝓpoſitũ cõtin
git: ꝙ amũiter om̃es libẽtius audiũt pᷣdicare õ vicia
aliena:q; ꝓpꝛia. Oñ pꝛedicat᷑ cõtra ꝓpꝛia:iraſcũt᷑:qñ
cõtra aliena letãt᷑.diligũt plus alios:qᷓ ſeipſos ĩ bois
ſpũalibo:nõ aũt ĩ tꝑalilbo qꝛ potiꝰ rdel ꝙ velint ali⸗
os ſanari:q; ſeipos:et plus oĩa pᷣdicta bona alijs ↄtin
gere:qꝙᷓ ſibipis.hoc oñdũt ſatis:qn clerici petũt ꝙ pᷣ⸗
dicet᷑ cõtra laycos male œcimãtes.layci petũt ꝙ pꝛe
dicet᷑ cõtra clericos mala exempla dãtes. Placet vi⸗
ris qñ pᷣdicat᷑ cõtra mulieres:et ecõuerſo.placet ma
ritis:qñ pᷣdicat᷑ cõtra pompoſitates vxorũ quõ foꝛte
medietatẽ bonorũ ſuoꝝ expendũt ĩ oꝛnatu ſuo.Pla⸗
cet vxoꝛib:qñpᷣdicat᷑ còtra maritos:qͥ bona ſua expẽ
dũt in taberna.qͥ ſciũt ſe reos in aliquo crimine: pe⸗
tũt/ꝙ pᷣdicetur atra vetractoꝛes:qꝛ opinãt᷑ ꝙ homi⸗
nes loquãtur ⁊æ factis ſuis.Et ſic ꝙ pdicet᷑ cõtra vi-
cia aliena:placet.hᷣ ꝙ cõtra ſus:diſplicet.Et ſic cũ cõ
tra oĩa vicia pᷣdicatur.oĩb diſplicet. Et ẽ e eis ĩ hoc
caſu ſicut qͥᷣbuſdaʒ ſocijs in ſcola dr accidiſſe.a q̃bus
ſeruus in veſpe q̃ſiuit quale potagiũ vellẽt hꝛeĩ cra/
ſtino.vnus viyit olera.alius piſa:et ſic alijs.qͥ mi-
ſcuit omnia ſimłet tũc oĩd diſplicuit.Sic in ꝓpoſi⸗
to.ſi illud viciũ cuiꝰ repᷣhenſio placet ſolũ repᷣhende
ret᷑ placeret.qñ vo cõponit᷑ cũ alijs.i.ci alio repᷣhen⸗
dit᷑.cuiꝰ repᷣhenſio nõ placet/iraſci᷑. Ouia ſapiam at
q; vctrinã ſtulti deſpiciũt boni vo audiẽdotaliain
offendũt᷑:h̊ magis ꝓficiũt.qꝛ audiẽs ſapiẽs:ſapiẽtioꝛ
erit:ꝛouer.j.⁊ ita ñ audiẽs ſtultioꝛ erit¶ Que qͥ⸗
dã ſtulticia magnam habet culpã annexam et penaʒ
ſequentem.
Pꝛimũ patʒ:qꝛ ſicut magnũ ↄtemptũ faceret ſer⸗
nus ſi dñm nollet andire:et dñs talẽ culpã nõ dimit
teret impunitã. Ita nec veus.Qõ pʒ Mſa. v. Vbi ve
talibo dr:q abiecerũt legẽ dñi exercituũ ⁊ eloquium
ſancti iſrahel blaſphemauerũt ecce culpa.qꝛ nõ mi/

nus reus ẽ qui pᷣdicatõnẽ negligẽter audit:ꝙ; qͥ coꝛoꝰ

xpᷣi ĩ terꝛã cadere ꝑmittit.j.q.j.canone interrogo.Et
ideo iratus ẽ furoꝛ dñiĩ populo ſuo:quo ad penã in
ferendã. SGimilis auctoꝛitas hr̃.ij.aral.vlti.cõtra
paruipẽdentes vbuʒ vei/vel eius miſtros dicẽtes:nõ
eſt veꝝ qð picauit.ſi eſſet veꝝ nullus poſſet ſaluari.
Paruipendẽbãt inqͥt ſermões dñi/illudebantq; pꝛo
phetis:vnec veſcẽderet furoꝛ dñi ĩ populũ eiꝰ: et eẽt
nulla curatio. Auctoꝛitas etiã ſimilis ſentẽtie. Patʒ
yſa.viij.vbi veridẽdo dixer̃t ꝓphetis. Exypecta re⸗
expecta modicuʒ ⁊c.q.d.multa minaris q expectata

nõ veniũt:et ideo falſum et modici valoꝛis videt᷑:q

loq̃ris.et hoc ẽ qð ſequit᷑ ibidẽ:nolnerunt audire:et

A xxvj.

idcireo vadant et cadant retroꝛſum..in Rlnc in
ferni:cũ his qui dixeꝛũt oño recede a nobis ſ- ciẽtiam
½ tuaꝑ nolumus.

tem nolle vi audire vel ei acqᷣeſcere: nõſolũ eſt Arꝰ. viij

ſignu fatuitatis/ et culpem pene inductiuũ hẽ ſignuz

.

ſpualis infirmitatis/et duri coꝛdis et eterne damna xvij⸗

tõnis ¶ Pꝛimo ico legni ſpũalis infirmitatis in⸗
terioꝛis in aĩa:qꝛ fugit lucẽ Aaale:ſcut infirmꝰ coꝛ⸗
poꝛalẽ. Et ſignuʒ ẽ ꝙ hecinfirmitas caput aĩe ideſt
volũtatẽ et intellectũ occupauit. qꝛ nõ amat pecn
nem:ſ cnutupham. vqua. 1. xv.x. Hõ em amat peſti
lens 43 ſe coꝛripit. Aures etiã occupauit:qꝛ nimis
ſunt ſurdi:qui nõ andiũt tot toꝛmẽta vel campanas

circa ſe ide voces ⁊ clamores oĩm creaturaꝝ.Sicut

patʒ. A.x.x.qñ nõ erat vi vbo obediẽs :et quodãmõ
audiẽs erat: qꝛ verbo illius qͥ diit et facta ſuntecre-
ati ſumus.ſurdioꝛ ẽ ̊ hõ cõditus:qᷓ condendus:vſa.
xlij. Quis ſurdꝰniſi ad qͥs miſi nũcios meos.Oculos
etia occupauit:qꝛ oculis egris odioſa lux. patʒ ergo
iſtius moꝛbi geneꝛalitas.pʒ et ꝑiculũ:ſi continuet᷑ qꝛ
ucit ad moꝛtẽ eternã qꝛ q din nõ comedit nec come
re vnlt impoſterum neceſſe habet moꝛi. Ita qui
aures hñt et nõ au ciẽt. in ps. ciij. et miꝝ ẽ ꝙ nõ au⸗
diẽt.qꝛ ſi nõ guſtaſſent cibũ coꝛpalẽ pꝑ tres dies:cur

rerẽt ad xcẽ milaria vt comederẽt. Nota.C .ij. vij.

Sʒ multi nõ audiũt verbũ dñi ꝑ menſem:et tñ no
lut wmũ eyre vt audiãt. etſi audiat. Induratũẽ coꝛ
eoꝝ ſicut coꝛ pharaonis:et nõ recipiũt diſciplinam.
Signũ em ẽ ꝙ coꝛpus eſt duꝑ: q reꝑcutit ſagittam
ei ſagittatã. YIta ſignũ ẽ dun coꝛdis:qñ ſagitte wmi
ni ſagitte ſaltis cõtra ſyriã iiij. Re nij. ideſt verba
eius om̃i gladio acutioꝛa. v qͥbus in p̃s. xliiij. Sagit
tetue acuteĩ coꝛda inimicoꝝ regis: repcutiũtur con
temnunt᷑ vel eoꝝ mĩſtri. ve qͥ ait.qͥ vos audit:me
audit.et qͥ vos ſpernit:me ſpernit:vel ope nõ implen
tur. Et tale coꝛ duꝝ male heèbit in nouiſſimis: Ecci.
iij. Quia poꝛtat ſuꝑ ſe ſignũ ſpãale dãnatõis.Et ⁊e hᷣ
tria ĩ tali hoĩe inuẽta:nos certificãt:videlʒ auditus
loqla ꝓuidentia.Excogitemꝰ hoĩem qͥ cito expellet᷑
Tæ reg iſto qð eũ nõ latet. Si volumꝰ ſcire in q ra in
tendit habitare. et noluerit nob aꝑte vicẽ. Eyx trib-
dictis cognoſcere aliq̃lit᷑ poſſumꝰ/qꝛ ſi audimꝰ euʒ
ibẽter audire alemania:et diligẽt ↄditões illiꝰteꝛ
re /et viã ad illẽ exqͥrerel et libẽter deilla loquit᷑ et ꝓ⸗
uidẽtiã ſuã ad illã mittẽ:cõiecturamꝰ ꝙ ad illaʒ va⸗
dit. Sic ĩ ꝓpoſito/ cito ibimꝰ ꝑ moꝛtẽ w fra iſta. ꝑpẽ
dat ̊ᷣ qlibʒ ſi libẽt᷑ audit æ vo/et e fra viuẽtiuʒ:et
viã illiꝰ a ſapiẽti diligẽt exqrat: ꝑtinẽtibo ad il⸗
laʒ loq̃tur.et elemoſynaꝝ et bonoꝝ opeꝑ ꝓuidẽtiam
ad illã mittat.et ſciat ſiꝭᷣ ſpãli qꝛ a co eſt Quia qͥ ex
Wo eſt: verba vei audit: Yo.viij. Et qꝛ ad ceũ vadit:
JYo. xiij.vbi cũ gaudio dicet illud pᷣs.xlvij. Sicaudi
iũimꝰ:ſic vidimꝰ ĩ ciuitate vi nri. Si vo ecõuerſo libẽ
ter andiũt/loquũt᷑ et opant᷑ de turpib vtracrõibo/j
hmõi q̃ ad trã ptinẽt dyaboli:ſignũ ſpãleẽ ꝙ ad illã
trã vaduũt.x qͥb veritas ait: Pꝛopterea vos nõ au⸗
ditis:qꝛ ex veo ñ eſtis: Jo.viij. ¶ Eyqͥ ̊nñ audire vel
nõ retin?/ẽ ſignũ duri coꝛdis et duꝝ coꝛ ẽ ſignũ dã⸗
natõis: Hodie ſi vocẽ eiꝰ audieritis:nolite obdura/
re ⁊c. Mõ cæ h.A.v.viij. YJtẽ.A.xxv.viij.

xviij.

xix.

Sʒ oẽs pᷣicti ad moduʒ ericij qͥ ſe inuoluit ? exoĩ Arꝰ.ix.

ꝓte armat:⁊ tãgẽtẽ pũgit:ſic ſe inuoluũt excuſatõib

ad excnſãdas excuſatões ĩ petis.ſe armãt coloꝛatis xꝓx. I.

borũ væfenſiõibo.eis ſalutis vꝓba loqntes: pũgũt ver
bis impactiuis. Et vt ꝓpoſitũ aꝑtiꝰ pateat:ponamꝰ
exẽplũ.Aliqͥ eĩ illon audire nolũt q;ꝛ ñ audiẽtes qͥd
faciẽdũ ſeu dimittẽdũ/ſeu qð piculuʒ fugiẽdũ:ſiccre
dũt ſe iꝛãtia excuſari. Sic rñdit qͥdã vſurariꝰĩ ciui-
tate metẽſi ĩ lotoꝛingiaſ cuidã rligioſo eũtiad pᷣdicã
dũ:⁊ eũ ad audiẽdũ inuitãti. Mõ vadam inqͥtqꝛ als
fui ĩ qͥdã ſᷣmõe tuo ⁊ fere ↄuertiſti me.pᷣs.xxxv.noluit

Exemp.

Frij.

Niij.

Audire

intelligerb yt bene agerer ideo ſeqtur. Iniquttate;
naletcte de Bic etiã qͥdaʒ alius cuidaʒ religioſo

icẽti ſibi ꝑiculũ ſuũ quodam facto: RKñdit male
habeat qͥ hoc mihi dixit. Mirabile eſt pmonẽtibo xe
Piculo coꝛꝑaliſſciũt gtesſ̊ nõ ĩ ſpualib. ¶ Cu vͤ rei
vuplex ẽ cã: Ena:qꝛ locus infumꝰ raãgit᷑ Ideo ſicut
equꝰ recalcitrat:et vᷣbis et interdũ vᷣberidrepcuti⸗
unt:ſicut lapis int᷑ mult os piectus/illũ clamare fa⸗
cit:ſuꝑ cuiꝰ caput cadit:et clamoꝛe ſcini põt vbice⸗
cidit. Sic ſmo pdicatoꝛis generalit᷑ piectus int᷑ mul
too/qͥ ex eo murmurat vel obloqtur: ondit ſe fuiſſe ta
ctuũ.qꝛ ſicut fur offendit et maledicit impꝛoperati ſi
bi furtum. Yta ille.et patet. Etide. M. et. R. vj. irij.

Alia cã e.qꝛ videt᷑ eis vita illoꝝ mala/ wlectabilł2

lucratiua:et luxurijs et male pqſitis ſuis.et iõ nõ li
bent audiut loq reʒ amata. B fugiit. æt ſunt ſicut
illi. æ qbo. . xiij x. q audietes ꝙ reliquie ſcti marti-
ni poꝛtate ꝑ ciuitate nnfumos in via aliqn ſanarent.
Cu ſemel poꝛtan vberet: fugeit: ne ſanarẽt. et auã
tagiuʒ maloꝝ lucroꝝ æcc. Mõ tres alias cãs. E. vj. xx.
vn aſſimilant ill œ ciuitate philippis.Act.xvj. Qui
offendebato paulu. et eu cuʒ; ſoco ſuo GSyla / Ybera⸗
bãt et male tractabat incarcerãtes.qꝛ ſpm phitoni⸗
cu eiecerut tæ qda acilla uloꝝ q erat eis lucroſa et qͥ

ſtuoſa mñdendo ad interrogata ꝑ ſom phitonicuʒ ſic

iſti offendutur/a volẽtes ei c ſpym phuonicũ q̃ſtuo⸗
ſum malilucroꝝ v aia ſua. Talibo em luxurie et gu⸗
le celectatonibo et lucnis illicitis:hnt coꝛ firmiſſime
clauatũ et ligatu.et ideo ſine laboꝛe nõ ſepant᷑ nec li
benter ſeparãtem audiũt.Ecci.vj. Maſpa mimii eſt
ſapia inwctis hoĩbo. Mõ ſimile.Ad.xj.qxxij. Süt eĩ
tales ſicut lignũ plenuũ qqua:qð nõ cito recipit igni/
tu eloq tuu dñe et ſicut gallina ĩ autuno:pleni. J õ
nõ audiuit populꝰ meꝰ vocẽ meã.ps.lxxx. Calis gal⸗
lina fuit diues ille epulo:Zu.xvj. cuiꝰ hyems cito ve
nit et petiuit pᷣdicatoꝛe.Laʒaꝝꝑ mẽdicuʒ ꝓ fribo et nõ
habuit. vIta iſtis veniet cito:qn vtilia audire ad ſa⸗
lutẽ nõ potert/qꝛ nimis tarde erit: q oẽs qui in mo
numẽtis ſunt audiẽt vocẽ filij ei: Jo.v. ¶ Alij ſe er
cuſant a vbi vei audiẽtia et oꝑis impletõe ꝓpter de⸗
fectũ miſtroꝝ vᷣbi vi in qs impigut duplr excuſatõ
nes qrẽdo. Pꝛimo ĩ vitã et intentoem. Gecũdo in
fectuũ certitudis dictoꝝ illoꝑ.¶ Primo dicũt q̃re ve

berẽ e audire. vel qo dicit:qꝛẽ talis vel talis æc. De

alijs vicũt ꝙ; nõ intentoe recta pᷣdicãt: vt lucxꝝ que
rãt trenũ.ſtiꝰ temerarij iudicij repꝛobatõe reſeꝛua
ta ad capituli ve iudicõ huano. Ad dicra illoꝑ mdẽ
Dũ ẽ. Et pꝛimo qrendũ ẽ ab eis ſi eẽnt ĩ carcere ſ ma
lus ſacerdos vellet eos e hoc educẽ:vł viam we?᷑ d
mõ euadẽ poſſent ſſi vellẽt: ſi vdluerint vti ↄſilio ſuo
vel non. Et ſi ipe in eodẽ carcẽ eſſet:et exire nollet:cñ
nõ minꝰ te liberares eiꝰ coſilio ſi poſſes OQmis in ne⸗
ceſſitate nollet talẽ wctoꝛẽ ſeqͥ ad bonu hoſpiciuʒ: vl

ad lucꝝ pecuniapꝑ /vel ad qpᷣcuq; auãtagiũ noiatum
ſupᷣ. E.c xij. Quis phiberet tale extignere ignẽ ĩ w⸗
mo ſua. Qmejnõ recipet honũ frumẽtuʒ ĩ exiliet vili
ſacco ſibi tis oblatu: vel lapidẽ pcõſum ĩ vili panni⸗
culo inuolutũ. Poſito ꝙ ſint mali:vel mala pdicẽt

intentõne: cũ malifreq̃n verg et viſapĩiam loquat᷑.
Bicut pʒ Nume xxij. xe Galaã et aſina ſuaſ/et mo

re anſeꝑ ſaluatũ ẽ capitolii in romas belinoet bꝛen
nio. Dieut refert Valeriꝰ. Pei ſapia nõ ẽ in eis ſper⸗
nenda:ſicut nec pdicte diuitie tpales oblatea taliba
ſpernũtr. Sʒ diuitias mihil eẽ diri 9 patõeillius.nec
ꝑaui illi lapigẽ pᷣcõſum æc. Oĩa ergo q̃ dixeꝛint vohᷣ
facite: YJo.ij. ¶ Gecũdo impiĩgũt ĩ tefectũ certitudi⸗

nis et hoc duplr. eltetes g noe perab be
g2

dicat:et hoc qꝛ veꝑ videt᷑ duꝑ. Quibo dicẽdi Erc
tuuseſſet qͥ vellet ſeĩm mẽdacio ꝑdẽe:vt alios libe⸗
raret talis cogitatio ex dysbolo ꝓuenit qꝛ ſ. empgni

Ddiſti vocem vxoꝛis tue ⁊c.

A xxvj.

fitur fac? diſcoꝛdi int᷑ viros eccleſiaſticos et popu⸗
lares:ſicut int᷑ bͤncipeet exercitũ eiꝰ.ꝓdeo multa ma
lignatus eſtinimic iĩ ſancto.ps.lxxiij. Mõ.T. v. xliij.
Secñdo minus eis credũt œ gaudijs bonoꝑ ? pe⸗
nismaloꝝ/qꝛ bmõi coꝛꝑalit᷑nõ vider̃t.quibo dicẽdũñ
q; credẽ æbẽt xpᷣo:qm hmõi vidit et nos infoꝛmat
ſicut mr filiũ natu in carcũ. Seqͥ. F. iiij. ix. Et eis qui

audiuer̃t ab eo ĩ ſciptunis ſaqis qꝛ fides ex auditu: xxv.
Ro.x. Sʒ et hoĩ narrãti et afſerẽti qð audiuit a fide

li hoie:credit᷑. Multomagis auditui qͥ eſt ꝓꝑ vbũ ypᷣi:
Ro ꝓ. Sʒ dicũt ñ.ſ̊ ſi moꝛtuꝰ veniret ad nos: crede⸗
remꝰ. Iſti ſunt dveↄditõe iũlliꝰdiuitis dãnati.QLu.xvj.
Qui petiuit Zaʒaꝝ moꝛtuuʒ mitti ad fres ſuos. Gʒ
ꝓcertoiſtis rñdetſicut rũdebat᷑ ei. vnt Moyſen ⁊ ꝓ
phetas audiãt illos. SGi Moyſen et ꝓphetas nõ au⸗
diüt ideſt viuos et ſcripturas ſanctas neg; ſiquis ex
moꝛtuis lerit ad eos credẽt. Veritas hunꝰ dicti patz
rõe et exẽplo.¶ Mõe ſic: ſiqͥs veniret et diceret pẽas
inferni maximas:et nullã ibidẽ eẽ liberatõeʒ.ſtatim
obijcerẽt qrẽtes ſi fuiſſet ibi:an nõ:Si non plꝰcredeę
rẽt eiꝙᷓ nob qͥ ibi ñ fuimꝰ. Si dixerit ſic. Rñderent ſi
Frurtbnerehan iſti. Ergo ibiẽ redẽptõ et liberatõ.qᷣ
mẽdaci pdicas. Exepla ad hoc mita hẽmus ĩ qr
to dyal.vbi bẽs Gꝛegoꝛiꝰ narrat his qͥ pẽas infeꝛ
ni et vidert et narrauert:paucitñ hoc curauerunt.
MQuotidie videmꝰ hoĩes moꝛi.et tñ ex ↄmũi vſu mor
tem puipẽdũt. Sic ſi moꝛtui freqnt ad eos mitterẽt᷑.
Bicut pʒ. D.j.xv. Et. MM.xj xcix. Meq; ̊ ſiq ex moꝛ
tuis ierit ad eos:audiẽt.Zu.xvj. 1
dicẽtes. qᷓre audiã/bñ facias et bñ habeas:qͥd dẽmꝰ
plura audire.Et iſtud dictũ frequẽt᷑ ↄtingit:qñn vnꝰ
vnlt aliũ impedire ne vbuʒ tei audiat.vlẽ em̃bene
agas:et bñ habeas.etiã ĩ wmo ſededo. Sed ſi dicerʒ
ſe famelicũ valde et ñ hr̃e cibũ:et alius rñderet/bene
agaset bñ habeas.reputaret eũ vriſoꝛẽ. Jdẽ repu⸗
taret ſi diceret ſe velle ditani vel ire romaʒ. et qreret
ab eo. Di etiã diceret ſe infirmũ:et velle ſe medicũ q̃
rere et ſic in qͥcũq; negocio coꝛpalijñ dimitteret p/
pter rnſionẽ remediũ et auxiliũ querẽ. Qñ et volunt
ire ad ſoꝛtilegas:hmõri cogitatio eos no impedit.ſñ
impediat ire ad vũ et audire eũ. Exemplo Yob vlt.

Auditu auris audiui te. Mõ optie E. vij. ir. Alij rvü.

ſe excuſant ſocietate q retrabit multos ab audientia
verbi vei openbo penitentie. ſicut populus impedi
ebat cecum clamantem ad iheſum. Sed iſti in ſocijs
audiunt illum dyabolum quem Eua audiuit in ſer
pente:quem potius audiuit ꝙᷓ v:et totum cõfudit
mundu. ⁊ mimis eis cõdeſcendũt dimittentes pꝛopt
cos ea que vi ſunt: ſe habẽt ſimilit᷑ ad eos ſicut Adã
qtum ad vxoꝛcm ſuam. Cui dicit HGeñ.iij. Quia au

tionibo quibus diq poteſt:q; nulla occupatõ eos im
pedit a cibo coꝛpoꝛis: nec etiam in antũno. qui foꝛte
dicent quotidianũ cibuʒ animehabent in wmo ſua:
ſcilicet pater noſter:et miſſam in eccleſia. Quibo re⸗
Ponglure licet quotidianũ cibum coꝛpoꝛineceſ⸗
grium habeant in wmo aliquando tamen exeũt an
comedendũ cum amias ſuis. Sic exeant inuitati ad
conuiuiũ anime.et pauciſunt uos occupatio impe
dit a nouis ſpectaculis:ſicut in ludis:quos mizacula
vocant. quare ergoumpediũtur ab audientia mira⸗
culoꝑ clericoꝝ fatoꝝ. Talesreprehendit Eriſoſto.
lſuper H Pꝛopter negocia inquit
ſe excuſant ab audientia ermonũ:et in teatnis et cur
ſibus equoꝛum integrum impendunt diem in curſi⸗
bus equoꝛuʒ:ficut in haſtiludijs et huiuſmodi.quos

reuocat teus:dicẽs. Nenite filij unaeme ne nn. xix.
poſſe

. Alij ſe excuſant: loci diſtantia: dicẽtes ſenõ
venire ad eccleſiam vel verbum ei: quibus reſpõde⸗
tur:q ad mercatum et ad nüdinas ſciunt ireas ma⸗

Mam diſtantiam. in p̃qicatõne vo ſunt nundine ver.

Alij ſe excuſant: xxvj.

5

Ellij ſe excuſant occupa xxvij.

Acintt atticit Mogt
4 nuncig

ſe

uug⸗i
vinr ti iedn,,l
nmnl a g nd aen ul
ſnn uſu – ainmn
un rnunoſ⸗ leugin nei.
ienitli ato rle c ſanon

crmones⸗

cqbano mebabed — us
nilegmnacirhen ne n
hami uſatd
hent gnar no beit di elba wdinr en⸗
futit anſuere gpten auſnelng ag iͤß
ſelge obi mier mntun ctpentteneet bon
— ——
hhl vgallogulinfino apige noſb inuer
benmusinmeniſz tni gnani generu uis
iznec cgo tibi Hitesen ſomachüocapatu
yſtono immeniüt ſapone dicit bonns a
ſgnuhebant ihhenti hie gi. Loar inz
nbohödantutnarrt dinſtnd andiärdle
meunnchrmmt ſantpzii; Ecp Pendtd
chafnſuuniilirntchnren in
feneſtrͤchucüne ctinsinpeccansſwis e

Nabue⸗ eune
land gugue
ellätſek verbi
ſat ans inoliih . imE

chlsſe afeeng chſant riicnan
le Iltoris 2gignorabine
nünrönene ce ſnedihtinn
n

tectühfechürct alinsfſch
õ
ſepell dtanſelin ona, ifn
entſtufimüg leſencici
ig negocio o galiii diinittener o/
Bentüer ourili uere Qiet olunt
bmoi cogitanid osno inpedit iif
rüctauclreei Eremplo Jobxlt.
diuite. Mo optie E. i ij.Alij mi
teq retabitmyltosab andientia
penitentie ſicnt populus impedi
ntemad iheſum. Sediſtiin ſocis
abolumquem Eus audiuit inſer
us audiuit iᷓ iſ:ettotum cöfudtt
as codeſcendüt dinitenttsoot
t ſehabet iinilitac coo ſiat A
ſuam. Cui dicit Geñ iij. Quan
ns tue . (llijſeerauſant ongn
bia poteſt ynulla oonpet on
danantinmm naninn gu ſue
nũ abuz animehabentin wo iua:
ſtartt niſamn i di Qunb
ct vor tn hun cande nenn⸗
inmmoalignangotamen ſ 1
amlas ſns Gicertantinutt

Fabula.

Audire

Contra iſtos ſurget in iudicio Regina ſaba que ve⸗
nit a finib mundi: audire ſapientiam Galomonis.
et nõ ſolum regina ſaba:ſ omnes natõnes xpᷣianita⸗
tis. In cauſa iſta poſſunt ſurgere contra anglicos.
qꝛ vix inuenitur natio xpᷣiana.q ita raro et inuitean
dit verbum wi. eyperto crede magiſtro. RKegina ſa⸗
ba venit re finib mudi audire Salomonẽ.iij. Re. x.
IYſti nolũt v pꝛoxima wmo vel vico vbi ſedẽt ocioſi
venire vt audiãt xpᷣm. immo ⁊ eccleſia exeũt qui eos
tmmuitat dicens. Lerra terra terra audi verbum dñi:
Hiere.xxij.¶ Alij ſe excuſant:dicentes ſe eſſe rudes:
et ideo ſe neſcire:intelligere:nec repoꝛtare que dicũ⸗
tur non tamẽ pꝛopter hoc vebent dimittere andire:
quia aliquã æuotõnem / vel Reccadk repoꝛtant de⸗
teſtatõnem. Sicut accidit vequadã muſiere MPariſi
us: vt dicit᷑: æ ſermone redeunte ⁊ obuiãte cuidã ma
giſtro: qui cũ quereret ab ea vnde veniret:⁊ ꝙ ei di⸗
ceret aliquod bonũ verbuʒ/qð in ſermone andierat:
Keſpondit ſe neſcire:ſ bene inquit ſcio: qdiu vixe
ro/plus væũ diligam et peccatũ veteſtaboꝛ. Sic audi
tecelique loquoꝛ. Sentro xxxij.Et vtinã ſic audiat
terra/ibidem: ¶ Alij dicunt quare audiã: nõ inten⸗
v dimittere peccata mea.hocnon obſtante:expedit
audire ꝓpter duo.¶ Pꝛimo: licet antenõ habuerit
volũtatem dimittendi peccatũ:in audiẽdo tamẽ 3
nituſſanctus põt augere ei gram. In actibo apoſtolo
rũ dicit᷑: cecidit ſpufſancius ſup omnes qui audie⸗
bãt verbũ.¶ Gecundo vt melius ſciãt quid agẽ ðe⸗
beant:quãdo habuerint volũtateʒ a peccatoceſſan
di: Erempl cuiuſdã æ quo fert᷑: ꝙ cuidã querenti:
quare ita
ret: Reſpõdit:ibi cogito/quomõ me coꝛrigere pote⸗
ro:et quomõ me habeo poſt coꝛrectõnem.Audite q̊
inſule:et attenditepopuli Glsgerzeyeerlienan iſte
audiuit ⁊ attẽdit velõge oſtmodũ faceret.¶ Pa
tet ergo ꝙ nuilipᷣdictoꝝ ſufficientẽ excuſatõnem ha
bent:quare nõ vebeãt cæi verba audire /ſ̊ pꝛedictas
fingũt cau ſas:vel ꝓpter cauſas tactas /ſupᷣ. E. c.xxj.
vel qꝛ verbi i et virtutũ et penitẽtie et bonoꝝ ope
rũ ignoꝛans pᷣcioſitatem. Et ẽ æ eis ſicut dicit᷑ m fa
bulas ve gallo:qui infimo lapidepᷣcioſo inuẽto:ait:
libentius inueniſſeʒ vnũ granũ.qꝛ nec tu vtilis mihi
es:nec ego tibi. Hñtes em ſtomachũ occupatũ alijs:
in iſtis nõ inueniũt ſapoꝛẽ.ſ̊ dicũt qbonus cibo eſſet
ſiquis haberet appetitũ.Hiere.xxij. Locutꝰ ſuʒ ad te
in habũdantia tua:et dixiſti:nõ audiã:vel qꝛ dyabo
lus aures obturat.ſicut pʒ ſupᷣ. E. c.x. MPꝛopt᷑ hecem̃

et his ſtmilia lumẽ excludũt:et cõtra veꝝ ſolẽ coꝛdis

feneſtrã claudũt:vt qetius in peccatis ſuis wꝛmiãt.
x qbus Jobxxiiij. Ipᷣi fuerunt rebelles lumini.qꝛ
nõ ſolũ iſtud excludũt:ſj cõtra volẽtes lumen in eis
accẽdere rebellat/et verbis et factis.Et in hoc ſunt
ſicut canis furioſus:qͥ moꝛdet manuʒ offerẽtis ei pa-
nẽ. Ota iſti et turbãt et turbãtur.Audiui:et cõtur⸗
batus ẽ vent᷑ meus.in pᷣs.xxx.(¶ Patʒ etiaʒ lu⸗
mẽ ſciẽtie excludũt nolẽtes ſcire ꝙ ſunt ſicut illi qui
ita diu vigilãdo comedũt carnes nocte ferie qͥnte:ꝙ;
dies ferie ſexte incepit clareſcere:et clauſerunt fene⸗
ſtras ne lumẽ intraret. Ita iſti bubones infernales
et tales/nec ꝑ legem vei excuſant᷑.qꝛ ẽ ignoꝛantia vin
cibilis ſeu affectata in q̃ ignoꝛãs ignoꝛabit nec in le⸗

ge Ariſtotelis qꝛ ẽ ignoꝛãtia pꝛaue diſpoſitionis:et

nõ negatõnis /nec in lege Juſtiniana:qꝛ ẽ ignoꝛãtia
craſſa ſupina ignoꝛãtia iuris.et nõ facti.in q̃ lege qͥ
diẽ ſe nolle veĩre qñ citat᷑:vłter citat᷑ ⁊ nõ veĩt:vł lati
tat ne citatõ ad euũ veniat:ↄtumax iuditat᷑.ff.ð re.iu.
l.ↄtumacia. Ged om̃es ter citãtur.ſ.verbo/exemplo/
et beneficio. ve hoc patzʒ. A.x.per totum. Et tamen
aliqui dicunt aperte:ꝙ nolunt venire: ſicut ille qui
dixit Luce.xiuiij. Vxoꝛem duxi.¶ Alij impediũt ne

ibẽter audiret ſermonẽ:cum ſe nõ coꝛrige

xxvf.

citetio veniat ad eos: Gicut nolẽtes audire. ¶ Alij
ſe excuſant ſicut ille qui dixit villamemi. aban
dictum eſt. Hota. . v. xlviij. Finis vo iſtarum excu
ſatoõnum guia nullã legem in cecuria iĩ pro eis habe⸗
bũt:erit ſententia damnatõnis eterne cõtra contu⸗
maces ꝓlatanet cõparãdo ſtatũ iſtum in quo nolũt

gudire verbũ ſalutis:qꝛ ſunt eis graues rumoꝛes: ad

ſtatũ illum in quo ve hoc wlebũt. Eſt xe era ſ
quodã iuxta ignẽ ſedente cnius veſtẽ H
ret ſoixit ſocius ſuus:vis andire rumoꝛes Ira inq̃ͥt
bonos: et non alios. cuialiꝰ neſcio niſimalds. ꝗ inqt
nolo audire. et e bis aut ter ei hoc diceret: ſp ide miᷣ
dit: in fine ci ſentiret veſtẽ ↄhuſtã iratꝰ ait ſocid: q̃re
nõ dixiſti mihi. q; inqͥt dixiſti ꝙ noluiſtiaudireru⸗
moꝛes miſi placẽtes: et illi nõ erant rales. Ita qꝗ; no⸗
lũt mõ vfectũ ſuñ audire vt coꝛrigant qñ ſentiẽt pe
nã:volebũt ꝙ pus nõ audierũt. Et ſpãliter:qñ audi⸗
ent illã ſententiam contra contumaces latam. Mat.
xv. Ite maledicti ⁊c. Quicunq; audierint tinnient
ambe aures eiᷣ.j. Re.iij. Audiamꝰ ẽ vtilia verba ſa⸗
lutis. Qu oniã q me audierir: abſq; terroꝛe requie/
ſcit:Pꝛouer.j.
¶BHec ant ver ba vrilia andire debemꝰad euitandũ
picula ſpũalia:et aliqñ tpalia. Sicut em̃ ſpeculũ oñ
dit maculã in facie:ſic verbuʒ ei in cõſcientia. Et ſi⸗
cut videntes in ſpeulo maculã: tergũt in facie: ſican
dientes cuote mũdant᷑ in cõſcientia. ps.lxxx. Giau⸗
diens me: nõ erit in te ⁊c. ¶ Sic cõſiderauit ſe in ſpe
culo:et ſic eultauit periculũ. Quidã magnus e quo
fertur:q multu dilexit toꝛneamẽta.et cũ in quodam
ſermone audiret quomõ illũ luduʒ ſequũtur multa
peccata moꝛtalia: videliq; ſupbia inuidia/ vindicta/
auaricia/odiñ ꝛc. Muqᷓ poſtes illũ ludũ dilexit. Hec
audite pꝛincipes:vſa.j. ¶ e alio etiã tali fert᷑:q nõ
libẽter audiuit miſſas/et cauſa fuit:quia credrdit ꝓ
ſacerdotes er auaricia inueniſſent illũ modum viuẽ
di. et cum in quodã ſermone audiret pᷣcioſitatem illi
us ſacramentiet miſſaꝝ valoꝛem:ſempꝑ poſtea eas xe
uote audiuit. Pſal.cuin. Verbuʒ wmini inflamauit
eũ.¶Ad idẽ etiã qð refert valerius de quodã iuue⸗
ne athenienſi Polemus nomine:tãtisillecebꝛis vedi
to: vt etiam in fama ipſa gauderet. Cuʒ ſemel ergo ex
cõuiuio nõ poſt ſolis occaſuʒ.ſ̊ poſt ſolis oꝛtũ ſurre⸗
Eit. Vino granis et vnguẽtis optimis velibutꝰ:ami⸗
ctus veſte pꝑlucida:⸗ ſertis capite redimito:ad wmũ
reuertebat᷑ et cũ ſcolã ʒenocratis tũc wcẽtis.aꝑptam
vidiſſet: intrauit in eã vt pꝛudẽtiſſima pᷣcepta /temu
lentie laſciuijs inmiſceret cunq; om̃es nuchttores ze⸗
nocratis coꝛridẽtes indignarẽtur: ʒenocrates vultu
matmo omiſſa re v q̃ diſſerebat:ve movæſtia et tem
erãtia loqᷣ cepit.cuiꝰ grauitate ſᷣmonis illectꝰ Po⸗
emꝰ vtractã ve capite coꝛonã pꝛoiecit: et cõuiualis
oꝛis hylanitarẽ repᷣſſit.ad vltimũ vo totã luxuriã ex⸗
uit. ſicq; vniꝰ occaſionis medicina ſanatꝰ ᷑. Patʒ er⸗
go ꝙ in iſtis trib pᷣdictis hoĩlo verificat illud Ecci.
xxiiij.Quiaudit me nõ cõfundet᷑. Ptʒ etiã g, ſi mo⸗
xerni vellẽt dimiſſis potatõibo audire verbũ ci:ali⸗

xxxiiij.

Exemp.

Arer.

yxxv.

Exemp.

Exemp.

rxxvj.
Exemp.

cuiꝰ dicti occaſione coꝛnigerent᷑:et coꝛpoꝛi et aĩie vale

ret. Sed hen homicida ſſat ꝑ q̃draginta dies in ec/
cleſia vt moꝛtem euadat tem poꝛalẽ.et vos nõ liben⸗
ter ſtatis in vno ſermone:vt tempoꝛalẽ et eternã eua
datis.Cales aliquãdo wlebũt:quia non audierũt:
quando contigerit eis/quod cõtigit cuidam de quo
refert Beda æ Renas angloꝛum 8. cum alij irent ad
eccleſiam/et ad ſermones et alia
bat ire ad tabernam. hicmoꝛiens:poſt bꝛeuez loque-
le amiſſionem irediens ad ſe dixit:ſe damnatum.ꝛ ce
teris hoꝛtantibo eum ad ſpem: Reſpõdit nõ potero
ſaluari: quia fui in infernoſet vidi locum meuʒ para
tum iuyxta iudã et cayphaʒ.et reqͥſitus æ cauſa:rñdit

onag loca!: ille ſole Exemp⸗

Are xj.

xxxviij.

Arꝰ. xij.
Xxxix.

Auaricia

nia nolui libenter audire verba wi:nec ire ad eccle

lã: ad tabernã ere iſtius cõditõnis ſunt:cũ ve⸗
nerit ad puctum illũ/ dicere cum illo poreruntilluꝰ
igetli. audiuimꝰ:idcirco venit ſuper nos tri⸗
nlatio.
Et nõ ſolũ œ bemus audire vtilia vt æclinemus
a malo picula vitãtes:ſ̊ vt faciamus bonũ neceſſa⸗
riuʒ ad ſalutem qꝛnõ ſufficit famelico audire 1e4 *
cibo:nec infirmo audire medicuʒ.q;ꝛ anditus medici
nõ ſonat:̊ opus cũ cooperatõne infirmi:nec amicus
diligit: ſi iße vel eius miniſtri vel littere ſolũmõ reci⸗
piãtur in poꝛta. Ita nec ceus vbi ipſe vel eins mini-
ſtri vel verba recipiũtur ĩ poꝛta aurium:vel oꝛis/vel
oculoeꝝ. Sũt ergo recipiẽda in eamera coꝛdis et ope
faciendũ ẽ:qð in litteris pᷣcipit vel continet. Jaco.j.
Auia ſiqͥ auditoꝛ ẽ veꝛbi ⁊ nõ factoꝛ:hic cõpabitur
viro cõſiderãti vultũ natiuitatis ſue in ſpeculo:a nõ
tergẽti nec operãti ad faciei xecoꝛẽ ſ̊ tm conſiderãti
et hoc ẽ qð ſeqᷣtur. Cõſiderauit et abijt: Ideo ſequi
tur. Mõ auditoꝛ obliuioſus:ſ̊ factoꝛ ⁊c. In quo ptʒ
auditoꝛ obliuioſus britudine pꝛiuat᷑: et factoꝛ in
ſpem ponitur. H V
Hatʒ ergo ꝙ nõ ſolũ ꝓpter tria pᷣdicta ſunt audiẽ
da et facienda verba wag etiaʒ vt fugiamꝰ penaliaj
ſcʒ pꝛiuatõnem illius beatitudinis qð ẽ quartũ.Oi⸗
ues em in inferno periuit pᷣdicatoꝛes:qͥ dum vixit pᷣ⸗
dicatoꝛes audire cõtempſit: et multos hʒ ei ſimiles.
q ſi eſſet poſſibile ꝙ illã penã ad momenruʒ ſentirẽt:

pdica toꝛes ipi fierẽt. Sicut q̊ vbi timoꝛ ẽ igne:pꝛi

us aperiũtur et implent᷑ vaſa aqua contra ignẽ:q in
une wmo exiſtẽs ĩ alia timet᷑. Ira nos timẽtes il⸗
um ignẽ/qui mõ diuitẽ illũ ardẽt Luc xvj. Cmcioꝛ
inquit ĩ hac flama:aperiamꝰ vaſa coꝛdiũ et auriũ et
cõtra illũ ignẽ recipiamꝰaquaʒ illius fontis:Eccij.
Fons ſapiẽtie verbũ cei et audiamus eũ mõ ad peni⸗
tentiã vocãtem ⁊ ⁊elicta coꝛrigamꝰ:dicẽtes Bñne an
diui auditũ tuum. Abac.iij. Qnia qui ſic eũ audit:
nũc ab auditõe mala nõ timebitſin pᷣs.cxj. ne poſtea
in moꝛte et in iudicio audiamꝰet hoꝛreamꝰ:ſicut hoꝛ

ret fur v auditu ſentẽtie ſuſpẽſionis.xe qua yſa.xxj.

Arꝰ.xiij.

xl.

Exemp.

Coꝛrui cuʒ audirem.
Qui ergo vult illã vocẽ hoꝛroꝛis in iudicõ declina
re:obturet aures ſuas ne audiat ſanguinẽ clandat
oculos ſuos ne videat malũ:qꝛ iſte in excelſis habita
bit.vſa.xxxiij. Poſt obturet aures ſuasne audiat dy
abolu vel eius mĩſtros. dyabolum ſuggerentẽ:⁊ ve⸗
nenũ inſpirãtẽ in coꝛ dicendo vũ miſericoꝛdẽ:te diu
victuꝝ et hmõi: vt ſpe ſeu pᷣumptõe pecces. Gladiꝰ
in labijs eoꝝ/qͥniã qͥs audiuit In pᷣs.lviij.nec mini⸗
ſtros ſeu ſeruiẽtes ei cãtantes. Ecci.ix. Cũ ſaltatrice
ne aſſidue ſis:nec audias illã:ne foꝛte pereas ĩ effica⸗
cia illius:ſeu caꝛminãtes vel incãtantes blandiẽtes⸗
etrahentes/ mẽtiẽtes:qꝛ pꝛinceps qͥ libenter audit
verba mẽdacij:om̃es miniſtros habebit iniquos.p⸗
uerb.xxix. Sicut ergo trãſiẽs pꝑ loca fetida/nares ob
turat:ne fetoꝛ ſentiat᷑ et coꝛ inficiat: Ita iuxta predi
ctas obturẽtur aures.exemplũ ad hoc dr in fabulł⸗
ꝙ Vlixes trãſiturus ꝑ locũ in mari/ vbi ſyrena ĩ can-
tatõne ſua om̃es trãſeũtes vcepit:obturanit aures
ſuas:et ſic ꝑiculũ euaſit. Ita tu obtura aures tuas:2⸗
noli audire liguam nequaʒ. Ecci.xxviij. ¶ Sed heu
ouis audita voce lupi:timet et fugit.et homo ne feto
rem coꝛpoꝛi nociuum ſentiat:nares claudit et os.ne
cibus intrat venenoſus. ouis autem xpᷣi audiens lu⸗
pum infernalem in ſupꝛadictis locutõnibus:non ti⸗
met nec fugit ſed applaudit. nec aures claudit:ſᷣ ne
rit Et ideo ſicut patet infꝛa ca.ve vetractõe tales ſpi
ritualiter ꝓduntur. ps.xxx. actus ſum ſicut vas p⸗
ditũ.quoniaʒ audiui vituꝑpatoõnem multoꝝ. Mõ..
vj.xxxiij. Item. G.v.xij.

A xxvij.

Waricie ⁊ auari Pꝛi

mo ponẽda ẽ diffinitio. Secũdo: diuiſio

Tercõ:generalitas.Quarto:inſaciabili⸗
tas. Quinto: vilitas. Sexto:laboꝛ. Septimo:ingra
titudo. Octauo:crudelitas. Nono:ſtulticia. Beci⸗
mo:piculũ. Vndecimo:wloꝛ. OGuodecimo: damna⸗
tio. Tredecimo:excuſatio cũ repꝛobatõne/ Secimo⸗
quarto:vceptio.Quintodecimo:remediũ.
Mitum ad pꝛimum ſ̃m ſctm Tho.in ſumma ſcoa
ſcde.q cxviij.ar. j. Auaricia ẽ immoderatꝰ amoꝛ ha
bendi/Fm Hugonẽ li.ij. clauſtro aĩe. Auaricia eſt
ſua illicite tetinere:et aliena cõcupiſcere.æ iſtis du⸗
abus ꝓuer.xxx. Sanguiſuge due ſunt filie ⁊c. Auarꝰ
do ſᷣm Hiero.vt or eit bun a diuitũcelariũ/latronũ
rixa parentũ/ſibilus paupeꝝ. Hiero in q̃dã epla.
Mitum ad ſecundu. Auaricia quo ad tenacitateʒ
põt fieri in rebquaꝝ vſus ẽ ipᷣa cõ umptio:ſicutĩ pe⸗
cunia et hmõi:vel in rebo q in vſu vtenti nõ diminuñ
tur. ̊ potius augẽtur:ſicut ſciẽtia et hmõi.et hec vi:
tr᷑ teſtabilioꝛ vidq eliq; nolle cõmunicare quater-
nos et ſdam ſuam. Exem plo ſapientis dicẽtis. Sine
fictõne didiciſetſine inuidia ⁊c. Sed dicet poſſez ve
recundiãpatindẽ pꝛedicãdo qð aliꝰð quaterno meo
prius in eodẽ loco dixit. Rñderi põt/ꝙ caritas non
inducit confuſionẽ. et maius meritum accreſceret ex
caritateiqᷓ;amnũ ex verecũdia. Illi ergo qͥ tenaces
ſunt in hanõi:nõ ea bene poſſidẽt: ſ̊ poti poſſidẽtur.
Vñ Aug ve woctrina xpᷣlana. Om̃is res.qᷓ dandonõ
xficit/duũ hr̃et nõ dat᷑:nõdũ hr̃:qᷣmõ hñnda ẽ.
Terciũ vo videlʒ eiꝰ generalitas hr: et pʒ quo ad
Duo: videliq; quo ad radicẽ.et quo ad effectũ ſeu opꝰ
õ exy radice venenoſa ꝓcedit.¶ Pꝛimo quo ad radi
cem pʒ eius generalitas/qꝛ ẽ radix mater multaꝛum
turpiſſimaꝝ filg videli; opouratomis: retinen⸗
tia nimia ne emoliatur.vt ſibipᷣi quo ad aĩam et miſe
ris ſubueniat. Secũdo inquietudinis. Tercio/wli.
Quarto fallacie q fit ſimplici verbo. OQuinto frau⸗
Dis ꝗᷓ fit in facto. Sexto/pꝓditõms. Septimo piurij.
Eſt gauarꝰ ſtipes in quo dyabolꝰ om̃em ſurculũ in⸗
ſeruit. Sicut pʒ ſcoa ſcoe.q.cxviij.ar.viij. ¶ Gecũm
eiꝰ generalitas pʒ in ope in meditatõe in veſideꝛio:in
locutõne:in ſtudio: q̃ſi ad om̃es ſtatꝰ et ad omes ꝑſo/
nas ſe extendit intãtu: ꝙ ferein om̃ ſocietate/ſiue cle
ricoꝑ ſiue laycoꝝ / ſiue artificũ/ſiue mercatoꝑ.vix in⸗
uenit᷑ vnus qꝗᷣ aktur T lucro eterno ex coꝛdẽ.qno ſe⸗
ipᷣm et alios ſaluare poterit.ſ quõ tꝑalia acqᷣrãt di⸗
centes. Ibi ẽ tale lucꝑ.ibi tale ſernitiũ.ibi tale bñfi⸗
ciũ ſine curaſpingue valde:ibi aduocatus multa lu⸗
crat ibi baliuus ⁊c. et nõ diſputãt qnõ hamꝰ peccati
et ꝑiculi ſub eſca illa abſcõdit et nõ ſolũ ad loqlaʒ:ß
ad opa ramos ſuos extẽdit ad iuuenes:intãtũ:q; xæ-
cennis furat᷑ mr̃iſue.hec: infideles oparios male fa-
cit oꝑani.hec:pauꝑes facit latrones.hec:mediocres
facit vſurario s:et blada abſcõdere:qñ paupes fame
moꝛiũt᷑ hec:dños facit tyrãnoshec:facit falſos pqᷣſt
toꝛes vicinos ſuos ad curias regũ citare ad liigagi
cũ eis:ad male lucraduʒ terras eoꝝ. Hec q̊ generał
fames et ſcabies totũ coꝛpꝰ maculãs vł volũtate/ veĩ
locntõe vłoꝑatõe.Oẽs i viã ſuaʒ vclinauer̃t.vnuſ⸗
qſq; ad auariciã ſuã. Na.lvj.AN minoꝛe qᷣppe vſq; ad
mailoꝛem/omnes auaricie ſtudent. Apꝛopheta vſq;
ad ſacerdotem/cuncti faciũt wlum: Hiere.vj. Auari
cia em̃ ĩ capite idẽ in intentione oĩm: Amos.ix.
Et ſi iſta fames poſſet ſaturari: vel ſcabies ſanari
eſſet terminabile et tolerabile malum. Sed fames
peſſima ẽ:qꝛ ẽ inſacia bilisad modũ ignis qͥ nũqᷓ dĩc
ſufficit: pu er. xxx.¶ Inq nõtur q̃rta auaricieↄditõ⸗
videlicet inſaciabilitas.cuius cauſam vide.C. xiii.
viiij.Et. G. iij.xvij.atnus enim credit ignem

Arꝰ.

j.

Arꝰ. ij.

Ar.ij .

.lij.

.iiij.

Ar ꝰ iiij.

V.

terasnci iſelli
bus andlisn
fin menmuanin nonauuſn
tacchaittnle and nmagup opun
collocato: itfume a. fmi genoꝛ nio t:q a
icencioemiaut iden Oun l mn
ſentemſectur nn pennng nanng tumes
tanih aſunt nulta &rbocpit Alncle
ſeyntaks driontito in fentutet gaupeno⸗
DMltuneſtey uatoditiorreputatur:tantopil
iget Cu igrindigentin tpanptas et nfen
AUnddu lvenaignotüce dicinns alde inci
tharpeſein di coinclcät leitun g dinſi
Porakpeagnins eſt Hocargumentu chäimal
Nr Geeo ind Elii ane Yleinithe
cgetoold dade. Ha nddady itturd
ut dinese Ocloqur panb: Nibi binn
Ueſitins Cifmmin Santdi gliſecii⸗
ſa int olein argtmila ſoeugtg⸗
zcgl whit pang allmsiii
nueb tii Eſtſinine⸗ i niübade 3d

. -

lenoſa peedlt.(Derimd eupe
mltnginitnas atri
En videligobduratönigeerretinen,
latun t ſiißignod aian amle
Beciido inqpietudlnis Terdo li
teq fitſinplia erbo Oniſtoffn,
Garto oaltͦna Heptino giuni.
Gin quo dpabol?omem ſyrculu in⸗
ha ſce q viijan rij. ¶ Gecum
imopein mellitatöein wſigerio in
o:qſiad offes ſtat? etad ofſes pſo⸗
atui: ferein ofn ſocletate ſinecle
ſiueartifici ſiuemercatop virin⸗
ur X lugo etemnd er chrce guoſe⸗ ij
fenral diuünililel
tluc ibitaleſernitin ibitalebif⸗ wil
ne ſelgeribiagnocro nultult Vuj.
7t etn diſputat guo hamn pergt L
ilaadichcit etno loli ag oqli;ß
nos cteditad iunentotitärni,
iſue hec: nfidelesepaniosnelefn⸗
pesfictſunnne, henellnn
etblac⸗ uſcͤlgetie bis
viimfins utt ilter,,
womnan unlin e ghen
ehna , ilunri
toti corp/ A vnuſ⸗
ige iu iahrugn
iummct m ln Aun
tnngtſunecin Anosal.
deinintmnnonee Alcabits inin 61
epoſet ſtnlen an Den innb ,
cope le malom. un⸗
lecttolg dlie giicnis niin

vViij.

Auaricia

extingnere intus lingna pꝛoijciendo:quib plus accẽ
vitur. Ita auari creduũt cupiditatem ſuam extigue⸗

re dicẽtes:ſi hrem tale maneriũ:vel tor libꝛas ĩ mer
catõnibo vel vnã eccleſiã vel pbendam:nũꝙ; plus ve⸗

ſiderare.quo habito.cõqrunt᷑ locũ illuʒ eſſein malo

aere:vel nimis pꝛope viã ꝓpter hoſpites:vel nimis a

bona villa diſtare:vel qꝛ non ſunt ibi paſcua:vel ne

moꝛaſvel piſces ſopoꝛtet aliũ locũ hrej vbi poſſet eſſe

in eſtate pꝛo paſcuisſin hyeme ꝓ focalibo.terciuʒ vbi

in quadꝛageſima ꝓ piſcibb.Aliã etiam opoꝛtet pᷣben
Dam hꝛe in patria ſua.e his Mota..xxv.xxuij. Et

D. xxij.xviij.Et.M.xiij.viij.Et ſic ligno vno appoſi⸗
to ignis creſcit:⁊ q̃ntoplura apponuũtur/plus creſcitt

Et ſicut currus male vnctus/quãtoplus poꝛtat.tan

tomaioꝛẽ ſtrepitũ facit. Ita auari/q ſunt currus dy

aboli tãtoplus aqrũtur nihil hꝛe:vel ad minus æfe

ctum magnũ et multaꝝ ren ſe bůe conqrũtur: et ſtam
qð hñt q; nõ hñt veſſe fatẽt. Et ſunt ſicut canis:qui

magno væſiderio expectat os quo cõſumpto ſtatim qᷓ
rit plꝰ. Et ẽ mira bił miſerabił pꝛoꝛſus infirmitas:
in qua qntoplus circa medicinam expendit: q̃ntoq;
plus moꝛbo apponit:tantogꝛauius infirmat᷑.qꝛ xen

rveriũ hñdi augmẽtat᷑.vt pᷣdictũ ẽ e igne:EIñ JInno
vroto fuit cõtentus:ſicut pʒ paꝝ ſupᷣ e manerijs:ſeqͥ‚

centius cæ vilitate cõditionis hũane. O ignis inex⸗
tinguibilis cupiditas inſaciabilis quis vnqꝙᷓ primo

tur:cum adipiſcit᷑ qð optauerat:væſiderat amplioꝛa
ſemp in hñdis.et nunꝙ; in habitis: finem conſtituit.
Et huiꝰ inſacietatis multiplex ẽ cã. ¶ Una cauſa
iſtius infirmitatis augmenti.ſm Augulſ.vt dꝛ eſt qꝛ
quãtoplus ↄcupiſcũt /et hñt:tãto pluribo indiget vel
indigere cogitat:tantoq; plura ab eis petũtur. ſicut
qͥ habet equũ:indiget freno et ſella et hmõi.qͥ habet
terras:indiget multis ſᷣuis:æt ſic łe alijs et hec cau
ſa ẽ huiꝰ curialis infirmitatis. Vñ Sene.v bñficijs.
li.ij.c.xix.maioꝛa cupimꝰ quo maioꝛa venerũt. A¶Mul
toq; cõcitatõni ẽ auaricia in magnaꝝ opum cõgeſtu
collocata: vt flame et fumi acrioꝛ vis ẽ:qͥ ex maiori
incendio emicuit.Ad idem Oꝛatiꝰ li.carminũ:Cre
ſcentem ſeqͥtur cura pecuniaʒ m aioꝛq; fames:multa
petentibo: æſunt multa. Ex hoc põt ↄcludi:qꝙ; q̃nto
reputat᷑ qͥs ditioꝛ: tãto in veritate ẽ pauperioꝛ.quia
dictum eſt ꝙ quãtoditioꝛ reputatur:tantopluribo
indiget. Cu igr indigentia et pauꝑtas et fectꝰquo

ad modũ loqndi quo eũdẽ dicimus valde indigeteʒ

et pauperẽ in vnũ coincidãt:ſeqᷣtur: ꝙ qͥ ditiſſimꝰ re

putat᷑ pauꝑrimꝰ eſt Hoc argumentũ cõfirmar᷑Rt be
atũ Gꝛego. ſuꝑ Eʒe.li.ij.ome.vj. Ille inqͥt pauꝑẽ qᷓ

et eo qd nõ habet. Mã qͥ nõ habʒ: hr̃e tñnõ appe/
elo . Sic loqᷣtur Paubꝰ: Mihil hñtes et om̃ia
ſtal inqt res leta pauꝑtas illa vo paupꝑtas nõẽ: ſi le⸗
ta ẽ᷑. Cui cũ pauptate bñ cõuenit/oiues ẽ. Mõ qͥ paꝝ
babʒ: h qᷓ ple cupit: paup ẽſcuiſatis ẽ qo bhʒ diues?ẽ.
ꝓuerb.xiij. Eſt qſi diues cũ nihil habuerit. Confir
mat᷑ etiã ꝑ YJohannẽ euãgeliſtã. Apoca.iij. Abi ta⸗
lis ZRuarus loqᷣtur/dicẽs diues ſum et locupletatus
ſum. Cui rñdet Johãnes dicẽs:tu es miſer et miſe⸗
rabilis et pauꝑ et cecus et nudus. Sicut pʒ.S.xj. vj.
Ex iſtis ergo cõcludat᷑: ꝙ auaricia auaꝝꝑ nũqꝙ ditat
H magis egenũ facit. Vñ Señ.in quadã epla: foꝛtiſſi
ma peſtis ẽ cupiditas:q ſolet egenos facẽ quos capit
dũ finẽ querẽdi nõ inuenit.nã alteriꝰ cupiditas/ exal
teꝛius fine naſcit.⁊ ideo foꝛtioꝛ ẽ qͥ cupiditatẽ vincit:
qᷓ; qui hoſtem ſubijcit. ¶ Alia vo iſtius inſacietatis

cauſa eſt coꝛdis amplitudo: ꝙ ideo nulla re rplet᷑: qꝛ

ꝓ di receptõne creatur.et ipo ſolo ſatiat᷑. Juxta illð
ps. xvj. Saciaboꝛ cum apparuerit gloꝛia fua: Ouiod
miꝝ ſi e cupido/qͥ nec habet vũ ꝑ gram:nec in futu

ro habebit ꝑ gloꝛiã: dicat᷑. Ecci.xiij. Inſaciabilis ẽ

Axxvij.

oculus cupidi.¶ Tercia cauſa huiꝰinſacietatis ⁊⸗
cipua ẽ auari coꝛdis puerſitas.Eſt em̃ coꝛ auani ſicut
vas trãſuerſum:qo impleri nõ põt. Et hoc ſatis vide
tur innuere deus Aggei.j. vbi ait. Comediſtis:⁊ nõ
eſtis ſatiati ⁊c. Et qſi reddẽs cauſaʒ adiũgit/ dicens
q mercedes cõgregauit:miſit eas in ſacculũ ptuſum.
ſta triplici cã verificet illud Eccẽs.v.Auarus nõ
implebit᷑ pecunia. Cũ q̊ ad modũ vilis guloſitatis ⁊
eſculentoꝝ ⁊ peculẽtoꝝ homimẽ vileʒ reddat:reſtat
huius peccati oſtendere vilitatẽ in quo nominatur
quintum. HDM
Pꝛo quo ẽ ſcienduʒ ꝙ auaricie gulaſvilioꝛ ẽ omni
alia gula ſiue viroꝝ ſiue feminaꝝꝑ:qꝛ ẽ inſaciabilioꝛ.
MNõ ẽ aliqᷣs ita ebꝛioſus vel guloſus:quin poſſet ſaci
ari om̃i pane ville.Sed auarus nõ ſaciat᷑ omnibo bo
nis ville qꝛ ſupꝛa oſtenſum ẽ ꝙ oĩbo bonis ville habi
tis:magis infameſceret. Necẽ poꝛcus vel fera crude
lis tam rapax quin ſaciari poſſit. Vñ Anguſ.e ver⸗
bis dñi. Que ẽ iſta auiditas cõcupiſcẽtie:cum et ipᷣe
belue modũ habeãt:tunc em̃ capiũt:qñ eſuriũt par⸗

cũt vᷣo pꝛede:qñ ſenſerint ſacietatẽ.diuitũ voſola in

ſaciabilisẽ auaricia. Nã vſurarius nũqꝙ; pꝛeda ſaci⸗

ix.

Arꝰ. v.

atur.ſic nec alij in modo ſuo acquirendi.Et ideo pimm

Aug.in epla ad comiteʒ. Auan inferno ſunt ſimiles.

quia nũqꝙ dicunt ſufficit.et quia quod habẽt.nõ di⸗
mittũt.quia etiã illi vmones in inferno/quãto plu

res peccare faciũt vt eis eos adducãt tantoplus væ⸗

merẽtur et pena accidẽtali puniẽtur et tñ pꝛopt hoc

nõ ceſſant. YJta auari quãtoplura cõgregat:tãtoplꝰ

in coꝛde cogitatõnib affliguũtur:nec tñ ceſſant. Nõ

ſoluʒ inferno ̊ vemonibo ſimiles ſunt.quia ſicut illii
ita iſti:ſemꝑ plura petũt.Vn Ouidius.Cũ poſſide⸗
ant plurima:plura petũt.¶ Iteꝝ in vilirate aſſimi⸗
lantur teeigrenm. ⸗ nõ reſpiciũt ad diuitiaꝝ dato
rem eũ: ei regratiãdo/ſicut nec poꝛcus reſpicit vnde
glãdesei veniũt:ſ ſemꝑ habet os in terra:tum quia
poꝛcus in vita n ocet omũ euertendo /et terrã fodiẽ
v:ß̃ in moꝛte ꝓdeſt ſic iſti quoꝝ diuitie in vita cõfo⸗
diũtur et abſcõdunt᷑:in moꝛte aliqñ paupeꝛibo tribu
untur.tũc ſpõgia pᷣmitur.Tũ qꝛ poꝛcus habẽs iugũ
in coilo:ꝓ artum foꝛamẽ tranſire nõ poteſt. Ita nec

j.

auari ꝑ artam viã:que ducit ad vitaʒ ſicut patet per
nt

xpᷣm Aſdar.x.vbi dixit qᷓdifficile eſt qui pecunias
⁊c. Quia illud ẽ cõtra legem nature:qð cus facẽpo
teſt.Aliud contra legem iuſticie:qð facere nõ poreſt
immo etiã aſcendere minꝰ difficile eẽt camelo/iq; aua
ro dũ auarus eſt:qꝛ ille non ꝓmittit ſe onerari vltra
poſſihilitatẽ ſuam poꝛtãdi.pic etiã onerat᷑ ſola diui-
tiaꝝ ſarcinalhic duplici oneratur:ſq; diuitiaꝝ et pec
catoꝝ.et ideo conqᷓri poſſet cũ ps.xxxviij. Onus gra
ue grauate ſunt ſuꝑ me.cuʒ quo onere impoſſibile eſt
ad celum aſcendere.Omneonus ergo diſrupelet ſol⸗
ue faſciculos depꝛimentes.Mſa.lviij.ne camelo ſtul⸗

tioꝛ ſis. Sed interroga iumenta:et ipſa wcebunt te.

Job. xij. ¶ Item cõparatur canibus:pꝛopter mul⸗
ta. Quia ſicut canis nõ comedit ve feno ſuper quod
iacet ſnec alios permittit illud aſpoꝛtare:ſed latrat:
quia non ſibi ſed alijs illud cuſtodit. Ita auari non
vtuntur bonis ſuis:necalios permittũt: ſed ea alijs
cuſtodiunt quibus tamẽ neſaunt vt frequenter ho/
minibus vemundo: quos minus diligunt: quibo
miuus opinantur. Sicut quidam v quo fertur: q;
cuz amare cogitaret/cuius eſſent bona ſua poſt mo:
tem ſuã:audiuit vocem dicentem:troyvlardi.hic erat
miſer in coquina ſub coco.qui poſt accepta eius vxo⸗
re:bona eius occupauit. Et ſic patʒ ꝙ difficile ẽ aua
ris reſpõdere ad queſtõnem xpᷣiquã ab eis q̃rit Luc.
xij.vbi pꝛimo de moꝛte eoꝛum pᷣmittit/ dicens. Stul
te hac nocte repetent a te animam tuam. vindeque
rit queſtõnem ⁊ bonis illoꝝ dicens:q aũt ↄgregaſti

xij.

Exemp.

Exemp.

xiiij.
Fabula.

XV⸗

Exemp.

xvj.

xvij.

. „
Auaricia
cuius erunt. Et ſicut difficile eſt eis reſpondere cuiꝰ
erũt:ita difficile ẽ eis ridere qualit᷑ expendẽt᷑. OQmia
freqnter contingit ꝙ poſt moꝛtẽ ſuãſita ꝓdige bona
illoꝝ viſpereat.ſicut ipi auare cõgregauerũt et tenu
erũt. En fert quaſi ſic ꝙ qͥdã abſcõdit occulte in ca⸗
pella ſub ſe vbi miſſam audiuit ollaʒ in qua collegit
pecuniã.et ſemꝑ in miſſis et oꝛatõibus rogauit vuʒ/
ꝙ nũꝙᷓ ſineret eũ moꝛi:anqꝙ; olla eeẽt plena/qð etiãob
tinuit.Et ipo moꝛtuo/cito poſt alius/eius vxoꝛe ac⸗
cepta ollã inueniẽs:quotidie oꝛauit ꝙ; nuũq; moꝛere⸗
tur:anqꝙ; olla tota eſſʒ euacuatal hãc auani miſeriam
q̃ theſauriʒat et ignoꝛat cni cõgꝛegat ea: vł quõ poſt
eũ expẽdentur plangit ſapiẽs:Eccẽs.v.dicẽs.Quid
ꝓdeſt qdð laboꝛanuit in ventũ cũctis dieb vite ſue co⸗
medit in tenebꝛis et in curis multis:et in erũnaſatq;
triſticia ⁊c. ¶ Gecũdo comꝑant᷑ cambo:qꝛ canis nõ
dimitteret os ſibi poꝛrectũ:nec ſtultus daꝛet baculũ
ſuũ ꝓ centũ libꝛis. Ita nec auarus dimitteret auari⸗
tiaʒ ſuãꝙ regno celoꝝ:cũ vtrũq; hre non poſſit.ſicut
pʒ Eph.v. Abi anarus pꝛiuat᷑ regno celoꝝ Eſt ͤ ſi⸗
cut canis aquã trãſiens dimittẽs caſeũ in oꝛe vt aliũ
hret:quẽ in aqua credidit:qꝛ vm bꝛã vidit ⁊ ſic vtrũ-
qᷓ; ꝓdidit.ſicut in fabulis continet᷑. Mota infra.E. c.
lxiij:Eſopi. Sic iſti wreleree vtrng uſe⸗ vtrũq; per⸗
dut qꝛ iſtud ſecũ non poꝛtabũt.Yob.xxvij. iues cũ
weꝛmienit:nihil ſecũ afferet:nec aliud inueniet.ꝗꝛ ꝛ
mierũt ſomnũ ſun:et mihil inuener᷑̃t om̃es viri di.⁊c̃.
Plal.lxxv. Et ſic inter ſcamna duo ⁊c.¶ Tercõ com
parãtur canibo:qꝛ inter ſe pꝛo oſſe pugnãt. Ita aua⸗
ri vicinus cũ vicino:frater cũ fratre:filius cuʒ patre:
frater cũ ſoꝛoꝛe:et fere omes bꝛige/diſcoꝛdielet placi⸗
tatõnesauaricie cauſa fiut.qꝛ bonũ qrũt qð abom-
nibo haberi non poteſt ſicut nec os a canib. Qm vo
xũ et ea q xpᷣi ſunt qrunt:in magna paceſunt.qꝛ bo

nuʒ ſpũale qrũt.qð ab oiĩbus poſſideri põt. Et tales

miraãtur c bꝛigis mũdialiũ:ſicut dr in vitaſpatrũ xve
duobo heremitis multis qnis pacifice viuẽtibſet mi
rantibus vnde diſcoꝛdie inter hoĩes acciderẽt: ait al
ter:meũ et tuũ faciũt totum malũ.quõ inquit alius:
et vno vtenſili in medio poſito ait:vicas ꝙ eſt tuũ/et
ego dicam ꝙ ẽ meũ: et cũ ſuꝑ hoc inciperet q̃ſi litiga
re:ait alter habeas totũ tibi:malo modicuʒ cũ pace.
⁊c̃. Señ:Quietiſſime viuerẽt hoĩesſi nõ eſſent meuʒ
et tuum. Sed exquo ꝓphete et ãgeli pᷣdixerunt pacẽ

in aduentu xpᷣi: ꝙᷓdin durabit iſta diſcordia. Rñũdet

Auguſ.ſuꝑ pſalteriũ vt dici᷑ quouſq; auꝝ ſit ſepul/

tum/et hãc cauſam reddit Sen.vt vĩ quare auꝑ ⁊ ar

Bonru eſſent abſcondita ꝓfundius ſub terra qꝗꝛ ſciuit
oĩes ꝓ illis pugnaturos:ſicut canes ꝓoſſe. Ya.iiij.
Vnge bella et lites in vobis: nonne ex contumacia.
NQuarto ↄparãt᷑ cani:qꝛ cæuoꝛãtes id qð eis pꝛo

ijcit᷑ ſtatim reſpiciũt ad plus. Ita iſti hñtes vnũ ma

neriũ /vel viginti libꝛas ſicut patʒ ſupᷣ.E.c.vij.hñtes
maneria:cito reſpiciũt ad plura. Vn Señ. ad lncil⸗
um epta. lxxv. Vraimms inquit canẽ miſſũ a dño ſuo
fruſtuʒ panis aut camis apto oꝛe captanteʒ: qcqnid
aũt excipit ꝓtinus integrũ veuoꝛatet ſemꝑ venturis
inhiat. Idẽe euenit nobisqͥcquid foꝛtuna expectan⸗
tibus ꝓijcit. YJllud admittimꝰ ſtatim ad rapinã alte
rus erecti. Idẽ de bñnficijs.lʒi.ij.cxix. Nũqᷓ; impꝛobe
ſpei ſatis ẽ qð dat᷑:ſemp maroꝛa cupimꝰ.¶ Quiĩto cõ
parãtur ſerpẽti..vj.viij¶ Yterũ hurꝰpeccati vili-
tas apparet et ex vili ſeruiture in quã ſeruitutẽ redi-
git et ex turpibo q ſeruis pcipit et ex vtriuſq; cõtinua
tõne. ¶ Pꝛumo ex vili ſeruitute nõò ẽ ramuilis ruſti⸗
citas/vel ſeruitus ĩ mũdo.in qua dñs pꝓhibet ſeruum
ſuũ legare aĩam ſus co in moꝛte quãtũcunq; foꝛte de
alijs teſtamẽtũ merze leil Stur veltege vel cõſue⸗
tudine. Sed vna auaricia nõ pmittit ſeruũ ſuũ fide⸗
lem ĩ moꝛte nec veũ qͥdẽ cognoſcerenec animã ſuam

A Xxxvij.
eiligare ſed ſibi totaliterintendẽ. ſicut patuit æe illo
quẽ per optime noui. ic ꝑaliſi ꝑcuſſus loquelã ami
ſit. retigioſi vo circũſtantes/ videtes eũ moꝛti appꝛo⸗
pinquare:eam hoꝛtabantur ao cogitãdum eaĩia/ et
að receptõneʒ euchariſtie clama bãt in auribo eiꝰ:
et ſi placeret ſacramẽta recipere:ſaltẽ aliquod ſignũ
vel nutn manu lingua vel vultu faceretet cuʒ nullũ
ſignũ ab eo habere poſſent/qdam ſocius ait ego cito
habebo ab eo ſignu/et appoſuit manũ ad ciſta q erat
ad pedes eius in qua erat pecunia ſua et coꝛ ſuũ ⁊ the
ſaurꝰ ſuus.quaſi volẽs eã aperire ſvel aſpoꝛtare ⁊ ſta
tim quaſi expgefactus:et qii nitens caput erigere:et
voce et vultuſtriſte ſignũ vite oſtendit.qͥ dum de eo
et anime ſalute loqbantur.qᷓſi moꝛtuus iacebat oſtẽ
Tens ſe plꝰ æ mmiĩa auaricia qᷓ ð ceo ſollicitari/ Hec
enim ua eum per guttur tenebat:; væ aliquo æo ſi⸗
gnum facerenon permiſit. poc cum vidiſſet quidam
amicus qui eum ſpeciali affectõne dilexit erubeſcẽs
receſſit. In eadem ſeruitute fuit ligatus ille œ quo
fertur ꝙ; cum ſentiret manuʒ ſacerdotis inungentis
enm ait quis tangit burſam meam/coꝛ enim ſuum
plus erat in burſa:ꝙᷓ circa ſacramenta. Ad idem fer/
tur œ quodam alio qui cum veberet inungi et ma⸗
nus vxtera abſcondita cæeſſet.et ſacerdon querenti
vbi eſſet et quare eam non extenderet:ait ſunme te⸗
neo in ea clauem ciſte mee.e quodam alio etiaʒ fer
turad idem ꝙ rnʒ ammoneretur recipere coꝛpus yxpᷣi
noluit. Et ecce cito venit angulo wmus pyabolꝰ
in foꝛma bufonis in oꝛe ſuo venarium poꝛtans. ad ci
ausaduentum infirmus os aperiens:venarium wmi
m ſui recepit quo ſtrangulabatur. Omnibus iſtis p⸗
dictis/dici poteſt illud Actuũ.viij.Pecunia tua te⸗
cum ſit in perditionem. quibus perditis dici poteſt
eridendo et impꝛoperando illud Zeutr.xxxij. Vbi
ſunt dij eorum in quibus ⁊c.ſurgant et opitulentur
eis. Omnes etiam iſti oſtendunt ꝙ non poſſent veo
vero ſeruire et veo falſo ſcilicet mam one. Et reuera
iſti et his ſimiles mãmone ſeruientes / periculoſiſſi/
mam habent ſermitutem: finem reſpiciendo /ſicut pa
tet ex pꝛedictis¶ Eſt etiam viliſſima in ſein natu⸗
ra ſua quia ſeruire mẽte in qua eſt hominis pulcher
rima et optima liberta s:vilioꝛ ſeruitus eſt q ſernire
coꝛpoꝛe.Quia etiam turpioꝛi wmino ſeruit ſcilicet
Dya bolo:qᷓ ille qui ſeruit coꝛpoꝛe. Eſt iterum vi⸗
liſſima ſeruitus:quia turpia unperat ſicut furtalra⸗
pinamſpeꝛiurialhomicidialopeꝛari in feſtis:quana
verus deus vult ꝙ quieſcant. Nota infra.E xxxviij.
MQuia et pꝛincipibus ſacerdotum pꝛecepit chꝛiſtum
occidere pꝛoditiones/vſuras/non reſtituere alienaj⸗
et huiuſmodi:que quidem pꝛecepta ipſi eis obedien
tes:ſi in alijs ipſa reſpicerent:et alioꝛum indices fie⸗
rent.indicarent turpia eſſejet illicita. Ipſi enim pꝛo
pter hoc ſanctos laudãt.quia omnia pꝛopter chꝛiſtũ
reliquerunt:et vituperant dinitem in inferno. Luce
xvj.quia ſua non vædit. Ergo a foꝛtioꝛi ratõne repu⸗
tarent neceſſarium aliena relinquere.et vituperabi⸗
le aliena rapere vel occupare.Sed wmina auaricia
ita eos excecauit ꝙ illud quod in alijs iudicãt:in ſe-
ipſis non videant.Et ſi aliquan do videant:⁊ ſtatus
illoꝛum eis diſpliceat:vtpote iĩntus et extra attedia/
ti:et cõmendent alios qui talia dimiſerunt:tamẽ vu
mina nuaricia moduʒ haboens tedioſi wmini:quiita
eum continue in ſermitioſrio occupat et tenet. ꝙ nec
die necnocte ſinit eũ ſibipᷣi vacare nec abire. Hiere.
xvj. Seruietis dijs alieris:qui nõ dabũt vobis reqᷣ-
Em die ac vocte⁊c.
n quonotat᷑ ſexr um videlicetiſtius auaricie ni⸗
mia vexatio ſeu lałoꝛ coꝛꝑisſſen mẽtis inquietndo.
Bicut em̃ infirni/ atem granem in coꝛpe vel wloꝛeʒ
in ventib habẽo vel ſpinam in pede nmon bene quie⸗

Exemp.

xix.

Exemp.

Exemp.

Arꝰ. vj.

nlofſfuſtro alenmin
enigſigüt in entefn
amum Harbinandr ienre
aianerenerinomcngeſed ornde u
glemncottſollatant tncnſocichd Faln
rlebaubinnemmi t iue adbocinfine

ii. S
eemnpͦſtiäulir innk aumum iemd

Icſcauminatldono .ai,os E
cuigprcedennarnialo geſit aner uathe
miiyſun Jeanionſcoctannet w ſate
nekſobtenace et duri qr rge dauſo intenus
Iſttüͦcncitburnenendne tclenoſfni E
Nhocacacdkffegent,ggan glus dn dat minn,
idanl Batindacgivsſegids ü relenpan
unnifient Ethacggenint giatingt asud
Ningt calffodaldacgeifunma ms dos t
fidcles Yftſiardenſtgimn ch Kchickes
laliageilutingrcähdcennibeant ne
ſoluroc ufmſioneſtifigentianis
altongecepns igtan Cüihcan
lennet uare i heſano ioſe N. ka⸗
ſunentarno oſſr Arnn

kenoni ntenge
räſemreifaſrini
– enäimde eni
M Ndhni dpo, N

bents Nilemſe⸗

eret inun
— difraſwatimſſene n
an enderergit nat
vcnoanelivenazfe
nnnme md eanrunnp emn
nt dr nnlo nng dpabols
1creſno Nnaniim

mum porrang,9
nmusdoopeneng dnaninn V

rangolabatyr. nwin
MSaumiann,
Deaumatnate⸗
nen. quibno peritodie poteſt
perando lud Deutr i, Up
lmbus ni ſurgant et opith;ntur.
itioſtndmntg non offenn u⸗
falſoſalicet mämone Et renera „.
mone ſernientes venanloſiſt⸗
ntem finen reſiaengoſſarpe
Itaam mliſtimainſeinnatn⸗
Kenrues unhe ſorha
toorpilioꝛſemitns eſtqyſemire
turpion wmino ſenut ſalicet
ruit corpoꝛe. (Eſtiterun vi⸗
turpia imperatſicntfantalta⸗
icidialopenniinkfeſtis: uond
eſcant. Rota infra. E vii.
ſacerdotum precepit chaſtun
sſvſorasnon reſtimere alieni
nidem precepta ipſieisobedien
Ppicerent et aliomm inich ſir⸗
pia eſe ctilian JMſ eniner
dat. quinomnia e wrchi
crant ointan iniiend. Auck
it Ea ſotion mone tpn⸗
aanpn Halnn inſe⸗

liuhnogin i nn ſtatus

Erſialiquando pi
guitaluꝛdünn ntt nin
m aheſptttii mminuq
nnoſoenn
iſibii uen bor
in nibnnit odi
ſpiusauaniden
umſvu Ctikiusana⸗
nnlmiuu,
rnemin co
ntnthitnnimd

P

Exemp.

Auaritia

ſcit:immo turbatur interius in mmo coꝛdis:z melã⸗
coliã oñdit extra aliqñ. Sic hñs ydropiſim auanitie
intus in aĩia inquietat cogitationidv. Vn Auguſtiꝰ.
in quodã ſermonevt ſcribit᷑ quaſi exponẽs moꝛaliteꝛ
illud Mat. xxiiij. Gle pꝛ gnatib et nutrientibo expo
uit ve talibo qui ↄcipiunt wloꝛẽ et pariũt iniquitatẽ
Concipit em auarus ꝙ ager ꝓximi ſui:eſſz ſibi vtilis
Di tñ ager diuitis eſt:cogitat ꝙ nõ vult en vendere:
2 tuc ymaginat᷑ alias malitias ↄtra eũ: ſicut indicta
re vel aliqv bꝛigis eũ inuoluere.Si vo ager ſit pau⸗
peris:facit eũ tribnlari ⁊ obligari. Et ſi ipſe ſit in cã
ſuſpectus:facit ꝑ alin et ꝑ aliu mutuat ſibi pecuniaʒ
vt ager ei obliget: vel mittit ei ↄſiliariũ aliquẽ ſb ſpe
cie coloꝛis boni:vt eũ inducat ad venditionẽ:et tunc
vix medietatẽ iuſti pꝛecij dabitjet ſic vno mõ vł alio
modo iniquitatẽ parit:quã pꝛius cũ coꝛdis ſollicitu
dineacepit. Et ſic laboꝛ in medio er.i.in coꝛde qᷓtũ
ad ↄceptionẽ/et miuſtie rum ad pturitionẽ. In
ps.liiij.Et illam in tempeſtatẽ et flamã/quã in ci⸗
entia hʒ frequenter extra oñdit:eos qui circa eũ ſunt
irrõna biliter et vltra vires inquietando / familie et
alijs e mmo vituperia dicendo.fures vocãdo.⁊ ma
ledicendo. Pꝛouer xv. Conturbat wmũ ſuã:ꝗqᷣ ſecta
tur auaritiaʒ. Sicut pʒ. EG.j. xviij.Et.Y.x.x.Et. P.
iiij.xv.Et nõ ſolũ illos wmo ſũa:ſed omes hoĩnes
bʒ loez0e tales alios indicat:q̃lis ipſe ẽ. Quia
natale ẽ hoĩ tles alios iudicaẽ: q̃lis ipᷣe ẽ.⁊ iõ qͥ alios
⁊cepit:ſpꝑ timet vcipi. Vñ ſeneca Widet rege:⁊ eſti
mat pᷣdonẽ Widet pauperẽ:et eſtimat furẽ.Et ſic ca
nis ĩ coqͥna odit oẽm ſociũ ſiue notũ/ſiueignotũ DRũ
canis os rodit:ſociani oĩb odit. Si ꝗ̊ ſciret᷑ quis eẽt
talis:fruſtra ꝓ aĩa ſua cantaret᷑ requiẽ poſt moꝛtem.
qꝛ qui ofidũt in vtute ſua:et in mititudine diuitia
ſuaꝑ gloꝛiantur. SGicut nõ habent h̊ requiẽ:nec int
in aia:nec exterius in coꝛpe:ſed ↄtinue laboꝛãt in ac⸗
quirendo et ſollicitant᷑ in cuſtodiendo. Ita quilibʒ
laboꝛa bitineternũ et viuet adhuc iñ fine Pſal.
xlviij. .
Et nõ ſolũ talis:ſequit᷑ auaritiam inquietudo qᷓ
ad ſe/ſed etiam ingratitudo quo ad vũ ⁊ ſuos. Et h
ſequir ex pꝛecedenti articulo.qꝛ ſicut amoꝛ facit ho/
minẽ largum Yta coꝛdis triſtcia et anxietas facit eũ
co et ſuis tena ce et durũ.qꝛ coꝛde clauſo intenius .
triſtitiã:claudit᷑ burſa exteriꝰ ne vet elemoſynã.Et
ey hoc accidit frequent᷑: ꝙ qui plus a wo hñt minus
ei dant. Sed in hoc plus ſeipſos q; veũ vel pauperes
dammficant.Et hoc experient᷑: qotingit eis quod
ↄtingit califfo v baldac qui fuit magnus vñs inter
infideles. Yſte ſicut væ eo legitur / cũ eſſet obſeſſus in
baldac/a quodã rege:cũ theſaurũ haberet maximũ:
noluit ad væfenſionẽ ſuã ſtipendiarios ↄducere. Jõ
finalit a rege captus eiq; pnñtatus Cũ ab eo cauiam
quereret quare cũ theſauro ſuo ſe nõ vefendit: et ſuf
ficienter rndere nõ poſſet. Ait rex. Molo a te auferre
qð plus vilexiſti ꝙᷓ vitã tuam ſed cũ illo viuas ſi pote
ris.et incluſit eum in turri:vbi erat theſaurus ſuꝰ ali
um cibũ et potũ ei negans. et ſic cũ tota pecunia ſua

fame moꝛi᷑. Sic in ꝓpoſito. vmones obſidẽt modo

diuites et auaros.qui ſi noluerint ſibi ſtipendianios
conducere id eſt pauperes /vt per eos liberent᷑ in die
malo moꝛtis. Juxta illud pᷣs.xl. Heatus qui intelli⸗
git ſuꝑ egenũ ⁊c.quid rñſurus eſt in moꝛte:qñ captus
fuenit:qͥd dicet:qn ſbſannãdo querẽt ab eo vemones
vel iuſtus iudex deus iuſticiã ſuam oñdendo: dicen⸗
tes.vbi eſt modo pecunia tua:quaẽ nõ ↄduyiſti tibi
ſtipendiarios pauperes:plus dilexiſti pecuniã tuaʒ

qᷓ; vꝓitam tus. Monne vidiſti aliqñ hoĩnes hñtes ma⸗-

nimos theſauros:qui adhuc bello ſurgente atra eos
nõ habu erũt coꝛ ad expendendu: et ad armatos lar-
geaducendumꝓ defenſione pꝛopꝛia: et poſt illoꝛum

A xxvij.

motem et captiuitatem alij eos vrident: fatuitatẽ
illoꝝ ammirantes et dicentes. miſer ſi large vediſſes
et eypendiſſes pecuniã tuã: ↄfuſionem iſta et moꝛtez
euaſiſſes. Pꝛouideat ſibi quilibet:neilli qᷣ videbunt
eum captũ a monibo et dãnatum: eandẽ æeo am⸗
mirationem habeãt. Melins eſt ꝙ poſt moꝛtẽ illoꝛũ
eis dicat. Diſperſit vedit paupibo ⁊. qᷓ pecunia
ſua ſit cauſa ꝑditionis ſueiſicut latrocinii qdð inueni
tur ch latrone:eſt cauſa ſuſpendij eius.Et ſicut cum
pecnnia inuenta in burſa eius emit᷑ coꝛda qua ſuſpẽ-
ditunſieut pecunia inuenta cum eis quaʒ nolnerunt
pauperibus erogare indigentilv:eſt cauia penalita⸗

tis et ſupendij eterni. Cales qui ſic pecuniam cæſide

rant/acquiruntſamaniivel poſſident:ſunt ſiles MWi⸗
doni regi indop. æ quo refert Ariſtoteles pꝛo po⸗
linice:ꝙ rogamt reũ ſuum ꝙ quicqͥd tangeret muta
retur in aurum.ꝙ cũ factum fuiſſet:cibus etiaʒ ſuus
mutabatur in aurũ:et ſic fame obijt. Ecce aurũ væſi
derauit in eius moꝛtẽ et Pditionẽ. Per iſtum califfũ
et per iſtum Midonẽ patet: fames pecumie indu⸗
cit famẽ eternã. In cuius ſignũ vterq; cũ roto auro
ſuo intenijt. In ſignũ:q qui pecuniaʒ vel ſimilia ni
mis fameſcunt:habebunt famẽ eternam/⁊ hociuſte
quidem.quia habentes anriqua blada/et hmõi diu
cuſtodita: vſiderant carum tempus: vt carius illa
vendant.vſiderantes vo caru tpᷣus.vſiderãt fameʒ
multoꝝ pauperũ. Juſtum ergo vei iudiciũ eſt:ꝙ ipe
hoc habeat qo aliſjs veſiderauit ⁊ optauit. ſicut patz
AM.L ix. xxvj. Veritate hoc iudicante que ait:eodẽ iu⸗
dicio quo alios iudicaueritis:quantu in vobis eſt iu
dicami. Et ſicut nõ curat ꝙ alij fameſcãt/vt ipſeauã
taginm ha beat. Ita iuſtu eſt ꝙ we“ curet/ ꝙ ipſe nul
lum auantagium cæ bonis ſuisſed fame eternam:et
alij væ bonis ſuis auantagiũ habeãt. Videte ergo ne
cũ Midone ad dãnationẽ ꝓpꝛiã bona inoꝛdinate cõ
cupiſcatis:nec cum califfo ea in maln ꝓpꝛii retinea⸗
tis/ et carcerem et famẽ cũ eis ⁊ ꝓ eis incurratis eter
nã:cũ pꝛincipito qui poſſident aurũ et replent vumꝰ
ſuas argẽto. e cito ð pẽa moꝛtis ⁊ dãna
tionis.et ſicibi impij ceſſauerũt a tumultu.Sed cõ⸗
qucite vobis ſtipendiarios et facite vobis amicos ᷣ
mãmona iniquitatis.vt cũ æfeceritis:recipiãt vos
in eternã tabernã Et qꝛ ex radice ingratitudinis
aliquando ſurgit ramus crudelitatis.
Widendũ ẽ qᷣw ipſi auari ſũt crudeles. ¶ Pꝛimo
lũt crudeles ceo in mẽbꝛis ſuis /quibo bona vt dictũ
eſt:in neceſſitate negant. Sunt em diſpẽſatoꝛes pau
Bene ſenringas fuit chꝛiſti. caput iude/et mẽbꝛa ha
ent iude. Si rex aliquis iret ad lõginquas ptes:cõ/
mittẽs bona ſua alicui:vt interim familiã guberna⸗
ret:ſi iſte reponeret bona regis in archa ſua:et qͥſdã
Xæ familia videret moꝛi:quoſdã nõ multo meliꝰ hẽe:
ſia vobis quereret᷑:quale iudicin meruit. Mõ eſt ali
ds rõne vtens:quin diceret: iuſtũ eſſet/ officio il
lo pꝛuareł᷑:et ola bona illa amitteret:⁊ tanq; pdito.
in carcere poneret᷑:et male tractaret᷑date ergo in coꝛ
dibo viis iudiciũ/qꝛ vos eſtis tales. Chꝛiſtus em rex
nobilis / abijt in regionẽ longinquã:et tradidit ſᷣuis
ſuis bona ſua Ged ipſi in canis annis młtos ſciuert
in villis moꝛi:vel in ꝓpinqᷣs locis.Alios vo nõ mſto
melius ſe habere:q̃re ergo nõ ſũt ponendi in carcere
inferni:noluerũt xpᷣm recipere:vt cũ eis cenaret. Jõ
dici nemo viroꝝ illoꝝ guſtabit cenã meã. Sʒ certe
mẽbꝛa ſua que expulerut:ceci et claudi ⁊c.et erit ver⸗
tere excelſi mutatõ hec: qñ intrat᷑ ad feſtũ etiã ſi pᷣſiu
ra ſit inter quadraginta diuites ſciũt vnũ paupereʒ
repellere.Et vix inter viginti diuites intrabit vnus
paupꝑ.Et ſi ĩcret exiliꝰilli fuit᷑: ⁊ in loco infimo põit
qꝛ nõ hʒ veſtẽ nuptialẽ. Sʒ oĩo ecõuerſo eꝛit in cena⁊
in nuptijs agni vt pʒ.et ſic iudiciũ ſinemis Jac.ij.

pruiij.
Exem.

Arꝰ. viij.
Ixvj.

xxvij.

xxvViij.

Arꝰ.ix.

xxix.

Exemp.

xxxij.

Auaritia

GSecũdo ſunt crudeles ſibipſis et vxoꝛibus et filijs⸗
et familie:quia fardellũ in collo ponũt:ꝓ quo ſuſpẽ⸗
dent᷑.et ligna colligũt:cum quibo oburent᷑ et funeʒ
in collo poſitũ maloꝝ lucroꝛũ eos vemonib ligatos
tradunt:ſicut iudei ſamſonẽ. ¶ Tercio ſũt crudeles
amicis:quia ſicut parui lupi vt dicit᷑:qñ nõ inueni⸗
unt plus væ lacte in mamilł matris:mamillas moꝛ-
dent. Ita iſti vbi ſemel inuenerũt lac munerũ/ exeni
oꝛum vel violentemercedis: iteru mammas querut
cogitantes ad mercedẽ.et niſi inueniant:moꝛdẽt ob-
locutionib:et ↄuertunt᷑ ad inimicitias.vnus actus
Tæ gratia:aſuetudinẽ neceſſariã apð eos inducit.Et
ſic ſub ouina pelle: vulpinã ↄſcientiã et modũ abſcõ
dunt lupoꝝ quib paſtoꝛ. Intrinſecꝰ aũt ſunt lu⸗
pi rapaces: Mat.vij.¶ Quarto ſũt quodammõ cꝛu
deles ipſis reb inanimatis/ quas poſſident. qꝛ ipſas
ſicut bladũi veſtesicibos ſ et hmoi in carcere putre⸗
ſcere facũt.teſte Jac.v.diuitie veſtre putrefacte ſũt
veſtimẽta veſtra ↄmeſta a tineis.et in hoc crudelio-
res ſunt inferno ⁊ monibo:qui nullũ incarcerant qᷣ

nõ ⁊væmeruit. ¶ Quinto ſüt crudeles ipſis quos /

tinent ꝓ Criſoſtomũ. P.viij.iij. Filia ergo ppli mei
crudelis vt ſtrutio in deſerto: Tre.uij. .
Et quia queæ auantia dicta ſunt:vel impoſterũ
Dicenda illa ex magno rationis defectul ex magnaq;
ſtultitia ꝓcedunt erroꝛes pꝛedicti. Ideo nono oſten/
dere reſtat:quõ auaritia ſeruos ſuos infatuat ¶ In⸗
fatuat aũt auaros quinq; modis/ In acquirendoſin
retinendolin augmentãdo/et gloꝛiando et nõ ꝓuidẽ
do. ¶ Pꝛimo in acquirẽdo:qꝛ facit eos ſtultos mer-
catoꝛes.ſicut fecit iudã.qui rem impꝛecia bilẽ vendi⸗
ditꝙ triginta vnarijs. Ita iſtos plꝰ infatuat:quia
qñq; pꝛo minoꝛi facit eos dare veũ/ aĩam /et celũ.non
eſt ergo mirũ:ſi nõ habeant ceũ ad votũ:qñ clamãt
in tribulationelet infirmitate qui eũ pꝛius facto vẽ/
diderunt/et negauerunt qͥ eſt veritas.Quia etiã vbi
poſſent lucrari marcã id eſt celum/ lucrant᷑ obulũ.i.
aliquod tranſitoꝛiũ.et locat vel vendit equũ ſuũ/et
terrã ſnam care.Animã vo ſuã et terrã viuentiũ vẽ⸗
dit ꝓ paruo pꝛecio. et mutat ꝓ venario:cet nõ pro celo
Olſal.cv.Pꝛo nihilo habuerũt terrã veſiderabilem.
Patet ergo auaroꝝ ſtultitia exfatua mercatõne.Pʒ
etiã ex bꝛeuitate vite:et paruitate coꝛdis.que maioꝛ

ſtultitialꝙᷓ tamparuũ coꝛ. pꝛo tãparua vita: tamma

gna ↄcupiſcere. Si em̃ tanta eſſet quantitas coꝛdis:
quãta ↄcupiſcentia totus mundꝰ illud nõ capet. Jõ
pbiloſophi ↄgrue reſponderũt alexandro:ſi dij habi
tũ tuũ coꝛꝑis/auiditati tui animi parẽ eſſe voluiſſẽt
oꝛbis te nõ caperet. Et hoceſt ipſe Alexander ſcri
pſit vario. Videlicet ꝙ mundꝰ nõ pt᷑ duob ſolijs re
gi. Dicit᷑ etiã ꝙ cũ audiret aliũ mundũ eſſe.videlicet
padiſũ vel celũ: wvluit ſe tm̃vnũ mundum hꝛe: mo⸗
dicũ illud reputans.cũ tali coꝛdenõ poſſunt ad celũ
venire:qꝛ eis et alijs celũ nõ ſufficeret. IJdeo eos
ſapient᷑ excludit. Ephe.v. Meq; auani c. ¶ Pʒ ergo
hec ſtultia ex coꝛdis paruitate pʒ etiã ex vite bꝛeuita
te et vebilitate. Fatuũ eſt ſup vebilem multa ponere
et plura ꝙᷓ poꝛtare poterit.ſicfacit anarus. Vñ in vi
taſpatrũ: quida frat᷑ ãmonitꝰ q exiret et videret oꝑa
hominũ/vidit vnũ ſibi magnã ſarcinã imponentem:
quꝗ poꝛtaret nõ poteratlet tñ nõ ceſſauit plꝰ ſibi im⸗

ponere. Vidit duos alios volentes templũ intrare.

ſed poꝛtauerũt quoddã lignũ ex trãſuerſo:qð eos im
Redlear⸗ intellexerit eſſe cupidos:qͥ ſarcinã ſuper
arcinã: pꝛebendã ſupꝑ pꝛebẽdã apponũt: cũ vna vix

ſit eis poꝛta bilis. Alios intelleyit ſupbos: int᷑ quos

ſemp eſt iurgiũ. ¶ Patet ergo hec ſtultitia ex viriuʒ
bilitate.¶ Patet etiã ex vite bꝛeuitate.qꝛ q̃ntũ⸗
cũq; iuuenis ſit quis:tñ erit bꝛeui viuẽs tꝑe reſpectu
eternitatis.ergo qᷓntũcũq; ſit iuuenis:ſtultũ ẽ nimis

„

e

—

A exvij.

puidere. Et ſi hoc ſi ſtultũ: ſtultũ eſtſeni anare cõ⸗

gregare vel retinere.qꝛ ſi homo eſſet cruceſignatus

ad terrã ſanctã et tantũmõ in mare ventũ expecta

ret: vel ſi bannitus eſſet:⁊ ibi ventũ expectaret:ſiibi

multas niteret᷑ acquirere terras/ vł pꝛebendas/ alta
erigere palacia in aliena terral æ qua cũ paruo vẽto
tranſiret nunqꝙᷓ rediturꝰ:bene diceret᷑ ſtultꝰ. Ita nos
ſumus cruce ſignati in baptiſmo:et expectamꝰ vẽtuʒ
moꝛtis. Sed ſenes vident atius habere ventũ iſtuʒ:
quia in canicie ⁊ multis alijs ſignis.x quibus dicet
infra.c ve moꝛtuis incipit vanu vel ventilabꝛuũ aliqᷓ⸗
liter illoꝝ verſus tranſitũ inclinare. Sed heu ſicut ĩ
maioꝛi mũdo væficiente mundo creſat auaritia: cuiꝰ
rei vna cã videt᷑ eſſe qꝛ hommes plꝰmltiplicant᷑mſi
dus nõ augmentat᷑ necmelioꝛat᷑:ſed ætenioꝛat. Giẽ

ergo qñ canes / vel leones / vel milui ſũt circa cadauer

tanto auidioꝛes fiũt: quanto pluꝛes vident ad pꝛedã
appꝛopinquare/ſic in ꝓpoſito cupidi in mundo Yiſa.
xxxiiij. Illic ↄogregati ſũt milui alter ad alterũ. Sic
in minoꝛi mũdo.i.in hominelin quo bona tꝑalia oꝛ⸗
dinant᷑ ↄtra vefectus ſuos/ſic cadauera et hmõi ſup/
plent æfectũ pꝛedictarũ ferarũ.quanto ergo plures

xxxuiij.

vidit appꝛopinquare væfectus:tanto auidius tꝑalia

ↄogregat. Sed ad ſenes ↄmunit᷑ plures appꝛopinqnt

Tfectus/et hec cã videt᷑ eſſe illi ſtultitie. Svequa lo⸗

quit Seneca dicens. Oꝛ ſtultũ eſt ibi augere plus
viatico:vbi minus reſtat ve via. Itẽ qñ omnia vicia
ſeneſcũt. Aua ritia in ſenib inueneſcit. Sene. ¶ Be⸗
cundo hec ſtultitia pʒ in retinendo et in augmẽtãdo
ſimul. Ponamꝰ:aliquis augmẽtauit bonaſua et re
tinuit vſq; ad moꝛtẽ ad valoꝛẽ quadragita marcaꝝ

⁊æ quibo vecẽ marce ſũt male acquiſite. Iſte ergo cõ⸗

dit teſtamẽtum ſuũ x q̃draginta marcis. nonne me
lius eſſet ei facere teſtamẽtũ xetriginta cũ fidelitate
et ire ad celũ ꝙᷓ æ qdragintaet iread infernũ. Sic er
go ea vel augmentare /vel ea nõ reſtituere:magna vi⸗
detur ſtultitia. Vnñ ipᷣe cũ illa ſic acquiſita relinquit
ꝓditur. Juxta illud Ps.xlviij.ſimul inſipiẽs ⁊ ſtultꝰ
pꝓibunt.quia ad diſtrictũ iudicẽ vadũt cũ ſarcina in
collo. AObi em̃ nſatg on ue ſun noꝛrani ad Gall.
vj. ¶ Yterũ eſt in glonãdo:qꝛ auarus ⁊ bonis iſtis
gloꝛioſus gloꝛiatur/quaſi incarceratꝰ æ ferꝛamẽtis
que eũ pꝛemũt et œtinent. Sicut ductꝰ ad patibulũ
⁊eæ coꝛda cuʒ qua ligat᷑. Sicut ſeruus ⁊e equo dñi ſui:
cui ad modicũ tpᷣus inſidet/ et cũ veſcenderit innenit
qꝙ nõ eſt ſuus. Ita auarus veſcendẽs in moꝛte:inue⸗
nit ꝙ ſpũsẽ ſathane:caro vermi:mãmona regi.Vni
ca plus duplici pars ſua cuiqʒ placet. IJtaq; qͥ gloꝛiat
in dño gloꝛiet᷑.j.ad Coꝛin.j. Mora.E.viij.ix.Ct.G.
ij. ar.iiij.¶ Oterũ apparet in nõ pꝛouidẽdo. Stultꝰ
em̃ videt᷑ qui om̃es diuitias ſuas ↄgregat ĩ wmo vbi
nõ manebit:nec ꝑ diẽ reſpectu eternitatis.vbi etiam
oẽs anteceſſoꝛes ſui diuitias vl amiſerũt vł dimiſer̃t
cito cũ poſſ eas ĩ ſecurioꝛi loco ponẽ:lʒ.reputẽt᷑ ſapi
entes:tñ ſtultiſſimi ſũt/quiplus timẽt et puidẽt cõ⸗
tra mõmẽtaniã pauꝑtatẽ: qꝙᷓ eternam Theſauniʒate
ergo vobis theſaumũ in celo:Luce.xij.
Exr articulo ĩmediate precedẽte ſequit᷑ ecimꝰ ar.
Vigdelicet auaritie ꝑiculũ.dictũ eſt em ibiq auarꝰ
onerat ſe onere impoꝛtabili.et ꝑiculũ talis/eſt cadẽ⸗
di neceſſitas. Zalis em̃ aArn cadit tꝑaliter et et᷑-⸗
naliter in abyſſũ inferni.
ſum inuocat ene Pial ſetru, culpa penã inuocat.
ta modus culpeſſeu vælictimodũ inquuit pene:vt
m menſurã cælicti/ſit et plagarũ H BSeu. xxv.
Pꝛumo ergo videndum eſt quomodo cadit in pe-
riculum peccati. et ſecundanio quomodo illi modo
congrua coꝛreſpond; pena. eoꝛdinatur aũt auarꝰ
in culpa contra wumſcontra ſeipſum/contra ꝓximũ
et contra bona qᷓinoꝛdinate diligit. ¶ Pꝛimo cũtra

Nxxv.

Nxvi.

uia abyſſus culpe abyſ⸗

yxxviij.

ansulirfentns uglunie klertzbanid
nemtnmnc i Euna ieſtenl
mnctiſenurijet obeclentunuin intalidd
Denitgluſfin o gelüt Ctnonpoſſedcl
Csin tidcltreet muncirig vmentesiunant
gia toti ateſne ſianitüoffennt ctno ſelin
tiͤrſedenäbong ina Biantülliqui geinapaln
unt velod indulennos dant t bons iopin
upmentent erinoꝛcinotenctincant quis cos
ltpelotez lolatwoeſſellliun nochan th⸗
in oaltur dopon nelbeehebu Neguiy⸗
ſſons ſig Joanckl Qigeſllonllmn
tentstthoes lgi foellanneiglamanin
Cngrelo aatauanin⸗ —
Erid akij ännnigreeſkfcolapſaut

ginboc iügeennig glanti nin te
ſen giiwwallane ge — haß

. . *. —
lrern elitſh 5 4
nier. lin e
ertannd liict
nnitn Ntünz; mndeſ⸗ ſenia
geſſern en ten
ne⸗ neguin ainnarſn Nuc⸗
8 — ti
GPreqn aten kr ckoret ſin ARum v tia
enmnd⸗ ranlaae na ere,
erl binimn Pnnein ieulendonn aus echenn folſir ſbt A
tuisince Asſgn ereaeglet Et ſii anu:cui⸗ 8 em̃ pꝛeci et ſu zimo i cundo: * XXY 1 1
rſus mapit lgns eyentun ; t ſie li Is atrariũ ꝛecipi pꝛa. E. lo: ſ 1
trantt⸗ donü vel ſhn. u cet oꝛe eũ ariũ faciũ t nom .Ij. Dec et mẽ unt roꝛdin
nluatun anlddc viteploe EK e r ld Beenß i ez amie roeginarlerga ſaipſ⸗
eſte ndo e. Oec gliz et cred 0 obediũ uitias/ q; i gant. Et ario. dpenã. Si ndo ade cenpang 8. corpus 1 ai
ſlec Mes /* gllaritia. ti D abo ponen n ſuſtin patet ibide u pat ab cto in lectũ quõ erito hec . ein curis xem.
Spelleo melioxg nlti⸗ ltges ditũ oñ ntilo homi endo: pat ide in ſuſiij et ꝙ vroꝛe ve cru ſuu v ödã cuidã om̃ia amn 15
lnfütni pl Elrlack,tl an ofdant qur mneggargeets p pli inendo ſpondit: ſ. cauſa requilitue ran 5 accidit irtrit
uarſieinllantol lſüta, gl. Gi⸗ tate dei. li ttant. Si⸗ 1 ſuſtinent/ argentũ tro anſiret:et aſſe quõ tante f⸗ alens wꝛmi
F WI. . 5ſorihy 5 die et iß ret ꝙ ſati⸗ 5 cum b fatigatõ umire:
co lallunint gt ta ſuſt 1. j. c. x. gyc etiã ſcribit antech ill abſeo et inde hnre etne gatönis.
Gegaritctn ehici Bitag en inuerunt: apta ro Zuguſti ud reue vxoꝛi eü inqᷣt ſollici äl 8. Re⸗
ice tn rnmli inmmn. OAlli ꝓ vo nõ ſi int: anteqᷓ ma:romani ins cint⸗ eũ confo icitoꝛ: quõ o anno: nnu illu
Ainb mluialter. Uundo eſt ꝙnõ uſtinuiſſ. ̈auri nanimul cui⸗ modũ bonũ ꝛtanti: quõ diem i ꝛexce m
1Rfoc ominelinae udal Ju. kꝙ&nõ ſuſti⸗ iſſent. S reuela nlta toꝛmẽ die: onũ. vid ti:non acquieui illũ Ppto v
Eingnobann nd D dicu ſuſtinent: ne n reeeell toꝛmẽ⸗ ie:et po iaelrerim nen it r tranſibo er
— uobong Die⸗ u rerũ d t:ne veũ emoderni ent: q fo com ne men iſtũ.fin t/ dicen ibo. et
dingnarnedin mmabriin⸗ HHS erdrultüoffenig ſo⸗ nifeſtum eanenecrhnerf coopertes: 7iicillont gein
ag ale dfan n uandder blſup⸗ xrir. Z vel alijs fal minꝰ eſt: qᷓ offenig⸗ ſe men no⸗ ſatis h uademꝰ diẽ familia pꝛ r ſicillo die ninil
Mad ſenes mune untd ergoplun T. v. xviij. Et KramtwneenrLer eu vicinop di⸗ in dabebim⸗ iẽ illũſ. e wloꝛe et ſolliene a
rciniekunnko Auichstege N patet in er Adegor oꝛqueri⸗ v di⸗ oſtio /fa me/go cumf⸗ parcend ſollicituch
dlcns ceillt Cultre Neohng fidelita endo et t. Al. ij. xij a. C. j. xiiij ⸗ uſaz fletn cãpis 3 fuiſſet: 20 reſid
R„ỹ tates ami amankotgeilt. Eaanat xiſſent s eſſe mariti redeunte: : poſuit ſe vroꝛ
Iinus reſta An. ele acquirant: ittunt/ o:qꝛ illi qui ercio ibid pater no riti moꝛtẽ. e:7 pla it ſe vxoꝛ
1, Ueſtibian lo⸗ tu nt: cred vel foꝛni. iqui fu ibidẽ ꝙnos c ſter. Ai ꝛtẽ. qui nxit. Rñdi
nnunlnt ⸗ i berepli mj. et hoc etiã unt ꝙ ſi Jfinenet los eoinidann Ait vnus lii icu ſuꝑ co dit
y in reti glat Gene a pecuniã t ſicquili one faci⸗ rent / fam victuʒ e ſermof. itudine t vxoꝛ co oꝛtuꝰ: O
—— neDe, Ge dailibz ills /vr viua: no poſſez. aſera eli nerenarneriag iet
guisaugm etinaugmetz ud/ſᷣm e vlectationẽ 5 ino: uã: nõ poſſea ren r audien pꝛeualun i neceſſari hodie p
worttad dſne ntb ammetch p ꝓhomi ationẽ / i ꝛdinate dili ez alit tapeto el 8 ꝙ caut it. IJpſi aria g fu P
naſngett⸗ 20 quo faci õ te diligit: ſi ero elcngui ſazhllgaſe nere.
Wecſütnate ragit getre⸗ Rinun ſheatte nogennte inas it: ſiue foꝛte dyabol⸗ t/ q vid nihil ei val omedentibo
niirierngnn leman HHõ erevelnrotrachea ae eagrſi cor ulo veranrreſr⸗ rerec⸗
äcragi e. ſteer⸗ a a illos 3 tuit. Si⸗ oↄtra ch 1 8 vlect. I. occidi cerebꝛauii veran eruoꝝ cr. put 5
——— boco/ quoꝝ den qui in ve Dic ad litt. haritatẽ vi ant fu iſſet: nõ i it / et vxo et: ſecuri vl edens n
wi nnras. nonne eus ven ntris in erã loqui i vl. gaui. 7 ſi inquit. ſe ꝛe clamãt vl back⸗ e
Fwdragint Atngmntachft l amoꝛẽ / ſe venter eſt . gluuie quit᷑ p-⸗ J ſic in ſe ‚ſed dy⸗ mãte q; clo cce
aletireagi figelltan poni eruitiũ/ ⁊c. Ex electab aulus: ſtemiſ. ecuri abolũ de maritũů ſi
mentare vel tiraginſmni Sin nüt / pluſc i er obeiegranantt tabant / orces einer Ptor affa lerngi ſunz
gre vel ea nöreſti Sicer eos i uſcq; in xe ientiã go ſic fid cẽs trinam: qui a familia ni ieciſti eñ marititur
1. Vi iecii reſtitneremagna ti in fidel 0q̈ a multi i em / ſ noli :qui nimi ia nimi eũ: In pᷣ tui
illaß eremagna ri quia totũ itate credũ i in tali ſpem te ſollici. imiam mis ſolli⸗ Fn ho li
illivg Ps nii ugulſtenh . uia totũ vij et munditi⸗ t vl no ibo diu damni icite eſt. am ꝓhibet ſe llicitꝰ co nij.
4 P, lulta lingutt tiũ:ſed vite ſue ſ. nditia vi n poſſe/ erb mnũ et mi ſſe c. in fu⸗ ollici contra wi
4 nlafucen⸗ ihionn niiicd elia ho une Fanrehl vel nol Di⸗ ü ce iſ ig finenihll aling amabe 1
tacirch, ona ſi iũ offeru s iunari le n gpoſi m totiu il aliud q; e: dicen
nuſcſco ci autci. ſtult⸗ nt/ vel ad na. Sicuti nt: et nõ ri talib: et ſom to Auari s familie i dꝙ; mal 6
nuſqconus ſnüpe⸗ ularanain augmen indulge⸗ icut illi qui nõ ſolũ ſerui⸗ ta mia plur ari plu lie in coꝛ alum et lij⸗
inglonago:qe 9 talitacSal ret pei⸗ tent:et i ntias da ui pꝛinci lerui⸗ 8 diuitis a pdunt a cogitatio epe pertuli
o: gtauams wbont Al peioꝛes noꝛdin nt / vt b palit off⸗ ad ꝑi⸗ non ſini Juxta ill mibo lab i.
Itur quaſi inca bonis iſt fert ſi yvdolat ate reti ona ſupf e⸗ culum nit eum ud Eccl oꝛant:
. rcerat? dfe lils uꝑ alta ras eſſe:qᷓ ij neant᷑: qui ꝓflua ei. plus pi wel latronũ wꝛmire * ccls. v t:
tortinent. Si⸗ Eferꝛamet ſoſtom? re/da qỹ illũ t:quis e eis 8 piculo a onũ / vel re r. Et i Saci
Nrinent. Siant duch al . la *ſup Fon velbeelzeimn. 8 cos ne et no obſt ppꝛopi el raptoꝛũ⸗ rin fineſtſit
ligat. Sicut ſern ald patibulit ant oue o. omel. l eelzeb dicũ th ga ter ipᷣ antet nquat: qui ꝛ / vel ſi ine ſi ſit
Husinſi ns dequo dñii ſli C 8 et bo lxv. Qui ub. Be qui us of er ipe de b etota iſta ſe quia plu el ſimiliũ i
Pus inſidet etci ⸗ uo diiiſun ongrue er ues. quidã ? uidẽ ſcul quibo Cri⸗ oↄmuni onis ſuis ni ollicitudi , ei inſidi ipſe
ta guarus di gſeendenitinuent v. Et ad go vocat a vo auari lptilion ri⸗ nu niter latro nihil hab ine et pic iantur
tendesinmoen qꝛi Coł..iij auariti⸗ ritie ipſ⸗ mmo⸗ utrit in vi⸗ nes vel l et: ſed ulo: freqᷓ
hanecaro vennuma mozterlnue, in hoc c ij. Anaritiã a ydol am ani ſicut ita vel ij eccato e bonis reqn
o vemmimömonaregl en vero caſu pecuni tiã/que oꝑ eruit? Eoß. æ equo qui nmorkopel pir vel ſe nõ ſuis vt
Pensſun nig plecer Nad dero. ſe wo ma quandã erul Fed õ ee 5 guige
Pad Eorini Itaq qglolii bonox. J) celi om ndã ſili lox ſeruitus. ſic enihil ſibi die laboꝛi q;. Vñ igetes
ad Onnj-Hota E iii Zn gopeta Bger n omnege Dlre r en cauarus qui peregie.i erh, eſt willin
HH tiir Et pera. Ideo nia ob enu flectit hʒ cuʒ veo ä anet vei eiurn zeent
n Apharet inno grolnce h, 6 , let ꝙ deũ eo quidã ediũt om̃ia ſet omne 3 0 5 poꝛtat: m e vextera m illo:niſi w poꝛtat
its Dilinasſius Mtin / qᷣb celi: pecu 5dicere ſol maloꝝꝑ t coꝛ pʒ n quoꝝ m ann vo ſini anu wmi ꝛſũ leſum
2 iwoh 2 dz ola maꝓ „ ebat:ꝙ ſi taʒ coꝛd ag on anu iniaui niſtra . ino ſuo .
ecp diẽeſpecuetennunti⸗ “ qꝛ o ĩa t poſſidẽt o hꝛet ſi aliũ trũ 49 ledi eca wmi quitas. i quaſi oc. colli⸗
dinutu whieaam trena et idetes. Yt. t qꝛ ſiẽ hñ ruũ v edicent mino ſu in fineñ culte ſibipſi
es ul diultia nkaminir ti oiniii pecunia redi etiã infe a hnñs ns ceũ h el wmin 1o. Sed ij neñ habebi ipſi
ur ei ſſen ſi redim nfern“ pt oĩ cä m eſt d us mini in penis ſi bebit gra
as iſeunnan evſone⸗ Fſani cmale unt᷑: ſed di pt᷑ oĩa/ et lã:hĩe pr o talii amnatu miſtro: qui⸗ s ſibim tes
in nuſan uhun arores agltag c di nade Sui et ececor⸗ 5 2 na feen 7c. qu hen. nlſegnen Goane .
Luc h. ke⸗ . . R 0 7 . x. . — 0 ein6
Mumncel⸗ lee nn . quid nantierue girefl ñ Augu esonue ſms R Erer xij xluij. nonumr venmiam, vt
oim liregrtutits luit an ꝓdi BD at:capit᷑ ucret᷑:ſei tin' in ſuum 7 u moꝛti nauro C. . um pꝛe
eauateh ſeibi tionis ad pit. Exq :ſeipſũ pdi⸗ quodã ſe ſicet cul s ſolum nuſta mlti. j. xxx v. E
nnegiclin an etenihll graß⸗ Juſtu ẽ uerſat᷑: uo talis h it: et a ſer⸗ tculpa et perman ltis boni⸗ Et. W.
nn tabiliet alitali Juſtu eg e en i olluh e nteq; ali cuniam: E pena. Mihi ent ei f⸗ is ⁊c. ſic ix
i Pllier glalltalis ali J. vt per eũ eu interfi lit ſi peccan ali Eccleſiaſti ihil ali eces/e ic in
leciſfllan aliteli erehaer nterficiat ſi ſupꝛa om̃e ari filius Scleſ ſicix ud nequi t fetoꝛes ſci Fliij
Pege iaagi e Eei⸗ Bone guegercaulbunn Sõ lum lu wrno v ciſta in n len uuuszcamarepe xluj. :
S ij eoꝝ: ſicut ꝛoperãdo i uniat᷑ Ettu Theſ. et ſcind epoꝛtant: ua eſt pecuni ccaſu ceer
ene Alniſaralapankinnn . obliuliſcimi cut patz. 5 illud. Den ttuncpote⸗ non untur. Id t:niſi ali unia: deq eis
nociͦ indguiuit iiin umim deu: ne Exix. entro ij. Gr optauit deo quida iquand ua nul⸗
l Zantinlanu Exyem. Seelu :ne qnrapi⸗ Intelligecge denn qna nechi og inene ofrangütur
lan ſtaplinnun go, dalt tis: et videte areac wodiſosinne eergo hec q go voca ic habet pa um inumic phus dirtte
. einerg. wos illos i it qui eE tum eſt cem:nec i. o ſuo: qᷓ rit:
rid —— Eunin infi icut fecit qui om neneſſtrggalat⸗ tem:et hij nomen ei c in futu qᷓ; auariti
nonatol ei eſpondiſl⸗ rmitatead nidaz de itatemoꝛ⸗ Gre icculpa:et i. ius argentu romertem er⸗
Svile ſpongetis ent. ait. q ea diuitias quo fert moꝛ⸗ c0 goꝛinm in in futuro a tuũ: quoda um. er⸗
bus et i⸗ :nec ſuca uãtum vos clamaſſe quaſi ſic e peizin mo quadam om rdoꝛe pen rdet gen
uſticia ccurnitis: amaui: t et nih l um babui ꝛte ſcĩdetu elia. Et e. ᷣm beatũ
eius man 7 totũ ſpꝛ ermihinöre ferno: nit lucrimm ur:ſciet t t quando tu
ðèð re end ralrn r, ae awulnonun ern iertalecunta uu
2 . Wwmi reſti . 0 1
iler atwmuus n ileruant⸗ ſuo conſilio
T oſilio ſuo ntagium: b 12
feci: habe abeat
at ipe pi⸗

n.ciunin
n Demedintl tiſ ii
ni uj.

xluiij.

Arꝰ. xj.

xlv.

yxlvj.

xl vij.

Auaritia
mlum. quiliber vellet alteri fardellũ imponere.? nõ
poſſunt le vnuſquiſh onus ſun poꝛtabit:Ad Galb.
. . Et. Fu d in ¶ontra ꝓximu
coꝛdiat᷑:qꝛ fame eos affligi ꝑmittũt vel cupiunt.ſiẽ
patet ſupꝛa.E.xxv.vel qꝛ ꝓximũ vfraudãt:et ideo
cæo pꝓmittente ⁊ dyabolo inſtigante:hoĩes ↄtra eos
frequent inſurgũt dicentes. Ille multa habʒ:⁊ nihil
expendit inuadamꝰ eũ venite ſocij: Neglutiamꝰ euʒ
ſicut infernus viuẽtẽ omnẽ pꝛecioſã ſam reꝑiemus
Implebimꝰ womos nr̃as ſpolijs:ſoꝛtẽ mitte nobiſcũ
marſupiũ ſit vnũ ommũ noſtrũ:Prouer.j.Illi etiã
ui iuxta eũ ſũt ſicut ↄſanguineiſfamiliaresſet mini
reuter eius auaritia et tenacitatè:plus furaꝛi
tentant᷑.Et ſic eſt v illis ſicut quõdã dicit᷑ fuiſſe de
iudeis in Irſin.qͥ videntes/ſe nõ poſſe obſidionẽ ro⸗
manoꝝ euadere.aurũ ſuũ comederũt.qð cũ romãis
innotuit ꝑ vnũ occiſũ in quo aurũ inuener̃t: q̃ſi oẽs
occiderũt:et in interioꝛa illoꝝ ſcrutabãt᷑: ꝓptauruʒ
ſuſpicabant᷑ eos in ventre hre. Sicut in ꝓpoſito.
icut ergo foſſato impleto ſpinis vel fra caſtro ob⸗
ſeſſo / ꝑiculũ imminet:qꝛ facilit᷑ capit᷑. Ita coꝛde im⸗
pleto diuitijs.viuitie ſi affluãt.nolite coꝛ apponẽ
in Ps.lxj. VHenenũ em̃ nõ totalit᷑ occidit/niſi coꝛ tan
gat. Biuitie ſũt venenũ:ſicut patet in vita ſãcti Sil/
ueſtri:Vbi diuitijs eccie datis:dicit᷑ vox audita fuiſ
ſe:hodie venenũ in ecciaʒ effuſũ ẽ.ergo nolite eis coꝛ
apponere ¶ Quna vo ↄtra bona extenioꝛa voꝛdiatr᷑:
ea mimis amãdo/⁊a incarcerãdo ſic pʒ.S.E. xxviij. Jõ
in eis ⁊ ꝓeis puniet᷑.ſicut pʒ.A.xij.xiij.Et ſic ꝑ ea P q̃
peccauit qͥs toꝛquet᷑. Sapie.xj.⁊ mẽſure ⁊ælicti coꝛre
ſpondebit plagarum modus.
Ex iſto articulo immed ate pꝛecedenti:ſequit᷑ar-

ticulus.xj. Pꝛedictas em̃ plagas ſequit᷑ wloꝛ.hpic aũt

auaroꝛũ woloꝛ vel eſt ante moꝛtẽ:vel in moꝛte:vel pꝰ
moꝛtẽ. ¶ Ante moꝛtẽ cæus ſinit eos frequent toꝛq̃ri
æt volere:ſiẽ latrones ad penas poſitos:vt veritatem
indicẽt ↄfitendo/a latrociniũ reſtituãt. Et hec vexa
tio aliqñn dat intellectũ.dũ infirmãt᷑:ſed raro ꝑſeue⸗
rantẽ voluntatẽ.ps.yxxj. Cõuerſus ſũ in erũna mea
dũ ↄ figitur ſpina:Nota ꝙ dicit dũ:qꝛ tpᷣus futuruʒ
excludit᷑. YIterũ ſciuit eos volere ſicut medicus infir-
matũ ex guloſitate:ſibi dietã imponẽdo.et tũc wlet
qñ boli quos auide et velicate ſũpſit.feũt cã ꝑiculoſe
infirmitatis et abſtinẽtie/ et iõ de hoc debẽt cogitaẽ
an teqꝙᷓ eos ſumeret.Sic auarꝰ wolet.qñ dʒ ꝑ cupidi⸗
tatẽ ieiunare et ablata reſtituere.qñ videlʒ delitias
q̃s velicate ſumpſit euomet Job.xx. Et ad hoc infiꝛ
mitatibo toꝛquet᷑: vt eas euornat /ſicut fere ſomerſus
Ppedes leuat᷑:vt aquã eijciat.nõ ſine pena qͥ ſi omni
no moꝛtuus eſt: ⁊ ſi aqua exeat/nõ tamẽ reſurgitmoꝛ
tuus. Ita ſi pꝛius ſit dãnatus reſtitutio eũ nõ libe⸗
rat/viuus ergo aquã/euomat.Quia a moꝛtno q̃i ni-
hil perit ↄfeſſio ⁊ etiã reſtitutio. Ecci xvij. Itẽ ſinit
eos dolere et toꝛqueri:ſiẽ amicꝰ optat amicũ inueniẽ
aduerſitates in via quenõ ducit ad bonũ hoſpicium
et pater ſinit filiũ verberari/ne cũ malis ambulet /di
cendo. Fili mijne ambules cũ eis:pedes em̃ illoꝛũ ad
malũ currũt:ſꝛouer.j.Sio ꝓmiſit eꝰ illis quoꝑ os
loꝛe et amaritudine plenũ eſt veloces pedes eiꝰ ad
effundendũ ſanguinẽ. Ideo ↄtritio et infelicitas in
vijs eoꝝ ⁊ viã pacis nõ cognouerũt: In.pᷣs.xiij.Et Gq;
ex ꝑte dei amicabili et pia intentõeſet paterna geſtũ
eſt affectione. ſicut patʒ..·xx. xij. ¶ In moꝛte vo w⸗
lent. ſicut multũ ams in ſepatione rei amate. Ideo
in ꝓuerbio dicit᷑ qͥ plus amat in ſepatõne plꝰ wlebit
non quia male acquiſiuit. et auara tenuit quod cu⸗
pide acquiſiuit. Sed q; illud cum vita verelinquer.
et ſic voluntatẽ inſeꝑa bilit᷑ tenet/ſpũalit᷑ ſᷣmeriꝰ:ſiẽ
coꝛpaliter ſmerſus:illud qð manui occurrit/dũ ſub
mergit. Et ſic eſt de eis in h̊ facto ſicut ve vep̃hẽſo in

Axxrvij.

furto vl in poꝛta curiepoſt pradiũ cũ vaſe argenteo
cuiꝰ vſus ti ſibi ↄcedebat᷑:vel ſicut ve grauiter in⸗
firmato ex gula:qͥ nõ volent/qꝛ furtũ ↄmiſerunt:vel
xelicata comederunt niſi q œpꝛehendũtur. Et hec
erit dãnatoꝝ ꝓpꝛietas et ↄditio.q;ꝛ nunqꝙ; ve peccato
ſed ve pena wlebũt.et plagẽt dicentes:circũdederũt
me woſoꝛes moꝛtis ⁊ ꝑicula inferni inue.⁊c. Pſal.xvij
Et ſic ᷣm Criſoſtomũ ſuꝑ Mat.qͥ pecunie ſeruit et
pñntibo ↄpedibo ſtringit? futuris parat.Et hoc ẽ qʒ
rogat Hiere.xvij.dicens.uplici atritõne ↄtere eos
Mõ.C. v. ruij.Et. D. j. vij. Ab his aũt ↄpedibs et v-
loꝛib/ſũt exempti boni ⁊ ſpecialit᷑ boni Panßer ſpũ
et rebus. Exemplũ ad hoc videmꝰ qñ aburit᷑ vel in/
flamari incipit wmꝰ vel villa qͥ multas hʒ in ea diui
tias:multũ vlet/qͥ vo nihil hʒ in ea: minꝰ timet vel
vlet. On etiã viſitant᷑ religioſi/et inqͥſitõ fit ꝓpꝛi
etarijs:qͥ nõ hʒ ſuꝑ flua:nõ timet.Sic etiã qn ſcrutã
tur in poꝛta ꝓpter vaſa amiſſa: innocẽs nõ timebit:
cñ loquit᷑ inimicis ĩ poꝛta.inpᷣs.cxxvj. Mõ. H. ij.vix.
MOnñ fiebat vcretalis pluralitate eccleſiaꝑx nõ ha
bẽda:qͥ̃ nec habuit nec hꝛe voluit niſi vnã:nõ woluit.
Sic in ꝓpoſito qñ comꝰ coꝛpis incipit inflamari in⸗
firmitate calida ad moꝛtẽ.et patet applicatio. Lũc
cãtabit vacuusſlcoꝛã latrone viatoꝛ.vVlatoꝛ ſcʒ coꝛam
latrone inferni: dicẽdo cũ ſancto Martino/ nihil in
me reꝑiet inimicꝰ/ſed laqueꝰ atritꝰ eſt et nos liberati
ſumꝰ. Oe iſta materia quõ boni in moꝛtis exitu gau-
dent etmali wlent: dicetur infra.c.væ moꝛtuis.arti.
viij.per totum.
Exr iſto articulo ſequit᷑ immediate articulꝰ.xij.qꝛ
ex oloꝛe et veſpatione in moꝛtemaloꝝ:imediate in⸗
cipit eoꝝ eterna dãnatio.cuiꝰ dãnationis ſententiã
a deo et ab eis datã/qñ eſperãtes vidẽt ꝙ euadere ñ
poſſunt:vbis et ſignis aliqñ viuis oſtendũt manife/
ſtis /ſicut fur danatus clamat:merito hec patioꝛ pꝛo
pter talia et talia. Sic verbis ꝓtulit et oñdit dãna⸗
tionẽ auarus væ quo fert᷑ qi ꝑ itũ modũ/hic cũ moꝛ-
tem imminere ſentiret:rogauit dulcit᷑ aĩam vt ſecuʒ
maneret: et illud rogare fecit amicos ꝓ amoꝛe illoꝛũ
ſed cũ nõ meliꝰ/ſed magis vetenius hꝛet:fecit coꝛam
ea magnã poꝛtare pecunie ſũmã:ſibi oĩa offerens/ea
oↄditione ꝙ remaneret. Iterũ om̃ia pꝛecioſa iocalia
et vaſa auri et argenti eiillo pacto obeulit Bed cenʒ
infirmitas necpꝛece nec pꝛecio cederet: oĩa pᷣdicta ei
oblata recitauit addens. O aĩa hec oĩa tibi dabo:⁊
plura tibiacqraʒ ſiẽ iſta acqͥſiui:ſi remanere velis.·fi
nalit vidẽs ꝙ acquieſcere noluit:ait. Exquo ꝓ oĩbo
iſtis bonis remanẽ et oĩa hꝛenõ vis.vadas ad mille
mones. et habeant te illi.vbi nulli bonũ habebis
Et ſic miſer veſperãs moꝛtuꝰ eſt ſue dãnationis cãm
ondens. bona videlicet illa cupideacqᷣſita / et auare
Tetenta que coꝛã eo et cũ eo ad moꝛtis tribunal poꝛ⸗
tauit.ſicut fur furtũ ſuũ ꝓquo dãnat᷑ Juſte etiã aiaz
tuc apte monib tradidit:qui eã eis pꝛius peccãdo
vẽdidit. SGicut aliqñ ↄtractũ occulte inter ſe factum
hoĩes amicis poſtea vendens verbis vel carta oſten⸗
dit dicens:iſtud ei vendidi:cuius rei teſtes vos eſtis.
habeat ⁊ gaudeat. Siciſte dicet:te ⁊c. Et hec dicẽs:
maledictum tradidit ſpiritũ &t ſic ve ei.qui congre
gat non ſua:Aba.ij. Sic etiam ſententiam ſuo facto
oſtendit quidem auarus vequo fertur: ꝙ; cum cogi⸗
taret famem futuram: eamq; optaret: et multa bla-
da in granario congigaffe vt ea famis tẽpoꝛe vẽ⸗
deret:cum bonum foꝛum contra ſpem ſuam accidiſ⸗
ſet: ſeipſum ſuper grananium ſuum ſuſpẽdit. q4 pꝛius
animam ſuam ligauerat non ſolo funiculo:ſed tanqᷓ
grauibus peccatoꝛum funibus:dicens. Funes pecca
toꝛum circũplexi ſunt me gratis: In iſᷣ almo. cxviij.
quot peccata pꝛius commiſit:quotq; aliena acqniſi
uit:vel ſua illicite tinuit:quoſq; funes difficile eit

xlviij

Arꝰ. xij.
xlix.

Exemp.

.l.
Exemp.

ſiateti gtſich uicltatefiaten
grumcfeaiialibennttel
lonier getbant iſin dici; aclſit G⸗
Gnicltate oneraihd undlaipenido
liis Eentirttti ie⸗
ſer Gſoſüt pelentſiihn igallinegabe⸗
enternutnti robotatiatraci pro gano pugn
Etſentcanevquinatri gofſenordent ſellni-
c berocitato ermobilii eiuiſtone mu marn
liſtpatet p ir italmngui fer Rang
Iapltolaboredicetioen abore oldl gefili
urnuieraaltunnloſi aüt ſoruant ne Zia
tv Aii ryii. Etiufra c dfülanonect egrat
tietbtafclnt malo Notn dnſn⸗
atcingglſanfumilieponpola nultitvainein
inleggiderbgen gnene .
nnnetiotbiſluirapientts Nti:d n icn
Engringenli gangtenaninane n
hoimgfmlummtintnimmdtnden⸗
ſtnpanopterndintini anior nann
ſiſierinnk agdlinanun

dicktes
naigegnetentſmli —
700 9
netdomdz. Seiin⸗

—

dati gi dſperi ntanoſantengiͦ

Setſignis gliſivinsoſtencötnang
r dſtendürmanif
dangtus clamagt mentoher ganmngn

n Beali nitrah dana, r

rquofent ip iſfüſ noci bieino⸗
reſentint: wgautt vulatoimm ntſeaß
uc wganefatamicgpannozeiloni
/ſenmagis arenus hiet feat coam
arepemmleſini ſihioinofferens er
——
irpenti ellllopaaoobtylit. Ged a,
pꝛece necpꝛeclo cederer: oig pdlictgei
taddens. O aig hecdiatibi dabo⸗/
g ſe iſta gcqſini:ſi remanere velis i
cquieſcerenoluitgit, Epqno von
anett cia hieno dis. vacas a nlle
beantteili vbinullü bonn hybehi⸗
Eſperas moxtuv eſtſue dananioniscin
Vidclictt üla aupidegciſita rauune
õ
rfurti ſni ggno ini; .ulrenalg
ir gules as opeccid⸗
onibo tractait gule ch/ ctun
ut aliqi mmaan ocul tiy 4

. ſten⸗
ngens mhb el an ſte
oſicnunitit nirefil
lar Griſe dian t . Ether dlce
titt hinni tſerti gu on
i Siccun ſentnnam glutt
L .
ſn aorns deg taat

anghoytalit e1
mmmud nafmetirſ⸗

tiif.

Auaritia

rumpere: quia vix ſymoniace habita vel vſurarie et
hmõi nunqꝙ reſtituũt:quid mirũ ſi tot funibo ligatꝰ
et ad patibulũ inferni ductꝰ aliqñ apꝑte coꝛpe ſuſpẽ⸗
emp.
videlicet in catalano quodã tali: q guttur ꝓpꝛinʒ
in aſili caſu ſcidit nõ eſt alia ↄcluſio nec finis in oĩbꝰ
iſtis ⁊ ſilibus niſi vt qᷣ ogregat auaritiã malã wmui

dat᷑. Idẽ accidit ſatis tarde in quadã ciuitate fracie

ſue. vt ſit in excelſo nidꝰ eius: Aba.ij.c. Sicut pᷣdictꝰ
qͥ ſicogregauit:et fuit in excelſo patibuli nidꝰet locꝰ

eius.et iuſte quidẽ tales in moꝛte veſperãt. Quia ſiẽ

opꝑa miſericoꝛdie faciũt hominẽ in moꝛte ſperare:ſiẽ
ondetur infra/in capitulo v elemoſyna. Ita vſpati
onis et dãnatiõis iudiciũ ſine miſericoꝛdia/ ei qͥ non
facit miſericoꝛdiã: Jac.ij. ve iſta materia dicẽt plu⸗
ra capitulo vᷣ dãnatione.et capło ve œſperatione.et
capitulo v vſurarijs. .
¶Er iſto articulo infert᷑ tredecimꝰ articulꝰ. In iſto
em̃ articulo guari dãnant᷑. Et qꝛ damnari nõ dʒ qͥñ v
facto ſuo iuſtificare ſe poteſt:ſufficientẽ inueniẽdo et
allegado excuſationẽ. Bed certe ſi in allegatõibo xe⸗
ficiat: et a ſentẽtia vebito mõ nõ appellat:ſententia
ligat. Ideo in iſto articulo audienda eſt eoꝝ excuſa
tio.et quõ in excuſationeet appellaroõne veficiat. Et
ſi obijciat otra hũc ꝓceſſũ/q; pꝛius vberẽt audiri/ qᷓ
danari.Hicpatet reſponſio. A.xxvj.xxxiij. ibi oñdit
ꝙ nolẽs andire:nõ auditꝰ ↄdẽnari poteſt.et lʒ auari
tales ſint:hic tñ ex ſupabundãti andiẽdiſũt.¶ QMui
dã illoꝝ ſe excuſãt multitudine filioꝝ et filiaeet ne⸗
potũ:quih ꝓuideri xæ marltagl⸗ 7 alijs neceſſarijs
optet vt dicũt qᷣbus aſſentio eſſe ꝓnidendu:ſine cu⸗
piditate tñ.qꝛ ſi c cupiditate fiat ꝓuidentia iſta: eſt
mataccuſatõ ꝙᷓ excnſatõ.qꝛ aut illiꝓ qͥb ſic ꝓuidẽt
ſt boni et grati:aut ñ.ſi pᷣmũ dicat᷑.accuſat ſeiposxx
crudelitare. eis onera ĩpo ꝛtabilia ĩponẽdo.ſic pʒ.A.
rij.vij.⁊.S.E.c. xxviij.Et idẽ patebit.j. R.vj. x. Et.
v.x. Gi vo ſũt vel erũt ſiẽpulli gallinaꝝ:qͥ ab ea di
igenter nutritijro boꝛati atra eã pꝛo grano pugnaãt.
Et ſicut canes qui matrẽꝙ oſſe moꝛdent:ſic iſti ꝓ w⸗
teet hereditatis et mobiliũ diuiſione/ otra matrem
ſuã.ſicut patet. F. v.xix.ſi tales inquã fiãt. Accuſabt̃
ſe de ꝑdito laboꝛe:dicẽtes:heu laboꝛẽ ꝑdidi.qꝛ filios
enutriui et exaltaui:ipſi aũt ſpꝛeuerũt me: Jſa.j.De
gquih.AA.iij. xviij. Et infra.c.x filiatione et grati⸗
tudine vbi aſſilant᷑ cuculo. Nota.xj.xxvj ¶ Alij
vo credũt excuſani familie onpol multitudine.ſiẽ
iſti nobiles cupidi.ve quibo Eʒe.xxij. Pꝛincipes eiꝰ
in medio eiꝰ q̃ lupi rapientes pꝛedã:ad effundẽdum
ſanguinẽ et ꝑdendũ alas:et auare lucra ſectãdo. Et
hoc ꝓpter familie multitudinẽ nutriẽdaʒ:ſicut lupꝰ
fit rapatioꝛ ꝓpter młititudinẽ catuloꝝ.Sʒ pʒ.. xij.
niij. vñ qñ xæ eis fit ſermo q; cupidi ſut et raptores.
⁊c. amici illoꝝ eos excuſant.dicetes:opꝑtet eũ multa
eypendere quia tenet familis pulcherrima/z eã opti
me veſtit/ et optime tenet domuʒ. Sed plus accuſãt
qꝛ meliũs eſſet eũ moderata familia ire ad locũ/ vbi
eus tranſiẽs miniſtrabit eis et omes angeli ei.quia
om̃es ſunt adminiſtratoꝛij ſpiritꝰ:Hebꝛeos.j.q; cum
magna familia ſet multis equis ⁊ valenibo multis et
ludis et haſtiludijs feſtis mittere coꝛpus ad famili
am vermi/⁊ animã ad familiã vemonũ.ve quibus
Eʒe xxxij. Sveſcẽderũt in infernũ cũ armis ſuis.Qui
ſic ergo ſilijs et familie ꝓuident:aſſilant candele.qꝛ
duʒz alijs lucere volũt:ſeipſos ↄſumũt/et ſic iſti.Etſi
talia faciãt/ vt poſt moꝛte laudent᷑:”eis reſpondetur ꝓ
Eriſoſtomuʒ ſuꝑ Math. Si bñ occurrat:quid inqͥt

valebit eis laudan vbi nõ ſũt et intolerabilit᷑ affliqi

vbiſũt.¶ Aliiſeexcuſant ꝓuidẽtia:dicẽtes ſe velle
ↄtra ſenectutẽ et vfectꝰ ꝓuidere. De quibo dicet᷑ in⸗
fra.c ꝓuidentia.Et.S. xj.xxv. Sic voluit ꝓuideꝛe
ille/ ſupꝛa.E. xlj. ¶ Iſtis ergo friuolis excuſationib-

ductꝰ clauſit:vt vxoꝛi et filijs puideret:

quarũ:pꝛedictis et ſiſibo excuſationib
ſolũ velle victuʒ et veſtitũ.

A xxvij.

gmiſſie er dimiſſi verins dicerẽt cauſã cupiditatis

ue in acquirẽdo/eſſe coꝛ illoꝝ inſatiabile / ſicut patz
ſupra.E. v.Auaricia vo in tenẽdo:coꝛ durũ et clau⸗

ſn:qð tñ ceus eis aptum et molle dedit: ſicut pmiſit
dicẽs / dabo vobis coꝛ carneũ. ſicut vedit Jugebur
ſam aptam ad dãdũ pauperib:quã rniole auaritia
ucr. gnin 2 98 Puide icut recitat
magiſter in hyſtoꝛijs. Clauſi It: 2 nõ vdit: ſ̊ furabat᷑
Ita iſti indurauert coꝛſuũ ſuꝑ incudẽ. Patet ergo

ꝙille vequo fert᷑. quaſi ꝑ iſtũ modũ exempli .
CLi eſſet diues valde cuidã petenti lanolg Sian

ues . oſyng/ quaʒ
dare noluit:et impꝛopanti ꝙ; deus omnia ſibi vedit:

Hñdit cũ hoc q omnia mibi dedit:optimũ nõ tedit

videlicet coꝛ er voluntatẽ ad dandũ et expendendũ

ꝓquo reputarẽ me ſibi plus obligatũ ſi vdiſſet: q ꝓ
oĩt alijs mihi datis.falſũ dixit/qꝛ deus aquo eſtoẽ
bonũ Jac.j.Et vequo fonte nõ exit niſi bonꝰ riuulꝰ

et clarus:nullũ ma
7 durũ. Induratũ eſtergo coꝛ pharaonis:ipſo indu-
rante ⁊ pmittẽte.Et tale coꝛ durũ male habebit

in nouiſſimo: Ecci.iij. Ideo ĩ nouiſſimo:qꝛ int omia
peccata peccatũ auaritie videtuemin/ pceptibile:et
i

magis pꝛedictis et alijs excuſatõnib/videl

cet: vt pꝰ

dat. ergo nõ vedit ei coꝛmaluʒ

Iv.

moꝛtẽ hononfice ſepeliant᷑/ et alijs infinitis coopen

mẽtis/palliationibo et coloꝛib/abſconditũ: et . oſe⸗
quẽs magis ꝑiculoſũ ſicut infirmitas queneſet᷑ De

qua beat· Orego. Omnes infirmiſumꝰ. ſed infirmi

oꝛ eſt:qui infirmitatẽ ſuã neſcit.Et ſic nũqᷓ; curabi
H plurib danabile. ſicut pʒ p hoc qð fertg, emo
iuratꝰ et coactus dicere ꝓ quo peccato plures dãna

rent᷑. Rñdit/ vos creditis inqͥt ꝙꝙ luxuria:ſed nõ eſt

ita.qꝛ in iſto peccato ſcit ꝙ peccat/et ↄfitet᷑ ſ plures

dãnant᷑ ex cupiditate et auarnitia: qꝛ nullꝰ ſait ſe eſſe

ideo nunqꝙᷓ ve hoc wolent vel afitent. qꝛ om̃es dicũt ſe

Exemp.

excecatus Et
t ſic wloꝛ illiꝰ vſq; poſt

moꝛtẽ reſeruat. Et ſicopꝑtet ꝙ coꝛ durũ ſq; auarima
le habeat ĩ nouiſſimis.Et ꝓpt᷑ iſtð piculũ occultius

.

Ecleſiaſtici x.

Omnes pꝛedictiorticuli motiuũ inferũt. xuiij arti
culi. Exquo tot picula et pene auarũ cõcomitant᷑ et

int omnia pericula:patet ꝙ; Auaro nihil eſt ſceleſtiꝰ

Arꝰ xiii

ſequunt᷑ mir videtur quò homo qui eſt rationalis
creatura /intatũ poteſt vecipiq tot damnis ſe erpo⸗

nat in vita pariter et in moꝛte.Sed qꝛ rõnalis crea⸗

tura eſt:et foꝛtis in parte rõnalij et libera volũtate:

circa vcceptõnem eius inimici eius ſpirituales mitis
vtunt᷑ cautelis:⁊ modis ſpᷣdolis eñ circũueniũt: qui
bus caute væcipitur. et ꝑiculoſe veceptꝰ eſt. Mũdus
em̃ eũ ſequitur cũ multitudine. æ qua ſupꝛa.E. liij.
Et ſicut obniãs homini quãdo recedit æ cunia ma⸗
gnoꝛum quem multi ad poꝛtam conducũt/poſſet e
cipi:credens omnes eſſe ſuos. Cuius veceptionis ve
ritatem in fine videre poſſet:quando ſoli ſerui ſecum
remanent alijs redeütibus: Mota cane qui ſequit᷑
dnos homines in fine cognoſcitur cuius eſt. Ita vci
piuntur pꝛedicti diuites auari/ credentes omnes di⸗
uitiasvt ſuperius nominata. E. liij. eſſe ſua.quoꝛum
tamen vſũ tãtũmodo habent vequo vſu adhuc red⸗
det diſtrictiſſimam rationem. Ideo ergo vecipitur
quia ſolum ↄducunt eum ad poꝛtã moꝛtis.et huius
Tceptionis certiſſimo ſenm ento cognoſcet veri⸗
tatem:quando vxoꝛe et alijs amicis ⁊ bonis eum pei
us veducentibus e puteo in quo ſepelitur redeunt:
ſuis tãtũ rema nentibus peccatis ⁊ openbus. Juxta
illud Apo.xiiij. Opera enim illoꝛum ⁊c. et emoni⸗
bus cum anima /et vermibus cum copoꝛe. Ettunc
ſcient qᷓ ſunt ſua:et que nõ.Sicut in diuiſione di o
hominuʒ ſcit᷑ cuiꝰ fuit canis qͥ ambos ſeq̃bat᷑ Sic in

diuiſione hoĩs amũdo. In diuiſione aĩe a coꝛꝑe ſciet

.lvj.

lvij.

Exemp.

lviij.

Exemp.

Auaritia.
ne cõgregaſti cuius erunt:Zuce.xij. Et ſciet pcerto
4 nunc veracikfueni ſui. Et ideo ſapient rſr,
dam œ quo fert᷑ quaſi ſic. Cũ quereret ab eo quatuʒ
hret in bonis:reſpondit ſe nõ habere niſi ſexcẽtos ſio
renos er alijs obijciẽtibo ꝙ ñ ſic: qꝛ reputabar᷑ dines
et multa alia hĩet. Meſpõdit illa nõ eſſe ſua. Et q̃re
inquit alius ſũt tui illi ſoꝛeni quos nominaſti plus
ꝙ alij:quia inquit illos pᷣmiſi:o eos ↄmittẽdo: Et
ideo qn alia in moꝛte vłante a me auferent᷑:qũ meet
omnia ea ſcrutabunt᷑ in moꝛte: ſicut ſautant᷑ in poꝛ
ta vaſis argenteis amiſſis illa a me auferre nõ pote⸗
runt.qꝛ in ſecuri theſauro ſũt repoſiti: vbi fures nec
effodiut nec furant᷑. Ambꝛoſiꝰ nõ ſunt bona homĩs
que ſecũ auferrenõ pt᷑ ſola em̃ miſericoꝛdia comes ẽ

⁊efunctoꝝ. Manna em̃ reſematũ in craſtinũ/rerßuã⸗

ti nõ valuit. Sicut patʒ Exo.xvj. Ita nec iſta bona
ad homis ſuſtẽtationẽ aceſſa reſeruata vſq; in craſti
nũ moꝛtis.¶ Et nõ ſolũ mũd vt dictũ ẽ hominẽ xe
cipere nitit auarũ:ſed qð ꝑiculoſius ẽ: om̃es inimici
ſpirituales mũdꝰ videlicet/caro /æxmonia/ſcirca hãc
⁊æceptionẽ ſi ↄfederatiſũt.et ad hoc tali vtunt᷑ cau
tela/quali vſus eſt Lriphon Siẽ refert Juliꝰ ſtrate
ematon. Ii.ij. Triphon fugiens antiochũ egeetner⸗
it pecuniã in via poſt ſe quã cũ ꝓſequẽtes colligerẽt

fugiẽtes euaſerũt. Sic multi conant᷑ foꝛtit᷑ ꝑſequil2

Exemp.

hoc ope incipiũt mundũ.i.peccatoꝛes:mundialit᷑ et
male viuẽtes coꝛrectione:carnẽ ꝓpꝛia maceratione:
vyabolũ humiliatione.Ged mundꝰſpargi munera
circa que dũ intendũt:mali fugiũt quoꝝ penã videꝑ
crenbturmacnnaben .F.j.xxuij. Et ſicilludũt rece/

ptoꝛibo munerũ:ſic illuſit Manibal/ vt fert᷑ qbuſdaʒ
ciuiboqui ei impoſuer̃t inſidias vt eũ capent anteq;

T ciuitate recederet qð ipſe ꝓpendens:repleuit ſcri

Exemp.

nia plũbo:fingens eſſe theſaurũ magnũ quẽ ad tem

plũ quaſi cœpoſitũ poꝛtari fecit qð videntes credide
rũt qꝙ nullo mõ v ciuitate in qua tatũ heberet the/
ſaurũ ſhito et cito ſine theſauro recederet:⁊ circa eiꝰ
captionẽ nõ feſtinabt et dũ theſauro illuſi expecta-⸗
bant:ipſe clam ⁊e ciuitate fugit. Sicilluſi pꝛece ⁊ p⸗
cio:coꝛrectiones differunt.et circa eas negligenres 7
timidiſmultos ad infernũ/abue pꝑmittũt.cũ quibus
⁊ ipſimet vadũtrõne ſocietatis. Jdeo dꝛ ad Moyſẽ
Exo.yxviij ꝛouide œ omni plebe viros ſapiẽtes po
tẽtes et timẽtes eũ in qnib ſit veritas:et qͥ oderint
auaritiã et aſtitue ex eis qͥ iudicent pplin omni tẽꝑe
qꝛ qͥ odio hñt auanitiã circa munera nõ intentiſpec⸗

catoꝛes abirenõ ꝓmittũt in ꝑditionẽ dãnabilẽ “²⸗

abolꝰ vo ſpargit ſupbiã et alis unpedimẽta ſpũalia
Caro vo impedimẽta carnalia/circa gulã/ luxuriã
et accidiã et hmõi.Pꝛopter hec et hmõimulti ceſſa-
uerũt laſſi pſequi fugientes ↄtra wctrinã? exemplũ
Judemachabei.j. Machabeoꝝ.iiij.qͥ pꝛecepit ne ar
ca ſpolia inſiſterẽt:ſed inimicos ſuos Goꝛgiã ⁊ ſuos
Pſequebant᷑. Redeecre impedimẽta ceſſantes
Hõ la latrone piecto:latrare ceſſãt:
furẽ ꝓpoſitũ ſuũ ꝑſequi pꝑmittunt. Sic canes muti
nõ valentes larrare⸗ Ya. vj. ¶ Et nõ ſolũ in iſta xe

ceptione vtunt᷑ pdicti inimici viribo pꝛopꝛijs ſ̊ etiã

virib niiniſtroꝝ ſuoꝝ ſcʒ adulatoꝝ falſoꝝ ↄſiliani-
oꝛũ ſet ballinoꝝ et hmõimaloꝝ hominũ.p quos pᷣdi
cti ſpiituales immici mitis ad eoꝝ loquũt cæceptio
nẽ. Sicut quidã loquebant᷑ et vceperuũt quendã im
peratoꝛẽ ſeu dñm vnius ciuitatis. Cuiꝰ vceptio ðꝛ
eſſe in geſtie romanonquaſip iſtũ modũ. In cinita⸗
te illa fingit fuiſſe erectũ ſpeculũ ꝑ virgiliũ ſuꝑ altaʒ
columnã in quo arte magica potuerũt videre qñini

mici alonge eis appꝛopinquabãt: ſiue ad innadẽdũ

ſiue ad pꝛedã capiendãa/vel malũ qpocunq; i

da/v ẽduʒ
et potuit eſſe ad veritatẽ:ꝙ d loco illo ſpeculatoꝛes
onge ſpeculabant᷑ ad magnã ſecuritatẽ ciuitatis

A exxvij.

Quidam ergo volens ciuitatein illam wſtruere:al⸗
loquebat᷑ duos claudos homines/oꝛdinãs ꝙ quadã
nocte ponerent in duobus vet tribus locis / recte ſſ
muro vel poꝛta magnum auri theſaurum et ꝙ po⸗
ſtea venirent ad dñm illu et fingerent ſe eſſe aſtrolo⸗
gos:ſcientes inueniretheſauros abſconditos.a qͥ cũ
eſſent gaudent accepti:qꝛ auarus erat:⁊ cæ tali pecu
niaꝝ lucro libent audiebat: Elna nocte ſtudẽtes di
xerut magnũ theſaurũ in tali loco:⁊ ꝙ nõ poſſet in⸗
neniri bene niſi talis ꝑs muri ſtrueret᷑.qð cũ factũ
fuiſſet:inuenerũt magnã graʒ in ↄſpectu eius.ſic bꝛe

uiter fecerũt ce oĩbus alijs. In fine dixerũt maximũ

theſaurũ eſſe ſi turriſiue colũna in qua ſpeculu erat
et illa ꝓiecta:clam fugerũt:vel foꝛte ib coluna oppᷣſſi
occubuer̃t:et inimicis paratis ↄtra ciuitatẽ dño illo
accepto im pleuerũt eu auro liquefacto dicẽtes:auꝝ
ſitiſti:aurũ bibe.ſiue ſit hyſtoꝛie veritas ſiue fiction
eſt cura.qꝛ exemplũ nõ ponit᷑ ꝓprer ſe ſed ꝓpter ſigni
ficationẽ vt ciuitas ſignificet eccleſiam. In ps.cxxj.
riin que ediſicat᷑ vt ciuitas.Poꝛte eius ſũt bapti⸗
mus et penitẽtia:vna intrantiũ alia redeuntiũ.mu
rus eius inexpugnabih eſt ↄcoꝛdia in charitate. Illo
muro circũcinge nos dñe. Lurris ſiue colũna ordo
eccleſiaſticus et relſgioſus.Hanc ciuitatẽ nitunt᷑ pᷣi

cti inimici ſouertere:et ſpecialit᷑ dyabolꝰ: qͥ ꝑ hos p⸗

dictoꝝ miniſtroꝝ ſuoꝝ alloquit᷑ dños: facles eos lu⸗
cra querẽ:multis malis vijs et occultis/et cautis:q̃ſi
eſſet theſaurus abſconditꝰ.et qñ eis oſtẽdũt vbi poſ
ſunt aliquid male lucrari Ecce aſtrologioſtendunt
cheſauru et hoc faciendo murũ in młtis locis veſtru
unt.qꝛ qñ tyꝛannidẽ exercent diſcoꝛdias ꝓuocant:et
coꝛdiã rumpũt et nonſufficit eis hoc mo veſtruere:

ſed et turrim et columnã.i.eccleſiaſticũ ſtatũ ꝑſequũ

tur: vbiq; lucra querẽtes.et cũ lucra inuenenint per
tales oſiliarios et aliquotiẽs ꝓſperent᷑: ſũt magni in
oſpectu dñoꝝ ſuoꝝ.et intãtũ eos ſeducunt:qꝙ eccleſie

ſpeculatoꝛes et poſſeſſiones.et etiãẽ pauꝑes p quoꝛuʒ

ſpeculationẽ eccleſie ſecuritas cuſtodit᷑: pſeq faciant
HZ etiã ꝑ ſuggeſtionẽ aliquoꝝ Lieoictor inimicoꝛuʒ
q; carnis/vel vemonis/vel male homis /et ſic v alijs
quis dimittit votũ/qð in baptiſmo fecit/vel penitẽ⸗
tiã frangit moꝛtalit᷑ peccando:tũc ſunt poꝛte ciuita⸗
nis ceſtructe:vt aliqn lucruʒ vel velectatio inueniat᷑
Deſtriy erũt murũ eius in gyro:et poꝛtas eiꝰ ſuccẽde
rũt igni:Luxit iudes:qꝛ poꝛte eiꝰ coꝛruerũt Hiere.
riiij. Finis illiꝰ qͥ ſic murũ veſtruxit / erit ſicut finis p

Dicti. malus hic: et peioꝛ in inferno. vbi aurũ eiꝰz pe⸗

cunia in penã vertet ei. Sicut pʒ.⁊ xiiij.lvij.xe Me⸗

rõe et ſiti habuerũt/bibẽt qñ ignis ſulfur et ſpũs .lx.

pꝛocellarum enit pars calicis ¶ Per hocpatet ꝙ pꝛe
dicti inimici Aolſel ad tſia lucra vel velectatioes
inclinãtes aſſi

gũt / ꝙ in igne vt exiſtens:in igne anurũ vpurabatur:
et videns muſcã extra:ait.Cu magno laboꝛe ibi exi⸗
lem acquiris victũ:et veſcẽde bueßer babebis auruʒ
in copia que cupiditate vecepta:ↄſiliũ ſuuʒ faciendo
ſtatim oↄbuſta eſt Galamadra viuẽs in igne/ eſt vya
bolꝰ viuẽs in igne infernali et omes pꝛedicti eius mi
niſtni et ſpirituales inimici hecloquunt/vel coꝛde in

ſrvnr dicenreo en laboꝛe acquiris victũ: velnon
9

tis habes qtum ad magnos: veni et facias qõ tibi
dicam /ſfaciendo furtajrapinas/ vſuras/⁊ hmõi/ habe
bis pecuniã in copia.qð ſi faut:hicↄbuni ignepec-
cati:et in futuro ignepene. Et aurũ qð ſic lucratur
vt de alio pꝛedictũ fuit:in eius penã vertet᷑. Beatus

ergo qui po ſt aurum non abijt: nec ſperauit in pecu.lyxj.

nie theſauris. Ecci. xxyj. ¶ In omnibo cautelis et œ
Zeprionibu pꝛedictis predictiinimici vœcipientes
ſe habent ad teceptos: ſicut ioculatoꝛ ad capellum.
in quo videtur multa ponere: ſed cuʒ eleuatur:nibii

ntur Balamãdre:e qua fabule fin Fabula.

dd inſinmnun thcſaunds
tes nittshldanme unt nnun
ſunt teſt rasſlt wadſchdennt n
Rtena tKnab ſarilite nnenut in
Pnittinnebicſunt A theſaumm nnena
portisſcnpſithien iüt Oic dnamn lloel
ponoporuotpeſit aa etpofſüt acn dic unt
ato ehneno poſſit diene bicno ſit. Et ſiener
ohlenecallbi Et eſt weisin boc ſt a

ointerduasmelisad quari neursptmani

mcereqenecad miſi bu mudiqe mortetbtna
kigtnemo piropillopſ anaror etrſonane
Cftlop guſtabit na mea Etſic vrnug at ſiẽ
pua E pii Et ſiepgtetig imnomnid fortunisn

idagunt. Beilid uiv iegi in guiu

lbus dgeſisſnacndp. Vbi netur
aonns inmnſchkit a
Ateerfupsinigtgiſichnates aguidrie
houtvitinehunandefeetonniinortü li
alglanratguait icfan riai
rinannd ſ gue nachone ig lcde
in onlthit on nieliet meni 1

tcolumnz ieccleſig

laqueretes etci iucns innenenntge
ctaligunis ſpennib ütnegnii
ſuo a imiti s anncunt geulſt
ctpoſfſeſſonen tens gangen gon
erlleteſnnnv uſollbe geg aant
eſnonealignox pꝛedictopinnmnicong
nmnonig yel malehomnis et ic walie
voti qoin baptiſmo feat vel peniti⸗
taliteccando:tücſunt poꝛtecintta⸗
aliqn luauz vel wlectano inuenudl
nm eins ingrroꝛetportas eb ſuccit⸗
iudes: geponte es conmenüt Hier.
qſicmuni uſtruytt entt ſicut finioß
net peioꝛ in inferno vbiguri e,,e⸗
dencke. Dicutp; A niilyi; ,
abnerüt bidetf ignioſllinnethin
nt pars caligs Per hochytergne⸗
noſcũqhad tlis uen rel weaad 4
lunmr Balmnufr kii “
ranimei un Purchn,
iannt n l aun
nang niuͤtehne c d blhbnn
intut nrate ,1liſſmmtfian
n gelmnocn nlinlnigie eſtoſi

Fabula.

Exemp.

.lxiij.

Exemp.

„
1
,Auaritia
quod videbatur inuenitur. Ita pꝛedicti vident᷑ po
nere in capello coꝛpis multas diuitias/ velitias/ ⁊ ho
noꝛes:ſed cũ in moꝛte aꝑitur: ab his om̃ibo vacuꝰ in⸗
uenit.⁊ nihil qð ibi poni videbat᷑:inuemiet᷑: ſed atra⸗
riũ:ſcʒ pauptas/ pena/et vilitas. Pſałlxxv. Mihil in⸗
uenerut omes viriviuitiaꝑꝝ in mamibo ſuis. Mõ. E. ij.
xvj.Et. G. j ix.¶ Iten ſe hñnt ſicut vña foꝛtuna er⸗
a ioculatoꝛẽ.xæqũo fabule hñt quaſi ſic:q; obuians
erunge d foꝛma in qua in rota ↄmunit᷑ pingit᷑: obti
nuit ab ea ve wno ad magnas pꝛeces clamidẽ ſuaʒ qᷓ
indutꝰ omia hůet ad libitũ/ hicergo multos nobiles
ad ↄuiniũ ſuum inuitãs:cũ eſſet glonoſioꝛ in ↄuiuio
ſuo:ſpᷣito clamide diſparente:ſe in tugurio paruo et
miſero inuenit. Bicmulti clamidẽ hntes foꝛtune.i.
ꝓſperitatẽ ad tpᷣus:et ſ illa cappa fatuitatis ſeipſos
ob liuionitradęetes ſicut fatuꝰ qᷓ nouis indutꝰ ſeipᷣm
q̃ſi ꝓditum queſiuit/ ſbito ve conuiuijs et honoꝛibus
rapiunt᷑ et mutant᷑ ſicut amã: Heſter.vij.e ↄuiuio
regis et regine ad patibulũ /ſic nabuchodonoſoꝛ de
honoꝛibo et ſu ꝑbia in beſtiã: Oaniel.v. Sic baltha⸗
ſar ve ↄuiuio vidit mane/thechel phares. etnocte il-
la occiſus eſt. Qanieł.viij. Sic ptholemeꝰ impoſuit
ſibi duo dyademate egypti et aſie.et cuʒ letiaa maſũ
audiuit e Alexandro regis moꝛte occaſione ſui occi
ſi: in tercia die moꝛtuus eſt.j.Aacha.xj. Dic Hero⸗
des agnippa veſte regali indutꝰ: ſedẽs pꝛo rribunali
cui pplus laudes dabat væo vebitas: vmib oſuptus
quinta die expirauit Actuum. xij. partim in textu:et
partim inyſtoꝛia. Sic etiã ſup multos moderni tẽ
poꝛis rotã mutauit q ſpito. Iſtis ſicmoꝛientib xe⸗
berẽt:cũ eis etiaʒ talia pcca in coꝛdibo nr̃is moꝛi.Sʒ
heu veſiderãt ꝙ om̃es ſint int᷑ duos theſauros ſcʒ di
uitias / velitias/ vel honoꝛes: quoꝝ neutrũ attingere
poſſunt.et eſt ve eis ſicut ve abſcõdente theſauruũ ſuũ
in terra. et vt meliꝰ ſciret illũ iterũ inuenire: ſcripſit ĩ
pariete iuxta:hic ſunt.Aliꝰ theſaurum inueniens et
aſpoꝛtãs ſcripſit:hic nõ ſũt. Sic venarij illoꝝ et ho⸗
noꝛes paruo tpꝑe ſũt eis:et poſſũt vicereſhic ſunt. ſed
cito ecõuerſo poſſũt dicere:hic nõ ſũt.Et ſic nec hñt
eos hic nec alibi. ¶Et eſt de eis in hoc ſicut de fame
lico inter duas mẽſas:ad quarũ neutrã pr manũ ex-
tendere.qꝛ nec ad mẽſã hu mũdi:qꝛ moꝛteſbtractꝰ
nec vi:qꝛ nemo viroꝝ illoꝝ ſq; auaroꝝ/ et vſura rioꝝ
et falſoꝝ guſtabit cenã meã Et ſic vtrũq; ꝑdit ſiẽ pʒꝰ
ſupꝛa.E. riiij. Et ſicpatet/ꝙ in omnibo foꝛtunis mi⸗
ſeri vecipiunt. ¶ Biẽ illi e quib legit᷑ in quibuſdaʒ
libꝛis geſtis ſaracenoꝝ. Elbi ↄatinetur ꝙ; quidam
magnus ſaracenus fecit oꝛtu vlicatũ vbi erãt milte
Telitie et foꝛtes iuuenes q̃i ſopoꝛatos et quibuſdam
potiho q̃ inebꝛiatos fecit poꝛtaꝛiin oꝛtũ illũ.et cum
euigilarent et quererẽt vbi eſſent: dictũ fuit eis ꝙ eſ
ſẽt in paradiſo/ quẽ machomet in alchoꝛano ſuis fi
delibo ꝓmittit: locũ videlicet amenũ vælitijs coꝛpali
bus plenũ:vbi ſũt fontes olei mellis et vini:quẽ eis
mendacit᷑ pmittit et cũ ceſi iderabãat ibi ſꝑ eſſe dictuʒ
fuit eis:q ſi ſemꝑ vellent ibi eſſe ꝙ ł ent/et talẽ etta
lẽ occiderẽt: aliqð maleficiũ facerẽt ꝓpt hoc em̃ eos
ibi poſuit et ꝙ moꝛtẽ nõ timerẽt xꝑ quã ad illũ locuz
ſempiternũ venirent. tñ in moꝛte inuenerũt ſe om̃ia
ꝓdidiſſe ⁊ gaudiũ qð habuer̃t ⁊ qd inoꝛdinate habẽ
voluerũt.et ſic ſopoꝛati a pꝛedictis inimicis et ſedu⸗
ctoꝛiba multũ diuitias. delitias.et honoꝛes inoꝛdi
nate affectantes:oĩa mala a pᷣdictis inumicis eis im/
Paſiea faciut. Ticit em cupido:talẽ terrã nõ poteris
abere:niſi talẽ experedaueris talibo medijs. Mec in
tali officio:niſi taleʒ accuſaueris.nec ve tali muliere
volũtatẽ hẽis:niſi æc. Et ſicom̃ia faciũt:vt qð veſide
rãt adipiſcãt᷑. Sʒ ĩ fine nihil hẽbũt:qð cupiebãt nec
qð poſſidebãt ſed oĩa cũ vita amittẽt.⁊ int᷑ duas mẽ
ſas et vuo ſcãna in infernũ cadent ct tüc patebit ꝗ

Axxvij
auaro mihil eſt ſceleſtius Eccĩ x. i
et luturis bonis chherge quia et pꝛeſentidus

Altimo remediũ atra auanicie moꝛbũ innenittã
C ꝛbũ inuenit tã
in ↄſideratione ſtatus alieni: ꝙ; ꝓximi. Statꝰ alieni:

. —
et tum ad viuos et qᷓtum ad moetuos. ¶ Peimo vy

delicet ↄſideratio viuoꝝ ſcq; viroꝝ iuſtoꝝ.
nis em̃ legit᷑:q intãtũ anaritiuteſt ef, rgait

rũ vpꝛehẽſũ quãtumcunq; potens eſſet: e ciuitate

bannierũt. En quẽdã magnũ tanilli uomine/cõtra

vegetianos miſſu:et x eis triũphãtem qꝛ nõ bñ diui

ſit pꝛedã int ↄamilitones:eũ cũ tota familia ſua ve ci

uitate banmierũt. Ideo citas fuit opulenta:qꝛ diues
nõ oppꝛimebat pauperẽ: ſed erãt vna ↄcoꝛdia ſed
ecõuerſo wemultis ciuitatibo et regnis/ pter iniuſti
cias ſuas hiũiliati ſunt in Pſal.cvj.¶ Secũdo ↄſide⸗
ratio viroꝝ pꝛudentiũ:qͥ qn guerrã timent bona ſua
poꝛtãt ad ciuitatẽ vel ad locu ſecurũ: et ibi ponunt 2

coꝛ ſuũ et theſaurũ ſunj. Sic nos coꝛ nrjm et theſauri

nim in celo:dicẽtes illud pᷣs.cxxij. Inclina coꝛ meuʒ

rin teſtimonia tua et no in auaritiã qꝛ ſi wminij.

caſtrũ/ potẽtia/diuitie/vłqpcũq; aliud telectet: abi
danti inuenit᷑ in aula amicoꝝ: q; in carcere amicoꝛũ
vel inimicopꝝ ſil in vnuz diues et paup:in Ps. xlviij.
Sec ibinuilus pauꝑ:qꝛ gloꝛie et diuitie in wmo eiꝰ
Ideo Xuge quada epla nos hoꝛtat᷑ dicẽs: Siuitie
1 diligunt᷑: ibi ſeruent᷑: vbi perire nõ poſſũt honoꝛ et

ſi diligit᷑:illic hab eat᷑:vbi nullꝰ⸗ indignꝰ honoꝛatur.

Balus etiã ibi appetẽda eſt:vbi habita nihil tunet.
Bic vita:vbimoꝛs nõ enit.Ad illam curramꝰ videꝛe
terrã/ et parẽtes nros.Qui ſic pijcit auaritiã ex calũ
nia: ille in excelſis habitabit: Jſa. rxxiij. ¶ AValet cõ
ſideratio moꝛtuoꝝ vel moꝛtis alioꝝ. Be quibo Cri-
ſoſtomꝰ ſuꝑ JYo. omel. lxv. Cogitem inqt eos qui añ
nos fuerũt.none poſſeſſiones eoꝝ ſtant:iolũ nomina
eoꝝ ſeruãtes. YJlliꝰ em̃ hic balneũ:et üliꝰ hicfunduʒ
ↄſiderãtes:gemumꝰ excogitantes quãtũ laboꝛẽ ſuſti⸗
nuit: quot rapinas tamc ur gero ſed laſciuiũt
alij in his:quos neq; putauit. et oꝛta ſſis eiꝰ inimi⸗
ci:illi yltunam dantes vindictã: ſicut em̃ ex cineribi

.lxvj.

ſilicis fit vitrũ et ſpeculũ: ita ex talib incineratis no

bis ſpeculũ faciamꝰ ſine macu
to valet ↄſideratio ſtatus ꝓpꝛij/ et qꝙᷓtum ad vitam et
morte. Pꝛimocqtum ad vitã: ↄſiderare omia picula
laboꝛeset miſerias/que auanitiã ſequunt᷑. ſicut patʒ
in toro iſto capitulo. Auguſtinꝰ ei ciuitate vxili
iij.c.x. iſputat atra romanos:voletes eoꝝ imperiũ
et wminium dilatare et multiplicare. Bicut inquit
eſſet melius habere paruum coꝛpus cum ſamtate q
Bigateumn cum infirmitate:ita contentare e paruis
onis/ melius eſt cum pace: q ſemper eſſe in bꝛiga er
ſollicitudine cum multis bonis. Quando enim vo⸗
luerunt dilatare wminium ſuum. Exrpugnauerunt
multos:⁊ multi eos. Sic ve auaris. melius eſt modi⸗
cum iuſto ⁊c. Et melius eſt buccella panis cum gau⸗
dio:ꝙ; wvomus plena diuitijs cum omnibus pꝛedictis
malis videlicet culpe et pene.¶ Quinto valet ad p⸗
poſitum conſideratio ſtatus pꝛopꝛij quo ad moꝛtem
y homo commemoꝛet ſemetipſum:ſicut philoſophi
commemoꝛauerunt Alerxandrum Gr inquiunt e⸗
es: beneficia immoꝛtalitatis hominibus tribue:et
noli ab eis ſua auferre.ſi homo es.curita ſupbis:ne⸗
ſcis ꝙ arboꝛ que diu creſcit:vna hoꝛa ſcinditur:⸗ leo
minimarum auium pabuluʒ fiet: quaſi diceret. ſicut
leo moꝛtuns comeditur ab auibus:ita tu a vermibo.
n iſta meditanione teneat ratio locum pdicti phi⸗
oſophi. Quia m Auguſtinũ æ conflictu vitioꝛuʒ
auanitie moꝛiba nũqꝙ; meliꝰ ↄpeſcit᷑: miſi cũ dies moꝛ⸗
tis ſine obliuione meditat᷑ Cõſideratõ eĩ bꝛeuitatis
vite ⁊ pauꝑtatislet moꝛtis multuʒ nos ret᷑here œbe⸗

Baßp̃. vij. ¶ Quar⸗

Arꝰ. iij.

——

I.

Exemp-

Beatitudo

ret. Sed heu multi aſſimilantur Alexandꝛo quo
in geſtis ſuis legitur: poſtꝙ recepit rñſum/ ꝙ nõ vi
ueret vltra annũ ⁊ nouem meſes:duellũ cõmiſit:cor
pꝓus ꝓpꝛiũ moꝛtis periculo exponẽdo:cũ poro rege

ndie:vt wminiũ ſuuʒ ampliaret. Ita nos qui ſcimꝰ

ꝙ vita noſtra ſit bꝛeuis. Yob.xiiij. bꝛeues dies hoĩs
et miſeri:qꝛ repleturmultis miſerijs.et tñ et coꝛpus
et animam pꝛo diuitijs cumulandis multis exponi⸗
mus periculis contra wctrinam xpᷣi:Luce. xij.dicen⸗
tis/ videte et cauete ab omni auanicia. Mota optime

Eatitudinis. Dri/
mo ponẽda eſt diuiſio.Secundo oñ⸗
Det᷑ qualis ſit beatitudo appaꝛens et
) nõ exiſtẽs: et quõ młtos væcipit.Ter
do qual ſit beatitudo eyiſtẽs ⁊ nõ ap
parens:et qũo am atoꝛes ſuos hic ꝓficit et btificat.
MNuarto qlis et q̃nta ſit błitudo apparẽs et exñs: ⁊
q́mõ iſtã attingẽtes gloꝛificat. Quinto q̃liter ad il-
lam bon pueniant.
Etuʒ a d pꝛimũ / beatitudo tripler inuenit᷑. Vna
ficta apparens.ſ.et nõ exñs.Alia exñs et nõ apparẽs
et hecẽ vera quidẽ.h̊ im ꝑfecta:qꝛ in via et nõ in ter⸗/
mino.Terciaẽ apparens et exiſtens vera et perfecta
in termino.
Etum ad ſecundũ.beatitudo pꝛima cõſiſtit in di⸗
uitijs/honoꝛibo et vlitijs in pulchꝛitudine/et forti
tu dineſlet habũdãtia reꝝ tꝑaliũ.HDeatũ dixerũt po⸗
pulũ cui hec ſunt in pᷣs.cxliij E&t iſto modo apud mũ
dũ vocãtur beati et boni:diuites.Et tales apud eos
modus loquẽdi inoleuit. Optimus legiſta/ſapiens
diſcretus conſiliarius/magnã tenet familiã largam
ꝓvmũ.Sec in nulla cõditõne ad animã ꝑtinẽte eum
cõmendãt:ſ̊ potius in illis q ſunt cõtra animã:dicẽ⸗
tes. Talem habet concubinã pulchꝛã:bene ludit ad
ſcacos:bñ haſtiludit et bonus aleatoꝛ et hmõi.Ged
nõ ſic apud væuʒ:vbi ſolus btũs populus cuiꝰ eſt dñs
TLus eius.pᷣs.cxliij.Hec ſtultos væcipit:Gicut patet
A. xxvij.lxj.Sicut auricalchũ ſtultos vcipit qͥ illud

credũt veꝝ auꝝ Etſſicut noctiluca et qrcus putrida

homines decipiũt nocte:ita hic hñtes noctem ſeu
tene bꝛas peccati in anima. qᷣbus dicit᷑ ꝑ pꝛophetam
Aſa.iij. Popule meusqui te beatum dicũt.illite xe⸗
cipiunt.
Ad terciũ ſic ꝓceditur beatitudo exñs ⁊ nõ appa⸗
rens:cõſiſtit in vnis ſpũalibo. Heatus q in iſtis ver
ſatur bonis:Ecci.l. deo vo exñs eſt/qꝛ apud vum
ſcõm ſila viuẽs ẽ beatus ſicut patet immediate ante
articulo ſecũdo.Et quia ad ꝑfectam britudinẽ pdu
cunt:ſicut patebit infra.E. c.v.articulo.Jõ vo non
apparẽs dĩ.quia ẽ ſicut virtus in radice:qͥ in hyeme
hunus mũdi arboꝛem vite ſuſtentat ne vitã ei bitã
amittat.et tñ nõ multũ añ tempus eſtiuum apparet/
qꝛ in mũdo iſto virtutes et mna ſpũalia/quaſi in ra⸗
dice a bſcondũtur q̃ tamẽ bonoꝑ viroꝝ vitam et coꝛ
dis iocũditatẽ ſuſtentat.ſicut p hoc qð narrat᷑ in li
bꝛo barlaã quaſi ſic: quodã rege ſaracenoꝝ qͥ ba⸗
buit ſenaſcallũ xpianum qͥ ſemp tempus expectabat

optimũ qñ meluus regi pſuadere poſſet v fide chꝛiſti

ſuſcipienda. Contigit ergo regeʒ et ſenaſcallum vna
nocte equitare ꝑ vnã wmũ paruã et pauperẽ et ſecre
tius introſpiciẽtee pꝑ foꝛamen oſtij:viderũt hominẽ
pauperẽ cũ vxoꝛe ſua iuyxta ignem in magna leticia.
Erat em piani.Et rex admirãs ait:nũqᷓ cũ toto re⸗
gno meo fui in tãta hylaritate ſcui ſenaſcallus. Iſti
nõ habẽt gaudiuʒ qð cemitis væ aliquo tpali bono:
Ded gloꝛia illoꝝ teſtimoniũ.ij. Coꝛ.j.cõſciẽtie bo⸗
ne et ſpes regni celeſtis. Cui rex qdᷣſillud regnũ:et q̃⸗
re pꝛius nihil mihi expoſuiſti. PNe vo opoꝛtunitatẽ

videns regi veritatẽ fidei exponit:a eũ ad fidem con
uertit. Otum ad pns pꝛopoſitum hoc deiſta hyſto⸗
ria ſufficiat.ꝙ bonoꝝ beatitudoq haben pot in pre
ſenti vita ideit cõſcientie et coꝛdis leticia ſpũalis nõ
cõſiſtit in reb tꝑalibo:ſ in bonis ſpũaliba ⁊ in ſpe vi/
te eterne.Ps.xxxix. Heatus vir cuius eſt nomen w⸗
mini ſpes eius ⁊c. ¶ Idem oñditur ꝑ hoc qo narrat
Valerius.li.vij. Qð anaxagoꝛas philoſoppous inteꝛ
rogatus a quodã:quis nã beatus eſſet: Rindit:nemo
inquit ex his quos tu felices eſtimas non em erit ille
diuitijs aut hoꝛib abũdãs. SDʒ aut exigui ruris. aut
nõ ambitõſe wctrine fidelis:et ꝓtinax cultoꝛ infini⸗
te beatioꝛ ẽ.Ex hmõi philoſophi ſententia ptʒ ꝙ be⸗
atitudo pñtis vite/nõ cõſiſtit in re vel in ſpe reꝝ tꝑa⸗
liũ:̊ in ſpe eternoꝝ/cũ parua ſuſtentatione neceſſa⸗
rioꝝ in tinoꝛe wvmini. Ps.cxj.btũs vir qͥ timet dñm
in mandatis eius volet nimis.¶¶ Ideʒ oſtenditur ꝓ
hoc ꝙ ideʒ Valerius narrat eodẽ libꝛo.vij.ꝙ giges
opulenetſlenue lidie rex interrogauit appolinem ſi
aliquis moꝛtaliũ eſſet eo felicioꝛ ſeu beatioꝛ. Qurrn
Dit:ꝙ quidaʒ a glois nomine qͥ erat pauꝑrimus:fuit
illo felicioꝛ ſeu beatioꝛ. et admirãti cauſam rñdit:qꝛ
ꝓlus ſecuritatis habet rigãs tuguriuʒ ꝙᷓ ſollicitudi⸗
mibo aula plena. Et iſta ẽ opimio vera:qꝛ eſt opinio
i.Luc.vj.dicentis:Heati pauperes ⁊c. Ita quiti⸗
ment dñm et ambulãt in vijs eius.in Ps.xvij. Et
ew ſperat in dño:beatus ẽ. Mota v hoc
I.xxviij.et P. iij.iij. Quia talis in pugna et huiꝰ
muũdi miſeria nõ væficit. wus em̃ beatitudinẽ pfectazʒ
hic ꝓmittit:et guſtum eius in beatitudine imꝑfecta
dat quaſi arꝛã ad modũ ducis exercitus:qͥ militibus
aliqua dat/et plura ꝓmittit wnaria: vt ꝓmiſſaꝝ ⁊eſi
ærio accenſi:foꝛtiꝰ pugnẽt:et nõ væficiat.Hoc em̃ lu⸗
crũ facit. Vñ Gecũdus philoſophus ab imperato⸗
re reqſitns quid eẽt qð nõ ꝑmitteꝛet hoĩes in la boꝛe
ficere: Rndit lucrũ: Cũ q̊ væaliq mvna ſpũalia q̃ſi
pᷣguſtabilia.et arras futuroꝝ in pꝛeſentipᷣbeat ⁊ plu
ra peomittat in ſolutõne plena. Heati om̃es qui ex⸗
pectãt eũ:ſa.xxx.Ged illi qͥ minus recipiũt x arꝛa
et minus ſpũalem dulcedinẽ virtutuʒ guſtãt minus
plenam ſoluronem deſiderãt:quia minꝰ eius pciũ co
gnoſcunt. Jdeo ſignãter dĩ in Põ. cxvj. Heatꝰ vir
dur impleuit vſideriũ ſuũ ex ipſis ideſt ex ipſis pᷣgu⸗
ationibo beatitudinis impfecte. Se qͥb notàâ. G. j.
xxvj.Pleno et ꝑfectolet feruẽti eſiderio appetit eter
nain. e n⸗ Apoc.xx. Beatus qͥ habet ꝑtem in re⸗
ſurrectõe ſcoa vt pꝛima beatitudo ſit reſurgerea cul⸗
pꝗa ad virtutesſſecũda a vᷣtutibo ad gloꝛiaʒ.
In quo notat᷑quartũ ad quod ſic ꝓcedit᷑ Heati⸗
tudo apparẽs et eyns in Panti ſincludit in ſe om̃ebo
nu melius et ꝑfectius:qᷓ; hichaben poſſit.bi em̃ eſt
vita/ſine moꝛteſiuuẽtus ſine ſenectuteſreqͥes ſine la⸗
boꝛe.Apoc.xiiij Rmodo iam dicit ſpũs /vt reqeſcãt
a la.⁊c.Sanitas/ſine languoꝛe:lux /ſine opſcunitate:
pleniſſima cognitõ/ſine erroꝛe.ſicut ptʒ.l.xxv.xvij.
⁊ multo pꝑfectiꝰ hec erũt ibi:qꝙᷓ; hic excogitari poſſint
quia reſpectu iliiꝰ pulchꝛitudinis/ pulchꝛitu Ab⸗
ſalonis e efoꝛmitas:quia tale coꝛpus gloꝛioſuʒ ĩ ae⸗
re ꝓpoſitum: ſolem videt᷑ quodãmõ obſcurare: foꝛti

.iiij.

Exemp.

Arꝰ.iiij.

tudo Gamſonis /œbilitas.ſapiẽtia Salomõis/ſtul

ticia.agilitas qᷓcũq;/ põderoſitas.Et ſic e omnibus
alijs bonis qᷓ hic excogitani poſſunt. Cuuis ratõ aſſi
gnari põt aliq̃liter. qꝛ omnis resin ſuo pꝛincipio eſt
in maioꝛi abũdantia et puritate et pulchꝛitudine:qᷓ
a ſuo pꝛincipio elongata:ſicut patet æ fonteſ et eri
uulo. Dic us ẽ fons oim bonoꝝ /et gaudioꝝ et vele⸗
ctatõnũ/et wonoꝝ:qꝛ om̃e bonũ et vonũ pfectum ve⸗
ſurſum ẽ veſcendẽs a pꝛe luminũ: Jaco.j. Cũʒ ũ ſiti⸗
enti maioꝛ ſit velectatõ in fonte ꝙᷓ in riuulo: patet ꝙ;
ibi erit delectatio maxima/ vbi erit fons oim bonoꝝ

ð

e lunit Etrl eil emnucſimler,
lngkenuln⸗
luſrngit Cna ndellcer ue ordinet
doomcnint onimmat in Lini
Eitiutpominen adninn;. Aprmadm
ptmuirqrtendo ſut diakoalſno felra dare
t luej Dtati e rciciſt . Joh g. Be⸗
Ihln tideruntce Scda in ſoerando. danr di
nafclcggnicrpeagt nagne; berdttatt. Prd
pi Ouiſperatindioeatnscſt. Terdamads
us cuſtocitndorſant dicinnsſcliamu dene
fbcerbemmanntsnitinantdim gal andr⸗
Uin photin⸗o lyii. Iembeat unmaalar
unbinpo gyii. Bedns ans beatificans⸗
foniuthoniniadſe t vsc ei deuntuh
leniaveſttnoler ſ cordis onis aope. Ppnin
tuunticnnn nge Aetb Bemn niien
Btobonefmlagneſeſnt ianmlüihe
fuliofiniiryeibo Etleſaſtinni u⸗
alicflſſtefeiio, Terdolinſtie niiba
lunalgpucinige

ſauridinun nd i.

Muragmmittit wngnarpt gniſſn
nsugnirani inc m
Hoceml⸗
Becigusppilſopbig abinergt,
nid eetgon Ommitteuthoiesin abor
tmnai it deli naſclilnit
tanasfnnopil ſahötenmht
nſolutönepleng Bentioffcognia, ſy.
in. Bedilliqminnsrapiüt wann
an gulceaine pinumnz guſtöt mins
tem trſigeritquig mind eins nin
ſignater or in Po. vj. Bend r⸗
igen ſuu exipſio geſteripſis pgv⸗
tudinis unpfecte Deqto nota. B,
taoſet feameti aſideno appentenn
voc. . Beatus q habet ptem inn⸗
tprümg beatitudoſit reſunrgeregal
ſecödas tutiad glonaz.
iquanisd gnodſicgeecit Pen⸗ 9
tehfisin pannia indludtinſeoſtche
tnugnc chaban uſt hicie
hinuetus ieſenettute / e, e an
1s ſiyelanguote,
Palhantnizl atni
unglunleanicſſmnefr
lan ncck uo ina Gelonbiaſn
nrbllnip ſhli tſetkonnibi⸗
g holeſſenn Cuniortiſi yj.
caecgln gi norinaek

Beatitudo

fontiũ. Cum ergo vna delectatio terꝛena videat᷑ qñ⸗
qʒ; quaſi totam animam abſoꝛbere:atq; totũ eius xe
ſideriũ/quaſi terminare.intantũ ꝙ oĩs alterius ele

ctatõmis obliuionẽ ꝓ tẽpoꝛe inducit:⁊ ꝙ nihil aliud

eſideret:nec gratis ſuauitas in melodialpõt tantã
habere velectationem ꝙ auris nihil aliud queratꝓ-
tunc audire:ſic oculus:ſic v alijs potentijs⁊ ſenſi
Gi ergo vnũ ex iſtis vmbꝛoſis tantum ⁊vxlectare põt
quid cogitãdũ eſt e om̃ibus gaudijs ſimul in ſuis ex
cellentis. Vbi quilibet ſᷣm augu. trini.habet qð
vult. Mota.H.j.vij. Et ſi pꝛedicte ↄditiões ⁊ ſta⸗
tus coꝛpaliter et tꝑaliter accepta/multũ v homini⸗
bus veſiderant᷑:multomagis eternaliter ille ſtatus.
De quo Hoetius ⁊e ↄoſolatiõe loqͥtur:dicens. Heati
tudo inqᷣt eſt ſtatus oĩm bonoꝝ aggregatione ꝑfect⸗
Augu.ſup illud pſał xxvj.Credo videre bona wvmi⸗
ni ⁊ꝛc. Si nos inquit vlectat bonũ qð non eſt ꝑ ſe bo
num:qualiter nos velectabit bonũ ſempiternum:in
quo eſt omne bonum⸗
Ey quo videt᷑ ſatis neceſſario ſeq: vt inqͥrat᷑ quo/
modo ad illud bonũ puenienduʒ eſt qo eſtquintum
Paineipole NAodus auũt pueniendijeſt ꝑ virtutes et
ona opera:q oſtendit᷑ ex ratione ſumpta in rebus
naturalibo:⁊ ex ratione ſumpta in ↄſuetudine huma-
ne vite. ¶ Ratiõe regulata pꝛimo in natura:in qua
videmus ꝙ omnis motus eſt a contrario in contra⸗
rium:ergo e humilitate/ œ pauꝑtate/ v penitentia:
opoꝛtet puenire ad illam celſitudinẽ/ diuitias⁊ leti⸗
ciaslet ſic łe alijs. Sicut aret AMath. v. Beati qͥ lu-
gent Poniamn ipſi cõſolabuntur.beati qui eſuriunt
c. ¶ Gecunda ratio patet in cõſuetudine rationalii
et grata.ſ.qua videmus ꝙ ꝑ viam laboꝛis puenit᷑ ad
mercedẽ ↄſolationis. Cu ergo illa beatitudo in pa⸗
tria vtur ꝓꝑ modũ mercedis:ſicut ptʒ: Math.yxx.vbi
pꝛecipit vocare operarios:et reddere eis mercedem:
opoꝛtet ad illaʒ ꝑ beatitudinẽ que eſt invia:p modũ
laboꝛis puenire.¶ Et qꝛ illa in patria eſt triplex:vi⸗
delicet viſio/fruitio/ ad heſio:triplici beatitudine ad
illam ptingit᷑. Vna videlicet que oꝛdinat hominem
ad æũ.Alia que oꝛdinat homineʒ ad ſeipᷣm. Zercia⸗
que oꝛdinat hominem ad ꝓximuʒ. ¶MCrima eſt tri⸗
plex:vna in credendo.ſicut dicit᷑ oculus felix:qͥ clare
videt.Luce.j. Beata que credidiſti 7c. Yoh.xx. HBe⸗
ati qui nõ viderunt ⁊ cre.Scða in ſperando. ſicut di
cimus f eliceʒ qui expectat magnaʒ hereditatẽ. Pꝛo
ner.xvj.Qui ſperat in dño:beatus eſt. Lercia mãda
ta eius cuſtodiendo: ſicut dicimus felicem qui bene
õt facere beati omnes qui timent dñm:qui ambu/
ant in vijs eius:pᷣs.cxlviij. IJtem beati immaculati
in via ⁊c.in pᷣs.cxviij.¶ Gcðus actus beatificans in
via qͥ oꝛdinat hominẽ ad ſe/ vt eo ad verã beatitudi-
nẽ pueniat:eſt triplex:ſcʒ coꝛdisloꝛis et oꝑis.Primo
vt ſit mundicia in coꝛde:Math. v. Beati mũdo coꝛ⸗
de ⁊c. Scðdo honeſtas loquele:ſicut dicimus illũ be⸗
atũ qͥ nullũ offendit verbo.Eccleſiaſtici.xiiij. Heatꝰ
vir 4 nõ eſt lapſus verbo. Tercio iuſticia in opere vt
reddat vnicuiq; qð ſuũ eſt ᷣm legẽ vi.ſ.coꝛpoꝛi ab/
ſtinentiam:anime wminiuʒ: ſuperioꝛi reuerentiam:
equali amiciciam:inferioꝛi gubernationem. Math.
v. Beati qͥ eſuriũt ⁊ ſitiũt ⁊c. ¶ Tercius actus beati
ficans in via oꝛdinans nos ad ꝓximũ ꝑ quem pueni
tur ad veram beatitudinem:eſt triplex. Primus:ege
nis dando:ſicut dicimus beatum:qꝛ multũ ſeminat
in bona terꝛa.talis nõ timebit famem anno ſequenti
ſed alijs famem patientilo ipſe libera bit᷑: ſic beatus
ui intelligit ſuꝑ egenũ pauperẽ in die mala ⁊xc. pᷣs
xl.nec eſt m irum ſi tales beatificant᷑:qꝛ a multis bea
titudo eis impetratur. Job xxix. Auris audiens be-
atiſicauit me: eo ꝙ liberaſſeʒ kanden. et ſicut nõ ſuf
ficit intelligere quod bonũ eſt ſeminare in bona ter-

ra:niſi actu hoc exerceat:ita nõ ſufficit intelligere vł
coꝛde tm̃ egenis ↄpati:ſed manus aperienda eſt.quia
qui fecit miſericoꝛdiam in ilum ↄmendatur ¶uc. x.
talis beatificat Orouer.xuij.quimnſeret᷑ pauperis
beatus erit. ¶ Gcdus: in patienter ſuſtinendo ꝓ xp̃i
vel eccleſie vel ꝓximi iuſticia: vel in ſuſtinẽdo ſineap
petitu vindicte:ſicut dicimus beatuʒ qui nunqꝙ; ira⸗
ſcit᷑. Math.v. Heati qͥ ꝑſecutionem patiuntur ꝓpter
iuſticiam. Jaco.j.Heatus vir qui ſuffert tentatõnẽ
Jaco.v.Ecce beatificamus eos qͥ ſuſtinuerũt⸗ Ter
cius iuſticiam omnibus faciendo: ſicut beatificamꝰ

iuſtos reges:et terꝛas iuſte cuſtoditas.Ecẽs.x. HPea

ta terra cuius rey nobilis eſt. Et ſicut beatificamus
iuſtos iudices:beati qͥ cuſtodiũt iudiciuʒ:p̃s.cv.ſic
ergo ꝑ templum virtutis.ideſt per beatitudinem in
via / eſt pueniendum ad templũ honoꝛis.hec via qui
tenuerit eã:beatus Pꝛouer.iij.⁊c. ¶ In iſto itinere
non eſt ſegniter agendum qꝛ regnũ vei vim patitur⁊
violenti ⁊c. Math.xj.Eſt ergo foꝛtiter agendũ ⁊ hy⸗

rij.

lariter:qꝛ ſi aliquis ve parentela noſtra nobis maxi
me affectus eſſet papa vel rex in tranſmarinis parti⸗

bus:et mitteret ꝓ nobis pꝛomotionem maxunam ꝓ
mittendo:hylariter iremus:his omnibus obmiſſis.
Ged chꝛiſtus frater noſter eſt in celo:rex reguʒ et w/⸗
minus wominantiuʒ:et nos maxime diligit:et mittit
pꝛo nobis quotidie multos nuncios:ſicut patebit ca
pitulo ve vocatione:⁊ pꝛomittit maximas pꝛomoti⸗
ones:dicẽs.Eſtote foꝛtes in bello:⁊ accipietis regnũ
eternuʒ. hac et alijs ꝓmiſſioniba pꝛouocati amici vei
foꝛtiter egerunt et patienter ſuſtinuerũt:et care illõ
emerunt:ſicut patet petro et laurentio ⁊ alijs æ qͥ
bus dicit᷑:venerunt ex magna tribulatione.
Sed heu homines moderni tempoꝛis accipiunt il
lam beatitudinem quaſi in quadaʒ indifferentia et
leuitate ⁊ negligentialnõ multum ⁊e ea curantes:q̃⸗
ſi cogitarent ſi poterimus eã habere:habeamus be⸗
ne vellemus: ꝙ bene eſſet. ſiveniret:benevenerit ſi nõ
poterimus eam obtinere:quid poſſumus nos:vmi⸗
nus vxt nobis finem bonum q; hoc ſufficit.q; apoc.
xiiij. Beati moꝛtui qui in dño moꝛiunt᷑.Iſti tepidiñ

Arti. vj.

xiij.

ꝓuenient:immo illoꝝ ſtulticiã/qua cum tali toꝛpo⸗

re puenire credunt:tna oſtendunt et redarguũt.
Primo:quotidiana illoꝝ ſolicitudo circa iſta ter⸗
rena circa que nõ ſunt negligẽtes:ſed quilibet in ſta-
tu et in arte ſua⁊ in re in qua illicite velectat᷑:eſt val
de ſolicitus et cogitatiuus:ſicut patet in ommibus.
cupidus.n.vix wꝛmit:et ſic alijs.Que ergo maioꝛ
ſtulticia qᷓ; tot laboꝛibo ⁊ anxietatib querere diuiti⸗
as licias/pulcritudines/libertates/ et ſanitates a
multis a bſtinẽdo/vbi cito amittunt᷑: et negligit iſta
querere:vbi in ſe ſunt melioꝛa:ſicut pʒ ſupꝛa E. c.vj.
et etiam ineternũ duratura. Si gratia diuitũ queri
tur vt beatificent ad tp̃s:querat᷑ gratia vi vt ſimus
⁊ illis.iij. Reg.x. Heati viri tui ⁊ ſerui tui:qͥ aſſiſtũt
coꝛam te ſp.¶ Scðo exempla omniũ amicoꝝ:qbus
xcus illam nõ ⁊vdit ſine cara emptione/ vel dura paſ
ſiõe.que ergo maioꝛ ſtulticia ꝙᷓ cogitare leus me⸗
lius foꝛuʒ faciet inimicis ſuis ꝙᷓ fecerat amicis ſuis:
hoc cogitare eſt dicere/ œæum ſtultũ mercatoꝛẽ vłin⸗
gratum amicũ.Cuius dicti falſitatẽ oñdũt: qͥ ipſuʒ
ꝓpᷣm audierũt hec dicere:eũq; patientẽ:⁊ ſic gliaʒ ſu⸗
am intrantẽ:Luc.xxij.ſecuti ſut ⁊ ꝓuenerũt. Se q̃v
Ecchi xlviij Geati qͥ te viderũt in amicicia tua ve⸗
coꝛati ſunt.¶ Tercio xpᷣi auctoꝛitas Math. xxiiij.et
luce.xij.vbi ait:eatus ille ſeruus quẽ cum venerit
dñs inuenerit vigilantem ⁊c̃.in qua inuenitur per ar

gumentũ a contrario ſenſu:q; wꝛmientes ⁊ pigri tũc

nou beatificabuntur. Mota totum capituluũ e gau⸗
gio.

Arꝰ. j.

Arꝰ. ij.

—.
S8

Exemp.

Bellum
Ellorũ rimo ponẽ

da eſt diuiſio. Scoo ↄueniẽtia.Tercõ bel
li ſpũalis generalitas 7 ꝑiculũ. Quarto qᷓ
reqͥrunt᷑ ad hoc ꝙ in bello illo foꝛtiter reſiſtat᷑. Quĩ⸗

to qͥd nos mouere dʒ ad foꝛtiter reſiſtẽdũ. Sexto coꝛ

poꝛaliũ belloꝝ iuſtoꝝ ↄditiões æſcribẽde ſt. Septi
mo ↄditioes iniuſte belligerãtibo req ſite. Octauo ꝙ;
iſtas ↄditiões hñtes vincẽt. Nono ꝙ iſtas ↄaditões

ñ hũtes vicẽt.Secio iniuſtoꝝ belloꝝ cã ⁊ oꝛigo. Vn⸗

decio ꝙ mouẽtes ñ gaudeãt:vincẽtes vo caueãt.
Ad pꝛimũ ſicꝓcedit᷑: bellu eſt duplex. Anũ ſpũa⸗
leꝰ tentationes camis/mũdi ⁊ dyaboli:et ↄtra om̃s
ſpuales neqͥcias:⁊ quoſcunq; aĩie aduerſarios: qͥb

nota..A. xviij.j. De hoc bello dicit Canõ.qido apłi
tradiderũt legi in eccia hyſtoꝛias iudeoꝝ:vt ꝑ bella

ipoꝝ que geſſerũt:ad bella ſpũalia infoꝛmemuꝛ.xxiij
q.j.niſi bella. Aliud eſt coꝛpale:qð ivo gerit᷑: vt gar
firarin q·j.Noli. Iſta duſtct õ ꝓbat᷑.ij.q.j.Mi
i bella.
Ad ſcom ſic ꝓcedit᷑. Conuẽiẽtia ⁊ ſititudo magna
eſt inter iſta duo bella quo ad vigintiſeptẽ ↄditiòes:
⁊ in.xxviij. ueniũt ⁊ diſcoueniũt.¶ Pꝛimo auenint
gquo ad loci electionẽ:æ quo dicit vegeti.li.x re mi⸗
litari prudens dux imminente bello: locũ bellipᷣ⸗
occupare dʒ:ſi põt vt exercitũ ſuũ melius oꝛdinet.in
ꝗ ordinatione tria inſpicere dʒ:ſolẽ/ puluerẽ 2 ventũ
e vid elicet iſta exercitui eius ſint ↄtraria. Gol et
uluis: qꝛ viſuʒ impediũt. ventus vo for impedit te
aquerſarioꝝ iuuat. Idẽ faciendũ eſt in bello ſpi
rituali.Debemus.n.ſꝑ foꝛtiſſimi belli campũ pᷣueni

re.i.moꝛtẽ vbiq; expectare ꝑati:ipᷣam et eius belluʒ

leti ſuſciꝑe.Conſiderate etiã ſꝑ ne ſol iuſticie xpᷣs ve
meritis nr̃is exigentibo/nobis ↄtrariet᷑:qꝛ tũc in om̃i
ſpuũali bello opoꝛtebit nos ſuccũbere. etiã puluis
auaricie vel ventus ſupbie/mẽtis oculũ vel viſuʒ nõ
impediat. Aliã cautelã impugnãtib coꝛpalit? ſpi⸗
ritualiter. Mota A. xxv.vj. Terciã etiã exercituʒz in
oꝑe Yonathas.j. Mach. iy. ponendo exercitũ in tali
loco vbi fugere nõ poterũt:itavt vincerent vłoccide
rent᷑.Sic ſunus nos poſiti ſpũaliter:ſic ꝗ̊ diſpoſiti cõ
foꝛtamini ⁊ bellate.j. Reg.iiij.¶ Scðo qno ad ↄcoꝛ
diã diſcoꝛdiam:qꝛ ſicut in bello coꝛpali bona coꝛ⸗
dia inter ducẽ ⁊ exercitũ interſe/mulruʒ valet ad vi⸗
ctou obtinenda: qꝛ virtus vnua foꝛtior: ſicut parʒ
⁊æ baculis ſilł ligatis/qͥ cũ difficultate frangũt/ diuiſi
vo faciliter. Et ideo magna cautela eſt facere diſcoꝛ
diã inter ducẽ ⁊ exercitu ↄtrariũ:ꝙ viq; exerctus re
duce ↄcipiat/vel ꝙ ſit ꝓditoꝛ vel auarus nolẽs pᷣdaʒ
curialit᷑ dinidere vel ꝙ ſit inermis inualidus et hij
iuſmodi cautela:vt fert᷑:vſi fuerunt carthaginẽſes j
romanos. Romani vo hũerũt ducẽ foꝛtiſſimũ et in

bellis foꝛtunatũ ⁊ a pplo dilectũ:pter qð nõ borhe
ruũt ↄtra eos pᷣualere carthaginenſes anteq; diſcoꝛdi⸗
am int ipᷣm ⁊ exercitũ faeerẽt:hoc mõ:carthaginẽſes
em̃ inuadẽtes 1 ↄburentes:⁊ veſtruẽtes terꝛas ⁊ vil⸗
las ⁊ vineas romanoꝝ:oĩb rebo ꝓpꝛijs dicti ducis pe
Pcerũt:qð videns ppts romanus credidit ꝙ dux il⸗
loꝝ hĩet aliqua pacta ſecreta cũ eis:⁊ ꝓditoꝛie ſe ha⸗
beret in vefenſiõe reipubliee:⁊ iõ eũ vpoſuerũt:qᷣ de⸗
poſito carthaginenſes pꝛeualuerunt. Eadẽ cautela
vtit᷑ dyabolus in bello ſpũali:nititn. infoꝛmare ex⸗
ercitũ xpᷣi.ilaicos ⁊ populũ ſubiectũ: qꝙ duces ulloꝛũ
.viri eccleſiaſtici: religioſi ſint ꝓditoꝛes ſpũalesſ et
mali dicendo: Ipſe talis eſt luxurioſus:quare ei xæci
mas dares:vel quare facereʒ qð pᷣdicat c. qꝛ pdicat
7 nõ facit ipᷣe eſt durus ⁊ nibil dat: qre daremꝰ ei: vł
cuſtodiremus vcimas: ⁊ cũ eos ſic cocipere fecerit g
eos pᷣuglet:dũ nõ faciũt ad qdð tenent᷑ ſicut in canõe.

vi.q.j.Sunt plunmi.ꝭ. Verũ hac.vbi pius paꝑs ſic

loqtur manifeſtũ eſt inqͥt dyabolũ coꝛdido plebium
ſuadere.vt wctoꝛitn atq; paſtoꝛib ſuis tractiones
irrogent:peius.n. malũ nõ eſtimo foꝛe:q xpianis ſu⸗
is inuidere ſacerdotib.Gloſa ꝑ inuidiã œtrahbẽ ⁊ in

famare:nota.D.vj.xvij.Et D.viij.iiij. Et eadẽ canu/ ij .

tela vtit q diſſeminat diſcoꝛdias inter quoſcũq;:vt
acies ſpũalis frangat᷑:et ſic æ eo dici poreſt illud Ju
qith.ix. Tu ↄteris bella.¶ Cercio quo ad intẽtõnẽ
In bello. n. coꝛpali qͥ vadut ad terꝛã ſanctã cu inten
tiõe ibi moꝛiendi⁊ nunꝙᷓ ad pꝛiam redeũdi: nõ facili
ter dimittũt ꝓpoſitũ ſuũ ꝓpter tedia q eis in via oc⸗
curꝛũt. In bello etia foꝛtiter pugnãt:qꝛ plus victoꝛi
am ꝙᷓ vitã diligũt:et idẽ eſt v illis qͥ pugnãt ꝓ iun⸗
bus ꝗpꝛijs væfendẽdis ſic ciues qñ ciuitas illoꝝ inua
dit᷑:qlibet pugnat ꝓ wmo ſua/⁊ vxoꝛe ⁊ filijs ⁊ rebns
ꝓpꝛijs.ideo ſᷣm phm in politicis:ſi bene recoꝛdoꝛ: ipi
in bello ſunt melius expectãtes:cuins cã ẽ amoꝛ:qui
facit oĩa grauia leuia: et intentioꝛ amoꝛ eſt ad bonũ
⁊modũ ꝓpꝛiũ ꝙᷓ ad alienũ:et hoc eſt q̃ſ generale in
ĩope? arte:ꝙ diligentius in ꝓpꝛijs opant᷑ ꝙᷓ aliẽis.
Alij vo gut ex quadã cunioſitate ſeu leuitatevadunt
ad terꝛã ſctqm:cuʒ intẽtione redeũdi: vt int vicinos
ſuos glorioſe narꝛare poſſint viſa ⁊ audita cij addi⸗
tamẽtis:q etiã nõꝙ hereditate ꝓpꝛia ſ̊ ꝓ ſalario ſiẽ
ſtipendiarij pugnat facilius impediũt ⁊ citifugiunt
qlibet.n.illoꝝ cogitat ſi vincor fugiẽdo nõ ꝓdãa ter⸗
rã velhereditatẽ vel wmũ vlł vxoꝛẽ:ſed foꝛte modicã
mercedẽꝓ ꝗ nolome moꝛti exponere:⁊ fngit qꝛ mer⸗
cẽnarius eſt.i.mercede ↄductus. Ideʒ ꝑ ola acciditĩ

bello ſpũali:illi qͥ veniut ad terꝛã ſcãm.i.ad religio/ v·

nẽ ſeu ad eccłiam ſeu ad eccłiaſticũ ſtatũ vłoꝛdinem
quẽcũq; ſeu ſtatũ vł actũ laboꝛis bnie quẽcũq; pꝛo
xpo mere aſſumũt/ad viuendũ ⁊ ſuſtinẽdũ:⁊ morien
dum cñ illo et pꝛo illo.qͥ etiam pugnant contra ten-
tationes 7 tyrannos pꝛo efenſiõe pꝛopꝛieheredita⸗
tis et ciuitatis celeſtis:ne w illa expellant᷑: vel ilam
amittãt:et qui etiã omnia oꝑant᷑ ⁊ faciut ꝓ lucro et᷑
no:illud reputãtes opus amoqũ pꝛopuʒ:vtpote ad
pꝛopnã ſalutẽ ꝑtinens. Om̃es iſti foꝛtiter agunt nec
faciliter pꝛopter tedia in via vel in bello occurꝛentia
impediũt:vel pꝛopoſitũ dimittũt qꝛ omne tediũ mi⸗
nus eſt ꝙᷓ illud qð intendit pꝛo xpᷣo pati:ſcilicet mor⸗
tẽ:necmultũ formidat terrenas lacturas ſeu amiſſi⸗
ones vel damna:qui totã ſpem et amorẽ poſuit in ce⸗
leſtibo.Sed qui veniũt ad religionẽ vel ordines:vel
quemcũq; ſtatũ clericalẽ vel ſtatũ penitẽtie faciunt
vel fingunt ſicut hypocrite pꝛo ſtipendio vł curioſi⸗
tate:vłſuꝑbia vel honoꝛe ſen lucro vel auantagio tẽ
poꝛali pꝛincipaliter/ſen in ſtatu illo appent pugnat
ne talia amittãt:vel ne apud hoĩes ↄfundant: nunqꝙ;
bene ↄtra tyrãnos pꝛo ecclie iuribo vel ↄtra ſpiritua
les hoſtes pro hereditate et ciuitate celeſti in qua nõ
ſunt ciues et wmeſtic::ſed hoſpites et adnene v alie-
ni: bene pugnãt: nec foꝛtiter ⁊ panent᷑ opant᷑ opa ſpi

ritualia:qꝛ ea nõ intẽdũt:vt pꝛopria:nec etiã opa cõ

munitatis. Cuius nõ ſunt veri ciues ſed coacti:⁊ cuʒ
murmure oꝑantur: q̃ſi gargoules ↄquerẽtes ⁊e mini
mo laboꝛe:q; plus omnibus verantur. Oinn es iin cõ

uerſi ſunt in die belli.¶ Quarto qʒti ad diligentiã vx

ſeu ſolicitudinẽ. in bello.n. et obſidione coꝛpoꝛalicũ
magna diligentia cuſtodiũt poꝛtas et muru:mutuo
ſead audaciã ad moriendũ pꝛo fidelitate exhoꝛtã⸗
tur:parũ wvꝛmiuũt:et ſo bꝛie comedunt: ne victualia

ecis væficiãt. vixy arma vponũt: et ſpaliter qñ clama⸗

tur ad arma: omes armati ad bellu ſunt parati. Gic
m obſidione ſpnali murus et poꝛte: Se qbo A. xvij.
li.vel ſenſuũ.⁊ ſic æ oĩb alijs ↄditiõibꝰ ĩ coꝛpaliob
ſidiõe nccarijs:cũ diligetia tãta totũ ĩ ſpuali fiat:vt
Nx eis verificer illo Can.iij. Vniuſcuinſq; enſis ſr fe
mur ſuũ ⁊c᷑ oẽs tenẽtes gladios ⁊ ad bella dctiſſimi.

ſteecoi n 9
mnetenetſ bin n che crbalu woe

lkrflhu Naen an nez goenütne

cpmmagnopte chſot 4
incnnhanſhan rnti
Enemti mant aulbali .
nt Bota Bir pi Bicin in ein
Abelom woctt dieens Eſioteſonr
Cte Etnoſclüdictſteßſtnittpoſtm
loiloßetſitad nodi indatotis ndͤ⸗
Gctni iteſen tenit Habet tii ſtern
linrooa igeni doits a0 belii r00
ncũ t want wacti wlane nolit
orauſtoges tioperaninax: oms e
töportit t iuba too milttare imgantc

Awiet nunci qein munco ſtoeſtlos
tfüüinclotnüpbantiütn inferno dfiaent

bcitnuthiq nults nodisſe nalant
lit umnoſdgong amen inm agniͤ⸗
Oaciſtänurrite müclcäepenſsbitſenarn
ltate teladeciſine,.Oidicitapis
enenunmiuit abiſe
An nizdiſegnanin e D grih
ti. Sieniaig ir dlcitgud piel
hẽt. Erauſiantſeſtig A iſ n Dii
rcinatoren legorts ſtushellinn
hitſint lliq nunen oaitonih e uſto
laor an ticinisenir iin
guniit. Etr iſio r glig ati

ltaſtin uegitetis Indal
Alar Aanaliterdoene n tümen
nliin Baaliter oohſeſt e
naſtenneſpot Sehih
inmnimlolen neddriͦſiie nen

rlaricdletiane wilapelint in i
Let qui eni onnna ogantrfrirpſnmg
tlu nnla opant /f,aiſt olucnt
epurates opus, amoij oronz
l
. ebuneno Offes iſt eliter agunene
Nan lecain na nelinbelloocanati
Orupoſti dintrüt r omnetetiin
luc gointanithno o atiſalinn
rüformidet tenenas acturab ſel aniſ⸗
Anna:uitotä ſpemet anore poſintiig
tqui veniüt ad relgione velorint ,i
ſtatü den cale vel ſtatü pemtetteſnnni
r ſicut hypocnitepzo ſtipendio fkanint
bia velhonoreſen luc vel ouantngoti
nclpalitenſen in ſtatu lo oppnt onhii
nittät vel neapud hoſes , neni,nnf
tyränos pro ceche nni fe, tnn Hiin
proberecttatect luinte leiin ei
ct wmeſtnſn boſhlt ver acllgne ni
ncnir mefuninr/Matintebank lu
bennö utitir rheoynn nec enii ln
gitusſ ſu in glex eh nann
Ocunmn qſ gollo ne tcd di
l
t ADnarto zti 40 MMti
ndebell. gn don i⸗
lmennhion tohig;oneaſennn
Centucuſtoclit potsehnn ehonß
n ngleni pro filelllate en
di ad morlen ſcua
rerſobecmedunt ne ,
pemiütetloee D tergidnne
nn wit:et ſpelitennn
viranmap Abellu ſant Pnen
oſſes Amot a ben Zmt

vij.

viij.

Bellum

Quinto qᷓtum ad damnum et piculum. In bello
em coꝛpalipauꝑ vt ↄmuniter nõ lucrat᷑ bellando cõ
tra regẽ:nec ſeruꝰ ↄtra dñm ſuũ:nec filius ↄtra preʒ
center pugnat:ſ damna repoꝛtat: ſicpctõꝛes bel⸗
lantes ↄtra dñm ommipotentẽ ↄterent᷑:qꝛ tuipᷣe veꝰ
noſterq ↄteris bella ab initõ: Judith.ix. Genro
quo ad cautelas:in bello em̃ ⁊ obſidione coꝛpali/ini⸗
mici circueunt ⁊ gyrãt:querẽtes caſtri vel cuitatis
ebilioꝛẽ ꝑtem:ex qua videlicet ꝑte vel qua cautela

caſtrũ vel ciuitatẽ vel exercitũ ↄtrariũ facilius pote

rũt occupare/ſicut fert᷑: fur frangit domũ ex pte debi
lioꝛi. Et vbi ſeps eſt inferioꝛ ꝑtranſit᷑. Sic in bello
ſpua li aduerſarius nr dyabolus cõſiderat pctm̃ ad
qð magis inclinat᷑ſicut patʒ.A xiiij.iiij.et patebit
infra væ tenratiõe.vj. Qui ꝗᷓ ſic ex omni pte vallat᷑⸗
obſidet᷑ quid valet dicere:nõ ſum homicida aut la-
tro vel ↄbuſtoꝛ wmoꝝ:ſicut dixit phariſeus:nõ ſum
ſicut ceteri hoĩm. Tales ſunt ſicur gallus ſilueſtris
qͥ credit totũ abſconditũ? ſecurũ: roſtro abſcõdito
dicentes:nõ ſum talis ac. Placet mihiſfoꝛte ad iſta ñ
es inclinatus. Ideo nec ex iſta pte obſidet te: ſed ex
alia / vt te vincãt cupiditate luxuria et hniuſmodi/
ad queplus inclinaris. Quſis valet ex vna pte ar⸗
mari vel ciuitatẽ ex vna pte cuſtodiri: ſi alia ps coꝛ⸗

poꝛis in bello ſit nuda/⁊ pꝑs ciuitatis vbi maius im-

minet piculũ:ſit nõ cuſtodita.ibi inimicus intrat et
occidit equaliter ac ſi nulla ꝑs eẽt cuſtodita. Sic te
ſte Jaco.ij.Qui cuſtodit totã legẽ:offendenit aũt in
vno factus eſt oĩm reꝰ.¶ Beptimo qͥ ad excuſatiõeʒ
⁊ ſubffugia. Reges em̃ ad bella coꝛꝑalia vocãt mul⸗
tos:q; ꝓmagna pte excuſationes querũt ne vadant.
Et electoꝛes mercede coꝛrũpunt ne vadãt:quos vo
ire ↄtigerit:cũ venenint ad bellũ:foꝛte cito aliqñ fugi
unt. Nota.Vl.ix.xiij. Sic in ſpũali xpᷣs rex nr̃᷑ om̃es
ad bellum vocat dicens:Eſtote foꝛtes in bello:⁊ pu
nate. Et nõ ſolũ dicit ite:ſvenite poſt me:qꝛ ipᷣe in
ello illo pceſſit ad modũ impatoꝛis qͥ nũꝙᷓ dicit ex-
ercitui.ite:ſed venite.Habet etiã iſte rex multos oꝛ⸗
dinatos ad eligendũ hoĩes ad bellũ:⁊ ad eos neceſſi
tandũ vt vadant coacti:qͥ volũtarie nolũt:ſicut pᷣla
tos ⁊ cuſtodes/tã opeꝝ qꝙᷓ animaꝝ:q om̃s ad hocgla
diũ poꝛtãt vt ſubditos militare faciant cõgrue quo

ad væũ et mundũ:qꝛ in mundo iſto eſtlocus pugnan
tiũ:in celo triũphantiũ:in inferno veficientiũ. Sed

ſubditoꝛũ aliqͥ multis modis ſe excuſant:vbi gra:ſi
dicat᷑ luxurioſd/q ptra carnem ſuam pugnãdo:xpᷣm
ducẽ ſeq̃tur ꝑ vite mũdiciã:excuſabit ſe nature cali⸗
ditate vł alia occaſione. Si dicat᷑ cupido ꝙ relictis
ſuꝑfluisxpᷣm pauꝑem ſeqnat᷑ Excuſabit ſe:ſicut pʒ
A. xij.xxxviij.cũ ſequentib.et A.xxvij.lj.cũ ſequen/
tibo. Sic dicat᷑ ꝙ vadãt ⁊ diſcãt qũo ſpñalit᷑ bellare
beãt. Excuſant ſe:ſic pʒ SPlr. Aliqͥ vo illoꝝ
oꝛdinatoꝛes ⁊ electoꝛes iſtius helli muneribo coꝛrũ-⸗
pũt:ſicut illi qͥ munera ꝓditoꝛibo vel cuſtodibo coꝛ⸗
poꝝ vel aĩaꝝ dant:vr licẽtius peccẽt:vel ne pena coꝛ
pali puniãt᷑. Et ey iſtis ⁊ alijs cauſis acciditꝙ xpᷣm
ad bellũ ſpũale pauci ſequunt᷑.⁊ ve illis adhurx qͥ ſeq̃
incipiunt in q̃drageſima:⁊ hmõi paucioꝛes in bello
foꝛtiremanẽt.Primũ ſignatũ fuit in euangelio/ vbi
om̃s ſe excuſa bãt. Ocoðm Judic.vij. vbi gedeonẽ in-
ceper᷑̃t ſeqͥ.xxxij.milia:ſ in fine nõ remãſer̃t niſi trecẽ
ti.¶ ¶ Octauo itũ ad ꝓuidẽtiã. In bello.n.corpali

infra caſtrũ vel ciuitatẽ obſidionẽ timentes:victua

lia ꝓuident. Actualiter vo obſeſſi aliqñ foꝛtiter cõ/
tra obſidentes exeũt:rex etiã cui caſtrũ tenẽt:eis ſub

ſidiñ milituʒ mittit ſi põt.Sic in bello ſpũali:eccle⸗

ſia ſancta ſciẽs obſidionẽ durã filijs ſuis poſt paſcs⸗
imminere:illis vicʒ qͥ in quadrageſima dyaboli wo⸗

miniũ negauerũt:qꝛ nemo ſibi obediẽtẽ ſ̊ ↄtradicẽ
tẽ expugnat in paſcate victualia in caſtro aĩte pomit.

B iii).

ſcʒ coꝛpus xp̃i et ſanguinẽ᷑.oſtea enã in rogatiom⸗
bus eccleſia obſeſſa ↄtra obſidetes cũ verillis eleua⸗
tis inſultũ facit. In penthecoſte etiã nobis militem
et ducẽ ⁊ defenſoꝛẽ foꝛtiſſimũ ad aie noſtre defenſio⸗
nẽ mittit ſpm̃ſanctũ:in qͥ quilibet ↄfidere põt dicẽs:
ſi exurgat aduerſuʒ me pꝛeliũ in hoc ego ſperabo:pᷣs

xxvj.¶ Mono in ↄtradictione.Sicut.n.in bello roꝛ x.

poꝛali inimico in bello foꝛtiter inſurgente:⁊ ſeruo ʒ
dñnm ſuũ potenter ſurgente otradictio pᷣpatur. ſicin
bello ſpũalijqꝛ ſerui dyaboli potẽter õ dñm ſuũ i.xl.
ſurrexert:ſuũq; dñm negauerũt. Iſto tpe dyabolus
pat foꝛtiſſime exercitũ ſuũ ð eũ in choꝛeis ⸗ ecrgrn
lis:adducẽs milires⁊ militiſſas ſuas in quolibʒ pec⸗
cato armatos:hñtesp galea coꝛnua ⁊ capiregia ⁊ frõ
talia.et ſic de alia armatura intantũ ꝙ a planta pe⸗

is vſq; ad verticeʒ capitis nihil in eis inuenies niſi

ſagittgs dyaboli acutifſumas:nõ.n.eſt in eis aĩe ſani
tas:Eſa.j.Quia in om̃i ꝓꝑte coꝛpis ⁊ capitis ⁊ pedis
nihil aliud in eis inuenies niſi ſagittas dyaboli acu⸗
tifſimas ad vulneranduʒ coꝛ intuentis:nec cœæeſt eis
tympanũ ꝓ buccina:nec tuba ad buccinandũ ad bel
lum /heu iſti ſunt diſpoſiti multofoꝛtius ⁊ diligentiꝰ
et cũ maioꝛi et feruẽtioꝛi volũtate ⁊ leticia cõtra de⸗
um ⁊ ſuos:qꝙ; videã multos xpᷣi milites pugnare con⸗
tra dyabolũ ⁊ eius miniſtros.⁊ plures ad ſe ↄuertũt
qꝛ ſi omnes chriſti milites totuiq; eius exercitus: vi
delicet apli ⁊ martyres atq; omnes ſancti viri in foꝛ
ma in qua fuerũt in eccleſia irent ꝑ ciuitatẽ cei pᷣce⸗
pta gibiegdo rt piegteendop gsnpoonerpii itt
in alia ꝓceſſione mulieres in habitu meretricio lu⸗
dentes ſen choꝛeiʒãtes/ vel cũ ſignis leuib inceden-
tes:credo eſſe certus ꝙ iſte multo plura coꝛda et au
res ⁊ oculos libentius ⁊ intentius poſt ſe inclinarẽt:
ꝙᷓ; illi.nec tot ꝙ iſtis peccare ceſſarent vel aliena reſti

tfuerent:quot in illarũ aſpectu moꝛtaliter peccarent

Et ſi foꝛte in pꝛimo ↄcurſu tot viroꝝ ſanctoꝝ multi
ↄcurꝛerẽt:⁊ ꝙ ſubito admirati foꝛte ↄpũgeremur.ſi
ita frequenter occurꝛerent:ſicut facint tripudiatri⸗
ces et fatue mlłieres: minus ĩ illos ꝙᷓ ĩ iſtas intẽdent
minuſq; l eis curarẽt:dequib ↄqueritur Cañ.j.di⸗
cens: Sa matris mee i.eccleſiel pugnauerũt contra
me. Et in p̃ſ.ij.Aſtiterunt reges terꝛe ⁊ pꝛincipes cõ
uenerũt in vnũ ꝛc. ¶ Gecimo in obſequio ⁊ ſubuen⸗
tione:ſicut.n.in militia ſeu bello coꝛꝑaliantiqͥ mili
tes qͥ licẽtiã accepert armoꝝ:qͥb vicʒ ñ volũtas ſ̊ vi
res deficiũt bellãdi.iuuenibo vel filijs ſuis arma ſua
acedunt:⁊ eos loco ſuo mittũt ad bellũ/diligẽter in⸗
ſtructos ⁊ armatos:ſic matres ⁊ verule/veſtes ſuas ⁊
dꝛnamenta ? mala wcumenta vimittut filiabus:vt
ci exercitũ veſtruãtmoꝛe ⁊ ↄſilio Halaam: Nume.
ri.xxv.qͥ aſiliũ dedit mittere młieres in exercitũ cei:
Nume.xxiiij.partim ey textu ꝑtim ex ſcolaſtica hy⸗
ſtoꝛia. ¶ Vndecimo in ꝓditione. Reges.n.eũtes ad
bellũ freguent᷑ multi ſequunt ꝓditoꝛes plus aduer⸗
ſarijs fauentes.⁊ ꝓpter tales etiã veriet bom bella⸗
toꝛes impediũtura victoꝛia intenta:ſic in bello ſpi⸗
rituali in ꝓceſſioniv rogationib plures ſequuntur
ci ꝓditoꝛes.i.pctõres:qͥ dũ ſunt in pctõ moꝛtalij ſũt
e bello contra vum vyabolo fauentes: cuſus volũ

tatẽ faciũt/cuiq; obediũt:iõ frequẽter boni bellato⸗

res veriq; adoꝛatoꝛes/et humiles adoꝛatoꝛes nõ au⸗
diũt᷑:ſᷣ repulſam patiũt᷑:nec mirũſſi ꝗptermitos ma
los repulſaʒ patiatur:cũ legamus Yoſue. vij.ꝙ ꝓpt
virũ malũ Achã vicʒ totus vi exercitus cõtra Hay
miſſusrepulſaʒ patiebat᷑a Euodecimo ĩ foꝛtiuʒ ca

rj.

rij.

„ —

perde Vn bello.n. coꝛpaliplus nitũt᷑ pꝛincipẽ vłfoꝛ⸗ Nij

tes bellatoꝛes cape ꝙᷓ ppłares:⁊ capti diligentius cu
ſtodiũt᷑ et foꝛtius ligant᷑:ita in bello ſpũali vyabolꝰ
plus nitit xpᷣianos capeqꝙ infideles.et int fideles plꝰ
nitit᷑ maioꝛes caꝑe ⁊ religioſos ⁊ ecciaſticos ꝙᷓ laicos

.

riiij.

rvj.

xviij.

Exemp.

Exemp.

plii/ et digitos meos ad bellũ.

Bellum

luſq; xe eoꝝ gaudet captiuitate:et foꝛtionbo vincn
ſi⸗ eos ligat.ſ.maioꝛi ſupbia et rapina et iniuſta ac⸗
q́ſinione:æ quo q̃ſi admirãs pſal.lxxiij.ait. Quanta
malignatus eſt inimicus ĩ ſancto:nota. P.xiij xlvij.
Tercio in fuga pꝛincipe vel duce exercitus in bel
lo coꝛpali fugiente:exercitus fugit. Sicin bello ſpũ⸗
ali ducibus pplłi fugiẽti vel ꝓditoꝛieõ veñ agenti⸗
bus. Unñ Seneca. ij. rhetoꝛice. Quis exercitus bene
pugnaret: vbi impꝑatoꝛ fugit ve pꝛelio. Yere. x. Quig
ſtulte egerũt paſtoꝛes: dñm nõ queſierũt pptea nõ
intellexerũt. Et oĩs grey eoꝝ diſpſus eſt: ſicut patet
ca.de platis ¶ Recimoquarto in ſtipẽdij diſtributi
one.Dicut.n.ciuitate vel caſtro bello coꝛꝑali obſeſ⸗
ſo:multi ſunt qͥ comedũt ⁊ bibũt:⁊ qͥ libẽterſtipẽdi/
um militũ rec pent:ſ pauci ſt qͥ foꝛtit pugnãr vł pi⸗/
culo ſe exponãt: immo aliqñ qͥ plus recipiũt: et lauti
ns æ ſtipendio reipublice viuut/minus pugnãt: ſic
in bello ſpũali oqu lioĩm in te ſperant dñe:et tu das
eſcã illoꝝ coꝛpalẽ oĩ die:⁊ ſpũalem in die paſce.etad
iſta cibaria recipienda multi ꝑati ſunt:⁊ tñ paud ſt
q pctis nõ ſuccũbũt:qð ſignatũ fuit ĩ euãgelio:vbiĩ
iſtributiõe panis ⁊ piſcin eũ multa milia ſeqbant᷑
H̊ in bello paſſionis oms illi fugerũt.Et qͥ plura ſti
pendia eccleſie militãtis militãtibuſq; eius a veo xe
putaris recipiũt minus pᷣdicãdo vel bona exẽpla dã
do:ↄtra vicia ⁊ vicioſos pugnãt.Sʒ heu primoĩo
xpᷣi incraſſatiſimpinguatiſdilatati vereliq̃rũt deũ fa
ctoꝛẽ ſuũ in bello:⁊ ſugerunt:vœquo ↄquerit᷑p̃s.xxx.
q videbãt me.ſ.in ſcripturis:foras fugerũt a me. Je
re.xxxix.viri bellatoꝛes eius fugerũt..¶ Quindecio
in ꝑiculoſa ſocietate.ſiẽ. n.in bello coꝛpali atra ſara
cenos plus xpᷣianis nocent ꝓpoꝛtiõe ſua mali xpᷣiani
apoſtatea fide.Sic in bello ſpũaliplus nocet malꝰ
hõ qꝙᷓ dvyabolus in ſocietate qꝛ qð dyabolus p ſe facẽ
nõ põt:p malũ ſociũ loquens facit:ſicut ꝑ ſerpenteʒ
cepit euã ⁊ euã ↄtra adãpᷣnaluit:qð ꝑ ſe facere ñ
potuit: Señ.iij.nota.S.j.xxvj.xx.¶ Gedecimo. M/
tũ ad ingratitudinẽ. rege.n.euti ad bellũ coꝛpale ſi ꝑ
eũ ꝓmotiſa in wmo ſua nutriti exaltati largiſſime
ſtipendiati in re ⁊ melius in ſpe/ſecũ ire ſpernerẽt:ni
mis eẽnt ingrati:rerq; ↄtra eos valde grauaret᷑ſic in
bello ſpũali rexxpᷣus querit ab his qͥs creauit/nutri⸗
uit et fouit:quoꝝ aliq plura receperunt bendla ſ
x.ſolidos in die in re et plura in ſpe.vicit illud pſal.
xciij. Quis ↄſurget mihi aduerſus malignantes. aut
qs ſta.me. aduer. o. iniqtatẽ. ſ̊ heu ↄquerit᷑ dicẽs: de
gentib nõ eſt vir mecuʒ:⁊ filios enutriui et exaltaui:
ipᷣi aũt ſpꝛeuerũt me:Eſa.j.ſcʒ qñ eis indigeo.¶ SDe/
cimoſeptimo.ꝙᷓtũ ad moꝛes.ſic.n. in bello coꝛpali li
bidinoſi effeminati carnales atq; molles coꝛpoꝛis
licias ſectãtes ſt inepti. In cuiꝰ ſignũ vt hyſtoꝛie
ↄtinẽt ſoldanꝰ regnũ pſarũ ſuo dñio ſubiugãdo om⸗
nes occidit hiſtriones ad.xij.milia aſſerẽs ꝙꝓnõ po⸗
tuit eſſe bona militia vbi eſſent tot effeminantes: et
molliẽtes coꝛda/et ꝓu ocãtes ad libidinẽ.Yld idẽ fer
tur qð narꝛat valerius li.j.ꝙ coꝛnelius ſcipio in by⸗
ſpaniã miſſus intrãs caſtra/om̃es meretrices 7 qcqd
voluprtatis fnit:e exercitu fugauitvt in militia pꝛo
bioꝛes ⁊ ꝑatioꝛes efficerent᷑ Sic in militia ſpuali de
diti voluptatib nunqꝙ;ᷓ bene pugnabũt:h̊ volũt eſſe ð
mmero iulloꝝ in pſal.lxxij. In laboꝛe hoĩm nõ ſunt
⁊ ſed Scipio ⁊ ſoldanus.i.platus veberet oĩa talia
voluptuoſa ab eis fugare:et ſubditus exercitatꝰſciet
ei grates dicẽs illud pᷣſ.cxliij. Ssocʒ manus meas ad
gitos Becimooctauo. q;
tum ad tunoꝛẽ: in bello.n. coꝛpali diuites qͥ mita poſ
ſunt amittere niment:ita in bello ſpuali ̊ qͥ nihil ha
bent q omne ſolũ patria eſt/minus timent. Ita in
belli ſpũalis ꝓiculoſiſſimo inſultu:vicʒ in moꝛte ſua
minus habẽtes d pctis:nihil vo hñtes de alieno nõ

tim ebũt. dicẽtes Ulud pᷣs. xxvj. Si exur at aduerſũ

mepᷣliũ:in hoc ego ſperabo.q; ſperãt p illud pᷣliũ ad
terꝛã melioꝛẽ trãſfeni.SDe hoc nota.AM. xxvij.xxxviij

Becimonono qꝙᷓtũ ad ꝓꝛietatẽ. Ubi.n. duo reges xx.

terꝛe ⁊ dñialet ſpãliter ſi ſint diuerſaꝝ legũ vłligua/
rum: ſicut xpᷣanoꝝ ⁊ ſaracenorum frequẽter fiũt ibi
bella:⁊ raro eſt ibi pax:ſicut in hyſpania vbi machi⸗
nant adiuicẽ xpᷣiani et ſaraceni:et rõ eſt: qꝛ qͥlibet ni
tit ↄtractã ꝓpinquã trahere ad leges 7 dnium ſuum
Sic ſpũaliter caro aĩa machinãt ad inuicẽ int que
tota vita noſtra q̃ſi in quodã ſpũali bello ducit᷑.cuʒ
ſint diuerſarũ legu/ dicente paulo:video legẽ in mẽ-
bꝛis meis:repugnãtẽ legi mentis mee. Et cã q̃re væꝰ
mittit hoc bellñ patet anb pꝛincipis: qᷣ rebel-
at ecclie a quo aufert ppim ſibi ſubiectuʒ:eñ a iura⸗
mento fidelitatis abſoluẽdo ſic: qꝛ ratio rebellauit

Tcæo:retraxit ⁊ abſoluit mẽbꝛa inferioꝛa ab eius wmi

nio.̊ beatus qͥ in fine vite ſuepõt regr̃ando o dice
re.· Precinyiſti me virtute ad bellũ ⁊ ſubieciſti inſur⸗
gentes in me ſubtus me: In pᷣs.xvij.¶ Vliceſimo ſ;⸗
tum ad ſecuritatẽ querendam/tꝑe.n. belli coꝛpalis
om̃es querũt loca ſecuritatis: ſicut caſtra vel ecclias
Et tꝑe moꝛtalitatis in vno regnoſfugiuntad aliud:
ſic in bello ſpũaliqð eſt ꝓchdoloꝛ modo ita magnũ
nõ eſt dies in qua nõ occidant᷑ ꝑ mundũ ſpualiter
oquẽdo multa milia moꝛtaliter Reccango Engor
berent hoĩes ſe ponere in caſtro religionis:⁊ in ſtatu
pnĩe:et fugere eam q̃ in mũdo eſt ↄcupiſcentie coꝛru⸗
nonez. . Pek.. Vanch morralitari⸗ inductiuam ⁊
epꝛe ſpũalis inductiuã occaſionẽ ſocietatis puerſe.
Vnñ arſenius in vitaſpatꝝ reqͥ itus rñdit: ſi vis ſaluꝰ
eſſe fuge hoĩes. Et rõnaliter:qꝛ ſtultum videtlepꝛo⸗
ſos fugere: ⁊nõ vemones/⁊ eoꝝ miniſtros quo ad te
les.q̊ bene pugnat:qͥ bene fugit:dicẽs illud p̃s. xliiij.
Elongaui fugiens ⁊c.nota. R.v. xxxviij. ¶ Vliceſi⸗
mopmo.qᷓtũ ad audaciã ⁊ timiditateʒ: ſicut.n.dicit
vegetius ĩere militani/ qͥ moꝛant᷑ ꝓe ſolẽ ſunt pꝛo
pter væfectũ ſanguinis timidi ⁊ fugitiui:qͥ multũ di-
ſtant ſunt ꝓpter ſanguinis nimietateʒ nimis auda⸗
ces:hoĩes aũt mediaꝝ regionũ apti ſunt ad bella coꝛ
poꝛalia:ſic in bello ſpũali qͥ hñt nimiũ reſpectuʒ ad
nobilitatẽ vel teneritudinẽ natiuitatis: nõ audent
coꝛpus ſubijcere diſcipline ⁊ laboꝛib. Pꝛouerbᷣ xxij.
dicit piger:leo eſt foꝛis. Qui etiã vita ⁊ ↄſideratiõe
nimis diſtant a vero ſole iuſticie/et eius caloꝛẽ iudi-
cij nõ tinẽt:væ longa vita ofidẽtes:ſunt nimis auda
ces ad ꝑpetrandũ mala. Job.xij. Audacter puocãt
eũ ⁊c.qͥ vo abijciũt ea q̃ ſunt puuli ⁊ nouiſſima co⸗
gitant/vitã inter iſta duo:q̃ſi in media regiõe ducen⸗
tes ſt apti ad bellũ ſpñale.væ qᷣd ad ehrs Fortes
facti ſunt in bello.¶ Viceſimoſcðo.qᷓtum ad mali⸗
ciã:in bello.n.coꝛpoꝛali habens belluʒ cuʒ alio/nitit
ponere igneʒz in ca ſtro vel villa ſus: ſic in bello ſpũali
ovabolus mittit incẽdiarios ſuosqͥ alios igne incẽ⸗
dant infernali dictis vel factis vel malis exẽplis in.
cenderũt igne ſanctuaniũ tuũ:in pᷣs.lxxiij. ¶ Wiceſi
mot ercio.qᷓtũ ad ↄſiliũ capiendus:multa.n.anxilia
ſunt a ce petenda in orone:⁊ multa ↄſilia a ſapien⸗
tibquerẽdaſanteqꝙ; pnceps bellũ incipiat coꝛpale: ſt
cut ptʒ.C.iiij.xiiij.Exẽplo inde machabeii ⁊ exerci⸗
tus ſui: quo habet᷑j. Macha.iij. ꝙ ogregatus ẽ cõ
uentus vr eſſent pati ad pᷣliũ ſ.otra Antiochũ inue⸗
nẽ ⁊ vt oꝛarẽt.et ieiunauerũt illa die ⁊ induerũt ſe ci
licijs.et.ij. Mdacha xv.dicit᷑ w Machabeo et ſuis ꝓ
manu pugnabãt.coꝛdibo cuʒ oꝛantes. ideo ꝓſtraue-⸗
rũt Nycanoꝛẽ. et trigintaqnq; milia. Et. j. Mach.
xj.ionathas cũ duobo ſecũ oꝛando hoſtes inuaſit: et
ſuos reduxit ⁊ viar. Exẽplo etiã dauid: æ qͥ.j. Reg.
xxuij. ha bet᷑ ſic:Cõſuluit dauid dñm dicẽs:nũqᷣd va⸗
da ꝑcutiã philiſteos: Ze quo etiã diẽ ambro.li.pꝛi

y. xxj.

multitndineerer

4

8 ung⸗
rES i; wo⸗
enithinaelllee
elinmnmnnmunlti
ncoeſt * Secenpunapesmüntcst
a umkllipenmni
udeltanbor ſpolisqj du no i gunionn
multor vodüt malecictioni gend inen
telppris vacitſec inepeſs echarir
ico polut, ſifort nat nibil ſolnatn
opalit mmlu nqy panitvtlmalns f
ſali e mee nlo poſent pans talli
ſnelti relbis ſie ps: frrguent no /olz
ſoaß canesr cis tenecpane plſan ſe i
Otis banornota. .v i. Et F. ri .
Vynecieiumantnecaliajs induütun vtpla
nuchebas ſed i gla iumna ct ponns ci
nongllaischſdun anmns lncradit. Bn
gnannanelrtürcitalſugdiazmainm
Nttcinſangnuge nichaikaint
beligattarſat Balatdi Nen,

—

. uttainnmilnn iaen an i
niltanigq nount geſtli ſuen
guinotimiiir finini mſiün⸗
ſoncuiniznimiant, ninib auct,
begiar renonigpni ntag hella eor
oſpuliqpit imiüreſyeen ad
nentudinenatinitano: no audent
diſaliner laborid. Prouerb yj.
foꝛis. QOnl etĩ nita? aſideratie
ero ſole inſtige et eins caloꝛe indi⸗
iga vita ofidetes:ſunt nimis anda
imala. Yob pi. Budacter pnocit
iüt ea qſunt gunliz nouifſina co⸗
iſta duoꝛſiin mecia regiöedneen
lüſpüale wiwad bebre . Fortes
0.Viceſimoſcdo Ftumnag nol,
dporalibabensbellnzaieli utik ni
aſro vel villſra ſeinblo hhüli
tinceciuanoo os/aliv Meinti/
ictis eſnn atei
ctvanĩtuũ:in e niQn
Nainẽme, nſn ſlaſinletr
afinugp beſiina tcenien
iplo lademachaben ? cxera⸗

Exemp.

Exemp.

Exemp.

Bellum

mo v offiꝙ dauid nunqꝙᷓ iuit ad bellũ niſi veo reqͥ i
to ⁊ aſiliato.Eremplo etiã iudeoꝝ qͥ euntes ad bel/
lũ:vo ſacrificabãt.⁊ da bat᷑ victima de hoſtib vincẽ
dis:redeũtes vo ſacrificabãt ꝓ victoꝛia.Exẽplo eti
am nobilis regis Equardi:cuius cõſuetudo erat añ̃
bellũ gegrinatiões facere ſonalir pſonas in vtro⸗
qᷓ; iure i ⁊ mũdi ſapientiſſimos aſu éd: teſte Se
neca epla.xiiij.pua ſunt arma foꝛis:ſi nõ ſit ↄſiliũ vᷣ
mi.et ſi exempla veſſent rõ ſufficeret:q ſcitur: ꝙ; vbi
malus imminet ꝑiculũ cautius eſt agenduʒ. Sed in
bello coꝛꝑali maximũ ẽ ꝑiculũ ⁊ coꝛꝑꝝ⸗ aĩaꝑ:qꝛ ibi
nõ ſolũ moꝛiũtur coꝛpalit:F etiã ſpualiter mita mi⸗
lia ꝓpter generale odin:nõ ſolũ duoꝝ hoĩm: ſ duoꝛũ
regnoꝝ:et ꝓpter alia pctã in qͥb ſunt qñ occiduntur
Sic g̊ in neceſſitate ad dñm caſtri nuciũ oꝛõnis mit⸗
tant.exẽplo viroꝝ pᷣdictoꝝ:qꝛ antiqͥ ſancti⁊ valẽtes
pꝛincipes/oꝛõne ⁊ oſilio ad bellũ diſpoſiti ꝓſpabant᷑
cũ ? ſapiam habẽetes adiutoꝛes. Exemplo pꝛedicto
rum.Sic etiã ſanctiſſimus lnceraro Ratins ma
gnus qͥ vt legit᷑ in chꝛonica ð vita eius:ꝙ qñ erat pu
gnaturus:ante bellũ puriſſime ↄfitebat᷑:⁊ accepit ſa
cra ↄmunionẽ:et ſic tã in aĩa ꝙᷓ in coꝛpe munitus:ꝓ⸗
ceſſit ſecurus ad bellum. Et ſic legitur e quodam
poſt communionem ꝓceſſit ad duellũ:et interrogat⸗
an aliqd comediſſet:rñdit ſe nihil ſumpſiſſe niſi ſa-
crã ↄmunionẽ:⁊ alter etiã inqͥt:ſi om̃s ſanctos ⁊ bo⸗
uẽ integrũ comediſſes:cũ eo:hac die dabo carnes tu
as volatilibo celi.Sʒ iſte diuĩo auxiliopſtrauit blaſ⸗
phemũ:vt dignũ ⁊ iuſtũ erat: Victoꝛiaʒ vo obtentã
nõ ſibi ſ̊ veo attribuebãat dicẽtes illud pᷣs.cxiij. Non
nobis dñe nõ nobᷣ.Sicẽtes etiã illð.j. Mach.iij.nõ ĩ
multitudine exercitus victoꝛia belli eſt:ß xe celo foꝛ⸗
titudo eſt ⁊c̃. Sed heu Peiſerpeo⸗ milites ⁊ exercitus
moderni tpis eũtes ad bellũ:potius dyabolũ placãt
crudelitatibo ⁊ ſpolijs ꝙᷓ æũ:nõ cũ oꝛationibo:ſᷣ cum
multoꝝ vadũt maledictioniho.qꝛ nõ in expẽſis regis
vel ꝓpꝛijs vadũt:ſed in expẽſis eccłiarũ⁊ pauꝑm qͥs
eũdo ſpoliãt:⁊ ſi foꝛte emãt:nihil ſoluãt niſi tallias.
xpᷣs pauit.v.milia qͥnq; panibo:ipimaius faciunt mi
raculũ:qꝛ decẽ milia paſcũt᷑ paucis tallijs.i.dicis:nõ
ſemel tm̃ vel bis ſicxꝓps:h̊ frequent᷑ nõ ſoluʒ hoĩes ſicẽ
ps:hᷣ ⁊ canes ⁊ eqͥs ⁊c nec pane⁊ piſcibo ſiẽ xpᷣ:ſ xli
catis cibarijs:nota.T. v.xvij.Et F. viij.j. YItẽ. Y. xj.
xx.nec ieiunant:nec cilicijs induũtur/vt pᷣdictũ eſtõ
machabeis.ſed cũ gula ⁊ luxuria/et potius cũ aura

tis ⁊ pulcris q foꝛiibo armis illuc vadũt. Vndenuꝑp

exercitu anglie eũte cũ tali ſuꝑbia ↄtra inimicos di⸗
xit qdã valens: magis videbant᷑ ad nuptias: qᷓ ad
bellũ ꝓcedere:ſicut Soliath.j. Reg. xvij.ↄtra tales
nota optime.AA.xxiiij.ij.iij.⁊.M.iij.xv.Siquã vo vi⸗

ctoꝛiã a caſu obtinuerũt magis forte ꝓpteraduerſa-

rioꝝ vemerita ꝙᷓ ꝓpter eoꝝ merita: plus ſue ſubbie g
xo eã attribuebãt:inaniter gloꝛiates ⁊ dicẽtes ill

Beutro.xxxij.Abanus noſtra excelſa:⁊ nõ dñs fecit q̊

oĩa.¶ Vt pꝛedictũ eſt ce ↄſilio oꝛdine in bello coꝛ⸗
poꝛali:ſic faciendũ eſt in bello ſpũali vbi vita ⁊ aĩa ẽ
regenda ſapientũ ↄſilio ⁊ ↄfeſſoꝛib/et in oib que ad

aĩam ꝓꝑtinent vtendũ eſt.Prouer.xx. Cõſilijs cogita

tiones roboꝛant᷑.¶ Viceſimoq̃rto qᷓtũ ad nõ foꝛmi
dare:in bello.n.coꝛpali nõ foꝛmidare ↄtra verba ſeu
minas aduerſarioꝝ multũ inuat. Andenarrat va⸗
le nius li.iij. ꝓgentibo otra pꝑſas in pꝛeliũ/e quibus
vnus ait ſocio ſuo ſolẽ obum bꝛari ſagittis ꝑſarũ:qᷣa
erant optum ſagittarij:⁊ in multitudine magna:cui
rndit ſocius optime inqͥt narꝛas:in vmbꝛa.n. melius
pugnabimus. Ita in bello ſpuali volens coꝛrectio⸗
nes iuſte facere multa ſuſtinebit obpꝛobria: volẽſq;
voram militiã xpᷣiſeqͥ:multas ſuſtinebit diuiſiones.

Sed ↄfoꝛtent ſe mutuo et audiũt cũ eos ↄfoꝛtanteʒ

et dicentẽ Eſa.lj. Nolite timere ohpꝛobꝛia hoĩm:et

B h.
blaſphemias eoꝝ nemetuatis:ſagitte puuloꝝ ſũt p̊.
Eliceſimoqͥnto ꝙᷓtũ ad expedirionẽ euntes em ad
bellũ coꝛpalejnihil ſecũ poꝛtãt niſi arma ⁊ victualia
Bic nos in bello ſpũali nihil accipe vebemus niſi ne
ceſſe aria: exemplo foꝛtiſſimoꝝ militũ qͥ relictis omni
bus ſecutiſunt eũ:aath.xix.¶ Eliceſumoſ. exto qᷓtũ
ad fidelitatẽ ⁊ alias vtutes: dicit. n. Yohannes libꝛo
q̃ vocat᷑ policratixon:ꝙ tria fecerũt romanos victo⸗
rioſos:fides/ſcientia⁊ exercitiũ.idẽ em̃ omnibo pua
bant intantũ ꝙ cũ qͥdaʒ captus ab Hanibale de ro⸗
manis ⁊ poſtea dimiſſus ſub turamento redeũdi vel
pꝛeciũ mittẽdi ꝓ redẽptiõe ſua cũ redẽptionẽ habe⸗
re nõ poſſet:nec redire vellet:ſenatus romanus mi⸗
ſit eũ ad carcerẽ hanibalis:ſic in bello ſpũali he vir⸗
tutes iuuãt:væ qͥw in pſal.xvij. Pꝛecinyiſti me vᷣtute
ad bellũ.Eliceſimoſeptimo quo ad pᷣmiũ: rex eniʒ
iturus ad bellũ coꝛpale/ cũ rediret accepto regno vo⸗
lẽtibo ſecũ ire pᷣmia dat/nolẽtes vo ire punit: ſicut re
fert valerius li.ij. x quodã qͥ edixit/ꝙ ſi qͥs fugiẽs ca
ſtra petiſſet: ꝓ hoſte interficeret᷑:qua ſeueritate mili
tes ↄpꝛeſſi hoſtes vicerũt.Gic in bello ſpualiſſi ſuſti⸗
nemus ⁊ cõregnabimus.ſi negauerimus ⁊ illenega⸗
bit nos ¶ Patent gᷣ exiã dictis.xxvij. ſimilitudines
et ↄaueniẽtie inter bellũ coꝛꝑale ⁊ ſpuale. Inter q tñ
eſt vna diſſiltitudo in hoc vicʒ ꝙ in bello coꝛpali q̃ſi
om̃es ſe ſubtrahunt Rror vel pꝛecio obtinẽtes neva
dant niſi foꝛte ſint aliq diſcoli qꝗᷓ libenter vadunt: qͥa
non habẽt aliud vnde viuant: ꝓpter quos nõ ꝓſpan
tur:qꝛ dũᷣ boni ⁊ foꝛtes dimittaàtur: debiles accipi⸗
unt᷑:omnes vincunt᷑.Ad ſpuale vo bellũ dant mune
ra et pꝛeces ⁊ pᷣcia:vtꝓmoueant᷑ ⁊ exponant᷑ ad oꝛdi⸗
nes et magnos eccleſie ſtatus/in quibo oſiſtere veberʒ

ſi recte tenerent᷑:maximũ ſpũale bellum Piculoſius qᷓ

ſit coꝛꝑale. In cuius rei ſignificationẽ maioꝛẽ ſolict
tudinẽ habuit Mooyſes ex vei oꝛdinatiõe oꝛdinare vi
ros pfectioꝛes ad hellũ ſpũale:ſicut patet Nume.iiij
vbi leuite ad miniſteriuʒ tẽpli eligebant a triceſumo
anno vſq; ad õ vel ſcom ſeptuageſimuz:
a viceſimoqͥnto.Ad pugnandũ vo a viceſimopꝛimo
annis vſq; ad qͥnquageſimũ:ſicut ex ꝑte patʒ in pꝛin
cipio hyſtoꝛie numeroꝝ q̃ſi in moꝛib ⁊ etate minus
pfecti.Cuius ↄtrariũ faciũt moderni patroni ⁊ pla
ti:Sicut patebit infra ca.v patronis 7 platis. Sʒ
foꝛte aliqͥs hic opponet ꝙ in iſto articulo nõ eſt diſſi
militudo ſ̃ potius ſilitudo:qꝛ ſicut nõ hñtes vnde vi
uant vagi ⁊ miſeri libenter vadũt ad bellũ coꝛpale ⁊
ire ꝓcurant pꝛece ⁊ precio:ita faciũt illius conditio/
nis hoĩes ad bella ſpũalia:⁊ in hoc ſiſitudo cõceden⸗
da eſt. et ſicut illitaꝙ; inualidi ad bellũ regẽ et exerci
tũ væcipiũt:ita iſti xpᷣm et eccłiaʒ:nota.E.ij. viij. Et
A. viij.xlj. Et tales veniũt ad bellũ eccłie:ſic equꝰ
ad ſtabulu ꝗꝓpter pᷣbendã vt comedat impinguetur
Et SXpal en equuʒ glie ſue in bello: Mota
xxviij.ſilitudinẽ.:A.xxiiij.xvj. .
Ex iſto arti.ſcpo infert᷑ terciꝰ:in fine.n.iſtiꝰ dictũ
eſt ꝙ bellũ ſpuale piculoſius eſt coꝛꝑali.huiꝰ aũt ob
ſidiõis ſeu belligeneralitas ⁊ piculũ ex hocpʒ q nlls
locꝰimunitꝰ:vł ps inermis inimicos inuadẽtes ⁊ob
ſidẽtes latet:in coꝛpali.n. obſidione frequenter acci
dit ꝙ ſi exterioꝛes obſidentes ſcirẽt in qua diſpoſiti⸗
one vel penuria vel briga inter ſe eẽnt obſeſſi:ſcirẽt⸗
q; oms vxfectus q ibiↄtingũt: cito caſtꝝ vł ciuitatẽ
capent. Sed in ſpũali obſidione nullũ tpᷣs vel locus
vlł vxfectus vłqpcũq; minus cuſtoditũ inimicos la⸗
tet obſidentes.ideo ſe denn hoc bellũ eẽ ꝑiculoſũ.Et
nũc hunc nuc illũ gladius intficit.ij. Reg.xj. ¶/ Ex
alio etiã hoc ſeqᷣtur:qꝛ vicʒ maximus hoſtis in bel⸗
iſto vicʒ caro eſt intrinſecus in cimtate ĩcaſtro no⸗
biſcũ neca nobis eũ expellere poſſumus.̊ ↄtinue cõ
tra nos certat:ideo dicit aug.in quodam ſermone ꝙ;

xvj.

xxvij.

Exemp.

xxviiij.

Exemp.

xxix.

Arꝰ.iij.

vyi.

Exemp.

Ara iiij.
nyij.

Nxiiij.

xxxv.

Arxrꝰ. vy.

Bellum

mter omnia certamina xp̃ᷣianoꝝ durioꝛa ſunt certa⸗
mina caſtitatis. Mã ibiↄtinua eſt pugna?⁊ rarioꝛ in
uenit᷑ victoꝛia:rara.n.eſt ↄcoꝛdia fame atq; pudici⸗
cie.⁊ qꝛ victoꝛia ẽ rara ⁊ difficillima:ideo eſt pulcer⸗
rima. VUñ qͥdã im ꝑatoꝛ ſenex vt fert᷑:cũ ſeneſcalli eiꝰ
eũ extollẽnt atq; laudarẽt nobiles victoꝛias aiebat:
maximã inqͥt vimittitis victoꝛiã:ꝙ vicʒ carneʒ meã
nũqꝙ; maculaui:ſicut.n.eſt militũ ⁊ martyrũ dyabo/
li ſeqͥ carnis ſideria:ita ẽ militũ vei coꝛpꝰ caſtiga/
re:exemplo pauli dicentis:Caſtigo coꝛpus meum.j.
coꝛint.ix.⁊ Job.x. Penemilitãt ĩ me.ſic pʒ. C.iij.iij.
Exqᷣ illud ſpuale bellũ eſt tãpiculoſuʒ:neceſſariũ
videt᷑ vefenſiones remedia ↄtra illud inuenire.⁊ ſic
iſte articulꝰ tercius infert quartũ:in quo oñditur/ꝙ
tria ſunt neceſſaria ad hocꝙ in bello iſto foꝛtit᷑ reſi⸗
ſtat᷑.ſ.diligẽtia ſeu ſolicitudo in armãdo/ꝓmptitu⸗
do in oꝑandopſeuerantia in ↄtinusdo ¶ Pumo di
ligẽtia in armãdo ↄtra diligetiã in inuadedi.vqua
ha bet᷑ S.e.ca.vij.Quia.n.ex oĩ ꝓꝑte inimicinos inua/
dũt:vbemꝰnos ey omni ꝑte armareĩ coꝛde/fide/ mũ
dicia ⁊ charitate. Prima armatura eſt neceſſaria ꝓ⸗
pter veũ. Scoa ꝓpter teipᷣm.Tercia ꝓpter ꝓximum
ſta armatnra etiã dʒ eſſe in oꝛe: vt ſit ibi audacia ĩ
oquẽdo/malos rephẽdẽdo:vt dicẽ poſſit illõ Sap.
viij. Timebũt audiẽtes reges hoꝛrendi:videboꝛ in
bello foꝛtis:et ſic oĩb ſenſibo ⁊ coꝛpis ⁊ aĩe ꝓtibus
vt dicere ceo poſſit illud pᷣs.xvij. Pꝛecinxiſti me vir⸗
tute ad bellum.¶ Dcðo debet eſſe ſolicitudo ad mo/
dum canũ nobiliũ:qñ em̃ venat᷑ inſonat coꝛnu ad ve⸗
nationẽcanes curiales ⁊ nobiles cum maxima ꝓm⸗
titudineſurgunt ? letantes currũt ad venanionem
e diſponẽtes ⁊ ad laboꝛẽ.ſed canis ruralis iacet ſuꝑ
ſterqliniũ:piger et tepidus/vix leuat caput ⁊ os paꝑ
aperit ⁊ iterũ capur deponit qꝛ ad laboꝛẽ nihil affi⸗
citur:h̊ ad requiem. Sed poſtqꝙᷓ curiales cuʒ magno
laboꝛe pꝛedam acceperint ⁊ redierint:et cibus fuerit
eis paratus:tũc canis ille ruralis?⁊ piger erit æ pꝛi⸗
mis qͥ os ad cibũ ponet:h̊ venatoꝛ cũ virga eũ fugat.
iuſte quide:qꝛ qͥ nõ laboꝛat nõ manducet. Spũalit᷑
vena toꝛ eſt e quo ad ſecłares:qui omnes vocatad
venationẽ.ideſt ad veſtruenduʒ beſtias ſilueſtres.i.
peccatoꝛes.canes no biles ſua vicia feruenter eytir⸗
pant: quib in pſal.lxvij.ingua canuʒ tuoꝝ:xpᷣm
dã. equa Eſa.ix.Letant᷑ coꝛã te quaſi capta pda
ic nitunt᷑ caꝑe ꝑ gratiã ⁊ in futuro p gloꝛiã. Gʒ pi-
gros et miſeros qͥ in moꝛte ſeu iudicio paſtũ petẽt di⸗
cẽtes:dñe dne a ꝑi nobis:cuʒ dura virga excludet qñ
dicet:ite maledicti ⁊ꝛc. Mat.xxv.qꝛ iuſtũ ẽ ꝙ qͥ nolut
ſocij eſſe laboꝛis/a ſocietate excludãt᷑ ſolacij. Otum
vo ad religioſos venatoꝛ eſt ſacriſtaſ vłclericus cam
panã pulſans:canes nobiles:qͥ ſtatim ſurgũt ad ma
tutinas ⁊ alia hmõi:⁊ qͥb habet᷑ Judic.vij.vbige⸗
deoni dictũ eſt: ſecũ accipet ad bellũ qͥ aquã lam⸗
berẽt vt canes:pigri vo parũ caput eleuant:queren⸗
tes ſi ſit pulſatu:vel dicentes ſe eſſe in ſudoꝛe vłficte
indiſpoſitos:qͥ in craſtino erunt pꝛimi ad paſtũ.i.ad
bene comedendũ:h̊ pᷣlatus cũ virga eos tangẽ vebẽt
Dans eis paneʒ et aquã ſic cani pigro:qͥb panis ⁊ aq̃
eſt vita beata. Omnes a ſequẽtes ↄditiones canũno
biliũ ſint ad bella pmptiſſimi ⁊ wctiſſimi:Cantico.
.iij.nota. R. v. xix. cio reqͥri᷑ in vtroq; pſeue-
rantia:exemplo Caleph. Yoſue.xiiij.qͥ ait.lxxxv. an
noꝝ ſum ſic valens vt eo valebam tpe qñ ad exploꝛã-
dũ terꝛã miſſus ſũj tam ad bellandu ꝙᷓ ad gradiedũ
Welatd: n. alicien⸗ pꝛe inopia diſplicet deo: Eccĩ
Ad oĩa iſta nos monere dñt timoꝛ pene væficienti
im:⁊ amoꝛ mercedis triũphantiũ. Si. n. pugil expo
nit ſe xiculo ꝓ pua mercede multo magisꝓ regnoil⸗
lo quod pugnantibus ꝓmittit᷑. Eſtote foꝛtes in bel⸗

B im.

lo et pugnate cũ antiquo ſer.⁊c. Iſtis ſic expeditis ðᷣ
bello carnali et ſpũali ſiłoiunctis.
Ad coꝛpoꝛale ſicꝓcedit᷑:oñdendo viq; quesditio/
nes ad certũ bellũ reqͥrunt᷑:qð eſt ſextuʒ pꝛincipale.
Ad hoc ꝙ bellũ ſit licitũ tria reqͥrunt᷑ m ſctm̃ CTho
mnã ſcdᷣa ſcde.q.xl.ar.j.¶ Primũ eſt auctoꝛitas pꝛin
cipis:qꝛ non licet ꝑſone pꝛiuate bellum ſuſcitare:qꝛ
nõ habet curã reipublice. ¶ Sccũdũ ꝙ ſit cauſa iu⸗
ſta. ¶ Tercium ꝙ ſit intentio munda. ſupple ꝓ bo/
no habendo et malo vitando. ¶ Ex pꝛimo ſeqtur q;
ſicut non lʒ ꝑſone pꝛiuate bellare auẽte ꝓpꝛia:ita nec
malefactoꝛẽ occidere:ideo dicit ambꝛo.iij.væ offic.q;
homo dʒ ꝑmittere ſe occidi potius ꝙᷓ malefactoꝛẽ ad
ſe venientẽ occidat:et ponit exempluʒ v xpo et foꝛte
ratio eſt:qꝛ plus tenet᷑ diligere aĩam ꝓximi ſui ex pꝛe
cepto ⁊ oꝛdine charitatis:q tunc amittit ſi occiditur
qᷓ; coꝛpus ꝓpriũ.Aliqͥ tñ dicerẽt ꝙ hoc eſſet ꝑfectõis
7 nõ neceſſitatis:qꝛ aliter iura canonica non ꝑmitte
rent ꝙ homo occideret quemcunq; ſeipᷣm vfenden
do.¶¶ Ex pꝛedictis etiaʒ patet ꝙ ꝓꝙ magna pte bella
que fiunt in lumbardia ſunt imiuſta:qꝛ vt frequenter
non incipiũt᷑ auctoꝛitate pꝛincipis:ſed potentioꝛis
in ciuitate:necꝓ honeſta cauſa:ᷣ pro odio ⁊ affectio
ne ꝑtium gibellinoꝝ ⁊ guelfoꝝ.nec intentione mun
da:F̊ intentione cupiditatis ⁊ libidine dnñandi.⁊ qᷣa
his bellis ſuis chꝛiſtianitatẽ turbãt:timeat qͥlibʒ il⸗
loꝝ bellũ eternũ de quo Job.xx. Pluat ſuꝑ eũ belluʒ
eductus et egrediens e vagina ſua.
OGſtenſis ↄditõnibo iuſti belli:nũc oñdere reſtat que
ſunt neceſſarie ↄditiones in rite belligerare volenti
bus:quarũ multe ſunt pꝛetace:ſupꝛa.e.c.ar.ij.ſ.in ſe⸗
cundo pꝛincipali ꝑ totũ. ¶ Reqrit᷑ etiã in eis bona
Tæuotio ad vũ ⁊ ad ſuos..¶ ¶ Requirit᷑ iterũ in eis fi/
delitas ſine ꝓditione. Vnde am bꝛo. offi. Incaſſũ

inquit contra exterioꝛes inimicos in capo bellũ ge⸗
riltur:ſi infra ipᷣa vꝛbis menia ciuis inſidians habet᷑

ſicut incaſſum queritur ſanitas exterius in membris
niſi pꝛius habeatur interius in coꝛpe.¶ Yerũ reqᷣ⸗
rit᷑ in eis clementia:Vñ valeriꝰli.v. Si egregiũ ẽ ho
ſtem vijcere nõ minus laudabile eſt ſcire miſereriqꝛ
ſicut infinitã głiam bellica virtus:ita pᷣcipuũ amo/
rem clementia meret᷑.Origo iſtiꝰclemẽtie põt eẽ co⸗
gitatio quõ ipᷣe iterũ in manus inimicoꝝ incidẽ põti
vel ſaltem in moꝛte in manus ⁊i viuentis.Sic ̊ ſan
ctificate bellũ Jere.vj.Et tales vtutes aſcendant
oms viri bellatoꝛes: oheł.iij.nota ce iſta clemẽtia
M. ix. xxxiiij.¶ Reqͥrunt᷑ etiã in eis cetere vtutes vi
cijs his oppoſitis:⁊æ qͥb pʒ infra arti.ix.
Habentes vo iſtas et alias virtutes citius vincũt
pꝛopter ſex auxilia.¶ Pꝛimo qꝛ in ſe ronabiliter ſũt
audacioꝛes:vtpote moꝛtem minus timentes in qua
ſolũ coꝛpus moꝛitunmultũ em̃ retrahitur peccatoꝛa
vera audacia ⁊ foꝛtitudine que eſt virtus:ꝓpter pec
catum in quo ſentit ſe eſſe in quo nõ audet moꝛi:ne ſi
mul cũ coꝛpe ⁊ anima ꝑdatur.et qui inuenit ſe in ta⸗
li ſtatu nunꝙ; erit vere audax:etſi aliqñ ex vana glo⸗
ria ardua aggrediat᷑. Vñ qͥqã barecatoꝛ hoc d ſeipo
fatebat᷑ dicensꝙ frequent fuiſſet moꝛtuus in talibo
pugnis:niſi ſe ſenſiſſet extra pctm̃:tales.n.ſũt inepe
ad bellũ.et ideo Seuter.xx.oꝛdinauit veus/ ꝙ tales
foꝛmidoloſi cũ alijs ad bellũ nõ accedẽnt.Tales eti⸗
am repulit a ſe iudas machabeꝰ.j.macha.iij.tales et
pctõꝛes dimiſit amaſias rey iuda.iiij. Reg.iiiij.qͥ ca
re ↄduxit ſtipẽdiarios cẽtũ milia.i.cẽtũ milia arma
toꝝ.Et tñ veaſilio pphete qͥ ei ſuaſit ꝙ eos dimittẽt:
quia ydola ferebant eos dimiſit:2 dñs vedit ei victo⸗
riam. ¶ Bed diceret aliqͥs. Si ĩ exercitu moderni tẽ-
poris om̃s in moꝛtalibus pctĩs exeuntes dimitteren
tur pauci remanerẽt/placet.melius tamen eſſet cuʒ
paucis bonis vincere mitos malos cij illis de qͥb or

Arꝰ. vj.

Nxvj.

Arꝰ. vij.

xxxvij.

Arꝰ. viij

xxxviij.

. tterdlcic

Heln

2 nos 7 0
B cchil ſntnie
cagence PBeg i. ſoct

hoſteo cos fi didelt
mmiucehi c; 7 — c
ſcinali m nn . unen
Girergoweuit Bolaa; Nunc
Jubin Ocere ſinorunct
,ngumn idſnnne nabhofiiv⸗
minchilesxtlibicine irabdan⸗
uigflignwitnanes nchlunn
nüüboſtummirdits igdues intantd
densanſermli penitcitu anaun
cub vij ghiannil codati clen
ruerut Yoſue j.ſanſondu d gat
nonlloaſiocndnt mille wsndi n
pomere mmoocmiſit ſrcetoo nivs: Jud
Crri ei Et fiij nr. Ethocbo
holfemi. JYcit g rig qñ mtabit a
gellbat eogeq: N tatoclis innqtati qu
cizeatnemopoterat io reſiſtereet hoca
lfemig aſcenretſi Nus llor eſſctoffe
nto ds muaderenhoc dberent bellator
Niyiccurantei bellummirenermü f
aningꝛ itaſt Noplacabils veinoꝛet
n te alnd gſiinenenn gnoͤckci
eſiorerſatſfiione eſiinianton
herbunkßangitt lbet ſefant⸗
han wr dann hidmmt fimin
lmmo ppter ctfinius ig ach 4
itfigatusoiunihoceiſ 239 danagre
Moepomirubllitrinnat doen
anet d grogi exeff odiee
noblcciohſigeten eNretdin
enet mücaſtnir duot
niaſt – l nwortgan
imininck ſnan deſe mindie
Gnoſtlidngf, ndicho JZoſt
Pinlamach eod unaͤt ſſt
atetimotde

nltarétyrh, ,Nl 7e
irwzihneiſng fiſi
ſugu

ſupej bella;
ni uſtbellnicoftarnckr ne

atrionpinntebelliemme paan B

eſunthnetgrſigecar Einſe⸗

20. offl. Incaſſi
Menoꝛes inimichsin ci0 dl a
a vebis menis aiis nſiguins habef
Iuentur ſanitasenenino inmenbnis
tur mtenys in cꝛpe teni wi⸗
nia: G ralen ip. Oiegregücho
minus augablleett armierne
m hellica nirtus: tto pui amo⸗
eret. Ongoiſtoͤdemeniepot ee co⸗
erüin manus inimicopinade pot/
tein manus Ti vinentis. Bieg ſan
re. .) Etptales Ftutes aſcendant
ts: Johek.ij nota viſta clemetia
eqrunt eti n eis cetere tutes
Ropzinfra art.eisaor.
iſtas etalias vitutes citins nineſt ,
i. Primo qrin ſe nabllnt ſit
te mortem minus timentes iyia
ituntmultü eñremahiturpetntdeg
nntucngueehin e i
uonoougetmo en
limtaituai 4
caudapeetſ aligñ er Mli⸗
nt iſtiturunn nen eipo⸗

Exemp.

xlj.

Exemp.

Bellum

Deutro.xxxij. Perſequebat᷑ vnus mille ⁊ ꝙᷓ cũ mul⸗
tis malis vinci a paucis bonis ſicut centũ octogin⸗
ta milia ab vno angło.iiij. Reg.xix. Et mille a ſanſo
ne YJudic.xvj.iõ ozdiauit Geut᷑ xx. ꝙ ſacerdos ex
eratũ amoneret/netimẽent hoſtes.ſ̊ ſperarent tm̃ in
dñno:nõĩ armis ⁊ roboꝛe ſuo:qꝛ ñĩ młtitudie exercitꝰ
mali victoꝛia belli eſt.ij. Macha.iij.ſicut ptʒ.C. xvij.
xviij. ¶ Gcdo qꝛ nõ ſunt victia dya bolo vłpctõ: ſiẽ
em̃ iuſtũ videt᷑ ꝙ ſerui dyaboli et pctĩ ſint victi⁊ ſer⸗
ui inimicoꝝ ſicut chanaan Geñ.ix. qꝛ pꝛius incurrit
Fuitutẽ peccati:poſtea ei imponebat᷑ ſeruitus fratrũ
ſic a ↄtrario ſenſu vincentes hec:iuſtũ ẽ vt ſint victo
res hoſtiũ.Erxẽpluʒ ad hoc habet᷑ quaſi ſic de duobo
militibo:quoꝝ vnus erat coꝛpoꝛe foꝛtiſſimus:alt de⸗
bilis q vbicũq; ibãt ſimul ad opꝑa armoꝝ: pꝛo repu⸗
blica ſemꝑ væbilis repoꝛtabat victoꝛiã ⁊ gliaʒ:⁊ aliꝰ
ↄfuſionẽ:œ quo facto cuʒ hoĩes in vna ſocietate mi⸗
rarent᷑:vnus ſapienter reſpondit. Mõ eſt inqͥt mira
bile ſi cõditiones vtriuſq; diligenter conſiderent᷑: qa
foꝛtis eſt leccatoꝛ⁊ peccatoꝛ:alter vo eſt mũdus.Et
Job. xvij.dicit/ ꝙ mundis manibo addet fortitudi⸗
nem. Et in pſal.xvij.ſᷣm puritatẽ manuũ meaꝝ retri
buet mihi.¶ Hocauteʒ eBaT in toto ꝓceſſu ſacre
ſcripture:et ſpecialiter in lib. Judicũ:ꝙ qñ filij iſra-
el nõ vincebant᷑ a peccato:non vincebant᷑ ab hoſtibn
Mnñ vo a peccato victi fuerũt poſitiſuntĩ ſeruitutẽ:
⁊ hoſtes eos vicerũt.Et vt cetera teſtimonia pᷣtermit
tant᷑:eccequid dicit᷑ Judiciiiij. Addider̃t filij irael
facẽ malũ coꝛaʒ wmino/qui tradidit eos in manus
Jabin. Sic ergo wocuit Balaaʒ: Mume.xxiiij. .xxv
ptim eytertu ⁊ hyſtoꝛia per mulieres vincere milites
inuincibiles:vt libidine victi:ab hoſtibo vincerent᷑:
quia ipſi legem vei tenentes ihuincibiles erant:⁊ om
niũ hoſtium mirabiles victoꝛes:intantũ ꝙ macha⸗
beus cum ſex miliba ꝑemit cẽtũ viginti milia.ij. Ma⸗
chab.viij ꝓpt᷑ auxiliũ eis datũ v celo muri iericho

coꝛruerũt: Joſue.vj.a ſanſon dũ ĩeꝰerat cũ eo:ſolꝰin

maxilla aſini occidit mille viros:iudic.xv. Et ſãgar
vomere vno occidit ſexcẽtos viros: Judic.iij. No⸗
ta.C. xvij.vj.Et. .iij.xix. Et hocqð dixit Achioꝛ
holoferni: Judit.v.ꝙ vicʒ qñ irritabãt cæuʒ ſuũ fla⸗
gellabat eos:qꝛ veꝰeãt odiẽs iniqͥtatẽ.qñvo placatꝰ⸗
eis erat nemo poterat eis reſiſtere:et hoc ↄſuluit o
loferrni: ↄſideraret ſi veus illoꝝ eſſet offenſus vłñ:
anteqᷓ eos inuaderet:hoc veberent bellatoꝛes modeꝛ
ni ↄſiderare anteꝙᷓ bellum inirent:vtrũ facta illorũ
anima ⁊ vita ſit v placabilis vel nõ: et ſi æus ſit
cum eis vel nõ:et ſi inuenerint ꝙ nõ eſt cũ eis:faciãt
ↄfeſſione⁊ ſatiſfactione ⁊ reſtitutione ꝙ ſit.Alit᷑ nõ
ꝓᷣſperabunt᷑:ſ cogitat qᷣlibet ꝑ ſe foꝛte ppter meum
pctm̃ tot boni mibiñ patient᷑ ↄfuſionẽ nec vincent᷑
immo ꝓpter Perni vnius viqʒ achan exercitus ifu⸗
it fugatus:pluribo occiſis: Joſue.vij. ¶ Tercio qͥa
us eos mirabiliter iuuat qð pʒ ꝑ hoc qð chꝛonica
narꝛat de quodã rege francie vuoto in officio diui⸗
no:hic cũ obſideret vnũ caſtrũ ⁊ uotemiſſaʒ audi⸗
ret:ter dicẽdo:Agnus ⁊i.æuote genuflecteret:mu⸗/
ri caſtri coꝛruerũt:nec dʒ eſſe mira bile qꝛ innouatio
ẽ antiqͥ miracłi facti circa iericho YJoſue.vja Quar
to nõ ſolũ veus h̊ angeli eos iuuãt:ſic ꝑʒ.ij. Mach.
x.æ iuda machabeo pugnãte ð timotheũ:apparue⸗

rũt aduerſarijs væ celo viri qnq; in equis frenis au⸗

reis decoꝛiſiudeis ducatũ pᷣſtãtes:ex qͥbo duo macha
beũ mediũ hñtes circũſeptũ:incolumẽ ↄſeruabãt ar
mis ſuis.ĩ aduerſarios vò tela ⁊ fulmĩa iaciebãt:⁊ ca
pitulo.xj. cum egrederet᷑otra lyſiam v irm:apparu
it pᷣcedens eos eques in veſte candida:armis aureis
haſtam vibꝛans. ¶ ¶ Simile etiã habet᷑ in hyſtoꝛia
antiochena in obſidione iriin ab exercitu xpᷣianoꝛuʒ
cũ eſſent lapſi æ inſultu quẽ fecerant⁊ q̃ſi vſperati

B(j.

recederẽt ſubito appuit qͥdã eques in nobiliappatu
hñs q̃ſi arma ſancti Ecoꝛgij om̃s ad inſultũ redire
fecit:⁊ eodẽ die capta fuit ciuitas ↄtra ſaracenos.
Quinto nõ ſoluʒ a vo angelis adiutij ſ etiama
moꝛtuis:qͥs elemoſynis ⁊ oꝛoniba iuuãtvin cũt:ſicut
pʒ libꝛo æ apib/cœ vuce quodã qͥ parũ curauit æſe⸗
culo ſed totaliter ſe dit o τι☚ υον elemoſynis
mauimeꝓ moꝛtuis:xæ q vaſalli ſui indignati diceꝛe
ſolebãt veridendo/q; dñs illoꝝ eẽt ſacerdos.cuidã 6
feroci veniẽtiad pugnãdũ ↄ eũſadheſerũt:et pᷣdicto
duce ð h̊ vſolato:ons appuit ↄfoꝛtãs eum ammo⸗
nens ꝙ nõ timeret:ipſo ̊ e ci adiutoꝛio cõfidente:
et de caſtro hoſtes exeüte appuit maximus exercitꝰ
qui duci ammiranti ⁊ cogitati qͥ eſſent:dixerur ſe eẽ
ilos q̃s pᷣciba elemoſynis iuuerat.qo videntes ad⸗
uerſarij fugerũt: parati pacẽ facere:in oĩbo his pʒ il⸗
lud.ij. Adacha.vlti. Mõ ſolũ armoꝝ potentiã: q̊ pro
ut ſibi placet dat œus dignis victoꝛiaʒ:nota. M. ix.
xviij. ¶ Sexto nõ ſolũ pᷣdictis.ſ̊ etiã viuis qͥrũ oꝛa
tiones meruerũt adiuti:vincũt.ſicut enin nõ eſt mi⸗
rabile ꝙ tales vincant᷑:cæ qͥbus..xvij.xxij. Et illi
ſupra eo.c.xxiiij pꝛimi:qꝛ ſtipendiarios nõ ↄducunt

xliij.

ſevi qꝛ maledictiones/⁊ impᷣcatoꝛes ↄtra eos merent

Ira nõ eſt mirabileꝙ illi vincãt:qͥ elem oſynis ⁊ bo⸗
ms opii eis ſtipẽdiarios ⁊ pcatoꝛes mltos faaũt qꝛ
du ipᷣi ꝓ eis oꝛãtſilli in bellis ſuis vicunt.qð pulchre

onſuʒ eſt in hyſtoꝛijs gallicoꝝ:⁊ etiã ĩ ſacra ſcptura.

Primũ patet v clõdoueo rege francie pᷣmo int᷑ re
ges francie baptiʒato ⁊ filio eius heremita.qͥ cũ pat
ſuus rex cũ teutonicis ↄfligere debuit:oꝛõne om̃s in
fugã ↄuertit:ſicut.n.pᷣdictis aduerſarijs machabeo
oꝝ videbant᷑ qͥnq; eqᷣtes.ita illis videbat᷑ꝙ vnꝰ here
mita eos om̃s fugauit:huic etiã ↄcoꝛdat illud.j. Re⸗
gu. vij. vbi habet᷑ ꝙ orante ſamuele iſrael vicit phili
ſtujm.⁊ illud Exo.xvij.vbi habet᷑ ꝙ cũ Joſue ⁊ exer⸗
citus ↄtra amalech pugnabat:dũ moyies ꝓ eis oꝛa⸗
bat vincebat ioſue:h̊ illo vpmente manꝰ vincebant
aduerſarij:ita dũ boni vini eccleſiaſtici qͥ bellis ſeim

miſcẽ nõ dñt oꝛãt:bellatoꝛes vincũt.diſ.xxvj.Si qͥs

vult. xvj.q.uij. Poꝛro. ¶ Sʒ nota ꝙ moyſi manus ſu
ſtentabat᷑ita in ꝓpoſito/ſi volunt eccia vłaliqᷣs ꝓ
eis oꝛet vt vincant ⁊ ꝓſperent᷑: œbent eã ſuſtẽtare et
nõ ceſtruere vłoppᷣmere.¶ Sʒ heu multi illoꝑ plus

Exemp.

xliiij.

cſeruiũt ꝙ manus moyſi depmant᷑qᷓ; ꝙ ꝑ eos exaltẽ

tur. plus eas vepmũt/q vnde viuere veberent conſu⸗
mũt ꝙᷓ eos ↄſilio ſuſtentent:antiqͥtus.n.qñ potẽtes

pꝛincipes veclinabãt ad hoſpitandũ inter religioſos

ſolebat wmus ꝑ aduentũ illoꝝ ꝓmoueri adiuuarij
q; dabat eis terꝛas vłredditus vłaliqd vt ꝓ eis ora⸗
rent eo:ũq; memonaʒ haberent. Sed mõ peius erit
din wmm ⁊ grangijs illoꝝ:qñ ꝓ illos trãſeũt.Et qͥd
ꝗꝓpter unmobiliũ inuaſionẽ:⁊ qͥd ꝓpter petitiões ca⸗
nagij. Vnde nuꝑ quidam abbas requiſitus vecari⸗-
aglo ꝙꝓ vectura verſus bellũ miſit centuʒ marcas an⸗
glicanas q́s refutauerunt mimis parũ reputãtes. ⁊ĩ
cõfuſibili reditu illoꝝ abbas redimẽdo vexationem
fugit:letus regis ↄſilio dare ducentas marcas.et qͥd
ꝓpter illa que in grangijs wmibo eoꝛum ſine licẽtia
ꝗccipiunt:pꝛo qͥ ſunt excõicati ꝑ ſententiam ꝓuinci⸗-
alem:et in omnibus iſtis faciunt pauꝑes ⁊ eccłiaſti⸗
cos habere eoꝝ memoꝛiã nõ ad oꝛandũ ſed ad male⸗
dicẽdũ.Quid g̊ mirũ eſt ſi victoꝛiã vł honoꝛẽ ce bel
lis ſuis non repoꝛtãt:qͥ cum tot maledictionibo ⁊ er-
cõmunicationiboad bella vadut: hocnota ſupꝛa
eo.c.xxiiij. Pꝛopter hec.n.⁊ ſimilia nec ſunt in bello
foꝛtes:ſicut patʒ in canone diſ.lvj.Si gens.et ponit
A. xvij.vj. Nota. F.viij.j.¶ Et non ſolũ ſex pᷣdictis
modis habẽtes iuſtũ bellum iuuat:ſed etiã illorum
iuſticiã expoſt facto miraculo qñq; oñdit:ſicut dicit
accidiſſe in quodam bello facto in campo vbi blada

Exemp.

xlv.

Arꝰ. ix. C

Exem p.
xlvj.

Bellum

erant altaſet in craſtino in illa ꝑte cãpi vbĩ compara

uerut ⁊ ad bellũ appꝛopinquauerũt ꝑs 3 Pi zi⸗ .
4

ſtã cãm / blada ſunt inuẽta in nullo leſa ſ
fuerunt totalit᷑ œſtructa:in oĩbo laudet᷑ ille qͥ eſt vir

pugnator omnipotens nomen eius: Exo. xv. YJPius

em̃ eſt bellũ.j. Reg.

ↄtrario ſenſu. Si.n. habentes illas cõditiones ⁊ vir

tutes vincunt:nõ habentes vincunt᷑: hoc expimẽto

patuit in acon in qua cũ capta erat a ſaracenis dicũ
tur fuiſſe multa milia meretricũ. Hocexpimẽto pa⸗
tuit in pompeio magno romanoꝝ pꝛĩcipe:væ quo re-
citat hyſtoꝛia ſcolaſtica que ↄtinet hyſtoꝛiã macha
beoꝝ cũ hyſtoꝛia euãgeliſtarũ:et accipitur a ioſepho
ꝙ romani equos in poꝛticibo templi ciuitate ieruſa⸗
lẽ a pompeio capto ſtabilierũt:qobꝛem tradi᷑ nun-
qᷓ pugnaſſe pompeiũ væcetero quin vincẽtur. hic ha
ctenus fuerat foꝛtunatiſſimus. Quod q̊mirũ eſt ſi il
li grãm in armis ⁊ alijs negocijs amittãt:q templuʒ

oñni et tẽpli miniſtros male tractãt:vt dictũ eſt in ar

ticulo pcedẽti ſupꝛa.e.ca. xxiiij.qͥ etiam ve templo il
lo ſpuali.ſ.v aĩa:æ quo.j.Coꝛint.iij.Lemplũ wmi
ni ſanctũ eſt qð eſtis vos:faciũt receptaculũ ſuꝑboꝝ
æmonioꝛum:vt ſuꝑbi cãpũ belli:vt iracundi carce
rem damnatoꝝ ſeu flabellũ ⁊ foꝛnacem inferni.ſicut
inuidi ſpelũcã latronũ:vt cupidi aram poꝛcoruʒ: vt
accidioſi/lupanar meretricũ:vt luxurioſi coqͥ nã lec⸗
catoꝛũ:⁊ muſcaꝝ infernaliũ vt guloſi.ps.lxxviij. Pol

luer̃t tẽplũ ſctm̃ tu.⁊c. Et qᷣcũq; tẽplũ dñi violauerit

xlvij.

xlviij.

xlix.

diſpdet illũ veus.j.Coꝛinth.iij.¶ Tercio idem ptʒ
multis experimẽtis in ſcriptura:ex qᷣb argui põtqꝙ;
ſi eadẽ vicia mõ inueniant᷑ in pꝛincipibo ⁊ exercitibo ⁊
populis ꝓpter que tũc coꝛruerũt:ꝙ ꝙpter eadem mo/
do coꝛruut.¶ Exercitus ↄtra havy ꝓpter vnũ.ſ.ach⸗
oꝛſcoꝛruit.qꝛ habuit occulte rẽ ſibinõ debitã:Joſue

vij.Achab coꝛruit:qꝛ occidit naboth:⁊ iniuſte eiꝰac

quiſiuit vineã.iij. Reg xxj. Sed pauciſuntmodo qͥ
nõ habeãt plus⁊ frequẽtius ve alieno ꝑ furtũ:vł vſu
rã vel hmoi plus qꝙᷓ ille miſer achoꝛ.qui nõ etiã plu⸗

rries ↄmittant homicidia:male acquirant ꝙᷓ achab:

nõ ſ mirũ eſt ſi illihomines ⁊ equi in bello cadant qͥ-
rũ ventres alienis bonis plemi ſunt. Pꝛopter luxuri⸗
am fuit vere veſtructa tota tribus beniamin in bel⸗
lo.et ex alijs coꝛruerũt xl.milia: Judic.xix.⁊ xx.Pꝛo
pter hmõi etiã peccatum ſanſon coꝛruit: Judic.xvj.
Et ſalomoni aduerſarij ſuſcitant᷑ in bellũ.a filijs eti
am ſuis magna ps regni ſui ꝓdit᷑ ſicut patet.iij.reg.
xj.vbi ꝓpheta ei ſic 18r ſcidiſti pactũ meũ ſcin
dam regnũ tuũ:⁊ dabo illud ſeruo tuo. ¶ Radix au
tẽ oĩm maloꝝ iſtoꝝ in eo fuit luxuna:ſicut patet ĩ pn
cipio illius capituli.xj.qð ſicincipit: Rex aũt ſalo⸗/
mon amauit młieres. Quid g̊ miabile eſt/ſi mõ ad-
uerſarij bella ſuſcitent᷑:ſi ſine heredibo vł cũ malis
heredibo qͥ hereditatẽ amittãt moꝛiãt᷑:cũ ⁊ nobiles ⁊
ignobiles ſint luxurioſiſſimi.nã modo eſt pauꝑ ſan⸗
ſon in mola illo pctõ excecatꝰ: nobił ſalomon ĩ thro
noſillo peccato infatuatus.¶ Gula ebꝛietas exer⸗
citum nabuchodonoſoꝛ fugauit holofernis caput
amputauit ꝗuchith.xiij. ¶ Pꝛopt᷑ blaſphemiã et ſu⸗
pbiã benadab capit᷑ exerctꝰfugat᷑iij. Reg.xx. Et
ꝓpter eandẽ ſennacherib fugatus a ꝓpꝛijs filus occi
dit᷑ exercitu eius ab angelo occiſo.iiij. Reg.xix. Ab⸗
ſalon cũ exercitu ſuo interemit ingratitudo et wmi⸗
nãdilibido.ij. Reg.xviij. Gaul infidelis ↄſuluit phi
ton iſſam ⁊ in craſtino interijt cũ exercitu ſuo.j.reg.
xxxj.Amaſiam cũ exercitu ſuo veſtruxit pᷣſu mptio et
ſuꝑ bia. uij. Reg.xiiij. Pharaonẽ cũ exercitu ſuo ſub
merſit crudelitas: Exro.xiiij. ¶ Pꝛincipes ſuſpendit
negligentia in cuſtodiendo ſubditos: NMumeri. xxv.
¶ Populũ qͥ erat cũ machabeo væſtruxit petm̃.ij.ma

Monus rrhits ſeqͥtur. ex iſto vltimo arguit a

cha.xij. ¶ Eũ g̊ iſta pᷣdicta pctã int᷑ nobiles ignobi

les ſint cõia dubiũ nõ eſt quin pᷣreritoꝝ maloꝝ effe⸗

ctuũ exhibitio:ſit pñtiũ ⁊ futuroꝝ certitudo:qͥn eti⸗

am cã caſus illoꝝ:ſit eniã cã caſus iſtoꝝ.i¶ Ad qͥd il⸗

los ve longinquo querimus.nã nobiſcum habemus
Achoꝛ ⁊ achab/ſanſonẽ ſalomonẽ nabuchodono⸗/
ſoꝛ ſuꝑbũ/Pañ.v.et holofernẽ guloſum /ioab homi⸗
cidã ⁊ benadab blaſphemũ/niſi ꝙ legit᷑ ille ſeł blaſ⸗

phemaſſe:ſ̊ mõ nomẽ dñi iugiter blaſphemat᷑.viuit

adhuc Amon inceſtuoſus.ij. Reg.xiij.et abſalõ pa⸗
rentibo ingratꝰ.viuit ⁊ ſaul infidelis:⁊ pharao crue
lis.viuit et pꝛinceps negligẽs ⁊ ppłs peccãs.Eſt mõ
ſanſon in vultu cũ barbalqſi leonẽ interficeret ⁊ ſy⸗
meon timoratus in facto.thomas in vbo qͥ dixit mo
riamur cũ illo:qñ ſũt ĩ pace cũ dñis ſuis:ſed iudas in

oꝑe:ſicut patet in bellis ⁊ alijs neceſſitatibo.ij.ꝓ.RReg.

iij.ſunt Joab in loquẽdo/⁊ achab in ꝑqͥrendo. NMo⸗
ta.Ald.vij.x. DWec ⁊ his ſilia ſicut xeſtruxerũt exeratꝰ

iudeoꝝ:ita ſemꝑ ⁊æſtruyxerũt exercitus xpianoꝝ.qͥd

Tſtruxit exercitũ xpᷣianoꝝ tẽpoꝛe regis richar.ĩ ter⸗

ra ſancta:niſi ſuꝑbia ⁊ inuidia:qꝛ vbiq; rex voluit ſi-/

bi aſcribere victoꝛiam. ¶ Quid etiã æſtruxit exerci
tũ xpᷣianoꝝ in terꝛa ſancta qñ capta fuit irtin a hode
frido ve boylando duce brabancie et alijs ꝓceribo et
nobilibo francie:niſi bꝛiga oꝛta ey cupiditate et libi⸗
dine dñandi inter clerũ de exercitu et militia/ſicut ex
pꝛeſſe ĩ hyſtoꝛia ↄtinet᷑ antiochena.ex hoc vicʒ:ꝙ pa
triarcha factus voluit habere dñium ciuitatis irin
hancꝓ ſe aſſignans cauſam:qꝛ pauꝑ patriarcha dũ
ciuitas erat in manu ſaracenoꝑ:habuit dñinʒ qohba
bere poterat ſuꝑ paucos xpᷣianos qͥ erãt ibi in ſerui⸗
tute.¶ Quid cæſtruxit exercitũ xpᷣianoꝝ in terꝛa il⸗
la tem poꝛe regis guidonis niſi ꝓdinio:ſᷣm ꝙ gallico
rũ narꝛat hyſtoꝛia:qꝛ vicʒ aliqͥ magni v terꝛa nolue

rũt guidonem ſuꝑ eos regnare:miſerũt legationem

ad ſoldanũ dicẽtes: Nolumus hũcregnare ſuꝑ nos
occulte tñ ſimulãtes ſe velle eſſe ex ꝑte guidonis ſ̊ in
bello verterũt ſe cõtra eũ.et hac de cã nobiles eius ĩ
terꝛa coꝛruerunt:Eʒech.xxvj.Hec et hmõi vicia ſem
per deſtruxerũt ⁊ adhuc deſtruũt homies tã in bello
ſpũali ꝙᷓ; coꝛpali:immo mirãdũ eſt ꝙ hmõi vicijs vi⸗
cti querunt hoĩm eſſe victoꝛes:hoc videt᷑ veriſoꝛium
et irrõna bile. Vñ aug.xv.e ciui.xei.c.iiij.Mali bel
lando querũt eẽ victoꝛes hoĩm/cuʒ ſint ipſi captiui
vicioꝝ:nota.C. xvij.xxxij.Sed foꝛte rñdebit aliquis
; nec illi in articulo octauo vicerũt auxilijs illis ibi
noĩatis:ᷣ vi armoꝝ nec iſti in vltimo articulo coꝛru
erũt:niſiꝓpter vefectũ militũ ⁊ armoꝝ.h̊ hoc negat
aug. ciui. i li. v. ca. xiij. vbi introducit cathonem
ſic loqntẽ: Nolite inqͥt cogitaẽ ꝙ pr̃es nri rẽpublicã
ðᷣ parua fecerũt magnã armis:qꝛ tũc nos eã pulcerri
mã modo haberemus:cũ plura arma equoꝝ ⁊ bel⸗
loꝛũ nobis maioꝛ copia ſit. Sed wmiinduſtiia foꝛis
iuſtũ bellũ:animꝰin ↄſulẽdo liber:nulloq; velicto vł
voluptati noxiꝰ.Oꝛo quibus nos habemꝰluxuriam
⁊ auariciã/publice egeſtatẽ:pꝛiuatim opulentiã lau
damus diuitias ſeqͥmur inerciã: inter bonos et ma⸗
los diſcrimẽ nullum eſt:oĩa veritatis pᷣmia am bitio
poſſidet.
ISmiuſtoꝝ vo belloꝝ cã oꝛigo vna tangit᷑ A. xx/
vij. xvj. ve addẽdis võ vna ẽ pᷣuitas bellãtiũ.ex h.n.
ꝙ nõ ſt vniti int ſe in pace/bellũ faciunt.ſic ticiones
dviuiſi fumigant.Et Ke corde diuiſo moꝛi᷑ coꝛpalit᷑
ita coꝛde diuiſo ſpnaliter ꝑ diſcoꝛdiã:morit᷑ ſpnalit᷑
qð pʒ.iij.reg.xj.v ſalomone:cuiꝰ coꝛ diuiſũ erat pec-
cato: ⁊ i ſuſcitauit ei ꝰaduerſarios ĩ belloa SGcoa
cã ẽ cupiditas ↄſiliarioꝝ ⁊ ſapiẽtũ moi:qͥ ex bꝛigis ⁊
belłlucrat᷑:ona recipiẽtes ex oĩ ꝑtevt ſint cñ lepoꝛe
⁊ lepoꝛario ¶ Cercia cãẽ beila mouẽs ? nutniens di⸗
ſcoꝛdias int᷑ mag̊s:falſitas adlatoꝝ ⁊ nicioꝝ atʒ mi⸗

lj.

riniumani numn lges . .
ttimnerleni n gnlet a hu
euti ct ie tidt ci haie

cohiefrecherütweregan Lin
Pummans Jeo picrecepern
nni ienint Eten Ztiuen in

1

cidictſniiud Job rpriig regnartind
t etlut dwne
nenegestegntn munniteni tenen. S
nurſeadppoſti dicti Obet pppete i.
prii rbirißbentit hacceregen iutl
nntacha he; da tog tnbdules os
htilosaſſerens g no goris pinto nicenat
unm Acha;. oniſitemitteret. gatus
teni. Nota. d i nj. (Erniv iq
icntone cluſonts. Eina r tr aono
lut liq, tonoererat ,fundlk gortr oct
chiſince bicapntinfimni 2. Alaer
g cnet oumtüdwninorn
nlignglignuͦte tſignüreprobatönise ne
nnininacenufnai
lis ſefcede ram. CDcda ga dninii
ſuneinisſinllintifnedilin⸗

ſtuneeſerot ſules Meohrüncreſt

linoꝛeſyanoreſeniütſe
äütſemgtßds
ileiriiſenhien
er alib eofta ntertals ubiegig,⸗
ſdemeniemtahlecie enn i
larig nocaclroffie

arnidalig nagni detena
ſu es regnare:miſerüt amen
etes. Holumus hücregnare ſupnos
litoſetelteſt erre lconi in
ecötmen et hac wez hobile ansi
tEzech mj derethmot riaa ſmn
achuc vſtruit homies tinn bello
imimo miruu eſthmo vicis vi⸗
eſſe victoꝛes: hocpidet dnſoꝛium
laug. xy. ciui. i c liii Aalibel
ictoꝛes hoimn anz ſint d captiui
i⸗ i Dec forericebitalignis ii
looctauo vicerüt aupllis ilisbi
neciſtiin ltimo articnlo cnnm
ſeci milit arnop. Hboc neger
ca pij vbiintroqnet arhanen
te inat oogitae gyfes minihublui
nagniarnisqrihe icſhnini
emus:ci pluraorm⸗ nguerlel
rcopiu il. Gel mnmnnn⸗
vin miitolhe ulc n
Proolhno nor abenslorwn⸗

regeſuen terbonos et ma⸗

liij.

Bellum G iij..

moꝝ qͥ falſa inter magnos refer̃t dicẽtes:talia dixit
vl fecit ã te. ¶ Quarta cã ẽ ira radicata/ diu em p
modico aliqñ in coꝛde ſuo iras poꝛtant:⁊ tpᷣus expe⸗
ctant vindicte. Quinta cã eſt capitata volũtas:q̃
oĩno volunt ꝓpoſitũ ſuũ ⁊ voluntatem hꝛe./ Sexta
cauſa eſt inſtigatio illoꝝ qui ve bellis gaudent vt lu⸗
ctent᷑:? vicinos ſuos ſpolient. Sʒ bellũ nõ facit tles
latronesſ oſtẽdit.ſic ondit furẽ res invia ſua poſita
ꝛ0 iſtis rogat tota ecclia: In põ.lxvij.dicens. Diſ⸗
ipa gentes ꝗᷓ bella volunt. Per hec⁊ hmõi vemerita
eus bella ꝓmittit.ſicptʒ in canone.xxiij.q.v.remit⸗
tunt᷑. p totu. Et in di. lvj. Si gens angloꝝ. Exe
uͤ cauſa belloꝝ eſt pctm̃:non pñt melius inpedinive
incepta quaſſari/vel victoꝛia ⁊ pax obtineri Pꝓceſſi/
ones / vel letanias/vel quecũq; alia oꝑa:qᷓ ꝑ ceſſatio
nem ꝗ pctõ.vt ceſſante cã: ceſſat effectus. Gic patet
Judic.xx.Vbi duobo diebo occiſis malis qͥ in pecca⸗
to ad bellũ acceſſerũt ſᷣm ſnĩiam Zluguſtini.vt dicit

tercio die victoꝛiam obtinuerũt.

Arꝰ.xj.

liiij.

Victoꝛes vo ſiue in bello iuſto/ ſiue iniuſto nõ in
aniter gloꝛient: caueãt ⁊ timeant: ꝓpter q̃tuoꝛ cau-
ſas. ¶ Pꝛimo qꝛ ſᷣm Aug.w ci.ei. li.v.c. xiij. in fine
capituli.Aliqn mali wminant᷑ et alios in bello vin
cunt:pter peccatũ ꝓpſi qͥ vincit᷑:et nõ ꝓpter valoꝛeʒ
vel meritũ vincentis.ſiẽ vedit dñium ⁊ imperiuʒ ro⸗
manis ad puniendũ iudeos/⁊ alias gentes veo rebel
les:nõ ꝓpter meritũ ꝓpriũ. Quia ſiẽ dicit ibideʒ.c.

xvij. Mec ipſi romani tenuerũt leges q̃s alijo vedert
nec virtuoſe vixerũt:nec ꝓpter verã pieratẽ que ſola

ad vitã ducit.ſic dicit.c.xvj.ſ̊ vꝓpter vanã gloꝛiam ⁊

humanã. Idęeo hicreceperũt mercedem.ſ.imperiũ:

ꝓ quo tanta paſſi ſunt.Et.c.xx. Adducit in teſtimo

mniiũ dicti ſuiſillud Yob. xxxuij. q regnare facit bypo

critaʒ ꝓpter peccata ppli. Et illud Pꝛouer. viij. Per
me reges regnãt:⁊ tyꝛanni terꝛã tenent. Eſt etia ex⸗
pꝛeſſe ad ꝓpoſitũ dictũ Obeth ꝓphete.ij. Paralip.
xxviij.vbi repᷣhendit phacce regem iſrael poſtqᷓ vice
rat achaʒ regeʒ iuda:eo ꝙ ↄtribules ſuos duceret ca
ptiuos:aſſerens ꝙ; nõ ꝓprijs virib vicerat:̊ ꝓpter
iram ci ð Achaʒ. qͥs niſi remitteret: ꝑatus erat eis

interitꝰ. Mota.S.xij.xxxij.¶ Ex quib dict ⁊ factis

eliciunt᷑ due ocluſiones. Vna ex pte captiuoꝝ: ꝙ vi⸗

daelicet aliqũ totus exercitꝰ ↄfundit᷑ pꝓpter pctm̃ prin

lv.

cipis.ſiquidẽ vbi caput infirmũ ⁊c. Alia ex pte vin⸗
centiũ:qꝙ vicʒ nõ eſt gloꝛiandũ dve wminio ⁊ victoꝛia
tali qꝛ aliquãdo eſt ſignũ repꝛobatõnis et mercedis
tꝑalis quibo nõ dabit᷑ merces eterna:ſ dicet᷑. Rece⸗
piſtis mercedẽ vram.¶ Gcoa qꝛ wvminiũ bello ac
ſitum /eſt minꝰſtabile.licet em̃ finis belli ſit pax:tam̃
ſecuriꝰeſſet ꝑtibo ↄcoꝛdatis pacẽ obtinere ſine bello
7 wvminiũ qꝛ illi I bello obtinent᷑? ſubijciunt᷑: poti⸗
timoꝛe q; amoꝛe ſeruiũt:ſem ꝑ tpᷣus expectantes/qũñ ſe
⁊ ſuos in bello occiſos aliq̃ occaſione inuenta vindi⸗
cẽt.Et iõ talis ẽ dria inter talẽ ſubiectõeʒ ⁊ wminiũ
⁊ ſubiectionẽ amicabilẽ:q̃lis eſt inter arboꝛẽ bñ ra⸗
dicatã/qᷓ nõ cadit omi vento:⁊ arboꝛẽ nõ habentẽ p⸗

fundas radices:q̃ faciliter flectit᷑ ⁊ ijcit᷑. DBomini⸗

Exemp.

um em̃⁊ ſubiectio amoꝛis ſin coꝛderadicat᷑:et oꝛeſet
ope q̃ſi in ramis oñdit᷑. Sʒ ſubiectio timoꝛis ſoluʒ ẽ
in oꝛe? verbis ⁊ ſignis:⁊ radicẽ in coꝛde nõ hʒ.et iðᷣo
faciliter flectit᷑: nec ſunt cũ dñno ſuo tales in bello ſta
biles.qꝛ nõ excoꝛde cũ eo pugnant.Et talis dñs ra⸗
ro victoꝛiam obtinet qð pulchre oſtendit᷑ ꝑ hoc qð
narꝛat Taleriꝰ rege medoꝝ.qui ſemꝑ pualuit cõ⸗
tra regẽ pꝑſaꝝ ſed filieius ei ſuccedens ſemꝑ ſuccubu
it q foꝛtuna cũ admirando cuida ſapienti loque⸗
retur: Rñdit ſapiens:tria faciũt te vinci VTlerus ini
micus/Amoꝛ ꝓprie vtilitatis/⁊ oſiliũ iunenum. Si⸗
cutpʒ de roboam.iij.reg.xij.quoꝝ triuʒ ↄtra habuit
pater tuus. NMota. . uij. xx. Eccè dicit veterem ini⸗
miciciam.iſ.ſuoꝝ qui eum in bello excoꝛde non iuue

Benefacere Biij..

runt eſſe cauſam quare in bello vincebatr᷑ Igeo be⸗

ne dicit phs in politicis:ꝙ ciuitas melius regit amo
re ciuiũ ꝙᷓ ſapientia in q̃ poteſt eſſe timoꝛ ⁊ diſcoꝛdia
deo dicit Seneca li.de clementia: inexpugnabi⸗
emunimentũ eſt amoꝛ ciniũ. Quid pulcrius q vi⸗
uere optantibo omnibo qͥs huic audeat ſtrueꝛe aliqðᷣ

pꝓiculum:ſub quo inſticia ſecuritas dignitas floꝛent

ſub quo opulenta ciuitas copia bonoꝝ oĩm abũdat.
Et quod dicit œ ciuitate: veraciter dici põt om/
ni ↄmunitate terꝛaꝑ ⁊ regnorũ.quia meliꝰreguntur
amoꝛe et vminio aꝗmicabili.ꝙᷓ tyrannico/vel poten
tia / vel timoꝛe.Aeliuſq; põt in ſic ſubiectis ↄfidere:
qᷓ; in diuitijs vel caſtroꝝ multitudine ⁊ foꝛtitudine
cuʒ ſubiectis timoꝛe.Et ſpãliter ſi erga ſubiectos ſit
largus. qꝛ ꝓuerbiuʒ eſt multos habebit amicos:qui
multa pot dare.Si vo ſit durus ⁊ ſubditis odioſus:

caſtra et diuitie in neceſſitate eum paꝝ iuuãt qð iſtt

tempoꝛibrei ꝓbauit euentꝰ.Si vo ſit a ſuis dilectꝰ:

paꝝ caſtris indiget. Ideo a vobis plus amari appe-

tat:ꝙ; timeri:Aug.in regula.¶ Tercia cã ſpãlit᷑ tan
git iniuſte bella mouentes:q tenent᷑ ad reſtitunõem
ommiũ damnoꝝ que in bello illo ſequunt᷑. ¶. Quar⸗
ta cauſa tangit oms:que eſt foꝛtune variabilitas ha
bentes em̃ ſemel victoꝛiã:ſi poſtea de hac inanit glo
riantes omittũt peccata que illi ↄmiſerũt quos ipſi

lvij.

vicerũt:rota mutabit᷑:⁊ ipi eadem facilitate inimi⸗
cis inopinate ſurgentibo vincent Exempla ad h̊ ha

bentur in multis ſancte ſcripture locis. Jehu em̃pᷣ⸗
ualuit ↄtra ioꝛam regem et wmuʒ achab.i

iij. reg ix.

Quia vo poſt ↄmiſit eadeʒ peccata ꝗqᷓ ↄmiſt it wmus

Achab: ꝓpter quea væo miſſus.ſ.iehu eum deſtruxit
ideſt ioꝛam filiu achab cũ wmo ſua.et regnũ a filijs

ſuis tranſtulit: Regnum etiã a filijs ſuistranſlatuʒ

eſt ad ſellum qui quartuʒ filiũ ⁊ regẽ a iehu occidit

ſciliq; aʒariã.itij.reg. xv.Et ca nſa pʒ.iiij.reg x. Vbi

dr: pꝰvictoꝛias ſuas poꝛro iehu nõ cuſtodiuitjvtam
bularet in lege dñi. Ita etiã boſa achab hũit pul-

chras victoꝛlas ↄtrã benadab regeʒ ſyrie.iij. re xix.
q; naboth occidit:hoſtib ecuinnir⸗ derigir ia⸗
gꝗum.xxij. Monẽ aliud qᷓ talibs victoꝛibb meliꝰcogitã
dum:miſi ꝙ ſic alij ꝓpter peccata ſt traditi in manus
illoꝝ / vt ꝑ alios ipſi puniant᷑:vt v eisverificet᷑ illud
ij. reg.xj. Eaniꝰeſt euentꝰpᷣlij nichunc.ſ.priꝰ peccan
tem/nuc illũ.ſ.prius vincentẽ et poſt peccantẽ gladi
ns ↄſumit, NMota quibus bellato:es moderni aſſimi
lantur. P. viij. v..

Enefacere. primode

bemus tribus: VUt benedictõnem. Secũ⸗/

do triplicem recipiamus.
¶ Wenefacere eni ebemus ceoſ nobiſipſisſet ꝓri⸗
mo. eo tripliciter. ¶ Pꝛimo intentõeʒ ad ipᷣm diri
endo: ſicut ſcriptoꝛ oculum ad exemplar. Heh̃.xij.?
Praren ij.bonos facite grefſus vros et ſtudia vr̃a.nõ
ſic illi qͥ om̃ia opa ſua faciũt:vt videant᷑ ab homĩbus
Aat. vj.Ta les in fine hẽbunt lãpades.i.aĩas vacu⸗
a8. vbi alij cũ lapadibo plenis ĩtrabũt exẽplo Eʒec.
ſa. xxxviij. Obſecro dñe memẽto q̃ſo quõ coꝛã teã⸗
Bnen in Yitate ⁊ ĩ coꝛde ꝑfecto ⁊ qð bonũ ẽ ĩocuł
tuis feceri.¶ Gcdo mãdata eiꝰ fuãdo.Yõ.ij. Qðcũ
qʒ dixerit voh facite. Gʒ heu iudei auchẽtes manda
ta fecer̃t oĩa Sria.¶¶ er oꝛoeʒ ad ipᷣm mittendo ſiẽ
pauꝑ ad oſtiuʒ diuitis:̊ facite in mei ↄmemoꝛatio⸗
nem. Bed heu impletum eſt illud QQaatειxj. mnus
mea domꝰoꝛonis vocabit᷑:vos at᷑ feciſtis ⁊c qꝛ plꝰ vt
bona tꝑalia aſpoꝛtãt:q vt vo ſpũalr ſeruiãt ecclias
intrant. Contrg illud.j. Coꝛinth.x. Omnia in gloꝛi
am ci facite. ¶ Becũdo ſibipſi benefaciat triplici-
ter animam ſuam ab infidelitate et odio et immũdi
cia ſeruando.ſſoꝛouer.xj. bñfac aime tue . Scoo de
pctis ↄfitendo,ſic infirmꝰbñfacit medico ĩfirmita⸗

Ara j.

Exemp.

Ar.j.

Arꝰ.ij.

Bonitas

temoſtendẽdo. Mich. vj. Indicabo tibi o hõ quid

ſit bonũ:⁊ quid æꝰrequirat a te vtiq; facere iudiciũ
ſq; vᷣ teipſo.peccata ↄfitendo⁊ ſatiſfaciẽdo:⁊ miſeri⸗
coꝛdiam cũ ꝓuimo. beatꝰg̊ qui poterit veracit᷑ dicere
Illud pᷣs.cxviij.eci iudiciũ in ↄfeſſione ⁊ iuſticiam
in ſatiſfactõne.Sʒ multi poterũt dicere primũ pau
ci vo ſcõᷣm.Tercio:bñ opando qͥ ad coꝛpꝰ aiam:iu⸗
ſticiã oꝑe implendo.vſa.lvj. Facite iuſticiã. Sʒ heu
Paeraen⸗ ſunt vt faciãt mala.ꝓ mũdiſci-
icet vanitate.⁊ cupiditate multa ſuſtinedo.ſicut pʒ
Z.ar.vij.bñ autẽ facereneſcierũt ¶ Lercio ꝓximo/
tam inimico:Mat.v. benefacite his ꝗq vos oderũt ?
amico in ſua neceſſitate ꝓpter tria. Pꝛimo ꝓpter
nature exemplũ. Leo em̃ vt dicit Plini/parcit ꝓſtra
tis.et ſana manꝰiuuat infirmã. Adath.xxvj. Paupe/
res ſemꝑ habetis vobiſcũ ⁊c. Eccĩ. xij.benefac humi
li. Scðo ꝗꝓpter ſuꝑioꝛis pᷣceptuʒ. Ecci.xiiij. Benefac
amico tuo.Tercio ꝓpter xpᷣi exemplũ Act.x. Petrã
ſinit benefaciẽdo. Ergo nohite vficere benefacien⸗
tes.
AVr ſic bñfacientes triplicẽ a veo recipiatis bene⸗
dictionẽ:quã trib dat generib hoĩm¶ SGndicit eniʒ
pꝛimo hntibo intentõneʒ rectã ad v oꝛdinatam:ſic
Oñns bñdixit ſeruo ſuo qͥ nitit᷑ voluntatem ſuã ſcire⁊
implere:dicens.benedicat᷑ ſeruꝰiſte. Pſal.cxj. Gene
ratio rectoꝝ bñdicet᷑ et ſicetiaʒ bñdicit pᷣnceps iu/
ſtus iuſto iudici ſuo. Pꝛouer.x. BGñdictio dñi ſuꝑ ca
ut iuſti. qꝛ reddit vnicuiq; qð ſuũ eſt. ¶ Gcdo ha⸗
benti bonttarerr humilitatẽ in ſeipſis. SGiẽ epᷣus
bñdicit inclinanti.Et colonꝰarboꝛi pᷣ fructib pedẽ
ti:aat.xix. Am plexãs puulos ⁊ imponẽs manꝰſuꝑ
illos bñdixit illos.¶ Tercio ꝓmptis in bonis operi
bus miſcðie ad ꝓximũ:ſic pauꝑ bñdicit bñfactoꝛẽ et
agricola terꝛã fructiferã. Pꝛouer.xxij.Q ui ꝓnus eſt
ad miſcoiam:bñdicet᷑ij. Coꝝ.ix. Qui ſeminat in be
nedictõmbo:æ benedictõibo et metet. Ecce ſic bene
dicet᷑ hõ qui timet wminum. In p̃ᷣs.cxiij.

BDnitasiĩcreata. dꝛi/

mo nobis tres bonitates mutuat in via

Irtaʒ dat in patria. SGcðdo a nobis q̃tuoꝛ
bonitates reqͥrunt᷑. Cercio oñdetur ꝙ iſta q̃tuoꝛ re⸗
qſita reddentes:⁊ tria mutuata bñ expendẽtes:obti
nebuũt quartũ bonũ.otrariũ vo faciẽtes:illo priua⸗
bunt᷑. Quarto oñdet᷑ q meliꝰ eſt trib primis bonis
carere:ꝙᷓ q̃rto pꝛinari.Quinto oñdet᷑ ꝙ duo pᷣma bo
na nõ ſt multũ veſideranda:ꝓpter multas cãs. Se⸗
xto oſtẽdet᷑ꝙ veꝰcurialiter facit cũ mitis eos ab his
duobopſeruans.
Ad primũ ſic ꝓcedit᷑.A fonte totiꝰ boni noſᷣ tres
riuuli bonitatis in via veriuant᷑ vt illis guſtatis:ſi⸗
tiamꝰfontẽ a qͥ ſunt vicʒ nature coꝛpꝑis: veqͥ. A.vj.

ij. Et aĩe in q ſumꝰad væi ſimiſitudinẽ.ij. Coꝝ.ij.xpi

onꝰodoꝛ ſumus. Scðõo bonũ foꝛtune Yob.ij. bona
ſnſcepimus. Lercio gr̃e.Luc.xiij.pater v dabit ſpm̃
bonuũ.Pꝛouer.xiij.wvctrina bona dabit gram. Iſta
mutuat qꝛ oputum hjr̃e vult/qñ dicet: redde rõnem:
Quc.xvj. Quartũ.Seqͥ ↄputũ hr̃e nõ vult cũ ſemel
adeptũ fuerit: ꝓmittit p ps.xxxiij.dicẽs. Inqͥrentes
aũuũt dñm non minuent᷑ omni bono. Exo.xxxiij. oſtẽ/
dam fibi omne bonum
Bed ꝓ iſtisq̃tuoꝛ bonis mutuatis ⁊ ꝓmiſſis:q̃tu

oꝛ bona volũtaria a nop̃ exqͥrit.et iuſte quid ẽ:qꝛ ꝓ⸗

2

uer biũ eſt: bonitas aliã reqrit.¶ Pꝛimo q̊ reqrit
a noh bonitatẽ ↄſcie: vicʒ illa ſit bñ regkatn et ine
macła in fidelitatis/imũ dicieſ odij fimiliũ:ne pri⸗
mũ bonũ naturelin aĩavicʒ talibo ſoꝛdiba ma culetnꝛ
Qui.n.veſtimẽta nature vfoꝛmat:nõ ẽ dignꝰmelio
rib veſtimẽtis glłie ſuꝑueſtiri. Jõ paulꝰhoꝛtat᷑ dicẽſ
I.Timo.j.milites ĩ ilł.i.nãlibo maliciã bonã hñs fi⸗

dem »ſciam bonã. Itez ↄfidimꝰem̃ ꝙ bonã ↄſcam
hẽmꝰ:Heh xiij. ¶ Ocdo bonitatẽ locutiõis.qꝙ locu⸗
tio nõ ſit ð ei honoꝛẽ ꝑ iuramẽtũ:nec in dãnũ ꝓpri/
um ꝓ turpiloquiũ:nec ꝓximi caritatẽ ꝑ vetractõeʒ
In bona eĩ lingua veꝰ clectat᷑: ſi nobilis in oꝛgaĩs
reddẽtibo ſuauẽ melodiã. Jõ eppᷣ.iiij.Oĩs ſᷣmo ma.
lus ex oꝛe vro nõ ꝓcedat.Sʒ ſi ſeben⸗ eſt ad edifica
tionẽ fidei vt t gram audientibꝰ.¶ Lercio boĩta⸗
tem oꝑatõis:vt c bonis trnibojreddamus æo ⁊ ꝓxio
in ope:qð iuſticia reqrit.veo ſeruiciũ ⁊ lebita.ꝓrxĩo
xbemꝰ væfenſionẽ ꝑ bonũ fo:titudinis: Cõſiliu/per
nũ ↄſilij ⁊ ſapie:pauꝑibaſubuentõeʒ ⁊æ bonis foꝛ⸗
tune:Oĩbo bonã vebemꝰoñdere ↄuerſatõeʒs:ſicut ar-
boꝛ bona ſp bonũ fructũ facit vbicunq; creſcit Sic
iux illud.j. Pe.ij.Int᷑ gentes ↄuerſatõeʒ vr̃am hñtes
bonã:vt in eo qdð vxtractãt c vop tanqᷓ; ð malefacto
ribæx bonis opibo vos ↄſiderãtes gloꝛificẽt cñ in
Die viſitatõis.¶ Quarto bonitateʒ fame q̃ alios ad
bonum trahat:ſiẽ nobilitas mgri tra hit diſcipulos
Eccẽs.vij.meliꝰẽ nomẽ bonũ:q;cioſa vngẽta.q̃cũ⸗
q; igit᷑ bone fameſt:ſi q̃ laus:ſiqua virtꝰ: h̊ cogitate.
Phil.iiij.qꝛ iſta a nob deus reqͥrit &t ſi auẽtas deeſ-
ſet ⁊ ſi iſta dveꝰnõ pᷣciꝑet hr̃eſa facere bona:naturalis
rõ dictat ꝙ potiꝰeberemꝰhr̃e iſta bonaq̃ nr̃a ſũt:qꝙᷓ
q̃cunq; exterioꝛa:⁊ plꝰæ iſtis ſolicitari:tanꝙᷓ v vti⸗
lioꝛibo nob. Vñ aug.evbis dñi ſermõe.xij.qd ꝓdeſt
plena hoĩs archa.vbi inanis ẽ ↄſcia. HGona vis hr̃e.
7 bonꝰeẽ nõ vis.erubeſcẽ veberes ve bonis muis ſi w/⸗
mꝰtua plena ſit bomis:⁊ te hẽat malũ.Poſtea addit

ſi bona exterioꝛa clamare poſſent:dñnʒ intpellarẽt

dicẽtia:Ecce tãta bona ⁊dediſti huic:⁊ ipe ẽ malus:⁊
bonis abutit᷑.Aba cuc.ij.lapis ve pariete clamabit.
Addit ibidẽ Aug.qͥd em ꝓdeſt qð hʒ:qñ eũ qͥ oĩa de
dit nõ hʒ:qͥd em̃ ꝓdeſt ſtulto hr̃e diuitias:cũ ſapĩam
emerenõ poſſit: Eccẽs.v. Quia vᷣo pꝛima bona no⸗
bis mutuant᷑ vel tradunt᷑ſꝑ modũ qͥ ciuisvel merca
toꝛtradit pecuniã ᷣuo ſuo vt inde lucret᷑:ſic h mat.
xxv.vocauit ᷣuos ſuos/⁊ tradidit illis bõa ſual qᷓtuʒ

ad tria pᷣma.ſ.nãe/ſfoꝛtune ⁊ gre:E t ait eis:negocia/

mini:du venio illã viq;negociatõeʒ dæ q̃ hr in q̃tuoꝛ
bonis q reqrit:⁊ tũc vocabo vos ad mercedẽ hñdaʒ
Quia iuſtu ẽ ꝙ illi qͥ bñ in tribb pᷣmis oꝑant᷑⁊ bñ ea
eyxpẽdũt:⁊ qᷓtuoꝛilla reqſita reddunt:ad maioꝛa ha⸗
beda vocent᷑.ſiẽ miſter fidelis in mĩoꝛi officio: ponit
in maioꝛi ⁊ tli mercatoꝛ pla ↄmittit. Sic veꝰ qͥ dicit
Mat. xxv. Euge ſue bone fideł.Amẽ dico vob̃ ſuꝑ
oĩa bõa ſua ↄſtituet eũ:Mat.xxiiij. Etã pᷣſ.xiiij. Re
lebimur ĩ bõis vmꝰtue.Credo vide bõa. Ergo a
õrio ſenſu: Infidelit᷑ in iſtis agens:⁊ iſta ⁊ etẽ maloꝛa
amittet:qñ dicet᷑ illõ.mat.xxv.⁊ Lu.xix.AMHuferte ab
illo mnam. Et h̊ iuſte quide. Mõ.A. vj.iij.
Quia vo pᷣma tria bõa/freqnter ſt᷑ occaſio malia

pꝛiuatõis q̃rti:ſic pʒ xe illo.uc.xvj.cui v. Recepi/

ſti bona ĩ vita tua:qbo.ſ.abutebat᷑.ſic pʒ ibidem.vbi
dẽ:epulabatr qtidie ſplẽdide ⁊c. non qꝛ ĩ ſe mala ſint
a⸗ Mat. xiij. bonũ ſemẽ ſe.⁊c. S̊ q;ꝛ ĩ mala tra ſemĩant
icẽtra q;ꝓ bono frumẽto vel gno/ꝓdncit ſpeltaã: ⁊ ali
qũplłꝰæ mala herba:ꝙᷓ ð frumẽto ſemĩatoi⁊ gno pn⸗-
ro/venit palea:⁊ ſtãnũ xæ argẽto/⁊ fumꝰ ð igneſ⁊ fur
fur ĩe frumẽto:vmis cæ ſcarleto/vabolꝰ:ve wo. ſic
æ honis nateſola mala q patẽt.Al.vj.j¶¶ De bonis
et foꝛtune/cupiditas pla habendi.ſiẽ ptʒ.A.xxvij.v.
Ux bonis gre cuiuſmõiẽ ſciaſa hmõoõr inuidia ⁊ fal
ſitas qͥ mõ in mðo ſt falſioꝛes:qᷓ ſapiẽtioꝛes:rõ: 2 ipi
hñt velle/⁊ ſcireſ poſſe:et oĩs ad mala oꝛdiara. mb.
C. v. vj. Et. . xj.xvij.Occa ſiõe ſᷣ iſtoꝝ bonoꝝ:mil⸗
leſt Boſirgere bono.iſ. glie:⁊ ſt in ꝓfudo infemi.qᷣ ſi
iſta nõ hũiſſent: oĩa his oria:vicʒ in coꝛꝑe:ſiueĩ coꝛ
poꝛalibo bonis ⁊ nãliby fuiſſent vbiles/cecia clandi
et turpes/⁊ gybboſil⁊ lepꝛoſiſſi e caruiſſent wlitis

inongtet Co dal de
nhonate ccicſaytt teſvond
. ſs ternis⸗tuctaller. 1
unetl ſeninin Etdicne

ulorlauatanant opes nſen .
nſeaßmarſvmantüde bols oneſe⸗
Plupiibons vident:tam diatocn
ntherinſup .
lii ug otingöt ls aboguid etotinne
ii Nidgotingit.lla de
hingeni eagelatigent Fini lis maidn
Poluprati ine lo ucoris ut meme
gulagſineffudetunt Bis bechonac
mnolan oiemulto ftligoracent. Bybone
ſuntqjrpotſolidapcſempitemnai ade
let Nntſccre her ſt nen hois bonaecte
Hebonoa intt n tarnfugucs nob aufn
Nſiblite, cik jus 10nanat Cle
lieem o iminaertfrulli⸗
hnahonner hong ſtanenthllaſportaut
Gn. Nicit Onginct niamemi porto. ni
ſu tpurbatnii dirunes Zatd Ecd nn
onlafliſkttettagnt Benee nnno⸗
nlliiicnakirineli diinnnnd
Nacdunicdſieg A mn Ptoti vdlma

ſotalndeminntn ſiann Amnd he

lnin eitt tungeeſusniie
gnan inmulti Niclis ficitggcum har
igtnmllutßhrtangduineſge
). Ne Mlefuinatönall animaitni⸗
melpt anino —
elem
nfiganer npeniim n lutann

vY.

Arꝰ.uij.

ndaſemhin
Cnobiltas
eni ſumebond
rin nugignetin di⸗
Anunſne —
nne acere Ong atureli⸗

nor dawerepoſſent di in
täta bona iſhbriengeinen

Aallgen macenͤ
diae

Bugen pleſtqegfiei
Sdeenaſer
t Eks Olin ohimabonand⸗
peltmaduni pmocid ainisrel nan
mum fuoſuo ytingeluark ſehf nat
nos ſvooſi tmbiolt llis oa ſnaſjt
nie ſotuner fe &tolt io, tegocu⸗
lli nineppautot; Nbrin mo⸗
7tic pocabo posad mercdi biida
illiqbin miby omis opant ꝛbi ea
killa reqſita redduntad maioꝛa ha⸗
milaſtiſcinnntdckn Nd
ercatoꝛ pla omittit. Dic w q dicit
fue boner ftide Amẽ dicd vobſſo⸗
met ei: Mat Mii Etißl hgi
Dm tne. Credo vide boa. Efſos
icelit miſtis agens: iſtar etmalon
ct ilomat gv An pr. Bfnte
Biuſteqvice Ho A i. 1
na maboͦa freq nter ſtoſo nali
ſehriln en un aubi
ma: o abuthal ſeyy b min
tidie ſpliide r vongei ſe nolaſint
eimeloto ſaniant /

min e dlnſetiͦ l

ofmmeto ſe gn ron nop⸗
nniiſcelefn

4

„N

Exemp. diuitijs et ſapientia mũdiali:fuiſſent mõ magni dñi

Exemp.

iyx.

Exemp.

I.

Exemp.

Bonitas

in celo. Yõ ſapienter rũdit. Anarxagoꝛes phᷣs/qũñ ei
nũciabat ꝑ infoꝛtuniũ oĩa bona ſua tpalia amiſe-
rat:nõ eẽm inqͥt ſaluꝰ/niſi iſta ꝑiſſent. Si h̊ dirit gẽ
tilis:multo magis hodie dicere dʒ xpᷣianus: nõ ſoluz
camiſſione reꝝ foꝛtu neſ etiaʒ nature: q ypᷣo tenet
credere dicenti. Mat.xviij.bonũ eſt tibi ad vitã in⸗
gredi vebilẽ vel claudũ:ꝙ duas manus vel duos pe-
des habentẽ/ mitti in ignẽ eternum.mo qᷓ om̃ia mũ⸗
di habentẽ bona:z mitti in ignẽ eternum. qꝛ ſi hẽat
om̃ia bona mundi et væo nõ ſeruiat: ⁊ celo careat: va⸗
nus ẽ/ et ꝓ nihilo dʒ eſtimari.Si talis a mũdi pꝛinci
piovſq; ad finẽ habniſſet foꝛtitudinẽ ſonſonis:pul⸗
chritudinẽ abſalonis ſapiam ſalomonis. velocitatẽ
aſahelis.diuitias creſi:ꝓbitatẽ alexandri. poteſta/
tem octauiani:longeuitatẽ enoch. His omnibo trãſ
actis in fine mũdi ppoſitũ:cũ moꝛs fineʒ omilbo iſtis
impo nat:et caro dat᷑ vermibo: ⁊ aia ᷣmonitet toꝛ⸗
mentis eternis:tũc ſciret reſpondẽ ad illuq Qath.
zed:duid vdeſt homini ſi ⁊c. Et diceret nihil: ſic pa/
tebit.
Iſte ᷓ quartus articulus infert quintũ:qꝛ exta⸗
ctis in iſto pʒ ꝙ bona nature ⁊ foꝛtunenõ ſunt mul-
tum appetenda:qpter quinq; cauſas. ¶ Pꝛimo qꝛ ve
ra et pfecta bona ñ ſũt:ſic pʒ ex vbis ⁊ argumẽtis ſe⸗
nece/ epla.lxxxv. vbi h̊ ꝓbat ſic. Iſta inquit bona nõ
ſunt q vocant᷑:aut hõ felicioꝛ ẽ o.q̃ em bona nobis
vident᷑:nõ hʒ in vſu æus. nec em libido ad illuʒ:nec
epulaꝝ lauticia:aut opes.incredibile aũt ẽ bona vᷣo
eſſe. hocipᷣm argumenrũ ẽ/bona non eſſe:q wo de⸗
lunt.hec inſuꝑ qᷓ bona vident᷑:tam ala bo ꝙᷓ; hoĩib ple⸗
nioꝛa ↄtingũt.illa cibo auidiꝰ.et q; ↄtinue vtuntu⸗
viuere:nõ eque fatigant᷑.viriũ illis maioꝛ ẽ firmitaſ
voluptatiba ſine vllo pudoꝛis aut pnĩe metu: ſinene
quicia:ſine fraude vtunt᷑.BGiſᷓ hec bona eẽnt:illa aĩ-
malia. hoĩe multo felicioꝛa eẽnt. Sʒ bona vera ülla
ſunt:q̃ rõ dat ſolida/ac ſempiterna:q cadere nõ pit!
nec vcreſcere.oec ſt vera hoĩs bona:ceteraſopinio
ne bona ſunt.i.nõ vere nr̃a:que a nohᷣ auferꝛi poſſũt
õ ſapiẽter rñdit H nar:at TValeriꝰ li.vij.
4 ci terꝛa illa ab hoſtibo innaderet᷑:⁊ quilibet fugiẽ
oaſpoꝛtaret bona ſua:ipᷣe nihil aſpoꝛtauit.⸗ qrẽti
cãm. Rñdit/Om̃ia inqͥt mea mecũ poꝛto.nihil eniʒ
ſuũ reputabat:niſi virtutes. YIdeo Eccĩ. xxxvij.Coꝛ
boni ↄſilu ſtatue tecuʒ ⁊c.¶ Gcõo: qꝛ ratio ↄtingit
multũ veſiderent᷑:qͥn in aliqͥ v q̃tuoꝛ modis erꝛet᷑
vel in acquirẽdo:ſiẽ pʒ.A.xij.p totũ/vel male vten⸗
do:vel male œtinendo.ſic patet. A. xxvij.per totum
vel nimis amãdo.et reuera exceſſus in iſtis ponit ho
minem in multis pꝑiculis:facitq; eum pauperem in
anima:qe dat plus qᷓ; pedem ꝓ diuitijs ſq; animã:fa-
citq; talem miſerũ irꝛatõnali animali ſtuitioꝛeʒ:qͥa
auis capta citius pedem frangit/vel dimittit: vt laq̃
um fugiat/et vepᷣhenſum eſt/ꝙ lupus pede captus:p
prium pedem centilo abſcidit:qꝛ euʒ ſcandaliʒabat
et maluit cũ tribus pediba nemus ingredi:qᷓ cũ qua⸗
tuoꝛ vitam amittere Et miſer velicatus et auarꝰ/nõ
vult vlectõnes vel bona ſuꝑ flua dimittere: vel bo
na reſtitu ere:vt moꝛtem euadat eternam. vult poti

us cum illis in infernum:qᷓ; ſine illis celuʒ intrare cd

illo ſtulto:Auce.xij. Fnima mea ha bes multa bona
Xc. Mota. K. vj.xv.¶¶ Tercio ꝓpter malã ſignificati
onem.Aliqñ enim iſta bona ſut ſignũ damnationis
eterne:eo ꝙ h danturad modũ mercedis /illis qͥmer
cedem etermnam nõ habebunt. e quibo fuit ille ve
legitur invita ſancti am broſijqui hoſpita batapu
quendã. a quo cum audiretꝙ; nunqꝙᷓ ſuſtinniſſer ad
uerſa:nec tedia:aut infirmitateſ:nec moꝛtalitates:ᷣ
habuiſſet quaſi omia advoluntatem. Imbroſius de
eius hoſpicio receſſit:ſcieng ibidẽ veũ nõ eſſe.et cum
eſſet extra villã:terꝛa dmij cum oĩboↄtentis vegluti

B iiij.
nit. De quibus etiã fuit illa miſera vxoꝛ:v q fertur
q̃ſi ſic.Adaritꝰeiꝰmłta ĩ vita ſua ſuſtinuit aduerſa.ĩ
moꝛte et᷑ etanta erat tẽpeſtas vix ſepeliri potuit
Jpa vo vxoe lubrica młta ᷣm mom ꝓſpa hũᷣit. et in
moꝛte pulcerꝛimã/⁊ cũ tẽperie ⁊ prie ↄgregatõne ſe⸗
pulturã:pꝰmoꝛtẽvtuſq; talẽ euetum cogita ſolicite
filia/ ſtatũ meliꝰeẽt ſeqͥ.⁊ videbat ꝙ mris.ſ̊ hec ea
cogitãte:anglłs duxit eã ad loci ameniſſimũ:vbiint᷑
holes vealbatos ⁊ glioſos inueit pꝛeʒ ſuũ.⁊ ipᷣa rogaã
te ꝙ poſſet ibi remanẽ:? qrete qre talẽ huũiſſer ĩ vita
pit᷑ ⁊ moꝛte foꝛtunã.Rñn tũc a pctis veĩalibo fui pur
gatꝰ:penã ⁊ verecũdiã recipiẽdo tꝑalẽ.mõ vo ſuʒ in
gloꝛia. Di vo et tu ſic vixeris. Et ſic purgata fueris
ad locum iſtum poſt moꝛtem venies. Poſtmodum
duxit eam ad locum vbi erant toꝛnenta maxima in
quibus erat mater diuerſio toꝛmentis et penis con⸗
gruis ſucceſſiue afflicta.q videns filiã clamauit ãmi
rando dicẽs:nunqͥd ⁊ tu etiã huc veniſti:⁊ filie dicẽ⸗
ti exqͥᷓ tot ꝓſpera in vita et in moꝛte habuiſti:q̃re hic
mò cruciaris: rñdit:aliq bona feci:a qꝛ; nullũ bonuʒ
erit irꝛemuneratũ: Jdeo tũc recepi mercedẽ meam.
De quibo etiã fuit iſie Cuc.xvj. Recepiſti bona in vi
ta tua:⁊ Laʒarꝰſilr mala:ad modũ pᷣdicti viri. Ro⸗
ta. M.xj xvij.cũ ſeqntib.¶ ¶Et eſt ve veo in ↄpatiõe
iſta ad iſiũ virũ ⁊ vxoꝛẽ ſuã/⁊ om̃s eis ſiles: ſiẽ dño
reſpectu filioꝝ ⁊ ſeruoꝝ.filijs nihil dat niſi victuʒ et
veititũ. Sʒ põſt moꝛte vult hẽant hereditatẽ ſer⸗
uis vo vel oꝑarijs quibo nihil vult poſt moꝛtẽ dare:
ſtatim dat mercedẽ laboꝛis. Gic bonis quibo reuat
et ernã hereditatẽ:⁊ malis q abundant in ſcoſa ob⸗
tinent diuitias:ſe hʒ wus.⁊ pʒ.Et in h ſe hʒz ſic rex vl
pᷣnceps qͥ minoꝛes ꝓmotoõnes dar minoꝛibo miniſtił
ſuis qũ ad manꝰeiꝰpueniũt:caro vo amico ſuo dicit!⸗
nõ v tibiiſta mõ:qꝛ maioꝛa expectabis. in iſto ca⸗
ſu carus amicꝰnõ murmurabit:a ſpãliter vbiẽ certꝰ
ꝙ dñs in breui hẽbit velle poſſe maioꝛa dandi:nec
alij veberẽt h̊ ꝙ plura recipiũt gliari: ſcientes qpi
vno campo oꝑant᷑ mercedeↄductꝰ: filius.quoꝝ pri⸗
mus plꝰaccipit:qᷓ ſcos.tñ in wmo pꝛis ſcous poten⸗
tioꝛ ⁊ maioꝛ ẽ.Et primo petẽti hereditatez dicet᷑ ſiẽ
pauperi qͥ elynã pꝛiꝰrecepit.vadel⁊ vale:habuiſtijfi
lijs vo petentiboſdicetur illud Mat.xxv. Venite be
nedictipris mei.poſſidete paratũ vobis regnũ a cõ
ſtitutõne mũdi.qꝛ bona bonis creata ſt: Eccĩ xxxix.
Et ꝙ certo ex his ꝗᷓ qtidie audimꝰ legimus:ma⸗
gnam euidentiam hr̃e poſſumꝰ: ꝙ ipſi peccatoꝛes et
abundates in ſeclo.timeꝛe pñt ꝙ nõ ſint amici xei.qꝛ
matrẽ ſus ⁊ maximos amicos ſuos.ſ.aplos quibo dic
JYo.xv. vos amici mei eſtis: ꝑmiſit pauꝑes eſſeĩ hoc
mũdo.qͥs potuit ditaſſe ſi voluiſſet:ſiẽ ditauit ĩfide/
caritate/7 bonis oꝑibo. In h̊ q̊ bona ſpualia poti
us eis vedit ꝙ talia:illa melioꝛa ⁊ magis væſideran
da eſſe oſtẽdit. Yõ.ij. Pe.j.nos qmonet. illa plus de⸗
ſiderare dicens: frẽs magis ſatagite vt ꝑ bona ope⸗
ra certã vr̃am vocatõeʒ ⁊ electionẽ faciatis. Mo.T.
v.ix.cum q̃tuoꝛ ſeq̃ntibo./⸗ Quarto ꝓpter piculum
et tediũ temꝑale/nõ vebent iſta multum væſiderari.
Et ſic coꝛ apponere ꝓ ſenecꝙ alijs. Exemplo here/
mite.æqh fert.q̃ſi ꝑ itum modũ/œ cũ freqnter fuiſſi.
amoꝛe vi receptus a quodã pauꝑculo oꝑario ĩ vna
villa:cogitare cepit ꝙ; milta faceret ꝓ amoꝛe ei.ſi di
ies eſſet.⁊ oꝛauit ꝓ eo veũ rogando: vt eũ ditaret a q
p angelũ qſiuit:ſi vellet eſſe teſtis eiꝰ ꝙ ditatus in
bonitate ꝑſeueraret:et ipſo reſpondẽte ꝙ ſic:accidit
cito ꝙ laboꝛãdo inueniret magni auri qntitatem:2
cogitãs ꝙ in patria illa cũ tantis dinits remanere
nõ poſſet:ne ei latrociniu imponeret᷑iuit ꝑ mare v
egypto vbi tuncmanebat/vſq; ↄſtantinopolim gre
cie ciuitatem.et ibi comparatis nobiliſſimis edifi⸗
cijs et cõgregatis multis dinitijs:factꝰeſt amicꝰ im⸗
peratoꝛis:et ſub eo factus eſt maximꝰin officio parit

xj⸗

xiij.
Exemp.

xiiij.

Ar. vxj.

xvj.

Exemp.

Exemp.

Bonitas liiij.

nequicia:cũ multoꝝ maledictõnib.Heremita vo
ſemel ad illã villã veſcendẽs:et de foꝛtuna ſua/et ma
licialet ꝓprio ꝑiculo audienset cogitãs:inuenta na
ui eñ ſecutꝰeſt.et cũ eum audire nollʒ/ nec cognoſcere
vix tandẽ cũ magna oꝛone obtinuit:ꝙ iterum fieret
pauꝑ:vt vñ moꝛs oꝛliebat᷑.ſ.oꝛatio.inde vita reſurge
rer.Beus q̊ eũ audiuit:et ꝓmiſit ꝓximũ impatoꝛem/
eũ tantũ vpauperare/quantũ pᷣdeceſſoꝛ euʒ ditauit
Et ſic pauꝑ factus et ad patriaʒ rediens:⁊ heremite
gaudenti obuiãs:cũ ⁊æ iſta foꝛtuna fuiſſent paꝝ al-
tercati. Rogauit heremitaʒ/ vt oꝛaret ꝙ ve aliquid
plus ei daret.nõ tantũ quantũ pꝛiꝰhabuit:quia illo
bonitateʒ eneruat. Rogabo inqͥt ꝙ poti minꝰ cet ti⸗
biqᷓ; plus:qꝛ ſic creſcũt tecũ bona exterioꝛa:ita vecre
ſcit bonitas interioꝛ. Via pauperũ ⁊ innocentũ ſe
curioꝛ ᷑:qꝛ nõ pꝛiuabit bonis eos qͥ ambulãt in inno
centia. In ps.lxxxiij.¶ Mirabile ̊̊ eſt ꝙ om̃s qͥ ape
tunt filĩos ⁊ p̃es ⁊ amicos plus eẽ diuites ꝙᷓ; bonos
plus eſſe potẽtes in ̊ſcło/ad bꝛeue tpᷣs:ꝙᷓ in alio ſine
fine. Ita eos volunt h̊ eſſe in vlitijs ⁊ diuitijs/ ⁊ ho
noꝛibo:vt ſint ſemꝑ in ſuis ↄtrarijs.⁊ tñ quilibet rõ⸗
ne vtens deberet plꝰvelle hic hꝛe filiũ vel patreʒ: vel
amicũ ſemꝑ mendicũ:vt poſtea eũin celo ſemꝑ hr̃et
diuitẽ:qᷓ; hic cum oĩb bomis ſuis.ſic.e.c.vij.nũeratis
eum hꝛe:⁊ poſtea in inferno cum oĩb ↄtrarijs dãna⸗
tum. In hͥ em veberet eẽ tota dilectio ⁊ leticia xpᷣia⸗
non erga filios et amicos:ad eos videndũ in bonita
te electoꝝ dei ad letandũ in leticia gẽtis ſue:vt tu æ
us lauderis cũ hereditate tua: In pſal.cv.ſ. in celo.
Quinto ꝓter bonoꝝ tꝑalium paruitatẽ.Exiſtẽ/
ti em̃ in terꝛa/terꝛena magna videntur:⁊ ſol et ſtelle⁊
pmõi vident᷑ parua.Sʒ eyñti in celo vel in altiſſimo
loco:totũ vr ↄtrariũ ſic pʒ xł Paulo qͥ raptus:⁊ illa
bona celeſtia vidẽs:.cũ redirer:oĩa iſta ꝓ quibus tot
guerꝛeſtot brigeſtot placitatõnes/tot laboꝛes fiunt
arbitratꝰẽ vt ſtercoꝛa.YJõ ſtabilita ſunt bona illius
in dño:Ecci.xxxj.
Beo qꝛ multi nec timoꝛe piculoꝝ tpᷣalium vł eter
noꝝ a nimio cſiderio iſtoꝝ bonoꝑ ſe rtrahẽnolũt
ſi ea hr̃e poterũt.Seus ey ſua curialitate ſciens ſtul-
ticiã filioꝝ:eos ab iſtis multipłr pᷣſeruat:et impedit
licet illud mõ neſciãt. Alioꝝ em̃ ſepit vias.ſic pʒ.A.
xx.xij.vt ſic licet ex vna parte hñt magnam ꝓſperita⸗
tem: voluptatem /diuitias/ deliciasſet honoꝛes dum
ex alia vident eoꝝ tot miſerias et infirmitates inte⸗
rioꝛes et exterioꝛes:nõ ſuꝑbiant:ſᷣ ſemetipᷣos ↄmẽo/
rent:ſiẽ quidã ↄmemoꝛauit vt ſcribit᷑ quendã filiuʒ
regis et pauꝑcule.hic cuʒ eſſet ſuꝑbus et malefactoꝛ
et ve h repᷣbhenderet᷑. Rñdit cãm eẽ ſanguinis nobili
tatẽ.q eũ ſic ſupꝛa ſe extulit:q nihil potuit pati:nec

aliqͥ mõ ſubijci.cui aliꝰ.q̃ntũ te exaltat ſanguis no⸗

bilis.tãtũ te hũiliet ⁊trahat ſanguis ille vilis ma
tris tue.Et quantũ cogitas ce vnõ ad ſupꝑbiaʒ ⁊ ela
tionẽ:tantũ cogita œalio ad humiliatõeʒ. Ita nos
T matre.i.œ terꝛa q̃ ſumꝰ:et in quã reuertemur.⁊
oĩbo miſerijs:quid Poalin in aĩa:qͥd alijs in exte
rioꝛiha in quib plus abundamꝰ/qᷓ in alijs pꝛoſperis.
Dic g miſcdia et veritas tanqᷓ optimi medici xpᷣij cõ
anigereld curãdo pᷣparant bona. Pꝛouer.xiiij.
bona illa.ſ. quib. In pſal.xxvj. Credo videre bo⸗
na. ¶ Illi tñ qui iſtã dei curialitatẽ ad pns nõ ↄſide
rant murmurãt:q tñ eigras reddent in fine rei veri
tatẽ coſᷣſcentes:ſic paup in carnoto ciuitate francie
æ qJ fert.q̃ſi ſic: om̃i die.vel xe lucro/vł ełyna ſo⸗
lebat vnũ obulu vltra diei expẽſas ſibi reſeruare:
q omi nocte in quodã certo loco ſibi ↄduxit hoſpici⸗
um.Accidit ſełꝙ obulũ non hũit.ꝛ iõ hoſpicio illo
caruit.qꝛ hoſpita ſine obulo eũ recipe noluit. ↄtigit
a caſu/ꝙ nocte illa totũ hoſpitiũ illud cum om̃ibus
ↄtentis combuſtũ eſt.qð ille in craſtino videns/ma⸗

Caritas

nibo eleuatis ðᷣo regratiabat᷑ dicens:bñdictus deꝰ qͥ
me cuſtodiuit ab obolo.qꝛ ſi oboluʒ habuiſſet:cum
alijs cõbuſtꝰfuiſſet.ſatis eſt credibile ꝙ in ſero quã⸗
do hoſpicõ caruit:murmura bat⁊ grauabat:qꝛ obo
lum no habuit. Sʒ expoſt facto vidẽs cei circa eum
curialitatẽ ⁊ ꝓuidentiã/q ideo eũ ab obolo pᷣſerua/
bat. neoburer et᷑:gias agebat YJuxta illud pᷣs lxxij.ꝙ;
bonus iſrł us ⁊c.Gic illi qui hmõi bonis mõ puã⸗
tur/qnvidebũt habentes eoꝝ occaſiõe damnari.Si
cut pʒ ſupꝛa.e.c.vj.regratiari poterũt? dicere illud
pſal.cxviij. Donuʒ mihi dne:q humiliaſti me.Alit
ſtultioꝛes ſũt brutis.ſicutpʒ.AA.iiij.ii. Mota ð hoc
TZ.v.xj. Mota ⁊æ iſtavltia materia. P.iij.xxxvj. Iteʒ

L.v.lxij. , , .
Aritatis. Primo

ponenda ẽ vſcriptio.Scðo ꝓprieta/
tes. Cercio vtilitates.Quarto expe⸗
rimentũ.
VAo pꝛimũ ſic ꝓcedit᷑ Caritas ſᷣm
caſſiodoꝝ ſuꝑ pſalteriu.Eſt moꝛs criminũ/virtꝰpu⸗
gnantiũ/palma victoꝝ/ↄcoꝛdia mentiũ ſocietas ele/
ctoꝛum.
Pꝛopetates vo erꝰ ſũt. Pꝛĩo dico gnãliter.ita ꝙ li
gnaliter reſpiciat tria. Pꝛĩo oĩa obiecta.SDe qͥb.A.
xx.iij.Ocðo modũ ⁊ oꝛdinẽ:vt plłꝰcũ diligat qᷓ ſeip⸗
ſum vel ꝓximũ.Et plꝰaĩaʒ ꝓpriaʒ ꝙᷓ; coꝛpꝰvel qcunq;
terꝛena/⁊ plꝰaĩaʒ ꝓximi ꝙᷓ coꝛpꝰꝗꝓpriũ:bts qͥ potſdicẽ
illð Cañn.ij.Oꝛdinauit ĩ me caritatẽ.ſ.modo pᷣdicto
Tercõ oẽs obiectoꝝ neceſſitates.i.aĩe ⁊ coꝛpis. IJta
ꝙ oʒ caritatẽ vno oculo reſpicẽ ⁊ vyna manu tenerel⸗
leiunarel⁊ ſanare aĩaʒ ꝑ adiutoꝛia ſpũalia q̃ notant
B verſu.Cõſule caſtiga/ſſolare remitte/fer/oꝛa.Con
ſulere tenet᷑ qs in caſu gtis.ſiẽ ptʒ..xiiij.vij.Caſti⸗
gare et᷑ diſſolutos:⁊ ſpaliter ſpᷣditos:ſic patebit.c.de
coꝛrectõe.Cõſolari etiã meſtos ⁊ afflictos:et ſpãlit
in his q ꝓtinẽtad ſpũalẽ aĩe ↄſolatõeʒvt dicẽ poſſit
illud pᷣs.xciij.Cõſolatões tue letifi.ani.⁊t᷑. Remittẽ

elinqntilbv:ſic patebit.c.œ dimiſſiõe. Ferꝛe onero/

ſos:⁊ ſpaliter vbi ſt tales a nã ⁊ non a ꝓpria malicia.
Aliqñ em̃ hõ hʒ væfectꝰnaturales/⁊ in coꝛpe⁊ in lin-
gua ⁊ fic in alijs mẽbris.⁊ etiã alios xefectꝰqͥ foꝛte ſi-
bi nõ ſt᷑ imputãdi:ſic igrantiã ⁊ illitteraturaʒ / vbi ꝑ
eũ nõ ſtetit/qͥn fuerit ſciolꝰ.⁊ in talibo nõ eſt leriden
dus/̊ necpuocandꝰ: ̊ ſuppoꝛtandꝰ. Juxta illud.ij.
Coꝝ.xj. Aibẽter ſuffertis inſipiẽtes cu ſitis ipi ſapiẽ
tes ⁊c. Ouppoꝛtate inuicẽ in caritate:Eph.iiij. Oia
teꝓ oxb.ſic pʒ.c.x oꝛone.Sicꝑ caritatẽ ſpũs ſeruite
inuicẽ:GOał.v. Mota expoſitoeʒ iſtiꝰvſus in ſcripto
ſct᷑i Thome ſuꝑ q̃ꝛtũ ſniaꝝ di.xv.¶ Alio oclo ⁊ alia
manu dʒ reſpicẽ ⁊ iuuare coꝛpꝰ p adiutoꝛia coꝛpalia
q̃ ↄtinẽt᷑ ⁊ ꝑ hos vᷣſus/Cibo/poto/tego/viſito/r̃dimo
colligo/cõdo.Cibo eſunente.poto ſicientẽ.tego nu⸗
dum.ſiẽ pʒ.c.d ełlyna.Viſito infirmũ ⁊ incarceratũ
nõ ſolũ diuites/qͥ pnt tibi in vita vel in teſtamento
reddere:ᷣ̊ etiã pauꝑes:ꝓ retributõne eterna. Redi⸗
mo incarceratos⁊ væbitobligatos. Colligo in ho⸗
ſpicio vagos.Sepelio paupes moꝛtuos.pma Johã.
uiij.Hec ẽ ꝑfecta caritas vt fiduciã hẽamꝰ in die iu⸗
dicij ideſt per quam fiduciam habebumꝰ in die iudi
cij ꝑticłaris:⁊ etiã generalis.quia nihiltantaʒ datĩ
moꝛte fiduciã ſic opꝑa caritatis.ſic patebit.E iij. xv.
qꝛ etiã illa oꝑa ſt gdus ꝑ qͥs ad verũ thꝛonũ ſalomo
nis.i.ad celũ gaſcendit. Sic pʒ.A.xxv.vij.Et ſcala ia
cob ibidẽ.xiiij.¶ Iſta autẽ opa caritatis facientes
plꝰp ſeipᷣis faciũt:qꝙ illis quib faciũt.qꝛ qpaſcunt
pauꝑes:pa ſcent᷑ eternaliter ab illo qͥ dicit/ego refici
am vos.a qua refectione ⁊æficit ille diues:Tuce xvj.
q petiuit guttã aque nec obtinuit.Et cã ibidẽ aſſi⸗
gnat᷑:qꝛ Z aʒaꝝ priꝰnõ refecit. Nudos veſtiẽtes:in⸗

Arti.j.

Arꝰ. ij.

iij.

iiij.

vY.

0 6 e//
ifitt
ogis e
mobonlc j NNnigrintuni
9 .

uptammi mi hi ub nici nun
Plutmatſie mimniürnailün
ſitnimteni dutet o neſiz na nnl
nilinmni m chüſdifunin nn
cenemtio noci il en r mno aliet
Qlander ontfinis geſie e ma tra in
2d niredtbin: nad Maͤpamni boni:1 60
ueidn lrchnurti
terrone utural opoſtöis mebeor. In n
Erentanchaenrweiuc ian
umligarepeges manũ porrit mutno eni
nriunt rocs wlorealten manbnlamima
ſuqiplo vob .j e flebu iyg wafflic⸗
atiegt gia mes gauol vt ſicoſtendamame
mniyftenge Eob iin Gollan anare mnit
hiꝛin nnnalo acbe mu coner nls his g
aenpyernoſpi naturali iuttita teckine
Nantats hopi,nulni nun conp iumin
Lae itgs agitoincdtde ccki Ben
neantis Aapisnin elino ſupon .
Frarb Brhnidoeggmgin, narr ſun
ſioniiGrrſiſtlnidonnde⸗
rrmtai e e dl, pei
Cai Teihll

woabſit
piartna
mogi o ni⸗
noclizolnit oß⸗
nu Etnliig nn Ai litcſtt,

euint niͤ
3 manlti necintariſ noc e⸗ 6
dnleuſiitaluͤtrahgte
altlplck vna manntenereſn
mare iizgaciutoria ſpͤelie ſunn

leaſtigrſalneranntefſta en

sincaſu Ftis ſehtz A ni Pii Laſn
en nn ighen
ſolancnuͤneſo offichet hilf
itag ſpia i ieoſclarg ir iiipofit
Eöſolaröes melenfeam Ramin⸗
it potebit c wdiiniſſije Feneonero⸗
phrſetalisa i/ nons na nalidia.
Afet hoturaleofr m operinlin⸗
smehns zetis allos wfec q forteſi⸗
idnſicgrantis llitteraturo;/vbip
fuentſdol intalibono eſt uniden
ands:ſuponanc Inrta iludi
rſuffertis nſipietes aiſitis ißl ſaple i
tate inuicẽ in caritate: Eph iig. O
cdione Dict cantate ſpſioſnnſe
Mota expoſitdez iſtgſusin ſeht⸗
pätüſmap dixv. Vloochralu
ciiunart con Pocintalzcgeli
s Fſus Cibo potoſteo vnitont Cino
Ciho cncnt ho ſcni cn
rchyna Gitoinimi nanenntn in

ganir nhin l, li ſmen
paugesnran butiheenne⸗
Gimtutn uns .
enlo npts not ob fi Jend⸗
naht guuj inpitdli/

vj.

Arꝰ.iij.

ij.

duet habitu glie honoꝛis.Qni eũ in caꝛcere ⁊ ĩ af⸗
Hictõe viſitauerũt:liberabit a carcẽ inferni et ab in⸗
firmitatibo ſpũalib.Qui eũ recipiũt:recipient in w
mo ſuaſtotũ iſtud ꝓbat᷑ Mat xxv. Vbi iſta opa reci
tabit/⁊ pꝰeos ad ſe vocabit.ad omĩa pᷣdicta bona ha
benda:vt aꝑte oñdat iſta opa eſſe initiũ ⁊ cãm illius
gaudij. Patet ò caritas ẽ bonꝰmercatoꝛ.q̃ ſuꝑ oĩa
caritatem habete: Col. iſj.
Quia multas.i.ſeptem vtilitates ſecum poꝛtat.
Pꝛio qꝛ: viuificat. Sic eniʒ ex vita 7 radice ꝓcedit
vita ad ramos:⁊ ſi radix ſit moꝛtua ⁊ rami. IJta exra.
dice caritatis ẽ ſpũalis vita oĩm oꝑm nr oꝝ. quia ra
mus boni oꝑis nõ vireſcit nec fructificat: niſi in ra-
dice caritatis. Vnñ Caſſiodo.ſuꝑ pſal.xij.vſq;quoꝛẽ
Caritas ei ẽ quedã vernalis pluuia virtutũ:ſb qua
bona volũtas germinat:et oꝑatio ſct̃a fructificat:
patiens h̊ in aduerſis:tꝑata ⁊ pꝛoſpis:hũilitate po⸗
tens:afflictõe:letiſſima:2⸗ inimid beniuola. In caꝛi⸗
tate radicati/ fundati.Ephᷣ.iij. ¶ Gcðo ꝗqꝛ om̃ia
vnit:nos cũ veo:⁊ nos int᷑ nos:ſicẽ pʒ.A.xx.xiiij. Vnð
Aug. ir Jo.omeł.lxxxiij. Caritas mitos aĩos 7 mul
ta coꝛda vnũ fac. Zid hãc vnitatẽ inuitamur ⁊ infoꝛ
mamur in opꝑe creatõis.qꝛ pꝛopt᷑ q̊ om̃s hoĩes ve vno
pꝛoduxit.ꝑ.b.Aug. ci.i.li.xij.c.xxj. Scðo in ope
redemptõis.q; ſic ſumꝰex vno pr̃e creante:ita ex vno
pf̃e redimẽte:⁊ ex eiſdẽ ſacris et eadẽ matre eccłia re
generante. Et ſic duplr ſumꝰfrẽs Mat.xxiij. Vnꝰeſt
pr vr:vos at᷑ frẽs. NMõ.C.iiij.xxv.cũ młtis ſequẽtiby
Tercò ex oꝑe gupnarõis.vñ Criſo.ſup Jo. omel-
xv.pꝛoptea wmũ vnã bũc nob mũdũ vœdit ꝰ: vnũ
noſ accendit ſolẽ. vniũ extẽdit tectũ:celũ:vnã pꝛopo
ſuit mẽſam:terꝛã:dit et nob mẽſaʒ vnã multo ma.
ioꝛẽ.ſ.altarevnũ:qꝛ vnũ cibũ ibi ſumimꝰ:vnũ nobis
gen eratõis modũ ſpũalem/⁊ de vno calice bibimus.
NQuarto ex rõne finis.qꝛ ſicẽ e vna fra ſumꝰ. Ita
ad vnã redibimꝰ: ad vnã patriã boni:⁊ ad vnã ma
li. Vñ Criſo. vbi Pri nob̃ patria ẽ. ¶ Onin⸗
to er rone naturał ↄpoſitõis mẽbꝛoꝝ. In vno eĩ coꝛ
Eare ſt mita mẽbra:q mutuo ſe iunãt.manꝰ em pedẽ
eſum ligat:2 pedes manũ poꝛtãt. mutuo etiã ſibi cõ
patiunt᷑qꝛ ocłs wloꝛe alten membrilacrimat᷑. Sic
nos exẽplo Job.xxx.qͥ dic flebã ſuꝑ eo qͥ afflictꝰeꝛatꝛ
ↄpatiebat᷑ aia mea pauꝑi vt ſicoſtendamꝰãmonitio
nem apli tenere.Ephᷣ.iij. Soliciti ſeruaꝛe vnitatem
ſpũs in vinculo pacis:vnũ coꝛpꝰ⁊ ynus ſpũs. Sicut
eniʒz coꝛpꝰex vno ſpũ naturali viuit:.ita eccłia ex vno
ſpũ caritatis. Ro.xij.multi vnum coꝛpꝰ ſumꝰin xpᷣo.
Ecce vnitas capitis in coꝛꝑe ecclłie.¶ Gexto ex rati
one artis. Aapis.n.in edificio ſuppoꝛtat ⁊ ſuppoꝛtat
Vt ait.b. Grego.qͥ hoc exempluʒ ponit ſuꝑ Eʒech.
õ ipſi qͥ ſt lapides viui.j.pe.ij.¶ Be⸗
primo a oſuetudine exercitꝰ. Can.vj.Terꝛibił vt ca⸗
ſtroꝝ acies oꝛdiata. Vñ.b. Grego.ſuꝑ Ezʒechiel. li. j.
omel.viij. Caſtroꝝ acies tuncẽ hoſtib teribilis:qñ
ita aſtipata ⁊ ↄdenſata ẽ: vt in nullo int᷑rupta vide⸗
at᷑. Mã ſi ita diſponit vt locꝰ vacuꝰdimittat᷑: ꝓfecto
hoſtibo terꝛibilis nõ ẽ. Sʒ nos malignos ſpus aci⸗
es Tonnm ſimꝰſemꝑ ꝑ caritatẽvniti:⁊ nunqꝙ; Per
diſcoꝛdiã interꝛupti.qꝛ quelibet in nob bona q fiũt
ſi caritas væſit ꝑ malũ diſcoꝛdie/locus aꝑitur ĩ acie.
ctauo a ſociali vita/vniꝰfraternitatis ⁊ heredi
tatis.Ro.viij.Heredes xei coheredes aũt xpᷣi. Mo
no ab exemplo accepto ey irꝛõnabiliby. Aues eĩ ſicut
colũbe ⁊ hmõi ſimnen pacifice viuũt:⁊ volãt.Et cer
ui ſe ſimul tenẽt.qñq; ↄtra venatoꝛes vefendũt. Sed
aues coꝛuini genenis int᷑ ſep nido pugnãt. Tot gᷓ ex/
emplis ↄ mendat vus vnitatẽ ⁊ caritatẽ.ſ. in nobis
Ko.v. Ex iſta vnitatisvnitate ſcoa ſequit᷑ tercia.qꝛ
exqͥ vnit: ſequit᷑ ꝙ foꝛtificat.qꝛ ſiẽ radij ſolares ſim:
copulati/⁊ ꝑticulares ignes in globum vnũ vuctii⁊

Caritas

candele ſił accenſe:lumẽ et caloꝛẽ habent amplioꝛ?
foꝛtioꝛẽ. Sicut etiã plures virge/ et plures hoĩes ſił
iuncti foꝛtioꝛes ſũt. Ita ſpũaliter in vna canitate cõ
iuncti/ ⁊ in ardua aggrediendo/⁊ dyabolo reſiſtendo
foꝛtioꝛes ſunt. Vñ Criſo.ſup Joh. omel. lxxviij. Si
vnanimis fuerit vnꝰcũ xæcẽ.iſ caritatẽ: Jam nõ eſt
vnꝰ:̊ in ecẽ mu ltiplicatꝰ. ⁊ inuenies ĩ vecẽ vnũ.⸗ in
vno vecẽ. Vnuſqͥſq; em illoꝝ viginti manꝰ. ⁊ viginti
oculos.⁊ viginti pedes hʒ.nulli⸗ eniʒ oculus ſibi ſoli
videt ⁊ſic æ alijs mẽbꝛis. Dʒ qᷣlibet illoꝝ pedilv ali
oꝛum poꝛtat. mani alioꝝ opat᷑.⁊ oculis regit᷑. Et
ſic vnꝰ idem põt eſſe in ꝑſide ⁊ in roma. Et qo natu
ra nõ põt:amoꝛ põt ſupple facere. Vñ eſt in plurib-
locis. Di vnꝰ illoꝝ etiã cadit. Alij eũ ſubleuant. Et
ſic caritas nunqꝙ; excidit.j.Coꝝ. xiij.⁊c. Nota. C. ix.
iij. Et.D.ix.xvij.¶ ¶Ex iſta tercia vtilitateſ. eq uitur
quarta:viq; ꝙ oĩa lucrat᷑ qꝛ exqͥ ſic vnit/⁊ in vna ſoci
etate foꝛtificat ⁊ copulat:ſequit᷑ ꝙ vno lucrante om
nes lucrant᷑: ſiẽ in coꝛpe cibi.qͥ ab vno mẽbꝛo ſumi/
viq; ab oꝛe/nõ ſolũ ſibi.ſ̊ om̃ib mẽbris ꝓdeſt coꝛpo/
ri ↄiũctis:nõ aũt ſeꝑatis.Et ſiẽ in ſocietate merca⸗
toꝝ vno lucrante/oms lncrant᷑:⁊ vno ꝑdente oẽs per
dqunt. In prima aditõe exñs in caritate aſſimilatur
illiſocetati.qꝛvbicũq; fu erit in mũdo/ſiue in celo
ſiueĩ purgatoꝛio:alioꝝ oꝑa pꝑticipat.⁊ cœ lucro alio⸗
rũ gaudet:ſiẽ in celo:vel ꝓficit:ſic in mo ⁊ purgato
rio.Dum.n.in gen erali oꝛo:oꝛo ꝓ tota ecclie ſocleta⸗
ter etiã ꝓ mẽbris ab ea diniſis:vt ei vniant᷑. Dũ etiã
oĩa bona ecclie oꝑe amo:⁊a ðᷣ eis gaudeo:ꝓficio qꝛ ta-
lis oꝛo amoꝛ ⁊ gaudiũ.nõ ẽ ſine augmẽto caritatis.
Patet q̊ quõ illo qͥ eſt rome ieiunãtevel ełynaʒ faci⸗
ente: ego ex H ꝓficere poſſum:⁊ ſi opꝰſuũ neſciã in ſpe
clali. Bic q̊ caritas vr̃a. magis ac magis abundat.
Phil.j. In alia vo ↄditõne exñs in caritate illi ſoci
etati nõ aſſimilat᷑.qꝛ exñs in caritate alijs peccanti-
bus et aias ſuas/vel quecũq; alia pdentibo: nipil per
dit.ĩmo ⁊æ illoꝝ pditõne lucrat᷑: vuũ eis ↄpatit prpiſ-
qᷓ; oꝛat/etiã dũ aliꝰſiniſtra ⁊ puerſa intentõe opꝰ ſuũ
Pdit qͥ ſincera intentõe illud in eo orligit:lucrat᷑ Ze
iſtis oibo ſimul loquit᷑ pulcerꝛime.b. Berñ in apolo⸗
a ⸗ inquit diligo faciet quidẽ caritas. fidẽter
oquoꝛ:ne illoꝝ quidem fructu fraudet: no inſti⸗
tuta nõ ſequoꝛ.¶ Siẽ poſui exemplũ æ illo q non ie
iunat:amat tamen ieiuniuʒ in alio/ vel elemoſynaz.
Bedquit. Plus dicã.tu quidẽ tibi caute age:põt nan
q; fieri ꝙ tu fruſtra laboꝛaueꝛis. Sicut ptʒ in exem⸗
plo æ iſlo qͥ mala intentõne vel extra caritatem bo
num opus facit. Sequit᷑ vt aũt ego fruſtra diligam
bonũ qð oꝑans:fieri oĩno non pot. O qᷓnta fiducia
canitatis. Aliꝰopar̃nõ amãs:⁊ alipamat nibil ope⸗
rans. Ille quidẽ opꝰ ſuũ ꝑdit. Illiꝰ vo caritas nũq;
excidit. ec ille. Mota. J.vj.xv.¶ Zid idẽ Aug. Si
inquit amo bonũ d in te ẽ:velis nolis ð tuo meum
facio.ĩmo q nõ eſt bonũ alteri:cũ tu amas bonum
q credis ee in alio:tibi bonũ eſt.ĩmo etiã cũ malum
hoĩeʒ ↄpatiẽdo amas:⁊ mal ſuis ↄpatens:æ ſuo ma
lo bonu tibi facis. Omaxĩa vtꝰ caritatis q vocat ea
qnõ ſt.ſic ea q ſt.ſilr ⁊ Ytutes ⁊ vicia oĩa in meriti ſui
cumulũ ↄuertẽs ⁊ eã plus metis in ſingłis:ꝙᷓ ſingłi
ſibi. No. H. viij.xix.¶Ad idẽ berñ. O virtꝰfoꝛtis q̃ᷓ
neminẽ ſpolias/⁊ oĩa rapis:⁊ oĩs facis tibi:⁊ nemini
aufers ſua.Alie vᷣtutes aliqͥ mõ valẽt: h̊ ſic bonus
mercatoꝛ vbicũqʒ emit ĩoĩ euẽtu lucrat᷑⁊ qcũq; pij-
cias veciij ſp ſupioꝛẽ locũ tenet. Ex iſta qrta vtili⸗
tate.ſeqͥt᷑ q̃nta viq; ꝙ caritas oĩa ſuffert. j. Cox. xiij.
ad modũ colũne finmiſſime.⁊ ad modũ oꝑanioꝝ mul
toꝝ.¶ In pᷣcedẽti eĩ ꝓrietate dem ẽ ꝙ cantas ĩ bo⸗
no ope oẽs ſil ↄiũgit.Ex h at opꝰ facilr poꝛtãt ⁊
ſuſtinẽt:et ſi gue ⁊ laboꝛioſũ ſit.qꝛ ꝓuerbiũ ẽ: q mul
te manꝰfacint opꝰleue.q.ſ.caritste ſimul aiucteope

xj.

xij.

xiij.

riiij.

IV.

Arꝰ.iũiij.

Caritas K ..

rantur. e quib ſupꝛa.e.c.x. aciũt om̃ia leuia qᷓ ꝑti-
nent ad vũ.ſicut amoꝛ fatuꝰfacit om̃ia leuia q perti-
nent ad carnẽ.vel mundũ.ſi tñ ita feruens eſſet cari/
tas in bonis.ſiẽ eſt fatuus amoꝛ in malis.(¶ Dʒ hen
feruentiꝰopatur ſimia caritatis ꝙᷓ vera caritꝗs. Di
cit.n. Petrꝰrauẽnas ꝙ ambitio eſt ſimia caritatis.
Item ambitio ẽ vana gloꝛia ⁊ hypocriſis ⁊c.qꝛ ola
que videt hoĩem in caritate facere:facit. Et de q w/
lendum ẽ:minꝰferuentip amoꝛe vei ieiunant/foꝛte
vſq; nonã:⁊ media nocte ſurgũt ad veũ laudandum
cũ toꝛpoꝛe foꝛte:⁊ de capitis woloꝛe ↄquerunt᷑. Dʒ ꝓ
vana gloꝛia/ vel cupiditate/ vel amoꝛe vel timoꝛe vni
terꝛeni/vel ꝓ amoꝛe carnali aliqñ tota die eqtant ie

iuni:noctẽ ducũt inſomnem. ad ſcacos ? taxillos:et

alia illicita ludentes. Pꝛo amoꝛe vi dant peioꝛa et
minoꝛa: ꝓ amoꝛe alio multa expendũt melioꝛa.plu
ra verbera in toꝛneamẽtis ⁊ alijs ſuſtinẽt ſicut pat⸗
A. xxvij.xxxviij.Et breuiter oĩs picula qᷓ ſuſtinent.
ſicut pʒ. Z. vj.vj. Apls.ij. Coꝝ xj. dicit ſe ſuſtinuiſſe
4 mera caritateſiue in terꝛa/ſiue in mari. Ypſi vo ſu
inent ꝓ ſimia caritatis: aliqñ maioꝛa.qo pulchꝛe
figurat᷑ Exo.vij.vbi dicit᷑ magi feceꝛũt ſilr:immo
fecerũt dꝛacões vbi alij nõ fecerũt niſi ſerpẽtes.Et ſi
aſſerent ſe iſta ſuſtinere ꝓ ſuſtentatiõe terꝛena:ſicut
patʒ. A. xxvij. xxxviij. Et.CT. v. lxviij. Ergo ta lia ſu-
ſtineãt ꝓ eterna. aliter no ẽ eis caritas.j. Yo.ij.Qui
diligit mundũ plꝰ.ſ.ꝙᷓ veũ:ſequit᷑ nõ ẽ caꝛtas pris in
eo.¶ ¶ Sexta vtilitas caritatis eſt ꝙ totũ hoiem inte
rius ⁊ exterius veſtitſoꝛnat ⁊ armat/⁊ vefendit/⁊ mũ
dat.¶ Pꝛimo coꝛ:q ibi nihil ſit infidelitatis/vłim/
mundicie/vel ire/vel cuiuſcũq; alteriꝰpeccati:qð xei
oculos offendat:et coꝛdi noceat. Ad hoc em̃ caritas
Ti diffuſa ẽ in coꝛdib noſtris:Ro.v. Scðo loque

lam: ꝙ ibi nihil inutile vel ↄtra veũ vel ſeipſum vel

ꝓximũu ꝓferat᷑.j.Coꝛin.xiij. Si linguis hoĩm loquar
et angeloꝝ:caritatẽ ⁊c.¶ Tercio manus:vt oꝑa in
cum ⁊ pꝛoximũ vt iuſticia requirit dirigant᷑.j. Co/
rinth.xiij. Caritas nõ agit ꝓperam:nõ querit q̃ ſua
ſunt.Ergo caritas operit multitudinẽ.j een. iiij.
Sed heu ſicutveſtes mõ ſunt ſtrictioꝛes ſolito/ita ca
ritas:intantũ ꝙ qͥ ſolebant facere largas ełynas:di⸗
tare monaſtenia:vix eis mõ ſufficit qð hñt.qꝛ ſubſtã⸗
tia vecreſcit:ſicut caritas.⁊ caritas:ſicut veſtis.Sic

verificat pᷣdictũ fuit qꝛ refrigeſcet caritas multo
t .

rum:aAMath.xxuiij.ſicut tũcveſtis data maioꝛipamo
re veiſei ſufficiebat que vix nũc ſibi ſufficit. IJta ſub
ſtantiꝗ illoꝝ ⁊ caritas.qꝛ minoꝛẽ caritatẽ nẽmo ha⸗
bet. ¶ Beptima vtilitas caritatis eſt hr̃e om̃ia.Gi⸗
cut.n.habẽs num mum:hʒ omnia terꝛena:om̃iaq; ei
obediũt mũdialia.ſicut pʒ.A.xxvij.xxxviij.⁊.xxxix.⁊
xl. Ya habens caritatẽ hʒ oẽs virtutes:⁊ oĩa põt in
aln omnia ſuffert:oĩa credit:oĩa ſperat: omia ſu
inet.j. Coꝛin.xiij.ꝙ ergo nummꝰin coꝛꝑalib:cari-
tas in ſpualibo põt.Caritas ̊ fraternitatis maneat

in vobis:pebixiij.qꝛ ita neceſſariũ eſt ꝙ caritas in

aĩa:ſicut caloꝛ in ſtomacho maneat/qꝛ ſicut cib ſum
ꝓtus vbi non ẽ caloꝛ digerens nõ ꝓdeſt:h inflat. Ita
ſcia ⁊ ola bona taʒ nate ꝙᷓ foꝛtũe ſine caꝛitate qð pul⸗
cher:ĩe onditj. Coꝑꝝ.xiij.vbi phibo bõis enũeratis ac
oꝑibo ? gratijs recitatis:addit/ dicẽs: caritatẽ ãt nõ
hẽam:mihil mihi ꝓdeſt. Sʒ qꝛ amoꝛ vanꝰ ẽ q̃ſi ſimia
caritatis: ⁊ q̃ſi oĩa facit q facit caritas: vt pᷣdictũ eſt.

e.c.riiij. YJõ difficile ẽ vidẽ vel ſcire q̃lis amoꝛ ſit ĩ aja

æqᷣ lʒ expimentũ heat᷑.A.xx.xiij. Licet etiã aliud ex
perimentũ ad idẽ tradatur. A xxj. xvj.
Tñ hic in iſto articło q̃rto duo circa hoc dicentur
Pꝛimo ponet᷑ intentũ.ſexpim entũ /qͥ veriſilr qͥs co/
gnoſcẽ põt:qͥ amoꝛe coꝛ occupet᷑. Scðo quõ cogſcere

põt q̃lis ſit caritas in eo.vel foꝛtis/vel vebilis/ incibi

eno/vel ꝑfecta. ¶ Exemplũ primi acciꝑe poſſumus

Caro

⁊ illo qͥ maneſurgens/⁊ inueniẽs totũ campũ vl pa
triam madefactã ⁊ ↄplutam:dicit ꝓluuia fuit ve no⸗
cte. Si ant inxta fluuiũ tranſiẽs/ inuenit ſolũ ripam
madefactã:q̃ſi cognoſcit hoc qð nõ eſt v pluuia ce/
leſti:ß we aq Als terꝛeſtriiq ibi tranſit. Ita in ꝓpoſito
qͥ inuenit ꝙ amoꝛ ſuus tm extendit ſe ad nipaʒ ꝓpin⸗
quã.i.ad amicos ⁊ ꝓximos:ſcire poteſt ꝙ nõ eſt cari
tas q̃ ex vo eſt q̃ pluitvniuerſaliter ſupꝑ iuſtos et in/
iuſtos.Sed ſi inuenit.q diligit taʒ amicos q; inimi⸗
cosſamicos in veo inimicos ꝓpter eũ amoꝛ iſtius ẽ
ſicut pluuia vernalis qᷓ ve celo veſcendit. Jo ſupꝛa
e.c.vj.Foꝛte caſſiodoꝛus caritatẽ pluuiãvocat:quia

ofm̃es ↄpluit: ſicut aqua.q̃ quãto ve altiori loco deſcẽ

dit:tanto ad plura loca trahi põt.ille ind qut ſic in⸗
uenit amoꝛẽ ſuuʒ omnes irꝛigare:cognoſcere põt qͥa
amoꝛ ſuus caritas eſt a celo vſcendẽs.hec caritas ex
co eſt.j. Yo.iiij. In hoc cognoſcent oẽs caritatẽ dei
j. Jo.iij. Nota. S.ix.ij. Beom vo.ſ.in qua foꝛtitu
dine ſit caritas. Cognoſcere põt ex triv. Primo
exhoc qð iaʒ dictũ eſt.ſ.ex inimicoꝝ dilectione ſicut
enim ignis foꝛtis ⁊ intenſus ?ẽ/qͥ cito inflamat mate
riam indiſpoſitã:ſcʒ ligna viridavel humida/ vel di
ſtantia:⁊ vbi videmꝰqꝙ; gne talia cito accendantuꝛ
diciimꝰiſte ignis magnꝰ: foꝛtis ẽ. Ita amoꝛqͥ exten⸗
dit ſe ad multum diſtantes ꝙᷓtum ad affectõnes vel
oꝑa/qꝛ inimici ſunt:in eiſq; obiectiue in flamat᷑ dum
eos diligit:ppendit᷑ qꝛ canitas magna ⁊ intenſa eſt/
quibo dici põt illud.ij.Lheſſa.j.ſupabundat caritaſ
vniuſcuiuſq;.et iſta dilectio videt᷑ maioꝛis meriti:qꝙᷓ
iligẽ amicos.qꝛ eſt erel a cum. Alia vo põt
hr̃e multas alias cauſas.¶ Gcom ex ꝑpumentũ pᷣtac/
cipi ad idẽ ve vinculo væbili foꝛti:ligatꝰ.n.vinculo
biliſarboꝛi:faciliter ſolui põt ⁊ ſeꝑari:ᷣ nõ ſic liga
tus foꝛtiſſimo vel młtis vincłis. Ita ligatꝰligno cru
cis vel crucifixo ꝑua caniate/facilit᷑ puo impedimẽ
to occurꝛẽte ſepari põt/ſᷣ qͥ foꝛtiſſima ⁊ ꝑfecta caꝛita
te ei ligat᷑:nullo mo ſeꝑat᷑.ð qͥb fuit ille qͥ dixit: Ro.
viij. Certꝰſum ꝙ; nec moꝛs/nec vita ⁊c. poterit nos ſe
paꝛaꝛe a caritate xpᷣi. Terciũ exꝑimentuʒ.accipit
ꝓ ſiłitudinẽ gue⸗ videmꝰ in igne ⁊ aq. Videmꝰ.n.q;
paruã ſcintillã ignis ꝑua aq infuſa extinguit. ſ̊ ma⸗
gnũ potius accendit ⁊ vehementiꝰinflamat:q; extin
guat.Sic ꝑuam caritatẽ/ ꝓua tribulatio/ vel verbũ
amaꝝx/vel pua pluuia extinguit/vel unpedit:ſicut pʒ
in hñtibo calcios fractos qͥ ꝓpter ꝑpuã aquã q pedes
tangeret:dimittũt ea q̃ i ſunt. Lalis timoꝛ nõ eſt
in cantate.j.Jo.iiij. Magnã vo caritatẽ omnes tri
bulatões mũdi nõ extinguũt.qꝛ aq̃ mite nõ poterũt
extinguẽ caritateʒ.Cañ.viij.Yere.xxxj. In caritate
ꝓpetua dilexi te. Mota ve hac materia..ix.xix.

Arnis. Primo ponẽ/
da eſt veſcriptio. Scðo quõ ſpm̃ xcipit et
expugnat.Tercio ꝙ nõ ẽ nimis diligenda
⁊nutriẽda.Quarto carnaliũ excuſatõ cũ repꝛobati
one Quinto quõ aĩa ſe vefendẽ potenit oĩa carnis
pericula. “MM
Ad primũ ſicpcedit᷑. Caro ẽ wmꝰruinoſa:grauis
ſarcina:ſeruꝰmalicioſus:equꝰindomitꝰ.ꝗamicus wo⸗
loſus:falſus ↄſiliariꝰ:hoſtis wmeſticꝰ.¶¶ SÜͤomꝰ rui⸗

noſa:q; hmõi wvmꝰ/⁊ etiã veſtis antiq̃ ⁊ putrida/nõ

tenet ſuturã vel emẽdatõeʒ:ſj dũ vna ps reficit᷑: alia
frangit᷑. Sic caro dũ diligẽter cuſtodit᷑:⁊ cedisvnaʒ
infirmitatẽ euadẽ:incidis ĩ aliã:⁊ dũ nitit᷑ eiꝰ fameʒ
eytiguẽ nimis ſumẽdo:ſtomachum plꝰſacietas qᷓ fa⸗
mes grauat.Et ſic famelica ⁊ ẽt repleta/ↄq̃rit᷑ ⁊ lan⸗
gueſcit. Caro ãt infirma. Mat.xxvj.Et ſi qñq; ſit ſa
na:ſanitas cũ magna cautela ⁊ timoꝛe cuſtodit᷑:⁊ ci-
to et facilr amitti᷑. Amiſſa cũ gqui laboꝛe repaꝛat.
Reꝑata ſem ꝑ in timoꝛe et dubio ẽ.Pſal.xxxvij. Mõ

xviij.

xix.

x.

Arti. j.

—,2

ii⸗
i.

ſoicet lud Jobnn
lulemnſenuii
Er ſoanncloſcho fali de⸗
Umnr odce gnitd Alegabildet
iinobeiadenſit Viccktönal,
Carneno ninis diligat velnutna
Erboc Yierduo Paimoggfatui
lunè Fatuſſeſtn nimich capn
ininicdzs Et ſtoltüe fili oend
lignihil ouideß tot puidenii
honũ otviuorerrt iſtemal beati
aamerai No.Anij rj. (
oo iſfimmos quox n Nainimar
Vere AMrervoſibiaſtodutpora
ſrcerpindifna um
iunorq inolbyacltoltv nclioꝛ enee
4üditatß non pnnittit pprer afen
ſntwchnpi Pnis del d ori
Nr Mtancis nnmidis F daun

mageneb
ef⸗ Tlurta Plute hligtoti
en ſatinünm llrnin landi
R ln moſtr olicin an W
Rα0 O encſirſ, Itninpaße⸗ lalt ſanitas in car
iennnntne Bri. Bipugnafelt irchti Caro
cg inent gn lt NreN . o Mugna ait ꝛ weipit aiaz mltis modi
Plnnen d egdllgitn hi elean o do libi glectabilia artrane is modis.¶¶ Pei res ſunt in anima:mi
Mrtecaftiogddecel er ien dUnin pente / ſocii n padiſo eccli. in padiſo.hʒ e . .1. pauperi. Ite ant coꝛpi: vix dai aiarum
nſa bonn dlo dſeen anoricing⸗ e / ſocietatẽ malã ꝑc nie omuliere carno: n ſumendo: ri. Yten ou centi⸗ vix datur vna am
nlakaqra dor ci it Zio ſuei . multos.Adã ſecutꝰ pquꝗ dyabolꝰloquit E: ſer⸗ Wrrfonel refreitat eEcoꝛnns ieng
n Aeleplonizne OA ſequunt᷑ ↄſiliũ utꝰeſt ↄſiliũ mulieri⸗ 12 ſeducit 3 xx xvuij. S aia verbũ ei 9/cibuz
tmnehiunſ gnato lapocar⸗ iij Foſiliũ carni iu mulieris:⁊ perij . m ſpm/maioꝛes 3 ſunt aliqͥ qur audiẽd
eſung aa 9krohl⸗ oltioni Au⸗ . nem vixeritis: ns moꝛiunt᷑. Ro. viij. Si t. 7 qui imaioꝛes effecti q qui bñ incipiũ 0. e
ſons mWoinn tahipot len nilocod⸗ trutãꝗ tis: moꝛiemini o. viij. Bi fm abbatis MNitrie i cti carnẽ ſe cipiũt viue 6
nte n Ralgafee eln⸗ giſaſi utãnoꝝ in bonis vi ni. ¶Scdo vecipi car⸗ nis ahſtinett e in vitaſpa quunt otro ern
) Zoi eſtacelo ecogyo⸗ lſeh,⸗ nã ⁊ volut hr̃. is villis:qͥ inuitãt h pit ad modũ ditegſ inẽtie erat:q́; pri q factus epa n remnlg
1. Pard Inde Aſeengez he eht narvolut hreſerie a in fine alieffn omies ad taber it: qñ pauꝑ eram h prius Stregureene, and⸗
Gt n. eognofe nhec a k⸗ unt qᷓſi redituri:z ſic fugiũ aliqᷓ ficta c aut medici babui curã quireti cã
ſit Tri oſeentoe, Alei⸗ tionis ſup aliũ .7 ſic fugit ⁊ onus g inuenta:ex aut medici curabũt: nõ ſi urã de coꝛpo m. Rn⸗
96.K. n iscntts ad P aliũ dimittũt. Sie us eypenſaꝑ ?ſol iij. Sic ſtulti eſti. :nõ ſic unpij nõ voꝛe meo:mom
cqoi; onoſce n dorſin ann , ed Telectatõe PBic caro ſp inui lu⸗ ſümainini eſtis vt cum ſpiri nõ ſic. DBe
oazdicni gepot g ſorn ſcond s ciboꝝ ⁊ ven P inuitat animꝗ um amini. n ſpiritu ceperiti⸗ qbo Gal
nsfon lckin tertnin, ei et ſe ſub kra: aĩ. nereon: htpe ſolutõi ¶ Bed ſiẽ . peritis carne cõ-
rnutkckrinmſn . ln rl2 generalemdtu an iſeloe vole 3 sane aronuliet⸗ ſeu in ſeducendo. S r⸗
rbre A ltgfa in net nut carnie nerut c. Gpu ⸗ uent? ſuſti in carnẽ viuẽ ʒ ſequit in ereuan ut. Ar. lii
7 Vl piden Gaſrcl h nmnat mote arnis ne faciatis: pu ”ambulate: et xeſi ne- 1 uẽtes ad modũ̃ excuſand it. Arꝰ. üi
ſterenn⸗ Plighadgliz tica ſom et rõ atis: Gal. v. qᷓſi dicẽ te: et veſideni pingues bolos nodũ maymũdi/qͥi o. Qnia 1
ne taligctdeg et rõnem/et nõ pꝰca .qſi dicet. Amb 3 in moꝛtẽ i comedẽs/ dñ 1 q in mẽſa vñi
= Nfonts Nr n n canis: n pocarné: bulate poſt loꝛtẽ ⁊ in carcerẽ ire. no adulabat leſa vñi
mnultum diſtanteg deein nmn nis: qͥ ꝙ cibo ſibi pi⸗ :qᷓ male ducit ad fugit / excuſatõ cerẽ ire. Sʒ oñ⸗ aſlerẽs ſecuʒ
nnimia ſnen de jn ncrg enren et ad modũ falſi ꝓiecto. ducit cecũ mouz ſatönes qrendo. no ſearmaͤte i
ninale kumaoffectznene⸗ ¶ Terci alſi ſocij et amici cecũ ad foueã.⁊ lutũ pata/ad oĩa ſpũalia i do. Sic car e ad belluʒ
õä crontp ¶ Tercio vecipi mici:ſic patet. A. xxj. tu excuſat: puũalia infirmaa ſpũ o ad oĩa wli
½ lnflamna; in mal pit. fraud tet. A. xxj. xxvij at: vel ꝙ nõ eſt tpᷣ aa ſpũalibo licata viij
pötillu /⸗ anv,nagn, , gng d in male reddendo: adm at opariũ et eu. rens ſe n voſte ei tps vel dies: quari porſe .
li. im 2 ꝛad modu iũ et cultoꝛẽ ſuñ ſe nõ poſſe iei el dies: vel faci pot ſe
= Theſti iſ 7 lnteyſa eſf pinguat᷑:tanto pl⸗ iʒ male terꝛe:q̃ quã reſtitu unaze ppte lfaciam als: Aſſe
riſa iecnym ,,Ailat an terꝛa maledi pducit æ mala q quãto pl⸗ ituere ꝓpter pauptater ꝛcapitis vebilitatẽ e
lcho greſtt rier nalo⸗n fltai t aledicta:Meñ.iij. Si⸗ mala herba. Ill artitudinẽ. Siẽ i Ptatem:nec llitatẽ:nec
geeſttotatt. oo menti e nutrit pſterni Iij. Sic caro tanq̃ a eſt doos e anzo iẽ ille qᷣ qtidii oꝛare ppte
sgllas canſe ter dumn Alag 6 tis: reddi ernit wmũ ſug: anqᷓ; ſeruꝰ xeli los eu amoner qtidie garꝛul rpectoꝛl
ullgo calſſgs. Dlua fopo⸗ .: reddit coꝛruptõ ãtet ꝓ velicijs i 1ca firm⸗ eret/ ꝙ aliqno abat. cum ſacer
N inculo Ahili mahinanßtn⸗ üſ. gñ dicet ill ptõeʒ. æↄſumptõ in ea ſemia- eratſs io w dla odtarelet 2 orcerpf Mmiaccr, E,
tac⸗ cet illud Yob. xxriij. Cõ tõnez. hoc ſciet qᷣlil pter reuma ci la cogitaret: dixi pr nr̃: qꝛ i xemp.
rlfzalit lirfmillgaten. Smodis ↄcupiſci nij Xöfi taz et qlibet bter reuma circa cor re t: diritno 2n⸗
hafiro pna cantateff⸗ aligabli itur ſequce:z quãt. io tercij. qꝛ exq aĩ ſpm̃ prinebꝗ ingua caro ret/qñ hũi .
anxo pua cantate facllit eUgnocn tãto plꝰei quãto velectabiliꝰ qꝛ exq aĩam ni Ptinebat impotẽ erat/ nõ ſpñs:ij uit au⸗
teſepan potſhjf⸗ allit pno inpedins ꝓlꝰei aduerſat᷑. Wi biliꝰab aĩa gub ¹ tloꝛ è in ali umpotẽs fuit.ſicut oĩ pũs:in his ꝗᷓ
vrtiſſim becime carne nõ numi F. Wider rönali gubernatur: 2 n alienis qʒ i it. ſicut ols n is qad
nullomo ſeysid na Tpfectacauitn E nimis diligat / vel aliter ſeq: ꝙ aĩa ill xx.q̊ a ſiſi rõ q in ꝓprijs. ſice atura impotẽ
ſungner . qlofint lleq dint thoc ꝓpter duo. Pꝛi vel nutriat in ꝓpri illaz cuſat/in bi⸗ ne / ſicut caro reddi xcuſant ſe alij. Y. j
mqner moꝛs nec yita . N, lum ẽ. Fatuũ eſt. n.l ꝛimo qꝛ fatuũ ẽ apditiõeʒ ndor. ls que ſpus ſt it ſe impotentẽ 2.
ntnenfi Taniann ntn n inans Fe eſt nuninicu 3 Bcoo: qꝛ piciu⸗ mpotentẽ difficilẽ ſe Yra reberet eio en.
MtNNNtz gca nimicias. Et ſtultũ ẽ filiũ z caput ꝓpriũ nutri 17 ſid erij fficilẽ in his ꝗᷓ carni ſeſpus red
guoz nien?in gneraq z gaait eiq; nihil puidẽ tũ ẽ filiũ lõgenũ uünutriread ſ. s8 ↄtradicẽ in pꝛi 8 qᷓ carnis ſt: eiq; in ſui ere
anuun hihriij Niinng bonũ pꝓuidẽ: totã ꝓpuidẽtiã .7 bonũ exhẽdare ceptatie ? bri unpeinipro:nein fin q; in ſuis ve⸗
isua acinfſo arinpun exhedare:vt iſt Etiã facẽ ꝓ fili⸗ ls etia ura ea enc un mri ul ine int eos ſit di ·
encit? vehementi lt ma/ carne ⁊ aĩa Mõ. e malꝰhẽat ſibi lio malo: 2 b gra exempli or fui los.A. xxj. xxvij di
7 inflamat. cperti do infi a NMö. A xxi hẽat ſibi placẽtia. Si⸗ pus fert ſic:ꝙ ſic i rfuiſſe int᷑ cecũ xvij. Mua⸗
am cantati pa tnbylarti cernn s infirmos/ riij xxvj. ¶ Yten hñti Bic 5 bunt/ vn⸗ q ſic int᷑ ſe loqhant ecũ 7 claudũ
itaté ona tnbulario vel verbĩ uere. A quoꝝ vnita infi n hñti vuos fili vnꝰ viſu/ aliꝰpedi qbant᷑ et ſicſ. u. Be q⸗
aplunia emnguit vel unpegit ſn ere. Alter vo ſi bñ nfirmiar ꝙ nõ põt di lr cum ſic eẽ lipeci: g furrü ſiß emutuo i Exem
elit:ſicut liter ſi bñ cuſtodiat᷑ põ nõ põt diu vi ic eẽnt vephenſi: furtũ ſil Ninua⸗ p.
ios fractos Pter an lmmniß liter curet eprio: ꝛ eü fo põt din viuẽ. Si 2 cecus ſe enſi: vter petrabãt. in qͥ;
re e.⸗ 13 e1 PIs: din vmne. Bit us ſe exc i: vterq; alt. tabat. in
eniſm Anoſidb. vra in oĩ tei iouer nurnt z olkatrraliund ge vgereqang at dices. vos Puen aer unpofnit.
ite Hor wehnematnu di — v. net apls R anutriẽdis: ꝙᷓ v aĩ ioꝝ / vel ami⸗ ſatuʒ. qꝛ vterq; facto 9 ĩ iuder neutrũ hẽb Er:ꝛ ſi⸗
ſiderijs ohi dike, En aimabo. Lales amo⸗ inuitꝰ:nec vidẽs i aſenſit.qꝛ nec cla ebat ercu⸗
nõ ꝓhibet qn fi rä camis ne fecenitis i ve poſitu,aia ?dlclanga: aet claud' poꝛtab
1s. fimopone/ rato laboꝛe:qꝛ hõ qn fiat in neceſſaꝛij eceritis ĩ & i/ aĩa ẽ q̃i cla ucebat ad furtũ/ qᷓ abat
. EEH. . e: qꝛ hõ ad laboꝛẽ eceſſaꝛijs:vel cũ dum vel f. lauda:qꝛ ð ſe mẽb tũ/ qtuʒ ad o⸗
eſt vſcnpno. Sedo gv ſhf natet bibere klat h gg He Aeit Yob u more õõä bra n pz adocalde
Geg ſ. Baer us ſiat ci nunia ſoltatudi v. DBʒ pꝛo ã vidẽdi nõ hʒ niſi vo vſe eſt qſi oceidẽ
ugnut Lmno loe invnlinne tio n6 icias ſupfluas. Q udqine/vel ne nimi 1 puo claud 3 niſi æœ aĩa. Gic qſi ceca:qꝛ pot
mnſary ci reptobeti n6 ariar: öree 35. nimis veſi daudz cecaæmlta mal⸗ ic Patʒ. 1. xxii. poten-
Ouandmuliͦ nllinß d nh o no ariar rerit⸗ . Duia m Alug um moꝛt: iudicẽ ta mala ſib aelat. F. t . Iſti
n⸗ cſ er oꝛtitudinẽ ita nõ velectat: fu pñns velecta/ joꝛt ⁊ indicẽveniũ faciũt.̊ cũ ad iB 8
qustieimimt ham ſeruet⸗ ẽ. De q ZRug.q̃d futura cruciat: ceca erat:ei ala ecõ niut: caro ĩcepii ad uidici
t:durar p ſcla⸗rhe fragiliꝰ vaſe vitr. nec poburleni aĩa ecõuerſo/ qſi mẽ epit ſe excuſare q̃i
Uratp† Ida. eo. . it:nulliꝰexcuſati⸗ qſi mẽb are q̃i
noſiaoſusen omit', amicd dine vel viurti exitum nec hoj umꝰ. ꝗꝛ etſi vi wij. q. ij. oẽs. Mo s pan pena puni⸗ entie⸗
a aſti , luitias ſi. onoꝛes/ nec le in malo/ vrcz in ta. H. j xxvj Ppuniendi ſun
lans poſtowmnenn⸗ Dom ilt gias ſuas:uc.xij cut ille q; cogitaui pulchritu nmalo/ vicʒ inter l jASicgi int
nhone ſuas: Cuc. xij. Quid ̊ ogitauit ampli⸗ cia ⁊ aſenſi Platrones 7 bmõr inter ſocios
n ni wpenni :hun ti, cogitauit: Ecci xvij nid nequs qᷓ pliare grã ↄſenſus ⁊ ſociet bmõijeſt ma os .
e ,eß fali 5 rij EcCI. xvvij ſi . 8.qᷓ qð caꝛo⁊ ſã . lectant᷑. Sed — as dum in mali gna a mici .
rc ened tocz mahonfick hll vi. rijs. 4 Et nõ ſol fa⸗ cut pʒ in oĩb pdicti ſaguis ectant. Bed qñ vnus appel alis ſunt ſi
aligs rcrellioi q; alaʒ ß etiã olũ fatuũ eſ ib pdictis eiꝰ æſid ei om̃ia impꝛoperã wellat aliu mul ve⸗
zmodu dligitgnen iif gec⸗ iaz: etiã piculũ eit carnẽ dili 61: iide odiũ mpꝛoperado que ſi m coꝛam iudi⸗
nunl i, di nitk ey in Direr Sera diculimarimi.ſpe gentiꝰnutri z che⸗
ultincteinlinl, ken lei⸗ Si rex pegrinatu imũ.ſ. piculum nutnire ſed enir llann arnẽ alam. mõ t. eſt marimũ
. acietas h/ lij/ et poꝛci rus ↄmitteret ballij perditõnis cum illa miſera aĩ m. mõ eſtma imn
ſomice: gar⸗ nra poꝛci vel canis: ipſe pmi alliuo ſuo . vucra mal te a e bra etr wecar⸗ gna ſocietas
ſumel⸗ etalocnt ꝓ defectu nis: a ipſe ꝑmitteret filiũ curaʒz fi⸗ nerit/et viderit illã carne ad iudi
ſicſmelaine, Etſigiii⸗ netalẽ cuſtodie: canẽ ret filiũ moꝛi fa tum tantũ ſtudui rit illã carnem ci ad iudicem
ten et E ali, ſuſpend nẽ vel poꝛcũ impi 2i fame tũ ſtuduit/ita vilem/cij n circa cuiu
rinfima Aer n e nſoclin eeleſuſhengerertan poꝛci inpinguaret: n erezr diinkion tanrut Rmeſ cul veli. us oꝛna⸗
moꝛe cnſtocle / 7 pz Ro. viij. Di qᷓ pꝛoditoꝛeʒ. Sici ret:nõ tias tantũ lab irca cuiꝰelicia
nacnacnltlent laboreſtign, multrin ope iij. Gĩm carnẽ vixe 3. Sic in pꝛopoſi⸗ peremlz a vermibpaſi oꝛq uit/tã macrã /et q⸗
mtſn hl fereni ermlen n 1. E Wez heu ſeaelam efſe gnlo n nl tanqʒ pan
ng :qʒz aiam. ſi ndüt ſe Bz heu nelam eiſe ignitv eterni⸗ pſam ppter ipſi
. eſtinater ge inanm ir. lten ene maſam mepdidi neu/ ꝓpter tam
qꝛ infirmio⸗ natu simlricis ppris aetmereghrg equebar: qͥd
ecuta ſii:qᷓad mo au ſe am nobilis
Iij latronũ ſe mu

xi.

Exemp.

Ar?. v.

ceſſarioꝝ moderatdela camis maceratõe.

xiij.

Exemp.

xv.

Lales etiã vocet Seneca

Caro X (I.

tuo appellantes accuſantes interillos quito nunc

eſt tanta ſocietas:erit maximũ odiuʒ qꝛ de dãnatis
nõ intelligit᷑ illud Eph̊.v.nemo.n.vnqꝙ; carnẽ ſuam
odio hʒ. Mota. G. ij. xxiij. Et. J.xj. x. Et. M. xj. lxx⸗
xv.⁊.xcj. Item. A. xxj. xxvij. ¶¶ Et ſi aĩe erit magna
triſticia in ſepatione ab illa carne:maioꝛ erit et tri⸗
ſticia ⁊ pena in reſurꝛectõne ⁊ generali indicio:quꝗ/
do coget᷑ illud turpiſſimũ coꝛpꝰiteruʒ intrare:vt ſil
puniant᷑ ſicut geczaveriſt qꝛ talis caro ⁊ ſanguis
regnũ ci nõ poſſidebunt.j.Coꝝ xv.¶ Poc exem⸗
plu ve clando ceco etiã põt applicari ad cleru.qͥ hʒ
viſum intellectꝰ ſſiue pedes affectõnis:⁊laicos/quã-
do laici ſequẽtes videntium mala exempla dicent:
ego ſeqᷓbar videntẽ. Excuſatio ad excuſandas excu⸗
ſatõnes in peccatis: nõ allocabitur.
Contra oĩa memoꝛata carnis bella Alia ſe dxefen
dere põt tplici cautelalviq; ſuꝑfluoꝝ ſbaeene
mũ
ʒ: qꝛ ſup flua carnẽ ⁊ ſpm repugnare faciũt.Sicut pᷣ⸗-
benliaſe uũ nõ curare v freno:⁊ ſicut ligna ignẽ er
go eoꝝ ſubtractio eſt belli mitigatio ⁊ aĩe quoqãmõ
pfectio.qꝛ ſicut lignũ nõ põt in edificio tẽpli ꝑfecte
aptari niſi amputatis priꝰ ſu ꝑfluitatilv: ita nec aĩa
in templo ei in celo in q oẽs dicent głiam applica⸗
bitur:niſi amputatis ſupfluitatibo carnis.qᷣ am⸗
putatis:fidẽter dicere poterit illud Yob.xix. In car
ne mea videbo veũ ſal. ¶ Gcom ptʒ exfine:qꝛ rõna/
bile videt᷑ ꝙ victꝰ veſtitus einõ ſit ſuꝑfluus ſeo ne
ceſſarius ⁊ mod eratꝰ:que ita cito erit civ vermium:
⁊ operimentũ eiꝰ vermis erit. Vñ Hugo ve clauſtro
aĩe.Cur inquit carnẽ ⁊ pᷣcioſis reb impinguas ⁊ oꝛ⸗
nas:quã poſt paucos dies vermes veuoꝛatuni ſunt:⁊
aĩam tuã bonis oꝑibo nõ oꝛnas:q̃ coo ⁊ angelis pᷣſen⸗
tanda ẽ cur igi alam tuã vilipendis:⁊ ei carnẽ tuaʒ
pᷣponis:⁊ facis dñam ancillani et ancillam dñari.
a epla. xv. dicens bibẽ in⸗
quit et ſudare vita cardiaci eſt:multa em̃ ſequuntur
incomoda væditos huic cure. maioꝛ ſum/ ad maio⸗
ra emiena vr macigiũ⸗ ſim coꝛꝑis mei.nõ amonet
quin carni ſeruiat᷑:h̊ tñ cum moderatõne ⁊ honeſta/
te c. ¶ Tercium pʒ: Quig ſicut vna ſitula deſcẽdit
alia eleuat᷑. Ata carne vep̃ſſa p caſtigatõeʒ/ aĩa leuat
Vnñ quidã ſanctus pr diyit in Mie. do coꝛpus vi⸗
reſcit:aĩa areſcit:⁊ ecõuerſo.⁊ dũ plus oꝛnat᷑ coꝛpus
ad oſtentatõeʒ plus fedat᷑ aĩa coꝛaʒ curia celeſti. Et
dũ coꝛpus vigilijs ⁊ laboꝛibo afficit᷑:aĩe ſubijcit᷑. Jõ
apls.j.Coꝛin.ix.Caſtigo coꝛpꝰmeũ.Et.ij.Coꝛinth.
vij.nullã requiẽ ha buit caro mea nullã habuit hic:
vt alibi hr̃et eternaʒ. Ps xv. Caro mea requieſcet in
ſpe.Qui crederet ⁊ ſciret firmiterꝙ regnaret ſtatiʒ
qn veniret in franciã:⁊ regalibo veſtibo ibi indui:pa/
rum curaret in via veſtimẽta ſua frangere. Sʒ in ce
lo regnabimꝰg̊ nõ curemꝰin via veſtẽ carnis laboꝛi⸗
bus frangere ⁊ vigilijs ho neſtis:qꝛ vigilia honeſta/
tis tabefaciet carnes.Eccĩ.xxxj. BKemus ei anulũ ob⸗
liuionis ſſicut moyſes v quo hr in hyſtoꝛia ſcolaſti⸗
ca circa pncipiũ Exo.qꝙ vxoꝛi ſue que eũ voluitrtra⸗
here:ne ad fratres ſuos iret ⁊ pcepta ei impleret:e
dit anulũ obliuionis? ſibi retinuit anulũ memoꝛie:
Ata nos carni.ieiumiũ et laboꝛes:ꝑ quos obliuioni
tradet vælicias.⁊ retineat ſibi anulũ mem oꝛie/ oꝛati
onem. ſ. ?71 templatõeʒ. In quibo habet᷑ memoꝛia vei
Prie ſalutis/⁊ penae inferni:q̃ carnem pungunt
dum meditant᷑:ſicut pungi animal pigruʒ ſtimulo.
OPlal.cxviij Confige timoꝛe carnes meas. Caro em
q iſto timo:e ⁊ pnia nõ eſt ſalita:putreſcit et vermes
ſpũales creſcũt in ea.Et ſicut in terꝛa vbi nõ ẽ timoꝛ
nec iuſticia multiplicabunt᷑ latrones et homicidie:
Zta in carne vbi nõ eſt pᷣdictus timoꝛ et caſtigatio.
icat quilibet ↄfige c. Sʒ quare eſt ſic affagenda

Taſtitas X liij.

que æ ſe nõ peccat:qꝛ ſicut ingratus ꝓmotus cõtra
motoꝛem 7 ditatus ↄtra ditantem ſurgit: ſic caro.
eu. xxxij. Incraſſatꝰ impinguatꝰ ⁊c. ¶ Bʒ ingrati⸗
tudo retrudit manumiſſuʒ in ſeruitutẽ xij.q.ij. Epi
ſcopꝰ qͥ mancipiũ.Et.c.liberti.ſicut patebit. G.S.
iiij.xxj. Sʒ caro ẽ ingrata.Sicut pʒ.e.c.iij.xe tra ma
le reddente.⁊ multas querit exactõnes.qꝛ terꝛa nr̃a
quã gerimꝰmultas vult habere graues ſeruitutes ſi

cut pʒ.E. c.j.Ged cautela ↄtra hec eã amoꝛtiʒaꝛe.vi xv

ri em religioſi qꝛ volũt loca ſua eẽ a ſeruitutibo libe/
ra:ea feceꝛnt amoꝛtiʒare: Ata oẽs filij eccleſie vebent
terꝛã quã gerunt. amoꝛtũare:appetitũ viq; volunta
tum:pꝓ ↄtinentiã:diuitiaꝝꝑ ꝑ pauptatem: honoꝛis et
ꝓprie volũtatis.p obedientiã.ſi ſic ſpiritu facta car
nis moꝛtificauerit viuetis Ro.viij. Viuetis inquit
ſine graui exactõne/vel ↄcupiaꝝ vexatõne qꝛ cũ tali
terꝛa moꝛtificata/moꝛtificant᷑ etiã ↄcupiſcentiarum
ſeruitutes.Gabł.v.qui aũt ſunt xpᷣi:carnem ſnaʒ cru⸗
cifixerunt cnm vicijs ⁊ ↄcupiſcentijs.

Aſtitatis.primo po/

nenda eſt diuiſio. Scðoo difficultas. Ter/⸗

R cio vtilitas. Quaꝛto exempla ad caſtita/

tem nos ineemantia.
Ad primũ ſic ꝓceditur. Caſtitas eſt duplex:vna
intrinſeca.alia extrinſeca. In ſignũ foꝛte cuiꝰpceptũ
fuit Leui.xij.offerꝛe duos turtures/vel duos pullos
columbaꝝ.¶ Pꝛima ẽ aĩe ſiue coꝛdis. Sicut.n.mu⸗
lier fatua exterioꝛẽ nitit᷑ hr̃e pulcritudineʒ vt malis
placeat. Ita omẽs boni nitunt᷑ caſtã hr̃e aiam ⁊ pul⸗
chꝛã ⁊ mundatã ab oĩ macula infidelitatis ⁊ immũ⸗
dicie ⁊ iracũdie vt placeat ſponſo ſuo vo cui vſpon
ſant᷑ ꝑ fidẽ.j.Coꝝ.xj.veſpondi eĩ vos vni viro ⁊c⁊ to
ti curie celeſti qᷓ eã videt:Sicut pʒ.AA.xxij.xvij. Si eĩ
fatua mulier oꝛnat facieʒlqñ dʒ a multis videri:rõ⸗/
nabiliter nos debemꝰaĩam oꝛnare q̃a tot vr. Jo.j.
Pe.j.hoꝛtat᷑ dicens:aĩas vr̃as caſtigãtes in obedien
tia caſtitatis. Scða ẽ exterioꝛ: ſo; eſſe in loquela:
qꝛ eloquia dñi eloquia caſta. Pſal.xj. In viſu ĩ geſtu
in inceſſuſin oĩb ſignis ⁊ oꝑibo temetipᷣm caſtum cu
ſtodi.j.Zimo.v.Hãc cet mũdi curialitas.Educa
tus hò nõ loquit᷑ nec agit/nec ꝓ poſſe oñdit ſignum
diſplicẽtie in pntia dñi ſui:Gʒ vbiq; es in pñtia dñi.
g̊ vbiq; caſtum te cuſtodi. Nota. ij.
Sʒ hec caſtitatis cuſtodia ẽ valde vifficilis:ſicut
pʒ ex anctoꝛitate Augu.H.ij.xxxj.⁊ q̃ſi miraculoſa/
Ma ius em̃ miraculũ eſt ve ꝓpria carne fomitẽ eradi
care luyxurie:qꝙᷓ expellere immũdos ſpũs v coꝛꝑibus
alienis:ſic hr in colla.patrũ colł.neſtoꝛiatis.¶ Gʒ
tñ hanc difficultatẽ vincẽ vebent duo articuli ſeq̃n⸗
tes:vicʒ vtilitas ex caſtitate ꝓpueniens:⁊ exempla pᷣ/
cedentia.
Mtum ad vtilitatẽ patet ꝙ eſt magna:qꝛvbi bel
lum eſt foꝛtiꝰ:victoꝛia ẽ gloꝛioſioꝛl⁊ maioꝛi remune
ratione digna. Sed hmõò i bellũ vt pᷣdictũ eſt/ẽ foꝛtiſ
ſimũ igit᷑ eremuneratio.⁊ vtilitas ẽ multiplexĩ hac
vita ⁊ ĩ futurg.¶ Pꝛimo ĩ hac vitavtilitas ꝓueniẽs

Ij.

Arꝰ.j.

Arꝰ. ij.

Arti.iij.
iij.

caſtoſẽ bona fama ⁊ laus. Res em̃ quãto mũdioꝛ eſft·

tanto maioꝛis laudis ẽ.qꝛ ergo caſtitas mũdiſſima
res ẽ:a tota eccha digne laudat᷑. Sapi.iiij. O qpul⸗
chra ẽ caſta generatio cũ claritate.¶¶ Scdo valʒ ad
vite tranqllitatẽ.qꝛ a multis ſeculi brigteximuntuꝛ
caſte viuẽtes.j.Cimo.ij.Quietã ⁊ tranquillã vitaꝰ
agamꝰin om̃i pietate caſtitate.¶ Tercio valet ad
foꝛtitudinẽ ⁊ pugnã.lignũ enim viride foꝛtiꝰreſiſtit
igni:q carbo extinctꝰ. et res incoꝛrupta foꝛtioꝛ eſt q̃;
coꝛrupta:vel ruinoſa. Sic caſtꝰfoꝛtiꝰreſiſtit igni pec
cati in oĩb tẽptationib/ ſiue carnis:ſiue cuiuſcun
inimici:qꝛ ad minꝰbʒ primã armaturaʒ. vqua.
xxiiij.ar.iij. YJð ſignat᷑ dr caſte mien. Judith.xv.fe⸗

uij.

en.
. it

een.

canrra n o li ilihnt

, 5.
orafint ich dlen lgni cipls

liðncitiure ſllahin
inmvalrlomiſi bliſiienn
t oglenthituftant ünlie. f

gegemnt otinsci facie ern atsclli

ciamatalnfan de annoſeſe man
gſtintuſllnnaſliatn gge
Clonuantlctcre Kruni dicant. Barll
ſemndhmaichatgene gictan
euminnenreno poſſe teſſttin eeene
nit lcensero ſun hic olu habuit caſti
Aemũ ii oiſpotited uſtica rcaſti
poadaſtiate no nouiwr remplo i
cunoli apuntinfdelii r a fundant.
ſatemi etſpegaliter ucrent:poſt caſiit
Nonſriuerenolvit alis pluni ibidan
ſumatmna O nmiic iyf.

Juitates ſont d

4 danununclcare

Tanitate iinpuncpio is
zmner Anſectenn untnge
in Muanſni nanitute ilpe dn
ctn Puind oſcikur unlte dihon y
tenecig ſßheſtnlansfieigit
ueinanaunnt liare
tCflcg. Becundoofiget g gun⸗
lttug hnolllas inonegen al
nns Tergo n dog tali dlatii

etqs

urſagianuins niete
bem aiamomnoreqa totyf. Jo j.
hs alas pfas aſtigites nobeclen
enn ſteſ ithute
uia aſa. Pſalij n minigeſy
Musopity tanenomn aaſtnm
c wat mudi rnalitas Eanca
eragit nec opoſſe oñditſignum
dm imi. G vbies in pfna dñi.
ſtoch. Nota. r.eſſ.
cuſtodiat volde difficllis ſicut Wei
ugn. B.i r. qi mirgauloſa
eſt de ppna amefomiti fadi
Alereimmücos ſpbis d corpibn⸗
la. am coll neſtonatis. G
te nce debent duo anticnliſeqn/
caſtitate uenicne mengleß/

ratspatet gaſtmege gtnlel
uuſinnniin mnut il
aliir tinic ifin
Or nelimsenluplalitat
tennanluel
rötomuclortſt i
kee inaſ nuiſini 1
tue e Oni Opul,

nan tafornoꝛeſti
4
SrAMerrfeflin n
Singalleuile
mimmn guiihni
alemen )1

ſti viriliter:et ↄfoꝛtatũ eſt coꝛ tuum: eo ꝙ caſtitatẽ

Arꝰ.iiij.

Expem.

Ciuitas.

amauenis ¶ In alia etiã vita valet/qꝛ ducit ad qͥetẽ
et gandiũ eternũ. Caſta em mulier merer quieſce in
camera ſponſi: non aũt adultera.ſic caſtus cũ ſponſo
po in camera celi.Gall.v.fructus aut ſpus eſt caſti⸗
tas gaudium ⁊c.
Exrempla vo monentia ad caſtitatẽ habemꝰ et fi
deliũ:et ifideliũ.¶ ¶ Pꝛio fideliũ:matris xei ⁊ ommiũ
ſanctarũ vᷣginũ/ ꝗ ſunt in celo:quas ſequentes attin-
gere poſſunt. Nõ ſequentes vo/tamdin erũt in infer
no: ſicut ipſe in celo. Eremplũ em illoꝛuʒ qui fuerũt
eiuſdẽ nature et fragilitatis:omnẽ excuſationẽ a no⸗
bis remouet. Quale eſt illud cuiuſdã religioſemulie
ris/que cũ ſciret quendã amoꝛe eius infatuatũ/ vt fer
tur:et ꝙ wmũ danificaret vel foꝛte eaʒ raperet: niſi
ei ↄſentiret:audiretq; plus raperet᷑ pulchꝛitudine
oculoꝝ eius.Eruit ſibi oculũ:et miſit ei dicẽs: qoð in
me amas:tibi mitto. quo exemplo nõ ſolũ ad caſtita
tem/ verũetiaʒ ad tantã penitentiã ꝓuocatus fuit:q;
nunc a lachꝛimis et oꝛonibo ceſſauit: vſq; ei viſus re
ſtitut? fuiſſet:in ſignũ remiffionis peccati ſui. &t ſic
ſua caſtitate meruit alti caſtiratẽ. in ſeipſa miraculi
oſtenſionẽ. Sic exemplo eſto fideliũ:in verbo/in con
uerſatione/in caſtitatel in fide.j. Chi.iiij. ¶¶ Capta
etiã acon: fert/ q abbatiſſa quedã ſtatiʒ pulſauit ad
caplin:⁊ ſbiectas ſic alloquebatuꝛ. Iſti infideles niſi

caute agamus pꝛius violabunt a ĩgꝗs:vinde coꝛpora

occident:ſicq; ꝓdemꝰ coꝛpa et aĩas.Ged ſi vultis con
ſiliũ meũ facere:ſaluabimꝰ aĩas.et ipſis clam ãtibo qꝙ
ſiciaccepto cultello naſũ ſibi abſcidit:et faciẽ derpa⸗
uit. qð alie vidẽtes fecerũt ſimiliter. Et ſic ſapienteꝛ
elegerunt.potius cũ facie veturpata celũ intrare: qᷓ
cũ oꝛnata infernũ.q̃ em̃ curioſe ſe oꝛnant: nõ omino
caſte ſunt.qꝛ videri et ſollicit art appetunt:et e hoc
loꝛiant᷑:licet oꝛe ↄtrariũ dicant. Siẽ illa que ſe ab/
condit/vt dicitur ꝓpter eũ qui eã venit rapere.⁊ cuʒ
cam inuenire nõ poſſet /et eſſet in recedendo: clama⸗
uit dicens ego ſum hic.ſolũ habuit caſtitatem in oꝛe.
Actuũ.xxiiij.diſputãte ð iuſticia ⁊ caſtitate ⁊c. Qui
vo ad caſtitatẽ nõ mouẽtur exemplo fideliũ:ſaltem
exem plũ capiant infideliũ et fundant᷑ pꝛimo v ciui
tate ci.et ſpecialiter lucretie:q̃ poſt caſtitatis amiſſi
onem/viuere noluit.⁊ alijs pluribo ibidem. Mota xe
iſta materia.P.v.xvj.et.lxvj.

Juitates ſunt due.

4 vna vei altera dyaboli. Sicut pʒ ꝑ AKugu.

Arꝰ. J,

œ ciuitate ei in pꝛincipio q̃s faciunt duo
amoꝛes IJulm facit amoꝛ vei babiloneʒ amoꝛ ſeculi:
hſm Auguſtinũ væ ciuitate i.lxv. æ quibo ſex ſut di/
cẽda. Mꝛimo onditur qualiter diſponi dʒ ciuitas vel
cõitas quecũq; ſiue ſecularis ſiue religioſa:qtum ad
Paerene⸗ que in ea requirunt᷑ ad hoc ꝙ ſit bona/ ſta
lis /et pacifica. Gecundo ondet᷑ ꝙ ciuitas vel amu
nitas hñs illas ↄditiones: erit ꝓſpera/ ſtabilis ⁊ abũ
dans. Cercio quõ œ a tali ciuitate landat᷑/ et ciues
cuſtodiunt᷑. Quarto quo et qua cæ cã religio poteſt
ciuitas nuncupari.Quinto oſtẽdent᷑ ↄditiones ciui
um babilonice ciuitatis. SGexto ꝙ tał ciuitas vel cõ
munitas nõ erit ſtabilis et pacifica.
Ad pꝛimũ ſic ꝓceditur ad hoc ꝙ ciuitas vel ↄmũi
tas quecũq; ſit bona ſtabilis et pacifica:requirũtur
quinq; ↄditiones et diſpoſitiones.¶ Pꝛims eſt iuſti
cie.Pꝛo quo eſt ſciendũ ꝙ Auicẽna libꝛo.x. phᷣie ſue
C.iuiij.oꝛdinat ciuitatẽ in tres ꝑtes:videlicʒ indiſpo-
ſitoꝛes miniſtros/et legiſꝑitos. Oedo vo iſtaꝝ in cõ
munitate vebet eſſe ſic ſitus coꝛdaꝝ in cithara. Vbi

SS uelibet coꝛda locũ ſuũ teneat.ad hoc ꝙ;
me

odia ſit bona/bꝛeuioꝛes in loco ſuo.medie in me⸗

dio et longioꝛes in loco ſuo. Ita in ↄmumitate q̃cun
qᷓ; æbet quilibʒ tenere locũ fun. Inferioꝛ in oꝑando

et obediẽdo. Illi vigelic; qui vocant᷑ miniſtru legis
voperniti.et Niri ecchia ſtici.in ↄſulẽdo/et orgoſerde

cendo. Qiſpoſitoꝛes in regendo/et cuſtodiẽdo. quoꝝ

officiũ aſſilatur officio citharedi qꝛ ſicut citharedꝰ
Miſaturo⸗ th . ared
habʒ ꝓpoꝛcionaliterhʒ omes coꝛdas tãgere. YIta iſti
diſpoſitoꝛes: ſeu cuſtodes aĩarum ſiue coꝛpoꝛuʒ/hñt

ofmes bonos ſuppoꝛtareet inuare: et malos ppoꝛcio

nalit tangere et punire: ſine acceptione pſonaꝝ/mu⸗
nerũ vłtumoꝑ.inxta ullud Ps. c. In matutiné inter
ficiebã om̃es peccatoꝛes ⁊c. In matutino.i.ſtatim in
pꝛinapio ſiue dilationei que ꝓnenit ex fauoꝛe/ vbmu

nere vłtimoꝛe: ſciens ꝙ vulnus in pꝛincipio facilius

ſanatur: Et ignis fa aliꝰ extinguit.Ps.lxxij. Velut
ſommi ſurgentiũ vne/ in ciuitate tua imagin ipſoꝝ
ad mihilũ rediges ſtatim. Et ſicut citharedꝰ dũ pdi⸗
cta obſeruat/ coꝛdas ꝓpoꝛtionalit et moderate tan⸗
gendo:dulcẽ facit melodiã. Ita dũ in ↄmunitate vel
in ciuitatẽ ſitus vel tactus vebito oꝛdine obſeruat᷑:
vt pᷣdictũ eſt:ciuitas erit bona/ſtabilis/⸗ pacifica.xæe
qua IYſa.j.vocaberis ciuitas iuſti. ¶ Sed ſicut in cr
thara duo totã melodiã afundũt: Inordinatꝰ vide⸗/
licet coꝛdarũ ſitus:et tactus: IJta omnẽ omunitateʒ
et pacem et cinitatẽ iſta uo ↄfundũt.¶ Pꝛimo ino
dimatus ſitus: qñ videlicʒ ille qui nõ eſt dignus qᷓtũ
ad moꝛes ſcientiã et ſapientiã ppter fauoꝛẽe/munera
vł inoꝛdinatiũ amoꝛẽ:in alto loco ponit᷑ Ecce coꝛda
extra locum ſuũ:que totã melodiã coꝛrũpit.Oñ etiã
ecõuerſo ille qui merito bone vite et ſcientie deberet
poni in alto loco:cœpꝛimit᷑ Ecce coꝛda extra locũ ſic
melodia confundit᷑ pprer vefectũ ſitꝰ coꝛdarũ. Se
cundo melodia ↄfundit᷑ ꝓpter vfectũ in tãgendo:ſiẽ
patet:qn illa que vebet tangi:nõ tangit᷑:et alia vltꝛa
vires tangitur. Ita quecunq; ↄmunitas mõ ↄfundit
ex hoc:q malefactoꝛes nõ tangunturnec puniũtur.

verbi gra. In ↄmunitate ſeculari ſen mundi latroes

homicideſet hmõiꝓpter ſan guinis nobilitatẽ vł p⸗

pter munera a ſuſpendio liberant duodeci. em latro

nes liberant coꝛã ludice tredecimũ: Ecce coꝛda que
beret tangi nõ tangit᷑ hoc ee innnern pꝓcepto
res. Et hec eſt cã quare tot ſunt latrones et homicix
qqꝛ in terra vbi nõ eſt iuſticia: multiplicabunt᷑ latro⸗
nes ⁊ homicide.Si ẽpʒ.C.ij xv. ¶ Et eadẽ eſt cauſa
in ↄmunitate eccleſiaſtica q̃re tot ſũt latrões cei.vi⸗
xælicet luxurioſi adulteriſet mali chriſtiãi:qꝛ citha/
redi eccleſiaſtici eos nõ tangũt ſicut veberent: ſ acci
piunt munera. vel vident lupũ et timẽt. Et hecẽ cã
ꝗqre tam in ciuitate vel in cõmunitate mũdi/vbi dꝛet
eſſetactus et coꝛrectio/et punitio coꝛpoꝛum:qᷓetiam
in eiuitate eccleſie/ vbi veberet eſſe tactus.i. cdꝛrectõ
aĩaꝑ. acta eſt meretrix ciuitas fidelis.iuſticia habi
tauit ſupple quondã in ea: q citharedi fuer̃t ſupple
boni nũc aũt homicide: Iſa.j.qꝛ in coꝛde nõ rãgum
tur.i.malefactoꝛes ñ puniunt᷑. Mota. J.riij. xxxviij.
Et. HB. vlij. xxin.Et. P.iiij.xxiij.¶ Yterũ pax in iſta
cithara impedit᷑ ex hoc:q; vna coꝛda plus ſtringitur
et durius tagit ꝙᷓ veberet. Verbi gra/vnꝰ paup mo⸗
dicũ velinquẽs in curia mũdi:grauit᷑ et vlt᷑ iuſticiaʒ
amerciabit᷑. Et ſic coꝛda pna nimis dure tagi᷑. pax
etiã melodie rũpit. Quia inde odia et maledictiões
enerant᷑. Magnus faciet maiꝰ vlictũ:⁊ nõ amercia
bir Yren; paupꝑes et mediocres taxant᷑:et mqaioꝛes
dimittunt᷑. Ecce coꝛde q̃dã nimis trahũt᷑ qdã nimis
laxant᷑. Et talis Bnnitn, nõ erit pacifica:nec dura⸗
bilis Quia ſᷣm Alugu. ci.i.li.ij.c.xxj. YIniuſticia
maxume væſtruxit ciuitatẽ. Re ilł vo mal citharedis
q̃ ſic coꝛdas nõ ſituãdo /et nõ tãgẽdo:vel inoꝛdinate
tãgẽdo:ciuitatẽ.tã mũdi qᷓ ecee diſſipãt.Siẽ ſcribi
tur Prou er.xxix.viri peſtilẽtes diſſipãt cĩtatẽ. ¶ Ge

cCida aditio eſt ↄditio amoꝛis/ſcharitatis et ↄcoꝛdie.
Se iſta ↄditõe loquit᷑ Nugꝰ.w ci.i.li.ij.cxxj. Innu

ens ꝙ eiues vniꝰ cĩtatis vel ↄmunitatis oñt ſe hꝛe in

liij.

V.

vj.

vij.

viij.

.ix.

Te

Ciuitas

factis et dictis et volũtatibo ſuis/ſicut cãtoꝛes in no/
tis.dũ em̃ bñ ↄcoꝛdãt/bonas voces hñtes:cãtꝰ placet
Ita dũ ipſi in bona volũtateet locutione et oꝑatõe
ↄcoꝛdant:ciuitas illa placet veo et hoĩbo:et ꝓſperat᷑
in tꝑalih et ſpũalibo igura villis qͥ dixerut: Geñ.
xj. Edificemꝰ no bis ciuitatẽ et turrim. dũ cõcoꝛda⸗
bant:opꝰ aſcẽdebat.ſicut in oĩ comunitate.dũ ↄcoꝛ⸗
dãt ⁊ mutuo ſe iuuãt ad modũ mẽbꝛoꝛũ:⁊ e mutua
ꝓſpitate et lucro gandent ? letant᷑ &t mutus ad⸗-
uerſitate triſtant ad modũ coꝛdis /qo gaui er er ſibi
fieri reputat/qð alicui mẽbꝛoꝝ coꝛꝑis fit: di i quaʒ
ſic coꝛdis ſequunt᷑ affectionẽ et mẽbꝛoꝑ ſuppoꝛtatio
nẽ:oꝑa eoꝝ et tꝑalit᷑ pſperant᷑:et ſpũalit᷑ vᷣſus celum
aſcẽdunt ⁊ ad xpᷣm:qͥ iſtius ciuitatis eſt auctoꝛ ⁊ dñs
et poſſeſſoꝛ Zacha.viij. Irlin vocabit᷑ ciuitas vita/
Cis. Si vo ecõuerſo nõ ſit int᷑ eos mutuũ auxilinʒ vel
adiutoꝛiũ ad modũ mẽbꝛoꝝ: nec affectio ad moduʒ
coꝛdis: ̊ iraſinuidiaſ diſcoꝛdia wloꝛ æ ꝓſperitatelet
gaudiũ æœ aduerſitatenõ erit ↄmunitas durabii. ſiẽ
nec copꝰ hũanũ diu durabit:vbi vnũ mẽbꝛuʒ aliud
nõ inuat.Ded erit ſicut ciuitas q̃ vaſtat᷑. Iſa.j.Mõ.
E. uiij.iij.¶¶ercia aditio ẽ ẽe mutue ſuppoꝛtatõis
et ſeq̃t ex pꝛecedẽti ↄditione in qua dictũ ẽ mẽbꝛa
ſe muruo iuuãt Ita mẽbꝛa coꝛpis fi eccleſie. de qᷣ
j.Coꝛin xij.Et ãd Ro.nij. Ad modũ wmoꝝ in ciui
tate in qͥ wmꝰ wmui copulat᷑:et mutuo ſe ſuppoꝛtqt
BSicfr ꝗ ſuppoꝛtat᷑a fre q̃ſi tas firma Pꝛou.xviij.
Bivo ſint m̃bꝛa maledicta/⁊ inatalial mutno ſe expu
gnantia:et vmꝰ ruinoſe/q̃ mutuo ſe ꝓſternũt:et ſic
oues ſcabioſeſq mutno ſe coꝛrũpunt et ſicut wmꝰ in-
cen ſench mutuo ſe inflamant et ↄburunt:dici poterit
e eis illud IJſa.j.ciuitates veſtre ſuccenſe igni.qꝛ ſic
vna wvmꝰ inflamata aliã in ſliamat. Ita ſpiritualit᷑
vnus malus / exemplo/ verbo/vel factõ aliũ coꝛrũpit.
et nihil tantũ nocet ciuitati: ſicut talis ignis int᷑ioꝛ.
qꝛ ab obſidione vel inſultu exterioꝛi pt᷑ ſe cuſtodire.
a magno vo intrinſeco non poteſt ſe cuſtodire:quin
magnũ dãnũ incurrat.Sic nullũ bellũ/vel aduerſi⸗
tas/ vel malũ extrinſecũ tantũ nocet aĩe vel ↄmũita⸗
ti vel ciuitati:qᷓ; ignis peccati.qð patʒ ꝑ Auguſti.de
ciuitate cei.li.ij.c.ij. Qui vult 4. romã plꝰ vſtruxit
tpᷣus pacis:qᷓ belli.qꝛ tpe belli fu erũt vniꝰ cõcoꝛdie
int ſe ↄtra inim icos:nõ potuerũt etiaʒ vacare vicijs
gule/ et luxurie: necciuilibus diſcoꝛdijs int ſe ꝓpter
occupationẽ quã ha buerũt ↄtra inimicos:quibo va

1.

cauert tꝑe pacis. Ita in om̃i ↄmunitate mũdi q̃ntũ⸗

cunq; habeãt tedia extrinſeca ſi ſint mũdiſinterius

cæum hñtes:nõ veſtruẽt᷑. Seu xx. Si exieris ad bellũ
ↄotra hoſtes tuos.nõ timebis eos.quia dñs veꝰ tuus
tecũ eſt.Ps.cxvij.Oñs mihi adiutoꝛ.non timebo qͥd
faciat mihihõ. mNõ.T. vlvij ¶ Oi vo nullu bellũ
ha beãt extrinſecũ:ſi nt ſe pct᷑is in ſeipſis/neſciẽtes
quõ paulatiue pauꝑabunt᷑ et vſtruent᷑/ qꝛ vꝰ ab eis
recedit.qꝛ ait Yere.xxiij.crelinq; vos ⁊ cuitatẽ quã
cdipatribo veſtris ¶ Et niſi dñs cuſtodiet ciuitateʒ
⁊c.pᷣs.cxxvj. Pꝛeterea/nec mirũ qꝛ ſicut nõ hñs ꝓte-
ctionẽ regis vel dñi totius in terra ſua in tꝑe belli vł
eytra ciuitatẽ tpe obſidionis facilit᷑ capit᷑ ?; damnat᷑
JIta nõ hñs ꝓtectionẽ tei nec exiſtens in ciuitate ſuꝑ
ple charitatẽ:fruſtra vigilat:qꝛ dñs ñ cuſtodit e
Ded qꝛ iſte ↄditiones pᷣdicte ↄgrue hr̃i nõ pñt ſine
legibo et ſtatutis et ſana wctrina:q volẽtes infoꝛmẽt
nolẽtes coerceant.¶ Ideo quarta ↄditio neceſſaria
eſt legũ et ſtatutoꝝ in ↄmunitate datio. In quibus
oꝛdinet᷑ fm wctrinã Auicẽne.li x.phᷣie ſue.c.ꝛiij. O⸗
nullꝰ ſit in ciuitate vtilis qͥ nõ habeat aliquẽ ſtatuʒ
taudabilẽet ab vnoquoq; ꝓueniat aliq̃ vtilitas ciui
tati.Et ideo inqͥt ꝓhibeat legiſlatoꝛ ocioſitatẽ va
carõnẽ. nec ſit aliqͥs ꝗͥ nõ obediat alicui. q aũt ↄpeſci
nolũt erpellẽdi ſunt extra ciuitatẽ. ꝓpt em talia ocia

nõ ſit in dtate luctatoꝛ vłaleatoꝛ.ꝓhibeat et ſtudia
et oꝑa ↄtraria vtilitatibp ciuitatis/ſicut furtũ/rapi/
nã foꝛnicationẽ. Si ralia ſtatuta oꝛdinauerũt ĩ cui

tatibo ſuis raeentaut magis xpᷣiani.¶ SGed heu

q̃i omia ſtatuta mõ int potius ad cnpiditatem:qᷓ ad

venduntin hereditates ¶ Pꝛohibeat etia inquitc .xij.

Vvtilitatẽ.et ad ciuitatis veſtructionem:ꝙ; ad bonam
gu bernationẽ. Dicut pʒ mõ quaſi in oĩb ciuitatil/

maritumis. vbimercatoꝛes extranei cũ nauibo veni⸗
Ces /nõ poſſunt ad libitn vẽdere popularibo oibus:
ſed coacti ꝑ maledicta ſtatuta:vendere aliquiboma
mnis æ ciuitate: qͥ illud alijs vedẽt ſicut placet. Et
iſtud panpat ciuitatẽ ter duo. ¶Pꝛio: gqꝛ mer⸗
catozes pauciores qrmnuiti ad tales veniũt ciuita
tes intãtu:q; vbi ſo l i aran aliquibo ciuitatibo veniẽ
unti naues: vir modo quinq;.¶ GBecudo:
i: aug : tugi meme veniætii no erit toti* ciuita
tis: ꝗ inde auantagium hꝛet:ſi libere et in bono foꝛo
anere poſſẽt h illoꝝ pꝛimo emetiu: qꝛ canꝰ vẽdut po
pulani: q; facerẽt principales mercatoꝛes Tali
ergo apetit illud Yſa.x. ve qↄdut leges iniquas. In
quii legii plus reſpiciũt omodũ ꝓpꝛiu:qᷓ vtilitatẽ
reipublice.Mo ſic antiqͥ ſapiẽtes.q ciuitates rexert.
De quibo refert Ualeri i inuẽta.in quadã piſcati:
one quada mẽeſa aurea q fm ↄmuũeoſiliu dani wbuit
ſapietioꝛi ciuitatis et multis eã obtulerũt: nullꝰ tñ
eã recepit tãdẽ edicauerũt eaʒ deo ſuo.in quo facto
videt᷑/q nõ fuerũt ſuꝑbijnec auari du tales rexerunt
ciuitates/ciuitates abũdabãt: Quia ĩ bomis iuſtoꝝꝑ
exaltabit᷑ ciuitas Pꝛouer.xj.¶ Quinta aditio req⸗

ſita eſt ſanũ ↄſiliũ.et hãc infert quarta aditio:in qua

dictũ eſt:ꝙ neceſſe eſt hꝛe bonas leges et oꝛdinatoes.
hoc auũt ideo pt᷑ eſſe ſine ſapiẽtibo ↄſilijs. Ergo tales
ſũt neceſſarij ad regimẽ reipublice:ta in regimie ſpi
rituali:q coꝛꝑali.qꝛ ibi ſał/tã aiaꝝ qᷓ corpoꝛij:qᷓ eti
am aliaꝝ reruũ vbi multa ↄſilia: Pꝛouer.xj. En et re⸗
ctoꝛes reipublice antiqͥtus diceb ant᷑ ↄſules:a ↄſulẽ
w:Fm Augu.v.æ ciuitate vi.c.xij. Quõ autẽ tales
bſüt reipublice: oñdit tulliꝰ ſatis pulchꝛis exemplis.
i.j. ve ſenectute.c.iij. dicẽs:q dãtes ↄſiliũ in republi

ca:plus agũt qᷓ alij laboꝛioſi. Nã inqᷣt ſũt ſiẽ guber-

nantes nauem.in qua alij ſentinam exbauniunt:alij

curruut: alij malos excandunt. Ille vero tenens cla⸗
uũi et quietꝰ ſedẽs in ꝓpuppi muita maioꝛa ⁊ melioꝛa

facit. Non em̃ viribo et coꝛꝑis velocitatibo res ma⸗
ne gerunt/ſed ↄſilio/auctoꝛtate et ſẽtẽtia.Et plus
ibidẽ addit: cũ taliba ſenectꝰ augeni ſolet:apð eos
viget ↄſilium. In antiquis em eſt ſapientia.Job.xij.
dem tullius væ officijs.c.xxij. recitat ꝙ coñſiliũ ſo⸗
onis plus pꝛofuit ciuitati athemiẽſiũ:quia ab illo le
ges coꝛum et inſtituta fuerunt:qꝙᷓ valuit victoꝛia te⸗
miſtodis.quia bellũ illud fuit geſium conſilio ſena-
tus:qui a ſolone fuit inſtitutus. Parua inquit ſunt
foꝛis arma:niſi conſiliũ ſit wmi.Vinde valerius lib.
Vj.c.ij. Recitat ve quodã:qui minanti ꝙ habuit gla
dios multos: Reſpondit.Et ego annos mltos quaſi
Diceret:ideo tenon timeo.¶ Yſta ſunt contra illes
quiimpꝛoperant religioſis viris et eccleſiaſticis: ꝙ
non pꝛoſunt reipublice:quia non laboꝛãt manualit
Bed illi tamen ſi boni ſunt:plus pꝛoſunt conſulen⸗
/wvcendo/oꝛando. Vnde ſen eca etiaguilti⸗t⸗
animi poſt pꝛincipiũſ.Mõ is ſolum reipublice ꝓdeſt
quituetur res et v pace belloq; cenſet:ſed qui iuuẽ⸗
tutem exhoꝛtatur:qui in bonoꝛum pꝛeceptoꝛum co⸗/

pia vᷣitatẽ inſtituit: qͥ ad pecumiã luxuriãq; ruentes

retrahit:et ſi moꝛet᷑ in pꝛinato: publicũ tñ negocum
agit. Nota de hic Pin M ij riij Tales ergo etſi pau
peres ſint in re:tñ ciuitatẽ ſaluant.Eccleſiaſtes.ix.
Inuentuſq; eſt in ea vir pauꝑ et ſapiẽs ⁊ liberauit ci
uitatẽ ꝑ ſapientiam ſuaʒ.Nota.. xj.iij. Oui ergo

xuij.

—

Gunt.ſicutg hiß EPENNN. P
ſaäntutm ilopinbebitarentunttwton
uſin nſiteninineeinn
mtmfimniſine mmonidv wiclultan
4 hueochennt: doin mucltone anumob
ne utallr aumk aluk
erſ iluni Reyr vareeengltus lunt
edio gnotns etſufignnhabesguan
liennneuersarlistluuie
lluapeenniay oti aigeulos bitejlu
Zgvofoneneplcaverüttimoe vdinfuit
Et der gliecanſe icclietne icnenprde
Hicntuicniteilo anitg hetu
Cluttaspanngetpana dintines. Ecch i. 1.
nocen tleſeſunn Mtal di lnd üi
Ficehabltinohainsciunsoptinach,
ſulclenez ungctenſmmnbam
(Cun ſo geclige amiamesfuenntun
ulatlrſt ainchechleitw bücii
gcln gepatneren ern ſrͤ nn

duerp Ci
blcce uncmnicden ſeradt

1.v., raultare di. cnj.
rinlln m reni⸗
le ci alcis dun l iin eyubi
elilabonoſ Ri nqt it ſeguber⸗
Inusali ſentinam qtbaununt oli
Nlos rcancunt Yle verotanenoclo⸗
hisin pnppi multa maioꝛa 1melioꝛ⸗
vinib cr coꝛpis veloatanwresma⸗
Nilio/euctontateet ſetetia. Etplus
tü talibo ſenect? augen ſolet:apd eos
mantiquis eñcſt apientis. Joby.
Nofficis. cpi reatat contlliiſo/
Git auntari athemeſiö:aniaebllole
ſtitutafocrunt:c; valuit wator te⸗
bellũ illud fuit geſtum conſllo ho⸗
efwitinſtitums. Peluu ngunt nt
quodã:ul minanti9. W
nosnltosaſi Einn
Nep Pr igalmnanul .
, tlto erectleſuſtis: g n
lnt nn ieit nauil

hutlicnn in mſim amſin
inuln im nniulin
i eſunnhateu ⸗
rnnchalihmn Cptoꝛumc⸗

reamiimnbonotunm pett⸗
nninennilimnihmann

nit 0.)n lätinthonn
ekin hnn Aikot
hi i unt Eeſeſaſiu
i auitni P cilizrla n
1 anA ii

Liuitas.

voluerit ciuitatem mundi quãcunq; veſtruere vłca⸗
pere vix melioꝛẽ inueniret cautelaʒ:qᷓ eius ſapientes
impedire ſi poſſet.et vœ tali cautela vt fert᷑: quidã rex
potens ad veſtructionẽ cuiuſdã ciuitatis in q̃ erant
duodecim ſapient es.quoꝝ ↄſilio citas regebat. Rex
eꝛgo a ciniba nihil aliud petiuit/niſi ꝙ illos ſapiẽtes
traderent vł væ ciuitate expellerẽt:eos intelligere fa-
ciẽs/ꝙ tũc ab obſidiõe ceſſaret quaſi nila alia cauſa
obſidionis eſſz niſi illi ſapiẽtes. Gic etiã fabule hñt
Kanb cogitauerũt ad veſtructionẽ ouiũ:dicẽtes pa
oꝛibo q; canes expellerent. quaſi tota bꝛiga int᷑ eos
fuit ꝓter canes. vid erũt eĩ q Pprer eos oues capi ñᷣ
valuerunt/quib expulſis ſine reſiſtentia oues rapu-
erunt.Tali arte vtit᷑ dyabolus ad veſtructionẽ ciui
tatis eccleſiaſtice. Videt em̃ ꝙ pꝛedicatoꝛes wcene
et pᷣdicando/et lupos a grege arcẽdo/ad modũ ſoꝑic
tum in ciuitatel et ad modu canu / ouile eccleſie cuſto
diunt. Se quih in Ps.lviij. Famẽ patient. vt canes
⁊ circuibijt ciuitate. Sloſa. Pꝛedicatoꝛes patiũtur
famẽ qn auditoꝛes nõ audiũt verbũ dei. Eſuriũt em̃

etr ſitiunt alioꝑ iuſticiã. Et cogitat et ſcit ꝙ multum

iuuat ad cuſtodiã iſtius ciuitatis quã nitit᷑ euertere
Et v facto eam euertit: infoꝛmãdo maioꝛes pᷣlatos
iſtius ciuitanis eccleſiaſtice ꝙ pᷣdicantes artẽt vt di⸗
mittant.et tũc erũt in pace.quibo ꝑ leges et ſtatuta
eoꝝꝑ.vel emiſſis vel arratis:ſine reſiſtentia gregẽ ec⸗
cleſie inuadũt et veſtruũt.et intantũ iſti emones ci-
uitatẽ cæi obſidẽtes /in iſta infoꝛmatione v ſapienti
bus tradendis et canib artandis inualuerũt.qð tñ
mirabile eſt dictu: vnus magnꝰ cinitatis et gregis
cuſtos/tollerabiliꝰ ſuſtineret in ciuitate mille vſura
rios/et totidẽ meretrices:ꝙᷓ vigĩti fratres.ↄtra illos
vſura rios/vel alios vel alias animas ⁊eſtruẽtes:vix
nunq in caleſcunt:vel fernent᷑ agũt:vel tot leges cõ/
dunt.ſicut pʒ.h.iiij.xiij.Et.P.riij.viij.Cõtra iſios

ſi ciuitatem illoꝝ inhabitare nitunt᷑:toto malignita

tis ſpiritu inſurgũt et feruẽtifſime agũt.in hocoſtẽ⸗

Eerntes: ꝙ firmimſime monib vei ciuitatẽ obſidẽti

Ar. ij.

pix.
Aiꝰ. iij.

Ener anon eniber dierpoteſlꝛer e quon
1

ciuitatiboſet ciuibb:cõitates abũda bãt/ſᷣm

bus: adſyerent: eis in traditione canum obedienter
qlibet qri
poteſt illud.ij. Re.xx.quare pꝛecipitas ciuitatẽ dñi:
tu a dño ꝓmotus et ſufficientiã habes:quare impe/
dis ne ciuitas dei cuſtodiat᷑. ſic eã pꝛecipitas:qreh:
qꝛ lucrũpecuniaꝝ potiꝰ añoculos hñt:q; lucrũ aĩaꝝ
In quo foꝛte trepidauerũt timoẽ vbi nõ fuit timo⸗
Et hecet alie cauſe/videlicet ne vicia eoꝝ rpꝛehẽdãt᷑
fac̃canes ĩ ciuitate illoꝝ nõ admitti.ꝙ qᷓ; eccia mõ ẽ
ciuitas parua et pauci viri in es. Eccla.ix. Vnde v
moderno eccleſie ſtatu poteſt dici illud.iiij. Reg.ij.
Ecce habitatio huius ciuitatis optima eſt: ̊ aq̃ peſ
ſima.i.clerus ꝑ quos ceten lauari veberent.
um vo pꝛedicte ↄditiones fuerint in re niar⸗ et
u
li. iij. c.iiij.qꝛ patrie rem et nõ ſuã vnuſquiſq; augere
ꝓperabat.pauꝑq; in diuiteqꝙᷓ diues in pauꝑe verſaꝛi
valebat cõitate.Sed moderno tꝑe circa honoꝛem⁊
ↄmodũ ꝓpꝛium/quaſi tota vſatur intentio.
IEt nò ſolũ talis ciuitas eſt abundãs in tꝑalibus:
ſed etiã in ſpiritualibo.qꝛ veusa tali coĩtate laudat
et honoꝛat᷑.vñ ĩæ eis dici poteſt illud.j. Mach.xj.Oc

currunt ei ve ciuitate honoꝛifice. Et ptĩ eſſe thema
in ramiſpalmaꝝ ſicut tũc occurrert Yonatheſũmo
ſacerdoti ct pꝛincipi medoꝑ. Ita iſti chꝛiſto ſummo
ſoacerdoti et pꝛincipixpᷣianoꝝ: ad modũ romanoꝛuʒ

ta iſti
quo

occurrentiũ vicroꝛib ad ciuitatẽ redeũtib
chꝛiſto reſuſcitanti Zaʒarũ:occurrerũt ?ẽẽ.

tria:indicium ſecuritatis:ciuitas.faſtigin curialita⸗

tisihonoꝛifice:pᷣconiũ ꝓbitatis:occurrerũt.¶/ ¶tũ
ad pꝛimũ cinitas ẽ locus ſecurioꝛ in guerra: ſic ſtatꝰ
bonus. Hiere.j. Dedi te in ciuitatem munitam.quia

Altra nõ eſt munitio.Et ſicut mmus ardens ꝓxima

xlv. fluminis impetꝰ letificat ⁊c.
mines honeſti in cinitate maturius incedũt et liben
ni et ſecund ibi quieſcut/qᷓ in campis vel ſiluis. Ita

55
XC iiij.
ardere factt. Ita malꝰ in duodẽa vł vtractoꝛ alios
malos facit.qꝛ ſicipſe hʒ malã linguã:ita audiẽtes
facit habere malos aures.CTali dici pr illud Adat.
xrij. Ciuitatẽ illoꝝ ſuccendit.Et illud pᷣs.ix. Ciuita
teg en Nrie
ui vo ſtatũ ſuũ et ſpecislit᷑ in religione tenẽt:cq
hes ſunt et wmeſtici dei. Quia talis denntts edifi
catur vt ciuitas: In pᷣs.cxxj. pꝓpter ſeptem rationes.
Puime gre ficut᷑ in capo licet homĩ ire quo vult ad
omnẽ ptem:ſed in ciuitate oꝑtet ꝙ vadat per certos
vicos.ita in mũdo vadunt hommes quaſi ad libitũ
ſed in religione artantad certas vlas arnioꝛes. vide⸗
licet pauptatis obedientie:et caſtitatis. De quibus
Axir.j. et ad vicos aliaꝝ ceremoniaꝑ/ et ↄſtitutõnũ
ſed vię iſte vie pulchꝛe.qꝛ platee ciuitatis aurũ mu⸗
dum:Apo. xxj. ¶ Gecundo qꝛ hoĩes in auitate nitũ-
tur ho neſtins irec in campis.ita in religionetenen⸗
tnr ad maioꝛẽ honeſtatẽ in ciuitate dei nri in mõte
lancto eius Berlvi ge yix.eſt cinitas h̊ in par⸗
ua ad quã poſſu fugere et ſaluaboꝛ in ea.¶ Terciat
quia cinitas nõ eſt bene ſituata ſineaqua.Aqua em
ciuitatẽ letificat et ditat.ita woctrina religionẽ.Ps.
Quarto qꝛ ho⸗

in ciuitate ſanctificata ſimilit᷑ requieui. Ecci.xriiij.
ſta ciuitas væbet hie murũ acoꝛdie. fundari vebet
uꝑ fundamentũ apłoꝑꝝ et ꝓphetaꝑ.Apo xxj. murus
ciuitatis hñs fundamẽta dnodecim. et in ipſis nomi
na duodecim aploꝝ et agni. Mec vebet wijci aduerſi
tate nec An Pitate ſed equalit᷑ ſe hꝛe ad mo⸗
dũ vcij. Et hoceſt qð ſequit᷑ Ciuitas in quadro po/
ſita erat. ¶ Quinto ſicut in cinitate obſeſſa vigilãt

homines te nocte. Yta religioſi milites xpᷣi. Et hocẽ

q ſequit᷑nox em̃ n erat illic.qꝛ media nocteſurgũt
ad v laudandu. Et hoc eſt qð ſequit᷑ et afferẽt glo
riã et honoꝛẽ in illã.¶ Gexto cinitates munde fuã⸗
turtet maxime in aduenti Beſeiſ religioſus et hoc
eſt qo ſequũ nec intrabit in illa aliquod coinqnatũ.
BDeptumo qꝛ quis timens bellũ fugit ad ciuitateʒ
foꝛtẽ:ſictimẽs guerrã peccatoꝛũ: ciuitatẽ foꝛtiũ idẽ
religioſoꝛũ aſcendet. Pꝛouer.xxj. Deus eoꝝ paranit᷑
illis ciuitatẽ. Dehꝛe.xj. e qᷓ HGeñ.xix. Eſt ciuitas h
iuxta feſtina et ſaluare ibi.Cuiobediat er dicat ill
Can.ij.ſurgã et crcũibo ciuitatẽ ſed noli circũſpicẽ
in vicos ciuitatis: ne oberraueris in plareis illius.
Eccleſisſtici.ix. De qua vt bꝛeuiter cocludat dicit:
BGloꝛoſa dicta ſunt ve te ciuitas vi in Pſal. lxxxvj.
Seg hen nõ ſolũ ſuꝑ ciuitatẽ iſtã:ſed ſup omnẽ ciui

tatẽ et ſtatũ eccleſiaſticũ/et ↄmunitatẽ mundiqꝛ de

omni ſtatu mõ poreſt dici:tune es:.· Ratione cui eſt
ſciendũ ꝙ eſtqneda ciuitss in africa ſita/ vt dicitur:
vbi fnitantiqua carthago.quã in vulgari ngue vO
cant tunees.qð interpꝛetat᷑tu nõ es:ſupple qð eſſe ſo
lebas. Ideo ſic eã vocabãt:qꝛ ciuitas pꝛimo ibiſita
fuit potentioꝛ/ foꝛtioꝛ pulchrioꝛ ditioꝛ.volunt ergo
dicere:tu nõ es in nobilitate et alijs bonis ↄditõibo:
nõ eſſe ſolebas añqꝙ; eẽs veſtructa ꝑ romanos. Ita q
vidiſſet ſtatũ pꝛimitiue eccleſie/et xpᷣianitatis ſet reli
gionis:et ↄpararet eũ ad ſtatũ modernũ: poſſet dicẽ
tu nõ es ſupple qued eſſe ſolebas:qñ iuſticia habita
uit in in ciuitatẽ in interitu. Yſa. xir.
et Hiere rix. Sed qui nõ viderũt alium ſtatu:w iſto
ſtatu gaudẽt et ↄcipiũt q̃i nũqꝙᷓ fuiſſʒ melioꝛ. Alij vo
vlẽt. Figura.j.Eſdre.iij.q edificabat᷑teplũ. Juue
nes qͥ pꝛiꝰ tẽplũ gloꝛioſũ nõ viderãt:cũ leticia voci⸗
ferati ſũt.ſenioꝛes vo qͥ tẽplũ aliud in melioꝛi ſtatu
viderãt:flebãt voce magna. Sic in ꝓpoſito:lʒ leues
iunenes in ruina ſtatꝰ ſui nõ wolear/ h̊ porꝰ gaudeat
m maturi ↄſiderãtes ruinã cuiuſcũq; ſtatꝰxpᷣianira⸗
nis:ad fletũ magis ꝓuocant᷑ cũ xpᷣo:qͥ ſuꝑ oẽm talem

xxj.

Arꝰ. v.

Arꝰ. vj.

mii.

LCiuitas.

eiuitatem figuratiue fleuit. Ance.rix. Videns inqt·
ihus ciuitatẽ:fleuit ⁊c.qꝛ mutatꝰ eſt coloꝛ optimus:

viſperſi ſũt lapides ſanctuarij.Eʒ ech.yxxv. euge euge
ſup ſanctuariu meu:qꝛ pollurũ eſt et ſuꝑ terrã iſrael
gquia væſolata eſt ⁊c. 2ð
Conditiones vo ciuiũ ciuitatis babilonice: ſcri⸗
bit Pſal.liiij. dicẽs vidiiniqtatẽ.i.crudelitatem et
tyrannidẽ dnoꝝ et ↄtradictonẽ coꝛdiũ:qꝛ nullꝰ aliũ

Diligit:vel linguaru:ſcʒ; inter aduocatos et legiſtas:
et int nationes diuerſaꝑꝝ plagarũ: vel operũ: qꝛ qli⸗
et niti aliũ vepꝛimere et ſpecialit᷑ aduentantes et

Panesi4 vellẽt int eos viuere: In cuitate ſq; dya⸗

oh. Elidiiterũ guloſitatẽ et luxuriamſdie acnocte

circũdabit eã negligẽtia etiã et oaũ 5ziatok et cle⸗
ricoꝝ ſuꝑ muros ei iniquitas: crudeliũ et fa ſoꝝ exe

cutoꝝꝑ er laboꝛ in medio eius ſupple viq? et falſꝰ oim

artificũ et oꝑarioꝝ.et iniuſticia iudicũ et balliuoꝛũ
er teſti et duodenarũ⸗Et ñ vᷣfecit e plateis eiꝰ vſu
ra et vlus.quin omni ↄtractu mutui ſeu venditiõis
et emptionis.ve aiuitas ſãguinũ: Maũ.iij.

Zua bꝰ q vijs elici pr ſextũ pꝛincipale:videlʒ ꝙ; tał

ſte quidẽ ſicut pʒ.C.ij.xvj.Et.D.yxj.xix. AMaioꝛẽ em̃
abundãtia/ diuitiaꝝꝑ/ vlitiaꝝ et honoꝝ ↄtulit vl mu
tuauit auibo vt ↄomunit᷑: ꝙᷓ villanis vel habitatibus
in capeſtrito:tñ ipſi ſt eimagĩgrati:plꝰeũ falſitatibo
ebrietatib/et luxuruslet ceteris vicijs ꝓuocãtes.vt
eis verificet illud Actuũ.iiij. Couenerũt in ciui
tate ac aduerſus puerũ Ihm. Sicut em̃ tũc ↄuenert
aduerſus xpᷣm in ciuitatẽ. Ita nũc adueꝛſus mẽbꝛa.i.
ſimplices / eos circũueniẽdo ꝑiurijs et falſis mẽſuris
et ponderibo/et multis œceptionibo. Inyta illud.ij.
Coꝛin.xj.piculis in ciuitate.te talib loquit Augꝰ
⁊Tæ ci.i li.ij.c.xuiij.dicẽs qꝙ talis ciuitas que ſuꝑ bie
et ceteris vicijs vacat:eſt ſicut umꝰ ſardanapalli re

gis qͥ oꝛdinauit ſcnbere ſr tum bã ſuã:tatũ ſe habere
quãtũ dũ viueret libido ſua ↄſũpſit/tles inqͥt/ ibidẽ

xxj.c.non curãt qᷓ ſoꝛdida ſit reſpublica:niſi ꝙ ſit du
rabilis.qð eſſe no ptſſic dicit ibidẽ.c.ij.qꝛ inqͥt mo⸗

ribo antiqᷣs ſtat res romana: viriſq;.ñ aũt cũ talibꝰ

moꝛibo.qꝛ deus ab ingratis retrahit qpo ædit.talibꝰ
Dici pt᷑ ilud.uij.Re.ij.Eece habitano huiꝰciuitatis
optima eſt.ſed aque.i.coctrina et moꝛes peſſimi ſunt
Jadeo ↄcludit Ps.liiij.dicẽs. Veniat moꝛs ſuꝑ illos
ct veſcendãt in infernũ ⁊c.¶ Alia via et euidẽtia il
lud elici pt. Videlicet ex ↄaditione ciuiũ iſnius baby-
lonice ciuitatis inter ſe:que eſt diuiſio et diſicoꝛdia.

Et hoc ẽ qð ſupꝛa dicit᷑. Et ↄtradictionẽ in ciuitate

Ey iſta em ↄditione.neceſſe eſt ſeqq cõitas talis nõ
ſit ſtabilis.qꝛ ſicut oĩs virtus vnita opus foꝛtificat ⁊
ſtabile facit.ſicut pʒ.C.j.x. Ita a ↄtrario ſenſu/ vtus
diuiſa / facit opꝰ bilelet inſtabile / et coõitatẽ minus
clecrabilẽ. Iterũ ſicut ↄditio ciuiũ ciuitatis veijeſt

oibo charitate ligari.ſicut pʒ.C.j.xj.et q̃i ꝑ totũ illꝰ

caplm. Ipſi em̃ a nilis ſe diuidũtivel rone patrie vł
plage/vel lingue vel ↄtrarietateſniſiſolũ rone pecca
ti et incoꝛrigibilitatis /quã diuiſionem diligit eus
HBeñ/ j. Qui diuiſit lucem a tenebꝛis Mali vo ciues
videlicet ciuitatis dyabolijalios ab eis diuidũti rõe
pat rie/ gentis/ vel lingue. Irã et ↄmotionẽ atra eos
habentes:et ꝓuocantes.qᷓꝛ e alia ꝑte terreſũt/ dicẽ
tes:tu boꝛialis es:tn auſtralis vel talis nationis es:
ad modũ ülius maledicte ancille hoſtiarie.qᷓad Pe
trũ exclamauit dicẽs:tu galyleus es.nã ⁊ lingua ⁊c.
et ad modu illoꝝ maledictoꝝ iudeoꝝ. Judicu. xij.qꝗ
iugulabãt omnẽ qͥ neſciuit dicere ſe boleth:ſᷣm ꝗꝓpꝛi
etatẽ lingue illoꝝ. Ita iſti ↄmotionẽ faciũtlet e fini
bus ſuis eijcient omes nõ hñtes ꝓpꝛietatẽ lingue il⸗

loꝝ Ad modũ illoꝝ maloꝝ quos repꝛehendit Panlꝰ

omumitas vel auitas nõ erit ꝓſpera:nec diu abudãas
et durabilis. Una via reſpicit ei iuſticiã:qua ꝓpter
eoꝝ ingraruudinẽ ꝙ eis mutuguit:ſpᷣtrahit.æt iu⸗

T. iiij.

j. Coꝑ.iij.qꝛ tłes diuiſiones faciebãt dicẽtes. Ego
quideʒ ſũ auliego vo apollo.quibo ait paulłꝰ ibi⸗

Tem.Cũ em ſit int᷑ vos ʒelus et ↄtẽtio.nõne carnales

eſtis. Sic tales nõ ſolũ carnales:ſed et crudeles ſũt:
uꝛ xpi coꝛpus mẽbꝛatim diuidũt. e quo coꝛpe loqͥ-
tur.j.Coꝝ.xij. Vos autẽ eſtis coꝛpꝰ xpi:et mebꝛa de
mẽbꝛis.q ergo iſios diuidit:mẽbꝛa ppᷣi diuidit. Pꝛo
quo incõueniẽti logar aplus.dicẽs nunquid chꝛiſtꝰ
diuiſus eſt? Ideo iſte aplus q.j.Coꝛin.xij.fecit diui
ſiones miniſtrationũ et giaꝑ:et diuiſiones oꝑatõnũ
ſicut in coꝛpe vno diuerſa mẽbꝛaſdiuerſa hñt officia
ſicut ibidẽ exemplificat/diuiſiões vo nationũ/vł ho
minũ viuerſarũ terraꝝ/ nunqꝙᷓ admiſit ſed atrariũ qa

cuit dicens:nõ eſſe diſtinctionẽ iudei et greci.et q̃ſi

cauſã aſſignans.j.Coꝝ.xij.ait.Etem̃ in vno ſpn oẽs
nos in vnuũ coꝛpus baptiʒati ſumꝰ: ſiue iudei ſiue gẽ

tiles/ ſiue ſeruiſine liberi. Et ad Ephe.iiij.ſuppoꝛ⸗

tãtes inuicẽ in charitate: ſollicitiſeruare vnitatem
ſpũs in vinculo pacis vnũ coꝛpus et vnꝰ ſpũs:ſiẽ vo⸗
cati eſtis in vna ſpe vocationis veſtre:viꝰ dñs:vna
fides:vnũ baptiſma:vnus deꝰ.¶ Eyquo pꝛedicatoꝛ

i egregius ſita ſollicitus fuit om̃es vocare ad vni⸗

tatẽ cuiuſcũq; plage vel terre eſſent:pʒq illi ſũt pꝛe/
dicatoꝛes et aplłi dyaboli:qͥ nitunt᷑ viuiſiones facere
inter hoĩes diuerſaꝝ ꝑtiũ:crucifixoꝛibo xpᷣi peioꝛes:qͥ
diuidũt tunicã i incõſutile:charitatẽ. Videliʒ et

oceꝛdiã.loquentẽ ergo væ tali diuiſione:om̃es repel⸗

lere veberẽt dicẽtes. Vach qͥ veſtruis templuʒ xei:⁊
nꝛecipitas ciuitatẽ dni.ij. Re.xx.¶ Lalis em̃ diuiſio
initiuʒ eſt oĩim ruinarũ.et infidelitatũ.qꝛ ſicut inui⸗
dus mercatoꝛ. vel ciuis in ciuitate qͥ nollʒ ꝙ aliquis
lucraret᷑.niſi ipſe:quãtũ in eo ẽ/ om̃eʒ ciuitatẽ veſtru
it ad minꝰ volũtate/quia ſi nullꝰ alius lucraret᷑: ciui
tas bñ ſtare nõ poſſet. Ita iſti qͥ alijs inuidẽt nolen
tes ꝙ a lij et ſpẽalit extranei eſſent gratioſi niſi ipſi.
cõitatẽ illam quãtum in eis eſt vſtruũt. qꝛ ſine alijs
ſtare nõ poſſet. ĩmo audacter dico: ꝙ tales ⁊e coꝛpꝑe
xrpᷣi nõ ſũt.qꝛ quãtũ in eis eſt coꝛpꝰxpᷣi veſtruũt. VIñ
aplus. j Top xi. Si totũ coꝛpꝰ oculꝰ eſt/ vbi eſt au⸗
ditꝰ:et ſi totꝰ auditꝰ:vbi ẽ odoꝛatꝰ:q̃i diceret ſi totuʒ
eſſet oculꝰvł manꝰ:nõ eſſet coꝛpꝰ.Sed ipſi ita vellẽt
eſſeſ qi mẽbꝛũ ſolũ/ergo coꝛpꝰ veſtrunnt.¶ Iterũ in
coꝛꝑe xpᷣi.ſicut ait Apłus ibidẽ/non pᷣt dicere manui
oculusoꝑa tua nõ indigeo:Aut iterũ caput pedibo
nõ eſtis mihi neceſſarij p̊ tñ ipᷣi dicũt extraneis.ergo
nõ ſũt v coꝛpe xpᷣi.¶ Iterũ in coꝛpe ypi ſic ait Apis
ibidẽ/ſi patit᷑ vnũ mebrũ.ↄpatiunt᷑ ola mẽbꝛa.quaʒ
ↄditionẽ ipſi nõ obſeruãt. ergo nõ ſunt de coꝛꝑeypᷣi.
Giẽ em̃ mẽbꝛa coꝛꝑi xpᷣi ꝛiũcta et in charitate et con

coꝛdia et moꝛiho antiqs /ſine ptiũ et plagaꝝ diuiſiõe

copulata felicit᷑ abũdabãt. Et fuit tałvnitas cã cu⸗
iuſcũqʒ feliciratis. Ita nũc ꝑtiũ et coꝛdiũ diuiſioſeſt
cã oĩm ruinaꝝ et infidelitatũ Et hec coꝛdiũ diuiſio
eſt a diuiſione linguaꝝ.qꝛ nõ ſũt vmiꝰ lingue ſiẽ tota
cã ruine illi cuitatis.eñ xj. Faciamꝰ nobᷣ cĩtateʒ
⁊c̃.et fuit diuiſio linguaꝝ.Jta in ꝓpoſito er B ꝙ au-⸗
dit q̃s aliũ ñ ↄcoꝛdare ſecũ in lingua:minꝰ eũñ diligit
vel ve eo ↄcipit. Ecce initiũ demonis linguan diuer-
ſitas.ſic ergo int illos ſupbos circa babekllun initinʒ
impedimẽtijet oꝑis vſtructõis/diuiſio lignaꝝ. Ita
int᷑ ciues babiloniead h̊ diuiſio linguaꝝ eſt cà diuiſi
onis affectõis:⁊ diuiſio affectionũ/ẽ cã totiꝰ ruineꝛ
paupꝑtatis:eo ꝙ vnꝰaliũ nõ iunatſiẽ mẽbꝛa in coꝛꝑe
Gᷣa pꝛimo ad vltimũ:diuiſio linguaꝝ int malos/ẽ cã
oĩm miſeriaꝑ.Et ſicẽ ex h ſeq bat᷑ ve in illa ciuitate:ſiẽ
habet᷑ Apo.xviij.ve/vel ciuitas illa maſᷓ babilõ. Jta
in iſta ciuitate dya boli initiũ wloꝝ et guerraꝑ/ di
uiſio. Et q; oẽ regnũ in ſe diuiſũ veſolabit᷑: neceſſe ẽ
cõitatẽ illã væſolutionẽ pati œſtructõzʒ. Et qũ ꝑ ta⸗
les vmones væſolata fuerit dicet᷑ illud AIpo. xviij. ce
cidit/cecidit babi.⁊c̃.quis ſetẽtia ẽ ↄ tales. Maqł.ij.

xxviij.

xxiy.

lrs Ouimtden obnink nnn
li San i anſeſt oit en
Segglinin inh Eienhlog
Puinigi z imitn
ren nameofiſietinn nt mmni
ctſidantoreſelge t
iininnt ienec iant mane
eto pönnit ofinli lactnömmlil
telio ſignis a S
ſſilnannin ie li ncn
icſteineniodſcun . nckeli,
Pinoinfinntati llglagi urccki
itſcho luͦmeticdonat. tera i⸗
cpponat Scſgialtiufims vllplar
ormoplagiſenin etqrene glagi corcdist
crdis rntone ſco necic ondk cioens
tercoo fſoemediani apponat a ogio in
Nvarerlin ionicn⸗
hgit ſinne fiameto eſſenõ ort quaro e⸗
Dooqjt iiguri. , ſirantagun wbeat ner⸗
Mlar qeſewlorreiigtnoßt. Itupctor
nſy pl Icepzfheq dicat ged no guo⸗
Onittingipenttenns Dpercanun tntoma
RDrüni n. Ded gidice Geritnadu⸗
Oigſſe ma generg ermo Mäopinapäüt
0luenta Ergdinſtücht gciseniſio n
odis Mtint nfn nini üigi nt:
mod, Dalnd n Andiuns ddiciti do
Vertünſad mein totocorde did⸗ etüün
ochrce Poͤgitſ cthülls pü inene⸗
ii . llesſpüſaluabtr
. ereſonnntinlte tccitf
uggeſaitinkſe his in
Pliint

ut. Bilteri

disigi ne
nigeineiimmen
itmniſ nlti re ge Kiſihiw e
enſintitzin cto E r
. An tal e N☛ 3
bq gguſicogttarie
nblitee 16 enam
ditaienamra
Petar.ſ

ipſegngniineodofig nttte uihe

wluͤtareſquia ſinulldali ui
a lla ſinull alins lucraret aini
rend gaſee Iaiſt alis Mniitnolen

etſpealitenraneie ent gratioſiniſiipſie⸗
naninminasckoſtult nii
oſſt. ino utacterdich: tales dcnhe
haͤtu mn eg eſt wps ni inwit, G
dem gimüaenal cte⸗
avcite bi car? idieeretiiton
Hman n eſſctcop? Ged ioſitta vellet
iſoliergo cop' wſtwunt. terüln
ntalt Bolius ibidenon t dicefemanni
nanineßerbe iricirſenin
neceſani btm iß dicüt enranets ero
epßi Zterũ in cope pi ſe at Ane
vnu mebru. 5patunt ola mebꝛ glg
inooblert. ergo no ſunt de corbeyß:
du corpiphi aicta etinchantitateeteon
dei annas ineptiͦ et glgep dillit
liat hicthit Etfuttiknnindi
itats. Ianiͦ ni ct nünl d
ap et inficelitum Ete tign 1

Arꝰ.ij.

liij.

= Mn 2
Tontritio
vbi ꝓheta ſictles repꝛehẽdit Nunqͥd nõ pꝛ vnꝰ om
miũ vim eſt nũqᷣd nõ ceꝰ vnus creauit vos q̃re ergo
⁊ſpicitis vnuſqͥq; vim fratrẽ ſuũ violans pactũ pa
tru noſtroꝑ: ſuppleqͥ a talib mõib voluerũt nos
eſſe alienos. Dequit᷑ cito pꝰ ſentẽtiã ↄtra tales diui-
ſoꝛes fratrũ: ꝓpter diuiſiones terraꝝ. Diſꝑdat inqͥt
dñs virſj:qͥᷣ fecerit h:. mgrmet diſcipuiũ e taberna⸗
culo Yacob. Mõ. C. j. vij. xæe iſta vnitate. Et. E. xij.
vij.Mec mirũ ſi mita mala tã coꝛpalia qᷓſpiritualia
ex tali ↄtingãt ciuiũ diuiſione:quia tales diuiſiones
cauſates / vel vt dictũ eſt extraneis expꝛobꝛãtes: faci⸗
unt ↄtra vi pᷣceptũ.Aeuit᷑.rix.eLbi ce ſic loquit᷑ Si
habitauerit aduena in tra vꝛa:et moꝛatꝰ fuerit inteꝛ
vos:nõ expꝛobꝛetis ei: ſed ſit int vos.q̃i indigena:et
diligetis eñ qi voſmetipſos. Re materia huiꝰ vobuli
nota.G.j.ꝓrij. Nota. tali periculo. P.iiij.arti.vij
viij. et. ix. ”8
ntritõnis in pecca
4 toꝛe. Pꝛimo ponenda eſt neceſſitas. Gcoðo
XN multiplex câlitas. Tercio q̃litas. Quaꝛto
vtilitas. Quinto Gent, nõ hñs tales ↄditões ñ dʒ
abſolui. Sexto quõ dyabolꝰ nitit᷑ otritõnẽ impediẽ
Beptio exꝑimẽtũ qͥ cognoſcipᷣt qͥs ſit vereↄtritꝰ.
¶ Pꝛimũ pʒ exẽplis et rõnib.Exemplis qꝛ dñs ter-
renꝰgrauẽ offẽſã et iniuriã nõ remitteret miſi atrito.

et ſi diceret oꝛe ſe volere et dñs ſciret ↄtrariũ eſſe veꝝ

nõ rmitteret. Ita nec vꝰ:qo pʒ Mat.xxvj. Vbi nec
Petro dimiſit offenſã:añqꝙ ſieret amare.et ſi fleuiſſz
et dixiſſet ſe fuiſſe otritũ medacit᷑:nõ remiſiſſet qꝛ hõ
taliip ſignis vecipi pᷣt:nõ aũt ꝰ nnercoꝛ nouit
abſcõdita coꝛdiũ. In pᷣs.xliij.⸗ m eremoig ad
idẽ eſt. æ vulnerato ſeu infirmoſin quo neceſte eſt/q
pꝛumo infirmitatẽ vel plagã ſẽtiat/qꝛ alit᷑ remediũ ñ
qrit.ſcðo illã medico ondat.tercio medicꝰ medicinã
apponat. Gic ſpũalit᷑ infirmus vel plagatꝰ neceſſe hʒ
prumo plagã ſetireſet qrere plagã coꝛdis et pcti cum
coꝛdis ↄtritione.ſco medico ondit᷑ cũ ous ↄfeſſione
tercio lenoechicin apponat.cũ opis ſatiſfactõe.
tercio h d⸗Azrzleio in edificio penitẽtie eſt fũdata
opꝰ aũt ſine füdamẽto eſſe nõ pt.quarto idẽ pʒ dłdemẽ
bꝛo ext᷑ iũcturã. ꝙ ſi reintegrari vebeat: neceſſe ẽ
leat.qꝛ ſine wloꝛe reiũgi nõ pᷣt. Ita pcxoꝛ qͥ eſt ext
coꝛpꝰ xpi. Idẽ pʒ rõe qᷓ dictat/ co mo quo peccata
omittumꝰ:peniteamꝰ. Sʒ peccauimꝰ tribb modis.ſiẽ
pʒ. A.xiij.xxj.⁊c. Sed pʒ ibidẽ. Sʒ vltra aduertat᷑:q
ola iſta tria genera et modi pctoꝝ incipiũt a coꝛdis
oplacentia.Ergo iuſtũ eſt/ ꝙ oĩs remiſſio incipiat a
coꝛdis ↄtritione.q; ſjm mẽſurã vælicti erit plagaꝝ
modꝰ:eutro.xxv.Fudiamꝰ g̊ dicẽtẽ Yoek.ij. Con⸗
uertimĩ ad mein toto coꝛde vio: qꝛ tmmõ ſanat ↄtri
tos coꝛde.Pðs.cxlvj.et hũiles ſpũ ſaluabit. In pᷣs.xxx
iij. Patet eſo contritionis neceſſitas.
¶ BVʒ heu aliqͥ neſciũt int ſe ve pct᷑is ſuis dolere.Et
ſi foꝛte sliqᷓ leuẽ habeãt v ilłoiſplicẽriaʒ:qͥ tñ ſi oẽs
vloꝛis cqs aduerterẽt bñ hĩnt materiã in tra ſe wlẽ
di. Si diligent᷑ cogitarẽt quo ceũ et Mariã/ et ange⸗
los et totã curiã celeſtẽ offẽderũt:et dñm celia głiaʒ
illã et ſocietatẽ amiſerũt:et in carcerẽ infernimuta-
uerũt:ſic hꝛent materiã wolẽdi ex his q ſupꝛa ſeſũt:q̃
peccãdo pdiderũt.Si iterũ cogitarẽt/qͥd amiſert in-
tra ſe:ſcʒ aĩam.q incõꝑabilit᷑ plus valet ꝙᷓ totꝰ mũdꝰ:
et ſihitudinẽ vi et gram mutauert in ſilitudinẽ dya⸗
boli:et ꝑ graʒ mercati ſũt petm̃:⁊ male mutãt.qꝛ int
oẽs creatas qs vnqꝙᷓ vidim nũꝙ; vidiꝰ ita pulchꝛãa/ſiẽ
E aĩaĩ gra.nꝰmirũ:qꝛ ẽ ad ci ſilitudinẽ.eñ.j. Nec
ita turpẽ ſicut ẽ aĩa in pcto.Eſt em̃ turpioꝛ bufone.
nec mirũ:qꝛ eſt ad dyaboli ſilitudinẽ. Et cã et modꝰ
pʒ. Zl.xx.ij. ¶ Iterũ ſi cogitarẽt qͥd lucrati ſũt/et qͥd
eos expectat ſbtꝰ/ſcʒ infernꝰ cũ varietate et penaruʒ
vnrabilitate.¶teꝝ qͥd añ eos expectat:ſq; moꝛs et

X .

iuiciũ hoꝛrẽdũ.in quo oĩa pcta ⁊ furta habebũt in
collo ſuo.nec iudexaut patria ibi mũeribo/ pᷣce amoẽ
vel timoꝛe/ vel fauoꝛe flectit. ¶ Iterum q̃d a vxtris
amiſerũt.i.oia bona et ſacramẽta eccie: et q ipſi etiã
fecerũt.¶ Iteꝝ qd a ſiniſtris:ſq; mala mũdi et wmi
gera et oiffamationes/et multas ſeruitutes: q̃s pec-
cãdo incurrũt. ¶ Iterũ qͥq retro ſeqᷣt:ſʒ pcta q cõ⸗
miſerũt:q oim iſtoꝝ maloꝝ cauſe ſüt:q io ſequnt᷑/ vt
petoꝛes accuſent ingratitudĩe erga cũ et quõ oĩa
bona et naturelet foꝛtunelet grejmale expẽderũt. Si
cut & ille qᷓ fuit pꝛiꝰ diues in theſauro infmnito in ter
ris/in wmibo / in poſſeſſionib/ĩ oib boms: ſi aliqͥ in⸗
foꝛtumio ſhiito oĩa amittat:a ducat᷑ad patibulũ: ma
teriã hʒ wloꝛis: wolet. Sicpctoꝛ oĩa amittẽs ſupꝛa
ſelet intra ſe a vxtris/ et a ſiniſtris:et oĩa bona:a the⸗/
ſauros natureſfoꝛtunel et gre/ ductꝰ ad patibulũ in⸗
ferni:hʒ materiã loꝛis:et tñ in ſenõ wlet. Et h int
oĩa mirabilia videt᷑ malꝰ. ſi cẽtũ libꝛaſ tibi traditas
ad negociãdũ amitteres:multũ woleꝛes.Et xeꝰ cædit
oĩa bona nature/foꝛtunejet ge: ꝑ q̃ poſſẽt lucrari vi
tam exernã:et iſta amittũt. Sicutpʒ. H. iij. vj. et tñ
nõ wvlẽt.i nõ ſolũ hec eis tradita et amiſla flẽda ſũt:
Hizplus wlẽgu:ꝙ eoꝝʒ amiſſioneſp dãnabunt᷑: et tñ
no volẽt. ¶ Iteru ſi qs eſſet certꝰ amitteret vłami
ſiſſet aliqð coꝛpis mẽbꝛũ:vel. ꝙ cito eſſet excoꝛiãdꝰ 2
oburendꝰ. Et ꝙ oĩa pcta ſua veberẽt coꝛã tota młti⸗
tudine recitari:wleret.et ꝓcerto niſi wleãt mõ fũt et

. 2

nalit᷑ ↄburẽdi:et pctã ſũt coꝛã toto mũdo recitanda

¶ Iten ſi hr̃et magna hereditatẽ/ vel gratioſũ filiũ

pulchꝛũ moꝛigeratũ et amabilẽ: et eſſet certꝰ ꝙ non
poſſet plures hꝛe:ꝙ etiã ſtatũ magnũ et magnã bere
ditatẽ eſſet hĩturꝰ:vtputa regnũ/ſi viueret:et q; eſſet
ꝓmoturꝰ pentes et ad gloꝛiq totiꝰ generis ſui ſi bene
eſſzʒ cuſtoditꝰ:ſi iſte moꝛeret᷑ ꝑ vefectũ cuſtodie:vel ſi
pat᷑ vel mat᷑ p̃ ebꝛietate vel alia fatuitate eũ occide⸗
rẽt:vix nuq occurreret eis moꝛs ſine woloꝛe:qꝛ videt᷑
eis/ꝙ; magnã hꝛent woloꝛis cãm:ergo a ſili qñ ꝓ bꝛeui
pcti fatuitate amittũt aĩaʒ:q eſt vnica/ et heres rgni
celeſtis:p quã etiã coꝛpꝰ eternalĩ ꝓmouebit᷑ ſi bene
cuſtodiat᷑:qre nõ toties cogitãt cũ wloẽ quos ꝓphe⸗
ta ad plãctũ hoꝛtat Mier.vi. Plãctũ inqt vnigeniti
fac tibi.Et bñ dicit vnigeniti:qꝛ ſi mat᷑ hꝛet plures
ſilios:vno moꝛtuo/poſſet e alijs ↄſolari. Ita pctoꝛ
ſi hꝛet plures aĩas.¶ Ged heu terrã pdũt poſſeſſio⸗/
nes pdut amicũ ꝑdũt:equũ:vel boue vel pecuniã vł
acũ pdũt et wlet.Et eu et alaʒ et oĩa bona pᷣdicta ⁊
celũ ꝑdũt:q valẽt millemũdos:⁊ nõ wlẽt. Et reua
lm bim Grego.in omel. væ angelis:plãgendi er wolẽ⸗
di ſũt:qͥ nõ wolẽt nec plãgunt.Pemiteamꝰ igit / et in⸗
dulgent:ã cũ lachꝛvymis poſtulemꝰ: Judit.viij.
Hnſa ↄtritõis neceſſitate et cauſis nu c oñdere re
ſtat qlis eſſe beat:et q̃les oditiones reqͥrat ↄtritio:
q̃ pcti venia impetrat᷑.¶ Ad h at q ſit pctoꝛi vtit᷑
ad ſalutẽ:tres reqrunt᷑ aditõnes.videlicʒ ꝙ ſit vxa in
coꝛde ſicut pᷣtẽdit in oꝛe. Ocðo ꝙ ſit integra ſeu vni⸗
uerſal. Tercio: ſit ſtabilis/ſine ꝓpoſito recidiuãdi
Pꝛimũ pʒ:qꝛ ſi ↄfiteat᷑ mũdiſſune oĩa peccara oꝛe
nominãdo:ſi agat oẽm penitẽtiã mũdi: niſi cõtritio
ſit in coꝛde:eſt qi imago hoĩs:vbi vita nulla eſt.quia
imaginẽ hʒ penitẽtie et remiſſionis:̊ nõ verã remiſ
ſionẽ. Hoc pʒ de rege Anthiocho.j. Mach. vj. qͥ vide
bat᷑ pcrtis ſuis minltũ wolere.⁊ mita væo ꝓmiſit. SGi
cut pʒ.ij. Mach.ix.Et tũ qꝛ nõ erat in coꝛde:ſiẽ pᷣten
debat in oꝛe:veniã nõ ↄſeqbat.Sic ſaul.j. Re.xv.xæ
peccato ſuoa Damule repꝛehenſus:videbatr᷑ penitẽ
et volere:dicens:peccaui et tũ veniam non obtinuit:
quia non erat in coꝛde quod pꝛotulit in oꝛe. Svanid
a nathan ꝓpheta œpꝛehenſus.ij. Re. xij. Jdem di⸗
xit ꝙ Saul:ſcilicet peccaui:et veniam obrinuit.q cã
diuerſitatis:niſi q Eauid contritionem quam oꝛe
pꝛotulit coꝛde conceperat. Sic adhuc duo poſſunt

H.

vj.

.vVij.

Arb.iij.

viij.

.ix.

ij.

Contritio

confiteri:eandem penitentiam agere:et tamen vnus
veniã peccatoꝝ et regnũ lucrat᷑ celoꝛũ:et aliꝰ łe hoc
mipil lucrat.Ex tali radice in coꝛde diuerſa.ſicut pa
tuit in duobo latronibo qui in cruce cũ xpᷣo eandẽ pe

—.L. =-

nã ſuſtinuerũt:ſed nõ endẽ finẽ et vtilitatẽ.cuiꝰ diñ⸗

ſitatis cã pᷣtacta eſt. Bebet ergo ↄtritio eſſe vera ⁊ tẽ
impetrat vitã.Exẽplo Eʒechie.iuij. Re.xx. Et Iſa.
xxxviij. qͥ fleuit fletu maſ et vita ei mnata fuit. Dic
Petrꝰ:ſic a gdalena:ſic Suſanna.aii.xiij.flens
aſp exit in celi.Erat em̃ coꝛ eius fiduciã hñs in umi
no. ¶ Scdo dʒ eſſe generalis ex togo coꝛde:et e om̃i
bus pctis. Exemplo illiꝰ qͥ ꝓpꝛia negligẽtia amittit
rẽ magni pcij:cũ wloꝛe cogitat oĩa ↄmoda rei amiſ⸗
ſe:et ꝓ oĩ eiꝰ bonitate aggrauat in cogitatõne ſua no
uũ voloꝛẽ:oↄſiderãdo.qꝙ illo qð amiſit peccãdo ſit in/
finite bonitatis.⁊ in infinituũ ſi poſſet:wlere veberet
Et hoc eſt ex toro coꝛde. Se oĩbo etiã pctis fieri dʒ co
gitatõ:ↄtritionis:ſicut qͥ expẽdit pecuniã dñi ſq; vbi
et q̃lit᷑et ex quo loco et quatũ.et ſi amiſit:eodem mõ
cogitat quare been d5 vbu vel factũ amiſit:⸗
let ꝙ tale vbu vel factñ dixit. Sicpʒ v philoſopho
q offẽdit matrẽ ſuaʒ vbo:et pᷣ vloꝛe cetero noluit
loqͥ. Dic ſpiritualit᷑:qͥd diximꝰ:qͥd fecimꝰin ↄcupiſcẽ
tijs et cupiditatibo/in luxurijs et alijs peccatis:et in
quo loco et tꝑe: Juxta illud Yſa.xxxviij. Recogita/
bo tibi omes ãnos meo. Sed heu pauci ſũt qͥ nõ plꝰ
vlẽt ve amiſſione ſex vnarioꝝ:q; e amiſſione veijet
aĩe et celeſtis et eterni gaudu. Si aũt aliqñ wlet qͥ
peccauit/vt frequent᷑ h̊ͥ nõ eſt qꝛ peccauit vel veũ of⸗

fẽædit:ſed ꝓpter infamiã vel amiſſionẽ honoꝛis vł ali

cuiꝰ terrem ↄmodi.et hec non eſt penitẽtia digna.ſic

zin canone vii.l. vt ↄſtitueret᷑ qꝛ requirit vt ideo w
leat qꝛ vũ offendit/ſicut pʒ ꝑ Innocentiũ v peni.et

remij.ſuꝑ.c.om̃is vtriuſq; ſexus.¶ Tercio vebet eſſe
cũ firmo et puro ꝓpoſito a pctõ ceſſãdi Quia ᷣm be
atũ Grego. Pemitetia eſt peccata pᷣterita plãgere:et
Bl end iterũ nõ ↄmittere.i.firmũ ꝓpoſitũ hꝛelite
rũ ülla nec alia amittẽ. Sicut pʒ v peni.diſ.j.c. peni⸗
tentia.S.nõ pt. Si aũt nõ fuerit ſicſtabilis vel aliẽa
reſtituere nolueꝛit ſine dilatione/ poſſibilitate hita:
vel rancoꝛẽ et irã noluerit ve coꝛde dimitterel nec ex⸗
cõmunicatoꝝ ſocietatẽ vitare:ↄfeſſoꝛ ei manũ poꝛri
gere nõ dʒ ad abſoluẽdũ.Et ſi ſit ita fatuꝰ ꝙ extẽdat
nihil eſt qð facit:qꝛ eũ non abſoluit exterius:quẽ xxꝰ
ñnabſoluit interiꝰ. Sʒ veꝰ qͥ videt illã volũtate iſtabi
litatẽ ei ñ remittit interiꝰ:igit ⁊c.ꝙ aũt væꝰ ñr̃mittit
poteſtis videre in aꝑto Acelo. Ho eſt aliqͥs rex vł ali
qs vim ↄtra quẽ ſi qͥs feciſſet grauẽ iniuriã:et veniẽt
et diceret/ vel fa ctũ ſibi recognoſceret:et veniã petẽt
dicẽdo dñe offẽdi:ſed remittemihi rogo: ſed ſcias ꝓ
certo ꝙ nõ woleo:nec diſplicʒ mihi factũ illud qð feci
ↄtra te/ nec reſtituere volo 365 abſtulia te: vł ſi diſpli
cet:tñ intẽdo iterũ facere ſile factũ/vel ſi nõ intendo
iterũ facè ſile:tñ nõ ſũ ſtabilit᷑ excogitatꝰ vel vrmina
tus/ vtꝝ iteꝝ ſiłe faciã vel nõ. Munqᷓ remitteret ali-

qͥs vim iniuriã. tali ſic loquẽti.imo plus offẽderetuꝛ

MOmnino ſile eſt ve eo qͥ ve offẽdit peccãdo: et venit
ad ↄfeſſoꝛẽ qͥ eſt in loco vi: et recognoſcit factũ ſuuʒ
T quo nõ vlet:vel ſi wleat wlet foꝛte ꝓpter aliquẽ
cam pꝛetactã ſupꝛa.e.c.x.vel ſi vere wleat.ꝓponit tñ
poſt oſe vel alio tꝑe idẽ facere/qn occurrerint eedẽ
occaſiones que qñ pꝛiꝰ peccauit occurrerũt:vel nõ ẽ
ſta bilitus in ꝓpoſito ceſſãdi a peccato: deꝰ ſic cogitã
ti nõ remittit:iĩmo plꝰ offedet᷑. ñ Criſoſtomꝰ omeł
xxiij.nõ wlere ce pctis magis iraſci facit wũ: q; ipſuʒ
. añ peccaſti. q; equalit᷑ videt veꝰtales cogitationes
icut nos audiuimꝰ ſupꝛadictas locutiones. YFd hoc
valent illa exempla ſacre ſcripture.ſupꝛa.e.c.viij. vbi
Gaul et Anthiochꝰ faſſi ſũt dvelictũ:et tñ veniã non
habuerũt. ꝓpter iſta vle aliqð iſtoꝝ impedimẽtoꝛũ

X p.

Beberet ůᷣ ſacerdos diligent᷑ inqͥrere q ſtatu vo/
lutatis ſue.et ſi in tali diſpoſitõe eu inuenerit: cre
dit veriſilłr ꝙ eus eũ abſoluit:eſt malꝰciruꝛgicꝰ:qui
emplaſtrũ ponit ad ſanationẽ plage dimittes ferrũ
interiꝰ/vel vulneris radicẽ nõ querit.et ẽ malꝰ hoꝛtu

lanꝰ/qꝛ ra dicẽ vrticaꝝ/vłmalaꝝ herbaꝝ nõ extrabit

ideo iterũ creſcit. Sic ex talibo cogitationibus facta
iterũ ꝓdeũt.vn beatꝰ Gꝛego.ĩmoꝛ.ſr illo Job.xviij.

KRadices veoꝛſũ ſiccent᷑.i.cogitationes in coꝛde q ſt·

ſicut ra dices viſibilia oꝑa ꝓducũt. ¶ Patet ergo ꝙ
nõ ſufficit illud qo ↄmunit dicũt ↄfitẽtes: dñne nõ ⸗
pono nocere alicui:vel nõ ꝓpono peccare:vel cũ gra
i bñfaciã. v talibo ſic indifferẽtibb NMota.A.xvj. v
Sed dʒ eſſe vterminatꝰ.ita ꝙ negatio nõ vetermi⸗
nat liꝓpono: ſic:nõ ꝓpono peccare.nec tñ bñ penitʒ
Bed ⁊ebet veterminare li peccare:ſic:ꝓpono nunq;
peccare.¶ Bed foꝛte cogitant aliqͥ:in moꝛte vłſene⸗
ctute qñ ſentiemꝰmoꝛtẽ appꝛopinquare:ſic erimꝰ⸗
terminati.Et ſic cogitabimꝰ dimittere ꝓ ſp peccata
nr᷑̃a et reſtituere. Sed ꝓcerto qñ timoꝛe moꝛtis vłpe
naꝝ dimittit:vel cogitat pctã dimittere: vel oblata
reſtituere:nõ mutãdo iſtã cogitationẽ et volũtatem
timoꝛis in volũtatẽ amoꝛis:nõ ſaluabit᷑ qꝛ tal timoꝛ
nõ eſt in charitate. Nota..xxvij.xlvij. Quia ta
liſequit᷑ in bona ↄſequẽtia dimittit timoꝛe pene:q̊
ſi ꝓpenã ñ timẽt:ñ dimittẽt.qꝛ a veſtructõe cãe:ſequit
ſtructio effectꝰ. Si ergo ſemꝑ ſine moꝛte et ſinepe
na viuere poſſet:nũq; dimitteret peccatũ.⁊ hec eſt cã
q̃e ſine fine punient᷑: quia ſine fine voluiſſẽt peccaſſe
vel aliena bona retinuiſſe ſi potuiſſent:ſicut patebit
infra. D.j.arti.iij. Et. P.vij.l.¶ Pʒ ergo ꝙ mlti dã-
nant᷑ ſi nõ verba ſed oꝑa reſpiciant᷑. Omnes vidẽtuꝛ
ſaluari:qꝛ dicũt dñe miſerere.Et dñe dñe apen nobis

xiiij.

dñne da no bis celũ. Sed videsmꝰ quid faciunt etiam

tũc qñ oꝑe oꝛdinãt /et in teſtamẽto ſuo ſcribũt ꝙ re
ſtituant᷑ oĩa vebita:⁊ ſi q habeãt aliena ꝓmittit etiã
fe velle pct̃a dimittere pꝛo ſuo ꝓpetuo: ſed nõ ſtatim
nec etiã ↄualeſcens oꝛdinationẽ ſuã implet nec pec⸗
cata dimittit.ergo nõ bene penituit.ſicut. dicit bea⸗
tus Gregoꝛius.qui poſtqꝙᷓ; cõualuerint ⁊c̃. Sed dicẽt
voluntatem habuit pꝛo tunc: ergo fuiſſet ſaluatus.
Contra factum ſequens oſtendit ꝙ non habuit vo⸗
luntatem abſoluta:ſed ↄditionatam. quia ſi fuiſſet
voluntas abſoluta et vere penitens:ſtatim reſtituiſ⸗
ſet. ergo a veſtructione conſequentis.Exquo nõ ſta/
tim reſtituit:non habuit voluntatem determinataʒ
hoc enim factum oſtendit iniquitatem retentionis.
quia ſicutnilo tempoꝛe poteſt aliena imuſto modo
capere. Ita nullo tempoꝛe retinere.r ſicut captio nõ
eſt ſine peccato:ita nec vetentio.qui ergo Geß pꝰmoꝛ
tem aliena vætinere voluit ſine peccato non fuit moꝛ
tali in caſu vbi talis vetentio fuit contra ꝓxuni cha⸗
ritatem. Sed quiin peccato moꝛtali moꝛitur:dam⸗
natur.ergo ille qui oꝛdinat qð fiat poſt moꝛteʒ quod
non faceret:ſi viueret:cum teuetur de neceſſitatelpꝛo
pter illam oꝛdinationem/non ſaluatur.¶ Patet eti

am ꝙ multi male abſoluũtur: quia videmus mitos

ſimul ſtare in luxurijs.ſiue in peccato luxurie.Erxer⸗
ceꝛe facta vſureſſymonie/ et falſe mercationis et hu⸗
iuſmodi ſimilia per viginti annos/et foꝛte quaſi tota
vVita ſua:et omni anno confitentur abſoluuntnr/cõ
municantur:et pꝛo bonis chꝛiſtianis habentur. Et
extaliabſolutione et communione et hominum ſo⸗
cietate et opinione habent magnam peccandi auda
ciã.que ſi eis negarentur:ex wloꝛe et confuſione pec⸗
care ceſſarent quod expertum eſt.¶¶ Et nõ ſolum ab
ſoluẽtibo:vbi nõ deberent abſoluere.ſed etiã abſolu
tis nocʒ. ſicut patet.. vij.xxij. Et ẽ alijs exẽplũ ac
cipiẽtibo ab eis et dicẽtibo ↄfeſſoꝛib:quare nos non

xvij.

nſlanſnnn
ltaorte nec artince ne nc
rac ͤbitcalüiniti tuse i
Migälorcſtrc incdne hmol. hec ſacr
Punenſet nendiſdnd Ana tungu⸗
Onij Et Si uiznfine ecoftſe ye
frillor hereſtſsqfeplurts inſuſfiite
ſantes ſeinnomitrit iniſa ate inalin
lir nicet asforteno. ghoſttänagnü gi
rontemin llaarte ſtut moliis ſecinn
ultonar ent ñ ngnoꝛis noiabika/p
erij Quia ty aeti puiili egorepall
lcercotofügans mibi inetemi. Necafen

i eccaceco dyat et igcoin fonea aadet

NGarpz dvodi dqno ſet g futchfeſtn
nliciſtninemems alpaffnatia,
tniensͤſetſedinati. Ettho dmirin erdi
ieſiſinibseftnſllguirſldehe
mneſetitesipaiſtgierepaſſe diͤfinitſten
oſialig honits ingitininn ai usan⸗
ſtynn ſinott örteergdins itiatd
innonni rngtſrticumt oinch
letz jtag infemii dſcigſnit hogen
l emi dſeidert oſtmon
uabvelhedlene un ah Nmr
uſmpannim wlomnann er

ſenn aNnonds ltßtein iſtotenii

edinät et inteſtameto ino ſſbii
2Nbiturſig Nirielen mundi
9dunttereoſno ppetlo: ſei öſttin
leſcens oedinanione ſu inpletnecpec,
it apo noͦ beneenitmit int diatben⸗
lus.i poſtĩ caluennt Ge dleit
habutpiotunc: gofnſetſilnam.
m uens oſtencit non habuit vo⸗
lutirſel dltionatam. guua ifhiſſct „ en
lutact verepenitens tatinteſtitul⸗ rem.
uchoneconſequentis Erquonoſta⸗
von babult voluntatem dtenninata;
umoſtendit iniquitatem retentionis,
dtemporepoteſtgliena imuſto noce
nlotempcnererinete ,ſiatcanioi
eita nec Ntentio quiergo ſccene⸗
tinere woluit ſinepeccatononfutnne⸗
bitalisdtennoflitvn gninich,⸗
Iquiin peccato nonalt ——
e uiorcinatqofur ol non u⸗
eretnm tenn ntueſikae Arti iiij.
viueret:umtun
onem non illamn Horttetl .

Exem.

Tontritio.

abſolutis:et quare nõ communicatis nos: Videmꝰ
aliquos młtis annis in peccatis ꝑſeuerare vt pᷣdictũ
eſ:et tñ ſacramẽta eis nõ negant. Ouilło rñdendũ ẽ
ꝙ illud factũ accidit.vel ex defectu ↄfitẽtis:vl ↄofeſſo-
ris.Ex ꝑte afitẽtis pt᷑ eſſe duplex ææfectus:videlicet
imẽdaciuũ qñ dicit q vult a pctõ cefſare:ſed h̊ coꝛdeñ
intẽdit.Et ſic cũ pctõ mẽdacij alia augmẽtat:et pe⸗
ioꝛ recedit qꝙᷓad ↄfeſſoꝛẽ venerit:⁊ ſeipſũ veæcipit. Vł
inſtabilitas/qñn ꝓmittit: et coꝛde intẽdit: tanq in-
ſtabilis cito recidiuat.Gicut ille in euãgelio.quicuʒ
gaudio vbũ audit. Sed tꝑe tentationis recedit. Vtł
eſt æfectꝰ ofeſſoꝛis.qͥ eũ non bñinfoꝛmatũ abſoluit.
Et h̊qꝛ nõ vult diſplicere:vel qꝛ neſcit ꝓpter pᷣ cu⸗
rauerut ↄtritionẽ filie populimeiſcũ ofuſione ⁊ igno
rãtia:dicẽtes/pax:pax:et nõ eſt pax:Hiere.vj. Nota
infra.e.xxvij.Et in iſtis caſib nec vnꝰ nec aliꝰ excu⸗
ſat᷑. Sicut pʒ.A.vij.xxij. Confeſſor nõ excuſat᷑:qꝛ in⸗
tromittit ſe ve bello ſpirituali ⁊ xpᷣi vbinõ eſt audax
miles. Intromittit ſe etiã væ cura filij regis:cũ nõ ſit
exptus medicꝰ/ atra wctrinã brĩ Gꝛegoꝛij.in paſto⸗
rali. Nulla inqͥt ars wceripᷣſumit᷑:niſi pꝛius intenta
meditatione diſcat᷑. In alus em artib neceſſitantur
artes pꝛiꝰ ad diſcere/q ex eis viuãt:q; niſi eas pꝛiꝰ ad-
Diſcãt ex eis viuere nõ pñt:qꝛ tãqꝙ; imꝑiti œrelinquũ
tur:et a nemine ↄducunt᷑.̊ in arte officioꝝ eccĩaſtico
rũ ſiue pᷣlaturaꝝ/ſiue inferioꝝ: cũ ſit ars nobiliſſima
in natura:et piculoſiſſima in exercitio:a paucis ad⸗
diſcit/anteq exerceat et peſſendo/ celebꝛãdo/a abſol⸗
uẽdo/et magna cã eſt:qꝛ pᷣdicta ↄditio in alijs artibo
reqͥſita:in iſta moderno tꝑe nõ qrit qꝛ inſufficientia
in iſta arte/ nec artificẽ repellit: qꝛ inſufficiẽtẽ q̃rũt:
nec ad h̊ hñt oculũ vt ſit pᷣlatus q eſt ſufficiẽtioꝛ: ᷣ qꝗʒ
ꝓdigalioꝛ eſt vel ꝓpinqͥoꝛſet hmoi.nec ſacerdos/ qui
purioꝛ:ſed qͥ melioꝛi foꝛo ↄduci pt ↄtra quos. Mota
A.xiij. Et.D.j.iuiij.in fine. Mec afeſſoꝛ ꝗ veratioꝛ:h
q facilioꝛ. ⁊ hec eſt cq qre plures inſuffioẽtes/⁊ igno⸗
rantes ſeintromittũt in iſta arte:qᷓ in aliq arte mũ-
di.⁊ videt᷑ eis foꝛtemõ. 7 nõ ſit tãmagnũ piculũ eſſe
ignoꝛantem in illa arte ſicut in alijs: ſed inueniẽt ꝙ;
multo maiꝰ erit qñ ingnoꝛãs ignoꝛa bit᷑ a xpo dicẽte
Oſee.iiij.Quia tu ſciẽtiã rpuliſti.ego repellã te.ne
ſacerdotio fügaris mihi ineternũ.i¶ Nec ↄfeſſus ex
cuſat᷑ qꝛ cecꝰ a ceco ducit᷑.et ideo in foneã cadet infer
ni. Bicut pʒ ve quodã vequo fert᷑ ꝙ fuit cõfeſſus epo
ſuo oĩa pctã ſua in extremis. cui poſt moꝛtẽ apparu⸗
it dicens ſe eſſe danatũ. Et epᷣo admirãti et dicenti:
nõne fuiſti ve oĩbus afeſſus:fui inqᷣt: ſed habui volũ
tatẽ redire ad pctã:ſi viuere poſſẽ.hᷣ qſiuit ſtatim ab
epo.ſi aliqͥ homĩes viuerẽt in fra:cuiepus.pauci dies
ſut ꝙ tu fuiſti moꝛtuꝰ/qre ergo qris.ſi tãdto omnes
ſint moꝛtui: qꝛ inqͥt ñ credidi tot hoĩes eſſe in tra cũñ
vluereʒ: q̃t 24 infernũ veſcẽderũt/ poſtq moꝛtuꝰ fui
Eligat ergo qᷣlibet dicere cum Job.x.dimitte me vt
plangam paululum wloꝛem meum.
Hñſa ↄtritionis qlitate in iſto tercio articlo. Re⸗
ſtat oñdere in ſequẽti q̃ in hñtibo iſtas q̃litates ſeqͥt
vtilitas. Talis aũt ↄtritionis vtilitas pʒ ex trib: ex
facilitate:ex effectu:ex iocũditate. ¶ Facilitas autẽ
pʒ ex ↄpatione dñoꝝ terrenoꝝ ad dñm celi dñi enim
terreni offẽſi grauit᷑ vix placãt᷑ pꝛecibo/cnis et obſe⸗
quijs. Dñs celi offẽſus:placat᷑ ↄtritione cũ ↄfeſſiõe
et trihp ↄditioniboſupꝛa. e.viij.¶ Gcðo ex effectu.
q̃ multiplex eſt. Primꝰeuacuatio pctoꝝ.qꝛ ſiẽ mare
oĩa moꝛticina et putrida expellit. Ita timoꝛ dñi ex-
pellit pctm̃. Ideo dicit᷑ Treñ ij. AMagna velut maẽ
ↄtritio tua. Hec patuit in vitaſpa.vbi habet.qſi ſic
ꝙꝙ qͥdã heremita Paulꝰ nomĩe.Ex gĩa ſibia ceo da/
ta/aliqñ videre potuit ſtatũ hoĩs interiꝰ qᷓtũ ad aĩaʒ
hic ergo ſemel pctõꝛẽ vidit eccĩiam intrare:et angłm
bonũ qi alonge ſequẽtẽ:malũ vo ꝓpe eũ gaudentem

X p.

cũ vero eyiret funit econuerſo.quod cũ ſocija retuliſſʒ.xxij.
ipſis qrẽtibo qͥd in eccia feciſſet Rñdit nihil. qͥd ergo
inquiut cogitaſti: quibo ipſe:cũ legerer᷑ illud Yſaie.j.
Lauaminu:mũdieſtote: cogitaui v feditate pctõꝛũ
meoꝝ.et &æ ſtatu piculoſo in qͥ erã ⁊ wlui.Ecce wloꝛ
æ pctis cũ ꝓpoſito ſatiſfactionis pctã lauit. vñ Ps.
xxxj.diyi ↄfiteboꝛ aduer.⁊c. ¶ qad idẽ fert᷑ œ quodaʒ
latrone/q ↄpunctꝰ veniẽdo verſus quẽdã ſãctũ virũ
vt a fiteret In via captꝰ œcapitabat᷑.et illi ſãcto pꝛo
ipio oꝛãte:reuelatũ fuit: otritio cij ꝓpoſito ſati fa⸗
ciendi eũ ſaluauit.¶ Jdem pʒ ve latronea Textris in
cruce xpᷣi.ſic ergo lachꝛyme ↄtritionis lauãt velictũ
et ſicſanat ↄtritos corde In Plal.cxlvj. ¶ Geous xxiij
effectꝰ eſt innocẽtie reſtitutio.ſicut pʒ v illo de qͥ fert Exem.
ꝙ; vouẽdo ↄtinẽtiã in ſignũ maioꝛis æuotionis.anu
lũ poſuit in digito cuiuſdã imaginis ſãcte marrie:q̃ſi
volẽs eã in vxoꝛẽ acciꝑe.Accidit poſimodũ ꝙ ina⸗
dit in foꝛnicationẽ:et reſpiciẽs vᷣſus anulũ illi/ q ad
caput eius pẽdebat:vidit eũ fractũ.et q̃i incõſolabi
lit᷑ wluit in camera ſua in carcere ſe includẽs:cũ Po
ſito ↄfeſſionis et ſatiſfactionis:et inuenit anulũ mi⸗
racłoſe nodatũ:in ſignu remiſſionis pcti. Flẽdo etiã
magdalena et maria egyptiaca: ſanctitati reſtitute
ſũt.Agit q̊ nic diuites. Gloſa ꝑ pemitẽtiam. ploꝛate i
vlulãtes in miſerijs viis:YJac.v. ¶ Terciꝰ effectꝰ eſt Niq.
oꝛti aĩe irrigatio.poſtꝙ; eĩt mũdatꝰ ⁊ repatꝰ/vt dictũ
eſt:dʒ poſtmodũ ↄtritionis ↄtinuatõe irrigari. Jux̃
illud pᷣs.xxxvij.Poloꝛ meꝰ in ↄſpectu meo ⁊c̃. Tre.j.
Ego ploꝛãs:et oculꝰmeꝰ vducẽs aquas.qꝛ aq lacri
maru et ↄtritionis eſt tãte vᷣtutig: ꝙ facit abũdãter
metere in celo. ps.xv. Qui ſemiat in lachꝛymis ⁊c.
Delet etiã lr̃as et cartã quã peccãdo in aĩa ſcripſiſti.
et dyabolo te obligaſti. Sicut pʒ e illo qui pctã ſua
ſcnipſit:⁊ c ad ↄfeſſoꝛẽ veniret vt pctã ſua legeret ni⸗
hil ſcriptũ inuenit.aq em̃ ↄtritõmis ea deleuerat. Et
ſic patet ꝙ conrritio eſtmare.in quo Pharao infer⸗
ni id eſt dyabolus ſubmergitur id eſt frangitur. q2
ſicut aqua calida ad canem pꝛoiecta eum e coqui⸗
na fugat. Ita H dvyabolũ eanima. YIterum eſt aq q̃
ignis peccati extinguit᷑ et ignis inferni.qð pʒ ꝑ argu
mentiũ a atrario ſeſu. ve quadãa muliere legit᷑:q poſt
moꝛtẽ ſuã ofeſſoꝛiapparẽs:dixit ſe dãnatã:q;ꝛ no w⸗
luit intime v pctis ſuis.et ſicaqua cõtritionis illum
ignẽ nõ eleuit. ideo eũ inuenit. Ergo a ↄtranio ſeſu:
et pʒ. YIterũ eſt mare ꝑ qð ad trã ſãctaʒ celiitur. Htĩ .
ergo quilugent. et lugendus eſt qui non luget. t VWv.
ait beatus Oꝛegoꝛius.¶¶ Tercia vtilitas e ſpũalis
leticia. Hec eſt em̃ differentia inter wloꝛem æ alijs
rebus/vbi multum vvlere non veberet: ſicut pꝛo mũ
di infoꝛtunijs.pꝛo gmicoꝝ moꝛtelet huiuſmodiet u
loꝛẽ qͥ eſt pꝛo peccatis: ꝙ depꝛimo nõ gaudet:necim
poſterũ letatur/ſed potius erubeſcit ſe wluiſſe et fle⸗
uiſſe. Sed væ ſecũdo gaudet.cum wlet de wloꝛe gau⸗
det. Inxta illud p̃s.xciij. c'm multitudinẽ wloꝛuũ me
oꝛũ in coꝛdemeo ⁊c̃. Idem patet w pe.diſ.j.circa pi
cipium. Poſtqᷓ etiam fuerit cõfeſſus et contritꝰ pure
inuenit de boc ſpiritualem er magnam in aĩa letitiã
Ag. Hon lachrymationẽ et fletum: exnltatõeʒ
18. e Keerl qui nũc fletis.quia ridebi⸗

Exem.

Exem.

Exempk.

infundis
tis et nõ ſolũ hic ſequit talis letitia.ᷣ ſed etiam letitia
ſempiterna.quia triſticia veſtra vertetur in gaudiũ
et gaudinʒ veſtrum nemo tollet a voſᷣ Jo. xvj.
Habentes pꝛedictas conditiones in tercõ articn Arti.v.
lo et vtilitates in quarto articulo notatas interius
in anima. væbent habere vtilitates exterius abſolu⸗ Ixvj.
tionis.quia cui deus aperuit iannam eccleſie triũ⸗
Rartie in contritione: cæbet confeſſoꝛ aperire eccle
iam militantem in abſolutione et non alijs. Sicut
Rarer ſupꝛa.e.xiij.qui autem ſunt illuſoꝛes habẽtes
olum verba contritionis:ſunt illa ficulnea maledi⸗

xxvij.

Arti.vj.
yxviij.

xxix.

Tontritio. C vp.

cta in qua chꝛiſtus nullum fructum:ſed ſolum folia
inuenit:Aath.xxj. Gunt falſi mercatoꝛes et mone⸗
tarij:qꝛ ſoluũt in ↄfeſſione falſã monetã: dicentes ſe
efſe ↄrritos:cũ nõ ſint.qꝛ ad imaginẽ locutõis:videt᷑
bona moneta:que tñ in veritate falſa eſt. et ideo fal⸗
ſas merces repoꝛtãt.i.falſã abſolutionẽ/et totũ opus
penitentie fundar̃ſuꝑ malo fundamẽto. Ideo cadet
Talis etiã abſolutio et penitentia eſt.quaſi pictura
ane⸗ lignum putridũ et pulcher coloꝛ ſuꝑ veſtẽ fra
gilẽ/ eta tineis comeſtã que n erit durabił. Ita nec h̊
veſtis ducet ad agninuptias:qꝛ nõ eſt veſtis nuptia
lis. Et ideo qꝛ nõ vere wlet hic cũ illo nõ hñte veſtẽ
nuptialẽ Mat.xxij. Audiet ſẽtẽtiã q̃m ipſe audiuit
ligatis manib et pedibo mittite eũ ⁊c. ibi erit fletus.
qꝛ hicnõ fleuerũt.Et ſic dũ hic ſolũ apparent agũt
peniteutiã: æ qua ibũt ad penã eternã duplici con⸗
tritione atere eos ꝛ⁊c. Diere xvij. ¶ Di vo ofeſſoꝛſci⸗
ret ꝙ eſſet fictio:et ꝙ nõ venirent ad ↄfeſſionẽ coꝛde
quõ væberẽt: ſed foꝛte ne reputarent᷑ peſſimi ⁊ infa⸗
miã incurrerẽt:et eis manus imponeret.in facto fa-
ceret ſe maioꝛẽ magiſtrũ ⁊ maioꝛẽ poteſtatẽ oñderet
q; chꝛiſtus: qͥ nõ aperuit celũ:niſi vere penitẽtibo. Di
cut patet ſupꝛa.e.viij. Talis ↄfeſſoꝛ eſſet nobilis ar⸗
tifex: qꝗͥ edificaret opus/ cuiꝰ ſũmitas celũ tãgeret: ſñ
fũdam nẽto.qð eſſe nõ poteſt:ſed potiꝰ ſuꝑ vtrũq; ca
ct.qꝛ cecus cecũ ⁊ꝛcẽ̃. Ten eat ergo ↄfeſſoꝛ mctrinam

Pauli:qui diſcipulũ ſuũ.j.Chim.v.vucet dicẽs:ne-

mini cito manus imponas.
¶ Byabolus vo vidẽs om̃es iſtas vtilitates ſequi ex
otritione:multis cautelis eã nitit᷑ impedire.ſupꝛa.e.
xxiiij.dictũ eſt ꝙ lachꝛyme ↄtritionis ſũt mare:ꝑ qð
ad terrã ſanctã tranſi. Sicut ergo Pharao quantũ
potuit impediuit ne filij iſrł ꝑ illud ve egypto trãſi⸗
rent. Ita d vabolus mõ.et hoc faciendoſfingit ſe ma
trem:cũ ſit nouerca.mater em̃ videns filiũ lachꝛymã
ctẽ eũ pacificat oñdẽdo ei aliqͥd velectabile. Ita dya/
bolus ondit peccatoꝛi contrito ſpectaculaſiudos/et
choꝛeasl⁊ hmõi:q̃ circa tpᷣus paſce d yabolo ꝓcurãte
vbiq; incipiũt vt atritõe qm in q̃drageſima habue⸗
runt reuocet. Reducit etiã ad memoꝛiã delectatõeʒ
eccati dimiſſi. Tercio eos terret:faciẽs eos ĩpoſſibi
itatẽ ↄciꝑe v penitentie incepte ↄtinuatõe.Et iſtis
medus eis ſuadet dicens illud Jere.xxxj. Quieſcat
vox tua a ploꝛatu:et oculi tuia lachꝛymis.
Dʒ qꝛ difficile ẽ aliqñ ipſimet pemitẽti ⁊ etiã aofeſ
ſoꝛi ſcire qͥs eſt vere ↄtritꝰ. Vtile videt᷑ ad h pmiere
vnũ õäz ipſemet penitẽs ⁊ etiã ↄfeſſoꝛ ſi⸗
ans hae poſſunt:ſi vere penitet. Iſtud aũt ſignũ eſt.
laꝑte et nud ↄfitet᷑:et libent᷑ om̃ia recipit q̃ ſbi a cõ
feſſoꝛe imponunt᷑. Quia dicit Canon/ ꝙ vere peni
tens libenter om̃ia ſuſtinere debet/q̃ ſibi a ↄfeſſoꝛe in
iungũt᷑. ve peni.diſ.iij.circa pꝛincipiũ.S.ꝑfecta.i
gũt om̃ia ei rõnalit᷑ impoſita/ ſiue qᷓtũ ad penitẽtiaʒ
ſiue qᷓtũ ad ceſſationẽ et vitationẽ peccati ⁊ male ſo
cietatis/ſiue qtũ ad reſtitutionẽ nõ recipit:cõfeſſoꝛ
qᷓ; ſuo in talibo ñ obedit:nõ vere penitet:nec aĩe ſalu-
tẽ et vitã diligit vt vebẽt/HG̊ ꝓbat᷑ tali medio. Jlle vᷣe
nõ penitetinec diligit aĩe vitã vt veberet:qqͥ minus di

ligit aĩlam aĩeq; vitã et ſanitatẽ ꝙᷓ coꝛpis.ſic pʒ.C.j.

r. Sed ille qͥ ola ſibi impoſita nõ ſuſcipit ꝓ aĩe ſalu⸗
te/minꝰ diligit aĩaʒ:qᷓ; coꝛpꝰ.qꝛ ſi tãtũ diligeret:tãtũ
ſuſtineret et faceret. Sed a veſtructione ↄſequentis
nõ tãtũ fac:q̊ nõ tãtũ diligit. Qð nõ tãtũ facit:pha
tio:ſi medici aĩe vel coꝛpis.icerent ei certitudinalit᷑
ꝙ niſi ieiunaret oĩa feria ſexta. p ſeptẽniuʒ in pane et
aqua:moꝛeret᷑ viliſſima morte:nõ ſolũ illud recipet
ꝓ ſeptẽnio:ſed citiꝰ ꝓ tota vita ſua: qᷓ ſic moꝛeretur.
Iteꝝ ſi dicerẽt ꝙ niſi emeret ſibi talia neceſſaria vł
pᷣecuniã magnã eypendẽt vel alienũ reſtitueret:mo⸗
reret᷑. Si etiã dñs terrenꝰdiceret ei ꝙ ei ſuſpenderet

aĩe ſalute:qᷓ daret ꝓ

Tonfeſſio.

niſi ſtatim ei daret omnia que haberet: ſtatim om̃ia
daret.qꝛ pellẽ ꝙ pelle:et omia que hʒ hõ dabit aia
ſua. Sed iſta ꝓ aia ne moꝛiat᷑ ernalit᷑ nõ facit â

ci em̃ aĩe dicunt ꝙ mii ieiunet ⁊ penitẽtiã faciat:niſi

elemoſynã ⁊æt: niſi etiã aliena ritituat: niſi oimittat
ſocietatẽ malã:q dãnabit᷑ et ſuſpendet᷑ ad furcas in⸗
ferni SGicut em̃ dicit ipſe veus:Tuce.ij.niſi peniten
tiã ageritis:om̃es ſimul pibitis.Sed non benepeni⸗
tet niſi pꝛedicta faciat.Et tñoĩa iſta differt:nec tãtũ
reſtituit alieno ꝙ nõ poteſt hꝛe iuſte:nec tãcito ꝙ
ꝛio qð poſſet hꝛe ꝓ coꝛꝑis ſani
tate.ergo plus viugit coꝛpꝰ ꝙ; aĩam ergo nõ eſt in oꝛ⸗
dine chanitatis ſicut pʒ. C.j.j.ergo nõ vere necfru⸗
ctuoſep enitʒ.oĩs ergo q faceret vt moꝛtẽ vitaret coꝛ
poꝛis/ſiue ieiunãdoſſiue reſtituendo.ſiue ſocietatem
fugiẽdo/ſiue ꝑegrinãdo:qꝛ ſi diceret᷑ ei.ꝙ niſi faceret
moꝛeret᷑:ea citi faceret:faciat ꝓaĩe moꝛte vitanda.
Jeiunãdo/reſtituẽdolmalã ſocietatẽ fugiendo/⁊ ad
epiſcopũ ſeu penitentionaꝛiũ /vel papã/qñ ei iniũgit
pꝛo abſolutione habenda pegrinando.

Mnfeſſionis.pꝛimo

ponenda eſt vſcriptio. Secũdo neceſſitas

N

Tercio modꝰ ſeu diſpoſitio reqͥſita ex ꝑte
ofitentis qᷓtum ad volũtatẽ. Quart o qᷓtum ad di⸗
ſcretionẽ.Quinto qᷓtum ad integritatẽ. Gexto qᷓtũ
ad pᷣcogitationẽ. Geptimo qꝙᷓtũ ad obediẽtiã. Octa/
uo qᷓtum ad feſtinationẽ. Nono qꝙᷓtum ad freq̃ntiaʒ
Decimo ponẽdo eſt ↄfeſſionis vtilitas. Vndecimoĩ
quibho caſibo vebeat iterari &decimo oñditr᷑ quãtũ
ya bolus nitit᷑ e impedire ſqʒ ſex modis: et ſex reme
dia ↄtra hec impedimẽta. Lredecimo exꝑimẽetũ.Se
cimoquarto fatuitas rite afiteri nolentum.
Ad pꝛimũ ſic ꝓcedit᷑ Confeſſio ᷣm Criſoſtomuʒ
eſt ſalus aĩlaꝑc:remiſſio pecca toꝝ recuꝑatio vtutum.
ſng emonũ obſtructio oꝛis inferniſapertio regni
celeſtis:
Becundũ oñdit᷑ exemplisi hyſtoriaſ ratione lege
et auctoꝛitate.Exẽplũ ad h̊ veinfirmo vel vulncato
cui neceſſe eſt Fincimnar medico oñdat.ſi vult cu
rari. Ita neceſſaria eſt ofeſſio añ curationẽ.¶ Iteꝝ
ſi dñm offẽdiſti trenũ neceſſe ẽ vt culpã recognoſcas
anqᷓ veniã obtiness.¶ Iteꝝ qͥ dʒ eẽ vel honeſte mini
ſtraꝛe in mẽſa regis:neceſſe eſt vt a facie ſoꝛdes tgat.
Nos ſp ſumꝰ in pntia ceiet oĩm ſctõꝝꝑ.ſiẽ pʒ.A.xxv.
xvij.Aliqñ etiã ad mẽſã eiꝰ.iad ↄmũionẽ accedimꝰ.
Ergo poccupemꝰ.i.pueniamꝰfaciẽ eiꝰin ↄfeffiõe Jn
ps.xciiij.Acd iſtud ꝓpoſitũ adducit iſtã auctoꝛitatẽ
btus Hꝛego.iij. paſtoꝛaliũ.c.liij. ¶ Itex neceſſaria
eſt ↄfeſſio añ oꝛõʒ.qꝛ filio petẽti pulchꝛũ iocale a mꝛe
Kndet/manꝰ tue t᷑pes ſũt valde:lauare manꝰ:et tũc
tibi tdꝗ.alit᷑ ñ. Ita miti petũt cũ turpi⁊ ſoꝛdida aĩa
liberatõʒ ab infirmitatibo et tribulatõibo ꝓſpitatez
etiã et graʒ in pnti/et gloꝛiã in futuro/quibo reſpon⸗
Tt pater noſter/ et mater nẽa:dicẽs. Iſa.j.Lauamĩ
mundi eſtote. Auferte malũ ⁊c̃.qi diceret.tũc habe
bitis qð petitis:aliterñ Quia cũ multiplicaueritis
oꝛonem:nõ exaudiã Iſa.j. Ergo ↄfeſſionis mũdatõ
neceſſaria eſt.¶ IJteꝝ neceſſaria eſt.nõ ſolũ añ om̃eʒ

oꝛoeʒ vt dictũ eſt.ſed ſpecialit᷑ añĩ omunionẽ.qꝛ ſi hñs

manꝰ lepꝛoſas vłſcabioſas/ vellet eas ad diſcũ regis
extẽdere vel impoꝛtũe eas ↄſpectui erꝰ ingerẽ:nõ ꝑ⸗
mitteret eũ tãgere libent᷑: nec ſe nec ſua:Ged auerte⸗
ret oculos ſuos ab eo Ita nec placet veo ꝙ talis mẽ
ſe ſue appꝛopinquet. Ideo auertit oclos a eis. Iſa.
pꝛimo. Cum extenderitis manus veſtras:auertam
oculos meos a vobis. manus enim veſtre ſanguine
plene ſũt.¶ Hyſtoꝛia ẽ ad h.q̃i ꝑ iſtũ modũ/ æuo
to:beate marie:cui obtulit ieiunia pᷣces ⁊ æuotõnes
mltas:tñũ coꝛ os et alios ſenſꝰletoꝑa mũda nõ cuſto⸗

Arꝰ. j.
. *

Arꝰ. ij.

.
U.

.iij.

Exempl.

Hi⸗ inſſonefnin lä. Hecabt

ſeinurnni nnnn ſa ſcnt t⸗C.,

oſtes votninn .
9 curcbatſemelad hrel pey .

jzofiin ava erat rmon
la huipſetifume

luinproperid holn
niaagtur ilintere
ihl poſet aun roperare ech enn
lnuſchoadci nſoterig fiun
Pahenurräfiuitnuitn etcid ingul
grnſfmn min Aüm in
Centoa Ctifidihtntsinſtam malocte
ſad cpus ⸗ ad inmngeinnuſtebons
d opyeni es i ginloſo ſtutug i
Ia mrits ?in tllo ſta ctſiſarer tr hie
coret Etol rñolt hen mirt mõ nde.
ſ n wolet Ct ireait mnon ennquur
iip peccata cofeſſione xlitun. Aulallꝰſi
cguit reſtitniſttideopeccatu manet. Ca
fpitbenu wiungop vel nnopſenp ſol
aenteomvltoenis, geciüt bnabſolu,
leErtſdireshietra perihiintrame
Wolnämretcöniicörn diid diatſan
Diti jchafnenſenoſſe di dadiaſine
gat ded en chfllen dießno ſncns
delret bichfnis ddetfugaedeii
nr giens Nncgeno nont ppe pdi
nokercicincanenmßfugtionen
elelter anl Et hoctni intete

moluere de wno
vwmnoeijangf⸗
intzcia unnitih nmn
1 angenn opotuit. Dlit
egechfitetur⸗ nredn
Nlrcſ e. neeremanis :pr
iin rgee duerſopuenet,
ſon unlek captusſ me
ninn Musiſocietate

brupng 9 Erurgeg

eſſeſ loint de ſiſit inne d du
, Wolter Vihug
nnan momeng

0
Doſaehate iſt watrtt &
o⸗

dlan hgn
darerome⸗
alvalhkaihzun
l
ig . * eergo . tnen
ean loacenet o ie
c i neſueniinennuu ltartn
nſtan idimkaggg
olreſtienz. Allat gi, „H. A oe
dniſnetniitm ligane lhrenl

Leinegennnnmͤ, lignunu
teſong piine

onencgeſt an

Taao nocſangid Pallld lerfii

tis ndln o
e unnec ultr⸗ An nefnagt

e tum agintegnte gaii
nn Genwctie ttei dg
nee ons Ponofnn ftinn
Raneco lkafionis nliin dn ejing
i bent kenn
Smtit eä mpedireſe

elteſqzſermocts.
npetinin Ttanne grichten

mo katnitnonte fiten emnnen
imuſiccrdit Confeſſoßn Criſoſtomg 5
aiaptremiſſio Deccatopfecnpatio tutmn
oni obſtructio oxis infemniſagemn⸗ ngn

ndĩoñdit genplag byſtn, aniong im;
tue Etnli db einfimo e iltin
ANginfinnitats Mellcd ir iplta
ertſſanaeſtaſeſſoai umtone. (Ite
Giſti trenunereſſee yt lpi recognoſen
btinegs. (Itex q Rzer velhoneſtemin
ſa regis neceſſe eſt ta facie ſordestgtt
sin pftia wi et oimſctop ſie; A,
ctis ad mẽſ e iqd amuione aceecin⸗
upem. ißeniambfacie ebln ofeffoet
diſtud wPoſitü adducit iſtäauctonid
oii altotalii clii⸗ ( Jtepneeſim
or0) geſilid petitipullc luͦalltuni
ans tetpes iüt valdelsuorenundeetfii
ti Jandhoenirainmmi,ſiutui⸗
binſnmmn amnhulnii oſeinn
zin pittict glonann ſan h, von,
M. ig lcis Taj. Qaboni
ſter et mater a,dlly. .
oememali t i iant ththif
te Nuf c nltihlcanmt
itsalteri Auudh noni niti
ͦuulli le l i n ſaliefeiß
ceſarna eſt o ſol anen
ug lt afomonioni grſi
il s ralet as, li

„,

oſpfkſabin eni ep ingeini⸗

X p..

diuit.queʒ beata maria curialiter pᷣmonuit hoc mõ
videbat᷑ ei vna nocte ꝙ ſiciebat q̃ſi ad mortẽ. Geata
vo virgo.abeo inuocata pꝛo adiutoꝛio affuit: poꝛri
gens ei potũ pulcherrimũ in vaſe turpiſſimo.cuirñ-
dit:ꝙ bibẽ nõ potuit ꝓpter vaſisabominatõnem: h
rogauit vt illud mũdaret:⁊ tũc illud poꝛrigeret.cui
maria:ſic tu mũda pꝛius vitã tuaʒ.ſ.cofeſſione aliter
munꝰ nõ ſuſcipiã e manibo tuis malis. Mõ.O.v.v.
¶ atio etiã et lex hoc dictant:ꝙ nemo ſit iuderx in
cauſa ꝓpꝛia:in nulla curia mũdi hoc ꝑmittit. Sicut
Ppʒ. C.lj.iij.ne qͥs ius ſibi dicat.ꝑ totu. Sed opoꝛtʒ ꝙ
ponat ſe qͥ cxliqͥt in indicio curie:dicens.ꝑatus ſum
ad emendã jm vecretũ curie. Sicin curia eccleſiejex⸗
q̃ væꝰ factꝰ ẽ hõ /neceſſe ẽ ↄfiteri æo et homini etĩ eiꝰ
arbitrio ſe ponẽ.Aegẽ etiã ciuilẽ habetis ad hoc.AA.
xiij.xxxj.Tollite j̊ vobiſcũ vꝓba.Oʒee.xiiij. Et ofite⸗
mini alterutrũ pcta vꝛa Ya. vlti.
Ey iſta neceſſitate vebet volũtas cõfitẽtis artaril
ꝙ; bñ diſponat᷑:.qꝛ in tamneceſſario ope niſi bñ diſpo
nat᷑ maximũ imminet piculũ. Hec aũt diſp oſitio ve⸗
bet eſſe ꝙ wleat cõmiſſa.ſicut ptʒ.C.v.viij. Secũdo
ꝙ reſtituat ablata.Cercõ ꝙ ꝓmittat ceſſare.et vt xe
hoc plenioꝛẽ faciat fidẽ q; fügiat peccati occaſiones.
¶ Becũdũ pʒ:qꝛ niſi reſtituat:paꝝ ꝓdeſt confeſſio.
Bicut pʒ œ illo æ qͥ fert᷑ q̃ſi ſic: fecit iniuriam cui⸗
daʒ xæ trãſmarinis ptiloſiniuſte bona ſua vetinẽdo.
poſtea vo iniuſticia ↄfitebat᷑nec tm reſtituit/ hunei
opoꝛtebat ſemel ad ptesillas pegrinari. Et trãſiẽs
Pquãdã villã in qua erat vemoniacus/qͥ dixit mira
bilia impꝛoperãdo hoĩb ſtarũ ſuũ in quo erãt/a pec
cata q fecerãt.cogitauit ꝙ illũ videret.qꝛ cogitauit
ꝙ nihil poſſet ei impꝛoperare.qꝛ cõfeſſus fuerat ⁊ ve
niens ſolus ad eũ/ne foꝛte aliqͥd ei coꝛam plurib un
pꝛoperaret:qſiuit multa.et cũ ad ſingula caute rũe
ret qſiuit ſtatu ꝓpꝛio.Adiurãs eũ ĩe veritate di⸗
cenda. Cui ridit: tu es in ſtatu malo et qad aĩam: et
qꝗ ad coꝛpus.qͥ ad aĩam:qꝛ iniuſte bona talis etines
q̃ ad coꝛpꝰ etiã es in piculoſo ſtatu:qꝛ ille cuius bo⸗
na Tetinẽs ẽ in villa iſta.et ſi ſciret te hic malete tra⸗
ctaret. Et aliꝰ rñdit:heu inqͥt mõ video.q fides no⸗
ſtra nõ valet. Et qre ait vemon:qꝛ inquit fides eccłe
eꝙ peccata cõfeſſione velẽtur. Cui aliꝰ ſubridẽs:nõ
inquit reſtituiſti ideo peccatũ manet. Caueãt q illi
qᷣ hit bona vefunctoꝝvel vinuoꝝ ſemꝑ ſolutõnẽ dif⸗
ferentes multis qnis ⁊ credũt bn abſoluij cõmũica⸗
re Et tñ di res hẽ extra/pctm̃ hẽ intra in aĩa.ſ̊ male
abſoluũtur et cõmũicãtur æ qb dicit ſcriptura.Ad
NZitñj.j.qꝛ afitent ſe noſſe ceũ verbis.i.factis aũt ne⸗
gat. Beo em cõfitent᷑ vbis ſᷣ nõ factis.¶ Terciũ ptʒ
videlicet ꝙ bñ cõfitẽs vebet fugere pctĩ occaſionẽ:ſi
cut fugiens d carcere nõ moꝛat᷑ ꝓpe/vbi facilit᷑ iteꝝ
poſſet capiſet incarcerari:h̊ fugit longiꝰ.Aliteꝛ vide
tur velle iten capi. Et hoc etia dꝛ v tali poſtq; capit
iteꝝ. Ita no ſufficix cõfiteri peccatũ foꝛnicatois/vel
cuiuſcũq; officij vel ſtatus/quẽ ſine pctõ tenere non
põt:niſi illã mulierẽ e wmo eijciat:et fugiat loca ſ⸗t
occaſiones cũ ea loquẽdi:q etiam ſeruitiũ dimittat:
qð ſine peccato exercere nõ potuit. Aliter carcerarij
poteſtatẽ immo nec carceris cuſtodiã fugit. Sed ⁊e
carcere cõfitetur:in carcere manẽs ⁊ vult᷑ finaliter a
dyabolo capi:qꝛ cũ puerſo ꝑuertet᷑:et cũ puerſo ca⸗
piet et puniet᷑: Sicut captus ĩ ſocietate latronũ. Jõ
ſignãter dicit aplus.Exurgea moꝛtuiset illumina⸗
bit texpᷣs. Ephe.v.nõ dicit a moꝛte ſolũ ſed g moꝛtu
is.i.a malis hoĩbo ſpũaliter moꝛtuis.Et niſi hoc fece
ris.nõ bñ ſurrexiſtia moꝛte peccati.qꝛ ſicut videmꝰ
ꝙ expimentũ vite coꝑalis ẽ qñ hõ aliqliter abhoꝛret
ſocietatẽ moꝛtuoꝝ. qꝛ ſi ſit viuus aliqlit᷑ abhoꝛreret
eſſe ſolus inter corꝑa moꝛtuoꝝ.Moꝛtuũ aut coꝛpus
alia coꝛpa moꝛtua nõ abhoꝛret. Eodem erpimento
cognoſcere poteris ſi ſis viuus vel moꝛtuus ſpũalit.

LTonfeſſio

Illi em̃ qui ſic in infirmitate / vel quadꝛageſima cõfi-

tent᷑:vl pcipiũt in teſtamẽto ꝙ oĩa reſtituãt᷑:et ꝑ iſtũ
modũ accipiũt treugã cũ xæo vſq; poſt paſca/vel in⸗
firmitatẽ:nõ faciũt pacem ſimiliter:qꝛ ad eandẽ ſo⸗
cietatẽ et ad eadẽ peccata redeũt et eadeʒ bona reti⸗
netꝛimpoſten: ſunt ſicut iĩli qͥ ppter piculũ q vidẽt
iñ nauis onuſta incipit ſabulũ tangeꝛe:merces ĩ ma
riꝓijciunt.quas cũ piculũ euaſerũt:ſup trã eũtes ni
tũtur colligere.et ꝗᷓ pꝛius eiecer̃t:i teꝝ colligũt. Iſto
rum volũtas nõ ẽ bene diſpoſita.quia nõ ẽ abſoluta
ſed cõditõnata.qꝛ timoꝛe cõfitent᷑. Tales dic? pñt il
nun. Aſa. xij. Confiteboꝛ tibi dñe:quomiam iratuses
mihi⁊c.

Iſtiusbone volũtatis manifeſtatio gegten la⸗

boꝛẽ vel tediũ nõ dimittat:quin diſcretũ eli⸗ con
feſſoꝛẽ in tamarauis cauſis ſicut cure ſapiẽtid: e
dici libẽtius te ↄmittis/ eta melius ſciẽte:viam qris
in via dubia. Et vidẽs eligit ſpeculatoꝛ/et vbi picu⸗
lu imminet v amiſſione hereditatis:a ſapiẽt oꝛe cõ
ſilianio libẽtius ↄſiliũ qis/ Sic dicas in ppoſitoi⸗
lud p̃s.cxxxvij. Confiteboꝛ tibi dñe in totoc 7c.
Sʒ heu. . v.xix. Et cauſa ẽ freqnterqꝛ magna pec⸗
cata volũt facere:et qruũt cecũ confeſſoꝛẽ. Volents
ergo diſcretoꝛes qrere nullꝰ impediat.qꝛ impedien⸗
tes HS et ſalutẽ illoꝝ qͥs impediuũt:et õ voctrinaʒ
eccleſie.¶Mꝛimũ pʒ qꝛ aliqũ atius multis annis nᷣ
ofitentꝙᷓ aliqbo afiteant᷑.er hoc exptum eſt vel forte
vherer verecũdia/q; quotidie eos vidẽt ipſi timẽt/qꝛ
aliqð nocumẽtu vel aliqͥd fecerũt æquo timent eos
grauare: ſi illud eis onderẽt qꝛ timẽt minꝰ eos im-
poſten diligerẽt: minuſq; de eis cõfiderẽt/vel ppter
minoꝛẽ affectõnem quam ad eos hñt ꝓpter velicta qᷓ
in eis vidẽt. vel ꝓpter eoꝝ ignoꝛãtiã et inſufficiẽtiaʒ
inuite eis afitẽtunet ſi ↄfitent᷑ ofeſſonẽ dimidiant⸗
qo ẽ cõtra illoꝝ ſalutõpeccãt ergo impedẽtes.qꝛ oc
caſionẽ dant eoꝝ ꝑditonuergo melius ẽ vtraq; ꝑ⸗
te ꝙ eos licentiet Pꝛimo pᷣlatis et ſacerdotibo. quia
exonerãtur ꝓ ſubditis etia infirmis/qꝛ dicit Seneca
iniij.li.clam atõnuʒ qꝙ nihil magis ꝓdeſt egris qᷓ; ab
eo curari:a qͥ volũt/et vbi diligut:Et ponit exẽpluʒ
qdã qͥᷣ ſanauit patrẽ infirmu vbi medici dirxerunt
ꝙ ſanariinõ botuit. magis expti in ſcia qᷓ ipᷣe filiꝰ fu⸗
it.poſtea vo rogauit filiũ ꝙ curaret etiã noueꝛcã in⸗
firmo:noluit. cui pꝛ:eũdeʒ moꝛbuũ hʒ qͥ ego laboꝛaui.
cui filꝰ.nõ tibi medicꝰ:ᷣ filiꝰ pfuit. gratuʒ tibi erat
qcquid meis manib acceperas.nouerca vo mea vi⸗
dens me:grauat᷑ et amplius infirmat᷑. ſi loqr ei wlor
incẽdit ſi tãgã eã:er ſe erit:et medicꝰ cipi poſſuz. H
Eaopne e moꝛte ñ poſſu excuſan. Cõcludit ̊ ꝙ ni⸗
il plꝰ egꝛis ꝓdeſt ꝙ; ab illo curari a qͥ volũt. qd licet
veꝝ ſit ĩ infirmitate coꝛꝑali.mſto tñ venꝰẽ ĩ infirmi.
tate ſpũeli.¶ Gcom pʒ p canonẽ ſeu vecretũ qð diĩc
ꝙ penitẽs dʒ qrèofeſſoꝛẽ diſcretũ.ð pe.di.j.quẽ peni
tet. Et rõ pʒ. H.ij.xxv.¶ BGic electꝰ n pcat 3 vitatẽ
dicat:et ſp cogitet ꝙ ĩ loco et iudicõ illo maioꝛ ẽ om̃:
hoie.q; locũ tenʒ ĩtris.nec pcat ̊ nec ꝓpt lucꝑ. nelu
ꝑꝝ amittat etnũ nec ne graʒ ↄfitẽt viernegk n P⸗
dat ðᷣi ⁊ ſcõx nec ne eũ triſtet.ſciẽs ꝙ meliꝰ ẽ filiũ tii
ſtaril⁊ eũ viere lacrimari ad coꝛrectõʒ ̈ ad ſuſpen-
diũ ⁊ meliꝰẽ egro vulnerato ꝙ ſẽtiat wloꝛẽ ad verã
curatõʒ ꝙᷓ ficte curet᷑ ſũ wloꝛead tpᷣe:⁊ pꝰea ſẽtiat m
loꝛẽ ad moꝛtẽ. Calpoſtmodũ ſciet medico qͥᷣ ei pep⸗
cit malaaſtes. Ita illi qp mõ ꝑci ne triſtet᷑: qũ an
diẽt triſtẽ ſniaʒ ĩ indicõ.potert ſuꝑ ofeſſoꝛes ſuos ca
pita agitãtes dicẽ:malevicti vos q noluiſtis nos tri
ſtare vitatẽ dicẽdo.aõ erimꝰ ĩ triſticia et᷑na. IZpi et
penas non euadent:quia ꝓditoꝛie ſe habuerũnt in
cura filij regis in non cuſtodiendo/ et non curando
SBe talibus nota.A.vij.xx. Quilibet ergo confeſſoꝛ
predicatoꝛ et conſiliarius.et coꝛrectoꝛ et prelatus
et qͥ cuſtodiam habet alioꝝ veritatem dicendo/ di⸗

Arꝰ. uij.

.ix.

Exemp.

AC Av. v.
x).

Confeſſio

aulus.ij. Coꝛ. ij. dixit:ſcribẽdo hec inquit
aige Wonr nõ cũ venero triſticiã ſuꝑ triſtidaam
habeã. nec veberẽt æ veritate offẽdi:qꝛ ſi amiſiſſent
hereditatẽ terrenã: ſcirẽt grates danti Rſitit quõ il⸗
lam recuꝑarẽt. Ita in ꝓpoſito/ne ſint ſimiles iudeis
⁊æ qᷣbo dixit xpᷣs vnltis me lapidare hoĩem qui veri-
tatem dixi vobis. =
BGicut medico diſcreto electo tota plaga ẽ oñden-
da. YJta medico aĩaꝝ diſcreto.vt dicti ẽ electo:omi⸗
pcta. tam coꝛdis ꝙ;ᷓ oꝛis ꝙᷓ opis ꝙᷓ omiſſionis integra
lit᷑ oñdenda ſũt:qͥ ad oẽs circũſtãtias aggrauãates:q
notant᷑ ĩ hoc vſu. Quis/qͥ/ vbi/qtiẽsꝑ qs/ cur/quõ/
qñ. Oñdit ei oĩa. Mat.iiij.yſa. lviij.Piſſo lue cogita⸗

tões impietatis.i.moꝛtalia pctã: ſolue faſciculos xæ-

imẽtes. i. circũſtãtias aggrauãtes. Et ſic omeon⸗
deng e.¶ Circa ꝙ pꝛimo ondet᷑ ꝓpoſitũ multis exẽ
plis. Secũdo ond et piculũ iieſti
emplis et hyſtoꝛia. ¶ Pꝛimũ videliq; ↄfemſionis in-
tegritas/pʒ exẽplo arboꝛis et herbaꝛñ nociuaꝝ. qᷓs qᷣ
ſternit. niſi etẽ omnes eradicet radices:iteꝝ creſcũt.
Aliqñ multe ꝓ vna. Ita pctm̃.niſi eradicet: occaſio
et ſocietas ꝑ quaʒ pꝛius ncidit in pctm̃:q ẽ qſi radix.
NMiſi etiã eradicet᷑ peccãdi ꝓpoſituʒ et omes pcti cir⸗
cũſtantie. iteꝝ creſcũt et multiplr ſe onvũt. teꝑ le⸗
pꝛa carnis lepꝛa cutis/lepꝛa veſtis lepꝛa wmꝰ. i. pec
catũ coꝛdis oꝛis et opis et omiſſiõis ſiubet ſacerwti⸗
bus oñdi.Leui.xiij.Et cæ peni.di.j. Mo yſi. et afeſſio
oĩm maloꝝ/ſit initiũ oĩm bonoꝝ.et vñ moꝛs oꝛieba⸗

tur:inde vira reſurgat¶ Iteꝝ ligatꝰ multis vincuł
in carcere vel ad ſtipitẽ vt oburat᷑/ nõ eua dit niſi oĩs
vincula rũpat. Sic ſolue oĩa vincula pctõrũ. Juxta

illud Treñ.ij. Effunde ſicut aqua coꝛ tuũ. Icfa vide
licʒ ꝙ; nullũ ſignũ pctiĩeo remaneat.nec ira ĩ coꝛde:
nec pecunia vel res aliena ĩ ciſta.Aliqñ em̃ liqꝛes co-
lIoꝛis ſignuʒ vel ſapoꝛis etiã effuſi:ĩ vale dimittũt.qð
nõ facit aqua.Sic ꝗ̊ᷓ effũdite coꝛã illo coꝛda via. ꝓn
po.lxj. Aliud exẽplũ. Mõ.Z.xj.iiij. Itẽ.iij. Re.viij.
d ꝙ templũ fuit vedicatũ cũ oĩb vteſilibo ſuis.SDic
tẽplũ nrjm cũ oĩb ſenſibo pctã ſinguloꝛũ ↄfitendo ⁊c.
¶ Periculũ vo integralit᷑ ñaofitẽtiũ/pʒ exẽplis ⁊ hy⸗
ſtoꝛijs. Pꝛimo exẽplo vulnerati:cui parũ ꝓdeſt ꝙ ſex
plage moꝛtales ſanẽt᷑:ſi ſeptima moꝛtalis non ondat᷑
necſanet᷑.qꝛ ꝓ illã ſolã eqᷓ moꝛiet᷑:ſicut ꝑ oẽs: qͥd q̊ o⸗
eſt medico plagas ſanaſſe ducẽtas:vnica ſi fuerit:q
moꝛiat᷑ 56. Di⸗ ſpũalit᷑ cũ vnũ modicũ venenũ tota
ollã coꝛrũpat anglice ſpillud. Et ꝓpter vnũ puctuʒ
vel vbũ falſificatũ:auincat᷑ falſificãs. Ita bulla ⁊ei
aia.Et ꝓpter vnũ verbũ male ſcriptũã carta tua.po
teris amittẽ totã hereditatẽ/ et näulges q oĩa foꝛa⸗
mĩa ĩ nauipᷣter vnũ obturat/ſbᷣmergit᷑ Et obſeſſus qͥ
totã ciuitatẽ pᷣter vnã pꝑtẽ cuſtodit:capit᷑.et pꝛopter
vnũ onũ dimiſſum ĩ nido:auis ad nidũ redit.Sic dy
abolus ad qiam. Et narratoꝛ ĩ banco regis ꝓpt᷑ vnũ
vVbũ pᷣtermiſſum in narratõne ſua:totã narratõnem
amittit:et bꝛeue ãnullat᷑ Et ꝓpter vnã ſagittã in coꝛ
poꝛe dimiſſam:moꝛit᷑. YIta modicũ fermẽtũ pcti totã
maſſam coꝛrũpit.qꝛ in plurib peccatis exñs: vno
ſine alijs verã pnĩam agẽ ñ pt.qꝛ æꝰ ꝓtẽ cõwnare nõ
nouit.e peni.di.iij. S. bis auctontati. Vn Berñ.
Sũma i pietas veniaʒ ñ dimidiabit aut nihil/ aut
totũ ꝓpiciãdo dabit.qð pulcbꝛeondit in hoc ꝙ totã
expulit legionẽ illã in hoĩe vemonẽ dimittẽs.ve pe.
viſ.iij. Sut plures. Sit q̊ ofeſſio pura cum oĩbo circũ
ſtãtijs q pctm̃ aggrauãt. Se pe.di.j.quẽ penitet. Il
li qͥ alit᷑ penitẽt/ vłofitẽt᷑ſunt ſicut ille qͥ oꝛeↄfiteba⸗

tur:et vna manu pectꝰ ꝓcutiebat: et alia ſacerdotis

burſam ſcindebat dices: Peꝰ ꝓiciꝰ eſto mihi pecca⸗
roꝛi. Sic illiqͥ oꝛe ↄfitẽt et vns manu pectꝰ pcutiũt:
et letanias et oꝛones mlłtas dicũt: ̊ alijs pctis enʒ
expugnãt:eiuſq; burſam ĩ mẽbꝛis erꝰ cũ duro dnio et

X .

multis malis vijs ſcindũt:bona illoꝛũ auferẽdo/ vel
⁊xtinẽdo tales ſuntſſerpẽtes pellẽ ponẽw/F nõ ve
nenũ.¶ Talib pt᷑ eici ꝙ diyit vulpes aratoꝛi:ſm fa
bulas.hec em̃ venatoꝛẽ fugiẽs pᷣcib obtinuit et pꝛo⸗
miſſis ꝙ aratoꝛ eaz ſub colobio abſcõderet:et reqᷣſitꝰ
aſſereret/q ad nemꝰfugiſſet qð et oꝛe fecit:ſ digito ⁊

oculo oñdit eã eẽ ſub colobio. Eulpesigr capta:ait..

bñdicta ſit lingua illa: maledicti ſint manꝰ et ocli.
Ita pt diciilłqͥ bñ ĩ ofeſſiõe et alijs negocis loquũt᷑
multa ꝓmittũt:aſſert ſe velle oĩa pctã dimittẽ aliẽa
reſtituere pnĩaʒagẽ. Sʒ manꝰ manꝰ ſunt Eſau. Ca
libo alia ſacra et bona opa ñ valẽt ad ſalutẽ.qð ptʒ .
hoc/ꝙ fert q̃ſiſic æ q̃dam muliere a æmonio vexata
diu:q nec ↄfeſſiõe nec ↄmũione liberari potuit. ui
Dã ᷓ religioſus illuc aduenienset coꝛpꝰ xpᷣi in pixide
ſecũ honeſte poꝛtãs monẽ adiurauit:qre ſacr̃a ec⸗
cleſiaſtica ñ valuerũt eam liberare:qͥ coactꝰ rdit/qꝛ
vnũ petm̃ ſꝑ celanit.qð cũ ipᷣa audiret: illo cõfeſſa
liberata ẽ. Pʒ ꝙ qͥ offendit ĩ vno factꝰẽ oĩm reꝰ. Et
q abſcõditiſcelera ſua:ñ diriget᷑.qͥ aũt cõfeſſus fueꝛit:
miſericoꝛdiã ↄſeqtur. ꝓuer.xxxviij.
Dʒ qꝛ iſta ↄfeſſionis integritas ſine veliberatõne
et pᷣcogitatõne fieriñ pt᷑.qꝛ ſicut intrãs umũ obſcu⸗
rã et tenebꝛoſam:ſtatim n bñ videt ea q in illa ſunt.G̊ᷣ

opoꝛtʒ ꝙ ibi moꝛet᷑ aliq̃ntulũ:ita qͥ traſeundo nimis.

ꝗqibi latẽt Yoõ opoꝛtʒ qy in reſpiciẽdo moꝛã ibithat.
õ ad ↄfeſſioõis integꝛitateʒ necefſarioreqrit᷑ pcogi⸗
tatio et inqͥ ſitio cuʒ diligẽti examinatõe.ſ Exepluʒ
ad hoc ⁊æ his qͥ vocãt᷑ að ↄputũ reddẽdũ.hi diligent᷑
cogitãt et clericũ ↄducũt qͥ eos dirigat et expẽſas in
ſcripts ponat et locũ et villã/et Iſe et negocia ĩ qᷣbo⸗
et circa q expẽderũt cũ diligẽti ſollicitudine excogi⸗
tãt añq; ad cõputũ veniaãt:SDic in cõputo ſpũali dili⸗
gẽter Sraai ẽ quõ poſt vltima ↄfeſſionẽ vitã expẽ
ↄimꝰ q plꝰ valet qᷓ; pecunia. Inqͥ locoſ q̃ villa/ĩqua
ſocietate viximꝰ:q pctã illi hoĩes cñ qͥb habitamꝰ fa
cere ſolebãt ſi in malis ſocietatẽ illis ppbuimꝰ/an nõ.
Erxẽplo Eʒechie regis.vſa.xxxviij. dicẽtis. Recogi⸗
tabo tibi om̃es ãnos meos. Si ſic ſcrutarẽt et moꝛa/
rẽtur ĩ wmoobſcura ↄſcie:et diligẽter inqrerẽt quõ
aĩam ſuã expẽderũt/et peccauert ð veũſeipos /et ꝓxi
mos:quõ vœceʒ reye trãſgreſſi ſunt:pcepta ſingula
ad memoꝛiã reducedo:et ſeptẽ pctã moꝛtalia pcurꝛẽ
w:multa inuenirẽt ꝗqᷓ eos latẽt.qꝛ cõſciam nõ ſcrutã
tant᷑:ß ſubito ad afeſſionẽ quaſi ſb̊ quadaʒ iocoſele⸗
uitate vemniũt icẽtes: Interroga me.Et ẽ mirabi/
le qᷓ totũ ãnu pus ñ fuit ↄfeſſus:feſtinãt venit vład
eccliam/ vlł ad religioſos/qñ videt eosp viã tranſire⸗
carrucã dimittẽs ⁊ dicẽs. Audias meſtatim ero ex-
peditꝰ:ñ habeo niſi vnũ verbũ. Et tñ ſi bñ ↄſciam ex
aminarẽt:inuenirẽt ꝙ mlta hñt pcta q reqrerẽt
ta vᷣba / et młta ſapiẽtiũñ ↄſilia añqᷓ; bñ eẽt ſibi ↄſultũ.
¶ Iſte modꝰ ẽmitũ ᷣ roeʒ. Rõ em̃ cuiuſcũq; dictat
ꝙ ſicut cũ magna ⁊vxliberatõne cogitãt pcta/et mali
cias et veſideria ſua implere:et cuʒ magna diligẽtia.
Sta ce wloꝛe cogitandũ eſt diligẽter quõ emendaʒ
aciãt. Rõ em dictatꝙ cũ maioꝛi ſollicitudine eſſet
celũ pquirendũ:ꝙᷓ; infernus ¶ Secũw rõ cuiuſcũq;
et volũtas aſſentit / et coꝛↄcoꝛdat auditis: ꝙ ſi qs ta
li mõ veniret að ↄputũ reddendũ vbimagnũ immi⸗
neret piculum:ſinõ bene computaret:et diceret au⸗

feſtinã aganrz iue ↄſciam ſuã ñ vidẽt oĩa

itoꝛibo cõputi / interrogate me:nihũſpᷣcogitaui: qð

male iret negociũ ſuũ.ideo diligẽter ante cogitant
adhuc ſine damno vix euadũt. Et circa ſeminatõeʒ/
emptonem et venditonẽ meſſionẽ/ Et circa om̃ia ne
Poais mũdu diligenter tempꝰ Fogiea aptius: Et
ꝛenter omniatempus hahent:niſi anima &t ſi ita
negligens ſit circa ſalutem propꝛiam/j non fecerit

qð ad eũ pertinet/qtum ad pᷣcogitatõnem: nõ ꝓpter

erſ gopbttin
lettiſnctor t rmnanumm abſe
fnein ude ienis temi gandn

etiletons tiͦ ducat
niͦgnigcin rn gencorcolibezie
nocu noenandeee dicgepoſtt lud⸗

lu ſen 4
ſocit us lth t ſifiginn n 179

afeſio
tliag aettontie oie ? at fachone⸗
iimn hihge ifete ei nihlannt
uat ſitacgitit unt ufietts e no de
Eitoct iteoin amputo altenus nete
gigiſatile vqno ob eguitenniſi
neg; Vaiegri⸗(Lcdemmott cnaunn

Dictogſeltt g ieseſiet gtarns ral nerck

jiceneumin wcicd tegisteneniim gian
imminet damni etgiculügmifſionis pite,
huop:peloimbonoꝛm:nii bi mdererſi no d
cogitarer rel oſliicapet nullvorepvtare⸗
Ojtenißſtulniſimi 70eo ſoplites nin in te
ſon ot poſſint wpeciſilinet erut rel i
thnsol llberici guutamags boc nan
nilichdictchifihne ſiagk wlu
inndne eiiote lbini
ane nd rge ſugenangeliaomepprſ
nanitſiclifsrin diſn adnen no dun die
unmedincicgdiegaſtnacſer ghiderns
mnackänſſnnitent idſſhidii Pofer.
Cofet Er igantid um tgorctdot

nodhoſtyemminluis Oii
dgnuen ininaninne⸗
tmireclclel naieſtcris diliging⸗
uerltercönenengi d n ed⸗

lhiert

. n
nſlulennia rie⸗ Liiff
rlikfſatn en
cutnecpqeſt infn
Oeteniſirann Peſtinfinmo ſrg e a
din in ffion inteentaten uen
gilene heſehtiis cöfitnne de
lgsn

ne
ulisy⸗
d aſan
ſtunt biͤ „
F
enlakin nr Mlun
anten
M
mdbn .5 e t⸗ Reo
zai boe To
3 tſi “ oc dimi
in calonm gtann Neenmier⸗ nf.
tt tbonan ne edi neg zer le n Rigenreri t con
mnln. ☛ rrci tianel benirente⸗ aſer ae gi⸗
eſl ll manl Gn El in eniebr⸗ entẽ u a ꝛdi ad
eullue ii⸗ lnne l T PRci gar vordenn den
aini deneelb a lr. all a e ingt nrefi mſoti
m elhaamhun n ðð rma alcemont⸗ z Tbereſe arend nerrihn
ſo alant e adine Git gi 1 ino rajl anetnc engiſatn utu. J ſic
Hinn mibeulte n li oli neenah. i e anren ut
PBéos⸗ elden⸗ Nie AI us lü ecc d puti to iutoꝛ: co nullũ
Pe e e
.„ MAlug:; ip ret man (/ .PP a cõ nau 2 co Hij endũ .F 9 ꝛſicu infe uali agu
imnn ☛ iti la c quã öfite ter Chult⸗ s ſun u dei Wennent. en tſrer, umr
nls in cöfe 6,E cleſi eũ i nũ ſi ciliu Naut tra ta re aago . aui icatõ nũ ſ ber qe
voſe ſof tan noft 1 ie ntr. uã ius in a em̃ re:h eſpe⸗ ijs um eccl tõm⸗ uñ ari neci
Fanſ ian nln Raede oꝛtal cit. ean et. et nq; t. bit ſe il⸗ alis. de vel ĩ el vſi rige iculo iquo in
imof imndeih ijs giũ epetm̃ ic igit. ne de abu tſe cõ Peteing, nas. . Urerheg, lo ſub o in
tigingr herati red enoiter ctm̃: effoeer, pla lã e 7 4 engmanan ei gidd bmer. uaf.
luinmeinu aqt iaan cicrarer iemnas nd oꝛ er glancaic⸗ ſe ennann ſnen Rid ae rkiup nbmnerſioni⸗
oopo⸗ Wan ginll ⸗ tatẽ et c t he ñden at ſe⸗ q ee oet la i⸗ etra uw ſuã i due cci is: N P ſta tiĩ ea 6
1s chgi ſicniſn aſunt pt. E ſan eli: rediby ocnen xtr. ſic aui her nõ e nm at:k. pliat ue tũ fin dẽ
lnte nrehpn⸗ nanl neß ſtri t n ncto quõ pꝑ i inf. Inte la; tg a na C3 ui no e dicẽ bet ann facilit᷑ exẽ 79 irmu
ocʒ Mutate, piacge iniaan olar⸗ ar dan illanoſ it⸗ aztabalem Eec⸗ aun vanune üvelen pi⸗ n
banelinnng omnou; igitoi⸗ D i aui latõ a vfi am g. ſeſannli⸗ poſt mag letas teſtaegen exc Das hegee, aſihiie
wocät e ſno lbuh noaie onis ciat: audi⸗ ün filio quo Mamruſ mefe itu ꝓdeſt latommwes caae e⸗
lci D oregnt t N. ij uim et t:m ia a s Ti e an aknonſefa. ere⸗ et ͤmibo cof it.
cctinn naro n cogn duc noe/ ger bmniiſionts aule Eeccl i/7 b ga no. q us ſi th nec mil nibo co wiſcjetf.
aharciede itiii. eno. Aaluu manũ img ee. m ab aeſcier it⸗ —1 no gitali ſargel t Vors one öfeſtortan
eüanii⸗ i.hi eolu ti aluũ ei ofi i ext longateet. ſoluront in ſo⸗ n picu ad ſe col Poeſtae wann Hõ
tci liermanc dllgent f⸗ melke endengarcn nig. oms trare tum i lo ſu aeloenn ic ve ieunnmer imu
nielolier Sachncktce⸗ t dRngel cie wrret⸗ or ele rellan e e eceſont et fa ndn inrketrſzey inn
ii veniit. lſaneio ſoaſt au H edic oluͤbazte lon mo⸗ te: Pbenerd nimi an erenſe deßen n
ctc Kmnnng 4 lne exco ae⸗ t guagi⸗ 8. MM vagas
heum inn toſpüali 4 Teſid as ac. ctus net ſi lcut lud 5 int cer ed ꝗ iber 21s p Sman ſenonlio⸗⸗ at
Piqocti Jd eſſionevi⸗ lly⸗ cia erar qtai Yta ekecite poſt Plſal 10 Seil 2 Pfe a me oner uz ũ⸗ t. vt alle⸗
JYJM Wtee erhent poſtconen tirtigen Alix. ere ülgdad ctus e aq krdrcedorn. erq;ẽ
bien ls ſoci. cn ienlu toto acqui ris eltz urn conci ligen tü pe onde oꝛã n qote obediẽ iomle, u. l. t e
leregis ltate llis habit go . exiget .et id tãti⸗ fficiẽ durn 1i:7 ter c onn reqi Aene⸗ iẽs nõ ẽ s multi⸗ rahe o⸗
Sos an liten n nj. me ſicu Kinelunt Etes: acroß, Vul u⸗ dueaſebe ngcfothn õẽ qui get wege
2 HH anni di pʒ. A le ann efi gꝛ ſi ionis Rnsſarti rag Eob 8 ad atu a m ni nimi oꝛe
nn,c Olſieſ n. . lentis vij eeꝗ put ciẽte nõpl qua acci nect ns ere te on Be imis
nit⸗ Eartlugcte Nagi rid ſ. xru. 42 uto al qe lena ao rber necrul S cPecceri elalane or nmie tard
ſce rthefna Hidſend entit / onoh neits aan nie ſarufa tgefnne peccet opoꝛ ute aſti pfect atfa A
1. 4 4, b mne in 1 iq4 cio: quu uri tat 9 t0 le. geſi⸗ 29 ci eti „NQui be⸗ . vin
cedo: aſoreſein ũſaßo gno bꝛoꝑ: t da udi , eſſ. :rati⸗ itan le to it eum tah ptim ed imã geſi cito cõ in fo uly lij.
celoꝛetſ. lont s/et pxri 5c vel amnu co r. et ci 0 et ciã ſi tuũ il tu ab ep vuln ã ex mã cõfit. 20 coõ ult
ret epte wipn cr ogt oim Ue egi⸗ tat co. lcu lud r em? P3. A. er pect n0 eat᷑ ofeſſi
ner dn iid aſingula ent tare bo t pic gter us/v 2 cui t opti p pꝛiu exẽ xvj ratu n d Bi i.
e igdnn ſi⸗ em/ß /vel noꝛu ulũ renin eln ſtiß nz nief⸗ atla Bln ſtarin in crer nerſ
Nelhone gecoſhn baune 8r0 ſ ſtulti ſi eu: niſi amu iin cã eceſſi q; a E racia ina ic Et tim pec ne e
tetes: quaſiſs mno ſ. e vel gat ulti ſiliũ iſi bñ iſſio cã pii. itatꝰ S t ſicu t/et re E 1 nblerer ſi cſe⸗
es: Intenn nadazl uti eltp p imũ cape n rid nis iculo toav snõ t5 et poſt tecᷓ 5 I.xj. iiij ici inẽ qᷓ
nsßifüt ogam iocdt nie oſſin Yd mnnllmor⸗ vite/ ſa vbi na ſeninann taofinen ron ij. 2 naz urgt
iiof Ifeſſus:, gn t in uidi ge nt eo ſe llus t:ſi nõ velm bi re/qñ ina m eſt oͤfite aret: Jen vbogenmml
u⸗ olanvi feſtinat irabl⸗ Fi töne licio berã deconlihee repu 5 dili⸗ em⸗ me b uit: v. b aturi : J atur dem
EE venit veod NN. Damn vite e Tei et du/ iliũ: es vi tare igẽt naſe pec. erern el ꝙ i ons i fin ta ꝙꝙ alẽ v ul
Auci z tanſi eett cõ qua et iriiß t eũ er vij emi tet: met intẽ meſt. equa pꝛius ide
in vni vabi. meſtatim i in Iñ brũ etr. ꝛet m ione agi⸗ t vel ib⸗ ¹ geNpe eĩ ſe pꝛi Yt t cir xpe ꝛageſi⸗ Pa
a „1 ibiaſa⸗ / in m .ſi ali 2 rce bꝛon: 1agi c fa ellu cipi⸗ ati⸗ ati ut noõ m in m utũ̃ .qui e.
aplrl nhiteini unt un egi aSgegon leſtis cggien. tere ede H ctole g mnir er. amrber
nſtüz n nii erc o dte vim ſup eu erſſlnge, lucro Tbe us em̃ uad: erra dictg eber it. et bong ſemt.
zrotz. Bo bicit ihl ret Einſe o die cũ ſuo ange ion coꝛpi vl p en aalault etarſch ſl ret m qᷣ eyx a me 1⸗
u lbas iatani foꝛ tognam⸗ craſti ad elia gubö: J. pꝛi ũc aua me: ſion Pinio gloef pecta rce-
liberaton linſaidlch mid itat ẽ du ina uerſe om nno aie ꝛius oꝛdii ari de poſt iear 67h. e. Vi t bo
ſua inol egititpch t ver dar ur cer eſſ. ari⸗ e. xxvj or no ba inẽ xp b ea b ata erbi⸗ d 0
. ſcrectag ck,ſetmalt SS et. E us. et/ et ex o cã iarüde nos et ptiſea xps ſi eceten hont ſnnat., e. P
hgitan jcſt gunlift, ſcit i 7 t 4 etn qᷣd ſi iernet ert ieiu ho Uatu ſuo n⸗ ſe, iid ociuis
ollige uolligeni⸗ E udi poſt s an eap ibi di Edu ict e leiunas cẽ 8: lei exẽ hre rn n⸗
iaargcin leete lud⸗ . anke hac S Einegn H inpn s'fa goͤo enir ſ pci ſetara in
inf alor ſolliat mence; Arꝰ et v te in pulu Ep ſum eg poſſe otãf. tõ nci faciẽ t oꝛe w auit wecun oſu ninet Pn
Gfintan⸗ llain P. Vij ler diciũ eri⸗ ului e Pp et: 02 on pio uã. 1. cui ſicu it eẽ 8 in Pꝛi
ntctr, aimtd ai i ij. & Be alien quã Oi oeento er nareng pterpie auac ciam da pr; Aaart ndar
ſachrzehllitt lins⸗ luſchgh xxij GS t ſal iter cõ eſta ta in 5ta polſt noxi⸗ nroeean cppt geſi mla t. vjj at nan ant
Perilignhi Ij. ri Bed nrenen et itznieneönee fut us oꝛef. li vi er vti ime nsrdluuns h. iiij .qui
r iybim icotu ond qꝛ o itis endi ili ntöne ura uru pctã acilit tatõ ilitati⸗ t ati Es. t ij. Gi⸗
no benecomp agnüunmt ob ere 92 .yſe i gẽt epti pti⸗ 8 ni ca it d önem atis oc m auũ ic xxiiij
Utarettet , 19 edir .niſi ꝓde a. xlv ad e et meſe me⸗ iten dere ucitu Di⸗ aſtſ. ppt poſt t cu iij
ntenogetene. diceret⸗ . Der re:ſin rvelii coͤlitel eygeo⸗ neſcendũ tiã te faci r/ ic ecutoõ er ſt pctm̃ 3 .
t⸗ nlhil ſere, e Ntl. cn⸗ lir ux fit et ſi gita idũ ꝛe nõ cit. J et ſi⸗ ut em̃ onẽ. piculi jet
— cogitai h culũ iſi v nec in hi⸗ tenti i ſic andũ ẽ fren go. q ele ta icut ect⸗ uli vi.
idanlin ne * ſex elit 4 18 omni tönentl⸗ eno v edy Eſuo ebꝛi ebalergar Prn ita⸗
P virautit Etcl cgitnnt yſe⸗ tum weed enino nia pe erti⸗ dã igr mip abole fre etas euunghiefen
chrinaſini aa ſeninatog s vigelicn. de cõf. in zerſpe. utẽ ka ſu nu a F onño ctiad ia fr gere becca lfouea enum
niEtancs u ei videli⸗ ticu eſſio reci ſtariz un aof. oñ deũ infi⸗ ali⸗ nelgtg. ati qᷓ ſt ã et ĩ m
entertan/ e offiußt pmig c5. 0O lus ſe nis 1 Pe. J abertl feſſo not veni⸗ rma udt oꝛe liud atu lali⸗
tst aptins⸗ merſi⸗ 8 in i ſeprime r de um nẽt. ei ſit 0 iret: to/2 rahi poſi dtra im 32
4 . 6 kE 1 — 2 . £ „ * — Vt 5
lurngi aninu ſi . etana E tas⸗ pecca Berraterse iſtũ oñ⸗ la no tim v t ſi cr. SRaeſſore m a nõ ſe tait
. iumſ no iunf olbents: olenti Brenta tenti ceſſa arti⸗ mis helſun n ca ennüe dpe voluũ cũ
ſohimuteantit nanlqnin rimn cur e becet onlchenn tenSca oꝛtuse abcütar eftoratee ni Xn
enlaun leigien nẽ en unil t reci lentia eg:nenleone 6:7 c- eren ꝛ dice incafti⸗
alüo ei ſit / vi iiirnata⸗ 12 n 1a: üon arin farniter ens: di⸗ -
at qui⸗ picu errã eiq4 i nati illi iõ nate: oꝛig ri Aec 8 eſt. .
eenn lo m o nt atiſñ rn ei. liig eſde Digeſſer
lit: ſolidã: n lo⸗ eis. llanri eneg⸗ lijſ. ali ez infir
ckedze M kibinn⸗ rr.
er capi et Sncrrale in q ifuerĩ die ij bt
e ra⸗o vtr. amu in il ꝛtali rince ali: n⸗
fi adcren⸗ ſiten⸗ nikeug dandiuak
thor lite Ztgat Uacel knercetin
r eſt kio orn uis coꝛ ĩo fit reſtio
Fnenge ſa
pro

Nvj.

xxvij.

xxviij.

.xxix.

xxx.

Confeſſio

medico infirmus mittẽ. p̃s.xv. Multiplicate ſunt in-
firmitates ⁊c.feſtinat etiq maculas in facie tergere/
q̃ eſt in multoꝝ:et ſoꝛdes cadẽtes ſuꝑ veſtes in
ꝓectoꝛeqñ ſedet in menſa:⁊ feſtinat bouẽ vł equũ de
fouea extrahere.et feſtinat muſcã de oculo extrahere
et ignẽ nociuã in vmo extinguere:aliter totũ cõbu⸗

rnit᷑ſic ſpũaliter repꝛomiſſio nequiſſima multos ꝑdi

dit: Ecci. xxix. Et mirabile ſi rex feciſſet ꝙ qͥ nõ eſſet
cõfeſſus pᷣma ebdomada.quadꝛageſime amitteret vi
ginti ſolidos.pauci eſſent qͥ tũcnõ cõfiterent᷑:et ma⸗
gna eẽt pᷣſſura circa ſacerdotes. Sed heu qð facerẽt
timoꝛe amiſſionis: viginti ſolidorum:non faciunt ti
more amiſſionis aĩe oĩm bon op celi. et qͥ coꝛam feſto
tergit ſoꝛdes in pectoꝛe feſtinãter. non tergit ſoꝛdes
in aĩa exñs in pñtia totius curie celeſtis. Sicut patʒ
A.xxv. xvij.błus qͥ ptia illoꝝ ſoꝛdes tergit et ſe oꝛ⸗/
nat vt æ eo dici poſſit illuð pᷣs.ciij. Cõfeſſionẽ ⁊ ve⸗
coꝛem induiſti æc. ¶ Patet ergo ꝙ cõfeſſio ẽ cito fa⸗
cienda ppter piculi vitatõnem. Secũdo ꝓpter vtili-
tatis aſſecutõnẽ. Multas em̃ vtilitates ex hoc aſſeq
tur cito ↄfitens et ſpũales:et tpales ¶ Dꝛimo gaudi
um in coſcia et toto vultu exterioꝛi.Sicut em̃ nimio
onuſtus onere in collo nõ facit bonũ vultuʒ ſ cachi-
nat. Ita onuſtus pctis in ↄſcia nõ hʒ verã leticiã in
coꝛde:nec verã oñdit in vultu:ſ apparentẽ. Sʒ exo/⸗
neratus gaudet.qᷓ emmr nõ gauderet v reſuſcitatõ/
ne vnigeniti fllij ſui. Dic æc. Dic inqͥt pCᷣs.cxxj.eta/
tus ſum ĩ his qᷓ dicta ſunt mihi: ſupple in cõfeſſione.
in wvmũ dñi ibimus.¶ Quãtã leticiã hahʒ infirmꝰ
ꝗñ medicus dicit ei certitudinalit᷑ ꝙ viuet:quãtã le⸗
ticiã latro habʒ vel homicida: qñ ad ecciam euadit:
eos fugiẽs qͥ eũ verſus patibulũ duxerũt. Ideo qͥ ta
les ducũt diligẽtiꝰ cuſtodiũt et tenẽt qñ eccleſijs ap/
ꝓpinquãt Ita vyabo lus mõ circa quadꝛageſimam
foꝛtiꝰ pctõꝛes tenet:et plus eos ꝙᷓ; alijs tpibo tẽptat.
qð Pyce plures lites et diſcoꝛdie in ciuitatibo et vni
uerſitatib amũiter hoc tpe incipiũt:vt ꝑ hoc pate⸗
at qͥnta malignatꝰẽ inimicus in ſancto: In pᷣs.lxxiij.
Duantã leticiã hahʒ fidelis hõ de mũltis vebitis
o bligatꝰ.dũ em̃ cogitat ſe eẽ in multis vebitis:dũ
etiã v hoc audit loqͥ in aliquo:coꝛ põdere grauatur
fidelis hoĩs ſ̊ nõ falſi/qͥ veoobligari nõ vult. Ita qui
cogitat ſe eſſe obligatũ dyabolo:et pene eterne:dũ de
hoc cogitat/et audit loqͥ:quõ leticiã in coꝛde poteſt
hr̃e. Et reuera ſi nõ ſoluit die ſtatuto cũ ſoluẽ poſſet
nõ ẽ fidelis. Ita qͥ in pꝛincipio qaudꝛageſime diebo
purgatõnis hoc oꝛdinãt᷑.ſe nõ voobligat/bñer/
go deberet feſtinãter ſe wobligare.et licet videatur
graue.nõ dimittat. ̊ dicat cũ pᷣs.xxxj. Cõfiteboꝛ ad
uerſum me iniuſticia. ¶ Mercatoꝛes em̃ tũc merces
oñdũt qñ plus lucrari pñt. Ita nos merces pctõꝝ in
pꝛincipio q̃drageſime vel ſtatim poſt pctm̃.qꝛ tunc
lus lucrari poſſumꝰ videlʒ om̃ia bona opa.quepo⸗
ea facimꝰ. Ergo iuyta ↄſiliũ aplij dũ tpᷣs habemus:
opemur bonũ. Sicut ſapiẽs pegꝛinat᷑:dũ tpᷣus aptũ
F. Et ſicut volẽs ad terrã ſanctam vel ad loca ſancta
ꝓegrinari.ſi ſapiẽs ẽ pus ↄfitet᷑:vt indulgentia ei va
leat. Sic volẽs ieiunare ĩ qdꝛageſima. alijs tẽpori-
vus aliaq; facẽ bona opa:pus ↄfiteat᷑:vt oꝑa ſibi va/
leant. Als ſeminat int᷑ ſpinas.ſi vult ſanari pꝛius ce
vulnere ferrũ trahat:et poſtea emplaſtruʒ apponat.
Sʒ pus tractet de aĩe incarcerate liberatõe.Et po/
ſtea bonis opibe redẽptõneʒ ſoluat:duũ ꝓceſſus offer
tur dñica pma q̃dꝛageſime qñ dr gr̃aʒ vei recipiatis:
ſaccus coꝛdis in ↄfeſſione apiat᷑.qꝛ tunc dies ſalutis.
BDzʒ heu dicit Ambꝛo. Aunꝝ tibi offerã: non dicis
mihi cras veniã:ſ ſtatim exigis nem o differt: nemo
eycuſat.redẽptio aĩe ꝓmittit᷑:et nemo feſtinat. Sʒ tã

tograuius puniet᷑ qntodiutiꝰ expectata vo.qꝛ plus

eũ offendit. Sic etiã veberet plus puniri ab eccleſia

C p..

deo congrue oꝛdinauit quidã ſanctus epus in epi-
copatu ſuo.q qun venirẽt ad cõfeſſionẽ poſt pꝛimaʒ
quindenã quadꝛageſime ꝙ aliã quindenã ieiunarẽt
poſt paſca.¶ SBed aliqͥ ſe excuſant ſoicentes nos ſu⸗
mus in laboꝛibo et alioꝝ ſeruitio ita occupati: ꝙ nõ
poſſumꝰ in pncipio quadꝛageſime ad cofeſſionẽ veni

re. Sed iſta excuſato videt᷑ irrõnabil is.qꝛ in fine q̃⸗

drageſime. plus erãt ab ope impeditij et diutius.qꝛ
ꝓpter pꝛeſſurã et multitudinẽ ꝗq tũcad cõfeſſionem
currit:opoꝛtebit eos tũc dintius expectare anq au/
diri poſſint.tũc em faciũt vnñ circulũ ceirca ſacerdo⸗
tem:nitẽtes qͥlibet aliũ puenire habebũt ergotũc te
diũ de expectatõne.habebũt et damnũ.qꝛ eo ꝙ con⸗
feſſoꝛ vidẽstot expectãtes et volens ſingu los expe⸗
dire: nõ põt eos ita diligẽter ve mõ cõfeſſis et puri/
tate in foꝛmare.qꝛ plus feſtinat/qᷓ faciatquãd pau⸗
ci ſunt in eccleſia circa eũſfacit etiã cõtra rõnem ⁊ ſe⸗
ipᷣm damnificat multis modis:ſupꝛa.e.tactis.yxxiij.
In pꝛincipio vo põt ſtatim expediri. Ideo congrue
vↄicit regula iuris in ſexto vecretaliũ:qͥ pꝛio:ẽ temꝑe
potioꝛ ẽ iure. YJo etiã ſignãter dẽ: Joh.v.qͥ cũq; pꝛi

oꝛ vſcendebat: ſaluus fiebat: a quacũq; vetinebar

infirmitate. ¶ Alij ſe excuſant alioꝝ ſᷣuitio dicentes
foꝛte.ꝙ illi qͥp ſeruiũt.nõ pmittẽt eos ve ope ſuo rece
Tere. Iſta etiã excuſatio ẽ irrõnabilis et iiuſafe
et ex pᷣte wmini impediẽtis:et ex ꝑte ſerui impediti.
Pꝛimũ patet multiplr. Pꝛimo ſi rex vocaret euʒ
ad ſeruiendũ ſibi:non poſſet nec auderet eũ impedi⸗
re. Secũdo qꝛ faciũt damnũ ꝓpꝛium:dũ em̃ ſunt in⸗
fideles o vtpote in moꝛtali pctõ:dyabolus faciliꝰ
facit eos infideles dñis ſuis.qꝛ bñs frenũ vniꝰ pcti:
facilius ducit᷑ ad aliud. SDeberẽt ergo filios et filias-
er ſeru oset ãcillas/cõpellere ire ad ſermones:et cito
ↄfiteri.qꝛ in vtroq; wcet᷑/ quõ nõ ſo lũ erunt deo fide
les: etiã illis qb ſubſunt. Zercõ exponunt ſe pi
culo:vi ꝓditoꝛes receptãtes.Sicut o cito regis ꝓdi
toꝛem de womo expellerẽt / ne eẽnt ſuſpenſi ꝓpter rece
prõem. et lepꝛoſum etiã expellerẽt ne ab eo inficeren
tur: Ita ſubditos expellãt ad cõfeſſionẽ: dicẽtes eis
illud pᷣs.ciiij. Cõfitemĩ dño/et inuocate nomẽ eius.
Ex pte ſerui etiã/qꝛ nullũ opꝰ eſt ita vtileſſicut circa
ſalutẽ aĩe nec aliqd opus væberet illos ab illo retra-
here.nec deberẽt dño terreno obedire in his qͥ ſuntõẽ
cũ et aĩe ſue ſalutẽ Quia teſte Petro Act.v.potiꝰ
ẽ vo obediẽdũ/qᷓ; hoiblʒ. Et vt bꝛeuiter ↄcludat᷑: nul
lus bonã excuſatõeʒ hʒ q̃re nõ ↄfitet᷑ in pncipio qua/

drageſime qꝛ nõ ẽ aliqs qͥn ſi eẽt certus ꝙ tũc coͤfeſ⸗

ſus lucraret centũ libꝛas /vel ſi ſciret ꝙ qͥ nõ tũc con⸗
fiteretur tantum perderet:cito confiteretur quier⸗/
go ſe non excuſaret/ vbi imminet lucrum vł damnuʒ
tpale:et excuſat ſe vbiẽ damnũ ſpũale:excuſatõ non
niſi ad excuſandas excuſatões in pctis.añ moꝛtẽ g̊
ofiteri.i.ſtatim poſt pctm̃.qꝛ aliter foꝛte nõ poteris
añ moꝛtẽ ↄfiteri.qꝛ neſcis vbi moꝛs te expectat.⁊ tic
ptãtẽ amittes ↄfitendi. Sicut ptʒ.l. xj.vj. ſeqtur:
ſui⸗ a moꝛtuo quaſi nihil perit confeſſio: Eccleſia⸗
ici. xvij.
Sed foꝛte cogitant aliquiſſi ſtatim poſt peccatuʒ
vel in pꝛincipio quadrageſime confiteremur. con⸗
feſſio illa nullum locum teneret.quia iterum pecca
remus: et iterum opoꝛteret nos ãte paſca confiteri.
Et ideo melius eſt totum ſeruare vſq; ad vnuʒ.con-
tra iſtam cogitationem eſt iſte nonus articulus.in
quò oſtenditurquantum valeat frequenter confi⸗

teri / quod etiam magis eſt eligibile frequenter ca/

Tnti frequenter reſurgere et emendam facere:qᷓ fre
ꝗᷓnter cadẽti raro reſurgẽ ⁊ ↄfiteri.hoc em̃ rõ dictat
et exemplũ oſtendit. Ratio em̃ dictat.qꝛ meliꝰẽ ha-
bere lucida interualla:q; fren eſim continuam.quia
in lucido interuallo poſſet confiteri/ et e ſtatu ſuo

xxxij.

en Bi nung eitbonueclnas gun
lahulltintei hun
eſictldk Nie etſtuloclene nan
cigben leend ſit ttihed berabil. Et ß
balliugsdel epencis liop engnige atm
ino cogitat werpeſio uis damgificat. Die
htis Et ſcpcichiclenc ct diſpeſator tniſte
ACrönem nugenci etad oputandum ſiell
enict ad aputonu morte et cnu icfeſſi⸗
liſtneſacr. MFaas o ſnaütouan n
liü ier herariqelecone ſu neſat br
hicte ſegoneſuftpent Er diſpiſatoꝛ nie
imoufectu puriguuttincarcerati xel dan
nioligiꝰ d cörtoſt cogitnt Qf audi
dap ufec,prlatdu icöfefione damnato⸗
nklliigrtninipethit titcgſunter
enregerinmilemiig ninferno rictan ne⸗
Ceruspe leninigſrnfeftentt i
Puten heſldttoſdecnparidiemonns⸗
ſunlieckmnnankeno doſim. Dici
Gnſtmsſendlinmd⸗fnnmuriude
4 gnslpckonanaltetoilotheann

lathen
irftiale gerfupzetäldtfn

ei (Seicn
i
aunt ken a iaetr
O engo dan dies ame iſtiyt, 4 d
unnrifitend
Kilhonci Li — lmmud

goge⸗ aut damnn pnum du ef ſn,
koytpotein nutilhnin nin,
infideles dſis ins gehii⸗ ſauns c
ducken alil dederet ergofiliosetfiltag
arächlas cöpellerireadſendoneagen
Ein prroq doch quo noſoli erunt dofit⸗
Sillis qto ſubſunt. Tere exponuntſeyi
Daͤtones tetpritts Giant ſ ato egis gt
mno apelleret ne cint ſuſpenſippter te⸗
tlopꝛoſumetiz apellerit neobeo fiannn
nbchtosezpellatad cfeſſoni: dieittoti
ij. Cofitemi oioetinuocate nome eils
nieni qenulliopeſtita vrile ſiutare
ccaliqöopns owberet losabilloretn⸗
berit dßio terreno obedirein bis qſuntj
eſaluts Quia teſte Hetro Act. pot⸗
tduͦc̃holo Etyt heeltter lndb n
uſgtoghcen fitckin;coge⸗
end taliis en ſitit enno gticei⸗
ncentülibaas relſiſciretq nonn
Geret:ato confitefttur nle⸗
antum perderctich nns
naſen, dblinmine lucun an
cſatſevbiẽ dannuſhiͦlenhnſthnn

Exemp.

Confeſſio

oꝛdinare. Melius etiaʒ ꝙ infirmitas ſanitate media
interrũpat᷑:qᷓ ꝙ ↄtinuetur. Eyñs etiã i ꝓfundiſſimo
carcere:aliqñ care cõducit vt ſit in ſuꝑioꝛiꝓ vna no⸗
cte. ſi etiaz in craſtino æbeat ad abyſium redire:Et
meliꝰ ẽ frequẽt dyaboluũ vincèqꝙ; ↄnnuei eiꝰ ſeruitu⸗
te iact.Et puer qͥ freq̃nt reſpicit lectõnẽ ſuaʒlet fre⸗
quẽter tradit eã obliuioni:abilioꝛ fit ad wctunã.q;
nihil vł raro reſpiciẽs. Et vaſi freq̃nter loto /nõ ita
foꝛtit adherẽt immũdicie.¶ Tali em exẽplo qͥdã vt

fert᷑ cõuertit vnuũ a tali cogitatone/q̃ſi ꝑ utu modũ:

ſolebat em̃ frequẽt ↄfiteri et cito iteꝝ cadẽ:cogitauit
vt pᷣdicm ẽ ꝙ melrꝰ eẽt eypectare.et totũ ſiłↄfiteri:⁊
diu afeſſionẽ diſtulit.cui cũ cõfeſſoꝛ obuiaret /et qre⸗
ret ſtatu ſuo. Rñdit qͥad coꝛpꝰ bn valeo:qͥ ad ani⸗
mã in qͥdꝛageſima oñdã tibi:quõ ſit.ſicem apud me

cogitaui:q meliꝰ ẽ expectare vſq; ad illud tps. Cui

feſſoꝛ:qre mihi duas ollas:et imple eas luto qð cuʒ

actũ fuiſſet: ait aofeſſoꝛ ꝑmittas lutũ ĩ vna aliq di⸗

ebus:aliã vo omi die lauari facias:et iterũ luto im⸗
pleri.qð cũ factũ fuiſſet:ait ↄfeſſoꝛ:eijcias lutũ x ea
qomni die fuit lota/qd et fecit facilit᷑ x alia vo non
potuit qꝛ induratũ erat:ſ̊ citiꝰ frãgebat qᷓ; mũdaba
tur.q fracta lutũ pecijs etiaʒ poſt fracturã adheſit.
Bic inqͥt ↄfeſſoꝛẽ v frequẽt ↄfitẽtibo: qꝛ facilit mü⸗
dant᷑ et veraro ofitẽtibo.de qᷣ frequẽt ↄtingit ꝗ/ ci-
tius moꝛte frãgant᷑:qᷓ mũdẽt. et iutu peccati pecijs.i.
tã coꝛpi q aie adheres:ãbos ad pditoem ꝑducit et h
ſic fracta olla:ſq; coꝛpe.¶ Eſt freq̃nt ↄfitẽduʒ ꝓpt
tmia. videlicʒ ꝑiculi vitatõem: honeſtate:et vtilitatẽ.
¶ Pꝛumũ pʒ ꝙ piculũ maximũ ẽ tm̃ ſemel in ano cõ⸗
fiteri. Rõ qꝛ nunꝙ erit bonus clericus/qui ti ſemel

in anno reſpicit libꝝ ſuñ:nec bonꝰxpian qͥ tm̃ ſemel

reſpicit libꝝ ↄſcie.t ſic talis clericꝰ nõ bn rñdebit/
cũ ab eo lectio q̃rit. et ideo vberabit᷑. Et pᷣpoſitꝰ vel

halliuus vel expendẽs alioꝝ venaꝛios/q tm ſemel in

xxvj.

ãano cogitat v expẽſis ſuis damnificat. Dic ſemel cõ
nitẽs.Et ſic pᷣdicti clericꝰet diſpẽſatoꝛ/triſtes veniũt
ad roõnem reddendũ etad ↄputandum: ſic iſte triſtis
veniet ad ↄputandũ ĩ moꝛte.et etiã ĩ cõfeſſioue lectõ
nẽ ſuã neſciet.i¶ Facias ̊ qð fauũt pueri:vnꝰ vidẽs
aliũ ſuiter vꝓberari qꝛ lectonẽ ſuã neſcit:libꝝ ſuũ re-
ſpicit:et ſectõnẽ ſuã repetit.Et diſpẽſatoꝛ vidẽs ali⸗
umꝓꝙ vxfectu ↄputi grauit incarceratũ.vel dãnifica⸗
tu/diligẽtiꝰ cõputo ſuo cogitat. Oñgq̊ auounꝰ mk.
tosqꝙ vfectu ↄputatõis ĩ cõfeſſione damnatos:qꝛ ni
mis illã cõputatõnẽ expectabãt.et iteꝝ ſunt capti et
incarcerati mille milia in inferno: videamꝰ nos dili⸗
gẽtius libꝝ et lectõnẽ aſcie nre.et frequẽt ↄfitẽdo cõ
putemꝰ:ne ſubito poccupati die moꝛtis:qramꝰ ſpa⸗
ciũ pnĩe et inuemre nõ poſſimꝰ.¶ Si qrat᷑ qle picu⸗
lum ſit tm̃ ſemel ĩ anno ↄfiteri:multe ſunt cauſe qre.
Quia eins ĩ pcto moꝛtali toto illo tꝑe amittitꝑtici
patõem ecclie et opeꝝ ſuoꝝ et alioꝛũ.et fructũ amit-
tit qᷓtũ adremuneratõem ĩ celo. ¶ Gecũdo:qꝛ dya⸗
bolus eũ ad alia pctã et gicula et ↄfuſiones iteꝝ tra⸗
het. Sicut pʒ ſup.ec.xiij.¶ Tercõ qꝛ interim ptᷣmo
ri.¶ Quarto tali dilatõe pctã obliuioni tradet et
ſicnũqꝙ æ eis ofitebit᷑ vix em occurrit qͥd ad dimidiũ
qnũ vl ad qͥndecim dies ↄmediſti.vłqͥd tali die dixi⸗
ſti. Qnõ ergo oceum eret qͥtiẽs ꝑ annu vane et male
ʒ vei pcepta iuraſti:qͥtiens immũda cogitaſti. Et ſic
⁊ alijs pctis. Oñ em vemones in moꝛteimpꝛopera/
bũt pcta nõ ↄfeſſa:foꝛte dicẽt nõ occurrerũt vobis.
AQuibo væmones.immo occurrerũt noſᷣ cito poſt fa⸗
ctũlvel occurriſſent ſi ſtudioſe examinaſſetis cõſcias
vias.Lũc obmuteſcẽt ſicut ille a q qrebat᷑ ĩ euãgelio
quõ intrauit nõ bñjs veſtẽ nuptialẽ Otus ergo q di-
cere pᷣt illu e ryil. Meatte tio coꝛdis mei in coſpe
ctu tuo ſp. Et iteꝑ qm iniqtatẽ meaʒ ego cognoſco.
⁊c̃ s.l.Et h freqnt qꝛ ſeqt:⁊ pctm̃ men j meẽ ſemꝑ

X .

Secudo ꝓpter honeſtatẽ frequẽterem manus la⸗
uant et pedes tergut. Gi em ſemel in auno hoc face⸗
rẽt:inhoneſti eputarẽt᷑ apud mundũ. NQui ergo ſe⸗
mel ĩanno ti confitẽturiminꝰ vident curare d ho⸗
neſtate ſpũali.ſ.aĩe:q pedi vel calcioꝝ. Et rales re⸗
putant inhoneſti apud cuniaʒ ei. Sicut em oruites
renouãat frequẽt vetes coꝛpis: Ita et nos mẽetis. Et
hoc ſpalit᷑ in ma gnis feſtis qñn induũt coꝛpꝰ Induant
aiam. Yuxta tlud ps. ciij. Cofeſſionẽ et rcoꝛt radu
iſti:aniictus lumie ſicut veſtimẽto.Ad modũi aqle ꝗᷓ
renouat ãtiqs pẽnas. In p̃ᷣs. cij. Renonabit vt aqle
inuẽtꝰ tua.qꝛ tał aqla ĩ altu volat.Et ſicut ĩ curia

mũdi male indutꝰa feſto erpellit᷑ vbi bñ indut⸗ in⸗

trodueit᷑ et honoꝛat᷑: Ita ↄteſſioe indutꝰ ĩ altũ ĩ moꝛ
te volat vſq; ad celũ Et vbi nõ hñs hãc veſtẽ nupti

ale/a cena magni excludit᷑. Iſte introducit᷑. Renoua

mini ſpn metis vꝛe:et induite nouũ hoĩem quifᷣm
cũ ceatꝰb: Ephe.uij. ¶ Gʒ ſcitis quõ coũſclt qᷣͥs
ſit renonatꝰ ſpii recte ſiẽ cognoſcit᷑ qnq; ꝙ; qͥs habet
nouã tunica: p hoc ꝙ dimittit/vel no vtir ãtiq. Ita
n videnitis hoĩem q fuit luxurioſus linxuriã dimit⸗
tereſet viuẽ caſte. Et ſic auarnicia et ſic alijs: ꝙ

mutatꝰẽ ĩ viꝑ altex.et nouũ hoĩem induit: iccs il⸗

lud pᷣs.ryix. Circucidiſti ſaccũ meũ ⁊c. SDiẽ pz ſupᷣ.e.
c xxvij.¶ CTercõ ꝓpt vtilitatẽ. Valde em vilet ĩ o
arte et oꝑe et multu iuuat hãe exercitiũ.ſic ĩ arte aĩe.
Et ſicut mltũ ꝓdelt ſollicitãti te ad pctm/dure rñoe
re:et minan ſolliatãti ad furtũ q; vis eũ balliuis p⸗
ere:qꝛ talis ſtatim fugiet a te. Ita mltũ ꝓdeſt ↄſili⸗
um dya boliqͥ freqnt ſollicitat fe ad malu: freqnt p⸗
xere balliuis cei.i.ofeſſoꝛbo.qꝛ tũc fugiet. Juxta il⸗
lud Ja. iuij. Reſiſtite dyabolo:et fugiet a vob.¶ Et
ſicut młtũ ꝓdeſt ꝙ ſentina nauis freqnt᷑ purget. im⸗
mo hocð neceſſariũ:qꝛ fre nt pprer aquã ſubintran
cem ſubmergit᷑:ſicut patebit infra. ſici ppoſito. Et
Vmagines ĩ vitro clanſſimo puluerib xerurpãtur 2
obſcurant᷑:et abſterſione et mũdatõe indigẽt: ſic aĩe.
Et ſic cũ freqntiꝰ mũdãt᷑:faciliꝰ mũdãt᷑ Et ſicut cã
vla nouit᷑ etincta fumigãs facilit reaccẽditur. Sic
aia extincta pctõ ſtatim ↄfitẽs faciliꝰ caritatelaccen/
dit. Gtatim ergo accedite ad eũ.i ad locũ vertenen⸗
tem:et illuminamini et facies veſtre nõ ↄfundet᷑ ſup
pleĩ iudicõ coꝛã toto mũdo. Po:xxx.
Tofeſſionis vo hñtis om̃es pᷣdictas ↄditõnes ma
gna et multiplex eſt vtilitas. Pꝛimo:quia mente;
alleuiat et a deſperatõe liberat. Secundo:qꝛ ani⸗
mam a monis poteſtate et eterna damnatõne eri⸗
pit.¶Zercõ qñq; et a coꝛpoꝛali pena ↄfitentẽ pſer⸗
uat ¶ Nuarco gauia eterna acquirit.¶ Pꝛimum
patet.quia ſicut coꝛpus ſudoꝛe alleuiat᷑ infirmi. Vñ
vulgariter vr /ipᷣe eſt leuioꝛ mo do:quia ſudauit᷑: Sic
anuns confeſſione. Sicut ptʒ ſupꝛa.e.cxvij.i.vuij.⸗
ij.A veſperatone eniam reuocat/ ꝙ patet ꝑ hoc qo
ſcribitur œ ſancto Eadmũdo arch lepo:qui quẽdaʒ
ſperatũ reuocauit confeſſione dicens.ſi vis confite
ri:pono animã meam pꝛo te ꝙ ſaluaberis. Et ſic ad
confeſſionem et ſalutẽ euʒ adduxit.¶ Gcom patet p
H ꝙ fert qſi ſic qͥdaz ſancto viro:q vidit peccatoꝛe⸗
verſus ecdleſiaʒ eunteʒ quẽ dyabolus tenuit multis
cathenis ligatum.ſ̊ paulatiue vt cõfitebaturſolue⸗
batur. ¶ Fertur etiam ꝙ cum quidam confiteretur
y dyabolo coclear argenteuʒ in homagiuz væderat.
in ſignũ remiſſionis peccati ideʒ coclear in medio il⸗
loꝝ cecidit.xq ĩ pcti veteſtatõnẽ et ei miſcoie recoꝛ:
datonem ſemp poſtea comedebat. ¶ Ad ideʒ fertur
ꝙ quedam mulier bona reputatõne libenter faciẽs
opa miſericoꝛdie:vno pctõ nõ cõfeſſo appꝛopinqua⸗
uit ad moꝛtẽ qͥ tpe vnꝰ trãſiẽs iuxta oↄogregatõnem
monũ.vnum andiuit ſeiactare ꝙ w illa eſſet certus.
quare ait emonũ mgr:quia inquit habeo linguam

Exremp⸗
Xlj.
Exemp.
Exemp.
Exemp.

Pxemp.

Exyemp.

xlui.
Exemp.

Exemp.

Confeſſio

eius in burſa mea. Jam em loquelã amuſerat/qð cnʒ
confeſſoꝛi notificatu fuiſſet:orone obtinuit lingue
loq̃le facultatẽ. IJpᷣa igr cõfeſſal cũ idẽ qͥ voceʒ pꝛius
audiuit/ꝑ eundẽ locũ trãſiret:audiuit voceʒ qrulo⸗
ſam/m pᷣdicta mulier euaſiſſet. cuimgr:immo diiſti.
ꝙ; habuiſti linguã erꝰ in burſa tus.ha buiinqͥt: ſa⸗
cerdos ſcidit burſam meaʒ.¶ Ad idẽ fert᷑ qdã ſan
ctoſꝙ vidit dyabolũ poꝛtare magnũ libꝝ.etreqͥrẽti
qd eet: Rñdit vmõ pcta hoĩm. Et accipiẽs libꝝ in
uenit ſe ibi ꝓ vno cõpletoꝛio ꝗð nõ dixeꝛat.æ quo cũ
vluifſz ci ꝓpoſito foꝛte ↄfitedi:nihil ibi inuenit dy
abolꝰ. q iõ ait:n oñdã tibi iteꝝ ↄſiliũ meũ.¶ Ad idẽ
fert᷑ q̃ſi fic. mõ in qdã æmoniaco impꝛoperabat
Kolmget ſua:qͥdã hñs ſeruũ ſuũ ſuſpectũ qͥdaʒ

cõ/ dixit uo ſuo ꝙ ppararet ſe ad veniendũ ſe

cñ ad villã illã:uꝰ ſuſpicas cãm:ↄfitebat᷑ cũ tãta cõ/
tritõne ꝙ fecit ſacermtẽ viſaplinare wꝛſum eiꝰ vſq;
ad ſanguinẽ. dño ꝗqrenti a œmone ſi ſciret aliqd ve
hoĩe illo. Rñdit/nihil ſcio e hole cum rubeo wꝛſo.
Ao idẽ fert᷑ miraculis be vᷣginis:ꝙ qͥdã vemõ

in foꝛma hoĩs accuſauit quẽdã viduã apud imꝑato⸗

rem æ crimine magno.at illa citata ꝓ rnſione prius
ↄfeſſa ẽ.que cũ ↄpareret:diyit æmõ ꝙ eã nõ nouit.⁊
q; nõ fuit illa quã accuſauit. ¶ Item qᷣdẽ ſapies in
lIibꝛo ſuo narrat v q dam qᷣ frequẽt᷑ cogitauit cõfite
ri:et ſꝑ qn venit ad cõfeſſoꝛẽ pᷣ verecũdia non potuit.

trabẽs g ad moꝛtẽ ꝓ ↄfeſſoꝛe miſit. Et ſic tũc vt pᷣus

qñ venit ad iliud pctm: trãſiuit vlt᷑qͥ facto:vidit q̃⸗
tuoꝛ vemones añ eñ venire et int ſeotendẽ: qꝗᷣ eok eũ
pntaret taqꝙᷓ ſun lucꝝlan mgr̃m illoꝝ.et qᷣlibʒ allega
uit ꝓ pte ſua. Pꝛimꝰ dixit ego habeo meliꝰ ius: quia
ego feci eũ peccare. Secũdꝰ ait immo ego: qꝛ feci eũ
in pcto pſenerare. Terciꝰait nõ:ſ̊ mea ẽ pᷣda:qꝛ ego
feci eũ in pcto ad omũionẽ accedere.Et quart alijs

inuidẽs eo ꝙ nihil in eo hretſait:vos eſtis fatui:ad⸗

huc viuit:pt᷑ ↄfiteri et penitere. Et ſic om̃es poteſtis
eũ amittẽ. ꝙ ille audiẽs ↄfoꝛtatus et afeſſus ẽ: et eoꝝ
ptatem euaſit ⁊c. Mti ergo qͥꝝ reiniſſe ſunt iniquita

tes: qͥꝑ tecta ſunt pctᷣa.ſupple ĩ cõfeſſiõe. e qua di
clit qͥda ſctũs ĩ ꝑſona vei loqns:ſi tu vetegis /ego tegã

xIv.
Exemp.

ſi tu tegis:ſupple nõ cõfitendo:ego vetegã.ſuppleto
to mũdo.Etiã dixit eꝰ p Marba pphetaij. Uexij.
Tu feciſti illud abſcõdite:ego vo palã faciã verbuʒ
iſtud ĩ cõſpectu oĩs iſrahel:et ĩ conſpectu ſolis huius
Nõ d hoc.AA.xxj.xj.¶ Ad idẽ fert q̃ſi ſic æ quodaʒ
iuuene:qͥ poſitus ad ſcolas ⁊ ad diuerſas artes nibil
addiſcere voluit:ſ latrociniũ cogitauit exerc?. ni
dyabolꝰ obniãs ꝓmiſit/ꝙ cautiſſimũ eũ faceretĩ fa⸗
cco illo:ſi veũ et mr̃em eiꝰ negaret.qð et fecit.ĩ cnius
rei ſignũ tetigit mannʒ eiꝰ digito:et vdimiſit nigerni-
mã maculã quaſi ſigillũ apponẽs ſuꝑ auentoneʒ:di⸗
cens.quocũq; iueris hoc ſigno te cognoſcaʒ. hic ergo

dDin poſt male viuẽs:tandẽ ↄpũctꝰ et cõfeſſus/cũ vo/

lũtate reſtituẽdi:macula illa veleta fuit:ĩ ſignũ ele⸗
tionis interioꝛis maculeĩ ala. Jõ bñ copulatur. In
ps xcv. Cõfeſſio ⁊ pulchaitudo.qꝛ vbi ẽ pura ↄfeffio
ibiẽ aĩe pulchꝛitudo. ¶ Ex his oibo pʒ.qnte vtilits⸗
tis ſit ↄfeſſio:q;ꝛ ipᷣa a dyabolo:pctoꝛ abſcõditurip
multis vebitis obligatꝰ:vobligat᷑ et qͥs ẽ qͥ ſolo ver

bo vel ſolo cõpoto poſſet a multis bitis veobligani

q nõ ↄputaret:ipᷣa etiam aĩa in flamata extinguit.et
ipᷣa/onſione a medico infirmꝰ ſanar᷑. Ypa eriã regnũ
celoꝝ acqrit. Mõ ẽ aduocatꝰin mũdo:qᷣ tãtũ põt lu⸗
crar in tãto tpe cũ lingua ſua. O qmagna eſt hoĩm
ſtulticiaſqꝛ ſi poſſent ofefſione lucrarimagnã terraʒ
vel hereditatẽ ſeu pecumã:cito ad cõfeſſionẽ curre⸗
rẽt. Si etiã eẽnt moꝛti adiudicati coꝛpali:et poſſent
cõfeſſione iberari. cito et libẽt ↄfiterẽt. Onare ergo
ſe nõ liberãta moꝛte ⁊ ſuſpẽdio eterno ſcindẽtes coꝛ/
da ↄfeſſionis gladio. Juxta illð pᷣs.lvj.ingua eorũ

X .

gladius acutus. t puer xviij. Tita et moꝛs inma

nil lingue.¶ Gʒ heuẽ e multis ſicut v latrone. ſi
em latro anqꝙᷓ eſſet æphenſus vel notus ꝓ tali/ vellet
latrociniũ dimittẽ et afiteri: ſolus ſacerdos factum
ſuũ ſciret:et ſua ↄfeſſio eẽt ſibi ad ſalutẽ.Sʒ poſtqꝙᷓ iu
dicat᷑ factũ ſuũ toti patrie ondit᷑⁊ freqnter clamãs
cxlictũ ſuum ↄſitet᷑:nec tñ a ſuſpendio liberat. Ita ſi
hoĩes vellẽt mõ a pcto ceſſarc:et aſiteri:ecẽt ſecretũ:⁊
valeret eis ad remiſſionẽ.ſi vo ñ pfitent᷑ mõ:factũ il⸗

xlvf.

loꝝ oñdet᷑ coꝛa toto mũdo. Juxta illõ Mau.iij. On⸗·

dam regnis nuditateʒ tuã nec eis valebit. Et vixeſt
aliqͥs/ qͥ ſi eẽt certus ꝙ niſi mõ oñd eret pcta ſus icon

feſſione:ꝙ cito oñderet coꝛã tota villa:qͥn cito afite⸗
ret᷑. Confitemĩ ergo dno/qm̃ bonus eſt: In pᷣs.cxvij.

Quia ſᷣm hm ꝛego. in paſto.c.xxxviij. Vulnera
clauſa plꝰ cruciãt: Mã cũ putredo q interiꝰ feruet eij
cit᷑:ad laluteʒ woloꝛ aꝑit.¶ Lerciũ pʒ videlʒ ꝙ qũq;

a pena et moꝛte liberat coꝛꝑali.ꝑ hoc ꝙ fert ꝙ qͥdaʒ

cñ ſoꝛoꝛe ſua cupiditate ducti qndã hoĩem occider̃t.
ſuꝑ quo cũ ceẽnt vep̃henſilet ↄbuſtioni iudicatiſᷣm cõ
ſuetudinẽ illiꝰ patrie ſoꝛoꝛ vuota ↄfeſſaſet aliꝰ ñ cõ
feſſus/eidẽ ſtipiti ligant᷑:ſ̊ͥ fratre ↄbuſto/ſoꝛoꝛ illeſa
Pmãſit:et liberata fuit.Ecce quò moꝛs et vita ĩma⸗
nibo lingue.ꝓuer.xviij. ¶ Ad ideʒ fert᷑ ꝙ ĩ attrebato
qdo ſoiuerſis ſupplicijs affectꝰ/vt crimè fateret᷑:fina
lit᷑ faſſus et moꝛti adiudicatꝰ/ofitendo vnlnera eius
paulatiue ſana bãt᷑. YJudices ergo miraculo viſo:enʒ
uleſum abire fecert. Dic ergo vena viteſlingua iuſti.
Et lingua placabiiis lignuʒ vite ꝓuer xv.¶ Quar⸗
to gaudia eteꝛna acqrit ꝙ pʒ velatronea vextris qui
ↄfeſſus ẽ:et ñ negauit:ideo ei dictũ fuit:hodie mecuʒ
⁊c. Dic ergo ↄafeſſio ſuꝑ celũ et terrã:et exaltauit.⁊c.
Inps. cxlviul.
Aſte articulꝰ cimꝰ infert vndecimũ. Cũ tãta eĩ
ſit ↄfeſſionis vtilitas / ↄueniẽs ẽ ꝙ frequẽt fiat. Iſta
tñ iteratio aliqñ ẽ vtilis qꝛ qntofrequẽtiꝰ oñdit pec-
cata:tãtocitiꝰveniã meret/ ſcum verecũdia ſit magna
pars pniĩe.Se pe.diſt.j.Quẽ penitet.Aliqn vo ẽ ne⸗
ceſſitatis.et vr rona bilit᷑ dia ꝙ ↄfeſſionis iteratõ in
ſpãli ſit neceſſaria in ſeptẽ caſibꝙ videlʒ eadeʒ pct̃a
iteꝝ afiteant᷑ in ſpali in ſeptẽ caſiw/in generali vo in
vno caſu. ¶ Mꝛumꝰ qn neſcit diſtinguẽ int pctã æqͥ
bus fuit ↄfeſſus:et ve qͥ nõ.vel dubitat æ aliqͥ pec
cato vtꝝ fuit ↄfeſſus. n iſto caſui rõe dubij certior
paꝛs ẽ tenẽda. Mõᷣ..iiij.viij. ¶ Decũdo qñ abſolui
tur ab illo qͥ nõ hʒ claues ptãtis qꝛ non ẽ ſuus index.
¶ Tercõ qn abſoluita ñ hñte claues ſcie ideſt a no-
tabilit᷑ illiterato:qͥ neſcit diſcernẽ int lepꝛã et lepꝛaʒ.
AQuarto.qñ ſcient vel ex craſſa ignoꝛãtia celat al:
qð moꝛtale.qꝛ tũc nullũ pctm̃ ei dimittit᷑. Gicut ptʒ
ſupᷣ.E. c.xij. ¶ Quinto.qqñ nõ hʒ volũtatẽ dimitten
dinec ceſſandia pctis ĩe qͥ b afitet᷑.qꝛ talis nõ abſol
uit. Gicut pʒ.C. v.viij. et.xij. ¶ Gexto.qñ nõ ſatiſte⸗
cit vt ei iniũctũ fuit et ẽ oblitꝰ ſatiſfactõeʒ ſibi iniun-
ctã:tunc dʒ ve nouo ↄfiteri vt nouaʒ pniaʒ recipiat.
Beptimo.qñ ẽ attritꝰ et nõ ↄtrnitꝰ:ideſt cõfitet ni-
moꝛe pene:et ñ amoꝛe.qꝛ talis niſi intẽtõnẽ et volũta
tẽ muterĩ amoꝛeʒ:ñẽ ĩ caritate.qꝛ caritas foꝛasmit⸗
tit talẽ timoꝛẽ.Siẽ ptʒ.C.v.xiiij. Et ſiñ ẽĩ caritate:

—

quõ poſſet abſolui.ſiẽ pʒ ibidẽ. In iſtistñ q̃tuoꝛ vlti

mis caſibo/ſi poſtes mutet volũtatẽ ĩ meliꝰ:et ↄfiteat
cidẽ ſacerdoti hñti adhucĩmẽoꝛia oĩa pctã æ qͥbus
eiffuit pus ↄfeſſus:ſufficit ꝙofiteat᷑ celatõem:qᷓtũ ad
pmũ æ iſtis q̃tuoꝛ vltimis/ vłmala volũtate quo ad
ſcõm /vlł negligentiã ſiue atẽtũ:qͥ ad terciũ/vlł inordi
natã intẽtonẽ qͥ ad qrtũ:Mõ æ hac materia. P.vij.
arti.iij.pꝑ totũ et rõ pʒĩ oĩb.¶ In alijs caſibo/licqʒ cõ
feſſoꝛem mutet:vłpctã moꝛtalia poſt afeffionẽ ↄmit⸗

Ar.pj.

xlviij.

ir.

tat:ñ tenet᷑ illa xe qͥ b fuit pus niteↄfeſſus et abſoln-
ius iterare æ neceſſitate ĩ ſpãli:ſ in generali. ſic:iſta

ier nemit ſieeti eerſſione/Et
innmnn rcfirek nnt u 1
tceriffrmanimbeſctſenan i is
gomn iſnin rnann
ni,mitten miſtum abſcödere. Taaon
ulitinonepene dalmagnepfiefide⸗
ſtarelggſitäthoffterenturnninismsona pmn
Mit. iletufumueritt ſimil
an rq fert iſiſcai Nofeſſonereanet
inmmmin Olniſſetno int geſttoruid⸗
ſipoſten omeclſſem tot leinniamibiunpo
nltuermüttinort phinonfaitnnor zu e
(Muutotrur multox daudit voneocos
igtiatite dicido tunenis es din fiues pot
ſcante relininfinnitatenfitenet ta tmi
dg Airit Ginſimtuteſent
kiteciang eer as gutncöinfumd.
nsaden enlens cänulls
ihufeatin nmmndidnend

ſſetintelligio nefont
tintaltſiicſtei eriee .

tal

rnzenuiteniddn Exemp.

Vlcergo peng nitoingua inſr
ladiiulininr m n u
”õäs

ünegauit:ide eldictüfiit hoctenn
nilangaligtmig iln n

ub mamſinfan maeini gitin 5 ll.
Gnnlius nisi0 ftliifat Fi⸗
lnertlsgrqroffegen oſcihe⸗
r vem meret aim ereaigiſt nagnn
”
ronabilitat Hiltſinb nnn
ſanaln ſarial ldeh eagez pc⸗
inſpaliin ſepte aſiw in genali voin
Duums qñ neſat diſtingue intcta 14 lij.
eret vqo no vel dubitat e aliipet
feſſus. n iſto caſu roedubij cemnor
N D iij wij. (Becido gi abſoli
ohʒcdaues pritis rnone ſuus iude
Wbloluita übire clauts ſaͤe ieſtand
torq neſet diſemeintlehuetleyn
iſcent dlgaaſssignmnitieittil
ticmlinaf nnmd Hnn
Oimo no h muimi niunn
anaanirrhnen⸗
CvVi al / Se iininn,
tu fut te oblie aniſanh ilnl
o,fiten t nougz niz; teclbiat
necni mi c diftid

Exemp.

Exemp.

Exemp.

CTonfeſſio

„

tibi ↄfiteo mõ.cõfiteoꝛ etiam ingratitudinẽ megz:
qꝛ als ↄmiſi ſimilia. et ↄfiteboꝛ tibi dñe pꝛ: Math.
xj.Et in pᷣs.cviij.ofiteboꝛ dño nimis.i.valde freqnt
in oꝛe meo.
¶RByabolꝰ vo ofeſſioni ofeſſiõiſq; iteratõniet vti⸗
litati inuidẽs.eaʒ multis et diueri is modis ĩ diuerſ
nitit᷑ impedire. Ad modũ malicioſi dñi: qꝗͥ non vult
audire ↄpotũ ſerui ſui/vt eũ ſo in vmigero habeat:
et in fin eg vefectu ↄpotijoĩa ſua auferat. Et ad mo-
dũ falſi hoĩs:qͥ vides ꝙ ſententia ſm viã iuſticie enit
g eũ in cã ſua:nitit᷑ qntũ pt iudiciũ ſeu ſentẽtiã cau
telis et malicijs q p̃t vel ꝓlõgare/ vel ſimplf̃ impe
dire. Sic dyabolꝰ vidẽs iudiciñ ↄfeſſionis eẽ g lu cꝝ
ſuũ:nitit il ud ꝓlõgare vſq; ad finẽ q̃dꝛageſime. vel
moꝛtẽ:vt interim illud finalit᷑ impediat qð impedi-
mentũ interim młtis modis nitit᷑ pcurare. Pꝛio:
moꝛte ſubita eos pᷣueniẽdo. ¶ Scꝰo guttur verecũ⸗
dia claudendo. Gieut pʒ. Al. xxv. x. Vñ fert q̃ſi ſic:q
qdã vidẽs dyabolũ ĩ populo cui foꝛte pᷣdicauit.q̃ſi⸗
uit qͥd ibi faceret:qͥ rndit reddo qð abſtuli. ideſt pu
vꝛẽ et verecũdiã qu abſtuli/ vt audacter peccaret:
mõ reddo:ne peniteãt et ↄfiteant᷑q; recte.ficut facit
eos verecũdiq amittẽ qñ æbẽt peccare:vł qñ volũt

pctisſuis ſe iactarc. Verecũdia guttur tenet qn

x hoc eberẽt loqͥ ad eoꝝ vtilitatem. Et hoc exꝑin
pñt in ſemetipᷣis.qꝛ frequent᷑ accidit/q petm qð non
erubeſcit iactãdoꝛ trulando narrare ad peccati ſui
duplicatõnẽ et alioꝝ infectõem:qñũ eberet illud ofi⸗
teriet narrare ad ſui liberatõnẽ et vtilitatẽ:et erube
ſcit et tremit: qſi eẽtĩ acceſſione.Et qͥd ẽ hoc. niſ .
qq guttur tenet ne cõfiteat᷑ laxat vt iactet. Et ſicqͥñ
erubeſcit infirmari:erubeſcit ſanari.vñ brs Gꝛego.

xxij.moꝛa. Vſitatũ inqͥt gen eris/ hũani viciuʒ ẽ pec⸗

catũ omittẽ:⁊ ↄmiſſum abſcõdere.¶ Tercio guttur
claudit timoꝛe pene. vel magne pmie:faciẽdo eos co⸗
gitare ꝙ ſitãtũ ↄfiterentur: nimis magnã pniam ha
berẽt. Et qͥ ſic a afeſſione retrahũt:ſunt ſimiles cui-
dam eq fert q̃ſi ſic:q H ofeſſione rediret. Et vn⸗
qreret ab eo /ſi totũ dixiſſet nõ inqᷣt.qꝛ ſi totũ dixiſſes
nũqᷓ; poſtea comediſſem:tot ieiunia mihi umpoſuiſſʒ
trepidauerũt timoꝛe.vbi non fnit timoꝛ: In pᷣs.xiij.
¶ Quarto guttur multoꝝ claudit.ponẽdo cos iĩ ſpe
longioꝛis vite. dicẽdo:iunenis es: diu viues poteris
in ſenectute vel in infirmitate ↄfiteri:et vitã emẽda⸗
re. Dicut pʒ. Ad.ix.xlix. Sʒ ĩ infirmitate foꝛtiꝰguttur
ſtringit ſperatõe ſi poterit. Sicut patʒ. A. rxj. viij.
Et hoc et᷑ facto apparuit circa quendã infirmuj. x qͥ
a fidedignis narrat᷑: q' cũ infirmaret᷑ et loq̃laʒ ami⸗
ſiſſet: qdã rel igioſus ad eũ veniensſcũ nullu Xłũ ab
eo hre poſſet:ct omes ad mirarẽt ꝙ tãctoloq̃lã ami
ſiſſet intelligẽs ne foꝛteꝑ n malignũ eẽt qꝗ euʒ im-
pediret:alt:ſi hic eſt aliq ſpũs malꝰ.q iſtũ impedit
ne ↄfiteat᷑. Adiuro eũ ꝑ anctã trinitatẽ 7 paſſionẽ
et moꝛtẽ pᷣi:m' recedat qͥ dicto:infirmꝰ locutꝰ eſt. di⸗
cẽs: vulpẽ tenuiſſe guttur erꝰ:q ſic expuliſa: ↄfeſſus ẽ:
ad modi illiꝰ æ qͥ fert QLu.xj.cu eieciſſet xmoniũ lo
cutꝰẽ mutus. ¶ Quinto guttur aliqͥꝑ claudit falſa
ſpe liberatõis ꝑ alia bona oꝑa:faciẽdo cogitarel ꝙ ñ
ſit neceſſe/ ꝙ ofeſſione ſe ꝓdat vel oſundat dicẽs coꝛ/
di eoꝑ Magna ↄfuſio ẽ tali qͥᷣẽ talis reputatõnis vł
ſtatꝰct fame et ſanctitatis:talia æ te recognoſcere.
VPʒ petã tua elemoſynis redime:et alijs bonis opibo
Sic cepit quanda:æ q̃ fert ꝙ fuit elemoſynaria et
vonis opib dedita let ſancte auerſatõnis in exterio⸗
ri appa rẽtia:q poſt moꝛtẽ ↄfeſſoꝛi apparens: dixit ſe
damnata. et ipo admirãte:cãm addidit:qꝛ inqͥt vile
petm̃ ĩ iuuẽtute feci.e qͥ ꝓpt verecũdiã nũqᷓ fui cõ
feſſa:credẽs illud elemoſynis et alijs bonis opibx re
dimere. Dʒ heu xcepta ſum. et ve mihi/qꝛ tacur.nõ⸗
ne ſilui:et venit ſupeꝛ me indignatio: Job.iij.¶ Ad

X pf.

idem fert᷑ quadã incluſaqᷓ ſanctiſſime vixit: ĩ vl
tuna infirmnite
ciſſurã ianue qͥndã abulãtẽ: et vyabolo inſtigate cõ
cupiuit eũ.ſ verecũdia ducta/ ñaudebar reuelare il
lud afeſſoꝛiſuo.q poſt moꝛtẽ apparẽs cõfeſſoꝛi/ dixit
ſeeẽ damnatã cã pdicta. Et ſic ofuſio ẽ adducẽs mo:
tẽ . ¶ Bexto guttur multoꝝ claudit velectatõe in
pctis et ſperatõe/dicẽdo els/ ꝙ nõ pñta talibo ab⸗
ſtin?. ¶ In oibo iſtis impedimẽetis dyabolꝰ ſe pʒad
pctõꝛemſſicut lupꝰ vłvulpes ad pᷣdã quã capit/qᷣ pꝛi
mo ponit dẽtẽ ad guttur ne clamet: Et ſicut latro⸗
nes/qᷣ aliqtiẽs poſiq hoies ligauerint cũ panniculis
vel alijs retb:oꝛa obturãt ne clamẽt. Ita miſtrat dy
abolus his quos pcti vincuł ligauit ſigura.iij. Re.
viij. Aſa hel.i.dyabolꝰ poſuit velũ ſup facieʒ BGena/
dab infirmi.q̃ſi volẽs eũ refngerare:et ſic occidit eü
Se hʒ eciã in iſtis ad pctõꝛẽ.ad moduʒ cuſtodis in⸗
carceratoꝝ.q aliqtiẽs, nõ ita ſtricte ligat eos qͥn in
earcẽ libẽ poſſint ire:h ita eos ligat/ne ꝑ oſliũ exeãt:
er ſꝑ ſumma diligẽtia eoscuſtodit ne oſtiñ aptũ di⸗
mittat᷑ et ſugiãt. Ita dya bolꝰ pmittit pctõꝛc ire ad
ecchiam:ieiunare:elemoſynas facẽ:Pmoẽs andire:ſi⸗
cut pᷣdictũ multere.ſupᷣ.e.c. liij. ꝓximũ nõ ledẽ:et
hmõui:ß ſumma diligẽtia cuſtodit ne oſtiũ oꝛis apia
turĩ ofeſſione:ne ꝑ iſtud fugiat. Ouid ꝗᷓ valet dicẽj
nõ iuro nõ fadio talia mala: oĩa poicta bona.ſi ſine
ofeſſioneĩ carcere pcti ſꝑ etineat᷑: p collũ ligat. im⸗
mo foꝛte ꝙ alia bona faciat/ dyabolo placet. vt falſa
peilloꝝ ad modũ pᷣdicte mulieris facili ccipiatur.
Faciat q̊ qlibet qð facit incarceratꝰ:qͥ ſp ſtudet quõ
vel ꝓ oſtiu vel alio mõ fugẽ poſſit. Ita qlibʒ clauſus
in carcẽ pcti.q dici põt illõ yſa. xlix. Dicite vinctis
exite vc.xſa.lij. Exite inde:ad modũ Loth. cæ ſodo⸗
ma.exite inqͥt clauſi:ad poꝛtã lumĩs. Exite egrotiad
mediciñ ſalutis. Exite naufragi:ad poꝛtũ qetis. Sol
ue vincula colli tui captiua filia: vſa.lij. ideſt aĩa ſol⸗
ne oĩa pᷣdicta vincula colli.ſpãlit⁊ ſignãt dĩc vincu⸗
la colli:qꝛ int᷑ oĩa vincula illa ſunt magis piculoſa .
et ſpẽalius ſignũ moꝛtis.qꝛ liq; fur liget circa manus
vel pedes vel mediũ.ſꝑ pᷣt hĩe aliqᷓ ſpẽ euadẽdi.ſ̊ qñ
coꝛda ẽ circa collũ ſtringit᷑ et guttur ſuffocat᷑ tũc eſt
certꝰ de ſuſpẽdio ĩmoꝛte. Ita licʒ yabolꝰ pctõꝛẽ te.
neat pꝑ manꝰp q facit eũ ↄmitte illicita:ſicut pu gna
re vł ꝑcutẽ/⁊ hmõi:vlł ꝑ pedes ãbulãdo ad tabernas
et ad alia illicita:vłp vẽtrẽ:ſicut guloſuʒ.vłꝑ aures.
et alia mẽbꝛa:dñmõ gutturñ teneat᷑ qͥn ofiteat:ſpes
ẽ euaſiõis.llã q̊ coꝛdã:et illa vincula colli ſpãliter
⁊ toto niſu ſcinde gladio lingne ĩↄfeſſione.¶ Cõtra
bᷣmũ impedimẽtũ.ſ.moꝛtẽ ſubitã optimũ remediuʒ
E hõ ſꝑ ſit ęꝑitus.¶ Cõtra ſcõm vo. ſ. verecũdiaʒ/
qõ ẽpᷣmu impedimẽtũ int vincula/ẽ optimũ remevi
u m cogitare ꝙᷓ irrõnabil ſit illa verecũdia.qꝛ aut ve⸗
recũdat᷑illa pctã ſua o oñdere:aut ſibipᷣi aut ↄfeſ⸗
ſoꝛi. Hõ em plures reqꝛũt᷑ adafeſſionẽ audiendã. Gʒ
, erubeſcat illo wo ondęẽ:ẽ irrõnabile. Pꝛĩo qꝛ wus
ita bñ ſcit añ ↄfeſſionẽ ſicut ĩ ↄfeſſiõe. Becudo q
nõ veberẽt erubeſcere ei coꝛ oñdere necei a ꝑireillud
q̃ ꝓ eis latus et coꝛ ꝓmiſit aꝑiri in cruce. talicogitati
one fuit coꝛrecta qdã mulier.ð qua fert᷑ quaſi ſie:hec
nõ volnit p̃ verecũdia cõfiteri.cuixpᷣus P viſionẽ ap⸗
parẽs:oñdit ei latus aꝑtũ /ſoicendo:extẽde manũ tu
am:et accipe coꝛ meũ in manũ tuã:et vide illud dili⸗
genter ex om̃i parte.qð cum feciſſet:ait:vidiſti illud.
Ita inquit.cui ait. Gicut ergo ego ñ erubui tibi oñ
Vre coꝛ meuʒ. Ita nec erubeſcas mihi oſtendere tu/
um. Hec vo euigilans:ſanguineʒ a manu lauare nõ
potuit:unec v illo peccato munde cõfiteret᷑ cũ bis
ficte ad cõfeſſoꝛem accederet/et illud celaret. ſemper
ſanguis remanſit in manu: Mecalij cõquerant᷑ ſi ta⸗
le miraculum eis nõ oñdat:quia w'bet omnibus ſuf⸗

rmitateiacẽs in lecto reſperit incaute per

.Iv.

.lvj.

.lviij

Exemp.

CTonfeſſio

ficere P omnib et pꝛo omnibo coꝛ oſtendit in cruce.

Pro illo ꝗᷓ facto ſine verecũdia ẽ ei ↄfitendũ. Juxta
illuo pᷣs xlviij. Confitebit᷑ nibi cuʒ bnfeceris ei. Mec
⁊cbet verecũdari oñdere peccatum ſuũ ſibipi:qꝛ ipſe
ꝛius ſciuitnec æbet erubeſcere æ eo loq:quinõ eru
uit facere qð plus eſt. DHndo ergo reſpectu ad cu ⁊
ad r Heiee ſciuerũt peccatũ ſuũ/ verecũdia non
retrahat᷑:ſ cõfitẽdo dicat illuꝰ ps.xxxix. Labia mea
nõ ꝓhibebo:vñe tu ſciſti.q.d.Eyquo tu ſcis:a te non

po um. nec vebeo abſcondere. Tide. P. vij. xxxuiij.

¶ Xõtra verecũdiã vo qꝗ poſſet euenire ex hocꝙ co⸗
feſſoꝛ audit peccata:vus plura remediapuidit quo

rũ vnnʒ ẽ: nõ oꝛdinauit ꝙ cõfiteremur angelis:ne
timeremus vł erubeſceremꝰ tammũdis creatunis im

mũdicias nr̃as onñdere. Sed homimi:qͥ circũdatꝰ in⸗

firmitate ſicut alij. qͥ etiã tẽptatõnum bella in ſeipo

exꝑpitur: qͥ ex pꝛopꝛia vebilitate et fragilitate. potius

hʒ materiã fragilib cõpati.qᷓ cõtemnerel vel abomi
nare ¶ Becũdũ remediũ ẽ cogitare ꝙ bon cõfeſſoꝛ
ſiaudiat homineʒ qͥ fecit oĩa peccata:nõ minus eum
diligit dũñmõ contritꝰ ſit.et paratus ad coꝛrectõneʒ:
ſicut nec xpᷣs minus dilexit Petrũ et Magdalenam
poſt peccatũ ̊ plus.¶ Zercõ ſi nõ põt ſe vincere.qͥn
eru beſcat:nõ ꝓpter hoc cõfeſſionẽ dimittat:cogitãs
ꝙ illa erubeſcentia eſtmagna pars pnie. Cogitans
etiãq melius ẽ erubeſcere coꝛã vno:ꝙᷓ coꝛãtoto mũ⸗
w. ¶Terciũ vo vinculũ rũpat cogitatio pene eter⸗
ne. et ꝙ etiã ſi totã veritatẽ oñdat aꝑte cũ cõtritone
cõfeſſoꝛ diſcretus minoꝛẽ ei ſatiſfactõnem imponet.
uartũ vo vinculũ qͥ pct̃oꝛes ligat ſpe longioꝛis

vite.et oñſione alioꝝ 4 pꝓ mitos anos in pctis iacue⸗

rũt:et nulla vindicra ſecuta ẽ: ſoluat cogitatio ꝙ in
hoc dyabolꝰ oꝑat᷑ ad modũ aucupis:qͥ nõ ſtatim cur

rit ad occidẽduʒ pᷣmã auẽ illaq̃a tam: ne alie fugiãt.

immo aliqñ ponit ſe in folijs viridibo:et hʒ auẽ wome
ſticã quã ponit iuxta ſe:vt alie libẽtius veſcendat ad
glutinũ ſuũ qᷓs inuiſcatasſcaute capit:me alie terreã
tur. Ita dyabolꝰ hʒ auẽ womeſticã/ malũ videlʒ ho⸗
minẽ vłmulierẽ cũ ſignisſet habitu meretricio: qui
ꝓvctrina mala/ vbo/ exemploſaliosad viſcũ trahit
peccati:et ad laqos d vaboli. Sicut pʒ.E. ix.viij. Et
E. vij.xj.cũ tribo ſeq̃ntibus.Et. F.xx.ij. Et. G. v. ix.
Et. P. v.v.quos nõ ſtatim occidit mala moꝛte. ꝓpt

multas cauſas ey ꝑte ſui. Pꝛimo vt diunus viuetes:

plus peccẽt. Secũdo vt pluresalios peccare faciant

ſicut pʒ væ fomicatoꝛe et hmõi qͥ multos peccarefa-

cit.Tercõ.ne aut territi fugerẽt:et plures amitteret

Rbete eĩ nimis apte poſitũ.aues fugat:et baculłꝰ in⸗

ter eas piectus:eas au olare facit. Accipit ᷓ eos cau

lxuj.

Exemp.

tam illã facẽ ꝑmittũtur.

te. nũc vnũ nũc aliũ:in lecto moꝛiẽtes. lli q cogi⸗
tãt ꝙ; multi peccauer̃t/ et pulchꝝ finẽ er moꝛtẽ habu
erũt:a ideo audaciã hñt peccãdi:ſunt ſicut aues que
Pbter auẽ wmeſticã audacter ad viſcuʒ vſcẽdũt.Eʒ
eu auis inuiſcata nitit euadere: H̊ peccatoꝛ nõ ẽita
ſapiens. Et auis ſemel laqum euades: vix iteꝝ redit:

H peccatoꝛ centies ↄfeſſione liberatus:iterum redit.

¶ Quintũ vinculũ/frangat cogitatio ; ad tales ſe

bʒ dyabolus ſicut qͥ igat equũ vel bouè in paſcuis:

quos bñ ꝓmittit ire et comedere et fa cere q volũt ad

certũ terminũ.et nõ vltra. Qui q̊ vidẽt ſe bona oa

facere ſine cõfeſſione:cogitẽt q ita ſint ligati: ꝙ me⸗
tam ↄfe fliõis trãſire nõ pñt.ſ̊ omia qſunt circa me/
Bextũ vo vinculum ſol⸗
uat cogitatio pene eterne:quã ꝓ bꝛeui lucro vel vele⸗
lectatõne incurrẽt. Cogitẽt etiã ꝙ dyabolus ducẽs
eos ad tales vlectatões ſe hʒ ad eos ſicut vulpes ad
lepoꝛem:cui qñq; ſe fingit/vt di/ quaſi ſociũ:volẽs cũ

eo ludere:faciẽs coꝛã lepoꝛe ſigna ioci:vt eũ ad ſe tra

hat.et ſi aliqualiter timẽs fugiat:iteꝑꝝ eũ ꝓuocat ad
lIndendũ.cũ quo ad tempꝰ ludit:vt in fine ſtrangulet

X f.

Gic dyabolus peccatoꝛi fingit ſe ſocium ad ludẽdũſ
et velectandũ.⁊ qꝛ ꝑ ſe cũ peccatoꝛe ludere nõ põt aꝑ

te:mem bꝛa ſua et miſtros ſuos ei exponit:viros⁊ mu

lieres in habitu laſciuo: et choꝛeatrices/ ⁊ ꝑſuaſores
maloꝝ: hmõi. Quotiẽs ergo tales vides:cogita/ ꝙ
vulpes ↄyaboli ſunt et vulpes ſamſonis:q nitunt ſe⸗
mina vᷣtutũ/ et ſegetes bonoꝝ opeꝝ in aĩa veſtruere:

q̃ nitũtur te q̃ſ lepoꝛẽ ad ludu nociun aĩeſet ad xle-
ctatõnes ducere inoꝛdinatas:vt dyabolus te in fine

ſtrangulet. cum hisqͥ ꝑtes vulpium erũt. In ps.lxij.
Quociẽs etiaʒ cõfeſſione peccatum diminiſtiet iteꝝ

tẽptaris redire ꝓpt᷑ velecratões excogiratas: cogita

ꝙ adhuc vulpes inferni inuitãt tead plus ludendũ:
et ꝙ crudelis tabernariꝰ pꝛius accipit veſtes vᷣtuti:
et in fine his nõ cõtentat᷑:ſᷣ accipiet coꝛpꝰ et anima:
et ꝙ te iten inuitat ad tabernã ſuaʒ.filimine abules
⁊c. Pꝛouer.j.ne dicat᷑ tibi in fine:ſatis luſiſti.⁊c. Si⸗
cut pʒ. P.viij.xvij.et ſic ſolue vincula collitui.⁊c̃.
ſte articulus infert tredecimũ.qꝛ exquo ita ap/
te pʒʒ per exempla poſitaſquõ dya bolus nitit᷑ ↄfefſio
nẽ impedire:magna ẽ fatuitas.et piculũ volentiũ ei
acqeſcere ne pure et freqnter. ↄfiteãtur.hec ſtulticia
ʒj multis modis.¶¶ Pamo. nolũt facere vt aĩam li⸗
rẽt ab infirmitate immo a moꝛte eterna:qð face/
rent vt coꝛpꝰ liberarẽt ab infirmitate.Si em ſcirẽt.
q; poſſent cõfeſſione liberari ab infirmitate coꝛꝑali:
libẽter ↄfiterẽt᷑. ¶ Becũdo qꝛ circa coꝛpis ſaluxẽ in-
certã care cõducũt medicos ſet emunt medicinas/q̃

aliqñ eis nõ ꝓſunt:nec ſanitatẽ vł vitã eis conferut!

vel ꝓlongãt. Sed circa ſalutẽ aĩe certã medicũ qͥ ni/

hil petit.niſi ꝙ moꝛbũ ei oſtendas: qͥ etiã medicinaʒ

certiſſim dabit q̃ vitã ↄfert eternã:fugiunt. Veꝛbi
gra.Oũ ſani ſunt ſita diu ab eis fugiũt:qᷓdiu vñt.vi/
eꝙ medico aĩe mitiũt.immo aliqñ ſi gratis ſe offe⸗
rut. Bicet vxoꝛ vel aliꝰ qͥᷣ eſt circa eũ:adhuc foꝛtis eſt
bñ conualeſcet. Di loqremur ſibi confeſſione:eſſer
triſtioꝛ/vlł põderoſioꝛ vł offenderet᷑:et crederet ꝙ ci⸗
tius veberet moꝛij venias iteꝝ. Itẽ dicet/mõ ẽ in ſu
wꝛe vlłcaloꝛe. Iteꝝ dicet:mò nõ pt᷑ loqͥ. Iterũ dicet:
mõ moꝛtuꝰ eſt. Et ſic ſepultusẽ in inferno: Luc.xvj.
¶ Tercõo mille libꝛis vl ꝓ reg ↄfiteret:et ñ vult pꝛo
reg celoꝝ.¶¶ Quarto qꝛ ſiqs eẽt captꝰ vłligatꝰ ⁊ poſ-
ſet clamoꝛe liberari: ſtultꝰ eẽt ſi ñ clamaret. Bicĩ ꝓ⸗
poſito.Cõfitendo q̊ clamet a dyabolo captꝰ:⁊ dicat
illð thob.xiij. Ego at᷑in fra captiuitat: meeofite boꝛ
illi. ¶ Quito.qꝛ aliẽa pctᷣa ñ erubeſcit dicẽ vethẽv
ad ſui dãnatõʒ ⁊ ſua erubeſcit dicẽↄfitẽdo ad ſui ſal
uatõeʒ. Et ꝓ certo ſi eccla oꝛdiaſſet/ꝙ qlibʒ ↄfiteret᷑
pctjm alteri ad alteriꝰ vtilitatẽ:ñ vr ꝗ ita diligẽter
Tæ alieĩs pctis loqrẽt᷑. Nõ optĩe. .vj.xiij.¶ DBexto.

Tlicet vſq; ad finẽ q̃dꝛageſime N etiã infirmat᷑ tar/
4

Pne kat al ii ondẽ ebꝛietas q tõ octrĩa ecclłe vłſa

ale.qꝛ ebꝛij pcta ſua narrãt.Et ſt ſiles cuida mlieni
cq̃ fert:; cuʒ freqnt᷑ triſte ſuſpiraret.⁊ cãm ſuſpirij
nullo mõ ſobꝛia voluit marito aꝑire. Tandeʒ ebꝛia
narrauit cãm eẽ vnũ pctm ð qͥ nuꝙᷓ fuit afeſſa:⁊ pec.
catũ ei noĩanit.ð qͥ cũ ĩ craſtio es ↄmeõꝛaret:⁊ ad ec-
cleſiã ire facẽt vt ↄfiteret᷑:afiteri noluit.̊ nocte ſeq̃n

ti ſcidit guttur ſuũ.¶ Beptio/ſtulticia illoꝝ ⁊ picu⸗
lũ qͥ ſaltẽ ſelłi ãno ↄfiteri noluerit:pʒ ꝑ peale: dan

onẽc.ſen væcretalẽ õ tales editã Er v pe.⁊ re.om̃is.
Que dic: ꝙ qᷣlibʒ fidełſaltẽ ſeh ãno pꝰꝙ; ad ãnos di/
ſcretõnis venerit:tenet᷑ ↄfiteri oĩa ſua pct̃a:a ſuſciꝑe
reuerẽt᷑ ad minꝰ ĩ paſca euchariſtie ſacrm:niſi foꝛte ðᷣ

ↄſilio ꝓpꝛij ſacerdotis ob aliqᷓ; ronabileʒ cãmſad tpᷣs
ab eiꝰ pceptõe duxẽit abſtinẽdũ.Alioqͥn/ ⁊ viuẽs ab

ingreſſu ecclie arceat᷑: ⁊ moꝛiẽs xpiana careat ſepul-

tura.vñ h ſalutare ſtatutũ dʒ freqnt᷑ ĩ eccłijs publica
ri: ne qͥſq; ex irãtie cecitate velamẽ excuſatõnis aſſu-

mat.hibi ve vbo ad vbũ.¶ Octauo apparet ex h ꝙ

Arꝰ xiij
.lxij.

Exemp.

.lxvij.

tigconſcn cſtin in it ,ſenotcrin wnn
ſun op gſlaicus pendi wnanu
ni rbirnechlinonitradant Bicn
ttöenlöentits getints romiſſon
tia bäregrlata göammöſaniit mem⸗
latdigq ad agidliu gninet Yuna iluc⸗
Znlibrotuooes ſanbent ar di ſiin bir
diligis rca ſalntgie dlligeter ſaga pni
lut vtri hona vel malaſt. Flla dllignne
Onefactain memoꝛis ſenbit. e qo diligi
knofucllteroblinioni radlt αn
itupotcopan duptnxel vthomecltatoe
hone ria recolligitq cocit dint / vel fen
nſitq nig feaſe buit do Pope gratol⸗
bnisgrbemnatönis glouficatönisnomil
ſtumaſitenticz aſc pöt dialidentn ͤ
ligpelgut featreli Ahuitfeaſſe Etſiel
nltſin ſirſeih dnonins nn
unt biſtſimme Zta ſägnäſun

clta pot cölter diclc
gegi cnaſt
ſegmsſllunin Artnt une
nn nons aſce Porn. u r in

nnifechndyel hbniineni

rrcn . d gefes digloſiiin
ſcdtndintit nutmat
hunt necſhnlt te ltiet infin

Nbat. edarca ſalute ge en ci;
hidahiti ltigfert temi figiunt Ten
ſaniſont ita din cbeis ugiüt fin pſtſe
unieimiauimimin
Glcoaie mittüt immo iafſigrano ſecfi⸗
cet woryel ald qeſt rcge adhucfotic⸗
aleſat Giloqrenurbi weonfeſiohetſe
ykpoceroſon lofenderek et nederethe/
erer moi penias itep. Yte dlcet mo einſn⸗
lore Irr olcer mo noptlo Ftaniden
u?eſt. Etſicſepultuséininfemno: Aucpyj“
onmillelibiis o res oftent etiivoltt
¶Onanoqeſigseet capt ligat 9
eliberan ſtult et ſiñ amaret. Dicſ
ftendozclameta dſabolo capt, dn
hiEnakintnantuta na nn
datih u
nnn diiſei, dih i
kulgä igi un⸗ cki te,
gang anut Et ſilvni niii

Ar.xiiij.

lxviij.

Arꝰ.j.

Tonſcientia

plus volũt coꝛã toto mũdo oñdere: qꝙᷓ hic corã ſacer-
dote.Et ſiles cuidã/qͥ voluit mare tranſire et ãmo⸗
nitus ꝙ priꝰafiteret᷑ noluit: ⁊ poſtea in ꝑiculo cõfeſ⸗
ſus eſt omibo. Ita qͥ nolũt hic cõfiteri:oñdẽt peccara
ſua coꝛq toto mũdo. Nõ confundaris ergo confiteri
Eccleſiaſtici.iiij.
Ultimo reſtat breui exꝑimento oñdere qñ cõfeſ-
ſus eſt omiba ↄditõnibo vebitis ↄ curꝛentib:quibo ex
periri oõt/vtꝝꝑ mũde ↄfiteat᷑ ad vitã vel ad moꝛtem.
vnð exemplũ ad h̊ accipit᷑ ab infirmo qͥ eſt in ſudoꝛe.
BGi.n.ſudoꝛ eſt copioſus.⸗ vniu erſalis:ſignuʒ ẽ ſani.
tatis: ſi vo nõ ſit copioſus.vel citus: ſj poſtqᷓ inceꝑit
ſudare ſu doꝛ ſe cito retrahit:ſignũ eſt moꝛtis in acu
ta.vel ſi fuerit in aliqᷓ ꝑte coꝛpis/⁊ in alia nõ:nõ ẽ bo
num ſignũ.Sic in ſudoꝛe ſpuali:ſi fuerit:⁊ pʒ.ſi So re
trahit ſe/ ⁊ nõ ↄfitet᷑:ſignũ eſt moꝛtis.qꝛ ſit᷑ amiſſio lo
qu ele ĩ infirmitate coꝛpali ſignũ ẽ moꝛtis:ita ĩ infir⸗
mitate ſpũali. Gic q̊ moꝛs et vita in manib lingue:
Pꝛouen. xviij. Mota ad idem plura exꝑimenta ſupꝛa
c.c. vj.xxxxix. Nota. J.xj rxiij. IJtem. Z. iiij.iij·

MVnſciẽtie pꝛimo po

nendũ eſt officiux/ opus ſeu o ꝑatio. Scdᷣo
aAſciaꝝ diuerſitas/quõ aliq̃ bñ ſunt regula
te:aliq̃ male. Terdo boneↄſcĩe vtilitas. OQuarto
talis ↄſcĩa eſt diligẽter cuſtodiẽda.Muinto male cõ
ſcietie ꝓiculũ.Sexto ꝙ talis ẽ diligẽter coꝛrigenda.
¶ Ad pꝛimũ ſicꝓcedit᷑ Conſcia põt ↄpari ad opera
nra pñtia/pᷣteritaſa futura.Et ſᷣm hãc diuerſitateʒt
diu erſa ſoꝛtit᷑ officia ⁊ opationes.¶ Quia qᷓtum ad
pñtia/conſcia eſt in aĩa ſiẽ oſcriptoꝛ in wmo velĩcu/
ria magnoꝝ.qñ laicus expendit denaniũ:pʒ vnũ de⸗
ricũ qͥ ſcribit/ne obliuioni tradant᷑ Sic in aĩa om̃es
cogitatões/locutões/oꝑatõnes/⁊ omiſſiones/ſↄſcien⸗
tia bñ regulata qdammõ ſcribit:a⸗ memoꝛie cõmen⸗
dat:oĩa q ad agibilia ꝑtinẽt. Juxta illud pᷣs.cxxxviij
In libro tuo oẽs ſcribent᷑ qꝛ dũ ↄſcia bñ regulata et
Diligẽs circa ſalutẽ aĩe/ diligẽter facta pñtia cõſide⸗
rat:vtrũ bona vel mala ſt.Illa diligenti examinati⸗
one facta in memoꝛia ſcribĩit.qꝛ qð diligẽter excogi⸗
tat᷑:nõ faciliter obliuioni tradit᷑. ¶ Zd facta vo pᷣte
rita/põt cõꝑari dupłr:vel vt hõ meditatõe ? cogita/
tione ꝓria recolligit qᷓ coãuit/dixit / vel fecit / vel o⸗
miſit:q viqʒ feciſſe vebuit deo ꝓ ope creatõis/recrea⸗
tõnis/gubernatõmis/glouficatõnis:⁊ omiſit.et ſʒ
iſtam ↄſideratõeʒ ↄſcla põt dici liber:in qͥ clarevidit
oĩa vel que fecit:vel q ebuit feciſſe.Et ſiẽ liber in
multe ſunt ↄſcie ſcripte/ denomĩatus a ↄtento põt di
ci ↄſca a con.qð ẽ ſunul.⁊ ſciĩa q̃ſi ſimul ſca:qꝛ mul⸗
te ſunt ibi ſil ſcientie. Ita ↄſcia in q ſunt.oĩa pᷣdicta
ſcita:põt cõiter dici cõſcia a ſimultate ſcaꝝ circa ea
q̃ egimꝰ/vel omiſimꝰ. Et ſm h videt᷑ ma gis ꝗpꝛie ſoꝛ
tiri nomẽ ↄſce. Nota. Y.xj.xxiij. Vel põt cõꝑpari ad
ea q̃ fecimꝰ vel obmiſimꝰ/nõ vr his ꝑ nos recoꝛda
remur.ſñ̃ᷣ alij nos v his q̃ fecimꝰvel obmiſimꝰ cõme⸗
moꝛat:vel impꝛoperãt recitãdo:vel rephendẽdo/vł
indicando:⁊ in iſto negocio conſcia hʒ officiũ teſtis
vł interioꝛis iudicis.qivł qñ hoĩes nos repᷣhẽdũt:vł
cemões ĩ moꝛte:vł vt iudicio:obijciũt q fecimꝰ vłq̃
obmiſimꝰ. Sic pʒ mat.xxv. Abi recitat q mali omit
tũt:dicẽs.pſitiui ⁊c.⁊ q̃ boni fecerũt:ſic pʒ ibidẽ. Con
ſciẽtia in oĩb teſtis/ teſtimoniuʒ phibet his q foꝛis
recitant᷑. Juxta illõ Ro.ij. Leſtunoniũ reddęete ilł
cõſcla. Mõ. . viij.j.Et..iij.v.Et.L. iuij.ij. ¶ Iſte
vo liber teſtis qᷓtum ad bonos.nõ ſolũ fungi offi⸗
cio libri ⁊ teſtis:ſ et ↄſolatoꝛis.qꝛ nõ eſt res in mũw
ꝗ̃ ita ↄfoꝛtat ⁊ ↄſolat᷑ alaʒ:ſic ſecura ↄſcia:dicẽte ſapi
ente Ec rr. Mo ? inqͥt oblectamentuʒ ſupꝑ coꝛdis
gaudiũ.Iſta ãt ↄſolatio ex trib ↄſurgit xh̊ ad
modũ triplicis generis hoĩm ſe hʒ ↄſcia erga bonos.

T Hi.

Pꝛimo ſe hʒ ad modũ amici aduocãũtis.Ccdd au
modũ mr̃is reficiẽtis.Tercio ad modũ regis donꝗ
ꝓmittẽtis. ¶ Mtum ad pꝛimũ. Giẽ magnu ſolatiũ
eſt hoĩ coꝛꝗ iudicem multis tribulato/ hẽe aduoca⸗
tum qͥ in oĩb ad obiecta rmdeat. Ita mag cõſolatiò
eſt hoĩ cui multa extra accidunt infoꝛtunla obpro⸗
bria:hie aſciaʒ bonã q oĩb infoꝛtunijs ⸗ obpꝛobꝛijs
rũdeat: q; dũmõ pctã nõ ſt:nec aia rea eſt. no ſũt õ.ſᷣ
4.n nõ agũt aliqᷣd aĩam:ſ ipſam mũdant. Et
ic oſcia bona argumẽta ⁊ obiecta q vident᷑ z hoĩeʒ
militarereducit oñdit eſſe ꝓ hoĩe.Et ſic ad modũ
ſapiẽtis aduocatiiq argumẽta ʒ veritatẽ p veritate
cñ veritate oñdit eſſe ſane intellecta:ſic ↄſcia hoĩcʒ
ſolat᷑: eũ ab aduerſis vefendit:oñdens ꝓ eo eẽ que
5 eum eẽ vident᷑. Glia em̃ inquit h eſt qm̃ v qͥ hotes
vituperant:conſcia nos liberos monſtrat. xj.q.iij.
IJnter verba ⁊c.ij.Coꝝꝑ.j.lia nr̃a h eſt teſtimomiũ
ↄſcie. ¶ Gcdo ad modũ matris q filiũ ſuũ in laboꝛi⸗
us vexatũ ad eã wmi redeuntem. benigne recipit
refouet ⁊ cõſolat᷑: q̃nto pluriba fuerit anguſtijs af⸗
flictus iniuſte a vitrico ſuo vel alio inimico tanto di
ligentiꝰeũ ↄſolat᷑. Ita conſcia afflictos extra a mdo
vel malis hoibo ⁊ diuerſis infoꝛtunijs cõſolat:qn ad
eã boni ſicafflicti wmi redierint.Et q̃nto plus fue-
rint iniuſte afflicti:tanto diligentiꝰeos reficit: dum
eis oñdit/ꝙ quelibet tribulatõ eis nouũ meritũ acqͥ
ſiuit. Et ſic qͥt tedia recolligẽdo ad meriti augmen-
tum ↄuertit:tot fercula an filiũ tribulatuʒ apponit.
Et ſic verificat᷑ illud Galonis Pꝛouer.xv. Gecura
mens q̃ſi iuge conuiuium.qꝛ tot vlicata cibaria/tot
fercula miniſtrat:q̃t electatõnes de bonis opibo q⸗
buſcũq; que fecit/ſiue ve aduerſis qᷓ patiẽter ſuſtinet
memoꝛie addqucit.¶ Zercio ad modũ fidelis ⁊ gra⸗
ti regis/qͥ militibo ſuis bona multa ꝓmittit:vt foꝛti
us pugnent:ſic ↄſcĩa bonoꝝ talibo ꝓmiſſis eos letifi/
cat:ꝓmittẽdo eis pꝰlaboꝛes gaudia eterna.⁊ qð poſ

R⸗

vj⸗

ſet eſſe maiꝰgaudiuʒ alicui pauꝑiſqᷓ ꝙ eẽt futurꝰrerł

vbi ſemꝑ regnaret pacifice ſine quocũq; aduerſario
vel tedio:omẽs wvloꝛes illa cogitatõne mitigaret:et
oẽs laboꝛes qͥ eũ ad iſtũ ſtatũ habendũ habilitaꝛent
diſponerẽt:faciliꝰ patientiꝰpoꝛtareti⁊ ſemp ĩ illa
ſpe gauderet.taliſpe ⁊ ꝓmiſſione ↄſcia bonos letifi⸗
cat.Qui dicũt illud.ij.Coꝝ.j.Glia nr̃a h̊ ẽ teſtimo
niũ ↄſcie.ve huiꝰconſcie laude dicit Hug.li.ij.v aĩ⸗

ma.c.ix.Conſcĩa inquit bona /titulꝰeſt religiõis:itẽ/

plũ ſalomonis:ager bñdictõnis:oꝛtꝰ vliciaꝑ:reclĩa
toꝛiũ aureũ:gaudiũ angeloꝝ:archa federis theſau⸗
rus pᷣcioſus:aula i:habitaculuʒ ſpuũſſancti.liber ſi⸗
gnatus ⁊ clauſusſin die iudicij apiendus.ꝗ Etum
vo ad malos. Iſte liber⁊ teſtis/ fungit᷑ officio accu⸗
ſatoꝛis ⁊ toꝛtoꝛis.qꝛ oĩa que dicta ſt de ↄſcia bona:x.
Zrium pñt dici mala/qꝛ ſiẽ bona oñdit om̃es tri⸗
bulatõnes eſſeꝓ hoĩe.Yta h̊ ondit hec ð hoiem ma⸗

lum eſſe:dũ ſub eis nõ coꝛrigit᷑ᷣ coꝛ indurat ad mo

duũ inuidi.dum.n.aduerſa ab extra ſuſtinet:et intus
male viuit:q aliud dicit ſibi ↄſcia ſua:niſi ꝙ v tri⸗
bulatõne ⁊ pena tꝑali vadit ad eternã. peſſima r̃dar
guẽte ↄſcia: Sap.xvij. ¶ Gcdo nõ cõſolat᷑ ad modũ
mr̃is h̊ malos exa ſperat ad modũ nouerce:q̃ puignũ
ſuũ de oĩ loco redeuntẽ/ſiue v ſolatio/ ſiue de laboꝛe
ſp exaſpat:aſꝑa ⁊ pũcturas ei dicẽdo.Et ad modum
ſcintillãtis wmꝰ:q̃ hoſpitẽ nõ ſinit qͥeſcẽ. Et ad mo
dũ amare vroꝛis:que ſp cũ marito ad eã redeũte li⸗
tigat. qʒ ſapi.xvij.ſp pᷣſumit ſeua ⁊ 9turbata cõſciẽtia
Ter nò ꝓmittit wna ad modu regis. ſ̊ penas ad
modũ crudeł tyꝛãni. Et ſic qͥ minas dñi vel tyꝛanni
terꝛeni audittumet triſtat᷑:ſic cui ↄſcia h̊ minartri
ſtat᷑ Quõ em gaudẽ poſſet:qͥ cogitat ꝙ nõ ẽ in ſtatu
ſaluandoꝝ:oũ ſcit ſe eẽ in pctõ moꝛtali:cui ↄſcia mi
nat᷑ regni celeſtis amiſſionẽ:⁊pene eterne afflictõeʒ.

Exemp.

Exemp.
L.

Ar. ij.

Lonlſcientia
Siẽ eniʒ pᷣdicto gaudio.ſupꝛa.e.c.vj.nõ ẽ maiꝰ.Jta
iſto wloꝛe nõ veberet eẽ maioꝛ ꝑ argumentuʒ a ↄrio
ſenſu.Et ſiẽ illi multũ gaudẽt in ſpe.ſ̊ plꝰgaudebũt
in re. Ita iſti plłwlebũt ĩ re:qñ dicẽi:qð timebam
euenit:⁊ qð verebar/accidit mihi:⁊ qñ ſic ↄuerſi fue
rint dies feſti illox in luctũ.Amos.viij.et.j. Mach.
j. Poterit ↄſcia illoꝝ ab eis impꝛoperãdo qrere. Si
cut dr ꝙ quidam puer queſiuit a pre ſuo in craſtino
poſtiꝙ feſtũ ſolẽne tenuit:vbi eſt inqͥt dies heſterna:
Bic ↄſcia qu erere poterit tũcvbiniſus:vbi iocꝰ:vbi
aurũ ⁊ argentũ. Sic pʒ Haruth.iij.¶ tuʒ vo ad
opa/vel locutões/ vel cogitatões/vel omiſſiões futu⸗
ras/oꝑat᷑ ↄſcia ſic ſtimulꝰad bouẽ pigꝝ.Et ſic exami
naroꝛ ad oꝛdinãdos:q hʒ bonos recipe et malos re⸗
pellere:Et ſic campſoꝛ ad monetã qͥ venariũ diligit
examĩat.2 ſolos bonos recipit:malos aũt foꝛas mit⸗
tit.Et ſic mgr ad diſcipulũ:qͥ eũ inſtigat ad malũ vi
tandũ ⁊ bonũ faciendu.Et ſic ↄſcĩa facit/ꝙ hõ v fu⸗
turo ↄtra inimicos ſuos ſpñales ⁊ mala ſpũalia ſe cu
ſtodiat:eũ puncturis ⁊ rone excitãdo.Ad modũ ſpe
culatoꝛis/qͥ ↄ mala ſurgentia illos væ caſtro excitat.
Aſſimilat᷑ etiaʒ ↄſcia in h opꝑe illi militi eneo/x qͥ̃
vt dr narꝛat Alexander nequãa libꝛo væ naturis eE.
; Virgiliꝰrome palaciũ ↄſtruxit/in qͥ erat cuiuſlibʒ
regionis imago in circuitu:in cuiꝰſumitate erat mi/
les eneus/haſtã vibꝛans:que in illã ſe vertebat pteʒ:
que regionẽ rebellantẽ reſpiciebat. Sic ↄſcĩa oꝛdia
ta. haſtã puncture ⁊ dictonis vibrat atra vicia re⸗

bellãtia/⁊ ↄtra aĩe inimicos.Patet ̊ ex pᷣdictis qua

le ſit bone ↄſcie et opus ⁊ occupatio.
Sʒ qꝛ nõ oẽs ↄſcie ſic ſe habẽt in diligẽtia ꝑñtiuʒ

nec ↄſideratõne futuroꝝ ¶ Io in h̊ ſcðo articho re⸗

ſtat oñdere ↄſciaꝝ diuerſitatẽ:qͥ ad bonitatẽ ⁊ mali
ciaʒ:q̃ viſa:videbit᷑ cã q̃ ↄſcie male oꝛdinate/nõ ſic ſe
hñt:vt pᷣdictũ ẽ circa pᷣteritum pñs/⁊ futurũ.¶ Dec
aut dria ẽ multiplex. Pꝛimo autem apparet in tanto
ꝙ ↄſcia bona ẽ ſic veſtis alba/⁊ aq clara. In qᷣb par
ua macła cito apareta delet᷑. Et ſiẽ lumẽ vtpote cõ
ſciẽtia in q̃ ẽ lumẽ gre.⁊ radiꝰveri ſolis/in qͥ apaꝛẽt
atomi.i.venialia ⁊ minima pctã.Eſt et᷑ ſic hõ vł ma
nus vel pesviuꝰqͥ minimaʒ ſentitleſionẽ ⁊ puncturã
Et ſic ocłs clare vidẽs:qͥ totũ coꝛpꝰa malo veniente
pᷣſeruat.Et ſic tenera ↄplexio.qᷓnto em̃ ↄplexio tene⸗
rioꝛ:tanto ei mĩoꝛa nocent:tãtoq; minoꝛa ſentit.Sic
ↄſcia.Eſt etiã ſiẽ vene ſtricte.q̃ alalia a venini dãno
pᷣſeruãt. venenũ em̃ nõ facile penetrat ad coꝛ aĩaliuʒ
oñtium venas ſtrictas. Et h̊ dr eſſe cã quare ciconie
ſerpẽtes ſine dãno comedũt:qð facere ñ pñt alia ha⸗/
bentia venas largas. Sic ↄſciam hñtes ſtrictaʒ.⁊ be
ne regulatã/que nec pctm̃ necpeccati circũſtantias.
nec occaſiões admittit.nec faciliter a pctĩ veneno in
toxicat᷑. J0 dico pcti occaſiões:qꝛ dicit lex ↄſda ẽ
noß nccia ꝓpter nos.fama at ꝓpter ꝓrimum. xij. q.j.
nolo. ¶ Conſcia aũt mala ⁊ inoꝛdinata duobjmois
erꝛat in generali.Aut quia ẽ nimis larga.aut nimis
ſtricta.¶ Pꝛima hʒ oms ↄditões ꝛias his q̃ ð bona
ↄſcia dicta ſunt.Gcða aliq̃s.qꝛ large ↄſcie ſunt ſicut
veſtes nigre ⁊ aq turbida. Et ſicut obſcura ſen tene⸗
bꝛoſaſin quibo nec macule magne: nec pulueres pec-
catoꝛum magnoꝝ apparent.quia nõ eſt ibilumẽ gra
tie. Gunt etiã ſicut cadauer moꝛtuũ:qð nec punctu
ras ſentit ⁊ hoc eſt ſignũ ſpũalis moꝛtis/quãdo cõſci
entia peccatoꝝ puncturas nõ ſentit. Per largas em̃
venas venenũ ad coꝛilloꝝ intrauit:eoſq; occidit/nec
ↄtra mala imminẽtia ſe cuſtodiũt qnia nec ea vidẽt
AQuia naas qmonites.ideſt dya bo lus cui ſeruiunt
eruit eis oculnʒ vextruʒ qui anime ſeruire veberet. j.
Reg. xj. Et ideo ſic ceci ad mĩma ceſpitantqͥ tĩma
xima nõ vident:qꝛ de minimis qũq; babent ↄſcienti
am:ſic dimittere crucẽ ad ſiniſtrã in via ⁊ hmõi:⁊ xe

X pVij.

maximis ſiẽ ð ꝑiurio adulterio:⁊ hmõi oſcias nõ ha
bent:ad modu iudeoꝝ:qui habuerũt ↄſciam intran
di wmũ pylati/ne ↄtaminarent᷑: Yo.xviij.̊ nõ hue⸗
rũt ↄoſciam occidẽdi xpᷣm. Trepidauerũt tunoꝛe vbi
nõ fuit timoꝛ in p̃s xuij. ¶ Boa vo.ſ.nimis ſtricta te
net ſe ad extremu.qꝛ ↄſcia bñ oꝛdĩiata ſe hʒ int᷑ nimis
laꝛgaʒ ⁊ nimis ſtrictã:ſic virtꝰint᷑ duo vicia/ſiẽ largi
tas int᷑ auariciã ⁊ ꝓdigalitatẽ.Et lʒ circa largã oy⸗
abolꝰplures væcipiat:tñ circa nimis ſtrictã cautiꝰœ
cipit.qꝛ imꝑceptibiliter ⁊ coloꝛẽ boni cœcipit.Etẽ
⁊e eo in h̊ ſicut e inimicis magnatoꝝ qͥs qꝛ aꝑre oc⸗
cidere nõ audent:in aliqͥ pcioſo cibo intoxicãt. Ita
dyabolꝰqs ad apta peccata ſicut ẽ homicidiũ /luxu⸗
ria/et hmoi ducerenõ põt:ſub ſpẽ ſanctitatis q̃i ſub
elicato cibo p nimis ſtrictã ↄſciam. quaſi ſub colo/
re iuſticie veneno occidit eos ad multa ſupeꝛſticioſa
opa.⁊ in fine cũ videãt: g. om̃ia impleri nõ pnt q eis
illa ↄſcia ſuggerit:ad veſperatõeʒ ducit ſicut pʒ xeil⸗
lo œ quo nanat Jacobo væ vitriaco:q voluit eẽ ita
iuſtꝰet ita ſanctꝰq; nullã carnis electarõneʒ voluit
hr̃e:vñ et voluit ↄmedere ſine velectatõne ꝙ; cum fa
cere nõ poſſet:incidit in vſſperatiõeʒ:credens ſe non
poſſe ſaluari ſi tantã hr̃et carnis velectationẽ. No⸗
ta ve ↄſimili. .xiij.xxxj.¶ Tales ãmonet ſcriptu⸗
ra:EccS.vij.dicẽs. Moli eſſe nimis iuſtꝰ.Et necia ẽ
iſta ãmonitio:qꝛ pᷣter malũ deſperatõnis v quo iaʒ
dictuʒ eſt: tria magna mala ex taliↄſequunt᷑ iuſticie
nimitate Vnum:qꝛ eſt mnimis amaꝛus ſibipſi interi
us /et afflictiuus.qꝛ ſicut dictum eſt ſupra.e.c.iiij. ꝙ
nonẽ maius gaudium:qᷓoſcientie leticia. Ita nõ ẽ
maioꝛ afflictio:qꝙ;oſcientie triſticia. Aliud malum ẽ
quia ẽ exterius his qui circa eum ſunt grauis ⁊ tedi
oſus.Et hoc ꝓpter duo:Pꝛimo:quia ex triſticia in/
terioꝛi ſequit᷑ vultus grauis exterius. SGecũdo:quia
ſicut canis ſtultus ſup lunaʒ ⁊ omnẽ hominẽ latrat:
et canis furioſus ſuꝑ omnẽ hominẽ curꝛit equaliter
ſcilʒ ſuꝑ fidelem ſicut ſuꝑ latronẽ. Ita talis omneʒ
hominẽet ð oĩbus factis/et freq̃nt᷑er irꝛoõnabilit᷑ re
pꝛehendit.¶ Terciũ malũ ſeu damnuz ẽ ꝑplexitas
q ſicut patet ꝑ Petrum ſuꝑ ſcõm ſnĩaꝝ diſtin.xxxix.
Conſcientia erꝛonea obligat hoĩem ad faciendũ vel
omittendũ illud qð ↄſcia dictat.qꝛ credens ſe ad ali

qͥd teneriũ⁊ nõ faciẽs/ incurꝛit ↄtemptũ. Idẽ 3 Ro.

xriiij. Vbi hr ꝙ om̃e qð nõ ẽ ex fide:pctm̃ ẽ. Glo.Oẽ
qð fit ↄtra ↄſciam edificat ad gehẽnã. Item Zu.xj.
Biocls tuus fuerit nequã totũ coꝛpꝰtuũ tenebroſũ
erit. Manẽte igit᷑ ↄoſda erꝛonea:hõ ꝓplexꝰ ẽ nõ tamẽ
ſimpir pplexus:q;ꝛ põt ⁊ dʒ ↄſciem veponere/vel ꝑ ſe /
vel ꝑ alteriꝰↄſiliũ et ↄſolationẽ:qð ẽ opꝰmagne caꝛi
tatis. Ideo apls. ij ToHi tales ↄſolandũ hoꝛ/
tatur/dicẽs:vvnetis ⁊ ↄſolamini:ne foꝛte abundan/
tioꝛi triſticig abſoꝛbeat᷑ qͥ eiuſmodiẽ.
Exy iſta dria aparet ꝙ magna ẽ bone ↄſda pꝛobi⸗
tas ⁊ vtilitas.¶¶ Pꝛĩo dicopbitas:qꝛ ceter potẽtijs
aĩe ꝑ pctm̃ victis:ↄſcia dicere põt illõ Job.j.Effugi
ego ſołꝰ:vt nüciarẽ tibi.qꝛ ipſa ſꝑ.q̃ſi ſpeculatoꝛ cla⸗
mat ⁊ ꝑiculũ nũciat:niſi ↄſuetudine longa/vel erꝛo⸗/
re veſtruat᷑.¶ Ex h̊ pʒ eiꝰvtilitas q ex multis reſur⸗
git ↄmodis.¶ Pꝛumo tpe guerꝛe vtile ĩmo nccium ẽ
pabere vefenſoꝛes in caſtro.ſ̊ nos ſumꝰin bello ſpũa⸗
li obſeſſi:ſiẽ pʒ.H.ij.q̃i ꝑ totum g̊ ⁊c.Dãc cefenſiõeʒ
nulla cũ maioꝛi ꝓbitate facqᷓ ↄſcia:vt pᷣdictũ ẽ ̊h ẽ
valde vtilis:⁊ ꝑ ↄns valde ꝑiculoſũ eſt ⁊ ſpecies pꝛo/
ditionis/hunc defenſoꝛem quẽ vus in caſtro ſuo po/
ſuit:peccandi conſuetudine veſtruere. Scðo hecptʒ
vtilitas ex hoc qð dictuʒ ẽ ſupea.e.c.ij. vicʒ:q ẽ libeꝛ
7. nõ liber qcunq;: ſ̊ ſi bñ ſcribatur cuʒ litteris virtu-
tum:⁊a inueniant᷑ in eo illeclauſule ſeptẽ in quibo e⸗
ꝓmittit hereditatem celeſtẽ Mat.v. Btĩ paupes: et
mundo coꝛde ⁊c. tũcẽ carta ꝑ quaʒ obtinẽ poterimꝰ

xiij.

xiiij.
Exemp.

Arðꝰ. iij.

xvj.

xvij.

=☛S

i

lmaniſit ſeniwcicariſtnoetn

4 . ſoſinglon.
lhii glſ hhi in li inſte
Eti oſliiioptin di Leßvenin
brrithſuungnin nte lr⸗
ſehan iuoienignon Pkinin
ſienicggſathani na latthit
D
diſreiſimos gctatones e
iudicoxiq enones ui nitenkofen
an frlam rel fnſitate relno benele
gllori vrheretitutelli amintat. E
Neſigllicatetue vi ſilitudine /
hone meyr ſinoali ſup bchliſm
Selnep petñ wlet qe ne le ſigllu
ſociru/carti bi ſenptͤ in fadludu
uhigtaduefſanos notimets ſperat
Epojqadnuerſano ſno audacter mait
erepenitsqſſidicgret nullü dfrauin
gies. Naq tſano pytüc dſpcrat.
Eſtalimd ni dligiter ſictrandi
ſtumenti ſct. Vigentchtes zchrie
terion.Onigtziſibigbenternaſ
niakinnmteſtſlllov eſiſoſpecü n
frumcſigeneniorlocuno 2 zutrſan
aimn eſeſmncti ntend ſi ti gſcinz
nkigerfalſiorßlanlgteſtinoniile
ſccvteſ npnobabik r ͤleteſtont
nen Quſgſenlibromilic;
bgdckcitenv r cöerſ⸗ d

Daoſte Jnlibro iloſpiiglin

cPterduo. Pamo:guigertriſticnß
n unrinuenſi 4
tultueſipiunazromnihomine latat
oſus ſup omne homnins annit glalte
lan ſiat ſup latone Ita loonng
obus fzchs erffrinter inoabile r
nũ maliſenvannnz epolanti
P Permm ſupſcon ſnu oiſmn nr.
onezobligathoiema fadengurel
ud qoaſcis dictat, qerdensſe ad ali
faaes incuntatenpti Jce Ko.
om̃e qo no eexfidepetm. Blo. Oe
am edificat ad geheng Item Dun
ent neqnã toti conp'tui tenebroſi
it alcia enonea ho pplep enoͤtane
grpöt: Daſciamn dponere ralo
Uin ctoſolarione:qö topynagnecnl
ls i Cop i Ba tales ſolani en
nsndſunnmrim imin
abſoꝛbeat q eiuſnocie=t,
ell umn lan n d, N
io dicpbitas ecte vorenſi

tis:aſcin dlecf ottlo Job,

Exemp.

xix.

Tonſcientia

hereditatẽ illam: Illo teſte qͥ illaʒ ſub illiꝰ carteob
tentu ibidẽ ꝓmitrit/qͥ j hʒ huc libꝝ bñoꝛdinatum/
oĩa in illo videt. Sic pʒ S.e.c.xj.Omia etiã ſperat:qꝛ
carta eſt. vt dictũ ẽ. Jo benerñdit quidã voles reli⸗
gionẽ qndã intrare cuidã diſſuadẽti:qꝛ nihil ſciret
libꝛo. habeo inqᷣr libꝝ ↄſcie in qͥ lego quicqͥd væꝰfe⸗
cit ꝓ me:quicqͥq pcepit:quicqd minat᷑: quicqd pro⸗
mittit:quicqͥd fugiendũ vel faciendũ ẽ.¶ Et ſic bo
ni iſta carts bene ſcripta obtinebũt hereditatẽ cele
ſtem: YIta mali iſta carta male ſcripta/cũ vicijs appo
ſitis obtinebũt hereditatẽ inferni. Ypᷣo teſte qͥ ait ð
talibb Mat.xxv. IJbũt hi in ſuppliciij eternu.¶¶ Eſt
ſz mõ ĩe iſtis duoh libris ſeu caꝛtis ſiẽ indemturo
LZ.iij.v.SGiẽ teſtamẽto qð ẽ clauſum/viuẽte teſta/

toꝛe:⁊ illi ſoli ſciũt qͥd in eo ſcribit qͥ fnerũt circa il⸗

lud faciendũ.Sʒ ipio moꝛtuo legit᷑ publice coꝛaʒ iu/
dice eccłiaſticol⁊ omibo quibo ipſe voluerit.Et tũcſi
fideles ſint executoꝛes: mĩſtrat᷑ moꝛtuo ßin ꝙ ĩteſts⸗
mẽto ſuo ſcripſit dũ vixit.qui vult teſtm ſuũ be⸗
ne ꝓ eo loq̃tur/⁊ bñ ſibi ſeruiat᷑ pꝰ moꝛtẽ:diligenter
illud ſcribat ⁊ oꝛdinet ⁊ examinet dũ viuit.Bicom/
nino eſt cũ caꝛta ↄſcie.aAlõ em̃ clauſa eſt ⁊ nõ appaꝛet
niſi ſcribẽti qꝛ teſtatoꝛ adhuc viuit. Sʒ in moꝛteli/
bri iſti aꝑient᷑:⁊ ondent᷑ coꝛã iudice inſto eoj/et tota
curia illa celeſti.Dan.vij.YJudiciũ ſedit et libꝛi aꝑti
ſt.Et qꝛ ibi erũt fideles executoꝛes hꝰteſtamẽti fide
liter ei miſtrabit᷑:ſm ꝙ ĩ eo ſcpſit dũ vixit.Jur illud
Apo.xx:libꝛi aꝑti ſt:⁊ iudicati ſt moꝛtni er hig qͥ ſũt
in libꝛis Gloſa.libꝛi ſunt ↄſcie ſingloꝝ. Mõ. iilt⸗
¶Eſt g̊ᷣↄoſiliũ optimũ ꝙ diligenter teſtm̃ ſuum ſcri⸗
bat:⁊ libꝝ ſuum eyaminet anteqᷓ veniat ad locũ ſuũ
ne poꝛtet lr̃as vꝛie vicq;ʒ moꝛtis ꝓprie:ne eᷣmale clau
ſule vicioꝝ ſcribant᷑ in eo.qꝛ ibi a ſapientibb examina
toꝛibo examinabit qͥs nullus latebit œæfectꝰ. ha behᷣ
et diſcretiſſimos placitatoꝛes ʒ te in illo trãſitu ſeu
iudicio:vicʒ mones qui nitent᷑ oſtendere cartã ſu⸗
am falſam/ vel falſitatẽ/ vel nõ bene loquentẽ vel ſi⸗
gillatã/ vt hereditatẽ illã amittat. Vlide ᷓ diligẽter
ne ſigillũ carte tue.i.vi ſiſitudinẽ/qͥᷣ dicit. Cañ.viij.
Pone me vt ſignaculũ ſuꝑ bꝛachiũ tuũ ne amittas.
vel ne ꝓ pꝑctm̃ vlet᷑qꝛ ſiẽ ille qᷣ ſigillũ carte hʒ bñ cu
ſtoditũ/⁊ cartã bñ ſcriptã in fideli iudicioſetiã ſi foꝛ⸗
tes hẽat aduerſarios.nõ timet:h̊ ſpeęrat.ſic pʒ ĩemaꝛ
tino/qͥ aduerſario ſuo audacter rndit oicẽs:nihil in
me reperies:q̃ſi diceret:nullũ væfectũ in carta meaĩ/-
ueĩes. Ita q iſta nõ hʒ:tũc veſperat. Nota. 9.xj.xix.
Eſt aliud etiã diligẽter ↄoſiderandũ circa iſtud te
ſtam entũ ↄſcie. Vicʒ ꝙ teſtes ↄcoꝛdent cũ data in⸗
terioꝛi.Quia lʒ ipſi bn ꝓbent extra ſi ↄtrariũ inue/
niat᷑ intra:teſtm̃ illoꝝ eſt ſuſpectũ ⁊ repꝛobatur. Sic
qᷓtumcũq; exterioꝛ locutio ⁊ ↄuerſatio ꝓbet.⁊ ondat
aĩam eſſe ſanctã interiꝰ.ſi tñ ↄſcia õdicat:ſiẽ ẽĩ ypo/
critis/⁊ falſis xpianis.teſtimoniũ illoꝝ nõ eſt verũ.2
ideo teſtm̃ repꝛobabit.⁊ ille teſtis mẽdax pibit:pro⸗
uer.xxj.Quia ſic in libꝛo mãli oʒ q; oſt len appara⸗
tus ↄcoꝛdat cũ textu ⁊ ecõuerſo ad h̊ ꝙ liber ſit verꝰ
⁊ pcioſus. Jta ĩ libꝛo illo ſpũali.in qͥ ſceripſit textũ
ſcð mũdicie ⁊ aliaꝝ virtutũ/q̃s in baptiſmo ſeu peni
tentia nobis ↄfert/⁊ certaꝝ regularũ viuẽdi que cui
libet inſerunt vt h̊ faciat alteri/qð ſibi vult fieri:⁊ p
cipiunt᷑ vt legeʒ vei cuſtodia ne Yereyr. Babo le⸗
ſenm meaz in viſceribo vris.noſipſi vo facimꝰgloſam
eu apparatũ cogitando/loquẽdo/opando/æqͥ loco
ſic a deo ⁊ nob ſcripto/dr Apo.v.Vlidi libꝝ ſcniptuʒ
intus ⁊ foꝛis. Intus.ſ.a cæoò qᷓtum ad textũ: ⁊ foꝛis a
nobis/qtum ad gloſam. Iſte ſt due tabule ſcripte ex
vtraq; pte:Ero xxxij. ¶ In iſto loco ↄſcie.ſic a deo ⁊
a nobis ſcripto/qꝛ textus a vðo ſcptꝰ nullo mõ poreſt
eẽ falſus:ſi gloſa a nobis facta ↄcoꝛdet cũ textu. Ita
; cogitatõnes/oꝑatõnes/locutiones/nõ diſcoꝛdẽt a

X vij.

regulis iuris naruralte aue ſũt:hoc facias alteri c.

neca virtutibo infuſis: liber ẽ fideliſſimꝰ/ a reciperet
armariolo celi. SGr ant diſcoꝛdauerint.⁊ vna tabu
a nõ coꝛdat cum alia:nec gloſa cũ textu:nec allega
ta exteꝛus cũ h̊ qd ſcribitur in teſtameto interi. nec
liber ve expẽſis cuʒ libꝛo de receptis:tanqꝙ; liber indi
gnus armario ? liberaria celi expelletur: rãcqᷓ fal
ſus ⁊ hereticus ↄburetur.ci his q cauteꝛiataʒ habẽt
ↄſciam.j.Cimo.iiij. Coꝛrige eum ad exemplar li⸗
bri. De qͥ. P.ij.xx.(¶ Cercio bone aſcie vrilitas.ex
patet:ꝙ eſt ſecura vmus ⁊ refugiu ⁊ refectoriũ cele⸗
ſte: mmiciliũ pacis ⁊ ꝓpugnaculũ ↄtra oẽs tẽptati
ones et aduerſitates.Gic pʒ ſupꝛa.e.c.ſij. Ad hane
wvmũ hoꝛtat᷑ ſcriptura nos fugereꝙ refugio haben⸗
do omia aduerſa/dicẽs:pᷣcurꝛe pꝛioꝛ in vmũ tuaʒ.
Ecci.xxxij. Eyemplo oĩm aĩalium q̃ ve nocte vel ĩtẽ
engeitoldet aliũde vexata querũt latibula ira nos
tibula pacifice ↄſcientie.Sed heu eſt x mulnis ſiẽ
cæ habente tediũ in vmo ꝓpria.ſicut etiã de mimis
qui lautiꝰhit in alijs wmibo. Ira iſtihabent tediũ
intra.iõ querũt ſolacia extra in vanis.⁊ ẽ e eis ſicut

hoĩe habente turpem faciẽ.ideo nõ libẽter reſpi⸗

cit ſpeculũ ne ↄtriſtet᷑: ⁊ ſpaliter qñ multuʒ appetit
eſſe pulcer. Pꝛopter talia em noluerũt intelligere vt
bene agerent. ¶ Quarto h̊ vtilitas apparet ex ſpũa
li electatõne vqͥ ſupꝛa.e.c.iiij.que ẽ maiꝰbonum qᷓ
habere totũ mũduʒ Rhe illa.qꝛ ſi hr̃et hõ om̃es diui⸗
tias delicias ⁊ honoꝛes munduæ hret vermem illuʒ.
yſa.vlti.triſticiã vicʒ:quid ſibi va lerent eſſent oĩa ei

xxj.

yxij.

quaſi nihil.Ponamꝰduos ante mẽtis ocłos.quoꝛuzʒ

vnꝰhẽat pᷣdicta:vicʒ diuitias:⁊c.cum ↄtinuo ↄſcien
tie remoꝛſu:Alius vᷣo nihil illoꝝ hẽat:niſi ſuſtenta⸗
tionẽ paruã:quẽ diceremꝰditioꝛeʒ.⁊ magis foꝛtuna
tuʒ:credo Tagike dicerẽt ſcõm. ⁊ bene ſcioſ ego
mallẽ hr̃e foꝛtunã ſecundi.Ergo magna eſt vtilitas
bone aſcie.que plꝰvalet qᷓ torus mundꝰ:etiaʒ in vita
iſta:pᷣter illð ad qð ↄuc:eternũ.ſ.gaudiũ:cuiꝰ ẽ arꝛa:
qꝛ ſicut arꝛa pᷣcedit plenã ſolutõeʒ:ita bona oſciẽtia
ſolutõeʒ mercedis eterne. ¶ Quinto hec vtilitas eſt
lumẽ qð poſuit in medio wmꝰaĩe noſtre.Sve quo
in pſal.iiij.Signatũ eſt ſuꝑ nos lumen vultꝰtui.
Iſte articulłꝰinfert quartũ. Ex hoc em̃ ꝙ tanta ?
oſcientie bone vtilitas ſequi dʒ ꝙ diligẽter cuſtodi⸗
atur. Sicut.n. habens caſtruʒ væfendere diligenter
ↄſiderat ne inimici ſint in caſtro:⁊ ꝓdat᷑ cum caſtro:
H ↄſcia hʒ caſtrum illud vefendere.œ qͥ. A xxiij.xij.ſi
cut pʒ ſupꝛa.e.c.xvj.⁊c. Pꝛouer.iiij.Om̃i cuſtodia ſeꝛ
ua coꝛ tuum:qm ab ipſo moꝛs⁊ vita ꝓcedunt.
Et quia oppoſita iuxta ſe poſira magis aparent:
male ↄſcie et damnũ ⁊ ꝑiculum iuyta bone ↄſciennie
vtilitatẽ ponat᷑:vt magis appareat ⁊ plus vitet᷑. Cir
ca qð eſt ſciendũ:ꝙ ↄſcientia vocat᷑ mala duobs mo⸗
dis:vel quia ſimpliciter ẽ ↄtra id qð agit᷑ remoꝛdẽs
7dicens. Gicut dicimꝰqñ hõ facit mamſfeſtã iniu
riã:ꝙ cuʒ de mala ↄſda hoc facit/vel qñ illud qoagi⸗
tur ẽ maluʒ vſe:h̊ ↄſcia erꝛoꝛe vel ↄſuetudine peccã-
di abſoꝛpta nõ remurmerat ſiẽ nec repᷣhẽdit iudeos
crucifigẽtes xpᷣm nec adhuc eos vel ſaracenos repꝛe-
hendit cæ eoꝝ infidelitate.¶ Pꝛima eſt magis pena
lis.qꝛ ſic pᷣdictũ eſt nõ ẽ oblectamentũ ſuꝑ coꝛd gau
diũ:ita nec afflictio ad iſtã.qꝛ tempeſtates ⁊ frigoꝛa
aliqñ põt fugere:et inimicos ⁊ latrones:⁊ infirmita⸗
tes aliqñ põt mittigare:vel ſi ſint in vno loco lu.
gere in aliũ. Cõſciaʒ vo ſuã nullo mõ poteſt fugere:
qꝛ ẽ exploꝛatoꝛ ey ꝑte viſuꝑ nos poſlt 4 vbiq; ĩ cam
pumſet lectumſ⁊ om̃eʒ locum nos ſequit᷑:et oĩa facta
nr̃a reuelat coꝛam o nos accuſando. IJnimici eꝛgo
hominis wmeſtici eius: AMichee. vij. ſupple maxim.
Norta.P.iiij. xvij. ¶ Bcoa vo eſt magis piculoſa:
quia infirmitas que minꝰpcipitur ẽ ꝑiculoſioꝛ ſicut

xxiiij.

Arꝰ.vj.

xxvj.

Lonſuetudo

patet a oſtemate. YJlli zqui multa mala ſub colo

re legis vel neceſſitatis vel falſaꝝ excuſat ionũ faci⸗
unt:⁊ aliens bona occupãt:dicẽdo/nõ habemꝰ ↄſciẽ
tiam æ h:et ſi eis peccatũ illoꝝ ondat᷑:rñdent vnuſ-
quiſq; iudicabit ſm ↄſciam ꝗꝓpnaʒ. Exqᷣ Econſcien⸗
tia no repᷣhendit nos vhᷣ:nuq; ꝑ illam in H facto iu⸗
dica bimur. Sʒ ſi h̊ eſſet verũ:nunq; infideles iudica
rent᷑ ve infidelitate ſua:nec v xpᷣi crucifixione. Sʒ il
licarentes remoꝛſu ↄſcie nõ camerunt pctõ. Ita nec
iſti. In quoꝝ ꝑſona loquit᷑ paulus dicẽs:nihil mihi
aſciũs ſum:̊ non in h inſtificatꝰſum:nec valer q di⸗
cuntaſcia nõ indicat me eſſe culpabilẽ: ̊ indicat me
nõ eſſe culpabilẽ.qꝛ hoc iudiciũ erꝛoneũ eſt ⁊ ideo a

iudice ſuꝑioꝛe.ſ.vo repꝛobabit᷑.ſicut aliqñ in mmw

accidit ꝙ indiciũ inferioꝛis iudicic a ſuꝑloꝛe repꝛo/
batur. In curia vi nõ allocabit᷑ iudiciũ ↄſcie:niſi
regulat᷑e æ hac verũ dicũt ꝙ vnuſquiſq; iudicabi/
tur ſᷣm ↄaſciam ſuã:ſicut pʒ ſepn.eeciif nõ ſolũ cõ⸗
ſcientias illas qs ſciũt facere largas qn volũt/⁊ ſtri-
ctas quãdo volunt:ſicut leges ſuas:Gixut pʒ.AM xij.
xxxviij.etxlijj. ñs
Erq tãtũ ẽ ꝑiculũ male aſcie:neceſſario ad iſtũ ar.
ticnlũ ſeqit ſextꝰ:vicʒ diligẽter coꝛrigat᷑: vt peri
culũ euitet᷑. Sictũ eſt ſupꝛa q ↄſcia eſt liber. liby au

tem coꝛruptũ neceſſe ẽ coꝛrigere ad libꝝ verum. Siẽc

libꝑꝝ cõſcientie:ad libꝝ generationis ihu xpᷣi:Mat.j.
IYhr innemes vnã paginã v humilitate. panc inſere
in libꝛo tuo ſi ibi veficiat. Ad hoc em̃ hoꝛtat᷑ vbi ait
diſcite a me:qꝛ mitis ſum ⁊ humi.c. SRic xæ pagina
mũdicie ⁊ canitetis.Et ſic in omibo coꝛrige li ꝑtuũ

bᷣm Terngler 4 tibi in monte monſtratũ eſt: Exodð.
iſti ſcriptoꝛes volẽtes hr̃e occupatöem

xxv.Et ſicut toem
poꝛtant ſcedulas manu ꝓpria ſeiptas:⁊ cuiſcriptu⸗
ra placet admittit᷑? introducit.Alij vo expellũtur.
Bic ibi qñ libri aperient᷑: nullus recipetur niſi fue⸗
rit coꝛrectus ſᷣm üllð exemplar in monte. Sʒ qͥ vult
libꝝ coꝛrigere:nõ põt faciliter trãſcurꝛere. balliuꝰ 4
vult wmuũ ſcrutari ſi ſit ibi fur vł furtũ:nõ oſiderat
wmũ leuiter in ſupficie:ſ̊ om̃s angulos: R tales an
gulos qrũt. Yta væbemꝰſcrutaꝛi pctã in⸗
mũdetet comigat᷑. Sʒ heu difficile coꝛrigit᷑: Ecẽs.j.
Et cã eſt.qꝛ auerſi ſunt ab exemplani iſto.⁊ qꝛ ad lu⸗
men gr̃e oculos nõ aperiũt.qͥs educeret miſerũ œ la⸗

cu:qͥ nollet manũ extendere:vel dare elynam paupe

ri:q nec manum.nec ſcutellã poꝛrigeret cum poſſet.

Vnſuetudinum. dꝛi

mo ponenda ẽ generalis diſtinctio:oñden
do.qꝙ quedã re Pſeer pꝑſonã pꝛiuatã/ſeu reʒ
wvmeſticã:queda vo rẽpu
Pcdo oñdetur q̃ ſit natura ↄſuetudinio q reſpicit p/

uatã pſonã ꝙᷓtum ad inclinatõeʒ quã facit in opan-

te:et quõ omia facit leuia:ſiue in bono ſiuein malo.
Tercio quãta ſit vniliras bone ↄſuetudinis pꝛiuate
MQuarto qnti piculi ſit ↄſuetudo mala puata. Quĩ
to quõ aliqᷣ in factis ſuis noĩe ↄſuetudinis abutũtur
circꝗ alioꝝ regimẽ/ſeu rempublicã. Sexto ponenda
eſt illoꝝ excuſatio cum repꝛobatõne. SBeptimo illo⸗
rum periculum ? pena.

tum ad primuʒ: ↄſuetudinem pꝛiuatam voco.

quã quis in moꝛibo ꝓprijs ſiue bonis ſiue malis exer

cet. Conſuetudinẽ vᷣo publicam:q̃ multitudineʒ re⸗

ſpicit. quã exercet quis in regimine vel wminio ſuo.
que nõ ſolum ſeipſos:̊ alios tangit.

Pꝛime auũt aſuetuqinis natura eſt/ hoĩem inclina
re adid qð væ aſuetudine agit: vt plus agat.facit eti⸗
am opa videri leuia clectabilia: qᷓ an ↄſuetudinẽ

videbant᷑ grauia 7 tedioſa:tam in boni
malis. . in b.
bus. Scdo in malis. Cercio reddet᷑ cã vtriuſq;. In

s opibo: qꝙ; in

cla. ad H p

licaʒ:ſeu multitudinem.

eimo ꝙ ponat exemplũ ad p̊ in bonis opi

T viij.

bonis pʒ:qñ quis incipit ieinnare vel religioſe viue⸗

re:videt graue:qd tñ ↄſuetudine fit leue. Vñqdam Exemp.

ſanctiſſimo epo narꝛãte didici: quidaʒ in pria ſua
mayimꝰcomeſtoꝛ in bello captusa din incarceratus
vbi nõ habuit niſi paruã panis quantitatẽ in mẽſu⸗
ra ⁊ pondere:hic poſtea a carcere liberatus: optime
ſciuit ieiunare:⁊ ſobꝛie comedere:qð antea Befetant⸗
qꝛ vſum nõ habuit taliũ armoꝝ.
idem apparet.qꝛ pctm̃ qð in princi vel anteq; cõſue⸗
tudine introducat᷑:multũ no ſolũ aſciam ⁊ etiã cogi
tationẽ grauat:ↄſuetndine fit leue. Et ẽ detalibo ſic
his qͥ ſunt ꝓe wmũ tenebꝛoſaʒ 1 obſcurã:hõ qui
ſtat extra ⁊ viſuʒ ad interioꝛa dirigit:nihil videt miſi
renebꝛas in pmo aſpectu:lʒ foꝛte nõ ſit totaliter tene
bꝛoſa: ̊ hñs lumẽ paruũ ad mixtũ ſ̊ ſi wmũ introle
rit: ⁊ ibi din moꝛatns fuerit:multa videt: ⁊ nõ videt᷑
ei wmita tenebꝛoſa:ſicut videbatur dũ fuit extra.
Ita illi q ſunt extra ſocietatẽ maloꝝ/vel curia ⁊ con
lilia tꝛannoꝑ:vel artẽ: ſtatũ lucroꝝ piculoſoꝑ:ſiẽ
aduocatoꝝ aſeſſoꝝ/ↄſpiratoꝝ et hmõi: duʒ ſt extra
ſocietatẽ illã eos iũdicant/totũ tenebꝛoſum reputã⸗
tes ſtatũ illoꝝ:dicentes:ipſi non pñt ſaluare alas ſu⸗
as.ſicut pʒ ex factis ſuis.Eoꝝ etiã vitam abhoꝛent/
olcentes:nõ video/quõ poterunt coꝛã veo rñdere de
his que faciũt.et ſi ᷣ facerẽ:moꝛs mihr eſſet. Sed cñ
illoꝝ ſocietatẽ intrauerint:⁊ꝑ tpᷣs ibi moꝛatifuerit:
multo clarius er expediret ꝙ viderẽt:nouas
cautelas ⁊ malicias ⁊ falſitates inueniendo:a⸗ vita ʒ
illã vſq; ad celũ ↄmendãdo.Et ſic Daul ꝓphetat in
ler Pleras er ſicaſuetudo grania vel leuiaſvel non
ſenſibilia facit Viñ berñ x ↄſideratõne li.j.c.iij.qð
tibi primo videbit᷑ impoꝛtabile:pceſſu tꝑis ſi aſſue-
ſcas nõ indicabis axeo graue.paulopoſt ⁊ leue ſenti⸗
es paulopoſt:etiã ⁊ velectabit Ad idem Auguſti.in
ench.c.lxxxij.peccata qᷓuis magna ⁊ hoꝛrenda cuʒ in
ↄſuetudinẽ venerint:ꝑua aut nulla eẽ credunt᷑:adeo
vt nõ ſolũ occultanda:verũetiã p̃dicanda diffaman
daq; videant᷑. ¶ Cauſa vtriuſq; ẽ qꝛ ↄſuetudo eſtal
tera natura.qꝛ qdðᷣammodo alterat naturã. ꝙ pʒ per
B qo phs ſcnibit Alexandro in ſecretis ſecretoꝛũ/xæ
muliere nutrita veneno ſerpẽtino mixto cũ alijs ci⸗
barijs. que intantũ mutata ⁊ alterata fuit q; natura
ſua facta fuit q̃ſiſerpentina.ſic hoĩes ↄſuetudinema
la nutriti veneno pcti:hñt naturã ſuã ita mutatam:
qſi peccare eẽt eis naturale. Sic etiaʒ bonis moꝛibi
aſſueti:bonos moꝛes/qſi naturales hñt. Et iõ vtro⸗
biq; reddit oꝑationẽ facilẽ qᷓ in pꝛincipio fuit guis.
Sitc arboꝛ ad vnã ptem diei inclinata:in pnocũ dif⸗
ficultate ad aliã inclinar.ſ̊ cũ diu in illa mclinatiõe
q fuit ita difficilis in pᷣn ſteterit:ita faciliter ſtat ibi
ſic fecit pꝛiꝰin alia inclinatõe.ſic in moꝛib. Mõ. Y. j.
uij. 5̊ᷣ ve hoĩb in bono ſiue in malo /ſic we aui⸗
bus pᷣdalibo qͥ pꝰaſſuefactõʒ/faciliter veniũt ad ma
nũ.ſic pʒ de accipitrel⁊ falcone/ et hmõi. Ita bon?et
malꝰad manũ dei ⁊ dyaboli. Patʒ q aluetudo in⸗
e guati natura:⁊ facit omnia leuia.
„

artiꝰpʒ rõ tercij artichi: qꝛ „ ↄſuetndo fac̃ Arꝰ.iij.
V

leuiter oꝑari pʒ ꝙ talis ↄſuetudo ẽ valde vtilis volẽ

In malis etiam ij

*

iij.

iiij.

V.

vj.

ti bona opani:X dimittẽ mala.̊ ptʒ ꝑ ulud qð fert᷑ le vij.

geſtis ſcti berñ ꝙ viq; cũ quendã peccatoꝛẽ ſtatĩ c Exemp.

uerterenõ poſſz:qꝛ nobilis erat ⁊ potẽs ⁊ etiã malis
æxdit eſſet:rogauit eũ:ſi nollet pacẽ facẽ cũ deo ſim⸗
pliciter a pctõ ceſſando
ret. ⁊ ipſo querente qͥd eſſet treugã cum vo accipere.
Ait berñ: Abſtineas a peccato ad tempꝰ ⁊ querẽti ꝑ
quantũ tpᷣs: Reſpondit: pamoꝛe wi/quixot fecit et
ſuſtinuit ꝙ te:abſtineas per tres dies.qð cum feciſſet
RKogauit ꝙ irerum tot diebus abſtineret Oamore
lancte marie.qð cum feciſet. Yteꝑ idem rogauit ſi⸗
gillatun ꝓ amoꝛealiquoꝝ ſanctoꝝ: quibo erat ſpecia

ſaltẽ trengã cũ o accie

. ſu
alinctrabit⸗n ſoli 6dal
urnimihm nin Erhe
lefnnt thotemults inallisher V
4d damnatöez trabit ganotpetäznn
liss doboſd ſchſo laat. Vn b Bn
iij gvot dinaulsnolefrrntatönisal
ſiot nncxlod mor ligatu.Qnen
Otllgotvni onvli od iſti cathenaz 7
Niptentaetapat a ſſenr cogtnte
tligfaceremoia Anuteler loll ople
lumonulo::foneqyoad infemüdoartg
it. Et audeter iactat dicens illud os a
Nöparcüpleniſuntmengiiriqzwemalia
ſoaln vpenssſisſeigctat Bzqlſtefun
Uemcineoſümab difficleumpik ſtarin
dendcrlingneclacio.ſ afeftonezſann

nüteinfactencoſaibit Aug ian Aath

Aaiſtäinanit ſtemaini guddiperch
m uin gnſtiiſinalnee
edz ſenſi Terausfneti.Qun
tnin dfceniöwunnsumfent Pann

naamn nan Prinapiofa
1

1moꝛloreceng fach Curat vulneragt

Nntn cidiflalltiteſnant rreſisn

putifaalit nuant z ai
rcuat Mugant g aut ſicreſiſt
rhihr auinilliſhnnn
geſarg ſffl lliaſucch

bammoco alteut natri ,

Raundroin ſaeni ſq ctoti
peneno ſerpitino mino i gliſs a⸗
Itu mutata zalterata fuit ynatur

ſerpentina ſichoies ſnetudineme
opai hit natur ſus itta mutatam:
S naturale Gicctiaz bonis mond
ores qſinaturales hit. Etlo vo⸗
tione facliq in prinapiofuitnis
nägtem dieiinclinatuinpn chol⸗
Sinclinat Hci duuinlllainclingtuͤr
lisinpn ſtatentita faalite ſttii
liainclinatoe ſicin monb Ni )

bolvin bono iein malo ie Nall⸗/ n

aſſocſactz valitn mmniͤtaon⸗
Gintrtln atni zunnn
deir djsbol. Pet MNe⸗

tuent unmu lii ncoft i

oͦtmainic e ⸗

, ,Metudot yrllis voli
tin ſen lgofir n

imirtemnala 5

B is ttiä malls
rnobiloerit /hotib et i
ntlle nchua i⸗
6o ltenrugsch oe
cſance nngi n do cchen

e1Rograne pallopoſtzleneſenti
minnniit Blim hmdſiß

Deccata nismacna 2hOtfendi
cnerintpua n llluegaimnkain
ltanda reruciipieni, difamn
Cauſa prnuſze ge ſuetdoetgl

ĩcuends veclate iatic.

Exemp.

Tonſuetudo

lius affectus ꝙ cũ ꝑ plures dies ſic feciſſʒ:Ait berñ.
ammodo nõ treugã:ſed pacẽ cum xo faciaʒ. qͥa leue
eſt mihia peccato abſtinere.nec mirũ:cũ in omi reſi
ſtẽtia augmentet᷑ ſibi gra. Qui gᷣcuʒ minoꝛi gra po⸗
tuit prime temptatõni reſiſtere:cũ maioꝛi poterit ſe
cunde.⁊ adhuc cũ maioꝛi tercie.Et ſic veinceps. Pʒ
̊ quãte vtilitatis ſit cõſuetudo in bonis opibo berñ.
1.. de oſideratõne: pcedenti vevmbꝛa ad ſolẽ:ð ocio
ad laboꝛẽ.graue cernit᷑ ome quod incipit ſ poſtq; ab
alijs diſſueſcereſz ad illa aſſueſcere ceperit:vſus tol⸗
lit difficultatem:inuenitq; facile eſſe qð putauit im-
poſſibile. Vide.P.vij. xxxvij.
Et qꝛ oppoſita iuxta ſe poſita magis apaꝛẽt. Ju⸗
rta iſtũ articuluʒ immediate ponat᷑ articulꝰ qᷓrtꝰ:vt
manifeſtiꝰvideat᷑ quãti periculi ſit ↄoſuetudo in ma⸗
lis oꝑibo peecatoꝝ.¶ Hoc aũt periculũ pʒ ex tribus
ſcʒ Ex periculoſo caſu huiꝰpeccati.Scðdo ex difficul
tate reſurgendi.Tercio ex ꝓnitate recidiuandi.
Pꝛimꝰcaſus ↄſuetudinarij peccati j eſt ꝑiculoſus
valde ꝓpter tria. Pꝛimo ꝓpter naturã ſuꝗ in ſe.quia
ſuetudo facit moꝛtale qð eſt de ſe ſemel factũ venia
e.ſicut pʒ v ebrietate/ diſ.xxv.c.vnũ oꝛarium. S. Als
ea vemũ.Gcdo:qꝛ ve vno pctõ trahit ad aliud: et de
minoꝛi adim aioꝛa pctã ſiẽ q᷑ minoꝛi furto.ſ.gaꝛbaꝛũ
7 gallinaꝝlad maioꝛa.⁊ e foꝛnicatõnelad adulteri⸗
um.ſicut pʒ.A.iij.xiiij. æinde ad vſuras ⁊ heredita⸗
tis venditõeʒ:⁊ ad maxima incõuenientia ⁊ ↄfuſio⸗
nes.qꝛ antiquũ peccatũ facit nouã ↄſuetudinẽ.vlti⸗
mo vo ad furcas inferni.Et ſic teſte.b.Grego. Pec⸗
catum qð ſtatim ꝑ pniam non veletur:ſuo pondere
ad aliud trahit.⁊ nõ ſolũ ad aliud pctm̃:̊ ad furcas
trahit inferni. Nota.C. xvj.xx. Et. P. v.ix. Tercio:
qꝛ foꝛtit᷑ vrpote multis vinculis peccatoꝛem ligat⁊
ad damnatõeʒ trabit.qꝛ quot pctã ↄmittit:tot vĩcu
lis a dyabolo ⁊ ſeipſo ligat᷑. Vñn.b.Greg.Adoꝝ.lib.
iiij.quot vinculis male freqntatõnis aſtringit᷑:qua⸗
ſi tot vinculis ad moꝛtẽ ligatur. Qñ em̃ le nono pec
cat:ligat vnũ anulũ ad iſta cathenaʒ.⁊ qn recolligit
pctã pᷣterita/et ↄꝑat ea pᷣſẽtibo⁊ cogitat etiã ĩ futuro
talia facere:⁊ oĩa ei placẽt ligat tali ↄoplecentia anu⸗
lum anulo:⁊ꝛ funẽ quo ad infernũ ducit᷑ gaudẽter fa
cit.Et gaudẽter iactat dicens illud pᷣs. cxviij.funes
pctõꝝ circũplexi ſunt me:qñn vicʒ de malicia ſua glo⸗
riat᷑:⁊ veᷣ pctis ſuis ſe iactat.Sʒ qꝛ iſte funiculus cõ/
ſuetudine ↄſũmatꝰ difficile rumpit᷑ ſtatim dũ eſtĩ fa
ciendo:ẽ lingue gladio.ſ.p ↄfeſſioneʒ ſcindendꝰ quõ
aũt ẽ in faciendo ſcribit Aug.ſuꝑ Mabh.omeł lxxx.
Ac iſtã inquit ↄſuetudinẽ nods preſti Puenit aĩ
ma.Pꝛimꝰ pgreſſus ẽ q̃ſi titillatio delectatòmisſĩ coꝛ
de.Scos oſenſio. Cercius factũ.Quarrꝰaſuetudo/
tali.n.dr q̃d riduanus iam fetet. Pꝛincipijs g eſt reſi
ſtendũ.q;ꝛ paruus ignis in principio facilr ertinguit
moꝛbo recens faciliꝰcurat᷑.vuln era ar pntrida ⁊fe-
tentia cũ difficultate ſanant᷑ ⁊ veſtis ⁊ vas nouit᷑ in⸗
qnatũ facilit᷑ mũdant᷑ qͥ aũt ſic reſiſtere/⁊ ſic liberaꝛi
noluerit:hẽbit hereditatẽ illiꝰrgni inferni. e quo
A.viij.xvij.¶ Gcðo ꝑiculũ ↄſuetudinarij pctĩ patʒ
ex reſurgendi difficultate. Pec aũt difficultas cau-
ſatur ⁊ reddit᷑ grauis ex trib:erx longe aſſuefactõe/ex
atrarij infoꝛmatõe/⁊ ex ſubiecti diſpoſitiõe. Pꝛimũ
facit q̃ſi neceſſitatẽ. Canis em aſſuetꝰad ſtrangulan
dum oues:⁊ arboꝛ aſſuefacta ad inclinandũ ad vnã
Ptem.q̃ſi neceſſitat᷑ ad h̊. Sic in moꝛib. Vñ augu.in
ofeſſiomibo ſuis. Ex volũtate xuerſa/ facta ẽ libido.⁊
dũ ſeruit᷑ libidini:facta ẽ ↄſuetudo.⁊ dũ cõſuetudini
nõ reſiſtit᷑:facta ẽ neceſſitas.Scdo ex ↄtrarij infoꝛa
tione.hoc pʒ in arte.qꝛ ſic in artib qbuſcũq; mecha
miciscũ maioꝛi difficultate artẽ quãcunq; addiſcit
bñ Aunae⸗ didicit male.Et cã ⁊ exempluʒ ad hoc
pʒ. A.iij.xij bulcherime. Ad hoc etiam eſt ꝙ refert

MNQuintilianꝰ in li. inſtitutõe oꝛatoꝛis x᷑ thimeo

X ʒh—viij.
qͥ in arte excellebattibiaꝝ. bic duplas mercedes exl⸗
gebat accipiebat ab his.qͥ fuerant male pᷣinſtrucri
qᷓ ſi oino rudes accederẽt. nec immerito. Erꝛoꝛ eniʒ
duplicem exigit laboꝛẽ euʒ delendi ſint male inſtru⸗
ctionis ſemina:⁊ bona ſint inſerenda. Ita in moꝛi⸗
bus.Tamen ſiẽ maioꝛ ẽ vælectatio in muſicà bñ pꝛo
poetionata:⁊ maioꝛ vtilitas ex bonis puenit ſemini
bus. Ita illi qͥ in malis velectant᷑ moꝛibyjſſi eſſent aſ
ſuefacti ad bonos moꝛes:maioꝛẽ inuenirẽt ⁊ œlecta
tionẽ ⁊ vtilitatẽ. Siẽ pʒ.C.vij.iiij.¶ Tercio ex ſub⸗
lectimala diſpoſitione.lignũ em diu iacens in aqua
T difficili.⁊ nõ ſine magno fumo accendit᷑. Et qͥ diu
fuit in carcere tenebꝛoſo:nõ ſine oculoꝝ grauamine

7 obſtupefactõne pꝛimo videt ſolẽ claru.⁊ lignũ pu⸗

tridũ ⁊ antiquũ/⁊ curuatũ/citiꝰfrangit᷑:qᷓ rectifica⸗
tur.⁊ lepꝛa inueterataſet gutta inoſſata/non cæfacili
curat᷑. dñs nõ libẽter dimittit ↄſuetudinẽ diuĩter⸗
ra ſua obtentã:nec ſeruos ab antiqͥ ei fideles rexede/
reſnec multis opediho ⁊ vinculis foꝛtibo ligatꝰ facili
ter oĩa frangitꝛ fugit. Sic in moꝛib/hõ q eſt q̃ſi ar⸗
boꝛ euerſa Mar. viij. Eideo hoĩes q̃ſi arboꝛes.ĩbu⸗
tus din diu erſis peccatis õ̊ volentes eũ caritate ac⸗
cendere:fumũ emittitmurmuratõnis ⁊ punctaꝛum
⁊ vtractionũ ⁊ aliqñ alioꝝ grauaminũ. Et nõ ſoluʒ
hoĩes ſuperioꝛes ſuos:ſ eniã ↄtra veũ a q pungituꝛ
ad modũ amimalis pigri multis penis ⁊ tribulatio-⸗
niba interiꝰin coꝛde ⁊ ↄſcia: exterius etiã in coꝛpe de-
bilitatõne viſus/in duratõne auditus/diminutione
foꝛmatõnis⁊ pulchꝛitudinis ⁊ oĩm virtutũ coꝛpoꝛa
liũ:ꝗpter qð væfeccꝰ dicere põt hos verſus bõa ↄſcĩa.
Ad ſeniũ vergo:caput in væcliuia mergo. Incuruoꝛ
tergo:baculiq; iuuamĩe pergo.Luſſio/diſpergo:ſpu⸗
tum/moꝛs imminet g. Si mala nõ tergo:ſum ſtulti-
oꝛ altili mergo.Extrinſece etiã mũdialibo tribulati
onibo:vt d luto peccati ſurgat ⁊ vadat/fumat ad mo
qũ ligniaquatici. Iſtos dei ſtimłos impatieter poꝛ
tando:nec de luto rotaliter ſurgit. Sʒ ſi foꝛte manuzʒ
extra lutũ ponat:qꝛ ꝓpter impotentiã ⁊ pᷣdicta ma⸗
la q eum pᷣmunt foꝛte ab opere ceſſat nephario.ſ.piuj
gnandi/furandi/luxuriandiia hmõi.Et ſic manũ.id
eſt opus extra lutũ ponit.qͥa ab ope ceſſat.nõ tñ coꝛ
linguã extra lutũ in qͥ diu iacuit et iacet:ponit:nec
voluntatẽ tergit.qꝛ a turpib cogitatõnibꝰ/2 a volũ⸗
tate talia faciendi a velectatõne etiã quã hñt extali
um memoꝛia.a iuramentis etiꝗ ⁊ a iactantijs pauci
taliũ abſtinẽt ĩmo ſedentes in ſocietatibi/v tranſa⸗
ctis malis cũ additamẽtis gfiani narꝛant:qꝛ morta
riolum ſꝑ retinet ſapoꝛẽ ve allijs. Mec opa peniten⸗
tie tũc facere pñt:ꝗpter cauſas tactas.A.iij.xv. Sic
patet quõ lignũ aquaticũ/ↄtra wum et alios coꝛre
ctoꝛes fumũ emittit. qꝛ gutta anriqta et inoſſata in
oſſib.ve q̃ Job.xx.oſſa illiꝰimplebunt᷑ vicijs adole⸗
ſcẽtie eiꝰ.qꝛ hec gutta ⁊ hec vnlnera antiquata tan⸗
gunt᷑. ꝗvᷣo clamat murmurãdo.qꝛ oculis egnodio⸗
la ẽ lux. Ideo oculos claudit ael diuertit.Et citius
moꝛte frangit᷑.qᷓ coꝛrigat᷑.nec dyabolꝰlibẽter talem
æ ſeruitute eiꝰdimittitimo ſicut dñs malus terꝛam
quã diu in manu ſua tenet:malis ↄſuetudinibo coꝛ⸗
rumpit.qꝛ viy in ea nunꝙᷓ porerint male ↄſuetudĩes
coꝛrigi. Ita dyabolꝰtales coꝛrũ pit.malis moꝛibus
⁊legibp pᷣuerſis.ve qͥb Ro.vij. Video aliꝗ legem in
mẽbris meis ⁊c̃.ꝙ vix vnꝙᷓ coꝛrigi põt Pꝛouer. xxij.
Agoleſcens iuxta viã ſuã etiã cu ſenuerit:nmõ recedʒ
ab ea Yere xiij. Si põt ethiops mutare pellẽ ſuã ⁊c.
Et cã reddit᷑. Pꝛouer.v.qꝛ funibo pctõꝝ oſtringitur
Mõ. F. j rxvj. Sʒ mõ multifunẽ pcõꝝ nõ ſentiũt nec
ephendut ſe eẽ ligatos.Et ẽ eis ſic aue illaq̃a
ta:vel e accipitre:qͥ nõ ſentit ſe ligatuʒ/anteqᷓ velit
auola re. Ita iſti cũ eberẽt in moꝛte auolare:tũc ſẽ⸗
tient ſe foꝛtit ligatos.Sʒ tũc erit nimis tarde illo ſẽ
tire.qꝛ tũc ligamẽta rüperenõ poterit. Pꝛiꝰ ſolue

v.

xvf.

xviij.

rix.

Fabula.

Ar?.v.

Tonſuetudo

vincula yſa. lij. Ged vicũt multi? plures cogitãt ꝙ;
in ſenectute volũt oĩa pctã dimittere:et oĩa dyaboli
vincula euadere.Et dicũt ꝙ adhuc ꝓpter iuuentutẽ
⁊ ſocietates et diuerſas ſcłi foꝛtunas nõ pñt.Dʒ iſta
eſt irꝛõnabilis cogitatio. Rictũ eſt ſupꝛa.e.cx.q q̃n/
to diutiꝰpeccat:tanto pluribo vinculis ligat. Quiqᷓ
fatet᷑ ſe nõ poſſe paucioꝛa vincula rumꝑe:quõ ruũpet
plura.hoc ita irꝛõnabile eſt dicere:acſi dicerʒ latro
vno vinculo ligatꝰ amicis ſuadentibo ꝙ illud frange
ret ⁊ fugeꝛet:nõ poſſũ iſto ſolũ ſolueꝛe:h̊ expectabovſ
qᷓ; habeo centũ vincula ſuꝑ me qñ etiã ero coꝛpe de⸗
bilioꝛ:fame ⁊ miſeria afflictꝰ:⁊ tunc totũ frangã.qñ
duo erũt ↄtra vnũ.ſ.ↄtra eum/vicʒ debilitas coꝛpis
maioꝛ ⁊ vinculoꝝ multitudo. Ita ſpũaliter qᷓnto di
utius in peccato iacent: tanto vebilioꝛes fiũt/⁊ ad re
ſiſtendũ:⁊ ad frangendũ.qꝛ ſt in carcere dyaboli. fa
me ⁊æhilitati.qꝛ carent gra ⁊ cibo ſpũali pluribetiã
vinculis ligant. Ergo ſtatim ſolue vincula vſa.lij.
Terciũ periculũ ↄſuetudinarij peccati accidit ex
recidiuandi facilitate. Quantũcunq; em̃ vulpes vł
lupꝰmoꝛtẽ timẽtes/peccata ſua vel dimittãt vel con
fiteant᷑ ꝓpter antiquã tñ ↄoſuetudinẽ ↄualeſcẽtesci⸗
to ad eadẽ facta redeũt. Vñ fabule hñt:q vulpes in
curia leonis moꝛti adiudicata/ cum ad furcas duce⸗
retur cuʒ plꝰfacere nõ poſſet.rogauit ductoꝛes vt ex
alia ꝑte vie eũ ducerent:vbi vidit gallinas ire:vt ſal
tem appꝛoximatõne vel viſu eantiqͥs factis ſuis.cõ
ſolatõez recipet. Patet q̊ ꝙ ſiẽ boni ex antiq ↄſuetu⸗
dine ſi cadãt mẽoꝛes tñ velectatõis bone vite habi⸗
te:faciliter et cto reducunt᷑. Ita puerſi/cito ad ſuas
puerſitates.Et ſic puerſi d difficili coꝛrigũt.Ecẽs
I.Et ſic patet quale periculũ inducat peccandi con
ſuetudo priuata. M
DSʒ qꝛ ↄſuetudo ꝑuerſa in moꝛib introducit con
ſuetudine malã in regimine:qꝛ nulli tales ↄſuetudi/
nes incipiũt niſi male moꝛigerati: Ideo nũc reſiſtat
oñdere de mala cõſuetudine in republica. Circaqoᷣ
ẽ aduertendũ:q qñ illud qð ↄſuetudineʒ vocãt eſtʒ
legẽ nature/vel bonos moꝛes:noĩe ↄſuetudinis abu⸗
tunt᷑.qꝛ nõ ↄſuetudo ſ̊ abuſus dici põt:⁊ dʒ.qð ꝓba
tur ſic. Qui vtit᷑ re aliq̃ ð naturã ſuã:abutit᷑ſ̊ qvti⸗
tur ↄſuetudine ð rõneʒ ⁊ bonos moꝛes:vtit᷑ ea ↄ na⸗
turã.q̊ abutit᷑.maioꝛ ẽ manifeſta.mĩoꝛ ꝓbat᷑ ꝑ vecre
tuũ di.j.ↄſuetudo.Vbi ſic dr᷑:ↄſuetudo at᷑ eſt ius qͥd⸗
dã moꝛib inſtitutũ:qdꝓ lege ſuſcipit᷑ cuʒ dæficit lex.
Ecce dicit ꝙ ẽ ius qͥddã moꝛibo ſupple bonis inſtitn
tũ. qui ʒ bonos moꝛes illa vtit᷑:abutit. Vider ẽ̊ ꝙ
dni q vendicãt bona naufragoꝝ vbi nullũ viuũ eua
ditqͥ etiã vendicãt bona vefunctoꝝ inteſtatoꝝ:ſic fa
ciũt dñi ĩ eatu laudunẽſi:ſi qͥ ↄſilia.q lõgũ eet enar
rare faciunt ſub ↄſuetudĩs pᷣtextu.noie ↄſuetudinis
abutunt᷑. Et lʒ oẽs ↄſuetudies h̊ nõ pñt inſeri:tñ ex
ꝓbatõib ⁊ rõniba ⁊ auẽtib q̃ inducent᷑ ↄ primũ ab/
uſum:vicʒ ve naufrag/cuiꝰ impꝛobatõ mihr magis
eſt coꝛdi:qꝛ videt᷑ interoẽs abuſus crudelioꝛ:poter̃t
alij abuſus ĩpꝛobari. aũt ſic bõa auferꝛe naufra⸗
goꝝ ſit abuſus ⁊ nulla ↄſuetudie excuſet᷑.pʒ: Quis ẽ
ius diuinũ:Aeui.xix. iliges ꝓximũ tuũ ſic teipᷣm
Et g̊ ius naturale qð ẽ:h̊ facias alteri qð tibi ;
ſibi nõ velit fieri:alteri ne fecerit.di.j.pumanuʒ. Et
g ius ſcriptũ.Extra li.v.ti xvij.de raptoꝛib. Excõ⸗
municatõi.vbi hr ꝙ tales vicʒ ſpoliates naufragos
ipſo facto ſunt excõicati/ſᷣm apparatum.poc etiã te
net gloſa di.j.hodie.vicʒ ꝙ tales ſt ipſo facto excom
municati. Ibi etiã dicit aug. Einiqͥſſima ẽ illa lex
ſcʒ ꝙ patiẽtibo naufragiũ:inhabitãtes oĩa auferant
Et ᷣm hãc gloſam ſi aliq lex illud antiquitꝰ ↄceſſit:
lam ꝑ alias leges coꝛrecta ẽ.Siẽ pʒextra lij.tit.iiij.
Ae ↄſue.ca.fi.Iſtis ſic introductis.Arguo ſic. Illa
ↄſuetudo q eſt ius diuinũ ⁊ naturale/nõ eſt ↄſuetu
do:h̊ coꝛruptela.Sʒ h̊ pdicta naufrag ẽ hmõi.er⸗

T pliij.

go ⁊c. Maioꝛ ꝓbatur ꝑ verba Aug.xxxij.q vij.flag? yrij.

cia.vbi dr ꝙ nulla ↄſuetudo pᷣualet ↄtra ius natura
le:Et ſi oms hoĩes mũdi facerẽt ↄtrariũ. Idem ptʒ
extra li.j.ti.iiij.d ↄſue.c.vlti.vbiſic v. Cu tãto ſint
grauioꝛa peccata:quãto diutiꝰinfelicẽ aĩiam vtinẽt
alligataʒ: nemo ſane mentis intelligit/iurinaturali
cui tranſgreſſio ꝑiculũ ſalutis inducit:quacũq; cõ-
ſuetudine q dicẽda ẽ in hac ꝑte veriꝰcoꝛruptela:poſ-
ſe aliq̃tenꝰ erogari. hec ibi de verbo ad verbũ. Pꝛo⸗
batio minoꝛis pcedit paꝝ ante:vbi oñdit᷑ eſſe ⁊ ↄtra
ius diuinum ⁊ naturalelſiue diſtinguãtur/ſiue idem

ſint. Nota..ix.xx. ¶ Quid vo v tali abuſu ẽ faci xxiij.

endũ:ↄtinet᷑ cretũ di.viij.mala aũt ↄſuetudo.vbi
ſic dr. Mala ↄſuetudo nõ minꝰq; ꝑnicioſa coꝛrupte⸗
la abijcienda c:q niſi citius radictꝰeuellatur:in pri
nilegioꝝ ius ab impijs aſſumit/a incipiũt pᷣuaꝛicatõ
nes varie et pᷣiumptõn es celerꝛime no ↄpᷣſte:p legib
veneraꝛi.Eloſa ad argumentũ ꝙ illud qð aliq̃liter
eſt illicitum:ratione conſuetudinis nõ fit licitum.

Beo qꝛ illi qui hmõi puaricatõnes ꝓ legibo vene⸗ Arꝰ. vj.

rant᷑/a eoꝝ ↄſiliarij/necnõ ⁊ legiſperitiſ⁊ ſcnibe.pha⸗
riſeifriuolis ⁊ ſuꝑficialibo rñfio nibo facta ſua nitun
tur coloꝛare:ne ſinerñſione ↄdemnent᷑:in iſto articu
lo ſexro audienda ſunt eoꝝ dicta:quib nitunt᷑ ſeĩ ta
libo factis iuſtificare. ſi in iuſticie ſue pbatõnel⁊ fa⸗
ctoꝝ ſuoꝝ vefenſione/⁊ rñſione œfeceꝛint:in ſeptimo

articulo ſunt ipſi cuʒ factis ſuis ↄdemnandi. Zi/ xxiiij.

cunt pꝛimo ꝙ bona illa ſic in terꝛa ꝓiecta: q vulgari
noĩe vocant᷑ vꝛekke/ſunt dñoꝝ bona:⁊ ideo ea capiẽ⸗
tes nõ rapiunt/nec naufragos ſpoliant.etideo iura
pᷣallegata nõ intelligũtur.nec loquũturↄtra pꝛinci-
pes ⁊ dños tales:qͥ antiqua ↄſuetudine talia tan⸗
ꝙᷓ ſuos redditus/vłterꝛe ſueeuentus capiũt:h̊ intel-
ligũtur alijs raptoꝛib.quibo bona illa ve iure nõ
ꝓtinent ⁊c. Nec pallegata vecretalis excõicatiõi eſt
ↄtra dños tales vt dicũt.¶ Gcdo qꝛ ve illa antiq̃ cõ
ſuetudine ſpãlem nõ facit mentõeʒ.⁊ ↄſuetudo ꝑ con
ſtitutõeʒ poſterioꝛẽ nõ reuocat᷑:niſi e ea ſpãlem fa⸗/
ciat mentõeʒ.vt extra li.vj.v ↄſtitutõibo.lʒ romanꝰ.
Tercio dicũt ꝙ hec œcretalis pallegata.nõ ẽ ſen⸗
tentie late:p̊ inferende.Et videt᷑ velle nno. ĩſcri⸗
pto ſuo.¶ Quarto dicũt ↄtra illud qð ſupꝛa aſſum⸗
ptum eſt/ꝙ videlicet bonoꝝ acceptio nõ eſt ↄtra ius
naturale:qꝛ væ illo iure oĩa ſunt cõia. Sic pʒ dilſ.j.in
pꝛincipio..¶ Quinto dicũt.q ivᷣo hec bona dñis cõ
cedunt᷑ ne rerum poſſeſſio ſit incerta.Ex quo eniʒ v-
mini illaꝝ rerum ſubmerſi ſunt/vel ignoꝛãtur:lex qᷓ
nõ ꝑmittit aliqua eſſe incerta:illa bona ↄcedit dñis
Bexto om nia dicta iſta confirmant. dicentes:q;' ĩ
multis parlamentis ⁊ ↄſilijs pꝛelatoꝝ et pꝛocerum/
tales conſuetudines vel maniteſte.vel diſſimulatiue
que aliquãdo dant iuriſditiõeʒ:ſunt appꝛobate. Sʒ
wmine qui habes ſanctã ſcientiam.j.Macha.vj.tu
ſcis ꝙ in his dictis falſum ↄtra te naufraga mẽbra
tua tulerũt teſtimonium Sañ.xiij. Pe quibus yſa.
xxiiij.Tranſgreſſi ſunt leges:mutauerunt ius:diſſi⸗
pauerunt fedus ſempiternũ.Sicut patet.Z.iij.xiij.
Sevd quia vſum pꝛauum lex et ratio vincere æbent:
diſtin. xj.c.j. deo veritate pꝛedicta vincenda ſũt ꝑ

oꝛdinem. Pꝛemittendo tñ puꝰ vnam diſtinctionem

ðnaufragijs/qꝛ aut naufra giuʒ eſt tale ꝙ ſimplici⸗
ter om nes ſubmerguntur: nec eſt in terꝛa qui bona
Vendicat:nec ſcitur cæ q̃ terꝛa nauis fuit.Aut oẽs qͥ⸗
deʒ ſubmergunt᷑ qui ſunt in naui:ß dñs nauis vł bo⸗
noꝝ qͥ cũ alijs in naui nõ fuit:bona ſua vendicat:pa

ratus facere quãcunq; ꝓbatõeʒ ;' bona ſua fuerunt.

Aut alij ſubmergũt᷑.⁊ alij euaduũt.Aut nullꝰ euadit

niſi bꝛutũ:ſiẽ canis vel catꝰvel hmõt aĩal. Iſta diſti xvũ.

ctione qᷓdripharia ſic pᷣmiſſa:dicũt ꝙ bona illa ſunt
dñoꝝ.vicʒ ĩ duoba pmis mẽbꝛĩ diuiſiois/ſ nõ ĩ duobo
vltimis.hoc enim concedũt ꝙm vbi homo vel animal

leri nundi iehy F. . . (Eig
inlannnnanenginin
mins:geſefiliom Prind:grtüc cre⸗
ſca nſauoni dßop guib meostallal

m infauori niſenp naufragor gono

ſinileqeuareplus ohibert el ecdie
totolun bo arg ülhl ſoctnin
ſgop ic eumintell igut ſerus Tho. He
Etaliſiẽ patet in ſummo ofel li ti pe
habetſonulla ueruginetola bonanan
uncipibas Ndent. Et adiit g lla in
ſeuocit ſnetuco ßceces ge mentiotz dee
ſielk llührmnmwllacüfu
etilollafagu Et g atncüt peis lli
boniacimaͦin licetkona ndies⸗
bihr gdßellentes aſtitutdes⸗ luetud
nocainpeſtenonniſi d as faciat nend
ſint atler nanſirftar zuar
nſe Iits ooſemncdnoͤfui 2 eu
tantöllengä rdicticſt daren i l
clclit neceſt önabilisv Oteotraine

intelliri Ent.etideo iura
utellcunt neclognüͤtn ann gini
. 1 4
lenirentgu ſumntinenr n,
us ſkteneſücenentns apiüt iteh
Bs rapkoꝛid goi banull dine n
cßallegata werttalis epeöicatii
lont dicht. Dedoqe ila anti i
Aim noſat nentoe, ,ſnengohnn
ioreno reuocit niſi wen ſpalem f⸗
pramali vj veaſtiwtoi wma
iteber mqreralis iallegata noeſene
famae Et nideth vele nno.iſen,
nro dicht otra ilud qo ſupꝛa afſum⸗
elicet bonop acceptio no eſtotra ius
lloiure on ſunt cbiz. Dic pdil ſin
into dicit,,150 hechong dſsch
npoſſefſioſitincena. Exno eni
um ſubmerliſunt velignoꝛätuneri
gnacheincertanͤla bonanecitii
na dictaiſta confinmont dicenttul
nentis aſilis peelatoner goennnn
jcines vel manikeſte deloifinulnin
dant unſtinoe ſnt lale G
bes ſngiſinnm n
ictisfalium mute uufin iaan
Zaß. ij. De ulbus ſa⸗ N
emntins diſſa

nkn in nnnn nin venliant/
1 niag oneſuiftn
ngii cucit Autn ſrſe N
ut ralla ihnbitil Io

xxviij.

Hx.

CTonſuetudo

engufragio euadit:bona illa dno terꝛe nõ ↄfiſcant᷑.
Et ſic oia dicta ſua gloſant.et ſub iſto mõ diuiſionis
oĩa ſuperiꝰdicta ↄcedũt:vicz ſub pᷣmis duobus mẽ⸗
bas. ¶Bed ꝙ in pmo caſu iſtiꝰ diuiſiomis bona illa
ſint dñoꝝ ſic ↄtinet pꝛimũ dictũ illoꝝ:videt᷑ crudele
⁊ irꝛõnabile valde.qꝛ licet oĩa coꝛpa q bona illa poſ/
ſederũt ſint ſubmerſa:aĩe viuũt q in carcerib vetinẽ
tur:⁊ plus bonis illis indigẽt/q; vnq indiguerũt coꝛ
poꝛa:vel plus ꝙᷓ; indigerẽt ſi viuerẽt. Siẽ ꝗ̊ executo⸗
res q motuos ðfraudãt/ſunt latrones crudeliſſimi
Biẽ patebit infra de executoꝛib.E. viij.xj. IYta taleſ
Dni ſunt latrões crudeliſſimi.qꝛ miſerꝛimos ſpoliãt.
Bicere ag ideo qꝛ om̃s moꝛtui ſunt. Ideo bona illo
rũ volumꝰoccupare:dicentes ꝙ nr̃a ſt: nõ ẽ aliud qᷓ
dicere.niſi qꝛ ſt damnificati invno:vicʒ in amifſiõe.
vite et coꝛꝑis:nos volumꝰ eos danificare in alio:vicʒ
in bonis.⁊ qꝛ deus eos moꝛte ꝑcuſſit.ido volumꝰeos
quantũ poſſumꝰ ꝑſeqͥ. Juxta illð pᷣs.ilxviij.quã quẽ
tu pcuſſiſti:ſecutiſunt. Quio q̃ eẽt xe illis bonis fa
ciendũ:certe eẽnt diſtribuenda ꝓ aĩiab illoꝝ quoꝛũ
erãt ſicut bons inuenta/⁊ bona inteſtatoꝝ.quequi⸗
cunq; dñi vel platioccupant vſib ꝓpꝛijs attribuen
tes peccãt:et ad recõpenſatõnem tenent᷑:nulla ↄſue/
tudine obſtante.qꝛ diſ.j.oſuetudo.dr ꝙ ↄſuetudo dʒ
eſſe/qᷓ ſaluti ꝓficiat. Gloſa:coꝛꝑis et aie. Si q̊ coꝛpo
ri ꝓficere nõ pñt:iuſtũ eſt ꝙ aĩe ꝓficiãt.⁊ qð coꝛpi vel
lent reſtituere ſi e naufragio euaderent:aĩabo reſti⸗
tuant q̃ euadũt/⁊ plus indigẽt.Et ſicnunqᷓ erit du
bium cui reſtitutio faciẽda ſit.qꝛ aĩa ſemꝑ viuit/niſi
ſic fiat:manifeſtũ ẽ ꝙ ẽ g legẽ diumnã/qꝛ nõ facit alte
ri qõ ſibi bonis ſuis vellet in tali neceſſitate fieri.
Et ʒ legẽ mundi.Sic pʒ.F.v.vj.¶ Et ꝙ dicũt ſcðo
ꝙ vecretalis illa loqͥtur alijs raptoꝛib:⁊ nõ w⸗
minis:pʒ eſſe falſum. Pꝛimo:qꝛ tũc vecretalis fuiſſʒ
facta in fauoꝛẽ dñoꝝ/quib ſm eos talia bõa debent᷑
Z nõ in fauoꝛẽ miſeroꝝ naufragoꝝ.qð nõ videt᷑veri/
ſimile.qꝛ quare plus ꝓhiberet vel excõicaret rapien
tes talia bõa dñoꝝꝑ:q; al ia/fuit q̊ facta in fauoꝛẽ mi⸗
ſeroꝝ.⁊ ſic eam intelligũt ſccus Tho.Hoſti.⁊ Ray.
Et alij:ſiẽ patet in ſumma ↄfel.li.ij.ti.v.q.xxvij.vbi
habet᷑ ꝙ nulla ↄſuetudine talia bona naufragoꝛum
pꝛincipibus vebent᷑. Et ꝙ addũt ꝙ illa vcretali nõ
reuocat᷑ ↄſuetudo pᷣcedẽs.qꝛ mentiõeʒ ⁊æ ea nõ facit
ꝓ eis nõ eſt.qꝛ ꝑ illũ abuſum tollendu fuit ſpãlit᷑ ve⸗
cretalis illa facta. Et ꝙ adducũtꝓ eis illã ↄſtitutõʒ
bonifacianã in. vj.licet romanꝰ nõ ẽ ꝓ eis qꝛ expꝛeſſe
ibi hr̃.qð pᷣcedentes ↄſtitutões ⁊ ↄſuetudines nõ re/
uocat in poſterioꝛi niſi e eis faciat mentiõeʒ: duʒ tñ
ſint rõnabiles.qꝛ cuʒ ſint facte:papa poſſet illas iq̊⸗
raſſe. Iſta vᷣo ↄſuetudo nõ fuit a papa igrata qꝛ ꝓpt
eam tollendã vt dictũ eſt/ æcretalẽ illã de raptoꝛibo
edidit.nec eſt rõnabilis vtpote ↄtra ius naturale/et
ſcriptũ/tam canonicũ:vt allegatũ eſt. Sicit etiã re⸗-
gula iuris in ſexto ꝙ nullus dʒ locupletari cũ alteri
us iniuria vel iactura:q; ciuile.ff. incendio.ruina.
⁊naufragio.l.j.in digeſto no.liix. Mota ad hec plu⸗
res leges. F.j.xvij. Et. F. v. vj. Et qꝙ iſtis legibs ſubdi
ti eſſe deberet. X. j. ix. Nec mirũ ſi om̃s leges tale ne-
phas ꝓhibeant:qꝛ nulli legi.vel rõni ↄſonũ eſt/ ꝙ hõ
crimine leſe maieſtatis:vel qͥcunq; alio nõ ſuſpe-/
ctus:nec ↄuictus:moꝛte ſua bona immobilia ꝑdat.
imo ꝓpter hoc ne ꝑdat:oꝛdinatũ ⁊ ↄſuetũ eſt/ ꝙ epi/
ſcopi bona moꝛientiũ ſine teſtamẽtoꝓ aĩabo illoꝛuʒ
diſtribuãt. Patet ̊ inſufficientẽ titulũ hñt bona
efunctoꝝ:q brekke vocant᷑:q̃ vicʒ ſuꝑ terꝛã illoꝛum
ꝓpijciunt.liueſint ve naui ſiue de nemoꝛe: ſic ligna:et
Pndr⸗ qꝑaqs diluuij vpoꝛtant᷑ poſſidendi:vel qa
moꝛtui ſunt:vel qꝛ nullꝰilla bona vendicat. Et hoc
ꝙᷓtum ad primũ dictũ illoꝝ/et ſcõm: ↄtra illos qͥ oc-
anpant bona illoꝝ q atinent᷑ ſub pꝛimo membꝛo di-

T Viij.
uiſionis. q nulla aſuetudo vel ſtatutum in hoc ea
ſu valeat.patet.V.xij.xiiij.et xvj. ¶ Ricetmulta de
his qᷓ dicta ſunt/pñt adduci ↄtra illos qͥ auferũt bo/
na illoꝝ q ↄtinent᷑ ſub ſcdðᷣo mem bꝛo diuiſionis:tamẽ
in ſpãli ondetur qᷓirꝛatõna bile ſit taliũ dñoꝝ factũ
ↄtra illos ⁊e ſcðo membro diuiſionis.h̊aüt apparet
ꝓ hoc ꝙ ꝛipſemet fatent᷑:vicʒ: ſi animal vnũ euadit
bona nõ ↄfiſcant᷑ Et quis no dicet ꝙ ſirnimis irꝛa⸗
tionale cogitare vel dicere ꝙ dñs bonoꝛuʒ vno cane
euadente poſſet bona ſua recupare.Et ſi nulluʒ ani⸗
mal euadat:⁊ poſſet ꝑ totã villam ꝓbare ꝙ ſunt ſua
nõ recuꝑabit q ſtultioꝛ ↄſuetudo/q; ꝙ animal irꝛanio
nale/ melius ꝓbabit q; multitudo fideliũ hoĩm. et q;
canis maioꝛẽ fidẽ faciat:qᷓ; hoĩes ad hoc iurati. Sʒ
inſtant. dicentes:ꝙ nõ pñt ꝑ hoĩes oñdere ꝙ ſũt ſua
immo poſſunt ꝑ ſigna ꝓpria qᷓ in wolijs ⁊ alijs rebus
ſuis ha bent.Mercatoꝛes em̃ habẽt ſua ſigna diſtin/
cta:ꝑ que vniꝰbona ab alijs diſcernunt᷑. et illa ſigna
ſunt nota in villa vbi habitat. qͥ hoc dicit: mẽtita
eſt iniq tas ſibi. Patet ̊ ꝙ auferẽtes hec in ſcðo mẽ/
bro diuiſiois irꝛonabiliter/⁊ ſine coloꝛe peccãt:nul⸗
lam hñtes excuſatõeʒ bonã. Patet etiã ꝙ pꝛimuʒ di⸗
ctum illoꝝ/⁊ ſcõm ſupꝛa.e.c.xxiiij.nõ ſapiutveritatẽ
ſed crudelitateʒ ꝙ aut tercio dicũt/ cretalis illa
⁊æ raptoꝛibo non eſt ſnie late:eſt ↄtra teſtimonia ad-
ducta ſuperiꝰ.e.c.xxj. Videt᷑ etiã expᷣſſe eẽ ↄtra men⸗
tem ⁊ verba væcretalis/q̃ ſunt iſta. Illi quixpᷣianos

xxxij.

xxiij.

naufragiũ patientesquibo ſᷣm regulaʒ fidei auxilio

eſſe tenent᷑:dãnata cupiditate ſpoliant v rebo ſuis:
niſi ablata reddiderint:excõmunicatiõi ſe nouerint
ſubiacere.Eloſa ponderat/ꝙ dicit ſubiacere.nec in
nocentij dictuʒ in hoc caſu ẽ magne auctoꝛitatis.qᷣa
ſicut in alijs locis:ſichic in his q ad foꝝ ↄſcie ꝑtinẽt
faciliter tranſiuit.Et ponamꝰ ꝙ nõ ſit᷑ ſnia lata:ad
minus ad tales ſentẽtia ferꝛi põt.q̊ peccant moꝛtali
ter.̊ exiliter ſe iuſtificant dicẽtes ꝙ nõ eſt ſententia
lata. ¶ Ad quartũ ꝙ dicũt vicʒ ꝙ om̃ia ſunt cõia ve
iure naturali. Rñdet interlinearis ibidẽ tꝑe neceſſi
tatis. ¶ Ad quintũ dictũ illoꝝ patet.ſupꝛa.e c.xxix
bi em oñſum eſt ꝙ nõ eſt incertũ:cuiꝰbona ſunt.qꝛ
unt vfuncti:ſi om̃s ſint vefuncti in primo membꝛo
vel viuoꝝꝑ:qͥ titulũ poſſeſſiones ꝓbare poſſunt.ſicut
patet ſupꝛa.e.c.xxxij.¶ Bextũ dictum illoꝝ nõ dʒ li
gare qꝛ licet omia parlamenta vel ↄſilia.hòc oꝛdiaſ⸗
ſent:potiꝰeſt obediendũ pape qͥ illa ↄſuetudineʒ re⸗
uocat:vt dictũ eſt.hoc etiã tenet Inno.cxtra li.j.de
ↄſtitu.que in eccliaꝑ.qꝙ vicʒ nec papa nec imperatoꝛ
põt ſtatuere ſtatutũ in alteriꝰiuris leſionẽ:auferen⸗
do.ab vno wminiũ qð ſuũ eſt:⁊ illud alteri dare:niſi
cã iuſta interueniat:vt in bonis damnatoꝝ..ð bo
nis dãnatoꝝ li.ix.ꝑ totũ.Et ſi nõ poſſet ꝑ ſtatutum
ſtabiliri:nõ eſt ↄſuetudo rõnabilis ſiẽ patet dil.j.cõ
ſuetudo.¶ Item qñ due leges vnũ tangũt negoci-
um ⁊ vna eſt equitatis alia rigoꝛis:poniꝰ ſtanduʒ eſt
pꝛime.ſiẽ pʒ.C. iudi.li.iij.l.placuit.Et regula iu⸗
ris in ſexto dicit: in penis benignioꝛ interptatio ẽ
facienda. Cum q̊᷑ capitulũ illud d raptoꝛibo ſit equi
tatis:ↄſuetudo vo ſit nigoꝛis:potiꝰẽ capitulo ſtãduʒ

xxxiiũ.

xxv.

qꝛ etiãveritas ſꝑ ↄſuetudini pfert qꝛ xpc nõ dixit ego
ſum ↄſuetudo:ᷣ veritas diſ.viij.veritate.et.ca.iiij.ſe

quẽti. Item vſus auct oꝛitati cedere dʒ.di.xj.vſus.
Paret ex his/ ꝙ ñ vidẽt᷑ excuſari:qͥ a ↄfitentib pe⸗
cumiã accipiũt:qꝛ ſub pᷣtextu ↄſuetudinis nec añ nec
poſt eſt aliqͥd ꝓ ſacramẽtis accipiendũ.j.q.iij.ſiquis
pᷣbendas. Et qñn dicitur ꝙ oſuetudo obſeruauda eſt
intelligitur ↄſuetudo rõnabilis: Extra.li.iiij.tit.xj.
cognatõne ſpũali ſuꝑ eo.¶ Nec in pᷣdicto facto ðᷣ
ſpoliatõne naufragoꝛuʒ ignoꝛantia eos excuſat.quia
ignoꝛantia iuris naturalis nullũ excuſat.c.eccleſia.
j.q.iuiij.O.notandũ q;. Sʒ ignoꝛãs ignoꝛabit.Sic pa

xxvj.

Arꝰ. Vij.

Exemp

Arxrꝰ. j.

„—

Eyem

Toncoꝛdia

tet extra xe ↄſuetudine.c.vltimo in gloſa.
Conſuetudines ; malas inuenietes/vel ipſisvtẽ⸗
tib:pter iam dictas penas ð excõicatõne ⁊ pctõ ſpo/
liantiũ naufragos. Alijs etiã piculis penis ſubia⸗
cent tam tꝑalib:ꝙ; eternis. Tpaliter em qnq; puniũ
tur/tam in rebo ꝙᷓ in coꝛpe.in reb pʒ ſpãliter ſpoli
atoꝛibo naufragos qͥ infra annũ tenent᷑ in qdrupluʒ
poſt annũ vo in ſimplũ. ff. œ incẽ.ruina.⁊ naufra.l.j.
¶ Be pena coꝛꝑali ⁊ eterna ſimul patet. ꝓ hoc ꝙ fide
dignoꝝ relatõe naraꝛi ſolet equodã potente: qͥ cuʒ
traſiret ꝑ diuerſa maneria ſua/⁊ exenia ei mittentvel
in negocijs carꝛuce ⁊ quadrige:⁊ hmõi ei mutaꝛẽtuꝛ
fecit om̃ia ſcribi.ꝙ cũ viderẽt qͥ ei talia exenia mitte
bant/crediderũt ꝙ hec ſcriberet vt memoꝛiã ve bene
ficijs illoꝝ hret:⁊ eos iterũ honoꝛaret vel ꝙ eis face⸗
ret:̊ nõ ſic impij nõ ſicjnõ ſic ſiẽ intellexerut:ſ ꝓ cõ⸗
ſuetudine om anno eadẽ opa ⁊ exenia ꝑ balliuos ſu
os quibo hecĩ ſcriptis tradebat exigebat.ccidit er
go eũ podagra infirmatũ iacere in cameraſiuxta ca⸗
minũ. Vna iᷓ vice.cũ fatuus quidã qni eũ ad riſum
ꝓuocabat /ſolus ſecũ eſſet in camera:igne inflaman
te paleas:pᷣcepit pluries fatuo ꝙ paleas nuerer
qui noluit:̊ cum igne luſit dicẽs:nõ nocet adhuc.fi
naliter igne lecto apꝛopinquãte/cũ hoꝛribiliter ſu/
per fatuũ clamaꝛet ꝙ ignẽ extingueret. Rñdit ſtultꝰ
ꝙ noluit et dño cãm querẽti. Rñdit:quia tũc iteruʒ
a me tale opus exigeres ꝑ ↄſuetudinẽ. ſit᷑ facis alia.⁊
dum ſic aburebat᷑: veus qͥ aliqñꝑ oꝛa fatuoꝝ effatur
ſiẽ dicit Deneca.in epla ad Paulũ ꝑ verba fatui oñ
dit ſue perditoõnis cãm eſſe conſuetudines malas q̃s
exigebat: ꝓpter q̃s ignẽ extinguere noluit.Et ſic per
ea ꝑ que peccauit toꝛquebat᷑:Gapi.xj.

Hncoꝛdiam etpacẽ

inter nos hr̃e.Pꝛimo wcẽt exempla. Se⸗
cũdo trahũt vxilia.Tercio artant cõtra⸗
ria ſeu penalia.
Pꝛimi in natural in moꝛibo. In natura enim
exẽplũ ad h̊ habemꝰ ex verbis Senece.li.j.natu/
ralibo qonibo.Vbi vult ꝙ circa ſydera qñq; aparet
coꝛona:ſic patet ad oculũ circa lunã/⁊ vocat᷑ halo in
libꝛo metheoꝛoꝝ.cuiꝰvnifoꝛmitas ⁊ integritas ſere
nitatẽ:ruptura vna/ventũ:plures rupture/pluuias
⁊ tẽpeſtates ſignificant.ſydus iſtud ſiue planeta ſeu
ſtella/ xpᷣc eſt: Nũe.xxiiij.Oꝛiet᷑ ſtella ex .iacob ⁊c.qui
vicit Apo.xxij.Ego ſum genꝰ⁊radix dauid.Etella
ſplendida ⁊ matutina. Coꝛonajeſt ꝑpfecta ↄgregatio
electoꝝ:int᷑ qͥs xpᷣc ſemꝑ mediũ tenet ⁊ tenuit Cõcoꝛ
dia ⁊ ↄfoꝛmitas in iſta coꝛona ſerenitateʒ ſignificat
eternam: Math.v. Mtĩ pacifici ꝛ. Interꝛuptio vna
vento interpᷣtatõis cuꝛat᷑. Interꝛupᷣtõnes vo plures
ſq; indurati coꝛdis/malicioſeↄſpiratõis/et vindicte
2 bꝛigaꝝ / tempeſtatẽ ſignificãt eternã. q̃ habita di⸗
cere poterũt.illud Treñ.v.vficit gaudiũ cordis nr̃i
verſus ẽ in luctũ choꝛꝰnr cecidit coꝛona capitis nr̃i.
In moꝛibo eti exempluʒ habemꝰ tam in bonis qᷓ
puerſis ¶ In bõis ⁊ moꝛigeratis/vnitas pꝛis ⁊ ma-
tris magnũ cocumentũ eſt ↄcoꝛdie. Sʒ deꝰ pr noſter
eſt. Sic pʒ.C. iiij. xxx.terꝛa mrſœ q̃ ⁊ ad quã om̃es ſil
ſumꝰ. Nota.C.j.vij.¶ In moꝛib· puerſis/ videmus
freqnter malos magnã hr̃e ↄcoꝛdiâ. Gʒ heu Ciero.
dicit ſuꝑ illud pᷣs.lxxxij. Cogitauerũt vnanimit᷑ ad-
uerſuʒ te ⁊c. Infelix ⁊ ppłs i qͥ nõ põt in bono tan⸗
tam bĩe ↄcoꝛdiã quantã mali hñt in malo.
Bcðo vtilitas ex bona ↄcoꝛdia pueniẽsad paceʒ
⁊ coꝛdiũ vnitatẽ nos attrahẽ dʒ⸗ õmõi aũt vtilitas
tanta ẽ:ꝙ vah̊.¶ Pꝛĩo ad tꝑaliũ mititudinẽ:ſic diſ-
coꝛdia ad diminutõʒ. VUñ narꝛat gerardꝰin itinera-

F: no ſuo x galliã. v q buſdã heremitis ĩ vna inſula.

cũ diſcoꝛdes adinuicẽ fuerũt:ſtatim mures minutiſ⸗

ſimiſeſcas illoꝝ ⁊ potõnes aſumpſer̃t. ſ̊ ſopita diſcoꝛ
dia/⁊ ↄcoꝛdia facta:incõmodũ ceſſabat.⁊ cã ẽ ↄgrua
aueniẽs.n.ẽ/ꝙ vbi veꝰẽ:bona exterioꝛa młtiplicãtur
Juxta illð venerũt mihi oĩa bona ⁊c. ¶ Gcðovalet
ad ſpũaliũ ⁊ coꝛpaliũ inimicoꝝ reſiſtentiã.qꝛ virtuſ
vnita foꝛtioꝛ ẽ:ſic pʒ in acie exercitꝰ:ſicẽ ptʒ ve carbo⸗
nibo calidis/ſit copulatis/qͥ tardiꝰextinguunt᷑. Exẽ⸗
pluʒ ad h̊ ve hoie hñte.xij.filios.q moꝛiens reliqᷣt eis
ↄcoꝛdiã:dicens/ꝙ ſi ↄcoꝛdes eẽnt:foꝛtioꝛes ⁊ aptio⸗
res eſſent in oĩba negocijs ſuis qð oñdit tali exemplo
Accepit.xij.virgas qs ſił ligauit:⁊ dixit cuilibʒ illo
rũ:ꝙ eas frangeret.qs cũ frangẽ nõ poſſent:eas di⸗
uiſit:dando cuilibet vnã: pcipiẽs ꝙ eas frangerent.
ð ſtati fecerũt faciliter. Dic nze⸗ in ꝓPoſito et patʒ
ic etiã in ꝓpoſito nr̃o.ſi ꝰnobiſcũ ꝑ pacẽ bonam
in qua ſꝑ factꝰeſt locus eiꝰ:qͥs j nos.Eſt ẽᷣ bꝛeuis cõ
cluſio:q tam res coꝛpalesq; ſpũales tam exterioꝛes
interioꝛes acoꝛdia ꝓſperant᷑:diſcoꝛdia væcreſcunt.
ñ glo.ſup illud Ecci xxj. Obiurgatio iniunie an
nullabũt ſam. Cõcoꝛdia inqt minime res creſcunt
diſcoꝛdia maxĩe dilabunt᷑. Siẽ pʒ.C.iiij.vj.de turꝛe
babel. Nota av iſtud ꝓpoſitũ exempla et auctoꝛita⸗
tes. C.j.x. Et pʒ exemplũ ad ꝓpoſitũ quõ ↄcoꝛdia
facit hoĩes foꝛtes in bello ſpũali.Se ceruis qͥ aliqñ
a canibo nõ vincerent᷑:niſi diuiderẽtur. Et in hoĩbꝰ
in bello coꝛꝑali.vbivnꝰſolus vincit multi ſił vincũt
Ecẽ̃s.iiij.ſi pualuerit quiſpiã ̊ vnũ ↄuo reſiſtent ei.
Igeo qñ po łs iudeoꝝ vebuit vinci/dictũ fuit ꝑ pꝛo-
phetam Micheã. Vidi iſrael diſꝑſum in montibus
qſi oues nõ hñtes paſtoꝛẽ.iij.Reg.xxij. In ſignuz ꝙ
diſcoꝛdia diſꝑſi vincunt᷑.ſic titiones diuiſi fumigãt.
vbi auincti clare ardent ſic ſoli fumigant melanco⸗/
lial⁊ triſticiaſ⁊ hmõi.ve ergo ſoli ⁊c̃.
Tercio pena ? piculum nos neceſſitare veberent
ad ↄcoꝛdia.Qui aũt ↄcoꝛdia carent:illis nõ ſolũ im
minent pene tꝑales:ł̊ etiã eterne.Si veus totus ſan
guinolent? eſcenderet e cruce/ꝛ rogaret aliqueʒ q
poſſet modicũ infra wmũ ſuã requieſcere:nonne di⸗
gnus eſſet magna pena ſi eũ expelleret. Sic in ꝓpoſi
to. Vñ in vitaſpa.quaſi ſimile ad h fert᷑: ꝙ vicʒ cum
pater Appolloniꝰvellet diſcoꝛdãtes cõcoꝛdaꝛe:⁊ vnꝰ
illoꝝ diceret ſe potiꝰvelle moꝛi:fiat inqͥtAppolloniꝰ
q dixiſti:⁊ ſepulcrũ tuũ fiat beſtiaꝝ vẽter.⁊ illa no
cte ſubito moꝛtuꝰeſt ⁊ a beſtijs com eſtus.Et h̊ rõna
biliter.qꝛ ſi nõvis cũ bono ↄcoꝛdaꝛe: ſeqᷣt᷑ ſis malꝰ.
Aut cũ malo ꝓr᷑ crũ.Et tũc ſiẽ ipſe ꝓtſuã malici⸗
amſita tu ꝓpter odium dãnaberis.¶ Bi tales ſimi
les pharaoni cum coꝛdibus induratis: paruʒ œ illa
pena guſtaſſent:coꝛda emollirẽt. AUñ in libꝛo ðᷣ api-
bus ſcribit᷑ ſimile huic:ꝙ videlicet cum quidãvellet
diſcoꝛdes ↄcoꝛdare:vnus dixit ſe potiꝰ velle pati in⸗
ferni penas.cuiſcts:cũ ego rogo/q oñdat tibi parũ
penis illis ⁊ ſtatĩ q̃ſi moꝛbuʒ caducũ hñs cecidit.
æqua extaſi cũ ad oꝛonem circũſtantiũ rediret:peis
interim ei oñſis:videns inimicũ ad eũ ↄcurꝛit ⁊ pa-
c petiuit ⁊ ↄcoꝛdiã. Pʒ j̊ qntũ piculũ eſt ↄcoꝛdia ca
rere.ſine q etiã nulla bona opa valẽt.Sic parʒ. C. jj.
xxj.nec et᷑ ipa penitentia ſine hac veo placet Va hie
ronymꝰin eplari/qͥſqͥs coꝛpꝰ affligit/ſed ↄcoꝛdiaʒ de
ſerit: vũ quidẽ laudat in tymꝑanoi non laudat in
choꝛo. Nota v hac materia.C.iiij.xxv. vſq; ad finẽ
capitli. Nota æ iſta pena ñ ↄcoꝛdãtiũ. P.iiij.ar.ix.

Pgitatio eſt duplex.

hna ſubita:alia öliberata. Ciren qs ſeptẽ
ſt dicẽda:duo vicʒ circa primã?z qnq; cir
ca ſcaʒ. Pꝛo oñdet᷑ ꝙ pꝛia volat væ neceſſitate. Se
cundo ꝙ nõ nocet. Ter ꝙ ſcoa eſt oꝛnãda. Quarto
Ce Diligẽter examianda.Quĩto examĩatõis vtilitaſ

„

ex no examĩatiõis.ſeu nõ cuſtodie ꝑiculũ. Depti⸗

Arꝰ. iuj.

vj.

Exemp.

tanket ſpali

arnieſt vit ganca g n ej anmp
ficando rpoll g 0ceen
ni itianſun ihchun 1
gnapteutrͤtt eral
Gein poſto nigiſcancoßt
terocadunt.
tit rfnſmngitwinſun ceſce .
iniſiginſiziohsau ni⸗ ſ
lctutone cogitationisemont .
iteſtatin bigence epenplo Abue
rdis acnfiad dicit luges ctlicome
Etvento ogitanonis ſen turpitudinis
nns intrareer na gteſtgtimſtantp po⸗
ſu domorgd wi ſen ftftois ſeu ln
iseralia gte gpellat rtücnon ent tin
ſfn qnlibemabimum replo Pern Aatt

ityeri woliguß tn ad wun damagollber
Oſhogᷓ geplis hfoꝛmat cogitatioes

ſndim iravvanelun menobis
luc diere ij Gſcga mnorabunt inte
lene⸗ P qßicn
citisſicnt,n mnſcer pulnis adtiü int
ntſiſninaͦſ nacllit ſiccogittihts⸗
lubito corſanctß Cuci grcordisint
heneträt Neneni eß boival ialinnde⸗
ſtinteii ſapispnsmordet dinder
nt ſeditooeſtinegii nnllauenſan
ulum inſhio o lenk deneni a
nn hotnnenacniit dii nal 4
m Cnvonore di Aſderateit
unmſel, ſnitponemeſianſignuer
ianezeie ulo no otenüt rin

indeaufere ge ſiez
giomg geſicöol
ſemandchenenn en fugiit
meijintr qin pſal y il.

Urbmöl deergoſolini.
na gialum nns hefitgtedhart
Quiaüt cedla carentillignoſoldn
tpalesh eni gene Di dustotis an
cengeret wane wgaret aligne;
ufemniluuarnnnen,
Oa pena ſ cugpellent. Glcin wpoſt
Ha qaſſimilead hſat vig am
nl pelleriſcoꝛdates coꝛdare vn⸗
voti velemorifatinit pollond
uln tuu fiat beſtiap veter. 7lla no
mbeſt beſtis comeſtus. Et hron
nis ci bono coꝛdae: utfenn
dt i. Et tüc ſir inſe Peſui nalah D
rodium danabens. (Ditalesſin⸗
õ
t:coꝛda emolliret Afin RMR
nlebaicig dictlicrcum guilötlt
are nns dint ſthot ellpenin

uiij.

vj.

Arꝰ. iij.

Tonſilium

mo examinationis ſeu cuſtodie difficultas.
Ag pꝛimũ ſicꝓcedit᷑ Gicut non poſſumꝰphibere
ne latrones intret foꝛũ q̃nrũcũq; villa ſit bene cuſto
dita:ne etiã coꝛui ſuꝑ wmũ vel poꝛtũ volitẽt:ne etiã
hyrundines wmũ intrẽt:vel etiã ventiita nec cogi⸗
tationes ĩmiſſas a carne/vel dyabolo vel moo et ma⸗
lis hoĩbus/nullus ꝓhibere põt qͥn coꝛ intrent: et ſup
ipᷣm ſubito volitẽt.nec ibimultũ nocẽt. VBʒ certe ve⸗
bemus camerã diligent cuſtodire ne latrones illam
intrẽt:qꝛ ſi illã intrat occidãt et ſpoliãt. NMõ ẽ came
rarius vitupandus ⁊e h̊ ꝙ fures intrẽt foꝛũ: eſt vi⸗
tuꝑandus ſi intrẽt camerã loco vłtꝑe nõ tebito. ita
ſpualit᷑ coꝛ eſt q̃ſi foꝛũ publicũ:electatio vloſenſus
eſt quaſi camera.qꝛ nõ oms q intrãt foꝝ vel aulã in⸗
trabũt camerã. Rõ ꝗ̊ q eſt q̃ſi cameraniꝰ ſeu ianitor:
ſicut ptʒ.A.ꝑ xxiij.nõ eſt vitupanda e h̊ cogitatio/
nes turpes coꝛ intrãt:qꝛ ſunt ſicut hyrundines vł vẽ
ti wmũ ſubito intrãtes ⁊ exeũtes ꝑ aliã feneſtrã:licʒ
foꝛte aues garritu/ vel venti ſonitu inhabitãtes panꝝ
offendant nõ tñ aues wmũ maculãt/niſi moꝛentur/
nec venti wmũ foꝛtẽ ſubuertũt vbi ſtatim exitũ ĩue
niũt. Ita cogitatio vł tẽtatio: certe ſi ratõ ꝑmittat
cogitatiões vel tẽtationes camerã intrare/et ibi mo
rari:eſt vituꝑanda.qꝛ ſicut hyrundines in wmo ni⸗
dificando/a pullos ꝓducẽdo/locũ deturpant:vel dã
nũ qũq; inferũt:ſicut patʒ xæ thobia.venti etiaʒ qᷣ ex
vna ꝑte intrãt ⁊ ex alia exireñ pñt:vmũ ſubuertũt.
Bic in ꝓpoſito nidificando ꝑ electationeʒ thobiaz
excecant:et ſpũaliter occidunt:et wvmuʒ aie ſubuer⸗
tũt:qꝛ ſm ſanctũ tho.in ſum.ſca ſcðe.q.cliiij.artic.
iiij.nõ ſolũ ↄſenſus ĩ opus pꝛauũ ſ etiã oſenſus in ve⸗
lectationẽ cogitationis ẽ pctm̃ moꝛtale. Sũt aues
iſte ſtatim abigende/ exemplo Abꝛae uen xv. ne e
coꝛdis ſacrificio dicat᷑ volucres celi comederũt illõ.
Et vento cogitationis ſen turpitudinis ac tentatio
nis intrare ex vna pte ſtatim:ſtant x poꝛtaʒ oꝛõnis/

ſeu clamoꝛẽad veũ ſeu ↄfeſſiois /ſeu vtilis occupatio

nis ey alia ꝑte expellat᷑⁊ tũc non erit timoꝛ in finilv
nr̃is qͥn liberabimur:exẽplo Petri Aath. xiiij. qͥ vi
qit vetũ validũ ſj tñ ad veũ clamãdo liberatꝰ eſt:
¶ Iſtis ̊ exẽplis infoꝛmati cogitatiões ⁊ tẽtatiões
nccario intrãt: cito erpellamꝰ: ne nobis impꝛopet᷑
illud Hiere.iiij. Vſq;qͥ moꝛabunt᷑ in te cogitatones
noxie.¶ Gcom pᷣnapale pʒ ptim ey pᷣdictis ptim ex
dicẽdisſſicut.n.muſce⁊ puluẽs radiũ intrãt ſolarẽ:
ipᷣm t ĩ ſui nã ñ maculãt:ſic cogitatiões ⁊ tẽtatiões
ſubito coꝛ ſanctũ.Cuiꝰcã ẽ:qꝛ coꝛdis integritatẽ nõ
penetrãt. venenũ em̃ hoĩ vel alali nõ nocet:dũ pellis
eſt inteſ̃:iõ ſerpẽs pus moꝛdet/einde venenũ imit⸗

tit: ſic dũ̃ coꝛ eſt integrũ/nulla puerſa velectatiõe di⸗

uiſum:h in ſolo wo ⁊ælectat᷑:venenũ pctĩ coꝛdi occur
rens:nõ nocet necmaculat:dũ.n. olla coꝛdis ẽ bñ co/
oꝑta timoꝛe amoꝛe dei:q veſiderat eẽ ſignaculũ coꝛ
dis nri:Can. viij.pone me ſicut ſignaculũ ſuꝑ coꝛtu⸗
um:muſce infernales nõ poterũt lac ĩinocẽtie ĩ coꝛde
nr̃o comedẽ:nec inde auferꝛe.qꝛ ſic ð olla feruẽtij cai
ignis magnꝰſupponit᷑ longiꝰfugiũt. Ita ve coꝛde in⸗
ſlamato charitate: v qͥ in pſal. xxxvij. Cõcaluit coꝛ
meũ intra me ĩ meditatõne ꝛc. Tale ſ coꝛ nõ plus
maculat᷑ we ſoꝛdibo ſubito cogitãdo ꝙᷓ viſus ſoꝛdesvi
dendo.ĩmo ſi moꝛoſe eas videat/ pia cã ? intẽtiõe mo
tus:ſicut accidit ĩ ↄfeſſiõe audiẽda:põt inde mereri:
ſiẽ chirurgicus:qͥ charitatis intuitu coꝛpalium ſoꝛ⸗
des lauat vulneꝝ. Et ſi oogitare ve moꝛtuis coꝛpali⸗
ter eſt meritoꝛiũ vt iuuẽt᷑ maioꝛis meriti videt cogi⸗
tare væ ſpũalit᷑ moꝛtuis ⁊ vefunctis:vt ſuſcitẽt᷑ SGan/
cta ̊? ſalubꝛis eſt cogitatõ p cæfunctis.ij. Mach. xij
Pancta in mente ſalubꝛis in vbo rope.
¶ Terciũ ptʒ:qꝛ alique ꝑſone facies lauant oꝛnãt
ſpãliterqña multis vebent videri.ita coꝛ eſt lauã⸗

X x.

dũ pura ↄfeſſiõe:qꝛ a veo ꝛa tota curia celeſti videt᷑:
ſic pʒ.A. xxv.xvij.q; deus intuet᷑ coꝛ. Ded alij illo la⸗
ust extenus:qꝛ ofitent ad tpᷣs ab ope malo ceſſant:
ſed ferꝛũ ve vulnere nõ extrapũt:nec fontẽ obturãt
nec radices vrtice auferũt dũ ad pctã redire ꝓponũt
Et ſicut de radice in terꝛa dimiſia: Ita xæ tali coꝛde
exeũt male co itatiões /furta/homicidia adulteria
Math. xv. ¶ Gicut pudoꝛe frequenter fugimꝰopꝑa
mala: ſpãliter in pntia multoꝝ: ita fugiamus tur⸗
pes cogitatiões. Vñ Hiero.in quadã epla: Quicqͥd
pudet dicere/ pudeat cogitare.Et ſicut faaẽ exteriꝰ
oꝛnãt capillis:ita mentè oꝛnẽt interius pulcnis cogi
tationibo. Quia caput adhuc vecaluabit᷑: iuxta illud
heticũ: Guꝑ ome caput caluiciũ:hᷣ capillus w ca⸗
pite interioꝛi nõ ꝑibit.qꝛ omis cogitatio bona vłma
la remunerabit vel puniet. Ergo illi capilli cogita⸗
tionũ ſunt diligenter ↄponẽdi. Vñ beatꝰ Greg.xxx⸗
viij.li.moralł.ſuꝑ illud Yob.xviij. Radices eiꝰ in ter
ra ſiccent᷑. Gancti om̃s tanq; aĩalia plena oculis ex⸗
terioꝛa ſua ↄſpiciũt:vt bona œ ſe exempla fratribo pᷣ⸗
beant᷑.interioꝛa vᷣo ſua diligenter attẽdũt in ſe:vt ſi-
cut irrephenſibiles ſe interni iudicis obtutib- parãt
magiſq; quo ve placeãt ⁊ ſuis interius ↄponut. Se
qbus pſal.xluij. Om̃is gloꝛia filie regis abintus. Ta
lis pulcritudo ⁊ tales reliqͥe placẽt xæo. qm̃ reliqᷣe co
gitatiomis diẽ feſtũ agẽt tibi:pᷣ.xxv.
Iſte articulꝰtercius neceſſitatẽ umponit quarto
articulo.qꝛ exquo cogitationes bone coꝛ oꝛnãt 7 xæ0
placẽt male deturpant:cõgruũ neceſſarium eſt
cogitationes qᷣbo coꝛeſt veſtiendũ ſint bene examina
te:añꝙ; in coꝛde ꝑ aſenſuʒ reponant᷑ vel ope exercean⸗
tur. Iſta aut cogitatio ſeu ꝓbatio dʒ eſſe: vł æ his qᷓ
cogitabimꝰet opabamur in futuro.vel æ his que co
gitauimꝰ vel locuti vel opꝑati fuimus in pᷣterito. Vñ
WMiero.recitat ꝙ qͥdam pictagoꝛicus pᷣcepit curã du⸗
oꝝ tẽpoꝝ habendã mane:ad cogitãdũ æ his que fa
cturiſumus. veſpere ad memoꝛandũ æ bis q fecimꝰ
Puma aũt cogitatio viq; q̃ futura reſpicit ad modũ
aliquoꝝ religioſoꝝ inter quos oꝛdinant᷑ tres exam
natoꝛes/q ad oꝛdineʒ recipiendos diligenter æ mo⸗
tibo ⁊ ſcia examinent:tres examinatoꝛes habere Teb:
vicʒ an ſit lictũ/honeſtũ ⁊ H entire in illud
qð cogitat᷑.Ad hoc ̊ ꝙ coꝛ in illo vlectet᷑ vlope im
pleat᷑:ſunt tria attẽdẽda:qͥd liceat ſᷣm eqtatẽ:qͥd dłe
ceat ſm honeſtatẽ.qͥd expediat ſᷣm vtilitatẽ. Extra
li.iij. ti.xxxuij. De voto ⁊ voti redemp.magne væuoti
omis.vnũ cæ iſtis dimittẽdo.contingit qnq; factum
committere ve quo poſtea multũ wlebit. Sicut di⸗
cit᷑ accidiſſe cuidã cuius filiũ in cunabulis ſerpẽs e
muro exiens occidit.lepoꝛarius ꝗ̊ videns hoc occidit
ſerpentem. Pater vo ſubito intrans eſtimauit ꝙ le⸗
lepoꝛariꝰfiliũ occidiſſet: eü interfecit: xequo veri⸗
tate aperta multum wluit. Ideo dicit fuifſe oꝛdina
tũ in illa ciuitateq nihil magni põderis fieret ante⸗
q; ter ve H eẽt pcogitatũ/et plocutũ.ſicẽ actuʒ vim nõ
habebit oſtitutiòis:niſi triũ annoꝝ aſilio appꝛobet᷑
vtinã qͥlibet iſtã oꝛdinationẽ fa ceret apud ſemetipᷣʒʒ
ñtẽtat᷑ aliquo facto malo:videlicet ꝙ illud non
aceret anqꝙᷓ tria cogitaret/ſc peccati penalitatẽ inpᷣ
ſenti. Se qͥ. C. vij.xriij. Saudiũ etiã etnũ qð amit⸗
tit. ⁊ penã eternã quã incurꝛit. ve quibo Eſa.v. co
gitatiões antiqs fideles amẽ. ¶ Ocoa vo cogitatio
q reſpicit pᷣterita/in ↄſideratiõe ſua.ſeu examinaniõe
ðʒ ſecũ hr̃etres comites ſeu examinatoꝛes: qͥ ̃m phi⸗
loſophum in ethicis ſunt comites omniũ virtutum.
ſ. an fuit cogitatum locutum vel factum: vt opoꝛtu⸗
it: quan do opoꝛtuit: et in qbus opoꝛtuit: ſiinuene
rit ꝙ aliqo iſtoꝑ vfuit:cogitatõ hoĩs wlẽdo ↄfite⸗
Et qꝛ opis vtilitas volutatẽ bit᷑ tibi:pflxxv.
inclinat oꝑantis:vt volũtas cuiuſcunq; bomis ma-

vij.

vi.

Arꝰ.ðiiij.

ix.

Exemp.

Ar. v.

xij.
Exemp.

xiij.

Exemp. Pp

Exemp.

Exemp.

XV.

xvj.
Exemp.

iniula nõ ad vũ ſ̃ ad dyaboluʒ pꝑtinet.

Tonſilium

gis inclinet᷑ pꝛedicte examinatoꝛis opi. In harti.v.
ponẽda eſt dicte ꝓbatiois vtilitas.Dꝰãt vtilitas ẽ q̃
druplex.qꝛ pꝛimo facit hoĩem hꝛe cognitionẽ ⁊æ ſta⸗
tu ꝓpꝛio.ſcdᷣo liberat a cõfeſſione tꝑali: tercio ab et᷑⸗

na.qrto cõuertit hoĩem ad veũ ⁊ bonã vitam.¶ Pꝛi

mũ ptʒ exẽplo cuiuſdã inſule in mani inter hybermiã
Tq̃ nõ viuũt aĩalia venenoſa:⁊ aliã terꝛã int᷑ qͥs erat
bꝛiga ad quã inſula ꝑtinebat.ſapientis ᷣ cõſilio ala/
lia venenoſa ibi ponenda erãt q ſi viuerẽt:ꝓ certo ſi⸗
gne haberẽt.ꝙ inſula ad hybermiã nõ ptineret. Ita
dubiũ eſt œ aiab noſtris/cuius dñi ſint:quia nemo
ſcit vtrũ amoꝛe vel odio dignus ſit.̊ ſi ibi diu viuãt
cogitationes venenoſe immunde:ſcire poſſumus ꝙ
i ecõuerſo:
ecõuerſo.Et ſic cogitatiões iuſtoꝝ iudicia: ꝓuer.xij.
qꝛ ꝓ eas iudicare poſſumꝰ veq dmo ſumꝰ. ¶ SGcom
pʒ p p qdð refert᷑ quodã qͥ in qbuſdã nũdinis emit
a qͥdã ſatis care vt ſibi videbat᷑ ſapiam.⁊ ſoluta pecu
nia nihil aliud wcuit niſi iſtud. Quicqͥd agis opꝑis
finẽ ſ mediteris. Emptoꝛ reputauit ſe veceptũ:̊ᷣ tñ
ter trufam fecit illud ſcribi in oĩbo vrenſilibo 2 pi
etibo womꝰ ſui.Accidit ꝙ qͥdã inimicꝰ eiꝰↄduxit bar⸗
bitonſoꝛẽ eiꝰad occidendũ eũ dũ eꝰbarba raderet qð
cũ cogitaſſet facẽ/ accidit eũ reſpicere ĩ manutgio qð
erat circa collũ eiꝰpᷣdictã ſapiam.q̃ viſa cogitauit q;
finis talis facti ẽ ſuſpẽdiũ in hoc ſeculo vel in futu/
ro:⁊ a facinoꝛe excogitato ſe retraxit.⁊ ex cogitatõne
finis.vterq; a moꝛte liberabat᷑ tꝑali.ſalubꝛis ẽ ̊ ta
lis cogitatio.¶ CTerciũ pʒ ꝑ hͥ qð ſcribit᷑ in vitaſpa.
ꝙ pater euagrius rndit cuidã diſcipulo qrẽti quõ ſe
poſſet a pctis cuſtodire:⁊ aĩam ſuaʒ ſaluare:⁊ penas
fugẽ:Cogita inqͥt tria:peccãtiuʒ ↄfuſionẽ et eoꝛũdeʒ
penaset bonoꝝ gaudia. Pꝛouer.xij.Cogitatiões iu
ſtoꝝ iudicia.¶ Quartũ pʒ triplici exẽplo ſeu hyſto⸗
ria.¶ Pꝛimo phoc qðo refert œ ſubone poſtmodum
epo tholoſano.hic cu eẽt peſſimus hoĩm: vna nocte
in lecto iacens ſatis molli/cũ eẽt tedio affectꝰ œ hoc
; wꝛmire nõ poſſet:quodã euẽtu/vel potiꝰ diuio nu
iu cogitationẽ auertit ad cogitãdũ q̃le tediuʒ ⁊ toꝛ⸗
mẽtu eẽt in igne diu iacere:vbinec vꝛmire/ nec quie
ſcere liceret.qͥd ̊ inqͥt ſibipi faciã:ſi in iſta vita moꝛi
ar:quõ ignẽ inferni ſuſtinebo.et incepit q̃ſi ſeipᷣm cõ
foꝛtãdo cogitare:ꝙ ſiilla pena poſt mille annos ha⸗/
beret finẽ/adhuc illã aliq modo ſuſtinebo ⁊ eaʒ in fi
ne euadã. Iteꝝ ſi poſt duo milia vł tria milia annoꝝ
finẽ habeĩet:tolerabile eẽt. Sʒ exqͥ ſine fine eſt: quo
ipᷣam ſuſtinebo.⁊ ex hac cogitatioe optime mutauit
vitã ſuã.⁊ factꝰepᷣs qñ qrebat᷑ qͥd euʒ ↄuertit:rñdẽ o
lebat:vna cogitatõ:qͥ.ſ.cogitaui dies antiqͥs ⁊ ãnos
eternos in mete habui.Hec meditatus ſuʒ nocte cuʒ
coꝛde meo:iõ exercitabar ⁊ ſcopebã ſpm̃ meuʒ. Nota
N. xj.cxxj.Et bene in coꝛde ſuo plꝰpõderabat futu⸗
ruʒ toꝛmetuʒ ꝙᷓ vns quatũcunq; pñs eẽt longũ:qꝛ fu
tuꝝ qͥdamõ płaffligit timoꝛe ꝙ pns pena hoc qlibʒ
expiri põt in ſeipo:qꝛ ſi vnã grauẽ ſuſtineat noctem/
pulicid vel frigoꝛe vel alus miſerijs afflictus cogitã

do ꝙ mane illud euadat paꝝ reſpectiue grauat.̊ co

gitado ꝙ ꝑ magnũ tps tale ſuſtinebit infoꝛtuniũ qᷣ
dãmodo plus timoꝛeqᷓ; pena triſtat. ¶ Bcom exem⸗

plũ ad idẽ ẽ in vitaſpa.ð qͥdã qͥ matri eũ increpãti

religionẽ intrare vellet:rñdit.ſaluare volo aiam me
am mre ̊ vefuncta:filio in religiõe negligenter agen
ti videbat᷑ vna nocte ꝙ matrẽ vidit int dãnatos:cui
querẽtiſvbi ſunt vᷣba qͥb dixiſti ſaluare volo aĩaʒ me
am:exquo mõ iudicatus ad nos venis:pᷣ ofuſione ni⸗
hil rñdere poterat.Eyxcitatus vo ⁊ ad ſerediẽs vitaʒ
mutauit in melius: Rñdens qrentibo cãm eẽ cogita⸗
tionẽ:q cogitauit quõ poſſet umpꝛoꝑationẽ ver⁊ om
miũ ſãctoꝝ ⁊ etiã vemonũ ſufferre in iudicio: exqͥ nõ
potuit pᷣ ↄfuſione rephenſionẽ ſuſtinere matnis:

X r.

Terciũ eſt ad hoc dequodã æ quo fer᷑ ꝙ ſel dum
malã vitaʒ duceret q̃ſiuit a coꝛde ſuo quo iret:et rñ⸗
dit coꝛſad infernũ.⁊ hoc hoꝛroꝛe cogitatõnis cõuer⸗
ſus eſt ad bonã vitã:qͥlibʒ iſteꝝ trin ⁊ etiã ei ſilis di
cere potuit illud ps.cxviij. Cogitaui vias meas.ſ.q
eſſent male ad infernu ducẽtes:⁊ hoc cogitatõis hor
roꝛe:conuertipedes meos in? .
Et vt ꝑiculũ incaute cogitatiõis magis appest ĩ
iſto arti.immediate:oñdet᷑ qle ſit ꝑiculu ꝑmittẽ cogi
tationẽ malã ꝑ quãcũqʒ cõplacẽtiã coꝛ tãgere. Pꝛo
q eſt ſcienduʒ ꝙ multi ſut qͥ pctã turpia ſicẽ luyxurie et
hmõi facere abhoꝛrẽt:ſᷣ̊ tñ in cogitatiõibo ⁊ aſpecti⸗
bus ⁊ locutiõibo ilłpctis vlectãt᷑: credẽtes in tali
bus ꝑiculũ nõ latere.̊ hoꝝ ꝑiculũ multis ptʒ exem⸗
plis.¶ Pꝛimo qꝛ ſicut ex frequẽti guſtatioe pot hõ
inebꝛiari.Audiui.n.dæ quodãq nõ bibit ſ guſtauit
frequenter:⁊ ebꝛiꝰeffectꝰ:dixit nihil bibo.verũ dixit
aliꝰ ſᷣ frequẽter guſtas:⁊illud tibinocet.⁊ ſic ex gu⸗
ſtu vł hauſto ꝑuo efficacis venem moꝛt᷑ qͥs ſiẽ ex ma
gno tractu vniꝰciphati:ita guſtãtes cogitatiões in-
oꝛdinatas:væ qͥbo Ro.j.Euanuerũt in cogitatiõibo
ſuis.¶ Et ſicut venenũ qð ſerpenti eſt vita homĩ eſt
moꝛs.ita turpes cogitatioes ⁊ locutiões malos vele⸗
ctãt:q̃s tñ bonivt moꝛtẽ fugiunt:qꝛ guſtatum affert
moꝛte:ſtatim & illud expuuũt v oꝛe/ne guttur ꝑ ↄſen
ſum intret ⁊ ꝑ delectatioʒ:exemplo xpᷣi qͥ cũ guſta ſſet
noluit bibere.¶ Scðo qꝛ ſicut capite ſerpẽtis intro
miſſo ſeqͥtur totũ coꝛpus ſicin cogitatiõe cũ ↄplacẽ⸗
tia ꝗᷓ eſt caput ſerpẽtis intromiſſa in alam: cito ſeqᷣt
opus:ſi aſſit opoꝛtunitas.qꝛ dicit canõ:ꝙ dũ in cogi
tatiõe volũtas nõ repmit᷑:etiã in actiõe dnat᷑.di.xlix
hinc.S. Jugẽ.Mlier ̊ ſancta.i.rõ e q̃ j.Coꝝ.vij.vᷣ⸗
go cogitat vt ſit ſctã coꝛꝑe⁊ ſpũ:ſtatim ↄteret caput
iſtius ſerpentis:añꝙᷓ ꝓꝑ velectatiõeʒ coꝛ intret.btũs qͥ
ſic allidit ꝑuulos ſuos:in pᷣſ.xxxvj.alit᷑ ꝑiculũ immi
net¶ Tercio qꝛ ſiẽ latrũculꝰp feneſtrã ſecretiĩtrãsl
magmis aꝑit latronmibo:ita tałcogitatõ ⁊ locatõ ma⸗
gnis oꝑibbo pctõꝝꝑ ðᷣmõibo¶ Eʒ ſr aliqͥ qͥ ſe exponũt
talibo cogitatiõii ⁊ tactibo ⁊ aſpectibo illicitis dicẽ-
tes ſe mereni in reſiſtẽdo oꝑi nephario:⁊ vbi plus eſt
tẽtatioe plłꝰmereri.y Pꝛio iſti mentiũt᷑.qꝛ nõ ꝓpt
meritũ:h̊ lectationẽ talia faciũt. SGcdo erꝛant:
qꝛ in illis peccãt moꝛtalit:ſic pʒ S.e.c.iij. Et nõ dʒ fi⸗
eri tãtũ malũ:vt eu eniat bonn.¶ Tercio tales bro⸗
diarij volẽtes bꝛodiũ ſ̊ nõ carnesvt dicũt:ſt ſiẽ de⸗
bilis qͥ expectat qͥuſq; inimici ſui ſint intra caſtꝝ vel
vmũ ſuã:⁊ tũc cogitat ſe œfẽdẽ ſ cũ inimici ſint foꝛ⸗
tes ⁊ ipᷣe vebil:ꝑiculo maximo ſe exponit.Eſt ̊ pnci⸗
pijs Nondh ge pncini talia admittit: faciliter
ad maioꝛa trahit᷑
quẽ extra ſentit trahit. Sic tales ducũt᷑ ad velectati
ones vbi am ittũt hereditatẽ/⁊ paogenita moꝛe eſau
et ſoluũt ſymbolũ et᷑ne dãnatiois. Sic q̊ odoꝛ gulo⸗
ſũ ⁊ latrũculꝰhõicidas:ſic cogitatõ mões ĩtroduẽ
Ged ẽ aduertẽdũ ꝙ aliqn talis latrũcułꝰ petit ſe
in hoſpitio recipi ſub ſpẽ pietatis ⁊ charitatis:⁊ iſte
introducit alios qͥ totũ ſpoliãt ⁊ occidũt. ſic dyabo⸗
lus mittit nõnullis cogitationẽ familiaritate ali

icut guloſus ad coqͥnã ꝑ odoꝛeʒ

Excmp.

xvij.

Exemp.

xvii.

q̃rũ ꝓſonarũ ſub ſpecie pietatis ⁊ ſpũalis amicicie ⁊

oꝛõnis:coꝛdi ſuggerẽs lucrũ aĩaꝝ væ tali ſocietate eẽ
venturũ:et ſub tali obtentu:venit qñq; lupus in ve⸗
ſtimẽto ouis ad ouẽ nihil aliud pᷣtendes niſi humili
tatẽ:nihil petẽs niſi oꝛõnẽ.h̊ tũ in reiveritate fur ille
nõ venit niſi vt furet᷑ electatiões ſuas vłlucra trena
7 mactet aĩaʒ Har. Soh. Perde faciat graʒ ⁊ glo
riã. Nota. .viij.ix. Sʒ tñ ſub charitatis ſpẽ venit:
recipit᷑ ad familiaritatẽ.Et ſub tali obtentn ingreſ⸗
ſus eſt fur ⁊ latrũculus foꝛis ſpoliãs:Oſee.vij.ſicptʒ
L. vij.viij. Di vo receptꝰfuerit alijs aꝑit.qꝛ introdu
cit vlſecuũ ducit ſeptẽ alios ſpis nequitioꝛes ſe.

lnandanincegtchen

cü tellirenpectat ic⸗

ero in epli⸗
Pann gnhmniitgiut * 4
glatr molas ſtoti rnngvot. pin
leciciih nunnezobffunh E
kniß agömatitationis fage ma .
gringnd viococein cogitarie ndun
ebionisgllcesad etis pnnadam
lenies Bicz ſitibidiperinttgles ogitat

Ichlcinescſcstis⸗Pberb Qus
gllpatet eſtant bong cogitatioenunc

lalppans hoſpitii di ta malapat d⸗
Iin ma velin alig cogttane wlectans
ncipf bte lleoiein qtw ii ro.. pan
eoj Reg. ij. Cota folſta aſtocla y
Oue itaolaintenioꝛa ? ortenioꝛa hois cuſt⸗
lindnocii dig anallas ſnas in camer.
Gth in moꝛa. BGlinqta wno mentisad
ſiſcdatigtabſente dig cogttationüſe
Itganulganallap unba multiglicatt
nejtincdiretmnoxtumnituoſs ,fuſtoz)e

iclleſeac iniäctüopotacterer
e Ami Ntaaterepmuant. V

ſbaitaſſotiediffaltesggegen

alitatosſiet dohiweliopnihnor

lins volt ogturrnuleh po
. . .
borunttgefact aſicle difitte⸗
hisgſunt tallvcogtni⸗ ſorcloc⸗

ncnblionuſcereſcitſup, bioſuz

c Dinn
ſinfenn ſuraan W n
däntiteharnennlllunnn
. 4

vmn cgas ſueln chginnie en⸗
ſaneti umnmniſtintin ih
hortunts grdigteno g düͦincogi
ſit ſaingaſtüſtunm umten 8
laſc dlea ridezchrmnnet htit
los uosin öl pſalit alüinnt
qeſ̃ latmũculep feneſriſeqgttoſti⸗
atroniboita taſ cogitato locntöma⸗ 1
oxr noltv toliq gſeaponit
ivztactilyr oſpectiilcins dici⸗
niſtigo opl neobano⸗r phiglnseſt
ren. PPioiſt mentiut. qeno t
tione talia ſaaiit. Booeruant:
mortalitſit ,ec ii. Et dyf⸗
eueniat bondi.Tergo tales bro⸗
odii hno carnes et dicit: ſiſi ⸗
auſchiumaſtlnnnmniſr,
tgitatſe kfichebnim inre⸗
. it Eſtipne⸗
iculomarimoſecrponit.
caiͦhnapiut la uninn fin
t Bar lſe eh cd
ttmabit Bictales ducht⸗
rtütherbcitni rpi⸗ rnd
li etnenanb g ei ocit

xij.

riij.

Arꝰ. vij.

Nvy.

LTonſilium

Primus eſt frequẽs viſitatio collocutio: ex qͥd
nõ ſine alijs malis ſeqᷣtur tpis amiſſio Gcous an⸗
ria cogitatio:ne foꝛte ſupplãtet᷑ aliꝰplꝰ amer. Iſte
ſunt cinip hes egypti ſubtilit᷑ cruciantes Terd eſt
aliqð appens amoꝛis ſignũ ſicut res data/ vel munn⸗
ſcula ſeu manus ĩ manu:ꝗ nõ erit ĩnocẽs manꝰ. puer.
r. Quia.n. appetitu diligi: ſic pbatõ dilectõis exhi

bitio ẽ oꝑis: p dilectiõis ꝓbatõe quã oꝛe fatet᷑:ſignũ

—

aliqð qrit:qꝛ generatio mala adultera ſignuz qrit:

Math. xij. Qnartꝰ eſt ſignatũ j. opus tenebraꝝ:ſi
cut v epo tangẽte ſanctimonialẽ in libꝛo dyalogoꝝ
beati greg. e quo dyabolus fuit.q certꝰ ꝙ opꝰſeqre
tur poſt fale ſignũ vatũ:nec niꝝ/qe ſunt relatiua ſi⸗
bnu 7 ſignatũ:et ralig Poſirn ſe ponũt:̃m phᷣm in li⸗
ꝛo pdicamentoꝑꝝ. ¶ Quintus ẽ infamia. ¶ Gextꝰẽ
peſſimũ exẽplũ.¶ SGeptimꝰ afuſio hic ſꝑ ⁊ in futuro
frequent.¶ Yſtr ſerpenti et latrüculoſeſt ſtatim in
pꝛincipio reſiſtendũ:nec ad tpᷣs ẽ hoſpitio recipiẽdꝰ.
Vnñ Hierony.ad euſtochiũ Iine: Molo ſinas co
gitatiões tuas creſcere:dũ puus eſt hoſtis interfice.
Moꝛaturus.n.in veſerto: catulũ leonis ſtatim intfi-
cdiat:qꝛ cũ factus fuerit leo nõ poterit. Fatuꝰ ẽ g qͥ di
cit ſe moꝛoſis cogitatõibo nõ poſſe reſiſtẽ ⁊ ſpat ſe pec
cata ↄſũmata vincẽ:ſiẽ ↄfitẽs ſe vebilẽ ad inuaden⸗
diũ catellũ:eypectat vſq;dũ fuerit leo foꝛtis. Iez
Hiero. in epla ad vemetriadẽ aſſueſcat aimꝰ appꝛo⸗
bare vl repꝛobareſqð cogitat vt bonas cogitatõnes
alat ⁊ malas ſtatĩ extinguat. Hinc nãq; fons ẽ ⁊ oꝛi⸗
ſS peccãdi.ibi mayrime õʒ obfuarepctim: vbi naſci ſo
et. ſtatiq; ad pᷣmã tẽtationis faciẽ malũ anqꝙ; creſcat
extinguẽ oũ adhuc ẽ in cogitatiõe:⁊ dum ſicꝑuulos
babylonis allides ad petrã xpᷣm:ad pctm̃ opis nõ ꝑ⸗
uenies. Bic ̊ ſi tibi dixerint tales cogitationes veni
nobiſcũ:ne acqeſcas eis:puerb.j. ¶ Quarto huiꝰpi
culũ patet.qꝛ ſicut bona cogitatio ẽ nunciꝰ ſeu mar/
ſcallꝰpꝑpans hoſpitiũ ðᷣi.ita mala pᷣpat dyabolo 7 Fʒ
ꝙ in vna vel in alia cogitatiõe velectaris:vnꝰ vkaliꝰ
recipi:btẽ j̃ ille aĩe in q̃w ipᷣGi vo.ſ.pᷣpant᷑ cogitatio
nes.j. Reg.ij. ¶ Tota vo iſta cuſtodia vʒ fieri a rone
que ita ola interioꝛa ⁊ exterioꝛa hoĩs cuſtodire bʒ
quẽadmodũ dna ancillas ſuas in camera. Vñ btũs
Greg.in moꝛa. Gi inqͥt a wmo mentis ad momẽtuz
rõ vſcẽdat:qꝛ abſente dña cogitationũ ſe clamoꝛ ve
lut garꝛula ancillax turba multiplicat: vt aũt rõ ad
mentẽ rediret:mox tumultuoſa ↄfuſio ↄpeſcit᷑. et q̃ſi
Lilleſcad iniũctũ opꝰtacite reᷣmunt. Nota te hoc
Xnij.
Iſtiꝰaũt cuſtodie diffiqultas pʒ: qꝛ nõ eſt de actu
cogitatiõis ſicut æ opibo alioꝝ mẽbꝛoꝝ coꝛꝑis:q im
ediripñt quãtũcũq; velit qͥs appetit. Sʒ qñ vo⸗
atas vult cogitare:null⸗p phibẽ põt. Omõi q̊ opꝑis
opoꝛtunitas facit cuſtodie difficultatẽ:⁊ maxime in
his qͥ ſunt talib cogitationibj vel opꝑibo malis aſſue
ti.q;ꝛ ꝓples muſce reſidẽt ſuꝑ ſcabioſuʒ caput ꝙᷓ ſuꝑ ſa⸗
nũ:et libẽtiꝰad loca talia volãt.ta les repᷣhẽdit xp̃us
AMath. ij. di. Vt qͥd cogitatis mala in coꝛdibo vris.
De hac difficultate dicit brũs ꝛeg xxxviij. moꝛal.
ſuꝑ illo Job. Radices eiꝰſiccent᷑ ꝛc. Memo inqͥt ↄſi⸗
derare valet ꝙᷓmala ꝑ momẽta tẽpoꝝ puis cogitatõ
nũ motibo ꝑperDmꝰ:facileẽ.n.oꝑa puerſa vitare.hᷣ ni
mis difficile ẽ ab illicita cogitatioe coꝛ tergere:?1 tñ
ſcriptũ eſt:ve vobis q cogitatis inutile: Michee.ij.

Mnſiliariorũ.quidaʒ
/ſunt boni:quidaʒ mali. Wonoꝝ vo pꝛimo
oſtendit᷑ electio. Scpo veritas. Cerciovti
litas. Quurto laboꝛ. Quinto ꝙ irrõnabiliter vitu⸗

pant᷑ Gerto ꝙ incoꝛmigibües fugere vebet. Septio
maloꝝ ↄaſiliarioꝝ ↄditio qᷓtũ ad erꝛoꝛes qͥ eos ſequũ

TX y.
tur. Octauo erꝛoꝛis cã. Nono pena. Secimo dñoꝛiᷣ
ſtulticia qͥ tales nõ repellũt. Vndecimo qre dñt ex-
ellere. vuodecimo taliũ dñoꝝ excuſatio cum repꝛo

¶Ad pꝛimũ ſic ꝓcedit᷑. In ↄſiliarijs eligendis tria

cõſiderent ſcia a ectmoõꝛes. tales.n. eligẽdi ſunt in

qb ſit ſcia tã diuiĩa ꝙᷓ hũana:qꝛ eoꝝ ↄſiliii no ſolũ d
eẽ vtile coꝛꝑib qͥ regũt᷑ legib anͤnh etiã adat 5
legibo regũt ninte Ertgi ad B. M. ij. xxiiij. Di vo
leges ignoꝛãt ecciaſticas ſic dñt eẽ affecti ſic añ ocu⸗
los plꝰpñtes timoꝛẽ diuinũ qꝙᷓ; hũanũ: alios ſiłcum
eis conſulere faciant qͥ leges ſciunt eclicaſticas. Bic
etiaʒ ſint affecti:ꝙ illas audiẽtes/ſi cõtrarie ſint eo
ↄſuetudinibo ſeu legibo ſiẽ ptʒ. C. viij.xxj. eas ñ ſpnẽt
ſed effectui mãdẽt cõſuetudines pꝛauas reuocãdo
In moꝛibo vo dñt eẽ veraces ⁊ iuſti. Tales.n. e⸗
buit moyſes elige. ſicut pʒ. A. xxvij. lviij. Gʒ qꝛ veri⸗
ritas nigida aliqn panit odiũ ſeu irã:vebẽt in verita⸗
te faciẽda hr̃e quandã curialitatẽ ꝛ affabilitatez: vt
ſint oĩbo qͥ cũ eis hñt facere:opꝑeveraces ⁊ ſermõe affa
biles ⁊ curiales:ſic venitatẽ faciẽdo irã m iigabůt. qꝛ
teſte ſalomone:rñſio mollis frãgit iraʒ. Sic erũt alt
dauid: æ q hr. ij. Reg. xxiij.ſic ipᷣe ẽ quaſi renerrimꝰ
ligni vermiculłꝰ:quo nihil duriꝰcũ tangit qꝛ duriſſi⸗
ma ligna penetrat:nihil molliꝰcũ tangit᷑ ſic iſti iuſte
tãgẽdo rebelles homicidas / latrões diriſſimi ſint
in oꝑe. Si vo aliquo murmure vl pũctura vel aduer
ſitate vboꝝ ꝗpter talẽ iniuſticiã tãgant᷑:molliſſimi
ſint in rñſioe.et ſic tã ipi qᷓ dñ illoꝝ erũt dilecti: tam
o ꝙᷓ hoĩbo.hñs q̊ talẽ diſpoſitionẽ quo ad ſciaʒ affe
ctũ moꝛes:omnib alijs qͥ iſtis carẽt repꝛobatis ↄſi
liarius eligat᷑iuxta illud Ecæi. vj. Cõſiliarius ſit ti
bi vnus vemille. B
Dʒ qꝛ dñi vfectꝰ in ↄſiliariũ redũdãt quo ad infa
miã:nõ ſolũ dʒ alijs vt dictũ eſt verax eẽ ↄſiliarius ſ
etiã vño ꝓpo apꝑte veritatẽ dicere:vt ſic dñm vel be⸗
ne ducat:vt ſaltẽ ſeipᷣm a culpa infamia liberet. E
emplũ ad h̊ plutarcho pho: de q recitat vincẽ.li.
e pueroꝝ nobiliũ eruditiõe:q; impatoꝛe trayano cꝰ
mgf erat:libellũ ſcripſit elegantẽ.cuiꝰtitulꝰẽ inſtitu
tio trayani:et incipit hocmõ: Plutarchꝰ trayano ſa
lutẽ dicit. dodeſtiã tuã olim nõ appetẽ pꝛincipatũ
noui:quẽ tu ſp moꝝ elegantia merẽs induiſti. q̃ qdẽ
tanto indicaris eè dignioꝛ qᷓnto a crimĩe ambitiõis
videris eſſe remotioꝛ. Itaq; foꝛtune mee tueq; gra⸗
tuloꝛ vᷣtuti:ſi tñ qᷓ recte ge eris ꝓbe meruiſti. alioqͥn
te ⁊ me piculis vetrahẽtiũ linguis ſubiectũ iri nõ du
bito:cũ ignauiã im ꝑatoꝛis roma nõ ferat: et ſermo
publicꝰ vlicta diſcipuloꝝ ĩ p̃ceptoꝛẽ refundere ſole⸗
at. Sic ſeneca neronis ſu merito vœtrahentium lin⸗
guis capit. Adoleſcentium ſuoꝛũ teneritas in qᷣnti-
lianũ refundit᷑. ſocrates ĩ pupillũ ſuũ fuiſſe clemẽti
oꝛ crimĩat᷑. Cu vo qð vis geris rectiſſime:ſi nõ receſ⸗
ſeris a te/ ſi pᷣmo te haſneie ad vᷣtutẽ: recta vmiuer⸗
ſaꝓcedẽt politice ↄſtitutiõis maioꝛes tibi vires ex⸗
cluſi.cuiſi obtẽꝑas plutarchũ hẽs auctoꝛem viuẽdi
alioqͥn pntẽ epłam teſtẽ ĩuoco: ꝙ in ꝓniciẽ imꝑij nõ
vgis:auctõe plutarchovtinã xpᷣiani xpᷣianoꝑqʒ ↄſili
arij ita veracit᷑ eis aſulerẽt: veracit᷑ dicẽ poſſẽt / q
dixit iſte ſaracenꝰ.in ꝑnicieʒ ꝑgis:menõ auctoꝛe: da
efectꝰtuꝰmihi imputari nõ põt/ſ qa pauci ſt tales
quoꝝ piculũ pʒ. F.iij. xxxv.q ralis inuenit admirati
ue vocare põt admirabilis cõſiliarius: Eſa.ix.
Talium vo ↄſiliarioꝝ habentiũ conditiones pᷣdi
ctas:magna eſt vtilitas:ſicut ptʒ.C.iiij.xiiij. Idez
etiã hic ondit᷑ exemplis et auctoꝛitatib.Valdẽ enis
vtile ẽ ceco ducia vidẽte:ita iãꝛãti ducia bono cõſili
ario. Vtilius eſt etiã ⁊ æcentius habere duos oclos
ꝙᷓ vnum. et vtrunq; ſanum/qᷓ vnũ ſanum et alium in
firmum. Gic in pꝛopoſito duos ocłos habet qui re⸗

Arꝰ. f.

r.ſj.

iij

* Exemp.

Arꝰ.iij.

Tonſilium

git ↄſilio legi dinine /⁊ etiã mũdane regulate ꝑ drui⸗

nã: qͥ vo inſcius eſt nec cõſilio regi vult cecus eſt: nec

tñ vult duci:qͥ vo vno ↄſilio ducit᷑ſicut cõiter modo
magni vni/qui totaliter vnũ habent quaſi veũ ⁊ du

ctoꝛem vł vno vtit᷑ et regit᷑ ↄſilio.ſ.mundano:in agẽ⸗

dis ſuis /et ſuoꝝ regimie monoculus ẽ. Qui vo plu/

ribo regit᷑ cõſilus ⁊ ↄſiliarijs:qꝝ aliq alioꝛũ cæſtruũt
ↄſiliũ:ſicut frequenter accidit ꝙ ↄfeſſoꝛ ᷣm legez di
uinã ſanũ dat ↄlſiliũ:cõſiliarij xo ſᷣm ſuas ↄſuetudi⸗
nes abuſus illud deſtruũt: dicẽtes ↄteſſoꝛẽ neſcire
leges terꝛe:et iõ inqunt opoꝛtet nos in his q ad ter/
raꝝ nr̃aꝑ regimẽ ⁊ dñium noſtrũ ꝓtinẽt:alio vti cõ⸗

ſillo. Et ſic pꝓchdoloꝛ ↄſiliũ altiſſumi irritauerũt: in

8õ. cvj. Iſte babet vnũ oculũ ſimplicẽa ſanũ:alium

YV.

vi.

vo nequã ⁊ infirmũ. Sivo om̃s ↄſiliari
ſiliatus tñ ᷣm eoꝝ ↄſilia oꝑari nec regi vult. oculos
quidẽ bonos habet/ſ̊ podogrã patit᷑ atq; cyrograʒ.
et iſta infirmitas cõiter ſeqtur ꝓplamenta moderna:

vbi multa dant᷑ ↄſilia/ſᷣ nulla fit in oꝑe executio. Yõ

enororal eſt nomẽ eius ꝑlamentũ:qꝛ ibi multa
0
q ibi fuit locutũ ⁊ oꝛdinatũ:Cuiꝰrõ in ꝑte pʒ.E.j.
nij. nota. F. j.xliiij.et. O.vj.lxxj.optime.et.M.j.xx.
ↄtra quẽ erꝛoꝛẽ Eſa xvj. vus clero pᷣcepit remedium
adhibere dicẽs. Ini ↄſiliũ coge ↄſiliũ.qꝛ clerꝰ dʒ cnʒ
pꝛincipibo cõſiliũ inire:⁊ ꝑ cenſuras eccliaſticas eos
cogere ad ↄſiliũ tenendũ. DHuius aũt ↄſilij boni vtili
tas ey multis patʒ ſacre ſcripture locis.¶ Oeclarat
pmo in exodo:Sũ.n.pharao Joſeph ↄſilio regebat᷑
ipᷣe et terꝛa ſus abundabat.rege vo poſtea ſtulto du
cto ↄſilio:ſeqbat᷑ pplłi innocẽtis crudelis oppᷣſſio:ſe/

quebant᷑ etia multe ⁊ miſerabiles vindicte:et in fine

ipe cũ ↄſiliarijs ſuis terꝛibilimoꝛte in mani interijt.

Exquo g̊ ſicut dicit brũs Greg. Pꝛet᷑itoꝝ exhibitio
eſt pntium et futuroꝝ certitudo.ↄñter põt dici ꝙ vi/
dicte egyptiace queſtis accidunt tpib:qꝙᷓtũ ad tem/

peſtates et aĩaliuũ moꝛtalitates ⁊ nobiliũ cũ ↄſiliari/

vij.

viij.

Arxrꝰ.iiij.

ix.

is ſuis occiſiones:ꝓpter malũ accidũt cõſiliũ:⁊ ꝗpt
innocentiũ oppᷣſſioes. Patet q̊ ꝙ ſicut tũc plus iuuit
ioſepb ↄſilio ꝙᷓ alij poempa vel diuitijs:ſicut dicit am
bꝛoſius ſcõo libro v offiẽ. Multo inquit vtiliꝰiuuit
regẽ pharaonẽ cõſilio pꝛudẽtie q; ſi vecuniã ↄtuliſſjʒ
pecunia em̃ ſua vix vnius ciuitatis abſtuliſſet penu⸗
riã:et ꝓuidẽnia ioſeph totius egypti ꝑ qͥnquẽniũ fa-
mẽ repulit. Patet ̊ ꝙ plꝰpdeſt qᷓ foꝛtitudo:qꝛ cõſili
um datũ ⁊æ filijs iſrł foꝛtitudine vincendis:eũ cũ cõ
ſiliarijs ſuis ſubmerſit.qꝛ ꝑ beatũ Greg.in moꝛali.
valde foꝛtitudo veſtituit:niſi ꝑ ↄſiliũ fultiat qꝛ quo
plꝰ ſe poſſe cõſpicit:eo virtus ſine moderamine vete⸗
rius in pceps ruit.¶ Idẽ patet.iij. Reg.xij. verobo
am quantũ ꝓfuiſſet ſapientũ acceptaſſe ↄſiliũ:⁊ q̃n
tum damnum v maloꝛum habuit conſilio.¶¶ YJdem
ptʒ.iiij. Reg.xij.e Joas rege iude:qͥ om̃ibo diebo io⸗
lade ſacerdotis cuius cõſilio regebat:fecit rectuʒ co⸗
ram dño.moꝛtuo vo iſto ↄſiliario bono alio vſus cõ
ſiliario a legitimis vei veclinauit. Cuius exẽplo ſub⸗
diti viciati ſunt. Cũ q̊ tanta ſit boni ↄſilij vtilitas:
mali damnũ: Weatus vir qͥ nõ abit in conſilio im⸗
pioꝝ: In pſal.j.
¶ GBed qꝛ teſte Ooetio cõſolatione phiej pñs fe⸗
licitas multis amaritudinibo eſt reſperſa. In hoc ar
ticulo quarto reſtat oñdẽ quõ felicitas ſeu vtilitas ĩ
pᷣdicto articulo tercio oſtenſa młtis tedijs et piculis
reſꝑſa eſt. Licet aũt in ꝑte onñdit Vincẽ.libꝛo nomi⸗
nato. S. eo. c.iij.dicens. Eſt inqͥt graue familiaribus
magnatuũ:multitudo pᷣcũ que ingerũt᷑.q ſiue ſint rõ
nabiles ſiue nõ:ſi eas repellẽt ſuꝑbi iudicãt᷑ et odiuʒ
incurꝛũt.ſi vo poꝛrigũt:im poꝛtuni iudicãt᷑ ⁊ ↄtẽpti/
biles fiũt. Pꝛopter h̊ diẽ Oꝛatiꝰ in li. eplarũ.dulcis
ineyꝑtis cultura potentis amici eſt.expꝑtus vꝓᷣo metu

liarij ſint boni/cõ

gan hin toto vel magna pteẽ poſtmodũ mẽtitũ/

X p..

it. Et pot adduci ad hocillud Geñ xxv. ve rebecca qᷓ
cocpe multũ vſiderabat ſ̊ poſt ↄceptionẽ woloꝛem
ſentiẽs ait:Si ſic mihi futurũ erat:qͥd mihi ncce fu/
it ↄciꝑe.ecce tedij ⁊ voloꝛis ĩexꝑta ↄciꝑe optabat vo⸗
cõſiliarios ⁊ familiares magnatuũ honoꝛari? dita/
ri:acupiſcũt talẽ cõcipꝑe ſen obtineregradũ.Sʒ expti
pᷣdicta ⁊ alia tedia ⁊ picula fugiũt:q̃ pcipue de duobʒ

cõſurgũt.Vel qꝛ multi irrõnabiles beris es eis poꝛ/x.

rigũt petẽtes ꝑ eos in his expediri.vłqꝛ dũ ſᷣm rõem

—

duci nolũt.et uũte erꝛoꝛ intantũ mõ Enalal⸗ qꝛ ſic an
it iliariũ ⁊ magna⸗
tuũ:qñ ſapia ⁊ rone ⁊ ſano cõſilio regebãt᷑. IJta mõ ẽ

tiqᷣtꝰ fuit honoꝛificũ eſſe ↄfeſſoꝛẽ ↄ

decus ⁊ vituꝑiuʒ qꝛ ex eoꝝ erꝛoꝛib eruditoꝛi cõfu⸗

ſio generat᷑ ⁊ infamia:⁊ nõ ſolũ infamia ſ̊ piculũ in

aĩa.qꝛ aut opõtebit eũ aliqñ vitatẽ dimittẽ:aut ami
ciciã dni ſui. Vñ legit᷑ in ꝓuerbijs ſapiẽtũ: ꝙ ſi qͥs in

clientelã hoĩs felicis ac potentis puenerit:aut veri⸗

tas aut amicicia ꝑdenda eſt.qꝛ vt ait erentiꝰin an
dria:h̊ tꝑe obſequ amicos:⁊ veritas odium parit.
ed qꝛ boni aliqͥtiẽs pᷣdictũ laboꝛẽ ⁊ tediũ pia in
tentione ſuppoꝛtãt ſciẽtes:ꝙ magni ſine ↄſilijs eẽ nõ
pñt.in hoc articulo.v.reſtat oñdere qᷓirrõna bilit᷑ ali
qñ boni cõſiliarij ⁊ familiares magnatuũ vituꝑant᷑:
qꝛ H r eʒ eoꝝ erꝛoꝛes ↄſiliarijs imputãt.Hoc aũt oñ⸗
dit᷑ tã qͥtidiano exꝑimẽto:ꝙᷓ ſacra ſcriptura. Quoti⸗
diano.n.exꝑimẽto videmꝰꝙ vixaliqs e pauꝑibovel
ppłaribo qͥcũq; qͥ faciat totũ qͥcqͥd ſibi cõſulit᷑ in con
feſſiõe vel ſano cõſilio Ergo apᷣi erꝛãt potiſibipᷣis
nõ cõſiliario attribuãt.Erq ̊ hoc qͥlibet in ſemet⸗
ipſo experit᷑:q audacia imputãt ↄſiliario magnatuũ
Erꝛoꝛes qͥs ipi faciũt:qͥ liberarioꝛes habenas hñt ce
linquendi:qͥ in cõſ entga Ppel⸗ cõfeſſiõibo ſuis nõ
imputãt mala q ipi faciũt:bonos cõſiliarios irrõ⸗
na bilit᷑ vituꝑant:ð regulã iunis qꝗᷓ dicit in.vj.q qͥlibʒ

pᷣſumit᷑ bonꝰ:quouſq; ꝓbet᷑ cõtrariũ. ¶ Idẽ pʒ ſacꝛa

ſcriptura.iij. Reg.xij. Ubi ſenibo et ſapiẽtibo cõſilia
rijs roboam non fuit imputandũ/ ꝙ dura reſpondit
S amiſit magnã ꝑtem regni:p̊ illis fatuis qui⸗
us adheſit ſapiẽtib dimiſſis ſnec fuit abdo ꝓbhete
imputandũ in malũ/q ſalubriter regẽ hieroboã rep⸗
hendit.iij. Reg.xiij.ꝙ vitulis immolauit. Sʒ falſis
ꝓphetis ⁊ ſacerdotiho baal:qui ei contrariũ conſulu
erunt:et bonum ꝓphetam apud regẽ vituꝑauerunt
ꝓſuadẽtes eũ eẽ malũ:qꝛ infoꝛtuniuʒ ei accidit: ex h
ꝙ leo eum occidit:a quo vus eum pᷣſeruaſſet.Ad ſi/
gna vo que ꝓpheta oñdit vicʒ ꝙ altare fuit diuiſuʒ:
⁊ regis brachiũ aruit. Rñdit falſus ꝓpheta aſſerens
hoc ex cã accidiſſe naturali.Sic in ꝓpoſito qñ imi
niſter repꝛehendit wmmoꝛum vicia:⁊ falſoꝛũ cõſili⸗
arioꝛum adulationes et oſtẽdit ꝓ ſigno crudelitatis
et pcti illoꝝ quales vindictas mõ acceperũt quõ ſi⸗
militer peccãt ſicut tyranni pꝛius legũt᷑ peccaſſe⁊ ſi⸗
militer puniunt᷑:ſicut patet.H. ij.xlvij. nimijs plu⸗
uijs ſubmergunt᷑:ſiẽ in diebonoe? in bellis vincunt᷑.
ſicut ibidẽ pʒ falſi ꝓphe ſentiẽtes ſe eſſe tactos:recal/
citrãt pᷣdicatoꝛi vetrahẽtes ad modũ pᷣdictoꝛũ ꝓphe
tarũ: Imponẽtes ſibi ſilia vel grauioꝛa dicẽtes ipſe
eſt ita inuidus vł cupidꝰ: ⁊ ꝙꝓ cupiditate totũ pᷣdi⸗
cat:⁊ ꝙ etiã libenter male tractaret mlierẽ: ⁊ hmõi.
ſi hoc d eo oſtẽdere nõ pñt h̊ onñdunt v aliquo re⸗
ligioſo:cõcludẽtes ꝑ vnũ malũ illuʒ v quo ẽ ſermo/
7 om̃s alios eẽ malos:ac ſi petrũ maluʒ cõcluderent
2 iudas malus erat.Quoꝝ iudiciũ repꝛobabit᷑ in⸗
ra v iudicio humano. ¶ Yn oibo iſtis locutõnibo ſe
hñt ſiẽ latro vel homicida.qͥ fugiendo clamat: Acci
pitevl capite latronẽ:fingẽs aliũ añſe currẽ:ꝛ fingẽs
ſeipᷣm.q.ipim ſeqntẽ.h̊ tñ añ iudiceʒ verus latroſ vicʒ
ipᷣemet ⁊ nõ fictꝰ.auẽ viq; fingit damnabit᷑. ꝓta inp
poſito qui dicunt ipſe eſt cupidus —ů. Dum ſic enim

loꝝ exꝑta penituit. Sic inexpti videntes ↄfeſſoꝛes et

is ont nibioſteſunnn jonevelaili⸗
uagetnſtſinnltin
pu in ſi
mii Tilſogcatgnn eain
igutciſinaui ſeruant Ale
uelenn inzun enanͦſil
ſunitlegi it renctn⸗ 6.,. iite
hilgiuſfneni egn e twhin
fidona nunftobor dicetts latt lu
ſoxtſum ge us opo minsbat gines 9
ſhen gi Gin , ſiio lloyn enr am
ikrcicoſllialnſimiiniancit psc
ſenltinoititüganachab g iſtibet⸗
Infueni ni a do approbat icnt z in. N
ſivailioſnd ocacit plus hoctngetds
ſetag ſacerhotes: i vo ſeqbat oſlliuz n
ci ſoi o do repꝛobat. e cl! ſaglitts bie
iqtiin multisemaverũt eonii coſilii /
is (Mabochoconoſoꝛ ctiz iapiete collia
uthantelepppam ciaſuluit dan ii oie
chllinzmei etpctu maclemoſſmis edin
ifluzſevciſb no fuſßibeſtu nutar⸗C
hegg nalt)uenunt bonos ailands gin

inmep öſllanſsiutan dehet ¹

lirinitita dnbitesaillanzs man
—
ennuunnddzeti dfaentni
nt ntinuidie odiſ canſe.C dii
n di noblles diuites viget Ullosfun
hobllitaten forte dipon phitatemine

Utmepfdemreledigninn⸗ liregici

kagn⸗
Wuci
lti d db
Nſider deluctz.
weregi ln deſt nneEteeg
Lenttwit Oeclat Ndinh ſum J T
in enenneatangen onſili
cöclpeſn Platui boneee icũt. aliu latronẽ fingũ
WW dir iſomo pieuiu Ain eiͦcla X
Ren Ncula neregnagi ge n⸗ pctã in alijs fi. ũ pcti ſui ſecuri mãt:⁊ foꝛte
welchemulti glür 3 0 Bene ctã in alijs fingüt qᷣ ſ ecurius fugere tecre Oi ü⸗
eeds n n on rgöne vee eis leuiꝰ.ſ̊ coꝛã ant magni:i .ꝛ dñ tlia ĩa. n. talia anti .
dsinh abiles bledd oꝛã teo falſi gni:illoꝝ pctm̃ . . antiqͥs ↄtigerũ .
W egin iaiisun, Poit oler vo glroliher nllenr vn Portihraerur Iè deuleleꝛcni mletihn En bilv: ſicut patz eypſſ .
Onafic n i Eardäfnnen ꝛes quaſi ſigno ent ad vindictas qᷓs p o rege m t ppter gra, ni be be⸗
Ondrlfici eſſe f,n 00 inpben ſe vindi gno adducũt pctĩ nictas q̃s pᷣdi runt co ſe medoꝑ et graʒ quã habu
uröed .feſſoz⸗ naluit aſen vindictas a wo infli cũt pctĩ dic q̃s pᷣdi int contra en mal eñ Mabuchodo abu⸗
urönerlag ce li NN cidit in pluuij inflictas:hᷣ bicẽtes: eas nõ eſ bis fuit poſitus i icioſas cõf⸗ bodonoſoꝛ.f.
iczg, alitates vl hoĩm i i vel er foꝛtuna: ſic alai iꝛſicẽ ac icis ſuis veuoꝛatis i eonu: a orlient prer q
ienredpen ſegebor It N ſi lhoim in bello occiſi. una: ſiẽ aĩal ais ſuis wuoꝛatis inmomẽ qᷣbilleſus nlr di
Ufania ſ, CeAlernan imd ꝓphe Hieroboã ello occiſion aialin mor qꝛ ſic dñs diſſi momẽto: ii 8 exiuit:ini
roörchti d bln, entfotici edificãt b oboã et ſeipos vci nes. et ſicadh tũc diſſipat conſili b:icnt pr; Ban piin.
loliüinfamig ,⸗ cipi nuc fal ita ⁊ nũctal a gentiü: in po. ixxi. Vlij
ſileiliffi nmuß glalit Ar ne haeiendo: mali. piiũt.et quan ardagtelg innaefic :in ps xxij. Sicut
Gülegt Gitaredimirr⸗ hliſſn Et ſic chuſi diſſipaui imali vſtruũt oſulẽ tũ boni anielez inno ederatoꝛes mala xij. Sicut
doisfcien Nerdi mittsanr Mecfun ſſipauit ↄſiliũ . ũt ↄſulẽdo qʒ manet: 11 centẽ liherat: 5 moꝛte oiſſi
as ge nn ſapleti: tom du pn it michee fili achitophel. ij onuz . In ps. xxxij. E : qꝛ ↄſiliũ dñi inere
micin tende nſihsi iꝙ ioſaphat rexi io Jemla. ij. R ij. Re. xvij. gelcer Filc malgnentn d mi inn ineternũ
1denczeſtg eleft 0 tra at rex iuda ⁊ acł ij. Reg.xxij. imputã in lac malignantiu ad tpᷣ it ineternũ
eobſeci nice Neit zautperl⸗ a iabes galaad:vbi vachab rex iſrl aſce mputa u ponendo in h n ad tp̃s pualeat manet
lqrĩ cunun falſis ↄſillarij. ei credẽ noluerũ it / et ioſaph eit aſiliũ añ ilio tales ineternũ eſt oĩbo qͥm
ſuppo i Alumpart ſis ↄſiliarijs credi. oluerũt h eꝰ oſiliũ phat fu in aũt dñi in ernũ libera bũ ale
rärſait drerttclühlei noĩe q verã rediderũt. int q pſiliũ ſpernẽt Erülo rev. inrert de en abũt. Et hoc
camanlor d magliſi lüpiain , ri verã pphetã t. int qs vnꝰ erat tes cti rti. v. infertu net.
or moxs aſlin Mthüti qcqͥd dicat dei Eſa: meliꝰa m nnia faciẽda po ꝓuidentiaʒ cõ nuũ du cãt. ſicut i ia cã ⁊ intẽtõ V.
n nmallumunnänen nns wſrw koei enione elaſſe⸗ kamo ſtrbetlone ebtnatime danel Saiiberadn⸗
guneto nigan⸗ nſcnpum hmõi. Talia s illũ ſcire bibliã alius iu vatet Gañ.xiiij. E acerdotũ ad ve-
umerd lgan 0, iral Qloti ſupra. e. c. ij vo quead exteri iã: ⁊ miffaʒ ſi ſericoꝛdiam: I. Et heſter regẽ draconis: ſic
laaatto 4 aliqs dpon a. e. C. Iij.igno d exterioꝛa ptinẽt:ſi. 3 luaz D am: 7 pſeruaui gẽ aſſucrũ flexi ut
laaat toti cig ſibici ollotl chea. et ſic leg oꝛare.ſicut dixi nẽt: ſicut pa eſter. iiij auit a necei exit ad mi⸗
no coſilio Er ic ſibiciſulit in hea. et ſic legiſpiti aſiliũ dixit Sedechi 13 ca. xj .2. v. Oim nes iſti cũ innocentu: ſi. Nr.
Erw ienit o ſihchn ecerut eng geit voſiliũ wer ſpꝛenern ias ve QMi⸗ .xrxj. et. xij. id iſtrei ſlig or e dl
vamhut⸗ llenot poti ſihiii; etiã legẽ ge dñi exercituũ euerũt: LZuc. vij. famili Aident quod noĩatis.ſu
Wartnbuzt, Pen egẽ inſtiniani: ſiẽ uũ Elſa.v.et nõ ſolũ vlj. Ab a et oſilio m dammodo fuiſſei pꝛa eo.
audaciaim qs hocqliberinſemet oceſſ. niani:ſic pʒ.C. viij nõ ſolũ lege dei pauperũ zi o magnatu ppli lſſe in curijs ð
laucaag imputätalliant ceſſa bonan pʒ.C. viij.xxxj. dicẽ egẽ reih guperũ ⁊ iuſticiã ꝓpli ſalute: 8
ihſaainide köhluanno msgnatni iſſe oceſſi aufragoꝝ dicẽ xxj. dicẽtes dñis eẽ dñoꝝ incoꝛrigi achmouerẽét. nte:et vt cauſa
Mfacütqliberanoꝛes habengshf iſſe ceſſum: qꝛ xe ẽtes etiã regibo pi e dar mcoertgibilſtare⸗ Bigentes 5
gincöſaentis porisc engshfta xvi. j. Reg. viij deus pplo minabat egibo ꝓ iure fu⸗ 1:et ꝑ cõſequens ꝛet ꝙ nõ poſſun Fex pte
4¾ 11 7 .1 . „. . 3 — 5 G „„Ar tad b 1
ricnenge d enn xlix.qͥ ſicoſi 33 in aſilio illox nõ rqñ rege petebãt etiam ꝓprium ex pte illa nihil pficiũ onn ſie⸗
4 bonos cöiliant 5 lve fun c0 iliũ altiſſimi irri veniat aia meag: * les curi⸗ n perica ũ:ſicut ficiũt:vidẽt
Npant,Sreguläinns evin los ijpo⸗/ ye fuit inputãdũ i irritaueꝛũt:põ. cvj ea: geñn. las 7 ſimilia fugiã patet ſupꝛa etes
9. iuns diatin i um:factũ tãdũ pctm̃ achab: ps. cvj. Nec he⸗ Pꝛo qua milia fugiãt:qꝛ in eo. ca. ix. ta
ber cotmuni Ceppſtn vbi e aſili appꝛobat᷑:ſi qbatr᷑ ↄſiliũ ſi t. Ergo e hete et patria ſito ceſſat cã/
1 Reg ri. Gbiſennbet⸗ epy ſalnn j ↄſilio ſuo occidi t:ſicut pʒ.iij. R lu E rem plo illor irche cũ mali⸗
. nplent coſli phetas ⁊ ſa cidit plus ꝙᷓ octi. ij. Reg. xvuij. xemplo hyrundinũ uz cum eis nõ ſt is ſtete
nor futinpnnmncii dun fßzonit factu ſuñ cerdotes:qñ vᷣoo ſeqꝗ ctingẽtos falios um dimiſerũ ndinũ:que ſᷣm fab ent: ̊ fugiãt
itmagrs pten regni luen Honct erũ ſuũ a vo repꝛobake eq bat᷑ ↄſiliuʒ vxoꝛis rti⸗ c ene dier H ſocietatéani Jabula.
ſpanvnnſſon lofinnbul⸗ rtos. qũ in multis ern e. ciij. ſapiẽtes huer ui :· ſtru o:qꝛ illarũ oſilio oibus 2 in wvmibo
1 erfoithbo phete es. (Mabuch auerũt eorũ cõſiliũ ert ↄſilia ere antec; ex eo fierẽ noluerunt linũ i i
jmali iſalobitr mibien boie⸗ buit vomels odonoſoꝛ etiã i coſiliũ ſpernen Ita nolentes vti hfierẽt laqueiad nũ in ſloꝛe
l alli areß⸗ nit vanielẽ ꝓphᷣa etiã ſapiẽtẽ cõſiliariũ . boli cereli s vti ↄſilio ad ad aues capiendũ
g nii vitulis immoloauit. G falſis ldi cõſiliuʒ meũ m. q ei ↄſuluit:danñ.iiij laniũ ha⸗ bũ erelinquãt. Erx euitationẽ laqu bienduũ
mondbaslinlciconmuniü en ul cõſiliuʒ ſi u et pcta tua elemoj ñ. uij. vicẽs: Au bũ dimiſit. j. R remplo ſamuelis: qgueoꝝ dya⸗
. bi audifſy nõ fuiſſzĩ oſynis redime. cun. iij. Reg. xix. E eg. xv. et exẽplo h ic ſaule repꝛo
n gphetm aPld rege itnpnwerunt bie pʒ maliüer iſß ibeſti murar WMyn oiis Keg, u Atehlgsplnweſk d-
n phetm aguc ere tntinenn ihuerunt bonos oſili tatꝰ. OYn oibn Acentig . ka lo anlun vic Pauli ab fugit. pyj
cemaliͦgeinfomminzci gclbit: er; xvij. lok erꝛoꝛes cõſiliani bonos oſiliario n orl mülodòd ct. xiij. iudeis vobi⸗ ic Pauliet b xxj
aſſt Nui idẽ ijs iputarin debet⸗ inſupꝑ il u loqͥ vbũ cei: vobis inqͥ arnabe *⸗
idita gnd duscum ſelaſſt. Niſ⸗ licet inuidẽtes ⁊ œtrahẽ riñ debẽt 5 dicaſtis vi ei: qꝛ repuliſtis i unt opoꝛtebat p
3i ⸗ tẽdãt i 2 Ttra hẽtes ↄſiliarij 5 zch certo caſtis vite etne: liſtis illud indiâ at p⸗
beta ñdit viqj, altefultdinlii⸗ n ſupficie:m 89ſiliarijs m r5. creliquerũ ne:ecce ↄuertĩ 7 indiꝗs vos i
betaondit ic ⸗ z 1 ficie:magna agnatũ cã rreliquer . ertimur vos lu⸗
niigriaſtaglbeeinn⸗ vrnib vnaſſunt decen an deive itane erldꝛem 4t litare Breofliſor. rgen vnn we, eies. aEet⸗
diſtenaturali Gicin oſtoginni Pocꝙ alij none inuidie odij enintr tres / vel aliqᷓ q̃nt dicẽtes illud E ⁊2ſiliarij incoꝛni Kincoealul⸗
endirwom monmn icnr lniil la/z nobilitar. les ? diuites videt illo Pꝛĩa cã ẽ ex l unaturdrrelndan Ait amnn babgtogt elin⸗
nlanones ctoſtidit ſigno r icliun⸗ loco aſtatu e: foꝛte coꝛpoꝝ ꝓbi os qͥ ſunt ꝑente- uã: 1 cãm iſtiꝰrec D eã eamꝰ vnuſ. onẽ: añ
ſtecht enn . bili maioꝛi:que ẽ ei. ꝓbitate minoꝛes eẽ i uer.j. veſpexiſti. eſſus pñt all iſqſh in terꝛa
ualu miand nni ſe biltareivenrele gntigreeler⸗ regicitin no 4ochen 9 oe aſiliũ c e ſanſe illud 2
dtſicntt,ramniuib if cii⸗ 1 e7 gbls ieſ gnitate vel coꝛpi. ꝛchin no no o coꝛrigi nolũt:ↄfuſiõ ¶ O ſi ſic facent oẽ
Bri jri os Gs inſer. pub. qetiꝰr. is ꝓbitate: ſ aĩ poterũt inſt ptuſioe coꝛni t oes
eunk ſicnt ottt. P.), lr ninis ll eſe inferioꝛes reputã egat. ex b eis inuidẽt: aĩ latlone kare dupliciter. gerent. /Dʒ5 iſt
ſ⸗ 5 ãt vlinferi inuidẽt: ꝙ il lonẽ papa/epũs a qui .Vno mõ dicẽd iſta
unt ſen nip wen elu nn ldet foꝛtua maioꝛes. erioꝛes eſſe xſiderãᷓ curã ſuã epus ? quilibet ẽdo ꝙ p iſtã ij.
fali pheſentü ſetuchofill aliqð maln vel 7 q: pſona quã eſiderãt S a. qꝛ aliqs vident ſi rectoꝛ ebẽt vimi
Pfali heſeneſ⸗ * ronſpe uertüt qᷣc malefactũ intẽtiõ quã odio hñt:vł coo inſtant oicẽ t ſub coꝑ cura in mittere
Nionimmtet onocii ictonſ rit: ad d ab eis fieri vidẽt: iõe ſuſpicãt: totũ p⸗ det qᷣ foꝛte pei tes: ſi ego recedo: ncoꝛrigibiles
dicetes ad ſuꝑbiã geſtũ ri vidẽt:ſi geratſ. tu g⸗ öſci e peius faciet. et ſi alius mihiſie
nättsſbiſliu lb nnerni narꝛand geſtũ ſuũ trahũt ſii ar ſe vt ſtatꝰre cõſcias.ſ.occaſi⸗ et ſic gloſant lucce
a ſcitntetoti ſe⸗ o auget ſi iuſtũ t ſiiniuſtũ agit: 4. ris 7 aſiones querũt es cquteriata
iusrkapih 710 le fine: ni xviij Nota. Y. vj. Fuiij iuſtũ:malã intpᷣ tu agit:factu is 7 velectatõnis cã:quã it remanendi: lucri 8
arer nfiere: Pe⸗ iij. ta. Y. vj. xiiij. ¶ S lã infpᷣtant᷑ intentii 3 iſtoꝛũ rñ a cã:quã tñoꝛe nõ p̃tẽdi ucri hono
ilibentermnolelin liquore curiã ma n cpa cã ẽ exh entionez: rñũdet᷑: nõ eſt ſi ꝛe nõ pᷣtẽdũt.Ad p᷑
nerma lel oſcult Nolcin vt vel gnatũ ꝓ negocijs ſun x hocꝙ veniẽt to vel dño ile we ↄſilio vel afeſſo⸗ d pᷣmũ
o oſteen nbaſt ſanmt t vellent expediũt cijs ſuis expediedis nõ es ad dño terꝛeno. Pꝛin lo vel ofeſſoꝛe ⁊ ep̃
weqnot nõ teberẽ ediũt᷑. Iʒ. n. eos in hi diedis nõ ſtati coercitiuã ꝙ pñ mo qꝛ dñi 7 plati pla
lucettsn lzcochlc putã erẽt vel nõ poſſen s in his q petũt ex n re inui pñt rebelles p plati habẽt vi
geteae in tãt ad culpãꝗ poſſent:totã m Aſt eyxpedire einuitos:qð nõ põt aſili penas coercere coꝛ m
cenalds gci nobobil ad culpã. ¶ Tercia cã ẽ oꝛã illoꝝ ibi eis i cõſiliarij cũ oñ. põt aſiliarius. S e coꝛri
ſcireprod pꝛopꝛiatio: ercia cã ẽt. bi eis im⸗ rij c dño incoꝛrigi rius. Ocdo qu ge
lus eral Olupin ſocnrint / pꝛopꝛiatio: ce qw ſʒ mihil ini erꝛaꝑ vl diuiti moꝛa plati engiburerms ad. nt ir e
gſtoiſtis 7 eqrat ꝙᷓ extri. Hm bil iniuſte fa ,Ir. aꝑ ap . Plati. In ſcðo di⸗ . us ſcãdalũ o — =
jobumane. N encd laman 1 tat᷑ X. a curiã feciſſ. eE. ciat: licetq; vVicz ꝙ aliꝰ t☚α dicto illo nalu oꝛit ꝙ ex .
end enn .et ſic in oĩb iſti⸗ et:totũ ei ad ꝑniciẽ zmin f. iꝰpeiꝰſaciet foꝛte meli 2 dubiñ aſſu xxiij
velbomali ifl⸗ ſſ nbrit⸗ ribn tẽpeſtati iſtis pʒ ꝙ arboꝛ in mõ Pmiciẽ impꝝ actur? ſit meli e meli faciet: munt: riij.
larrond filſißl 1e erol n „hbns. 4 Ex iſtis oꝛtioꝛiby expo ituata: plu m aſſociet ꝙᷓ tu. P 1ꝙ alius euʒ ad inf. ÿ pei
elatront d ingic en xix gerati iſtis cau ſis ponit᷑ ventoꝝ turbini rum et bo 1. Peedictoꝝ ; anti nfema eun⸗
nſeinte htinn tammhli ationes tales ePeepttom dyoemnt enh ofe⸗ erbd noxꝝ viroruʒ ex antiquoꝝ cõſili. .
n . iliarios: rqñ cillis qs xæ ruʒ exemplo tales f iliario⸗
iate ui ofl . dunſ ĩ pplo:necſt iſta ↄſiliarios:bella etiã quq; ofe⸗ qt iudt us pimiſit ſe daturũ ales fuge: vt ſis vnꝰ
G cſtpiclon. noua ſ̊ antiq nri⸗ 7 ſeditiones iudices tuos edaturi Eſa. j. lis vn
icnt iyſe qnris renouats tẽpibo. Viſis in eneche, aine et el fien rnooſé
conſilianoꝛum Wetwn Pahor⸗ an. Ar⸗
In . iqt“. vij.
hoc ſeptimo articulo vij

xxiiij.

xxv.

yxvj.

xxvij.

Arꝰ. Viij

xxviij.

Tonſilium

reſtat conditiones erroꝛes oſtendere maloꝛum con
ſiliarioꝛum. ¶ Quarũ pꝛimg eſt:nõ ſoliditas: ſũt.n.
vt cõiter flexibiles ad omniũ dominoꝝ voluntatem
ad modum arundinis quead leuẽ ventuʒ ſeu tractũ

cui volueris parti inclinat/ et ad modum iunci in aq̃ᷓ

q̃ dilumio vel vento caput inclinat.⁊ ad modũ ramo

rum:qui inclinant᷑ ad illam ptẽ vbi arboꝛis ponde⸗

roſitas inclinat᷑:ſic iſti ad volũtatẽ ⁊ vocẽ dnoꝛum.
Eriſo. in omeł ſuꝑ illud Math. xxij. Conſiliũ iniert
vt caperẽt ihᷣmc quale cõſiliũ:tales ⁊ aſiliatoꝛes.
Bcõdo nimis elate ſe hñt ⁊ ceteros ↄtemnut:veni⸗
entes vo ad curiam:nõ honoꝛant necnegocia expedi
unt: niſimagna dent munera quãtũcunq; iuſtaʒ ha/
beant petitionẽ.ſͥ eoꝛũ negocia ꝓlongant dicentes:
nullus nouit dñm tuũ in curia iſta. ¶ Tercio cõmu
niter ex cupiditate nimis ſeipᷣis ⁊ eoꝛum nepotibo 2
pꝛopꝛiant:et nimis ſubito exaltãtur:ſicut patet.A.

ij. xxv.xxiiij.et plus querunt auantagiumꝓpꝛium ꝙ
wmini:⁊ plus dñi qᷓ vei honoꝛẽ vel ſubditorũ vtili-
tatẽ. ¶¶ Euarto ſunt nimis vindicatiui: ꝑ illam. n. fa
miliaritatẽ quã habẽt cũ aliquo magno:videt᷑ eis ꝙ
ſe vebeãt de omnibo inimicis vindicare:ſicut RAman
voluit ſe vindicare ve mardocheo et iudeis ꝑ regem

aſſuerum: Deſter.iij.¶ Quinto dños male ducũt vt

ſint ꝓdigi qᷣto volunt.i.eis et alus duri/ꝙ etiã qs nõ
amãt nimis dure puniãt/ſpoliãt et incarcerẽt ⁊ occei
dent.quos vo amant/vel 4 eis munera dant: antec
corã dño veniãt ſtatim obtinent qð petunt:et re
lucrũ nõ repoꝛtat v iniuſticia vel cupiditate diffa/
matur 7c. ¶ Bexto ſunt ſubdoli fraudulẽti occul⸗
te omnia mala ꝓcuran tes:ĩ publico amiciciam oſtẽ
dentes.qꝛ dum omnes ↄſiliarij bonũ vultũ oſtẽdũt

leſo:neſcit᷑ de cuiꝰ ↄſilio ledit᷑:et ſic occulte ſuꝑ ppłm

tuum malignauerũt cõſiliũ.in pᷣs.lxxxij. Ad moduʒ

iudeoꝝ quĩypᷣm velatũ ꝑcuſſerũt dicentes:ppłetiʒa

qͥs eſt quite ꝑcuſſit: Ad modum etiã illoꝛum qᷣ ad il⸗

lum ludũ adbuc ludentes fortiter caput ꝑcutiũt dũ

abſcondit:ſ dũ caput vidẽdo eleuat:ſuꝑ euʒ rident:
q̃ſi nihil ei feciſſent:ſicadhucvulpinus ↄſiliarius:de
quo Eccĩ. xxxix.in abſconditis ſuis ↄſiliabit᷑:ſupple

ad alterius leſionẽ in occultis dũ abſens eſt:ei oblo⸗

quit᷑ ⁊ vetrahit et contra eũ ↄſiliat᷑:h in aꝑto eũ ↄfoꝛ
tat:⁊ quaſi ↄpatiendo verbis ↄdolet:et damnũ ſuuʒ
plangit ad modũ filioꝝ YJacob:qͥ pꝛimo patrẽ gra⸗
uiter leſerũt filiuʒ eius dilectũ YJoſeph vendendo et
poſtea ↄuenerũt vt lenirẽt woloꝛẽ pr̃is:Geñ.xxxvij.ꝛ
nõ ſolum ſic eũ ↄfoꝛtãt:ſed etiã alijs vłalioꝛũ ↄſilijs
damnũ ſuũ attribuere nitunt ꝑ modũ admiratonis
dicẽtes illud Eſa.xl.qͥs ↄſiliarius eius fuit:ſic em̃ lo⸗
quunt᷑: SGancta maria/qͥs ſibi vedit tale ↄſiliũ:quare
hoc pateris.q.d.ꝓphetija qͥs te ꝑcuſſit: leſus vo etſi
terminate rñdere neſciat:ſecure aũt põt in genera
li reſpondere et dicereillud pſal.xxj. Conſiliuʒ mali
gnantium obſedit me.¶ Iitis ſex modis ſapiẽtes cõ
ſiliarij pharaõis ſibipᷣis 7 dñs ſuis vderũt ↄſiliũ in
ſipiens: Eſa.xix. Et ſic ſanſon.i.pᷣlatꝰ vel dñs frenꝰ
cecꝰ.i.in agendis inſcius vel malus:puero.i.puerili
conſilio et malo ductus:columnas wmus ↄcutit: iu
dicũ.xvj.quia bonas ꝑſonas eccleſie coluũnas eorum
ↄſilio vexant. Que vo alia mala/ ex maloꝛũ ſequunt᷑
ↄſilio. Nota. F.j.arti.vij.ꝑ totum.
Bed qꝛ nihil ſub ſole ſine cauſa omnia hec ↄſilia/
rioꝝ mala oſtenſa in articulo.vij.cãm reqͥrunt ĩ iſto
arti.viij. Maloꝛum aũt factoꝝ vt frequenter in cõſi
liarijs eſt inoꝛdinata dñoꝝ voluntas vel ꝓpꝛia cupi
ditas. ¶ Primũ patet:qꝛ ↄſiliarij et familiares dño⸗
rum ad modũ galli ſuꝑ campaniliqui ad omnẽ ven⸗
tũ ſe vertit.ad omnẽ dñni vocẽ vel inclinationẽ incli⸗
nãt᷑ ipi.n.ſciũt dñoꝝ ſuoꝝ affectiões et paſſiões:ſiue
ad cupiditatẽ ſiue ad vanitates:et nolẽtes eos offen

K x.

dere:ↄſiliũ dant ſm ꝙ eis placere credũt:vñ Señ.in
epla.lxxxj. Adulatoꝛ planu ↄſiliũ dabit qð velibera⸗
ti ſ̃ti foꝛe ſuſpicabit᷑. Mota ꝑiculũ ↄſiliarioꝝ diſeoꝛ
dantiũ P.iiij.xxxj.¶ Eſt ̊ radiy mali ↄſilij in perẽ/
te ↄſiliũ:qꝛ reuera moderno tꝑe miłti no petũt ↄſiliũ
H potiꝰↄſiliũ detminãt anꝙᷓ petãt.vetminãt.n.apo
ſeipᷣos vel foꝛte cũ vno ſecretiꝰ quõ erit ⁊ poſtea ꝓpt᷑
modũ alios ↄuocãt ad ↄſilia ⁊ parlamẽta ſua:et tũc
negociũ pponit᷑.q.vellet e dubio ↄſiliũ accipe. ſ̊ tñ
in ꝓponẽdo circũſtãtias ⁊ ↄditiões adiũgit:vnã paꝛ
tẽ aggrauantes ꝑ quas cognoſcit᷑ ad quã ꝑtẽ dñs in-
clinat: ⁊ quã pus vtmiauit:⁊ quã finalit vult habẽ.
Pꝛelati ꝭ̊ᷣ alij ↄſiliarij qͥ ſe ibi hꝛe veberẽt ſic antiq
tus ſolebãt ad modũ ſacerdotũ dicentes: vñs vobi⸗
ſcũ:ſanũ ↄſiliũ dando:ſᷣm veũ ⁊ rõem: facti ſt in mo
dernis ↄſilijs parlamẽtis loco clericoꝛũ rũdẽtium
amen.qꝛ ad illud qð videt dños velle fieri. Rñdent
amen.ita fiat.Et ſic illi qͥ libere repᷣhẽdebãt ⁊ vetra
hebãt factis dñoꝝ in hoſpitijs ſuis vł añꝙᷓ eẽnt de cõ
ſilio dñoꝝ poſtꝙᷓ fiũt ↄſiliarij vłↄfeſſoꝛes eis aſſenti⸗
unt ¶ Et eſt v eis in h̊ caſu ſic ve auibo ꝗ ĩ nemoꝛe li
bere cãtãt ᷣm ↄſuetudinẽ naturarũ: h̊ ĩ cauea cãtãt
velloquũt᷑ ſic audiũt hoĩes ibi loqͥ:anglicũ vel galli
cũ:⁊ ſic ve alijs/diſcũt.n.linguã prie qͥ ad aliq verba
Ita tales nõ volucres celi h̊ inferni ↄgregati adinui
cẽ qũ q fit a pncipe vel potẽte vbi põt hre pecuniaʒ
ꝓ guerꝛis vel ꝓ mrimonio filie:vłhmõi:vnꝰ illoꝛũ qͥ
foꝛte hʒ pꝛimãa vocẽ in atrio pncipis:cum qͥ fuit dñs
ↄfederatꝰ añq; ad ↄſiliũ ↄuenirẽt. Rñdit dicẽs:opoꝛ
tet vos hꝛe taxã pplłi vri/ vł ecimũ venariũ eccie:qͥa
ad illos ſubditos veſtros opoꝛtet vos hĩe in neceſſi-
tatibo veſtris recurſuʒ.poſtea petit᷑ a ſcõᷣo ⁊ tercio: et
omnes vicunt ꝙ pꝛimus bñ diyit:qꝛ nullꝰ vult offen
dere.vltimo petit᷑ a ↄfeſſoꝛe:qͥ dicit mihi videt᷑ ꝙ bñ
dicũt:qͥ ſi nõ eẽt in cauea illa alit᷑ cãtaret:h ibi auis
illa ingenioſa didicit loqͥ ſicut alios audiuit: quo
Nee xiij.loqᷓbat᷑ j̃m linguã ppłi. ¶ Ecceqnõ omes
iſte aues cito didicerũt linguã pᷣmiloquẽtis.vñ vox
illoꝝ eſt vox echo:ſilem vocẽ rñdent. AUñẽ d eis ſit
æ illis ĩ vmo pꝛuuinẽſi in q ᷣm fabulas ſũt de oĩm
hoĩm ſtatu aliqͥ choꝛeiſantes.iuxta quã hoĩes trãſe⸗
untes ⁊ introſpiciẽtes choꝛeiſantesſvtpoteõ ſtatuʒ
ſuũ faciẽtes:oↄtẽnũt.Sʒ illi qͥ extra eos iudicãt ex cu
rnioſitate/vel qcũq; cã wmũ intrãtes/ex vmo ⁊ cõdi
tiõe ũloꝝ de wmo cõpulſi cũ alijs tripudiãt/ domus
enim illius eſt nature ꝙ om̃s intrãtes ſimili mõ tri⸗
pudiãt.ita miłti dũ ſunt pauꝑes/dũ ſt extra officiaſ⁊
cõſilia et dignitates ⁊ ptãtes et pᷣlaturas/q̃i extra vᷣ
mũ pꝛuuinenſeʒ illos 4 intra ſunt iudicãt:ſ̊ cum ad
ſtatum illũ ꝓpuenerint:neceſſitant᷑ vt ipᷣ dicũt/ et alij
eos infoꝛmat:qui dicunt opoꝛtet nos ſic⁊ ſic facere:
qꝛ ſic fecerũt omnes pꝛedeceſſoꝛes noſtri:⁊ ſic ſtatus
nr reqͥrit.cõpulſi ſic cũ alijs tripudiãt quos pꝛius iu
dicauerunt: Juxta illud Ro.ij. In quo.n. aliũ iudi
casſteipᷣm cõdemnas:eadẽ.n.agis q iudicas. Sicut
K illiqui ſunt extra ſtant:⁊ quẽcunq; iudicãt qͥ intra
eſt:ſed intrantes eis confoꝛmant᷑:ſic cõſiliarij ⁊ fami
liares magnatũ nõ exiſtẽtes de eoꝝ cõſilio eis detra-
hũt:exñtes vo blandiũtur ⁊ adulant᷑. Vnñ Señ.in ex
trema ꝑte epłarũ. Falſi inquit amiciꝙ cõſilio adula
tionem afferũt:et vna eſt eoꝝ cõtentio/quis blandiſ
ſime fallat. ¶ In omnibo iſtis exemplis patʒ ꝙ mali
qni cõſiliarios ad ſe inclinãt ⁊ poſt ſe trabunt:⁊non
ecõuerſo:qð tñ fieri veberet:⁊ hoc eſt ſignnʒ moꝛtis
eterne.qꝛ ſiẽ ſignũ vite coꝛꝑalis eſt qũ medicina vłſa
na ꝑs ſupat infirmã ⁊ vincit:ita ſignũ moꝛtis ẽ qñ in
firmitas pᷣualet g̊ ſanitatẽ.Gic ĩ ꝓpoſito/infirma ꝑs
eſt dnñs malus vł inſcius:ſanitas veberet eſſe conſilia
riꝰ bonꝰ ⁊ cõfeſſoꝛ:m agni cõſilij angelꝰ. FRpplicatio

pʒ. Nota. iſta materia. C. vilj.iij. ¶ Bed non ſine xxxiu.

xxix.

Nj.

xxxij.

dni clütategtina mals onſilin
tlignlümuntiider⸗
ſognialonanooſtenceregnodecmals
talegunt.(Etpuimo Ncofllanop de
gleckppoſtiopgengiuſtan abttaſt
ler rig gratiebonop tpeli et coepop t⸗
Cprmodicomertoomittütgram:
luntmelas gratwobeis: qullv tnoꝛclnate
zaerunei rl manimoodio
flo ſianth A1 vli tli iuſtü n. nie

Nl noꝛcdinorerebat amitrut. Vn fen we⸗
Miſrisinorcinator dicerr ſoltbat: gſin

usqnibabuitin iunitutenüc rinit bie
entel nicichcoloꝛci ſuſpecifacerehg
Moolimpnto:end audebat mecaſigare

Ienugni ,utun auimis imeofincere,

nuudan Ecce i gecicitei accrefit
ita gam winatnmrantnen
iog dſoſio icelpeencoplaccretinfin
ſſiticrtaliini Nlacenadcaumtnl
aeuepepatpitonnagseig diſ lich
ugfiteliplacinaſentietſedannen

naionodto habebüet⸗ 4
malarauchire füſeciilme

ngiehen
X).

uſ— tor
batntii güne
Prcnt antagre
Mu d mate ainihoi
foꝛte ätaf narnalzigene cauſe
aech n ttinencrpi, atantũ ni
Ppontk a.nd enodn hriti cauſa ſcire v dñis
ec tg.y ilia gnoent hiri . lam gqa olentibo placer
Sone es bionſlr net cõſcĩ s di ri. xxij cãm ius czz
ngui⸗ Pquas xaine li meti ret.q am ſug it ↄſiliũ ij. 7. xxiij cog cãʒ
B de Ai aſg i ret. q vult ſci. ug: ne ei ilin b xxiij. de noſc
u uemmiuk Paciiglle i in hyſtoꝛij cire q̃ eei diſt balac de balaã cre. nence
Sraid add Man ak g t⸗ i oꝛij qle ei iſplic regi laã: do: vt cũ
ͤll ianir, autau⸗ in os ſe s ſup eũ oſiliu eret:7 peftinmi6 venaare e10
dnnage d goͤfi Sriien ho cretari⸗ eũdẽ locũ ederat mun u5 boun amo ꝛmentũ
Niind jleibtz, n ſoſn noꝛes: ios dñ ocũ. erat: vi era ami ns mincd entũ ſenti
l riſur e MMü M coma
nde fn dui ſmn eſinni cõſiliũ pla xv. xx eiis he ꝛe dij letes cõſiliari icglij ud pꝛi iplacui ili⸗ ret: aud
S i roe SS ne place olbene, uitias liari s laqu pꝛimo nrahilis mugi : andird
n. do eſſe cũ cens d 1 lib ẽtes v xelici. 2 ERE eũ p io in eo iſſetet gitu ndiret
taf ichritn dooclene lll E bus f. u dñis: z el hab cias 7 ſit Pʒ p ho auit. S dẽ co tthaur /q̃ip os
fachs) ſelli diog nieni jc nn rxemp. wn achiniorete⸗ 31 a amitt s offend ere ſpan 8 paſchaſius aur edinamettnali umſeriſer
facs iannllilb elefin. Rann aria: et boꝛat ucrent/ cantreronuge nſilianiũ dhilreſtere erineialline ner
— Mbererepbe R gaui cito dit⸗ ſun vid lõ nitũ eis ra ad i p cui egit ta ſe cidit auit
Eoſtihfi iri hi Ruen nit que to ditant t ben ent. n nitut hoc. ] uius cecij ſanct. inen
Eteſt fiüt ſ ltösfais ͤt⸗ xxxiiij quõ i ndãr. tant. e cuz dñi⸗ cilli. be⸗ toph c.j. Pa conſili⸗ cidit m e luci undeéz.
Aeltde 0ſliani Nlaſſcei Ttne ruij. c0 inquitr. regẽ: en nde fe ms: n is e qͥ la el dant raly. x lium ho urus e: quã .
Stärfm gin daa Roleſſo eint d ꝛã ep̃is ex:cui il u dita rti qᷣ multad 2 ret.id emal xvij. 7. ij cfaci et o to?
ſa nesets 6 loqui. 7regni ille:ſolũ ret:et tñ dã mi ant᷑ tam fi eo turpi um oſi 7.ij. Re lebat. ppꝛeſſi
hoütſi ſvendineen Wodi aſent, ui. Pꝛ gni veſtri lũmo tñ nibi imus n finiui pi mo iliuzʒ g. xvj. 7. F. it
Ibt icaudiäi Enaturari ine⸗ pter auꝗ o certo ſi 1 ꝓc odo ꝙ hil ei ro place it. ſic ꝛte vi⸗ abſalo j. 7.xvij igu
dalis hiüthoie Urarü:ß mdrel eſt. auatagiũ ſicut iñt ceribo vobis daret Fninber. Arnoſe⸗ oni ij. g ,
ngtoi liien icne Archregt ortiie cogaes poteroy laceaneg nbeata eb Parnftgcogti, barirebe
ſita gescelißi Dfleqh ſllel cri tes ni a lucr. gitauite pofz ſecrete pꝛe enſion vbi legi a ptʒ e qui h nus vi
rtapn ißinfe eac in cauſa tunt dñi aret: ſi t ꝙ ſi regilo ez auũ e ſibif⸗ gitur. z ex geſt omeeide
Sommnmn miogre ſſott et ſpeci⸗ Crei ſi e lnelcenes rTeputa 4 ½ triert b culis ſun. acta vii ꝓ ipe i is Ra inib⸗
elpmfimonn tteybipo otiadin nü ecialit ſignũ ẽ cere: nõ rij2 ret᷑ bñ 7 ꝛiga uis in idit aſilii n qu roli ma rrri
Daim lmomlo fili pot hre l ebter ond ũ ẽ:qꝛ e:nõ dile⸗ ſecret. bn. qꝛ plꝰſeq 87 bel penis: aſiliari⸗ adaz li ma xxxix
umma poce n filieyfhmo huni end rigis utoꝛ aliqu ilectioni⸗ arij 7 ſubd eqba lla: vbi 8:7 rid nos et yiſion e
Ancad natno⸗ hmoleynl 4 o dic dant es 7l guotiẽs lionis H banto nt oño Ibui erũt et maſs e Erxremp
zetnez ſilliũ bnapis: plloni ſtea entes: es cõſi legiſp iẽs dñi cõſi lu⸗ dictũ 1 vrili ios ſuo niſſen cãm es cum xemp
de tara un zuemret in futdi f. muneri nullo ſiliũ de eriti/ dñ 5ſiliarij d fuit ei: tatẽ. in fi s ppt rnutri eẽ. ꝗꝛ
ubdn Dpkipn t Bictorc ni aciend bus a mõ ꝓꝑmi cpceſſu nm ſuu aret E illũ l⸗ ſine Ala ondehet uiſſe u-
tos veſtro Tamũ xn ces: poꝛtã a et vn a pte ſuſe ittas i 7 placi m po Dice Et ben ocũ eſt. lã oñd ltatẽ: pacez:
anüiccc⸗ noetart g ons ilo Kpreant nof cito faci Acennil ne poh iet Kal tiſthe Eich prer
icuntg uz Poſteg ein nerſt ſil ucrũ ꝓpꝛiũ ceret:ſi ecundiã: nt cõſiliũ e. 7 po ſert einqᷣt niticiã er repen rus:niſi ach.
cuntepumnsbf peritaſcho eſ Ars ir. lũ mali tegfla gn g aripſt aaennt 9 rto: pphᷣ ppheti⸗ eẽ vbi no a taliũ̃ niſe eanen
imopetit o bſi dintt: a 1teroe .ly. Iſt. ignan s atbaol pſi pecun pPace cia dicẽ e rui iſi tis inſi rnõ ſu n oſitiarroeg
inga iſare egendlb hlſtef em̃ lenaneuotſekrnerd ene dili niaz re⸗ zpᷣdi etes:ait erãt ipientibo nt Eʒzec larioꝛũ
nöcit in can diatmihizt H ehe zeo l it me Hõ l⸗ goarcete rar riattx quaſi . riij di⸗
nioſadict lemtaguitidn eß lteſuz eien icul infe aakexrr. 00 Batantea reſe eneraget a vulpeolw⸗
ſa didiat log ſi catarerß bigni 1 a Dño gla nfert nonũ xxj. cõ tali cõ hoceſt Edẽt. rauer diun lpes i e
lloqbbatf log ſicntalio ehihient⸗ luntat volũ q̃ magni nonũñ: . ali cõſili ſt qo ai es eo t ofi. naͤt moda⸗,
nlingus lisauiuit⸗ iſt e:et q utate: gni dñ̃ f. ſ: In li mei lliario ait pſ. E vici rmar mẽda
ato digicem co ppli. ¶E zugt xxxv. to artici ꝛnulluʒ :ptum aciũ pꝛecedẽti t ei nõ erũ onitetgen ia obſti⸗ eſermde
tlingusmi lceqo⸗ 6 nita l ulo no 3 malũ uß amal t pti eti erraz iſrłi t:et i inatiõi nerutc. iõ nat bez
vor echorſik⸗ gusömllogoenn ſtan egunt no oſt u un la conſi iʒ ꝓcedũ 3 iſrki in ſcri iõi vebi 76. 10 te def⸗
r hoſſllmn woeri. gninsfiſg pale nt. ¶ E end punitũ:i H Pce ngredi iptu bita erm peng 1
—— N gle eit ppoſitu H Eeiger min en Parahot lent⸗calecſe 19 In renbe
peuutneſiinf Ae xecbſt plex: vi. oſitũ. h imo de quõ he omik ein ax et nõ 1po l:7 can moiſr! olilio na
nalig chorent fmn fabulas ſi 8 ſio. ( iq; gratiel 62 cõ ſili cmal u ẽ in VWi 6 eſt pulũ m reddit i nõ ſe 0 vopu
horaſantes iltoi tejn CPn atie b pena i lario aa veo idete qᷓ t pax. di⸗ eu.ſ. k. in ho ciiber nec
R untes inrta n hoit . bu rim bono uſta 2 pu⸗ unt qcõu dicent falſo eqðᷣ nec
lae choꝛeiſ oles triſ⸗ nt mal o dico 1tꝑaliũ 7 Tbit q̃b pꝛinci t. AMal duenient es ley 2ſilio: ſequit
B: tenit. Gllli Ntesſytpote ſten eſt pla 4s grat merito i / et coꝛ a eſt qu inci ra l ön ter m m Aaminnſe eo
aiicig⸗ llammuctite⸗ n plocereol es ab ei⸗ amnſtthegza: nadru- akaaei kehn tiſunti oanherengen ko pal.
cmiintri icar hal Exem uturo. ſi⸗ uerũt: 8: quib- it gram: li ami ſe iã vel ſep nõ erũ tideo ai pecca vbinõẽ
A wmo cöpalſici tes erwmn 3 p. gus in ſicut p :7 erut i inoꝛdi 2 re iſ⸗ acculis ſi cpſerũt: t in cel luſto in nerũt dE
ici alis tripudii 70 bili oꝛdin 3.21. xxvij in maxi inat poꝛta x.E uis ſcri t:vel ſe o pu iudic puni
Hcſtnatureqoffsi. tripudiat n 1i ſatis ij ate xxvij.xlij aximo te vt di e tmit ſcribe cribi müt e deo m/
nbt i Gofsintrüttoſinlli nn ſuu is ino qrebãt xlij. iuſtũ odio bictũ ſura os in ntes: ini ifecerũ Qui dicẽ⸗
amlti du ſunt teg ſünilinoſn uus. quẽ h ꝛdinat HSõ lo ? hic iſt memer rotulis in ninſtic T. in la etiã i
Paupes u ſtert ugfin cãm abuit i o:qᷣ dij at: Vnñ wvidet vel rłno ndam 8 iniuſt iciam ſ. 1rornli⸗ in
dignitatts d9tütebet entugfiüi vel quẽ uit inn dicereſ. iferk eeg an d n ſcrib taxauerũ nelheſeriple nlis 2
. 1setplaturtoiit xxxvj meos ei i Ecũq; uuẽtu olebat: wqͥdã 23 ecuidã dentur: nerũt. i pſſerũ erũt
nelaelt oſiſarnn WVI m el im coloꝛẽ tuteni at: ꝙ ſi ä no diſſ. ã tali ſe ur: ſed i ideo i ut:e .Eſa
mnaſunticicit , em nputo: ꝛc: eũ ic viuẽ Eniggaſter e:g cũi. atis in m in ſcri t vltra mé
lü pvenenn . tinghrtifan f agnü f qen ſuſpẽ viuẽt 7 hĩ agiſt. te cũ in i is tard agno cript ra m
mertſitink ti n nil raudani uturi ) audeb aligrerrtenen gter vn⸗t. infirmi emulti⸗ ſaeconvaho.
mätqui dicuntoporle,n finaht il cuit: . Ecce n7 timẽ bat me eret: q iquã ſet cũ i ectũ wv irate eẽ is nar o dyaboll. Vin
. os ſerſic fiet to 7 gram vñ cr ẽs ſi mn caſti⸗ 2 efectꝰ mi lllo ofe mꝰintr Etofeſſi ꝛãtibo di i. VTin
tomm. cc⸗ Pesnoſti ſeſt . p̈s a dñ quã in edidit ei eoffend gare: ſci⸗ t . lrans ai eſſoꝛe. et auit: s: ofeſſ dicit᷑ a 1 Exem
rcöpuliſtcitien uti ile ſenſit/ H Piarete naiuen, ns iſto ſacen ebat co Wauiiianenaet drerecegen up.
uooprll ei ꝙ ex talii ei pcen equeſiun inali⸗ otiõe ſcribã ulo ni puta ſi. quẽ d loci cegen
unt Iumtsllu hin cren gluͦnl prius iiniq do pla erehee at.qꝛ igro: cut vis: poꝛtaui utus fui
mn rmluini iriiu lg 1 Rar nnceanaehet⸗ bererel Gee get n Ya ſauntne aras Pl in ze aR
lſun ann inlt / gli czlucicit jiin⸗ enalcilate lrenainrier enns oip nein; een änerranmafacſſnr hriu⸗ itenig cuz
nn uakl cſinn xvij. znagzweshorse tẽ s ſe liceit licnit n gtin⸗ do mimgn ſ Wirchncn rere H
ucnmi ſoiſins corooſlioels nn Exemp. B.j. ota ad h Ra SRmni io ſe vtunt on conſci in ter: ſra 5 di⸗ lentur. Da:
trp ſobianii Gulant V ſi ſili io bo viicn ocopti⸗ rios nto xxvij ur vel cientia a viuen Dlenan Wreadi⸗
5 voblan ümrracl nt. i gein⸗ iliario g nox ie ne 6 geimecre, aii n⸗ q; Frxilie ne malum c C¶ Dep tium De redo vi
treghn aini mtiiiſihi, lar de li qo len aſecholis⸗ 7ſacrã es itcon undlnrin conſilium enado bicentc dir
gtiſuigeimnitn, ene ypgun, ae patoꝛis mnvr. pa ca pena l. Eſa. rix. E ndentu lconfuſtonen 2 minoꝛu
t omiiitet ſsohel rirgeigng N Rre⸗ a. ſ. rij ſicn ngentur lapientevchſi na. oan d xli.
e uinin —1 23 ararnahlcko Penrſet Napbee baage⸗ Ed rgarer AXv ünan ei heme⸗
ictiim onge pain vi 8 ſuꝑ E: 7 0ĩa ios: ma na ſeq .ix. 7. 21 la pꝛinc argoni
otifien cotli d obu patoꝛi antepdij vindictã nemes vorhe arios gna eſt quũr m xxvij cipu. J :
genni nati n ned en ⸗ rebatu s man ixit: vi tã acci⸗ es totu r. vel querũ dño ale ↄſili j. lix. In ps
1o ,wil raſi Fmor . — patieb rtet ipſi dato t : vicʒ ꝙÿ dit:ꝙ pᷣ 3 es etſ erüt v 1 ſtultici iliato .
ki mzalan, xxxviij. at. ple de ei afiſ. oĩa b t: d 7 pecula el retins Icia 7 pi 57m
tinſintri zſignn cn xviij. p hoc Terci terr. caba ona i⸗ efenſ toꝛes: inẽt: 1piculũ glos oſi
im hi, Exemp q quod rcia p a banni nt᷑:et ſua 5 dit oꝛes 7 i s: et cl qꝛ querũ ũ qᷣ t. oſili
ſeorir p. multũ refert ena vid mitus wmn dit qoolĩ inſcio aude nerũt ales ↄſili Arꝰ. x.
uirnn ainn⸗ en cruci. ũ celect. Eroſi elicet vagus e us er infirm m Em f. s medi. 8 et ifi cecos olili F.
e , nunge d e atibo: tabatu ſius de moꝛs exiluů⸗ D os: v fabula icos.t rmos duct
cöfeſſornd 1 in g rum en b:cui qui r in dij quodã coꝛ num uob oluit s acci talibo po o2
lcn . t poꝛis obo coꝛrupti coꝛuũ accidit .n. dñi⸗ ꝛtito
nmn Nih N aulcatnd iuerſis 7 h Vranno P3 taliter uptis: uhfe a l ms nũ ꝛes xlij
1 in qu iliarius onoꝛib cecilie pꝛe eruit. Aql allijs medicũ e. hec c acci ij.
oliegrer hen EieRantn Pimeuaerr ala pe enderarde bi
nit illucd. in talis h vrahie e quãdo
iliariij eſt ocu egros q eLyat.
i cupidũ lyom ge ſp Fa i⸗
ũ ad nis a amelcit:

wiſts o

xliij.

xliiij.

xlv.

Arꝰ.xj.
xlvj.

xl vij.

Exemp.

Tonſilium

tatem. qͥ colligit male acqͥſita:⁊ facit emplaſtruʒ: re⸗
ponẽs in ciſtis ſuis:vñ mentis oculos excecat ⁊ aĩiam
ꝓdit.et fit de aquila.i.qͥ aquila eſſe veberet talpa vel
ſtrabo:terꝛenis totalit᷑ veditꝰ: qꝛ plus in frenis ⁊ car
nalibo ꝙᷓ in volatu velectat᷑otẽplatõis.Lalis dñs in
fine ſentiẽs damnũ dicere põt.Oculus meus.i.ↄſili
arius vpdatꝰẽ aiam meã. Mora Tillis qͥ tales que
rũt ⁊ dliſhen miniſtros.A xij.xliij. ¶ ales nõ faci⸗
unt conſiſiũ ſapientis.Eccli.viij. Omi hoĩ coꝛ tuuʒ
ne mamfeſtes nec eoꝝ vtaris ↄſilio:ſicut nec omnem
herbã ſed ꝓbatam oculo appone infirmo. Sicut er⸗
o herbe ex quibo eſt emplaſtrũ ꝓoculo infirmo ſigil
kann examinant᷑: virtutes ntar ant eiᷓ adinuicem
oponant᷑ diligenter examinant᷑: ſic dʒ diſcretus dñs
ſigillatim añqꝙ; ad cõe cõſiliũ veniat ſingulos vbiar⸗
duũ agitat᷑ negocium examĩare conſilianos.⁊ ſingu/
loꝛum diuiſim ſcire volũtates:et hoc ꝓpter tres cau
ſas.¶ Primo vt melius ſciat negociũ ſuũ coꝛã cõſili
arijs ꝓonere cautius ve hoc querere.nõ em eſt ↄoue
niens dño coꝛã ↄſilio ſuo eſſe inſciũ ignoꝛantẽ.talẽ
em̃ in coꝛdibo ſuis minus appciãt᷑.¶ SGcðo qꝛ ꝑ iſtuʒ
modũ põt melius ſcire cuiuſlibet ſenſum ⁊ ſapiẽ tiaʒ
qñ.n.ſiłↄueniũt:vnuſqᷣſq; appodiat ſe illi qͥ pꝛius di
xit:et dictũ ſuũ appꝛobat vel ↄduẽ:ad modũ ↄducto
ris argumẽtoꝝ in ſcolis cũ aliqͥ ꝑpuo additamẽto: et
ſe nihil dic:ſenſus ſuos ĩ cõi ſic ꝓbari ñ põt.Ter
cio qꝛ ſicmelius ad rei ſoliditatẽ ꝓpueniẽt.verbigra⸗
tia.vñs recolligens omnes vias ei ſeoꝛſum oſteſas:
or pꝛio ꝓponẽ ſic:Quid voſ videt᷑ le via iſta.ſi vo il
am rationibo repꝛobauerint:et illeqͥ viam illã oſtẽ⸗
derat:neſcit eã vefendere:ſit ei ſiẽ herba nociua ocu⸗
lo.ſi xꝓo eã appꝛobẽt:oſtendat tũc aliã viã:querẽs ſi
illa ſit ſecurioꝛ &t ſic vſq; ꝓpueniat᷑ ad vnam viã ſoli⸗
dã et ſanã:ſemꝑ ante mentis oculos habẽs illud ꝓ⸗
uer.xj. Vbi multa ↄſilia:ibi ſalus.qͥ aliter facit non
⁊æbito mõ ↄſiliando:vel cupidos ↄſiliarios querẽdo:
vel eos ad ſe inclinando gratis ſe ſu bmergit:ſicut pʒ
C.vj.xxij.Et talis faẽ ↄtra vctrinã Pauli.j.Coꝝ.
uiij. Inter diſpẽſatoꝛes inqͥt querit vt fidelis qͥs in/
ueniat᷑:inuentus vo carus habeat᷑:iuxta illud Pro⸗
uerb.xiiij. Acceptus eſt regi miniſter intelligens:ex/
emplo dauid dicentis:Ambulans in via immacula
ta hic mihi miniſtrat ⁊c. pᷣs.c.
Et ſicut bonus acceptandus eſt ↄſiliarius ita ma
lus ⁊e ↄſilio expellendus eſt iuſtoꝝ:vt impleat᷑ illud
pſal.j.nec pctõꝛes in ↄſilio iuſtoꝝ. Exempluʒ ad hoc
valerij œ antiqͥs ſaracenis.A. xv.xxvj. Itẽ in geſtis
ſancti ſilueſtri quõ Conſtãtinꝰ impatoꝛ fefellit cru/
dele Hongifie medicoꝝ cõſiliũ e ſanguine puero⸗
rũ effundendo ꝓ eius coꝛpoꝛis ſanitate:⁊ ſanitateʒ a
To ꝓmeruit tam coꝛpoꝛis qᷓ; aĩe. ¶ Exempla etiam
ad hocxpᷣianoꝝ pꝛincipũ quoꝛũ laus eſt in eccłia. ſiẽ
pʒ.A.xij.lviij.et. H.ij.xxuij.Et ſancti Lodouici re⸗
gis francie.v cuius geſtis ha bet᷑ ꝙ cũ nũcius ſuꝰ e
curia romana rediens ei nunciaret ꝙ; ei impetraue/
rat vacationẽ oĩm cathedraliũ eccleſiarum.i.epiſco
patuũ:bullã ab eo acceptã ꝓiecit in ignem dicens:ð
alijs negocijs de qᷣbus te onera uimus/ſcimꝰ tibi gra
tes:æ iſto aũt negocio quod impetraſti in ꝑiculum
aĩarũ noſtrarum:ſcimus tibi malas grates:nota. .
xij iiij. ¶ Item ce eodẽ legit᷑: habuit vnũ conſilia⸗
riũ valde lapiẽtẽ in oſiliandis ⁊ agendis:ſ̊ tñ vnam
cõditionẽ minus iuſtam habuit ꝙ viq; ſemꝑ voluit
Pphas ⁊ nephas ptem regis defendere ⁊ facere regis
auantagiũ:ſiue eſſet iuſt ſiue in iuſtum:ſicut adhuc
faciũt multi qͥ citius voluũt excõicari ⁊ a deo et eccle⸗
ſia ſepariꝙ; dim ittere qͥn faciãt voluntatẽ ⁊ auanta
giũ dñoꝛũ ſuoꝛũ vt dicũt:qꝛ in rei veritate auantagi
um non eſt:qð in fine patebit:ſicut pʒ.A yxvij.xliij.

Hüc q̊ bis aut ter ãmonuit ꝙ illã ↄſuetudinẽ dimit

teret quã dimittere nollet:vocato eo coꝛã aſilio ſuo/
qꝗit feci tibi ᷣm euangeliũ te ſecretiꝰammonẽdo:ſ qꝛ
me nõ audiſti:eris mihi ſic publicanꝰ:mihiq; ampli⸗-
us nõ ſeruies.pᷣceptũ ad hoc habemꝰ a xpo dicente:
ſi manus tua vel ocnlus tuus ſcadaliʒat ⁊c.qꝛ ſic non
qeſcit nec gaudet qͥ hʒ oculũ wolẽtẽ.ita qͥ hʒ talẽ ocu
lui vłmanũu putridã:cuiꝰcoꝛꝛuptiõe piculũ ĩminetto
ti coꝛpi.Siẽ q̊ caput ſenſatũ mẽbꝛa cuſtodit.ita dñs
ↄſiliarios ⁊ miſtros examĩare et cuſtodire ⁊ pacifica/
re:⁊ incoꝛrigibiles expellere hʒ alit᷑ ꝑiculũ ĩmĩet ſibi
et ipis Exẽplũ ad hoc fingit᷑ in fabul: tale mõſtrũ

dr fuiſſe inuentũ hñs caput hoĩs:ſed ex lateriba erãt· ꝓebula.

ꝓminẽtia q̃ſi capita plura draconũ ⁊ leonũ.dũ vo ca
put hoĩs vigilabat oia alia capita ſteterũt ĩ pace:dũ
vVo caput hoĩis wꝛmiebat:alia inter ſe pugnabant:et
mala q̃ poterant facere attentabãt ⁊ coꝛpus coꝛro ve
bant ⁊ veſtruebãt:qualitcũq; fuerit c illo monſtro
ſtud freqnter mõ ↄtĩgitꝙ cũ caput.i.pꝛinceps vel
pᷣlatus diligẽt vigilat ſuꝑ gregẽ ſuũ ↄſiliarij ⁊ colla⸗
fales ⁊ familiares qꝗᷣ ʒ voluũtate ſint dꝛacões et leões
rapaces:tñ maliciã ſuã aꝑte nõ oñdũt.dũ vo doꝛmit
negligẽt᷑ agẽdo:ſeipᷣos brigis vł inuidijs ſubditum
coꝛpꝰ cupiditatibo veſtruũt.Om̃e q̊ caput lãguidũ ⁊
coꝛ merẽs a plãta pe.⁊c̃.Eſa.j.Cꝰcaput ĩfirmũ.Re/

cte dicit᷑ Ecci.x.̃m iudicẽ ppli⁊ miniſtri eius.hoc

em̃ qͥtidiano videmꝰexperimęeto ꝙ vbi vñs eſt mori⸗
geratꝰ vel nõ moꝛigeratꝰ talẽ inuenies familiã:qua:
dñs eſt talis familia.qualis rectoꝛ ciuitatis:tales in
habitãtes in ea Ecci.x. Mota JY.ix.xix.
Qnia vo ſuꝑius.e.c xxviij.⁊ hoc in fine etiã dictuʒ
ẽ ꝙ malũ ↄſiliarioꝛũ ex mala volũtate ꝓcedit dñoꝝ:
vni vo ecõuerſo ſe excuſant ab oĩb malis ſuis dicen⸗
te ſe ce oſilio facẽ:⁊ liq; malũ ſir eenatura ſua qð fa/
ciãt:qn hoc de ↄſilio faciũt alicꝰrepntatiõe ſapiẽtis
malũ nõ reputãt:Sicut accidit qdã ſatis noto qͥ
habuit wmũ ſibi impignoꝛatã ꝓ pecunia ⁊ eã occu⸗
pando/plłꝰei valuit ſᷣm eſtimationẽ ãnui redditꝰvno
anno ꝙᷓ; pecunia quã mutuauit:totã tñ pecuniaʒ hr̃e
voluit:⁊ cũ ei diceret a ſacerdote ꝙ hoc facẽ nõ potu
it ſine vicio vſure. Rñdit habui ↄſiliũ a ſapiẽtioꝛi qᷓ
tu ſis.et hoc fuit a qͥdã legiſta. e his.n.qͥ talibo ĩfoꝛ
mati malis malũ faciũt habet.ij. Paral.xxij.ð ocho
ʒis rege: qͥ dĩ ꝙ fecit malũ in ↄſpectu dni/ſicut wo⸗
mus achab.ipᷣi.n.fuerũt ↄſiliati in interituʒ ſuũ.nec
tñ iſti pᷣdicti vłalij tali ↄſilio mala facientes excuſan
tur.Tũ qꝛ lex dicit ꝙ exↄſilio nullus obligat᷑.⁊ẽ ca
ſus legis talis:vnꝰdat mihi cõſiliũ dicẽs:pecuniã po
tius feneres qᷓ pᷣdia inde emas.ex tali cõſiſio nõ ſũ ob
ligatꝰ ad faciendũ nec v facto excuſatꝰ: qꝛ potni ab
alijs exploꝛare an expediret an nõ:vt.ff.li.ix.vi.bon.
rap.l.j.in fi. Tũ qꝛ qrere vebẽt ↄſiliũ his q̃ ad ani
mã pꝑtinẽt.ab his qͥ hñt ſciam legis diuine:ſicut pʒ S.
e.c.j.qð ſi nõ facit:ignoꝛãtia eũ nõ excuſat: vt.ff.lib.
xxij.⁊æ iuris ⁊ facti ignoꝛãtia.l.j¶ tem dicit lex ꝙ
ꝛincipũ ↄſtitutiões nullus dʒ ignoꝛare vel diſſimu
are. vt. C. li.j.dœ iur.⁊ fac.igno.l.oſtitutiões.quãto⸗
magis ↄſtitutiões ⁊ leges diuinas.¶ Lũ qꝛ ſciũt ta
lia eſſe ↄtra legẽ vei:cuiꝰlegibo nõ obtꝑant:ſicut ptʒ
cpᷣdicto vſurario.e.c.S.l.Sed potiꝰpctm̃ lefendũt:
exqͥ vident᷑ volũtarie ignoꝛare:ſicut ille qͥ noluit in⸗
telligere vt bñ agẽt.⁊ ignoꝛãtia affectata:ſᷣm oĩa iu⸗/

ra nullũ excuſat.Sic etiã lex ꝙ idẽ eſt ſcire ⁊ ſcire ve⸗

bẽ.ff.li.iiij. fideiuſ.l.ſi ſe ius.Calis q̊ nõ excuſat᷑iqꝛ
nõ veberet regi vniꝰↄſilio.q; ſi ibi ſalus vbi multa cõ
ſilia:Pꝛouer.xj.ibi ꝑiculũ vbi vniꝰ ducit᷑ ↄſilio/ licet
em̃ tales ↄſiliarij nõ igent t dliqaalire inclinãt
ergo a conſilianio malo ſerua animã tuam: Eccleſia

xlviij.

xlix.

Arꝰ. xij.

l.
Exemp.

ſtici.xxxvij.v talibus cõſiliarijs malis: nota..xii.

vij.et.xix. Itẽ. AR.xiij.ix.

anigani

n aſi, .
uoht tum
e mate mnen
anm e uß
umen irur Mtnere l
i ſichetitn ga ei
un anoun emini,
,enlue⸗
nhſticx cnnage men
ſcge cordio eb in
5 illade⸗ emb
finnin oni iinn

igla An i indn riana

roi⸗ Ne⸗ n uſit unn

oreicis genale animnar calamunte.
rilutſiritnucnnin Gitis
güniarcenozfuäſecurazummd uda
rut Etſiepumoihoccaſg pati ddet
ſimt pultinaſimll aſn iunanet gali
gicylo copaciitur. Sicetlam copanid
Purgetorooſq ſiclnuare ſieut polum
luitincoce glulo. Mar ni ciqg rul
ob hoieset vos eage faateillis. (Cal

Mpoliſabueniendije ſub ſids coepalitr

ſne porikch egenop necefſitatilo cti
Mioftbuenit Erenplo mar in dam
Ncopore ſecponltiniqgſun ſeinſaptt.
ſedis,d bisſupponatdeſeiluto
ſeyerecopgriesreneiatönevalreſuſcn
arohaligſlutd cogtatönü turpiü ai
iat duin er cfefſone audit eccata:
lipttqil donigenp wint uoſe
gupnebas ſiparkegiſihihiſndn
bnotnbbuat. Hecivernoheſſio gefn
nnaptcplemnemiſenchrciechpe
ellen geinoſtſapen nerninuat
1 ren qäpietatisformämati
m edit cipoſſet nodig tinn

itt
unbißn no
R euangeli nanden .
ſemles enismidii daren W
8 rcn ſnialhettmei
e lloaliunneeiit deng
lpuntb alid lur

Snn Iadtenz , Andeset ez⸗
gkiteſ nenritiniſuen
Upidlitani W
ai Ecai K .Ea Oantfini
ano nigan⸗ lucliph 7Tnminitrieins
Ans nanam, elingtiſucln,
lsfamlla gn ien de lefinliͦ ii

4 .04 t⸗/
n o Ec . Fota . Ultattoftlann

otnckaligmelüſtt denannn ſnagöf,
en,ſlofncitalonntmtiͦ iniin

„

ſcputat Diant ecigit raͦüͦſans naroe
mſbiingignorgti peenninrii dece⸗
aipaluitfmeſtinanons inni ricipnn
uma qui munmanirtotuti peennigffe
Iadicentaſocenhore hocfrci noͤpot
o nſnt. Ritt habii, Nia ſzpietin⸗
cHuita di egtſta Sehis ntolibyife
nali ſnaũt habet ij Paral hnj bohy
r feat maliiinoſpeen dil ſint d
pin fucritoſiligtiinintentuz ſun ne
aliſtaliaſliomalafncienteoctain
erdiateroſilio nullus ebligai. i0
u mndurnihlahſlünin ennlin
cinniranas e tulchſſoni i(
dendu nec dfactoetcuſar n⸗
mncgeinmenninf
Tärere rbir ſliün late
dbis qbſtſcim li dill e ſelt ,i
funtig innai o alin nf i
f enalrmnr
srlag ine nnl alſin
ſimm in n n imnfir giin
lij run ,he nl⸗ Tirſcürt
tmrizs r un groent ſiannn
lz viul ebr fencit
alige eu S oripcti deNi
unanoecl 1 tilleqnoluttin
lien ifeclgtafinclzl
thit ,den ſeeſſie tiinn
uſt M i g Aelu;no li
rfoeil iſeit.
reni rni ,hl goncl ,il
rexin bin dut

Tompaſſio
VBmpaſſionis. dꝛĩo

ponenda e materia. ſeu obiectu. Gecuna
eumentum. Tercõ exꝑimentum.
d pꝛimi ſicꝓceditur. Mateꝛia ꝓpꝛia ↄpaſſionis
ẽ calamitas ſeu miſeria rõnalis creature.q inuari pt᷑
nõ em ꝓpe reſpicit irrõnalẽ creaturã qꝛ nec ĩ natura
necĩ coꝛpe myſtico ecclie nobiſcũ ↄueniũt. Et iõ cũ
nõ ſintulius coꝛꝑis mẽbꝛa: vera coꝛpis membꝛa eis
nõ copatiũtur copaſſiõe illa q ẽ mẽbꝛi ad membruʒ.
SBe qua.j.Coꝑ.xij. Si qͥd patit᷑ vni mem bꝝ ↄpatiũ
turoia. Nec etia cõpaſſio pꝓpꝛie dãnatos reſ picit.tũ:
qꝛ finalit᷑ a coꝛpꝑe excluſi ſunt. tum: qꝛ iuuari nõ pnt.
Eſt g materia oↄpaſſionis/calamitas aĩe vel coꝛpo
ris. Alie vo ẽ duplex:calamitas culpe vłpene. Cala⸗
mitas vo culpe/velẽ culpe ꝓpꝛie: vel aliene et vtra⸗
q; ẽplangẽda. Et rõ iſtius planctus et cõpaſſionis
Pʒ. C.v.vlj. Qui vo nõ plãgit:ſtultus ẽ. Viñ Augu.
plãgis coꝛpꝰ ſupple alienũ:videlicet amici/a q̃ receſ⸗
lit aia:et nõ plagis aiam/ſupple pꝛopꝛiã/ vel alienã:
wvmũ q recemit veus.vidẽs em̃ ꝓpꝛiã vel alienã arde
re/exns in cantate:vtrãq; plãgit.ſiue wmꝰ amtci ſi⸗
uemmici: exñs in canitate ei cõpatitur. Eyñs vo in
odio: taliinimici foꝛtuna letat Ergo amltofoꝛti⸗
oꝛi/ vidẽs wmũ aĩe ꝓpꝛie inflamarã a gehenna id eſt
igne infernali/peccati:plangit. vidẽs etiaʒ alam ꝓxi⸗
mi taliigne accenſam/oↄpatitur:ſi ẽ caritas cei in eo.
Vidẽtes hoĩem pulchꝝ ad ſuſpẽdiũ duci: cõpatiũt
dicẽtes / heu/ ꝙ tampulchꝑ coꝛpus æbet ſicmoꝛi. Et
vidẽtes ſeipos et alios duciad patibulũ inferni non
vlent nec ↄpatiũtur. Tales ſᷣm bĩm HBGꝛego. ĩ omel.
angelis plangẽqi ſunt:qꝛ nõ plangũt⸗ Copaſſio
vo reſpicies penalẽ animaꝝ calamitatẽ. Eſt pncipa
liter ad illos q ſũt in purgatoꝛio. VUidẽs em̃ wvmu ꝓp⸗
xumi ardẽ᷑.nõ pʒ ſuã ſecuraʒ:immo iuuat ne ſua obu⸗
rat. Et ſic ꝓximoĩ hoccaſu ↄpati bet / eüq; iuuare:
ſicui vult in oſimili caſu iuuari:et ꝙ alij ei in ↄſimili
Eiculo cõpaciãtur. Sic etiam cõpati debemꝰ illis in
purgatoꝛio /eoſq; ſic iuuare:ſicut volumꝰ ꝙ alij nos
iuuet in eodẽ ꝑiculo.Mat.vij.qᷓcũq; vultis vt faciãt
vob hoſes:et vos eadẽ faciteũllis.¶ Calamitati vo
coꝛꝑali ſubueniendũ ẽ ſub ſidijs coꝛpalibo. q;ꝛ tũc ꝑ⸗
fecte ↄpatit᷑:cũ egenoꝝ neceſſitatibo etiã cũ diſpẽdio
ꝓpꝛio ſubuenit. Exemplo manꝰq in damnũ ꝓpꝛiuz
O coꝛpoꝛe ſe exponit ictũq; ſuꝑ ſe ſuſcipit. Et exẽplo
pedis/ qͥ pꝛo coꝛꝑis ſuppoꝛtatõe ſeĩ luto eturpatis.
ſic vere cõpatiẽs p reuelatõne vel reſuſcitatõne pec⸗
catoꝝ aliqñ luto cogitatõnũ turpiũ ali qlit᷑ ſemacu
lat:du in eoꝝ cõfeſſione audit peccata. ctũ ꝙ eis ſu
ſcipit:qñ laboꝛibꝓ eoꝝ adiutoꝛio ſe exponit. diſpẽ⸗
diuũ ꝓ mẽbꝛis ypᷣi patit᷑:qñ ſibipᷣi ſubtrahit vt egenti
bus tribuat. Hec ẽ vera ↄpaſſio qꝛ ᷣm bim Gꝛego.
in moꝑ.tũcplena ẽ miſercoꝛdie cõpaſſio:cũ malum
inopie ꝓ ꝓximo ſuſcipenõ metuimus:vt illũ a paſſi⸗
one liberemꝰ. quã pietatis foꝛmã mediatoꝛ nob vei⸗
hoĩm vdit.qͥ cũ poſſet nobis etias nõ moꝛiendo ſuc⸗
currere: ſubueniretñ hoibo moꝛiendo voluit ⁊c. Sed
heu nõnulliapaſſionis foꝛmã a lapide potiꝰ ꝙᷓ appᷣo
ſuſcipiũt. Nidemꝰ aliq ĩ iſtis magnis edificis vnũ
lapidẽ hñtem os aꝑtũ cachinante ⁊ ſigna ondentez
ac ſi totũ ſuppoꝛtaret edificiũ ſed tñ lapis planꝰqñq;
in angulo abſcoditꝰ plꝰ operi ꝓdeſt: q;ꝛ eẽ alteriꝰ ma
gie ẽad oñtatõnẽ: qꝙᷓ ad ſuppoꝛtatõnem. Kecte tale
eẽ hñt illi.qͥ añ audiũt clamoꝛẽ paupeꝝ petentiũ ele
moſynã:qn etiam amici oñdũt eis infoꝛtunia ſua et
amiſſiones/quas ab igne vel aqua /vel latronibo ſu⸗
ſtinuerũt oꝛe apto mala illoꝑ et dãna plãgũt dicen⸗
tes: voleo: vꝰ vos adiuuet:ſ manũ nõ poꝛrigũt adiu
tricem dãdo:et frumẽta et alia neceſſaria mutuãw.
De qbo.ij. Thimo.iij.hñtes ſpeciẽ qͥdẽ pietatis Ftu

X ij.
1Sn. Snt abnegantes. Mota ſimile. A. viij xix. Et

¶ IYllitñ q ſic veritatẽ negãt opaſſionis:et pietatis
inexcuſabilit errãt. ppter mulriplex qð bnt vere cõ⸗
paſſionis wcum entu. ¶ MHnt pꝛimo vere ↄpaſſionis
vcumẽtũ ĩ natura bꝛutali. Secũdoin natura röna
li. Tercio ĩ arte. Quarto in factis ſaracenoꝝ. Quin
to ĩ ſcriptis xpᷣianoꝝ. Sexto ĩ opib xpᷣi. imu
Ph qð dr/ ꝙ ad vocẽ elephãtis q ceciderit om̃es cur⸗
rũt vt eũ ꝓ poſſe ſubleuẽt et adiuuẽt. Videmꝰetiam
ꝙ vno poꝛco clamate. om̃es ↄcurrũt et z canẽ eũ le⸗
fenduũt. Et iſtud dr e naturale/quaſi in oĩbv anima⸗
libo:exceptis canibo.q laceratũ lacerãt. Aelius Eer⸗/
go ſeqͥ wctrinã Yob. xij. qꝗ. ait. Interroga iumenta:
et ipa wcebũt tẽ:naturã illoꝝ potius ꝙᷓ canũ ſeq̃nw.
Mõ. ). vj xxj. ¶ Gecudu weumentũ e in natura rö⸗
nali. videlicet ĩcoꝛpꝑe hũano. In qͥ videm⸗ q̃cunq;
coꝛpis mem bꝛo leſo: os apitur ad remediũ qrendu
oculi ad videndũ cũ effectu:auris ad audiendũ: ma
nus ad ligãdũ.et iſta opanturquãtũ pñt cũ effectu.
Bicĩ coꝛpexpi myſtico.xqͥ j. Coꝝ.xij. vos eſtis cor.
bus pᷣi et mebꝛa mẽbꝛo. Bicut pʒ. C. iiij xvj. Bi⸗
cut os vtute ſibi tradita:et auris et oculus alia iu⸗
uant coꝛ pis mẽbꝛa. Ita tu ſi membrũ es coꝛpis xpᷣi:
cu gra tibi tradita fratrẽ iuuas. Zllit᷑ nõ es mẽbꝝ cõ
iunctũ xpᷣo:p̊ membꝛũ dyaboli.et hoc certiſſimuz eſt
epimentũ. Mõ. M. ix. v. ¶ Terciũ weumentum hr
in arteiin q videmꝰ ꝙ vna ordinat᷑ ad iuuandũ. 1 ad
ſupplẽduũ qð alia nõ prt᷑ vbiem cementarij veficiunt
artifices lignarij pficiũt. Jta ꝙ ars cemẽtarij oꝛdi⸗
nat᷑ ad wminceptõnẽ: lignalia ad pfectõnem. Vnꝰ⸗
etiã laꝑis in ꝑiete aliũ iuuat ſuppoꝛtat.ſic veberet
eſſe in arte ale. qͥlibʒ veberet in ſtatu ſuo aliũ ſuppor
tare et iuuare. Opanus laboꝛibus:miles cefenſio⸗
nibo. cleric'oꝛzaw1 bus. et in iſtis artibo ſic alternari
ebẽt:q vbi vnꝰ væficit:alius ſuppleat.vbigra. Ars
oparij campoꝝ vel alioꝝ artificiu ſenõ extedit ꝑ viã
artis ad bonã expeditõem faciẽdã in ope militari in
rebo bellicis. ergo ibi neceſſe ẽ eoꝝ defectũ arte mili⸗
tari ſuppleri. Ars vo militaris:bonũ nõ ſoꝛtit᷑ effe/
ctũ ſine cõſilio et oꝛonibo ſicut patʒ. M. ij. xxiiij. ergo
iſtoꝛũ vfectũ neceſſe ẽ ſuppleri ꝑ ſapiẽtes oſiliarios /
et iuriſpitos et ſanctoꝝ.oꝛones.Et ſi ſicſe hꝛent mẽ⸗
bꝛa coꝛpis xpᷣi et artifices in ciuitate ecclie nõ eſt du⸗
biũ qͥn ſimł venirẽt ad ciuitatẽ i. ve q in ps.lyxxvj.
HBloꝛioſa dicta ſunt xe c.. Et hoc atis pulcbꝛe ſiß⸗
tur ꝑ exẽplũ dœceco et claudo vocatis ad regis cõui⸗
uii.q interſe iſto mõ loqbãtur. Cecꝰ ait. Ego ſuʒ foꝛ
tis coꝛpe:tu ꝗ aſcẽde collũ meũ/et ſic ame oꝛtatꝰ di
rige greſſus meos.Et ſic mutuo adiuti ad fe ſtů veni⸗
emus. Dic layci hit laboꝛibo et elemoſynis eccleſ liaz
ſuppoꝛtare ⁊ clerũ. Clericꝰ vo pᷣʒ laycos regẽ. Alt᷑ g
alteriꝰ onera poꝛtate:et ſic implebitis legẽ xpi: Gal.
vj: ¶ Quartũ wcumẽtũ ẽ in factis infideliũ. Vale⸗
riꝰ em li.v.narrat/q marcꝰ marcellꝰ captis ab eo ſy⸗
racuſanis/cũ eẽt ĩ arce et videret foꝛtunã opulentiſſi
me ciuitatis:fleuit.¶ Muinto idẽ narratõtyto ro
manoꝝ im patoꝛe ciuitateʒ Irlin obſidẽte: ꝙ fleuit
famẽ/ miſeriã/et obſeſſoꝝ moꝛtalitatẽ. qᷓntũ g debe⸗
ret ↄpati miſerie coꝛpali et ſpũali/geſtis ꝓpꝛijs Ipᷣia
nꝰ:exẽplo infid eliũ/q ſiccoꝛpali miſerie ↄpa tiebant᷑.
geſtis aliene. ¶ Quitũ wcumẽtũ pʒ p h ꝙ legit vi⸗
taſpatg.v br̃o Anthonio:qͥ qbuſdã nolẽtib fratrẽ
ſemel ꝓpctĩs ſuis expulſuʒ penitẽtem iteꝝ recipe:mi
ſit dicẽs:nauis naufragium ptulit:et ſpoliata onere
ſuo cũ laboꝛe venit ad terrã:vos aũt in litoꝛe vultis
ea ſhᷣmergẽ.q.d.ↄpatiẽdo euʒ potiꝰ inuare veberetis
poſt tammiſeꝝ infoꝛtumiũ: ꝙ; ad maioꝛa naufragioꝝ
bicula exponẽ. Fert᷑ er ad idẽ ð q̃dã alio ĩ pnĩe vin
cułaſtricto:qͥ abbatẽ ſuũ ad ↄpaſſionem vocando ei

Arꝰ.ij.
Vj.

.vij.

viij.

Exemp.

Exemp.
„Xx

Exemp.

Xj.

Arꝰ vIj.

.xiij

xiiij.

Arꝰ.j.

T xij.

rcripſit dicẽs vber pꝛis habes.verba mr̃is habe. Mõ
teiee Tori iſtud ofoꝛmar exeplo pt C ui oſs
actio nra ẽ inſtructio:ᷣm bẽᷣm &rego. q vidẽs cini⸗
tatẽ peccatricẽ q ad calamitatẽ culpe:vidẽſq; miſe⸗
riã coꝛpoꝝ:⁊v penalitatẽ vtriuſq; tã coꝛꝑis q; ale ven
turq:opariẽdo fleuit ſupꝑ eã:QLuce.xir.
Terciũ pꝛĩcipale ꝑtim pʒ 3 dictis. S. c. c. . vij. P.
tim patebit ex dicẽdis/ex ↄpaſſiõe vel nõ Opa ſſioe pf
qͥs certiſſimũ hbre exꝑ imentũ ſignũ euidens/vtꝝ ſit
vyvaboli mẽbꝝ an ⁊ei.ſi em calamitati ſpũali vł coꝛ⸗
poꝛali mẽbꝛoꝝ xp̃i nõ ↄpatit᷑: mẽbꝝ diniſũ ẽ a corpe
xpᷣi et ecclie:et ad mẽbꝛa ꝑtinet dyaboli. Mebꝝe eniʒ
abſciſũ et a coꝛpe diuiſũ /et ſi totũ coꝛpꝰ cũ oĩbus mẽ
bꝛis reſiduis ↄqurat᷑:nõ patit:nec eis ↄpatit᷑: Sic in
ꝓoſito membꝝ a xpᷣo diuiſum ꝑ or moꝛtale: Et ſi
videat oĩa mẽbꝛa reſidua igneↄburi pcti: ñ cõpatit᷑
Hß potius gaudet:qꝛ ſolaciũ miſeroꝝ ẽ preſocios/tãi
culpa ꝙᷓ; ĩ pena. Iſtud videmꝰ in opᷣe oſuetudine qti-
diana: vbi viſum ẽq leccatoꝛ woleat e pcto alterius
leccatoꝛis:inꝗᷓtum pcẽm ẽ: niſi foꝛte inqᷓtuʒ ẽ in aliq
ſibippiudicialeĩmo facta alioꝑ leccatoꝑ: quales cõ
cubinas hñt pulcias:ſolẽt cũ gaudio ⁊ riſu narrare:
Sic ve latronibv:ſic væ vſuraꝛus/ſic cõiter ð oibo ma
lis pʒ:q; mẽbꝝ diuiſũ nõ wlet ꝙ alið diuidit vłigne
infernali.i pcto ↄburit. Sʒ gaudet ⁊ certũ eſt: qͥ ex
cliberatiõe ſic gaudet:nõ ẽ ĩ canitate:qꝛ.j.Coꝝ.xiij
dicit᷑ ve charitate: ñ gaudet ſuꝑ iniqᷣtate:ↄgaudet
aũt veritati.Si vᷣo nõ ẽ charitate xpᷣi coꝛpꝑi piũctus
ẽmẽbꝝ dyaboli ⁊ mẽbꝝ putridũ.qꝛ ſicut mẽbruma
coꝛ pe ſepatũ coꝛꝛũpit᷑? putreſcit/et necſibij nec alijs
E vtile:ita coꝛꝛupti ſũt et abomĩabiles facti ſũt:nõ ẽ
qͥ faciat bonuʒ. In pᷣs.xiij. Mõ. S.ij. xxv. Hecẽ dura
ſnĩa multosſꝗ de ↄſuetudine audiũt ⁊ narrãt cũ le-
ticia et riſu/ vt dictũ ẽ alioꝝ delicta.Dic ſpatet quõ
expimentũ hr̃i põt ꝙ qͥs mẽ bꝝ ſit dyaboli:ſivideliq;
ſpuali ñ ↄpatitſ.aĩaꝝ calamitani.¶¶ tũ vo ad cõ-
paſſionẽ ꝗq ptinet ad calamitatẽ coꝛpis:tales ſolent
plus diuitid infirmitatib aliq patiẽtibo ſig oñdere
ↄpaſſio nis qᷓ pauꝑib/ eos viſitãdo et ↄſolãdo: eiſqʒ
aferẽdo:nõ caritatis intuitu:ſ̊ lucri cãᷓ ſicut frequẽt
viſitat᷑ arboꝛ:dũ fructus ĩ ea inneniunt᷑. Sivo pauꝑi
bus ↄpatiunt᷑:illã cõpaſſionẽ nõ oꝑa h̊ verba oñdũt
ſicut pʒ.S.e.c.v. qͥs dicit btũs Grego.in qdã omeł.
ſic inqᷣt:Ms 5 cõpaſſionẽ wleat: vt etiã larga ma⸗
nus affectũ wloris oñdat.et ſicut iſtis expinẽtis mẽ-
bꝛa cognoſcunt᷑ dyaboli:ita cõtrarijs affectionibus
et oꝑibo mẽbꝛa cognoſcunt᷑xpᷣi:qꝛ mẽbꝝ viuuʒ corꝑi
aiunctũ:pũcturã ſentit et dolet in qͥ cũq; mẽbꝛo.Sic
qñq; qn vnus aliũ ꝑcutit vł pũgit:alij trufanw di
cũt q voluit expiri vtꝝ eẽt viuꝰ vel moꝛtuus:ſic ve/
raciter expiri põt qͥlibet.ſi ſit ſpũaliter viuus vłmoꝛ
tuus:qꝛ ſi ꝑcutiatvel pũgat᷑aliqð mẽbꝝ ad corpus
xpᷣi ꝓꝑtinẽsſet eccłie:aliq̃.ſ.aduſitate ſpũali vł coꝛpa⸗
li:et nõ ſentis:nec voles.moꝛtuꝰes ſpũalit᷑. Si auteʒ
anguſtias ſuas vt tuas ſentis:viuis ĩxpᷣo:qͥ hoc vult
vt ſic ſentias. Vñ iero.in q̃dam epla.vu lt em̃ eus
vnũquẽq; alteriꝰ anguſtiꝗsvt ꝓpꝛias ſentire:et qũo
ſibi in tali tribulatõne ſi cẽt ſubuemiri cuꝑet: ita ipſe
alteri ꝓpter vũ ſubuenirenõ poſtponat. Mõ hoc
quo videlʒ expimento cognoſcere poteris: an ad xpᷣi
pertineas coꝛpꝰ.D.xij.iij.

BHnuerſationisbone

4 inter malos. Pꝛimo onceĩ vifficultas. Se
cũdo vtili tas. Tercio male ↄuerſantium
diu erſitas et periculum. L
Ad primũ ſigpcedit᷑:ſicut difficile et raꝝ ẽ ꝙ ouis
ſana diu inter ſcabioſas ſine infectione: et᷑ ferrum in
aqua ſine rubigine maneat:ita et bonus/cui dici põt
ullud Apocal.ij. Scio vbi hitas:vbi ſedes ẽ ſathane

Conuerſatio.

id eſt inter peccatoꝛes:quin aliqͥ aſcie ſcrupło macu/
let᷑tet marime ſi fragił/ vel in ↄuerſatõne bona tenet
ſit et nouellus:qꝛ ſicut ꝑuus ignisvł lumẽ in magno
vẽto cũ difficultate cuitodit/⁊ facilit᷑ extinguit᷑: ꝓta
talis facilit᷑ cũ ꝑuerſo ꝓꝑuertet᷑. Et ſicut arbor in via
publica raro ⁊ cũ difficultate fructus ad maturita⸗
tẽ cebitã ꝑducit:ita talis bona oꝑa.Vnð Criſoſto.
ſuꝑp Math.omeł xxxij. Arboꝛ inqt iuxta vis poſita:
nuqᷓ põt eẽ fructifera:Sic hõ ſᷣm mũdũ vines: nuq;
a peccato euadere põt:vt ſit iuſtꝰ. Frequent em trãſ⸗
euntes ſpũs gẽmas iuſticie excutiut de ramis eiꝰ añ
'flores appareãt. Interdũ etiã ipos floꝛes ꝑ cutiũt
Interdu vo etiã poma ipᷣa foꝛmata añ maturitateʒ
veponũt. Rami em̃ ſut ale ſenſus:e quibo oĩa bona
ꝓcedũt.gemme ſũt bone cogitariões:ſiores ſũt bone
volũtates.poma ſũt perfecte iuſticie oꝑa:qꝛ ſicut ex
ramis gẽme:⁊ ex gẽmis floꝛes:⁊ ex floribw poma Ita
ex ſenſibo cogitatiões:⁊ ex cogitatõnibus volũtates:
ex volũtate opꝰ ꝓcedit.Cũ g hõ cogitat ⁊ ↄtinẽtia
elemoſyna:ieiunio/vel alio bono oꝑe:vłetxiãai volun
tare illud facere ꝓonit:aſcli ↄcupia victꝰ illõ dimit
tit:gẽmas vel floꝛes/vel vtrũq; vmones excuſſerũt.
ſi aut opera bona fecit:⁊ iteꝝ peccauit:⁊ ꝓpter pecca
ta ſequẽtia bona oꝑa pꝛioꝛa ꝓdidit:iaʒ ꝓfecta poma
mones excuſſerũt:iõ inqͥt: Sicut difficile ẽ arbo⸗
rem iur viã poſitã fructꝰ ad maturitatem ſeruare: ſic
Difficile eſt viꝝ fidelẽ iuxta mũdũ poſitũ vł viuenteʒ
ĩ actibo eiꝰ iuſticiã vſq; ad finẽ tenẽ.Qui vult ſ perfe
ctus eẽ:faciat vt facit auis vt pullos ꝓducat.ñnidi⸗
ficat ĩ via:ſ̊ in veſerto:ita dicat tałillõ pᷣs.liiij. Elõ/

gaui fugiẽs ⁊ mãſi in ſolirudine.¶ Si vo ſtatꝰ vłof⸗

ficij neceſſitas aliqͥs mũdo exponit:nõ ibimẽte mo/
rent᷑:ſ ſicut trãſeutes per loca fetida naſuʒ obturãt
feſtinãter trãſeũtes:ſic ſt illi coꝛ obturãtes ⁊ velocit
fugiẽtes:eãq ĩ mo ẽ cõcupie coꝛuptõneʒ.ij. Petr.j.
Et nõ obſtãte iſta difficultate:bonoꝝ cõuerſatio
nõ ẽ totałr a małtollẽda:ꝗpter multiplicẽ inde ſeq̃n
tem vtilitatẽ.Eſt eĩ bonoꝝ ↄuerſatio int᷑ malos/bo⸗/
nalad ꝓnã ſui cõmẽdationem:ad ꝓximi emẽdatõʒ.
⁊ ad dyaboli ↄfuſiõem. ¶ Pꝛimũ pʒ per hoc:qꝛ ſicut
roſa inter ſpinasgranũ inter paleas/Loth in ſodo⸗
mis. Judithin medio exeretꝰ ⁊ lecti holofernisſiob
in tꝛa hus. Thobias int᷑ aſſyrnios idolatrasſ agnes
i lupanarni/ OZaniel in lacu leonũ cuſtodit᷑ a cõtamĩa⸗
tione Et eo pulchꝛioꝛes ⁊ ↄmẽdabilioꝛes apparent:
ꝙ inter malos luxerũt/ potiusqᷓſi inter bonos habi
taſſent:ſicut pulchꝛitudo ſtellaꝝ ⁊ cãdele potiꝰ ap⸗
paret a maioꝛ eẽ videt᷑ e nocte qᷓ die: ſic cõſtãtes
in medio nationis pꝛaue.ad quoꝝ recitat᷑ mẽdatõʒ
; xpᷣs eos miſit ſicut oues in medio lupoꝝ:⁊ ſicut ln
minaria illũinaꝛe his qui in tenebꝛis ſedẽt:dicẽs eis
Sic luceat luy veſtra ⁊c.Et q̃nto vidẽt peccati no/
ctem obſcurioꝛem:tãto plus niti vebent vt maioꝛem
lucem oſtendant. Quito dicitur Philipp.ij. Int qͥs
lucetis ſicut lũinaria in mũdo.Et quãto plus lucẽt
intentione/vt alij ad bonũ trahantur inter quos ha
bitant:tanto laudabilioꝛ eſt vita eoꝛum. quia teſte
beato Gregorio libꝛo.j.moꝛa.ſuper illud JJob.j.ca.

Vlir erat in terra hus:non valde laudabile eſt bonũ

eſſe cum bonis:ſicut bonum eſſe cum malis.Omnia
iſta exempla ſunt contra illos.Y.x.articulo.iij.
Secundum patet:videlicer̃ quod eſt ad proximi
peccatoꝛis emendationem ⁊ ad unperfectoꝛum per⸗
fectionem. Quia ſicut ignis frigoꝛaſet lux tenebꝛas
ita charitatiua et feruens conuerſatio/et ignitũ elo
quium bonoꝛum:æ coꝛdibus maloruu/frigus et te⸗
nebꝛas eypellit peccati.Et ſicut wmus iuxta wmuʒ
accenſam:et carbo frigidus iuxta viuum inflãma⸗
tur. Et Saul cuʒ miniſtris ſuis/cũ ꝓphis ꝓphauer̃t
jj.Regum.xix.i.xeum laudabãt ſᷣm magiſtrũ in by⸗

.
.

Arꝰ. ij.

.iiij.

V.⸗

Gconirinbon 4
ret ls cNrct. e
ſ gſocuaſmnecnii
ſprzaigunn te⸗ peſſi
rapaces Et dalis colel
int onz vono chiucl n⸗
llſanarſehiti oinutilisẽ. 5

tevnlise
gta ltannn

nitſanchienns nihiliat et go i
ſoaiuf ſict nmn u iitd
noinordinetutn habitui geſt ial⸗
ntuttetloantne ſuſpectn dict tin
ſamtisintenb. J0 dictſend urar
dicig j ertalioniütur werſatbe *
pi Sec diftcllee is grage indo
tenqe Augu. regnla. vigek ee alten
git meq; inqt dicatis voo gios hiep
habetis impudicos: e inpudicnse
licoꝛco ũ. Gucnteñ , umũa
cgnoſat gnigeei wno NRapenen
ſatqliignis ſt inteno Ecd nit
ttris vntii indicit w hoie: iut
ndicztihfirmitati, (Etponam
Puctitalis menſatoe pencnlolaret
Puüno ſbſhiornſicnt caterad de⸗
tbemponifracti dochnics dad
neinraerintratetpomi comüpiiſt
1 noeednagn vite wene neg
nutt erſatdise ditebone er ſait
büenanmafndei
Nlaliciifaſpecnsetauresen
lin ubatiponagloegts

Neſns
xiij.
Xoꝛ riii
xiiij.

käinatan
nrchoiftn heltanen
50 telra culten Et ngu o
nnein n
cnt⸗ Dyhande almn
re un oris Ei .
gemas nytſit nniund ſto. d ur er nla dete
pareät luſt luſt⸗ u Poſttg: H s erit ndate cũ infl
ad In deereneFrann dis:i⸗ vonelt Erecs amat
m nberci cutuut Giein vj. an Ttgreind eñ. lau o caritateiĩ
Rarlanſlalß ienitnun ni icti chbon aitſrin Rr vj Mallafe. tate infl
mneidnſite fumngt vofainn i dir n gerro⸗ viron el lo es m enKana⸗
tininng nerlatin Feinter idert vin ae iuctusbutsren dalan⸗ Ey iſt
n nahungan in rizuali UM dnke alhen⸗
gtmie e ice dnsſi nn es vaeif. encat 93: qui et: nem̃ veſcẽ tonec alen d
ðè JU½
arlen . Ci⸗ tönib pong 70 vꝛam in uocat uteſ. nte ũ: c anct es ad p· .uiij. xx. digtati ayc 2 erit dã̃
fac uniapel ügb nafalge vobis ter get. JZuxt cere faci s etiã e onfundtt P rn lino⸗ tis:hñ olq cl banati
lacere odonnn tire Ars ·iii ſcerach e eBartzlun a Acrarane it a iin tez .,vji uerſa dlenicon ien
welſieehricl tr mini iiij. skes Emaler es bonã JI. Pe. ij ractõn hen- Mꝛd 1 u ec wi lu toez. Mo u
robo els vel lananii l em̃ önen⸗ aſrzegg vt in e⸗ KCöue e: ad in i. Jbriem̃ 6.B.
nafant alhis ictl olun m conu antiũ ñ lex bo eo ꝙ de rſatõnẽ 2ĩo oñdẽ mb nota
on it mones ödini vij. cõco uerſati vo di D nis opi tractã E eleuati⸗. F ñdẽda ↄdi 0
uunnn tre gaint 4 actia —— li vog con⸗ S onorum
ritifnenei ſ hicn . Arte ol⸗ erilla atenrfin plex. In Aopꝛ Metauo nfitonks erro ipoſitõ. Se⸗
–— inrnſftiledan⸗ inert⸗ JYMUW abuſcla; inq MU Seeg
ſtaii itramügi tanſ. Arbo⸗ rapa iũ: i atio icut ona / ſi erioꝛ! dinsſi aditõ edit᷑. iũ pi a6. Quarto
inuoi rtanſemare,ſ jꝛ ſiy ces E intri exteri ptz. C. vij icut li ditat implici nes: vid. ebit culu .Bepti
tſaraniafrnnin hüun Taſemat:ſepar Reczuctaehenn onlegtat. accan e Khln büͤtlitatemierb. dis vdiſpoſi.
Gnſenden rpullo⸗ futinn cta et at: ſepa mo cõii atio ſima:qꝛ poſita ĩve⸗ xta illud ngrnl cz uegeners poſitio
anmnunmeniie, Sofe . ſis ẽ copula ta vori iũcta.ẽ nõ ẽ vti ibi ſun e. vꝛo:nõ Joh ter et i diſe bono pulch 9 Ar.j
llo t,Fmign⸗ ſis ẽ. Et ſi⸗ ta b inuti . vtilii⸗ ilis a t lu⸗ 3 õ ſic elij. Cõ ntegr. poſitio: ope . Ar.
Alidsmüc Wiy Clo, ſ. reuo coꝛt vite 36. It pomũ utẽ: im 8. C. q vni lertimi er ĩ eũ oc c
trteüt bepont Foſtatepkof, 1 ancti ocat exſi vtili⸗ a ou ũ habẽ mmi .vj. xij petm̃ imini ũ au
tracutes itnobi bykot, rñ ti ſiti Petr? uꝑ po ilis . ſe erſati abe⸗ ſe icos/ v xij. dimi ad mer ertat 0
ganeſe lal inete viij ndeat io. It. /dice mu p pata io cõiũ gniter el q e Adamlera wil ein tot Ju
üttgſiſtili anal nd/ qu ſa a videli 8. j. P utridũ: q o:y 1⸗ no et acci e vno micos e volut: ocoꝛ j.
limdocd licoꝛobt aluz obturi⸗ uit: ſan nctita lelic; He. . u: qs ab bocri⸗ 9 ouertũt cidioſe ofitẽti dilige 1H no zde 1.
ſtäteiſt cocupiecor Mätesrrel cij vo e cti eriti zinken denr n om̃i hoc er dr rntn ur tölit. agẽtes/ uret no re volũ aliud
ladiffi uptonez. j odt cis ii cöuerſe s mihi 1oꝛ: ſic atoõni ↄueꝛſatõ 2 a fa ciĩ r: qꝛ cũ er. A ſea qᷓa eali t: ß no
maltollic ultatedon ibern rit noꝛdin oſlicet fasteree en exterio tons taint eig magn lijſun Aialute pr vlſic
Eſteib nprer mul hop önerſeno ſ. tate et lo granngakelc et ego ſa Dthos eſ lit r:vel qñq; opa 10 feruo t qad tẽ ptinẽt ut
Eteibonor nplici no nt cientiã i cutõ bituſĩ soñdã nct⸗ ſi goſe ter aue vota v incip noꝛe ofitẽ Epus Et. iſti
ni cömid⸗ rauerſanoint ngeſeq Dicij ainteri ne ſuſt ſigeſt lãt cõ 13. gale uiſum rtũtu el ꝓmi iũt: tẽtur tõlit
CMοn. ntmal . cijs: 5. 6 pecta: ſtuli uerſatõ Ter licꝛij vel rᷣ miſa cito et bo er
ſiöm. l rimi llos bo⸗ d r 5 dicũ a: dicũ aſpect tõnẽ ſa qꝛis . fractũ coꝛ ill⸗ operã ad p vona vo
ſſoͦm Pumi lenutnt̃ H talrozbtntmn icũt iñ ſe nſerſamilta iei intuſe Dige icur vgr, Sr t iſtinon 5
un (hunitn ato. erlqꝛ diffici tur enõ c emũ tfamili. ractũ ſij one intã icut vid t iſti nõ reuer⸗
gunũ inin alens⸗ oegeſian i ait: Au cile ẽ ei⸗ auerſ⸗ curare dã ha 3 tiue it:qꝛ ntãti i vas er eẽ i 6 inteã
medlocxen t eno Lothi ſar 1 t:ne ugu. eis cr atõe ho ze co tiue totũ adt u impl paꝝ fr ntegru eä⸗
4 Lorhinſog ba q; in regula edere i „De ninhin⸗ in pꝛinci ps pleĩ pleri actii rüß di⸗ U
obiaslitaſſ 2lecn bolafem . abeti inqt dii vi e in h qbi ũ iu n pꝛincipi ie gleituan ipot tu in dr.lj.
lpolofennigi ctes icati⸗ iger ee alten nfra. F. v. ri pio vi it. Bic ne us erine petuoſe
lantefnis Mone iob⸗ coꝛdis ẽ pudico 8 vos aĩ eẽ alteriꝰ icto. E F. vV. li e nulla i idẽtur coꝛda ii uã reti agppare 19
ſchꝛio conũ auſtodit gfagnes cognoſe Enũciꝰ 8: qꝛ i los hre opini t ſpãli eitia rer n eis ſpũ⸗ tota qñ natetigareo⸗ at ꝙ
ores Medbili acötami ſcit qᷓ ſcit igni Bic mpudi pudi onis: vbi iũ Z fniger pũalis ñnq; veu liũ fer paul
urenit micahllicues in⸗ qlis i nig eẽ ĩ Brem p ſnunngg cos:li eybi nuchnſ atlo wuotor⸗ drahia geann rn
ſitpolinsihſit apparent: 8 et riſt gnis ſu⸗ iwm ſien eul ſi oculo tum eéc um/ v uoto aret fr nis gr. tin tn
Aon tirhonos hahi dicãt i tiiũ. i. terio ap ext b feneſt pudi⸗ oreencr. lloꝑad rerll ehfern ra: tñ e⸗
—— huc tñ infir indicã 2. Ecci. rterioꝛẽ ras exi piam t. Ecc 1d modu ñ in oꝛis / et pau⸗
. ei edie: ſicch , ctñ tali. mitatẽ t v hoĩ xix. A Eↄuerſ⸗ it to nõ t .xxj. C i vaſi ceptũ/ oñ opus 3.
mis nane⸗30 e:ſicchſtittl Pꝛim s werſat E oĩe: ſicu mict atoez ſt vel diu enebit oꝛ fatu 1/95 iqᷓ ſoñdũt 896
tſianobcsin unnumt mi eund ſſfe ur enenle rran voinig pualiter dcr Ere laſtx I,WNne
urbisgint hnornen HH H ven dici ihs n Nrald ⸗ rurennse actüomne
encbusſec Datll nerg ager in 0 F oꝛtexr ẽ :ꝛet ſib 2 dicãt. A ut. jalis. O Pfoꝛa urm violẽte omnẽ
tveſtra. Etqᷓ bſallet dlctol atio ẽ trat o coꝛti re ad Tec ipis A tribo Seciũ gee. x. di F vel oꝛs c ter pfe e
1. inroritit hetut nat ad et pomũ cis ẽ oꝛẽ et alij co cũda eeivnai a deo oz pis oꝛa⸗
non:töto ginsnitii, peccntino/ ness zauerſa magnu ũñ coꝛrũ gaennt Pnrniß 3. moꝝnc nſurgit Sannggne c0 diuidit: IYta qñ
nt.⸗Qritiatn enie, 8 actõ. tõis e vin n weruiik: ſ i putr e. ua⸗ oloꝛatõ .Pꝛimo ſpũali ꝛilloꝝ: : moꝛs ſ.
ij zilonni Jtd ⸗· d loq Ne du ite bo oꝛzn ordin actõ bñ mũ ne. ex wii⸗ is pul : nüc in e
un ginmudo Etiu Nitiy mai uẽdũ: exterio ne et legligẽti⸗ ata c. ñ diſ pzIqꝛ Cercõ imp̃ſſi chꝛit nteri⸗
—— topvolu gioꝛa ꝛet aſt 2 auerſ. aſcie Etia vx on⸗ ra poſitã lex ump̃ ex legi lon udo: q
aliaabonin hanini it liũ ꝑi Perän bectu atõ ẽ coꝛru vo oꝛdi pulch itã nõ nin pſſi is di ne. Be q ex
g; . i⸗ 4 i t mimi one ſigi iuin cund
lavcabilirtſtlt intaun, Inekant nit, an oh s et aur⸗ Alents: ego y loieteo nſia ekalti eiranon⸗.
ſucallte⸗ commm. Ibiat trauit muat illas es ad 18: et os pu/ lud cſe offe ymagu ollẽ v i vellſi⸗ ditatõ .
len mſi teſte Picul p feneſtr. vbi apta oĩga va ꝓnum Lañ̃. ffert. e ginis ſi⸗ vel durã igni in ne. .lij.
er ohi lato õ bip pph s faclintraͤt ne diſ vlij et exp ſigilli⸗ ra reſi ceꝛam
mahlon alteloulebll atõe ꝛ ipi 8 . Ho hetã cõſi intrã tẽte: c poſiti pone onita Bic ſultat i
tlana,⸗ oni ſtola aarael ra di 15. F. ij cõſimili⸗ rãt. Ta oꝛ meũ 1. bon me vt ſin d modũ runpſſioe ver
F . lhN. , umꝰ/ ſeq̃ᷓ onet nã nõ vi capiũ ã eſt cartã tudi ẽ coꝛ meuũ i ida udpᷣ hoĩ
niaſiatinis⸗ icoetlor a ſine nec co auer ꝛalioqn qᷣ mus! chr tam i ã hñs c is et p x. ij. Apniche niſpoſit
5 couſctlartqnch, ad ſe aue oꝛtexr ſi tim? q́s emẽ nqt in artã acis t ſi rimã i 3
nuinan, munginni Sð denn
m: rculh lomuifnlotli/ cut m m Cri oꝛe i nuerſatõ cẽ põ ardo q rta ten dm r agie⸗
ſ nn m Criſo. incola rſatõ ſi oͤt. J r. xx.ij recõſi coꝛdis i maſ̃ h ñ eiꝰ ſi egis: ſi
nen iufnnun faci eliꝰẽv ſu 1 vzi ine vi tan Aultũ ilia 8 inu heredi ſigi ꝛſi⸗
ſigihns in⸗ . eiꝰ vei Sre mels ſit illac nee zuertanmn creſ. le 386 ſaelen letar kertin xne ſig nagiareſpegeß,⸗
an mihiiſi, keün Panihebezt neo nien Pearherkatel de rd enrralſiler ve SeRru
mon, . e ill at:qᷓ em c vt ſi Widleeet en etihtn lug ho i. Sie ir pz
alüjs ſᷣ lo aut em̃ tuꝰ t ſit qdẽ :nec no ctuʒ nõ . tuw c ingit ex iſtaf ico itü .T.
. . it qde: tiã eli aſ moꝝ S ꝛde ſu
uient nit. Di grauiter nõ ẽ ſi tib ꝛer uerſars miſtri pulchꝛi urgit coloꝛatõ cö0 1 meo Per
i we⸗3 wles inõ ob atõem r oꝛdina cpꝛitudo ex deco ꝛatõe Slapn .Jta p
quati wler rin nsemein pulch tõne cl wmu õ ulcheitu⸗
u ſu eno 27 te n w⸗ ri⸗ ꝛzitud auſtri. s religi lune em̃ pul u⸗
o dyab 7 apte ntemni is etym o eccl i. et ali⸗ gioſo e? ſtell chꝛi⸗
oli fa dyabo 1 et cipal⸗ naginibo eſie in ieie llax. Siẽ
ẽte v lo ſer⸗ c0 videl jet ex brezſ ificio git ey b iẽ
olütatẽ ꝛdis ly choꝛꝰ xebi urgit Z. Bic ona
ſet jet lun erſtce wie tuatöe. lerircen Uiiij.
e dile⸗ naplene . eß⸗ Sian ; ꝑs bäern
nẽ et i o Wnſn d, pulchꝛi pn
uge Aa . Hit/ ꝙ ꝛtu
medit. rialet ſt ibi ẽ ſol ů
atöne elle ſa ol in
m/et m ncti et
oꝝi .
imita

vj.

P ij.

viij.

.ix.

Toꝛ

onem. ſic circũcidet dñs coꝛ tuũ vt diligas. Seut.
terũ coꝛdis pulchꝛitudo qð vebet eſſe wmꝰ
religroſa conſurgit ex vebita diſpoſitõne clauſtri: vi⸗
xelicet qᷓtuoꝛ vtutũ cardinaliuʒ: Juſticie/ pꝛudẽtie
foꝛtitudinis/tꝑantie/rfectoꝛiũ paupeꝝ infirmatoꝛi⸗
um miſeroꝝ p ſubuentõnem:woꝛmitoꝛiũ pacis et qᷣe/
tis. choꝛus feruentiſſime laudis diuine. Juxta illud
Ec. xlvij. ve omi coꝛde ſuolaudauit vominum. Et
in pᷣs.cxviij. Clamaui in toto coꝛde. oꝛdis
pulchꝛitudo qð ẽ eccleſia in q us laudat᷑ vt dictũ ẽ
cõſurgit ex debita ſituatõne. YIta ꝙ Pncipalis inten
tio ſit in veũ directa:et ad veũ ſit pncipaliter aptuʒ:
ſicut in eccleſijs ↄmũiter pulchꝛioꝛ pars ⁊ pulchꝛior
feneſtra reſpicit oꝛientẽ. ꝑ quã tota eccleſis illa illu⸗
ſtrat᷑ et vecoꝛat᷑. Ita coꝛ nĩm ſit aꝑtũ ad ve:qꝛ oꝛes
nomẽ eius.et viſitauit nos onens: Qu.j.qð pulcher⸗
rime ſignatuʒ ẽ.Exo.xxvj. Vbi hr ꝙ tabernaculum
clauſum erat tribo ꝑietibo: videlʒ aqlonani meridio
nalijet occidẽtali.Ad oꝛiẽtem vxo aꝑtũ erat. Ab oꝛi
ente em̃ ſolis patebit introitꝰ: vt ſolis radijs illuſtra
ret᷑ Ita coꝛ nr̃m.claudi vebet ad menidiem ꝓſperita
tis ⁊ diuitiau:ne nimis appetat vl diligat. Jup illo
ps.lxj.diuitie ſi affluãt.nolite coꝛ app onẽ᷑.Et ad aqͥ⸗

lonem aduerſitatis et ꝑſecutõnis:ne nimis timeat.

Et ad occidẽtem recidiuatõnis:ꝙ nõ redeat ad pec
cata pᷣterita:q̃ ꝑ pnĩiam occubuerũt. Sʒ deo apiri et
tradi cæbet. ſicut caſty vero dñoqͥ fecit illud. Juxta
illuo Ecci xxxix. Juſtus coꝛ ſuuʒ tradet ad. æc. ¶ Et
hoc oñdit foꝛma eiꝰ naturalis. In q̃ videmꝰ ꝙ aꝑtuʒ
et latũ ẽ eoꝛ ſuꝑius:et ſtrictus.et clauſuʒ inferius.in
ſignuʒ ꝙ ſit ſpũalit᷑ ad terrena et inferieꝛa ſtricti iu⸗
ris:ſic et ſolumõ vt neceſſitas reqᷣrit ea q̃ſi in puncto
neceſſitatis tãgat. Seo vero eleuet᷑ ⁊ large aꝑiat᷑. Ju
xta illud Cren.iij. Leuemꝰ coꝛda nr̃a cuʒ manibo ad
nm. SBic q̊ pulchꝛitudo iſtius eccleſie ptʒ. Pꝛimo ex
Tebita ſituatõne. Mõ.h.iij.ix.Et.Vl.iij.j. Secũdo
ex picturis et ymaginibo. In ea em̃ vebet eſſe ymago
crucifixi ꝑp pmiam ?t iugẽ meditatõnẽ.Apliſmarty⸗
resſofeſſoꝛesſet vgines ꝑ vite imitatõneʒ.hoꝝ em̃ ex⸗
empla vebẽt eſſe ſcriptura in coꝛdibo nr̃is.ij. Coꝛ.iij.
Tercio iſta pulchꝛitudosſurgit ex legis vei medi
tatõnelpulchꝛitudo em̃ eccleſie nõ ſolũ ↄſiſtit in ſitu
atione vel picturis de q bus pᷣdictũ ẽ:ᷣ etiaʒ in copia
veroꝝ libꝛoꝝ qͥ ad cultu vi ꝑtinẽt.in ſignuʒ cuiꝰ qui
oñdit ↄuentũ vel eccleſiã ad loci ↄmẽdatõneʒ: libꝛos
etiã qñq; oñdit. Sic ad ↄmendatõneʒ coꝛdis ad hoc
ꝙ recteſituet᷑ et moꝛibo œæcoꝛet᷑.et a vo illuſtret᷑:ad/
ere et ondere opoꝛtet ꝙ lex i eiꝰ in coꝛde ipᷣius: In
ps.xxxvj.tãq;; pulchꝛa libꝛaria/ad vei cultũ ptinens.
Tercia ↄditio ad cæbitã coꝛdis diſpoſitõnẽ reqᷣſi⸗
ta ſimplicitas. Pꝛedictũ ẽ ꝙ œus ſe habet a mo/
diũ ſigilli:coꝛ ad modũ cere ſigillande.Int ſigillũ at
et ſigillandũ neceſſaria ẽ ꝓpoꝛcio ad hoc vt tõ ſimili
tudo impmat᷑. Ita ꝙ ꝑs ſigilli corꝛñdeat pti:et totũ
toti.Cũ ergo ſigillũ ſit ſimplex in natura.hũs tres ꝑ

ſonas qſi tres ãgulos opoꝛtet coꝛ ſigillandũ ſeu aĩazʒ

eſſe ſimplicẽ hñtem tres potẽtias:quaſi tres ãgulos
ꝓpoꝛcionatos. Ita ꝙ memoꝛia coꝛrñdeat pꝛi:intelli
gentia filio:volutas ſpũiſancto. Ad hocꝙ tota eo
aſſimilet᷑. Si ᷣ coꝛ ſit dinſſuʒ ꝑ inoꝛdinatos amoꝛes
vl duplex ꝑ falſitates et inſtabilitates. Se qᷣbo in pᷣs.
xj. Coꝛde et coꝛde locuti ſunt:vel memoꝛia ſit e ma
lis qᷓ ſuſtinuit vt vindicet᷑:nõ ſigillat᷑ nec aſſilat a pa
tre miſericoꝛdiaꝝ. Silintelligẽtia ſit /ſicut xe illo qui
noluit intellige vt bñ ageret. Si volũtas ſit potiꝰad
ælectabilia m carnẽ velmũdũ:rnõ eſt ꝓpoꝛcio.nec
inuenit᷑ in cancellariaſei ſigillũ ao ſigillãdũ ceram
iſtam/ vos ergo qͥ vultis ab eo ſlazucen aſſimila⸗
ri in ſimplicitate coꝛdis qrite illũ qm̃ inuenit ab his
Sap.j.Et hoc ſentite in vob qpð ⁊ ixpᷣo ihu.xc.phil.

Yterũ coꝛdis

7 7%
LC xiliij.
ij.i. vnitatẽ / caritatẽ ſimplicitatẽ / et penalitatẽ/hũi⸗
litatẽ memoꝛiã intelligẽtiã/ et volutatem bonoꝝ et
dĩm vtutũ. Ad hoc vt coꝛnim ſigillandũ ei ꝓpoꝛcõ
netur:et ſigillatõem et aſſimilatoem vere petẽ poſſi
mus let gre ⁊ an dicẽtes. cũ Eʒechia rege Juda
uiij. Re.xx. Obſecro dñe:memento quõ ãbulauerim
coꝛã te in veritate et in coꝛde ꝑfecto. Et ꝙ placitũ eſt
coꝛã te fecerim. Ille habuit cerã diſpoſitam:et ideo
meruit ſigillatõnẽ. Et illi adiecta eſt vita qͥndecim
annoꝛũ.et iſti adijciet᷑ vita eterna. Nota. P.ij.xxiij.
OQnarta ↄditio ad vebitã coꝛdis viſpoſitõnẽ reqͥ
ſitaſẽ hũiliatio. Et hoc rõnabilit᷑:qꝛ roõnabile et con
gruũ ẽ ꝙ diſpoſitioni in naturalcoꝛrũdeat diſpoſitio
in arte et moꝛibo.qꝛ ars ꝑficit naturã.ſm pᷣm. Sed
diſpoſitio eiꝰ in uatura in ꝑte ſuꝑioꝛi in q cũ reſpi⸗
citſẽ foꝛma et figura rotũda.et erculanis. Coꝛpꝰ aũt
rotũdũ cũ difficultate ↄ montẽ aſcẽdit:ſ ſꝑ ima pe-
tit. Ita coꝛ qð veũ reſpicit:qð habet figurã et motũ
ꝓfectũ ſupple circularẽ:ſicut pᷣdictũ ẽ le Eʒechia:qͥ
ait coꝛde ꝑfecto ⁊c.cũ difficultate aſcendit ad hono/
res/dignitatesl vanitates et officia hmõi:ſ̊ veſcẽdit
facilit᷑ ad valles hũilitatis laboꝛis ⁊ hmõi:vt foꝛma
in arte et moꝛibo coꝛrũdeat foꝛme in natura:⁊ textui
coꝛrñdeat gloſa.ne liber veſpiciat᷑ et repꝛo bet᷑.ſicut
ille. C. vij. xx. Ded ab illo examinatꝰ recipiate qͥ in
ps.l.Coꝛ ↄtrituʒ et hũiliatũ deꝰ ⁊ꝛcẽ. Ad hoc q̊ vt iſta
aſſeq̃ris:vepꝛime coꝛ tuuʒ.Ecci.ij.nõ ſic.Guido.R.

v.ij. ¶ Quinta aditio ad bonã coꝛdis diſpoſitůnem

et oñſionẽ reqͥ ſita eſt bonoꝝ opeꝝ fecũditasjhoc em̃
argui pt᷑ ex eius in natura coꝛpis ſituatõne.Albertꝰ
em̃ ſuꝑ lucaʒ dicit.ꝙ coꝛ iacẽs ĩ ſiniſtra ꝑte aliq̃lit᷑ ad
extrã inclinat᷑.et id eo motũ et caloꝛẽ citius immit⸗
tit ad vxterã ꝑtẽ.qð ꝑʒ ex hoc: naturaliter cexter
pes ⁊ manꝰ vt cõmunit᷑ citi mouet᷑. Et ſicut ad vexte
ram inclinat᷑ ad oꝑa naturalia. Ita ad vexterã moue
ri veberet ad oꝑa ſpũalia.et hoc videt᷑ natura oñde/
re.Illoꝝ ergo coꝛ cõtra naturã et male inclinat᷑.⁊ ſi
tuatur:de qͥb dꝛ. Mat.xv. Be coꝛde em̃ exeũt cogita/
tõnes male/ homicidia adulterialfoꝛnicatões furts
falſa teſtimonia blaſpphemie.
Et qꝛ pᷣdictũ ẽ in pcedẽtiarticulo ꝙ coꝛ ẽ templũ
clauſtꝝ /et libꝛaria vei. Hmõi aũt officijs digne non
fungit᷑ ſine pCparatõne debita pᷣcedẽte/ oĩa diſplicẽtia
⁊æ hoſpicio et tẽplo tanti regis eijciendo ꝑ otritõneʒ
et ↄfeſſionẽ. Hiere.iiij.laua a malicia coꝛ tuũ. Quis
audiret in vmo fideliſſimi regis/⁊ iuſtiſſimi iudicis
et honeſtiſſimi receptare in pñtia eiꝰ furta:exercẽ foꝛ
nicatõnes homicidia/et hmõi:qͥs ẽ qͥ nõ ſtatim abij⸗
ceret.Quõ ergo audes in coꝛde retinere alienalet vo
lũtates foꝛnicatõnũ/et iracũdiaꝝ recte in pñtia ci.
Teſte Põ.xviij.qͥ ait:meditatio coꝛdis mei in oſpe/
ctu tuo ſꝑ.Et iteꝝ:dñs nouit abſcõdita coꝛdiũ. Põ.
xliij. Et deꝰ iutuet᷑ coꝛ.j. Re.xvj.¶ ¶ Iſtis ᷣ eiectis:ſic
oꝛnat᷑ camera regis coꝛtinis et tapetis et cuſtoditur.
Siẽ mũdat᷑ vas Et oꝛnat᷑ feretꝝ auro/vbi reliqᷣͥe po/
nẽde ſunt ſanctoꝝ ⁊ vas mũdat᷑. Vbi liqͥꝛpᷣcioſus in-
fundendꝰẽ:Sic vbi rex regũ et ſanctuſſanctoꝝ et li⸗
quoꝛ ſeu fons.de qͥ Ecci.j.fons ſapiẽtie vꝓᷣbũ ei in ex
celſis:digne ĩ vaſe coꝛdis vꝛi recipiatf. q̊pparate coꝛ⸗
da vꝛa dno.j. Re. vij. Sʒ nõ ꝙ fons iſte venit ce excel
ſis:ideo nõ pt᷑ vas coꝛdis in q̊; recipi ebeat inclinari
ad xterã ſiue ſiniſtrã:t᷑rena lucra vel fauoꝛes qren-
:ſicut vas qð aquã treſtrẽ et baſſam vult haurire.
SDSʒ opoꝛtet ꝙ ſurſum erigat᷑ ad modũ vaſis/qð reci⸗
pere debet aquã v celo cadẽtem. leuemus em̃ coꝛda
noſtra.Tren.iij. Vt ſicut vbi res dilecta:ibi oculus.
Dic vbi vera gaudia ſint:fixa ſint coꝛda. Sicut coꝛ⸗
da terrenoꝝ fixa ſunt ĩtheſauris ſuis terrenis:ita ce/
leſtiũ in theſauris celeſtibo. Leſtexpᷣo Mat. vj. Vbi
cm̃ẽ theſaurꝰ tuꝰ:ibi ẽ coꝛ tuũ.

Arxrꝰ.ij.
xiij.

.pxiiij.

M

=
=
—
ES
SR☛
=
R
S=S-
—
= –.
—
S –
S=
=
—
—
☚R
—
=
=
—

. kende tönracethtauit Ga

lunn mmi pꝛoer nij fine

4. ti voc einehantbus i eſ.

rſuigeheraliad noiiiſtor ann⸗
ee ſienaac lattiſctſtiinn
hitmaniſichg tele ü gneul
fͦaicdt ogentecondisaffean
drecöftteſtetſebonos ßianos te di
cüt wieſſeſe acta gbant innciltan
lum. Dequi verits aitt Math py.
Pulspiclabiſonehononatchrautll
ij. Iteamioulvsinfer quaru In
FOreſt woofferidi us ait imalt,
i coportet coꝛ cidandu in altu eleua
chtenplations ſpalem aſciſone.⸗
tiwqdinßs en. Aciſiones in wr⸗
t Iſa o alicteplatio mectation
incorge itavel pao turbatoꝛge ſiut
lonöbirelucetinaq,turbatn hin a
nopfagins Kiglit tdichrctcandt
ſonid t Nliderismilitätaduei⸗
Unrbät dno gitßs gyri. Cmei
lmerdrtlidtmedind . Ecre derita
Nenplägitaltenamiſenatditen
rigturbabat 7gtad Nuin
lacioputreſat. Vi Nuc⸗ ſ n
ſtcuſlacken wüſfinitiden
nonbugftepltneſcentlenanegid

ntnoguenommrrlociinchr mn

r

ntars
deenereniri,
töengafinn bt tüfi⸗
Diezuunla) nci orer
lcetn Alen en ⸗ er Ars iij
— aci en er eig bic .ii. T
drnkenavtid ekn 02
Jleh ee mqrzinle l L Coꝛ ſic nobi
lerini 1 E ſen rl c lterofend bilitatũ ꝛ
hiaci E rinhſ lueni xv. er ro mole ſicut aui n pararg xb
Ninarn ean en een ſecſt Arrore ici rõne Pbilreeecde
0 detem it eticeo . coꝛi mo . Pꝛii pꝛede ſi. chria .
rdoen⸗ icnn Hon ſtun Exem. Fesparlmgt eede em̃ ie 2=ð aliqñ
m önabli⸗ dihag uͤrni mogenn arine bla pee Beuged d aliqn toea pditi ſji
n iinnarn lie iſpoſtinsn enitoꝝ fepßmon 87 pri. ent: E ure ta pdi pditio vel cö Xxiu
fönahn N qopz deo de phm. xvj ogeni xo. xiij. mü er⸗ ition vel cõſe .
amginmmun abile 4 iuſ. hoc 5 ber.G xvj. xe aĩ ta:qꝛ pꝛĩ j. u ergo e vel af. eruatie
— nitent ikin iſdã ſacti qo fert Bcoo aialibo: pꝛio fit cuſto o conlilin:ecnltn io magnen
afi ing auni n V tius:rñ ti viri quaſi ſic: qꝛ eo ſpã :& iure pꝛi kodiat. Fi⸗ u:6 g,i õne dni gneterr
ni Upte ſupt ßmoß oſien 8: rñdit: ad rñd c: emo paãliu epꝛi ercitũ eius igura. ille p nius pui rre depen
din Müde lploꝛr y 10 n.G Tlice : Iſta tri. endũ ion aſtꝛi us pla ſt ii eius vhrint. Judi aſſus t ui paſſi pen⸗
eta 1 1. Beg r t luna ſe tria fa qd eẽt i ictꝰpc cet uerũt c 1int dith uiij tpe gue us: opti
egödi ontenn nnd eſni e. Veri⸗ ſemipl ciũt rem q̃ n hoĩe epto caa ita it cuſtodi äz Pr aaſaehel
nontigſiin4 N⸗ ge itatẽ qͥdẽ ena: ro qpl eo pla diligẽt am. Möad e tra holo igeter
dlean din th ſcl ßſnecd ai⸗ Bens cige qde fat ngugs ſolchy ren abar: HSõõ reẽ po fernẽ
dſien hlon luna ſe tebat᷑:h as ſoli⸗ placʒ: vi abat:7 P il odieb oc de terat:i et ex
fea dlutii dadaigen 4 E ere. ꝑ ſecũdũ emipl obſcu is/ 2 pꝛii z:vi⸗ dũu co illud s riude
cidin dici fianete xem. mMü. 3)7 cudũ o plena q ure: , pi pꝛimũ ſ⸗ 2 vene romani ciuit tolio 1po⸗
rsdanennn did Snnitd a Eſta⸗ H pumi inrellr⸗ õ nis ſpeo remslri⸗ romg,
— taſe Gechi cet ei a ſimul cõ r:qꝛ iſtiꝰ 6 hʒ fo intelli rupto:: ie ſtatĩ nũpit emãſi pta ill p
— rſeniitacbend Recer eich offen/ copoſi dictiõi ꝛmälilli li⸗ pto: totũ im ſani ur: vel rree Ler⸗
rnn ficnd ltadh equo erri deb natia cn.. vli⸗ xxij. Te u ꝑdit Si. ureenag NGi ſiẽ etiã
noritva tarisle uhmduß ono⸗ ſcipul narrat ſe et. Exẽ iũt coꝛ: ote. r. ẽ p̃ iſtin rra/ Bic ſpi. recuꝑa git ꝑ il etiã
slrh lſcei os qᷣ ei eneca xẽplo 2 :q de Ep⸗ 4 ius t terra/t. pualite re pñ̃ m pt
gloſa.n tfomen l t eos pa ilarga quaſi ſii driſcipuli o ſũm inf. erre añiſti⸗ erra/audi r hectri. 1. Sʒ il eʒ
peliber xſnne ntfon xvjj giſt up/a magi obtuler ic: ꝙ cũ puli ſo me erant iſtit in udi verbũ a5 illo co
r. Der Aſpiagi neult n ⸗ ro qd magiſt 9 ert muy cũ hret cratis peri⸗ t hoſte . cuſtodi bñ ei qua Hi 2
ntzerhij oeramin nhohe ian valeat: à inter ali us dil Vn añ 3 dl⸗ pugnati liſte coꝛzpal ſi Dorpechm 60
nnz cthtllati ſat tcuuũ: at: faci alios ectus aüt int „ 8 atio m pa ſſus ſi les / ſine ſi coꝛdis: avO
Mew⸗ u o calplar 97 qð 1 gr. illud m daret:rñ requiſi. er 0 tineã ateria ẽ t bñc pñal . qꝛ qͥcqͥ
eton, X. dn re:⁊ ro atãte eliꝰ vx ꝛrndit: itꝰa m xi neãt:te a ẽ meriti uſtodi les: nullũ
tn Mini Krai nj, cit cẽ garei⸗ r acce galere .Coꝛ. 7 ſi i 19 me niti erra ẽ pdi ti. Bed ntus. im u eſt
vodbo⸗ Ahjnoſc prilti Etes cuů p ꝙ illud eptauit. Bi⸗ ad opꝰ iillud paſſi ad cuſtodi ita. et Bed ſi hũ otalis i
lta nacoꝛle⸗ Bundo. ſicu 1PsS. Ixv pꝓficiat .Bic co et hon um pꝛi 2 odiam i t iõ ſicn cpaſſu lis im
ono⸗ ls diſpoltinen cut vꝛiñ et pba ꝛob ad ſer coꝛ ebem⸗ oꝛez um. xviij ncipali m iſtin⸗ t nos zintret EI
Sinnatura coꝛpi⸗ fecicitaghoreff nz p theſe materi ne⁊ tẽ audẽ ſi Da⸗ fixit tres lã Joab uadut: 8: ita h us ma
at gen goa aſunr hocef In poll. MWercr eria au Epta me: , e l :quod oſten a
at crlaciziſini tone A xvij pluml: c. regis:ſi rea vt ne: vꝛe re. 7c coꝛde tuli 1s in quᷓ lens occi⸗ oſtendi s hüc
kaca blſiniſtragte lbert⸗ 7 um!7 Cercio qꝛ il ic coꝛ puret re. ⁊c̃ infixi lit in quãcũ cidere it. ij
Tidcoatder n htealiilie tuñ camerã: qꝛ illo mundu .7 vas p ixit eas i quit q; ptẽ c abſalon: Re
dte gop caloꝛẽ ati glltad .quod ei ã: Pꝛo petit Indu crea i 85pz. omni 8 in co oabtr. oꝛpis i on:nõ i
le o ge hac tiusimmi Kcta f ren e uer xxiij tãq ppꝛiũ in me ve⸗ di cuſtodi⸗ ꝛde Ab es lan indiffe er i
cömunt at Fnummnalten und See me are pha iij. Filti⸗ pꝛiũ caſtx tẽ it: Pꝛo ia ſeru H eret:ſ
tmo⸗ ter dert la m enerali 8 nõ ei inqͥt pb 7 tẽ moꝛti uer.iiij a coꝛ tuũ .Hj. R 8 in man 3
dopanatun wuck Etſ r dã ea ſũt t ad modũ i t. C S emipi ꝛtiferi⸗ iiij. Et eti ij: qu eguũ xviij u ſua
7 ralia. cutad ãt venariũ ua ad dũ iſto her Hi coꝛ Exi a fõte ſe lam oniã exi⸗ iij. E
opa ſpülis Izan dm⸗ tm̃ mariũ. ſic placitũ: Ncuria eu aliqͥᷣ dã X iſto arti ano / moꝛs:ſii er ipſo vi rgo
1 igu nde⸗ cũ fitent. pe / nec i geneꝛ ceſſitat 3 ntipat na nobi⸗ extus. Ex. ni/ vel
EEH it vei eſt. et ſe bo coꝛdis gles peſſi⸗ enon obti⸗ et arti is pꝛo 8. Ex coꝛdi⸗ A
Lat rn deceen liut ti lam De e:lecd nos xp̃i affect pefſimũ: nendi norer renenlt coꝛdis em̃ cõ ra vy
miacda/agultene añ grutcogi m. Be qui eane ectu. Bi :q coꝛda i qõ peti ex ei vtilit em̃ cõſe
naſfomiant to⸗ Arꝰ. iiij pul⸗ e quibo a pbant: i , eẽ dicũ cmlti veũñ a in a imu us hu litas:ſicu ler⸗
blaſpbem vmiwtöee .Uiij. bic labij verit. nt: in ncc̃i icũt:⁊ oĩ eũ ram incli rcu b s ſecuri miliati⸗ te,
5 5 le. funs abijs gs ait M. nccitatenõ 0¹1² ſu inclina ene ptr. ritas tione/ xXpce
jéinpcelenem ſte arti me hon ath enõ daꝙ 99 D1 pꝛopoꝛti ta/emittit an berſſioren magna xxij
Nehin amnaloα xviij. ꝙ coꝛ iculus i oꝛat:c Fxv. 7 M tei obu ione vebi tit in uilia : qꝛ ſicut
nu mi Hmolaht gcꝛitenpliͦ 3 eſt deo infert oꝛ aut il ar. vij coꝛde h xbita i naltum ſ.a ata 7 v cuta
1den. hn offichio di plü g go opo offerẽgũ. quartũ illoꝝ lõ ij. Po⸗ E umili nclinar agitta: erſus t.
töne wbitaßcede chs digne ne 4 cõt ꝛtet coꝛ ei u. en rtũ. In iſt ogee 3 t quia ato. . tant a:? quã er⸗
bitaßcegeteloigdi eben templati aiat g ſtõ em̃ di me. coꝛpoꝛei natu epꝛime o altiu ãto plꝰ ĩ
hlo tantiregis iie⸗ diſplicetia ati de lationẽ ſpũ i in naltiſſimn dictũ ill ꝛeis: m nra coꝛdi⸗ ergo , aſcẽdi 2i
tuntiregisciciendogarnttd 6 ati eqᷣ in p 7 ſpñal altũ el imis hĩ eſt ud fo Mecs:Cisct oertk. uck .
re ii langamalia Patritone; it. Iſta ps.lxxxiij em aſcẽſi euare pitat: ne ꝛte veo rca eii cculta: .HEcci. ij 3
iii,langamallace . On a vo lxxxiij. Aſcẽſii cẽſionẽ pꝓ dilecti⸗ er ceſſariũ vi datn s ſtatũ a:nec .Ij. Arꝰ.
ficeliſtimiregis an ntu Oud in coꝛdelij cei cotẽ cẽſio onẽ. Exẽ ctionẽ/ ſtat iñ videt meßimlrgterd nec oculi .vij.
untue riuſtifimiiuct neozgeir⸗ blatlo mediett, xẽplo viri atus coꝛdi Dnereeginen biant: aeaete⸗
cceptareinhitatf liudics is nõ bñ vel pctõ 7 medi oꝛde ſuo din ri be ex fru is haberi e ex vtp̃dͤi credẽt
alehmol ꝛexerc i reluc ctõ turb itatio nõ o diſpoſi ructibus: ſi. eri põ enme ictuʒ õ: i es
lcdiaſet bnoqs e marererckfn⸗ rus pfecti et in aqᷓ ato:qꝛ ſi nõ põt u⸗ quis:⁊ ſi 7 ſicu öt. Dic ntum/ ʒ6: ideo Tri
nöſtatimabi⸗ ſiomibꝰ ius ↄtẽ q̃ turb icuti haberi anipi icut expi⸗ t natu ut eni quo notici iij.
Oaudesin cotderetingresli ⸗ ibꝰet veſi Eplat᷑. vbi ata / Hi mago ri ipict xpicturi ira fonti 3 natu oticia
e ra i meregliena turbãt: ſiderij at. vbi co in aqu intuen⸗ ſcit:i uras in ris xpᷣi ntis exri ra radici
en fi cteinpfnam me:cereli o ait pᷣ itãt o quu a:ita ſupi verba is ſui⸗ .2 lia ulis pꝛopin-
earminn lala FT NEe R aanertt wiefanka paſ lan ſubicne
. lco⸗ ſitacotdii. P. . rijs turb Ile coꝛ a F. Ecce veri cõturb ꝛcõ e vñ li ire e iebat᷑ fo n & :cogno
egis orninizctiah cſogin. “ coꝛ:ſi leu Wnz genr iterren ert aſi i Gr doerbis⸗ Daee Aneg lo ccosPahrat: id⸗
Eai n ude 1o JßMUD ſup trs nuni unſg M
nsne llitöaeſiein⸗ trel. queris ceret le tuũ ſi babe õ pu ericulu el inſtabi s patenti. n⸗ Ar. viij
ngiͦnenſ ncnn n c eſcere. fru mutare lo euares ad ſi aberes itre mo coꝛdi u. In qu ile / vel d t/ inueni vil.
ii (rore. elu. Et umẽtũ re locũ: co upio in infe tion cupid luo notat᷑ ug/m ut coꝛ ſi
rigaii ie hin tin un ſüt. vñ inqi tuũ leu 2 pmitti 29. fru es ᷣm o/ſiue cupi⸗ artic agnũ ei i nuz
ſa i . z r. =. gres ttis i men⸗- gna carnẽ/ſu cupidi culus ei immi .
ian,ingii ſnnan inctloeztſi,r leigoſlur. ac uglorgicrſeuka rgktae bruo⸗ lirt mui.
n ſan un ſoalie dilig en encugi elce que Krateoß d muce Feata cternalete nn eri abſ lia m m elerr3
tanthuclt in erlerenid ae Reegtzn nus Plaelg Aakygn de. Penaaukrail. ma
ſini enalicne inoiin tre: DTR Rt Ve ncötrarto ſenm Kvides rrpi i v õõ
aguin ituſin il bunn Arꝰ. v. uniathecill ſnelgznerat Holt⸗ ablltag eh⸗ ſerran perrelingle Südern Zueſtonhar
uinginnniinſu Coꝛgeſi 1 caolginckeue ⸗ nagſtvorretn i. Cuius c b fameſci oñum
nantm ae ⸗ 7cgrun eſte eleuato ad veũ ucro: au npen dilganer. eius in na eKnasanis eg t/7 nũq;
Et nnnlnuſiba, uſanar ſehrcolkf HH arꝰ ipe nauze m eitnſegnzinrd⸗ “ reren hhe coꝛcn⸗
id * iinhonoꝛatiõ intra n/ v rex ij 2Diligẽ epue ſi⸗ ad talia is hab s tant ad
rn prgeighrerna nribugvenolnargy iocter uet eſir aurite tos coꝛdis enakeegon.
muiz aruteidarg etotar eus ind reomarakne cupit Ginñ Hugo ztia tñſcut e Piat er r⸗ oc
expellit tüͦ cito retr. amnatio xpellar t vixad .iij. waĩ nec v tapit et iõ e
llit:ipᷣm iß ahit: roner ad us m vmamilui aĩ c vas .et iõ Iʒ
ipm reranra Aerazn de e ſecrien KeR:
Becuũdũ pʒ: (3 erwieſ . in eo po Glenrg ſaſee⸗ poſſe agn a
“l ntr iherſed⸗ to
ut qn co ꝛe dar pꝛo rcut eti. uerſo vo er yv
2: qoĩ ſua vobaioſoatk qñ res m udit .
tura valet Plhr r e
roren nhr
ns

xvj.
Ex em.

Fxvij.

Fabula.

Thoꝛea

Datr᷑ puis ⁊ pnis rebo trãſitoꝛijs ꝓ qͥbus coꝛ dyabo⸗
lo vedit᷑ dum ꝓ eis moꝛtaliter peccat: dicit ꝓꝑ nihilo
ari.⁊ ſic coꝛinpioꝝ peruerſũ:Pꝛouerp.x¶ Secũ⸗
do coꝛdi nimis credulo et inſtabili/magnum immi⸗
net periculũ:qð inſinuat᷑ ? oñdit᷑ per exemplũ quaſi
tale:Ad fugitiuũ regis:nũcij veceptoꝛij mittunt᷑ vt
redeat: qꝗᷓ cuidã aſilianio regis ð q ↄfidebat nuciũ mi
ſit ad ſciendũ ſi ſecure redire poſſet. cui ait:regis ↄſi.
uiũ tibi nõ reuelabo:pᷣ cito ſedẽs iuxta dvñm meu rege
narrabo ei hyſtoꝛiã: quax dno tuo narrabis: narra⸗
uit å regi audiẽte nũcio ꝙ leo fecit parlamentũ /inqͥ
ceruus accuſabat᷑ ꝙ leonis als ↄtẽpſiſſet imperium
eiꝰ nolẽs parere madato:leo vidẽs ceruũ pinguem:
gaudẽter leui a ceuſatiõe hĩta ſeũ capi et ocridi iuſſit
qᷣ fractis coꝛnibo / male tractatꝰ euaſit:quẽ tñpoſtea
vulpes cautcla ad leonẽ et ad moꝛtẽ reduxit: cuileo
pcepit coꝛ eiꝰ extrahere.qꝛ illð coꝛ ſuperbu et ei ino/
bediẽs oĩno comedere voluit. Capite vo vulpis ĩ in⸗
terioꝛa cerui intromiſſo.et diu ibi moꝛante/et moto
huc et ſluc ac ſi coꝛ qᷓreret et inuenire nõ poſſet:vo⸗
ray intei im illud comedit: z leoni rũditꝙ coꝛñ hũit
et hoc inqͥt ꝓbo:qꝛ ſi coꝛ hũiſſet: a vulpe ſeductaſad
leonis dñium nõ redijſſet necĩ tãto peꝛiculo tãfacile
credẽs ſe poſuiſſet:ꝙ exul intelligẽs e ſe dictũ:ad re.
gis nõ redijt dñium. Spũalr fugitiui æ tra dyaboli
et dño/ cautela cuiuſcũq; vulpine perſuaſiõis ad eũ
nõ redeũt ſi coꝛ habeãt ſlabile:ſ talibo perſuaſioibo
qᷓ partes vulpiũ infernaliñ erũtirũdent:vadevulpes
inferni cũ his qͥ partes vulpium erunt/ In pſalmo
lxij. Qui vo redit:vfectũ hʒ coꝛdis.⁊ tales a dyabo
lo capti 2 ſeducti:rñdere pñt:ſicut rñdit ̃m fabulas
miluus captꝰ ab accipitre:cũ ei impꝛoꝑando diceꝛẽ
tur. Exqͥ groſſioꝛes tibics pedes caput habes:
q̃re ꝑmiſiiti te ab illo capi:rñdit:coꝛ mihi defuit:ita
in Poſito hõ hʒ tãliberã? foꝛtẽ naturã q; om̃s ve-
mones inferni nõ pñt euʒ vincere:niſi coꝛ æficiat:et
bonavolũtas.¶ Sʒ heu libꝛi aliquoꝝ coꝛdiũ in qͥb
vVtutes ſcribunt᷑ſſũt q̃ſi æ niue vel cera:factuũ eſt cor
meũ tãqꝙᷓ cera liqueſcẽs in e ei .q̃ ad modicũ ignis
vlpuu ignẽ tẽtatiõis ⁊ ꝑſuaſiõis liqſcũt:Cãticoꝛuʒ
.v. Aia mea lifac ta ẽ vt dilectus ⁊c. Et tales cito
a dyabolo ⁊ e mĩſtris vincũtur.Cuiꝰ cãm redditĩ
ps.lxxij.in ꝓſona illorũ dicẽs:xeficit caro mea et cor
meu.(¶ ¶Zercio coꝛdi nimis in maliciaſira vel pecca
tis indurato:magnũ imminet ꝑiculũ/qꝛ ſicut lignũ
duꝝ ſemel accẽſum diutius ardet: Ita coꝛda illorũ
qui hic ſemel accẽſi ira ſꝑ ardẽt vſiderio vindicte: ĩ
inferno lemel accẽſi igne infernaliſſꝑ ardebũt: quia
ignis illoꝝ nõ extinguet᷑: Iſaie vltimo. Etſi coꝛ du
male hẽbit ĩ nouiſſimo: Ecci.iij.

RBHor eiſantiunʒ pꝛimo

ondendũ ẽ offm. SGcðo officiãtis cã ⁊ intẽ
tio. Tercio culpa. Quarto Bene Quito
ſpectãtiũ inſania. Sexto remedia. ¶ Ad pmũ ſicꝓ⸗
cedit᷑:officia choꝛeiſantiũ in curia dyaboli diſtingui
Zintelligi oñdipñt ꝑ quandã ſimilitudinẽ in cuꝛia
xi⁊ alioꝝ dnoꝝ.
Ad modu em ecclie ei hʒ ſe hbic ecclia malignãtiũ
.oagregato parrochianoꝝ dya boli ꝓ cl cico pulſãte
capanã adogregãdũ pplin:bhñt tibicinẽ p altari dya
boli et inferni/i lapide alrarishñt coꝛp s l cu⸗
rioſe oꝛnatũ.OQuia ſicut ſacriſta in maloꝛibo feſt qñ
ian ↄcurrẽt:plꝰ oꝛnat altare cogitãs ꝙ plures il⸗
d videbut illo die:ita ſacriſta inferni pokerell⸗ ſe
hʒ ad iſtas:vicẽdo:hodie magnũ feſtũ ẽ:multi te vi⸗
Tæhuũt:oꝛnes ̊ te vt pulchꝛa reputeris:⁊ ĩ pulchꝛitu/
Dine tua aſpiciẽtes velectẽt Ecce altari dyaboli/qð
libẽtius videt q altare dei:altare dico dyaboli: qᷣa
appetẽ? vel appeti vellecriminoſũ eſt m auguſtinuʒ

T xv.

in regula. ¶Altare ſic parato ad celebꝛãdũ dyabo/
li uitiũ ꝓcedit᷑:in quo ſacerdotis locũ tenet:q can⸗
tilenã in cipit. Clericoꝝ vo locũ obtinẽt qͥ cãtilenaʒ
aſſumũt et ꝓſequuũt᷑ Parrochianoꝝ vo locũ tenẽt qͥ
ſtãtes vel ſedẽtes reſpiciẽt vłauſcultãt eũ maioꝛi æ
lectatõne ⁊ tꝑe ꝓlixioꝛi:q; audiert miſſam vel pꝛedi⸗
catõnem añ pꝛandiũ:æ qbus.ij. Limo.iiij.A veri⸗
tate quidẽ auditũ auertet:ad fabulas aũt ↄuertent᷑
Iteꝑ tales locũ renẽt iumẽtoꝝꝑ:qꝛ ſicut eqͥ⁊ iumẽ
ta venalia oꝛnant᷑/ ⁊ ſignuʒ aliqð ponit᷑ in capite:ita
iumẽta dyaboli ſerta poꝛtãt in capite:vt meliꝰ et ci⸗
tius vendant᷑:dicũt q̊ illðpᷣs.lxxij. Vt iumentũ fcts

ſũ. Nõ.E.vij.v.¶ Iteꝝ locũ tenẽt ⁊ offm laruaꝛum/

laruis em̃ vtunt᷑ duo hoĩm genera:videlʒ lud ẽtesi et
ſpoliãtes.Ludẽtes em ĩ ludo qͥ vulgarit dicit᷑ mira⸗
culos:laruis vtunt᷑:ſub quibo pſone nõ apparẽt q lu
dunt: Sic emones/quoꝝ ludꝰẽ aĩas ꝑdere ⁊ pecca⸗
to cipe:in qͥ ludo laruis.i.curioſe oꝛnatis ⁊ choꝛei⸗
ſantibo vtunt᷑:quoꝝ aes ad malũ currũt: Prouer.
.j. Latrones etiã ſpoliãtes laruis vtunt᷑:ne coqſcant᷑
Sic vemones latrones aĩaꝝ: Job.x.fur nõ venit niſi
vt furet᷑ mactet et ꝑdat. Iterũ offm̃ et locuʒ tenent
ſaltatricis ꝑ quã Johãnes baptiſta caput amiſit:ſic
multi ꝓ iſtas aĩas: Jd Ecci.ix.hoꝛtat᷑ ſcriptura:di/
cens:cu ſaltatrice ne aſſiduꝰ fueris:nec audias illam
ne foꝛte pereas in efficacia illius.
Et bene dicit nec audias ne pereas: qꝛ hec ẽ dya
boli intẽtio:vt auditoꝛes ſimł cũ eis pereat: ſicut em:
rex vidẽs aliqͥs ð eũ rebellare/vel nõ obedire vt vult
eyercuũ ↄgregat.priꝰ tñ armatiĩ cãpo ſe oñdũt:et ſic
ad bellũ pcedũt:ita rex ſuꝑ oẽs filios ſuꝑbie dyabolꝰ
vidẽs tꝑe q̃drageſiali młtos ei hellare/⁊ m inꝰ eiulo
tꝑe obediẽ ſuos militeſa militiſſas diligẽt᷑ aꝛmataſ:iʒ
diuer ↄgregʒ tpib.tpe tñ paſchali ⁊ circa pẽtheco⸗
ſtẽ qñ pceſſiòes fiũt eccłie:maxĩe ↄgregat:vt qᷣcqdĩ q̃
drageſima amiſit tũc recuꝑat cũ augmẽto.qꝛ inueĩt
wmũ illã circa ſpectaculavacantẽ ⁊ aſſumit ſpiritus
neqͥ cioꝛes:qꝛ ad maioꝛa incõueniẽtia eũ ducit q; an/
tea duxerit. Et fiũt nouiſſima hoĩs illiꝰpeioꝛa pori/
bus.Et quicqͥd ꝓceſſio facit i:pceſſio vſtruit dy⸗
aboli/⁊ ampliꝰ:qꝛ vna in ꝓceſſione dyaboli cuʒ geſtu

7 oꝛnatu meretricio/ plures in ↄcupĩa ſua ꝑdit:q; oẽs

alij in ꝓceſſione vei cũ oĩb letanijs et pᷣqicationibo ſu
is ſanẽt:qꝛ diligẽtius agũt ⁊ manifeſtiꝰ oſtendũt ar⸗
ma ſuꝑbie:qᷓ; boni humilitatis A plãta em̃ pedis vſ-
q; ad verticẽ capitis nõ ẽ in eis ſanitas:h in oĩ parte
coꝛpis ſũt acutiſſima aĩas intuẽtiũ penetrãtia. Nõ
Z. vij.xx. O.vij ix. ¶ Iſtis em̃ armis nõ hʒ dvemon
acutioꝛa nec potẽtioꝛa:qbus deiecit Sanſonẽ? Sa⸗/
lomonẽ:quibo adhuc maxima deijcit ⁊ occidit multi‚
tudinẽ:qꝛ ve oibo aſpicientibo nõ ẽ vnꝰ In ↄcupiſcati
vel emolliat᷑/ vel inclinet᷑ vel peioꝛ recedat:q ad ſpe⸗
ctaculũ venerit. Choꝛea em̃ tripudiantiũ/ſagena eſt
dyaboli:in qͥ capiunt᷑ magni et pui:coꝛ ⁊ corpꝰ etiã
bꝛachiũ:⁊ circũſtantes ſũt mercatoꝛes. Patʒ q̊ qũo
dyabolꝰ tales ſimul ↄgregãdo/ ſe hʒ ad moduʒ regis.
Scðo ſe hʒ ad modũ poꝛcarij:qͥ volẽs oẽs poꝛcos ſił

ↄgregare:facit vnũ clamare:ſic dya bolꝰfacit vnã cz

tilenaʒ inciꝑe quã ipᷣemet dictauit:qꝛ ſicut ſpũſſcũs
dictatoꝛ ẽ ſacre ſcripture:⁊ cãticoꝝ ad laudẽ dei ſpe/
ctantiũ:ita ſpũs malignꝰdictat catilenas ad fatuos
amoꝛes⁊ luxuriã et turpitudines ſpectãtes Hoc em̃
videt᷑ velle Auguſti.e ci. cei.li.ij.ca.viij.vbi dicitq;
Dij oꝛdinauerũt cũ mimis ludos ſcenicos/⁊ ſaltatio⸗
nes 7 comedias e amoꝛe vᷣginũ ⁊ metricũ: Sicut q̊
⁊cæ bonis dꝛ/ nõ vos eſtis qͥ loquimĩ: ſ̊ ſpũs pꝛis vꝛi qͥ
loquit᷑ in vob:ita a cõtrario ſenſu ð malis turpia cã-
tantibus vel loquentibus dici poteſt: non vos eſtis
qui loquimini:̊ ſpũs malignus⁊c. Maʒ loquela tus
manifeſtum te facit:

5
Me.

. tidchetna Jn gu ſtt⸗
nehluſm ie bni edn
ſtſutilpecrauerit i l punant
noct niicttſtclthlagen nod Den
epeilot di Eoo ui. Nlcs nd
ntt nokitdfoe:c sta inlſinermelt
Choteianttsocitad ſiniſri n
ios malaoꝛerggio tot vtclct t
1pene Ho A.Nj Elir byſtonazeeri

Rlenitasg ſocetatemtis Alſthat.

Erbis pporer qnta eſt inanial
intiü toleschoꝛeutrices 7catamas
laſĩ; oim pclctox malox ti olpea
Occaſionẽ doͤnanonis eine. Glatp;

nilſtultiaac,hono tor glagiis

n

irn ach pbant gue dilgit,

nglwni conſcleſue aponacabunt
bentiugtrles audiunt:cdumlauc
cantes ſielt hatet. A ni id i E
Tro talimimd hro dai precicntdre
inikili: di amniden de aitor
bcicardeſta Prartempenürcher
inpetuſpüs antiscum altelloden
ettuſticpicetes dfeboll itcri dr
nrtennndlenagitseſdenuni
iewlindg nü enitend drli
lalerelnaioriniuni düfactn
dlaſent ſiutinlmis dſobold 4

temg dyabolofit magna in
Pechk, 1 9 1 gha imin
tieiemnmnd fen

erti codn
nnmne dieiine
ldaktitigerecleaſgisnuͦ
deſſtoche eeitin ſeriti⸗
ſonetochorelſantis nöhgheen
dmnanimiinfe nobaͤber

4 5
teunneann⸗ w
Clen edntliui⸗
Nenin kfolbei icit ded⸗
èêð Ch
i larien ehaäne iiijj,. 0Oꝛea
ndänzhrtſnſ nit „ ſebzad moduũ Ganf 3
l n ini Tunen Fnt DS ele Danſonis ogreganti T
Anitnenune W vi. mmmiluubzebolt H . ſte miaiſegtanaanal⸗ ſumpſitaſid x.
88 . 4 1 2 .
idicit ne Brin chplte n eden anu feſtiuis diebo ara atet a ſiht. Grille mar? ſuc ſeruitio edicu qᷓ mõ nega odie
y elsalt lkettn ltelite us a ſili qͥ pei araret repu Brille ai? lucꝑ haberẽ meo erat ſtrꝗ mõ negauit me
. Chri⸗ Tertnelzen iz peius ð gĩ oꝛa facit repi putaret malus xpi poribilgeneene r pepcr rsͦgulaſſem eneled vr
id er locht ..Utiumanit dis sẽ gĩas ꝑdere i; reputa bit᷑ pemmimꝰ lus Xpi⸗ hoꝛibili euanuit. peꝑci:⁊ his di em en: ſed vt
enobain mnit zoffß nelifĩ distmells ſacerer dtn na ac PSiarnoe wngtänenenl CMAd idefents me num fetoꝛe E
rtiſuco unen unne lanbeet an ub exiſteret. E gro gliqa viilercht rh weretern uro ciuitatio. 7 introa ae l ſancn
in co gni anknetii 4 ati lanã facerẽ rer. Et hel tanme oinde⸗ vereterñdit: n idigeo allculd an s neut
dn qulo gant ic pudi facerẽt:q; t nel femine eorum di nob t:n idigeo alicun gantibo curſ n0
Nann g dul bſonenͦ walent chreſatattec Wenedae e zin dire ſert alicuid aumli e anein
ni op uch; enagpariri peius Sd t. Bedo boc neomenüjs ſui . rũt h — er ẽ ſubiecta . ulid: qꝛt brie-
Nn gias ritin 34 amodo q; iudei oc patz: qꝛ deo i .nis im hoĩes in maxima 9/7 intrãtes ci tota ciiita
untgn uisln poere gere in die ᷓ iudei:q; ipſi To iniurniãti ⁊ alijs di mma diſſolutõ es cinitatẽ:i
unbgnren Adſeamant peccn, Burieigg. feſto iſti autẽ li ipli nolnert xpᷣ atur T alijs diuerſis ludi. utöne videlz chote en⸗
eniſgnc ddn ktornatiochog nt:eiq; cꝛucifi ti autẽ libẽtius ⁊ cõ xpᷣm crucifi- lerunt v ciui dis occupato idelz. choꝛ eiſa
Prür maluͦani ei, tpevel alii. cafixioõis cãm impẽ cõmuniꝰ eũ t e auitateilla⸗ os. Zpi v0 timetes:er⸗
uigeet Nadoffinlbennnn alos verſoegke arnoffen dik naeen ör ” „Bnuz xj.
. Z1 erſus curiã urpat tpa di. dit:quare et᷑ 5 cãtilena bꝛimaꝑ nõc . us iſte in EIj.
ai atti 3tenen Arꝰ. üiij. Loꝛes curi niã veiĩn bies: quũo audebu no ſolu era Ee bñ ſtatũ choꝛeagimilergnii
õ Ar. nij. curie offendergt, .. eri ſi audebut nõ ſol eyules: ñ ſtatũ ſuũ cogi⸗ Eimiſeraru
RW tair ongkinn lſinſt .ix. ali Soe erũt. e:q̃ ſic dñm ctantes qñ ec⸗ qo peius ẽ iᷣ cogitaꝛẽt qũo h 4
Vurnckne gſiusfen ſcipturae li vo culpe nõ ſolu einarl 7 ma⸗ ctantes qñ v carceree E incarcerati gquo h ſut
nerauguus eyn gt eenokalitates r ali. Redöaabaltgereer. n iqe qntum eſt in eis e urto vel homicidto⸗
aucltores i epereng: eheride vnhat andis: ita veri T7 alias nccitat ellg eem crucifigur: mai in eis qñ moꝛtalit ieido:g
Nauchtores ſinti se eN onib dyabolite veriſile ẽ a cõtrari. tes:vñ ꝓ taliba cantãdi. Aliud ẽ loꝛem haberse alit peccãt:i
bzeunhellan . ſlten luibo dyaboli ralia ſuſci. cõtrario ſenſu pe GeaAind remeqiuũ bereroccaſione ſendtc⸗
llan a n tillcuten damãt in choꝛei ſuſcitant:qb nſu/ ꝓceſſi. q̊ eſt ſciendũ: ediũ:rigoꝛis ei lonẽ flendi q;
at prbtfarnati hͤobecle in carceri oꝛeis et plareis on us ſuſcitatis? qͥ mõ tãte/ vi ñ: ꝙ choꝛeiſa nigoꝛis et artatoni
55 arceribꝛf. lateis diſſoluti:tũ mnö poccaſton eiſantin uigs ſunt ſub altorn⸗
titarerſupoi cipo ſeoß üt et i pena:pe fame afflicti ab uti:tüc clama bũ i:p occaſi te vel dñoꝝ: idã ſunt ſub ali
titaneſupois filos ſnbi teſi a: pena videlz et i abſ; ea smabut occaſionis ſubt Eia quib artan balioruz
gſſalinhtgs ft e Aeofebaß õõ ea ꝗᷓ poſterius la⸗ hmõi ſi ubtrackönem vicel, oenen
gaſſbella dabol e uſibo rũc ſilli qua ſicut mõ ligant᷑ atet rſir cut catꝰ cõb nem videl et ⁊ ret:a
Emmllitſnieſtee gen nru vt ſicut ſil ligabunt faſci⸗ igank bꝛe caſtigatiõem: unit ne eugger 3 oenament
isdilactamg e modi peccauerũt: ſil pi⸗ faſciculyad ↄburen 1a⸗ c en ne ſife eerer era nton/7 xij
tbih teripaſch llgetaumntuſh au relicti ſic et pla⸗ il puniant᷑: 1 ̃m oburenduʒ nt hely: qꝛ neffi pnis poſtmodũ i pefficncem Iil.
.„— 1 „ 5 . 4 2 1 ** ſ1 — 1 * imin 1 *
füüt ecckiem chalir arcapetheco⸗ ven es quod di ſrd lagan mod?: De mẽſuram et j. Reg.iiij.O cacit coꝛꝛipuit fili. eat ruina:ſi
erckiemanie gregar gtactig ſunt noui Pꝛouer. iij. Via⸗ eut. xxv. Patet eos a talii es vo ſũt ſub pta ios ſibi ſubierto
niſtttücrenpatch ut vtieci nouit vñs: qᷓ añj ti⸗ lias inqruca murni⸗ 2 talito choreis ſiut miilrerehie ie n goe⸗
tciangnetd grinni peenne dfiej anra niſirisn⸗ tques vxtris orbprraronito esrer ead ir patꝑ ſpũaliuʒ: qui
oſhenaleacmnsrdſmahgne orerſoutes vaaunr aannaemnans nnn H miocSrra rege ven tt dennd ane
taculapgcanti aſſumtt pin vias malas:exqui ä acboc. A.m r erg Weſerkt eis ſuhird
dmaioꝛa incönentetiaei Pplritas zpene. M :ex quibo tot vt trã: 7 finis oñdi ſocios/a iij. xxj. xxrij. ¶ ceret: retrahãt. d
cnaloꝛa inoenlituti dratſ⸗ pene. Mõ. R. xj. xli vt pᷣdictũ ẽ oſe oſidit tales ſocios/ aut ſubdiros Qui em fili hät. Exipla .
trnanimehi iphegnhnn „ le PH. xj. xlix. lcti oſequi ire rattg ri doꝛ ne ilios aut filias/ au
riai ð inrene ain ntrutpaitna ſeeicd i mlaunnrel
ni Nois nultd entiñ aret qnta eſt inſani vt tẽplũ cei faci el ſecari pmitti
ema npatſſoned ſabal ahgeſ tiũ tales choꝛeatri a eſt inſania ſpectãtiũ e liͦ wer facili? burat. Mõ pinernin
nnpinpnngl iugit ſti aliosonnpauetogmaloegeng pectatiũ etaudd C Herectioni N P eAit
4 upla ſva ain oe occaſionẽ ctoꝝ maloꝝ tã ces:qꝛ pᷣbent i a5 . tioni 4
cbelumnſenzgann aſionẽ daͤnarioͤni aut ul Frge⸗ onñdenda Pꝛim
cioib letanisg ticicarionlyſn ecalione daͤnanonis eine. Di⸗ pe qᷓ pene:ꝛ ſibip̃i dndenda Eneceſſi
Enus agit :manlfeſt oſtengits 1. oꝛ ſtulticia: ne. Bicuk pz errv ler ro N e1 as. Ded
nmsagut 7manfeln , nalibo wwmũ c homo t pʒ. A.xxvj. xl. et qᷓ Quinto tio mog'. O o generalita
nibumilitatis Apläta en pecis alibo wmu conſ. ot gladij rl. et qᷓ nto Coꝛꝛecti patiẽti marto coꝛrigẽti litgs.
ihumiln 5 libentin cle ſue expo 8 2 facibo inf. ſcere inſani patistia. Sexto ꝛrigẽtis intẽti.
insno ein as ſanitas Hin aiparte dic s tales audiunt: q; nac aburenda: m uo anti nta. Septio coꝛige exto nolenriu 3
ſima dias ninipnanind Ni Exem Rneft Renepgter. i Grrun lauantes Erre . oenriguaktongenet edrte Pltucronne Ber
jir. tseennen 3nnen? iitalia: vbi Ac do dei adelu er pPlivafenzent Ranonr periculũ quod ſennit erpor cã et ot⸗
titiomcls witet Banſclir di a pᷣdicatiõe ſua ꝗp nidem ei chito⸗ eſien patuit d pꝛimũ ſicpcedit Si uit er hoc ꝙ coꝛꝛe⸗
chuc marim düct 0tatik nit impetu ſpũs currẽ ertympann 1 cho t narrabant vulnerato ⁊ vin it. Sicut medicina infi
hiant ni n nha erruſtlciic reoſo⸗ n cultello vahaniciſanggr ria ẽ linqueti⸗ fenerico⸗ra ana mninoen Ar. j.
dinciinct velpeidertcel ni en toreammletfockitts oll cultoꝛe defendet m fregit. aꝛe eſpatam hñt plag aliqbus medici tio neceſſa⸗
iunk naglict l n n⸗ dele maioꝛẽ iniuriã ᷓ dyabolũ odio hñ ent non idũe dviuit. vñ trabeda: q æn vilue
ſtantes ſü Patzfi aſſent: ſicut ini. riã wej factaʒ nõ i ñtes: tam̃ noſoꝛe lʒ ſci t. vñ canõ. xxiij. q. uij emme de⸗
iſtunteſünnnug Putzgain g actu pba cut iniuriã dyabolo az nõ ita pmptevi Pnru es victug ingt nemmn vl .iij. Mabuchow
nnlangii i el xemp. Yem titkir, o factaʒ vin icauct: vmur. Sic arrnolbolineakelsng tneggwan⸗
mwi mumniij l ihn⸗ ane pedit: pʒ xe yabolo fit magna iniuria . clĩquẽn nis nemo ſaluer niſi p nõ meogre
Güpo edit pʒ mimo. ͤfert a iniuria qñ choꝛe iqueni adhibẽda ẽ coꝛ E niſi pdeſtingꝗtꝰ eiie
ntlnunie l nt ti⸗ tibo in al no. qͥ fert:q cõducti qñ choꝛeg un verbis Auguſti. da ẽ coꝛꝛectio. Hec i ngt': ol tam̃
icnmn tnt riat ſhiſcc̃ feſſ. emania vna die infi uctus a choꝛei IISnqᷣ H Hec ibia ſumiturey
nißhenetblan abo⸗ feſſoꝛem et ſacr̃a eccłie: infirmatꝰ grauit: ꝛeiſan⸗ Inq; notatr̃ ſecidũ pnci uur ex
maligl Ncttci j efeſto choꝛelſ⸗ nſeruitio dya boli: cũ elicere nulla pſe reſpicẽ debet /Prumo vi⸗ r. ij
tites hocei defeſto choꝛelſantes no haberet mi oli: cũ autẽi Erpero mmr men e eie ance Penno vi. .
Iammitvgie ſai Pi ma mimiinfirmati: aberẽt mimũ: rein tpe coꝛꝛipiat:ſ omẽ ak:qn velin quere ploco .lj.
torpir, bidiath quẽad 11 rmati:cepitl ñ: dyabolꝰ ij aues ſup bi omẽs ſup ec . quẽtẽ ꝓꝑ loc
uſinanlii n modũ ſolebãt gaudi Kabaenmſarerieom⸗ s ſup bubonẽ: qꝛ h catoꝛeʒ cla dro
iſt cosſ? lluni ens af. ſolebãt gaudio nuſare: tũco pto:ſicu qꝛ hocꝙ loco et tpe c ment: ſi
innen afn i S eeſcrrulnt Barceukc t eti cts⸗ Nir⸗ e n reii art n Siethet⸗ Pe⸗
uns silen,, munißai ene lpe eẽt / dubit tafaalerthattore⸗ licet t I dNiscarn Ru nertare;
wolſid ofrſionell tumpi⸗ Mterer eieuentn in! cucurrit ad wmũ ciunt: Sic i vrſum edomare:on acere vi⸗
1 nomalis atẽter acceſi ecto veeũb 1 vmu I c in propoſi edomare: om 12
nacöin, ai ſt non i quaſſet mimo miſtt it ad ſpectaculũ bentẽ: ſpſit um pꝛelatus: ſed to. Ydeo diat . nee unt ſe⸗
nbos naort ſolndm tis aud miſit ſtolã in collũ ũ cũ appꝛopi pere. Sicut pe gullibẽt ten Lanon:noſ
en mn. Nl clamar ckch a rſtols in coli mumiihage ucen⸗ ere Sieue vatetermreiſezn eccatoꝛem ec⸗
Köiuratꝰ gũt a ſacer ereß cepit vlulare r y quilibet t in⸗ eenhlunn baonrans per capillũ
epdicto/cur hec p̃ᷣ Et epiſcopu ur eos manifeſt bus: et dicitur
cp⸗ rorzib s qui negligi are ſcilicet i
coꝛꝛipiat Jgunnegligit co⸗ liurantes
ur. vti s emend .
itas que ex tali ndareg crimi
e ex tal 2 umine
coꝛecton
ne pꝛouenit iij.

Alij.

Arꝰ. iij.

.Miij.

YV.⸗

Coꝛrectio.

patet. A xrj. xxij. ¶ Gecundo ꝙ; nulla perſona a coꝛ
rectione excipiatur:quin coꝛꝛigatur qntucunq; ſit
potens/vel magniſtatus Exempluʒ adhoci byſto⸗
ria triptita li.ix. Am bꝛoſio:q inpatoꝛẽ Cheodo
ſium nõ ꝓmiſit eccłiam intrare:̊ excluſit tanqᷓ excõi
catũ:qꝛ iuſſu ſuo ſeptẽ milia hoĩm ĩ ciuitate theſſa⸗
lonicaſoccidebant᷑ ꝓpter necẽ qͥundã iudicũ:donec
ſatiſfaceret ⁊ oꝛdinaretq nullꝰ pfectus ſuꝰ obediret
inis ſuis vłmandatis ve moꝛte hois añ triginta dles
pꝰmãdatũ/ vt interim deliberari poſſit ſi eẽt iuſtũvl
A:ſicut pʒ. J.viij. nec pꝰ recõciliatiõeʒ pꝓmiſit eũ ſta⸗
re in cãcello int᷑ clericos dicẽs: purpura tua te im pa
toꝛẽ nõ ſacerwtẽ oñdit. hic cũ poſtea ↄſtãtinopolim
veniſſet:⁊ clerus ibi eũ cãcellũ rogaret intrare:dixit
ſe ſolũ ambꝛoſiũ venitatis mĩſtrum inueniſſe.
OQuia vo iſta generał coꝛꝛectioſſi congruo careat
mõ ⁊ fomma:minꝰ vebitũ ſoꝛtit᷑ effectũ:iõ ĩiſto articu
lo oñdere reſtat q quadruplex modꝰ ſeu ↄditio ordi
mate coꝛꝛectioniẽ neceſſariꝰ. Pꝛima ↄditio reſpiceꝛe
æebet ꝑſonã coꝛꝛipiẽtẽ Scða pꝑſonã iniuriatã. Ter-
cia pſonã iniuriantẽ. Quarta tpis ↄogruitatẽ. ¶ Ey
pte vo pſone coꝛtipiẽtis requint᷑ qdruplex aditio:vi

.

xelicʒ gnemiẽtiej paſſiomis/feruoꝛis/⁊ pꝛudẽtit.(Cõ

dDditõ ↄueniẽtie ẽiy pꝛimo ſeipᷣm coꝛꝛigat:ſicut pʒ.A.

xj.iij.qꝛ ſyeculũ añ mũdaril⁊ manꝰpꝛius lauari ncce
Eq; alioꝝꝑ oñdãt vł tergant maculã/oicẽte ſcriptura
Abimmũdo inqͥt qͥd mũdabit᷑. Medicinã eẽ ſanaʒ
ncce ẽ que infirmũ ſanare vebʒ. Pꝛius q̊ fac qdð xpᷣus

dicit:medice cura teipᷣm:qꝛ ꝓbata virtus coꝛipit in

ſipientes: Sap.j.Quia ille qͥ in ſe ꝓbatꝰ ⁊ bonus eſt.
Zllios ↄuenient᷑ coꝛꝛigit:alit᷑ nequaqᷓ:q; aliter coꝛe

croꝛ verieꝛet᷑ a dicẽtib rineoſus rephẽdit tineoſuʒ.

Yõ canon oẽs ammonet dicens: Pꝛimo ſeipᷣm coꝛꝛi/

gat qͥ alios coꝛꝛigẽ nitit᷑iij.qvij.qui ſine.⁊ ſcõd capi-

tulo ſeqnti diſ.xxv.pmũu.⁊ di.hxj.⁊ ſacerdotibo.Et di.
lxxxj.nemo ⁊c.¶ Gʒ heu nõnulli aſſilant᷑ in coꝛectõ
nibo ſuis barbitõſoꝛib: qui alios ⁊ non ſeipᷣos radẽ
ſciũt.Aſſiłant᷑ etiã oculo:q alia ⁊ nõ ſe videt. Et ta/
les in coꝛigẽdola vetrahẽdoſet obloquẽdo/v alie⸗
nis defectibſſunt argus:v quo dicit᷑ jm fabulas:;
habuit centũ oclos:qꝛ ĩ reſpiciẽdo alienos væfectꝰ ſa
ris ſt᷑ oculati. In ↄſiderãdo vo ꝓpꝛios væfectꝰ:ſt po⸗
diphemus qͥ nõ habuit niſi vnũ oclin: qꝛ ibi velſt oe⸗
ci:vł fere ceci ad modũ exũtium ĩ tenebꝛis:q vidẽt ea
ꝗſũtĩlũme ad bonũ diſtãtiã ab eis: ea vo que circa
eos ſũt nõ vidẽt. Vñ verſus. In reb ꝓꝛijsſtrãſit ar
gus ĩ poliphemũ.i.ille qͥ ẽ argus in ↄſideratiõe alio-

rum Reeerefoficg id⸗ ꝓPꝛiorũ ẽ poliphemꝰ.Et

ille qui ẽ poliphemꝰ ĩ ꝓꝛijs:ĩ alteriꝰ ẽ argus:⁊ hocẽ

qð ſequit᷑: Rebo in alteriꝰ trãſit poliphemꝰ in argũ.

Dʒ ecõuerſo ẽ ĩ ↄſideratõe que ẽ circa lucꝝ vłauã/
tagiũ:qꝛ ihbi in his q̃ ꝓꝑtinẽt ad alienã ſeu ad cõmunẽ
vtilitatẽ:ſũt poliphemꝰ. In his vᷣo que ꝑtinẽt ad ꝓ⸗

pꝛiam vtilitatẽ ſũt arguõ:̊ wctrinã pauli:queʒ ad/

ducit augꝰ.in regula dicẽs:charitas em̃ qe qua ſcpᷣtũ
c.qꝙ nõ qrit que ſua ſũt/ficintell:git᷑:qꝛ cõia ꝓpꝛijs/ñ
ꝓpꝛia cõibo auteponit. Iſti vo potius õ fua:ꝙᷓ q ꝓpᷣi
ſũr querũt. Hõ.D. vj. xũij. Iẽ. G. v.xxiij. ¶ Tales
ãq mõ quo pᷣdictũ eſt ſibipᷣis ꝓcunt:⁊ auãtagus lu⸗
criſq; ꝓpꝛijs ↄſulũt:⁊ alios inoꝛdinateroꝛꝛigũt aſſi
milant tayatoꝛibo pecuniaꝝ collectorib: tallia⸗
toribo:qͥ totũ onꝰ alijs imponũt:videlymediocri po
pulo:ita ꝙ ipi cũ ↄpliciba ſuis nihil ſoluãt:ita iſtiim
Ponũt hoĩbo onera grauia æ impoꝛtabilia religiõis
dure coꝛꝛectiõis⁊ dñationis:d quib btũs Greg.
Paſtorał inqͥt mãſuetudĩis obliti:iure dñatõnis ſh⸗
ditos pᷣmũt.¶ ¶ Tales ſiles ſũt incarceratoꝝ cuſto⸗
dibo:qui extro carcerẽ v bonis incarcerarorũ laute
viuũt:⁊ ipis incarceratis ſtrictã dietã aſſignãt.nec
in carcerẽ veſcendũt ad eoꝝ aↄſolatõem:h̊ vtſtnictius

XC ʒ xvy..

ligen?᷑ vł artẽt. Dic multi alijs pᷣſidentes de bonis q̃
Aubditoꝛum ſunt et cõmunitatis in cameris et angu
lis lauram vitam ducũt:et alios legibo et actis ſatis
artant:eiſq; ſatis artam vitaʒ ducere ꝓꝑmittant:nmec
mimimo digito egꝗʒ ſuppoꝛtãt: nec ad locaiudicialia
ſubditoꝝ væſcẽdũt:niſi vt ſtrictioꝛa pꝛecepta faciant
7 iniurias eis dictas vel factas acrius puniant:Cẽ⸗

tra quos Criſoſtomus: Vns inquit apparẽ ſanctus:

eſto circa vitã ꝓpꝛiam auſterus:et circa vitam alis-
rum benignus. ¶ Itẽ tales aſſimilãtur iſtis qui per
villas clamant ficut moꝛis et:q oꝛnent vtenſilia ⁊c.
quo clamoꝛe videntur ſe velle v'fectus in alienis vtẽ
ilibus coꝛꝛigere:et tamen veſtes pꝛopꝛias et vtenſi⸗
lia habent fatis exilia/ nec ea coꝛigunt:ſiciſti quiv
chriſtus ait trahe primo feſtucam v ocule tuo. Cõ
cluditur ergo ꝙ conueniens eſt ꝙ pꝛius ſeipſũ:⁊ poſt
ea pꝛoyimuʒ coꝛigat:vt charitas a ſeipſo incepta ad
alios tanqꝙᷓ nuulus a fonte veriuetur. ¶ Becũda cõ⸗
itio ex parte conigẽtis requiſita eſt paſſio:ꝙ vide⸗
licet illis quos operis rigoꝛe coꝛꝛigit:cordis affecti/
one compatiat᷑/et condoleat:et propter nature idẽ⸗
titatẽ:⁊ ꝓpter oſideratõem ꝓpꝛie fragilitatis. In cen
ius foꝛte cõpaſſionis fignũ ⁊ euidẽtiam ſũmus hoĩm
coꝛꝛectoꝛ væ'us vicariũ coꝛꝛectidis ſue in terra petrũ
peccare pmiſit/ vt ex caſu ꝓpꝛie fragilita tis alieĩs cõ
pati diſceret infirmitatibo. Nõ fruſtra ergo hec duo
ↄiungunt᷑ homo ⁊ peccatoꝛ qꝛ enim peccatoꝛ ẽſcoꝛi⸗
pe:qꝛ hõ ẽ:miſerere.xxiij.qiiij.due. Mõ ð hoc.C.xij
Pꝓtotũ.Sed qꝛ nõ eſt tantũ ↄpatiendũ ꝙ coꝛectiõis
iuiticia toꝛpeſcat:iõ cũ coꝛdis affectõne ncc̃eẽ:ꝙ ha
beat iuſticie feruoꝛẽ:qꝛ ſi negligẽtialvel inoꝛdinata
cõpaſſõe vel timoꝛe ſeu amoꝛe nimis inuenit᷑ in coꝛ⸗
rectõne remiſſus ⁊ tepidus: eſt quaſi imago moꝛtua
⁊canope cõfoꝛmatus ad fugandũ aues:q nullo tam

ꝓcceſſu tẽpis a dãno faciendo artat. Et ſicut ianitor

iuxta hoſpiciũ æpictꝰ qͥ gladiũ vel baculũ ſuꝑ intrã
tes q̃ſi ꝓcutere ⁊ ab ingreſſu arcere volẽs:neminẽ tñ

vi.

.ix.

ledit᷑ vel artat:ſeu aliter facere qᷓ; apð ſe cogitauit cõ

pellit:ſic nõnulliſine cã gladiũ tenẽtes verbis qñq;
conꝛectõnis gladiũ vibꝛant multa minãtes ⁊ pmitrẽ
tes:ad modum foꝛmidis in blado que arcum quidã
vibꝛat:Sed væfectus opis ſequens oſtẽdit ꝙ in ima
gine pertrãſit homo in pꝛimo.i.ad moduʒ imaginis
ꝛedicte in pariete:Sicut ergo rales imagincs ĩ au⸗
a regis picte inter remunerandos victoꝛes non re⸗
mun erabuntur:et inter conuiuanr es non feſtiuant

nec eis miniſtratur:ita iſte imagines in aula deiec—⸗

cleſie videlicet militantis vpicte inter victoꝛes ⁊ cõ
uiuãtesſin ciuitate ði:videlicʒ in eccleſia triumphã⸗
te non remunerabũtur:ſed vſtruẽtur:teſte ps.qͥ ait.
Sñe in ciuitate tua imaginem ipſoꝝ ad nihilum re⸗
diges. necmiꝝ:quia ſicut nec in eccleſia militãte ha
bitus facit monachũ:ſic nec in curia vi ſolus habitꝰ
vel ſtatus facit bonũ pᷣlatum/vel dñm vel xpᷣianũ.æ
quibo Chilip.ij.habitu inuentus vt hõ. ¶ Quarto
cũ fernoꝛe opoxtet ꝙ hẽat pꝛudẽtiã: ne feruoꝛ vertat᷑
in ninnũ rigoꝛẽ vel crudelitatẽ/ nõ ſit ꝭnimis ſeuerꝰ
ad modum leonis:qui totum occidit: necnimis gra
uis et amarus ad moduʒ nouerce: nec nimis placidꝰ
ſicut parui canes: qui comedẽtes bonos bolos ð mẽ
ſa dñoꝝ:dñis adulant᷑. Qui eĩĩ coꝝectõibo nimis fe⸗
ſtinam et ſeueram exercet coꝛectionem:eſt ſicut qui
arboꝛẽ vult ſubito retorquere ad ꝑtẽ ſue inclinatõi
con trariam:quaſi hoc caſu frequenter frangitur:⁊
medicus nimis aſpera medicina infirmum occidit:
magnus turbo paruum ignem extinguit. Et in arte
quacunq; mat eria vebilis: fortiter percuſſa:velru⸗
tractata:frangitur:ſic in moribus:et patet.
Eſtã ſic correctio prudentia et miſericordia tẽ⸗
peranda: vt arbex id eſtſabditus non frangatur:

ot nabelt ? ſisſoce i
olulge iaſimilcd,

tofeſ quoniöfi
vdan Tu tslle n Eatſiehi
locinihpendtſcſoſtanterindien
econectiistſchu reſpoͦciſet Qu⸗
nglocrgueſicriodico ppn nludi
llthuter teypenſionioimiſt direns,
hnoͤif eriplo cautect oneßerdei⸗
ceſcnmontoec gethngi nt iol e
Oino negocoretatruarguente n imſ
ſiiöinetſnian er iucan ſnum pfert.
ſcdatemihiindici i cordlto viis. Bi e
tequi vcliocaleßioſi amſſtuz noneie
eigorſchiillacrecuceret deleiqai dem
Ndegitsdoümuiret necatra eü raſc
metiteppuimat grd dei erain et celi
guo inine Niccli tinedänatdis tal
Etſcſddalanfuclbenneden
Hbrus Grel igaſto liin du mitſil
lpcomit polpattetmeloculo milcce,
lategnot. Et onit treplü cinid
ſbqnogoͤintikinclne rguoiſn
Nutidatemihiindicii. Di ali 3
rſleaner dituſer honoreſſeng⸗
ſithlitinnitoſrrlinoballes⸗
ſuvchng gneiuſtius ͤſkk⸗ e
niſgitiftauſtacite gego nen
ignnunicin —
nos ditauit⸗di
ozeßfodin urdii

ſancni ge ſiſcgligina telinoiin
kimoreſen nr ncſtannn
insrtepiäns eſtquſtinagonen
Amatusafüugan diü nes Iniflotzf
1 dinofactndd artat Etſiegrunitor
in Apict qglaciü velbatnliſapinni
ge rabingreſtuarcere voleo meniniti
unſe allter cere npoͤſecogitnnite⸗
nlltſinecsgaciirenetis nebiog
ladiünbvant multa minstm ipmn:
fominsin bladoquearwin qnidi
femms opis ſagengoſtigittnina
omo in primo. . ad moduzimagints
te Slcut ergotslesimagines ian⸗
terremunerondos victoꝛis non re/
ctint⸗ convinantts non feſtinant
gturitaiſte imagines in aula deier/
militantis Apicteinter rictctttc⸗
tutdi dideligin eeclciuniumnti
õ
tetua iMaginen pſopai nͤt bnre⸗

riaſiat nerin tei,ſunmlllit t⸗
piuſin ecinſe e⸗

Toꝛrectio

Hᷣ paulatiuead inſticie regulã ducat᷑x ſicmeliꝰ altũ

Exempł. ad ⁊ũ creſcẽt.vñ fert᷑:q cũ qͥdã abbas ↄqueſtus eẽt

Exempf

xiiij.

xV.

ancelino ꝙ mõachos nigidetenẽt:⁊ tñ ſp eẽnt rebel⸗
les:rñdit ancelinꝰ.qui inqͥt arboꝛẽ ex nulla ꝑte cre⸗
ſcere pmittit:nũꝙᷓ pulcros ramos faciet: ſ̊ ſi ita eam
dirigit ꝙ nõ totalit᷑ frãgatr᷑: ſ nature ſueĩ aliquo p⸗
mittat᷑.põt eũ trahere ⁊ dilatare ſicut vult.IJta qͥ ſſ
ditos aliqñ ĩ licitis ⁊ honeſtis ſolacijs:eoꝛũ dimittit
volũtati:⁊ nõ totalit᷑ cũ rigoꝛe ꝓcedit:melioꝛcs eos
hẽbit.et aliqñ miſcoia eos ad miſcoiam ſui⁊ a miſe⸗
ria reuocabit.õ dicit canõ:ꝙ coꝛrectõ vebet eẽ mi
rta cũ bemignitate et aſpitate.i.xlv.diſciplina.Si⸗
cut medic aliq dulcia medicine ĩmiſcet amare:inejin
finmnꝰpotõʒ ſpnat:ſicĩ medicina aĩe.Vn Senecg. vi
cia animi ſiẽ vicia coꝛpꝑis lenit᷑ tractãda ſũt:vt ignis
uus moderato flatuplꝰaccẽdat᷑ĩ ilłqui dicũt:ſuꝑ⸗
uenit mãſuerudo ⁊ coꝛripiemur. Et h̊ ẽ wet᷑na ⁊ am
monitõ pauli ad om̃s coꝛrectoꝛes:Galł.vj. Si inqͥt
poccupatꝰfuerit hõ in aliquo vlicto:vos qͥ ſpũales
eſtis:hmõrinſtruiteĩ ſpũ lemtaris. Its tñꝙ nec mi
ſericoꝛdia ĩ coꝛrectõe væficiẽte ſit crudelitas:nec mi⸗
ſericoꝛdia excedẽte/ſit coꝛrectõis remiſſio.vñ canon
MQui iuſte iudicat/ſtaterã iĩmãu geſtat:⁊ vtroq; pẽſo
luſticiã ⁊ miaʒ poꝛtat.Sʒ ꝑ iuſticiã reddit peccanti
ſnĩaʒ. ꝓ mĩaʒ pcti tẽꝑat penã.diſ xlv.oĩs. lo.ĩ vtro
q; pẽſo.i. abſoluẽdo ⁊ ↄdẽnãdo. Et ñ ſolũ ĩ abſoluẽ
w et ↄadẽnãdo:p̊ etiã ĩ ſecreta ammonitõe/cũ pꝛudẽ
tia et cautis exẽplis ꝓcedendũ ẽ: exẽplo nathã ꝓphe
ij.Re.xij.qñ voluit regẽ dð de adultẽio et honncidio
coꝛripere:caute ꝓpoſuit exemplũ v diuite qui habe
bat oues plurimas:et de paupere qui nõ habuit niſi
vna:quã diues ꝓ peregrino ſibi adueniente occidit.
Ait ergo regi.Reſpõde mihi iudiciũ:qui reſpondit.
viuit dnñs/quoniã filius moꝛtis eſt vir qui fecit hoc.
Cui ꝓpheta. Tu es ille vir. Ecce ſi aperte ſine exem
plo eu repᷣhendiſſet:foꝛſitan rex indignãs ſuꝑbe⁊ ſi⸗
ne coꝛrectõis effectu reſpõdiſſet. Quia vo pulcro ex
emplo et quaſi ex iudicio ꝓpꝛio ↄcludit.gratãter et
ſalu bꝛiter repᷣhenſionẽadmiſit:dicens.peccaui dño.
Hmõi g̊ exẽplo caute et qõne pᷣcedẽte ĩ taliũ coꝛre
ctõe ſeu ꝗmnomtõe ẽ ꝓced endũ:vt ipᷣi ſe iudicẽt q̃i in
alieno negocõ:et ↄtra arguentẽ nõ iraſcãt᷑:cũ nõ ipᷣe
ſed ipimet ſnĩam et iudiciũ ſuum ꝓferãt. Dicat ergo
ſicdate mihi iudiciũ ĩ coꝛdibo vꝛis.Si qͥs vim habe
ret equũ vel iocale pᷣcioſũ amiſſuʒ:nõne ſciret grates
ei qui ſibi illud reduceret:vel ei qui œ magno dam⸗

no euitãdo eũ pᷣmũiret:nec ↄtra eũ iraſcet et ipis an-

nuẽtibo expꝛimat᷑ quõ veũ et aĩaʒ/et celũ amiſerũt:et
quõ ĩminet piculũ et᷑ne dãnatõis ꝓ tali vł talipct̃o.
Et ſic ſub dulci mõ faciliꝰcoꝛrigit. Exẽplũ ponit ad
Hͥ brũs Greg. ĩ paſto.liiij.dũ inqͥt ſic landat/ equus
indomitꝰpalpat᷑:et mel poculo miſcet᷑ mmarolvt bi⸗
bat egrotꝰ.Et ponit᷑ exeplũ pᷣdictũ ð nathã ꝓpheta
ſub quadã inqͥr ſiłitudine arguẽdi ſunt potẽtes.vbi
gratia:date mihi indiciũ. Si aliqͥs dũs vnũ ſeruum
excellenter ditaſſet/⁊ honoꝛaſſet:et aliũ nõ ſic:⁊ vter-
ꝙᷓ ſit ꝓditoꝛ inuẽtus/vel inobediẽs/⁊ falſusſwmino
ſuo:cotra quẽ iuſtius iraſci/⁊ quẽ maloꝛi pena pu⸗
niri põt.iuſticia ſuadẽte credo ꝙ' coꝛda vꝛa iudicãt
q; illũ qu: maioꝛẽ cõmittit ingratitudinẽ. Sic ĩ ꝓpo
ſito veꝰnos ditauit:dãdo hereditatẽmagnã ſine la⸗
boꝛe nr̃o:diuitias/⁊ celiciasſequos/canes /et ſolacia/
et filioset familiax et honoꝛes:quibo mediocres ca⸗
rẽt:intãtũq plura bona expẽditis ⁊ comedetis vna

Dielqᷓ paupꝑ in mẽſe:et totũ eſt wno vei. Seruos eti⸗

am multos et miſtros. Si g̊ et vos /et illi paupes ſint
trãſgreſſoꝛes mãdatoꝝ væi/eũ pctis ꝓuocãtes. Cre⸗
v ꝙ nõ ſit aliquis veſtꝝ rõne vtẽs:quin dicet pecca
tũ diuitũ grauius puniendũ.tum:qꝛ ab eo cui plura
traduntur/plura exigent et cũ eo ſtrictius computa

T xxvj.
ur.in quo compnto.ſi in multis veficiat:culpabili⸗
oꝛ reddit et maioꝛi pena dignus: ꝙᷓ cui panca cõmit⸗
tunt᷑.et in paucis vficiat.Tuʒ:qꝛ væ altioꝛiloco ca⸗
dut. Tu: q; ex munere vo rebellut. Matura em̃ pau
penibo equales ſunt.ſi ergo ↄtra vũ plus ſuperbiunt
hoc eſt ex aliquo vei munere/qða natura nõ habent
Tũ qꝛ hic minus purgant᷑ Gubiecti em̃ habent hie
frequenter iudicia et tribulatões/ ꝑ quas purgant᷑.
⁊ quãdo peccant ad iudicia ſecularia et eccleſiaſtica
trabunt/ vomini aũt et potẽtes/nõ ſic:ſed ſolũ dei ex⸗
pectant iudiciũ.ve quo Debꝛ.x.hoꝛrendũ eſt incide
reĩ manus væi viuẽtis.ve hoc iudicio diuituʒ nota
Venr Baß. vj. Et beatũ Oꝛego. in paſto. libꝛo.j.
ubditoꝝ inquit vicia ꝑ nos diſcipline vigoꝛe ferni⸗
unt᷑. In his vo que ipſi cõmittimus/niſiverbi quidẽ
ꝓiectione ab aliquo laceramur. tanto ergo magis a-
pud veũ obligati ſumus:quãto apud homiĩes inulte
peccamus:ſicut patet.S.xj.xxxj. Talibus exemplis
1p̃ᷣs in euangelio frequẽter legit petõꝛes rephẽdiſſe.
atet ergo ꝙ ſunt quatuoꝛ cõditões requiſite ex p⸗-
te coꝛrigentis.Ex pte vo pſonecui iniuriat᷑ p qua in
iuria coꝛrectio iniurianti inferenda videt᷑:rõni con⸗
ſonũ ẽᷣ ꝙ iniuria facta deo pꝛiuscoꝛrigat᷑. ¶ Sʒ hen
econuerſo eſt. quis nne gpr młti vindicãt. In⸗
iurias vei pauci.ſicut patet. Ad puniendũ vo perſo⸗
nam iniuriantẽ:adhibenda eſt cautela:qꝛ aliter coꝛ
rigendus eſt obſtinatus et conſuetudinarius pecca
toꝛ aliter paſſione pᷣu entus e qua wlet.Exempluʒ
adhuc væ regibus:qui ꝓ latronibus ⁊ homicidis ha⸗
bent gladiũ et patibuluũ:pꝛo filijs coꝛrigẽdis hahent
virgã.Eyxemplũ ad hoc ve deoſqui peccatoꝛibo fina⸗
literhabet gladiũ et patibulũ eterne maledictõis ⁊
damnatõis:ꝓ peccãtibus vᷣo et humiliãtibus ſe/ha⸗
bet virga tribulationis.Exemplũ eſt ad hoc amb:o

ſij ſuꝑ.xxj. c. ath. Gꝛauiſſimus inquit nodus in li

gno nõ põt expelli:niſi grauiſſimo oppᷣſioꝛio. ¶¶ Ex⸗
emplũ ad hoc in arte.medicina foꝛtioꝛ foꝛtioꝛibus:
et leuioꝛ dat᷑ bilioꝛibus. Exemplũ ad idẽ in natu⸗
ra.leo foꝛtius inuadit reſiſtentes:⁊ parcit hũilioꝛi⸗
bus. Eiñ ſolinus li.xxiiij.c.ij.Clemẽtie inqͥt ſũt mł⸗
ta iudicis in leonibo:ꝓſtratis parcũt. In viros plus
qᷓ; ĩ feminas ſeuiũt. Infantes nõ niſi in magna fame
perimũt.Patet ſ̊ ꝙ ̃m diuerſitatẽ ꝑſonaꝝ adhibẽ⸗
vg eſt diuerſitas coꝛrectõis. Vnde Geneca li.xe mo
ribus. Mo bilis equus vmbꝛa virge regi᷑. Indomi⸗
tus nec calcaribus concitari poteſt:vulgi imꝑitiam
ad res iuſtas ſola cõſtringit neceſſitas. Pore d vj.
xvj.¶ Ged heu qͥ moderno tempꝑe populũ regere œæ
berent:econuerſo leoni ſuperbo parcũt: et catulũ xꝓ
berãt.contra muſcas gladio pugnãt:⁊lupos emul
centquod patet quaſi in ommi curia/vbiaſinus ver
beratur:quia pauperes et ſimplices aeriter pumun⸗
tur et artant᷑:et potentes euadũt.Se qͥbo Wern.tra
ctãs illud Math.xxiij. Puces ceci excolãtes culicẽ:⁊
camielũ glutiẽtes.plati inqͥt nri culicẽ liquantet ca
melũ deglutiunt.um maioꝛa pꝛetermittentes: mi
noꝛa dilcutiunt:ioptimi reꝝ eſtimatoꝛes qui magnã
in mĩmis ſet paruã in mayimii diligentiã exhibẽt.qd
atet Buc:aui tempoꝛalibus plus ꝙᷓ anima
bas diligentiam habent.¶ Quarto quantũ ad tẽ⸗
poꝛis congruitatem/coꝛrectio eſt cito facienda. Si⸗
cut ignẽ in wmo cito extinguũt:ne als in villa cõbu
ret. Ita peccatoꝛẽ coꝛrigere vehent:ne alios coꝛrũ⸗
patſet vulnera cito ſanareneceſſe eſt. qꝛ vuſnera put᷑
da /et fetẽtia:cũ difficultate ſanant᷑. Ged ferro neceſ
ſe eſt vt abſcĩdant᷑ vulnera:que fomentoꝛũ nõ ſenſe⸗
rint medicinã. di.lxxxij.c.qꝛ aliquãti. fi. Nõ qœ hoc
quõ vulnera nõ eito ſanataſſe oſtendũt et peioꝛa effi
Bed licet coꝛrectio peccato⸗ ¶ciunf᷑. C. viij viij.
ris cum conditionibus pᷣcedẽtibus ſit hona:tñ coꝛ⸗

xvj⸗

xvij⸗.

xviij.

xix⸗

Arꝰ. niij.

„—

Xxiij.

xxiiij.

XXV.

— „ —
LCoꝛrectioõ.
rigẽtinõ eſt bonũ quod facit:niſi aſſit intẽtio pura
et mũda.qꝛ ſi oculus fuerit nequã totũ coꝛpus tuum
erit¶ Er parte & accuſantis ſeu venũciãtis requiri
tur ꝙ res ſit vera ð qua agitur:et ꝙ dicat᷑ ei q ꝓdeſſe
põt:et nõ obeſſe.Ex ꝑte vᷣo vtriuſq;tã nũciãtis ꝙ;
coꝛrigentis requiri?᷑ intẽtio hbona:q videlicʒ omnia
faciant in odiũ peccati:et nõ perſoneſnec ad malum
ſeu damnũ perſone:ſed vt ſanetur. Sicut osmalum
edis vel alterius mẽbꝛi medico reuelat:et medicꝰ il
ud ligat/vt ſanetur. Sic quilibet peccatuʒ alterius
medico reuelet animaꝝꝑ/qꝛ teſte auguſtino in regula
magis innocẽtes nõ eſtis:ſi fratres vios quos iudi⸗
cãdo coꝛrigẽ poteſtis:tacẽdo pire ꝑmittitis ¶ Bed
heu raro tali intẽtõe fit accuſatio vel coꝛreptõ. Diẽ
patet.A.xj.vij.Et.Al.viij.xv.Doc idem oſtẽdo tali
ↄſequẽtia:ſi tali coꝛrigerẽt intẽtõne:potius ⁊ citiꝰa⸗
micos et familiares coꝛrigerẽt: qᷓ extraneos/ↄſequẽ
tia ꝓbat᷑:qꝛ naturalit᷑ oẽs potius volunt bonũ ami⸗
cis q; inimicis.Si q̊ in coꝛrectõibus ſuis intenderẽt
bonũ incoꝛrecto finẽ inducẽ et effectũ:potius eã ex⸗
ercerẽt circa amicos qᷓ inimicos. Falſitas ↄſequẽtiſ
apparet quottidie in oꝑe et ↄſuetudine. Vbi eſt enĩ
vichin curia laycaliſꝙ amicus amicũ æ foꝛifacto vł
familiarẽ accuſauit.Et ĩmo ſi eſſet accuſatꝰ:qͥn eum
ſuppoꝛtaret:et ne coꝛrigeret᷑ impediret:et inimiciti⸗
as cõtra accuſantẽ exercẽt. Vbi viſũ ẽ ĩ curia illaq;
iudex amicũ ↄdẽnat/vel grauit᷑ gratis puniuit. Vbi
viſũ eſt ĩ curia eccłaſticaſq magnus pᷣlatus vel iudex
amicũ vel familiarẽ citauerit:vel familiã/ſeu veſtes
ſuas poꝛtantes coꝛrexerit.immo ſeruitiũ et veſtis
minoꝛũ mundialiũ et etiã pꝛelatoꝛuʒj magnoꝛũ eſt
quaſi ſcutũ ab ommi coectione eos ptegens:et qua
ſi littera ꝓtectionis et ſecuri cõductus.qua ſine um⸗
pedimẽto libere ad infernũ ꝑgant.quia ipſunet eos
effica citer nõ coꝛrigũt:niſi foꝛte verbo/ſicut hely:di
centes coꝛrectões ad officiales ſuos ꝑtinere:officia⸗/
les dicũt/ſe nõ intromittere vebere e ſubditis ⁊ poꝛ
tãtibus veſtes epoꝛũ.Et ſicinter ſcamna duo cadũt
in infernũ:trahẽtes illos ſecũ quibus ĩ peccatis ſuis
ſe appodiãt. qͥ ſiles ſt leõibo:qͥ rugitu ſuo aĩalia alia
terrẽt:nõ aũt catulos ꝓpꝛios.Siciſti alios terrẽt ſᷣ
nõ familiã ꝓpꝛiã.Cõtra canonẽ qͥ dicit:ꝙ famili ꝑ
dñm ſuũ coꝛrigi œbeat/⁊ad bonũ incitari.diſ.xlvij.

Rttriiete More en. ¶Aliter cul⸗
ij vi

pabilẽ ſereddit dupłr. Pꝛimo:qꝛ alij videntes illos
familiã habere diſſolutã in veſtibus ⁊ moꝛibo et ver
bis:minꝰcurãt ipſi ſimilia facere:vel ↄſileʒ hĩe fami
liã. Ideo Merñ.li.iiij.væ cõſideratðe. Eugeniũ pa⸗
pã ammonet dicẽs. Diſcãt a te comaculos pueros
cõptos adoleſcẽtes ſecũ nõ hẽe.querẽdi igit᷑ tibi ſũt
q̃ ſunt opoſiti aq mo:es: ꝓbati ad ſcctimoniã:ꝑati ad
obedientiã:qui marſupiũ nõ exhauriãt:pᷣ coꝛda refi
ciãt: ⁊ crimĩa coꝛrigãt. Hec ille.Aliter penã meret.ſi
cut pʒ optime..iij.xxxiij.¶¶ Bcdo culpabilẽ ihe
ctũ ſe oñndit:qꝛ pſumenduʒ ẽ ꝙ neſcit bñ pᷣeſſe eccleſie
⁊ familie vei nueroſe: qͥ bñ neſcit regere ꝓpꝛiã famili

am paruã.j.Chi.iij. Si quis aũt mmui ſuepeſſe ne-

ſcit:quõ eccleſie vei diligentiã hẽbit.¶ Oſteſa taliũ
culpa:oſtendere reſtat/ꝙ illoꝝ excuſatõ quã zak añ
videlicet ſupꝛa.e.cxxiij.ptenduũt:videlicet ꝙ ſubdi⸗
toꝝ coꝛrectõ ad officiales ptinet nõ valeat. Et ſpe⸗
cialiter quãdo vidẽt/ ꝙ officiales vel ↄmifſarij ſui ĩ
negligentia vlĩquũt. Vnde MWerñ. oſideratõe li.
iiij.ad Eugeniũ papã ad litterã papã ⁊ platos am⸗
monet ꝙ; coꝛrectioni familie ipſimet intedãt/dicens
BSunt inquit que ignoꝛare te nolim moꝛes videliq;
Joenn ndia. nõ opoꝛtet vt vicia wmus tue
vlnimꝰſcias qð qplurimis nonimꝰↄtigiſſe. Aliꝰ alia
diſpenſet.tu de diſciplina ꝓuide.illud nemĩ credas.ſi
inſolẽtioꝛ ſermo coꝛã te inſonuerit:habitus incõpo⸗

XC xvj.

ſitus aperuit:manus tua ſuꝑ hmõi ſit:tu vlciſcere in
iuriã. YImpunitas quſuʒ parit.auſus exceſſum. udi
paulũ dicentẽ.j Thi.v. Siquis ſuoꝝ.a maxime w⸗
meſticoꝝ curã nõ habet:fide negauit:⁊ ẽ infidelicœ
terioꝛ. Hec ille.Et idẽ tradidit ĩ ſeriptis Robertus
groſſũ caput epᷣis linconien. Innocentio quarto ⁊
cardinalib. Idẽ oſtendit᷑ ex verbis auguſtini in epi/xxvj.
ſtola ad comitẽ:quero inquit mi fraterꝓ omnib ti⸗
bi ſubiectis a maioꝛi vſq; ad minoꝛẽ ſamoꝛẽ ⁊ dulce⸗
dinẽ regni eeleſtis amaritudinẽ ⁊ timoꝛẽ. iehẽnean
nuncies. Et cæ eoꝛũ ſalute ſollicitus et vigil exiſtas.
qꝛ ꝓomnibo tibi ſubiectis/qui in wmo tua ſunt:rati
onẽ dño reddes.Annũcia et ſuade eis vt caneãt a ſu
ꝓbia etractõe et ebꝛietate/foꝛnicatõe ira/ periurio
7 ubichtate. Ice, Aug.ſuꝑ Yoh.omeblix.ſup illud
Joh.xij.qui inihi mĩſtrat ⁊c. Sic inquit vos ꝓmo⸗
v veſtro mĩſtrate xpᷣo/bene viuẽdo:elemoſynas faci
endo/nom en woctrinãq; eius quibus poteritis pᷣdi⸗
cãdo:vt vnuſquiſq; paterfamilias hoc nomẽ cogno⸗
ſcat:paternũ affectũ ſue familie ſe vebere ꝓ chꝛiſto:2
pꝛo vita eterna:oẽs moneat/cceat/coꝛripiat. Itaĩ
Vmo ꝓpꝛia eccleſiaſticuʒ:et quõ epiſcopale im pleat
officiu:miniſtrãs xpᷣo:vt ineternũ ſit cũ eo.Hinc eti⸗
am concoꝛdat Papias dicẽs: ideo vocat᷑ paterfa-⸗
milias:qꝛ in familia ſua tanqꝙᷓ filijs ſuis patna dile⸗
ctõe cõſulit. ¶ Eliſa ergo taliũ culpa ⁊ q excuſatões xxvij.
nõ hñt v pctis ſuis:nihil aliud reſtat/niſivt ↄtra cui
pã duplicẽ/duplex pena inferenda timeat᷑:vel iã ilia
ta ſentiat᷑ in parte. ¶ Pena em̃ tꝑalis dños ſequit᷑
patreſfamilias/ey negligentia familie et filioꝝ.ſicut
atet eypꝛeſſe li.v.œæcretaliũ ti.iij.ð ſymonia.licʒ he
y: vbi dicit᷑: ꝙ licet hely ſummus ſacerdos in ſe bo⸗
nus exiſteret:qꝛ tamẽ filioꝝ exceſſus efficacit᷑ nõ coꝛ/⸗
ripuit:⁊ in ſe pariter ⁊ in ipſis anĩaduerſiõis die vin
dictã excepit:dũ filijs eius in bello peremptis ipᷣe xe
ſella coꝛruẽs fractis ceruicibus expirauit.¶ Et non xxviij
ſolũ pena coꝛpalis.ſed etiã infamie conſequit: qꝛ p-i⸗

pter diſſolutã familiã dñe multi obloquunt᷑ qo pa

tet ꝑ hoc qd fertur equodaʒ/qui vt dicit᷑ queſiuit a &
duobus mimis quid ⁊ eo patria loqueret.⸗ Denm rif Eemol
dit dicẽs:dicũt inquit ꝙ eſſes bonus dñs:ſi haberes
bonã familiã.Alius requiſitus reſpondit: dicũt in⸗
quit ꝙ; familia eſſet bona:ſi haberet bonũ wminũ:
et iſte apertius dixit.quia dñs familiã ſuam etiã vi
coꝛrigere poteſt. Vnde ſi ipſe bonꝰ ſit vel amoꝛe/ vel
timoꝛe/ alios v familia ſua bonos facit.Et ſic verifi
cat᷑ pꝛouerbiũ quo dicit᷑ ̃m iudicẽ populi⁊ miniſtri
eius.Et qualts rectoꝛ ciuitatis tales inhabitãtes ĩ
ea:Ecc̃i.x. Nota..xij.iiij.¶ Et non ſolũ pena tẽ⸗
poꝛalis.videlicet coꝛꝑis et infamie/vt dictũ ẽ:ſ eti⸗
am pena eterna dños ſequit᷑ circa regimen familie ne
gligentes. Dicut patet in ps. luij. Deſcendãt inquit
in infernũ vi.quoniã nequitie in habitaculis eoꝛũ.
Et diſ. xlvij.S.neceſſe.Ad coꝛrigendũ igi᷑ ubdito⸗
ri vfectus et exceſſus/tãto diligẽtius xebet pᷣlatus
aſſurgẽ/quãto damnabilius eoꝝ offenſas weilent in⸗
coꝛrectas.Extra li.v.ti.iij.xe ſymonia.licet hely.
Viſo ergo ꝙ coꝛrectio ex tampia pꝛocedit inten⸗ Arti
tione:et pꝛo peccatoꝛis tamneceſſaria vtilitate:con Arti. v.
ſequene eſſe vebet exr parte coꝛrecti benigna patiẽtia
vt humiliter et patienter recipiatur quicquid ꝓ eiꝰ Vix.
agitur vtilitate:quod eſt quintũ pꝛincipale/qꝛquic
quid amans et amatus infert:patienter recipiendũ
eſt. Sed coꝛrectio ſignũ eſt amoꝛis:quia nõ eſt chari

tas ſed languoꝛ:vbi mali moꝛes non coꝛrigunt᷑ xxiij.

q.v.nõ putes.et.c.ſe.¶ Item non coꝛripe malos/ſed
eos fou ere:eſt eos occidere xxiij.q.v.qͥ vicijs. Et di⸗
ſtin. xlv.ſed illud. Sicut ergo ſpeculũ quod maculaʒ
oſtendit nõ offenditur nec frangitur. Et ſicut qui ð
damno facit cauere tẽpoꝛali.Et ſicut manus ligãs

talesno
ntiwihn aicorihientezſe durs
unehanſhanmt ciintentus.
ttemecicineſgnun moris eſtqvande
la Nterioꝛat ſici moriq increpatd
umr proner y (Biec gotacriiſen
4 niußclercttungenti my plialo ſnis
ci porcox:inter gos coſucrudoeſt
Nenteomnesaceunutet ſuper uſtodi
nureſnct clamat.neſi voletes poꝛcũ
nicuſtocde afurguͤterſe engut Gicqua⸗
Alusquinmncübit ponch infernalelqur vie
Uucktpoxcingifoꝛd guocigg ine tcckatt
Clancduigenirikelo gnaſi deminna
guererudes hplices dſapportardꝛes a
inſurgünet erdis tqſicz daeri
Etſieghiarguitimpiümactlazſihig
Uec lt. Botainfraecrtil.
if. (Ettumen plus ſeigſos tcüt ma
ag conecoꝛes ſvos inſaniug wni
untincicſsfſcutffeneninsl oi
Gontthusnorgeriervinaula manic

anttigfur niocit uciſet acnlten

uͦfliseinsinbello peranngi
es .
acsceniahlecginult heim
ls ſeh rifanleconſenni⸗ d
nmlldie nultoblogummi ,
tur rqvoe; un pr olaruſfiute
lo ren vamna loguent Pimf
nuuteſſis bonus oſo: i hoberes
lus unlſts tſyonit dlcit ii/
etbona: ſihabent hon wmnini.
nit. qui dfo fanlliz ſam etii nl
Undeſtipſebon ſit velamore el
milia ſa bonos iacit Etſicpenif
o dicit fm iudice populiz minitti
ccto cinitatis tales inhabitittz
D pi ii. (Etnonſoliipenet⸗
tcorpis ctinfannie vt dichliͦfiti
diosſequit irearegimen tmnlene
tpatetinpoͤ li. Deſceng tihhll
zneouitiein hobitaanliocori.
oniz nequitiein hobitaen co
icongenci t ſubolto⸗
eceſee Aa c gen
tity ail ciru abet latn⸗
eſlotinn ſinho nintin
humnahilils , ofnn⸗

N

i⸗

pꝛehendit. Exemplũ ad hoc ſcti

Toꝛrectio

pedẽ infirmũ nõ ꝓcutit᷑a e e te magis affectũ coꝛ
hoꝛis meret᷑.Ita coꝛripe ſapiẽtẽ ⁊ diliget te. Mota.
Y. xiij.xxxix.¶ Coꝛrectus q̊ vel rephẽſus cõtra coꝛ⸗
rectoꝛẽ nõ murmuret:licet minoꝛẽ ſtatũ teneat qͥ re
j Petniapoſtoli quẽ
Paulus legitur repꝛehendiſſe ad Galłij. Cum in⸗
quit veniſſet Petrus antiochiã:in faciẽ ei reſtiti:qͥa
repꝛehenſibilis erat.Et hoc nõ obſtante Petrꝰ qua
ſi gratanter repꝛehenſionẽ acceptãs:epiſtolas pau⸗
li in quibus repꝛehendit᷑ cõmendat.ij. Petrivltimo
dicẽs. Chariſſimus frater noſter Paulus ̃m dataʒ

ſibi ſapientiã/ſcripſit nobis ſicut ⁊ ĩ omnibus epiſto

lis loquens ⁊c.Ex hac ſcriptura beatus HGꝛegoꝛnus
ſuꝑ E ʒechielẽ omeł xviij. cõcludit humilitatẽ ⁊ pa⸗
tientiã Petni qꝛ in epiſtolis Pauli inuenit ſe repᷣhẽ⸗
ſum:et tamen eas cõmendat. Nos inquit ſi a mino⸗
re fre coꝛripimurjmurmuramus ⁊ indignamur. Pe⸗
trus aut nõ recogitat ſe pꝛiꝰ vocatũ et vmbꝛã ei ĩfir
mos ſanaſſe:h ceta alia obliuiſcit᷑: vt ſolã hũilitates
cuſtodiat. Hmõi q exem plo diſciplinã dñi filimine

abijcias:cũ ab eo coꝛriperis:nec eficias.quẽ em̃ di⸗
ligit vens coꝛꝛipit:et quaſi pater ĩ filio complacet ſi⸗
bi: Pꝛouer.iij. ¶ Sed heu multi afſimilant equo in⸗
firmo in wꝛſo:qui recalcitrat quãdo locus ille tan⸗
tur. Yta iſti coꝛrectoꝛes maledictõibus et aſpis v
is pugũt:et ↄtra ſanitatẽ ꝓpꝛiã recalcitrãt.iuxta il
lud:coꝛripe inſipiẽtẽ c. ZLales aſſilant᷑ vermijquili
gna penetrat et coꝛrodit.qui durus eſt cũ tãgit:mo⸗
litur cũ tangit᷑:quia ſtatim crepat:et tangentẽ ma⸗

culat. Dic iſtialios dure coꝛrigere et arguereſĩ omi⸗

bus obloqui et oʒ facta vitupare volũt: et ipi a nul

lo repꝛehendi volunt et ſirepᷣhendant᷑ repꝛehenſoꝛẽ
ctractionibus maculant.tales nõ ſunt ſpũaliter ſa
nabiles:quia medicinã ſpernũt. Ideo moꝛient᷑ Pꝛo
uer.xxix.virum qui coꝛripienteʒ ſe dura ceruice con⸗

temnit:repente ſuperuenit ei interitus.Quia ſicutĩ

rxxxij.

Arti. vj.

xxxiij.

arte medicine ſignũ moꝛtis eſt quando eger ex medi
cina vterioꝛat᷑:ſic ĩ moꝛibo qͥ increpatões odit moꝛi
etur: Pꝛouer.xv.¶ Bic ergo tactiiſe crepãt:ſiẽ ver⸗
mis pᷣdictꝰ:et tangentẽ cuʒ ↄpliciba ſuis maculãt:ad
modũ poꝛcoꝝ: inter quos cõſuetudo eſt: ꝙ vno cla⸗
mante omnes accurrũt:et ſuper cuſtodẽ qui eũ cla⸗
mare facit/ clamãt:quaſi volẽtes poꝛcũ vefẽdere cõ⸗
tra cuſtodẽ aſſurgũt:⁊ ſe erigũt. Sic quãdo pᷣlatꝰ vł
alius qui in cũbit poꝛcũ infernalẽ/qm videlicet vitã
ducit poꝛcinã ĩ foꝛo quocũq;:ſiue eccłiaſtico/ ſiue ſe⸗
culari coꝛrigẽ nitit᷑:ipſo quaſi e iniuria ſibi facta cõ
querẽti:oẽs cõplices ⁊ ſuppoꝛtatoꝛes atra coꝛrecto⸗

rẽ inſurgũt:et verbis.et qnq; verberibo eũ ꝑſequũt᷑.

Et ſic qui arguitimpiũ:maculaʒ ſibi generat:ꝛo⸗
uer. ix. Nota infra.e.cxluiij. .
Et tamen plus ſeipſos ledũt ⁊ maculãt hoc faciẽ
w:qᷓ coꝛrectoꝛes ſuos/inſaniãq; ꝓpꝛiã apertis oſten⸗
dunt indicijs ſicut freneticus qui odit ligantẽ:eum
qʒ dentibus moꝛdet /et vincula manibus rũpit. Si/
cut etiaʒ fur qui odit lucẽ et adultera maritũ.ð hac
infamia loquitur Chꝛyſoſ.ſuper Math. omel xxxiij
dicens.hec inquit eſt ꝓpꝛietas bonoꝝ hominũ:⁊ ma
loꝛum:bonus em̃ in peccato repꝛehenſus ingemiſcit
quia peccauit.malus autẽ compꝛehenſus fremit:nõ
quia peccauit:ſed quia in peccato compꝛehenſus ẽ.
vtputa vom eſticũ animal/ſi aliquo tẽpoꝛe extra vo⸗
mũ errando fuerit euagatũ:cum venerit in manu vn
mini ſui:quaſi in recoꝛdatõem nature ſueſcito man/
ſueſcit.Animal autẽ ſilueſtre cũ fuerit cõpꝛehenſuʒ
aut moꝛſibuſ appetit autcalce repugnat.ſic⁊a malus
hõ coꝛreptus.nõ ſolũ pnĩam nõ agit: ſed adhuc ver⸗
ſus coꝛripientẽ magis iraſcit Hecille. Mota de hac
materia.A.xxvj.xij.

Vrti.vij. In iſtis patet:ꝙ ficut qui vult ignẽ accẽderel fu⸗

X xxpf.

mi ſentit amaritudinẽ. Et qur candelã emungit p⸗
pꝛios comburit digitos. Et tractans ſpinas pungi-
tur. IJta qui coꝛrigit inſipientẽ pũcturas ſuſtinebit
nec tamen eſt a coꝛrectõe ceſſandi: ſed in ea foꝛtit p⸗
ſeuerandũ.ſicut ſeruus dño ſuo aſſt iſtens/ ꝓpter par⸗
uã digitoꝛum aduſtionẽ/ nõ dimittit quin candelaʒ
emungat vt clarius luceat: et dño ſuo plus placeat.
Ita nec eſt ceſſandũ a pᷣdicatõnũ officio ⁊a confeſſi
onũ audientia/ꝓpter tediũ ſeu ſcrupulũ cõſcientie:
ſed talibus aſſiſtendũ eſt vt peccatoꝛes ante ceũ ln⸗
ceant ſeu placeant.¶ Quia licet in pꝛincipio tediuʒ
ſentiãt:ſicut accedens ignẽ fumi amaritudinẽ: tñ po
ſtea ſentiens lucꝝ animarũ gaudet. ſicut ille qͥ ſentit
ignis cõmodũſet caloꝛcẽ: nõ meminit fumippᷣteritip⸗
prer gaudiuzʒ. VUnde ſincletica in vi.pa. Qui inquit
vult ignẽ accendere:ĩ pꝛincipio fumat᷑:ſed ĩ fine gau⸗
t. Ita qui incipit bonũ opus in ſe vel iu alio.ĩ pꝛi-
cipio inuenit tediũ:in fine vo gaudiũ.ſicut ergo ille
melius pꝛobat pꝛobum militem ꝙᷓ in bello coꝛpo⸗
rali ꝑſeuerantia:ſic pꝛobat᷑ miles chꝛiſti in bello ſpi⸗
rituali. Vnde Auguſtinꝰſuꝑ epiſtolã ad Galł. Ni⸗
hil inquit ſic pꝛobat virũ ſpiritualẽ:ſicut peccatiali
eni coꝛrectio:cum liberatoeʒ eius potius ꝙ; inſulta⸗
tõem:potiuſq; auxiliũ qᷓ; cõuicia meditat Si vo nũc
a coꝛrectione ceſſet vt eis placeat: als coꝛam ⁊eo de
Parnnanl ponet.ſicut patet per cretum ſcom
Bed heu multi bñ incipiũt:ſed nõ pſeuerant.Me
quit AAug.æ ciui.xei libꝛo.j:Plerũq; ab ammonẽ⸗
dis ⁊ obiurgãdis et coꝛripiendis male diſſimulatur
ne vel eos offendamus:vel vt eoꝝ inimicitias vuite
mus:ne impediant aut noceãt ĩ iſtis tpalibus rebo:
qs adipiſci.adhucappetit noſtra cupiditas:ſeu q̃s
amittẽ foꝛmidat infirmitas. Mota. .ij.ix. ¶ In q̃
auctoꝛitate ꝓ parte infert᷑ octauũ pꝛiucipale ſcilicʒ
aliquoꝛum coꝛrectoꝝ erroꝛ in hoc qð dicit diſſimu⸗
latur:⁊ cauſa erroꝛis in alijs verbis.circa queʒ arti⸗
culũ ſic eſt pcedendqũ. Dꝛimo vt reſpondeat᷑ quõ er
rant.Secũdo cauſa erroꝛis. Tercio repꝛobatò tã fa
cti ꝙᷓ cauſe.¶¶ Quãtũ ad pꝛimũ ẽ ſciendũ/q nõnulli
modernoꝝ coꝛrectoꝝ ĩ vtraq; curia taʒ eccliaſtica q;
ſeculariſaſſimilant᷑ curie leomis: quo fabule habet
quaſi ſic:q videlicet lupũ ⁊ vulpẽ qui ei plus mune/
ra vderũt/accuſatos/ ꝙ oues et gallinas comediſſẽt
et excuſauerũt dicẽtes:q natura neceſſitas eos ad
hoc compulit:eo ꝙ aliũ cibũ paratũ nõ habuerũt:⁊
pua vel nulla pnĩa eis data:videlicʒ ꝙg miſerere dice
rẽt abibãt.Aſinus vo qui viã ſuã cũ leone et conſili
arijs ſuis et officialibus nõ pᷣparauerat/accuſatus q;
tria folia comediſſet petroſilij acritera leone obiur⸗
atũ qui eã guloſam beſtiã vocauit:eo ꝙ herbã ſine
altar comedẽ neſciret:cũ lupꝰet vulpes nullãꝗ ſalſam
ad carnes ſuas reqͥſiſſent:a male et bis ⁊ vberibus
tractatꝰſi ↄpedibo ponebat᷑. Ita mõ potẽtes impuni
ti euadũt:et mediocres ſeu ſimplices vltra q; veberẽt
ypuniunt᷑ et amerciant᷑:et vbis et factis male tractãt᷑
et in cõpedibus pedes eoꝛi.ſicut patet. .ix. viij. Et
P. nij.xiij. Ecce erroꝛ.¶ Cauſa vo iſtiꝰ erroꝛis in di
uerſis diuerſa repitur. Qliqñ cã ẽ cupiditas:Aliqñ
timoꝛ offenſevel inimicicie:vel amiſſiõis reꝝ:ſeu dã
ni coꝛꝑis.ᷣſicut patet.C. v.viij. Aliqñmutua maloꝝ
colligatio et ſuppoꝛtatõ.Aliquãdo ignoꝛãtia et v⸗
fectus woctrine:aliquãdo amoꝛt aliquãdo odiũ.ali⸗
ñpᷣces armate ſeu camnales. aliquando verecundia
ſte cauſe coꝛrectoꝛes excecãt.quibo excecatis: atin
git qð cõtingeret cecis purgatoꝛibo tritici quitriti-
cũ eradicarẽt et ʒigyaniã dimitterẽt. Qð etiã otĩgit
Lamech. quo magiſter ĩ hiſto.ſcolaſ.ſuꝑ Eeñ.
cum eſſet cecus et vellet ferã ſagittare:puero dirige⸗
te ſagittã:hoĩem et nõ ferã occidit. Sic coꝛrectoꝛes

Exxiiij.

xxxV.

AI. viij.

xxvj.

Fabula.

xxxvij.

êxix.

Toꝛrectio

2 indices sliqua pꝛedictaꝝ cã excecati:⁊ puero.i.pue
riliter viuente regulati/qui eoꝝ ſagittã id eſt ſenten
tiam virigit: perſuadens modos /et coloꝛes/ et caute
las quibo ſniazʒ pꝛo ſe dare põt:ad modũ iudicis iude
oꝛũ videlicet Gamſonis ceci a puero ducti: Judicũ
xvj.qͥ wmũ euertit:et ſeipᷣm et alios moꝛti rradidit:
oĩg puertũt:⁊ ſe⁊ alios ſpũalit er occidũt.Et ad mo⸗
dñ minutous ceci:nõ venã tangũt quaʒ veberẽt.Er
ad modũ ha bentis manũ paraliticã:nõ locũ ꝓꝑcuti⸗
unt quẽ væberent.imo vbi veberent muſcaʒ pcutere.
id eſt malefactoꝛẽ/ ꝑcutiunt innocentis frontẽ: qᷣ nõ
meruit.verbi gratia. In ſpeciali coꝛpus ⁊ alĩa ſimł
peccant:et burſa percutit᷑⁊ punitur.ecce minutoꝛ ce
cuslecce medicus peſſimus:qui medicinã ad plagaʒ
nõ apponit. et hec eſt cauſa quaſi totiꝰ infirmitatis
et moꝛtis in coꝛpꝑe eccleſiaſtico. ¶ Bed dicẽt percuſ⸗
ſio burſe pena eſt linquentis.quia dũ burſa exhau
riũt:petoꝛeʒ affligunt.quibo reſpondet᷑: in optimo
quod in ope requirit᷑ virtuoſo væficiũt.videlic; i mõ
qꝛ licet œlinquẽtẽ ſic puniãt:nõ tamẽ mõ quo puni
endus eſt.quia ſcᷣm iura oluinaſper ea q̃ peccat toꝛ
queri æœæbet:Sap.xj.qui ergo mẽbꝛis peccat coꝛpoꝛe
is in illis punini œberet:nudꝰeundo circa foꝝ et ec⸗
cleſiam. Jeiunãdo:linea vimittẽdo:et hmõi.qꝛ ſcõʒ
lura canõnica pena quã ꝑlus timẽt pctõꝛibo imponẽ
da eſt:extra li.ij.vt lite nõ cõteſt.c.quonia frequẽter
Et li.v.ti.xxxvij.œ penis.c.licet.Et.xxiij.q.iiij.eavĩ
Dicta.et.q.v.pꝛodeſt. Vide. P.viij.vij. Gʒ penã coꝛ
poꝛaleʒ plus timent:q; pecuniariam ꝓbatio: in foꝛo
eccleſiaſtico ꝓ foꝛnicatione:adulterio ⁊ huiuſmodi/

ſemꝑ imponit᷑ pena coꝛpoꝛalis in publico coꝛã omni

bus / nec reges/ et mvmini terraꝝ ſinerẽt eos alias pe/
nas pecumiarias eis imponere:ſaltẽ ruſticis ſuis. Sʒ
ipſimet ſicad penas adiudicati coꝛpoꝛales:poſtmo
Dum ad iudices illos veniũt pecuniã offerẽtes/⁊ cõ/
muta tiõeʒ pene coꝛꝑalis in pecuniariã rogantes:qð
nõ facerent/ſi plus pecuniares timerent.qꝛ nõ vide⸗
tur veriſimile ꝙ rogarẽt vłoptarẽt eis accidẽquod
plus timerẽt. Ergo e duob mał quaſi minꝰ maluʒ
eligũt a minꝰtribileet penale. MNota. .ix.xxij. legeʒ
ad Hh.C.ij.iij. ¶ Ouicrñdẽt dupłr. no mõ ꝙ totuʒ
ſic acceptũ vadit ad elem oſynã:ſicut Judas qui ait
potuit em̃ venũdari multo et dari panꝑib.Hoc aũt
nõ dicebat.quia cura ei erat de egenis:ſed quia locu
los habebat ⁊c̃. Math.xxvj.quã ergo veritatẽ illud
dictũ habeat:æus nouit et ſupponendo ꝙ veruʒ ſit
nõ veberet aĩas perd ere et elemoſynas facere.melioꝛ
elemoſyna eſſet aĩam pctõꝝ ſaluare:qᷓ coꝛpuſ fameli
ci ſaturare:ſicut patebit infra.c.ð elemoſina. chꝛiſiꝰ
em̃ venit peccatoꝛes ſaluos facereſ et animas quere/
re et nõ pecunias.¶ Yten reſpondẽt officialeſ:aduẽ
tus meus nõ eſſet wm̃i acceptus:niſi lucra poꝛtarẽ t
rena/ſed plus eis cogitandũ eſſet quõ eoꝝ aduẽtus
Pen et veo eſſe acceptꝰ:qui eoꝝ aduentũ nõ accepta⸗
it / niſi aias ducãt. ¶ Et quõ poter̃t ipᷣi cogitareq;
facta ſua o placeãt cũ neccanes hñtes ↄſiles ↄditõ
nes eis placerẽt. Nõ em̃ ẽ aliqͥs illoꝝ cui canis ad cu
ſtodiã wmus deputatus placẽt ſi latroni applaude
ret ꝗpter fruſtũ panis ſibi ꝓiectuʒ.qð tamẽ ipſi faci-
untſcanes muti:qui pꝛimo cũ tãto latratu et minis
ad vxlinquẽtẽ veniũt:q̃ ipᷣm væuoꝛare vellẽt ad mo⸗
di canis rabidi:ſʒ pecunia vłmũereĩ oꝛe ꝓiecto/ ob⸗
muteſcũt. Seruus qͥ ſic eis miſtraret ĩ iniurujs eis fa
ctis eis nõ placeret. Patet ergo qᷓuiles ſunt quipꝛo⸗
pter munera coꝛrectõem dumittũt: et animas ꝓan⸗
nuo cenſu:ſicut animal vel wmũ dyabolo locatam
Re quibus nota.A. xxvij.l.Et que mala ex hoc acci
dunt ꝙ munera tm cupiunt et lucra terrena qui in

poteſtate conſtituunt᷑: nectamen eſt ve eoꝛum cupi⸗

vitate mirandũ:ſed potius wlendũ. Ideo dico non

T xvf.

eſt mirandũ:qꝛ ð naturalibo et cõiter accidẽtii nõ ẽ
mirandu.ſed naturale eſt et aſuetũ/ tã in natura qʒ ĩ
artelq totũ opus pᷣcedens ſit circa fine intentũ:ad ̊
videlicet ꝙ fina lis intẽtio habeat᷑. ¶ In his vo qui
in officio vel prãte ponunt᷑ĩ quacũq; curia finał in⸗
tẽtio eſt lucꝝ terrenũ.æ pluribus dico:qui nõ acci-
piñt officiũ ʒelo iuſticie exercẽde ſed intẽtõe pecunie
colligẽde:et ꝓpꝛij smodi cã.quid ergo miꝝ ẽſſi opere
emꝑ nitant᷑ inplere:qð ꝙꝓ pꝛincipali fine ante opus
inceptũ intendebãt.et du hoc intendũt:innocẽtes ⁊
inſti vpꝛimunt᷑:et in officijs nõ ponunt᷑ ſed contem⸗
nunt᷑:ſicut fidelis a latrone et malefactoꝛes ſuppoꝛ⸗
tant᷑ Et ſic coꝛrectõ cupiditate impedit᷑.et mita ma
la tã coꝛpoꝛalia ꝙᷓ ſpũalia fiſt. Quia cuʒ paſtoꝛ per
abꝛupta ſcʒ cupiditatis gradit᷑:ad pᷣcipiriu grex ſeqͥ-
tur:beatus &Æιgoꝛiꝰ*i paſtoꝛali. Et nõ ſolũ cupi⸗
di coꝛrectõem vimittũt ꝓ muneribo:et ſicſolo omiſ-
ſiõis pctõ euadãt:ſed nõ dãtibus grauamiĩa inferũt
exquiſita:qꝛ nõ dãtibus occaſiões nocendi nõ expe⸗
ctant᷑:ſe d querunt᷑:er malicioſe excogitant᷑ tales ci⸗
tant᷑:quo varato vel iure qo ab antiquo tenuerũt vł
tenẽt a thelonei ſolutõe et alis oneribus liberi ſint
vſq; aliquid vxt᷑ et vexatio redimat᷑ oſſe in oꝛe canis
ꝓiecto. Vtinã ita diligẽter ſcrutarent᷑ quo iuxre ipſi
tenẽt qa falſis anceſſoꝛibus vel ab acquiſitõe ꝓpꝛia
poſſidet.qð ſi facerẽt vel totũ vel magnã ꝑtẽ inueni
rẽt.ſe contra rõemlet cei iura tenere. Que ergo ma/
loꝛ inſania/qꝙᷓ tãdiligẽt qrẽ quo iure ẽ ei bꝛeue regnũ
vocatuʒ:quo iure alij tenẽt terras pꝛo vel cõtra liura
omi terreni:et nolunt querere quo iure ipſi tenẽt ter
ras ſuas contra iura cei in perditiõeʒ erernãſet amii
ſionẽ terre iuentiũ. Conſulte ergo facerẽt pꝛiꝰ tra-
bẽ oculo pꝛopꝛio trahẽdo. Matet ergo erroꝛ ĩ coꝛ
rectõe et cã erroꝛis/que ex cupiditate accidit cum re
pꝛobatõe.(¶¶ Alia cauſa coꝛrectõem impediẽslvt pᷣ‚
tactũ eſt ſupꝛa.e.cu.xxxvij.eſt timoꝛ offenſe:ne videli
cet illũ quẽ coꝛrigere væberet/ vel eius coplices gra⸗
uet et ad inimicitias pꝛouocet. Sed talłcãĩ curia i
allegata nõ allocabitur:ſed repꝛoba bit. Et qui pꝛo
pter talẽ cãm coꝛrectõeʒ dimittit:ĩ illa curia iudica⸗
bit peſſimus medicꝰ et homicidalet pꝛoditoꝛ: ¶Pꝛi
mũ patet:ſi rex conduxiſſet chare medicũ pꝛo cura fi
lij ſui:et ipſe iuramẽto pꝛeſtito curã filij regis in ſuo
piculo ſuſcepiſſet/ad talionẽ legis ſe obligas/ſi in cu
ra ſua cæficeret. Si poſtea videret/ꝙ filius regis ſine
potõe amara vel ſectõe ſanari nõ poſſet:ſi ad rogatũ
filij regis qni curã tãdurã timet ſuſtinere:vł pꝛopter
munera eius:vel ne eũ offendat oẽm weqianaſllnmn
ad burſã apponat:et nõ ad plagã:nõne peſſimus iu⸗
dicabitur medicus eEt ſi ex hoc poſtmodũ filius re⸗
gis moꝛeretur:nõne rex iudicaret eũ homicidã ⁊ pꝛo
ditoꝛẽ:ſicut in eapoſieo et patet. ¶ Gicut ergo qui
dumittit cultellũ ĩ mann filij regis vel fuij pꝛopꝛij ne
clamer:vel lacrimetur: plus abhoꝛrebit/quãdo gra⸗
ulter illo cultello ſe leſerit vel occiderit:et ipſe pꝛopt
malã cuſtodiã v cunas regis eijcitur. Ita ĩ pꝛopoſi⸗
to. Illi qui curã filioꝑ regis.i.aĩaꝝ ſnicipiũt:quita⸗
mẽ plus intendũt cuſtodie canũ vel fal conũ et equo
ruʒ et meretricũ/qꝙᷓ filiaꝝ vei:qui veritatẽ eis dicere
negligũt:vel timent/ne clamoꝛ maloꝛũ vitupantiuʒ
oↄtra eos inſurgat plusvituꝑabunt᷑.Et mirabile ẽ.ti
mẽt ne offendãt:⁊ nõ timẽt ne damnẽtur qn alij pꝛo
pteꝛ eoꝝ vfectũ damnabũtur:et ipſi ve cnria ei eij
ciẽturi tenebꝛas exterioꝛes.tũc plus hoꝛrebũt:quia
tũc plꝰerit illa amittere ſempit᷑na:qᷓ gratiã hoĩm vł
bona tpalia.¶ Tercia cã coꝛrectõem impediens eſt

mutnua maloꝝ ſuppoꝛtatõ/⁊ cõmẽdatio/et colligatõ liiij.

In qſe hñt ad modũ ſpinarũ mutuo tenẽtiũ ⁊ tãgẽ
tes pũgẽtii.ſic pʒ.S.e.c.xxxij.qð figuratur Ero.viij
vbi habetur:ꝙ cũ mo yſes ꝑcuſſiſſet puluerẽ: omnis

—

zuirhann nn Sunm
. onin is eſtvertchen
i⸗

. ls itemin ſo⸗
Gant peccgtdels heſautein
aiumneet lnii , in cules

riacreatecleſuͦct foni ireſet alus
hrnſemiien Ecnlle nnb
ſcectu cenloqe nicet berani. ſicsg
ntienititti neeſpterpotntunel
ileammatos araa ſe habeit llü lconen
gisni uout.. dDyoboluin morrena
ſchjmhitt Etſichyggtalis giloſil⸗
Bi qvor ifinmitatenecipſinecalij i
Cornecuramqnerunt. .
EEtgrbmanſbcitop giculaffegueterer
wercetnegigentia a golegnisin ülo
Ahli Ydedinch articko Nrimd vidend
Cli:etpena no omgenridd wbira
glütt penamultisappareteremplis
iplümercenariſs d omercede ſeruid
citatefüis dbita punant Degulod
hanlin ſiab ngepanineincchtare
mnſionisodia foemidams nö luga di
iis Taulllo ergo decet ecepiſti merce
ſtbeo ABerncopezenpli aſtoꝛis
nliiſſntarectnoͤ dlam ar rel eficacn
Nnoreſpondebit ſicin poſito.et
ganglüſaſvemudinsin Aliqua
hnnialguicliigccileredeltnenn
Gitniichmet enegineſnn
Wllnpienoo⸗ 3 celno reſſt:
etrii Pne . D dſpeculat⸗

—

nriu. Conſolteergo ſacerithn⸗
düotndidt Panalonmnia,
dus nee upicitstecaiäit an
canſa cuntchyen inheclizſtß⸗
eca Niſ eſttinoꝛoffanſeerice, 4
ngmne Abenet pelaus hplien gn
atias pꝛolockt. Beg takcii anan
ocabitunſeh pncbeblt Etnion
recto; oumimtillla anna udtcs
uet hamtaca ergroctor ſ
Cnſetchoremecici prorafi
mito preſtito anra flij egio in ſno
ad talionẽ legis ſeobugas ſiin a
lpoſtes vlderet g flins regis ine
ctöeſanan no poſſet ſigd rogari
tidurätimet ſuſtinere⸗Fkpropter
jetioffencat dem mecicinälun
ernoad gagu noneßeſinnuin⸗
no Et ſie hocpoſtnoci flpoſ⸗
merexiudicaretei ponmiacirhn
wpoſtott gatet Hiataoll
inannſll ene ihin
nerur olvebbonhlhhlP Lare
rcume nlainſ 5 iütiqnita⸗

Coꝛrectio.

puluis anerſus eſt in cynifes:qð eſt genꝰmuſcaꝝ acu
tiſſimum.non dicitur ꝙ percuſſit omnem puluerem
Et tñ dicit᷑ ꝙ omnis puluis ↄuerſus eſt in cinifes.qꝛ
cũ arguit/vł punit᷑ vnꝰmalus:om̃es mali vetrahunt
coꝛrigenti:ipſũq; ꝑſequunt᷑:et ſpecialit᷑ mali eiuſdẽ
aditonis.Et ſic qͥ diſſipat ſepẽ:moꝛdebit eũ coluber
Ecels.x. Et nõ ſolu coꝛrectoꝛes moꝛdẽt: etiã pct̃oꝛẽ
omendãt. Jurãtes eũ eſſe bonũ ſociũ et valẽtẽ virũ
et mito melioꝛis vite et ↄditionisꝙᷓ ille qͥ eũ coꝛrigit
Iſti ſic ↄfederati.optie figurãt ꝑ xmoniacũ. Mar.
v.Aquo cũ xpus nomẽ qreret: Rñdit legio eſt mihi
nomẽ.qꝛ multi ſumꝰ. quo ibi dicit᷑:q neq; cathẽis
ligari potuit.Et ꝙ nemo potuit eũ wmare. Dic iſti
cathenas frãgũt coꝛrectionis nemo eos wmare pᷣt
vſq; ligent᷑ ci monio meridiano. Sed potiꝰ rogãt
ſein poꝛcos mitti.qꝛ velectatões et bꝛutales ſequunt᷑
et appetũt affectões. MMitte nos inquit legio illa in
poꝛcos. Mota..j.ix.x.¶ ¶ QOuarta cã coꝛrectionem
impediẽs.eſt ignoꝛãtia.et vefectꝰ wctrineſet ſani cõ/
ſilij:ſicut pʒ.S.c.v ↄſilijs. Cecꝰ oculꝰ nunqꝙᷓ; bñ diri
git nanũ ad ꝓcutiedũ ſiẽ vidẽs. Figura.iiij. Ke.xiij.
Buũ helyſeꝰ ꝗꝓpheta ſuppoſuit manũ ſuã manui regis
Joas rex bñn direxit ſagittã. ¶ e quinto ĩpedimeto
videlic; pꝛecũ carnaliu. Mota..xxj.xxxj. ¶ Bexta
cã coꝛrectionẽ impediẽsleſt verecũdia:qua młti vere
cundant᷑ peccatoꝛes coꝛrigere:qñ vidẽt vel audiunt
cos iurare et velinq̃re.Erubeſcuit em̃ in ſocietate vel
in wvmo et expenſis alienis/nõ eſſe ſociales. Sed nõ
eſt bonꝰ miles/qͥ dimittit negocia dñi ſuil vł iniurias
ei dictas vel factas ꝓpoſſe nõ coꝛrigit/ꝗpt᷑ erubeſcẽ⸗
tiã:qͥ em eũ erubuerit hꝛe dñm:ipᷣe eum erubeſcit hꝛe
ſeruuũ.¶ Pꝛopter iſtas et his ſiłes cãs.multi ⁊ mayĩe
potẽtes et coꝛrecti in hoc mũdo ⁊ impuniti ad puni⸗
tionẽ trãſeunt eternã. Ideo licet coꝛrectoꝛes eos ꝓ⸗
pter cãs pᷣdictas nõ coꝛrigãt:tñ qñ vident ſimplices
ꝓ luxuria circa eccleſiã et foꝛũ ire/et alijs modis coꝛ-
rigi:dꝛent ſe emẽdare.Exemplo leonis qͥ caſtigatur
aſpectu canis quẽ videt vᷣberari:ſciẽs ꝙ licet hicim
puniti euãdãt tñ nec ꝓpter potentiã vel diuitias/⁊ ſi
mille armatos circa ſe habeãt:illũ leonem/q circuit
querẽs quẽ euoꝛet.i.dyabolũ in moꝛtenõ euadẽt:hᷣ
eos ſecuʒ rapiet.Et ſic pʒ ꝙ tales piculoſiſſime infir⸗
mãt᷑. quoꝝ infirmitate necipſi nec alij ſe intromit
tunt:nec curam querunt. .
¶Et qꝛ hmõi ſbdit oꝝ ꝑicula frequẽter ex ſuꝑioꝛuʒ

Arti.ix. Tependeẽt negligentia: et ꝑ ↄſequẽs in illoꝝ redũdãt

.xlvj.

xl vij.

piculũ.deo in ̊ articlo vltimo videndũ ẽ qð ſit ꝑi⸗
culũ:et pena nõ coꝛrnigentibo vebita ¶ Hoꝝ aũt ꝑi⸗
culũ et pena multis apparet exemplis.¶ Dꝛimo ꝑ
exẽplũ ð mercẽnarijs:q ꝓ mercede ſeruiũt.deo he
reditate filijs vbita pꝛiuant᷑. Se qulbo beat Gꝛegꝰ.
AMoꝛa.li.xx ſi ab increpatione incepta reticemꝰ/quia
cæriſionis odia foꝛmidamꝰ nõ lucra ei ſed nr̃a qri⸗
mus Talibo eꝛgo dicet recepiſti mercedẽ:ſupple qm
ꝗqᷓrebas. Gecudo ꝑ exemplũ paſtoꝛis qͥ videt lupũ
ouẽ aſpoꝛtare:et nõ clamat /vel efficacit᷑ nõ impedit:
⁊e dãno reſpondebit.ſic in ꝓpoſito.et pʒ.¶ Tercio
exempli aſuetudinis in aliqua hari :q videlicet
Rorne aliquẽ aliũ occidere vel furari viderit:reus
erit:niſi clamet.q; erroꝛ cui nõ reſiſti᷑: appꝛobatur.
Biſ.lxxxiij. erroꝛ.¶ Idẽ pʒ v ſpeculatoẽ. Eʒech.iij.
et xxxiij.¶ Muarto idẽ pʒ ꝑ exemplũ v infirmitate
in coꝛꝑe naturali. in quo ſiſanitas ſeu ſana ps infir⸗
mitatẽ nõ expellit moꝛs imminet. ſic moꝛs ſpirituał
vbi pᷣſidẽtes delinquẽtes nõ coꝛrigunt. Nota. .ij.
yiiij.et.A.vij.xxvij. ¶ Quinto ꝑ exemplum de rege
cunte ad bellũ qͥ eũ tũc ſeqͥ nolũt:nõ ſũt digni ab eo
in reditu honoꝛari:ſed potius honoꝛe pꝛiuari.Rex
noſter pᷣs venit ad bellãdũ ↄtra peccata et pctõꝛes
qͥ ergo eñ in hoc facto virilr ſeqͥ nolũt:audiãt ꝑiculũ

X xxvf.

luuʒ a beato Grego. in paſto.c.xlix.ſi qs inqͥt eſt dñ

iungatur mihi:ait moyſes in exo.ſi inqͥt ille vei dicit
4 ad feriẽda vicia.ʒelo diuini amoꝛis excitat᷑:ꝓfecto
eeſſe vi negat.q inquãtũ ſufficit vitã carnaliũ coꝛ⸗
rigere recuſat.¶ Sed bheu circa leges ⁊ xœcretales lu
cratiuas pecumaꝝ nõ ꝛmiũt:ſed velinquẽtes circa
illas cũ feruoꝛe puniiũt/ et cires talẽ executionẽ nõ ne
gligenter agunt. ¶ Circa leges vo et ſtatuta vbi ni⸗
Hil lucrari pñt:negligẽtes ſut. Sicut v magiſtro
triũ linguaꝝ hñdo ĩ vniueriitatibo in eptimo decre⸗
taliũ magiſtris/ſicut etiã pʒ ve lectoꝛe hñdo in ec⸗
cleſijs metropolitanis in theologia. ſicut pʒ ex aſtõe
nnocentij tercij. etiã ſingule eccleſie cathedra⸗
es ſingulos magiſtros liberalium artin tenerẽt ad
minꝰ eerzice artis:qͥ earundẽ eccleſiaꝝ clericos ⁊
alios ſcolares paupes gratis inſtruerẽt ꝓpter qð ali-
qð ↄpetens bnficiu magiſtro cuilibet in eccleſia pbe⸗
retur: ſicut fuit ſtatut ab Eugenio papa.dii.xxxvij
De quibuſdã.poſtea ab Alerãdro papa in ↄſilio la⸗
teranen.Extra vemgfr̃is ⁊ ne.⁊c.qm Leiñ ab Inno⸗
centrio in ↄaſilio generali.extra.e.ti.qꝛ nõnullis. ¶bi
ant oĩa iſta et alla iura ĩe eoꝝ hoſpitalitate et vita 2
hõeſtate clericoꝝ teneãt:neſcio Elbi voius vłↄſuetu
dinẽ/vel abuſũ/vel vcretalẽ quãtũcũq; xe ꝓcurato⸗
ribo/vel queſtis/ vel pecuniaꝝ collectionib/vel ci-
maxꝝ exactionibſſeu pauperũ mẽdicãtiũ ꝓ xpᷣo arta
tionibo/pᷣtermittãt/ſiłiter ignoꝛo.immo de iitis intm
cogitãt/diſputantet loquunt᷑:œ vir eſt illiteratꝰ ſa⸗
cerdos quin ſciat allegare ↄſtitutõ eʒ bomifacianã œæ
canonica portione:quin etiã ſciat diſputare et falſã
ptem tenere.ĩmo hereticã/ſſi ꝓꝑtinacit᷑ Tefendat᷑: ↄtra
bonos clericos.æ ↄfeſſionũ audientia ⁊ abſolutõne
Joa tenent᷑ ab eis abſolui.¶ Beg inter q̃draginta
ita bñ ſciunt canones pecuniales nõ eſt vnꝰ ꝗſciat
canones penitẽtiales quos ſcire tenẽt/ alit᷑ vix nomẽ
ſacerdotis in eis ↄſtabitſſᷣm tuguſtinũ.xxxviij.diſ.
qne ipſis.Patet ergo que ſua ſũt querũt:et nõ q ihu
xpᷣi. Ci em oĩm legu et canonũ intẽtio et finis pꝛinci
palis ſit iuſticia et lucrũ alaꝝ:quẽ finẽ tales legũ exe
cutoꝛes nõ intẽdũt:vt oñſum eſt:pʒ ꝙ leges in eis de
bito fruſtrãt fine.⁊ cũ illð qð væbito Aufkrar fine va
nũ ſit:pʒ ꝙ leges populoꝝ vaneſt᷑ Diere x.¶ Sexto
taliũ piculũ et pena pʒ ex ſocietate quã hñt cũ demõi
bus. vemon es em̃ gandẽt veh ꝙ multipeccant vt pn
mant᷑:”et tales coꝛrectoꝛes gaudẽt de h̊ ꝙ mlłti peccãt
vt lucrũ e eoꝝ vlicto acqrãt:ad modu mali medici
q gaudet ꝙ multi infirmant᷑: vt lucret᷑. Sicut q̊ ſocij
ſũt in delicto:ita iuſtũ eſt vt ſint in pena.¶ Sʒ dicẽt
foꝛte aliqͥ nõ gaudemꝰ v ſpditoꝝ velicto:nec eis ↄſen
timꝰ in peccato. Ideo ipſi ſoli punient᷑. Sed audiãt
Am bꝛoſiũ ſuꝑ epᷣlam ad Gall.c v.tractãtẽ illõ mo/
dicũ fermẽtũ ⁊c̃. Peccatũ inqͥt vni qð cognitũ nõ ar
guit᷑:multos ↄtaminat:illos videlicet qͥ noꝛũt et nõ
Teuitãt. Aut cũ poſſint arguẽ diſſimulãt.Huic con
coꝛdãt canones multi. Mõ coꝛrigere puerſos:nihil
aliud eſt ꝙᷓ fouere diſ.xliij.ſit rectoꝛ.⁊ diſ.xxxiij.nemo

et.c.ſequenti.Et.xiiij.q.vj.ſi res:poſt medium.xxiij.

q.iiij.quiſquis.¶ Pꝛelatus qui eſt piger in coꝛrigẽ⸗
v peccantes ipſe eis ſociatur in malitia.xxiij.q.iiij.
Ita et.c.a malis.et.c.ſe. Item fauere unpietatieſt ñ
perturbare cum poſſit quis peruerſos.xxiij.q.iij.qui
poteſt. Item Geneca in trago. qui non vetat pec⸗
care cum poſſit iubet.¶ Ad idem mbꝛoſius ſuper
illud IKo.j.Signi ſunt moꝛte non ſolum qui faciunt
ſed qͥ ↄſentiunt facientibus/ conſentire inquit eſt ta
cere:cum poſſit redarguere. Item conſentire dicitur
quia coꝛrigere negligit.j.q.j.quicquid inuiſibilis.et
diſt. lxxxiij.erroꝛ. et.c.ſe. Item conſentire dicit᷑ qui
peccanti amabilẽ ſepᷣbet.diſ.xciij.ſi inimic.Hecẽ ſẽ⸗
tẽtia dura otra multos/qui nõ ſolũ amabiles:h̊ etiã

xXlviij.

xlix.

lj.

Arti.j.

Trux.

beneficos ſe talib oñdunt. Tales audiant Yohãanez
euangeliſtaʒ in canonica ſua epla ſca dicentẽ. Qui
em vixerit aue illi:omũicat oꝑil eiꝰ malignis: Ideo
pꝛemittit dicẽe.ſiquis venerit ad vos et hanc wct⸗
nam nõ hʒ:nolue recipe eũ in vmũ:nec aue ei dixeri
tis.¶ Ad idẽ faciente et aſẽciẽtẽ par pena ↄſtringit
.ij.q·j.notũ ſit in fine.Et.iij.q.iiij.ↄſãguineoꝝ.¶¶ IJtf᷑
qtacet:oↄſentit.ex.li.ij.ti.xxiij.xe pꝛeſuptionilbv.none
h eſt atra multos: q in viſitationib/ coꝛrectõnibus!:
bãnis et bmõlnõ dicunt qpð ſciunt vere ce qua agit᷑
ad aĩaꝝ ſalutẽ.Tales velinquẽtes qͥdãmodo cæfen⸗
duũt.qꝛ taciturnitate ſua ne coꝛrigant᷑: impediũt Et
q́ ↄſentit peccantib.et æfendit velinquẽtes: apud
eũ ⁊ homiĩes eſt maledictꝰ.xj.q.iij.qͥ ꝛſentit.¶¶ Iteʒ
ad idẽ: pꝛelatꝰ tacens in coꝛrectione ſpditoꝑꝝ:dicitu:
canis mutꝰ. diſ.xliij.ſit rectoꝛ.Et qui crimina nõ coꝛ
rigit:nõ dicit᷑ epus:ſed camis impudicꝰ dil.lxxxiij.ne⸗
mo. ¶ Itẽ pa elinquẽtes nõ arguit:ipſos ta⸗
cendo occidit diſ.xliij.epheſis.¶ IJtẽ tribus modis
malos aſſociamꝰ: Comittendo:fauẽdo:nõ reſiſtẽdo
xxiij.q.iiij.ita plane.d idẽ brũs Grego.in regiſtro
Qui nõ coꝛnigit:reſecanda ↄmittit et faciẽtis culpã
hʒ:qͥ qd pᷣt coꝛrigere:negligit emẽdaẽ.ð hac materia
videlicet nõ coꝛrigentiu ꝑiculũ et pena. Mõ.S.xvij
xi. Itẽ.A.xxj.xxix. Itẽ.C.iiij.iiij. YJtẽ. C. vj x. Iteʒ
E. xj. xxxvj. YItẽ. F. iij. xx. YItẽ nota penã ñ coꝛrigetiũ
P. ij. articulo.viij.ꝑ totũ. Vide de materia coꝛrectio
nis. P. viij.tribo articulis pꝛimis. Vñ vᷣſus Cõſentit
qui non re.c.t.Annuit applaudet iubʒ.a.iu.ac.imi⸗

catur. ,B . . .
Rucis chriſti.pꝛimo

ponenda eſt pᷣdicatio: Secũdo ⁊efẽſionis
efficatia. Lercio qualit᷑ ea vti debemꝰ:vt
ea pꝛotegamur. = .
Circa pꝛimũ quinq; ſũt dicẽda. Pꝛimo oſtendet᷑
qua iuſticia pᷣdicari poſſit atra ſaracenos.Secundo
ponẽda ſunt aliq themata ꝓ materia pᷣdicatõis cru⸗
cis ↄuenientia. Tercio qualit᷑ crucẽ accipiẽtes et ad
terrã ſanctã euntes:væus ſpecialit᷑ iunat. Quarto q̃
ſit euntiũ vtilitas.Quinto q̃ ſit nõ eũtiũ ingratitu⸗
et ꝑiculũ.¶ tum ad pꝛimũ eſt ſciendum: ꝙ in⸗
nocentiꝰ.Extra li.iij.ti.xxxiiij. voto et voti redem
ptione.c.ꝙ ſuꝑ his.queſtionẽ illã v iuſticia quã ha/
bemꝰ ad terrã ſancta:tractat. Exr qua q̃ſtione aliq̃li
ter elici poteſt papa ꝙ terra ſancta recuperãda iu-
ſte indulgentias dare pᷣt.¶ Pꝛimo vt terra q̃ xpᷣi na
tiuitatelet inhabitationelz moꝛte eſt aſecrata:a xpᷣo
et chꝛiſtianis et nõ a machometo et ſaracenis r
et inhabitet᷑.¶ Gcðo:quia ſub imꝑatoꝛibo xpᷣianis
aliqñ fuit:ſicut pʒ de æraclio et Conſtãtinoet alijs
ergo iuſtũ videt.vtad romanũ imꝑiũ reducat᷑ quia
terrã mõ occupãtes ſũt poſſeſſoꝛes malefidei.Argu⸗
mentũ ad hoc.AA.xij.viij. Malefidei poſſeſſoꝛ dicit᷑:
q̃ ↄtra legũ interdicta mercat᷑. C.li.xj.e agri.et ſer.
l.quẽadmodũ.(¶ Hic dici poſſet:q; terrã ſuã a xpᷣia⸗
ms imꝑatoꝛibo violent᷑ acceptã:ab eis iã recuperane
rũt et occupant.Et hoc fuit eis licitũ. Sed h̊ videt
minꝰ bñ dictũ.qꝛ oſtantinꝰ factꝰxpᷣianus/nõ violẽter
illius tre wminiũ occupauit:ſ̊ wvminiũ qo añ habn
it/atinuauit. In alijs aũñt terris quas pꝛincipes ro⸗
mani nõ habuerũt ſᷣm innocentiũ vbi pu poteſt ppᷣ
ↄſtitutionẽ facere.q nõ moleſtẽt xpᷣianos et eximere
eos ab eoꝝ poteſtate.⁊ ſi atrariũ fecerint:pt᷑ eos dñio
pꝛiuare.Extra ĩ iudeis et ſaracenis.cum ſit.Et.c.e
lſpeciali.et.c.j.et.c.finali.Et diſ.luiij.mancipia.ꝛ.c.ſe
quẽti.¶ Lercio:qꝛ cũ dm ſit terra et plenitudo eius
in qua vniuerſalit᷑ oſtituit vicariũ ſun ꝓpꝛiũ nõ ſolũ
ſupꝛa xpᷣianos/ſm inno.vbi pꝛius:ſed vt coꝛrigat ſa⸗
racenosſſi atra legẽ faciãt nature:et iudeos ſi ↄtra le

C xxvij..

gem faciãt moyvſi. Inſuꝑ cũ xpᷣus pᷣcepit euangelinʒ
om̃i creature.i.oĩm hoĩm nationibo pdicare:etman⸗
dare pᷣt papa ꝙ admittant pᷣdicatoꝛes ſalutis ſue in
terris ſuis.ſi vo pᷣdictis nõ obediãt:ſũt apellẽdi bel-
lo ⁊ bꝛachio ſeculari. ¶Ad h̊ nõ.iura canonica.xxiij.
q.viij.Omni timoꝛe:AVbi leo quartꝰ ſcribit ludwi⸗
co auguſto ſic.Omni tunoꝛe ac trore vpoſito:ↄtra
inimicos ſãcte fidei virilit᷑ agereſtudete.qͥ vo in tali
vefenſione moꝛtuꝰfuerit:celeſte pᷣmiũ ↄſequet᷑.¶¶ Zid
idẽ. xxiij.q.v.oĩm. Papa vo et alij crucis pᷣdicatoꝛes
nõ vñnt quoſcunq; directe ꝓuocare ad homicidiũ in⸗
fideliũ/vel expꝛeſſe:ſed vt eccleſiã/fidẽ acpatriã libe⸗
rent/ac vefendãt:et terrã ab infideliba occupatã re⸗
digant ad cultũ fideixpᷣiane:Et ſi moꝛs ex h ſequere
tur nõ ſunt irregulares.ſicut pʒ in ſũma ↄfeſ.li.ij.ti.j.
homicidio.q.l.nunqͥd epo. Intm̃ em̃ fuerũt anti
patres accẽſi œuotione illiꝰ terre recuꝑande:qð qͥ-
ammõ virũ abſoluert a lege vxoꝛis ꝓ adiutoꝛio illiꝰ
terrel hoc pʒ extra li.iij.ti.xxiiij.x vo.et vori.re.vbi
habet/ꝙ inuitis vxoꝛib:viri votũ crucis exequi pñt
Et ſic vult gloſa ibi iſte caſus ſpecialiſſimꝰ eſt nã oti
nentiã ſine aſſenſu vxoꝛis vouere nõ pᷣt.(¶¶ Viſa ergo
iuſticia quã ad illã terrã habemꝰ/⁊ ãtiquoꝝ feruoꝛe
ponenda ſũt aliq̃ themata ꝓ materia pᷣdicatõis cru
cis:et vꝓha hoꝛtantia ad eundũ et bellandũ atra infi
deles.(¶¶ Meuerẽdo ergo vꝓᷣba thematis ad xpᷣm vład
ipᷣmmet qͥ pꝛedicat:et vult cruceſignatos pᷣdicare vł
ducere:oueniẽs thema eſt.j.Mach.ij.Om̃is qͥ ʒelum
habet legis/ſtatuẽs teſtamẽtũ/exeat poſt me. Itẽ tol
lat crucẽ ſuã et ſequat᷑ me:Math.xvj.et Lucix. Qñ
pꝛedicãs aliqͥs hoꝛtat᷑:thema eſt Seutro.xvij.ſurge
aſcẽde ad locũ quẽ eligit dñs. Si vo videat homĩes
in via pigros /et foꝛmidoloſos.dicat illð SDeutro.xx.
qͥ foꝛmidoloſus eſt coꝛde:reuertat᷑.et Judicuʒ.vij.qᷣ
foꝛmiduloſus et timidus eſt reuertat᷑: vel ceſſet mur
murarel tanꝙᷓ grauis/exercitũ turbare. Judeis em̃
pigre et tepide agentibo ⁊ a vermid ꝑcuſſis: oñdeba
tur ſerpẽs eneus: Num erixxj.⁊ nob oñdit᷑ xpᷣs in cru
ceſqͥ ꝑ ſerpentẽ illũ ſignificat᷑:ne toꝛpeſcamꝰinecmur
muremꝰ videndo illu ꝓ nobis crucè ſuã poꝛtare:ne a
ſepentibo pereamꝰ.Exercitu vo ↄtra ſaracenos ↄgre
gatoſne paueãt aduerſarioꝝ multitudinẽ:thema ca⸗
piat᷑ Luce.ij. acta eſt cũ angelo multitudo militie
celeſtis. Ytẽ.iiij. Re.vj.vbi Heliſeus ꝓpheta puerũ
ſuũ gieʒi aduerſarioꝝ multitudinẽ trepidantẽ/et di
centẽ heu dñe quid faciemꝰ: afoꝛtauit dicẽs:noli ti⸗
mere:plures ſunt nobiſcu.⁊ vidit totũ montẽ plenũ
oꝛdinibo angeloꝑ: Mota ad hoc ꝓpoſitũ:quo angeli
iuuerũt Qachabeu. HB. ijj. xlj. Itẽ Beut xx. Gi exie
ris ad bellũ atra inimicos tuos: non timebis eos:qꝛ
ons veus tuus tecum eſt. Gequi appꝛopinquate bel
lo/ſta bit ſacerdos añ aciẽ belli Et ſic loquet. Molite
meture qꝛ dũs nr in medio noſtri eſt. Itẽ.j.aMac.iiij
diyit iudas exercitui ſuo ꝓuo/eũti ↄtra maximã młti
tudinẽ. Memẽtote quõ ſalui facti ſunt patres noſtri
in mari ⁊c. Ytem.ij.Parałxiij. In exercitu nꝛo dux
Tus eſt. Itẽ dñs cuſtodit aduenas: Inpᷣs.clv. Iteʒ
dis amat pegrinũ.et dat ei victũ et veſtitũ:Deut᷑x.
Doſtea ſi pauci ſitis:gloꝛioſioꝛes eritl victoꝛes vł
martyres.vn Berñ.ad milites tẽpliſſecuri inqͥt ꝓce⸗
dite milites:et in trepido animo inimicos crucis xpᷣi
ꝓpellitel et ſequi. Ogloꝛioſi reuertuntur victores
æ pꝛelio:qheate moꝛiunt᷑ martyres in pꝛelio. Ympa
uidꝰ qppe miles eſt: qͥ ſi coꝛpꝰ ferri:ita amimu fidei
loꝛica induit.¶¶Ad idẽ Criioſtomꝰſuꝑ Math. xj. in
Ela marienſbilitot qᷣ patioꝛ ẽ ad occiſionẽ: ꝓbioꝛ ẽ
oſtibo terribilioꝛ: Muis rex pꝛo quo moꝛit/ nõ poſ
ſit poſt moꝛtẽ eũ ſuſcitare ⁊c.quãtomagis hic eo
vbi tãta ſpes eſt reſurrectõis.¶⸗
pʒ terciũ:qꝛ iã in ꝑteoñſũ eſt/quõ ꝰ ſpẽaliter iuuat

Ex iſto ſcoolin ꝑte · vj.

uij.

—

gtüidniſcar ſtnſüftundiue
iciuceaccepieplus mihi valn .
in vitames Et no ſolu ſici morte cofo
intanxo o acceptaſel enu gich hoſtn
caleigni lbentoloocit. Ai guidn.
nundencefeftlautg li ugl
eſcratir ali mercatoꝛesimont fult Gm
iczcötens icame o quceſinatopimn
uour mbes miraculoſe factat i orpa ili
linſitialis vonihiltaliapparutt. brefen
od itrico.(Ettäta ettiſtins vnllitaris
ſuerlargine gnoſlü et riiscüni aua⸗
Iudſd ſizenunſipnofit. Vn Jacdd
ucdrtſent cigerab'acrſignaron tir
bienſii craberttenperpogngtdeneg
lopſeetffatreſuo zäraginadiesſdiegte
Oult Etci derencltu teruererelletro
icſop oninapatrisſti ſtent alisdjirn
lirfnepgterpusmom oppanut aiſote
tentoeigutudete don
Aulberanemgt. Hec wbet veh qunſcehmi

nancetiͤſnanige naltervereqi

ibllimteneneterſienteri .
aeni ſuaffe patet ert
aſntal, . b di.cſe G
tenali Re pyiſ poſe ſ
acollgenoſſiht erfit erfili
uand n letfiloſno ſaſtentan
6 — elt alio dud liona coll
ſicgretſe erſc gue aucifai
Pillondſſe erquepoleü ſiang
eriniſcheir iniſiatinih⸗
genmniie, mee —
idkfdnniabnaſtennni
2rmag ninen denmmü d penali

Nigialigeln anne contra diſ
rgch

I

Apereque⸗

neda A.

tſoumicoloſos diegtt
eſteoꝛdereuentat.et damn,
ni Juclanz t
t tnidnstſtrenentai dlceſietmn
brauns geft wrbare Juctocf
gantva pennlw haſſ inein
s Bumen j moboñclt js nn
lĩ ſinifcat neropeſcanm hecmu
o illu onobis wceſni votnenea
Eimun fo m ſmuchnoo agre
Nuerſnog moltiwolnéthema a⸗
taeſt i angelo multiudo milltie
Re vj.vhi Heliſeus pphetapyeni
iop multitudinè trepidantſetil
dtacem: afortauit dicisnoliti/
nobiſci. vidittoti wonteplan
Potaad hoc Poſiti: gnonutl
bei Bi gj. Ite Deutn Gan vii
inimicostuos: nontimebistdo
meſt Geguikeppropiſgutehl
vaßaidll Etſenut uli
. innetinhaſnn l i lall
ctmiſuo vo tin Mnannna nl
aiaifuctſt otenoſt
negnien anitl ihnln
n gid
3 he 4 , .
nutc naiet eſit denl

4

ſmiitu aninni fti r.

Exempk.

Exempl.

Exempl.

Exempf.

Exemp-

Trux.

pugnãtes ↄtra infideles. Idẽ pʒ.M.ij xl. cũ ſe. YAdez
apparet ex hyſto.anthiocẽa.iĩ q ↄtinet ꝙ cñ eẽnt cir-
ca.lx.milia ſaracenoꝝ ĩ obſidiõe ciuitatis ãthiochie
⁊ circa.x.xpᷣianoꝝ infra ciuitatẽ obſeſſã:⁊ młtivellẽt
ciuitatẽ reddẽ. Cõſilio epᷣi poꝛtãtis lãceã q̃ xpᷣs ĩ cru
ce pfoꝛatꝰ erat/exiert⁊ voce tribiliĩ aere audita.oẽs
infideles ĩ fugã ↄuerſi ſũt. Idẽ ptʒ hiſto.triꝑt.li.j

vbi hꝛ/q; Coſtãtino imꝑatoꝛe nocte pᷣcedẽti cogitã-

te v bello ↄtra ſaracẽos futuro:vidit angelos oñdẽ
ſibi foꝛmã crucis dicẽtes.O ↄſtãtine ĩ iſto ſigno vin-
ces iimicos tuos. In craſtino vo featt fieri crucẽ au-
reã cũ lapidibo pcioſis:quã fecit ſꝑ poꝛtari ĩ bello añ
le:ad eiꝰcuſtodiã certos hoĩes putãs:quoꝝ nullus
vnq occidebat᷑ niſi vnꝰqui vidẽs piculũ belli: roga⸗
uit aliũ ꝓ eo crucẽ tenere:⁊ ipſe fugiẽs interfectus ẽ:
⁊ alius qui crucẽ tenuit:euaſit. Idẽ ptʒ ex ſacra ſcri⸗
ptura Yoſue.x. vbi habet᷑ q Yoſue ? exercitu cei pu⸗
gnãate ↄtra infideles:ſtetit ſolĩ medio celi ſpacio vni
us diel. Et ſicut vetales ſpãliter iuuat: ita oẽs ho/
mies ſpãliter iuuare tenent᷑. Argumentu ad hoc.
vj. vij. Mõ ergo diffidat exercitꝰ cæi/ etiã ſi paruns ſit
cogitãs quo æus terruit benadab: fugauit ab ob-
ſidione ſamarie.qñ vendebat᷑ caput aſini.lxxx.argẽ⸗
teis.iiij. Re.vj.quõ occidit exercitũ ſẽnacherib cẽ
tũ octoginta milia uij. Re.xix.¶¶ Ex iã dictis patet
in parte quartũ ſubdiuiſionis. ¶ Odẽ patet exſ̊ qõ
fertur æ quadã muliere vetula:q cruce ſignata mo
riens /fecit ſe a filia in viã ad terrã ſanctãſcʒ vpoꝛta
ri:vt ibi moꝛeret᷑:quod cũ fieret:ci magna luce ani/
ma eius omnibus vidẽtibus in altũ vepoꝛtabat᷑.Ex
quo patet ꝙ in moꝛtea piculo liberat.¶¶ Jdẽ oſten⸗
ditur væ alio:quẽ infirmatũ dñs ſuus monnitvt cru
cẽ acciperet.u od cuʒ feciſſet:in extaſi conſtitutus
ait: veꝝ eſt:et poſtqᷓ ad ſe reuerſus eſt/alijs querenti⸗
bus quid dixiſſet ait.oſtenſũ fuit mihi ꝙ indulgẽtia
qua cũ cruce accepi:plus mihi valuit:qꝙᷓ oĩa bona qᷓ
feciin vita mea/ Et nõ ſolũ ſicĩ moꝛte cõfoꝛtat et li⸗-
herat cruxꝓ xpᷣo accepta:ſed etiã qñq; poſt moꝛtem
ſpeciale ſignũ liberatois oñdit. Vñ quidã magnesu
ctoꝛitatis archiepᷣs pᷣdicauit q; q̃dã nauis ĩ q erant
cruce ſignati ⁊ alij mercatoꝛes/ĩ mari fuit ſpᷣmerſa cũ
oĩbo ĩ ea cõtẽtis.ĩ carne vᷣo cruce ſignatoꝝ inuẽta eſt
vna cruy rubea miraculoſe facta:cũ coꝛpa ĩ litoꝛe in
uẽta ſũt.ĩ alijs vo nihil tali Eparmd. h refert Jaco
bus ⁊æ vitriaco.( ¶ Et tãta eſt iſtius vtilitatis curia⸗
litas ⁊ largitas/ ꝙ; nõ ſolũ eſt vtilis eũti crucis acce⸗
ptatõ:ſed qñq; etiã ipſiꝓ quo fit. Vñ Jacobo de vi⸗
tria co refert/ꝙ cũ exercitꝰcruce ſignatoꝝ eẽt in terra
albienſiũ circa hereticoꝝ expugnatõem:quidã iuue
nmis ꝓꝙ ſe et fratre ſuo q̃draginta dies ibi egregie dimi
cauit.Et cũ ⁊æ exeꝛcitu recedere vellet:rogatꝰa quo
dã epo ꝓ anima patris ſui.ſtetit alijs qᷓdragĩta diebo
in fine paterpꝛiꝰmoꝛtuꝰapparnit ei ſole ſplẽdidioꝛ
bñdicendo ei regratiabat ꝙ eũ de purgatoꝛij incẽ-
dio liberauerat. Mec vebet ꝛe H quiſq; mirari: qꝛ vo
tũ crucis trãſmarine.vnꝰꝓ altero exequi põt cã rõ⸗
nabili interueniẽte: ſicut expᷣſſe patet extra li iij.tit.
xxxiiij. vo.⁊ vo.re.qꝙ ſuꝑ his.⁊.c.ſe.Sicut ergo vi⸗
dua ſareptena.iij. Re. xvij.pꝛo ſe et filio ſuo duo li-
gna colligens / ſibi et filio ſuo ſuſtentatiõeʒ ꝓmeruit:
Ita qui deuoteꝓ ſe et alio duo ligna colligit: crucis
ſcʒ erectũ ⁊ traſuerſũ/que crucẽ faciũt:ſuſtẽtationeʒ
hic gratie:id ẽ ehiltrchuune augmẽtatõem: ⁊ in fu⸗
turo głe ⁊ miſericoꝛdie:que ꝑ oleũ ſignificat᷑:pꝛo ſe⁊
ꝓ ſllo ꝓ quo illã ſuſcipir/ pꝛomereret᷑.¶ Exy iſto oſtẽ
A–᷑ quintũ ſubdiuiſionis:ſicut vnũ ↄtranoꝝ ſuũ oñ
dit contrarii. Si em̃ magna eſt euntiũ vtilitas:ma
gnũ videt᷑ nõ euntiũ damnũ ⁊ periculũ.nec mirum
qꝛ ex magna ingratitudine contra veũ/ſequitur ma
gnũ pꝑiculũ.Sed nõ accipere crucẽ ꝓchuſſto videtur

X xxvij..

magna ingratitudo:p exemplũ ve duobus ſocijs ſie

mul ꝑ viã cuntibus. Si vnꝰ vno die poꝛtat cõmunez
ſarcina:iuſtũ vid et̃ ꝙ alius ſecãdo die ſarcinã poꝛtʒ⸗
aliter ingratitudinẽ cõmittit: et cõtra bonã ſocieta⸗
tẽ facit. Sed xpᷣs nõ ſocius ſed dñs nr/ poꝛtauit ſarci
nã crucis ꝓ nobis vſq; ad locũ moꝛtis: JYoh.xix. baiu
las ſibi crucẽ exiuit ĩ eũ qui dicit᷑ caluarie locus: Et
hocꝙ pctis que nõ cõmiſit:ſed que nos cõmiſimus:
Et ſicꝓ aliena.id ẽ nr̃a vtilitate ſarcinã noſtrã poꝛ
tauit.modo nobis incũbit ſarcinã hanc poꝛtare ad
honoꝛẽ et glaʒ vi:et ꝓ pctis que ↄmiſimꝰ ꝓpꝛia vti
litate quaʒ ſi refutauerimus:ſumꝰei ingrati ſerui:et
no biſipſis crudeles.Et circa vtilitatẽ ꝓpꝛiaʒ nimis
negligẽtes:⁊ ab illo capite diuiſi. Tidemus enim q;
onus capitis alia mẽbꝛs coꝛpꝑi coniũcta compoꝛtãt:
nõ ant diuiſa/ Iſto ergo expumento ſcire poteſt quis
an ſit membꝝꝑ a hꝛiſto diuiſũ:vel ei cõiunctũ¶ Ad
confuſionẽ em̃ ingratoꝝ oſtendet᷑ ſignũ crucis in ge
nerali iudicio.ſicut patet ꝑ mctoꝛes.iiij.ſenten.diit.
xlviij.cũ qua oſtenſione eis impꝛoperare poterit ve⸗
us dicẽdo illud Mich. vj. Popule meus quid feciti-
bi:et quid moleſtus fui tibi:Reſpõdemihi.qꝛ edu⸗
xi te ve egypto:et de vmo ſeruientiũ liberauite.Ge
atus qͥ tunc reſpõdere poterit dicẽs:tu poꝛtaſti cru⸗
cẽꝙ me væ hieruſalẽ vſq; ad caluarie locum via ſatis
bꝛeui.Ego ꝙ te poꝛtaui crucẽ pnĩe omnibo dieba vite
mee:vel ſaltẽ multis annis:vel de terra et patria na
tinitatis mee vſq; ad terrã ſanctã:que multis diſtat
dietis. LCu pꝛo me nõ pugnaſti:necaliquẽ infidelem
occidiſti:ſed ſolũ ſuſtinuiſti et penã ſuſcepiſti:ego ꝓ
te ⁊ pugnaui ⁊ penã ſuſcepi: et ſuſtinui multis diebo.
Bed heu pauci ſunt qui ſe diſponũt ad h̊ ꝙ h rũc
dicere poterũt.qꝛ pauci crucẽ ſuſcipiũt/ vt ad terraʒ
ꝓmiſſionis vadat:ſed potiꝰeligũt ĩegypto ⁊ babylo
nia:id eſt in terra confuſionis:in velicijs ⁊ pctĩs ſuis
remanere.Se quibo nota.optĩe.Al.xiij.ix.¶ Adhuc
aucioꝛes ſunt qͥ poſt crucẽ ſuſceptã vadunt. qui
buonii Mevij duo modij oꝛdeiſſtaterevno:idẽ in/
dulgẽtia a pena ⁊ a culpal peregrinatõe vna.¶ Et ſe
quit᷑:videbis /et inde nõ comedes:qꝛ ſq; qð fide cre⸗
dis:ope nõ aſſequeris.¶ladhuc paucioꝛes ſunt qui
in itinere incepto/hilariter ꝑſouerãt.qꝛ ſentiẽtes la⸗
boꝛẽ in via ⁊ tediũ:aliqui moꝛe iudeoꝝ egredientiũ
æ egyptoſredire volũt ad ollas carmii:id ẽ ad eli⸗
cias.älij cuʒ angaria murmure vadũt.ſicut ſymõ
ille Mat h.xxvij.quẽ angariauerũt vt poꝛtaret cru⸗
cẽ ieſu.¶Ad huc paucioꝛes ſunt qͥnbi veniẽtes foꝛ/

.

xj.

titer ⁊ virilit᷑ pugnãt.̊ vecoꝛdes moꝛi timẽt.Etẽ de

talibo ſicut ve auicula q̃dã:que ĩ aliq terra vocatur
auis ſancti Martini.ve qua fabule narrãt quaſi ſic
q; ſemel iacuit erectis pedibus verſus celũ iactando
dicens. O ſi celũ caderet:qᷓ bene illud appodiarẽ cũ
tybijs meis:quo dicto cecidit foliũ arboꝛeſuꝑ ty
bias ſuas:⁊ tioꝛe nimio ꝓcuſſa clamauit gallice:æ
ſcte martĩe adiuua auẽ tuã. YJta multiĩ tra ſua ſe⸗
dẽtes et iacẽtes iactãt ſe vellemłtos ſaracẽoſoccidẽ
mirabilia facẽ:vi.canes ſunt.vnus xpᷣianꝰ ↄtra vi⸗
ginti de canibus illis.ſed cũ ad punctuʒ venerint:ti⸗
mẽt paruũ inſultũ. Sicut petrus paratfuit/⁊ dinit
ſe cñ xpᷣo in moꝛtẽ ire:quẽ tñ ad paruũ inſultũ /id eſt
ad vocẽ ancille negauit.Tales habent ſignũ ſine ſi⸗
gnato. Crucẽ em̃ acceperũt ĩ xtera:ĩ ſignũ q; cum
cxtera manu iniurias vi vindicantes foꝛtit᷑ pugna
rẽt.¶¶ Vm̃s iſti pdicti veo patriſuo ingrati:timere
poſſũt penã negis ſilleiane. heres em̃ volẽs iuſtis vijs
moꝛtẽ patris ſui vindicare:ſm legẽ illaʒ hereditate
pꝛinabit᷑ ff. ad legẽ ſilleianã.l.penul. Sic iſti heredi⸗
tate celeſti. Mota..ij.articu.viij.ꝑ totum.¶ Ato
rum ingratoꝛum ergo exemplum værelinquẽtes: ad
modum bonoꝛum anmigeroꝝ ſequamur via q̃ chꝛi⸗

Fabula.
xij.

xiij.

xiiij.

Exrmpf.

Exempf.

Trux.

ſtus pꝛeceſſit:qui aſcendit ſuper crucem. j. Re.xiiij
Aſcendit autẽ Jonathas manibo et pedib reptans
et armiger eius poſt eũ. Per viam etiam quã chꝛiſtꝰ
wcuit:ianũ extendẽdo et clamãdo vſq; ad moꝛteʒ
Ad modũ cuſtodis vinee in francia:qui aſcendit ar
boꝛem altam:in cuius ſũmitate habet tuguriũ par⸗
uum qõ gallice vocant lagarde et volentim æclina/
re a recta via in vineam clamat dicẽs: va la voye va
la voye.i.vade viam vade viam. Ita yxpᷣus arboreʒ
crucis ve qua wcuit nos rectam viam tenere dicens:
qui vult venire poſt me tollat crucem ⁊c. Math.xvj.
Nota. P.ij.xiiij. Non vebent ergo expecrare vſq; ni⸗
mis væuiauerint a recta via: videlicet in ſenectute:
quando difficile erit ad rectam redire viam. et ſi ad
eam redierint: pꝛo illa ina biles erunt: ſed ſtatim in
iuuentute/exemplo chꝛiſti qui iuuenis crucem ſuſti⸗
nuit. Gaudenter cum Andrea:quaſi ad epulas ⁊ ad
conuiuiũ ad crucem accedere:et vſq; ad moꝛtẽ ꝓ iu⸗
ſticia agoniʒ are.Eccleſiaſtici.iiij.t cuʒ Paulo qui
diyit Oal.vj..aihi aũt abſit glo.ni.in cru.w.no.ie.
xpᷣi. Et ↄgrue adiũgit ad crucẽ nomẽ ĩieſu xpᷣi:qꝛ cru
cẽ accipientes et pꝛo xpᷣo pugnantes multuũ valet ⸗
uota iſtius nominis memoꝛia et inuocatio. Vñ fert
ꝙ tꝑe Honifacij pape/ quidem epus ↄtra ſaracenos
qui eum inuaſerunt dimicans/ cu paucis contra mul
tos:ammonuit ſuos/iꝙ ad omnẽ ictum dicerẽt in no
mine YJhu chꝛiſti.Et ſic vicerunt magnã młtitudi⸗
nem:et nullus illoꝛum ledebat᷑/ vno excepto:qui ꝓpt
timoꝛẽ ſe in vna quercu abſcondebat.quẽ inuenerũt
ab aſpideocciſũ.ſicut pigri et timidi: Mumeri.xxj.a
ſerpentibo perierunt.¶ BGed heu ab iſta ſancta pere-
grinatione multi multipliciter ſine cauſa tñ et irra-
tiona biliterretrahunt᷑.Alij timoꝛe incarceratõnis
ſeu moꝛtis apud infid eles:ſeu ſeruitutis et grauis ca
ptiuitatis. Sed iſti irrationabilit᷑ retrabunt᷑.quia
omnia talia plus valent animabv: ꝙqᷓ ꝓſperitas. ¶ñ
in libꝛo v apibus narratur quaſi ſic. Q, quidã no⸗
bilis miles cum alijs duobo militibo apud ſaracenos
eſſet captus et afflictus graui carcere: duo ex eis ſẽꝑ
rogabant dveum ꝙ eos ad terrã ſuam reduceret.Ter
cius vo rogauit/ꝙ nunqᷓ reducerent᷑ Et duob que⸗
rentibo cãm. Reſpondit/quia modo eſtis confeſſij et
in bono ſtatu anime:et ſemper ad moꝛtẽ parati. In
patria noſtra ſolebamus malã vitam ducere.et foꝛſi
tan ſi liberati redierimꝰ:ↄſimilia vel peioꝛa faciemꝰ.
ꝙ poſtmodũ rei pꝛobauit euentus. Heatus ergo vir
qui ſuffert tribulationem. ¶¶ Alij timoꝛe expenſarũ
et neceſſarioꝝ Iſti nõ vident᷑ eſſemẽoꝛes/quomodo

eus pauit helyam in toꝛrẽte charith miniſterio coꝛ

xvij.

uoꝛum:qui ei vferebant panẽ et carnes mane et ve⸗
ſpere.iij. Re xvij.quomodo etiã eũdẽ ibidem panit
cuʒ vidua et filio eius pugillo farine/ et lechito olei.
quõ etiã eidẽ ꝓuidit væ ſuůbcinericio pane:ĩ foꝛtitudi
ne cuiꝰambulauit vſq; ad mõtẽ dei Mꝛeb. iij. Re.xix
MNuõ etiã cibũ miniſtrauit Danieli in lacu leonũ p
Abacuch.quõ etiã pauit quiq; milia hoĩm ⁊Tc. Dm
nẽ ergo ſollicitudinẽ noſtrã in euʒ pijciẽtes.qꝛ cura
ipſi ẽ ve vobis. Et reuela dño vit tuã:⁊ ipᷣee faciet.et
nolite ſolliciti eſſe dicẽtesquid mãducabimꝰ ⁊c. Sʒ
cogitate ꝑ ſingulas generatões/qꝛ nunqᷓ vſeruit ſpe
rãtes in ſe. Alij amoꝛe carnali quẽ advxoꝛes habent
⁊ filios ⁊ parẽtesſæ maneria ⁊ terras ⁊ diuitias ſuas
ꝗd carnẽ ꝓpꝛiã. Illi qui cogitãt quõ poterunt iſta
dimittere:cogitẽt ꝙᷓfelices eſſent ſiit moꝛte ⁊ ĩ iudicio
co dicere poſſent. Dñe cũ in foꝛma dei eſſes multa ꝓ
pter me dumiſiſti ⁊ ſuſtinuiſti.⁊ ego ꝓpterte nõ tãta
ſed que potui dimiſi ⁊ ſuſtinui te: cũ quãta fiducia
talis moꝛeret. Cuʒ quanta gloꝛia metallũ tot ictibo
in vas electõis foꝛmatũ in menſa regis poneret᷑. Aſe
tallũ em quãto pcioſius:quãto plus diligit:tãto plu

XT xvij.

ribus ictibo exponit᷑ ⁊ plꝰ malleat᷑. Quãto ergo plu
ra ſuſtinerẽt ⁊ dimitterẽt tãto plꝰ ĩ moꝛte gauderet:
⁊ pl'apud cæũ pᷣmiarent᷑ ab illo qͥ dicit:qͥ dimittit vx
oꝛẽaut filiosſaut agꝝ ⁊c̃.centuplu accipiet:⁊ vitam
eternã poſſidebit.¶ Ellij ad locũ certamis veniẽtes xviij.
certamẽ aggredi timẽt: ꝓpter ſue partis paucitatẽ.

Tales em̃ aduertunt illud quod in hyſtoꝛijs narrat᷑ Exempk

romanoꝝ/quò theodoſius pualuit ↄtra eugemiũ ar
bogaſtẽ.qui cũ inſtructa acie alpiuʒ trãſit tenerẽt:
⁊ theodoſius ſine cibo ⁊ ſomno ĩ oꝛone totã noctẽ ꝑ⸗
nigil exegit:⁊ cũ videret ſea ſuis veſtitutũ ⁊ ab hoſti⸗
bus circudatuʒ arma arripiens/ſigno crucis facto:iĩ
belluſe dedit:⁊ cum ad congreſſione ventũ eſt:vehe⸗
mens turboa pꝑte theodoſij in oꝛa hoſtiũ intrauit:qͥ
ab eius parte ſpicula miſſa valẽter hoſtib infige⸗
ret:⁊ hoſtili manu miſſa repelleret.⁊ ſic hoſtes pꝛo⸗
ſtratu eugenius captus atq; interfectus:Arboga⸗
ſtes ꝓpꝛia manu pꝑcu ſſus ẽ.Ecce nõ multitud ine ex⸗

ercit:ſed uotioe oꝛõnis/⁊ auxilio vei vicit. ¶d Exempk.

idẽ ibidẽ. Cuʒ poſt moꝛtẽ theodoſij imꝑatoꝛis filijs
ſuis ſq; Archadio ⁊ honoꝛio regnatibus:Evido co
mes affrice arbitratus ĩ paruulis mĩmã ſpeʒ foꝛe:af-
fricã ꝓpꝛio iuri cepit vſurpare.cuius frater maltele⸗
ʒer illius ꝑfidiã ꝑhoꝛreſcẽs/red ijt in ytalia.qui con
tra illũ hoſtẽ videlicet fratrẽ ſuum miſſus bello inſe⸗
quendũ:iã ſciens a theodoſio quantũ in rebus valʒ
oꝛatõ ꝑ fidẽ capꝛariã inſulã adijt.inde ſecũ ſanctos
viros adducẽs:cũ quibo dies aliquot ieiunijs ⁊ oꝛa⸗
tionilo cõtinuauit ⁊ noctes.Et tandẽ cũ quinq; mi
libo aduerſus octuaginta milia ꝑgẽs eos vei nutu ac
cepit.Gyldo comes fugã arripuit.⁊ poſt aliquot di
es ſtrãgulat us interijt. Patet ergo ꝙ iudas macha⸗
beus bene wcuit paruũ exercitũ ſun.j.Macha.iij.di
cens:facile eſt cõcludimultos in manus paucoꝝ:nõ
eſt differentia in conſpectu vei celi liberare ĩ multis/
aut in paucis.quia non in multitudine exercitus vi
ctoꝛia belli:ſed celo foꝛtitudo eſt. Nota ve hoc. h
ij.xxij.⁊.xxxiiij. Et ſupꝛa e.c.v. Sic ergo pꝛedicamuſ
chꝛiſtũ crucifixũ.j.Coꝝ.j. Judeis quidẽ.id eſt omni
bus in fidelibo ſcandalu ⁊ confuſionẽ/⁊ fugã in bello
Ipſis autẽ vocatis.id eſt omnib fidelibo: ei virtu⸗
tẽ ⁊ ci ſapiam atq; in bello victoꝛiã.¶ In quo no/ Arti.ij.
tatur ſecundũ pꝛincipale/ ſq; crucis efficacia que eſt
duplex:ſᷣm ꝙ duplice habet defenſionẽ ſcʒ coꝛpoꝛa-ä
lẽ ⁊ ſpũalem. ¶ Coꝛꝑalis autẽ eius defenſio ⁊ auxili vix.

um multis patʒ exemplis. Et pꝛimo ꝑ illud quod le Exempł.

git᷑ in tercia parte ſpeculi hyſtoꝛialisvidelicet ꝙ tẽ⸗
poꝛe cõſtantini q̃rti quidã iudei locãtes wmũ chꝛi⸗
ſtiani:et inuenientes in ea ymaginẽ ſancte crucis et
crucifixi:cũ eã cultellis et huiuſmodi ꝑcuterent:non
ſine magna üũlloꝝ admiratõne ſanguis recens exiuit.
Alijs dicẽtibus ꝙ fuit ficticiũ et illuſio/alijs cõtra⸗
riũ aſſerẽtibus:ꝓ veritate cõpꝛobanda ſanguis col-⸗
ligit᷑:et ſuꝑ omnes infumos illoꝝ poſitus:omnes ſa⸗
nauit:quo viſo:omnes ad fidẽ couerſi ſunt:et feſtuʒ
iſtius miraculi annuatunĩ terra illa colit᷑. Et ſicut
tactus eius ſanauit coꝛꝑa exterius:ita uotio eius
ſanat animas interius:illoꝝ videlicet qui carnẽ ſuã
crucifixerũt cũ vicijs et concupiſcẽtijs Galł ij. Za
les em̃ qui carnẽ et mentẽ crucifixerũt:ſecuri ſunt ab
hoſtibus multis de cauſis.i¶ Pꝛumo:qꝛ foꝛtiter cru/ xx.
ci affixi et ligati:facilit ab hoſtibo inde auelli nõ poſ-
ſunt:ſicut qui clauis arboꝛi cõclauatꝰẽ¶ Bicut er Fabula.
go vlixes ſᷣm fabulas tranſiturꝰꝑ loca maritima vbi
erat cãtus ſyrenaꝑg:aures obturauit ne cantus dul-
cedine dvelectaretur:et arboꝛi nauis ſe liganit:ne ab
eis quocunq; mõ vœceptus ad mare raperetur. &t ſi
cut fugiens ad eccleſiã vidẽs inimicos ſuꝑuenire ad
eũ rapiẽdũ crucifixu amplectit᷑: Ita qlibet noſtꝑ ꝑ
mare hꝰmũdi nauigaturꝰaures ẽt alios ſenſus clau⸗

jtamfottslitotra crerati dmon.
ca aſſupta ecaggtamiornis
tipominiͦ inficelii mebꝛop ſerno⸗
Gvera dſi fotior dbeat te gratlon
Pota E j nr. Terco ge hoſti
poralĩ peneni cis ſo nocet.Giautn
heltynac hoiema veneni giculoßſa
gol ignfiat ſoooſal o fbi ſi
ctog ſoncto Banecicto:pitro fracton
tentü effuſum eſt. ¶ Qvarto geliben

Aoner domnotiöenqi wus pautiet ter.
ſica ) Et hoctalippencit erenpl

lono geutt homines N veſtin etanmn
te epllaniſui itanec dus in iudia
naſuaſpintuglialaucenpnierele
lunſiſinalauaignns z u
Gee itoeaertl omnes exemp
ſionein togratſignüthan gud
Abetcncistelen ſignümdingiaſ
mnoifr Nuotione 1abons aſſummd
lrr genefaliiucico volnmns ilofte
ſdimntesqnaleiſgnizoulin wnne
nlartae ſein Poſtet atet
Pro ſthamdrb pnitetlaͤbolis
N Arnamdn ſuürlaboreponit
. alibuinanindͤ ſuoͤſgnit
. R ergopaſtoꝛ don

,
advenuni rirhe uniezelin

Squothe 6 Wi

Rcddludimnltooinmanns ancnpn,
uumnconſpectu uicelilberareiniini
, auna nonin mulntudtne geratueſt
ed r lo fornitndoeſt Hota ehoe
i. Etſupne ). Blcergopecicn
fni/O; Jud,snidi idaſtomi
ſcandalu,confuſion,r ugi inbui⸗
ans. .eſtomnito fiellr: wi im⸗
atqin bello pictoꝛii nquono,,
vrinclpale ſas efficcinguett
uplicehabet dfenſione/ſqg oepon,/
Copalisaute eius dfenſio aunii /
epanplis, Etpuimo olllud vocl
neſpeculibfſtonlalis gidelictti
lamiquidi iudeiloctts ni cht
ientes in ea nmnagine ſangenhitt
cultelliset huiuſnocipeutmnnt in
oradmiratone ſangnio umd giili
usfutficlai gilſelſtcinn
nrchubn iel,
8.infimnos Mppoſtua e⸗
mannng alin a

Itmi inclll Et ſl
liannvanmiten, lalechi

Pacitte

Exemp.

Exemp.

Exemp.

xxiij.

Trux

dat ab illicitis:ad chriſtum ⁊ crucem ſugiat crucen
q; amplectat᷑ dicens xpᷣo:crucifixus ſum cruci: HGal.
ij.ſupple clauis amoꝛis ⁊ æuotionis.¶ Gcðᷣo qꝛ ta⸗
les virtute crucis hoſtes ab eis longius fugant. quia
ſicut gygas nõ libenter moꝛat᷑ vbi in eius impꝛoperi
um oſtenditur baculus quo turpiter victus fuit: ita
nec dyabolus:vbi oñdit᷑ baculus crucis: ꝓ quẽ victꝰ
fuit quod patet ꝑ hoc qð fert᷑ in hyſto. tripartita li.
vi. ꝙ vicʒ YJulianus apoſtata a nigromanticis ad lo
ca vbi erãt mões ductus:pterritus cruce ſe ſignãs
omnes fugauit:ſ̊ migromantici eũ veceperũt dicẽtes
ꝙ hoc nõ fecerũt crucis timoꝛe vel ſanctitate:ſed ꝓ-
pter eius abominatõnẽ.⁊ extũc cepit in maioꝛi odio
cruœm habere. ¶d idẽ nota narrationẽ beati gre
goꝛij libꝛo dyalogoꝝ:quõ iudeus vmones tumẽs ſe
cuce ſignauit:æ quo væmon dixit:vas vacuũ h̊ ſigna
tũ.¶¶ Gi crux ſic ab infidelibus mones fugat:qn/

tomagis a fideliboquibo eſt vi virtus ſapientia.

Hoc patet ꝑ hoc qð legit᷑ weiuſtina vᷣgine:ad quaʒ

cypnanus nigrom anticus plures vemoes in foꝛmis
diuerſaꝝ pſonarum / videlicet patris et matris ali-
arũ ꝑſonaꝝ ꝑ quas credidit ſe poſſe citius eã Tcipe/
miſit: vt ei in malo oſentiret.ſed ipᷣa ſingulos veniẽ⸗
tes ſigno crucis velut fumum euaneſcere fecit/ qð vi
dens cypꝛianus ait:q̊ chꝛiſtus crucifixus eſt magne
poteſtatis:cuime reddo.cui æmon:ergo viuũ te ad
infernũ poꝛtabo.ſed euʒ ſtatim ſigno crucis fugauit
De qua oꝛigeñ.Tanta eſt virtus ſedule meditatiõis
crucis xpᷣiiꝙ ſi in coꝛde fideliter teneat᷑: continuo ad
eius memoꝛiam om̃is dyaboli fugatur exercitus. Et
ſi tam foꝛtis ſit ↄtra exercitũ wmonũ:qð mirabile ẽ
qð pᷣdictũ eſt ſupea.e.ca.q tamfoꝛtis e otra exerci⸗
tu hominũ infideliũ mẽbꝛoꝝ ⁊ ſeruoꝝ dyaboli:cum
guerꝛa dñi foꝛtioꝛ vbeat eẽ ꝑ rationẽ q;ᷓ guerꝛa pᷣui:
Nota. E. vj.xxix. ¶Tercio qꝛ hoſtiũ ſpũaliũ vł coꝛ
poꝛaliũ venenũ eis nõ nocet. Sicut.n.lapis pᷣcioſus/
veltyriaca hoĩem a venem ꝑiculo pᷣſeruat. Ita crux
quod ſignificat᷑ ſcdðᷣo dyalogoꝝ:vbi ſigno crucis fa⸗
cto a ſancto Benedicto:vitro fracto/venenũ in eo cõ
tentũ effuſum eſt. ¶ Quarto qꝛ liberabunt᷑a pcuſ-
ſione 7 damna tiõe:qñ æus ꝓcutiet terꝛã virga oꝛis
ſui: Eſa.xj.Et hoc tali ꝑpendit exemplo.rex em̃ĩ bel
lo nõ pcutit homines æ veſtibo et armis et parte ſua
nec vexillariũ ſuũ.ita nec veus in iudicio habẽtes ar
ma ſua ſpiritualia.ſ.crucem pnĩe:vel poꝛtãtes vexil⸗
lum ſpuſſancti cruce ſignatos. In cuius rei ſignum
Eyech. ꝓpheta oſtendit omnes exemptos eſſe a pꝓcuſ
ſione in qb erat ſignũ thau.quod qͥdẽ ſignũ foꝛmaʒ
habet crucis:tale.n.ſignũ mõ in aĩa ſignandũ eſt per
amoꝛẽ/⁊ vuotionẽ laboꝛis aſſumptionẽ:ſi in mor-
te generali iudicio volumus illo ſigno œpendi hoc
ſcientes: quale ſignuʒ oui in wmo pomit᷑: tale in fo⸗
ro poꝛtat:ſic in ꝓpoſito et patet.¶ Iſta aũt ſigni im
ponitio ſit ꝑ amoꝛẽ ⁊ pnie et laboꝛis ſufferentiã. qͥ er
go totum amoꝛẽ ſuũ ⁊ laboꝛẽ ponit circa argentum
nõ eſt dubiũ quin animã ſuã ſignẽt ſigno enarij:ſi⸗
gno ceſaris.Oñ ergo paſtoꝛ bonus xpᷣs examinabit
oues ſuas:⁊ alienas inter eas ꝑ ſigna pꝛia diſtinguẽ
do:⁊ venerit ad oues illas/querẽs cuius eſtinago⁊

ſupꝑſcriptio:⁊ inueniens ꝙ nõ ſua ſ̃ ceſaris:receden-

do quid aliud dicere poteſt: ꝙᷓ illud pſal. lxxiij.ſigna
nr̃a nõ vidimꝰ/iam no eſt ꝗꝓpha/nec ouis ve ouili meo
deo ſic oues in inferno poſitiſunt in ouile dyabo⸗
1i. ¶ Bicut g̊religioſi hoc ſignũ crucis ſuꝑ muros et
poꝛtas ſuas ponũt:vt ꝑ h ſclat wmus eſſe ecclaſtica
illicita et damna eis nõ inferant᷑. Sicut etiã hoc ſi
gnũ in loco certo poni ne tranſeuntes vrina locum
maculent:ita h̊ ſignũ ponenduʒ eſt in coꝛdib nr̃is ꝓp
amoꝛẽ ⁊ pnĩam/ꝙtũ ad remanẽtes ⁊ ꝑ laboꝛis patiaʒ
ꝙtũ ad cruce ſignatos.qͥ facto ſicut crux hoſpitalari

X rxvi.

os ⁊ alios religioſos a multis liberat vexationibus/
collectis et rarationibus. Ita crux pꝛedicto modo
ccepta a multis malis liberat/tã coꝛpalil qᷓ; ſpua⸗
libp. ¶ Quinto virtus ſpuũalis et efficacia crucis in
hoc apparet ꝗ; a tetatiomibus liberat ⸗ refugium pᷣ⸗
ſtat. Einde in vitaſpa.abbas iohannes bꝛeuis ſta⸗
tura interꝛogatus quõ ſea tẽtationib cuſtodiret. rñ
dit:ꝙ fuit v eo ſicut de hoĩe qͥ laboꝛat in campo: bñs
ex vna ꝑte animalia venenoſa nociua ey alis parte
arboꝛẽ altꝗ. Calis vidẽs animalia illa ei appꝛopin
qre arboꝛẽ aſcẽdit vſq; trãſierit:ita inqͥᷣr nos gen⸗
timꝰ ĩmðas cogitatões ⁊ tẽtatões coꝛdi appꝛopinqre
fugiendũ ẽ coꝛdis meditatõevel coꝛpali ſi fieri pᷣt: in
ſpectõne ad arboꝛẽ crucis: vt ibiptegamur: vſq; ille
tẽptatoes tranſierint. Mõ. R.v.xij.¶ Dic fugat. vt
or philomena bubonẽ ei œ nocte inſidiantẽ: ponen
do ſe in arboꝛe ↄcaua/vlł int᷑ ſpinas venſas:vbrille cũ
groſſo capite intrare nõ põt:ſic nos ponendo cor in⸗
tra crucẽ ⁊ vulnera ⁊ ſpinas crucifixi. Sic etiã fugat
ſeruus ab hoſpitio vbi ꝑ ſigna exterioꝛa videt hoſpi
tiũ arege occupatũ.videns.n. ꝑ vexillum extra fene⸗
ſtrã pẽdẽs vel ꝑ arma ſuꝑ oſtiũ pictaſhoſpitiũ a ma
gno dño occupatũ tranſit:ſic emon tranſit vbi foꝛ⸗
ma crucis eſt menti impᷣſſa:⁊ vbi coꝛ vel anĩa eſt ſan⸗
guine illo ſignata.quod ptʒ ro,.xij.vbi æus pcuſſu
rus malos bonos alloqͥtur vicens:erit autẽ ſanguis
vobis in ſignũ:et videbo ſanguinõ ⁊ ptranſibo vos.
Bicut g ſigillũ hereditatis 2ſi ignu regie ꝓtectio⸗
nis diligenter cuſtodit ab aqua igne ⁊ pmoi que ſi
gnũ illud vlere pñt.et ſicut ſcutũ rotundũ qð in ma
nu aq væfenſionẽ poꝛtat manui ligat᷑ ne in ↄflictu ca
dat: Ita iſtud ſignũ ⁊ ſcutũ in aia: v quo Cañ. viij.
Pone me vt ſignaculũ ſuꝑ bꝛachiũ tuuũ eſt foꝛti amo
re ⁊ uotione memoꝛi ligandũ:vſq; bellũ tentatõ⸗
nu in moꝛte finitũ ſit:Eremplo xpᷣi:qͥ crueeʒ vſq; ad
moꝛtẽ nõ dimiſit:iuxta illð philip. ij.factꝰ obediẽs
vſq; ad moꝛtẽ:moꝛtẽ aũt crucis. Mõ obſtanteq; ha⸗
buit ad hoc inſtigatoꝛes qͥ dixrerũt Mat xxvij. Bifi
lius vi es/ceſcẽde de cruce non tñ ſcendit. Ita nec
nos. Exemplũ etiã ad h̊ Maria matre eius: Joh.
rix. Sta bat.ſ.pſeuerant᷑ iuxta crucẽ ieſu mater eius.
Fenpli ad idẽ v ponte q quantũcunq; ſit bonus/
⁊ foꝛtis ey vna ꝑte fluminis:ſi veficiat vel frangat᷑ ex
alia pte:nõ ducit ꝑegrinum ad patriã ſuam. Crux
xpᷣi eſt pons quẽ fecit nobis pontifer noſter: v q he⸗
rcor b Oꝛiſtus aſſiſtens pontifex:vt ꝑ iſtũ ponteʒ
tranſeamꝰæ ꝑegrinatione huiꝰmundi ad patriã no
ſtrꝗ. Qui &̊ in qqrageſima æuote crucẽ recipiũt pe⸗
nitẽtie:⁊ in paſſione œæuote crucẽ xpᷣi venerant᷑: et qñ
cruy ↄtra infideles pᷣdicat̃ uote eã ſuſcipiũt:incipi
unt ꝑ pontẽ crucis mare buius mundi ꝓtranſire.qui
vo inceptũ nõ ꝓficiunt pontem frangũt ſubmergũ
tur. Cerſeuerantes vo ad patriam tranſeũt: Se qui
bus Bapientie.xiiij. Exiguo ligno credunt homies
animas ſuas:et tranſeuntes mareꝑ ratem ſaluatiſt.
Beyto virtus et poteſtas crucis:ſignatur Genes
xviij.per ſealam Yacob que ſtans in terꝛa celuʒ tã⸗
gebat. Bic erux quia per eam d terꝛa celũ aſeẽditur
Sic ſcala per quam qs in certo loco aſcendere vult
aius poꝛtafr᷑ ad locuʒ illum vbi per eam aſcenditur:
eps e quo homines veberent aſcendere ad celum
eſt locus in quo moꝛiuntur:qui ergo tunc per ſcalaʒ
crucis chriſti vel penitentie/vel cruceſignatiõis / tũc
aſcendere vult loco moꝛtis vſq; ad locum illum:p
ſeueranter eam poꝛtet:quia niſi ad locum poꝛterur/
tunc non poꝛtat.qꝛ niſi ad illũ locũ poꝛtet᷑ ibinõ eſt
7 illud qpð ibinõ ẽ nõ põt ibiaſcendere. SOume Fti⸗
bi lignum: Eʒechielis.xxxij.quia lignum habet ſpẽ:
Job.xiuiij.ſupple ſi ad locum moꝛtis poꝛtetur.et hoc

eſt quod dicitur Pꝛouerbioꝝ.iij. Lignum viteẽ his

xxv
Exemp.

yxvi.

yxvij.

xxviij.

xxix.

Exemp.

Xxxiij.

Trux

quiappechenderunt eam et qui tenuerit eam. ſcilicʒ
perſeueranter beatus.¶Patet ergo ex pᷣdictis quo-
modo crux chꝛiſti et penitentie ⁊ cruceſignatõis ẽ re/
fugium ? remedium contra omnia pericula tam coꝛ
poralia ꝙᷓ ſpiritualia. Sicut ergo homĩes pluuiavel
eſtu/ vel tempeſtate fugiunt ad arboꝛes: vt ſub vm/
bra earum aliquod refugium vel refrigerium inuem
ant. Ita in omni et contra omnia pericula que ani-
mam vel coꝛpus ante moꝛtem / vel in moꝛte/ vel poſt
moꝛtem ledere poſſunt:ad cruces pꝛedictas fugien⸗
dum eſt: e quodam ſancto viro fertur:ꝙ vt inten⸗
tius contra omnes tentationes crucis et crucifixi et
paſſionis memoꝛiã haberet.ſolebat ita vngulis ma⸗
nus palhmam pungere:ꝙ locus ille in manu ſua indu
ratus fuit ad moduʒ plante pedis.Sed heu ſicut fu⸗
gientes ad arboꝛum vmbꝛas recedẽte tempeſtate de
arboꝛibus illis recedunt:eaſq; verelinquũt.ita mul
ti in infirmitateſin tribulatione et aduerſitate / cru⸗
cem amplectuntur:nihil aliud dicunt ſe velle: ꝙᷓ xe⸗
vult. Sed recedente periculo vł infirmitate:eſtqua
lis et ante fuit. Cales fugiunt ad crucem ſicut catus
ad arboꝛem dum canes ⁊ venatoꝛes eam ſequuntur
Pſal.xv.Multiplicate ſunt infirmitates eoꝛum. Et
faui bus finaliter non pꝛodeſt:nec eos pꝛotegit vel v
endit.
Agd hoc ergo ꝙ cruxquecunq; de tribus pꝛedictis
ad pꝛotectionem ſalutis finaliter valeat:tria requi/
runtur videlicet mentis humilitas:operis bonitas
ſeculi contemptibilitas.¶¶ Primum patet per hoc
quod legitur de Eraclio/ ꝙ non potuit poꝛtare cru⸗
cem in hieruſalem cum veſte purpurea. Ita nec ſuꝑ
bus vel curioſus:et hoc eſt quod ſeqͥtur: vbiait ma⸗
thei.xviij. Qui vult⁊c̃.ſequitur.Abneget ſemetipᷣm
et tollat crucem ⁊c. Vnde Gregoꝛius in omelia ſuꝑ
illud:Siquis vult.Suobus modis crux tollit᷑. Aut
cum per abſtinentiam afficitur coꝛpus.Aut per com
paſſionem pꝛoximi affligitur animus. ¶¶ Gecunduʒ
patet ex quotidiano experimento:et ſpecialiter quo
ad illos qui cruceſignationem accipienteslaliquan⸗
do terꝛam illam acquiſierunt. Sicut patet tempoꝛe
Godofredi æ boyland ducis bꝛabantie et alioꝛum
prelatoꝛum et pꝛocerum ac nobilium regni francie:
qui terꝛam ſanctam pꝛo parte et hieruſalem acquiſi⸗
uerunt:ſicut expꝛeſſe patet ex hyſtoꝛia fidedigna vi-
velicet antiochena:quia vo inter eos poſtea dimiſſi
opera mala exercuerunt:terram illam ꝓdiderunt: ſi
cut patet. H.ij.l.Ad hoc ego ꝙ cruce ſignati ibi viri
literagant requiritur intentio.de qua. H.ij.iij.“Ad
hoc vᷣo ꝙ ibi diu maneant et pꝛoſperentur:requirit
bonitas operis. ¶ Bed diceret quis infideles terꝛã
illam inhahitantes/ bona opera non faciunt. quare
ergo tradidit illis æus terꝛam:vel quare illos ma⸗
los permittit terram inhabitare:qui nihil boni faci
unt. Inter quos nullus bonus:nonne melius eſſet ꝑ
mittere ma los chꝛiſtianos:qui aliqua bona facerẽt
et inter quos aliqni boni eſſent. ¶ Duic reſpondet᷑
ꝙ ſicut minus malum eſt contra regem inimicicias
exercere ei qui regi homagium non fecit:et reſpicere
retro eiqui manum non miſit ad aratrum: ꝙᷓ ei qui
fecit ⁊ manum miſit. Ita peccatum minus malumẽ
in ſaracenis qui homagium o in baptiſmo non fe⸗
cerunt:nec teſtes fidelis ſeruitutis inuenerunt:qᷓ;ᷓ in
malis chꝛiſtianis qui vtrunq; fecerunt. Sicut. D. j.
xviij.Multis pꝛobatur exemplis et auctoꝛitatibus.
Nota. MM.ij iij. Et. F. iiij.xj. Sicut ergo aliquan⸗
do a indeis legem ver derelinquentibus terꝛam illaʒ
eis datam dum reo bene ſeruierunt /abſtulit:et tan⸗
ꝙᷓ minus malis ſaracenis videlicet eam vedit:Sicut
pulcerꝛime per vcretum ſumptum ex verbis Am⸗

xvij.

bꝛoſij.xxiij.q.v.Remittuntur. verſus ſinẽ vbi dicit
De quibus etiam notandum eſt: ꝙ aliquando mali
excitantur ad puniendum peccata bonoꝛum. Sicut
Judicum.iiij.legitur de Jabin rege chananeoꝛum/
ẽt ve madianitis: pꝛopter idolatriam populiſſuſci
tauit eos deus vt iſraelem affligerent: et terꝛam eo⸗
rum occuparent. Hec ibi. Idem etiam patet Amos
ij. Vbi ait.Ego extermin aui amoꝛreum. Abireci⸗
tat veus quomodo exterminauit ameꝛreos a facie
iudeoꝛum.Et quia ipſi poſtea fecerunt conſimilia ⁊
peioꝛa:eis etiam idem minatur.quas minas poſtmo
dum opere compleuit. Idem patet.ij. Paralypom̃.
xxviij. VUbi Obed pꝛopheta diyit phacee regi irael⸗
ꝙ; ꝓter peccata ſuaſtra iuda fuit ſibi tradita:et nõ ꝓ
ptermerita dienrie⸗ re nunc conſimili cauſa eaʒ
a perfidis abſtulit chꝛiſtianis. ¶ Mitum ad illud
uod vltra obijcitur:ꝙ chꝛiſtiani mali aliqua bona
aciunt:et aliquos bonos inter ſe habent. Reſponde
tur. ꝙ etiam ſaraceni opera ve genere moeum et dele
ge nature bona faciunt:et melioꝛa et plura:ꝙ mali
chꝛiſtiani:Gicut paſcere pauperes:honeſte ſᷣm legẽ
nature viuere/ alterum non ledere. Jus ſuum vnicui
q; tribuere/plus in talibus operibus abundant in/
dei et ſaraceni:qꝙ multe terꝛe chꝛiſtianoꝛum. Honos
vVo qui inter malos chꝛiſtianos verſantur:eus ali⸗
quando affligi permittit ſicut tunc inter iudeos ſub
oꝛam rege. Iſrael pꝛopter peccata populi permi⸗
it Helyſeum in obſidione eſſe cum alijs. Gicut pa⸗
tet quarto Regum.vj.quando ſamaria fuit obſeſſa
a Benada b rege ſyrie:et caput aʒini vendebatur o⸗
ctoginta argenteis. Et Eſaiaʒ permiſit obſeſſũ eſſe
in hieruſalem tempoꝛe Eʒechie regis: Sicut ptʒ q̃r
to Regum.xix. Sicut etiam nunc in terra ſanctal
et in alijs locis/propter peccata multoꝛum permit⸗
tit paucos bonos flagellari:non tamen eos odit.vas
enim quod ⁊us vult in menſa ſua excellentius ho⸗
noꝛari:pluribus permittit ictibus malleani.Et ta⸗
men plus vas ꝙ; malleum diligit. Sic in pꝛopoſito.
Et foꝛſitan cauſa quare veus etiam permittit infi⸗
deles illam terram occupare eſt vt ſuoꝛum expenia-
tur dilectionem. Siquidem quando rex ſuis indi⸗
get et ad bellum cum eo vocat:tunc ſcit qui ſunt ſui:
et qui eum diligunt. Sic in pꝛopoſito œus ad bel⸗
landum/cum eos omnes inuitat dicens. Quis con⸗
ſurget mihiſſupple in bellis:aut quis ſtabit mecum
aduerſus operantes iniquitatem: In pſalmo nona-
geſimotercio.Satis petit/qui querimomiam ⁊e de⸗
fectu ponit.¶ Patet ergo ꝙ propter maloꝛum chꝛi
ſtianoꝛum vemerita/et bonoꝛum viroꝛum merita et
exercitum ad bellandum pꝛo deo:dimiſit eos in ter⸗
ra illa.Vuic optime concoꝛdat illud Judicum.ij.in
fine capituli. Vbi iudeis quibus illam terrã tra
didit ait. Quia irritum fecit gens iſta /ſcilicet indei
pactum meum:ſequitur cito: MNon ⁊elebo gentes ſoei
licet ſaracen os:hocꝙᷓtum ad pꝛimum. ſequitur. He
ſunt gentes quas dicunt dereliquit: vt erudiret in
eis iſrael.Et diſcerent filij iſrael certare cum hoſti⸗
bus:et habere conſuetudinem pꝛeliandi:q;'tum ad ſe
cundum. ¶ Tercium quod requiritur: eſt nundi
contemptibilitas in affectu et effectu. Affectu ideſt
ꝙ non ⁊væſideret ꝙ mundus ſit ei placidus eiq; ſe in-
gerat. Effectu:qꝙ illnd nullo modo aſſequatur ver⸗
ſus mundum ſe vertendo et ſequendo: ſed ꝙ totsali⸗
ter ſit a mundo auerſus habens ad ipſum doꝛſum:
quaſi ipſum fugiendo:et quantum in eo eſt:ꝙ mun⸗
dus ſit ab eo auerſus:ita ꝙ dicere poſſit cum Paulo
MEal.vj.aAdihimõs crucifixus eſt et ego mpᷣo.qn duo
ſunt crucifixi ad vnã arboꝛẽ vterq; hʒ wꝛſum adali⸗
nm:X faciẽ ab alio auerſam.ita loq Caulus: videli⸗

xnv.

60
agei . aun
4
net ſeſinl n nr r Cl nic
at tſenut ſneag noumn
et
Geliosbus nibil tamen

immo pbiommino eſtiniuſtia
t en ii aonuenſo ſauthe
ctſiccea ident. Urus wvs enum i
tho,ſeans mi ſmaſelegurun iſte ue
ſuinurisr officis / phi ſalliwminan
.nſos nundat. et ſi lepꝛoſimundani.n
Oneſtumſed , aurum datiͦ:qe parotes in
Otepntonturet mortuireſurgut gemort
ſe gmnittunt Et paupes euangelizant
nonmerſentis ymanerio gmonentu
Cutmiraaula ggepetus dere fecitſeme⸗
citficte Ytsomniamitaanla qne chuſt
eius fecit hec aux ch doſno denaniofae
ſolitaliafacitmiracula,ſed enamam
Kalait ua au⸗ chriſtind auſto⸗
ce vera in coꝛder coꝛpoꝛe pot
tyaſoclteſt ihuhatn wen
ſbſocita malis hominito immon
ſcucechuſtiplus ifldunt plus gi
bentburſam de uceargenteac⸗

1ſciarwnceilla benedictionelan

ntntinnet anügnanaung ec

cunczpolvent vir habebit heſenn
tunh volverit, ebit holez ti
nihonnnnedanndn
unan ranbonarlpuoibeat.

larakſſlam n en berem fac

mi⸗ Rfun vun ſeanna

enndn elige
Niſraelem drnmm maeninmnn

. Herlbi cabent opuliſulc

1. Et Eſaigz enmniſt obſeſi
arsitheng en
cut ctiam nunc intena ſanctaj
Nopter peccata multonum penni,
bflagellannon tameneosoit s
vult in menſo ſla gccllnnms ho⸗/
pennittit icnbus mallcun. Etta⸗
nulleum olliat. Oicin propoſito.
quare nus eniam pennitnt infi⸗
ocmpare eſt yt ſnoꝛum erpena⸗
Biguidem quondoner ſuls indi⸗
m eo pocat. tuncſatquiſunt ſui:
t. Sicin pꝛopoſito dus ad bel⸗
mnes inultat dicens. Quis con⸗
in bellis: aut quis ſiabit mecumn
siniquitatem In pſalnonone⸗
is petitiquiquenmonlam drde,
tetergogpfoptermalouun chii
taletonoꝛum viroꝛum mentt
ndum peo de dinnſt thointan/
meconcordat illod Yuchcvn ,,n
iwriudes nbos anm tmi nir

ritum ſeatgens l lut inle

gniturato n lebo gentes ſ

mnunn ſeguttur. he
mad oeimun ſegultl, h
ſ nlit ranndiin
nar ilißmtlan aleun ⸗ .

erudinen hulunci

xxxviij.

ciẽ auerſam habuit ab altero.

Cuſtodia

cet ꝙ nec mũdꝰ ei placuit ecik mundo.ſ̊ vterq; fa
liquibo vo SSS
crucifiyus eſt qꝛ totaliter ab eis auerſus eſt:hᷣ nõ ipi
mundo:qꝛ æ auer ſione illa et fuga multum volẽt:et
ipᷣm quantũ poſſent/eis reconciliari mitunt᷑:eiuſq; a-
miciciam cũ magno querũt conamiĩe.Tales nõ ſũt
e numero illoꝝ de quibo dici᷑ Marci.xvj. AYeſum q-
ritis naʒarenũ crucifixũ. Sed affectu ⁊ voluntate ſt᷑
œ numero illoꝝ qͥ argentũ theʒauriſant ⁊ auruʒ in
quo ↄfidũt homines: Maruth.iij. ¶ Et ſignanter di
citſin quo ↄfidũt homines:qꝛ quantũcũq cruxpau⸗
peruʒ ⁊ bonoꝝ lignea multa faciat miracula. Crux
etiã penitentie ⁊ cruceſignationis multũ coꝛpi vale
at ⁊ ſpiritui/vt pꝛedictũ eſt:tamen nonnulli plus ↄfi
dqunt in cruce diuitũ ⁊ maloꝝ argentea:iin qua deus
illoꝝ crucifixus eſt.ſ.argenti:let iſte veus cum cruce
ſua argentea multoplura falſa miracula facit:qꝙᷓ ce⸗
us verus cum cruce ſua faciat vera.qꝛ ꝑ crucẽ chꝛiſti
et dñi noſtri aliqͥ claudi et ↄtracti leguntur rectifica
ti:ſed nõ omnes.hec aũt in curijs falſoꝝ omnes cau⸗
ſas rectificat:quantũcunq; ſint toꝛtuoſe ⁊ curue Et
ſi in copia ⁊ reuerentia vt debet habeatur:om̃s clau
dos ⁊ incarceratos ire ⁊ abire facit:⁊ ſuꝛdos iudices
et dños ⁊ in poteſtate poſitos qͥ quantumcunq; iniu
ſtam cauſam habeas ſurdã pꝛebent aurem audire fa
cit. Et ſic ſurdi audiũt.Aldutos etiã aduocatos loqͥ
facit.Et ſic muti loquuntur ⁊ ceci vident:verbigr̃a.
Veniet filius matris ſue ad duodecim iuratos vel
ad alios qͥbus intereſt:iuſticiã ſuam quazʒ habet aꝰ
rem quam petit oſtendens:nihil tamen dans:cui di
cent:nõ video ꝙ iuſticiam habeas in re iſta ſeu peti⸗
tione:ſed tali iniuriã facis quiiuſticiaʒ habet ad rẽ
illã. ſignati vo poſtmodũ iſta cruce vel ad minꝰ vnꝰ
illoꝝ: videlicet ductoꝛ patrie inueteratus dieꝝ malo
rum:qui ſcit narrare tempoꝛa antiquoꝛum reguʒ qͥ⸗
modo talis fuit fecfeſſatus:et talis accepit ſimilia.
Talis plus videt ⁊ ſocios videri facit plus iuſticieqᷓ
Xberent. immo vbi omnino eſt iniuſticia: eius iuſti
ciã ſe videre dicũt:et econuerſo:ſicut patet. ..x.vj.
Et ſic ceci vident. Verus veus etiam væceʒ lepꝛoſos
et Helyſeus vnũ ſanaſſe legũtur.iſte veus cum cruce
ſua in curijs? officijs vbi falſi vminant᷑:omnes le
pꝛoſos mundat. et ſic lepꝛoſi mundant᷑: nõ p aurum
comeſtum ſed ꝑ aurum datũ:qꝛ pctõꝛes iuſtiet mun
di reputantur: et moꝛtui reſurgut qꝛ moꝛte digni ab.
ire ꝓmittunt᷑ Et pauꝑes euangeliʒant᷑: qꝛ indigni ĩ
moꝛibo et ſcientia ꝓ munerib ꝓmouentur. Et ſic ſi⸗
cut miracula que petrus vere fecit:ſymon marus fe
cit ficte. Yta omnia miracula que chꝛiſtus vel crux

eius fecit hec crux cũ vo ſuo venario facit falſe. ⁊1 nõ5
ſolũ talia facit miracula:ſed etiam a multis pericu⸗

lis cuſtodit:a qua crux chriſti nõ cuſtodit. Signat⸗
enim cruce vera in coꝛde ⁊ coꝛpoꝛe:poteſt ſe a vemo-
nibo cuſtodire:vt ſupꝛa patet eo.cap.xxj.et. F. j. viij. H
nõ cuſtodit a malis hominib:immo ſimplĩcianis qͥ
in cruce chꝛiſti plus cõfidunt:plus qnq; nocent. Sʒ

qͥ babent burſam æ cruce argentea copioſe ſignatäaͤ:

„ H +

ſciat e cruce illa benedictionẽ largam iugiter in⸗
fundere:intret curiã quamcunq; ⁊ ſecure vadat vbi
cunq; voluerit:qꝛ vix habebit hoĩeʒ timere:vbi crux
illa ante eũ poꝛtatur nec eſt qui in dyoceſi ſua et ad
wmum ſuaʒ eam poꝛtari pꝛohibeat. Crux ergo hec
argentea ducit et reducit.Cruy hec vincit: Crux re⸗
nat? pellit omne crimen: hoc contra ſignũ nullum
ſtar periculũ. Moꝛtificat et viuificat:veducit ad in/
feros:ſed non reducit:pauperem facit et ditat/bumi
liat et ſubleuat:pꝛimo Regum ſecundo. Mota. R. j.
xvij. Nota. P.vij.lxv.

C xxvpiij.
Wſtodia populidei

ſiue eccleſiaſtici ſiue ſeculanis eſt triplex:
humana /angelica et diuina. Se quarũ pᷣ⸗
ma tm̃ hocin loco tractabit᷑.¶ Cuſtodia ergo hũa⸗
na eſt triplex.ſᷣm ꝙ homo habet tria cuſtodire:Cor
ſenſus ⁊ opera.et ᷣm hec tria hoc capłm in tres par⸗
tes diuidit᷑.in cuſtodiã coꝛdisſſenſus ⁊ oꝑis.
EEtum ad pꝛumum coꝛ ſiue anima eſt cuſtodiẽda
quo ad tria:que in ea reqͥruntur. ¶ Primo lumen fi

dei:ſicut lumen in lucerna maxune in vento tentati⸗ 1.

onis eſt diligenter cuſtodiendũ.j urimd. Fili
oli cuſtodite vos a nulseen GBecũdo qͥ ad ocu
lum recte intentionis in oĩbo factis ſuis. In diuitijs
ↄgregandis.in iuſticia obſequẽda:qꝙ nõ ſit intentio
crudelitatis in ſubditis regendis:q; nõ ſit intẽtõ cu⸗
piditatis. Sic cuſtodi pedem tuũ ingrediens vomũ
ci:Ecẽs.iiij. ¶ Cercio quo ad ſpũalem oꝛnatũ mũ
dicie.Apoc.xvj. Heatus qͥ vigilat et cuſtodit veſti-
menta ſua:ne nudus ambulet.ſic ergo om̃i cuſtodia
ſerua coꝛ tuũ:ſicut pugil diligentius cuſtodit caput
ſuum. qm̃ ab P vita pꝛocedit:Pꝛouer.iiij. Exem/
plũ ad hoc ð thobia.væquo ſeribit᷑ TChobie.j.ꝙ cuʒ
omnes ederent væ cibis gentiliũ:iſte cuſtodiuit aĩaʒ
ſuam:et nunꝙᷓ ↄtaminatus eſt in eſcis eoꝝ.in quo pʒ
ꝙ licet omnes vicini errent in feſtis frangendis.ĩ iu⸗
ramentis et tabernis/⁊ vſuris exercẽdis et hmõi: bo
nus homo vebet animã ſuam ab eoꝝ ſocietate cuſto
dire/ apter vtilitatẽ ꝓriam: Eʒech.xxxiij.ſi ſe cuſto/
dierit:animam ſuam ſaluabit.ſi vo male ſocietati⁊
eſiderijs ↄdeſcendat:animaʒ ſuam perdit: Johan.
xij.Qui amat animã ſuã carnaliter.ſ.nimis fouẽdo
7 voluptaribo? male ſocietati ↄdeſcendẽdo ꝑdet eã.
⁊ ꝗ odit aĩam ſuã.i.duris oꝑibo pnĩe eaʒ affligendo:
q̃ſi inimicus ⁊ qͥa mũdialibo reputat᷑ ſibipᷣi crudelis
in vitã eternã cu ſtodit eã.ſic̃ &̊ qͥ nõ hʒ niſi vnũ ocu⸗
lũ eũ diligenter cuſtodit.ita qͥ nõ habet niſivnã aĩaʒ
Cuſto di tem etipᷣm ⁊ aĩam tuã ſolicite:deut᷑.iiij.
¶ Bed qꝛ hoſtes ciuitatẽ obſeſſam cito intrant: niſi
poꝛte cuſtodiant᷑:nec valet aĩam cuſtodiri ſine cuſto
dia ſenſuũ:ſicut necaula niſi porta cuſtodiat᷑:qꝛ ini⸗
micis libere ꝓ portã intrantibo aula cito capit.⁊ ca⸗
nis de aula eru⸗ cito intrat oſtio aꝑto ſine oſtia/
rij cuſtodia:Gic niſi ſenſus cuſtodiant᷑ ⁊ ſpecialiter
os quod eſt tripliciter cuſtodiendum. Pꝛimo ne
contra vi bonoꝛẽ aperiat᷑ iurãdo. Pꝛouer.xiij. q cu
ſtodit os ſuũ cuſtodit aĩam ſuã.qͥ aut inconſideratꝰ
eſt ad loquendũ ſentiet malũ.¶ Gcdo ne aperiatur
ad damnũ ꝓpꝛium: turpia iactando et illicita narrã
do.pᷣs.xxxviij. ixi cuſtodiã vias meas/ vt nõ celin⸗
qus in lingua mea.ſ.pctm qð pꝛius feci duplicando.
Tercio ne aꝑiat 3 pximũ male dicendo/ vtrabẽ/
do/murmurando.ſap.j.Cuſtodite vos a murmura⸗
tione ⁊c.q ſic cuſtodit os ſuũ ⁊ linguã ſuam:cuſtodit
ab anguſtijs animam ſuã:puer.xxj.
Sed quisa parũ eſt coꝛ et ſenſus cuſtodire:et ſica
malo væclinare:niſi etiã bonũ in oꝑe fiat/et oꝑa de⸗
bito mõ oꝛdinent᷑ ⁊ cuſtodiant᷑ ideo etiã in opere tri
plex reqͥrit᷑ cuſtodia:m tria opꝑa nobis neceſſaria.
Pꝛima cuſtodia dʒ eẽ in oꝑe qð reſpicit ĩm um
ſic vicʒ e ipe ſeł in aĩa receptꝰ diligent᷑ cuſtodiat᷑.⁊ ei
ebit aiura ⁊ ſeruicia eaage⸗ Lter magnã mercedẽ
ꝓuer.xvij. Cuſtos dñi ſui gliabit. Et ex ↄtrario acci
dit magnũ damnũ.j.Reg.xxvj.dixit dauid abner: q̃
re nõ cuſtodiſti dñm tuũ regẽ: Et ſeqͥtur cito pꝰ.vi/-
nit dñs:qꝛ filij moꝛtis eſtis vos qͥ nõ cuſtodiſtis w⸗
minũ veſtrũ xpᷣm vñi.¶ Gcda reſpicere dʒ oꝑpa pꝛia
ꝙ ſit in eis abſtinẽtia a velectatiõihoillicitis qͥ ſt ĩgu
la ⁊ luyuria ⁊ accidia:ſicut cuſtodit᷑ infirmus a noci⸗
uis. Jac.j.Religio mũda ⁊c.⁊ ſeqͥma culatũ ſe cu⸗

Are.ij.

*

Arꝰ. iij.
uij.

nij.

v.

Tuſtodia

ſtodire ab hoc ſeculo. Et licet hocmultis videat᷑ du
rũ tamen beatus in fine dicere poterit illud pſal. xvi
Pꝛopter verba labioꝝ tnoꝛum ego.c.v.d. ¶Tercia
cuſtodia reſpicere œbet oꝑpa ꝓximoꝛum er ſi ubditoꝝ
quo ad illos qui alijs pꝛeſunt: x quibj Eſa. lxij. ſuꝑ
muros tuos hieruſalem cõſtitui cuſtodes. Gicut ſti⸗
pendianios et ſpeculatoꝛes. æ quibus nota &zech.
lij.⁊.xxxiij.Et ſicut peregrinoꝝ ? negociatoꝛum con
ductoꝛes ⁊ fenſoꝛes cõtra inimicos ⁊ ſpoliatoꝛes.ſi
cut in lumbardia et terꝛis guerꝛarum care conducũ⸗
tur a tranſeuntibus armati: vt eos ↄducant ⁊ cuſto
diant:quos ſi verelinquant vel ad latrones ducant/
vel decipiãt et ſpolient:ipſimet pꝛoditoꝛes ſunt. ita
qui ponunt᷑ in cuſtodia coꝛpoꝝ vel animaꝑ ad hoc
adeo terris ⁊ redditib care ↄducunt᷑:quilp bonis ve
berent ita æe cuſtoſtodia ↄmemoꝛan: ꝙ nõ veberent
ſub vubio habere vel quererecum Cayn. Geñ. iiij.
MNunqd cuſtos ⁊c ſed audacter aſſerere: Cuſtos fra
tris mei ſum ego.quia ad illã cuſtodiã eccleſiaſtici ĩ
manu epiſcopi iuramento ſe obligauerũt: et in peri-
culo aĩe ſue receperũt.quibo dictuũ eſt et cõgrueama/
ioꝛi prelato/ qn eis cuſtodia traditurillud.iij. Reg.
xx.Cuſtodi virum iſtũ qui ſi lapſus fuerit: erit ami
ma tuaꝙ anĩa eius.Si ꝗ abſentes vel in cuſtodia ſua
negligetes fnerint:vel tyrãnico wminio ipᷣimet ſpo
lient:ſeu malo erẽplo ſpoliatoꝛes infernales ſcilʒ de⸗
mones ⁊ peccata duxerint:quid aliud dicturus ẽ de
us q eos eoꝝ cuſtodie tradidit: et ad hoc care cõdu/⸗
rit:niſi quod pꝛedictum eſt:erit anima tua ꝓ anima
illius. Mota. F.iij.xix.¶ Et hoc iuſte:quia ſicut pa
ſtoꝛ ꝓ oue amiſſa ouem reddet:⸗ equale ꝓ equali.ita
anumam ꝓ aĩa:et hominem ꝓ homine ſummus pa⸗
ſtoꝛ bonus reqreta paſtoꝛibus inferioribus. necpar
cet nobilioꝛib:qui frequenter gregẽ wminicũ peius
cuſtodiũt.qꝛ ſicut nobilis homo ſuꝑbo et inflatus in
dignaret᷑ ei qui ſibi cuſtodiã ouium offerꝛet et male
eas cuſtodiret. Ita tales licet libenter recipiãt auã-
tagiũ ouium chniſti. tñ indignãater et ſupbeſe habẽt
erga earum cuſtodiã. qð patet ex hocꝙ non feſtinãt
oꝛdinari vt ꝙ eis oꝛent. ꝛdinati etiam 1 eis rarifſi⸗
me celebrant.tonſurã ideſt ſignũ cuſtodie ouiũ chri
ſti erubeſcunt:ideo vel comã nurriũt:vel tonſurã ha
bent paruã:ne cognoſcãtur eſſe de ſacerdotio et oꝛdi
ne chꝛiſti ⁊ bonoꝛũ ſacerdotũ:qͥ dicere pñt illud pſa.
lxxiij.ſigna noſtra nõ vidimus.Sve habitu etiã cleri⸗
cali/quem eis foꝛmauit ſummus ſciſſoꝛ eccleſie æ vi⸗
ta ⁊ honeſtate clericoꝛũ:erubeſcũt.Abſentaria gre⸗
Feduanrd poſſunt querunt:permittẽtes oues in ve⸗

ſerto a lupis inferni veuoꝛari: intantũ ꝙ vident᷑ pa⸗
ctũ ? indemturã inter eos ⁊ œæmones feciſſe ita ipi

recipiant v ouiba lanã et lac.i.tpalia cõmoda: et e
mones aĩas qui illas ⁊ nihil aliud petũt dicentes:da
mihi animas:cetera tolle tibi:Señ.xiiij. Sed vide⸗
bunttp̃s:qñ ceofficio et cuſtodia ſua reddent rõneʒ
ꝙ vellẽt iuiſſe romã p raſoꝛe ꝓ tõſura melrꝰfoꝛmãda
et vt pñtes ⁊ magis diligentes circa cuſtodiã ſnã fu
iſſent.q dicẽt illud Apoc.viij. Ve ve ve. Pꝛimo ve
qꝛ male intrauuſcdᷣo veqꝛ male viri tercio ve:qe ma
le rexi:ſicut patebit infra. O. vj. xiij. qꝛ viq; poſu erũt
me cuſtodeʒ in vineis:⁊ vineã meã nõ cuſtodiui:Cã
ti.j. Et q ſunt illiiq tunc ſpãliter poterũt dicere vine
am meã nõ cuſtodim:certe illi qͥ coꝛde 2 ſanguine ſũt
nobilioꝛes ſupbioꝛes:ſicut.n. canes qͥ nobiles vocã
tur / ſicut lepoꝛarij 1⁊ hmõi gregẽ omuniter nõ cuſto⸗
diunt ſ̊ potius venoꝛãt nec wmũ paupeꝝ cuſtodiũt

potius panẽ paupe menſa dnoꝑ rapiũt 2 veno

rant. Ita nobiles ⁊ elati ſanguine vel ſu phia: xe qᷣꝶ
quolibet zachanie. xj. ſuſcitabo paſtoꝛẽ in terꝛa: qͥ de
relicta nõ viſitabit ⁊c. ſeqtur. Et carnes pinguiũ co⸗

mecet:qꝛ ipſi eligunt verelicto grege eẽ in curijs mas

ʒacha.xj. Opaſtoꝛ idolum verelinque
quia oues væreliquerunt:ideo eas in diuerſis neceſſi

Txxviij.

gnoꝛum:vt carnes pinguiũ comedant.Sicut eñ ca⸗
nes rurales et ſimplices ad wmus et gregis cuſto di
am elignntur. Ita ad cuſtodiam gregis dei humili⸗
tate ſimplices eligendi ſunt. Figura.j. Reg. x. vbi deꝰ
ſaul aſſumpſit ad pꝛincipatum querentem aſinas.et
dauid ſequentem greges.ij. Keg. vij. Et Helyſeum:
iij.Regũu.xix.arantem in bobus. et xpᷣs elegit ad cu⸗
ſtodiam eccleſie piſcatoꝛes.⁊ſemꝑ infirma elegir vt
ↄfundat foꝛtia t ideo dum veus habuit cura ele
ctionem ⁊ paſtoꝝ greges bene cuſtodiebant᷑. Sʒ mo⸗
do ſymon ceſar⁊ ſanguis/habent huiuſmodi electi
ones et confirmationes torũ puertitur:et grex a lu⸗
pis vuoꝛatur:nec mirum: Mota.E. ij.vij. cũ ſequen
tib. Pꝛopter duo. ¶Eꝛimo qꝛ abſentãt ſe a grege 7
ideo gregea lupo inuaſo clamante ? dicẽte:Euſtodi
me vt pupillã oculi:in põ.xvj.nõ audiũt nec ſuccur⸗
runt ? ideo lupus rapit ? diſꝑgit oues. ¶ BGeg dicẽt

vel dicere poterunt duo ad ſui excuſationeʒ. Primo

habent bonũ vicariũ vel ſacerdotem:qui curam ha⸗

bent anumarũ ſibi ſubiecterum. quibus reſponden⸗

dum eſt:ꝙ multi eoꝛum parum curant quales ſint il

li vel qualiter gregẽ cuſtodiant:niſi ꝙ ipi lucrum re

poꝛtent. Quod quotidiano patʒ exemplo⸗ experim̃
to:quia canes qͥ gregem cuſtodire velleèt ideſt paupe
res mẽdicantes:?e quibus.C.iiij.xvij.artant:qꝛ ti⸗
ment ꝙ emolimentũ illoꝝ minus erit. Sed trepida
uerunt timoꝛe vbi non fuit timoꝛ. qꝛ lucrũ maius re
poꝛtant:tam ꝗpter pꝛdicantiũ infoꝛmationẽ:qᷓ ꝓgt᷑
eoꝝ bonũ exemplũ.Sʒ hoc patet in iſto facto ꝙÿma⸗
gis timent pecuniarũ q; animarũ amiſſionẽ t iõᷣo
contra ↄſuetudinẽ bonoꝛum paſtoꝝ. tales canes. i.pᷣ
dicatoꝛes non fouent nec nutriunt:ſed magis artãt
pſequuntur: nec ſunt eis in gregis vefenſione fauo

rabiles/ſed contrarij adue En maximi: e quibꝰ⸗
elinquens gregem. 7

tatił ſuis non audierunt.quo cõtra de bono paſto⸗
re dicit᷑ Joh x.cum ꝓprias oues emiſerit:añ eas va⸗
dit:et oues illum ſequuntur:quia ſciunt vocez eius.
qꝛ.ſ.ipᷣi audiũt ipᷣm pdicantẽ:⁊ ipe eas clamãtes: eiſ
qʒᷓ; ↄpatit᷑ iõ ipᷣm ſequũt᷑ c. Quando vo ſunt multa
miliaria vel diete intereos quomõ poſſunt ſe mu⸗
tuo aundire. ¶ Et onarure bonos paſtoꝛes ſacer⸗
dotes videlicet inſlocis ſuis dimiſerũt ad gregis cu⸗
ſtodiã:certum eſt ꝙ moyſes bene fuit occupatus ⁊li
cite abſens:et bonos vicarios dimiſit Naron hur.
et nõ fuit abſens miſi.xl. dieb. ⁊tñ interim ppls omi⸗
ſit idolatriã qð nõ feciſſent ſi moyſes pꝛeſens fuiſſet.
quid ergo dicturus eſt/qͥ ꝑ annum ve plures annos
abſens eſt: ſi dicat ad locum meum tenentẽ cura pti-
net:querendum eſt ab eo/ſi ille eſt ſufficiens: et tũc il
le ſupfluit:et eſt in grege ⁊ wmo wminn /ſicut ſacer⸗
dos belis ad vaſtandũ comedendum ꝛad paſcẽdũ
ſeipᷣm/2anõ gregẽ. Aut ẽ inſufficiẽs:⁊ tunc ſeducit ſe⸗
ipᷣm ⁊ dñm ſuu et populũ.( Ponat ꝙ ſit valde ſuffi
cens non poteſt eſſe tante hoſpitalitatis/ etiam pau
peres recipiendo mec tante auctoꝛitatis in wcendoj
et coꝛripiendo/ſicut magiſter et wminus ſuus.Etiõ
niſi dñs cuſtodierit ciuitatem:fruſtra vigilat qui cu
ſtodit eam: in p̃s.cxxvj. Et quomodo poſſet coꝛpus
cuſtodiri vlł viuere ſine capite. Nota optĩe. E. ij xiij.
Scõo ſe excuſare poterũt ad excuſandas erxcuſatões
in pcrĩs:ꝙ qꝛ ſciuert ꝙ ipᷣi⁊ loca ſua tenẽtes fuerunt
nimis pigri ⁊ inſufficiẽtes ad aĩaꝝ cuſtodiã et ad pꝛe
dã we oꝛe dyaboli liberandã: ſciuerũtq; er alia pte
dyabolꝰ alas aſpoꝛtat ꝑ terrã vel ꝑ aereʒ / vel p aquã
ad ignem. JIdeo ꝓuiderunt eis de velociſſimis cani⸗
bus ſuꝑ tertam curꝛentib:ne dyabolus per loca illa
animas aſpoꝛtet parꝛochianoꝛumſa e falconibus ⁊
auibus pꝛo aere et aquis.ne ꝑ loca illa euadãt/veta⸗

vi. iiuia mit iſiitos

lenſitas Scbo dänatio
titudorüad malos.
ſugtenilterdanm⸗
Vnmmiöisclilentuſenoſtenſih. 6
i⸗ nſfoad notiugaccnn n
ltmi ebatne Genotu 61
nmndoci aia⸗Deptimo giculum.
Aa oeimnũlc pctdik. damnatioeſt
toalozctemna Mina eſtad damn
olgisſcha adoonni, ad moꝛte coepi
nuſgeſtpamñqenulla diaret aguen/
ſerinictas Gel tunn hoceſt venſita
vu. ſuclininctema damnatioeſg damnat
Nedumnationis:ſiant otz math prv vbi
noco Aus eis i ofidit inedamnatiöts
uizi Intpeligogigquis iuſte dam
zmauk ſuſtinerß camignoud rerdit
indictad ateere valpenä pecnmana
tiü ethmotrtͦcnſagneeiinponit
Uffioi faliechiadend eieü
dannitglenömerut.Shioneſte
nck uenha rir ſalne Pau mit
muninlteni hmol erne r
n k y ynus innenit fal

ix. Kaciüie landi üſuügbeor⸗

audieunt quo cötnn d hono gaſi⸗
um ponas oueseniſnit af noſ,
nſeinunmn uis ſaunt rocg aug
modtcmnti, iöe ns lanittor ef
Hnit, Quanco foſint nulta
latereos: quomo poſſuntſe mu⸗
— ſacer⸗
loas ſuis dimnilrütad gregis u⸗
Pmopſes benefultoccunpatus li
ds vicanos dimiſit Aaron 1hun.
lil die amnintenmpphsam⸗
lcſtarſinufnaligie
eſt,q annum velplur sonno⸗
adlocum meum tenentinnaptn
ſtab eo ſillleeſtſuffiens erticl
n grege wno wmin ſan hce
and comedendum 0 poigi
Aut einufiin/ tn lcat⸗
gli honut ſt lhe ufi
ſetanthogialiatulnan hn
crtumtaucimi Mcene/
5 nus uus. Etld
nupiſtrat nini lubee⸗
engen ſr iglotuian
tauntatenfuſtt⸗
e. on0 poſſct re
Etuomodo hole ⸗
we Potaoptie. E. ll ,,
ſueggpit. Notee e rieg
naut au erſmncs ere

n acn ſuatenetes fuerut
en uiht il ni
mitelb gere; ſe 3

=
=.
—
S=
S.
—
—
E
S.
=.

Ars. j.

Exemp.
Ij.

Damnatio

libus in pſal. lyxviij. veus venerũt gentes ⁊c. et ſeqt
oſuerũt irin in pomoꝝ cuſtodiaʒy . Moꝛtus em̃ qui
poma vel fructus nõ ꝓfert nõ cuſtodit᷑. Ita ipᷣi ca⸗

nes 2 falcones ⁊ diuites exenia? fructus ꝗfferẽtes cu
ſtodiũt:⁊ pauꝑes nõ afferẽtes niſi aias nõ diligũt.ta

les ſunt immunes abilla btĩtudine:in p̃s.cy. Heati

q cuſtodiũt iudiciũ:⁊ faciũt iuſticiã oib.ſupple tam

pauꝑibo ꝙᷓ diuitib:tã ſubditis:nõ ſolũ eos cuſtodiẽ

do ab alus ne eis noceant:ſed etiã a ſeipᷣis ne ipſi eos
cuſtodiant/vt ſingulariter eos ſpoliẽt: ſicut canis os
ſed vt iuſte ⁊ bene viuãt qꝛ dicit lex ciuilis:q; tutoꝛ ñ
ↄʒ altius extollere wmos ſuas in pᷣiudiciũ ſui pupil
li.qꝛ exq tenet᷑ iᷣm ab alijs vefendere: multomagis a
ſeipo. ff. ſi ſeruitus vendi.l.altius.ideſt in digeſto ve
teri lib.viij. Oni q̊ terraꝑ qui ſubditos ſuos ab alijs
cuſtodiũt:et nõ a ſe ↄtra legẽ iſtam ↄmittunt.prela⸗
ti Yo ⁊ viri eccliaſtici q ſubditos ſuos neca ſenec ab
alijs cuſtodiũt ſed ad pctã trahunt/2 trahere pᷣmit-
tũt:nullius legis ſunt.Ergo iudiciũ ⁊ iuſticiã cuſto
dite:Oſee.xij. De cuſtodia angelica nota.A.xxij.vi⸗
delicet.c.æœ angelis ꝑ totũ.Se cuſtodia vi nota in
fra.ca.ve ꝓuidentia: ⁊ multis alijs locis ⁊ capitulis.
Cuſtodite ſicutſcitis:math.xxvij. Nota collocutio⸗
nẽ ve cuſtodia.Vl.viij.liij.⁊.C.ix.cxlij.

Amnationis. pri-

mo oſtendenda eſt diſtinctio ſeu di⸗
. uerſitas. Scdo dãna tiõis eterne cer⸗
titudo qᷓtũ ad malos.Tercõ qua iu
ſticia eternaliter damnant᷑. Quarto
damnatiõis euidentia ſeu oſtenſio. Quinto maloꝝ
reſponſio ad motiua adducta:qꝙ mali dãnant᷑ eter⸗
naliter cũ repꝛo batione. Sexto talis reſponſiõis et
mendacij cauſa. Septimo ꝑiculum.
Ad pꝛimũ ſic ꝓcedit: Gam natio eſt duplex. vide⸗
licet tꝑalis ⁊ etemna.pꝛima eſt ad damnũ ⁊ ad moꝛtẽ
coꝛꝑisiſcoa ad ↄamnũ ⁊ ad moꝛtẽ coꝛpꝑis ⁊ aĩe Et cã
vtnuſq; eſtpctm̃:qꝛ nulla dñaret᷑ aduerſitas ſi nulla
eſſet iniqͥtas. Sed tñ in hoc eſt diuerſitas in iſtis du
abe:quia in eterna damnatiõe ſꝑ damnatus ſciet cãʒ
ſue damnationis:ſicut ptʒ math.yxxv.vbi oñditur qͥ⸗
modo ⁊us eis cãʒz oñdit ſue damnatiõis dicẽs: Eſu
riui ⁊c. In tꝑali vꝓo qñq; quis iuſte damnũ et tediuʒ
moꝛtẽ ſuſtinet:h̊ cam ignoꝛat:verbigr̃a.Aliqñ qͥs
iudicat᷑ad carcerẽ vel penã pecuniariã vel ad ſuſpen
diũ et hmõi:⁊ tñ cauſa que ei imponit᷑ ꝓpter quaʒ ſic
affligit᷑: falſa eſt ̊ habendo reſpectũ ad illã cauſam

damnũ tale nõ meruit. Sʒ hñdo reſpectum ad alia

ꝓctã que ↄtra deũ ⁊ ſalutẽ ꝓpꝛiã ↄmiſit:ſicut foꝛnica⸗
tionẽ/adulteriũ ⁊ hmõi:qꝗpter que cœus eũ ſic affligi
Pmittit:bene talẽ ꝓmeruit damnatõnẽ.i¶ Exẽplũ
eſt ad h̊ tale fingit᷑ ꝙꝙ vnus inuenit falcẽ ſeu cultelluʒ
amiſſuʒ ſ illo qͥ eũ amiſit redeũte ⁊ ab inuentoꝛe cul
tellum petẽte:iurauit ſe eũ nõ inueniſſe.Accidit ꝙ q
dã alius qͥ ꝓꝑ viam illã tranſierat: ⁊ gladiũ vel libruʒ
vel hmõi amiſerat/curꝛẽdo veniret ad illum cultelli
inuentoꝛẽ:querẽdo gladiũ ſuũ ab eo:qꝛ ꝑviã illã vbi
gladiũ amuſerat directe poſt eũ venit. Iſto negante
ꝙ gladiũ nõ inuenerat. Alius dicto ſuõ incredulus
eũ male verberauit:cũ vo ſic tractaret᷑: clamauit ad

xvũ dicẽs:veus tu noſti ꝙ ſine cã hec ſuſtineo:⁊ vox

ad eũ venit dicens:nõ ꝗpter gladiũ vel librũ:ſ ꝓpter
cultellum. Ita multi diuerſis affligunt᷑ infirmitani⸗
bus rerũ ettiã ⁊ amicoꝝ amiſſionib: ⁊ ad moꝛtẽ ꝓ fur

to ⁊ homicidio qð nõ fecerũt iudicãr᷑ murmurant.

et ꝙ talia iniuſte ſuſtineãt:ſeipos ad modũ phariſei
iuſtificantes ⁊ dicẽtes:mõ ſum ſicut ceteri hoĩm:ra⸗
ꝓtoꝛesſ adulteri ⁊c. Sed ſi conſiderarẽt alia furta/et
Ffoꝛnicatiões ꝓliuria ⁊ hmõi:ꝗpter que ceus cos ſic
affligi ꝑmittit ⁊ affligit/ſicut ait ʒech.vj Cõtriui

coꝛ fornicans/veberent patienter ſuſtinere dicentes
cu bono latrone:nos qͥdẽ dvigna ꝓꝙ factis recipimus:
Nota. M. xj xxj. Jn damnatione eriã eterna ẽ pe
naꝝ diueriitas:qꝛ ſicut xpᷣ dicit ĩ wmo pris ſuima⸗
ſiones multas eſſe.i.diuerſa pꝛemia ſᷣm diuerſitateʒ
meritorũ.ita ibi diuerſe pene ſᷣm diuerſitatem eme

nitoꝝꝑ. Hec aũt diuerſitas videri põt ꝑ exemplũð du
ob incarcerati:quoꝝ vnus altero plꝰ affligi põt tri

pliciter/ vel ex loci in quo eſt verentiõe/ vel ex pꝛij ſta
tus aditione vel ex ſtatꝰquẽ tenuit recoꝛdatione.
Pꝛimo dico ex loco in quo vxtinet᷑ ſicut in carcere
mundi vnus alio ꝓfundioꝛẽ tenet locũ/et ferꝛamen
tũ ⁊ verberibo ⁊ abitinẽtijs plus affligit. Et ſic graui
oꝛa omittentes pctã/vł diutius in eis iacentes plus
ibi affligent. ¶ Dcdo ex ꝓpꝛij ſtatus ? coꝛꝑis ↄditio
ne:ſicut patet e duobo incarceratis equaliter ⁊ quo
ad locuũ ⁊ oĩa alia:quoꝝ tamen vnus altero eſt in cõ⸗
plexione tenerioꝛ ⁊ velicatius nutritus. Alter vo du
rus:qͥ ſemꝑ fuit in pane groſſe ⁊ aqua nutritus. Pꝛi
mus plus grauabit᷑ ex abſtinentia panis aqueq; ſe
cundus.Et ſic ve ferꝛamentis.et ſic æ omibo alijs cir

cũſtantijs afflictiuis Et qᷓtum ad iſtam ↄſideratio

nem ülli qͥ elicatius hic carnem ſuam nurriũt in gu-
la ⁊ accidia ⁊ luxunia ⁊ buiuſmodi: plus ibi toꝛquẽt᷑
recto vei iudicio dato:Se quo exempluʒ ponit beatꝰ
Grego.ix. moꝛal.ſicut vno ſole omnes tangunt᷑: non
tamen ſub vno oꝛdine eſtuamus.qꝛ iuxta qualitatẽ
coꝛꝑis ſentitur pondus caloꝛis:Sic dãnatis et vna

eſt gehenna q affligit et tũnon omnes vna qualita⸗
te ↄbunit.Apoca.xviij. Quantũ inqͥt gloꝛiauit ſe et

in vxlicijs fuit: tantũ date ei toꝛmentũ luctum.
Tercio ex ſtatus quẽ tenuit recoꝛdatiõe: ſicut pʒ
e duobo incarceratis qͥꝝ vnus ip antefuit in honoꝛi
bus/diuitijs elicijs/⁊ hmõi.alter vo nunqᷓ. Pꝛimo
nõ ſolũ eſt penale quod ſentit ſicut ſcpo:ſed etiã pᷣte-
ritoꝛũ recoꝛdatio ag memoꝛiã reducẽtique pꝛiꝰ ha⸗
buit et q nunchʒ:cõpando honoꝛẽ pᷣtenitũ ad vtili⸗
tatẽ qua habet plus erubeſcit ꝙᷓ alius qͥ nunqꝙᷓ fuitĩ
honoꝛe õpando etiã diuitias qs habuit. Cõpꝑan⸗
do etiã velicias q̃s habuit ad miſeriã quaʒ ſuſtinet:
plus toꝛquet᷑ ꝙᷓ alius qͥ nunꝙᷓ vſum habuit vliciarũ
Iꝓpter ſenſibile exꝑpimentũ boni et ↄtrarij: viq; mali.
habendo reſpectuʒ ad hoc. Illi qui ſunt in maioꝛi
honoꝛe / ſtatu/dignitate/ diuitijs ⁊ delicijs: quibo ma
le vtunt᷑ ibi plus toꝛquent᷑ ex uloꝝ recoꝛdatiõe.Elñ
Hiero.ſuꝑ illo ſa.xxuij.Cũ cãtico nõ bibent vinũ
gamplius/dicit: pᷣteritarũ vliciarũ recoꝛdatio:erit
cruciatuũ materia.qꝛ talis intellectio ⁊ recoꝛdatio ẽ
aſi qdã toꝛmenti reflectio/et geminatio. Vñ Ma⸗
ine in exameron/ſuꝑ illud pᷣſ.xx. Pones eos vt cly⸗
banũ ignis:ꝑ hoc in clibano ignis magis exardeſcit
flama in ſerepcutit. Sic in dãnatis accidit qꝛ xe⸗
acit ipos cognoſcere ꝙ appetitũ ſuũ nõ pnt pꝑficere.
7 oĩg ꝗ ad eoꝝn ꝑtinent vamnatiõis augmentũ. Mo⸗
ta. G. ij xlj. Et hoc videt᷑ rõnabile iuſtuʒ/q oibus
rebus quibh abntebant᷑/ puniat᷑: oĩa ad eoꝝ penam
aliquo modo vertant &t ſic qͥ pluribo abunt᷑: pluri
bus modis ibi puniet᷑. Qui q̊ vult h̊ frui multis ho⸗
noꝛib ⁊ vanitatibo ⁊ celicijs que cito tranſeũt:⁊ eter
naliter cruciatũ hab ere maioꝛeʒ: Nota de h. H. uij.
vij.. P. xj.xxxij.et. M. xj.xij...
Sʒ ge foꝛte aliqᷣ h qõ dictũ eſt in iſto pᷣmo/ vicʒ
mali et᷑nalit᷑ danant᷑ minꝰcredut:iõ in h arti.ſcoo on
det᷑ certitudo damnatõnis maloꝝ. Hec aũt certitu⸗
do pʒ ex vete.te.Eſa.vlti. Vermis eoꝝ nõ moꝛiet: et
ignis eoꝝ nõ extinguet᷑. Eæt ex nono math. xxv. Abüt
hi in ſuppliciu eternũ ⁊ iuſti in vitã ernã. Et math.
xx..Aultiſunt vocati:pauci vo electi.⁊ math.vij.La
ta poꝛta ⁊ ſpacioſa via ꝗq dncit ad ꝑditõnẽ ⁊ inłri qͥ in
trat ꝑ eã ⁊c. mitis alijs ſacre ſcripture locs.ge

iiij.

V.

R Arꝰ. ij.

vj·

Arꝰ.iij.
vij.

Viij.

Damnatio

oſtendit᷑ ex fide ſancte eccleſie cui ptinaciter ↄtradi⸗
cere hereticũ eſt.ex ſymbo lo vicʒ Athana ſij ſic cõti⸗
nentis. Ad cuius aduentũ om̃es hoĩes reſurgere ha/-
bent cũ coꝛpib ſuis:⁊ reddituri ſunt ve factis ꝗꝓprijs

rationẽ.⁊ ibunt qͥ bona fecerunt in vitã eternaʒ:qui

vo mala egerũt in ignẽ eternũ.
Bed qꝛ vus iudey iuſtus nihil ſine cã iudicat. in
hoc arti.iij.oſtendere reſtat iuſticiã iudicioꝝ articu
li ſcõi.i¶ OOuius aũt iudicij iuſticia patʒ tã ratione
qᷓ auctoꝛitate ſitet ratiõe.Exẽplũ ⁊ rõ ad hoccillo
cui ſi ↄmitteret᷑ res infiniti pcij ſi ꝑ ſuã negligentiaʒ
eã amitteret:nõne infinitum pꝛeciũ ſolueret vel in⸗
finitã penã ſubiret ſᷣm iuſticie regulam. Ita in ꝓpo
ſito illi qb filius dei infinitus dat᷑ pꝑ gram:et etiã in
ſacram ento altaris et in quoꝝ coꝛdib ſpũſſanctꝰin-
habitat/qͥ eſt infinite bonitatis:⁊ aĩa infinito pꝛecio
redempta eſt:ſi oĩa iſta peccãdo amittãt/⁊ pꝛeciũ in
finitũ reddere nõ poterut:nõne iuſtũ eſt ꝙ penã ſub
eant infinitã. Pꝛeterea in pctõ ⁊ etiã in emẽda ta⸗
xanda ↄſiderare opoꝛtet ꝑſonã ↄtra quã peccat᷑:gra/
uius.n.punit᷑ velinquens vel ꝓditionẽ ↄtra regeʒ ex-

ercens qꝙ;ᷓ qͥ peccat Bariongeri ſuͤͦpctm̃ et pena et

ix.

Exemp.

emenda pctĩ cõmenſurari vbeant ex mẽſura ⁊ ↄditi
one ꝑſo ne ↄtra quã peccat᷑Et cũ deus in omni cõdi⸗
tione ⁊ menſura ſit infinitus ſiuſticia reqͥrit ꝙ pecca⸗
tũ moꝛtale in infinitũ puniat᷑:qꝛ eſt ↄtra veũ infini⸗
tũ factũ:iuxta illud ꝑs.l.Cibi ſoli peccaui.ſiq dẽ om
ne petm̃ moꝛtale ↄtra veũ ↄmittit᷑.¶ Pꝛeterea pctm̃
moꝛtale cũ quo pctõꝛ moꝛit᷑ ſemꝑ amme adheret.qͥa
poſt moꝛtẽ nõ eſt locus pnĩe e moꝛtalib. Vbi q̊ pec
catũ ſemꝑ adheret iuſtũ eſt ꝙ pena ſemꝑ adhereat.
Aliã rõnẽ ad hocnota.l.xxvij.xlvij.⁊.C. v.xiiij.
Huic etiã acoꝛdãt auctoꝛitates ⁊ rõnes vcroꝝ: ꝙ vi
delicz ſemꝑ puniat᷑:qͥ ſemꝑ peccarevellet ſi poſſet. vñ
beatꝰ Greg.xxxiiij.li.moꝛał.Ad diſtricti inqͥt iudi⸗
cij iuſticiã pꝑtinet vt nunqꝙᷓ careãt ſupplicio:qͥꝝ mens
in hac vita nunqꝙ; voluit carere peccato:et nullus de
tur iniquo terminus vltionis:qꝛ ꝙdiu valuit:habe⸗
re noluit terminũ cnminis.¶ Ad idẽ quarto dvyalo
goß. ni iõ cũ fine œlinquũt:qꝛ cũ fine viuũt:naʒ
voluiſſent vtiq; ſine fine viuere:vt potuiſſent ſine fi-
ne peccare.hocoſtẽdunt in facto:qꝛ dicit canon qͥ
nunꝙᷓ ceſſant peccare dũ vinũt:oñdũt qꝛ ſꝑ in ꝑecca⸗
to viuere cupiũt:⁊ peni.di.j.cimpoꝛtuna.ꝭ.ſiue an
tẽ.Et hoc iuſtũ videt᷑ vt qͥ ceũ expugnat in ſuo eter⸗
no puniat᷑ in vi eterno.et cũ veus volũtatẽ vt factũ

videat:voluntatem ſempiternã q̃i factũ ſem piternũ

puniat.qui nunꝙᷓ ceſſaret peccare ſi ſꝑ viueret:⁊ qͥ ſp
viuere vellet vt ſemꝑ peccaret:ex vi iuſticia ſemꝑ vi
nat:vt ſemꝑ penã ſentiat.hec videt᷑ ſnĩa eſſe Hernh.
Hm̃s i̊ tales ſũt e numero illoꝝ damnatõ iuſta
eſt: Ro. aiſj.
¶ Ged nõ obſtante ꝙ iſte roõnes et auctoꝛitates ne⸗
ceſſario ↄcludant:tñ nõnulli ſenſus et ſenſibilia plꝰ
ſequẽtes ꝙᷓ rationẽ vel auctoꝛitatẽ:qꝛ q̃ nõ vidẽt nõ
credũt. Gicut ptʒ.A.xxiij.j.Et qꝛ penas damnato/
rũ nõ vident oculo coꝛpali:ideo minus eas credunt.
Pꝛopter tales q̊ veus aliqñ penas ĩfernales viſibilit
oſtendit: Sicut in ꝑtibo cecilie pʒ vbiignẽ infernalẽ
c locis illis eructuantẽ oñdit ſm bim̃ Gꝛego.in qᷓr
to dyalogoꝝ ꝓpter incredulos qui nõ viſa nò credũt
Talibo etiã ſenſibilia exempla poſuit:ſicut ptʒ Luce
xvi.⁊ multis alijs locis euãgelij ⁊ ꝑ ſenſibilia exem/
pla ⁊ narratiões q̃s ipᷣa veritas ꝑ ſemetipam oñdere
dignata eſt plus credamꝰ. alias nota hyſtoꝛias qᷓ eã⸗
dẽ materiã/ viq; maloꝝ oñdũt damnationẽ. Sicut ẽ
illud.A. xij.xxxij.et illud.. xxvij. xlix. Et quarto
dyalogoꝝ qᷣ petiuit inducias:⁊ de multis alijs exem
plis in eodẽ qrto li.dyalogoꝝ ¶¶ Ad idẽ fert᷑ ſic qͥ
dã qͥ de noctib ire ſolebat ad mulierẽ quã ↄtra legẽ

ci dil exit. Hic ̊ vna nocte iurta theloneũ veniens/

vidit magnũ pꝛincipẽ xmomoꝝ m aco ſedere iu

diciali:⁊ alijs ei aſtantib becht illa muliereʒ addu⸗
cere:eã noĩando ad quaʒ leccatoꝛ tũc iuit. g eſtinant᷑
gad wmũ illius mulieris curꝛẽs:inuenit eaʒ in lecto
ſuo ſuffocatã. ¶ Ad idẽ nota ey ceſario ð ↄcubina ſa

cerdotis:quã poſt moꝛtẽ milesvoluit defenderea de

monibo ſ nõ potuit. Sic gᷣad alioꝝ exemplum onñdit
eus illius miſere mulienis dãnationẽ/⁊ h eſt qð ipe
met ꝓmittit ſe facturũ Apoc. xvij.dicẽs:veni ondã
tibi damnationẽ meretricis magne. Oñdam inqͥt ti
bi damnatõeʒ meretricis.i aĩe peccatricis ꝙᷓtũ ad tri
ſticiã ⁊ voloꝛẽ:ꝙtũ ad tenebras et ſqualoꝛẽ.¶ Pꝛĩo
qꝙᷓtũ ad triſticia ⁊ wloꝛeʒ.hec aũt triſtida excogitari
aliq̃liter põt ex triſticig incarcerationis ppetue vel
moꝛtis tpalis. qtriſtis ſnĩa eſſet cuilibet nr̃m po⸗
ni in carcere ꝑpetuo/ꝓfundo/⁊ tenebꝛoſo. vbi nulla
eẽt euaſionis ſpes:cũ pane ⁊K aqua ⁊ vinculis multis.
Et ſpãliter ſi ſciret ſe ibi diu victurũ in penis.Quã⸗
totriſtius erit poni in illo carcere tenebꝛoſo inferni.
CTCenebꝛoſo dico qꝛ ſiẽ hic dilexerũt tenebras culpe⁊
loca tenebꝛoſa ⁊ occultaꝓ elicto ſuo ſecretius ppe⸗
trando.ita ibi ponent᷑ in tenebiis pene:q̃ in euange/
lio a xpᷣo vocant᷑ tenebꝛe exteriores:mittite inqͥt euʒ
in tenebꝛas exterioꝛes hẽbunt tñ ̃m aliqͥs wctores
modicũ lumẽ:qð anglice vocat᷑ glimſinge:nõ ad eo⸗
rũ ſolaciũ:ſ̊ penam:vt vicʒ ꝓpꝛiã videãt foꝛmita⸗
tẽ videãt etiã qᷓdefoꝛmes ſũt illi ⁊ ille:qͥs fatuo amo
re excecati hic pulcros ⁊ Tulaze reputabãt. Vide⸗
ant inſugꝑ illos qͥs hic ad pctm̃ traxerunt vł iuuerũt
⁊ ꝗ eoꝑ exemplo hic peccauerũt ⁊ qͥs hhic mali dilexe
rũt:ee cũ eis damnatos cũ triſticia ⁊ vloꝛe dicẽtes
illud Zuc.xxiij. Et tu in eadẽ dãnatiõe es.¶¶ Jterũ
hec ſnĩa triſtioꝛ eſt qꝛ ibi nõ erit incarceratis panis⁊
aqua:ſicut poſitũ eſt e carcere mũdi. Sʒ ꝓchdoloꝛ
Pne eltnn pve beellel ꝑs calicis eo e:in pᷣſ. cxl⸗
viij.¶ Iterũ qꝛ nulla eſt ſpes enaſionis:qꝛ in infer⸗
no nulla eſt redẽptio. Oterũ qꝛ eſt ibinõ ſoluʒ per
mille annos ſ̊ ſꝑ ẽ victurꝰ iuxta illud:laboꝛabit ine⸗
ternũ:⁊ viuet adhuc in finẽ:in pſal.xlviij t chꝛiſtꝰ
Math. xxv. Biſced ite a me maledicti in ignẽ eternũ.
Ab eterno aũt ſi mille:im mo qͥt milia annoꝝ excogi
tare poteris ꝑ intellectũ auferas illo ablato tantũ ð
tꝑe remanet poſt illã ablationẽſnõ minuit᷑qꝛ infini
tũ finito minus eſſe nõ põt.Ergo qmiſeri ſunt quip
ꝓua velectatione vel lucro terreno/tãlongã incurꝛũt
penã:vbi nulla eſt ſpes remedij. ¶ Qualis aũt tunc
erit coꝛdi wloꝛ:pʒ in ꝑte ꝑ h̊ qð mõ cõiter dꝛ qñ quis
durs patit᷑:ſi ſpes nõ eſſet:coꝛ frãgeret᷑. ̊ ibi neutruʒ
erit.qꝛ nec cor frangit᷑ nec ſpes eſt¶ ert᷑ q dã ma
gno.qͥ ex talivbo a quodã fatuo coꝛã eo dicto ad ma
gnã ↄpunctionẽ ve pctĩs ſuis ↄuerſus eſtj.Cũ em̃ au⸗
diẽte fatuo qͥdã dicẽt:ſi ſpes nõ eẽt coꝛ frãgẽt᷑: adie⸗
cit fatuꝰ q̃lis ̊ pena erit/ vbi nec ſpes ẽ e liberatiõe:
nec cor frangi põt.qð dñs audiẽs ſuſpirãs ait:y.pov
ſe/moy:q audiui iſtud vᷣbũa ſtulto.et tñ ſeneca teſte
in q̃dã epla ad paulũ: væus qñq; er oꝛe fatuoꝝ effat᷑:
Mota ſimile.E.iij.xxiij.
Mali vo vſiderãtes ſine timoꝛe peccare friuolis
cogitatõibo ⁊ rñſiõibo ↄſcias gloſant:⁊ vt audatoõꝛes
ſint ad peccãdũ:pᷣdictis auẽtibo ⁊ exèplis ð dãnatoꝝ
ꝓpetuitate ⁊ oñſione młtipłr rñdẽ nitunt᷑.¶¶ Primo
dicẽtes ꝙ; talia vba ⁊ exẽpla ĩ libꝛis poſita ⁊ ſepturis
ſt ad timoꝛẽ:vt ꝓ illa heĩes dimittãt malũ ⁊ faciant
bonũ.¶ ¶ Sʒiſti male ↄſdas gloſant.dũ nouuʒ pctm
blaſfemie alijs pctĩs ſuis addũt dicẽ. n. ũ mẽdacẽ
ẽ blaſfemia:qꝛ łeꝰ verax ẽ.oĩs aũt hõ mẽdax:Ko.iij.
Sed cus in pluribus ſacre ſcripture locis pmirtit
malis damnationẽ eternã:ſicut ſup̃ eo.pʒ.c.vj.⁊.xij.
Dicẽ ̊ꝙ illa dei vba timoꝛẽ includunt/ſed non veri⸗

Exemp.

xj.

xiij.

Exemp.

Arꝰ. v.

xiiij.

i⸗

n
nulo degömuNIret
narhr ig mi i
cent. ieaſnwem eeu
nabith fmil lte i eiti
gicofione imuniulk u
Uitrlloditvctiis nos gon an
mizcirtnugnͤfeſtii k ncind
ſcum viq;ad nogte tenuit agun
huctron itedirenitgichndt
binccunfutqacbuc inobe
Antecjad vons peniretſübitome
ſen pbenns ho andlit: nehſid
ad cos felent Glepz. Avjn
nus nulluʒ rpianym quẽ itacane
eſoinore Etld Ncunt ulean
hit intelligi winfiellbor oms
Hicñcdet verius olcin cy die
lonemine cit: qe iyſeomñs hoits
ininferno velinpurgadorio velinh
Ded Sqoiſeit wbiſuntn q eos bzet
Cunt ſienec gaſtordi ones iqualich
moaſanis ſehatas vonitamitere.
ſuanennndung Glrai
e nierkini g
. Eteſto Pdani dtn
lt. Glcpetoꝛ qeſiä fallmon
urllcemenmannn
ſtn niſiinene Ri ,
Aocammo adſclituclinez regie
cando bancſckitudins eſtmmt .
imocnctſunminegnsl win
iha dyabolo⸗ 7 angelis ep

,H mgidd am
enenneinnnn
luſticaſact. oſit
lacha hmui

e kaschlpen
lbigonenkin erus poe,
tant teyebe

Pulgros : polas reputabat. Yide⸗
cbicad peftnrennt kinneni
lopiepeccuugit rishic nalien
damnatos ci triſticig: lore dickteg,
nelds utiiſticg loe icitt
i. Ettn intndi dinarͤtts Ztni
ateihinninndntinn
ii carceremugi. Og ochcoler
ſpus perlani ocaliſs eoninfſ
genulla cſpez enaſionoiein infen/
giyno Arem tibino ſolnzpe
bẽ nanp? iumal ud laboubirie⸗
hucin fni n pſal mnii Etchꝛiſß⸗
rditea memaledienin etemi
Immllerimmo at milia annop exconi
tellectüͤ aufensilloablato tuntii
Killzabiationeno minnik grihffn
cſeno pot. Ergo qmiſen untqnn
rpalnantenentenſnenn
iſtſpesrenedi⸗ (O vot lin
Pinpteg Hqb mo coͦltt dicii⸗
Hinpted dd moc en
deſſet coꝛfrugentk bientiz
esnoͤtſſet Fei viguͤna /
fangk nſhc in nagm
hoanogs atno nd ,
r tefi ſns Merſa Cann
ſennann ircn irikiac⸗
inuch ſn vetklberatiöt
gensan n iͤ⸗ iſiie aitſ on
irginii hiimetnſineut, f
iiud gone ſatvop efn
in igz rore 6

iinſ epercnre filcls
igeratis ſetl /Vtaocil

rvii·

Damnatio

tatem eſt dicere ven mendacẽ duobꝰ ↄtraria aſſeren
tibo:opꝑtet ꝙ vnus illoꝝ falſum dicat. Sʒ veus 7 hõ
in hoc caſu ytraꝛia aſſerũt. Ergo optetvnũ falſuʒ di
cere. h̊ nõ põt eſſe veꝰ:ſic pʒ p pᷣdicta auctoꝛitatẽ pau
li. Er go ipſi falſuʒ dicũt. Et ſic in triplex incidũt in
cõueniens. Vnũ ꝙ mentiũtur.Aliud:ꝙ ceum blaſ⸗
phemant.Terciũ ꝙ audaciꝰpeccãt. Sʒ foꝛſitan di⸗
rent:his q̃ veus dicit credimꝰ. Sʒ narꝛatõnibo ? exẽ
plis alioꝝ pᷣdicantiũ nõ opꝑtet fidẽ adhibere.qꝛ ipſi:
vel ad pctõꝝ terꝛoꝛẽ/ vel ꝓpter alias cauſas talia ter
ribilia nar:ãt.Sʒ que maioꝛ ſtulticia:qᷓ cog rare q;
aliqͥs mẽdacio ſuo ſe pꝑdere velit:vt alios ſaluet.Cii
etiã ſm wctrinã apli Mo. iij.nõ ebeant fieri mala:
vt eneniãt bona:qͥs tamcecꝰ cẽ:q tatũ malũ.i.pꝑditio
nem ꝗpam facere velit. Vt alijs bonũ dubiñ eueni⸗
at. Seus etiã mendacijs nris nõ indiget. Cõtra ta⸗/
les no ta.l.xxvj.vij.¶ Iterũ dicũt viuis nõ credi/
mus:ſᷣ ſi ipſimet danati redirent ad nos:eis credere
nor ipſi veritatẽ expti ſunt. Cuiꝰtñ ↄtrariũ ali⸗
qñ viſum eſt ꝙ vicʒ viui moꝛtuis eis apparentib ſeñ
coꝛrexerũt. Gicut pʒ ꝑ ̊ qð a fideliba nuꝑ dr accidiſ-
ſe. quodã oiu Reubin tenente:q moꝛtua: cuidam
famulo wmꝰpoſt moꝛtẽ ſuã apparẽs dixit ſe eẽ ĩ ma⸗
hnis penis: dixit etiã ꝙ; pᷣmuniret amaſium ſuũ/q ſe
coꝛrigeret:qꝛ h̊ erit ſibi ⁊ mihi valde vtile.q ſi nõ fe
cerit. Hodie ad tres annos ipſe moꝛiet᷑ ⁊ eternalit᷑ dã
nabit᷑:ᷓ̊ famulꝰgrauiter infirmatꝰ mgrm ſuũ de pꝛe
dicta oñſione pᷣmuninit.qui tñ vitã ſuã nõ emenda⸗
uit:⁊ illo diead tres ãnos/quo illa miſera ipᷣm moꝛi⸗
turũ pᷣdixit:magnũ feſtũ cæ vicinis ſuis tenuit.⁊ eos
ſecum vſq; ad noctẽ tenuit.a quibs q̃ſiuit/ſi dies ad/
hucſtranſijt/qͥ dixerũt ꝙ ſicq inquit falſum ẽ qmi⸗
hi dictum fuit:qꝛ adhuc viuo.⁊ hoſpitibo licenciatis
anteqᷓ ad poꝛtã venirẽt:ſubito moꝛtuꝰeſt. SGi q̊moy
ſen ⁊ ꝓphetas nõ audiũt: neq; ſiqͥs ex moꝛtuis ierit
ad eos credent. Siẽ pʒ.Axxvj.xxv.¶¶ Yteꝝ dicũt/x
us nulluʒ xpianum quẽ ita care redemit/ꝑdẽ vult
vel dãnare.t iðo dicunt ille auctes ſupꝛa.e.c.vj.
hñt intelligi œ infidelib:q oms ? ſoli dãnabuntur
¶ Huic rñũdet verius dicũt/ꝙᷓ dicere credãt.qꝛ væ-
us neminẽ ꝓditx:qꝛ ipſe om̃s hoĩes inuenit in celo/vł
in inferno/ vel in purgatoꝛio/ velin lim bo puerorum
Deo ſ̃ qui ſcit vbi ſunt:⁊ qͥ eos hʒ et vult hre:nõ per
dunt᷑.ſiẽ nec paſtoꝛ d̃ oues ſqualidas qᷓs in alia do/
mo a ſanis ſeꝑatas ponit:amittere.vel dñs latroneʒ
quẽ in carcere ponit.Sʒ ſi carcerẽ euadẽs ad nemuſ
ugeret:amiſſus dno diceret᷑. Gic in ꝓpoſito. Mota.
R rxxxj. Et eſto ꝙ ꝑdant᷑ cæ tñ eos non ꝑdit:hᷣ ipſi
eipos ꝑdũt.Gic̃ infirmꝰqͥ medico nobedit ſeipᷣʒ oc⸗
1 ⸗Bicpetse 4 E ſic falſꝰ monetariꝰ:q falſõ mone
tã fac:ß fidelis talẽ monetã ĩueniẽs:eã frangit/et ꝑ⸗
foꝛat cultello/⁊ ſtruit.Sic peccato: aiam ſus/que
eſt ad dei ſilitudinẽ. Sic ptʒ.Axxiij.vj.ſicut vnanij
quod ammõ ad ſilitudineʒ regis repñt at. Qñ ᷓ pec⸗-
cando hanc ſiłitudinẽ eſtruit 7 dyaboli ſilitudineʒ
introducit:ſummi regis.i.væi monetã falſiſicat. Sʒ
fidelis veꝰ hãc monetã iueniẽs eã in ignẽ ponit et᷑nũ
q̃ paratꝰẽ dyabolo ⁊ angelis eiꝰ: ath.xxv. Mõ. F.
j. xliij. ¶ Dic ̊ rex falſam monetꝗ cum falſo moneta
rio inueniẽs ⁊ vtrũq; dãnans:nõ dr ꝙ moneta regis
ꝓditur:ſ̊ ꝙ falſificatoꝛ cũ moneta ſua ẽ dãnatꝰ. Ita
in ꝓpoſito.¶ Quidã vo dicũt ꝙ illas auctoꝛitates
optet intelligi ve his qͥ nunq; fidẽ vi/ vel baptiſinuʒ
receperũt: non ⁊æ falſis xpᷣianis.ſt valde irꝛõna⸗
liter dcm̃.Et h̊ oñdi põt multis exemplis ⁊ auctoꝛi/
tatibo¶¶ OEñs em̃ terꝛenꝰplus iraſcit᷑ ⁊ iuſtius punit
eũ qui plus œ wonio ſuis recipiens ꝓditoꝛie ↄtra euʒ
agit:ſic prʒ ꝙ maioꝛẽ ↄmittit ingratitudinẽ ꝙᷓ aliꝰqͥ
nõ recepit tantũ. Sic in ꝓpoſitoſxpiani vᷣo pla dona
iſſiẽ eccłiaſtica ſacra ⁊ hmõi recepert ꝙᷓ infideles.

igit᷑ c ¶ Hterum rex płꝰ iraſci᷑ ↄrra eũ/ q ei homa⸗
giũ fecit:⁊ teſtes fidelitatis inuenit⁊ ei ſeruire iura⸗

uit:ſi poſtea ꝓditoꝛie vel falſe ↄtra eum agat:iq; ↄotra

aliũ:q in nullo ſic ei aſtrictꝰ fuit. Sic deꝰ ↄtra falſos
xpᷣianos qͥ ei in baptiſmo ſolẽnivoto ſe aſtrinxerunt
7 teſtes fidelitatis inuener̃t:⁊ eiſe ſfuituros ⁊ dya bo
lo ſe abrenũciaturos pꝛomiſerũt.ſicut patet..iiij.
xxix. Si poſtmodũ vi mãdata ⁊ legẽ no teneãt:gra⸗
uius eos ꝙᷓ; ſaracenos puniet:licet.n.illi ſumul cu iſti
damnent᷑. Juxta illud yſa.j.ↄteret ſceleratos ⁊ pec/
catoꝛes ſił :⁊ qꝛ vereliquerunt dñm:ↄfundent᷑ tñ iſti
falſixpᷣiani q vereliquerũt dñm:plus ↄfundent᷑ et ſ⸗
uius punient᷑.Oic ̊ tales accipiũt damnatõeʒ maio
rem: Auc.xx.ſic̃ pʒ.F.iiij.articlło.xij. Exempluʒ ad h̊
in vitaſpa. Si bn occurꝛatve ſctõ pr̃e bachario:
dẽ caput moꝛtuiin væſerto inueniſſe:⁊ pᷣebobtinu/
iſſe onſioneʒq̃lis in vita ſua fuerat qͥ caput poꝛta/
uerat.qᷓ nutu vei rñdit ſe ſaracenuʒ fuiſſe. qͥ ve ſtatu
ſuo reqſitus. Rñdit ſe dãnatũ eſſereqͥ ſitus vo ſi ali⸗

qui eẽnt in inferno pᷣter ipᷣos ſaracenos. Rñdit fal⸗

ſos xpCianos multo ꝓfundioꝛẽ locũ tenere ibi.qꝛ mł.
toplura a veo receperũt: plura e deo audierut:cõ⸗
tra q̃ ſemꝑ ingrati extiterũt. Et xpᷣo teſteſſeruꝰ qͥ ſcit
volnntatem dñi ⁊ nõ facit:plagis vapulabit mulris
LZuc.xij. Exemplũ ad h̊ ſatis euidẽs eſt de ↄmittẽte
pctm̃ in ſtatu vel loco ſanctioꝛi vel maioꝛi. Cõmit⸗
tens em̃ pctm̃ in loco ſanctioꝛi:ſic in eccłia:guiꝰ pec⸗
cat qꝛ ibi rem auferꝛe ẽ ſacrilegiũ:qð in alio loco nõ
Eniſi ſimplex furtũ.xCõmittẽtes etiã in ſtatu ſientĩ
platura magna grauiꝰpeccant: duriꝰpunient᷑. Sic
xpᷣiani qͥ infra ecchiam.xpᷣianitatis ⁊ in ſtatu altioꝛi⸗
7 pꝰmiſſionẽ manꝰ ad aratruʒ/2 poſt fidẽ receptam/
peccãt. Se quib.j.Zimo.v.hñtes damnatiõʒ.quia
primã fidẽ irꝛitaʒ fecerũt.¶ Item ſic enoꝛmꝰpecca
ret qͥ vile factũ ſicut homicidiũ vel aliud oſiłe ↄmit.
teret circa altare:q in naui eccłie:qꝛ locꝰille qdamõ
ſanctioꝛ videt᷑. Ita qͥ locũ⁊ ſtatũ maioꝛẽ in ecclia te
nent ſicut cerici. De talib eniʒ recte ad lr̃am loquit
xpᷣe:Au.xx.dicens ambulãt in ſtolis:⁊ amat ſalutan
ones in foꝛo ?1 primas cathedras in ſynagogis:⁊ pꝛi⸗
mos ocubitus in ↄuiuijs qͥ deuoꝛant wmos viduaꝝ
ſimulãtes longã oꝛonem:hi pcipient damnatõnem
maioꝛẽ. Vñ hiero.ſuꝑ eʒechielẽ.Cui dubiũ quin
inter tres pcõꝛes/gentilẽ/hereticũ ⁊ eccleſiaſticũ.mł
to maioꝛib penis dignꝰſit qᷓ maioꝛis fuerit dignita⸗
tis.qꝛ nõ ſolum in ſe peioꝛ ẽ ꝙᷓ gentilis/ ſ etiaʒ qꝛ plu
rib nocet. Juxta illud beati Greg. in paſtoꝛalibus/
nullus quippe amplius in ecclia nocet/ꝙ qui pnerſe
agens nomẽ vel oꝛdinẽ hʒ dignitatis ꝛc.¶ Peccati
ſ grauitasinõ ſolũ attendit᷑ penes peccãtis maliciã
in ſe:ſᷣ etiã penes illos quibo pctm̃ nocet:qͥ inde ſcan
daliʒant᷑ vel ad pctm̃ trabunt Cum ſ̊ pctm̃ maloꝛũ
Winer ab alijs xpᷣianis plus in exemplũ trahat:q
illoꝝ facta qͥtidie vident:et bona credũt vel credere
volũt/qñ ad exempla illa trahũt:qᷓ infideliũ: quoꝛũ
facta nec vident freqnter/nec bona opant᷑. Patet q;
iſtoꝝ pctm̃ grauieſt. SDe tali ſ̊ bñ dicit canon: ꝙ eſt
infideli terioꝛ.vj.q.j.quero.q;ꝛ plus eccfie nocet ꝙᷓ
dirct᷑e infidelis di.xciij.ſi inimicꝰ.in fine.xj.q.iij.no⸗
lite.in fine. Gicut patet. H. ij.xvj. ¶ Item peccatũ
ſuum grauius eſt peccato infidelis.xxxij.q.iiij. in eo.
c pena illius grauioꝛ erit pena infidelis.xij.q.j.
cimꝰ. Et. j.q.j.nonne.¶ &t ſic mali xpiani grauius
peccant infidelibo? grauius punient᷑:qꝛ pctm illoꝛũ
pln ribo nocet vt oñſum eſt. IJta etiam inter rpᷣianos
gradum in pctis ⁊ penis ponereoptet: YIta ꝙ ſempeꝛ
quanto maioꝛẽ locum/ſtatum /vel officiũ tenet:gꝛa⸗
nius fit eius pctm̃ ⁊ pena granioꝛ:ſiue ſit pſona ſclła
ris ſiue eccleſiaſtica.quia quanto in maioꝛ dvvminio
ponit᷑ tanto plures ad eum reſpiciut: exemꝑluʒ vel

qᷓ Exemp.

riy⸗

.

xxj.

Exemp.

Dominatio

actus vel vfectus timoꝛevel amoꝛe ſequunt᷑.ꝛ tales
in fine inueniẽt iudiciũ duꝝ his qui male pſunt Sa
prent᷑.vj. Mota.C. xvij.xxxiij.¶ Moc idem videmus
qtidiano expꝑimẽto:⁊ qͥlibet plus oñdit ↄ wmeſticuʒ
ꝓditoꝛie agentẽ:qꝙᷓ eneũ.Et plus ð amicũ ꝙ; aliuʒ:
Et plꝰ ↄſanguineũ ꝓpinquu:q remotũ. &τ ꝑlꝰ5
filiũ infideliter ſibi ſerinente.qᷓ quẽcunq; aliuʒ. Ita
cus qui ait inpᷣs.luij. Om ſi inumicus me maledi-
rxiſſet mihi:ſuſtinuiſſem vtiq;. q̃ſi diceret.qꝛ amicus
meus hoc fecit:plus grauoꝛ.¶¶ Multum em̃ graus⸗
batur cõtra malos infideliterſibi ſeruientes in lege
natureſ plus ↄtra peioꝛes in lege znorgetietnan⸗
rem oñderat amiciciã ſicut pʒ in toto veteri teſtamẽ⸗/
oN adhuc ↄtra peſſimos in lege gratie ſiẽ filioſ
ſpã liſſimos ꝓditoꝛie agentes. Iſte ꝓceſſus pʒ ex vin
dicta cõtra legum tranigreſſoꝛes et xpᷣi cruciſiroꝛes.
Tranſgreſſoꝛes em̃ legis nature in diluuio noe ſub-
mergebant᷑qᷓ dici eẽ moꝛs facillima. Trãſgreſſoẽs
legis moyſi lapidabant᷑:ſicut pʒ Mũe.xv.q eſt mors
grauioꝛ. Pamꝰ vo tranſgreſſoꝛ legis xpi/ſcʒ iudas ſe
ipſum ſuſpendit/qð eſt turpiſſimu inter oẽs moꝛtes
Cum etiã in xpᷣi crucifixione eẽnt gentiles mali:⁊
iudei mali: xpᷣianus malꝰ.ſ.iudas. Polus ↄtra iſtuʒ
offendebat᷑ graui p velicto illo qð in ſe erat vnum/
pꝓnniebat᷑:⁊ Bᷓ ſpãliter:qꝛ erat e numero illoꝝꝑ qbus
dicit Jo.xv. vos qamici mei eſtis:⁊ ad qͥs maximam
oñderat amiciciã ſicut ibidem dicit maioꝛem inquit
dilectõneʒ nemo hʒ ⁊c. De quo etiã in pᷣs.xl. ↄqueri᷑
dicens. Etem̃ hõ pacis mee in quo ſperaui ⁊c. Patet
ergo ꝙ tam culpaſq; pena maloꝝ grauioꝛ ẽ.¶¶ Iteꝝ
dicunt xpᷣi moꝛte redempti ſumus nos xpᷣiani ⁊ nom
xpᷣianoꝝ habemꝰ/qð no hñt infideles.ergo nobᷣ xpᷣi
moꝛs plus valebit. Rñdetur: ꝙ xpᷣc ꝓ om̃ibo moꝛtuꝰ
eſt/tam ꝓ illisqᷓ; ꝓ nobis:⁊ tñ ſicut ipſi damnabunt᷑:
qꝛ fidem moꝛtis xpᷣi nõ receperũt. Ita iſti qui acce⸗
ptam nõ tenuerũt:ſ̊ opibo ↄtradixerũt.illud ̊ ꝙ ma
lixpᷣiani dicũt ꝓ eis plus eſſe ſcilicʒ ꝙ ita care moꝛte
xpi redempti ſunt:plus erit ↄtra eos in moꝛte⁊ ĩ ge⸗
nerali iudicio. Plus em̃ offendit᷑ dñs terꝛenus cõtra
ſclauum quẽ v carcere ſoldani magno pᷣcio daato re
duxriſſet ad terꝛã ſuam/ſi poſtmodũ eũ infideleʒ ⁊ in-
gratum inueniſſet. Quãto plus ꝓ eo vdiſſet:tanto
plus grauaret᷑. Sic in ꝓpoſito.ſic etiaʒ nos ve tali re
care empta qñ eam appꝛehendimꝰmalã:ſicut equuʒ

claudũ/vel ouẽ/ vel bouẽ malum.quanto plus dedi⸗

mus ⁊ carius emimꝰ:tanto plus iraſcimur/dicentes:
care iſtud emimꝰ:⁊ mõ nihil valet. dyabolꝰillud ha/
beat. Ita dicturꝰeſt ꝰĩ iudicio.Patet ̊ ꝙ illa chri
ſti moꝛs quã dicũt eſſe ꝓ eis:erit maxime cõtra eos.
Ad h̊ eſt exempluʒ ve duobe vicinis mutuo ſeſe qᷣ⸗
dammõ amantibo. Sequibo fert᷑ quaſi ſic:ꝙ cũ vnus
illon eſſet bonus alius malꝰ:⁊ bonus freqnter ma⸗

lum ãmoneret/nec tñ ſe coꝛrigeret. Accidit ꝙ malũ

xxiij

grauiter infirmatũ bonꝰdiligẽter cuſtodiret:et fre/
quẽter viſitaret de ſalute euʒz ꝗmonendo. Vna q̊ no⸗
cte ante eum exñs/vidit vt ſibi videbat᷑xpᷣm ĩ foꝛmaĩ
qua ĩ cruce erat wmũ intrare:et beneficia qꝙ eo fece
rat/⁊ ingratitudinẽ quã ↄtra eius bñficia creatõnis
gubernatoõnis incarnatõnis/⁊ paſſionis fecerat re
citare:quihp recitatis: accepit ſanguinẽ e latere ſuo
⁊ ſuꝑ infirmi faciẽ piecit/ dicens:ſanguis iſteꝓ te ef/
fuſus ſit ↄtra te in die iudicij.illo So clamante pꝛe ti

moꝛe qͥ ante eũſedebat/⁊ alijs ↄcurꝛentibb:inueneẽt

ſanguinẽ ita facieimoꝛtui adherentẽ:ꝙ nulla lotio
ne auferꝛe potuit. SGanguis ̊ inuentꝰ ondebat viſio⸗
nem nõ fuiſſe caſſam. pʒ ̊ ꝙ ille ſanguis bñdictus /ſi
mali fuerimꝰ ↄtra nos erit in damnationeʒ moꝛtis.
Zu.·xxiiij. ¶ Cuiꝰcanſam reddit cæ in pᷣs.lxj.dicens
pcium cogitauerũt repellere.Sicut em̃ ſclanꝰ pᷣci
um ſibi ad carceremſaracenoꝝ ſufficiens ꝓ redẽpti-

one ſua miſſum repellere põt:et in carcere remanere
ſi vult. Ita in ꝓpoſito æt ſicut quis mereret᷑ peiui-
legiũ amittere ꝓpterↄtrariũ factum:⁊ qꝛ oceſſa ab⸗

utitur ptãte:ſicut pater. B.felu r⸗ mali xpᷣianipᷣ
9

uilegiũ baptiſmi/⁊ moꝛtis xpᷣi/et ſacramentoꝝ eccle
ſie.qꝛ priuilegio freq̃nter abuſi ſunt.⁊ factis contra
rijs renũciauerũt.Patet ã̊ ꝙ eſt x celo/ſicut ciſta
duaꝝ clauiũ in cuſtodia duoꝝ hominũ/ad cuiꝰ aper
tionem opoetet ꝙ vterq; ↄcurꝛat. Ita celum aꝑitur
paſſione xpᷣi ſicut vna claue:Aältera vᷣo bonis opib
noſtris. Ad h ergo ꝙ nobis apiatur:neceſſe ẽ ꝙ vtra
qᷓ; clauis ↄcurꝛat. ſicut neceſſe eſt ꝙ auis duas alas
habeat:ad hoc ꝙ in altum aſcendat. Sic in ꝓpoſito
Exemplũ ad idem in om̃i negocio. Siqᷣs in aliq̃ ne⸗

ceſſitate ↄſtitutus ſeipᷣm iuuare ex negligẽtia ñ vult

vtpote wmũ edificare:vel ruinoſam repare vel pla⸗
gas ſanare:vix inuenit ita bonũ amicũ qui velit euʒ
tuuare.Sʒ ſi incipiarfundamentũ ponere/⁊ facẽ qðᷣ
in eo eſt:amiciiuuant. Ita qͥ negligentes ſunt circa
ſalutem am/dicẽtes: deus vult nos ſaluare.erꝛãt
ſicut patet.A.viij x.¶¶ Yeruʒ dicũt ceꝰnõ fecit nos
nec redemit vt damnet.verũ eſt/ſicut hõ nõ plantat
arboꝛẽ fructiferã in oꝛtu ſuo/vt eam ↄburat.ſi tñnõ
fructificat:oburit.Sic teſte xpᷣo.Om̃is arboꝛ q̃ non
facit fructũ bonũ excidetur ⁊ in igneʒ mitte Mat.

vij. Job. xxiiij. ↄterat᷑ q̃ſi lignũ infructuoſum. Mec

ebent mali admirari ꝙ ꝓ facto bꝛeui eternalit᷑ da-
nant᷑:ↄquerentes ⁊ dicentes:q̃re damnat nos:qꝛ pꝛe
ter rõneʒ ſupꝛa ·e.c.vij.aſſignatã.æxempla ad h̊ plu⸗
ra adduci pñt. In iure em̃ diuino videmꝰ/œ nõ opoꝛ
tet ſemꝑ penã ↄmenſurari culpe/ qtum ad longitu⸗
dinẽ bꝛeuitatẽ. In lege em̃ diuina adulteriuʒ qͥ ad
actũ et culpã citõ tranſijt:⁊ tñ vitam ſine fine priua
bat. Sicut pʒ Seut.xxij.et.A.xvij.vij. Sic vx homi
cidio volũtario.ſic de blaſphemia ⁊ multis alijs pec
catis. ¶ Idem pʒ in legenatureſin qua ꝓ bꝛeui vele
ctatõne in cibovel potu exceſſiuo ſeqͥtur qñq; longas
infirmitasſ⁊ moꝛs ſine fine qꝛ ſemel moꝛtuꝰp legem
nature:nunqꝙᷓ viuet.Eex bꝛeui etiã vulneratõne ſeqͥ
tur moꝛs vel longa infirmitas. ¶ Idem prʒ in iure
humano.in qͥ qui vendit hereditat᷑ ſuã:nunqꝙᷓ recu⸗
perabit:⁊ emptoꝛ imꝑpetuũ habet ius in reempta.
Ita hõ qui vendit dyabolo aĩiam ſuam/ꝑ finale pec
catũ.Sicut illi.j. MHach.j.venũdati ſuntvt facerent
malũ.et Ro.vij.carnalis ſiue venũdatꝰ ſub peccato
ipſe imꝑpetuũ aĩaʒ nõ recuꝑabit /bellũ em̃ qñq; bre.
ue eſt ⁊ ſeruitꝰlonga ſequit &t matrimonij ↄtractũ
bꝛeuẽ ſequit᷑ copula ad totã vitam. Sic velictũ bre⸗
ue/ſequitur damnatio eterna.
Bñnſionibo erge maloꝝ quiba mendaciter nitunt
cefendere ꝙ veus nemin? xpianoꝝ dãnare vult eui⸗
denter repꝛobatis. In hoc articulo ſexto mueſtiga⸗
re opoꝛtet huiꝰmendacij cauſam:vt nõ ſolum dectĩ
in ſeſſed etiã cauſa repꝛobet᷑qꝛ vꝛticam nõ bñ eradi⸗
cat qͥ radicem nõ inueſtigat:nec eradicat.huiꝰ auda
cie magna cauſa accepta videt᷑ eſſe ex vi patientia⸗
⁊ longa peccatoꝝ expectatõne.ex hoc vicʒ e raro aꝑ
tas Tocinad gccnpit vindictas fſccnin pꝛo⸗
ꝓter hoc eĩ abſq; timoꝛe peccant fulij bominũ qꝛ nõ
ſtatim accipit vindictã apertam /ſicut in lege natu⸗
re:eñ.vij. Vbi peccatoꝛes diluuio ſimul necauit:
et in lege moyſi: Mũ xv. Colligens ligna in feſto:la
pidabatr. Et dathanſet abiron in libꝛo nũeroꝝ.xvj.
cum om̃ibo ſocijs ſuis ↄtra moyſen inſurgentes ⁊ in-
obedientes a terꝛa œuoꝛabant Et multas tũevin⸗
dictas exercuit quas mõ nõ exercet.Cuiꝰdiuerſita⸗
tis licet cauſa ſit bona.quia aliterſe habʒ wminus
ad amicos ſpeciales velinquẽtes:et ad filios qͥs diu
tius expectat nuncijs et verbis⁊ litteris eos ſnonẽ

do:vt ſe coꝛrigant.filiun etiam ve die xelinquentem

opeberitmultis in cor adt
lend onnino leccheiͤs⸗
loemcnjnelnhulv heu
crlonga mou nultu ob tiolni
turoblimonitacidemmnt Gion
Deqyibo diat Joh Mui g de decl
tentle ipfi abinſi unt eonn ſupbia
Nemobmuteſcetes ponent inteneb⸗
Pepꝛobato mendacio dicentii d

4 ſtiatu vult damnani 7c midaci⸗
eimploillomendach oßcrepenicnl

cans bulii ape ercoicerun qud e⸗
umq quantü m eo eſtꝛim den 70
ſacra ſciipturez aptos zpdicatoꝛ.
Quietia ſcutoꝛedlcitata vellent.
lop punitiorſicpellent deũ non cñi.
hecatop pumntoꝛita nechonox /
iröneipſum negit in mimis malox.
niſebonop E&t icci de e poffſn
ſt ni noce ripliate medao ſnod
inirlctciuſi dei uienͤ
beſteſe cesonßs

jaſſignari Eren laadhpl⸗

meen divino viden nopoꝛ U

ſuraniale itunet longtu⸗
hlegeen dinin aculterinz a
unluterthyltamſinefinepnu
e. Aryi i. Bienhon
veblappaniu :multp aliopee
nlegenatwrein gvoben ie
mauſinſehmggim
ne fineqeſemal moimn legen
Erbaui eni ulnerröne ſeg⸗
fmitas. G Yaan pt iniure
denaraäemkre⸗
ühabet iusinreempte.
——
h.venödatiſuntyt facerent
lisſiue venüdar iub peccato
recupabit bellü eñ gichb⸗
uit Et matninoni Nci
6totiitam Bic ligüh⸗
eter

ſe
op qui manczat⸗
nnetpinozninmn iit au⸗

nogna , oh n
joͤnote⸗ fruce
. n flenſene
z'rlitt nrnitn
trcdu nnneniiin

d9.
quio menaater Nimint f

Arꝰ. vij.

xxvij.

one/⁊ vi ⁊ alteriꝰſeculi odio. Videmꝰem/u

Deſperatio

de nocte verberat. Sic deus diutiꝰamicos mõ expe⸗
ctat:⁊ verbis ꝗpꝛijs/z litteris pᷣdicatoꝝ ⁊ſ,. acre ſcptu
re eos qmonet. filiũ in moꝛtis nocte punit coꝛã om
nibo delinqnteʒ tñ ipſi iſta cauſa abutunk. Sicut pa

.tuit de illo vt fert / ci ſemel audiret pᷣdicareſ ꝙ qᷓac

cipit᷑ coꝛpꝰchriſti indigne:iudiciuʒ ſibimanducat 7
bibit:pᷣdicatoꝛẽ deridens ait ego tot annis illõ ĩ pec
cato accepi:⁊ adhuc nihil mali ſenſi:2 eodẽ die ſeipᷣm
ſuſpendit. In qͥ facto duo ondunt᷑ Pruno: ꝙ anda⸗
cioꝛ fuit ad peccandũ⸗ minas dei deriſit:qꝛ pctm̃ ſu
um multis ams inultũ tranſiuit. Gcdo: licz deus
aliquibo ãnis peccati vindictã differat: illud ramen
in fine unpunitũ nõ dimittit. Mora. P. v. xxij. ci ſe.
Bed qnto diutius expectat: tanto graumns ĩfine
Punit/ꝗꝓpter duo. Pꝛimo:qꝛ rex diu amicos atra enʒ

Delinquẽtes expectans/ grauius otra eos iraſcitur z

reputat ſe ab eis deriſum.⁊ꝛ ideo grauiꝰtra eos pce⸗
dit:tanqꝙ; otra eos ꝓditoꝛes magis ingratos: ¶Be⸗
cundo:qꝛ quãto diutius expectant᷑ ranto plura ma⸗
la omittũt/z diutius ingratitudinẽ ↄtra vi gratitu
dinẽ ⁊ patiam reddũt.qᷓ etiã mala ex longa moꝛa ali
qn obliuioni tradũt. Sicut quãto iuſticiarij here
ditatis ⁊ curie ſtatio diutiꝰplongat᷑ zrariꝰ veniunt:
tanto perꝰerit multis in eoꝝ aduentu. rimo qꝛ
in eos nõ timẽtes/ nec expectãtes audacioẽs ſunt ad
acienduʒ mala: ꝓ quibo ab eis bunient. ¶ Scoo qꝛ
ex longa moꝛa. multa qᷓ ab eis in illo iudicio requirẽ
tur: obliuiom tradiderunt. Sic in Poß ito erit illis.
De quibo dicit Job. xxiiij cpy de dedit illis tp̃s pemi⸗
tentie:⁊ ipſi abuſi ſunt eo in ſuꝑbia:qñ reddent ratõ
nem obmuteſcẽtes ponent᷑ in tenebꝛas extenioꝛes 77
MKepꝛobato mendacio dicentiũ/ deus neminẽ ba⸗
ptiʒatu vult damnari ⁊ cã mẽdacij: Reſtat breurer⸗
emplo illimendacij oñdere periculũ. Si em̃ falſifi⸗
cans bullã pape/ excõicetu r:quõ excõicetur apud de

um q quantũ in eo eſt: ipᷣm deũ/ 7 om̃s bullas ſugs.i.

ſacxꝗ ſcripturaʒ/7 aplos/2 pᷣdicatoꝛes ſuos falſificat.
Qui etia ſicut oꝛe dicũt:ita vell ent ꝙ nõ eſſet pecca⸗
toꝝ punitio ⁊ ſicvellent deũ non eſſe iuſtum ⁊ ſic nec
peccatoꝝ punitoꝛẽ: ita nec bonoꝝ remuneratoꝛc. qa
qroõne ipſum negãt in minis alge. negare pñt in
miſſis bonoꝝ Et ſic cũ de eẽñ poſſz niſi iuſt? eẽt: vel⸗
lẽt vũ nõ ee. iplicite ĩ mẽdacio ſuo dicũt eũ nõ eſſe
inqꝙtũ dicũt eũ iuſtũ nõ eõ MNui etiã occaſionẽ mẽ
dacij ſui tot ꝑdũt:qᷣt eyttalibjvꝰbisandaciã ſumũt œ
linquẽdi.Oi ̊ teſte ps.v. pdes om̃s qui loqnür men
daciũ.qua pditõne ꝓdent᷑: qui tampiculoſe mentiũ-

tur. Nora de iſta damnatõnis materia. P. viij.Ar.

iiij.vſq; ad finem capituli. .—
Eſperatõnis. Idꝛimo

oſtengenda eſt cã. Gcõo piculũ. Tercõ re
mediũ. Gtum ad prim uʒ. Seſperatönis
cauſa ẽ tniplex Cõmiſſioſomiſſioj⸗ callida æceptio.
PHꝛimo dico maloꝛũ ↄmiſſio: qᷓ ſpãliter qtum ad
pns ꝓpoſitũ/ↄſiſtit in nima carnis ⸗ mynd dileet
diligi
vnũ nõ libẽter ab eo diu ſare ſpãliter vbi dilectio
eſt carnalis. Gic etiã multũ oditvnũ nõ libẽter ad
illũ vadit:vt diu cũ illo 2uerſer. Adhuc ſi illequem
Dilexit:⁊ aliꝰquẽ odit ſint inimici: magis inuite a il
lum quẽ odit vadit.qꝛmnõ ſolum adu ent ſuus erit ei
male acceptꝰ:qꝛ eñ nõ diligit: ̊ qꝛ inimicũ ſuuz dili⸗
git:qp peius ẽ. Gi oᷓ optet talẽ magna negocia in cu⸗
ria illius expedire queʒ odit: in via vſperat cæ bona

expeditione. ſicloquit᷑ vel cogitat:veſpero bñ nego⸗
cia m ea expe

dire: q; ſemp fur inimicus eis

4 .

et amicus

inimici ſui.¶ Dic ſpualiter inimicicia quedã ſpũa/
lis eſt inter

Tũ exvna parte:s carnem mpᷣm ex alis

D I1).

parte. Juyta illud ꝓacobi.irij. Zldu lteri neſcitis/qꝛ
amicicia huius mundrinimicicia eſt wo. Pecca⸗
toꝛ i ſciens ſe eſſe inimicuʒ xei dupliciter. Pnmo qꝛ
eñ odit:q;ꝛ vellet eum nõ eſſe:ſic patet. .xxvij. vel
foꝛte eü occideret ſi poſſet: vt liceter peccaret.ſ̊ qui
eſt in rali voluntate erga hominẽ / eñ non diligit: ſed
odit.ſica multo foꝛtioꝛi qui eſt in tali voluntate er⸗
cdo: qꝛ eſt amicus inimici ſuiſq; camis
mundiæct ſic rõne tercij innicus dei. Teſte Jaco.
niij. Quicunq;voluerit amicus eſſe huiꝰſeculi:inimi
cus vi aſtituit᷑. Nunqꝙᷓ vellet ab iſta carne vel ſecko
tãtũ diligit: diu recedereꝑ moꝛtẽ. Et id qñ ad il
lum punctũᷣ veniũt magnis væſiderijs 7 qñq; pcibus
muneribo dintius hicoptant remanere. Gicut pa-
tet willo. A. xxvij. xlix. Et æ quodã alio tali & q
fertur: ad moꝛtẽ vemiens ait qᷓ diu anima mea vo⸗
luit mihi ſeruire:indui eã bomis veſtimentis: ⁊ ciba⸗
ui/a potaui vlicate: adhuc melioꝛib vellem / ſi me⸗
cñ remanere vellet. ꝙ ſi nolnerir: ſeruier altert. q; foꝛ
te nõ dabit ei aquã nõ mihi ihuterb ſibipi⸗ q rema⸗
nere nõ vult. Er cõiter illiqꝗ erüt ſapiẽtioꝛes:ↄ au-
dacioꝛes/2 potẽtioꝛes apud mom: minꝰinnoꝛte ſpe⸗
rant. h eſt mag pᷣſumprio qð male erit eis in alio ſe
culo. Di vo neceſſitate pulſiopt eat eos ab iſtis

—

rebo tadilectis ad illũ quẽ numqỹ dilexerũt ꝓ maris

rant negocia ſus apð veum in cuna illa bñ expedire.
Et iõ wlẽtes ? triſtes recedunt. Dic llle ve ͤ fert /
en mr eu de vicioſa vita ſna frejnt rephoderet. Rf⸗
adhuc iuueis ſuʒ:pofſuʒ ſatis tepeſtine iſta dimittẽ
tãdẽ infirmatꝰ/ a mr̃eð ofeſſione ãmonitꝰ Rñdit
gdhucnõ moꝛiar:bñ ſpero euadẽ.nõ oʒ ↄfiteri Cuʒ
vo m videret moꝛtẽ apꝛopinqᷓꝛeſæ ipᷣm rogarerob-
niyius. Ridit:mõ nimis tarde eſt⸗ addidit:mater/
cantabo tibi canticũ: incepit ſic woꝛlyes bliſſe haf
gad day foꝛ ye laſſe vy loꝛum yvemoꝛewey la way. ve
talib loquit᷑ ſacra ſcriptura Eccj. xlj. dicẽs. Omoꝛs
ch amarn eſt memoꝛia tna homini pñti acẽ ĩ ſubſtã
tijs ſuis:viro quieto:⁊ cuiꝰvie directe ſunt in om̃ibi
T adhuc valenti cibos accipere. y Dcda ſperatio
mis cauſa eſt bonoꝝ omiſſio:⁊ſpecialiter efynay. qa
ſicut hominem maxime in moꝛte ſperare facit miſe⸗
ricoꝛdia: ſicut patebit. E.iij. xv. ta maxime fac ho

mmẽ tũc ſperare vefectus miſericoꝛdie. Qui eſim

nõ fecit ſibi amicos mãmona iniqͥtatis:in illa cu⸗
ria nõ bene recipiet᷑quia ludiciuʒ ſine miſericoꝛdia
in curia illajerqui nõ fecit miſericoꝛdiam: Ja.ij. Et
iuſte quidẽ. Siẽ pa tet. SO.nij.xxiij. Tercia deſpe⸗
ratiõis cauſa eſt callida demonis cceptio: qua ſpe⸗
cialiter in moꝛtevidet moꝛientẽ in vſperatõeʒ pone
re.Siẽ patet. .xxj. viij. y. xiiij. * Ad modũ eniz
callidi latronis in periculoſiſſimo moꝛtis paſſu/ma
rume er inſidiatur: vt in eſperationeʒ cadens/nullo
modo euadat. Ad hoc diuerſisvtitur cautelis.qꝛ
qꝙᷓtum ad illos qui male prius viyerũt:alium moduʒ
ꝓcedẽdi tũc hʒ. Et aliũ qᷓtũ ad illos bi vixerunt.
tum vo ad illos/qͥ male vixefr̃t ſe hʒ auſtererad
modũtyꝛãnia crudeł vſurarij:qᷣĩ ſolutõe vltimum
putat qdrantẽ zc. ſeu ad modũ młieris litigioſe: qᷓ
ſliga cᷓ vicia ſua oẽs defectꝰſuos recitat:cũ addi-
tamẽtis. Sic demõ in moꝛte oẽs defectus/⁊ omẽs de
ſperationis cauſas /ſiue omiſſionis ſiue commiſſio⸗
nis recitat,.et ille miſer videns peccatoꝛuʒ magnitu
dinem ſet multitudinem/ad modum cayn in deſpera
tionem cadit:dicens:illud BGeñ.iiij. maioꝛ eſt in i⸗
tas mea:ꝙ vt veniã merear.per modum iſtum mul⸗
tos ad deſperationis metam adducit. Re quib exẽ/

plum vnũ ponit GBeda de geſtis angloꝑ. e quodã

S

Exemp.

uij.

g. Exemp.

V.

Exemp·

Exemp.

vij.

viij.

Exemp.

Exemp.

ix.

Deſperatio

milite cuiuſdã regis ꝓbiſſimo in his qnead ſeculuz
ptiuebant. hica rege in infirmitate vij itatꝰ ãmo⸗
nitus v ↄfeſſione:dixit ꝙ noluit.qꝛ cũ nun in aliq;
piculo vt diyit timuiſſet: nõ beret ei iterũ impꝛo⸗
perari ꝙ tũc timuiſſet. Et cũ alia die ad idẽ ãmone⸗
ret᷑. RKñdit/ ꝙ fuit nimis tarde.qꝛ inquit mõ intra⸗
uit vnꝰ angelꝰbonus ⁊ oñdit mibi om̃ia bona q vnq;
feci in paruo libello q̃ſi triſtis: ipſo recedẽte intra
nit demonu mititudo cũ cachĩnis ⁊ veriſioibo ⁊ gau⸗
dio:impꝛoperãtes mihi omia mala mea / ſiue cogits
tionis: ſiue locutõnis/ſiue omiſſionis. oñdentes in
magno volumine in q etiã oñderũt ſniam dãnatiõis
mee datã. Et ſic triſtis ſperans moꝛtuus e. Et
nõ ſolu erga tales tali vtit᷑ oñſione:s̊ quadã eti ar⸗
gumentatõne ſillogiſatoõne: qli nupervſus eſt erga
vnũ/qñ venit ad eũ vt illum vexaret. Solebat eĩ nar

rareſq; dyabolus ei in foꝛma ethiopis veniẽs ei tale

fecit argumentũ:Zu feciſti illud ⁊ nunꝙᷓ fuiſti con/
feſſus: nec feciſti emendã.q̊es meus.ſtatim in eum
intrauit:a male vexauit. Sic in moꝛte ꝓcedit pec⸗
catoꝛes accipiẽdo om̃ia peccata pꝛius oñſa/ ꝙ maio/
ri ꝓoſitõne / dicens:oĩa hec mala feciſti: omĩa hec
bona omiſiſti: nunꝙᷓ feciſti e H emendam reſtituẽ
do / vel penitendo: niſi timoꝛe moꝛtis. ͤmeus es tu. qᷓ

nõ poterit negare maioꝛẽ nec minoꝛez. difficile erit

euadere veſperatõeʒz. ĩmo talis quodãmõ inoſcia cõ
ſentiendo:iudiciũ ꝓpriũ dat.? anteqꝙᷓ aia coꝛpus exe-
at: odemnatus eſt. ¶ Bʒ dicũt: ſi poterimꝰ hr̃e tria
verba añ moꝛtẽ:oĩa iſta dyaboli pericla et cautelas
euademusbuic rñdet᷑. ¶ Pꝛimo: hoc ẽ falſuʒ. qa
plus reqritur ꝙᷓ tria verba: viq; qin toto et ey toto
Loꝛde ad ve ↄuertatur ipᷣm ſup omia diligendo æt
om̃ia q illicite bʒi poſſe reſtituendo: nõ inoxttimo
reſ iuſticie amoꝛe.⁊ peccata olĩa dimittat: cn ppoſi⸗
to nunqᷓ; ↄmittẽdi illa:nec glia.et ꝙ omneʒ remittat
offen lam. etiã poſito ꝙ e piculo euadere poſſit ſine
iſtis tria verba nõ ſufficiũt. Mõnulli em̃ hñt tempo⸗
re moꝛtis tria verba ⁊ plura.nõ tñlad ſalutẽ ſic pʒ ve
iſto.Z.xij.xxxiij. Et. A. xxvij.xlix. Et ſiẽ patʒ de illo
qui vt fert dicere ſolebat: ſi baberẽ tria verba 2c. et
cum equus calidꝰ de venatõne venies aqua mimis p⸗
funde intraret: equo in aquam cadens:ſeipᷣm dya
bolo tribe verbis tradidit.¶ BSic etiã pʒ de alio:qui
ſicſe iactare ſolebat: ꝙ ſi poſſet ante moꝛtẽ cũ ſacer/
dote loqui: oĩa pericula pᷣdicta euaderetp ſadimor
tem infirmꝰ: ſacerdoti ↄofeſſione ei loquenti:nihil

aliud rũñdit: niſi ſic: talis niger canis bñ curꝛit: et ille

rufus eſt optimꝰ: nunqᷓ vep̃da Afuit a ſic diuerſos
canes noĩando:in canũ ↄfeſſione moꝛtuus E.7 nul
lo alio tũc loqͥ potuit:niſi v illo gqð pꝛius dilexerat.
Siquidẽ canes in vita ſus multũ dilexerat.q̊ nec mi

rum ꝙ tũc de eis loqbat cogitauit. qꝛ moꝛs quidꝗ

ſomnꝰeſt qqtum ad malos in p̃s. xxv. dwoꝛmierũt
ſomnũ ſuũ:⁊ nihil inuenerũt ⁊c. vꝛmientes vo vere
illa quã vigilantes multũ diligũt 7 cogitant:ſomni
ant: cũ illa credũt ſe loqui. ſic incipientes moꝛiõ re
illa quã priꝰinoꝛdinate vel oꝛdinate dilexerũt: ſimi/
le huic. Mora. E. j. vij. Iſte ̊ habuit tria verba: nec
tñ ſufficiebãr. ¶ Idem pʒ ve quodã alio:qᷣvt fertur

Exemp. ſic ſeiactare ſolebat huic ̊ moꝛienti veſperato: qui

X⸗

dam religioſus:qui illud verbum ab oꝛe ſuo priꝰ au

dierat acceſſit: eum e verbo illo memoꝛauit. cui

ille. Creditis ꝙ babeam dei miſcoiam 7 graz modo
in burſa mea. ꝓ toto mundo non poſſem modo vimi

ſericoꝛdiam petere. Mec mirum quia teſte beato au

guſtino: hac animaduerſatione ſepe pcutit᷑ impius
vt moꝝnens obliuiſcat᷑ ſuqui dum viueret oblit? eſt

ci. Patet ergo ꝙ plus requirit᷑ iᷓ; habere tria verba

vel loqui cum ſacerdote anteqᷓ moꝛiat᷑: Eicz ꝙ bẽat

ↄditõnes pᷣdictas. Mota.M.x. Nix.cum ſe. Ged co

D i).

gitet quilibet in coꝛde quõ ille miſer in medio ini⸗
micoꝝ poſitus. qui videt demones cũ vncinis infer⸗
naliby paratos ad rapiendũ animã:qui ex alia par⸗
te videt amicos executoꝛesſcũ manil viſcoſis pa⸗
ratos ad aperiendũ ciſtam burſama ad rapiendũ
bong exterioꝛa: qͥ etiã tanta grauat᷑intus v extra in-
firmitate: ꝙ viy quicqꝙᷓ cogitare põr niſi v infirmi⸗
tate:vix quicqꝙᷓ loqui:vel membꝝ aliqd mouere:quo
poſſet talis vt pᷣdictum ẽ cum oibo illis ↄdirõmbi.s
ad deũ ſe ↄuertere:quõ poſſet arboꝛ q ſe ſemꝑꝝ ad ali⸗
am ptem inclinauit:qũ ſcinditur ad aliam ptem vi⸗
delicet ↄtrariam cadere. Ideo pꝛius via eſt pparan-
da:·qꝛ aliter tũctarde pparatur. Ideo bñ reſpondit
quidã religioſus bone memoꝛie/ moꝛti apꝛopinqns
cuʒ imoneret᷑ ꝙ x vo ſalute amime cogitaret. Re
ſpondit:tot annis in oꝛdine viji: et nunc; videbant
mihi matutine nimis ꝓlixe qtum cũq; eſſent cuʒ no/
ta ſolenni.modo vo tedet me audireofficiũ ſine nota
ſi ergo pꝛiꝰ nõ cogitaſſemſmodo tarde eẽt cogitare.
ante moꝛtem ↄfiteri qꝛ a moꝛtuo quaſi nihil perit
ↄfeſſio ⁊c. Ecci. xvij.¶¶ Iſtud etiã e optimũ ↄſiliũ
ꝙ ſanus 1 viuus ↄfitearur: ⁊ vitaʒ emen det:⁊ aliena
reſtituat.qꝛ ſi að moꝛtem expectet d abo lus caute
iſta impedit.¶ Quia ſicut aſtutus v urariusvel po
tens auarus habens vicinũ minus diſcretuʒ /et ma⸗
lum patrẽfamilias:cuihereditate⸗ cupit:vocat ad
feſta: libeter eũ recipit:er mutuat ei paulatiueſpl⸗
7plus: nõ ſtatim vebirum rep etit:ßᷣ id creſcere per⸗
mittit/vſq; ſit in tali miſeria ⁊ paupꝑtate/ illuc ſol⸗
uere nõ poſſit:niſi hereditatẽ vendat.ſic dyabolꝰpec
catoꝛi diuerſas muruat velectatões: facit ei amica
bilem: vt hereditatẽ celeſtem eũ faciat amittere t
ideo dum ſanus ⁊ viuus ẽ nõ ondit ei quõ eſt ei obli⸗
gatus:nec tũc ↄputat: ſed expectat vſq; loquelam q̃
confitendo ſe acquietare? ſaluare poſſet:amiſerit.⁊
tũc cum eo diſtricte ↄputat:oſtẽdendo ei quot dele⸗
ctatões⁊ aliẽa bona et peccata in vita ſua eimutua
nit. ſicut ptʒ ſupꝛa e.c. vj. Ideo cõiter tales viſiones
malis moꝛientibo nõ oñdũntur: anteq; loquelã ami-
ſerint:ne loquelam hñtes dyabolũ accuſarent ? cõ⸗
fiterent:⁊ aliena reſtituerẽt. ¶ Et in hoc caſu ſe ha⸗
bet dyabolus ao modũ falſon aliquoꝛũ hominũ: q/
bus qñq; obligat terꝛa vel manenum ſub tali pacto
ꝙ miſi pecunia eis ad certũ diem ſoluatur:terꝛa cum
eis ſemꝑ remaneat.Lales vt qñq; audituʒ eſt ꝓ die
illo ſe gbſcondũt: æ inueneri nec videni volũt ab illo
qui ſolnere paratꝰeſt:vſq; dies ille tranſierit.⁊ tũc ſe
oſtendũt ad alterie
res obligati dyabolo/q miſi ſe liberent duʒ loquelã
habent: terꝛã viuentiũ amittunt. Ypſe vo ſubterfu
git: ⁊1 ſe abſcondit.vſq; loquels ſit amiſſa. tũc obli/
gationẽ eis oñdit:⁊ tuc ſicut mutꝰ coꝛã iudice ponit̃
ad pniam ⁊carcerẽ ꝑpetuum ſſic ta les. In cuiꝰ ſignũ
adduci põt/ꝙ poſtq; ille miſer: Math.xij.obmutu⸗
it: adiudicatus fuit ad tenebꝛas ⁊ fletumſet ſtridoꝛẽ
entiũ. ¶ Oſtenſo ergo quõ mimicus ſe bʒ erga ma-
loꝛum cœceptionẽ ad hoc vt in cſperatõeʒz ſpeciali⸗
ter in tranſitu moꝛtis inducat:nũc oſtendere reſtat/
quõ ſe habeat erga veceptionem bonoꝛum: quos ali
quotiens nititur in deſperationẽ ponere per coloꝛẽ
nimie iuſticie: ſicut patet.C. vij.xiij. In moꝛtis vo
tranſitu ꝑ coloꝛem nimie aſtucie, Sicut patet il⸗
lo cui moꝛienti vt fertur q̃i ſic apparuit in ſpecie mu
lieris poꝛtantis paruulũ in bꝛachijs: dicens ſe eẽ ſaã⸗
ctam Marlã cum filio ſuo. cui in firmus humilit᷑ in⸗
clinans vt potuit rogauit: vt pꝛo eo filiũ depꝛecaret᷑.
cum illa quaſi genuflectens cum lacrimisvt infir
mo videbaĩt: oꝛaret. Eñdit ille mon in bꝛachijs:ñ
habebit miſericoꝛdiã nec in iſto audia⸗ te:ß ibi ad

8

infernum moꝛlens in ſe recogitans bonã vitaʒ ſuam

heredatõez. Sicſunt peccato⸗

lentepopa abolozmengautt.
rnenſtanfrnicn tſel
umelammsr bihan r rinſino
ntrunſenm ct ſum Ecee infinn⸗
libinetauitrc legtehat ad n
gliteles Yere vnig dixemt Tſperan
rönes lasibimus. Tmuſiſcan
mollfaciem. Inter oßs glagas ſyie
ſolagoto vinfinno⸗ gicnloſioꝛ geal
Atpctñin ſoffſanctu qo no remittet
tmno Onde lido. ſum. bo u n Pe
nuum moꝛs eit anime. ſes wſpemꝛerc
Mengere.
(oct peſineinfimmintiſumma
Firtnaigſcnae digane,
. NMater iueninpot Vno mo mone
mmiſeat quanti pot ad memoꝛiam re
heatä Greg gi monk ſiag ülud Pob,
ſunſup malns dinitis meis ſit ends⸗
ernmis Adonns opiin cogitarene
nelisfuiothumlicnr Itamone
Cogitaredber etſertk don
nee unni Enncuchusr
ſaclrefugi fugitbonon open

rnnenenionduſsumnn
agegfecko⸗ qboni e inoe
nkantarannlh⸗ Greg. mime
nignlue dlrit narbltoeme B
fritiboni cent ecent. e

xiij.

Exemp.

leſpong
— emoniapnnne n
d ecogikofet Ge

cns plani minns oiſcenn
mraßtaurzand nn
ſeupitermumore gonleruepb
abitum npentß manſenepen
limſend :uuptatrig lucſol⸗
herditgtivencat icdſobolehee
ituar Nlectatöcs: facitei amics
te celeſtemcufaciatamittene t
Viuns no oñditeiquoeſt eiobli⸗
utar ſed erpectat vic loquelam
mietarer ſalnarepoſſet:amiſenit:
tenputatoſtecencoen quor wle⸗
na etpeccata in pituſig eimutna
cc. Yccocuttertales ni iones
ö̈oñgunturantey'loguddam⸗
hüts opoboli acchſarent nch⸗
limerit. niagabic xij
difolſor aliquoꝛi hominiͦ:d/
e nnfun ſbtalgecn
antidicnſclten nent
ſczauditnzeſtl
a ndi an ewiit hil
nc iczille manſiert. ttürſe
tnſcin⸗ Gicſunt peccnty/
erheredatdez. ognei
6 niliſe liberent duiz

,pbocytin
nnnclan tlecſinne e
——
mſe none honen hen ti
utr li ront
pninne icaparultin ſeib
fnct harplo dlehſb l
fnſ aerflii n
vogel ns cumm 7 Puncten
nſt enonii ejun
unn ogtimdn

Deſperatio ij.

pꝛecedentẽ ⁊ dyaboli aſtuciam: cum fiducia rũdit:ñ
vadam ad infernũ:ꝑᷣ vade tu cum matre tua:qꝛ meli
us me viã ſcitis Et ſic eos fugauit.¶ Qui vo volu-

cerit talesapparitõnes fieri bonis ſiue malis moꝛien⸗

tibo negare:videat quartũ dyalogoꝛũ beati BGreg. qͥ
quaſi totus ẽ taliba apparitõnibo. Videat etiãvi⸗
tam ſancti Martini:cui moꝛienti cruenta aſtitit be
ſtia/ videat etiã ꝙ legitur. ꝙ xpᷣo moꝛienti in cruceaf
fuit.væ matre etiã eius AMaria legit᷑.licet in apocri⸗
pho/ꝙ oꝛauit filiuʒ ſuũ ꝙ ab illoꝝ viſione in moꝛtis
tranſitu eam pᷣſeruaret.quis ergo tutus ab illoꝛum
Viſione erit.
Ex dictis in iſto pꝛimo articło/ ꝓ ꝑte pʒ ſcõm/ vi⸗
delicet æſperatõnis piculũ ꝑtim vo patebit ex dicẽ
dis. Aliquotiẽs em cadit hõ in væſperatõeʒ/etiã an⸗
te infirmitatẽ vel moꝛteʒ: nimijs pctis ⁊ melãcolijs
⁊ inoꝛdinatis timoꝛib / et terꝛoꝛib aggrauatus.Et
ralis eſt ſicut nauis ſup mare ſine ancoꝛa 7 guberna
culo:q ſperata oĩno vento exponit᷑ Et ſicut arbor
ſine radice:qͥ om̃i vento ꝓſternit᷑ ſicut infirmꝰa me⸗
dicis vſperarꝰ: cui omid q appetit dant᷑ Ita eſpera
tus omi vento temptatõis obedit. Et ſicut qͥ no ha-
bet timeꝛẽ teipB oculis /nec celeſtis prie amoꝛem ad
quã venire vſperat: nec gehẽne fugam: nihil q pla
cet ormittit miſivbi mũdi timoꝛ obſtat. Sicut ptʒ de
illo qᷓ in duodena hoĩem exheredauit: quẽ reſtitue⸗
re nolentẽ papa dyabolo ↄmendauit. hic cñ ð curia
romana ſic dumiſſus/rediret:dicere ſolebat quaſi ſic
comedamus 7 bibam:qꝛ T inferno poſtq; xæ hac vi
ta tranſierimꝰcerti ſumꝰ. Ecce infirmꝰ veſperatus ni
hil ſibi negauit:œ qͥ velectabat᷑:ad lr̃aʒ ſic vident᷑ lo
qui tales:Yere.xviij.qͥ dixerũt Aſperauimꝰ:pꝰcogi⸗
tatõnes nras ibimus:2 vnuſqͥſqʒ pꝛauitatẽ coꝛd ſui
mali faciemꝰ. Inter om̃s iᷓ plagas ſpuales. Yſta ẽ ip
ſiplagato infirmo ꝑiculoſioꝛ.qꝛ ad moꝛt? durans
eſt pctm in ſpm̃ſanctũ qð nõ remittet᷑ hic neq; in fu⸗
turo. Unde yſido.væ ſum. bo. li.ij. Perpetrare flagi
tium moꝛs eſt anime.ſed vſperaꝛe:eſt in infernum
ſcendere.
Huicg peſſime infirmitati ſumma cuʒ diligentia
opoꝛtet remediũ querere. Piligenter vo queſitũ du⸗
pliciter inueniri põt. Vno mõ ꝙ; moꝛiens om̃ia bo⸗
na qᷓ fecit/quantũ põt:ad memoꝛiam reducat:qꝛ ſᷣm
beatũ Greg xxij.moꝛał ſuꝑ illud JYob. xxxj. ſi letatꝰ
ſum ſuꝑ multis diuitijs meis:ſiẽ ſanus ⁊ foꝛtis:non
æbet nimis v bonis oꝑibo cogitare ne ſupbiar ſ̊ ve
malis ſuisvt humilietur. Ita moꝛiens omnia bona
cogitare vbet: ne vſpereĩ. bona em opꝑa ſpem gene⸗
rant/ſic pʒ yſa.xxxviij. Vbi eʒechias rex v moꝛte cer
tificatꝰ:ad refugiũ fugit bonoꝝ operũ dicens. Obſe
cro dñe/memento quõ ambulauerim coꝛã te in veri

tgte ⁊ coꝛde ꝑfecto:⁊ qð bonũ ẽ in oculis tuis /fecerĩ.

Exemp.

Et ponit exemplũ.b. Greg. xxij.moꝛaliũ/væ paulo:
qui ſanus dixit/ nõ arbitroꝛ me apꝛehendiſie: Mo⸗
riẽs dixit:bonũ ceꝛtamẽ certaui.Et ſic põt intelligi
illud.iij. Reg.xx. nõ gloꝛiet accinctꝰ dũ bellũ durat:
H diſcinctus pꝰvictoꝛiã ad mercedẽ appꝛopinquans
pꝛemiũ recepturꝰ. Tunctñ ſpecialiter elyna inuat.
Siẽ patet.E.iij.xv.Qui em̃ fecit multũ ꝓ vno dñoj
etqꝙ ſuis: cũ maioꝛi ſpe curieſue apꝛopinquat. Sic
in ꝓpoſito. Spes aũt coꝛ ↄtra inimici malicias firmi
ter tenet:ſicut ancoꝛa nauẽ ↄtra om̃es tempeſtates.
Sicut pʒ łe ſancto Cartino qͥ in æo⸗ bonis operi⸗
bus ſuis afidens:dyabolũ ſibi appaꝛentẽ foꝛtiter fu-
auit. ¶ Bicut etia patuit nupeꝛ v quodã religioſo
ono 7 uoto nuꝑ moꝛientẽé: cui affuit ſathanas:H
ſͤ cum modicũ pauſans ſuſpiraret:queſierũt/qͥ aſta
bant quid hr̃et:quibo ille rñdit. Byabolus mihiap
paruit dicẽs me nõ eſſe venumero ſaluandoꝛũ. Cui
go rdi:q mentita ſiceũ fugaui. Patet ẽ̃q oꝑa bo

Decime Dijij.

na pꝛius facta in mortis periculo faciũt moꝛientem
audacẽ ↄtra dyabolũ nectucab eo vincit᷑:qͥ foꝛtiteꝛ
⁊ finaliter priꝰeũ vlcerat. Qõ figurat᷑j. Reguzʒ. xvij.
Vbi ad dauid dem̃ fuit: nõ valuit pugnare g goli
am. Alt ille in illo piculoſo bello recoꝛdabar qliter
priꝰfoꝛtiter leonõ ⁊ vꝛſum vicerat.a ↄfoꝛtabat᷑: au⸗
dacter belluũ illud ingreſſus ẽ dicens. SEñs q eripnit
me v oꝛe leonis ⁊ ve mãu vꝛſij ipſe me liberabit: Bic
in ꝓpoſito.Qnuantũcunq; peccatoꝛ dicat non vales
inõ ↄtra goliã reſiſtere:qꝛ recoꝛdat᷑ ſe pnꝰleonẽ infer
ni viciſſe:audax erit in bello in tranſitu moꝛtis: ſpe⸗
rans in euʒ quipꝛius euʒ liberauit. Omnes ergo iſti
his ſiles/ dicere pñt illud Heb.vj.ↄfugimus ad te⸗
nendam ꝗpoſitã ſpem:quaſi ancoꝛam. MNota. F.iiij.
xxxij.Alioõ mõ qnq; remediũ inuenit᷑ ꝑ ſapientẽ con
feſſoꝛẽ/⁊ ↄſiliũ.qꝛ ſicut plaga vel infirmitas aliquã⸗
do medico minꝰ diſcreto eſt incurabilis:qᷓ diſcretioꝛi
eſt cura bilis. Ita v infirmitateiſta ſiẽ patet de ſan
cto eadmundo. C. vj.xlxj. Et. M. xj. qxxviij. Mota.
T.jxviij.

Ecimarum. Pꝛimo

oſtendetcauſalitas. Scdo neceſſitas. Teꝛ
cio qlitas. Quarto q̃ntitas.Mninto vti⸗
litas. Bexto no dantiũñ ingratitudo. Septimo peri⸗
culuũ. Octauo excuſatio cũ repꝛobatõe. Mono aliqꝝ
recipientium vecimas puerſitas.
ald primũ ſicꝓceilitur: cauſa quare vcime dant᷑:
triplex inneſtigani põt vna ex ꝑte vi:cui talia ben
tur ĩ recognitõʒ vniuerſalis wminij. Poſtq; em om̃ia
fecerat ve mihilo:exr ſua magna curialitate:et eccleſie
inſtitutõne:nouẽ partes reꝑ recreataꝝ nobis conceſ
ſit: æcimã ſibi retinuit ſicut largus wminus q ma
neriũ vel terꝛam miniſtro vel amico ſuo dat:ãnuum
iñn redditũ ſibi reddi vel heredibus ſuis de illa terꝛa
ſtituit.Sic in ꝓpoſito.⁊ hoc eſt qð dicit᷑ Neui.vlti.
Omes ecime terꝛe/ſſiue v frugibo/ſiue de pomis ar⸗
boꝛum vni ſunt:⁊ illi ſanctificantur.Huic cõcordat
Canon.xvj.q.j.dicẽs.ecime ſt tributa.¶¶ Scda cã
accipit᷑ penes eccłiam. Rõnabiie em videt̃ ꝙ illi ver:
a qua quicqͥd in revel in ſpe bonitatis habemusvel
habere ſperamus: cauſaliter accipimus quid ſumꝰ
anteq; baptiſmũ in eccfia recipimꝰ:niſi dãnatõne di
gni:quid poſtea in vita:niſi alia ſacra:vel qͥd p“moꝛ
tem niſi ſepulturã in ea recipiamꝰ. uſtũ eſt eccliã
iuuare: q iot modis nos iuuat ¶ Tercia cã accipit
nes ecclie miniſtros. Ratio em dictat/ꝙ qͥ inuigi-
Pyni circa ſalutẽ aĩaꝝ ⁊ reipublice vtilitatẽꝙ habe
ant vnde viuere poſſint. Sicut patet ſcpᷣa ſce.qõne
lxxxvij.articulo.j.
Yſte articulꝰ infert ſcðᷣm Exquo em̃ wcimaẽ req
qitus ſeu homagium cæo væbitũ:ſequir neceſfſario

ſoluat᷑.q; ſicut nõ faciẽs homagiũ dño ſuo heꝛedita⸗ i.

tepꝛiuat: ⁊ nõ reddentireddimuũ/ alalia imparcant᷑ et
attaxantſic nõ dans decimaʒ:hereditatẽ ꝑdit cele/
ſtem. aialibo eius moꝛtalitas immittii.
Ex pꝛĩo em̃ articlo nõ ſolũ neceſſitas: ᷣ etis xeci-
manꝝ ſequit᷑ q̃litas. Exqͥ em̃ dat nob bona miuſtũ ẽ
el peioꝛa reddi:ad modu Cayn.Se melioꝛib ſᷓ cum
Abel:q;tum ad bona nature foꝛtunel⁊ gre cœ offe⸗
ramꝰ:ꝗliter maledictõeʒ incurꝛimꝰ:Mal.j. Aa ledi
ctus inqt wloſus:qͥ bʒ in grege ſuo maſculũ ⁊ femi⸗
nam:⁊ votũ faciens/immolat ebile wmino.
Quãtitas vo ĩ ꝑte pʒ aucte pallegata: Zeur. vlti.
Maꝛtvo ĩ alijs legibo ecdſiaſticq ⁊ ſũmiſ. In qᷣapꝑte
oncdit ꝙ vbent dan vlignoꝝ ſeu nemoꝝ venditoe/
æ venatoõne/e piſcatõe.Addit et lex canonica. xvj.
q·j. cæcime.q; vebent dari ææ militia EGloſa.licita/
negociatõe. Gloſa. dũmõ licira ſit negoca/ Et ab il
lo etiã qui rẽ illicite acqſiuitſm glo.pñnt xæcie rec⸗

Arꝰ.j.

t

Ar. N.

Arꝰ. iij.

Arꝰ. iliqj.

Arꝰ. v.

iiij.

Arꝰ. vj.

Y.

Decime

pi. qꝛ inuenit᷑ in poſſeſſione:⁊ vcima ſequit᷑ quẽlibʒ
oſſeſſoꝛeʒ/ ſequit.De artificio.Gloſa.de om̃ibo q̃ ex
ucrariua cã hñtur dabunt᷑ cime:vt de wonatõne et
legato/⁊ woctoꝛ collecta ſua.Et aduõtꝰ ð patroci
nio ſuo.⁊ mercẽn arius.i.qͥ mercede ↄducit᷑ de merce⸗
de ſua.qꝛ ſcriptũ eſt:honoꝛabis dñm væũ tuũ ce tuis
iuſtis laboꝛilbo.vx.j.q.j.nõ eſt putanda.Sed nota q;
iſte ducere põt expenſas. Item e herbis hoꝛtoꝛũ
nutrimẽtis aĩalium/lana/laãcte/lignis/feno/ penſio⸗
niba/ molendinis/balneis/fullonus/ argentarijs/me
tallis/lapicidinis:⁊ ceteris bonis tiã e tempo
re e aſe.di.v:q̃drageſima. Mota de h̊ in ſumma con
feſ.li. . ryci. grenpln Beñ.xiiij.vdit ei vci⸗
mas ex oib ſupple Zibꝛahaʒ melchiſedech ſacerdoti
Biẽ pʒ NHeb.vij. Vbi dr/ ꝙ vcimas omniuʒ diuiſit
ei abꝛahã. Exemplo etiã thobie c qͥ Tho.j.dr̃: oẽm
ccimatõeʒ dño ſideliter offerẽs Exemplo etiã pha
riſei:Lu.xviij.vecimas ꝛo ommiũ q poſſideo.Et nõ
ſolũ pꝛedialiũ:ᷣ etiã pſonaliũ ſiẽ pʒ Nee.x.qñ inqͥt
leuite cimas accipient:ex oĩ b ciuitatib operũ no/
ſtroꝝ.¶Si queris vbi in ſacra ſcniptura vcima pᷣ‚/
cipit. Nide.ij. Parali.xxxj.vbi ſic dr: pꝛeceperũt po
ulo habitantiũ in irim:vt darent ptem ſacerdoti⸗
Dar 7 leuitis:vt poſſent vacare legi dei/q̃ autẽ fuerit
illa ꝑs:factũ ſequẽs veterminat.ſequit.Omniũ que
gignit humꝰ:vcimas cæderũt. Et Mal.iij. Inferte
inquit omnẽ œcimatõeʒ in hoꝛreũ meũ. Et Math.
xxiij Et Lu.xj.hec opꝑtet facere/illa aũt nõ omittere
Dixit illis qui minima vcimabãt. Et SBeu.xij.Om⸗
ma que pꝛecipio offertis.holocauſtalhoſtias/ et xe-
Iſta vᷣo væcima in qualitate ⁊ quantitate vtpᷣdi⸗
ctum eſt/data:plus dantiba qᷓ; ovel ipſis quibo dan
tur:ꝓdeſt:tam ad ꝓſperitatẽ pñtis ſeculi:ſcʒ in bo/
nis nature/foꝛtune/⁊ gre/qᷓ futuri ſcilʒ głie.i.að ſani
tatem coꝛpoꝝ:ad abũdantiã fructuuʒ:ad remiſſio/
nem pctõꝝꝑ.⁊ ad gliaʒ beatoꝝ. Vñ dñs Mabl.iij. In
ferte omnẽ vecimã in hoꝛreu meũ vt ſit cib in vmo
mea.Et ꝓbate me dicit dñs. Si nõ apuerovobis ca/
taractas celi:⁊ effudero vobis bñdictõʒ vſq; ad abũ
dantiã ⁊ increpabo ꝙꝓ vobᷣ veuoꝛantẽ:et nõ coꝛrũpet
fructũ terꝛe vre:nec erit ſterilis vinea in agro dicẽ wo⸗
minus:⁊ beatos dicent vos om̃es gentes.Eccevtili-
tas dantiũ cimas.Huic ↄcoꝛdat aug.xvj.q.j.veciĩe.
dicens.ecime ſũt tributa aĩaꝝ egentiũ.ꝙ ſi vedert
⁊cimã nõ ſolũ abundantiã fructuũ recipies:ſ̊ ⁊ ſa-/
lutem aĩe ⁊ coꝛꝑis ↄſequeris.nõ igit᷑ dñs pꝛemiũ po/
ſtulat:ſed honoꝛẽ.deus em̃ nr qͥ dignatꝰeſt nobis to⸗
tum dare ſicut decimã retinuit:nõ ſibi ſ̊ nobis/ſine
dubio ꝓfuturã.hec ille.¶ Gi ꝓpter vtilitatẽ ꝓpᷣaʒ
ſpargũt hoĩes ſemina in terꝛa ſua:q; raro dat vel red
dit in decuplum/⁊ denarios ſuos mittũt vltra mare
⁊ in varijs mercatõnibo:vbi denarius raro redit de⸗
cuplatus:qre fideliter nõ mittunt deo decimã ꝑteʒ
bononꝝ:qͥ eis dat nouẽ ꝑtes/cum bonis gre nature.
7 glie:habendo reſpectũ ad om̃ia iſta/denariꝰ ꝓ deci
ma datus nõ ſolum redditur decuplatusſed in infi-
nitum duplicatus.
Ex iſto vltimo articulo infert᷑ ſextus/ vicʒ nõ deci
mantiũ ingratitudo.Exquo em̃ deus tam largꝰ eſt
nobis in pnti:vando noſᷣ tamagna/multa ⁊ delecta⸗
bilia bona: et largioꝛ deſiderat eſſe in futuro dando
bona ſempitema/⁊ optima/ſi voluerimꝰ: magna in⸗
gratitudo eſt ei parua negare/⁊nõ ſolũ ingratitum
H qð peius eſt peſſimũ latrociniũ videt᷑ eſſe:ab eo fu⸗
rando ptem ſuã. Si amico danti nonẽ denarios/vł
vlnas panni:ille cui datur decimã ptem quã ſolam
ſibi retinet furet᷑:qͥs nõ diceret eũ ingratiſſimũ furẽ.
Ita retinens decimas:eſt fur dei.Vn aug. in decre⸗
to pᷣallegato.Secime inquit ex debito dant᷑:⁊ qᷣ eas

D .Tͤlilj.

dare noluerũt: res alienas inuadũt ⁊c. Nota..ii=. ſen.

er iſto ſequitur ſeptimus articulus.qꝛ em̃ingra Arꝰ.vi.
titudo ⁊ latrocinium ↄtra ſanctam trinitatẽ exercoe
ri nõ poteſt ſine ꝑiculo.Jdeo nõ vecimantes in tri-
plex periculũ vtpote qui ↄtra trinitatem peccãt:in⸗
cidere iuſtum eſt:videlicet in periculũ.quo ad terꝛe
nam ſubſtantiã:quo ad ꝓpꝛium ſubiectuʒ:et quo ad vj.
damnatõeʒ eternam. Pꝛimũ patet ꝑ argumẽtuʒ
a ↄtrario ſenſu:ſumptũ ex pᷣdictis verbis Mał.j.vbi
ꝓmittit abundantiã fructuũ dantib vecimas:ergo
nõ dantes / habebũt penuriã. hoc ꝓbatur hyſtoꝛia ⁊
ſacra ſcriptura¶ Pꝛimo hyſtoꝛia æ illo qui vt fer Exemp.
intrans grangiã ſuam poſt antũnum ⁊ admirans in
ſoliti cumuli paruitatẽ:vidit dyaboluʒ ſedentẽ ſuꝑ

Euiillech ſefintold⸗ mn
ſnt nſin oſiroſeü benedn
ccelo⸗

gum
culumũ ⁊ intelligens q̊ eſſe ꝓter malã vcimatõneʒ lacetmaln i ermer
iuſſit totũ iterum Wcteau d cñ factũ fuiſſet:grã⸗ n ateanied 0 ſeehue
gia repleta fuit ve reſiduo patet q̊ vccimatõ dat abũ n H uut Vianguſt nc
dantiã.nõ cimatio penuriam. huic ↄcoꝛdat illud: — tenen u
Aal.iij. vbi œtales rephendit dicẽs. Si inquitaf- Ne ngrergro anaficad
fligit hõ veũ:ſicut vos me ↄfigitis.⁊ dixiſti in qͥ cõfi- mneretuch SS
rimus te.Et ridit vus in dvecimis ⁊ primitijs. Jðᷣo gucns. di iſtis udicis pen⸗
penã adiungit dicẽs. In penuria vos maledicti eſtt 1i Sedneon ſeaculntqulkll
Vnñ hiero.ibidem in gloſa/⁊ ponitur.xvj.q.j.reuerti in pereinaniter üütvelſt nalentr⸗
mini in textu.qꝛ inquit mihi nõ reddidiſtis vecimaſ vaings tecl⸗ iſungs grochlan⸗
⁊ pꝛimicias:idcirco in fame ⁊ penuria maledicti eſti nfhat uhi agmuerpel aio cl
⁊ꝙ vecimis ⁊ pꝛimicijs q̃ parua erant vta vobis da/ ctii minus uf⸗ ſoine velin vüi
rent᷑:vbertate poſſeſſionu vr̃aꝑ ⁊ omnẽ frugũ abun fundetialloau ß hecdicitls
dantiã ꝑdidiſtis.vt aũt ſciatis me iraſcente h̊ eſſep⸗ eplus eb incigen . danküliße
fectũ:qꝛ fraudaſtis melꝑte mea:hoꝛtoꝛ vosvt infera Peünoqrecime n dan i⸗
tis vcimas in hoꝛrea mea: ⁊ certiſſimo exꝑimẽto tepatetiqrante⸗ cnm
erit vobis/q ſequit᷑ ibi: ponit᷑ ſupra.e.c.nij.¶ Ad lniſteni: in Neimas loc u
idem Augu.in ſermo. cimis. Ideo maioꝛes nr̃i jociperet. volnit. . poͤeins chebl
copijs omib abundabant:qꝛ veo decimã dabãt. Si ſit yde Abelct in. Datt
vo noſtri tꝑis hoĩes freqnter ſpolient᷑:? bona diuer tnü miniſterofittun q nniam e't

ſis modis ꝓdant᷑:⁊ auferent᷑:nõ mirent᷑:qꝛ cuilibet il
loꝝ loquit᷑ Aug.et habet᷑.xvj.q.j.cime.abis in⸗
quit impio militi:qð nonvis dare ſacerdoti.qꝛ quod
nõ accipit xpᷣc:capit fiſcus¶ Gecũdo ey mala vœci- vij
matõne ſequit᷑ ꝑiculuʒ totius ſubiecti.vicʒ coꝛpoꝛis
et aĩe.qð patet ꝑ hoc qð nuꝑ vt ferturaccidit ðᷣquo Exemp
dam malo vœcimatoꝛe:qui in grangia ſua cuʒz omidbd
bladis ſuis ſimul collectis ↄbuſtus fuit.Et qꝛ illo
peccato ſpecialiter notatꝰfuit:illi peccato vindicta
imputabat᷑.vt qͥ in bladoꝝ decim atõne peccauerat:
bladis ↄbureret᷑:⁊ ſᷣm menſurã vxlicti:fieret et pla/
garum modus:eu.xxv.Et p ea perque peccauerat
puniretur:Sapiẽ.xj.A ſimili:qui ouesvel vitulosſ
vel quecunq; alia nõ vecimant:hmõi iuſte amittent
ſicut ſi vmino nõ vtur redditus vnius agni ſibi de
biti. Juſte alios capere põt.¶ Tercio ex mala vœci

dãt.Eyqͥ ſeq̃tur/ ꝙ qͥ de peioꝛibo decimat:vel elynas
dat parce et de peioꝛibo:h̊ parce/et in futuro recipiet

tuscolligtt it bon vel malus :ge
toreddltꝰſoluis n qreceptonei
ſiterad recptendi z ipendengn
ſivolnntatenta nolioliderare miſn
felditus wi reaptetesad apengena
lenlet volütate ynam tan in vſns 4
Haupesterci infabilcam ecclelierge

Peres ſcolares dputuͦdo.Beamd

tts ſſicens ehe trent lideter ens d⸗
facüt Halglilen peſſine erheci
liats Quddocadteſiridnsbe
onaniaſtsigamagam
Ulb mittertgdtenilhnoilat
feclpet: d arares iapoſtea deil

mſim habertscertincineintem

matione ſequit᷑ pꝛiuatio pꝛie celeſtis:⁊ adeptio dam Viu. ceſts vnolo illa emere gepecn
natõnis eterne:⁊ hoc iuſte Anenrr homagiuʒ ſeu ltain ſpoſto:gnlpotes o dn
tributũ ꝙ illa terꝛa nõ reddit. Sic patʒ ſupꝛa. e.c.ij. lofrlltato nointas i
Hec aũt iuſticia oñſa fuit in iudicio: ꝙ quidaʒ talis v tenolea reciglentilven 2.liij
accepit a veoſ/de quo fertur: ꝙ cũ eſſet potẽs in vita t. Detbpenan n dd,
ſuaſ⁊ magnus:qꝛ tñ decimas vt debuit nõ dedit/ pt⸗ Ulusſns muonſunnn 8
moꝛtẽ a qbuſdã fidedignis viris viſꝰ ẽ a demõib ad abiſm nn iue ſint maſi
inferni loca poꝛtari. Nõ ad idẽ. A. ix vij. Marꝛatio male EN ndinepercaniim
de Aug angloꝝ epo.quõ excõicatus ꝓpt᷑ decimas de noͤcouit ihladelgerpene⸗
ecclia pꝰmoꝛtẽ vilus eẽ exire.Huicↄcoꝛdat dictũ au⸗ Veichts ulbo Enſo ſg i
guſtini et hr.xvj.q.j.decune/hec inquit ẽ dñi iuſtiſſi nenti arberphanſabfon
ma ↄſuetudo:vt ſi tu illi decimas nõſoederis: tu ad ſuntſeſetetlnini et rlin
dicias reuoceris.i.ſm gloſaʒ:tm̃ decia remãebit ti⸗ lallllait miſchian 1
bi:qñ demõib ſociaberis:qͥ ſt decima ꝑs angeloꝛuʒ. ſtanuntligutintes S 7nid
AMale ̊ decimantes. ⁊ tpaliter ⁊ eternalr damnificã Obruleſcenit leniii cerco
tur:et deũ hic ⁊ in futuro eis durũ iudicẽ/ ⁊ parcũ fa ſerſteicni ⸗ Ap
ciunt retributoꝛẽ:ꝛ iuſte quidẽ talia recipiunt: q̃lia . san ve
innitene cabat W

n borres men: 1certiſtino ergimite

ſegnikibinonikſuhrae ciii
inſmm dwams bamdtnn
abundebantr do Teimiͦdadt
sbolts freinnerſpollenk hong nun
unk,rauferent,no ninntgtanlihei
get habet m.gj ane duhbln
limio nonnis dareſzrhont euo
plt ls Petvona⸗ a⸗
gluiz tonuo ublecn ni operi
Phocqonup tferur caidtogno /
natozeiqui in gunga ſug wz ofſi
lcollectisobuſtus fuit Etqg wil⸗
ter notatsfuitillipeccato vincictl
gin blador wammatönepeccanenat
a bm menſara dlicti⸗ Krcn
Den. prv Et pgea per quepeccabet
——
lian dcunant pmo iuſtonittat
nö eturtedditns nineglſbin.
os caperepot Cardolr Nulina,
rrhoeuſtun al⸗
ualui Naule
onle vccſſet poteoin
aſm ſe g eniirt

Decime D. iij.

vt qui parce ſemĩat:parce ⁊ metet. Qõ pulchꝛe oſtẽ

ſum ẽ in malefacto cuiuſdã viri eccłiaſtici:cui quidã
æſuis parrochianis ſolito quaſi ſic vt fert malãob⸗
tulit monetã:æ qͥ cuʒ pluries eũ notaſſet/ ſemel dvena

riũ malũ quẽ obtulit ſeoꝛſum vſq; ad tᷣus quo cum

alijs ad amunionẽ acceſſit reſeruauit.r cũ ocłos ſur-
ſum leuaret:falſum venariũ ĩ oꝛe loco ↄmunionis po

ſuit:quẽ eũ in oꝛe pluries vᷣteret:⁊ maſticare nõ poſ⸗

xj.

Arꝰ ix.
ij.

ſet/ nec veglutire:nec eijcere auderet triſtis ad ſacer⸗
vtẽ venit.a quo reqͥ ſitus qͥd hret:rũdit: duꝝ cũ mi
hi vdiſti.cin ſacerdos.maſtica bñ. Rñdit ſenõ poſ⸗
ſe.vide inqͥt ſacerdos/ne foꝛte vindicta ſit:quaʒ foꝛ⸗
mam videt᷑ in oꝛe tuo hre:qui rñdit:foꝛmaʒ venarij.
Cuiille:ide ſi aliquo mõ in tali materia peccaſti.
Eui ille:cõfiteoꝛ qꝛ malos venarios e ↄſuetudie of-
ferre ↄſueui:⁊ reſtitutis oĩb:illo nario a ſacerdote
accepto ⁊ ſeoꝛſũ repoſitoſeũ bene ↄmunicauit.Hunc
in hocnõ laudo:qꝛ malis medijs eũ ad iuſticiã redu⸗
rit. Sed placet malũ factum ꝓ exẽplo ad ꝓpoſituʒ ꝗꝙ

uri ⁊ parci/durã ab eo recipiẽt mercedẽ:⁊ ſeipos ꝛñn

ũ fraudãt. Vn auguſti.⁊ habet᷑ xvj.q.j.væcime. cũ
inqt vecimas dando/⁊ terrena ⁊ celeſtia poſſis pᷣmia
ue erlduare⸗ pro auaricia duplicẽ bñdictionem
audas.
Bed neoĩbo iſtis iudicijs ⁊ penis videant᷑ ſuccum
bere:inaniter ſe excuſant quidã illoꝝ dicẽtes: Ylliq
⁊ccimas recipiũt vel ſũt male vite:vel nõ reſidẽt ve
nõ faciũt vebitũ ſuũ erga ꝓrochianos ſuos pauꝑes:
et iõ minus curamus:vel vecimas eis dare: vel eas a
furibo et aĩalibo cuſtodire /vel in vſibo nꝛis expẽdere:
qꝛ plus eis indigemꝰ.ſ̊ hec dicẽtes multipir errant.
Pꝛimo qꝛ vecime nõ dant᷑ illis ſᷣ o:qð per h̊ ap⸗
te patet:qꝛ anteqꝙ; certi miniſtri œputati eent in dei
miniſteriu:qͥ xi.i.vcimas loco cæi:quaſi eiꝰ balliui
reciperẽt:voluit.ꝙ ꝑs eius adſeiꝰlaudẽ ↄbuꝛeretuꝛ
ſicut pʒ e Abel et Ca/ yn. Sicut q̊ non conſideras
vtrũ miniſter dñi tui qͥ cuꝛiam eiꝰtenet/vel redditus
eius colligit/ſit bonꝰ vel malus:qꝛ nõ ei ſicut domĩo
tuo redditꝰ ſoluis. In q̃ receptõne ipᷣe nõ eſt niſi mi
niſter ad recipiendu expendendũ recepta ſᷣm dom
ſui voluntate:ita noli ↄſiderare mĩſtros ecclłiaſticos
redditus vi recipiẽtes ad expendendũ ad eiꝰ hono⸗/
remſet volũtatẽ vnam ꝑtem in vſus ꝓpꝛios:aliam in
pauꝑes:terciã in fabꝛicam eccleſie: quartam in pau

peres ſcolares œputãdo.¶ Ged rñdebũt foꝛte dicẽ

tes:ſi ſic eas expẽderent/libeter eas daremꝰ: ſ̊ heu ñ
fa ciũt.ſ̊ aliqui illoꝝ peſſime expẽdũt in vſib ſat: il⸗
licitis.Quid hoc ad te:ſi videris hereditatẽ vel trã
optimã/quã poſſes cũ paꝛua pecunia emẽ:et wminꝰ
illiꝰ mitteret ad te vnũqͥ pꝛo illa terra pecuniaʒ a te
reciꝑet:qͥd curares qͥd poſtea de illa pecunia fieret:
niſi tu haberes certitudinẽ in terra illa:nũquid di⸗
ceres:ꝙ nolo illã emere qe pecunia male expendet᷑
ita in ꝓpoſito:quipotes pꝛo decima tibi cõpare oẽs
illas vtilitates nolatas.S.e.c.iiij.noli dimittẽ/nefor
te malea recipientib expendat᷑.
Et lſʒ peccatũ ppli œtrahentis pᷣlatis ⁊ ſacerdoti/
bus ſuis magnũ ſit/ſiue ſint mali/ſiue nõ:tamẽ mali
ab iſta magnitudine peccati immunes nõ ſũt/vel qᷣa
mala eis dãt exẽpla:vel qe væpeccan ſuis vt ebent
nõ coꝛipiũt. ve quibo riſo.ſuꝑ illud Math.xxiij.
Ve vobis ſcribe ⁊ phariſei hypocrite:qui decimatis
mentã ⁊ anetũ/⁊ cminũ et relinquitis que grauioꝛa
ſunt legisſiudicũ ⁊ miſcoiam ⁊ fidem.excolãtes culi
cem:camelũ glutientes. Sacerdotes inquit Criſo⸗
ſtomus.auaricia pleni.ſiquis populo vecimas nõ
obtuliſſet:ita eũ conipiebãt:quaſi magnũ crimẽ fe/
ciſſet:qꝛ vecimas alicuiꝰ rei vel mime nõ obtuliſſet.ſi
quis autẽ in pplo peccabat:aut alteruʒ ledebat:aut
aliqund tale quid faciebat:nemo curabat eij coꝛiꝑe

Dedicatio

quaſi nullã culpam feciſſet:qͥ in deum peccabat. ⁊ d

ſuo luero quidẽ ſollicite agebãt. ZJe gloꝛia autẽ ði⁊
ſalute hoĩm negligebãt. Ideo dicit ve vobis:qui de⸗

cimas eria m minimaruʒ ren exigitis a ppło:mileri
coꝛdiam ⁊iuſtici reenspplv⸗-

oꝛdiam iã nõ facientes: populũ nö ammone
tis:liquãtes culicem.i.a modico wcẽt pplin abſtinẽ

⁊camelũ veglutiũt.i.maioꝛa ↄmittẽ pmittũt.ille.

Edicationi etrecon/

ciliationi ecclie Begn ponẽda ſt thema⸗
ta cõuenientia. Gcdo vmꝰ thematig qovi
tur magis ad ꝓpoſitũ ad templi œdicatõnem ſfiet
ꝓſecutio. Oſtendendo triũ tẽploꝝ vi in nã diſtictõ-
nem:vuoꝝ vo in violatione recõciliatõne ⁊ vedicati
one ſilitudinem. Tercio oñdetur vtriuſq; templi de⸗

dicationis efficacitas. Quarto quũo vtruq; templuʒ

poſt reconciliatõnem ſeu vedicatõnem venerani /oꝛ⸗
nariſa frequẽtari ebeat. Quinto oſtendit᷑ violã⸗
tes vedicatõnem ſeu recõciliationem ſpũalis templi
indigne occuꝑãt mãle:ĩ vita parit᷑ 2ĩ moꝛte:2⸗ exclu⸗
ndi ſũt a teri.
[Hꝛo pꝛimo ſcubit.j. AMach.uiij.Aſcẽdamus nũc
mũdare ſancta:ibidẽ mũdauerũt ſancta. Itẽ.j.ma⸗
chabe.riij. Mũdauerũt arcẽ. Agat᷑ dies vædicatiõis
j. Mach.iiij. Itẽ ſanctificauit tabernaculũ ſuũ al⸗
tiſimus Yn pᷣs.xlv. Itẽ introibo in locũ tabernacłi
admirabił vſq; ad wmũ i. In ps xlj. Itẽ coꝛꝛobo

rauit tẽplũ:Ecci.l. Itẽ ſacerdotes ingfreſſi ſt tẽplũ

Arꝰ. j.

dni vt ſanctificarẽt illud.ij. Rarał.xx. Atem fecerũt

edicatõnem wmus i in gaudio.j. Eſdre. vj. Ytez
fecerũt vdicatõnẽ in leticia 1 gratiarũactiõe: Nee.
rij. Mia hec polluta ẽ:ſ hodie anctificabit᷑.j. Regũ

Pi Mora ſeꝛmonẽ. M. xij. iij. Ytem Luce. xix. Hodie/
alu

ſalus wmui huic facta 3s
ẽ templũ vei fumo a maieſtate vei In q nota anthe⸗

a:qꝛ fumus oꝛonem ſignificat:aApo.viij. FRſcẽdit

m
fumꝰ incẽſoꝝ q ſt oꝛones ſcõꝝ:qꝛ ſiẽ incẽſũ ſuꝑ caꝛbo
nes frigidos ñ fac fumũ aſcẽ xre: ſ̊ ſupꝑ ignitos: Ita
nec oꝛo.œ quo in pᷣs.cxl. Sirigat᷑ oꝛo mea ſiẽ inceſũ ĩ

conſpectu v coꝛdefrigido:ſ̊ ææ calido ad vũ aſcẽdit

Candela vo fumigans ſub cãdela accẽſa directead
accenſã fumũ mittens fumũ ad eã væſcendere facitiqͥ
accendit/ſic oꝛanio ad vum calido emiſſa:dicẽdo
accẽde lumẽ coꝛdibo ⁊c.quo igne vedicauerũt tẽpluʒ
iij. Reg.viij. In qͥ dno relucẽt:loc ſalutis ſcʒ tẽpluʒ
Et actus virtutis vedicauerũt. De pmo in pᷣs xxviij.
¶ Hota ꝙ ratõne ¶ In tẽplo eiꝰ oẽs dicent gliaʒ.
pꝛimi eſt ſciendũ:ꝙ ð triplici tẽplo ſacra ſcptu ra mẽ
tionẽ facit.ſ.exterioꝛis materie:interioꝛis gre:Guꝑi
oꝛis głie.Re pꝛimo.ij.aAidach.xuij. Voluiſti templũ
ha bitationis tue fieri inter nos. De qͥ Marci.xj.eie
cit emẽtes ⁊ vendẽtes ⁊c. Gecũdũ templuʒ.i.gra.eſt
aĩa cuiuſcũq; fidelis.ve quo.j.Coꝝ.iij.Lemplũ dei
ſanctũ ẽ qð eſtis vos.Terciũ ẽ beatoꝝ œ quo in pᷣs.
x.Oñs in tẽplo ſuo dñs in celo.SPeiſtis tribus ſimul
Hiere. vij. Cemplũ dñi:templũ dñi:templũ vñi eſt.
In his tribo diuerſitas magna eſt ĩ naturasſic pʒ
H ſiſitudo magna eſt in duob pꝛimis. In violatiõe
recõciliationeſa vedicatõne. Quia ſicut templũ ma
teriale multipłr violat᷑. Sicut veꝛſus oſtendũt ſequẽ
tes. Ignis adulteriũ/ ſtructõ mẽſa remota. Adoꝛs
dubĩiũ faciũtiterato tẽpla ſacrari.æ cõſe.di.j.ſolẽni
tates.S.æ eccłiaꝝ.⁊.c. ecclie.ita tẽplũ gre.ſ.aĩa:igne
ſuꝑbie ſctractatõis. Iſte eĩ ignis ẽ fumoſus:qui ſe⸗
ipſumet alios œturpat. Quia ſicut ignis fumo ple/
nus / in domo vbi ſunt imagines pulchre illas deco⸗
loꝛando veturpatet œnigrat:ita ſuperbus et vætra⸗
ctoꝛ. Superbum enim et vetractoꝛem ſimul pono et
copulo:quia cõmuniter ſuperbus alijs vætrahit in
factis in quibus ſolus vel ſingulaniter viden appe⸗

Arꝰ.ij.

.iij.

W.

Dedicatio

Tit:vel etrabentes libenter audit vt ſolus appare

at:vel ſaltẽ famoſioꝛ:⁊ ꝗpter hoc vnam ꝑtem ſtateꝛe
Tpꝛimit/vt ſua exaltet. Sicut mercatoꝛ alioꝝ meꝛce
s depꝛauat vt ſuas exaltet/ſa carius vẽdat:quo vxe-/
tractõnis fumoſ imagines pulcras videlʒ aĩam ꝓpꝛi⸗

am pᷣter intentõnem ? illoꝝ quibo cetrabitvel tra.
hentes cũ gaudio audit:cũ intẽtione vturpat ⁊ in-

cendit. Tales ergo optune comꝑantur incẽdentitẽ
Piume yane: quo ſcribit Hiero.in epla cõtra He⸗
indiũ hereticũ. Iſte hereticꝰ ſpãliterimpegit i vir⸗
Kalars ſancte inarie.cõtra quẽ ſanctus Hiero. epi⸗
olã pulcherrimã ſcribẽs ſin fine aſſimilat eũ incen
enti templũ Oyane:qui apud ſecogitauit quo po⸗
tuit toto oꝛbe famoſum haberenomẽ:⁊ no inuenies
qũo ꝑphas tale nomẽ cõſeqͥ poſſet: excogitauit tem
Eumm Byane inter ſaracenos famoſiſſimũ cõburere.

e quo Act.xix magne 2yanetẽplum in nibilum

reputabit᷑:vt ſic ſaltem ꝑ nephas nomẽ ſuũ diuulga
ret/qð excogitatũ oꝑe e nocte compleuit:Sʒ cũ tãti
ſceleris auctoꝛeʒ nequaqᷓ inuenire poſſent: in medio
ſilijt afferens ſe hoc feciſſe. Et cũ cãm factiet oſtẽ⸗
ionis quererent:rñdit. Vt famoſus ſim mala moꝛte
moꝛi volo. Hieronymꝰ pyſtoꝛiam ducit ad ꝓpoſituʒ
lſuũ/dicens ipᷣm incẽdiſſe hereſi ſus templũ vm:ſãctiſ
ſimam. ſ.virginẽ mariã. Et ꝑ hoc nomẽ totum oꝛbeʒ
ſibi acq̃ſiuit. Quia inquit:qͥs modo de helindio loqᷓ

retur:niſi templũ dñi ſanctam maꝛiam incẽdiſſe.id ẽ

qntũ in eo fuit diffamaſſet: Sic tales vt famoſi ſint:
alijs vetrahũt/vel alijs vetrahẽtes ⁊ ipos cõmenda
tes libẽter audiũt:a ſpũaliter mala moꝛte moꝛiunt᷑.
quibo dici veberet:incendis templum dñi.hoc etiam
Pos⸗ etdici oĩ ſollicitãti aliũ ad peccatũ:qꝛ dũ ciꝛca
oc Kp ci vſtruere:ipᷣmq; veum ⁊ tẽplo eü⸗
cere nitit. Sicut ergo fugare vellent illos qui vmuʒ
exterioꝛem aburere vellent:ita tales ⁊c. Qui ergo ta
les audiũt:dicere deberẽt illud Math̊.xxvij. Vach
qͥ veſtruis templũ ⁊æi:qͥ ſic quantũ in te eſt: templuʒ
cei leſtruis ⁊ veturpas.¶¶ Scðo ſicut templũ mate
teriale adulterio id eſt qua cũq; luxuria violatur:ita
ſpũale ſq; coꝛ interius tanqꝙᷓ eccłia/ꝑ cogitationeʒ:
coꝛpus exterius tanꝙᷓ cimiteriũ ꝑ oꝑatõnem:ſic inte
rius et exterius polluerũt templum dñi quod ſãctũ
erat ⁊c.ij. Eſore.j. Gicut ergo illi qui grauiter pec/
cantqui e templo materiali faciũt lupanar:ita illi
Aui polluerũt templum ſanctum tuũ. In p̃s.lxxviij.
Et ex hoc ſequit templi interius ſq; aĩe ſpiritual de⸗
ſtructio ꝓ peccatum ? penam ſequentẽ:⁊ coꝛpoꝝ oc⸗
ciſio ꝑ pugnas et homicidia. Quod figurat᷑.ij. Ma⸗
chabe. vj. Vbi legit᷑ ꝙ templũ erat plenum luxuria:
⁊ↄmeſſationiboſ⁊ ſcoꝛtantiũ cum meretricibo. Et ci
to poſt ſequit᷑ ciuitatis templi veſtructio. Mõ.M.
xij.articło.iij.e xedicatione.¶ ercio veſtructõe.
templũ vel altare totaliter æſtructum ⁊ iten reedi
ficatum:conſecrari neceſſe eſt. Extra væ conſecra.ec-
cleſiaꝑ.Ad hoc.ita altare coꝛdis templum coꝛꝑis
ſtructa ꝑ peccatũ gule:qð quidã non ſolũ animas
ſicut alia peccataſſupᷣbia/⁊ ireſ ⁊ hmõi:h̊ etiam ſepiꝰ
inter alia peccata etiam ipᷣm aĩe templũ videlʒ cor⸗
pus cæſtruit:ſicut Raredit ng⸗ caplo œ gula. vum
em̃ gula coꝛpus deſtruit/ quod ẽ quaſi murus anime
Pꝛinceps cocoꝝ veſtruit muros hieruſalẽ templuʒ
iiij. Reg.xxv.Templũ ad ſolũ duꝛutũ. Maũ.ij.

MQuarto in templo mateniali ſi menſa altaris ſit

totaliter a loco ſuo mutata id eſt lapidibo quiba com

paginatur:iteꝝ ↄſecrandum ẽ:ſic in templo ſpũali in
quo coꝛ noſtrũ altare eſt. Vñ auguſti.de ciui.i li.
x.c.iiij.vei inqͥt tẽpla ſumꝰſingli nos:qꝛ ſingłos ĩha⸗

bitare dignat᷑.eius altare coꝛ nr̃Dm ẽ. ei ſacrificamus

hoſtiã humilitatis ⁊ laudis/in ara coꝛdis igne ferui
Tcharitatis:cũq; ſuauiſſime adolemus incenſũ cũ

5*% 17

D. iiij.

pidamoꝛe flagramus. ſacerdos eſt ypᷣs/ ſacrificium
virtus.ᷣhec ille ſentẽtialiter. ¶ IOonius aũt altaris la
pis xpᷣs eſt:quem repꝛobauerũt edificantes: hic fcts
Eĩ caput: In ps. cxvij. Et alibi.j.Coꝝ x. Metra erat
xpᷣs. Iſto vo lapide ꝑ peccatũ qpcũq; a coꝛde noſtꝛo
amoro:iteꝑ illud confeſſioneaſecrari neceſſe eſt:vt õᷣ
eis verificet᷑ illð.ij. Mach.x. Purgato templo sliud
altare fecerũt..¶ Quinto templũ mãle violatt mor⸗
te vel ſanguĩs effuſione.violatũ ſic:recõciliani vebʒ:
vt extra de ↄſe.eccle.ſi eccleſia. Sictemplũ ſpijale ſcʒ
aĩa ↄmittẽs homicidiũ ſpũale odium. iuxta illud.j.
Jo. iij. OQui odit frẽm ſuũ homicida eſt. Di em Sa/
nid non fuit dignus edificare æo templũ materiale
qꝛ ſanguinẽ hũanũ.j. Parałxxij.2.ij. Reg.vij. effu⸗
derit iuſte:qũo templũ i eẽ pñt homicide coꝛpales
vel ſpũales iniuſti.Et quũo aſcendere credũt effuſo⸗
res ſpũales ad templũ glłie:qui templũ hoc veiquan
tum in eis fuit violauerunt illud volũtate:vel facto
T-ſtruẽdo ad templũ glie non rapient᷑:niſi pꝛius deo
⁊ illi quẽ odio habentreconcilient᷑ potius ad infeꝛ
num diſꝑgent᷑:qꝛ quicunq; templum vni violauerit
diſperdet ilũ æus.j. Coꝝ.iij.¶ GBexto templũ edi
candũ eſt rõne dnbi:ſic ſpũale p ↄfeſſionẽ:ſicut patʒ
C. vj.xlviij:ve iſta ſpũalis tem pli multiplici viola/
tione nota plura. H.ij.xlviij ¶ Et nõ ſolũ in viola⸗
tione:ᷣ etiã in recõciliatõne aſecratõnel⁊ œdicati⸗
one vebet eẽ ſilitudo inter templũ mãle et ſpirituale
Et qꝙᷓtum ad mm et modũ:⁊ qᷓtũ ad auctoꝛitatem:
¶ In reconciliatõne tẽpli materialis requirit᷑ aq̃
oꝛones. In vdicatõne vo epᷣs cum cruce foꝛas/T lit-
teras imprimit:ſic in ↄſideratõne peccatoꝝ debet eẽ
aqua lachrymaꝝ æ coꝛde cõtrito:voces ⁊ clamoꝛes
ofeſſionis. Cõfeſſoꝛ etiam duram pnĩam ei imponẽ.
w:crucẽ pnĩe cinerib impꝛimit coꝛꝑis:
Becũdo qᷓtuʒ ad auctoꝛitatẽ:qꝛ epᷣs habẽs aucto⸗
ritatẽ vebet ecchiam ⁊vedicare abſq; oĩ pactõne.j.q.j.
ſtatuimꝰ.Epᷣi etiã ecclias vedicaturi: gratis oblata
recipe pñt:nil aũt exigere.j.q.ij.placuit.loſa.pᷣter
ꝓcuratõnes: Ita recociliatoꝛes tẽpli ſpñalis ꝓ ſpũa
li vedicatõne id eſt ↄfeſſione nihil exigere vebẽt nec ĩ
tali lucrũ intendere pecuniaꝑ:̊ aĩarũ.quo ſic edi⸗
cato:ſtatim veniet ad templũ ſanctũ ſuũ w.AMabiij
Et non ſolũ ex violatione ⁊ reconciliatõne ſeu de-
dicatõne templi materialisoſtendit᷑ violatio ⁊ recõ
ciliatio tẽpli ſpũalis:ſᷣ etiam ex efficatia et virtuoſo
effectu qui ſequit᷑ ex dicatõne tẽpli mãlis/oñdituꝛ
quał effectus ſpũalem ↄſequet᷑ edica tiõem.æfffectꝰ
nãq; ↄſecrationis templi mãlis eſtfuga tmonum õð

loco illo/ſicut patet ꝑ hoc qp ſcribit brtũs regoriꝰ

iij.dyalogoꝝ.q; cum quedã eccłſia infecta hereñ arꝛi
ana dedicaret᷑:vt ad vſuʒ ypianoꝝ aptaretur/⁊ cultũ
ci: dyabolus in foꝛma poꝛci inter hoĩm pedes exire
viſus eſt manifeſte:oñdens q; illo die dñi illi ſalus a
co facta fuit:Luce.xix.Et om̃ rõni ↄſonũ eſt/ꝙ lo⸗
cus vedicatus:nec a dyabolo nec a miſtris eiꝰ occu⸗
pet᷑.¶ Idẽ effectus ondit ꝑ hoc qð legi᷑ qñpan⸗/
teon qð erat rome tẽplũ oĩm falſoꝝ deoꝝ ↄſecrabat᷑ĩ
honore btẽ marieſ oĩm martyꝛum emones fugien
tes pinnaculuʒ tẽpli ſecum poꝛtab ant ad locum vbi
nunc iacet ante eccleſiam ſancti etri apoſtoli. Et
templũ quod paulo anteſtimoꝛe ac tumſtu erat ple
num:Appente oĩpotenti dño/gaudio leticia imple
tum eſt.ij. Mach.iij. ¶ In oibo his exemplis nibil
aliud oñditur:miſi ꝙ exemplo vmone et operibo erꝰ
per edicationem ſpiritualem wmum tuam wmie
cet ſanctitudo:In pſal.xcij.Et ſicut dyaboluʒ ſic
expulſũ reuocãt ad templum materiale/ qͥ ſẽctitate;
vmꝰ vi tractõnibo ⁊ vanis garrulatõibo ↄfundũt

evlj.

igani
,ſulentenmnk ſih
lihtlen igun
etipli nechin dic

ihoſdclire,

or.
Niagiuthinn

n incj rnoll h din nob

Arꝰ.iij.

* ix.

Exemp.

Exemp.

Biecut pʒ de ſãcto ð quoe fert᷑:ꝙ vidit dyabolũ ſeri Exemp.

bentẽ verba dnaꝝ mulieꝝ in ecclia colloquentiũ: ſic

5

ii. vocabit

ſbueiſinn ojtr tlui
ngin en uimh oficisde

iter hoim innbi honeſts en
elpapeſpbie bonheſt rſlenter el
teiftcopants auetisdilplicrre
nagisinpftuegisctemnl guſud
ginecceſisad nian otllitati vn
famneceſicatepfs ei dignatur
ruin relinias ois ſanctitas bioſt
ſoli ancntas bi oñuß etis lou
Ieclleſi eñeſtwmnus 1meſo y⸗
ſata. Qui omni oie ſamel/ ꝛaliin
loci frequentat/vbirefiat coꝛp?
ſctoni gi famelia ſunt nteuit gn
Oapona garrulare Vi: dicutnon
uliofene. Ouato ſotton waeſt
ſluttcunititct itireunt tedeetl
deputati ſepd freguentaretmnecciͦ
hencfneſcin
ed mni diſpeli
ins Pclöcamlatronun
tge calya pialantütemyl
fhonntünmmninacen
nmſite In boc ltino arnch oii⸗
ditlivdinir une Eed
ntbolnlttele oñditpun

ode Lepll materialis fegnintq,
arine ſolisan uteſtmg i⸗
ſicin Aigentönehen ron Abet eẽ
PNemgecöito docts camanes
naꝛctlamdurampnſameiunpone⸗

nenipinprimit opis⸗ N

Badaudauitate gethobabisango⸗
An miimihih ipanmge
titechins Ndicaturi: gatizoblath
ut erigere , g., lacnit Glolg iter
nrerbaliatoes tipli hilip hin
Atafſimenhilenggrenhitneri
arpemniapiß agi go ſicni⸗
tagtempli ſancũſi w Asklij
niolanoner reconallatoneſen e⸗
atenalis oſtendit niolatio ꝛrecd
iaſßetum er effatia et inoſo in
wdicatönetepli malis oditu⸗
lenaſequci dedicatiöem Effec⸗
tmplingligcſfugg unnun
ap doc goͤſanbithtüs Otcon
Gmn qvedu ecckig infegg hereſani
1d vſizppinnop opranet alti
dama poꝛciinter Meinntei
e:ofdens gllo Meon N 9
721 onct am e e
lte igi inn

lalt. crabat
ii inſlir ir r n

roimmartſeun rullocumtll

X.

Exemp.

Ar v.

Exemp.

xiij.
ESxemp.

Degicatio

etlaʒ ad tẽplũ ſpũale:necmix/qꝛ ſicut oĩa verba oꝛo
nis ⁊ vtilitatis in ecchia dicta in libꝛo vite ſcribũtur
vt inde remunerent᷑:Gic oĩa verba mala vana 7oci⸗
oſa in loco ſancto dicta:in libꝛo moꝛtis ſ. cribũtuꝛ:vt
inde puniant᷑. Et qꝛ poſuerũt idolũ in tẽplo dñi.iiij.
HReg.xxj. nec mirent᷑ de hocjqꝛ v oĩverbo ocioſo etiã
in loco non ſancto dicto:reddet rõneʒ xpo teſte.Tã-
ta eſt etiam iſtius vedicationis efficacia⸗ virtus ꝙñ
ſolũ vemones vt dictũ ẽ fagat:verü etiam vſus Ppho⸗
nos de loco ſancto excludit:qð pʒ hoc quod ſcribit
btũs Gregoꝛiꝰli. vyalogoꝝ: ⸗ cum qͥdã poſuiſſet ci⸗
ſtam cũ grano in ecclia quadã ſuꝑ tumbã equicijvui
cei:ſubito oĩ ſine hũano adiutoꝛio di vtute eiecta ẽ
a ceo: qͥ in hoc ope eñdere voluit/ꝙ loca po œdicata
in ꝓphanis vel ſecularibo officijs occuparinon ebe⸗
rent. Sicut nec calices/nec coꝛpalia:ſic nec etiã pal⸗
le altaris / vela vel coꝛtine: nec etiã vaſa lign ea ecclie
in vſus ſclares expedi vebent in coqͥna vetaners pa
ſtinandis. Pꝛobant᷑ hec oĩa e cõſe. diſt. ..c. ligna. 7.c.
alraris. Multũ cõtra hoc facere vident?/ qui in eccle-
ſia merces ponũt:⁊ bꝛa ſum ſiccãt:ciſtis ⁊ hmõi re⸗
plent qpð nõ væcet:niſi tpe guerre maxime:qꝛ xpᷣs con
traniũ wocuit facto exemplo. Facto vbi eiecit vendẽ
tes emẽtes ve tẽplo: Aar xj. quaſivolẽs locuʒ ſibi
eg icatũ a ſecularib pᷣſeruare occupatõnibo⸗ .
¶Igdem wcuit ibidẽ dicẽs: wmꝰ mea wmꝰ? oꝛonis
vocabitᷣ¶ Mec ſufficit locus cæo vdicet᷑ vel recõ
ciliet᷑/niſi etiãẽ poſtmodũ oꝛnet᷑ veneret᷑ et frequẽtet᷑.

.

Munet᷑ dico onamẽtis ⁊ libꝛis 7 lũinaribo: veneret
frequẽtet᷑ hoĩm inibi honeſta ↄuerſatione. Doc eniz
rõ dictat:ꝙ ſi in pñtia regis terreni pngie vel fraãcie⸗
vel pape/hoĩes honeſte ⁊ ſilenter ſe ha erẽt:nõ loq̃n
tes/ nec oꝑantes que eis diſplicere crederent:quãto⸗
magis in pñtia regis etermi:qui ſub ſacfi ſ- pecie vbi⸗
ꝙᷓ; in eccle ſijs ad nẽam vtilitatẽ vult reſeruari:⁊ ꝓpt
nram neceſſicatẽ pñs eẽ dignatur. ꝓpter etiam ſãcto
rum reliquias oĩs ſanctitas thioſſendi wæbet:et non
ſolũ ſanctitas ibi ondi:ſ̃ eti locus frequẽtandꝰeſt.
In eccleſia em eſt wmus ⁊ mẽſa ꝓ aĩe refectõne oꝛdi
nata. Qui g̊ ommi die ſemel/ z aliquotiens bis vl ter
locũ frequentãt/vbi eficit᷑ coꝛpꝰ:⁊ intãtũ coꝛpis re⸗
fectioni qñ fameliciſunt intẽdũt:ꝙ nõ vacat eis cir⸗
ca vana garrulare:Vnñ dicũt non vacat mibi mõ 3
talibo oferre. Quãto foꝛtiori rõne ſi iuſticiã xei⸗ ale
ſalutẽ eſurirẽt et ſitirent vt veberẽt: locũ ale refectõi
deputatũ/ſepiꝰ frequentarẽt:nec eũ Circa imꝑtinen-
tes locutiones vel effectus/vel opꝑatõnes occuparẽt
faciẽdo wvmũ ci ſpelũcam latronum et wmũ nego⸗
ciationis.
Et qꝛ culpa violantiũ templũ ci ſpñjale jvelnon
Honorantiũ materiale: vt veberẽt:nen væbet inulta
trãſire. In hoc vlrimo articlo oñdere reſtat quomõ
oẽs tales punit:⁊ talẽ oñdit punitionem.i Pena 5
taliũ pʒ pᷣmo p hoc qð ſcribit btũs O.ꝛego:niij. ya⸗
logoꝝ.ve quodam viro lubꝛico cui nomen erat Va⸗
lerianus. ſic moꝛtuũ/epᷣs loci pᷣcio accepto in ecclia
ſancti Fau ſtini martyris poſuit martyr vo nocte q⸗
dam eccleſie cuſtodi pcepit ꝙ epo diceret:q illas fe⸗
tidas carnes w ecclia ſua eüceret. Cuſtos vo epo nũ
ciare timuit.Epᷣs vo. xxx. die inopina to moꝛituꝛ.hic
pẽſari põt:qᷓindigne locũ ſanctũ occupauit:p qͥ etiã
qui eũ ibi poſuit:tãſubita moꝛte ꝓcuſſus ẽꝛnecẽ dua⸗
bium quin a tẽplo glie eum vus eypulerit:queʒ pꝛo

matenalitẽplo reputauit indignũ. Jdẽ ſcꝛibit eodẽ

libꝛo ve quodã alio lubeico cuinomen erat Tlalenti
nus in ecclia ſepulto:quẽ cuſtos eccleſienocte q̃dam
vidit a duob tetrimis ꝑ pedes ðᷣ eccleſia extrahi/ in
cuius rei teſtimoniũ/q; viſio vana non fuerit:in cra
ſtino ſepulchꝝ eius vacuũ inuentũ fuit. Patert ergoe

ꝙ illis tm ꝓdeſt in locis vei æ ſanetoꝝ ſepeliri pꝰ mo⸗
tem:qͥ apnd veũ ſanctos illud meruerũt dũ vixerũt
Item in eodem libꝛo ſcribit quodã alio in loco
ſancto ſepulto: e cuius tũba ignis viſibiliter aſcen⸗
dens:totã ſepulchꝛi terrã ſimul ciũ coꝛpe combufſfit.
⁊ clamoꝛ in igneaudiebat᷑ Ardeo:adeo. ſdenſandij
eſt inqᷣt brũs regori/in qua pena aĩa tuc erat:ex⸗
quo coꝛpus ſic ardebat.nõ debet talia locaꝓ coꝛpo⸗
rum ſepultura væſiderare:qͥ ſic vixerunt:ꝙ du viue⸗
rent/ea nõ meruerũt:qð tñ ſi peterẽt:a fideli viro ne
gani veberent. ¶ Bed heu pecunieobediũt oĩla. VIñ

fabule hñt ꝙ quidam aſinu ſibi fidetr et vtiliter ſer·

nientẽſin cimiterio ſepeliuit: ⁊ a iudice eccliaſtico
facto citatus:dixit iudiciſq aſinus ei tres marcas le
gauit:quibo acceptis/ aſinum in loco ſancto dimiſit.
JStua non adduco ꝓ veritate hyſtoniali uz nõ cre
verã:ſed ꝓ tanto valet ad ꝓpoſitũ:qꝛ miti pꝛo pe⸗
cunis acceptis vel ſperatis indignioꝛes aſinis in lo⸗
co ſancto lepeliũt. Et tales dũ latrones 2 vſurarios
tyrãnos in eccleſijs ſepeliunt. Ad lram eam faciũt
ſpeluncam latronũ: Güo ſe excuſare potueꝛũt:q; noõ
ſint coꝛã veo magis culpabiles: ꝙᷓ ſi eccleſiaʒ locarẽt

ꝓ equis ⁊ bobus ſtabiliendis: cũ peioꝛ ſit ſpeluca la⸗

tronũ:ꝙ; ſtabnlum equoꝝ. Garacenivitupantur:qꝛ
capta roma eccham ſancti Petri ſtabulũ fecef̃t eqꝝ
propter conſilem cãm nitupaturet penam ſuſtinnit

ctos: in ecclia ſepeliuit:quos dicã peioꝛes. Yllos ui
nunq fidem ecchie/ nec eccliaſtica eoren Di neramnt
ta:mececclie emolimenta:qͥ nec cretales nec eccłia⸗
ſtica legerunt ſtatuta: in qbus phibent᷑ loca ſacta xe
turpare:⁊ pᷣapiunt᷑ ecchiam honoꝛare: vel xpᷣianos qͥᷣ
omes conditiones habent cõtrarias:qui apte audie
rũt vecretalem vbi moꝛiẽtes vel letaliter in toꝛnea⸗
mentis vulnerati:phibent᷑ eccleſiaſtica ſi epultura ſe⸗
peliri: ſicut patet extra libꝛo.v.ti.xiij.xe torneamen⸗
tis.c.j.requẽter vœ morte tali audiunt. Ebi tñ ali-
talis eccliaſtica caruit ſepultura inauditum eſt.
araceni nunqꝙᷓ legerut œcretalẽ: ue ꝓhibuit eqͥs
in eccha ponere:⁊ bis hocfecerut Atrplon. legerüt
que tales ꝓhibet in eccleſia poni:⁊ frequẽtius facit
cõtrari:quos culpabiliores iudicabis. Opinio dei
videt eſſe: iſti ſũt grauiꝰ pumiendi:qᷓ ait: Luce xij.
ꝙ ſeruus qſcit voluntateʒ dm ſui non facit:plagis
vapula bit᷑ multis. Tales eꝛgo qͥ ſic templũ ſpuale.i.
aĩam ꝗpꝛiam cõtra ecclie ſtatuta faciẽdo ⸗ templum
mũle vt dictumẽ vturpant/tanqꝙᷓ ligna viſtoꝛta/ et
lapides falſiꝙ tanto ope ſũta tẽplo glie excludendi:
qð arguit per hoc quod ſcribit᷑ in vitaſpa. quaſi ſic:
cæ quodqam rapto in extaſi cui mnrermulta miracula
onſum fuit ꝙ ſacriſta mmus fuit in ꝑiculo amittẽdi
lumen in alio ſeculo:qꝛ lumen q ardere vebuit no
cte in ecchia ſancti Petri extinxit. ſic iſte ehoneſtãs
templũ mle peccato qmiſſionis.qꝛ nõ accẽdit lumi
naria carere vbuit lũin e/qntomagis predicti gra
uius eã deturpat/ introibũt in ꝓgenies patrum ſuo
vſq; ineternu nõ videbũt lumen In ps.xl viij. quia
ad teplũ honoꝛis nõ trãſibit uiſi p tẽpium virtutis.

Mõ. Ald xj. cxlij.

Electationumpꝛimo
oſtendet᷑ in bonitate maliaa diuerſitas
Scðo bonaꝝ maioritas. Cercio cõgrui⸗

tas. Muarto vtilitas. Qnĩto malaꝝ vœeptibilitas

Ad pmi; ſcꝓcedit hõ ad ernas cælitias creatus

Exemp.

Fxuij.

Iv⸗

Arꝰ. j.
ſine velicijs eẽ nõ põt: m vo qdẽ creatꝰ ex diuerb na j·
turis: videlʒ coꝛpali ⁊ ſpuali: ad diuerſas inclinat᷑ et
lſiderat xelectatõnes.ↄplementũ vo iſtoꝝ veſideri⸗

,U.

iij.

Delectatio

oꝛum eſt ex pᷣpminio:qꝛ illi in qn pdñatur nã aĩalis
carnał:viuerſas nitunt᷑ aſſeqͥ velectatõnes ſᷣm car⸗
nem/quoꝝ aliqͥ in honoꝛbo vlectant᷑: Sap̃.vj. vele⸗
ctionẽ incepturi.Allij in diuitijs:alij in gula Yſa.lv
clectabit᷑ in craſſitudie aĩa vꝛa. In qͥ vo dñat᷑natu/
ra ſpũalis:in his q ei ⁊ aĩe ſt electat. In pꝛeceptis
in ↄſilijs/ ſerrurl diuinis. Iſte ſũt ei diuitie:ieo
ad illũ qͥ in alijs diuitijs inoꝛdinate velectat᷑:dicẽ ꝑt
illud pᷣs.cxviij. In via teſtimonioꝝ tuoꝝ ſcʒ vi: vele
ctatus ſum.ſupple ſicut tu in oĩb diuitijs. ¶Illi e
lectant᷑ in taberna circa vẽtrẽ: iſti in ecclia circa mẽ
tem reficiendaã verbis⸗ cais gn ps. lxvij. Juſti epu
lent᷑ ⁊ ex.in con.ei:⁊ œlectent᷑ in leticia.⁊ ſic ve alijs
Illi velectant᷑ in ꝛa ⁊ vindicta ⁊ hmõi. Iſti in remit
fendo. In pᷣs.xxxiiij. Mia mea exultabit᷑ in veũ:⁊ de⸗
lectabit᷑ in ſalutariſu.
Honoꝝ vo vælectatio ẽ maioꝛ.qð ꝑpendit᷑ extrib
eiꝰ ↄditõnibo:videlʒ ex eius nã:qꝛ ſpuale in nã meliꝰ
ẽ coꝛpali.¶ Gcðo ey erꝰ puritate.Cũ em æ ſit fons
oĩs velectationis:&cci.j. one ſapie verbũ cei in ex⸗
celſis:qui clectant᷑ in eo ſunt ſicut ſitibũdi ꝑegrini:
q̃ velectãt inpotu fontis. Fatuꝰeniʒ viatoꝛ inueniẽs
riuulũ veturpatũ ⁊ infectũ ⁊ calefactũ a ſole/ ex eo bi
bens infirmitatẽvel qñq; moꝛtẽ incurrit.Sapiẽs vo

riuulũ ſeqtvſq; ad fõtẽ pueĩat:Eccĩ. xxv.viatõ ſitiẽſ

⸗ad fõtẽ.ſic ſtulti in ſupꝛadictꝭ eleccatõibꝰcarna lib
q̃ſi ĩ riuulis infectis ſe intoxicãt ⁊ coꝛpaliter ⁊ ſpũa/
liter ſicut mulier de Ns HGeñ.iij. Vidit młier ꝙ bo⸗
num eẽt lignũ ad veſcendũl aſpectuq; velectabile:co
medit:⁊ ſequebat᷑ tã moꝛs coꝛꝑalis ꝙᷓ ſpũalis¶¶ H0o
nus vo ꝓ riuulos iſtos ad fontẽ aſcẽdit:dũ ꝑ iſtas de
lectationes/qᷓ malis ↄcedunt᷑ in carcere:que etiã etſi
bonis in licitis qñq; ↄcedãt᷑:nõ eſt tñ niſi ſicut datio
reliqaꝝ eytra poꝛta: intelligit maiores eſſe in aula:q̃
am icis ſuis reieruauit:eaſq; diligẽter querit:dicens
illud pᷣs.ciij. Ego vo delectaboꝛ in dno.æ ceteris oĩ
bus quaſi ve niuulis infectiuis de quibo bibere vłme
ſatiare nolui:rẽnuit ↄſolari aĩa meg.memoꝛ fui dei:
quaſi fontis puri:in quo ſecure me ſatiare potui: iur
illð pᷣs.xvj. Satiaboꝛ cũ apꝑuerit:⁊ ðᷣlectatꝰ ſũ. Nõ
G. j.ij. ¶ Tercio ex ꝑpetuitate.Maloꝝ em̃ velecta-
tiones nõ ſũt ꝑpetue/nec ſꝑ velectãt:̊ dũ fiũt: ⁊ poĩt
ea cruciãt in ↄſcia.⁊ qð peius ẽ ad penam ducũt eter
nam:ſicut patet ꝑ delectatõnem que ẽ in crapula:ſo
lum velectat dũ e in oꝑe.poſtea vo corpus ⁊ animã
cruciat:Apo.x. Erat in ore meo tanqꝙᷓ mel dulce.Et
cũ veucꝛaſſem euʒ:amaricatus eſt venter meꝰ. Et ſic
ↄ oĩbo vlitijs coꝛꝑalibo vt cõit᷑ añq habeãtmitũ de
ſirãt᷑:habite vo vel cito affligũt vel faſtidiunt.vñ
btũs Grego. in quadã Omeł. Coꝛpales velitie cuʒ
nõ habent᷑:graue veſideriũ accendũt/habite vo ĩ fa-
ſtidin vertunt᷑ At ↄtra ſpñales vælitie cũ nõ habẽt᷑:
in faſtidio ſũt. Cũ vo habent᷑:in veſiderio ſũt:ĩ illis
ergo ſaturitas/faſtidiũ:in iſtis ſaturitas appetitum
parit.Et ponat᷑ ꝙ aliqͥ ſine faſtidiovel pena ſempeꝛ
in tota vita ſua in talib vlectent᷑. In fine tñ vixbĩt
; mihil fuit in quo velectabant᷑. Vin Criſo.væ reꝑa⸗
cione lapſiſ centũ ſi placet annos vmus vxlitijs: ad/
e et alios centum ſiłi:adde et vecies cẽtũ:que erit
in his ad eternitatẽ cõpenſatio:nõne tpᷣs vite hure ꝗ
xelitijs frui videmur ? indulger elibidini:quaſivni
noctis ſommiũẽ ad etnitatis ↄpationẽ.¶ Ad idem
btũs Gregoni ſupꝑ illõ Job. xx. Laus impioꝝ bꝛe⸗
uis ſi inqᷣt ab initio moᷣi vſq; ad hoc tps in q̊ ſumus
mẽtis oclos ducimꝰ:oẽ qð finiri potuit qᷓbꝛeue fue⸗
rit:videmꝰ Ponamꝰ enĩ quẽlibʒ hoĩem a pmo die mn
di vſq; ad diẽ hodiernũ vitã ducẽ. Modie tñ in eãdẽ
vitã quã lõgã ducere videbat᷑ finit Ecce finis adeſt.
pᷣteria iam nulla ſũt:qꝛ cũcta trãſierũt.futurũ ĩ hoc
inudo nihil reſtat:qꝛ nullũ ad vitã vel bꝛeuiſſimum

Dp.

reſtat momẽtũ. Vbi q̊ ẽ longũ tpᷣs:q inter initiũ fi⸗
nemq; vephenſum ita cõſideratu acſi nec bꝛeue nũqᷓ
fuiſſet. Im pij itaq; vitã pntem diligẽtes/lõgam eſti
mat:vũ aſſequũtur.h̊ bꝛeuẽ intelligũt:dũ amittunt.
In fine qppe eis oñdit᷑ ꝙ nil fuerit qð amauerunt.qͥ
rum leticia ſeu velectatio traãſit:⁊ pena pꝑmanet.Et
du res amittit᷑:cura durat. quid Sap.iij. dũ lon
ge vite fuerint:ĩ nibilũ ↄputabũtur.qͥd eis mõ pꝛo⸗
ſunt pterite velectatõnes vel diuitie.patʒ. v.j.v. Li⸗
bentius em mõ haberẽt puam penaꝝ mitigationeʒ:
qᷓ; oĩa q pꝛius habuerũt.qͥd ꝗleis ꝓſunt pᷣterita bona
que habuerũt.Aut ſanctis quid nocẽt pᷣterita mala
q ſuſtinuerũt. Nota dæ iſta mã. M.iiij.vij.⁊.M. xj. xc
7. P. viij.xxv.vide auctoꝛitatẽ Hiero.(¶¶ Delectatio
vo que ĩ cæo eſt:hic incipit quaſi imꝑfecte: ⁊ in celo ꝑ.
ficit:ſiue ſit dilectio ſiue delectatio que in ce fuit q̃
ẽ hoĩs ꝓpter vũ:⁊ vtroq; in pᷣs.xv. Svelectatõnes in
Txtera tua vſq; in finẽ. Patʒ q̊ ꝙ oĩs alia delectatio
cæficit in veſpe moꝛtis. In dñno vꝓo ? ea que vi ſunt:
veſpe velectaberis: In ps.lxiij.i.in fine vite. Mõ tñ
cauſam triplicem quare aliqui in æo nõ velectantuꝛ

E. Vj. xx.

Exyqͥ ꝗ̊ vlectationes ſpũales ſũt hoĩs inqᷓtum hõ
qꝛ hõ eſt aĩal rõnale:⁊ ꝑ rõnalitatẽ ab alijs aĩialibus
diſtinguit᷑:magis ↄgruũ videt᷑ ꝙ in his quẽm ſuaʒ
nqm ꝓpꝛiam ↄueniũt velectet᷑:qᷓ in alijs in quibo etiã
bꝛuta delectant᷑:ne ſne nature dignitatẽ in bꝛutali⸗
bus delectatõnibo vilipẽdere videat᷑.nec congruũ vi

Tt᷑ vt caro que ẽ vilioꝛ ꝑs in cõpoſitõne noſtra/ĩ his

Boudent:( öre noullioᷣ ↄtrarniant᷑.nõ em̃ ẽ grata vel
bona ancilla q cãtat/⁊ tripudiat vel ludit:p quẽ lu-
dum dñam ſua ad fletũ ꝓuocat. Talis eĩñẽ ludꝰbñ
ꝑtitus.ne ergo vxlecteris in ſemitis impioꝛum:Pꝛo
uerbioꝝ.iiij.
Et nõ ſolum ꝓpter cõgruitatẽ:ſ̊ etiã ꝓter ꝓpꝛiã
vtilitatẽ velectatio in ſpuũalibo appetẽda ẽ:qꝛ ẽ ſalſa
cõdimẽtum/qð oĩa opa quãtũcũq; gꝛauia alleuiat
Et ignis qͥ oĩa ſacrifida bonoꝝ opeꝝ corã ve aſcen⸗
Tere facit.qꝛ qui inuitus ⁊ ſine velectatõne oꝑat᷑:opꝰ
genere bonoꝝ/ vo odoꝛẽ ſuauem incenſoꝝ ſuoruʒ

aſcẽdere nõ facit:qꝛ ve igne ſpũalis velectatois nõ ac

cendunt᷑:hᷓ q tali igne inflãmant᷑:⁊ v placẽt:⁊ illo
qð ab eo petit obtinet.iuxta illud pᷣs xxxvj.clectar
in dño:⁊ dabit tibi pe.c.t.¶¶ Ignẽ aũt iſtuũ accẽdere
bẽt illa que notant᷑.Axvj.iĩx.Et.A.xx.vij. Et que
notabũt᷑ infra ve dilectõne.¶ Cogitatõ etiã laboꝝ
ꝓpᷣi velectabiles facẽ œæberet la boꝛes nr̃os.Cõſideꝛa

Arxrꝰ. iij.

Arꝰ. iiij.

Vj.

tio etiã bñficioꝝ vi:quaſi ligna ſicca ignẽ iſtuʒ nu⸗

trire vebet. Quelibet em cogitatio talis/eſt quaſi li-
gnũ igni appoſitum:qũo ſq; de nihilo ipᷣm creauitiñ
arboꝛẽ vel lapidẽ/ vel aĩal aliud/ ꝑditũ etiã redemit.
ſacra vædit/cũ multis bonis nature/foꝛtune/⁊ gratie
Alia etiã ſpãlia cuilibet oſtẽdit:que in multis alijs
nõ repeniet. In amiicicia ergo illiꝰ electatio bona:
Bap.viij.¶¶ In his puteis plagaꝝ ⁊ beneficiorũ vei
hauſer̃t aliqͥ patres aquã veuotõnis velectatõnis
in oĩb oꝑibo pnĩe:⁊ ſpnalibo ⁊ coꝛpꝑalibo affectõnibꝰ.
Sʒ heu puteos quos fecit Abꝛaam:paleſtini humo
impleuerũt:Gen xxvj.Rũ vuotõnem plagaꝝ chri⸗
ſtiſa antiquoꝝ patꝑ veuotoꝑ:terrena ⁊ carnalis mo-
cernoꝝ occupatio/a coꝛdibo fideliuʒ excludit. Quia
cum in terrenis coꝛda occupantur putei implentur:
ne vlectatio in his que dei ſunt intret. Et duʒ vaſa
coꝛdis corpalibus velectationibus replentur:ꝓ ſpi-
ritualibus recipiendis inabilia redduntu:: Quod
ſignificatum eſt per hoc fertur ꝙ cuidam ſancto vi⸗
ro oſtenſum fuit beatam virginem mariam/quoſdas
religioſos in eccleſia matutinas dicentes/circũire:⁊
ſigillatim cuilibet delectabile offerre electuarium:
vno excepto/cuius cauſam cum ille cuiviſio oſtende-

.vij.

Tch

Vi

P nnultiscceke opinante n⸗
nini tnenieeeme i
cenci Cönarie voogimiͤisſüt .
1berneſ: Vlnas rolit g
oneabſchocg ſentut inacuͦſ
ctum Thomi au bocpꝛina ſchal
nii. ViGein ſima aſc l i tnn

ltuctoꝛum
odendac wſenptio Be
lio oñcitur vileoffiaũ⸗
iteneant Quorto copuelltus i
onaligna calliditas Dexto alpa.
tiochrepobatöne⸗Octanopena.
liumodloontönes ? dtractönes bon
tendanecdiſconrinnada. Decmo a
nacönis Ondecimo pena diidit⸗
Cumo quclitfamafſtimetertena
Otum aduini denacores t
inkfamam pnimop nini od
ecofteſc ſno nunm,e
coſlsaſiuecantilenisrſi
ſulleliumſ Möciki
Aa hoc vo foꝛmalf nomi
ituriurenniofami winn⸗ .

viij.

0 nani noͤef⸗
cnnnmnhndit luce nen⸗
igſan war Tibiſihii
Alecensin lanins npionum: Dro
n Prercögitati ßeij Ptappii
Bnoinſpiilivepheiitibiniii,
gooigopa quaricniqg gunzallenien
acnfias bonop open ori baſcen, i
hlinnutms, ſine lectztöneopetop
vogors ſuonem incenſor inorn;
te r igne ſoulis xlecotois noge
iigneinfnuant? noplacet,illö
nnet iurra llod e yj wleger
ipet. Jone aütiſti accidere
unt A prſ Et A i Etque
dllectöne⸗(Eogitatoetiälabor
ce dberet aboreo fos Koͤſigen
r quaſilignaſicca igneiſnym,
lcbetecogitatiotaleſtgiaſli
mmn guo ſg de nihlo in gunlb i J.
evclaial alind runiͦ ant
ultisbonio arure tnne /0/ll
cailibet oſtitit lein nnin l⸗
iaueoili niutat bol
iccacrotl' la
en urbenfidoi di n ij.
unn i, n
o as ni 97
ſlnin gudn
no ſet AMagn uuchn
tnunnfttihan ui A

ſe,, Exemp.

Arꝰ? V. .

Arꝰ. ij.

Detractio

haturquereret:rñſuʒ fuit.cõfeꝛo miniſtris meĩs qui
in ſeruitio meo delectant᷑:gram vlectatõnis maio/
ris:ſᷣ lilũ ſolũ ꝑtranſeo:qͥ alis velectat᷑. Patet ergo:
ꝙ vas plenum vno liquoꝛe alio impleri non põt/niſi
pꝛiꝰ ab alio euacuet᷑iita nec coꝛ plenũ vlectatõnibo
inoꝛdinatis.Illł vo euacuatis:⁊ coꝛde ſpũalibi dele⸗
ctationibo impleto:maioꝛẽ inueniũt vlectationem
qᷓ; priꝰ in alijs habuerũt.Sicut patet de quodã viro
potẽte/quinupꝑ vælicatã et honorabilem duxitvitã:
ad tanta mutauit auſteritatem:ꝙ per plures annos
an moꝛtẽ ſuã pane et aqua ↄtentus:hylarem ſatis oñ
dit vultũ hoc amicis ſuis querẽtibj/qũo ſibieſſet: et
qũo vitam tamauſterã ducere ſciret: Rñqdit ꝙ nũqᷓ
melius ſibi fuit:q etiã maiorẽ velectationeʒ habuit
tũcin pane ⁊ aqua:q; nunqꝙ; habuerat ĩ alijs velitijs:
JIſaie.lj. Monet væſertũ eius quaſi velitias:ꝛ ſolitu
dinem eins quaſi hoꝛtuʒ dñi:inueniet᷑ in ea vox lau⸗
dis 1 grarumactio.
KZales ergo velectationes ſunt appetẽde:que ſic
alam reficiũt: ita maleſſunt fugiende:que hbominem
æcipiũt:ſicut civ ſuꝑ hamũ vcipit piſcem:Apoca.
xviij.quantũ in velitijs fuit:tãtũ date ei tormentuʒ.
Ex quo pʒ ꝙ ſicut cib ſup hamũ piſcẽ dncit ad moꝛ
tem:ita vlectatiões mnorcnate n talibo ̊ xelectã
dum ẽ:cũ quiba mori nõ timeamꝰ ne tũc wolẽdo dicẽ
contingat illud p̃s.xcj. Quia vælectaſtimeĩ factuꝛa

tua.i.vælectari ꝓmiſiſti inoꝛdinate idcirco mõ vle⸗

ctaſti inimicos meos ſup meſ.vmones:qͥ vemaloꝝ

pgitõne mõ ſupple velectant᷑. Quo ʒ de veo dicitur
Thobie.iij. Mon enim velectaris in ꝑditõnibo nr̃is.

Et nota ꝙ maior eſt vceptio velectatõnis male:
qꝙ; a multis credat᷑:qͥ opinant᷑ ꝙ in velectatõne cogi⸗
tatõnis non ſit moꝛtale peccatũ:ſi volũtas væſit pfi⸗
ciendi. Cõtrarie vo opiniõis ſũt ſanctus Thomas
7 Petrus/ Vlricus:qͥ volũt ꝙ ↄſenſus in velectati⸗
one abſq; hoc ꝙ ↄſentiat in actũ:ſit moꝛtale. Mõ ſan
ctum Thomã ad naebinne ſcda ſcõe.q.lxxiiij.arti.
viij. Vide in ſũma ↄfef.li.iij.ti.xxxii ij.q.cclxxj.

Etractoꝛum.pꝛimo

oñdenda ẽ vſcriptio. Scoo intẽtio. Ter

cio oñditur qᷓuile officiũ in curia dyabo/
li:teneant.Quarto eoꝝ crudelitas ſen pũſitas. Qnĩ⸗
to maligna calliditas. Gexto culpa. Septiĩo excuſa⸗/
tio cũ repꝛobatõne.Octauo pena. Nono q; ꝓpter ta
lium oplocutõnes ⁊ vetractõnes bona nõ ſũt dimit⸗
tenda nec diſcontinuãda. Becimo culpa auditoꝝ de
tractõnis. Vndecimo pena oñdit᷑ eoꝛidem. Suode
cimo qualit᷑ famã r̃ſtituẽt:vt penas pᷣdictas euadãt.
Mtum ad pꝛimũ vætractores et diffamatores di
cunt᷑:qͥ famam ꝓxrimoꝝ nitunt᷑ coꝛũpere vel minne.
re.qð fit qñq; ſignis/vel nutib:verhis:ſiue planis:ſi
ne artificioſisiſiue cantileniseſiue ſcꝛiptis que appel
lant᷑ libelli famoſi.
Ad hoc vo ꝙ foꝛmalr nomẽ ſciant œtractoꝝ:reqͥ
ritur intentio famã venigrãdi. Quia ſᷣm Anſelmuʒ
cxtractio ẽ quotiẽs qͥs dicit aliqͥd v aliqͥ:cũ intẽtõe
vt minꝰ amet᷑:vel appᷣciet᷑. ¶ Hoc aũt fieri poteſt ſex
modis ſᷣm ſanctũ Thomã ſcða ſcde.q.lxxiij.quatu⸗
ormodis directe ⁊ apte. Primo falſum imponendo.

Sco audita vel viſa mala cũ augmẽto referre. Ter

cio malum occultũ ei qui nõ põt ꝓdeſſe reuelare.Et
q̃d ſi ñ ſit occltũ :qꝛ foꝛte tota patnia loquitð tali fa
cto:nunqͥd qui illud narrat in vitiũ incidit vetracti
onis.Et videt᷑ ꝙ non:qꝛ famã eius non venigrat cuʒ
ſit pꝛius nigra. Rñſio vider ad hocagruere diſtin
ctionẽ:qꝛ aut loquit᷑ his qͥ prius ſciuerũt eũ talẽ vi⸗
cliq; malũ/augmẽtãdo malũ cũ intẽtione coꝛupta
tũc ẽ œtractio: ⁊ materialit᷑ ⁊ formalr. Aut maluʒ
ſuũ nõ augmẽtat intentione tñ coꝛꝛupta narrat:ut

D. pf'.

tũc vetrahit foꝛmalr. Aut loquit᷑ his q illud malnm
pꝛius neſcierũt:qꝛ lʒ ſit cõe in tota patria:põt tamẽ
aliquos latereſtam in illa patria:ꝙ; in alia patria. 7
iſto caſu nõ videt᷑ dubii quin incidat:qꝛ ad pbandũ
aliquẽ diffamatorẽ in foro ecchiaſtico ſufficit phaꝛe
ꝙ eü diffamauit apð bonos ? graues:apð quos non
erat pꝛius diffamatꝰ. In hoc ̊ᷣ caſu/młti velinquũt
narrãtes alioꝝ mala illis qͥ pꝛius neſcierũt. Et excu⸗
ſant ſe dicẽtes: hhẽs loquũtur:omune eſt: non ẽ ſecꝛe
tum. ⁊ tũ certũ eſt ꝙ nõ excuſant᷑: qa apð iſtos qͥ priꝰ
neſcierũt:nmõ fuit fama ſua venigrata:⁊ p narratiõeʒ
talẽ eſt mõ apud eos venigrata.nõ põt q̊ ſubterfugẽ/
qͥn ſit verctio:cũ vetractõ ſit fame aliene vemigratio

apud qͥs non fuit pꝛius venigratus nec diffamarus.

Nuarto mõ qñ illud ꝗð eſt bonũ væ ſe:dicit mala
intẽtione factũ.Tales ſũt ſiles araneis ⁊ ſerpentibo
que oĩa q̃ntũcũq; dulcia comeſtaſvertũt in venenũ:
2 vaſi immũdo:qð oĩa immiſſa immũda facit. Et ſic
ſi nõ facto ſaltẽ lingua iuſtũ heimere volũt dicen⸗
tes: Percutiamus eũ lingua:Hiere.xviij.xxiij. uo⸗
bus vo modis ſit minus aperte ⁊ indirecte.¶ Vno
mõ bonũ alteri negãdo.Alio mõ malicõſe reticẽw.
Verbi gra mentio ⁊ locutio fit aliquo:⁊ narrãtur
aliqua mala. Alius pñs et ſciens bona eo taceat:
vt ille ve quo loquunt᷑ minus appꝛecierur. Vel foꝛte
narrant aliq̃ facta cæ aliquo q̃ cu aliqᷣbus conditõi⸗
bus bona ſunt. Ipᷣi vo narrãtes conditõnes illas ta
cent/⁊ locũ⁊ tpᷣset canſamet modum /intentonem
et intellectum facientis.que ſi narrarent: apud quoſ

cunq; auditores:eſſent excuſati. Et ſic iſtis ſex mo⸗

dis alios oſtendũt:⁊ ſeipos malos faciũt. .
ECum vo omnes mali ex quiba ciuitas dvaboli ᷣm
Auguſtinũ væ ci.vi li.j.conſtituit᷑:officiũ et ſeruitiũ
certũ in ciuitate et in curia dyaboli obtineãt. Iſtos
tamſpeciales dyaboli amicos videlicet œtractores
co odibiles: Ko.j.immunes eſſe in magno ⁊ multi⸗

plici officio in curia illa:phas non eſt cogitare. Poro

quo eſt ſciendũ:q ſicut patet.D.iiij.iij. vetractio ẽ
ignis fumoſus:qͥ loquentẽ ⁊ audientẽ/⁊ illũ de qͥ loqͥ
tur venigrat ⁊ fumo amaro ſpũales illoꝝ ocłos aut
amarificat:aut rcecat.labellũ aut folles dyaboli
q̃bus ignis iſte accendit᷑ in flãmat᷑:ſũt verractoꝛesi
mali ſollicitatores.dve quibus JYſa.liiij. Ecce ego
creaui fabꝝ ſufflantẽ in igne pꝛunas: interfectoꝛe⸗
ad diſpdendum: Job.xlj. Halitus eius pꝛunas ar⸗
cere facit:⁊ flama de oꝛe eius egredit᷑ cum tanta qñ⸗
qᷓ; efficacia:ꝙ duo regna quandoq; vel duas terras
vel cõmunitates vel villas igne ire odij inflãmat ⁊
calefacit:dum duos magnos cõmonet ad quoꝛũ cõ⸗

motionẽ ſeqͥtur cõmotio totius patrie vel ville.Ec⸗

ce qparuus igms vetractionis q; magnã ſiluam cõ/
burit: Ya.iij. Iſa.xxx.Lingua eiꝰ q̃ſi ignis deuoꝛãs
Et ſic lingua tercia teſte Salomone multos cõmo⸗
uit. Lingua pꝛima eſt/ que vno pꝛeſente eo bonuʒ
loquiturz malum ⁊e aduerſario ſuo. Lingua ſecũda

eſt:que alio aduerſario pñteſ ve eo bonum loquitur:

malum de alio. Eingua tercia:que vtroq preſente
de vtroq; malum loquitur. Et talipeſte laboꝛant qͥ
ꝓpter cõmodum omnibus placere nituntur taliin⸗
firmitate laboꝛant aliquoꝛum conſiliarij et amici q
ipᷣis pñtib facti ſuis applaudũt. Ipivo abſẽte:adu⸗

ſarijs ſuis de illo loquentibus/ q; apud euʒ vt vellẽr

facta ſua non expediũt: vel aliquã conditionẽ malꝗ
dñi ↄmemorantib dno obloquũtur:ſignis vel vbis
artificioſis/in ipᷣm vel aliquẽ alium perquem vt di/
cunt/vucitur totum malum retoꝛquentes.et iſta xæ-
tractio ex cupiditate lucri vel vane gloꝛie pꝛocedit:
quia non poſſunt abomnibus lucrari:videlicʒ a w⸗
mino et ab aduſario lueri niſi vtriq; placeãt/nec pñt
olbus placereſz vanas laudes acqrere: niſi oĩbꝰ ap⸗

Arꝰ. iij .

EExemp

Vij. „*

vuij.

ix.

Detractio

plaudãt. Tales vecoꝛdes ⁊ miſeri ſunt: Juxta illuu
Pꝛouer.xxj. Qui cõgregat theſau:os lingua menda
cij:vanꝰ ⁊ excoꝛs c.Hoquẽdo vtractoꝝ officio
in curia dya boli:ætractoꝛ eſt quaſi reꝑpator antiqꝝ
patellaꝝ.Et ſicut mũdatoꝛ latrine:qꝛ talis nõ que⸗
rit vaſa precioſa ⁊ integra:h̊ fracta.⁊illa tractat: vt
reparet vel mundet. SRetractoꝛ vo in hoc eſt ſibi ſi⸗
milis: qꝛ nõ querit opa integra et bona:lʒ talia ĩ ho⸗
mineſciat illa tꝛanſit:a circa mala negociat᷑:addẽw
e ꝓpaio capite:vbi facta non ſufficiũt aliena.&t ſic
patet etiã qũo in aliqua eſt diſſilis ſibi:qꝛ iſta nõ qᷓ
rit: vt rexet vel mũdet: ̊ vt peioꝛa ⁊ turpioꝛa faciat
Tercio vtractoꝛ ẽ veneficus dya boli ſen baſili⸗
ſcus aerem inficiens:ſicut pʒ. Y.vj.vij. Vñ quidaʒvt
lert/ qnñ tales audiuit: dicere ſolebat: Recedamꝰ:aer
ẽ coꝛuptus: Pꝛouer.xxiiij. Abomĩatio hoĩm vtra/
ctoꝛ. Ps. xiij. enenũ aſpidum ſub labijs eorũ:ĩmo
peius venenũ:qᷓ cuiuſcũq; aſpidis val baſiliſci.qꝛ il⸗
oꝝ venenũ coꝛpus/iſtoꝝ vo moꝛes bonds animas
coꝛꝛũpit. Maʒ coꝛtũpũt᷑ bonos moꝛes colloquia pꝛa
ua.j. Coꝝ.xv. Vñ btũs Grego. ſup eʒech.li.j.omeł.
lIx. Sicut inquit aer malus aſſiquo ſlatu tractus in⸗
cit coꝛpus: ita puerſa locutio aſſidue audita in ficit
anumũ/ Quanto in curia dyaboli officiũ tenẽt iu⸗
dicum:nonvocatos no n cotumaces honoꝛe et fama
pꝛiuãtes:cõtra om̃s leges:quia nõ vocatꝰnõ cõnictꝰ
nõ cofeſſus/abſens:damnari non vebet.ff. e penis.l.
abſentem. id eſtin. ff. no. li. x. Iſti vo indices ĩcuria
dyabo li leges hñt ↄtrarias:qꝛ ſemꝑ ↄtra abſentes:
nunqꝙᷓ cõtra pñtes ſnĩam ꝓferunt/modũ in hoc ſeq̃n⸗
tes ranaꝑ:que nullo pñte clamant.Aliquo vo ſup⸗
neniente:ſilent. Et ſeꝛpentiũ:quivenientem fugiunt
toꝛtuoſe incedentes:in wꝛmientẽ vo inſiliũt: ſic iſti
ad modũ ranaꝑ v aliquo vtrahẽtes / abſente illovł
amico ſuo ſupueniẽte:tacent:vel ſi audiantvel ꝑcipi
antur ad modũ ſeꝛpentiũ toꝛtuoſe fugiũt/dicẽtes nõ
Diyimus aio vetrahẽdi nec malavolũtate:ſ̊ ludẽtes
vel wlẽtes 1 ↄpatiẽtes ſibi:ſerpẽtes mõſiruoſi habẽ
tes duas Mnnad:na dyabolus amputabit. quaꝝ
vna pulchre loquũtur in pñ̃tia/ alia etrahũt abſen
ti: Yob.xix. Cuũ aũt receſſiſſeʒ ab eis trahebãt mi
hi:cõtra legẽ ⁊ pceptũ dei:Leni.rix. Mon inqͥtmale-
lces ſurdo:nec coꝛã ceco pones offendiculum.
Quinto in curia dyaboli locũ ⁊ officiũ tenẽt ca⸗
num:iõ cõgrue gallice vocant᷑ le bꝛachem audiable:
ter multas ſimilitudines quas habẽt cñ canibus
Pꝛimo qꝛ ſicut canes libẽtius ad loca feda qᷓad
ad flores os mittũt:⁊ in hocẽ ſtrabo inferni qꝛ ſemꝑ
inter feda ſe ponit:ſicut pʒ c. ¶ Gcdo qꝛ ad locaal⸗
Cioꝛa ⁊ vinidia tybiam eleuãt:loca illa verurpare vo
lentes:nec loci ꝑcunt ſanctitati ſia loco illo /qꝛ foꝛ⸗

te ſpinoſus eſt in aliquo pungãtur/grauant᷑:vel ſup

eũ latrant:ſiciſti ſi coꝛigant᷑⁊ ſic ſicut canes plus ſt

infeſtiſa plus latrant ſup baculũ poꝛtãtes:ſiciſti ſup

baculos paꝛtantes ſeu virgas coꝛectõnis:cœtraxiſti

vmiuerſe conectõni: Mꝛouer.j.¶ Tercio qꝛ ſicut ca

nes ad latratum aſſueti eque latrãt ſup virum ſuuʒ
ꝓpꝛium ſicut ſuꝑ furem: 7 licet moꝛdere nõ audeant
ſaltẽ latrare volũt. Sed in hac vltima cõditõne pe⸗

ioꝛes ſunr: qꝛ canis equalr ſuper bonos latrat erma⸗

los iſti o potius ſup bonos:q; ſicut eanis latrat ſu⸗
per omues qui nõ ſunt de familia vbi nutrit᷑: ñ ſuꝑ

illos ve familia: ita iſti ſupꝑ oẽs qͥ ñ ſt ð faĩlia dyabo⸗

li.ſſuꝑ bonos:ſiẽ pa tuit ð xpᷣo Joh.viij. poſtq ne
ganit ſe eẽ e familia ma ol bd 5
xoꝛſũ eſtis:ege xe ſupiꝰ ſũ.Vlos æ H̊ mᷣo eſtis/ ego
ñſũ œ ̊ mᷣo. Canes ſup eũ ſtatĩ latrabãt dicẽtes:ſa
maritanꝰ es tu ⁊ demoniũ habes. te qͥbo ꝓphauit dõ

dicẽs.s.xxj. Circũdedert me canes młti ↄſiliũ mali
gantiũ obſedit.Et quodfecerũt tũc eapiti in viri⸗

D pj.

dĩligno:⁊ mõ faciũt in arido ſq; xpi membꝛis:qnoꝛũ
quilibet dicere põt illud pᷣs.xxxvij.vtrahbebãt mihi
qm ſequebar bonitatẽ:qꝛ ad lram ſi ſequi velletmo
res maloꝝ cum qͥbus cõuerſat᷑:⁊ œetrahere cũ œtra
hentibo reputaret᷑ bonus ſocius:⁊ nõ ei etraherent.
Di vo noluerit:reputãt ſeipᷣos oues et ipᷣm lupuʒ.vñ
dicere ſolent:lupus ẽ in fabula.Oues vo ille ad oui
le ꝑtinent: quo in pᷣs.xlviij.Sicut oues in inferno
poſitiſunt: lupus vo ab eis ſic eſtimatus ſicut fideł
a fure:latro vocat᷑ ad ouileet oues in die iudicij peꝛ⸗
tinebit ad vexteram ponẽde ſũt:ath.xxv. Mo. J3j.
x.ix.(¶Et tñ qui fuit ouis ſana anteꝙᷓ ad talem ſocie
tatẽ veniret:qnq; in lupum et ouem ſcabioſam con⸗
uertit᷑ anteqꝙᷓ ab eis recedat:quod aliqñ viſum eſt:q;
cõtra cõſcientiã faciũt:ne inſociales reputẽtur cum
trahentibo vetrahũt:⁊ ſic a moꝛbidis ouibo rabiẽ
contrahut ⁊ a cane furioſo moꝛſus in rabiem vertit᷑:
qñ cum peruerſo puertit. Siquidem hec dicitur eſſe
natura canis furioſi ꝙ qñq; currunt oꝛe apeꝛto:⁊ ſpu
ma venenoſum oꝛe emittunt ſuper omes:ſ̊ nũc ſu
per ſolem:nũc ſuꝑ lunam:nũc ſuper vmbꝛam latrãt/
7 om̃s canes quos moꝛdent:in rabiem ↄuertũt.Ho⸗
mines etiam quos moꝛdent: periculoſe vulnerant:
Dic in pꝛopoſito:et patet.Gicut ergo ſocietatem ca
ms furioſi omnes fugiunt et foꝛas fugant:ita ſocieta
tem vetractoꝝ omnes fugiant:&et ſicut deus in ſocie
tate in wmo ſua omnes fugabit dicens illud Apoc̃.
xxij.ſoꝛis canes et venefici:ita boni eos ðæ ſua ſocieta
te expellere deberent:vel ſaltem ſilentium eis impo⸗
nere:vel ſicut abominatõnem eos fugere:quia abo⸗/
minatio hominũ/ſupple bonoꝛum vetractoꝛ: Proũ.
xxiiij.¶ Quia ſicut homines tranſeũtes loca fetida
et abominabilia:ſicut etiam loquens cuʒ habẽte an-
helitum fetidum:vel cum lepꝛoſo: vel naſum obtu⸗
rat:vel faciem auertit ne inficiatur:Ita boni vetra-
ccoꝛibus auditum auertere vel obturare vebent: vel
ſaltem obominatõnem animam inficientem fugaꝛe
⁊ ſpũſſancti pᷣceptuʒ tenere: Paꝛouer.iiij. Remoue in⸗
quit a te os pꝛauum:⁊ vtrahentia labia pꝛocul ſint
a te:⁊ cci.xxviij. Sepi aures tuas ſpinis id eſt vu⸗
ris reſponſionibus:et noli audire linguam nequam:
ſed fac ſicut fecit dauid:qui ait ait vetrahenteʒ ſecre/
to pꝛoximo ſuo hunc perſequebaꝛ. Yſtud facere nos
ammonet Auguſtinus ve wctrina chriſtiana dicẽs:
O miles chriſti ſepi aures tuas ſpinis:vt ille qui im
oꝛtune intrare viſus fuerit: non ſolum repꝛimatur:
ed etiam expugnetur:repelle eum a te dicens:chri⸗
ſtianus ſum: er chriſtianus es:noli mihi iſta dicere:
noli ad me accedere:hec ille. ¶ Si ſic feceris:habehᷣ
ſemper lapidem tecum pꝛecioſum:qui venenuma te
repellet:ad moduʒ wminoꝛum: qui timentes intoxi
cari:ha bent vt fertur ſuper menſam lapidem pꝛecio
ſum qui ad pꝛeſentiam ſudat veneni: ſic lingna iuſti
ſudore wuotionis in effectu expulſionis vetractiõis
ſe lapidem oſtendat eſſe precioſum. ¶ Talem lapi⸗
dem habuit in menſa ſna beatus Auguſtinus: In
cuius vita ſcribitur ꝙ contravenenũ vætractõis hos
veꝛſus in mẽſa ſcriptos habuit. Ouiſqͥs amat dictis
abſentũ rodere vitã. DHãc mẽſam indignã nouenit eẽ
ſibi. Uñ qñ oblocutõnẽ audiuit:dicere ſolebat/vlq⸗
tacerẽt vel illos verſus e mẽſa ſua velerẽt. Huiꝰ exẽ
plo diſcãt pᷣlati ⁊ dñi⸗ oẽs alij:vetractoꝛes ↄpeſcere:
ꝙ dicere poſſẽt cũ ꝓpha dauid pᷣs.xxxiiij. Erubeſcãt
qui loquũtur mihi mala. Aliter eis ↄſentiũt:⁊ ꝑtici
pes fiũt vetractõnis. Vñ btũs Srego ſun illð ꝓueꝛ.
Nv.vẽtus aqlo difſipat pluuias:⁊ facies triſt: liguã
trahẽtẽ. Si inqͥt hylari vnltu verctoꝛẽ audieri tn
illifomitẽ das vthẽdi:ſi vo tſii eũ diſſi as: qꝛ diſcit
nlibẽtdicẽ qð didicit ñ libẽt᷑ andiri Aäd idẽ hieꝛoĩ
epla ad nepocianũ.ñ minꝰauni ꝙᷓ ligua verctõʒ fu⸗

2

4

tm wfut o cta it j eois nn
urpolyhemus wuo habet
pniuae mnuckionis nitüturall
ouaant ſat e ablebe⸗
nltqoe habent ſii interilla,
Auitalln urnahetes faciüt miſlin
Zinoculosſuos terram ercltant. t⸗
Nespfantindemagisnihil ventar
hoc eñ cofeſſopodtineant in an
oportety ſicad minus oculo derte
naagamonites.. Reg. j. miniſtro
Niſi int oꝛinoti mrtero oco⸗quo nn
nidere Nberet ß bñ pult g babeut /
fum peccataofiteani ß dunm ſicara
ſnntliglinali ſarlur rc
ſatg wfeenu in folis argank afecn
Ngrſialiengntaer dfectn idick di
ſectſcongelointi:gier abüitia
noinchdeilio deqnoloquit. Biüg
Döefonnnami. Aal ditloüt
malig dindacnali Ropnüän nön
nin urd Bächaligs dalio diet
ſtzuenianttäiſtet Et uerilt
na nenifeſtüͤtefacing dum a
wekalettefecſäiciiumailu

dmoniet inſn ronn
nanidnihe e terceitte

Puerſitneg ,. Drimüp;
i 4 01
ſagitta in ane glaginsmen

cüri⸗
ereg; e
6
rane lus; ſon
Am utate Rgnn manhu
N
varnh
ntr nnerdn ultl D
ummau Detractio
ans erſdn glag.
datnienn Nageſor wereſto dũ te vi
agk abasſcuanill tore refert. vj q ſer men n libẽter audire:nõ
alautinnnmine arken rſicnt ſagll la Ktnnn a Bat erinnltca. racelirarr Vj.
uifut vonegeſi Gindienickfidek lannahin mirtente imittatot Sogdrnſtucäme. mes atis/ qe lingua vetracu
uifuntong ſel diei entẽ ſeu tẽ reuerti ra durã m umo⸗ imul occidi gug etr. .
digin aleſan atbn den videri wainenanreet dr vuln ateriã nõ quo loqui ccait 1els qntum in eo en
icinlnpnn e te, ideriraudeelſ te erat vulferae e oquit᷑ Gerñ z loquentẽé qᷓntum in eo eſt
deis aeenet faltinn ſuas õäz erane vo ctop: niquiduol. Buncent ein ed eſte
deisrgeg en ven glonſcc ne audi mo nõ audiẽ ũ triſtem faci . E: nüquid nõ nqᷣd nõ vi rentẽ/z illũ 1*
üäfaai ellatn ſagbioſn dce / tus/h lat ſanguinẽ Hiẽtis ho facien occidit:⸗nõ ö lance vipera ẽ lu äüde
Liqnog. ſchloſann 5 erent labi⸗ guine: ot brurãti. 7 27 nõ ſolũ gimog iß ingu .
Amdtneint ogaligiinn dicẽs: Y bia ſlliun ſie⸗ auomareſen de. vunt:vel vbi ũ tres:H mul cuelfſing An z k ſ,
büt⸗ Moaleg Flſunent cẽs: Moli eẽ i gliua ſiccat᷑. Jõ cit/pall es iß zoele vbi multi : B multos: vbi a?: que tres ſit᷑
anſngiſcend eptinan his q]ñcarn in couimio J Balomb amonet o pcioſiu ifür audirorcog nan ris ſit
64 carnes ad potatoꝑ: nõ ãmo ſiod 8 eſt/fa tores: tis vetra
Neni noeſysin vullorobiz Niij. m um intellectũ ſ oferunt. comedas cũ Dentes i p illo ps. iij. lam vulnerez⸗ .
sfunf Dignl labrem oꝝn. KS ectũ exponi Iſtaã au 98 cu es inqᷣt dicti iij: Gentes pec nerãt. Vñ 4²
ca ducen h Gperni. gra Zexto vetr onit btũs ctoꝛitatẽ gue vetr icti ſunta vemẽ peccuror egal
und amm hecdian culus in ca actoꝛes ĩ curi regori. ate pt ahentiũ de mẽdo: i cõtriuiſti:
Nantn r reſſe garrit:ꝛ i uea:q oĩm aĩ uria vyaboli 1.„iIij. tes vemũt: ita i entes vo cã ideo pul iſti⸗
ücſipin tduntſder et garrit: ideo nunq; oĩm aĩaliũ voc yaboli ſüt ſi gitta etiã t: ita iſti opinio cãtur: qꝛ ſi ilchrelin⸗
Maneni d Weroſſes: rſpu lta vætra nunqᷓ; fiet æ aui i voces fingit: icut itta etiã nõ opiniões hoĩ icut illi ci in⸗
lnsnnneniſl toßn Etina ctoꝛ ommiũv aui illa bo ngit: 7ſ. vuln vulner oĩm co ticibor
nod dſuperpnb ieſu Et in an mninvoces fingu bonus reli⸗ ſemp erat ad mi at ad maximã oꝛꝛodũt u3
nqdos denrintidi uunhatrj q̈ reſe gilo ocioli ces fingit:ſi religioſus: Extend id mille miliari ximã diſtantiã: 7
atmuntdinenite⸗ horkeat an ſe e lparct Seeey. n rrurtlninſen , Re nti:hecau
olttorerog tr pen eniͤto⸗ uens: it auis ĩ ca 8/7 ali .S. e. c. v iam: ſupple gua ſuã Kecte gů dicit ec aut
ctpate D alaſertinenn⸗ 8: vermis m rauea 7 bur lieno laboꝛe plus dem: ple ſagittã quaſi arcũ od m. Hiere.1
maesfügin Diltengoſoch erant: rodit:oĩbo aledictu do in wmo⸗ eplus BDagitt verractõni ad mayimã 2
. daianteng oantꝛoibo obloqui /flores i mo apum vi vel ſetta vulner aͤs lint mns emnerene d diſs
rom ntetfongsfll gtem, putat. loquitur/o in hoꝛto dmice vi⸗ el ſagitta tractõ 38 lingu tentẽ: w q ibi.
legsfüganttaſo, le: nec mix: ib vetrabi o dnico cor⸗ ſua exit ſi ractõni ingua eox. Yteꝝ q ibi
MRW glant Eti ltaſocltt ,. eꝛiᷓ ocioſi E:qꝛ ſᷣm LHi it/ de factis oĩ rͦ⸗ exit ſine vagi s nũq de IJteꝝ hic gladiꝰ
Neo r ſiat Nus inſoc xüij. diſ ſum 7 wꝛmi Aiero. ſup Oſe ctis oĩm di onis anteq; agine vſtrucii vagina vel gladi⸗
vctacfi gobit dleengill nſoe iſputare. (Be nienté de ali ee. nil tamfaci⸗ ſicut qỹ dicat eſt qᷣ chone Wer vel oharetr
aithunaaelluc äe alrenn .Beoptuno ſut eõ ioꝝ laboꝛe et vigilij⸗ õä bu em wetracti
enmt we an ee e altena veceatg n ſut cõfeſſoꝛes i ꝛe et vigilij duͦ extrabit ſeincit de n coꝛde racti
ryclſaltan ſllenmn nuſol t in tali az ñ ꝓpꝛia cöfitẽ oꝛes in curi ijs ahit᷑:ſcindi g. Hanc aut n cetrahenti.
bommnaro⸗ anſilentimn eß ts Eet in talibo gni ſi⸗ ꝛia cõfitẽtes:ſiẽ curia dya b ps. xxxvj. vbi ndit 7 co auũt mo entis:
omihatoneam me⸗ rificat᷑ ill ic aliena ofi es: ſic ptʒ. va bo Xvj. vbi ait: numpit: ꝛtale pecca .
i ſuppleb⸗ cvo fygene:l. qꝛ in pa ud Ro. xj 9 pfitent᷑ pe 3. C. vj. lxvj vt trucidã ladiũ t: Qõ pulchꝛ cato/
Croengen nnn in parteilla in Carirag keen aropti 7 Rorgrzeeg ſeGn euaginaue chꝛe ondi
laut bomines ndnacor Pron teri fec a in qua æ ey pte cõtin git i im eve ere:h tñ ſeipᷣos oꝛe. Hec ẽ em̃i rũt pecc t
tt homines tianſei Drol elartacr us: cor. Verer kin iſrael: mr Elang ay nd ebem intetid lovalc⸗
mloqnr. Aketida , poliphem 27 ſic ols et tueri et᷑ cõfi ofringat̃ eoꝝ intret i t: 7 hoc o qn alijs
miyelam nnochdabiag puluere detr nus quo h ractoꝛmonoculs e: nacdhits Scõoo etiã in coꝛda m50. od ſequi
wſorvalnaumabe, ipſo ractionis habetr. . xvj nocul?e tudelitaté. Inrer ol ue Pop'r6 enl
zuennt neinticigtn nalumobtn os ercecant:ſi. is/ſqͥ nitũt xvj. v. Eodeʒ em̃ es mai⸗ tẽ. Inter oĩ 3 oĩm vola 7 arcus eoꝛu
catun Itaboni ralibo qnè nt:ſicut pʒ ex vi ur alios ez em maloris crudeli la em̃ volatili⸗ tiliũ ej 3
tumanerter Itabonidem ibi que bab t pʒ ex verbi⸗ ceturpare: triui crudelitati tilia rcedunt
4 evelobtnn 4 quit 1 ent xj 25 * s beati ıι re: ſe- t 7 fouit i 1 atis:qꝛ au cuculus 5 F 1.
natönemani turare bent rl nit aliud œtrabẽe .q.iij.inter illaverba rego.ĩ mo Detract in fine veu em vr dicit videtur xvij:
mman inficn ⁊in oculos ſu abẽtes faciũt:niſi verba. Qui 92 etractoꝛ es vo i oꝛat: vitã i que euʒ nu
Ptiztenere N ictentenfugne os ſuos te ciuũt: niſi in pulu. uid in⸗ aĩa ʒ.i.platos p ingrati iſt ñ auferẽdo coenyle⸗
omer dtrapenti⸗ Remouein⸗ hoc em̃ ꝛinde magis ni itant: vt vñ eʒ ſufflat ant: famꝗ catoꝛes 7 unt: qꝛ lez
numer Ntrabentiz abia procylſi c em̃ ꝙ cõfeſſea gis nihil veri⸗ vñ plus etractõ cule occiſe g bonã auferẽ coꝛꝛectoꝛ nutrices
i Gepiaun⸗ bispoan ſint oportet ꝙ ſi op obti eritatis videã ractõ ule occiſe. Hoc aũt uferẽdo: es lacer 5
tuos ſpinio ilcl rtet ꝙ ſic ad mij tineant i videãt. ¶ A bnfa dre et ta ꝛque mellorpvircg he
warcr oliavcleli nu⸗ naas cad minn n curia d Ag facere diſcoꝛdiã ciüt dyab or ẽcᷓvita aui
rlinguann xv aag amonites. j s oculo dey vaboli locũ: exercitũ. Vñ coꝛdiã int abolo ſuadẽ a aui
nauidegniottalt ehuom: Xyv. niſi ſint pꝛij 8.j. Reg. rj. mi⸗ extero pꝛiu ci: bac u. Vñ pius p er princi ẽte: qui ſẽp
gniattat angbenttzſee vigere mornen xj. miniſtro ent᷑: quia c. Aonkeſtas h de vl . pes exercitub. ot⸗⸗
nncpenegnebar Ytud Slege⸗ idere veberẽ xtero oclo: s tales no . Tere ifeſtũ ẽ in j. q. j. ſunt pl rcitus.ðvᷣi:⁊
r Yltud facere nos rum ẽt:ß bñ quo vefe non vuit: vt woctoribo qt dyabolũ plunimi.
sſpinio: vtillequiim ſicu us malũ reuelan icctegut alrenn den 10 periculuʒ :ſi. atiois eſt: ractones i⸗
Uuofuerit nor egg ut ex de malũ reuelant et cõfi t alienũ eſt qu uʒ : ſicu eſt:qꝛ maxim nes ir-⸗
nonſolumrepimatu: pꝛia 7ñ fectu in folijs t et cõfitent reue⸗ f. quod ſequit᷑ i t pulchꝛe aximuz ex hoc
turrepellecums tedicens: ñ aliena:ita ijs arguit᷑ xef⸗ ꝓpꝛium: qꝛ oꝛe nõ eſtij in canone al patet. W. ij zex hoc
r. cmnsichli/ fectꝰĩ ꝛita ex vefectu ĩ di cctus iß raciceg. So gr cn P allegato. ſdein ij. iij.
riſtianus esmoli mihiiſt nõ i coꝛde loqnt:: fectu ĩ dict/ eĩr in radicep/ oſa. p in Pxpianos ſui 4 . Peins em̃ oc
eo⸗ adiceke: ò in coꝛde illi qᷓnti:qꝛ ex abũ . rctiõibo araui Ttracti uidiã t uis inuide n maln
nehecile. ( Diſieſteenathad dij e illiꝰ de ũdãtia cõdi. arguit actionis pʒ trahere i re ſaceꝛdoti 3
. . e . 8 foꝛtun — quo loquit᷑ 1 ödis os lo * mant ſi 15 pʒ. C. x „ infamare ſotibus
am wanſtin llflenunat mali q.d narũ. Mala dete VIñ Seneca gt:2 nant ſubditos K.I ij.r riiij re. Cä vo tat
ininormm: guitinentenl min⸗ ocmalũ oquũt hoĩes: Knñ uperãt: i in illos impi nittere ꝗ dili⸗ igelicz in
wrſ 3 mmarh nsnro Ge alice alaloorir e VAhiet: re in peccato ſi ”õ ſe⸗
urſtyernanlm epſiinnhun ſer zuenlenter erni⸗ c alio dicit ẽ ñdũt: 715 Et ſicut e no exenſalt ſenk arer h vl.
muntlnmal ilili larua nenk ocer ſaingnn itit bmalus vol⸗ ”äl
is incfean pllioni: mmng ͦ Can taleteeileoſtecis itutlid alinfeneng loque⸗ rxiſtis lctrrar wrrabencher rmo recalcitr. i.
un Fa no moeſ ſaiamin altertvo⸗ illud or ie nis et Vnln vert alie⸗ Fbua tun
nenſa ſus eutis A1 nne⸗ ſia rei nat. rj. q. ij. plerũ crimen Crimi⸗ ulem reddit: qꝛ ſi a coꝛigere vetta pqicanti cõ
H ⁊ciuit iij.plerũq;. Di pꝛofert: ſei ſolũ clam gqꝛ ſicut lapis e vetra hit: ſeip̃ cotra
nn⸗ cnenu nmugols ho⸗ ri tated lerũq;. Bi ergo i eipſun elam icut lapt abit: ſei. 3
Auſtinnun B au. QAlrani iclaien n ern Garmon ans atat nranurvallie,
i hitniſnilin niouent Valde vrilen rwtrabere ratd ð. Z. v. riij rabẽ er ſermonem meus neminẽ c verbu veritatis
bicneenn . e. ratõnabile p ij. quia ille oſte meo:ille dici capit: ſed qui i. 3
: niniint niant llhir i tracto e:nõ ſolumvt pᷣdi abile pce br vei endit in c cit ſe eẽ ed qui iraſci
inndlenn ſle e ꝑ vilitatẽ: ſed pᷣdictam fugi ptuʒ novᷣ i dei eum teti in clamoꝛe vetr cotra quẽl ler
ais iſuſus rleret. ul? ere qudelitatẽ 6: ſed vt eorund ugiamus officij vitioſi tetigit: ꝗ Z viti⸗ e vtractio . oquor.
N . . 5 idem nimi licij de oſus non fuiſſer ʒ vitioſos pꝛoi nis: ꝙ lapis?⸗
in immman nc crudelita que culpã ↄſequit᷑ ⁊ nimiam fugt non fur n fuiſſet: ſermo ce s pꝛolectus fun Pis ⸗
4 atſe n heſcht liñ ſi s oim armo it᷑ detracto gliam?ꝰ 1.fuit contra ſermo contr. iectus fuit. Si em
ipdidul is ili t⸗ i iue quad ioꝝ puerſitatẽ: 20 E. Ylloruʒ eĩ tetigit eum:nec eüm t ra vitiogſos pꝛo en
ini Annanſſnic on vemo ñ/oĩmq; larronũ et ł ne volati ioſu. Zal lamat: clam git. Si vo eun 6
i Ti ſup ilöne⸗ xvj. Pp oꝛdinẽ nu et infernie onũu et homici 7 es ergo oꝛ ergo oſt eum non
nis V cgoſupil ee mnẽ patebit ni excedit cru omicidaru unt. Ad v et crudeles ſunt:⸗ endite
,ſheo tmitllin⸗ puerſitatẽ:qꝛ cõit Rrimũ crudelitateʒ: ſii 3 qui trunq; Vo vi s ſunt: 7 malo. eum vi⸗
iſiurgilligeni⸗ aertaer id: cot ñ pʒ ꝙ oĩm ꝗ 3: ſicut populo benedi⸗ viranuanmnenonen os ſe es oſtẽ
ctore avdieni agitta nõ occi iter gladius mat n armox excedit wres enedicu m:non eſt ſacè Foſtẽ⸗
rgeun uin nici mhl niſi occidit niſi vnũ material vel la rcedit es. ¶ Terci⸗ nt vetrah ſacerdotib-
ene ifici diſi s,:N⸗ coꝛpꝰ põt etiã ĩvnũ vno i vel lancea: feritatem:i cio xtra endum. vj. q. . tiby
. grſitotſint iicthini acutus: etiã e vagi iceu:nõ occidi :vl . m:inter ctoꝛ .vVj. q.j. ſacer
ic ſtehin ſueglab bn, Gre Eine ma eri occidit etia⸗ Iis ieoee vrna. qe Tal quadrupedum excedir
arilhüimini ne ninit deer grebicg hoc grva ina⸗ na exire qnãtuci iaz lita vrſus. JIſt ioꝛis vider um excedi.
iatn cuo ninti actoꝝ ve quibo in p ginã ſuã ſcindat atucũq; ſit nare velferiede ein vigentur eſſe dit xpiij
min⸗ ngi 7 ligua eoꝝ in pᷣs.lvj. en ndat:lingue? t quentius in eritate ij animalia crudelira PViij.
gladiꝰacu lyj. dentes eon arm gue vo e⸗ tius in exe n ſacra ſcri quando vecrun⸗
nielis! C. xv cones ali
9 libeo: yb j.xviij. S aliquibus
ev õ
vlegitur fuiftepoſt⸗

Detractio

tus in lacu leonum:et ſempꝑer ei peperce unt: males
vo ſtatim xæuoꝛauerũt. Iſti vo cõtrgrio modo nul.
li parcunt et potius in bonos veſeniũt: ſicut patet.
e.c. ixGcvo: qꝛ leo lʒ alia aĩalia pꝛedet᷑:leonem qͥ
eſt eiuldem ſecum nature non pꝛedatur nec œuoꝛat
nec etiam carnem leonis moꝛtuivt dicitur comedit
Iſti vo hoĩes eiuſdem ſecum nature ætꝛactionibus
is comedunt: cum ſalſa odij inuidie.ſEi qdã
iudeus requiſitus a quodam chriſtiano: cum q ſalſa
ipᷣi comederunt Jacob: cum oĩa ad literam intelli⸗

gant: in ps. xx viij.ſcriptum ſit comederũt Yacob.

Conuenienter reſpõdit: cum ſalſa cuʒ qua tu come-/
dis pꝛelatum tuũ.Leonibo vo in hoc ſiles ſũt:ꝙ car
nes comedunt crudas. Sed deus cont eret ventes eo
rum:molas leonum confringet 2c. ¶ Oedo crudeli-
oꝛ eſt vꝛſo:qꝛ vꝛſus vt dicit᷑ hominẽ moꝛtuũ nõ inua
Dit. œtractoꝛes vo nec moꝛtuis ꝑcunt: qð videt᷑ eẽ
magna crudelitas:qꝛ crudelis homicida eſt:qui fri-
gidum et moꝛtuũ iteꝝ vulnerat: magna puerſitas
eſt:homini in tãmiiſero ſtatulz inter tot aduerſarios
nõ cõpati ? ꝓ lpᷣo potius oꝛare. Hec auteʒ puerſitas
oſtendit in parteꝑ hoc quod ſcribitur ĩ geſtis beati
Eregoꝛij xe quodã pꝛepoſito monaſterij ſui iacente
quaſi moꝛtuo:cui fratres vetrahebant. q cito loque
lam recuperans:eos ammonuit ꝙ; nunq; moꝛienti æ
traherent: aſſerens ſe ante tnibunal dei mones ac-
cuſatoꝛes:⁊ modiũ ⁊ ſextariũ/menſuram atq; cõſue⸗/
tudinem elemoſynaꝝ luminũ que diminuit ex vna
paꝛte cõtra ſe ſtare.vos autem ex alia cum detractio
nih veſtris quaſi me accuſãtes:⁊ neſciui:cui ꝑtipꝛiꝰ
reſpõdere potui.¶¶ Iſti vo vtractoꝛes moꝛtuos vt
dictũ eſt comedẽtes:n ſolum feritarẽ excedũt vꝛſoꝝ:
H aperte contra legem vei cõmittũt:Eeuit.vij. Vbi
ꝓhibẽt ſub pena moꝛtis ĩmũda ⁊ capta a beſtijs co⸗
medere. Cadauer immũdũ ẽ cadauer moꝛtuũ:captꝰ
vo a beſtijs ẽ/ qui moꝛtali peccato a demonibo capit᷑
hos com edere:iſtis vetrahere ẽ.Qui ergo ſic iſta co⸗
medit:ad penã moꝛtis eterne:ibi taxatã ſe obligatuʒ
inuenit. Oñ diſꝑdet wminus vniuerſa la.w. ⁊ liguã
magniloquã ¶¶ Quarto vætractoꝛ crudelior ? peri⸗
culoſioꝛis conditõnis eſt latrone ⁊ homicida:qᷣa fuꝛ
aufert exterioꝛa bona:mala aũt lingua famam ⁊ pa-
cem coꝛdiũ inter amicos et vicinos aufeꝛt:iluxta illo
Ec.xxviij. Suſurro et bilinguis maledictus erit:
multos enim turbauit pacem ha bentes:ille vnũ ſpo
liat vł occidit:iſte mitos.ille ð ꝓpinqͥ ſolũ:iſte ð ꝓpin
quo et longinquo. Ille incarcerari poteſt:⁊ ſica fur
to et homicidio impediri:lingua ⁊ ſiincarceret᷑:a de⸗

tractione tñ impedui non poteſt:quinetiã cum mi⸗

Yxj.

niſtro vtraherel/ et ſeminare diſcoꝛdias poſſit. et ſic
patet ꝙ linguam nullus hoĩm wmare pot: Yaco. iij
Pꝛopter iſtas et alias cauſas:quidam magnus pꝛe⸗

latus dicere ſolebat/q mallet duos latrones ĩ grege

ſuo habere:qꝙ; vnũ bilinguem. Dis concoꝛdat canon

dicens:q veterioꝛes ſunt qui ætrabendo alioꝝ vitõ
moreſq; coꝛumpũt his qui ſubſtãtiam diripiũt. vj.

.jæterioꝛes.¶ Quinto vetractoꝛes peioꝛes et cru
elioꝛes ſunt vemonibo et inferno: qꝛ iſti peccata nõ
Ponia⸗ coꝝecta:nec etiam vltra condignũ nec etisʒ
onum virum puniunt. Zetractores vo peccata re⸗
citant coꝝecta et ſic ve alijs. Patet ergo ꝙ cetractoꝛ
peior eſt omi beſtia: pꝛopter cauſas ſuꝑius aſſigna⸗
tas. Et ꝗꝛ beſtia intantu ſaturani pot/q; comed ceſ-

llſat:ſed iſti optimo cibo pleni:carnes crudas adbuc

Arꝰ. v.

famelici œæuoꝛantpeioꝛ etiam latrone et peioꝛ infer
noſ⁊ dyabolo:⁊K ſic concludit᷑ q ſumma iniquitas eſt
ctra here:qꝛ oĩs qͥ vetrahit fri ſuo homicida ẽ.vj.q.
.j. ſũma t pe. dl.j. homicidioꝝ.
Sʒ ne tãtũ ſcelus appareat: œtractõnis maliciaʒ
ſub ſpecie quandoq; abſcondũt compaſſionis 2 com

mendationis. Cõm endãtes eũ primo in aliquibus

nãli:ſuꝑficiali bona tranſeũdo. ꝛemiſſo vo ſie xxij

alſo pꝛeambulo:quaſi eum ve quo loquitur diliget
ne quaſi inimicus eius verba ſequentia loqui videa
tur: Ad ꝓpoſitum ſuũ deſcendit mala narrando per
modum tamen compaſſionislheu⁊ alta ſuſpiria mẽ
daciter interponendo e geme diligerẽt etrahe
bant mihi: In pᷣs.cviij.Be iſtis Merñ.ſuꝑ cañ.vᷣmõe
xxuij.Petractoꝛes inquit quodam ſimulate verecũ⸗
die furore ↄceptam oſtenduũt maliciam videas a de-
tractoꝛe.alta pꝛemittit ſuſpiria.ſicq; cum quadam
grauitate et vultu meſto demiſſis ſupercilijs⁊ voce
plangenti maledictõnem aggredi.&t quidem tãto
perſuaſibilioꝛem:quanto ab his qui audiuntmagi⸗
condolentis affectu ꝓferri eſtimant. vvleo inquit ve
hementer:eo ꝙ ſatis eum diligo:ſed nunqꝙᷓ euʒ xe hac
re coꝛꝛigere potui ⁊ als mihi quidem bene comꝑtum
fuerat iſto ð eo:ſed per me nunꝙᷓ innotuiſſet.?t qm̃
Palteꝑ res patefacta ẽ:vitatẽ negaꝛe ñ poſſũ reuera
ita ẽ:h ille.¶ In h̊ innuit Herñ.p calliditatẽ quãp
tẽdũt dilectõis et coꝛectõis/vnã laliã:videliq; lõgã
eypectationem:quaſi penam eius nõ ſitirent:in hoc
qꝙ; diſtulerunt patefacere ſed tamen expectat diutiꝰ:
vt aptius expectet tpᷣs nocendi. Vñ ſpugo v ſancto
victoꝛe ſuꝑ libꝛum pſalmoꝛum:Cõgregat minima
paulati:vt plꝰlongu ſilẽtiũ cuncta ſimul obiecta pl⸗
noceãt qᷓ minꝰ opinionẽ lederẽt:ſi ꝑ ſe ſignaplata fu

iſſẽt. Iſta aũt oĩa ſi prñt occulte faciũt:vt cul nocẽvo
lunt dãnũ ſentiat: h ꝓꝑ quẽ neſciat:ſic pʒ.C.xj.xxvj. Arꝰ.vj.

Licet ergo ex quotidiano vſu multis vetractõ p⸗

ua videatur culpa: tñ eius crudelitas qua eſtarti
culus quartus:et eius mendacium ⁊ duplicitas iſtiꝰ

culpe oſtendunt grauitatem: nec excuſat vetrahbendi
ↄſuetudo:quia ſi quis conſuetudinem haberet eccle
ſias comburendij vel homines occidẽdi:ꝑ hoc culpa

aggrauaretur: Ged vætractoꝛ templum ei incendit

ſic pʒ..iiij.iij. Spũaliter etiam occidit:iuxta illud
nemo putet minus periculum eſſe alicui œrrabẽdo
mentiri:qᷓ ſanguinem fundere.xj.q.iij.nemo perito/
niuũ. Mõ. M. uiij.x. è
Cum vo pena culpe iuſte ſuccedat:huic articulo
articulus v pena ſuccedere iuſte poſſet. Sed tamen
ex ſuperabundantiſilloꝛum reſponſiones et excuſati
ones pꝛius audiende ſunt:in quibus ſi vficiant pe⸗
na illoꝝ in his ſcriptis ſtatim inferẽda eſt. ¶ icũt
ergo detractoꝛes:non vetrabo:qꝛveꝝ dico ſ̊ veficiũt

qꝛ veꝝ nõ oĩ loco vel tpe vel ꝑſone dicendum eſt: ſed
tm illis qui poſſunt ꝓdeſſe et non obeſſe: et cũ inten

tiona bona ⁊ non ex odio. Veꝝ eſt foꝛte ille qui ſic
loquit eſt in peccato:a tam en ſi ſit ſapiens illud non
reuelat niſi in confeſſione.Et viy tuncilli quipoteſt

prodeſſe. Si vo omne verum ſit dicendum: cum ita

verum ſit te eſſe in peccato ſicut illum cui detrahis:
T ſi non in eodem quare peccatum tuum ſicut ſuum
nõ oſtendis. Si vo nolles tuuʒ reuelari: nec eberes
illiꝰpctᷣm reuelare:cũ hoc ſibi facẽ teneris:qð tibi fi
eri velles:ↄſixrãs ꝙ ſi nõ idẽ maius tñ ĩ teipᷣo dici
foꝛte poſſet petm.⁊ ſinõ idẽ qte mõ foꝛte dicè pote⸗
rit:expecta pauliſꝑ:⁊ ex ꝑmiſſiõe ði⁊ tẽptatõne dya
boli:qꝛ fratris vefectui nõ ↄpateris:ſiẽ mẽbꝝ mem⸗
bꝛo:ſ̊ magis inuidẽdo:a teipᷣm ꝙ melioꝛ ſis extollen
v:foꝛte idẽ vłgrauiꝰ ve tecito dicet᷑ Et iuſte quicxʒ
vt hũilieris. Hãc ↄſideratõeʒ ſeõs pres ad apaſſiõis
meritũ adduxiſſe:manifeſtum eſt ex vi.pa. Vbi qͥdã
ſenex vidẽs aliuʒ peccare fleuiſſe legitur/ dicensapſe
hodie:ego cras.Aliꝰ etiam ibidẽ cũ qͥdã aliu iudica
ret:ſurꝛexit:⁊ ſaccũ plenũ arena ſuper ſe poſuit:ita
magna ps arene fuit retꝛo:⁊ ꝑua anñ ⁊ alijs cãm facti
qrentib:rñdit go habeo ſaccũ plenũ pctoꝝ ꝓpꝛio

rum que ignoꝛo vel nõ ↄſideꝛo: ⁊ ꝑuũ peccatũ iſtius

.

Arꝰ. vij

xxiiij.

xxv.
Exemp.

ſſiagisfümofonnlibellan.“
Zui nitzi gte li iaplt it⸗

2

4 ipenciefilli genaͤmncnrrit ibel

t dicii gficüt inbenibt Kreuelitni
mnuſu rnafritö; dtroctoni nullaſtd
atinterſcrtuet no ſtru rel inter i
utircii yrrog ece it niano nidck a
bereeti dtructotcnde pena naun
untſin cioudltoꝛibus renelatoubu
mucoppenn tanc̃g pꝛincpalioꝛlinapla
Tlbuoeſ duplicepen inprecat Yere,
Mlaimnguttcötritöecitereeos ſteft na⸗
Lanenascbucduplia videlicetintenon
Ncgkiuntur g dtractio ori habetert
noncſtſmnepena. Dertagores eñßſunt de
Unacb eppio andurunkn ſoch d
s detrapürenacit Oürppinators d
nsſaſpscaicit ins eittb
Pplniͤt ſat gin ſcho dealdedn diis
logui aids dono iro deneni miſitch
hhllui malüſenſit, Sicinuidig⸗⸗
ali lie in a Sicinniciar
diuthleiſnoeinen gnmn⸗
nuihuntet iatoinle öun.
(Etarenoniduplichpic Sn

plic. videliceti.
ton latfmntnn ür
ſeg ltnmenw abeecken
Teiteſenee eͤalieffmne
Egiiun lnckicnt B
ennigihten dt hzerocl roniiſ
woianee lsgnigrania,
honoset e cs Ncigllanini
ſetöincltifi nondondt vtſie

dD

Cönentz .

qoticlano nimulro mmnco,

:ti uneeneſtungt eſtarti

teins mendacium dupflatasiſt
Granitatemecerauſat dtrahenci

iquis conſnetucinen habererece
Urelbominesoecigicighocceglan
Ded xmnactortenplum Miincendit
Spüaliteretiamn ocaidlt, uxta lind
us penculum eſealiai drahic
inan fundere j.g ij nanopento⸗

clor iuſteſccthat hileeialo ,

ncceuere uſtepoſet Gel tamen
illoꝛum relponſiones et exanſari

eſunttin guibneſi figant ne,

hns ſtatiminfereda eſt. (Dicht
on drraho:qrver dico h wficiit
Atgeveigſonedcenuneſ:ſn
1 pdeſſeetnon beſſeretchinn
godio. V atforteclleqniſe
torntamenſiſi ſapien –
icſione⸗ Etriptunclliqnpot⸗

cuidr
npeaaato ſicnt l .

urtpecastunn thn
aelmnjnin eriuti
cci reſlſitnmnn gani
niiinan ehtir⸗
zige rteni ale din
lnnm ſiͤ —
Nrn n ltens ſen eſ
nlnn nel ſoetoin
n n Etilſtegun ,
inniſ gn Glil
centen da.
. Pricnag

Detractio

qð antẽ meẽ video/quõ ergo poſſi illũ iudicare:cuʒ
mea ſint plura:quaſi diceret.ſiceſt quolibet vim/
q habetis multa ꝓpꝛia/ 3 nõ aſideratis:nec videtis
trabẽ ĩoculo ꝓpꝛioſet feſtucã ĩ oculo alteriꝰvidetis.
Mota. Y.x.xviij.¶ Mec potes eũ ita certitudinalit
iudicare.Et ponat᷑ ꝙ certũ ſit:eũ in tali eſſe peccato
certũ eſt etiã ꝙ qui pcepit illũ nõ cõmittere tale pec
catũ:pcepit te nõ iudicare: Jo.vij.¶ Xllij dicũt/ma
lus eit/nõ poſſumus ⁊æ eo bõna dicere. hoc nõ eſt ali
ud:mſi qꝛ ipſe eſt malus peccãdo. IJõ tu malꝰvis eſſe
trahẽdo.E t ideo wmũ tuã accẽdere vis: qꝛ ipᷣe ſu
am accẽdit.( ¶ Alij ſe excuſant q rõne ſocietatis x-
trahũ̃t.̊ videãt ſi hac rõne vellẽt lepꝛã intrare coꝛ⸗
poꝛalẽAluj vo vicũt q; ludẽtes ſic loquunt᷑.ᷣ lu-
Dus illoꝝ ẽ ſicut ludus vulpis cũ lepoꝛe ad eius int᷑⸗
fectõeʒ.ſic in ꝓpoſito ad alterius eſt ludus iſte diffa
matiõem. ¶ Alij dicũt:narramus qð audimꝰ. ideo
nõ peccamus. Ged ꝙ iſta excuſatõ nõ valeat:pʒ exẽ⸗
plo et auẽte.¶ Exemplũ ad h̊ ve illo ꝗͥ wmũ ꝓximi
Ineinie oſird accẽdit.Et væ illo qͥ ignẽ ꝑflat vt am
plius ardeat.Et w illo q hylariter ⁊ v igne applan
dẽs: ſe ibi calefacit. Mõ ẽ aliqs qͥn vicat omnes tres

iſtos coꝛã o ennpahaten Yes qui ignẽ diffamatõis

Ar. viij.

Nvij.

pꝛimo accẽdit:⁊ qͥ illũ dilatet ad illos qͥ pꝛiꝰ neſciert
vel mala intẽtõe ad illos qͥ ſciuerũt: ſicut pʒ ſupꝛa.·e.
c.ij. Et qͥ libẽter talia andiũt:ſicut patebit ĩfra.c.e.
artixj.Oẽs ſũt culpabiles añ veũ.Auẽctas ẽ ad h in
ris ciuilis.qua agipõt ad penã capitis:tã 5r illũ qᷣ
fecit libellũ famoſuʒ ĩ tigmiscãtilenis vłſcriptis et
hmõi qꝙᷓ; contra illum qui inuenit et nõ coꝛrupit vel
combuſſit:vel muentũ reuelauit.C. ve famo.libel.l.
vnica. li.ix. YJdẽ pbat᷑ ſuris canonici auctoꝛitate.v.
q·j.ſi quis famoſum libellum. S
In q ancte pʒ ĩ pte.viij.pꝛicipale/ videlʒ detracto
ri pena.cũ em illã pena incurrãt qͥ libellũ famoſum
vt dictũ ẽ ↄficiũtinneniũt vł reuelat:⁊ int᷑ libellũ fa
moſũ ⁊ narratõʒ vetractoꝛiã nulla ſit dꝛñtia: niſi ſi⸗
cut inter ſcriptũ et nõ ſcriptũ vel inter ſcriptũ et oꝛe
ꝓlatũ: cũ ĩ vtroq; eadẽ ſit ſnĩs:nõ videt᷑ cauſa vel rõ
quare etiã etractoꝛes eandẽ penã incurrere nõ ve⸗
beant:ſim cũ auditoꝛibus ? renelatoꝛibus. Dʒ a cæ⸗
tractoꝝ pena tanq; a pꝛincipalioꝛi incipiendum eſt.
Talibus em̃ duplicẽ penã impꝛecat᷑: Yere.xvij.u⸗
plici inquit cõtritõe cõtere eos:ſqʒ terrena et eterna.
Terrena adhuc duplici/ videlicet interioꝛi qua pꝛi-
us ꝓcutiuntur:qꝛ vætractio oꝛtũ habet ex inuidia:
non eſt ſine pena. SPetractoꝛes em̃ ſunt babyvlonij
pꝛins ab igne ꝓpꝛio com burunt᷑:⁊ ſocij Banieł qui⸗
bus vætrahũt euadũt. Sũt ꝓpinatoꝛes veneni:qᷣ pꝛi
us ſeipſos occidũt.qꝛ pꝛius neſciẽtes bibũt:qð alijs
ꝓpinãt.ſicut pʒ in ſcdᷣo dyalogoꝝ bii Gꝛegoꝛij de il

lo qui cuidã bono viro venenũ miſit.qð cũ ipᷣe bibe

ret:aliuſqui miſit eodẽ momẽto moꝛiebat᷑:⁊ ille qui
bibit nullũ malũ ſenſit. Sic inuidia ⁊ vetractõe illi
Petc Ko plnat hie vki futuro illð amare bibẽt
õ ad h̊ legẽ ſatis cõgruã..xiiij.lvj. Et ille cui ꝓ⸗

pinat?᷑ euadet.ſicut pʒ p legẽ.Y.vj.xxv.cũ ſeqᷓntibus.

Etr exterioꝛi duplici: videlicetinfamie.ſicut pʒ.vj.
q.j.vterioꝛes. vbiad lr̃amvtractoꝛes dicit canon

wꝓꝙ iuſte ĩfames ſũt:⁊ meriro ab eccla extoꝛres. Juſte

q̃dẽ:qꝛ iuſtũ videt᷑/'qͥ alios ĩfamare vellet:ipᷣe infa

mis ſit/ vt ſic ↄuertat᷑ wloꝛ ei ĩ caput eꝰ: In ps.vij.

Excõicatõe:ſicut pʒ ex aci.oꝛoniẽſiĩ quo ſtatutuʒ
ꝓpetuũ excõicat oẽs illos/qui gratia lucriſodij vł fa
uoꝛis/ vel alia quacũq; ve cꝗ alicui nõ infamato apð
bonos et graues crimẽ imponũt:vt ſic eis ſaltẽ pur⸗
gatõ indicet᷑:vel alio mõ grauet᷑. Iſtã penã timeãt qᷣ
tractõe/vel accuſatõe/vł ꝓcuratõe faciũt alioſ mõ
indebito citari.vel attaxani:eis ĩponẽtes ꝗᷓ nõ fecert
videlʒ crimĩa vel iniuriasſſeu debita q nõ ↄtraxerũt

ne eo plus apud iuſtũ iu

pf.

vel qui alios vexãt ad ꝓbandũ fidẽ/ vel mrimfniuj
vel — hmõi:que nõ traxerũt. In omibus
talibo auctoꝛe vel accuſatoꝛe vnũ affirmate ⁊ alio ne
gate:negãs diffamat᷑ ad minꝰapud eos qͥ plꝰaccuſa⸗
toꝛi credũt ꝙᷓ ipſi.⁊ ſi nullꝰpiꝰei credat:ſaltẽ q̃ntũ in
eo ẽ:facit qð credãt Et ſic diffamat ⁊ illud qð ẽ opti
mũ ĩ hoĩe aufert.videlicet bonũ nomẽ:ecẽi xlj.Cu
rã habe ĩ bono noĩe·h̊ em̃ plꝰpmanebis tibi qᷓ mil⸗
le theſauri magni et pᷣcioſi.Et iõ veleant᷑ ipᷣi de libꝛo
viuẽtiũ:⁊ cũ iuſtisjnõ ſeribant᷑: In pſal.lxviij.¶¶ In
quo notat᷑ ſca pena vtractoꝝ. videlicʒ eterna. nee
mirum:qꝛ ſi quis furat᷑ bonẽ/vel equũ /vel aliam rẽ
pᷣcioſam:meret᷑ ſuſpendiũ.plus videt᷑ illud mereri/qꝗ
rẽ furat᷑ pcioſioꝛẽ.videlicet bonũ nomen/quod vtdi
ctũ eſt/plus va let theſauro pꝛecioſo. Et ſi talẽ penã
hic euadãt.a inſto iudice o patibulũ nõ euadt in
ferni.qð ideo plus timendũ eſt:qꝛ raro pena vebita
ĩtales detractoꝛes in h̊ ſcło exercetur.¶ ex em̃ dicit
q; laceratoꝛes et vtractoꝛes et accuſatoꝛes famulo⸗
rũ vi damnat᷑ ĩ baratꝝ:et niſi ſe coꝛrexerint:vindi⸗
cibus flamis d vu accalatlo pſte aut pe
iudiceʒ timẽde ſunt: quo minꝰ
hic infligutur.et qꝛ a iuſto iudice pena cõiter infli⸗
itur:vt in ꝑte et mõ quo plus peccauit plꝰaffligat᷑.
deo iuſtũ videtur ꝙ; tales ĩ lingna plus affligàtur

? illã coꝛpis partẽ Ple⸗ peto aſſueſcunt.hoc pulcre

oſtendeba tur ĩ q̃dã hyſtoꝛiaſlieet apocripha: tñ rõi

oſona væ quoda: qui poſt moꝛtẽ vt fertur/ vicino ſuo

ſeoſtẽdit cũ lingua loga ardete: et quaſi ad terrã pẽ
dẽte:quã ventibo cõtinue mãducabat.et reqͥſitꝰ q̃lit

ſibi eſſet:reſpondit ſe eſe damnatũ.Et requiſitꝰ cau

ſaʒ reſpondit.hec pena cauſ oſtendit. In ligua pec
caui alios comedẽedo. Ideo ſic ſp lĩiguã cũ qua alios
comedi ſicmãducabo o rvj. 5manducauerut
linguas ſuas pᷣ oloꝛe:et blaſphemauerũt ceũ celipᷣ
wloꝛibo et vulneribo ſuis.Et ſic qui alicui rei vetra⸗
hit:impoſteꝝ ſe obligat: Pꝛouer.xiij.ſe gor inqͥt
ſupple ad penas eternas:vt dictũ eſt. quod ſignifica
tur Numeri.xiij.vbi dicit᷑ etrayeruntq; terre. qui

bus reſpõdit vus Mũeri xiiij.nõ videbunt terra ꝓ

q̃ iuraui pꝛib eoꝛũ:nec quiſqᷓ illoꝛũ qͥ etraxit mibi
intuebitur eam. Hanc duplicẽ verractoꝝ penã con⸗

cludit vus in pſal. cviij. dicens. Induantur qui ve

trahunt mihi:ſupple in capite vel in mẽbꝛis:pudo⸗

re: et operiantur ſicut dyploide: id eſt ſicut duplici

veſte:duplici confuſione ſua &t ſic patet ꝙ duʒ fla⸗
tu oꝛis vtrahũt:mhil aliud faciũt:q; qð babvylonij
Dañ.iij. ꝓpꝛio flatu foꝛnacẽ inflamantes:ĩ qua po⸗
ſtea oburendiſunt. Mota. A. v.ar.v.
Ey quo etiã facto nonꝰarticulus elicit᷑ qꝛ ſient hi

tres viri ĩ foꝛnacẽ miſſis lande wi ppter h̊ nõ ceſſa⸗

bant Et per hoc qð v eis dicitur vañ.iij. Cunchi
tres quaſi ex vno oꝛe laudabant et gloꝛificabãt ceũ:
ita nec boni ꝓpter malos:qui foꝛnacẽ infermi ſuis de
tractõib ſibipſis ⁊ nõ alijs vt vellẽt incedũt:a boni
oꝑis inceptõe/ vł ab incepto ceſſare nõ vebẽt. ¶ Giẽ
aquila nõ dimittit volatũ ſuũ ꝓpter coꝛnices ſuꝑ eã
curſitãtes/nec luna curſũ ſnũ ꝓpter latratũ canum:
nec ꝓbus miles e equo ſuo cadit vel ĩ via ſua impe/

di᷑ ppt᷑ modicũ vẽtũ:nec turris foꝛtis ad oẽm ictũ

lapidũ vel tonitrui cijcit licet talia loca alra ⁊ foꝛ
tia ples cõit᷑ ſuſtineãt fulguꝝ ⁊ lapidũ iuuaſiões:ita
nec bonus a bono ope ceſſet ppter ictus vel ventuz
cætractõis:ſed patiẽter illoꝝ verba ſuſtineat cũ pꝛo
pheta. vtrahebãt mihi:ego aut oꝛabã:in pſal.cviij.
Mo ſi fecenit vuplex ↄſequetur auãtagiũ Pꝛimũ
ꝙ ab ictib ill nõ ledetur:qꝛ ſiẽ res mobił ſicut᷑ palea

⁊fenũ/ et equoꝝ fimꝰ:ſuꝑ turri planã ĩ caſtro poſita⸗

ipᷣma lapidum ictib pᷣſeruant indemnem/ ommim
q;ᷓ talium inſultũ frangit impetus. Ita patiẽtis pᷣ⸗

Exem.

Arti.ix.
xxx.

Exxj.

Arti. x.

Nyiij.

nxuũij

Detractio

ſernat wmũ anime indemneʒ ab ictibus detractõis
tribulatõis cniuſ cũq;. Et rñſio mollis frangit irã
Pꝛouer.xv.¶ Et nõ ſolũ ſũt vtractões ⁊ aduerſita
tes patieter ſuſtinẽdeqꝛ a damno pᷣfernant vt dictũ
eſt:ſed etiaʒ qꝛ ĩ humilitatis virtute nos ſtabilioꝛes
reddit.ſicut pʒ.A xvj.iij. Et ſicẽ pʒ etiã ex ecreto.vj.
l.j.oues. Ipſa inqͥt etractõ: licet ſit ex vicio œtra⸗
hentiũ:tñ ex iuſto vi iudicio nõnunqᷓ aduerſus bo⸗
nos excitat᷑:vt quos vel vmeſtica pᷣſumptio/vel ali-
oꝛũ fauoꝛ in altũ extulerat:vtractio humiliet. Nõ
D.iy. viij.¶ Ad idem.vj.q.j.ſunt plurimi.Et ſumi⸗
tur iſtud vcretũ ex verbis beati Gꝛegoꝛij. Bunt in
quit plurimiqui vitaʒ bonoꝛum foꝛtaſſe amplius qᷓ
bent laudant: et ne qua elatio œ laude ſubꝛepat:
ꝑmittit omnipotens malos in obtrectatõem ꝓꝛum
pere:vt ſi qua culpa ab oꝛe laudantiũ in coꝛde naſci⸗
tur: ab oꝛe vituperantiũ ſuffocet᷑.¶ Ex iſtis auctoꝛi
tatib patet ꝙ lingua vætractoꝛis que ab elatõe mẽ⸗
tẽ purgat:eſt quaſi aſꝑſoꝛiũ/quo loca telis araneaꝝ
nigredine ⁊ puluerib occupata/tergunt᷑ qð furnuʒ
et mẽtis cloacã mũdat.qꝛ ſicutĩ omnibn iſtis loca il⸗
la ꝓ talia inſtrumta mũdioꝛa reddunt᷑ ita ꝑ linguã
tractoꝝ.Se quibus =Iech.xxij. Viri detractoꝛes
fuerunt in Gaqu ſupple temundanerũt.et ſe ſoꝛdi⸗
dauerũt.¶ Illis ergo qͥ tot vtilitates conferũt non
eſt iraſcendun. Vnde ryf.ſup Johem.omeł hxxxiij.
Quia inqͥt ſi verũ dicit/qͥ cõuiciat᷑ coꝛrigas te.ſi fal⸗
ſum nihil ergo cõtra te loquit᷑.quare ergo iraſceris.
quid ;audietes dicere vebemus/oñdit ibideʒ omeł.
lxxxiiij.dicẽs. Audiẽtes inquit talia dicamꝰ:nõ eſt
ſeruus maioꝛ dño ſuo:qui hmõi patienter ſu ſtinuit.
Sve illo vo qui ꝓpter hmõi verba vel tedia ĩ melã⸗
coliꝗ̊ motus opn s bonũ dimittit:et ſeipᷣm ira dam⸗
nificat:bene ꝓphetauit Yob.xx. dicens. Oeccidet euʒ
lingua vipere.¶ Getractoꝛ em̃ vipera eſt que mr̃em
diſcerpit dũ naſcit᷑:vt dicitur/ſſic tractoꝛ:ſicut ptʒ
e.c xvij.Et ſicut vipera vel animal venenoſũ/nõ con
ſimile animal:ſed potius diſſile intoxicat:ſic vetra⸗
ctoꝛes potiꝰbonos qᷓ malos lacerãt cõtra pᷣceptũ wᷣ
Sʒ qꝛ digni ſũt /mĩExo.xxij.Sijs nõ trahes

moꝛte:nõ ſoluʒ qui pcta faciũt:ſed qui facientibuus

conſe õ culpa et pena cætra⸗
ctoꝝ:nũcoſtẽdere reſtat culpã et penã auditoꝑ:qui
eis cõſentiunt dupliciter. Vno mõ directe: quando
eos inducũt ad vetrahendũ te factis et malis alioꝛũ
nimis diligenter inquirẽdo:vel alio quocũq; modo
vel qꝛ ei placet peccatũ vætractõis audire. Alio mõ
indirecte qñ ſqʒ; non reſiſtit cũ reſiſtere poſſet æct ſi⸗
cut nõ eſt innocens qui fratrẽ a canũ laceratione/vł

latronũ ſpoliatiõe pꝛo poſſe nõ liberat. Ita nec ta⸗/

lis. tamen in pꝛimo gradu grauius peccat.qꝛ quan⸗
inducit animũ ad vtrapendũ vel peccanduʒ: vel
qñ vetractõ ei placet ꝓpter odiũ eius cui œtrahitur
nõ minus peccat qᷓ; ætrahens:et qñq; magis. Vnde
Herñ. Detrahẽ aut vetrahentẽ audire qͥd hoꝝ dam
na bilius ſit:nõ facile dixerĩ. Et ſic pʒ q peccat moꝛ⸗
talit᷑. In ſcpo gradu /ſi nec vbis nec vultu triſti ex q̃
dã verecũdia vel timoꝛe mũdano/vel negligẽtia ve⸗
trahentẽ non rep ellit qñq; venialit᷑ peccat:qñq; vo
põt eẽ moꝛtale: ſiẽ pʒ p ſctm Cho. ſcda ſcoe.q.lxxiij.
arti.iiij.videlicet qn alicui incũbit ex officio vetra⸗
hentẽ redarguẽ: vel ꝓpter radicẽ qtimoꝛ mũdanns

põt eẽ moꝛtale.qlibet ã̊ taliũ dicere põt illud ps.xxx

Factus ſum tanqꝙ; vas pditũ:qm audiui vitupatiõ⸗
ota iſta materia. A.xxvj xl. IJbi em̃ wocet quõ
aures cuſtodiri vebẽt. Mota. . ij. xxv. ¶ Ded quid
ſi nõ poſſunt ſic cuſtodiri:quin tractiones aliquã/
audiant:certe audiat.ſed moꝛe Movſij magis: id
eſt vetractoꝛibus reſiſtat:eoꝛumq; periculũ oſtẽdat
et venoꝛet virga Aaron:id eſt lingua auditoꝛuʒ/vir-

gam vtractoꝛum: id eſt eam repꝛimat et compeſcat.
ſiquide virga aaron uoꝛauit virgaʒ magoꝝcyo.
vij. ¶ Getractoꝛes em̃ nõ immerito magis illis/⁊ in
cãtatoꝛibo ↄpant᷑.qꝛ ſicut dicit hyſto.ia ſcolaſ.magi
oculos ſpectantiũ ꝑ pᷣſtigiũ væludebãt. ſicetiã faciut
incãtatoꝛes moderni tꝑis:qͥ res queĩ veritate ſerpẽ
tes nõ ſunt:ſerpẽtes apparẽ faciũt. Ita vetractoꝛes
ctra ctoꝛibus ſuis faciũt viros bonos ſerpẽtios ap⸗
parere.et malos. Mecte talis incãtatoꝛ fuit qͥdã ma
gnus væ familia regis heinrici:qui vt fert eñ niteba
tur ab affectõe cuiuſdã ſancte religiõis auertẽ ſua de
tractiõe:q̃i ̊ mõ. Vnus em̃ illa religiõe regi notꝰ
famillaris/ cũ q̃dã fatua apoſtatauit muliere.qꝙ cũ
ille magnꝰſciret:tpᷣs optimũ aſiderãs /qi lugẽsvenit
iuxta regẽ ꝓpter cauſa tactã.ſupꝛa.e.c.xxij. Cum vo
rex cãʒ quereret triſticie:finxit ſe nolle ei indicare:et
ꝙ; nõ eſſet dicendũ.Finaliter dixit:wleo caſũ tał fra
tris.quare ĩquit rer:et ille quaſi ſuſpirãs.a.dne cre⸗
didi bonũ illũ oꝛdinẽ fuiſſe:et mõ videt᷑ otraniũ. q̃⸗
re inqͥt rex.cui ille.quaſi volẽs totũ euomuit: dicens
talis ve oꝛdĩe illo apoſtatauit cuʒ mala młiere.Cui
rex. hoc fuit.qꝛ mala mulierẽ ĩ oꝛdine hꝛe nõ potuit.
ſi em h̊ eiĩ oꝛdine pmiſſũ fuiſſet:neq̃qᷓ exiſſet: vt ma⸗
lã volũtatẽ implẽt.bñdictus q̊ talis oꝛdo: qͥ nõ ſinit

malos inter eos diu latere:ſed vel fugiunt.vel coꝛri⸗

nt᷑.̊ em̃ qð narras q̃ſi ↄtra oꝛdinẽ factũ ad oꝛdis
ↄamẽdatõeʒ. Hoc em̃ factũ magis oſtẽdit/ꝙ ſit in ſe
ſincerus/et diligẽdus/multitudo plłꝰarguit oꝛdinis

Exem.

puritatẽ ꝙᷓ impunitatẽ.ſicut patet oꝛdie angeloꝛ

quo nũꝙᷓ fuit purioꝛ: nunqᷓ tñ ve aliquo tot apoſta⸗
tauerunt. Mõ. .x.xv. Et ſic moyſes ille.i.rex magi
cis reſtitit incãtatõib.qð ſi facerẽt vtractoꝝ audi⸗
toꝛes:adhuc ceſſarẽt tales facẽ illuſiões.i.etractõ⸗
nes /dicẽtes illud qð dixerũt magi:tũcxo.vrij.di⸗

gitꝰ iẽ hic. Et h facẽ qͥlibet tenet᷑ nõ ſolũ ex lege di
uina vt dictũ eſt. ſed etiam ex legemũdana.Sicit em

lex ꝙ publice hõeſtatisſinteſt abſentes ĩ om̃ibo vefẽ⸗
di. ff. e curatoꝛibo.l.ſeruũ.S. puhlice.¶ Ex iſtis ex
emplis et legibus concluditur.q ſicut vnũ mem bꝛũ
videlicet manus ab alio mẽbꝛoſet menſaſ⁊ diſco/mu
ſcã fugat. Ita quilihet muſcà inferni i.vætractoꝛẽ: q
ſicut muſca q̃ ſemp q̃rit ſcabioſa ⁊ infirma fugare de
beret. et etiã a mẽſaſet ſocietate ſua Exemplo 2äug.

ſupꝛae.c.xij¶ Sed heu oẽs menſe replete ſunt vo⸗

yxv.

mitu Iſa.xxviij.qꝛ cõmuniterom̃s libentius abbo⸗

minabilia et vtractabilia ĩ menſis ſuis qᷓ edificato⸗
ria:et plłꝰpeſſimis vetrahẽtibo ꝙᷓ optimis pᷣdicanti⸗
bus credũt.vbi gra. Ponat᷑ q peſſimꝰleccatoꝛ oꝛdi⸗
nis ſui coꝛrectõʒſad ſclm fugiẽs: ð ſtatu illo quẽ ma
le tenuit. male narrat:nõ qꝛ ſtatꝰ malus ſit:ſ qꝛ ipeĩ
ſtatu illo male ſe habuit. Pplus ei credit pluſq; ei fa
nẽt et ↄpatiũt᷑:qᷓ cetis ĩ religiõe remanẽtibo.⁊ nõ ſo⸗
lũ in h caſu:ſed q̃ſi generaliter ĩ om̃iba libẽtius audi
tur.qꝛ mala loquit᷑ ð papa/rege vel quocũq; alio: ꝙqᷓ
qui bona loquit᷑et plus ei credit᷑.¶¶ Cuiꝰvia vrdet᷑
eſſe cã.qꝛ malꝰ facilius ſuſpicatur malum qᷓ; bonum
Eysaditõe ppꝛiaſfacilius credit alias cõditiones ha
bereoſimiles. Ideo luxurnioſus cõmuniter nullũ ſn⸗
ſoicatur caſtum:nec auarꝰ aliqueʒ ſuſpicat᷑ niſi talẽ.

Vngde etiã qn v tali crimine arguunt᷑:reſpondent.

omnes ſumus tales. Cuʒ ergo illi quibo vetractoꝛes

mala narrãt ſint mali:faciliꝰmala credũt:⁊ etiã ma

lis:q; bona vel bonis &t tamẽ hoc credẽdo:reddũt·

ſe ve malo ſuſpectos. E ext .
tales audiẽdo plus lucrant᷑ Yo libẽtiꝰaudiunt᷑ ver
bi gra. venit vnus miſterad dnñm ſuũ/et dicet dñe ta-

Alia cã ẽ extrinſeca:qꝛ qñqdv

lis fecit ꝓ vobis.Rñdebit leuit/bñdicat᷑ vłbñ hẽat.·

Venit aliꝰ dicet. dñe talis fecit vobis talẽ iniuriã.

illo ñ põqerabit leuit:ſ ad vltimũ quadrantẽ.⁊ v
tra.qꝛ ibiſequit᷑ lucꝑ.et ideo cũ maion ponderegu⸗,

gugli aſi en

in ſ uutin Eti ſtegal efini

Dnglocnnit i eſtnr i buit iut
deeilmmnin —
viiliſeelinke
tnaſnoobſtus no manikfeſtas. Quopen
Garati habckiſunmagfellli, n gll
gin quanri Si etii vep it uod diat
—— amereſtit
poſſbile ſinemeago. Inomniv⸗
nucotbuo : diffamaroͤbus no ſoluten
hzſamerh etizog recopenſatöem dam
linfumigſecutüeſto ſe vel ointe poſiti
ELbenopertnnſecogaliqi licerraro:r
ſiutöeylx audiri eſt. Cu multi wrral
nitetpanivelnulli vtſatiſſaclit no i
gümuti prer hocpchn gicltitur. gen
Aninms nrgtminp papitur olareso⸗
ntanlloNqnodi Zia ii Ininfenn
a Wrim lezgella alan
, ninhulm lnſmnutauenii
gumintaſhai nachmmüi
duentnatüit dneendnu

re. unrid
ron dus eprn⸗ .
ana ahlitnane, Diſcre tio.
nk qeſia tn Mertton oeen 8
nnin ſatnutnti⸗ mug ilen diũt maleficis ꝙᷓ bñficia ſa vtractoꝛes q; oꝛatoꝛes cõᷣ
moen W tra pceptũ dm: Dꝛouer. xxiiij. Cum vætractoꝛi ne
ſeerenlihein ricmen iei miſcearis: qꝛ ruinã vtriuſq; quis noutt.
bueſercdepdn creipentn lnt Anixj. ¶ In uo notat᷑ xj. peincipale. videlicet auditoꝛnʒ
dl isfaclitinait I e ind pena.· uinã inqt vtuſq; cce ſili ruina ponunt: qꝛ
elos. Rearnlanrſchnnctis myvyj. ſimul peccauerũt.Et iuſte quidẽ: z ynus feda ciba
gllanegt hamnannnſlrtee na mnlenſanm appoſuit: et alius erultn oſtẽ
inenne rue ntnutn Einnn guilbehre ern Mde⸗
. 1 6 6 — 1 . — „ 1- . —
i Amueah ltaniur re. vnũ dyabolꝰad in fernũ poꝛtabit lĩgua: aliũ aure
rerz etnagpoſtt, ithuengiu⸗ rminã vtuſq; ̊ nonit lex qᷓ dicit: ꝙ aſentiẽtes 1 agen⸗
Pe n rni ſigeri⸗ lrgai tes paripena pumiedi ſut. xvij.q. iiij.oẽs. Sicut 6
ane tigi ſinn⸗ . Allugiſent tractoꝛiby duplex rebet pena: ſiẽ pʒ ſupꝛa e.c. xxvij.
eni efinnt enolien Cnnet ita et iſtis/ vide icet tꝑalis:q; ſicut ipᷣe andit alijs de
8 ſinlim dintn, elinclegnen trahẽtes:iuſto vei iudicio alij aucdiẽt ei vetrabentes
rtcal⸗ Inſiſiſe ſercklägkfil vt mõ 6ln9 ccguit puniar. Etna etiã qd oſtenſũ ẽĩ
Knnthifiſſeetne lnio g dſe e, guadã hyſtoꝛia/q fert:q guida poſt moꝛtẽ ſuaz cui⸗
Kallleneſini OFiteketronij H Exẽplu. dã apparẽs:dixit ſe multũ affligi fetoꝛe cuiuſdã ve⸗
lnnnntaranetune tractoꝛis/quẽ viuũ frequẽter audire ſolebat. et iuſte
ut mſämwlini nalinkiere Ei quidẽ/ vt qᷓ pꝛius ei ↄſenſit volẽs:poſtmodũ eodẽ af⸗
luchneenifüne utnehienohoni fuiget inuit. Ad iſtud Apoſitũ nõ iura ſupꝛa. e. c. xxvj
teinpli hi uſtneikifanue Cau eat igit vnuſquiſq;. ne linguã aut aures habe⸗
revs edrt ii at pꝛuriẽtes:id ẽ ne alus ipſe vtrahat:aut alios xe
lrnrſinlägin in trahentes audiat. vj.q.j. ex merito. .
onunnsiſi mn eatneſzgigte 6 Arti.xij. ¶; Bed ſicut ex eodẽ ſerpente fit venenũ moꝛtifeꝑ/
bocan funi ngſaſiii ſ . tiriaca yeneni ſanatiua ? eypulſiua. Ita ex eadẽ lin⸗
dlgigo nul m Entn ſur gus q venenũ ꝗpinat᷑ tractõis et diffamatõnis:
npunttati har arer wonſ,ne cebet fieri tiriaca reuocatõisſa fame ablate reſtitu⸗
punor. unfn rainat⸗ ngelen tõmis. ⁊nõ ſolu ad hoctenet᷑ pꝛinapalis actoꝛ ſcʒ ve⸗
Irn Etſcnon e r aoſn mxvij. tractoꝛ vel diffamatoꝛ:ſed etiz aſentiens auditoꝛ: qͥ
Taröl dſin .ernagt vel ↄoſentit: vel nõ reſtitit qũ vebuit.ſicutĩ quacun
gilfecgetuman gucl⸗ reſtitutõe alteriꝰrei ꝑ moqünotatiiptos io vn
lu isfuckillſotsl Amnah/ ſio coõſtliiſ olenſua/ halpo/ recurſus. Participãs/ mu
Ontrüt nagi tic En pii di tus/nõ obſtãs/ nõ mamifeſtãs. Muoꝝ eypoſitõ ſeu e
Etß ncglbetnei oſolicriereni claratõ habet᷑ ĩ ſumma ofeſ. li.ij. ti. v. q. lxv. Quero
ickſederumer egemigena dianef qñ ⁊ quantũ.Si etiã veꝝ ſit Mod dicit/pᷣter oꝛdineʒ
böeſtariginteſtabſent oiofich afi, tñet locũ iuſticie:tenetur ad ame reſtitutõeʒ quan⸗
tpeil ſewu uhlce (Eritize tũ poſſibile ẽ ſine mẽdacio. In omnibo etiã iſtis x⸗
bus concluditurgſent mämanbr tractõibus 2 diffamatõibus nõ ſolũ tenet᷑ ad reſtitu
noaballomihroſet menſaſr diſeoinn tõez fame:ß etiã ad recõpenſatiõem dammi:qo ex ta⸗
wullbetnuſcinfmii Nmi li infamia ſecutu eſt ꝑ ſe vel ꝑ interpoſitã ſöia. tñ
montſeahioſi infimafigaren bonoꝝ extrinſecoꝝ aliqñ/licetraro: de ame vo re
ilact oaitateſa Erenplo Aug ſtitutõe vix auditũ eſt. Cũ i̊ multi vtrahãt diffa
a va ſerohl . 3 mẽt:et pauci vel nulli vt ſatiſfaciãt/nõ videt du biũ
Delhenbiomen tr cte arde⸗ quõ multi ꝓyter hoc pctm piclitẽtur. qꝛ infirmitas
comunitcrons Uerie, na⸗ q minus curar̃ qꝛ minꝰ pcipitur plures occidit et ꝑ⸗
ndubennl iun Br a Aafe Areneagete.
8 . ris. 1 8 npð—R7 0.
Gfa Ponaig peſinelecſtoꝛt/ rectõem puniret:ſicut puniuit quandã ꝑſonã veq le
Had ſchnfuglesröͤſtatuillogpin⸗ Erẽplũ. Glturi vitaſpa.q videlicʒ macharũ diffamauit t
nanatnoͦe ſtat? malnsſtheſſi plü. 5 parere no potuit. wnec qð dixerat renocaſſz vt vñ
ſe habiit Plus eicrenit gliſcaif mo:s oꝛiebat᷑:ꝛinde vita reiurget.ꝗ b linguã pecca⸗
eiis rel giöt emaniniv 1oſ⸗ bat:p linguꝗ quod dixerat reuocabat. ſi freq̃nter ſic
crallterioſſilbitipaudi punirentur q penas nõ metuũt eternas: tũc habere
Gn i rixle al ecñg/l.c mus mulieres pudicas nõ vetrahẽtes.j/Chimo. iij.
nti nini Tulsrla ideel Nots. Vl.iiijx. ,B . .
i ßbonnm
ſalusſiſan ,nlni denn⸗ —3 r Iſcre tionis poꝛimo
aflivl alutit nullüſu⸗ 3. oſtendenda nobilitas. Gcðo neceſſitas.
ſden lmmn ſiuchii lant nlſttali. Pꝛimũ Pz exemplo/hyſtoꝛia⁊ auctoꝛitate
eneeauun oligcſi raſponcent Artij. In omnibo em nobilis vocat quiẽ vemagno genere
nineorguunt. j. m ad naturã/et locũ/et cũ etiã eſt potens in ope
Etulicn n dtractor⸗ cytn u .
s,Azett lin ſt,r etän re ad habendũ magnã familiã: et ad dnucenqũ maxi
ifacll els thut⸗ rochit mũ exercitũ. Si vo iſte oditões faciũt nobilitatẽ in
8 Ettani holglegicon 5 homĩbo: patʒ T. iſcretõ habet maximã nobilitatẽ ĩ
ne⸗ cfanntſe i⸗ vtutibo ⁊ moꝛib. ¶ Pꝛimo: qꝛ q̃tũ ad locũ/⁊ natu
e nt Ylider alin rã. nobilioꝛi em̃ loco nõ põt eſſeqꝙᷓ v celo et ceo.
lu uit inſti eroetni⸗ auũt diſcretõ ſit ve vo:pʒ p hoc q aplus ennmerans
gnniſte mibitcat lhi vna que ex vo dãt᷑.j. Coꝑꝝ xij. Inter alia diclt alij
Fñcchl e dis tale in diſcretio ſpirituũ.¶ Ocdo totà virtutũ familiã nu
njen ſn ocſli n

D vij.

erñ. ſup: Eiſcretio inqᷣt virtuti oꝛdinẽ tribu
it et mod ſt igiturnõ tam virtus:qᷓ virtutũ mo⸗
am et oꝛdinatrir/ et affectuũ wetrix tolle hãc:
virt viciu erit. Ecce ſine iſta nutce viuẽ nõ pñt vtu

Anie honopmon exercitũ ducit/etoꝛdinat. Vnde
an

tes: nec ſine iſto pꝛĩcipe/regi vel dnci. qꝛ iſta oĩ mili

tie ytutũ ĩpugna ↄtra vicia modũ imponit.ſinequo
mõ ĩbello vincũt. Jõ quidã magnꝰclericꝰpariſi re⸗
quiſitus rebe frãcie ludouico vt fert:ꝙ ſibi ſcribe⸗
ret optimũ vbũ qð vnꝙ didicerat reſcripſitĩ magna
belleſigillata / vnu ſolu verbuz vigelicet moc ex
vo cana apiens et eſtimãs ſe venſũ vocauit mgrm il
lu.qᷓ cũ verbuʒ illud oſtẽderet:quõ nulla virtus ſine
mõ valet: ſicui pʒ c ieiunio/ſi qͥ nimis com edat ſiue
leiunet: ſeipᷣm reddit inhabilẽ.et ſic e alijs placauit
Dr aũt iſtemgr nobiliſſimũ verbũ dixit moduz mo
dus tot nohilitatẽ hẽat a lſe gzgereil diſcre
tio ẽ nohiliſſima. qꝛ om̃e ꝓpter q: etillð magis.

ait modꝰnobilitatẽ habeat a diſcretõe:pʒ p hoc qoᷣ

dicit Petrus raueñ.in quodã ſermone. Diſcretio in⸗
quit vituti modũ inponit: ſinequa virtutes ſũt
vicia.nã ſi aſſit imoꝛ et nõ diſcretio:tranſit ĩ Teſpe⸗

ratõeʒ.ſi oloꝛ: in amaritudinẽ.ſi amoꝛ:in adulatio

nem. ſi ſpes:in pꝛeſumptionẽ.ſi leticia: in diſſolutõez
ſiira:in furoꝛẽ.huic em diſqetõis nohilitati ↄſonãt
concoꝛdat iura canonica:dicẽtia diſcretõeʒ matrẽ

eſſe oim virtutũ:ſicut expꝛeſſe patet.j.q.v.pñntiũ. Et

extra li.j.ti.xxvij. e offi. cuſto. c.j. .
cõm patet:nã ſicut nautis neceſſariuz eſt ſuper
mare habere acũ et lapidẽ ipſis etiã intrantib ĩob/
ſcura nocte poꝛtum:necefſarium eſt eis lumen. Vn⸗
⁊ in aliquo poꝛtu conſuetudine habent ſemꝑ de
nocte duo luminaria infra vitruʒ incluſa ſup altas
columnas: nenaues noxtem artum poꝛtum intrã
tes frangant᷑: vel in ripas umpingant. Mota. M. iij.
v. Bicut em̃ operarius nõ vriliter ſinearte laboꝛat:
nec peregrinus velociter et recte ſine ductoꝛe vadit.
ta neceſſaniũ eſt tranſeunti ꝑ mare huius mũdi di
cretio:et veniẽti ad poꝛtũ moꝛtis luminare marꝰin⸗
creatũ:et luminare minꝰ diſcretio ſpirituũ:ſicut pa
tet. D. i ij. qꝛ laboꝛ et pegrinatio iſtius vite nõ eſt
vtilis et expediẽs:niſi quantũ ad illos qui exercita⸗
tos habẽt ſenſusſad diſcretõeʒ boni et mali Hebꝛe.
v. Vnde Haugo li. v. dydaſcalicon. Qui ſine oꝛdine
et diſcretoõe operat᷑ꝛlaboꝛat qdẽ:ſ̊ nõ ꝓficit. Aſpice
duos pariter ſiluã trãſeũtes:et hunc quidẽ ꝑ œuia
laboꝛãtẽ:illũ vo recti itineris cõpendia eligentẽ/ pa
n motu cnrſũ tendnt:ſed nõ eqne pueniunt Sed qꝛ
iſte laboꝛis et ꝑegꝛinatõio ductoꝛ a cæo eſt:ſicut pa⸗
tet ex iſtius capituli pꝛincipio:rogãdus ẽ ille diſere⸗
toꝛ cogitationi:oebꝛ.iiij. naten? vuctricẽ hãcmit
tat exeplo ſalomonis qua p acuit co. qꝛ petiuit ſa⸗
pientiã ad diſcernendũ iudiciũ.iij. Re.iij.

Iſcoꝛdie pꝛiooſtẽdẽ
da ẽ diuiſio. Scðo tã xemõis qᷓ mẽbꝛoꝛũ
eiꝰ cautela q diſcoꝛdiã ſemiare nitũt. Cer
cio tã ſeminantiũ qᷓ diſcoꝛdantiũ oſtendet᷑ piculuʒ.
Agd pꝛimũ ſic ꝓceditur. Siſ. coꝛdia ẽ triplex. Vna
inter vũ ⁊ hominẽ:⁊ huius cauſa ẽ pcrm.xæ quo di⸗

cer infra. et heceſt peſſima ¶I. Alia eſt filis iſtius: di ·
ſcoꝛdia videlicet que infra peccatoꝛis conſcientiã .

et hecð pꝛima naſcitur. quia exquo peccãdo a eo di
ſcoꝛdat:fit ſibi grauis: YJob. vij. Poſuiſti me contra
riũ tibi⁊c Et hec diſcoꝛdia ẽ valde pena lis. ſicut pʒ
E. vij.xxiiij.nõ eſt miꝑ ꝙ conſciẽtia illi gffligit qui
a vo diſcoꝛdat.hoc em̃ iuſte agit.quia.C.vij.iij.di⸗
ctũ eſt/ꝙ tõſcientia eſt quaſi iudexa cæo in caſtro vei
manenio anime dimiſſus ad eius euſtodiam. Talis

auteʒ ludex ſeu balliuus regis iuſte punit et affligit

Exem.

Arti.ij

Arti. j.

Diſcoꝛdia.

ſurgẽtes cõtra dñm ſuſ. Dic conſcia affligit peccã⸗
tes contra veũ: hoc eſtqð ait: poſuiſti me ↄtraniuʒ
tibi c ! Tercia eſt inter hominẽ homineʒ. et hec
oꝛitur ex pꝛima ? ſecũda.quia exquo diſcoꝛdata cæo

ſupꝛa:nec viuit m rõem intra:no eſt mirabile ſima

le ſe habeat ad ꝓximuʒ extra. Dicut male ſe habens

ad dñm male ſe habet ad ſeruos etmiſtros ipugnãs
ſupioꝛẽ: impugnat ſuos inferioꝛes. Sic qul ꝓuocat

rixas inter ipᷣm et deuʒ:⁊ ſeipſum: ꝓducit diſcoꝛdias

Artiꝰ.ij.

qᷓtum ad ꝓximũ: ꝛouer.x. . S
In quo notat ſecundus articulus in hoc ꝙ; dicit
ꝓducit diſcoꝛdias.ſcaput maloꝝ cũ mẽbꝛis ſuis:i⸗
uerſis cautelis et excogitatis malicijs:que ĩ pte pa-
tẽt quotidiana conſuetudine. In partevo hyſtoꝛia
quaꝝ cõnectio eſt auctoꝛitas ſacre ſcripture. ſi
mo diſcoꝛdie ſem inatio patet frequenti aliquoꝝ cõ
ſuetudineſqui inuidetes vealicuiꝰ familiaritate vel
amicitiaquã hʒ cũ aliquo dño.vel de h ꝙ officiũ ali
qð occupat:qð ab ipis vł amicis ſuis occuparivellẽt

p alique væ eoꝝ federatõe loquentur illi mmino vi⸗

centes DRomine dicet ille x quem loquuntur: velleʒ
vos re vna re pꝛemunire:ſed nollem hoc als audire

cxtractionis vo curioſus auditoꝛ/ iurabit eij ſicut E

fidelis miles/vel fidelis homo ꝙ nunqᷓ ꝓ eo audiat.
qua pꝛomiſſione habita: narrabit talis ſic e vo⸗
bis loquebatur.vel ſic vel ſic contra vos fecit:ſed be
ne ſcio ꝙ ſi eſſet ad rationẽ poſitus negaret: nec poſ-

lem iſtud ꝓbare:quia teſtes veficiunt.vminꝰ ille coꝛ

habebit graue contra illũ.nec aliquid æ coꝛdis gra

annnca hann votent Hrerio ſinaudcrer fomt

iij.

Exẽplũ .

ſer ille puocat diſcoꝛdias. Nec hoc faciunt tm̃ inter
dñm et ſubditũ:ſed etiã inter ſociũ et ſociũ:vcinũ et
vicinã. Audientes em̃ aliquod verbũ oꝛe vn qoᷣ
poſſet eſſe contra aliũ illud ei narrant foꝛte cũ aug⸗
mento. ¶Hyſtoꝛia eſt in geſtis/ ad hoc beati Gꝛe⸗
goꝛij:inter quẽ et conſtantinã impatricẽ que ei faue
bat in veraci expugnatione quaʒ habuit cõtra YJo⸗

bannẽ patriarchã qͥ ſynodo cõgregata ĩ grecia oꝛdi

nauit ſe vniu erſalẽ vocari.i.totius eccłe caput.qͥ er⸗
go ex parte iſtius erãt Johãnis:volentes inter bea⸗
fũ ꝛegoꝛiũ et ipſam diſeoꝛdie ſemina re maliciam
ſuaſerunt impatrici vt a beato Gꝛegonio ꝓ uuncios

miſſos caput peteret ſancti apoſtoli CPauli: vel ſaltẽ

aliquod eius membꝝ:quia eccłaz in eius honoꝛe con

ſtruxerat:ſciẽtes ꝙ ĩ hac petitiõe btũs zego.eã au

dire recuſaret:et ſic eã ab illa affectione quà habuit

dagd ſanctã romanã eccleſiã et beatũ Oꝛegoꝛiũ retra

Anti iij.

uij.

pa diſcoꝛdantes ſe obligãt.

xerũt:⁊ fecerũt bẽm Eꝛego. viꝑ diſcoꝛdieĩ vniuerſa
terra grecie Miere. xv. Sic ̊ malignus cũ mẽbꝛis ſu
is meditat᷑ diſcoꝛdias:et diligit rixas: Pꝛouer.xvij.
Et nõ ſine magno periculo in pᷣſenti et in futuro.
In pñti patet: quia ex diſcoꝛdia oniunt᷑ animoſi⸗
tates lites guerre et hniuſmodi: que coꝛpoꝛibo no⸗
cent et animabus et terrã quãcũq; maxime deſtru⸗
it. Vnde Vlegecius ð re militari.li.iij.cx. Inter ho
ſtes inquit diſcoꝛdiaruʒ pꝛocreare cauſas:ſapientis
eſt vucis.nulla em̃ qᷓuis minima ſit natio. poteſt ab
aduerſarijs veleri: niſi ꝓpꝛijs ſimultatibus ſeipaʒ cõ
ſumpſerit. nã ciuili odio ad Buimied Ppicse nihilẽ
efficacius.qꝛ ipſis inter ſe diſcoꝛdaãtibus:cito ſupa⸗
bunt᷑. Naute ab ext᷑ioꝛi tẽpeſtate meli ſe cuſtodiũt.
ſed qñ cauſat piculũ abintra: vtpntaſqꝛ vna planca
eſt putrida:et coꝛumpit᷑:illud peius ᷑. De pieulo ta
lis diſcoꝛdie et maxĩe inter rectoꝛes et ſubditos.Mo
ta. M. ij. iij. et. D.vj. xvij. Periculo eriã multaꝝ cul/
ps de qꝛ ſicut aqua turbata
Baſen facilius capiunt᷑ qꝛ ꝑicula nõ vidẽt. Ita tur⸗
ati ira et diſcoꝛdia:faciliter ad multa homicidia/2
iniuſtas tracti vĩdictas:a dyabolo capiũt᷑:qꝛ piculũ
ſuũ non vident:tũ omni iraſcẽti videat᷑ ira ſua iuſta.

ſucceſſoꝛ nõ ſeruans vfuncti

nuertimur cũ illis:

In futuro etiã diſcoꝛdãtiũ patet piculũ.qꝛ ſi ma⸗ x

nũ vel pedẽ filij regis amputaret: vel quod peius eſt
occideret quis:nõne digne moꝛteʒ meruiſſet:quãto
magis moꝛtẽ meret᷑ in alio ſeculoſqꝛ in iſto euadunt
qui coꝛpus ipſius regis eterni myſticũ diuidũt/⁊ mẽ
bꝛatim munilant/que maioꝛẽ crudelitas.¶ Yteruz
cum ex ſtatuto ꝓuinciali ſint apud mundũ excõmu⸗
nicati qui vltimã moꝛientis impediunr voluntatẽ:
quominus teſtamẽtũ fiat:quis eos excõicatos ꝭ O
nõ indicaret: qui teſtamentuʒ impediũt xpi: qbus
in pſal.lxxvij.teſtamentũ eius non cuſtodierũt. Il⸗
lud videlicet e quo cẽi.xlv. Statuit illi id eſt ec⸗
cleſie teſtamentum pacis. ¶ Mon ſeruans iſtud te/
ſtamentũ non ſolum eſtercõmunicatus a o: eti⸗
am hereditateʒ amittit tlel em leges ſcriptas
mentu / eſt erhere⸗
dandus.xj.q.j.ſilueſter. In aliquo caſu:ſicut patetĩ
glo. Mota.E. viij.xxij. Ita in ꝓpoſito. Ded ci teſta
menti xp̃ᷣinon ſit melioꝛ nec fidelioꝛ executoꝛ ꝙ ipſe⸗

met xpᷣs:quare nõ diſtribuit et datlet pᷣſeruat inno⸗

bis pacem/quam nobis legauit: ſed ponius videtur

Vj.

nos illo pꝛiuare:guerras et diſcoꝛdias inter nos Pꝑ⸗

mittendo.¶ Huic reſponderur ꝙ culpa noſtra hoc
meretur/q; teſtamento illo pꝛiuemur. Exemplũ ad
hoc patet in legib humams ꝓ quas quis legatũa⸗
mtit⸗pprer müneaingnehitre erbigratia
Tycius legat ſeyo centũ.moꝛtuo tycio ſeyꝰ petit le-
Er Erenloirs excipiũt ↄtra eũ ꝙ poſt teſtamẽtũ
actũ inimicitiã exercuit ↄotra Cyciũ et exceptiõʒ ꝓ⸗
bãt.lex iudicat eũ legatũ iuſte amiſiſſe ꝛobant᷑ q̊

ff. ve adimẽdis lega.l.ij. S. vltimo.id ẽ ĩ infoꝛtiate.i.

x. Sic in ꝓpoſito poſtteſtamentũ xpᷣi œ pace/ moꝛta
liter peccando frequenter ad eius immicitiam con⸗
hiliij. dico umicos crucis chꝛi⸗
ſti Et ideo legato pacis amiſſo diſcoꝛdias habemꝰ
et guerras extrinſecas:ſicut patet expĩcipio huius
capituli.⁊ timendũ eſt etiaʒ ꝙ in futuro teſtamento
pacis eterne pꝛinabimur:ſi diſcoꝛdias diligamꝰ. qs

in illo paterno iure nulli ſuccedũt niſi tm̃ pacifici be

ati inqͥt pacifici:qm filij i vocabunt᷑: Oath.v. Et
ſolũ tales. De alijs vo dicit᷑: Jo.viij. vos ex pꝛe dya
bolo eſtis. immo patre veſtro nequioꝛes.quia vil-
lis legio in vno coꝛpe nõ legit inter ſe diſcoꝛdiã ha⸗
buiſſe. Filij vo ſui neſciunt in vna villa vel patna ſi⸗
ne diſcoꝛdia eẽ. Vide aliã legeʒ ad hoc. P. uij. xxvij.
Itex cemeritũ ꝑiculũ diſcoꝛdie pʒ ex merito ſui
otrarij.ſ.ↄcoꝛdie ⁊ pacis. Cuiꝰmagnitudo ondit᷑ĩ vi
taſpa. vbi machario oꝛãte victũ fuit: ꝙ adhucnõ p
uenit ad meritũ duarũ mulieꝝ ĩ ciuitate:q cnʒ eẽnt
vxoꝛes duoꝝ fratrũ.xv.ãnis ſĩ vna domo ſine diſcoꝛ-
dia habitabant. Sitantũ fuit iſtarum meritũ:quã
tum eſt maloꝛũ dvemeritũ:qui neſciunt nec in vno re
gno vel ciuitate/ vel wmo vna ſine diſcoꝛdis habita
re Et ſi iſtoꝛũ demeritũ ſit magnũ/multo maius vi-
xer eſſe vemeritñ et piculũ diſcoꝛdiã cauſantiũ:cum

omne ꝓpter qð ? ilud magis. Gi magnuʒ ſit picu-

lũ diſcoꝛdantiũ/maius tñ eſt cauſantiũ et ꝓ tãto iſti
ns pcti magnitudo. Et quõ ſuꝑ alia pctᷣa exceſſus
innuit᷑: Oꝛouer. vj. Sex in tſunt q odit dñs:⁊ ſepti:
mũ veteſtat᷑ aiĩa eius. Oculos ſublimesilinguã men⸗
dacẽmanus effundẽtes innoxiũ ſanguinẽ/Coꝛma⸗-
chinãs cogitatões peſſimas.pedes veloces ad currẽ
dũ ĩ malũ /teſtẽ fallacẽ Et eũ qui ſeminat int᷑ frẽs di
ſcoꝛdias. Eales tanqᷓ peſſimi? xæo abhoiabiles vl⸗
timũ locũ tenẽt.nec miꝝ/quia maxime int᷑ eos pct̃o⸗

res dyabolũ imitantur. maximeq; ſunt ei lucratiut.

ꝛimũ patet ꝙ mayĩe demonũ opa imitãt: qꝛ ſiẽ
ypᷣs venit ĩ tris pacẽ facẽ int veum et nos /et noſipſos
eniã. In ſigmuʒ cuiangeli nocte natiuitatis cican⸗

tabant in terra pax bominibus: et illam etiaʒ in vi⸗

Npomiatioplenins atchit Nots

Nectionisbon

poltnlckohieni Tchon
aogrginiti Quano dllegi
nifit itug nto ſallter geno aclulin
hiſceeni Obie nilcdbe tpler i
annz deraai dllecnionenih⸗
Nlua niil vtil nihil iſtius. Mihil p⸗
wälmanemala leirſmrn
lies Dlontsi dlectatoes hoc idlee
lanequechladonescqrunt:ci nimoꝛe an
loꝛtanimmt ergd neciuͦaio neci
infive eſtparineis guinſit turdatioin
tenus. Oicin amalittquacügalla
ernulewilgande eginide⸗
Onltaeſtiue lcettuthk enenins: tn
rigtenns Cinspacsctciſolanid⸗
PK pii iij Vel ieo multaig
eytllins:gooſtolt ic
wöͤniinlai tgteed
icnicnodictni rueie
lin : hover viiſEg

nimmui 1
ailgari uſtaniſe geabant ,
legalis tinmoit iiigfhninn .
o poſtreſtamentü pidepact noe
nnglänmminman,
lisr Phik i dicd ümicdsaucis chi⸗
Gato pacs amiſſo diſcoꝛciashaben
mnſetas:ſintpetet erpuapid huine
nendieſteniaz g infuturo teſtamente
uinabimnr. ſi diſcoꝛcias alliann ⸗
iurenulliſuccenut niſi mmpoanabe
i flij m eabunt Math y. E
lis vo dlar Yo. rii pootrpiedy
vpame peſtmo negnots Ain wil
cꝛpeno legit inter e diſcoꝛllii ha⸗
nineſauntin vna villa velpatnaſ⸗
Nidealizlegezad oc Pliiſ
ͦ rhianlü diſerdie zementtoſl /

erpacs. Cubͦmagnitcooſcitin t

Poritetnicti fbit oc nchi
— lieniciuirate: cnzeint
5dusrümuliepicinitate,
Krü pn.nis ins nd ſnentſon⸗
1 Oiumti utiſa un nat ul
iumanti uincan n
ediſodis hbt
nni mno nnt ſumiinſ
nenn entiͦ llnliiun
rie a n gi/mgniſit l⸗
lud nag /ninn e
hrlluen g nſnn
imun ahſne ihcllaſin
Er iſt⸗ 8 ſornſepti
ne i ltſint oalt ni⸗
Se nei ah ines ingli nen/
ie Oaltoſbliheglillennn,
nmni in
ag Plath velotg
uinin id t uei,
mmgſe manihein nni
nenitlineg ſuſre uenſſ
um onm okeineng
tgnun emun eten n⸗
gird⸗

Dilectio
talv pereſurrectõʒ /etiã ſꝑ oꝛe wcuit ⁊ ope tenuit:ita
dya boli ꝓpꝛijſſimũ officiũ ẽ inter nos ⁊ ceũ / et etiaʒ
int᷑ noſipos ſꝑ diſcoꝛdias ſemĩare:⁊ pacẽ varijs alle⸗
gatõibuſimpedire.cuiꝰſimillimi filij coopatoꝛes⸗
coadiutoꝛes ſunt qᷣ illo fungunt᷑ officio. VHñ Yo. viij
Eiſdẽ quibo dixit vos ex pꝛe dyabolo eſtis Sixit eti⸗
am.vos facitis oꝑa pꝛis veſtri. Et cito poſt/⁊ veſide
ria pꝛis vꝛi vultis facere Ille em homicida erat ab
initio. Motate verba duo ſimul cõiũxit ypᷣs:que iſtiſ
yaboli filijs ſatis conueniũt: videlicet impletionẽ
⁊?ſiderij patris illoꝝ:et homicidiũ.quia veſideriuʒ
pĩis illoꝑ ẽ multas lucrari aĩas:videlicet et macta⸗-
re ⁊ ꝑdere/ꝙᷓtum ad ſeipſas ⁊ iſtud lucrũ maxime ac⸗
quirit ꝑꝓ iſtarſſſae⸗a. i hõ ſit ſuꝑbus vel accidioſus
vel guloſus:ſeipᷣm ꝓ
vyabolꝰ vnã ſolã aiaʒ ĩ hoc lucrat᷑. Si quis vo in di⸗
ſcoꝛdia et odio cõtra aliũ fuerit: nõ lucrathiciſtũ ſo
lũ:ſ foꝛte mille ex duab ꝑtil/qꝛ peĩcipalĩ diſcoꝛdia
ꝓuocat oẽs amicos/⁊ ↄſaguineos:⁊ adherẽtes ↄtra
ptẽ aliã/ Inſidiando damnãdo/odiẽdo/ et quantuʒ
poſſunt nocendo ſimul confederant t eodẽ modo
illi v parte alia confederant᷑ contra iſtã. Tyabolus
hic nõ lucrat᷑ vnũ vel duos ſicut ĩ alijs pctis:ß om
nes illos qui in odio et diſcoꝛdia ſunt ex vtraq; ꝑte.
Pʒ q̊ ꝙ tales maxime veſideriũ cõplẽt dyaboli.Vñ
beatus Oꝛego. Sicut nihil pᷣcioſius veo virtute di⸗
lectõis. Ita nihil vſiderabilius dyabolo extinctõe
charitatis. Quiſqͥs ò ſeminãdo iurgia vlectatiõʒ ꝓ
rimoꝛũ pemit dyabolo familiariꝰſᷣuit. Mõ.H.ij.ij.
Ex quo vſiderio ſeqͥt vel cui vſiderio copulat/vt
dictũ e homicidiũ.Quia ey talib diſcoꝛdijſnõ ſolũ
ſeqnũt᷑ miſerie guerraꝝ ⁊ ĩfelicitatuʒ. Se qbo notat
õõ etiã multa homicidia/a aiaꝝ dam
natõ:qꝛ neſcit caſu ſu nt. ſi
ſint ĩ moꝛtali:et aĩa ſimul cũ coꝛpe ꝑdit᷑. Sicut in ca.
homicidio plenius patebit. Mota.P.iiij.riiij.

Mlectionis bone pꝛi/

mo oſtendet᷑ obiectũ/ Tcdo motiuũ/Ter
cio expimẽtũ. Quarto dilectõis male oñ
der᷑ fatuitas/qͥnto falſitas Geyto adũſiras. Ad pꝛi
mũ ſic ꝓcedit᷑ Obiectũ dilcõis ẽ t᷑plexſiẽ pʒ.A.xx.iij
¶ Oꝛumuz ipſe veus: cuius dilectione nihil vlecta⸗
bilius:nihil vtiliꝰ:nihil iuſtius. Mihil pꝛimo vele
ctabilius:qꝛ in omnialia dilectõe ſunt plures affli⸗
ctões ⁊ doloꝛes ꝙᷓ vlectatões.hoc pʒĩ dilectõe diui⸗
tiaꝝ:que cũ laboꝛe acqrunt᷑:cũ timoꝛe cuſtodiũt᷑:cũ
vloꝛe amittunt᷑: ergo nec ĩ pꝛicipio/necĩ medio/ nec
in fine eſt pax in eis:quin ſit turbatio interius vł ex
terius. Sic in carnali et quacũq; alia. Sed econuer
ſo pax multa diligentibus legẽ tuã dñe:in ps.cxviij.
Multa eſt:que licet turbet᷑ exterius: tamen conſola
tur interius.Cuius pacis et cõſolatiõis magnitudo
pʒ. C. viij.iiij. Vel ideo multa:qꝛ eterna de qua dice

tur infra.c.gaudio.⁊.c.æ pace.Gcðo nihil hac di

lectõe vtilius:qð oſtẽdit᷑ ſic: Olla ex qua maius ſeqͥ
tur cõmodũ:videt᷑ dilectõ vtilioꝛ. Sʒ ey dilectione
ci ſequit᷑ cõmodũ eternũ.qꝛ qui eũ diligũt ab eo di
liguntur: Pꝛouer.viij Ego diligẽtes me diligo. Et

petua dilexi te ad ↄmoqũ tuũ etnũ: Yo.xiiij. Si dili
getis me gaudẽ᷑tis ſq; et᷑nalit᷑. Qũdtialit᷑ vo diligen
tes vel mũdialia dilecta deficiũt:et nõ a ffert modũ
eternũ/ſicut ptʒ..ij.j.ij. Et ſiẽ patebit infra.e.c.ar.
v¶ Tercio nihil inſtiꝰ:qͥd eĩ poſſʒ iuſtiꝰeẽ qᷓ illũ di
ligẽ:qͥ tot no bis ↄtulit et ꝓ nobis fecit/ et ptulit.ſiẽ
P er Vl .ix. et. A. xx. vij.et. D. v. vj. Diliga
mus ̊ uʒ:qm̃ ipſe pꝛioꝛ dilexit nos.j. Yo.iiij. Igit᷑
tot ſignis vere dileetõis puenientẽ iuſte pcepit dili⸗
gẽ ex toto coꝛde:Math.xxij.Et ꝓximũ tuũ ſicut te⸗

iſta dilectò nunqꝙᷓ ceſſat: Jere.xxxj. charitate p⸗

it. et etrimentuʒ ſui patit t

in quo caſu ſunt qui occidunt.ſi foꝛte

Dir.

ipᷣm. ¶ Bed queri dosn poſſit ꝓximũ diligẽ. ſi ei
coꝛ totaliter circa vei dilectõem occupat᷑ et ipſa im-
plet᷑:quõ circa ꝓximi dilectõem occupari põt.MOuie
reſpõdet᷑:ꝙ pᷣceptũ æ dilectõe capitis non excludit
dilectõeʒ mebꝛoꝑ ſed includit / nõ em̃ bene diligitur
caput ſine coꝛpe.ita nec xpᷣ quiẽ caput fideliuʒ:ſine
coꝛpe ſuo myſtico.ĩmo quãto dilectio ei datur abũ⸗
dãtius:tãto generaliꝰ et oꝛdinatiꝰ ad oẽs dirigitur.

¶ Pꝛimo generalius ſicut patʒ. C.j xvij.qꝛ quanto

aqua de altioꝛi loco vſcẽdit:tãto ad plura loca irri
ganda.mayime ſi loco alto copioſa ſit/ trabi põt.qꝛ
ita ale põt ibi eẽ: oĩa loca ĩferioꝛa irrigari po
terit.Silectio vo nr̃a ſiĩ veo pongt᷑ altiſſimũ obtiet
locũ: In ps.xcj.tu aũt altiſſimꝰ. ¶ Yten ſi nõ leuit᷑
H ex tota anima ⁊ tota virtutelet quantũ poſſumus
cxus diligatur:dilectio noſtra copioſe ibi abnndat.
Exy quibus duobus ſequitur/ꝙ talis dilectõ ad om
nes deo inferioꝛesltã ad amicosſqᷓ; ad inimicos irri-
gados /affectõe ſemꝑlet opatõe in necefſitatequan⸗
tũ poſſibile eſt trahi põt.¶ Gcdo oꝛdinatius:cibus
em̃ pᷣcioſus poſitꝰint᷑ młtos ribaldos:cito ſine oꝛdĩe
lacerat᷑ a minns valentibus et dignioꝛibus parũ vł
nihil ſeruat᷑ſed cibo pᷣcioſus in fine pꝛandij poſt alia
cibaria ante dñm poſitus/ omnibo ↄmenſalibus ſᷣm
ꝑſonaꝑꝝ valoꝛẽ.oꝛdinate diſtribuitur. Sic dilectõ/q̃
cibus aĩe ẽ velicatus/ſi inter vanos et vanitates po⸗/
natur:ſicut illoꝝ in pſal.iiij.viligitis vanitateʒ:ibi

ſine oꝛdine ↄculcatur ⁊ laceratur: ⁊ dignioꝛib.i.xo

⁊ Ytutiba ⁊ Stuoſis nihil reſeruatur.qꝛ circa vana to
talit᷑ illã expẽdũt.quos repᷣhẽdit ſpũſſanctꝰ.pꝛouer.
Ij.dicẽs.vſq;quo ꝑuuli diligitis ĩfantiã ⁊c. Si vo to
taliter ante deũ ponatur: ipſe illã ad oẽs tã amicos
Finimnreos oꝛdinat ſᷣm eoꝝ valoꝛẽ / exigẽtiã ⁊ neceſ⸗
itatẽ.de q̃ oꝛdinatiõe gloꝛiatur eccla dicẽs.oꝛdina⸗
nit ĩme charitatẽ Cañ.ij.Oꝛdiauit inqͥt ille videli⸗
cet lole ſuñ oꝛiri facit ſuꝑ honos er malos:et pluui
am ſup iuſtos et iniuſtos:Math.v. ¶ Motate ma⸗
gnã generalitatẽ qui tñ oꝛdinẽ nõ excludit.ſ̊ inclu⸗
dit.q;ꝛ pluuia ⁊æ celo vel ve fõte ceſcẽdẽs pꝛiꝰ mõtes
et altioꝛa loca irrigat. deinde ad valles veriuatur.
Dic ſol oꝛdiĩe pꝛioꝛitatis mõres irradiando pᷣuenit.
Ita dilectõ pfecte diligimꝰ/et ꝓximũ/que oẽs
quantũ poſſibile ẽ calefacit et illuminat.Et iõ cha
ritas ſol:ad differẽtiã alioꝝ luminuʒ que ſolũ APpin⸗
quos calefaciunt et illuminãt:ſicut dilectões mun⸗
dane nõ ĩmerito vocatur. qꝛoꝛdinequodã pꝛioꝛita
tis pem inẽtie ⁊ neceſſitatis mõtes.i.altioꝛes/ĩ vtu⸗
te/⁊ melioꝛes ĩ vita reſpicẽ ⁊ potiꝰillos affectõe irra
diare:et ſubuẽtõne pit᷑ irrigare dʒ. Ita ꝙ dilcõ pꝛiꝰ
reſpicit ꝑ ſe diuina et ſpũalia:et ꝑ accidẽs tpalia.vt
videlicet ad illa oꝛdinetur.ĩ quo etiã reſpectu pꝛiꝰre
ſpiciebat cõia et vniuerſalia ꝙᷓ ſingularia.qꝛ bonuʒ
vVniuerſale diuinius eſt ᷣm phm̃.j.ethi.Et lõ chari⸗
tas ĩ q ſcriptũ eſt/ nõ querit q ſua ſunt. Sic intel
ligitur ᷣm Aug.in ſpeculo clericoꝛũ: qꝛ cõia ꝓpꝛijs
nõ ꝓpꝛia cõibus anteponit.Et ſic dilectio el bur.
tũ/pꝛimo ĩ capite/ſcʒ xpᷣo qð ceſcẽdit ĩ barbam.id eſt
ad maioꝛes:deinde in oꝛam veſtimenti ad minoꝛes
huic etiã ꝓceſſui in ꝑte concoʒdat Aug.de wc. xpia-
na. Omnes inquit hoĩes eque viligendi ſunt: ſed cuʒ
omnihoꝓdeſſe nõ poſſis/his potiffime conſulendũ ẽ
quiꝓ locoꝝ et temꝑoꝑ vel quorũlibet reꝝ opgoꝛtu

nitatibus/conſtrictius tidi:quaſi quadam igte fü;
õſi⸗

gũtur. ¶ Ex iſto pceſſu pʒ ꝙ ve ſine hoĩe nec
ne ceo vere diligi põtim Wedã.O⸗ eti⸗
valet niſi oꝛdinata.¶Mꝛimo ꝗ; nec ve ſine hoie di⸗
nullos cogitãtes/ſi xpᷣs ĩ pſona pꝛopꝛia veniret᷑:mul⸗
rum eum diligeremus:er libenrer eum hoſpitio reci
peremus/⁊ canitatis ei obſequia pᷣberemꝰ. Sed iſtos

„
4

dilectianö

ligi Hor⸗ſcnr nec caput ſine mebꝛis. hoceſt ↄtra nõ⸗

ij.

iij.

iiij.

Dilectio

pauperes non nouimus. Sed multũ errant quia po
ſito ꝙ; xpᷣs adhuc nobiſcum moꝛaret᷑:nõ ei placerent
eum recipiendo: miſi etiam illos qui nomineſſuo pe⸗
tunt pꝛo poſſibilitate ſua in illoꝛum neceſſitate dili
gerent ⁊ reciꝑent/ſicut nec placeret dño treno:ꝙ ca⸗
put ipſius recipiendo infra wmũ alia mẽbꝛa ſua ex
tra wmũ in pluuiã et frigoꝛe dimittẽdo:vel qð peiꝰ
eſt mẽbꝛa eius vexãdo/verberãdo vel tedijs afficien
w. Mec bonus vns feſtũ intrat:vbi ſui intrarenõ ꝑ-
mittuntur nec diliguntur. Ad hoc̊ vt ei placeamꝰ
eũ diligẽdo:nccec ei pꝛeceptũ implẽ: quo dicit Jo.
xv.hoc eſt pᷣceptũ meũ/vr diligatis inuicc.¶¶ Dec cũ
ꝓbatio dilectõnis eſt exhibitõ opis/ſm beatũ Gꝛe⸗
goiũ:male oſtẽdunt ſe chꝛiſtimembꝛa diligere: qui
pauperes nudos vident.et famelicos/ et in vicis/ etĩ
feneſtriset in diuerticulis miſerrimis in villis iace-
re ſine hoſpitio:ſicut poꝛcos vel canes.immo perꝰ: q;
poꝛcos vel canes.qꝛ canes et poꝛcos hoſpitio recipi-
unt:illos vo nec recipiunt nec iuuãt. ¶ Quid dicẽt
in indicio:qñ omnes queſtiones cæ iſta fient dilectõ
nis o ſten ſione.qualiter reſpõdebunt:qui ciboꝛũ co⸗
pijs abundabãt:yxpᷣo vicẽti. Eſuriui er non vdiſtis
mihi mãducare:Abath.xxv. Bic ð “ et alijs cha
ritatis oꝑibo:qualit᷑ ridebũt:qui alta lata ha bue⸗
rũt edificia/xpᷣo dicẽti:hoſpes erã:⁊ nõ recepiſtis me
tãq; minꝰtãqᷓ viliſſimũ qdᷣcũq; aĩal:volentẽ ĩvico ia
cere:iacere ꝑ miſiſtis: canibo vuoꝛãdũ expoſuiſtis.
q̃ frõte:qua audacis poterũt tales ĩ moꝛte ⁊ iudicio

clamare ad vuzʒ:et dicere. dñe aperi nobis. Et reue⸗

ra quãtũcũq; clamauerint: cantabit eis canticũ fa⸗
tuaꝝ vꝓginũ.Amẽ dico vobis:neſcio vos. Et qꝛ nõ
apuiſtis mihi:nõ aperiã vobis:qꝛ vulpes ĩ wmibus

Vis foueas habuerũt:dũ malos hoĩes et quoſcunq;

petõꝛes et malas mulieres a micitie vel lucrigra re-⸗
cepiſtis.iliꝰaũt hoĩs nõ habuit ibi vbi caput ſuum

reclinaret. O bturaſtis aures vias ad clamoꝛẽ meũ/

Erempk

ego obturabo aurẽ meũ ad clamoꝛẽ vẽm. hoc eſt qð
minat᷑: Pꝛouer.xxj.qui inquit obturat aurẽ ſuã. ad
clamoꝛẽ pau ꝑis:et ipᷣe clamabit et nõ exaudiet᷑. Mõ
E.iij.xxx.et. .viij.xj.et.H.v.xij.¶ Qui ã vult a xpᷣo
exaudiri ĩ ſua neceſſitate:audiat nũc xpᷣm in ſua pau
pertate:et ꝓpꝛia ꝓſperitate.Et hoc ãmonet Yſa.xxj.
Dicẽs. Si queritis:querite:id ẽ/ſi queritis veu in ve⸗
ſtra neceſſitate vel vellieaee auerite eũ in veſtra ꝓ⸗
ſperitate et ſua paupertateꝓ ſua vtilitate.Et nõ ſic
ſamaritani:qui ĩ ꝓſpitate nihil cõe hĩe voluerũt cũ
iudeis:ſicut patuit ð illaque xpᷣo quẽ iudeũ dicebat
petẽti aquã ſe excuſabat: Jo.uij. Judeis vo ꝓſpere
agẽtibus:dixerũt ſe eſſe fratres illo ꝝ: ſicut in geſtis
pꝓatet alexãdri magni.Et ſicut multi dũ pꝛedicat᷑ vi
ta eterna exultãt.dũ autẽ via ad illã pᷣ̃dicat᷑/ triſtan
tur et rẽnuunt. Ita iſti dũ pꝛedicat᷑ xpᷣi gloꝛia/dicũt
ſe eü viligere:et ſocietatẽ ſuã veſiderare. SBʒ dũ oſtẽ/
dit quõ dil ectõeʒ illã opibb oſtẽdere ⁊ebẽt:vt ad eiꝰ
ſocietatẽ veniãt:fugiũt. Mos vo nõ ſic. Non em̃ dili
gamus verbo neq; lingua:ſed opꝑe et veritate.j. Bor
iij. Ded illis qmibo videt᷑ ꝙ ſic vũ diligãt:et mẽbꝛa
ſua di eis nõ nocent:adhuc excellentioꝛẽ et artioꝛeʒ
viã oſten dere reſtat:videlicet ꝙ omia pꝛedicta ope-
relet veritate diligẽ nõ ſufficit:niſi etia illos diligãt
qͥ necẽt et inimicitiã exercẽt.qꝛ licet totã ĩpleãt legẽ
offendãt aũt villo vno pᷣcepto Math. v. quo dicit᷑: di
ligite inimicos veſtros:et bñfacite his q vos oder᷑t:
factus eſt omniũ reus: YJacobi.ij. ¶¶ Biligite ergo in
imicos. Pꝛimo:qꝛ muliũ vobis inimicãdo ꝓſũt. Si
cut patet.S.vj.xxxj. Exemplũ ad hocĩ vitaſpa.vbi
guidã heremits fame moꝛiens legitur oſculatus fu/
iſſe manus latroms:qui frequẽter eius cibaria fura⸗
bat᷑:dicẽs.gras ago manibo iſtis:qꝛ ipᷣe me mõ ad re⸗
gnũ celoꝝ ire ſaciũt. Rõnabiliter eu dilexit:eiq; re-

Dii.
gratiabatur:qꝛ dum in minimis nocuitmaxima cõ
tulit. Sic in ꝓpoſito.Diligite ́̊ inimicos ⁊c. ¶ Se⸗
cũdo ꝓpter magnã mercede/quã ꝓ tali recipiemꝰ di
lectõe a vo.Et hanc cauſam aſſignat ypᷣs in hocqo
ſequitur. Si inquit diligatis oos qui vos diligunt:

quam mercedẽ habebitis:nonne publicani hoc faci

unt. Iſta ratio ſufficere vebet/ vt pꝛeceptũ illud im⸗
pleat:vt mercedẽ illã cõſeqmur.quã nõ poſſumꝰ eõ⸗
lequi niſi impleatur. Verbigra. Si iudicio reſpon
æalis/dilexi eos qui me dilexerũt:et bñ feci diuitib-
⁊ his qui mihi bene fecerũt: vel bñ facere potuerũt.
KRndebit xpᷣs:quã mercedẽ ꝓpter h̊ a me petitis:ni⸗
hil vobis ꝓ ope illo vebeo.qꝛ nõ ꝓ amoꝛe meo hocfe
ciſtis.nihil plus vobis oꝑe illo debeo ꝙᷓ ſaracenis
qꝛ nõne hoc publicani faciut.imo latroneset canes
et pe ſſimi hoĩes:vt freqnter diligũt diligẽtes ſe. Si
u vultis amplioꝛẽ his a cæ expectare mercedẽ:opoꝛ
tet ĩ aliquo pũcto eos meliꝰ viuẽdo excedẽ. In pun⸗
cto vo ⁊æ dilectõe amicoꝝ eos nõ excedimꝰ. ꝗ opoꝛtʒ
ꝙ B pũcto æ dilectõe inimicoꝝ: er bñfaciẽdo his qͥ
nõ hñt hic retribuere.Alit᷑ dicet:recepiſti mercedeʒ
tuã.amoꝛ tuus venalis fuit.pꝛeciũ eius dũ viyiſti re
cepiſti.qui talẽ dilectõem ha bẽt venalẽ:vtinaʒ eam
xpo vẽderẽt:quiillã carius emeret ꝓ vita eterna.qꝛ
ſm datũ ſuũ/ſpbet illã diligẽtibus ſe:Ecci.j.¶ Vſta
pꝛedicta via væ dilectõe inimcoꝝꝑ:et ve faciendo bo⸗
nũ contra malũ:videtur multis valde grauis et ar⸗
ta quibus fatendũ eſt/ꝙ iſta ẽ arta via q ducit ad vi
tam/ꝑ quam difficilimũ eſt multos ducere. Sed ſo⸗
lum euntes ꝑ illam ad vitã perueniunt.quia qui nõ
diligit:manet in moꝛte ſupple hic:ſicut coꝛpꝰmanet
in moꝛte ſine anima. Et in futuro ſine glo:ia.j. Jo.
iij.qꝛ nulla alia via ẽ certa ad gloꝛiã niſtula ig⸗ge
nec xps/ vel martyvres/vł ſancti quicunq;.nec aliquis
qui modo in cele eſt:ꝑ aliaʒ viã iuit.Ad hoc ̊ ꝙ ali
quis cuʒ odio inimicoꝝ illuc veniret/opoꝛteret ꝓ eo
nouã viam fieri.que nõ eſt:nec imꝑpetuũ erit facts
AQui g̊ ad vitã ſideratis pertingere:ambulateĩdi
lectõe quo ad oẽs:ſic xpᷣs dilexit vos om̃es: Ephe.v.
Bicut inquit xpᷣs:qui dilectõem oꝑe oſtendit: aĩam
ꝙ amicis et inimicis ponẽdo: Jo.xv.maioꝛẽ dilectõ
nẽ nẽo habet. ¶ Beg heu multoꝝ dilectio erga pau
peres ſpecialiter ⁊ inimicos/eſt huic diſſimilis.quia
nõ eſt in opando/ſed in optãdo/et loquẽdoet eſt ſi⸗
milis dilectõiquã habuit quidã erga pꝛiuignũ ſuũ
T quo fert q dicere ſo lebat:ꝙ plꝰi dil exit:qᷓ; om⸗
nes filios ſuos:et pluſqꝙᷓ ſeipᷣm.⁊ cuidã ſemel querẽti
quõ hoc poſſet eſſe:reſpondit.vellẽ illũ mõ eſſe in ce
lo. me aũt et filios meos nollẽ adhuc ibi eẽ. Ita nõ⸗
nulli paupibus perẽtibus reſpõdẽt: vus te adiunet
cæus cæt tibi celũ. Inimicis etiã maledicũt:dicẽtes.
dyabolus cõfundat coꝛpus ita q; aĩa ſaluer᷑ bene in
quiũt eos diligunus:qꝛ vellemus ꝙ eẽnt ĩ celo.Iſti
cœficiunt multiplr.qꝛ v alieno coꝛio faciunt largas
coꝛrigias.celũ qð nõ hñt nec hẽbũt alijs dãt.⁊qð fa
ce et dare pñt:nolũt ↄtra ſacrã ſeripturã que dicit. v
vꝛa ſubſtatia wnate Job.vj.¶ Quia etiã nõ ſoluʒ

aĩaʒ: nec etiꝗ ꝓ vita fũtura:ſed etiaʒ coꝛpdiligẽ/ er ꝓ

vita pñti:eiq; optare bona et facere tenent. qꝛ ſi x⸗
rit hõ oẽm ſubſtantiã wmus ſue ꝓ dilectõe:quaſi

nihil veſpiciet: ſupple reſpectu vite eterne: quã inde
mercat᷑: Cañ.viij.

n . Terco diligite inunicos nõ ſo
lũ qꝛ vobis ꝓſunt:et ꝓpter mercedẽ vt dictũ eſt:ſvt

ipᷣiꝓ dilectòe et beniuolẽtia eis oſtenſa/ad bonã vi⸗

tã et amicitiã cei et veſtrã reuocent᷑: et occaſione ve

ſtri nõ ꝑdant᷑. Exemplũ ad hoc ĩ natura. Gicut em̃

aĩialiaſilueſtria/ p beneficioꝝ exhibitõʒ wvmeſticant᷑.
Ita inimici melius ꝙᷓ ꝑ auſteritatẽ. SHiſtoꝛia ẽ ad h̊
in vitaſpatrũ.vbi tres homines leguntur veniſſe ad
abbatem Acbillem: idẽ negociũ ab eo poſtulantes.

.x.

Exẽplũ.

namni,
nnercxepitel⸗
ſecpiropenioß

daren

2

Etliutbi emuncnmni
ſitooli. geimotter
ſernannecpmna darecten

pmnagis dberentniti eü diligere quioese

lntociü ab

ctotrani videm
ſobit zzmanias Gen heuffequiter icc
Moctatemorcarnaketamor cupicitar

gmmatoꝛido ſuis: g vir de diepe

cniunkocoſi dir eſcüt ſeng nra llude
Gtediligüt,mecitant ,ſolliatant. Ran⸗
lliarudo nidet iamatoꝛido ol i tato ſa
noteltünoni ghiber di g dilecnos hr
ſuntipis qſunt ad mundis abilezi
NI i di elrij oie. (Morinu vo 0 ollen
Iitiamiacjinimiai Pterilla gue dicta ſd
Nplenitodo. Na ſiat multiradiji rmalu.
Inuutiirnofonteꝛetmultiramii vna rad
lunibrg 10 06 in na vitacontinent. Ita

Nupinpletoi dilectoe⸗
ſtprini lege impleuit. Na
tes n furabenis noͤfalin
Apiſcts: Tſigd alind en
egppinunüfiteßn⸗
1 iiitaltnig 6
ont: a lignaßterülague⸗
j xvj Et. A W
Intenozesagff

Aij nij Et. 8
monapergne

n

tinckprimi. Bo⸗p
öadulterad
ſüteſtimoni die
adarüſthedoin
Plätucog leg
dus

agn

Di wii
hectioneset
Auiapſeintillas

lht. ula annd
tin morte ſvpplehlcſint orni
anuma Etin foturo ſine er
nutanai laünitlete
uunreſtes kſanctininngg neraliis
cal et dll nüͦiui Dubeci il
oinimicop illuc eniret porant ha
ien ne oͦeſtnetingpetuß ent iinr
timigentis pertingereambulateide
ſois ſic io dlnt ofen Ephet
s ul dilenbem opeoſtanclt:aian
imias ponego Jo, vmnaioti dllec
Beu beu mulioy alecno aga gan
rT inunico eſt huicdiſſimnlis. gun⸗
ofſe in optädo etloquedo et eſti /
lnä babutquici priuignu ſni
lcereſolebat gplelliſ dleritchon⸗
et pluſcy ſeipm.ꝛcuid ſemel uerin
eſtereſpondit velle llü noͤeftene⸗
ios meds nolliadhucthbiei Yuni⸗
virbtee ocin ulgtrid ue
eli. nimiczenuſnn
mndutcanng luug i elllie
gunna gelmm n l ,
Vlr.e raleno clo dunt
tol,n huͤtalis dor lſ
nienniuenii⸗

munbeun, ſiepollecbͤe u
plenß n uitnn li 6
lr rnilie nn ni f
ſal boni

Artiiij.

Dilectio.
0.
Er quibus vnus quaſi inimicus ſunus male de eo cõ
cipiens et loquens:tamen nefaunt alijs. et illi qo pe
tebat conceſſit.in quoꝛũ receſſu diſcipulis cauſaʒ qꝗᷓ
rentibus:reſponditq hocfecit ne eü ſcãdaliʒaret:⁊
vt ad amicitiã eũ reuocaret. Scriptura eſtaq B Ro.
xij. Si inquit eſurierit inimicus tuus:ciba illuz. ſi ſi
tit potum da illi.moc em̃ faciens carbones ignis cõ

geres ſuper capur eius accẽdens. Sit ergo dilectõ ſi

ne ſimulatione: Ro.xij. Mon ſicut falſoꝝ hominuz.

qui oꝛe ſuo benedicebant:et coꝛde maledicebãt: In

põ.lxj. Ged vera in coꝛde ſine ſimulatione erga ocs.

Erxemplo ci qui ꝓditoeis ſui pedes lauit.de quo di
atur Bap. xj. Giligis ommia que ſunt: et nibil odi⸗
ſti. Nota.P.iiij.xx.
Materia aũt ad diligendũ vũ inueniri põt ĩom
nibus illis allegatõibus que notant᷑ ſupꝛa circa pꝛi⸗
mũ capitulũ.vbi oſtendit᷑ ꝙ nihil iuſtius ꝙᷓ xeũ dili
ere. ¶ Scom motiuũ ad h ẽ dilectiõis facilitas.qꝛ
icet ab alijs opibus poterint ſe multi excuſare miti⸗
plicit. Dicut pʒ. A. xx. l rer loci/ vel tpis vel ſta
tus/vel oꝑis/ifficultatẽ ſeu umpedimẽtũ. A dilecti
one aũt nullꝰſe excuſare põt:q̃ͥn in oĩ loco/ſiueĩ terra
ſiue ĩ mari:ſici omni ſtatu ſiue infirmꝰ/ſiue ſanus ſit
ſiue pauꝑ / ſiue diues/ſiue foꝛtis/vel vebihſiue pulcer
ſiue turpis:diligere ũ poffit ſi velit. ¶ Terciũ mo
tiuũ eſt gaudiũ quod pꝛeparauit diligenribus ſe. j.
ad Coꝛinth.ij.Si em ſerui dñoꝛum tãtũ nitũtur eis
ſeruire: dilectõem q; eis oſtendere a quibus tñ male
aliqñ remunerant᷑. Et licet bñ remunerent᷑:tñ nullã
mercedẽ pñt eis dare niſi tꝑalẽ.qꝛĩmoꝛte væficiunt
nec pñt a penis pᷣſernari:nec pᷣmia dare eterna. Ml⸗
to magis deberent niti eũ diligere:qui oẽs cõditiões
habẽt ↄtrarias. Sed heu frequẽter videmꝰ ꝙ tanta
velocitate amoꝛ carnał et amoꝛ cupiditatis excuti⸗
unt ociũ ab amatoꝛib ſuis:ꝙ vix e die vel nocte in
ueniunt᷑ ocioſi vix qͥeſcũt.ſempꝑ cura illud qð inoꝛdi⸗
nate diligũt:meditant᷑: ſollicitant᷑. Raro aũt ralis
ſollicitudo videt᷑ ĩ amatoꝛibo ði cũ tãto fauoꝛe.huic
canõ teſtimoniũ pꝑhibet di. ꝙ dilectiões huiꝰſcli foꝛ⸗
tes ſunt ĩ his q ſunt ad mundũ ſ vebiles ĩ his qͥ ſunt
ad vũ.di.xlvij oẽs.¶ ARotinũ vo ad leroenn ogt
mi.tã amiciq inimici ꝓter illa que dicta ſunt:eſt le
gis plenitudo. Mã ſicut multiradij ĩ vna luce: mul
tinuuliĩ vno fonte: et multi ramiĩ vna radice: mi-
ta mẽbꝛa opa in vna vita continent᷑. Ita oĩm pce⸗
ptoꝝ impletõ ĩ dilectõe ↄtinet ꝓximi: Ro.xiij.qꝗᷓ dili
git ꝓnimũ:legẽ impleuit. Mã nõ adulterabis:nõ oc
cides/ nõ furaberis / nõ falſũ teſtimoniũ dices/nõ cõ⸗
cupiſces: ⁊ ſiqð aliud ẽ mãdatũ/ſi hᷣxbo inſtaurar di
liges ꝓximũ tuũ ſiẽ teipm. Pleĩtudo qᷓ legis ẽ dilcõ.
Bec qꝛ difficileẽ ſcire viꝑ veus et ꝓximus dchne
diligant: reſtat aliqua ſigna per illa queoſtẽſa ſunt
A. ij.xiij. Et.X.xxj.xvj.Et.Axxiij.viij.oſtẽdere ex⸗
terioꝛa:per que intenioꝛes a ffectiones et dilectõnes
cognoſci poterunt. ¶ Quia p ſcintillas et fumũ exe
untẽ pꝑ feneſtras v camino: coniecturatignis eſſe in
wvmo. Bicut etiã pꝑ guttas ſtillãtes ve vaſeſſciqua⸗
lis liquoꝛ interius continet᷑. Ita p ſcintillas et gut⸗
tas ſignoꝝ et opationũ exterioꝝ/ cognoſcit᷑ ignisx q
lis liquoꝛ ſit in vaſe coꝛdis. Rõne cuius eſt ſciẽdũq;
eypcepto vei ignis dilectõis ſemꝑ vebet eſſe in wmo
coꝛdis.Qð pulcre figurat᷑ Aeui.vj. IJgnis inqᷣt ſꝑ in
altari ardebit.quẽ nutniet ſacerdos ſubijciẽs mane
ligna ꝓ ſinglos dies. Sve lignis aũt que iſtũ ignẽ nu⸗

trire vebent dictũ eſt.D.v.vj. Si aut ĩ coꝛdis wumo

ſic nutritus fuerit:locutões et opatões exterioꝛes il
luũ in coꝛde eſſe oſtendũt.qꝛ licet ignis ſine fumo foꝛ⸗
te eẽ poſſit: dilectõ aũt ſine onſione eẽ nõ põt. VlInde
Pꝛouer.vj. Nũquid põt hõ abſcõdere ignẽ/ ſupple
dilectõis:in ſinu ſuol vt nõ ardeat: quaſi diceret nõ.

£☚

ximi ꝓpter veũ Tc.

Oerr.

Quia ſicut ignis nnnqꝙ eſt ocioſus in materia diſpo
ſita. Ita amoꝛ dei nunqꝙᷓ; eſt ocioſus. m btẽ̃m BGBꝛeg
omelia væ ſancto ſpũ. Operat᷑ e magna ſi eſt. ſi aũt
operan renuit: amoꝛ nõ eſt. Et hoc eſt quod chꝛiſtꝰ
vult Luce.rij. dicens. Ygnẽ veni mitterein terraʒ.
quid volo niſi vt ardeat. Mota. G. vj. vij Ad ſciẽ
duz ergo ſi ignis cei in coꝛde ardeat:reſpice ad fene-
ſtras omniũ ſenſuũ:et ad manus/ſi iibeter vides vti
lia ad ſalutẽ:et oculos declinas a vanitateſſi libẽter
e veo loqueris:et audis dæ eo loqͥ ſi ſuos diligis iu⸗
uas: et pꝛo ſuo amoꝛe recipis:et veniẽtes ĩ noꝛe eiꝰho
noꝛas:et in iſtis et in omnib alus veiſermões ⁊ mã⸗
data ſeruas. Per iſtas ſcitillas ſcire pot᷑is ignẽ dile⸗
ctõis ei eſſe in coꝛde tuo.aliter non. YJpſo teſte qui
ait Yoh.xinj. Si quis diligit meſſermonẽ meũ ſerua
bit. Duper quo dicit beatus Gꝛegoꝛius in omeł. ce
ſanctoſpiritu. Si inquitvnuſquiiq; noſtrũ requira
tur an diligat veum:tota fiducia et ſecura mente re
ſpondet:diligo.ſed certe in iſto caſu plus opibus qꝙ
bis credendu eſt.quia qui dicit/ qe viligo veũ: 1 man
data eius nõ ſeruat: mendax eſt.j. YJo. ij. De dilectõ
ne cõditoꝛis/manus et oꝑa requirant.qꝛ ꝓbatõ di
lectõis ẽ exhibitõ oꝑis. Si aũt viſus ſit ad vana: lo⸗
cutõ turpibotra honoꝛẽ vei:vel ꝓpꝛiã ſaluté: ſeu
rimichanitate: opa mala: qꝛ iurametis et falſitati
us ꝓ lucro vłfauoꝛe ce vẽdis. Iſte fumoñdit coꝛ
Ptgner eẽ igne infernali. Mã fumꝰq videbat᷑: æclara
at qð factũ ẽ.j. Mach.iiij.¶ Sicut ergo p pirideʒ

xv.

exterius cognoſcit᷑ cuiſit nücius. Et ſigno exrerioꝛi XVj.

cuius ſit ouis. Vñ Aug.ſuꝑ illud.j. Jo.iij.ĩ hocma
mifeſti ſunt filij vi.⁊ filij dyaboli ⁊ Rilectõ inquit
ſola diſcernit int filios ceiet filios dyaboli. ſignent
ſeoẽs ſigno crucis. Reſpõd eãt oẽs amẽ. Cãtẽt oẽs
alla:oẽs baptiſent᷑:ecchias intrẽt:pietes impleãt ba
ſilicaꝑ:nõ diſcernũt᷑ filij eia filijs dyabolij niſi cha
ritate. quicquid vis habeſhocſolũ miſ habeas:nihil

ꝓeſt.ſicut patet.C.j.xij.xv. Sequit᷑ alia ſinõ habe

as / hoc habe:et legẽ impleſti. Huic cõcoꝛdat illo qp
ipſemet ⸗ dicit Yo. riij. In hoc inquit cognoſcent
oẽs qꝛ diſcipuli mei eſtis:ſi dilectiõe habueritis ad
inuicẽ. Adinuicẽ inquit:qnia quecũq; vni ⁊ eidẽ
ſunt eadẽ:ipſa inter ſe ſunt eadem ᷣm phm̃. Quicũ/⸗
c; ergo deo ſunt eagem p dilectõem / ſicut ipſe ait. vo
lo pater vt ſint vnũ nobiſcum.ipſi inter ſe ſuntideʒ.
et quicunq; eſt vnũ cum vo:eſt vnũ cum omnib ſu⸗
16. Breut patet. C. j.x. Et a væſtructione conſequen⸗
tis/quecũq; interſenõ ſũt idẽ idẽptitate dilectõis:
nõ ſunt idẽ cũ vo:qꝛ nec ipᷣm diligũt. Eñ.j. Jo. uiij.
Bi quis nõ diligit fratrẽ ſuuʒ quẽ videt quõmõ po
teſt veñ diligere:quẽ non videt. Vnde HBeda. Neq;
us ſine homine: neq; homo ſine vo niligi poteſt.
Ergo ſola mutua frat erne dilectõis oſtenſione oſtẽ
dit cei dilectio/ et vi filiatõ. Vñ Chꝛyß. ſup Aſdath.
omek.iiij. Oẽs ſpẽs iuſticie quas hñt ſerui vi in ve
ritate:pñt habere ſerui dyaboli in ſimulatõe.habet
em/ fictos mãſuetosſcaſtos/elemoſynanios/ieiunos
Et oẽm ſpeciẽ boni quã creauit væus ad hoĩm ſalu⸗
tẽ. Introduxit dyabolus ad hoĩm ꝑditionẽ: vt int
ven et ſimulatũ/cõfuſio fiat.ſolã aũt charitatẽ ſpũſ⸗
ſanctijnõ põt immũdus ſpũs imitari. Ideo aũt hãc
iuatã ſpeciẽ ſibi ſoli ſpuſſanctꝰ ſeruauit: vt p nul⸗
fins inſticiã et teſtimoniũ/ſic cognoſcat᷑.vbi ſpũſſan
ctus ẽ:quẽadmodũ ꝓ gratiã charitatis. Hec at cha
ritas vt ait Aug.ẽ dilectõ vei ppter ſemetipᷣme et ꝓp⸗
„Q¶VUt g6 videat᷑ quał qſq; ppłs ſit
intuẽda ſunt q diligit ſm Auguſ.xe cimi.cei. Ii. xix.c.
xxiiij.ꝗꝛ tanto melioꝛ eſt:quanto melioꝛa dil igit.
Aliud expimentũ ad idẽ accipit ex ſilitudie cibo⸗
rũ coꝛpaliũ.quan do em cibus pcioſus ⁊ vælicatꝰ ali⸗
cui quiſcit eu talẽ eſſe offertur: cui non ſapit: pot eſt

—

Evij.

xviij.

rix.

Arti.iiij.

Fabula.

rius opinionis.
iet venatoꝛ inferni.et patet.
ei pꝛius materia velectationis:erũt materia triſticie
ñ illi in quibus leus p. dilectionẽ ? gratiaʒ habita⸗

„ –

Dilectio.

ſcire ꝙ nõ ẽ bene diſpoſitꝰ: xlłꝙ ẽ alijs plenꝰ JIta gñ

offert in pᷣdicatõe vel cõfeſſione ſeu qᷓcũqʒ collatõne
alicuicibus pᷣcioſus.qꝛ hoꝛtat᷑ vt vũ diligat: ꝓxi⸗
mũ tã amicũ q; inimcũ:q etiã ceſſz peccare:⁊ ieiu-
net. ⁊ oꝛet/⁊ pnĩaz agat. Et ille qͥ audit/ſcit qͥdẽ ꝙ bo
na verba ſunt:⁊ bonũ eſſet ſic facere. Vñ ⁊ frequẽ/
ter dicũt. felix qͥ ſic facere poſſet:ſicut dicũt alij/hic ẽ
bonus cibus:ſi quis comedere poſſet: nec tñ ſapoꝛeʒ
ĩuemiũt ſic facere/vt eis dici᷑. Vñ ſcire pñt ꝙno ſũt
bñ diſpoſiti in aĩa:⁊ ; ſunt alijs malbumonbus ple
ni. Si vo bonũ ſapoꝛẽ iueniũt: exillo cibo ſpũaliter
viuũt:⁊ roboꝛant᷑. dilige ꝗᷓ ſapiẽtiã:⁊ conſeruabiit te
Pꝛouer.iiij.ſupple ad qtuoꝛ effectus: ad bñ operan
du:ad malũ pene ſuſtinendũ: ad malo culpe reſiſtẽ⸗
Dũ:ad in bono Verie pſeuerãdũ. Se his quatuoꝛ ſi-
mul in põ. xvij. viligam te wminefoꝛtitudo meaſin
operãdo.firmamentũ meũ:in ſuſtinẽdo.⁊ refngium
reſiſtẽtibus.et liberatoꝛ ꝑſeuerantibus.¶ Texrciuʒ
experimentũ.nõ ſolum de charitate:ſed ð charitatis
gradu:videlicet an feruentioꝛ et maioꝛ vel minoꝛ ſit
in coꝛde:eſt ſicut ve lumine candele:queĩ paruo ven
to extinguit: vbi magnus ignis plus inflãmat᷑. Ita
magna dilectõ nunqꝙ tedio vel aduerſitate extiquit.
qꝛ omi tpe diligit:qui amicus ẽ:. Pꝛouer.xvij. Nota
erperimentũ huic ſile C.j. xx. Mota etiã plura ð iſta
materia. Zl. xxvij. xxxviij.et.C. xiiij.xiij.2.B.ij.ij.
Mõ habẽtiũ vo pᷣdicrũ ſignuʒ nuũcioꝝ ⁊ ouiũ xpᷣi:
nec nõ inuenientiũ ſapoꝛeʒ in ſpñalibus cibis in his
videlicet que viſunt:maxima eſt fatuitas:⁊ piculũ
moꝛtis. Oue maioꝛ fatuitas in ſitiente:q; plus dili⸗
gere riuulũ ꝙᷓ fontẽ:plus adulteꝝ ꝙᷓ maritũ:plus w-
na mariti:ꝙᷓ ipᷣim dantẽ:plus ipſam carnẽ ⁊ munduʒ
ſeducentẽ:⁊ dyabolũ ſine fine pumientẽ:qᷓ; æum eter
naliter remunerantẽ: cuʒ illis qui dilexerunt magis
tenebꝛas ꝙᷓ lucem: Joh.iij. ¶ Cuius rei cauſa in au/
ctoꝛitate innuit hõmines em̃ ĩ tenebꝛis cũ paruo lu
mine mixtis melius vident ꝓpinqᷓ: ꝙᷓ diſtantia. Ita
carnales cupidi⁊ mundi ſapientes:quibus dici põt
Adhuc modicũ lumen in vobis eſt: Jo.xij. Clare vi
Tnt ſenſibilia ⁊ carnalia.⁊ quia plus appꝛopinquãt
⁊plus velectãt:plus ea appꝛeciant᷑⁊ diligũt:· Gpũa.
lia vo et vitaʒ eternam:ſicut vmũ magnã admagnãꝗ
diſtantiã paruam iudicant:et parum diligũt.tamẽ
in moꝛte quando alteri ſeculo/ ⁊ ſpiritualibus appꝛo
manat vig t⸗ quantũ ea que hic dilexerunt ab il
is eos impedierunt ⁊ retraxerunt:fatuitatẽ ſuã ⁊ pe
riculũ intelligent. Et erit c eis ſicut ̃m fabulas fu
w eemno. an videns cornua ſua in aqua/ multũ ĩ eo
rum vxlectabatur pulcritudine.pedũ vo velocitateʒ
contempſit:ſed cum eũ venatoꝛ cuʒ canibus ſequere/
tur:⁊ coꝛnua inter frondes ne fugeret/ et piculũ eua⸗
xeret impedirent: ⁊ pedes iuuarent/ incepit eſſe alte⸗
yta in ꝓoſito quando in moꝛte ve⸗
Tunc illa que fuer̃t

bat:v quibus YJohᷣ xiiij. Si quis diligit me.Et cito
poſt:pater meus diliget eũ:et ad eũ veniemꝰ etman
ſionẽ apud eũ faciemus. Ad manſionẽ recipient᷑ et⸗
nã:ſed illi ꝓijcientur in tenebꝛas exterioꝛes.qꝛ tene/
bꝛas vt dictũ ẽ dilexerũt. Et vt rovtriuſq; ptis cla
rius videat᷑:notate oꝛdinẽ verboꝝxpᷣi. ante em̃ man

ſionẽ quã ꝓmittit:duo pꝛemittit:videlicet dilectio

nẽ:et ſermonũ obſeruatõeʒ. Ac ſi diceret. Ad hoc q;

cũ hominead tempus manſionẽ faciã:et ipſe mecuʒ

ineternum duo becrequirunt necmiꝑ œæ dilectione
quia non eſt aliquis noſtꝝ qui libenter hoſpitat᷑ vbi
odio habet᷑. Mec mirũ etiã ve ſecũdo:quia rex in ca⸗
ſtro ſubditi ſuimanſionẽ capiendo:dũ ibi moꝛatur/
officiales et ianitoꝛes ſuos in ommibus locis ponit:⁊

ſua pᷣcepta ab oĩbus tenent᷑:dũ ibi habitat.ſic iuſtuʒ
eſt vt wo obediat᷑:dum in caſtro moꝛat᷑ anime. Et ſi
cut iſta duo faciunt vũ ſemꝑ in caſtro anime mane⸗
re:et ad manſionẽ ducũt eternã. Ita his cõtrarialvi
clicet odiũ vei et ꝓximi:et fractò mandatoꝝ cæi:eũ
mãſione aĩe fugant.nec miꝝ:qꝛ mũdus no liben-
ter cum immudo et luxurioſo:nec pacificus cum inui
vjet iracũdo:nec luy cũ tenebꝛis:nec largus cũ aua-
ro:nec vigil et laboꝛioſus cuʒ pigro oꝑario:nec verꝰ
cũ falſo. Ita xpᷣs cũ belial. LRefectus tamẽ nõ eſt ĩeo
ſed in illis qui eũ eijciunt ve mãſione aĩeſet nõ ſolum
eciunt:ſed quod peius eſt:aliqui eoꝛum turpiter ꝓ
vunt et vendunt.ſicut multi qui oꝛe dicũt ſe ce di⸗
ligere:ſed tamẽ ꝓ minoꝛi qꝙ dumidia marca eum ꝑ-
iurijs et malis acquiſitõibus et falſis mercatiõibus
vendũt. Iſti cæo eiecto ve caſtro anime.locũ ⁊ caſtꝝ
illud ꝓ modico locant dyabolo. Quis ergo illoꝝ cre
eret verbis:quibus dicunt ſe veum diligere:cũ ſcri
ptura dicat:operibus credite:et quis mirabit᷑ ð hoc
Frale eijcient᷑ e manſione wieterna cũ fardelłet
urtis ſuis ad colla illoꝝ:p quibus deũ vendiderũt.
qui turpiter eũ eiecerunt hic et vendiderũt:et nõ di
lexerunt animas ſuas vſq; ad moꝛteʒ:Apo.xij.Quo
mõ ergo moꝛerent᷑ tales in perſecutõe antixpᷣi ꝓ fide
qui eum ſic negant:vel qui modicã ꝓ iuſticia ſuſtine
re nolũt perſecutionem.

Non ſoluʒ hec mala habet dilectio ſi imulata: ſed Arti. x.

et magnã habet falſitateʒ: ſicut patet.. xxj.vij.per
totum. Hoc etiam quotidiano patet experimento.
Quia vix modo diligt filius paxrem/vel filia matrẽ
vel ille qui amicus vocat᷑ amicũ ſuum:niſi ſicut mu⸗
ſca vas lactis vłymellł:et ſicut canes os. Nota.E.viij

Exu.

xix. Vnde Tullius ð amicitia. Sic inquit mutuo ſe

diligunt homines ſicut homo diligit vaccam ſuam.
ſcʒ ꝓpter cõmodñ et lucium ꝓpꝛium:vel ſi vllgs pl
in homie diligunt qᷓ; ĩ boueillud plus raro ad ani⸗
mã extendit᷑:ſed circa coꝛpus mercat moꝛat᷑ et nego
ciatur.quia raro inuenitur:qui nõ diligat ꝓptervti
le vł velectabile. Ideo vix inuenit᷑ qui ſit amicꝰ moꝛ
tuo:quia animã nõ diligũt.qꝛ ſic dilectiõeʒ erga coꝛ
pus oſtendũt ꝓpter vtile vel velectabile:quibo ceſſã
tibus:paupertate vel moꝛte ceſſat dilectõ. Vñ dici
tur ꝙ pauper et moꝛtuus nõ ha bẽt amicũ ̊ ſi ſince⸗
re aĩam diligerent que nõ ceſſat:nunqᷓ ceſſaret dile
crio.quia cauſa nunqꝙᷓ ceſſat. Ope ergo oſtendunt.q
nõ animas:hᷣ coꝛpus et coꝛpoꝛalia diligũt. YJõ poſt
moꝛtis moꝛſũ vertit dilectõ wꝛſũ. Et finita vita:fi⸗
nit amicꝰita. Mota.E.viij.iij. ¶ Dʒ nõne multũ di⸗
ligũt:quos ſic moꝛtuos plãgũt:quos etiã tot expen
ſis et põpis ad puteũ veducũt.Se multis reſponde
ri poteſt: ꝙ plus Plagärpropain q; moꝛtui incõmo/
Dũ. Vlxoꝛlqꝛ nõ erit in tato honoꝛe vel reꝝ copiaſfi
lij:qꝛ nõ habent conſuetã ſuſtentatõʒ:ſerui qꝛ; ſerui⸗
tiũ amiſerũt.amici:qꝛ nõ habẽt ſolita feſta ⁊ cõmo/
Dda. Et ſic de alijs.vel qꝛ ſolaciũ a viuo habuit ĩ re vł
in ſpe:vel in vtroq; nec ẽ multũ mirandũ:qꝛ qui nõ
diligunt aĩas ꝓpꝛias:quomõ viligere poterunt alie
nas.Oꝛ autẽnõ diligunt ꝓpꝛias patet:quia qui dili
git iniquitatẽ:odit aĩaʒ ſus: In ps.x. Mõ.E. viij xx
Ad aliud etiã qð obijcit᷑ v expenſis circa funera
amicoꝝ et feſta in die ſepulture. reſponderi poteſt q;
multi in talibus expenſis plus intendũt ꝓpꝛiã oſte⸗
tatõem qᷓ moꝛtui vtilitatem vel redemptiõʒ.Cuius
rei ſigna duo ſunt/vnuʒ videlicet:q; vbi multas mar
cas expendunt circa feſta et pompas in pannis et ce
reis.et huiuſmodi:vix volunt vnũ ſolidum reſtitue
re de debitis vel male ablatis æfuncti: vel vix tot xe
narios dabunt ꝓ aĩa: quot ſolidos expẽdũtĩ mundi
põpa.¶ Aliud etiã ſignũ ẽ ꝙ cera et equis/et pã⸗
nis et oĩbus que apud mundũ circa vfunctũ oſten-

xxiij.

xxiiij.

i ecltoſt
niakſeliin i en
tcionme Otun

oſtererrueumgteſcat Die pe
mumalai gilſencnenn
gritdis dustuls iots lotts lin⸗
teoſatlead nstriblstionidd enipp⸗
levera hfaciendo.etſiſſoꝛe: opetne
„Imik minat Sſtlegiturquanämul
ſiſt aniſuüpaſtnor iſtö faruri
auirer ientlutctenn
voll dunit yroꝛem. Cuiaparens ⸗
ſz inarpons alt Oingrateatoobl
coteita perabo wnode rpoternc
telocnouiamois. Gic wrotaguen
Prploritomingt perarein futuror a
Uuttinnobiseſſeloc fatui anoꝛs. Ett
Ullanotamin diepiris vite nobis etbib
ſtemontisniſſaneinnobis locus amo
ur dumm iſtas aduerſitates thales nor
nunmint infunmannnommnet. .
ii fnnculiiulnewenniil
Geremſdunmneqzeaddin

Imiſſioms P

ofdetur nod? Ocz au
Irmoc? Scdo aule.
,„, kurmm dimlttentiü.
Quano
arceponenceſunt eſpöſionth an
Eullohena oſcetur oꝛunem
1GH usaüt duo rerit. ,i

Nerent talesi

W dundilgerech in
rtiranintee
Adalula emam cifnt
ridun idedinalilnii
imnasſugs ſſchg tnnrnn,
Geantphiofi

hermala hober dllacho ſinplorarſed

tt lalitntt ir ant 7 mtize
Aeninento.

lamguorictuno gatet
bodiligt ſilusporrem nefllu matre
us vocgkamlciſtum niſſientmn,
Enellctſiutcaness Natn Eri
ins amicina Oicingit mumole
mnes ſiuthomo MMigt accan ſumn,
Aüctlucnmm ppuum dalſialiih⸗
gunthi boneillodplns Pugea
Aarca conpus mercat nonef etnere
Bminuenitur: uino olltgor votern
Aer Nrünanilkenten
Ino dilgit ge icdlenoz erga coꝛ
ernlle ral alecabiler uivceſſi
ryel morte ceſtat oilecto. On dicd
nottuus no habetanicl ſiſince/
itqueno ceſſatnunchcefſaret die⸗
unfctſet Otagdaſenkn
puset chpotglin dilüt. Yoe

I. Et finita vſtuſß
rut dllegd ſü. Etfinitatſtuf.
Nta E Nii ii. (Bnönemultin gi
ornos gluͦguͤt l10s etii tor nin

Demultis repponee
incät. Demultis feſhon
hunhuin täcjnortn cön,

lu gon Nllhei
nlimmt inneut di Lli
raingſl uin
bͤoblic ſcn⸗ 1
nrſlune n git hriiſt

splus lis
genan iſan
videliceti igee
iuf utnüſoliun rtorn
lini ans nimr ſl
iſtlid expe⸗ luthi⸗
1, ſoſtey⸗
iſfi iuin

Arꝰ. vxj.

Exv.

Exemp.

rxvij.

Dimittere

tant:minus qð pñt ꝓ vefunctis gr locuʒz ſepultu
re / vel quẽcunqʒ dumirtũt: torũ ſipᷣ verecundia poſ
ſent: repoꝛtarẽt. hoc q̊ factũ oſtendit/quid intende⸗
bant. e omibo iſtis ̊ verificat᷑ illud Apo. xij. Non
dilexerũt hoĩes aiĩas. Pꝛedictis etiã ↄcoꝛdat canõ di

cens:qꝙ exequie pompatice plus ſunt ſolatia viuoꝛij

ſtas aũt malas dilectõnes/omnes aduerſitates
uunt᷑:tam vite pñtis:q; future.qꝛ nulla wmina:e
tur aduerſitas:ſi nulla eſſet iniquitas. Sʒ aufer fa⸗
tuum amoꝛẽ:⁊ nulla erit iniquitas.qꝛ totius ciuita
tis babylonice fundamentũ eſt inoꝛdinatꝰamoꝛ. Sr
cut pʒ per Aug.C.iiij.j.Cui etiã ↄcoꝛdat ſcts Tho.
prime ſcde.qvxv.Arti.ij.Aſſerens amoꝛẽ eſſe pmaʒ
ommiũ paſſionuʒ aĩe.qꝛ quedam oↄplacentia qᷓ amor
dicit pcedit ome vſiderii. patet q dilectio inoꝛdi
nata/eſt cᷓ omniũ peccatoꝝ.Et ꝑ ons omniñ tribu⸗
lationũ ex partenr̃a. ¶ Oetum vo ad crũ/cãõ omniũ
aduerſitatũ eſt ſincera ⁊ 3elotipa dilectio: qua aĩas
noſtras ad moũ viri ʒelotipi vxoꝛẽ ſuã diligẽtis di
ligit. Ille etem vxoꝛem ſuã alienũ diligentẽ: multis
modis/⁊ flagellis/2 verbis/⁊ verberibi ⁊ neceſſarioꝝ
ſubtractõnib affligit:vt ad amoꝛẽ ſui eam renocet.
⁊ huũ quẽ ſic diligit fugat:vt tota male dilectõis oc
caſio ſubtrahat᷑. Dic vus xe qͥ Exo. xxxiiij. Eñs ʒe⸗
lotes nomẽ eiꝰ. videns nos alia inoꝛdinate diligere:
⁊ in illis reb⁊ in alijs ⁊ tempeſtatib ⁊ pluuijs et in⸗
firmitatiba nos multipliciter affligit. Qñ eriã ſicdi
lectũ moꝛte ſubtrahit:ſeruũ fugat:⁊ torum vt amoꝛ
noſter erga eum creſcat Gic pʒ. M.xx x. et mala dile⸗
ctio eradicet᷑. Sic ipſemet dicit Exo.xx Ego ſuʒ in⸗
quit dñs œus tuus/foꝛtis ʒelotes/viſirans ini nita
tes ſupple ad eas tribulationib- extirpandas. Et
reuera h̊ faciendo.et ſi ñoꝛe: oꝑe tñ ⁊ effectu nobᷣ lo⸗
ur 7 minat᷑. Siẽ legitur quandã mulierẽ allocurã
uiſſe virũ ſuũ poſt moꝛtẽ ſuã:fertur em quidã rex
accepit in vroꝛẽ filiã cuiuſdã potentis:qᷓ moꝛtua ci⸗
to aliꝗ duxit vxoꝛem. Cui aparens vxo: vefunctaz
ipſuʒ increpans ait:O ingrate cito oblitꝰ es mei:ſed
ego te ita vexabo e nocte⁊ pater meꝰe die: ꝙ ñ erit
in te locꝰnoui amoꝛis. Sic veꝰtot aduerſis nos h ve⸗
xat ⁊ plurib minat᷑ vexare in futuro:q vᷣ iurenõ de
beret in nobis eſſe locꝰfatui amoꝛis. Et tota iſta tri
bulatio tam in die pñtis vite nobis exhibita:qᷓĩ no⸗
cte moꝛtis ꝓmiſſa:ne in nobis locus amoꝛis inuenia
tur.q; dum iſtas aduerſitates tꝑales nobis in pᷣſen⸗
ti immittit ⁊ in futuro eternas S aliud no
bis loqtur:quid aliud nos wcet:niſi illð prim aJo.
ij. Molite diligere mũdum neq; ea qᷓ in mũdo ſunt.

—— —

ꝙſubdia moꝛtuoꝝ.xiij.q.j. anime.
eq

2miſſionis Pꝛimo
. ondetur modꝰ. Scðdo cauſe. Tercio meri

Arꝰ.j.
.j.

tuum dimittentiũ. Quarto nolentium vi-
mittere ponende ſunt reſpõſiones cum repꝛobatõe.
Quinto pena ondetur eoꝛundem . =
¶ Mogdus aũt duo reqrit.vicʒ; totalitatẽ/⁊ frequen
tiã. Lotalitas aũt dimiſſionis ſic fiat: tota offen-
ſaltota ira ſeu vindicte appetitꝰex coꝛde dimittatur:
ſic vicʒ ꝙ de alteri aqu erſitate nõ gaudett nec vep⸗
ſperitate wleat:nec malũ eiꝰapp etat:nec vindictã ꝑ
ſe loquẽdo vel opando:vel ꝑ aliũ ꝓcurando querar.
Ita ꝙ ſemp duo a o ꝓhibent. vicʒ ira coꝛdis inte⸗
rius:⁊vindicta manꝰ lingue exterius.Terciũ vYo ꝙ
viqʒ iuſta fiat emenda ſm leges vi:nõ ꝓhiber. ſic er⸗
o dimitte: dimittimini: Quce. vj. ꝙᷓtum ad licti
ken offenſe totalitatẽ. Scdo qᷓtum ad offenſe frequẽ
tiam dimittite:quotiens in vobis velinqͥᷣtur:ſicẽ vul⸗
tis ꝙ vus quotiẽs ei peccatis: dimittat. Vnde Pe⸗
trus rauẽnas.ſermone.lxvij.ſuꝑ illo Raraune⸗
te nohis ⁊e bita noſtra:ſicut et nos di.x.no.hic inqᷣt

D X.

ſine peccato eſſe nõ potes·ſi vis ergo ſemꝑ dimitti ti
bi:ſemꝑ dumitte.⁊ quotiens vis dimitti: totiens di-
mitte. imo qui vis totum tibi dimitti torũ: dimitte.
inſuꝑ hoc faciendo intellige:qꝛ alteri remittendo.
tui veniam tu vædiſti. Cauſe ant z ratõnes quare ſic
dimittendũ eſt:pꝛeter illas que tacte ſunt. B. vj. xxxj
Et. S.ix.viij.⁊.ix.multe adduci poſſunt.
¶ Mꝛimo chriſti wctrina qui hoc voculit. Sicut pa
tet. B. ix. viij. Gcðo xpᷣi exemplũ qui nõ ſolum hver⸗
bo wocuit:ſed ope ondit.in hoc ꝙ pꝛem oꝛauit:Auc.
xxiij.dicens:pater dimitte illis:qꝛ neſciũt quid faci⸗
unt. nõ ſic oꝛaſſet.ꝙ pater illis dimitteret qtum ad
ceita tem:niſi ipſe quantũ in eo fuit dimiſiſſet qtuʒ
ad humanitate. ¶ Exemplo diſcipuloꝝ xpᷣi qureti⸗
am hoc oꝛe wcuerũt ⁊ oꝑpe impleuerũt.nos dixerunt
dimiſimus om̃ia:⁊ ſecuti ſumus te: uc.xviij.quixo
hoꝛum exemplo non dimittũt xpᷣiani vel xpᷣi diſcipu
li ſolo nomine ſunt:necxpᷣm vel eius diſciplos ſequũ
tur re:ſedvoce/dicentes ſe xpᷣianos eſſe.Et ideo ſicut
qui dicunt ſe ꝑegrinos eſſe terꝛe ſancte: nunq tamẽ

vadũt:iniquã ad terꝛam illam puenient. Ita necta-

les ad terꝛã viuentiũ.quia nunq ad illam veniẽt:ni
ſi peccatis illoꝝ prius dimiſſis.ſed peccata non poſ⸗
ſunt eis dimitti a vo:niſi ipſi alijs dimittant. quia
ſi nõ dimiſeritis hominibo: nec pater noſter dimittʒ
vobis Math. vj.ergo niſi dimittant:terminũ pere-
grinatiõnis ⁊ ſocietatem xpᷣi⸗ diſcipuloꝝ eius nun⸗
q; attingent. ¶ Quarto vt damna tua fugias: vł mi
nuas:⁊ ne malũ tuuʒ duplices ⁊ Ne minoꝛlmalo ma⸗
ius facias. IJpſe em̃ quẽ odit:tibi vel tuis loquendo
vel opando:damnũ oꝛte intulit tempoꝛale/qð finez
habebit. Tu vo odiendo. vel te vindicando malum
tibi infers ſpũale ⁊ eternũ in moꝛtis euentu.quia de⸗
uma te fugas:⁊ pacem amittis coꝛdis:et animã per-⸗
dis:que valet millemũdos.Et ſic quaſi auferẽti e-
narium:infinitũ ex ira ꝓijcis ⁊ amittis thelauꝑ. Et
ſic eum odiendo/vel pſequendo/vel voluntatẽ habẽ
do/vt ei noceas:plus tibi noces q; ei.et plus tibi no⸗
ces:qꝙᷓ; ipſe tibi nocere poſſet.qꝛ ipſe damnũ ſpiritua⸗
le/ et aĩe tue ꝑditionem et penas eternas tibi inferꝛe
nõ põt.Aale ſe vindicat:qui tot modis damnum
aprium auget. Bicut pʒ. T. v. lxr. ¶ Quinto ne pe-
nas incurꝛas eternas: duro coꝛdi vebitas: Eccli.iij.
Eoꝛ durum male habebit in nouiſſimo. Sic pʒ. E.
1ix. v. ¶ BSexto vt mendaciuʒ oꝛando fugias.qn dicis
illud Aath. vj. dimitte nobis ⁊c. ſicut ⁊ nos di vebi.
noſtris. Si em̃ nõ dimittis:qliter tea falſa ſuggeſtio
ne ceo facta. mendacio ſaluabis. SGrcut ergo vera⸗
citer.⁊ cum coꝛde miſericoꝛdi oꝛando/2 oꝛatõneʒ wo-
minicã dicendo:xæum miſericoꝛdem nobis facimus.
Ita mendaciter ⁊ ſine miſericoꝛdia ⁊ remiſſione cũ
duno coꝛde.i immiſericoꝛdi hanc dicendo:quid alis

q; eum immiſericoꝛdem nobis facimus.quia eadem

menſura qua menſi fueritis:remetietur vobis:mat.
vij.et iudicium ſine miſericoꝛdia:ei qui non facit mi
ſericoꝛdiam Ja.ij. Mota.O.v.xiiij. Bi enim carens
operiby miſericoꝛdie damnabi?: Dicut patet Mat.
xxv. AMMaxime caꝛens iſto damnabit᷑:quia inter omia
miſericoꝛdie operaſiſtud eſt maximum. Vnde augu.
in enchiridiõ.multa inquit ſunt elemoſynaꝛũ gene⸗
ra.que cuʒ facimus adiuuamur vt nobis peccata di
mittant᷑:ſed ea mihil eſt maius:qᷓ cuʒ ex coꝛde dimit⸗
timus/q in nos quiſq; peccauit.qꝛ minus bonuʒ eſt
erga eum eſſe beniuolu:qui nibil mali tibi fecit. Il⸗
lud vꝓo grandius ⁊ mamifeſtiſſime bonitatis eſt indi

cium. Sicut ergo qui multa dat diuitibus panpe/
nibus in mundo iſto reputatur largus et curialis.
Ita qui libenter offenſas ꝓpter veum remittir/ in cu

ria ci largus reputatur et curialis.¶¶ Geptimo:vt
dyabolꝰ cõfudatur qui maxime nititur inter hoĩes

Arꝰ?.

iiij.

Viij·

V.

vYj.

Dimittere

piſcoꝛdias ſeminare:ſicut pʒ. D. viij.ix.qꝛ ſicut maxi
me œ tali diſcoꝛdia gaudet. Ita æ ↄcoꝛdia ↄfundi⸗
tur. ¶ Hctauo:vt nobis pimittat. felix qꝗͥ in paſ⸗
ſu moꝛtisqñ multa pctã ei obijcient᷑.ſicut ptʒ. S.ij.
v.⁊ qñ om̃ia vebita ab eo exigent᷑.ſicut pʒ ibideʒ/cæo
dicere cũ ſecura ↄſcia poſſert. Miſericoꝛs veꝰfrequen-
ter dimiſi ꝓ amoꝛe tuo peccãtibo in me:nunc rogo ꝓ
miſcoia tua:dimitte mihi ꝓpter bonitatẽ tuã deus.⁊
ſis ei miſericoꝛs qͥ tibi ⁊ tuis ⁊ malis ꝓpter te miſeri⸗
coꝛs fuit. Si ſuggeſtio eſſet vera:credo q; cito audi⸗
ret᷑Aliter ſiẽ pʒ. O.v.rxiiij.qꝛ ab illo petit:q or̃onem
illã foꝛm auit AMath.vj. Sic oꝛabitis ⁊c.dimitte no
bis ⁊c.⁊ nequaqꝙ hoĩes ſic oꝛare vcuiſſet:niſi ſicoꝛã/
tes audire vellet.¶ Qui g volunt tũc exaudiriquã
do petent remiſſionẽ multoꝝ væbitoꝝ: dimittãt nũc
paucioꝛa. Fatuus em̃ eſſet qͥ nollet vnũ venarium ei
æbitũ dimittere:vt ei dimitterẽtur mille: in quibj
ipſe obligat᷑ Sed iniuriã quã veo facimꝰ peccando:
plus excedit iniuriã nobis factam:qꝙᷓ mille venarios
excedãt vnũ.qꝛ ibi peccãdo ↄtra infinitũ:infinitam
iniuriã ↄmittimꝰ.Et ſi nõ dimittimꝰvnũ non dimit
tunt᷑ nobis mille. Vndo hiero.ſuꝑ illud: Math. vj.
Oi nõ dimiſeritis ⁊c.foꝛmidoloſa ſnĩa:ſi parna fra⸗
tribonõ dimittimꝰ:magna nobᷣ a vo nõ dimittunt᷑.
ptʒ pulcerꝛime: Adath. xviij. Vbi xpc talẽ rephen
it:q noluit mieri aſerui ſui:ſicut ⁊ ipᷣe dñs ſui miſ⸗
tus fuit:quẽ tradidit toꝛtoꝛiba dicẽs.Sic⁊ prĩ meus
celeſtis faciet vob:niſi remiſeritis vnuſqͥſq; fri ſuo
coꝛdib veſtris.¶ Motandum eſt diligenter ꝙ di
cit de coꝛdibus veſtris.Aulti em̃ oꝛe iniuriã potius
ad tpᷣs diſſimulãt:qᷓ; remittãt ꝓpter ↄgregatõeʒ ⁊ in-
ſtantiã bonoꝝ viroꝝ.qͥ ad faciendũ pacẽ int eos con
gregant᷑: ne eos offendãt:ficte moꝛe traditoꝛis:inde
mutuo ſe oſculant᷑dicẽtes:pax pax:⁊ nõ eſt pax:Je⸗
re.vj.qꝛ rancoꝛẽ in coꝛde retinẽt ⁊ tps vlciſcendĩ ex⸗
pectant:⁊ ſemꝑ minꝰ diligunt:⁊ faciliter culpaʒ pᷣte⸗
ritam impꝛoperãt. Cõtra qͥs Berñ.ſermone. lxxxix
Tam inq; t liberaliter dñs wonauit iniuriã:vt iã nec
dãnet vlciſcendo:nec ↄfundat impꝛope:ãdo:nec mi⸗
nus diligat imputando:vel cogitãdo.Qui vo ſicad
tempus diſſimulant:vt quando poſſent noceãt:deũ
inſtruunt.qualiter eos damnare debeat:et qualiter
ſe ad eos habere ebeat:vt vicʒ ad tpᷣus iniuriaʒ ſibi
factam peccãdo diſſimulet:⁊ in fine cũ tpᷣs accepta/
uerit:eos duriꝰiudicet.qꝛ ſic ante dictũ eſt:q̃li men⸗
ſura alijs menſura.⁊c.¶¶ Ey om̃iba pᷣmiſſis ptʒ/q cæꝰ
nõ exaudiet.nec dimittet añ moꝛtẽ/vel in moꝛtelilliſ
q̃ añ moꝛtẽ alijs nõ dimiſerũt. Nec hoc dʒ cnicun
videri mirabile:ſᷣ magis mirabile dʒ videri quõ ipſi
pᷣ verecũdia poſſenta deo ⁊ miſerijs ſuis añ moꝛtẽ vł
in moꝛte miſcoiam ⁊ adiutoꝛiuʒ petere de mabnneell
nolueruntꝙ vo miſcoiam facere in paruis quõ poſ-
ſent ab eo regnũ petere dicẽtes.Adueniat nobis re⸗
gnũ tuũ:vel rem iſſionẽ multoꝝ debitoꝝ:qͥ ꝓ eiꝰamo
re noluerũt paruuʒ debitũ dimittere.hoc em̃ q̃ſi riſu
dignũ recitat ſcriptura dicens. Hõ homini reſeruat
iram:⁊ a deo querit medelam. In hoĩem ſimileʒ ſibi.
nõ hʒ miſcoiam:⁊ d peccatis ſuis depᷣcat᷑ altiſſimũ.
Ipſe dum caro ſit reſeruat iram:⁊ ꝓpiciationem pe
rfit a ðo qͥs exoꝛabit ꝓ velictis illius:Ecci.xxviij. ve
HB Aug ꝛæ ſermõe dñi.ſermone.v.quã inqt frõtẽ hẽs
petẽdo ad veũ tuũ qͥ nõ coâſd pꝛeʒ tuũ.¶ Monoꝗpt
emẽdã/⁊ mercedẽ eternã. Qui em ꝓximo pacificari
vellet ꝓ regno vel ꝓ auri vel argenti theſauro imen
ſo pacificet ꝓ regno illo:qð dabitur pacificis: Mat.
.v. Bea ti pacifici: quoniam filij vei vocabuntur. ſi
autem filij:et heredes. Mon ergo ꝓpter meritavel de
merita inimici:ſed pꝛopter iſtas cauſas pᷣdictas ⁊ co
modum pꝛoprium dimittite:⁊ dimittemini: Zu.vj.
Et benefacite his qui vos oderunt:vt ſitis filij pris
veſtri:Math.v.Hoc eſt in remittendo:ei ſimiles iu⸗

xta ſignificationem nominis:qua filius cxi dicitu-
quia fit vt ille.

Quãtũ autem ſit meritum dimittentium:ptʒ ex Arꝰ.iij.

hoc ꝙ in geſtis antiquoꝛũ patrum legitur quaſi ſic:

quidam heremita requiſitus foꝛte in moꝛtis articu Exemp.

lo vt aliquod pᷣcipuuʒ factum/qð in vita ſua feciſſet

narꝛaret:vt poſſet remanere in exemplum:dixit nũ⸗ ix.

qꝙ; comediquicqꝙᷓ qpmoꝛtẽ paciebatur.Aliꝰ vo reqͥ
ſitus/reſpondit:ꝙ nunqꝙ;ᷓ wꝛmiuit habens aliquidĩ
coꝛde ſuo contra quẽcunq;:nec etiam ꝙ aliquis ha⸗-
beret aliquid contra me:quantũ mihi poſſibile fuit
Et vita iſtius ſecundi plus ↄmendat᷑. Ey quo patet
ꝙ melioꝛ eſt culparum dimiſſio:qᷓ; ciboꝛum abſtinẽ⸗

tia. Idem patet ꝑ hoc quod a multis narꝛatur ⁊ ſcri Exemp.

bitur:ꝙ cum quidã inimico ſuo cuʒ poteſtate obui⸗
aret:⁊ ipſuʒ ſtatim occid eret vellet.Alius ad pedes
eius ſe ꝓiecit miſericoꝛdiaʒ petens pro amoꝛe illius
quiꝓ eis in cruce moꝛtuꝰ fuit.qui ſtatim pro illius
amoꝛe ei remiſit:oſculatuſq; eſt eum hic ergo qui re/
miſit poſtnodũ cum alijs peregrinis hieruſalem ve
niens:cum ante crucifixi imaginem in templo veni⸗
ret:imago miraculoſe bꝛachia coꝛam omnibus pli⸗
cans amplexatus eſt eum.in ſignum ꝙ eus ſic filios
ſuos honoꝛabit in celo:qui amoꝛeeiꝰ remittũt.Cui⸗
libet enim tali dicturus eſt illud:Xuc vij. Pimittun
tur ei peccata multa:qm̃ dilexit multũ.cui autẽ mi/
nus dimittitur:minus diligit.
plum dimittendi 7 meritum noſtrũ augendi habe⸗
mus v quodam alio: ⁊ qͥ legitur ꝙ ter in die om̃ibo
indulgebat mane:ꝓpter miſſam:ne videlicet vũ pa
cis ſine pace coꝛdis videret.nec enim aliter ſe illa vi
ſione dignum reputauit. Meridie:ꝓpter menſaʒ. ſe⸗
ro pꝛopter wmitõnem:ne videlicet a dyabolo ſuf⸗
focatus pꝛo ira damnaretur. Hoꝛum ergo exemplo
pꝛopter meriti magnitudinẽ dimittite:ſi quid habe
tis aduerſus aliquem Mar.xj.

Quia vo oppoſita iuxta ſe poſita magis apparẽt. Ar⸗.iijj.

Juyxta meritum dimittentium/ponendum eſt veme-
ritum non dimittentiũ.Auditis tamen illoꝝ reſpõ/
ſionibus in quib ſi veficiant pena tanti temeritati
bita articulo v.addicenda eſt.¶ Ad pꝛedictas ra
tiones ⁊ allegatõnesꝙ nõ eſt ira in coꝛde reſeruãda
nec maledictio oꝛe ꝓferenda/nec vindicta pꝑ manus
capienda:ſed totaliter quo ad iſta tria remittendũ.
Reſpondent aliqui dicentes. Poſtqᷓ fecit tantum ꝰ
mel vel aliquem amicoꝝ meoꝛumſſeu filioꝝ vel ↄſan
guineoꝝꝑ/obloquendo:diffamando:verberando:vł
bona auferendo/ſeu diſcoꝛdias inter meſet maritum
meũ/ſeu amicum ſeminando:mendaciter falſa mihi
imponendo:⁊ ſpãlitervbi nihil tale ↄtra eum œæme⸗
rui:ſed oſtendi ei bona ↄtra hec que mihi reddidit:
quõ ei remittere poſſem. Rñdet᷑ ꝙ ꝓpter nouẽ rati⸗
ones articulo.ij.notatas necvalet ꝙ addũt/ꝙ nibil
emeru erũt:⁊ ideo remittere nõ œæbent.Quia xpᷣus
⁊lſancti martyres nõ meruerũt talia damna: ꝑcuſ
ſiones/⁊ occaſiones:⁊ tamen ipſi remiſerũt.Si ergo
ipſi talia damna ⁊ penas ſuſtinuerũt/qͥ eas nõ meru
runt:⁊ tñ patiẽter remiſerũt. Juſtũ ẽ ⁊ rone ↄſonum
7 nos qͥ multas meruimꝰ?penas peccãdo:eas patiẽt᷑
uſtineamꝰ:et remittamꝰ.SGi ad eoꝝ ptingere volu⸗
mus ſocietatẽ.qꝛ lʒ mala ſit intentò dãnificant:noſ
⁊ Pſequẽtis:eſt tñ iuſta cauſa ex pte vei pꝑmittẽtis
⁊ ex ꝑte patiẽtis:qꝛ talia ⁊ pla peccãdo meruit.Ta⸗
libo ̊ nõ eſt iraſcendũ ſ ignoſcendũ.qꝛ ſiẽ martyres
ad celũ ire fecert:⁊ iõ rõna biliter eis remiſerũt.ta
nos ad celũ ire iuuant. Sicut patet.v.vj.xxxj.xxxij.
IYterũ rñdent/pluries veliquit ⁊ pluries dimiſi:⸗
ſꝑ pꝰpacificatõeʒ iteꝝ inimiecias ʒ me exercet:nun⸗
ꝙ iteꝝ remittã Duic rñdet᷑xpc petro qᷓrenti qriens
dimittet fratri ſuo Mat.xviij.Cui xpᷣc inqͥt:nõ vſq;
ſepties:ſ̊ vſq; ſeptuagieſſepties.i.ſemper et totiens

Tercium etiã exe Exemp.

cor̈tenlt nmitni eme
tnuſi Erecndlinn un
gtaſbſhilit n aewez ch
ſvtioimittindl/mittefamd
nur Etnii icman ofaboll naſent
tent qöpulcre ſigniklcak in Ero .
induratüfuit ꝛpharaonis: iuͤpple
iluctennit ideo remiffionis gfam
ren hotnitEt hoceſt g ait Epot
nu:n iitk dimittä Zterü dicutl
greyeleti ab inimicica ctfſare,zen
tco ei femittere H antey hocfaciat.
hlta me habeboad cñ: ſicut iple ſeh
iſtdictũcniuſcunqg rönem hntiare
dicti ipſe nunc rulrſe omngerenea
Haun ira ſuo reod infem gv m
ſneſogetans nlo ci o in tr am oa
gon nolocoſis l,femn Hſequtern
abeßigniplemegſeguikn miht imimie
ſbienuinimican. Se müͤſt iſe
Gem aiininicido adinfenü waat
netloalege iinimicdo ad eunet

Eccequaftermabat e Zob g. gen

bonus. nec ſaluari. eotaz
eotuno
lteſenak Ztin und vi et

boteſtnechut⸗ I

lltat.4 Terainm enigi g
i menmm noſfnagnti tote, i⸗
lo: raſlegttur yrin dieofih
nakptermiſam neyiceliet diͦne
cis iggget nerenin alitr ſellleri
ſeputauit. Oeniie Pptermenſcz ſe⸗
mtönemne viccliceta deabolo ſuf⸗
u damnaretur. Hommm ergo rempl⸗
immagnitudine dinmitnteſtquid hoe
liquen Aar .
poſtaluns ſepoſitnagisaſpait
mdumittannun ponenumnelt wne⸗
crentii, Auins tummn loor reſpo⸗
fiaant pena tunti temeritati
naddicenda cſt Adpꝛedictasta
nes noͦeſtimzin coꝛge reſetuäc
e pferendaſnec vindicta pmanno
allter quo ad iſtatri renittendi.
nidintts Poſtfeertunn⸗
Amiconmerum ſen flion pe un
dendo difamand ethenintn
ſendiſcordiasimterneetnanitn
mando:mwendactterfalumht
mſeminando:men mne⸗
Päliterpbinihil menn inn aut⸗
eibomn maheren n in,

riij.

xuiij.

Dimittere

quotiens vlinquit. Ciniꝰ facti ratio aſſignar ſupꝛa.
r:c.ij. ¶ IYtem mmdent ſic remittere/ ſic inimicos di⸗

ligere:durũ eſt. fateoꝛ tñ p hãc durã viã optet advi⸗

tam ptingẽ. Siẽ pʒ. D. ix. x. qꝛ regnũ celoꝝ vim pati⸗
tur ? violenti rapiẽt illud.¶ Iterũ rũdent: no poſ⸗
ſumus inuenire in coꝛdibo nris ꝙ remittamꝰ. Mon
eſt mira bile ꝙ nõ innenit gram miſcdie vel remiſſio
nis in coꝛdea dyabolo poſſeſſo: in q; die et noctehabi
tat.imo maius mirabile videt ꝙ; qualecũq; opꝰ bo/
num in tali ſtatu facere poſſet.qꝛ exqͥ ipſe burſaʒ coꝛ
dis ligauit:oſq; eius manu ſua oſtringit:qð mirabi⸗
le eſt ꝙ bonũ nec illuc intrare:nec inde exire põt im⸗
mo mirabiliꝰeſſet ſi ex coꝛde a crudelityꝛãno poſſeſ⸗
ſo: aliquid miſcdie exire poſſet. Biẽ ergo qͥ in coꝛde
muenit. ꝙ velinquẽti ꝓ cæo dimittat: cogit are rõna
biliter pot: ꝙ coꝛ eius nõ eſt ꝗ crudeli dyabolo poſ⸗
ſeſſum. Ita q nõ põt in coꝛde ſuo inuenue. Exꝑpimẽ
to ſcire põt.qm coꝛ ſuũ crudelis dñs manu ſn tenet
⁊ ſtringit. Conſiliũ optimũ eſt in iſto caſu ꝙ wlen
doſ/et ↄfitendoj manum dyaboli væ coꝛde tuo ſoluas.
Et tüc volunratẽ inuenies dimit tẽdi. Siẽ em aqua
calida canis ve coquina fugat᷑. YJta dyabolus aqua
otritõnis/a lacrimaꝑ de coquina coꝛdis. Et ſic aliũ
tenẽs m ãu/gladio mãu ãputata:qui tenebat᷑ dimit⸗
titur. Ita dya bolus gladio lingue in ofeſſione pcuſ
ſus:coꝛ qð tenuit dimitmit. qꝛ manꝰeius.i.tenẽdi po⸗/
teſtas aufert᷑. Et ſicẽ crudelis dñi iugo ablato:ſeruꝰa
lege eiꝰabſoluit᷑. Ita tale coꝛa lege crudelitatis ab-
ſolutũ:oim ittendi ⁊ miſcdiie gram er libertatẽ ↄſeq̃⸗
tur. Et niſi ſic manꝰdya boli euaſerit:dimittè nõ po
terit.qð pulcre ſignificat᷑ in Exo.vij.vbi replicat᷑ ꝙ
induratũ fuit coꝛpharaonis: ſupple ꝑ dyaboluʒ qui
illud tenuit z ideo remiffionis gram in coꝛde inueni
renõ potuit.Et hoc eſt qdðᷣ ait: Exoõ. v. neſcio wmi
nũ:⁊ iſrł ñ dimittã.
are vellet / 2 ab inimicicia ceſſarej emendam facere/
ego el remitterẽ. ̊ anteq; hoc faciat: nunq; remittaʒ
H ita me habebo ad cũ: ſicut ipſe ſe hʒ ad me. Et nõ
eſt dictũ cniuſcunq; rõnem hntis:qꝛ q ſic loquit/tm̃
icit:ꝙ ipſe nunqꝙᷓ vult ſe coꝛrigere:nec ſe humiliare
hiz cum ira ſua ire ad infernuʒ. Ideo tu quiſic rñdes/
rõne ſocietatis vis cũ eo ire:vt cum eo quẽ tãtũ dili⸗
gis: in vno loco ſis inferni. ̊ ſequit er tuo dicto. vi⸗
cis em q; ipſeme ꝑſequit᷑: mihi inimicat᷑ideovolo
ſibi etia inimicari. Sed certũ eſt ꝙ ipſe tibi otra le/
gem rei mmimicãdo/ad infernũ vadit:q̊r tu eadẽ rati
one eiↄtra legẽ vei inimicãdo ad eundẽ locumvadis
Eccequaliter amabat eũ JYoh. xj. qꝛ ipſe nõ vult eẽ
bonus.nec ſaluari. Ideo tu nõ vio.et qꝛ ipſe ſemper
vult eſſe malꝰ: Ideõ ⁊ tu ↄtra ſcripturam q dicit: ne
rñeas ſtultoiiũxta ſtult iciã ſuam:ne efficiaris eis ſi
milis: Pꝛouer. xxyj. Melius eſt u ſequi exempluʒ xpᷣi
ui prioꝛ ſe humiliauit/r pacẽ prnus qſiuit. nõ pari.
ed viliſſimi ſerui. prioꝛ remiſit iniuriã ſibi factam
nõ ſolũ verba ß̃ etia verbera. Bicut pʒ ſi upꝛa. e. ca. ij.
¶ Iterũ dicũt nihil peto niſi iuſticiã quam meruit.
Sʒ aduertant tales. ꝙ iuſticie rigo: no ſempꝑ eſt pe⸗
tendus ꝗpter duo. Pꝛimo qꝛ par fudata ſup nimia
vel graui emenda/ſ vel iuſticie rigoꝛe: nõ enit ſincera
nec ſtabilis. Sicut ptʒ. P. iij xx. ¶ Gcdo qꝛ in moꝛ⸗
tis articlo vel alia neceſſitate/nõ petis a co iuſticie
rigoꝛẽ:ß miſcpiaʒ ⁊ qvis a vo exigere alteri facias
Siẽ pʒ ſupꝛa.e.v. Mota. AM.ix. xxx.¶ IYterũ reſpõ⸗
dent/nõ hẽmꝰeũ odio:ſatis diligimꝰeũ/et remiſimꝰ
eiqꝛ nollemꝰ ꝙ aĩa dãnaret᷑ ꝙ coꝛpꝰ afnſionẽ hꝛet:
ſiẽ meruit. SGʒ mendaciũ eſt dicereꝙ diligũt eũ:cu⸗
ius coꝛpoꝛi ↄtra rõneʒ ↄfuſionẽ optat. qꝛ ex wi pꝛece-
pto tenent᷑ ꝓximũ diligere:ſiẽ ſeipſos: ̊ nullus vellʒ
coꝛpoꝛi ꝓ rio afuſionẽ.q̊ ᷣm iuſticie oꝛdinem B velle
nõ põt ꝓximo ſuo.¶IYterũ rñdent/nollem ei maluz

Yterũ dicũt ſiſe mihi bumili

N–r.

ſed peins eſt mibi qñ video eum.ſ ſi tale verbũ dice

ret ve imagine ei:vel ſancte Aarie in ecclia:repu⸗
tarent᷑ malixpᷣiani. Sed ille ve quo ſic dicunt eſt æi
imago. Ad imaginẽ quippe vei factus eſt hõ Geñ.j.
Iterũ dicunt nolumeũ ledere. ſed hoc non ſufficẽ
e cei em̃pcepto tenent pximuʒ diligere. z̊ nõ ſufficit
nõ ledere.qꝛ vtrũq; requirit᷑ viq; clinarea malo et
facere bonu. Vnde Criſo.libꝛo œæ ↄpunctõne coꝛd
Di tm̃modo eum nõ ledas q te leſit auertas te tamẽ
ab eo. nec libenter eum vides:manet ſine dubio vul
nus in pectoꝛe. Nunqᷣd tu vis tibiita ꝓpiciũ fieri e⸗
um vr nõ te ledat:auertat ſetñ a te:et pctõꝑ tuoꝛum
memoꝛiã teneat:et videre te nolit. Igit qualem vis
enge te eſſe cu/ cum vlictoꝝ veniã poſcis. Taleʒ te
exhibere vebes his qͥ vliquerũt in te.nec valet dice⸗
reſꝙ iſte rſiones ⁊ repꝛobatõnes locũ hñt vbiodiũ
iuſtũ eſt.qꝛ om̃e odiũ hominis inqꝙᷓtum homo:iniu⸗
ſtum eſt.
Vltimo ⁊ peſſime rñdent/dicentes volumus vin
dicare etiaʒ ſi eberemus ſtatim ſuſpendi:vel ire ad
infernũ. Sed qꝛ hoc nõ eſt verbũ hominis rõneʒ ha
bentis:h̊ magis frenetici: difficile eſt eos rõne vince⸗
re.tñ bene ſcio/ ſi breuiſſimo tpe eſſentillas penas
in facto eyptiquibe ſe verbis obligãt:et ſi pꝰexpien⸗
tiam redire poſſent:cito totũ dumitterẽt/aloquelaʒ
mutaꝛent. Qõ pʒ ꝑ hoc qð ſcribit wnodaz anete
viro:qui voluit diſcoꝛdes coꝛdare. C. ix. v.. vj. La
lium g exemplo coꝛda ſua molliant:7 verba ſuperbie
in humillima et pacifica mutent. Alias penas illas
oꝑe experient᷑:q nimis tarde erit coꝛda emollire vł
mutare. Vix el ẽ invita iſta ita durum coꝛpꝰ ferꝛeuʒ

xv.

Ax. v.
xvj.

Exemp.

quin igne molliat᷑. Mon ſit q̊ coꝛ nrjm dunius ferꝛoꝛß

cogitatõne illiꝰpene molleſcat: om̃ia bita remit⸗
tat:ne in carcerè recludat᷑ cũ illo ſeruo nequã: Mat.
xviij. Tonec reddat vniuerſum bituʒz. i. ſemꝑ quia
in inferno nunꝙ; vebitũ ſoluere põt. Vbi etiõ habe⸗
bit ſocietatẽ illius/quẽ qꝛ pſecutus fuit: pſequetur.
Et ſic rõne ſocietatis ad infernum vadens illud qo
biue vitauit:vicʒ ſocietatem illius quẽ odit:ibi ha⸗
ebit. Nota mitas cauſas quareremittere æbemꝰ
iniurias. Y. viij. articulo.vj.

Juitiarum.ꝛimo

ondetur diuiſio ſeu diſtinctio. Scõo quõ

circa diuitias tꝑales erꝛatur. Tercio pil

li qui ſic circa eas erꝛãt/nõ ſunt diuitesnec diuitia
dni:hᷣ ſerui. Quarto q; ſunt infelicioꝛes/ꝛ⸗ minꝰ ſecu⸗
ri ⁊ pauꝑioꝛes/⁊ plurib miſerijs ſubiectiqᷓ illiqᷓ vo
cant᷑ pauꝑes. Quinto ſic ſeruientiũ oñdet᷑ ſtulticia.
Sexto ingratitudo. Septimo ceptio. Octauo fal
ſa excuſanio. Nono pena. Decimo quid facere be⸗
ant vta pdictis culpis/2 penis ⁊ periculis liberent᷑
Mtũ ad prunũ. iuitiaꝝ tria ſt genera: pales
q v neceſſitate relinquent᷑:niſi pᷣmittat᷑.Pſal.xlviij
Sil inſipiẽs ⁊ ſtultꝰ pibunt: ⁊ relinquent aliemis di⸗
uitias ſuas. Bpuales..graꝑ vtutu/z bonopope
yſa.xxxiij. Biuitie ſalutis ſapĩa et ſcia timoꝛ dñi ipie
theſaurus eiꝰ. Et he ex voluntate vel amittunt vel
poſſident᷑.¶ Celeſtes pᷣs.cxj. Glia 7 duntiein wmo
eius.Et he ſemel habite:nunqᷓ; amittent᷑ æc Pꝛi⸗
me nõ ſunt cupide appetende:qꝛ poſſunt eſſe occaſio
peccati:⁊ eterne damnatõmis. Gicut ſapiens nõ ap
petit eſſe diſpenſatoꝛ pecume wmim terꝛeni in caſu
vbi poteſt eſſe occaſio mali:ſicut ꝙ ſit pꝛepoſitus vel
vicecomes et hmõi vbi diſtrictum dabit computuz.
Ita ſapiens nõ appetit multum eſſe diſpenſatoꝛ pe⸗
cuniarum vei. Bviues vo parum habet vltra pauperẽ
miſi ꝙ maioꝛi ⁊ diſtrictioꝛi obligat computo. Quan
do ergo væ diuitijs habendis temptatur. Reſponde
re lebet/ ſicut reſpond it quondã quidã valens eps⸗

Arꝰ. j.

Exemp.

fueris:nõ eris ĩmunis a velicto:Ecci.xj.

iiij.

Arꝰ.iij.
v.

duebat᷑ purpura:Lu.xvj.

Diuitie
dicentib ei q; pecunia coꝛectõnibo eleuata quam

archidvyaconꝰ recepit: ad eũ ptinebat. Ideo ei pſua⸗
debant/ꝙ archidyaconũ in iudicio ſũꝑ h aueniret.

quibe ille:quid inqͥt illa pecunia facerẽ:ſi eam ha

berem. Cui ille in elynas tuas eam ↄuerteꝛes.quibo
ille:q̊ſola diſpenſatio mihi aceſſa eſt ſicut ⁊ ei. Cum
g eum bonũ ſupponã diſpenſatorẽ/tm̃ volo ꝙ ipᷣe di⸗
ſpenſet ſiẽ ego.et ſi aliqͥd in diſpenſatõne illa piculũ
ↄtingat plus volo me qᷓ ipᷣm vitare piculuʒ. Sic oẽs
cogitare vebent qñ ⁊e diuitijs ↄogregãdis temptant᷑:
ſibipᷣi rñdere ꝙ diuitie pñt eſſe occaſio mali:qꝛ qui
volũt diuites fieri:incidũt in temptatoeʒ ⁊ in laque
um dyaboli: et vſideria multa inutilia et nociua:q
mergut hoĩes in interitũ ⁊ ꝑditõeʒ.j.Cimo.vj.
In qua auctoꝛitate notat ſcom pꝛĩcipale:multi/
lex: vicʒ erꝛoꝛ. et ꝑiculum circa diuitias terꝛenas.et

h ↄtingir quatuoꝛ modis. Vel qꝛ peccãt in male ac-
quirendo:vt villicꝰ iniqͥtatis qui vefraudauit dñm
ſuũ:ALuc.xvj.Et ⁊ taliacquiſitõne eſt totũ caplin.
A. xij. ¶ Scdo peccãt in malo vſu: vt diues ille qͥ in
Terꝰ in mala vtentiõe
ot diues ille:Luc.xij. Anima habes multa bona re⸗
poſita in annos plurimos.¶ Quarto in nimia dile⸗
ctõne vt diues ille qͥ abijt triſtis:qñ xpᷣc dixit ei. Va
de ⁊ vende om̃ia ⁊c.Lu.xviij.i⸗ tum ad primum
oiuitie raro acquirunt᷑ ſine piculo furtijvſure/mẽda
cij/ wli/ ꝑiurij⁊ falſitatis. Pꝛouer.xxviij. Qui feſti-
nat ditari:nõ erit innocẽs.qꝛ ſicut ſpine vix ſine ma
nuuʒ colligunt᷑ leſione. Ita nec diuitie ſine ↄſcientie
leſione. Ideo xpᷣe expoſuit diuitias ſpinas: Mathei
ij. Quia ſic colligens ſpmas pungit᷑. Ita ſi diues
icto: Bcom ſcʒ
malus diuitiaꝝ vſus/ſatis pʒ ↄſiderantifacta mun-

dialiter viuent᷑iũ:tam eccliaſticoꝝ:q ſeculaniũ ꝑſo⸗

narum. Ipſi em̃ dum tot expendut circa mũdivani/
tates:vt᷑ toꝛneamẽta haſtiludia:a veſtes:⁊ oꝛnamẽ/
ta ſuꝑflua ⁊ hmõi.Circa etiaʒ carnales voluptates
vt gulam meretriciũ⁊ hmõi.Circa etiã mundi ho/
noꝛes:nitẽtes vicʒ plus vt diligant᷑ ⁊ honoꝛent᷑ ama
gnatibaſꝙᷓ a co:ſatis ondunt in factis ſuis malũ di-
uitiaꝝ vſum.qꝛ eis ad voluptatẽ vtunt᷑? iactantiaʒ
quibo Mat.xij. Multi diuites iactabãt multa.
Terciũ videlicʒ mala diuitioꝝ detentio. Ita cõe
viciũ eſt:ſicut primũ vel ſcdᷣm:nõ tñ ita aperte om̃i-
bus apparet.qꝛ in malo vſu/diuitie vt pᷣdictũ ẽ oſten
dunt᷑. In mala xtentõne abſcondunt veſtes vicʒ in
camerisſpecunie in ciſtis/ blada in grangijs/ cibaria

in cellarijs:vſq; ad muriũ ↄſumptõeʒ ⁊ putrefactio

nem celant᷑: Ja.v. Oiuitie vre putrefacte ſunt. Ve⸗
ſtimenta vraa tineis comeſta ⁊ tota iſta vetentõ eſt
in malũ veætinentiũ.qꝛ ſicut qñq; quis diuitias cti⸗
e⸗ re d coꝛpaliter occidit ira ꝓ tali ætentione
aĩa ſpũaliter occidit Qui ſicut latronis furtũ coꝛã
indice poꝛtatũ teſtimoniũ ꝑꝓhibet ei malis factis ꝓ
pter qᷓ damnat᷑. Ita diuitie ſic vetente ⁊ coꝛrupte te
ſtimoniũ phibebũt ↄtra eos añ tribunal vei in moꝛ/
te⁊ in generali iudicio.Et h̊ eſt qð ſeqᷣt: Ja:v. Eru/
go eoꝝ erit in teſtimoniũ vobis.¶ Quartũ vo ꝙ vi
delicet plus diuitias⁊ alia q; deuʒ diligant:pñt ſcire
Pila que dicta ſunt.S.ix.xv.
Aui vo ſic circa diuitias erꝛat:nõ dñs eſt diuitia
rũ:nec eas poſſidet:ſ̊ mag ꝗpnie tenet᷑ ⁊ poſſidet.vñ
Seneca in quadaʒ epła. Sic inqͥt diuitias hñt:quõ
febres hr̃e dicimur:cũ illa nos habeat.Vnñ et dicere

ſolemꝰ:febnis illũ tenet. Eodẽ mõ dicendũ eſt:diui⸗
tie illũ tenẽt ſiẽ hamus piſcẽ:ſicut optime pʒ.AM.xij.

xvij.Ad idem ſeneca de bñficijs. Iſte inqͥt quẽ dñm

eſtimas:pecunie loculus ẽ.dicis multũ hʒ. Cui Se⸗-

neca rũdet. Ignoꝛas inqᷣt an auarꝰ: an ꝓdigus ſit.ſi

ꝓdigꝰ: expecta paꝑꝝla nõ hẽbit.ſi auarus: non hʒ. iſte

itkenm
O Xj. , No lnen
anin ann t ann iani
quẽ tu felicẽ admiraris:ſepe wolet ſepe ſuſpirat: mul 1 uimni hhit lrrel
lti illuʒ comitant᷑:ſicut mel muſce:⁊ cadauer lupi:et n ecanifch nöͦobuch 3
ürnmenen foꝛmice: ſic pꝛedam ſequit᷑ iſta turba non nnſnuneinn penſn irin
ominem. S ßM V iri vitu dn ig1
Inqͥ oñditur quaꝛtũ pꝛincipale:ꝙ quidã multis Arꝰ. iiij. . mni w ili in n nuͤde
eliat᷑ ⁊ oñditur ronibo.¶ ꝛuma rõ tangi a Zullio M eſtpnecunh maleunbtt
li tuſculanaꝝ qõnuʒ: qꝛ vicʒ diuites pluribo indigẽt Ni gnee in noti n ghmndenti⸗
7 qꝛ q videntur hr̃e⁊ nõ habent:ſͥ habẽtur ? tenent unt en lna⸗ bar rmſaͤta
vt pᷣdictũ eſt.qꝛ etiã ð pluribo ↄputũ reddent.qᷓ pau lelenid ſtai tſtiat cnſoprech
peres.qꝛ etiã multi illoꝝ ſi alienuʒ reſtituiſſent:mi⸗ nhcebenb n nor nule n naliudi
nus haberẽtqꝙᷓ; mendicus:qꝛ nec veſtẽ haberẽt qua tummoltor biliſhi nn abäug
opirent᷑ q; li; magnos equitẽt equos: 2 ſplendide? vj. mſt alen ſuce te abi i
nobiliter qᷓtum ad mũduviuant:h̊ tñ nõ eſt ð bonis atmilutinl⸗ i. Nemſti 8
ſuis:ſ̊ de bonis alioꝝ:vel mutuatis ad terminũ ge⸗ hoet tiu linn ir nomet J.b.
neralis iudicij:vel aliter male ablatis.Multo meli⸗ Yiultsg naun . eplal. icing
us g̊ eſſet aĩeſꝙ pꝑ equos traberent᷑ ad mundi furcas: iutiillid Genee luntate: cauſe d
qꝙᷓ ꝙ ſic equitarent ad furcas inferni.Et meliꝰ eis eẽt numn⸗ lenciine on moteinci⸗
peditare ad celũ:qᷓ; equitare ad infernuʒ. Sed dices Qriqrids wiorton on panper
om̃ia ſua ſunt.qꝛ bona ſua a nemine mutuo accepit: 1 larmt Aencuttiͦbon Phenſen
necaliquẽ ſpoliauit:⁊ ꝑ onscuʒ multis abundet:di. tineteni⸗ ſencrat o e en
ues eſt. quibo rñdet ſeneca.xxviij.epła dicens:diuitẽ h imali rhald bonüinmonn
illũ putas:quẽ aurea ſuppellex in via ſeqᷣtur:qͥ in oĩ⸗ ſe! tio nnilucd Klernnt
bus alijs arat qͥ multũ ſburbani agri poſſidet.cũ oĩs huin air ſbiſuplein paſtumer
dixeris:pauꝑ eit quare:qꝛ dʒ.quantũ inquis:omnia Cholan lanto picinkſibiohiati
vbi foꝛte dubitas. Vtrum ab hominelan a foꝛtuna/ nid huirinalatum

mutuũ ſumpſerit.qꝙ ſi tãtũ veberet homini:nõ dice/
retur diues.imo potiꝰdicerent ↄtrariũ ꝙ nõ eẽt di-
ues.qꝛ om̃ia vebet:quare q̊ eum diuitẽ dicũt.qꝛ om⸗ ege
nia dʒ xo. Mota. .xij.iij.iij.¶ Ocda ratio acapi. vjij. moꝛit olues: etſ⸗ io ci grec
tur a ſilitudine in natura irꝛonali. Auis em̃ qᷓtũ ad les t hob jaln ini itoezd
naturaʒ ſuam dicit᷑ miſerioꝛ:q̃ inniſcat᷑: vel laqueis Gtocitadloch ſen ſtatn. wihs
ligatur:nec aliq̃ auis xe tali gaudet miſeria:nec libe Sdiues venit e diultus uwa,
ra wlet ꝙ nõ inuiſcat᷑ qꝛ viſcus eſt ad malũ eiꝰ. Sic ode milenis Hohtetchabin 4 J
viſcus diuitiaꝝ:Ecẽs.v.diuitie ↄſeruate in malũ v ger rocatad lenci diultis dllala⸗
mini ſui.Sʒ licet mõ viſcũſeu laqueũ nõ ſentiãt:ſẽ/ luſmodi. Diues vo adomia otrana:
tient in moꝛte:ſiẽ auis q̃ primo laqueũ ſentit:quan initinento ſuis marceſcet. Eſt aunt dr
do auolare incipit. Tũc em nõ aſcendent: ſ cadent. in ſto euentu ſic weclcada et foꝛmic⸗a
Dic qui ↄfidit in diuitijs coꝛruet: Pꝛouer.xj. Quã ſibi vuiderin etote nipiust.7an
do aſcend ere deberet in moꝛte: coꝛruet ꝓter pondꝰ Cicada cconuerſo mm eſtate cntat
diuitiaꝝ ſup collum poſitum. Sicut pʒ. F. iij.xvij. ſumemoꝛt. Giein poſito. pt Pe
¶ Tercia rõ accipit᷑ a ſiłitudine in natura tam ratõ fiterepotent oiut in genis icfin⸗
nali qꝙᷓ irꝛoõnali. In vtraq; em̃ infelicioꝛ dici:ſiue hõ riclt icageſeu locufe n breme i
ſiue beſtia:qᷓ plũres hʒ ad infirmitates diſpoſitõnes lantaſtiinnitineſtater tnn nun
iz abundãs in diuitijs ad Plures diſponit᷑ ſpũales in Tiden tmed r mazi
firmitates ũ̊ ⁊c. Minoꝛ ꝓbat᷑. pꝛimo qᷓtum ad infir⸗ n E . ninnd dr Anos.dſe
mitatem ſuꝑbie: qua dicit Kug. verbis dñi.ſer . teni, ctharäet inüin uin
mone. v. ꝙ mibil ita ꝓprie e diuiris naſcit᷑: ſic ſup⸗ ne increhicinſrd On drch
bia. ibi etiã vult:ꝙ ſicut fructus habent vermẽ ſuũ. ncsingüͤctdad iſfemna deſcende
ta diuitie vermẽ habẽt ſuꝑbiã. VUñ ſeneca epiſto⸗ nluttllrup annt unama
x viij. Riuitie inflantanimos:ſupbiam pariunt infemi Hüceiicantantrtucfnigon
inuidiã parant.⁊ eo vſq; mentẽ eleuãt vt fama pecu Erian fignoreni ſmndordntiü
nie nobis etiã nocitura velectet. Inducit etiaʒ moꝛ- icin ſonapanpengg iclcage ils .
bum caducũ vſq; ad infernũ. In ps.xc. Cadenta la uit ihfltbab Auc phj dicans
tere tuo mille. ꝓnducũt etiã iram:qꝛ ↄtra coꝛrecto⸗ Inyltatus:, Tezarnsſilrnals
res plus iraſcint᷑. Inducũt etiã gulam ⁊ luxuniam. tunætu gudans Eccegnöpte u
Et ſic faciũt hoĩem ſpũaliter tortuʒ lepꝛoſum.Et iõ lmneſtoru mutav Et guoterchp

ↄgrue aiũgunt᷑ ↄiuitie et lepꝛa.iiij. Reg.v.Erat in- Ffiutuli eriſtisdu
quit diues valde:ſ̊ lepꝛoſus.¶ Quarta rõ accipia viij lnſtaieuenknon oiſe
certitudinis euidentia. Euidentia em̃ e mul. . ernidic Zn etugagngkmen
tum eſſet pauꝑ indigens:qui manũ daret vel pedeʒ ſeiciſtaini I Ethmutatö
ꝓ pecunia vel diuitſis.ſic euidentia maxime indigen inclcenrfige oes fſtatü illopmur,

tie eſt vbi anima ꝓ viuitijs datur: frequenter ĩ di⸗
uitijs ↄtingit. Se quibo diyit xpᷣc:adath. xiij. ꝙ a fal⸗
lacia diuitiaꝝ ſuffocat᷑.¶ Quinta ratio accipitura
quotidiano exꝑimento.requenter em̃.⁊ quaſi quo
tidie viſum ⁊ auditum eſt:e diuites ad moꝛtem ve-

in em temoneratoze n
mnnlcnamütntaltnin
nongnel enecalii guimi
ninten eſen etineälitas
bonisnöem ee t necne

nientes / vellent ꝙ nunc fuiſſent diuites. wlent etiã busigrnen shöremuneranzen⸗
ꝙ; vnqᷓ v ſeculo ſe intromiſerunt. AUñ in ſignũ ꝙ ta⸗ Gaenentioprinnd e ba
Ris ſunt voluntaris Aliquoriens viſum eſt , tuͦcha eſen nedisdiniten g derrn
buum petant ⁊ induant pauperum fratrum mendi ſnneznl lupo ſan W
Plonci Paane ldolla re,
At Hone Napandes ainte⸗
ndtenennlih
opi

innatura inoali As eff fjn
Nakt miſenon imiik talire⸗
dauns dtaligaugetmiſena:neclibe
iniſcnt genlſens cſac nali eb Die
2Kais dinitteaſerate in mali n
atno vlſciſen aquei nolenriötſe⸗
ugzann iratar ſin
ipit. Tücem no aſcengenn aadent.
in dinitiis cormet: Prouer j. Qu
eheret in mote onet ptir onc
lum poſttum Glantoz Flii yh.
npitaſiliwctnein notwatam rto
n vmmqg en inſeliaor diat ſie ho
zoncimnoelbecihe
itis ad plures diſpontt pualesin
anhba uimoctum ad infir⸗
qns dicit ug, Nrabisdiſe
ta ponie N diuiti naſck ſiſtit
Z leutfmncne haben nen ſil
nehabet upbis Viſenecgen
einſanminte ldn neen
4 oſcnan 3 Ctatenizna⸗
ͤßont. Ludantals

ix.

xij.

* 7
Dinitie
cantium.a quos nunꝙ; dilexerũt/ſ ↄtempſerũt:tunc
. ſe vel ſuos honoꝛãt ⁊ petũt/q; ꝙ ipſis oꝛones ad væ⸗
um fundãt otrariũ autẽ nunq; viſum ẽ: ꝙ vicʒ paup
moꝛte certificatꝰhabitũ petat diuitũ:vel etiã wo⸗
leat/ ꝙ diuitijs prius nõ abũdabat:vel ꝙ nõ ᷣm mo⸗
reʒ diuitũ vitã duxit.ſ̊ potiꝰtũc ẽ eis ꝓ leticia maxia
priꝰpauptates/miſerias/⁊ tribulatõnes ꝓ deo vel
etiã ꝙ neceſſitate/ cum patĩa tñ ⁊ vita bona ſuſtinue⸗
runt.Ita ꝙ in moꝛtis articulo pauꝑtas ⁊ miſeria pᷣ⸗
cedens/eſt cã leticie ⁊ ſpei.Abundantia vo diuitia⸗
rũ pᷣcedens eſt cã triſticie/ ſicut triſtat᷑ citatꝰad ↄpu⸗
tum multoꝝ bonoꝝ male expenſoꝝ reddenduʒ. Siẽ
triſtat᷑ culpabilis:qñ ad tribunal iudicis ducit᷑ Si
cut triſtat᷑ guloſus:qñ ꝓpter cibũ ſuꝑflue ſumptũ:ci
bo et vita pꝛiuari dʒ. Dic triſtat diues in moꝛte:qñ
iuitias q̃s veuoꝛauit:euomet. Job.xx. Et tũc veri⸗
ficabit᷑ illud Senece epla.lx. qᷓ ſic inquit petimꝰ tãqᷓ

datura leticia:ac voluntatẽ:cauſe wloꝛum ſunt. .

Aui quidã wloꝛes in moꝛte incipiũt:2 ineternuz
durant. Leticia etiã bonoꝝ paupen q in moꝛte inci⸗
pit ineternũ ꝑſeuerat. Pꝛo qͥ eſt ſcienduʒ.ꝙ inter di⸗
uitẽ malũ ⁊ paupem bonũ in moꝛtis paſſu ẽ quedaʒ
obuiatio.
obuianerũt ſibi ſupple in paſſu moꝛtis. In illo enim
paſſu ꝓ tanto dicunt᷑ ſibi obuiare:quiã ſic illi qͥ ſibi
mutno obuiat in aliq termino ſimul occurꝛũt:⁊ po⸗
ſtea vterq; ꝑ viã ⁊ ad locũ vadit:xæ qͥ aliꝰ venit. IJta
diues ⁊ pauꝑ in moꝛtis paſſu ſimul occurꝛũt qꝛ eque
moꝛit᷑ diues:ſic pauꝑ. Pſal.xlviij.ſimul in vnum di⸗
ues ⁊ pauꝑ ð qͥ paſſu ⁊ pũcto cũ ꝓgredi ceperint:vter
qᷓ; vadit ad locũ ſeu ſtatũ ⁊ ↄditõeʒ q alius venit.
Dʒ diues venit ce diuitijs ⁊ vlicijs et hmõi:pauper
vo de miſerijs.g optet ꝙ ab iſto puncto moꝛtis pau⸗
per vadat ad leticiã diuitias œlicias/honoꝛes ? hu-

iuſmodi. iues vo ad om̃ia ↄtraria: Ja.j. vlues af

in itinenbo ſuis marceſcet. Eſt aũt de diuite ⁊ pauꝑe
in iſto euentu ſic cicada et foꝛmica. Foꝛmica eniʒ
ſibi ꝓuidet in eſtate vn æviuat.⁊ gauqeat in hyeme.
Cicada econuerſo in eſtate cantat:⁊ hyeme wlet:et
fame moꝛit᷑. Sic in ꝓoſito.⁊ ptʒ. Paup q̊ in gaudio
rñdere poterit diuiti in penis:ſic ᷣm fabulas foꝛmi⸗
ca rũdit cicade/ſeu locuſte in hyeme victualia petẽ⸗
ti cantaſti inquit in eſtate: tripudia in hyeme. ſic ilł
rñderi poterit. ve quib d Amos.vj.canitis ad vo
cem pialterij:qͥ citharã et vinũ in ↄuiuijs ſuis hñt:2
opus ſuũ nõ reſpiciũt:vſa.v. Qui ducũt in bonis di-
es ſuos.⁊ in pũcto ad inferna veſcen dẽt: Job.xxj.qñ
cũ diuite illo:Au. xvj.petent guttam aque in byeme
inferni. Mũc em̃ cantant:a tuc frigoꝛe tripudiabũt
ꝛ ibi erit frigus/⁊ etiã ſtridoꝛ ventiũ. Et ad litterã
ſic in pſona pauperis a q̃ cicada illa guttã aque peti
uit.Rñdit abꝛahã:QZuc.xvj. dicens. Recepiſti bona
in vita tua: Aaʒarus ſilr mala. Nunc vo hic aſola.
tur:⁊ tu cruciaris.Ecce quõ vterq; poſt moꝛtẽ ad al-
teriꝰſtatũ mutatꝰc.Et ẽ d iſtis duob ſic ð falcone
q ĩvita velicate nutri᷑ moꝛtuꝰvo ĩ foueã mittit᷑ Oal
lina vo ecõuerſo moꝛtua ad reglm enſã poꝛtat᷑.ſic di-
ues ⁊ mẽdicꝰ:Ru.xvj.Et h̊ mutatõ vxtre excelſi.⁊ iu
ſte qͥdẽ ſicↄditiões ⁊ ſtatũ illoꝝ mutat:qꝛ ad iuſtum
iudicem.⁊ fidelem remuneratoꝛẽ nõ ꝑtinetvnũ ſub⸗
ditum vel operariũ totaliter œfraudare 7 irꝛemune
ratum dimittẽ nec aliũ qui minꝰ laboꝛat:nim is re/
muncrare.hec em eſſet ineqᷓlitas. Sʒ paupes quoꝛuʒ
regnũ nõ eſt œ hoc mũdo:ſicut nec regis illoꝝ xpᷣi:Hᷣ

oꝑibo bonis nõ remunerant᷑ ſ̊ a diuitib⁊ potenti

bus intantũ oppꝛimunt᷑ qtumcunq; paup hẽat fi
delem cãm ↄtra diuitem in mũdo iſto: obuiat tamẽ
ei ſicut agnus lupo.⁊ ſicut olla lutea aotra eream a qᷓ
ſemꝑ frangit. Ita pauꝑes a diuitibv. Teſte iacobo ꝗͥ
ait. Monne diuites ꝑ potentiam oppꝛimunt vos ipſi

Juyxta illud Pꝛouer. xxij. BGiues 1 pauper

D Xj.
trahũt vos ad iudicia ſua iniuſta: Ja.ij. Qui vo be
ne viuũt ⁊ oꝑant᷑:⁊ cũ ſint in mũdo iſto.tribulantur
Juſtum eſt ꝙ in alioſeculo a iuſto iudice remunerẽ
tur:et poſt vigiliam feſtiuent᷑.Aliter eſſent vfrau/
dati iſto ſeculo et etiã futuro. Sicut ergo pauperibo
dicet venite ad me omnes qui laboꝛatis et honorati
eſtis.⁊ ego reficiam vos. Ita diuitibo dicer ve vobis
diuitib q habetis hic conſolatõeʒ veſtrã ¶Lu. vj. Pʒ
ergo ꝙ ſicut poſt cariſtiam venit abundantia:et pꝰ
abundantiam cariſtia. Ita poſt cariſtiam pauperũ
veniet eis abundantia:⁊ poſt abundantiam diuitũ:
veniet eis cariſtia.¶ Bicut ergo meliꝰ eſt ſolitarie
ſine magno apparatu familie vel diuitiaruʒ ire ad fe
ſtum ad magnam hereditatem poſſidendã: ꝙᷓ cum
multis dimtijs/a pompis ire ad patibulũ. Ita meli
oꝛ eſt paupeꝛ ambulans in ſimplicitate ſua/ſ. ad celũ
qᷓ; diues in pꝛauis itinerib ſuis: Pꝛouer.xxviij. qᷓ dn
cunt ad infernũ.¶ Ex dictis in iſto articulo/ patʒ il
lud ſenece epiſtole.xvj. Si vis inqͥt diuitem facẽ ſup
ple in hoc ſeculo ⁊ in futuro:nec pecunie adijciendũ
H auaricie vtrahendũ eſt.qͥa nõ kaus eſt qui minus
haber ſed qͥ minus cupit diues eſt ſupple in hoc ſecu⸗
loſ⁊ in futuro.qꝛ in vtroq; v contentat᷑ talis ve⸗
re dicit᷑ diues:a diuo ſᷣm Huguitionẽ:qꝛ q̃ſi vꝰ nul⸗
lo creditur indigere. Nota ehoc. H. j.iiij. et. v. Et.
xxvij. vyj.
Bic vo vt pꝛedictũ eſt articulo ſecũdo ⁊ tercio di⸗
uitijs ſermentes nõ ſolum ſunt miſeri vt oſtenſuʒ eſt
articulo quarto:ſed etiam ſtulti ſu nt:quãtumcunq;
apud mundũ ſapientes reputentur. hoꝛum aũt ſtul
ticia ⁊ talis reputationis impꝛobatio multis patet
ratõnib.¶ Pꝛimo ex effectu qui diuitias ſequitur.
In multis eĩi abũdantia diuitiaꝛũ.ẽ mentis exceca
fio et ꝓpꝛie ſalutis impedimentum ꝙ patet ex verbis
xpᷣi:Alath.xix. vbi ait:diues difficile intrabit in re/
gnum celoꝝ.Et marci x. Faciliꝰeſtcam elũ ⁊c. ſic er⸗
go ſtultus diceret qui gauderet v ſue ſalutis impe⸗
dimentol⁊ difficultate:vel qui de coꝛpoꝛali gauderzʒ
excecatõne vel ſuſpenſione.A foꝛtioꝛi ſtultioꝛ dicen
dus eſt.qui anime gaudet excecatõne. Gaudium
em̃ talis eſt ſicut illius qui gloꝛiat᷑ N hoc cum maio⸗
ribus diuitijs / vel pompa/vel altius ducitur ad pa/
tibulum. Gicut etiam illius qui gaudet/quia mul-⸗
tarum diuitiaꝑ væbitoꝛ efficitur. ve quo beatꝰ Ere
goꝛius in moꝛał. Otulte inquito vbitoꝛ:qͥ gaudẽs
mutuas accipit pecunias:⁊ tempꝰ quo reddere dvebe
at nõ attendit¶ Secundo ex opere ꝙ diuites faci-
unt. Dtultus enim diceretur/qui plura facere nitere
tur ꝙᷓ veus faceret vel facere poſſet ſ̊ enec vult nec
põt vefendẽ iniuſtũ/vel latronẽ in iniuſticia ſua:vel
malefactoꝛẽ ſuppoꝛtare:qð diuites ⁊ potẽtes quoti
die faciũt.qꝛ apud mũdũ ↄſuetũ ẽ/ qñ nulla rõ/⁊ꝰ
⁊ om̃s virtutes/⁊ boni homines/L⁊ angeli et ſctĩ vefici
unt:qꝛ inuare nolũt hoĩes hñtes malas cauſas:ſicut
latrões/homicidas/falſos vceptoꝛes/⁊ hmõi:ad di⸗
uites ⁊ potentes ⁊ ad pecunias ꝓ auxilio habẽdo cõ
fugiunt.ſic pʒ de iudeisq ad pylatuʒ curꝛebant:vt
eiꝰauxilio xpᷣm crucifigerẽet.ſic multi adhucꝑ pſonã
potentem obtinẽt quo iuſticia obtinere non pñt ⁊
potentes/qͥ in multitudine diuitiaꝝ ſuaꝝ głiantur.

xiij.

Adr. v.

xiiij.

In pᷣsxlviij.faciũt qð ceus facere nõ põt.qꝛ iniuſti

ciaʒ facere nõ põt.Et ſic põt intelligi/qð ſequit᷑:fra/
ter.i.xpᷣc qui ſᷣm aplim eſt pꝛimogenitus in mult fra
trib:caro em̃⁊ frater nr eſt:nõ redimit a tꝑali moꝛ⸗
te.i.ſuſpendio et hmõi:latrones/a hmõi:redimet hõ
cũ diuitijs potẽtia ſua. Ter ex fine quẽ diuites
habebũt.Hic em̃ vltra pauꝑes qnq; babet diuitias
clitias ⁊ honoꝛes:pꝓ quibo poſt moꝛtem.ſi male eas
acqurirunt vel vtantur: ha bebunt paupertates pe
nas et vilitates: nec diuitijs ab his cuſtodiri pote⸗

xvj.

Axr. vj.

xvij.

xix.

Exemp.

Diuitie
runt.quia diuitie nõ ꝓderũt in die vltõnis: Prouer.
: ꝙ qn experient᷑:gementes dicent illud Sapi. v Ti
uitiaꝝ iactantia:quid ↄtulit nobis. Exyq ergo diui
tie multas a ſalute impediũt ⁊ multoꝝ maloꝝ ſunt
occaſiones:et in fine nihil iuuant/quid ꝓdeſt ſtulto
habere diuitias:ſoꝛouer.xvij.
Dic inſuꝑ vt pᷣdictum eſt diuitijs ſeruientes/ non
ſolum ſunt miſeri ſtultiqtum ad ſeipſos:ſed etiaʒ
ſunt ingrati ceo.⁊ ꝓximis.¶ Pꝛimo em ingrati ſunt
quia dum ſunt pauꝑes:multa veo ꝓmittunt.Sic pʒ
A. xx.xviij. Et tamen ditati freqᷓnter minus veo vel
ſuis dant. Cuiꝰcauſa eſt:quanto plus hñt: tanto cu
pidioꝛes fiũt:ſicut patet.Axxvij.v.Ergoſtanto mi/
nus dant.qꝛ cupiditas coꝛ claudit ſicut pʒ.A.xxvij.
xxij.quibo us impꝛoperarepõt ſicut impꝛoperauit
cuidam amico ſuo ditato dicens:vel ei ſcnibens hos
verſus Cum dare nõ poſſes:olim mihi multa vole/
bas. Nũc dare magna potes:cur mihi parua negas
Et eſt ve om̃ib talibus/ſicut ve dyabolo qui cũ pro
opere ſuo in mola manuali a patrefamilias capã ac⸗
cepiſſet/⁊ capuciũ bene agere ceſſabat.dicens angli/
ce:modo habes capam capnciũ:amplius bonum
nõ faciam.¶ Aſſimilant᷑ etiaʒ tales malijs filijs ſeu
ſeruis/ vel miniſtris male voluntatis:qui anteqꝙᷓ ſint
a dñis ſuig pmoti vel certi v parte ſua humiliter ſer
uiunt t̃.¶Aſſimilant᷑ etiã falſis amicis:qui infir
mos freqnter viſitant:vſq; ꝑs illoꝝ in teſtamẽto po
natur. Aſſimilãt᷑ etiaʒ canibo:ſicut patet.A. xx.xviij
De quibo om̃ibus Yob.xxj. Subleuati ſunt:ↄfoꝛta-
tiq; diuitijs:⁊ nõ eſt virga vei ſuꝑ illos. Et nõ ſolnʒ
ingratitudinem ↄtra deum ↄmittunt/ei nõ ſeruien/
do:vel v ſuo nõ dando:ſed A peiꝰ eſt. eũ ve ſuis bo⸗
nis pluſq; paupes expugnãdo:ad modũ fimarij:qui
quaãto abundantiꝰſolis recipit radios ⁊ caloꝛes:tan
to plus quantũ in eo eſt euʒ ſeu eiꝰ lumina veturpat
fetoꝛibo:ſicut patet.C.iiij.xxiiij.qꝛ foꝛtitudine deuʒ
in membꝛis ſuis expugnant:diuitijs panꝑes oppꝛi⸗

munt.pulcritudine luxuriant. Et ſic de om̃ib a œo

acceptis vel ſuꝑbiendo:vel veum in ſe exongnando:
ↄtra veum expugnant:⁊ audacter deuʒ puocant: cũ
ipſe vederit omnia in manus eoꝛũ: Job.xij. Yere.v.
Magnificati ſunt et ditatiſincraſſati ſunt:⁊ impin⸗
gnante pᷣterierunt ſermones meos peſſime. Et tales
unt terꝛa peſſima.ſicut pʒ. H.iiij.vj. Sunt etiaʒ in⸗
gratiſſimi milites:q cum armis a rege acceptis ipᷣm
expugnant:⁊ ea in vſu ⁊ ope inimici ſui expendũt.de
quibo Oſee.ij.Ego vædi eis frumentũ⁊ vinũ et oleũ.
⁊ aꝛgentũ multiplicaui eis ⁊ aurum:que fecerũt ba⸗
al. Significant᷑ etiã ꝑ ſalomonem. Se quo dicit᷑iij.
Keg.x.M magnificatꝰeſt diuitijs et gloꝛia. Et cito
pꝰ.quertit ſe a deo.¶ Om̃s iſti ⁊ eis ſimiles inſipien⸗
ter velinquũt.qꝛ cæus nõ dat ſeruis ſuis hic plenum
ſtipendiũ:ſed eſt ve eo ſicut de 5670 vult ꝙ miniſtri
eius dveuotiꝰ libentiꝰei ſeruiãt. Ideo dat eis aliqͥd
vicens:accipe hoc mõ: et ſeruias ſeu facias bñ:⁊ als⸗
habebis ampliꝰ. Ita veus dat hic mũdialia:ita tam̃
vt meliꝰagentes expectẽt celeſtia.¶ Si vo miniſter
ille cui dñs ſic dat:interim male ⁊ ꝓditoꝛie ei ſeruiat
nõ ſolum acceptis:ſed etiam vita q

m 6 et ꝓmiſſis Rer
uat᷑. Sic in ꝓpoſito faciet veus.⁊ eſt ð eo ⁊ e talibo

ingratis in hoc caſu. Sicut fuit quondã nigroman-
tico ⁊ diſcipulo ſuo.hic diſcipłus vt hyſtoꝛie habẽt
cum paupꝑ eſſet multa mgro ꝓmiſit:ſi eum ditari cõ⸗
tingeret. Illuſione ů̊ magiſtri/qui eius voluntatem
ꝓbare voluit: factus fuit quaſi imꝑatoꝛ: cum multe
terꝛe 1 diuitie ad eius manum vt ei videbat/ venirẽt
magiſtro aliquid petenti:nihil dare voluit:ſed eum
ↄtempſit. Illuſione ergo ſubtracta/euʒ tanqᷓ ingra⸗
tum a ſe fügauit.ſic multi in paupertate co ⁊ ami⸗
cis ſuis ꝓmittunt:qꝛ ꝓuerbium eſt:ꝙ nõ eſt ita lar⸗

gus homo ⁊æ equo:ſicut ille qui nullum habet.b
eo aũt exaltati: ipſo petenti paruã elemoſynam/ non
dant:ſed eum iuramentis ⁊ multis modis ↄtemnũt.
Igeo ad paupertateʒ eos rediget:diuites dimittẽs
inanes:Au.j.Et hoc iuſte quidem:ſicut patet. C.ij.

xvj.¶ Et nõ ſolũ ↄtra væuʒ diuites ingrati ſunt:ſed xx.

etiam ↄtra homines cuiꝰ rei cauſam Geneca li.ij. de
beneficijs wcens ꝙ beneficiũ nõ eſt diuitib oferen⸗
dum:oſtendit dicens:qui inquit locupletes ſunt/be-
neficio obligari noluntmo cum beneficiuʒ accepe⸗
rint/quis magnum aut beneficiũ ſe prius vædiſſe ar
bitrant᷑:aut aliquid a ſe expectari ſuſpicant᷑. Cnʒ ve
ro inopi bono benefacis:ſpectatũ ſe ⁊ nõ ſuam foꝛtu
nam putat. Cum facis pꝛandiũ noli vocare diui⸗
tes:ſed pauperes:Au xuiij.
Exy om̃ibo pꝛedictis patet ꝙ male ⁊ piculoſe deci⸗
piunt᷑/ſic diuitijs ſ. eruientes/cuiꝰ œceptionis duplex
eſt cauſa:vna mala intellectio ſeu cogitatio.alia: xe-
monis ſeductio. ¶ Secipiunt᷑ em pꝛimo cogitantes
ſe eſſe diuitiarũ dnos:cum nõ ſint miſi ad bꝛeue tem⸗
pus cuſtodes.Ethec cogitatio facit ꝙ putant ſe eſſe
diuites:cum nõ ſint.Apo.iij. Dicis qꝛ diues ſum.ſiẽ
patet. A. xxvij.vij.¶ Huiuſmodi auteʒ cogitatõnis
ſtulticia quotidiano pater experimento. Exqᷣ em̃ tot
reges ⁊ potentes:qͥ ante iſta temꝑa fuerũt cito tran⸗
ſierũt: ⁊ in effectu oſtenderũt q; potius paruam eaꝛũ
habnerũt cuſtodiã q wminiu. Stultũ eſſet cogitaẽ
ꝙ; nobiſcum diu remanerent.Et ſi nullus eox cõpu⸗
tum euadere potuit viſtrictũ tanqᷓ miſerꝛimꝰ pꝛepo
ſitus. Fatnũ eſt apud nos cogitare. ꝙ nos tanqꝙᷓ dñi
abſq; ↄputo tranſibimꝰ. Sic cecepti afſimilant᷑ ſom
niantibo.qꝛ ſicut ſommiãtes eſtimãt ſe hr̃e maximas
vinitias/⁊ vlicias/et hmõi:qui tñ excitati inueniũt
ſe pauꝑes ⁊ famelicos:⁊ ſitibundos:⁊ nihil ſe tale ha
bere quale putabãt:ſed omia ↄtraria.ſiquidem ꝓ di
uitijs quas putabat ſe habere inuenit pauptatem ꝓ
potu/quẽ videbat᷑ vid ere:inuenit ſitim.⁊ qͥ plus in⸗
ebꝛiatur anteqꝙ; wꝛmiat:plus ſopoꝛatus ſitit.⁊qᷣ plꝰ
ſitit:plus ſe potare ſomniat. ergo qui wꝛmiens plus

circa potum velectat᷑:in rei veritate ſitibundioꝛ eſt.

ta ſopoꝛati circa diuitias eſtimãt ſe maximas ha/
ere diuitias. Ged quanto plus in illa cogitatõe de
lectant᷑:in rei veritate tanto cupidioꝛes tantoqʒ pau
perioꝛes ſunt.qꝛ ſi paupes nõ eſſent:ſic non ſomnia⸗
rent.ſed ſieut ſitiens ⁊ ſomnians.ſitis veritatẽ ſoluʒ
experit᷑ quãdo excitatur. Sic iſti quãdo in moꝛte ex⸗
citabuntur. cum illis in pſal.lxxv. oꝛmierunt ſom-
num ſuum: 1 nõ innenerut ⁊c.¶ Illa eniʒ euigilatio
oſtendet/q; quicqͥd pceſſit:fuit vanitas vanitatũ:et
omia vanitas:Ecẽs.j.Criſo.ſuper Math.omełxxx.
hüc verſiculum ſi ſaperent/qui circa diuitias verſã/
tur:in panetibb omnibus ⁊ in veſtib ſcriberent. In
foꝛoſin wmo ſin ingreſſu/⁊ ante om̃ia in ↄſcientijs ſu
is ſcriberent vel cernerent:vt ſemꝑ eum oculis ⁊ coꝛ⸗
e ſentirent. Patet ergo ꝙ diuites cogitãtes totum
mundũ pꝛo eis creatuʒ /vel ſic eo vtentes/ q̃ſi p eis ſo
lum creatꝰeſſet:cipiunt᷑ qꝛ ſi mali ſint:nulia paꝛte
mundi digni ſunt:nec ꝓ eis creatꝰeſt/ſed bonis bona
reata ſunt:&cclixxxix.¶¶ Scda cceptõnis cauſa
eſt monis ſeductio.circa quam duplici vtit᷑ caute
la.Pꝛimo em̃ vtitur cautela falſi luſoꝛis lad taxillos.
qui primo ꝓmittit ſociũ lucrari: vt in fine ſpoliet et
exheredet. Sic dyabolus pꝓmittit primo diuites lu⸗
crani diuitias / vlicias/⁊ honoꝛes:̊ ſicut ille luſoꝛa
falſis taxillis in fine vecipit. Ita iſtia fallacia diui⸗
tiaꝝ ſuffocãt᷑: Mat xiij. ¶ Scðdo vtit᷑ cautela ſophi⸗
ſtice ꝓponentis duas pᷣmifſas:ex quibus intendit re
ſponſalem ducere ad incõueniens: niſi aliquã pᷣmiſ-
ſarum neget / vel diſtinguat. Sic dyabolꝰ ponit du⸗
as pᷣmiſſas.ſ.diuitias ⁊ cælicias:ex qͥb intendit illos

guognung lekn

niri yntoti acltuti anniene
intmnnuaireinn
it Opiſunt nnltos oſt ſehabitun
t ri nli farebihnt Iein
neon upitin Phats wſilunnin
atur dſecb labcnare n ceſlat nec
uitiomnecrteogtat dicis ilabo
mam mes bonis Ecls.lli, Exiſt

Au tile rdncunt inconeniens: qn

to clpicioꝛes ſunt e plures erpenin
heemagna nidet ſonia qe teſte ſene
tciauij efiaẽte ria:angere nancñ
lgemus yiatici onoblo: ſec p filii
mico. Giat . A. rvij li. Quikym

. is familla icutoh. A ryij lij et.

ocnerendiͦeſtqeant quenit dinitia
haciitpomicis vens gviq ſunt ami⸗
HNiſtortamaduerſttatis h oſperitati
ohontetnultns gregaredillitias:ny
tetlunn cNanicicn. Et. direr
cisfigis: igimnt amici menſe r ſd
nlcns dthcenat duplictter duimor
ditq pingratns tntoſe Aponit pio
Nphlij. hoerut gendtelts in

r. . . I
1 deren Duitkagana fberütſorn

Dengafton nüt amicos
, nluz , r. „Piun
ormnin

ten amteiſatangen A kdefidn
. Atendaflait
coſtengen andafn

barſehabeteinnentt,onntinn,
at pidereinvenitſitin ,4lin/
wemiat:plus ſporutis int 109.
reſommat. aoui wuminsoins
anin u pentate ſinbunctoꝛeſt.
1 diuinoseſtinätſe maninas ha⸗
ſqvanto plus in illa ogitotoe e
tetanto apiioreg tantoqzpan
paupesnöeſſent ſienonſonmnla⸗
odnldnenh vertateſoluz
atur. Diciſtinädo in morteer⸗
lisinpfallrr doꝛmienmtſon⸗,
nenerut 7. Yla enizeuiglari⸗
Höceſſitfuit vanitas vanltariiet
Cnſa ne Rakhonſ
ſaperent quircadiuituns ſeſſa⸗
mnhuannſchnlamn ,
ngrefſujranteofis ſentio i

e⸗
emerent ttſan mals
emerent. c itites totum

„ * 7
Dinuitie
quib iſta offert ducere ad damnatões:niſimaiori.i.
diuitijs rũdeat᷑ ꝑ diuiſionẽ elynas vicq; faciendo. Et
mindꝛi.i cœlicijs ꝑ interemptõneʒ. Am bas vo pmiſ.
ſas ↄcedentes ↄcludunt᷑: qꝛ a diuitijs et voluptatib
vite ſuffocant᷑:Luc.viij.
Dʒ w om̃ibo circa diuitiaꝝ erꝛoꝛes/ culpas œce⸗
ptones:falſis excuſatõnib ſe purgarenitunt᷑: dicen
. tes:ꝙ nõ querũt diuitias ad voluptatẽ ⁊ vanitatem
riij. ſev ſolũ vt habeant neceſſariũ victũ veſtitũ ꝓ̈ ſeet
ſuis.a quiba querendũ eſt: qꝛ aut querũt victũ et ve/
ſtitum ad nature ſuſtentatõeʒ aut ad ſeculi oñtatio-
nem. Giprimũ vætur nõ oʒ multas ogregare diuiti
as:qꝛ natura paucis ↄtenta ẽ. Gi ſcõm er inuanuʒ
multas ↄogregat diuitias:qꝛ nunqᷓ eis ſaciabit:quia
ſic nunqꝙ; ſui coꝛdis cupiditatẽ vel mũdi oↄple bitvani
tatem. E ſeneca epla. xvj. Si ad naturã viuas:nũ-
ꝙᷓ eris pauꝑ. Si ad opiniones:nunqꝙ; eris diues. Exi
guum aũt natura vſiderat. opinio vo immenſum.
Cauſa aũt quare opinio veſiderat immẽſum: vi⸗
derur eẽ cogitatio infinitoꝝ ſeu incertoꝝ defectunʒ
Biuitie em̃ oꝛdinant᷑ quaſi remediũ ↄtra bumanos
Vfectus ſic veſtis ↄtra frigus:cib ↄtra famẽ.⁊ ſicõ
alijs. quot ̊ opinant᷑ vfectꝰ pñtes 7 futuros:tot ve-
xxv. ſiderant diuitias.qui q̊ nimis timidi ſũt reſpectu de
fectuũ pñtiũ:nimis eos ponderãtes:vel xx eis wolen⸗
tes. ꝗphete vo reſpectu futuroꝛũ:multos opinantes
futuros vefectus in ſenectute. JImpotentiã vicʒ ⁊ de
bilitatẽ/pa uptatẽ cecitatẽ/amicoꝝ moꝛteʒ. ⁊ hmmõi.
quos nunqꝙ; expiet᷑:vel qꝛ foꝛte an moꝛiet᷑vel nõ ↄtin⸗
get. Opinant᷑ multos poſt ſe habituros filios et be⸗
redes:vbi nullũ foꝛte hẽbunt. Iſte inqᷓ ſic timidꝰ et
vecoꝛs ve pñ̃tib:⁊ ꝓgheta de futuro:qꝛ infinitos opi
natur væfectꝰ:laboꝛare nõ ceſſat:nec ſatiant᷑ ocli ei
dinitijs:nec recogitat:dicẽs cui laboꝛo:⸗ fraudo ani
mam meã bonis: Eccs.iiij.¶ Ex iſta em̃ ↄſideratõe
ad tale æducunt᷑ incõueniens:ꝙ quãto ſeniores:tã⸗
to cupidioꝛes ſunt:qꝛ plures experiunt᷑ æfectus. Et
pecmagna vider᷑ iſania:qꝛ teſte ſeneca:q̃ maioꝛ ſtul⸗
ticia:q; veficiẽte via:augere viaticũ. Sed dicent:nõ
augemus viaticũꝙ nobis: ſed ꝓ filijs/a familia/⁊ a⸗
yxvj. mMicis. Gicut pʒ. X. xxvij.lij. Quibyrñdendũ eſt xe fi
lijs ⁊ familia.ſicut ptiʒ.l.xxvij.lij.et.liij. ve amicis
vo querendũ eſt:qꝛ aut querũt diuitias vt honoꝛent
⁊ faciãt ꝙ amicis veris:qviq; ſunt amici hoĩs in om
m ſtatu tam adu erſitatis qᷓ ꝓſperitatis: ꝓ talibo nõ
opoꝛtet multas ↄgregare diuitias:q; pauci ſunt.ſiẽ
patet ſupꝛa.c. amicicia. Et. B. ix.xxij.Autp ami⸗
cis fictis:qͥ viq; ſunt amici menſe ⁊ foꝛtune:⁊ nõ ho
minis:⁊ tũc erꝛat dupliciter. Pꝛimo: ſtultũ ſe oſtẽ
dit ꝙ ꝓ ingratis tanto ſe exponit piculo.ſiẽ patʒ.A.
xxvij.lij. SGcðo erꝛat:qꝛ nũ ꝙ; tales ſaciabit Et ſic in
uanũ laboꝛat. Munꝙᷓ inquit ſaciabit/tñ ꝓpter eoꝛuʒ
cupiditate:qua ſemp ad dantem reſpiciuntjet nuncq
ex coꝛde dicunt ſufficit:quouſq; quicqͥd habet vede
rit tũ ꝓpter eo ꝝ numeroſitateʒ:quia amici diuitum
multi: Pꝛouer.xiiij. Mec mirũ:qꝛ ſic mala herba cre
ſcit in tritico. Ita ficti amici cũ diuitijs. Siẽ ramu
lſauli circa arboꝛẽ. Quibo cõiter rũdit quidã pauper
Eremp. factus eps:qͥ multis ad ſe venientibo dicentibo ſe eẽ
Femp: eius amicos7 pentes: qſiuiſſe fert cuius etatis eẽnt
et ipᷣis veritatẽ ſue etatis rñũdentibo aiebat quaſi ſic:
nõ põt eſſe ꝙ ſitis amici ⁊ pentes mei:⁊ ꝙ ſitis tante
etatis:qꝛ he ri nullũ habui amicũ vel pentem:qͥ ſeta
lem ondit.q̊ amicus meꝰvel parens non põt eſſejniſi
hõ vniꝰdiei. Adminꝰacludere potuit:q nõ fuerunt
amici hoĩs. qꝛ idem hõ fuit añ/qͥ ⁊ tũc:ß non habuit
cande foꝛtunã. ſ amici fueruũt foꝛtune. ve quibo pꝛo
uer. xix. Siuitie addũt amicos plurimos.
¶ Pena aũt omniuʒ p̃dictoꝝ diuitum exceſſibe con⸗
grua:eſt vuplex. EUIna exterioꝛ: multiplex vicʒ vexa⸗

Arꝰ. ix.

tio. quia ſicut arboꝛ in qua multi ſunt fructus mul⸗

tis ſubiacet iaculis ⁊ verberid. Ita diuites multis xxvſt.

angarijs. Guſtinent em clamoꝛes famuloꝝ:oppꝛeſſi
ones dñoꝝ:exactõnes eellort pohatõnes ⁊ inſidi
as/7 qñq; reuera latronũ.Et ſic. vbi multeſũt opes:
multiſunt qᷣ comedũt eas.quid ; pdeſt poſſeſſoꝛi:ni
ſi . cernit diitias oculis ſuis: Ecẽs. v. Quid inqͥt
ꝓgeſt:paꝑꝝ videtur hic eiꝓdeſſe:qꝛ ſi bñ rei ↄſiderat
⁊ excogitat veritateʒ:inueniet circa diuitias ſuas ſe
maioꝛẽ hre ſolicitudmẽ/⁊ la boꝛẽ:quia laboꝛauit di⸗

ues in ↄgregatõne. Ecci xxj. Et minoꝛẽ ptem qᷓtuʒ

ad diuitiaꝝ vſum:dum viuit:quia diuitiaꝝ ſuaꝛum
cimã ꝓtem nõ ↄſumit.Poſt moꝛtẽ vo nihil:qꝛ re⸗
linquit alienis diuitias ſuas. In pᷣs.xlviij. lia
eſt pena tꝑalis interioꝛ:vicq; mentis afflictõ ⁊ anxia
ſolicitudo:ꝓpter quam ypᷣc diuitias ſpinas vocauit:
Aath.xiij. Quia ſic ſpine coꝛpꝰ. Ita ſolicitudines
diuitiaꝝ mentẽ lacerant ſm beatũ Grego. quietẽ
auferũt:ſicut pʒ de paupere cuiꝰcantũ ⁊ coꝛdis leti/
ciam ſoiues abſtulit ꝑ pecuniã in eius wmũ ꝓiectã:
q? cantando erꝰſomnũ impediebat. Cuʒ vo circa pe⸗
cuniam ꝓiectam nimis ſolictaret᷑ quõ eam expẽde⸗
ret:⁊ coꝛdis ſolaciuʒ amitteret:illam reieciſſe/fertur
mallens pauꝑtatem cum ſecuritate ⁊ leticia:qᷓ pecu
nias cũ amaritudine.nec miriũ:q;ꝛ meliꝰeſt modicuʒ
luſto:ſupp le cum leticia et patia:ſuꝑ diuitias petõꝝ
multas ſupple cũ inquietudine. Sicut pʒ. HB. j. uij.
Et ſi obijciat eniã pauꝑ inquietudinẽ et ſolici
tudinẽ habʒ circa victũ acquirendũ. Huic reſpõdet
HBerñ. in quodã ſermone dicens. Sudat paupꝑ foꝛis
in ope ſ̊ nunqᷣd minꝰanxie:diues intus in ſua cogita
tione laboꝛat. apit. Iſte os inuentatõe apit:iſte in
victu comedendoſa bibendo exceſſiue &t interdum
grauiꝰ iſte faſtidio ſtomachi o nere cruciat᷑. qꝛ ſatie
tas dinitis nõ ſinit euʒ wꝛmire:Eccs.v.qᷓ pauper in
edia.Et ſic pʒ illud ſenece in quadã epla. IJs /inquit
maxime diuitijs fruitur:qͥ minime diuitũs indiget.
Nemo em ſolicito bono fruit addicere aliquid intẽ
dit. Et dũ de incremẽto cogitat:oblitꝰẽvſus.¶ Cir
ca vᷣo penam eternã malis diuitibus væbitã ouo re⸗
ſtant dicenda. Pꝛimd ondit᷑ duob exemplis ꝙ iu
ſte celeſtigaudio nõ fruẽt. Rcdo qͥa iuſte pena eter⸗
na crucient. ¶ Pꝛimũ exemplũ ad pꝛimu ꝓpoſitum
oſtendendũ accipi ꝑ ſimilitudinẽ maloꝝ executoꝝ
ui bona vfunctr inter ſe diuidẽtes:quilibʒ cerei
illud q;ðᷣ plus diligit:oicens. Iſtud eſt mihi neceſſa⸗

rium.iſtud ſi placet accipiã p ꝑte mea. hñs vo ptem

ſuã. Alijs ꝑtib pꝛiuatr᷑.qꝛ licet illas cũ ſuis hr̃e vellʒ
nõ tñ ꝑmittit. Mecte ſic diuidũt homĩes bona xpᷣi in
cruce æfuncti.ipᷣe duplices creauit diuitias/ vliciaſ

⁊Z honoꝛes.ſ.tpales ⁊ eternas.quaꝝ executoꝛes fec di⸗
uitem ⁊ pauꝑem. Ziues vo eligit diuitias tpales tã

qᷓ; ei magis ↄueniẽtes pauꝑ vo bonus elegit celeſtes
ineſtimabiles diuitias/gra xpᷣi:Rbkph.iij. Oviues er⸗
go hñs ꝓtem ſuã quã elegit. IJuſte pte pauperis pꝛi⸗
uatur. Et ſic qñ pauꝑibo dicet illud Math. xxv. Ve
nite bñcdicti ⁊c qui viuites facti ſunt:longe ſtabunt
Npo. xviij. ¶ Gcdo idem oſtendit᷑ p exeinplũ go fin⸗
gitur ve duob filijs cuiuſdã regis:qͥ pegre ꝓficiſcẽs
ſenioꝛi pcepit ſub pena exheredatõnis/ꝙ curã diligẽ
tem hret de iunioꝛe:dimittẽs ſatis ꝓ vtriuſq; expen
ſis.ſenioꝛ vo poſt patnis receſſum inioꝛẽ neci wmo
recipere voluit:nec eſurientẽ ⁊ ſitientẽ alere:necnu⸗
dum veſtire:ß eũ ↄtempſit:q̃ſi frater ſuus nõ eſſet.et
cæ bonis ſuis ſibi a patre verelict:pr̃is inimicos pa
uit/fouit ⁊ nutriuit:eiuſq; pditoꝛib adheſit.q cũ pa

ter comperiſſet. iunioꝛem regni heredem ↄſtituit:ſe⸗

nioꝛe regno eiecto. Sic faciet pater celeſtis diuiti

bus crudelibus: quibo pꝛecepit ve pauperibus ſuis.
Curam habere dicẽs:u.xuij. Cum facis ↄuiuium

xxviij.
Eyemp.

Xxx.
Exemp.

ij.

Arxrꝰ?. x.

xxxiij.

Diuitie

voca pauperes. Et MQarci x. Math.xix. Da paupe

ribo⁊ habebis theſauros in celo.qð ſi nõ feceritis:pᷣ
ecõuerſo famelicos nõ paueritis:vagos hoſpicio nõ

receperitis. Et ſic alijs aufertur a vobis regnum.

dabit᷑ pauperibo.Er verificabit᷑ e vobis illð: Lu.
j.Eſurientes implæuit bonis:⁊ diuites dimiſit ina⸗
nes.Et iuſte quidẽ:qꝛ tota vita Nuitum eſt h̊ quaſi
feſtum: et at iuge conuiuiũ in ludis venatonibe
oↄmeſſatoniba ⁊ omnibo que vlectant. iuſtũ videt᷑:
ꝙ; poſtea vigiliã faciant in ieiunijs/⁊ miſerijs. Secu
rius ̊ nüc audirent Jacobũ.Et ſic facerẽt qp wocet
nũc:dicens Ja.v.Agite nũc diuites: ploꝛate.i.pctã
que feciſtis:lacrimis ↄtritõnis ⁊ ↄfeſſionis nũc cle/
te.Aliter in moꝛte nõ poreritis. Vñ berñ.ſupꝑ illud:
Aar. x. facilius eſt camelum ⁊c.in quodaʒ ſermone.
Camelũ inquit vnum ſolum pondus bʒ: diues duo
Vnum terꝛenaꝝ poſſeſſionn.Aliud peccatoꝝ.Pꝛi⸗
mũ in moꝛte vponit᷑.Aliud velit nolit in moꝛtere⸗
tinet:niſi ante moꝛtẽ ponat᷑.¶ Gcðo vo mali di⸗
uites pena eterna iuſte punient᷑? crucient᷑. Quia di
uites eius repleti ſunt iniquitate:Mich.vj. De qui⸗
bus hicnõ puniunt᷑. Panꝑ vo ſi bona diuitis furet᷑
ſulpenalt Bines rapiendo bona pauperuʒ: in nullo
hic punitur:cũ ſuſpendio dignus eſſet. Vñn Criſo.ſu

per epłam ad hebꝛeos.ſermone.ij.Si inquit poſſibi

le eſſet in diuites vindictã ꝓcedere:videres ex eis re
pleri carceres vniuerſos.Sed cum omiboa malis hoc
malum diuitie afferũt:q; in malignitate peccantem

ab vltõnibo Dithetet E his du

obus neceſſe eſt ↄocludi eoꝝ penã alibi. Quia cĩ mul-⸗
tis nocent:et hic in pñti tranſeunt: neceſſe eſt ali⸗

bi puniant᷑. Aliter eſſet dare incõueniens.videlicer

ꝙ malũ tranſiret a o impunitum.Eſt ergo ve eis ſi
cut talpa/q̃ in alioꝝ nocumentũ terꝛã eleuat.⁊ cu

mulos ↄgregat que in fine dum cumulũ eleuare niti

tur:a patrefamilias inuenta occidit᷑: cumuli vepꝛi-
munt᷑:? terꝛe cetere adequantur. Sic nociui diuites
in nocumentũ vicinoꝝ cumulos ↄgregant diuitiaꝝ:
ex vſuris ⁊ iniquitateſedificia et maneria de alienis
ſumptibo et la boꝛiba eleuant. Sed dum ſic plus ter⸗
ram eleuare nitunt᷑:a veo ſubito ꝓcutiunt. Sicut pʒ
LZuc.xij.vbi habet᷑ ꝙ diuitis cuiuſdam ager vberes
fructus ꝓtulit:⁊ cito poſt:veſtruã hoꝛrea meal⁊z ma⸗
ioꝛa faciã.Dixit aũt illi eus.Stulte hac nocte ani/
mem tuã repetent a te:ſupple vemones. Et ecce duʒ
cumulũ hoꝛrei eleuare mente nitebat᷑:occidit᷑. Seqͥ
tur:que aũt pꝛeꝑa ſti:cuiꝰerũt:ſupple nõ tui.Quia
teſte deo Job.xxvij.Diues cũ wꝛmierit nihil ſecũ au
feret e om̃ibus q̃ male acquiſiuit:nihil retinuit vel
expendit:niſi penã.qꝛ in moꝛtẽ finem faciũt omni
bus qꝗᷓ prius male habuerũt:vel quibe abutebantur.
Edt cficiet cib oꝛi:greſſus pedibb:tactus manibus
uyx oculis:riſus on:⁊ ſic v alijs qᷣbo male vtebantur

Et iuſte quidã: ſicut pʒ.A. vj.iij.1. G.·j.iiij. ¶ Et nõ

ſolũ hec ibi vficient.h̊ pene ↄtrarie eũ appꝛehendẽt
ꝓ diuitijs vic; inopia:ꝓ licijs in guſtu pena.et ſic
cæ alijs.Et h eſt qð ſequit᷑ in Job.xxvij. Apiet ocu⸗

los ſuos:a nihil inueniet:⁊ appꝛehẽdet eũ qᷓſi aqua.i.

abũdanter:inopia. Et ſicad lr̃am talpe aſſimilant᷑
q ſolũ in moꝛte oculos aperire dꝛ. Hec q̊ eſt ↄditõ oĩs
mali diuitis.Et ſic eſt qͥ ſibi theſauꝛiʒat:nõ eſt in de

um diues:Au.xij. DHec eſt ibi acluſio xpᷣi e illa talpa

que noluit hoꝛreũ eleuaꝛe.

Ad om̃ia pꝛedicta pericula et penas euadendum

triplex eſt remediũ.Pꝛimũ reſpicit diuitiaꝝ acqui⸗
ſitonem. Scom modũ poſſidendi. Terciũ vo vſum.
Lonſiliũ vo reſpiciens acquiſitõeʒ/ eſt.q; non hba
bitas cũ magno ⁊væſiderio eas non ↄcupiſcat.¶ Pri
mo ꝓpter cauſas ractas. M. iiij.viij. ¶ Gcdo qͥa fre-
quenter ſunt repꝛobatõnis ſignũ:qñ vicʒ illarũ poſ⸗

D xr.

ſeſſoꝛ male viuit Job.xij.abundãt tabernacula pꝛe
donum: Jere.xij bene eſt omibo quipᷣnaricant᷑ ma⸗
le agunt. Hiero. SGicut optimũ ſignũ ſaluatõnis eſt/
qñ hõ bene viuit:⁊male ei ↄtingit. Ita optimum ſi-
gnũ damnatõnis eſt:qñ maleviuit ⁊ bene ei ↄtingit
Bicut patet.H.iiij.x.¶ Cercio quia in ſe viles ſüt:
coꝛ no reficiut. Filius em̃ regis eterni nõ cbẽt inł
tum væſiderare ſaturari cibis poꝛcorũ. Sed diuitie
ſunt cibi poꝛcoꝝ infernaliũ. Ecce ipſi peccatoꝛes et
abundãtes in ſeculo:obti.di. In pᷣs.lxxij.igit᷑ c. Mo
li ͤ laboꝛare vt diteris: Pꝛouerxxiij.¶ Si vo afflu
ant ex foꝛtuna ſine magna ſolicitudine:ſic poſſideã-
tur/ꝙ; coꝛ nõ lacerent. Spine vo extra bladũ planta
te bladũ ↄſeruanr. Infra vo bladũ creſcentes nocẽt
bladum veſtruunt.Sic viuitie qſi ſpine unr ſe;
ſupꝛa.e.c.xx viij.ſi extra ꝑ elynas plantent᷑:coꝛ conſer
uant. ſi infra p nimiũ amoꝛem creſcant:illuo veſtru⸗

unt. Sic habeant᷑: coꝛ nõ ſubmergant. Quia ſiẽ

exiſtens in aq̃ nõ ſubmergit dum caput extra aquaʒ
tenet.Econuerſo vᷣoſſi totũ coꝛpus extra aquaʒ ſit ⁊

xxxiiij.

caput infra aquaʒ din teneatun ſubmergit᷑. Ita vſj̃

coꝛ quo ad inoꝛdinatũ amoꝛẽ ⁊ vſiderium extra di⸗
uitias teneat᷑:ſpiritualiter nõ ſubmergit᷑. Si vo to⸗/
tus homo extra dinitias ſit:quia pauꝑ eſt:et coꝛ ĩtra
ſit qꝛ multum diuitias cupit:ſubmergit᷑. Exempluʒ
ad hoc ve beato Grego.qui habuit coꝛpꝰ intra:ſed
coꝛ extra.Et heremita/q ecõuerſo ſe habuit/inqꝙᷓtuʒ
plus dilexit cattam:q beatꝰ Oregoꝛiꝰmundũ.Ideo
ſignanter dicit:diuitie ſi affluant:no.c.ap. In ps.lxj

xemplũ e YJob. xxxj. ſi inquit letatꝰſum ſuꝑ diui-⸗

tijs:qſi diceret:nõ ſum letatꝰ:h̊ etiã ↄſulit⁊ wcet ſe⸗
neca epla.lyxj. dicens om̃ia inquit ſic nobis accedãt

ſic q; habeant᷑:vt ſi auferant᷑:ſine vlla noſtri lacera/

tione diſcedant vtamur illis:nõ gloꝛiemur. vtamur

parce tanqꝙᷓ vepoſitis apnd nos.¶¶ Conſiliũ vo qͥ ad
vſum eſt:ꝙ diuitias tpales tanꝙᷓ bonus mercat᷑ com
mutet in eternas:faciendo amicos v᷑e mãmona iniqͥ
tatis.Dum eſt ĩ hoꝛto diuitiaꝝ ꝓijciat ad eos qͥ ſunt
extra:vt poſt ſpoliatiõeʒ/in poꝛta poma 4 ad ſocios
ꝓiecit:inueniat.Cuiꝰ ratio ptʒ. E.iij.xx.ſi.
dum ſemen hʒ diuitiaꝑ:vt cuʒ væfecerit:ve illoꝝ meſ⸗
ſionibo viuere poſſit.Et h̊ plus ꝓpter ꝓriam qᷓ;pan⸗
perum vtilitatem. Exq em̃ diuites multũ ꝓ xpᷣo pati
nõ pñt. YJeiunijs vigilijs ⁊ hmõi:qno aliter q; elyna
ſaluari poterũt. Ideo dicit aug.væ verbis dñi:ꝙ di
ues ⁊ pauꝑ inter ſe valde necefſarij ſunt.ſed pauper
magis neceſſariꝰẽ diuiti:qꝛ ex elyna quã pauꝑi dat:
maioꝛ vtilitas diuiti danti acquirit᷑.qꝛ vbi panꝑ ſu
ſtentõez recipit terꝛenã:diu es ſuſtentationeʒ recipit
eternã Et ſi ſic bona eis a vo ↄceſſa inter ſe diuide/
rent:pauꝑ hic ſatis haberet:⁊ diues celũ im poſterũ
Et meliꝰeſſet diuidere ⁊ ire ad celuʒ cum modico.qᷓ
ad infernuʒ cum toto mundo qᷣͥd em̃ ſibi valebũt qn
damnatur om̃es diuitie in theſauris ⁊ veſtibo hu/
iuſmodi:quas hic vereliquit:dum ipſeꝓ bonis illis
unit᷑:alij cantabũt. Sed magna cauſa talis crude-
itatis eſt in diuitibo:qꝛ nõ ſunt paupeꝝ miſerias ex-

cſeminet:

perti.neſciũt quid patit᷑ nudus/famelicus hoſpicio

carens incarceratus et hmõi:⁊ ideo minus talibo cõ

atiunt᷑. Sʒ ve talibo diuitid. Gicut patet. Bix. vj.

Hate veo ve diuitijs veſtris: vt et vobis ᷣm viui⸗
tias gloꝛie ſue.Ad ephe.iij. Mota.E.iij.xxj.

eDBDminoxtameccleſi

4 aſticoꝝ q; ſeculariũ vclarande ſt᷑ ↄditio⸗
nes. Pꝛimo oñdendo q̃les eſſe ebeãt.q;⸗
tũ ad ſeipᷣos. Scðo qles ſe exhibere œbeãt qꝙᷓtumad
eccleſiam. Cercio qnaliter regere debent ſubditos.
Quarto in quo gloꝛia eoꝛum conſiſtere dʒ. Quin⸗
to in quibus gloꝛiari non debent. Gexto maloꝛinn.

ſtadßia duo buchia unt ackeſe. des
buchia neppive laicehut. Aiin
ptoto cpepatit anguinis minund
ci ſongnisefoſione⸗Talebuchiüft
inavceminutus o toto orpetcckie:
huchiaoneralta ß eccin ſppoꝛtab
giiẽnullegfecteagit i mo heachlot
fi rno pcutitalio ſe tegit ita eafia mn
ſcteregit hoʒ ſeculan omo mnimics
Hüelitoioner hmo ſeab aduenſarijs n
lilſta duo bꝛachiai yno coꝛpececleſie
Cohlantinbono:monſtruoſuz piculoſn;
d igfa ieccleſiapelle nalos rede
Mncouectiontadpleni ducerend oi
brachioſtallan adintaſiont incay
iſrenchicnopibuchüüiſtndſeanlan
gtiſtudopus orrectidis fiand tmn
dentzan uaniſinüiskial
nit. (Nerüſireges ſen dſi tenenir
taloreiyel alias Iniunasiferreſine
aleſehnuchioforetican o nöni
ecc eeglinmm ziulit

namtz j echͦenſo ehybnit in
enfiar Snminul i
uineiaflunn nn an nſe
n ſugablarin uodiin⸗
ſum atat .etii ſult wartſe⸗
eng ofliginagvitſicnobisaccedit
tſianferant ſinellanoſnlacen
Ftamurillis,no gloniemur vtanmet
ſtisapud nos. Konſiliͦ oen

iustpalestancybonus meraskcon

fadendo amicg eni ona ini
Orro dllltur gutagens int
Hmd homalomſer in
usanot; Eli cſauinct:
tur: prai afeanit wilo ne⸗
t Et bolus rer gnompan⸗
Ercem diulkesmin Korine
H na
eo dicitang. d verbis dſi di
Valdeneceffan funt ſed hauper
diuitiqerekyna gud paupl det
iti dantiacquirit Vbipanpſt
nenininesſſtennancut
naeisa o ctſt maſeon ,
gbaberet: diues cli in oſienn
rerirt ad ceiiz n nocich
idererite ad cel n oen,
igeñ ſhi wlehit
wromuncocen hu⸗
diultiein ſeſanu⸗ aus s
curtliquit un en ge⸗
alſitols nl
t Gee n ſengst⸗
moſuntozuper nn enen
nlvgend nuelnboſtich
pank ce i⸗ 5

Dominatio
dñoꝝ exceſſus. Septimo cã exceſſus.Octauo quõ vᷣ
minoꝝ exceſſus/ vita/ↄditio ⁊ finis in ſacra ſeriptura
ſit pᷣfiguratus. Mono taliũ dñoꝝ ingratitudo. eci

mo ꝙ illoꝝ ſocietas eſt fugiẽda. Vndecimo q̃re veꝰ
tales dñari ꝑꝓmittit.Svuodecimo ſic dñantium picu

lũ ꝙᷓtũ ad ſeipos.Credecimo qtuʒ ad alios.vecimo

quarto pena patebit eoꝛundem. 8
Mtum ad primũ qualis eſſe vbeat qͥ alijs wmi⸗
natur: oñdit ſtatus quem tenet.qtum enim ad eos

ibo peſt:locũ tenet capitis:ei nanq; cõgruit qð ſauli

dictũ eſt. j. Reg.xv. Caput in tribubo iſrael ↄſtitutꝰ

es.Sicut q̊ in coꝛꝑe naturali bene diſpoſito videmꝰ

ecoꝛem:maioꝛẽ etiã in eo exhibere mitunt᷑ artificia-

cõiter ꝙ caput ſiue facies maioꝛẽ oſtendit naturalex

lem pulcritudinẽ honeſtatẽ:qꝛ honeſtius loca capi
tis cuſtodiũt:et diligentius a facie maculas tergunt
ne aliqᷣd inhoneſtü appeat. Ita caput in coꝛpe my⸗

ſtico/maioꝛẽ oñdere vebʒ ſpualẽ vecoꝛẽ et honeſtatẽ

in inceſſu ſtatu/2⁊ habitu:et in oib motibo ſuis:nihil
ondens ꝙ cuiuſqꝙᷓ offendat aſpectũ. Et ſi aliquaʒ in
eo macula inueniat añqꝙᷓ ab alijs videat᷑ diligẽter eã
tergat dicens illud pſal.cxviij. Mõ dñet᷑ mei qᷣ alijs

dũnñari œbeo:oĩs imiuſticia. Aliter non dñs ſed ſeruus

Arꝰ. ij.

S

ſum vilioꝛ ꝙᷓ ſeruus coꝛpe:qͥ ſeruit ĩluto/2⸗ laboꝛe: qꝛ
ſeruio ſᷣm partem nobilioꝛe:⁊ vilioꝛi dño.i.pctõ.qꝛ
q facit pctm ſeruus eſt pcti: Joh. viij.
Quli q̊ dñatioms locũ tenet faciẽ ↄſcientie ab om-
nitali ſeruitute lauet:et nõ ſolum faciẽ ſeu caput qᷓ;⸗
tum ad exterioꝛẽ oſtenſionẽ: etiã pedes et bꝛachia
ſeu manus ꝙᷓtum ad effectionẽ ſen oꝑationem.qꝛ ſic
locum capitis tenere dicunt᷑ iꝙᷓtũ ad excellentioꝛẽ ho
neſtatis oſtenſionem. Ita locũ pedũ ⁊ manuũ tene⸗
re vebent:qᷓtum ad eccłie ſuppoꝛtationẽ. ¶ Euo em̃
iſta vñia/duo bꝛachia ſunt eccleſie. ve quibo Eſa.lj.
bꝛachia mea pplos iudicabũt.¶ Pꝛimo qꝛ bꝛachia
ꝓ toto coꝛpꝑe patiũt᷑ ſanguinis minunoneʒ.ita dñi ꝓ
eccia ſanguĩs effuſionẽ.Lale bꝛachiũ fuit xpᷣs:qͥ fuit
in cruce minutus ꝓ toto coꝛpe eccłie: ¶ Gcðo qꝛ ſicẽ
brachia oneralita ipᷣi eccłiaʒ ſuppoꝛtabũt.¶ Lercõ

qꝛ ſiẽ nullꝰpfecte agit cũ vno bꝛachio:h̊ cũ duobo:qͥ/

rũ vno ꝓcutit:alio ſe ꝓtegit.ita eccłia vno dñio nõ ꝑ⸗
fecte regit᷑:h oʒ ꝙ ſeculari dñio inimicos ꝑcutiat: et
ſpuali.ſ.oꝛone ⁊ hmõi ſeab aduerſarijs vefendat.Et
niſi iſta duo bꝛachia ĩ vno coꝛꝑe eccleſie ↄcurrãt ⁊ cõ
coꝛdant in bono:monſtruoſuʒ ⁊ ꝑiculoſuʒ ẽ coꝛpꝰ il⸗
lud.vbigr̃a.Si eccleſiavellet malos rebelles coꝛrigẽ
ꝗquã coꝛrectionẽ ad plenũ ducerenõ põt in caſu niſia
brachio ſeculari adiuta:ſicut pʒ in captiõe heretico
rũ/⁊ excõicatoꝝ:ſi bꝛachiũ iſtud ſeculare in h̊ efici-
at iſtud opus coꝛrectiõis ꝑfici nõ pᷣt vno brachio ve⸗
ficiente ꝓ cuiꝰ vfectu infectiõis ꝑiculũ coꝛꝑi immi⸗
net. Beri ſi reges ſeu dñi terreni volũt ſubditos
tayare:vel alias iniurias ĩferre ſine aſilio ecclie vel
eccleſie brachio:foꝛte tũcarido nõ reſiſtẽte ⁊ bꝛachi
um veeſt eccleſie:coꝛꝑi ĩminet ꝑiculũ laceratõnis:qꝛ
diſſo luta ſunt vincula bꝛachioꝝꝑ⁊ manuũ e Henev
xlix. Vnũ freneſi:viq; ſeculare:qñ ad modũ frenetici
q̃s diligere ⁊ cuſtodire dret:lacerat.Alio ariditate
ſq; eccaſtico ʒach.xj.bꝛachiũ eiꝰ crterã ariditate ſic
cabit᷑ qñ aride tepide coꝛpus ecciea tyrannoꝝ lace⸗
rationela anĩas a ꝑditione cuſtodir. Mꝛachia ſic di/
ſpoſita:diſſoluta dicunt᷑:qꝛ a coꝛꝑe xpᷣi ſoluta:qð rei

oñ6 dit effectus/brachiũ.n.coꝛꝑi ↄiunctũ ꝓ toto coꝛpe

piculo ſe exponit:coꝛꝑi aũt nunqꝙᷓ gratis nocet.Alte
rius brachij etiã vefectũ ⁊ infirmitatẽ quãtũ poteſt
ſuppoꝛtat:⁊ ſupplet.Si pedes ceſpitãdo vel lubeicã/
do væficiãt:coꝛpꝰ cadendũ bꝛachia ↄiuncta appodi⸗
ant. Vno etiã pede ⁊ lubꝛico væficiente.Aliꝰne coꝛpꝰ
cadat occurꝛit.Sic bꝛachia/ſic pedes cõiuncti chꝛi/
ſto in vtroq; dñio.Sʒ ſeꝑatis a coꝛpe:nulla pᷣdictaꝑ
cõuenit ↄditio.ſicut pʒ. P.xij.xij.quotidiano q̊ opeꝝ

xij..

exꝑim ento oñdit᷑ ꝙ multi in vtroq; dñio ſũt a coꝛꝑe
xpᷣi viuiſi ⁊ diſſoluti.qꝛ dñatoꝛes eius iniq agũt: diẽ
Oñs.⁊ lugit᷑ tota die nomẽ meũ blaſphemat᷑. Eſa.lij.
Et nõ ſoluũ res eccleſie locũ tenẽt brachioꝝ vt di⸗
ctũ eſt:ſ etiã res ſubditoꝝ.qꝛ ſicut ꝑ ſanguinẽ ſœ bꝛa
chio extractũ/et ꝑ pulſum in bꝛachio tactũ ſtatus 2
cõditio cognoſcit᷑ coꝛpis. YIta ꝓ vitã ⁊ geſtũ pᷣdictoꝝ
oñnoꝝ moꝛes cognoſcutur ſubditoꝝ.ſicut ptʒ. C.xvj.
xviij.ſequit᷑:bonꝰ.n.dñs qͥ dñatur in virtuteſua.n
pſal.lxv.bonã hʒ familiã:qꝛ oculi eius ſuꝑ gentes re

iii.

ſpiciũt:ſicut oculi coꝛpis ad pedes vt bene ambulẽt.

et ſicut ſol ⁊ coꝛ membꝛa vt vitã:et nõ moꝛtẽ influãt

Dic iſte qͥ dñatur in vᷣtute ſua reſpicit ad ſibi ſubie⸗
ctos/pꝛimo oculo iuſticie:malos puniẽdo⸗ ⁊ ammo⸗

nendo:⁊ oĩh ſubditis iuſticiã faciẽdo.exem plo ſan⸗
cti ludouici regis:œ quo ſcribit᷑ ꝙ ponẽedos in offici

is diligenter examĩare ſolebat/v vita 1 fama.⁊ ſiba

beret vñ viuet. Poſt etiã diligent᷑ examiare ſolebat/
ſi iuſte officiũ exeq̃ret Et vt h̊ meliꝰſcire poſſet:bis ĩ

hebdomada ſedere ſolebat in loco publico ad audiẽ

dũ ꝑſonaliter qᷓrelas pauperũ miniſtris ſuis vłqͥ⸗
buſcũq; alijs vt oĩbo iuſticiã faceret. Ancoꝛrigibiles
vo amouit.ſicut ptʒ.C.xj.xlvij.Ei ↄpetit:q ſeqr
in verſu allegato:qͥ exaſperẽt nõ exaltentur: q exaſpe
rant veũ vel ſubditos pctĩs ⁊ crudelitatiboinon exal
tent᷑ in officijs meis: vel in curia mea. Nota. .xiij.
viij.Exẽplũ ad h̊ e cõſtãtino imꝑatoꝛe li.j. hyſto.
triꝑtite.c.vij.qͥ volẽs ꝓbare q familia ſua eẽnt ho
nipᷣiani:⁊ ꝓ ſua curia vigni:pcepit q; oẽs ve familia
ſua ydolũ qpdã adoꝛarẽt:ſimulãas ſe velle obediẽtes
in officio retinere/ honoꝛare:nolentes vo punire et

Exemp.

EExemp.
V.

amouere. finalit᷑ q nec ꝓmiſſis vłminis adoꝛare fa

cere potuit:ſecũ retinuit ⁊ caros hũit.Alios vo tan⸗
ꝙᷓ cæo infideles a ſe fugauit.et bñ qꝛ quõ ei fideles eẽ
poſſent qͥ nũꝙᷓ ꝓ eis tatũ facẽ poſſet:quantũ vœ fecit
q vo ſũt infideles. Vnñ Ambꝛo. iij. ve offi. Nõ pᷣteẽ
hoĩ amicꝰ qͥ veo ẽ ꝑfidus. Iteꝝ ſicut ſpditi nõ aude⸗
rent receptare ꝓditoꝛes ſũ os ita nec ipſe debuit nec
voluit ꝓditoꝛes vi.xe enoczt iſtoꝝ dicip̃t illud pᷣſ.
x. Juſtus dñs et iuſticias dilexit.¶ Gcðdo q4 hatinf
vrute gẽt es ſubiectas reſpic oclo miſcoie:miſen ſub
uemiendo:tribulatos vefendendo.laboꝛãtes remũe
rando ⁊ ſalariũ fideliter dãdo:qꝛ ſic tenet᷑ fidelit ſub
dño laboꝛare⁊ ſeruire.ita tenet vñs ei fidelit merce⸗
dẽ refund?:qꝛ ſiẽ ſeruꝰita dñs eiꝰ:eſaxxiuij.¶ Ded
nõ ſic impij nõ ſic:iqꝛ illi e qͥᷣb pᷣdixit Eſa.iij.dicẽs
effeminati dñant᷑ eoꝝ:oẽs ↄditiões hñt ↄrias:qꝛ mo
re coꝛdis vitã nõ influũt ſj moꝛe veneni.malis exem⸗
plis ſubditos inficiũt.Plꝰetiã ſuꝑ miniſtros reſpici

unt vt mag lucra rpoꝛtẽt:q; ꝙ benigne ⁊ iuſte ſubdi

tos regãt:ſic pʒ.AA.xij.xliiij.et iõ ſic᷑ ſb ſpinis qͥeſcũt
ſerpẽtes:ſic ſcõm criſo.ſub malis dñis qͥ eſcũt veneno
ſi mĩſtri ⁊ crudeles:qͥ dños ad crudelitatẽ exaſpant.
intãtũ ꝙ ſi foꝛte vellẽt ĩ aliqͥ mitiꝰ agẽ ⁊ cãs ⁊ inopi⸗
as pauꝑuʒ audire v graui exactiõe ſeu a merciatõe
vłredditu quẽ ꝓpt᷑ pauꝑtateʒ vł infoꝛtumiũ ſoluere
non poſſunt /eos in aliquo alleuiare:ita grauant᷑ fe⸗
re:ac ſi de bonis illoꝝ tantũ darent ⁊ vminũverbis
ꝓuocant:et ad crudelitatem moꝛe caude leonis exa⸗

vj.

vij.

ſperant.SDicitur.n.ꝙ leo volens ſeipᷣm ad crudelita-

tẽ ⁊ pꝛedam ꝓuocare:ſecauda ꝓcutit:cauda aũt per
cuſſus ꝓnocat᷑. Sic dñi pcuſſi vel tacti illa cauda v
qua.Z.xv.x.Cuiꝰcrudelitatis ĩ ꝑte cã ẽ:vt retulitẽ⸗
oꝛe officij illoꝝ ꝓmoueãt᷑:vñ ⁊ gliant᷑ dicẽdo ð tãto

P noueat: vn ? guant o .
plꝰreportaui:ꝙ illi qͥ fuert anñ me:ſic pʒ in rotulis ᷣ

oↄputo.Et qꝛ rotłos ſic außinetgt ↄputi:iõ dyabolꝰ
in fine multa cũ eis ↄputa bit.Sicut patʒ. C. xj. xlj.
qꝛ ſicut rotulos dñoꝝ augmẽtant pecunijs ita rotu

los vmonioꝝ augmẽtant pctis. ¶ Gcdam etiã cõö⸗

ditionẽ hñt pᷣdictẽ dñis ↄtrariã.qꝛ hoĩes vt freqnẽt᷑
q hnt vnde vłqͥ velint ve ſuo viuẽ in officijs non po/

Dominatio

nunt:ſ̊ paupes ve pentela ſi ua:vłetiã qͥ eis din ferui
erunt:qͥs æᷣ ſuis ꝓrijs reb remũerare œberẽt: p re⸗
muneratiõe ⁊ ꝓmonie dant/vel qð peius ẽ:qnq; ven
Aut eis aliqð officiũ in foꝛeſta/ vł terꝛa/vel caſtro vel
dmio vbi no eſt aliqð certũ officio annexũ ve quo vi⸗
uere poſſint:ſᷣ totuũ œ mala queſta. Vel ſi foꝛte ali-
qd annexũ ſit:nimis tñ parũ ẽ ꝓ miniſtri ſuſtẽtatio
ne. Iſti q̊ ſic officia adepti/ aſpere pᷣcedentis ſeruicij

mercedẽ vel pecunie date eqͥualẽs xe pplo curnõ ſer-

uiũt: vel cui pecuniã nõ vederãt ſine ↄſcia colligunt
cũ augmẽto. Mota. M.iiij. arti.iiij. ¶ Bine ſcia di
co:qꝛ videt᷑ eis ꝙ licite poſcũt laboꝛis mercedẽ vel ꝗ
æderũt leuare. Vñ vidi vnũ talẽ/qͥ c modo pᷣdicto
eẽt ianitoꝛ factꝰin qdã caſtro/ vbi erãt miti diuites.
⁊ nohiles in carceratiĩ ſtrage nobiliũ:ab vxoꝛibo illo
rũ/et alijs amicis intrare volentip ad eos videndũ:
crudelit᷑ nimis exceſſiue ab eis mũera exegit.Et cuʒ
T boc repᷣhenderet᷑:rũdit:ſe nõ hꝛe vehᷣ ↄſciẽtiaʒ:qꝛ
ovñs ꝓ ꝓmot tone ⁊ ſerincij ſui mercede cedit ei illud
officiu.Et iõ ei videbat᷑ ꝙ dñno placuit:ꝙ in ꝓmotõ
nẽ ſuã colligeret.qꝛ alio mõ nõ potuit:niſi ꝑ tales ex
toꝛſiones. SDʒ quò potuit ei dñs dare:qpð nec ipᷣe dñs
iuſte acciꝑe poſſʒ ſi vñs adeſſʒ. Mõ ſolũ ſic in pecuni
is miſeros affligũt:h̊ᷣ 45 Ren in coꝛpibo.qꝛ tles etiaʒ
incarceratos in ꝓfundiſſimis carceriba ponẽ ſolent.
vt mercede liberioꝛẽ carcerẽ redimant. SGe qͥb vide
Eriſo.P.viij.iij.et talibꝛ mercedibo laute viuunt
⁊ vinũ bibũt:æ qͥ Amos.ij.vinũ dãnatoꝝ biber̃t
Et q pauꝑes ⁊ pedites fuerũt.intantũ aſpe miſeros
ſubditos moꝛdent ꝙ æ peditibo ⁊ pauꝑibo fiũt eqͥtes
⁊ diuites/ſicut qtidiano pʒ exꝑimetoſ⁊ nõ ſine ſubdi
toꝝ grauamie officiũ qð ſolebat eẽ ſuſtẽtatio pedit:
mõ eſt ſuſtẽtatio eqtis cum duobho vel trib ribaldis:
mgo ſuo ſi pñt neqͥoꝛibo.e qͥ ſił Maum. iij. Cuſto
des tuos q̃ſi locuſte:⁊ ꝑuuli tui quaſi locuſte locuſta
r c qᷣb infra.e. c.xxvij. Lanũ vo ex h̊ ſeqr tale: ꝙ
vicʒ poſtqꝙᷓ officia ſic dabantvł vẽdebãt᷑ nũqᷓ fuit nec
erit dũ erroꝛ iſte durat:iuſticia in terra.AHliqñ em̃ ſo
lebãt iuſti ⁊ boni viri ↄduci vt talia officia facerẽt:⁊
vt eſſent regis et alioꝝ dñoꝝ miniſtri.Et tũc fuit ali
qua iuſticia.mõ nõ aducũt vt dictũ eſt.iõ fere om̃is
perit iuſticia. Quõ.n.poſſʒ eẽ iuſticiavbi iuſti dimit
tũt᷑ iniuſti pponũt᷑.iuſtꝰ.n. cõiter officiũ nõ emit:ſ
potiꝰfugit.Siqᷓ tłia officia nõ hñt miſi qͥ emũt:⁊ qui
emũt iniuſti ſũt:qꝛ h̊ faciũt lucri ⁊ nõ iuſticie cã:quõ
iuſticiã iuſte faciẽt. Et vt q̊ meliꝰvideat᷑ oñdendꝰ eſt
modus quõ x tales officiales ſeu miniſteriales perit
Tales.n.ĩ magnis officijs poſiti:ſic iuſticiarij viceco
mites ⁊ hmõi/pñnt aliqͥb ꝑcere:ne ad comitatꝰ⁊ curi
as veniãt:vel ne in aſiiſis ⁊ dnodenis ponãt᷑ ad iurã
dũ cæ iuſticia 1 veritatev q̃ agi Hoĩes q̊ iuſti⁊ fide
les vidẽtes ꝙ iudicãtes latrones ⁊ veritatẽ iurati di
centes:pſecutionẽ ab his q iuſte ledunt᷑ patiunt᷑ ꝓpt
maioꝝ vfectũ:qͥ ſic ꝓpter mũera vel ſanguinẽ/vłfa⸗
noꝛes vel timoꝛes ſuppoꝛtãt/vel ſaltẽ ab eoꝝ leſione
vt veberẽt nõ vefendũt:timẽtes etiã ne ipſi ab ilłla⸗
tronibo/vl eoꝝ ↄpliciba occidant᷑:vel wvmꝰ illoꝝ ĩpo⸗
ſterũ cõburant᷑il lis iudicib mũera dant:neĩ talibo
duodenis ponãt᷑:falſi vo hoĩes vidẽtes ꝙ ĩ talibp du
ogdenis lucrari pñt munera dãt pᷣdictis iudicib: vt ĩ
lllis ponãr᷑ Et ſic dũ tales iudices ex oĩ ꝑte tã iuſto⸗
rũ ꝙᷓ iniuſtoꝝ mũera accipiũt:ex oĩ ꝑte pit veritas ⁊
iuſticia:⁊ regnat iniuſticia/qꝛ nõ qͥ inſtiꝰfa ciet:ſ qui
pla cupit ⁊ pla dat ĩ officijs duodeĩs ponit᷑.⁊ qͥ plu⸗
res latrones et hõicidas pꝰ ſe ducẽ põt: dñat᷑ Sixit
bufo cruci maledictitot dñati:tales ramno aſſilant
A. viij. xv. ¶ Ineternũ.n. maledicti erũt:qꝛ ad vnũ
obligant᷑ q; nuq faciẽt.ales.n.dñi qͥ ppoſituras
vẽdut:vł ad emẽdu eas aliqͥs ↄpellunt:cu gratis eas
omittere vberẽt.Exqᷣno ſut ibi redditus ꝓuẽtus

rũ pᷣmũ eſt homicidiũ

iuſti qͥ vendi pnt:tenent᷑ ſatiſfacẽ ſpoliatis ꝑ tales g⸗
poſitos ſic ꝑpʒ in ſum. ↄfeſ.li.ij.tit.v.a.xl.qͥd væ illis qͥ
emũt.Oꝛ tñ ſic ſatiſfacerẽt:eſtimo ꝙ nõ ſit adhucvi
ſum. Ideo in moꝛte qñ vœtalibo factis. et ſic receptis
muneriboꝓ officijs. e tali miniſterialibo cõputa
bũt.exꝑiet᷑ qlibet illoꝝ illud Ecẽs.viij. veñatur h
hoĩ in malũ.qñ viq; ꝓ malo culpe ꝗo in vñio ↄmiſit:
et᷑nalit malũ ſentiet pene.Mota. .iij.xx. ¶ In ter⸗ xj
cia etiã aditiõe q eu reſpicit multũ væficiũt a aſue⸗
tudine pᷣdictoꝝ dñoꝝ:qꝛ parũ curare vident ꝙᷓ infi-
deles miniſtri illoꝝ ſint cæo:pctis diuerſis ſeruiẽdo.
Tales dñ ſeipos veo pferũt:qꝛ nõ ꝑmitterent mini⸗
ſtros ſuos ſeipos inhonoꝛare ꝑ oculos vel ſanguinẽ
vel alia mẽbꝛa illoꝝ iurãdo:nec ꝙ vxoꝛes vłfillas xe
turparẽt.ſ̊ bene ꝓmittũt/ꝙ ſiciurando ⁊ etiã cũ cei
filiabo qᷓs ipᷣe creauit et redemit/fornicãdo xæũ inho
noꝛẽt ſiles ſaracenis:æ qbo dicit aug. v ci.vi li.ij.c.
xij ꝙ legẽ ediderũt:q nullus hyſtrio edẽt vł cãtaret
viles catilenas ⁊ inhoneſtas e aliqᷣ ciue:h̊ tñ ꝑmiſe⸗
rũt dijs ſuis fierni.¶ Quãta aũt ſit hec culpa: iudics
rõ cuiuſcunq;. qͥd dicẽt ve miniſtro regis treni:qͥ in⸗
iurias ꝓpꝛias acrit᷑ vindicaret:iniunias vo oniſui ne
gligent diſſimularet: qlibet talẽ reputaret infideleʒ.
ſicĩ ꝓoſitolin qͥ talis dñoꝝ infidelitas/qͥ ſeruos nõ
caſtigãt:nõ ſolu redũdat ĩ iniuriã cei:ſ etia in vanũ
Mriu impoſteꝑ.q; exqͥ dyabolꝰpoſuit õ oꝛe
uoꝝ faciẽdo eos væo ifideles ⁊ pauꝑibo eis ſubiecti
cito ducet eos ad fidelitates ⁊ ꝓcitiones/25 Dños ꝓ
pꝛios.q;ꝛ diẽ Canon ; nõ põt hoĩ eẽ fidelis:qͥ o ex
titit ĩfidelis.ij.q.vijnõ põt.¶ Bed heu multis non
ſufficit ꝙ familiã nõ goeigaten qð peius eſt nec ali⸗
os eos coꝛrigere ꝑmittũt.h̊ ↄtra volẽtes eos coꝛrigẽ
iraſcũt᷑:eiſq; minant:eoſq; ĩ via ad infernũ ꝓtegũt.ſi
cut pʒ.C. xvj.xxiij.¶ In qua na etiã ↄditioe pᷣdicto xi
rũ dnoꝝ væficiut.qꝛ oparijs ſuis ⁊ familis multima -
lã mercedẽ ſoluũt.Et vt h̊ ſub falſo coloꝛe licẽtiꝰfa⸗
ciat:qnq; inuenint leues cãs eos licẽnãdi:vt ſicſtipẽ
diũ illoꝝ retineãt.Et tñ ẽ vnũ q̃tuoꝛ pctis q ſpã⸗
liter in ſacra ſcriptura legunt᷑ id eũ clamare.Quo/
eñ.iiij. Vox ſanguinis ⁊c.
Bcom ʒodomia:GOeñ.xviij.¶ Terciũ pauꝑꝝ ſeu

inocẽtũ oppᷣſſio . Exo. ij. Clamoꝛ hebꝛeoꝝ ſupple

oppᷣſſoꝝ ab egyptijs venit ad me. ¶ Quartu ẽ mini⸗
ſtroꝝ vefraudatio. YJac vlti. Ecce merces oꝑarioꝛũ
vr̃oꝝ qͥ meſſuerũt rẽgiões vr̃as:q fraudata ẽa vobis
clamat ? damor eoruũ ĩ aures dm ſabaoth ĩtroiuit.ð
iſtis vo dñis qͥ pdictis q̃tuoꝛ ↄditiõibo malis dñant᷑:
põt ſubditis q o odiũ in effectu oñdũt dici illud ps.
cv.Vnñatiſũt eoꝝ q oderũt eos.¶ Muic obijci.qꝛ nõ
odiũ ſ̊ amoꝛẽ vidẽt᷑ ſu bditis oñdẽ inq̃ntum eos ab
alijs dñis xæfendũt: p eis etiꝗ placitãt ⁊ expẽdunt ne
ad aliud trãſeãt oñiuʒ/ſ in h potiꝰauantagiũ ꝓpriuʒ
q; ſubditoꝝ attẽdẽtes:aſſimilant᷑ cani qͥ os cuſtodit
muſtele q wmuʒ a muribo cuſtodit/.vt ſola lautius
tunt tꝑale:patet:qꝛ circa aias vbi nullũ lucruʒ amit
viuat. Doc paꝝ curãt qͥs eas occupet.Sed illã dña⸗
tionẽ contenunt.ij. Petri.ij. .
ln q̃ ar ↄſiſtẽ dʒ dnoꝝ gla qͥ bñ ſe hñt erga ſeipᷣos: Ar. ilij
eccliam et ſubditos oñdit aug.xæ ciui.xili.v. ca.xxv. Ar. ull.

riij.

ſub hisverbis. Meq;. n. nos xpianos impꝑatoꝛes ideo

felices dicimꝰ:qꝛ diutiꝰim ꝑauerunt:vłqꝛ filios im⸗
Ratoꝛes pꝰſe vereliquerunt.vł qꝛ boſtes vł ciues re⸗
belles ſubiecert:G qͥdẽ cultoꝛes demonuʒ fecert. Et
H ne hec bona ſumma putarẽt veſiderarẽt. ̊ felices
eos dicimꝰſi iuſte imperãt: ſi int᷑ linguas ſublimiter
laudãtiũ hiũilit᷑ ſalutãtiũ nõ extollũt: ſ hoĩes ſeeẽ᷑
meminerũt. Si ad vi cultũ dilatãdũ ſtudẽt: ſi xũ Fiſj.
timẽt diliguũt/a colũt/ſi plꝰamãt illud regnuʒ vbinõ
timẽt hre ↄſoꝛtes:ſi tardiꝰ vindicãt:faciliꝰ ignoſcũt⸗
ſi illaʒ vindictãexercẽt republica:nõ ꝓ ininncicia:

6

1 ir rharat gornabat äͤſipotist

igitatlog
urlttan aluß ice
anſine gMnl e nro nio iin
ſibecoii rin ftue n rſbt
ſihee einſell n onis eoß. ⸗

G beu nult ſpretn hachaul wan

Nath Aiinmitucimeduirin⸗
nps lriübifreqneter cecürden
imd otra Ni ei lnafero aſcedet
pv rj. (Dcvo atra eccleſis g malae
gtra ei hona inteſtatopoccupado de⸗
ſicuaethmono dandorallegantes
onuncyoliter feafſe. Ettoli legenj
gbuſz qpoti polütateſy milege ducnr
hitintolbit ſ; in genes pammm
ino vicebunt lumen pſal lvii ſe⸗
Tmndio na ſehos: de nocte igla ⸗
ionoctil die etedolaſcinia y mecſe
lameno. Duand ra amicds don
tmando rmoroicidoin enptionidire
Affandscdianiſimutnarevel vendei
Volvctminimiäcis nnthsaman
dtrnſciwonaldeſhoſtveis honz
hrgl nnaunſcdü
ceſſtpirgi corecniöis
acheineuinnili Abumthn

deril dnnectſeen

no congathqoͤpen
iti enmlinn ma
ant eoſchi aadinfeni Regit ſ
(Yicranacnünittietin
co darns ſnis fanlie nnltine d
it Et tb ſubfalio colorklicin ͤ⸗
iitleues cis eos lcenuͦcint eſthi
1t Ettñi mi wqrtupcnoſ ⸗
pmmalegunt od mi damane Ao⸗
ncti en li Er ſinmuinbn.
Gei ij (Zarcii panppſen
Ein j. Clanorhebnp ihpe
Erenltad ne. (Quantii min⸗
Jaclti. Ecce mer es oharioꝛi
egots las:afraudeta is pobis
niiaurts dſilabaoth itfoiut
ns dtuot oditoimalis dian:
düünmefeckuofcüt dia luc h
jogerütens. huit obihct en⸗
iudaitis tt mntun edd en
Pasetiͦ glagtit nelne
zinng hin pott alantigii gnnn⸗
un an gndl glt
ſtocit:cr /oolautus
nullinzamit
Gal ll oſi⸗⸗

etes:affinn
Ba munttvcſtot
anains hl

oeh al Nil dch,
ancrilg n ingntateil
n nplqn fliosin⸗

. .
rſint ii oits aleel
lar

onlzfeeet K

nen hihitluſahnn M

Arꝰ. vj.

xvij.

ni:in ciiꝰſignũ pꝛĩa ſeruitꝰ legit᷑ hoĩ i

Dominatio

Kraſti ſunt.ſi libenti⸗ cupiditatibq; gentibb dñant᷑
ſi hecoĩa nõ ꝙ inani gloꝛia:ß ꝓpter charitatẽ faciũt
in his hic in rejet in futuro vmio gloꝛient᷑ in ſpe plus
qꝙ; in omni loco dnationis eoꝝ. qꝛ ſi hie poſſeta pnci
pio mũdi vſq; ad finẽ illð dñiuzʒ:c qͥ ps.lxxj.Pñabi⸗
tur a mari vſq; ad mare:z a flumĩe vſq; ad fmĩos oꝛ
bis terꝛaꝝ:⁊ pdictq nõ hꝛet necĩ re:necfuturã gliam
in ſpe:nihil eẽt in fine: ſicut prʒ. D. v.iij . Ideo con
grue fert qͥd iuuenis xpianꝰcuidã maſ ſaraceno a 4
captus fuit cui oĩa maneria ⁊ terꝛas ondit: oĩa ei pꝛo
mittẽsſſi ſidẽ ſuã reciꝑe vellet.⁊ ſaraceno ponderan
te qꝛ pulcra eẽnt ⁊ magna q̃ ei obtulit reſpõdit:totũ
iſtud nimis parũ eſt ei qͥ melioꝛa nõ expectat cũ illo
qͥ eſt rex regu dñs dñantiũ:AApoc xix.
Et vt oppoſita iuxta ſe poſita clariꝰ videant᷑oſtẽ-
dere reſtat in qͥbanõ debẽt gloꝛiari dni mali:⁊ ſpãli⸗-
ter qͥ e alienis viuũt. nõ.n. dñt gliari xe nobilitate:
qꝛ lʒ apud mom nobiles reputẽt curiales: qꝛ foꝛte
cibu libenter dãt: tñ apud veñ totã cuniã celeſtẽ ſt
viliſſimi ruſtici. VHn qͥbuſdã militiln qᷓrentibb a ma-
gno vctoꝛe noĩe alanꝰ/q̃ eẽt mayia curialitas.rñdit

abundant.ſ.dare:ipᷣje vo ab eis q̃ſiuit q̃ effet maxima
ruſticitas:⁊ ipᷣis rñdere neſ. aẽtibo:rũdit ꝓ eis:q rape
aliena. H. n. ſeqr ꝑ argumẽtũ a rio ſenſu.qͥ melius
ditati ſunt mdebeſten nobilioꝛ es. Vñ tulliꝰ in pa/
radoxis. ictũ ẽ inqͥt ab eruditiſſunis viris/ niſi ſa⸗
pientẽ neminẽ liberũ eſſe.Zn ille liber eſt:cui muli⸗
er imꝑat quẽ cupiditas trahit: ⁊ ira ĩpellit: quõ in⸗
qt põt libero hoĩ imꝑare:qꝛ nõ pᷣt ſuas cupiditates
refrenare:qͥ ̊ͥ gloꝛiatin dno gloꝛiet᷑.ij. Coꝛ. x. Mota
infra.e.c.xxxiij. Ytẽ. M.iij.p totum.
Sʒ heu multi ſpꝛeta hacpauli octrina:exẽplũ ſe⸗
uũt᷑ arphaxat qͥ gloꝛiabat᷑ q̃ſi potẽs in potẽtia ſua
udith.j. Qui in młtitudine diuitiaꝝ ſuaꝝ gloꝛiat᷑
n ps.xl viij.hi frequẽter excedũt ⁊ errãt ↄtra qͥnq;.
ꝛimo atra væũ cũ lucifero aſcẽdẽtes:ſicut pʒ.A
xxv.xxj.¶¶ Ocðo ↄtra eccleſiã:ꝑ malas ↄſuetudines
ↄtra eãꝗ bona inteſtatoꝝ occupãdo ecimas æ ſilua
ſtidua et hmõinõ Rendralleganten paenttazes ſu⸗
os nunꝙ aliter feciſſe. Et qꝛaliã legẽ niſi ꝓgenitoꝛũ
abuſuʒz q potiꝰvolũtateqꝙᷓ vei lege duceban? ꝓ eis ñ
hit:introibũt vſq; in ꝓgenies patrum ſuoꝝ:et inet⸗
nũ nõ videbunt lumen:pſal.xlviij.ſic pʒ. rxij.viij.
Tercio ↄtra ſeipos:æ nocte vigilago:die wꝛmiẽ
do:noctẽ ĩ diẽ vertẽdo:laſciuia⸗ ↄmeſſatõne ſeipᷣos
cõſumendo. ¶ Muarto ↄtra amicos bona illox mu
tuando ⁊ nõ reddẽdo:in emptionibo circa verũ pᷣciũ
cfrauqãdo:er niſi mutuare vel vendẽq eſiderant/
voluerint: inimicicias ↄtra eos exercendo. ¶ Quito
ↄtra ſpditos malos pᷣpoſitos eis pponẽdo.ſiẽ pʒ z. e. c
viij. Ptãtẽ quã eus eis ſuꝑ ſi ubditos ↄceſſit:excedẽ-
do. ꝰ. n. eis ↄceſſit virgã coꝛrectiõis dicẽs:reges eoſ
in vga ferꝛea:in pſal.ij. A bꝛuta liba moꝛibo eos p̃ſer-
uãdo/ſᷣm aug. ci.vi.li xix.c xv. Mõ inqͥt dʒ hõ hoĩ
dnari ꝑ naturalẽ oꝛdineʒ/ irröna lib- animalibo:qo
ptʒ Meñ.j.vbi dictũ fuit hoĩ.dñamini piſcibb maris:

et volucrib eP. ↄmiſſione iſta nõ ↄmittit᷑ ei w⸗

miniñ hoĩm:q adhucnõ peccauerant. Si a eſt hõ in
ſtitutus viues ſicvt homĩ nõ dñet᷑ſ pecoꝛi.i.pctõ⸗
indicta Ppr pec⸗
catũ Geñ.ix. Aaledictꝰinqͥt noe chanaan:ieruꝰſno
rũ erit fratribo ſuis.ipᷣi vo dñi diſcoli hãc ↄmiſſionẽ
excedũt:qꝛ virga nõ vtunt᷑ ad culpaꝑ coꝛrectionẽ: ſᷣ
voluntate ptate.ad pecuniarũ collectionẽ. vñ vir⸗
gam mutauerũt in gladiũ malis ↄſuetudini ton⸗
dẽdo:tallijs taxationib/⁊ exactiõibo excoꝛiãdo.in
vanitatibo ⁊ ſuꝑ fluiratib comedẽdo:qꝛ paſcua diui
tum paupꝑes:Ecẽi.xiij Inſuꝑ iaʒ virga iſta creuit in
baculũ durũ inflexibilẽ:qͥ grauibo la boꝛibv.et exceſ⸗
ſiſſimis emendis ſubditos verberãt. Sed cito vtro⸗

xij.

q; tã virga/qᷓ baculo pꝛiuabũt᷑:qꝛ merent puilegium
amittere:ſicut pʒ.A. vj.iij.⁊ p abuſu punient᷑ ſubdi
ti vo ab eis mõ purgari ſic pʒ. D. vj. xxxij.in illa qñ in
celo erũt ſᷣm ꝓppam Eſa.xiiij cuʒ req em eis œderit
oñs a laboꝛe: a ſeruitute dura:q; añ ſeruiert:ſumẽt
pa bolã iſtã cũ gandio:dicẽtes.qm ceſſauit exactoꝛ/qᷣ
euit tributũ:otriuit dñs baculũ impioꝑ:vgã dnan⸗
tiũ.cedẽtẽ ppłos in indignatiõe:ſubijciẽtẽ in furoꝛe
pſequentẽ crudeliter. HWZ
Huiuſmod vo exceſſus dupley eſt cã: vna intrin⸗
ſeca alia extrinſeca.¶ Intrinſeca vo ꝓpꝛij coꝛdis pᷣ⸗
ſumptio:ſupbia/cupiditas ⁊ elatio:q nullꝰ fereõſia⸗
tu ſuo ↄtentat᷑Quia armigero nõ ſufficit:niſi habe
at vel viuat ſicut miles:miles vo vult eſſe baro.baro
comes:comes rex.et hec pꝛeſumptio facit/ ꝙ, qͥ n p̃t
inſte niſi foꝛte expendere vigintimarcas: eypẽdit tri
ginta vel. xl. Sic eſt in dmo eccleſiaſtico clericus cu⸗
pit eccleſiã nõ vt pꝛoſit:ſed vt pᷣſit. habẽni vo vnam:
nõ ſufficit: niſi etiã pbendã habeat:necpCᷣbenda vna/
niſi płes etiã habeat ſuffic. Polures hñs nõ ſuffiẽ nec
viub ſcit niſi ſit eps / vel curialł in curia platoꝝ vel pꝛi⸗
cipũ. Se illo adhuc ſtatu anhelant ad ſu pioꝛes: vſo;
ad ſummũ veniãt.Cuiꝰ rei exẽplũ ptʒ.AH. xxvij.v. cã
vo huius inſatiabilitatis ptʒ.C. xnij.xxuij. ¶ Cau⸗
ſa vo extrinſeca eſt malũ vel timidũ ↄſiliũ:⁊ ææfectu⸗
um mundiin expientia. In iuuẽtute.n. ducũt᷑ ad ve⸗
nationẽ/et haſtiludia ⁊ Pmol:et omn es ludos ⁊ ſola
cia qᷓ coꝛpus vlectant que qa nõ fiut ſine magnis ex
penſis:frequenter fit indigentes.p q̃ indigetia re⸗
uelanda:vocant̃adulãtes aſiliarij:q dicũt terra ve⸗
ſtra opulẽta ẽ hoĩes vri bñdictꝰ ꝰdiuites ſi unt:po⸗
teſtis tantũ væ eis leuare ſine grauamĩe. Et ſi ipſe wo
minꝰ nõ adhuc crudelibo aſſuetꝰ/voluerit in aliq; mi
tius agere ⁊ dicereſſic melius eſt ei reſiſtũt:ſicut ptz
ſupra. e.c.vij.dicentes:dñe intendatis vos velicijs ⁊
ſolacijs veſtris:et ꝑmittatis magis exptos ſe intro⸗
mittere ve regimine wminij veſtri. querelas etiã ve-
ponunt:et vponere volentes apud dñm vetrahũt et
impediiũt:ne foꝛte illoꝛum appareat nuditas tur-
pitudo. Sominos etiã infoꝛmãt / ꝙ ſiqͥ tales ad eos
venerint:ad miniſtros ſuos eos remittant expedien⸗
dos. Vñ apud dños modꝰ talis rñdendi inoleuit.

Eattad ſenaſcallũ vład balliuũ meuʒ. ita ꝙ ipᷣi ſub⸗

ditoꝝ miſerias nec ſciũt nec ſcire volũt/et tñ nec excu
ſant᷑. Oicut ptʒ. C. xj.lj.cũ ſ. equẽtibo.qui vicʒ ambu⸗
lant poſt camẽ ↄcupiſcẽtiam immũdicie:verãq; w
minationẽ ↄtẽnũt.ij. Petri.ij.qꝛ quõ iuſte dñani xæ⸗
berent ſcire nolunt.
Et qꝛ teſte ſacra ſcᷣtura Eccĩaſtes.j. nihil ſub ſo
le nouũ:in iſto articulo.viij.oñdere reſtat quõ mo⸗

nis in
et ꝑ ſtatuam Mabuchodonoſor:quatuoꝛ modis pi-
ſtinctam. et perquatuoꝛ beſtias Cañ.vij.leenã/ vrſũ/
pardũ/et apꝛũ.Et quatuoꝛ peſtes Johelis.j. Eru
cam/locuſtam/ brucumſet eruginem. Ylla enim ſta⸗
tua habuit caput ereum. quod ad literam ſignifica⸗
bat regnum babylonioꝛuz ſub nabuchodonoſoꝛ vſ⸗
q; Halthaʒar. pectus aũt et brachia wargento: qoõ
ſignificat regnum medoꝑ et perſaꝝ ſub cyro et Ba⸗
rio q̃ſi ꝑ ſiſitudinẽ uoꝝ bꝛachioꝝ. Venter aũt ⁊ fe⸗/
moꝛa ex ere:qð ſignificat grecoꝝ regnũ ſub Alexan/⸗
dro magno qð fuit ſonoꝝ valdead modũ eris: tã ꝓ⸗
pter grecoꝛum eloquentiã qꝙᷓ pꝛopter famam alexan
dri. Tybie aũt ferꝛee quod ſignificat regnum roma
noꝛum.qꝛ ſicut ferrum comminuit ⁊ wmat om̃ia ᷣm
Pañ̃. expoſitiõʒ ibi:Sic illud regnũ ↄmĩuit r ↄteret
oĩa hec.Cuiꝰexpoſitiõis veritatẽ poſtmodũ ſub ro⸗
manis pꝛincipibo rei ꝓbauit euentꝰ. Iſta dñia cũ
vnis ſuisſtunc tyrannidem et durũ wmimium exer⸗

Aro. vij.
xviij.

xix.

Ar. viij

enoptam dñoꝝꝙᷓ miniſtroꝝ erceſſus ⁊ cauſa ⁊ fi-
acra ſcriptura ab olim pᷣfigurabatur Dañ. ij. ,

xx.

Exemp.

xxiij.

Dominatio

cuerunt in iudea.· ſicut patet.iiij. Reg. xxv. Et nume

ri.xxuij.veniẽt in trierib xe ytalia.Et in młtis alijs
locis. Et ſicut iſti tyrannidẽ exercu erũt in iudea etĩ
ppło cæi. Ita figurati ꝓ iſtos crudelitatẽ ĩſpũali iu⸗
dea:ſcʒ ð cccleſiã et in pplin ſubiectũ quem moꝛe pᷣdi
ctoꝝ vaſtant et euoꝛant. Quoꝝ caput ſunt magni
pꝛincipes:et qui tyrannoꝝ vitam ducunt.q ideo ca⸗
iti ↄpantur aureo:qꝛ ſicut aurũ alia metalla in va/
oꝛe:ita illi alios excellunt poteſtate. ¶¶ Scdo iſti p
leenã cõgrue figurant᷑pꝛimo qꝛ lururioſi ſũt ad mo⸗
dũ leene. Scðo qꝛ ſicut leena quantoples nutrit leũ
culos:tanto fit magis famelica et rapacioꝛ ta iſti
quãtoplures hñt filios et nepotes ⁊ famulos: tanto
magis cupidi fiũt⁊ iniurioſi.Siẽ̃ q̊ oues nõ gaudẽt
æ multitudine leſculoꝝ:ita nec ſubditi œ᷑ multitu⸗
dine taliũ flion. Exyemplũ ad hoc v fabula q̃ ↄti
net/ſꝙ ſole aliũ ſolẽ gen erante:oĩa cæ filio ſolis gau/
debant:excepta terꝛa.qᷓ reqͥſita quare voluit. Rñdit
cũ ſolus eẽt ſol:vix eius potui caloꝛes ſuſtinere:h̊ in⸗
tantũ me qñq; toꝛquebat: ſterileʒ me reddidit nec
fructus parere ꝑmiſit. Sed mõ duo ſunt:totalit᷑ me
incinerabũt. Ita cupidus dñs cũ ꝑua familia ſine fi

lijs ſubditos ſatis grauabit:q̃ntomagis qñ magnaz

habent ꝓlem ⁊ familiã zmiovoner e ſuo vel alie⸗
no quilibet habeat vnde viuere poſſit.Beus q̊ eos ꝓ
le pꝛiuando/ſicut frequentius diuitibo ↄtingit miſeri
coꝛditer agit cũ populo. Mota.al.iiij.iij. ¶ Bed

nõ ꝙ iſta leena dñ alas hũiſſe vt aqᷣla qᷓ ſignificãt di⸗

uitias ⁊ ptãtẽ.̊ ſiẽ ꝑ alas illas nõ potuit volare: de

coꝛpus ponderoſuʒ plus traheret oꝛſuʒ ꝙᷓ ale ſur⸗
ſum:ſic ꝓ iſtas alas in moꝛte aſcẽdere nõ pñt.qꝛ pec⸗
cata et male acqſita/ oꝛſum trahent:facientq; ꝙ in
pũcto ad ĩferua veſcẽdẽt:ſic pʒ.Axxv.xix.nec mirũ:
ꝙ ale tẽ vficiẽt:qꝛ inuiſcate ſt. Hiere.ij. In alis tuis
muentꝰẽ ſanguis aĩaꝝ pauperũ et innocentũ.Et iõ
tũc nõ iuuabũt:̊ capient᷑ ⁊ ꝑdent᷑:et hoc eſt qð ſeqͥt᷑:
xxij.auulſe ſunt ale eius.ſ.in moꝛte:et ſublata eſt de
terra.ſ.viuentium ¶ Compantur etiam tercio eru/
ce:que eſt vermis qͥ maxime in olerib inuenit. qͥa ſiẽ
eruca nõ radicitus herbas vuoꝛat.ſed œpaſcit? re/
ſiduũ dimittit locuſte.ſicut patet Jo helis.j.vbi di⸗
cit᷑ ꝙ reſiduũ eruce comedet locuſta. Ita dño capiẽ
tepᷣdam v populo:quod reſiduuʒ eſt/et manus do⸗
m ini euaſit:ipi miniſtri auare colligũt poſt talẽ do⸗
minũ ſequunt᷑ vbicũqʒ ipᷣe œclinat ad viſitandũ/vel
comedendu/ vel ad aliquẽ amicũ videndũ:vel ad of⸗
ficiũ ſeu iudiciũ faciendũ quando etiã aliquis ad wᷣ
minũ illoꝝ veclinat:ſi in aliquo dñi gratia indigeat.
qntũcũq; recipiẽtes dñm illoꝝ.vł eũ viſitãtesſſint ſa
tis grauati expenſis ⁊ muneribo dño exhibitis:nõ
videt᷑ tñ ſatellitib ſuis ꝙ ipᷣi trãſire œbeãt ſine mu⸗
neribus. Vnde cũ extra poꝛtã veniũt ſtatim inter ſe
ↄferunt dicẽtes:quid habes tu ſi vo nihil habuerit
iraſcunt᷑ trahũt et obloquũtur:qꝛ niſi vederit ali
qd in oꝛe:ſanctificant ſuꝑ eũ pꝛeliũ:Michee. iij Et
ſic reſiduũ eruce:comedit locuſta.Et ſic pʒ quõ dñi
ſunt caput aureũ/leena et eruca. Nota. M. vilj. xviij
Pectus vo ⁊ brachia ſunt/pꝛimo magni ↄſiliarij
ludices/⁊ camerarij ꝓ quos opꝑat᷑: ſicut caput ꝑ bꝛa/
chia. Gcdo hi cõgrue ꝑ vrſuʒ ſignificant᷑tũ ꝓpter pa
tientiã laboꝛis/qua dñis placere cũ multis expenſis
et laboꝛiba nitunt᷑:tum qꝛ qũq; ſunt pꝛeda dñoꝝ:ſiẽ
vrſi pᷣda ſunt leonũ.qñ.n.non poterũt plus p eos ali
os pꝛedari:tunc eos pᷣdantur.de qͥb Eſa.xxxiij. Ve
q pꝛedaris:nõne ipᷣe pᷣqaberis:cũ ↄſummaueris depᷣ
dationẽ: vpdaberis. ¶ Sed vrſus iſte tres oꝛdines
habuit in oꝛe? in dentito eius. Sic iſti reſpectu ſupe⸗
rioꝝ qᷣbo ſeruiũt blãdimenta habent adulatiõis re⸗
ſpectu equaliũ:cautelas falſitatis ⁊ veceptiõis reſpe
ctu infernioꝝ. Jugũ ꝑuerſe dñationis.Sequitur. et

xrij.

ſic dicebãt ei.ſ. vmino ſuo:ſurge comede carnes plu⸗
ruinas/qꝛ pdicti miniſtri/et cõſiliarij et filij/et nepo/
tes/onos ad pꝛedã acuunt:ſicut patʒſſupra.e.c.vij.⸗
xix.Aliqñvt dñis placeant:modis ibi expꝛeſſis.Ali
qñ vt pᷣdam ſimul capiũt.dicant patribo ⁊ dnis ſuis.
ſurge ſatage:iuua nos dũ potes:dũ es in officõ:ſemp
cogitãs ꝙ officiũ nõ ẽ hereditas.¶¶ Tercio iſti etisꝭ
locuſtis ↄpant᷑ oenitain peſſunn ẽ genꝰmuſca⸗
rũ q in terꝛis calidis ⁊ oꝛientalibo in
titudine.Sicut dr in pſal.ciiij.venit locuſta ⁊ brucꝰ
cuiꝰnõ erat numerꝰ. Vbicũq; vo illa multitudo de⸗

ſcendit ſuꝑ vineas vel blada:multũ eis nocet.qꝛ ma

gnã ꝑtem campi ſuꝑ quẽ vſcendũt: uoꝛãt. Sicpᷣ/⸗
dicti volãt ꝑ terꝛã:qi iuſticiã facturi.ſ̊ vbicũq; xſcẽ
dũt aurẽ inclinãdo ad aliquẽ qͥ bʒ cũ eis facẽ: aliqᷣd
ab eo aſpoꝛtare nitũt᷑vł vbicũq; ad maneriũ illorũ
eſcẽdũt:vidẽtes agrũ vicini ꝓpe et bene iacẽtẽ ꝓ eis
illius agri non fructus vt locuſte:ſ locuſtis peioꝛes:
etiã ipᷣam terꝛã eis appꝛopare ⁊ incoꝛpoꝛare nitũtur
e qͥb Peut᷑.xxxij.Deuoꝛauit terꝛã cuʒ germine ſuo.
nota.F.j.xxxvj.¶ ¶ Uenter ⁊ femoꝛa e ere.Sũt pᷣmo
inferioꝛes miniſtri.ſic ↄſtabularij balliui/pᷣpoſiti/ ca
ſtellaniſſena ſcalliſplacitatoꝛes ⁊ pr̃ie ductoꝛes.qͥ ro
bas portãat dñoꝑ:q̃s ſatis care aĩabo ꝗꝓpꝛijs emũt. qᷣa
frequẽter ꝙ eis illicita ↄmittũt.qꝛ qn oñi volũt ali⸗
illicitũ facere:ſic hĩeſfalſaʒ duodena in qͥ cũq; ca
u:vel aliquẽ indictare vel occidere/vłincarcerare/vt
vVberare:vel ſuſpendẽ:vłliberare iniuſte:vłrerrã ac⸗
qrẽ ð deũ vel alicui aꝑte vł occulte nocere:ſtatim ir̃e
ad eos velꝓ eis mittũt᷑. Et ipi exqᷣ ſt᷑ cuʒ ipᷣis:in oĩb
obediũt ðð veũ ⁊ rõem dicẽtes:dñs meꝰ pᷣcepit h̊ fieri.
cuicit obediũt ꝙᷓ vo qͥ pcepit ↄriũ:cuiplus tenẽt᷑.
Bcðo iſti cõiter pardo ↄpant᷑:qꝛ cõiter ponũt᷑ in
talibo officijs iuriſte ⁊ mᷣi reuolutoꝛes/ ⁊ prie ducto
res.Lalibo.n.robas ſuas dãt:qͥ dũ ſciaʒ et leges que
eſe bone ſunt.cũ falſitatiba ⁊ cauteł ſuis miſcẽt:va⸗
rietatẽ ha bẽt in ſcia:quẽadmodũ pardꝰ ĩpelle ⁊ co/
loꝛe.Ett ꝑ tales varietates q̃s dñoꝝ lucra appellant:
officia ſua tenẽt:⁊ robas poꝛtãt.Quia ſicut lupꝰqui
fm fabulas pᷣdã fidelit᷑ diuiſit:repoꝛtauit rubeã co/
ronã:vulpes vo fraudulẽta/q̃ vaccam ⁊ædit leoni di
cẽs. Lu rex habebis vaccã:ouẽ leene vxoꝛi erꝰ: capꝛã
leũculis filijs:aſſerẽs ſe ꝑte ſua nõ curare:nec ſe ta
libo indigẽ Benc loco eiꝰ. Ita fideles qͥ mũera dñis
⁊ vxoꝛiboꝛ filijs ⁊ familieſnõ dant:qͥ etiã iuſte agunt
et iõ ꝑuũ dño lucrũ o artcid ab officijs remouẽ
tur. Olli em̃ qͥ illud officiũ ꝓ ſe vłloplicibo ſuis optãt
dñm infoꝛmabũt dicẽtes:ille ẽ nimis ſimplex ad of⸗
ficiũ illud:ppłs nõ timet eũ.Et nõ ſolũ amonet᷑ß qꝛ
nõ repoꝛtauit tãtũ quantũ infideles qͥ añ eũ fuerũt:
falſitas ei imponit᷑:et vel in ↄputi arreragijs vł alio
mõ illud ab eo recuꝑare volũt qð alijs minꝰ repoꝛta
uit:vt poꝛtõ dñi ꝑ phas vł ꝑ nephas/ſꝑ ↄtĩuet᷑ vłau
gmẽtet᷑. Et iõ ſpoliabit᷑:q alios ſpoliare noluit.⁊ ſic
qᷓ receſſit a malo pᷣde:patuit:Eſa.lix.Et aliꝰloco ſuo

pomt᷑:qͥ hũit ↄditiões q patẽt.A.xij.xliiij¶ Cercio

iſti etiã bruco nõ ĩmerito ↄpant᷑:brucꝰ.n.ẽ fetꝰlocu⸗
ſte añ ꝙᷓ alas habeat:qͥ ĩ vno loco iacẽs reſiduũ locu
ſte radicitꝰcomedit:ſic iſti in vno manerio vłcaſtro
moꝛãtes:verelicta a locuſtis.i.a pᷣdict magnis ſatꝛa
pis:qͥ aliqͥtiẽs in anno ꝓ curijs et hmõitenẽdis ad lo
ca illa œclinãt/intãtũ radicitꝰ comedunt ꝙ q̃ntũ in
eis ẽ nihil verelinquũt:qꝛ etiã minima ñ reijciũt mu
nuſcła. Sʒ anꝙ; oĩno væficiãt e cyrotecaꝝ pecũiã nõ
aboĩant᷑. Quõ g̊maioꝛa oblata refutarẽt⁊ 4 nec mi
nima oblata dimittẽent:nihil qᷓntũ ĩ eis ẽ dẽliquẽent.

Et quõ aliqͥd dimittent illi ð qᷣt diẽ veꝰ AMiche. ij

Cõedetr̃t carnẽ ppli mei:ꝛ pellẽ eoꝝ deſuꝑ excoꝛiaue⸗
rut.q.d.tanta eſt eorum malicia/quod ſifieri poſſet
libenter hoc facerent.¶ Zybie aut ferree ſunt pᷣmo

bo in maria volãt m·

ſoromt
xxxiiij.

xxv.

ſangoati tua:
bianckhtanenn intie lut⸗
pcign erbeſud heſehin
mnolecicti gr deno nuefuüͤtß
ls⸗s.i JOeo gaius neus deuon
OAuu inplletione optat fieriato 2
Sech j Auplickt ctnpliat 4
ſie vqguo Apoc . wortius glacin
gentus c Deguo cnu Job/ . El⸗
ſocius Iteint dopliat uo a e
ſoranime piare i duplia zentia
tinigliter prino wi niſione canbit
Cnlaſanctopſocittate arebit. Tercie
nnis ſceci noꝛcebit. Et icforls daſt
lsſententielate etintus panotigms⸗
Dent pr. ldiudicitemeledantte
ini twranäkänttu
nanone: ej.
6. (Oumti oſthligg dinpingt
Aup; C. Nr. Etüſoli ma dun
engruitucinsniamis
aſbctsoͤſecltet neni⸗
iſhaugnen mne due
i. nnt Siciſtiii v n
Mres nanuedfon Kniägſan, T
ſtlan nigdinſin li
nunnͤtirn n enbanlla
1ñ anglisdi ſin Rinuis verat
Afonſtallliddof

liiſlidii⸗

Exemp.
rxxvj.

elſ.eng
dianhnof
edi⸗ acͦ cmect
diis n; wunt lirielec⸗
1s launtſan ſefnes
ſinul nſiicen N D ,
uuenoud bAnteche Dominati
nnnc mferlegnuun ſri atio
1 ecitzs Atln dſisſin peritoꝛes/ alij ſicut wmicelli
Locft, 1 Aſfiez tl, eritoꝛes/ a ut wmic D .
tanideie kfens igtencenegeiſob, icclliarmgan vegelli xer. ..Ci).
rin Aentalibon igend lg; di ones: Eſa om̃es diligũ :et alijs . ᷓ reſt , 2. *
mmen bſal iiſpeunn uſcg⸗ xxviij niantur: Mic Eſa.j.Om güt munera ſequu tantu pondit: quãtũ
n laiſnteiniine 1 dannicemurbeitine. P wer in ſanguine mliar eniis dard nori eherein redqd
id Riun nononmie Benncnga hen nlinc N si
lupqus en UAltiet tin rcit ꝙ fuit ſiki giſter i vij. que licet i habebit rex rgat du nqᷣt aliꝰ xxxj
miͦdde d Ulties dd. turpi⸗ ꝙ fuit ſili in hyſto et in textu ↄſiliũ.T x expenſas: aduerſus xx.
* Aſcengut. Mocet gn urpiſſim ilis apꝛo: cui etiã Ajs dicit Timeo in ſas: ve hoci us nos ellũ Xj.
niiluſt, f t dor, n qᷣſe na cogitant/l ui etiã glo hebꝛe⸗ ant 7 terꝛa i qᷣt alius ne b nqᷣt alius h
Oadalion, t orit din mꝑ libẽtius cij oquunt ↄcoꝛdat.Qui g̊ qr q iux rꝛa illa ill ebona mea i babebit
Ventütn neg nißphic n coꝝ ſp co us circa turpi 7 opant᷑ moꝛ uig iuxta tale⸗ e receſſit:anteq; in aſilio veni⸗
n ſbie, hzcheß in k coined at er relt Pia vertenkazetlamorepe⸗ redibo ſuis f s ſunt in vita vki echſerutns werrin⸗
gi Wciggag facs:an⸗ q ĩ elemoſynã iqas ? tali : etiã moꝛe etiã oĩ frequẽter ſpoli in moꝛte:ab i ctrina
e Wüian Detnen aliſt honeſtis pſ vynã oꝛdinari a que atting poꝛr oĩno ſine nati poliant᷑:7 e:ab illo vkxb
mcngten Deerb eniißl lebẽ s pſonis aſt mani veberẽt: p co ngere poſ⸗ bellis inu natiuo dñio ſunt male tractanĩ e⸗
Me tlen eneinitn P ebẽ ſpoli⸗ aſpoꝛtãt:qͥ et p cõcubi⸗ pol⸗ fonſi nuadunt 7 md unt vt pᷣdi ictant᷑. Qui
ca ſteßlo croel fignant: ant:nonnep p gangijs ſui nis? in nſi dicit occidũt᷑. Ideo ĩ ictũ eſt ↄtinui
en deneerl cuſtsecel ant: De qᷣ in pẽ ꝑ poꝛcũ.i.apꝛũ uis poꝛtant: acceſſeri eſt de rege ſi eo in pdi Stinnig
d dernnen c Petoes: plebẽ. q̊ in ps.lxxi apꝛuũ oueni ant: eris cre ge ſicut ei cto libꝛo
. uunittmi n enttünn aper e ſil xix. vaſtauit eã. enienter qn maberi: ſi mimi gne / cui ſi nimi Al
e lan ltürur⸗ Fera peſſi ua ſingulari t eã.i.ele ⸗ ec ſub dur :ſi nimis ren ſi nimis
inciiend din Pgemnin Beñ ima comedlit en aris fer moſynã vl dDanienotern on mainmn is remote frigebi ſpe
m N ue ne ſco. eñ. xxxvij.¶ it eu: beſti us vepaſt 1 deſti eſtote in omniti⸗ oĩno ſine dñi is. Tos
ſcalli Mabnlaribeſtn otß cur j. ¶ Tercio i beſtia den aſtus eſt eã eſtis:ß etiã di unni timoꝛe dñi dñio eſſe
Kalliſplacit rüballinz tpmo MRubigo cio iſti etiã loꝛauit Yoſ. etiã diſcolis.j. ꝛe dñis:nõ tm̃ poteſti:
or. katore giſopoſiri et flo n.eſt peſtii ã rubigi 1 oſeph: Mec ſupbi s. . petri . tm̃ bon
kidsſatis ne Red tia ꝛes arboꝝꝑ i is que ſpi⸗ niogrue ab alij ſuꝑbiant iſti dñi Ij. is z mo
silliat careiadh ucthleg coloꝛat. Gi in ruboꝛẽ picas ſegetũ q̃ 5pan b lijs timent: dñi diſcoli/ alij
qtaomitti Prisenir 10 in fama ic iſti quẽ ſie auertit: eaſea q̃s tãgit bonitatẽ :qꝛ hoc nõ ꝑmi q alüs dñant: y qᷓ
rereſichi türegteni⸗ ama decoloꝛã ocietat eaſq; veſtrui ii vel meritũ pmittit deus gn nt᷑: ꝙ
eſe ſchiefli fdſivoli 6 ſeqͥ coloꝛãt. eũ ad i te tangũt in vi ruit e⸗ ij. c. v. dic qð oñdi us ꝓPpter 4 Arxrꝰ. xj
gitrnſo lpolütel⸗ ſeq voluerit: erũ eũ ad illicita in vita pite Dioncide ens er ſcribe it aug. e ciu eoꝛum xj.
ſmncß mloccnnee e Ncic caccuſatoꝛẽ: tei ſy dictis trahentes. qu ſer. con eneerPatlenmrdr. ita. vei libꝛo
ptnib⸗ oplincnre bebut E: lupũ in f. et factis tedi quos niſi cederet hoĩb is regnauerũt atrones factis ſi
anapte Numiniſee etl büt. nec ceſſabu abulã eü ſe ioſi: et tan ceſſiſſet oĩbo ꝓpter eo erũt. Si em̃ is ſi Fabu.
N ocaut bifkteni . gine male ſ 1 uit/ vſq; ab emꝑ ſuſpectu 2 ri matri eius . E bonitaté: dom iniũ abu.
cchltenocere⸗ 1290 eis vicʒ ocietatis eis expell tum ha noluit: ſic et diſcipuli⸗ é:maxime B
Uttut. Etlöierg ſtaninff vicz copulat⸗ tactus ↄf⸗ at. vel eis rubi vident᷑ pꝛi ut pʒ Marci lis quos i. con
rbem dici rcſſtaz iis: re chiek xxui lat aſſimi oformet᷑: ð q̃ rubi⸗ ident᷑ pꝛinci arci. x. vbi du in Hmoo e
em dicetes: diſs 3 löls: noitv chiel. xxiiij. di milatus fuerit. q̃̊ ſocietate cũ aut ita i ipari genti oñ ait diſcipki⸗ 0 Dña⸗
o; dſo zehthfi, in ea eſt cens. ve ciuitati uerit ꝓpb tate cũ ſt ita in vobi in dñant ei iplis ſuis: hi
ine Mtpithfient⸗ xxij 1ea eſt. De pꝛedicti⸗ iuitati ſanguinu etauit.E dñnantis: is. qꝛ ralis dnati⸗ eis/ ⁊ ptãtẽ 18: hiq
ad an d atinis ll. ryix. ci illud ictis q̃tuoꝛ ſi ngumnũu/ cui? Sze ſi s.: ſed vel hii s dnatio qñq; nõ tẽ hñt nõ ẽ
nelllls tenf illug puer. x. tuoꝛ ſimulc is rubigo icut pat hic v boni anq; nõ eſt 2
nſemndirn gechiter ponit in põt ſuſtin er tria m opulatis / põ ge P et. P. iiij is ſuis m eſt ad bonũ
Kulnegager oin got hanle⸗ Yſtud ouet terꝛa: pot di⸗ m auguſti. e ci . vel ꝓpt mercedẽ recipi
Hõ tã danieli ud ve e rꝛa:et quartũ nõ fli .w ciui. vei li. er ſubiec ecipiant
basſugs dit dͤſch Pfieducto monteſi elis ꝓhetiã reis verificat᷑: narti no gent ab ei⸗ n. ei li⸗. c.xxviij toꝛum emerita
ſeltininſigerig ionteſine manibo. i Dan. ij. lapi at: qñ iuxta p mgenzol ela dulln mol rxxviij. vt humili. merita
eklegeoe huan nanibo. 1. xp̃s ꝗ lapis qͥ abſci ap⸗ io ⁊ veo gr ale place⸗ vt humilient
ſänqui⸗ rcnnkfuni huana opation ps venit vepꝛeĩ ciſus eſt de rabit:tvrã grato ſeruir ere nitũt. et opti 7af-
urqueadmodüparcoi it ſo⸗ pᷣdicta/et ne ꝑcutiet ſtatuã pꝛeĩ mũdũ b tyrãnis ſerui te nolũt: qͥ b .et optimo n
raneratio o de huncbipeller maledi beſtias atuã: 7 Teſtr au abſh; unt. e aũ uiant inuiti: ene eos remu
ſaneattvo dzln , aledicti . pedes:dicẽsi uet oĩa leo aut ꝓpter hmõi iti:qͥ mal remune⸗
11obas ponti⸗ cnappellant: nis: p. lij . qꝛ uoꝛauerũ Es illud Aa regna tones malos dñ bmoi deus dñ eeos remunera⸗
Wovnineigg HH eten arerr n or we pplo qh ſan pmittittparzit ruceies daalt
Celit ouilirrepoetann AN j. Quã im pletionẽ ius meus eã ſicut eſcã erut dñ q habitabat ij patz. iiij. I s quaſi
nudolitan etouit beã co⸗ g Ezech. xxj etionẽ optat fi s veuorabit a erüt dnm. imiſit ei t in regiõe ſe Keg. xvij. vbi
aualletiamn ultl i & ſni 1y. Aupli ieri cito E eos. Eſa in ꝓPoſito: it ei vñs l zmarieſ g, no ti
io pocciousle itleonidi nie.de plicet᷑ ac tripli zechiel . li: o:regnare faci eones qͥ intfici ꝙ nõ timu
tz mmci oue lene oꝛlcl: amni quo Apoc.j plicet᷑ gladiꝰ: vi. heta PJob. xxxiiij e facit h intficieba 1
isſe wpte ſua z ape acu tus ⁊c. j. de oꝛe ei⸗ 1: vicʒ 5 pt xxiiij. Uer ypocritã nt eos:ſic
vopte ſuano anaremecſ. ladius. equo etiã ius gladius ex gladius ter pctã em̃ re dicẽ poſſi Pter pctã
ceb Itafiel emecleta gladius. Iſtei. etiã YJob. xij us ey vtr. vij. Mõ g m coꝛpibo poſſum⸗ illu aà popu
es Ia fieles müͦera dni ris 7 ani einqᷣt dupli ix. Vltoꝛ iniqᷣ aq; Pte ijj. Mõ g eis m noſtris dñant᷑ ſi d Mee. i
amilieno dant: ſenn dDmio 7 anime. Di⸗ P icet quo ꝛ iniqtatu ut: 5 aledicãt: lant᷑ ſicut ix P⸗
mnlieſnö dant etiä uſteagn et triplici .Hiere. xvij. D uo ad penã vi eſt qꝛ ꝓpꝛia cul it: nec odio habeã pʒ. R.jj. xxx.
repoꝛtät: cto aboffic gunt pliciter. Pꝛi⸗ Duplici ↄtritiõ vicz coꝛpo⸗ uſtin eat culpa exigit v abeãt: qñ x⸗
ii cis tenoni cunda ſancto ꝛimo dei viſi ritiõe cõtere in cogitãtes ttales ſin eos affli
offiau pſe vkoplictd inisoti mi ſanctoꝝ ſoci. lone carebi ere eos dyalogo: eos eſſe vi t. Sed humilit᷑
ſloznini nisoptit is ↄſcĩe eũ etate carebi⸗ it. Secũgo io⸗ et ſe lupo epo 7c rgaz dei F umilit
icetes leenimis inpl u lĩe eũ moꝛdebi ebit. Terci⸗ cudo io⸗ emendent:ipi po ⁊c.quã ſi patii m bim̃ g
ea ine exad of⸗ = s ſententi ebit. Et ſic foꝛi. cio ſp intꝰ eternũ: lent: ipi ſal ã ſi pati greg.
ae e ſdnga 1 tie late. et i ic oꝛis vaſt „ vYer⸗/⸗ nũ: 7 nõ dñ uabunk2 1 enter ſuſti ₰
arer Hetßit eut. xxxij et intus pau is vaſtabit eũ gladi bo dñabunkt eis an virga in ignẽ neät
ignantiinfdei etifimi Fe Tanhe rigmoer conſee n an dwoune ehe l ignẽ mitrek
R e⸗ füt: 6. eit ſup oẽ cate male conſcientii IYſtud Y Et. B. ij. luij 8: Piere. xxx. et
õõ 7 dñationẽ Poẽm pꝛincipatũ oↄnantes cũ mini lie. Yſtud etiã ofi. .ij. luij. E re. xxx. Mota
aare nolotqoolipnin non Arꝰ. ix DQuanta Phe. j. ptãtemlet vi hĩ ꝙ ſi veꝰ boni g. de ciui. vei .lvi.
rr. ñ: do ſit pᷣdi rtutem ane diri onis regn xei. li.iiij. cap.iij
pbas fko ey ag ,lint; xx. u pʒ. C. rvj. pᷣdictoꝝ dñoꝝ i niciẽ gant᷑ Abalis 5 eich eig pn
H züe grareene ruſolianz antrtdo conr⸗ Bugege er Bun K emtrsg onn⸗ mmin.
geperutt ſilr Etai locſio icut cuſtodes i vweenn rercer Wür otral uus eſt. B oꝝ examen. Mã gerig oordtis co;
ne ſiſii cuſtod 4 s incarce 1. rcẽt: Büut. n. ub⸗ . o nus et ſi en. Mã coꝛdis eo
nöespatit A nyi. uſbodes carcerato . t. n. xv. 2 1 ſer ⸗ malu
riinolblisſtſic i loa mi culoꝝ claues: on foꝛtius ſtri carceratos ad H exemplu iſi magnal inqt iuſticiã: : Ec.
gimoloco igreſiduũ loc ues:vel f. ringa eo⸗ plů atro : quid ſi
riinin nonmneno taſn crenk Dicuſti gni ebr nernantga in, fra. R. j.xxiij n nan arre gaurarad
hatulaſle nnſt Ar. x. uns onok uccil Ela.xix. Zic Te lu⸗ 41 Fltis lcad mocn f :cæ quibo dicetur in
nopcunistt möltenee is adlo nec bonñ q; dnio ſi n Ducere vitã:nõ ſiant latr mij. ,
oe⸗ rſ i: nio ſim vt re vitã: nõ ſe onũ meliꝰ? eẽt me
1 atet 4 M, ĩ crudelis oñi ereg ↄtinuis erta dñia 7 ci. vi li. iiij. c. i .ſic pʒ. ⸗ aioꝛi ſolicitu etiaz
lidgnt hedii eruddis apii dvot verat gueris Talta ni iiij. c. ii. vbirn rj. vj. Hoc et oñdi udie ti
. lfonſus in libꝛo ſi et fuger Talis s fides nr̃ rñdit ifideliboĩ ñdit augꝰ
lnmnlimntii ne liſul viren no refert/qui re deberet. C ad felici nt̃a ſuos cul ꝛo 6 NX
n agtĩ iovene S. dicẽs: ne moꝛeris i ꝙ quidã ſapiẽ Vnde elicitatẽ d toꝛes po pantibo pi
füntnhlnu, ede gen⸗ ſa fuerit maioꝛ qᷓ ꝛeris in ciui pies wcuit fi adoꝛã ucebat:qdᷣ es p ti d infelici Pla⸗
ten,34 7 he⸗ . 26 reddil 9 ltate regis oen t fi⸗ ꝛãtes vos mit oñdẽ nitebã felicitatẽ qᷓ
rnl ſoni N fratribquoꝝ vn⸗ itꝰ/et poſuit exẽ vbi diſpe mlti:totiꝰmdi tos: ð qo. j tebat h 4.
enne⸗ patria. ZVn fa ctꝰeſt it exẽplũ xe pen⸗ fi tietot mör obtinuer .j. Coꝛ. vrij. Dij ꝙ romài
nn glian ſleen t bis ie lteri vo fratri magnꝰcu regei duobu idẽ vni? eixp̃i nuert morchiã ij. dij miti ? dñi
8 . agn' cu re 8 1ixpᷣia t morchi miti?d
na ſal n iͤ sronGe garraſſfen vfnitt gemn ertrane⸗ ipropanonei utnen Buie inrze
tieitſenrii aNieubaltonebem bnnit ogennili 4 lrortand rantte rxriii
gewentc genrr ititls ite⸗ Borcenace Poeine eddi aiee mele ſ .
illü dita⸗ n Zouan rDnate rñdit au .n nr nõ ſit
erIRnudron en Fanane Wonds d
in quit duoꝝ hominũ v diocre ꝑ iſtũ

Dominatio D xij. ute An

nunilurfitnin⸗
aliũ diuitẽ/ cogitemus felicioꝛem diuitem cupidita- ſunt. Sed ey mala dñatiõe deſtruũt᷑ bona ſpũalia et no i a ho apenſenn ſ/b
te flagrantẽ:timoꝛiba anxium:nunqꝙᷓ; ſecurũ:ſemꝑ in etiã coꝛꝑalia:⁊ auferũt᷑ bona plus ela boꝛata:vicʒ qͥ antu it of iini Eiono
quietu:ꝑpetuis inimiciciaꝑ ↄtennionib anbelantẽ in burſa in archa ſt. Et ſic pʒ ꝙ necin bonis ſpũali deule cennito gütad nnih
curas amariſſimas aggregantẽ. Aediocrẽ illũ re fa bus nec coꝛpalib/a plãta pedis vſq; ad verticẽ capi ciſſi⸗ nriſichnnan nſkun 5
miliari ꝑua ſibi ſufficdentem:chariſſimis ſuis cogna tis / vbi caput eſt languidu ⁊ coꝛ merẽs: Eſa.j. Non iillata en lok Fitnufil
nis atq; vicinis ſuauiſſima bace gaudentẽ: pietate re eſt in eo ſanitasſa minimovſq; ad maximũ in oĩ loco tetecnſcrhtln e en ini in
ligioſum:benignũ mente:ſanũ coꝛpoꝛe:vita parcuʒ: dñationis eiꝰ:in pſal.cij. ſicut patʒ. T. v.iij. Colhtſi gtinonſen s hn⸗
moꝛibo caſtũ:ↄſciĩa ſecurũ:neſcio vtrũ qͥſqᷓ ita ſipi⸗ Pꝛedictis vo maloꝝ onoꝝ. et miniſtroꝝ exceſſibo Arꝰ. niij ammrin g mluaſe⸗ cnhſeen
at:vt audiat dubitare quẽ pᷣferat. Sic inquit in du⸗ duplex coꝛrñdet pena/ vna tpalis alia eterna. Tẽpal xxxvij. rokummt nini⸗ G güreĩ lant
abus familijs:ſic in duobo regnis ? ppłis. O jᷓ inqͥt vo alia debet᷑ coꝛpibo.Alia rebo exterioꝛibo. ¶ Coꝛ⸗ bacho wi ſuittn i thhh.
cus curã hñs æ ſuis fidelibo eos ad mediocrẽ redu⸗ poibo vo talis vebet᷑ pena/q̃lẽ alijs iniuſte ponũt.in 6 . ltulczhenin irnnlli nbaſkr
rit ſtatũ:nõ ad infidelitatẽ:ſ ad felicitatẽ ptinet: ſi⸗ luſte em̃ incarcerãtes occidẽtes:iuſte eaſdẽ in ſe expi goſtnantini Hetlghentg⸗ aleti
cut pʒ. . xxv. xxxij. . A. vlij. xxx.cũ ſequentib. Sic ent᷑ penas ab illo iuſto iudice inflictas: qͥ loqr in ps. Pnimn El iiil no en itch
in ꝓpoſito qꝛ magna ſequut᷑ picula huius mundi di⸗ xi.dicẽs:ꝗpter miſeriã inopũ et gemitũ paupuʒ:nũc ſanrali initn⸗ Gmmis habebut
uitias dnia.Beus miſericoꝛditer cuʒ multis agit. ex. c. Ad qͥd exurgã ad al igãdos reges eoꝝ i ↄpedi⸗ ßſananpoſe no⸗ ſaut gt malipe
qñ eos a talibo pᷣſeruat/vel qñ eos a ſtatu illo ad ſta- bꝰꝝ? nobiles eoꝝ ĩmanicis ferꝛeis: ĩ pſal.cxlix.ſupple 1 iuienobenei ñſuz fuit in accn
tu ducit pauꝑtatis.cõplent vaticiniũ Eſa.x.dicent ſiẽ ipi iniuſte alios alligauer̃t. Et oʒ ꝙ xe?hoc faciat icgin ao⸗ ed o funct h⸗
Aittet inqͥt dñatoꝛ dñs exercituũ in pinguibo eius. qꝛ ipᷣe mentiri nõ põt:qͥ dicit Exo.xxij. Vidue inqᷣt i ctidii ,ronotinn icz quocuch
tenuitatẽ. Et licet ve hacamiſſiõe ſeu vi exennio mł pupillo nõ nocebitis.ſi autem leſeritis cos: clama⸗ N inali naitionecn Confiſcaun⸗
ti modo murmurent:tñ in fine ei ve hoc regrabunt᷑ but ad me:⁊ pcutiã vos gladio.ꝛ erũt vxoꝛes vre vi⸗ unoni iblte. nocinmebo
ſicut patet . exemplũ. H. nij xvij. dque:⁊ filij vri pupilli.Cuiꝰvindicte cã qꝙᷓtum ad vxo⸗ ſnr haop habnital ann
Arꝰ.xiij. ¶ Et nõ ſolũ ſibipis vt dictũ:ſ etiã ſuis ſubdit: ⁊ vi res ⁊ filios ptʒ. ·xiij xxxvij. Clama but inqͥt ad me niltig bndilbenten miiſ
cinis maloꝛũ ptãs ad dñuʒ eſt ꝓiculoſuʒ:tã in picu⸗ ſic iniuſte vexati:⁊ qͥ iuſticiã obtinẽ nõ pñt ĩ inferio⸗ an Aeaiditinmotteſna hon
lis ſpũalibi ꝙᷓ coꝛpalibo.qꝛ ſicut tpamẽtũ/⁊ bona pla ri curia:clamãt appellãdo ad ſupioꝛeʒ. ſic clamauit Exem – elinmaneriss fue ne⸗
netaruʒ coepuʒ ſupioꝝ diſpoſitio maxime valet ꝓ qdã abbas ⁊æ q ſcribit᷑in li. ve apiba ꝙ cuʒ ve iniuria b. n hͤ toꝛes in nullo ei orr 3
terra/terꝛãq; colentitn.ita diſtem ꝑamentũ eoꝛundẽ ſibia qdã dno facta. in nulla curia iuſticiaʒ obtinere leemſnt lioꝛ holuun
et mala diſpoſitio/eſt maxime nociua:qꝛ terrã ſteri⸗ poſſet ait dño:ↄpeamꝰ coꝛã deo.⁊ circa triceſimũ diẽ ſnoſi ethons oquepꝛius mn
xv. lẽ reddit.Cultoꝛeſq; eius pau pes inani laboꝛe 7 fa⸗ ſequẽtẽ abbas ĩfirmatꝰmoꝛtuꝰ ẽ. Oñs vo ille tũc in 667 heſpo iſt vhig tentore po
me ↄſumit. Sic oĩno eſt e planetis ⁊ ꝑpſonis ſupioꝛi balneo exns:audieſq; cãpanas:⁊v intelligẽs a miſtris nmannt enit r iunenũt. Quaſidic
bus:tam in dmñio ecchiaſtico:qᷓ ſeculari:qũ illi regula ulſatõis cqz ee/ qꝛ abbas tal moꝛtuꝰ fuit. dixit: ve mi inicemfingi gleegiſtipun
riter viuunt:et bene ſjm vũ/⁊ virtutes Rſponutur. ben⸗ ſtatĩ oʒ me moꝛi:vt rñdeã añ tribunal vei xe cã tinoſuancineincnan⸗ llizzq ſicſt
iubditi bene viuũt. On vo ſuntin ſemali:ſubditi cõ q vNti interine abbate illu qb inceh evt w el⸗ ve ntammanbaid nſubuͤc
ditionẽ illoꝝ faciliter ſequũt᷑:qꝛ c caput infirmũ 7c rificet illud Eſa. xlj.ſiład iudiciũ ꝓpinquemꝰ. ¶ Et eſobiſcit ſeimti ihiſenituti
ſicut pʒ v erercitu ⁊ duce.ſiẽ pʒ ve iudeis aͤꝑ pplares certũ eſt ꝙ ihi iuſt obtinuit iudiciuũ:ſic ⁊ qᷣcũq; ꝗͥh ronin ſickelia ſian t D n
chriſtu ꝓceſſione adoꝛauerũt: qͥ eodẽ die videtes vo g mũdi potẽtes iuſticiã obtinẽ nõ pñt: ibi obtiebut. neg ſnciſcnhtr ſa n dicea di
luntatẽ dñantiũ inter eos:ↄtra eũ clamauerũt blaſ⸗ qꝛ h teſtificabit᷑ pſal.cxlv.dicẽs: Facit iudiciũ oĩbus ſiũtene obete unts veſtmag: lo en
phamantes dicentes/ crucifige. ¶ Oi vo ſupioꝛes iniuriã patiẽtibo.Er iudiciũ hic male factuʒ:ibicoꝛ iz dunſinii qii ch eſens miniſtnine
int brigoſi? elati ad dñia anhelãtes:ſt ubditinõ ha⸗ rigit. Vin Gap̃.j.vo cat᷑ coꝛripiẽs iudiciuʒ:nota. . fce iudicaſtio neqg cuſtoiſti lege n
hebunt pacẽ/ nec ertrinſecã necĩtrinſecã. qꝛ ſicut in/ H.viij.¶ Hocẽ at apud vvũ indiciũ coꝛripe h̊ iniuite ipolitatibulaſt ñubtber olonã
oꝛdinatus appetit dnandi fecit pliũ. Apoc.xij. Fa⸗ afflictos liberare: vaffligẽtes ad eaſdẽ penas vt di- timeneevebit mognituamni qnñ puſilli
mvj. ciñ eſt plin magnũ in celo. Ey qͥ etiã ſecuta ſt oia ma ctu adenare: iuxta dictu ſuũ ꝓoꝛiu: Aath. vij. In ſerclteili mn ji. foronal⸗
la hic inferius in terꝛa:ita inoꝛdmatꝰa petitꝰ dñan q inqt iudicio iudicaueritis:iudicabimini. Od pul⸗ ncit hibl. ſortoi inct ſatiniſt⸗
diſeſt cã fere oim guerꝛaꝝ multoꝝ maloꝝ.¶ Oi vo cre in facto fuit oñſuʒ.j. Reg.xv. vbi ꝗpheta vei Ba⸗ Difiti n r aot paltonbeſnispa
ſupioꝛes ĩ dmo ſuo ſint negligeẽtes: vel inſufficientes muel qñ ad moꝛtẽ iudicauit agag rege amalech: ait Stmei legn ſl —
nõ valentes vel nõ ſciẽtes inimicis reſiſtere: magnũ regi ſicut fecit ſine liberis inłieres gladiꝰtuꝰ. ita abſ⸗ nnſhkarſtl alogiererd
etiã im minet ſuhditis piculũ.qꝛ ſub talidñio ſpuali ꝙᷓ liberis erit int mlieres mat᷑ tua.et ſicifruſta cõci⸗ ennſnsſibafigt Heſgoſtom
mões aĩas captiuãt. In dñio vo tẽpali aduerſarij dit eũ. Ecce eodẽ iudicio qͥ alios indicauit iudicat᷑ üani Aacgte⸗ Vaewiſ inie
odniuʒ illud in ſui ⁊ ſuo ſubditoꝝ ſucceſſoꝝ piudici Tales vo penas a eo inflictas ſuſtinẽtes/ ſeipos e⸗ nalnintſacde etifdats hugr
um ⁊ dãnũ inuadũt auferũt/ vel diminuunt:aſubdi⸗ ad patiaʒ armẽt: cogitatiõe diuĩa iuſticiã ad memo xviij. nlonngnſſnzihinddi iitiin
tos in dni vfectũ grauãt ⁊ ſpoliãt. Vñtales dñi in⸗ riã reducẽtes:q̃ h iuſte patiũt᷑. Sic ſ̃m fabulas qͥdaʒ PB
ſcij ? ĩpotẽtes vlł iuolũtarij ſunt ſiẽ ſtatue moꝛtue:de leenã ad patiaʒ ad mitigadũ woloꝛẽ quem ð moete bula 4 etaus D
htone hut ꝛ tinẽt e qda ciuttate obſeſſa bel. Pitleüculoꝝ boꝛtabat diceoege mktoꝶ aialiĩ fens Jabu (— fgisi ct gino pt
latoꝛibo foꝛtil militibo intus moꝛtuis qͥ in ciuitare rapuiſti:iuſte tui fetꝰ a terapti ſũt:q̃re ꝗ̊ woles qd iu- 8 ligafentiniei
erãt:poſuerũt ſtatuas moꝛtuas ſup muros loco mi ſte factũ eſt: ñ alioꝝ fetꝰrapuiſti.cogitare webueras (pdedor ſpollae⸗
itũ in foꝛma militũ armatas extrinſece: vt illarũ q̃lẽ mrᷣ hʒ lretan rilios amittit.quẽ wloꝛẽ ſibene ſa Oa
mltitudine inimici terꝛerent hoſtes pꝛĩo rroꝛẽ hñteſ cogitaſſes:mõ ve amiſſõe tuoꝝñ wlẽs. Sic cei inſti l epenz duct. Terae
poſtmodũ vo vidẽtes bubones ð nocte ſuꝑ eas qᷣeſcẽ cia ad memoꝛiã reuocabãt frẽs ioſeph Geñ.xlij. dicẽ nidcteni vnnckthalün
qo etiã nõ erat in eis morꝰ vite vł valida defenſio:ci⸗ tes. ARerito h̊ patimur qꝛ peccauimĩ fratrẽ nim:vi Perat Cepti . rolklunchhene
uitatẽ ceperũt⁊ vſtruxer̃t. Sic in ciuitate eccie vlq⸗ dẽtes anguſtias aĩe illiꝰ dũ vepcare?᷑ nos ⁊ nõ audi⸗ lichlit no zcnplsdaͤnficnt
uq; dnio vel cõitate.æ q̃. C.iiij.xxj. valẽtibo. q̃bo nimꝰ:iccirco venit ſuꝑ nos iſta tribulatõ. Sic etiã la taiͤctinn aulnoci ynban⸗
Eſa. lxij. Guꝑ muros tuos ↄſtirui cuſtodes tota die tro a vextris xpᷣi ĩ cruce dicẽs. Nos qͥdẽ iuſtejnaʒ di⸗ D inet feneciüebioſiſen
Znocte ĩ ꝑpetuũ nõ tacebũt:dudũ moꝛtuis.Alij lo⸗ gna factis recipimꝰ:Au.xxiij. Dic etiã adonibezech ſne ütnemalai
co illoꝝ ponunt᷑ ſolũ in foꝛma intrinſeca eis ſiles:qa Judicũ.j.q eiſdẽ penis qͥb alios pus toꝛſerat:toꝛq̃ teſent ern inil Atuos v .
nec in vita ⁊ vefenſiõe vl ſpñali vł coꝛpali ſt eis ſiles. bat᷑:ſic ibidẽ pʒ/diuinã iuſticiã rcoſſcẽs dixit:ſit feci ſir il eritpi exaliqinfi un
mil valẽtes:qꝛ hoſtes muadẽtes abſq; timoꝛe miſe⸗ ita reddidit dñs mibi. Sic antiochꝰ ꝛc̃. NMota ad io fatu fmnein mnelgert . rom
ricoꝛdia vtrũq; dñiuʒ tã aĩaꝝ ꝙᷓ reꝝ occupãt ⁊ inua- auctẽ bti greg.A. xviij.iiij. ¶ Gcoo ſt puniẽdia co Aln W meraſua utkemſto
dũt. Exqᷣ; pʒ illud Moetij æ ↄſo. ꝙ viq plura ma in reb exterioꝛib:viq; amiſſiõe dñij et terraꝝ et reꝝ Mix. . nen enetltsrnan 5 wlütateſen
la euemit ex h ma lidnant dignitates aſſequũt᷑: male acqſitarũ. ꝓpter tales.n. iniuſticias pauperi ſn W liqi Nrüah ſum
ꝙᷓ ex inüdatiõe alicꝰdiluui/cꝰ rõ ptx ex pᷣdict qꝛ alie clamãtiũ ad æii maledictiõcs:ñ ſt dñia durabilia: ſinanun WN
tẽpeſtates bona extioꝛa paupeꝝ deſtruũt dũ ĩ cãpis cito ab illis hẽdibo ſuis ad extraneos trãſferũt/ qð pʒ niuhntſn nors dii
Eenmnaſddnientit
res eblid ei; inn ulliſt i
ſevͤnine difinmitats ,en
Meſentäösren e Ndin
Temectiig
cagaleo⸗ 8,213

enrin üroini
blk aſal lp dicis actiucii oihn;
n KEtiudiai biengieſneng:ihian
20.) vocar orniplis inltcige ot..
ceatapuc aiͦ ntai onnpe bininſte
larr rafflltwad eaſti ins rdl⸗
iumt, nai ,i Prli Aeth i 3
uciauentis: ilcabiminn Q pul/
oñſiz. . Reg n pbi ghera wi Da⸗
ti iudlcanit agag rege amalech: it
nelibenis nlieres gladtus itaabl⸗
kmnlieres mat tma etſicifuſta coc⸗
Kiudiciodalios indicauitiudicat.
nas 4 Noinfliclgs ſuſtinetes leißo⸗ i
ncogitatioe dilig iuſticiad nend
biuſtepatiii Difmnfablgogh
1ad mihgidi wlors gnend nonn i
haudilds ulr iii
mifet̃atenzpt ſiütit Moghin⸗
alion fet opiſt gttmne lnenn⸗
4 irilosamitnt li mlailhene
n enncrimin Genliuſt
ram ſihr uce iil eli ic
muanuͦf i iimn
unnn aihti⸗ niaerii audy⸗
nitſuß peliin ieluſcne ol⸗
inan en, gollbezih

. ,mſfaG
ennuniſniiii

j.

Ebrieras

pmo x ſllud qð ſcribit areſto. Alexandro in ſecretis
lecretoꝛũ:ꝗpter hoc ĩquit fuit vſtructũ regnũ chal
deoꝝ:qꝛ regũ et dñoꝝ expenſe red ditus excedebant.
et ipſis veficientibo redditibo ꝓpꝛijs bona acceper̃t
ſubditoꝝ ⁊ ipi camauerũt ad deũ gloꝛioſum:qͥ exau
diuit eos:⁊ regnũ illoꝝ veſtruyit.p oĩa hec dicta phᷣi
coꝛdat ſacra ſcriptura Ecẽi x. dicens. Regnũ inqᷣt
a gente in gentẽ tranffert᷑: ꝓpter iniuſticias ⁊ iniuri⸗
as ⁊ ↄtum elias ⁊ diuerſos wolos. Mota multa exem/
la ad hoc.l.xij.xiij ¶ Ged qꝛ in ̊ ſeculo multi il⸗
oꝝ tales penas dñ viuũt euadũt:iõ certiꝰ duriꝰ eã
En morre mueniẽt eternalit᷑:ſicut prʒ. C. xvj.xvj.⁊
rj.xxxj. Et liq; hic euadant ꝙ nõ ↄſilr toꝛqueant᷑:
ſicut alios toꝛſerũt:ibi illud nõ euadẽt iudiciũ. Siẽ
em̃ ſanctipoſt moꝛtẽ pᷣmia habebũt cõueniẽtia:ſᷣm
ea q viuẽtes bene geſſerũt. Ita mali penas ↄuenien
tes expient᷑qð ↄgrue oñſuʒ fuit in accidẽti circa res
cuiuſdã dñi ſatis noti nuꝑ vᷣfuncti. Habuit.n. dũ vi
rit vnã malã ↄditionẽ:ꝙ vicʒ quocũq; titulo vel co⸗
loꝛe potuit libenter bona confiſcauit ſubditoꝛum
cfunctoꝝ.Mabuit ⁊ aliã ↄditionẽ bonã ꝙ vicʒ pau
eribo blada hmõi libenter mutuauit in eoꝝ neceſ
itatibo. Accidit in moꝛte ſua ꝙ oĩa bona inuenta in
ma nu ſua vel in manerijs fuerũt regi ↄfiſcata. ita q;
illis executoꝛes in nullo eũ iuuare potuerũt. In
q ſatis onñdit us ꝙ ſicut alios ſpoliauit 7 graua uit
ita ⁊ ipᷣe ſpoliaretbona vo quepꝛius mutuauerat q̃
in manibo fuerũt lebitoꝝ:executoꝛes poſtea college/
rũt ⁊ inde vefunctũ iuuerũt.Quaſi dicẽt dꝰ ĩ facto:
et in dſuetudine in qua male egiſti punieris:in qua
vo bene remuneraberis.¶ Illi q̊̊ qͥ ſic ſubditos du/

re ſubijciũt ſeruitutiiibi ſeruituti ſubijcient᷑ mille vde

monioꝝ.⁊ ſic alijs:ſicut ptʒ.SD.xj.xxxij.qͥ loquit
Tus ꝑ ſacrã ſcripturã ſap:vj.dicẽs.iſcite iudices
finiũ terre: pᷣbete aures veſtras:cito appebit iudici/
uʒ duriſſimũ.qm cũ eſſetis miniſtri regni illius non
recte iudicaſtis:neq; cuſtodiſtis legẽ iuſticie:neq; ʒ
i volũtatẽ ãbulaſt ñſubthet ꝑſonã cuiuſcũq; dñs
oĩm:nec vẽbit᷑ magnitudinẽ qm̃ puſillũ ⁊ magnũ ipe
fec:⁊ eqlit᷑ ẽ illi cura ðᷣ oĩb. Foꝛtoribo at᷑ foꝛtioꝛ ĩſtat

cruciatꝰ h̊ ibi. Foꝛtõꝛibo inqͥt foꝛtioꝛ ĩſtat cruciatꝰ.

Biẽvidẽꝰꝙ rex capt ꝓditoꝛibꝰſuis paupes ſtati occi
dit. maiores vo tᷣctu/ſuſpẽdio ex iatõe cõpis diuiſi
one⁊ mitis pẽis affligit. Dicĩ ꝓpoſito rex regũ ⁊ dñs
dñantiũ:Apoc.xix.¶ Itẽ qñ dni ſt infideles cæo: ⁊e
us ꝓmittit ſeruos eis eẽ ĩfideles. Mã qꝛ ſalomõ erat
talis o: ꝓmiſſus ẽ miero boã ei ĩſidiari. iij. Re. xj.

Brietatis vicium

fugiẽdũ eſt. pꝛimo ꝓpter dãnũ picu

lũ qo affert ipᷣi aĩe:ipᷣam infatnãdo/
ꝓdedo ? ſpoliãdo.Scdo qꝛ mła pec⸗
cata ſecũ ducit. Tercio qꝛ famã an⸗
fert. Quarto qꝛ penã ꝓmeret᷑ tꝑaliter. Quĩto qꝛ ad
penã ducit et᷑nã. SGexto qꝛ in reb exterioꝛib vepau⸗/
perat. Geptimo qꝛ coꝛpus dãnificat.Octauo ponen
da ẽ ebꝛioſoꝝ excuſatio cũ repꝛobatiõe. Mono õʒ oĩa
pᷣdcãoñd reſtat remediũ qͥ ebꝛioſi ſe refrenare pote
Prĩoẽ fugien⸗ rũt ne mala ĩcurrãt p̃dicta.

dũ:qꝛ ĩfatuat.ſi.n.illos fatuos vocamꝰ qͥ a natiuita

te ſenſu caruerũt:vłq ex aliq̃ infirmitate ſenſs ami
ſert ⁊ in freneſim incider̃t inuiti:młto rõnabiliꝰ iſti
fatui vocant᷑ qͥ ex mera ſua volũtate ſenſus amittũt

linguã ⁊ pedes ⁊ manꝰ qᷓtũ ad vſum:q poſſidẽ poſ/

ſent ſi vellet:ꝙ illi qͥ inuiti ſenſus amiſert. Sʒ dicẽt
iſti:natiui tales młtoſtultioꝛes ſt:qꝛ ſꝑ ſt tłes: ebrij
nõ niſi ad bꝛeue tps.qͥb rnñdendũ t: ꝙ nõ qꝛ iſti fre-
uẽt᷑ ⁊ gratis ſenſus amittũt:illi ſeł ⁊ iuiti. ¶ IJterũ
ic ille ſapiẽs vocat᷑:qͥ ifirmitatẽ vłdãnũ coꝛpi vłaĩe
vłreb ĩminẽ ſentiẽs:remediũ a ſapiẽtib q̃rit ſic qͥʒ
infirmitates coꝛꝑales ꝑegrinat᷑ ⁊ qrit vũ vł ſcõs vel

ſapietè medicũ: vt ſenſus vel ſanitateʒ recubet. Yta

—

coõgruea ↄrio ſenſu ſtultꝰ vocat᷑ qͥ ſenſus ⁊ ſanitatem
hñs ſalſa comedit/l bibẽdi appetitũ ꝓuocat ad ta/
bernã pegrinat᷑? ibi offert:vt ſenſus ⁊ ſanitatẽ habi
tã amittat:⁊ coꝛdis ſapĩia ꝓ ſymbolo tollat᷑.qꝛ ebtie⸗
tas ꝙꝓ ſym bolo ſuo aufert coꝛ:Oſee.iiij.¶ Gic vo in
fatuati caſtrũ aĩe ꝑdũt.⁊ ceũ qͥ in eo habitat pdunt
ſicut ebꝛij cuſtodes/caſtra vel ciuitates ꝓꝑdũt mundi
ales:iuxta illud Aug.ad ſacras virgines: qplurime
inqᷣt vrbes diu obſeſſe nec capte:cuſtodibo ſomno vi⸗
noq; ſepultis ab hoſtibo patefacte:igneq; cremate ſt
Dic caſtrũ ſpũale aĩe cuſtode eiꝰatq; ductoꝛe ſuo rõ
ne ſubm erſo potu:ab hoſtilv capit᷑:⁊ in foueã pecca⸗
ti ceus cadit:ductoꝛe eius deficiẽte.¶ Gic vo infa⸗
tuatꝰcaptꝰ ĩ puteũ pctĩ giectꝰ:vtutibo ſpoliat᷑.qꝛ ſi
cut vbi ẽ freq̃ns aq̃ꝝ inũdatõ:ſemẽ ſubmergit᷑ ita ſe
mia vᷣbi tei ? vᷣtutũ:vbi freqᷓns inũdatio taberne et
ebꝛietatis.pᷣs.cvj.Moti ſt᷑ ſic ebꝛiꝰ oĩs ſapĩa eoꝝ e⸗
uoꝛata ẽ. ¶Exqᷣ pʒ ꝙ ebrietas oĩ latrõe crudelioꝛ.pᷣ
mo qꝛ aufert bona melioꝛa.ſ.ſpũalia. SGcõo qꝛ eum
quẽ capit:ꝑiculoſius tenet:qꝛ ſub alio latrone poſſi
ad veũ clamare:Et ſi ſtatim eẽt occidẽdꝰ:poſſʒ a deo
ð pctĩs ſuis veniã poſtulare:qð iſte nõ ꝓꝑmittit.Inqͥ
pʒ ꝙ iſtð oĩ pctõ ꝑiculoſiꝰ: ꝓ tãto qꝛ qͥ in qᷣcũq; eſſj
pctõſſentiẽs moꝛtẽ appꝛopinq̃re:poſſet ſacerdotẽ ⁊
veniã petẽ:qð ebꝛietate ſopitꝰfac nõ põt. Sicq̊ aĩa
talis dũ morit᷑ aufert᷑ ſine quocũq; pnie remedio:ſiẽ
caput holofernes:qͥ ⁊ wꝛmiebat mimia ebꝛietate ſo⸗
pitus:Yudith.xiij. Nota.G. v.vj.
SGcdo eſt fugiendũ qꝛ ad multa alia ducit pctã.ſi⸗
cut.n.auceps aues nititad vnũ ↄgregare locũ:vt il⸗
luc illaq̃ant᷑ ⁊ capiat:ſic dyabolꝰmłtos ad tabernaʒ
ogregat: vbi v viginti viy euadit vnꝰvel duolqͥ dice-
re poſſint:Laqus ↄtritꝰ eſt ⁊ nos liberatiſumꝰ: Pẽ.
cxxiij. Quia oms illaqant᷑:alij potus exceſſu:alij tur
pibo vbis ⁊ cãtilenis.⁊ impu dicis aſpectibvjet illicit:
iuramẽtis /et ↄcupiſcẽtijs/⁊ luxurioſis ⁊ vanis nar⸗
rationibo.Alij luxuria ⁊ inceſtu.qꝛ vbi ebꝛietas:ibi
libido ⁊ furoꝛ dñat᷑:dil.xxxv.venter. Et ſicpʒ Gene.
rix.vbi dixerũt filie Loth. Inebꝛiemꝰ eũ vino ꝛc. de
q̃ dicit Canon:quẽ ʒodoma nõ vicit vina vixert: di.
xxxv. 5.j.¶ Ellij homicidio/ſicut pʒ de illo in vi.pat.
cui dyabolꝰdixit Elige ↄſentire vnũ væ tribꝰ pctĩs:
nũqꝙᷓ tẽtabo te.q elegit potius inebꝛiari. Et poſtea
vtrũq; adulteriũ vic; ⁊ homicidiũ adiecit.qꝛvirũ cũ
cuiꝰvxoꝛe ebꝛiꝰ peccanit:ſuꝑueniẽtẽ occidit.¶ Alij
tumultu⁊ litigio ⁊ ſecretoꝝ reuelatiõe.qꝛ ꝓuerbiuʒ
eſt:vinũ ⁊ ↄfeſſio omnia reuelãt.Et nullũ ſecretum
vbi regnat ebꝛietas:Pꝛouer.xxxj. ¶ Alij falſitate.
facit.n.hoĩem falſuʒ duplicit᷑ ꝛĩo qꝛ multiplieiter
falſitates ↄſpiratiões ⁊ ↄfedratiões ſæ furtis ⁊ falſis
duodenis ⁊ hmõi tractat᷑. Gcdo qꝛ mita facit hoĩeʒ
ꝓmittẽ dũ ebꝛiꝰeſt:q ſobꝛiꝰreuocat:iõ dicit Canon
8 ꝓnũ facit hoĩem ad ꝓmittẽdũ:⁊ poſtea triſteʒ ad
oluendũ:ſicut pʒ v heꝛode ⁊ Johʒe bapt.xxij.q.uiijj.
Vnuſqᷣſq;. Allij feſtiuis ⁊ fatuis iudicijs ⁊ ſentetijs:
inoꝛdinatis aſilijs. Gicut illi qͥ ꝑlamẽta ⁊ ↄſilia et
iudicia ſua tenẽt poſtꝙᷓ ſunt vino calefacti:qꝛ vinũ
in eis dñat᷑ plus ꝙᷓ rõ:ve qͥb.C. xj. v. Et Eſa.xxviij.
pᷣ ebꝛietate erꝛauerũt/ignoꝛauerũt iudiciũ/neſcierũt
videntẽ.A qͥbo appellare poſſſ:: ſicut rpclann mu
lier e q ſeneca in vecla.refert. O: a philippo regete⸗
mulẽto dãnata appellauit.Ad quẽ inqͥt rex ad phi⸗
lippũ inqt:ſed ſobnũ.qͥ crapulã excuſſit et młierem a
ſnia abſoluit. Ged heu nõ ſictemulenti moderni: ſ
ſi qd tũc ordiatũ fuerit in ſubditoꝝ vepopulationẽ:
mĩme reuocat᷑.qdð vo in ſubdiroꝝ oꝛdinat᷑ ſolaciũ ne
gligit. Alij imuſticia.qꝛ ĩeq̃lit᷑ vi bona diuidũt:duʒ
vnꝰſitit aliꝰebꝛiꝰ?.j.Coꝛ.xj.q ſi eq̃lit᷑ int᷑ ſe diuidẽnt
neuter excedẽt vł indigeret. Sic ve pãnis:ſic ve Pen
nijs. SGic veom̃ibb alis bonis. Et ſic patet ꝙ ebrie⸗

Ar. ij.
iij.

Ereinp.

Arꝰ.iij.

Arꝰ.iiij.

Arꝰ. v.

vj.

Exemp.

vij.

Exemp.

Ebrietas

tas eſt fam es et nutrix omniũ viciorum. diſ.xxxv. an
te omnia.Et.xv.q.j.Vane. Nec mirum: qꝛ ſicut in⸗
trat potus exit ſenſus.Et ſic paulatiue omnis ſapi/
entia eoꝛum vuoꝛata eſt. .
Et nõ ſolũ peccata adducit:ſed etiam famã ledit.
q; ſicut an helitũ fetere facit in mane:ſic famaʒ ⁊ apð
Tvũ ⁊ apud bonos homines:qꝛ oĩs bonus homo mi-
nus tales diligit:minuſqʒ illoꝝ appꝛeciat᷑ miniſteriũ
et ſocietatẽ et ab oĩb etiã verident᷑. Vnde Am bꝛo.
libꝛo e pnia. Ebrioſus inquit cũ vinum abſoꝛbet:a
vino abſoꝛbetur.et abominat᷑a veo: vſpicit ab ange⸗
lis:deridetun ab hominib aculcat᷑ ab omnibus. oõ
Seneca epiſtola.lxxiiij.dicit ebꝛietatem volunta-⸗
riam eſſe infamiã:nec mirũ:q ad inulta vicia⁊ ꝑicu⸗
la ducit.qꝛ ſicut nauis in mari cũ gubernatoꝛe impo
tẽte ad multa ꝑicula impellit᷑:ita hõ qñ ratio ꝑ quã
gubernari veberet:fit impotens ꝓ ebꝛletatẽ ⁊ hocex
periuntur multi/qui tunc loquunt᷑ ⁊ faciũt de quibj
poſtea multum erubeſcunt.et wvlent et que nunqꝙᷓ eſ-
ſent ſobꝛij facturi. .
VWiri vo eccleſiaſtici:de quib Eſa.xxviij. Dacer
dos et ꝓpheta neſcierũt pꝛe ebꝛietate abſoꝛpti ſunt a
vino erꝛauerunt in ebꝛietate non ſolum infamia: ſicẽ
alij ſed etiam vpoſitione puniendi ſunt: ſicut patet
diſ.xxxv.epũs.vbi ſic dicit᷑:pꝛeſbyter ebrioſus depo⸗
natur. Inferioꝛes clerici cmuniõe pꝛiuent᷑.Duic ẽt
ↄcoꝛdat væcretalł.li.iij.ti.j.x vita ⁊ hone. cle.A cra⸗
ula.vbi etiã ꝓhibetur potatio noꝛmanoꝛuʒ ad eq;⸗
es potus.
Et non ſolũ tpalem h̊ etiã eternã inducit penam.
qꝛ ebꝛietas aſſuefacta eſt moꝛtale pctm̃.diſ.xxv.vnũ
G. alias.in fine.vvyabolus ſuos inebꝛiãdo aſſimilat
amico fraudulento qͥ ſimplicẽ vicinũ inebꝛiat: vt de
hereditate ſua eũ dvecipiat:Sic dyabolus mittens.ſ.
peccati fel: et inebꝛians:Abac.ij.e quo felle Augꝰ.
in quodã ſermone: Ebꝛietas eſt dulce venenũ/quaʒ
qui habet ſeipᷣm nõ habʒ.ſed ſicut ebꝛij dũ in tali ſũt
ſtatu nõ volent ve hereditatis venditioe vel alio dã⸗
no quod rebovel coꝛpori inferunt.ſed exꝑgefactimul
tum volent. Ita amittentes modo hereditatem ce/
leſtem:ebrietatevł quocũq; alio peccato:dum in ta⸗
liſunt erroꝛe.non wlent:q; aſciam excecant:⁊ ſepeli⸗
unt rationẽ.xv.q.j.Gane.Ideo rident ⁊ pctm̃ moꝛe
freneticoꝝ/qͥ infirmitatẽ ꝓpꝛiã ignoꝛãt:iactãt:de qͥ⸗
bus Eſa.iij. Pctm̃ ſuũ ſicut ʒodoma pꝛedicauerunt.

Et repꝛehendentes vrident:ſicut frenetici nolẽtes

iuuari. igura de eſau Geñ.xxv. Comedit ⁊ bibit:et
abijt paruipendẽs ꝙ pᷣmogenita ſua vendidiſſet.
Begd extrema iſtius gaudij luctus occupabit: qñ
cæ alio cipho bibẽt:qn ignis et ſulphur erit ꝑs calic⸗
eoꝝ.qñ dicet᷑ eis illud Hiere.xlviij. Ynebꝛiate eũ ca⸗/
lice ire vei. vt ſicut bibendo inoꝛdinate velectabat᷑:
Ita bibendo puniat᷑. SGicut pʒ. S.yxj.xxxij.et.D.xij.
xxxvij.¶ O aut ebꝛij ſicſint puniti pʒ ꝑ hoc qð nar
ratvalerius ve quodã ebꝛioſo cui veus oñdit in qua-
dam viſione dyabolũ vnũ ad penas ducentẽ:⁊ mgro
cemo nioꝝ querẽti vbi eũ inueniſſet: ñdit in ebꝛie
tate.cui mgr:poꝛtes q̊ eũ huc vt bibat ſatis.⁊ infun
debant in os eius picẽ ſulphurvt ei videbat᷑ dicen
tes: ſitiſti bibe.uic etiaʒ ↄcoꝛdat ſcriptura ſctã:in
pſal.x.vicens.gnis ſulphur ⁊c. Ille aũt cuip̊ viſio
oſtendebat᷑:impoſten ab ebꝛietate ſe retraxit. ¶ Sʒ
cogitant foꝛte aliqui ꝙ ſi ſimilis viſio eis oſtenderet᷑
ſe etiꝗ coꝛrigerẽt:qbo dicendũ eſt:ꝙ ſufficit ꝙ audiãt
q̃d alijs ↄſiſibo accidit: qꝛ de ſimilibo ſimile eſt indici
um. ¶ Et pᷣterea aliqñ multis oſtendit: ꝓpter tłes
ebꝛietates aliq in moꝛte veſperãt ⁊ dãnãtur. In vil⸗
la em̃ ſatis nota cũ qͥdã talis ad mortẽ infirmaret᷑:⸗
a hbono vicario qͥ mihi hoc retulit viſitaret᷑:a ad con
feſſionẽ ⁊ cõionẽ ãmoneret᷑:nullũ aliud reſponſuʒ ha

bere potuit:qᷓ iſtud:bona ceruiſia:ceruiſia bona.⁊ ſi
verbũ eũ mutare ↄtingeret:qñ eſacerdote ei menti
onẽ fecerũt dixit:poꝛtauit ne mihi ſacerdos bonam
ceruiſiã vel bonũ potũ: MNota ſile huic. Sv.ij.ix. oꝝ
g̊ᷣ exẽplo exꝑgiſcimini ebꝛij ⁊ flete:⁊ vlulate oẽs qͥ bi
bitis vinũ in dulcedine Yoheł.j. .
Et ponat᷑ ꝙ aliqui ita ſint illo peccato excecati:q;
infamiã vel in ferni penas nõ timeant:qꝛ forte eas ñ
vident vel nõ credũt:ſaltẽ timeant rerũ et bonoꝛum
diminutionẽ quã ex ebꝛietate ↄſeqͥ optime vidẽt. iõ
iſtã penã poſt pᷣcedentes poſui.qꝛ plus apud mũdia
les tim etcũ q̊ videãt ⁊ quotidie inter ſe loquunt᷑: q;
ebꝛioſinunꝙᷓ ditabũt᷑. Cui etiã dicto ↄcoꝛdat ſacra
ſcriptura dicens Ecci.xix. Seruus ebꝛioſus nõ locu/
pletabit᷑:ſaltem illo timoꝛe digere pauliſper vinuʒ qͥ
mades.j. Reg.j.
Iterũ ponat᷑ ꝙ ita ſtulti ſint ꝙ penas nõ timeant
eternas:ita pꝛodigi: rerũ nõ timeãt diminutioneʒ
cũ carnẽ nemo vnꝙᷓ odio habuerit:carnis ſaltẽ dile
ctio ebꝛietates refrenet q̃ multis eã afficiũt infirmi⸗
tatibo:ſicut paralvſiſcecitate capitis wloꝛe: ⁊ mult
incõuenientüs.Sequibo Inno.li. vilitateↄditio
nis hũane.Muid inqͥ t turpiꝰebꝛioſo cui fetoꝛ in oꝛe:
tremoꝛ in coꝛpoꝛe:pꝓdit occulta.Cui mens alienatur

facies tranſfoꝛmatur:lingua agitat᷑: fecundi calices

quẽ non fecere diſertum.

Nnñ vo æ ebꝛietate repᷣhendunt᷑:quidã Iloß ſeer
e

cuſant ꝑ ſocietatẽ ⁊ amicoꝝ inſtantiã. Sed in
ctũ ꝓꝛiũ potius oñdũt:q; ſe excuſent: minus ſciẽtes
in h̊ facto ſe oſtendũt: q; ſint irrõnabilia aĩalia:q̃ ad
nullius rogatũ vltra potũ neceſſariũ ſumũt.Viñ feꝛ
tur ꝙ qdã paterfamilias habuit quendã ceruũ do⸗
meſticũ in vomo ſua:qͥ ad pꝛandiũ ceruiſiã xe ciphis
ſolebat bibere:et quadã vice tantũ bibit:ꝙ inebria
tus:et ſaliens in curia interligna crus ſuũ grauit᷑ le⸗
ſit.nunqꝙ; poſtea ceruiſiam nec aliqd pꝛeteraquã vo⸗
luit bibere.¶ Ad idẽ fert᷑ e illã inſipientiã qͥda co
gnouit.Cũ ad alioꝝ inſtantiã plus ſolito bibẽs ine⸗
briatus fuiſſet. Et equũ ad plus bibendũ nullis pᷣci
bus vel amicicijs inducere poſſet:ait. me ſapientior
es. Sic ad potãdũ rogãtibo dicẽtibo illud ant.
v. IJInebꝛiamini chariſſimi reſpondere veberent: ſiẽ
quidam tali reſpondiſſe fertur dicens: multum indi
ges ſtulto: v tamcaro amico vis ſtultũ tuũ facere.
Audiendus eſt &τ pzeponendus melioꝛ amicos qᷣ di
cit Ephe.v. Molite inebriari.¶ Allij ſe foꝛte excuſa
ri credũt.qꝛ porũ emũt.⁊ qð emũt caꝑepñt.ne ſym⸗
bolũ amittãt.ſed male ſymbolũ lucrat᷑:qꝛ aĩaʒ moꝛ⸗
taliter peccãdo pꝓdit.Ei q̊ qui non plus ſoluit ꝙᷓ ipᷣe
nõ inuideat ſi freqntiꝰ? plus bibat:cuʒ ᷣm ſitim ꝓpaʒ
nõ voꝛacitatẽ alienã ſibi neceſſaria menſurare e⸗
beat.¶ Alij auide ⁊ exceſſiue ſumũt:qꝛ raro ſumũt ⁊
male.qꝛ qͥd ꝓdeſt illa nimietas ſitim ꝗᷓ trãſijt:qũ iã
ſat hʒ noqʒ q trãſijt:necoʒ ꝙ exceſſus illã ſatiet:quã
lã ſufficiẽtia ſatiauit. Nec valet exceſſꝰ j ſiti futurã:
ĩmo nocet:qꝛ ſitim in futuro ꝓuocat:ſicut ptʒ..xj.
xxij.Alij ſe excuſant:qꝛ nemini nocẽt dicẽtes:nõ ni⸗
mis bibit:q neminẽ damnificat. Iſti vficiũt.qꝛ ſiẽ
ex pᷣcedentibo pʒ ſibipᷣis nocent/tã aĩabo ꝙᷓ coꝛpiba:et
cõtra veũ peccãt. Sicut pʒ S.e.ca.artic.v.qꝛ eſt pctm̃
moꝛtale ↄtra ꝓximũ indigentẽ:quẽ vefraudant.ſiẽ
ex auctoꝛitate pauli ſupra.e.c.uij. ¶ Qñ vo ð ma
efactis qᷓ in ebꝛietate cõmittũt repᷣhendunt᷑: excu⸗
ſant ſe ꝑ ebꝛietatẽ dicẽtes: ſarce mihi dñe:ebrietas
me fecit h̊ facere. Iſtinõ ſe excuſant:̊ ve duplici pec
cato ſe accuſant. Si.n. iſta excuſatio eſſet ſufficiens:
Eſaias ꝗꝓpheta potius illos excuſaret:œ qbo dicit.x
viij.c.pᷣ ebꝛietate erꝛauerũt ⁊c.ſic pʒ ſupᷣ.e.c.iiij.
MKatio &̊ coꝛpus a ralibo exceſſibo refrenare wbet
freno abſtinẽtie:q̃ multa in ſacra ſcriptura amẽdat

Ar. vj.
Vij.

Exemp.

Exemp.

ix.

Arl. ix.

nessc belli:velad̈politutss ſturt
tnain ogalactuſias
Dignitats Ntroghſinul i peſ.
,j (Kerͦe wocatdez dclectdez facatis
D ſaciteg ila oeato ſen electi e'ele
ſamnto mũi yt een ſoc Eppe . it
litielgeho lla media pq wi eleabiol
hoſllo po. xyiij qnñ mãata tua eleg
genttetis eleg. Qia necalit degit necy
uu rennckeede ero
telgerebonũ Eſa vi yt noelicct aat.
treliggtbonu nactu. grallt penimere
uulegii nerkanittere ſieh. A dj i
aöz rinfuitutieternä poniliberane
legi tönalieatue Cuidi,. Aral)
Cpolveneclige Et Eccki p Poluitai
Donimalidt. Ltignleriiz vocen⸗
aente eſan honu
Oriaknuiguen r di

y aiſtniſnin ſfer
aa ublt nend ceni do⸗,
oſuugac gunciüceniſi waphi⸗
t anadi ficetuntübihit inehin
ncuna interlignaanoſti ganiil⸗
2cemnſiamnecalij pretragniny
n geatlliͦ ninnani inen
aliopinſtanni olus ſolto hibio ie⸗
Etinnũ aoplis iheni nllisß
Bpinure poſſetat meſaptentior
ni wguͦi :clcinloillic Cant.
banſſim mſpongene wherent: ſit
ndiſſeferurdiceno: multumindi
ncaro amico vis ſtulti tufacere.
1pꝛeponendnomelioramicds qdi
teinebnar. (Blüſefontegaiſ
emüt a qoemũt capepfit neſmn⸗
maleſynbolüluchategſiiznon
dit. Eig qui nonplus ſoluthii⸗
inror plus bibat afnſtin in
1 nereſſana menſnnare d⸗
lienä ſibinece e⸗
neſumätegerao umit
derexceſſiueſmutie ⸗
ila nimietzsſtinq tilrM
Tilla nimietis⸗ nilibnirni
ſircen ifruri:

Artðů. ij.

Arti. iij.

.lij.

Electio

⁊ pſuadet᷑:ſicut atet. diſ. xxxv.ſexto die. Et ve ↄſe.
Diſ. v.nõ dico.Et.A.iiij.ꝓ totuʒ. vpacergo refrenari
Ebet qꝛ ſicut equꝰ qñq; poſtqᷓ ſatis bibenit:niſi fre⸗
no refrenet᷑: in au cadit ⁊ inſidentẽ in ꝑiculo põit
DSic caro poſtq; ſat biberit:alaʒ ſubmergit:miſtab-
ſtinẽtia refrenet᷑: Cuiꝰ freni.Due ptes reſtringẽtes:
retmnetes vocant refrenare ebẽt bꝛeuitas 7 pena-
litas. Cogitatõ ð velectatõis bꝛeuitate qᷓ ſtati trãſe
unte oñ illa q guttur velectabãt in lutũ fetidũ po⸗
nunt᷑:⁊ freqnter ad amantudie; ↄouertunt᷑ retrape⸗
re veberet. Ex alia ꝑte etiam oẽs pdicte penalitates
tã tꝑales ꝙᷓ eterne vitã nr̃aʒ refrenare eberẽt: ꝙ nõ
Ducat᷑ in ↄmeſſatõibo ⁊ ebꝛietatib.Ro.xiij. Mata 3
illos qͥ ſitim ꝓuocãt:vt plus bibãt. C. iiij. xvij.

Kectõis.pꝛimo oſtẽ⸗

denda ẽ diſcretõ. Scðo qlis eẽ debeat ele
ALLtio q ꝑtinet ad bonũ ? vtilitatẽ puatã.
CTer cio q̃lis eſſe ebeat electio q reſpicit vtilitatem
publicaʒ: qtũ ad electõis negociũ: Cuũ thematibus
ad ꝓoſiti ptinẽtiv. Quarto qᷓtũ ad electoꝑ colle⸗
gii. In qnto vo electi pconiũ i.ↄditões pſone eligẽ
de vſcribẽde ſũt. Sexto oñdet᷑ ꝙ inoꝛdinata inten
tiõe electõeʒ ꝓcurãtes / vł eligẽtes vlp̃ᷣſentãtes/ vloꝛ
qinãtes indignos:mitiplici ꝑiculo ta ſ eqᷓ electos ſu
os. ſubditos exponunt.
Mitũ ad pᷣmũ Electõ q̃dã reſpicit bonũ buatuz.
ſicut ꝙ hõ eligat bonã vitã ⁊ humilẽ.ꝙᷓtuzʒ ad ſeipᷣm

dicẽs illud pᷣs.lxxxiij. Elegi abiectꝰ eſſe in wmo xei.

NQuedã vo reſpicit bonũ publicũ:ſicẽ q; eligunt᷑ ho
mines ad bellũ:vel ad pᷣ poſituras:ſen regales vl im
Piales peminẽtias: vel ad eccleſiaſticas.platiões et
dignitates. æ vtroq; ſimul.ij. pe.j.
Certã em̃ vocatõeʒ ⁊ electõeʒ faciatis. q̃i diceret:
facite ꝙ illa vocatõ ſeu electõ/q deꝰ elegit nos añ cõ

ſtitutõʒ mũdi:vt eẽmꝰ ſãcti.Ephe.j.ſit᷑ certa ⸗ expe

dita eligẽdo illa media ꝑ q v electõ ĩplerur/⁊ dicẽ⸗
do illõ pᷣs.xviij.qm̃ mãdata tua elegi. Et iteꝝ viaʒ
veritatis elegi. Quia necalit᷑ elegit nec vocat:vt ve⸗
niat niſi ꝑ viã mandatoꝝꝑ:vt ſciat repꝛobare maluʒ
eligere bonũ. Eſa.vij.vt videlicet ſciat.⁊oꝑe iple⸗
at/⁊ eligat bonuũ in actu.qꝛ alit penã meretur.qꝛ tat
pꝛiuilegiũ meret᷑ amittere.ſic pʒ.XF.vj.iij.j.liberam
electõʒ:⁊ in ſuitutẽ eternã poni.libera.n.electõ ẽ bp⸗
uilegiũ rõnalis creature. Cui dẽ. j. araxxj.qp cũ⸗
q; volueris:elige. Et Ecchi. xv. o uit añ eñ.j. hoĩeʒ
bonũ ⁊ malũ ⁊c. Et iõ pꝛiuilegiuʒ vocari potuit: qꝛ
bꝛutis nõ ↄuenit:ſiẽ pʒ ꝑ ſctm̃ Chomã pꝛima ſcde.q.
xj. articło.ij. Et nõ ẽ puilegiũ qpcũq; ſic nobile. IJta

foꝛtiter etiã pꝛiuilegiatos ꝓtegẽs.ꝙ ſi bñ eo vtant᷑:⸗

vt eis aceſſũ ẽ illõ cuſtodiat:totꝰ mũdꝰ ⁊ infernꝰ ſił
ↄfederati eos nec ſuꝑabit:nec eis nocebit qͥ ad aĩaʒ:
nec ab eis illo tollet vl franget. qꝛ oĩlbo foꝛtioꝛ ẽ per
quã reliquie ſᷣm electõʒ gre ſalue fiẽt. Ro.xj. Nota.
H.j.ij. ¶ Ged heu maioꝛ ꝑs mũdi fatuo aſſilat᷑:qui
potiꝰ baculũ ſuũ eligit:q; celũ. Et puero qͥ potiꝰ po-
mũ ꝙ; enariũ.Et poꝛco:qͥ potiꝰputrida eligit ꝙᷓ au
rñ, Dic mõ qi oẽs putrida eligut pctã diuſa ̃m ꝙĩ
diuß rlectat potiq celũ / potiꝰeligũt trãſitoꝛia:qᷓ
etna. Efnã pauptate qᷓ tꝑalẽ etnã inirmitatẽ ꝙᷓ bꝛe
uẽ dietã. Etnã penõ:q; bꝛeuẽ coꝛpꝑis maceratoem.
Er᷑nꝗ irã ?⁊ laboꝛẽ ⁊ penã ꝙᷓ remifſtõcʒ ⁊ penã tpalẽ.
Be qbus oĩb JYere.viij.Eligẽt mag moꝛtẽ iᷓ vitã:
oẽs q reſidui fu erint e cognatõe hac peſſima.
Di vo oĩs bene oꝛdinent᷑.q ad pCᷣdictam electõem
ꝓtinent pꝛiuatã væo oꝛdinãte:quẽ in pꝛiuata electõ-
ne elegeft. Juxta illud Seutro.xvj. dñm elegiſt ho
die:ſeda electõ meliꝰexpediet᷑.qꝛ ſic artiferx ſapiẽs in
nemoꝛe intermlta ligna eligit meliꝰlignũ p eccieſie
edificatõe/ꝙ; ſtultꝰ. Juxta illõ Eſa.xl.foꝛie lignũ 2

E .ij.

imputnibile eligit artifer ſapiẽs. Ita int mſtos ho
mines nuq; bene elegit lignũ ꝓ ecchie regimĩe qui ẽ
ſtultꝰ q;t ad deũ:vnꝰvidelicet peccaro/r ſymonia
cus reuolutoꝛſmunerih vel carnali affectõe coꝛru⸗
ptus ⁊ putridus:qui cõmodũ attẽdit ꝓpꝛiuʒ. Zale
n. lignu in ſe putridũ lignũ eligit pur ibile Haben⸗
tes vo vi ſapiẽtiam lignũ eligũt imputnbile. qui-
bus ↄogruũt Themata q ſequũt᷑. Q
eꝰ iße erit ſanctꝰ. Numeri. xvj. Quẽ elegero: germi
nabit virga. Numeri xvij. ¶ Euũ ↄſtitues quẽ dñs

Tainꝰ elegerit. Seutro. xvij. Elegit Joab ex electẽ

Iſrael.ij. Re. x. Elegit. Galomon opar ios.iij. Re.
v. Eligite melioꝛẽ de filijs dñi noſtri:⁊ ponite eũ ſu
per ſoliũ patris ſui.uiij. Re.x. Eleger̃t ſacerdotes ſi⸗
ne macula:volũtatẽ hñtes in lege ei. j. Mach. uij.
Elegerũt bonos. Math.xiij. Eligite ex vobis viruʒ
j. Re.xvij. In quo ritus deſcribi electõis/q̃;tuʒ ad
tria. Pꝛim ꝙᷓtũ ad electõis negociũ:Eligite. Scõo
ꝙtũ ad electoꝝ collegiũ. Ex vobis.Tercio qᷓtuʒ ad
electi pᷣcomiũ. Virũ. m electõis negociũ co⸗
mitari bet matura velocitas cũ oↄcoꝛdia:nevideli
cet:negligẽtia bꝛigis vł diſcoꝛdijs.nimis differatur
Quia talis in electõe moꝛa/trahit ꝑiculũ.qꝛ in tali
moꝛa.nõ melioꝛ:h̊ maioꝛ puaricatoꝛ pᷣficit᷑ quõ vo ⁊
p quã viã hoc fiat tali ondit᷑ exemplo. Fabule cõti⸗
nent/ꝙ aues q̃ndã inuenerũt roſam:a fractãtes int᷑
ſe cui danda eẽt cũ ab oiĩb poſſideni non poſſet: In
hoc conſenſer̃t ꝙ pulcrioꝛi daretur aui. YJpſis võo di
ſcoꝛdantibo ð pulchꝛitudis peminẽtia cul attribuẽ
da eſſet ⁊ ſententiã vſq; in craſtinũ differẽtes: vt in⸗
terim potiꝰ maioꝛa o retee c ſapientes aſulerent
nocte vo illa ceteris wꝛmientibus:venit auis illa q̃
nocte melius ſe ſcit iuuare.Videlic; bubo cuius
tota poteſtas conſcientia ⁊ cautela ve nocte oſtendi
tur. Et roſam rapuit pꝛopter quam falſitatem ⁊ ro-
ſe malam adeptionem:poſtmodũ ſententia lata fu⸗
it a rege auiũ:q; nunꝙ; de die volaret.¶ Roſa pul⸗
chꝛa eſt beneficium ſeu dignitas eccleſiaſtica vel ſe⸗
cularis pꝛeeminentia:ad quam electõe media pue⸗
nitur. Circa quã ſi electoꝛes vel patroni diſcoꝛdẽt:
vel per bꝛigas vel appellationes ⁊ placita impediẽ⸗/
tur: 2 retardentur: vt interim conſulant illos quoꝝ
cxtera repleta eſt muneribus ⁊ ↄmuniter bubo ĩfer
ni ſcilicet ſymoniacus.vel reuolutoꝛ:qui plus habʒ
in anima v malicia: vel in burſa æ pecunia. Quoꝝ
poteſtas eſt circa bꝛigarum ⁊ cupiditatuʒ tenebꝛas
e quibus ait ſaluatoꝛ.uce.xxij.hec ẽ hoꝛa veſtra
7 poteſtas tenebꝛarum. Roſam aſpoꝛtat 2 anpho⸗
ram.Et hec eſt cauſa quare plures ſũt bubones in
officijs/⁊ dignitatibus/⁊ cunis conſtituti:qꝙ alaude.
uia in quacũq; cauſa vt cõmuniter que vertit᷑ int
ideles ⁊ falſos:falſi videlicet pꝛopoſitum ſuũ in no
cte huius mundi obtinent:quia filij huiꝰ ſeculi pꝛu
dentioꝛes ſunt filijs lucis in generacõne ſua. Luce.
xvj.ſiẽ bubones in tenebꝛis:q; aues lucis diei. Sʒ
a rege volucrum celiſſententia contra ſic intrantes
ſic viuentes in moꝛte dabitur: ꝙ lumen celi nunq;
videbunt. Sed introibunt vſq; in pꝛofundũ patrũ
ſuoꝝ⁊c. Et oẽs volucres celi ſuꝑ eos ſicut ſuꝑ bubo
nes dlamant dicentes. In terra ſanctoꝝ iniqua geſ-
ſit:nõ videbitur gloꝛiã. Eſa.xxvj. Mota ſimile huic
A. xv.xxxij. Contra omnia talia pericula cito ⁊ con⸗
coꝛditer eligite dicit dñs. Aggei.ij.
Electoꝝ vo collegiũ ĩterna ſinceritas comitari
Dz Pife ds electõis aſſilari vebẽt ꝑpetue vVgini a
rie. Se q̃ legi. Luce.x.q; optimã ptes elegit᷑:filiũ vi
deliqʒ; r
mam tra
ritu ſuo:ſine integritatis concepit peperit coꝛru⸗
ptione.ta ipſi eligẽdũ conciꝑe vebent/ſine carna⸗

In qua electõe omnibus electoꝛibus foꝛ
idit eligendi quia ſicut ipſa veum de ſpi⸗

uẽcũq; elegerit

Exemp.

Art. uij
.V.

Electio

lit atis ⁊ cupiditatis intentione.Qui ideo eligunt:

quia conſanguineus vel affinis eſt: x carne ↄcpiũt

7 c carne periunt coꝛruptoꝛẽ. Qui vo qꝛ mũera vł

iucra dat vel ꝓmittit: cupiditate ↄcipit parit cu

pidũ. Pꝛimi carni. Et ſcõi dyabolo ⁊ nõ ſpirituiſan

cto:iudiciũ ↄmittũt electõis.¶ Zales ante electio⸗
nẽ fruſtra inuocant ſpũſſancti auxiliũ/⁊ conſilium.
Cuius ↄſilio vtinolunt:qui totum negocinʒ antecᷓ
ipſum inuocarent inter ſe fabꝛicauerunt. In quo fa

ccto quibuſdam voluntarijs afſimilant dmis:qui an

VIj.

teq ↄſiliarios ſuos ↄſulant apud ſeipſos quicqd age
re volunt inmutabiliter ⁊ obſtinate vterminant:⁊
tunc ad factum ſuũ in oꝛdinatum coloꝛandũ conſi-
liarios ↄuocant:ſicut iſti Hmuſanal a Pnt cõ⸗
uincũt᷑ tam a ſcripturis ⁊ factis paganoꝝ ꝙᷓ; xpᷣiano⸗

rum.¶ Scribit. n. Juſtinꝰ li.ij. xæ quodaʒ Alexan⸗

dro ꝙ amicis qᷓre ntib quẽ imperu faceret heredẽ.
Reſpondit digniſſimũ nõ noĩauit filiũ herculẽ:nõ
fratrẽ arridienſis:quia nephas eſſet viro foꝛti aliũ
quã virũ ſuccedere foꝛtem. ¶ Huic concoꝛdat ſcri⸗
ptũ ⁊ factũ ſacre ſcripture:MHNuũeni xxxij. Vbi Moy
ſes a xeo.⁊æ moꝛte ſua certificatus cũ multos habe⸗
ret ↄſanguineos am icos:nullũ væ capite ſuo popu-
lo pꝛeficere voluit:ſed totũ o ↄmiſit dicens. Pꝛo⸗
uideat dñs væ ſpiritũ oĩs carnis hominẽ qui ſit ſuꝑ

multitudinẽ hanc:⁊ poſſit exire ⁊ intrare añ eos.et

educere eos:vel introqucere:ne ſit populꝰ dei. ſicut
oues abſq; paſtoꝛe. up quo dicit oꝛigenes. Di-

ſcant inquit electoꝝ pꝛincipes/ ſucceſſoꝛes ſuos non

eius qui ↄſanguine iuncti ſut eligite:neq; heredita-
rium tradere eccleſie pꝛincipatum.ſed referre ad iu⸗
dicium vi:⁊ non eligere illũ quẽ bumanꝰ ↄmendat
affectus:ſ̊ totũ comittere o.¶¶ Exemplũ etiaʒ de
Bamynele. qui populo Rmcpemn nõ vedit anteqᷓ le
us eiꝰ reuelaret auriculã ſicut patet.j. Re.ix.vbi dei
iudicio Gaulẽ elegit.Et.j.Re.xvj.vbi eiuſdẽ iudi⸗/
cio Dauid vnxit regem ſciens ꝙ quẽcũq; dñs elege/
rit ipſe ſanctꝰ eſt. Mumer vjgn ipe falli nõ põt in
electõibo ſuis. Mota.O.vjxlvij.
¶Muales vo ↄditiones veber habere eligendꝰ:oſtẽ
dunt. Mꝛimo que a natura oꝛdinantur cerui eniʒ
volentes flumen tranſire:vel ſe cõtra venatoꝛes vel
canes vefendere:ſoꝛtioꝛes ante ponũt:⁊ ſuꝑ ſe cuſto
des naturali inſtinctu ↄſtituũt. Aliter emim in hoc

natura vficeret:quia væbiles pꝛepoſiti eſſent tam pᷣ

ponentibus: ſibipſis cauſa ⁊ occaſio ruine.¶ Be⸗

cundo idem oſtendunt es qnea ratione oꝛdinent᷑:ſi

cut bella humana iuſla:in quibus maioꝛ induſtria/

ſapiẽt ia⁊ foꝛtitudo induce exercitꝰ reqͥritur de con

gruo ꝙᷓ in his qui eum ad bellũ ſequũtur.quia ex ve
coꝛdia ſua ſui totius exercitus imminet ruina. ſicut
patet. H. ij.xiiij.¶ ercio idẽ oſtendũt ea que qti⸗
die aguntur. In omni em arte ? opere/ vbiagitur õᷣ
coꝛpoꝛali vel fempoꝛali emolumento:eliguntur foꝛ
tioꝛes/ſa pientioꝛes/⁊ melioꝛes operarij. Elegit Sa⸗
lomon operarios.iij. Re.v. ⁊ nõ ociofos. Sic vbi de
lucro animaꝝ:facere deberent.¶ Quarto idẽ oſtẽ⸗
dunt ea quenn ſacra ſcniptura inueniũtur. pᷣmo Mu
merixvij. Vnde Aaron populo pꝛeferẽdus/anteqᷓ
populo pᷣficeret᷑:habuit virgã germine 7 gemmis et
foꝛibus oꝛnatam: ⁊ fructn fecũdaʒ. In ſignũ q ille
ſolus dignus eſt ſuꝑ populũ virgã accipere coꝛrectõ
nis vel pꝛeeminẽtie.ſoluſq; ad hͥ eiigenduo/q vFitate
vite germinat:qᷓtũ ad ſe:floꝛet opiniõe ⁊ fama:⁊ fru
ctus wctrine 7 operatõis pꝛofert ommibequib po⸗
teſt ¶ Becũdo exẽplũ habet᷑ ad h̊ in ſacra ſcriptura
Nee.viij. Elbi habet᷑ ꝙ eſdras populũ wocturus: ſte

tit ſnꝑ gradũ altioꝛẽ ſuꝑ populũ ab humero? ſurſũ
Bic ſpiritualiter talis eſt eligẽdus vt populũ regat

qui eminet in bis que ſupꝛa humerũ ſunt ideſt cireũ

ſpectione/ diſcretione/ſapientiaa huiuſmodiquaꝝ
oꝛgana in capite maxime vigent. Mõ autẽ vebet ali
os excellere/in his que ſub humeris ſũt ideſt œlecta
tionibus que ventrem ? carnem ſequunt᷑¶ Quar⸗
tum habetur Numeri.iiij. Vbi habetur ꝙ a trigin⸗
ta annis vſq; ad quinquageſimũ eligebãtur ad ope
ra que ad templi myſteria pertinebant:in ſignuʒ ꝗ;
viri foꝛtes ⁊ perfecti aſſumendi ſũt ad miniſteria ec⸗
cleſieſa diligenter exsnimati.quia ſi ad officis ſecu⸗
laria ⁊ bella coꝛpoꝛalia aſſumendi ſunt viligẽter ex
aminandi. Multo foꝛtius examinari vebent: qui ad
Peilarure aſſumunt᷑. Dil.lix.ſi officis.quia ſicut in
ello coꝛpoꝛali ꝑiculum ex hoc ĩminet/ꝙ mali aſſu⸗
munt᷑. IAta in ſpirituali.Sicut patet..ij.xxix. Itẽ
nota. D. vj. xluiij. uintum exemplũ ad hoc ꝗo
vj.vbi habet/ ꝙ cum cognouiſſet Mieſus/qꝛ venturi
eſſent vt raperent eum ?⁊ facerent eũ regem:fugit ite
rũ in mõte ipᷣe ſolꝰ. In ſignũ ꝙ honoꝛes ſt fugiẽdi:⁊
ꝙ tales eligedi ſt qͥ illos exẽplo Grego.fugiunt qui
etſi omnino ad talia onera ſuppoꝛtanda cogantur:
coꝛ habeant humile.ſicut qui onus ſubit:caput in-
clinat non ſe extollat.ſed ira ĩ omni medio:ſicut ſol
in medio planetaꝝ vt pꝛoſit ⁊ illuminet:non vt pꝛe⸗
ſit. Et coꝛ in medio coꝛpoꝛis vt vitam membꝛis om
nibus influat.Sic ſi rectoꝛem poſuerunt te:noli ex-
tolli:ſed eſto in medio illoꝛum rectoꝛ in honoꝛe. Ec

.viij.

ix.

cleſiaſtici xxxij. Et eccleſiaſtici.x.Suo dicit. Vnũ vi

gelicet ex parte pꝛelatiꝙ videlicʒ ſit in medio ſicut
ſol:qui inter planetas mediũ obtinet /quia tres ſupᷣ
⁊ tres ſub ſe.⁊ ſicut coꝛ.¶ Aliud ex ꝑte ibditoꝝ. Vi⸗
delicet ꝙ pꝛelatum vel quẽcunq; eis eminentem/ha
beant in honoꝛe.Auguſtinus in ſpeculo clericoꝛuʒ:
honore coꝛã vobis pꝛelatus ſit vobis. ¶ Pꝛedictas
ergo habentes ↄditiones/eligendiſunt. Einde oꝛi-
genes ſuper leuiticum. Qui ex omnipopulo pꝛeſtã/
tioꝛ eſt qui vctioꝛ:⁊ in omni virtute eminẽtioꝛ.Il/
le ad ſacerdotium eligatur. ¶ Item nota plura exẽ/
pla quales vus elegit per hoc eligendi nobis foꝛmã
Dans. C. xviij. vj. ed heu non ſic eliguntur oẽs
ſed habentes conditiones poſitas.ſupꝛa.e.c.iiij.fre
quentius exaltantur. DPe quo conqueritur ſacra ſcri
ptura: Eccleſiaſtes.x.dicens. Eſt maluʒ qð vidiſub
ſole quaſi per erroꝛem egrediens poſitum ſtultuʒ in
dignitate ſublimi. Cuius erroꝛis occaſio eſſe videt
nimia ſm carnalem affectum appꝛoximatio. Pꝛoqͥ
eſt ſciendum ꝙ appꝛoyimatio et elongatio/faciũt vi
ſũ qñq; errare:ſiẽpʒ de planet:int᷑ qͥsviſꝰ iudicat lu
ngazore⸗ eipłꝰ aꝗp nq̃t ? ſaturnũ minoꝛẽ qꝛ plꝰ
ab eo elõgat᷑.qui vo in celo ſunt et oĩa vidẽt vt ſt᷑:cõ
trarium iudicant. Sic boni quoꝛum conuerſatio
in celis eſt.mali vo quoꝛum con uerſatio in terris et
affectio eſt terrena/plus eis appꝛopinquantes con⸗
ſanguinitate et affinitate.vel familiaritate. maio⸗
res iudicant et melioꝛes. et ideo mali exaltantur:⁊
boni pꝛimuntur /ſicut ait ſcriptura: Eccleſiaſtes.
x. Vidi inquit ſeruos in equis:et pꝛincipes ambu⸗
lantes:quaſi ſeruos ſuper terram quia elegit rex de
amicis.j.Abachabeoꝛum.vij.Et quia elegit bachi⸗
den impios.j. Machabeoꝛum.ix. Mota. J. ix. arti/
culo.j.
¶ Electoꝛes vo tales eligentes/et patroni tales
pꝛeſentantes ſiue ad oꝛdines apponentes/et recipi⸗
entes/ſet aduocatijet fautoꝛes tales iuuantes: ſicut
multipliciter peccant: ſic multiplicitã ſe qᷓ electos.
ꝙᷓ;ᷓ etiam electoꝛum ſubditos periculo/et pene eypo⸗
nunt. ¶ Pꝛimo tales contra œum peccant: cuius
mandatum tranſgredi faciũt.Exodi.vigeſimo. NMõ
aſcendes inquit per gradus ſcilicet pergradus cõ/

As

nawrtacie vel affinitatis ad altare meum.

ecundo cuius amoꝛem vel timoꝛeʒ poſtponũt.

Arti. vj.

twii dii⸗ Ethteren qtradit oues paſto
Vraopun ſvononnedñſs ouii oues
ret w mann paſtors otius ypuen. Je.
Nistradidit te dano migebit? rouid
hobit Dic galt Ezechij anguinem
g requirã Et Gechnij anguine e
neeerAde e⸗
gteb his qty bona ſua radiditñabalij
Cris velacerdotitv ſuis Dicent d lans ill
ſunari radit dllcentiatllogqnim
nent estradunt ci d ſpenioꝛi dend
ludiſpenſat nio dreniter den ü eſt.
ſrrftcnmntledipenini nersde
nen gen fin nin rdhr

ubellegnoes Precailu obrinit tamin

ſpenſantiinc,lllop ignidd diſenfat ti
gbeuäiahaliganeenn
ſiſtno ſoluin ſadamintopad miniſtzer
nncononicapdlctöefmiſſip celehranien
Ohatones fufo yt enit faciunt mercen
na van a ltar gltein icioncſin⸗
fgirnans ſmtie tinigtaſt
iiinre in ietdinno in

bispellatusſit pobds.
AMimontselgentiſunt. Vnce on⸗
uncun Oricremn ihaptſohnſſi⸗
chonr imommni vintute eminetior g⸗
numcliatur gtennotnplongti
belegit gerhoccligenginobis fomj
i. ( Bel heu nonſceliguntvrois
onclnones poſitas ſpta. eCliij fe
ntur. Sequo conquenturſagaſcni
ſes dicns Eltmalu, qo vidiſub
oꝛem egrediens poſitum ſtultuz in
1. Quius enons occaſio eſe vet
en affectum appꝛorimatio oi
ppꝛopimatioct longatio fzciütnt
deglanet int niſemngtart
.ba nqjt ſaturnu minoreepl
ido in celo ſuntet oig videt tſti
nt. ic boni guoun conne,ſitn
coquommm con uerſgtiointemnidet
ena plus tis pflopl,lant b in⸗
afiimt i en unt tenul
melioꝛes ttictn nolicrulrontur.

ſenprum Edli⸗
nina rnude Imbu⸗
llagtt erde

Electio
Quia ſi rex terrenꝰ vel dñsjvel magnus amicus eos
rogaret ꝙ eipꝛo aliqua arte vel opere fidelez puide
ret miniſtrum:vnde apponeret diligentiam/ꝙ ſibi
non mitteret niſi diſcretum. ſicĩ arte aĩe bene con/
ſiderare veberent cui gregẽ dñi cõmittũt cuſtodien
dũ ſi bene ↄſiderãt cui maritare volũt filias ꝓpꝛias
bene ↄſiderare deberent cui maritanda ſit ſponſa ec
cleſia.ſ.chꝛiſti.et ſi quis eos rogaret/q filiã ſuam
indigno maritarẽt:ſufficientes inuenirẽt excuſatio⸗-
nes. Bed heu quãdo pꝛeces fiũt pꝛo indigno ad væi
ſponſam habendã nõ ſe excuſant:ſed humanũ timo
rem diuino timoꝛi pꝛeponũt.¶ Lercio cuius ſpon
ſam venalẽ exponũt il i aue lraꝝ titulus/verioꝛ
eſſet pecunie/qꝙᷓ vei gratia. uarto cuiꝰ exercituʒ
⁊ caſtra in bello ⁊ obſidiõe poſita/pꝛodũt vecoꝛdes
milites ĩ eis ponẽdo/cꝰ oues lupis tradũt.¶ Muin
to cniꝰ filios infirmos moꝛti tradũt:dũ mal medicł
ſciẽterexponũt.qͥs.n. filiũ ſuũ infirmũ traderet cu/
re medici:quẽ ſciret medicinã neſcire cũ expertũ ha
bere poſſet:talis videret᷑ velle a filio ſuo liberararij
quare ergo talibo tradũt dilectos ci filios:pꝛo qui⸗
bus ypᷣs moꝛtuꝰ eſt. Sed dicũt puer eſt poteſt ire ad
ſcolas ⁊ addiſcere:ſ interim infirmi moꝛient᷑: interĩ
ſpᷣditi peccãt:⁊ foꝛnicant᷑.qð pulchꝛe oſtenſum eſt.
BGeñ.xxxviij.vbi Judas dixit ad Thamar: expecta
vnec creſcat ſela filius meꝰ.q̃ interim foꝛnicata eſt.
Dic ipᷣi dicũt ecclie expectet ⁊c quare nõ dicũt h̊ de
ouibe ſuis/dantes paſtoꝛi ſalariũ vtvadat:⁊ artẽ pa
ſcẽdi diſcat:dicẽtes:expectẽt oues vſq; addiſcat ⁊c.
NQuare nõ ſic loquũt᷑ v filijs ſuis infirmis dãtes ſa
lariũ medico:dicẽtes:Eypecta quouſq; medicꝰ va⸗
dat ſalarnam⁊ addiſcat.¶ Sed dicũt dimittũt vi⸗
cariũ vel ſacerdotẽ loco ſuo.hec rñſio edsoear⸗ eſt.
C. xviij.viij. Et pᷣterea qͥ tradit oues paſtoꝛi ipſe vo
tradit eas puero ſuo:nonne vñs ouiũ oues ſuas reqͥ)-
ret e manu paſtoꝛis potius ꝙᷓ pueri. Ypᷣe.m cui eas
dñs tradidit: dãno rñdebit ⁊ e ouibo computuʒ
dabit. Dic eꝰ qͥ ait:Eʒech.iij.ſanguinem de manu
tua requirã.Et Eʒech.xxxiij.ſanguinẽ e manu ſpe
etai ece⸗ m. Bicxpo. Math. xxv. Rationem ex
egit ab his qb bona ſua tradidit:⁊ñ ab alijs.ſ.a vi⸗
carijs vł ſacerdotib ſuis.Picent:deꝰ ſatis illis infe⸗
rioꝛibo curã tradit:qꝛ v licentia illoꝝqui vi locum
tenent.eis tradunt᷑:⁊ cũ ſuperioꝛib de nõ reſiden
tia diſpenſat᷑.quibo bꝛeuiter rñdendũ eſt:ꝙ nec deo
lacet vt freqᷓnter talis diſpenſatõ: neca do appꝛo-
barſicut optime patet. ꝓ. iij.xxiiij.qꝛ ꝑ pꝛeces ⁊ fal
ſas allegatões/⁊ pꝛecia illã obtinẽt:tam in illoꝝ di⸗
ſpenſantiũ:q illoꝑ cũ quibo diſpenſat᷑.tã etiã ſubdi
toꝑ graue aĩaꝑ dipendiũ.qꝛ opus cure paſtoꝛaſ cõ/
ſiſtit nõ ſolũ in ſacramentoꝝ ad miniſtratõe:⁊ hoꝛa
rũ cononicaꝝ dictõe/⁊ miſſaꝑꝝ celebꝛatione:quas tñ
opationes raro vt ↄnenit faciunt mercennarij. in
veraci wctrina vitat vite:in vicioꝝ cũ neceſſe ẽ du⸗
ra ⁊ imperioſa coꝛreptõe/⁊ in rigida caſtigatiõe.qð
ſi foꝛſitan ſciant ꝙ raro accidit:nõ tñ audẽt mercen
narij:Cõſiſtit etiã in paſtione eſurientiũ: in cooper⸗
tione nudoꝝ:in ſuſceptõe hoſpitũ:in viſitatione in/
firmoꝝ/⁊ ĩcarceratoꝝ ⁊ maxime ꝓpꝛioꝝ prochianoꝝ
qᷓs opatões facẽ nõ ẽ in hmõi mediatoꝝꝑ ⁊ mercẽna⸗
rioꝝ facultate.qꝛ r poſſunt ꝗꝓpꝛiã vitã ſuſtentare.
Nota. F.iij.xxx.cũ ſequentilvæct. P.xiij.liiij Qua
ratione ergo ↄtra iuſticiã diſpenſatõeʒ ex toꝛqnt ea/
dem ratõe iuſte punient᷑ Cui nõ videt᷑ ð iuſticiã eẽ:
ꝙ emolumentum recipiat perſonale: lac ⁊ lanam
pꝛo ouibus cuſtodiendum. Et tñ laboꝛem non ap/
ponit pſonalem: nõ eſt credendũ ꝙ apud vũ.tanta
ſit iniuſticia/ vel ꝑſonaꝑ acceptio quin ab eo quiplꝰ
accipit de ouibv:plus eyiget᷑ in computo.qñ deus di⸗
cet.redde rationẽ villicatõis tue:qꝛ ab eo cui plꝰ cõ

mittit:plꝰ exiget. Cũ ergo rectoꝛ plꝰ recipiat: nõ eſt
dubiñ.quin reſpondebit ꝓrata ſua.¶ Gexto cnius
ecchiam maculat:qꝛ poꝛcos.ideſt vitã poꝛcinã ducẽ
tes in ea ponũt. De quibus nota optime. H. ij. xlvj.
Beptimo quia eccleſiam vei? cadere faciunt. Ne
columnis marmoꝛeis amotis.i. antiquis bonis vin
moꝛtuis:vel ab refutatis colũnas ſupponunt
ncxidas Be qui Hieronymus in quadam epiſto
a. Et habetur in vecreto. viij.q.j. Moyſes: quidam
nõ querunt eos in eccleſia colũnas erigere:quos pꝓl⸗
cognoſcũt ecclie poſſe pꝛodeſſe:ſ̊ quos vel ipſi amãt
vel quoꝝ ſunt obſequijs veliniti:vel pꝛo quibo ma⸗
ioꝝ quiſpiã rogauerit:⁊ vt veterioꝛa taceam:qui vt
clerici fierent muneriba impetrauerunt.¶ Oui ſic
contra vum peccant:a væo moꝛte eterna digne puni
entur:q oſtendit᷑j. Parał xiij. Vbi oʒa qui archã
ſuper boues poſuit laſciuientes:a xeo percuſſus legi
tur⁊ occiſus.Cunc verificatur w illis illud. Eſa. j.
cũ titulis ⁊ pꝛecib mittentes ⁊ recipientes:non ſolũ
cõtra veum vt dictum eſt peccant:ſed etiam otra ſe⸗
ipſos quia ſeipſo in bonis ſpiritualibꝰ vefraudãt/et
hereditatem celeſtẽ amittunt. ꝛo quo eſt ſciendũ
; pꝛomoti ad oꝛdines vel beneficia/oꝛatoꝛum ⁊ pu.
gilũ locũ tenẽt:qui ergo pꝛo hereditate celeſti/que
in bꝛiga eſt vebileʒz exponit pugillẽ verelicto foꝛti q
non faceret in cauſa hereditatis terrene nõne grat
terrã illã amittit. Nota. M. x. nij. Qui etiã in cau-
ſa periculo ſum aduocatũ in ſufficientẽ exponit:bo/
no værelicto nõne gratis cauſam amittit. Sic tales
quii oꝛare tenent indigne exponũt:vel locũ oꝛatoꝛis
vel oꝛationis in ecclia tenere ꝑmittũt. Quos repꝛe
hendit beatꝰ Gregoꝛꝰ. Et habet᷑ in canone.j. q.j.
fert. vbi repꝛehendit duoꝝ francoꝝ reges Thedoꝛi
cum Cheodebertũ:eo ꝙ; infinibo regni ſui ſymoni
am ⁊ ſymoniacos vigere permittebãt. cum ſacerdo
tes eligẽdi ſint moꝛiboa ſciẽtia:anõ pecunia:r ad⸗
dit ꝙ illud eſt dãnum ipoꝝ regũ regni:qui dũ ſacer
dotes intcedere vebeãt pro regibo alijs in regno ve
gentiboæyquo pꝛo pecunia vel pꝛecibo indigni pꝛo
mouẽtur/ oꝛdinant᷑: æus eoꝝ pꝛecibo nõ placatur.

H̊ᷣ potius ad iracundiã pꝛouocat᷑:⸗ eoꝝ culpa totum

regnũ ⁊ terra vbi rales ſũt multociens affligitur et
grauatur:cũ potius væberet eoꝝ interceſſionibo ad⸗-
iuuari. Quis em̃ v illoꝝ oꝛationib ofidere poſſet:
quos intus vulneratos eſſe cognoſcit:aut quis fru⸗
ctus poteſt ab eis ꝓduci:quoꝝ radix interius eſt in
fecta.hec ibi.(¶ ¶Et nõ ſolũ ſunt ſuis pmotoꝛibns in
bis quibus væberent eſſe vtiles/ inutiles vt dictũ ẽ
ſed frequenter fiũt eis inopinate graues:⁊ ingratij
9trarij/⁊ infeſti:xi iudicio:vt . illos affligantur:
quos in oꝛdinate pꝛomouerunt. Credunt enun eos
eis futuros vtiles ⁊ ſocios ⁊ habentes oculũ ad vti-
litatẽ ꝙꝛiam eos pꝛomouent:qui aſſim ilantur ca-
pello ſu btili pꝛeſtigiatoꝛis: Se quo.A. xxvij.lxj.ſᷣ
quo cum nihil creditur niſipalea:inuenitur. vt vi⸗
detur ſerpens. ns quos credunt molles vt paleam
futuros/⁊ ſociales:quos etiam credunt ad libitum
ſe poſſe ducere:quis ſub ouino capello ſerpentinam
abſcondebant:cum exaltati fuerintnuſte inuenient
eos ſerpentinos/⁊ nociuos vt dæ eis verificerur illð
Judicum.ix. eligentibo ramnum:æ quo ignis ex⸗
iens electoꝛes ſuos conſumpſit:⁊ ipſi eũ/ſic tales fre⸗

. JegrerHocmodu ninnriie bꝛigis ſe ↄfundunt:pꝛi

uſq; inrelligerent.i.quia intelligere noluerũt: ſpine
ramnum ideſt ipſum eligendum ramnũ eſſe.¶ Cer⸗
cio nocent etiam ⁊ peccant cõtra ſic pꝛomotos cru⸗
deliter:onera impoꝛtabilia eis imponẽdo:ſub qui-
bus oppꝛimuntur. Nocent etiam ſubdiris. Ouan/⸗
tum vo tales ſubditis nocent:patet in parte.D.xij.

articulo.xiij. ¶ Quarto contra vi pꝛeceptũ faciũt

xiiij.

xvj.

Elemoſyna

Ani pꝛecepit.Reutro.xvij q; regem non faciant alie
nigenam. Sed talis eſt alienigena a ææo: z a tali ſta⸗
tu de iure n 7c᷑.Et vutro.xxiij.Nõ intrabit eu-
nuchus eccleſiam vei ideſt impotens ad generandũ
filios ſpirituales:nec ãmonites.qꝛ nõ occurrũt po/
pulo ⁊ei cũ pane ⁊ aqua ideſt alimentis coꝛꝑalibus.
tiergo columnas erigunt ſub templo:quoꝝ fragi
itate⁊ vefectu tam ipſi qᷓ; columne ꝙ; ſubiecti opp-/⸗

muntur/ damnũ in ipſos pꝛomotoꝛes et patronos

pꝛimarie redundant gni⸗ qui dat occa ſionem dãni
damnũ dare videtur. f. ad le. acqͥ ſi obſtetrix. ideſt iĩ
Digeſto veteri li.ix. Nec mirũ:quia peccatũ illoꝑ nõ
eſt leue:qui in perſonaꝝ acceptiõe:habent fideʒ dñi
noſtri Hieſu chꝛiſti. Ja.ij. Super quo dicit Augu⸗

ſtinꝰ. Et eſt in gloſa ibidẽ. Quis inquit ferat eligi

Diuitem ad ſedem honoꝛis eccłie: ↄtempto paupere
inſtructioꝛe ⁊ ſanctioꝛe. NMota.P.iijxxſ.
Themata in electione. Numeri.xx. Tolle virgaz et

congrega populũ ⁊c̃. .

mo ponenda eſt diſtinctioſ⁊ ad inuicẽ cõ/
aratõ. Gcdo exempla ſen wcumenta ad
elemoſynas faciendas inclinantia. Tercio faciẽdi
neceſſitas. Muarto mareria væ qua faciẽda ẽ. Quin
to modꝰ faciendi.Sexto oꝑis vtilitas. SGeptimo nõ
dantium fat uitas. ctauo eoꝛundem ingratitudo
Mono ingratitudinis cauſa. DRecimo periculũ.Vn
decimo excuſatio cũ repꝛobatione.

Mtuʒ ad pꝛimũ.Elemoſynaꝝ tria ſũt genera/ vi⸗

elicet dare egẽtij dimittere ledentixoꝛrigere velin

eberckRer rrer Br erag barer A A
XVj.
ꝛes ſt

SDe ſcðo patet.D.x pertotũ. Se tercio patet.E.
per totũ. Inter quas ſpũales elemoſyne potõꝛes ſi
vm ſanctũ CThomã ſcdᷣa ſcde.q.xxxij.articulo.iij.tri-
plici ratione.Pꝛimo qꝛ illud qð exhibet᷑ no biliꝰ eſt.
Scðo ratione eius cui ſubuenit᷑. wie⸗ nobilioꝛ
eſt. Tercio qᷓtũ ad ipſos actus quibo ſubuenit᷑:quia
hientkales ſunt iſtis elemoſynis ſpiritualib: No
ta.C.j. ij.
Prlm multis wcetur exemplis.C. xij.vj.quibo
addere reſtat extra.¶ Pamo in mere naturalibus.

BDol em̃ oẽs planeteſ omnia elementa et piſces et

Exempl.

omnia aĩalia indigentibo ſe municãt. Nota.aM.ix.
v. ¶ Becũdo hoc cocet lex nature dicẽsſhoc facias
alteri qð tibi vis fieri ⁊ꝛc.viuites ergo in menſa ab⸗
undanti ſedentes: igne ⁊ veſtibus caleſacti:⁊ ciba⸗
rijs ⁊ poculẽtis varijs ſatiati:Audientes pauperes
frigoꝛe vtpote nudos ⁊ diſcalciatos clamare.Cogi
tent quid ipſi patiantur:⁊ quid ĩ ↄſimili caſu vellẽt
eis fieri:⁊ idem faciãt illis.Tali cogitatiõe fuit mo⸗/
tus infomatus Y ohannes elemoſynari vt in ge⸗
ſtis eius fertur. Oui cũ eſſet patriarcha Dieroſolo/
mitanus:⁊ omnia ſua pauperibb vædiſſet:quidã cari
tatis intuituſbonũ coopertoꝛiũ ei contulit pꝛo lctõ
ſuo:quo cũ coopertus eſſetvix tota nocte vꝛmire
potuit:̊ ſeipſum redarguens dixit.Tu miſer. bene
nocte cenaſti: modo hic calide iaces ſub cooperto/
rio bono:⁊æ cuius pꝛecioitriginta vł płes pauperes
qͥ frigoꝛe ⁊ fame cruciant᷑ recreari poſſent/vel coope
riri:fratres videlicʒ ⁊ filij xpᷣi qui iacent in fimarijs
vel tugurijs nattis vel ſemicincijs opertiſpeiꝰqᷓ ca⸗
nes.Et die facto:illud vendidit vt pauperibo illud
daret. Ille vo qui ei illud ↄtulerariillud emit: ei il
lud iterum redonauit.Et ſic pluries illudvendidit
⁊ alius redemit ⁊ eiillud vxdit.Et ille illud vendi⸗
dit ⁊ diſperſit:dedit pauperibo. Juſticia eiꝰ manet.
ercio idẽ wocet hũane vite munis vinẽdi mo⸗
us. Gicut. n. humana eſt ↄſuetudo in hoc mundo
vbi viget coꝛpus:operarios ↄducere ꝓ domo coꝛꝑis

=
E liij.
edificanda:qᷓ cito coꝛruet:ſeruos ⁊ ancillas pꝛo coꝛ⸗
poꝛis pᷣuicio qð cito putreſcet:bellatoꝛes etiã ⁊ pu⸗
giles ꝓ vefenſione terrene habitatõis: ita videt᷑ iu⸗
ſtũ ꝙ faciat ꝓ anima ⁊c.ſicut patet..xiij.xiiij.
DQuarto idem vocet aperto exẽplo Auguſtinꝰ in
quodam ſermone.Pꝛo quo eſt ſciendũ ꝙ multinon
habentes filios:filios habere veſiderãt vel haben/
tes amicos:plures habere veſiderant:mayie bonos
Tales ergo alloquitur ⁊ in foꝛmat/quõ xpᷣm filium
habere poterũt:ſaciendo volũtatẽ patr ſui:elemo
ſynas dãdo.Taliũ.n.eſt filiꝰ:ipᷣo teſteqͥ ait Math.
xij. Quicũq; facit voluntatẽ patris mei qui in celis
eſt:ipᷣe meus frater/⁊ ſoꝛoꝛ ⁊ mater eſt. Qui ſiẽ mat
filiũ.Ita talis xpᷣm in pauꝑenutrire neceſſe habet:
ad hocꝙ vere filius eius noĩetur vel nuncupet᷑. Si⸗
cut ergo habens tres vel quatuoꝛ filios: oibẽ ſol

licitus: oĩb ꝑtes ve bonis ſuis diuidit:omneſq; nu

trit. Ita habens tres vel quatuoꝛ ſᷣm carnẽ: vnuz

ſm ⁊eũ.i.xpᷣm: ð om mibo ſit ſollicitus:oĩbuſq; ꝑtem
tribuat. Hec eſt vctrina Auguſtini in mone ſecun
do ⁊æ vita clericoꝝ.Sicut P3 in canone.riij.q.ij. Si
quis iraſcitur.vnuũ inquit habet filiũ/xpᷣm alterum
putet.duos habet:putet xpᷣm terciũ.vecẽ habʒ:vn/
decumũ xpᷣm faciat. Et ſic melioꝛem filiũ.i.xm ĩ bo⸗
noꝝ diuiſione obliu ioninõ tradat: quin tantuʒ ad
minꝰ ei tribuat in pauꝑibo ſuis:quãtu vni filioꝑ ſᷣm

carnẽ. Optimo experimẽto cognoſcere poteſt ſe ma

trẽ ⁊ nõ nouercã eſſe xpᷣi. Cauſaʒ q̃re hoc facẽ œæbʒ.
Mota. E.viij. Bic.n.pꝛobabat ſe matrẽ eſſeſᷣm ſpi⸗
ritũ:que mater eiꝰ erat ſm carnẽ:v qua legit᷑ ꝙ bo
na ſua in tres diuidebat ptes.vnã ſibi.ſecũdã mini⸗

ſtris templi. terciã pauperib tribuens. Hoꝝ ergo in

foꝛmatus exemplo:⁊æ ſubſtantia tua fac elemoſvnã
⁊ noli auertere faciẽ tuaʒ ab illo pauꝑe. Ita.n.fiet:
vt nec aueratura te facies dñi.ve qua in pᷣs.lxxix.
Oſtẽde nobis faciẽ tuã:⁊ ſalui erimꝰ.Quo potuer
eſto miſericoꝛs ſi multũ tibifuerit abũdãter tribue
moꝛe fontium ⁊ planetaꝝ:interquos maioꝛes ma⸗
ioꝛẽ aque ⁊ luminis effundũt abundantiã ſi exigu⸗
uin fuerit:etiã idipᷣm libenterimꝑtiri ſtude Thob.
uiij. Mota.M. ix. iij.
¶ Auibo vo videt᷑ elemoſynas facẽ ſub oſilio ca
dat⁊ nõ ſub pᷣcepto vel neceſſitate: erroꝛem ſuũ vi⸗
deãt.ſcõa ſcde.q.xxxij.articulo.v. Vbiſanctꝰ Tho⸗
mas De in aliquo ca ſu cadunt ſub pꝛecepto.cu
ius ratio eſt:quia ci dilectio ꝓximi ſub pꝛecepto ca⸗
dat:neceſſe eſt oĩa illa ſub pꝛecepto cadere:ſine qui-
bus dilectõ pꝛoximi nõ ↄſeruat. Ad dilectõeʒ autez
pꝛoximi nõ ſolũ ꝑtinet/ꝙ ei velimus bonum:̊ etiã
operemur. Juxta illud.j. Yo.iij.nõ diligamꝰ verbo
neq; lingua:ſed ope ⁊ veritate.Ad hoc aũt ꝙvelimꝰ
opemur bonũ alicui:requiritur/q eius neceſſitati
ſubueniamꝰ. Juxta illud.j. YJo.iij.qͥ viderit fratreʒ
ſuũ neceſſitatem habere ⁊ clauſerit ⁊c. In iſto ergo
caſu cadit ſub pꝛecepto.Huic etiã ad lireram ↄcoꝛ⸗
dat.illud Reutro.xv. Mon werũt inquit æus pau⸗
peres in terra habitationis tui.Id circo ego pꝛeci⸗
pio tibi.vt aperias manũ tuã egeno/⁊a paupꝑi/q tecũ
verſat᷑ in terra.Huic etiã ↄcoꝛdant verba Hierony⸗
mi.⁊ hñturin vecretis.Sii.xlij.in pꝛin.S.oꝛdinand⸗
Aliena inquit rapere conuincunt᷑:qui vltra ſibi ne⸗
ceſſaria retinẽ pꝛobant᷑.Huic etiã ↄcoꝛdat illõ Ma⸗
thei.xxv. Eſuriui⁊ non ⁊eædiſtis ⁊c̃.vbi elomoſynas
omittẽs:eternaliter punitur.
¶Et quia debitꝰ actꝰ vbitã reqrit materiã. Tlctꝰ
elemoſynarum vbitã requirit materiã: ⁊æ qua ⁊ in
qua ¶ De qua eſt duplex:vna eſt materia ↄgruita⸗
tis videlicet ꝙ fiat melioꝛi ⁊ pulchꝛioꝛi.ſicut pa⸗
tet.A.xiij.xxuj. Diquidẽ granũ melius ad ſeminan
duʒ eligit.¶ Alis eſt materia neceſſitatis:videlic

.

cintpoupes coed cis leclent o
luiunelinni latie
lio Biralusinitine uno ino rie .
irpicturi utequl ellena roptuüt eng
ert Odſein nieto miſencordius fn
1ganins nncosina im pefegnnos
egin, autr diaun tis gud wdi
Ogodfeciſis ſalicettapina quarend die
auiſtis memcꝛammmin guos necaſtis i
Iini. Vota. F viij xx⸗QMBatens iqat
Abet fieri vbent eſſepauperes. qepaupe
Diuitikoeſtvonda. ellſens. n. m. Rex.
nulierẽponereoleum inffu paſa vana
lenopottunperdit Et ps Luce niij ecũ
ſsintrocuc Pocenam weet uto: gten
peſaturr gquoſs gnon ſeminata ſen
Nlmimuta Grabeu mmmis diuntid pin
1uinenlitertinbenefichs cecleſiaſticomin
Gntiv glurgrlibent ns feruntur Bnde
ncnocomſermoneſdiuntie gccumnlant di
mocſtairbicatſipegtenürdanoerel
eralncinnmna feiimt Armn
umniſtincſnn nenn
beſtrenparpenü puſturedt

1pend, d Ang ti⸗
iloggſeaſi eianiei
dspluresh edaeſecic nt
Waloan dardtnnaſehnne⸗
naig uurzinſoneulnefehoil⸗

nin
lusel Ne
dagn Usnoi 4 eſehebe
8 nanet
narnſinnuflisicn

rſalnienm Qudpotn,
sſimulti nbfuntthüciinmen

1planetapnter uoo noioti ni⸗
minnocfuncitabinhonniſ eni⸗
talöm benterinptiniſuceThoh.
i

Gctgademoſßfnufrciſibli⸗ 4 N

pto pel neceſitate enoren ſuu i⸗
ni amulo. y Obiſanct? Tho⸗

iqvocaſu cadunt ſubprecepto n i,

ci dllectio pimiſubpꝛecepto⸗
illaſub precepto cagereſineqni⸗
nminoſeruat. Ba dilectotz auts
gtinct gei velimus bonumn heni
uilind) J0 i odlitmn ſvi
berveniete Ad bocaitg nin
alianireqpintun ansneutſitin
nnilud J n in n
babererclilſent. 1 ben
ecepto. Holceli AGIirmm H
upr Vin aſtut ns n⸗
anüthoeg gteci
nns dilnln in ſibine⸗
B 1

ranue inengat lo 4he⸗

. nintit e pbielomoſſns
nanidf
nminint nen n
iniſt ͤteni d ,
binn mactutenii 3 3
, ipulchor⸗ 8
nn nunellel i
uidi neuſinnuſi
e

9Atii

vj.

vij.

Artů. v.

Elemoſyna

ꝙ fiat e ꝓpꝛio ⁊ nõ e alieno. Juxta illud Thobie.
iiij. œæ tua ſſtãtia/facelemoſynã. Et illo Ela. lviij.
frange eſurienti panẽ tuũ:⁊ nõ alienũ. Gunt.n. ali⸗
qui q malam vitã ducũt luxurijs/a iniuſticijs rapi-
nis / pleni.Et ab oĩb his credũt paruis elemoſynis
liberari/c ad celũ volare.Sed errant:quia qͥd valet
vnũ oculũ excecare vt alius videat ab vno auferre
cibũ / vt alius ſatiet᷑. Petruʒ ſpoliare Paulo dare:
A Petro.i.a pauꝑe ſubdito accipere melioꝛa /ſicut
Recvuien ⁊hmõi/⁊ Paulo dare peioꝛa:ciboꝝ vide/
icet reliquias 1 putrida que ippi comedere nõ poſſũt
Juxta illo philoſophi cuiuſdã pauꝑibi inquit dat
anem rubigo:vinum tonitrua/veſtes tinea:bonaʒ
cutellã muſca. Zales aſſimilant ſpoliatoꝛibo ali
quaꝝ partium italie quibo riſoꝛie imponit᷑ filios
ſuos in vias vt tranſeuntes ſpolient mittũt: dicen⸗
tes:aurũ vel argentũ vel alia nobis vtilia poꝛtãtes
ſpolietis:nihil vᷣo hñtes vłqͥs vincere non po teſtis:
ptranſire ſinatis:pꝛo anuma patr veſtri. Sic iſti ha
bẽtes:ſpoliãt:nõ habentibovo parcũt:vel parũ dãt
Rai patr ſui. ¶ Calis elemoſyna nõ eſt faciẽti va
ida. Mꝛimo quia foꝛte illea quo aufertur plꝰ w⸗
let:qᷓ ille cui daturgaudeat. ¶ Scõo quia foꝛſitan
meliꝰ ẽ cũ æo ⁊ citius audit᷑ eiꝰ maledictõ ſeu potiꝰ
ad væũ iuſtus clamoꝛ:qᷓ illiꝰ cui datur benedictio.
¶ Tercio qꝛ plures ſũt foꝛte a quib in dño ſuoj/vel
per patrniã tranſeuntes auferũt tallias eius ſoluen
kece ſint pauꝑes coꝛã eis comedentes. Et ſic ma⸗
ioꝛ eſt letania maledicentiũ:q; benedicentium. Se
quibo Miraldqus in itinerario ſuo li.j.c.iij. Quid in
quit dicturi ſũt:qui aliena rapiũt ⁊ elemoſynas fe⸗

cerũt.O vñe in noĩe tuo miſericoꝛdias fecimꝰ:pau⸗ u
Vtilitatibus ſolam vnam habet:

res pauimꝰ:nudos induimꝰ:peregrinos hoſpicio re
cepimꝰ/quib dicturꝰ eſt oñs:quod vædiſtis dicitis.
quod feciſtis: ſcilicet rapinã/quarenõ dicitis:quos
pauiſtis memoꝛamini:⁊ quos necaſtis nõ recoꝛda⸗
mmImI. Hota. F. viij xv. ¶ Materia ĩ qua elemoſyna
Abet fieri: vebent eſſe pauperes.qꝛ pauperibꝰ/2⁊ nõ
diuitib eſt danda. Heltleuo n. ii Meg. uij. wvcuit
mulierẽ ponere oleum infra vaſa vacua:quod.n. in
pleno põitur:perdit᷑. Et xpᷣs Zuce.xiiij:cecos ⁊ clau⸗
dos introduc.Hoc etiam wocet ratio: p terra arida

aſpergatur:⁊ nõ qquoſa.ꝙ non ſeminata ſemmet᷑: et

nõ ſeminata. Bed heu nimis 7 diuitib piura dãtur
generaliter in beneficijs eccleſiaſticis:minus indi
gentilbo plura: libentius ↄferuntur. VUnde Petꝛus
in quodam ſermone/diuitie accumulant᷑ diuitibus
⁊ nõ eſt qui reſpiciat ſuꝑ egenũ ⁊ pauperẽ.ligna in ſil
uas: aque in maria deferũtur. Arenti vo fre/ aqua
ſubtrabitur. Se quibo Aſidoꝛus.li.iij.de ſũmo bono
magnũ ſcelus eſtſrem pauperũ pꝛeſtare diuitibo. 7
ſumptibo inopum acquirere fauoꝛes potentũ.aren-
ti terre aqus tollere: flumina qꝗᷓ nõ indigẽt irriga-
re.ontra illud Eccleſiaſtici.iiij.Fili elemoſynam
pauꝑis nõ væfraudes.i.vel differendo vł diminuen-
do:vel alijs qᷓ pauperibo dãdo/ſequit᷑. Mec auertas
oculos tuos ab vllo paup.
¶ Nec ſufficit materia debita ſine modo⁊ oꝛdie xe
biro.quia ſicut actus virtutis vebitas requirit cir⸗
cũſtantias modos:vt ſiat quando optet. In qui⸗
bus opoꝛtet ᷣm phm in ethicis. Sic elemoſynarum
actus requirit vt fiatvelociter.latenter:a hylariter
¶ Pꝛimũ oſtenditur triplici rarione. Pꝛima acci⸗
pitur penes mateniã rei dande:que ſi diutius cuſto
diatur:coꝛrumpitur: meritũ minuitur: r recipiẽs
minus regratiat Geneca. Quantũ moꝛe addidiſti
tantũ gratie ſptraxiſti. da ergo cito.quia qᷣ cito dat:
bis dat.Exẽplo. Job.xxxj. Gi negaui pauperibo qð
volebant:⁊ oculos vidue expectare feci. ¶ Secũda
qgccipitur penes dantis curialitatẽ Curialis.n. ſo⸗

E ii).
tiꝰdat ſocio comedere/ dum ipſe comedit:et dño ſuo
antec comeqat cibũ miniſtrat. Mõ facias ergo v-
um minoꝛis valoꝛisſq; oñm vel ſaltẽ ſociũ:ſ pꝛius ei
miniſtra. Exemplo cuiuſdã potẽtis dñi duduʒz moꝛ-
tui in xpᷣo:⁊ cuiuſdam nobilis dne que adhuc viuit:
qui anteq comedere ſolebãt:pauperibus manibus
qꝗpꝛijs quottidie ſeruierũt. SGi aunt hoꝝ exemplũ ſe⸗
qui graue videtur/ cæ vt dño te exhibere:ſaltẽ vt ſo
cium eum habeas:ei dando dum comedis:i dum te
ipſum veſtis:ipſum etiã induas.Et ſic e alijs.qui
em̃ expectat vſq; ad moꝛtẽ:⁊ hmõti caritatis opa pꝰ

moꝛtẽ ſuam fieri pꝛecepit:incurialiter ſe in chriſtuʒ
habet:quia poſtq; ipſe non poteſt plus comedere:et
usertarn non poteſt ſumere nec induere:vult cum
illis chꝛiſtum paſcere.Talis nec ſe habʒ ad chꝛiſtũ.
vt ad dñm vel ſociũ.( Tercia ratõ accipitur penes
dantis vtilitatẽ. Eſt.n. vtilius facienti tempeſti⸗
ue fiat: ⁊ ſpecialiter añ moꝛtẽ. ¶ Pꝛimo: qꝛ ſat: fa⸗
cit pꝛo peccatis pꝛeteritis.Pañ.iiij. Peccata tua ele
moſynis redime. Hec autem facilius redimũtur ci⸗
to:ſicut vulnera recentia citius curant᷑⁊ cũ minoꝛi

Exempl

vlore ¶ Gecũdo quia reſiſtit peccatis futuri:ſicut

aqua igni.ne ↄburedo ꝓcedat.Eccleſi laſtici.iij.ignẽ
ardentẽ extinguit qqua elemoſyna peccat reſilſtit
Facilius aũt ⁊ etiꝰ ⁊ vtilius reſiſtitur igni in pꝛinci
pio ꝙᷓ in fine. ¶ Cercõ quia impetrat noticiã recte
vite. Et diſponit viam ad gloꝛiã:ſicut patet eæ coꝛ⸗
nelio. Actuũ.x.cui dicitur oꝛationes tuas 7 elemo⸗
ſyne aſcenderunt in memoꝛiam . ¶ Quarto quia

meretur augmentũ gratie.¶ Quinto qꝛ ignẽ pur⸗

ſaroꝛi extingnit: ⁊ ab eo ſacientem liberat:anteq il⸗
um intret. Di vo poſt moꝛtem fiat:æ omnibus iſi!
n ꝙ videlicet a pena
liberat purgatoꝛij:ſed non anteq illum intret: ſ dũ
ibi cruciatur paulatiue purgatur. Vtilius eſt ergo
elemoſynas facẽ ⁊ ꝑ eas vitare ne in foueã cadat:ne
etiã ĩ carcerẽ liget᷑:⁊neĩ ignẽ mitrat᷑. In vigilia eri-
am ꝓuidet᷑ ð veſto:qꝙᷓ pꝛi cadereꝛ ligari ⁊ tc ꝓuide
re de veſto ⁊ ligari ⁊ coburijet impꝛouiſus ſedere:dũ
remedia ↄtra hec tarde pꝛeparẽtur. pꝛius ergo date
elemoſynã:⁊ ecce oĩa munda ſũt vobis. Luce.xj.
¶ Becdo mõ debet fieri latẽter:ne faciẽs ab alio vi⸗
deat᷑ pᷣmiũ expectare ꝙᷓ a x: Qq̊ᷓ illã fac. ath. vj.
KCuũ facis elemoſynã:noli tuba canere ante te: ſicut
hypocrite faciũt.⁊ cito poſt. Te antẽ faciẽte elemo⸗
ſynam:neſciat ſiniſtra tua quid faciat Txtera tua.
ed ſicut volẽs alicui tradere pcioſũ iocale ad poꝛ-
tãdũ:ſi in loco publico ſit:vel inter inſidiatoꝛes /illõ
ei occulte tradit:manum in ſynu alterius mittẽdo:
ne amittat᷑. Ita abſconde elemoſynã in ſynu patris
⁊ hec pꝛo te oꝛabit.Eccleſiaſtici.xxix.(¶ Lercio dDz
fieri hylariter. ꝛouerxvij.melioꝛ ẽ buccella panis
cũ gaudio:ꝙ; umꝰ plena diuitijs cũ iurgio. Hylari⸗
tꝗs.n.eſt ſalſa que ↄmendant totuʒ feſtũ. Qui ergo
cũ elemoſynis ſuis chꝛiſtũ ⁊ mẽbꝛa ſua feſtiuãt:⁊ ver

ba amara ⁊ impꝛopeꝛia dicũt totũ feſtũ pdũtvł inſi

idum faciũt ꝓ cæfectu ſalſe.Ad hoc ꝙ feſtũ tuũ ti⸗
br et pauperi valeat:nõ exaſperas perel inopia
ſua:⁊ nõ ꝓtrahas conũ anguſtiati:Ecc eſiaſtici.iiij.
¶Habentes vo vebitã elemoſynaꝝ materiã/ cũ tri-
bus pꝛedictis modis ⁊ circũſtancijs: triplices ↄſe-
quũt᷑ vtilitates:Ante moꝛtem:in moꝛte:⁊ poſt moꝛ
te. Ita ꝙelemoſynarij ſũt optimi mercatoꝛes:qͥ in
omni lococ in oĩ tꝑe lucrant. Mec miꝝ qꝛ xpᷣm ⁊ eiꝰ
membꝛa ipis wꝛmientibo ſiue comedentib:habent
pꝛo eis operantesſet mercantes. Vnde cõmuniter
reſpõdit in vi.pa.Abbas luciusſad queſtionẽ quo⸗
modo impleri poſſet verbum apoſtoli:ammonentis
ſine intermiſſione oꝛate.Ego inquit omni die o la-
boꝛe meo reſeruo duos ænarios:x v pauperibus: 4

Exempl.

xlij.

Exempl.

Exempl.

Exempl.

Exempl.

Exempl.

Exempl.

Exempl.

.iiij.

Elemoſyna

me oꝛant dñ comedol⁊ wꝛmio.Et ſic ſine int᷑miſſi
one oꝛo:quia quod quis per alium facit: per ſeipᷣm
facere videtur. Tales per alium oꝛant:qui meliꝰſcit
illoꝛum negocia expedire:⁊ qui melius quid oꝛandũ
vel in quo exaudiendi ſunt:qꝙ ipſimet.i.per chꝛiſtuʒ
et ſuum ſanctuʒ qui interpellat pꝛo nobis. Et ideo
non eſt mirum ſi ſemper pꝛoſperentur. Mota. O. v.
xxj. ¶ CPꝛimo ante moꝛtem:non ſolum in bonis ſpi⸗
ritualibus ſicut pꝛedictum eſt ſupꝛa.e.c.ix. Nec eti
am in bellicis rebus:ſicut patet. H.ij.xlij.ſed etiam
quãdoq; in mulritudine bonoꝛum tempoꝛalium ex-⸗
tra:⁊ in conſolatione ſpirituali intra.¶ Pꝛimũ pa-
tet pꝛimo per illud quod legitur ĩ geſtis ſancti Ger
manu: extra mediolanum veniensl/et pꝛo eppenſis

ſolum tres haberet florenos:pauperibus clamanti

bus/pꝛecepit clericoſꝙ totum illis daret qͥ ſolum du
os vædit. Accidit cito poſt ꝙ quidam potens cari⸗
tatis gratia ei ducentos ↄtulit ſolidos anglicanos.
Tunc ait clerico:ſi tres ediſſes floꝛenos:trecẽtos
habuiſſemus ſolidos. ¶ ſd idem narrat petrꝰ da⸗
mianus væ eunte cuʒ vno venario ad emẽdũ neceſſa
nia pauperi vᷣo obuianti denarium illuʒ xedit ſine
cibo rediens obnium habuit quendam ignotũ: qui
ei viginti contulit ſolidos.¶ IJdem patet pꝑ hoc qð
fertur in.vj.pa.⁊æ duobus heremitis ſimul habitan
tibus:quoꝛum vnus erat erga pauperes largus:alt᷑
So tenax.hic ergo videns ſocium multa dare:pauꝑ⸗/
tatem timens ab eo receſſit:et cito factus eſt egenꝰ
cum alter abundaret/ꝙ cumvideret compunctꝰ ad
ſocium redijt:rogans vt cum eo ſicut pꝛius babita/
re poſſet. ¶ Idem per illud quod hyſtoꝛie narrant
quadam muliere:que cũ omnia væderat:venit ad
oſtium mulier puerum poꝛtans in bꝛachijs: petens
aliquid qua reſpõdente ſe nihil habere:ait: vade ad
ciſtam diligenter quere.quod cuʒ feciſſet:oĩa pꝛom⸗
ptuaria iuenit plena bonis:⁊ ſtatim aq oſtium cur/
rens pauperculam minime repperit. ¶ Ad idem
per aliud de homine qui venarium quem ſolum ha-
buit vo obtulit:qui piſcem cepit in quo margaritã
inuenit magni pꝛecij. Patet ergo verum eſſe quod
vicit Auguſtinus ve verbis vmini.ſermone.xxv. fe
cundus inquit eſt ager pauperum:et cito reddit.
¶ Igẽ patet per hoc quod legitur invua beate ma
rie Magdalene pꝛincipe marſilie.⁊ vxoꝛe eiꝰ: qui
ab ea in foꝛmati elemoſynas dare:pꝛoleʒ habereme
ruerunt.¶ Idem patet per hoc quod in tuſcia acci-
dit e fiiio cuiuſdam/qui volium vini pauperib di⸗
uerſis vicibus dvederat:pꝛo quo cuma patre vitupe-/
raretur:oꝛatione facta/olium plenum inuentuʒ eſt
In cuius miraculiſignum wlium ibidem cuſtodit
7oſtenditur. ¶ Totum confirmatur per illud qð
narrat beatus Sregoꝛius.j.li.dyalo goꝛuʒ.c.ix. Be
quodam Bonifacius nomine:qui omnia frumenta
matris pauperibus væderat:⁊ ab eademvituperatꝰ
oꝛa: ione eidem omnia reſtituit veus. Iſti diuidunt
ditioꝛes fiunt Pꝛouer.xj/Nota. M. ĩx.xij. Et ratõ
M.ix.xxxij¶ Walet etiã ad conſolationẽ intra: qꝛ
ſicut ad opera mala ſequitur conſcientie punctura
Ita ad bona ſequitur conſcientie velectatio:ſed ma
ime ad opera miſericoꝛdie:que per oleum ſignãtur
quia ſicut oleum lenit. Ita il remoꝛſus conſcietie

mitigant: æ conſcientiam leniunt.Et ſicut puer vel

lcunch clericus quanto plus ſcit:tanto plus ĩad-
iſcendo vlectatur: Yta exercens opera miſericoꝛ⸗
die.Quãtuʒ ergo potes eſto miſericoꝛs:Thob.iiij.
Muia elemoſyna ab omni peccato ⁊ moꝛte liberat:

Znon patietur animas ire in tenebꝛas:Chob.xij.

xv.

¶ In quo notatur vtilitas ſcpa videlicet in moꝛte.
in qua moꝛentẽ ſpecialiꝰ inter alias virtutes pꝛius
factas letificata confoꝛtat:⁊a moꝛtis periculo libe

7„*
E .iij.
rat:⁊ letũ ⁊ ſecurũ moꝛi facit/⁊ audacẽ:ſi᷑ vna iu⸗
dici ⁊ ianitoꝛibo ⁊ amicis iudid large ꝓmiſſa vłpꝛe
miſſa faciũt hoĩeʒ ad cuꝛiã illã ſecure accedẽ Pꝛo
quo eſt ſcendũ ꝙ quiieiunat vel vigilat:vel diſcalci
atus ambulat:carnẽ affligit ⁊ caſtigat. Qui vo ele⸗
moſynã dat:iudicẽ ⁊ eius amicos munerib placat.
Ad quod ipſemet iudex.Luce.xvj. hoꝛtatur dicens:
facite vobis amicos e mgmona iniquitatis:⁊ cum
efeceritis recipient vos in etna tabernacula:⁊ vos
in via illa aſſocient ⁊ hoſtes vobiſcũ expugnent:⁊ vi
am vmonſtrent.⁊ ducatum pꝛeſtentet oſtium celi
reſerent ⁊ aduocatiofficium teneant:⁊ ſtipendiari⸗
oꝝ actus in bello illo exerceant. SGicut Yacob pᷣmi⸗
ſit munera.Geñ.xxxij.dicens placabo eum muneri⸗
bus/que pꝛecedunt:⁊ poſtea videbo eum:foꝛſitan ꝓ⸗
picia bitur mihi.Ergo exemplo chꝛiſti ſequẽtes w/⸗
ctrinam:vendite que poſſidetis:⁊ date elemoſynam
facite vopᷣ ſacculos.uce.xij.ſacculos plenos ⁊ ap/
tos:quia ſicut ſolũmodo iuuant:⁊ gratiam ĩomni
curia etiam vei inuenire faciunt.Eccleſiaſtici.xvij.
Elemoſyna viri.quaſi ſacculus cum ipſo:⁊ gratiam
hominis quaſi pupillam conſeruabit:⁊ poſtea ↄſur-
get ? retribuet ei retributionem.ſ.in moꝛte quãdo
clamabit:⁊ wvminus exaudiet.quia ipſe veũ claman
tem in membas ſuis pauperibo pꝛius audiuit. Siẽ
patet.V.vij.xv.Et quia pꝛius ibant ⁊ compaciẽdo
flebant:mittentes ſemina ſua in terra paupeꝑ:tunc
venientes cũ exultatione metent.Et tunc erit iocũ/
dus homo:qui nunc miſeretur ⁊ comodat. Juſte qͥ
dem:quia pꝛius vei miniſtros iocundos fecit. HPea⸗
tus ergo tunc qui nunc intelligit ſuper egenũ ⁊ pau
perem enre ocqod modo ſeminat:tunc viuet ⁊
vvmũ tenebit:atq; familiam.quia ſola miſericoꝛdia
comes eſt defunctoꝝ.ſᷣm Ambꝛoſium.Gequitur in
Ddie mala liberabit eũ dñs.Teſte ZRlmbꝛoſio li.de of⸗
fi.qui ait. Non memini me audiſſe vel vidiſſe mala
moꝛte moꝛtuũ:qui opera miſericoꝛdie libenter exer⸗
cuit.Sequitur wminus conſeruet eũ ⁊ viuificet eũ
beatum fa.e.⁊ non tradat eum ⁊c. Eñs opem feret
illi ſuper lectum wloꝛis eius.Pſał.xl. Sicut patet ðᷣ
illo ð quo ſcribit beatus Gꝛegoꝛius in libꝛo dyalo.
MQui cum eſſet languidus diu ⁊ infirmus.omnia tñ
que habere potuitſdiſperſit:vedit pauperibo.hic in
fine angeloꝝ cãnilenas audiendo cũ gaudio maſᷓ ve
coꝛpoꝛe exiuit. Patet ̊ ꝙ in moꝛte fiducia mag erit
coꝛam ſummo ⁊æo elemoſyna omnibo facient ib eã.
Thob.iiij. Mota..M.ix.xiij.⁊.xxvj.¶ Quia ſaccu-
lum pecunie ſecum tulerunt:ſcientes quoniã vacu-
is manibus tamaꝛdua negocia expedire nõ poſſunt
Qui vo ulũ ſacculum poit ſe dunittit:ſtultus eſt:⁊
cauſa ſua periclitabitur. ¶ Proponantur ergo an/
te mentis oculos duo euntes ad cunam magnaʒ in
caſu periculoſoſtam vite quam bonoꝝ.Vterq; ſcit
ꝙ ante ſe pꝛemittendo ſua:optime euadet. Simittẽ
do vo ſua poſt ſe:tam ſeipſum/q; ſus amittet.qͥ ergo
ſua in hoc caſu poſt ſe dimittit:quis inſanum illum
non diceret. Sic in pꝛopoſito: largus elemoſynanꝰ
miſer auarꝰ. Omnes ad dei iudiciũ ꝓperant. Vnꝰ
premittit:Alius dimittit:⁊ ſe ⁊ ſua amittit. Sʒ di
cet ſi mea darẽ:pauper moꝛerer. Cui reſpondet᷑:ꝙ
licet omnia bona mũdi habeat:pauper moꝛiet᷑. Om
nes ergo tam largꝰ q auarus:tã qui omnia ſua vo
cædit:tam etiam qͥ omnia ſua inuuꝰ in moꝛte dimit⸗
tit:pauperes moꝛiunt᷑: ſed non eundem conſequen-
tur effectum vel mercedem. Quia vnus paupertate
ſua emit regnum ideſt celum:et de bꝛeui paupertate
vadit ad diuitias eternas. Alius cum paupertate
vadit ad penas damnatoꝛum:et de breuibus diui⸗/
tijs ad paupertatem erernam. Ecce vrerq; equali⸗
ter quo ad mundum pauper vadit, ſed non equali⸗

Exempl.

xvj.

twmirheizu,fim nopiͦeſtmann
lnienannhe
btuciteo hient techiatisin clor gi
tis Etepliͦacopientsg nunſcütidd
litis Ereplu acalentmar .
hurni Meſent ertbeſaun ponderri
ſoliatöes tunet monetãſua alieni ſoc
helaliani w ſogetate ab eo lireras tta
tace ſocetatein gatna ad qu vadit
manſeuntes w hoc mũo verſus patna
lumeclo cert ſüͤt ſpolian ſalte mmon
let tos inſaniſſimos. ſin tradunt mon
ictutepaupen chuiſto nigellcet gulpen
cumſenoiat dleens Jo j. Vosamian
Erqlicquidalicni k ſoerateſna tudl
Ninguit niermininms meis ftaſtiom
elutnegit Daid m an ziy
Aartinidbic niichmlenaud⸗ oſt
lungeclanicefcepiſe Yſeggdis horta
laſta hiehactanter diens daten p
tur obisalchr Ancr d nöͤſin
neſun Lamngntuchin⸗ .
„Warh xix Erelitereenangtliiz
kanulina inatgin ei
dum tranſennü

e
nine .
Aſzg
ntndn
tch bllan inneni he

gochnotiſennmmncfilcrr
Pfumlliun gniſſclumeientin
mor.Em Bmdngſinn Fequtnurin
lten dis. Teſte Anbegſioll do
nemimimeandlſſe vel vidiſſemale
mnoperamiſencorclellbenter er⸗
pminns conſenetei riulftcer ei⸗
on madat eum 7. Dioopen feet
lorns eins Pſatl. Giatpatet
eate Glegonus n libo dralo.
idno diur ifirmus omniatn
diſperſit dltpaupento hicin
ſas audlendo di gancto mas
etigin morefidnag magerit
lemoſſna omnibfaglentſwed⸗
K.ir kli⸗7,rwj. CQuigſzcan⸗ .
Twlerunt,ſcientes quonii acl⸗ N
na negoca epecitenoſin
lum poſtſedimittikſſulmuotſtn
(Proponanturathoen⸗
huo euntes ad nrun nognozl
muirgundang bein
. Haoet.
ſnininmum
l nininf hlenlinnn ⸗ .
cpoſctoꝛ aſob llanoſ
propoſoe n nt
G milucteni
Pi itarler ſuagmitn G
inn nn Cli epineliih

Exempl.

xviij.

Elemoſyna

ter negocia in deicuria expediũt.¶ Exemplũ ad h̊
videmꝰin curijs mũdi:vbi largus qñ indiget młtos
habet amicos:⁊ cito eypediet᷑ Fuarus mita ibi ex⸗
pendet in ſimili cauſa:⁊ nõ expediet᷑: licet plura ex⸗
pendat. acite ergo vobis amicos ve mãmona ⁊c̃.
ALuce xvj.De iſtis mendicantibo:qꝛ ſᷣm beatũ Gre⸗
goꝛiũ in mor.quos in opes nũc cernimus:abũdan⸗
tes quandoq; videbimus. Et qui abundantes con
ſpici nur: ſi largiri negligimus: inopes erimꝰ. Qui
itaq; tpale ſubſidiũ nuc pauperi tribuit: ab eo poſt⸗
modũ Herpetna recepturꝰ quaſi ad frugẽ terrã exco
lit:que qð acceperit vberius reddit. Agat ergo di⸗
ues pauperi tribuẽdo vt e in eternũ pauꝑ non ſit
MQui ergo in moꝛtis tranſitua veo iuuari teſiderat
ipᷣm inodo in ſuis neceſſitatibo. pꝛout poteſt iuuet.
Muia ſᷣm Auguſtinũ in li.de pᷣmone dñi in mõte.ili.
j. Juſtũ ↄſilium eſt:vt qͥ a potẽtioꝛi vult iuuari.Ad
iuuet ⁊ inferioꝛẽ in quo eſt ipſe potẽtioꝛ.Et ſ. emper
ante moꝛtẽ cogitet:q; mnnũ hoĩs ante moꝛtẽ datum⸗
in moꝛte dilatat viã eiꝰ: Pꝛouer.xviij. Et illo ſe ha⸗
bere reputet:ſicut ille. . xxvij.lvij. ¶ Zercio elemo
ſynarũ vtilitas apparebit poſt moꝛtẽ. Exquo enim
in wo cui elemoſyna datr᷑ vicium ingratitudinis lo/
cũ habere nõ poteſt:nõ ẽ dubiñ quin recipiẽtes euʒ
eiq; dantes in hoc ſeculo:dũ in ſuis peregrinat᷑⸗ pe
nuriã patit᷑ibi recipiet ⁊ honoꝛa bit eũ:⁊ cũ ſuis ſur-
gens miniſtrabit illis. Vnde Criſoſtomus ſuꝑ JYo.
omebł.lxiij.vis gloꝛia vera potiri:fac elemoſyng. tũc
cus ⁊ angeli te laudabũt.theſaurꝰ inquit infid elis
eſt wvmꝰ:theſaurꝰ i me mopr eſtmanus. Per ma⸗
nus & illoꝝ theſauriʒate vobis theſauros ĩ celo ⁊c.
eis tradẽtes hic:vt recipiatis in celo: quod hic tra-
ditis ;yxẽplũ accipientis a tranſeũtibo ve patria ad
patriã/ vbi eſſent er theſauri pondere guati: vel vbi
ſpoliatões timẽt monetã ſuã alicui ſocietati tradũt
vel alicui de ſocietate/ ab eo literas recipiẽtes:vt ab
eadẽ ſocietate in patria ad quã vadũt recipiãt. Sic
tranſeuntes æ hoc mũdo verſus patriã futu rã: cuʒ
in medio certi ſũt ſpoliari:ſaltẽ in moꝛte quis nõ di
cet eos inſaniſſimos:ſi nõ tradunt moneta vni ſo
cietate pauperũ.chꝛiſto videlicet/qui pauperem ſo⸗
cium ſe noĩat dicens Yo. xv. Vos amici mei eſtis 76.
Et quicquid alicui ve ſocietate ſua tradit:ei rradit
MW inquit vni ex minimis meis feciſtis:mihi feciſtis
ipſeq; illud recipit: Math. xxv. ſicut pʒ ĩ vita ſancti
Martini vbi chꝛiſtus clamide indutꝰ: oſtendit ſe in
pauꝑe clamidẽ rĩcepiſſe. Ypſeq; oẽs hoꝛtat᷑ꝙ ſic bo/
na ſua hic tradant ei:vicens date ſuppie hic.⁊ dabi⸗
tur vobis alibi:Luce.vj.nõ ſimplũ vt datis ſed cen-
tuplum. Centuplũ inquit accipietis 2 vitã eternaz
poſſi. Marh. xix Ecce litere euangelij:q̃s xpᷣs tradit
vt centuplũ pꝛo ſimplo recipiatis in terra ad quam
itis. vate ergo ad modum tranſeuntiũ de regno ad
regnuũ:qui monetas cõmutãt ſen cambiũt:dimittẽ/
tes in terra xæ vadũ t monetã/que ibi valet:⁊ ac
cipientes pꝛo illo monetã q̃ valet in regno ad quod
regnũ vadunt. Gic date hic pauperibo xpᷣi campſo⸗
riba pecuniam que in alio ſeculo nõ valet.qꝛ totum
aurun mundl ibi circa collũ moꝛtui:⁊ ad terrã illam
moꝛt vitam tranſeũtis:nõ valeret eiobolũ vt ibi
recipiatl venariũ diurnũ.Sequo Mat. xx. ideſt glo⸗
riã ¶ Wate hic xpᷣi campſoꝛibo modicũ panis:vt co⸗
medatis ⁊ bibatis in regno eius in eternũ. buccel⸗
la. n. panis irremunerata nõ erit. vbi etiã aqua fri⸗
gida remunerabit?: xpᷣo teſte.Mar.ix. Si quis ĩquit
Tederit calicem aque frigide in noĩe meo Amen di⸗
co vobis.nõ perdet mercedẽ ſuã. Quod figurat᷑ e
neß. xxiiij. Gbi rebecca dando ſeruo Abꝛaelz aĩali⸗
bus aquaʒ:legit᷑ copulata fuiſſe. Rſaac.Et. xxix. Ja⸗
cob adaquando greges meruit introduci in Wwmuz

E rüii).

laban ? copulari Racheli. Et Moyſes. Exd. ij. all⸗
aquando oues ietro ſaceꝛdotis introducim wmum
eius /atq; eius copulani meruit filie. Sic dantes eti⸗
am minima pꝛo noĩe xpᷣiſm poſſibilitatẽ ſuã intro⸗
qucentur in vmũ cl/atq; eius copnlabũtur gloꝛie.
Luiũ ergo pꝛonerbii ſit: bonũ foꝛum trabit rena⸗
rium ⁊ burſa:quis eſt ita ſtultus:qͥ nõ pꝛoperat/et᷑
emat neceſſaria vt cũ Yoſeph in ſeptẽ annis fertili⸗
bus vite iſtius pꝛouideat ↄtra famem future ſterili-
tatis:totius vite ſterilitatis:totius vite future: ſiẽ
ꝓuideret ↄtra famẽ coꝛpalem. Aga mus ergo ᷣm
oſuetudinẽ mercatoꝝ:qͥ qñ res qs emere vſiderant
ſunt in bono foꝛo:eas ement ⁊ quando res quas ven
dere volunt ſũt care:eas vendut. SGed mõ res quaʒ
ſũmeoſiderare veberemꝰ.ſ. gloꝛia celeſtis eſt in opti
ino foꝛo vt oſtenſum eſi:res vᷣo quas voſſidemꝰ care
ſunt:qꝛ veus pꝛo eis nobis offert rem infiniti pꝛecijt
gloꝛia eterna. Ergo vẽdite que poſſidetis:ꝛ date ele
moſynã:Auce.xij. Vnde Auguſtinꝰ in quadam epi
ſtola. Di vis eſſe mercatoꝛ optimꝰ feneratoꝛ egregi⸗
us da quod nõ potes retinere:vt recipias qð nõ po⸗
teris amittere.da modicũ vt recipias centupluʒ. da
thalem poſſeſſionem vt recipias eternã hereditatẽ
Muia teſte Criſoſtomo ſuper illud Alath. vj. Mo⸗
lite theſauriʒare:⁊ que maloꝛ ſtulticia. qᷓ; ibi omnia
dimittere a quo receſſurus eſſcilicer inter inimicos
⁊ illucnihil mitrereſquo iturus es. Ylluc ergo ſub⸗
ſtantiam tuam colloca: vbi patriam habes.r fac er⸗
go gõ wocet. x-j yxxxv. Et. N. j.xj. ¶ Ged heu nõ ob
ſtante iſto bono celi foꝛo ſtat reſpicit ante menſaʒ
canis: 7 Datur ei panis: clamat poꝛcus:⁊ datur ei ci
bus:ſtat in oſtio clamat pauper:imo chꝛiſtꝰ ĩ pau
pere:⁊ nihil vel tarde ei datur. Et tñ maloꝛ ratò eẽt
ho dare:quia ipſe ſuo petit:quod nõ facit canis:
quia per pꝛophetã dicit Aggei.ij.meũ eſt argentum
meũ ẽ aurũ ⁊c Elnde Auguſtinꝰ ve verbis domim
ſermone xxv. Dixit inquit tibi chꝛiſtꝰ:da mihi ex eo
quod cædi tibi: meo quero:da et reddo: habuiſti
me largitoꝛem:fac me debitoꝛem. habeam te fenera-⸗
toꝛem.tempoꝛalia mihi das:eterna tibi reſtituã &c
ce nonobſtante/quod ſua ſunt:non petit ð̊ wno ſed
mutuo:et ad tale lucrum ꝙ non eſt vſurarius:ita
cupidus:quin pꝛo minoꝛi muruaret.
Magna eſt ergo nõ faciẽtium ſtulticia qe qui vi⸗
cino mutuarent lub hono pignoꝛe / vl fidelt fideiuſ-
ſoꝛe:⁊ obligatiõe:p aliqua ſaltẽvſura nõ vult mutu
are pauperi:ſub pignoꝛe celi:et fideiuſſione xp̃i: et
obligatõe ſcripta in euangelio:⁊ a xpᷣo dictata vſu
ra oĩm diuiriarũ celeſtium. Jterũ ſtulti ſut:quia
potius pꝓmittunt blada a muri cõſumi ꝙᷓ ea in celi
grananio ponãt: veſtes potiꝰ a tinea comedi:qᷓ;eas
ſupꝑ pulcherrimã diuitũ paꝛticã ideſt ſuꝑ wvꝛſa pau⸗
berum: vt a tineis cuſtodiant᷑ ponant. Et qͥs nõ di⸗
ceret inſanũ:quimſtas haberetveſtes omnes ſuper

Art.viij.

rxij.

vnuʒ mẽbꝛum ponerer:⁊alia nuda dimitteret. Bic

qui pꝛo ſeipᷣo ſuperfluas retinet veſtes:pauperes nu
dos dimittens. Cõtra illud Ela.lviij. Cuvider: nu
dum opi eũ. Gic martinus nõ dicit mumũ vel iocu⸗
latoꝛẽ:ſed nudum paupem.¶ Bed beu quod peius
eſt:nõnullivt bene veſtitos induant:nudos ſpoliãt:
ab vno accipientes vnũ ſolidum:ab alio dimidiam
marcam. Et ſic alijs:qbus pᷣcioſis oꝛnam ent ſe
induũt:ſicut coꝛuꝰ.A.xij.xxxvj.De quibo. Mich. iij.
Audite pꝛicipes qui violenter tollitis pelles eoꝝ e
ſup eos ⁊c. Si ergo illi qui dños tãtũ cõmendãt de ſᷣ
ꝙ tot dant robas:tanq; magnã habent retinentiã:
ſi ↄſiderarent/quõ pecuniam pꝛo emptõe illaꝝꝑ acqͥ0-
runt:et quam male ſoluunt:et q; durum iugum ſub⸗
ditis ſuis imponunt. Et quomodo pauperes tõdẽt
vt talem vanitatem nutriant. intelligerent factum

Elemoſyna

illud et larga wna potius eſſe ad eoꝝvituperatõeʒz:

oꝙᷓ amendationem. quia in alis tuis inuentus ẽ ſan-

.xxiij.

Exempl.

xxiiij.

Exempl.

Exempl.

guis animaꝝ pauperũ. Jere.ij.vt pluſqᷓ particaʒ in
camera oſtenderes:⁊ mundi vanitatem acquireres
Mota ⁊e hac materia.T. v.xvj.¶ Iterũ ſtultioꝛes

ſunt:quia ad terram longinquaʒ ituri ſunt ad quã

nihil ſecum æ ſuis exterioꝛibo reb ferre poſſunt:nec
tamen eas pꝛemittere volunt. Mota ad hochyſtoꝛi
am que continet quaſi per iſtum moduʒ. Sefatuo:
cui wminus ſuus baculum vderat: dans ſimul⁊ li
centiam:q eum ſtultioꝛi quẽ inuenire Reen vonet⸗
Accidit ꝙ wminus ille ad moꝛtem infirmatus/ni⸗
hil pꝛo anima dare voluit dum vixit: ſed omnia ſua
poſuit in voluntate executoꝝ: ⁊ amicoꝝ/famuli in⸗
trantes exeuntes inter ſe loquebantur dicentes: q;
wminus illoꝝ efſet deceſſurus ſtultus ergo audiens
cucurritvt videret:et ſi e’qui ⁊ huiuſmodi ſolito pa⸗
rarentur:vel victualia pꝛemitterentur in curribo:et
huiuſmodi: ⁊ nihil tale videns:venit ad vominũ ſu-
uml⁊ aiebat:wmine recedis tu. Ita inquit:⁊ quan⸗
do redibis:neſcio ait wminꝰ.cui ille:ſi poſt mẽſem:
non inquit.ſi poſt duos:ſi poſt annum:finaliter vo⸗
minus reſpondit ꝙ nunqꝙᷓ. tibi ergo baculum meum
trado. quia non eit aliquis dñs qui beat modicũ
eſſe extra:quin aliquid pꝛemittat᷑ ad paꝛãdum pꝛo
aduentu ſuo.hoc etiam tu obſeruare ſolebas. Ego
etiam exiturus cogito vbi recipi et comedere po⸗
tero:vel aliquid mecũ accipio.tibi ergo tanqᷓ omni⸗
bus hominibo/a tibi etiam ſtultioꝝ baculum meum
ſm ꝙ me licenciaſti wv. Tiues vo ille verbo tactus/
multa pauperibo diſtribuit. Idẽ ſpiritus ex oꝛe iſtiꝰ
loqui potuit/qui loquitur. v.j.xiij. ¶ Itexꝝ ſũt ſtul
tiſſimi:non ſolum quia nõ dant vel non pꝛemittũt:
vt pꝛedictum eſt:ſed quia cũ bonis ſuis aduocatos
contrs ſe.ſ.meretrices ⁊ hyſtuonesſet malas perſo/
nasſin quibo melioꝛa expendunt:conducunt. In cu/
ria.n.iſti erunt contra eos.Et tamẽ clamat pauper
ĩmo chꝛiſtus ⁊ petit exilioꝛa:quia cupiunt ſaturari
micis que cadunt vemenſa dñoꝝ:⁊ nemo illis da
bat:Clamãt hyſtrionesſadulatores/ meretrices: et
dant eis melioꝛa.ta ꝙ nec mala perſona vel canis
vel aliud animal clamoꝛem ſuum amittit. Sicut pa
tet ſupꝛa.e.c.xxj.niſi ſolus chꝛiſtus ĩ pauꝑe.Et ideo
ſatis congrue reſpondit quidam hyſtrio ad ꝓpoſitũ
iſtud. Cũ.n.ei quidam magnꝰ in aula diceret ꝙ nõ
potu erũt habere pacem pꝛopter vnum clamoꝛeʒ / et
vana vᷣba ſua:quia clamoſe ſe habuit mimꝰ ſtatim
clamauit pacem fieri.Cũ vᷣo omnes tacerent quaſi
aliquod mriabile ab eo audituri. uditꝰ eſt in au-
la apð oẽs clamoꝛ pauperũ in poꝛta elemoſynas pe
tentiũ quo audito ait hyſtrio. Iſtiin vanũ clamant
qꝛ paꝝ lucrant᷑ clamoꝛe ſuo.egõ vo non loquoꝛ:nec
clamo inuanum.qꝛ vbis mel⁊ vxoꝛemi⁊ filios meos
ſuſtineo. J
Cacn q́ facto nõ ſolũ ſtulticia: H̊ maxima notat᷑ in
gratitudo. Magna. n. ingratitudo eſt danti centum
nõ dare vnũ ĩ inopia ſua.⁊ tergere nolle naſuʒ ð ma⸗
nica ꝓpꝛia:i oĩa danti nihil dare. Quia ſtabit pauꝑ
puer ⁊ oꝛphanus⸗ clamabit bis vł ter:p amoꝛe dæi
vel matris eius ſine capucioſ⁊ calciamentis:⁊ reſpoõ-
debũt eꝰ te adiuuet. Sed ipſe reſpõdere poterit/ſiẽ
reſpondit qͥdam qͥ ꝑ diuerſa hoſpicia elemoſynã pe-⸗
tens.Cũ ſic ſemꝑ reſponderent:finaliter fame vfi/
ciens:ait.male eſt ei quẽ nullꝰ iuuat.vẽit vo garcio

ſuꝑbus cũ cultello ex tranſuerſo:a capucio ſpᷣ mẽto:

⁊ ſalutabit quẽpiã ex diuitib:⁊ recipiet᷑ ad melioꝛa
wvmꝰ. Qui ergo venit ey ꝑte mũdi recipit᷑:qui vᷣo ve
nit ex ꝑte vei qui oĩa dedit:repellit᷑. Et magna ẽ nõ
ſolũ ingratitudo/ſ ruſticitas ſemꝑ haberemanꝰ aꝑ
tas ad recipiendij a xo:a clauſas ad dãdũ ei.Et aꝑ

tas ad dandũ eis qui einõ tanta veder̃t. Si ergo ali
qua dant mũdi diuitibet eoꝝ miniſtnis vt amoꝛ in
mũdo nutriat᷑ int᷑ hoies: quare nõ o z ſuis mini⸗
ſtris:vt amoꝛ int᷑ vñ ? eos nutriat᷑.

eos nutriat. ¶ Iteꝑ magna
ingratitudo eſt danti melioꝛa/ dare pcioꝛa:et danti
multa:dare pauca.Sed heu cõmuniter ſic mõ deo
ſeruitur. quia quando cibo eſt putridqꝰ/vel ten eri vel
in vſus pꝛopꝛios expendi non poteſt:dicunt iſtð eſt
bonũ ad dandũ pꝛo deo quando etiam vires amiſit
illud quod minꝰ in eo valet:ſcilicet ſenectutem⁊ ce⸗
citatem/⁊ tuſſientemſ immundam/⁊ putridã eta/

temiintendũt veo dare. Reliqug vo pꝛecedentẽ dya
bolo.Si etiã habeat filiũ vel filiã gibboſam/vel coꝛ

poꝛe vefoꝛmẽ:dicũt iſta vebet pom ĩ religionẽ. Ita

ꝓtam in bonis foꝛtũe ꝙᷓ nature:peioꝛa tã etiã ĩᷣope

rib⁊ locutõibo paucioꝛa:quia vix eſt vcimũ illoꝛuʒ

verbũ cæ ceo vel vtilitate anime:eo offert. quia re-

putarent melioꝛa ꝑdita:ſi vo darent᷑. Et ſic viden
tur eſſe de pꝛofeſſioe iude proditoꝛis:qui repntauit
ꝓditũ vnguentum in chaiſto expenſum. Mar. xuij.

yt quid inquit perditio hec vnguentifacta eſt. Se

vnguento ⁊ alijs q maria Magdalena/pꝛius in ma⸗
lis vſibo expenderat nõ murmurabat:̊ v hoc ſoluʒ

quod circa chꝛiſtuʒ expẽdit.recte ſic nõ nulli moder

ni tꝑis. Verbi gratia.Si cuiuſqꝙᷓ potentis filiꝰ reli⸗
gionem intraret paupertatis omnes amici ⁊ paren-
tela iraſcunt᷑:⁊ inſaniunt dicentes eum eſſe perditũ
nitunt᷑ etiã eũ extrahere/allegantes ꝙ nõ poteſt illõ

ſuſtinere nec ibi diu viuere:quia fuit velicate nutri-

tus cũ tamen diutius ⁊ ſanius/⁊ qͥ ad coꝛpus.⁊ q ad
animam ibi viuet:qꝙᷓ in ſeculo. Si vo idem filiꝰ ſe dłe
derit omnibus mũdi vanitatibus:⁊ coꝛpoꝛum pꝛo
bitatibus:ſicut haſtiludijstoꝛneamentis ⁊ huiuſ⸗
modilſin quibus grauia ſuſtinet verbera:et laboꝛes:
7 quandoq; mem bꝛa frangit vel occidit᷑: iſto oẽs
amici gloꝛiantur:reputantes ſe ꝑ illum nobiltatos
Et ꝙ circa talia expendunt multo melius reputant
expenſuʒ:qᷓ ſi illud circa fabꝛicam expenderet ecclie:
etiã ſi equos optimos ibi amittat/ hoc gloꝛiantur
Si vovnũ illoꝛum cæo darent:iraſcerent᷑. Ecce qui
reputant cum perditum eo datum ⁊ inſufficientẽ:
⁊ nimis velicatum ad poꝛtandum iugum wmiui le⸗
ne:ſub quo diutius ⁊ ſanius viuet:reputant eum lu
cratum et datum mundo /et peccatis et dyabolo et
ſatis aptum ad poꝛtandum iugum mũdiſet dyabo
ligrauiſſimum:ſub quo neceſſario cadat.¶ dem
ꝗpparet defectus in alijs facti mũdialiũ. Verbigra
tia wmicelli et vminoꝝ miniſtri⁊ filij vix murmu⸗
rant ve hoc ꝙ wominus illoꝝ eſt largus in his queꝑ
tinent ad mundi vamitatem:imo talem commẽedãt
et libenter ſequuntur.Si vo libenter ex pẽdatĩ pau
peribus pauperes mendicantes.libenter recipien/
do. Ita grauant᷑:vbi tamen mihbil expendũt v pꝛo/
pꝛio:quod graue eſt eis videre pauperes ad curias
Iminoꝝꝑ frequenter aduentantes:intantũ ꝙſquan
doq; verbis amaris eos exaſperant minꝰ enim gra⸗/
uarenturꝙ womini illoꝛum viginti libꝛas expende/
rent in mundi vanitatẽ q; viginti ſolidos in anune
vtilitatẽ.Et cui in oib his aſſimilant᷑:niſi iude:qui
vt pꝛedictũ eſt dilit vt quid perditõ ⁊c̃. Mota ð iſta

materia. A.x.ix. ¶ Iteꝝ hecchꝛiſtianoꝝ ingratitu-

do apparet ex cõparatione factoꝝ fidelium ⁊ infide
lium. Infideles.n.iudei qui nõ receper̃t tot vna a
xo.quot receper̃t xpᷣiani innitẽtes wctrĩe dei.veu-
tro.xv.dicẽtis.Omnino indigens ⁊ mendicꝰnõ erit
inter vos: Mõ paciunt᷑ pauꝑes ſuos inter eos oſtia
tim mendicare:ſed inter eos faciunt collectas et ta
Tationes pꝛo pauperum ſuoꝝ ſuſtentatõe/ xpᷣiami vo
nomine potius q; oꝑe:collectas faciũt ad ſimpliciuʒ
epauꝑationẽ.⁊ qui viuere de ſuo poſſent et vellent

. vent
PxvI. lin

llose bustalialubtrabunt ubliciac
ai indaſngel nüdenn
ihocinuit iboienocacere iteeiſud
Gre Caues neintraloculos mnos inclut
Nopii itancyin tumulis ſepeligs vit pan
V Eirligmingitdureindicit
Dir j quoꝛudtcabunt illi ſupꝛa co ca x
ulſelaptepoſett xſno etponpi negauit
ſekin inferno⸗ſwtpt; Auc rj. vdiunte⸗
tiſepelientquilaureſepoſcunt wallens
unis wo rephencuntun ſiutotz phocq
un Elbalinſdlerrg dusnbe
u Ftefumgqniſibit Aicun arencrz
xxvij. Red gacn denkien ncubat⸗
lclt Nqrd inindico reyhendet aui
nterbiͤtetmilſmſten ie
1equop poſcuntn gticamn voſtint een
guop paſcunt, pricam velniunt:
deme nnrcüid
eincönendatöem lon ni ddenüt
tadſcetnivdicolicnt veſti 5
ltnätmnmnttdinamnne
Dicens nudus cri

auliberpninispe poſſibilect
ibel gnlmnis pap ſipoſfi
ntenlluirtnftantsngne
eudtie inrariteduit
4 Kruſtinnunnegacg cttc⸗
nlennectloc oal⸗ ſiainon neſpie
fternr en bhetitoneconumn
xxviij. ſegſlarterl ſgen
ſerſe hett panpe dbit

üriſitintelutiheteezt San

anitatibus rpornn 920
daſtlludis tonennmntis biuuſ,
Cauis ſuſtinet erbemetlaborez.
lbaaffangit velocaiit: dwiſtd di⸗
rreputantes ſep lum nobiltatos
erpendunt multo melins putant
dara fobuicam apenceretecckie: nx.
mos ibiomitrat whocglonuantur
n nodorentiraſceen? Eaeqyi
nimm do datum inſuffaente:
dportanduuniugum winunle⸗
1ſanius viuetreputanteum u
undoſetpecatis etoſaboloet
tandum ingum müct et dubo
no neciſario dat. (Jlen gi⸗
alus fact müdtalii. Verbigen
inop miniſtr rfli vir mummun⸗
nus ilop cſtlargnsin hioten
nitatemimo taltm conmnicit
rur Dirolibaterer icgita
imcndicantesibenter echiet⸗
bitamen nibi apencit nne
is nihetalncn ,l ainl
4 kanmtaa Mnni llun
nemin? eningra⸗

Exemp.

Elemoſyna

mendicare ſuo duro wminio cogunt. Magna diffe
rentia eſt. Illi ſuos mendicare non pmittunt. Iſti
vo neceſſif̃ant. Nota.F.iij.xv.¶¶ Non ſolum võo iu⸗
xi:ſed etiꝗ ſaraceni plus paupes ſuos honoꝛant et
iuuantiq ꝓpiani. Et hocꝙ nos ita male habemꝰ
nos ad pau ꝑes noſtros:mirantur ſcandaliʒantur
Quoꝛum vnus vt fertur pariſius miſſus:cum mul/
ta xpᷣianoꝛum facta.diligentercum admiratõne cõ⸗
ſideraſſet: requiſitus qð eẽt maius mirabile in ocuł
ſuis.æ omnibo que vidiſſet. Reſpondit:vnum inter
alia eẽ:ꝙ melius veſtitiſ⸗ qui minus indigent:ꝗꝓpin
quius iuyta igneʒ ſedent:a nudi⁊ pauꝑes extraoſti⸗
um vel intra oſtia in frigoꝛe comedunt.¶ e etiaʒ
ð hoc ſcandaliʒentur:patet ey geſtis Raroli magni
in quibus continetur: cum circa expugnationem
moꝛaretur ſaracenoꝝ:quidam magnus pꝛinceps in
ter eos Goliandus nomine ad eum ſub treuga venit
pace ⁊ xpᷣianitateſquam recipere intendebat:tra-
ctaturus. Juxta regem ergo comedens 7 comeden⸗
tiũ 7 miniſtroꝝ oꝛdinẽ diligenter ↄſiderãs:a ſingn⸗
loꝝ cõditionẽſſtatum/a diuerſitatẽ/ ⁊ officiũ inqui⸗
rensſin fine queſiuitſqui eſſent illi qui in pauprimo
apparatu comederũt ſuꝑ terrã. Rex vo rũdit: illos
eẽ ini ſeruos.quos ꝓ eius amoꝛe paſcimus. Pꝛin
ceps vo regi dixit:ſerui tui ita ſplendide veſtiunt᷑:et
laute comedunt ⁊ bibunt:⁊ ſerui vei veſtri nudi ⁊ fa-
melici vereliquent paꝝ vident᷑ dñ̃m ⁊ deum ſuñ dili
gere.quiita parũ ſeruosſuos honoꝛant.nec volo de
eoꝝ eẽ ſocietate:qui ita parũ um ſuũ diligunt.⁊ cũ
indignatoe receſſit. Patet ergo ꝙ tales immiſericoꝛ
As dupliciter peccant:pꝛimo qꝛ infideles vt dictũ
ẽ ſcandaliʒant:⁊ in ſpũali moꝛte œetinent.ſecũdo qꝛ
illos a qbus talia ſubtrahunt ſubſidia:coꝛꝑalit᷑ oc-
cidunt. Vñ Am bꝛo.ſupꝑ pſal. viij. beati immacula
ti.hocinquit ẽ hoĩem occidere vite ei ſubſidia vene
gare. Caue & ne intra loculos tuos includas ſalutẽ
inspn. i. tanq; in tumulis ſepelias vitã ꝑauperum.
i Silli q vits denegãt dure iudicabũt᷑:ſicut ptʒ
S.iy.vj.quõo iudicabunt᷑ illi ſupꝛa eo.ca.v.Et ſi ille
qui ſe laute paſcit e ſuo:et panꝑi negauit ſua:ſepe⸗
liet᷑ in in ferno:ſicut ptʒ Zuc.xvj.de diuite epulone.
vbi ſepelient᷑ qui laute ſe paſcunt de alienis.¶ Et ſi
Pehnt a vo rephenduntur:ſicut ptʒ ꝑ hoc qð ſcribit
eatus Ereg.ij.li.dyalogoꝝ.q; veus repᷣhendit quẽ
Peerinn ui ſibi velicata parauerat: 2 ſeruꝰ
ſuus benedictus fame in vſerto cruciabat᷑: quid eis
dicet.vſ quõ in iudicio repᷣhendet.quialiena tollũt
inde nõ ſolũ ſeſi amplã familiã ⁊ canũ multindinẽ
⁊ equoꝝ paſcunt:⁊ ꝑticam veſtiunt:⁊ q vus in lau
dem ⁊ in cõmendatõem illoꝝ qui vederũt bona da⸗
ta oñdet in iudicio ſicut veſtimentũ datũ/oſtẽdit᷑ in
aula coꝛã toto mundo:dicens:nudus erã ⁊c.vid ebit
cuilibet/ꝙ nimis paꝝ ſipoſſibile eẽt vedit/quivo po
tuit ⁊ nipil vedit:tanq ingratus videbit᷑ verecun⸗
Ddabit᷑ q vo ea q xpivel ſuoꝝ erãt abſtulit:plus triſta
bit. Mota. F. vi ij x. cum ſequentib.
Totus vo ingratitudinis cã videt᷑ eẽ fectus fi⸗
ei. Et hocvicʒ q; oculo fidei non reſpiciũt tria que
in elemoſynaꝝ petitione concurrunt. Mon enim cõ
ſiderant quis petit:ſq; xpᷣ in pauꝑe vbitas expẽſas
ꝓ ſe ⁊ ꝓſuis:quas iuſte petere põt.Gicut patet.l.
xiij. xij.ſicut rex tributum vel redduũ ꝑ nunciuʒ a ſe
miſſum. Secundo non conſiderant quid petit quia
parua ? potius bona ſua q;illius a quo petit.qꝛ do/
mini eſt terra ⁊ plenitudo eius. Et magna incinili⸗
tas ẽ co medere in menſa alicuius dñi.Et dum ſecuʒ
eſt in menſa ſua:⁊ ce bonis ſuis comedit:ipo petente
nihil ei dare. Sed ſicẽ in ꝓpoſito.quia menſa in qua
come dit vi eſt: ⁊ bona etiam que comedit. Tercio
non conſiderant ad quid petit: quia ad ipius a quo

uer. xix. feneratur vño qui miſeret ꝓximo.

petit vtilitatem: ſicut oſtenſum eſt ſupꝛa. xj xv.

qui enum elemoſynã petit.potius mutuum q; wnuʒz
petit ad maxima mutuantis vtilitatẽ.quia ceo mu⸗
tuat qui cum vſuris illud reddet: Juxta illud Pꝛo⸗
Maut
in pꝛima oſideratione veficiunt patet:qꝛ ſi rex terre
nus ex aliqua foꝛtuna fuiſſet exul factus: vindigens
veuiret ad quẽcunq; noſtrum auyiliũ petẽs:ſi ha⸗
beremus certã ſpem vel ſcientiã ꝙ ad ſtatũ ſuũ eſſet
in bꝛeui rediturus: ⁊ cũ ſciremus eẽ valde gratum:
vltimũ poſſe nim faceremus ad eum iuuandũ. Ita
in pꝛopoſito ⁊ patet.¶ Iterum idem patet ſt rex
nobis aliquem mitteret cu lr̃is ſic loquentib:qͥᷣcqͥd
feceritis poꝛtitoꝛi pntiuʒ comodi ⁊ honoꝛis:reputa
bo mihi ſactũ:ſi crederent verũ eẽ qð in literis illis
continetur: multi eũ honoꝛarent ⁊ ſpãliter illi:qͥ ha
berent negocia in regis curia expedire in bꝛeui. Sic
in ꝓoſito xpᷣc mittit᷑ pauꝑes dicẽs. Ecce ego mitto
vos:cum literis continentibo/œ reputat ei teri/qo ꝓp
pauꝑibus faciunt:dicens qui vos recipit:me reci⸗i
pit.Et qui vos ſpernit me ſpernir:dath.x.⁊ QZu.x.
Et aͤti feaiſtis vni ve fratribo iſtis minimis mibi
feciſtis: Adath.xxv. Gr ergo fidẽ haberemus in iſtis
literis:multum pauꝑes honoꝛaremus:2 libenterre
cipemus:quia omnes ardua habemus negocia ĩ ei
curia in bꝛeui expedienda que ſine pauperũ auyilio
expediri vtiliter nõ poterunt.qꝛ iudiciu pauꝑibo tri
buit. Job. xxxvj¶¶ & etiam in ſecũda coſideratiõe
eficiunt:patet:qꝛ ſi rex terrenus cõceſſiſſet eis vnũ
maneriũ ad libitũ ſuum:retinens/apud eũ manerij

wmimiũ:⁊ eẽnt certiꝙ poſſet ⁊vellet illud ab eis tol

lere qñn ei placeret:ſi interiʒ peteret ab eis aliq ſub⸗
ſidiũ de illo manerio libenter ei darent. Siclin ꝓpo⸗
ſito ⁊ ptʒ.¶ In rercia etiã veficiunt. Qui ſi rex ĩ ali
quo infoꝛtunio cõſtitutus:pmitteret ſe daturũ ciui
tatem dantiſibi venariũ ſeu regnum dantiei panẽ:
q fidem haberet in dictis ſuis/ſtatiʒ ei qð peteret cõ
erret. ſic in ꝓpoſito.qui vo ei in tali caſu panẽ nega-
ret.qua fronte vel qua audacia vel verecũdia poſſz
ab eo poſtmodũ regnũ petere: Ita qͥ eimõ panẽ ne⸗
gant:qua fronte pnt ante moꝛtẽ vel in moꝛte regnũ
ab eo perere dicẽtes.Adueniat ſupple nobis regnũ
tuũ.q vult ergo tuncab eo habere.qð væſiderat:œæt
modo qo amat. Aliter peret ⁊ non accipiet: Ja.iiij.
Quia ꝓuerbin ẽ.qui nõ dat qð amat:nõ accipit ille
qð optat.vłqð veſiderat. Quiigit᷑ panẽ petit ab eo
dicẽs:panẽ nrin quotidianu.d.n.paneʒ ei et⁊ tũc
q petet ei dabit. Date inquit ⁊ dabit᷑ vobis:Zuc.
1E da paupibv:⁊ habebis theſauros ĩ celo: Ma⸗
thei.xix.¶ Ged adhuc generatio incredula ſignum
querit: co gitantes in coꝛdib ꝙ ſignũ aꝑtum ⁊ eui⸗
cvns oſtẽdis nobis:; vus reputat ſibi fieni qd ſuis
fit membꝛis:q etiam elemoſyna tm̃ vt dictuʒ eſt.ad
Dantis valeatvtilitatem. Siiſta nobis certitudina
liter cenſtarent:libentius elemoſynas faceremus.
Quibus vicendum ẽ:ꝙ ſi nunqꝙᷓ ſeminarent/anteqᷓ
certutudinẽ haberent ꝙ ſemina bene creſcerent:nũ⸗
qᷓ; ſeminarent. Qui ergo maioꝛẽ hñt certitudinẽ q;
Ips illoꝝ recipit elynas:qᷓ ꝙ ſemen bene creſcet: nõ
plus dimittat ełynas facere qᷓ; ſeminare. O aũt ma
loꝛẽ habet certitudinẽ non ſoluʒ oſtendiĩ ex verbis
xpᷣi pᷣtactis:qui vos recipit ⁊c.que ad certitudinem
xpᷣianoꝝ ſufficere veberent:ſed ex multis ſignis mi⸗
raculis a vo oſtenſis. Gicut piʒ ꝑ hocpꝛimo qoto⸗
ta eccia tenet ⁊ credit ve ypᷣo qui veſteʒ a ſancto mar
tino pauperi datam/ſibi reputauit datam: dicens.
nocte ſequenti Martinus hac me veſte contexit.
geʒ oſtendit᷑ ꝑ hoc qð ſcribit beatꝰ Geeg.ĩ omeł
Videns hieſus ciuitatem:æ quodam monacho no
mine Martinus/qͥ inuemiẽs in via lepꝛoſum fame⁊

hxij.

Nxiij.

xxxiiij.

Exemp.

Exemp.

Exemp.

xxxvi.

Elemoſyna

miſeria vt ei videbat᷑ væficientẽ: eum ſuꝑ hum eros
ꝓpꝛios ponens:verſus monaſteriũ poꝛtauit/in poꝛ⸗
tando vo mirabar᷑: ꝙ tamleuis erat. In poꝛtavero
monaſterij monachũ alloquebatr᷑ dicens:nõ erubui/
ſti me ſuper terram:ego non erubeſcaʒ te in celo quo
dicto diſparuit.Ecce ꝙ videbat᷑ pauꝑi fieri:xpᷣo fie
bat. Mota etiam væ ſancto Criſtofero ⁊ ſancto iu⸗
liano:⁊ de ſancto Gregoꝛio:⁊ ĩ diuerſis ſanctis ⁊c̃.

¶ Signũ etiã ꝙ elyna eam operanti theſaurũ ꝛu⸗

mũ in celis ediſicat ⁊ multũ ei valeat haberi poteſt
ꝑ hoc quod ſcribitur in vita ſancti thome apoſtoli:
⁊ ab eccleſia recipitur ⁊ tenetur. Huic.n. Thome vt
ibi continet᷑ rex indie magnũ vedit theſaurum ꝓpa
latio edificando.cum vo rexpoſt reditum ſuũ vepᷣ⸗
henderet q omnia pauperibus vædiſſet:eum in car-
cere poſuit.fratri vᷣo regis interim moꝛtuo:magnuʒ
in celo palacium oſtenditur eiq; dictum fuit ꝙ pꝛo
Fcesreno rege edificatũ fuit.Sed qꝛ ipᷣe ſe illo indi
gnũ reddiderat:dictũ ei fuit ꝙ illud a rege emeret:
ea qᷓ thomas expenderatei reddẽdo/quarto igitur

die reſuſcitatus/cũ oĩa regi narraſſet thomã æ car/

qꝛ illud eiminime vẽderet.¶ dẽ ondit᷑ ꝑ h̊ ꝙ ſcri
bit beatus ꝛeg.iiij.dyalogòꝝꝶ ve quodã cui multa
ſecreta alterius ſeculi oñdebant᷑. Inter q̃ vidit vnũ
edificiũ magnũ/qð ſolũ in ſabbato edificabat᷑ ab oĩ
genere pauperũ:ntiqͥs iuuenibo/viduis/lepꝛoſisſ/ĩ
tãta multitudine:ꝙ ſtupuerat. Ipᷣ ovo querẽti/cuiꝰ
eẽt:rñdit ei angelus/qui eũ duxit:illð eẽ cuiuſdã ſu⸗
toꝛis vel artificis vicini ſui:qͥ quicqᷣd vltra victũ in
ebdomada pᷣſeruare potuit:in ſabbato pauꝑib cæ⸗
Dit. uãtũ aĩe ꝓficiat ełyna: veus qnq; ondit ꝑ

cere liberauit:monẽs frẽm . ei palaciũ faceret:

ſigna ſenſibilia circa coꝛpus. Gicut patʒ p hocqõ tã

git Heda væ geſtis angloꝝ ca.ix.ð ſancto Oſwaldo
rege:qui poſt multas ełynas datas/cuidã cũ in mẽ⸗
ſa ſederet petenti:ſcutellã dedit argẽteaʒ.quo facto
ſanctus Aydanus epᷣe iuxta eũ ſedens/manũ regis
tenensdiyit:nunꝙᷓ putreſcat manus iſta.quã et ad/
huc dicũt integrã in ſignũ ełynaꝝ⁊ virtutũ reſerua
ri:ꝓ hoc volẽs deus oñdere q; gloꝛias illius enarra/
bit oĩs eccia ſanctoꝝ:eæccã.xxxj.¶ Sʒ mõ raro inue⸗
niunt᷑ manus diuitum integre ꝓpter talia facta.nec
mirum:quia libentius canib eas poꝛrigunt q;pan⸗
peribo:⁊ abundantius ⁊ velicatius intantum:ꝙ vbi
pauperes intantum fameſcunt ꝙ auide comederent

panem fa baꝝ:canes panẽ æ ſimila faſtidiũt:⁊ eis

oblatum refutant:⁊ pedibo cõculcant.quibaopoꝛtʒ:
caro delicatiſſima⁊ omni ferculo pꝛimogenita
⁊pᷣcipua offerant᷑qᷓ ſi ſatiati renuũt:q̃i infirmi plã-
gunt᷑ab his qui ſuꝑ afflictos pia geſtãt viſcera.Et
qꝛ velicatus catellus panẽ vel carnẽ nõ recipit /niſi
minutatim fractã ⁊ manu poꝛrectã:eodẽ oꝛe nõ lo⸗

to quo poſterioꝛa ſocij:digitos tangit poꝛrigentis.

quos non lotos:oꝛi ꝓpꝛio imediate dirigit/ſciensqꝛ
nõ lotis manibo mãducare nõ coinquinat homine.
Math. xv.⁊ Ma. vij. Sʒ pꝛochdoloꝛ tarde ita deli⸗
cate nutrirẽt vłita familiarit᷑. Exẽplo ſct᷑i lodouici
os tãgerẽt lepꝛoſi vłmẽdici.( daioꝛibo vo canibj
— panẽ integrũ eis poꝛtatũ fragũt:⁊ mani⸗
us ꝓpꝛijs poꝛrigũt:vbi paupibo pmittut dari mi⸗
nutas reliquias: hoc maniba alienis:contra illuck.
Pꝛoner. vlt. Manũ ſuãꝗ aperuit inopi. Et illð Eſa.
Lviij. Frãge eſurienti panẽ nõ dicit cani:ſiẽ ptʒ ex lr̃a
ſequeti:ß pauꝑi.¶ Heu tñ vbi canẽ velicate fouẽt:
carnem ſuam contemnunt. Hoc.n. actapbant. Vbi
enim multa hominũ partim viſaſptim audita ſunt
fame moꝛtua. Quis inꝙᷓ aliqͥs vłpauciſſimos vidit
canes fame moꝛtuos. Seqᷣt᷑: Egenos vagoſq;induc
ĩmmũ tuã ñpic canes.Et tñ bipandes ad grãgiã
vł hoꝛreũ ñrecipiũt mmi canes recipiit᷑ ad camerã

E ii).

⁊ ad lectũ. Nota ð h. R.ix.vj.Gequit᷑ cũ videris nu⸗
dũu.operi eu.nõ dieit ſymiã/⁊ palefredũ quos operi⸗
nunt:⁊ nudũ dimittũt ⁊i filiuʒ.⁊ quaſi oim pᷣdictoꝝ
cqm aſſignat ⁊ motinũ in hoc qð ſequi. Carnẽ tuãꝗ
nõ eſpexeris.qꝛ oĩs natura bene oꝛdinata/⁊ oĩs rõ
dictat/ꝙ plus tenemur illis qui eiuſdẽ ſunt nobiſcũ
nature:quos foꝛtuna ⁊ nõ natura tã fecit defoꝛmes:
macilentos/ nudos/a coloꝛatos pᷣ fame? frigoꝛe:p
quibo ſuſtentãdis. diuites diuitias ſuas a v acce⸗
perũt:ſicut nutrix cibũꝓ puero.qͥ ſi fuiſſent eiuſdeʒ⸗
cñ diuitibo foʒtune quo ad victũ/⁊ veſtituʒ⁊ hmõi:
eſſent illis pulcrioꝛes:q; beſtie:qꝛ carnẽ ſuã nemovn
qᷓ; naturaliter ⁊ rõnaliterviuẽs odio habuit.Ephe.
v. ¶ Pꝛedicti ergo nõ hoĩes dicendi ſunt:ſed crude
les lamie que lactauerũt catulos ſuos:Treñ.iiij.
oꝛum autem ⁊ oĩm ſimiliũ nolentium elemoſy⸗
nas facere:multipliciter et in multis locis apparet
periculum. ¶Mꝛimo Mar.xj. Vbi xp̃c maledixit fi
cui/que ei cibum non vædit. ¶ Gecũdo Math. xxvij
comꝑpationem ad iudam quiſeipſum ſuſpendit:et
quia xpᷣm vendidit:⁊ quia ea quexpo debebantur in
xp̃ᷣi vſu nõ expendit ſed fima bit᷑ Caueant ergo illi qͥ
bus omnia bona ideo data ſunt:vt invſus ypi ⁊ pau
perum xpᷣi expendant:ſicut fratres in hoſpita libas
infirmoꝛum. Et quidam religioſi ⁊ pꝛepoſitiſet ele⸗
moſynariji⁊ ſacriſte⁊ hmõi:quibus certi œputant᷑

redditus officij ſuſtentatõe ne in vſus pꝛopꝛios vł ꝓ

phanos ⁊ auertentes inde.foꝛtunam hic:vel alibiſe
quant᷑.¶t non ſolum in his:ſed in alijs ꝑiculum
ẽ co dare nolle.Et ſpecialiter in his quiabundant
quia cõiter plus peccant ꝙᷓ multi indigentes:⁊ minꝰ
qagunt ⁊væ penitentia. Sicut ptʒ v ieiunio:quo non
tantuʒ grauantur:quia tempeſtiue comedunt:quia
tamdchu wꝛmiant. qꝛ vix foꝛte poſſunt audire vnãvł
duas miſſas aliqui illoꝝ anteqᷓ; comedant:tunc vᷣo
lautius ⁊ diutius comedunt:intantũ/q plus graua
ret eos cenarelqꝙ abſtinere.minus etiã laboꝛãt.⁊ mi⸗
nus vigilant circa licita ſicut oꝛõnes ⁊ hmõi. Cum
ergo in multis peccent:⁊ paruã vel leuem pemitenti
am faciant:non vide᷑ quomodo melius poterunt a
Piculo liberari:niſi cõſiliũ danielis faciendo:Pañ.
iiij. Peccata inquit tua elynis redime.(¶ Miſi ſic fe
cerint:iiloꝝ piculum in moꝛte apparebit:qñ ipᷣis ab
immicis obſeſſis veficient ſtipendiarij:ſicut ptʒ.A.
xxvijxxij.¶ Yterum illoꝛum piculum apparebit in
ludicio:qñ illis qui ei hic dicunt ite:dicet idẽ vt ea/
dem menſura qua menſifuerunt:remetietur eis.taʒ
tꝑaliter ꝙᷓ eternaliter. Sicut patʒ. D.iij.ix.Et ĩ ca
none.xvj.q.j.renertimini.Vbi cõtinetur:qꝙ nõ ſolũ
in celo:ſed etiam in terra pꝛopter cefectũ miſericoꝛ⸗
die negatur miſericoꝛdia. Quia plerunq; mundus
fame penuria pꝛemitur:quia pauꝑibus elemoſyna
ſubtrabit Quando.n.reges ⁊ potentes bonã terrã
religionis ⁊ pauꝑtatis ſeminabunt:ipi⁊ mũdꝰabũ⸗
dabant. Sed exquo ſeminare ceſſauerũt metere ceſ
ſauerunt abundantiã in hoc ſeculo ⁊ in ſuturo:tã tẽ-
poꝛaliter:qᷓ eternaliter:ſicut apparebit qñ heredita
tem amittent ꝑꝛopter cauſaʒ tactã. S.xj.xxx. Quia
teſte ceſario in ammonitiõe:quanti panꝑes in locis
vbinos fuerimus famevel nuditate moꝛtui fuerint
nouerimus nos rõnẽ e animab illoꝝ in die iudicij
reddituros eruʒ iſtud periculum apparebir/
qñcunq; ante moꝛtẽ/vel poſt moꝛtem ipſimet/vłalij
ꝓ ipᷣis ad vũ clamauerint:qꝛnõ exaudient᷑.qð oñdi
tur ꝑ hoc ꝙ quedã continent hvſtoꝛie œ quodam qꝗͥ
manſionem ſuã a poꝛta elongauit qꝛ clamoꝛẽ pau⸗
perũ audire noluit. vccidit ergo poſt moꝛtem eius.
ꝙ cũ ep̃ᷣs diceret miſſam in ſepultura eius.quotiens
vertit ſead populuʒ/dicendo dñs vobiſcum:vel ſᷣm
conſuetudinem epᷣalem:totiens vt ei videbat᷑ cruci

Arti. x.

xxxir.

Exemp.

x

nomminddenniugs anſa
mocſtua morte manlfſttoſten .
rrſeeginsnouen uaſen ri
muntnt Ihob i Cgiadn
noſznuherotitate painancl ſunt er
99 Adidem. B.iiie drfſj.
Gec qmultisffluo isercuſationih
V cogrui vigetur opercuſatöts nſer
vnrepꝛobatbe. diiſläin,
ſtiqi noliquo granoni vel ſpoliant⸗

nmfulo homminiivclenoſ,nas las iubtn

ſſenõpoſſe vinere . mirobileeſt. D
cct do ſe pinclcant wvi wpoꝛta
. nres Oinlles iunt ulida ſocerdorequi
Aluinfouunis viuere neſcirettoti don
Zinagind eius Leccig inaclecit nin can
Uiceno Quino vult mepaſcereinecaa
z do CFEigviſica doelemoſſnas en
ns nilere ecunt peins vinunt. A
Iig monaſterid Npann atorn quoſen
nonudwsnuͤenſtimmene
dacla loqucdatur dicens De
ennz lruſicameino thecon
nu Junngnücueimnbiſe
eCao vimifſam dicendo fmn

ned.rtalin n acijent mihigyn
entmibh⸗
comedere. Et voxadeũ: lie d
.

Inhloſeinoliis n
leEthinilimnit zo uihnn

nabetante,lnindigeng nin
nna Biatotg ieiinid: gonon
uunr alutenheſtuaneinlt gui
n. ganir ſonepeſſunt ucirenäſ
Aluiilop antehhcdnocunt nnee
nuscomeduntintantil,Plus gone
cabſtnere minusetis abort in⸗
atrcaliat ſcut oꝛones : hmnoi Cinmn
Speaente para yllvem penitenni
n niGer qvomodo melius poterunta
miſicoſilu danneliz faaenco⸗ Dafi.
uuruchnis retme. (Miſſcke
nlumin morregpporebitgilßisad
Afigentſtipendiani:ſicntptz .
mmilloꝛum piculum apparebitin
uieibicdiantite dieet ileten⸗
lamenſifueruntremetietur eis t;
glitt. Hiantet Dihir Etia
namimmn U cokinetni oti
hintenigupter uitnüniin,
ſancoꝛdia. Quis plerungz ninhi
Nremiturzgola ponplbvs heneſiie
nuen tmu hr nnholi nni
anco. n. regts 1tinte⸗

—

rnin hontiir mi obl/
hmmaſn nli tnemal

ſeminoreceſoerutnelet⸗
nnin orialernin anit⸗
ntlimſar undt i ,
cptercaſtoll,
nnmnil tnn
gfimet

Arti. x.
xlj.

Exemp.

Exemp.

xlij.

Elemoſyna

firus eum manib ſuis aures ſuas obturanit. De qͥ
epᷣs admirans:poſt miſſam a vicinis defuncti eiꝰdi⸗
ligenter inquiſiuit conditiones cuibonum ꝑhibue⸗
rũt teſtioniũ excepto/ꝙ pauꝑes nec libẽter audiuit
nec iuuit. Cunc epCᷣs recoꝛdatus eſt ſcripture dicen-
tis:qui obturat aurẽ ſuã ad clamoꝛẽ pauꝑis.clama
bit ipᷣe ⁊ nõ exaudiet᷑: Pꝛouer.xxj. Rabanus ſupꝑ il⸗
lud Math.xij. Extende manũ tuam:fruſtra ꝓ pec/
catis rogaturus manus ad wum expandit:quihas
ad paupes non extendit.(¶ ¶Et iſtud ꝑiculũ nõ ſolũ
imminet illis qui elemoſynas non faciunt:ſed illis
etiam qui wlent ſe feciſſe:ſicut ptʒ ꝑ hoc qð ſcribit
in vita YJohannis elemoſynarij/ epi alexandrini xe
troyla epo:qui qd inſtantiã pᷣdicri iohannis trigin-
ta libras pauꝑibo vderat. Se quo cũ poſtmodũu wo⸗
leret: vidit nocte ſequenti in celo palatiũ magnum:
cuius titulus erat:manſio eterne troyle epo. Et ſta-
tim venit vnus alius ⁊ dixit:le hoc:⁊ ſcribe:man⸗
ſio ⁊ requies eterna iohanni elemoſynario triginta
libꝛis empta. troyla vo hoc videns:penituit ſe peni
tuiſſe.⁊ impoſterũ factus eſtmagnus elemoſynariꝰ.

¶ Ad idem legi᷑ vequodam qui grauiter infirma⸗

tus ad voctrinam ſanctiviri:multa vœdit paupibus
hic ſanitate adepta:wluit ſe tantũ vediſſe:nec repu
tauit ſe ꝓpter elynas ſuas moꝛtem euaſiſſe. Cui cum
ſanctus ille diceret:niſi vediſſes:mõ moꝛtuꝰ furſſes:
non inquit:ſed ita ſanus ſicut mõ ſum. Cni ſanctus
Rogemus ⁊væũ/vt cõcedat mihi illaꝝ elemoſynarũ
meritũ:⁊ tibi ſtatum quẽ habuiſſes.ſi eas non vædiiſ-
ſes:⁊ om nia reddam tibi.qð cum feciſſet:ſtatiʒ moꝛ
tuus eſt.qua moꝛte manifeſte oſtendit œnsꝙ ꝑ ele
moſynas pꝛius moꝛtem euaſerat:⁊ qm elemoſyna a
moꝛteſliberat Thob.iiij.¶ Iterũ nõ facientes ele⸗
moſynã hereditate pꝛiuandi ſunt celeſti.ſicutpʒ. F.
v. v. Ad dend tiilar .
Sed qꝛ multis friuolis excuſationibo ſe iuſtificãt
Cõgruũ videtur eoꝝ excuſatões inſerere cũ earun-
em repꝛobatõe. Quidã ⁊ ſpãliter religioſi ⁊ ppo
ſiti qñ in aliquo grauant/vel ſpoliant a tyrannis vł
malis hominib elemoſynas ſuas ſubtrabunt: dicẽ-
tes ſe nõ poſſe viuere ⁊c.mirabile eſt. DHyabolus eis
nocet.⁊ e cæo ſe vindicant:vũ ⁊æ poꝛta illoꝝ expel⸗
lentes. Gimiles ſunt cuidã ſacerdoti:qui cum ꝓpter
alia infoꝛtunia viuere neſciret:totũ veo imputauit:
imaginẽ eius ĩæ eccia ſua eiecit:⁊ in campo poſuit:
dicens:Oui nõ vult me paſcere:in eccia mea nõ ſta⸗
bit. ¶ Iſti qui ſic a veo elemoſynas retrahẽtes/me-
lius vinere credunt:peius viuunt. oñdit/ hyſto⸗
ria e monaſterio vepauꝑato:in quo ſemel uotus
monachus in oꝛõne conſtitutus/ œo cũ quadaʒ au⸗
dacia loquebatur dicens: Eñe tu dixiſti. Pꝛimo q̃ri
te regnuʒ vi ⁊ iuſticiam eius ⁊ hec omnia adijcient
vobis. Jam regnũ tuũ queſiui:tibi ſeruiendo in ma
tutinisſ⁊ hoꝛis ⁊ miſſam dicendo ᷣm poſſibilitateʒ
meã.⁊ tñ alia nõ adijcient᷑ mibiqꝛ nõ habemus qͥd
comedere. Et vox ad eũ: In iſta wmo fuerunt duo
fratres:vnus vocabat᷑ date:ſupꝑple nõ bona oꝑa/ſʒ
elemoſynam ⁊ opa charitatis.Alius vocabat᷑ dabi
tur:ſupple a veo vobis. Et vnus ſine alio in religiõe
veſtra manere noluit. diu ergo vnum retinuiſtis
bite honoꝛaſtis:ſq; date tamdiu vobiſcũ reman
ſit dabit᷑: Pꝛouer.xj. Sunt qui diuidunt ꝓpꝛia ⁊ in
abundantia ſunt. Poſtqꝙᷓ; vo date expulſus fuit: da⸗
bitur recefſit:⁊ ſpoliatoꝛ acceſſit:qꝛ date qui ianuã
cuſtodire ſolebat receſſerat:⁊ poꝛtam nõ cuſtoditaʒ
dimiſerat.Etiõ ab eo qui nõ habet:ſupple date: et
5̈ habet aufert᷑ ab eo: Luc xix. Mota. H. v. xj. JIteʒ
Xri aets patẽs⁊c. YJtẽ.V.viij.l¶¶Alij vicũt
onn e eſt:pauꝑes nõ indigent. boc non valet. qꝛ
ſi pauꝑ ſatis poſſet habere ad victũ⁊ veſtitũ ꝓ qua⸗

6C ii.

drante:⁊ illo careret:quid ſibi valeret bonũ foꝛum.
Albagis ergo ſe accuſant:q; excuſant:quia cum mino
neos liuuare poſſent. ¶ Alij dicunt exquo veus ſatt
potens ẽ vt omnibo ꝓuideat quare nõ pꝛouidet ipᷣe
pauꝑib ſuis quare vult nos grauare vonerare veb:
qð ipᷣe ſine grauamine facere poteſthuic multiplici
ter reſpondetur. Pꝛimo ꝙ us omnibo pauꝑibo
ſufficienter pꝛouidit in hoc: ꝙ ſufficienter dit di⸗-
uitiboꝓſe ⁊ etiã ꝓ pauꝑibo:quãtũ in eo eſt ſatis das
paupibus eos pauperum diſpenſatoꝛes ſtatuens:ſhᷣ
diſtricto pᷣcepto eos ad fidelem diſpenſatõem obli⸗
gans.Sicut ptʒ ſupꝛa eo.ca.iiij. Sicut ergo m ſat
ꝓuidet infantiin hocꝙ ſatis dat nutrici ꝓ ſe? pue-
ro:que eũ nutrire tenet. Ita in ꝓpoſito. ¶ Gecũdo
vt diuitũ ꝓbaret dilectõem. Sciebat.n.q amicus ĩ
neceſſitate ꝓbat᷑.⁊ ideo voluit indigens eẽ: ⁊ indigẽ
tia habereimembꝛa:vt pꝛobaret qui eius eẽnt amici
qui nõ·¶ Tercio ꝓter pauperũ meritũ augendũ
quia patienter paupertatem ſuſtinendo:multũ apõ
ceum merentur.Chob.iiij.pauꝑem quidem vitã ge
rimus ⁊c. ¶ Quarto ꝓpter diuitum vtilitatem. ch
cut ptʒ. S. xj. xxxv. Ex quo pʒ/ꝙ ſicut cupidi gaudẽt
caro tꝑe:q habentes multa venalia/multa lucra
ripoſſuut. Yta diuites gaudere væberent de cariſtia
non quia alij fame affliguntur:ſed qꝛ ipᷣi multa ĩ ce
lo gaudia lucrari poſſunt.¶ Alij ſe excuſant paupꝑ⸗
tate. Sed ſicut hõ vult emere hereditatẽ vel rempᷣ⸗
cioſam quam multum veſiderat:parcit oꝛi ſuo ⁊ ex-
pen ſis in alijs:vt qð veſiderat obtineat.Et bꝛeuit
nõ ẽ ita pauꝑ/quin ſi poſſet tantũ habere e panno/
vel cibo/ vel potu/vel etiã alijs veſideratis ꝓ oboloſ
diues ꝓ quadraginta ſolidis:qͥn aliqͥ mõ e obolo
ibi ꝓuideret. Sʒ tantũ apud veũ allocabit᷑ parum
qð pauꝑ dat ſm ſuã poſſibilitatẽ:quãtuʒ multũ qð
diues dat:⁊ plus ꝓ ſuo pꝑuo wno emit æ regno celo⸗
rum:quod ſatis oſtenditur:Mar.xij.vbi veritas vi
due teſtimonium perhibet dicens: Amen dico vo⸗
bis:qm̃ vidua hec pauper plus omnibo miſit. Oẽs
em̃ ex eo qd abundabant illis miſerunt:thec vo ð pe
nuria ſua om nia que habuit miſit:totum victũ ſuũ
Et ſi nihilſoare poſſet:ſaltem loquatur:vt verbo in
uet ur oꝑe non põt. Vñ beatus Gꝛeg. in quadam
omeł.habens inquit loquendilocum apud diuitem
Damnatõem ꝓ retento talanto timeat:ſi non apud
eũ ſicut valet ꝓ pauꝑibo intercedat¶ XAlij ſe excu⸗
ſant ꝑ hoc * ij pauꝑibo dãt.hi aſſimilt᷑ illis. K.
vj.xij.¶ Alij ſe excuſant pauperũ multitudine:on⸗
TVntes ꝙ tot ſunt/ non poſſunt omnibo ſubuenire:
ſed ſi quilibet iloꝛum haberet hereditatem bonaʒ
quã ꝓ vili ⁊ ꝑuo pᷣcio daret:oẽs inuenirẽt qͥ eos inui
tarent ad wumũ ⁊ ad pꝛandiũ:vt eos vcipent. Sed
ꝓculdubio omnes habent hereditatem bonam. Ce⸗
ſte xpᷣo⸗Math. v. Meati inquit pauꝑes. Et uc.vj.
qm̃ ipoꝝ eſt regnum celoꝝ ⁊c. ¶ Alij nimis differut
vel vſq; pꝰ moꝛtem:ſꝑ tempus quo faciant expectã⸗
tes:⁊ nunq tempus aptum inuenientes:⁊ mirabile
eſt:nulla ars tãtuʒ expectatur quantum ars anime.
Et omnis ratio dictat/œ melius eẽt in moꝛte wmũ
inuenire paratã:qᷓ in miſeria expectare vſq; paret᷑:
quõ tunc inuenit:que nõ pᷣmiſit:vel runc metet: q̃
pꝛius nõ ſeminauit:vel quis eũ tunc diliget:qͥ v ſe⸗
lpᷣo qñ potuit nõ cogitauit. an ↄſiliũ apłi/dũ
ipᷣs habemus:opemur bonũ.(¶ Alij ſe excuſaut ꝓ⸗
pꝛia neceſſitate ? infirmitate? debilitate impoſteꝝ
imaginara.ꝛ tali cogitatõe ab elynis retrahut᷑. Giẽ
heremita ſeu hoꝛtolanꝰ.in vi.pa qͥ cĩ młtas ełynas
facere ſolebat:qᷓs cũ oẽs tali cogitatõe retraxiſſet et
multa ſimul cõgregaſſz ⁊ in pede infirmo oĩa poſtea
expẽdiſſet:nec ei valuiſſet die aſſignata:q̃ cyrurgicꝰ
rediret ⁊ pedẽ amputaret:ne ꝑ illu torũ coꝛpꝰamit⸗

xliij.

uij.

xIv.

Exemp.

xlvj.

xlvij.

Exemp.
xlviij.

Exemp.

Elemoſyna E c(iij.

teret:nocte pᷣcedenti vũ lachꝛymisſoꝛans ꝗpꝛiũ re
cognouit vfectũ. cin angelus: vbi ẽ inquit pecunia:
quꝗᷓ contra infirmitatẽ coõgregaſti. Rndit: totũ ex⸗
pendi:⁊ nihil mihi pꝛodeſt.finaliter cum tali cupi⸗
ditate abrenunciaſiet/ angelus eum ſanauit dicens:
ꝙ; væcetero omnẽ ſollicitudinẽ in veũ ꝓjceret.
¶Allij dicunt quare nr̃a pauꝑibo dabimus. Quiby
rñdit beatus Oreg. iij. li. paſto. Cum inquit neceſ⸗
ſaria indigentibo miniſtramus:ſua illis reddimus:
nõ nr̃a largimus.¶¶Ald ideʒ baſilius omel.j. Gi fa⸗
teris ea tibi diuinitus pueniſſe:ſupple bona tpalia:
an iniuſtus ẽ veusres inequaliter nobis diuidens.
Eur tu abundas/ꝛ ille mendicat:miſivt tu bone di⸗
ſpenſatõis menita cõſequaris. Ille vo patiẽtie bꝛa⸗
uijs vecoꝛet᷑: Panis ẽ famelici:quẽ tu tenes.nuditu
nica:quã in còclauiↄſeruas.diſcalciati calcius:qui
penes te marceſcit. indigentis argentuʒ: qõ poſſi-
Tæs.· qͥ circa tot iniuriaris:quot ſubuenire poſſes:et
nõ facis.¶ Alij dicunt:ignoti ſunt/mali ſunt/ocio⸗
ſi ſunt fures ſt/ ⁊ hmõi.Et ponat᷑ ꝙ verũ ſit.ce nun-
cio ⁊ balliuo regis tibi miſſo/vt regis vebitũ cogre⸗
get vel alia æ cã:merita nõ diſcutis:h vel amoꝛe vł
timoꝛe eum recipis. Ita pauꝑes quantũcunq; in ſe
ignoti ſint:hñt tñ fidelẽ deiuſſoꝛẽ vũ: nec eis red/
vrtũ dei das:̊ cæo pꝑ illos illud mittis. Sicut ptʒ ſu
pꝛa eo.ca.xxxij. Sicut etiã ptʒ p illud qo ſcribit ſibe
ne occurrat in vi.pa. De quodã quiypᷣi amoꝛe cui/
dam veſtem vederat:⁊ poſtea intelligens eum malũ
eſſe:wluit. Cuixpᷣc apparens:ait.no woleas:qꝛ nõ ei
ſed mihi veſtem diſti Ergo ſm hiero.in quadam
epiſtola: tribuamus: non querentes cui: ſed quare.
Mota. H. v. x. ¶ Alij dicunt ſe nõ habere vltra pꝛo⸗
pꝛiam neceſſitatẽ. quibo dicẽdũ ẽ q; neceſſitas ꝓpꝛia
in puncro neceſſitatis pauperũ vxbet eſſe ſtricti in⸗
ris ꝙꝙ accipiat ita Pꝛie ſicut põt:nõ cogitans/nec re
ſeruansnec ꝓuidens nimis in futurũꝙ caſibo imagi
nitatis:vt pᷣdictum eſt de hoꝛtulano. Coc autem ſa⸗
tis patet ꝑꝓ Ambꝛo.ſcoo v officijs:vbietiam ꝓ pan
perum neceſſitatibb wcet calices ? eccleſie oꝛnamẽ/
ta eſſe vendenda. vide P.iij. xl. ¶ lij pꝛopter vnuʒ
malum omnes de religione illa ab elemoſynis exclu
vunt:qꝛ vnus eos offendit. Illi wcent qualr deus
illis miniſtrabit. ꝓpi.n.nec viuere pñt/nec moꝛi ſi⸗
ne maloꝝ ſocietate.qꝛ nunq; moꝛient/ n plures ma
li illa diè moꝛiant᷑: ſimul cũ eis ad tribunal etiã in
iudicio rapient᷑ qui ergo omnes ⁊ ꝑte ſua excludũt
quia aliqui mali cum eis inuenti ſunt: wcent ꝙ eti⸗
am deus eos e parte ſua expellet:quia mali cum eis
inuentiſunt.ſicut ptʒ. Y.x.xvij. Sed dicent non eis
cõſentimus.nec boni illi religione illi malo ↄſen/
ſerunt. ¶ Ailij retrahunt᷑ timoꝛe pauꝑtatis in futu
ro.quibo ⁊ ſi dicat/ xpᷣc centuplũ red det:illam red/
ditoem vellent hic potius videre ⁊ habere ꝙᷓ in futu
roſſimiles cuidãſqui ob talẽ pᷣdicatõem va ccam cui
dam ⁊æderat vt dicitur ſacerdoti: que vacce ſacer/
vtis ligata:eam ad wmũ pᷣdicti viri duxit:qui neu
tram redderevoluit. ne ſacerdetis pᷣdicatõnem falſi
ficaret:qui ſibi centũ vaccas ꝓmiſerat: in cuius ſo⸗
lutionis ꝑtem vnam interim ſe accepiſſe aſſeruit:et
a ceo miſſaʒ. Potius veberẽt iſta ſolutõem a xeo
in alio ſeculo expectare.Cũ quodã/quẽ quidã epᷣus
inter ſaracenos pᷣdicanslad fidẽ/ vt fert/ couertit.ad
cuius wctrinã omnia ſua pauꝑibo erogauit.qͥ moꝛ/
tuo filij eius pᷣdictũ epᷣm ad iudicia traxerũtdicen⸗
tes:ꝙ patri illoꝝ centuplũ vitam eternã ꝓmiſiſſet
quon neutrũ recepiſſet. Unde cum conuenerunt ve
conuentõe fracta. Epiſcopo vo aſſerente ꝙ totũ in
alio ſeculo recepiſſet:cum aliter dictũ ſuũ ꝓbare nõ
poſſet. eos ad patris tumulum ducens ipᷣm adiura⸗
uit de veritate dicenda ſuꝑ dicto negocio in noĩe xpᷣi

quitas E iiij.

Gi vicʒibene ſolutũ eẽt ſibi:an non/qui omnib au⸗
dientibus reſpondit. Centuplum accepi:⁊ vitã eter
nam poſſideo/ſed mirũ moꝛtuus hoc dicit:⁊ credit

ei:⁊ veritas idem dicit:⁊ nõ credit ei.Alij dicunt xlix.

pauꝑes ſunt qui elemoſynas dare pdicãt: ꝗꝓpter lu⸗
crum ꝓpꝛium/ſed tñ quilibet bonus pauꝑ qui hocpᷣ
Dicat:plus cure habet animas dantium q; coꝛpa re/
cipientium.⁊ plus intendit ſalutemanimaꝝꝙ coꝛ/
poꝝ:quia fames pauperum ? coꝛpoꝛum finem hʒ:2
poſtea nõ nocet.quid nocet mõ laʒaro: uc.xvj. fa/
mes quã tunc patiebat᷑.Aut quid pꝛodeſt diuiti il-
la tranſacta ſacietas: Perditio vꝓo animaꝝ finẽ nõ
habet. Pꝛo illis ergo ſaluãdis.Elemoſynã dare nõ
eſpicias.Eccleſiaſtici.vij. Nota.M.v.viij. Item.
P. iij. xxxiij. Nota penã nõ faciẽtiũ elynã. P. iij xlj.

Ouitas exdiuĩio ma/

dato tria regulare debet. Coꝛdaſverba/2
opera. Pis enim tribus dupliciter errat᷑/
velnimio rigoꝛe/vel remiſfſione. Mimius eniʒ rigoꝛ
coꝛdis:eſt in iniurijs ꝓpꝛijs exceſſiuas apperere vin/
dictas. Mimia vo coꝛdis remiſſio:eſt in iniurijs vei
nec iuſtas qͥdẽ appetere vindictas. ¶ Mimius vo
oꝛis rigoꝛ:eit innocentes condemnare. Mimia vo re
miſſio:eſt nocentes iuſtificarevel nimius oꝛis exceſ
ſus.eſt inauiter vel falſo iurare/turpia loquil z hu⸗
iuſmodi. Nimia vo remiſſio:vbi loqui deberet pec
catoꝛes wocendo ⁊ rephendendo:tacere. In perſonia
quoꝛum loquitur: Eſa.vj. Ve mihi quia tacui. Ni-
mius vo rigoꝛ in opere:eſt ſe crudeliter vindicare:ſi
cut pꝛo verbo offenſiuo:vel paruo delicto:verbera⸗
re:mutilare:⁊ huiuſmodi:vel pꝛo velicto vel foꝛefa/
cto ſex venarioꝛum/facere ꝙ perdat.xij.denarios.de

quo dicetur infra. Nimia vo remiſſio: eſt nocentes

non punire:vel qð peius eſt ſuppoꝛtare.contra om⸗
nes iſtas in bello ſpirituali aduerſitates miles chꝛi
ſti medium inter duo vicia per exceſſum videlicet et
fectum eligens. SGumet ſcutũ inexpugnabile eqͥ⸗
tatem: Gap.v. tanꝙᷓ veritarem que inter omnia vi-
cia mediat.Pꝛopꝛie tñ ſᷣm Poſtieñ. Equitas eſt me/
dia inter rigoꝛem ⁊ diſpenſatõem.C.æ iudi.li.iij.l.
placuit. Mec at᷑ a cypꝛiano ſic veſcribi. Eqtasẽ iu⸗
ſticia dulcoꝛe miſericoꝛdie tꝑata.¶ ¶ Et ad ſcutũ il⸗
lud ſumendũ ex vi mandato obligamur. Qnia ſiẽ
omimnia mandata iuſti regis vel dni reſpectu oĩm mi⸗
niſtroꝝ ſuoꝝ in quibuſcũq; officijs ei ſeruiẽtibo:ſũt
equitatis ⁊ fidelitatis. IJIta oĩa mandata tua equi⸗
tas: In pſal.cxviij. Otum ad omnes gentes/vt pᷣdi
ctam triplicem habeant equitatẽ.Pꝛimo coꝛdis
recte credẽdo.furpia ñ cogitãdo.ꝓximo nõ inuidẽ⸗
v tũc ſaluaberis:ꝗpter iuſticiã ⁊ eqtatẽ coꝛdis tui:
Deutero.ix.¶ ¶ Secũdo:oꝛe nõ iurãdo:nõ iniqua lo
quendo vel mandãdo.Exemplo cei:Malach. ij.lex
Vitatis fuit in oꝛe eius:⁊ iniqͥtas nõ ẽ in la.eiꝰin pa.
7 equitate am. mecũ.¶ Tercio in oꝑe:reddendo q̃
ſunt vi veo:qꝛ equitatem vidit vultus eius in pſal.
x. Et que ſunt hominis:homini recte puniẽdo ⁊ re-
gẽdo:ad modũ citharedi:qJ om̃es coꝛdas tã altas ꝙᷓ
imas:tam magnas qᷓ; ꝓꝑuas tangit:qntangẽdeſunt.
ſicut ptʒ.C.iiij.vj.Et ſicut cantoꝛ vebet vocẽ ſuam
ducere ſᷣm exigentiam notaꝝ:⁊ omnes notasvt tã-
gende ſunt tãgere:tã altas/qꝙ; imas/q; medias:ſiueĩ
ſpacio ſint:ſiue in regula.Sic dñs iudicat oꝛbẽ treĩ
equitate: In pſal.ix.ſine ꝓſonaꝝ acceptiõe.qꝛ virga
equitatis:virga regni tui: In pſal.xluij.¶ Gic. n. le
pis qᷓdratus firmi? iacet: ecda fundata ſuꝑ funda
mentũ quadrata ⁊ equalia hñs latera/foꝛtius eſt et

durabilius. Ita oẽſpũale edificiũ ⁊ cõitas fundata

⁊ regulata equitate.ve quo in pſal.lxiiij. Banctuʒ

eſt templum mirabile in equitate. ¶ Ztẽ ſicut vita

Arti.j.

iij.

eſeenta
nlnn

Nligten liael e
Gufic, niulbetnin
i uſinube nenn i n
4 uln uiane
lantmmnn
uto⸗
ignink ſule e niuſ Piihe

S
ſarinp
lſ tigan
ſicu unninorſte nilaßl
Ciumuſuli

=
=
—
=.
=
=
=
S=
—„ =
— —ꝰ
=
—

n
G dullan ie Mhdang it kfitamin

unſileerethegnalitatem areultat
n ie anm ume öͤnin nre
(Euteul imſn m ci ut l
ſsleutescſlencigecomectſſtt Aitm
mü pel hoc ai chuueg. Qoch
di Gtniotefectorl⸗ Bntt Bicloe
ſcinns noomnibveqe Deiſta etatis
cgnerit duns Ela l. dicens. Juſtica
Crruitinplates ventas:nequitasnonp
di Nota iſum aucoꝛitataliter erpoſit

Uy.
Wuobeſcentiael

pler Toudabilis. mpabilio
i¶audabllis ſalubuisus
ltſtſepeccaſe velpeerarerus d̈tent
nbeſcenca wler,ngoft futuro lrn
voberetppiannsa tamturpibeſtuſale
Ppicnscnldeſcere Erqno dand roman

4, ſlletinbiſtoris ontihetu .
— rrmanomm.

—
=„ S.
=
S= =
—
= .
S S. = – =
— —☛
—
—
E
—
—
= -
SE=
☛

—
—
=
=
=
E
3 =
cℳ=
=— —
E
☛E
—
EE
Se.
—

uncpere eſtſe ugeltr piſclinne ſi
fenſio velpanno nled teſhenn⸗
uuſnoctrelgen ulgoreifmncfo⸗
uum fucgegpercar i Anands d
mn inu do feniſſc: eſtnocentes
qoͤpeluseſtſappongre contraon,
loſpintweliscuerſinttsnmilescn
erduo pipererceſm vicelicrer
1. Bunerſcutü inenpugublleeeͤ⸗
tunc ventarem queiuteromniayi
puenñfmn hoſtian Equimoeſtme⸗
nTdiſpenſaroem C. miudiliiil.
pꝛuno ſe vſcnbit Eqſasein⸗
encvndietpats. Ktad ſanl/
nimandatoobligamur. Qula ſi
nſtiregis velofiteſpectuoinmi⸗
nihuſcighoffichs ei ſernienid üt
tatis Itaoig mandatatug egui⸗
nnalenngnmmni 4
abeantequitate. nnmo corl
icogitdo,PEino noinnlci⸗
rpiañ cogitdo prino no inne/
Dteriuſtias r.ilatichnutll:
e ecne nöͦiurtonnh inlgual
chcd gen Aaloch. iler
dit Einnnlo ni n
eeius: iiq bden nco
eTaolnoe nulen
ĩ. Mdn iſpilſil
ne mn gicn oello ſi⸗
niunten nn r niito e⸗
bdonnnſ/, tialtis ſj
tbarelic in ei mlit ſul. iſ
unsluntn bet oceſnan
ttſatnn ep notaottt⸗

iiij.

Exemp.

Eyemp.

Arti. j.

Exemp.

Arti. ij.

Erubeſcentia
et ſanitas coꝛpalis ↄſiſtit in debita humox et elemẽ
toꝑ equalitate et ꝓpoꝛtione:in illa. n. coꝛpus viuifi⸗
cat:ſicut in pᷣdicta triplici equitate anima vmifica
tur:quã viuificatõeʒ quilibet iuſtus petit In pſal.
xlij.icens: viuificabis me in eqtatetua. Et iterum.
In equitate tna viuifics me: Pſal. cxviij. Dic ergo
rogatus/eam mittitvt ſit cathedra i udicũ: ſceptruʒ
regü / et dñoge:ſtatera mercatoꝑ:virga pᷣlatoꝝ:regu⸗
la clericoꝑ: ꝓniſoꝛ religioſoꝛuzʒ. Sed hen multi dei
mandata ſpernentes:⁊ ſalutem pꝛopꝛiã negligentes
eam non admittunt:ſed p ianitoꝛes qui ſubſequunt
gquos in poꝛtis ſuis ponunt: eam excludunt. Apud
mmũ iudicum:muneraſamoꝛ/fauoꝛ/et odiũ.Apud
dños:cupiditas/ꝓpꝛia voluntas/ſupbi et mali coſi⸗
liarij. Apðo mercatoꝛes:fratris wlus / vſura/ et piuri⸗
um. Apud pᷣlatos et clericos:ignoꝛantiaj/negligẽtia
accidia et lururia eã excludunt. Alpud religioſos vo
aliquos ſolſmodo ad refectoꝛiũ aqmittit Ab alijs
vo officinis/ excludit ꝑ nominis vel ſtatus magnitu
vinẽ ꝑ amicoꝝ multitudinẽ/p expenſaꝝ inequalita/
tẽ.ergo nõ bene diligit. Vbi tm̃ ad refectoꝛiũ recipi
tur. ¶ Yſte. n.et cõſiles foꝛtune obſeruare faciũt re⸗
gulam auguſtini qua vꝛ: ꝙ equaliter oĩb. Vnde cuʒ
quidam pꝛelatus ſubditu ſuũ/ vt ferturfratrẽ voca
ret. Rñdit.Quõcunq; ſit ve fraternitate:vnũ ſcio .
ꝙ tunica tua et ſcutella tua et mea non ſunt ſoꝛoꝛes.
quaſi diceret:lʒ equalitatem et equitateʒ habemus
in nomine fraternitatis nõ tñ in victu et veſtitu.
Vinde ad idem fertur ꝙ cũ quidã pᷣlatus religio⸗
ſus laute ac ſplendide comediſſet. AUit metrice. Nu
ꝓpꝛiũ ꝓcul hoc viciũ.cõia queq;.Oõð cũ audiſſet q
dã v fratrib refectoꝛij:Rñdit. Sic loquimur: nõ
facimus:nõ omnibo eque. 8e iſta eqͥtatis excluſione
cõquerit eus: Eſa. lix. dicens. Juſticia alõge ſtetit
coꝛruit in platea veritas: equu as non potuit ingre
di. Nota iſtam auctoꝛitatẽ aliter expoſitaʒ.A.xuij.
xvij.
Bubeſcentia eſt tri⸗

plex. Laudabilis. vitupabilis. penalis.
Taudabilis 2 ſalubꝛis ẽ:qua quis eru⸗
beſcit ſe peccaſſe vel peccare:qua de pᷣterito peccato
erubeſcendo wlet:⁊ a pñti ⁊ fururo ſetrabit/⁊ meri⸗
to vberet ypianus a tamturpi beſtia ſcilicet dyabo
lo victus erubeſcere. Erxquo varro romanoꝛum co⸗
ſul vt in hiſtoꝛijs continetur romanoꝛum:ab hani⸗
bale victus intantũ in tota vita ſua erubuit:⁊ ſe hu⸗
miliauit: q oẽm honoꝛẽ refutauit ſibi fieri:intantũ:
ꝙ nec ſedens comedere voluit. ipuius ergo exemplo
xpᷣiania vyabolo victi ⁊ adſiinfernũ ducti:erubeſcite
ſupꝑ vijs vꝛis:Eʒechieł xxxvj.
Erubeſcentia vᷣo mala ⁊ vitupabilis eſt qua quis
erubeſcit oꝑa que ad xpᷣi ſeruitiu ⁊ anime ſalutẽ pti⸗
nent /ſicut cõfiteriſſi tanta ſit: ꝙ a cõfefſione retra⸗
hat.Se q̃ nota.C.vj.l.Gicut et᷑ etractoꝛẽ iurato⸗
rẽ.x hmõi repᷣhbẽdere:humilẽ habitũ poꝛtare:Alie⸗
na vſq; ad mendicitatẽ reſtituereſimiles villico ini
qratis/qui ait: Tuc xvj. mẽdicare erubeſco.¶ Iſti
his ſiles. Pꝛĩo ſunt ſtulti.quis nõ orcerer ſtult: 4
intãtũ coꝛpis infirmi medicinã erubeſceret:q poti
illud pire ꝓmitteret:qᷓ medicinã aponeret. Qun et
man erubeſceret lauare:qui erubeſcit eẽ rectus int
claudos: ſanus inter lepꝛoſos/27 infirmos:ire via re⸗
cta ad celũ vbi alij vadunt in infernũ:qui potiꝰeru⸗
beſcit paucis diſplicere hominibo:⁊ coꝛã eis inhone
ſtus apꝑere:qᷓ coꝛaʒ curia celeſti:quibo dicit᷑ Hiere.
iij. frons mulieris meretricis/fcã ẽ tibi:noluiſti eru⸗
beſcere.ſ.vbi erubeſcere vebuiſti. Quãto.n.illi inde-
cẽtias nr̃as claniꝰvidẽt:Gicut ptʒ.A.xxv.xvij. tãto
plus añ eoꝝ aoſpectus erubeſcere veberemus. Dicu

E H.

prʒ ſca ſcpe.. cxliiij arti ij erubelcite prem ma

tre. ? a pſidẽte potẽte vemẽdacio a pncipe ⁊ iudice
licto: Ecc xlj. ¶ Gcdo tales no ſt ꝓpi milites.
Mõ.n. ogrue ſub rege militat terreno:q ꝓpter latra
tu canij fcã dñi ſui dimittit:eiq; obedire oↄtẽnit. Ita
necſt bonipᷣi milites:q ꝓpter eriſoꝝ cachinnos/vł
ma loꝝ ĩpꝛoperia ⁊ detractões/erubeſcũt facere.que
ad vi honoꝛẽ ꝛ⁊ ſue.⁊ alioꝝ ſalutẽ ꝑtinẽt. Mui.n.ad
regis curia rediens requiſitus quare ei in negociop
q mittebat᷑ fidelit᷑ nõ militaſſet:ſi ſe excuſaret dicẽ⸗
W. nõ audebq:qꝛ mali⸗ vriſoꝛes me denidebãt: 6

potius vo luit illis aſſilari eriſoꝛibo/qᷓ tuis militibj

potiꝰſocius illoꝝ ꝙᷓ tuus ⁊ militum tuoꝝ: nõne tota

curia illis verideret: veridẽdus E:qͥ qꝛ a lepꝛoſis de
ridet᷑ vult potiꝰlepꝛoſus fieri:q; regis miles. Sic in
ꝓpoſito:qͥ habitat in celis irri ebit: In pſal.ij. Go⸗
lus gᷣ ille ꝗͥ xpᷣi militia aptus ẽ:ab eoq; bonorzao
⁊ coꝛonãdus:qͥ ꝓpter xpᷣm mal diſplicere nõ timet: qᷣ
Rmonitiõʒ tenet Benece. Letioꝛ inqͥt eſto.qtiẽs ma
lis diſplices.qꝛ nõ ẽ aliud laudaris turpib: qᷓ ſi lau
Teris ob turpia:qui dicere põt cũ paulo:nõ inqͥt eru
beſco euangeliũ: Ro.. Mõ.n. ↄfundemiĩ in laude eiꝰ
Eccl.lj. ¶ Tercio tales ſunt xpᷣo pri.ſ.ingrati filij.
ngratus. n. filius eſt:qui patrẽ ob pauptateʒ eru⸗
eſcit: ſpãlitervbi pater ille qui pauꝑ reputat᷑:the
ſaurũ habet abſconditũ. Vnð filio copioſe ꝓuidet.
Talis n. meret᷑ exhibitõe patris pꝛiuari:ſicut ille ve
quo fertur: q patrem cum bona burſa ad ſe in ſcolis
venientẽ:comedere coegit cũ gartionibo: rogans
eum patrem ſuum non nominaret: ſed patris ſui p⸗
poſitum /⁊ villicum:ſicut honoꝛem ſuum væſidera⸗
ret.poſt pꝛandiũ vo patrem ad camerã vocans:que

ſinit ſi ei pecuniã poꝛtaſſet:poꝛtaui inquit: ſed tibi

nec illa nec alia ꝓ me ineternũ valebit. negaſti ⁊ eru
buiſti me eẽ patrẽ tuũ:ego negabo ? erubeſcã impo
ſteruʒ te eẽ filiũ meũn. Gic in ꝓpoſito:qui erubeſcũt
oꝑa ⁊ ſeruitiũ pauꝑis xpᷣi:in effectu⸗ ope eũ patrem
erubeſcentes:cui in oꝑiba aſſiłarni nolũt:a quo tãtuʒ
ſufficienter in bonis nature ⁊ foꝛtune exhibet: ⁊ qui
bus maioꝛa pꝛomittũtur:quia licet pauper ſit in ex⸗
terioꝛi apparentia:eſt tamen diues in ceitate: ſpſal.
xlviij. Simul in vnum diues⸗ pauꝑ:hñns interiꝰ in
vomo celi theſauros diuitiaꝝ mayimos:qꝛ gloꝛia et
diuitie in wmo eius. In pſal.cxj. Qui ergo pfrem ſic
in ope erubeſeit:eius mandatis obedire cõtemnẽs:
atq; eñ nõ ſol inter gartiones vel paupes pauperè
in membꝛis ſuis comedere facit:̊ qð peius eſt:eum
tam ve wmo ſpuali peccando q; æ materiali paupe
res contemnendo eijcit.Se quibo Eſa.j. Mlios enu⸗
triui ⁊c. Mos ypc filios ſuos erubeſcʒ ⁊ negabit. po
teſte qui ait:Auc.ix.qui me erubuerit/⁊ ineos ᷣmo⸗
nes 7c. Mota.. iij viij. Et talis iuſte tam pus a pa
tre datis:q;ꝓmiſſis:pꝛiua bit᷑.⁊ nõ ſolũ bonis pꝛiua
bunt᷑ ſed penis pꝛo ingratitudine punientur⁊ cruci⸗
entur.⁊ quibo pᷣdixit pſal.xxx.diceẽs.Erubeſcãt im⸗
pij:⁊ ducant᷑ in infernũ. .
¶In quo notat᷑ terciũ:ð erubeſcentia penali. Illa
em̃ eru beſcctia erit eis penalis qñoib bomis ſpolia⸗
tis:nudi coꝛã oibo turpes apparebunt:ad modum
coꝛuiõ quo. Aιxij. xxxvj. qñ.n. aliquis cũ diligẽtia
nitit aliquid querere:⁊ taq; optimu diligere elige⸗
rei⁊ in fine malũ/⁊ ei nociuum inuenit:vel oĩno non
inuenit:cũ coꝛdis pena erubeſcit. IVta qui eligunt⁊
querunt aurũ.ſ.⁊ argentũ:cãpos ⁊ hoꝛtos taq opti-
maiqn venificabit᷑ illisillo pſal.lxxv.nihil imuene
rũt ſupple in moꝛte.ſ.ad eoꝝ ſolaciũ:ſ̊ penã erube⸗
ſcũt cei coꝛdis wloꝛe.de quiba pꝓphetault:Eſ. a. j. di⸗
cẽs Erubeſcenis ſuꝑ hoꝛtis:qͥs elegeraris.quid ad
or pene augmẽtũ tũc impꝛopari põt tã in curia ce
leſti ꝙ; infernaliillud Ro.vj.quem fructum habui⸗

„
ij.

iiij.

Exemp.

*

vj.

Arti. j.

Euchariſtia

ſtis in illis in quib nunc erubeſcitis. Sʒ hen ad
taleʒ miſeriã chriſtiana venit religio: ꝙ eins ſᷣ uitiũ
cui ſeruire regnare ẽ quaſi oẽs erubeſcunt. Ipſe em̃
dicit opera que ego facio ſq; humilitatisſlãboꝛis/⁊
bonitatisſferuoꝛis: Ipᷣe faciet Jo.xiiij.Sed tamen

plus eru beſcunt boni vexillum xpᷣi:qᷓ mali vexillum

dyaboliſ⁊ plusveritatẽ dicere ⁊ verba ptinentia ad
honoꝛẽ væi:qᷓ; ipᷣi falſiratem ⁊ verba allectiua ad ma-
lum. Cuius cauſam aſſignat veritas Yo.xij. Dilexe
runt gloꝛiam hominum magis:qꝙᷓ i. Et non ſoluʒ
ſic ei ſeruire erubeſcunt:ſed ꝙ; peius ẽ:ſern ientes cru
eliter perſequũt᷑ intantũ:ꝙ qui nõ vult in cõſpira⸗
tõniboſouodenisl vætractoõibo ⁊ piurijs eis cõfoꝛma⸗
ri:ſicut vulpes venant᷑. Et ſic qui receſſit a malo:pᷣ⸗
æpatuit Eſa.lix.eiq; inſidiat᷑. Ita ꝙ; xpiane vinere
obpꝛobꝛiũ hoĩm ẽ abiectio plebis. Sʒ obpꝛobꝛiũ
7 blaſphemias non metuatis. Sicut.n. veſtimentuʒ
ſic comedet eos vermis ⁊c. Eſa.lj. Ergo ſicut cocer
j. Petri.iiij.xpᷣianus nõ eruheſcat.

WVchariſtie ſacramẽ

tumleſt ſpirituale conniuium in qno dat
omne bonũ. quo dicit᷑ Exo.xxxiij. Oñ⸗
dam tibi omne.Circa qð pᷣmo oſtendere reſtat quo
modo vœꝰin iſto ſpũali conuiuio iſto omni bono pa
uit nos mirabiliter. Secundo potenter. Tercio ve⸗
raciter. Quarto reuerenter. Quĩto vtiliter. SBexto
xlectabiliter. SGeptimo rationabiliter. Octauo ꝙ
digna pᷣparatio huius ſuſceptionem pꝛecedere debʒ
Nono non ſe pꝛeparantium ingratitudo. Secimo
ruſticitas. Vndecimo periculum. DLDuodecimo pe/
riculum non ſuſcipientiuʒ ad minus infra annum.
Tredecimo quõ ſuſceptus cuſtodiri vebeat. SBeci⸗
moquarto themata inferenda ſunt ad materiam ve

ua agitur conuenientia.
gman hauteno⸗ mirabiliter: ꝓpter multa mi
rabilia quecirca hoc cõcurrunt ſacramentũ:que tñ
quãtũ ſunt extraneaſincredibiliaſvł mirabilia non
credentibo tãtũ ſunt gogn⸗ rõnabilia recte credẽ
tibo.⁊ ſacramẽtirõnẽ ↄniderãtid.¶ Pꝛimo.n.infi⸗
celiba mirabile videtquõ natura panis et vini põt
cõuerti in carnẽ ⁊ ſanguinẽ xpᷣi ꝑ verbaa ſacerdote
dicta. Sʒ hoc eis mirabile eẽ nõ væberet:ſi alia non
ſolũ dei/ſed etiã inferioꝛis natureopa cõſiderarent.
virtute.n.ſolis⁊ planetaꝝ ⁊ elementoꝝnatura hu⸗
moꝝ que eſt circa vineaꝝ radices cõuertit᷑ in vinuʒ:
virtute nature humane:panis ⁊ potus conuertit᷑
in naturam carnis ⁊ ſanguinis humani. Qui q̊ iſta
vident ⁊ concedunt:quare etiam a foꝛtioꝛirõne non
fatentur:ꝙ virtute potentieipᷣius vi infinite.natu-
ra panis ⁊ vini conuerti poſſit in naturam xpᷣi.Ex
uo.n. virtutem inferioꝛẽ ⁊ finitam hanc mutatõeʒ
acere poſſe concedunt per potentiam natura lem-
quaʒ veus eis vedit:neceſſario ſequi videtur ꝙ cõ ce
dant/ꝙ væus virtute infinita:naturas mutare poſ/
ſit:qͥ nõ tãtũ alijs vedit potentie/quin plus ſibi re⸗
ſeruauit. Illa ̊ mutatio nõ fit virtute ſacerdotis:ſ̊ᷣ
vtute verboꝝ dei:]qui teſte pſal.xxxij.ixit ⁊ facta ſt
Qui ergo verbo ſuo oĩa fecit œ nihilo:põt etiãver/
bo ſno vnã mutare naturã in aliã:dicẽdo/hoc ẽ coꝛ⸗
pus m eũ Math. xxvj.¶ Gecundo mirabile videtur
infidelib/quõ hoc ſacramẽtũ ab oĩb ſine ſui dimi⸗
nutõe ſumi põt.⁊ ex iſta rudi ⁊ inepta cõſideratõne
ccepti:intantũ errãt infideles:q blaſohemãdo di⸗
cũt:qꝙ ſi deus xpᷣianoꝝ fuiſſet ira magnꝰ ſiẽ maximꝰ
mons:diu totaliter eũ comediſſent.h̊ ceci ſt:ſue infi
xlitatis malicia excecati:neſcientes vel intelligere
ponius nolentes:ꝙ hoc ſacramentũ vus ẽ. Et deus
ſoũs ẽ.⁊ ſpũs ẽ us: Jo.iiij.Spũs aũt vel res ſpũa
lisnõ ẽ minoꝛ in ſe nec in ſingulis ꝑticipãtibo:qð a

E p..

pluribo ꝑcipit᷑: ſicut patet de ſapientia/ſciẽtia /lectõe

pᷣdicatione odoꝛel voceſa hmõi.quenõ ſunt in ſe pe⸗
loꝛes/nec minoꝛes:ꝙ a multis recipiuntur.Hoc eti
am patet in re magis coꝛpoꝛali:ſicut væ ſole:qui ſine
ſui diminutõe ab omnibus pꝑcipitur. Et candela
cuius lumen non minuitur ex hoc: ꝙ multe candele
æ illa lumen recipiunt.Hoc etiam inuenimus ĩ ve/
teri teſtamento:qð ipᷣi iudei nobiſcum recipiunt:q
viq; helyas ꝓpheta/⁊ vidua ⁊ filius eius comederũt
multis diebo ve pugillo farine? lechito olei:ſine eo⸗
rũ diminutõe.Sicut ptʒ.iij. Reg. xvij. Idẽ eriã le⸗
git in nouo teſtamẽto Math.xiiij..xv. ⁊ Mar. vj. 2
Zuce.ix.⁊ Jo.vj.ꝙ vicʒ circa quinq; milia hominũ
comederũt ð paucis panibo ⁊ piſcibo:ſine illoꝝ dimi
nutõe:qꝛ plus fuit reſiduo:q pmo appoſitũ. In/
ſani:nõne credunt veum tante eſſe bonitatis ⁊ vir⸗
tutis ⁊ potentie modo:quante fuit tunc. Aut ꝙ deꝰ
qui curã habet v ſuoꝝ fideliũ ſalute:nolit tãtũ oñ
Tre miraculũ ꝓ tota ſua ecciaſeccleſieq; ſacramen⸗

toO/7 vita ſpũali omniũ bonoꝝ xpᷣianoꝝ:quantã oſtẽ

dit ꝓ vidua/a⁊ vita eius ⁊ eius filio in pugillo farine.
Qui ergo cõcedunt illos illis videlʒ pugillo oleo
vſos fuiſſe:illaq; in eoꝝ mutaſſe naturã ſine illoꝛuʒ
diminutõe:concedant nobiſcuʒ ꝙ nos vti poſſumꝰ
co.qui eſt potentioꝛ ⁊ copioſioꝛ ullo pugillo illũnõ
mutando in naturam noſtram/ſine ſui diminutiõe.
Si.n. cõcedunt ꝙ illud cõſumit᷑/ mutat᷑ ⁊ in aliud cõ
nertit᷑ ſine ſui diminutõe:a foꝛtioꝛi rõne cõcedere de
berẽt ꝙ iſtud ſacramentũ qð nõ cõſumit᷑:necin aliõ
mutat᷑:ipᷣo teſte:Malach.iij.Ego inqͥt dñs ⁊ nõ mu
toꝛ.Et Aug in li.cõfeſ.ſumentẽ coꝛpus xpᷣiſin ꝑſo⸗
na ⁊ci alloquit᷑/ dicens:nõ tu me mutabis in te ſicut
cibũ carnis tui:ſed tu mutaberis in me.¶ Tercio
admirant᷑ quõ vnũ ⁊ idem ſacramentũ eſſe poſſet in
omnibo mundi eccleſijs ⁊ altaribo ſił ⁊ ſeł:quõ etiam
idẽ eẽ poſtʒ:qð a pꝛincipio eccie xpᷣianoꝝ vſq; ad diẽ
iſtũ cõtinue ſumit᷑.&Et ex iſta infideli cogitatiõein/
tantũ errãt:ꝙ dicunt nos plures adoꝛare veos:nõ re
putantes poſſibile: idẽ toties ⁊ in tot locis recipi
Pof it. Iſtoꝝ vo infidelitas cõuinci tam exẽplis qᷓ
cripturis:quas ipᷣi nobiſcũ recipiũt. Iſtud.n.ſacra
mentũ æus eſt.us vo eſt maioꝛis potẽtie? in plu
ribus locis ⁊ tꝑib idem:q quecũq; creatura.Si er/
go vna ⁊ eadẽ creatura viq; ſol vnus ⁊ idẽ.ſit modo
qui fuit a pꝛincipio mundi:⁊ ſimul ⁊ ſemel ꝑ totum
mundũ in oculis receptus videntiũ ⁊ ſꝑ ad nr̃amvti
litatẽ cõicatus ⁊ datus.Et vna ptãs in duob iudi⸗/
cibb.Et vna ſententia in duobus libꝛis.Et vna vox
pꝛeconis/vel pᷣdicatoꝛis in auribus Rnn Ervnns
ſonus campane ꝑ totã ciuitatem ſub diuerſis tectis
receptaculis.Quid mirũ ẽ ꝙ veus cuius magnitu/
dinis nõ eſt finis. In pſal.cxliiij.ſit ⁊ fuerit ab eccĩe
ſue exoꝛdio/verus ſol iuſticieſad e illuminatõez:
idem ſub diuerſis hoſtijs in plurib locis ⁊ tempoꝛi⸗
bus:idem in celo⁊ in terra in carnis ſpecie/qua ð v⸗
gine ſumpſit:⁊ in panis ſpecie in qua ſe nobᷣ contulit
vnus ⁊ idem in hoſtia ⁊ calice ſub ſpecievini.Aliter
tñ/qꝛ in hoſtia eſt coꝛpus xpᷣi ſacramentaliter ꝑ cõ⸗
uerſionẽ:ſanguis ꝑ cõcomitantiã:aĩa ꝑ cõiunctiõeʒ
vitas ꝑ vnionẽtota trinitas ꝑ identitatem. Nota
M.iij.xiii.¶ Bub ſpecie vo vini ẽ ſanguis ſacramẽ
taliter ꝓ cõuerſionẽ caro ꝑ cõcomitantiã. Aĩa ꝑ cõ/
iunctõem:veitas ꝑ vnionẽ:tota trinitas ꝑ identita-
tẽ. Ratio pᷣdictoꝝ ẽ qꝛ nõ põt eẽ caro viua ſine ſan⸗
guine ⁊ aia:nec ſanguis viuus ſine carne ⁊ anĩa.Dei⸗
tas vo carnẽ et ſanguinẽ/que ſił aſſumpſit: nunqᷓ di
miſit. ¶ Gicut ergo cognitio ⁊ ſapiẽtia wctoꝛis / me
diãte voce ſenſibili fit cognitio multoꝝ auditoꝝ:nõ
minus tã apud magiſtrũ:q; apud diſcipulos manẽs
Ita patris ſapia increataſmediante carne ſenſibili

iij.

ig ſtecjtunn do ad manm bun
pügeſtiitn jtum voſpintiſt ybi

lij iueinparvot
b linis lmout labablial ui
her ieüß maloꝛe ſne minoꝛep⸗

nou lnnltwc uo nent nin

ſaln t noͤoanutoltci ſcnt erdi

grdicctior auclenispoteti guuoe
inigen ſagamento haas facusel
laago lona inſeinfinitanücaſpare⸗
guumsr̃ oligſ appar uttin nube indis
aquit glong ofiiin Nube Ero gj. Btl
Cttnant eü habere innubevel in animsl
unctio:r cunde babitare in hoſtijs mücd

Auinto mifant guop ouerſione hant

aänöremaneatibinatur pomis m
retlibdonellalunk bib. in
cpiunt, nlbil aliud reget ibiee: nilipan
lnllenpſentot. Quto naet: gſicutcole
nenttin veſte odoꝛ omi ſpecuminu
Noſtpomigmnotioniſrabſqzpiete Itainbe
nitorenanetſapor color anisabiqgna
1s Ktſitciaprictagigiub urpi abſche
Etconhns glcüſnbenlibadit: r)otit
lupidispoiſigſichiud ingiicn coloꝛe Et
Pigesetcioſiſcb dll cepſa: dtancdifium
bernaculüſub ſagiz öplis capanEro.
nſo⸗ ſegumintoſuifimsſahienttaet
abſcclkfibſheanneinris )din ad,
Eno eins Abacnch ih uz ablchi
RnnnnendNaums
lunne rumwcktn⸗ ench blicnan
ſtinisnenin ed lor cöninen
ntiänizuaininnte rneftil

mranin oſtun iefti .
nrgluucſmi nmni in li
cumunzenfihhl iſrchfmr
acnamenti ocumit neci, li
a ach i Ervinct dis moͤmn
inlicöfeiſumente corplo ppl in pſo,
fſoicens nötumemutabionnteſicut
iſel tumutabensinme. Terco,
oüridenſagamentüieſepoſſetin
dieccleijs altanwſikrſckqnö aun
papuincipio cite anot ,ſchac di
ImI. Et eriſtainfidlicogttaniein⸗
dicunt nos pluresadouurt dosnof
lblleg metontis, intotſoas ahi
onntielits nnt tam eriollo
Hpinobiſci renpiit Jſtdn. ſae
us vo cſtmatonis potitier nplu
icemcygnecicranns Hien
catura viq ſol vnns ide ſit moc
pio nundia ſinulſemalp totun
lacntlgtinniͦn baanſunn
datns Et natisin duc ili
tentiain duobus lbris Et uſ
iamsnaunheglnn enn⸗

etotibitaten il Dinerſiobtat⸗

mirueq as ainomoguln⸗
nidmirũt Ano nno negill⸗
cktene,
0

lae⸗ ninarot.
ſtae n tein
6 ſice inplont u e
nnnen . euca
,
nnann eepini⸗Alt
defurale ii nüntasd,

.

ſtanplo hl ioiap biunctloß;

ſtas ſ me
tatnnlne, eſingisſnonnn
hſpegeſeni nni Ahi
nitnstigilſin

liij.

vj.

Euchariſtia

facta ſapientia multoꝝ:eadẽ manens apud patrẽ

in carne ſenſibili:⁊ in mentibo fideliũ.Et ſicut ver
bum mentale/ſcriptovel voce ſenſibili multis locis
⁊ coꝛdibo cõicat᷑:cibuſq; multaꝝ efficit᷑a nimaꝝ teſti
monio verbi incarnati: Aath. iiij. Mõ inquit in ſo-
lo pane viuit homo:h in oĩ verbo ⁊c. Sic verbũ pa/
tris e quo H pꝛincipio erat verbũ:median⸗
te carne ſenſibili qñ verbũ caro factũ ẽ: Jo.j. Et me
diante pane viſibili ſub quo quotidie ſumit᷑: fit cib
multoꝝ. Ypo teſte: Jo.vj. Caro inquit meavere eſt
cibus.totiq; mũdo quantũ in eo eſt cõmunicat᷑⁊ da
tur. Et in oĩb eccłijs ideʒ ẽ qui colit᷑ adoꝛat᷑a ſumi
cur. Nec mirũ ꝙ in oib ẽ eccleſijs: qͥ vbiq; ẽ: ipo te⸗

ſte qui ait:Hiere.xxiij.celũ ⁊ terram ego impleo. Et

Eſa.vlt.Celum mihi ſedes ẽ:⁊ terra ſcabellum pe-/
dum meoꝝ. Be quo etiã ꝗp heta vicit in pſal. cxxxviij
Bi aſcend ero in celũ:tu ullices:ſi vſcendero ad in⸗
fernũ ades: In infernũ ergo viuentes veſcendant:q
cũ ibi eẽ concedũt:⁊ in ſacramento eccie eũ eſſe ne⸗
gant.Nuarto mirant᷑/quõ ille ve quo dicit pſal.
cxliiijiꝙ ẽ magnus ons cuius magnitudis nõ ẽ ſinis
põt ſub parua panis cotineri poꝛtõe.quibo rñdetur
* ille qui ſub hoſtia cõtinet᷑:qtum ad ſuam itatẽ
pus eſt:qᷓtum vᷣo ad ſuam humanitatẽ/homo glo⸗
rificatus eſt. Inqtum vo ſpiritꝰeſt. vbi vult ſpirat
Jo. iij.ſiue in paruo ſiue in magno loco. Inquantũ
vo gloꝛioſus ẽ:moꝛat᷑⁊ eſt ⁊ habitat vbi vult:⁊ ſicut
ei placet:ſiue ſub maioꝛe ſine minoꝛe panis ſpẽ. Il⸗
le ergo qui ſepulchꝛo clauſo ſurrexit: ⁊ ianuis clau/
ſis intrauit:nõ occupãdo locũ:ſicut verbũ exit⁊ in/
trat coꝛ dicẽtis⁊ audiẽtis:põt etiã ꝑuũ occupare ho

ſtie locũ.qꝛ in ſacramento pacis factus ẽ locus eius.

Illa ergo gloꝛia in ſe infinita nũc aparet in hoſtia
rpᷣiamis:q aliqñ apparuit in nube iudeis.Apparuit
inquit gloꝛia dñi in nube:Exo.xvj. Stulti.n. ſũt qͥ
eſtimant eũ ha bere in nube vel in animabo ſuis im/
mundis:⁊ eundẽ habitare in hoſtijs mũdis negant
Quinto mirant᷑:quõ pꝰauerſionẽ panis in coꝛpꝰ
piſci nõ remaneat ibi natura panisſD us:quõ re
manẽt ibi ſapoꝛ ⁊ coloꝛ panis.Ex his.n.intantũ de
cipiunt᷑: nihil aliud credẽt ibi eẽ:niſi panẽ:quẽ co
loꝛ ille repſentat. Quib rñdet᷑: ꝙ ſicut coloꝛ pietis

remanet in veſte:⁊ odoꝛ pomi? ſpeciminũ in manu
poſt pomi amotionẽ/ abſq; ꝑiete. Ita in hoc ſacra-

mẽto remanẽt ſapoꝛ ⁊ coloꝛ panis:abſq; natura pa-
nis.Et ſic aĩa pulcra qñq; ſub turpi abſcõdit᷑ coꝛꝑe.
Et coꝛpus pulcrũ ſub exili habitu:⁊ potẽtia ⁊ virtꝰ
lapidis pᷣcioſi qñq; ſub ſimplici coloꝛe:Et aurũ⁊ la
pides pꝛecioſi ſub vili capſa:⁊ ſanctiſſimum æi ta-
bernaculũ ſub fagis ð pilis capꝛaꝝ:Exo.xxxvj. Dic
in hoc ſacramento/ivirtus/ſapientia et foꝛtitudo
abſcõdit᷑ ſub ſpẽ panneitatis. Ibi.n.abſcõdita ẽ foꝛ
titudo eius Abacuch.iij.quã a bſcõſioneʒ ꝗ; auit
Eſa.dlicens.vere tu es abſcõditus:Eſa.xlv. Qui
nobiſcũ cõcedũt ꝙ in tot re pᷣdictis/ nobilioꝛ ſit
natura ⁊ virtus cõtenta.qꝙᷓ coloꝛ cõtinens pᷣtendat.
vbi nõ ẽ maxima ⁊æ abſconſione vtilitas:quare idẽ
nobiſcũ nõ ↄcedũt/in hoc benedicto ac ſancto eccie
ſacramento.vbi mayxima ẽ abſconſionis vtibitas:ſi⸗
cut patebit infra eo.ca. Articulo.vij. Et qui veũ in
ꝓbetis ⁊ ſcriptunis ſuis abſcõduũ pᷣdicat:niſi ne⸗
ceſſarioꝛẽ ⁊ vtilioꝛẽ modũ abſconſionis allegare ſci
uerint hũc abſcõſionis modũ nobiſcũ cõcedãt. In⸗/
telligentes que ſit diſpenſatio ſacramenti abſcõditi
a ſeculis in xeo:Ephe.iij. Sʒ heu erat verbuʒ iſtua
abſconditũ ab eis:⁊ nõ intelligebãt Zuc.xviij.
Sexto mirant᷑ ſi veꝝ ſit ꝙ ſit æus ⁊ h gloꝛioſus
qui ſub panis ſpecie cõtinet᷑:quõ frangit cũ mamib
maſticat᷑ cũ ntib. Quibo ridet ſicut cõtentuʒ
ſub panis ſpecie oculis coꝛpoꝛeis minime videtur.

E pl.
Ita nec manib aut ventib frangit᷑ vel laceratur.
Duisa ſicut viſus ⁊ tactus yſaac vefecerunt in cogni

tõe iacob: eñ.xxvij.nõ ant anditus.qd patz p hoc

ꝙ ait vox qͥdẽ vox iacob ⁊c. Ita in iſto venera bili ſa

cram ento ceteris ſenſibb œficientibo:auditus nõ æ

ficit. Ylle vicʒ v quo Ro.x. Auditus aũt p verbum
Dni.fidelis.n.⁊ xpᷣi cognitio ex tali auditu cauſata:
ondit/ꝙ ſicut coꝛpe humano minutim in paruas pe
cias fracto:⁊ a beſtijs ↄſum pto ⁊ comeſto:nõ partit

in pecias anima in illo coꝛpe cõtenta. Sʒ tota inte⸗

gra etiã poſt coꝛpis ↄſumptõem manet: ita ↄfracta
7 cõſumpta iülla hoſtia: œus manet integer qui ſub

hoſtia cõtin ebat᷑.¶ Et ſicut fracto ſpeculo in plu⸗

res ꝑtes/nõ frangit᷑ faciei ſimilitudo q̃ in eo relucet
H in qualibet ꝑticula integra oñdit᷑. Sic fracta ho⸗
ſtia ei filius patris ſui ſihitudo nõ frangit᷑: ſed inte
ger manet ſub qualibet panis ꝑticula:vt ſic ve hac
oſtia verificet:ꝙ huius hoſtie figura pᷣceptũ fu/
it:Exo.xij.Nec os illius confringetis.¶ Septimo
mirant᷑:cuʒ ſit tampotens væus ꝙ poſſit ſeab inimi
cis ſuis cuſtodire:quare voluit qũq; a inda ⁊ a iude⸗
is capi⁊ occidi:quare vult etiã mõ ab inimicis ſuis

bessreca ſumi. Et hoc erroꝛe vcepti quidam

laſohemãtes:dixerũt eũ nõ eſſe eũ.quidam vo eũ
deũ fatentes:dixerunt ꝙ ſtatim qn labijs tangit᷑ pec
catoꝛis:auolat xpᷣc: remanet panis. Quibo rñdet᷑
ꝙ ſicut ita verus agnus ẽ qui væuoꝛat᷑ a lupo /ſicut qͥ
comedita ꝓpheta. Et ita verũ aurũ et argentu reci
pit᷑ in burſa peſſimi vſurarij vel furis:ſicut bõixpᷣia
ni: hec.n. ſuas non mutant naturas ꝓpter recipiẽtiũ

malicias. Eſt tñ in ciſta mali ad ſuũ ſuſpendiu ⁊ dã⸗

natõem: ſed in archa boni ad auxiliũ tẽpe neceſſita/
tis. Ita in ꝓpoſitoſita verum ſacramentum recipit
iudas/ſicut petrus:⁊ recipit nũc peſſimus:ſicopti⸗/

mus lʒ ad aliũ ⁊ aliũ effectũ:ſicut infra patebit. Nõ

em̃ ꝓpter malos ſuã mutat naturꝗ:ille apud quẽ nõ
tranſmutatio.Ja.j.MNec mirum deber eẽ ꝙ vult a
malis xpᷣianis ſumi quivoluit a pfidis iudeis capiz
occidi ⁊ crucifigi:ad crucifigentiũ vtilitatẽ quantũ
in eo fuit. Bic dum a malis ſumit᷑:vt eos ad bonum
reuocet:ad eoꝝ quantum in eo eſt ſumit᷑ vtilitatem.
Adagna. n. rone deberent a dei inimicicia ceſſare: qñ

cogitarent/qᷓpius ? bemgnus ẽ/; nõ obſtante. ꝙ ini
mici eiꝰ ſint:ſe tñ eis offert. Si rex offerret ſe inimi⸗

co ſuoſapud quẽ nihil meruit:ad faciẽdũ eo qð
vellet. et ad obrinendum æ eo qð petere vellet nipil
aliud ꝙᷓ pacẽ:nimis eẽt incurialis:qui imimicarinõ
cefſaret. Sic in ꝓpoſito:illi quib ſeipᷣm offert dicẽs:
accipite et comedite hocẽ coꝛpus meũ:aAath.xxvj.
q̃ſi diceret nõne vos creauijredemi/hucuſq; guber⸗
naui multa bona nature et foꝛtune dando. Poſtre⸗/

mo etiã meipᷣm vobis w:quid ampliusvobis facere

bui. Et tñ cũ multa ſint iſta nihil aliud avobis ꝓ

oĩb iſtis reqro:niſi ꝙ me diligatis: et ñ peccetis/bo

ni citins ad boni trabunt᷑ augmẽtũ tali cogitatõne
amoꝛis:ꝙᷓ timoꝛis. Sʒ heu multi nectrabunt᷑ mo⸗
re munerũ cũ xpᷣianis:nec timoꝛe cũ iudeis.hi cũ ho

minih nõ flagellabunt᷑.in pꝑſal.lxxij. Sʒ cũ moni
bus in inferno. ¶ Octauo mirant᷑: ꝙ ꝓpter pᷣdictas

vtilitates vult ſeipᷣim dam nificare:et inqͥnare:qdð fa

cit cũ a malis recipit. Sicut inquiunt liquoꝛ in vaſe

imundo receptus ſoꝛdidat᷑ et dammificat᷑. Ita hᷣ ſa⸗
cramentũ. Quib rũdet᷑: ꝙ ludus iſte ſic duuiſus eſt
inter xpᷣm ſumptũ et peccatoꝛẽ ſumentẽ:ꝙ irreuerẽ⸗
tia fit xpᷣo:manet tñ in faciente:ſic honoꝛ in honoꝛã
te:tota vo ſoꝛdidatio et dãnũ fit ſumẽtijet nõ xpᷣo.
Qula ſicut ſole lucente cũ caloꝛe ſuꝑ fimariũ .1pſuʒ
fimariũ plus fetet:ſed ex hoc ſol nõ fetet nec rema⸗
net in eo damnũ aut feditas aliqua. Infirmetiã in
diſcrete ſolł caloꝛes recipiẽs.inð moꝛtẽ incurrere pt

vij.

vrij.

ix.

Exemp.

Euchariſtia

abſq; ſolis damno. Ita iſte ſol iuſticie xpᷣc lucens ſa-
cram entaliter⁊ receptus ſuꝑ fimariũ dyaboli ⁊ in-
ferni.i.ſuꝑ animã peccatoꝛis ipᷣm uthli fetet: qa
magnum addit peccatũ:h̊ in ſe maculã nõ trahit.qꝛ
dicit canon:qꝙ ſacraſſicut necſola locis immundis
ꝓ que tranſit inquinatur. Ita nec ipſa a ſumentibo
inqnãt᷑.iſ.xix.ſcõᷣm.(¶¶ Ipe tñ infirmus indiſcre/
te huiꝰſolis caloꝛes ⁊ tampcioſum ⁊ ælicatũ cibum
ↄtra infirmitatis ſue ſtatũ recipiẽs:ſeipᷣm int᷑imit
Euius piculũ figuratiuepᷣdixit xpc. Mar.ij. Memo
inquitſupple ſapiens/mittit vinum nouuʒ in vtres
veteres.i.ſacramẽta in aĩas vilitate peccati veteres
qꝛ vinũ effunditur.qꝛ ſacr̃a ad hmõi ſalutem nõ re⸗
manebunt: vtres ꝑibunt.i.male recipientes. ð
patet.jCoꝝ.xj.qui inquit mãducauerit panẽ bibe
rit calicẽ dñi indignereus erit coꝛꝑis ⁊ ſanguĩs dñi.
EGloſa.i.ac ſixpᷣm occiderit:puniet᷑:nec miruʒ.quia
magnum cõmittit velictum. Qõ quideʒ ſic plangit
Herñ.tN0eu inquit qᷓtemerariũ qᷓq; nephariũ ẽ cruẽ
tatis manibo tractare virginis filium quis auditus
ſuſtineret auriũ:quis oculus nõ ↄfunderet᷑ ad intui
tum:que mens non raꝑerur in exceſſum. vbi mundi
pᷣcium mittitur in ſterquilinium.nõ eſt minus vete/
ſtabile in os pollutum:ꝙ; in lutum mittere virginis
filiũ.AMundamini ergo:qui fertis vaſa dñi: Elſa.lij.
Nono mirant᷑:quõ hoc ſacramentũ cum in ſe ſit
idem/quõ in recipientibo tantã habeat diuerſitatẽ:
ꝙ aliqͥ inde vitã aliqͥ moꝛtẽ recipiunt.Quibo rñũdet
q cã diuerſitatis ẽ ex ꝑte recipientiũ.qꝛ ſicẽ̃ cib coꝛ⸗
palis in ſe foꝛtis ⁊ bonus/a ſanis ſumptus/eos red/
dit foꝛtioꝛes. Idem vo cibus ab infirmis ſumptus:
eos occidit.Sic iſte cib quo Jo.vj.Caro mea ve
re ẽ cim:bonis ſumit᷑ ad gratie augmẽtũ ⁊ ad vitaʒ
Jo. vj. Si quis manducauerit ex hoc pane:viuet in
eternum. Malis vo ad moꝛtem:ſicut pate iuda:
qui poſtq; male hoc ſacramentum ſumpſit:ſtatiʒ no
uo peccato maioꝛiqꝙᷓ pꝛius fecerat/ chꝛiſtuʒ iudeis
tradendo:⁊ ſeipᷣm ſuſpendendo peccauit. Quia ſi-
cut cibus foꝛtis ab infirmis acceptus eos ad infirmi
Foden gronnode vel ad moꝛtem ducit. vnde Criſoſt.
ſuꝑ Math. omel/v. SGicut inquit coꝛꝑalis cibʒ cum
ventrem inuenerit aduerſis humoꝛibo occupatum:
magis nocet:a nullũ pᷣſtat aunlium. Ita ⁊iſte ſpiri
tualis cibus/ſi aliquẽ reꝑit malignitate pollutum:
magis eũ ꝑdet:nõ ſua natura:ſ̊ accipiẽtis vicio.Si
cut.n. in iuda dyabolus poſt ſacramenti ſuſceptiõeʒ
maioꝛẽ accepit poteſtatẽ. YIta ⁊ in iſtis:vt ad maio⸗
ra peccatal⁊ ad inopinatas ducat ↄfuſiões.ptzʒ ᷣ ꝙ;
licq; egris/⁊ ſanis ſit ſana refectio panis. Sʒ xpᷣi pa-
nis. nõ ẽ ſanus niſi ſanis. Pꝛobet ergo ſeipᷣm homo/
ſupple an ſanus ſit/vel infirmus. Et ſic ve pane illo
edat:⁊ de calice bibat.j.Coꝝx.xj. :AOanri.
Et nõ ſolum mirabiliter vt dictũ ẽ:ſed etiam po
tenter pauit nos veus.qꝛ tanta ẽ ſacramenti iſtiꝰ ib⸗
limitas:ꝙ angeli boni ei ſeruiũt.Tãte vo potentie
Sqꝙ angeli mali inuiti ei ſubijciant. Qð oñditur ꝑ
hoc:q pᷣdicante ſancto Petro martyre in ꝑtibo ita/
lie:cõtigit eum aliqñ veclinare ad vemũ dni cuiuſ⸗
vamvile cuiꝰſubditi erant heretica pꝛauitate infe⸗
cti.qui ſemel occulte ſub ſigillo ſecreti/ dño ſuo aliaʒ
pſuaſerunt fidẽ:ꝓmittentes ꝙ eum ſicut tenebant᷑
ꝓ bono ſuo pᷣmunirẽt. Qui rñdit:q ſi aliam fidem
melioꝛẽ ſciret:libenter eã reciꝑet.Cui illi:nõne cre⸗
Teres beate marie dicenti tibiꝙ alia melioꝛ ſit.ĩmo
inquit.Cui illi ꝓmiſerunt:ꝙ die craſtino ipᷣam ſuꝑ
hoc audiret. Habuerunt. n. dyabolũ eis inrfantũ fa-
liarẽ:q in ipᷣius ſiłitudinẽ tranſfoꝛmatus:ſe eis oſtẽ
bat. Cũ eis ergo ad ecciam illoꝝ veniẽs:⁊ ipᷣm in
foꝛma pᷣdicta vidẽs:q̃i iratũ g euʒ vix pᷣcib illoꝝ vi/
ctꝰeũ recepit pᷣcipiẽs ꝙ vctrine illoꝝ obediret.Ad

nuit:⁊ ſeipᷣm inter condenſas inuenit ſpinas.

adduxit/⁊ ignem extinxit.populus vo eum ſanctum

entoti,
(a vi ,,
tns tſec c⸗
E Pf. ur tne ug i .
at Nule nn
quẽ ſanctus petrus poſtea veniẽs:⁊ vultũ eius mu/ haſnnnanne uigmne gli
tatñ vidẽs. Vix ab eo cãm ſcire potuit. Cui finalit ni i niniſen tſeciſten iwatt
totũ apuit:ſp erãs ſanctũ petrũ etiã ad erroꝛẽ illoꝝ i ingolannn tooo infin aſti
ducere ꝗͥ ꝓmiſit: ſi beata virgo maria/ei aliam oñ/ ien ſk nra hen lt
ere vellet fidẽ:ea ex coꝛde ꝓfitẽt᷑: dñs vo ꝓmiſit:q; nlutoſan inch orilurotohtn inl
in craſtino ipam audiret. Qui mane ſurgens: duas ſritit niigfun, han onn nu
cõſecrauit hoſtias:vnam ſecũ ⁊ in pixide honeſte re. ſſa ſucraaein Naſunt aſl
ſeruans. cum qua cum alijs coꝛam dyabolo veniens uhe lis ceilie cno e
ab eo pꝛius dure rephenſus ꝙ ſeruos ſuos pſecutus ſles li necihlanni inct diss
fuiſſet. Et ideo niſi eſſet mater miſericoꝛdie:eum mi ſütinn luniegil⸗ nnn mibi bocin
nime ad miſericoꝛdiam recipet. Tunc beatus e 2 litin⸗ bonltmt⸗ ninltte ſſo ſurgs.
trus pixidẽ extraxit dicens: ſimater eius es: adoꝛa tertui agnung b lun Tanden
hic filiũ tuũ:quia inqᷓtum ⁊æus eſt/maioꝛ te eſt:⁊ cũ behnnltn ſgteinpenene⸗ –
adoꝛare teneris.qui ſtatim euanuit.fetoꝛem maxi⸗ aſtnnanmni vlutoc eſeen güͤt
mum poſt ſe dimittẽs. Et ſic iſtius ſacramenti po/ henhini⸗ lutebabented na
tentia:dyabolus eſt fugatus: wminus pᷣdictus ad ſeninn linfra auͤͦſolliclaat
veram fidem reuocatus. ¶ Idem oñditurper hoc Exemp. ninrilant ni zintegkabſchonn
ꝙ hiſtoꝛie quedam continentquaſi de quodã hereti mini;mund eifidefuerer
co igni iudicato:quem dyabolus duobo diebo ab in⸗ Alonimncnl annminüſus Et no
cendio liberauit.quia qñ in igne ponebatur:nubeʒ xj. otens not den gein libꝛ
ti n ſanctun zi Metunm bunte es ingem ebn
acclamauit:⁊ inquiſitoꝛeʒ qui eum condẽnauit:cõ/ i urgqnidan ltronts ahan
buſtione dignũ. Inquiſitoꝛ vo piculũ videns fidei: coptochulſtigo inc aji
die tercio miſſam mane celebꝛans:vnã hoſtiam cõ⸗ inuoci/leariopi ter ucn
ſecratam in pixide reſeruauit:⁊ inter dyabolum cuʒ uluspoſtmolti plories inſolitäguo
nube ſus ſolito venientẽ ⁊ ignem pixidẽ tennit.vi/ ccutantvvuid nam cſeremnuenefwnt
uertenti vo/ vt ꝑ aliam partem igni appꝛopinqua⸗ coꝛpo chiiſti xcemn polcemmaln fen
ret:occurrit ⁊ pixidẽ interponit:vſq; miſer ille eſſet mn arca quod imlrabili afiſtchant
cõbuſtus. Patet ergo ꝙ ſacramentũ hoc magnuʒ ẽ. . Ouelã ctii hrſtonehabenl. g ul
ZPev * mn eengtreniphrns dill aſinmn

Kercio pauit nos veraciter:qꝛ cũ potẽtia vitatẽ AWrti. iij.
nũqᷓ leſit/moꝛe potentiũ ſeculi.̊ aduerſarios falſi⸗ .
tates ⁊ illuſiões nugauie Vfaler ne mWe ſacramen
tũ veritatis ↄtra oẽs emonũ falſas illuſiões.quod ereet ei.
ptʒ ꝑ hocꝙ quedã hiſtoꝛie hñt:ꝙ quidã Keretiste⸗ Exemp. mmnaſinochunge fiaugnaten
cit dyabolũ venire in foꝛma cuiuſdã ſancti:quẽ po/ j ognoitbos of eſct ſü et aſinns
pulus petere vellet:ad ſue erronie wctrine còfirma-i· Pei vopylus gütmens mend cogno⸗
tõem.ſemel ergo ſacerdos quidam coꝛpus xpᷣi ſecum (WKunntopouitnooytllter geboe⸗
ad locum vbi erroꝛes ſuos vocuit poꝛtans: dyabolũ Fünchtane cſtoclentes omni⸗
in foꝛma beate virginis apparentem fugauit. tatem coponsct onineram inpſent
Ideʒ patet p hoc qð ferturi quidam ſacerdos Eremp. Pꝛino quiaa penio liberut oꝛeſenti
quandam pſequens pꝛo ſua coꝛrectione ſoꝛtilegam/ hitetperhocqno ſenbit beat? Geege
vno die citatur a quodam ignoto ad reſpondenduʒ n. Aogonnz wquo captoſetapod hoſſter
e iniuna tali facta muliericoꝛam rege illoꝛum in ſted pote etlensinnenit ,onni
nemoꝛe ibi iuxta. Ipᷣe vo coꝛpe xpᷣi accepto:nemus oeſuaproeomiſtam celchunifecltedin
intrauit:v pulcerrimã vt videbatur curiam inuenit 1 Ichanmt. (Adſcen ibicen dnanta
⁊ regem cũ kenili ſua pꝛandentẽ.a quo cuʒ dure in- Noupitanimnaclia bic aſani
cr. . . . P
eparetur:pixidem eytraxit: tota illa ſocietas eua Cencopernarectſtinmarice chirm

rüparunzin manibus hab⸗
nüp⸗ ens.Epile
adlesgtenantelinnmanne
Putabatimiſſan dicifeat et cito pon
gnaacmiratione in porn romanone

ſtibeneconnecetet.Altero Fontkact
guiiquo nciſcrtetumi gban ubn
Uteninaſiniſtü ad eſüfiütfeatboſt

4

Ad igem de quodam alio heremita:quiad ſue w Exemp-
ctrine cõfirmatoeʒ:ignem vel aquã vt fert᷑ intrare:⁊
illeſus demonũ auxilio Slretofebar acado⸗ igitur
quidam coꝛpus xpᷣi ſecrete poꝛtãs:rogauit:vt furnũ

intraret ardentẽ.qð cuʒ feciſſet:ipᷣe cum pixide ante lam habult qnlei N enaſiſſet ena
os furni poſuit ſe cum miſer flamas ſentiret:⁊ ad- ch diehusacno usmiſerabilit,
liutoꝛẽ ſuũ vocaret:vox ab omnibo audiebatur:non ſetllahnant ndlset vetis ig
poſſum venire:quia foꝛtioꝛante furnuʒ me impedit ſbenltwo wfeciſentfimeſin lal⸗
7 miſer cõburebatur. qͥ moꝛiens dicere potuit. Ve⸗ W . dr
re dñs eſt in loco iſto:⁊ ego neſciebam: Geñ. xx viij. ſtametiyltts tepyt efectöand
ſicut illi magi qui impeditine amplius illuderent: fuitanemeahila neerlogepoſt
dixerunt. digitus vei ẽ hic Exo. viij. . edligenteingui⸗ Mcam dilo
Muarto nos pauit reuerenter.qꝛ nõ minoꝛi cibo Artiiiij. ndcſeter onnn emnsillzfuffede
qᷓ ſeipo cui marima legitur reuerentia exhibita: nõ n. Momisinalanit Hotenti dmino bo
ſolũ a ſanctis:ſed etiã a bꝛutis.Se ſancto.n. Lodo/Fuij. ckteagegtione sclu⸗
uico quondã rege francie legitur: equitando ꝑ vil Tainqnacan ndo imcluttztiſqni
las ⁊ ciuitates iuxta ecclas:capellũ cũ capucio depo Exemp. ſus mnanedar mlnera: rn puteit
nere ſolebat:⁊ caput verſus ecciam bumulr inclina/ reslocizn nordo eins ei motene
re.qꝙ cũ ſemel obmitteret:quidã ſecrerarius ſuus ex eognot = eſtetſyt cpeun
tra villa qſiuit/ quare bonã ↄſuetudinẽ obmiſerat ta iie eclidunfealt⸗ 2) in
.lꝛ inqt illud nõ e ibi ꝓpter qdð hoc facio:vicʒ coꝛpꝰ ddeie off —
tohnenbbifng rtcepti

uitnos mun ci potitia Fitgi .
aduerſarios fali⸗

epotentiüſecnli.
des denndauit Galet n.ocſactang
Nemn dis dnniͦfiſſts linſhts giil

gnedi hiſtonehit⸗g guigähereno⸗

vennrein ſoma ciiſti ſunetieho⸗
pelletag iueenone etnnechfinng
o ſacerdosuidam copne iſean
enouts uos wauttportano: dyuboli
e irginis aoporentem fuaut.

oboc go fenmi guitim iacerli

nens pro ſus correckione ſoꝛtllegam
aquodam ignotoad reſpondenadn
cta mulleri coꝛam regeilloꝛum in
1 Yoe vo coperpigccepti nenne
rimä vt videbatur curiaminnent
liaſuapꝛandente aqno aiz dufein⸗
nennaleſenna⸗
tercondenſasinnenitſpinas
nodamalioberemitaqriadſien
toezeignemrelaguu tfafünnen
annlliocpirt ſolest otntos izin
annlocnieſolehit anle ini
apiſectetepontia hnllit

te goan ſeaſt itamoiniteann

Exẽplũ.

Exẽplũ.

Exem.

Arti. v.
xiuiij.

Exem.

Exem.

Eyxem.

Euchariſtia

chꝛiſti. Ille vo admirans/ rei veritateʒ ſeire volẽs
ad eccleſiam redijt: et inuenit ꝙ ſacerdos tot infir⸗
mos comunicauerat:ꝙ nullam hoſtiã conſecrataʒ ĩ
eccleſia dimiſerat. Quidam etiaʒ magnus archi/
epiſcopus narrauit ſe vidiſſe et loco talt interfuiſſe:
vbi quidam ſacerdos ad infirmuʒ vocatus pꝛopter
viam lutoſam incaute cũ coꝛpoꝛe chꝛiſti lignipedes
aſcẽdit:qui ĩ ꝓfundioꝛiluto tonius ville cexidit. Et
euchariſtia ex caſus impetu euolanit in lutuʒ. miſer
ſurgẽs / wllẽs et eiulãs:queſiuit et nõ inuenit.cõcur⸗
riũt multi:nec inuen erũt. poſtremo ſacerdos ĩ lutũ ſe
ꝓiecit:clgmãs ꝓtẽſis manibo et dicẽs. O bone iheſu
ſpter tuã bomitatẽ dimitte mihi hãc nigurare:
oc ꝓmitto/ꝙ nunqꝙ; væ luto iſto ſurgã: vſq; te mipi
oſten geris. et vſq; te inuenero. CTandem reſ iciunt
herbã pulcerrimã æ luto creſcentem: quandã groſ⸗
ſicieʒ in ſummitate habentẽ ad modiũ ons pulcer-
rimiæ ſuauiſſimi:infra cuiꝰfolliculos coꝛpus cernũt
vminicũ:mundũ ⁊ integꝑ:abſq; omi luti contagio.
Quo miraculo omnes in fide fuere roboꝛati. Sic er
o terra cognouit wminũ ſuũ. Et non ſolum terra:
ec etiam bꝛuta. ¶ Vnge in libꝛo ve apibus corine
tur:qꝙ quidam latrones pixidem eburneam furãtes
coꝛpus chꝛiſti quod in ea continebaturpꝛoiecerunt
in quodã alueario apũ:inter quas ciũ ſacerdos ⸗ po⸗
pulus poſtmodũ pluries inſolitã audirent melodiã
ſcrutantes quid nam eſſet:inuenerunt ꝙ apes circa
coꝛpns chaiſti e cera pulcerrimam fecerant came⸗
ram. circa quod cũ mirabili affiſtebant reuerentia.
Quedã etiã hyſtoꝛie habent: ꝙ quidã hereticus
cum ſacerdote diſputans dixit. aſinus meus veñ ve⸗
ſtrũ bene comederet. Altero vo ↄtradicẽte:dies aſſi
gnat᷑:ĩ quo indiſcrete tamẽ ꝓbari vebuit. Hereticus
interim aſinũ ſuũ ad eſũ aſſuefecit hoſtiaꝑ.Pie ũ ſta
tuto:aſinus coꝛã coꝛpꝑe xpi ductus:genuſiexit. Sic g
cognonit bos poſſeſſoꝛẽ ſuũ:et aſinus pᷣſepe wmĩ ſui
Iſa.j.populus aũt meus menõ cognouit.
uinto pauit nos vtiliter. qe hocſacramentũ di
ſne recipientes et cuſtodientes omnẽ ſequuntur vti
itatem coꝛpoꝛis et anime:tam in pᷣſentiqᷓ; in futuro
Pꝛimo quia a penis liberat pꝛeſentis ſecli. quod
patet per hocquod ſcribit beatꝰ Gꝛegoꝛius.iiij. dy
alogoꝛuʒ ve quodã capto/et apud hoſtes ligato:qui
poſt ad vxoꝛẽ rediens:inuenit q omni die et hoꝛa q̃ᷓ
vxoꝛ ſua pꝛo eo miſſam celebꝛari fecit:vincula eiꝰſol⸗
uebantur. ¶Ad idem ibidem de nanta epiſcopi pa⸗
noꝛmitani in cicilia. hic epiſcopũ verſus romam du⸗
cendo per mare:caſu in mari cecidit: nihil pꝛeter li⸗
gnũ paruuʒ in manibus habens.Epiſcopus vo ter⸗
cia die ad terramveniens:pꝛo nauta quem moꝛtuuʒ
putabat:miſſam dici fecit.et cito poſijnon ſinema⸗
gna admiratione /in poꝛtu romano nantam ſibiob-
uiam habuit. qui ei quõ euaſiſſet enarrauit dicens:
ꝙ cũ diebus ac noctibus miſerabiliter ſuꝑ lignũ ſu⸗
per illud maris /vndis et vẽtis iactaret᷑:et vires qua
ſi penitus vefeciſſent fame ſimul et laboꝛe:quid ap
paruit quimihi panẽ ad refectõem vetulit:quẽ morx
vt comedi:vires recepi.nec lõge poſt nauis trãſiens
affuit:que me ab illo vndarũ piculo ſuſcepit.Epũs
vo diligenter inquirens:illuʒ fuiſſe diẽ repit: uo p
eo pꝛeſbyter omnipotenti wvmino hoſtiã ſacre obla
tionis imolauit. Ad idẽ Petrus cluniacẽſis æquo
dã circa grationopolim ciuitatẽ/qui fodiens ſub ter
ra in quadam minera: oꝛa putei terra operta inclu⸗
ſus manebat.vxoꝛ vo eius eũ moꝛtuũ eſtimãs foſſo⸗
res locũ euacuare fecit/ vt coꝛpꝰinueniret:et miſſã p
eo quottidie celebꝛari fecit: panẽ ⁊ vinũ ⁊ cãdelã in-
xta pĩie cõſuetudinẽ offerẽs: exceptis duobovel trib
dieb: qip dyabolꝰ ĩ foꝛma pueri vxoꝛi ad ecclaʒ eun⸗
tiobuianit dicẽs:officiũ eccleſie finitũ:⁊ ſacerdotes

E vf.

xc ecckia receſſiſſe. ꝗᷓ yltimo die ei mĩme credẽs ad ee⸗
cleſiã pꝛexit.⁊ eo ſolito obtulit. nõ multũ vo poſt
foſſoꝛes eũ inuenerũt ſanũ:et mirãtibus rñdit ie bñ
vixiſſe:qꝛ omni die exceptis tribus:habnit panez et
vinun 1 candelã. ⁊ inuenerũt ꝗ; hoꝛa q̃ miſſa pꝓ eo cele
bꝛabatr:illa recepit.ꝛ trib ils dieb quibn dyabol⸗
Voꝛẽ impedimteilłcaruit. ¶ Ygem patet ꝑ ulud
multi libꝛi habent ⁊æ filio iudei innocẽte: in trãſma
ninis partibus:qui dũ cũ pueris xpianoꝝ luderet:
in die paſce chꝛiſtianos viderer ad cõmunionẽ acce⸗
ere:ey ſimplicitate quaſi panẽ cũ alijs accepturꝰ: in
ter multitudinẽ ignotꝰſe poſuit.cũ vo ĩ reditu patn
rñdiſſet: panẽ ci alijs ĩ xpianoꝝ eccleſia recepiſſet
pater iratus eum in fumũ ardentẽ ꝓiecit. mater vo
pueri clamauit.Chꝛiſtiani vo currẽtes/ puex illeſuʒ
extrahentes: patrẽ intromiſerũt. Puer vᷣo rñdit:
ymago illa ſancte marie ipᷣm clamideab igne cuſto⸗
diuit/ vt oñderet quantuʒ cuſtodiet digne recipien⸗
tes: et vt alios p hocad fidẽ trahẽt. mec hyſto. ſcri⸗
bit in legẽda ſanctoꝝ in feſto aſſumptiõis. Hoĩes
ergo intraturi bella iuſta:exemplo karolt magni:
ſemper bellum intraturus:cõmunicaſſe pꝛius legit:
vel etiam ꝓpter quecunq; alia pericula coꝛpus chꝛi⸗
ſti accipiãt:vt moꝛe pꝛedicto iberent. JYllud vo ac
cipientes/ vel ĩ infirmitate vel in alio piculo: dicãt il
lud ps.xxij. Mõ timebo mala quomiã tu mecũ es wo⸗
mine. Et iteꝑ pſal.cxxxvij. Si ambulauero ĩ medio
tribulationis viuificabis me. Et iteꝝ pſal. xxx. Eſto
mihiin cũ ꝓtectoꝛeʒ ⁊c. Et illud Numeri.xiiij. ꝛu⸗
minus nobiſcũ ẽ: nolite timere. nõ timebo inqͥt ma-
la:qm tu mecũ ⁊c. Nec mix:qꝛ ſicntrege hoſpitatoĩ
wmo alicuiꝰ:dũ ibi moꝛat᷑:milites ſui armati diligẽ
ter wmũ illꝗ cuſtodiũt. Ita angeli wmũ ale:oũ ibi
ypᷣs hoſpitat᷑.ipſo teſte qui ait Math.xxiiij. Vbicũ⸗
q; inquit fuerit coꝛpus ſupple dij ereceptũ:ibi con
gregabuntur et aquile:id ẽ angeli tanqꝙ; milites foꝛ⸗
tiſſimi:locũ regis cuſtodientes. ¶ Secundo qꝛa pe
ms liberatos recreat ⁊ munit cõtra alia picula/2 b:
tius pugnare facit. Pꝛimo recreat cõualeſcẽtes. Si
cut em̃ poſt certatõem datur analeſcẽtibo leuis cibo
et ſanus. YJta chꝛiſtus medicus noſter illis quiin q⸗
dꝛageſima cõualuerint ve infirmitate ſpũali dat ci:
buũ ientgan maxime vitã confert ſpũalem:⁊cõ
firmat et foꝛtificat.De quo ĩ plial.ciij. Panis coꝛ ho⸗
mis ↄfirmat. Caſtꝑ etiaʒ munit victualibo optimis
ↄtra obſidiõʒ.œ qua.H.ij.ix.¶ Tercio ne iteꝝ capi
ant᷑:foꝛtiꝰpugnare facit.dũ iſtud ſacramentũ nobis
vædit. In qͥ facto fecit dux lacedẽoꝑ ð quo narrat iu
lius libꝛo.vj.ꝙ ad bellũ vadens /fecit exercitũ ioca⸗
lia ſua ⁊ queq; pcioſa ſecũ acciꝑe:vt foꝛtius pugna⸗
rent ne illa amitterent. Ita in ꝓpoſito.et pʒ. Gʒ ca⸗
ueant oẽs filij hely.j. Re.iiij.cũ mala vita ⁊ indigni
archã teſtamẽti in q erat mana/p quod iſtud ſacra-
mentũ ſignat᷑ſecũ ſumẽtes ĩ bello nõ ſaluabãt᷑. Sicĩ
ꝓpoſito vus em̃ ſciuit bella dnrioꝛa inſtare poſt re⸗
ceſſum a wmo ĩ carcere vyaboliſ/et iõ ducẽ dedit nõ
minoꝛẽ qᷓ ſeipᷣm: qui ſemꝑ ꝓtegit ſi digne cuſtodiat᷑
alit᷑ nõ. Cuſtos em̃ dñi ſui/ſupple pꝰ bellũ illud/glo⸗
rificabitur: ꝛouer.xxvij. .
rat alterius ſeculiſcʒ purgatoꝛij/ q oſtendit᷑ pꝛimo
P B/ qõ ſcribit brũs Oꝛego.iiij. dyalogoꝑ: æquodã
ſacerdote:qui aliqnotiẽs venit ad balnea calida p⸗
ter infirmitates ſuas.circa que inuenit paupeʒ ſibi
Punmilter ſeruientẽ.quiſſemel ei panẽ ꝓmercede ob
latũ refutauit:aſſerẽs ſe talẽ panẽ non comedere:ro
as ꝙ; panẽ in altari eo offerret. Aſſeruit etiã ꝗꝙ ül
ins loci aliqñ vñs fuitet ꝙ ꝓ culpis ſuis ibi pꝰ moꝛ⸗
tẽ ſuã œputatꝰfuit.ddidit etiã q; tũc eũ erauditũ
cegnoſcẽt:cũ illuc ad lauãdũ venerit:et eũ ibi mime
inuenerit.in quibus verbis diſparuit.et is qui ho/

Eyent

XV⸗

Exyem.

uarto qꝛ a penis libe xvj.

Exem.

Exẽplũ.

xvij.

Exem.

Exem.

xviij.

Euchariſtia

ms eſſe videbat᷑: euaneſcendo innotuit ꝙ ſpũs fuit.
Pꝛeſpi hebdomada cõtinua pꝛo eo hoſtiã obtulit:
quo facto ibi eũ mime inuenit/qua ey re qu atũ pꝛo⸗
Txſt aia bus immolatõ ſacre oblatõis oſtenditur:qñ
hãc moꝛtuoꝝ ſpũs a viuẽtibo petũt:⁊ ſigna indicant
q̃bus ꝑ eã abſolui videant᷑. Ad idẽ ibideʒ e quo/
dã monacho monaſterij ſui/qui e medicis ſe intro⸗
miſit.inter cuiꝰmediciĩas tres aureos inuenerunt cũ
moꝛtiappꝛopinqret.quẽ licet ante moꝛtem e h̊ vo⸗
leret.fecit poſt moꝛtẽ ad viuoꝝ terroꝛẽ in ſterqͥlinio
ſepeliri:ab omnibo monachis ſuꝑ eũ aureos iactãti-
bus⁊ clamãtibus.pecunia tua tecũ ſit in ꝑditõem⸗
ex quo viui territi:viliaa que eos ſꝑ habere licuerat
in mediũ ꝓiecerunt. Moſt triginta vᷣo dies oꝛdina⸗
nit beatus Oꝛegoꝛius vnũ quiꝑ triginta dies cõti⸗
nuos ꝓ eo celebꝛaret.quo facto fratriſuo germano
appuit:et œ ſtatu ſuo reqͥſitus/ rñdit. Hucuſq; ma⸗
leſ modo bñ/qꝛ hodie cõionẽ accepi.exqua re aꝑte

claruit ꝙ frater qͥ fũctus fuerat p ſalutarẽ hoſtiã

ſuppliciũ euaſit. Quibuſdã vo int᷑poſitis addit bea
tus Gꝛego. dicens. Inter hec penſandũ eſt ꝙ tutioꝛ
via ſit:vt bonũ quod quiſq; poſt moꝛtẽ ſuam ſperat
agi ꝓꝑ alios:ſatagat duʒ viuit ipᷣe ꝑ ſe agere. Heatus

quippe eſt liberũ exirelꝙᷓ poſt vincula libertatẽ q̃re-
re. Et cito poſt. DPebemꝰ itaq; quotidianas carnis

⁊ ſanguinis ei hoſtias immolare.MDec nãq; ſingula-
riter victima ab eterno interitu aĩam ſaluat:queil⸗
lã nobis moꝛtẽ vnigeniti ꝑ myſteriũ repꝛeſentat.
Quinto quia ad gaudia pducit eterna.hoc enim
ſacramentũ digne miniſtrantes ⁊ recipientesſi libꝛo
vite ſcripti ſunt:vt poſt arrã plenã in celo recipiant
ſolutõem ſet poſt viã inueniant vitã:quod ſignifica/
tũ fuit in vi.pa.vbi cuidam ſancto patri oſtenſuʒ fu
it ꝙ male cõmunicantes acceperunt quaſi carbões.
Digne vᷣo accedentiũ vidit angeluʒ nomina ſcriben⸗
tem:vt qui modo illo reficiunt᷑ ꝑ gratiã illuc illo re⸗
ficiantur ꝑ glonam:quã refectõem ꝓmittit Apo.ij.
Vincenti inquit dabo edere de ligno viteſquod ẽ in
paradiſo vei mei. Sicut ergo volentes p mare ad
terrã ſanctã/ vel ad patriã ꝓpꝛiã tranſire:ſecuʒ panẽ
bis coctum ꝓ viatico accipiunt:qꝛ illius auxilio me
lius in mariſuſtentantur et ad poꝛtum perducũtur
quia non cito putreſcit. Ita volentes ꝑ mare huius
ſeculi ad patriam trãſire claritatis eterne/ſecũ iſtud
viaticum accipiant.quod fuit bis coctuʒ id eſt gene
ratum:ſemel ab eterno a patre.et iterum ex tempo⸗
re a matre:vt nos ꝑ hoc mare nutriret.Vnde cõiter
i viaticum per viam ducit ad vitaʒ. Quod pulcer
rime oſtenſum fuit in geſtis DHugonis de ſancto Vi
ctoꝛe.qui cum eſſet religioſus et tali in extremis lan
gueret infirmitate/q ꝓpter vomitũ cõmunicare non
potuit:ei indiſcrete fratres ſui ſatiſfacere volẽtes ne
eũ coꝛpus xpᷣi anxie petentẽ offenderẽt:bis hoſtiam
poꝛtauerũt nõ cõſecratã.qð ipᷣe vtraq; vice ſpũſſan⸗
cti inſtinctõe dephendit:⁊ vehemẽter redarguit. ter
cia viceveꝝ coꝛpus yxpᷣi ei poꝛtauerũt:að ipᷣe quaſi ſic
alloquebatr᷑.ſcio ꝙ nõ ſum dignus recipete.Sed ita
veraciter ſicut firmiter credo/ꝙ tu es filius ci:rogo
ꝙ filiꝰaſcẽdat ad patrẽ:et ſpũs meꝰ ad ceũ qͥ fecit il
lũ.Et hoſtia coꝛã omnib in altũ aſcẽdit ipᷣius aſam
ſecũ ducẽdo. Et ſic amblauit ĩ foꝛtitudie cibi illius
bis cocti ſcʒ vſq; ad montẽ cei.iij. Re.xix. Mõ infra
e.c.xxx. Et facta ẽ aĩa eius quaſi nauis inſtitoꝛis de-
lõge poꝛãs panẽ ſuũ: ꝛouer.vlti. Et ↄmuniter
bñ prius viuentibus let ad patriaʒ pꝑ moꝛtis paſſum
tranſeuntih talis dat᷑ ductoꝛ. qꝛ ſicut qñq; videmꝰ/
q; dñi mũdi iſtius diu fideliter eis ſeruiẽtibus dant
aliquã guardã.i. heredem vel hereditatis magne cu
ſtodiã/ſimnl et heredũ:p quaʒ ſi honoꝛifice cuſtodit
ꝓmoueri põt. Sic agruũ eſt/ꝙ veus ei fideliter ſerui

E Pfj.

entibus det in paſchateſet in moꝛtis tranſitu here⸗

Tem regni celeſtis.ve quo Math.xxj. Moic eſt heres.

ꝓ quem ſi digne recipiatur let cuſtodiatur: habetur
hereditas/et vita eterna.ipſo teſte Johã.vj.Ouiin
quit manducat meã carnẽ et bibit me.ſan.habet vi
tam eternã. MNunc in ſpe: et poſi moꝛtẽ coꝛpoꝛis ĩ re.
Et hoc eſt quod ſequitur. Et ego reſuſcitabo eumĩ
nouiſſimo die.Et iterum ibidẽ. Giquis manduca/
uerit ex hoc pane:viuet ineternũ. Patet ergo iſti
us ſacramenti ſingularis vtilitas tam viuis qꝙᷓ xxfũ⸗
ctis.Et quomodo datur vt victualia obſeſſis:vt ar
ra gloꝛie:et guarda hereditatis celeſtis:et a pꝛeſen⸗
tibus liberat penis/et futuris:et ad vitam perducit
eternam. Nec mirum debet eſſe ꝙ tante ſit virtutis
et qtũ ad viuos et moꝛtuos:qꝛ in alijs uotõibus
et oblatõibus alia. In iſto vo ſacrificio ipemet de⸗
us offert᷑:ĩ quo qͥ ſe vdᷣͥgne habẽt omne bonũ habent
hia inquit in te vno habẽtes Thoh.x.
Bexto pauit nos velectabiliter. Mam que poſſet
eſſe maioꝛ velectatio qꝙᷓ illum habere in quo eſt om⸗
nis pꝛedicta vtilitas:q; illũ habere ꝑ quem firmã ha
bemus ſpẽ ad celũ veniendi.vbi habetur omnis ⁊e/
lectatio.SDelectare q̊ in dño et dabit tibi peti.tu: In
ps.xyxxvj. Exem plo cuiuſdã mulierisv qua ſcribit
Ceſarius:ꝙ frequenter cõicata nunqꝙᷓ diecõicatio/
nis pᷣ magna delectatione aliquid aliud comedẽ po⸗
tuit/vel bibere:nec tamen fa mem patiebatur.qð ſa
cerdos indiſcrete experiri volens:vna vice ei hoſtiã
dit nõ conſecratã.que cũ poſtea famẽ ſentiret: nec
ſolitã inueniret in anima ſua dulcechinẽ:ad ſacerdo⸗
tẽ cũ lacrimis venit: clamãs ꝙ aliquid apud ceũ de
meruiſſet eã vlectatõe ſolita pꝛiuaſſet.qui ei veri
tatẽ aꝑuit:rogãs ꝙ in ſolita maneret veuotiõe.SBiẽ
em̃ iſta ita boni digneipᷣm recipiẽtes/ magnaʒ in aĩa
ſentiunt leticiã. Oe quibo.ij. Mach. vltimo. SBei pꝛe
ſentia magnifice velectati. Mec mirũ.quis eſt mini⸗
ſter qui nõ multũ letificatur qñ dñs ſuus dat ſibi he
redem magne hereditatis.quis eſt multũ famelicꝰ.
qui nõ velectatur in cibo pꝛecioſo in quo nõ eſt niſi
vnus modus vlectationis. Ergo ſpũaliter iſtuʒ ci⸗
bum eſuriens/maioꝛẽ inuenit electatiõem in eo:in
quo eſt omnis modus ſpiritualis delectatõis.de quo
Baßp̃.xvj. Paratũ panẽ celo pᷣſtitiſti illis/ om̃e de
lectamentũ in ſe habentẽ:et omnis ſapoꝛis ſuauita⸗
tem. Vniuſcuiuſq; em̃ voluntati ad quod quis vole
bat vertebat. Ad lr̃am ibiloqui ᷑ mãna:ĩ quo
Fm iſtã lr̃aʒ videt᷑ ꝙ qͥlibet inuenit ĩ eo ſapoꝛẽ:quem
inuenire deſiderabat.Sic ĩ iſto ſacramẽto digne re⸗
cipiẽs inuenit effectũ et auxiliũ qð rõnabilit᷑ inueni
re veſiderat:ſiue alleuiatõʒ a coꝛpali infirmitate:ſi⸗
ue quãcũq; vtilitatẽ ĩ pᷣdicto arti.v.expᷣſſaʒ iuxta au
ctoꝛitatẽ pᷣallegatã.vlectare in dño.Quia ĩ amici⸗
tia illiꝰelectatõ bona:GSap.viij.qꝛ dabit tibi peti/
tiões coꝛdis tui. Nõ hoc. S.v.vj.Cã aũt q̃re aliqͥ
iſtã nõ ſentiũt delectatõem triplici exẽplo excogita⸗
ri põr. Pꝛimo p vite abſentiã. Si em̃ in os moꝛtui
mel infundas:nullã ſentit dulcedinẽ. Ita nec moꝛ⸗
tuus ſpũaliter:ſacramẽto oꝛe/vel verbis dei aure re
ceptis nullã ſentit velectatõeʒ. Scðo palati infe⸗
ctio.hñs em̃ os ⁊ palatũ ex mał hũoꝛibo infectũ ſiẽ ac
cidit ĩ febꝛicitãtibo:in optimis eſculẽtis nõ velectat᷑.
Ita tu qͥ hẽs coꝛ ꝓ carnales affectões ⁊ frenas cupi⸗
ditates infectũ:talibo vtios holocauſtis nõ vælecta/
beris:ĩ pſal.. Tercio a lteriꝰcibi vel potꝰ cõſuetu
.nutriti em̃ ĩ vna terra:cõiter nõ vlectant᷑ in mõ
viuẽdi alterius terre.Sicut nutriti in ytaliaſanteqᷓ
ſint aſſueti:nõ velectãt᷑ ĩ potu anglicano q̃ntũcunqʒ
ſit in ſe bonꝰ. Ita homĩes aſſueti et nutrit i ĩ carnis
vſiderijs ad mnodum poꝛcoꝛum:maioꝛem inuemiũt
lſapoꝛem in vilibus carnis veſiderijs: ꝙᷓ in optimis

Arti. vj.
xix

Exem.

x.

E

lbeumultiſuntmoreßi⸗
n railieſüßilueſcingl
gaͤſcltedeninechcupiſcit e gead al
in iti wlectatdem no inneniüt ge
ner dyoboli et mundu viritnuncd
Pptite ecan Zob ni Galiß i
Iultitiaſpeam in et leetilena⸗
Geptimo pouit nos ronobillter
wonnitv queiſtud ſucramentüti
ſoreaipot y ſunt toi lona. Pein
ſoſtöte gege tra ponttſeituguno
ſio uſtodla Ita oueniis fuit geilleu
Eho ſum paſtoꝛ bonus:ſtäte buano ge
Hiinterloposinfernales:g adonesn
Niret Etingtugurid panneltatis upta
cuſtodiüſeponeret dicis. Eece egoyot
Oehns nſched ſunmanizſche dath
iſciitibus vogaliomopotmit ues an
poödetunſnofuttita cögruns modin
ſe eo quein toto anno ſeabie retin
al paſtot̃ ſacfalik paſchate ſumit
Erineſmnut gno no fnceritnilia
Acergomilt perbiſſnu er ſanat
hiucilict ilnd wno Zo, 4
= Daaltnobin
hltoꝛctnaſſeg ſicſemelt⸗
innnaniliendenae
nutcoſtlalgno in ii

6

inpatch
lein Rercthnn
Re⸗ ncniwämmnn hen
ngnatlmeſien
dcame eneſte Johz , Oer
Inr Ntmori Wertt
Ein nenrune
nennerine Slnnnanf
(à/

ermni.
hodo nomiitb eiitnſnſi

„

chlt: damispaliqndn Udwij
Altamnrieſiüiniiaſianiane
Gc inſtltumunank unatöͤe gi
dieneiömreciätes magnaz ingin
Dequin ij Mec) dltind. deigt
eleaati ecnimi quseſtniti
ͦlenfiatur gidoſils detſiiie
eeditatis quiseſtmultifameli
rinabo pecnoſo in guon eſtniſ
ctationis Epo ſpialiter iſtuz ci⸗
lone nuenit wlecatloem in eo: in
Gus ſoiniwalis rlegarois kuo
panẽ wcrlo pſtitiſtilllis ome d
benti:etomnis ſapoꝛis ſuauita/
eñ voluntatigd qnod qus vole
dlfam ibiloquit wenana: gno
ilibetinnenttieo ſapor gnen
at. Diciiſtoſagameto dignere/
ci et aupili go nabiltiimn
leniatiza Nrdlinfimitnri⸗
iißcicar vaiſ un
i egntin dſ Oln nn⸗
. Gaß. ije itthintt⸗
hon dir ii irir li Z
e mioliel iolo cogits/
nnimnmn l umn
aiſnc gtanee mon⸗
nfeem ue

Exem.

Arti. vij.

Ni.

Euchariſtia

i verbis vel ſacr̃is.qꝛ ſcõʒ carnis veſideria nutriei

ſũt. Et teſte aplo Ro.viij.qͥ ̃m carnẽ ſunt:q carnis
ſunt ſapiũt.qui vo ̃m ſpiritũ que ſpũs ſunt ſapiunt
Dic q̊ homines extra oſueta poſitiad coſueta ⁊ ſoli⸗
ta redire vſiderãt. Ita tales extra ſolita ĩ qdrageſi
ma ⁊ paſcatelvel foꝛe qñq; q verbũ vei audiũt:qð⸗/

ammodo extra ſolita p oſiti vt poꝛci:ad ſolita redire
feſtinat:et anxie veſiderãt moꝛe iudeoꝝ:cœ quibo di⸗

cit᷑ ĩ pſal.lxxvij. Pluit ilłmãna ad mãducãduũ:panẽ

celi vedit eis.panẽ angeloꝝ mducauit hõ.quo tñ ci

bo q̃ſi extra ſolita poſtti
murantes dixerũt.Alia noſtra nauſeat ſuꝑ cibo iſto
leuiſſimo: Nume.xxj.moꝛe ruſticoꝛuʒ quoꝛundã.qᷣ⸗

bus vt fertur ex pcepto cuiuſdã boni womĩi:qꝛ ei œſi⸗

eratũ faciebant vinariũ:panis dabatur triticeus:
vt melius laboꝛaret.qui poſtea vidẽs eos ſegnit᷑ la⸗
boꝛare:⁊ cãm ſciſcitãti reſpõderẽt:qꝛ nõ habuerunt
panẽ/2 ſenaſcallo vocato ⁊ acrit᷑ rephẽſo. Finalit᷑ di
xerũt illũ panẽ nõ eſſe ꝓ eis: qꝛ nõ fuerũt tali cõſue⸗
ti. de ĩiquiũt nobis pais fabaceꝰ⁊ foꝛtiter laboꝛemꝰ
moꝛe omnino pdictoꝛum iudeoꝝ dicentiũ: Mumeri

j.quis dabit nobis carnes ad veſcendũ. Recoꝛda⸗
mur piſcibus quos comedebamꝰin egypto. In men

tẽ nobis veniunt cepelet poꝛrilet allia æc. Ecce ſicut
pᷣdictũ eſt:us pauit eos pane celijomne delectamẽ
tũ ĩ ſe habentẽ.⁊ tñ ſolita vſiderabãt. Et iõ cũſoli⸗
ta inu enirent cibaria:merito eis mãna.i.pa nis celi
Txficit:YJoſue.v.pꝛiuſqᷓ; inqͥt comederẽt v fructibus
terre vltra cibo illo nõ ſũt vſi. Sic iſtis qͥ ad terrẽa
redeũt væſideria:ſacr̃ᷣm iſtud væficit.qꝛ eos mime iu⸗
uat Ded heu multi ſunt qͥ moꝛe pᷣdictoꝝ ruſticoꝝ
et iudeoꝝ/qꝛ ĩ iſtis ſpualibus ſapoꝛeʒ nõ inueniunt᷑:
ad ſolita venire cõcupiſcũt:et qꝛ ad alia conſuetiſũt
in iſtis electatõem nõ inueniũt.qꝛ qui diu ᷣm car⸗
nẽ ⁊ dyabolũ et mundũ vixit:nunqᷓ; poterit ĩ omni⸗
potẽte vlectari YJob.xxvij Goli iuſti epulentur 2
exultẽt ĩ aſpectu dei:et æœlectẽt᷑ĩ leticia:ps.lxvij. Mo
Beptumno pauit nos rõnabiliter ta.Al.xxvj xj.
q;ꝛ ve omnibo que iſtud ſacramentũ tagũt ↄueniens
rõ reddi põt ꝙ ſunt rõi ↄſona. Pꝛimo em ſicut pa

ſtoꝛ ſtãte grege extra:ponit ſe ĩ tugurio iuxta ad gre

gis cuſtodiã: Ita ↄueniẽs fuit ꝙ ille qui dicit ꝗo.x.
Ego ſum paſtoꝛ bonus:ſtãte huano genere extra ce
lũ inter lupos infernales: ad oues p natiuitatẽ ve
niret. Et in tugurio panneitatis iuxta oues ad earũ
cuſtodiã ſe poneret/dicẽs. Ecce ego vobiſcũ ſuʒ oĩbꝰ
diebus vſq; ad ↄoſummatiõʒ ſcli:Math.xxuij. Ob
ijciẽtibus vo ꝙ alio mõ potuit oues cuſtodiſſe. Re⸗
ſpõdetur/; nõ fuit ita cõgruus modus ouiũ ſaluti.
qꝛ oues que in toto anno ſcabiẽ retinent peccati:qñ
ad paſtoꝛẽ facralit᷑ ĩ paſchate ſumẽdũ volũt accedẽ
ſepꝛius ſanãt.quod nõ fa cerẽt niſi ad illũ accederẽt
Bic ergo miſit verbũ ſuũ et ſanat eos:in pſal.cvj.v⸗
bũ videlicet illud.x quo Jo.j. Verbũ caro factũẽ:
7 habita.in no. BGec iteꝝ obijciat:exquo vus po⸗
tuit oꝛdinaſſe ꝙ ſic ſemel in anno fuiſſent confeſſi et
cõmunicati aliquo mõ mĩoꝛi ꝙᷓ ſeipſo:ſicut pane be⸗
nedicto/vel aliquo ſimili:quarevoluit ſeipᷣm ad hoc
dare. Rñdetur ꝙ huius facti duplexvidet᷑ eſſe cauſa
Vna eſt ex ꝑte cæi.Alia ex pte noſtra. Pꝛima vo
huius facti cꝗ/ eſt eimaxima bonitas et charitas:
quã ad nos habuit.ex qua oſtenditur q; nõ ſoluʒ ve⸗
cuit: ſed etiam ꝙ vbuit ſeipſum in hoc ſa cramento
nobis dare. Ipſe em̃ quimentiri nõ põt.fatet ſema⸗
rmã erga nos habere charitatẽ: YJo.xv. Maioꝛẽ in⸗
quit dilectõem nemo habet c. Ei vo ꝓbatio dile⸗
ctionis pᷣm beatũ âgo. ſit exhibitio e ionnani⸗
ms dilectio ſine maximi wni exhibitiõeoſtendi non
potuir. Si ergo aliquig eitra ipᷣm: videlicet creatu⸗
rã quatũ cũq; ĩ memoꝛiã ſue erga nos dilectõis dimi

et ſatiati/et attediati: mur⸗

E. wpl.

ſiſſet:maximã ſe habuiſſe dilectõnem nõ oſtendiſſet.
Ag hoc ergo vt infinitã oſtẽderet dilectiõʒ neceſſa⸗
riũ fuit infinitũ:id eſt ſeipſum dare wnũ cũ hoc fa
cere potuit ſineſui e᷑trimento. Nui em infideli⸗
tate excecati nõ intelligunt/ꝙ ſicĩ ͥ facro ſe dare ve⸗
buit:nõ intelligut ꝙ ſit maxia dilectõ:vel talẽ eſſeĩ
cxo negãt. Et tales ex ꝓpꝛijs cogitatõibus dincendi
ſunt.Eogitẽt ipᷣiet ſpecialiter illi qui fatue ⁊ carna
liter amat:ſi ſine ſuoꝝ coꝛpoꝝ grauamie/ vel moꝛtef
vel leſione vel damno poſſen t ſeipᷣos in foꝛma panis
ilł fatue amatis totalit᷑ dare ad comedẽdũ:none ali
quoties h̊ facerẽt:⁊ ſuũ feruoꝛẽ oſtẽderẽt:⁊ illoꝝ ꝓ/⸗
uocarẽt amoꝛc᷑. Si ꝗ̊ ſeipos h̊ facturos ĩ ppꝛijs cogi
tatõibus fateant᷑apud quos oĩs amoꝛẽ vilis æ inꝑ
fectus:ſi tamẽ hoc facere poſſent:quare hocnõ fatẽ
tur vũ facere velle:qui pfectã ⁊ maximã habet cha⸗/
ritatẽ.et qui hoc facere põt:et qui inde nulluʒ ſentit
Ddamnũ.Sicut patet ſupꝛa.e.ca.viij.Et. .ij.xij.

Vecunda vo cauſa eſt noſtra vtilitas. pꝛeuidir eni;

us qð nos nuc ad oculũ videmus/ꝙ tota pua ſan⸗
ctitas que nũc in eccleſia ſupereſt:fere ẽ ex ſui coꝛpo⸗
ris cõmunione. Quis em̃ pcr̃a confiteret᷑:niſi illa eſ⸗
ſet ꝓ qua etiã vix et ita tarde ſicut poſſũt cõfitentu
MQui g viy et tarde ꝓ cæo ipſum ſuſcipiendo cõfiten
tur et ſe ſanctificant:qñ ſi minus wo daret᷑ in cõmu
nione:ſeipos mũdarent: qn ſe ſanctificarent acceſſu
ri ad panẽ benedictũ/qui vix et negligẽter ſe ſancti⸗
ficãt quado pꝛecipitur ex oꝛe vei dicetis ꝑ MWoyſen

Exo.vx. Qui accedunt ad wvminũ ſanctificentur:

gui ergo amoꝛẽ ſuũ maximũ oſtendere: et noſtrã ſa⸗
luteʒ efficacius operari voluit:ſic ſeipᷣm dare decuit
et debuit. nec tamẽ ſue ereature:ſed ſne ꝓuidentie æ
bitoꝛ eſt dicendus. In foꝛma vo pamis potiuſqᷓ iĩ
foꝛma homiĩs vel carnĩs/ nobiſcũ moꝛan voluit pꝛo
pter noſtrã duplicẽ vtilitatẽ. Peimo ꝓpter noſtraʒ
cõmunionẽ. Gecundo ꝓpter augmentũ et meritum
fidei. rumad pꝛunum:pꝛeuidit em̃ væus ꝙ ſi fu
iſſet in alia foꝛma nobiſcũ in qua a no bis videri poſ
ſit:ſed nõ ſumi:non accreſceret nobis tanta vtilitas
qp patet ꝑ hoc ꝙ omni die qui miſſam andiunt eum
vidẽt:nec tñ tantũ valet eis illa viſio ſicut cõio.qꝛ ꝓ
pter viſionẽ ſe nõ ſanctificant:nec peccata ⁊ dyabo⸗
lũ abijciẽt: qð faciunt niſi inſani ſint.ꝓ cõione ergo

melius ſe vedit ꝓ noſtra vtilitate ĩ illa foꝛma mate

ria:que cõmunioꝛ ⁊ cõuenientioꝛ ẽ humane refectõt
⁊ ſuſtẽtatõi. In ſignũ etiã q; ipᷣe eſt ſpñalis aĩe ſuſtẽ
tatõ:quẽ perimus ad noſtr ſuſtenratiõeʒ nobis da
ri:Quce.xj.dicẽtes.Panẽ noſtꝝ quotidianũ da no⸗
bis hodie. Gecunda caula eſt meritũ fidei.qð em̃
merituʒ haberet fides noſtra credere ꝙ eſſet hõ xpᷣs
ĩ hoc ſacramento:ſi eũ ĩ foꝛma videremꝰhumana:cũ
teſte beato Ezegoꝛio in quadã omel.ſides nõ habe/
at meritũ:vbi rõ humana pᷣbet expim entũ. Sicut
aliqñ infideliba in foꝛma ſe ondit pueri vel carnisvt
eos ad fidẽ attrabat. IJta ↄgruũ ẽ ꝙ fidelib ſuis oñ
dat ĩ foꝛma panis:vt fides illoꝛũ maioꝛis ſit meriti.
Hꝛimũ videlʒ ꝙ ĩfidelibo ſeĩ tali oñdat foꝛma mł
tis oſtẽdi exemplis. &&t pꝛimo de iudea/que alijs
indeis/vt fer᷑ œ regno ĩ quo manebat expul ad ali
am luit ulius terre partem vbi ignota fuit: finxit ſe
eẽ ypianã. Finalit ad moꝛtẽ infirmata:ſacerdote ad
eã cñ coꝛpe xpᷣi veniẽti:apuit ꝙ nũqᷓ fuit baptiſata.
nec diu ad h̊ ꝙ baptiſaret᷑ eã iducere potuit. Tãdẽ
occurrit ei ꝙ i pꝛimitiua ecclia infirmi baptiſati ſa⸗
nabant᷑.ſicut ptʒ væ cõſtãtino impatoꝛe et alijs:et xe
cei miſcõia cõfidens:pmiſit ei ſi baptiſari vellet:ha
beret etiã ſamitatẽ coꝛpis.Quo audito/baptiſata et
ſanata ẽ.q poſt paucos dies a ſacerdote væ ſtatu ſuo
reqſita:dixit ſe ð baptiſmo ſuo wlł:qꝛ pꝛiꝰĩ eecla in⸗
ter ſacerdotis manꝰpulcerrimũ videre ſolebat pue⸗

xxiij.

xxv.

*

Exem.

xxvj.
Exem.

Exem.

Exem.

Ar. viij.
xxviij.

Exem.

infinita

Euchariſtia

rumv quo magnã habuit velectatõem. qᷓ viſiõe mõ
ſunt pꝛiuata.ſacerdote vo ipᷣaʒ infoꝛmãte ꝙ meritũ
ſidei noſtre nõ eſt in videndo ĩ credẽdo: ipᷣaz ĩ fide
ſtabiliuit. Ecce ſicut ante ei oſtẽdebat᷑ vna foꝛma vt
eã ad fidei amoꝛẽ potiꝰ alliceret. Ita poſten oſtẽdit
aliã: vt eiꝰfides creſcẽt. Jdẽ pʒ p hocquod ſcribit᷑ in
e.nal p iſtũ modũ œ quodaʒ heremita: qui ex
nimia ſimplicitate credidit/q ibinõ eẽt coꝛpus xpᷣi:
niſi in ſigno.qð cũ duobo ſocijs ſuis oſtẽderet: ipſis
otrariũ aſſerẽtibo. In h ↄuenerũt/q; ſimł in pñtia in
oꝛõne pſiſterẽt/vſq; æus oſtẽdere dignaret᷑ quoꝝ di

ctũ fuit veꝝ ꝓ aliqð miraculũ vel enã ſpecialẽ oſten

ſionẽ. Simulergo ad eccleſiaʒ venientes inter ſacer-
Wris manus chꝛiſtũ viderunt in foꝛma carnis.ĩ ho
ra vYo fractionis viderunt eũ patri ab angelis ĩmo⸗
lani. qua viſione heremita ab erroꝛe reuocat᷑. ¶ Zi⸗
bꝛi etiã quidã cõtinent quendã iudeũ in frãcia/ qui
ad ſecreta noſtra ſcrutanduũ ĩ miſſa inter yxpianos ſe
poſuerat:et fatebar᷑ſe vidiſſe hoſtiã ĩ foꝛma pueri:qͥ

i craſtino cũ tota wmo ſua ſe baptiſari fecit. ¶ Ytez

ad idẽ e quodã alio iudeo:qui cundã mulieri totum
cebitũ remiſit ea cõditiõe:ꝙ ei coꝛpus xpᷣi poꝛtaret:
qð etiaʒ fecit ĩ oꝛe ſuo qñ cõicabat᷑reſeruans.hoſtia
vo a indeo coꝛã ea cultello ꝑfoꝛata:ſanguinẽ vt fert
copioſe fudit.mulier timoꝛe ꝓcuſſaſad balliuũ cucur
uit.qui cũ ſacerdote venientes/iudeũ verſus quẽdaʒ
puteũ vt ſanguinẽ abſcõderet appᷣbẽſum combunſſe
rüt: ⁊ cũ reuerentia hoſtiã cũ ſanguine collegerunt.
Acd ideʒ ex geſtis beati Gꝛegoꝛij: a quo matrona
quedã romana cõmunicata cũ diceret: coꝛpus ſan
guis xpᷣi cuſtodiat te:riſit/ rñdẽs ꝙ nõ credit ibi coꝛ⸗
e xpᷣi: qꝛ ipſa ĩ wmo ſua pauerat.a qᷓbtũs Gꝛego.

oſhã retraxit: poſt miſſã ipo oꝛãte/coꝛã ea ĩ carnẽ

vVſa ẽ:et matrona ab erroꝛe reuocat᷑.¶ Sicut em̃.j.
Mach. vj. eleuãtibo oſtẽderũt ſanguinẽ vue:ad exa⸗
cuendũ eos in bello:ne in eo veficerẽt ̊ foꝛtiter age⸗
rent. Et ſicut panis iuuenum canũ intingitur in ſan
guinem: vt dicitur pꝛede vel os illoꝛum ſanguĩe eius
tangitur/vt diſcat foꝛtiter pꝛedam querere: quod et
faciunt.et ad biuiũ venientes/ ſagaciter attendunt
odoꝛe ꝑ quam viam pꝛeda vel beſtia iuit:et qui mul
tum diſtant:foꝛtius currentes pꝛede cito appꝛopin⸗
quãt. Ita omibo pdictis oſtẽdit æus carnẽ et ſagui⸗
nẽ ad eos in fide exacuendũ.et vt qͥ ꝑ infidelitatẽ ab
eo multuʒ diſtabãt: p tales viſiões carnis vel ſãgiis
ei ꝑ fidẽ foꝛtiter appꝛopinq̃rẽt:vt ð eis verificetur il
lud Ephe ij. Qui longe eratis facti eſtis ppe in ſan
guine eiꝰ &t tñ nõ ẽ ↄgruũ ꝙ talis ↄuerſiꝰ vel oñſio
ue eſt paucoꝝ pꝛiuilegiũ:trabat ad legem cõmunẽ
TPed ꝓpter duas cãs pᷣtactas:videlicet ꝓptercõmu⸗
mõʒ et meritũ fidei. Sacramentũ regis: ſcʒ ſub pa⸗
nis ſimilitudine a bſcondere bonũ eſt LZhobie. xij.
¶¶ Mõ cuinuſcunq; pamis:ſed albi in quo teſignatur
mũdicia/tã ĩ coꝛpe xpᷣi vero qᷓ in myſtico:qð ad eum
accedit. Et rotundi.in quo ſignificat᷑ eius infinitas
ꝙ videlicet magnitudinis eius nõ eſt finis:et gloꝛia
uã coꝛpoꝛi ſuo myſtico digne euʒ ſumenti
dabit. ¶ Ban guis vo in calice ſub ſpecie viniſ⸗ agui⸗
nẽ ſignificat in cruce effuſum. circa quẽ populus in
foꝛmet᷑:ne calicẽ ſed ſanguineʒ adoꝛẽt contentũ:qð
etiã ipi qũ cõmunionẽ accipiunt:nõ ſanguinẽ ſed vi
nũ ad lotionẽ oꝛis.
MOnmnes pꝛedicti artiailiinferunt octaui articu⸗
lirationem. Exquo enim iſtud eſt ſacramentuʒ tõ⸗
utilelramdelectabile ⁊c. Juſtum eſt vt digna pꝛepa
ratio huius ſacramẽti pcedat ſumptõem. Pꝛimo
qtum ad fidem. Secũdo qtum ad mundiciã et ſan⸗
ctitatẽAſꝛimũ patet: quia accedetẽ credere opoꝛ
tet ebꝛe.j. Exemplo cuiuſqã ſancti ve quo ſcribit
ꝙtante fidei eraterga iſtud ſacramenti dicẽ ſo⸗

E vj.

lebat: ꝙ ſi ſciret ꝙ p̃s in foꝛma hũana ĩ hoꝛa eleua⸗
tiõis coꝛpis xpi trãſiret anteoſtiũ eccleſie: q; noiret
ad oſtiũ vt ilſud videret et hoſtie viſionẽ vimittẽt.
Be ſcto etiã⸗Eduardo rege anglie ſcribit᷑ ꝙ tãte fi⸗
ci erat erga iſtud ſacrm:q cũ eo quaſi cũ pᷣo ĩ hua
na foꝛma loquebatur. Ideo miſſas multas intantũ
libẽter audiuit: regi fraãcie qͥ libẽtet ſ ermões audi
uit:q̃re nõ audiret ſermões:rndit. Tu ĩ ſermone au
dis ve wo: ego ĩ miſſa loquoꝛ cũ wo. Cui ob fidei me
ritũ ondit eæus in eleuatoe huiꝰ ſacramẽtiſhoſtes cõ
tra eũ veniẽtes in mare ſubmerſos. Gic ceus opat᷑ in
vobis ꝗ credidiſtis.j. Theſſa.ij. ¶ Poſt iſtos òᷣr oẽs
alids ſckos/qͥĩ fide et ꝓ fide iſtius ſa cramẽti moꝛtui
ſunt ſtultiſſunũ eſt v fide huius dubitare. Niſi em
in bona fide moꝛtui fuiſſent: eus pꝛo eis miracla mi
nume oſtendiſſet. Illi em qui circa hoc dubij ratõez
omniũ inquirũt:ct ſcire volunt. Ita vellent totum
ſcire:ꝙ nihil credere.Er ſic fidei meritũ euacuarẽt.
Vellent inſupꝑ eſſe equales veo cũ lucifero.qꝛ dũ to
tum quicquid væus circa ſacramentz et alia eivope⸗
ra facit/intellectũ cape querunt:vellent ita potẽtes
eſſeĩ intelligẽdo:ſicut vꝰ in oꝑpando. Mõ. F. uiij.xxiij
et.xxuiij.¶ Quanti aũt piculi ſit ta lis curioſitas pʒ
Pillũ e quo fertur: cõfeſſoꝛi ſuo poſt moꝛtẽ appa⸗
rens dixit ſe eſſe damnatũ:qꝛ nõ credidit nec crede⸗
re potuit:licet ve h̊ pluries ↄfeſſus fuiſſet: veꝝ xpᷣm ĩ
hoc cõtineri ſacramẽto.Et ſic qui nõ credit:iam iu
dicatus ẽ᷑: Jo.iij. Siciudicent᷑ dm̃es qui nõ credũt
veritati.ij. Lheſſa.ij.¶ Gi ſ nõ eſſent alia huius fi
l teſtimonia:niſi qð xpᷣ dicit/ hoceſt coꝛpus meũ:
Aath.xxvj. Et ego ſuʒ panis vite: Jo. vj. credere de
beremus:exemplo auditoꝛũ pictagoꝛe:ð quo ſcribit
Valerius maximus li.viij ꝙ tãta ei veneratõ ab au
ditoꝛibus tributa eſt:vt que cæ eo acceperant:in dI
ſputanionem vœæducere nephas putarent. quin etiaʒ
interpellati ad reddendam dalcnn⸗ hoc foln reſpon
bant ipſum dixiſſe. Ergo a multo foꝛtioꝛi diſcipu
li veritatis hocreſpõderent.¶ Ged heu quidã poti
us aſſimilari volunt iudeis qᷓ ſanctis/ vel diſcipulis
ꝓboꝛũ viroꝛum.qui vidẽtes manna æ celo datũ: in
quo figura pꝛeceſſit huius ſacramẽtiſadmirãtes po⸗
tius ꝙᷓ venerantes/ vel gratias agẽtes:vixerũt Exo.
xvj.manbu:quod ſignificat/quid ẽ hoc:ignoꝛabant
em̃ quid eſſet:qui nec credũt in quo et puniti ſunt .f.
Pe.ij. ¶ Nmbus reſpõderi põt/ſicut reſpõdit moy
ſes ibidẽ indeis. Iſte eſt pamis quem vædit vohis wᷣ
minus ad veſcendũ.¶ tum ad ſecundũ/qualis vi
elicet ſanctitas et mundicia in moꝛibus vſuz et ſũ⸗
ptõ em iſtius ſacramenti pꝛecedere debeat: patet taʒ
exemplis ſacre ſcriptureſqꝙ; in monbus hominũ: ra
tione.Exro.em̃ xij.accedẽtibus ad iſtud ſacramentũ
figuratiue pꝛecipit᷑ ꝙ edant carnes iſtas aſſas igni.
quia accedentes omniira et inuidia dvepoſita:inſla⸗
mari cebent charitateſet cum aʒimo pane:non cum
fermento malicieet nequitie ⁊c et cũ lactucis agre⸗
ſtipus:id eſt cum ſalſa euotionis æ amaritudine cæ
peccatis pꝛius cõmiſſis.Sequit᷑:nõ comedetis ð eo
crudũ quid:vtractio ꝓhibet᷑qꝛ vtractoꝛ comedit
coꝛpꝰxpᷣi myſticũ crudũ.nec coctũ aq̃. Inſtabilitas
ꝓhibetur abſtinẽdi impoſterũ a peccat᷑is.mollicies
em̃ camiũ coctarum inſtabilia ĩ bono ppoſito ſigni
ficat coꝛda. Tales nõ accedãt/renes veſtros aceige⸗
tis. In quo pᷣcipitun caſtitas in accedẽte et mũdicia
Tenẽtes baculos ĩ manibus:quaſiad pugnã para⸗
tind ẽ memoꝛiã rp̃i crucis qua cõtra inimicos infer
nales pugnabimꝰ et q nos ab illis efendemꝰ. ſicut
patet. C. xvij.nx.cũ ſeqntihus. Gequit᷑ Et comede

tis feſtinãter moꝛe ꝑegrĩoꝝ.ĩ ſignũ ꝙ affectiõe vebe⸗

mus eẽ pegrini:qᷓ feſtinãt tranſire ad trã ꝓpꝛiam xe
exilio. Ita nos æ hoc exilio peregrinstiomis noſiret

Exem.

Exem.

Exem

Nix.

UI=

£●

cricn conloph⸗

olens atiolle⸗ oſ
asehan tonnt ulten
ehelekie ſieahil.

lni nitin

ictac ſumpt
ntiant gch hihneſ

tehac ehaſtralt an
ſdiceretpꝛrins aboꝛar pe
Tan gel ani Aahoremanu⸗
lihen moꝛeſuopeins man
tah litouſelgemn c apule⸗
hrus fore Job ten imoenle
nehoſaſpiro Yob ijet acha ni
neigboboleſcentia mea Hoꝛume
gius lboenus Et ſignisn ul
Orcs Pui; mundici necmuductt
Glitereino pceſtilla manducatio.
tdicit vintuteopandiamittitiqn,
mmũdo. Gſ verſus. Js quiportat
zurnm Nalſeclilcliilͤ
Ouaſinqmt aſpecus lapiclis
tutẽ no amittat:tamqñ mlocon
nopatur vtnoſequoad ſumenti
diaij etald goci apulione eſa
refolitantag Prls vurenoemor
Oee vj. Nlat Iam tnſcreſi
CEtnoſolum deipactum ſed enan
Onialituteztalestranſcredlunt In
dniſtigenreliitmir
wiuc ancimn Sclame
nedckta laumncü opheti dicn
mnniicſarie aſtwſin
di Ventteingntcmeättehane
overir Aſnsttim ius

ſn ſegbacreberitnethaatanni

neac niſumgnicſig yel gcung⸗

nenſamſetag n düm ſumenu.

ternuclacregant, tand
amſencign dd u
Pglonegnämmn

Nenatdripigugdrrgno chi
nmliriigtinafnuh d⸗
neerneregcanermnk inn
rnohufunnan Uineti;
eddendamcan umzarſti tſpon
nſ. Eroo nultoſoniun nicihn
ogent Vd hn nci pot
nrludeis ſancho pel diapulis
l iites monna weelo datüin
thunus ſacnmiti oa nirates po⸗
pel gotios agetes direrit Ero,
ifcatiuid boc ignoꝛabant
cqedutin quo etuniri ſunt. .
eſpoder pot ſieut reſpodit noy
teeſtannsquen walt vohis
CEEtumadſecundigualberi
mundicia inmoribus vſozerii⸗
mentipꝛecegere Aheut paterti;
ptureſchin morbbus homini:yn
ccedehbusod iſd oqamoni
elunt anntsllus ip il
miimcin ſon aſtalif,
tiet un e enn nn
tne binen ahlunt
ſa ttvotionio, amufitul ne .
ſis Oeguitno oneceli
6 obubek Mocto coſne⸗

1 . Inſtabilitos
– caiii nlie⸗

biaibenogpoſit⸗ ſoni

bills N.
en gui et ren
ntthle vofeciͤ
ginilmie giinunt

itannnnm ei
1 6 *

N

Sr

pxj.

Nxij.

Euchariſtia

in quo nõ habemꝰ manentẽ ciuitatẽ: xebemꝰ veſide⸗
rare trãſire ad patriã noſtrazʒ. qui quidẽ trãſitus fit
ci digna iſtius agni vltima ſumptione. Et hͤ eſt qõ
ſequit Eſt em̃ phaſe.i.trãſitus dni.qꝛ ad dñm trãſi⸗
re facit. Bicut patet ſupꝛa.e. cxvij. xæ Hugone ð ſan
cto victoꝛe. oſias etiam rex luda.ij. Parałxxxv.
volens cũ populo phaſe celebꝛare:pꝛius abſtulit cũñ
ctas abhominationes cæe cũctis re lonibus filioꝛnʒ
Vſrahelꝛet fecit omnes ſeruire eo ſuo. Sicut patz. ij
Naralł.xxxiiij.in fine capituli. Conſtituit etiaʒ leui⸗
tas:ad quoꝛuʒ eruditõem oĩs populus ſanctificatur
Ono ceo. Qui ergo circa cibñ coꝛpalem magnaʒ ha⸗
betis ſolicitudinẽ:et quãdoq; magnã crrca ei partẽ
expenditis diei: nõ ſitis peioꝛis conditionis pᷣdictis
iudeis. Sed circa cibũ iſtum ſumenduʒ ſic habeatis
diligentiam / ſic pꝛius moꝛe illoꝛũ voſmetipos diligẽ
ter videatis /ſet ydola peccatoꝝ expellatis. Et ſic ſan
ctificati imolare phaſe.ij. Rarał xxxv.
go. operandũ eſt pꝛedictoꝝ exemplo: et laboꝛãdũ cir
a templi interioꝛis ſanctificatõnem.et poſtea acce/⸗
vndũ eſt ad ſumptõem⸗ cõmunionẽ. quẽ quidẽ oꝛ⸗
dinẽ wcult Geñ.ij. vbi pꝛius poſuit adam in padiſo
vt opar et. et poſtea ait: exommi ligno padiſi come⸗
T.quaſi diceret:pꝛius laboꝛa⸗ poſtea comede.iuxta
illud pſal.cxxvij. Laboꝛes manuuʒ tnarũ qꝛ ⁊c. Ille
vo Adam cũ vxoꝛe ſua pꝛius manducare voluit an
teq; laboꝛaſſe legatur: et expulſus fuit paradiſo.
Huius foꝛte JYob territus exemplo dixit. antec co⸗
medo ſuſpiro. Job. iij. et ʒacha xiij. Adam exemplũ
neü ab adoleſcentia mea. Hoꝛum etiã exemplo nos
pꝛius laboꝛemus. Et ſi quis nõ vult opari diligẽter
circa ꝗpꝛi mundiciã: nec mãducet.ij. Theſſał iij. qe
aliter ei nõ ꝓdeſt illa manducatio.qꝛ ſicut ſaphirus
vt dicit᷑ virtutẽ oꝑandi amittit/qũñ in loco ponit᷑ im
mũdo. En verſus. Js qui poꝛtat eũ caſtiſſimus eſſe

iubetur. Ita xp̃s ui lapidi ſaphiro cõpat᷑: Eʒechi.

j. Quaſi inquit aſpectus lapiclis ſaphiri/licetĩ ſe v⸗
tutẽ nõ amittat:tamẽ qñ in loco unmũdo recipitur
no opatur vᷣtuoſe quo ad ſumentẽ:F̊ᷣ magis ad eiꝰiu
diciũ et ad padiſi expulſionẽ.qꝛ ſicut Adaʒ comede
re volũt/anteq; cꝛiã purgatiõem operent᷑. Be qui
Oʒee. vj. Gicut Adam tranſgreſſi ſunt pactũ meũ.
IEt nõ ſolum i pactum:ſed etiam omnez mundi
curialitateʒ tales tranſgrediunt. In omni em curia
bona/pꝛius vocatur ad lauãdum q; ad menſaʒ.et pꝛi
us ient comedant. Sic ĩ curnia eccleſie vłwi pꝛi⸗
us vocat ad lauandũ ꝑ ꝓphetã dicentẽ Lauamini:
mundi eſtote ⁊c. Ya.j.Et poſtea p regẽ ad comedẽ⸗
vñ. Venite inquit comedite panẽ men:et bi.vi. me.
Pꝛouer.ix. Chꝛiſtus etiam pꝛius pedes diſcipuloꝛũ
lauit:et poſtea coꝛpus ſuum eis vdit. Quos umun
di cunialitas retraheret vł coꝛpis nuditas/nead mẽ
ſam regis accederẽt retrahat curialitas et periculũ:
ne ad mẽſam quãcũq; vel q̃cunq; cibaria ne ad vei
menſamſet ad ipᷣm dñm ſumendũ immũdli et ſpũali
ter nudi accedant: ꝙ ſi tanq; ruſticiſſimi.coꝛaʒ tota
ei curia ſic indigni ad menſam iſtã accedant: a men
ſa gloꝛie quã mundis ꝓmittit.dicens Luce. xxij. Se
atis ſup menſam meã in regno meo tanq; facie in⸗
terioꝛi et manibus immundijet nudi non habentes
veſtem nuptialẽ expellendi ſunt:et in tenebꝛis exte⸗
rioꝛibus donench Me⸗ mirum.quia illum qui eſt in
ſe mundiſſimus: circa quẽ coꝛpoꝛalia calices et om⸗
nia exterioꝛa mũda vebent eſſe.in ſignũ ꝙ; acceden-
tes ſint mundi:ꝓpter cuius etiã mundiciã et ſancti
tatẽ Yohannes baptiſta in vtero matris ſanctifica
tus nõ reputauit ſe dignũ ſoluere calciamẽtoꝝ coꝛ⸗
rigiã:nec audebat ſanctũ vei tãgere verticẽ/quẽ cuʒ
magno timoꝛe dũ baptiſabat eũ vir tangẽ audebat
quẽ qꝛ bestus Marcus nõ ſe dignũ reputauit ipᷣm ĩ

E Pf.

hoc ſacramento moꝛe ſacerdotũ tangere:ſibi polli⸗
cẽ amputaſſe legitur. Ipſi polluto oꝛejet toto coꝛpe
et aĩa totũ cænoꝛãt.Se quibus conquerit ĩ pſal.xxvj
dics. Appꝛopiat ſuꝑ menocẽtes:vt edãt carnesme
as. Et Geñ.xxx vij. beſtia ceuoꝛauit Yoſeph. Tales
non ſolum ſunt omnibus hominibus incunialioꝛes
ſed etiam iudeis peioꝛes.væ quibus pꝛedictũ eſt. De
quibus etiaʒ dicitur.j.Eſe dre.vj. ꝙ purificati fuerũt
ſacerdotes et leuite:et omnes quaſi vnus/ mundi ad
immolãdũ paſca. Si iſti ſicſe purificabant pꝛopter
vmbꝛã et figurã:quanto magis chꝛiſtiani ꝓpter ve⸗
ritatẽ.ſanctificamĩ ergo:cras comedetis carnes Mn
mer!.xj. Rꝛeceptũ pꝛecipue puritatis: ſanctificamĩ.
pꝛiuilegu pꝛimane poteſtatis:cras.bñficiũ immen
ſee largitatis:carnes. Sanctificamini ergo ſicut pa⸗
tet A.ij.j.et.iiij.Et.L. vj.iij.qʒꝛ ipᷣe ſanctus eſt quez
recipere vebetis. Sicut em̃ vas quodinꝛecioſũ liquo
rẽ reciꝑe debetipꝛius pꝛobatur et mundatf᷑. Ita pꝛo
bet ſeipſuz homo.j. Coꝝ.xj. Et ſic edat et bibat. æi
bus enim complexioni conueniens ſumenti pꝛodeſt
Sed ipſe eſt ſanctus.ergo ſancto pꝛodeſt. Sancti er
go eſtote quoniã ego ſanctus ſum:Ceuit ir. SGrali⸗
ter acceſſeris nec tibipꝛodeſt/ necei placet. ſicut nec
placeret regi.ſiimmundas manus in ſcutellã elꝰpo⸗

neres. Ita nec regi quiait. Banctificaboꝛ ĩ his qui

appꝛopinquãt mihi:Leui. x.
Mota væ iſta pꝛeparatione. xiij. ix. Molentiuz
vo ſe vt dictum eſt pꝛeparare:vel etiam poſt recepti
onẽ et pᷣparationẽ chꝛiſtũ expellentiũ/maxima ẽin⸗
gratitudo.Pꝛimũ patet:quia cũ ipe ſit rex et dñs
et ita diligenter ſe pꝛeparauit.et ita rõnabiliter ad
vſũ et eſumnrm.vt oſtẽſũ ẽ ſupꝛa arti.vij. Et vna in
gratitudo aliã requirat:paterquantuũ elinq̃t/⁊ hoc
ingratitudis vicio erret/ſeruns ſe nõ pᷣpans ad wmi
ſulreceptiõʒ:qꝛ ita diligenter ſe pᷣpauit vt reciperet᷑
et finaliter vix ꝑ vnũ dieʒ hoſpitabit. quo die paſcet
et potabit ingratos:et adhuc amara audient: Ecci
xxix. ¶ Becundũ patet:latro et homicida emunita⸗
te intantũ gaudet ecclaſtica ꝙ expelli nõ vebet inui⸗
tus:que maloꝛ iniqtas ꝙᷓ xpᷣm a quo om̃s eccle liber
tas/hoc pꝛinari pꝛiuilegio:intantũ q; vbi latro qua
dꝛagĩta pmitti?᷑ diebo in eccła:ipo ſcpᷣo vel tercio die
paſce gno videllcet die lune re tẽplo aĩe inuit?er
pellit᷑. Yllo em̃ die dyabolus nouã inuenit artẽ xpᷣm
e hoſpitio ſuo fugãdi.dũ em̃ ſuos homines et muli⸗
eres v lectis ſuis trahere facit:qualiter xpᷣm expelle
re vebent infoꝛmat.qꝛ ibi leuſtates et malignitates
qnq; fiũt et fien inepiũt:p quas poſt expellit᷑ et dy⸗
abolus ĩtroducitur. ¶ Tales em moꝛemimoꝝ vno
die robã gratie a xpᷣo recipiñũt:etĩ craſtino eã vendi
tiomi exponũt.Et more ꝓditoꝝ caſtꝑ bũmunitũ in
q̃drageſima bomis opibus/ et ĩ paſcare victualibo/ ĩ
pꝛimo ĩſultu et pꝛimo obſidiõis die inimicis tradũt
Euius imiqᷣtatis ingratitudis magna cã eſt pteri⸗
taꝝ vlectationũ recoꝛdatõ. Sicutiem filij iſr:ð egy
pto egreſſi a cibo v celo accepto dixerũt Nume. xj
Recoꝛdamur piſciũ quos in egypto gratis comede
bamꝰ. In mentẽ nobis veniũt cucumẽés / et pepones
poꝛri:et cepeſet allia.aĩa noſtra arida ẽ.nihil reſpici
unt oculi nri niſi mãna ⁊c. Ex talr em recoꝛdatõe in
tantũ nõ ſolũ redire vſid erabãt:hᷣ etiã ex egypto ex
iſſe diſplicuit/ intãtuʒ q; dixerũt Exo. xvj. Utinam
moꝛtui eẽmꝰĩ egypto ꝗñ ſedebamꝰad ollas carniuz.
Ex ↄſili cogitatone nonulli ſtatĩ poſt paſca ad egy⸗
ptũ ⁊ ad ſeruitutẽ redeũt dyabolijppua camis tele
ctatõe cibũ værelinquẽtes moꝛe pᷣdictoꝛũ iudeoꝑ:in
quo ẽ oĩs velectatõ.Et ey tali cã pctoꝛ ingratus xe⸗
relinqͥt libertatẽ ſuã:Ecc̃i xxix. Cõſultius eẽt reme

diñ apponere.quod notat᷑. C. vj. lxiij.
Et nõ ſoli ingratitudinẽ cõtra cxũ ſ̊ etiã muſtici⸗

Arti.ix.

xxxiij.

Arti. x.

rxxiiij.

Eyẽplũ.

Arti. x.

Nxxv.
Exem.

Exem·

Exem.
Exem.

Exem.

xxxvj.
Exem.

Euchariſtia

tatẽ apud mundũ. tales ↄmittere iudicarent?᷑⁊ falſi
tatẽ:qui curialẽ dñm ex bona et firma auẽtõeꝙ lon
o termino ⁊ hoſpitio ſuo recepto/ cõtra pactũ expel
erẽt: vel inquietarẽt ſedẽtes ⁊ xe bonis dñi comedẽ
tes:nihil ei e ſuo dantes.Sic in ꝓpoſito.Qui erꝗo
cvũ receperunt: eũ nec expellant nec inquietent. Si
vo contrariũ fecerint.o impꝛoperari poteſtmoꝰo
quo ei quondã impꝛopera bat quida litigãs cũ quo
dã ſacerdote iurãte ꝑ coꝛpus xpij qð illo die recepat
recepiſti inqͥt eũ hodie. Ita inqᷣr ſi acerdos. Ergo in⸗-
qͥt aliꝰnõ dixit pĩ nr ſancti Juliani: qa male hoſpi⸗
tat᷑. In ſeipo ẽ̊ pacifice boſpitet᷑ ꝗͥ dictur eſt:hoſp es
erã Math. xxv. Et ĩ ſuis mẽbꝛis largiꝰ hodie paſcat᷑
qñ ita large nos pauit ibi em̃ qui bogdie fuiſti ho⸗
ſpcs ĩ menſa dñi dicit Ecẽi.xxx.Crãaſi hoſpes:et oꝛna
menſam:et que in manu habes ciba ceteros.
Et qꝛ talis ingratitudo et iniquitas ceo facta im
punita tranſire nõ vebet. Tlidere reſtat quale talibo
immineat piculũ et Rorg We aũt hoc clariꝰvideant
multa eis ĩ diuerſis libꝛis oſtendunt᷑ſpecula..¶ In⸗
ter geſta em̃ beati HBerñ.pꝛimo vnũ eius oſtẽditur
exemplũ.vbi legitquaſi ſic:i cũ quendã pcxkoꝛeʒ ſe/
creto ammonuiſſet: ꝙ ad cõionẽ in ſtatu ĩ quo erat/
accedere mĩme pᷣſumeret:nec tñ obtꝑare vellet:cum
ſacramentũ acceptũ guttur tãgeret:guttur ruptũ ẽ
ſacramentuʒ ſup altare exiliuit.¶ Scðo ad idẽ le⸗
git᷑ e quodã qͥ frequẽter ĩ vita ſua coꝛpus xpᷣi male
accepat ⁊ cõſecrauerat. Cui moꝛienti vemõ cũ mul⸗
tis hoſtijs ĩ patena ardẽti appuit/ dicẽs qꝛ frequen⸗
ter male cõicaſti. hodie e manu mea cõionẽ recipi⸗
es. Infirmo vo renitẽti.vnã væ hoſtijs ſuꝑ eius ma⸗
nũ poſuit:que ſuo caloꝛe manũ ſtatim pfoꝛauit.ĩſi⸗
gnũ ꝙ qͥcomederũt coꝛpus xpᷣi ⁊ biberint calicẽ ĩdi⸗
gne:ignis ſulphur et ſpũs ꝓcellaꝝ erit ꝑs calicis eoꝝ
nõ in pſalmo ſed ĩ inferno. vemones em̃ de eis pꝛece
ptũ et cõmiſſionẽ habẽt: Jere. xlviij. Inebꝛiate in⸗
quit eñ calice ire vei.¶ Itẽ quodã alio legi q in
quodã die paſce contra conſciam ad cõionẽ acceſſiti
ne apud alios eſſet notatus:⁊ eadẽ nocte in camera
pꝛiuata inuẽtꝰ fuit ſubito moꝛtuꝰ.¶ Ad idẽ nõ.v.
I.xxvj.nec miꝝ:qꝛ hoc ẽ iudiciũ a veo datũ.Leui.vij.
Aia inqͥt polluta que ederit æ carnibo hoſtie pacifi
coꝝ:pibit populis ſuis.¶Acd idẽ eſt factũ qõ ſa⸗
tis tarde a fidedignis dicit᷑ accidiſſe e quodã balli⸗
uo et ppoſito cuiuſdã dñi. Int᷑ quos fuit freqnt᷑ ira
7 diſcoꝛdia malicioſa accuſatio. Et licʒ diuerſis vi
cibus eſſent cõcoꝛdati:ad pꝛiſtinã tñ redierũt diſcoꝛ
diã.quodã ſ̊ die paſcelballiuꝰqui fictã pacẽ cuʒ alio
fecerat:ad cõionẽ acceſſit/ cuʒ aĩo ſe vindicandi viſa
opoꝛtunitate:⁊ licet grauẽ inde haberet conſcientiã
confiteri in craſtino cogitaret:diſſimulauit.⁊ cõſci
entiã conſuetudine minus grauãte: vſq; circa feſtuʒ
aſcenſionis:quo tem pe accidit euʒ in mane obuium
in oꝛto habere dyabolũ in foꝛma nigri pueri:qui eũ
licet renitentẽ 24 luctam coegit:in qua euʒ dure ad
terrã piecit dicens hoc habeas:qꝛ ſic in paſcate cõi⸗
caſtr Yo vo ſurgente:et curiã intrãte.dñs in oſtio
ſtãs ſe ſignauit dicẽs: miſer vñ venis. Zu turpioꝛ es
omnilepꝛoſo ac ſi de inferno venires Xuiille. Mon
inqͥ t ve inferno venio: ſed ſũ ſicut hõ qui eſt iturus il
luc Ideo timeo ꝙ ad infernuʒ vadã:qꝛ ſic egi.ct ſic
mihi accidit.⁊ expoſuit ſibioĩa:⁊ vix ſermõe ↄpleto:
moꝛtuꝰcecidit.facto oſtendẽs ꝙ; ira nõ habet miſeri

coꝛdiã: Pꝛouer.xxvij. Nec miꝝ qꝛ ſi voce veritatis.

qui iraſcit᷑ fratri ſuo reus erit iudicio eterne ſcʒ dã⸗
natõis: Adath. v. quid nnſi ſic iudicant᷑ qͥ iraſcunt᷑
7 cũ hoc etiã excõicant᷑.¶ De quodã etiaʒ alio legit᷑
ꝙ ſic fictã pacẽ cũ vicino ſuo faciẽs/ad cõmunionẽ ĩ
Die paſce acceſſit:⁊ cito poſt dyabolus maioꝛẽ pf̃atẽ
in eo ſicut in iuda accipiẽs:ꝓcurauit ꝙ vicinũ illuʒ

E

occidit et ſuſpendebatur:oſtendẽs ꝙ ſiad tᷣs bꝛeue
cõfuſionẽ euadat:ſicad cõionem accedẽs nõ tñ diu.
Ad idẽ legitur duabus mulieribus: vna dini-
te ⁊ alia paupe.inter quas diu durauit diſcoꝛdia:dy
abolo diuitẽ agitante:qꝛ pauperculã pacem affecta
bat. In die re paſce: ſacerdos diuitẽ publicel a cõ
munione repellebat.quia diſcoꝛdia publica erat.cõ
fuſione ergo coacta fictã fecit pacẽ. oſt miſſam er⸗
go pauper ei in oſtio eccleſie occurrẽs ei regratiaba
tur v pace facta.Cui illa ſuꝑbe reſpõdit dicẽs.Cre
dis tu ꝙ tecum pacem habere velim:mallez potius
ꝙ eſſem ſuſpenſa.que ſtatim nigerrima moꝛtua ceci-
dit:et hoſtia gutture fracta exiuit.et remãſit in aere
vſq; ſacerdos cũñ patena veniens:illaʒ honoꝛiſice vt
Tcuit reciꝑet.miſerã vo illã in foueã tanqꝙᷓ; caneʒ vt
cebuerũt ꝓiecerũt.i¶ Nec vebẽt iſta pᷣdicta incredi
hilia eſſe ſacrã ſcripturã intelligẽti:qꝛ tã ĩ veteri te⸗
ſtamẽto ꝙ nouo cõſiles vindicte cõſilib vlictis
vel minoꝛibo legunt᷑ accidiſſe..¶ In vereri em̃ teſta⸗
mẽto.ij. Re.vj.legimus oʒam a æo occiſũ:qꝛ archã
ñi in qua erat manna iſtius ſacramẽti vmbꝛa et fi-
gura:indignus vtpote quiſcom hebꝛeos illa nocte
cũ vxoꝛe wꝛmierat tetigit.ꝛ igitur miruʒ eſt: ſi illi
moꝛte turpiſſima et ſubita a ceo percutiant᷑: qui ad
iſtud ſacramentũ quod omni comꝑatione poſtpoſi⸗
ta in infinitũ melius eſt accedunt:⁊ nocte foꝛte pᷣce⸗
Tnti cũ meretricibus wꝛmierũt:⁊ in futuro wvꝛmi⸗
re intẽdũt vel ĩ ira ⁊ alijs ſunt irretiti pct᷑is.Et ſi il/
le nabal legata veo pcuſſus.j.Re.xxv.qꝛ dauid cibũ
negauit E&t ille achitophel.ij. Ke. xvij. laqueo ſe ſu⸗
ſpedit ĩ vindictã/qꝛ ↄſiliũ malum vædit ↄtra dauid:
qð miꝝ ẽ:ſi illi legant᷑ mala moꝛte moꝛiſqͥ maius cõ⸗
mittũt celictũ ↄtra xpᷣm ꝑ dauid in ſacra ſcriptura
figuratũ ipmmet veuoꝛãtes:et demonibo qui ĩ eoꝛuʒ
alabus ſunt tradẽtes.Et ſi aʒotij.j.Re.v.a veo mi⸗
rabili plaga puniti legantqꝛ archã dñi in q̃ erat mã
na ſi templo poſuerũt dagon.qð mirabile ſi illia veo
puniti legant᷑ qͥ iᷣm arce dñm xpᷣm ĩ tẽplo ponũt dx
aboli.i.ĩ ſeipᷣis:ſicut em̃ viri ſancti tẽplũ ſũt ſpũſſcti
j.Coꝝ.iij. Templũ dñi ſanctũ eſt ⁊c. Yta mali tem⸗
plũ ſunt ſpũs maligni.¶ Vlt etiã melius totũ dubi
etatis ſcrupulũ qᷓtũ ad pᷣdictas hiſtoꝛias e coꝛdibo
ſuis auferãt videant ſpeculũ illoꝝ nouũ et claꝑĩno⸗
uo teſtamẽto vœ iuda:qui xpᷣm in cena cuʒ diſcipulis
male accepit.⁊ cito poſt eũ iudeis tradidit:et ſeiſᷣm
ſuſpendit.Sed dicent foꝛte nõ tãtũ peccãt xpᷣm indi
gne ſuſcipiẽtes: quantũ peccauit iudas.ĩmo multis
rõnibus oſtẽdi põt/ꝙ peccatũ iſtoꝝ grauius ẽ qᷓ pec
catũ iude vel etiã crucifigentiũ xpᷣm. Poꝛimo quia il
li in parte eũ veũ eſſe ignoꝛa bãt. Scõðo illi iniuriaʒ
fecerũt xpᷣo moꝛtali.iſti immoꝛtali. Illi tradiderũt
eũ iudeis:iſti emonibo. Illi ꝓmiſerunt eum pom in
ſepulcro nouo mundo:iſti eũ ponunt in ſepulchro
peccatis fetidiſſimo:vbi vemon eſt ſepultus.ĩmo foꝛ
te demonioꝛum legio. Illi pꝓmiſerunt eum in ſepul⸗
chro vſq; ĩ diem terciam requieſcere: iſti eum expel⸗
lunt ſecũdo. Illiad huc xpᷣi moꝛte redẽpti nõ erant:
iſti ſunt. Illi ſemel male tractauerũt:iſti frequẽter
Judas cito penituit:et qð male acceꝑat reſtituit di
cẽs:peccaui tradẽs ſanguinẽ innocentẽ:iſti vꝓo vix x
totũ annũ penitent:quod vo male accipiunt nunq
reſtituũt. Illi poſuerũt eũ ſuꝑ pulcram crucem:iſti
eũ poſuerũnt in viliſſimo ſterquilinio. Quis q̊ exco⸗/
gitare poſſet penã eis dignã. Vñ apoſtolꝰ ad Hebhẽ.
x. Irritam quis faciens legẽ Movſi: ſine vlla miſe⸗
ratione moꝛitur.quãto magis putatis veterioꝛa me
reri ſupplicia aui filiũ vei conculcauerit: ⁊ ſanguinẽ
teſtamenti pollutũ duxerit:in quo ſanctificatus eſt
ſpirirui gratie contumeliã fecerit.ſcimus eũ qui di
xit.mihi vindictã et ego retribuam. Sequitur:hoꝛ⸗

pj.

Exem.

xxxvij.
Exem.

fiunncartt inlimn, Gi ſglu
bet reguererie Ceſis publicanl
ie cutaterelame aauſationali
Pecinirici eteeck bocha
nclidiecometit t Mtatentat cor
iſipchpuut ſemcliann höcſumͤt
iehnſnamd dicerckcorpegu
cibi n fumpſit onpis. guid mirl ſi
ceturabeccleſa:qul abiͦ ſemelinan
neceſſanii ſine guonec geatifuimue
rirel viuerepoſtum lqeteſtepboeil
ſinno. Cu lſto reatſimus ineſen
umito in eſe nutriniſeman. Ne
deſaercudunt qpmerclogur gue
ucendiſunt echeiſtuzercluſenit
In gprlu veniter ſnlen no reacpert.
le Aath p tolerabllius enttene ſoce
nonein dielaciciſcjilisuiſos no⸗
Polostädurumenteis galihmmetn
nſninan Diſtianmai
Kernn rdri noshaſpition
Nbipntaspontndiſunt Golipmnör
Ceptüturpiter apellunt.

i. Eſticidigna nrpatde reci id

ſſtreneriter alſtocöus vtſen n
nulguſefiunmtann nen
ifecinus teneamnus Ofigeles
nnlo ſontas ſenſni dilicenter u
uldguocei ofencenepoſſttinren

oy leplus inoꝛdh

clego. Die

luimstane Ddtenl eͤ⸗
unnnend Tdoccſi aen,
mnnidnfomiimiun
ecbiſchndehe

Higiur ninzet in
Gaſihin Wpeun el

nqvogommicnndarinne ſolt

ralis ſintimmnn cfis Er l,
heuſus , Neyar danlg abi
tophelij Rei lagneoſeſi⸗
raſliümalum dett ztra dauis⸗
ntmala mote noni mains c,
urpn odauid inſagaſeniptura
orätes:et dnonihpqui eonn,
tes. Etſigzotii . Repa do n⸗
ilegant rorchaͤdftiin atni
itdagon. goͦmirablleſt llia no
rancoſmpmitiploponür dy
tem pin ſanctitepli /ir ſoiſc
ii ſanctieſtri gtu maliten/
Iitetii melius totü dubi
dpdictas hiſtorigs dwe cordlin⸗
peculäillop nonu etdlarino⸗
quipn incena an diſapnli
Nſteu udeis acict ttſeihn
tfoten titü peceüt mini
tüͦpeccauitindhns. ind nltis
heccatͦiſtop ganis ecſhen
cifigennü hn. Nino on

silanocte Ginn

rxxviij.

Arꝰ. xiij.

Nxix.

Euchariſtia

rendũ ẽ ſuppletaliboj incidereĩ manus vxi vinentis

necmiꝝ ſi a deo grauiter puniẽdi ſunt:qꝛ ſiilli pecca
uerũt iudei ad agnũ paſcalẽ accedẽdo cõtra veipce⸗
pta:Exo xij. Hĩs inquit alienigẽa nõ comedet ex eo
Et Zeui.xxij.Ois a lenigena nõ comedet d ſancti-
ficatis:quanto magis qui accedit ad agnũ xei:etad
ſanctaſctoꝛum. Nota. F.j. lxxxij.
Hoc foꝛte audiẽtes: omnino ab euchariſtie rece⸗
ptõe ſe cogitãt retrahere:neĩ talia incidãt picla. Sʒ
neutꝑ extremoꝑ: mediũ eligendũ =. Iſtud em̃ eli⸗
getes:i magnũ inciduũt ꝑiculũ.ſicut pʒ Nũeri.ix.vbi
Tus pᷣcipit dicẽs.Si qͥs aũt ẽ mũdus:et ĩitinere nõ
fuerit:et tñ nõ fecerit phaſe: exterminabitur aĩa illa
TE populis ſuis.g ſi mũdi nõ ſumusillo nõ obliga⸗
mur pᷣcepto. Quibo rñũdet᷑ ꝙ obligant᷑ vei pᷣcepto. eo⸗
dẽ caplo ſemũda re:et poſtea illud accipe ſacramen/
tñ. Vñ talibo dicit ibidẽa veo. faciũt inqͥt phaſe mẽ
ſeſcoo. ¶Bemel em ad cõionẽ accedere tenent᷑:non
ſolũ exillo vei pcepto etiã ex eccleſie ſtatuto.Extra ðᷣ
peni.et remiſ.c.omnis.vbi ſic dici᷑. Oiĩs fidelis ſaltẽ
ſemel in anno tenetur poſtq; ad annos diſcretõis ve
nerit: cõfiteni oĩla peccata ſua.Et ſuſcipere reueren⸗
ter ad minus in paſca euchariſtie ſacramentuʒ:niſi
foꝛte de conſilio ꝓpꝛij ſacerdotis/ ob aliquã rönabi⸗
lẽ cãm ad tpᷣs ab eius ꝓceptione duxerit abſtinẽdũ.
Alioqͥn ⁊ viuẽs ab ingreſſu ecclie arceat᷑:er moꝛiens
xpᷣiana careat ſepultura. Vñ hͥ ſalutare ſtatutuʒ ve⸗
bet frequẽter ĩ eccleſijs publicari/ne quiſqᷓ ex ignoꝛã
tie cecitate velamẽ excuſationis aſſumat. hecibi.
Mecẽ mirãdũ ꝙ vet eccla hoc pᷣcipiunt: qꝛ ſi ſe-
mel ĩ die comedũt vt vita teneat᷑ coꝛpis:qð mirabile
ẽſipcipiat᷑ ꝙ ſemel ĩanno hũc ſumãt cibũ:vt vita te
neat ale:et 3 moꝛtuꝰ viceret᷑ coꝛꝑe quiſemel in anno
cibũñ nõ ſumpſit coꝛꝑis.quid miꝝ ſi moꝛtuus iudi⸗
cetur ab eccleſia:qui cibũ ſemel in anno nõ capit tã
neceſſariũ:ſine quo nec creati fuimus: nec guberna⸗
ri vel viuere poſiumꝰ/qꝛ teſte pho eiſdẽ nutrimur vt
ſimus. Cũ g& iſto creati ſimus in eſſe:neceſſe ẽ iſto ſa⸗
cramẽto in eſſe nutriri ⁊ ↄſernari. Necmiꝝ ꝙ ab ec⸗
cleſia excludunt᷑ qͥ xpᷣm excludũt:qui etiã de celo ex⸗
cludendi ſunt:qꝛ chꝛiſtuʒ excluſerũt. æ quibus Jo.
j. In ꝓpꝛia venit:⁊ ſui eũ nõ receperũt. Sed ſi ipo te
ſte Adath. x. tolera bilius enit terre ſodomoꝛũ et go⸗
moꝛre in die iudicij ꝙᷓ illis qui ſuos nõ recipiũt diſci
pulos:qdurum erit eis/qui ipᷣmmet nõ recipiũt ſal
tem ſemel in anno. Si ipᷣi ita dure ad ignẽ iudicãtur
eternũ Math.xxv.qui ſuos hoſpitio nõ receperunt
vbi putas ponendi ſunt qui ipᷣm nõ recipiuntvel re
ceptũ turpiter expellun.
Eſt ̊ cñ digna pꝛepatõe recipiẽdus:receptus vo
eſt reuerẽter cuſtodiẽdus/ vt ſemꝑ nobiſcũ maneat:
quod quidẽ facimus ſi pacta que cũ eo antereceptio
nẽ fecimusſteneamus. Si fideles camerarij fuerimꝰ
omnes poꝛtas ſenſuũ diligenter cuſtodiẽtes:ne ali⸗
quid quod eũ offendere poſſit intret: ꝑ feneſtras em̃
reſpiciendo ad illa.que pꝛius inoꝛdinate dileximus
vel talia loquẽdo vel audiẽdo. Si em̃ pacta cũ hoĩ⸗
bus facta grane ſit frãgere:et talis falſus reputetur
quanto magis pacta cum vo: que fuerunt ab om⸗
ni abſtinere ꝓcto:et a liena reſtituere:E’t ſi ille pꝛo⸗/
ditoꝛ reputet᷑ apud hoĩes qͥ camerã cuſtodire tenet
regis:⁊ inimicos ſuos ſuꝑ euʒ intrare ꝑmittit:quãto
lus ille qͥ wemões intrare mnieri ad camerã ale ſue
uꝑ xpᷣm. &t parẽtes qui filiũ ꝓpꝛiũ ab igne et aqua
et hmõi periculis nõ cuſtodiunt: magna ab eccla pu
niunt᷑ pena/quãto magis a veo pumedi ſunt qui dei
filiũ ab igne nõ cuſtodiunt peccati:ſed eũ igni expo
nũt infernali:gratis ad choꝛeas et ad illicita ducen
w ſpectacula/et gula et ebꝛietate/ quantuʒ in eis eſt
ipᷣm ſubmergunt.uææt ſi dauid ꝓpheta illos dixit fili

E j.

os moꝛtis.· j. Re. xxvj.qui nõ cnſtoqierũt dñm ſuum
regẽ Sauleʒ: quanto magis iſti filij moꝛtis dicendi
ſunt. Ergo cuſtodi viꝑ iſtũ.iij. Re xx.ſicut caſtꝝ qðᷣ
cuſtodit cuſtodientẽ ⁊ nõ cuſtodit nõ cuſtodientez.
Sicut ſtultus diceret᷑ quica
lü Ecioni velegn⸗ hereditatis/ vel lram ſecuritatis
mnnteos nõ cuſtodiret Picee multo ſtultioꝛes
unt q ᷣm ꝓijciunt:qui tradidit ſemetipᷣm ꝓnobis
oblatbenm et hoſtiã Aphe v. yn quo babentn⸗ oĩa:
ſicut patet ſupꝛa.e.c. xviij.
DPꝛeter auctes ĩ diuerſis huiꝰcapituli locis pꝛedi
ctas/q loco thematũ qnq; ſumi pñt. alie addẽde ſũt
H illo ptinẽtes. In vigilia paſce ẽ ad ꝓpo
ſitũ Nu.xj. Sctificamĩ cras comeetis carnes Eru
lnd Joſue.iij. Cras faciet dñs inter vos mirabilia.
Vie paſce ante pꝛandiũ:date eis panis modicũ:⁊
pauxillũ aque wnec reuertar in pace.ij. Parał rviij
Illud etiã ps. xxxiij. Accedite ad eu. ſicut ptʒ. A. ix.
Et illud.iij. Re.xix. Surge comede.et illud Yſa.j.
bona terre comedetis Et illud Geñ xlv. Labo vo⸗

bis oĩa bona.Et illud Math. xxvj. Aãducate ex/H

oẽs. Et illud Zu.rj. Danẽ nr̃m quori.da no.ho. Et
illud. venite pꝛãdete: Jo xxj. Et illud Pꝛouerix. ve
nite comedite panẽ meũ: et bibite vinũ meũ: qualit
veniendũ ſit:ſermõe.x.ẽ. ¶¶ Poſt pꝛãdiũ. Venit ceꝰ
ĩcaſtra.j. Re.iiij.Et illud cci. xv. Cibauit illũ pa
ne vite et intellectus. Et illud XRctuũ x.aãducani
mus ⁊ bibimꝰcũ illo poſtq; ſurrexit a moꝛtuis.æt il
lud pſal.lxxvij. Danẽ angeloꝝ mãducauit hõ. et ite
rũ.pluit illis mãna ad mãducãdũ Et illud.ij. Thi.
IDepoſitũ cuſtodi ꝑ ſpmſanctũ.¶ In die ſacri illõ
Zuce xxij. Hoc facite in meã cõmemoꝛatõʒ.¶ Siq̃⸗
rat᷑ qͥid ſit ilſ ſacrm:ſicut iudei dicẽtes manhu. Re
ſpõdet paulus.j.Chi.iij. Mdagnũ pietatis ſacramẽ⸗
tũ. Si queratur quare feſtũ ſacramẽti fuit inſtitutũ
MKunqdet idẽad obł j. dicẽs. Motas facẽ diuitias ſa⸗
cri huiꝰ.Yteruʒ qrẽti quid ſit hocſaccm. Rñdet᷑ Le
ui. vij. hoſtia Sle qᷓ immolar᷑ p pacificis. Acce/
ptabis ſacrificiũ iuſticie:in pſal.l. Hebꝛe.ix. Ad de⸗
ſtructõem pcti ꝑ hoſtiã ſuã appuit.

Xemploꝛũ bonoꝛum

pꝛimo oſtendenda ẽ neceſſitas et vtilitas
Scdo maloꝝ piculũ ⁊ pena. Lercõ oñdit᷑
pꝛima ſũt ſequẽda. Quarto ꝙ ſcdᷣa ſunt fugiendo
Muito ꝙ dubia ſunt ĩ melioꝛẽ pteʒ interpᷣtãda. Se/
xto q̃re mali potiꝰmala ſequũt exepla qᷓ; bong. De⸗
ptĩo ſic ſequẽtiũ ſtulticia 7 Piculũ. Octauo tã mala
exẽpla dantiũ iᷓ ſequẽtiũ excuſatõ cũ reprobatõne.
Etũ ad pꝛimũ/licet omnibp neceſſariuʒ ſit bona
pᷣbere exẽpla:qͥa ſicut bona ↄſda et vita ẽ neceſſaria
ꝓpter ſalutẽ ꝓpꝛiã. Ita exẽpla ⁊ fama bona neceſſa-
ria ſũt ꝓpt᷑ ſalutẽ ꝓrimi. tũ em̃ ad famã ⁊ exẽp lal
mãdauit veꝰ vnicuiq; ve ꝓximo ſuoccci.xvij. Maxi
me tñ ⁊ pꝛĩcipalit᷑ illo aſtringũt᷑ mãdato:qͥ alüs ĩ w⸗
minio ſeu regiõe ſpũaliter vel coꝛpaliter pponũtur.
AQnia teſte btõ Oꝛego.nõ põt alioꝝ ſoꝛdes tergẽ:qͥ
lutũ ĩ manu tenenlutũ i mann ẽpctmĩ ope? exeplo.
Sicut ̊ neceſſe ẽ manꝰhiemũdas qͥ alioꝝ tergẽ ve⸗
bet ĩmũdicias. Als dñ tergẽ nitit᷑ plus maculat. Et
ſicut neceſſe ẽ ducẽ exercit foꝛtit᷑ agere ad h̊ ꝙ exer⸗
citꝰfoꝛtitudinis accipiat exẽpla Quia teſte Senecs
ij.ret hoꝛice.qͥs exercitus bñ pugnaret vbi impatoꝛ
fugit ve pᷣlio. Ita neceſſe eſt ꝙ qui debet alios coꝛri
gere ⁊ mũdare ſit ĩ ſe mũdus.qꝛ ab immũdo qͥd mũ⸗
da bit:et amẽdace qͥq veꝝ dicet᷑ ccli.xxxiiij.immo
plꝰmaculat.qꝛ dñ mala ĩ alijsa vſtruẽ nitit q opeer
ercetſmurmure et vtractõe pl?ſe macnlat:qͥs mũda
re ĩmũdis manibo nitit. Mec videt᷑ eis verecũdũ vin
ci vel fugẽ vel agẽ:vbi vidẽt pᷣpoſitos ſuos a dyabo⸗

ſtꝑ vel lapidẽ ſen anu

Ar. xiiij.

xl.

Arti.j.

iij.

Arti.ij.
iiij.

infernaliqꝛ in ſacra
rruʒ ſet meditationibuset ſtudijs pulcerrimas intel⸗

Exemplum

lo victos:veli bello ſpũali fugiẽtes:vel illicita agen
tes. In quoꝝ ꝑſona loquit᷑ Oio.li.ſine titlo dices.
q vcuit reges cur mibi turpe putẽ.niſi ̊ bona pᷣbe
ant exẽpla:ſũt ſubditis ĩ exemplũ ſubuerſiõis: eu⸗
tro.xxix. Et ſicut ẽ eis neceſſariũ/ ita ſubditis ẽ vti/
le/ꝙ eis bona pᷣbeant exẽpla.nec ſufficiũt vꝓba edifi⸗
catoꝛia ſine exemplis:qꝛ teſte btõ Gꝛego.exẽpla pl⸗

mouẽt qꝙᷓ verba. Citius em vitulus iugũ poꝛtare di
ſcit a boue antiquo/qui ſecũ idẽ iugũ poꝛtat:et ideʒ

opꝰoꝑat᷑ ꝓ quo addiſcẽdo vitulus ſecũ copnlaturq;
dhocdig, AKnoee vboꝝꝑ. Sic ĩ ꝓpoſito diſſolutꝰ ma

lus citi iungũ dñi poꝛtare diſcit ab illo quẽ oꝑevidet
Iugũ illud poꝛtare:⁊ quẽ videt oꝑari qð wcet. exem
plo mgri nri xpi q incepit facere et wcere: quibuſ⸗

cũq; woctrinis verboꝝ.Et cã patet.V.j.xj.Moõ M.
viij.xlj. ¶ oc patuit ĩ effectu ꝑ hoc qo refert YJaco
bvus v vitriaco œ quodã abbate:qͥ mõ qui ſequitur
pꝓeſſimũ hominẽ ad bonã vitã duxit/rogauit eum q;
aliqᷣbus diebo ĩ monaſterio lautã ducẽt vitã.qͥ peti⸗
tõi qꝛ fauoꝛabilis erat annuit.miniſtꝝ vo ei œputa⸗
uis fratrẽ vnũ qui coꝛã eo artiſſimã duxit vita in pa
ne et aqua/ceteriſq; auſteritatibo.miſer vo ille tan/
tam admirans auſteritatẽ:vno die ab eo querere ce

pit quid feciſſet. nunqͥd inqt patrẽ aut matrẽ occidi

eruglld adulteriũ vł furtũ vel homicidiũ. Mõ in
quit. Et q̃re gᷣ ait ita tetoꝛques: ꝓpter inqͥt alia pec
cata mioꝛa. vt ꝑ iſtas penas euadere poſſim et᷑nas ⁊
ſaluari.miſer ille cogitare cepit. exquo iſte q̃ ꝑua fe/
cit pcta tot ſuſtinet pniss/ vt penas euadat eternas
multa me ſuſtinere opoꝛtebit ſi illas eternss enade-
re væbeã.Et extũc vitã ĩ mehꝰ mutamit.Ecce a boue
opante⁊ a iugũ dñ poꝛtãte vitułꝰille ingũ dñi poꝛ⸗
tare didicit.Sic inqͥt xpᷣs Math.v. Vlideãt oꝑa ve⸗
ba:qꝛ tales qui ſolũ ſcientiã vel verba habent peni⸗
tentie et pᷣdicatõis aſſimilant᷑ aui vocat᷑ bernac:q ve
Ligno nutritur vt dicũt et naſcit.et ĩ fine ſolo roſtro
ligno te aà ligno amoto/ aqs ſe immergit.
Gic nõnulli in ligno ſciẽtie:meñ.ij.lignoq; ſcientie
nutriti:ſolo roſtro ligno adherẽt.qꝛ que didicerũt
ſolo verbo diſputatõis et pᷣdicationis ventilãt: quo
roſtro ab occupatione illa amoto:aquis omniũ vo⸗
Auptatũ ſe immergũt.t quod in libꝛis diſcũt:⁊ oꝛe
pᷣdicant:teſte beato Gꝛego.ĩ paſtoꝛali:moꝛibus im⸗
pugnant. Lales falſiſſimo aſſimilant᷑ ſpeculo: vo⸗
catur ſpeculũ ardens. Et ſicut illud ſimilitudinem
pulcernime faciei in ſe recipiẽs illãſintuẽtibo diſtoꝛ⸗
tam et turpẽ aa Vrn iſtud ſpeculuʒ ardens igne
cripturaſ/⁊ in exemplis ſancto⸗

ſtra bona:et g. c eg dicit opa potius q; ver-
C

lectu recipiũt ſimilitudines: ⁊ tũin ope ab extra tur
piſſimas oſtẽdũt intuentin. Quoꝝ factũ ſatis pul⸗
cre vſcribit eʒech.xxxiiij. Reliqas inqͥt paſcuaruʒ

vꝛs ꝝ cõculcaſtis pedibo vꝛis:et cũ puriſſimãaquam

biberitis:reliquã pedibo viis turbaſtis. ſequit᷑ ſub
ditoꝝ ex hoc piculũ. Et oues mee in his que ↄculca⸗
ta pedibo vꝛis fuerãt:paſcebant᷑:et que pedes vꝛi tur
auerat hec bibebãt. Mota. KR. ij.iin.
PIn qᷓ anctoꝛitate ſcom patet pꝛincipale maloꝛũ
videlicet exemploꝝ piculuʒ ⁊ pena ea dãtibo vebita.
Bicut em oculi pꝛiꝰſani ex oculoꝝ lippoꝝ diligẽti
curioſa inſpectõe egritudinẽ contrahbunt conſimilẽ.
Ita in ꝓpoſito.qꝛ infirmitas ĩ moꝛibus ẽ moꝛb con⸗
tagioſus ad modũ lepꝛe in homĩbus Et ad modum
ſca biei in ouibus. Vnde ꝛegoꝛius naʒõzenus ĩap
pologetico. Si qmis in rectoꝛe vicioꝝ moꝛba cogno⸗
ſcitur/facileĩ eos qui ad obtpandũ erpᷣſto ſunt:trãſ⸗
fundit:et facilius quod malũ ẽ q; virtutis. ¶ſ Gãtes
gᷣ talia exempla incediarij ſunt dyaboli. Quia ſicut
obens bellũ cũ aliquo nititur ignem ponere in u-

E vij.

mo vel caſtro ſuo p ſnos miſtros. Ita dya bolus per
maloꝝ exemploꝝ oſtentatoꝛes nuit᷑ ignẽ inferni po

nereĩ caſtris iid eſt animabus xpᷣianoꝝ. Gunt
etiã oues dyaboli ve quibus ĩ ps.xlviij. Gicut oues
in inferno po.⁊c.quia ſicut ouis vna in aliquo paſſu
añ alias ducit᷑ vt alie ſequant᷑:qð et ſaciũt. Ita dya
bolꝰtales añ alios ducit:et multi eos ſequunt᷑ quos
pꝓ eos capit. Vñ Merñ.in epla ad duceʒ aqtame. Si

qs v populo veniat ſolus perit:ſed pꝛĩcipis erroꝛmł

tos inuoluit:et tãtis obeſt quãtis pᷣeſt.patet ergo ꝙ;
peioꝛ ẽ ĩ familia qᷓtũ ad ꝑiculũ q peccatũ ĩſe. SDicut
⁊æ arboꝛe cadente:q̃ multas circũſtãtes ſecũ tra⸗
it/ vel e wmo que multos oppꝛimit. Maioꝛẽ rui⸗
na de arboꝛibo fructifenis ſimul ꝓſtratis:et e homi-
bus ſub wvmo oppꝛeſſis:qᷓ ſit wmꝰĩ ſe vel arboꝛis ca

ntis. ¶ Iten qñn plures vni arboꝛi vel vmus vni
colum ne innitunt᷑ipᷣis cadẽtibus cadunt.ſic qui q;

tũ ad exemploꝝ voctrinaʒ alijs innitunt᷑. Vñ ſeneca
li. beata vita in pꝛincipio.Sicut inqͥt in poplo qñ
ſe pᷣmit cadens alteꝝ attrahit/et pꝛim exitio ſunt ſe⸗
quẽtibus: ſic etĩ vta accidit ſqʒ ꝙ cadentes ĩ pꝛauis
moꝛibo alios attrahuũt:a cadere faciũt.ad quos mo⸗
res coꝛnigẽdos vebent laboꝛare reipublice rectoꝛes.

¶ Jgẽ pʒ in li.v.xij.abuſiõibus:qui et a quibuſdaʒ

dicit᷑ Aug.a qbuſdã cypꝛiam. ſaxillus inquit/niſi
firmitatè habeat:omne qð ĩ eo pẽdet/cito labit᷑ cuʒ
oneribus ſibi herẽtib.Sic pꝛinceps vel magnꝰ niſi
co firmiter adhereat pibit:⁊ ſibiſuo exẽplo adherẽ
tes ſimul cadẽt.cecus em̃ cecũ ducit:et ambo ĩ foueã
cadũt. Juſtũ em̃ eſt.q ſicut hic maioꝛes ſequunt᷑ ad
culpã:iuxta illud claudiani. AMobile mutat᷑ ſemper
cũ pꝛincipe vulgus. Ita ibi eos ſequantad penam.
Nui ergo ſtãs alios ſuppoꝛtatcadẽs eos oppꝛimit.
vel ſecuʒ trahit. Sicut patet.iij. Re.iij. xe muiiere q̃
vigilando filiũ aluit et nutriuit:wꝛmiendo oppꝛeſ⸗
ſit. Supꝑ quo beatus Oꝛegoꝛiꝰdicit:q; magiſtni au⸗
ditoꝛes ſuos quos ꝑ pꝛedicationis vigilias nutriũt:
dũ quod dicunt facere negligunt ꝑ coꝛpoꝛis ſomnũ
occidunt.Et ſiqnegligẽdo oppꝛimũt quos vigilãdo
Vboꝛũ lacte alere videbant᷑.¶ Gũt g ſicut omnibo
pᷣdictis patet:aues dvmeſtice dyaboli:et eiꝰ falcões:
pꝓ quos alios capit:vel eius rhete/vel glutinũ:qͥ ali⸗
os illaqueat.Sequibo Oʒee.v.Audite hoc ſacerdo
tes et wmus iſrahelſet wmus regis auſcultate:quia
vobiſcũ iudiciũ ẽ:qm̃ laqueus facti eſtis ſpeculatõi.
Et ſicut rhete expanſũ ſuꝑ thaboꝛ:et victimas væcli
naſtis in ꝓfundũ:id eſt animas in ꝓfunduʒ peccati.
et inferni p rhetia maloꝛũ exemploꝛũ.(¶ Sya bolus

em̃ plures lucratur ⁊ occidit gladio mali exempli qᷓ

facti:quia in facto vnũ foꝛte vel duos occidit:in ex⸗
emplo foꝛte mille.⁊ quãto maioꝛ ẽ tãto płes. Pctm
ergo illoꝛũ eſt gladius dyaboli acutiſſimus:qui tot
ſimul occidit:tam reſpicientes qᷓ; faciẽtes. Quia ſᷣm
Aug.li. v paſtoꝛibus.mnis qui male viuitĩ con/
ſpectu illoꝛum quilbo ppoſitus eſt:quantũ in ipo eſt/
occidit:et foꝛte qui imita᷑moꝛitur:et quinõ imita⸗
tur viuit/et tñ ꝙ̃tuʒ in ipᷣo eſt ambos occidit. Sicut
cera diſpoſita:ſic foꝛmã impꝛimit ꝓpter heca ſimilia
picula.dicit Cry.ſuꝑ eplaʒ ad Hebꝛ.ome.xxxiiij.ꝙ
meliꝰẽ ſine pꝛincipeconuerſarii qᷓa malo regi.quia
pꝛincipis ſiue in pꝛincipatu coꝛpoꝛis ſiue anime/pec
catum multis inferioꝛibus nocet. quod oſtenditur
ij. Mach.ix.vbi dicitur q; fetoꝛe antiochi exercitus
grauabatur Et. ij. Reg. xxxj. vbi legitur q; armiger
Baulis videns ꝙ wmimus irruit ſuꝑ gladiũ ſuum:
irruit et etiam ipſe ſuper ſuum. Et quantomaioꝛ ẽ
vt dictũ eſt:tãto pluribo nocet:ſicut quãto maioꝛ eſt
arboꝛis vm bꝛa ſtantis in vinea vel blado:tãto plu⸗
ra loca ſterilia reddit:⁊ herbas creſcẽ impedit. Et ſi
cut pluribus nocet:ita plus punietur: no ſolum pꝛo

V.

rlouut dcens: Jo i Eremp
tMui ii ru non ctate
nlrinofficonalnione ſenes etlunenes
ſcularesſdiites et pan es forteset d
Poſügtpaſtensderek genpl The
ſlunſanctop nobis erenplana oſte
cizinerenpliinobis cötulit chnſſtus
doſg eſtp nobis pobis rlingueser
nurpeſtigaeins. Zot ergo woñ̃i

onoereplana nobis poſuit: vt dum

crerlann et oncitne ſans alig
Nuniſe ritamnullus aniuſciqg ſtatus n
geuſnonehabet:quin bene nuerepo⸗
ſideng viamillan oquam illitranſien
flent maions fotitudinis el altenns⸗
Fnosſummonos ttanſirepoſſumus ſiye
o tottilarig tor die ductores no
trodinidne ſemur gicton:pulchn
diligetergſicekanteyt inlaſen
elltöpulchuitnaine deltractüchlici
Gineriliam kalint omis lluocret
imagiheponanbet polcherninafci

abyno ſincodiſamtaenlenni

Allcethütlitatemegb alio⸗
n rtinoſtribis ſebalämof n

nollrahis pingamus colo⸗
liͦſacenns gu⸗ höſtonaſtrhnue

pllchruez amica mmea. Cantl iiij

Se
S. =
S S
S=
S
=
—

ns. In dien eqentad penan,
ins uponint atiseig pintt
Dantunttii Fe i dmnline
Aluitetnummiit emnco opr⸗
utns Geporn Natg magiin n⸗
og pteclcatlonis igilius nutnit
fam niglicvnr ocwpoꝛs ſonmni
Hgligioeppuimiit gnoo iglit⸗
niebant. ¶ Gut ſiut ommt-
wmneſtce dſabollteter ſalchts.
vel aus rhete rel glunnii qali⸗
io Gee. .. Bucitehocſacerdo
let winus regts auſcultaterui⸗
filaguens factieſts ſechlatet
nſüſup thabonet vicnmmas vl
deſtanimas n pfunduzpeclan⸗
maioniggonplonn Dfebeln
rr ocadit udiomalleienplic
ownüfotte vel duoseaſt ii ⸗
7 nim naimnetit ler hen
unsdſabol an ſinn luin
nißicane in n nn,
hus Omnis gul nalerun⸗

zmoritureerguinolumn
inn anberaiit Dat

i tt becr inli

Ard. iij.

Exemp.

Arꝰ.iiij.

Exemplum

peccatis ꝗpꝛijs:h etiam ꝓ peccatis ſubditoꝝ:qð oſtẽ
lum fuit Mu. xxv. Vbi reus pcepit dicẽs: Zolle cun
ctos pꝛincipes ppli:ꝛ ſuſpende illos ↄtra ſolemĩ pati
bulis. Sup quo dicit Hꝛigenes/ peccante pplo prin

cipes pumiunt:vt a pplo ceſſet ira ci. Hoc ſi bomĩies

cogitarẽt:nũꝙ; pplłi pꝛincipatum ambirent: Mõ le⸗
gem. . vj. liiij. Itẽ. P. vj. vj. Itẽ. T. j.xvj. Nota le
gem vel curã. Itẽ nota veiſta materia in pmonibus
Exq mala exempla ſunt tam faciẽtibo qᷓ; adheren
tibo tampericuloſa:nõ iſta ſq; bonaſi ũt ſequẽda in-
tuẽda:Juyxta illud Exo xxv. Et Heb. viij. Cuncta
facias m exemplaꝛ qo tibi in mõte monſtratũ ẽ: Si
cut eĩ ſcriptoꝛ libenter intuet᷑ exemplar veꝝ: ? mlier
curioſa ſpeculũ claꝑ:ita nos reſpicere ebem ꝰexẽplũ
ſcõꝝqp in monte bone vite ⁊ alte ↄuerſatõnis mon⸗
ſtratum t.Et ⁊æ illis exemplarib accipiẽde ſũt vir/
tutes/2 ſcripture virtutum:que in libꝛis conſcientia
rum veſtraꝝ ſcribẽde ſũt. Jhiem̃ exẽplaria oĩm vir⸗
tutum gratis offerũtur. Vlita em cuiuſcũq; ſãcti q̃ſi
exemplar vite nr̃e oſtendit᷑. Exquo q neceſſitas nobᷣ
incum bit ſcribendi in lihꝛis conſciẽtiaꝝ noſtra rum
mũdiciã:qꝛ ſine illiꝰ ſcripture tenoꝛe⸗ pictura ⁊ co⸗
loꝛe:⁊ illius imaginis ſupſcriptione/gliam illã quaz
ſoli mũdiobtinebũt Math.v. obtinere nõ poſſumꝰ.
quia non intra bit in illaʒ aliqͥd coin qnatum: Apo.
xxj. Recipiamus ergo exemplar virginũæ faciamus
ᷣm exemplar illud: ſic in patientiaſin tribulatione:
ſic v oĩ alia virtute. Ypᷣe enĩ æus:qͥ tot ſanctos nohᷣ
oſuit/loquit᷑ dicens. Yo. xiij. Exem plũ em dedi vo
is. Mota.A.iiij.iij.Ouia in om̃i etate ⁊ in omi ſta
tula in omi conditione/ſenes et iuuenes religioſos et
ſeculares diuites et pauꝑes/foꝛtes et biles / ſãctos
Poſui:vt poſteris daret᷑ exemplũ Thobie.ij. Etnõ
ſolum ſanctoꝝ nobis exem plaria oſtendit: ſeipſuʒ
etiã in exemplũ nobis cõtulit.chriſtus inqᷣt. j. Pe. ij.
Paſſus eſt nobis vobis relinquẽs exemplu: vt ſeqᷓ
mur veſtigia eius.¶ CLot ergo de om̃i ſtatu condi/
tione exẽplaria nobis ꝓpoſuit:vt dum in om̃i ſtatu:

etate ? ſexu/et conditõne:videmus aliquos ſanctam .
duxiſſe vitam:nullus cuiuſcũq; ſtatus vłcõditionis

excuſationẽ habeat:quin bene viuere poſſet ſi vellʒ:
ſiq dem ꝑ viam illam ꝑ quam illi tranſierũt:qui non
fuerũt maioꝛis foꝛtitudinis vel alterius conditõnis
ꝙ nos ſumus nos tranſire poſſumus ſi volumꝰ. Duʒ
ergo tot exẽplaria ⁊ tot vie ductoꝛes nobis ꝓponun
tur.ↄditionẽ aſeqmur pictoꝝ:qͥ pulchꝛas imagines
diligẽter aſiderant:vt cõſimiles faciant. Et vnaʒ ex-
celletẽ pulchꝛitudinẽ vel tractũ colligũt vnauma⸗
gine:⁊ aliam alla:vt omẽs illas excellẽtias invna
imagine ponant:et pulcherrimã faciant: Sic nos ſi
ab vno ſancto diſcamus excellentiã que in eo fuitvi-
celicet hũilitatem: ab alio elemoſynam ⁊ ſic v alijs:
vitã noſtrã his pingamus coloꝛibo/pnlcherrimaʒ
eã faciemus quã ſpõſus noſter xpᷣs intuẽdo dicer:to⸗
ta pulchra es amica mea: Canti.iiij. Lota intentõe
oĩm virtututum ſimul aggregatione:et extẽſiueĩ oĩ
ſtatu⁊ etatis ſucceſſione: Quia ꝓ omni etate exẽpla
ria inuenit ꝓpꝛia. Si iuuentutẽ vcere veſiderat:ibi
exẽꝑlaria habet iuuenũ.Eremplũ inquit foꝛte ado⸗
leſcẽtibo relinquã.ij. Mach.vj.⁊ ſic v alis.quorum
quilibet dicẽ poteſt illud Yob.xvij. Poſuit me in ex⸗
empluʒ coꝛam eis. ¶ Ille ? ergo nimis negligẽs ſco⸗
laris/q ad tot exemplaria vera librũ conſciẽtie ſueñ
coꝛigitinimis negligens v pulchritudine aĩe: qͥ ad
tot ſpecula maculas non tergit peccatoꝝtnimis iu⸗
dis pictoꝛ qui ad tot imagines viſas nihil diſcit:ni⸗
mis maledicta apis: que tot floribajmel colligere
neſcit.Qui exẽplari in vidẽdo/⁊ vmbꝛe veſeruiũt/in
oꝑando:LHaebꝛe.viij.

KCũ em̃ affirmatio vniꝰ ſit negatio ſui contrarij:ex

7
E vij.
pᷣcedenti articulo ſequit᷑ mala exẽpla ſũt fugiẽda:
7 ꝛz ea foꝛtius fugere facit timoꝛ penerpeniclt. ſicut
videns medicũ aliqua potione moꝛi:ſi ſane mne⸗
tis ſit conſilem fugit potationẽ. Timorautẽ pene
Periculi ſciri non poteſt ſine mentis cogitatione ⁊c.
Aal aergo pᷣcedentiũ exempla cum fine et pena ſe⸗
quẽti menteſũt tractanda ⁊ cogitanda: vt ope caue
ant. Coꝛde ergo meditandũ ẽ/quo lncifer cuʒ ſocijs
celo cecidit ꝓpter ſuꝑbiam vt ſit in maledictõem⸗
⁊ exemplũ cunctoꝝ in om̃i pplło: Mume.v. vt ſuꝑbiaʒ
fugiant. Mũo adam edẽdo contra vei pceptum o pa
radiſo eiectus ẽ vt gula vitet᷑: Zach.riij. Adã exem⸗
plũ meũ ab adoleſcẽtia mea.Qũo peccata caꝛnalia
in dilunio ?⁊ in ſodomis punita ſũt:ſicut patet erpᷣſſe
P hoc qð dicit Petrus in canonica ſua.ij.pe.ij. Ciui
tates inqͥt ſodomoꝝ ⁊ gomoꝛꝛe in cinerem redigens
euerſione dãnauit.Exemplũ illoꝝ qui impie acturi
ſunt:ponens: Qũo vaſti regina He er.j. Opter ino⸗
bedientiam ð regno regis ẽ eiecta:vt ſit ceteris in ex⸗
emplum contẽptus obedientie:Heſter.j. Quomõ
Amã pꝛopter inuidiam ſuſpenſus ẽ. Et ſic cogitan⸗
tes finem maloꝝ/ taʒ ex ſacra ſcriptura:qᷓex alijs hy⸗
ſtoꝛijs.Exemplum accipite fratres mei exitus ma⸗
li: YJa. v. ¶ Illis enim qui ad ſcacos vel tax illos dũ
pᷣdicat᷑ ludunt dicentes: Ald quid ſermonem audie⸗
mus:quilibet habet qnq; ſenſus:et ſcit quãdo male
fecit:? quando bene. Scit enim ꝙ quando foꝛnicat᷑
vel furatur/vel inebꝛiatur ꝙ peccat: expediret forte
talia audire exempla:quia terribilia exempla finis
pene maloꝛum: citius eos a peccatis reuocarent:⁊ne
in poſterum peccarent:et efficatius viaʒ ſalutis r ar
tem anime infoꝛmarent:q ſenſus ſni. Sapiens enim
dicit Pꝛouer xxiiij. Exemplo inquit didici diſ cipli⸗
nam. Uia em̃ modus diſcẽdi per exempla bꝛeuior
et efficatioꝛ eſt. Multi em̃ talia audiendo ad bonum
conuerſi ſunt:ſieut patet ve beato Auguſtino Et. A

.viji.

xxvj.x euneig allls i:.nunc ſen ſfin

prijs hoc feciſſent:nec mirũ vbi eſt aliquis artifex vł
aliqͥs qͥ vſiderat artem addiſcẽ:qui dicit ſenſus me/

os ha beo:magiſtrum audire nolo:niſi in arte anime

in de⸗ non habet omnia exempla in pꝛomptu. ergo
vtile eſſet addiſcere. Cũ em̃ voy plus ad wctrinã cõ⸗
ferat ꝙᷓ ſenſus ꝓprius:iuxta illud Hiero. in pꝛologo
totius ſacre ſcripture. Viua vor energiam quãdam

habet:⁊ exempla adhuc plus conferant qᷓ vox:ſicut

patet. S.e.c.ij.neceſſario concedere habẽt:i exẽpla
plus eis ad anime wvctrinam ⁊ efficacius valerent ꝙᷓ
ſenſus pꝛopꝛij. YJllud em quod ipſi tanq; conueniens
concedunt Apls Ro. x. p incõuenienti habuit dicẽs
Nuũo inuocabũt in quem non crediderunt:aut qũo
credent quem non audierunt:quomodo autem au/
dlent ſine predicante. Mota.A. xxvj. xxvj. Cales er
go quia aliorum pꝛecedentiũ exempla audire nolũt
vt diſcãt:⁊ picula fugiãt. Ypᷣi tali fine ⁊ moꝛte moꝛi⸗
entur ꝙ poſteri exemplũ accipient ab eis. Vñ ptho
lomeus in ꝓlogo almageſti.qui inquit per alios nõ
coꝛꝛigitur:alij coꝛigentur a inſum: Sic etiam loqͥr
minat᷑ vꝰ ilłiudeis q exẽplum acciꝑe noluerũt ab
illis qui pᷣus terram illam ꝓmiſſionis inhabitauer̃t

quomodo ꝓpter peccata ſua fuerunt eiecti:et terra

iudeis data dicens.iij. Regum.ix. Erit iſrael in pꝛo
uerbiumꝛin fabulã cunctis popuł wmꝰ hec erit in
exemplũ.Sic etiam loquitur cuicũq; tali &ʒechieł
E. Faciam inquit eum in exemplum et in pꝛoner⸗
Aum.
Bu bia vo potiꝰ ſt ĩ meliorẽ ptẽ int᷑pꝛetãda vłto⸗
talr diſſimulãda ꝙᷓ imitãda:vłfugiẽda vł iudicãda:
qꝛ neſcit᷑ qͥ aĩovel intẽtõne fiãt.Si ̊ mala dubia vi⸗
eant᷑: bonsa ſuſpicent᷑ vł bona intẽtõne facta. inq;⸗
tum eniʒ veus talia indicare ꝓhibet dicens: Molite

Ars. y.

Exemplum

iudicare: YJoh.vij.tãtũ dyabolꝰtalis iudicia puocat
intãtũ in eis electat᷑:vt diſcipłlos audacioꝛes ⁊ ꝓm⸗
tioꝛes facit ad peccandũ ꝙ ſic in quibuſdã legitur
ſtoꝛijs ve factis grecoꝝ:qꝙ ſe trãſfigura uit? foꝛmã
oſtendit cuiuſdã ſancti heremite ve patria illaĩqua
foꝛma peccata videbat᷑ exercere boꝛẽda circa luxuni
am ⁊ hmõi:ſicut poſtmodũ cõꝑtũ ẽ ad ſancrũvitũ ꝑ
ſuoꝝ oꝛa diffamãdũ:⁊ vt alios ad peccãdũ eiꝰ exẽplo
pꝓuocaret: ⁊ in peccato foueret Facta iᷣ talia / vel q ſt
deſe dubia / vel que foꝛtea maligno ſpũ ad alioꝝ fieꝛi
pñt deceptõnem /nullus cui ex ſtatu mime incũbit in
dicet:ne in ipᷣm quis incidat incredulitatis exemplũ
Hebꝛe.qiiij. Mõ. Y. x.j.

Arxrꝰ. vj. Pe autẽ mali potius mala ſequũtur exẽpla qᷓ; bo⸗

a: q etiam bona exempla vel dubia potius in malã
interpᷣtant ptem ꝙbonam nõ vebet eẽ mirabile cõdi
tionẽ illoꝝ ↄſiderãti. St em̃ malas in ſe habẽt cõdi
tiones ? q̃litates/⁊ diſpoſitõnes. Cũ ergo teſtephᷣo ĩ
hñtibo q̃litates ſimillimas/fa cilioꝛ fiat trãſmutatõ:
ſiẽ patet æ ligno ſicco ⁊ calido::qð facilius igneʒ re⸗
cipit in quo ſimiles inueniũtur qualitates propter

quas citius q; viride ⁊ pumidum inflamatur:Gicut

etiã patet æ diſpoſito ad leprꝗ qͥ facilius a lepꝛoſi ſo
cietate lepre recipit contagiũ:eo ꝙ cõſimilis in vtro
q; inuenit᷑ qualitas ſeu diſpoſitio. Quid ergo mira⸗
bile videt᷑ꝙ illi qͥ in ſeipis hñtimalaꝝ qualitatũ di⸗

ſpoſitionem vel complementũ:facilius recipiũt ma/

loꝝ exemploꝝ conſilem qualitatẽ:qᷓ in alijs vident:
quuib in mali augmentũ citius inflament᷑. In vtriſ⸗
q; em̃ conſimił inuenitur qualitas et conditio.Ged
illa ĩ exẽploviſa ẽ q̃ſi ignis ad ligna ſicca appoſitꝰ:vł
ſocietas leproſi ad diſpoſitum ad ezarn copulatur
quam ligna citius inflamanturvel lepꝛa oſtendit᷑:
qꝛ malum ad quod vel foꝛte prius erãt multũ diſpo⸗
ſiti citius in ope oſtendũt vel qðᷣ prius timidi exercu
erũt:illis exemplis viſis:audacter opant᷑:dicentes:
Tales habẽt concubinas ſuas:vicini etiã noſtri.Xt
tales q magnuʒ ſtatum tenent ad vſuras mutuãt:et

ſic œᷣ alijs:quare ergo non poſſumus nos:ĩmo quia

alios videmus ſic facere:nos etiam conſilia faciem⸗
Ecce qũo lignũ infemale ignibo eteꝛnis diſpoſitũ ab
igne infernali ſcʒ peccato quod in alijs videt inflam

mat᷑:⁊ qũo ꝑ ſocietatẽ lepꝛoſi leproſus effici: et qũo
ↄya bolus ꝑ vnũ falſum diſcipulum videlʒ luxurioſũ

vel falſum ductoꝛem vel feſtoꝝ fractoꝛem:vel iurato
rem/vel vſurariũ/vel ſymoniacumſaliuʒ lucrat᷑. Cui
dicit᷑ in ps.xlix.Si videbas furem:currebas.Mõ..
ij.vij.Et qũo alijs ad i nfernum currentiba:alij eti⸗

am hoc videntes poſt eos ꝑ ſocietatem foꝛtiſſime cur

runt:intãtũ ꝙ aliqñ etiam illuc ꝑueniunt:contra ði

pᷣceptum æ xo.xxiij. Mon ſequeris inquit turbaʒ ad

faciendum malum:nec in indicio plurunoꝝ acquie/
ſces ſentẽtie:vt a vero uies. Cuius ↄtrarium facit

qui in duodenis ſequit᷑ vndecim falſos:vel vndecim

vnũ vł duos:vł bꝛeuit᷑ q cũq; ꝑs aliã ad dicẽdũ falſũ:
ad inculpabilis liberatõʒ vłñ culpabilodẽnatõeʒ.
cei pceptum. Prouer.j.Fili mi:ne ambules inqͥt cuʒ
eis:pedes em̃ illoꝝ ad malũ currũt tam culpe.ſ.qᷓ pe
ne eterne. Pꝛohibe e pedem tuũ a ſemita eorum:
Nõ..vij.xxviij. ¶ Secunda cauſa quare v predi/
cto non vebemus errore mirari eſt:qꝛ mali bꝛutis cõ
Porarur ⁊ afſiłlantur:iuxta illud pᷣs.xlviij.homo cnʒ ĩ

onore eſſet. Inter bruta aũt alalia/quedam illius

inueniunt᷑ conditõnis 2 bona exemplaviſs nõ ſequũ
tur:h̊ mala:ſicut patet ð ſymijs:quaꝝ natura ẽ:ꝙ ſʒ
videant hoĩes ieiunare vel elemoſynas darein tali⸗
bus hoĩbus non aſſimilant᷑:ſ in cachinnis et leuita⸗

tibn calcios etiam et cirothecas curioſe ſi talia attin

gere põt/pon endo veſtigia et moduʒ:qᷓntum poteſt:
ſequit᷑:Gic in ꝓpoſito/non in bonis operibo: ſed ſi ſit

C yij.

aliqna nouitas vel curioſitas viſa in alia gente vł ci
uitate/ vel terrai in pannis ſciſſuris vel barbis pro⸗
lixisj vel iuramentis et hmõi. Ami etiaʒ ⁊ miniſtri eo
rum ſi ſit aliqua ↄſuetum mala et pranis ſubditis ð
talibo capiũt exempluʒ eoꝝ qui impie acturi ſunt.ij.
Pe.ij. ¶ Ex iſtis duabo cauſis patet terciaſquarevi

Telicet mali exẽpla bona vel dubia in malam interꝰ

tant᷑ pꝑtem potius ꝙᷓ in bonam: qꝛ qualis quiſq; ĩſeẽ
tales cõiter alios eẽ cꝛedit ⁊ iudicat:qꝛ ſicut moto in
naui vident᷑ in terra ſtantes moueri:ita illis qͥ diuer

ſis motiln et temptationib aſoyabolo verſus infer⸗

num mouent᷑ ꝑ mare huius mũdi:videntur in bona
⁊ſolida vita ſtantes ſimili motu moueri:quia luxuꝛi
oſus vir aliquem credir caſtum:falſus vix aliquè cre
dit veracem. Vnñ et dicunt benedicti ſint omnes fal
ſi:omnes tales ſumus:latro etiam om̃s hoĩes latro⸗
nes vocat.Et freneticus oms etiam ſanemẽtis amẽ
tes putat:Gic ſpũaliter malus cũ ipſe inſipiens ſit:
omnes ſtultos eſtimat: Ecchaſtes.x. ꝗpter has ergo
pᷣdictas cauſas/ſenſus et cogitatio humani coꝛdisp⸗
na ſunt ad malũ ab awleſcentia ſua:en.viij.caplo
¶ Propter pᷣdictas etiam cãs dyabolus peccatureʒ
non ſtatim ſi poſſet occideret:Sicut patet.C.vj.lxj
Et non ſolum ei ꝓpter cauſas pᷣtactas ꝑcit:ſ̊ more
regis miniſtroꝛum:quiappellatorem dum plures ꝑ
eum lucrãtur latrones blanda fouẽt:⁊ multa mẽda⸗
citer ꝓmittunt:eũ in ſuispꝛauis fouent veſiderijs:at
qʒ ad multorum exemplum eum tꝑaliter ꝓſperari et
alte exaltari pꝛocurat dicẽs illud Ecci.xix. Extolle⸗
tur in exemplũ maius. .
Ex hoc vltimo dicto patet ſequentiũ ſtulticia:qꝛ
exquo mala exempla dantes ad ignez a dyabolo nu
triunt᷑ ⁊ ducunt᷑ eternũ:ſtulti ſũt qͥ illoꝝ ſimul exem
Pia ſequũtur et viam. Et cõgrue ſtulti vocãtur quiĩ
is que vite vel comodo cõtrariant᷑ corꝑis:nulliꝰſe
enter ſequũturexemplũ:qꝛ nec ſe in aqua ſubmergẽ
temvel in igne ſe comburentem ſequutur: immo exẽ
plo regis vel dñi/vel epi vel ſacerdotis vel mimũ qð
ad mũdi vel coꝛꝑis ptinet comodum perdere nolũt.
Et eoꝝ exemplo animas infinitos valẽtes mundos
pꝑdere volunt.Et qui nullũ illoꝝ in foueam ſequere
tur cadentem:æ qua reſurgere poſſet: ipᷣos ſeqͥ vult
in infernũ deſcendentes: quo nulla eſt redemptio.
Et qui clauſulaʒ ĩ carta ſua nõ poneret/pꝓ qua ſciuit
aliñ in conſimili caſu hereditatẽ amiſiſſe:peccatum
in carta ale ſue ponit: ꝓ quo multos audiuit ex fide
ecclie hereditatem ꝑdidiſſe celeſtem. Et cũ libꝛum ⁊
ſpeculum videant ex vna parte pulchruʒ lex alia ve
foꝛme:qꝛ tam bonoꝝ opeꝝ vident exẽpla ꝙᷓ maloꝛuʒ:
potius fedam reſpiciunt ptem q; pulchram.Cuiꝰ cã
patet. S.e.c.xj.¶ Cales em iudeis aſſimilãtur:qͥ po⸗
tius ſequi voluerũt YJeroboam qͥ peccauit:et ſuo ex-
einels peccare fecit Iſrael:ſicut ex multis tercij ⁊ q̃r
ti li

—

Begũ patet:qꝙᷓ; dauid vel quẽcũq; arrorn
vel bonoꝝ viroꝝ:immo qo dictu turpiꝰ ẽ illi in dam
⁊iſti in ſequendo beſtijs rõne carẽtibo aſſimilantur
In quib videmus ꝙ canes et lupi plures habẽt ca
tulos qᷓ; oues vel boues:Sic mala exẽpla dãtes plu⸗
res habent ſuoꝛum exemploꝛum ſequẽtes et herexs
qᷓ; fructifera dantes exempla.¶ &t non ſoluʒ bꝛutis
aſſimilantur:ſed om̃i irrõnali cꝛeatura conditõe effi
ciuntur peiores. In quiba videmus ꝙ apes potiꝰad
floꝛes volant/qᷓ ad fetores. ſderdices etiaʒ ſemel rhe⸗
te euadentes/ vbi alie capiũtur:vix vnqꝙᷓ cipiuntuꝛ
poſtea:et ideo tali intendunt pꝛede:videntes ꝙ non
poſſunt eas ſimul capere diſſimulant: et om̃es alias
permittunt:ne euadentes ſua fuga alios iterum pn/

Xxv.

mant Canes etiam bonipꝛedam videntes: a prede

ſequela propter malos canes qui non vt deberẽt ſe
quuntur:veſiſtunt:Gicut patet. F.iij.xxxviij.neutꝛa

leatendaliter pel remaliter damnat

ancites alios pꝛo wuptolte
tienni nii pflitite sſl
plururatpoliter inſatuani reteme
ſcraplorvriatt losſehhos i
Vnmtarieligno modo virri llosſeipos
ibiſtfihr etan eousſin ben
unt dicitis cipublicand Auce.yin.
cerifaptot csac ulten 1:. Et ſicdum
eereeſtinot abillis xenmplü mortise
del geills peins ogantun infme deiß⸗
n derprönelatoni nore yr dicum ⸗
tniͦpftqenon ſolum mmaſed dupliain
Cttoalimoꝛlentureterna: Hiere ri
tritoneconterecos dſe wus, Mota. O.ſj
ventibo. Quiz ſelatrones qñqg autele
ticdinen velfalſam parmiom moꝛtan n
nt ridclicettyelem ad beueteusin
Oneßſumnentesepemplumab alijs non aech
nutbali wcanttſont cowardd Pinltam
ſumetenonpftgnig nnd dum auitdei
necfenirndonecfilſapatna tsiunaren
gotkſilliexenplgelidp ridentes non
ftantm..Yäütſtinere dherenteung
habermirerein ehenni Auce ni⸗
ahlunt rigetur eſteuin plus malomn
uneſpiaitoſpentatem jfinen Vi
Muinpiopproſperatur v hegeeſtn
unt hiere pj. Et lle⸗ benettonn
un ocndunt ne filemtalinmn d⸗
ninpfen ntnnen alium ne
zmineru urmgen na
mentum. uotidi
nhatalec iinlun deflicefüirn
incineraturitana
Piniorquongdfg, moſtruz no

naliidemittntiſman
tin ſchnaſin Heni
anancnd iaume⸗

Bantpatet Ccſig
namneg leſnug fi

vumgni⸗ Pelletorenduml
nonenh nlininmnlunen
ainſtluuiguent eſitniſng
Nenplum untpalter hmn g
unet dichllin Euin, Ele
5.

o dictopatetſequentiüſtulticeng
unpla dantesagigneza Dyabalon
ketemi ſtultiſütqilopſinul nn
puam. Ktcögrueſkultivociturgnii
conodocöttunun t orpignultſ
aempli:e necſe inagus ſobnenti
ſecmburentemſenuuturinnoct
Vrel pivelſacmnonsyrl nini
sotihet comocum perverenolit.
mimas infinitos olitis mundo⸗
guinullü login fouean ſegucge
va reſungerepoſſet ßos ſeg pult
tesſrinonnluctnetenpiin
cartaſus no honeret Pqnaſciu
ln hereditate amiſifſepecotun
nit: pquomultos audiultafh
thaiciſeleian Eran unn
te napane hulchld gn n
mtoher ilatginufne n
giaunt end llcin n
Cil ef dd iſin terſiog
ſt zaoboan gpegnit

it hacliwten lunngen
inn lindn
milintnithiſillen
L mezc li ſiszhabed
e Gientliq u dicen

r

xvj.

xvij.

Axviij.

Exemplum

in malis hominibo inueni ſagacitas:qꝛ oculo coꝛpa
li vidẽtes pluresp cupiditatibo alijs peccatis tꝑałr
moꝛi/⁊ oculo fidei videntes eos damnari:rhete neq̃
qᷓ dyaboli fugiunt.contra quos nota Ald.xj.cxij. de
legante ſtultioꝛi. Ged ꝓpter malos quixpᷣm pꝛedam
no ſequũtur:ſed aliquod tꝑale/a vera pꝛeda væſiſtũt.
Et non ſolum qᷓ beſtie:ſ etiam qᷓ qͥcunq; artificesvł
oꝑarij peioris ſunt conditõnis.Om̃es em̃ hoĩes po⸗
tius bonam eligunt monetam q; malam. Et cibum ⁊
veſtes ⁊ oĩa q̃ ad coꝛpꝰ ptin ent potius bona qᷓ; mala
Gcriptoꝛ etiam et coꝛectoꝛ potius exemplar veꝛuʒ
qᷓ; falſum:⁊ bꝛeuiter om̃es oparij et laboꝛãtes/v ar⸗
te vel laboꝛe ſuo viuere cupientes potius reſpiciũt 2
addiſcũt a bonis oparijs /a bene laboꝛantibo.⸗ quã⸗
tum poſſunt a diſcretioꝛih q;a pigris ⁊ œfectuofis.
In omniq; corpis ⁊ mundi arte conantur meliꝰope⸗
rantes quantum poſſunt ſequi: ſola arte anime exce
pta:in qua peius opantes ſequi nitũt᷑:quia ſivident
vnũ feſta tenere eccleſie vel caſte vinere et huiuſmõi
huic melius faciẽdo non inuidẽt: Sed ſi vident ali⸗
quem male agentem: huic inuident: ꝙ eos ad infer⸗
num pꝛecedere vebeat. ¶ Meſcitur ergo quibus iſti
melius aſſimilari vebeant/ ꝙᷓ latronibus et homici⸗
dis:qui videntes vnuʒ de ſocijs ſuſpenſum:vel mala
moꝛte occiſum:dicunt:non fuit cautus:vłmale ſe ex⸗
oſuit:non ſequebatur ſocieratem noſtram:nos me⸗
lus et cautiꝰ faciemus foꝛtune opoꝛtet noſmetipᷣos
exponere:non moꝛiemur niſi ſemel: Ita peccato exce
cati:audiẽtes alios pꝛo cupiditatibo trahi et ſuſpen⸗
di ꝓ crudelitatibo occidi: ꝓ falſitate res ſuar euane⸗
ſcere:ꝓ luxuria tꝑaliter infatuari:a eternaliter con⸗
⁊xmnari:aliquo modo vltra illos ſeipos in cogitatõ
nibo iuſtificãt.Et cum peioꝛes ſint/ſe beatioꝛes eſti⸗
mant dicẽtes cũ publicano Luce.xviij. Non ſũ ſicut
ceteri raptoꝛes adulteri ⁊c. Et ſic dum alijs meliꝰ ſe
facere eſtimãt ab illis exemplũ moꝛtis acciꝑe nolũt.
Sed qꝛ illis peius oꝑantur:in fine ſic ipi vcipient᷑
qua væceptõne latronũ moꝛe vt dictum eſt ſe excuſa⸗
renõ pñt:qꝛ non ſolum vna:ſed duplici moꝛte videli
cet tꝑali moꝛientur⁊ eterna:Hiere xvij.DHuplici cõ
tritione contere eos dñe eus. Mota..ij.xlj.cũ ſe⸗
quentibo. Quia ſi latrones qñq; ꝑ cautelas/vel foꝛ⸗
titu dinemvel falſam patriam moꝛtem vnam eua⸗

dant:videlicet tpalem ad bꝛeue tẽpus:in qua enuaſi-

one pᷣſumentes:exemplum ab alijs non accipiunt:ſ
patibolũ vocant eſpout/coward. Iſtiſtamen ſic pꝛe⸗
ſumere non pñt:quia apud veum qui eos iudicabit:
nec feꝛtitudo/ nec falſa patria eos iuuare porerit:er-
go et ſi illi exempla alioꝝ videntes/ non timet:nec teꝛ
reantur: Iſti tñ timere veberent eum qui poteſtatẽ
habet mittere in gehennã:Luce.xij. ¶ Sed cauſa q̃/⸗
re a tempaliter vel eternaliter damnatis exemplañ
capiunt videtur eſę:quia plus maloꝛum ⁊ etiaʒ ſuo⸗
rum reſpiciũtꝓſperitatem q; finem. Vident enim ꝙ
via impioꝝ pꝛoſperatur:⁊ bene eſt omniboa qui male
agunt: Hiere.xij. Et ille oculus ſiniſter quo iſta vi/
Tnt que placent et veſiderant:ſemper eſt apertꝰ:ali
um vo claudunt:ne finem talium videant penam
In quo facto contra naturalem ratõnem facere vi⸗
vntur:quia naturalis ratio ⁊ quotidianũ dictat ex
perimentum:œ ſpeculum æ ſilice fiat:nondum vio
rem habet:ſed poſtꝙᷓ; incineratur:ita naturalis ratõ
dictare woceret ꝙ exemplum noſtruʒ non accipemꝰ a
vinis:quomodo in mũdi pꝛoſperitate er cupiditate
et ſuper bia et wminio creſcunt:⁊ eoꝝ exemplo ſic cũ
eis aſcendere:ſed a fine illoꝛum quomõ in diuerſ of
ficijs ad inferioꝛes male ſe habentes/ verberantur/
occidũtur/ incinerantur:a vermibus quo ad coꝛpꝰ
comedũtur:a monib quo ad animã cruciantur
Nota optime.T. v. xlij. Ad hoc em̃ ſpcculum nobis

E vpin.

faciendum ſcriptura ſancta nos hoꝛtatur dicẽs Ec⸗
cleſi.xviij Ademento nouiſſimoꝝ.⁊ Eccĩ. vij. emo
rare nouiſſima. Et in illa memoꝛia: Exemplũ acci⸗
pite laboꝛis ⁊ exitus mali:JJa.v. Vit ſic vere occaſuz
veſtrũ reſpiciẽdo: vminiũ celeſtis cinitatis cõſequi
valeatis. Exemplo illius ve quo hyſtoꝛie refert tro⸗
gi pompei li.xviij.ꝙ cum vnus eẽt illorũ inter quos
condictum erat ꝙ qui primus in auroꝛa ſolis vepre-
henderet radios:wminiũ ciuitatis quam acceperat
obtineret: ceteris verſus oꝛientem reſpicientibo ipſe
ſolus verſus occidentem reſpiciebat: vbi eratmons
magnus:ſuper quem pꝛius ſolis vepꝛehendit radios
vminiũ obtinuit ciuitatis:Applicanw ad pꝛopo
ſitum:pꝛo tanto valet exemplum: ille dminiũ ob⸗
tinet celi qui ſui et alioꝛum pꝛecedentiuʒ conſiderat
occaſuʒ:ſicut patet..v.x.⁊.aAld.xj.cxv.nec aliter ad
illud attingere poteſt:quia qui viuoꝛum male ꝓſpe⸗
rantium exemplũ teneteoſq; ſequitur:neceſſario ca
dit et ſubmergit᷑:⁊ ad debitum nõ ptinget poꝛtum:
quia qͥ male pꝛoſperatur ſimilis eſt fluctuimaris:qͥ
a vento mouetur et circũfertur: Ja.j.quia ad modũ
maris fluctuum nunc foꝛtuna ꝓſpera exaltatur:nũc
foꝛtuna miſera vepꝛimitur ? vmergit. Oui ergo talł
exempla tenʒ ⁊ ſequit᷑:neceſſario taliba iactarvndis.
Et dum ſic iactatur:non poteſt perfecte ſtatũ ſuum
ſpeculari:quia ſicut qui continuo mouetur:cuiꝰeti
am ſpeculum vel liber continuo mouetur:nõ poreſt
in ilo ſpeculo perfecte ſpeculari:nec in illo libꝛo ap⸗
te legere: Ita qui in ſe vndis huius iactatur maris:
qui etiam ſic fluctuantes quaſi ſpeculum reſpicit:
non poteſt ſtatum ſuum perfecte cognoſcere:nec in
libꝛo conſcientie vt œberet legere. Compabitur em̃
viro conſiderantivultum natiuitatis ſue in ſpeculo:
ſupple non quieto:conſiderauit enim ſe et abijt:cir⸗
ca alias ſollicitudines ſeculi occupatus. et ideo ſta⸗
tim oblitus eſt qualis fuit: Yacobi.j.Gicut ergo qui
vult ſtatũ ſuũ ſpeculari:reſpicit ſpeculũ qð ẽ ĩ plũbo
vłligno poſitũ:ita ſpũałr ſpeculũ nr̃m vebẽt eẽ moꝛ⸗
tui:qͥ in plũbo vel ligno.i.in ciſta plũbea vel lignea
poſiti ſub terra ↄducũtur. Illud em̃ ſpeculũ mõ ſuꝑ
mare a ventis nõ fluctuat᷑; ẽ in poꝛtu bono vel ma-
lo:firmũ ⁊ in certo poſitũ apte ſpeculatiõi diſpoſitũ.
Vli ſᷣqͥ oculis coꝛpoꝛeis videt aliqð tale ſpeculũ
male in hoc mõo finiri:vel ocuł fidei in alio ſclo dã⸗
nari:põt dici illð qð ſ̃m fabulas cuidã dicebat᷑ cani
In fabulis em cõtinet᷑ ve duoh canib oniũ venoꝛa⸗
toni aſſuetis:qͥꝝ vnꝰ oꝛri:a alt᷑ alriche vocabat᷑:Ac
cidit alriche capi⁊ excoꝛiari:alia vo die qͥdam oꝛri
lur cadauer vᷣſus pᷣdam obuiã habuit:quẽ ſic alloq̃⸗
batur cũ digito vᷣſus cadauer qð cũ ventiba cachina
bat extẽto oꝛꝛi:ve vuar bi alriche.bat von nebe alſu/
che.mltis poſſet hoc dici aliqͥ in duodednis di⸗
uerſis officijs et falſitatibo ſocios hũerũt/qͥ mõ defũ
cti ⁊ oĩba bonis puati/⁊ excoriati ⁊ dãnatriſũt:nec ipᷣi
tña pᷣda ꝓ q̃ alij dãnati ſũt ? tꝑałr⁊ et᷑nalłr deſiſtunt:
q̃b ĩpꝛoperãdo dici pt᷑ alriche ⁊c. Et exẽpluʒ accipe
exitꝰmali: Ja.v. Reſpiciẽdo ſpecula illa..xij. xv.qꝛ
felix quẽ faciũt aliena piclła cautũ.ſ̊ heu. M.iij.xvij.
Mala vo exẽpla dãtes ĩ curioſitatiba ⁊ nouitatib⸗
ſe ercuſãt qñq; dicẽtes: Mõne poſſũ ð re mea facẽ qð
volo:⁊ ea vti vtvolo.Quibo rñdet᷑ ꝙ ñ:qꝛ ſiẽ nõ licet
vti veneno qð ĩ wmo ſua hʒ ĩ alion dãnũ: nec etiam
igne ſuo ad alioꝝ obuſtionẽ: ita necveſtibꝰ nec alijs
capitis oꝛnam̃tisſlicʒ vti ad alioꝝ ſpũalẽ intoxicatõ
nẽ vłobuſtionẽ:qꝛ ſic ð coꝛpali dãno alijs illata:ad
rſtitutõeʒ ⁊ penã obligat᷑:qð oñdi ĩ vi.pa q̃ſi p iſtnzʒ
modũ. ecõdat᷑ liber ille ð udã qͥ mala alijs worat
exẽpla:qͥ ĩ extremis lãguẽs ĩ viſiõe rantꝰ vidit penas
ſingul ꝓpas/iur pcfa q ↄmiſerat/ milites ⁊ hmõi ra
ptoꝛes⁊ auaros vidit toꝛq̃ri vtẽſilibb argẽteis ⁊ alijs

.xix.

Exemp.

Exemp.

Arꝰ. vViij

xxj.

Exemp.

Ars j.

⸗].

Ere

non dæficiũt pᷣdicti viui ad eoꝝ

Executoꝛ

rapinis ⁊ fuitis ſuis luxurioſos toꝛquerividit ĩ locis
genitalibo:a ſic æ alijs. Poſtmodũ vᷣo gaudiaei eti-
am oſtenderũt beatoꝝ:int᷑ quos cũ remanere ⁊eſide
raret dictũ fuit eiꝙ wctrinam ⁊ exempla mala q̃ ali
quãdo væderat reuocare neceſſe erat anteqꝙᷓ illuc ve/⸗
niret.Ad ſe ergo rediens:hoĩes ab eo pꝛius infectos
añ ſe vocari fecit:⁊ qᷓntum potuit verba ⁊ exẽpla pri
us male oñſa ꝑ ſequetia reuocauit.Huic etiam cõcoꝛ
dat ſacra ſeptura Exoð.xxij. Gi inqͥt egreſſus ignis
inueneꝛit ſpicas vel alia dãna fecerit:ſicut ibi pʒ:red
cet damnũ qͥ ignem ſuccenderit: ſic ſpũaliter te igne
maloꝝ exemploꝝ. Mota legẽ ad hoc.H.ij.xiij. Item
T.j.xvj.¶ Bicüt ergo ab infirmis retrahunt᷑ noci⸗
ua:ita retrabere vebemus exempla nociua:a potius
Damna ſuſtinere in coꝛpe vel in rebo:qᷓ in feſtis oꝑan
W:vel alia illicita ↄmittendo/quẽcũqʒ ſcãdalizare:
cogitãtes ꝙ ve hoĩ illiꝓ quem ſcandalũ venit:⁊ me/
lius ei eẽt cum mola aſinaria in maris ꝓfũdo vemer
gi:Mar.ix.Exemplũ ad hoc.ij. Mach.vj.De Elea⸗
garo qui cum potuiſſet quadam ſimulatõne? malũ
dando exemplũ moꝛtẽ euaſiſſe:elegit potiꝰdurã mõ
tem ſuſtinere dicẽs:vxxemplũ foꝛte adoleſcẽtibus re
linquã.Sicut q̊ iſte iudeis ita huiꝰexemplo tu xpᷣia⸗
ne.aegrxemplũ eſto fideliũ.j.Cimot᷑.iiij. Mala etiam
exempla ſequẽtes non excuſant᷑:qꝛ qͥ eos non ſeq̃rent
in combuſtione wvmus ſue vel in quocũq; dãno cor⸗/
Paren⸗ non excuſant᷑ eos ſequẽdo in damno ſpiritua⸗
i:ſicut pʒ.S.e.c.xv.Et q talis excuſatio eis nonvale-
bit:ſcient in fine qñ talis erit diſceptatio ⁊ diſputa⸗
tio inter alios eccłiaſticos ⁊ alios magni ſtatus/exẽ-
pla mala dãtes:⁊ ĩter illoꝝ ſequaces:qualis eſt inteꝛ
videntem ⁊ cecum. C.ij.ix. NMoli ergo malos ſeqͥ:ex⸗
emplar accipiens a ſacerdotibo Seut.xvij.

FEFecutoꝛum.et gene/

raliter oĩm poſt moꝛtuos remanentiũ:ad
quoꝝ manus admiſtratio bonoꝝ defũcti
ꝓtinet.ſꝛimo oñdendum eſt quale᷑ qualiſq; meriti
ſit offm̃ executione vebita ebſeruata.Gcðo oſtende
tur taliũ paucitas.Tercio non debite bona vfũcto
rum adminiſtrantiũ ingratitudo. Quarto latroci⸗
nium. Quinto pꝛoditio. Sexto crudelitas. Septĩo
oĩm pᷣdictoꝝ cauſa et oꝛigo. Octauo illoꝝ reſponſio
cũ repꝛobatõne. Nono pena. Svecimo viuoꝝ hec oĩa
videntiũ remedia nõ apponentiũ ſtulticia.
¶Röne pꝛimi eſt ſccendũ ꝙ predictoꝝ officiũ ẽ no⸗
bileſ vtileitimorale. ¶ Primũ patet:qꝛ ſi nobilita⸗
tis magne ẽ offm̃ habere ad ſeruiẽdũ regis corpiim⸗
mediate quãtonobilius videt᷑ imediate ſeruireipſis
gĩa bus:que nobilioris ſũt nature coꝛpibo pꝛincipuʒ
quorũcunq;:etiam immediate poſt ſuã liberatõem
P nos factam:ciues immo reges erũt patrie et curie
celeſtis. ¶ Iteꝝ ſi magnꝰſit honor paupꝑcule mulieꝛi
in regis filio veputari nutricem:quantomagis ho/
noꝛant᷑ qui ad celeſtiũ ſpirituũ deputãtur nutritõeʒ
Iße em̃ vefunctoꝝ animelicet ad tpᷣs in purgatorio
retardent᷑:celeſtis tñ patrie ſpũs et hẽdes eẽ negariñ
pñt:qui qͥdem qꝛad modum infantium etinfirmo⸗
rum ? famelicoꝝ debiles ſunt impotentes et indigẽ⸗
tes. Yõ ex dei et ecchie ordinatõne que in neceſſarijs
fie utãtur auxilium.
Nuot eĩ pſalmijlctões/vigilie/miſſevł oꝛones ſeu ele
moſynaꝝ largitõnes ꝓ eis fiũt:tot nutntõnes infan
tiboſtot recreatõnes ⁊ medicine infirmis /ſtot fercula
famelicis apponũtur:non auro vel argento vel cibis
pcioſis ſed ſolis talib ꝓſtatu indigentie gaudẽt di⸗
nitijs talibus velectant᷑nutrimentis:quod patʒ peꝛ

np. ilũ ve quo ſcribit᷑:quicum ad feſtum quoddã quaſi

extran eus veniſſet in toto pꝛãdio vſq; deꝓfundis tri
ſtem oſtendit vultum:requiſitus yo v cauſa:a quar

E pilj.

tuncpulchꝝ oſtendhiſſet colorem ⁊ vultũ: rũdit ſeeẽ
ſom̃ purgatorij igmiio æputatũ:q tũc primo gaude⸗
bat:qꝛ tũc primo ⁊e cibo quiei ꝓficere potuit:ſeruie
bat᷑. Iſta pyſtoria ſen Feaul nõ erit in credibilis
conſid erãti hyſtoꝛiam btĩ Eregorij.E. vj.xvj.
BGecũdũ patʒ:qꝛ ſi vtile meritoꝛiũ eſt largas fa⸗
cere elemoſynas infirmoꝝ hoſpitalibo ſeu pontibus
vel eccleſijs ſeu deuote ⁊ humiliter leproſis ſeruireꝛ
ceformibo maioꝛis vtilitatis videtur illis elemoſy⸗
nas dare in illo hoſpitali purgatoꝛij: eiſq; ſeruire:
vbi plures ſunt numero:pluſq; indigentes ⁊ afflicti
in certiori via ſalutis ꝙᷓ illi æ quocũq; huiꝰ mõoiho⸗
ſpitali:qðq; eis fit nullo mõ amitti pot.et cũ in cari⸗
tate ſint:⁊ cite v illo carcere ad regnũ liberandi:in
nec ert immemores:nec ingrati:nec impotentes.
Juusdi ſũt vt inuẽt ⁊ liberandi ſũt:⁊ cum ad locum
in quo ipi iam ſũt venimus:nos liberẽt.facite ̊ vo ſᷣ
amicos ve mãmona iniquitatis:ſi non vultis le di⸗
uitijs ꝓpꝛijs:ſaltem hoc facite de diuitijs quas apud
vos vereliquerũt:vt cum ⁊feceritis:recipiant vos ĩ
eterna tabernacula:Luce.xvj.Tergatis naſum illo⸗
rum cum ꝓꝛia manica:⁊ adhuc ſcient vobis grates
n hoc em̃ conditõnes ſequũtur cuiuſdam vni qͥ qñ
alliui/ vel quicunq; miniſtri ſui ſibi miſerunt ence-
nium:dicere ſolebat:bñdicatur qui nobis benefecit
Tænoſtro:⁊ non ſolum iſtius dñi:ſed qð plus eſt in G̊
i ſequũtur conditõnem:qͥ beatum Martinũa mł-
tos alios laudauit:qꝛ ſibi fecerũt œ ſuo: ſicut pʒ.E.
iij.p totum:ſic etiam in ꝓpoſito honoꝛabit illos qui
moꝛtuis de bonis ꝓpꝛijs fideles ſũt:dicẽs illud mat.
xv. Euge ſerue bo.⁊fi.¶ Terciũ patʒ:qꝛ cum timo
re magno illoꝝ exequendũ ẽ officiũ:qꝛexquo ſũt he⸗
redum celeſtium nutrices: infirmoꝝ medici:⁊ egen
tium diſpẽſatores:ſi non diligenter vt veberent:iſta
ſequũ tur ſ̊ diſſimãlant:retardut:vel qð peius ẽ bo⸗
na ſubtrahunt vefũctoꝝ:ſunt egenoꝝ homicide xiij
N:ii.clerici.
¶ Veã heu fidelium Garnonnos paucitas nõ ſo⸗
lum ex dictis.D.ix.xxij. Nec etiam ey dicendis inf:a
.e.c.⁊ multis alijs locis oſtendit᷑ ſ apertiſſimo ⁊ w⸗
lendo quotidie patet expimento.Om̃es em̃ vt cõiter
plus proprium:qᷓ; moꝛtui querunt auantagium. Vi
ui ergo aperte videntes nũc vnumſnũc alium moꝛte
ſubtrahi:⁊ illoꝝ bona abillis in quibus confidebãt
male tractari:ſibipſis non cauent:ſed illoꝛum plan-
nt infoꝛtunium dicentes: Euge euge viderũt ocu
i noſtri: Ps. xxxiiij.quomodo: ꝙ illi ramſollicite et
diligenter et auare collegerunt et auare tenuerunt:
alij large modo expendunt:⁊ pꝛo vefunctoꝝ aĩabo de
bonis illoꝛum ebꝛioſam et luxurioſam ducũt vitam
ei qui omnia acqniſierat dantes partem qminimaʒ
poſſunt:qð factũ oſtendit:⁊ non multũ a veritate re
ceffit qͥdam trufatoꝛ:e quo a fidedignis narrani ſo⸗
let:ꝙ cum quaſi ſortilegus coꝛam iudicibo eẽt citatꝰ
eccłiaſticisſeo ꝙ ſuꝑ infirmos carmina quedaʒ dice⸗
ret:qͥbus plures ſanare videbat᷑:a quibus cum eſſet
de veritate dicenda iuramẽto aſtrictus:ꝙ fidelit᷑ il⸗
la verba carminis coram eis apte ꝓnunciaret:reſpõ
it in iuramento pꝛeſtito: nulla verba dixi pꝛeter
iſta:Ita veraciter ſicut veꝝ eſt/ꝙ non eſt aliqͥs fidet
executoꝛ in epiſcopatu iſto:rogo veracem deum:ꝙ te
ſanat ab iſta febꝛe:et foꝛte ei videbat᷑: ꝙ verbo tan⸗
te veritatis:infirmitas nulla re ſiſtere potuit.Ext
cauſa quare pauciores ſunt fideles adminiſtrato⸗
res in bonis defunctoꝛum qᷓ; viuorum:videtur eſſe
eo ꝙ mali nontimoꝛem dei:ſed hominum ante ocu
los habeant. AVbi ergo plus ceſſat tinor hominuʒ
quia quiviuis miniſtrant:eos timent:nefalſi ab eis
inueniantur: Sed iſta moꝛtuos non timent: iõ falſi⸗
tatẽ ↄamittẽ nõ metnũt:ſi dicat᷑ loco dñoꝝꝑviuoꝛnʒ:qͥ

Exemp. niu eaun ſhe fiſt tum oſtenei

dontliberationem eiuoretardando⸗

ſicömiſſicend ongzbabentlatronn

infraarticllo iij Rone ſenin unin

atren telmutriſnil nantu nel n
tun ih unneonnlͦ hatr
ſigeteqno ineadiutonio entenon⸗
ſfnareteüliberare: Fißeadtumpacin
zinderet Sppectathipoſtannuzvel:
töo ided teinunsbo: stalen non d
tiſimu:qui täti tardat amici iunare
Et vbiad hoc tenetn ine damno hoc⸗
Eterpmiſſoypacto ad Hobligat ſic
o 5 lie moꝛientin ita gfeai ür uin ilg
Ars.i. Garninnnln) Conli Anui
uj⸗ efleririnis obabit Jnguo mmerſi
tmomrſonct ccchiamn ad amicwo ſuo⸗
bonn ſia dinlſenit clamatolcenteotliu
Oiſtnminimeimſermmininei t. u
hocta valquecuqgcitenent ſicos drb
infiſtnätinugte delneinnent impodh
Acerctingratiſinos Ettameniſtaing
goilianahabet ſlencinerg titer⸗
Ulvoreſpicütertaginn inrin
ſacacit hanallefenen meire
ing bong llarerinet ſqgeave
centunnd Henitmrn
ebevCNantSioalis
nekihaunbitacminſärmtibitſih

Exemp. Elibentrag mfüncctfeſt

Orgencieofficingergnoſit he⸗

nnurnctz riffirmo melſchzegn
Ntsſinon dlligenter ſt dderaſtiii
imalantmttaranttelgopeigzihe
fücog ſuntegenon boniatei

humecamornopinains I
ir mij Herennernangiziin

ſs loasoſtencitfapatſino
urererpumento. Oſſeoeſi tcoiten
mortui quemuntauantagium l
mntesni num nucalium mort
onaabillis inquibus confidebit
pſsnon cauent ſed ilommn punn
direntes Eugeenge viterüton
iuomoc: hilltamſolltet
ecollegerunt etavare tennernmt:
tpendunt ptd functor iin
toſom etlupunoſem murnin
niſiernt dantesportan
oſtencitt non nnlti yan

uumnſ N

vqofidi is n
unhmunkibdier
infmopam
Grgliu gihe nc.
iunmilichig ii
anntniſlinann nen
fin ilin ctalieſii

Executoꝛ
bonis ſuis intendũt: vt fideliter miniſtrẽtur bonis
æfunctoꝝ intendũt loci oꝛdinarij 7 eoꝝ miniſtri qͥs
timere ſicut dños viuos veberẽt:quib rñder᷑ duplr:
Pꝛimo vel ſi foꝛte minus fideles unt illi miniſtri ec
cleſie qð abſit:tũc ꝑte bonoꝝ veæfũcti accepta:timõ
ab admiſtratorib fugatur falſitatis: vel qꝛlfoꝛte fi⸗
les ſunt:raro tñ inuemũtur q4 diligẽtes ſint: c alie
na bona ſicut ꝓpria fideliter adminiſtrent᷑. Cũ ergo
fere omnes ſint moꝛtuis ingrati niſi eus et ſancti:
ſicut patet.A.xxj. v. Ype eus in teſtamento niſo mõ
obliuionitravendus eſt. Sʒ iuxta ſniam canonis ſpĩ
teſtamẽto ꝓ vno filioꝝ computãdus.xiij.q.ij.ſi quis
valtle. Moͤts qua cogitatõne ad h faciẽdũ aĩari põt
.iij.iij.
ontrariũ vo facientes:vefũctũvidelic; et etiam
xpᷣm vefraudãtes. Pꝛimo ſunt ingratiſſimi: qͥa cõtra
duo bona in vefuncto inuenta/ duplicem cõmittunt
ingꝛatitudinem. Refunctus em vt cõiter multũ eos
dilexit:multũq; in eis confidit/contra que duo vide
licet dilectõnem ⁊ ſpem duplicem cõmittunt ingra⸗
titudinem: ſonmo:quia vel bona cæfücto Tbita au
ferũt. Et ſic odiũꝙ dilectione oſtendũt. Gcdo vel
q: nimis amicũ qui in eis cõfidebatliberare tardãt
in qua re eum ſpe fruſtratum oſtendũt.dũ eũ væfrau
dant:liberationem eius retardando. Röne pmima
li cõmiſſi/conditioneʒ habent latronũ:ſicut patebit
infra articulo.iij. Rõne ſcoi:in grati nuncupant᷑: ſi
g patrem vel matrẽ vel manitũ/ vel vxroꝛemſſeu quẽ
cũq; amicũ qui in eo multũ cõfidebat videret ĩ igne

ſedere:xe qud ſi
ſtina ret euliberare: ipead eum p adiutoꝛio clamã
ti rũderet:Expecta ibi poſt annuʒ vel vuos annos:
qñ tpᷣs video teiuuabo:qͥs ralem non diceret ingra⸗
tiſſimũ:qui tãtũ tardat amicũ inuare vere propria.
Et vbi ad hoc tenet᷑: ſine damno hoc facere poteſt.

Et ex ꝓmiſſo ⁊ pacto ad hobligat᷑:ſicĩ ꝓpoſito. pau

ci em moꝛientiũ ita pfecti ſũt:quin ĩ ignẽ cadãt ſaltẽ
kraronſluxra illð. j. KCop.iij. Vniuſcuiuſq; opꝰq̃
efuerit ignis ꝓbabit. In quo vmerſi ꝓ ſacraʒ ſcri⸗
pturam ⁊ ſanctã eccliam ad amicos ſuos apud quos
bona ſua dimiſerũt/clamãt dicentes illud Job. xix.
Wrſeremini mei miſereminimei ⁊c. Illos q ad ᷓ;
ey pacto vel quacũq; cã tenent᷑:ſi eos xe bonis ꝓpꝛijs
non feſtinãt iuuare. vel ne iuuent᷑ impediunt: quis ñ
diceret ingratiſſimos. Et tamen iſta ingratitudo in
quotidiana haber᷑ ↄſuetudine:qꝛ cõiter viui qcunq;
plus reſpiciũt auãtagium ꝓpꝛium:qꝙᷓ moꝛtuoꝛũ. Ey
q accidit:q bona illa retinẽt vſq; ea vendere poter̃t
ad ꝓpriũ auantagiũ. Ochlqũo moꝛtuuinteriʒ ĩ igne

cruciant᷑ paꝝ curant. ¶¶ Si vo aliqs quibo illoꝝ bo⸗

noꝝ incumbit aqminiſtratio:ita fideles eẽ ↄtingat!
ꝙ libenterad væfuncti feſtinarẽt liberationem: Allij
ſicut heredes/maritus vel vxor/ ꝓpinqui/ 7 bona
ſuncti vel ocupãt:vel occupare cnpiũt:illos mõ tri
plici impediũt. Vlel qꝛ rone ꝓpinquitatis/videt
eis ꝗꝙ ad libitum bona illa occupare vebeãt. Sʒ ma⸗
la ꝓpinquitas eſt:ſpoliare pꝓpinquũ: vel quia pꝛeciũ
Afalcqt:verbigr̃a: Accidit aliquotiens q; moriens
multa legat pijs locis:parentiboamicis et pauꝑibꝰ:
eſt etiã forte vebitis obligatus que etiã leuare opoꝛ⸗
tet grano / et grangia / vel in terra ſeminata / vel de
aĩalibo2 vtenſilim in wmo ⁊ hmõi.poſt cuiꝰ mortez

ſi vxoꝛ vel amicus ꝓpinquus vel heres/ vł dñs iſta vr

dictum eſt totaliter occupare non põt:qð tñ libẽter
faceret ſi poſſet:veniet ad executores:rogãs ꝓ eẽ poſ
ſit ꝓpinquioꝛ in reꝑ pᷣdictarum emptõne:q; etiaʒ ita
bonũ foꝝ vel melius habeat qᷓ extraneus:qꝛ his indi
get ꝓ womo ſua tenenda: ⁊ finaliter ſic negociahitur
Ri reh quas executoꝛes vendere poſſent p vigiti
9

idis 1 functisĩam liberare:vix dabit æcẽ. Pꝛo

ne adiutoꝛio exire non poſſet:ſi nò fe/

Ecvvilij.

te duodecim venarioꝝ non libenter dabit ſex:q libẽ
rer nihil daret. But em deillis we quib⸗ Ecci. xxix.ſo
lidi vix reddet dimidiũ. Et ſictotũ lucrum reputat
quicquid põt patris diminuere portõnẽ/⁊ſibrac
qulrere: ⁊ tñ quilibet ſanementis ppendere poteſt:
ꝙ quicquid dar minus ꝓ rebus ũlis/ que totaliter et
integralr ꝓ vefuncti aĩa ſolui eberent q; valeant/æ
functo furatc. ¶ Tercio mõ teſtamentũ impediũt
⁊anime liberatõnem retardant ſolutõnis queren
dilatõnes: verbi gra. Iſti pdicti. et ſi bona occupare
nequeũt vt vellent: p vili vt dictum ẽ pcio ea emũt
tot dilatõnes querũt/anteq; illud puum ſoluere ve⸗
lint:allegantes ip' nouiter venerũt ad terram ſuam
nihil habere ſe dicũt vſq; poſt talẽ vel talẽ terminũ
Et ſic in tꝑe redditõnis poſtulabit tempus:z loque
tur verba tedij murmurationum:⸗ tempus cauſa⸗
bit᷑: Eccĩ xxix.¶ Et ex tali ingratitudine frequẽter
accidit ꝙ filius qui a patre et matre habet coꝛpus ?
bona exterioꝛa ad valoꝛem centum libꝛa Evixꝓ aĩa⸗
bus illoꝝ in tota vita ſus faciet centum denarioruz:

qũo em̃ de ſuo ꝓprio faceret:qui de bonis illoꝝ illos

iuuare nõ permittit. Et qui dum patresvel amici vi
xerunt/dixerũt cum Petro:ſi opoꝛtueritme moꝛite-⸗
cum no te negabo:poſt moꝛteʒ qñ ab eis habẽt quic
qͥd habere poſſunt: ita nequiter eos negant ⁊c. et ita
ingrati eis exiſtunt. vpe quiin Eccĩ.xxix. Sonec acci⸗
iant:oſculant᷑ manus dãtis:⁊ in pꝛomiſſionib hũi⸗-
iant vocem ſuam.ſ.multũ regratiãtes:⁊ gratitudĩeʒ

Ppetuam promittentes:quomom tñ pactum teneãt

patet ꝑ illud quod ſeqni poſt: fraudabit illuʒ pecu
nia ſua:⁊ cõuitia ⁊ maledicta reddet illi:⸗ pꝛo hono
re et beneficio reddet ei conrumeliam. De quibo pra
mater cõqueruntur Iſa.j. ilios enutriui et exaſta
m: ipſi autem ſpꝛeuerũt me ⁊ tanqᷓ filij alieni mẽtiti
ſunt mihi: In ps.xvij.contra pactum ⁊ omnem na⸗-
turam bonam 7 omnẽ gratitudinem/triplicimõ pᷣ⸗
rrs me vefraudando. ve quibo Yſa. lvij. Filij ſcele
vos.

¶ Bic vo vefunctoꝝ bona occupantes/non ſoluz vt

—

dictum eſt ingrati:ſed qð peius ẽ latrones nuncupã

di ſunt. Cum enim furtum ſit tractatio vel occupa⸗

tio rei aliene inuito dño:quis eos fures negabit / qui
bona occupant defunctorũ:non ſolum contra eoꝛuʒ
voluntatem:ſed quod peius eſt in maximũ illoꝝ dã
num Et ſi om̃es fures ſint mali:qui bona furant᷑ ce⸗
fũc toꝝ peſſimi: pter cãs qᷓ patebũt infra.e.c.art.vj.
Cale aunt furtũ peſſimũ ↄmittũt executoꝛes illi vicz
q int ſe bona diuidũt defũcti:vicẽtes:illõ ẽ mihivti⸗
le:dic vnꝰ:⁊ illð ẽ mihi neceſſariũ:dicit aliꝰ:more il⸗
loꝝ triũ execuroꝑ:quoꝝ duo vt fert erãt clerici 7ter⸗
cius laicus.Clerici vo hñtes bona efũcti.ſ.pecuniã
⁊ iocalia⁊ hmõi coꝛã eis:int᷑ ſe illas diuixbãt:oicẽtes

alt ad alreꝑreciꝑe vis tu iſt:aiebat vnꝰ: 4 rũdente

ita⁊ aliꝰei ↄſilłr rñdit.laicꝰ hͥ. audiẽs manũ extẽden
o/ qð potuit capiẽdo dirit anglice⸗ and. y. ta. qo &
dictũ:⁊ ego capio.Duʒ ſic amicabilr bona illa int ſe
diuidũt:lupis ſeu lupoꝝ aſſilant᷑ ſocietati: æ qᷣb fa⸗

bule narrãt:ꝙ int ſe tracta bãt qũo oues captas de⸗

uoꝛarẽt. Quoꝝ vnꝰ aiebat: ego volo eas aſſas: alius
vo dixit ꝗꝙ voluit eas crudas. Ita ꝙ finaliter dñ q⸗

libet ſno modo eas æuoraret:vero dñs oni nullam

penitꝰ ouẽ paneꝛtvel lur necmiki enelclerunt
diie ipᷣe eas diligẽt pꝛepatas:vł cuʒ qͥ ſalſa:ita ꝓpo⸗
ito vñ qlibʒ accipit q ſibi vidervnle:diuers tñmo
dis:ſic lu pi pdicti:qꝛ vnꝰ dicit:ego B accipio demu⸗
tuo vſq; reddere poto.aliꝰ diẽ/ Ego illõ cnſtodiãvſʒ
meliꝰ vẽdi pot᷑i.Et ſic dũ pulchris 7 coloꝛatiævᷣbis

bona eis vtilia eli

V bꝛedam laboꝛioſea canibo captã auferunt: minus

na eis vtilia eligut: nibil interilla p vefunctovni
le inueniũt:niſi minꝰ qð poterũt ad modũ venatoꝝ

Vij.

Arꝰ.iiij.

.viij.

Exemp.

Exemp:

Exemp.

Arꝰ. v.

Executoꝛ

quod poterũt canibo dantes videlʒ ſanguinẽ bmõi

Bic in ꝓpoſito illis qͥ totũ la boꝛauerũt:dãt foꝛte x
bilius lintheamen:in quo coꝛpus inuoluit &t minꝰ
8 pñt pꝛo ſchi verecũdia: illð modicũ ad huc poti⸗
aciut ꝙ mũdi vanitate:q; ꝓ anime vtilitate Et que
maioꝛ iniquitas:q; illi quiparum ante totum babu⸗
itz totum adhuc haberet ſi viueret. Perquoꝛuʒ eti⸗
am moꝛtẽ totũ adillos uolutum ẽ partẽ negare.
¶ Patet ergo expᷣdictis ꝙ ẽ de diuite malo qn moꝛi⸗
tur:ſicut xe quercu.quia ſicut quercu pꝛoſtꝛata qũq;
ptes eius a diuerſis querũtur: plureſq; inten ſeillas
diuidũt:a diuerſis eputãt officijs:qꝛ illi qͥ coꝛticibj
indigent coꝛtices querũt:illiqui focalibo indigẽt:ra
mos quexunt. dñs vo arboꝛis qui eam pꝛo wmo ſua
edificãda ꝓſtrauit:medullam occupat interioꝛem:⁊

illã ſᷣm aptitudinẽ in wmo ſua in vno vel in alio oꝛ⸗
vinat loco:ita ꝙ quilibet accipit qd aditõni ſue ma/
gis cõgruere videt:Sic in ꝓpoſito.vermes coꝛticeʒ.i.

coꝛpus. Executoꝛes ? ſupintendentes? amici ramos
ideſt bona exterioꝛs.vemones medullam.i.aĩlam ꝗᷓ⸗

runt tanqᷓ; vni quibo ſeruiuit:vt eam in vmo ſua in⸗

ferni in loco inferioꝛi vel ſugori:ꝓut dum vixit me⸗
ruit:eũ auehnfremium ponant. Et ſic dum quili⸗
bet recipit illud quod plus veſiderat:ſicut patet.=l.
xxvij xxxviij.moꝛtuus nihil habet de reſiduo: niſi ſiẽ
nauis vel burſa. Se quibo.=l.xx vij.xlij.⁊.xliij.ſed oĩa
in cõtrariũ mutant᷑:ſicut patet. B.xj.xxxij.¶ Predi
cta cauſa quidam diues foꝛte trufatoꝛmotus q; vicq;
amicos ⁊ dños rem anẽtes moꝛe crucifigentiũ xpum
Abdath.xxvij.vidit ſoꝛtem mittere quid qͥs tolleret:ĩ
moꝛte executoꝛes facere noluit/ vt fert᷑: nec aliquod
teſtamentũ facere niſi tale. FRMiam meam inquit lego
æo:coꝛpus cimitenio:bona habeat qͥ cage põt.Et ð
cã reqſitus/reſpõdit:Scio ꝙ ſic erit:quãtũcũq; alit
oꝛdinarẽ:maioꝛis peccati occaſionẽ pᷣberem. malo q̊
ꝙ; e volũtate mea bona illa occupent:qꝙᷓ contra vo/
luntatem taniꝙᷓ fures.quia hoc certiſſime in canone

ceterminatũ eſt q; debita moꝛtuoꝛum ſuffragia non

reodẽtes:fures ſunt acſacrilegi: ⁊ taniqᷓ tales excõi⸗
candi.xiij.ꝗ.ij.qͥ o blatõnes.xvij.q.uiij ſacrilegium.
¶Et non ſolum fures:ſed quod peius ẽ ꝓditoꝛes vo
candi ſt moꝛtuoꝝ peſſimi.nullus em̃ ita piculoſe eos
ꝓdetre poteſt. Quia nullus nec periculoſius hominẽ
ꝓdere põt ꝙᷓ ille in quo multuʒ ↄfidit. Sed moꝛiẽtes
cõiter tales eligunt executoꝛes:qͥs plus diligũt:⁊qͥs
credũt eos plus diligerę: et in quibus ꝓlus cõfidũt.
Ergo nullus põt eos melius pꝛodere.Qũo aũt iſtaʒ
compleãt ꝓditõnem/ꝑ exemplũ videri põt ĩe latro/
nibus in nemoꝛel q ſocios habent in villa inteꝛ quos
cõſpiratio facta eſtiq; ſocij illi in villa peregrinos aſ
ſociare vebent:ſecuꝑ eis ꝓmittẽtes conductuʒ cõt:ꝛa

quos in nemore qñ ad paſſum veniũt peꝛiculoſũ:am

bo tã latrones qᷓ ſocijĩ eos inſurgũt. Recte talis con
ſideratio videt᷑ eſſe inter demones:⁊ falſos moꝛiẽtiũ
qmicos ⁊ executoꝛes:qꝛ ſicut latrones ſocios vt dem
eſt mittũt:infoꝛmantes ꝙ ſecurum peregrinis cõdu
ctum ꝓmittant: Ita demones ad tales moꝛiẽtes mit
tunt:vocẽtes eos interius qũo fallaciter eis ſecuruʒ
Uncrant cõductũ/dicẽtes:nos ſoluemus vbita ve
tra fideliter poſt moꝛtem et elemoſynis pijs opibꝰ
vos ꝓ poſſe iunuabimus. non opoꝛtet vos ſollicitari:
nec timerel vel ad ininus ſi iſta non ꝓmittũt: moꝛiẽs
tñ de eis confidit ꝙ iſta facient:æ quo etiam eos one
rat. Sed dũ ſic in eis confidit:⁊. eoꝛum ſocietatẽ ſe⸗
cure trãſire eſtimat:p eos væcipit᷑:qꝛ cũ ad moꝛt paſ⸗
ſum venerit:ambo ad eum ſpolianduʒ ſurgunt.quia
monibo inſurgentibus cum fuſcinulis infernalibꝰ
ad extrabendum aĩam: circa ſpoliationem interio⸗/
rem intendentibo. Ylli feſtinãt cum vnctatis viſco⸗
ſis mamib bona extrahere de camera:⁊ pecuniam de

*

C viij.

ciſta ?⁊ e burſa:⁊ qntum illucirca interioꝛem tantuzʒ
iſti circa exteriorem ſollicitantur ſpoliatõnem. Tał
ergo hoĩs in nouiſſimo agg:auata ẽ via: Yſa.ix. Qui
ſic ſe ex omni parte tã interius iᷓ exterius vides ob/
ſeſſum dicere põt illud pᷣs.xvj. Heu inimici mei alam
meam circũdederunt.i.emones interius. Et amici
mei ⁊ ꝓximi mei aduerſum me appꝛopinquauerunt:
exterius.ſ.ps.xxxvij.Et retribuerũt mibi malap bo
nis:pſal.xxxiiij.⁊ odium pꝛo dilectiõe mea.cviij. Be
iſta mꝗ no.2.. xxj. ix. 2.xx. Et. Z. xxv. xj. . Alo. xj. xxix.

¶ In oĩbus em iſtis latrocinijs ⁊ ꝓditiomib: nõ q

buĩcũq; ſed crudeliſſimis aſſimilãtur latronibo ⁊ p⸗
ditoribus:quod tali oſtendit᷑ rõne lli qui magis
indigentes qui minus ſe iuuare poſſunt ſpoliant ſt
crudeliſſimi. SGed moꝛtuiſunt magis indigentes: et
minus ſe iuuare poſſunt:ergo ⁊c. Maioꝛ patʒ:qꝛ licqʒ
omnis latro ſit malus ⁊ crudelis:tamen ille crudeli-
oꝛ ẽ qui ſpoliat eum qui totus eſt panper:totũ victũ
ſuũ qui ei venire veberet auferẽdo: ⁊ qui etiam nocq;
in lecto vccũbẽti:qui ſeipᷣm iuuare nõ poteſt.ainor
ꝓbat᷑ ꝙᷓtum ad ambas partes quas continet.¶¶ Cõ
tinet ergo primo ꝙ ſunt magis indigentes:qꝛ ſi ulũ
diceremus multũ indigere qui vfectum patit᷑ cibi⸗
potus et operimenti: opoꝛtet concedere illos maxĩe
indigere:qui oĩs boni patiũtur vefectum:⁊ ſolas pe/
nas experiũtur:qui nihil ve hoc ſeculo in poſterũ ha
bere ſperant:niſi illud modicum:quod hic dimiſert
ꝓ eis faciendum:ſuffragijs exceptis generalib.quo
ablato totus victus et ſuſtẽtatio quos in mũwiſto
br̃e ſperabant aufert᷑. ¶ Continet ſcðolꝙ minꝰ pñt
ſe iuuare:qð patʒ:qꝛ viuus ſpoliatus:querimonia vł
artificio laboꝛarevel mercatione:vel alio quocnuq;
modo ſtatuʒ ſuũ recupare põt ⁊ ſeipᷣm iuuare immo
etiam in egritudine perpetua impotẽtia vecumbẽs
ſenſu ſuo ⁊ terris ⁊ mitis alijs modis ſe iuuare poteſt
Moꝛtuivo peioꝛis intanto ſt cõditionis: qꝛ qᷓtũ ad
ꝑſonas ꝓpꝛas nihil oꝑari: tãtũmodo pati pñt. hic
eſt tpᷣs opandi:ibi patiendi.Oſtenſo ergo ꝙ maxime
indigentesl ⁊ minus ſe iuuare potẽtes ſpoliare:maxi
ma eſt crudelitas. ¶ E& etiam moꝛtulmaximeſunt
indigẽtes:⁊ ꝙ minus ſe iuuare poſſunt:ſequit᷑ cõclu⸗
ſio:ꝙ eos ſpoliãtesvel bona illoꝝ vetinentes/2 victũ
illoꝝ auferentes ſunt crudeliſſimi. Et coꝛam deo ta
les iudicabũtur:qꝛ rem ſceleratiſſunã ppetrãt:ven.
xvij.Et ſic patsʒ ꝙ maximi inimici hoĩs ſunt vmeſti
ci eius:AMich.vij.et ꝙ melius eẽt ꝙ eſſẽt inimici ma
mfeſti:qꝙᷓ tales amici ficti:qͥ moꝛe canũ n pcuſſum
ꝓſequũtur/queʒ tu veus ⁊ tu reLon iſti: tamcru
cliter ꝑſecutiſunt In pCᷣs.lxviij.¶ qntum gꝛaua
bunt᷑ in caloꝛiboa purgatoꝛij cruciati:vidẽtes ingrati
tudinem:ĩmo crudelitatẽ ſuoꝝ amicoꝝ et executoꝝ:
quos tãtũ dilexerũt:⁊ filioꝝ et filiaꝝꝑ:pꝛo quibus di⸗
tandis tãtũ laboꝛauerũt tũc em̃ inuenient ꝙ ſtuleus
eſt/⁊ turpiſſime deceptus:atq; ſicut ꝓpheta dic̃: Ma
ledictus:qui confidit in homine:loiere.xvij. Et po⸗
nit carnem.i.carnales et ingratos ⁊ cupidos bꝛachi
um ſuuʒ ad eius vefenſionem: in tali neceſſitate in qᷓ
eum ſic vcipiunt.cõquerẽdo em̃ dicere pñt cũ ꝓpha

Helvya: Mõne videtis qũo more iude pꝛoditoꝛis hõ

pa cis mee in quo ſperaui: qͥ edebat panes meas ma-
gnificauit ſupeꝛ me ſupplantatõnem:ita pꝛoditorie
me de bonis meis ſupplantando. Et non ſolum con
tra illos grauabuntur:ſed etiam contra ſeipos quos
ſtultos reputabunt:quia tales tãtũ dilexerunt. i⸗
dentes amoꝛem ſimul et beneficia perdidiſſe:q; mo⸗
Dicum eis tenentur poſt ſuam purgatorio libera/
tionem. Et ſi ad vitam poſſent redire pꝛeſentem: qᷓ
parum eos diligerent quos ante multum dilexerũt.
Et qui ante in menſa/in nnarijs in amicicia fuerũt

pꝛope alonge ſtarent: ita emm facerent eis mortuiſi

Arꝰ. vj.

16

inoef ſarer ninore ie hrnt
glaſ lti quicgc an a ctpu⸗ pel
Etideo arca ludenlioꝛa ponunt
otbinon vicet ſiant patult worer
ſckec norte trabente i nalla naa
Ium baberent ocorpeinnoluendo:an
teqſat fuitin wino: icit dig: gl
ſimis wlicgtus panni ergo in vllag
ſmateriapcepit vroꝛſtncteſandl:
geces mantuz hoc audire. Cu lleg
ofacias llud veſtinentücurtum
Oleturequia grandis mihi reſtat via.
mabat eum Delisctiam ſenurer
Rünorti pinquum: ad wpinam
opertollum quoc uper um iaantta
linum tepoſut:uoc ipſe icens alt⸗
craugrtuncero eruer Abea erho
Iutno uſtodi . Aich i Dicttianm
deis Contingerevicetqg gnicd poe
Unt:vaſtpcltum kepnutätlintpatet⸗
eutnſndigingſenagentt⸗
lts küngnmlleclur na
wingugnmnrmneſneiſig
hoingnüütinternosilladiic

n hoin igemug alegeſunt ſialt

tenelmeteatone Allglio locnn

urccnparepot tſeihn innareunng
timnerpenpemnainpotenig danbi⸗
simſtisalis mocisſeinnanepote⸗
dus intanto ſt öditonns grti
tihilopan:tämunogopetloſt. hi
bipanendi Oſtenſo no mnarine
us ſeliuareporetes poluameman

Renam mortmiman neſunt

ns ſeiunarepoſiuntleqnnit cöclu⸗

pelbona llop dtinentes,: victi
int nudeltfſini. Etconmm drot
ren ſeeleratiſimnäppeträt Der.
mapimiininia beis unt wneſt
tymelins it geſſtininic n
iaficiq nore onu gui anſin
1rns tn morspanſiſetnnen

PslxviiOMtunn ,
trßs oiiinntun
grieianeen fiſtnn,

imteſnor an couctnnnnin:
Gelttote uogamtcot tentor.
rire ii fulllui
unaut Mref neninin n⸗

tptlkelg ſal n nie

rirbonme hhle n

8.

gvol hic dunrſer
neſuffug appho enerali. agn
voek ſtitanoos ini itr
lenk. (Contiſetſcio,g nis ⸗
Pch iuns ſpoligtls gneninonat

Execũtoꝛ
redire poſſent:ſicut facerent dñi miniſtris ⁊ cuſtodi
bus bonoꝝ ſuoꝝ: qͥ dum in extranea parria in carcẽ
fuerũt:eis ingrati crudeles extiteꝛũt nolentes ð bo
nis ꝓpꝛijs eos iuuare.nec eis redẽptõnem mittere: ſʒ
tanqꝙ; vñi bona illa occupabãt. Redeuntes eniz ſi cõ
tra diſſipantes bona ſua irati eſſent:a dicerent: nen
poteris amplius villicare:Luce.xvj.Amulto forti⸗
oꝛi contra bona illa occupantes: ⁊ ſe in neceffitate iu
uare nolẽtes /iraſcerent᷑ ponerent eos in carcere w
necredderẽt vltimũ quadꝛantem. &t ſiille in carcẽ
mittit᷑ Math. v. xviij.qͥ non vult miſereri conſeꝛui
ſui:illea foꝛtioꝛi rõne ĩ carcerẽ mittendꝰ eſſet: qͥ non
vult miſereri amici ſui:quis non diceret eum plꝰ xe⸗
linquere qui non vult amicum ⁊e bonis pꝛopꝛijs iu⸗
nare/q nolle conſerui vœbitum ad tps differre. Et ſi
ipᷣi ad vitam redeuntes /illos vt meruert pnnirenon
potert: œus tñ ñ eſt moꝛtuus q eos crudeliter iudi⸗
cabit:q;ꝛ crudeles ſunt et immi ericoꝛdes:thiere.l.qa
ludiciũ ſine miſericoꝛdia ei qui non facit miſcoram:
Jaco.ij.hoc em̃ iudicium ei ꝓmittit Math. vij.qui
mentirinon põt d. quo iundicio iudicaueritis iudi⸗
cabimini. Mõ. F. viij.ij.. H. xij. xxvj.
¶ Dim Naacito nlos nor cauſa inueniri tam in
fraudantibus/qꝙ; in miniſtris eccleſie:fraudes nõ coꝛ
rigentibus:qᷓ etiam in ipſis defraudatis. Primo
em in vefraudantibus cauſa triplex inueſtigari? in-
ueniri põt: Infidelitas: cupiditas/⁊ amoꝛ propꝛius.
Pꝛimo em̃ ſicut ex minore fide cõtingit/qð reputãt
quaſi ꝑditũ quicqͥq circa coꝛpus expendunt æfũcti
Et id eo circa illud exilioꝛa ponunt ad minus inreri
us vbi non vider᷑ſicut patuit ðᷣ vxoꝛe que maritovt
fert ad moꝛtẽ trahente cũ ancilla tractauit:vbi pã⸗
num haberent ꝓ coꝛpe inuoluendo:ancilla vo dicẽ⸗
te ꝙ ſatis fuit in wmo:rñdit dña: ꝙ ille pannus fuit
nimis velicatus: pannũ ergo in villa queſituʒ ð groſ-
ſa materia:pᷣcepit vxoꝛ ſtricte ſcindi:⁊ artum faceꝛeñ
credẽs marituʒ hoc audire.Cui ille gallice dixit: ita
ꝙ deo facias illud veſtimentũ curtum:ne in luto ma-
chletur:quia grandis mihi reſtat via. Ecce qualiter
amabat eum. Re alia etiam fertur: ꝙ videns maritũ
ſuũ moꝛti ꝓpinquum: ad rapinam feſtinãs/ Peioſunn
coopertoꝛum quod ſuper eum iacuit abſtulit:a inu⸗-
tilimum repoſuit:quod ipſe videns ait:ponas ſimł
coꝛnua⁊ tuncero veruex.AAb ea ergo que wvrmit ĩ ſi-
nu tuo cuſtodi ⁊c. Mich̊.vij. Sic etiam exminoꝛi fi⸗
eis contingere videt᷑ ꝙ quicqͥd pꝛo animab faci⸗
unt:quaſi ꝓꝑditum reputar:ſicut patet æ executoꝛibo
Se quibo ſcribit᷑ ꝙ inter ſe tractantes ve bonis xefũ⸗
cti dixerũt ꝙ moꝛtuus illevel fuit in celo:⁊ tuc bonis
illis nõ indiget:velin inferno:tuncernon valerent:
vel in purgatorio:⁊ tuncſine illis liberaret᷑ fin aliter
Ergo inquiũt/inter nos illa diuidamus: quia tali⸗
bus indigemus.Cales em̃ ſunt ſicut illi e quib di⸗
citur:ꝙ inter ſe cõuen erũt ꝙ wꝛmirent:⁊ qͥ pulchri/
us ſomniaret: panem totũ comederet. vno ergo ſom-
niante ꝙ eſſet in celo:⁊ alio ꝙ eſſet in inferno: terciꝰ
interim panem comedit. Et illi qui wꝛmierũt ſom⸗
num ſuũ nihil inuenerũt Põ. lxxv. Sic iſti dicentes
eum eẽ in celo vel in inferno: bona interim veuorãt.
Mõ. .xvj.cxxv.¶ Oe neceſſitate em opoꝛtet ꝙ iſta
functoꝝ defrandarie er infidelitate contingat: qa
ſi quis haberet amicũ in carcere regis:⁊ ſeiret vlł fir⸗
miſſime crederet veberet a carcere liberari: q' et
eẽt magnus ⁊ gratus futurus eis qui pꝛius eũ iuue⸗
rũt in miſenia ſua:oĩbus iſtis ſuppoſitis quilibet no
ſtrum eum iunaret æ bonis pꝛopꝛijs:veread ponen
vum ſeipᷣm in piculo ꝓpter ſpem adiutoꝛij eius ⁊ red
ditionis retributõnis in poſteꝑꝝ:Sed certuʒ eſt: qᷓ
illiqui mõ ſunt in carcere regis celi ſcʒ in purgato⸗
rio liberabũtur:r erũt magni in curia x i:quia mul

₰ 7
EHiij.
ti qui modo ſunt ſancti ve quib ecclia feſtiuat:fue⸗
runt aliq in purgatoꝛio. Meatus em Eregorius in
li.iiij.dyalogoꝝ ſcribit ve quodã qui ante ſepulturã
ſuam fecit miracula:⁊ tñ fuit in purgatoꝛio. Certuʒ
eetiam ꝙ erũt grati.ꝙ ergo eis grati non ſumus Et
eos de bonis illoꝝ in miſeria ſua non iuuamꝰ:que
pot eẽ verioꝛ cã:qᷓ ꝙ oĩa predicta firmiter non credi⸗
mus. Si em tales in carcere terreno ve bonis noſtris
in caſu pᷣdicto iuuare vellemus:multomagis iſtos ̃ᷣ
bonis illoꝝ que ſine noſtra damnatione retinerenõ
poſſumus. ſatet ergo ꝙ moꝛtuos ſic efꝛaudans eſt
generatio puerſa:⁊ infideles filij:veut.xxxij. Er
iſta vo infidelitate q; videlicet minus credũt ea que
moꝛtuis vel penis vel gaudijs alterius ſcli dicunt
Ex hoc etiã ꝙ non crequt bona ꝓ eis vel alijs facta
Its eis vel alijs in alio ſeculo valitura: ſicut pᷣdicat᷑:

ſunt cupidi⁊ ſeipos amantes:qᷓ;ꝛum ad vltam pnñtem

quibo.ij. Cimo.iij. Erunt hoĩes ſeipſos amantes:
cupidi/elatiblaſphemijparentiba non obedientes:
ingratiſſceleſtiſſine affectione ſine pace/ criminato⸗
res /incontinẽtes / immites / ſine benignitate ꝓdito⸗/
res/ ꝓteruiſtimidi ceci/voluptatũ amatoꝛes magẽ qᷓ
i:pñtes quidẽ ſpeciem pietatis:veritatẽ aũt abne⸗
gantes. Mõ. F.iiij.xxxiij. ¶ Geðᷣa oĩm predictoꝛum
maloꝝ cauſa põt dici illoꝛum quilo incubit negligẽ⸗
tia. Dicit em̃ lex ecchie:ꝙ infra annũ impleri vebʒ te⸗
ſtamẽti executio:als per epᷣm fieri vebet:qꝛ pias xe⸗
functoꝝ volũtates epali vecet cũ ſtudio adimpleri:
Extra li.iij. teſtamẽtis nos quidẽ. ⁊.c. Johãanes.
Cauſam vo falſitatis iſtoꝝ Mota..e.c.iij.¶ Ter⸗
cia vo cauſa venani põt ex pte vefraudatoꝝ qͥᷣ ſic duz
vixerũt/efraudani meruerũt:triplicimodo.¶ Pri⸗
qꝛ ſic foꝛte dñviyer̃t alios cefraudauer᷑̃t:alijſq; ingti
extiter̃t.Et ſichñt quod eis eus ꝓmittit dicens: In
qua mãſura menſi fuentis:remetietvohis: Mar.itij.
Secundo quia dum vixerunt ꝙ melius pꝰ moꝛtẽ
pꝛo eis fieret: non meruerunt. Recto enim dei iudi⸗
cio videtur permitti ꝙ qui ſeipᷣm non vult de bonis
pꝛopꝛijs dum viuit iuuare:nec vebita ſoluere:vłalie
na reſtituere:necignem anteq intrat extinguere:nec
libertatẽ añ incarceratõnem/ſᷣm wctrinam btĩ Gꝛe
goꝛij. E. vj xvij. querere:ſed totaliterĩ alis de ſuaac-
quietatone confidere:qui plus in alijs qᷓ in ſeipᷣo cõ⸗
fiqit qui credit ꝙ alij plus aiamſuam diligent qᷓ; ipe
dilexerit qui bene vellet/q bene eẽt:ita tñ iße hoc
neſciret:nec videret œcipiat᷑:.qꝛ quis honoꝛabit ex/
honoꝛantẽ aĩam ſuam:æcci.x. ¶ Exquo ipſe tarde
vel nunqᷓ ve anima ꝓpꝛia cogitauit:cui imminet to⸗
tum lucrũ ſi ſaluet᷑:? totũ periculũ ſi damnet᷑:quod
mirabile ẽ:ſi alij e illa tarde vel nunq; cogitent.Siẽ
etiam loquũtur hoĩes de tali hoĩe/non dico ꝙ bene:
poſt moꝛtem ſuam dicentes/nunq; voluit in vita ſua
aliquid pro ſe facere:quis ergo ꝓ eo nũc faciet: ſic et
rũdit filius cuiuſdaz talis requiſitꝰvt fert᷑:quareni⸗
hil faceretꝓ aĩa patris ſui:qui ei tot bona oimiſeꝛat
quia inquit pater meus dũ vixitre utabat de ſapiẽ
tioꝛibo iſtius patrie:⁊ nihil ꝓ ſeipo facere voluit: q̃re
ergo facerẽ ego. Si ego plus ꝓ eo facerem q ipe fece⸗
rit:ego facerem ꝙ pater meꝰ reputaret fatuus:quod
abſit. Exquo ipᷣe plus dilexit bona ſua qᷓ; aiam ſuaʒ/
quare veberẽ ego plus aĩam ſuã diligere qᷓ eadeʒ bo/
na. Raro em inuenitur filiꝰ qͥ nõ plus a parẽtibo di⸗
ligatur ꝙᷓ eos diligat. ¶ Quaſi conſimili modo re⸗
ſpondit quidam ⁊æ vxoꝛe ſua Berta nomine: Ber⸗
ta totum habuit inquit gallice:ſi aliquid vœdit:illõ
habeat.ſi nihil fecit:nihil habeat: Sicut eĩ pꝛo illo
qui potuit confiteri peccata ſua:et noluit dum virit
neſcio quis confitebitur pꝛo eo poſt moꝛtem: vel ſi-
bitalis quid valeret confeſſio: Dic de reſtitutione
et vᷣ xebitoꝛum ſolutione ⁊ huiuſmodi.ad que quis

xvj.

Exemp.

Exemp·

xvij.

Exemp.

Arꝰ. viij C

.rix.

Executoꝛ

T vita ſua tenet᷑:⁊ que pficere põt ſi vult. NMõ taliũ pe
riculũ. C. v.xiiij. ercto qꝛ multi bona ſua ꝑ bri/
gas ⁊ falſitates acqrunt.Et iõ frequenter circa bri/
gas poſt moꝛtem expendunt᷑.frequẽter em videtuꝛ ꝙ
bona vefuncti ſũt ſicut os inter canes famelicos ꝓie.
ctuʒ:⁊ ſicut pᷣda inter latrones diuidẽda:qꝛ ſicut iſti
ꝓ oſſe ⁊ pda qñq; pugnãt:⁊ pᷣdones ⁊ bellatoꝛes pꝛe
dam ab alijs captã ab illis auferũt:ſicqñq; ve his et
ꝓ bis ue pᷣdo defunctus male acqᷣſiuit.Erecutoꝛesʒ
vxoꝛſfilij et amici litigant: placitãt pugnant. In qᷓ
pugna qui pᷣualet:pᷣdam a pdone vfuncto pᷣdatam
aſpoꝛtat.¶ Et non ſolũ ſicut ꝑ bꝛigas illa acqſierũt
ita illa amittũt. Sed etiã ſicut alios ꝑ fraudes cꝛcũ
uenerũt:⁊ ve bonis ſuis œfraudauerũt:ita v eiſdem
poſt moꝛtẽ ꝑ cautelas vefraudant᷑:ſicut ptʒ c illo qͥ
moꝛiẽs vxoꝛe executrice facta:bouẽ ꝓ aĩa ſua legauit
vt fert. vroꝛ vo bouem gallũ ſimul ad foꝝ ducens:
vtrũq; ſimul vendidit hac ↄuentõne: ꝙ emptoꝛ pro
gallo marcam anglicanam. boue obulum daret:
qð cum factũ fuiſſet:obuluʒ ꝓ aĩa vædit mariti: Dic
ergo qͥ ꝑ bꝛigas? falſitates cautelas/ bona acqͥrũt
arin modis ea amittũt/vt finis ↄueniens ſit prĩci⸗
pio:Et ſic ad locum vnde fluina exennt:reuertuntuꝛ
Fechteſtee eten effectu 1 ope aꝑte monſtrat᷑:qꝛ ñ
hʒ euẽtus ſoꝛdida pᷣda bonos:iuxta illud ꝛouer.xij
Mõ inueniet fraudulẽtus lucꝝ cuiſq; minatur eus
Ylſa.xxxiij. Ve qui pᷣdaris:nõne pᷣdaberis:cuʒ ⁊eſie⸗
ris pᷣdari ſcʒ in moꝛte pᷣdaberis.Qui ſicut priusvul-/
pes fuerũtvulpinas fraudes ⁊ ↄditõnes habentes:q̃
vt dicit᷑ qñ tpᷣs habẽt pinguioꝛes eligũt gallinas: ſic
eoꝝ executoꝛes ab illis qð pingue ⁊ bonũ eſt tollent:
ſicut ipſi ab alijs quoꝝ fuerũt executoꝛes tulerunt:⁊
ſic qͥ in vita alijs vulpes fuerũt:ĩ moꝛte ꝑtes vulpiuʒ
erũt: In pᷣs.lxij.
Iſtas inuectiones diuerſis excnſatõnibo diuerſi
foꝛte euadere nitunt᷑. ¶ Aliqui dicere poterunt/q;
eos nõ multũ grauãt nec ſpoliãt:lʒ ad tps eis obligẽ
tur/qͥbus rñũdetur ꝙ lʒ perus eſt eos ſpoliare qvinos
ſicut oñſum ẽ.S.e.c.xj.ita peius ẽ vltra terminũ debi
tum obligari. Si qͥs in carcere ꝓ viginti ſolidis łetẽ
tus ⁊ amicus incarcerati eidẽ in viginti ſolidis obli
garet:nõne granaret eũ ſi ſolutõnem din differret:et
illũ in duriſſimo carcere iaceꝛe pꝓmitteꝛet ĩmo intãtũ
grauaret᷑ ꝙ mallet alio tpea tãto ſpoliari.talis eniʒ
Dilatio in illo caſu plus eũ grauaret:ᷓ in alio tꝑe de
tãto ſpoliato:ſic in oſito et pʒ.Ergo eis nimis diu
obligatijquo ad grauamen qð eis offfert:culpã ſpo/
liatõnis nõ euadũt:qꝛ ꝓ eoꝝ defectn multis foꝛte an
nis in purgatoꝛio iacent. Vbi ꝑ eos pꝛimo liberari
pñt mallent ̊̊ ꝙ aliqñ eos a viginti libꝛis ſpoliaſſẽt
qᷓ illis viginti ſolidis eis bitos vetinerẽt Redde ſᷣt
tẽpeſtiue qð debes:Math̊.xviij.¶ Alij credũt fictã
illoꝝ amicitiã palliare ⁊ excuſare:qꝛ moꝛientem fre⸗
quenter viſitãt: moꝛtuos comploſis manibo plan⸗
gunt:dicẽtesive/ve⸗ h̊ tñ in rei veritate ad infirmuʒ
currũt:ſicut muſce ad lac:qñ olla opit᷑. Se hoc nota
D.ix.xxij.Et ſicut coꝛuiq milui ad cadauer moꝛitu
rum vt pᷣdam capiãt. Et ſicut canis ad macelluʒ vbi

ꝗĩal occidit᷑⁊ ſicutincole ad naufragiũ vt aliqͥd ca⸗

piant:ſicut tñ ſpoliantes naufragos ſũt excõicati:ſi-
cut pʒ. C. viij.xxj.ira ſpoliantes iſtos:quoruʒ nauis
frangit᷑ coꝛꝑis qͥ ad veũ:excõicati ſunt:ſnia eĩ a vᷣo la⸗
ta eſt cõtra tales:veute.xxvij.maledictus inqͥt qͥ er-

rare facit cecũ. O aũt ad infirmũ pᷣdictaveniũt intẽ

tione patet:qꝛ paupem moꝛientẽ vix qͥs viſitat:⁊ vix
inu eniri põt/qͥ eius eẽ velint executores/quãtũcũqʒ
ſit ꝙ inquioꝛ ſanguine:qᷓ; diuites. Nõ etiam cauſam
quare moꝛtuũ plangunt.v.ix.xxxiij. Nota a liam rñ
ſionẽ w expenſis circa exequias cũ repꝛobatõne..ix
xxiiij. Si ergo ſcire vis de illis quimoꝛtuũ plangunt

uatoꝛ:opibo inquit credite:

E vüj.
vide manus ⁊ nõ oculos:ſicut auis q̃ reſpicit ad ma
nus aucupis:qͥ capita ſocioꝝ fregitæz nõ ad oculos:
qui ey frigoꝛe lachrymabant᷑:⁊ ſocium qui ex pietate
eũ lachrymari credidit. Hec aſiderare amonunt ſal⸗
lij dicũt:nihil inue⸗
nimꝰ:nibil hũit:multis vbitis fuit obligatus: ⁊ nõ
obſtãte ꝙ iurati ſint ve fideli inuentario ?⁊ computo
faciendo:ita falſum faciunt inuentariũ: ꝙ nibil ĩ eo
ondunt qð abſcondi poterat:non auꝝlno argentũ:

mii foꝛte tres obolos:vbi inuenerũt centuʒ marcas.

Ex qua falſitate non ſolũ defunctũ:ſᷣ etiam legata/
rios vecipiũt atq; creditoꝛes:qꝛ ꝗpter inopiam: aut
ſe nibil eis ſoluere poſſe dicũt:aut intantũ vefalcatõ
nem querũt:⁊ legatoꝝ atq; debitoꝝ ſectõnem:ꝙ vbi
legauit vel vebuit vecem marcas:letus erit totuʒ re-
mittẽp uadnrn ſolidis ille cui tãtũ ex vebito ve⸗
buit vel legato. Et tñ de areator nihil volut de/
falcare: quin potius plꝰ habebũt q; habeꝛe debeꝛẽt.
Patzʒ qñ dicunt ꝙ nihil cũ illo inuenerũt:veꝑ ẽ.
ſi intelligat p vefuncto vel legatarijs vel creditoꝛib
ñ ergo dicũt:nihil inuenimus:moꝛẽ ſequũtur qͥꝛũ
dã qͥ qn cæ aliq̃ re petira mẽtiũt᷑ dicẽtes ſe illaʒ ñ hrᷣe
addũt ſecretiꝰ apð ſe ſubandie te:ita qñ dicũt nihil
ĩnenimꝰſbaudiꝓ mõtuo vł creditoꝛibovłlegatarijs
ãbo mẽtiũt. In h̊ et᷑ moꝛẽ ſequũturagnoꝝ.agnus
em inter centum oues matrẽ ꝓpꝛiam ⁊ nulliꝰ alteriꝰ
agni matrẽ inuenire nouit. Sic iſti agni dyaboli int
ola vefũcti bona prem ꝓpꝛiam gg ipᷣi tollãt/ nul
lius alterius inuenire ſciũt.Lales ad agnos nõ pti-
nent væi:ß ad oues illas veputabunt᷑.Sve quiba in pᷣs.
xlviij. Sicut oues in inferno poſiti ſunt:moꝛs vepaſ.
⁊c̃. ¶ Alij reſpondent:ſicut patet.AM.ꝑxij.liij.Alij qñ
ebitũ vel legatũ ab eis petit dicũt:ſocius meus ha⸗
bet plus de bonis vefuncti:eatis ad eũ.Alius vᷣo pe-
titoꝛem ad iſtũ remittet:ita q ſim łlibenter inueni⸗
ri nolũt.Et dũvnus plus ha bet:ſine alio nũqᷓ ſoluẽ
vult. Ille etiã qͥ minus ſe hr̃e putat:nihil etiã ſoluẽ
vult:videt᷑ ſibi ꝙ ex hoc ſocius plus habet:ꝙ etiã mi
nus latrocinium licite committere peſſit.Et qͥa ille
inimicatur:et ad infernum vadit cum maioꝛi ſarci⸗
na. Iſte vult etiam eum aſſociare cum minori:dũ cũ
perũerſo peruertitur.Alij bona væfuncti occupãtes
ſicut filij vel pꝛopinqui vel creditoꝛes:quando am⸗
monentur ꝙ illa bona que foꝛte clam vel aperte de⸗
tinent executoꝛibus reſtituant: pꝛo anima defuncti
Beieniar ethondont executores nihil faciuntꝓ ani⸗
ma melius eſt ꝙ nos iſta habeamus.hoc eſt tantum
dictum:melius eſt ꝙ nos pꝛo iũllis rebus damnemur
qᷓ; exterioꝛes:certum eſtꝙ talium diſpenſatio ad exe
cutoꝛes pertinet:ergo ſicut illi pꝛo falſa diſpenſatõe:
Vta iſti pꝛo iniuſta damnand ſunt vetentione. In
omnibus iſtis factis:videlicet ꝙ vnus executoꝛũ nõ
vult ſoluere de parte ſua Nam occupauit:quia aliꝰ
non ſoluit q etiam amici bona vætinere volũt/quia
executoꝛes non faciunt pro anima ſicut debent:mi⸗
hil aliud aptius oſtenditur niſi ꝙ vno anime inimi⸗
cante:alij etiam imitari volunt.Et ſic omnes ami⸗
ci eius ſpꝛeuerunt eã inter anguſtias:⁊ facti ſũt ei ini
mici:Treñ.j.
¶ Et ſi veus iuſtus iudex eos eternaliter damnabit
quia ſna non dant:ſicut patet Luce.xvj.caplo ve di⸗
uite epulone:qui nihil de ſuo Zaʒaro dedit.Et ma⸗
thei.xxv. Eſuriui ⁊c. JIterum ſi ſic damnabit fures
W bona furantur vinoꝛum: ſicut patet.j. Coꝝ.vj.
cqʒ fures neq; anari ⁊c.regnum dei poſſidebunt.
vbi ponet qͥ bona furant efunctoꝝ: qᷣb.S. oñſum
ᷣꝙ ſũt latrones ⁊ ꝓditoꝛes oĩbo alijs cru velioꝛes⁊ pe
ioꝛes:⁊ ſi illi qͥ in hac pte culpabiles ſũt minus foꝛte
culpã talem cõmittere timeãt:qꝛ quotidie vĩdictas
talibus debitas de caꝑe non vidẽt. Exẽpla tña vin⸗

xfj.

.

ſe.

leanteaapelli runſino pclenn⸗
etlſnonamunitn i
halbeme ſ d i t
Abbuo ſcei alloctun. Grultun .
teemolumentüguerereinel dali
ſibedcepencdent farorpdinitchlu
iiſcd icic gwebfieret ad aliopa
fefuncidni ee modu getia iret ete⸗
Nuos orupat obo Dbitile rnih
torccitippplagiscy prinno oobit
ſepenſonci eſt llud go paiabof
ns di pirerüt affunabat 1d df
hitytilitatirlöeenibilominus eff
upenizalis vopulabit nnltio l
lcingeſtoben gego Ngez ipo
ſiqinopiitines futru ſuſtentan⸗
fetunt queannuatim vno fien dien⸗
latone ctii i paupep s in anniuen
nmenorid lor quos eatus geg
inerquosfuitinnent angelusin fo
nberarunt Cniapparisdictns d
lnepetipr naniniiſtcomngir
iſpbunttenentns QOnginneperl
nortnosOfſenciͦn Ahitg eisſuff
piofenſgetii öinomnenstiͦl
hirqſiſieg lectüſniͦga
greanto uIu Pats
ſtir nappeno:glectü yt d nit

imue Aie Ot⸗
umfuinn iunn nonn nnd

Jnb Enoriſihninrnin
imun nmnigum mſcnt
vnaeA Pelamn hullivalten⸗
menirnont Giſiagnloſoit
nn uun umfinluͤnn
nuenlreſciiit Cales allagnoonöͤht.
eslllas dpytabunf denniinfnz
ncollas putsbunk deqnipinf
eslninfemopoſtſunt nc dnt
ondent ſiant hotet Am liü Aigi 1
tiabeispetiidicitſtano nensh⸗
nis Nfuncitatbsad i Alns oe
Uremitteritag ſimklibenteriynen⸗
irnus plus habetſinegtio nicſtli
qminusſehfeputat: nihilenuͤſoli
er hocſoauus olus hobet etiz ni
n, liautecommiterepe ſit tioile
infemum tacitonm maioſorl,⸗
mcumoſocart amn minorudnii
ſtur. Aibona mfuncrioccnpaͤtes
nquipel cedttores:guandoan,
vona gueforre dam vel apenrede⸗
nsfeſttuont:pro anima defun
enterecntoreonibilfaciuntpan⸗
osiſts babeanus hoc eſttuntun
Rtnoshrollenchn unninn
un tgtulund ſpglſte
noſiariliaoſn uninnini
ſa damnmndiſ mnmn
nis videliety olltunnl⸗

nnzal;
mn oeclpouitalnol
rnac mummne miitlol
7

pſingmn inni anncanl⸗
ſctiſuteiint
6,
aliterdamnadi
ulnen anſ uſn
. delt. ℳ
hle ſo ennnbl ni

it
oſſichien⸗
nmn n oli⸗ ali⸗ ſire

berent ad eos a tali trahendũ mmiq̃tate.

Exemp.

Executoꝛ

dicte que in diuerſis legunt᷑ ſcripturis:eis ſufficẽ ve
Be pena
em talibo vebita⸗legit᷑ in geſtis Rarolimagni xe q̃dã
milite pdictiregis:qͥ moꝛiẽs armigero dirit: ꝙ equũ
ſulũ ꝓ aia ſua daret:qð cũ facere differret: poſt. xxx di
es moꝛtuus eldẽ armigero appens: rñdit ſe male ha
buiſſe vſq; ad illud tp̃s.ſed tu inqͥt falſitate tua pe⸗
nas nõ euades. In craſtino vo vemones viſibilit eü
in gere lenãtes:cũ hoꝛribili moꝛtenecauerũt. In ſi⸗
gnu ꝙ moꝛtuos vfraudãtes æmonibo tradent᷑:non
ſolũ executoꝛes: oẽs illi:Eſa.j. Ve genti peccatrici
pplo graui iniqtate/ſemini nequã.i.ingratis penti⸗
bus filijs ſceleratis. Vle.n. eis erit.qꝛ hereditate cele
ſti pꝛiuabunt᷑qꝛ hic bona ⁊ ꝑtem male eligũt:ſic ptʒ
D.xj.xxix.nec mirũ ꝙ celeſti pꝛiuant᷑ hereditate: qa
m iura canõica ſucceſſoꝛ nõ adimplẽs vel ñ ſeruão
functi volũtatẽ ⁊ teſtm̃ vebet exheredari.xj.q.j.ſil

Ueſſter. Et ſm leges ciuiles oĩ ſucceſſiõe pꝛiua᷑ C. li.

Exemp.

Exemp.

xriiij.

Exemp.

vj. v fideicõ.l.vltima. Executoꝛes.n. ĩ lege ciuili vo
cant᷑ fideicõmiſſarij:qꝛ fidei illoꝝ moꝛiens cõmittit

oĩa. Mota. D. A xj. vj. Iteruʒ we pena talib vebita:

pabet᷑ in qbuſdã hyſtoꝛijs ꝙ in monaſterio qdã ab⸗
bas cũ multis monachis vno anno moꝛiebat. et cuʒ
ſm loci ↄſnetudinẽ qlibet deberet annonã ſuã habẽ
annũ ꝙ aĩa ſua diſtribuendã: de oſilio cellerarij ele
moſyna illa reuocata fuit. Quada ſ nocte cellerariꝰ
ille ante capellã tranſiens:pdictũ abbatẽ cũ oĩbo fra
tribo illo anno moꝛtuis vidit vt ſibi videbat᷑:ĩ capel⸗
la collocatos:coꝛãꝗ qͥb inuitũ adductũ⸗ diſciplĩatuʒ
abbas ſic eũ alloqtur. SGtultũ inqt eſt ð alteriꝰ moꝛ
te emolumentũ querere in eiꝰdamnũ:cũ ſoes euiuſq;
ſub eodẽ pendeat fato:pᷣdixitq; illũ citiffime moꝛtu
rũ ſed ꝗcqͥd pꝛo eo fieret ad alioꝝ a qͥb ſubtraxerat:
refundẽqu eẽ ↄmodũ ꝙ etiã iret ercoꝛrigeret exẽplo:
quos coꝛrupat vbo.lbijt ille ⁊ nibil vanũ ſe vidiſſe

ta recẽtiib glagn ꝙᷓ; pximo ſuo obitũ mõſtrauit. q̃ in

re penſandũ eſt ꝙ ülud qð ꝓ aĩabo fit ilſoꝝ qͥ moꝛtu⸗
os dũ vixerũt væfraudabãt ad vefraudatoꝝ tranſi
bit vtilitatẽ: ⁊ ipe nihilominus efrauqs p fraude
ſua penig alijs vapulabit mnultis. ¶ Ad id ẽ qo ſcri
bit in geſtis beati grego. ve qᷣdaʒ ppoſito mona ſterij
ſui:q inopiã timẽs fratrũ:ſuſtentationẽ. xl. pauperũ
retraxit:que annuatim vno fieri die ſolebat. Buſtẽ⸗
tationẽ etiã.xij.paupeꝝ qͥs in anniuerſario bti greg.
in memoriã illoꝝ quos beatus greg. paſcere ſolebat
inter quos fuit inuentꝰ angelus in foꝛma tercijdeci⸗
mi:retraxit.Cui apparẽs pᷣdictus btũs grego. ſibi ce
lerẽ pꝛedixit moꝛtẽ:niſi ſe coꝛrigẽt:qðſ⸗ rei poſtmo⸗
dũ ꝓbauit euentus. Qua in re penſanduʒ quantum
moꝛtuos offendãt:qͥ vebita eis ſuffragia ſubtrabũt:
ꝓ q̃ offenſa etiã ipᷣi moꝛtui eos tãaſpe repꝛehẽdunt:
tãq; celerẽ eis predicũt vindictã. ¶ Sicut pʒ te illo
e qquo legit᷑ q̃ſi ſic: lectũ un Paf⸗ ſus legauit qͥ ptꝰ
executon appens:qꝗ lectũ vt ebuit nõ vedit? Rndit
ſibi bene eſſe hoc tm excepto ꝙ lecto careret. ¶ Pꝛe⸗
dicta exẽpla et ſpecula et precipueĩllud vegeſtis ka-
roli:reſpicere berẽt quibona occupant defuncto⸗
rum:cum quibus ducunt in bonis dies ſuosEt in
puncto vſq; ad inferna vſcendunt.quoꝛum cuilibet
efuncti dicere poſſunt illud ij. Macha.vij. Tu qͥdẽ
ſceleſtiſſime in pꝛeſenti vita nos ꝑdis:ſupple ꝓ quã⸗
to ſa lutem noſtram retardas.ſequitur:ſed patienter
ſuſtine:et videbis quomodo ſemen tuum toꝛquebit.
Qui vo iſtis exemplis auditis ſe coꝛrigẽ nolunt: vti
nam coꝛrigerentur ſenſibili pena:vt penas euadẽnt
eternas./ Sicut ille ve quo legit᷑ in libro ve apibus
AQnivnus fuit ve tribus a quib amicus moꝛiens ad
ſe vocatis:⁊ executoꝛib oꝛdinatis:queſiuit:quaʒ pe⸗
nam in vita iſta plus timerẽt:qͥꝑ vnus dixit ſe plꝰle

pram timere.AAlius ignẽ anthonij.tercius vo pauꝑ⸗

2
E piij.
tatem ſe plus tim ere dixit. quibus moꝛiens ait. ⁊ ego
rogo ceñ ꝙ iſta vobis ↄtingant:niſi teſtamentũ meũ
fideliter cõpleueritis.dð cũ non facerent. pꝛimus le
pꝛa.ſcoᷣus illo igne.tercius cum ma gno timoꝛe et la/
chꝛymis omnia bona efunctiad que attingere po⸗
tuit p aĩa ipſius erogauiti In ſignuũ ꝙ illis ꝗᷣ fidelit᷑
vltimã voluntatẽ cefu neri ↄplent:piculũ euadenti⸗
bus.Alij nõ ſolũ lepꝛã/vłignẽ anthonij: ̊ qo peius
eſt ignem patientur eternuʒ: iuxta illud Ecẽi. ij. Ve
duplici coꝛde:et labijs celeſtis.⁊ manibo malefacien
tibo:et peccatoꝛi ingredienti terꝛaʒ duabo vijs. dum
enim terꝛã et diuitias quas habent qᷓtũ ad immobi
lia ꝑ falſas acqͥſitiones:⁊ mohilia ꝑ falſos intrãt exe
cutoꝛes:terram duabo ingrediuntur vijs. ¶ Ad idẽ
eſt hyſtoꝛia cuiuſdam ſapiẽtis in libꝛo ſuo de ſacerdo
te: cui veſtis legata erat vt ꝓ anima oꝛaret defuncti:
quod cũ ſufficdlenter nõ faceret poſtea in viſione qua
dam ad infernũ ductꝰ:illã veſtem ardentẽ a emoni
bus ei impꝛoperantibo ſupꝑ ſe ꝓiectaʒ ſuſtinuit ſuꝑ q̃
ad ſe redeũte veſtigia manſerunt aquſtionis quo fa
cto datur intelligiquale ꝑiculum ſit moꝛtuos nõ ſo⸗
lum væ bonis:ſed etiã e væbitis vefrandare ſuffragi
is. Gi enim ſancta ⁊ ſalubꝛis eſt cogitatio pꝛo efun
ctis exoꝛare:Et per argumentuʒ a ↄtrario ſenſu ini
quũ ⁊ ꝓghanũ eſt vefunctos negligerer⸗ precipuevbi
eis ſpeciali obligant᷑ beneficio ve ſtatuto. Caueant
ergo ecclſiaꝝ rectoꝛes ⁊ alij ꝗͥ ſpecialia quibo ratione
obligantur beneficij vel ſtatuti:negligũt ſuffragia.
Ad idẽ eſt qd ſcribit beda e geſtis anglox lib.iij.
e furſeo viro nobili:qͥ a coꝛpoꝛe exutus 2 bangelis
in altũ leuatus:angelico pꝛecepto ima intuens:val⸗
lem vidit tenebꝛoſam ignibo qtuor ſuccenſam:cuire
ſponſum fuit:ꝙ vallis mũdꝰ/ignes vo peccata fuert:
q ĩm oſumũt. Quoꝝ pꝛimꝰ eſt mendacij: quia non
tenent homines quod in bapriſmo pꝛomiſerũt. Se⸗
cundus eſt cupiditatis:qꝛ mũdi diuitias amoꝛi ppo
nũt celeſtiũ ¶ercius diſcoꝛdie et diſſenſiõis qui tei
vmũ dũ comburit:ipᷣm longius fugat.Quartꝰim⸗
pietatis cum infirmioꝛes ſpoliantur. Viditq; demo
nes in igne volitantes:et bella contra ſanctos ſuſci-
tantes:quoꝛũ vnus ſup eũ tunicã iactauit ignitam:
Ja bonis moꝛtui prius ſe accepiſſe cognouit. cui
clamanti: ait angelus.qð incendiſti:arſitin te. Ani⸗
ma vo ad coꝛpus redeunte:ſignum incendij viſibili-
ter pertulit in humeroꝛ maxilla. Si iſtetalem tanq;
hoꝛribilẽ vidit viſionẽ:totq; penarũ accepit arras p
Vvno ſibi gratis dato:pꝛo quo vt vebuit non ſariſfe⸗
cit:quid ſuſtinebunt qui rapiunt vel iniuſte aliena 7
ſpecialiter mortuoꝝ vtinent quibus extemplo vem
et ꝑditio: Prouerb.vj. ,
Articulus vo vltumus iſtius capituli eſt omnib
pꝛecedentibus mirabilioꝛ ex hocꝙ non ſolumſex ſcri
turis: ſed occulta videtur fide. et quotidiano pro⸗
barnr eyperimento:q; bona vefunctoꝛum male expẽ
duntur:q etiam ipſe qui totum acquiſiuit: nihil vel
arum habet intantũ enim iſta mala omnibus no⸗
be⸗ nota ſunt:q omnes in moꝛte diuitũ/quaſi ſiclo⸗
quentur dicentes:heu eum:quanto laboꝛe et ſollici
tudine cæ die et nocte in terra et mari/bona ſua acqͥ⸗
ſiuit:quãtis periculis nõ ſolũ anime:quia illud mi-
nus curat᷑:ſed etiã coꝛpoꝛis ſe expoſuit:quot vefrau⸗
dauit:quot exheredauit:ad quantam etatem vitam
ſuam in diuitijs/et vlicijs ⁊ honoꝛibus ducere cogi⸗
tauit:⁊ ſubito moꝛtuus eſt:et totum amiſit:et alij dve
bonis ſuis terras emunt:wmos edificant:ditantur.
ſicut patet.A. xij.xv.Comedunt et bibunt: ducũt
in bonis dies ſuos.et pꝛo anima illius nihil faciunt.
Iſta nõ ſunt extranea.ſed omnibus nota: vtpoteq̃

quotidie accidunt:et tamen intantum infatuantur

lta multoꝛum coꝛda:ꝙ nec ſcripturis nec experi⸗

Exemp.

Exemp.

Arꝰ.x.

v.

Excõmunicatio

mentis pꝛemuniri volũt nec credere/ꝙ ita enit e bo
nis iiloꝝ:ſicut vident ð bonis alioꝑ. Mota.G. ij.xxx.
cu ſequẽtibo.Tales ſunt brutis ſtultioꝛes.int᷑ q ᷣm
fabulas / vulpes videns ꝙ leo lupo capitis abſtulit
pellem eo ꝙ pꝛedam bene non diuiſit:melius eam di
uiſit:totũ dando leomi. Reſpondens ꝙ hanca ſacer
dote cũ rubea coꝛona didicit curialitatẽ atq; ſapien
tiam. Videns enim alterius piculum cautius face⸗
re didicit.ſiquidẽ vexatio vedit intellectũ.Sed heu
homo cuʒ in honoꝛe eſſet:non potuit talibb com pari
iumentis:qꝛ in paucis tãta inuenit induſtria. ſicut
patet.E.vij.xvij.Pauci enim inueniuntur quiꝑ ex⸗
empla in alijs viſa ſe cuſtodiunt qui volũt dũ viuũt
⁊ bonis ſuis bene oꝛdinare vel ea pᷣmittere:non ob/
ſtante ꝙ vident vt ↄmuniter ꝙ ea que verelinquun/
tur:amittant Et ponamus ꝙ nõ amittant᷑: ſed poſt
eos mittantur:et ſi non eſſet ad hoc exemplum natu
ralis illoꝛum ratio.viſus etiam coꝛpoꝛis oſtendit ꝙ
melius eſſet lumen ante eos ꝙᷓ poſt eos poꝛtari.Si qͥ
dem et hocad oculuʒ videmus ꝙ vnus puer vbilis
qui ve nocte obſcura in via turpi? ignota lumen ha
bet ante eum velocius et ſecurius vadit:et inelius ſe
cuſtodit:ne in foueaʒ et in lutũ cadat ꝙᷓ foꝛtis homo
et diues et potens in eadem via:qui lumen habet a
tergo/vel alonge:et nõ videt vbi ponat pedes ſuos.
Ita ſpiritualiter vnus pauꝑ vel debilis vł infirmus
et miſer quo ad mundum iſtum:quilumen elemoſy⸗
narum et alioꝛũ bonoꝛuʒ operũ ante ſe pᷣmittit ⁊ an
te ſe habet quando moꝛiendo ꝓ vitam trãſibit igno⸗
tam plenam tenebꝛis ⁊ periculis:velocius/citius ⁊ ſe
curius picula illa euadit:et melius ſe cuſtodit: ne in
abyſſum cadat penarum/ᷓ rex/vellquicunq; diuesvł
otens:cuius lumen et reſtitutionem executoꝛes a⸗
onge poſt vel nunqꝙᷓ poꝛtant. Mota. M. xj. xcvij. Ta
lis enimianteqꝙᷓ lumen veniat /in puteum pꝛofunduʒ/
et in foueam ⁊ in lutum cadit penarum: vbi miſer in
triſticia ſedens ⁊ wvolẽs dicere poteſt illud Pſal.lxviij
Infixus ſum in limo ꝓfundi:et nõ eſt ſubſtãtia ſup⸗
ple me liberans. Sed inaniter tuncplangit poſt ca-
um:tutius fuiſſet/ et melius ſibiꝓuidiſſet. Ita ꝙ in
moꝛte ſecure oꝛaſſe potuiſſet:dicens illud pſal.lxviij
Mogo nõ me vemergat tẽpeſtas aque:neq; abſoꝛbe
at me pꝛofundum:neq; vrgeat ſuꝑ me.p.o.ſ.quia lu⸗
men meum habeo ante me.Et tamen qꝛ ad illud lu⸗
men ſine tuo adiutorio veꝰ eſt inſufficiens:libera me
æ luto:vt non infigar: In pſal.eo.tenemanum meã
et trahe me poſt te. ¶ Hyſtoꝛia ſiue ꝑabola huichy⸗
ſtoꝛie habet᷑ ſimilis e duow ſocijs:qui pacto ſe aſtrĩ
xerunt vt fertur:ꝙ quilibet eſſet in nuptijs alterius
Altero ergo moꝛtuo:alternupſit et duxit vxoꝛẽ.no⸗
ccte vo eadem moꝛtuus ſocio apparens dixit veni ad
pactũ tenendũ.Cui alius ego nõ tãtũ onerani te ad
tenendũ.quaſi diceret.non fuit intentionis mee ad
onerandum telꝙ poſt moꝛteʒ venires.foꝛtenon pla⸗
cuit ei ꝓtunc:et pro ſtatu turpi.in quo vidit eũ ſoci⸗
etas ſua. Rogatus q̊ ꝙ diſcederet:noluit niſi ſub cõ⸗
ditione:ꝙ ſocius ſecum ad puteumlumen poꝛtaret.
duogous faceret:aliquando moꝛtuus lumen pꝛeceſ⸗
it: aliquando ſequebatur. Quando vo pꝛeceſſit:ali

quotiens grauiter cadere videbatur.quando vo ſe
batur:recte iuit.licentiaʒ vo accepturus ⁊ cã hui
facti reqͥſitus reſpondit. Sic eſt v illis qui pꝛemit⸗
tunt bona opa illi habentes lumẽ ante:recte ambu⸗
lant.Ego vo quiin te.et in alijs fictis amicis confi⸗
debam ſſicut etiam mei ſimiles cecidi.ſivo lumen an
te me poꝛtaſſem:modo in tenebꝛis nõ eſſem:ſed quia
ſic non feci:ideo nunc in tenebꝛis ſtraui lectuluʒ me-
um: Job. xvij. Mota. R.vj.per totum. Et ſpecialit
.et. xij·

Ycommunicationis

cauſa añqꝙ; ſnĩa ꝓferat᷑ eſt diligenter inue⸗
ſngada⸗ Pedo oñdit᷑ ꝙ poſt ſufficiẽtẽ cau⸗
ſe cognitionẽ eſt in caſu neceſſario ꝓferenda.Tercio
qꝙ; hec ſententia eſt multũ timẽda. Quarto ꝙ abſo⸗
lutio eſt cito petenda.

¶ Hoꝛimũ pʒ:qꝛ ſi hõ nõ vebeat leuiter ſine magna cã

ſine etiã diligenti cauſe cognitiõe ad moꝛtẽ iudicari
coꝛpalẽinec medipus infirmũ moꝛtuũ iudicat/ ante/
qꝙᷓ pulſuʒ et vrinã diligenter ſcrutau eritiſa multo foꝛ
tioꝛi/bona diligẽria pcedere vebet:anteqᷓ qͥs moꝛtuꝰ
iudicet᷑ ſpũaliter in aĩa:et ſathane tradat᷑ inferni pa
tibu lo ſuſpendendꝰ. Nullus.n.mem bꝝ de coꝛpoꝛe pᷣ
ſcindit naturali:niſi cauſa ſit prius bene diſcuſſa.qa

Hhqͥ nullus facit:vbi aliter ſanari poſſit. Sed ſi videt ꝓ

niſi ꝓreſcindat᷑ piculũ infectionis toto ĩminet coꝛꝑi:
illud pᷣſcin dit non ſine oĩm mẽbꝛoꝝ timoꝛe? wloꝛe.
Ita in ꝓoſito cũ timoꝛe ⁊ coꝛdis apaſſione:mẽbrũ

in coꝛrigibile cæ coꝛpoꝛe xp̃i ecclie mediãte excõmu⸗

nicatiois gladio pᷣſcindendũ eſtqꝛ ſicut puer nimis
frequẽter ⁊ ex leui cã verberatꝰ indurat᷑:⁊ ve verberi
bus minus curat.ſic in ꝓoſito ſnĩa excõicationis ni
mis coiter lata nõ timet᷑. In iſto.n. caſu ſicut benefi
cium nimis cõiter datũ minus appꝛeciat᷑. Ita ſup⸗
pliciũ minus timet᷑.in vno em̃ rarũ eſt carum. in alio
rarũ eſt ctimendũ.ablata.n.raritate oleũ eccleſie.id⸗
eſt indulgentia vileſcit:et vinũ qð vulnera moꝛdet.
ii.excõicatio nõ timet᷑. Pꝛelatus em̃ eſt ille ſamarita⸗
nꝰ Quc.x.qͥ cũ diſcretionis ſtatera oleũ indulgentiel
⁊ vVinũ dure ſnie vulnerato infundere debet.
Ex q̃ chꝛiſti wctrina patet iſtius in caſu ſentẽtie
neceſſitas:qꝛ ſicut neceſſaniũ eſt plagl antiquis que
carnes habent putridas medicina moꝛdaxjet coꝛro/
ſiual⁊ cauteriũ ⁊ nouacula carnes illas ↄſumens: ſic
etiaʒ neceſſariũ eſt mẽbꝛi putridi amputatõ:vbi als
ꝓiculũ ⁊ damnũ incipit coꝛpoꝛi immiere.Sicut etiã
rey neceſſario in caſu ſe œfendit ↄtra terꝛe ſue inimi
cos gladio materiali:et paſtoꝛ ouem reducit baculo.

Bic in ꝓpoſito eſt in caſu ↄſimili neceſſaria cenſura

ecciaſtica.vic; ſententia excõmunicatõnis ⁊ interdi
cti ⁊ ſuſpenſionis et hmõiqꝛ iſta oĩa non oꝛdinantur
ad ſeꝑpandũ hominẽ a deo:nec advulnerandũ:ſed ad

ſanandũ:ſeqͥtur multi credunt᷑ eſſe in eccleſia:qui

ſunt extra:et econuerſo.qꝛ ſᷣm ſenecam non ſentẽtia:
ſed cauſa facit hominem turpem.
lla ergo cauſa ideſt peccatũ que interius animã
occidit:et a vo ſeꝑpat:cum ſententia exterion que et
ab eccleſia ſepat exterius:eſt multum timenda.quia
ſi cauſa moꝛtis tꝑalis videlicet infirmitas interioꝛi
ludex etiã exterius qui coꝛpus moꝛti adiudicãdo il⸗
lud a ſocietate ſeꝑat ceteroꝝ:multũ timent᷑: ꝓpt᷑ moꝛ
tem quam inferunt momentaneam:multo mags ti⸗
menda ſunt pᷣdicta:que ad moꝛtem non ſoluʒ coꝛpꝰ
ſed ⁊ animã et coꝛpus ducunt eternam. Hoc pulcer⸗
rime oſtendit᷑ ex vctrina xpᷣi Luc. xij.vbi poſtq; wocu
it moꝛtẽ coꝛꝑis eẽ paruipendẽdã dicẽs:ne terꝛeami
ni ab his qͥ occidũt coꝛpus et poſt ̊ nõ habẽt ampli
us qͥd faciant:vcuit eius eccleſieq; ſue ſnĩaʒ que ho⸗
minẽ tam ab eccleſie triumphãtis ꝙ; militãtis ſepat
ſocietate:ignibuſq; veputat eternis:multũ eſſe timẽ
dam dicens:ondãvobis quẽ timeatis.timete eũ qͥ pꝰ
FAert habʒ ptãtem mittere in gehennã. Tria
acit. Inſinuat rei euidẽtiã:oñdaʒ ⁊c. Pꝛecipit vri ꝓ
uidentiã:timete.minat᷑ durã ſnĩam:in gehẽnã. Pri⸗
mũ pʒ in bulle ſeu ſnĩe ſcripte aꝑta ꝓlatoe.ſcpjm pate
bit in mãdati executiõe.terciũ patebit ĩ finali rebel
lione. Iſta tria.ſcʒ ſententie ꝓlatio/ et rigoꝛis cõtra
excommunicatos executio/et pene et᷑ne ↄtra rebelles

inflictio.Criplicem excõmunicatõis tinoꝛẽ incute⸗

Arꝰ.iij.

iiGeanngo beceltmnila Pen
e munan Eſtmun en
riscauuan mor nunceleſtiſicnt
zabominbil ſicntcicela gtinctafun
ivpe Pheta. unigrata eſtſuper e⸗
mippe Pheta. zelvelutl
p Trmop ui, Tarcheſtyelut
0scpt onniü augllan ſucaurſun
Grinculisligatus uiquato diut
tineturtantopluntdo vinculls allig
ſeroſinus in foueam cadensimpoꝛte
cniyeeſteqenecſubleuantez innenit
ſioſtes iij. Gnus inqunt ſicadent.
luantſe. ¶Quarto um menbꝛun
gmatacheile rnk
narfneeſttinendi. Cndeouguſann
rnnchitine ſarschlian
(Auinto geſtſicnt canisinundus
ntinenoſankſattane
nigenechq nic;reigonem innauit
Nini ſuacumentop amiit granam.
pit Et ein unidis gne tcckeſ
unnareomittimmmnectun enctis e
Auecomunicarioſanctiad canen⸗
cnnentiochuiſtiachelinn ern⸗
ſarinmin gelelaliC
intgeſrdanequilbennaze

Nrtionioſtztenaclenſiggi enti
nti
——

Cnna gateiſiunsincaſn ſenttie ge
uafüctnen Antiguis gle i.

micas mediana morlap etcoen⸗
nongcla arnes ilas ,ſamnens ſi
tmehuipomndlanpotatoſbih⸗
npit corpoꝛi immlere. Oicut eti
ſyſe mſendtotma teneſne inini
liet oſtoꝛonem duarbocnio.
incaſa Mimli niceſſna cnſura
entia rcömunicatonis interdi
hmotqelſtaoianonoꝛdinantur

a To⸗necodyolnerandi ſedlaa

ultiredunt eſſeneccleſin gui
to geßmſenecamnonſentetin.
nem turpem.

ſtpeccgrüiqbeinterinsanind e
En ſententizerterion gue et i⸗

aiuseſtnultun tinencn hein
is vidtlit infimnitus innon
quicnpns nott ecl aii⸗ 1
tceteror,multitimenf r
tntum mlton ul /
neagnarm Mſclhen/

4

iiij.

vj.

Exemp.

Excõmunicatio

re vebent: ꝓpt er triplexquod excommunicationi im
minet periculum/quoꝛum pꝛimũ imminet ipᷣi excom
municato.ſcom cõmumicantibo. tercium totimũdo.
¶ Pꝛimo. n. hec ſententia eſt multũ timenda Apter
periculum maximum quod pꝛouenit ex hac ſenten⸗
tia ipſi excõmunicato:tam in pꝛeſentiqᷓin futuro.in
bꝛeſenti enim vita multiplex ei imminet periculum.
Pꝛimo qꝛ ipᷣa a ve animaʒ cerelictam et ſeparataʒ
oſtendit:et a ſocietate omniũ bonoꝝ taz in celo qꝙᷓ in
terra.Ex quo ſequit᷑ ꝙ liberea dyabolo poſſidet᷑ſet
ſpoliat᷑:ſicut illi hr tempoꝛe guerꝛe regis nõ habent
ꝓptectionem. Et ſicutilli qͥ ꝑ ſententiam apoſtolicaʒ
publicantur quo ad pſonas et bona:pꝛopter eccleſie

rebellionem. Tales enim ſunt ad voluntatẽ cupien⸗
tiũ. Mota.T. v.xlv. Ex ſecũdo patet ꝙ a nullo iuua

nipoteſt:qꝛ ſicut membꝝ a coꝛpoꝛe abſciſum et cani⸗

bus ꝓiectu:ab alimento ab alijs mẽbꝛis accepto nõ
luuatur:nec eoꝝ commnicat opernibus. Ita tale mẽ
bʒꝑ a cibo anime ideſt a bonis opibo tam illoꝝ qͥ ſunt
in celo: qᷓ in terꝛa:pꝛiuat᷑.quia eſt ſicut arbor cæ ter-
ra euulſa:q humoꝛẽ ce terꝛa nõ trahit q ſiccat᷑ / et ad
ignem diſponit eternũ. De qb Jude.j. Arboꝛes au
tumnales infructuoſe/ bis moꝛtue:ſupple ſemel ĩ cau
ſa.ſecũdo in ſententia eradicate:quibopcella tenebꝛa
rum conſeruata eſt ineternuʒ. iam enim ſecuris ideſt
ſententia ad radicẽ iſtius arboꝛis poſita eſt: AMdath.
iWRechndo hec eſt timẽda: ꝓpter ſpiritualẽ quã
oſtendit vfoꝛmitatem. Eſt enim excommunicatus
turpis coꝛam vo ⁊ curia celeſti:ſicut carbo extinctꝰ/
⁊abominbil: ſicut cãdela extinctafumigans. Teſte
quippe ꝗꝓpheta.vnigrata eſt ſuper carbones facies
eoꝝ:Trenoꝝ. iii. Teres eſt velut homo ab inimi
cis captꝰ:omniuũ auxilio ⁊ ſuccurſu vſtitutꝰ:m ultiſ⸗
ꝙᷓ vinculis ligatus.qui quãto diutiꝰ ſic infeliciter e
tinetur:tanto pluribo vinculis alligat᷑ velut etiã mi
ſer aſinus in foueam cadens impoꝛtabili ſub onere.
cui ve eſt:qꝛ nec ſubleuanteʒ inuenit.De quo Eccle⸗
ſiaſtes. iiij. EUnus inquit ſi ceciderit: non habet ſub/
leuantẽ ſe. ¶ Quarto cum membꝛum abiciſum ſitz
emonibo ꝓiectũ:cũ chꝛiſto aſcendere nõ oterit:qð
maxime e timendũ. Ende auguſtinus. Nihil time
re vberet chꝛiſtianꝰ: ſicut a chꝛiſti coꝛpoꝛe ſeparari.
¶ Quinto qe eſt ſicut canis imundus imo omni ca-
ne/et omni ſaraceno peioꝛ: ſicut peioꝛ eſt apoſtata a
velſgronecgd nũqᷓ religionem intrauit: et peioꝛ qͥ ba
ptiſmi ⁊ ſacramentoꝝ amiſit gratiam:qᷓ qͥ nũq; rece⸗
pit.Et peioꝛ canibus:qꝛ nec eccleſiã gpter vemerita
intrare pmittitur:nec cum ſanctis commũicare. qͥa
que cõmunicatio ſancti ad canem: Ecc̃i riij.vel que
conuentio chꝛiſti ad belial.ij. Coꝝ. vj. ¶ Bexto qͥa
ſicut immũdũ et inunle caniita eiccommunicatꝰtra
ditus eſt ſathane.j.Coꝝ.v. Eo q; iudicauihuiuſmo
di tradere ſathane qui libenter eum reci: ga ſicut
emacello ꝓiectum.ita dyabolus de eccleſ⸗ lia eiectuʒ
auide expectat vuoꝛandu.qui circuit querẽs quem
euoꝛet. j. Petri. v. ¶ Geptimo qꝛ eſt extra ciuitateʒ
tempoꝛe obſidionis.ſicut ptʒ. C.iiij.x. Scoo hec ſen⸗
tentia eſt timenda:q;ꝛ multũ nocet comunicãtibo.ſiẽ
enim candela extincta olfacientibo: et lepꝛoſus tan⸗
gentibo:et ouis ſcabioſa ſimul paſcentibo.ita excom⸗
mumicat nocet ſibi cõmunicantibo. ille enim excom
municatus intantũ eſt alijs ↄtagioſus: alioꝛũq; in⸗
fectiuus:tantuſq; dyaboli auceps et glutinũ atʒ ve⸗
natoꝛ:ꝙ vix ꝑ quẽcũq; peccatoꝛe/tot ſicut ꝑ eũ lucra
tur dyabolus. Unde demõ vt dicit᷑ ſemel in quodã
moniaco adiuratꝰ ꝑ quẽ modũ plures in die lu-⸗
crarentur. Reſpondit ꝑ excõicatũ.qꝛ aliqñ ꝑ vnũ ta
lem centũ:ĩmo mille in die:qͥ vel moꝛtaliter: ſicut
in diuinis vel ↄtemnendo:vel venialiter:ſiẽ alio mo
Eticipant/peccant lucrat.Optimꝰ eſt ̊ dyaboli ve⸗

natoꝛ. ille excõmunicatus.qꝛnõ eſt rex qͥ habeat ve⸗
natoꝛem/q rot ei in die capiat feras quot iſte hoĩes.
Crudeliſſimus eſt etiã xei expugnatoꝛ: q ita potent᷑
ab eius dñio ſubditos aufert:idyaboliq; dñio ſnbij⸗

cit. aũt taliter ꝑticipantes dei inimici:ↄvaboliq;
ſint amici:patet tam ꝓ oꝑa illoꝝ ꝙᷓ; ꝑ legem eccleſie.
Per oꝑa patet:qꝛ ſicut recipiens 7 receptans a rege
banmitum in ope q amicabiliterſe ad talem hʒz:oſtẽ⸗
dit ꝙ nõ eſt amicus regis:qꝛ amici eadẽ diligut 7 ea⸗
demodio habent ſᷣm phm in ethicis. Sic in ꝓpoſito
qui amicabiliter ſe hʒ ad bannitũ a ceo: tã ab ecclia
triumphante ꝙᷓmilitant expellendus E. Idẽ pʒexle/

ge ecclie in vecret.dil.xciij. Si inimicus· vbiad duci

tur petrꝰpꝛinceps apoſtoloꝑ pplm wcens in oꝛdina
tione clemẽtis:et infoꝛmãs excõicatos fugere. quia
inqͥt/ſi q; amicꝰilloꝝ eſt:vnꝰex illis q eccleſiã extmi⸗

nare volũt.Et cũ coꝛꝑe vobiſcũ eſſe videat mẽte tñ
7 aia ? oꝑe otra vos: eſt multo neqoꝛ hoſtis:qᷓ qͥ fo⸗
ris ſunt ⁊ apte inimicant᷑ Euius rei cã eſſe põt.quia

ꝓticipant es ſnnt cauſa quare tot ſunt excommunica

tia quare minꝰ excommuicaritimẽt ſicut ſuppoꝛtã-

tes ? latrones homicidas inuantes:ſunt e⸗ qre tot
ſunt latrones ſi enim nullus eis omũicaret qͥꝝu væſide
rãt cõiones:ipam amicoꝝ fugam/ſuamq; ex fuga cõ⸗
fuſionem. ꝓlus timerẽt ꝙᷓ iam timeant mniam/ vel cõ
fuſionẽ quã habebũt:quando a wo et tota curia ce-
leſtiſepabuntur. CHMec enim ratio in p̃allegato al⸗
legat᷑ ecreto.dũ.n.oim cupit amicicias habere q eũ
ter pctm̃ fugiñũt:citiꝰrecociliari vult ei qͥ omnibopᷣ
eſt. Ey dictis quoq; pʒ quãtũ ſit ꝑticipantiũ ꝑiculũ
qꝛ ſi bannitum regis receptanjvel latronẽ receptãs
vel fouens / ſuſpendio dignus ſit:quo ſuſpẽdio dignꝰ
iudicatur/qui bannitum ⁊ei recipit. Et ſi talis parti
cipatio ſeparat a ꝑceptiõe ſacramentoꝑ:quomò etiã
nõ ſepat a ꝑceptione celi.Et ſi excõmunicatiſtam in
Vlta ꝙ;ᷓ in moꝛte ab eccleſia excludant᷑ milirante tan⸗
ꝙᷓ indigni qs eos dignos ſanctioꝛe iudicaret loco.ſcʒ
eccleſia triumphante. aüt ab ecclia expellant᷑
militante in vita:quotidiano patet expernimento. ꝙ
autem ab eadem erpellant᷑ poſt moꝛteʒ: pz pmo pꝑ ex
emplũ ey geſtis beati Au uſtini pꝛimi angloꝛum ar
chiepiſcopi.Dequo feri i cum ex moꝛe miſſas cele⸗
bꝛaturus/pᷣciperet ꝙ omnes excõicati eccleſia exi⸗
rent:vidit vnũ v terꝛa vbi quondã ſepultus fuerat/
ſurgere:⁊ eccleſia exirelet ab eodem ſancto cau⸗
ſa reqͥ ſitus:reſpondit ſe quondam
ſolutas excommunicatũ fuiſſe. CAd idẽ eſt qð ſcri-
bit beatus Grego.ij.libꝛo dyalogoꝛum: væ duabus
ancillis chꝛiſti/que qꝛ frequenter linguas laxabant
aduerſus quendam q eis in exterioꝛib ſeruiebat cõ⸗
tendentes:a beato benedicto tale habnerũt manda
tum. MNiſi inquit coꝛrexenitis vos ego vos excõmũi⸗
cabo.et poſt eaꝝ moꝛtẽ frequenter viſe ſunt tempoꝛe
miſſe ve eccleſia erire. Illis qͥ hmõi cenſuras mom
parũ timent:in fine ſm auguſtinũ grauius erit: ꝙᷓ ſi
gladio ferirent᷑ vel a feris wuoꝛarent᷑. vel flamis ex⸗
urerẽt. Tercio hec ſententia eſt timenda:qꝛ toti no⸗
cet mũdo.q; ſi pꝛopter vnũ excommunicatu videli-
cet iudam tota nauis in qua erat ipſe cum chꝛiſti di
ſcipulis:iactabat᷑ fluctib:et quaſi piclitabatur: Si

cut ptʒ Math.viij.et Marci.iiij.cuius cã fuit iudas/

ſm verba Ambꝛoſij que habent᷑ in vcretis xxiiij.q.
j. Non turbat᷑. Ita ꝓpter excõmunicatos ⁊ peccato
res totus mundus iactatur⁊ turbat᷑ tempeſtatibus

et bellis / et peſtilentijs ſicut ſatis oſtendit. S.ij.

¶ Ergquo tor pencula contingunt tam excommuni

catis q communicantibus in vita pariter? in mor⸗
te:et etiam toti communitati:patet/ ꝙ abſolutionis
remedium cito eſſet querendum. Sed aliqui minus
ea curant remedium querere:quia foꝛte reputãt

Exemp.

ter œcimas nõ

Exemp.

Arꝰ.iiij.

viij.

Exemp.

Ars. j.

Falſitas

ſe ſine cauſa eſſe excommunicatos et iniuſte.qð tam
ſemper timendũ ſit:ſequenti oſtendit exemplo. er⸗
tur ꝙ quidã a tali ſententia ligatꝰ a Roberto linco
neinſi epiſcopo:allegauit ꝙ excõmunicari nõ meru
erat. Cui epiſcopus:qͥd vemeruit iſte panis nouꝰ. ni-
hil inqͥt cñ epiſcopꝰeũ excõmunicauit:ſtatim factꝰ ẽ
putridus.quod ad iſti ſententie ſeueritatis oſtenſio
nem⁊ alioꝛũ terꝛoꝛem factũ fuiſſe intelligit᷑.Alij
vo tales cenſuras ideo minus tumẽt:qꝛ quotidie ta/-
les vindictas ve excõmunicatis capi nõ vident. In
pꝛimitiua enim eccleſia vmones publice vt dicitur
vexabãt excõmunicatos:ↄmũius ꝙᷓ modo.ſed quod
tunc faciebant aperte et manifeſtius: nũc faciũt oc⸗
culte ⁊ ꝑiculoſius.qꝛ minus timentur/⁊ diutius mo
do in ea iacent inuoluti quod foꝛte monum eſt cau
tela. Sicut patʒ.C. vj.lxj.Et.cC.vij.xj.cũ tribus ſe⸗
quentibo. Pꝛopter cauſas.n.ibi et hicetiam tactas:
poſſunt vemones dicere illud Apoca. vltimo. qͥ no⸗
cet noceat adhuc⁊ qͥ in ſoꝛdibꝰ eſt: ſoꝛdeſcat ad huc:
Mota ꝙ miti ſunt excõmunicati. F. j.vij. Mota.M.

ſ.per totum. .
Alſitatis et veri/

tatis Pꝛimo facienda eſt adinuicem
cõꝑatio quo ad potentiã ⁊ victoꝛiaʒ:
oſtendẽdo ꝙ falſitas in hoc mðo vt
cõiter cõtra veritatẽ pᷣualet. Secun⸗
do oſtendet᷑ ꝙ nõ eſt mirabile ꝙ pᷣualet ↄtra verita⸗
tem:aꝗpter multas cauſas que eã vincere faciũt. Ter
cio ondit᷑ qᷓpiculoſa eſt falſoꝝ ſeruitus vel ſocietas ⁊
amicicia.Quarto falſoꝝ oſtenditur ſtulticia. Quĩ⸗
tõ incoꝛnigibilitas.SGexto oſtẽdit᷑ que ſit radix et cã
falſoꝝ innumerabilis multitudinis. DGeptimo oſtẽ⸗
dere reſtat que mala ey falſitate ↄtingũt. Octauo qͥſ
ſit falſoꝛum finis.
MRatione pꝛimi eſt ſciendũ ꝙ talis eſt cõꝑatio int
falſitatẽ ⁊ veritatẽ:vt freq̃nter q̃lis eſt inter lupũ et
agnũ:⁊v quib habes. .ixj.xij.qꝛ ſicut in omni ↄfli⸗
ctu ⁊ ludo? factoſlupus ↄtra agnũ pᷣualet:ſicut etiã
pylatus ↄtra xpᷣm in hocmũdo pᷣualuit:ſic in cauſis
⁊ placitis falſus ↄtra veracẽ:et impiꝰ pᷣualet aduer⸗
ſus iuſtum:Xbac.jEt ſpecialiter vbi verax eſt pau
per:⁊ falſus eſt nũmoſus. In hoccaſu põt pauꝑ cla
mare iuſticiã ſuã oſtendendo:ad iudices/dñnos et ali
os qͥ ad faciendũ iuſticiam oꝛdinant᷑: vſq; ad rauce/
dinẽ põt etiã curias ſeqͥ vſqʒ ad laſſitudinẽ ⁊ vite tedi
um:⁊ nõ exaudiet᷑ Vlbi falſus ſine omni clamoꝛe vł
laboꝛe tm̃modo manus illoꝝ cũ nüũmis tangendo ex
audit᷑ ⁊ expedit᷑. Mirabile videt᷑ ꝙ clamans nõ exau
dit᷑:et mutus audit᷑.et cã eſt.qꝛ vnꝰvenit in noĩe nũ/
mi ad quẽ habentſemꝑ aures aꝑptas.Alius in nomi
ne ci.apud tales.n.falſos aſſeſſoꝛes ⁊ hmõi bñ tra⸗
ctat᷑ et libentius recpit/ qui venit in nomine nũmi:
ꝙᷓ ei.nec mirũ:qꝛ qͥlibet libentius recipit/⁊ cũ meli⸗
oꝛi vultu illũ qͥ venit in noĩe dñi ſui quẽ multũ dili⸗
git:qᷓ illũ qͥ venit in noĩe wmini quẽ nõ diligit:queʒ
nõ reputat dñm ſuũ.ſ̊ taliũ dñs maxime dilectus eſt
nummus.qð innuit xpᷣs in euangelio vbi wcet ꝙ ne⸗
mo põt duob dñis ſeruire:innuẽs mãmonã eẽ cupi⸗
vori dñm. qõ q̊ mirũ:ſi venientẽ in noĩe eius libenter
recipiãt.¶ Iterũ citius audit᷑ ille qͥ venit in nomĩe
dñi ſui quẽ diligit ⁊ timet:qꝙᷓ in noĩe illiꝰdñi quẽ non
tim et nec diligit. Ita iſti citius audiũt vnũ venien⸗
tẽ cũ nũmis cũ paucis verbis qvnũ qͥ clamat ꝓ amo
re veritatis:et ꝓ amoꝛe ei:et oĩm ſanctoꝝ. ¶ Yterũ
ſicut in oĩ bello vbi œus iuuat ꝑs aduerſa vincit᷑ᷣ.ſiẽ
tʒ. H.ij. artic. viij. Ita in placitis cauſis ⁊ negocijs
mõi.vbiiſte falſus deꝰ.ſ.venariꝰiuuat:veritas vin/
cit᷑:qꝛ ita manus illoꝝ in qͥ; manibo iniqᷣtates ſunt/
foꝛtificat in tangendo: eos foꝛtit᷑ agere et vincẽ᷑ fa⸗

cit.et ſi nõ pñt manꝰomniũ.xij.tangere abundanter
tangant ſaltem manus antiqoꝛs vel potẽtioꝛis pa⸗
trie ductoꝛis.et adhuc ↄtra veritateʒ pꝛeualebit.qꝗꝛ
ille vnus vel timoꝛe vel amoꝛe vel falſa infoꝛmatioe
q factũ falſifimũ /antiqua tꝑa antiquoꝝ regũ et feo
feſſationes:que nũqꝙᷓ fuerũt in rerũ natura narrãdo
coloꝛe veritatis coloꝛabit:⁊ aliquo pꝛediccoꝝ modo
rum alios poſt ſe ducet.Et ſic in mundo iſto falſitas
pꝛeualet.Gic dñs et veus in dñio et regno ſuo.et veri
tas in plano cãpo ſeu platea. In iſta lucta ſeu haſti⸗
ludio vel bello vbi falſi cũ denarijs ſunt ex ꝑte ↄtra
ria:⁊ etiam mediatoꝛes in negocio: ſicut in duode⸗
na ⁊ buiuſmodi: ꝓſterni. Et ſic verificat᷑ illud Eſa.
lix. Coꝛruit in platea veritas. Sicut patet.A.xiiij.
xxxviij.⁊c.
GSed cũ veritas ſit tamfoꝛtis ꝙ teſte ſcriptura.ij.
Eſdre.iij.ſuꝑ om nia vincit veritas.et eodẽ libꝛo ca⸗
pitulo.iijj. ꝙ dixerũt omnes magna eſt veritas et pᷣ⸗
ualet/mirabile videt᷑ dictũ:ꝙ falſitas veritatẽ ꝓſter
nit:Sed h̊ nõ vebet eſſe mirabile nclarank locuʒ et
modũ:⁊ omnia auantagia que falſitas habet ꝓ ꝑte
ſua in iſto bello. ¶ Habet.n.ex ꝑte ſua oĩa auãtagia
que bellãtes victoꝛes facere ↄſueuerũt.quoꝝ pꝛimũ
ex loco eſt in qͥ pugnãt..nanq;.ij.ij.et.A.xxv.vj.di
ctũ eſt/ ꝙ locus ꝓ bello bene electꝰ multũ pugnaãtes
iuuat ꝙ etiã ſit in terꝛa ⁊ dñio ꝓpꝛio.t ha beat cir⸗
ca ſe homines.ſi.qui eũ multũ diligant/⁊ aduerſariũ
odio habeant.Sed ralſitas eligit ſibi locũ aptioꝛeʒ
viq; hunc mũdũ inter ſuos qͥ multũ eam diligunt:et
alteram ꝑtem magno odio habent.ideſt veritatẽ in
dvñio et Feg0 Vrl. l uidem in hoc caſu qd verita
ti negat᷑:falſitati acedit. Sed hicmundus ideſt con-

Arꝰ. ij.
iij.

gregatio falſoꝝ/negat᷑ eſſe regnũ veritatis.ipſa eniʒ

veritas dicit regnũ ſuũ nõ eſſe œ hoc mundo.v quo
etiã intelligit᷑ illud Oſee.iiij. Mon eſt veritas in ter/
ra.ſᷓ regnũ falſitatis eſſe opoꝛtet iuxta ſnĩam auguſ.
T ciui.dei. In ciuitate inqᷣt vei:rex eſt veritas.ſ.in ce
lo ⁊ in ↄogregatione fideliñ lex chanitas dignitasle/
quitas pax:felicitas:vita: eternitas.Sed in ciuita-
te dyaboli.i.in ↄgregatiõe falſoꝝ:rex eſt falſitas.lex
cupiditas:dignitas iniqͥtas.lis felicitas.vita tꝑali⸗
tas. In hoc.n.regno.i.in ↄgregatiõe falſoꝝ:hʒ totã
altã iuſticiam ⁊ ita potenter regnat/ꝙ alijs dat ter⸗
rã hereditatẽvitã et mẽbꝛa.qͥ his oib carere vebe/
rent.qꝛ foetioꝛ latro vel homicida qͥ ducit᷑ ad caſtrũ
vel ad aliũ carcerẽ ſi ſit e magno genere: vel ſit alli⸗
gatus alicui magno ductoꝛi:vel ipe vel amici eiꝰha⸗

beãt vnde ↄducere poſſint iudices/aſſeſſoꝛes ⁊ patri

am:liboret᷑. Vnde nuꝑ cuidã rogantiꝓ amico queʒ
in carcere habuit.Rndiſſe fert᷑ ile vuctoꝛ: tace ſi in
manu duos coꝛã iudice boues furatos haberet: ego
facerem eũ euadere.Ecce quõ vitã dat cui nõ vebet.
Ex alia ꝑte ſi fidelis homo habeat inimicos potẽ
tes/qͥ minis vel muneribo patriã ducũt:indictat᷑:in/
carcerat᷑ ⁊ occidit᷑:qñq; ꝓ terra vel manerijs ſuis:qᷓ
illi potẽtes vſiderant:ſicut achab veſiderauitvineã
naboth:ꝓ q̃ habenda occiſus fuit:ſicut pʒ.iij. Reg.
xxj.Aliqñ ꝓ odio et alijs cauſis. Patet ergo ꝙ tan⸗
tam poteſtatem habet nũc falſitas in ciuitate dya⸗
boli:quantã habuit olim pylatus in ciuitate hieru⸗
ſalem. Quia ſicut ille barꝛaban latronem liberauit
⁊ xpᷣm occidit.ita nũc falſitas et falſi hoĩes qͥ locũ te⸗
nẽt pylati:qꝛ pugnãt in ꝓpꝛia patria in q̃ ſunt anda
cioꝛes:de qua etiam ꝓuerbium eſt:q in ꝓpꝛia patria
vacca fugat bouem ſicnt ⁊c. Sed ſecus erit in regno
veritatis ideſt in alio ſeculo. IObi enim veritas vin⸗
cit et falios ponet cum pylato:cuiꝰ locũ in terꝛa te⸗
nuerũt. ¶ Gcõm qð iuuat in bello ad victoꝛiã obti⸗
nendã/eſt generis ſublimitas.talibo.n. vt cõiter plłes
fauẽt:et plłes ſecuʒ ducere poſſunt:pluſq; aduerſarij

Exemp.

uij.

nenm wmnum bec ſoin wmnibu⸗
ſaegmmii aumtnin vmikofti.
uniet llis mnecomitsk ſerulat
nitactonemintantumg nnr ſenn
mrunfen ineiſta mels herba faltati⸗
Ntopalvenctitio uin aume gcſcat in
linccenentis vel endentis vel tnin

Uictur Heſter peſ.Collida fraude dai⸗

Ekr.

ninnsſe daigeintendunt intantumg
penfarabiadtxlpotns dpannd ni
nenſura greſcatgrinpannoabadog
dunt ertenus:etabſconduntpeinsint
ſs vtuntur menſuns velponderibus
hotuz maliiy aguam vino miſcendn
mittunt. Gir ſine iſtaponderantn
aquepongerevenduntunquaid
danomns admnixta:ommnin obomis
günbhecfamnlaturynampanem
ſffneitaſoluurpecunia gefalic
Nbocmnicet. Elx emituregnus 1
ntmnenzi Gir rent lmot,
ſegt . Glr venitallquis ſim

Xhetnaad enencnz gllanig in en,
uin obuietiſtih⸗ weluln ini

hiema⸗ .
emm Onnid
uminen n
Falſitas
C

et
lim ſon
nde ennunn P
mWni dete ehpren is
den lieee tal
coſd, Veni nanibſoneni ales ti
einrirct tgles ipenttaltalin
tnunsuhdl uuntn PNrrie e ver bentege m mar inton
edioet g gl Nr niͤcd tas Te e diuitie: igeneri⸗ oniũ du
cpo ſen Lünnuninnitzenite meinelpſe ns genere: le: et largitas is ſublimitat oꝛe.qui .
loybi laren noerr hfgli ipſe em̃ ꝛvtpot magna. Bʒ e d a quis ni
lil te N fnnnn uhiantate mnengareſt ieenrahe welalli. raereaalnountſons
des , ari ſen 1 alſitat m: qui eius: et pa⸗ iſericoꝛdi. cxv.dicit omni rcni põ
desin ſn uiudaſ, em. qu ia ↄmuni Joh. v m coꝛdia ſupple i mnis h põtmo
DI — Vegocee ntaaſt⸗ catoꝝꝑ:f. ia pꝛopteri uniter cupidi iij. Et utuat indi pple in omom 7
tin Nent goco:ſi erſe E:falſa teſti. P erüla ſunt cupidita vt indi igenti opere: endarx: Mo
te Etſt ſicyrt 3de multos h teſtimonia ij unt falſa tas parit vt indigenti⸗ vel ſuꝑ reiqꝛ quis nu X: MO
feit epenfi In dde ; abet fili luratoꝑꝝ a periuria in terꝛa: is vefect uitatibo ſui⸗ ne gratis
1 Ocn kln e viij. Vos ex ios filii et buiuſmodi mer ꝛa:ſed ſci ctum ſuppl uis ſubtrahi
ain cntpe E. ſpeciali ex patre dyab as qᷣ bo vicit nodi. Hec ctum:qꝛ entia terꝛen pleat. Mon eſt trahit. vij
8 uſttunf tet, ni usi⸗ iter: qꝛ mul V9 olo eſtis t veritas JYohi⸗ tibo ꝛ pauci vident a lucratiu ſciẽtia dei
munmeti⸗ i⸗ s in hoc mu te falſitat et multos 5 cadant: euadere:et ſ a. Sed maledi
nt Oteſteſcn hec cũt undo ato di ez ſequent di generos eu excõmuni ret aliquem :et ſpecialit alecht
S* ſnpturn ij . ot filijs et fili itant. & diuitle ꝓuinci nicationi punct er de potẽ
lenrdmda o etegg eri 7exercitu: veri. filiab bmir .q t ncialib nis ↄtente in i um maledi ote.
enici an deel. De exercitu: verit us et generi uz ergo eſt: nen us. et ↄtenti nte in iure vl i ecdictiõ
rchkmigilit ntiſei, In pſal uia dimi at: que in ta familia rium: qui qꝛ vir eſt qui ota cartaqu tentijs
nnnananendi ſentmi ſe⸗ n pfal. xj.et teſt nute ſunt vern pocmundo Wncag plus aliena ui vinat mo Hon t
lesnung Piamlh, v. nõ eſt miſerico gia ꝓPheta Bſe ritates a filijs oim deli acium: in om 16 ar d r wrcen
bcklo. ede Vrfllin tiloatet Terciũ ꝛdia:non eſt ſee. iiij. non oim 5 icet eſt lucrati ni arte tam iligunt vxo e⸗
es picto n shaber mili quod reddi ſcientia ii eſt veritas: inundauerũ ratiua:qᷓi ſpecu atiua ꝛe8.
rdes unr geln Anre milie? exercitus n ee rerta entG 68s: rijt uerüt ſup tot n mechanica: ua que vi⸗
. obene 0,,net⸗ Eum . unct itudinẽ alſita ebat i⸗ nultiplic 1. em: aue⸗
ſrint ene elec⸗ Ipwe ↄmitta o contra vũ inẽ.qꝛ itas ma in chriſtia atur: per quos falſi
latmma rõi mnli nen dis nt. contra veu a ceu vel ho pauciſunt 4 cem: quia i ane religio peo vnd qu albira.
ns ut⸗ dis peeand milnrunandoer din ſalfitate, paucit Ndtone diolee meibin em habẽ ſo⸗
t Saut nulti dllg heſt at vel van Et quis eſt ruriando et diu ſitatez v as et admi xpianitatis nüc habet
. Gel talſitno elign undrachanin⸗ di ceſid na videt: no q in huiuſmo nerſis mo⸗ num de falſi ratio: ꝙ qu tanta erat f⸗ ⸗
finterſi Mrſibil lbenſni ri erio: et huin peccat ſaltem odiquãdo tẽ ſignabant: itate notatu ando bomin alſoꝛuũ
Go multi ci gon. ie truph uiuſmodi facti em volũ te/ labant: digi m ½ vi⸗ ines videbã
Imagnood Umultfiee pkion, fid pham leuit di factis: itate habẽ 7 Dicent gito eum 5 icum tranſi eboãt
gnooclo habent i mniigu idem noſtr. er accipiũñ ꝛet ſpeciali E t es: ecce fal quaſi admi nſire:ſe c
pri Di ohabent igeſt nteer pti ram vel piũt.et bꝛ 7 iter luxu⸗ a eſt falſe falſus hom gdmirando oſt ruce
io Giqnidani hentate nent: ſub ad vei h euiter omni nru⸗ rent vi ſoꝝ multi o. BGed oſtendẽt
ati codit. inboccau ein te. Et ſi quadam tr onoꝛem! mnia qad ent viginti digi tudo 7 vero⸗ nunc eco es
nbocaſuqͤperi Et ſic con m tranſeũt vel anime ſalutẽ falſo nti digitos vi eroꝝ pauci nuerſo tã
opnegiich edbicmungus te nent falſi tra veum ut negligenti⸗ e ſalutẽ os: ſpeciali 8 vix ſuffic ucitas: ꝙ ſih A
rneraeſeregnüeni biteſten⸗ alſitatis n operand tia et leui gregati iterquand ed oſtende abe⸗
regnüſoi leregnu venttatis. dant.qu non quia o ad famili ita⸗ o. Int ndo eſt comi oſtenden
leenuſünoͤefl ipſaeni f orum qᷣli um ſed qui iliam perti oſtendẽdũ fi er quos tamẽ mitat“ dum
kilni ⸗ eſſewhocnn 6 raudo ani q̃libet dic quia ſeip̃ perti . Edũ fidel amẽ vnus di vel patri
OAſer iij. N Ndo,N ti nimam in b cere poteſt il os vefrau cio veput es. Et adh a digitus ſĩ grech⸗
llitatis eſt oneſtvenitasi tinent facien onis. Alij lud Ecẽ an ſi⸗ atus eſſet oci⸗ uc foꝛte digi s ſufficit
—–— criurtoſniamang endendo/no primuz: in ſe familiam eiꝰ Kur bub olebat eſſei pꝛo magna diei li offi⸗
niutute ingt winreltyeni anl. demna ocentes li ꝛin ſeruiend b⸗ ubo de die. 3 ein admi na diei parte:i.
tionefüelij er creſtyentns ſin “ ando/ et dam liberando/et i o/ emendo do loquela ie. Ita nunc fi irationis e: ita
latae ilrcmntuintn⸗ actibus. et na eis infer et innocente minib eſt intẽr alu⸗ inc fideles in oſtenſione:
anpuruͤtſa⸗ 1. Gllihalltn⸗ lo b alius vbiq;: tis venenum: h iuſmodi cõ uiuſmodi. Si Aenvieettaſ ial Relbo⸗
loeſalſox raſ fuli herba. qui nec ſemi :beu ↄmuni occurat fideli i foꝛte eneſcallis! vel bo⸗
ltas ihlgtas lifilih ulſttasle gri ia mala ber natur: et munius urat fidel⸗ foꝛte a caſu oꝛi llis aduocati. 2
Mö lisfelicltas l 1 s et extra do erba vt vrti creſcit cum tatio is illũ cũ n OnN loquen duocatis et
no. un grigatu ntatpall⸗ qua E wmum: bec t vrtica in hoꝛti ma tione quaſi rari quodã entium aliqui⸗
anefalſox:hʒtoti ua Eſa. xiiij. oꝛi hec vo in o oꝛtis et re expꝛin aritatem 5pondere et aliquis
itapotenterre dr: hztoti in wmibo ij. oꝛientur i mibus 5 et g⸗ nunt admi taliũ /7 qcarũ capitis agi
tapotnttr iguut el nibo et villi rin wmibo vrti creſcit. auem pulcrã in mirantestri Gcarũ talem i. agi⸗
1.qbisoibocaren t at actionem:i omitatr᷑ ſeruici ꝛſpine: ec miru er tot bubo inter tot ʒi enn
trovel bomiadaq Nrere whe⸗ ur artifex ſi em: intant ruicium:et ꝛ euadit i m eſt ſi admi nes. et a t zi; ania: 2
Duct ad caſtri pti ine iſta um ꝙ vix ſerui et omnẽ lit inſidias: irentur quõ gnuz inter
mleruug 6 o vel venditi mala herb X. eruit qͥs malici⸗ ias: qꝛ facili r quõ fideli rIlupos
nogenene vlſt all velf⸗ nditio qui erba falſitatis. vi. vlopa alicias crucem cilius po elis tot f⸗
Gere Aamiciepha⸗ vj. dicitur entis vel v creſcat in i em⸗ n vitam: et hmoͤiſii et aqu nis effu viij
gepeſintiucictsafteſonesn citur Heſter. xvj endenti⸗ intentio talia falſe moõꝛ:ſicut am benedictã gere
eſſoꝛes potn minus ſi er. xvj. Calli. s vel vtriuſe nei falſoꝛum no patet. C. xvij ictã: et bo
hdenup icin ntipan e cipe i ida fraud iuſq;: qꝛ ſicu cet: ſicut lupus n fugat v EC. xvij. xxviij. 0
Rait entih ma in n menſura bladi ntendunt. i e vcipiunt t ab upus plu erſucias xviij. ſed
eenſene ſ m n adivel intantu lunt vl ad abet pꝛudenti s nocet ouiqᷓ .qꝛ bonis pl⸗
ne rtaeeſiid. enſura creſe potus vel pe m ꝙ vixvendi barernft udentiam touiqꝙᷓ lupo. et i pleno⸗
incicebouesfnatdo ubet dunt er eſcat: qr in el panni qni enditur ulyd El⸗ pꝛopꝛiã et eti et in nocendo
fur ,ee lunt exterius: panno et .qͥn iſta herba i D ergo mi a. xxxij lam vemoni endo
dene Eeq i tinraini die ſis vtun 8.: et abſcond blado pul ain E ergo mirum ſikalſt rauqulenti nonis. Et ſi.
ſifidelis on tetmn potuʒ mtir menliui⸗ vel ongeric erubolel afneſinnia tarn et fallt r vaſa heſſin⸗ ir⸗
lnunnin anni lutiullkiͤ omittunt. Ui quam vino mi usquando 12 ſoꝝ m pꝛiment. Et : veros vinc matimul/
ecin ii n VWirx ſine iſta iſcent: nonn etiaʒ ultitudo:niſi ꝛ parũ ↄtra ꝛcant et verit
Gik:i/ mare unerſo ſls rid que pondere vend ponderantur ſt ne falſitatẽ ad nocendũ v ·iſi eſſent inter ſe veritatẽ ꝓficẽt 97
r nrtaltacehgidnuin ige nooſe eee uia ibi pecimina vel ie eri ſent facti e vniti. et cone lal.
aaſe it atg i her viſt Rones aarar mama naibiannqua 2ꝛ19. nntnethernneeteſ fuerunt nneoedes
talis alſi h gengogtnn/ nis ine iſta ſoluitur vnam partem gwenatlur⸗Bhl niſi ↄcoꝛs nne necꝓdeſt zucs et pylatus ad egfe
heimnnilimini i nn 3 admiicer C beenlec.d erea erondo⸗ biuat d er nee Nfa abere ercraird
Puitolingligtſolt tgethe riretaikine iko, ane bo⸗ ſur et man efalkernn faofalſ 4 bello
auin Glrdd nrerd r tnen ane⸗ ”ÿMVV/ .
nuchlii inqſuntaut, deſt dyabol eſanteq redeat. i agmis villi⸗ rũ pꝛima e coi gy in arb r: Pter ſer aditid e
cnärin h⸗ ſuntaut in pecuni us ſupſeminaun deat. ita is villis: ma eſt: ꝙ ſpi arboꝛibo f x ↄditiões ĩ
Mutin e n ſt in nia: ninauit zizani qꝙ inimic ſic mutno ſa pina ſpinã ructuoſi 61
n ucnnela n i pen neeunta:ne relie⸗ 5 zizania. Inn us driui o ſe tenent. g ſi ramus noſis. Qua⸗
vt dict uz eſt nu umero. i. ruidere: ab eiſe y ſi veli sOramũ ↄplecti
lunm galecnt, , xix. Non faci um eſt co merat: po . idere: ab eiſdem reti is vepꝛẽ vel ſpi plectif: 7
1 ſln acies ini ntra Tei pongere et retinent:ſed retineris el ſpinã ab alij
a, clenin tantum bab iniquuin ⁊c. N pꝛeceptuʒ: Leui P.iij. v. lextrahentẽ non ſolum ſi alijs
e. tgun/ um: abet in creſ⸗ ota. M. vj. : Leuit. iiij. v. Sicf⸗ hente pungu um ſic ſpi
ramgſlrdn hci nr ie in⸗ m:mala berb reſceno efficaci vj. viij. et in et in conſpi alſoꝛum ſoci nt et lacer pinaz
oriſche⸗ . . eta lacerant. Mota
unriltelboatn mie mal hilin taatertazt Ece enre nn ſfunt it pirationibus /et eſtita c ota
. uz adt q ſicut ʒiʒani erbi mnt ita apleyi: vix ali⸗ mutuis ſi onfederata
Pplimml nullat. Ita heci. erraz trahit:et i. nia quand yimi verac ꝙ vix aliquis fie uppoꝛtatõ ta
uig anmd modo verifi ecintantum bit:et illud quaſi 0 ſpi eraces iuſtici quis fidelis atönibus
icatur illud entatn d quaſiane 3 piratoꝛibo et alij ari quimitt vel etiaʒ ipi ma
ſee iij. M annullauit: ꝗ Illoꝛum fl alis iniuriis i ittuntur vt a bima
ij. Mon eſt verit : g illo rangere vel nis inquirant: talito
as in loꝛum coꝛni ad veritatẽ nt: poſſunt =
nõ ſolu ẽ ine Et iſta all ate deuenire velal aciẽ
ſſiſoꝝ 2 falſo x i igatio exercit⸗ Lalique
lſoꝝ iuratoꝝ: int oyaboli.
Eiinter ſe: ſed etiam

S S
S TP J ron i Nen u
Falſitas F .. ,dlgnhndn
”ü iſc ccñc dibeſt rſinan n /
inter iniurioſos barones et wminos patrie. Illi em̃ in pſal. ciij. dicitur refugium herinacijs. Et non ſo⸗ guloſnun ahhnanm
duodenarij. duodecim videlicet dya boli apoſtolijco lum malos extraneos ſic pꝛotegunt ſpine iſte: ſed eti 0 aſcentey ſanaſholan .
gitantes vel que nonnullis nocuermunt/vel nocere in m communiter peſſimam habent familiam. qe vm uinmah unguntiet ivnunun
tendant in futurum: etiam illi potentes in multi⸗ iudicem Pobule⸗ miniſtri erꝰ Eccleſiaſticix. tpn⸗ lunmerh pabeutni Eyrtin⸗
caſib eos iunare Pohnkenirnut eis alligari:eiſq; in ceps qui ibenter audit verbammẽdacij. ideſt wminꝰ ,ucetgyn ſ otmmnt Gaihnkr
omnibo ma lis acqſitõnibo a in iniuſticijs quas pꝑ eos falſus:omnes miniſtros habebit iniquos: Pꝛouer. Alfelunt: iſrercoz all . Ktiiñ
ieri æſiderant: quantũ poſſunt placere:cogitantes: xxiy.quia qualis dñs tales diligit amicos taleʒ vult nplichvinn cuntocſi ntillis
ſi eis placeant:q nullus eis nocebit. Impꝛonide ta familiam:ſicut ergo ſeps facta eſt habitatio ſerpen⸗ c nocendiu ſatehuben nums.
men cogitant:non quomodo a ræo ſed quomodo ab tum: ſpelunca animalium rapacium: ſic wmus il⸗ atporuahon Fnii unbo bio
homine ptegantur: x quibo quando aperte iniuriã loꝛum facta eſt ſpelunca latronum: quibus dicitur ironhuhuen nnalbin
tur:et alij inter ſea ltercanturquomo o hoc facè au AMar. xj Et Luce xix. Vos antem feciſtis eam ſpe⸗ . mnumla un, ehothii Bes⸗ .
gqebant / vel incipere:ſatis congrue reſpogetur: ꝙ fu⸗ luncam latronum. in qua diutius efendunt ꝙᷓ in ec⸗ = müͤcguvel 4
it alligatus falſo:et qͥ hicẽ mimiſter fa ſi. In aula in⸗ cleſia:et in habitaculum dꝛaconum: Diere. x. ibi vul ſnoetumnin nod Miderut i
ferni erit ſubditus vyaboli. Illi vo mundi porẽtes pes foueas habent: Math. viij. ¶ Et ſicut ſepes ta⸗ inegocennchg habuenint n
videntes ꝙ in malis acquiſitiomibus:et exrperedatio lia anumalia/quantum poſſunt ſepem vefendunt: qͥa enn ſinon mtranſeüt:
mibo et alijs iniurijs/non poterunt in curijs et comi qui diſſipat ſepem moꝛdebit eum coluber Eccleſia⸗ ſe alini atnia ui Ece
tatibo ſine talibus falſis iuratoꝛibus 7 patrie ducto ſtes. xEt quis augeret ſepem inuadere: in qua eſſet ſe⸗ ſelount. ota. N. ale
ribus:pꝛopoſitũ ſuum obtinere:nec ſine falſis mini draco magnus: ſic pꝛedicti magni tales tam extrane lum gufenüt cübonaß Qui
s multa colligere/ eis dant robas feodum 7 ami os ꝙᷓ pꝛopꝛios venenoſos intantum efendunt: ꝙ ſi ga nibus Aicheei.
cicia eis colliguntur: eoſq; in malis factis ſuis ſup⸗ quis velit eos indictare/ vel attaxare vel incarcera- ſoaues. lnam oſuper cames
poꝛtant:et contra æum et rationem æfendunt. t re/ vel de ecraers ſuis eos coꝛrigere: multiplices eis hellent ſ Pleniſtnocichretg
ita patet ꝙ talis eſt alligatio inter falſos xæ patria 7 ſimagni ſint qui hoc attentant:fundunt et fieri pꝛo n habet⸗ c iii.(Quintac
vminos: qualis fuit inter iudeos 1 pylatum in chrr eurant pꝛeces et literas. Si vo vicini ſint multipli⸗ tur abeo: ſteyfwenumm mulum⸗
ſti crucifixione. Jpſi enun volentes eum crucifigere ces: cont ra eos excogitant mnaltan. Pldem etiam ve huinarumeſt tanecilige gerfft
pꝛopoſitum obrinere non potuerunt ſine pylatiad⸗ nenoſi ſepem ſuam intantum vfendunt/ intantũq; niſippoꝛdls. licuntur. zurte
iutoꝛio et poteſtate. Nec ipſe illud facere potuit ſine eius voluntati ſunt paratuq; canes ad vocem vena⸗ ptuys operu ijte i cognoſceri
ipſoꝛum falſo aento⸗ Diii ergo eos iunat pote⸗ toꝛis non ſunt paratloꝛes a Predam: vel falco fame Aſmcni catopen opemer o
ſtate. et ipſi eum falſitate. Dic in ꝓpoſito / porentes licus viſa aue:q;ᷓ ipſi ſint ad faciendũ quicqͥd ille ma mlium falſox nali int op
falſos nußboꝛtant potentia: et falſi potentium com- Eens efenſoꝛ eis dixenit ſi voluerit quempiam ver⸗ linrcongrvedicerepoteſt⸗ finln
plent volutates ſuis falſitatibus et iſta ve cauſa cõ⸗ erare vel pꝛedam capere/ vel ſpoliare vel occidere:ñ Nbanttinfemnollbus zlin
plectuntur et mutno ſe tenent ſpine iſte et vepꝛes: vt reſtat niſi ꝙ dicat ſicut dicitur canibus:hoc fac hoc cn Math. j inqua chꝛiſtus nuc
ſpine ſignificent altioꝛes dominos que communiter et facit. vel ſi ſtatim facere non poterunt / ſicut aucu Comergoteſtechꝛiſto Hath.i.
altius aſcendunt. vepꝛes vo inferioes falſos mini⸗ pes auibus. Ia illis inſidiantur/ vſq; illud qð iuſſũ nonfactfructü boniͦeradeture
ſtros et amicos. De quibo Eſa xxij. ſuꝑ humũ popu eſt inpleuerunt. De quibus Hiere. v⸗⸗ gnuenti ſunt ſquũ . . Verta rehrium etſpi
li mei ſpine 1 vepꝛes aſcendent. Jpſi vo falſi inter ſe in populo meo impij inſidiantes: quaſi aucupes la/ quinta ſeguntureſtiq nidelicet
in falſitatibo ſuis confederati ſunt. Pꝛimo vt mutu⸗ queos ponentes/et pedicas ad z6liedlo⸗ viros. ſicut irtotur i. Pegum. mnij preuaria
k. is adiutoꝛijs lucrentur/ in comitatibus vnus aliũ cipula auibus:ſic wmus eopꝑ plene wlo. ¶Ter⸗ xij. Necuellenmr miuerſt Eſa mi
lucrari faciat in his que agẽda ſunt e hundredo ſeu cia vcitio eſt ſemen bonum inter ſpinas creſed no trignecomburentun t ucengar
dt acta ſua vel cẽtum ad innocentiũ ſup ꝛefſionem pot:ita nec ſemen verbi der inter tales / teſte chriſto z idequa Elu ie ucumlach
vel ꝙᷓtum ad nocentium liberationem r alius idẽ aur dicit Auce. viij. qꝛ exoꝛte ſpine ſuffocauerunt il⸗ n . Hi eut abt F
eifaciat de ↄtracta ſua.ſicut patet. A. xiiij xxxiiij et lud. ¶ Gʒ tñ ſpine arboꝛẽ bonã inter ſe creſce pmit⸗ hetas vepeemet ſvina alaleucmg
nEer a n X. Secvndo vt peniculum enitẽt. tunt. in qͥ pmiſſione iſti ſpinis peioꝛis eſſe ↄditiomis ergoquonum quo aalſcs con
ſciunt enim vel venſimiliter timent / ſi vnus illo dinoſcunt. qꝛ iſti qñ aliquãʒ tractare intendũt falſita uteſlloum oollntb. Etpannn
rum coꝛã iuſticdarijs et huiuſmodt eſſet x ↄſpiratio tem vel ↄſpirationẽ: ita opacte et ꝓuide oꝛdinãt ex- eneniſttum nocistt aſtucta
ne vel falſitate conuictus:ne ſimiliter ipſi patientur ercitũ ſuũ:ꝙ nullũ fidelem inter eos adm itrũt libẽ- Ut: guiatzlffegnenter pb in bel
vel ne ab ed ſecreta illoꝝ ſcit/qurin tali caſu gan⸗ ter. verbigratia. Si quis mmaißer falſa duodena:niti . tirudo Ieeognintumquodfellosn
geret habere ſocios in penam:accuſarentur. Et ſic tur quantũ poteſt multis pꝛelocutionibo cogitatõ ten vckonigſam facteſtmoddusiͤl
idem qð latronibus eis contingit: qui timent ne ſo⸗ nibus ta ꝓcedere:ꝙ om̃s ſint falſi:q munere vł amo ooſtſcendumeg inmocoſe
cij capiantur.nõ quia eos diligant: ſed vt pos in la re vel timoꝛe velint falſitati ↄdeſcendere. Eccequõ lles unk antchrſſte lia Tan
trocinijs inuent vłne appellatoꝛes ipſoꝝ fiant. Sic oꝛdinatoꝛ exercitꝰ dyaboli aſtute oꝛdinat aclem ſnã Kapiet popnlummibus mociizm
ergo cum magnis et etiã inter vepꝛes 1 ſpine iſte. De Bi vo ꝓpter exceptões qᷓs pars facit aduerſa:illi 48 busrtenonbus Ziiſtiſt wain
quibus Eſa. vij. vepꝛes et ſpine erunt in vmuerſa ter ſic ad bellandum contra veritatẽ aſregauern nt re⸗ ohaͦ⸗ Antichuſtus venit nam
ra. fiunt contra veros 2 veritatẽ ⁊ etiã ↄtra coꝛrecti⸗ pellãtur: vel aliq̃s illoꝝ ab aplłatu illo in q̃ om̃s ſunt Gchiſunt. Mulprimo ho nln
onem ꝓpꝛiam foꝛtes. vnde beatus Breg. in moꝛalibo ludas nullꝰandreas excludat᷑ loco cu 1op oꝛtebit fi ntcautelis multiliatv 8
ſup illud Job.xl j. Vna vni ↄungit᷑: nec ſpiraculuʒ delẽ7 pꝛius inexcogitatũ hr̃e hoĩem. Alij illũ nitũt turd aboll qeſicntd bo i⸗
quidem incederet ꝑ eã. Mepꝛoboꝝ inquit vnitas bo multis pſuaſionib/pmiſſis/et minis ad ſuas falſita- wadln “ 4 olus bie
noꝛum vitam tanto durius pꝛemit: quanto ſe eis ꝑ tes inclinare.ſicut illi falſi nitebant micheã ꝗgoherã Nlaivianis ai osalp
collectionem dunus opponit. Et ibrdemn qui diuiſt ad falſum inclinare.iij. Reg. rrij dicentes bona re ſſiugoulge qna us lect
coꝛrigipoterant: iniquitatum ſuoꝝꝑ pertinacia vniti gi diceret:ſicut alij falſi dirxerũt. ccce ſpine iſte nõp brenin En oquunturquonſe
pdurant ſuntq; audacioꝛes ad reſiſtenduũ:ſicq; puer mittit arboꝛẽ bonã inter eas creſcere. qꝛ ſi noluerit undgg. kamenin eisdiſing
ſos vnitas repꝛobat: dum eos concoꝛdat: non ſoluʒ ſpinis inclinari:ſicut lepus venabit᷑: in oñ curia cãʒ turi, Alalſtin enturcaurins
ſic ſeipos xfendunt/et mutuo ſe inuant.ſed etiaʒ vo⸗ amittet ſtatimq; dicent illud quod legunt᷑ iudei di⸗ n ſenid Puigetetiz, dyabolt
lentem ſpinam vel vepꝛem extrahere. ideſt coꝛrigere riſſe æ chriſto: ſapie ij. Circum neniamus inſtum q;⸗ Peeglane DMlneſtocioſgrer id
pungunt.ſicut patet. C.xvj. xluij. Mota. Vl. viij xlij miam inutilis eſt nobis: æ contrariꝰopilv noſtris. Et lanc,ſnebͤn ahommes eum
Becunda conditio in ſpinis tribulis mnuenitur ſio tale habebũt pſecutiona falſis vlcinis ſunio:⸗ qua W de
I. ꝙ ſerpentes et animalia venenoſa communiter ſub lẽ habuit quondã ppłs ci a ſaracenis: qͥ ſicut dicit 4 thiliutecleſti ncbd
eis bainrae ſepibo enim talia ommia zmuniter .P Macha. . Apud quẽcũq; inuentebar libei teſtamẽ lgeſeuneocantele vnnmm dds
inueniuntur. Ita ſub alis 7 tectione falſoꝛuin ho⸗ trvñi. Et qcunq; eronbarfege dmi: ßm iuſſum re⸗ elanſng Iil unkur Yoc
minum /latrones homicide pugnarotes 7 falſi ribal⸗ gis trucidabatur. Sed beati qui ꝑſecutionẽ patiun Anibueinhſezn l Erze⸗
qiquando punini deberent:Pabent refugium. De q tur ꝗpter luſticiqʒ: Math. v. beatus qͥ in ommit ta⸗ drginſaunecnum
urenincrcih n ton

nsſlcmnngepph
che wlo. T,,
ſena bonumin, hitv aſſih
nmnolltiiner lr rft hni
in. gearre ine iifuefunr i⸗
nnranhoni hni nerlettci mni,
onelſt ſpins peions eſe ocſionil
reliqnstmagureiſtmncitfelſtn
e.lt pacte et gnigeordinut a⸗
ͦfitlen mneresgaminitlid⸗
Ralanidee ünnncrnn
tmultis peldcunonir gtti
ecofßs ſint falſit munererkan⸗
ntfalſitat odeſcengere Eagni
Pdyaboliaſtuteꝛclinat mgen ti
eptes s poro ftatacnli⸗
ncontra ventate eregovevnt ,
isillor obapham iloſngnisnt
Urtaschaludot OAportehitf
wgiunti hithoien Ailli nti
in omifiatt ninzab us fiitn
rllgluutm nteſher⸗
rrij Rami NMantis boneſt
tlinnmt Euthineiſendͦ
ginmrtnscſſſcke 0 ihollait
hfkinof ne⸗
iant ilut tos etunkiuteigl

4

xvj

Falſitas

talibo perſecutionibo ꝓ veritate reſpõdit ſicut reſpõ
dit p̃dictus Micheas.iij. Reg xxij. Ciuit inqt vns:
quia quecũq; oixerit mipi dns hec loquoꝛ./ Quar
ta conditio vepꝛium et ſpinarum ſrg ouem agnũ
inter eas paſcentẽ vel cõmoꝛantem/vłeas tangentẽ:
ledunt et pungunt:et lana ſpoliant:etiam ſi ſit tota
nuda:q; non habeat niſi vnu manipnlũ:etiam illud
auferunt:ſi poterunt. Sicpꝛedictifalſi fidelibus et
ſimplicibo inter eos habitantil:m ltipliciter nocẽt:
et nocendi querunt occaſionẽ. Et ſiq; puam lanã id⸗
eſt parua bona foꝛte habuerint:illis eos ſpoliant.qꝛ
ſi non habuerint niſi vnam bonam acram terꝛe ꝓpe
terꝛam illoꝛum:illam malo cam bio vel alio modo ſi
cut Achab vineã naboth. iij. Reg. xrj. acqqrere nitũt
ſi nõ habuerint niſi vnũ equũ vel aliud aĩal: vel ſer⸗
uũ:vel quodcunq; quod væſiderãt:illo eos Afrauda
re nituntnr. Er ſinon habuerint niſi vnam vaccam
vel gallinã:qñ ꝑ patriam tranſeũt:illã capiunt ⁊ tal
liam ſoluunt. Horta. M. uij. j. Eccequomõ ſpine iſte
lanam auferũt cũ bona peile. Oaledicti ouium ton
ſoꝛes. ve quibus Michee.iij. Qui violenter tollitis
pellem illoꝛum vſuper cames ⁊c. Et ſic ab eo qui
nõ ha bet:ſuppleniſi modicñ:et quod habet aufere⸗
tur ab eo: ARarci.iiij. ¶ Quinta cõditio vepꝛium et
ſpinarum eſt:q fructum multum aptum non poꝛtãt
niſiꝓ poꝛcis Yra neciſti.qꝛ per fructus in ſacra ſcri⸗
ptura opera intelliguntur. Juxta illud Math. vij.
A fructibo ideſt operibo cognoſcetis eos. Cum ergo
talium falſoꝝ mala ſint opera:et dyabolo lectabi
lia:congrue dicere ote frugeut poꝛtant poꝛcis
placentẽ infernalibus. Ilfi.n. ficulnea ſunt maledi⸗-
cta Math.xxj. in qua chꝛiſtus fructum non inuenit.
Eum ergo teſte chꝛiſto Math. vij. omis arboꝛ que
non facit fructũ bonũ:excidetur etin ignem mittet᷑:
ſequit᷑ ?. ¶ GBexta vepꝛium et ſpinarum conditõ E
ex quinta ſeqnitur eſt/ꝙ videlicet in ignem eternuz
mirctarur.ij. Regum. xxiij. pꝛeuaricatoꝛes quaſi ſpi⸗
ne euellentur vniuerſi. Eſa. xxxiij. Spine congrega⸗
te igne comburentur: vt ſuccendatur foꝛnar et furn⸗
infemi. de qua Eſa.ix. Gnccenſa eſt quaſi ignis im
pietas:vepꝛem et ſpinam voꝛabit. Mota. F. viij. xj.
Bic ergo quartum quod falſos contra veritatem iu
uat: eſt illoꝛum colligatõ.¶ Et parum eſſet ſimul te
nere niſi etiam modus et aſtutia et cautela interue/

niret. quia talia frequenter plꝰ in bello inuant qỹᷓ foꝛ
titudo. Ideo quintum quod falſos iuuat:et falſita⸗

tem vicroꝛioſam facit:eſt modus illoꝛum ꝓcedendi.
Nꝛo quo eſt ſciendum:ꝙ in modo ſuo edpiendi ſi⸗
miles ſunt antichꝛiſto.quia æx antichꝛiſto dicitur ꝙ
xcipiet populum tribus modis:mirabilibo/muneri
bus ⁊ terꝛoꝛibus. Ita iſti vt ve eisverificetur illud.j.
ohã. ij. Antichꝛiſtus venit. nam antichꝛiſti multi
acti ſunt. Mui pꝛimo populum mirabilibo cipi
unt cautelis multipliciv.¶¶ Pꝛio ergo cautela vrũ
tur vJaboll ge ſcut dabolns blandetentat / et ve⸗
lectabilia offert. vt miſeros vcipiat. YIta iſti dãt ſim
plicib vicinis aliqua pua cælectabilia: faciũtq; eis
feſta:et pulcre loquuntur:quouſq; quod cupiũt ha⸗
buerint. Eſt ramen in eis diſſimilitudo in duobus.
Pꝛimo quia iſti videntur cautius pꝛocedere.qꝛ vtũ
tur ingenio ꝓpꝛioſet etiaʒ dyaboli. Scit enim demõ

ꝙ in foꝛma ꝗꝓpꝛia eſt odioſus:et ideo in ſuo ꝓpoſito ñ

pꝛeualeret:quia homines eum fugerent. Jdeo iſtos
tanq; ſuos mittit diſcipulos in qb loquit᷑. ¶¶ Scðo
qꝛ ille hẽditate celeſti:iſti miſeros nitũt puare trena
¶Becundo cautela vruntur Yude pꝛoditoꝛis/ 7 da
lide ſanſomis: IJndicũ.xvj Et Joa b.ij.Regũ.xx. De
quibus in pſal.xxvij.Aoquũtũr pacẽ cum ꝓximo:qꝛ
nulli pulcrius loquũtur ꝙᷓ latrones /et falſi hbomines
mala autem in coꝛdibus eoꝛuʒ. piere. ix. In oꝛe ſuo

loquitur pacem cum amico ſuo.et occulte ponit eiin

ſidias. ¶ Et iſte modus falſitatis ſpecialiter conne

nit pꝛophetis Maal:qui claudicant in duas partes
tercio Regum. xviij.qui videlicet volunt vnobo Ww⸗
minis contrarijs ſeruire et placere. Tales enim me⸗
diatoꝛibus aſſimilantur in nundinis equoꝝ:qui co
ſours vocantur:qꝛ ipi tam vendentiqꝙᷓ; ementi pulcre
logunnrur 7 ab vtraq; parte qnq; munera accipit il
le.ſ. pſeneta et tamen vni parti inſidias ponit: quia
vnam væcipit:etquandoqʒ ambas. quia illi queʒ iu⸗
nat in facto venditionis:iterum paratus erat in cõ 5
tractu emptionis:et ſemꝑ tamen amicum ſe eſſe aſſe
rit:maximis iuramentis.Si vo pars ſentiens ſe de⸗
ceptam illũ veceptione repꝛehendat:quibuſdam
cautis ver bis ſe excuſat dicens: ꝙ ſignis vel vultibo
eum de vfectu pꝛemonuit. Vnde de quodaʒ tali fer-
tur: ꝙ modo vni parti faciẽvertendo ei annuere ſo⸗
lebat oculo:et capurinclinare:quaſi diceret. valet ꝓ
vobis. Alteri vo ſolebat idem facere. Oñ vo vnus

ſenſit ſe dceptum:malum ſuum ſecum langere ſole

bat:et dicere:nonne feci nibi ſignum:qð non fuit pꝛo
vobis /illud enim ſignum quod feci tibi: fuit q non
valuit pꝛo vobis. G vo vnns ve mercatione ſua gau
debat:ſecum gaudere ſolebat:aſſerens ſibi fecifſe ſi⸗

gnum:vt ſic faceret 7c. Hmnino permodum iſtum ꝓ
cedunt falſi:qui inter duos inimicos faciunt ſe occul

te quaſi medium:quia maxime iuramentis affirma⸗
bit ſe eſſe amicum quando ei loquitur: et ꝙ tantum
faceret pꝛo eo ſicut pꝛo patre ſuo:vel ſi. eipſo:et tantuʒ
poteſt veſe confidere.Et idem dicit parti alteri. Et
vtranq; partem vœcipiet:qꝛ quando eſt cum vno illo
rum qui alteri inſidiatur vel obloquitur vel querit
quomodo ei nocere poterit:vt iſti placeat:ne etiam
iſte vepꝛehendat ꝙ eſt alteri amicus:cum eo ideʒ in⸗
ſidiatur. Sicut patet.AA. xv. ix. et pꝛemonuit eum de
altero.eodẽ modo ſe habet ad illum et vt iſti pl?pla
ceat:in ſecretis ſub ſigillo confeſſiõis narrat ei q ab
altero audiuit. Finaliterqñ vnus inimicoꝛuʒ alteri
damnũ intulerit:cũ leſo plangit aſſerẽs ſe eũ pᷣmuni⸗
uiſſe:⁊ cũ gaudẽte gaudet.ve qͥ puerb.xxvj. Grẽ̃no
rius eſt qͥ mittit lanceas et ſagitas in moꝛtem. ſic vir
q fraudulenternocet amico ſuo. ¶ Tercio tales cau
telam et modũ er conditionem habent cuiuſdaʒ ca⸗
mis: taxu nomine. Se quo fertur: ꝙ eſſet foꝛtis et a
dno ſuo in quodam manerio ad cuſtodiam mittere⸗
tur:ad tempus cuſtodie eius e eo minus cnrante:cũ
famem pateret᷑ ad nemus iuit et lupo ſe aſſociauit/
vel lupe:cum qua pꝛedam erercuit. circa cuius capti
onẽ mutuo ſe iuuabant:et ſocietatẽ magnã ſibimu⸗
tuo oſtendebãt:ono vo redeunte et quodam ſero in
rta nemus ambulante:canis cũ lupo ve nemoꝛe pꝛe⸗
dam querendo venit: q ſtarim vt magiſtꝝ ſuũ vidit:
ſuꝑ lupũ ſe vertit:ipſumq; occidit. Calẽ amiciciam
tpe in firmitatis et famis vel neceſſitatis/faciũt mul
ti cũ vo. Gicut ptʒ.T. v.xxx. Ged tribulatiõe/ et
miſeria liberati:cum wmino ſuoſdyabolo cui pꝛius
ſeruierũt contra vũ ſevertunt ꝛc. ¶ Yterum talem
amiciciam faciunt nonnulli cum terrarum wminis
ſicut dudum patuit in anglia:qui quando dñi illoꝝ
incarcerabantur: vel exilium vel fugam ve terra pa⸗
tiebantur:inimicis ſuis ſe iunyerunt: et fidelitatem
7 amiciciam firmiſſimam eis ꝓmiſerũt: ꝙ neq; moꝛs
neq; vita eos ſeparet:cũ eiſq; pꝛedam et wminoꝛum
pnisun ſpoliationẽ exercuerũt. Svominis vo pꝛioꝛi

us/ad ꝓpꝛia/vel ad ſolita redeuntibo ſi uper lupos

bus interim aſſociebantur/ſe verterunt: ipſoſq; occt
derũt:non habentes reſpectum ad iuramentum qo
fecerunt vel ad fidem vel ad veritatem. In opere ſe⸗
quẽti oſtendẽtes: ꝙ; in toto illo medio tepore nulla
fuit in eis fidelitas:ſed ſola expectatio: vt viderent

xrvij.
Fabula.

xviij.

Exemp.

xix.

Falſitas

quis vinceret: Sicut ille. Z. v. lxij. Et ex qua parte
magis poſſent habere auantagiũ 7 fugere damnum
De qᷣb.ij. LZhimot.iij.pꝛophetauit paulus dicens.
Erunt homines ſeipſos amantes pꝛoditores pro⸗
terui ⁊c. Mota infra.e.c.xxxv.Et.l.xxj.xxvj.Lalis
eſt etiam amicicia falſoꝝ hoĩm adinuicem: in᷑ quos
vnus falſus ꝓpter pꝛedam vel lucrum ad aliqð auan
tagium lupo ſociatus:ſi poſtea videt iſtum lupũ po
tenteʒ habere aduerſariua quo poteſt maius habe/
re auantagiũ: ſinõ poteſt vtriq; amiciciaʒ ſimulare:
apte contra lupũ ſe vertit. ve quib omnim dicit ṽ
minus Hieremie. vj q; ſunt ambulantes fraudulen-
ter:vniuerſi coꝛrupti.(¶¶ In iſto vo facto nõ quibuſ-
cunq; canibo:ſed piculoſiſſimis aſſimilant᷑: qͥ matu⸗
re incedũt cauda æpoſita q̃ſi nibil male cogitarent:
nec latrant anteqᷓ moꝛdeant. ¶¶ Quarto tali vtunt
falſi cautela qñq; contra fideles:vel etiaʒ ↄtra alios
falſos:quali? m fabulas vtebant᷑ lupi contra canes.
Zupi.n. ᷣm fabulam illam volentes canes expugna
re:videntes eoꝝ paucitatẽ reſpectu multitudinis ad
nerſarioꝝ:cogitauerũt ꝙ ſine cautela vincẽnõ pote
runt. Cõſilio ergo diffinitũ fuit:ꝙ aliqͥs ve canibus
ad partẽ ſuã allicerent:ꝑ qrũ auxiliũ reliqs vincent
et finaliter etiã ipos vincerent adiutoꝛes.ve cõi q̊ cõ
ſilio talẽ circa hoc exercuerunt cautelã:alloqueban/
tur canes eiuſdeʒ cũ ipᷣis coloꝛis dicentes:vos et nos
eiuſdem nature ſumꝰ:hoc.n.foꝛma coꝛpoꝛis et pilo⸗
rum oſtendit coloꝛ.Exquo.n.ſumus eiuſdẽ nature:
licʒ foꝛte ad tpᷣs inter hoies moꝛati ſitis iuuate nos:
et ſitis de ꝑte noſtra in pugna cõtra canes iſtos. qͥb
victis:in ſem piternũ vna amicicia ⁊ lucrũ ideʒ inter
nos manebit. Zalibo ꝑſuaſionibo victi canes eiuſdeʒ
cũ lupis coloꝛis:lupis auxiliũ pᷣſtiterũt:⁊ ceteros ca⸗
nes occiderũt qͥb occiſis:ſurrexerũt lupiↄtra canes
Alos eiuſdẽ coloꝛis:⁊ illos etiã occiderũt.Lali cau⸗
tela ꝓcedũt nonnulli ↄtra latrones vel ſibiinfeſtan⸗
tes.vno.n. capto multa eiꝓmittũt:vt alios oſtẽdat.
vbi etiã ⁊ quõ capi poterũt.qͥbo captis ipᷣm cũ eis ſu⸗
ſpendunt. Sic etiã ꝓcedit dyabolus cũ qbuſdã pec⸗
catoibo:ipᷣis oẽm oſtendens amiciciã:eoſq; in eis a⸗
gere volunt:iuuãs vſq; ꝓ illos alios ↄfundat.Sicut
patet.C. vj.lxj. Quibo peccato ↄfuſis:ipos etiã afũ⸗
dentes cũ ipᷣis finalit᷑ ad infernum trabẽdo ↄfundit.
Gic etiã ꝓcedũt imuſti dñi ʒ illos qbo nocere:vła q;
bus auferre volũt ꝑ ſuos balliuos ⁊ miniſtros: ꝓ qͥs
cũ qð vſiderauerũt ↄpleuerint alios ſpo liantes:fi/

naliter ipᷣos etiã ꝑ qͥs hoc fecerũt/ſpoliant in vita vł

in moꝛte. Idẽ etiã ad lr̃aʒ accidit ĩ ianua quadã yta
lie ciuitate in bꝛiga inter illos ve ſpinolis ⁊ e aurea
eadẽ adhuc vtũt᷑ cautela falſi hoĩes:ꝓcurãt.n. freq̃n
ter multis ꝓmiſſis allegationibo/ꝙ hoĩes qͥs in nul

lo diligũt ſint ey parte ſua ↄ alios qͥs ꝑfeqͥ intendũt.

qbo victis:ipos etiã in ꝓſecutione adiutoꝛes ꝑſequũ
tur. Et ſic verificatur in illis illud Pꝛou er.xxvj.qui
opꝑit odiũ.ſ.q;tũ ad illũ cũ qͥ ↄtra terciũ amicabiliter
loqᷣturfraudẽ loquet᷑.ſ.otra vtrũq; ¶ ¶Quinto tali

vtuntur falſi cautelaſquali vrunt᷑ ꝗq volunt aduerſa
rioꝝ vincere exercitũ. Mitunt᷑.n. diſcoꝛdias facere il

li inter hoĩes exercitus et pꝛincipes:vel ſaltẽ inter in
ferioꝛes homĩes exercitus:ſicut ptʒ. H.ij.iij. YIta iſti
videntes ptem aduerſaʒ eſſe foꝛteʒ:nitunt᷑ inter eos
diſcoꝛdias ſeminare:et vnũ ab alijs ſepare. Verbis⸗
tia:vnus talis videns aliquẽ ↄtrariũ eſſe cũ dño ter⸗
re bene:vel alio magnoſcogitat quõ ꝑ accuſationes
vel qᷓſcũq; malicias illam diuidere poterit amiciciaʒ
vt facilius aduerſariũ vincat:⁊ eo citiꝰ tales propo⸗
nunt bilas et accuſationes:quo ampliꝰeſtimant do⸗
minis illis place:qͥ ex tali accuſationibo ⁊ bꝛigis tẽ
poꝛaliter młta lucrãtur.Et ſic mutuis brigis ſeipos
ↄꝓfundunt et dnos ditant:ſeipſos dico.quia ſicut vnꝰ

eyv .
5
„
„ e
57

nuncalium accuſat qñ ipſe accuſans regnat. Ita ali

us illuʒ accuſabit qn tempus mutabitur:neuter vo

aliquid lucrabitur: ſed ammas ſuas perdent: et vo⸗
minus lucrum habebit terrenum: vt v vtroq; illo/
rum verificetur illud ꝓꝛouerbioꝝ xij.fraudulentus
vo inuenit lucrum. ¶ Iterum tales falſi reuoluto⸗
res aſſimilantur bubomi.ſicut patʒ.E.ij.iiij.¶ Yte
rum aſſimilantur dyaboli focarijs. Sicut patet..
xiiij.xxxvj.Iterum aſſimilantur colubro.ſieut pa
tet. A. xxv.xxxj. O ergo mirumſſi falſitas cumom⸗
nibus his quandoq; auantagijs ⁊ cum alijs hic qta
tis:et cum tota familia ſuaſ veritatem cum ſua par⸗
ua familia vincat. Qui tamẽ melius ſe a falſitate cũ
ſuis miniſtris cuſtodient:ſi fecerint quod hortatur
ceus: Hiere.ix.vnuſquiſq; inquit ſe a pꝛoximo ſuo cu
ſtodiat:et in omni fratre ſus nõ habeat fiduciam:qꝛ

omnis frater ſupplantans ſupplantabit.et oĩs ami/

cus fraudulenter incedet.
Ey qua auctoꝛitate patet etiam ratio et cauſa et
veritas tercij articuli:ꝙ videlicet falſoꝛumi periculo
ſa ſit ſocietasſ amicicia/ſeruitus et wminiuʒ. Pꝛi⸗
mo qꝛ væcipiunt.Pro quo eſt ſciendum: ꝙ in iſtis ſi⸗
cut in alijs quibuſcunq; contractibus cõfidens in
eis eſt ſicut qui pedem ponit ſuper rotam:que ita ſi⸗
tuatur:ꝙ cito mouetur ad leuem tactum. Inilla.n.
qui credit ſtare vccipitur.Et quantofoꝛtius eam pe
dibus pꝛemit tanto velocius et durius cadit. Sic in
propoſito q pedeʒ ↄfidentie in quocunq; negocio fi⸗
git in falſos:ve qͥbo in ps.lxxxij.
vcipietur.⁊ quanto plus ⁊ familiariꝰin eis ofidit.tã
to turpius væcipietur.quia nõ eſt peioꝛ hoſtis.qꝙᷓ wo⸗

meſticus inimicus.quia ipᷣe melius vecipere põᷣt.Cõ·

fidenter ergo ſe ſuꝑ illos ĩ quacũq; poldicia appodi

ans:eſt ſicut qui ſe aappodiat ſuꝑ baculum arundi⸗

neum. Sicut ergo ↄfidenti dicitur.iiij. Regũ.xviij.
Gperas in baculo arundineo atq; cõfracto egypri
ſupꝑ quem ſiincubuerit homo ↄminutus ingreditur
manũ:et ꝑfoꝛabit eam. ¶ Et licet ad tempus falſita
tem ſuam diſſimulent:in fine tamen eam oſtendent
moꝛe ferocium aĩaliũ:ſicut leonũ et hmõi que aliqͥn
ens in fine magiſtrum ſuũ occidunt: qui eis multis
annis ſeruiuit. Sic iſti qui ſunt feris peioꝛes.qꝛ fere
ſolum ſeuiendo nocent. Iſti nec tam ſeuiendo ꝙᷓ blẽ
diendo:eyxcepto:q; peius nocent blandiendo ⁊ famu-
lando.quia ſub iſto coloꝛe ſimplices in eis confidũt

ſub qua confidentia tꝑe viſo opoꝛtuno:exheredant

furantur/occidunt et produnt quibo dicere congru⸗
it illud Jude:Quẽcunq; oſculatus fuero:ipe eſt te⸗
nete eum. Pꝛo illis ergo verniſicatur illud E&cẽs.vij.
Abdelioꝛ eſt ira riſu. Yterũ non ſolum væcipiunt ad
modum rote:ſed etiam ad modum falſi libꝛi. in quo
bo nus clericus ſubito legens vœcipitur. et ad modũ
falſe monete v nocte. Sicut enim tempoꝛe obſcuro
non bene diſcernitur falſa moneta aueſumlitucinez
bone hʒ a bona: que tñ æ claro die a bona diſcerni⸗
tur:et a fideli viro perfoꝛatur:vel in igneʒ mittitur.
Ita falſi in nocte huius vite ve qua infra.M. xj. lij
quia etiam velamen coꝛpoꝛis habent ſuper faciem.
quia etiam ſub veritatis ſimilitudine in verbis et cõ
uerſatione ficta falſitatem ſuaʒ oſtendunt:mentien
tes ſe veros eſſe chꝛiſtianos.Aoꝛe quoꝛundam qui
fingunt ſe eſſe magnoꝛum nuncios:vt lucrenturet
honoꝛentur. Sic iiti fingunt ſe bonos eſſe &t ideo ſi
cut falſa moneta ſimilitudinem bone habens/nõ au
tem valoꝛem vt dictũ eſt ab alia faciliter non diſcer
nitur. Ita nec falſi homines. SDe quibus Hieremie
vj. argentum repꝛobuʒ vocate eos: ab alijs faciliter
viſcerm non poſſunt:pꝛopter pꝛedicta impedimen⸗
ta cauſas. Sed etiã in moꝛte? in die alteriꝰ ſcdii oĩ⸗
bus pᷣdictis velamĩibo malicie ſblatis: qũ mamifeſta

Pones eos vt rotaʒ

Arꝰ.iij.

„(Meccſtmrumn 'talk öl⸗
1 lugtih iie ninee S
inaguiſint dilſihell S
nſbinſes Etgiibingt
onno aſt Ech nii. en nnnd
lohomiliequiſätinficcles Toiguin
2s Giant at Airri Enliguien
hobncrüt tanc; enipium nfallil
,nüelictfalſns doſeſſe lſus en
r xaſtantino unperotore Dy
letp hocq olerander rctt ſamanita
wum tnbut um aus peterent a
n tunani umittarntei fheltati. O
Büar Kuaſtireutnigeenel
iitijcgo facerepoſſe; ſenp infideles fn
dota drno cuſtodierunt qno mandata
kocitent. Ettanenin falſitrateotra dr
Atencitſtulriam:afaciendo atrab
Alignond Ninigi d aſpecrumeanot
tarſs ognitönezſubterfogerepoerin
ſliatem rs dnmndetcandiſi
Vlſumet vktiope nuſlo moͤ ſobrerfin
Beuterhogulibetdicent iliifint
itejetin ſentu inſtiindicisden
Alcerepotuifalſitatem omittit .
iastelaſts: gulotemplak ho 4.
6 nalt ſtulticia

icennengang nechmn
rpälni hm min⸗
one u;
lvsttunlin ines fiſttti
Ir gula ͤeſteiorhoſtis h w⸗
Auaißemelins waeepbt. Cö⸗
lbsignacig pllian appet
ppodut ſap dacllumarunl⸗
Nident diatur i Negi i
arunciued orqy coffacto egori
ent bomo aminutusingreitur
m. CEtllatadtimpys ialita
Vtiniyetamen am oſtengent
iſutleoniet hnoͦeolin
ſuũocadunt: qui as multis
idwen een t.
t Aſtinectum ſeniendo bi⸗
höͦnocentblandiendorfamn⸗
lorelimplicesineis confidt
Perlo opormunoerheredhant.
Produntquih dicgeconanl⸗
uncſcllatusfuctotettle⸗
tcd venficaturiluc Eas .
Ptenünonſolun waiint
mad nocͤum flilihl inne
tolegens Nahitu⸗ Kident
Oicntenin tmhn
a hona lſcemn
niand lsbeu ng
fumnn uind a nli

Pinini
nes delllbli ft

gobolle *

446

xxij.

Exemp.

Arꝰ iiij. ¶ N

Falſitas

erunt abſcondita coꝛdiũ omiboa hominibo ſpiritib-
tũc aperte apparebit/qualis/ qfalſaq; ſit moneta il-/
la in fine quippe hoĩs venudatio operũ illius: Ecciĩ.
rj.Tũc ſciet qlibet rñũdere as qõnem qua queritur.
Math.xxij.que nũc eſt ſatis obſcura. Cuius vicʒ eſt
imago hec:⁊ ſuꝑſcriptio:que vicʒ iũñ animabo vepin⸗
gitur falſoꝝ. Sicut etiã falſa moneta in igne ↄſlat᷑
qẽ fidelis homo in theſauro ſuo eaʒ nõ ponit. Ita il⸗
li tũc in ignein mittent᷑ inextinguibilem Math. xxv.
Et tũc aparebit ꝙ falſum ẽ qð ↄflauit: Jere.x.Se
cundo qꝛ inficiũt ſicut lepꝛoſus vel ouis inoꝛbida.ð
quibo.E. vij.xj.qꝙ ptʒ qð fertur le duobo talibo falſis
in vna patria:quoꝝ vno moꝛtuo.filius ei ſuccedens
qd quandã taliũ iuit ↄgregatõeʒ:ſicut ad comitatũ
⁊ hmõi.quẽ alius falſus rone amiciciepaterne ad ꝑ⸗
tem ducens:ipᷣm infoꝛmauit v quodã falſo iurame⸗
to qð iuraret illo die:⁊ lucraret᷑ dimidiã maꝛcaʒ an⸗
glicanã. Juuenis vo adhuc tenerioꝛis ↄſcientie:rñ⸗
dit ſe hoc facere nõ audere:ꝓpter vei offenſam et aĩe
ſue ꝓiculum. Cui inueteratus dierũ maloꝝ/tali in/
quit mõ pater tuus lucratꝰ eſt multa:ſic etiã ego:ſic
nos om̃s. Et ſic opoꝛtet te lucari ſic facẽ:ſi vis ĩ pa
tria iſta vinere.Ecce nõ ſufficit falſo falſitas ſua:ni
ſi etiam alios tales faciat.ſic ſepius ꝓuerſusalios ꝓ
uertere niti. Et ſic ꝓhete ⁊ pᷣdicatoꝛes dyabolilali
os cum eis ꝓphetare faciũt.Et nox nocti indicat ſci
entiam: In pᷣs.xviij. quibo Yere.xuij.falſum pꝛo/
phete vaticinantur. .
ec eſt mirum ꝙ falſi ſunt hominibe infideles:p
ter duo in quiby i loꝝ maxima oſtenditur ſtulticia
4 beimo ni ſunt cæo in fideles. Scdo:quia ſunt
ſibipſis infideles.Et quuſibi nequẽ eſt: cui alij vnqᷓ
bonus eſt:Eccĩ.xuij. hꝛ em̃ mirabile ꝙ ſint infide⸗
les homini:qui ſũt infideles veo/qui tanta fecit pꝛo

eis. Gicut patʒ. A. xxvij. Antiqui em̃ ſapientes hoc

habuerũt tanqꝙᷓ pꝛincipium:a infallibilẽ veritatem
ꝙ; videlicet falſus deoſeſſet falſus homini.Sicut pa
tet ve ↄſtantino imperatoꝛe.D.xij.v. Sicut etiaʒ pa
tet ꝑ hoc ꝙ ale xander rñdit ſamaritanis værelictis.

ex væcem tribubo cum eius peterent wminiũ/7 pꝛo/

Exemp.

tectionẽ ꝓmitterent ei fidektatẽ.Quõ inquitmi/
hi fideles eſſe poſſetis:qui xæo dur maioꝛaꝓꝙ vobis fe
cit q; ego facere poſſeʒ:ſemꝑ infideles fuiſtis. Simã
data væi nõ cuſtodierunt quõ mandata hominis cu-
ſtodirent.Et tamen in falſitate ↄtra um maxumsʒ

oſtendit ſtulticiam:qꝛ faciendo ↄtra hominẽ:illius

aliquo mõ vindictã/⁊ aſpectum:⁊ noticiamlet falſi⸗

tatis cognitõneʒ ſubterfugere poterũt:faciendo vᷣo

falſitatem atra venum peccando ipſius cognitõnem!

⁊ viſum et vlłtionẽ nullo mõ ſubterfugere poterunt.
Sicut ergo quilibet viceret illũ ſtultũ qii furtũ cõ-
mitteret in pᷣſentia iuſti iudicis terꝛeni. Ita ſtultuʒ
Dicere põt:qui falſitatem ↄmittit in pᷣſentia iuſti iu/
dicis celeſtis: qui ↄtemplar bonos et malos: Pꝛoij.
xv. ¶ Scðdo illoꝝ oſtendit᷑ ſtulticia in hoc ꝙ ſunt ſi⸗
bipſis falſi:ſeipſos vcipientes.apud mundũ em̃ di⸗
ceret᷑ ſtultus mercatoꝛ:quiꝙ re vili/⁊ incertal⁊ par⸗
ui valoꝛis plus daret ⁊ laboꝛaret:a ſuſtineret? expẽ⸗/
deret qꝙ re ſibi magis neceſſaria ⁊ vtilioꝛi⁊ pᷣcioſi⸗
oꝛi. verbigratia:qui plus daret ꝓ panno peſſimol⁊ qͥ
nõ duraret ꝑ annũ:q; ꝓ optimo q duraret per totaʒ
vitaʒ. Iterum qui plus daret pro vno animali vel ꝓ
re mobili:ꝙ ꝓ regno:vel ſi pꝛo vili veſte vel anunali
vellet tampcioſam veſtem regnum ꝑdere. Sʒ falſi
ſunt hmõi:qꝛ frequẽtera robis quas a dñis accipi/
unt falſitatẽ amittunt etiam veſtẽ gratie. Yrerum
plura ſuſtinent ? vant:et carius tam expendendo qᷓ;
ſuſtinẽdo emũt ꝓpuam mundi cupiditatẽ:de qua ad
diem non habent ert rndin regnuz celeſte.quia
frequenter auditum eſt/ꝙ pꝛo falſitate quam fecer̃t

X 1

et ꝓ cupida ſua acquiſitione verbera⁊ etiam moꝛtẽ
ſuſtinuerũt:et vitam ꝓpriamlœderũt/vbi nunqꝙᷓ ictũ
pꝛo veritate ſuſtinuerũt:vel vnum mem bꝛum vede⸗
runt. Plures em̃ martyres habet falſitas ꝙᷓ veritas.
Dicut patebit.E.j.xij. M. xj.cvj.¶N
dum ſtultus diceret᷑ qui totaliter intẽd eret alienis
negocijs rebꝰ. Et res ſuas omnino negligeret. De
tali em̃ vicini dicerent:fatuus eſt quia cito xe officõ
illo expelletur:⁊ ad ꝓpria redire coget᷑:vbi nihil bo⸗
ni inueniet. Ita põt dici iſtis qui totaliter cupidita
ti veſeruiũt.⁊ falſitati:⁊ circa illa ſolicitant᷑:⁊ de re⸗
bus ꝓprijs.ideſt de anima ⁊ loquelaſ⁊ hmõijnõ cogi⸗
tant:vel curant:qfalſe ⁊ male ſint/qui etiaʒ heredi⸗
tatem ſuamſin alio ſeculo bonis oꝑibus inſtaurare

nolunt. (QDõ aũt tales ſunt falſi:tali oſtendit᷑ rati-

one. Ille dicit᷑ falſus:cuius verbo credi nõ põt.Sed
iſti ſunt huiuſmodi ergo cc. Pꝛobatio minoꝛis/ſi
queratur ab eis an diligant aliquaʒ rem terꝛenam
plus ꝙᷓ ſeipſos:dicẽt ꝙ nõ:⁊ tamen iſti dicto crediñ
põt:qꝛ in opꝑe illud oſtendunt eſſe falſum.qꝛ in opere
videmusꝙ omnes vænarios volunt habere veros:⁊
om̃es res exterioꝛes bonas.Et ſi inuenirent vnuʒ dłde
narium falſum diſpliceret eis:ſeipſos vo volũt habe
re falſos ⁊ malos:nec eis hoc diſplicet:ſed bene pla⸗
cet. Opus ergo oſtendit ꝙ plus diligũt um ſuum
ſcʒ vᷣnarium et alias ſuas res:q; ſeipſos:qꝛ illud cui
bona plura volunt:plus diligut.Seo alijs reb plu
ra bona volũt.igit᷑ plus eas diligunt.Maioꝛeʒ me⸗
cum concedent. Ainoꝛ patet.qꝛ pecunie volunt fi⸗
delitatẽ:quã nolũt ſibipſis. Animalibus vo ſuisvo⸗
lunt vitam/foꝛtitudinem/⁊ hmõi ſibipſis hic moꝛtẽ
culpe:et poſtea moꝛtem eterne pene. Oꝑa em̃ illoꝛuʒ
boc volunt. Ipſi nolunt ꝙ animal illoꝝ in foueã ca
dat.Et ipſi in foueaʒ cadere volunt inferni:nemo er
go eis credat/qñ dicunt:ꝙ plus ſeipſos rebus ſuis di
ligunt:quia alia multa appꝛeciant᷑:ſeipſos negligũt.
Et ſic verificatur ⁊æ illis: pꝛouer.x.Coꝛ impioꝛum
pꝛo nibilo
¶ Deo ſi hec maloꝝ falſitas coꝛrigi poſſet:ſpes eſſet
Tæ eoꝝ ſalute.Sed antiquatã falſitatem/ ⁊ ↄſuetudi
narios falſos durum eſt coꝛrigere:a raro coꝛrigũtur.
Ergo raro vel nunꝙ; ſaluantur. ꝙ auteʒ an difficul
tate vel nunqꝙᷓ; emendant᷑:ptʒ tã ex dictis.C. vuij.xj qᷓ
ex dicendis.liber qͥ eſt totꝰfalſus:cũ difficultateim⸗
mo nunq; coꝛrigi põt:mniſi tota lr̃a in eo ſcripta rada⸗
tur:⁊ noua ſcribat᷑ ⁊ meliꝰeſſet ꝙ nulla lr̃a in eo ſcri⸗
pta eſſet. Citharedus etiã ſen ex qͥ a pꝛincipio male
vtputa a malo infoꝛmatoꝛe cithariʒaꝛe didicit ⁊ diu
⁊qſi ꝑ totã vitã notas illas male facere ↄſueuit cum
lifficultate coꝛrigi melius ⁊ citiꝰin illis bñ info?a⸗
ret᷑:ſi nullã notã ſciret. Ita iſti qͥ ſemꝑ qñ lucrari po
terũt:vel opoꝛtunitatẽ viderũt in iuramẽtis in fa⸗
ctis in comitatibo⁊ hmõi:falſe cithariʒabãt/ male
quoꝝ liber alaꝝ ⁊ ↄſciaꝝ eſt totꝰ vel maioꝛ ꝓꝑs falſus
OGe illis em̃ verificat᷑ illud:Ecces.j. Peruerſi diffici
le coꝛrigunt. Quia ſiẽ in plaga maleſanata licet ad
tpᷣs malũ n videafr̃ tñ cito ſe oñdet.Et ſic gutts fluẽs
riuulus fluens ad tempus obturani poteſt: non ta
men diu/quin ſolitam ⁊ aliam inueniet viaʒ. Ita li⸗
cet illoꝛum falſitas aliquando timoꝛe/ vel amoꝛe vł

opoꝛrunitatis vefectu ad tempus diſſimuletur/ neĩ

opere illã ondant.in tñn latere nõ valet. VnCriſo/
ſtomus ſuꝑ Adath. omeł xxxvij. Om nis malicia cõ⸗
funditur quidem aliquotiens ratõneveritatis: coꝛ⸗
rigitur aſᷣt nunqᷓ:maxime eoꝝ qui ꝓpoſito malo etñ
ignoꝛ ãtia peccant.quemadmoduũ ſi aliqͥs claudẽvo/⸗
luerit aq̃ curꝛẽtis meatũ:ſi h excluſa fuerit vno in lo
co ꝓ aliquã violentiã sliũde ſibi ſemitã rũpit. Sic⁊
eoꝝ malignitas ex vna ꝑte afuſa:aliũ ſibi aditũ ad-
inuenit. SDiẽ ſ̊ᷓ melius eſſet nudũ hr̃e pergamenum

terũ apud muũ xv.

Ar. v.
xvj.

Excvij.

Arꝰ. vj.
xxviij.

xxix.

Falſitas

ꝙᷓ libꝛñ totaliter falſum. Ita melius eſſet eis ꝙ nul
lam haberẽt ſdam/vel ſapiam/ꝙ; ꝙ omnem taleʒ ha⸗
berent ſcientiã. Be qua Yere.iiij. Sapiẽtes ſunt vt
faciant mala. Juxta illud Eccĩ xix. melioꝛ eſt homo
qui min u feehria et deficẽs ſenſu in timoꝛe ⁊ei qᷓ
qui abundat ſenſu:⁊ trãſgredit᷑ legẽ altiſſimi.¶Et
bñ dicit melioꝛ eſt ⁊c. Sicut melioꝛ eſt vnꝰ ænarius
verus:qꝙ centũ falſi.Et ꝙ miruʒ/ homo fidelis me
lioꝛ eſt nõ homine.i.hoĩe falſo:qui nõ eſt homo ſpua
liter loquendo:niſi equiuoce:ſicut homo pictus: qͥa
ſolũ ſimilitudinẽ habet hominis.Et tñ intrinſecus
dya bolus eſt. Teſte xpᷣo Yo. vj. Vbi talibo loqns
ait. Vnus ey vobis dyabolus eſt. Quia ſicut venari
ns plumbeus nõ eſt vnarius/ plumbũ. Ita bomo
dyabolicus ⁊ falſus/dyabolus dr.Et nõ ſolum ſpi⸗
ritua liter:ſed etiã ratõna biliter loquẽdo/talis dici
põt nonhomo.qꝛ differentia quantũq; ſpeciem con
ſtituat:qð caret differentia:caret ſpecie.vifferentia
aũt hominis eſt ratioſſiue rõnabilitas.qua inviuẽ/
do caret.q̊ꝙ tanto huma nitate caret.Dicut em̃ bo⸗
nus homo melioꝛ eſt multis reb inanimatis. Ita in
ꝓpoſito/melioꝛ eſt falſis:qui peius valent brũtis et
rebo inanimatis/qꝛ bos vel aliud animal tamviuum
qᷓ; moꝛtuũ/occiſum:multos valet ſolidos.falſus vo/
nec moꝛtuus nec viuꝰvalet obolum:qꝛ corpus nihil
valet niſi vermib.Anima nihil valet niſi emonibo
ergo ꝑ dñi ſententiã: Mat.v.ad nihilumvalet vltra
niſi vt mittat᷑ foꝛas:⁊ ↄculcetur ab honnniba ⁊ tra⸗
datur vermibo/et toꝛtoꝛibj.
Cauſa aũt tante maloꝛum ⁊ falſoꝝ multitudinis
⁊ incoꝛrigibilitatis eſt duplex. Vna habẽdi cupidi
tas. Pcda eſt negligentia. Dꝛia attendit᷑ penes pꝛo⸗
priam malicizã. Scda penes alioꝝ pigrioã. ¶¶. Quõ
aũt cupiditas eſt mater omniũ faliitatũ patet ex h
; quilibet vellet plus ha bereſqᷓ; habet:⁊ qᷓ iuſte ha⸗
bere veberet. Et ſic ſequunt᷑ in mercatõnibo tot vſu/
re⁊ ꝑiuria. In ꝑquiſitõniba tot vceptõnes/⁊ eſt mi
rabiie ꝙ malũt ponere in vſura duodecim vnarios
vel habere in campis duodecim acras cum falſitate
⁊ cum maledictõne vi/⁊ matris eius ⁊ omniuʒ ſan⸗
ctoꝛnm bonoꝝ viroꝑ/ ꝓpriam damnationẽ qᷓ; ha
bere medietateʒ cũ fidelitate bene lucratũ:etin tem
poꝛe laboꝛatum cum benedictõne ⁊c̃.vt ſupꝛa ⁊c.Et
tamẽ honeſtius eſſet ei in vita ꝙ eſſet fidelis:⁊ vtiliꝰ
in moꝛte.Pꝛimũ patet:quia honeſtius⁊ pulcius eſ-
ſet ꝙ digito eum oſtenderent/dicentes. Ecce fidelis
homo ⁊ pauper:qᷓ ꝙ dicerẽt. Ecce falſus homo ⁊ di⸗
ues. Vtilius etiam eſſet in moꝛte com pauꝑtatead
regnum:ſqᷓ; cum diuitijs tranſire ad infernũ. ¶ Ge⸗
cunda cauſa attendit᷑ penes alios qui non ſolũ ma⸗
los ⁊ falſos fugiũtvel coꝛrigũt:ſeo tanq; dyaboli nu
trices eos in peccatis ſuis nutriũt:et peccatoꝛes cõ⸗
mendant honoꝛãt ſub ↄmendatõnis pallio vicia
occultant.Et ſicut falſus monetarius/quod non eſt
argentum vel aurũ:argentum apparere facit ſb quo⸗
dam falſo coloꝛe. Ita iſti vicia virrutes apparere fa
ciunt ſub quodam falſi coloꝛis pallio.Sub qͥ dya
boli filias.ideſt peccata multis maritant.verbigra⸗
tia. A mundialib/qui ſcit veritatem puertere:⁊ co-
loꝛare falſitatem: ita ꝙ veritas apareat/ amendat᷑
pꝛudens reputat᷑.Qui vo ſcit multas inuenirema
licioſas cautelas:⁊ ↄſilia mala dare.ꝛ wminum ſu⸗
um infoꝛmare quomodo multa male acquireret: et
nihil reddat qð anteceſſoꝛes ſui male acquiſierunt:
ꝙ; etiam ſpoliat naufragos:accipiendo werck. om
nia talia faciat in quibus videtur aliquem iniqua⸗
rum legum habere coloꝛem. Se quibus yſa. x. Ve qͥ
condunt leges iniquas: vocatur ſapiens in conſilijs

dandis Et ᷣm ieronymum li.j. otra pelagianos:

qui ſcit alium vecipere:dicituraſtutus.vindicatiuꝰ

»

= .„*°.

„

homo qui pꝛo vno ver bo diſplicentie ſibi dicto vel
pꝛo verbo qð nunqᷓ fuit:vel pꝛo facto/quod nũqꝙᷓ ſu/
it/ qp tamen ei ab aliquo dyaboli membꝛo nanꝛatur
facit alium verberari ⁊ incarceran ⁊ huiuſmodi:qui
etiam pꝛo paruo foꝛefacto altam vult habere emen⸗
dam:reputatur potens magnanimus. Eñ in eius
ↄmendatõnem dicunt:potens eſt ⁊ nullam iniuriaʒ
vult pati t tamen melius eſſet iniuriam pati qꝙᷓ fa
cere. Sic em̃ ſe vindicando:cent qualiter ſe de
eis vindicabit:quia potentes potenter toꝛmenta pa
tiuntur. Superdia vo circa lectum:⁊ apparatuʒ cu⸗
rioſumcirca cameram lectũ coꝛpoꝛis ⁊ equitaturaʒ
7 huiuſmodi vocat᷑ muudicia et honeſtasiluxurioſi
7 guloſi qui malas diligũt ſocietates ⁊ tabernas qͥ⸗
rum pedes ⁊ nocte ⁊ ᷣ die ad malũ curꝛunt vel cur
reꝛe parati ſunt:vocantur boni ſocij. Qui vo vevſu⸗
ris ⁊ falſitatibo cito ditatur:vocatur felix vel foꝛtu⸗
natus homo.quia foꝛtunate bona accidunt eis. Et
ſm beatum gregoꝛiuʒ qui.xxxij. MoHνN%.tractat âmo⸗
do vicia virtutes ſe eſſe ſimilãt.Siſſoluta inquit re⸗/
miſſio:quaſi manſuetudo ⁊ pietas habet᷑ effuſio:mi
ſericoꝛdia credit:⁊ maloꝝ ꝑtinacia ↄſtantia dicitur
timoꝛ incompetens:humilitas credit᷑:⁊ vocis ſu
bia:viri libertas eſtimat᷑:⁊ pigricia aliquãdo quaſi
cõtinentia attendit᷑ Et inquietudo:vigilans ſolici⸗
tudo nominat᷑.Et ſic x alijs ibidem enumeratis.
Iterum auaricia pꝛouidentia dicituꝛ.⁊ ſoꝛtilega
mulier ſapiensdicit᷑. Iſto ergo modo dyabolus ſub
clamide falſitatis omnes filias ſuas nuptui tradit.
Et intantũ eas talibo veſtib coꝛat:q; miti eas ve⸗
ſiderant. Mõnulli em̃ qui nunqꝙ; aliqualiter fuiſſent
mali:videntes peccatoꝛes ſic vocari et honoꝛari
eccatoꝛes fiunt.Tales ſub illa clamide dyaboli fi⸗
iam accipiunt. Unde eſt ve dyabolo in iſto caſu/ſi⸗
cut de Nocke homine e quo habet᷑ quaſi ſic: ꝙ filiã
ſuã nullus accipere volu it in matrimomiũ:qꝛ nomẽ
turpe habebat:⁊ male veſtita erat.quibus mutatis
multi eo petebant. Ira in ꝓoſito/multi filias dya⸗
boli quãdo nominibo turpibus et ꝓprijs nominant᷑⸗
ſicut gula/homicidiũ/furtum ⁊ huiuſmodi eas intã
tuʒ abhoꝛrent/ꝙ ſe cruce ſignãt. Sed mutatisvt di⸗
ctum eſt nominiba/a falſitateveſtitas/eas nõ abhoꝛ⸗
rent.quia nec turpes eas credunt /vel farent᷑: vel pul
cras eas eſſe vefendunt Et ſi quis eas vituperauerit
vel vefoꝛmes diyerit:iraſcuntur tam ipſi qui eas ha
bent:q; illoꝛum amici.verbigratia. Quantumcũ
ſit malus tyꝛannus/miles ⁊ iniurioſus wminus ve
ſymoniacus/⁊ lubꝛicus rectus:ſi bonam menſaʒ te⸗
neat: magnam familiam habeat:⁊ multos armige
ros veſtiat:⁊ wonaria libenter vt:tota turpitudo fi
liarum dyaboli ſub clamide abſconditur curialita-⸗
tis:qꝛ tales curiales vocant᷑.Et ſi quis ↄtra eos lo⸗
quitur/ſtatim alij clamidem illam extendunt ⁊ tur⸗
pitudinem abſcondunt/dicentes curiales homo eſt
iuſtũ eſſet ꝙ haberet plura ꝙᷓhabet. Sic etiam vſu⸗
ras:⁊ eius turpitudinẽ abſcondũt ſub clamide vtili
tatis:dicẽtes q; vtile et placẽs eſt vtniq; ꝑti/luxurie
turpitudinẽ/ſub habitu naturalis inclinationis.et
fraudẽ:ſub ſpẽ ẽptõis ⁊ venditõis:dicẽtes: pñt vẽ
dere ita care:ſic pñt. Supꝑbum habitũ ⁊ apparatum
tam in vanis hoĩbo ⁊ mulierid:ſub clamide ↄſuetu
dinis:dicentes:ꝙ oꝑtet ꝙ ↄfoꝛmen᷑ alijs ve patria.
Hpꝑationẽ in feſtis ſub coloꝛe obediẽtie vel victꝰne/
ceſſitate:dicẽtes:vel ꝙ opꝑtʒ eos mgr̃is ſuis obedire
quibo ſeruiũt:vel ꝙ ſic oʒ facere:qꝛ aliter viuẽ ñ poſ/
ſunt.vypocriſim ſb pictura ſctatis:loquacitatẽ et ca⸗
hinationẽ et veriſionem:ſub nomine iocunditatis ⁊
ocietatis. Nota. V. viijlj.¶¶ Et recte ſicut dya⸗
bolus ⁊ eius miniſtri nitunt᷑ filias ſuas.i.peccatavt
dictum eſt coꝛare/vt a multis amentur. Ita nitũ/

Xxxx.

Exemp.

„

abas anctusvocatun. Dunt
nrliaſanceinnnnin ern
cuim. vel ſicut atui:qun inter⸗
nereneſciunt. Cnũ alivd e⸗
iſtieis placentes ſanctos:et d
vocant. Nolentes arca eaque
manmm ſalutem pertinent ſeni
oſos focnt omnes gul ferun
loliagere coſncuemnt qoinune
non quls opus quodagunt xſe
cio nſolitumeſtab elſq; conſult
iudicium ulloꝛum totum fieni re⸗
bene fiat omne uoc arcgeo
fit aſſenſurqui vielicet begtu
auihec ſunt ideſtlarga wnar ill
eraltont ſtatum:quoꝛum drter
bus non dantibus vo ponderol
tum. Etquod peius eſtteſte d
cant ſupereum pꝛelium pelobie
heſſccntons Hocenimn guuo
Datet o er ꝛeictis/ quom
miiſlſno ſniz nititnr fillas monn
.

umnh. Mrect difllus dtuſpare Etii

ſabidez iultanis eihoſt
Cluitatis pꝛepoſito r
uncralamcintateſitsnatand
unlctronnictsfüitgrſtn
Gn WN
nnoe Atranen gntin edden d
hhengfilcls ominis ai

arigdeſtene dimpe

n
4 elng Rle ſchen⸗
W N fengii digor
nucitaeene L
Irete unrbrnne —
nmantunee Falſitas
mcl ooinanhinlg Ffine⸗ tinn filias S
vi en melins Gihmie, cns ter vitup vrrl ideſt virtutes 2.
ndican tſcrinin aminin tet rarejet es 7 eins mi
NGo enudran ne, per omnes emdendacijs ſi iniſtros ſ.
wapctatpann W rai conſilia Ilttures Botecetow eturpaꝛe. H 15
ſorea ente Pſed alifit men e ePutatur i vicijs orrariae &e- ntes: ipſur
werem ia dlach nnentg tu dlen en klo: dyaboli riuſtius. Einde na . e adtemphooaminumſ.
echi nerg pe cunt/bo oli miniſtri nde quã 2 pus occult uum occider
kmn n cpor ſPparadn ÿ nihil nus fideli 1cum ſa ãdo æ er de hoc di aueruntx: ciderunt:ſe
Udica ore llzc, — boni cit is homo eſt capularũ ccoꝛi c diceret: v t:expectan ed tamẽ
Edligi er haneſaulunn N mo vinere Ita ab eiſdem/ wm lereo gannero ubus grauaret trum videlicet ee uid ale
octerde kſogeri lnne bis et veſti nec volunt em/wmini annuere cxcogitãs c etur vel co et de facto ill xran
Dlegg 457 oſi ſvnarij s et bhun vltra vr qui vol cum autelã /fe⸗ ntentaretu illo 7 fa⸗
Nenmtadimeli tobemgsg ynarij: r. niuſmogdi. res erpen Aunt uuz occid cit clama r. Qu
nnrbontſe d N ſoc⸗ chreg e Eputantur min i: quantu gere in eos a erant / a re ꝙ ſi tal lilloꝛũ
Danauntboniſogi Qun i are:ß er hmiie a mſert. Qui mcũq; ſint elemo altloꝛes ho deum v es qui
W vel er humilitateremi QAni no int elemo anditoadaw —tots enire velle N. F mn
ufn Pean l ſoeſſe foꝛmidoloſi remittere di on vult ſe vindi au ad eũ veni⸗ a patria v ent: facer.
mnmtehee e ftlt n , quia humili us. Mon entt dlaik ab en⸗ vindi⸗ l. tqain ſerm, men es in altiſi el parent et
gripan elnai lſnn, llunm humiliter viun ncunoſum: vorgt iaion⸗ ram ſeruis z ſubditi. niſinmparchmne ſ
nzntrr, . . ſum: vocat i ohomo plum ne qui⸗ itis pprijs q; atibulis ſuſy
alſnil d ntchzE ns maloꝛum ſe. uit. YZdeo inſipieno vob Remplchgoge adeer pprijeſqaheniovag
eſteſeſimli diabnectati 1 tibus illicioe Ul vol piens vocarh. geeʒ remplũ an id dominũ ſnu aden. Dans exé
inanſuenn it dif tatqmo⸗ citis:tancᷓ ſij untates ii catur. M cis i idem patun ſuuz pder ns exẽ-
hwanſpenddrni blutan mno⸗ gatur. Qni anq; ſingul tes in omnib ,MiO imperij: qut ball it nup inf. e.
etiten 1ieash nquttre⸗ tur ab er ni contra œii laris fer us ſociet quã p ꝓditõ ellũ habui acto cuinſqf Nxxiij.
don . Abei effif . r ab eis:7 i iniurias us abom 3 V Pꝓditõez vmiciui. uit ↄtra uſdã comi xxxiij
mhanakkilucgaſinnanan nis rege Toncoln as raſcleurecon ſi⸗ o ciu nõ ſolũ r vlli je quandam villmn, en
Ebonltes ntentadcc vridetur. S cus vocatur. r:contemni fugaun ũ te villa i em ville 5 villam/ xemp.
noseſtin tasgecſſt Cltur ab eis ſ. anctu catur: multi ni⸗ gauit. Aſſerẽs ipᷣ a illa:̊ eti e accepit:ipᷣ
girien i Nlb ſa fit ſanctnovo s ab eis nultis cachi etiã ip rẽs ipᷣm nunq; etiam xeto it: ip̃m
ncit Eti n h luali n ta latci: ſicnt ocakur. Bunt ppocrita: 7 l-⸗ Ppm ꝓeret qñ tpᷣ unq fidelẽ eifoee lo ſuo
EEngllrcnni gniſ cum. vel ſicut arn m id em in talibug inateg⸗ tra vicinos amicdo ſude , oꝛe poſſe: qui
1.Etſc vrolisibi iglansſclich⸗ ner ſicut fatui: ꝓviderunt an us iudicijs r ad hoc micos ſuos c q tamfalſie quin
mmauont⸗ ſemennan nereneſciunt. E uqin inter aun rumyvel aurical bꝛiein er ver eſtis rom *. (Tercii eremolnt
diar ſi imrudiim,in eio placenz crech um 7 cupꝛuz drleer fabꝛl et pirꝛii erat belli/n a.dui i exempluz Tremp
ak. toepo rlonlee vocant ntes /ſanctos: lentes: 7 ec diſcer ꝛiciũ/ ꝓmittẽ ellũ/mecdi. uibo h/ ꝙ ink fa⸗ .
nbonnezfie nocodebplneſtt i .Molentes are bdiſplicen buerſo Yt care:quẽ tts ſe velle omuer o ljer ntfa⸗
in lo llus in lluſib narum ſal circa ea centes: 2 . E fabꝛiciꝰpij⸗ ep müeribo dm ꝛi venit
talin peſtiv rc Attiti oſo utem pereinen nred n ypocritas ei obtuliñ. irꝛo viceNlb vñm ſnñ n ad
lllv veſtitv wconat⸗ Itadit. oſos vocant o inent feru onoꝛem 7 ant ſcri et. ¶ Du ctũ remiſit.ſꝝ un intoxi
llieñguinunc gtiimltieas ipſi a t omnes quif. enter a ꝛem ani riptura te daui artum ex iſit: ſignificãs q
nalnalitr nin⸗ gere cõſue iferuentige ere pſan oñm ſi auid. ij. Re. j. remplũ adi⸗ icas qd
peccatoꝛes ſic gue terfuiſſent non quia o uerunt:qui ius agere v ptu . uum ſaul j. Re. j. q occidit i ideʒ in ſa Exer
vcani tt hondran eis inſoly. pus qu nunqᷓ fe olunt/ qᷓ cuiſſe. Adi q tñ eſtimaun it illu C
Talſthli, tt honani 9 inſolitum odagunt wie ne nker eg didem feert aun ſe in H m q occidi
tis inſolitum eſt: ab eilec eregerunt: ſboſeth. teit en ien Ein Hmultu it
rdeckrr cunntedſadaif ingiemn Amne ab eſh co e malum ſit: ſed quia . yn Pereger wllls qᷓ occidern tü dõ pla
drobolon 9 q; b 11 loꝛum to nſultuz no ſed quia os ꝓdito edẽtes eid cciderũt oñ Pla⸗
minewgo h niſt caſſ⸗ bene fiat. o tum fieri neſt qui in p abNte kecit. e; placs e In um
omine e guo habet uaſiſic gfii Nt fit:⁊ aſſenſu: mne quod ci reputant:qhaten - anid applic ecit. ij. M .j. Re. iiij. Bic
ereololtinmati ſſcgfli fit: aſſenſu: qui vi d circa eos ſine eve lic q uͦlos occiqn et: tñ ad l. ach. x. qy verbiͦ lren ſi
. Inmatnimomnu: cui hec ſi qui videlicet b ine eoꝛum cõ cun s occidit: qᷣ frẽ- lr̃am vn verbü licʒ ſi
rmale peſtltacrat nn genon . unt. ideſt õäsl cõſilio tradiderũt 1ſuos luda dr 3 ſic
neſttgerat gnibys nutnn raltant ſt. arga wna rlloſeg ernt 2 rũt. Et aduerſae Munerib nachabeo:
nt. — n bu atum:qu a: illoſq; ſe populũ ugere pmiſerũ uerſariog ii ibus ad oz
Ilinsdf⸗ s non da oꝛum ex vſq; ad magnũ rij erũt. Qd s in quadã iuerſarijs
lnn umnthsctin nllenc tum. E ntibus vo tera reple agnu m gͤerempl eſt otra llog a ob
mi. .Etf pongeroſi ta eſt mu 6 no a null. illos. ſeſſos
niüifurrumt but monommhani canti⸗ quaod p eiu oſum oſt neri- ꝛare:ß ſi h ei incñ eberet f. xxvij. lviij. DHo V rij
Vmt huiuſnogiers inti upere s, eſt teſte deoo: aMWi. endunt ank gꝛ ſiſij ei incũbi t falſum vel lviij. Ho xuij.
ſeovceſignit Oen ic perſecutõ um pꝛelium o: AMich. iij vul⸗ . gꝛ li ſit falſi it punire ve vel ꝓditoꝛẽ
g al utansvr di⸗ xxxij cutõnis. H imivel oblocutõ . Iij. ſanctifi. cet ꝙ eũ us ſibi vel vel agere ꝛẽ ho⸗
y falſitotereſtitas ersni Ij. Patet oc enim quꝗ cutonis: le E non hon el amicisſſui⸗ 99 B lo 5
leusnoobhoꝛ/ Datet ergo er m quãdoq; expi :vel alteri⸗ om̃ia p̃dii oꝛet. Si vo ſit emis natu u
es as tcunt velſareni. velpul E miniſtris ſuis pꝛedictis/ quo rpiennia weet eyxtra cta exempla weẽ o ſit falſus ini rerei w⸗
nt Etſinisteͤri jvelpn remp. nare:et deifi snititur filias beanede dabol . eytro magnã includũ cẽt õ bonoeer acls ſuis:
nn tuperauentt fa ri filias et s pꝛoprias us cuz ntes et dei ut rõnem. vii onoꝛet᷑.q̃ qui :
iteiraſcunturtamipſi quicas h facto cuidaʒ ciun urpare. Et ſi Tcoꝛare 7 moue pheta daui. vigerũt illi quidam
tiraſcnnturtamiln qun in quad ciuitatis t ſicafſimilanenr! a⸗ rent pꝛodi i/ c ſi pſr pond iantiqͥ ſapi
ic: verbigratia. Ouantunch in chle ann cinitare pꝛepoſito ? caſtni ntur ĩ ho rentur pi tores inun le 4 ,9nor apt
a.Netnaſa d carcere: tate ſatis n caſtri cuſtodie no riſi picula:vnum vi. micoꝝ ſu arent 7
diedetinnminn dam fiqeconuictus fun otanupe odi:qui iſimiliter cocnnn Videlicet. oꝛum: duo ſeqhe⸗
dam fidelis h tus fuit rmultos habé le⸗ cogitare cet. ꝙ videban no ſeque⸗
ucusrectus: ſibonam menſ;t⸗ irſuper larronem n veſtemſentmelenn ane. les. nec poſſen? in elg uer ebatur ei⸗
miſ L er lat s quemi u tunicaz cni Diaſi ennd e rutꝙ nunq; eis ꝙ ve
zmiliam babeatr wultoo ami nonzendq: ftnoe en auri ncarcerebabges eiaf nis ſuls extiterũ s confidere an chelunreis fi
n fideli. iin eodem vti nabuit: mal*: titerũt. qꝛ dici re qui ta eis fide⸗
ialibenter Attotn nptn f Rortreartereſte boinnts ranel poſu⸗ ſemp pſum ia een egula n mfalſi primi
L npIum atis: veſtem ? iis ei im mebaturcar re potuerũ umi malꝰzc nla iuris Alnprimis
nbdamidrobſeohtimranuin⸗ delem bomn n vo no ponẽs ꝓ m cere an⸗ uerut:ne ſeruiij 7c. Alin 8 in. vj. ſen
nne ſuſti inem. Et ſi men latronte neribu ikores de . rillox vid d cogitar emel
les vocant Etilo M ,hole⸗ iuſtificauit ꝛ libe t ſic latr nis/ poſut ſupft. moc noꝝ ſuo x videntco don e ſotim
Cnt rö Welan ., e n n f ſuit ſup fi⸗ nagnaq; ei 2 aduerſarto⸗ rvd dſos falſe e⸗
icemidenilin nnint ,inn cõdem nauit. Si uit:a fidelem i babitu figeli eis 8 dare: 1 rioꝛũ ſno do 1 9⸗
ncuntoicnttanals ond faciũt illi.Re nnino int. itu latroni veriſimiji na reciperẽ aduerſa honoꝛare:
H quibus dici oto pꝛedi onis veriſim iliter ti perẽt o oditõ nios ill
enn gngtaht Binli ſu, nnn malum: et mala wlennr Vvla. lcto pꝛoceſſu videntes ſe enatt õ e illon boe r an
ulintiien n teretytk lucem renehenl, onum: ponentes Albo niendo Brbiinſage Pre ncnc cuprclthoctacerer
nlectolnciseſ in btiloy zii ulce in amari :ꝛponentes a tenebzas eadem rudie odernr eaſea endo:;ej rẽt
ſneſcnationis⸗ us maligni rũ. Ve inquit en marum i ñ eaſdem cauſ. c̈ eiſez ſer⸗
uim nmm ol urine n lo aligni ſunt: nquit eis qui in dul⸗ am tẽpe pacis qᷓ itoꝛibeſ. uſasco
g i ſrris Pſi quuntu tiper quo⸗ eis qui oꝛga Et pacis qᷓ belli lacerent: gitarẽt: 2
ornmntioͦnlitb lſi n pꝛopꝛi r cceptõn um lingua na ſpi⸗ t reuera materiã iqui hmõri paucioꝛes eẽ
rir oworatum pꝛia odioſi em. Jlle eniʒ ſci. s admuill vindi ateriã hñt et c⸗ or faceren s eent
Gupbunn abirißn appore ſeduci um⸗ per dii iʒ ſciens ſe i toꝝ vindictas.qꝛe et cauſea t falſit.
uf⸗ et cit: dum diſcpulos I ns ſe in fo tempib adem fa am eaſg tates. Mxv.
Giſininſib anide ſu ſue:et ini audatur s loquitur: ema pibus. Batis cta ꝛ falſita tee e ercendi
Folijs potni. los. iniquus benedi peccatoꝛ in vſi :7 multos faciut qð egerũ 8 pe paci. tates moderni ndi
tet⸗ aolſeln os. De ꝗq enedicitur: nwſiderij di egerũt illi is o ſtendit ernis fiũ
ice⸗ uibus vſa. rij r: multi wipi s anim it. qui videli iquos ind it ꝙ multi t
baberebellinenein dicunt: ipſi yſa.iij. Popul cipiunt mne tio moddt. elicet fiq as vt pdi. ti ſunt qͥ
is obeli ſi pſi te æcipi pvnle meus qui ur piil⸗ modis d fideles pſe pᷣdictum eſt occi
ſnang enſſ ſi if pant:quia ſi clpiunt:et vi qui beatum neribo abi amnificant: quunt/z indi occi⸗
viefe bub a ſi om̃es tal iam greſſu um te abire pmittũ nt: 7 fure ndictant:
ozſtuarrlien bpubonem di ales fuga ſunm tnoꝝ di term pmittũt. C. es 2 homici. mk-
, logusctlil plum eni diernon eſſen rent/ſicut diſ⸗ tagnos rerra:no pe etiam nicidas
iomnſite lale ginn n um enim tal ent tor mali er ky fuga pre fideleo mur fuu onulliint belliimmimnrem
n eioi aitin etiam illi ales fugandi iali et falſi. /at es. qui ſaul lint pte⸗ minétei
nen ſd Etnige ictg ent taleo pani. teſtate conſti lum fugandt. ſey tra eos i ebãt. Ypſis oſerh re lcãt neutri
fiüll 5 peatrt cui pnniendi. Pꝛi nſtituti ſi 86 ndi: ſed eos inſuraũ pſis vo vfici gnantibo cũ ipſi⸗
riille aoſnob. hl ins geſtis h i. Pꝛimo i unt exẽpſ le fal güt. Et ci apeclentibo: ci ciũ ipſis
pnimnkflo n n f cenz geſliz paperurd nalerandeo oaae⸗ falſus zebül: cu abimelech ntra aaaſ nlcl
glnsamanui perſarum fugi y ipſo perſequ magno:ex mis tpibus audi udi.ir Et ch 2trg gaal: ſi⸗
exand glentem: duo ente dari Tales hr. auditũ eſt. e talibo foꝛin :ſicut il
ro placere:piomortonem menn , volbte Falee hie merent ao Pa Guite notd H
nem magna ab coſpe e Acetnftä habuir menelaus ij sch
E Tegum:vt pᷣdi⸗ igerut: us. ij. Mach.
ſut. potnie Forrpe, bpͦſlici eſtetpe lan zpariepq:⸗
elli. quã penaz cc falſi ꝓditoꝛe
in hoc ſiculo non

X alſitas F . muͤlannte gantnaſt iefn

uoje ntv ntönsiln
= gi. Ridi rem̃ eſt dicere vel audire: ꝙ per ſidrent areſtitut ai
ſ. dunt: in alio vo nunqꝙᷓ. Ey dictis ergo patz telligi. Bidicnu renaſtqin den ntom dern. n nict liheeſto in
emp euadunt: in alio Se beriß po ignoꝛantiã alienam ‚qð nõ ſu eſt: boc ad ſc aſiundi ſacſtchon⸗
falſos ſibi vel amicis: nullus honorare vend⸗ uit. Omnis aũt ſcire vebeat: qð nõ ſun eſt: hoc ſloeſttt cranis alſa copomn
s puniri. qa inimici funt nec falſos aduerſarios: blr modo om̃ibo ptinere. Sequit᷑ cito poſt. Si qͥs aoig n in oſto ie
tius p olierü falſi inimici erũt: ⁊ ſui etiam illoꝛum alios du erſus oñi voluntatẽ attigerit: fur- afthons Gie ioboc 4
Ren lo⸗ Sʒ beu nũc falſi a inimici tam animaruz! alienam ene loſa dicit ignoꝛantia non excuſat lann nik oſt eni e
exemplo. Bono y ſubditoꝝ aduerſarioꝛũ nõ ſo⸗ tiactone ne upeſſet. qa hoc nõ tenebat ſcire. ſed 4 ibobetſuhta⸗ ſet afun
rporieunt ieba pancipito ⁊ potẽtibo diuitijs et Nieatnse e rerum dicũt: res verelicta oc/ ⸗ n noſbſnd i⸗ galſn
bonoꝛibo exaltant ve quito in pe.xxxvj.vidi impios upanti aceditur iurta regulã iuris q diel Kannli N alinnleni hr i,iudin
ſupexaltatos eleuatos ſicut cedrus. laet peri⸗ us in bonis eſt: occupanti ceditur. Iſtud eſt verun nb an eſeſihemk ſant etin
9 vij Ex quo exaltatõne multa ſequunt᷑ mala et p eſt certum eſt derelicka: 1 ꝙ dñs inde nullã vti/ ; holluni⸗ 1 enientipof
r:di: n enimap que pdunt ꝙ coꝛpon que occidun S Gier oſito ſiue dñs ſitviuns ſiue ginlihn niͦa al en it ila
culean n or eſſionũ que auferunt amittuntur litatem qnerat⸗ Dir nhufragio piectis / vtilitateʒ nſſß i. ſuum guiami ſer
mri. mre ffamart turbatur. vt ve eis verifice⸗ moxuus de erar mecvncy eas verelinqre intengebat zdiampbe ag anta ligna l
terꝛe etiã que diffam⸗ u mouek terꝛa:r quartum habere xrliderat necvnc eas ignoꝛantiã cui ſunt. ſficrenberet atmn ddici ſen
ur ln oner rum cu regnauerit: vr gſeruz Exhis 591 bank volorte Rehr gnoꝛantia ſolanñ ſugetie iſinngteinwii⸗
no poeſ ge peccati: iuxta illud Yo. viij. ieges enij h lie cauſe dcurꝛũt vna ꝙ ſapx hiocentgen dsoſtedere bon⸗
iſtum intellat erar phecaru ſeruus eſt peccatit acauint p wmini eale ces halizs defendunt —
124 orhatt, falitatio:qi regnat velq eos tera oni alie dinreniſunt weopinloneillo; quoriᷓ eñ wſetand n oann ofin
eenevel on k ducit omnia pᷣdicta mala cauſat. ra⸗ torio ſicvien li⸗ un neni⸗ ererũ vomi⸗ us Nanisaſpictenti ſu cotinger⸗
EHH eoꝝ ducti aſilio:multa agũt fur miann Elat ſpoms onins tractat in digeſto no tugeiclnnt Fian ena enit
n nralamala facta:in animaꝝ ſuaꝝ ꝑditõ nio acn ene ugle b wcellus meus a lupo rapt' oſtto ticinsolnec ten⸗ Kln
ta co Sr t huiꝰ dicti veritas clarius videat᷑: ponat᷑ uo li. ij. ti. . g le hr:qur porcum diar eẽ ſu⸗ fuent ſubnerſ e tem⸗ 9 ri
nem. enamo in Pls rebo in quibo vñ babent pre aealiliarijin hun eo ncoꝛdant vicentes: qo in oꝛe ponantt alini flen
erndm ? wmmlmü ſeno pprietatem: ſicut ibonis une roc ltn eni ſteut auis qñ ve manu mea Erquonofttalih allvcnn
ſebliroꝛum. Bedo in his in quib nec habent vomt e ic wenaßſamen ad aquazʒ fugit: et alia cenisraninali ſiſtnn⸗
nbtoen netatem. Moneprim eſtſciendu ler poletn aad ſilus enadit. iicur eti veſinit eſſe meuz mmrdin ,an onnllaun tul
aiullis quaane perrl vil büiaſenone⸗ Diar veſ arentvel miluus de alio loco quod meum emnozritc ſbi ul zaninal
om̃ia principis eſſe intelligunt ſup qua dicit glo⸗ Trino⸗ fuerat: poꝛtat: volunt ergo iſti dicere ꝙ ſic pi⸗ nonndiotene ſſcank Eſt eho her
uo ad pprietatem vt dirit aʒo. vwulgarus rec cis vel auis volans nõ mea: ſed capientis ſunt. Yts mmomnilegen ttoiſunmeſt1ation
Ano ad ptectionẽ Moderni vo falſtaſiliari E⸗ d vollto⸗ Bicolimiliter dicunt iſti ð bo nilnneil oftldsſahienttsgn
tes ꝙ ſequaces aʒonis honoꝛant dtamreſene wogue antenaufragiũ mea erant. in naufra gio auo uta vqgui aar e gui üͤtlege
ces vulgurari vilipẽdunt enihil lnerant. V lehue lauerũt: ⁊ mea eſſe veſieruũt. Domponiꝰ vo legiſlator bentesiniuſtics atiſerüt inſtan
A hii mzone, ſequuntſacientes oras vri iebn luis ouplictrerobuiare wdek. Bumalicer vauz in nipſtis ihierilopeniinnant
ſulhdiror ve⸗ Bisr hlime gð peius el in illis q ſunt fere nature:ſicut in. la⸗ ola ſuurin pnunffagio bonis ditmnkt
no lmmobilume icur ibice, 3. Gcdo in his re⸗ einm Borle rain capi poſtqᷓ auolauit poſ Pwirarülwallrrenderit
te d . wwigez falſi pn auis auols ea Iana mn 8 Bequitur yt opꝛimerent in iuicio
bus in quibo nõ habent wominiũ ſunt fures ſit. ita ve poꝛco.ita etiam dic de bonis naufragoꝑꝝ. in erentin uclrio
ſpes 7 1 iliarijs ſuis: ſicut patet ug poꝛc Ser . Heerent cuſe hyumilinz popalimen.
seruhrnn gunginnan inuſteceengenn aulo nignngſengun ſooiresmen n lumnnmiſihna int mu
furtuzʒ omittunt æ furti penà uudicant. furns. as eleme⸗ napracie uit diffinitiueĩ textu. lisidna dicas qin eiſta manti ſul
xvij. in autentica nauigia li. vj. tit. ij. vbi habet e verbo Biin uitnaufragiũ gqo amiſſum ſit: no ſtatim nfm ancomnltas marcasmantto ſno i⸗
av verbũ qo ſequit Mauigia ſi quocunq; locd due· ee wlinit. Afſumit btanc ſe veru: ad ꝓbandum fers fſcteecninunc diee drln
nerint: aquo caſu ↄtingenterupta fuerint vel aliter intentũ we beſtia in oꝛe lupi æct eſt iſte exempli intel Nechinerepotuitſeguik Etpulle
ad terꝛam venerint: tam naungig iy bona nanihant lectus.ſiẽ rerũ dñium ꝓ naufragium no amittit.qͥn 1sſubmcrlon dineretbonis paten
um ipſis integre ſeruentur: ad quos ſpectant an⸗ 2 verus dñs iuſte eas moꝛtuus vel viuus habere vbʒ. 60 Ecealiger faminino ſiatun
nauigij piculum incurꝛiſſent: ſublata penitus locoꝝ ſitñ æ oꝛe lupoꝛum eripi poſſunt ve facto:quia ð iu Sed nitfgtir liqumiaſnn
2lnetndine q puicadueria eit ſencrioni. ne reeripireberet. Ita dñs porciervofium iuſte vengt nerzmzhunfugtscfiſtinman
ſoꝛes buienre aſtitutiois bonor deii noſtri omni⸗· ccat: ſi ve oꝛe lupi eripi poſſi ext guid aliquifoꝛte ey⸗ nenturconols. AMum ueſinri
mur. Et ſtree egertr Ur nec pter leges diuinas et emplu ſuum negarent. Ideo pbatillud dicende n⸗ betsiz tabiinntticteinan
HS cõerenr mino damnat abuſionẽ ſi⸗ niq; quadruplo eum eei e i one nan noricinguttſxcetion dierii
canon ce qre i xxviij nec ppter leges impiales vel cet naufragioꝑ. Sequit acluſio bid iz ra ll. nahffllaputnca nanisconis
erparer ii nerſpeen obmntunt ineru im darbiron rre riane r gretts Atr d. nifilitnannrnfe
iſtam n⸗ bnulla viuere volunt lege. et ideo ſine lege lum qui poꝛcũ ſic liberatumſx bon er kinſtate di gui ſun vobis alehlt inanis t⸗
fra annum tenen reſtituere in quadruplũ. Poſten⸗ ctũ ẽ. C. viij. xxx.qꝛ nec exẽpla illoꝝ ſunt ad ꝓpoſituʒ ls anſ⸗ i 9filarönib vt ia
do in ſimplu: Pter actoꝛis negligentid tetĩ gjet inteſtatis a baſtardis quoru; bonis sNalffagop.lta vohis mayn
num do Uuſtn it ne ligens fuit. C. etiam. li j damnatis jet int ſentei ſae ranlade güübong le 8morte
Naudragdo.U,dicſk Re Bigqünaufragio nauis Firiofaclen fa lenur NQuia ſic primi rõne unmhin honin minntankoon⸗
eypulſa fuerit ad irtus: 7 infra fiſcus ſe non interpo- his ꝓ moꝛtuis e ilis bonio exterioꝛibo inſte pua⸗ nicnnrdicins Aath en enß
nar: qo em ius habet fiſcus in aliena calamitatet aanni ra⸗ . alſtarione; paterni criminis bis nuntiginclcbimin r
e re tamluctuoſa opendium ſectetur: hec ibi. Sed npit. . zmaliter duidem: vt alij talibo terꝛiti ex⸗ tnſeliinr enenij Etnonſ
oicunt talli qi neſcitur cnius ſun bona illaiunedo ennlis:an lia fugrant crimina. Pz expdictis: - unticnummnd minaplan
mino terꝛe atiſcantur. ergo per ſolam ignoenree in n kfalt⸗ 3 ab ſu⸗ 5 tra iura diuina naturalia/ ca⸗ N nkoſtliet ſtan
rumewomimni acquirit. q8eſt fallum: uia ſic rese in onica 1 cinllaaͤ tiqua. ſcllicz digeſtog: 1noua ſci laaaninmninocclſid guian
uenta eſſet inuentoꝛis et licitum mihieſſet dcenb⸗ le itsgicigervon n. ſcʒ autenticaꝑ patet etiaʒ lignansdagccanuntur conſili
reomnẽ rem cuius vĩjm ignozarem. t otra legt eum cauſa quz aſſumunt cũ iqnoꝛantia nulla eſt: Nopterflogenntun tenedif,
ratonem vnde vlenn er er ivnem Trorii occupare debeãt. Ylli tñ qy boa ſic eruant ſernitfimmmennt neng
vbi expreſſe lex repꝛobattale bonoꝝ occupotin, ſeruantibo tenent ad antidoti. Iterũ vr ꝙ, declina- lſoser inrgg multiplieg⸗
Sanximus inquit talem poſſeſſoꝛem pꝛedonem in⸗ ſeru lannn mc nilaiinne
gucacter Vta
Perper

en
n unn niſteg
Per⸗
F
alſitas
F

Abe
t:
di nif ſleſt ocen
ict euutai al
44 R
hoc Eni ndfhe
egnli lcüt⸗ hif dlſgt
Enhl tmusdnine .
Nechn dnlen eno
itn jdicrnin 5p
winfnid Geſt uli dent bona nt/ q
oſi inle enn Pgiü⸗ ſci⸗ ſi ſic nin
tnd ſa
. . — .
annihin⸗ lunsſi ſeſe; renitu enr verk ignorantt
an knemen E ia eche ia illo
ſunrde tunnni engebe rfigone Bih Kutönl quu E caulſa ſi
irinmn ſnn gemb v Biem atſ ton HS ne
uunt
iirſtiirdfu SèGM f
N 9 luar ol upꝛa i io arij ec an cr nd
Norm 0Mmane nen P ons ln aß, .e. c o ho poſi eff. tus . „ tiendo
ompo hon or t q̃ in eam ba ignori⸗ xxxv oc ac ituz ectu per omu lite ccid
min⸗ ſ.d. gudriͤ ga lib eſſ. nis tia: ij. C. edũ O 8 ſci du mu: r ver end
* zmatlginmn ng eſuã ofil. er t. J po cli⸗ nt: :ꝛvel rber o/tibi
. tindi nie 7 di 18 7 el ali⸗ a cant fe nde Inci⸗ oſito Jllrin⸗ qui and ibia
n — digt ſ lem ad ia bet: f. S ectu VI dũt i 1 iſu ullu eos 0 2
Npatunqul geln P ufft ꝓb wenia eneſtne ed ſi 8 It t in Pkictnnen 8 eo in 7 t0 et bꝛ
dae gnipe or ſ ice et alreut ici ic ba terũ di ey cta ꝛeta maren⸗ otu achia fi
n: odantdi dat et qu b i cuiꝰ ic ice nr. onis cã li cueri iti es ſt ict ſu audaci. a
eſiai Olcent Eeſn reb ca en lnchzig cut e endo energf us e riti s hoĩ ere ans gur, 5
ner ant nnine HD berargitallu menrihſün reren hen mis nnbane en nincis nderſweli algen
rnmog — ſu nesvictnoe a ij elt unſirula in ann ſign er gi gnenngeſirrol min iiceute nin
ſia Wzfbenait em̃ icin etiã citu ign :ill inft im na eis nt: iaz ſſet mi nant: inc cef⸗
luns kens fugitetoli bᷣ poſſe os i ſi r:ð na ar ra alibo to ð que :totã 5pill⸗ vobi⸗ ni/ :di arc en
Tali wint tlin us vi⸗ et iura gna gna nevieire ann d am rela a cul llos ſial wel icen era:
olunt glioloa eſem tis icini⸗ naui⸗ tos ne i s: ſ⸗ icit pera um am no ri v aeig gel amni liq ntes e.
. er loco qvod ely dis geil is aſt ns i oſtẽ in vx eu t. Rerena ne fac ha el in is i efact ire. uree i
draraſeiliat mneymn mibo clita ſpici⸗ n exi Eder lijs allij ireße 8 rum ere: v bet necnz oen toꝛe Et ortez
einlinn tnegſel r nelnen aaden ollen alns r abeer H ledorn 6
Bczſimil, tssſun Ne car t ſub is n tem cun poꝛt a eſſ.⸗ pſit: alijs tur ter ren er n7 e:ß , 8: de
ümes iterdicn t Its pon m ota caſi Prer l eſu :7 %½ b 1 ee oc ntele ant roreier non n,
mescrandi ntiſti Ex ent erſi ad u cõ om̃iby no a. 50 pſis ᷓ m b em̃ 7 b gſt dia ſu 4 1⸗
— nobo⸗ . ſeiren tes v qꝛ ter otin vi⸗ naui⸗ In Rankmnd. on abſe ui?f⸗ E m nt c dẽt
5 agi⸗ et c 0 in vta tem 235 ger icijs uis cũ ca icn mi noꝑ ; ti⸗ alſi hen pet uz t.
n rhand gig eud n erti⸗ n npe venetel in uũ oĩ S pkalf timo iſſu ankro o⸗
e. l legicl um us qᷓ; iibo erꝛã ſta ire oſſ. eg 12⸗ ſe rat 20 U Pf. erio ꝛze r o pi nkrõ 7emẽ
erünl gtor ni⸗ 7 di. qᷓ de tali fu te im voſſer . oten oꝛu us: 0 erbi⸗ alſit ꝛuz mal iun one ne
tin cet vernzin 8 ra diem ani bo c ger mi⸗ miboc naun⸗ c m ſ. m 0 ate nltch o lib m
nature alitoeth anyſt bon tio q̃ᷓ ꝓpba Blitg erſtn enre ſba grrines ente equu zuio allie vannits etra trang.
ſiam vmeſti nonnon- tr. a dñ q ati re no ii ſi eur euln te ſe i in e es vel. nid los ano: iun qui nt De⸗
egyl Geda ul nomnels net iegmen incünepy⸗ in har⸗ ſuepſ rege elios wuo: r A vidwec 4
ierbond nt t 9 lege iſca ull ur ſt ictu pꝛob ntu np i que vel pat Ex 4 edẽ m
giono onis oufn oſ uta eie ſl nt Ell aruzen grepol mn du pum lu Petanet qu gerek.4
1onamt alffue b de it toñ E ani⸗ uti in po l teu ca pun tiã v f. o to 85 4
licaſn ihni un ent quii fa nſ⸗ e 1v fra ſ ns n vonn urm vmten Aa otin mal
* n ſo⸗ Nt Malfilll ni. es i nibo lſo um ergo Lvi⸗ el oſi an i ſu mipüran re:ali⸗ pr ace 1W nal e
ceſ mulure 4 Pormabu netu te pla uta und? daop, i umnos a⸗
gniann mnenn nn1 iciã f ve lent ga voet an eua di pſe nta lim gbſc ãdo n cad ipien s Du
fumſitn neitem nne ripſi ren eatp quos aſ ait: m ſe laambananh arlan e ⸗
anch ſ röſtuintifn G itte der v ai quos tt 87c⸗ Jo fund. ſoꝝ em enuntehe tam acit. ſut
Belunur ne e eni =
autra ſum Pllinre qua nt c. 0 lieta Dit maxi tis 7 98.7 9 ini⸗ taom ped pu uirũ c Dñi 6 po eda
ie ſdamimi avn anſe um rbeſec ma ſi agn ſerl a inn paanaan alleii H m
ſgf viunsb an is vi⸗ mari ere den tilli unt nati th 1 ſimi t fal trid neronan p eo me ꝛni⸗
nioſin Cbere ub 1 id riti mili nti nt/v imi mi io hei. nile⸗ ſo dam 5 d inf⸗ z dran
ntſactorgun . gua na di imnbine; n in bt ali iſeri iſeri aͤe 1xvj s ſu 1 ſimi po myyſig, m ciili
enſnnnmumer 1 Pose m ien upin⸗ pop dici quid Ioĩ g: . eii 1 nt eii nili ſue 379fi⸗ a eſe conſil
inaſſit . merſi uli 0p re a ſu ide Adu xind iin is eri. rũt ide eſcen ili
lpofitct finniuſt uli neco maitzsmd urfi fint orge wr HH nnſ ultii. aed irfimt cfenon
niaglt O bri cꝗ ar. iſta t: l: vt pere⸗ upent qui ciij inqᷣ luer g. vn mii ſuꝑ
ton nifarteer⸗ s ſu ner t02 cas m pꝛed eſſe 8:7 VI. ri⸗ 1 tq uit eba de ud fal
3 Gtilvd do bm epo ecui ma ariti ae ent vim itas mu uodi ſun to gloſ. epdi
Pixlnioiii honuſll⸗ ed quali⸗ iri qui dr 0 bm er em̃ um aui dũ um cit. i itatẽ lud ꝛſi⸗
igiiſi nen quid lis pere it E ce v bi erſi em̃ b eſt us de t teſti 65 ud Evt m A
ipannmdi ik naß⸗ ti. totr faciẽ ex Eet:b t p alu tas erãt: eb .E. Vj li tnõ im m e exe en a⸗ r9 vi⸗
ſileunll en an ciẽt i ramm oni upi eru recupe⸗ ebunt. i .Vj neeſoln bſe recra 3tr vuij
annatmnſ Il tur auft illi mi 18 illo nt p upe qnq; .illi⸗ xxxv ut. ſi i il iũ di xpr neu 9 .
gutg,un nt he coꝛ ra qui pat ſu riult⸗ r 70 ius ij. ſicu lud ici n vẽ r: et xlij
reini Puſi di us n ve is qni ia ntoſec ̈ fili- dimitti H eo i nlelsgat, Fandt
Atnuhan nb ta . qui⸗ erbi⸗ Iſt nipſi ſta to ſe 08 fili uid ttit mul m iuſt is r. nt gui .
. are ſiedl tis: idi eg e unte eq pꝛin udson ſt. Gi⸗ 7oĩ dya et aroncn. ve⸗
gigellt nn i anigg znecha! orar nbeffect⸗ tän fitieccmn laʒ Palerurpi et
tf. edi⸗ ueſti oꝛt i effe H gedii tn ra lus pio us 98
nuran of a pu aci⸗ iate i ionẽ ſen ntv ct⸗ gunre⸗ erũ on upe⸗ puit:i. ra ꝛem s oſté-
rin trid enen ẽꝗ auf el t Vo s de t/n us c erp ꝛita pui finẽ E⸗
ond nis tun get: 9 un auc ueri⸗ ragiũ e⸗ diui ma arꝛ uiu atni t. J ẽ ha
N nidde⸗ all c vo k:ad naui⸗ die ctoꝛi it ab iũ p exiſt iti mo are 8Di⸗ it neu ſto 382
Eateta quib ega bis cuiꝰ is c viſit itate ſe ei 3 m en ax et na n oſu icti e 1u *
n foͤne ſe c t10 val tu oꝛpi⸗ até te ſel 8 0 te: vi iniqᷣ euit: s fid uodz mi 9
unngnmmi eati⸗ erte vbi ebi inc eetants que . eſt. que puer te ſue tati eñ ez a ã ta lter
en, . l tintan
jtaininn giafcicne, nüreurarar, . Iro kel REEENER z lle F a. C eärileb,⸗ Eren en it. fin c
anui el u meritiein D 1 e Kuil ſuo leeke vo n ven in ao
ilihnn enm, rum ir e MM
Gitan, i, rumn uledn eidnle Bnin er tito aſi⸗ Ro oiie SeN arnt ene .
lia e foe JYM
eii, ali upid oꝛpo tunt anim on ſo ludi nmeisve alique nſeca: i. la lel rito m ab cita ger i ämeün
ec er fal anr io atu pſoꝛ eꝑ 62 rũ zranehionn can mnl⸗
aiconet vocttan lic ſemd du⸗ Benf nni eali⸗ Naſ gepala 2
al /eti ur. 7 conſi tam Necn. te ñ i Pri ine re v ꝛmi t i .uſt u
iraunae⸗ am a terꝛ Ulia: & emrd o⸗ on b n foꝛ uneene olun er na epe
cant iuro ꝛum pud Haliar A ſ ini eſt abu lureſe ma intr nẽt t. ipſe onſu dã P⸗
ur⸗7 s et m hleſolnn ama ſi co qui dit eru q; p pueri oſpi⸗ te oĩbo 0 era 7
cter ꝛtat ꝛop rur. „ ſe h alend⸗ 8 oꝛti eret
etra 8. M ales lum tran neiſe xteriꝰ raun 8 vid en e⸗
n irea en ntes 1 2 e t eb putã
1eftirn lnclannenit JM
mat kapiſen nec mkcn cũ uuare oſtiũ e Raeret
at vel ĩ lucn ot iſ n galina li⸗ t. olln Fagn a in⸗
alichn bya b 1 um in mé 1 ee
no tr. olꝰta yabo uen poꝛt fracto
adit les i urlierat⸗ arẽt: 0
99 uual: guauain,
rcãdũ ibu utu re
U:V ſq; gue
nm .
9– 4 U⸗
derpe

4

xliij.

mitti. Oñ dñs quicunq; e aliquo ↄfidit

Fama

dendum. Juxta illud Math. iiij. Om̃ia inquit hec
tibi dabo.æ quibo qꝛ neſciuit ↄputum reddere:acce⸗/
pit eum ſecũ ad ponendũ eum in carcere inferni:vſj
reddat vlrimũ quadrantem/qð nunꝙᷓ erit.falſi qᷓ lu
cratoꝛes/cœ ipſo ſpeculũ ſuuʒ faciãt:ne ⁊ ipſi ſilia pa⸗
tiant᷑:⁊ in eodem carcere ꝓfundiſſimo ponant᷑. J50
dico ꝓfundiſſimo:qꝛ ſub laracenis et infidelibo erũt
ſicut pʒ.S.j.xviij. Quia ſicut hõ plus iraſcit᷑ ↄtra de
nariũ falſum qapparet bonus:qꝛ citius ꝑ eum ⁊xæci⸗
pitur:qᷓ otra manifeſte plumbeũ:pꝑ quẽ nõ faciliter
cecipi r eus ↄtra falſos xpᷣianos.qvt bonos de⸗
cipiãt:mitunt᷑ boni apparere.tales in collatõne pua⸗
ta ſolẽt ſanctiſſime loqui:⁊ ſeipſos intantum iuſtifi⸗
cant:ꝙ ꝙ toto mundo vt dicuũt vnã nõ falſitateʒ: nec
aliqueʒ xæ ſuis facere ꝑmitterent. Et ſi ſermo fiat de
falſis hominib ipſos veteſtant᷑:⁊ ſtatum illoꝝ cũ ſu⸗
ſpirijs plongure. De ita ſicut bonã ⁊ verã faciũt paꝛ
tem ſuã in verbis. Ita falſam eam faciunt in ope.de
quibo Geñ.xxvij.võx quidã vox iacob:ſed manꝰſunt
eſau. Et in pᷣs xj. Coꝛde⁊ coꝛqe locuti ſunt. qͥa fideli
coꝛde ⁊ oꝛeloquivident᷑:qñ nõ ha bent occaſionẽ fal
ſum ↄmittendi. Seo alio coꝛde ⁊ oꝛe qñ pꝛedã vidẽt
opoꝛtunitas occurꝛit falſitatẽ ↄmittendi. Pro tali
bus tota orat ecclia dicẽs:diſperdat dñs vniuerſa la
bia wloſa: In pᷣs.xj. Mon ſoluʒ illoꝝ qui faciũt:ſ ꝑ
q nos hec faciũt:qͥ ſunt q̃ſi manus illiꝰcapitis. Sʒ ca
ueant. qꝛ ſicut hoĩe velictũ omittente ꝓ quo manuʒ
amittere vʒ:ſi vnã manum habeat aridam:illã am⸗
putari dʒ. Ita in ꝓpoſito/oculus nequã erui dʒ:ſicut
pʒ. C.xj.ii.Et manus arida amputarr: ⁊ in ignem
1 9 in agen
dis ſuis ſiue q animaʒ tangũt ſiue còꝛpꝰ/fidelit᷑ aget
quaſiꝙ manu illum pʒ. Si auũt illum vecipiat / et qõ
eiↄmiſſuʒ eſt fideliter nõ faciat: manꝰ arida eſt/⁊ ab

ſcidetur/⁊ in ignẽ mittet᷑qꝛ ↄtra dñm eſt manus eo⸗
rum: Michee. ij.

Ame bonecuʒ bona

. vita. Rꝛimo oñditur væcentia ſeu pulcri-
tudo. Scðo vtilitas. Tercio neceſſitas.

AMuanto male fame periculum.

Ara j.
j.

helmi patet:quia ſicut floꝛes ſua pulcritudine ⁊
odoꝛe hoꝛtũ oꝛnãt ? arbores:ita famavitã bonã. Sʒ
aduertenduʒ eſt ꝙ ſicut aliqui inueniunt᷑ flores qui
fructũ ſignificant/a ex quibo fructus ſequit᷑ſicut qñ
videmus arboꝛẽ bene floꝛidam. ſperamus eam fru-
ctum ꝓducturam. Aliqui vo ſunt floꝛes qui licʒ xłe-
coꝛem oñdant exterius:nullũ tamen fructuʒ vtilem
vel ꝓducuntvel ſignificant:ſicut floꝛes quaꝛũdã heꝛ
baruʒ nociuaꝝ:que inter frumenta creſcũt. Ita ſpi⸗
ritualiter aliqui habent ⁊ famam vitam ſuꝑ quã
fama fundatur:⁊ illa pulcritudo eſt dura bilis:quia
bonum ? ſolidũ fundamentũ habet.ſ.æum ⁊ bona⸗
vitam.ſſic fuit fundata fama Dalomonis.ij. Parał.

ix.Cui dixit regina ſaba:viciſti famam virtutibus.

Et ſicut edificiũ qð habet bonũ fundamentũ in al⸗
tum edificari poteſt:⁊ arboꝛ bonas 7 ſanas hñs ra
dices: altius creſcit ⁊ minus ventoꝑꝝ timet impulſus.
Bic fama virtuoſi minus tribulatiõis timet impul
ſus:⁊ vſq; ad veum creſcit. de quo dici poteſt illð Ve
ſter. ix. fama nominis eius creſcebat.Et ſemꝑ durat
Ecc.xlj. Honum nomen pmanebit ineuum. Adali
vo qui ſine vita bona famam habent ſicut illi xe qui
bus dicitur Geneß. vj. potentes a ſeculo viri famoſi
Et eʒechiel. xxiij.facte ſunt famoſe mulieres.Lamẽ
quia ſine fundamento eſt ⁊ radicibus.nec in altũ ad
ceum in bonuʒ creſcere poteſt. nec eſt diu durabilis.

hoc ipſimet recognoſcunt:Gapren.ij. dicentes: trã⸗

ſiet vita noſtra tanqꝙ; veſtigium nubis: et ſicut nebu⸗
la diſſoluetur:que fugata eſt a radijs ſolis.⸗ nomen

F .nj.

noſtrum obliuionem accipiet per tempus: et nemo
memoniam habebit operum noſtroꝛum:quia nomẽ
impioꝛum delebitur: Ecchi.xlj. vetalibus dicitur.j.
Daonmn. i. Mon eſt bona fama quam audiui v vo⸗
ig.
ctm̃ eſt hec bona fama ſolum ad pulcritudi-
nem:ſed etiãad vtilitatem ſuipſius ⁊ etiam alioꝛum
Pꝛimũ patet quia in caſu foꝛtuito cuſtodit hominẽ
g falſitaris ſen ꝓditõnis ſuſpitõne.ſicut patet per le-
gem ciuilem.ff.de re militari.l.non omnes.in digeſto
nouo li.xj. S. a barbarl. Caſus legis ſic ↄcipitur. x
ercitu imperatoꝛꝭ parato in bello ↄtra exercitũ bar
baroꝝ:miles quidam chriſtianus.quaſi volens no⸗
biliter agere/ exijt inimicis ad pugnam ſe ecponens.
in qua capit poſtmodum vo apud imperatorẽ accu
ſatus eſt:q ꝓpter vecoꝛdiã vel affectionem vel ofede
rationeʒ quã in barbaris habuit:ſe capi ꝑmiſit.im⸗
pera toꝛis ſentẽtia finalis eſt:q ſiſemꝑ ante ſe bene
habuit:nec aliq̃ falſitas vel ꝓditio prius in eo inuè⸗
ta eſt:ꝙ pᷣſumendũ eſt q captꝰ fuit ſicut pꝛobus mi⸗
les. Gi vo antea inuentus fuerit in aliqua ſimili fal
ſitate:opoꝛtet ꝙ ꝓbet ſe fuiſſe captum inuite. Sicer
go fama bonaiipinguat ? foꝛtificat oſſa: Pꝛouerb.
xv.q nõ pᷣſumunt᷑ capi:niſi magna vis eis inferatur
Et ſic eſt ad vtilitatem ꝓpriam:quia ſicut necĩ iſto
caſu:ita nec in quocũq; alio boni viri graues faci-
liter maluʒ credunt v homine bone fame abantiq;.
Intantũ em eis valet fame ꝓtectio:q ſi malũ œ eis
narꝛet᷑:fama quaſi auctoꝛitas narꝛatoꝛi obuiat a di
centibe:ſicut q talib dici ↄſueuit:quod nõ eſt veri⸗
ſumile vel credibile ꝙ hõ qui ſemꝑ bone extitit fame
talia dicẽ vł agẽ vellet.Rndent em̃ bonitalia æ hoĩ
bus bone fame audientes:dicẽtes non credimꝰ quia
audiuimus famam eius: Job.xxviij.Oꝛ etiam ſit ad
vtilitatem alioꝝ patet. G.iiij.iij.
¶ Et nõ ſolum eſt vtilis:ſed eſt etiam neceſſaria bo
na fama:tam ꝓpter ſiun: gpræ alios. Pꝛimuʒ
patet:qꝛ ſicut coꝛtex eſt neceffaria pomo yel arbon.
Arboꝛ em̃ vœcoꝛticata amplius nõ creſcit ſed marce
ſcit.ſicut pʒ.C. xiij.ix. Ita eſt fama neceſſaria arbo⸗
ri noſtre.aliter em̃ arboꝛ hec ſpũaliter ꝑditur.ſi poſ⸗
ſibile ſit famã emendare.ppter quã ↄſeruandam/ab
om̃i ſpecie mala abſtinendũ eſt. Erꝛant ergo qui ni
mis loquunt᷑ cum mulierib/vel alijs pſomis minus
ſecuris:vel quibo ſuſpitio oꝛiri poſſit ſiniſtra. t
qnrephendunt. Rñdent nõ eſt vis nec curandũ qᷣo
hoĩes loquant᷑:qꝛ uon eſt peccatũ inter nos.ſufficit
nobis bona ↄſcientia ⁊ vita Iſti tãtũ dicũt/ac ſi di
cerent arboꝛi ſufficere lignũ ſine coꝛtice. Aduertant
tales ꝙ ſicut Yoſeph camerã mulieris ſolus intrãs.
Geñ.xxxix.cuʒ q̃ nec peccauit:nec peccare cogitauit.
Clamidem tñ in camera amiſit. ⁊ in carcerein mitte
batur.ita ipſi licet nõ peccent:clamidẽ tñ ⁊ coꝛticeʒ

bone fame amittere pñnt/⁊ carcerem tedij incurꝛere.

Curam ergo habe ve bono nomine:æcci xlj. qꝛ me⸗
lius eſt nomen bonũ ꝙᷓ diuitie multe: Pꝛou erb.xxij.
quia talem incurꝛere poteſt infamiam et ſpiritualeʒ
plagam quam eum multis diuitijs velvnguẽtis cu⸗
rare nõ poteſt. Sicut ergo melioꝛ eſt ſanitas ſinevn⸗
guentis q; infirmitas ꝓ q vnguenta ⁊ medicinã que
rere opoꝛtet.ita melius eſt nomẽ bonum qᷓ; vnguen⸗
ta pᷣcioſa: Eccłiaſtes.vij. Aultum em̃ amittit ⁊ mul
tum ſeipſum damnificat:qui nomen bonuʒ amittit
vbi gratis hoc facit credens ſibi vitam ſufficẽ quã
bonam credit:mala eſt.qmia teſte Auguſtino ĩ libꝛo
ↄmuni ſermone clericoꝛum:qui famam ſuam ne⸗
gligit v conſcientia ſua ↄfidens crudelis eſt. Et ha-
betur hec auctoꝛitas in vcreto.xij.q.j. nolo. Mota.
P. j. vij. Gcõm eriam patet:videlicet bona fa⸗
ma neceſſaria ẽ etis ꝓpter alios.qꝛ exquo per pꝛece⸗

iiij. nacalimnnn

Ar .ij . Hond imne. lialzls if li ian
n0 z rant 0 rann
i ſun nms tulani .
n tüütumaii roluther

enhucunllicn Na0ea

ei inlte nq uit s abint:
udunſn inttn iali ocaturg
oces cecop. ciaſe dalizati:7
taceptun ermalicaſcancelhatn
Catdicft Ncreti i inter
nlippſicnt dicit d nuͤobilo⸗
ſientabonano obſtantetali lo
laloibono opeilabaun in nelli
Ars iij. itathinſcintigin cantatehi ficli
.ij. ſtoin virute mi parma iuſtlea
ſnos ginfamiz ?bonozfamam pfeue
Cor gj g infami fumad lloo qu⸗
ibusſcundoltzontr bons famammifn
Utaliboechficantur.
Lemptams mols famatinenaaſt
gis iculoſaeſt Delinu pzr ge lcbon
uathoſena mals uſpitöneretia irennn
Nakſiut dictͦ eſtſugtn e cij Itama
Cithoienſuſpecum freguenter vbinn
lmelgintentöne dabignatia. Hot
namus Afunolumnna 1ndi: dir d
tpeſaunoe delnnlieres ſtumcnncz
t intentöne ſine ſuſpitönervel mai
ſuſnlak del ninsel retüt rcitp
lengogamirzti quae miſpttöne

ntaal etumntun,
gairnntcuti
anen ecgpron inite e⸗
ump Eenifurikteſaüſang
neguſbelin
gnacinnqniaſat iſn
in lobont negopegfza,
bi omlyehohefmnehantiß
gletſame temif ſ ren

uttt P ii ni⸗

ſtmnliaſedetnum aſttuin

terſ ſumic ppteralios, eumn
nkucd hn a
cata amplius no rtſatt ſeh maree
Ir. Yta t ama recſanizorbo⸗
arhor hec ſpuliter citur ipol⸗
gore ppterqus oſeruandam sb⸗
ſinenci eſt Eruant ergoquini
hullent relaliss gſonis minns
ſuſpitio oꝛini poſſit iniſtra. Et
identno eſt vis nec arandi gn
von eſtpeccati internos ſüfit
ia 1Vita Iſlitäri dicht eclin
crelignü ne ontice gcennn
phcamer multenoſolve nnii⸗
cpeccait necpeecgre giun⸗
amera amiitin rentn nllte
rnöͦpeecenteanitili rani
epft rarnm uii nnnne
rbon nenmilEi i nnt
jmvinemult: Proe n.
hankinimen t hifiiie

ptum obligat᷑ diuinum diligere ꝓximum ſicut ſeip⸗
ſum:neceſſario ſequi videt᷑ꝙ ſicut bona vita ⁊ etiaʒ
fama eſt neceſſaria ſibipſi vt dictũ eſt:ad hoc vt ſeip
ſum ſaluet. Ita neceſſaria eſt bona fama ꝓpter ꝓxi⸗

mum vt ipᷣm edificet ⁊ ſalutẽ eius ꝓcuret. Vñ criſo.

ſuꝑ Math.MQui bñ viuit:ſe ſolum ſaluat. qui bonã
habet opinionẽ multos edificat. Quid aht ꝓgeſt/ſe

bonã vitam agendo te ſaluas: malã famã babendo

plurimos ſcandaliʒes. Lales repᷣpendit cretuʒ.xj

q.iij.nõ ſunt audiendi.ibi arguit᷑ illi ꝗtenti de con

ſcientia ſua:nõ curant qͥd e eis eſtimẽt hoĩes. Cuʒ
tñ famam ↄtemnentes:occidant animas multoꝛum
blaſphemantiũ viam dñi. Cõtra dñ coctrinaʒ:qui
vt in hoc nobis exemplũ daret:dixit petro:Mathei.

xvij. ne foꝛte ſcandaliʒemꝰ eos/vade ad mare . Et
Otra wctrinam apli: Ro. xij. Gi inquit fieri põt qð

v.

dſcientia bona nõ obſtante taliũo blocutõne⁊ ſcan⸗

riiij.

Exemp.

ex vobis eſt:cuʒ omibb hominibo paceʒ habẽtes. Te⸗
ſte ergo Aug. in li.e cõmuni ſermone clericoꝑꝝ:duo
tibi neceſſaria ſunt. cõſcientia ꝓpter tel⁊ fama pꝛopt
ꝓrimum. Iſte ſunt bine ſtole: quas xpᷣs ſignificatus
per Joſeph qui binas ſtolas vedit fratrib ſuis:geñ.
xlv.dat diſcipulis ⁊ fratribus ſuis:ꝗpter quas diuul
gabat᷑ fama ce eis: Qu.iiij. Gi aũt ꝓximi ita peruer⸗
ſi ſint/ꝙ ſicut aranea omia bona in malũ puertant:
⁊oĩno etiam ĩæ bonis ſcandaliʒari volunt:ſicut iu⸗

dei v ſermonibo ⁊ factis pᷣi:nec eos ab hoc reuoca⸗/

re poſſit:niſi in malis eis ofoꝛmetur.exemplũ ſequa⸗
tur xpᷣi:⁊ dicat:qð ipſe rñdix diſcipulis ſuis: Math.
xv.dicentibo:Scis qꝛ phariſei audito hoc verbo ſcã⸗-
dalizati ſunt: ſinite inquit eos abire: qͥa ceci ſunt:et
duces cecoꝑ. Tale ſcandalũ vocatur puſilloꝝ quod
eſt acceptum ex malicia ſcandaliʒati:⁊ nõ datum in
talibo ſicut dicit vecretũ.xj.q.iij.inter verba.ſufficit

dalo ĩ bono opeĩ laboꝛibo/in vigilijsſin ieiunijs ſĩ ca
ſtitatelin ſcientiaſin caritateno fictaſin verbo veri⸗
tatis/in virtute vi ꝑ arma iuſticie a vextris⁊ a ſini
ſtris.p infamiã ? bonaʒ famam pſeuerandum eſt.ij.
Coꝑ.vj.ꝑ infamiã:qtum ad illos qui ex taliba ope⸗
ribus ſcandaliʒant᷑: bonã famam:qtum ad illos qͥ
ex talib edificantur.
Semꝑ tamẽ mala fama timenda eſt qᷓ et ſibipſi et
alijs piculoſa eſt. Pꝛimũ pʒ: qꝛ ſic bona fama pꝛeſer
uat hoĩem a mala ſuſpitõne:etiã ſiverum ſit qð eo
Dicit᷑ ſicut dictũ eſt ſupꝛa.e.c.ij. Yta mala fama red⸗
dit hoĩem ſuſpectum frequenter vbi nihil mali agit
vel mala intentõne.verbigratia. Motatus vel diffa
matus ꝛ furto luxuria ⁊ hmõi: vix põt ſolus ire int
theſauros/vel mulieres:qtumcunq; hoc bona faci⸗
at intentõne:ſine ſuſpitõne:vel malũ v eo in hoc ca
ſu ſuſpicit᷑:vel minꝰei credũt ⁊ cinꝰ obloquunt᷑. Ta⸗
li ergo admirãti/quare in ſuſpitõne ⁊ oblocutõe ha⸗
beatur:cuʒ nihil mali agat:Rnderi põt/ ſicut ſ̃mſfa
bulas lupus rñdit ſocio ſuo.Cum em vidgerent oueʒ
agnum ſuũ lambere/nullo mõ ⁊ce hoc paſtoꝛe clamã
te vel obloquẽte:dixit lupus ſocio ſuo: ſi nos ill fa⸗
ceremꝰ qᷓtũcunq; bona intentõne⁊ pia faceremꝰ:oẽs
paſtoꝛes ſuꝑ nos clamarent. Cui alius rñdit:hoc in
quit eſt ꝓpter famã:ex qua crederent ꝙ eos lamben⸗
tes moꝛd ere vellemꝰ.Et quia ſemel ouib illoꝛuʒ no⸗
cuimus.pᷣſumerent ꝙ iterũ noceremꝰ:ſi tñ appꝛopin-

uaremus.innitentes legi/que dicit:ꝙ ſi miles male

ehabet ſemel in militia:nõ eſt amplius ei credendũ
quia nõ eſtveriſimile/ꝙ bene ſe habebit in futuro.ff.
⁊æ re militari.lnon oms.S.a barbaris.in digeſto no⸗

uo li.xj. Item qui calũniatus eſt in accuſatõne pri/

ma:calummiari pᷣſumitur in ſecunda.ff. v accuſat.ʒ.
ſi cui.S.hiſdem.in digeſto nouo li.x. Hhis etiam con⸗
coꝛdat regula innis in ſexto:dicens: ſemel malꝰ:ſꝑ

F

pᷣſumi malus.

mala eſt ꝑiculoſa.qꝛ ſicut fetoꝛ coꝛpalis coꝛpibo nocʒ
Ita ſpũalis nocet ſpiritibo qð pulcre figurat᷑ ij.ma-
cha.ix. vbi dr ꝙ fetoꝛe antiochi exercit?grauabatur.
Nota ꝙ dicit exercitꝰ:plibo nocet fetoꝛ cadaueris ĩ/
terioꝛis.l.qle moꝛtue ꝙᷓ fetoꝛ cada ueris exterioꝛis ſcʒ
coꝛpis.qꝛ fetoꝛ cadauer exterioꝛis ſolũ ꝓpinq̃s infic
Ptes.fetoꝛ vo infamie hoĩes ad plures dietas diſtan
tes inficit:qꝛ velociter poꝛtat᷑. EVñ vᷣſus.Fama boa
lente volat:inuidia retrahẽte. Fama plena małiaui⸗
um vœpoxtat᷑ alis. Be hac ;̊ fama põt dici illõ AMat.
ix.Exijt fama h̊ in vniuerſaʒ terꝛã.Et illõ Ruth.j.
Velox apud cũctos fama pcrebꝛuit.pʒ ſj ꝙ mala i

Scõm etiã pʒ: q alijs etiam fama vij.

ms peioꝛ eſt ⁊ plus nocet:q; mala vita vel petm̃ in ſe·
qð eſt oꝛigo male fame.qꝛ pctm̃ vnũ occidit vel du/

osifama multos.ſic.e.c.j.⁊. O.vj.xix. Pꝛopter ta
lia ꝑicula vitanda:ſꝑ ab illicitis ⁊ aliqa licit ab-
ſtinendũ eſt. ne etiã opus qð mihri licitũ eſt.in alteri

viij.

us fiat pᷣiudiciũ ⁊ ſcandalũ qꝛ dicit lex ꝙ ſi priuilegi
um a pncipe alicui oceſſum ẽ ꝙ poſſit edificareĩ loco

publico:h tñ facere nõ tebent in alteriꝰ pᷣiudicium.

. nõ dʒ pᷣſumi ꝙ pnceps ſic priuilegiuʒ ↄceſſit.ff. ne

d in loco publico vel itinere fiat.l proꝛ ait.S.meri⸗
to.ꝛ.S.ſi qͥs a pncipe in digeſto nouo li.v.huic etiaʒ

ↄcoꝛdat lexaplica. Certũ eſt em̃ ꝙ paulo priuilegiũ

oceſſum erat a ſummo pncipe ꝙ carnes comedẽ po⸗

tuit.̊ priuilegiũ omibo indultu fuit aplis:Lu.x vbi

aplis ait:edentes ⁊ bibẽtes q apud illos ſunt. nectñ
iſto pꝛiuilegio vti voluit in alioꝝ pᷣiudiciũ vel ſcan⸗
dalu:ſicut expᷣſſe pʒ ex verbis ſuis.j.Coꝝ.viij. Di in
quit eſca ſcandaliʒat frẽm meũ:nõ manducabo car⸗
nes ineternũ. Nota. H.uij xvij.⁊ nota ad h̊ aliaʒ le
gem. Y. vj. xxv.et. xxvij. Ytem. Yx.xxj. YJtez. D. xiiij.
xvj. Si autem qui huinſmodiopera facit ab initio
ignoꝛauit alios e his ſcandaliʒari quando eos ſcan
daliʒari percipit:ceſſare væbet ab inceptis.hoc in le⸗
ge pꝛeallegata.S. idem ait.vbi habetur:ꝙ ſi edifici⸗
um meum alteri obſtet:ꝙ in loco publico eſt edifica
tumſceſſanduʒ eſt. Et ſic in pꝛopoſito.vel ſi omnino
ceſſare non poteſt:ſaltem ſe excuſare vebetlet cauſaʒ
eyponere quare ieiuniuʒ frangit: vel aliud quod foꝛ
te illicitum alijsvidetur facit:vtputa pꝛopter infir
mitatem vel debilitateʒ /æ huiuſmodi quia teſte pan
lo.j.Cimo.iij.opoꝛtet teſtimonium bonum habere
ab his que foꝝs ſunt:vt non in obpꝛobꝛiũ incidat et
in laqueum dyaboli. Quecunq; ergo bone fame ſũt
ſi quavirtus/ſi qua laus diſcipline:bec cogitate:phi
lip.iiij. Nota ꝙ apoſtolus inter famam ⁊ laudẽ/me.
diam ponit vi tutem. quia famam z laudes vel vſi
derare vel acquirere nullus veberet:niſi medijs vir⸗
tuoſis 1 modis bonis.vtpute openibbus pꝛoprijs:
⁊ & lauda biliba expenſis ꝓpꝛioꝛum bonoꝛum et non
alienoꝝ.qð eſt contra nonnullos qui de bonis alie/
nis nomen ⁊ famꝗ eis acquirũt. cuiuſmodi ſunt ſuꝑ
bi et auari.Quoꝛum primi nitunt᷑ per veſtes curio⸗
ſas qtum ad ſeipſos/⁊ multas robas datas/⁊ ſupba

ix.

familia qtum ad alios ⁊ ꝑ larga ↄuiuia ve bonis ali

enis:famã acquirere.Alij vo per magnã diuitiarũ
ogregatõnem.⁊ dum in officijs ſunt diuerſis ꝑ mul⸗
tas terꝛaꝝ emptõnes:⸗ manerioꝝ edificatõnes/⁊ cu
nooſa opera væ bonis alienis alienis operibꝰfamaʒ
gec irunt. Contra legem mundi/ contra legem ec
cleſieſz ↄtra ſacram ſcripturã. Pꝛimũ patet.ff. ð opi
bus pu blicis.l.pecuniam..ſi gus in digeſto nouo
li.xij. In illa em̃ lege ſenatus cen uit/ꝙ nullus w ali
eno ope nomẽvel famã ſibi aſcribat.verbigra.aliqᷣs
opus ab alio factum adoꝛnat: vel aliqua w ſuo ad-

Alt:feneſtram foꝛte: vel vitrum: vel aliquid tale:ad

landẽ ⁊ memoꝛi nominis ſui:vult nomẽ ſuñ in ope

Ferie

illo imprimere:dicit lex:ꝙ in titulo illo inſcriptiõis

ſolũ inſcribere vebent quantã ſummaʒ ipſi expendi⸗
derũt æ ſuo:⁊ qntuʒ ipſi fecerũt:⁊ nõ totum opus ei
aſcribere.nec e alieno opere famã ⁊ gloꝛã acquire/
re huic optime concoꝛdat ſacra ſcriptura. Gałvj. di
cens/opꝰſuũ ꝓbet vnuſqͥ ſq; ſiciĩ ſemetipſo tm̃ gloꝛiaʒ
habebit:⁊ nõ in altero. Si pᷣdicti ſuꝑbi lege pꝛedicta
intantũ vterent᷑ ꝙ titulos inſcriptõnis in rebus im

ponerent in quibo gliant᷑ illoꝛũ a quib ꝓducunt᷑ vel

opant᷑:in veſtibo titulos aſcribere eos opteret ouiuʒ
ſic in omibb quoꝝ victu ſu ꝓbiunt titulos alioꝝ aĩa
lium vel hoĩm ponere optetet.titulum vxꝓo ꝓpriũ nul
lum foꝛte inuenirent nec opus in quo eũ ponerent:ſi
opus ſuũ diligenter ꝓbarent ſᷣm dictũ apli:niſi foꝛ/
te in turpiſſimis coꝛpis exitib ⁊ purgamentis:q ſunt
oꝑa ꝓpꝛia.Gi eodeʒ mõ agerẽt pᷣdicti qcqͥſitoꝛes qui
alienis ditant᷑/ ↄtra regulã iuris ĩ ſexto.c.locuple-
tari.q dicit:q nullus dʒ cũ aliena iactura locupleta

ri: vix inuenirẽt in opibo edificijs ſuis ſpacium in qͥ

nomẽ ꝓꝛiũ inſculperẽt:ſ̊ ſatis larga inuemirent ſpa
cia in quibo noĩa pauperũ? ſimpliciũ ⁊ etiã dñoꝝ qͥᷣ-
bus ſeruiũt:qͥs vefraundauerũt/ inſcriberẽt. Sicut qᷣ
in die iudicij opus cuiuſcunq; frontis oñdet ſuꝑſcri-
ptio.ita vtinã nũc quelibet in opꝑe illoꝝ ꝑticula illiꝰ
oñderet ſuꝑſcriptionẽ ⁊ titulũ/cuiꝰexpenſis factum
fuit:vt ve ſingulis ꝓtib reſponderi poſſet ad qõnem
AMath.xxij.Cuiꝰeſt imago hec ⁊ ſuꝑſcriptio ⁊c.

Eriarum ſeu feſtoꝛũ

4 ſlenniũ ponenda ẽ pꝛimo diſtinctio. Se⸗
cundo modus qͥ vebent obſeruani.Zercio

dobſeruatõnis ratio. Quarto obſeruandi neceſſitas.

Muinto nõ obſeruantiũ piculũ ⁊ pena. Sexto pena

1 piculum nõ facientiũ obſeruari. Geptimo cã inue

ſtigabit᷑ ex ꝑte amboꝝ:tam.ſ.frangentiũ ⁊c. Octauo
tam nõ obſeruantiũñ ꝙᷓ nõ facientiũ obſeruari excu-
ſatio/ cum repꝛobatone.
Rõne primi eſt ſciendũ/ꝙ circa feſta q̃ in iure fe⸗
rie vocant᷑:ſicut ptʒ.C.l.iij.de ferijs/⁊ extra.e.ti.du⸗
pley danda ẽ diſtinctio.vna ex ꝑte feſtoꝝ.alia ex pte
feſtinantiũ.Ex pꝑte feſtoꝝ diſtinguit᷑:qꝛ quedã ſunt
tpalia:quedã eterna.Tem paliũ vꝓo Boeacil eſt ex
trinſecũ:qñ viq; manꝰceſſare œæbet ab opibo ⁊ labo⸗
ribus extrinſecis:⁊ iſtud nõ eſt ↄtinuũ:h̊ ſunt veter⸗
minati dies ad h̊ oꝛdinati in acilio lugduneñ.ſic pa-
tet e ↄ ſe.di.iij.pnunciandũ.⁊ extra ⁊ ferijs.li.ij.cõ
queſtus. Matiuitas dñi.ſtephani.iohis.innocentũ.
ſilueſtri.octauo dñi.epiphania dñi.purificatio ſan⸗

cte Marie.ſctm paſca cũ tota ebdomada rogatiões
q̃ tñ ſ̃ᷣm gloſam nũc non obſeruant᷑.aſcenſio dmi.dies

entecoſtes cũ duobo dieb ſeq̃ntibułꝑ decretalẽ pᷣal-
egatã.ihis baptiſte.xij.aploꝝ ſancti laurencij.aſſũ-⸗
ptio marie.natiuitas eiuſdẽ.michaelis.vedicatio ec
cleſie oĩm ſanctoꝝ.ſct᷑i martini. feſta ſcte crucis.Et
ille feſtiuitates q̃s ep̃i cum ppło in ſuis ep̃atibo oꝛdi/
nauerũt.hoc intelligendũ eſt ſᷣm hoſti.de feſtis ſan⸗
ctoꝝ qͥ ſunt canoniʒati auẽte ecclie romane.he ſũt fe⸗
rie dñi q̃s vocabitis ſanctas:Leui.xxiij.in diebo iſtiſ
nõ dʒ fieri mercatus nec placitũ nec hõ ad penaʒ vel
moꝛtẽ iudicari:Exo.xx.om̃eopus nõ facietis in eis.
MQuoddã intrinſecũ qð tenemꝰqñ aĩa nõveyatur
opꝑibo ſeruiliba peccatoꝝ. Et iſtud debet eſſe ↄtinu⸗/
um ⁊ diſtrictiſſime obſeruatũ.q iſtud feſtũ intrinſe
cum ↄtinue obſeruatũ eſt via ⁊ vigilia ꝑ quas ad fe-
ſtum ꝓuenit᷑ eternum.ꝓ illas em om̃es ſancti puene⸗
rũt ad eternũ feſtum tñ ꝑ diuerſas ſem itas..Alij vi⸗
delicet ꝑ ſemitã mũdicie ſicut virgines.Alij ꝓ ſemi⸗
tam pnie ſicut afeſſoꝛes.AAlij ꝑ ſemita dure paſſiõis
ſic martyres.Alij ꝑ ſemitã pauptatis ſic apłi.Alij

ꝓ ſemitã iuſticie:ſicut ꝓphete.AAlij ꝑ ſemitã hoſpita

F iij.

litatis et elemoſynaꝝ ſicut patriarche. Omnes iſti

ſicnt dr yſa. lxvj. Fecerũt ſa bbatũ e ſabbato. Quia

ſabbato intrinſeco venerũt ad Feins. Boſignare
7 digne tenẽdo vigiliam meruerũt venire ad feſtum
ſicut pʒ. S.ij.viij.Oſtendẽtes.ꝙ idem alijs neceſſa⸗
rium eſt qui feſtum attingere cogitant.nõ em̃ niſi ꝑ
vias ⁊ vigilias tales ad illud puenire pnñt conuimiũ.
Nec eſſet ronabile ꝙ ꝑ aliũ modum illud attingere
poſſent.Quis rõnabiliter a veo petere poſſetvel pꝛe
verecũdia aud eꝛet:q; melioꝛi foꝛo daret ei celũ qᷓ de-
dit maximis amicis ſuis. Exqͥ illi illud ita care eme
runt.vnus capite.alius pelle.alius diuerſis toꝛmen/
tis. Om̃es aũt mũda ⁊ iuſta vita. Mec eſſet nobis ra
tionabile aliter illud petere. nec iuſtum ved aliter il
lud dare.Givis ꝗᷓ ad ſanctos ꝑuenire:mõ quo ſancti
celebꝛauerũt feſtiuitates tazʒ extrinſecas q; intrinſe
cas. Celebꝛa iuda feſtiuitates tuas: Maũ.j. Sed
foꝛte cogitabũt ꝙ ꝑ viam martyrij martyres ſeqͥ nõ
poſſunt:q; pſecutoꝛes nõ ſunt qͥ eos martyres faci⸗

ant. Si vo eſſent q eos ꝓ xpo occiderent:patiẽter il⸗

„

lud ſuſtinerẽt.Sed vtrum iſtudverum ſit velñ acta
ꝓbant.in minoꝛi tedio ⁊ ꝓſecutione oñdunt quid fa⸗
cerent in maloꝛi.qꝛ qui in minoꝛi infidelis eſt:vtiq;
in maioꝛi eſſet.ſ̊ in minoꝛibs ſunt infideles.qꝛ qua
ſi omes ꝓ modica iniuria/verbo/vel maledictone/vł
pꝓcuſſione maledicũt.repcutiũt:⁊ graues querũtvin
dictas ꝓ paruo lucro xpᷣm qui eſt veritas veſerũt:p⸗
pter paruas potentiũ minas nõ audentveritatẽ di/
cere vel iurare.Quõ ergo in aduẽtu antixpᷣi vel alte
rius pſecutõnis verbera ſuſtinerent ⁊ occiſionẽ:qui
nuncverba nõ ſuſtinent? paruam pſecutõnem:q̃n-
do tũc pꝛo maximis conis ⁊ muneribo ypᷣm nõ nega/
ret:quimodo ꝓ paruis negat.Antixpᷣcvo magna wv
naria dabit vt populus eum ſequat᷑.quando tũc con
tra eius maximaʒ ſtarent potentiam cum veritate qᷣ
modo nõ audent ↄtra paruam. Quid ergo tũc face⸗
retis modernis credite oꝑibus.¶ ¶ Iterum ſit ita ꝙ
p viam martyrij ſequi nõ poſſunt:qꝛ ꝑſecutoꝛ abeſt:
Rien tñ mundicie ⁊ iuſticie eos ſequi poterũt: ſi ve
int. Sed ſunt nõnulli qui libenter haberẽt feſtum
qð ipſi hñt:ſed nollẽt facere vigiliã nec ire ꝑ viaʒ vir
tutum ſicut ipſi iuerũt. Mota.F.iiij.xxxvij.⁊.xxxviij.

Sed cum tales moꝛti apopinquãtes ad dveũ clama

re ceperint:dicentes:dñne dñe da nobis gaudiũ tecũ/
⁊ cũ ſanctis tuis:poterit eis rñdere ſicut rñdit qͥdaʒ
ſocio ſuo:d qᷣb ĩ ꝑabolis cõtinet᷑ ꝙ pacto ↄfederati
erant ſimul in quodã bello ꝑati ⁊ equaliter lucrari:
quoꝝ vnus in piculo fugiens:ab altero poſt victoꝛi
am ptem pꝛede petijt.Cui alius rñdit. Non o iuſtũ
ꝙꝙ mecum habeas pꝑtem lucri/ quimecũ parteʒ habe
renoluiſti paſſionis. Gic in ꝓpoſito xpᷣc ⁊ ſancti rũ⸗
dere poterunt:nõ am bulaſti per viam duram:ci pᷣ/
cepta nobiſcum tenẽdo:nec nobiſcuʒ ſuſtinuiſti:nec
hen viam virtutis ambulaſti:ideo nec partem nobi/
cum habebis. Patet ́̊ damnoſum eſt apud veum
⁊ ꝑiculoſum apud animam:xpᷣi ? ſanctoꝝ fugere ſoci
etatem in tribulatõnib.Et non ſolum apud eos eſt
periculoſum ſed etiam apud mundũ eſt verecunduʒ

armigero vel militi fugere:vbi dñs eius 1 omnesva⸗
lentes æ exercitu expectant. Lalis inter bonos ⁊ p-

bos nunqꝙᷓ; honoꝛabitur.Sic in ꝓpoſito. Ei ergo bel
lum videatur durum:vbi certi ſunt vevictoꝛia ſi vo⸗
luerint:non fugiant:ſed cogitent qiocnnduʒ eſt mi⸗
liti inter amicos oſtendere que ſuſtinuit pericula.
Sic cogitent qꝙᷓ iocundum erit coꝛam tota curia ce⸗
leſti oſtẽdere quas perſecutõnũ ⁊ tribulationũ pau
pertatis et penitentie ſuſtinuit plagas pꝛo chriſto:⁊
dicere illud Pſal.lxviij. Quomiam xpter te ſuſlinui
obpꝛobꝛiũ.¶ Ged heu plures ſunt ſctõꝝ ⁊ bonoꝛũ
opeꝝ laudatoꝛes/ꝙᷓ imitatoꝛes:qͥ ad modum heral⸗

iiij.

Exemp.

V.

Gn n gaitando⸗
ſtaiſn ſſun n cjeeh
vael iin n longam
ſuſnnn fnnut hemsdon
iſ mnan ,uſun e⸗
enrin mortoll ferno. d
nur nn gin ſinin nſne nt

minen nigetſanſanunan
Pingiſſotenil eviaone
a dien ieſtum gal n Lofetin
ns Zucitd iſ. danfeſtatenen
viihttoegul jillisick
tn. qam D di pbaro wvo ſach

it Pter inordinati dfatnüͦe
ntidnelin rnila Anan
vadunt cögleant. gulin viain no
nisoccpant ort onidotules di
n renannanie ule⸗
tvrcic teſacelehrpt. qui llos dies
ctoculio rpupniaſr aliſs Allcinser
bus nioleſe omt yt nigeut pane⸗
iurxt cocupilcãt coupiſcant. ñ
nackrer grarhgalni
Noſumſit. Epxopilog ondlt anl
crqtpdlligenterpz intueti pauafe
ctiscelebꝛant vkaleſneilk dierv ſerun⸗
doaonntiſernipelorin ditdoſo
itocaniwerponitlaceandi:ita
lutmtd lodeirgapund,
Itanönnlligieſeſennütin diefe
ponetes umoniwrmalis opi
llo dieitorazcecitiſehtimenz
nanperndi ues Tſollicitudtin
lltis iecenepeccatis quitoin

diigenrer ſcillo dieqni ſollcite

reAberetin obe del eteſte warer

gencii niſſ do racanci Nch
tanci wcoſe
urintheſeetrlic
Ncnr Aberetr ſepun gre de
n naneqeteſte begto regozi
ta aboretereno eſſand len⸗

Wacancügtſig eeNdeſta
RN

laqneinf
initatidonag er de
brni bſnieii
hon

rmguieſt rntno vifinn,
n mlhob nognientent ri d⸗
nocho haglin anni mg atte
bemaſuſtnennt zocaſſoni⸗ ui
nentr panlamn gſeatönan n⸗
nis nis mmneni Pinnonega⸗
uruisnegat Annphctomagnad
Prluscun ſtguet qlanotücen
karentpotmnnam un dentute⸗
otrapornam Ould ergotie ſhe⸗
rtanteopibg. Itammn ſtitn
ui no poſſunt qe gſeatmaheſ
ie, uſtaeens ſalotmmit ſire
volliguilihann, hahrritfeſtum
ſit acert igllii eeinep uz tir
nit. Norn. Fuii yij tmyli.
tiapꝛopinquatesal wi clanng
ditedne da nobis gaucli telc,
tenteis mſdereſicut rdit qez
bolis tinck g gacto gfecennt
libello pativequaliter nonni.
ſofugiensabaltenopeſt tictun
it Eui aliusrpcit Honi iuſi
Nemlnani qvimeci porth /de
i Gicin poſto e nciii
bnlaſtiperwamovram p/
nbulaſtipe unnan in
niduner obiſc ſſin ,
nhliſtiihone nn in
tafamoſmaſ o

i n gyp fogereſoi
mnminti,l ene

nin E nſin arconeyj

mundue
chl nhyam,an leſn
n Lein honni
. ictoriaſ t⸗

G ii

En

Ferie

wvꝝꝑ ſeu mĩoꝑ oꝛe:⁊ ad modũ aliquoꝝ qui romãcias
legendo ꝓbos laudant milites:factaq; cõmendant
aimnoreeine minime affe equunt᷑. Iſti in curia ei re⸗
pꝛobabunt᷑ ꝓpter vefectũ oꝑis:⁊nõ vocis. Quia ſiẽ
in curia pape non ſufficit ꝓmouendo ꝑ grãm/ be⸗
ne legat ⁊ cantet:ſed etiã ꝙ bene cõſtruat his tri⸗
bus examinabit᷑.ita in ꝓpoſito nõ ſufficit ꝙ bene le⸗
gat cantet:niſi bene cõponat in oꝑe que legit ⁊ cã-
tat. Quia ſi in curia vi ab examinatoꝛibo angelis pᷣ⸗
ſenter qui bene cantat⁊ legit:ſ̊ male cõſtruit.i.opa-
tur non ꝓmouebitur. Iʒ ergo ſanctoꝝ vita via du⸗
ra ragſequenawtccgiratro tñ finis: multuʒ nos
inuare vberet ad ſequendũ:cogitando videlʒ qdo⸗
loꝛoſum erit ibi in illa examinatõe repꝛobari:cogi⸗
tando etiam ꝙᷓbꝛeuis ẽ laboꝛ ⁊ longum pᷣmiũ:vbi et
ſint mali quantũcunq; potentes dum viyerunt fue⸗
runt:qui in moꝛtali moꝛtui ſunt peccato.xæ quibus
nõ eſt dubium:quin ſint in inferno.vbi etiã ſunt ſan
cti⁊ boni viri:qui in dño moꝛtui ſunt. Hec cogitan⸗
tes:inueniemus ꝙ mali ꝑ bꝛeues delectatões ad pe⸗
nas:⁊ de diuitijs ad nperlareavenerunt eternas.
Dancti vo econuerio ꝓ bꝛeuem vigiliam venerunt
ad diem feſtum:qui eſt dies victoꝛie huius feſtiuita
tis: Judith.xvj. Ex pte vo feſtinantium alia dar᷑
Olſtinctio:quia quidam feſta tenent ceo/quidã ven
tri qdam dyabolo. Seo:q illis dien oꝛõniln ⁊ ſan⸗
ctis vacãt oꝑibo:qꝛ ſabbata æo ſãctificare ẽ ſancta
opa in ſabbato facere.Vlẽtri:qͥ illis dieba ebꝛietati⸗
bus va cãt ⁊ comeſſatõnibo qð plus fit a multis illis
diebo:qᷓ alijs / ab ilis quoꝝ veus venter eſt: Phikiij.
hmõti in feſtis ſuis eo nõ ſeruiũt:ſedvẽtri: Ro.xvj.
Mota. . ij. xij. Dvyabolo vo pegrinatões ⁊ feſta K
ciunt.Et qui hmõi æſiderãt vt liberius peccent⸗ 4
pegrinãt pter inoꝛdinarũ afatuũ amoꝛẽ:vel vt x-
ſideria ſua mala in via illa vel nocte in loco ad quẽ
vadunt:cõpleant.qui in via in nociuis ⁊ æœtracto⸗
rijs occupant᷑ narratõnibo tales dicere pñt illud.ij.

Coꝝ.v. pegrinamur a dno. ales dyabolo pegrinã

tur eiq; feſta celebꝛãt.qui illos dies in choꝛeis/ꝛ ſpe⸗
ctaculis/⁊ pugnis/⁊ alijs illicitis expẽdũt qͥ ilł die-
bus curioſe ſe oꝛnãt/vt videãt vane ⁊ vanius videã
tur:vt cõcupiſcãt ⁊ cõcupiſcant᷑cũ teſte Rng.ĩſpe/⸗
culo clericoꝝꝑ:appetere vel ab ipᷣis apperivelle crimi
noſum ſit . Ey opilo g̊ ondit᷑ cui feſta celebꝛant.
ex q̃b diligenter pʒ intuẽti ꝙ pauci feſta vo vłſan⸗
ctis celebꝛant vłaie ſue ilł diebo ſeruiũt.niſi ſicẽ mgr
vł ductoꝛvꝛſi ſeruitvꝛſo:qͥ in diebo ſolẽnibo vꝛſuʒ ſuũ
qto canibo exponit lacerandũ:ita ꝙ quanto melioꝛ
dies:tanto vꝛſo peioꝛ:qꝛ a plurib laceratur canibo.
Yta nõnulli aĩe ſue ſeruiũt in die feſto:pluribv eã ex
ponẽtes væmonibo:x malis opꝑib plus veũ offendũt
illo die S tota pᷣcedẽtiſeptimana.in qua ꝓpt᷑ alias
occupatões ⁊ laboꝛes ⁊ ſollicitudines non vacat eis
multis intẽdere peccatis/quibo in die feſto intẽdũt

diligenter. ſic illo die quẽ ſollicite ⁊ pcipue expẽde/

re veberẽt in oꝑe vei:qꝛ teſte vecreto:die dñicoſmil eſt

agendũ niſi eo vacandũ.æ cõſe.diſ.iij ieiunia expẽ
dunt in oꝑe peccati ⁊ dyaboli.Et illo quo veniam a

reo petere æberẽt ꝛ ſe purgare de ſoꝛdibo totius ſe⸗
ptumane:qꝛ teſte beato Gregoꝛio in regiſtro.dnico
die a laboꝛe terreno ceſſandu eſt atq; oimodo oꝛõni
vacandũ:vt ſi quid negligẽtie ꝑ ſex dies agat᷑:p diẽ
reſurrectõis dñice expiet᷑: plus veuʒ ⁊ ſanctos offen⸗
dunt:⁊ ſeipos maculant addentes ſoꝛd es ſoꝛdibo.qꝛ
qui ebꝛij ſunt illo die cõiter ebꝛij ſuntillis etiã dieb
ſero in vniuerſitatibo ⁊ villis/cõiter plura inueniũ
tur homicidia ⁊ pugne:ita ꝙ melius eſſet pꝛo ſalute
talium/q nullum feſtum eſſet. Pꝛopter hec em̃ ma/
la que in feſtiuitatibo noſtris fint.Et quia eas dya⸗

bolo vedicamus:us v illis non contentatur: ſed

F iij.
potius ipᷣis ⁊ etiam nobis iraſcit᷑ꝛipᷣoq; teſte qui ait
Amos. v. Vdi et ꝓieci feſtiuitates vẽas. Et none eſt
ommi cogitationi wvlendũ negociũ/q dies æoz ſan
ctis anune ſaluti ſpãliter oꝛdinatus: vebet contra
cæum ⁊ ſalutem anime ſpecialiſſime? ſollicite expẽ⸗
di. Ad hocigit᷑ feſta noſtra veo ſanctis placeant
optet ꝙ alio modo teneant᷑.qꝛ duʒ pᷣdicto modo ob-
ſeruantur: nec ipſe veus nos in illis exaudit:nec ipſi
ſancti quoꝝ feſta ſic agimus/nobis amici erunt:nec
nos in neceſſitatiba noſtris ad eos clamantes exau⸗
dient vel liberabunt. qp onſum eſt ꝑ hoc qð legitur
quodam ſancto quaſi ſic:diu vocatus affuit:que⸗
rens quid tantũ ad euʒ clamaret. Curalius int᷑ oẽs
ſanctos poſt deum ⁊ matrẽ eius tu es ſpecialioꝛ ami
cus meus:⁊ in te plus confido iõ ad tein neceſſitate
mea clamo. Cui ſanctus:quõ amicus ero inimicus
dni mei. Si vis ꝙ ſim amicus tuus:vel ꝙ te audiam
fac pꝛius ꝙ tu ſis amicus cæi. Muis.n.apud mundũ
iſtum auderet amicicias oſtendere inimico 7 pdito
ri regis.Ad hoc ergovt ĩ diebo feſtiuis us ⁊ ſancti

tibi ꝓpitiẽt᷑:meritò vt diẽ ſabbati ſanctifices.Exo.

xx.ideſt ſic teipᷣm diſpone vt tu ſanctus ſis in ſabba/
to.i.in feſto:⁊ etiam ſancta facias.
Ey iſta aũt anctoꝛitate ſecundus elicit articulꝰ.
modus.ſ.quo feſta ſunt tenenda.qꝛ non ſufficit ꝙ te
neantur:niſi modus in tenendo habeat᷑:ita viq ꝙ
ſctitat diſpoſitio pᷣcedat ad h̊ ꝙ digne teneat᷑ feſtu
Ad hoc.n.exemplũ tam in modo tenendi feſta eccie
q; etiam in oꝑibus xppᷣi. Cenentes feſta ſeculi antec
ulud teneant ſi bene tenere vebeant:neceſſaria ꝓ fe
ſto ꝓuident.hoc etiam yxpᷣcobſerus re voluit pᷣm di⸗
ſcipuloꝝ opinionem:credentiũ: Joh.xiij. ꝙ dixiſſet
eme que opus nobis ſunt ad diem feſtũ.veniẽtes et
ad hmõi feſta ſe oꝛnant ⁊ pparant ⁊ veſtiũt:in ſignũ
ꝙ ſicut coꝛpus oꝛnant exterius:ita oꝛnare debẽt ani
mã intenius:aliter coꝛꝑi ⁊ non anime feſta faciunt.
Hoc etiam oñdit modus ten endi feſta eccie:qꝛ vigi.

Exemp.

Arti.ij.
viijf.

lia feſtum pᷣcedit:in ſignũ ꝙ homines p ieiuniaſ cõ

feſſiones⁊ penitentias ꝓ feſto ſanctoꝝ e dignos fa⸗
cere cebent:ſicut ſancti ꝑ hmõi opa ſe dignos cæ fe
ceruntꝓ feſto eterno. Et ſpes boni feſti in craſtino:
facit homines hylarius ieiunare vigiliaʒ. Sic ſpes
etemi conuiuij veberet nos hylariter facere ieiuna⸗
re ⁊ laboꝛare in bꝛeui huius mundi vigilia. Quia re
cte ſicut pomũ puero oſtenſum facit eum venire ri
entẽ.Et ſicut pꝛeda canibo oſtenſa/facit ꝙ nec pꝛo
pter ſpinas nec tribulos/ vel duram viam ſequi di⸗
mittunt. Sicut etiã lucrum facit mercatoꝛes om̃ia
tam terre qᷓ maris picula contemnere. Ita in ꝗꝓpoſi

to. Exemplum etiã ad hocin ope ẽ xpᷣi: quo ſcribi

tur Yo. v. ꝙ erat dies feſtus iudeoꝝ:⁊ aſcendit hie⸗
ſus hieroſolymã.ſ.ad feſtum:in ſignum ꝙvolẽres fe
ſtum facere:aſcendere vebent ꝑ viam virturũ ce vir
tute in virtutem.hoc etiã oꝛe wcnit: Jo.vij.vbi ait
vos aſcendite ad diẽ feſtum:⁊ poſſet eẽ thema in ad
uentu ? quadrageſima ⁊ in oĩ feſto anni. Cali ergo
diſpoſitõe cõtritõis et cõfeſſionis vilig virtutum
pᷣcedenti digne vei? ſanctoꝝ feſta colunt᷑.
Noque digne tenẽda multipler nos obligat rõ.
Quaꝝ pꝓꝛĩg er pre accipit᷑ diuine volũtatis.q ſic æ⸗
voluit tẽpla/eccias ⁊ xcimas ⁊ hmõi ſibi dedicarij⸗⸗
in eis ⁊ ab eis honoꝛari et laudari. Ita voluit ſibi
et ſuis ſanctis aliqua tꝑa et dies ædicare/ vt in eis
laudaret᷑et honoꝛaret᷑. SRicut ergo fur ẽ qui œcias

Arti.iij.

furat᷑et ſacrilegus qͥ ecciam frãgit:et viliffimus qui

in eccia cõmittit turpia. Ita fur videt᷑.qui ci fura⸗

tur dies:et ſacrilegus et viliſſimus qͥ vei feſta frãgit
vel in eis turpitudinẽ opatr᷑ peccatoꝝ. æ talibo conqᷓ
ritur Eſa.j.dicens.Et feſtiuitates alias nõ feram.

Secũda ratio a cõi vꝛ iuſticia. Roõnabile:et iuſtum

Z.

Ferie

eſt ꝙ homo qui ex duabus componit naturis vtriq;
nature vebitam pꝛonideat ſuſtenta tõem quod fieri
non poteſt niſi certa pꝛo illa ꝓuiſione facienda oꝛdi
nentur tempoꝛa. Sicut ergo ſunt certi dies laboꝛi
pntati.in quibus mane ſurgunt ipᷣi? ſerui illoꝛũ
7 ancille iumenta: ⁊ diligenter totum expendunt
diem in his que ad coꝛpoais ꝑtinent ſuſtentatõnem
ita iuſtum elt ꝙ certi ſint dies in quibus tam ipᷣi ꝙᷓ
ſerui ꝙᷓ ancille a laboꝛe ceſſantes coꝛpoꝛaliſollicite
pꝓvuideant que ad animarum ꝑ tinent gubernatõez.
Ert eo tempeſtiuiꝰ illis diebus ſurgere veberent / et
diligẽtiꝰaĩaꝝ ſpũalẽ ꝓuidere cibũq æ aĩa qᷣb ill
ſeruiũt diebo: melioꝛes ſt coꝛꝑe cui alijs fmiũt diew.
Biita diligent alijs diebo oꝑant᷑ cibũqͥ perit coꝛpo
ri moꝛtali:a multo foꝛtioꝛi rone diligentius opera⸗
ri œbent diebus feſtiuis cibum quinon perit ani-
me immoꝛtali. Ad quod omnes hoꝛtatur ſaluatoꝛ:
Jo. vj. dicẽs. Operamini non cibum qui penit:ſup⸗
ple ita ſollicite ſicut illum qui ꝑmanet in vitã eter⸗
nam: ꝑ quẽ ĩmoꝛtales erimus. Sʒ heu qꝛ otrario
modo res agit.quia v omnib illis qui alijs diebus
parati ſt ⁊ foꝛtes ⁊ ſolliciti ad coꝛꝑales laboꝛes pau
ci ſunt qui diebus feſtiuis ab oꝑibo ceſſant coꝛpali-
bus. quia aur blada colligunt:a ut cumulãt:aut du
cunt œ campis: vel alijs carrucas/a currus ullis die⸗
bus mutuant/quibo o nõ vicinis inrendere be
gent. Et ſi foꝛte pauci inueniant᷑ qui ab hmõiopꝑibo
magnis ceſſant:adhinc paucioꝛes inueniuntur qͥ il⸗
lis diebbad mercatus ⁊ nundinas nõ vadant:et qui
ſeruos iumenta onuſta illic nõ mittãt.Ex quoꝛuʒ
frequẽria tam vendentiũ qᷓ ementiũ iam qð volen⸗
dum eſt inoleuit:ꝙ vixẽ magnus dies in anno:quin
in aliquo loco nundine inueniant᷑ qð etiã in multis
locis ꝑ totum annũ die wminico mercatus tenent᷑.
in quo multomaioꝛ concurrit multitudo: ꝙᷓ ſi alio
teneret᷑ die intãtũ:ꝙ vadens ꝑ viã tali diepluribus
obuiabit ſarcinis. & uius cã vuplex eſt: vna qꝛ cre⸗
dunt ꝙ bñ diẽ feſtũ teneant ſi illo vie ab oꝑe vacent
carruce vel hmõi.Ideo credunt licitũ ſit ad mer
catum illo die currere:qñ ad ecciaʒ ire veberẽt.Alia
cauſa eſt:quiavidetur eis totum clarum auantagi⸗
um illo die in foꝛo negocia ſua expedire:ne alijs die
bus ꝓ negocia illa ab alijs oꝑibo impediat᷑. Yſtis ve
cauſis multi cõcurrunt: qui necillis diebo miſſaʒ au
diunt vel dei pcepta:ꝗꝓpter quoꝝ etiã frequẽtiam il-
li ve villa in q mercatus tenet᷑ a ſeruitio intãtũ ĩpe-
diũt᷑ ꝙ vix foꝛte pꝛinatã audiũt miſſam. Iterum
pauciſſimi ſunt qui łiʒ foꝛte pᷣdicta illis diebo nõ faci
antqͥ feſta vt eberẽt ſanctis oꝑibo vacãdo tenent:
qꝛ ponamus ꝙ; neutrũ de pᷣdictis faciãt:nec aliquid

üllis diebo oꝑent᷑: nec ſanctũ nec ꝓhanũ:adhuc cõo⸗

tra feſtoꝝ tenoꝛẽ ꝑ peccatum cõmittunt omiſſionis
q; tenentur ſancta illis diebo facere. Ged heu pan-
ciſſimi ſunt qui ſancta vt dignũ eẽt illis diebus ope
rantur.quia cõiter tardius ſurgũt:⁊ tarde ad eccle-
ſiam veniunt. Et bꝛeuiter ibi eẽ vellent intantũ q;
aliqñ ſacerdoti dicunt:cito expedias nos: qꝛ ſocius
quidam pandoxauit: ⁊ oꝑtet nos illuc feſtinare. Di
vo ſermo cæ ſalute anime fieri vebeat:ipᷣm vł impe⸗
dire varijs excuſatõibo nitunt᷑ dicẽtes:dies tranſijt
hmõi:vel ſaltim grauant᷑. Si vo omnino fugereñ
poſſunt quin bꝛeui hoꝛa in eccia ſint:adhuc illo bꝛe
ue tpᷣs expendunt in vanis narrationibo? in inutili
bus garrula rioniba:nõ attendentes ꝙ wmus ei wo
mus oꝛõnis eſt. Poſtea vo ad pꝛandium ⁊ tabernaʒ
ibi nõ ſic feſtinant:ſed aliqui illoꝝ totum reſiduũ
diem vſq; ad magnam deducunt noctẽ:comedentes
2 bibentes:⁊ quaſi feſtum celebꝛantes.j. Reg.xxx.
Cercia rõ penes nr̃am accipit᷑ vtilitatem:vt vicʒ
in diebo ſanctoꝝ ipᷣoꝝ vitam audientes:ipſos tanqꝙ;

F iij.
eranbleri vite noſtre reſpiciamus:tanq; per duces
ad celeſtia ducamur.vt etiam qui magna ⁊ piculo⸗
ſa negocia in vi curia expedire habemus:ad ſancrũ
cuius diem celebꝛamus tanqꝙᷓ ad regis ſecretarium
curramus hoꝛtante nos ad hoc ſacra ſcriptura q̃ di-
cit Job.v. Ad aliquẽ ſanctoꝝ cõuertere:feſtum eiꝰ
tenendo vitãq; ſequẽdo:⁊ ſufrragia petendo
Quos vo rõnes iſte ad tenendũ ſanctoꝝ feſta nõ
mouent:neceſſitas cõpellere œberet. qui.n.tenẽtur
ad ſeruicium certis diebus dnis terrenis:vel ad cu⸗/
rie illoꝝ ſequelam:neceſſarium ẽ eis ꝙ ſeruitiũ ⁊ ſe⸗
quelã faciant.qͥ qñ fideliter⁊ voluntarie faciũt:nõ
obſtãte ꝙ ad h̊ neceſſitateobligãt᷑:a grato dño gra⸗
tes remuneratõem ⁊ cõtra inimicos ſuꝗ ꝓtectõem
repoꝛtant. Non faciẽs vo multis modis dãnificat᷑.
ſic in ꝓpoſito ꝙ pulcreoñſum eſt pᷣdicatõe hieremie:
Hiere.xvij.Cui locutus ẽ dñs. In hec verba vade:
ſta ĩ poꝛta filioꝝ populi meiꝑ quã egrediũt᷑ reges
luda ⁊ ingrediũt᷑:⁊ in cunctis poꝛtis hierłm/et dices
ad eos:audite vꝓbũ dñi reges iude ⁊ iudea. Cũctiq;
habitatoꝛes hierlm:hec dicit dñs:cuſtodite aĩas ve
ſtras:⁊ nolite poꝛtare pondera in die ſabbati:nec in
feratis ꝑ poꝛtas hierlm:⁊ nolite encere onera de do⸗
mo veſtra in die ſabbati: omne opus non facietis:
ſanctificate diem ſabbati ſicut pᷣcepi patriboveſtris
Di audieritis me dĩc vminus:vt nõ inferatis one⸗
ra ꝑ poꝛtas ciuitatis huius in die ſabbati. Et ſi ſan⸗
ctificatis dieʒ ſabbati ne faciatis in eo omne opus.
Sievule bona eis ꝓmittit icut ibiptʒ. Sequitur
iañt nõ audieritis me vt ſanctificetis diẽ ſabba⸗
tum ſuccẽdã in poꝛtis eius ignẽ:⁊ euoꝛabit vmos
hrerim:⁊nõ exringuerur quando in iſtis magnisvil
lis ignis multa væſtruit edificia:timẽdũ ẽ ne pᷣdicta
ca dictũ eis ꝓpheticũ verificef.
In quo⁊ dicto ꝓhetico ⁊ vei minis ſin ꝑte quin-
tus includit᷑ articulus:magnũ vicʒ feſta nõ tenẽtiũ
ꝓiculum. Pꝛo quo eſt ſciendum: ꝙ tales ſpecialiter
peccant contra veum:cui ingrati inobediẽtes ſunt
contra pᷣceptũ eius:E xo.xx.faciendo ꝙ; etiam cro in
grati ſunt:patet tam exẽplo qð habet᷑. D.iij.v.q;ᷓ ex⸗
emplo ſequenti. Si amicus quiſcunq; ſolum ſepteʒ
haberet vnarios:vł vlnas panni:⁊ tibi ſey daret: et

xnũ ſibi retineret:nõne ingratiſſimus latro eẽs vel

hoſtis:ſi vnũ illud furtiue vel aliter ſurripꝑes. In ta
li.n.caſu datoꝛ vonũ ſibi reuocare poſſet.qꝛ ꝑ ingra⸗

titudinẽ wnatões reuocant᷑ ſic pʒ.C. reuo. vna.
li. vinj.l.generaliter. Ita in ꝓpoſito:exquo deꝰ vedix

nobis ſex dies ad opandum ad vtendum eis quaſi
noſtris ad noſtram vtilitatẽ:vel ad minus maioꝛeʒ
ꝑtem dierũ ſic nobis cõtulit.Et ſeptimũ vel ſaltem
minoꝛẽ ptẽ ſibi reſeruauit. Si ergo iſtos dies a eo
ſubtrabimus: iuſte alios nobis datos reuocat:talia
imittẽdo in eis impedimẽta intẽperiei vłinfirmita⸗
tis hoĩm vel moꝛtalitatis animaliũ:ꝙ in eis laboꝛa
re nõ poſſumus.Sic qͥ vnũ ſubtrahimꝰ mſtos amit
timus ⁊ melius eẽt ſibi tenere paucos ⁊ oꝑari in no/
ſtris multis cum licentia ſine peceato:q operari in
ſuis paucis cũ peccatoſ ceſſare ĩ nr̃is inuite. Nota
HG. ij.xj. Tales.n.nõ ſolũ in iſio ſunt non minus o
ingrati qᷓ iudei:qui melius feſta ſua tenent:ſ̊ etiam
in mul?is alijs tam pꝛincipes i; ppłi xpᷣianoꝝ ſunt
magis ⁊æo ingrati:qꝙ; iudei.O aũt ĩ iſto facto ſunt
iudeis magis ingrati ptʒ nõ ſolũ quia iudei oꝑa ſer
uilia iſtis diebb facere nolunt qð iſti faciunt:h̊ etiaʒ
2 xpᷣm crucifigere illo die noluerunt:dicẽtes Ma⸗
thei.xxvj. Mõ in die feſto.qð tñ xpᷣiani faciũt peccã/
w. quibo Hebꝛe.vj. Iterum crucifigentes filium
ci in vobis.Oꝛ etiam in alijs ſint magis ingrani pʒ:
qꝛ ipᷣi inter ſe collectam faciunt ꝓ pauꝑibo miſeris

paſcẽdis. Mec int eos publice medicareoſtiatiʒ quẽ

.

tracöeno grauant relg bmol no
pnöͦinoͤpftamittae ubtnahita⸗
teomnes diutias et coꝛpa:et lpos

m femo ſintotz de llo wguo nari

nagiſro no damnotus apperult a
sponderoſa nimis:qe fult ocmpatn
sſanbenco dleho feſtiuis. Mermin⸗
cſantentia Cñ Nueri rr leratbea
ntialapidatus: q in feſto ideopln
lomonalter geccauit. ppeccato
Monmetigiturno dbeteemirun g
ſoufacatinſeſtddannct Deus do
dütenerdältenent. gaip modedien
mmpoxtatnunaliaraliqnonincarce
nigudicnfun
onls nz affligit deni:gſizin
ng o Etſineſclannserqnut

enscins gne,n Nonbit vneg vj.
erur guangotniſts nug iovil
Kruitecificatimicieneßian
Pbetich venficek.
Pdanardinngtügtegin
ullvs magnii viczfeſtano teneig 21
oeſtſcendum gtales eaglter
um cni ingrani inobedtits unt N .
s:Eio. fadencogettam aonn
m eteloo habet D. lij r je⸗
1ammicvs gulſcung ſolumn ſte
ylnas pannir nibiſerdaret et
one ingrot ſimns latro cis vel
Imiue velalnterſornpes Jnte
ſibireuocare poſſet eg ingra⸗
uocant ſicz. C. d reno. wng,
ta in Politoerquo de trdͤit
mdam ad vtendum co gueſ
Ntilitste Gelad minus mgloe
8ctultt Etſeptini elſiten
nnunt Olatgolſtodleſ
glies nobis datos elctgk in 1

tmminimnihenu tufnnin
litatosaninuliii i r
ni Perabininkeog a

f 4
eligfeſ n ſint

nunin iniſit c⸗
octilpilnt
ilginnniun Gung

16
nfacnt h

ugihrninn rꝗ.
gblantihinn⸗

ſturge

Exemp.

Ferie

cunq; ꝓmittunt. O aũt ꝓtalibus collectã faciunt
tam ad oculum inter eos cõuerſantiba: ptʒ: q etiam
ex ſacra oñditur ſcriptura.ij. Macha.iij.vbiſũmus
ſacerdos heliodoꝛo querenti qui et cnius eẽnt the/
ſauri in templo:oſtendit vpoſita eẽ hecad victua⸗
lis viduaꝝ ⁊ pupilloꝝ. Illum etiã modũ pꝛincipes
aploꝝ diligenter obſeruabant.ſicut ptʒ Actu.xj.et
I.ad Coꝝ. xvj. vbi faciebant collectaʒ:vt varet vnuſ
quiſq; ꝓ modulo ſue facultatis:⁊ mitterent pauꝑi⸗
bus qui erant in hierlm:vt pᷣmunirẽt eos ↄtra famẽ
quam collectaʒ miſerunt ꝑ manus barnabe 7 Dau
lis.ꝙ vꝓo inter xpᷣianos tales fierent collecte adhuc
auditum nõ eſt:cũ tñ neceſſariũ fuiſſet audiſſe. Ma⸗
gna differentia illi oſtiatim mendicare nõ ꝑmittũt
ſuos:ſicut ptʒ.E.iij.xxviij. Et xpᷣiani ſuos moꝛi fa⸗
me pmittunt.illoꝝ pꝛincipes a diuitibus colligunt⸗
diuiteſq; taxant:vt pauperes nutriant. xpᷣiano ꝝ; vo
pꝛincipes/econuerſo collectas ⁊ taxas faciunt a pau
peribo:vt diuitũ nutriant ſuꝑbiam. Inter ypᷣianos
nunq; fere auditũ eſt ꝙ eccłie vccime vel ppłi taxatio
ꝓ panpibo fame moꝛientib peterex/ vel colligeretur.
qð vꝓo diuitib.i ꝓ pꝛincipibo tam eccie qᷓ ppłi ta⸗
lis fiat taxatio:frequenter anditũ eſt. Si ingrati
in feſtis ſuis ꝑiculoſe epulãtur:paupiboa fame moꝛiẽ
tibo atra vei pceptũ:veutero.xvj. Epulaberis in qͥt
in feſtiuitate tua/tu ⁊ filius tuꝰ ſeruus tuus/et an⸗
cilla tua:leuites quoq; et aduena:⁊ pupillꝰac vidua
qui intra poꝛtas tuas ſunt. Mota. F. iiij. x. et. M. ix.
xxviij. Et qꝛ ab ingratis ſicut ptʒ ꝑ legẽ p allega⸗
tam oĩa iuſte auferunt᷑. Juſte eaꝰb illis ola aufert
vt quibo abutunt᷑ in illis puniant᷑.verbi gratia vos
ſubtrahitis a veo dies ſuos/et occnpatꝭ ſeruos et ani
malia in ꝓhibitis:et us ſubtrabit avo bis dies ve
ſtros ꝑ pluuias et hmõi:et ſeruos ꝑ infirmitateʒ:et
animalia ꝑ moꝛtalitatẽ.diuinho vo qui de hmõiſb⸗
tractõe nõ grauant᷑:vel pꝑ hmõi nõ impediũt᷑:vel qͥ
hmõti nõ pnt amittere.ſubtrahit ad minus in moꝛ⸗
te omnes diuitias et coꝛpa:et ipᷣos incarcerat in in
ferno:ſicut ptʒ de illo de quo narrat᷑ poſt moꝛtem
magiſtro ſuo damnatus apparuit cũ cappa cedu
lis ponderoſa gune⸗ſ fuit occupatus in illis cedu
lis ſeribendo diebo feſtiuis. Mec mirari vebet qͥs xe
hac ſententia. Cũ Muũeri xv.legathomo ey wiſen⸗
tentia lapidatus:qꝛ in feſto iudeoꝝ ligna collegit.
ergo moꝛtaliter peccauit.ꝓ peccato vo moꝛtali qͥs
damnat᷑.igitur nõ debet eẽ mirum ꝙ qͥ peioꝛa vłma
ioꝛa faciat in feſto:damnet᷑ Deus hocfaciendo mo⸗
du tenet dñi erte n gut ꝓ inobedientia aliquoꝛuʒ
impoꝛtat animalia:aliquoꝝ incarcerat coꝛpa. Sic
in ꝓpoſito.qꝛ inobedientes ſumꝰ wo:nos in noſtris
bonis qñq; affligit vt dem̃ ẽ:qñq; in coꝛpoꝛibo ⁊ ani
malibo.Et ſi neſciamus ex qua ca tales accipiat vin
dictas:tñ optime ſcire poſſumus ꝙ ſine cã eas nõ ac
cipit. vo fractio feſtoꝝ magna ſit cã tribulatõ
nu:modus oſtendit vindictaꝝ. œæus in puniendo le-
gem tenet quã vædit. Sed legẽ vedit Seuteroñ.xxv.
dicens:ſm menſuram peccati: erit ⁊ plagarũ modꝰ.
Ex effectu ergo ⁊ modo quo nos plagat vt pᷣdictũ ẽ
poſſumus ſcire ꝙ in his peccatũ cõmiſimus: Cũ er⸗
go ꝓ vno die vel ſeruitio qd ei ſubtrahimus ſubtra⸗-
hit quinq;. Et ꝓ vno modio bladi/vel vno venario
quem credunt ſaluari die tali opando:ex alia ꝑte œæ
cem amittunt. Patet ergo ꝙ in feſtis opantes:faci⸗
liter lucrum ſun cõputar̃e poſſunt.ita faciliter ſicut
ille qui fregit tibiam:⁊ inuemt acũ dicens Ecce qͥd
inueni.Sic dicunt iſti:frangunt veipᷣceptũ ⁊ pꝑdunt
animã feſtum male tenendo:vel piuria ⁊ falſitates
cõmittendo:⁊ multa etiam alia perdunt:⁊ modicuʒ
lucrant᷑ vel ſaluãt dicentes Ecce qͥd lucratus ſum.
Secundo peccant cõtra ꝓximnũ quẽ ſcandaliʒant

FF il.

dant. n. occaſionem ruineſtam fidelibus qui viden⸗
tes vicinos ſuos in feſtis opari cõſimilia faciunt di⸗
centes: Omnes vicini mei⁊ etiã viri ecciaſtici grã-
giarij monachoꝑ oꝑantur:quare ego non poſſuʒ cõ
ſimiliter opari:Et cum pꝓuerſis peruertuntur. In/
fideles etiam videntes nos apte contra legem nram
facere:a lege noſtra ſuſcipienda retrahuntur et ipᷣaʒ
nullam/vel nos peſſimos reputant:quia ſi bona ſit
quis malum non dicat qui pꝛecepta bone legis frã⸗
git. ſi nulla ſit: ergo ſine lege viuimus. ſi bona:ergo
cõtra legemviuimus.Oe ergo mirum ſi feſta noſtra
cride ant:⁊ talium fugiãt ſocietatẽ.Audiui indeũ
cõſimilia verha nobis impꝛoperantẽ:vos inquit di
citis vos feſta habere in lege veſtra.ſed quomodo ea
tenet is:non video.quia ita cõmuniter video currus
7 equos cũ ſarcinis ire ad nemoꝛa ⁊ mercatus/⁊ hu⸗
iuſmodi in illis dieb quos ſanctos vocatis:ſicut in
alijs. Patet ergo ꝙ; ꝓpter mala opꝑa noſtra verifica⸗
tur æ ſolennitate noſtra illud:Zreñ.j. viderũt eam
hoſtes:⁊ veriſert ſabbata eius:ſicut prʒ. F.iiij.xxxix.
Et. M. lj. vj. Ppter hec duo mala que cõmittunt cõ
tra vũ ⁊ pꝛorimũ:duas incurrũt penas:vnaʒ in pñ
ti ſicut pᷣdictum eſt. Aliam in futuro qñ ſentient pe

nam fractoꝛibus mandatoꝛum vi vbitamvtranq;

ceus eis ꝓmittit. Amos:viinj. In die inquit illa oc⸗
cidet ſol in meridie:⁊ tenebꝛis reſiciam ferram ĩ die
luminis. Ecce pꝛima pena: intemperies vicʒ oꝛta ex
obſcuris nebulis ⁊ tempeſtatibus in aere. Gequit⸗
conuertam feſtiuitates veſtras in luctum:⁊ omia cã
tica veſtra in luctum.ſuper quo beatus zegoꝛius.
Tunc feſtiuitates in luctum conuertuntur: cuʒ pꝛo
peccatis ꝗ in ipſis cõmittũt eterna liter puniunt
Cum vo digni ſint moꝛte/nõ ſolũ qui talia agũt
ſed qui conſentiunt facientib.ſm apm Ro.j. In B
articulo ſexto inueſtigare opoꝛtet qualis pena debi⸗
ta ſit hominibo in prate poſitis ⁊ cõſtitutis:qui feſta

a ſubditis melius obſeruari nõ faciunt p penas ⁊ co-

actiones. Iſti ergo qꝛ ſua negocia ſubditos ſuos du
plicem penam quibus pꝛedictum eſt incurrerep-
mittunt:cum eis etiam eaſdem incurrunt ⁊ merent᷑
penas. Pꝛimo tempalem: q;oſtenditur exemplo qo
ſcribit Ger ardus in itinerario ſuo ꝑ walliaʒ ð rege
Henrico ſecũdo:ꝙ vicʒ cũ de yberma rediens in ca⸗
ſtro eẽt ve kgerdis:in quodaʒ mane Raſin cum
equũ aſcenderet:affuit quidã macellentus cũ tonſu

ra rotunda dicens ſalutat texpᷣc pia mr eius: YJo⸗

hãnes q́; baptiſta/ apłs Petrus:mandãtes võbis

quatenus ꝑ totas wminij veſtri fras ne mercatus

wvminicis diebo fiant. firm iter in hiberi faciatis:et
ꝙ in illis nihil opꝑis fiat:niſi diuinũ officiuʒ:pter ci⸗
baria ſolũ que ad vſuʒ diurnũ pᷣparent᷑.q ſi fecerit:
nihil vnqᷓ inchoabitis qð fine bono nõ cõpleat᷑: vi/⸗
tamq; feliciter cõſũmabitis. Rex aũt militi cui no⸗
men erat Philippus qui frenũ eq tenebat:dixit lin⸗
gua gallica: quere a ruſtico vtrum hec ſomniauit/qͥ
rñdit:vtrũ hec ſomniauerim vel nõ:niſi hoc feceris:
vitãq; emẽdaueris:infra annũ tales rumoꝛes ⁊ tri⸗
bulatões re quã plus diligis audies:qᷓ et vſq; ad
vite exitũ ñ xeficiẽt.⁊ hoc dicto diſpuit.Rex at᷑ plã⸗
xit:q; ei plus locutꝰnõ fuit.Qð at regi ꝓmiſit infra
annũ saccidit.fili nãq; eius tres. Henricus eius pꝛi⸗
meuꝰ a alij duo ð iᷣm ad regẽ francoꝝ odouicum
Diſcefſerunt.vñ tanta ei mota ẽ pturbatio:quãtã nũ
q́ antea habuerat:æ vſq; ad extremũ vite fere ꝑ ali⸗
quẽ filioꝝ pdurauit:hec ille.nec mirũ vid eat᷑ cnicũ⸗

q; ꝙ æus pmittit filios 2 ſubditos eſſe prib vmis

nociuis ⁊ inobediẽtes:poſtq ipi patres ⁊ dñi ipᷣos p⸗
mittunt eẽ veo inobedientes nociuos.hoc.n.cõſo⸗
num eſt tam legi mundi in digeſto veteri lib.ijti ꝙ
qſqs iuris in alterũ ſtatuit:ipe eodẽ iure vtaĩ ꝙᷓ le⸗

Arti. vj.
xviij.

Exemp.

rix.

Ferie

gi vi. Math. vij.? Luc. vj. Eadem quippe menſura
qua ⁊c Secũdo eternã.hoc ptʒ tam cõſuetudinerõ/
nali apud dnos vſitata:ꝙᷓ etiã legis auctoꝛitate.ipᷣi
em̃ oni æ cõſuetudine valoꝛẽ rei quã alteri tradunt
cuſtodiẽdũ/ſi cuſtodis ꝑdarur negligentia:repetũt
7 eum c dãno cõpellunt:⁊ qñ exceſſus hoc requirit
eum incarcerãt vſq; reddant vltimũ quadrantẽ eo⸗
Tem iure deus vti vult contra eos.poſtiᷓ.n.tradidit
cuſtodiendos eis hoĩes/quiin eoꝝ vefectu ſunteter-
naliter damnati:iuſte eos ponet in carcere:vſq; eos

reddant.qð quia nunqᷓ facere poterunt qꝛ eos ð in-

ferno educere nõ pñt:ſemꝑ cum eis in inferni carce-
re eẽ opoꝛtebit:teſte ſacra ſcriptura q hãc dat ſniaʒ
iij. Reg. xx. Cuſtodi inqᷣt viru iſtũ.qͥ ſi lapſus fuerit
erit aĩa tua p aĩa illius. Mecẽ hec ſententia iniuſta
ꝙ viq; eodẽ iure quo ipi vtũ ↄtra ſubditos ſuos:qꝙ;
⁊æus vtat᷑ cõtra eos qͥ cõſimileʒ cõmittunt cuſtodie
⁊æfectum. Nota..qix xxxvj.¶ Cũ ergo lex pᷣcipiat
cuſtodi reoꝝ. C. &æ penis.li.ix.l.ſi vindicari dicens.
Reos ſane accipiat mũiat ⁊ cuſtodiat:⁊ excubijs ſo⸗
lertibo vigilãter obſeruet.milto diſtrictius h̊ pcepto
obligãt᷑ ꝗ reos vi cuſtodire xebẽt:cũ maioꝛ ſit reatꝰ
cõtra vũ qᷓ cõtra hoĩes cõmiſſus.pterea ſi ſeruꝰſci⸗
ente dno damnũ alicui fecerit: vñs ad penã obligat᷑
Fm legeʒ ſcriptã in digeſto veteri.li.ix.ti.de noxalibʒ
actionibo.l.ij.que ſic dicit.ſi ſeruus ſciente dñno occi⸗
⁊vrit:inſolidũ wminũ obligat.ipᷣe.n.dñs videtur oc
cidiſſe.hec ibi.hoc conſuetudo obtinet/ ſi ſubditi
Dño ſciente ⁊ nõ ↄtradicente cũ ꝓhibere poterit: ve/
linquant:vns puniendus ẽ tpꝑaliter. Ergo a foꝛtio/
ri rone ſi ſerui vel ſubditi dño ſciente cõtra cũ faci⸗-
ant eternũ:eius feſta vel alia mandata frangẽdo:vł
luxurijs vitam fedam ducendo:vñs ille puniendus
E eternaliter. Sed qꝛ duo foꝛte aduerſarij negarent
veritatẽ pꝛimũ viq ꝙ dñs ſuus a malis cohibere et
alienos a malis vefendere nõ tenet᷑ ſecundũ:ꝙ lʒ ad
hoc foꝛte teneatur:nõ tñ omittendo/penaʒ incurnit
eternã:vtrunq; ꝓbare opꝑtet.lʒ.n.pꝛimũ ſufficienter
Poomn ſit in lege pallegata:ex abundanti tñ ad h̊p⸗
andum væcretalis adducit: in qua ꝓbat᷑ tam pmũ
qᷓ; ſecundũ in quinto væcretaliũ ti.væ ſenteñ.excõ.ca.
nõ dubiũ.in qua excõicatur inijcientes manus vio⸗
lentas in clericos ⁊ etiã cõſentiẽtes cõdemnat ſub
his verbis. Me aũt ſolos violẽte hmõi auctoꝛes ali
quoꝝ pᷣſumptio eſtimet puniendos:facientes ⁊ con
ſentientes paripena plectendos/catholica cõdẽnat
auctoꝛitas:eos fauere velinquẽtibo interpᷣtans:qui
cũ poſſint manifeſto facinoꝛi veſinũt obuiare.ſupꝑ q̃
auctoꝛitate omnes cõcoꝛdant:q quicunq; põt cleri
cum defendereſa ñ facit:peccat: etiã pᷣlati iudices
⁊ homines in poteſtate cõſtituti niſi æfendant:excõ
municant᷑. Patet ergo pꝛimũ: vicʒ tenent᷑ ſubditꝭ

cohibere ne malũ inferant. vfendere clericos: ne
malũ ſuſtineant. Secũdũ etiã ptʒ:ꝙ ſi excõicant᷑ ni/

ſi clericũ vfendant nõ fendendo:peccant moꝛta⸗
liter qꝛ excõicatio inferri nõ vebet niſi ꝓ moꝛtali:hᷣ
ꝓ moꝛtali peccato penam merent᷑ eternã igit᷑ 2 Mo
ta. Y. xiij.xxxvij. &t ſi tam diſtricte ꝑ leges obligat᷑
quis clericoꝝ ꝓpulſare imiuriaʒ:⁊ ſuos vel ſub ptãte
ſua cohibere ne eis imiuriã inferãt: A foꝛtioꝛi rone
vident᷑ oẽs obligariſillius ſummi ſacerdotis H
quo in pſal.cix. tu es ſacerdos ineternũ ⁊c. ꝓpulſare
iniuriã: ⁊ volentes ↄotra pcepta facere:verbis ãmone
re. Ad hoc obligat ſocius ſocio.ſicut ptʒ in væcretis
Diſ.lxxxiij.erroꝛ.vel factis cohibere ⁊ coercere:ad qð
obligat᷑ in ptãte cõſtitutus illi:pluſq cuicũq; cleri/
co omnes obligantur. rõne creationis redemptio-
nis/ gubernatõis. Et rõne mandati quo pᷣcipit: q;
vnuſquiſq; aliũ a malo pᷣſeruet: teſte ſacra ſcriptura
que dicit:vnicuiq; mandauit veꝓrimo:cccĩ.xvij.⁊

maxime in ptãte conſtitutis.

¶ BGed exquo nõ ẽ veriſiłe ꝙ nec ſubditi mandata Arti. vij.

Ti frangendo/vel ſuperioꝛes eos nõ emendãdo:tot
Picula ⁊ penas ſine magnis cauſis in currerẽt. In h
articulo ſeptio inueſtigare optʒ cãs tã ex ꝑte frangẽ
tiũ:qᷓ; ex ꝑte nõ cohibẽtiũ.Huiꝰat᷑ erroꝛis triplex ad
pñs occurrit cã: dyaboli diligentia. ſpditi accidia ⸗
ñi negligẽtiã.pꝛo qͥ ẽ ꝑabola cuiuſdã gra exẽpli cõ/
fitẽtis qͥdã in eccia in oꝛõne ꝑnoctãte:cui plures
ꝗpparuerunt demones:quoꝝ quilibet ð lucro ſuo il
lius diei ſe iactauit. Inter quos tres vid ebant᷑ ſeia
ctare: feſtuʒ illius diei impediuiſſʒ. Vnus vicʒ fa⸗
ciendo clerũ in choꝛo male officiũ dicere diſcurren⸗
V. Alius faciẽdo ꝓpłm in eccia garrulare. Tercius
faciendo alios eytra laboꝛare. de duob pꝛimis noĩa
audiens: ſequẽtes opoſuit verſus. Fragmina p ſal⸗
inoꝝ/titiuillus colligit hoꝝ. Gꝛiſillus oꝛantes lay⸗
cos facit altitonantes: Hi oẽs ci cõplicibo ſuis ad h
cõfederati vident᷑:vt vei feſta modis omnibo impe⸗
vlant:dicentes illud ꝓſal.lxxiij.quieſcere faciamus
oẽs dies feſtos veia terra. Secunda cã ẽ ſubditoꝛuʒ
accidia:qui pigri ſunt in his que ad deũ ptinẽt:qui
libentius obolum laboꝛando/qᷓ celũ feſtinando lu-
crant᷑:qui æ lucro totius ſeptimane in feſto inebꝛiã
tur. Multũ.n.feſtum regis ebꝛietate ⁊ turpibo excel⸗
ſibus veturparet. Rex.n.nobilis ⁊æ tali feſto recede
ret iratus.Sic rex regũ quiꝗpter hmõi dicit pſal.j.

ſolennitates veſtras odiuit aia mea. Tercia cauſa ẽ

dñoꝝ tam eccdleſiaſticoꝝ ꝙᷓ ſecularium tam eoꝛundẽ
cõſiliarioꝝ ꝙᷓ curatoꝝ ? ſacerdotũ ⁊ quoꝛũcunq; ſu-
perioꝝ negligẽtia:⁊ hanc reputo cãm pᷣeipuam ⁊ pn
cipalioꝛẽ.Quia ſi dñiſubditoꝝ ⁊ magiſtri ſeruoꝛuʒ
tria coꝛdi haberẽt/que nõ hñt:cum tñ derõne habe⸗
re veberent:feſta ⁊ alia ei mandata optime euſtodi
rent᷑ Quoꝝ pmũ reſpicit ꝑſonas ꝓpꝛias:Gcðᷣm pſo

nas ſubditoꝝ.Cerciũ curas bonoꝝ exterioꝝ.¶ Ex

pꝛimo cogitare vberent ꝙ ſicut inferioꝛes ſunt eis

ſubditi. Ita ſunt ipᷣi xo: ⁊ maioꝛi rõne taʒ ex ꝑte vi

que eſt excellentioꝛ:plus in natura⁊ ſtatu conditiõʒ

xxj.

Exemp.

yn.

illoꝝ excedens:q; ipi cõditiõem excedant ſubditox

q́; ex ꝑte illoꝝ quiplura a vo receperunt.rõne quo
plus ⁊æo tenent᷑:ꝙ ſubditi teneant᷑ eis. Ex iſta cõſi⸗
ratõe nunqꝙᷓ inferioꝛes a vei ſeruitio retrahere de⸗
berent.nec in alijs interim occupare:dũ eo vacca⸗
re vberent. qꝛ ſicut ipᷣi grauarent᷑ ſi vnus ve ſubdi⸗
tis illoꝝ aliũ ſubditũ ab eoꝝ retraheret ſeruitio dũ
intendere deberet: ita cogitare veberent/ veus of⸗
fendit᷑:qñ ipᷣi æi ſubditi aliũ a vei ſubtrahũt ſerui⸗
tio:⁊ ad mercatum vel alia mittunt negocia.
ſecundo puncto cõſiderare veberent/q pſone ſubdi⸗
toꝝ plus cæo tenent᷑:qᷓ eis:ꝛ ita obligan? p dieb dei
ad ⁊ei ſeruitiũ. MRatio ergo dictat/ꝙ qui tenẽtur in
aliqua ſeruitute duob dnis ꝓ diuerſis dieb vnus
illoꝝ dñoꝛum nõ habet ſeruum illum a ſeruitute al⸗
terius dñi ꝓ die ſibi vebito retrahere.nec ſeruus te⸗
netur ei obedire.Et maxime:vbi qui reuocat nõ pt
ſeruuʒ vefendere:quin ab alio dño puniat᷑ niſi ei ſer/
uiat. In hoc caſu non ſolũ ratio eum retrahere ve⸗

bet:ſed etiam piculuʒ:ne ſeruitutẽ retrabat.¶ Ter rriij

cius pũctus eſt ꝙ ſi eſſent ſolliciti ipi ⁊ ſubditiſui
tantũ curarent lucro bonoꝝ ſpualiũ ſicut faciũt
Tæ lucro bonoꝝ coꝛpalium ⁊ tempalium.nec ipᷣiĩ die
bus feſtiuis a lucro ſpuali acquirendo ceſſarẽt:nec
ſubditos ceſſare ꝓmitterent:ſicut nec alijs drebo ceſ⸗
ſant a lucro exterioꝛi gratis. immo circa lucranda
ipſi ſollicitantur: Et ipi ſollicite ſeruos infoꝛmant
circa que ſollicitari ebent. Et domini vel eccle⸗/
ſiaſtici vel tpales qñ audiunt aliqua iura eis æbita
ab olim neglecta vel cõſuetudines malas in piudici
um dominij illoꝝ introductas:vel aliqua tempoꝛa⸗

i infeſto. l loct dunm
nich artſbocſfönale 60 i

kſſtisergopatzg dültam in!
lend nmncunt plei
biluaũhaberepittralenon⸗
gleſus unt olligentes an ca
gentes unt Ieerbottoßicte
cumt recas Ppianis goligud
griuctis . Oacha v) neqh ine
ſrtideni neinhlite ſegoil
detur. .
1Ni. (Ded gertiolusßctdens mn
VV iinereſponſioneinra detant cdd
üchlooctauolocus orſſioner
eſt inquio ſi fecennncötra
mogecuſent lubdin ſernid
erchſant.dicentes Peimo
tao tMeceſtitas os ad laboꝛn
etiädicentes. Iſtiinquinntd
bus wus mulia walt feſtina
ſa dedit iceo optet gcü lab
Dea giſta ercuſatio no paler
ſchptura lno tnmad he
ts eds chhellit nd valet: g
ulfetatenent ſientptz Dr
Futesa hoctenenturpt.

——
Arhancneg, Moiicunc ſy⸗
Hanckepltocinalam rdn
loſiſihitor, nngſtl ſiman,
queno bit amti drönehahe⸗
olla wimandatnoptine anſot
lreſpictpſonas pnas Deimo⸗
krai anns honopentenop. Et
enmng ſar ifnun itn
Hl wor matoꝛifönenzer gei
uplugin umuar ſutn wnciti
Nlcitoem uantſibtor
luma mo rapaunt o eqe;
nboiti tenant as Er iſta col⸗
oeesa miſeruitioretrobere de⸗
tenmocapare di wo vacca⸗
iganarent ſivmne de iubd⸗
labeopretnaberet emitio di
acogitare Tberent g dus of⸗
dinalin a deiſubtrabüͤtſen⸗
Nelaliamittuntnegoctg A Er
iderare dberent doneſi/
tïeisnitnohligmnep dinn
tioergo dictutig goltenenn
idnis pdiicistici nn⸗
pctſmumluns ifliutel
ibiorinapen i ule/

mnepbiguinuogtnot
tnanine rbl rint
ai nal

dnd nrennalt g

xxiiij.

Ferie

lia ab eis ſubtracta:hmõi cũ magnis nitunt᷑ laboꝛi⸗
bus ⁊ expenſis curias petendo:⁊ placitãdo recuꝑa/
re:⁊ væfectus emendare:⁊ ſapientes cõſulere.qui cir
ca talia cõſilianda multos vertunt libꝛos ⁊ leges di
ligenter ſcrutant᷑ allegantes ꝙ oĩa iſta faciunt ne in
ra eccie vel hereditatis tꝑe ſuo minoꝛent᷑:⁊ nõ ꝓpter
qoᷣcunq; raleauataginm ſed vtrum hoc ſit verũ:
opa requirant᷑ certũ eſt:ꝙ iura eccĩe plus aſiſtere æ
berent circa lucrũ animaꝝ:qᷓ; garbaꝝ.ponamus er⸗
go ex vna ꝑte defectũ in ſu bdito/qui quidẽ vfectus
redundat in ſuꝑioꝛẽ:quia aliqua tꝑalia ſubtrahit:
⁊ ex alia ꝑte vfectũ:qui tꝑalia nõ ſubtrahit:ſicut q;
nundine in feſtis teneant᷑ vbi dñi plura lucrant᷑ tꝑa
lia:qꝛ foꝛte plures veniunt/⁊ theloneũ auget᷑:vel foꝛ/
te ſubditoꝝ foꝛnicatio.Circa pꝛimũ vxfectũ coꝛri/
gendũ:multũ ſollicitant᷑ ⁊ placitãt.ſecũdũ vo diſſi⸗
mulant.qꝛ raro viſum ẽ: circa vei iura neglecta/vł
cõſuetudines cõtra i honoꝛẽ introductasſſicut q;
nundine teneant᷑ in feſtis ſanctoꝝ.ſicut vbiq; tenẽ⸗
tur:intantũ q multi mercatoꝛes rariſſime in taliba
interſunt diuinis officijs:aliqui laboꝛarentvel expẽ
vrẽt:vt vefectꝰcoꝛrigeret᷑et tñ certũ ẽ ꝙ dñi eccia
ſtici ⁊ tꝑales ſimul ↄfederati:illas cõſuetudines ve/
ſtruere poſſent:ſi vellẽt:⁊ ad hocobligantct ec cle⸗
ſiaſtici pᷣcipue:qui illas ſine dñis terrenis inhibere
poſſent ⁊ œberent:vbi viſum ẽ ꝙ; circa talia vel curi
as pererent:vel placitarent:vel ſa pientes libꝛos ver
terent:vbi viſum eſt/q qui ſeruis pᷣſunt ita diligẽtes
ſint filios ⁊ ſeruos infoꝛmare:quõ o ſeruire debẽt
in feſtis.Et ꝙ ita fideles ſint deo tũc/ſic eis in alijs
dieba.⁊ tñ hocrõnale eẽtq umvobis pᷣponeretis:
qui ſeruiunt vobis ſey diebo: ſeruirent maioꝛiv
mino vno die.qð nõ faciẽtes:ſeipos veo in dñio ſuo

Ponun. 2 nec deo eos ſeruire ad ecciam ire cõpel

Ar. viij.
MNxv.

nt: nec abſentes in reditu infoꝛmant ð his que ibi
vicebant᷑:nec cõtra abſentantes ſea vei ſeruitio ira/
ſcunt᷑:ſiẽ faciunt cõtra abſentantes a ſeruitio illoꝝ
Ex iſtis ergo patʒ ꝙ dñi tam in ſeipᷣis qᷓ in ſubditis
plus lucrum attendunt tꝑa le:ꝙᷓ ſt puale? vei honoꝛẽ
vbi lucrũ habere pñt tꝑale:non negligũt.⁊ circa es
que ſua ſunt diligentes:circa ea quexpi ſunt negli⸗
gentes ſunt. YJſte ergo tres pᷣdicte cauſe verificari fa
ciunt ve eccia xpᷣianis qð aliqũ dicebat᷑ e ſynago⸗
a ? indeis.ij. Adacha.vj.neq; inquit dies ſolennes
eruabant᷑:nec ſim pliciter ſe quiſqᷓ iudeũ eẽ cõfite⸗
batur.
¶Sed qꝛ articulus p̃cedens multos accuſat/quos
ſine reſponſione iura vetant cõdemnare. In hoc ar
ticuloſoctauo locus ꝓ rñſione⁊ inſtitutõe eis dand⸗
eſt. in quibo ſi æfecerint:cõtra eos ſententiabit:pꝛi-
mo accuſent᷑ ſubditi.ſ.ſerni⁊ o ꝑarij: qui ſe tnplicit
excuſant:dicentes. Pꝛimo ꝙ pauꝑes ſunt.⁊ iõ paupꝑ
tas 7 neceſſitas eos ad laboꝛanduũ cõpellit. Addunt
etiã dicentes. Iſti inquiunt dinites qui ſatis hũt q
bus deus mulfa vædit /feſtiuare pñt.nobis vo pau⸗
ca vædit: ideo optet ꝙ cũ laboꝛe victuʒ acquiramꝰ
Ged ꝙ iſta excuſatio nõ valet ptʒ tam rõne: ꝙᷓ ſacra
ſcriptura. Pꝛimo ꝙᷓtum ad hoc ꝙ dicunt ꝙ pauper⸗
tas eos cõpellit no valet: qꝛ pau ꝑioꝛes erunt/ꝙ illi
qui feſta tenent. ſicut ptʒ.21.xij xx. Oitum ad aliud
ꝙ; diuites ad hoctenentur vt dicunt:no aut ipr qui⸗
bus deus pauca dedit:non valet:qꝛ oculum vel ma-
nũ vel aliud mem bꝛũ eis a wo datuʒnõ darent pꝛ0

regno.ergo nõ parũ vobis xædit:qui talia edit.

tum ad aliud ꝙ dicunt ꝙ opoꝛtet eos laboꝛevictum
acquirere cõcedendũ eſt temꝑe ſtatuto. tũc.n. ſatis
haberẽt quis dñs terrenus nò eſt ita crudelis: fa⸗
me pire pmittat ſeruũ ſibi fideliter ſeruientẽ. inobe
pientẽ vo bene ꝓmittit. ita in ꝓpoſito.quis inſanus
diceret ꝙ cus ſeruo dyaboli potius bona exhibe⸗

. % *
ret:qᷓ ſuo.Erquo ergo deus non vult:necin dyabo⸗
lo cõfidere licitum eſt:melius eẽt ꝙ talis eẽt ꝙ;ĩ veo
cõfidere poſſet:⁊ ꝙ ei eeret⸗ melius eſſet quie⸗
ſcere ⁊ ſatis habere:q laboꝛare ⁊ indigere Et mira/
bileẽ ꝙ potius vult laboꝛãdo indigereet in infernũ
ire:qꝙ quieſcendo abundare ? ad celũ venire. Iſtoꝛũ
etiã excuſatio repꝛobat᷑ in facto ſimili. NMumeri.xv.
vbi paupꝑ ligna colligens lapidat᷑. Itẽ omne maluʒ
cõtingit hebꝛeis ꝓpter fractõeʒ ſabbati:vtptʒ Mee⸗
mie.xiij. Secundo ſe excuſat oꝑarij⁊ ſerui dicentes:
ſi ego nõ operoꝛ:ad aliũ ibunt qui faciet.ſicego fre⸗
quentiã ⁊ ſalariũ amittã. ſit ita. Sed nõ diſpticeat
eis ꝙ alij opant᷑ in tꝑe interdicto:qñ ipᷣi nolunt. ſiẽ
non diſplicebit eis ꝙ ipᷣi recipiant᷑ in celo qn alij ex-
pellent᷑. Tercio ſe excuſant neceſſitate coactionis 2
obedientie dicentes:ſe obedire opoꝛtere aliter ver⸗
berabunt᷑ vel v officio expellent᷑:addẽtes.ꝙ in hoc
caſu dnoꝝ quoꝝ ẽ emolumentũ erit ꝑiculũ. Doc vo
dictum tam exemplis qꝙᷓ legibo:aploꝛũq; repꝛobabi
tur auctoꝛitate.Exemplũ ad hoc eſt v factis illoꝝ
in alijs negocijs:in quibo videmus ꝙ ſi coꝛã iudice
allegarent/ ꝙ ad pᷣceptum dñoꝝ ſuoꝝ occidiſſent ho
minẽ:iudex eos excuſatos nõ haberet.ita nec deus.
Pꝛeterea rege vnũ recipiente⁊ licitũ:⁊ ꝓꝙ pᷣceptiun
pletõe abundanter remunerarevolente:inferioꝛi in
illicitis ⁊ qui maleremunerare vellet nõ obedirent.
Ita nec in ꝓpoſito.plus tenent᷑ o q homini obedi
re qðᷣ niſi fecerit:puniendus ᷑.ſicut ptʒ in digeſto no
no li.xij.ti.j.ad municipales.l.lucius titiꝰ. Illa lex
punit filiumfamilias:qui patre inuito nõ vult ma/
giſtratibo obedire ciuitatis. ipᷣi atde cõtradicente
voluerunt euʒ inuito patre in officio ponere.qui tñ
potius patri qᷓ eis obediuit.legiſcõſultus eum ad ſa
tiſfactõem toto damno qs accidit ex hocſqð offi⸗
cium ſuſciꝑe noluit:euʒ cõdemnat.nota eo.ca.xxxiiij
ſi debeat potius pꝛeſidi obedire ꝙᷓ patri.a foꝛtioꝛi rõ
ne vo potius obedire vebet:nec Ran aenie
mino obedire in his que contra dveum ſunt.qð ſi nõ
fecerit:ad penaʒ vt veo inobediẽs obligatur. Oꝛ vo
dicunt ꝙ tunc verberarentur vel ve officio eypellen⸗
di eẽnt:vel ſalarium amitterent: potius timere ve⸗
berẽt ne de celo expellerent᷑.⁊ pᷣterea bonus hõ plus
eos diligeret:malum vo ſicad bonũ cõuerterent.et
onat᷑ ꝙ ita eẽt:felix diceret qui pꝛimus in toto oꝛ⸗
be p illa cãverberaret᷑:vel ðſeruitio expelleret᷑ mul
tos audimus ꝗpter vyaboli ſeruitiũ verberatos/et
æ ſeruitio expulſos:vtpote quia fures/ mendaces et
falſi ſunt:ꝓpter ææi ſeruitiũ aghuc æ nullo auditum
eſt. SGcom ergo opinionẽ apłoꝝ Act. v. Opꝑtʒ mag.
co obedire:q;; hominibo. Mota ad hoc legeʒ. J. ix.
xxxiij. Item. C. vj xxxij. IJtem. M. viij. xxv. ⸗ vo
addunt:dicentes:habeãt ipᷣi ꝑiculũ qui hoc nos fa
cere cõpellunt:vel faciunt.nõ põt ita eẽ:ſed optʒ q;
piculũ diuidant.hocoſtendit᷑ tam exemplo qꝙᷓ legis
quctoꝛitate.Pꝛimo exemplo:quia mandans homi
nem occidi mandato obediens:nõ obſtante tali ex
cuſatione:vterq; coꝛã iuſto iudice ſuſpendit᷑. qð dic
lex in digeſto nouo li.ix.ti. de iniunijs ⁊ famoſis libel
lis.l.nõ ſolum.S.ſi mandato.tam eũqui mandauit
iniuriã fieri:qᷓ eñ qui mandatũ ſuſcipit iniuriaruʒ
teneri. Gecundo excuſant ſe dñi tꝑales multiplicit᷑.
Pꝛimo ꝙ nõ tenentur curareꝙ dei mandsata qtum
ad feſta ⁊ hmõi teneantur:hoc.n. dicunt ad pᷣlatoꝝ
prinere officium.q etiam pᷣlati grauarentur ſi illiꝰ
Illoꝛum ſe intromitterent officijs. Ita ꝙ videt᷑ eis⸗
ꝙ ſufficiat ꝙ mandata ꝓpꝛia tenere faciant:et ve vei
mandatis quõa ſubditis teneant᷑ nibil curant. Sʒ
iſtud illoꝛuʒ dictũ tam exemplis qᷓmultis ſacre ſcri
pture ⁊ æcretoꝝ repꝛobat᷑ reſtimonijs. gidelis ſer⸗
uus tenetur curare ꝙpᷣcepta dñi ſui teneaniſ⁊ homi

rvj.

xxviij.

xxiy.

Ferie

nes dño ſuo nõ rebellent:⁊ ſpãliter vbi hoc hʒ inmã

datis.ſed omnes iure leberemus eſſe ſerui ci.er⸗

ßo curare ꝙ omnes eius obedirent mandatis. ꝙ etiã

oc habemus in mandatis Eccĩ xvij. vbi vnicuiq;
mandauit pꝛoximo ſuo cc. ¶ Multa teſtimonia

et exempla ſunt ad hoc in ſacra ſcriptura. Pꝛimo e
Zolapyer rege iuda:qui non obſtante ꝙ fuerũt epi

copi ? pontifices oꝛdinati pꝛo populi ſpirituali re⸗

gione / oiligenter curauit ꝙ ſubditi legem eiacmã⸗
data tenerent:intantum:q tercio anno ſui regni ſi⸗
cut hyſtoꝛia tercij libꝛi regũ capitulo.xxij.continet!
pꝛecepit pꝛincipibus ⁊ ſacerdotibus vt peragrãtes
per cunctas ciuitates wcerent populum legẽ Moy
ſi:idem etiam legitur vioſia rege.iiij. Reg.xxiij.p/⸗
tim in textu ꝑtim in hyſtoꝛia ſcolaſtica. nam ipᷣe po⸗
pulum reuocauit ab ydolatria? operibus pꝛauis:⁊
omnem ciuitatem a culturs idoloꝛuʒ purgauit.ſcru
tabatur etiam wminos/ne quid latenter remane⸗
ret ſuſpectum.miſit etiam in omnem pꝛouinciam ⁊
congregauit omnem populum in hieruſalem: 1 ſtãs
ſuꝑ gradum legit ipemet rex legem vei:⁊ omnia ver⸗
ba veuteronomij cunctis audiẽtib:⁊ ꝑcuſſit fedus
coꝛam wvmino: et compulit omnes ſacram pꝛeſtare
vt legem Moyſi cuſtodirent. Idem etiam patet de
Meemia qui erat dux ſecularis:qui inuenit populũ
calcantem toꝛcularia in ſabbato:⁊ inferentes vinuʒ
vuas ⁊ ficus ⁊ omne onus:gentes quoq; inferebãt
piſces ⁊ venalia ⁊ vend ebant in ſabbatis:⁊obiurga
uit optimates:ſicut patet Neemie. xiij.dicens:cur
ꝗꝓpbanaſtis diem ſabbati:⁊ inducitis iram dei ſuper
iſrael ſuper ciuitatem iſtam: adiurauit eos æ cu/
ſtodia ſabbati. Et pꝛecepit claudi poꝛtas in ſabba⸗
to. ne intrarent negociatoꝛes. ſed quia extra poꝛtas
manſerũt:teſtatus eſt eis ꝙ ſi æinceps venirent:mit
teret manum in eis vtinam pꝛincipes xpᷣianoꝛũ me-
Dietatem haberent ſeruoꝛum pꝛo lege xei:quam ba⸗
buit iſte pꝛinceps iudeoꝛum:qui cum frangentibus
cum aliter caſtigare nõ potuit pugnare paratꝰerat
pꝛedictis etiam ſententia concoꝛdat vcretoꝛuʒ que
accipitur ey verbis auguſtini er Yſidoꝛi qui dicunt
ꝙ ad reges ⁊ pꝛincipes pꝛecipue pertinet veum blaſ
phemantes vel contra wctrinam eccleſie facientes:
punire:vbi ſacerdotes eos coꝛrigere non poſſunt:ſi⸗/
cut ponitur exemplum venabuchodonoſoꝛquomo⸗
v pꝛopter liberatiõem trium pueroꝛum camino
ignis.ſicut patet vanieł.iij. pꝛecepit: quicũq; blaſ
phemaret ceum ſidrach ⁊ ſocioꝛum eius in interitũ
iret.⁊ wvmus eius in diſperſt ione. pꝛobantur. H. xxiij
.iiij.ca.qn vult væus ⁊c. ⁊ ca.non inuemt᷑.⁊.q.v.pn⸗
Apes. vbi habentur verba que ſequũtur:pꝛincipes
ſeculi nõnunqꝙ; intra eccam poteſtatis adepte cul⸗
mina tenent: vt per eandem poteſtatem diſciplinaʒ
eccleſiaſticam muniant ceterum intra eccleſiam po
teſtates neceſſari non eſſent niſi vt ꝙ non pꝛeualent
ſacerdotes efficere per wetrine ſermonem: poteſtas
hec imperet ꝑ diſcipline terroꝛem ⁊c. Si nabucho⸗
Vnoſoꝛ hoc pꝛecepit/quia vidit tres pueros de incẽ
dio liberatos:quantomagis pꝛincipes chꝛiſt ianoꝛũ
qui vident ſe ve incendio inferni ſi voluerint per xpᷣi
moꝛtem liberatos: pꝛo quibus etiam xpemulta ope
ratus eſt:⁊ frequenter w periculis liberauit. Et nõ
ſolum ratione beneficioꝛum ⁊ terrarum ad hoc te-
nentur: ſed etiam quiamulto efficatius populum a
multis erroꝛibus reuocare poſſent:ꝙᷓ pꝛelati.qꝛ ipſi
venientes ad mercatus ⁊ nudinas in villis ſuis mul
ctare poſſent ⁊ pecuniaria pena quam multũ timẽt
cohibere. Nunc reges ergo intelligite: erudimini 46
iudicatis terram.ſeruite vmino in timoꝛe.Et reue
ra ſi ꝑ fractõem mandatoꝛum ei aliquid æcreſce-

ret eis in tꝑalibus:facerent omni excuſatione poſt⸗/

F iij.
poſita quod pꝛedictum eſt.ſciant quantus æqeſcit᷑
eis ꝓſpitas tpalis illa ve cq:lʒ hoc ignoꝛẽt.ſiẽ pʒ. HB.
ij. arti: vin.⁊.ix.ꝓ totuʒ.¶ Tercio excuſant ſepᷣlatij
qñðꝛ eis qualłi ppłs peccat ꝙ neſciũt hoc. Iſtud vo
dcm̃ illoꝝ põt hre duas cãs vitati:q̃ꝝ neutra eos ex
cuſat. Peimo aut pñtes ſunt cũ grege:iſ moꝛbum nõ
ſcrutant᷑ tales nõ excuſant᷑: qꝛ ſicut paſtoꝛ ſcabieʒ
in oue inueſtigat:ita iſti tenent᷑ diligenter moꝛes tã
ſubditoꝝ ꝙᷓ familie inſtigare. Exemplo JYoſie: xe qᷓ
pᷣdictum eſt q ſcrutabat᷑ wmos ſupꝛa.e.c xxviij.
Quo ð:ſicut epᷣi archiepᷣi ſtare volũt in vno ma⸗
nerio credentes ſi encereg. ſatiſfaciãt veniẽtibus ⁊
querulantid apud eos:qð ẽ tam cõtra exẽpla pᷣmiſ⸗
ſa:q; etiã ↄtra legẽ mundili.iij. infoꝛtiati.ti.j.de tu⸗
telis.l.nõ ẽ. Mon ẽ inquit exigẽdũa pupillo:vt ſibi
tutoꝛẽ petat:aut vt pupillus ad tutoꝛẽ ꝓficiſcatur.
Bloſa.quia inuito datur. Patet ergo ꝙ turoꝛ vebet
ire ad eum ⁊ inuitũ regere.ſic in ꝓpoſito.Extra etiã
vi pceptũ qͥᷣ in pſona taliũ Eʒechieli pcipit: Eʒe⸗
chiel. viij. dicens.ſili hoĩs fode pieteʒ ꝛingredere/et
vide abommatones peſſimas quas iſti faciunt. Ec⸗
ceꝙ dicit ingredere.ſ.viſitando/querendo ⁊ nõ ſtan
v in manenio:⁊ tunc videbis abominatões quas in
vno loco ſtando nõ vides:qᷓ etiam cõtra ci exẽplũ:
qð in oꝑe ſe ꝓmittit facturũſtalibus dans exemplũ:
ſcrutaboꝛ inquit hierłin in lucernis vrſitabo ſi uꝑ vi
ros vefixos in fecib ſuis.Aut abſentesi2⸗ extra curã
fuam reſidentes ſunt:nec iſta cauſa apud uʒ eos ex
u⸗aisetiatn contra iſtos ſunt oĩa que v ab/
ſentibo pᷣdicta ſunt. Cõtra eos etiã ſunt leges mun⸗
dipꝑ quas nõ iudicatur eſſe ydoneus tutoꝛ ſurdꝰaut
mutus:ĩmo tales ꝓhibent᷑ tutoꝛes eẽ. ſicut ptʒ li.ij.
infoꝛtiati Ci.j.æ tutelis.l.j.S.ſurdum. Ouia ſurdus
pupillum audire non põt:nec mutus infoꝛmare lic
iſti curati qui vicem gerunt tutoꝝ in ſe ſurdi muti
non ſint:tñ rõ legis eos ligat.quia dũ abſentes ſunt
c;tum ad ſubditos/quos nec audire poſſunt nec eis
loqui:ſurdi ſunt ⁊ muti z imuncs a lege⸗ regula ve⸗
ri paſtoꝛis qͥ dict Jo.x.oues mee vocẽ meã audiũt.
Bʒ dicũt aliũ dimittimus in loco noſtro:quẽ au
dire pñt.Et lʒ hoc dictum repꝛobatum ſit. E. ij. xiij
tñ adhuc ſemel tangã illud.qꝛ aut ille ſubſtitutꝰfac
quicquid ille pꝛincipalis facere poſſʒ ⁊ eberet ſi eẽt
pñs:⁊ vitam pfectã ducitaut nõ.i¶ Gi pꝛimuʒ po⸗
natur tanqᷓ falfum poſſibile:quia nunq in opere cõ⸗
tingit. ſicut pʒ.E.ij xiij.Ad huc tria ſequũtur incõ⸗
uenientia.quoꝝ pꝛimũ ẽ: ipᷣe qtum ad curã illã ſu⸗
perfluit:⁊ cõtra rõnem cure nomen ei vſurpat.quia
qð põt ſufficienter ꝑ vnum fieri:ratio vetat ficri
plures.¶ Secundũ eſt:ꝙ peccat peccato omiſſiõis:
qꝛ non facit ꝑſonaliter ad qð rõne ſtipendij Pſona⸗
lis ꝑſonaliter tenetur.¶ Terciũ eſt: peccat cõtra
oẽm iuſtixiã.iniuſtum videt᷑ ꝙ vnus accipiens qͥn⸗
q;ᷓ; marcas poꝛtet totã curã laboꝛẽ:⁊ alius recipiẽs
in duplovel in centuplo plus:nullũ onus poꝛtet. bo
na hec nõ eſſent iuſte diuiſa cũ cura ꝙ vnus haberet
maius emolumentũ:⁊ minus v onere.hoc repꝛoba⸗
tur tã in lege mũdi.ſicut ptʒ inſtituta li.j.ti.xæ legiti
ma patronoꝝ tutela.S.vnico.in n cõt inet᷑ ꝙ vbiẽ
emolumentu ibi tutele onus eſſe debetiqᷓ;a veo ĩ ge
nerali cõputo:qꝛ iniuſtus nõ eſt: ꝙ tantũ cõputum
exiget ve quiuq; marcis:quantũ xæx quadraginta.

¶ Di vo vetur ſcõᷣm ꝙ viqʒ ſſtitutus ſit impfectꝰ

inſufficiens:tunc inſtituens coꝛã o rñdebit xæ om
nibus damnis que ꝑ eius cõmiſſionẽ vel omiſſioneʒ
acciderũt.h̊ oñdit tã rõne/q dictat ꝙilleq oues dei
ce manu epi ſuſcipit cuſtodiẽdas:ſi pꝑ inſufficiẽtẽ P⸗
ſonã cui ilieeas tradit ꝑdantur:q ipeꝓ eis rũdeat
q̃ eas ſuſcepit: qꝙᷓ et legib ciuilibo.pꝛio.C. li.ix.ti.xvæ
cuſtodia reoꝝ.l.ad cõmentarienſes. Illa. n. lex cõti⸗

x.

Exj.

rij.

ie
Fe aſtod

100
nſem.140 n
„ tanien ſanrtech
acMen ngloſnn ſeilt
heiniehur
nlin

ntperer de
nlimainnadate nunn
ſbhinnasinciens e inſtcll
busginofichs in eccla e in
Pucheagheretq ſion nad nt
lotogſemumquemcerta reout
dao erponitita in poſito Hulechn
digeſtonono lip tl cNcuſtodu ꝛ0
ſhifalererinng uſcunn
ronl.i nopo militifm gleſam.e⸗
diemn eio trdit nectñputent ipletn
mcit unmunes ceg gielo gehecl
uloqinaplt milites etli osad pe
latcocignam dicent ſicut dixerũt
i fuam bit abſentandino peſidentie.
ullesimlocoſao ſec hec alleganio oo
Tris ovalchit hocoſditurglege
ſierfelſisallegeriötwercuſatns.
iſte tvtones pupillon vel urardus
uneſe uipeſtagfalidi
tiſuntg Onere tutele intenmnpup
ilota tutoꝛes corißſice deſalise
hcödemnant adoin adniniſtraB
gvo datlfverant turotes Notg a
Aen goſto guinultusallege
ſileniein ins aiſſtcislien
ſmginttrers dabinrenͤpit
uaquantoeioresſunt tante

NE medturo;
nnin oſtn En abet
b li SrcingEmm etia

ganteſang neni G⸗

genunttutopinſeſurcinnn
wliet undückſenain⸗
os necaudire hoſſnt neres
nzimuncsg leger eglafe⸗
r. os mer pocemei auchit,
tmmusin oo oſtroignen
um nipeobanmn ſit E j rij
lud geauttlleſgbſtimt'fne
bfacert voſz wberet ſieet.
toutno.Giprimu; o.
bilerquis nunchin operec⸗
Adhuctnia ſequuturincd⸗
giheqtumad curäläſu⸗
urenomen ei uurpar quin
um fieriratio vetat fun
peccatpeceatoomiſſos:
adq öneſtipeni gon⸗
Zercii eſtippecatchtnn
pidekg nnsocpleno / ni.
urir aboꝛero o tenles
niusnnliions an
llacianigy ohohentt
imsraun etnil,
Gnnſtmmnliin ei⸗
leonquoctineki e
nustſee Aben ga lo he
rieſtgn tanti cöputun
nöͤeſte
tin nug llltin
nant nsſi inptech
lſtenn ſihk on
Pan nitl hnifion
„,à ones i
jnmnt llet nei,
zlustip inſuffich
gleces eis ücinll
nmung 1 lintir
nmazlinl

*2

xxxiiij.

Ferie

pet/ꝙad cõmentarienſem.i.ad cuſtodeʒ carceris:qͥ
habet alios ſub ſe ſm gloſam receptaruʒ pſonarum
cuius tota ptinet.nec putet ſupple ille cuſtos homi⸗
nem abiectuʒ atq; vilẽ obijciendũ eſſe iudici:ſi reus
mõ aliquo fu erit elapſus. Maʒ ipᷣm volnmus hmõi
Perg cõſumi:qua obnoxius wcebat᷑ fuiſſe qui fugit
ecſunt verba legis. Caſus ẽ iſte.ponamus:talicu-
ſtodi carceris traditi ſunt latrones vel homicide:il
le tradit eos puero ſub quo euadunt. Cuſtos ſuper
hoc ad iudiciũ tractus:puerũ ſuuʒ obijcit: aſſerens
ipᷣm illoꝝ ab eo recepiſſe cuſtodiã:perens ꝙ ipᷣe ð dã
no rñdeat. Sed hanc exceptõem ⁊ excuſatoem repel
lit lex dicens:ipᷣm volumus ⁊c.que quidẽ lex legi con
ſonat viuine:Eʒ echil.iij.⁊.xxxiij.ſanguinẽ inquit eo
ru œ manu tua requirã. Idem etiã ꝓbar᷑ ꝑ legeʒ in
Digeſto veteri li.ix.ti.ad legẽ aquilizã.l.ſi ſeruus ſer⸗

uum alienu.S.ſi foꝛnicarius. Lex illa cõrinet:ꝙ ſi ülle

qui foꝛnacẽ meã calefecit: obdoꝛmiendo villã incẽ⸗
dit. ego ve iniuria teneoꝛ:ſi negligens in eligendo mi
miſtros fui Ergo a multo foꝛtioꝛi/qui eſt negligens
quales miniſtros habeat circa regimen animarum
vel in familia ſua: qui multas iniurias cõmittunt
tam cõtra animas q;etiã cõtra ipᷣm veum:ð damnis
P eos illatis roꝛã ceo rñdebit/⁊ ꝑ eis cõdemnabit᷑.
Ad hoc vo lex nõ ſolũ ligat pᷣlatos:ß etiã quoſcun⸗
qᷓ; dños:qui malos ſub eis hñt miniſtros vel famu⸗
los.huic aũt cõcoꝛdat lex in digeſto nono.li·xij.ti.de
adminiſtratõe rerũ ad ciuitatẽ ꝑtinentiũ.l.filiuſfa.
vult lex illa ꝙ ſi filiuffa.volente pat᷑ magiſtratũ geſ⸗
ſerit:pater damno qð ꝑ euʒ accidit tenebit᷑. h̊ lex
mon ſolum cõtra ha bentes miniſtros vel famulosvł
ſubſtitutos indignos:ſed etiã cõtra rogantes ꝓ tali
bus ꝙ in officijs in eccia vel in ſeculo vönant In oĩ
bus his apparet ꝙ ſicnt tutoꝛ rñdebit ve damno il⸗
lato ꝑ ſeruum:quem certa res pupillares diſponen⸗
Das exponit:ita in ꝓpoſito.Huic etiã cõcoꝛdat lex in
Digeſto nouo lix.ti.æ cuſtodia ⁊ exhibitiõe reoꝝ.l.
nõ ẽ facile que dicit:ꝙ cuſtodia reoꝝ nõ eſt tradeda
tyroni.i.nouo militi ſᷣm gloſam:qꝛ errat qui cuſto⸗
diam eis tradit.nec tñ putent ipᷣi etiam cui cuſtodia
tradit᷑ immunes eẽ a piculo:qꝛ hec lex ⁊ alia eodẽ ti
tulo ꝗqᷓ incipit:milites.etia ipᷣos ad penã velicto obli
gat cõdignam. dicent ſicut dixerũt.E.ij.xiij.ꝙ licẽ⸗
tiam hñt abſentandi ⁊ nõ reſidentie:⁊ ſubſtituendi
tales in loco ſus.ſed hec allegatio coꝛã ſummo pᷣſi/
⁊x eis nõ valebit.hoc oñditur ꝑ legẽ Codicis li.v.ti.
ſi ex falſis allegatiõibo excuſatus.l.j. Caſus legis eſt
iſte.tutoꝛes pupilloꝝ vel curatoꝛes impotentiũ da⸗
ri ſunt a pᷣſide.qui poſtea ꝑ falſas allegatões libera⸗
ti ſunt ab onere tutele.interim pupillo damna ſunt
illata.tutoꝛes coꝛã pᷣſide de falſs allegatõiba conni/
cti:cõdemnant᷑ ad oĩa adminiſtratiois picula/a tꝑe
quo dati fuerant tutoꝛes. Nota aliã legẽ.O.v.xuiij.

Sic in ꝓoſito/qui multas lefane excuſatiões nõ

reſidentie in viris eccĩaſticis:allegant es ꝙ ita mali
ſunt ꝙ inter eos ha bitare nõ pñt.ſed hoc ẽ mirabi-
le.quia quanto peioꝛes ſunt:tanto plus medico in⸗
Olgent.qꝛ nõ egent ſani medico:ſed qui male habẽt
Et maxime eyquo curã illoꝝ ſuſcipit:vłqꝛ ad ſcolas
ire volunt:potius vt ſumptibus ꝓcant:ꝙ ſcientijs
⁊ moꝛibus addant.velqꝛ beneficiũ exile ẽ q ibiviue
re nõ poſſunt.quare hoc nõ deganerunt qñ curam
ſuſceperunt. Medicus.n.coꝛꝑis
vel renuit tanqꝙ nimis modicũ: vel ſuſcipit ⁊ curam
agere ꝓmittit. Et vel ꝙ magnis dñis eos intendere
oꝑtet:qui potius maximo dñno deo intendere debe⸗
rent tam iſtis qᷓ religioſis:qui officiũ ex obedientia
eis iniunctũ falſis allegsrortv excutiunt:q etiã qui-

buſcunq; ſimilibus patebit in fine:ſummo pᷣſide cõ/

tra eos ſententiante:ꝙ rũdebunt v toto damno/qð

alariũ ſibi oblatuʒ

d eoxꝑ accidit aneiz excuſauerunt excuſatioes
in peccatis. Eſt ad hoc lex ſupꝛa eo.ca.xxvj.⁊. O.iiij
xvij.cuʒ pᷣcedentibo.¶ Quarto excuſant ſe cõſiliarij
aſſiſtentes / 2 cm enſales dñoꝝꝑ ⁊ pᷣlatoꝝ ꝙ nõ ꝑtinct
ad eos dvñm inſt igare vel commemoꝛare ꝙ vefectus
contra um cõmiſſos coꝛrigant:ſed ſi illis pcipiat:
qð ipoꝝ officio incumbit libenter erxequent᷑ Sed ꝙ
iſti hec dicentes errantptʒ tam exemplo qᷓ legibus
Exemplum ẽ ad hoc d delictis contra eos cõmiſſis:
in quibo dñm cum effectu cõmemoꝛarent:vt illa coꝛ⸗
rigeret.ergo idem facere veberent de velictis contra
cum cõmiſſis.Eos etiã lex cõuincit.Codice lib.v.
ti ve ꝑiculo tutoꝝ vel curatoꝝ. li.j. Caſus legis eſt
iſte:pater in teſtamento duos viros pꝛudentes ⁊ lo⸗
cupletes filijs ↄtutoꝛes vedit.Et qꝛ ipᷣi nõ nouerũt
facultates eius:adiũrit eis quaſi duos coadiutoꝛes
vel ſuꝑintendentes:nõ ideo vt adminiſtrent:ſed vt
alios in miniſtratõe inſtruent:⁊ qð ab eis gereretur
inſpicerent:poſtmodũ tutela neglecta/ vel fraudulẽ
ter adminiſtrata:tenent᷑ iſti ſicut ⁊ illi:ſi diſſimila⸗
uerunt ſiue fraudẽ adhibuerint vel cũ illis ꝑticipa-
uerint:lʒ..nõ adminiſtrent:tñ vebẽt inſpicerequa⸗
liter alij miniſtrent. Applicatio ꝑtʒ:qꝛ frequẽter cõ
tingit ꝙ dñi ⁊ plati ſunt iuris in multis caſibo ignari
nec ſciunt qð eſt negligentie ꝑiculũ. Niſi ergo aſſeſ⸗
ſoꝛeslcõfeſſoꝛes ⁊ cõmenſales os excitauerint:⁊ toꝛ
poꝛẽ ⁊ negligentiã diligenter excuſſerint:iſti maioꝛi
ſubiacebunt pena. Að teſtimoniũ inuoco legẽ eoꝝ
in digeſto veteri.li.ij.ti. ꝙ quiſq; iuris ⁊c.l.hoc edi⸗
cto. Mõ optet caſum legis ponere:qꝛ verba plana ſt
que ſequunt᷑.Si inquit aſſeſſoꝛis impꝛudentia: alit
dictum ſit qᷓ opoꝛtuerit:non vebethocmgratui ob⸗
ijcere:ſed ipii aſſeſſoꝛi:qꝛ ipᷣe tenet᷑ legem ſcire.⁊ teſti⸗/
momũ:Auc.xij.ſeruus qui ſcit voluntatẽ dñi ⁊ nõ fa
cit:plagis vapulabit multis.¶¶ Quinto excuſant ſe
mercatoꝛes e nundinis ⁊ hmõi diebus feiſtiuis dicẽ
tes:q; v arte illa viuunt. Quibo dicitur: ꝙ quicũq;
oparij arteſſua viuunt:nec tñ tꝑibo ꝓhibitis oꝑa-
licet.Audiant ergo rñſionẽ que habet᷑ in ſumma
cõfeſſoꝝ.l.j.ti.xij.v ferijs.q.xij.vbi habet᷑ ꝙ qui dve
cõſuetudine vel ex impꝛoba cupiditate diebo feſtiuis
ad foꝛum vadunt:vel tenẽt:ſicut aliqui mercatoꝛes
qui ꝓpter frequentanduʒ mercata vel nundinas vix
vnqᷓ eccias ſuas intrant:moꝛtaliter peccant.Nec et
excuſantur inferioꝛes ſacerdotes qui talia errata ſu
perioꝛibo diligent᷑ ⁊ ex coꝛde non nunciant nec vt fer
uenter coꝛrectõem ꝓſequantur:ſicut cauſas ꝓpꝛias
ꝓſequerent᷑. Omnes iſti ſic ſe excuſantes/ſimiles ſũt
inuitatis ad cenaʒ magnã:Au.xiiij. Muia ſicut ibi
vnus diyit ꝙ opoꝛtuit eũ ire in villã.Alius ad vidẽ-
dum boues ſuos:alius ad negociatõem ſuam:ita ꝙ;
nullus venire potuit ad cenam ad quã inuitatus fu
it.ita in ꝓpoſito omnes ſic ſe excuſant:q pauci feſta
tenent vel ad ecciam vt veberent cõueniunt:vel vei
obediunt mandatis contra pᷣdictoꝛum excuſatiões.

M. viij.articulo ſeptimo ꝑ totum.

RIgdem chꝛiſtianoꝛuʒ
lam eſſe vonfn. Palvo operibus oſten
ditura miraculis. Secundo oſtenditur q;
hec fides foꝛmata ſine lu mie gratie charitatis ha⸗
bere non poſſit.ercio oſtendit᷑ euidentiſſimis ra⸗
tionidus ꝙ omnium aliarum gentium ritus non fi⸗
s ſed infidelitas peſſima ſit. Quarto: ꝙ fides re/
cta cõſiſtit in credendo qð nõ videt᷑ in qua oſtendit᷑:
ꝙ; naturalis ratio compellit credere que non viden
tur. Muinto oſtenditur ꝙ virtus fideifoꝛmatema⸗
xuna eſt. Gexto quas conditõnes ſecum habere ve⸗
beat ad hoc ꝙ tãfoꝛtis ⁊ vtilis ſir. Septimo.qiſtas
habens conditiones eſt pꝛincipium 1 cauſa omniuʒ

yxd.

xxxvj.

Arti.j.

Exemp.

Fides

bonoꝛum tam gratie ꝙᷓ gloꝛie:⁊ vᷣfenſio contra om⸗
nia mala tam culpe iᷓ pene.Octauo:ꝙ dyabolus vi
Tens hmõi fidei efficaciam multum eam nititur ex
tinguere. Nono: ea extincta omnia mala tam cul
pe q;pene ſequuntur. Secimo:quare deus voluit ea
que ad fidem pertinent chꝛiſtianam eſſe tam obſcu
ra intellectui.Et quare continuis mira culis cãnõ
oſtendit.vt in pꝛimitiua eccĩa oſtendebat conſueuit
Vndecimo oſtenditur/ꝙ ſideles eſſe beremus: et
⁊æ pena fid em non tenentium:⁊ quo ſigno cognoſce
re poterimus quis fidelis ſit do velhominibo.uo
cæcimo:ꝙ fides ſine operibus nec veo valet nec pꝛo⸗
ximo:nec etiam ipᷣi eam habenti.quia ei plus obeſt:
ꝙᷓ pꝛoſit. Credecimo oſtenditur tam infidelium ꝙᷓ
maloꝛum fidelium ebong cum repꝛobatõne.
Batione pꝛimi eſt ſciendum:q ad ignotoꝛum co
gnitiõem per nocioꝛa vuenire opoꝛtet. Siquidem
per cognitionem exterioꝛum videlicet coloꝛis pul-
ſus ⁊ vꝛine videmus medicos veuenire ad cognitio⸗
nem nature interioꝛis. Et per cognitionem acciden
tium euenimus in cognitonem ſubſtatie: quia ſᷣm
philoſophum.pꝛimo ve anima. Accidentia magnã
partem conferunt ad cognoſcendum quidditatem
rei. Cum ergo fides ſit res occulta ⁊ abſcondita.q̃ſi
ſubſtantia ſub ſibi accidentibus:que oculis nõ ap⸗
paret coꝛpalibo.Ceſte apło:Hebꝛe.xj.Eſt inquit fi⸗
Ts rerũ ſperandaꝝ ſubſtantia.Ecce ꝙ dicit eam eẽ
ſubſtantiam:⁊ . conſequ ens accidentibo abſcondi⸗/
tam.Et hoc eſt qð ſequit.argumentũ nõ apparenti⸗
um. Sicut ꝑ acta ⁊ exterioꝛa inquirimus cognitio/
nem interioꝛis nature? ſubſtantie.ita ꝑ miraculoꝝ
oſtenſiones inueſtigare oꝑtet bonitateʒ fidei noſtre
In qua quideʒ inueſtigatõe modũ obſeruare o ꝑtʒ/
quẽ tenuerunt quidam inueſtigatione facta inter ſi
lios cuiuſdam potentis quo extra fingunt ⁊ con⸗
tinent:ꝙ ſᷣm conſuetudinem patrie illius heredita⸗
tem ſuam legauit vni filioꝛum per hunc modum:le-
go inquit hereditatem meam ei qui habet anulum
meum pulcrum. in quo eſt petra pꝛecioſiſſima con/
tenta:que magnam habet virtutem diuerſas ſanã⸗
di infirmitates quo dicto diſceſſit.anulum illum in
wmo illa ſua verelinquẽs. Jnnioꝛ vo filius alijs ſa-
Pitnrtlo⸗ diligentioꝛltantu fecit ꝙ anulũ verſus ſe
abuit. duo vo filij ſenioꝛesvolentes patris occupa
re hereditatem:duos alios anulos eis fabꝛicauerũt
ita ꝙ omnes tres hereditatem coꝛam iudicibus pe⸗
tebant:quoꝛum quilibet pꝛo parte ſua allegabat/ꝙ
anulum haberet. Judices vo dixerunt ꝙ non potu
erunt omnes verum et virtuoſum habere anulum:
quia vnum tm̃ talem habebat.Addiderunt etiam:
qꝙ; quis illum haberet:melius operibus illum ꝙᷓ ver
bis oſtendere potuit. Ad pꝛobationem ergo p ope⸗
ra ꝓceſſum eſt. In qua ꝓbatione anuli duoꝛum ſeni⸗-
oꝛum ſuper moꝛtuos vel infirmos poſiti:nullum cu
rabant vel ibi ſuſcitabant.Tercius vo anulus per
virtutem petre contente multos ſanabat.quo facto
aperte oſtenſum fuit quis verum haberet anulum:
⁊ cui paterna vebebatur hereditas. Nullus miret᷑
Tx iſta ꝓbationis ſimilitudine.quia conſimili pꝛoba
tione inuentum fuit/que fuit vera crux ſuper quam
xpc pependit:ſicut ptʒ in hyſtoꝛia inuentionis eiuſ/
m. onſimili etiã examine ab olim mamfeſte oñ/
ſum eſt quis væ tribus populis videlicet ſaracenoꝝ
iudeoꝛum/⁊ chꝛiſtianoꝛum veras habuit fidẽ.Om⸗/

nes iſti tres filij fuerunt vi per creationem: Seute⸗

ro.xxxij.Nunquid ipſe eſt pater tuus qui poſſedit:

fecit ⁊ creauit te. Iſte vo pater anulum vere fidei di

miſit in mvmo eccleſie cum matre ⁊ diſcipulis ſuis:⁊
oꝛdinauit ꝙ quicunq; ve tribus pꝛedictis verũ que⸗
reret anulum ideſt fidem.que ad modũ anuli circu⸗

E
F ilij.
laritera veo incipit/⁊ in ipſo terminatur in quo pe⸗
tra continetur chꝛiſtus.j.Coꝝ.x.petra autem erat
Chꝛiſtus/qui ſanat omnes infirmitates.in pſal.cij.
ci patris haberet benedictõem.quia qui ex fide ſt:
benedicentur:Gabł.iij.⁊ celi hereditatem heres qui
dam ⁊i: Rom.viij. Coheredes autem Chꝛiſti. Ju⸗
nioꝛ vo filius ideſt populus Chꝛiſtianus anulum
iſtum occupauit.Et duo ſenioꝛes fictos anulos eis
fabꝛicauerunt. Saraceni videlicet falſam legem ⁊ fi
em per machometum inueniendo. Et iudei legem
per chꝛiſtum finitam tenendo.quilibet tamen aſſe⸗
rit ſe habere bonam ⁊ veram fidem ⁊ ſibi heredita⸗
tem deberi celeſtem. Et ve hoc verbis frequẽter diſ-
putauerunt. Sed cum ad miraculoꝛum ⁊ ſanationũ
opera ꝓceſſum eſt:duo ſenioꝛes ſemper vefecerũt.qꝛ
petra xpc.ſ.anulo illoꝛum vefuit.Tercius vᷣo petrãẽ
illam pꝛecioſam in anulo ſuo habens:multos a moꝛ
bis curauit:⁊ a moꝛtuis reſuſcitauit. Petrus mediã
te hoc anulo tot ſanauit:ꝙ ſicut legit in actibo apo⸗
ſtoloꝛum:vmbꝛa eius intirmos curauit.HNoc etiam
anulo paulus in actibus apoſtoloꝛum illuminauit
cecum.hoc etiaʒ anulo alij apoſtoli martyres⁊ alij
ſancti multos ſanabant ⁊ reſuſcitabant p ervirtuteʒ
videliqʒ iſtius anuli.i.fideiqð pulcre ſignificatũ eſt
in diu erſis locis cuangelij:vbi chꝛiſtus ad diuerſos
ab eo ſanatos legitur dixiſſe:fides tua te ſaluum fe⸗
cit.ſicut ptʒ MQ ath.ix.⁊ Marc.v.⁊ Luce.vij.⁊.xviij.
Ecce quõ ꝑ anulum illum omnes ſaluati ſunt ⁊ cu⸗
rati.non ſine iſto anulo curari potuit quis vel cura:
re.In ſignum cuius chꝛiſtus Math.ix. cecis venien
tibus ad eum diiit:creditis ꝙ hoc poſſuʒ facere vo⸗
bis.q.d.ſi habetis anulum fidei:poteſtis curari:ali
ter non. Et hoc eſt quod ſeqͥtur:⁊ tetigit oculos eo⸗
rum dicens:ſᷣm fidem veſtram fiat vobis.¶ OGiob
ijcias ꝙ per iſtud exemplum ſaraceni ⁊ iudei nõ pec
cauerunt fide carentes:quia anulum a xpᷣianis occu
patũ hr̃e nõ potuerunt:qꝛ vnus anulus a pluniboc
cupari nõ potuit: Rñdet᷑ ꝙ ipſi in culpa ſunt.quia
omnesbaptiʒari poſſent:⁊ fidem acciꝑe.quia ſi om
nes baptiʒati eſſent:anulus ille ab omnibo occupa⸗
ri aler onneſc ſanare poſſet.quia virtus vei ẽ in
ſalutẽ omni credẽti: Ro.j.iudeo pꝛimũ ⁊ greco ſi vo
luerint.quod ſi noluerint:male⁊ cõtra iuſticiã here
ditatem celeſtem vel ſperant vel petunt.quia nõ ve⸗
rum anulum ſed fabꝛicatum habent. Sivltra que⸗
rat᷑ iſio caſu poſito:qui efſent ſenioꝛes filij:ſi omnes
pꝑpᷣiani fierent. Rñdetur:q; ſaracemi ⁊ iudei:qui
moꝛtem pceſſerunt:non obſtante ꝙ om̃es fide poſt/
modũ recepiſſent tñ triplex pplłs q̃ tres filij fuerunt
in mundo:qũñ in cena dilpoſuit teſtam̃tũ electis ſuis
in cruce ſanguine ſuo illud cõfirmauit vt ꝓmiſſio
exfide daret᷑ credẽtibo:Gałiij.vel pᷣdicti tres anuli
pñnñjt ſignificare vnã pniaʒ verã:⁊ duplicẽ falſaʒ:vnã
qñ cõfitet᷑ cũ voluntate peccandi:ſᷣ peccata ſua ſal⸗
tem circa illud tpᷣs dimittit.Aliam:qũ cõfitetvyłlpe
nitentiam agit:nec tñ peccata dumittit.ſed die ieiu⸗
nat vel ꝑegrinat᷑/ vel oꝛat/ vel ełynaʒ facit:a nocte cũ
mala muliere wꝛmit/vel furat᷑ vel inebꝛiat hmõi
cõmittit nequitias.Ad ſideliũ vo ↄſolatiõem et
infideliũ reuocatõem.deus fideinr̃e vtutẽ nõ ſoluʒ
antiquis:verũetiã nouis veclarat oꝑibo.nuꝑ nãq; ĩ
ciuitate remẽſi.cũ dyabolus a puero quem vexabat
nullo mõ poſſet expelli:officio cuiuſdam ſapiẽtis
inſtinctu ſpirituſſancti hoc pꝛopter vefectuʒ baptiſ/
mi eum pati intellexit:cum conditionaliter eſſet ba

ptizatus:malignus ſpiritus vim hahriſ malis ſacra

menti ferre non valens diſceſſit.¶ Alia etiam ꝑſo⸗
na/necconfeſſione nec cõione nec qͥcunq; remedios
temptatõne ꝓpꝛie ſubmerſionis vł occiſiõis liberani
potuit.mſi ſolo bapriſmo.Sed infoꝛmata ꝙ exquo

iũ.

iiij.

v.
Exemp.

Exemp.

ecaüt fideseo no qno hah

hhaſe mannctt niifnerre io
gtageitall olum no babutfüt et
iinhiannant nn lecgntttanpi
Eimai ent Qulolleßacin e
tisankiisinchdareſclenitatts ad
letn ircttnti nceheſan id
nant poaſtlnboenentudesintel
tefanit Zucei ſo etali gaudetes na
neris mudi ptito mognis ci diuiths
ſlinltate naple az tuebat. no ſinea
ürlopiai amifici opportugqvos
gla eſtent olſpoſita:: dieseſſerafſicnat
lonento ponedo. Nocte ole llu pceuen
niofactorfüdamtl foſſata replebant
Nblrfrangebantr ligno oburebat. Ju
fem macllchlft auauino⸗
lueroploress appanes aslueop repitn
Ueticictabh ſeutepeſtas putarck a aluir
Gdifengturallin peſtiwindedp euae
Gncsgpparuitigd nulls otonen plure
potuit oßcens ule ain auce he
Mmaqui pognabet:vincictäillä crera
ſencütigſiges ldp qiä neccpen
nitttyrnos vinit ethereticos im

8 iingtficonnivincirnuncüficesn

gcnn daanllndeo ennge
ailnuſſitant Matiz;
lnnlmenin ti

ntrcltsg hochoſſuzfiggere⸗
anulunſtpattfsannial
tquoc ſogtur tetigto iosto⸗
fiden veſrumfir dabis Wioh .
tepenplumſaracen rindeinote
Grentes:quiganplumapiannsoca
kueruntqe vnus anulnso plonvor
t Ridetoſiinculoe nt, qunr
Ipoſſent,ſemocape, guin tonmn
ntunulusilleobommlv oaupa⸗
narepoſſet. quis mitus miein
1. Ro/udeopuimiz reco ſivo
uerintmaler corra luſtici here
elſperant velpetunt quiand ve⸗
bucatum babent. Dylmaque⸗
hicefſentſchiores ilih ſiomnts
ſetur. ſrucllirintei guift
knon obſtanteones file haſ⸗
mglerpſsälnofliſn
na dipoſuit ſtuti eguil
nenſutcöimuntftai
irio⸗Gekii vel octatitgenoll
etiw. Bekii re 1 folſczpn
pnitz end⸗ ce a

Arti.ij.
vij.

Fides

mnllũ aliud ſaq amentũ ei ꝓdeſſe potuit/ꝙfuit tefe⸗
ct ianue ⁊ fundam̃tiai. baptiſmi: ⁊ credẽs baptiʒata
fuit: ⁊ a tẽtatiõe liberata:vt veritas xpᷣi ↄpꝛobet᷑ di⸗
cẽtis Math. xvj.qui crediderita baptiʒatus fuerit:
ſaluus erit. Sed queripoteſt/q̃re dyabolꝰ nõ vexat
infideles qͥ nuqᷓ; baptiʒãt᷑:ſicpuerũ illuʒ interypᷣia⸗
nos nõ baptiʒatũ:Rñderi pot:q' pueri xpianoꝝ ſo⸗
lo erroꝛe ⁊ igno:ãtis vel miniſtroꝝ ebꝛietate nõ ba
ptiʒant᷑:⁊ eꝰ vult ꝙ ꝑ talẽ vexationẽ erroꝛ ille tolla⸗
tur:⁊ fides exaltet᷑. Sʒ infideles ꝑentũ volũtate pꝛe
cedẽte/⁊ ꝓpꝛia volũtate ↄſeq̃nte ⁊ appꝛobãte nõ ae
ptiʒant᷑.vñ licq; vſq; ad moꝛtẽvexaretur:nec baptiza
rent᷑:nec fidẽ nr̃am ſuſcipent:ſic . ↄſeqᷓns inanis eſ-
ſet vexatõ q nõ daret intellectũ:p quã nec erꝛoꝛ tol⸗
leret᷑nec fides extolleret᷑.qꝛ neq; audiẽt neq; credẽt
Exo.iiij.ꝙ videlicet ſola xpianoꝝ vna ſit fides.vnuʒ
baptiſma. Ephe.uij. Ad pns etiã ꝓpoſitũ ꝓbanduʒ
ẽ hyſtoꝛia ſatis auctẽtica:q ex vcimo li. eccleſiaſti⸗
ce nxlioꝛle accipit qi ꝑ iſt modũ Julianꝰ apoſtara
fact imperatoꝛ:ſcies ꝙ fides nr̃a mitũ innitit᷑ et ro⸗
boꝛat᷑ Ex ꝗꝓphetia Dañ.ix.in fine capłi: in quo ↄti⸗
ner q bꝛeue tpᷣs poſt moꝛtẽ xpᷣi ꝑ ducẽ romanuʒ. i.
Velſpaſianũ veſtrueret᷑ hierj:⁊ veficeret hoſtia ⁊
ſacrificiũ:⁊ in tẽplo eſſet veſolato in ſempiternũ:tã-
xpᷣo ⁊ xpiane fidei inimicꝰꝓphetiã illaʒ mõ qͥ ſeqt
eſtruere nitebat᷑:vocauit ad ſe maioꝛes iudeoꝝ ⁊ q⸗
ſiuit ab eis qᷓre antiquũ nõ obſeruabãt moduũ/qᷓtuʒ
ad ſacrificia ⁊ oblatoes ⁊ holocauſta ⁊ imolationes
phaſe ⁊ vnctiones põtificũ ⁊ hmõi/que in lege pꝛece/
ꝓta erãt:qui mñderũt.ꝙ hmoi facere nõ potuerũt ni
lii in hierhin:cuiꝰ dñium nõ habuerũt:et in tẽplo qð
⁊eſtructũ erat.Quibille pᷣcepit templũ edificare:2
oẽs antiqs inchoare ſolẽnitates:ad oſtẽdẽdũ ꝙ coꝛ
deↄtra œi veritatẽ conceperatiqvidelicet nõdũ ve
nerat xpᷣs:poſt cuiꝰaduentũ oẽs in tẽplo ſolẽnitates
ceſſarẽt. Judei vꝓo v tali gaudẽtes mandato:⁊e di⸗
uerſis mudi ꝓtibo magnis cũ diuitijs ad locũ illũ ꝓ
ſolẽnitate incipiẽda ↄſfluebãt.nõ ſine copioſo ligno
riũ⁊ lapidũ artificũ apparatu ꝑ quos cũ oĩa materi
alia eſſent diſpoſita:⁊ dies eſſet aſſignata ꝓ tẽpli fü-
damento ponẽdo. Nocte diẽ illũ pcedente tremotu
mayĩo facto:fũdam̃ti foſſata replebant᷑ lapides mi⸗
rabilr frangebant᷑:⁊ ligna ↄoburebãt. Jud ei illuccõ
gregatiplures occidebãat᷑. et in craſtino ignis viſibi.
liter ꝑ plareas appaꝛẽs:qͥs iudeoꝝ reꝑit incẽdit.Et
ne vĩdicta h ſeu tẽpeſtas ꝓntaret᷑ a caſu/vłcauſa ac⸗
cidiſſe naturali:in veſti iudeoꝝ qͥ enaſerũt:ſignuʒ
crucis apparuit:qð nulla lotõne ꝑ plures dies dele⸗
ri potuit:oñdens ꝙ ille qͥ in cruce ꝓphetias ĩpleuit
oↄtra quẽ pugnabat:vindictã illã exercuit. Sicoꝑa
oſtendũt:ꝙ fides illoꝝ qͥ iã xpᷣm receperũt:ẽ ſola bo⸗
na et tyrranos vincit et hereticos ⁊ imꝑatoꝛes.MHec
ẽ inqͥt victoꝛia q̃ vincit mundũ:fides nra.j.Yo.vj.
WHec aũt fides eo mõ quo haberi vberet: ab oibo
nõ habetr᷑.quia nõ oim fides eſt.ij. Cheſſa.iij. h illoꝝ
tm̃ eſt fides ad ſalutẽ et veritatis cognitiont᷑: qui fa
mam hñt fidei.ſ.caritatẽ:ſine qua fides eſt ſicut coꝛ
pus ſine anima:et matenia ſine ðbita foꝛma.Et om-
ma que ſine fide illa in anima recipiũt᷑⁊ intelligũt᷑
ſunt ſicut cibus receptus incoꝛpoꝛe:vbi non ẽ caloꝛ
naturalis dirigẽs.quia ſicut talis cibo nõ ꝓdeſt:ita
ſi habuero oẽʒ fidẽ:ita vt mõtes tranſferã/caritateʒ
autẽ nõ habuero:nihil mihiꝓdeſt.j.Coꝝꝑ.xviij. No⸗
ta. C.j.xxj. Gcðo etiã requirit᷑ ꝙ lumẽ habeant gra⸗
tie.quia ſicut nõ vident᷑ coꝛpoꝛa celeſtia ſine lumine
exterioꝛi et mundiali et oculo coꝛpoꝛali: cecus eniʒ
vel lum ine carens illa nõ videt:ita nõ videt᷑ ſpũalia
et credibilia et articuli fidei:niſi medigte lumie ſpi⸗
rituali.ſ.gratie que eſt lux vera:et viſu fidei:qui ẽ vi
ſus quo intellectus videt.Hebꝛe.xj.fide intelligimꝰ

. „»„»
iüii..
nõ quacunq; fide:ſed illa que illuſtrat᷑ lumine gratie
quia ſicut coꝛpoꝛa celeſtia nõ oſtenduũt quocũq; lu⸗
mine:ß̊ ſolũ lumine illo qui te illis coꝛpoꝛibꝛæſcen⸗
dit. Omnes. n. ignes vel candele mundi ſimul accen-⸗
ſe:illa non oſten derent lummne pꝛopꝛio ſubtracto:ᷣ
magis viſum illoꝝ impediũt:ſicut ptʒ ve nocte vbi
lumen alioꝝ lumimiũ unpeditne ſtelle clare videant᷑
quando inter nos ⁊ illas interponit᷑:ita nec us et
ſancti et articuli fidei quocunq; mamfeſtãtur intel⸗
lectu vel argumentatione vel lumine intellectꝰ agẽ
tis vel poſſibilis:ſed ſolum luminegratie:qð de veo
quẽ videre volumꝰ væſcendit:ſ̊j magis illis inpedit᷑
ſicut aſpectus ſtellaꝝ per aliud lumen interpoſitũ:
quia frequenter qui talibus innituntur argumẽta⸗
tionibus ⁊ curioſis inueſtigationibo qᷓtuʒ ad ea que
ciſũt:minus habent v fide pꝛopter quam cauſam
tales in fine wolent: ꝙ vnqꝙ; plura ſciuerũt ꝙᷓ mat illo
rum. JJ.Am bꝛo.li.j.xeQ trinitate omnes hoꝛtat᷑ di⸗
cens:aufer argumenta. vbi fides querituriam dya⸗
letica taceatpiſcatõibo creditur:nõ dyaleticis Ne⸗
atus vo Gregoꝛius.iiij.dyalogoꝝ.c.j. Cales lumĩe
atie carentes pn credentes niſi quod ſenſibi⸗
i vident ex ꝑimẽto: vel quod naturali vepꝛehendũt
ratione:cõperat puero in carcere nato ⁊ nutrito/cui
forte mater queeum genuit ſolẽ/lunã ſtellas/mõtes
campos /volantes aues/currentes equos nominet
ille quiẽ in carcere natus ⁊ nutritꝰ qui ſolũ illa ſcit
q in carcere vidit:licet hec eſſe audiat:diffidit: quia
non vidit.ita tales qui lumẽ gre ⁊ ſpũmſactũ no ha
bent in carcere huiꝰ mũdinati:licet ſumma quedaʒ
gaudia eſſe audiat bonis oꝛdinata: Angeloꝝ etiaʒ
⁊ aĩa ꝓ ibi eſſe multitudinẽ:penas etiaʒ ⁊ emnas mat᷑
pᷣparatas:qꝛ tñ iſta nõ viderũt:ea eſſe nõ credũt:vel
ſaltẽ dubitãt.cũ tñ illoꝝ irratõnalis ſit dubitatio.
qꝛ teſte beato Gregoꝛio vbi pꝛiꝰ:ſiẽ puer ſtultꝰ eſt ſi
matrẽ eſtimat v luce mentiri:qꝛ ipſe nipil aliud
tenebꝛas carceris agnonit qꝛ licʒ ipſe alia nõviderit

beret tñmatri credere qᷓ alia vidit:ita in ꝓpoſito:

ſtultꝰ ĩmo bereticꝰ ẽ:qͥ eſtimat xpᷣm mentin x gau⸗

dijs bonoꝝ ⁊ penis maloꝝ qͥ illa vidit ad h̊ in mi-
dũ venit:vt nos in hoc carcere ð illis infoꝛmaret xæ
quibo etiã in euãgelio frequenter nos wcuit ⁊ſolli⸗
cite ⁊ ſpjmſanctu ad hoc miſit.quotqͥt ergo gratiaʒ
et ſpũmſanctũ hereditatis nr̃e piguas accepimꝰ de
vita inuiſibiliũ nõ dubitemꝰ: diligẽter ad iilã per
fidẽ ambulemꝰ.ij. Coꝛinth.v.ſicut patet infra.e.c.
xxxj.Et ſi q viſus iſte quo ambulamꝰ:puluere pec⸗
catoꝝ impediat᷑: vel fumo alicuiꝰ leuis cogitatonis
infidelitatis pulueris ↄfeſſione purget᷑. Et viſus in
terius cito ab illo fumo auerta t:⁊ in eo totaliter fi⸗
gat᷑:credẽdo ꝙ ita ẽ ſiẽ æ dicit:⁊ ecclia wcet.⁊ non
inueſtigãdo quõ h eſſe põt:qꝛ ſic illã ſanctã trinita⸗
tẽ ⁊ alia ad fidẽ ꝑtinẽtia nõ attiget. Quia teſte Rlu
guſtino pᷣmo væ trinitate mẽtis hũane acies inuali⸗
da.in tãexcellenti luce nõ figit᷑: niſi ꝑ iuſticiaʒ fidei
mũdet᷑. Siẽ etiã res ꝑdita meliꝰ inueniri nõ põt:qᷓ
ĩ lumie. Ita nec aĩa ꝑdita pctõ.Attẽde q̊ lucernã fi
dei:vidẽdo finẽ bonoꝝ ⁊ maloꝝ vt ala pctõ pditam
inuenias:ne ꝑticeps ſis finis maloꝝ:repoetantes fi
nẽ fideinr̃e ſalutẽ aĩaꝝ veſtraꝝ.j. Pe.j.
Exguo ſine foꝛma canitatis ⁊ lumie gre fides ha
beri nõ põt:patet ꝙ rita ſeu ſecta quecũq; infideliuʒ
qꝛlcharitatẽ et graʒ nõ hñt:nõ fides ſ̃ infidelitas di
cenda ẽ.⁊ ad h pbandũ ⁊ ondendũ:rõnes neceſſarie
et ꝓhetaꝝ teſtimonia adducenda ſũt.Circa cuius
pꝛobationem ſic pꝛoceditur. Pꝛimo oſtendeturſpe⸗
cialiter ꝙ iudei in fidequam de meſſya.i.xpᷣo hñt:er
rãt:qꝙᷓtum ad hoc ꝙ dicuũt eũ nõdum veniſſe. Scoo
poſito ꝙ venerit velventurus ſit:adhucoſtendetur
male intelligunt pꝛophetarum ſcripturas:que

Xf⸗

viij.

lx.

Exempl.

Fides
e po ſũt. Et tercio ex his duob ↄcludit᷑ intentum.
Pꝛumũ ꝓbat᷑ tã roe ſumpta a ſigno vel effectu: in q̃
videlicet ꝓ effectũ inueſtiga bit᷑ cauſa/quã etiã ꝑ pꝛo
phetiã in pꝛima rõne indeoꝝ infidelitas ex illoꝛum
gegerceeletüitote id captiuabãt᷑ niſi qꝛ erraue⸗
rũt in fide vłin oꝑe.qꝛ ſub ↄqitõne fidei ⁊ cuſtodia
mãdatoꝝ xei: pmiſit eis moyſes Teutro.xxvj. dicẽs
faciet te excellentioꝛẽ cũctis gentibo qᷓs creauit. Si
ergo vnqꝙᷓ ab hoc vimiſſo ææfecer̃t:h fuit qꝛ in aliqͥ
duoꝝ pᷣdictoꝝ vefecerũt.hoc patet a pᷣncipio totius
ſacre ſcripture vſq; ad finẽ:ꝙ videlicet qn deũ vere⸗
liquerũt/reliquit eos: ⁊ q recta fide mandatoꝛũ
cuſtodia eũ queſierũt:liberauit eos.ita ꝙ illa regu/
la ſemꝑ fuit eis generalis quã vædit eis qus aʒari
am virũ ei.ij. Paral.xv. Si inquit queſieritis eum
inuenietis. Si dereliquerit eũ vereliq̃t eos.Cũ er⸗
go nũqꝙᷓ ita diu eos vereliqu erit v in captiuitate ⁊
miſeria ſicut in captiuitate facta ꝑ romanoꝝ pᷣnci⸗
pes Cytũ ⁊ veſpaſianũ:quia nila alia captiuitas fa
cta ſiue per philiſteos ſiue per quoſcunq; alios du/
rauit vſq; ad centũ ãnos:loqndo v illis ve tribu iu⸗
da.diuturmioꝛ em illoꝝ captiuitas ꝗᷓ facta fuit a ſNa
buchodonoſoꝛ rege babylonioꝝ.iiij. Reg.xxiiij.nõ
vurauit niſi ſeptuaginta annis. Oec vo a romanis
facta durat vſq; in hodiernũ diem. Ergo optet ꝙ in
aliquo pedictoꝝ videlicet fide vel operib grauiꝰ ſit

illoꝝ nuũc delictũ:q vnqᷓ antea fuerit.ꝓ quo diutiꝰ

captiuantur. Sed illoꝝ vlicti grauitas.in operibo
illoꝝ inueniri non poteſt. Ergo opoꝛtet ꝙ in fide il

loꝝ inueſtigetur cauſa captiuitatis illoꝑ.minoꝛ pa

tet:⁊ qᷓtũ ad oꝑa que faciũt:⁊ ꝙᷓtũ ad penas q̃s fre⸗
uenter ſuſtinent. Faciũt.n. opera pietatis mutue
uppoꝛtatiõis:multo melioꝛa qᷓ chꝛiſtiani. ſicut pa-
tet. F. iij.xv. Abi oſtenſum eſt ꝙ iuuant cadentes et
æficiẽtes h̊ ĩpᷣiani nõ ſolũ nõ iuuãt cadẽtes ⁊ vefici
ẽtes:ᷣ qð peiꝰ ẽ volẽtes int᷑ eos creſcẽ ꝑ ĩuidiã ⁊ mẽ
dacia ⁊ accuſatões ⁊ falſitates ⁊ ꝓſecutões nitũt᷑ v-
pᷣmere.Et nõ ſolũ h: v qñ veficere vel cadere ĩcipiũt
plus cadere faciunt.verbi gratia:ſiper pꝛopꝛiam fa
tuitatemvel per illoꝝ ceptionẽ ſit in tali neceſſita
te poſitus:q; opoꝛteat eum vnã arcam terre ſue vẽ⸗
dere:eũ ſic circumuenire nitunt᷑: ꝙ vnã vendet poſt
aliam:vſq; nec habeat terram vel vmũ: dando mi⸗
nus quod poterunt. Cum vo ad mendicitatẽ vene⸗
rit:eum potius værident qᷓ; aliquid aliud pꝛo eo faci
ant. Si ergo captiuitas eſſet pꝛo vefectu operũ:po/
tius deberent criſtiani capriuari q iudei. Mota ſi-
mile argumentũ.M.j.xviij. Quaſi ex cõſimili ganre
ta tione legitur quendam iudeum fidẽ recepiſſe chꝛi
ſtianoꝝ quo baptiʒato queſitũ fuit ab eo. poſtqᷓ ita
imagnus fuit inter ſuos quid eum mouit ad ſuſcepti
onem fidei noſtre. Qui reſpondit:cauſam conuerſi⸗
onis eſſe virtutem fidci noſtre.querẽtibbvo quõ ipᷣe
ſciret virtutem:ipſemet reſpondit quaſi ſic:quia in⸗
quit gens chriſtianavirtute operũ tãtũ vuararenõ
poſſet:quia opera peſſima ſunt. Ergo opoꝛtet ꝙ ſit
virtute fidei.rationabiliter fuit motus: quia vidit
iudeoꝛum opera fuerũt bona:qꝛ ſtrictiſſime man/
ata vi obſeruant. Munꝙᷓ ſtrictiꝰ ſub ſalomone vel
Dauid vel quocũq; rege meliꝰ vi mandata obſerua
bant:q; nunc.quia tũc quaſi ſemper dicit᷑ ĩmola⸗
bant in excelſis:ſemper etiã tũc pꝛoni fuert ad ydo/
latriam ⁊ hmõi. Munc vᷣo nec immolant in excelſis
necadoꝛant ydola:nec fratrib ſuis ideſt iudeis mu⸗
tuãt advſuram vel ſabbata frangũt. Mota. P. vijj.
H.⁊ tamen in miſeria ſunt. Inter nos vo vidit totũ
ↄtrariũ:ꝙ videlicet dei mandata peſſime cuſtodimꝰ
tñ gens noſtra ſtat ⁊ regnat.Ex qua diuerſa foꝛtu⸗
na motus fuit arguere ꝙ caſus illoꝝ ⁊ miſeria nõ fu⸗
it væfectus operũ:ſed fideir ſtatus noſter nõ fuit ꝓ⸗

F un.
Pre opera:ſed ꝓpter fidem illoꝝ oge bona nõ
abent quia talis fides ſine opeꝛibo moꝛtua eſt: Ja.
ij. Sed pꝛopter fidem ⁊ opera aliquoꝝ bonoꝝ inter
nos. ¶ Igem obijcitur.quia per iſta videt᷑ ꝙ chꝛiſti
ani væberẽt potius captiuari qꝙ iudei: quia peioꝛa fa
ciunt. Iterum per iam dicta non videtur ꝙ velictũ
infidelitatis ſit cauſa captiuitatis iudeoꝝ.quia ſic
ſaraceni eſſent captiui:quia fidẽ non habẽt.Reſpõ
deturꝙ licet chriſtiani miti peioꝛa faciãt iudeis:et
ſic ↄtra fidẽ illoꝝ operent᷑ tñ inter eos ſũt aliqͥ boni
qui fidem habẽt ⁊ opera:qui chꝛiſtianitatẽ ſuſtinẽt
ſuppoꝛtant /ſſicut medulla arboꝛem:ꝙ totaliter nõ
ſiccetur:licet aliqui rami ſint aridi. Inter iudeos
vo nullus eſt qui fidem babeatEt ideo vbi nullus
eſt humoꝛ in arboꝛe: tota arida eſt:⁊ caſui ⁊ igni di⸗
ſpoſita.Ad m reſpõdeturiq; ſaraceni nunqꝙ; legẽ
bonam aut fidem vei receperũt. Nec ꝓhetas depo
pulo ſuo ſicut iudei:qui legem bonam æo cũ eis ⸗
quente receper̃t:⁊ qui ſe ei ſeruituros fideliter pꝛo⸗
miſerũt:dicentes Exo.xxiiij.Omnia que locutꝰ eſt

vminus nobis:faciemus.ſed poſtmodũ circa fide,ʒ

naufragauerũt.j.Chimo.j.nagantes illuʒ quiin le
gequam dedit pꝛomiſſus erat.⁊ peius eſt pꝛomitte⸗
re et nõ tenere pꝛomiſſum:qᷓ; nõ ꝓmittere⁊ non tene
re.quia quando pꝛimꝰ facit ↄtra ꝓmiſſum:cõmittit
7 inobedientiam mendaciũ.ſecũdus vo inobedi⸗-
entiam ſolam.pꝛimus grauius:ſcos minus velinqͥt:
ideo pꝛimus maioꝛẽ meretur captiuitatẽ ⁊ miſeriaʒ
Sici pꝛopoſito ve iudeis ⁊ ſaracenis. Nota.C.xvij.
xxxiiij. Et.M.ij.iij.patet ergo ꝙ licet ſaraceni infi⸗
deles ſint ſicut et iudei:iudeoꝝ tñ infidelitas graui⸗
oꝛ eſt: pluribus penis digna.e etiam cauſa iſtius
penalitatis potius infidei q; m operum vefectu que⸗
renda eſt.hoc oſtẽſum eſt in operib qne faaũt.dẽ
oſtenditur in penis quas patiuntur certũ eſt ꝙ mul
ti indeoꝝ frequẽter duriſſimas penas? finaliter vi
liſſimã moꝛtẽ ſuſtinuerũt ꝓ fide iloꝝ:młto videlicʒ
Fuioꝛes q; miti martyres ꝓ fide pᷣianoꝝ. q; freq̃nt
auditũ eſt ꝙ pꝛo zelo ⁊ furoꝛe quem habẽt ĩ fide illa
Tteſtatione legis noſtre blaſpopemauerũt ſacramẽ
ta legis noſtre:ſuper quibus ↄiuncti:traditi fuerũt
ignibus:quos euadere poterant:ſi fidem illoꝛũ ne⸗
gare ⁊ noſtram accipere voluiſſent.in multis terris
vbi iudei habitant ſi fecerint aliquod factũ pꝛo quo
bent ᷣm terraꝝ conſuetudinẽ per pedes inter du⸗
os canes ſuſpendi:ſicut pl i inter duos latrones ſu⸗
ſpenderunt chꝛiſtum:vel pꝛo quo debeant cõburi:
ſi ante ſententiam datam fidem noſtrã ⁊ baptiſmuʒ
ſuſcipere vellent: vita eis datur.pᷣeligunt tamẽ poti
us illas ſuſtinere penas ⁊ moꝛtem:q; fidem ſuam ne-
gare.nec tñ vnqᷓ auditum eſt ꝙ cæus pꝛo ſic moꝛtuis
talia oſtenderit miracula:qualia pꝛo ſanctis oſten⸗
dit occiſis in fide chꝛiſtianoꝛum. Iſti.n.ydola xte⸗
ſtando infidelium:a caput potius ponendo qo bꝛe⸗
ui hoꝛa amputatur:anteqᷓ; fidem chꝛiſti negarent:ſi
cut patet legione thebeoꝝ/⁊ ſocietate Aauricij
ſocioꝝ eius/⁊ multoꝝ alioꝝ:multis miraculis qui
bus mundũ repleuerunt:poſt coꝛpoꝛis moꝛtem cuʒ
chꝛiſto viu ere oſtenſi ſunt. Illi vo ſacramenta xete
ſtando chꝛiſtianoꝝ:que quidem væteſtatio eis lau⸗
da bilis eſſet ſi fides noſtra mala eſſet.ſicut ⁊ laudã⸗
tur chꝛiſtiani martyres qui modum væteſtabant᷑ in
fidelium in ſacrificijs ⁊ huiuſmodi.Gicut patet v
katherina:⁊ in fide moꝛiendo illoꝛum:nunqᷓ viuere
poſt moꝛtem miraculis oſtẽditur.nec toꝛtoꝛes illo⸗
rum a vemonio vexantur vel occiduntur:ſicut tono
res martyrum. vbi vnqꝙ; audituʒ eſt/q ad ſepnlehꝛũ
talis/vel ad ſepulchꝛum apoſtate in fide noſtra/vel
ad ſepulchꝛum crudelistyranni/vel cupidi vel alte⸗
rius mali chꝛiſtiani/qui mlta ſuſtinuitſ⁊ moꝛtẽ paſ⸗

tchuüſtos:n non .
udt ölinunaanlmn
nrncſſune nio: ſicut patet
ocũ Eta
te ſeqyuntin bücobE
nelnmnmniſn asan
lolromanugci doe ellle e

Hieliaopatatperhocnod ſeguik. E
ten uinboſinnſaifici rintn
ibomineno wſclanonisnd diczad onſun
fmenparſeuerebit dſolatio Patet ergo⸗
peſumptas captintateillop ihrophene
Nionlugeinon gedentes chritum ven
len enunt. Jcemoſtencnit ratiöer aucto

iopꝛino Teutro r phi omimtta⸗

cpoſtiypenituentzobediennt ror⸗
it E rniuerſi tems in quibvo oiſperliſñ
Ieiuiteſuaot;introcucerin terra quam
nutpatres op:maloꝛis numneri p uz faci
ſuytpetresſel Ded catumeſt gnuncdeo⸗
triunt: feeguntpattes tom; Daltpe
glon ſütteinannoneſtnii qui⸗
HäAſugiffiiklittne Becüco ſuntistr
neſeptilllon. Geneß nir gndc ſacdbi
frinproppeti venture uenunciins
ſenurte det
Ceptn; Tinda dur fendrec

Il
ſeg
Dter fctsirudline „
niunte Figes liiij.
vonus ene uronr * . 2
inp Pblmnd ſuticf Elitr ſus ẽ durioꝛẽ in mala vita ſua:ꝛ plures habuir trild 2o⸗
ſiras nnnregee . latões ꝙᷓ multi martyres:cecus enmmnanwel⸗ Aleranan Geahoeſtare nõ poteſt ꝓprerduo Pꝛi⸗
tcapnin unneg en firmꝰ ſanatus:vel moꝛtuꝰ reſuſcitatꝰ:q licet mira⸗ Alla a pꝛomiſſio de ſceptro facta fuit tribuiin
cnſt Uleqnl fitintenk uld bile nõ ſit in malis xpianis/qui vitã nõ habẽt bon/ fnit ſiutparer, trib infra montes illos incluſa nõ
lor eenlnln undcderg nec martyrij titubã vel cauſaʒ q pꝛo peccat ⁊ in pec ſſet paret perhyſtoꝛiam lr.j. Scd̈o: qe hor
dabeperen nnufti ied catio ſuis moꝛiuntur: eſſet tamẽ mirabile in indeis: pics malAAdquod pꝛediuit es. Oſee. iij. dices:
ropenng inr eſn lgie ſ fides illog eſſet bona:qui pꝛo feruoꝛe legis illoꝛuʒ ales multos ſegebut filu ifrael ſinerege ſine pꝛin⸗
farnetnigelchlſimnnein, rin ſige ſua noꝛuntur. dater ergo wfices iloum Dmnhrir ne laer horioſ ſine eltari v ineephot/ ꝛſt⸗
ninnetlongen iſinet valida non ſit: pꝛo qua moꝛtui ⁊ v terris mitis ban nen nebHin. Er contra illud aʒarias facto in ſe ſpi⸗
ulfidm aht arigt.: hlterzd niti ?⁊ incarcerati/et multipliciter afflicti miracula n vr.ij. Parak xv. Cranſibunt inquit dies m ii
ietn Plgt Er her iulig G nulla faciit, quia cum captiuitatis effectus vel mi n labſ; veo vero/ꝛ abſch lacerdoteſr abſ; woctoꝛe
nndeninck,ceoflui menloꝑ vefectuo in vita vel moꝛio ? openio que la⸗ tei Craſltaevhr ob hetias opoꝛtz tpe poſt moꝛ⸗
n ſhöͤcen in nſleinin⸗ ciunt vel pems que ſuſtinentamuemin ms Pockkernt⸗ tem chꝛiſti impieri:ſi velint dicereꝙ ante rege caru
tneheit a an ngite tet ꝙ tora cauſa ſicut iam oſtenſum eſt:ſit er parte il qno erenhl r ſacniiclo ꝛ2 hmot. hoc eſt cotra hor
ntan lgandan ar di loꝑ infidelitatis. Et non ex hoc ꝙ aliqua orahif hir nercl erut: videlicet ſemper regẽ habuerũt
iguiſe aiminnn Aocſes d, que adoꝛare non veberent. quia hoc non faciunt. qꝛ Nil 1 rte caſpios. Et pᷣterea qualiter ſit de alijs
Bengiie sficltnn, ſolum wum celi quem magnu vocant adotant her oↄditionibo in auctoꝛitate incluſis:lege nunc carmue⸗
disfacleng ſchnnla rehdan⸗ bocꝙ non adoꝛant:ſed potius negant chꝛiſtuʒ: S ront niſi poſtch lex ver chꝛiſtum finita fuit. Patet er
firThun⸗ nnimnituf, adoꝛare veberent. equo in po. lixj. Et väguhnnt go q errant ꝙᷓtuʒ ad hocꝙ dicunt chꝛiſtũ adhuc nõ
ltnniſen trllglin rxiſj. Eum oẽs reges ⁊. ¶ . n. pec cauſa ſit captiuitat! Leurfe F ho ernam erranr male vicelicer intelli⸗
rhomiſumni ecetſſunine eokꝛquia uidelicet chꝛiſtuz negant pulcbernimepa⸗ Banſa evt fum atrAa ere luͦt. cui⸗ erꝛoꝛis vna
Gopeinened Vnnittgern tet Dan.ix.vbi ſic pꝛophetatum fuit:Occiderurin- raula e: vt fugiat pianop argumẽta:qui p ſenptu⸗
n ſatmigniſin ücr quit chꝛiſtus:a non erit eius populus auren nege⸗ . en oendir eiſe cherntuͦin lege pꝛomuſſuen / aud
⸗ warunu tchcni⸗ ſdoirhen turus eſt. Di populus iudaicus qui chꝛiſtum occi- uſeratgr. Horn reſtunonia ſp betag que ſpo
Mallub ſcho nigla dit ⁊ negauit ꝗpter cuius occiſionem 7 negationem Zu ern. vidẽtes ꝗ chniſtiani ſic argu⸗
inennn anni ro mit captiuati fuerut a romanie: ſicut patet er verbis qᷓ ert enkſt ophere talla w po peedixertevideli⸗
runcebsrſimcmnis ot, Aein im ediate ſequunt᷑ in huũc modũ. Et ciuitatem ſuam cer S virgine: vbuit eſie wus 1 ho
1in porerapog iir i 1Cyj. Hieruſalem ⁊ ſanctuariũ.ſ.templi diſſipabit popu⸗ Knog. uit moꝛip populo ⁊ hmõi:queoĩa in chꝛi⸗
iucelludepptfifi ſioni lnſi⸗ lus.ſ.romanus cũ duce vẽturo.ſ. Veſpaſiano ꝛ⁊c. Et r. g neletesinedniter nos bñ eü
neonet liinne captiuitas iſta ſemper durabit qqiu durat ilioꝝ vid lien Ralrten cluſione virare:negat pꝛimuz:
ginfidclinee anſalſtus infidelitas: paret per hocquod ſequit. Et finis eꝰ ni E Braqnor nt nn Tm ernendt
H amum fanu. vaſtitas. ſiciet hoſtia ⁊ ſacrificiu: ⁊ in templo erit . ine en ondere optz male negãt Et xvj.
1s agnnn eſtait z abominatio vſolationis: vſq; ad conſumatione 2 rur ſeymeſ inlen. olit a1n tabut illoß ſernr⸗ 2W.
bnes urinnur cenuͤſtg n finem perſeuerabit vſolatio. Patet ergo tam ratõ ng melſas in ege v apheris pumſſus non ent
terduniſimaspenas filalityti ne ſumpta a captinitate illoꝝ ꝙᷓ pꝛophetico teſti vus:h purus hõ.qð pʒ eſſe ↄtra illud qð dixit Eſa.
hinnerüt ſihellop nito neig nio:ꝙ iudei non credentes cbeiſtumn veniſſe arcaft Pap er nan nobis ꝛ filt vat enoß ꝛer
angmeap fihe hundn. gfeſt riij. dem errant. Idem oſtendit᷑ ratiõe? auctoꝛitate ſũ⸗ rrnill Mige erſi humep eiꝛ:r vocabit nomẽ
Aor furoreuan hubet ie iia uij. ptis puimo Zeutro. xxx. vbi we' pmittit eis ꝑ Moy⸗ admirabilaſiliari s fotlſpater furuni ſecult
noſreblaſobenauerit an⸗ en/ꝙ poſteq;ᷓ penitueritaz obedierint xeo: requcet eos 14 mommrebban ⸗ õ t i
Pquibus Munctitmncit fnerit dñs ve vniuerſis terris in quibus diſperſi ſũt/⁊ ca Aſpiciebã na ee dels⸗ Jde batet Dan. vij.
arporemunt ifiſen ilonine⸗ ptiuitate ſua:atq; introducet in terrã quam poſſide qua ſi filiꝰhoĩs Venlrooterrſgngahgl,n nubibv celi
— terno Urnapartg S Degeenen un iipſuʒ faciet ꝙ; fu⸗ uenit. Et ciro poſtipta er ps⸗ edaaar vi
ftcenntoliquod fzctiro qno anr c foceant um eſt nuncxo meliug 2 fgnũ eiꝰnõ coꝛrupef. Jde pʒ Adicp. nqt
ol 1 . 3 2 rgnu e Jdẽ pʒ Aich. v. Et tu inqͥt
iſuetudine per pedesinter du⸗ obechiunt: fecerunt patres eoꝛuʒ. Bicut patet ſupᷣ beipleem effrata puulus es. i. viculus. loſa. in milt
utiſtirerdioslitenczſi⸗ e aſenereugtunonzel B Agin nonpe bus iuda. Ex te egrediet qui ſit pfiaroninint reoret
velhnogn Tn ne one ſceptri illoꝝ. Geneß. xlix.quod Jacob filijs ſuia ſaeug aehutlo:⸗ diebo eternitat!. In qua aucto-
tamfidan noſtr rbaptſnng ſpiritu pꝛophetico ventura pꝛenuncians dixit. non mdd de tur naſcentis. qꝛ nihil
4cs datur peligunttanipt auferturſceptruʒ æiuda 2 Dur r femoꝛe eins wone⸗ uit ab initio a dieb etnitat:niſi æꝰ. Mota.MM. iij.
nas moxtemncſfiſenſmmne⸗ veniat qui mittendus eſt: ⁊ ipſe erit expectatio rvlj. Ged vicũt e oẽs animeſuũt abeterno create: g⸗
liumeſt dus oſtenortns tium.i.vvnec veniet chꝛiſtus cui ſce ien Ibel re⸗ erizͤleeg reſſus poreſt eltigirer ꝛouiſiõe dinina
Nclarqualio oo nano ſtn⸗ gium quia ipſe eſt rexregum.quo vielente ſegerez mo fnir an eno pꝛouiſus il eegreſſus. Quoꝝ pꝛi
uſtianoꝛum tin olanr⸗ Ulox. i. poteſtas regia 1 wminãdi ablata fuit ab eis Pocs zirſinrabeterne uripklrerne t
nl annnnin in, quia poſtiqꝙᷓ verum regem.iſ.chꝛiſtum ante pylatum Poĩes ab eterno mn wi int puideta mveritareidgi⸗
nrftigenchiſtnginnt negauerunt:nunqꝙᷓ regem v pꝛopꝛia gẽte habuerũt . iter dixi 4 AeNakeeq
antecffigench egein abu ſingulariter dixit pꝛopheta d vnoq fuit ommibo cõ
ir ſodasteAaurih Eyquo ergo Yacob pqdixit in aduentu chꝛiſti ipſos . rolſi⸗
af untnmſol ſceptrum amiſſuros: quod innuitur in hoc quod di.· nerdleſoppntenon lbeg aloͤ et oibus ge⸗
ntapenunnumh eit wnec:quod etiam rei pꝛobauit euentus:nam licʒ gaoneagno HS zee Eſſet quaſioli⸗
nehe lifomnmantu ate ſub diuerſis capitibus pꝛopter peccata ſua aliquoni nereln dlcere egreſſus cius 4c ,7u mirii non een g
ng Areſtrio eb , L ge⸗ ater 5ͦre iby ahecgentis caruerunt: nũ⸗ idem Eſa.·xj Arrlerur. wign e eer 1 xvij.
utzlaudas⸗ ÿtamen illis fina literpꝛiuati fuerunt ante aduen- fra. Monſᷣm vrſio em oculoꝛumi
ſromalneſet at i⸗ tum chꝛiſti:nam etiam ill herodem re nhabinnn regarger. En lcobir neg fin
tteſtabantnn m etiam illo tempoꝛeherodem regem auditũ aurium redarguet.Ergo opotet ꝙſi .
quinogun 5 ututt habuerũt: qui licet gentis non eſſet iudeoꝝ oꝛiginet qui videat coꝛda: quia nullus . ꝓÿnit vus:
nuuſnecl ncjvinnt fuit tamen nitu. Quia m Yoſephum indeoꝝ pyſto Perne. Dutoroeda non vicee opoeteriafire
nengollorun,nn eosllhy niographum circuciſus fuit. Mirum eſt ꝙ, videntes m viſa vel audita. Ad id Feraunnin eimn aget
aſigitur nertorlo ſignum quod pꝛedixerat impletum non credũt.a in n mi ier duentu eius eri⸗
aucitijt 1 genoffifl eey. enr eſt ⸗ ec relpongere ſolent: ꝙ ſceptrum illo⸗ tuus venit tibi:iuſtus et ſaluatoꝛ:ipſe pauper ⁊ aſcẽ
0 . partibus oꝛientis inter monres caſpios: dens ſi . ange dol
vupoſtttne ſe . rontes caſpios: ens ſuper aſinam et infra loquertur pacem in gen⸗
.* nahui vbiſunt reſidui æ æcem tribubus incluſi tempoꝛe tibus:et poteſtas eius a mar vſq; ad mare. nan

xviij.

Jix.

Fides

mat eriã exultatõis haberet filia ſyõ de rege paupꝑe

ſuꝑ aſinã: vl quõ poſſet talis ſalua re:niſi eẽt æitas
intra bũanitatẽ ꝑ quãæ ſaluatoꝛ ſit: a marivſq; ad
mare wminiũ obtineat.⁊ ꝙ oꝑtʒ ꝗ eiꝰdiium ⁊ gnij
ad veitatẽ referat᷑: patet eypᷣſie in ps.lxxj.qͥ quaſi es⸗
dem vba ð eo dicit: vñabit᷑ inquit a mani vſq; ad ma
re. adoꝛabũt eũ oẽs reges:oẽs gẽtes ſeruiẽt ei. Cũ
vo ſolus veꝰ ſit adoꝛandus adoꝛatõe latrie:opoꝛtet
ꝙ; boc intelligat᷑ e vo / et hoc ẽ qd ibidẽ ſequit an⸗
teſolem pmaner nomẽ eiꝰ. ¶ Icem pbar p coceſſa
ab ip̃is infidelibo.ipſi. n.ↄcediſt xpᷣm bonu fuiſſe pꝛo
phetam: ̊ nõ cũ̃ ſicut patet in alcorans lege videli
cer ſaracenoꝝ. Sed cõcedẽtes pꝛimn: videlicet ꝙ fu
it bonus homo vel ꝗnpeta: cõcedere habent ꝙ fuit
eus ꝓbatio:qꝛ ipemet dicit ſe eſſe xeũ Jo. viij. Ego
inquii pꝛincipiũ qui et loquoꝛ vobis antech Abꝛa
am eẽt:ego ſũ ꝙ autẽ du it le efle crũ:ipſimet ↄcedũt
dicentes. Jo x. Mõ e bono ope lapidamꝰ te: ſed æ
blaſphemna.qꝛ tu homo cũ ſis: te iſm xũ fa cis. ⁊ q⸗
pter hanc cauſam ipᷣm occidunt o.xix. Mos inqui
unt legẽ habem?? kin legem noſtra cebet moꝛi:quia
filiũ ci ſe fecit. YJdem patet har. xiiij. vbi ſummo
ſacerdoti querent: ſi eẽt Ipᷣs filius vei bencdicti: Re
ſpondit ego ſum:qpter Aann cauſam adiudicatus
inrr moꝛti:⁊ non ꝓpter alias accuſationes.quia ?⁊ æ
illis ibidem dicit: nõ erant ↄuenientia illoꝝ teſti⸗
monia.(¶ ¶ Ex iſtis ſic arguit᷑:ſic dicẽdo:aut dirit ve⸗
rum aut dixit mendaciũ.SGi pꝛimũ vætur habeo ꝓ/⸗
oſitum ꝙ fuit deus. Si ſcom concedat᷑ ergo nec fuit
bon⸗ homo:nec ꝓpheta verax qꝛ nõ eſt boni viri ſed
peſſimi tamgrande dicere mendaciũ: quo quantũ ĩ
eo fuit pplin induxit ad ydolatriã:fa ciẽdo ipᷣin tãqᷓ
cũ adoꝛare:qui veus nõ erat. Et pᷣterea hoc conceſ
lo:ↄcedere habent ꝙ nũq fecit miracula.qꝛ ꝑ mẽda-
ces ſuperbos talia non oꝑatur veus. qui ergo con⸗
cedunt vel ꝙ fuerit bonus homo: vel ꝙ fecerit mi⸗
racula neceſie hñt cõcedere ꝙ fuit eus Satis ergo
ꝓbatũ videt᷑ ꝙmeſſyas.i.xpᷣs a ꝓhetis pᷣd ictꝰſit deꝰ
7bõ venturꝰ adhuc qᷓtũ ad iudeoꝝ falſaʒ opinionẽ.
Et ꝙ ille ſit xpᷣs a nopᷣ acceptꝰ. Mota ad idẽ. A.xiij.
v. ¶ Gcdͤo oñderere reſtat ꝙ ille meſſyas ve virgine
naſci voluir: Eſa.vij. vbi hera ꝓ magno ſigno libe
ratõis ppli dixit ad Achaʒ regẽ ad wmũ Dauid.
Ecce virgo ↄcipiet ⁊ pariet filiũ: ⁊ vocabit᷑ nomen
elꝰ emanuel. Mota. M. iij. xix. 7. T. iiij.xj.notate vV⸗
ba q̃ dicit Ecce vᷣgo ↄcipiet. bᷣ intelligi Snot 5 vxo
re Achaʒ /vel Eſaie:qꝛ virgines nõ erãt. Et ſi virgi.
nes ꝓtũc erãt:tñ vgines Pawnele. Et pᷣterea
ſi ꝓbeta pꝛiꝰ diceret pete ti iſignũ:⁊ poſtmodũ ſi⸗
gnu varet/ ꝙg nũc virgo poſtea coꝛrupta cipet/ 7 pa⸗
reretſiẽ cetere faciũt mulieres:deriſoꝛiũ ſignũ eſſet
ſicut fabule hñt de quodã qͥ minabarſe montẽvl le
onẽ ꝓducrurũ:⁊ ꝓduxit murẽ. Sicc.n. ꝙmeſſyas xæ
virgine nõ naſcet: vnũ ve duob optet intelligere: vk
ꝙ; noõ veceat eũ ſic naſci:vel ꝙ; nõ poſſit. ꝛimũ dari
nõ põt.qꝛ decentiꝰ ẽ ve virgine naſci:q; xeæ coꝛrupta
ſpẽaliter apud eũ qͥ ſolꝰ ⁊ ſingulanit venit/vt ſingu
larirer ⁊ el cellentioꝛi mõ populũ ſuũ liberet ꝙᷓ ꝗcũ⸗
q alius q; ante eñ natꝰ fuit: vel poſtea naſcitur ſit:
Tecẽs ⁊ ↄgruũ fuit vt ſpeciali fulgeat ↄceptois ⁊ na/
tiuitat mõ ⁊ puilegio.¶¶ Nec modꝰille erat illi im-
poſſibilis.qꝛ oſtenſuʒ eſt ꝙ ve erat. Nui ergo cõce/
dũt ꝙ fuit poſſibile apud veũ mũqũ ð nihilo creare
Mare rubꝛũ a ioꝛdanẽ ĩ tranſitu illoꝝ diuidere:vir-
S aridã facere floꝛere: ve celo populu ſuũ manna ci-
are:rubũ ardentẽ incoꝛruptũ⸗ ernare. Quare in⸗
ſenſari miſerinõ concedũtꝙ ð virgine naſci potuit
quẽ ſic naſciturũ.pha gentis illiꝰ pꝛedixit: dicens.
Ecce virgo ↄcipiet ⁊ pariet ⁊c.nouo modo. cuino⸗/

uitati. Jere.xxxj. teſtunomiũ ꝑhibet dicẽs. Creauit

F lüilf.

enonũ ſup terrã. femĩs circũdabit virũ.Si iudeꝰ
dicat circũdabit viꝝ maniali affectu in bꝛachijs ſu
is vel naturali mõ ↄcipiendo:h̊nõ eſt nouũ.opoꝛtet
ergo ꝙ intelligat᷑ e ſuꝑnaturali circũdatõe vteri:fa

cta in conceptu virginali. ¶ Tercio oñderereſtat

quõ pꝛophetatum fuit/ venderetur. Zacha.xj.Et
append erũt inquit mercedẽ meãꝗ triginta argẽteis
genere etiã paſſiõis. Eſa.liij. Mã quaſi totum ca
pitulum illud ita fuit de paſſione chꝛutipᷣdictũ ⁊ pᷣ/
ſcriptũ:acſi pꝛopheta nõ futurs ſed pꝛeterita ⁊ viſa
pꝛeſcripiiſet.ibi aꝑte oſtenditurꝙ pꝛopter peccata
noſtra paſſus eſt ꝙ etiaʒ gratis:quia ipſe voluit: vt
nrm amoꝛẽ artiꝰad ſe inclinaret vt patet.E. vj.xij.
Et ĩ p̃s.xxj.qui ait:foderũt manꝰ meas ⁊ pedes me-
os: &derũt in eſcã meam fel:⁊ potauerur me ace⸗
to. Ze negatiõe vo quõ iudei negauerunt. Jere.v.
Negauerunt dñm? diyerunt nõ eſt ipſe. Quomodo
aũt moꝛte ſua viuos ſanaret &ſa.lin.Cuiꝰ liuoꝛe ſa
nati ſumꝰ. Euomodo poſtremo de lymbo moꝛtuos
educeret. Zach.ix u quoeq; in ſan guine teſtamẽti
tui emiſiſti vinctos tuos de lacu ĩqͥ non erat aqua.
Ergo qᷓtũ ad hoc ꝙ dicũt pᷣm nudũ veniſſe:⁊ tuʒ
ad ſcripturas qᷓ̃s de eo male intelligũt:pʒ ſunt re-/
pꝛobi circa fidem.ij. Chimo.iij.·

¶ QDui ergo circa fidẽ modo pᷣdictoꝝ in fideliũ erra

re voluerunt:ſcrnipturas ſane intelligant:quib inmi
tentes:neceſſe eſt credere que nõ videntur. Et hecẽ
rationslis neceſſitas que nos cõpellere deberet: vt
non viſa crederemꝰ que pꝛonenit tam ex diuina iu-
ſticia:qᷓ ex humana ↄſuetudie.Piuina.n. iuſticis ad
hocnos cõpellit vt animas:tã bonoꝝ: q; maloꝝ vi⸗
uere credamꝰpoſt moꝛtẽ coꝛpoꝛis.quia multi pecca
toꝛes ⁊ abundantes in ſeculo:totam vitã ſuã quam
pcſſimã ha bent in delitijs ducunt inoꝛdinati. Mul
ti vo boni econuerſo ſe habent.negare ergo iſtos pꝰ
hoc ſeculum penas recipere vel gandia:nulliq; pꝛe-
dictoꝛum retributionem concedere eſt deum iniu⸗
ſium dicere: et omnem diuinam circa nos negareꝙ
uidentiam. hoc vo dicere: eſſet deum negare: qͥ enĩ
dicit ipſum non eſſe iuſtum nec bonum:dicit eũ non
eſſe. Sic enĩ dicit inſipiẽs in coꝛde ſuo:non eſt deus.
in ps.viij Cũ ergo deus imiuſtus eſſe nõ poſſit:opoꝛ
tet q retribuat vmicuiq; ſᷣm opeꝛa ſua Quis iniquũ
iudicẽ vel dñm terrenũ iuſtũ vel bonũ vel ſapienteʒ
diceret:qui ſuis nec pꝛouideret: nec ipſos remune⸗
raret:nec ipſos affligentes puniret. Ey tali argumẽ
to ꝓbat vamaſcenus li.iiij. moꝛ noꝛũ reſurrectio⸗
neʒ:ex dei videlicet bonitate ⁊ iuſticia. Si inquit re
ſurrectio nõ eſt:neq; deus eſt: neq; ꝓuidentia eſt:ſed
cmnia caſu ferũtur ⁊ aguntur.vidumꝰenĩ plurimos
iuſtos eſuriẽtes ⁊ iniuriã pacientes:peccatoꝛes aũt
inuſtas diuitias. et voluptatẽ habentes. Si quis
hoc inᷓ inſti iudicij vel ſapientis pꝛonidentie opus
ſuſpica bitur: erit ergo reſurrectio. Juſtus em̃ deus
his qui cõfidũt in eu ẽ mercedis retributoꝛ.? Que
rendũ eſt ergo ab eis qui animas cũ coꝛpemoꝛi pu⸗
tant qꝛ cas viuere nõ vident: vtrũ hec dicãt de ani⸗
mabus ꝓpꝛijs:vel alioꝛũ maloꝛũ eis ſimiliuʒ:aut de
animabus bonoꝛũ. Gi pꝛimũ vel ſcõm dicet᷑: ſic in/
relligat q moꝛiuntur moꝛte peſſima ideſt pena et᷑na
in qua ſemꝑ vinẽt iuxta iliõ ps.xlviij. laboꝛabit in⸗
eternũ 1 viuet adhuc in finẽ. bene dicũt ⁊ eſt conce⸗
dendũ. Gi aũt ſic intelligiturꝙ ſimpliciter moꝛian
tur. ita ꝙ poſimodũ nec ſint nec ſentiãt: hereſis eſt ⁊
contra viuinã iuſticiã: vt oſtẽſum eſt. habebũr ᷣ vi⸗
tam illã. de qua. S.j.viij. Cerciũ vero dicere eſt con
tra diuinã bonitatẽ ⁊ etiã iuſticiã. Patet ergo ꝙra
tio credere neceſſitat ? deitatẽ eſſe ⁊ animas viuere
poſt moꝛtẽ:que tñ oculis coꝛpalilo nõ videntur. Et

ſi nulla ad hoc pꝛobanduʒ pꝛopheta vel cuiuſcunq;

Art. iiij.

xyrf.

Alignüͦinaligeo damilofihe
fönemeins velcanſamnd Meehencku
Cpitiieneſtnfstlarz aſſoneslll
i Cutpatet E invi; Talisinſoper
gotcte ncenepoteſtin biuenun
Irca qyorum canſomzronanper
igenopota tiecdit cuſiz haben
Higfa. Gla toli gverat qſt uſatem
ucſnnogrücinisfutenſpöthtti
ſealunrſartitgenaletan
(hoelqqcid geclt:'cäm no aphend
Nem quare ergo eende no accomodat e
articolssficenxbimaicreſt tcedi
Gerbigratia Diiraturabed ibonaſu
gededoqbapriſn Wenpcti rct
metopanis ſehn dare whuit. Rnt
no Giylem raigunredicag noen
nublleſiquengk gnarenötſtronadi
lisiſtelectns pbencerepöttalilf
helcanſaz Etſt eitnͤi
Alcanloz Ktſinegeuenitghecnoe

Noeſtrönabilergeintele
duno oporter enz ho adteni

, n rergle iltanmn Ethi d
go ue nos collige dehenrft
Nem guepronenlttan erdiuiga i⸗
hnanaaſemcie Dining n iteg
4outkucie Dining n inſtic a
Nranunusruͦbonop: nalog d⸗
hoſtmoneccnponis glia nnltipeee
lanttsinſtllototon viti ſnulan
nrindelinis ducunt inordinat, All
nuerſoſehabent negareengo iie⸗
denasreciperepel ganctornulggne⸗
bunonem concegene/ eſt deum inin⸗
tomnem diuinamara nos negere⸗
Fodicert: eſſereum negore/ eni
cſſeuſtum nechonum vlar e non
tiniptes incoꝛle ſonon eſt dens.
odeno muuſtuseſſeno poſſirope
nianiqgfmopen iia Ouns miqui
rremu iuſtü delboni vel apientt
necpronideret nec ipſos rennne/
füigentespuniret. Ertaliathn
,vna ſi iii, monnoru reiurreat⸗
cnusli ii monnond eörtee
cetbonitate iuſliag. Dlinoltt

rinioni pocintts une

zbobenr. Gl
3. et poliptali habene da 4

Axiuü.

Fides

Wctoꝛis eẽt auctoꝛitas.a foꝛtioꝛi ergo rõne oĩa alia

credẽda ſut:vbiratio auctoꝛitas xpᷣi vel ꝓphetaꝑ

vel apoſtoloꝝ vł alioꝝ ctoꝝ ſił ↄcurrũt:ſicut acci⸗

dit: Hebꝛe. xj. Sine fide inquit ĩpoſſibile eſt placere

To. Credere.n.opoꝛtet accedentẽ ad veũ:qꝛ ẽ.ecce
auctoꝛitas.qꝛ neceſſe ẽ credere. Ratõ vo iſtiꝰ neceſ⸗
ſitatis in reſidua ſequit᷑ auctoꝛitatis ꝑte:⁊ inqͥrenti
bꝰ remũeratoꝛ exiſtat. Scdo ad idẽ neceſſitamur ex
quotidiana hoim ↄſuetudine in qua videmꝰ ꝙ cecꝰ
⁊ via ⁊ ſole⁊ luna ⁊ alijs que nõ videt:ductoꝛi cre-
dit vidẽti:patri etiã matnivel ipſis moꝛtuis alijs
narrantibus quis noſter fuerit pater vel mater:cre⸗
dimꝰ narranti:etiã antiqͥs regibovel legẽtiba cro
nicas/vlł romanciasſſeu geſta ð Rarolo.⁊ Rolãdo ⁊
hmõi credimꝰ que tñ nũqꝙ; vidimꝰ. Exrgo a foꝛtioꝛi
roõne nrᷣo ductoꝛixpᷣo clarevidẽti/⁊ ſacri ſcripturis2
legentibo ⁊ pᷣdicãtibb e o ⁊ ſalute amimaruũ crede⸗/
re veberemꝰ. Qui ergo ⁊væ via celi gaudijs bonoꝝ 27
penis maloꝝ nõ credit ſtultioꝛ eſt quocũq; ceco qui
puero credit.Et qͥ nõ credit q in ſcripturis legunt᷑:
e es nõ vidit:ſtultioꝛ eſt omni ocioſo auditoꝛi pᷣdi
ctoꝝ geſtoꝝ. Sicut ergo in alijs credimꝰ qᷓ audimꝰ:
ita ronabileẽ neceſſaniũ ꝙ idẽ faciamꝰ in his que
ad fidem pertinent.qꝛ ſpẽaliter oſiſtũt in credendo
audita.qꝛ fides ex auditu: Ro.x. Auditꝰ aũt ꝑ vbũ
xpᷣi.in qua auctoꝛitate pᷣdictꝰ modꝰ includit᷑ arguẽ
di.qꝛ ſiauditũ pꝛeſtamꝰ credimꝰ vbinõ audit᷑ ver-
bũ xpᷣi:ſicut pᷣdictũ eſt.ergo a foꝛtioꝛi rõne vbi audi⸗
tus eſt ꝑ verbũ xpᷣi bemꝰfidẽ ha bere.Et ſi illa nec
videmꝰ:nec oĩa rõne cõpꝛehendimꝰ. Calis qͥ nõ cre/
dit niſi quevidet ⁊ rõne cõpꝛehẽdit:oↄtra u peccat
cui adequari vult in ſcientia cuʒ pmis parentibus
volentibus ſcire bonũ ⁊ maliũ.ſicẽ patet.E. vj.xxviij.
AQui etiã in aliquo æ articulis fidei dubitat: qᷣa
rõnem eius vel cauſam nõ ↄpꝛehendit oẽs ſanctos
quãtũ ĩ eo eſt infatuat:⁊ paſſiones illoꝝ euacuat:ſi⸗
cut patet.E.xj. xxviij. Calis inſuper erroꝛem ſuum
quotidie videre poteſt in his que naturalit᷑ atingũt
circa eũ.quoꝛum cauſam ⁊ rõnem perfecteↄpꝛehen/
dere nõ pot:⁊ tñ credit ꝙ cauſaʒ habeat ⁊ roneʒ.ver⸗
bi gra. Sia tali querat᷑ qꝗ ſit cauſa terremotꝰvel ro-

tunditatis grãdinis:foꝛte reſpõdebit ſe neſcire.Si

vltra querat᷑:ſi credat ꝙ cauſam habeat:dicet ꝙ ſic.

ergo aliquid credit:cuiꝰcãm nõ ↄpᷣhendit/nec ratõ/

nem.quare ergo eandẽ nõ accõmodat credulitateʒ
in articulis fidei:vbi maioꝛ eſt credẽdi vtilitas:vt
verbi gratia. Si qratur ab eo ſi bona ſit fides ecchie
credẽdo ꝙ baptiſmꝰ veleat pctã. Oꝛ etiã xpᷣa ĩ ſacra⸗
mẽto panis ſeipᷣm dare vbuit. Rñdebit infideł ꝗ;
nõ. Si vltra qrat᷑ quare dicet ꝙ nõ ẽ ↄueniẽs nec ro-
na bile.ſi querat᷑ quare nõ eſt ronabile:rũdit qꝛ nul⸗
lus intellectus ↄphendere põt taliũ factoꝛũ ronem
vel cauſaʒ. Et ſi negauerit ꝙ hecnõ eſt cauſa quare
nõ eſt rõna bile:qꝛ intellectus hocnõ ophendit: pꝛo/
batio ꝙ oportet euʒ hec concedere.Et arguo ſic: ſi
ratio ſua vel intellectꝰ ratõem vł cauſam ↄpꝛehen⸗
deret ommũ pꝛedictoꝝ:ille qui hoc intelligeret:cõ⸗
cederet ꝙ oĩa eſſent rõnabilia. Si ergo cõpꝛehenſio
ſit cauſaſquare cõcedit omnia eſſe ronabiuia nõ cop⸗
hẽſio eſt cauſa quare negat illa ſacramẽta ⁊ articu/
los fidei eſſe rõnabiles:p argumentũ a cõtrario ſen
ſu ſic:talis in talẽ incidit incõueniens.vt cõcedat et
credat młta que rone ↄphẽdere nõ põt circa iſta na
turalia ⁊ exterioꝛa negocia/⁊ nõ credat ea que ad fi⸗
fidem ꝑtinent qꝛ ea rone cõpꝛehendere nõ põt.Cõ⸗
ſultiꝰ.n.eẽt.ꝙ ſiẽ in alijs rñdet ꝙ credit ea cãm⁊ rõ⸗
nem habere:licʒ illã neſciat. Ita etiã rñderet circa
articulos fidei.⁊ diceret cũ illo ath.ix. Credo wᷣ
mine:adiuua incredulitatẽ meã.⁊ cũ diſcipuł.Luce
xvij. Adauge nobis fidem⸗

C =
F criiij.
¶ Et hocẽ multũ petendũ ꝓpter magnã vtilitates
que ex fidepꝛouemit. Quia teſtexpo.Mar.ix. Om⸗
nia poſſibilia ſũt credẽti. In qua auctoꝛitateoſten
ditur ꝙ maxia ſit virtꝰ fideia poteſtas:quã qͥdẽ po⸗
teſtatẽ xpᷣs nõ ſolũ verbis veritatis:h etiã mult cla
ris patefecit miraculis.Sic patet pꝛimo p hoceꝙ fi
dedigni narrariſolẽt: quine; chꝛiſtia nis ĩ carcere
cuiuſdã magni ſaraceni vtentis:qͥ nec minis vłblã
dicijs a fide auelli poterãt.A quibo ſaracenꝰ ille il⸗
lo die queſiuit/qͥd eos tãſtabiles in ꝓpꝛiato ſuo face
ret.At illi rñũderunt:q tanta fuit virtus fidei ⁊ po⸗
tentia:ꝙ ſicut magiſter xpᷣs teſtat᷑/ſi quis illã habe⸗
ret vt habere deberet:mõtes ꝑ illã moueret. Quiln

ille:eſt vnꝰ mõs hic iuxta mihi tedioſus:quẽ ſi d lo

co illo trãſferre poteritis dabovobis oĩbo ad terras
veſtras redeundi libertatẽ. e quo negocio ꝓ fidei
virtute oñdẽda ſe in adintoꝛio mũericoꝛdia po
ſuerũt bꝛeuiter dies aſſigna bat᷑ vt rei exitus ꝓbare⸗
tur.ipſi vꝓᷣo interim peccata ſua ↄfitentes:oꝛonidus
inſiſtebãt.die vᷣo aſſignata ipſis eductis⁊ oꝛãtibus
multitudine ſaracenoꝝ ſuꝑ montẽ illũ ceriſoꝛie po/
ſita.dicente:equitabumꝰ ſuꝑ montẽ iſtũ quãdo in al
tum poꝛtabit.finaliter mõs in mare poꝛtabat᷑: om⸗
nibo illis veriſoꝛibo ſubmerſis.nec vebet hoc eẽ incre
dibile:qð omnino conſonum eſt ſacre ſcripture teſte
chꝛiſto Math. xvij. Si ha bueritis fidẽ ſicut granũ
ſinapis:dicetis huic montitranſi hinc:⁊ tranſibit:
nippil impoſſibile erit vobis. huic etiã ↄcoꝛdat qð
ſcribit beatꝰ Gregoꝛiꝰ pmo li.dyalogoꝝ nonoſo
viro ⁊æi:quõ ſaxũ coꝛã ſe nociuum amomt.Ernon
ſolum montes:ſed etiam bꝛuta fidei obediũt virtu⸗
tuſicut patet ibidẽ quodã hoꝛtolano:qui ſerpẽti
pꝛecepit vt ipſum ſequeret.et cũ feciſſer: pꝛecepit in
nom ine chꝛiſti ꝙ aditum ꝑ quẽ fur intrare ſolebat⸗
olera ſua auferre:cuſtodiret:ꝓtinus ſerpens ſe totũ
in itinere in tranſitum tetẽdit. Ad cellam monachꝰ
redijt.Cũq; meridiano tꝑe cũcti fratres quieſcerẽt
moꝛe ſolito fur aduenit:aſcẽditq; ſepẽ.et dũ in hoꝛ⸗
tũ pedẽ poneret.vidit ſubito qꝛ teſus ſerpẽs clau/
ſiſſet viam ⁊ tremefactus: poſt ſemetipᷣm concidit:
eiuſq; pes ꝑ calciamentũ ĩ ſude ſepis inheſit. Gicq;
dũ hoꝛtolanꝰ rediret: veoꝛſũ capite pepẽdit.⁊ mi-
a ꝑ fidẽ vincãt beſtias:qͥ per fidẽ vicerunt regna
Hebre. xj.
Bed ad hoc ꝙ fides ſit tãvalida tãq; poſſeſſoꝛi
ſuo vtilis:requirit᷑ ꝓmiſſa teneant᷑ que in fidei ſu
ſceptione in baptiſmo.ſ.pꝛomiſunmꝰ.ita videliq; ſi⸗
gnificata ꝑ opera que circea baptiʒandũ fiunt: im/⸗
pleant᷑ inungit᷑ oleo in pectoꝛe:in ſignũ q; fidelis mi
ſericoꝛdiã ⁊ amoꝛem legis oinine in coꝛde ſeruabit:
firmiter veo acquieſcet. Sapi.iij. Fideles in dile⸗
ctione acquieſcent ei.Sed heu v multis põt dici il⸗
lud pſalmi.lxxvij. Coꝛ autem eoꝛum nõ erat rectum
cũ eo.nec fideles habiti ſunt in teſtamento eius vt q̊
ſcias vtruʒ coꝛ tuũ ſit plenũ fide aut nõ:videas opa
tua.qꝛ ſi fons ſit:riuulus oñdit.ita ſi in coꝛde ſit fos
fidei:opoꝛtet . riuulus currat.ſic videlicet: fides
⁊ amoꝛ ĩ oꝛe oſtendant᷑.iuxta illud pſal.v. redi⸗
di ꝓpter qð locutꝰ.Ecce quõ riuulus locutõis x coꝛ
dis egrediet᷑ credulitate.ij.Coꝝ.iuij. Credimꝰ ꝓt᷑
quod ⁊ loquamur pᷣdicando/arguendoſ wcendo/ la⸗
pientiam diuinã oñdendo. In ſignũ cupos baptri⸗
zati ſale linit.quod quidẽ ſal ſapiẽtiã ſignificat.nõ
terrenam/ animalẽ/ dyabolicã:ſed illã que cæ celo ẽ⸗
⁊ad celũ poſſibilitatẽ ꝑducit.pꝛima ſeducit:ſic pa⸗
tet in oĩb qui ofidũt in ſenſu ⁊ ſapiẽtia ſna.Aliqñ
nanq; viſum eſt ꝙ illiqui apud mundum ſapientiſ⸗
ſimi reputant᷑:turpiſſime vcipiuntur: ⁊ illoꝛum ſa⸗
ientia in magnam eis ſtulticiaʒ vertitur. Ita ꝙta⸗
linmn ſapientia non ſolum apud deum:ſed etiã soud

Arti. vx.
xv.

Exempl.

Exempl.

Exempl.

Arti.vj.
xxvj.

xvũ.

Fides

mũdũ ſtulticia eſſe oſtẽdi᷑ verbi gra tam de medio⸗
crib:qꝙᷓ valde potẽtibo.Mediocres qñq; dinitias
falſitatiba vł ponamꝰ fidelirer cũ magna pcitate:qꝛ
Pce viuẽdo congregãt diuitias vt ꝓſperã ducãtvitã
Cõfidũtq; in eis vt ꝑ eas aſcẽdãt ad magnũ ſtatuʒ
vel ſaltem vt ab infoꝛtunijs ꝑ illas pᷣſeruent᷑. Et ſu⸗
bito ꝗꝓpter illas oĩbo bonis ſpoliantur:⁊ vita qñq; pᷣ.
uant᷑/ e valde etiã porentil viſum ẽq;' młras acqſi
erũt tras ⁊ Dñia:fortia edificauerũt caſtra in quib

magnũ ↄgregauerũt theſaurũ:in quibo intantu cõ⸗

fidũt: nõ curãt magnã habere retinẽtiam vel ma.
gna roboꝛare largitate.qꝛ eſtimant ſe in ſuis neceſſi
taribus inſurgentib in ſuis caſtris in theſauris ma
gnã habere ſecuritatẽ ad ↄducendũ tot ſtipendiari
os:q nullꝰ eis audeat rebellare. Vñn alicui talinuꝑ
imponebat᷑: dixit ſe milites copioſos in ſuis habe
re ſcrinijs Et tũ viſum ẽ ꝙ tam pꝛimi ꝙᷓ ſcoi qͥ confi⸗
dũt in virtute ſua:et in multitudine diuitigꝝe ſuarũ
loꝛiant᷑: In pᷣs. xlviij. turpifſime ceciderũt. Z illis qᷣ
us aſcendere plꝰ credid erũt:plus vpᷣmebãt᷑.quia
inimicos per taliũ acquiſitõem ↄtra ess exaſperãt

vt v illis verificet᷑ illud Pꝛouer.xj. Qniafidũt ĩ di/

xxviij.

xxix.

in auctoꝛem fidei? ↄſũmatoꝛẽ hieſum.⸗
parumẽ fidem habere in coꝛde ⁊ oꝛe niſi etiam oſtẽ
daturopere.Cercio neceſſe eſt ꝙ fons fidei ad ma-

uitüs ſuis coꝛruẽt.ſiẽ patet D.xj.vij. Mota.hM.xiij.
xx.7. P. j.xxij. ¶¶ Illis. vo moꝛtuis ⁊ in ſapiẽtia ſua
Texficientib.Alij in locũ illoꝝ ſuccedẽtes/vidẽteſq;
ꝙ; illi in vno pũcto vefecerũt.in boc videlicʒ ꝙ fueĩt
nimis cupidi in acquirẽdo: ⁊ in tenẽdo nimis tena⸗
ces.cogitãt ꝙ ſapiẽtibo agere volũt.⁊ q ↄtra vᷣfectũ
illũ largitatis opponãt remediũ.vñ multa expẽdũt
magnãq; ducũt familiã: ĩ quibo tũcↄfidũt:minꝰali⸗-
os offendere timẽt.peſſimaq; ducũtvitã.⁊ iõ finalit᷑
caduũt ſiẽ ⁊ pꝛimi. Cauſa aũt ruine oĩm pꝛedictoꝛũ
ẽ:qꝛñofidũt ĩ dño:necĩ bona vita necĩ ſapĩa vera ſᷣ
in ſapia ꝓꝛia.cin initẽtes/ tecipiũt ꝑ falſitatẽ/⁊ fal-
latiam cauſe vt nõ cauſe.qꝛ ſcoi reputãt cauſam rui-
ne pꝛimoꝝ eẽ nimiã ꝑcitatẽ. Pꝛimivo eſtunãt ſcdðᷣos
cũ ad neceſſitatẽ venerint:cu inimici ↄtra illos in/
ſurgere ceꝑint: infelices:qꝛ theſauꝝ nõ habebũt vñ
et dicũt:quõ ſe tũc iuuabit.qͥ theſaurũ nõ habebit.
Bed vterq; in iudicio ð alieno vefectu veficit.⁊ ideo
ĩſeipſo medicinꝗ ad plagã nõ apponit.⁊ ꝑcõſeq̃ns
nõ ſanat:̊ moꝛũt.Si pmi cogitarẽt ꝙ vefectꝰ in ſe⸗
cũdis ẽ:qꝛ veũ derelinquũt ⁊ peccati ſeruiũt.Et ita
econuerſo ſecundi cogitarent de pᷣmis. et omnes alij
tam væ pꝛimis ꝙᷓ; ſecundis vt per eos eſſent premum
ti/⁊ contra illos vefectus remedia excogitarẽt.⁊ ad
illas plagas medicinas apponerent vt fides veſtra
non ſit in ſapientia humana.j.Coꝝ.ij.Sed in vmi
no confiderẽt: vminiũ illoꝝ? poteſtas eſſet vnrabi⸗
lis.qꝛ qui confidũt in vno ſicut mons ſyon:non com
mouebitur.quia ſunt ſicut dꝛ ebꝛe. xij.aſpiciẽtes
terũ qᷣa

nus etiam diruetur. in cuins ſignum baptiʒato can
dela accenſa in manibus traditur.quia ſicut dẽ. Ec
cleſiaſtici.xxxij. Qui credunt vo. attendunt mãda-
tis eius:vt ſcilicet opere compleant᷑.quia Ja.ij.di/

citur: ꝙ fides ſi nõ habeat opera moꝛtua ẽ. ¶ Iteꝝ

caput baptiʒato cũ veſte candida nar n ſignum
ꝙ per ſacramenti ſuſceptionẽ ⁊ per ꝓmiſſionẽ ð fide
coꝛde ⁊ oꝛe et opere tenenda ad pꝛiſtinam quã in pꝛi
mo perdidit parente reſtituiturinnocentiã fide pu
rificans coꝛda/ſiquidem per miſericoꝛdiam et fides
purgaãtur peccata. Dꝛouer. xv. Inungitur etiam in/
ter ſcapulas:in ſignum humilis ſubiectiõis iugo fi⸗

dei et foꝛtis: vſq; fidei ſuccedat beata viſio in patria

in cinus perſeuerantie ſignum/quando panniculus

aille albus capiti applicatur dicitur. Accipe veſtem
candidam immsaculatam: quaʒ perferas ante tri⸗

717
F iiij.
bunal wmini noſtri hieſu chꝛiſti:quia fidem ⁊ inno
centiam quam ibi recipit:tenetur vſq; ad moꝛtẽ ſer
uare:vel ſaltem amiſſam recuperare: ſi vult ſalua⸗
ri:etiam ſi duriſſimam propter illam eum ſuſtinere
opoꝛteat paſſionem.quia teſte apoſtolo ſohił j. vo⸗
bis wonatum eſt pꝛo chꝛiſto non ſolum vt in eo creda
tis ſed etiam vt patiamini pꝛo illo.d hoc etiã nos
hoꝛtatur. Eccleſiaſticixxu. In tꝑe inquit tribula⸗
tio nis permane illi fidelis/vt in hereditate illiꝰ co⸗
heres ſis gremplo Abrae.j..aMach.ij.qui in tẽptio
ne inuentus eſt fidelis.ſic nõ xeficiat fides tua Lu.
xxij. Moli eſſe e numero illoꝛuʒ qui in fidei ſuſcepti/
one abrenũciamit dya bolo et oĩb pompis eius.c
dum paruuliſũt ad tpᷣs credũt:⁊ tpe temptatõis re
cedũt:Auce.viij.Qui ſicut dicit᷑.j.Chimo.v.pmaʒ
fidẽ irritã fecerũt.ſiẽ pʒ. J.ix.xxxviij.Sed ⁊æ illoꝛuʒ
quibo coꝛde ⁊ oꝛe ⁊ oꝑe ⁊ ꝓſeuerãtia vna ẽ fides:vnũ
baptiſma. Ephe.iiij.
¶ Que cum pꝛedictis conditionibus fundamentũ
canſa ⁊ pꝛincipium eſt omnium bonoꝛum operuʒ:7
totius ſpiritualis ſtructure:⁊ oĩm maloꝝ tã culpeq;
pene vefenſio. Paimum patet ꝑ Auguſtinũ v verbᷣ
wmini:fides inquit cecoſ illumĩatiinfirmos curat:
fideles iuſtificat:penitentes reparat iuſtos augmẽ⸗
tat martyres coꝛonat/virgines/viduaslet coniuga/
les caſto pudoꝛe ↄſeruat:clericos oꝛdinat: ſacerdo⸗
tes ee Hu⸗ ſuꝑ Johannẽ ſicut inquit ĩ radice
arboꝛis nulla pꝛoꝛſus apparet pulchꝛitudinis ſpe⸗
cies. Et tñ quicquid eſt in arboꝛe pulchꝛitudis vel
ecoꝛis:ex illa pꝛocedit. Sic ex fidei humilitate qͥc-
quid meriti quicqͥd beatitudis ala ſuſceptura eſt ex
fidei fundamẽto ꝓcedit. Gcom q; quõ videlicet ẽ ꝓ
tectõ ↄtra oĩa mala:patet ex trib. pꝛimo:qꝛ in pu⸗
gna nos aĩat et hoſtes terret:ſicut afidentia in ꝓbi-
tate ducis exercitꝰ.j. Pe.v. Aduerſariꝰ veſter dya/
bolus tanqꝙᷓ leo rugiens/querit quẽ vuoꝛet: cui reſi
ſtite foꝛtes in fide.Dic reſiſtite dyabolo: et fugieta
vobis.quia hec eſt victoꝛia que vicit mundũ: fides
veſtra.j.Jo.vj.Gcdᷣo:qꝛ ab ictib: plagis ſpiritua⸗
libus nos cuſtodit:ſicut ſcutũ militem in bello coꝛ⸗
poꝛali.Sicut ergo bello imminẽte milites ſcuta ac
cipiũt:ita ſimꝰ nos in omnibo ſumẽtes ſcutum fidei
Ephe.vj.in eum foꝛtiter credendo. In quo ſcu⸗
to vnũ coꝛnu eſt potetia queappꝛopꝛiat᷑ patri:quo
nr̃a inſirmitas ſeu fragilitas roboꝛat᷑.verbi gratia.
Oi dicatur alicui abſtine a velectationiboꝰ illicitis
vel ieiuna ⁊ hmõi:rñdebit foꝛſitan:ita fragilis ⁊ ve-
bilis ſum:ꝙ nõ audes iſta ꝓmittere:h ſi radix inue⸗
ſtigetur iſtius ficte fragilitatis:inueniet᷑ ſit vefe⸗
ctꝰ fidei.qꝛ ſi haberet rectã ⁊ firmã ſetor potẽtia

ꝙ ſi coꝛpus in abſtinẽtia labonbo ſpũalibo ↄſũptũ

in meliꝰ refoꝛmaret:minꝰ timeret illud in vi ſᷣuicõ
amittere. Bicut armiger minꝰ tunet equũ ꝑdere in
ſeruicio dñi ſui qui equũ ſibi dabit melioꝛẽ. ¶ Se/
cundum coꝛnu ſeu angulus eſt ſapiẽtia/que appꝛo⸗
pꝛiatur filio qͥ nr̃a ignoꝛantia illuſtrat᷑.añ aduentũ
nãq; ⁊ illuſtrationẽ filij wimũdꝰ ſedebat ĩ tenebr
ignoꝛãtie.hic ergo venit illumĩare his qͥ in tenebꝛis
⁊ in vmbꝛa moꝛtis ſedẽt.ſic patet.A.xiij xj.AAd di⸗
rigẽdos Beaes nr̃os in viꝗ paci.ptim amore gaudia
ondẽdo bonoꝝ:vt amoꝛ illoꝝ nos attraheret: ſicut
amoꝛ lucri laboꝛantẽ ptim timoꝛe oñdendo penas
maloꝝ:q̃ vidẽtes mala ↄmittẽ:timeamꝰ ſiẽ tẽptatꝰ
furto:videns patibulũ.Sic ergo hec ſapiẽtia ve⸗
nit illuſtrare lumẽ fidei nr̃aʒ ignoratiã. ſic pʒ. S. e. c.
viij. In qͥ lumĩe videre poſſumꝰ oꝛtũ ⁊ occidẽtẽi.x

qᷓ ſumꝰ tã boni ꝙᷓ mali:⁊ ad qð tendimꝰ:neꝑ ignoꝛã

tiã excuſatõʒ qramꝰ. Credẽtibo ergo eſt nubes luci⸗

da 7 b B mũdi ſertũ nos ducẽs. Mõ credẽtibo vo

egyptijs ẽ nubes tenebꝛoſa ⁊ lapis offẽſiõis.¶ Ter

Arti.vij.
xxx.

yxj.

4
7 N

geſtas, . .
aleſoen hobem in hoc aſnn.

lequütti lpeq; pene ibiptnde

al niͦihecn lr ſiuth; E iit
Matti dicto Ar. h A nii ,
Cnco. Quisn. peccatü moꝛtale mitt.
eſet ſati caputſni amitterer em
i notalrperraretſieit certus infie
osiamamittaet, NO gandis peina
eld iech fiteidecaſih impctor.
leqmedicd atituhkianini⸗
Tandoſveltenedgamult abſtinettod
oein gecitnd adſtinet Batdeann
Otullingedulitutetingitmfimit⸗
uütur ſiein goſtto Ergo ſmo mea
Nopot gegencü eſt Vii Cnlod in
i noit olxerondiabſtineten
nodoucleihegrit⸗ teſalnandiͤ ſi

Unugtenoqeritqne duoret, ginef
eani netchi,
te Demiſtenfitleafnn
eſtiaorin ue at nunci iis
Rtomahlnch, lige ſninnn⸗
ir iut uri milten nbeloch⸗
vbellounmninatemilits ſattaa
oihomnttyſumetesſchtum iei
ſuutiterfelendo. n guoſeu⸗
tetia queappꝛopzist gotni: qno
fagllitaoroboꝛgt verbigratin.
bſtinea dlectationntpe ſlians
fidebitforſitanitafragils Nw.
des iſta pmuttere Hſiradti inne n
fagiltmaiuneneigt⸗
cretrectir firma ficeſ dipotett⸗
hmenun lbuin fünl in
etewin tmeretiltud inan fch
mmigermin nttini ohe in
iegpi ſhidabiinelni e⸗
Hancnlus ſtetnne nnen⸗
nonuntis lut oedenti
imoruntis alut oe
li ujmic,lalihur iteneh
flialntn ho intneh⸗
Feni lunine hl W

Fides

ciũ coꝛnu ſen anguiꝰ ẽ clemẽtia ſen bonitas
pꝛopꝛiat᷑ ſpũiſancto:qͥ nr̃a malicia refrena
em̃ ſpũmſanctũ:crudeles nõ ſt:nec malicioſi.hc er
go exꝑimẽto cognoſcere põt qͥs ſi ſpſ̃mſanctũ habe
at aut nõ. Sic ergo tripliciter ſcuto.ſ.fidei circũda⸗
bit te veriſas eiꝰ.in pᷣs.xc.i.roboꝛãdoſilluſtrãdo/re⸗
frenãdo.Seqͥtur. Mõ timebis iſtud.ſ.ſcutũ firmi⸗
ter tenens:illoq; cuſtoditꝰ. MNõ..xxiiij.v. ¶Ter⸗
cio qꝛ poſito ꝙ in aliqͥ erratũ ſit:fides iuuat ad recõ
ciliationẽ.ſic dñs vidẽs fidelitatẽ ſerui ſui: facilius
culpã remittit. Math.ix.cũ vidiſſet ihs fidẽ illoꝛũ
ait ꝑalitico:remittũt᷑ tibi pctã.pᷣdicta ergo picula
fidem euadentibo dici põt illud:Ephe.ij.gra ſal⸗
uati eſtis ꝑ fidem. .
Art.viij. ¶ Hoſtis vo antiquꝰmodũ hñs latronũ hãc vidẽs
fidei efficaciã:eã mitũ extinguẽ nitit:ſiẽ pʒ.A.xxvj
xxxij. F. In h etiã coꝛuus ille inferni modũ hʒ coꝛuoꝝ:qui
alis moriturũ inuadẽtes:pᷣmo oclos eruũt. Adodũ
etiã in hoc ſeqͥtur pugilis:qͥ ſociũ ſo ſe hñs:ocłos ei/
us eruere niti?.quo facto:licet ſtatim nõ occidat᷑ ᷣ
foꝛte ſurgat ⁊ ſe œefendere nitat᷑:inanis erit vefenſio
Sic ↄyabolꝰ nui extinguere ocłos laycoꝝ extrinſe
cos.ſ.clericos.ſic pʒ.O.vj.lxiiij cũ ſeq̃nti Et oclos
oĩm intrĩſecos.i.fidẽ.quibo extinctis:abſq; timoꝛe
peccãt filij hoĩm.⁊ velatis ocu moꝛe illoꝝ qͥ ſuſpen-
dũtur ad patibulũ ducunt᷑ inferni. Cales ad modũ
ceci equi q in oĩ puteo cadit:⁊ ad oẽʒ lapidẽ ceſpitat
in oẽ cadũt peccatũ:vnec finalit᷑ in pureũ cadat in⸗
ferni.Et liqʒ iſtã fidẽ ſemꝑ młrũ extinguere nitatur
Ad hoc tñ in moꝛtis articulo maxie anhelat:ne pꝛe
dam tũcꝓ ſemꝑ amittat.in illo vo tẽptatõis impul
ſu qͥ eſt ſic arboꝛ nõ bñ radicata:q ad validũ vento/
rũ unpulſuʒ ꝓſterni cadet:qꝛ nõ ẽ firmꝰ in radice fi
deil bonoꝝ oꝑum.in quo vo fuerit fides q̃ ꝑ chari-
tatẽ oꝑatur. Gal.v. v pe. di.ij. S. hec eſt fides ſta bit
ꝙ radicib firmiſſimis:bñs fidẽ ⁊ aſciẽtiam bonã.j.
Thimo.j. ſiẽpʒ.P.ij. xv. Tali.n.dꝛ Ro.xj. Cn autẽ
fideſtas. ß
Artiꝰ.ix. ¶ Hoſte ve otra hoĩem in hoc caſu pualẽte:oĩa ma⸗
la ſequũt᷑ tã culpe qᷓ; pene ſibipᷣi:in qͥ extinguit᷑:⁊ ꝑi⸗
culi etiã rſpectu alioꝝ. ſicut pʒ.E. viij.xuij. Pꝛimuʒ
patet tã ꝑ dicta.M.xix.viij.⁊.A.xxiiij.vj.qᷓ etiã ꝑ di⸗-
cenda. Quis.n. peccatũ moꝛtale ↄmitteret ſi certꝰ
eſſet ꝙ ſtati pꝰ caput ſuũ amitteret vt manũ. Quis
vnqꝙᷓ moꝛtałr petccaret ſi eẽt certus in fideꝙ peccan⸗
do aĩiam amitteret:⁊ æ0 gaudijs pꝛinaret᷑ eternis:
ergo efectꝰ fidei ẽ occaſio oĩm pctõꝝ. IJteꝝ ſicutlil
le qͥ medico credit in his q̃ ei dicit ꝓ ſanitat᷑e recupe
randavel tenẽda:a multi abſtinet ei wctrina.ui
vo ei nõ credit:nõ abſtinet. Ratõe cuiꝰ exceſſus qui
ey tali incredulitate ↄtingit:infirmitates ⁊ moꝛs ſe
quũtur ſiein ꝓoſito.Ergo ſũmo medico qͥ xeficere
nõ põt:credendũ eſt. Vñ Criſoꝰ.ſuꝑ Math. omel.
lii. Si in quit viyero tibrabſtine te ab hoc vłab il⸗
lor o baudis:qꝛ credis te ſaluandũ ſi ſeruaueris.cEt
freqnter qð amplius amas manducare:vexaris: et
vincis veſidenũ vẽtris ꝓpter veſideriũ ſanitat mul
tio magis ieiunare poterꝭ:ſi credideris iocũditatẽ
illã venturã ꝙ qus tibi vieta indicit a medico qͥ v-
ficere nõ põt:ſi credideris. Patet ergo ꝙ ſic oĩs fru⸗
ctus ex radice ⁊ omne accides fulcitur in ſubſtãtia:
ita omne bonũ in fide.qꝗ eſt ſubſtãtia reꝝ ſperãdaꝝ.
qꝛ ſi radix ſancta ⁊ rami.ita oĩs vefectꝰin fructu ⁊ ra
mis/⁊ oĩm accidẽtiũ veſtructio ex œſtructõe ſeqͥtur
radicis ⁊ ſubſtãtie fidei. Quia ſiqut oẽ qdð ẽ in arbo⸗
re nõ habẽte radicem:aridũ eſt.ita oẽ quod nõ ẽ ex
fide:peccatũ ẽ.Ro.riiij.Et ad penã ĩ caſu ducit et-
nam.ſicut patet.E.vj.xxviij.
ECũ vo fidei extincto ſit tampericuloſa:mirabi⸗
le videtur quare cæus apertiꝰ z manifeſtius ⁊ freq̃n.

xxxiij.

Artõ.x.

% %
X iiij.
tius miracula nõ oſtendit:vt foꝛtioꝛ ſit ⁊ faciliter ex
tingui nõ poſſit. Sed huicpꝛeter cauſas tactas.A.
v.j.cũ ſequẽtibus reſpõdetur dupliciter. Pꝛimo
quia eccleſia ronabiliter miraculoꝝ nũc oſtenſione
non indiget pꝛo fide oſtendenda.poteſt.n. dici ve cõ
paratõne ſtatus eccleſie pꝛimitiue moderne:quod
dicit beatus Gꝛegoꝛius in pꝛimo dyalogoꝝ xe com
paratione ſanctoꝝ: ibi vult ꝙ ita ſancti ſunt qͥ non
faciunt miracula:ſicut illi qui faciunt. Et ponit ex⸗
emplum v petro quem aqua poꝛtauit. In qua pau
lus naufragium paciebatur.ita in pꝛopoſito.natu⸗
ra ⁊ conditio fidei in ſe ita bona eſt nũc ſicut fuit in
pꝛimitiua eccleſiaqñ deus pluribo miraculis fidem
oſtendit:quando plus indigebat:ſicut herbe ſemi⸗
nate in pꝛincipio qñ tenere ſunt: frequenti indigẽt
irrigatione.⁊ plantule ſuppoꝛtatõne:que in natura
ſua roboꝛate talibus minime indigent: ita nec fi⸗
des iam multiplicata. Muic concoꝛdat ⁊ hoc cõfir⸗
mat illud quod dicit beatus Gregoꝛ. xxvij.moꝛa.
ſuꝑ illud Yob.ſubter oẽs celos iple ↄſiderat ⁊ lumẽ
illius ſuꝑ termios terre.CLũc inqͥt ſancta ecclia mi⸗
raculoꝝ adiuroꝛio indiguit: cũ eam tribulatõ perſe
cutionis pꝛeſſit. Mã poſtq; ſgi⸗ infidelitatis edo⸗
muit:non iã virtutum ſigna/ſ̊ ſola merita operũ re
quirit cæt ponit exemplũ ibidem v paulo veniente
in inſulã plenã infideliba que mitilene dicit᷑: Actu.
xxvij.in ipſa patrem publij diſſenteria et febꝛibo ve⸗
ratum:oꝛando ſanauit.vbi vᷣo talis cauſa nõ ſubfu
it:thimotheo diſcipulo ſuo egrotanti pcepit dicẽs:
modico vino vtere pꝛopter ſtomachum. Circa pꝛi-
mũ neceſſe fuit oſtendere miraculũ vt crederet. Cir⸗
ca ſcᷣm non:quia totus intus viuebat.¶ Gecũdo:
quia ſtatui incarceratoꝝ non conuenit omnia clare
videꝛe.minus.n.æſiderarent a carcere libeꝛari.Cõ
gruum ergo videtur ⁊ œ communi habetur conſue
tudine:ꝙ ſicut locꝰcarceris obſcurioꝛ eſt qᷓ aula.Et
ſic xe nocte ita clare vidẽtur omnia ſicut v die. Ita
in loco iſto carcens ⁊ noct obſcura quodãmodõ ſt᷑:
que ad fidem pertinent:que in aula celi ⁊ ĩ die eter⸗
nitatis erunt clanſſima.ſicut etiam non eſt miran/
dum ⁊ hoc ꝙ quedam res coꝛpoꝛales de nocte mi⸗
nus clare videantur. Et a nonnullis cum veſid erio
expectantur. Ita illa que ad fidem pertinent /licet
obſcura ſint non ſũt mirãda. Sed potiꝰ eſt dies eter
nitatis cum veſiderio expectãdus:in quo omnia vi⸗
debunt᷑ clare.Ad iſtum pꝛopoſitum pertinet quod
legitur v geſtis beati Gernardi quaſi ſic quodã
nouicio:quẽ in monaſtenio ſuo vemones v die?⁊ no⸗
cte intantũ vexabant:qꝙ ei requiẽ nõ dabant.San⸗
ctus vꝓo HBernardus hoc videns:vno die enʒ væ fide
vnũ examinabat:querens ſi recte ſentiret ð his que
ad fidenr̃am pertinẽt qui reſpõdit ſe in vno dubi⸗
tare quomodo videlicet vna res in ſe ſimpliciſſima:
potuit eſſe tres:videlicet pater ⁊ filius ⁊ ſpirituſſan
ctus ui Werñ.quando audiſti pꝛimo philoſophi⸗
am:nõne fuerũt omnia argumẽta etiã minima tibi

difficilia ⁊ dubia:⁊ tibi cõcludẽda que tibi nũc ſũt

clara ⁊ facilia:imo iquit Cui Herñ.ergo hoc nõ fu⸗
it quia in ſe fuerunt dubia vel etiã ſcienti vel intelli
genti:̊ ꝓpter ſtatum tuũ quiadhuc fuit minꝰ ſciolꝰ
æquo ſtatu humiliter ſtudẽdo ad clarioꝛẽ ſcientiã
perueniſti. Sic illa que ad fidem ꝑtinent:que nunc
videntur difficilia: ſicut ꝙ vnus deus in natura:ſit
trinus in le ſonie et huiuſmodi:qtum ad reſpici⸗
entes in illo libꝛo vite clara ſunt:in quovidentes væ
nullo vubitabimus. . vo nunc dubia videntur:
non eſt vfectus articuloꝛum fidei:quiin ſe clari ſt
ſed vefectus eſt ex parte intellectus noſtꝛi:qui ſᷣm
phileſophum in ſecundo methaphiſice ſe habet ad
maxime intelligibilia: ſicut oculus noctue ad lu⸗

xxxii ij.

Exempl

Arti.xj.
xxxvj.

Exempl.

Exempl·

Fides

men ſolis. Sicut nõ eſt ex ꝑte ſolis quin clare videa-
tur:ſ hoc ex ebetudĩe viſus acedit. Sic in ꝓoſito.
Et quia hoc ſtatui carceris nri ogruit/ quo bene
operãdo ⁊ credendo ad clarã veniemꝰ oĩm credibili
um ⁊ dubioꝝ ſcientiã:in viſione.n.illa que teſte xpᷣo
Jo.xj.fidei ſuccedit.Si inquit credideris:videbis
loꝛiam ei. =S
n qua auctoꝛitate magna ratõ innuitur quare
in vñ fideliter credere beremꝰ. Circa cuiꝰ vecla⸗
ratõeʒ tria ꝑ oꝛdinẽ oſtendent᷑. Pꝛimo exempla mo⸗-
uentia nos ad fidelitatẽ tã veo ꝙ pximo obſeruãdã
ponẽt᷑ Scðoſigna ꝑ q cognoſcit vera fidelitas.Ter
cio pena vebita nõ obſernantiũ fidelitatẽ oſtendet᷑
Pꝛimũ patet pꝛimo ꝑ exemplũ qo ſcribit Auguſti-
nus ⁊æ ciuitate vei.li.iij.cxx. ꝙ videlicet ſagũtia ab
hanibale obſefſa/ꝑ fidelitatẽ quã romanis obſerua
bãt intãtũ inimicis ſeruire ↄtra fidẽ timuerũt: ꝙ vi
dentes ꝙ ciuitas capi ææbuit:ſe ⁊ ſug incender̃t. Ad
idẽ narrat Vegetius liiiij.æ hanibale Chartagi/
nẽſiũ duceſꝙ ita dure Caſſilinũ obſidebat:ꝙ vnus
vẽdidit murẽꝙ centũ venarijs:⁊ venditoꝛ fame pe/
rijt:⁊ emptoꝛ vixit.nec tñ romanis fidẽ debitã fran⸗
gere volebãt ·.ſiſic ſerua bãt fidẽ dñis ifidelib:quã⸗
to magis nos cæo ⁊ dñis fidelibo ⁊ oibo chꝛiſtianis fi⸗
delitatẽ obᷣuare vebẽmꝰ.La libo.n. exemplis fides
uvr̃a ſemp creſcat.ij. Theſſa.j.Siqͥdẽ in oĩ artevidẽ⸗
tes alios bñ oꝑari ab eis addiſcũt qͥ artẽ illã addi⸗
ſcere indigẽt:⁊ artis pfectõ in eis creſcit:qꝛ quãto
ꝓlura vidẽt exẽ̃plaſ⁊ quãto diutiꝰ artẽ exercẽtſvt cõ

muniter tãte ꝑfectioꝛes ĩ arte ſũt: ita veberet fides

creſcere in xpᷣianis.Et ad hoc eos hoꝛtat᷑ aplus qñ
ait:fides noſtra creſcat.SGed heu fides ⁊ xpianitas:
⁊ amoꝛ ⁊ charitas creſcũt ſiẽluna ſiẽ equꝰ ce
cus. In quoꝝ ↄfuſiõʒ poreſt dici illud Ser. Magna
inqͥ t ↄfuſio eſtq; mali velociꝰ currũt ad infernu et
ad moꝛtẽ:ꝙᷓ nos ad celũ ⁊ ad vitã.hoc dicitꝓ illis qͥ
a xpᷣiano feruoꝛe ⁊ ſimplicitate fidei exciderunt. ij.
oꝛinth. xj Bigna vo ꝙ bomo ſit deo fidel ſunt
plura. Pꝛimo:atem ptꝰterrenoꝑ.qui.n. ꝓter amicũ
vel dñm bona ſua exterioꝛa negligit vel expẽdit: vt
dñs ſuus inde honoret᷑ vel lucret᷑: ſignũ eſt pᷣmo ꝙ ẽ
ei fidelis. Scðo ꝙ fidẽ hʒ in eo:ꝙ videlicʒ ſit gratus
potẽs ei tãtũ vel plꝰrefũdere. Ita ĩ ꝓoſito ſignũ ẽ
tales fidẽ habẽt in vᷣbis eiꝰ:q taliv loqtur. Luce
xix.⁊.Math.xxv. Euge ſerue bone? fideł:qꝛ ĩ pau.
⁊c̃. Scðo vexatio ⁊ laboꝛioſa coꝛpis occupatio vſq;
ad moꝛtẽ. q.n.firmiter creditv nocte bene recipi et
valere:foꝛtius de die laboꝛat.Gic in pꝛopoſito qͥ ab
illo recipi credũt qͥ ait Apo.ij.eſto fideł vſq; ad moꝛ
tem:⁊ dabo tibi coꝛonã vite.Lercõ: tolerãtia per⸗
ſecurionis ſeu tribulationis pꝛo vo vel amico quo⸗
cunq;.Eccle.xxij. In tpe tribulationis pmane ei fi-

delis:vt in hereditate illius coheres ſis.hoc etiã iu

ſticia requirit:ſicut patet.A.xx.vij.¶ Quarto ĩ tni
bus pꝛedictis requiritur perſeuerantia. falconeſ.n.
canes pꝛedam videntes ipſam foꝛtiſſime ſequunt᷑:
intãtũ ꝙ canes nec ſpinis nec vepꝛibus nec duralvia
Impediuntur:vbi alij qui ipſam nõ vident:licet ali
os ad tempus ſequantur: nõ tamen ita foꝛtiter nec
ita diu:ſed quando parum laſſantur ſtant/et facili⸗
ter impediuntur. Signum ergo ꝙ pꝛed am vidẽt:eſt
curſus perſeuerantia. Ita in pꝛopoſito illi qui veuʒ
bona fide vident:ſempᷣer ipſum ſequuntur cum illo
qui ſic eũ vidit et dixit. Math. viij. magiſter ſequar
te quo cũq; ieris. Perſeuerantia ergo in bonis ope⸗
ribus et laboꝛibus:eſt ſignum ſtabilis fidei.Gic er⸗
go per exterioꝛa videre poſſumus:ſi permanetis fũ⸗
dati in fide. Coł.j. Mota.c. vij.xvj.¶¶ Sine tali ey⸗
terioꝛi pꝛobatione et oſtenſionejneſci᷑ quis væ vel
bomini fidelis: Gicut patet ꝑ exempliũ Criſoſtomi

F iiij.
ſuper Msth.in pfecto.omeł.lvj. Sicut inquit om/
nis mulier qdiu nõ ãmonetura malis hominibus⸗
non bene cognoſcitur vtrum caſta ſit. Si vo ãmoni
ta conſciẽtiam viro ſeruauerit:tũcmerito caſta lau
datur Sic eccleſie fides non bene cognoſcitur: niſi
antichꝛiſti venerint ad eam. vnde per hanc pꝛoba⸗/
tionem querit vm inus moꝛaliter cum Salomone
mulierem foꝛtem qͥs inueniet: ꝛouer.xxxj. Sed ꝙ
pauci in tali caſu fideles ſunt:in parte oſtenſum eſt.
F.iij.ij. et iij.et.vij. vquibꝰ Cruoſtomus omeł.liij.
Qui inquit ante temptationẽ fidem vo nõ ſexuat:
quomodo in ipſa temptatione erit fidelis. ¶ Pena
vo non ſeruantibus fidẽ co vel hoibus vebita:pa⸗
tet per hoc quod dicitur.ff. œ re militari.l.deſerto/
rem.S.vlti.id eſt in digeſto nouo.li.xj.Qui inquit pᷣ
poſitum ſuũ pꝛotegere noluerit:vel veſeruerit:occi⸗
ſo eo.i.pꝛepoſito:capite pumietur verelinquens. Si
tãta fideliras in miſite requirebaturmũdi.r⁊ ſi tãta
punitione dignus ſit non ſeruans fidelitatem impe
ratoꝛi ſaraceno:vel alteri pꝛepoſito:quanto plꝰ iſta
cum augmento obſeruanda ſuntin milite chriſtier
ga chꝛiſtum.et chꝛiſtianos:qͥ in fide ⁊ pacientia he⸗
reditabit ꝓmiſſiones: Hebꝛe.vj.In illis fides requi
ritur:qͥ per dilectionẽ operat᷑.ð pe.diſ.ij..cũ ergo.
v. hec eſt fides. ðOð
¶ Aliter fides eis nocebit.quia in damnatõe peio⸗
ris erunt cõditionis ꝙᷓ pꝛedicti ſaraceni. Pꝛimo: qᷣa
plus veũ offenduũt ſicur patet.D.j.xviij.ptus offen⸗
ditur ↄtra ſeruũ vel amicũ ꝓpꝛiu qui ei no credit/vel
per oꝑsa ſe credere nõ oſtenait:q;otra alenũ. Scðo
quia durius cadũt/et ꝓfundius in inferno erunt:qꝛ
⁊v altioꝛi cadunt loco ⁊ ſtatu.Cercio qꝛ plus pꝛoxi⸗/
mũ ſcandaliʒant. Candela.n. pꝛius accenſa et poſt⸗
modum extincta:fumo ſuo plus nocet ꝙᷓ illa q nun⸗
qᷓ fuit extincta.et arboꝛĩ hoꝛto plantata vt fructuʒ
faciat:quem ſi non fecerit:et poſſeſſoꝛi nocet/cuiꝰare
am inuriliter occupat:⁊ herbis iuxta creſcentibo/q̃s
impedit a vebita maturitate et pulchꝛitudine.meli
us ergo eſſet ꝙ talis arboꝛ non eſſet. Sic in pꝛopoſi⸗
to:ſicut patet.C.xiij.xj.Non ſolũ quia ipſe eſt in ſe
malus:ſed quia multis ſuo nocet exemplo.ſicut pa/⸗
tet. B. j.xx. Idem etiam hyſtoꝛia oſtenditur:qua fer
tur e quodam infideli fidem ſuſcipiẽte chꝛiinano⸗
rum ꝙ cum vid eret chꝛiſtianoꝛum ad quos venerat
falſitatem cogitaret etism ſuorum a quibus venit fi
delitatem:obſtupuit ac wluit.Et cuidam queꝛenti
qnare omnes baptiſani nolunt infideles: Reſpon/
dit:q vnum punctum impedit:ꝙ videlicet facta ve
ſtra cum lege et verbis veſtris non concoꝛdant. Au
diunt verba veſtra ſancta:quibus dicitis vos bonã
ha bere legem et fidem:et ꝙ chꝛiſtus pꝛo vobis natꝰ
ſit et paſſus:et ꝙ ſola fides veſtra ſit bona: ꝙ etiam

vos ſoli ſoluamimi.ſed vident facta veſtra plena fal⸗

Exempl.

ſitate et luxuria:et ꝙ nec fidem nec legem tenetis.ſi

cut patet.F. iij.xvij. Ex quo accidit ꝙ verbis veſir
nõ credunt:quia opera cotradicunt:ied potius ver-
ba cũ lege verident.Sic ergo qui fid em ſuſceperunt
et nõ ſᷣm fidẽ opantur:per oꝑa mala ſubuerterunt
quoꝛũdã fidẽ.ij.Chimo.ij.
Wuibus fides pꝛopꝛia non valebit:quia alienaʒ
ſubuerterunt:quando penam ſumul patientur/pꝛiꝰ
tamen audiendi ſunt tam ſubuertentes ꝙᷓ ſubuerſi.
dicunt eniʒ ipſi ſubuertentes ideſt malixpiani: nos
ſaluabumur quia baptiʒzati ſumus. et teſte chꝛiſto.
Math.xvj. Qui crediderit et baptizatus fuerit ⁊c̃.
Quibus pꝛimo reſpõdetur:ꝙ illud victũ intelligi⸗
tur et verificatur pꝛo his qui fidem in bonis operi-

Art. xiij.

bus oſtendũt.ſi ad talem ꝑuenerint etatẽ ꝙ ſint w⸗

li capaces.⁊ pꝛobatio ꝙ opꝑtet ꝙ illis tm itelligatur:

Nꝛ ſi de omnibus intelligi vebeat qui ſine operibus

Pſtante ſinunmn
eſe lsebad⸗

eratinqo n
fequiitusn nian na
ut ile: nclod tan iſi
Uin läretinun n:llläolimp .
frerlberareet mih reducerenen

H agtech. Dii in coniin
din eam cuſtocigstech. lröcti

hlidiccntiq fice eins hiet:reſpd
4 tengn cſtocin bon vin badck⸗
Nicſtocias tanbi nailliqvon i
roope i in paſſioneppieſt: non d
coropefigemnonbabent necoſten
tomin aliena. ichniſtihit ſtodi⸗
ſentlar aſoclat Get auemt,
cengelioint fies a ſallceruann
ehabestteſoluu feat no fies quu
Hasſſtocia. Daretergog gegerein
ionuoin im tendere: wpe di i 5
Pnoippe Gcdotales dicntſicrmor
n Awim CVchon donichi
sdfidennunchrecchenüt drind
Digna ignobilgin fidenoſtraſentin
fuitnamnsamonumsßsd docüachi
Notinltater pafſionepi. ettiuin e
ſonngpanisſe dlit.Quirperu.
mb totum Hota A ni. iſ Dae
Cimuomifacula perqne fidenm nfam
Oimus lforte lluſione dicit t n
dunimoßfe —

Untliteenn
tngn etegulrebatu Mqens, Oi
Andzianm aund ſielltar,
nentoddſen Veholtto⸗ pe
nſnnebuneinn pifr
ioltanseinften rchnie

g eonoerh ll
ne Ao orhit nig
. 5H„EAslNdamnngti,n
iün 6 muuctnnem neiid Rii
ninnur /aiiuft⸗
ncheligila i

lene oſtnnatt⸗
tirtginihine nn dn

etardorihontoplant
1 ata vtffrucrn
hnonftuntiteſiſcl egſan
ocalpatr herdis ungeſenthi;
Ntu motuntoteet oulchutuctnennei
Haliarbornoneſer Ginonpi⸗
Cnij ij Non oli gnin le ltinſe
mmults o noar enlo ictpa⸗
ncttum pyſtvungoftendiun guofer
nfioelttan iuſapuitechꝛiſnano⸗,
chaſſtanotunn ad guos fenefat gnn
retetomſuoruma qutbuspenitfi
ultac wluit. Et nicamquerenti
tiſani nolunt fideles: Belpo⸗
tum impedit:, ilelicetficnuſe
erbis veſtnonon concorcont A
ra ſancta:utbns diatto toetoli.
ficemet chuiſus ed won
,ſola fices veſtraſitr bna tiin
Giſes ticentuar ſ nlun/
ſannerlcpnnetlzl
ctNeckfidan nal Mn /
i EtOdirg fu
nei an t anpvnus ke⸗
10 t
gunn ln n
mmrm , ud iun
nmmi lbiegnunglenn AIt.pih.

nulpetentorp,

Exemp.

.xxliij.

Exemp.

Figdes

credũt:ergo demones ſaluabuntur:qꝛ vemones cre/
dunt: Ya. ij. ¶ Et p̈terea ſi auctoꝛitas væe ſſet: rõ co⸗
git ꝙ ſic intelligat᷑:⁊ rõnalis conſuetudo qua vide⸗
mus ꝙ dñs quicunq; terrenus:vel etiam populares
quicuq; plus reſpiciunt ⁊ ponderant opa ꝙᷓ verba:⁊
plus ᷣm ea iudicant:verbi gfa Bi rex vel alius dñs
ſeruñ haberet qui verbo es recognoſcit dnium etp⸗
mittit ſe ſemp ei fideliter ſeruituꝝ in oꝑe t falſe ꝛ p-
ditorie ſehʒ:nonne vindicat ⁊ iudicat eum ſᷣm opa⸗
Et non obſtante ꝙ fidem cogitauit: etiam ꝓmiſit
ei ſeruare:qꝛ tm opa ſunt in cõtrariũ:eũ iuſte punit.
Dic deillis qͥ dicũt ſe noſſe wum:factis autẽ negãt:
Tytum primo. Tales eꝛgo illud qð ad eoꝑ maioꝛẽ
eſt damnationem dicũt ad eoꝝ eſſe ſalutem: qꝛ rõne
nominis vel habitus vel patrie que frequenter com
munia cum ſaracenis habent:maioꝛem qᷓ illinõ pa⸗
tient᷑ vomnationẽ. Sed rone baptiſmi ? ꝓpᷣianitatis
Et A fratres xpᷣi facti ſunt ꝑ que gloriantur:reſpo⸗
t ſe a ſaracenis diſtingui et nobilitan. Sʒ qꝛ quod
ibireceperunt ⁊ ꝓmiſerunt:non tenent:maius habe⸗
bunt tormẽtum: quãto em plura pmiſit quenon te⸗
net:⁊ quãto ſuꝑioꝛem tenet dignitatem malus:tãto
ꝓfundioꝛem locum tenebit in penis:quia quam pꝛo
miſerunt ⁊ receperunt fidem:negant.j.CTimo.v. Pa
tet ergo ꝙ tales duob aſſilant᷑ trufatorib:quoꝝ pꝛi
mus cum fidem quam alteriꝓ re accomodata tradi
rat / vt ei ad certum redderet diem qð ei accomoda
u erat:in quo die creditore aſſerente ſe fidem eiꝰ hr̃e
requiſitus:rñdit:habes fidem meam:hic habeo in/
quit.Cui ille: gaudeo qͥa eam tradidi tibi:qꝛ ſime/
cum illã retinuiſſem:illã olim ꝓdidiſſem. nolo ã̊ eaʒ
hr̃e et liberare et mihi reducere ne ꝑdam eaʒ ꝛ rogo
diu eam cuſtodias tecũ.Aliꝰ in conſili caſu cuidã ſi-
bi dicenti ꝙ fidẽ eius hr̃et:reſpõdit:letus ſum ꝙ ſcio
vbi ẽ:⁊ ꝙ in cuſtodia boni viri habet᷑:qꝛ prius neſci⸗
ui:cuſtodias ̊ eam bñ.ita illiquoꝝ fides ⁊ ſpes ĩ alie
no ope i.in paſſione xpᷣi eſt: q non wolent ꝙ in corde
ſuo ⁊ opꝑe fidem non habent nec oſtendũt:ꝶ̊ gaucent
eam in aliena.i.chriſti hñt cuſtodia:qͥvolũt ꝙ xpᷣs
idem illoꝝ cuſtodiat. Sed caueant:qꝛ xpᷣs vbiq; in
euangelio dixit:fides tua ſcilicetquã in tuo corde et
ope ha hes:te ſaluũ fecit:⁊ nõ fides quã in aliena ha⸗
bes cuſtodia. Paret ergo ꝙ credere in veũ ad ſaluteʒ
ẽ amãdo in ipᷣm tendere:æ pe.di.ij.S.ex pᷣmiſſis.v.in
ypᷣm quippe.SGco tales dicũt:ſi ex moꝛtuis⁊c.ſicut
Fere g irvlnlv. Bcõðo reſpondebũt foꝛte infix
es qͥ fidem nunqᷓ receperũt: Primo ꝙ nos młta in⸗
digna ⁊ ignobilia in fide noſtra ſentimus:ſicuiq ðᷣs
fuit natus ⁊ moꝛtuus:̊ ad hoc rñdebit᷑ in capitułde
natiuitate ⁊ pafſione xpᷣi. etiã in cena ⁊ in eccłiaĩ
foꝛma panis ſe œdit.Quibo rñdetur.E.vj.articulo
vij.ꝑ totum. Mota.A.xiij.xvj.Scðo qꝙ illa q nos di
cimus miracula per que fidem nr̃am bonam eẽ oſtẽ-
dimus:ipᷣi foꝛte illuſionẽ dicẽt eẽ demonũ admłtoꝝ
factã xeceptõnem.quã qͥdem illuſionẽ in lege eoꝝ ex
ercere nõ pñt:deo ꝓhibete qꝛ bona ẽ. Aquib querẽ
dum ẽ cum oms infideles væ vna legenon ſint:quaꝛe
tales non faciũt illuſiones in alijs legib malis:cum
ſolũ vna fides⁊ lex bona ſit:qꝛ ve vno væo tm̃ vna ha
bet᷑ bona:iuxta illud phe.iiij. Vna fides vnũ ba⸗

ptiſma. Et pᷣrerea ſi ad xpianoꝝ vceptõnem vmon

talia oñdere potuit mirabilia: quare ad illeꝝ vece⸗
ptionem qͥ p talia ad fidem xpᷣianoꝝ conuertebãtur
talia ꝑmiſſus ẽ facere mira bilia. Si em̃ talia ꝑmifſꝰ
facẽ ad xpᷣanoꝝ quos dicũt malos ſubuerſionẽ:ta/
lia facere ꝓmitti nõ væbnit ad ipoꝝ tam legis ꝙ; gen⸗
tis væſtructionẽ.vel ſi lex illoꝝ bona eſt vt dicũt:qre
non oñdit æus tot miracula infra populũ illorñ ad
illoꝝ ſollicitationẽ:ſicut fieri ꝑmiſit exempla muabi
lia ad ipoꝝ væceptõnem:vel quare non vindicat deꝰ

D

& 95%%
F iiij.
moꝛtem illoꝝ:tradendo vemonijs 7 hmõi illos qͥ mł
tos illoꝝ viliſſima moꝛte occiderũt: ſicut patʒ. S.e.c.
rij. Sic vindicauit moꝛtẽ martvꝑꝝ:principes et tor⸗
toꝛes lipos occidentes tradendo demonijs:⁊ in inſa⸗
niam cõuertendo:⁊ moꝛte ſubita ⁊ turpi occidendo:
ſicut patet ve egea toꝛquente bim Andream et mul
tis alijs. Gi em æmon talia oſtendit ꝓ martyribus
noſtris occiſis ad viuoꝝ illuſionẽ qᷓre occiſoꝛes tor⸗
ſit ⁊ occidit:potius em impugnantes illorũ cultum
torquere vebuiſſet ſi potuiſſet:q; œfendentes.¶ Ter
cio obijcere poſſunt ſaraceni: ꝑſuaſiones ſupꝑiꝰ fa⸗
cte:ꝙ videlicet fides aliaꝝ gentiũ non oñdit᷑ eſſe bo-
na ex miraculis:qꝛ væus non oſtendit aliqua miracu
la ꝓ illis qͥ ſuſtinent viliſſima ꝓ legibo ſuis non ſut ã
illos:ſed contra iudeos:contra quos exempla ponũ-
tur ſupꝛa.e.c.xij. Si nãq; ipſi talia paſſi fuiſſent:deꝰ
Ses opatus fuiſſet.Ad hoc ſufficit reſponſio ſancti
uguſtini v ciuitate vi li.j.c.xv. vbi ponit exepluʒ
cuiuſdam qͥ duriſſimam moꝛtem ſuſtinuit ꝓ fidelita
te: Ille inqͥt Marcus regulus a carcere carthaginẽ⸗
ſium romam remiſſus:ſub iuramẽto ꝑ veos preſtito
cõmutatione captiuoꝝ in ſenatu contraria ꝓſna-
it:qm̃ nõ arbitrabat᷑ vtile eẽ romane reipublicemu
tare captiuos:ꝓpter iuramentũ tamen ad carcerem
ſponte redijt:quem hoꝛꝛendis cruciatib necarunt.
Nec tñ dij ſuiꝓ quoꝛum fide ſic moꝛtuus fuit: illo
miracula opꝑati ſunt:nec toꝛtores occiderut:oſtẽdẽ⸗
tes ꝙ tã ipᷣe ꝙᷓᷓ alij ei ſimiles ſicut dicit᷑.j.Timo.j.cir⸗
ca fidẽ naufragauerũt.

Iliatioeſt dei. homi/

nislet vmonis.Circa quas nouem oſten
dendi ſunt articuli: Cres videlicet circa
filiationem ⁊ei:et tres circa filiationem hominum:
⁊ tres circa filiationem demonũ Primo oſtendit᷑:
uilibet poteſt eſſe filius vi ſi voluerit. Scdo q̃ ſũt
igna ꝑ que cognoſcit᷑ quis ſit filiꝰ i. Cercio qͥs ſit
effectus filiationis vei. Quarto ꝙ filij hoĩm ſt a pa-
rentibo diligenter verbis infoꝛmanch. Quinto ꝙ qñ

—
. —

xliiij.

q; ſunt verberibus caſtigãdi. Sexto ꝙ invtroq; ẽpa

rentibo humiliter obediendũ:⁊ eis in neceſſarijs
ueniendũ. Septimo que ſunt conditiones filioꝝ dy⸗
aboli.Octano quũo ſe excuſant. Nono pena eis vebi
ta ẽ in fligẽda. ..
20 primo eſt ſciendũ ꝙ ſicut eus vult hoĩes ſal⸗
uos fieruſi ipſimet hoc voluerint.ita vdit eis pote⸗
ſtatem filios ei fieri: Jo.j.his qͥ credũt in noĩe eius
cum dilectione videlʒ? ceteris conditionibo in apl
immediate pᷣcedente poſitis:ſicut ̊ nõnulli multuʒ
affectant eẽ de magno genere:et ſi ii ad hoc attige⸗
re non pñt:ſaltem volũt ꝙ filij filioꝝ ⁊ filiaꝑ dema⸗
gnis ꝓcreati nobiles reputent᷑: tales nobilitares t/⸗
renas magnis frequẽter emũt expenſis:ita a foꝛtio⸗
ri rõne plus affectare veberent ꝙ ipſimet eſſent ð ge
nere dei. Si em̃ tãtũ affectãt illam quã magnã repu
tant:ærgo maxime vberent affectare maximaʒ; no⸗
bilitatem. Et ſi tãtũ affectãt no bilitatẽꝓ nepotibꝰ
ſequacibo ſuis ⁊ magnis illam comparãat expenſis:
quam foꝛte nunqꝙᷓ videbũt:quia ante foꝛte moꝛient
ꝙ illi œ nobilitate gaudeant: vel foꝛte ingrati erũt:
a foꝛtioꝛi ratione affectare vberent ſummã nobili⸗
ratem:æ qua ? in qua ſemper gaudere poterũt:⁊v ſi⸗
ne expẽſis cũ fidevt pᷣdcm̃ arcit. Ofs inqͥt apłus
EGgbł.iij.filij i eſtis ꝑ fidẽ. Mõ ꝑ que oꝑa ad hoc at
tingẽ pnt. M.j.xxiij. .
BSed qꝛ oẽs qntũcũq; pctoꝛes qͥ nõ ſũt filij i le⸗
gitimi:̊ haſtardi reqͥ ſiti an filij eẽnt:filios ſe eẽ dei
ſpera re rñderẽt:iõ pᷣcedẽti articło ↄgruũ videt᷑ adiũ
gere ſis ꝑ q agno ſci poter̃t:qͥ ſt ltimi cei filij. Int᷑ h
Fo ſigna ẽ diſtinctio:qdã ſe tenẽt ex ꝑte vei:qdaʒ ex

Arꝰ. ſ.
J.

Ar. ij.
.lj.

iij.

liii.

Filiatio

Pte ipoꝝ filioꝝ. Er ꝑte vi ſt duo:cibatio ⁊ coꝝectõ:
ſic em pꝛ filiũ: ita nos deus alit:⁊ ſicut filij ad patrẽ
in fame clamãt:ita nos ad veũ dicẽtes:pater noſter:
infra:panem noſtꝝ ⁊c. Gic oculi oĩm in te ſperãt w
mine?⁊ tu das eſcam illorũ: In ps.cxliiij.das inquit
eſcam ſupple multis ingratis: ſicut auis pua dat cu⸗
culo qͥ educatus et ſaciatꝰ cõtra mrem ſurgit:ita iſti
ſaciati xe wonis viſipᷣm intus in camera lnruria:ꝛ er
crudelitatib impugnãt moꝛe peſſimoꝝ iudeoꝝ qui
ſederũt mãducare ⁊ bibere:et ſurrexert ludere:Exo.

xij.x quibo Yjſa.j.filios enutriui et exaltami:ipi at

ſpꝛeuerut me. Mõ ð talib.T. x.xxx. Gcdo coꝛꝛexto:
R ſicut patervidẽs plures ad ludũ inoꝛdinatũ ludẽ
iũ ſun rephendit: facto oſtedẽs illũ ſibi pertinere
quẽ coꝛꝛigit:ſic in ꝓoſito: Prouer.iij. Queʒ diligit
æ :coꝛꝛipit:et qu aſi pater i filio complaxet ſibi. Ex
Pte vᷣo ipoꝝ filioꝝ multa ſunt ſigna:quoꝝ pꝛimũ eſt
naturalis in filiõ ſimilitudo: ꝓpter quam filius dici
tur ꝙ ſit vt ille.qñ em filius patni aſſimilat᷑:vulgarit
dicit᷑ ipe filius patnis ſui:vel ꝙ pater fuꝰ eũ negareñ
põt:qꝛ genuit filiũ ad imaginem ? ſilitudinem ſuaʒ:
Beñ. v. Be iſta ſilitudine Mõ.A.xx.ij.¶ Scoo mo⸗
rum imitatio:qꝛ frequẽter accidit ꝙ ſicut filius ar-
ma pꝛis poꝛtat:ita moꝛes imitat᷑ ꝑpꝛis:et filia moꝛes
matris. Vñ vulganiter qualis mater talis filia ẽ:fa
tua mater:fatua filia. Eʒech.xvj. Gicut mater ita fi⸗
lia eius:filia matris tue tu es que ꝓiecit virũ ſuũ fi
lios ſuos:Sicut ergo væ filijs ⁊ filiabo freqnẽter con
tingit ꝙ parentes in malis moriboa fatuis ſequũtuꝛ
amõꝛibo: ita filij wiĩ bonis moꝛibo amorib: Eph̃.
v. Ymitatoꝛes mei eſtote ſicut filij chariſſimu am⸗
bulate in dilectiõe ſicut xpᷣs dilexit vos. Mõ. M. ix.
xiij.¶ ercie inimicoꝝ ⁊ repugnantiũ expugnatio.
filins iuſtus expugnare ſolet illos qͥ iniurias patꝛi fa
ciuunt ſaltẽ verbis vłfactis ⁊ nõ habere pacẽ cũ illis.
Ita in ꝓpoſito filius dei verus ſine fictõne inumicos
vei expugnat ? iniurias vei nichenri . For. 1. Yn 5
apparuit filius vei.i.hoc ſigno oñdit ſe filiũ ei:vt diſ
ſoluat oꝑa dyaboli. Sʒ heu multi nolũt pctõꝛes ex⸗
ugnare ne eos offẽdãt. ¶ Quarto ſocietatis ⁊ paſ⸗
ionis tolerantia: Calia xpᷣs pacifice tolerauit: mat.
v. Beati pacifici qm filij i vocabunt᷑. ¶ QDuinto
e largitio.i.mutuatio. xpᷣs em̃ largior fu⸗
it Alexandro:qͥ non ſolum oĩa ſua ſed etiam ſeipſuʒ
ædit:ſic vos bnfacite et mutuũ date:nihil inde ſpe⸗
rantes ⁊ erit merces veſtra multa:⁊ eritis filij altiſſi-

mi:ͤ Zuce. vj. ( Gerto iniuriaꝑ odij dimiſſio: Mat.

Ard. iij.
„VY.

v. RBiligite inimicos veſtros vt ſitis filij pꝛis veſtri.
¶Beptimo modus ſeruicij mercedis. Serui eniʒ
vt frequẽter non ſeruiũt gratis dñis:̊ vel timoꝛe vł
lucri amoꝛe ⁊ pacto conducti.filiꝰ xo bonus gratui⸗
to amoꝛe ⁊ ſine pacto patri ſeruit:iõ ſeruo excluſo:fi-
lio remanet hereditas: Ita in ꝓpoſito illis excluſisas
celi hereditate qui ſibi quaſi ſerui ſeruiũt qep merce
æ cõmodo temꝑali:ſicut canonici ſeculares: qͥ tm̃
ad hoꝛas veniũt qñ diſtributio ẽ danda:ſicut etiam
illiqͥ ad ſacras veniũt obſeruãtias ſeu ordines:et oꝛ
dinanð ppter beneficia ecchiaſtica:vel religionez in⸗
trant vt paſcant᷑.illis qͥ gratis hoc faciuntvel ſaltem
tpa lia non requirunt necintendũt principaliter: ſʒ
vt ſine quibus eſſenõ pñt:dabit hereditas: teſte xpᷣo
Jo. viij. Zeruꝰ inqͥt nõ manet ĩ wmo inet᷑nũ:filiꝰ at
manet inet᷑nũ.
¶ In gno notgð᷑ diuine filiationis effectus:q;ꝛ tanqᷓ
heres manet ineternũ. Largns vñs multos paſcit:Sᷣ
ſilij in hereditate alijs excluſis ſuccedũt:ſic in ppoſi-
to illi: x quo Gałiiij. Qnia ſi filius 7 beres.? Ro.
viij. Si añt filij ⁊ heredes habebunt moꝛtem ⁊ here⸗
ditatis ſeyſinam quaſi ſomnũ: iuxta illud pᷣs. cxxvj.
Cum ⁊xderit dilectis ſuis ſomnũ ecce hereditas dñi

FJF v.
filij merces. Iſta hereditas que eſt merces fidelis fi⸗
lij et grati non dabit᷑ peccantibo ⁊ ingratis filijs ⁊ nõ
dilectis:qꝛ ſᷣm iura ciuilia que colligunt᷑ in autenti
ca vt cum ve appellatione Sguoſeit. F. cauſas. Col.
viij. Et habent᷑ etiam in gloſa in cretalibo li.ij. ti.
xxiiij.æ iureiuran.c.quintauallis. In multis caſibꝰ
filij ꝓpter ingratitudinem hereditate pꝛiuantur pa
terna. Sunt autẽ verba legis hec cãs iuſtas ingrati⸗
tudinis has eẽ cenimus. Be gue parentibus ſuis
manus iniecerit:ſi grauem ⁊ inhoneſtã eis iniuriaʒ
ingeſſerit: ſi eos in criminalibo cauſis accuſauerit: qᷓ
non ſunt aduerſus principem vel rempublicam:ſi cũ
maleficis ↄuerſat᷑:ſi maleficus efficiat᷑:vel vite parẽ
tum ſuoꝝ ꝑ venenum:aut alio modo inſidiari tem⸗
pꝓtau erit:ſi nouerce ſue aut concubine patris filiꝰſe⸗/
ſe miſcuerit:ſi latoꝛ cõtra parẽtes filius extiterit:
ſuam delationem grauia eos diſpendia ſuſtinere
fecerit:ſi perſona eius vel delicto inqtum põt fide
iubere noluerit:ſi eos teſtamentũ facere ꝓhibueꝛit:
ſi contra parentũvolũtatẽ inter arenarios? mimos
perſeuerauerit: niſi foꝛte parentes illius fuiſſent pꝛo
feſſionis: Si filia luxurioſam vitam elegerit/ cũ pa⸗
rentes eam ꝓꝙ poſſe dotare ⁊ maritare vellent:ſi parẽ
tibo furioſis vebitam curam ⁊ ſumptus non pᷣbuerit:
⁊ extraneus qui impendit heres ſit:ſi parentem ĩ ca/
ptunitate œtentuʒ non feſtinauerit redimere. Mota
M. ix.xxvij.¶ In iſto vltimo caſu addit lex ꝙ null⸗
ex his qui neglexerit ſupple parẽtiba ſubuenire.ſi pa
rentes ibi vfũcti fuerint:ad hereditatem/ ꝓueniat.
ſubſtantie vo talium ꝑſonarũ ſic ſine hereæ vfũcta
rum:eccleſijs ciuitatum in quibo oꝛti ſunt:applicen-
tur:⁊ nullis alijs cauſis qᷓ; in captiuorum redempti
one expendant᷑: vt vñilli aſuis non ſunt redempti:
alioꝝ redemptio ꝓcuretur:⁊ iporuʒ quoq; aĩe ex hac
cauſa pijſſima ſubleuentur: ec ibi. Pec lex videtur
expꝛeſſe eſſe contra dominos confiſcantes bona inte
ſtatoꝛum et naufragorum:de quibus dictum eſt. C.
viij.xxviij.cum ſequentibus.Et. .j.xxxvij.cuʒ ſequẽ
tibus: Qniga bhec lex manifeſte vult: ꝙ illa bona pro
animabus fiant ſic defunctoꝛum. ¶ SGi in predi⸗
ctis ingratitudinis caſibus filij ſic ↄtra parentes xe-
linquentes carnales:hereditate priuantur terrena.
A ſili vel fortiori rõne qͥ conſimilia vel maiora con/
tra deum patrem committunt: hereditate pꝛiuan⸗
di ſunt celeſti:ſed talia frequenter a nonnullis com
mittuntur contra chriſtum in ſuis membꝛis ſcilicet
qui manns in eum inijciunt: dum grauioꝛa contra
ipſum committunt:qui grauem ei iniuriam iuran⸗

do inger̃t: qui ei in neceſſitate non ſubueniunt:dum

ſuis non ſubuemũt:ſicut enim concedit ſibi fieri:qð
minimis fit vel datur ſic a contra rio cõcedit ſibi ne⸗
gari:quod ſuis negatur:Qui vo ſic deo negat et in⸗
atus exiſtit:et ruſticitatem contra eum exercet de
lliorum hereditate eſt excludendus a deo: dicente il
lud Gen eſis.xxj.capło.Ecce ancillam et filiuʒ eius:
quia teſte Paulo ορ ala. iiij. Non erit heres filius
ancille:ideſt carnis et ingratitudinis:Cũ filio libe⸗
re qui ſcilicet liberas in deo dando ⁊ ſeruiẽdo habẽt
aditones. =G
Sed quia in minore addiſcere opoꝛtet qũo faciẽ⸗
dum eſt in maioꝛi ad hocꝙ qͥs vi dignus habeat᷑ fi⸗
lius:pꝛius opoꝛtet ꝙ a parentibo infoꝛmet᷑ in bonis
opibo p. eos aſſueſcat:qꝛ ſicut tota arboꝛ fructus⁊ bo
nitas et malicia et vefectus ex trũco et radice ſurgit
et ſuſtentat᷑:et ipis væficiẽtibo oĩa veficiũt:ira in ꝓpo
ſito qͥ vult in filijs et filiab fructũ hr̃e bonũ et bona
oꝑa faciat ꝙ aſcẽdat bonꝰ humor.i.informatio bo⸗
naad ramos illos:vtranq; naturam rigãdo et regẽ

vv moꝛe radicũ que totã arboꝛẽ ſuſtẽtãt et nutriut.ſ.

ſpũslem nutnẽm in ſpijalibo:ſpũa lia precepta filis

vj.

Arꝰ. uij.
vij.

eretmindn

jo filios Nonutriret?3 deccal renn⸗
tuſiilpne Aataitr
citer ontranuc viligennia:g es in
rininnnto lul birn⸗ inu
Gicnſoonckrri up llo ibo Aat
ſtad ei moter illop zebecer notns ue
Npamant aiss tennit aſderiͤtrs eo⸗
nbocſchnon mrres uc goſſi fuenntt
nalicveſuisfilis ouidentaliehonoꝛes.
isluis pnidet Numepditioneillopamn
o Cnantaſalutem ülis necdond gcan⸗
ſividenptiüos pangesaniſtand ſuſpire
Vigerigtillospeccantesgnenotrittt t
Corpop ſötparenttsetnon iun. Ho.
ſuper: hocmags vicek nitidlleg doc
cijtadſuam mogni ſolliatudinem la
Aſuamrflar Donmnatönem ſiant pa
lagquiſeidogaunt tfllos aut
ſotes ditentautnobllltentſickes ſunda

,. ſce: dquo nuſindofenk h az quoc

litmi wliiini gopolt aput ſui 4

ofſetad
mnentqdeinon delerer Räicir te⸗
mallt bidantpeno iännnr

ſihchſhtitecanutg lemei⸗ Dice
cnatanmivdtheritpoſtman⸗
tuntdian rwitictang n de uan
ſor itdinſegtemni ee i
Mipcitionen

ia anrctunnihorzgo gſeerha⸗
iübleuentun ecihl Decle fiienn
nma dominos Confiſcantes bonainte
auffogonum degulbus etnmn eſt ,
lar monlſeſt ult: labonuord
tſicdefunctomm. Biinpreoi⸗
is aſibysflificatmaperentes d⸗
als:hereitarepriuagurtarena.
iröͦneq nſimili relinmorgcon⸗
unſrun dnenta inn⸗
taliafrequenter anonnulliscom
Ichniſtum inſuismenbris ſalicet
n iniciunt: dum grauiora Conti⸗
Ntqui granem eiininniam iwnan/
inneccſtitstenon ſubneniunt dun
fütſicutenun concetitibifini⸗
daturſic s contruriocoin iini⸗
negarur. Onl ſoſit te i
tmſtautmntnamann,
tatetſenciuniz e
aptd Et nllun⸗ 1 Hiu
lo Sal i, niucnti be⸗
nutininni nih et
mvil A Nrt Z
,egaretio t, Aal.
unuitſan an aheii⸗
iiueg ien emndmn H.
4caparenn an efnanerd
Grnſaltn gdiceſult
t tansdteſn ait itninge
fittoie i dani hiil

Ar. v.

ix.

Exemp.

. 5 „
Filiatio
2 familie impᷣmendo:moꝛe ciuiũ que grana meliora
pullis ſuis poꝛtant:ꝑ que ſpũaliter viuere poterunt
Et coꝛꝑalibo etiã operibo eos aſſuefaciendo:vt ociñũ
quod ẽ oĩm vicioꝝ nutrix⁊ vicia fugiant ⁊ vt ĩ neceſ⸗
ſitate laboꝛe ſuo ſe inuare ſciant:eremplo augu⸗
ſtini ceſaris equo ſcribit Guetoniꝰ li.ij.. xij. cela⸗
rib: ꝙ filiaʒ ⁊ nepo ees ita inſtituit: vt etiã lanificio
aſſuefaceret. Ac ne ¶qui vel agere quicꝙᷓ niſi pa/
lam:non obſtante ꝗ es terris ditare potuit: tamẽ
ſic eos infoꝛmani voh vr ſi ad extremã veuenirent
inopiamarteſe iuuar Bic ſ ſi filij tibiſunt: erudi
eos:ccci.vij. Mota ad hoc..iiij.pꝓ totuʒ ſequiturĩ
anctoꝛitate ⁊ curus eos a puericia eoꝝ.
In q notatur quintus articulꝰ Exqͥ; primo vicit:
Erudi:a poſtmodũ addit:⁊ curua.videt᷑ tãtũ dicere:
et ſi verbis non obtẽperẽt:ſũt ver beriba coercendi:
nullo tñ mõ maledicẽdi.Et rõ hoc dictat:qꝛ ꝑ male
dictiones nõ citius coꝛꝛigunt᷑ ̊ potius væterioꝛant᷑:
qs dicere pofſ qͥn puera parentiba maledicentibus
traditꝰ dyabolo:peioꝛ q; parẽtes fiet:ad hoc ipᷣe cui
tradit᷑ eum concitabit: maledicẽdo ergo ipᷣos qꝛ eis
non obediũt:magis mobedientes faciũt ⁊ peioꝛes:⁊
coꝛpalibo ipᷣos exponũt periculis:ſicur patʒ per hoc
qu od ſcribit Aug.li.xxij. ci.vi.Et legit᷑ ivita ſan
cti ſtephani ve mr̃e maledicẽte filijs:ex q furioſi effe
cti ſunt.Ad idem de quodam ferturvt dicebat᷑ ð ma
ne a parentibo ex irgcũdia:maledictus qͥ exiẽs vmũ
in qðdam hoꝛꝛendũ facinus cecidit:qð hoĩes non la
tebat:qui ſtatim captꝰ ⁊ poſtea verecundiſſima moꝛ
te perijt. Sũt ergo talia adhibẽda remedia:ꝑique ci
tius coꝛꝛigant᷑ ⁊ a peccatis ⁊ periculis retrahant:exẽ
plo JYob. j.qͥ ꝙ filijs holocauſta obtulit dicẽs:ne foꝛ-
te peccauerit filij ꝛc. In quo facto magna inuenit
differẽtia inter iſtũ Job et modernos parẽtes. Iſte
em̃ cogitatiuus fuitſ⁊ diligentiam adhibuit magnã
quo filios væo nutriret ⁊ a peccat retra heret:⁊ diui
tes in ſpualibo faceret.Modernoꝝ vo parentum vt
cõiter contraria ẽ diligentia:qͥ eos mũdo nutrinnt:
vt ſint in mũdo głioſi/ ꝓbi ⁊ diuites multũ ſollicitãt᷑
Vnñ Criſo.omexvij.ſuꝑ illo vybo Math. xx. Acceſ⸗
ſit ad eũ mater filioꝝ ʒebedei matres que coꝛpus na
toꝝ amant:aĩas ↄteinnũt:veſiderãtes eos bene valẽ
in hoc ſclo:non curãtes quid paſſi fuerint ĩ alio:alie
malicias ſuis filijs ꝓuident:alie honoꝛes.⁊ nemo ſi⸗

lijs ſuis ꝓuidet veum:pꝑditionẽ illoꝝ cum magno p/

cio compant:⁊ ſalutem illis nec vno accipe volunt:
ſi viderint illos pauꝑes:triſtant᷑ ⁊ ſuſpirant:ſi auteʒ
viderint illos peccantes:nemo triſtat᷑: vt oñdant qñ
corꝑoꝝ ſõt parentes et non aĩaꝝꝑ. Mõ.E.v.viij. In⸗
ſuper ⁊ hocmagis videt᷑ mir abile: hoc non ſolũ fa
ciũt ad ſuam magnã ſollicitudinem ⁊ laboꝛẽ ſ etiaʒ
ad ſuam ⁊ filiaꝝ damnatõnem:ſicut patʒ.A.xxij.liiij
Tales ꝗᷓ qui ſeipos ꝑdunt vt filios aut vxoꝛes aut ne
potes ditent aut nobilitent:ſiles ſunt cuidam indi⸗
ſcreto:æ quo trufando fert᷑:q cuʒ quodã poſuiſſe vo
luit vnũ voliũ vini qð poſt caput ſuũ amputatũ/cur
reret ad ſpaciũ magnũ:q̃ntum foꝛte arcus ia cere pt᷑.
Et alio querenti qͥd cumvino faceret/poſito ꝙ illud
lucrarent᷑ cum bibere non poſſet:⁊ ad quid tamcare
emeret qð ei non valeret: Rñdit:vt vxoꝛ mea ⁊ filij ⁊
amici illud bibant pꝰmoꝛtẽ meã: Sic oĩno eſt in po
ſito:qꝛ ſicut iſte caput amittere voluitet vitã: vt illi
cũ executoribo biberẽt poſt moꝛtẽ ſuam:ita iſti amit
tunt aĩam ⁊ vitã eternã. Mõ.AA.xvij.lij. Itexꝝ ſi hec
ipoꝝ vditio in ſequentiũ vertet ſolatiũ finalr adhuc
videret minꝰ mira bile: non ſolum ſwibte et etiam
ꝓli ꝑditionem acqruntſipᷣos onere ſpũalivel tpalivl
tra vires onerãdo:vel inoꝛdinate diligẽdo:ſicut faci
unt parẽtes illi qͥ in iuuẽtute ꝓlem ad artes ponunt
7 ad curias nobiliũ ꝓ educatõne addiſcẽda mittũt:

v.
nio vo artẽ aĩe vel educatõn em que eam oꝛnet addi
cant:non curant:̊ q peius ẽ:eos a tali ꝓpoſito re⸗
nocant ꝙ poſſe:gaudentes vident eos cum inuramen⸗
tis ⁊ curioſitatibb ⁊ malis moꝛiba ⁊ diſſoluta ſocieta⸗
te ad patibulum duci inferni:⁊ dolentes ⁊ flentesvi⸗
Tent eos artem addiſcere bone vite:qũo videlʒ mvᷣm
fugiant ⁊ cum vita ſancta ⁊ religioſa ad celipalatiũ
pueniant:æ quibo Criſo.ſuꝑ illo Luce.xj.c. Si vos
cũ ſitis mali noſtis bona data dare filijs veſtris. SGi
pater inquit iniuriam patiat᷑ a filio/iraſci᷑ minat᷑:
caſtigat:foꝛſitan nõ qꝛ ille filius peccanit coꝛã do:
alioqn ſempꝑ ſic iraſceret ipis peccantibo.Sed qñ alit
eccãt in veũ nõ curãt.Aaioꝛẽ ̊ reuerentiã volunt
ibipſis a filijs exhibeni ꝙᷓ o. Contra quos nota. A
xiij.xviij.Errant ergo qͥ plus ꝓlis diligunt coꝛpus:
qꝙᷓ; aiam:⁊a qui plus volũt ꝙ ſint diuites ⁊ maliſqꝙ; pau
Peres 7 boni:q eos ab igne⁊ periculo cuſtodiũt tꝑa⸗
ib: ignibo exponũt eternis:vel curioſe eos oꝛman⸗
v:vel ad ſpectacula ducẽdo.vłmale acquiſitis one⸗
rando:vel iugo wmini oꝛdinibo videlʒ ⁊ bñficijs eos
indigne ponendo vel non coꝛigendo. Et faciunt
tã contra ſanctoꝛum exempla q; etiam contra pro⸗
pꝛium ſolatium et contra iura tam mundi q; wi. Pꝛ
mum patet in ſancto ſanctorum o:qui ⁊æ filio ſuo
teſtificatur Math.iij.dicens:hic eſt filiꝰmeus dile/
ctus.Et tñ teſte Paulo Ro.viij. Pꝛopꝛio filio ſuo ñ
pepcit us:h̊ pꝛo nobis oĩbus tradidit illum:exem-
Eium dans:qꝙ quicũq; diligant᷑ ſunt ſpũalib labori⸗-
us ⁊ exercitijs exponendi:exẽplo matris vi que fi⸗
lium ſuũ in tẽplo obtulit:Auce.ij.nec legit᷑ en a moꝛ
te crucis reuocaſſe.vel verbis vel factis p poſſe impe
diniſſe. ſancto etiã Zudomico legit᷑ ꝙ cũ filij eius
ſatis pulchri coꝛam eo ſemel ſtarent:dixit: qui iſtos
coꝛam me occideret:multũ me offenderet:⁊ tamen ſi
quis eos ad moꝛtaliter peccandum induceret:mul⸗
toplus me ofencarer I libro etiam ve apib legit
quendã comitem filiũ ſuũ pꝛimogenitũ ꝓpterſtupꝝ
occidiſſe dicens:nõ dimittam poſt meheredeʒ lecca⸗
torem. In iudicio em̃ coꝛam ðo.iſti pꝛedicti qͥ filios
ſuos are RNG caſtigationibo diuerſis:contra il⸗
los qui a taliba laboribus filios ſuos retraxerũt/cõ⸗
Ane poſſunt:ſicut mulier illa.iiij. Re.vj.conqueſta

it coꝛam Joꝛam coximus inqͥt filium meum: hec

autẽ filium ſuum abſcondit.SGed dum hec faciũt vt
ſolatiũ æ filijs ſuis habeant terrenuʒ:vel adiutoriũ
tꝑale amittũt etnũ plꝰ vſiderare væbeẽrt eos ſp ſecũ
ĩgaudiohr̃e: ꝙᷓ x eis ꝓꝑuo tpe gaudere Contra ra
tionem inſuper eſt/ꝙ plus wleant parẽtes moꝛtem
coꝛpis vel amiſſionem coꝛpalis oculi qᷓ; moꝛtẽ aĩe/vł
amiſſionem oculi cordis æt ſi parens dici᷑ homici⸗
da coꝛxis filij qui alimenta negat filio ſicut ptʒ li.ij.
infoꝛtiatiti.d agnoſcẽdis vel alẽdis libeꝛis vł parẽ
tibo vel patronis lege necare:in qua dicit᷑ ꝙ qui alim
ta negat:necat.Eꝛgo a conſili rone qͥ alimẽta negat
aĩe:ipam necat:qð tanto peius videt᷑ homicidiũ:q̃n⸗
to ala melioꝛ eſt corpe:⁊ tanto efficatius tenetur ꝓ/
lem verbo et exemplo a vicijs ad virtutũ ſtudia ruo
care:ſicut patet in ecreto di.xlvij c.ſicut hi.S.ncce.
Ad hoc etiã vi ⁊ legis diuine pᷣcepto obligãt᷑: Den.
xxj. Si inquit genuerit hõ filium ↄtumacem ⁊ ꝓter⸗
uum:qͥ non audiat patris aut matris impium:⁊ coeꝛ
citꝰ obedire contẽpſit appᷣhẽdẽt eũ ⁊ adducẽt ad ſe⸗/
nioꝛes ciuitatis illius:⁊ ad poꝛtã iudicij: dicẽtes ad
eos:filius noſter iſte contumax ⁊ ꝓteruus eſt:moni/
ta noſtra audire contempſit: cõmeſſationibo vacat:
atqʒ luxurie ⁊ cõuiuijs:⁊ lapidibo eum oppmet ppls
ciuitatis:⁊ moꝛiet᷑.
Exy hoc ꝙ tam neceſſarium eſt patri vel parentũv
filium infoꝛmare et caſtigare:rationabiliter ſequivi
ctur ꝙ filij parentibus in talibus ſint obedientes:

Exemp.

Arꝰ. vj.
Eij.

. ccipſos epeſinmce
. funti nonmernmn
Tg NE „ vnon nßhotne nifia i
Filiatio F p. inltigu i
. Ni l nonui c tt
eoſq; habeant in reuerentia: ſine quibus coꝛꝛectõ in Alij idem faciũt parentibn carnalibo: ppter terram ummnntil u lunn
eis effectũ nõ capit. Ex dictis et ſeqͥ videturet ex le⸗ bpereditatem cupiditarẽ illoꝑ moꝛtem veſiderãdo:⸗ iniſnitarrlehe c miſnn hn
enature et mutue viciſſitudinis obtẽtu:et naturał q̃ntum in eis eſt:dum illoꝝ moꝛtem affecta nt: eos Spenmn gtoolttt in⸗ .
ſuppoꝛtatõnis:ꝙ ſicut parentes tenent curã habere terra vinentiũ eradicant:quoꝝ cuilibet dici in ps. nerung⸗ igteparan umt ſiiatn
ꝓlis:ita etiam ꝓles in caſu teneat᷑ parentum curäage lj Et radicem tuã vterra viuentiũ:ſupple euellas: fnic nnn ammenun uefuti
Trere:tam in ſpualibo ꝙᷓ coꝛpalibo.ad hoc emobligank ⸗ illas radices in terra moꝛtuoꝝ.i. in cimitenio ꝓfun ntloſup uoadinilie rabee
pꝛumo exemplo xpᷣi:õ quo Eriſo.ſuꝑ Yo. omel.lxxxyv. dius plantant:neiteꝝ cadant:qo ſi adeo cito ſic vel⸗ tacneedsß osſongcinein otiusp.
Moꝛiens inqͥt conmendauit mr̃em diſcipło:erudiss ſent non eradicent᷑: Interim eos circa diuiſioné ter- emeirenete . ii eii cint
nos vſq; ad moꝛtẽ diligẽtiã eoꝑ hre qꝗ genuerũt nos raꝝ ⁊ tium placitis⸗ bꝛigis ⁊ tedijs ⁊ amaris vbis enatn ltaſni glin c⸗
Bcdo rone bñficioꝝ ſuoꝝ ꝓcreationis/ educatõnis: affligut. Maledicti ramiinfernales:oĩbo ramis na⸗ en ani . gnicl⸗ 4
nutritionis /et eruditionis. Pn quibo magnam cuca turalibo peiores:q; contra radices pugnant: ⁊ tamẽ u eſiclin alſipe ſitorargun⸗
nos diligentiã ha buerũt et laboꝛem: et ſine quibus cũ moꝛtui fuenint:quaſie os dilexerintplangũt:⸗ oc V m . cocum ho⸗ ficimt E
nec fuiſſemus:etꝙ quibo multũ eis tenemur: pter qᷓ ciſos vindicãt:æœ nan Gerardus cam bꝛen.in iti⸗ unnnltecb irasafiaiüt
ſacra ſcriptura c cces.vij.nos hoꝛtat᷑ dicẽs:honoꝛa neranio ſuo ꝑ walliam li.ij. putes inqͥt viuos maxĩe ſnei⸗ Pinmnnune (baſtarciat
patrẽ tuũ et gemitus matris ne obliuiſcaris.memẽ⸗ peopter ambitionem vſq; ad moꝛtem pſequurt᷑:mor⸗ ſegu, unum geuunkſe ſvenürith
to ꝙ niſi ꝓ illos non fuiſſes:retribue illis ſicut et iſi tuos aũt ab ipis interemptos / totis viribn vlciſcunt Urd imento nnentl cuiuspr
tibi.magnam cãm innuit quare cura habenda ẽ pa⸗ plus ad ꝓpꝛiamoſtentatonemic vefuncti vtilitate: liadia nontifueus dirit
rentum in hoc ꝙ dicit memento.Si ey vei em̃ prece⸗ ⁊ificte plangẽtes plus gaudent ꝙᷓ wleant:plus dle⸗ hubent: fllosmanto nd kri
tro quilibet ꝓrimo teneat᷑ in neceſſitate ſubuenire: rent: ſi ſcirent eos ad vitã redituros/q; ehocꝙ trãſ ntohaben scſttuns. eluit
ſne uo hõ fuiſſet: multomagis ꝓrimiori/ vel ꝓpin⸗ lerũt:qꝛ exqͥ ipᷣ in immobilibo intrauerũt:⸗ mobilia . ſns ſolus Mus flii vepnoiaretm
quiſſimis quilbo foꝛtiori vinclo nature obligat᷑: ſine ſpoliauerũt:pauci ſut ꝗᷓ vellent q vefuncti barétes nenhann micos ammonuit
quibo nec fuiſſet in reꝑ natura. Etilli multũ tenere redirent: immo ſi redirent:niſi poꝛta rẽt bꝛeue regis gatermoend ispemb eit fil
mur ex lege gratitudinis:qui nobis membꝛuʒz daret melius ꝓ eis loquens:eos ad priſtina nõ amitterét: ac cognoſcendumg Gtno bonur i
cũ illud non haberemus: vel reſtitueret amiſſuʒ: qli necaliquo modo eis oĩa reſtituerent: unponeꝛẽt eniʒ daretherehitutem ?7 tnmtdund
bet em̃ recipiẽs bñficium diceret ſe ſibi et oibus ſuis eis ꝙ ibi non eſſent:⁊ potius corpa illoꝛuʒ mẽbꝛatim corpus patnis nmnc⸗ corpatn
ſemꝑ obligatu:et ꝙ nunqꝙᷓ cõtra ſe vel ſuos aliqͥd in partirent:ſi ſcirent eos ad vitam redituros:et bona gimeliuer inn
poſteꝝ attepraret:mlromagis parẽtibo obligamur illoꝝ vẽdicaturos:ſicut fecit ille Euilmerodach: ve bent harninle hlne e acte
quos oĩa mem bꝛa habem et omnibo ſuis.i. cogna quo recirat magiſter in hyſtorijs ſcolaſticis ſup a ſicdinsillulterint Teu
tis etↄſanguineie rõne patris et matris:qꝛ illi ſunt nie. in tercia viſione:ꝙ cum regnare cepiſſer p⸗ moꝛr V 1 itaret bertaitaltzec,0 patns con
ramiillaꝑ arboꝛum: vt illis benefaciamus. ¶ Ter⸗ tem patris ſui Nabuchodono/oꝛ:timens ne reſurge Nll crcc oaciwclcata fut perecltus
cio ad hoc obligamur pꝛecepto legis cinil: que vult ret pater ſuus qui beſtia redierat in hominẽ. Ca⸗ g yNopatnis agittid
ĩ alendo vt erq; alter tenet᷑:et pater ꝓli:et ꝓles ĩ ca dauer patris effoſſt um / diuiſit in trecentes partes: et Exemp. orr iflii. Etbonor quimalis no
6 atni: ſicut pa ter li.ij.infoꝛciati ti. æ agnoſcendis dedvit eas trecentis vulturibu. Et air ad eum oa⸗ fumee cefllis iſtins icin ppe
vel alendis libeꝛis.l.ſi qͥs..ſivel parens:quod etiaʒ chim ſocius ſuus:non reſurget pater tuus:niſi rexe⸗ ſocen Irurr dicöturfäli efe ün
filius patri tenet: adhucibi lex. S.ſi impubes in hee ant vultures in vnu. Motate verba cü regnaꝛe cepi Alisqdpntätur. nraniummets
verba. Giimpubes ſit emãcipatus:patrẽ inopẽ ale- ſet 7c. noluit em̃ tunc patrem redire: ne regnare ceſ⸗ Bieum ligtü limipercapotoa
e cogit imqind quis merito dixerit patrem egere ſaſſet: plus voluit regnũ q patris vitam: Sic in ꝓpo faaunt uotidles emn wo⸗
cum ſilius ſit in facultatib.¶ ¶ Quarto pcepto dei ſito illi qui parentes moꝛtuos mendacit plangũt: æ nndo. Alijplus ad corapproping
legis diuine:E xo.xx. honoꝛa inquit patrẽ tuũ et ma quibo in ps.xj. filij hominũ: mendaces vani:qtũ ad donnentesperpgoſim we m inmunt
trem tuã duplici honoꝛe:reuerentiam videlʒ exhibẽ ceſideriũ qð habent dnandi ⁊ bonis paternis oc- cooſenutſenon eifi os iignan
v:et necenaria miniſtrãdo:ſm magiſtruũ in hyſto⸗ cupandis: ⁊ mendaces in planctu. quem ꝓp eis vᷣfun-⸗ iun ſc uturpareneciſtis abet ccleſt
rijs: Bic ergo filij obedite et ſubuenite parentibus: ctis faciũt:væ quibo Baß.iij. nequifſimi filij eorum. zlllisq hoinſnodiabbonent idemet
iüij Ephe.vj. Et ſi iſta pcepta et exempla ꝓlem ligent vl Parentes vo efunctihãc ſuoꝝ ingratitudinẽ ex· xvj. fliſs uiputitur cee liqvor patri amn
Iuq. obligent ad parentes viuos/qñ in neceſſitatefũt:mł perientes: wlẽtes dicere pñt illud Treñ.vlti. heredi Gingratitedioſteisſuntonduntſes⸗
tomagis videtur eos obligare ad moꝛtuos:q;ꝛ in ma tas noſtra verſa ẽ ad alienos:mmus noſira ad extꝛa tincrectomad naturä beceſtlegisit
iori ſunt neceſſitate. Sed heu multi neutrum faciũt neos. . ingratos. ¶ Multũ diſcrepãt iſti filij predi⸗- poſtliminid redemptis anſiße
illud ad quod plus obligant᷑minus faciunt:7 pau ctia conditione bonoꝝ filioꝑ:x quorũ numero ille Neceſtingbitſrü dicereoteriani
ciores illud implent pꝛeceptum: qꝛ liq; qᷓtum ad vi⸗ erat ve quo ſcribit VMalerius maximus li.vij. Cum pent Titnsdoſſt⸗ Mrerinqnip
nos parentes paupes/aliqui grati inuemiant᷑:pauci inquit vcius impator vecium filiũ ſuũ imꝑiali dya ble enmi ſoh —
tñ:ad moꝛtuos vo panciſſimi ? incole eius:ſicut patz cemate ꝓponeret inſignire: rennuit filius dicens: ve ar nn di Wichnſtugſie
E. vij. vj. ipſi bona conſcia dicere pñt:x⁊ altiſſime cj⸗ reoene ᷑ctus im ꝑatoꝛ: veſiſtam eẽ filius. Malo nõ nun gremtſetſefliosaba
tare illud ps xxx. oblimioni datus ſum: tancᷓ moꝛtuꝰ eſſe impatoꝛ 7 humilis filius:q imperatorꝛ fili in⸗ moſtencitphocgogacbeehen
a coꝛde:non dicit ſolum a manu qᷓ pro illis mipil faẽ: deuotus. impes pater meo impio: wnec humilit pa lguoeffeauertfeem hnaamnon
Hᷣ qð maioris eſt ingratitudinis: corde: nec veilk rere ſciam impatori: Mam parentum effectum exi⸗ um non eſtisgbeahefiiſelſd
ad bonũ effectum cogitãt. Tales non rönales 2 gra uit quimole ſuperpoſita filiũ ertingnit: prius enim ſguun ulnt ſrfiict feel
te nature:h̊ herbaꝝ ? arboꝝ ſequũtur conditionem alendi ſunt pueri:et cum pꝛeceſſerint quos precex⸗- Girp inoꝛem uotichianaoſt
De qbus Criſo.ſup illo Abat h.xix. relinquet hõ pa⸗ re debent:inuite aſcendant. Iſte nolmit dominiũ cũ nbutiefidyma entidlac,
trem ? matrẽ ⁊cc. humoꝛ v radicib aſcendit ĩ herbã: vita patris ne patri fieret aut reputaret ingratꝰ: iſti unmtenscognoſcunt gnoceſt 1
æ herba aũt non reuertit᷑ ad radices:ß ſurſum traſ- tantum affectant wminium: quod cũ illud viuente meispugnant Caunzr nante en
mittit in ſemen. Gic ⁊ amoꝛ ve paꝛentibo aſcẽdit in fi patre habere non poſſint:moꝛtem illoꝛum volũt: de Cumdarentiolnit⸗ ehaminin
lios:c filijs aũt nõ reuertia parentes:ideò parẽ- ingratitudine mibil cogitãtes :quia tñ vt cõiteroẽs eſecn grentitoi emagnl vo effer
tes quidem filios diligũt: ñ ſic diligunt a filis: qa filij dũ iunenes ſũt paretib ſũt obediẽtes:eiſq; mul lütm obiliü 5 taſepugnant
non ad parentes: ad pcreandos filios tranſmittut tum ꝓmittũt gratitudinẽ:qñ nullã oñdere pñtĩ ope funnnn anpep puiſfünul
xv affectuͦ. Ded non lolum iſtis ramis ſiles ſunt:qᷣa bu⸗ Aq quidẽ cũ illã oñdere væberẽt:mẽdacitalienant᷑ lanten . entuiſterſem
. moꝛem moꝛe illoꝝ ad radices remittunt: Bed quia oↄgꝛue pnt ð eis pentes dice ills pᷣs.xvj.filij alieni mẽY . ranfati atkigparentidv mn.
etiam more ramòꝶ radices ſuas ð rerra eneruant:ra ſut mihi. Alienos eẽ vo care pñt:qꝛ lʒ ſuiſint nã. alie Gacitnn dmnagni factiitaan id
miqdẽ innenes ſt: teneni a radiciba trucoeducut᷑ nos tñ ſe ondũt ĩ oꝑe⁊ nõ ſuos: dyaboli:v quibus ſant Uner ſietare; ec ai⸗
nutriũt.fcti magni⸗ õderoſi: trũcũ ſuũ z radices Jo. viij. Vos ex pꝛe dyabolo eſtis. umtin 4 Aochncpiſchll, ſang
tra eradicãt:ſici ꝗpoſito faciũt inłti ꝑentiboſpũalibo In quo ſeptimus notatur articulus. Tales q; Arꝰ. vij. nn nrnitenentun Intera
.i.eccleſie ⁊ platis ⁊ ↄfeſſoꝛilo ſuis ipos perſequenm. honorem et amoꝛem cæo 7 parentibus in affectunõ xvij. ent Etnon ſon afitur⸗

etunepanen elfe: eqn
olut niͦc hotn⸗ n i,
umrmanonnilck ingiin⸗
. lyhonmnu nancire mnitiin
benrdiangi, r honis anmntzo⸗,
ncae i, glanem gyan lio wfun⸗
ix Gon, negulfin dcene
mmarhuͤcſuopingutitucin, i
9 dicerepſt llud Treñ vltiheregt
eallenoo: nnsnoſtaad ertn
Multüdiſgrepätiſkifljpreti⸗
bonopfiliopu quorünnmneoll
bit E lirij Aun
npator Tciumfiliüſui inglor⸗
cinſignirerennuitfllio laguf
mpaton deſiſton eefilig A
humtliofllut;inpenmneliin⸗
spotermnio inpionmurhomnline
ton Nin mnmm fmma⸗
Oltafgemiuntnvenn
nmranpuuſtit unnnuen
inuin onlue enlai
mnfenrantnunrnfünin⸗

evnimun eil/ flente

ſurnunm iltum lin d

* *
4
Filiatio
vemonſtrant:nec ipſos vt veberent bonis operibus
obſequũtur:ſ̊ potius moꝛe effimoꝝ aĩaliuʒ demo
nũ ꝑſequũtur:eiſq; ingrati fiunt:non ði vel hominũ
g porius vmonũ quoꝝ moꝛes imitãtur filij dicendi
ſunt:F multi ſunt tales ergo ⁊c. AMaior ꝓbat᷑ tripłr:
Experimẽto:⁊ lege ciuili:ꝛ lege vei. antec; ad eyperi
metum ꝓcedat᷑ opoꝛtet vnũ ſupponere ⁊ pꝛemittere:
ꝙ videlicet inter parentes et ꝓlem eſt quedã vis na⸗
turalis:ſupe: nature vnitatem ⁊ cõicatõnem funda⸗
ta:que eos plus adinuiq; ligat et vnit ĩ naturali af⸗
fectu:ꝙᷓ remotos ſan ine et natura hac viet affecti
one mater filij viui.iij. Me.iij.potius petiuit ꝙ filiꝰ
alteri daret᷑ ꝙᷓoccideret᷑hacvi:agnꝰinter mille oues
matrẽ ſuã eligit cognoſcit pluſq; ei qᷓ alijs afficit᷑:ꝛ

8

citius ei occurrit hoc ſuppoſit arguit ſic. ſi filij ſint

ſiſtoꝝꝑ ꝙ naturaliter eis afficiunt᷑:q̊ a veſtructione con

Exemp.

xviij.

ſequẽtis vbi non naturałr eis afficiũtur non ſũt filij
uloꝝ quoꝛum qedunt᷑ ſed baſtardi ab alijs generati
li exgimento inuenti fuerũtvt quedam byſtoꝛie
habent: duo non eẽ filij eius cuius putabãtur. Mat᷑
tres habens filios marito ſuo dixit:v tribo filijs no⸗
ſtris ſolus vnus eſt tuus. Noluit em̃ falſuʒ facere he⸗
redem: ̊ anteq filiũ veꝝ noĩaret:moꝛtua eſt. cito ptꝰ
pater moꝛiens/amicos ammonuit ꝙ caute agerent:
ad cognoſcendum quis verus eẽt filius: ⁊ vt ei totaʒ
darẽt hereditatem ⁊ patris bona: iudex vo diſcretꝰ
corpus patris vefuncti erexit:dicens illis tribo filijs
ꝙ; qui melius ⁊ ꝓpinquiꝰ ad coꝛ patris ſagittaret:ha
beret hereditatẽ: Primus ꝓpe.Scõs ꝓpinquius et
ꝓfũdius illud tetigit. Leꝛciꝰ vo dixit ꝙ cititotã di⸗
mitteret/hereditateʒ:q ad patris coꝛpus ſagittaret
Illi ergo adiudicata fuit hereditas:qꝛ naturałhoꝛ
roꝛ ⁊ timoꝛ coꝛous patris ſagittãdi euʒ oñdit illiꝰ ve
rum eẽ filiũ.Et hoꝛꝛoꝛ qui in alijs non fuit oſtendit
ipᷣos non eſſe filios iſtius:Gic in ꝓpoſito loquẽdo ð
illis qͥ putãtur ⁊ dicũtur filij eſſe ſummi patris dei.
Si eum ligatũ ad crucem iuramẽtis ſagittent:ſicut
faciunt qnotidie aliqui per caput oculos ⁊ pedes iu
rando.Alij plus ad coꝛ appropinquãtes:immo cor
cutientes per pᷣcioſum coꝛ vi iurantes. In hoc fa⸗
cto oſtendũt ſe non eẽ filios dei:quia non abhoꝛꝛent
eum ſic veturpare:nec iſtis œbet᷑ celeſtis hereditas:
Hz illis q huiuſmodi abhoꝛꝛent.idem etiam patet de
filiis qui putãtur eẽ aliquoꝝ patrũ carnaliũ: ex hoc
ꝙ ingrati ⁊ tedioſi eis ſunt:ñdunt ſe ad illos nõ ꝑ⸗
tinere q-tum ad naturã.hec eſt legis Bſumnpero
poſtliminio ⁊ redemptis ab hoſtibo li.viij.vnnſqͥſq;.
nec em inquit ſuũ dicere poterit:quẽ pereuntẽ contẽ
pſerit.Lotus vo iſte argumẽtandi modus ↄfirmat᷑
p legem vi Joh. viij. vbi chriſtus ſic contra iudeos
arguit / ipi dixerunt ſe eſſe filios abꝛahe:xpᷣs vo cõtꝛa
rium oſtendit:phhoc ꝙ opa abꝛabe non fecerũt.q.d.
eyquo affectu et effectu abꝛaam non ſeqminiſ/ſ 5
bolumenon eſtis abꝛahe filij:ſed dyaboli:filij belial
abſq; ingo: Judi.xix.ſic videt᷑ eſſe oſtenſa maioꝛ. Mõ
M. ix. xlj. AMinoꝛem quotidiana oſtendũt expimen-
ta:bꝛuta em̃ dum a parentib lac ⁊ alimentuʒ accipi⸗
unt eos cognoſcunt:quo ceſſante eos contemnunt⁊
cum eis pugnant.Catuli etiam in iuuẽtute inter ſe⁊
cum parentibo ludũt:magni vo effecti acroboꝛati:p
eſſe cuʒ parentibo inter ſe pugnant. Sic ꝓchdoloꝛ fi⸗
li tam nobiliũ ꝙᷓ panpeꝝ pui ſimul nutriti in curijs
ꝛncipum vel parentũ interſe magnaʒ habẽt fami⸗
iaritatem ⁊ ſocietatẽ:a parentibb magnãq; exhibẽt
reuerentiã:ſed magni factiita cupiditate ⁊ ſupeꝛbia
excecãtur ꝙ nec ſocietateʒ nec ↄſanguineitatẽ agno
ſcunt:ł aliquo concupiſcibili inter eos oſtẽſo:nec xe
um timent:mec parentum reuerẽtur:nec inter ſe pa⸗

cem habent æ& t non ſolum ꝓ magnis:ſ̊ etiam ꝓpar
uis ſicut filij paupeꝑ:contra vũ ⁊ parẽtes ⁊ inter ſe/

ipſos bꝛigas habẽt ⁊ contentõnes. Quãti vo hec ſit
periculi:oſtẽdit miraculuʒ quod ſcribit᷑ li.vij Byſto⸗
rie ecchiaſtice xe duob fratnib adinuicem litiganti⸗
busꝙ piſcatione cuiuſdam ſtagni:ad quos veniens
Gꝛegorius ceſarienſis cum eos repᷣhendiſſet ꝙ ani-
mas pꝛo Halo ercerer roganit ceũ ꝙ in illo loco
nunꝙᷓ piſcis vel aliquꝗ aqua apparẽt: quod ⁊ fact
fuit. VUnde in eodem loco eſt ABnends o erenz
vbi antea fuit ſtagnũ nauiũ ferax.non ſimus ergo ð
illis:Cañ.j.filij matris mee pugnauerut contra me
Iteꝝ tales viperis aſſimi
occdutur partu ſuo:⁊ ſerpentibo: ſicut patebit infra
c.ðᷣ ingraritudine. Gequitur ergo cõcluſio: talea
non veivel hoĩm ſ̊ dyaboli filij ſunt:qͥ in celo creatꝰ
contra cæũ patrem ſuũ ⁊ contra fratres ſuos ideſt hbo
nos angelos pᷣliabat᷑:ſicut patet.A.xxij.ij.ãc autẽ
concluſionem afirmat exemplis Petrus rauennas ĩ
quodam ſermone.Auelle inquit radium a ſole 7ra⸗
dius non lucet:riuuluʒ a fonte:⁊ areſcet ramũ ab ar-
bore:et exiccat᷑membꝝ a coꝛpe ⸗ putreſcit:ſepara fi
lium a ceuotione paterna:7 iam nonẽ filius ſa ẽ col⸗
lega illox: de uib Yoh. viij. Eos expatre dyabolo
eſtig ⁊ illius filias eis copulauerũt:ſicut ptʒ. F. j. xxx.
Extota iſta veductione patet ꝙ filij parentibo in⸗
grati matres ſuas etiam ſtatum ꝓpꝛium male dif⸗
famant:quia in hoc vident᷑ oſtenderej q non ſũt filij
eoꝝ quoꝝ eẽ putant᷑: quibo ↄgruead ꝓpoſitũ dicit
Ecc. iij. male fame elt qͥ reliquit patrẽ:illum ſe cz
putatinũ ⁊ maledictus a deo q eraſperat matrẽ. Tu
ergo fili ſuſcipe ſenectam patrisſtui æ ne contriſtes il

ant᷑: qui dum pariunt:

Exemp.

lum in vita illius.Et ſi defecerit ſenſu:veniam da il

li: z ne ſpernas eũ in tua virtute:Ecci iij.
Ab iſta parentũ turbatione nonnulliſe excuſant
dicentes ſe in cauſis que inter ipᷣos er parentes agũ⸗
tur circa terras ⁊ vvtes et hmõiſſe inſticiam habere:
parentes vo iniuſticiã æt ponat᷑ ꝙ ita ſit:tñ deberẽt
potius ad tps iuri ſuo cedere:q; illos grauiter offen⸗
re: exemplo Yoh.hircani: æ quo verba recitantur
Joſephiin fine hyſtorie.j. Mach.j. q Ptholomeuz
qui patrem eius ſymonem occiderat ⁊ matrẽ eius et
duos fratres renebat in vinculis ĩ quodã caſtro ob⸗
ſedit:cui cum foꝛtiter appꝛopinqᷓ̃ret matreʒ eiꝰ ⁊ fres
ſuꝑ muros vſq; ad ſanguinis effuſioneʒ cedebat: fra⸗
ctus vo pietate Yohãnes ab impugnatione ſe tpa⸗
bat:matre tñ reclamante ne pꝛo ſe ſineret ſcelꝰ Ptho
lomer inultum. Ecce iudeus ille qd iuſte inceperat:
iuſte exequi potuiſſet:ne tamen mater grauaretur
⁊ fratres dimiſit:q̃ntomagis chriſtiani:ne peior cõᷣ
ditõis ſint iudeis inſtabiles:coꝛ exercitatũ auaricia
hites:male dictõnis filij.ij. Pe.ij.
In quo talium innuit᷑ pena:qꝛ vſpicientes parẽ
tes maxime neceſſitatis temꝑe:duplicem merentur
maledictionẽ ⁊ penam:ſi tpalem eternam: ſicut pʒ
in væcreto.lxxxvj.c.in ſingulis.S.ceteꝝ in fine.Et nõ
ſolum parentes carnales:ſed etiam ſpũales ibidem
ij.q.vij.qualis. tum vo ad penam tpalem dupłr
puniendi ſunt. Mrio in pena conſimili:quia ſic ipſi
parentes exaſperant granantur: ita ipſoꝝ ꝓles mi⸗
niſtrabit illis:ſicut patet.A.iij.xviij. Et luſte qui⸗
dem vt de eis verificetur illud in digeſto veteri libꝛo
ij.ꝙ quicquid iuris in alterum ſtatuit: eo ipſe vta⸗
tur. Secũdo in re pꝛo qua vel in qua eſt parentibus
ingratus:pꝛo qua ſicut ſi ingratus ſit eis et durus.
Et filios pꝛopꝛios quos inoꝛdinate diligit ditet vix
Tillis gaudebit:quia amaritudinem de eis ſentiet:
Et iuſte quidem:vtpote qui eos non coꝛꝛexit.nec bo
nis vitauit moꝛibus ſed diuitijs 76. quomodo bo⸗
nos moꝛes in eis meteret:quos non ſeminauit:quo⸗
mõ ſemẽ d ſacco extraberet:quod ibi non poſuit.ta
lem ergo fructum opoꝛtet eos in eis colligere: et ab

Arꝰ. viij
xxj.

Arꝰ. xi.
xxij.

Exemp.

xxiij.

Ars. j.

Foꝛtitudo

eis recipere:qualem in eis ſeminauerunt ⁊ plantaue
runt:Ecc xx. Lacta filium tuum 7 pauentem te fa
ciet. Ne ergo iocunderis in filijs impijs ſi multipli⸗
centur:nec oblecteris ſuper eos. AMelioꝛeſt vnus ti⸗
mens deum: ꝙᷓ mille filij impij.X vtile moꝛi ſine filijs
ꝙᷓ relinqre filiosĩpios.ĩ qua ſicut patet ð illo vequo
fertur/ pr̃e ad oſtium pulſante:filio cuʒ vxoꝛe ĩ mẽ
ſa exiſtente/qui gallinam ante eos habebant in ciſta
abſcondit anteqᷓ pater famelicus intraret. poſt cuiꝰ
receſſum cum filius ad ciſtam ipſaz recepturus redi⸗
ret:in ſcutella ſerpentem inuenit:qui collum erꝰcin⸗
gens lilli multis diebus adheſit: mamifeſtam cei oſtẽ
dens vindictam in filios diffidentie:Ephe.v. Ter⸗
cio tales a parentibus manumiſſi: vel a natria pote-
ſtate exempti:iteꝝ ad pꝛioꝛem ſtatum redigendi ſũt:
.C. li.viij.ti.de ingratis libeꝛis.l.vnica.Quarto ĩ vi
ta:qꝛ tales rõnabiliter bꝛeui viuent tpꝑe:ſi illi qui pa
rentes in affectu et effectu honoꝛant longam habe⸗
bunt:iuxta illud Fro Penan atrez tuũ ? ſreʒ
tuãvt ⁊c. Ergo a orio ſenſu.Et iuſte qͥdẽ non hono/
rantes/non erunt longeui ſuper terram:quia ſicutp-
pter ingratitudinem alia bona foꝛtune reuocantur
vel illis pꝛiuantur:ſicut patet. F.iij. xiiij.⁊.xv.⁊. E. v.
iuij.⁊.S.e.c.v.⁊ ſicut patebit infra.S.iiij.xxj.⁊. P.ij.
articulo.viij.ita bonis nature vita iuſte pꝛiuari pt
Quia vo ? parentibus a quibus accepit hec ingra⸗
tus eyiſtit:pꝛopter hoc viri ſanguinũ ⁊ doloſi non di
midiabunt dies ſuos:in pᷣs.liiij. Otum vo ad penaʒ
eternaʒ vna eis ſufficiet:quando fiet æ eis ſicut fit ð
fructibus qui circa arboꝛem creſcunt: bumoꝛeʒ ad
ſe trahũt ⁊ arboꝛi nocent:ipᷣmq; fructum impediũt:
vſq; ab hoꝛtulano in igneʒz mittantur:ita filij ingꝛa
ti circa parentes creſcentes qui bona illoꝛum furant᷑
zad ſe quicqͥd poſſunt trahunt:eiſq; multiplicit no-
cent:eoſq; qpauperant:malas ſocietates ſectandoꝛ
cõm eſſationibovacãdo:quos hoꝛtulanus noſtrpᷣs ab
ſciſos in ignem mittet:Math.xxv.qꝛ veo ⁊ parentibꝰ
ingrati extiterunt:propter hoc venit ira cvei ſuꝑ fili⸗
os diffidẽtie:Colł.iij.de quib Amos.vij. ilij tui⁊
filie gladio cadent. .

Bꝛtitudinis.pꝛimo

uſtendenda eſt diſtinctio ⁊ adinuicẽ com⸗
paratio. Scõo quomodo foꝛtitudo ſpiri⸗
tua lis/ſpirituali virtutum officio compatur:⁊ quo⸗
modo illõ roboꝛat.Tercio ꝙ duo ſpiritualẽ ſuadẽt
foꝛtitudinem.
Eitum ad pꝛimum eſt ſciendum/ꝙ duplici homi
nis nature congrue duplex coꝛeſpondet foꝛtituw:ꝑ
uam ſuum finem con ſequiz aduerſa pꝛopellere poſ
it. Sed ſpiritualis potioꝛ ẽ:quia nature meliori cõ⸗
gruit ſed ambe ſimul pualent.vna vo ſq; corporalis:
ſine alia obeſt poſſeſſori ſuo:⁊ potius infirmitas eſt
dicenda. ve qua beatus Oꝛegorius li. vij. moral.re⸗
pꝛoboꝝ foꝛtitudo eſt tranſitoria.ſine cefſatione dili⸗-
gere contra flagella conditoris inſenſibiliter perdu
rare:ab amoꝛe reꝝ tpalium nec ex aduerſitate quie/
ſcere ad inanem gloriaʒ etiamcum vite vetrimẽto
peruenire:malicie augmenta eyquirerelbonoꝛuʒ vi/
tam non ſolum verbis ⁊ moribo/ſed etiaʒ gladijs im⸗
pugnare ſemetipſis ſpeʒ ponẽ:iniqͥtatẽ qtidie ſine
vllo veſiderij cefectu perpetrare. uis non diceret
illum debilem et infirmum:qui omniũ ventoꝛuʒ im⸗
pulſu caderet:multo infirmior eſt et vebilior: qui vt
pꝛedictum eſt omni temptationis tactu ðᷣvita recta
pellitur: ⁊ omni vento poꝛtatur ad modum fauille
Hſa. j. Fortitudo veſtra vt fauilla. ponanturañ mẽ⸗
tis oculos duo:quoꝛum vnus eſt fortis ſpiritu: aliꝰ
vo dicit᷑ fortis coꝛpore:primus cum illa foꝛtitudine
operari poteſtque habent cauſam effectiuam que. ſ.
Te ſe bona ſunt:ſicut ieiunareloꝛare et elemoſvnss fa

F opjl.
cere huiuſmodi. Et talia minltofoꝛtius aggꝛeditua⸗
qᷓ; illi qui ſunt coꝛpore foꝛtiſſimi:quia illi non ſt po⸗
tentes niſi in his que habent canſam væfectiuam ſcʒ
ivitijs:vt patet pervᷣba pᷣdicta beati Grego. Hoc er
quotidiana wvcet experientia: qua videmusq; foꝛti
tudo ſpiritualis facit vnam vetulamcoꝛpoꝛe vebilẽ
ꝓmptioꝛem eſſe foꝛtioꝛeʒ ad opera ſi piritualia:qᷓ ſit
ſoꝛtior homo patrie:qui eſt coꝛpe foꝛtis ⁊ ſpũ vebilł:
qꝛ tales vt cõmuniter in aggreſſu bonoꝛum operum
ſunt timidi. Cũ q̊ foꝛtitudo potius dicẽda ſit ĩ his q̃
hñt cãʒ effectiuã qᷓ his qᷓ hñt cãm cæfectiuã:cũ et foꝛ
tis potius dici valeat/qui adu erſarium ſuũ vincit qᷓ
qur ab eo vincitur:patʒ ꝙ vebilior homo patrie ſi ſit
fortis contra dyabolum: foꝛtior reputatur in cunia
ðiſqᷓ fotior gigas regmiĩ fine nlla erat int easꝰ patõ:
qꝛ foꝛtitudo eoꝝ difſibis:Hiere.xxiij. Mõ. M. xj. liiij.
In edificio vᷣo ſpũali/foꝛtitudo fidei fundam̃tuʒ
eſl:quia totum edificinʒ fundat ⁊ poꝛtat ⁊ foꝛtificat
contra temptationes:ſicut bonum fundamentũ:vv
mum contra ventum. Hebꝛe. rj. Foꝛtes facti ſuntĩfi
xx. Füdamentuʒ aliud nemo poteſt ponere.j. Co
iij. Quia ſine fide impoſſibile ẽ placere veo:Ad hebᷣ.
yj. Spes edificium erigit: YJſa.xl. Qui ſperant in w⸗
mino:mutabũt foꝛtitudinem:quia ce foꝛtitudĩeiſta
inferiori tpali aſcendent ad eternam. Spes etiam
fortiter facit operanię ſicut ſpes magni lucri terre⸗
ni. Charitas vo que omnes recipit:edificium iſtud
largum facit ⁊ durabile:quia fortis vt mors dilectõ
Cañ.vrij. Juſticia illud iam erectum ⁊ dilatatuʒ in
recto ſtatu conſeruat:ſicut rectitudo columnaꝝ wo⸗
mum ſupportat:⁊ a caſu pꝛeſeruat: Prouer.xv. do⸗
mus iuſti plurima foꝛtitudo. Abſtinẽtia ⁊ caſtitas

in iſto edificio foꝛtiſſimi ianitores vel foꝛtiſſimi mu⸗

ri ſunt:quia omnia immũda et omnes immundos a
corde et coꝛꝑe excludunt. Mꝛouer.vlti.Accinxit for
titudine lumbos ſuos.perſeuerantie foꝛtitum om̃ia
pꝛedicta conſeruat et ad bonum finem ꝑducit: ns
illa eſt leo. de quo Pꝛouer.xxx. Leo foꝛtimſimꝰ beſtia-
rum:ad nullius pauebit occurſum. Illam vo foꝛti⸗
tudinem ſpũalem ſeu illud edificiũ ſpũaletamforti⸗
ter edificatum:in quo omnes pᷣdicte includũtur for

titudines:væſcribit beatus Grego.vij.moꝝ. Juſtoꝝ

inquit foꝛtitudo eſt carnem vincere:ppꝛijs volunta
tibus contraire: œlectationem vite pꝛeſentis extin/
ere:huius moi aſpera pꝛo eternis pᷣmijs amare:ꝓ
peritatis blandimẽta atẽnere:aduerſitatis metum
coꝛde ſuꝑare.
Hanc autẽ foꝛtitudinem duo ſua dent. Mobilitas
ꝓlis:quia ſicut ex corꝑali foꝛtitudine naſcunt᷑ ſuper-
bie / pugnehomicidia? hmõi:ꝓles peſſima:ita ex iſta
magnificentia afidentia/ patientia/ ꝑſeuerantiaz hu
iuſmodi:ꝓles nobiliſſima:ab ipſo generata:qui da/
bit virtutem et foꝛtitudinem plebi ſue: In pᷣs.lxvij·
Secũdo:fecũditas mercedis.ſi milites mundi młta
foꝛtiter aggrediũtur ſpe ⁊ vane gloꝛie:vel mercedis
tpꝑalis.A foꝛtiori rõne milites dei veberent foꝛtiter
aggredi dignos fructus penitẽtie/in ſeipis: ꝓximoꝝ
coopari ſaluti:ſpe vere gloꝛie et mercedis et᷑ne:ĩ qua
ꝓ foꝛtitudine h cito exacta:ſꝑ erit foꝛtitudo et vcoꝛ
indumentũ eiꝰ: Poꝛouer.xxxj.illa.ſ. q̃ xpᷣs ĩpCᷣs.xxvij
odñs foꝛtitudo plebis.

Raternitatis pꝛimo
üGuioyiidẽda ẽ diſtictio ad inuicẽ ↄpatio: Ge⸗
cũdo ꝗᷓ ad verã frnitatẽ reqᷣrũt᷑. Lercio qͥs vere frni⸗
Mone pmiẽ ſciẽdũ gifytſa⸗ du⸗ Ctatis effect?.
pier 5. Carnał viq; int ilos qͥ eiuſdẽ ſt origis ⁊ nõe:
ic illi SGeñ.xlij.fr̃es ſumꝰ vno pꝛe geniti: Alia ſpũal:
queẽ inter illos qui ſpiritnaliter ſe diligunt:⁊ mu⸗
tuo ſe iuuãt:qũo xpᷣs diſciplos ſuos fres vocanit: o.
xx.vade inqͥt ad fra.meos⁊c. Scda melioꝛ⁊ foꝛtioꝛ

Arꝰ. iij.
iij.

Axrꝰ. j.

Ynfutemitateſpintualihnesinnen
tuines vna inopecontraprunam.
tain clecht,aſcdam terdam Et
elopns veraftatennitastnia wqt
laquueinoligineniütun in alainope
gan geteſe Ponloj. Cop dj ateran
Rico contencit in iſt ſo ynns mmal
initſiut membxc membꝛo. Kcuren,
olt qpatlens oiu piuot nint interhun
Hccrerectifcator qui rultg wnns en
ſtaneßſerueta tina lignar lapiccs ar
Conencareconakataqullidetin fiatemn
loltenedlnd Gen pi nequeſo ungum
zwefratresſumns inficta vofraternite
mulumtkrqy nnsaltennoniubueniti,
tren vlparentibondut deed gotlan

et gucit ſcurmuls guecmpntmne,

xporentelaſuntſ drmanid ſemetn
rinmmtanlmitihaimamen,
ſito uncnlüvel parente, potentene⸗
heten ſopatren velfratnt enbeſcun
nmuc nkfanntohonͤ̃ paupis oe
Cntrabont fumromutuoſe lunant

ifn Drfthaunftidid
Peleatin chndfenizie
– locnerſinnn ſicf
n db ſorhondnet
Alum ſorkihr wmonoarn

vantonne ni teiſcn nn
unehlegniufntinrnmnnien
aalllu, lameremnm, dllitatij in
nuarſictaitudo lummn d,
nacaſi nueſaat Pronerpi co/
nafortitido. Abſtigetucaſtitng
hriſtmiianitores e fortiſimimn⸗
naimmüdaetomnes immundos 4
dodumt Orouer glt Acainptfor
sſuos perſeuerantiefotttuwofſin
atetad bonun finempduat: aui
Peoner nr. Leo ſortiſinsheſtu⸗
uchitocwrſum. lam ho frti/
ſeilludecjfai ſvü⸗letamtorn⸗
oomnc ötctelncluditur ,or
beams Gftgo pimop Juſtor
camen vinceere polï ſolunt
ectanonen vitepteſnt ne
ſerapeo ttemnioinis amare⸗
ninmealtsſintonemn

lins
mänen duoſtadet Noblloen
orhaliſptitcine uſani n Pij

nnimgn,
ilifſungesbinſoene nn linc⸗
nnnm ii iiin
gngrttiu lo niß⸗
rſermnt le i intn
enilry n Mni
L untiniliiii
ntſmig nnntlicnii .
eg gt nin ni

mrin airimyſni

giha An
nirnlnninſ
min innn

Zoffnn zſtorigi
iuianiir iii

Exemp.

Frateꝛnitas

et punioꝛ ꝓpter tria. Pꝛimo qꝛ fũdat᷑ſuper foꝛtioria⸗
melioꝛifundamẽto.i.ſup charitate:xequa Ro.xij.c.
Charitatẽ fratnitatis inuicem diligentes: quanto
charitas meliox ⁊ cioſioꝛ ẽ qᷓ caro:tãto melioꝛ ẽ fra
ternitas charitatis q; carnis. Scos purioꝛ melior
eſt:quia nullum malu ſecũ patit: nec malo admiſcet᷑
Carnalis em fraternitas qñq; lites ⁊ contentões ſe⸗
cum patit᷑: qꝛ qñqʒ fratres carnales talia inter ſe ma
la hñnt:ſicut patuit de pꝛimis fratrib Abel videlicet
Cayn. xe qbus Gap. x. per irã homicidij fraterni⸗
tas vperijt. In ſpũali vo nihil tale inueniũt:niſi ſo
lũ in amoꝛe fraternitatis charitatem. ij. Pe. j. Ter⸗
cio qꝛ actuʒ habet nobilioꝛem. Actus fraternitatis
carnalis vt cõmuniter eſt plus diligere carnẽ:etmi⸗
nus ſpiritum: ſicut ptʒ. F. v. x. In fratnitate vo ſpũñ
alieconuerſo ẽ: ſi pcipue competit illo.j. Pe.ij. frater
nitatem diligite. ”
Et licet in vtraq;:in ſcdᷣa tñ precipue frater fratri
ad tria obligat ? tenet bñficia:contra tres ingrati⸗
tudines que frequẽter in carnali inueniũtur. Inter
fratres nanq; camales inter illos qͥ e iureamici eẽ
xberẽt qũq; tnplex mala inuenit᷑ conditio⸗ ingra⸗
titudo. ¶Frima eſt mala:qũñ non vult bonüp bo⸗
no mn opere reddere nec benefacere ſuo benefactori.
Bcda eſt peior qñ non vult benefa cere nec bñ loqͥ
eillo. ¶ Tercia eſt peſſima:qñ nec opinat᷑ nec loqͥt
nec bene de illo cogitat: ſed vł totaliter eum oblimio
ni tradit:vel malum eillo cogitat ðᷣ tali fraternita
te: Mich.vij.vir fratrem ſuũ uenat᷑ ad moꝛtem. æt
Miere ix. Vir fratrẽ ſuũ veridebit:et veritatem non
loquet᷑:ixo in oĩ fratre ſuo non habeat fiduciã.Cõ
tra has vo tres ingratitudines in fraternitate ingꝛa
ta. In fraternitate ſpirituali tres inueniũtur grati/
tudines:vna in ope contra primam. Gcoa in ore. teꝛ
tia in coꝛde cõtra ſcõam ⁊ terciam. Etũ vo ad actuʒ
vel opus vera fraternitas tria reqͥrit cõtra tria ma⸗

la q:ue in alia inueniũtur.in ala in openon oſtendit᷑
pax qꝛ teſte Paulo.j. Coꝝ.vj.frater cum fratreĩ iu⸗

dicio contendit.in iſta vo vnus cum altero pacifice
viuit:ſicut mem bꝝ cũ membꝛo. ſicut ergo medicꝰ qͥ
vult ꝙ patiens diu viuat:nitit᷑ inter humores paceʒ
facer e:⁊ edificatoꝛ qui vult ꝙ wmus ⁊ebita compo
ſitione pᷣſeruet᷑ a ruina ligna⁊ lapides artificialiter
concoꝛdare conat᷑:ita quilibet in fratermitate ſpũa⸗
li:dicens illud Eeñ.xiij.ne queſo iurgium ſit inter te
⁊ me:fratres ſumus.in ficta vo fraternitate. Gcom
malum eſt:ꝙ vnus alteri non ſubuenit:̊ diuitẽ fra/
trem vel parentẽ honoꝛat:⁊ v eo gloꝛianter loquit᷑
et audit:ſicut mula que computando et narrando
e parentela ſua:ſꝑ vxtrariũ pꝛem et nunqꝙᷓ aſinam
matrem nominauit:h̊ potius contempſit ita in ꝓpo⸗
ſito auunculũ vel parenteʒ potentẽ nominant: pau⸗
perem vo patrem vel fratrẽ erubeſcunt ⁊ contẽnunt
Pꝛouer.xix fratres homĩs paupis oderũt eum: quo
contra:boni fratres mutuoſe iuuant in his in qui⸗
bus poſſunt:ſic pʒ.C.xij.ix.ve quibo ſigillatim verifi
catur illud.j.Mach.iij. Et adiuua bunt eum omnes
fratres eius:Terciũ vꝓᷣo maluʒ eſt in ficta ⁊ falſa ami
citia ſeu fraternitate:ꝙ vnꝰ ꝓ alio tribulationẽ gra/
tis non ſuffert: ſocij con ſolationis libenter eſſe vo
lunt:ſᷣ non tribulationis:vellent libenter eẽ fratres
chriſti ex parte vᷣitatis:q̃ ſemꝑ fruebat᷑: gaudebat:ſ
non ex ꝑte matris.i.carnis ſeu nature terꝛene:in qua
dura ſuſtinuit ⁊ patiebat᷑:ſicut patet fratrib qo⸗
ſeph:h̊ non ſic in vera fraternitate: in qua vnus pro
alio dura ſuſtinet verba ? durioꝛa quãdoq; verbera
nec tñ cedit:ſed efenditverba vefenſiua cõtra vetra
ctoꝛia opponẽs vim vi repellens. Hec em̃ tria verã
oſtendant fraternitateʒ: dare ſcʒ ⁊ facere: ⁊ pati ſicut
patet.A.xx.vij. In ſignũ cuius qñ qͥs cuiuſcũq; fra⸗

vij.
eris vel amici alioꝝ coꝛdibus memoꝛiam vult firmã
infigere:hectria recitatjqũo ſq; multa vedit non ſpe
retributionis terrene:qꝛ taliba vedit qui terrena re⸗
tribuere non pñt:ſed ſpe rerributõnis eterne quo eri
am multa fecit:negocia expediẽdo:bona ꝓcurando.
quo etiam multa ſuſtinnit obloquia? impꝛoperia:q̃
omia quadam affectionis conſtãtia quãa iuuetute
Pgenrrorin traxit:vicit. Et in his pſeuerãdoverũ
oſtendit fraternitatis affectum:qꝛ fraterĩ anguſtijs
ꝓbat᷑: Pꝛouer.xvij.¶¶ Gcdo qtum ad actum oris/ve
ra fraternitas tria bona requirit contra mala q̃ſũt
in ficta fraternitate:in qua vnus alteri æfectum nõ
oſtendit quo contra in vera fraternitate /ſapiẽs do⸗
cet ignoꝛantem:ſicut ſol lunam illũinat: vigil exci
tat wzmientem ? toꝛpentẽ. Et nomen einarratne
ſcienti: dicẽs illud pᷣs.xxj.narrabo nomẽ tuũ fratribo
meis. Scða in falſia vnus aliũ minus ſciolũ vel ſapi⸗
entẽ vel dinitem eſpicit: equo deus eos repᷣhendit
Aala.ij.dicens:nunqͥd non vnus deus creauit vos:
q̃re ergo xæſpicit vnnſqͥſq; fratrem ſuũ:ſed ĩ vera fra
termit ate ecõuerſo illud implent xpᷣi pceptum:Auce
xij.Et tu aliquãdo cõuerſus cõfirma fratres tuos.
Ter cio in falſa fraternitate plures alios ex odio qᷓ
ex charitate coꝛꝛipiũt:paruuʒ in eis æfectum młtũ

uiſj.

ponderates:trabem vᷣo odij in coꝛde ꝓpꝛio non vidẽ
tes.æ quibo Quce.vj. Quid vides feſtucam in oculo

fratris:⁊ trabem in oculo tuo non vides:quo cont:a
vera fraternitas dñicum implet pceptum:Leni xix.

ne inqt odenis fratrem tuũ in coꝛte tuo:ſ publiceaz

gue eũ:ſupple ſine odio:ſicut manus pedem lauat et

line odio tergit:ſicſi peccauerit in te frater tuꝰ: coꝛ.

rige eum: Math.xviij. ¶ Tercio qᷓtum ad actuz coꝛ⸗
qig vera fraternitas tria reqͥrit contra tria mala in
falſa amicitia ſeu ficta fraternitate inuenta: in qua
vnus alteri iniuriam nõ remittit: nec ſocietatẽ eiꝰdi
ligit:vel ꝓſpera ei non appetit:vel de pſperitate eius
gauger:ſed wlet ſicut patet õ fratridbd Joſeph: Geñ.
xxxvij.inuidebant ei inquit fratres eius. Geñ xxvij
Ogerat ſemper Eſau Jacob: Eʒechielis.xxxviij.ca.
gladius vniuſcuiuſq; in fratrem ſunũ diriget᷑ quo ʒ
in vera fraternitate leſus pꝛimo iniuriam remittit:
ſicut Stephanus lapidantib: dñicum implens pce
ptum:Math. v. Si offers munus tuũ ante altare et
lbi recoꝛdatus fueris ꝙ frater tuus aliquid hah 7c.
Et hocquidem faciendum eſt non ſolum ſemel to⸗
tiens quotiens:Math. xviij.dñe quotiens peccabit ĩ
mefrater meus ⁊c.⁊ dicit ei ⁊c. Scðo non ſolũ remit
tunt/ſ̊ diligunt:dilecrõnem in ope oſtendẽdo: quin
aliter nõ diligit.j. Yoh.iiij.Si quis dixeꝛit qꝛ diligo
cũ ⁊ frem ſuũ odit᷑:mendaxẽ.Tercia v altema gau
Tnt felicitate:ſigillatim dicentes illud Ecci.xxv.c.
In tnib placitũ ẽ ſpũi meo/que ſũt ꝓbata coꝛaʒ ceo
hominibus:concoꝛdia fratrum:amoꝛ pꝛoximdꝛuʒ:
⁊ vir et mulier ſibi conſentientes: & his tribus vere
fraternitatis actibo ſcq; operis orisa coꝛdis ſimł. Ra
banus ſuꝑ vltimũ capm Math. vera in quit frater⸗
nitas fratrem veneratur:uotum coꝛipit:diſſolu⸗
to pñtiobſequitur:abſentem nõ rodit:ſano applau⸗
Dit:infirmum non væſerit:placatum non pꝛouocat:
iratum vt maioꝛem metuit ꝓꝓlla vo fraternitas in
quibus hec tria inueniũtuꝛ eſt cinitas firma:e qua
Pꝛoueꝛhioꝝ.xviij. Frat᷑ qui iunatura fratre:qnaſi
ciuitas fama. Nota.C. xij.viii.in cuius veritatis oñ

ſionẽ:et firmitatis ſignum religioſi ad frateꝛnitateʒ

ſuam amicos recipientes:vt fictionem pꝛedictaʒ ex⸗
cludant opeꝛis:et frateꝛnitatem in actu oſtendant.
DSic eos recipiunt vt omnia bona beze ſicut pꝛedi⸗
cationum/vigiliaꝛum/laboꝛum/ſuffꝛagioꝛnm cete/

V.

roꝛumq; bonoꝛum: ſicut frarer percipiet:in vita pa-⸗

riter et in moꝛte. Secũdo fictionem excludunt oꝛis

Ard.iij.

Viij.

Furtum

eos ad omnia queper os fiunt:bũficiaſ oꝛãdo/cãtã/
wjmiſſas celebꝛando recipiũt.Terc o contra fictio⸗
nem coꝛdis:vt æ coꝛde etiã verã onñdant fraternita⸗
tem eis ſpecialem concedũt ꝓticipationẽ oĩm medi/
tationũ ⁊ bonoꝝ ſtudioꝝ:frater qui ſic iuuat᷑ a fra⸗/
tre quaſi ciuitas firma. ZLalibo nanq; dici᷑ Ephe.vj
pax fratriba chanitas cũ fide. .
Talis vo fraternitatis magna eſt vtilitas et effe⸗
ctus bonus:tam ex pte recipientiũ qᷓ receptoꝝ. Pri⸗
mum patet:quia ſicut totum genus humanũ hono⸗
ratum ⁊ ditatũ fuit ex hocꝙ veus fraternitatem ne
ſtram accepit primogenitus in multis fratrib: Ro.
viij. Pic et wmꝰ Eacharie et Elizabeth hon orata
fuit ex hoc ꝙ maria illaʒ intrauitta quodammow
ex paterna ? fraterna affectionel quã nobiles oſten/
ꝛe ſolebãt fligio mõſteria illoꝝ ditabãt᷑ ex illoꝝ
aduẽtu ad eos ex bonaꝝ pſonaꝝ frnitate ſolebant
ponoꝛaꝛi: dicẽtes:caro nia⁊ fr nr ẽ: Geñ.xxxvij.illo
Deu.xxxij.ipᷣe eſt pater tuus.⁊ illud.iij. Reg.iij.hᷣ eſt
mater eius.⁊ illud Math.xx. acceſſit mater filioruʒ.
⁊ illud Lu.j.vñ hoc mihi vt veniat mater domĩ mei
ad me:æ qua ſpũali paternitate vłmatermitate pnt
dici nezgicr ſunt de fratemitate. Secũdũ etiã pʒ:
qꝛ ſicut vmꝰ que foꝛte in ſe eſt bilis:ꝑ alias quib⸗
copulatur ſuppoꝛtatur:ſicut patet.C. iiij.viij.et ar⸗
boꝛ appodiamentis fulcitur:ita qui bonis fraterni/
tate amicitia copulat᷑:⁊ſi quis potentem offenderit
vel arduam cãm coꝛam iudice expedire haberet: ta⸗
les quereret ſecum adducere ꝑ ques citius reconcili
ari ⁊ expediri poſſet:taliũ ſocietas eſſz ei vtilis:ſicut
etiam homini volẽti in extranea patria ad wvmũ iꝭ/⸗

tam vclinare:vtiliter bene notum in curia illa ſecũ

Arꝰ. j.
j.

Exemp.

Ducit:ita in nocte moꝛtis ad wmũ pᷣi:dicentis illud
HGeñ.xliij. Non videbitis faciem meam:niſi fratreʒ
vrm minimũ duxerit is vobiſcũ:ſicut etiam vtile eſt
in cauſa bꝛigoſa ſapientibo et inſtante bello militi⸗
bus bonis ↄfederari:ita in ꝓpoſito exemplo illoꝛum
qui dicũt.j. Mach. xij. maluimus mittẽad vos rno⸗
uare fraternitatem. Mõ. A.xxj xiiij.
Brti diuitis et pau/
ſwperis. Pꝛio faciẽda ẽ adinuicẽ ↄpatõ. Ge
cundo falſa excuſatio. Tercio periculũ oñ
dit᷑ vtriuſq;.
Mtũ ad pꝛimũ cũ fuꝛtũ ſit aliene reiillicita con/
trectatio vel vſurpatio: ſicut patet in œcreto.xxxij.
q.iiij.meretrices.S.omnis.⁊.ff. e furtis.l.j.patet.i.ĩ
Digeſto no.li.ix.q tam diuites qᷓ; pauꝑes rem alienã
ſeu vſum rei habẽtes inuito dño furtuʒ cõmittunt:

diunt es tñ grauius :qꝛ rapina peior eſt ẽ furto:ſic pa
tebit infra.c. rapina.Et peniculoſius:qꝛ hic minꝰ

pumũtur pa uꝑes timide furtũ cõmittunt. in quo ſi
capiant᷑ incarcerãtur ? puniũtur.diuites vo aliena
apte expendũt:nihil ꝓ eis ſoluentes ⁊ tñ inulte ĩ hac
Vta tranſeũt:⁊ tñ meliꝰ eẽt ꝙ in manꝰhoĩm caderẽt:
ꝙᷓ in manus dei:⁊ ꝙ tꝑalẽ ſuſtinerẽt veꝛecundiam et
penam/qᷓ eternã niſi hocmelius eẽt:ſanctus Patri-⸗
cius ñ rogaſſet cũ ꝙ ouis furata in vẽtre eius bala⸗
tum faceret:qui illam a quodam ſubdito ſuo fuꝛtiue
accepit:cũ ouem ad inſtantiã illiꝰ qui eã perdiverat
queret vt c eo ſcribit᷑ nullus rñderet:oꝛatione fa⸗
cta:ouis cæ vẽtre furis clamauit. Si nũcoues ⁊ bo/
ues ? galline ⁊ caponee oĩa animalia qᷓ diuites co⸗
medũt ⁊ non ſoluũt:v quibo dicrum eſt. H.ij. xxiiij.
7. E. iij xxij. 7. T. v. xvij. in ventribo eoꝝ ſic clamarẽt
maioꝛ forte clamoꝛ eẽt in ventribo eoꝑ qᷓ archa noe
vbi oĩa aĩalia ſimul fuerunt. Sʒ licet hãc in hoc mũ
w confuſionem euadũt: alibitñ maiorem euadereñ
poterũt. vtile ̊ eis eẽt qñ contra eccleſie iuravel ĩpᷣ⸗
iudicium ⁊ damnum viroꝛum eccleſiaſticoꝝ aliena

7
vill.
attemptãt/vel loca illoꝛum ſine licẽtia aliqua occu⸗
paturi vel al laturi intrant ꝙ cis contingeret qo cõ
tigit illis quivoluerunt eccliam frangere ſancti ead-
mundi regis:qui ſic cum oĩb inſtrumentis in mami-
bus ſuis vſq; in craſtinũ ĩmobiles ſteteruntvſq; eẽnt
capti ſuſpenſi.Si oĩa ſic ablata in manibo tenerẽt
vel in vollo poꝛtarent:non eẽt policarius in t᷑ra me⸗
lius onuſtus ꝙᷓ illi: quid ꝓdeſt eis/ꝙ hic tale onꝰnõ
poꝛtant:cum certũ ſit ꝙ in die iudicij coꝛaʒ toto mũ
w onus illud poꝛtabut:quia teſte paulo ad Gał.vi.
vnuſqͥſq; onus ſuũ poꝛtabit:quinuc nobiliſſimi rpu
tantur:tũc viliſſimi policarij videbãtur:hñtes ĩ col⸗
lo oues ⁊ boues vniuerſos ⁊ pecoꝛa campi.Zũc ſuꝑ

furem cõfuſio: Ecci.v.qꝛ Teſte Jo.apo.ix.neq; ege
rũt dũ hic viuerent/pniam ab homicidijs ſuis:neq;

a foꝛnicatione neꝙ a furtis ſuis:iõ regnum vei non
oſſidebunt.j.Coꝝ.vj.nec miꝝ:qꝛ in vita iſta fide⸗
es latronũ diligunt ſocetatẽ:nec hi tm tali ↄfuſiõe
digni ſunt qui bona auferũt viuoꝝ ſiue ſeculariũ ſi⸗
ue ecclłiaſiicoꝝ vt pᷣdictum eſi:ſ̊ etiam illiq bona au
ferũt vel vennent functoꝝ.hoc em̃ patet taʒ ex na⸗
tura furti qð ẽ crudeliſſimũ:ſicut patet.E.viij.arti⸗
culo.vj.per totum:ꝙᷓ etiã ex vindicta que aliqñ ↄtra
tales legit᷑ fuiſſe oſtenſa:quaſi ꝑ iſtũ modũ ð quodã
volente functum quendam ⁊pcioſis oꝛnamentis2
pannis ſicut modus ẽ in ahiqͥbus ꝑtibo ſepultum ſpo
iare:queʒ vefunctus vſq; in craſtinũ tenuit:nec ab⸗
ire ꝑmiſit/anteq; moꝛtuoꝝ fur omnibus notus eſſet.
Oi us nũc contra fures moꝛtuoꝝ qui bona illorũ
ipſis in uitis vetinent:tales oſtenderet vindictas:ta
lemq; moꝛtuis daret ptãtem/ꝙ qn ad loca vbi ſepeli
untur væclinant eos vetinere poſſent:pauci ſunt qui
ð eccleſijs ad pꝛandhũ ſuũ redirent. Sed lʒ moꝛtui h;
eos non accuſent:vel non oſtendãt ſeu teneant/ duꝛe
tñ eos accuſabunt ante chriſti tribunal.tunc confun
gentur ſicut fur cõfundit᷑:qñ in furto ſuo œpᷣhendit᷑
Hiere.ij.
Sed tam diuites q pauꝑes de furtis ſuis ſe excu⸗
ſant.iuites em bona ſubditoꝝ duro wmimio et ma
lis miniſtris mediantibus auferendo:credunt excu
ſari:quia a ſuis et non alienis ſubditis rapiunt:ſed
hoc videtur peccatum illoꝛum aggrauare:quia plus
tenentur ſubditis pꝛopꝛijs:eis em deputantur cuſto
s ſicut tutor pupillo:⁊ quia ve labore illoꝛum vi⸗
uunt.Et quia pꝛo illoꝛum cuſtodia habenda ſtipẽ-
dium a deo accipiunt/villas/terras redditus ratõ⸗
ne quoꝛum ſicut ſubditi tenentur illis fidelitatẽ ſer
uare laboꝛando ⁊ ſeruiendo:⁊ ea que ex pacto vel ra⸗
tionabili conſuetudine obligantur reddendo:ita ipᷣi
tenentur ſubditis et miniſtris in fideli gubernatõne
et ſalarij ſolutione. Sicut igitur wmini ſuos eis in⸗
fidelesqm vel bona illoꝛum auferunt: vlad que te⸗
nentur non faciũt:fures iudicant et proditores: ita
econuerſo iſti wmini coꝛam deo iudicabuntuꝛ:quis
illoꝛum malum furem non iudicaret paſtorem ſu⸗
um:cui ſufficiens ſtipendium et mercedem pro oui⸗
bus cuſtodiendis dediſſet ſi vltra hoc de ouibus la
nã et lac ſine dñi ſui liceutia acciperet:vł ſi fili ũ ſuũ
alicui tradidiſſet ad ducendum vel cuſtodiendum:
tradidiſſetq; ei gladium quo filium ſuum defende⸗
ret/et ſufficientẽ mercedẽ ſi filium illu in via ſpolia
ret:et gladio illo cõtra illũ vſus fnerit ad occidẽdu
vel ad verberandũ:nonne furem illũ indicaret:ita ĩ
PRone tradidit ſubditos/ dñis ſecularibo et ec
cleſiaſticis:vans eis ptãtem qua illos dvefenderent:
et ſufficiens ſtipendiuũ p cefenſione et veſiderãs ꝙvl⸗
tra non capiãt: Zuce.iij. Milites inquit cõtẽti eſto/
te ſtipẽdijs vris ⁊c. Si ũ plepẽ ci ad volũtatẽ euo⸗
rent et ſint ð ilł e qᷣ in ps xiij. veuoꝛauer̃t ple. meã
ſicut eſcam panis ·qͥᷣ ſcilicet illos ꝓ oĩ negocio taxant

Exemp.

3 la „
lpll neu nei unni din⸗
Gn incce affaente
cninittſet ofico lo iuce n,

uii nucijemut va n inuenenut b
itai genſim wiauchint
glibocfeclſſent: guaſt dicerent. alij vo
Piuiſſeadinfermü:ſechnos potius
nobisiuiſſeaclin
Aeginns Tquoti guolibet venkicati
Alyicchaoforem anebas Ntſchre
no omnibuo ſto dies dßiſicnt fur .
ij. Inquonullus ilopercuſabit. e⸗
alis wnanie.. wiſtis atromito diun
husiftaleeſeet meliore inuenin. ge⸗
hus inveniuturcoditöts gue furti ob⸗
umant oimo gelßt unt apnt alior
imautinfinmtasaut wlorin aprtein
Net Ondeipolliaaricoli v⸗Auinqu
tomagitratus dſcendlteſtacſi caput
tumeſcstita vta menbris oſſino aut in
ſtino poſfſt dancpaſionez ſneggauif
mibontolcran aranicſtinpoſii
eritpaſtiooincnreblis:ſicviuerehmori
lſeranihi tiins dtcäggfniren
ſmnoſantsi aputifiti nimisroſſ
hilia tpemna Becigoguiſtinich we

int. e ſeut dw leonibus dicig den

H P
it: Alt. Ameo neſſlin⸗
anbanennimannnefun⸗
racſtre dedciti en
folſentac te ecögredict in
brügi etenideſunnet dil
ennunſttainie i
Aluptat

84

bun mtechnſtninnilnmnee
nöfnitninfinmn

ivltescygauges wfirriſni⸗ ſetza, Mi

ndinſten nlino etna in
dhannbus outenno rednt lre
cnon alems ſubcinsupluntſen
atumllloumaggraugreiguuplu
Sptopeljo:els en deputantur auſto
plllor quia wlaboreilloꝛum vi⸗
ollloꝛum auſtodi habenca ſpe⸗
lunt vlllas tenas rredditustatd⸗
ſubdiritenenturillis fidelitatiſer
ſemniendo:r eaqneerpacto elnn⸗
mudine obliganturrecdendontui
tt miniſtrigin Uaualnngſe
ne Gicutigitur wnint oseol⸗
ona antfnmn inhrt⸗
it fun iuciantet oliz iin
mini coum niniucialinnnaub
ſuran non icianet MMn ,
zſtiyendtumar neanimn holi⸗

daiſti ns tor r ilhne i
eacla unn iſliſ
l ,uemncun tel ſtociendum:
ſuum wience⸗

nug ct tiu ola
cnetſe ifllon nudl

eihlm nien n
idten uil o er
1 rininea uſt ni ii,
i⸗ Olltsin hit cote
in cuueft lend

Y.

*
—.

j.

Furtum

et talliãt:ſicut cũ omni cibo panem ſumũt/nõ facien
tes differentiam aliquam. Mõne coꝛaʒ co latrones
ludicabũtur et homicide: teſte ſacra ſcriptura Ecẽ̃i
xxxuiij. Panis egẽtium vita pauperis qui æfraudat
euʒ:vir ſan guinis eſt qui aufert in ſudoꝛe panẽ:qua-
ſi loraqit pꝛoyimũ ſuum:ſupple gladio:id eſt po
tellate quam accepit ad eius væfenſioneʒ. Tales pu⸗
pillum eis traditum ꝑſequunt᷑.vnde⁊ in litteris ſe⸗
cularibo fert dixiſſe plato:ſicut recitat᷑ ĩ policratico
li.v.ti. vj.ꝙ cũ in ſubditos poteſtas ſentit idẽ eſt: ac
ſi tutoꝛ pupillũ pſequatur:vel eũ ſuo mucrone iugu
let: ob cuius vfenſionẽ ab eodẽ traditũ ſibi gladiuʒ
accepit.rẽ nãq; publicam:id eſt rem populi frui iure
pupilli percelebꝛe eſt. Sic ergo inter magnos nõ ob
ſtãte excuſatione falſa:humicidiũ furtum/adulteri
um inundauerũt ſuꝑ terram:Oſee.iiij. Subditi vo
et miniſtꝛi ſe excuſant/ aſſeꝛentes wminos ſuos eis
ouꝛos: q; etiam v officio ſuo viueꝛe nonſpofſunt: ꝙ
inſuꝑ ſtipendium eis male ſoluit᷑: et ꝙ wmini illoꝛu
ſunt diites: et ideo non eſt: vt dicunt. peccatum ab
eis dueihele Yn quo facto cuidam aſſimilant᷑ latro⸗
ni/qui eccleſiaʒ ſpoliando capitegiũ quo vmago be⸗
ꝗte marie tecta fuit cum alijs ſi oliis accepit:et ſocio
ſuo xe hoc eũ repꝛehẽdenti:re põdit. filius ſuꝰeſt ſa⸗
tis diues ad dandũ ſibi nouũ. Mota cõt:a tales. A.
xij.lv.et. F. j.xxxvj.cũ ſequẽtibus. Excuſant ſeſiteꝛuʒ
diuites et pauꝑes ſimul a rebus mala fide poſſeſſis
vtpote quas emũt abillis qui eas tꝑe gueꝛꝛe vel pa⸗
cis rapue:ũt:vel qꝛ vas a fatuis poſteff oꝛibus citra
iuſtũ pꝛeciũ emũt:vel res inueneꝛũt ꝑditas:dicẽtes
ꝙ niſi ipſi eas emiſſent vel accepiſſent vel inueniſſẽt
alij hoc feciſſent: quaſi dicerent. alij voluiſſent pꝛo
nobis iuiſſe ad infernũ:ſedinos potius illuc ire pꝛe⸗
elegimus.æ quoꝛũ quolibet verificat᷑ ill pſal.xlix.
Sr videbas furem currebas:vt ſcʒ res illas occupa⸗
res.omnibus iſtis d ies dñi ſicut fur.i.veniet.j. Pe.
iij. In quo nullus illoꝝ excuſabit.qꝛ ð om nib iſtis
malis tenarijs.i. iſlis latroniba diuitib paupi⸗
bus difficile eſſet melioꝛẽ inuenire.qꝛ ſicut in diuiti
bus inueniũtur cõditões/que furtũ ab eis factũ ag-⸗
grauant. Pꝛimo qꝛ ipᷣi ſunt caput alioꝝ:vdecus an
tem aut infirmitas aut oloꝛ in capiteſintolerabili⸗
oꝛ eſt. VUnde ĩ pollicratico li.vj.Cu inquit in ſubdi⸗
tos magiſtratus væſcendit:eſt ac ſi caput coꝛꝑis in/
tumeſcat:ita vt a membꝛis om̃ino aut ſine moleſtia
fieri nõ poſſit.hanc paſſioneʒ ſine grauiſſimo wloꝛe
mẽbꝛoꝝ tolerari vłcurari eſt impoſſibile.Si voo fu⸗
erit paſſio in curabilis:ſic viuere qᷓ; moꝛi miſerius eſt.
miſeris nihil vtilius ẽ:qꝙᷓ vt cũq; finire miſeriã.mon⸗
ſtruoſa res ẽ ca put ĩflatũ ⁊ nimis groſſũ:⁊ mẽbꝛa de
bilia et erne Derndo qꝛ iſti nũq; wꝛmiũt aut ceſ⸗
ſont.qꝛ ſicut de leonibus dicit ꝙ woꝛmientes aptos
habẽt oculos. Ita iſtis wꝛmiẽtibus laſciuiẽtibus
oculi eoꝝ quos vemon in fine eruet.i.mali mĩſtri ad
pꝛedã vigilant/Et licet ipᷣi ibi nõ ſint:cauda illoꝛuʒ
eſt ibi:ſicut dyabolo ſuper terram exiſtente:cauda ĩ
mari naues ſubmerſit. Tercio:quia maioꝛa et meli⸗
oꝛa a ſubditis accipiũt q; ecõuerſo.qꝛ animalia ⁊ hu
iuſmodi. Quia etiã latronibus ſuſpẽſis patria paci
ficatur. quia nõ ſtatim veniũt alij.ſed wmĩs malis
moꝛtuis:peioꝛes eis ſuccedũt. Ydeo cõgrue legit᷑ re⸗
ſpõdiſſe quedã vidua/qᷓre tantũ oꝛaret pꝛo longa vi
ta cuiuſdã mali wvmĩ quẽ habuit: quia inquit pater
ſuus abſtulit a me omnia que habuiſpᷣter duas vac/
cas:quas iſte abſtulit.timeo ne filius ſuus cũ vene⸗
rit:v qͥd auferat nõ inueniat:ocłos etuat. ꝓpter has
ↄnoꝝ maloꝝ crudeles cõditões que oſtẽdũt ipᷣos fu⸗
ribus eſie peioꝛes:cõgrue dici᷑ Abdie.i.Si fures in
troiſſent ad te:nõne furati eſſent in ſufficiẽtia.d᷑vmĩ
ꝓo nõ ad ſufficientiam:ſed ad voluptatẽ omma au⸗

718 8
F piij.
ferũt.ſient patet.F. j.xxxvj.cũ ſequen. Ita in paupi⸗
bus et ſubditis tres inueniunt᷑ cõditioes que maluʒ
illoꝝ et furtũ aggrauãt. Quoꝝ pꝛimũ eſt: ꝙ nõ ſolũ
furtũ:ſed etiã inramenti vel fidei cõmittũt fractõeʒ
ipᷣi em fide vel iuramento wminis quibus ſeruiunt:
obligantur.q wominis ſuis damnũ non facient: nec
voluntarie fieri permittent. Secundo:quia nõ ſolũ
bona exterioꝛaſſed quod peius eſt/ famã eis furãtur
cõmuniter eis vetrahendo.Tercio quia licet mino⸗
ra de facto a wminis capiant vel furentur:tamẽ vo⸗
luntate equalia vel maioꝛa ab eis furantur. &t non
ſolum ſunt fures quia furantur:ſed qui furari vellẽt
pꝛopter timoꝛẽ tamen humanũ hoc dimittũt.ſicut
patet in vecreto de peni.diſt.j.ſi pꝛopterea quia non
furtum:ſed mens furantis attendit᷑:ſicut patet ibi.
xiiij.q.vj.c.vulti.Et ponat᷑ ꝙ parua ſint furta ĩ pꝛĩ
cipio:que dyabolus ſuadet: ad maioꝛa impoſterum
p illa inducere intendit. Sicut patet illo pᷣ quo fa
bule habent: ꝙ fecit pactum et ſocietatẽ cuʒ d yabo⸗/
lo:ita ꝙ eum in furtis ſuis iuuaret:et a moꝛtepꝛeſer
usret:et animã non caperet.qui hoc pꝛomiſit:qᷓdin
Filinas 7 buiuſmodi furaretur. furatas habuit gal
ias ꝙ eas poꝛtare nõ potuit vno die:pꝛopter quas
poꝛtandas cum equum furaret ur:capituret ad pa⸗
tibulũ ducitur. Cui vemon pꝛo auxilio habendo in.
uitatus affuit.quod tamẽ pꝛomiſit:aſſeruit ſe nõ dve
bere tenere:equũ per os tenens et dicens. Wene pꝑ ro
ſtruʒ videre potuiſti: nõ fuit auca. Sic iſti pulcre
pꝛomiſit et minoꝛa furta:pꝛimo ſuaſit/poſtea vᷣo ma
loꝛa:vt eum confunderet:quia ſuggeſtione ſua equũ
illũ pꝛoculdubio furabatur. JIta i minoꝛa fur⸗
ta pꝛius ſuadet adhuc:et poſtea maioꝛaſ et homici⸗
dia/⁊ huiuſmodi:ꝑ que ad magnas ducit cõfuſiões:
tã temꝑales ꝙᷓ eternas. Et ad iſtũ finem cuʒ fure in
eodem bbolto currit.iuyta illud pſal.xlix. Si vide/
bas furem ⁊c Et ſunt mũdus et œmon in hoc ca
ſu eiuſdem conditõis.qꝛ eodem modo paulatiueho
minẽ ad ſe attrahit:ꝙ ex modo illoꝛũ loquendi qui
a mũdo incipiũt cœcipi:patet.dicũt em̃ qñ mũdi fal⸗
ſitas eis oſtenditur:q; ad bꝛeue tẽpus opoꝛtebit eos

gdhuc in curijs vel officijs mũdo militare:nõ pꝛo ſe

ſed ꝓ ſuis.Et poſt annũ vel bꝛeue tps ꝓmittũt ſe vel
lea mũdo recedẽ. Sed vnus annꝰaliu ad ſe trahit.⁊
cui videbat᷑ mũdus tedioſus ĩ pꝛincipio:ex poſtfacto
ad ꝓpꝛia vt ad carcerẽ redit:et ſic mũdus qui eiĩ pꝛĩ
cipio licentiã ꝓmiſit ꝙ cito rediret:vſq; ad moꝛtẽ ꝑ
minoꝛa mala ad maioꝛa trahit: et ſemꝑ eũ ſub colo⸗
re boni retinet ſub coloꝛe dico:qꝛ in veritate fur ille
nõ venit niſivt furet mactet et p erdat: Joh.x. Mo
ta ve hoc.C.x.xxj. Et ideo om̃is fur ſicut ibi ſcriptũ
eſt iudicabit᷑ʒach.v. . .
ꝛedictoꝝ vo periculuʒ in die iudicij patebit:qͥᷣa
quãdo chꝛiſtꝰalijs crudelibo et tenacibo dicet illa vᷣ⸗

ba Mathei.xxv. Eſuriui ⁊c.pꝛedictis peiꝰdicere po CF

teſt. Eſuriui et abſtuliſtis a me cibũ meũ. Et nõ ſo-
luũ chꝛiſtꝰtũc contra fures illos partẽ ſe faciet:ſed et
om̃es electi cũ eo:ſacra ſcriptura teſte Sap.v.vbi de
iudicio illo loquens dicit. Oꝛbis terrarum pugna⸗
bit cũ illo contra inſenſatos.Et vt modꝰpugnecla⸗
rius videatur:exemplificare opoꝛtet quomò acies ĩ
illa pugna oꝛdinabuntur. Stabunt omnes æcies ele
ctoꝛum a vextris.ſicut patet Mathei.xxv. Acies vo
lupoꝛum et latronũ a ſiniſtris:qui ideo acies in plu
rali dicuntur:qꝛ ſicut plurib modis hic bonos im⸗
pugnant:ita ibi pꝛo ſimilirudine culpeĩ qua hiccõ/
uenerũt ad penã ſimul ſtabũr.ſicut duri vmini qui
grauibus em endis et am erciamentis et exactõibus
ppłin vi ſpoliauerũt pꝑ ſe in vna acie.m ali eccłiaſtici
qui pauꝑes ⁊ bonis chꝛiſti et pauperum non nutri
erunt vt debuerunt:in acie ꝑ ſe vſurarij et falſi mer⸗

vrij.

Exem.

ix.

Axti. iij ·

rxij.

Furtum

catoꝛeset facti oꝑarij:qui xpᷣi mẽbꝛa cceperũt:per

ſe fures ſe et ſic œ alijs. Oes iſti licet diuerſis mo⸗
dis furtũ cõmittant:qꝛ dñi auferendo:pꝛelati veti⸗
nẽdo:vſurarij ⁊ mercatoꝛes ⁊ alij falſi ecipiẽdo:fu⸗
ves occulte accipiẽdo:oẽs tñ ſuo mõ in hoc vno con⸗
ueniũt:q fures ſunt et latrones: Joh.x.Oꝛ ſic ibi ſi⸗
mul cõgregabunt᷑ ? alligabunt᷑ er vi oſtẽdit᷑ verbis
quibo ait Math.xiij. In tꝑe meſſis dicã meſſoꝛibus

colligite pꝛimũ ʒiʒania:et alligate ea ĩ faſciculos ad

com burendũ.Glo.luxurioſos in vnũ faſciculũ:aua

ros in aliũ.et ſic ve alijs.Cui cõcoꝛdat illud Yſa.xx⸗

iiij. In die illa viſitabit dñs ſuper militiã celi in ex⸗
celſõ:et ſuper reges terre qui ſunt ſuper terrã:et con
gregabunt᷑ in congregatione vnius faſcis in lacum:
et claudent᷑ ibi in carcere.Contra iſtos vo a cextris
ſtabunt acies bonoꝛũ ſimul oꝛdinati:ſᷣm ſimilitudi

nẽ vite quã exercuerũt.inter quos multi erunt qͥ pic
a pᷣdictis malis afflicti et ſpoliati ⁊ victi fuerũt/duzʒ
hic viuerent. in hac vita boni timidi ſunt cãs qli-
os aggredi.qꝛ a malis frequẽter vin-

cũq; cõtra ma 1
cũtur:ſicut patet..j.articulo.j.ꝑ totum.Et ab eis
ſpoliantur ſicut ouis a ſpinis:ſicut pʒ. F.j.xiij. Jbi
vo teſte ſcriptura Sap.v.Ecõuerſo ſtabunt iuſti in
magna cõſtãtia aduerſus eos qui ſe anguſtiarũt: et
ab ſtulerũt laboꝛes illoꝝ.Et audacter querimomiaʒ
ſuam coꝛã cæo œponere poterunt:et iuſticiam pete/
re:dicentes cum iudicechꝛiſto ſinguli nocumentum
recitantes/in quo ei ſpecialiter nocuerũt.quoꝝ ali-
qui dicere poſſunt ſicut ſubditi maloꝝ vmĩoꝝ Eſu
riuimus:ſed dñi noſtri illi ibi ſtantes hoc fecerũt:qꝛ
laboꝛes noſtros et bona noſtra abſtulerũt.Alij:eſu
riuimꝰet fame moꝛtui ſumus:⁊ illi bona nobis vebi⸗
ta vtinuerunt. Alij:ſitiuimus ⁊ nudi fuimus:quia
illi ibi ſtantes ex aduerſo quilibet modo ſuo ita nos
apodiauerũt:ꝙ potum vel veſtes em ere non potui⸗
mus.Alij:infirmi fuimus lilli hoc fecerũt qui nos v
berauerũt et plagis affecerũt.Alij:ſine hoſpitio era
mus:ſed illi hoc fecerunt ðð wmo ⁊ terra noſtra nos
expellẽdo.diues vix dimittit ſine cupiditate terram
pauperis iuxta ſuaʒ vt ſuã ampliet vel quia nos nõ

receperunt ĩ hoſpitijs ſuis:ſicut patet..ix.vj.Alij:⸗

Icarcere eramus: ſed illi hoc fecerũt ꝑ falſas cauſas
nos indictãdo ⁊ ĩ compedibus ponẽdop Alij:coꝛpo⸗
ra noſtra in terra benedicta ſepulta nõ fuerũt:illi h
fecerunt pluribus modis et varijs locis nos occidẽ⸗
W. vindica wmine ſanguinẽ noſtꝝ qui effuſus eſt.
Quid aliud homines poterũt ſimul clamare me
lius qᷓ ſimul dicere.iuſte iudex fac nobis inſticiaʒ xe
illis.quia omnia pꝛedicta mala nobis intulerunt:2
laboꝛes noſtros et bona modis ſuis abſtulerunt: vt
cupiditatem ſuaʒ ſatiarent. nos fame et la boꝛibus
affecerunt:vt ipſi œlicate de laboꝛibus noſtris ⁊ bo
nis viuerent. Hos laboꝛauimus et durã vitam du⸗
ximus:intantũ q' in dimidio anno vix bonam habu
imus ſatietatẽ:niſi vix panem et pulmentũ et aquã:
imo quod peius eſt fame moꝛtui fuimus.Et illis de
bonis noſtris que ſeʒ a nobis in mõ ſuo acceperunt:
vel quenobis in neceſſitate noſtra negauerũt:æ tri
bus vel quatuoꝛ ferculis mĩſtratũ fuit. Eſuriuimꝰ
ſitiuimus⁊ frigoꝛe et nuditate afflicti fuimus.Et
illi latrones bona noſtra nobis indigẽtibus nõ de⸗
Trũt:nec illis nõ pa uerũt vel veſtierũt.ſ̊ canes ſu⸗
os et equos et ſimias et diuites et potẽtes et abũdã⸗
tes et guloſos et ebꝛioſos et meretrices ſuas illis pa⸗
uerũt et veſtierunt:et nos vfectu veficere ꝑmiſerũt.
ſicut patet.E. iij.xxij. Yuſte deusſiudex foꝛtis/ludus
nõ fuit bene ptitus inter illos et nos. Yiloꝝ ſatietas
noſtra fames fuit.illoꝝ leticiajnoſtra miſeria. illoꝛũ
haſtiludia toꝛneamẽta/noſtra fuerunt toꝛmenta:

auia noſtr is auenis ⁊ expenſis illa fecerunt.illoꝛum

F prilj..

copie noſtre fuerunt inopie.illoꝛũ feſta/ cœlectatões
po:mpelvanitates/et exceſſus/ et ſuꝑfluitates nobis
fuerunt ieiunia/penalitates/ vfectus/ calamitates
et ſpoliationes/illoꝛum tripudiũcantilene et riſus:
nobis fuit ludibꝛium/gemitus et ploꝛatus.ipſi can⸗
tabant mõ bñ mõ bñ.et nos gemuimꝰ dicentes. Ve
vo bis/ ve vo bis.Sic ergo dũ ſuꝑbit impius incẽdit
pauꝑ:ps.ix. Juſte mvminelhyſtriones et turpes per
ſoneſet diuites cibũ ? robas ab eis accipiẽtes clama
uer̃t ad largitatẽ ad largitatẽ.et nos pauꝑes et ſub
ditilaſcreditoꝛes clamauiꝰ.ad fugã ad fugã ⁊c.qꝛ ta
les libẽter vt frequẽter accõmodãt.i.mutuãt:ſed in-
uite reddunt. ¶ Iſtis ex vna parte clamantibus/et
ſuam innocentiam ⁊ alioꝛum iniuſticiam alleganti
bus nõ eſt dubium quin iuſtus iudex faciet iuſticiã.
Hoc pꝛomittitExo.xxij.Di inquit leſeritis eos: cla
mabunt ad me.ſicut illi qui appellãt a falſo indicio
inferioꝛũ iudicũ:quibus pꝛotunc facit iudiciũ om/
nibus ſcqʒ iniuriã patientibus. in pſal.cij.ſicut patet
D.xij.xxxvij.uale autem erit illud iuditiuʒ patet
ey conditõne vite partis vtriuſq;.illi a æxtris hic fe
cerunt vigiliam:ergo ratõnabile eſt q ibi faciant fe
ſtũ.illi vꝓᷣo qui tũc a ſiniſtris erũt hic fecerũt feſtuʒ:
Oqꝛ duxeruntin bonis dies ſuos: YJob.xxj. Ergo rati⸗
onabile videt᷑ tũc faciant vigiliã.vt ſicut ipi oꝛdi⸗
nẽ puerterũt et bonaʒ conſuetudinẽ ita eis ꝓuertat᷑
hoc em̃ oꝛdo requirit nature: ꝙ motus a ↄtrario fi⸗
at ĩ contrariũ.Qui ergo vt dictũ eſt/ hic comederũt
et biberũt:et vane ſe veſtierũt:et xpᷣi mẽbꝛa in omni
bus pᷣtermiſerũt:rõnabile eſt ꝙ ibi oꝛdo fiat contra
rius:ita videlicet ꝙ eſurientes hic impleãtur bonis
ibi:et econuerſo.Et quuhic chꝛiſtum cum membꝛis
ſuis expellunt vel excludũt:ibi a wmo ⁊ei excludan
tur:⁊ vmũ nõ habebunt niſi infernũ:quia fures vo⸗
mũ dei nõ poſſidebũt. Et qui hic incarcerauerũt et
vulnerauerũt/illuc imꝑpetuũ incarcerabunt᷑.⁊ ſic ð
alis:teſte chꝛiſto qui dicit Math.vij.quo iudicõ in
dicaueritis c. Et imppetuũ fameʒ patiant᷑ ⁊ ſitim⸗
dicẽte Jſa xxiiij. Ceſſabit gaudiũ cũ gaudho ⁊c.nõ
bibẽt vinũ ⁊c̃. Sed nitunt᷑ ſe iuſtificare:et partẽ ſuã
bonã multipliciter. VUno modo ꝑ conditoeʒ ſtatus
quem tenent:vel ſanguinis de quo ſunt oꝛundi.ver
bigratia. Si aliqui eoꝝ interrogẽtur quare plus ex
pendunt in equis et cibis et robis et pompis ſeculi:
ꝙᷓ terre vel redditus illoꝛuʒ valeant. Reſpondebũt
pꝛo honoꝛe ſeculi et parentele ſuelet ſanguis ſur et
atus bꝛij opoꝛtet qꝙ talia faciant. dicunt q opoꝛ⸗
tet eos liberalitatem oſtendere:quacunq; via adil⸗
lam pu enerint/ſiue mutuando/ſiue dure wminãdo:
vel quouis modo ꝑ furtũ vel rapinã/ ꝓꝑ phas vel ne⸗
phas:ꝑ infamiã et bonã famã a vxtris et a ſiniſtris
Quibus reſpondet᷑ dupliciter. Pꝛimo ꝙ melius eſ⸗
ſet hic et ſanius ꝑdere pꝛedictũ honoꝛẽ q; imuſte vi⸗
uendo/ et de alieno hic magnũ habere honoꝛẽ coꝛaʒ
paucis:⁊ in iudicio amittere honoꝛem coꝛã toto iuũ
w. Gecundo reſpondet᷑: ꝙ tales expenſe nõ oſtẽdũt
eos eſſe liberales:vł nobiles:ß magis viliſſimos pec
cati et dyaboli ſeruos:quia dicit vecretuʒ diſt.hxxx⸗
vj.c.fratrem noſtrum.c.nõ ſatis.et.c.dvminus.cum
ſe.ꝙ pulcra liberalitas eſt/que indigentibus tempe
rate et nõ ſuperflue impenditur. Sed certe dare hy⸗
ſtriõibus/et ꝓhibitis venatoꝛib et perſonis turpi⸗
bus nõ eſt largitas:ſed vicium.ſicut patet ibideʒ.c.
Vnare. et ca.ſequenti. Secundo iuſtificant factum

ſuũ dicentes:ꝙ opoꝛtet ꝙ ꝑ talia wna et robas ⁊ lar

gã mẽſam/amicos eis acquirãt qͥ eos ab infoꝛtunijs
cuſtodiãt:et ne etiã ipſimet eis no ceãt. Quibo rñdet
Seneca de beneficijs li.iiij. Cũ inquit dando egere
ceperint:alienis bonis manꝰinferre cogunt᷑ᷣmaioꝛa

qᷓ; odia ſequuntur eoꝛũ quibus ademunt ꝙᷓ fauoꝛes

Niij.

do
tZad ran
.ounn ugmſutzin i;
ſuitog autin n
be habenti i
Nlileniuma iag an tant
ho hentdi ei⸗ 950
ena avoſuunnper nitil nn
nnuſonbiſecn r il uſn
gtube ganmn ſ r im ſan⸗

t.¹
t Cme yenus nlnt potnnn
nſns tnemai hanſiuin
liruglun bg fenule et ou c
tnonpunuremr velli uscocl
tturno ochꝛo diamoreſe ulain
lntnöhobent patiütur raroprd amdit
ininociparnüturgad lidiruzmanettt
iideniaſequuntur gaiarard itiunat
diö dun Wherenteſſein miſſa untint
berenteſſein veſpeniss imnt intaberns
lcins ſpectaalis necpoterunt dicere⸗
at patet E ij mi necſine wnonecin

Weſec pꝛo al pis ſnis ner infinnipꝛop

Nopterculpamn er ſuperflultare, oropt
Niclsad eobs frequenter vocatur. i noc
hentet ſomachus in aſtino velut ſaca
lus perflutates reapere neuestopoꝛ
Niqgmedicinaz dt engangtinam. ſed iuß
nelicusanuneeuacnationem peccatifa
anmd: Peccatüno tätum granat conſch⸗
nncheſfomci ſontemlne⸗
Neniotconſcintianec dicerepoſſuntine
muoniſigio Alctoſtisnd dio ddite
Niſitotecarcere dicere velint lum dv⸗
ſemigeſtohſaram ameräſgamine

bſiſosinclotunt vſchac tercamye

ergontö P
ultisſinſrvein gen uten
idaneniin n n
cn ſaant ig Fiatſian,
annani⸗ cininebglanf
Wan⸗ Poms gotmanofi⸗
n nicſ hlceoneti
ie ne tapinihutnonnt
whahlleektgi aſo iran
etgeſunentesblcingleimn boms

gedüt Etquihicinentcennite
Aluciünppetuiincareenabunt c)
togui nat Catd pi gloincicin
Etimppttui ſane; gatiant itin.
Aeſahit gaudii ai audo i
eu numnt ſeilſtinaneet arti i

en. Go mocog Noltezſtatus
nouinis uo ſuntonnndt ver Nil

icopintenogeturquareylnset
rahioctnhibet hoin ioſegli
s lloꝛnz veleant. Heſponcebit
ictparenteleſueſetſangoisſultt
ttalia faciant. dieunt gopon⸗
temoltendere:gugcunqg blattl/
lemutuando'ſinedure wnnnitt
Pfuni velrapind ofpon i i⸗
rhonifmi nmne iſt
eidnhliinn unnnund⸗
derepteniai onai iile ti⸗

Gaudium

eoꝛum anidns cæderunt. Tercio factum ſuum iuſti-
ficare eſtimãt p elemoſynas q̃s dãt et multaſmiſſas
q audiunt:et letanias mitas et libellos quos in ca
pellis ſuis habent:quibns ĩ parte reſpõſuz ſit. E. iij.
v. et. vj. Poteſt tamen dici ꝙ tales ſunt ſicut illi qui
oꝛe ſuõ rum benedicebant: et incruceei capita ſs
inclinabant.ſed manib ei alapas dabant. Vna em̃
manu pectus ſuum percutiunt: dicentes. Reus pꝛo-
pitius eſto mihi peccatoꝛi. et alia manu burſam ci:
id eſt pauperum ſcindunt:ſicutille qui genuflecten⸗
et confitendo vt fertur burſam incebar ſacer⸗
vtis. Quarto cogitant foꝛſitan/ꝙ tunc ſe iuſtifica⸗
re poterunt eadem dicendo verba que electi dicent
Eſuriuimus et ſitiuimus ⁊c᷑.quia multi qnitũca ſi⸗
niſtris ſtabunt:eaſdem dum hic vxerunt ſuſtinue⸗
runt paſſiones.quibus reſpondetur ꝙ licet aliqui il⸗
loꝛum eaſdem ſuſtinuerunt paſſiones quas ſuſtinu
erunt illi quia vextris erunt: non tamen cum eiſ⸗
m circũſtantijs et modis.quia electi illas vel ſpon
te pꝛo chꝛiſto ſuſtinueꝛunt:vel patienter pꝛo chꝛiſto
iniurniam remittentes. Repꝛobi vo vel eas non ſu⸗
ſtinẽt: vel et ſuſtinẽt hoc nõ pꝛo chꝛiſto/ vel cũ patiẽ⸗
tia:ſed pꝛo malefactis ſuis/et inuiti patiunt᷑. Verbi
gratia. Pꝛimo ⁊æ his qui talia minime patiunt᷑. Nũ
quid poterunt nõnulli voluptuoſe viuentesjet car-
nis veſideria ſequẽtes dicere. Eſuriuimus et ſitiui⸗
mus ⁊c̃. Certe verius dicere poterunt. Alios eſuri/-
re fecimus: et fame moꝛi permiſimus vt noſtra vo⸗
luptas pluribus ferculis/et diuerſis cibarijs et poti
bus ingurgiaretur.vel ſi quãdoq; eſuriẽ ⁊ ſitim pa⸗
tiãtur:nõ hocpꝛo vei amoꝛeſſed quia quod habẽ vel
lent nõ ha bent patiũtur.raro pꝛo amoꝛe vei din bu⸗
iuſmodi patiũtur:qͥ ad libituʒ mane et tarde carnis
⁊xſideria ſequuntur.quia raro ieiunãt qui ante pꝛã
diũ dum ceberent eſſe in miſſa ſunt in foꝛo.et duʒ de
berent eſſe in veſperis ſunt in taberna vel in alijs il
licitis ſpectaculis.nec poterunt dicere:nudus fni.ſi
cut patet.Eiij.xxij.nec ſine wmo:nec in carcere pꝛo
o:ſed pꝛo culpis ſuis:nec infirmi pꝛopter deuz / ſed
pꝛopter culpam et ſuperfluitateʒ. pꝛopter talia me⸗
dicus ad eos frequenter vocatur.ſið nocte nimis ce
nent:et ſtomachus in craſtino velut ſaccus plenꝰno
uas ſuperfluitates recipere nequesat:opoꝛtet ꝙ me⸗
dicus medicinaʒ det euacuatiuam. ſed ſufficit eis ꝙ
medicus anime euacuationem peccati faciat ſemel ĩ
anno:ꝙ peccatũ nõ tãtum grauat conſcientiã quã-
tumicibus ſtomachũ.ſtomachus illoꝛum videtur te
nerioꝛ conſcientia:nec dicere poſſunt in carcere fui⸗
mus niſi pꝛo vxlictis ſuis:nõ pꝛo cæo inter ſaracenos
niſi foꝛte carcerẽ dicere velint illum dyaboli carce⸗
rem/id eſt obſcuram camerã ſuam: in qua ĩ lectis ſu
is ſeipſos includunt vſq; ad terciam vel nonam: ta⸗
lia ibidem operantes:æ quibus dyabolus totũ vel
magnã vẽdicat partẽ: necꝓ amoꝛe vei pauperibus
ſepeliendũ operam dant:ſed potius plures inſepul⸗
tos faciant:velquia eos occulte occidũt: ſicut fures
et huiuſmodi:quiĩ nemoꝛibus tranſeuntes pugilãt
ibi em̃ fures effodiunt et furantur: Mathei. vj. Vel
quia pꝛece vel pꝛecio huiuſmodi malefactoꝛes iunãt
vel non puniunt:ſocij furamn Yi Prino. Vcde) ta⸗
libus congrue debetur moꝛs ſocij illoꝛuʒ pꝛoditoꝛis
talis:de quo Johã.xij.ur erat Judas: et ſepultu/

ra quo ad coꝛpus Joachim.v quo Hiere.xxij. Se⸗

pultura aſini ſepelietur. vminus eius habet pellem
lta mundus iſte exterioꝛa bona 2c. Quo ad amimaʒ
vo ſepultura illius diuitis LZuce.xvj.qui nõ legitur
aliam habuiſſe wmum vel ſepulturam ꝙᷓ infernum.
Sic iudieabuntur tam fures qᷓ ſuppoꝛtatoꝛes c eti
am fautoꝛes:vt pꝛedicto ſcripto væclaratũ eſt Ouia
teſte ceo zach.v. Ois fur ſicut ſcriptum eſt:iudicabi

G 1.
tur. nec vana ſpe decipiantur. quia ſtatim xens eos
non punit:dicentes. Miſericoꝛdia œi magna eſt. qꝛ
pꝛo certo ipſe finaliter veniet ad mmum funs: a⸗
charie quinto.Et hoc occulteet quando minus cre
dunt. quia dies omini ſicut fur. j. Theſſalo. v. Di⸗
cut occulte alijs veniunt:et furtiue alios damnant

et furtiue quaſi veniunt. ita per boni iudicij equita
tem dies mmini vt fur ita adueniet eis ij. Pe.iij.

Augiuz eſt duplex

Vnũ tempoꝛaleialiud eternũ. Cir⸗
ca que ſey ſunt attẽdenda et oſtẽdeʒ
da. duo videlicet circa pꝛimulet qua
tuoꝛ circa ſecundũ. Pꝛimo ergo oſtẽ
diti gaudũ tẽpoꝛalis ſiueĩ diuitijs/ſiue in vælicijs
ſiue in honoꝛihus/ſiue in quibuſcũq; querat parui
tas ⁊ bꝛeuitas. Scdo ꝙ maxima amẽtia eſt ülud vet
multũ veſiderare vel multũ veliberare. Tercio oſtẽ
dit multis enidẽtijs celeſtis et eterni gaudij magni
tudo. Quarto q; re iuris equitate tm̃ gaudium ma⸗
nũ reqrit pcedẽs veſiderin. Quinto p que media il
ud gaudiũ adipiſci et illud pcedẽs deſideriũ imple
ripoterit. Sexto nõ feruenter veſiderantiũ et nõ fe⸗
ſtinãtiũ ad illud pꝑtingere oſtendit᷑ ſtulticia.
Mꝛimũ patet exemplo:a cõfirmatr᷑ auctoꝛitate. cõ
ueniẽti em̃ exemplo huius mũdi oſtẽditur gaudiũ ĩ
guſtu habito de cipho clamatoꝛis. in aliquibo em ter
ris volens vinũ venale in aliqua taberna vẽditiont
ce nouo eypoſitũ pꝛoclamare:vaſculũ vini cũ cipho
in manu p ciuitatẽ poꝛtans:⁊ valoꝛẽ eius:et locũ in
quo inuenitur clamans: occurrẽtibus et naturaʒ et
bonitatem vini ſcire volẽtibus:guſtandũ pꝛebet: vt
Pillud guſtatũ ſciat᷑quale ſit ĩ taberna:2 vt eius ſu
auitate guſtata in quãtitate ꝑua:copia eins feruẽti
us væſideret᷑.dat᷑ ů aliquid:vt p illud reſiduũ concu⸗
piſcafet dat᷑ parũ:ne capientis appetitus vrt ſitis ſa
tiet᷑ in via. Et ſic a taberna veſideriũ retrahat᷑qꝛ ita
modice dat᷑:ꝙ nec eum ſatiat vel feſtinat:ſed potius
in flamat et pꝛonocat. vnde talis potio bꝛeuis ⁊ par-
na et momẽtanea ẽ.ſicut gaudiuʒ ypocrite ad inſtar
puncti: Job.xx.hoc in fine appꝛobabit ſicut patʒ ex
verbis ꝛegoꝛij.D. v.iiij. . “
Exquo ſequi videturjꝙ illud gandiũ nõ habitũ:
nõ eſt multũ deſiderandũ:nec habitum multũ amꝗ
dum:nec eſt in eo ſiſtendus:quia non ſatiat:ſicut nec
pꝛedicta guſtatio:ſicut patet.. xxvij.v.ſed per iſtaz
gaudij pꝛeguſtationem/ nõ veberet amplius infla⸗
man in appetitu conſilium tempoꝛaliuʒ:per que nõ
ſatiatur:ſed ĩ appetendo celeſtia:que ſatiant: iuxta
illud. Satiaboꝛ cuʒ apparuerit gloꝛia tna: In plal.
xvj. Ad hoc a co pꝛeguſtanda oſtendũtur vt pꝛedi
ctum eſt re pꝛedicto clamatoꝛe:ipſo teſte Joh. xv. 2
gaudiũ meũ in vobis ſit:et gaudiũ veſtꝑ impleatur.
in celo ſcilicet vbi eſt fons gaudij. Ad hoc hic riuu⸗
lus aliqualis gaudij vfundit᷑: vt fons querat᷑.ſicut
patet. D. v. ij. Qui em̃ in riuulo ſiſtit et gauet ſtul⸗
tus eſt: pꝛimo pꝛopter cauſam ibitactã. ſecũido quia
in natura ſua nõ includit mareriam gaudij:ſed volo
ris pꝛopter eius bꝛenitatem filio regi nato qui eodẽ
die moꝛitur:plꝰmeroꝛi patri accreſcit qꝙᷓ gaudij. Sic
in pꝛopoſito naſcitur mundi gaudium in meroꝛem:
Jaco.iiij ſuoꝛum:quia bhꝛeuĩ vinit tempoꝛe:ſuipſiꝰ
quia repletur multis miſerijs ¶ Sed nõnulli iſtius
vite et gaudij bꝛenitatis ſimulq; eternitatis obliti:
hic ſe diu victuros ſperant:et ideo vitam ineternum
duraturam minus curant:ſimiles cuidaʒ mnlieri
qua narratoꝛ ait:ꝙ cũ huiuſmodi vite bꝛeuitatem ⁊
alterius audiret eternitatem:dixit. quaſi quo ſequi⸗

tur mõ:bhene mihi ẽ hic ibi vᷣo neſcio quomõ eſt.ad⸗

huc nollem ibi eſſe.eademq; in craſtino moꝛtua fuit

vf.

Arti. i.
Ij.

Exem.

2

iiũ.

Exem.

Y.

Gaudium

n qua moꝛte bꝛeuitatem vite quam pꝛius non cre
ↄidit:inuenit.et gaudia que veſiderauit amiſit.cuʒ

incertitudine illoꝛum que nõ vſiderauit Gimilele

gitur iudicium Luce.xij. Stulte hac nocte ⁊c. vicat
ergo quilibet illud hobie.v. Quale gaudiuʒ mi⸗
hi eſt:pꝛopter gaudij bꝛeuitatem:ſicut dictum eſt.
Tercio pꝛopter gaudij et gaudẽtiũ periculũ.SDi⸗
cut em̃ fatuus eſſetſqui gaudens videret nauẽ ĩ qua
eſſet in periculo ſubmerſionis/ vel etiam multas na⸗-
nes et ſocios iuxta eum ſubm ergi: ita ſtultus eſt qui

in bocmundo in ſtatu incerto eſt: in quo facile dam
mnari poteſt:qui etiam multos in foꝛtioꝛi naui ſcʒ an-

gelos:et indaʒ in pꝛofundum inferni vmergi videt

et gandet. Cales repꝛehendit us Diere.xlv. dices

quos plantaui ego euello et vniuerſam terraʒ hanc
ſicut patet in diluuio.Et tu quens tibi gaudia grã
dia noli querere:quia ecce ego adducam malum ſu/
per omnẽ carnem:ſupple ſic gaudenteʒ.¶ Quarto
pꝛopter ſtatus ignoꝛantiam:ſicut cecitas cauſa ẽ tri
ſticie.dicit᷑ em ꝙ cecus naturaliter eſt triſtis.Et ſi⸗
cut ꝑegrino vie incertitudo/ et ſicut citato in cauſa
moꝛtis cauſe incertitudo:cauſe ſũt triſticie ⁊ nõ gau
dij. Ita ĩ ꝓpoſito.quia nemo ſcit vtꝝ odio vel amo/

re dignus ſit:Ecẽs.ix. Et hoc aggrauare vebẽt iſti⸗

us ignoꝛãtie ꝑiculuʒ: certi ſunt vel eſſe veberẽt/
multi damnant᷑ et pauci ſaluant᷑. Math.xx. Multi
ſunt vocati panci vo electi. SGi multi ſaluarent᷑ima

gis opinabile eſſet ꝙ poſſet eſſe venumero multoꝛuʒ

qꝙᷓ paucoꝝ.paucitas ſaluandoꝝ:magnã requirit ſo/
licitudineʒ in volẽtibus ſaluari.nec miꝝ:qꝛ multiꝓ
paruo gaudio trãſitoꝛio multũ laboꝛãt.Ergo amł⸗
to foꝛtioꝛi:vt gaudiũ ſit plenũ.j.Jo.j. uinto p

pter huiuſmodi gaudij et ſic gaudentium finem.fi⸗

nis illoꝛum em erit woloꝛ.quia ſicut illi qui torũ gau
dium ſuum in veo vel in oꝛdinatis ad vum habent
licet frequenter exterius tribulentur:tamen in fine
a o cognoſcentur.et mutatione facta triſticia illo
rum vertetur in gaudium: Jaco.xvj. Ita illi qui in
rebus gaudent væoꝛdinatis:pꝛopꝛiũ periculũ igno⸗
rantes:ſicut gaudent frenetici et inſani:vidẽtes vin
cula neſcientes cauſam:licet ad tẽpus gaudeãt.Ex⸗
trema tamen gaudu illius luctus occupat:Pꝛouer.
xriiij. Rident in mane:ſed flebunt in ſero.ad veſperũ
æmoꝛabitur fletus:⁊ ad matutinũ leticia: In pſal.
xxix.ſcʒ moꝛtis:quando æus cantabit eis canticum
fatuarum virginũ neſcio vos. Lalibus em̃ dicere po
teſt in moꝛte/ſicut pᷣm narrationẽ dixit quidam cui⸗
dam perſone quam multuʒ dilexit:dum ei ſoli amo⸗
rem ſuum ſeruauerit. Intantũ em̃ pꝛotunc illam po
natur gratia exempli vxoꝛem ſuam dilexit: q; eaʒ vo
cauit gaudium ſuum.hic vo de peregrinatione rede⸗
undoſcertificatus q medio tempoꝛe aliud gaudiuʒ
queſiuiſſet:ad ipſaʒ cui occurreret quaſi ad omnino
ignotam ſe habuit.cui cum ipſa admirans diceret.
non noſtis gaudiũ veſtrũ. Reſpondit ille. dum fuit
meum:noui.poſtꝙ vo fuit veſtꝝ nõ noui.Quid ali/
ud dicturus eſt us tibi ꝓ eo ꝙ nõ ſeruieris wvmĩo
xo tuo ĩ gaudio coꝛdiſqʒ leticia: Seutro.xxviij.ſed
in alio gaudium queſieris: ideo nomen tnum deli⸗
bꝛo vite et æe ſcientia vr appꝛobate delebitur:iuxta
illud &ocs. xixx. OQuri gaudet in iniquitate venota⸗
bitur: ideſt ve nota libꝛi vite velebitur. Patet ergo
ꝙ illiqui letantur cum malefecerint et exultant in
rebus peſſimis.de quibus Pꝛouerbioꝝ xv.ꝙ gaudi⸗-
um eſt ſtulto facere ſtulticiam.nec conſiderant gau

Dij bꝛeuitatem: nec bꝛeuitatis perniculum vel finem:

ſunt ſicut illi quigaudentes vadunt ad patibulum:
et ſicut illi qui gaudent æ igne quo comburẽdi ſũt.
et ſicut illiqui gaudent᷑ fines faciunt:quibus ad fur
cas tra huntur.et ſicut piſcis qui cum gaudio hamũ

S ..

capit.et ſicut mulier que in pꝛeſentia mariti in his qᷓ
contra voluntatem ipſius ſunt gandet:et ſicut fur
cum gaudio furatur in pꝛeſentia iuſtiſſimi iudicis
quis non diceret iſtos eſſe inſanos/et ſtultiſſimos/⸗
male væceptos:ita ĩ pꝛopoſito tales ſunt turpiſſimi.
quia voluntarie œcepti.quis aliquem de pꝛedictis
ridentem videns:nõ diceret ſtultum eſſe. Sic in pꝛio
oſito:riſum reputaui erroꝛem et gaudio dixi quid
ruſtra deceperis: Eccliaſtes ſcõo. Et bene dicit ve⸗
ceperis:quia credis illud gaudium eſſe quod ĩ rei ve
ritate eſt wloꝛ. Quia ſicut in naturalibus dicimus
; motus ſpeciem et nomen ſoꝛtitur a fine.SBicut eti
am in narratiombus dicimus ꝙ finis facit narrati
onem: ita etiam in actibus humanis neceſſe eſt dice
re . illiactus ſunt boni vel mali:qui ad bonum vel
malum ducunt finem.et ille interioꝛes affectões ſint
bone vel male:que ad tales ducunt metas.Cum er/
o gaudium in peccato vel ĩe peccato ſit interioꝛ af⸗
ectio:et motus quandoq; mentis et coꝛpoꝛis:cuius
finis eſt moꝛs et voloꝛ:quia finis peccati moꝛs:opoꝛ⸗
tet ꝙ; motus ille et gaudium illoꝛum ve quibus Ko
ma.vj.gfinis illoꝛum moꝛs.t ſhilip.iij. Quoꝛuʒ
finis interitus:qui tenent tympanum et citharam ⁊
gaud ent ad ſonitum oꝛgani:ducunt ĩ bonis dies ſu⸗
os: et in puncto ad inferna veſcendunt: Johannis
xxj. voloꝛ et moꝛs ſit. Di ergo cognouiſſes et tu:Au
ce.xix. Mon gauderes ſed fleres omnibus pꝛedictis
cõſideratis. Patet ꝙ iuuenis ille bene reſpondit.S.
xij miij.
Oſtenſa terreni gaudij bꝛeuitate:et gaudentium
fatuitate:oſtendere reſtat gaudij celeſtis eternitatẽ
et gaudij magnitudinem atq; gaudentium felicita
tem:vt conrraria ⁊ diſſimilia iuyta ſe poſita:clarius
appareant. Huius autẽ magnitudo et feliciras mul
tis euidentijs oſtendi poteſt.quia multa nos indu⸗
cunt ad credenduʒ eius magnitudinẽ exempla:mul⸗
teq; ineuita biles rationes.¶ Quarum pꝛima acci⸗
pitur ex mundialium conceſſione.ipſi enim quando
in aliqua remultum ⁊delectãtur:concipiũt et conce⸗
dunt magnũ eſſe gandium illa re ad libitum frui:et
intantum delectantur:q omnis fere delectationis
alterius o bliuiſcuntur:ſicut patet.H.j.vij Ex qua
conceſſione neceſſe habebũt concederel ꝙ maius erit
gaudiũ in aula ſibi et amicis.qᷓ extra poꝛtam inimi⸗
cis: maioꝛem dabit velectationem in aula et lõgi⸗
oꝛem qᷓ in carcere.Si etiam gaudent de pulcritudi⸗
ne quacunq;:neceſſe ha bent concedere ibi maioꝛem
eſſe pulcritudinem.quia exquo non facit dmum ſu⸗
am ſophiſticam apparentem extra:et non exiſtenteʒ
intra:neceſſario ſequi videtur ꝙ maioꝛ ſit pulcritu-⸗
w intraqꝙᷓ extra. Ex tali conſideratione veraciter re
ſpondiſſe videtur quidam ſapiens:de pulcritudine
mus i requiſitus: eleuans enim oculos:celum⸗
q; ſtellatum reſpiciens:diyit gallice:quaſi diceret /be
ne pulcra eſt pars vxtra/parſq; interioꝛ:que pulcri
oꝛ per rationem eſſe ebet æquo tampulcra eſt ꝓꝑs
ſiniſtra et exterioꝛ.Oe enim pulcrioꝛ ſit dmus dei in
terius:ratõnari poteſt taʒ ex i ſapientia:qua vultr
ſicut quicunq; ſapiens ꝙ; m aioꝛ ſit interioꝛ qᷓ exteri
oꝛ pulcritudo.extra ex interioꝛibus oꝛnamentis/pul
crioꝛa enĩ ſunt interius oꝛnamẽta et picture et yma

gines. Interius oꝛnata eſt vmus illa veo et ange⸗

lis et om nibus ſanctis: et illuſtrata lnmine gloꝛie.
Exterius vo oꝛnata eſt planetis et ſtellis et lumine
ſolis illuſtrata.quanto ergo æus et angeli et anime
ſanctoꝛum pulcrioꝛes ſunt ſtellis. etquanto lumen
gloꝛie maius eſt lumine nature:tãto maioꝛẽ cõcede
re opoꝛtetĩ celo eẽ pulcritudinẽ.qꝛ ſicut dici᷑ Sapᷣ.
vij.ſpecioſioꝛ eſt ſole.Et Gap.xiij quãto his wvmĩa⸗
toꝛ eoꝛum ſpecioſioꝛ eſt. Si ergo magi gauiſi ſunt in

Arti. iij.
VIj.

Exem.

oqu jberinuenier tunta emenit 6
ſi uhllat ingen ulaumt⸗
ibiconneninti plehitur. Etnon ſol
Pegtotumn ſatubitur tum ad gaudin
hetuntibigſis ingolts eotum gartid
Gtun ad gandium guod amicisſis d
llis ngouihnseſt mod ſenectus der
fectus moltipler ta in copecin animn
ſiperſeneranter boni ſinthabebunt ih
tis impfectiombusomne gfectionem
tam toꝛtitudinem ſineſenectute rel oeb
latbſinetoſticio liberratiſneſeruitur
hiſine foimltate inpaſihulitari ſine
neceſneomni gturbanoe abundonni
ipenti ſecuttare ineomni inore co⸗
nunniinnuntanlinmmennunt
Peclmento: iaut patet A xrv. rvij. Di⸗
ftlünletdimetentm n
ſbes Aupyn Vot Reriantialo⸗
nnacchii amicnn tonniü beator ere
Goufiestioneſcrer Onis etgandi 11
vattispelflliselsmichs nari
pſccposhaltatdsnilnnen ⸗
inlniminnengue nagent
Ertiegalithuntdlktreiiz ig
melaaſinle ie ninkt
meo, ſiillius danf,
tuteßcliti ucten⸗ lathleninan

carlaeenſſti

Miwucinenateggancentiun fn,
marufinluimnſpin in,
ngantimagninconrflligsn
aſtindioteſ. gnannltanes lvch⸗
Ninzenonnugnicine nenglumiͤ
leg mnonts ADorum paimage,
uliumconcefſone igſinningumnen
ultum letitunonatüterconae,
ſeaucinmilla rad libitum frniet
tantur: oommis fere wlectanonns
untun ſicutpotet B/.rij Erqna
ſehabebütconcedeere malnserit
bietamias ernaportamlnünd⸗
abit electationem inanlaetlög/
Gictiam gandent de pulcnituci⸗
—
em. quig erquononfact wmon i⸗
— amunmnanſnn
ſequivideturg maiorſtpian
Ertali conſiceratione fe,nnltn

un quidam ſapine d lo tvcfiit n

mmomnozatlun⸗
iſituo: cleuans enin on o li
Vimmmelck itunt
Imi parip utmhion
pune ſimmnlinai r

Enmlotn
cſenht lninitmmle niſ

ſopiennncvo ut
nrcttir N leue
ntgnunſ,mnuſene
. nmenbusongneſtbi,
ngrunmnmn len n

ij.

Gaudium

videndo ſtellam. ſicut patet AMath. ij. quãto magis
gaudiũ enit beatis videre iliũ in gloꝛta ſua: ðᷣ quo di
citur Yo. x. Gauiſi ſunt diſcipuli viſo wmio. Be
cunda accipitur ex vei ex vna parte venditiõe: ſan⸗
ctoꝛum exalia parte emptione vus care amicis ſu⸗
is illud gaudiu vendidit: et ipſi illud care emerunt.
ſicut patet. F. iij.ij. Ergo opoꝛtet cõcedere/ vel q de⸗
us iniuſt mercatoꝛ ſiti vendẽdo rẽ vltra verũ valo⸗
re:et ꝙ ipſi fatui fuerũt in emẽdo: vel gaudiũ illo
magni ſit valoꝛis.ſed pꝛimuʒ nõ eſt dare. concede⸗
e opoꝛtet ꝙ facũ eſt gaudiũ magnũ in illa cuntate
Actuũ. viij.¶ Tercia aceipitur ex gaudij intẽtione
ſen intimietate. illud em gaucdiuʒ ita intẽſũ itaq; ex⸗
cellẽs e: ſancti mart yꝛes pter modicũ guſtu reliqͥ
aru elus oia toꝛmẽta vel quaſi nihil ſenſerunt: vlpa
tienter ſuſtinuerunt: intantũ ꝙ ſup carbones ambu

arra receperũt gra⸗
tie:ꝙ teſte ſacra ſe iptura Ecẽci. x. que de talibo lo⸗
quens ait. Mon eſtunquit oblectamentũ ſuꝑ coꝛdis
gaudiũ. Ouãto magis electabit: quantoq; plꝰ e
plena gandebunt ſolutione: dicentes illud Yo. xvij.
Baucdiũ meũ impletũ eſt. ¶ Quarta accipit᷑ ex gau
dij multiplicitate ſeu gaudioꝛũ multitudine que in
ſeipo quelihet inueniet. tanta em erit gaudij genera
litas: nihil erit ĩ coꝛpe vel in anima: quin gaudio
ſibi conuenienti replebitur. Et non ſolũ appetitus
beatoꝛum ſatiabitur qᷓtum ad gaudium quod ap⸗
petunt ſibipſis 2 ſingulis eoꝛum partibus: ſed etiaʒ
jtum adgaudium quod amicis ſuis vſiderarent.
llis ergo quibus eſt modo ſenectus vebilitas: et ve⸗
fectus multiplex tã in coꝛpe ꝙᷓ in anima qᷓ in amicis
ſiperſeueranter boni ſint:pabebunt ibi bis euacua
tis inpfectionibus omnẽ pfectionem ſicut iuuentu
tem foꝛtitucdinem ſine ſenectute vel webilitate. ſatie⸗
tatẽ ſine faſtidio.libertatẽ ſine ſeruitute:pulcritudi

=.

nẽ ſine vefoꝛmitate. impaſſibilitatẽ ſine penalitate.
pacẽ ſine omni ꝑturbatiõe abundantiã ſine om̃iin⸗

digentia. ſecunitatẽ ſine omni timoꝛe. cognitõem ſi⸗
ne omm ignoꝛantia viſionem omnium ſine omni im
pedimento: ſicut patet. xxv. xvij. Bic ergo in ſe⸗
ipᷣis gaudiũ et leticiam obtinebunt: et fugiet wloꝛ
ab eis: Yſa.xxv. Mota. KR. vij articulo. vj.¶¶ Duin
ta accipi᷑ ex amicoꝝ et ommiũ beatoꝝ exaltatione et
gloꝛificatione/et er bomis et gaudijs quie in alijs vi⸗
Tbit. Di em̃ uh multoꝑ magnũ eſſet bic viden
patres vel filios vel amicos maximos in reges vel
epiſcopos exaltatos:multo magis erit ibi vbi ta lem
dignitatẽ amittere nõ poterũt: ibiſinguli ve alioꝛũ
gaudio gaudebunt dicetes illud Phik. uij. Fratres
mei dilectiſſimiet veſigeratiſſimi: gaudiũ meũ er co
rona mea.ſi illius pauliadhuc viatoꝛis tantũ chari
tate pᷣditi gandiũ/ erat fratꝑ gaudiũ. Si etiã oẽs in
charitate exiſtẽtes/ xe bono alio gaugent: ſip quia
qꝛ omnes facere neceſſe eſt: gaudtiuq; illoꝛũ ſpũale⸗
ſpiritualis pꝛofectus et gloꝛiaſommiũ alioꝛum eſt le
ticia:multo foꝛtioꝛi rõne hoc ven erit in patria: vbi
nulla erit æ alioꝝ gaudio imuidia:ſed gaudiũ: intã⸗
tum em neceſſe erit gandere cum gaudentibus Ko.
xij.qð gaudium oĩm erit gaudiũ ſingłoꝛũ.ponamus

em ante mentis oculos vnũ beatum quẽcunq; volu

eris:iſtius gauqiũ nõ ſolum accumulatur⸗ augmẽ⸗
tatur ex cõſideratiõe enaſiõis pꝛecedentiũ piculoꝛũ
nec ex meritis pꝛecedentibus:vel ex opibus vel exẽ⸗
plis in ſcripturisſin quibus alij poſt moꝛtẽ eius pꝛo
ficiũt vel ante: nec eti ĩ ommibus wtibus coꝛpis et
anime: vel alijs quibuſcunq; bonis in ſeipᷣo inuetis
quibus pꝛedictũ eſt:ſed etiã ex gaudijs omniũ ali

G 1

oꝛum ſcʒ angeloꝛum / et ſanctoꝛum / et uoꝛumcunq;
electoꝛum: ita ꝙ iſte ĩ caſu poſitus tor abebit gau⸗
dig quot omnes angeli et electi in celo. Et ſicut iſte
tot habebit gaudia quot omnes alij:ita etram qui⸗
cunq; alius beatus ꝙ; quantu videt᷑ mirabile tantĩ
eſt roõnabile.qꝛ ſi minoꝛ qui eſt celo nõ haberet tot
Fand⸗ quot hñt oẽs qui ſunt in celo: hocnõ eẽt ni⸗
iqꝛ vel gandioꝛũ numeroſam ignoꝛaret multitudi⸗
nẽ:ꝙ videlic; nõ ſciret oĩa gaudia ſaluandoꝝ: vel qꝛ
ſciret:et tamẽ ve gaudijs nõ gauderet. Pꝛimuʒ non
eſt dare:ſicut oſtenſuʒ eſt. . xxv. xvij. Secunduʒ vo
coneedere nõ ſtat cũ fide. ibi quiliber alijs dicè pot
illud Phil.j. Socij gandi mei vos.iqꝛ ſicut bonꝰſo⸗
cius et membꝝ gauder v bono alterius:ita ibi qui⸗
libet e boms et æ gaudijs altenius. Concludit er⸗
go quot ſunt bona in terra et in celo:quot etiam
luſticie vi in inferno:tot gauchia habet quilibet ĩ ce
lo. e penis em damnatoꝛa letantur. luyxta illud ps.
lvij. AQetabitur iuſtus ci videnit vindictã ſic in om⸗
nibus qui ſunt in celo impleturquod petit᷑ Ro. xv.
Kepleat inquit vos omni gaudio. Cũ ergo bona⸗
gaudia ommiũ alioꝛũ ſine compatione q̃ſi infinituʒ
bona et merita excedãt vnius. et tñ gaudia qᷓ w bo/
nis et meritis ꝓpꝛijs reſultat magna ſint q in ſeipſo
muenit:ſicut ptʒ ſupꝛa.e.c.ix.neceſſario ſeq videt᷑/ .*
gandia xe bonis leito inuẽtis/mixta cũ gaugis in
alijs viſis. i. que reſultant er his queĩ alijs videt:ma
rma et quaſi infinita ſint ita ꝙ quiliber in illo gau⸗
dio vic põt illud.ij. Coꝝ. vij. ſupabũdo gaudio hæ
bũdo æ his queĩ me mnuenio:ſupabũdo ĩ his gue in
alijs video. Ged ad hec foꝛte dicet: ꝙ illud gaudiuzʒ
qð habebũut ve bo mis ĩalijs viſis modicũ enit reſpe⸗
ctiue:ita ꝙ gaudiũ æ ꝓpꝛijs bonis/⁊ x viſu vei ag
augmẽtabit. Sʒ iſti iſta ↄfiderarõe ⁊ rũſione a imi
lant᷑ illis qĩ vita iſta res amãt vel vereh gaudẽet/nõ
m bonitatẽ vel dignitatẽ/vel valoꝛẽ qꝗᷓĩ rebus illis

rin ur ſed Fm ꝙ ſunt eis vtiles vł velectabiles. Ca

es plus diligũt venariũ argẽteñ ĩ burſa ppꝛia q; au⸗
ren in burſa aliena: nõ qꝛ plus valeat: ſed plus ad lu
crũ ⁊ cõmodu ꝓpꝛiũ tẽdit. In celo vo vbi eſt chari⸗
tas oꝛdinata alie erũt affectões.qꝛ ibi diligẽt gau
bunt e reb ꝓut digne ſunt. ita ; plꝰmelioꝛa dili
gẽt: pluſq; æ eis gaudebunt oꝛdine quodam:ita ⸗
Tes ſup om̃ia quilibet gaudebit:⁊ de melioꝛe ſe:qꝛ
plus dininã pticipãt bonitatẽ:et æ equali mer
æminon minꝰ.hoc em̃ neceſſario ſequi vide Ppter
maximã confoꝛmitatẽ que erit inter voluntat di⸗
uinã et beatoꝝ. viuina em̃ volũtas oꝛdine pꝛedicto
oĩa diligit. igitur opoꝛtet ꝙ illiquoꝝ volũtas ĩ om̃i⸗
bus volutati diuine conferat᷑ ſic omnia diligant: ſic
q; de eis gaudeãt. Mõ ſ paꝝ x alioꝝ gaudebit felici
tate.h̊ ſi maio, ſit gaudebit magis ſup eã AMat. xviij
His vo obijcit᷑.qꝛ p dicta videt q tãtũ gaudiũ intẽ
ſine hebit mimus ſanctꝰĩ celo quãtũ maximus.q; di
ctũ eſt ꝙ oẽs fruunt vo:⁊ gaudẽt cæ reb ſ̃m ipiarũ
valoꝛẽ.h̊ valoꝛ illaꝝ in certo⸗ vno ſiſtit pũcto. ergo
oẽs erũt equaliter beati. uicrũdet᷑ pamoꝙ nõ tã-
tũ v veo gaudebũt quãtũ valoꝛ eius eſt/ et dignitas
valet:qꝛ infinitus ⁊ immẽſus ẽ ĩ bomitate.nec a quo
cũq; ſancto totaliter cõpꝛehẽdi põt. Jõ ĩ illiꝰ immẽ
ſitate diuerſi diu erſitate gaudebũt/ipoq; fruunt᷑ ̃ᷣm
dinerſitatẽ operꝝ et meritoꝝ ⁊ vtutũ ſpaliter theolo
gicaꝑ.l.fidei ſpeii charitatiũ pcedẽtiũ.ſᷣm em illa
int ẽtõnũ:int᷑ioꝛa ĩ puma ſuccedũt gaundia. hñti em̃
intẽtioꝛẽ fidẽ cũ ↄditõibo ſuis vtermĩatis.s.c.xe fi⸗
e,ſuccedet intẽtioꝛ⁊ clarioꝛ viſio. qꝛ viſio ẽ gaudiuʒ
ſuccedẽs fidei: hñti foꝛtioꝛẽ et fernioꝛẽ ſpeʒ vicinioꝛ
ſuccedit ⁊ ĩtimioꝛ adheſio:maioꝛẽ hñti charitatẽ/ ve
lectabilioꝛ ſuccedet fruitõ. Et eſt de cxo:qui quideʒ
ſpeculũ vocatur volũtaniũ ĩ hoc caſn:ſicut eſpeclo

xij.

xitj.

xiiij.

xv.

Exẽplũ.

Gaudium

naturali:ĩ quo clarius vidẽtiqͥ lippidioꝛẽ bñt ocu⸗
loꝝ diſpoſitõem. Yta ĩ illo ſpeculo volũtario.ĩ cuius
viſiõe ⁊ fruitõe noſtra cõſiſtit beatitudo:iuxta illud
Jo. xvij. Oec ẽ vita etna vt cogno.te.⁊ĩpſa xx. letifi
ca meĩ gaudio cũ vultu tuo.Im diuerſitatẽ diſpoſi⸗
tionũ pcedentiũ opeꝝ virtutũ:clarius vel minꝰcla
re videbũt.Oẽs tñ ve ꝑte ſua quam ſufficiente repu

tabũt letabũt᷑:qꝛ videbũt recti? letabunt᷑ĩpſal.cxj

GScdo reſpondet᷑ ꝙ mĩmus ſanctꝰ ĩ celo videdo ma⸗

rnimũ ſanctũ gaudere ve viſione intẽſa vei: eh q vi⸗
Tet eñ ſic gaudere:gaudet.nec tñ tantu audet quã/

tũ ipe qͥ intẽſius videt.qꝛ nõ videt ita clare:nec frui

tur eo equalit. Sicut q̊ ſimul ſtant ꝙ ego ſciaz quot

notas muſice alius ſcit:et ꝙ gaudeaʒ ꝗ tot ſcit: q rñ

ego ĩ arteilla ignarus neſcio:etideo nõ tãtũ gaudeo
quantũ ipᷣe.qꝛ ipe gaudet ⁊ venumero:qꝛ ſcz tot ſcit
2 væ ſcientia in ſe. ego tm ve hoc gaudeo:qꝛ ſcio ipſuʒ
quẽ diligo illa ſcire:et nõ qꝛ ſciõ ita ſimul ſtare vidẽ
tur ꝙ mimus celo ſciat quot gandia maximꝰ?habe⸗

at:⁊ gaudeat e hocꝙ tot Pabler g tãclare veũ vi⸗

vt: et tñ ꝙ nõ omnia ſciat vel ita clare videat ſicut
ipe.ſicut q̊ ſciens notas et numerũ de vtroch gaudet
plus ꝙᷓ; ille qui neſcit ſcam ſed ſcit numex. ita poſſi⸗
bile eſt ꝙ magnus ſanctus qui plus ceo appꝛopinq̃t
⁊æ duohp gandẽs: qꝛ videlicet tantũ viſiõi tei appꝛo
pin q̃t et 8 numeꝝ ſcit bonoꝝopeꝝ e quibo gaudet
plus gaudeat intenſiue qᷓ alius qui nõ tantũ appꝛo
binquorſen tñ numeꝝ bonoꝝ operũ et omnia gau⸗
dia illius magni ſancti: quibus omibus tantũ ſi⸗
cut ipᷣe gaudet extẽſiue. ſicut ille qui gaudet qꝛ ami⸗
cus tot notas ſcit:nõ qꝛ omnẽ modũ habeat in ſcien
v ⁊ videndo/vel fruendoſet adherẽdo: ſed quia ſcit
ipſuʒ tot modos habere.ſicut ergo amicꝰ gaudet qꝛ
ſcit amicũ habere bene:et multa bona habere. ita ĩ
celo qnilibet gaudet de hoc ꝙ ſcit alios gaudereEt
hoc ẽ ratonahile ꝙ videlicet æus cuio ẽdat quan-
tũ ꝓ ſingulis facit: vt qlibet e bonis altenus cæo re
gratiet. ſicut faceret mẽbꝝ ꝓ bonis alterimẽbꝛo da⸗
tis. Sic in ꝓpoſito iuſtus laudabitur atq; gaudebit
Pꝛouer.xxix. Gaudẽt ſ̊ mĩmi:quot gaudijs maximi
ſed nõ tantũi.ſed ille ſolum tantũ Se qui tantũ
eo appꝛopinquat. qᷣa teſte ſacra ſcriptura Pꝛouer.
xiuiij. In gaudio eius non miſcebit᷑ extraneus:qui ſq;
nõ tantũ æo appꝛopinq̃t. nec tamẽ de hoc grauant

quilibet ibi habet quicquid vult.et ideo ve parte
ua contentat᷑. Ey dictis ergo patʒ quõ intelligitur.

quod pᷣdictũ eſt q omnes tantũ gaudẽt rebus tã
increatis ꝙᷓ creatis quantũ digne ſunt.qꝛ ſi dictũ ad
diuerſos referatur gaudentes:vel e pluribus gau⸗
entibus quoꝛum vnus altero maioꝛ eſt/ intelligat᷑:
falſum eſt.quia de eodẽ veo qui in ſe eque vignus eſt
vnus altero plus gaudet. Gl vo ve eodem intelliga⸗
tur gaudente:et ve diuerſis rebus in quibus gaudet
lie ver eſt. qꝛ ſic plus gaudet de vo: et vinde e his
que plus a deo diligũturet ve quibus veus plus gau
t Et ſᷣm hunc intellectũ fuit dictũ:omnes tamen
ſimul gaudent. implentes illud IJſa. lij. Gauete et
lerate ſimul. Si ergo teſte exemplo narratoꝛis tan⸗
ta eſt iocunditas ſocietatis ſeu melodie vnius onge
li vel gaudij:ꝙ cuidã religioſo cñ rogantiq; vnum
gaudiũ ei in hac vita ad eius veſideriũ inflamanqũ
oſtenderet:vnus angelus in foꝛma auis ei cantãs ap
paruit: et ita eum iocunditate et gandio repleuit:q;
trecenti annividebant᷑ ei quaſi vna hoꝛa viei:tãtũq;
in ilio ſolo gaudio ælectabatur ꝙ nec famẽ nec fri⸗
gus vel paſſionẽ quãcunq; ſenſit:nõ obſtãte ꝙ; ĩloco
vbi tales uſene paſſiones.i
to magis de

vmus angeli gaudebit.ſed te co et matre eius ⁊ om

ſiones. i. ĩ poꝛto quodã erat. quã
rxlectabit quiillã glonoſã ciuitatẽ attin⸗
gere poterit:vbi non ſolum væ ſocietate vel melodia

nibus angeliee ſanctis e loci amenitate puritate
largitatefpulcritudine et omnibus gaudijs pdi⸗
ctis que intra ſe inueniet: et v omnibus que in alijs
vt dictũ eſt videbit ⁊ audiet:nõ trecẽtis ſ̊ ſempiter⸗
nis annis:ipſo hoc largiente quiiocunditatem atq;
audiũ dabit in longitudineʒ dieꝑ: Ecẽi. j. Nota cæ
oc. M. j. articulo. ini. vſq; ad finẽ.

Tammagnũ ergo gaudiũ magno acquiri bet Arꝰ.iiij.

Alſiderio. Eirca quod eſt aduertendũ: q; ſideriuʒ

noſtꝝ d illo gaudio habẽdoſtria augmentare et in- xvj.

flamare deberent. Pꝛimo mala ꝗ; hic patimur. BSe⸗
cundo bona quibus bic vtimur. Tercõ bona qbus
illuc fruimur. ¶ tũ ad pꝛimũ: ſicut ſitis facit cer
uũñ veſiderare ad fontes aquaꝝ:et fames falconẽ fa⸗
cit vſiderare pꝛedã et ad manuʒ dñi ſui redire. Di/
cut etiã laboꝛ et Hantaez miſeria pegrinatõis ſeu
exilij vel carceris veſideriũ accẽdit ad patriã reuer⸗
tẽdi:ſic etiã ſpine extra viã faciunt viaʒ querẽ.ſicut
pʒ. A. xx. xij. Et ſicut ſeruꝰtedia inueniẽs cũ vno o⸗
mino qrit aliũ magis quietũ. Si vo pꝛioꝛe cum vno
Tefectu vel tedio verelicto cũ ſecundo centũ inueni⸗
Hõ redire ad pꝛimũ:dicẽdo. vemihiqꝛ illũ or
miſt. Jta in ꝓpoſito qui hic hñt famẽ ſiti: qbus hic
mũdũus carcer et ui eſt:qui ĩ ſeruitute carnis mũ
di et dyaboli multa inuemiũt tedia et fectus:æſi⸗
crare veberẽt tali ſeruitio verelictolhic deo ſeruire
⁊illic cuʒ eo regnare.Et ſiĩ dei ſeruitio vnũ vel duo
inueniant tedia:penitentiã ſcʒ et laboꝛ=: coꝛpus ex-
ercendolvel temptationibus reſiſtendo: quẽ quidã
laboꝛẽ quia diu tolerare nõ vult:vo vxrelicto:pec⸗
cãdo:dvaboli ſeruituti ſe ſubdit:ſbᷣ quo plura ⁊ gra-
uioꝛa inuenit redia:qꝛ illa ſunt interioꝛa in conſciẽ⸗
tia:alia ſunt exterioꝛa ꝗᷓ minꝰgrauãt:qꝛ habẽt inte/
rioꝛẽ ſpem et dulcedinẽ que ea alleuiant.æ quibus

Roma. xij. Spe gaudentes.⁊ Coł.j. Gaudeo in paſ

ſionibus:dicat illud Oſee.ij. Wadã ad viꝝ meuʒ ⁊c.
ſicut patet. A. xx. xij Et cũ inuenerint amaritudies
aduerſitates in his ĩ quibus ſolacia querebãt ⁊ gau
dia ipᷣis vrelictis dicat illud Abacuch vlt Ego au
tem gaudebo in veo iheſu meo. Sic em̃ quãdoq; ho
mines mũdi miſeriã: falſitatẽ peccatoꝛũq; exꝑti im
mundiciã ⁊ tediũj et ſpecialiter qñ moꝛtẽ vicinã eſti
mãt:pꝛioꝛẽ vitã et ꝓpꝛiã ſtulticiã pᷣcedẽtẽ lamentan
tes:dicũt.Heu ꝙ a iuuẽtutemundũ nõ vereliqmus
et ꝙ vitam religioſaʒ non duximus. modo videmus
qᷓ;male fuimus a mundo excecatiet ecepti.Et quã⸗
mq; er tali conſideratione compũcti: ad veũ pfecte
redeunt:in veoq; gaudere diſcũt:dicẽtes illud IYſa.
lxj. Gaudens gaudebo in vño.Ad hoc ſiceos affli⸗
gi pmittit:ad hocoĩa gaudia hic tedijs eſſe mixta oꝛ
dinauit vt ĩ ipo gauderẽt.Ad hoc teſte boetio e cõ
ſola. pns felicitas multis amaritudinibus reſpſa eſt
hñs ſecũ ſemꝑ tõmali mixturã ſq; timoꝛẽ ⁊ wloꝛem⸗
qᷓ bꝛeuitatẽ / vt patʒ inductiue in omnibo in quibus
mũdi gaudia ↄſiſtere credũtur: videlicet in Elicijs
diuitijs et honoꝛib. autẽ diuitie has habent mi
ſerias annexas: patet tam in acqrendo qᷓ in poſſidẽ⸗
w et amittendo.in acquirẽdo:qꝛ cũ magno laboꝛe⁊
ſolicitudineſꝛ frequẽter cũ remoꝛſu conſciẽtie/ ⁊ cuʒ
piculo tã coꝛꝑis qᷓ aĩe acquirunt᷑. in poſſidendo eti⸗
am: qꝛ aut eas auarus poſſidet: ant largus vel ꝓdi⸗
us. Bi auar?nũc ſine timeꝛe poſſidet: qꝛ omnes ſu
pectos habet.ymaginat᷑ em̃ ꝙ; oẽs ei inſidiant᷑:eiuſ-
qᷓ; ſpoliatõi ſtudẽtſic tã fures qᷓ fideles nõ ſine coꝛ/
dis anxietate falſos eſtimat:ſicut patet.A. xxvij.xxj.
Nec ſine wloꝛe expendit:q expẽſas auari voloꝛ pᷣce
dit ⁊ cõcomitat legut. Primd patʒ:qꝛ anxie exco
Kirae ꝙ eu expẽdẽ opoꝛtet:grauat q; ꝙ tatũ vkex ta
icã eñ expendere opoꝛtet ſolicituſq; quõ minus ex
pẽdere poſſit:citius coꝛ triſticia:qᷓ manus burſã ta⸗

innco fin engiet n l nnen⸗
nhiſmn gue gnk uodoin
teſunt noco ſlito pidene et⸗
onounk ſalt ſlebot aleno imndl re
ſitiloc Trei d defict auc iü cndli
6topatet giſtemiſene gnaſcücßſeuui
oſlueicſchletifſiueilucdis iineiguibe
duscorpslüſenſuu guerant. Oisntel
to vel hahet milenaet ufeau pecdente
nanto velſubſeguente vel oſes tres ſimn
lglaunu giectte Maiſer
ierpotibns habek cegit miſena fumi
ſedelinoppentv.in req irealiter famcſa
iiuſen Nſigeno:qñ fami migemtet in
nuidniwlecttöe comegat yel bibat on
fegnetenpel geno m onmnibo placenerl
ſtnnebnactant ſequitur eni fegnenterg
Nluni Omeclt el ge ſana no iumplit ic
latimludisſinetacllon inetuneamend
udicriſetaftibus nislco gbibins 1
N enectlirlemiſns —
8NAndcnmeni gatintis⸗
iſßanmitsſiithngtleg ni

utpaotebiti wdücmant
iunnneſddndi grcͤed

atn 1
u
amen
G
9
G
.

lun
e
ialon Kn eit
Mialih ana ſoit⸗
Nua pier hlhe irng⸗
ucd e lnttue lis
la gho⸗ N lte
kche e ſang
S 28
rchfo
nat hanenn zena itnet D⸗ rriaa
Rnd 6 ur. i tu i Win 7 it⸗
andes peimi R ; Re mia
4 6 ia
nenh ciſ gbis⸗ ö ni itatõe ẽ
nn iil ad u
Gi ncl en riinen mlin Snsd care Sacter na
—☛ ſaaſide nee it: Feniangon
An m nt Cun Cpe tons qu B mtan eenhe eict in
S ualege veen⸗ po
un 40 ladci nliat “ ucuͦen uigoteen fu ita v natha
napel Puni Kande zon⸗ i. öraeh nud berec serate ahenns
aerer t d n Lean norararn dee mnaeinee⸗ ex ce ite at: ſtio
li ud Radndi n⸗ ex Srbrn a11 n aüf im in a rio vecfter rſiẽ cO 0
Umoltan, imt iun bence am niarl ugunrr cqu far. Arek⸗ as! rãt.
n iuie ee⸗ N a⸗ ER ho
Rrimvſd Famin mninn pun Ediner wiel uen amaninu lrin noꝛã
ienan. lacde el ire Pee er vmd poſt neort Prar inc atte t. 3 n⸗
S nno ah beonuta aer inn⸗ rin neamnmn ſugene t Pritab 1prn Enn legdi
dteci⸗ ſeſub to o: nor⸗ in un Be⸗ r et ij mi on e q⸗ c us un S ortgike
elii rgam negrii Rntc i r eiſlezvecl nckaſte itta an be ascath reſt Pois aet
I a ni⸗ arcaher
4 ſei guees anat nanſi⸗ nacre r. eiai pa t:t ath us aeig nirab M
nt atni guirend eksrie al “ n r 0 i n 1 Vii 3 1 R i
1 y. = ſeluan rnimd Kes H
b lnte⸗ kinen ibu ſnd, etenl Uneter neer wlo⸗ g 20: nabiho⸗ gerziſte a-⸗
Ponate “ =
110 lllu ⸗ omnori i cñ nt i fügc 19 iriaie atẽ bi t. od ilio en ti n 6 vV ꝛſi ꝗ nt 08 b cij 2.
nni kagni n9 len⸗ oſoln go es ca aliltn beeg oero to n ira i⸗ ner ellẽ ltrab re aner
H lnde H = ikere B .
o⸗ novve ereſch H apede ſider nr ter⸗ — el rdeſe tũ ede⸗ bt ami in
et puĩ lerninans niv Prerß, c iſte v Licker rqusd datan scon⸗ H dia . orane tt ra⸗
nſ hn H li 15 kenni üiauan ta tan⸗ geen 1 Ebon 1 vber gere 4
Püunae nen antie nehane Bul anpert . ilstohn th Er. Gre⸗ ic eclacor euen katr
ſicera be re, nena HH acrl ana⸗ 2am noin einig i pſperit⸗ co angi vonorr
tion tiet o itu in ib nen et an ſi ſe oegon inc a⸗ ER H imre dia oꝛi
= eiſe der kguihali i D⸗ 02 ee nu ſuu RX
Venltu Tuka. i rinlea We c Ee wn Rab imu nltan⸗ aromm ngel. nernn
mal S . Zliin doaſſen an oiſti⸗
nſant cindn tonah it oꝛũ omeg .ſe iengt lererte õ pn rire i ei lern ep atz; dadd e 1
naucnt nm ntſ Diru et in it: nunrc ra m is ei em̃ dun rein ngi ee nen m barz. gancin
Me ncnue nerh S atere iinetenl itu ib kirerie ſi n ci unſie iij t agnan ne c Eem n
nemine abi i a reris el brul E iniaife riirn Rap in uente lea K Snd veft neeiſ i
unt mini nitlunn gulu emi ve ibug ains an fienn 1acomt anbe c t:v ra K rpdten nidem no raike i.
tttani ſnineh Alai renken⸗ Kgein diete ſin anole ent: necke⸗ pe 3 are rac ſo non die dit testeſ. u: e yi
inachuin ecfnt Phaben titu ſueroene uen trmital um ser Tu oſol ſol e ielegt. E riij
thbit nichin⸗ . in n z n et: t in vi⸗ mẽ am 18 en mnp ter N: etiã n * ſep ad Ij. E ſp curi um C non e ab e: .
ra c nagn ſdi⸗ nin :vk. fr. de ti ir pni ſit. i eimer robien ue xi crral n un m eia au
ci nen ohohn nide lecra⸗ aelte no cine erhenai kbiſei rſi ri un os aatt autert
llae . . tgee Tütn inde , 2 e ranniaaz
. genn rehi 8, I et a er ‚Di
itartpi Amin . 0 tp ꝛ ad no nrori anae n ucr. ſi Sang eaer nki, pe t edem di ia: ali
tihe iiunii W vace at err ul eu 3 diſ agnöri iet̃. ari Ini lia: ſe eis Ect it ee tur um im⸗
opontt mi hat en nnſe e vn taneiz 65 ol do örni Idẽ Binbger , tu narn ge zurt is
. rannn⸗ M di un E R eog Keknn ab ei
ufn⸗ lpcs aaee ketvr Bin o u, v au nn Föhe cns Sen 30 ue fine
unſii ind gter aat ein
emn ak nriͤlee tyl galn enk, nae H lent
ab Ea en gocen eau 5r. e lei⸗ man g kren v ne H küger Ftisked lenr
E eR nnün ei eed, e Rrni ie ato e
cee cnet meß i ſn ntu⸗ m ncs rongo Aeriein cvn⸗
us en F fl dẽ gtrrin 7 alib et p es neg elſttl inik macna
in flec .c. lij fo b iti ann E) 9 inoo bus In nie v 4
310 te iij 2 er is m l nwrg nfi . up eci⸗ 6 an er gna
adi- Grhrr ne rus vel Feratlitt
7 e⸗ 5t s re pu di m ſta q ſi e vel vel en un
erei n in gutoec . airci aen Elirc idi e d vanrd ol rtecr al
aba 1 g 97 1 4 uns äle agul rn lal SDW 4
kie vn ado ink hñd bo ect nerſ mliln anwu ga b. alte
vno n ꝛabuͤr no EEide⸗ lici. naeni rBen te
n6: aga⸗ nae i niean ci lrint erng can 81 woifeke u ſi
Gen nẽ tce eti W angt i.
eenen e rgleinn da bo ra i nars
benroſl ſo nonle ernuct horie müͤllt ia
uo ker en bo pita nanen illi bꝛ
da zeetazr eboret iſt ittn D
I. r. c ai te om̃ i
ent: ille ato uice irca nnen mi D
nilleann Fund neni. nlles 6
ic ne oe. la re le
1 mille ac ln qu poſſe n⸗
i 0 er n 3 ſſent
ea en ient
n tũ vV vn ñt
no⸗ 1 br UI
5 Dboeg 5 di
. cuz bar ni
arend,
i⸗

yv.

xyvj.

yxvij.

Gaudium

ſerijs viuere poſſent. Ergo a multo foꝛtioꝛi rõneplꝰ
eſiderare væberent illã terraʒ ĩ qua ſub figura dicit
Seutro.viij.Reꝝ ommiũ abũdantia ꝑfrueris.ĩ qua
teſte pſal.renouabitur vt aquile iuuentus tua: Ps.
cij. In qua teſte chꝛiſto Math.xiij.iuſti fulgebũt ſi⸗
cut ſol. In qua teſte Yſa.xxxij.ſedebit populus ipul
critudine pacis:in tabernaculis fiducie.e qua ði-
cit ſaluatoꝛ Yoh.xvj. Tidebo vos: et gaudebit coꝛ

veſtꝝ:nõ cũ incertitudine nec mixtura ſicut hic: nec

ſol annũ vel ꝑ duos annos aut p mille annos ſed ſi
ne fine. quia gaudiũ veſtrum nemo tollet a vobis.
quo verbo remouetur omne quod gaudiuʒ pꝛeſens
turbat.quia ex illo verbo patet:ꝙ nec ibi erit bꝛeui⸗
tas in poſſidendo:nectimoꝛ no poſſidẽdoſneco⸗
loꝛ in ꝓdendo/quia nemo tollet a vobis.hic em̃ quis
diuitie velicie et honoꝛes bꝛeues ſunt:et multis vijs
amitti poſſunt: qui in eis gaudẽt ſemꝑ timẽt: ne ali⸗
qua via ea amittãt.Et quodãmodo ĩ vmigerio om
miũ illoꝛuʒ ſunt ꝑ quos illa amittere poſſunt.ibi vo
nõ opoꝛtet ꝙ ĩ tali lint wmigerio: quia nemo tollet
a vobis. Qui ergo illud gaudiũ ſecurũ attingit: di/
cere poteſt illud &cci.xxuiij. In ciuitate ſanctifica⸗
ta requieuijet in hieruſalẽ poteſtas mea. In ciuita.
te ſanctificata contra huius gaudij bꝛeuitatẽ requi
eui:ↄtra timoꝛẽ/qꝛ in hierin ptas mea. cõtra woloꝛẽ
amiſſione vel v ablatõe.illis ergo qui ſpꝛetis gau
dijs pꝛedictis malis ꝓmixtis illa gaudia purs in illa
ciuitate adepti ſunt.factũ eſt gaundiũ magnũ in illa
ciuitste:Actuũ.viij. Illiſq;ʒ euacuato gaudio imꝑp⸗
fecto/cũ conditõibus bꝛeuitatis timoꝛis et wloꝛis:
diete. cog iIianderebkereleſtote⸗ ¶Becũ
w ceſideriũcæ illo gaudio habendo augmentare &⸗
beret conſideratio bonoꝛuʒ quibus hic vrunt᷑ quia
ſicut pꝛeguſtantes ey cõſideratione pꝛeguſtatõis il⸗
lius plenã veſiderant ſatietateʒ:ſicut patet ſupꝛa.e.
c.ij. et. V.iij.vj.Et ſicut accipientes arram plenam
æſiderant ſolutionẽ.ſicut patet.H.j.v. Ita quihic
diuitijs velicijs et honoꝛibus vtuntur: in talibuſq;
nutriuntur: ex conſideratione velectationis et gau⸗
dij que ĩ his habent:veberent talia veſiderare vbi et᷑
na ſunt:ipſi em̃ habentes vnũ diem eis multũ iocun
dum in conuiuijs et ſocietatibus et quibuſcunq; de
lectationibus:fatentur dicentes qᷓiocunda eſſer ta⸗
lis vita:ſi ſemper duraret.quare ergo nõ fatentur il
lam eſſe velectabilem et deſiderabilẽ que ſemꝑ in ta
libus durat.Et ſi talem vitã qualem habent quan-
vq; diẽ ſemꝑ hic veſiderarent:quare ſempiternam
nõ deſiderant vitã:vbi ſempꝑ erit talis dies. Et ſi nõ
nulli qui in quadrageſima cibis pꝛo illo tẽpoꝛe con
grue abundent/nõ obſtante abundantia quaʒ tunc
habent multũ veſiderant paſca vt melioꝛa habeant
ta in pbol ito nõ obſtante ꝙ habeantur diuitie/ ve
lcie et honoꝛes:multũ tamen væſiderari veberet il⸗
lud paſca quod ſemꝑ durat.et in quo melioꝛa dãtur
et ſecurius conſeruant. Vnde AFug.æ cini.cei.li.j.c.
v. Di inquit mulni gauiſi ſunt ibi * habuiſſe diuiti⸗
as quo hoſtis accedere poteſt:quanto certius ⁊ ſecu
rius gaudere poterũt/qui illuc migrauerũt quo om
nino accedi nõ poſſit. Iterũ ſiauis in cauea vel hõĩ
carcere quantumcunq; velicate nutriant᷑: tñ veſide⸗
rant eſſe extra. Unde quando auicula illa verno tẽ⸗
poꝛe alias aues audit cantare: et arboꝛes etnemo⸗/
ra videt vireſcere:naturali quodaʒ impetu caput ꝑ
canee virgulas extra ponit:verſus nemus oculos et
appetitũ dirigit. Et ex his que ibi videt vł audit de
lectabilia æſideriũ eius appetẽdi locũ ei magis na
turalem et liberioꝛem inflamatur et augmentat᷑: ſi⸗
cut et vſideriũ incarcerati.ex hoc ipᷣo ꝙ in carcẽ vi-
Tct aliquid qnod eũ vlectatvel audit:quod tamen
ita clare nec delecta biliter ibi poteſt videre vel audi

re ſicut poſſet ſi eſſet extraſ augmentatur ad exitum.
Sicut ergo ad iſtoꝛum veſideriũ de exitu nõ impedi
tur ꝑ hoc ꝙ in cauea vel in carcere vident vel audi⸗

unt delectabilia:ſed magis ad exeundum inflamatZ

pꝛouocat᷑. Ita in ꝓpoſito veſideriũ ha bentiũ in di/

nitijs/ velicijs et honoꝛibus in carcere huius mundi

p iſta impenlirinõ vebent quin veſiderent ibi eẽ vbi

iſta plenioꝛa habentur:ſed veberent ex iſtis plus in⸗
flamani vt amoꝛe auis pꝛedicte/ quãdo audiunt di⸗
uitias et velicias et illa iocundã ſocietatẽ et melodi
am celi: quãdo etiã eius vident vel cogitãt pulcritu
dinẽ:ex eius pulcra quã extra oſtẽdit in ſtellis ? pla
netis diſpoſitõe:et oꝛnatũ caput cũ mente ſurſũ ver
ſus hereditatẽ ſuam ad quã creati ſunt ſuſpirantes
eleuent:dicentes cũ Panlo RKo. vij. O infelix homo

quis me libera bit de coꝛpoꝛe moꝛtis huiꝰ. t Phil.

—

j. Cupio diſſolui et eſſe cũ chꝛiſto:quia qle mibi gau
diũ eſt qui in tenebꝛis ſedeo Thob.v. Et eſt aduer⸗
tendũ:qꝙ ſicut deſideriũ auis vel incarcerati ex audi
tis extra ad exeundũ attenditur. ita veſiderin au
li ex hoc ꝙ in celo audiuit archana verba:pꝛius fu⸗
it raptus in paradiſum: et audiuit archana verba:
ſicut patet.ij. Coꝛinth.xij. Et poſtea dixit verba pᷣ⸗

dicta. O infelix hbomo quis me liberabit de coꝛpeſyt

plenius et clarius videam et audiam: que tunc vidi
et audiui. ¶ In quo exemplo terciũ patet videlicet
ꝙ bona fide viſa multũ veberẽt veſideriũ accendere
æ illo gaudio habendo. Sicut em guſtato pꝛecioſo
cibo:ille in maioꝛi abundãtia veſiderat᷑:et vilioꝛes ĩ
compatione ad illum paruipendunt. Yta Paulus

guſtato illo gaudio dixit:omnia arbitratus ſum vt

ſtercoꝛa:in compatione ſq; illius. Sed cuʒ iſto Pau
lo et ſancto quocunq; qui guſtauit et vidit quoniaʒ
bona eſt negociatio eius.Et conſiderauit agrum et
emit enm. Bouer vlri & cũ Moyſe Mumeri. Nij.
Et cũ ioſue Joſue.ij.Qui exploꝛatoꝛes ad terrãꝙ⸗
miſſionis mũſerunt: vt viſa ⁊ audita eius fertilitate
populi foꝛtitudinẽ in pugnãdo pꝛo illa:et væſideriũ
in appetendo augmentaret. opoꝛtet nos exploꝛato⸗
res fidei et ſpei ũluc mittere:et nücios elemoſynarũ
et oꝛationũ pꝛemittere.et cuʒ Moyſe DPeutro.xxxij.
in montẽ contemplationis aſcendere:vt illius gau⸗
Dij et patrie celeſtis contemplata felicitate cum pꝛe
dictis foꝛtiter pꝛo illa pugnemꝰ:ipſamq; magno af⸗
fectu vſideremus.Et cũ Moyſe ĩ monte ſecurimo⸗
riamur.et cũ ſtephano qui poſtqᷓ vidit celos aꝑtos
Actuũ.vij.omnia:etiã ipſam moꝛtẽ ſuſtinuit patiẽ-
ter. omnia ſuſtinere debemus:vt illuc ꝑueniamus in

tribulatione multa cũ gaudio ſancti ſpirit.j. Zheſ

ſal.j. Sed multi æ quo volendũ eſt pꝛedictis diſſimi
les:qꝛ cũ eis exploꝛatoꝛes fidei ⁊ ſpei nõ mittũt:ideo
illius gaudij magnitudinẽ minus credũt.qꝛ vo amo

rẽ et bona opera nõ pꝛemittanr:minus illaʒ ſperant

vel veſiderant.qui videlicet qꝛ oculo et viſu carẽt fi⸗
i ſola veſiderant et amant et veſiderabilia iudicãt
que oculis vel ſenſibus patent exterioꝛibus:ſimiles

cuidã qui expoſita ſibi illius gaudij magnitudinelꝗ Exem.

ſiuit vt fert᷑ ſi eſſent ibi canes et falcones. Et alius i
eodẽ caſu fert᷑ queſiuiſſe:ſi eſſet ibi potus: alias vele
ctationes ſpũa les inexpti:ſolas illas velectatiões eẽ
credũt quas coꝛpaliter exꝑiunt᷑:vel quas coꝛpoꝛali-⸗
ter vident: ſimiles ĩ hoc canibus et falconibus:qͥ nõ
feſtinãt caꝑe pꝛedã quã nõ vidẽt. Sic ergo cũ in ho
noꝛe eſſet ꝑ intellectũſquo debuit ſupꝛa iumẽta ocu
lo ſpuali intelligere que non videt coꝛpoꝛali: qͥa ta⸗
men nõ intellexit dt natura ſua requirit: compatus
eſt iumentis inſipientibus: quibus venficat᷑ pꝛo
nerbiũ quod gallice dicitur:ꝙ coꝛ non veſiderat qð
oculus nõ videt. Item ytalicis potũ artificiatuʒ in
expertis aſſimilatur:quia ſicut illi ſolũ potũ credũt

xxviij.

xxix.

xxr.

iſſoeperct ſtent abſtiment kaſtist
tenirbmoi que dura vident inpecien
ſicut dura medicina duct ad gandiüſſs
ponoſatoleranti mercatoꝛes finalite
it v luqoita ſufkeentia taliitanpta
creretatone nirtyutu pcedentu erpene
iod finno memimit pꝛefure .prter g⸗
j. ¶ Scdo poſſtones quas o po per
ſtcigbumliter erpaniiter tolent / ſiut
Iindoradgauctii ovenit pictoꝛe. Erpo⸗
Immrpobis hoitorrerprohravenntn ie
ſintic nali gter fliuz bois ganete⸗
1AuxEtofte gaudimm enſtimate fra
ntenptaronts dangs incideninis Ja
Ner uitentiäcnazinfuüturi pſeſnctt.
Vigentesg donn nagſizinmaniam
Piutitigohfecertores ihlfutunaſten
ie alrcea immoblliapecunii ſni
eruorhmnöralitreſſentinſeneante

ſepar eo. Die nnn, *.
ſt dan an te⸗ vobis celü⸗

amoze Aherenn
lichs auuuelh n

etill

uoenmnplotgni ale fiicich
nit Nſigenii aenene

ohaobengo⸗ Qateñ
MN00. SRcnt eff uſtaro Neciſ⸗
naihnabindinn iinie lime

e adillam Porulpencunt Tta Paulus

gaudiodinit onnigarbitfatns an
rompationeſchillus Sec aziſto dan
cnocunggqaulguſtanit t ict qnonig
Cociatideims Et conſiderauitagmunet
over ltl Et ci Oorie Numen ni⸗
e Yoſue ij. Quierplongtoresactenti,
niſemunt yt via raucltn eins fatlin
Itudinein ougnao polllaet aſigeni
ſoaugmentartt opoiter os eiplounto/
alllucmittereet nugosclamoſfnan
emittre ct a; Mopſe deuno. .
temolationis aſcencere yrillius an⸗

laſtis contemplota feliatate cum pe
prolla pugnen gſanmagnoef⸗
nus Et i oſſei monteſecunna
iephanoqui hoſtiß viditcelospte
mia:etiäigſam morte uſtinnttptd⸗
tinere dbenns⸗t liuch anunnn
multaci gaudio anct ſpini Ve

lride an dendi ehrnſiciifin i

gnoumma fic unine
ſmnagnitudiniminot, ana

Gaudium

xelectabilẽ quem ſunt experti.ita iſti qͥ experti ſunt
iſta patriaʒ: ⁊ nõ illã celeſtẽ: ita iſtã patriã ⁊ illã ex⸗
iliuz reputãt. Iterũ quia hic reputant ſe magnos 7
honoꝛatos:iſtoſq; honoꝛes experiunt᷑: ideo illos nõ
cſiderant.ſed iſtis ita gloꝛiant᷑ ac ſi eſſent etemi:
dicentes hic ſamꝰ quõ eſt ibi neſcimꝰquõ eſt. ſi poſſe
mus hic diu eẽ honũ eſſet.ꝛ licet vite bꝛeuitatem in

alijs experiant᷑ qͥs quotidie moꝛi vident:q tñ hec in

ſeipſis minime experiunt᷑:expimentũ illud ſeeuade⸗
re putant:longã ſibipſis vita hic ꝓmittentes:⁊ aliã
minꝰ cſiderantes. YIterũ qꝛ hic erperniunt diuitias 2
licias: ? illas nõ.ideo iſtis ſe ſatiaremtunt᷑:ꝛ illas
nõ fameſcũt. bic tantũ comedũt in mane: cenã il⸗
lam atq; refectõeʒ ad quã famelicos vocat 7 laboꝛa
toꝛes dicens:venite ad me om̃es qui labo.c t ego
reficiam vos.non vſiderant. ille diues epulo:Luce
xvj.tantũ ſe hic repleuit:q illã cenam non veſidera
uit. Et qa nõ veſiderauit qnñ vbuit. nõ obrinuit qñ
petiuit. Intantũ repletꝰprius erat:ꝙ in cena guttã
aque ſumerenõ potuit. ita om̃es iſti qͥ ſe hic ſaciant

vel palatum hñt infectũ. ſicut patʒ. A. v. vj. ꝓ nihilo

habuerũt terꝛã ſiderabilẽ: ⁊ ideo in ipſa nõ gaude

bunt:vicente o: Oſee.ij. Caſſare faciam om̃e gau⸗
qium eoꝛum.

¶ Cum in pcedentib oñſa ſit gaudũ celeſtis magni

tuda: ⁊ ꝙ tammagnu gaudiũ magnũ requirit veſi⸗
derium:ne gaudiũ illud amittat᷑ et veſideriũ qo ab⸗
ſit fruſtret: in pñti articulo oñdere reſtat q̃literer x
que opꝑa vtrũq; tam viq; gaudiũ:q; vſiderij implerõ
hri poterit¶ Pꝛo qͥ ſcidũ:q; mt mõis ⁊ medijs il⸗
la attĩgũt᷑:ſic pʒ.H.j.viij Et ſic pʒĩ ſeq̃ntid.(¶ Pꝛi⸗
mo ad illud gaudiũ ptingit᷑ per opa bona que in ſe⸗

ipſo eyercet:ſicut ꝑ abſtinentiã/ caſtitatẽ/ humilita⸗

tem/⁊ hmõique dura vident᷑ in paciendo. Et tamẽ
ſicut dura medicina ducit ad gandiũ ſanitatis:æ la-
boꝛioſa tolerantia mercatoꝛes finaliter gaudere fa⸗
cit v lucro:ita ſuffeꝛentia taliũ temptationũ:que in
exercitatõne virtutũ pᷣcedentiũ experiet᷑.reſpiciens
ad finẽ:nõ meminit pꝛeſſure ꝓpter gaudium: Jo.
xvj. ¶ Gcðo ꝑ paſſiones/quas ꝓ ypᷣo veritate vel iu
ſticia humiliter et patiẽter tolerat/ ſicut miles ſuſti
nendo:ad gaudiũ puenit victoꝛie. Ergo cũ maledi⸗
xerint vobis hoĩes:⁊ expꝛobrauerint eiecerĩt nomẽ
vim tãqꝙᷓ; malũ ꝗꝓpter filiuʒ hoĩs:gaudete ⁊c. Mat.v.
2 Tu. vj. Et ome gaudium exiſtimate fratres mei cũ
in temptationes vaꝛias incideritis: Ja.j.¶ Lercio

per ꝓuidentiã quaʒ in futurũ ꝓ ſe facit. mercatoꝛes
videntes ꝙ bona ſua qñq; in mari amittũt:volẽtes

diuitias hr̃e certioꝛes ſibi ꝓ futura ſecuritate ꝓuidẽ
tes: circa immobilia pecuniã ſuã expendũt emendo
terꝛas ⁊ hmõ:aliter eſſent in ſie enectute ? in fine vite
ſue paupꝑes. Dic ꝓuidete vobis celũ: vt gaudiũ vrm
ſit plenu: Jo.xvj ¶ Quarto ꝑ virtutem fidelitatis
quã exercet erga xeum ꝓximum. Maʒ ſicut apo re⸗
gem terꝛenum ſeruus fidelis dignus ẽ honoꝛe gau⸗
dio: ita apud regem celeſtez n dicit Math. xxv. ſer⸗
ue bone.i.in teipſo:⁊ fidelis.ſ.erga veum ⁊ pꝛoximuʒ
intra gaudiũ ⁊c.Oe per talium virtutũ vias ad gau

diũ puenit᷑ 1 nõ aliter:pʒ ꝑ rõnem ſumptã taʒ a na

tura:q; ab aucte. Gic em motus naturalis eſt a õrio
in cõtrariũ:ſic ab albo in nigrũ:vel a ſurſuʒ ĩ roꝛſũ
⁊ ecõtrario:ita etiã volũtariꝰmotus hoĩs neceſſaꝛio

eſt abſtinẽtia ſeu fame ⁊ ſiti iuſticie:in ſatietatem.a

paſſionũ tolerãtia: ad impaſſibiliratẽ inqᷓ nõcadet
lupꝑ eos ſol neq; eſtꝰ:vſa.xlix.a pauꝑtatela penitẽtia
ab humilitateſad diuitias oᷣlicias⁊ honoꝛeeſab ex⸗
ilio:ad patriã: ⁊ ecõuerſo. æx iſta rõne neceſſario ſe⸗
quitꝙ ſicut illa q̃ in cõtrarijs ſunt terminis cõtra⸗
rijs moueant᷑ motib.Sic pʒ v lapide qͥ ſurſuʒ mo⸗
uetur motu vſcenſus/⁊ igne voꝛſuʒ qͥ mouet᷑ mo⸗

G ..

tu aſcenſus.Cum ergo dictũ ſit ꝙ illi qui ſunt hieł
bona paupꝑtateſhumilitatejet hmõi moueant᷑ motu
ſurſum ad terminos his ↄtraꝛios:vic; ad diuitias 2
hmõi. Opoꝛtet ꝙ illi qͥ ſunt hic in diuitijs velicijs/
et hmõi.quibo abutunt᷑ in acquirẽdo:vel in vrendo:
moueanturmotu vſcenſus ad terminos cõtrarios?
2 pauptatem.ſ.⁊ miſeriã et hmõi.qð pulcre oſtenſũ
fuit e xpᷣo:qͥ v humilitate aſcendit ad gloꝛiã humi
liauit ſemetipſum:factus obediẽs vſq; ad moꝛtẽ. ꝓ⸗
pter qð ⁊ væus illũ exaltauit:Phił ij. Et w lucifero
qui æ gaudio q abutebat᷑: vſcẽdit as miſeriã. Jdẽ
etiam oñſum fuit:QLu.xvj.in diuite/ et paupe la Jaro
quoꝝ vnus copia vſcendit ad inopiam:⁊ aliꝰ ecõ⸗
nerſo. vnde diuiti dictũ fuit. Recoꝛdare qꝛ recepiſti
⁊c. Nota.H. vj.xxvj. Idem etiã auctoꝛitate ofirma
tur xpᷣi. Yo.xvj.Aundꝰaut gaudebit.vos aũt cõtri
ſtabimimi:h triſticia vr̃a vertet in gaudiuʒ ⁊c. Qui
em dicit a termino triſticie in terminũ moueri gau⸗
dij ꝑ morũ aſcenſus:qͥd alio dicturꝰ.quin etiã a ter⸗
mino gaudij neceſſanio moueat᷑ ad terminũ triſticie
pmotum vvſcenſus. Teſte Ja.iiij. Riſus inquitve⸗
ſter in luctũ ↄuertatur:et gaudiũ in meroꝛeʒ. Scoa
ratio ſumit᷑a pdicta auctoꝛitate:qua dicit᷑:ſerue bo⸗
ne *c. Oi veritas intraturis ſic dicturus eſt:opoꝛtʒ
Ktalie ür cui ſic dicturus eſt. Aliter em dicto ſubeſ⸗
et falſitas. Mediantibo ̊ talitbovirtutibo opoꝛtet
gaucdiũ illud intret: quo Ceſarius in ammomitò⸗
ne.xi. beatum inquit gaudium nõ poſſidet᷑:niſi iuſti⸗
cia ⁊ paxteneat᷑ prima em̃eſt ſi⸗ radix:iuſticia.ſecũ⸗
da pax. tercia gaudium.æ iuſticia nanq; naſcit᷑ pax.
Epacevo gaudium generatur.
Exquo adillud gandiuʒ nõ attingit? niſi ꝑ viam
virtutũ ? laboꝛẽ bonoꝝ operum patet qmarima ſit
inſania illoꝝ qui virtuoſe nõ vinuũt:necad illa gau⸗
dia ꝑ aſequens feſtinant vel multũ attingere veſide

rant. Quoꝛũ primo oñditur inſania. Scᷣo inſamie

cã. Pꝛimũ patet. Pꝛimo in ↄpatione ad mũdi curia

litatẽ multũ faceret ↄtramundi curialitatẽ qui per
regem eſſet ad eiꝰↄuiuiũ feſtinanter vocatꝰ: ſiſe non

Ar⸗. vf.
xxxiij.

oꝛnaret vel nõ feſtinaret. Sic in ꝓpoſito ad dei cõni -

uiũ ⁊ gaudiũ vocati ſumꝰ:primo ꝓ maioꝛes e curia
ſua.ſ.p ãgſos/priarchas ꝓphas ⁊ apłos:qͥs miſit di
cẽ ĩuitat vt venirẽt feſtinat᷑:qꝛ pata ſt᷑ oĩa.poſtremo
ipſis tardantiboæ negligẽter agentibo:ſciens ꝙ mo⸗
ra traheret piculũ.ipᷣſemet venire dignatꝰeſt.feſtine
mus g, ingredi in illã reqniẽ: Hebre.iij. Scpo ꝑ com
baratlonk ad ſeruos dyaboli: Ypi em̃ ab eo ad diuer
as inuitati ælectatões ⁊ gaudia mala qꝗᷓ in diuitijs
Tælicijs gaudijs et mundi vanitatibo querũt: intan⸗
tum circa talia obtinenda ſolicitant᷑ et feſtinant:q;
vix quietũ capiunt cibuʒ vel ſomnũ. Si q̊ iſti tantũ
feſtinantad ↄuiuimzʒ. in cuius fine tamcare ſoluunt
ſymbolũ:a modicũ capiẽt: ꝓ ſymbolo nõ atentabi
tur om̃ia bona hoſpitis ſui ta mobilia ꝙᷓ; immobilia
capꝑe:h ipſimet hoſpitẽ ꝓ modico qð ei dat imppetu
um attachiare et incarcerare vult. Pꝛim? em̃ penti-
bus pomũ vdit:et totiꝰ mũdi incarceratõeʒ ⁊ pluri
moꝝꝑ exegit damnatõeʒ diuitẽ etiã illũ epulon?᷑:u
ce xvj.duũ in taberna ſua ſunver rante recreauit:q̃a
epula bat᷑ qtidie ſolendide. Sʒ cñ ve taberna ſua eũñ
exire oꝑtuit:tanꝙ; crudeliſſimꝰtabernanꝰ oĩlp boniſ
ſpoliatꝰipᷣm in inferno ſepeliuit. Si q̊ miſeri ad raſe
ↄuiuiũ tantũ feſtinant tantũq; in illo veſiderãt eſte
rimi 7 honoꝛatõres:in qᷣ tñ ↄſultiꝰĩ nouiſſimo recũ⸗-
bnde loco.i.talis velectatõis vſiderarẽt finẽ q̃ntuzʒ
fundi œæberẽtiq ad dvei vocant᷑ cenã: in q multum 2
ſemꝑ datr᷑ in qͥ hoſpites ve ibidẽ receptis ↄputum nõ
dabũut:nec ſymboluʒ ſoluẽt:n rollfe aliud hẽbunt
facere niſi ducẽ letos dies dicẽtes illõ Apo. rix. gau⸗
deamꝰ exultemꝰ demꝰgliaʒ xæo qꝛ venerũt nuptie

xxxüii.

xv.

Gloꝛia

agni. Tercio ↄparationem ad irꝛõnabilia alalia q
gaudia eis ꝓpria deſi iderãt:ſicut ptʒ.e.c.xxvij. Quaꝛ⸗
to ꝓ ↄparationẽ ad ꝑiculũ ⁊ penaʒ illoꝑvaſthi ei re/
gina ad regis ↄuiuiuʒ inuitata:qꝛ venire noluit:re-
gnuʒ amiſit. Et fatue virgines minꝰ feſtinantes ad
hoſpiciũ ante noctẽ venire:hoſpicio caruerũt ⁊ gau⸗
dio.ſic ꝑdam ex eis vocẽ gaudij: Jere.xxv. ¶ Cã vo
omniũ iſtoꝝ maloꝝ que ſequunt᷑ ex hoc ꝙ nõ ceſide
rant nec feruenter curꝛũt ad premia eterna:videtuꝛ
eſſe duplex.vel qꝛ bona pñtia nimis diligũt: nimiſq;
in illis ſe ſatiantꝛ in eis ↄfidunt:vel R futura ñſpe
rant:nec vt deberent diligũt. Pꝛimũ facit ꝙ ſunt ſic
canes ⁊ falcones ſatiati:q ad pdam nõ feſtinãt. Si/
quidem nõ hñ̃tes famẽ vel ſitimvel nuditatẽ/ſeu wv⸗

loꝛẽ/ noõ multũ appetũt remedia ↄtra hec que ad libi

tum hñt:nec ſciut quale væſideriũ hñt qui his carẽt
j. Reg. j. Eſtimauit eã hely temulentã eſſe:cũ tñ ni.
hil inebriatũ in quo ipſe abundauit biberat. ¶ Ex
uo ſequit:ꝙ nec ſciũt quale quantũ eſt gandium
amelici veniẽtis ad epulasvel nudi ad veſtimentũ
vel pugnãtis ad victoꝛiã vel in celo gaudentiũ vela
boꝛe pᷣterito:ad modũ venientiũ ad ꝓpria:⁊ gaude⸗
tium ⁊æ laboꝛepᷣterito:⁊ dicentiuʒ ſtalia ꝑ laboꝛioſa
pericula lucrati ſumꝰ:guſtate i̊ ? videte qꝛ niſi vide.
ritis:neſcitis quantũ valet habẽti:nec quantuʒ de
dit ꝓdenti:Gapi.v.Lũc dicent intra ſe pnĩam agen
tes ?. ¶ Lales ꝗ̊ peccatoꝛes ⁊ abundãtes in ſeculo
qui ꝓpter pñtem abundantiã paruipendũt eternaʒ
ingratis ⁊ peſſimis ↄparant᷑oparijs:qui in operene
gligẽtes ſunt:qꝛ eis nimis larga ſtipendia pᷣ manibo
añ terminũ ſoluunt Et ideo luſibo vacãt atq; pota-
tionibo qͥ ideo ingrati ſunt:qꝛ õ gratitudinẽ fit: duʒ
plus ꝙᷓ merent᷑ eis dat᷑:ingratitudinẽ amittũt:pedꝰ
opꝑantes ex h̊ ꝙ melius opaꝛi veberẽt. Bcoðm facit
ſunt ſic illiquibo aliqͥd ꝓmittit᷑ ab hoĩe:cuiꝰdict nõ
credũt.Et ideo in ꝓmũſſis ſuis nõ ſperant:ſ quodã⸗
modo indifferẽter ſe hñt dicentes:grates qñ habu⸗/⸗
ero:ſed tales æuz falſitare volũt:qui dicit Yoh.xvj.
Iterum videbo vos:⁊ gaudebit coꝛ veſtrũ ⁊c̃.

TLoꝛia triplex ẽ vera
vana/⁊ pernitioſa.œ q̃ ſeptem ſunt dicen-
da. Pꝛimo:oñdit᷑ in quib oꝑibo aſiſtit ve
ra gloꝛia in via. Scdᷣo in quibo ↄſiſtit vera gloꝛia in
patria. Tercio:ꝙ ꝑ illa in qui laudabilit᷑ gliat qͥs
in via:pꝑtingit adverã głliam in pria.Quarto in qbo
oↄſiſtit gliavana.Quinto:quãti ſit ꝑiculi.Sexto:fi-
nis vtriuſq;. Septimo:remedia ↄtravtranq;.
Ad primũ ſic ꝓceditur vera glia viatoꝛis in tribj
ↄſiſtit. Pꝛimo in bono teſtimonio ↄſcie bñ examina⸗
te. Scdo:in veritate ⁊ honeſtate ſermonis. Tercio:ĩ
eyecutõne opis..¶ Etum ad primũ requirit᷑ ꝙ te⸗
ſtimoniũ ↄſcie ſit ð triv ad h̊ ꝙ głiet᷑ in eo. ¶ Pꝛimo
e fide quo ad veũ.Si em̃ phᷣi alij mundi ſapientes
gloꝛiant᷑ multa ſcire ⁊ videre q̃ ſaltẽ nõ opant᷑ a mul
to foꝛtioꝛi in h̊ gloꝛiet᷑ qui gloꝛiatur ſcire et noſſe me:
Zergeir fidem ſcʒ que ſalutem oꝑatur.¶ Bcoðo le
pe qᷓtum ad ſeipſum:ſperando videlicet ſibipſi vitã
eternam ſicut filius ſperat ſe patris habiturũ here/
ditatem ? gloꝛiat᷑A multo foꝛtioꝛi filij vei: dicenteſ
illud Ro. v. Gloꝛiamur in ſpe gloꝛie filioꝛuʒ dei. hac
gloꝛia in vita iſta maioꝛ haberi nõ poteſt.ſicut patzʒ
C. vij.vj. Ded ad hoc opoꝛtet ꝙ habeat puꝛitateʒ et
alias ↄditõnes:per quas ci filius eiq; ſimilis effic⸗
tur.væ quibo dictum eſt ſupꝛa.c.x filiatõne.¶ Ter⸗
cio veᷣ caritate:quo ad ꝓximum. ſi qui multa ſemina
uit ⁊ multa metit in vita iſta coꝛpoꝛali gloꝛiatur. A
foꝛtioꝛi qui multa hic ſeminat in terꝛa pauperũ que
metet in terꝛa viuentium: materiam haber gloꝛie cũ

illo qui diſperſit vedit pauperiba. iuſticia eꝰmanet ĩ
ſeculũ ſeculi:coꝛnu eius exaltabit᷑ in gloꝛia: In pſal.
cxj. Quibus ↄſcientia v his trib teſtimomũ perhi

bet:ↄfidenter dicere poſſunt illud ſcoa.Coꝛin.j.glo

ria noſtra hec eſt:teſtunoniũ ↄſcientie noſtre.(
tum ad ſecunduũ jrequiritur etiaʒ ꝙ ſermo tria inclu

dat:ad boc ꝙ œ ſermone gloꝛiet᷑. Pꝛimo reuerentiaʒ

laudem qᷓtum ad euʒ.ps.cv.gloꝛient᷑ in laudetua
otra iuratoꝛes. Gecundo ↄfeſſionem qᷓtum ad ſalu-
tem ꝓpriam. Si ſcolaris gloꝛiatur ve hoc ꝙ ſeit ratõ
nem reddere e lectiõe ſua ne verberetur. Et ſi diſpẽ
ſationis ſufficiens redditio ↄputus facit diſpenſa⸗
toꝛem gloꝛiari:ita ↄfeſſio ↄfitenteʒ ſicut patʒ. C. vj.
xlj. Ergo fili mi da gloꝛiam cæo: ⁊ ofitere: atʒ indica
mihi quid feceris:ne abſcondas: JYoſue. vij. contra
iactantes ſe de peccatis ſuis/vel abſcondẽtes qñ con
fiteri veberent.Tercio fidelitatem ⁊ caritatis oſtẽ⸗
ſionem ꝙtum ad ꝓximum:atra mẽdaces ⁊ vetracto⸗
res:qui gloꝛiant᷑ in ſagittis ⁊ lanceis: Judi.ix.

tum ad tercium etiam requiritur q; executio operis

cuilibet reddat qð ſuũ eſt:ad h̊ ꝙ e ope glietur. Pꝛi
mo dxo q̃ ſt viſiura ⁊ obſequia.qꝛ ſi filio bono glo
ria eſt ꝙ patri reddant?᷑ ⁊ exhibeant᷑ qᷓ ſua ſunt.Afoꝛ
tioꝛi rõne/gloꝛia hominis ex honoꝛe patr ſui ſciliq;
celeſtis:Ecci.iij.contra ſubtrabẽtes vcimas ⁊ ob⸗
ſequia in feſtis.Afferte ergo vño gloꝛiã ⁊ honoꝛẽ.in
ps.xcv. Scdo ſibipſi tꝑantiam ⁊ caſtitatẽ. Si gloꝛia

tur mulier pulcra ⁊ vana ⁊ coꝛã hominibo.Afoꝛtio⸗

ri rõne talis gloꝛiat᷑ e pulcritudine interioꝛi.qꝛ om
nis gloꝛia eius filie regis abintus:In pᷣs.xluij. Ter
cio pᷣmittẽdo q̃ ſunt ꝓximi dinitis ꝓximo diuiti. Si
em̃ naturali ↄplacentia gaudet membꝝ in coꝛꝑe na
turali.ex hoc ꝙ alteri membꝛo om̃ia ↄſeruant᷑ vł dã
tur que ſibi vebent᷑.A foꝛtioꝛi rõne in coꝛpexpᷣi ⁊ ec⸗
cleſie ſi gloꝛia᷑ vnũ membꝝ ↄgaudent omnia mem/
bra.j.Conꝝ.xij.contra auferentes/vł alioꝝ bona in⸗
iuſte vetinentes. Quarto:dando pauperi ꝓximo⸗qꝛ
ſi gloꝛia᷑fquis eope quo terꝛas hic lucrat᷑.A foꝛtio
rirõne.gloꝛia ⁊ honoꝛ om̃i oꝑanti bonũ:ꝑ quod ſcili
cet opus lucratur terꝛam viuentiũ:Ro.ij. Ad h er⸗
go ꝙ veope ſuo quis gloꝛietur:opus ſuum ꝓbet vnꝰ⸗
quiſq;:vtrũ ſcʒ quatuoꝛ pᷣdicta in opereſuo inueni/
at:et ſic in ſeipſo tm̃ gloꝛam habebit.⁊ non in alte/
ro:Gabł.vj.SGi apud mundũ eſt magna gloꝛia ſeqͥ re⸗
gem terꝛenum.A foꝛtioꝛi rõne videtur ꝙ eſt magna
gloꝛia ce tribus pᷣdictis modis/coꝛdejoꝛe ⁊ opere ſe/
qui dñm:Ecciĩ xxiij. Sed tñ in omnibo pᷣdictis ſicut
inſtrumentum qpcunq; per qð artifex operatur.vel
miles pugnat:vel ſcriptoꝛ ſcribit:nõ ſibioꝑis laudẽ
ſed illi cuius virtute oꝑatur aſcribere vebet. ſic etiaz
Joab qui virtute dauid obſedebat rabbath. ij. reg.
Fij:quando capienda erat ciuitas:ei miſit nunciũ vt
veniret vt ei gloꝛia ⁊ victoꝛia aſcriberetuꝛ:ita nõ no
bis dñe ñ novᷣ:ſ̊ noĩ tuo da gloꝛiꝗ.in pſal.cxiij.Ad h
enim omnes hoꝛtatur apłus.j.Coꝛin.x.dicens:om⸗
nia in gloꝛiam dei facite.Et.ij. Coꝛinth.x.dicens:q̃

gloiant᷑ in wmino gloꝛiẽtur. Sed heu quidã ei glo

riam attribuunt:dum cum timoꝛe ne veficiant ope⸗
rantur:dicentes:dñe certum eſt ꝙ eficere malefa
cere neceſſe erit:niſi tu manum apponas adiutriceʒ.
uia quicquid boni eſt:a te venit. Sed tamẽ ey poſt
acto/occaſiõe a voce adulatoꝛis vel a ꝓpria ſupbia
ſumpta.ita v illo facto gloꝛiant᷑:ac ſi nec illud a ðᷣo
cũ tremoꝛe petiuiſſet:nec ve-illðõ vediſſet. Tales mi
ſeris ⁊ parcis datoꝛib aſſimilant᷑quia primo aliqᷣd
dant:⁊ poſtea quaſi ve dato wlerent qð vederũt:re⸗
accipiũt q̃ſi nõ oↄfidunt v eo cuiſœdert:ꝙ volẽs vel
gratꝰ vł potẽs/ant curiałſit tãtũ refũdẽ.erꝛãt etem̃.
qꝛ nullũ iſtoꝝ in vo ſuſpicari poter̃t. glaʒ redde ðᷣo

Ecc?. xxxv. Zlij vo peius oꝛantes:nec in facto nec ex

iij.

t n ln d gie en
jnngle aſungi ene ian.
alunſiin i ghiſi na ⸗

ne loocheſeſin harnzan h ⸗
nl nie n zl oti Aucdici
ndo la ence n ihj ai iſ Gue
hucvceaſn nialni a
iſs mei uc hieſe n ſana⸗
auntibo rplallĩin glons
uiaumin d ierefecgendo di
ijn toift leſ i dan
ſeſnnotun dlun ete aſcilitn
nnn n ecuudiü alit
k zunalmd ſalrii iona dilcol
ſe habedt iotuͤfingnatuoꝛ chipd
aum viruoſein miepencit ſeinalag
ultercantsti inpoliblliaten wl
Rpi:arnculo , glona hereſtomihſ⸗
1 Erlidk uſtſued ommimode gl
iifa tino.
Aiipbatns pfectus inuentueſt pleie
ngentilligloꝛa etema ſheator Ein
mhictpbatugrge iat tecſplendns adordin
unber nivs pderiinſtatn noniclor. Ita
uinsc dcineangelonn gani bentoß: de
ſbariinſtam geaden gane iator: chſie
medanend ngiininutanei
tanplüonons romede Dog dd dei
honpotentiummemiig wmpiü ven
alaninannniü irie duaiſe
mn euuofoydleent gani miit din
ils Wariſ Nerfö udllter dii
1 inmunl uerer poffunec vi⸗

mimlationi. eᷓ,
ngnimee mln ult nhan

— aleflengbahime Irir i Tn
emmtidoiſuntonniditinscind Diniti⸗Hi
unmalglacenia auttt nenbrig anenn
ralic bot Aminmbnofgmnmtn
r neſbihant A oman rin nhetßine⸗
eliglonat mi menbp,gemdentonnianen⸗
1)Kor cunn dufrrntg falop honnin
lemtinmtes Quano⸗dandoaupen nnoe
brufgnb noe notmntllmk Ynt
Sne glomar bonoroffſopann boniip quog aii
pus ucaturtenam piucntii: Ro.. Roher⸗
tope ſo quis gloniemunopys ſnum phet hiy/
rmmi ſ quatuorpciga Mopereſno innen⸗
lcinſaipſoti glomam habebtt monin eln⸗
l Giapud mundiͦeſtmagna glonaſete⸗
menmm Afnini öne idinngelni⸗
nintflchrtin cordelone ropeteſe⸗
ſm Ecai ni. Erenernturde
mmamngtanghtben nenl
spognarelſenporſll it⸗ D

us vnnuteoatur aſathee be ſeani
licus ttl ot eihn nbetnin

ec ecirn
quichund
ecſiheii
norebe⸗ wrſiſt n ſti
ſtriguuſile ne cnin⸗ fo i
0 , te en ſe illig
. . ginugtin nin
potes Mipole ſ
4 itnymmneiii
V0
⸗M 1

tiinommni öctctsſiat

F.

Ar. iij.

vj.

Gloꝛia
poſtfacto q̃ bene vident᷑opari:ſed potiꝰ que mala 2
efectuoſa ſunt cæo attribuunt:dicẽtes:natura mea
eſt fragilis. in tali aſtellatõne fui natus.hocfuit mi⸗
hioꝛdinatũ. Aliam gr̃am nõ vdit mihi æꝰ. Et bꝛe
uiter non poſſum aliter facere. Si qua vo bona eos
facere atingit:illa ꝓprie aſcribũt Plinperont⸗ et ma
le:qꝛ teſte ps.lxxxviij. gloꝛia virtutis eoꝝ tu es. Et ꝑ/
ditio tua iſrael:tmmmodo.ſ.ex te:Oſee.xiij. Tales ma
ledicunt᷑. Mab.j. Maledictus inquit qui hʒ in grege
ſuo maſculũ ⁊ feminã:et votũ faciens imolat ceo xe-
bile:ſicut iepte: Judicũ xj. Non ſic anna. j. Reg.j. qᷓ
ſexuz virilẽ obtulit æo:ſicut illu offerendũ priꝰ p/
miſit/ æus etiã pater ꝓ nobis filiũ/⁊ nõ filiã obtulit
in cruce. Pꝛimi moꝛe pueroꝑ ludentiũ ⁊ offerentiuʒ
du cape credũt quib offerunt᷑ retrahũt/ euʒ ce⸗
audant. Sci vo veu pte ſua.i.gloꝛis totaliter ſpo

liãt. e qͥbo 5Pori⸗ Job. xiy.ſpoliauit me gla mea. vi

de.P.xj.xirx. Non ſic tu:ſᷣ gloꝛiã redde veo:Eccleſia
ſtici xv. qꝛ reddentiby ei gloꝛiãviatoꝝ:reddet gliaʒ
beatoꝑ. Juxta illud Ecci.lj.danti mipiſapĩam:da⸗
bo gloꝛiã.ſ.beatoꝝ que coꝛrñdent᷑ coꝛrñdebit gloꝛie
viatoꝛis.qꝛ coꝛdeſin quo triplex pᷣdicta inuenit᷑ glia
viatoꝑ:triplex coꝛrñd ebit gloꝛia beatoꝝ:tres ſqʒ do⸗
tes anime.ſ.viſio adheſio fruitio.ſic gloꝛiabunt᷑ oẽs
recti coꝛde.in pᷣs.xxxj. Illi vo qͥ hectria oꝛe obſeruãt

pdicta q̃ ad gloꝛis ptinent ſermonis. Illuc dicẽt re

pletum eſt gaudio os noſtrum.in p̃s. qlvj. Sic 2
ibr

repleat᷑ os meũ laude /hic ſcʒ: vt cantẽ gloꝛiã tuã
qua iterum in pᷣs.cantabo? pſallã in gloꝛia. Illi

vo qui pᷣdictaʒ gloꝛiã hñt in opere:reddendo deo ſi⸗
bipſi et ꝓximo tam diuiti.ꝙ ſcʒ uihil eſt ab eo auffe⸗
rendũ:ꝙ; pauperi elynam dando ꝓ que ſpãliter glo⸗
nifica bit᷑. Juxta illud yſa.lviij gloꝛia dñ colligerte:
quadrupſicẽ habebũt gloꝛiã ᷣm quatuoꝛ coꝛpoꝛl w
tes.q tam virtuoſe in vei expendũt ſeruitio.ſ.agilita
temſſubtilitatẽ caritatẽ/impaſſibilitatem. de quibꝰ
habet᷑. R.vij.articulo.vj.gloꝛia hec eſt omĩbo ſanct!
eius.vt in ea xelicijs affluatis:ab omnimoda gloꝛia
eius:vſa.vltimo.
AQin ꝗᷓꝓbatus ⁊ pfectus inuentus eſt ſuppleĩ glo
ria viato ꝝ:erit illi gloꝛia eterna.ſ.beatoꝝ cci.xxxj
Et bñ dicit ꝓbatus:qꝛ ſicut recipiendus ad oꝛdineʒ
ꝓfeſſoꝝ vebet prius ꝓbari inſtatu nouicioꝝ. Yta re
cipiendus ad oꝛdinè angeloꝝ ? gloꝛiã beatoꝝ: vebz

prius ꝓbari in ſtatu gratie ? gloꝛie viatoꝑꝝ: qꝛ ſic ad

cuniã pape vel regis nõ ꝑtingi niſi via teneat᷑: ſicut
erio ad templũ honoꝛis rome de qͥ Aug. ci. ei lib.

v.c xij. Mon poterũt intrare niſi ꝑ templũ virtutis:

ita nec ad cuniã vel tem plũ gloꝛie.vœ quo ĩ pᷣs.xxviijj.

„7

In templo eius om̃s dicent gloꝛiã:niſi ꝑ vias pꝛedi⸗

ctas:ſicut pʒ.ad.ix.xlvj. Mec rõna biliter aliã viam

vel modũ intrandi querere poſſumꝰ:qᷓ ꝑ viaʒ virtu⸗
tum ⁊ tribulationũ.Exqͥ ſic opoꝛtuit ꝓpᷣm pati ⁊ ſic
intrare in gloꝛiam ſus:Qu.xxuij. Et nõ ſolũ xpᷣm:ſᷣ
om̃es xpᷣianos.ſicut pʒ.F.iij.ij.q om̃es dicere pote⸗
runt illud.ij. Coꝝ.xij. glonamur in anguſtijs ꝓ xpᷣo.
Et libẽter gloꝛiaboꝛ in infirmita tiba meis:vt inba
bitet in me virtus xpᷣi ibidẽ q.d.ſuſtineo dura in via
et tpe nouiciatꝰ:vt inhabitet in me virtus ne ſim ex⸗
pulſus ab oꝛdine beatoꝝ.Sciebat em̃ iſte ſanctus
ſi humiliter ⁊ obedieter hic ſe hr̃et tenendo wctri/
nam ? ſuſtinendo pnĩam:a induendo hahitũ nouici
oꝛum..i.gre xpᷣi.v quo Rgilil Induimini dñm ie/
ſum xpᷣm:bene ⁊ honeſte illo habituvtenw:quo xpᷣe
eum induit:vſa.lxj. Indait me veſtimẽto ſalutis: vt
veſtimento gloꝛie indueret᷑ ab eodẽ qui dicit Indu⸗
ere veſtimẽto gloꝛie tue yſa.lij.gloꝛia vei que eſt in⸗
adumentũ beatoꝝ.qꝛ ̃ᷣm Criſo.ſuꝑ epiſtolaʒ ad Ti⸗
moth. omel.ij.ſicut ſol nõ indiget alijs veſtimẽtis qᷓ
Iumine ꝓprio.ita beati niſi lumine vi.Et nõ aliter

G ii.

qꝛ ſicut dimittens habitũ nonicioꝝ/ dimittenſq; vi
am ao curiã et templũ virtutis:a ꝓfeſſione ⁊ curia ⁊
templo honoꝝ excludit᷑:ita tollatur unpius ne vide
at gloꝛiã vei: vſa.xxvj.hecem eſt la.lxx.interpꝛetũ li⸗
tera vo cõis eſt::in terꝛa ſanctoꝝ quaſi ſq; tpe noui⸗
ciatus inique geſſit. Ideo nõ videbit gloꝛiã i. Ec
ce apte dicit illũ qu male ſe habuit in ſtam noui⸗
grartte vel gloꝛie viatoꝝ:eſſe expellendũ ab or
dine ꝓfeſſoꝝꝑ ⁊ ſtatu gloꝛie beatoꝝ.Et hoc valde vi⸗
detur ogruuʒ et rõna bile. qꝛ cõiter dicit ꝙ; qui male
ſe habuit in minoꝛiofficio: nõ eſt maioꝛi dignꝰ. Et qᷣ
neſcit vti vel munde cuſtodire robã deroſero: indi⸗
gnus ẽ roba regrlero ſein Poſiec'c illis qͥ muta
uerũt hic gloꝛiã incoꝛruptibilis ceiſin ſimilitudineʒ
quadrupedũ: Ro.j. Eſt tñ aduertendũ ſicut ſunt
luꝛes religiões ſeu oꝛdines:ita pluꝛes bñt modos
ationũ ꝑticulares.qꝛ quedã religiones hñt oculũ
ꝙ nouicij bñ ꝓbentur in cantu ⁊ cæi ſeruitio ⁊ hmõi.
Quedam vo hñt oculũ ſpãliter bñ diſponant᷑ ad
ſciam. vterq; tñ mõ ſuo beneſe hñtes:ad ꝓfeſſionem
recipiunt᷑.ſicut etiã ad curiam regis multi diuerſis
vijs veniũt:⁊ diu erſis cauſisibi acceptant᷑ et pꝛo⸗
mouent᷑.ibi nanq; aliqui acceptant᷑⁊ veniũt in pue-
ricia:ſicut filij nobiliu: vt regis filiũ aſſocient.Alij
ibi acceptant᷑ 1 ꝓmouent᷑ ꝓpter ſpãlem affectionem
quã rex ad eos hʒ:ſicut aliqñ atingit ꝙ ꝓpter eoꝛuʒ
ulcritudinẽ: vel qꝛ foꝛte amabiles ſunt ? groſi: ſpã-
loꝛem graʒ in oculis regis inueniũt. Alij ꝓpterob⸗
ſequiũ ſuum:qð regi in menſa ⁊ camera ⁊ alijs nego⸗
cijs ſuis pᷣſtãt. Alij ꝓpter foꝛtitudineʒ:qꝛ foꝛtiter in
bellis ⁊ alijs pugnant ⁊ ſtrenue militant. Alij ꝓoter
ſapientiã ſuã. Cales em̃ reges acceptãt:vt ꝑ eos ĩ cõ⸗
ſilijs ſuis regant᷑: iudicia ſua p eos exerceant. Alij
larga munera dando. Sic oꝛdines angelorũ diuerſe
pᷣcedunt ꝓbatõnes.æt in curia cei ſancti diuerſis ex
cauſis acceptant᷑ ⁊ gloꝛificant᷑ quidã ꝓpterinnocen
tiam qui ſicut pueni pᷣdicti filiũ regis.i.ipſi ſequunt᷑
agnũ quocũq; lierit. Quidã ꝓpter illsx Zalerln di⸗
nem: ſicut virgines. Quidã ꝓpter illoꝝ ſenuiciuʒ: ſiẽ
ofeſſoꝛes.quidam ꝓpter ſtrenuã militiã: ſicut mar⸗
tyres.quidam ꝗpter illoꝝ ſapĩazʒ:ſicut ꝓphete ⁊ apo
ſtoli:qui in ſapia ſua fundauerũt eccleſis ſuꝑ funda
mentu plor oncag: Ephe an⸗ etiã ꝓpter ſu⸗
am ſcientiã/ſecim oꝛbem iudicabũt. Et ideo ſapien
tes gloꝛiã poſſidebũt: Pꝛouerbi.iij. Quidam ꝓpter
opera pietatis hoſpit alitatis:ſicut priarche ⁊ eoꝝ
ſequaces:licʒ diuerſis ꝓbatõnibo ⁊ cauſis: om̃s tñ pᷣ⸗

dicti ↄpleuerũt dies ſuos in bono: ãnos ſuosĩ glo⸗

ria: Job. xxxvj.ſicut pʒ. F.iij.ij. Et quidam ſatis cõ⸗
grue om̃s pᷣdicti cum ſequaribo ſuis adepti ſũt liber⸗
tatem gloꝛie:qꝛ om̃es ſuo modo hic veũ gloꝛificaue
runt.Et nõnulli illoꝝ hic pꝛo co foꝛtiter pugnaue⸗

runt.illius nanq; iniurias ſtrenue vindicauer̃t pec⸗

cata ⁊ peccatoꝛes expugnãdo.⁊ legis iuſta ſanxio eſt
ꝙ ſeruus q ſtrenuo niſu moꝛtẽ dm ſui vindicauerit:
ꝓ ꝓꝑꝛemio libertatez meret᷑ ſicut patet. Codice li.vij.
ti. ex quibus cauſis ſerni pꝛo pꝛemio accipiunt liber
tatem.l.j.ita ſpũaliter ipſa creatura libera bit᷑ a ſer⸗
uitute coꝛruptõnis in libertatẽ gloꝛie filioꝛum tei:
NKo.viij.qui iniurias cei vindicauerit.Et ſi hoc diẽ
tam lex mundiꝙᷓ viſæ his qui dñi vindicauerat in
iurias quid dicent te his qui hoc facere negligũt: vł
ↄtemnunt:qui volunt hominibo placere ⁊ pacẽ pec-
catoꝝ videre. gleꝛiã ꝓpriam hmõiponius ꝙᷓ tei q̃
rere.d quibus JYo. xij.dilexerũt gloꝛiam hominum

magis ꝙ ci.ↄtra exemplum ypᷣi:Yo.viij. go gloni

am meꝗ nõ qu ero.ſi confuſio bona quã incurꝛũt pꝛo
chriſto qui gleꝛiam chriſti potius ꝙ; pꝛopriam que/

runt vertetur in gloꝛiam. Juxta illud Yob. xxij.qui

humiliatus fuerit:crit in gloꝛia:videtur per rõnens

viij.

ix.

Axꝰ. nij.

xj.

à bonis gre ſeu wonis magis ſpũa

riij.

Gloꝛia

a ↄtrario ſenſu/ gloꝛia illa maloꝝ quã querũt pec⸗
catoꝛibo parcendo/ꝓpter cauſas tactas ab Aug. .
xvj. xxxv. vertet᷑ in ↄfuſionem. Juyta illud Phil. iij.
gloꝛa in ↄfuſionẽ ipſoꝝ qui terꝛena ſapiũt. Ylls er⸗
go libertatẽ requiẽ ⁊gloꝛiam veſiderãtibo.ſicut expᷣ/
dicta pʒ œductõne dicere optet ſicut dixit rex perſa
rum exercitui ſuo. Julius ſextꝰin libꝛo ſuo ſcnibit de
rege ꝑſarum bellante ↄtra regem medoꝝ: ꝙ prio die
exercitũ ſuum vexauit.Scðo vo quietem ⁊ ciboꝝ co
piam eis ddit:quo facto queſiuit᷑ cuiꝰdiei ↄditionẽ
otius eligerẽt.qᷓ dixerũt ꝙ ſci:illam inquit nõ ba
bebinis:niſt foꝛtiter pugnãdo medos viceritis. Dic
in ꝓpoſito ſillã requiemicoꝛonã gliam quã oẽs pe⸗
titis:dicentes dñe da nobis głiam celi:nõ obtinebi⸗
tis/niſi atra vei inimicos peccatoꝛes et pctꝗ foꝛtiter
ugnaueritis. maxime vos quibo hoc eyſtatu ? of⸗
ſich⸗ ſpãliter incũbit.qꝛ in iſta pugna nõ corona bit
niſi qui legirime pugnauit. Illa viq; corona quo
in pᷣs.viij. Glia ⁊ honore coronaſti eum.
Vt vo inſpecta bonitate duplicis glie bone: du⸗
plex malicia duplicis glie male aperti videat᷑: iuxta
gliam bonã poſitã immediate poſt pᷣdictas gloꝛias
bonas:male ponende ſunt. Quaꝝ prima eſt vana ꝗᷓ
aſiſtit in tribo bonis:nature/foꝛtune/a gre.eeſt ſiqui
dem malum tectum fundatum ſupeꝛ bonum funda⸗
mentũ.Et mali rami bona radice.ibividet᷑ fice
re regꝗula apłi:ſi radix ſancta:⁊ rami. Necmirum:qꝛ
cus fundamentũ ⁊ radicẽ poſuit.dyabolus vo ſuꝑ⸗
edificauit ⁊ fundamẽta dæ ruxit. prfamilias bonuz
ſemẽ ſemĩauit ĩ agro ſuo:h̊ inimicꝰ hõ ſuꝑſeminauit
ʒiʒania in agro cordis. Semina aũt iſtiꝰ ʒiʒanieac-
cipit ille malꝰ ſem inator:primo tam a bonis nature
aqᷓ veſcendimꝰ:dũ de ſanguinis aut ꝑpentũ nobilita
te vel ꝓſperitate/cor in ſupbiã vanaʒ gliam erigit:
more peſſimoꝝ iudeoꝝ dicentiũ: Jo.viij. Mos pꝛeʒ
habemꝰ Abrahã.de quibo Oſee.ix.glłia eoꝝ a partu
et ab vtero:ꝙᷓ a bonis nature.dum de pulcritudine
fortitudine/ agilitate ⁊ hmõi cor inaniter ſlian fa⸗
cit:more Abſalon. Tales ſunt ſicut qui 5 lant de H
ꝙ nouis ⁊ fortibo ⁊ pulcris finibs ad patibulũ dncit
Aꝛ ſicut Abſalon capilloꝝ de quib gloꝛiabat᷑ occa/
ſione ſuſpenſus fuit. Ita iſta bona nature multis in
hac vita ⁊ plunibo in alia ſunt ruine⁊ ꝓditõnis occa
ſio. Sic q gliari expedit.ij. Coꝛin.xij. Scðo a bonis
fortune.ſ.diuitijs ⁊ numeroſa familie ⁊ exercitꝰmul
titudine ⁊ hmõi.de quibo in pᷣs.xlviij. Confidunt in
virtute ſua:⁊ in multitudine diuitiaꝝ ſuaꝝ glorian
tur/ſtulte quidẽ et ꝑiculoſe.quia ſi de bñ acquiſitis
gloriet᷑: tãtũ eſt ac ſigliat᷑ œ poc ꝙ eſt magno onere
onuſtus.qð nõ facit iumentũ.quia nihil lucrat᷑:ni⸗
ſi vrſum malũ.nec tales frequenter plus lucrantur

iuxta ꝓuerbiũ illud:q; equus ab onere ponderoſo.ſi-
cut pʒ.AxXxvij xlj.vel œ hoc ꝙ eſt obligatus ad ma/

nũ ⁊ diſtrictiſſimũ ↄputũ ⁊c. Si vᷣo de male acqui
ĩtis mala gloꝛiat᷑ familia:tãtũ ẽ:ac ſi gloꝛiet᷑ ð hoc
ꝙ furtũ in collo ſuo ponitcum qͥ ad iudicẽ cumma⸗
gna fam ilia vt ſuſpẽdat᷑:duci᷑. Sic gloꝛiabatur ille
malłlꝰarphaxat veq Judi.j.ꝙ gliabat᷑ qſi potẽs ĩ po-
tentia ex ercitꝰſui:⁊ in gloꝛia darier ſua rũ. Tercio
ib: cſt ſcia tã ſpe⸗
culatiug ꝙᷓ pꝛactica:gra ſermonisſſanctitas ⁊ hmõi.

4

qn.ſ.d his hoĩem ad ſeipᷣm vel mundũ ⁊ nõ ad cæuʒ

gliari facit:ſic ille phariſeꝰ:Lu.xviij.Et ſic ille luci⸗

ter glia taliũ eſt ſic gloꝛia poꝛtantiũ lr̃as vꝛie. Et ſiẽ
candela que alijs lu cet: ſed ſeipam ↄſumit.vñ ſic lu⸗
ciferi ppariſei:ita gloꝛiã illoꝝ in ignominiã muta-

tabo: Gſee. iij. Patet ſa fine:q oms iſti gloꝛiant᷑ ſi⸗
cut ille qͥ in ludo/qͥvocat Parororoe gloꝛiant ſe eſſe
intus:quẽ Iñ paruus tractꝰoñdit eſſe extra:⁊ ille qui

credit᷑ eſſe extra eſt intus. Sic in ꝓpoſitolilli qͥ repu-

G ii..

tant ſe in gloꝛia pᷣdictoꝛum bonoꝑ:in parno tractu
moꝛtis inueniet ſe eẽ extraæt illi qͥ credunt᷑ hic eſſe
extra gloꝛiã pᷣdictoꝝ bonoꝝ ſicut veri panperes/ſtul
ti2 gnoplles apud mundu: An apls. nos ſtulti
T infirmi.vos econuerſo ⁊c. In illo tractu inuenient᷑
eſſe in veris diuitijset ſapĩa/⁊ foꝛtitudineſ ⁊ nobili/
tate.ſic mutabũt fortitudinẽ:vſa.xl. Cuilibet ̊tali
in illo tractu dict põt lud: Ro.iij.vbi eſt gloꝛnfica⸗
tio tua excluſa eſt.ſin moꝛtis tractu ⁊c.quid vo in h̊
caſu facere vebeãt/qui pᷣdicta bona hñt oñdit vus.
Jere.ix.dicens. Mõ gloꝛiet᷑ ſapiens in ſapiĩa ſua/ non

gloꝛiet᷑ foꝛtis in foꝛtitudine ſua. nõ gloꝛiet᷑ diues in

diuitijs ſuis. Sʒ in h̊ͥ gloꝛiet᷑ qͥ gloꝛiatuꝛ:ſcire ⁊ noſſe
me. Mmibo in hoc em̃ caſu cõſulit ſicut faceret amicꝰ
amico pegrinari volenti.quãto plura bona vel ioca
lia ſciret ipſum ſecũ poꝛtare:tanto plus ei ↄſuleret ꝙ
latronũ fugeret ſocietatẽ.ita deꝰin pᷣdicta auctoꝛita
te poꝛtantib ſecũ bona natureſfoꝛtune ⁊c.oↄſulit q ĩ⸗
anis gloꝛie qᷓ quaſi fur mercatoꝛẽ ⁊ viatoꝛẽ aſſociat
vt ſpoliat ⁊ P dat:ſocietatẽ fugiatſdicens:nõ gloꝝet᷑
⁊c̃. Gciens ꝙ hec eſt q̃ multos ⁊ magnos a mudipn-
cipio ſpũales ſpoliauit mercatoꝛes.Dec gloꝛia cele⸗
ſtis ſpoliauit luciferũ.hec gra ⁊ om̃ibo bonis oꝑibus
illũ ſpoliauit ſolitariũ:æ quo invitis habet᷑ patruʒ
ꝙ; tñ ſe meritis iuaniter gloꝛiando iactaret:a dyabo
lo in foꝛma mulieris veceptꝰad ſeculũ redijt:vemoni
bus in aere cantantibo ⁊ dicentibi.Ecce quõ ⁊ceſcen⸗
dit ad infernũ:qͥ ſe oĩa bona hr̃e iactabat.̊ petrũ di⸗
gnitate ſpoliauit apłatus:ſicut ptʒ ꝑ vecretũ ſũptuʒ
ex verbis Ambꝛoſij.vj.q.j.c.imitare.vbi inuit ꝙ pe⸗
trus lapſus fuit in pctm̃ negatõis xpᷣi ꝓpt᷑ iactantiã
qua dixit ſi om̃s ſcandaliʒati fuerint in te ⁊c.¶ Oec
eſt qᷓ fructus Lonoß enern ante maturitatẽ pꝛoſter/
nit ⁊ furat᷑. Mauult enim plus floꝛes:qᷓ; fructus.⁊iõ
nõ curat floꝛes colligendo:fructus ꝑdere.¶ Hec eſt
qᷓ mercatoꝛes.ſ.inuidos facit.vt merces pꝛauẽta⸗
lienas:⁊ ꝓrias exaltent.hec eſt q̃ ſuos intantũ mẽ
tat mercatoꝛes: preciũ rei venditea non emptoꝛe
petant mundo ꝓ quo faciũt ⁊ cui ſeruiũt oꝑa ſua lo⸗
cant.Et tñ in fine vite a deo pᷣcium petiuit.quibo re
ſpondebit᷑recepiſtis mercedẽ vr̃am.vnñ Criſo.ſupeꝛ
Math. omeł.xiij.qui ꝓpter hoĩes facit/2 in terra per
dit:⁊ in celo nõ inuemet.Talis inquit eſt homo qui
ꝓPter homines bonũ facit:q̃lis mercẽnarius malus
ideſt mercede ↄductus:qui infra tpᷣus locatõnis ſue
comedit om̃es mercedes.Cum aũt tꝑe ↄpleto receſ-⸗
ſit nudus egredit᷑⁊ ſine oleo lumine manet.qꝛole/
um in aliena poſuit lampade vne Berũ.in eꝑła ad
epᷣm ſenoſenſem. Rampas inquit tua extinguit᷑: vuʒ
oleuʒ fauoꝛis in aliena lampade ponis. Hec eſt frau
dulenta latroniſſa que habitis ſpoliat:et habendis
pꝛiuat ad modũ vulpis væ q̃ in fabulis Eſopi ↄtine?
ꝙ coꝛuuʒ ſuꝑ arboꝛẽ roſtro caſeũ tenentẽ /in multis
ↄmendauit ⁊ ſpãliter in cantu:ad H̊vt roſtri aꝑtiõne
caſeo eũ pꝛiuaret. Coꝛuus vo inaniter gloꝛiando:ro
ſtrum apuit:⁊ tam caſeum qᷓ cantus laudem amiſit.
Sic multi dum adulatõnibo extra vel vana głia in⸗
tus pulſant᷑:æ ↄomendant᷑:os inaniter gloꝛiãdo aperi
unt:⁊ fructũ humilitatis quẽ hñt apud cũ amittũt
Et pro laude quam apud homines querũt veriden⸗
tur.qꝛ que illis videntur laude digna:alijs vidẽtur
xeridenda. Exem plũ ad hoc ponit Pugo ĩe ſaãcto vi
ctoꝛe ſub eo 6 ſequit᷑ tenoꝛe fabula inquit. dicit om
nes beſtias/fetus ſui Joui pꝛobãdos pᷣſẽtaſſe.int᷑ q̃s
ſimia vefoꝛmem natum abenderi omniũ caſtiga
ri nõ potuit:quin ſuuʒ ceteris anteferꝛet.in gemitũ
eſt enim omni animanti amare quod genuit coꝛ⸗
deſenſus naſcitur amant coꝛda ſenſus ſcilicet aðᷣo

vt ſepe animus ꝓuerſus in cõſpectu ſumme veritatis

toꝛtuoſum et pꝛauũ ⁊ ommiũ riſu dignum ſenſum.iſ.

Exem/ (Deda ſo eſtgioꝛ

mnni petims ellt firin nor uiner ece⸗
ne Edn ſttudn inm unkaice
epzapitüns goue wiſekligi guatogl air
iaenirttoinan gfu Ntens cadit upins inwen
ſtonnitkincepinstpetcn uo ndert glus ons
tur Golemöſunt bona opaipſeno numis aſplat
Zecnimoamendet ne apnd Nictcusfiat Hporins
abſcondat ſitgbſconcicandelarqin veto portatu
Netrtingvot quetñ aumad hoſpiciiportar fuent
ñureoncit m ante Gie gentrs mopſi e abſede
unt ꝛeleganti pm yidemiryſcyad trlta ogabo
niſzuge nt ntr iſeaw low in hoſgi⸗
ſocllicortotomunco oſgent d louditllox un
clondenercedio no qſierrit Ol getücnmnne⸗
ubitpieuerenciͦeſtplacere Vi Lnia iut
neki Qnisinanirdimitit lact did aiſenuiter
insdpeſtiſpegmnes ndetreyfirctnon cſe
emuneratdue inſpecton gnerere diden. —D
ten omeipi imtemtfe dedesinſdeares di

lot heiesignatet incs
:nare ölosbo⸗
Panenitma And, —

dinſemi ſeighonhin
igle lobonehj⸗
e ſpoliauttaglan fumir hi
ulpo ſtantotzg waetiin
tbis Anbroſiſ pſ gie nn egel
laof den 1 ſeg ſalmitate biinni
Grlb ulinhan titſöüſßit en
nietſioßsſcanteliatifienntinten
nnunſngi anenumtni,,
funt Oann tenimplus foszcjfanet
Urat floꝛes ſlatifngurtn, Pe
mcatos inmidos fzgt etnecnnnin
z Pnngs gaſtent hereſt ſnogiſtmnin
lercatoxcs:tHii fenditea non engt
nundo c uo ſrait: wiſmiütoii
Ettmin tine tea doiun periult gin
bikmccpiſtis mercece famn n Cnii
omek nij un Prter holes facit : intmn
celonolnuentet Taliginqutt et hon
ominesbonu ſcti ſiyniſci anunt
rcede ductus:ui inftatpelocgfiſil
toftcsmercties Cimaüt the,nicnni
ns egruiſt ſi oled lum ennnͤ/
liena poſcitlanpace Haiiieſin
iquittia till,ii
noſenſen Aampalnil d d⸗
monsinalena ampectepanis Hutdi
fuonis inallena anpn ſblort tin
tm lanonifnguehubins hot Cſcnignt
ion ois waͦ in a Etant
ad modiͦplipis v n

.
roſrnſaitenente/iNn
nzſoe⸗ nilnn nſtli

lanitr päilten orinntnn

☛
=
=ẽ —
=
—
=
—
S=
=
SS
= 5
= =
= — =
= =— = S=
—
=S.
=d
—☛
=
=
=
☛☚

xvj.

xvij.

Arꝰ.v.

xviij.

Gloꝛia

ↄmendarenõ erubeſcat.dum ẽ in celo hboni opens
mercede ⁊ in terꝛa vana quã querit laude priuat᷑ ĩ fa
cto peioꝛis eſſe ↄditõnis oñditur ꝙᷓ; eum beatꝰ Gre⸗
Pine verbo veſcribat. Ricit em̃ in paſtoꝛali li. iij. c.
viij. vane gloꝛioſi ſunt mali mercatoꝛes:qꝛ mul⸗
ta dant⁊ ſuſtinent. Et ꝓ quib poſſent emere regnũ
eternu ventum emut humane laudis.⁊ iudicium cu
rant humanũ:qð cito tranſit:⁊ iudiciũ nõ curãt dei

qõ ineternũ durat. Quia beatꝰ rego. in hoc dicto

videt᷑ ſupponere/ qꝙ; laudẽ adminꝰbabeant humanẽ:

gqus care emerũt. Oe aũt hec vana gloꝛia care mult!
laboꝛib? expenſis ematur pʒ pꝑ Criſo.ſi up Yo. omel.
ij. Quisg eſt inquit ſeruus qͥ omia facit que ſcit place
re dñis ſuis.Et tñ hoc facit vane gloꝛioſus.vt enim
alios wlectet:pulcras veſtes induit:7 oculos circũ⸗
ponit:⁊ ſequaces in foꝛo adducit.Si queras inquit
ab aliquo illoꝛuʒ quare tot venſss facit:quid ſibi
vult tanta ↄſumptio:nihil aliud ab eo andies/ ple
bis acceptatõnem.qꝛ omia alia Pter vanam gloniã
cõcupiſcit. Ergo inquit quis miſenoꝛ qᷓ; qui ita mu-
tabilem hʒ onñm. Iſta miſ era bilioꝛ eſt omib- paſſio⸗
nmibo.qꝛ qui bibit vinũ ſequit᷑ voluptates:lectati
onem breuem habet. hic aut nõ potit᷑ illo qð eſide
rat.qꝛ non põt ab omibo laudani. Mota. Z. j. ij. Ex
quiby verbis pʒ ꝙ frequẽter nechic nec alibi remũe
rant᷑. Ded ab iſto fuꝛe inanis gloꝛievtroq; ſpoliãtur
qui ad hoc hoĩeʒ aſſociat. Vñ beatus Segimor.
dum alijs placere nitit᷑:inani gloꝛia frequẽter extol⸗
litur:cuiꝰappetitus velut furi
ſe iungit. Et cũ ad altitudinẽ virtutis nitit᷑ aſcẽde/
re ꝑ pᷣcipitiũ ĩanis gloꝛie ijcit᷑aliqn quãtoplꝰaſcẽ-
dere nitit᷑:eo inani glſia æteriꝰcadit vñ plus intueri
ſolem nitit᷑:inde plus excecat᷑quo videre plus cona⸗
tur. Solem q̊ ſun.i.bona oꝑa ipſe nõ nimis aſpiciat.
nec nimis ↄmendet/ne apud cũ cecus fiat.ſᷣ potius
abſcondat ſic abſcondit candela:q̃ in vẽto poꝛtatur
ne extinguafr᷑.que tñ cum ad hoſpiciũ poꝛtata fuerit:
ſecure ondit nõ ante. Sic pentes moyſi eũ abſcõde
runt:qꝛ elegantẽſipᷣm viderũtvſq; ad fpᷣs:ita oꝑa bo
na vſq; ad tpᷣs moꝛtis in quo in ſecuro loco in hoſpi⸗
cio celi coꝛa toto mundo oñdent᷑ ad laudẽ illoꝝ qui
hic laudẽ mercedis nõ q̃ſierũt. Di gͤqꝛ tũc remune⸗

rabit:hic qu erendu eſt placere.Vn Criſo.ſux Bo.

omeł.ij. Quis inquit dimittit placẽ dño cui ſeruit:2.

alios querit inſpectoꝛes qͥ nocere pñt:et non ꝓdeſſe
remuneratoꝛc.inſpectoꝛẽ querere bemꝰ. Jdeʒ ibi⸗
dem omeł xiij.in teatro habes inſpectoꝛes veũ ange⸗
los ⁊ hoĩes:quare ſ plus hominilo qꝙᷓ æ vel angelis
placere nitens. Quis vnq rei aſſiſtens: ſibi placẽ di
mittit ⁊ cicadaꝑ ⁊ muſcaꝝ voces attenditis pceden⸗
tium eriã periculũ in ꝑte pʒ.A. xxvij xxxvj.

Bcva vo eſt gloꝛia ꝑnicioſa: q in quatuoꝛ cõſiſtit

punctis:vel ſaltẽ in aliquib cæ qtuoꝛ. Pꝛimo in pec

catoꝝ pꝓpetratõne:vtpote in ſubditis oppꝛimẽdis:in
iniurijs vitandis. in voluptatibo explendis 7 bmõr.
e quibo Pꝛouer.ij.Exultãt in rebo peſſimis. Pꝛimo
moꝛe brutoꝝ.ſ.leonũ:qui letant᷑ dum Ba capiũt:
poꝛcoꝝ qui in viliſſimis letant᷑ ſoꝛdib plusꝙᷓ ĩ pul

cerꝛimis pꝛatis. Gcpðo moꝛe pueroꝝ:qͥ hñtes patreʒ
vł matrẽ moꝛtuũ letant᷑: ludũt cũ panno ſerico qð

ſup coꝛpꝰiacet. Ota iſti hñtes aĩam moꝛtuã:in exteri
oꝛibo malis gloꝛiant.Tercio moꝛe freneticoꝑꝝ:qͥ in⸗
firmati ad moꝛtẽ:cachinnis ſe diſſoluũt:in quibo le
ticia eſt ſignu moꝛtis.qꝛ quãto grauiꝰinfirmant᷑:tã
to ampliꝰrident clamant.Sicſin ꝓpo ſito.⁊ qs non
diceret freneticũ:qui gaudẽter .
ret. Ergo plus frenetici dicẽdi ſunt:qui gloꝛiãt aĩaʒ
occidũt.Quarto moꝛe damnatoꝝ:qᷣ iudiciũ ſuuʒ in
ſilio eſſe veliberatũ ignoꝛãt.⁊ iõ interim in carcere
in velectatiomibo ſuis gliantur qñ.n. moꝛta liter pec-

n moꝝ itinere ſocium

riũ coꝛpus occide.

GHet.

cant: in cnunia aſilio dei damnant᷑ licet executõ finẽ
nõ ſtatim faciat.ꝙ væ pctõ in fidelitatis dicit vitas:
qui nõ credit iam iudicatꝰẽ.ideʒ de alijs pctĩs intel-
lexit.qui q̊ peccãtes letant᷑qꝛ ſic veſideriũ ſuũ oplẽt

gloꝛiant᷑ e facto ve qͥ eternaliter iudicant Et tales

nõ ſolũ pᷣdictoꝝ in giando modũ vt dictũ eſi tenẽt: xi

h excedut:ſtultius gliando:qꝛnõ eſt brutũ ꝙ glar õ
hoc ꝙ capit᷑:⁊ in loco ↄtra naturã ſuã cætinet᷑: ſicut
pʒ v aue in pedica:væ piſce in naſſa.nec ẽ puer vl fre
neticus/ vel damnatꝰ/qui gaudeat/ſed woleat xæ Heqy
manꝰ vel pes vel mem bꝝ aliqð coꝛpis ſibi ſcinditui/
et caniba dat᷑nec ve h̊ ꝙ coꝛpaliter dãnat᷑ Ergo iſti
om̃ibo ſunt ſtultioꝛes qui aĩaʒ q̃ monibo dat᷑: amit
tunt:⁊ gliat᷑quos veus in pᷣs.lj.repᷣhendit dicẽs: qᷣd
gloꝛiaꝛis in malicia ⁊c. Sed reuera eis põt dici illõ
qð aſimilibo dixit ſaluatoꝛ:Luc xix. Si cognouiſſes:
tu vtiq; floꝛes. Gcðo in ũeſiderioꝝ longa ↄtinua⸗
tione. Solent qñq; peccatoꝛes nõ ſoluʒ æ facto ma⸗
lo gloꝛiari ſᷣ etiã x h̊ ꝙ impune ⁊ ſine impedimento
in peccato ſuo pſeuen ant.⁊ illã ꝓſperitatẽ ꝓ magna
iactant. Qñ em peccant: ſententia iuſte dat: vt pꝛe⸗
dictũleſt. qᷓdiu vo in pctõ ꝑſeuerant: vemones aperi
toꝛes viq; inferni ad locũ quo iudiciũ ſuum accipiet:
atinue ducunt. Congrue ̊ poſtq; queſiuit dicẽs:vſʒ
quo pctõꝛes gliabunt᷑. Cito poſtirñdet dicens qad/-
uſq; iuſticia ↄuertat᷑ in iudiciuʒ i.quouſq; ſnĩa iuſte
data qñ peccat in iudicio ↄpleat᷑ ſicut aĩalia mactã
da ꝑ pꝛata amena gandẽter manũ ſequunt᷑ cibũ dan
tis:vſq; ad locũ in q mactãda ſunt. Sic iſti gauden⸗
ter mundũ/carnẽ ſequunt᷑: ⁊ dyabolũ. Et ſi illi ini⸗
micos ſic glianter Eanankgi: malicia excecati moꝛe
illoꝝ qui velatis oculis ſuſpenunt piculu ſuũ nõvi
dent. Tu qͥ amicꝰvel vicinꝰ es vel q curã eiꝰhabes et
piculũ eiꝰvides:wle dicens ſicut cõiter de tali dici᷑
beu ſi ſciret q ego ſcio:nõ gauderet/⁊ nõ ʒeles gliam
⁊ opes pctõꝛis:Eccĩ.ix.Tercio in pctõꝝ pᷣteritoꝛum

xr.

coꝛdis recoꝛdatõne. Tales em̃ cum coꝛdis clectati xxi-

one ſolent pᷣteritas cogitare velectatões. Dic vo glo
riantes:ſtultioꝛes ſunt omnibo hominibo.vbi inueni
tur mater tamfatua:que cum leticia moꝛtem exco⸗
gitet vnigeniti ſui et heredis /et maxime hereditat:
per quam ipſa etiam ſi vixiſſet omnibus bonis abũ⸗
daſſet.Et tamen iſti cum leticia et augmento pꝛece
dentis vlictifactum recogitant:per quod aĩma he
res regni celeſtis per quam etiam ipſum coꝛpus om
nibus bomis abundaſſet:ſi non peccaſſ. et. quibus di⸗
uiſim dicitur: Pꝛouerbio.xix. gloꝛia eius eſt iniqua.
Quarto in peccatoꝛum oſtenſione quando ſcilicz ðᷣ
eis faciunt narꝛatõnes et trufant:vel talia libenter
audiunt.Tales ſunt wo iniurioſi:ſibipſis pernitio/

ſi:proximis ſcandaloſi:et dyabolo lucroſi. ¶ Pri/rxij.

mum patet:quia v hoc gloꝛiantur: ꝙ contra deum
prius fecerunt.ſi ergo prnius peccando vo magnam
intulerunt iniuriam:contra mandata eius facienm
multo maioꝛem ſecundo faciunt:iterum ſe xe hocia
Kendo Aqnidem er vminus terrenus rationabi
liter plusſoffenderetur ætali lactantia:q ve facto:
quia factum aliquo modo iuſtificari poſſet:dicenw
ꝙ ey negligentia vel infirmitate/ vel neceſſitate vel
alia cæ cauſa hoc feciſſet: vel quia lucrũ / vel carnalẽ
clectationem ey facto conſecutus fuiſſet. O vo xe
hoc iactet ſe:omnis talis cauſa ceſſat:⁊ ſola malicia
in hoccaſu locum habet. Ideo dicit AKuguſtinus in
epiſtola ad comitem:ꝙ nũlluʒ genus pcecatitãab/
ominabile o eſt. ſicut pꝛeterita peccata reminiſcẽ
do gaudere dæ eiſq; exultare.
tet:quia quis non diceret ſtultiſſimum/ꝛ ſibipſi per
nicioſum ſet ſuipſius homicidam: qui homicidio
furto vel huiuſmodi coꝛam iuſtiſſimo rege / vel iudi⸗
ce ſe iactaret:vel qui iudicem duceꝛet ad oſtendendũ

Becundum etiaʒ pa rriij.

xxiiij.

v.

Gloꝛia

hominem quem occidit vel qui coꝛam ſeruis iudicis
vel regis væ tali iniuria regi facta vel homicidio naꝛ
raret:vel eos ad plagam videndum duceret.ſi crude
lis eſſe oſtendit᷑ qñ innocentẽ occidit:multo crude/
lioꝛ ⁊ peioꝛ eſt quando ⁊æ hoc ex poſtfacto gloꝛiatur.
ECum ergo hanc infamiã fugerent/ ne coꝛam homi-
nibus quos timent ſe de talib iactarent:heu quare
um nõ tunent:ne coꝛam eo v luxunia ⁊ hmõi ſe ia
ctent.Et ſi bona temꝑalia amiſſa cum coꝛdis ama⸗
ritudine⁊ narꝛant cum wloꝛe:quare amiſſioneʒ dei
patrie celeſtis ⁊ anime ꝓprie per gulam ⁊ luxuriaʒ
7 hmõiſcum magno narꝛant riſu ⁊ leticia:ſe iacten⸗
tes quantũ biberũt:qualiter aliqueʒ vecceperũt: vel
verberauerũt vel cum Auor mulieribo voluptates ſu
as ↄpleuerunt vel aliqo malum factuʒ ppetrauerũt.
Et tamen cõiter æ talibus ſuas faciũt trufas ⁊ glo
rias:⁊ multo ↄmunius:q; ve bonis operib. Nec mi⸗
rum:qꝛ facta talia ſunt omunioꝛa.Et nõ ſolum ſunt
ſibi pernitioſi:qꝛ coꝛam iuſto rege ⁊ ſeruis ſuis talia
oſtendũt quibo talia diſplicent: ſicut ex dicto illoꝛuʒ
patet Heſter.xiiij.vbi dicũt noſti ꝙ oderim gloꝛiam
iniquoꝝ. Sev etiã qꝛ peccata duplicant:⁊ plurib ſe
peccatoꝝ vinculis aſtringunt.qð patet tam ratione
ꝙᷓ auctoꝛitate. Ratõne pʒ:q ſi peccata augmẽtamꝰ:
7 penis maioꝛibo digni ſumus.q; alios non coꝛrigi/
mus ſicut pʒ.C.xvj.articulo.ix.ꝑ totum. Ergo a imł
to foꝛtioꝛira tõne qꝛ ei ↄſentimus. Et iteruʒ ſi talia
damna tam in culpa iᷓ in pena incuruimus:aliẽis cõ

placendo ↄſentiendo damnis ⁊ velictis:a młto foꝛ/

tioꝛi ↄplacendo ꝓprijs. Si em̃ ſine culpa audire vel
nanꝛare nõ poſſumus aliena delicta/vbi locus ⁊ tem-
pus? ꝑſona ad coꝛrectionẽ requiſita/nõ ↄcurꝛũt:qͥa
otra caritatem illius eſt œ quo narꝛat᷑:cui caꝛitateʒ
in qua ei obligamur:nõ reddimus. Amulto foꝛtio⸗
ri rõne/ ꝗꝓpriaſin conſimili caſu nariando ⁊elicta:cui
plus ex caritate obligamur.Et ſi alio peccante et te
oſentiente fiũt duo peccatoꝛes ⁊ pctã: due ad penã
obligatões:vna iniagente:⁊ alia in ↄſentiente vel cõ
placente:cum iuxta legẽ aſentientes et agentes pari
pena puniẽdi nt eig a foꝛtioꝛi rõne teipſo peccã⸗
te ⁊ ex poſt peccato ↄſentiente⁊ ſinõ ſunt duo pecca
toꝛes:fiũt tamen duo peccata:⁊ due ad penã obliga⸗

tõnes.Cui nulla rõne maius peccatũ ſit:ĩmo peins

in pctm̃ ⁊ dãnũ ⁊ dãnatõeʒ aſentire ꝓpriã. cui prioꝛi
caritatis priuilegio obligat᷑:qꝙᷓ in alienum. Cum er⸗
go teſte beato Orego.paruũ ſit maluʒ velle:ſed peiꝰ
v eis nõ erubeſcere:patʒ ꝙ ſibipſi ꝑnitioſius eſt.qui
ſic teſte NRug.peccatũ duplicat.(¶ Lerciũ etiaʒ ptʒ
qꝛ tales ꝓximũ damnificant tam ſuꝑioꝛem/ꝙᷓ equa⸗
lem/⁊ inferioꝛẽ. Pꝛimũ pʒ vel qꝛ ipſe nõ coꝛrigendo
eos ⁊ peccatis ſais ve quibo gloꝛiant᷑ ꝓ petõ amiſſi⸗
onis ad infernũ ſecum trahit:qꝛ circa eos negligens
⁊ in dei ſeruitio ⁊ eiꝰiniurijs vindicãdisverecundus
vei timidus efficit. vñ tales gloꝛiani ſolent xe hoc ꝙ

nullus audet eos coꝛrigere.in qͥ gloꝛiant᷑ v ſuperio⸗

rum verecundia:⁊ ꝓpria miſeria:qꝛ ſcʒ diu a dyabo/
lo ligantur:et vincula a nullo ſoluunt᷑: vel quia cum
equalibus/⁊ inferioꝛiba æ eoꝛum iactantijs ⁊ iniuri
amentis ⁊ turpibus verbis nident. Gic patet taʒ p/⸗
mum qᷓ ſecundum.quia cuiuſcunqʒ ſtatus ſit qui cũ
male gloꝛiantitb et narꝛantibus gloꝛiatur: ſi primi
moꝛtaliter peccant/peccato illoꝛum occaſioneʒ ⁊ cõ⸗
ſenſum pꝛebendo. Alliter enim agentes ⁊ conſentien
tes paritas non aſtringeret penarum:niſi etiam pa
ritas ipſos inuolueret culparum. Cuʒ ergo auditor
occaſionem x. ſicut patet. .vj.xxxiij.et conſenſuʒ

in hoc ꝙ cum rniſu audit:quis eum a paritate excuſa-⸗

bit culpe apud homines nanq; ille ſeruus culpabi⸗
iis ð citur et pꝛod: toꝛibus conſentiens:qui patien⸗

. . . tuteton meuut-
GSC .1I). giſil nltca uli
nhi ten n e
ter audiret homines ſe iactantes ⁊ gloꝛiantes vep/ lal tutlid lmi e gi
ditione quam wmino ſuo feciſſent:vel in futurũ fa⸗ “ isgligna keluch 67.
cerent.fidelis nanq; ſeruus in hoc caſu vel vomĩ ſui ſant , eeſſefecen cſeglnann
miuriam factis vindicaret:velverbis iniuriantẽ in⸗ Antipin ſs bicniben iminan
creparet:vel vultum triſtioꝛem oſtenderet:⁊ nequa loglol iſemfami ng
ꝙᷓ ex coꝛde videret.ita in ꝓpoſito/fidelis dei minite: dlaoſcet e mantunn nſtam
Illi ergo qui libenter ⁊ cum ↄplacentia audiunt in Onantig. i⸗ tſemuln⸗ 4 Coros:r
iurias deo factas/⁊ alioꝛum mala:ad coꝛpus chriſti ſeudicrii gtomnoti⸗ 1 dosills
et eccſeſie:primo oſtendunt ſe nõ pertinere:ſicut ptʒ. Faninſhebe ofindma gupes
C. xij.xij. Becundo ſe eſſe eo infideles oſtendunt: æ xxvj. tirne iith iſrti nei⸗ 90 crean
rs talibus ipſi qui talia eis narꝛant eos habent: ꝓ niͦtitſerit en gild oen
atio. Siquis cogitaret narꝛare aliquam iniuriam ocn Nfnngſ nt ad ccperun j
factam alicui wmino:ſi pᷣſentem videret miniſtrum nri ulintbil Gna lora ſuos ne
illius wmini: vel quemcunq; eius amicuʒ: vel robas Einſe nllhltc . ler quoncs ſui
eius poꝛtantem:ſi eum fidelem wmino ſuo reputarʒ ianni ſinun ſabulas ſeu
citius parceret.et ſi inciperet aliqua narꝛare: propl ner ne hll anten mrerht eratel
quus narꝛanti dicerettace:ibi ſedet vnus qui nullo n tantu eteecatus: grexet vo
modo vult mala audire de wmio ſuo. Si vo ille nar leiin ttameinoip ſis vic
ratoꝛ ſciret ꝙ ille auditoꝛ eſſet magis ve affectiõe ini 8 uno icedlectonn⸗ ns
mici wvmini ſui ⁊ etiam væ affectõne ipſius narꝛãtis: hatch nno io bſtuain finel
⁊ ꝙ ideo talia libenter audiret/quia domino ſuo in⸗ gun weeh ſ⸗ Cuneñſtuimole .
fidelis eſſet:nõ ceſſaret:ſed dicenti tace:reſponderet 6oiſtaui ad llaqvert guid oe
non tacebo ꝓpter euʒ:quia ⁊æ parte noſtra eſt. ſic in tINtrarct, obam athenbl gep
pꝛopoſito. Et ſic patet ꝙ talia libenter audientes ſt᷑ uleramparoſod nllo in vie magne
v quibus loquitur pſal.lxxiij. dicens:gloriati ſunt Pehutamn 29 totmatiot pa/
ui oderunt te. ¶ Quartum etiam patet: ꝙvidelicʒ uitnpntui insapuypini⸗
unt dya bolo lucroſi.quia non ſolum lucratur gloꝛi hou getintril eſo i dbuct

antes:ſed et andientes applaudentes/ conſenſum pꝛe
dentes/et mala exempla ⁊ audaciaʒ male faciẽdi ab irdiligentan.
ipſis narꝛantibus vel narꝛatis accipientes. Exqͥ pa fintünagnuchibutt lnann
tet ꝙ ſic iactans eſt magnum rethe/ ⁊ peſſimus dya/ cum enencere Mübeochinuice 4
boli laqueuset venatoꝛ. Molite ergo multiplicare mͦclinhonere deſtennoco eliine
loqui:ſubſtantialia gloꝛiantes.j.Reg.ij.ſed recedãt finniſtinecſternit eamoptinen pulce
verera eoe veſtro. nirecütamenſionametg eſent tor
Molite inquit ⁊c.quia finis talis gloꝛie eſtĩ vita Ara. vj. glenetglinodo eſttus cſck antiqu
iſta ↄfuſio ⁊ oloꝛ:in alia vo afflic:o 1 pena.pꝛimum xxvij. Piter ſinilesclcosin elw inpo
patet tam in his qui gloꝛiantur in carnis xelicijs ex foꝛmi ci vilivawenglcis cum ang
quibo frequenter ↄtingere videt᷑ pauꝑtas in rebo:qa ſtalifoꝛa irefeat qul plus llic
teſte ſalomone q amat vinũ ⁊ pinguia:nõ ditabituꝛ leng ſcag eclleſi gceſſitt 0d fetum
Et afuſio in pſona:qꝛ frequenter audituʒ eſt ꝙ car⸗ Nfumihoſplte amnirunti a qulbo t
nis deſideria ſequentes in luxurijs ⁊ hmõi ſine ꝓmo dab almotfffe atön
tione ⁊ honoꝛe ↄfuſibilem duxerũt vitam:a lamẽta⸗/ ſodn d none ſuit —
bilem atringern finem vñ ſcriptura quedam refert muanen etoclecks fit:nectüan,
⁊e quadã tali muliere/que cuidã querenti quare fie ic angne uſc 1uichsl
ret: ↄgrue ad ꝓpoſituʒ rdit dicens: ¶a ioye e ami⸗ Exemp. ſuſenrnt gus eß lifarnennlien
tan.i.gaudiũ anni pꝛecedẽtis.Et bñ quidem qͥa ex- arüihirgnum mihenanendaci idit⸗
trema talis gaudij luctus occupat: ouer.xiiij. taʒ Onnio ſimilisſdltas deeptio fi
in his qui gloꝛiant᷑ in honoꝛib/ſviuitijs ⁊ hmõiqꝙ in nun Ahlam amatdus lds ihlichi
bis qui gloꝛiant᷑ in virtutibo in quibo gloꝛia tam va nmultielabanid rerpenſisargenitn
na ꝙ ꝑnitioſa tam ſubtilis eſt:ꝙ ↄſcientias ſuas ſine Mustu dlligit quitd glns are⸗ aͤer
leſione penetrat ꝙ in eis ſemꝑ lacet et non ſentitur: mplug ab llaercecant,r Tapinnt
qꝛ v illa raro vel nunqꝙᷓ ↄfitentur cuʒ wloꝛe vel effe⸗ Neeſumtenerolcni gie doigzi 5
ctu.qꝛ eãdem in oꝑe ondunt poſt ↄfeſſioneʒ q; antea inſpenſequenciltati vani eldi
tnomi magniͦ yk diultiag dar

oñnderunt:⁊ tñ in oꝑe maxima ⁊ peſſima peſtis ẽ:⁊ cã
fere omniũ que ↄtingũt maloꝝ.qꝛ ex illa radice ve lunnonbinqnipſhiamgeres
nenoſo ⁊minumo ſemine in viſu coſcie oꝛiunt᷑ guerꝛe ſllataknuſihe lamer cire
homicidia/blaſphemie/iuramẽta /inuidia/ et hmõi niſig ienf e aPölcr ommit
qꝛ inanio głie cupidꝰmodis quibi põt tam parẽ qᷓ ſu tenet:ſtut tenete

enet.
Rerioren primere nitit:ſciens ꝙ ſicut puleriꝰ gal⸗ Pianh monentibus
ice dicit/ duo magnivnum aſinum eqtare nõ pnt:qꝛ danücin⸗ ao nupinit dig dana
vnus vult eſſe añ ⁊ alius nõ vult eſſe retro:ſic g̊ głia nur lenebrasanterf les alteri⸗
ipſoꝛum in cõfuſion em in vita iſta.qui terꝛena ſapi⸗ chach mati dllgen eſtire videl
unt: Phil.iij.¶ Gcom vo in alio ſeculo expenientur xxviij. lani ſana 4ceilstangt ncel
qñ ringer eis qð cõtingit qñq; incarceratis/vel li-⸗ rmanng bonumbaben Ennn
atis vel infirmis wꝛmient: bi gaudentib e aliq;⸗ orellid ſubeiſuneen ei
us/que ſomniãt: ⁊ que in viſione fantaſtica vident. eit lldann inantten fe
q tñ excitati v his ꝗᷓ ſentiunt wlent illiꝰ ↄſolatoꝛie bome ſeoſien ater rrcoloig
viſionis nihil hñtes in nocte ſiqͥdẽ moꝛtclaritas va K ggialngri lt Etillemt
ne glie extinguet᷑.ille nãq; flatꝰoꝛis tenuis totã illaʒ Gi imiles eninnrdencn
nianesniſ ela
lee gmiſer er mir A
Womingtlrainidl
otn⸗

lentwsaplangate ininin, e

rempla rauacig nale ſil
unlunthnnhlmn Ggin
aſtmagnumnthe rpeſinn⸗ dyo⸗
nard olteengo multigline

luchnemu Nziſnnii

irn. gniafinistalig goneeſti in e⸗
brin eluſbaffiev uſin⸗ R
sguiglonanwrin ami⸗ Aigieg
Frtingene nlaek auptng innehrei⸗
famat piniz oinvulianö ditabitue
u gefig enteraucithctan⸗
cnttes inlunumns zhmot ſneno
ibrlem dorenit itamlameta⸗
inem piſchiotuna guedan nefe
ereſque uida querenti quarefte
mmz midit dicens. Aalope ramni⸗ n
pꝛecedetis. Etbiquidem qac⸗
iucusoccupat: Proner gintt
kinhonoriw diuttis 7 hnigin
n vinutiwin qoid glongtan
nſubtiis etig oaentus iuoſie
ineisſand acternon iatim
nunc gitennreg ulinentef⸗
ecigmnt hol ng / n⸗
ogenaniu heſin ilutne⸗
nn itnureg linnglcen .
ſmurinnl c lubnn un
iinmn tiuli iſ
ſͦnmagul Nee

vemiceh nntaſiil
e nt wlent W
ſntumn enoncin
nnec nntinn

Gloꝛia

extinguit claritatẽ. tunc em dicent cum fatuis virgi

nib:lampades noſtre extinguunt᷑. Et qoð magis eſt

vlendũ:nunqꝙᷓ iterũ lucebũt.in illa nanq; die eterni
tatis illud modicũ lumẽ qð in eis fuit obſcurabitur
qꝛ ſicut dies /aliqua q nocte vident᷑ lucide nature et
clare ⁊ pulcre eſſe:feda vł vilia eſſe oñdit:ita illa que
apu gloꝛioſos hic vident᷑ eſſe gloꝛioſa ⁊ clara et no⸗
bilia: oñdet eſſe vefoꝛmia:⁊ nõ animam neq; coꝛpus

oꝛnantia. ̊ vefoꝛmantia intantũ:ꝙ illos quos vana

gloꝛia dicit hic eſſe multis virtuti/tam intrinſecis
ꝙᷓ extrinſecis bene oꝛnatos ⁊ indutos:a diuites ⁊ po
tẽtes:⁊ ſapiẽtes ⁊ om̃i mõ armatos:illa dies et pena
quã tũc ſetiẽt/oñdet eẽ nudos/paupꝑes / ſtultos/et oĩ

modo væfoꝛmatos:ita ꝙ illud qð credit᷑ hic eẽ indu

mentũ vanitatis:ibi erit ad experimentũ nuditatis

Et tunc patebit ꝙ vana gloꝛia ſuos neſcit maritos:
quẽadmodũ fatua mulier quondã ſuũ ſetũ veſtiuit
amatoꝛẽ.huiꝰ amoꝛe ᷣm fabulas ſeu parabolas vir
ille intantũ excecatus ⁊ vceptꝰ erat: ꝙ in om̃ibus ei
credidit: vt eius in omiba pareret volũtati:laboꝛa
bat q; ſempeꝛ pꝛo vice dilectõnis/ vicem rependẽ ſtu
duit vceptõnis qpſtudiũ finaliter adimpleuit:mo
do quiſequit᷑. Cum em ſtultus ille vmũ ſuã frequẽ
ter intraret:⁊ ab illa queret quid ageret. Rñdit tibi
Peumn paro robam:crede mihi qꝛ pulcerꝛima ha⸗
ebis oꝛnamenta: quibo in die magne venture feſti⸗
uitatis indutus omibo oꝛnatioꝛ ap arebis.Et tem⸗

oꝛe ꝓcedente ille ſolẽnis apꝛopinquauit dies. YZ⸗

a vVo anteqꝙᷓ dies clareſceret:cũ adhuc tenebꝛe eſſent
ſuꝑ terꝛã Jo.xx. Circa cecũ illum cũ roba pᷣdicta ve
ſtiendũ magnã adhibuit diligentiam:faciendo nũc
eum extendere vnũ bꝛachiũ nũc alium: fingẽs ſe mõ
vnã ei imponere veſtẽ:modo aliã:⁊ ad omnẽ veſtem
firmiſſime aſſeruit eam optime ⁊ pulcerꝛime ei cõue
nire:cũ tamen q̃ſi oꝛnamẽta eſſent toꝛtoꝝꝑ.ni cum
plene tali modo veſtitus eſſet:antiquũ capellũ in ca
pite ⁊ ↄſimiles calcios in pedibo impoſuit:⁊ cingulo
Tfoꝛmi cũ vilib appendicijs eum cingens: ad feſtuʒ

in tali foꝛma ire fecit qui plus illi ꝙq ꝓrijs oculis cre⸗

dens:ſic ad eccleſiã ꝓceſſit: ⁊ ad feſtum om̃ibo c taʒ

cfoꝛmi hoſpite admirantib a quib vtpote veſtem
nõ habens nuptialẽ:cum om̃i feſtinatõne ⁊ ſui dila⸗
ceratione cæ feſto eiectus fuit: nec tñ pꝛius ſe nudum
credidit ꝙ penas ꝓꝑ vꝛticas ei illatas q̃ſi nu
dus ſentiret.plus em illi fatue mulieri ꝙᷓ omibo alijs
credidit:quam tñ pena mendacẽ oñdit. Ad ꝓpoſitũ
omnis ↄſimilis ſocietas ⁊ cceptio ⁊ finis eſt int᷑ va/
nam gloꝛiam ⁊ amatoꝛes ſuos.ipſi em̃ ei quãtũ pñt
multis laboꝛibo ? expenſis parere nitunt᷑ſicut qnto
plus eã diligũt/quãto plus circa eã expendũt tanto
turpius ab illa excecant᷑:⁊ æcipiunt᷑:in qᷓ œceptõne
ꝓceſſum tenet pᷣdictũ.qñ em̃ hoĩeʒ ſibi œæditũ ponit
in ſpe aſequendi ſtatũ vanũ vel dignitatẽ/ vel officiũ
vłnomẽ magnũ vł diuitias 2 honoꝛes:⁊ q̃dã applau

ſu in moꝛiba in quib ſibi arridet circa eã quodãmo/⸗
do ſolicitat᷑ quaſi ro bã pulcrã ꝓmittit.qð quidẽ ꝓ/
miſſuʒ ita fideliter tenet:ſicut tenẽt executoꝛes ⁊ fal⸗

ſi amiciꝓmiſſa facta moꝛientibus. Nota.A. vj.iiij.

Oñ vo iam hʒ qð ↄcupiuit dña vana gloꝛia int hu⸗

ius mũdi tenebras anteqꝙᷓ dies alteriꝰſecli illuceſcat
cũ maxima eũ diligentia veſtire videt᷑ ⁊ oꝛnare.quã⸗
do enim vana glła coꝛ eius tangit titillat ⁊ pulſat:di
cens ipᷣm ig bonum habere ceillis in quibo conſi
ſtit: quibo habet᷑ ſupꝛa.e.c.xj.eũ vana veſte oꝛnat
quot vᷣo talia bona inaniter recolligere facit:tot eũ
veſtibo oꝛnatũ eſſe oſtendit.Et ille miſer coꝛde cecus

plus eiꝙᷓ oculis credit ꝓprijs:vel quibuſcũq; ſuꝑ eũ.

Et ſibi ſimiles admirantibo et clamantib cum Jo.
apo.iij.quia tu es miſer/ et miſerabilis/ et panper/et
cecuslet nudus.Et quia gloꝛiatio tua eſt mala:nun

ic; habebit bonum finem. Bed iſtis credet quando
penam ſentiet. quado nanq; illuc pena oculos ape⸗
rit quos hic culpa clauſit:tunc veraciterſe heu ni⸗
mis tarde experietur ꝙ quanto gloꝛiatio mala eum
hpic diligentiꝰveſtiuit vel oꝛnatum eſſe dixit:tãro il⸗
lucturpius eius nuditas apparebit:quãdo cævoſten
dit cunctis gentibo nuditatem tuaʒ: Maũ. iij. ꝓpter

multas malicias in quibꝰgloꝛiata eſt: Yere. xj. Mo⸗

ta exemplum huic pᷣdicto ſimile. MM. xxvij. lyj. Et
non ſolum male gloꝛiãtibo: ſ enaz quibuſcuq; als
q pctõ quocũq; excecatiſvel falſis amicis ⁊ executoꝛi
bus vcepti ſunt:pᷣdictum ↄuenit exemplum:dũ ami
ci vinis vel executoꝛes moꝛientiba/ multa etiampnl⸗
cra ꝓmittunt:que non faciunt dum etiaʒ circa moꝛ⸗
tuoꝛum funera multa expendunt ꝓpter mundi vami
tatem: et pauca ad anime vtilitateʒ. dum roꝛpꝰpul⸗
cre veſtiunt vinum vel moꝛtuum: et animam nudã
vimittunt dumq; multa luminana etoblatões cir-
ca vefunctum ontant que ad eccleſie vel æfuncti nõ
remanent vtilitatẽ dum etiam mundus caro vel ve-
monvel peccatũ quodcũq; hominẽ excecat et mul⸗
ta ei ꝓmittit:diuitias videlicet vel velicias vł hono
ed diu nõ ſoluunt/ſed mentiunt᷑: in facto om̃es
ſe eſſe oñdunt legarderoberet ⁊ e pume. qꝛ ſicut ille
marito ſꝛa iſtis mentita eſt iniquitas.habendo ergo
reſpectũ ad finem ſic oꝛnatoꝝ:poſſet ab eis qui ſicñ
gloꝛiant᷑ reſponderi/ſicut reſpondit aquila pauoni.
A. xxv.xxxij.qꝛ talis ↄtra wminũ gloꝛiatus E: Yere.
xlvuj.Et ideo illoꝝ demeritis exigentibi⁊ pᷣdictoꝛũ
falſoꝝ amicoꝝ ↄtra moꝛtuos fraudulentijs ſubſeq̃n
tibus teſtepᷣs.xlviij. Auxiliuʒ eoꝝ veteraſſet in ĩfer⸗
no a gloꝛia eoꝝꝑ.qꝛ auxilium eoꝝ qͥ ſic gloꝛiabant ⁊ a
tali gloꝛia poſt moꝛtẽ ꝑ amicos iuuani eſtimabãt ip-
ſis iam in in ferno exñtiba ita inueteratũ eſt:ꝙ omni
no eos inuare vel a pena ꝓtegere non põt:qꝛ relique
runt alienis diuitias ſuas in quibo gloꝛiatifuerunt.
qui afidebant in virtute ſua:⁊ in virtute diuitiaruʒ
ſuaꝝ gloꝛiant᷑ in pᷣs.xlviij.xæ an vt falſe oppinaba
tur frater eum non redimit. Nec vxoꝛ vel filius vel
alius amicus vebita reddendo:vel ablata reſtituen-
do:ſed potius ſe excuſabũt dicentes:qð ſequit᷑ redi⸗
met homo:qa qñ talia ab eis petunt᷑ ad executoꝛes
eos mittũt:led necipſi ſoluunt venʒ placantes. Vñ
ſequit. Mon dabit veo placatõneʒ ſuã:nec homĩ ve⸗
functo pᷣcium redemptionis anime ſue.deo ſequit
ſic vccepto laboꝛabit ineternũ poſtqᷓ diues factꝰ
fuerit bomo:a⁊ cum multiplicata fuerit gloꝛia domꝰ
eius in pᷣs.xæ illa ſuple gloꝛia quaʒ nec ſecum ſumit:
nec eam ei mittũt:ſic poteſt intelligi quod ſequitur
Eum interierit non ſumet om̃ia:nec vſcendit cũ eo
gloꝛia eius.
Sed miſericoꝛs veus qui quantum in eo eſt nemi
nem venenoſa vult perire gloꝛia tam cõtra venenuʒ
gloꝛie vane ꝙᷓ pernicioſe multiplicitatẽ tiriacam re
mediumq; multiplex atq; efficaces pronidit medici
nas.quarum pꝛima accipit᷑ ex ipſa natura ⁊ aditõne
rerum v quibo gloꝛiant.ipſe em om̃es in ſe malis p⸗
mixte ſunt:ſicut oſtenſum eſt..j.xviij.cum multis
ſequentibi.vt qtum bonum ad gloꝛiam malam tra⸗
hit malum ſecum mitum tm̃ retrahat.O aũt ma⸗
lis ꝓmixte ſint:patet primo in rebus in quiba ſumus
ſcðo in illis q̃ accepimus.tercio in illis que ex nobio
ſunt.quarto in illis ad quas tendimus. ¶ sumum
patet tam in rebus nos ↄponentibus:qᷓ cauſantibo.
res em̃ nos ↄponentes ſicut elementa et qualitates
ex quibe ſumus.que diu ſine mali admixtione in no⸗
bis non ſunt qꝛ frequenter otingit ꝗꝙ vnum illoꝝ ex
ſua ſuꝑ alia nunia excellentia/nõ ſolũ corpoꝛales in
ducit infirmitates ⁊ mortẽ:ſed etiaʒ ſpũales:que ex
abundantia coloꝛis menteʒ voluptatib inclinant.

„

2
xxxij.

Arꝰ. vij.
xxxiij.

xxxiüiij.

Nxvj.

ſolius eſt naſcentis.

Gloꝛia
Exquo ſeqnit᷑: enulla ſanitate ſiue coꝛpis vel aĩe
que tam eſt inſtabilis eſt inaniter gloꝛiandu.⸗ ſilon
ga ſit ſanitas coꝛꝑis:vbi mens eſt infirma:gloꝛiãdũ
non eſt.ſic nec de coꝛpali foꝛtitudine ⁊ pulcritudine:
nõ ſolum quis interioꝛi ꝑmixta ſunt bilitate 7 &
foꝛmitate:ſed qꝛ iſta frequenter inducũt.Omis eniʒ
gloꝛia talis eſt ſicut qͥ gloꝛiant᷑ pomo exteriꝰ ꝑul⸗
chꝛo:⁊ interius pleno vermibo ⁊ putrefactoe.⁊ ce ſac⸗
co pulcro ⁊ foꝛti pleno fecibo ⁊ fetoꝛib.æ qua.j.a
cha.ij.gloꝛia hols impij ſtercus ⁊ vermis ſic patʒ. P
vij.xlv.idem etiam patet in reb nos noſtrũq; ſtatuʒ

Tↄditõeʒ cauſantib. Cauſe noſtre ſunt duplices ſpi

rituales videlicet ⁊ coꝛpoꝛales.Cauſa em̃ ſpũalis to

tius eſſe boni effectiua qð in nobis inuenire eſt ipſe

eus. Cauſa vo coꝛꝑalis ſunt ipſi pentes carnales.
Contra vo iſtas duas cauſas que in nobis bonñ na
ture ⁊ virtuti a d quas habendo reſpectum habetur
materia gloꝛie inuenitur ouplex cauſa mala queĩ no
bis cauſat malũ culpe ⁊ pene:ſpũs ſcilicet malignus
7 peruerſa voluntas:ad quas habendo reſpectu ma
teria habet᷑ humiliatõnis.Qui ergo ſe gloꝛificãt co
gitantes ſe patrem habere veum in eſſe bono ⁊ gra⸗
tie.Et parẽtes nobiles in eſſe nature:a gloꝛia illa ſe
retrahant cogitantes ſe in eſſe ſuo malo patrem ha⸗

bere dyabolu Jo.viij ſcientes teſte Criſoſ.ſuper il⸗

lud ↄ0.viij. Mos patrem habemus Abꝛahã ꝙꝙ me⸗
lius eſt e ↄtemptibili genere clarum fieri:qᷓ xe claꝛo

genere ↄremptibilem naſci. Qñ eniʒ de claro genere

clarus naſcitur tota gloꝛia clarificatõnis eius ipſiꝰ
ui aũt ve ↄtemptibili contem
ptibilis turpitudo ↄmunis eſt. Qurautẽ v claro cõ
tem ptibilis naſcitur omnis turpitudo illius ẽ. Jðo
melius eſt vt in te gloꝛientur parentes:qᷓ tu in paren
tibus gloꝛieris.quia quid pꝛodeſt ei quem ſoꝛdidãt
moꝛes.genera clara.ut quid ei nocet generatõ vi⸗
lis:quẽ moꝛes adoꝛnãt.Quid ꝓfuit Cham ꝙ; Moe

fuit filius.ᷣm animum factus ſeruus. aut quid no⸗

cuit Abꝛaham:ꝙ patrem habuit Aram lnteoꝑꝝ xæo
rum cultoꝛem.Ey quibus patet ꝙ; maioꝛ gloꝛia ẽ ali

cui ꝙ ſit filius ruſtici et ſeruꝰcoꝛpoꝛe:ſed nobilis ſpi

ritu:ꝙᷓ ſit filius regis:⁊ no bilispoꝛigine:ſed ſeruꝰmẽ⸗
te. Pꝛimo:quia vera gloꝛia nõ attenditur penes oꝛi
ginem vel pꝛincipium ⁊æ quo eſt:ſed penes ↄditionẽ
ꝓpriam.quia ſic pulices er alij vermes qui ab homi⸗
ne oꝛiginem trahbũt:nobiles eſſent. Sic etiaʒ pomũ
putridum qð eſt ab optima arboꝛe. Et dyabololus
ui eſt ab optimo po. Et Cayn qui fuit ab optimo
dam. et furfurqo eſt ab optimo grano in ſe optia
eſſent.Et pᷣterea/ſi pruna omniũ reſpiciat᷑ oꝛigo:nõ

habet vnus vñ ſuꝑ aliũ ſe gloꝛificet/aliumq; còtem⸗

nat:tanqꝙ; vilioꝛẽ.qꝛ om̃s væ eiſdẽ pentiba ſunt pᷣmis
om̃eſq; v eodẽ luto. Si em̃ nobiles auro/a ignobi
les feciſſet e luto:cãm haberẽt ſupbiendi.h̊ ex q om

nes ſunt de vna materia.in hac ꝑte excluſa eſt gloꝛia

tio tua. Gcðᷣo qꝛ nobiles ſpiritu.ſũt nobiles ſᷣm par⸗
tem dignioꝛẽ Cum q̊a dignioꝛi nominandum ſit
vnaqocg⸗ iſti potius dicendi ſunt nobiles ꝙᷓ illi. ꝓõ
dicit hiero.in epła ad marcellã:ꝙ ſola apud ⁊euʒ li/
bertas eſt:nõ ſeruire pctis ſumma apud vũ nobili⸗
tas eſt:claꝝ eſſe virtutibb.Alia aũt nobilitas ſi ſola

ſit:paꝝ valet.q pʒ primo ex ei oꝛigine.e q̃ dicitau/

guſti. de ci. dei:ꝙ regna inceꝑunt a pꝛimo rege Nem

roth:qͥ fuit venatoꝛ aĩalium/⁊ oppꝛeſſoꝛ hoĩm:⁊ reue

ra ſicut a tali rege primo venit nobilitas adhuc illiꝰ

nobilis aditõnes moderni tꝑis nobiles vt plurimũ

ſequunt. Scðo ex natura ſui:qꝛ nobilitas ᷣm Gene
cam nihil aliud eſt ꝙᷓ diuitie antiquate. Tercõ exeꝰ
effectu:qꝛ ᷣm beatum Grego. ij.dyalogoꝝ.c.xxiiij.
Nonnullis ſolet nobilitas generis parere ignobili⸗
tatem mentis.Sic ̊ apud mundũ nobilitas pꝛolis

non ſufficienter pꝛobatur per nobilitatem patri:qͥs
dicit lex Codice.li.iiij.ti.xe ꝓbatõnibo.l.neq; nata⸗
les:ꝙ ſi ꝓbaui me eſſe ingenuuʒ:et ꝑ hoc volo ꝓbare
filiã meam eſſe liberam: non valet ꝓbatio:quia põt
eſſe nata ex ancilla. Ita nec apud ⁊eũ nec etiã apud
rei veritatem ⁊c̃.licet quis ſit ex nobili patre ceo et
rege terꝛeno:ſic ex ꝓte alterius ꝑpentis magnã videa⸗
tur habere nobilitatẽ/ ꝗpter tamen ignobilitatẽ al⸗
terius ꝑentis.quia ſcʒ illis eſt ve quibo Yoh. viij.
vos ey patre dya bolo ⁊c.quã etiã parentẽ in ſimili⸗
tudine interioꝛi in anima ? exterioꝛi in opꝑe ſequitur
totus debʒ dici ignobilis. Et ſi auctoꝛitasvel lex xe-
eſſet:ratiõ hoc fateri cogit.qꝛ ſi illiignobiles ⁊ ſerui
lis ↄditionis ſunt apud mundũ/qui wvminis in ope⸗
ribus ſeruierũt vilibo qui maximum eis dant reddi
tum.Amulto foꝛtioꝛi ratõne illi vilioꝛes ſunt ſerui:

Ani vilioꝛi ſeruiunt wmino ſq; dyabolo:⁊ in vilio/

nibus oꝑibus peccati. Er qui cum maximis laboꝛi/
bus die noctuq; eius famulant᷑ obſequio/⁊ grauiſſi⸗
mũ ei dant redditum:animam videlicʒ ꝓpriam.⁊ ꝓ
eius amoꝛe wvmũ celi pꝛo mmo ↄmutãt inferni. Si
em̃ voce hominuʒ ſeruus eſt vñi qui v iure pꝛedicta
facit oꝑa:ergo a foꝛtioꝛi voce veritatis qui facit pec
catum. ſeruus eſt peccati: Jo. viij.⁊ tanto eſt ſeruus
eccati vilioꝛ:quanto in ſe maioꝛ.qꝛ dicit Juuena⸗/
lis ꝙ om̃e animi viciũ tanto ↄſpectius eſt in ſe:quã⸗
to maioꝛ eſt qͥ peccat.hinc eſt ꝙ quidã ſapiens ait:q;
nõ viuẽtes ſᷣm nobilitatẽ parentuʒ bonoꝝ⁊ ⁊ei:ſed
ſub vm bꝛa illoꝝ gloꝛiantes:ſimiles ſunt locis ſoꝛdi-
dis a ſole illuminatiſ.Ey om̃ibus iſtis pᷣdictis ꝓ fi-
nali ↄcluſione ⁊ ſententia cuilibet dici põt illud Ju

uenalis. Aqlo . pater tibi ſit toꝛclices:dummõ
tu ſis eacidi ſimi

is:vultanaq; arma capeſcas: qᷓ te⸗
terclite ſimilem ꝓducat achilles. Et illud Galłvj.
vnuſquiſq; opus ſuũ ꝓbet:et ſic in ſeipſo tm̃ gloꝛiam
habebit ⁊ nõ in altero ſcʒ parente. Scðo idem patet
in reba ⁊ bonis que accepimꝰ/ille etiaʒ defectum hñt
annexuʒ.qꝛ bona illa ſiue ſint nature vel foꝛtune vel
gratie nõ accepimꝰ ad purũ wminiũ ſed ad durum
ↄputum. Vñ beatꝰ Grego.in om el.exponens illud:
AMath.xxv.vni cœdit quinq; talenta ⁊c.cũ inqͥt cre/
ſcunt vna:creſcunt ⁊ rnes vonoꝝ.tanto ergo qͥs ad
ſeruiendũ væo ꝓnioꝛ eſſe vebet ex inunere:quãto ob⸗
ligatioꝛem ſe reſpicit in reddenda rõne.⁊ quantum

mentẽ eleuant bona accepta:tantũ veprimat timoꝛ

redditõnis ⁊ punitõnis ꝓ malovſu.hoĩes em̃ qñq; ðᷣ
habẽdo rerum diſpenſatõnem tẽptant᷑. Cogitantes
vo durũ ↄputũ temptõeʒ mitigãt intantuʒ:ꝙ aliqũ
viy inuenit᷑ qui libenter eſſe velit dñi terꝛeni in ma⸗
nerio ſuo pᷣpoſitus.Si g̊ illi quaſi inuiti ⁊ cũ timoꝛe
rerũ diſpenſatõeʒ dñoꝝ terꝛenoꝝ ꝓpter ↄputũ recipi
unt:quos tñ in ↄputo qñq; fallere pñt: qre intantũ
cupis diſpenſatõeʒ rerũ ⁊ bonoꝝ cei:qu em in ↄputo
fallere nõ potes.Et cur ita eis gloꝛiaris ⁊ male ex
pendis:ac ſi ↄputum æ eis nunqꝙᷓ exigeret. Quõ ad
aplin rñdebit.j.Coꝝ.iiij.quid inquit habes:qð nõ
accepiſti.q̃re q̊ gloꝛiaris qᷓſi nõ acceꝑis. Tercio ideʒ
patet in bonis qͥ a nobis fiunt:cuiuſmodi ſunt locu⸗
tiones/ cogitatõnes/⁊ oꝑacõnes bone.hec tñ ĩ tanta
puritate in nopᷣ nõ inueniuntur:quin qñq; mixtura
mali appareat:⁊ naturã boni excedat.qꝛ ꝓ vna bona
cogitatoe vel locutõe/ſeu oꝑatõne bona quãad ho⸗
noꝛẽ vei cogitãꝰ/vel loqmur/vłoꝑamur:qñq;.x. ha⸗
bemꝰmalas vł ocioſas.⁊ ꝓ vno die ieiunij ⁊ abſtinen
tie:plures damꝰvoluptatibo.⁊ ꝓ vno denario ꝓ æ*
ꝓximi ↄpaſſiõe expenſo:centũ expẽdimꝰ circa ꝓprias
vvxlicias ⁊ mũdi vanitatẽ.⁊ ꝓ verbo vtili: multa loqͥ
mur ⁊ pla cogitamꝰocioſa.vel foꝛte ꝑnitioſa. Quã⸗
im /Hbona mentẽ advanitatẽ elenãt:tãtũ mala ad
hũilitatẽ xpᷣmãt.⁊ q̃ntũ inanit᷑ letat qñ cogitat/na:

xxxvij.

Nxvii.

xxxir.

ino
lſct⸗

Alam mitigarent 7ſanarent aut
ſeralnſeknſenmniiiaun
atſuaffgiditneilüminigatt heclitce

nfrrmiktas auein ocnlisinciptt veletia
in aldchetamk ſeruakloca vin
lum niſpiaedo,ita ponedo up corcis i
gittoten ctporis Mortul ch aliſs4
rtiactonitxreſpiamdo end loc c ſy
chropramiteriox weidorxbi Ulios,
ntſepplti cor rolos ſanotinfinnos
ſnitateoſeruot. Ol tamen olligenterzn
Nead cotrochlos cotdis ponantur roſten
inis vodiſtantin neccorp'necgiaminnn
Vrimisconcis ſoliatecogitandüͤeſt 73
Miocnerenci Pbiſunt malimüct amate
ontenos verüttbiſunt mali nüdi⸗

ges hmntes Aüten ani dſticü undi
anu direritcanesmult
Nutnichant magna dal
scümulrsre
Alicjs wolupt

apparatnreqt
1maglöfamll
Neria multaet tenas latg
gebanter cona ſnain

ſunenutnehutd ſubeltos pöcichen

ler andeliter

ſegebatetercoriabant.

llimundiſaplentesſin

inutdꝛes atiy

*

etregni

Gices aſſeſſon

nnmimnnd dutan

celop vendch

hunſ Erofihlb ifiozicib hſi
mmmtzalhettguns 1
r narerthiſttmrlusnunn
1s. ageme eſcgs:rt⸗
Aucatachiles. erigiin,
sſnü phetetſicinſeipſotfi glonin
Altenſqannte Dacbigennt
lveockepin, lleetig afecun hft
zillaſiue iytnoture velfonnneyel
nsadovmi wminii dodoummn
rtootnomelpponeno tlius:
lit gulnq talenta inqt ge⸗
trrone wnop tontocrgo qsad
ꝛeſſe Nbetermmunere quato ob
itinreddenda ione.quontun
gocceptaitonti deprinettino:
Onis pmaloyſu boieseni qneg
nſatönem tiptent.Cogitante
nptöczmitigatintantazg elli
entereſſe vell ditenenn innn⸗
Oiß liquaſi inniti tinoee
poptentnop Pte ,punü tuhi
utoqi ſalerepit ieitanti
nnndihmn n um n

Nrarn rapgilizrnil

=

xlj.

vo.

Gloria

rat vel audit que fecit bona:ita triſtetur cogitando
vel audiendo mala que cogitanit/loquebat᷑ vel fecit
vel e circa ſuas expendit voluptates: vel vanita⸗
tes. Ded heu ſunt aliqui hypocrite qͥ bona que fece⸗
runt ꝓ voo libenter cogitant ſiactant/ narrant et au⸗
alunt quanti.l.kecerunt ſuſtinuerut vl expenderũt
ed quantũ cogitãt vel laboꝛãr vel expendũt
circa vlicias ꝗꝓprias et ſuas voluptates implendas:
nec libenter audiunt/vel narꝛant vel quonis mõ oñ⸗/
dunt:licet plura in illa ꝑre ondere poſſint. rales mo
dum ſequunt᷑ vroꝛis cuiuſdaʒ. v qua fert: ꝙ marito
ſuo caputium fecerat:et ſibipi robam. Amicis vo et
alijs wmũ ſuam intrantib:ſemꝑ caputium ſuũ oſtẽ
debat: dicens. Eccequid feci manito meo vrroba vo
nihil dirit. Sic qͥ gloꝛiam ꝓpꝛiam querit JYohã. vij.
nõ ſic gloꝛiet᷑ omnis caro coꝛã illo. J.Coꝝ.j.Muarto
idẽ patet in rebo ſeu finib ad q̃s tendimus. ipe enim
licet bonis ſint bone qᷓtuʒ ad animꝗ quam s carcere
huius ſeculi liberant:habent tñ malu pene qtuʒ ſad
coꝛpus annexum.ſi que Yoanimã nõ liberant/qͥn fi⸗
nes tam corpis qᷓ aie ſint malis pene ꝑmixte:vel po⸗
tius plene malis ommib:dubiũ nõ enk⸗ quia ipᷣiom⸗
nia tam bona nature ꝙᷓ foꝛtune cũ wloꝛe amittũt.et
ad penã ꝓ illoꝝ abuſu tranſeunt. Quantuʒ ergo coꝛ
ad vanitatem eleuant duʒ eis abutunt᷑: tantũ illud
ad humilitateʒ pꝛimãt:abuſus cogitãdo finẽ. Co
gitando finẽ videliq; omniũ in quiba gloꝛiat᷑ quõ vi
delicet bona exterioꝛa amittet vel vſeret:quõ coꝛpꝰ
pulueni ⁊ vermibo/⁊ aĩa penis et emonibo tradent᷑
Talia.n. emplaſtra coꝛdis inflationi appoſita:om⸗
nino illam mingarent ? ſanarent:ſicut ptʒ.Z. vxlj.
qꝛ ſiẽ ferꝝ cultelli ad inflaturã qex ictu in fronte ſur
git / ſua frigiditate illũ mitigat: ipedit caloꝛẽ: SGic et
infirmitas que in oculis incipit/ vel etiam ſanitas qᷓ
in oculis ha bet᷑ ſanat᷑ ↄſeruat᷑ loca virida et ſpecu⸗
lum reſpiciẽdo.ita ponẽdo ſuꝑ coꝛdis inflationeʒ fri
giditatem coꝛpoꝛis.ſ.moꝛtui:cũ alijs ↄditõnibo ꝛ pu
trefactionibo:reſpiciendo eriã loca et ſpecula ſepul⸗
utf cmiterioꝝ virida:vbi illi qͥ nos pꝛeceſſerũti
ſunt ſepulti:cor ⁊ oculos ſanat infirmos/ſanos vo in
ſanitate ↄſeruat. Si tamen diligenter ? intime ⁊ p⸗
pe ad coꝛ ⁊ oculos coꝛdis ponantur ⁊ oſtendant᷑. In
nimia vo diſtantia nec coꝛpꝰ nec qĩam iuuãt. ¶ Ex
intimis q̊ coꝛdis ſolicite cogitandũ eſt/ ⁊ a coꝛde pꝛo
prio querendũ:vbi ſunt malimũdi amatoꝛes. qͥ pa⸗
rũ ante nos fuerũt:vbi ſunt mali mũdi pꝛincipes/ re
ges comites ⁊ alij terrarũ dñni qͥ cũ ſupbia/et magno
apparatu ⁊ eqtatu vixerũt q canes multos multaʒ

⁊Z malã familiã nutriebant.q magna palacia et ma⸗

neria multa et terꝛas latas cũ multis redditibo poſſi
debant: ⁊ coꝛpa ſua in delicijs ⁊ volupratib gule ⁊ lu
xurie nutriebãt:q ſubditos ꝓ pᷣdictis nutriendis du
re ⁊ crudeliter regebãt et excoꝛiabant:vbi inſuꝑ ſũt
falſi mundi ſapientes/ſiudices/ aſſeſſoꝛesſaduocati ⁊
iuratoꝛes atq; piuri prie ad infernũ ductoꝛes: qͥ pꝛo
muneribo væum et regnũ celoꝝ vendebãt et infernuʒ
emebãt:vbi iterũ ſunt vſurarij qͥ faciebant de obolo
cnarium ⁊ vndecim duodecim facere:⁊ de modio
frumenti vel eius valoꝛe duos vel tres facere: ⁊ falſi
mercatoꝛes:qͥ hominẽ in facie vecipereſciebant: di⸗
cit᷑ em̃ ꝙ nõ eſt magiſteriũ vecipere hoĩem in abſen⸗

tia:ſed in pñtia. In qͥ facto ipſi ſe eſſe magiſtros oñ⸗

dunt:⁊ crudeles executoꝛes:qͥ ſuꝑ voloꝛem mulieruʒ
moꝛtuoꝝ addiderũt:vbi ſunt mali viri eccleſiaſtici:
q̃ peſſima pplis exempla pᷣbebant:vbi ſuꝑbi: vbi in⸗
uidi vbi lururioſi ⁊ guloſi ⁊ ceteri criminoſi vł qͥd oĩ
bus ꝓdeſt pᷣdictis ĩ coꝛpoꝛe vel aĩa ⁊ exterioꝛi ſubſtã⸗
tia vel foꝛtuna. iſta oĩa diligenter cogitanda ſunt:et
ſollicite. que ſi cogitaneritis:innenietis ꝙ e diuitijs
lijcijs ⁊ hmõi:nihil ha bent.Coꝛpus etiaʒ vermes

G il.
habent ſicut vigetis. Si vo wᷣanima dubiã habue⸗

ris queſtionẽ ridet᷑ Yob.xxj. ducũt in bonis dies ſu⸗
os c. DHec cogitemus nenos ſimilia agamus inuc⸗

ſtigandum eſt. Mota. M. xj. xxiiij. ¶Mue oĩa ſi dili xlij.

genter inueſtigentur: inueniet᷑ ⁊ oculo fideividet q;
mirabilẽ fecerũt ↄmutationẽ ſeu mercatõnẽ. qꝛ iſtõ
ſeculũ qo habuerũt ? celũ qð habẽ potuerũt bꝛe⸗
ui veſiderio h̃̊ ⁊ ininferno alij cambierũt:vbi cũma⸗
gnis palacijs ⁊ pulcris aulis/et cameris et picturis.
⁊ odoꝛiferis balneis/⁊ mollibo lectis⁊ laſciuibꝛ am⸗
plexibo ⁊ magna familia ⁊ largo dñio qᷓ hicmale acqᷓ
runt/vel quib hicↄtra vi honoꝛẽ ⁊ ꝓpꝛiã ſalutẽ vte
bant᷑:habebit aĩa loco palacij et aule vel camere p/

fundũ inferni lacum/cu his qͥ vſcendũt in ꝓfunduʒ

laci:Eſa.xuiij. Coꝛpus vo artũ in terra puteũ ꝓ ado
riferis balneis:habebũt ibi balneũ omnibalneo pi⸗
ceo ſulphureo nigriꝰ fetidius: Eſa.iij ꝓ ſuauiom
re fetoꝛ lecto molli:lectũ omĩb clauis ⁊ ſpinis ha
bebunt amarioꝛẽ ⁊ durioꝛẽ ꝓ amplexib inoꝛdinatis
amplexus ibi habere poterũt titionũ infernaliũ. Si
cut patuit ve milite cui æmones pꝰmoꝛtẽ oĩa que ex
ercuit in vita:miniſtrabãt in ↄtrarium ⁊ ↄuertebãt
ad penam.ſ. ꝓ mulieribo bufones ⁊c.ꝓ magna fami⸗
lia et ſequentiũ multitudine:coꝛpꝰvermiũ: aĩa mł⸗
titudinẽ monũ habebit.⁊ ꝓ largo dmo:artꝰ vtriſ
ꝙ; ⁊ eternꝰerit carcer ꝓ diuitijs pauꝑtas.pꝛo ⁊elicijs
pena. ꝓ honoꝛemiſeria et cõtemprus. ꝓ riſu fletus.
gula ⁊ ebrietate:fames ⁊ ſitis ſine fine.p ludo we
nato ad taxillos ⁊ hmõi triſticia. Et ꝓ toꝛmento qo
alijs intulerũt ad tpᷣs:toꝛmentũ eternum habebũt.
Biaiĩas infirmas ſanare vel ſanas aſeruare volu
mus:illos cũ mentis oculis reſpiciamꝰ: et illoꝝ foꝛ⸗
tunã ĩe quibo dictũ eſt ſollicite cogitemꝰ quõ eis peſ⸗
ſime accidit:qͥ paucis annis vel breuiſſimo tẽpe ela⸗
pſo nobiſcũ fuerũt/comederũt ⁊ biberũt ⁊ luſerunt/
et riſerũtſin diuitijs et volupratiboa vitam duxerunt
Et teſte veo YJob. xxj. Maruch.iij. ad infernum de/⸗
ſcenderũt. nid eis ꝓdeſt hꝛeuis leticiaſinanis gliaj
mũdi pompa /magna familia falſe diuitie: et qcqͥd hᷣ
finẽ habuit: ve qͥb nota.S.j.v.vbi nunc riſus.vbi
iocus.vbi iactantia.vbi leticia.vbi laſciuia. vbi di⸗
uitie ⁊c.que notant᷑. xj.xciiij. Reſpondetur Ba⸗
pientie.v. trãſierũt oĩa velut vmbꝛaꝛc. Et Eſa xxiiij
Kñqder᷑ ꝙ ceſſauit gaudiũ tympanoꝝꝑ/ quteuit ſoni⸗
tus letantium:cũ gaudio no bibẽt vinum amplius.

Nec etiã alia facient que facere cõſueuerũt.hec cogi

tans dicat cũ pſal.vij.gloꝛiam meã in puluerẽ vedu/
cat.ſ.cogitatio mea gloꝛiam quippe mundi huius in
puluerem væducit:que ſollicite cogitat quomõ ipul
uere ⁊ miſeria finietur. Qui cogitat ꝙ ſicut pꝛedicti
nullum ↄmodum habent ve omnib quibo hicina-
niter gloꝛiabant᷑:ita nec ipᷣe habebit: nõ eſt aliquis
quin concederet ; pᷣhictis iã damnatis nihil ꝓſunt
omnia pᷣdicta in qbo male gloꝛia bat᷑.Et quare qᷓ in
lecto ſuo a ſomno excitatus nõ cogitat quod i alij
cogitabunt v eo quando v illoꝛum fuerit ſocietate
ſeparatus. quare it erum non cogitat quid ſibi vale⸗

vunt om̃ia iſta:qn ipᷣe fuerit damnatus.jqð etiã tur⸗
pe erit coꝛã toto mũdo in fronte oĩa peccata oſtende

re:⁊ fardellum maloꝝ acqͥ ſitoꝛum poꝛtare. Si em̃ B
æ alijs ⁊ nõ veſeipo cogitat:gloꝛiam illoꝝ ⁊ nõ ſuam
in puluerẽ veducit.Talis poteſt dicẽ gloꝛiã meã ⁊c.
Nota. .M. xj. cj t reuera eg pauci hoc dicere
pñt.qꝛ pauci ſunt q vealijs exemplũ accipiunt.ſicut
patet. E. vij.xvij. Ged væſideria ſua ſicut uli qͥ in in⸗
ferno ſunt ſequebant᷑ ſequunft᷑.ĩmo multiilloꝝ peio
res ſunt illis quoꝝ coꝛpoꝛa in puluerẽ ↄuerſa/ viuos
ſi loqui poſſent rationabiliter repꝛehendere poſſent
ñ ꝑ cimiteria vbi iacẽt trãſeũt et dicẽ. O miſer hõ:
quid cupiditates et voluptates tm̃ queris: Quare

xliij.

xlüiij.

Mv.

xlvj.

Exemp.

Gratia

es tu ira malus.Ecce miſer attende me ⁊ cognoſce te
quod tu es:ego fui.et qð ego ſum tn eris ſicut ommia
mea tranſierut:ita omnia tua cito trãſibũt.ſcito ꝙ ſi
moꝛtui veraciter ſic alloqui poſſent:ſi loquẽdi facul
tas ad eſſet ita diceret ſanus eſttamen ꝙ ex eoꝛũ ſta/
tu ſimus pꝛemuniti:ꝙᷓ lingua.et ꝙ eos iam ſepultos
videntes:eis qui nobis loqui non poſſunt ad noſtrã
vtilitatem loquamur:dicentes:none iſti ſt qui aliqñ

ꝛ0 cupiditate currebant et laboꝛabant:qui ſuper⸗

e vixerunt:qui pugnis luxurie et gule et ceteris vi⸗
cijs ſeruiebant:et nunc nihil eſt qᷓtum ad coꝛpus:ni
ſi pulueres/vermes et oſſa qꝙtum ad animam pene.
Heu nos miſeriſſi ſic vixerimus:ſicerimus.Dic gloꝛi
am ꝓpꝛiam in puluerem veducant. Mota iſta ma⸗
teria. G.v.ij.lij. Sed foꝛte cimiterium reſpicientes
tales eis cogitationes minime faciunt.qꝛnullas ani
mas in inferno eſtimant:quoꝛũ coꝛpoꝛa ibi ſepults
conſpiciunt. Sed reuera ſicut temerarium eſſet iu⸗
dicium dicere ve hoc vel œ illo ꝙ in inferno eſſet ita
vbimultitudo ſepulta eſt:erroneũ videtur dicere ꝙ
nulli illoꝛuʒ damnati ſint. Si enim veritas aſſerit il
lum diuitem: Zuce.xvj.in inferno ſepultum: contra
veritatẽ loquirur qui eis ſimiles vel peioꝛes in vita
et in moꝛte in inferno efſenegat.ſed multi peius vi/
nunt:qꝙ; euangelium recoꝛdetur ipᷣmvixiſſe.quia non
legit᷑ aliena rapuiſſe:nec cum alienis mulieribo pec⸗
caſſe:ſed ſuaſnon vædiſſe:et guloſe e ſuo vixiſſe. Er⸗

go multi maioꝛẽ habent penaʒ: qui pꝛo ſperulo e q̃

mentio eſt facienda:ſufficiũt.Eyrquo ſicut iam oſtẽ⸗
ſum eſt omnes res vel bona e quib homines gloꝛi⸗
antur væfectum includunt:queveram gloꝛiam in eis
ponere impedit:et wcet non eſſe in eis gloniandum.
optimũ conſilium remedium ſᷣm Crnio.ſuꝑ Joh.
omeł xiij.eſt iſtam gloꝛiam ſpernere:et aliam quere⸗
re.ſicut inquit terrenas diuitias ꝓpter maiores.⁊ vi
tam hanc pꝛopter melioꝛem:ita gloꝛiam hanc ꝓpter
eternam que eſt ſine vefectu.et mixtura malijque eſt
in chꝛiſto ieſu cum gloꝛia celeſti.ij.Thi.ij. ¶ Peri⸗
da medicina ſeu remedium ↄtra vanam gloꝛiam ac⸗
cipitur penes recipientis efficaciam:ꝙ vid elicet eam
coꝛde recipiens cito ⁊ expedite eam expellat:ſicut di⸗
cum eſt v cogitatõne.C.x.ij.quia ſicat ventꝰexvna

ꝓte intrans/et ſtatimſex alia emiſſus/wmũ non pꝛo/

ſternit:ita nec vana gloꝛis ſi menſurã nõ excedat:de
qna.ij.Coꝝ.x.nos aut non in immenſuʒ glonamur.
ſed ᷣm menſuram. SGcda accipi poteſt ex omni crea⸗
tura.om̃ia metalla ſeu minere quanto maioꝛis ſunt
pꝛecij:tanto pꝛofundius abſconduntur: in ſignuʒ q;
opera quanto melioꝛa:tanto plus abſcondita ſunt:
ne ad vanitatem oſtendatur. Octauianus etiam im
peratoꝛ homo ſaracenus/ intantum vanam gloꝛiam

fugit.ſicut legitur in paſſionario in hyſtoꝛia natiui

tatis chriſti:q poſtꝙᷓ a ſibilla ð chꝛiſti natiuitate in
foꝛmatus fuit:mminum ſe vocari pꝛohibuit.Ange⸗
lus etiam in apocalypſi nos hanc fugere wcuit:q̃ͥn⸗

do a YJohanne adoꝛari noluit. Poſtremo hoc etiam

ocet ipſe creatoꝛ: parentela paupere naſcendo. in
pꝛeſepi quieſcendo:qui eum facere regem voluerunt
fugiendo:in omnibo verbis et factis ſuis exemplum
dne ergicrdo Ege gloꝛam meam non que⸗
ro: Joh.viij. Mota aliud remedium. G.iij.xij.

2
4

Ratie dei. Primo o/
C ſengenda eſt vtilitas in habente. Secun
do quomodo haberi acqri porerit. Ter⸗
cio quomodo habita in opere oſtendi et in eſſe cõſer
uari væbeat. Quarto pena non bene vrentium gra⸗
tia eis conceſſa. Quinto oſtenditur ꝙ non eſt refe⸗
ctus in veo⸗quin omnes gratiam habeant eamq; cõ⸗

G ij..
ſeruent:et in vſu et in opere oſtendant. Sexto oſten
ditur in quo huiuſmodi ſint efectus. Geptimo q̃⸗
re actualiter malis offertur vel futuris malis datur
q ea abuni vel eam amittere volunt.
tum ad pꝛimum eſt ſciendum ꝙ gratia quinq;
mõdis ſe habet ad hominem cui aduenit:et m hos
quinq; modos/quinq; ei cõfert vtilitates. Pꝛimo ſe
habet ꝑ modum luminis pᷣuenientis vł ſupueniẽtis
homini exiſtenti in loco obſcuro qð quidẽ aerẽ pur-
gat/tenebꝛas expellendo ſua claritate:homĩeʒ circũ
cdat et letificat. Sic gratia hominẽ exiſtẽtem in tene⸗
bꝛis peccati oꝛiginalis vel actualis:pꝛeuenit ſua cla
ritate eũ circũdando:ſeipamq; ei offerẽdo.⁊ quantũ
in ea eſt peccatoꝝ tenehras e anima expellẽdo.
ym hoc vicitur gratia pᷣueniens nos.ſ.in peccatis ex
iſtentes vt iuſtificati gratia ipſius heredes ſimꝰ ſᷣm
ſpem vite eterne:Zhimo.iij peccatoꝝ tenebꝛas pus
expulſis.Gcdo ſe habet ꝑ modũ ſanantis ⁊ wcentis
BPꝛimum patet:qꝛ ſamitatis cõtraria:peccatoꝝ vide
licet moleſtia ? tenebꝛa ꝑ puenientẽ excluſa:incipit
ſanitas claritas in anima. Secundum etiam patʒ:

ꝙ ſicut oculꝰmediante luce diſcit qͥd ſit intus vel in

libro vel extra in vmo/ſiue nocinũ ſit vt fugiat:ſiue
vtile vt appetat. Gic aĩla mediante luce gratie diſcit
⁊ videt qͥd ſit intus in conſcientia bonum vel maluʒ
nigrũ vel albũ.Quid etiã ſit extra in locutione / vel
operanione:nociuum et fugiendum: vel vtile et pꝛo⸗
ſequendum:t ſm hunc effectuʒ vocari poteſt gra⸗
tia inicians.Qui.n.alium infoꝛmat quomõ malum
fugiat et honũ eligat:bonũ in eo quodãmõ iniciat.
Bic gratia.que idẽ in no bis facit: ſicut patet ꝑ h̊ qð
⁊ illa dicit᷑ ad Ty.ij.Apparuit inqͥt gratia ſaluato
ris oĩb hominibo:erudiens nos vt abnegantes impi
etatẽ ⁊ ſecularia veſideria qᷓtum ad fugaʒ nociui:ſo/
brie et iuſte ⁊ pie viuamus in h̊ ſcło qᷓtũ ad ꝓſecutio/
nẽ vtilis.Lercio ſe habʒ ꝑ modũ ↄfoꝛtantis.ſicut.n.
tenebis de volo vel infirmitate ve coꝛꝑe expulſis. et
viſo quid agere vel qͥd fugere vebeat:contingere pot
ꝙ ille qui eſt ſic illuminatꝰ vel in quo ſanitas imicia-
tur:timeat ꝓpter aliqua que ſibi dura vident/maluʒ
fugere:vel bonñ ꝓſeq et ſanitatẽ:qð bonum videt:et
quam ſanitatẽ habere incipit. Meceſſariũ ſ̊ et cõſe⸗
quens videt᷑:q medicus vel amicus eũ ad fugienduʒ
malũ /et viriliter ad pꝛoſequendũ bonũ:animet ⁊ cõ
foꝛtet:et proficere faciat in incepto.Sic ſpũalit᷑ mul
ti in gratia videntes/qͥd fugiendũ:faciendũq; fuerit/
ad hoc vt ſanitas ꝑfecta haberetur:trepidanerũt ti
moꝛe vbi non fuit timoꝛ.quos amicus vel medicꝰno
ſter mediãte gratia ↄfoꝛtat.ij. Chimo.ij.dicẽs. Tu
aũt fili mi ↄfoꝛtare in gra:que eſt in xpᷣo ieſu.Et i⸗
tum ad hunc effectũ võcari põt gratia ꝓficiẽs:qꝛ il⸗
lũ cui ſic aduenit velle et efficacit opani ⁊ ꝓficere fac̃.
MQuarto ſe hʒ ꝓꝑ modũ ducentis/dirigentis adiuuan
tis:et coopantis.qꝛ ſiẽ coꝛpaliter bonũ inicians. in
inicioq; ad ꝓficiendum confoꝛtatus/quandaq; indi
get in via/vel peregrinatione vel nauigatione quã in
cipit:directione/ ductoꝛelet coadiutoꝛe:ad hocꝙ il⸗
lam continuet:beneq; in illa perſeueret:alioqͥn poſt
qꝙᷓ; nauigationem vel peregrinatiõem incepit rediret
bonum inceptum æſerens.fidelis vo pater vel ami⸗
cus videns filium in tali puncto ⁊ neceſſitate reden⸗
di:eũ ad ꝑſeuerantiã non ſoluʒ verbo animaret. ſed
opere dicens. Ego tecum vadam: teq; ducã et redu-
cam:⁊ intantuʒ te iuuabo:q nihil in via tibi verit.
vel ſaltem aliquem ſecuʒ mittet diſcretum et ꝓbum
qui in omnibo predictis ei aſſiſtat. Gic omnino in hꝰ
mundinauigatione et ꝑegrinatione ad nos ſe habet
fa a co.n.pre miſſaſnoles nos qͥcũq; mõ a via ad ce

iij.

iiij

ñ incepta redire vł cefſare ꝓpter quẽcũq; defectũ vel

impedimẽtũ:nobis ductricẽ ⁊ cooperatricẽ gratiaʒ

,om niz ſh lehabenli e ie
irtomn zin ſe a⸗ ahens.
ſunm ifn t c i Ni mmn⸗

ireierag ditam ſpinimalenbie
ade lnt algltmianne n
ein velclloreintenion let ueaunche
autchus velmecdicinano opaturin
nottuo rfrigido ita fm augn. . den
bilfaatpdicatio niſiper geotiam inten
lem Erquopatet llant abus meclin
tminſeco hominem coꝛparallternutnt:
latvreoſtiuit rcoſeruatſine quonec
ſſetantantum ꝙ ſicnutntus peraaterd
it nutnimento corpoꝛoli corpotaliterſin
ſnetalinihil fuiſſen. ita in ſto abogi
neſeſopßalloſtitutidicere t cn paulo
nprctſine llanibilſums Etſicutytz
leccnmmiblfuntineſſeſüelieilinag
berentamiſetuntitenünedfactdoman
tantamrettharogreganioni erägte ⸗
orpls habitu gtenonritaninä grat
noa. enamentügratiegccigiens: Ecii
nloguelenfenarenhet
friälodſotuiain ſll,lii Etac
nihatunebocfict wemn oreſt

bſebabzgnoci gftintis ſitt,
alinfinitter cotpe gyllſo,t
del icfigen nbent onn enpit
luminat' ri i, o nltas nii⸗
lgna gveſihidina ndni nul
ſcctſanitatgoͤhonum nlleteet
ereinaptt. Neceſanüß et coſe⸗
las pelamics ei ad fugiendu;
pꝛoſequenci bonii animet ch
loci
idfugiencifocienüczfuent
fecababereturttrepidanerüitt
imon guos anicns almedlei6
9fortat Thimo i dici; I
nngkrur ſtinpßo eſt,. Et ⸗
iͦvocan pöt gen gfiginnl
rellectefcnatogan , fenei

Gratia

ſuam mittit. omnis impedimenti remotioneʒz: 2om⸗

nem boni ſufficientiã in ſe habentẽ dicens: ſufficit ti
bi greris mea.ij. Coꝝ.xij. Me qᷓ redeas.ſi vo redis vł
ceſſas a via ⁊ bono incepto:nõ eſt fectus in me: ſed
in te:quia quantũ tibi kere ebui:feci mittẽdo ti⸗
bi gratiã:que tibi ſufficit. quia ſiin mari ſit via tua.
hec nauem coꝛdis et coꝛpoꝛis tui optime ſcit dirige-
re gubernare ↄtra omnes tempeſtates ſecuram et
ſtabileʒ facere.Eſt nãq; optima nauis anchoꝛa naun
clerus et gubernaculũ:et quicquid ad nauẽ ſtabiliẽ
dam vel ducendam ptinet. ergo in mari huius mũdi
optimum eſt gratia ſtabilire coꝛ/ contra omnes ten⸗
tationis vel tribulationis vndas vel tempeſtates:
Hebꝛe. vltimo. Quia ᷣm Criſoſt. ſup matp. omelia
xix. Sicut nauis fracto gubernaculo illuc ducit 4
tempeſtas voluerit. ſicet homo diuine gratie pdito
auxilio: ꝑ peccatum ducitur quo dyabolus vult. ptz
go ꝙ optimũ ? neceſſariũ eſt habere gubernaculũ.
iterum ſe in hac peregrinationeſſiue in terꝛa / ſiue in
mar/ cibo indiges et potu:hic eſt cibus qͥ hominẽ in
benitetia nutrit que ſi videat᷑ dura ⁊ inſipida:in hoc
gre fonte⁊ ſalſa fit mollis ⸗ ſapida.hic nanq; eſt cib
ille ve celo omne velectamentu in ſe habẽs. et omnis
ſapoꝛis ſuauitatem: Sap.xvj. ꝙtum ad illos qui om

niũ nutriti gratie tue ſeruiebãt:Sapi. xvj. illis.n.

cibus iſte ſu fficit:ipſoq; totaliter nutriuntur/et in

eſſe ſpirituali conſtituuntur. Sicut patet paulo qͥ
ait:gratia vei ſum id quod ſum.j CCoꝝ.xv. Et ſine il⸗
lo cibo vel ſalſa nullus cib quantũcũq; in ſe ſit ſpus
lis et bonus:ſicut pꝛedicatio vel ſacra ſ cripturalz V⸗
bum vi: valet ad vitam ſpiritualem hic nutriendaʒ
vel alibi gloꝛioſam chpiltengamne⸗ ſine iſta medi
cina vel caloꝛe interioꝛi valet quecunq; exterioꝛ.qꝛ ſi
cut eibus vel medicina nõ opatur in coꝛpoꝛe omnio
moꝛtuo ⁊ frigido.ita ſᷣm augu. ci.i li.xv.c.vj.ni⸗
hil facit pᷣdicatio niſi per gratiam interius operan⸗
tem. Ex quo patet qꝙ ſicut cibus mediante caloꝛe in⸗
trinſeco hominem coꝛpaꝛaliter nutrit: et ipſuʒ ĩ eſſe
nature oſtituit ⁊ cõſeruat:ſine quo nec nutriret᷑ nec
eſſet:intantum ꝙ ſic nutritus veraciter dicere põt.ſi
cut nutrimento corpoꝛali coꝛpoꝛaliter ſum qð ſum:
et ſine tali nihil ſarem it in iſto abo gre nutriti⸗
in eſſe ſpũali ↄſtituti dicere pñt cũ pau gratia vei
ſumꝰ⁊c.⁊ ſine illa nihil ſumꝰ. Et ſicut ptʒ ꝙ qñ hoĩes
peccant nihil ſunt in eſſe ſpũali:qꝛ illud quo eſie v-
berent amiſerunt:iterũ ne ve facto oꝛnamẽti euz ad
tantam retrahat ↄgregationẽ ꝓcedere vadat.Et ſiẽ
coꝛpus habitu exterioꝛi:ita animã gratia oꝛnet inte
rioꝛi.oꝛnamentũ gratie accipiens:Ecci xxxii. Jterũ
ne loquele vfectus te retrabat ab ipſo wo: diſfuſa ẽ
gra in labijs tuis:in pſal. xliiij. Otu ad hunc vo effe
ctuʒ gratia que hoc facit: vocari poteſt gra coopans

ducens / gubernãs/cibans opiens/pᷣloquens atq; pſe

uerans. ¶ Quinto ſe hʒ ꝑ modũ pficientis/et weſide
riũ implentis: qꝛ ſicut coꝛpaliter inanis videt᷑ naui⸗
gatio ⁊ pegrinatioj/niſi poꝛtum veſideratum et hoſpi
tiũ ſen terminũ aſſequat᷑ quietũ.i ſicut amicus qͥ ad
oĩa alia nauigantẽ vel peregrinantẽ duxiſſet:et ĩ om
nibo auxiliũ cediſſet ſi in vltimo puncto væficeret: to
tuʒ videret᷑ amiſſuʒ:in illo i̊ pater vel amicus nullo
mõ ⁊æficeret.in cuiꝰrei ſignu luminaria dilectis ſuis
⁊ amicis intrantib wvmũ vel poꝛtũ ve nocte ponunt
ſicut in ꝑte oñſum eſt. .vj. i.7. M. iij. v. vt qͥ in mari
frequẽter foꝛte piclitat᷑:ſaltẽ in ꝑtu ſa luet. Sic p nr
et amic illis qb pcedẽtes ↄcedat gra⸗ ptectio⸗
nes:nõ væficiet in fine. Sed illos tũc ſpãliter gra ſua
ſaluabit:qͥꝝ qlibet habendo reſpectũ ad picula ⁊te-
dia/q in h mari ſen ꝑegrinatõne ꝓ dei pani negocijs
et ad ſecurum poꝛtũ quietem hoſpitiũ.qð in moꝛ⸗
te accipiet:dicere potuit illud Eccleſiaſtici.xxxuij.

piclitatus ſum hoꝝ cauſaſa liberatus ſum igratia. 7
ſm hunc effectũ dei gratia que hoc ꝑficit:vocacatu⸗
uratia ↄſũmans.Gic ĩ ptʒ ꝙ; eadem Katia que ho⸗
minem pᷣuenit ⁊ ab ipᷣo recipiat᷑:ipᷣm facit bene initi⸗
antẽ / bene ꝓficientẽ / bene pſeuerantẽ/ bene finienteʒ
ab ipſo data.cui dicere põt:qͥ accipit illud pſal. lxxij.
Tenuiſti manũ vxterã ad initiandũ/ ꝓficiendu/ p⸗
ſeuerandũ:⁊ cũ gloꝛia ſuſcepiſti ꝑcipientẽ. ſic ad ſue
nobilitatis et noſtre vtilitatis oſtẽſionẽ gratiã 7 glo
riam da bit oñs in pſal.lxxxiij.figura ⁊ ſacra ſcriptu⸗
ratotum ꝓceſſum pcedentem confirmans: habetur
Exo.xiij.in fine ca.vbi dicitur illis qui ꝑ mare et
terꝛam egypto ꝑegrinabantur ad terrã pꝓmiſſio
nis/ꝙ vñs pcedebat eos ad oſtendendaʒ viam ĩ calũ
na nubis.ideſt in gratia pꝛeueniente/ ꝓficiẽte/ pſeue⸗
rante/que ideo nubiopꝑan põt:quia quodammõ ob
ſcura eſt reſpectu gratie ↄſũmante ideſt gloꝛie futu⸗
re ꝑ diem vite.ſ.huius:et in columna ignis.ideſt gra
tie ↄſũmate per noctem.ideſt in tenebꝛis moꝛtis qñ
gratia ſaluabit te:ꝛo ner.iij. Di tm̃ conditionẽ te⸗/
nueris q ibi pponitur. Cuſtodiinqͥt legẽ meã ̃tum
ad mandata q ſunt nccitatis:et ↄſilia mea:qᷓtũ ad ea
q̃ ſunt ꝑfectionis:⁊ erit vita anime tue ꝑ grãʒ pᷣueni
entẽ ꝓficientẽ ⁊c. et gratia ſaluabit te qᷓtum ad con⸗
ſummantem.
Erquo tanta eſt gratie vtilitas: neceſſariũ videt᷑
inueſtigare qt vijs vel modis eius poſſeſſio attingi
tur. Pꝛo ͤlckenqu ꝙ vo largiente.ꝗqᷓ qdẽ largitõ nu⸗
ficit:ſicut patebit infra arti.v.Et homine ſe ad
illam abilitante ? diſponente infallibiliter gra poſſi
dente. hecaũt diſpoſitõ ꝑ quã gr̃a acquirit᷑:reqͥrit p⸗
mo mundiciã qͥ ad ſeipᷣm. Gcoo ↄtemplationeʒ qͥ ad
cũ.Tereio iuſticiã qͥ Ann. Quarto miſericoꝛ
diam quo ad indigentẽ. Quinto humilitatẽ quo ad
om̃s¶¶¶Pꝛimũ pʒ qꝛ ſicut inueſtitura manuũ epul
cris cirothecis ex ↄgruo reqͥrit mannũ mũdiciã. Si
cut etiã receptio luminis in wmo veneceſffitate reqͥ
rit tenebraru expulſionẽ.ita receptõ gre ve neceſſita
te requirit tenebꝛaꝝ pctĩ expulſioneʒ:quia ſicut ſe ſił
in vno loco nõ ↄpatiunt᷑ luy et tenebꝛe coꝛpales.ita

nec ſpirituales.hec aũt peccati expulſio eſt vite mun

datio:et aĩe purgatio.ꝗᷓ nõ ſolũ xe ↄgruo: ſ̊ we neceſſi
tate requirit mundiciam.qꝛ ſicut puero a parre vel
matre petente pulcrũ iocale vel manuũ oꝛnamenta
ad quoꝝ receptioneʒ lutoſas 2 vfoꝛmatas poerigẽr
manus/pater ei petitũ negaret:dicens:nõ potes cnʒ
illis manib iſtud recipe:opoꝛtʒ ꝙ pꝛius manꝰ laues
ſi vis iſtud habere. Gicut etiã nec qcũq; ſapiẽs vinũ
poneret in vaſeturpi fetenti:ita necnobis a veo pe
tentib grãaʒz ſi aĩa in q recipi vberet ſitimmũda pec⸗
cato:deus pater nr e nobis negat:nõ vult ponẽ tã/
pulcrũ iocale in manibo veturpatis:nec tãpeecioſuʒ
aĩe potũ:in vaſe tãfetẽti.nec vinũ nouũ in vtres ve⸗
teres:nec margaritã ante poꝛcos. O: qũt aĩa pecca⸗
to ſubiacens vefoꝛmis ſit patʒ.l.xxiij.vj. Exr pꝛedi⸗
ctio pʒ ꝙ ſolus ille qͥ diligit coꝛdis mũdiciã: ꝓpter
atia labioꝝ habebit amicũ regẽ: ꝓuerb. xxij. qꝛ ille
olus grãm umpetrat:quã labijs petit. mũdamini ꝗ̊

ui gratiã petitis cũ coꝛdis ↄtritione ⁊ ↄfitẽdi po⸗

lto: ꝓpter eminentem gratiã ei in vobis recipiẽduʒ
ij. Coꝝ.ix.¶ Bcom etiam patet:qꝛ quantũcũq; vas
ſit mũdũ:niſi ad receptionẽ pluuie œæſcendentis vel
liqrem infundentis erigat ita ꝙ; os eius ſit ſurſuʒ ele
uatũ ad receptõnem aque q œſurſum cæſcendet:nũ
ꝙᷓ implet᷑ quia ſicut aqua lutoſa ꝑuam habẽs quan⸗
titatẽ recipit᷑ in vaſe inclinato:ta aq̃ clara q̃ æ alto
copioſe veſcendit:recipit᷑ in vaſe eleuato.ita quantũ
cũq; anima ſitnũdata eronin ſanctã meditatio
nẽ/ ↄtemplationẽ vel ſaltẽ ꝑ ve ſideriũ gratiã haben
di et poſtulandi ad xeum eleuetur: adultis gr̃a non

Ar.ij.
viij.

iy.

Gratia

datur.non enim eſt dignum ꝙ tantum vvnuz ſine re
cipientis vſiderio vetur. Sicur ergo dictum eſt de
aqua et vaſe:ita dicere opoꝛtet væ gratia et coꝛde. qᷣa
ſicut vas ad lutoſam inclinat᷑:ita qui haurire volut
gratiam mundi et mundialium maloꝛum hominũ
que in ſe parua eſt et lutoſaſanimam ⁊æturpans: fre/
quenter ad multa mala vecclinant. Omnes enim illi
teſte ps.xiij.eclinauerũt ſimul inutiles facti ſunt.qͥ
vo gratiam quea æ recipere volunt:opoꝛtet ꝙ ſur
ſum coꝛda habeant/contemplãtes ne quid væſit gr̃e
Tel: Oebꝛeos.xij. Et hoc naturalis ratõ dictat:ſicut
oſtenſum eſt. C. riiij.vij. ¶ Terciũ etiaʒ patet.qꝛ ſiẽ
neceſſe eſt vaginã confoꝛmani gladio.ſicut patet..
xxvj.j.Sicut etiaʒ ad hoc ꝙ aqua habeatur opoꝛtet
ꝙ vbi eſt queratur:ita opoꝛtet ꝙ anima per iuſticiã
in opere rectificetur ad hoc ꝙ gratiam vei rectam re
cipiat:ꝙ etiam iuſticiam faciendo interiuſtos que/
ratur:quia inter iuſtos moꝛabitur gratia: Pꝛouer.
xiiij.(¶ Quartum etiaʒ patet:quia ſicut in omni cu⸗
riꝗa mundi larga dans munera ſaltem dum dat gra⸗
tiam aliquam inuenit per dñoꝛum continuationeʒ:
gratiam quam dando acquiſiuit conſeruat:ita ĩ cu⸗
ria vi qui bonus eſt:hauniret ſibi gratiam a wmĩo
ꝛouerb. xij. elemoſynas.ſ.dando:quia bonuʒ ẽ dif⸗
uſiuum per quas etiam gratiam acquiſitaʒ augmẽ⸗
tat et ↄpuat: ſi continuẽt᷑:qꝛ elemoſyna gratiã hoĩs
quaſi pupillam ↄſeruabit:Ecci.xvij.¶ Quintũ eti/-
am patet:qꝛ ſicut opoꝛtet paupereʒ ſe humiliare ad
hoc ꝙ elemoſynaʒ recipiat:ſi ſuperbe petat:ei reſiſti⸗
tur:ita œſuꝑ bis rſiſtit:humilibo aũt dat grãz: Ja.
iiij. Quanto ergo maioꝛ es:humilia te in omnibus:
et coram vo inuenies gratiam: Ecci.iij.ſicut ptʒ.hH.
vj.xvij. Sic ergo gratiam vi recipiatis.ij.Coꝝ.vj.
Ded quia idem aplłs.ij. Coꝝꝑ.vj. hoꝛtatur ne gra⸗
tiam dei inuanũ recipiamus:inuacuuʒ aũt recipit qͥ
eam non ↄſeruat vel qui ea non vtitur:ſicut patet dxe
his qui ꝓpter terꝛenum ↄmodũ potius ꝙᷓ ꝓpter veuʒ
poteſtatem miſſas celebꝛandi recipiunt:q nõ vtunt
⁊t quibus dicet᷑ infra.ca.œ oꝛdinibo.ideo in hoc arti
culo vtile videt᷑ oſtendere / qualiter poſtꝙᷓ habetur:
conſeruari vebeat.Ad hanc conſeruationẽ tria reqͥ

runtur/vſus/augmentuʒ ⁊ humilitas.ſcõᷣm ſequit᷑ ex

pꝛimo:et tercium vtrũq; oſeruat in eſſe. Pꝛimũ pat:
qꝛ gratia ignis ſpũalis eſt animã calefaciens⁊ illu⸗
minans:ignis autẽ ſe omnino obturet᷑ ꝙ flama eius
exire non poſſit:extinguitur.ſicut ergo eius abſcon/
ſio eius eſt extinctio.ita dicere opoꝛtet ꝙ oſtenſio eiꝰ
ſit ↄſeruatio.ita de gratia dicẽ opoꝛtet quacũq; enu
merata ab apło.j.Coꝝ.xij. vbi ait diuiſiones gratia⸗
rum ſunt:Alij nanq; dat᷑ ſermo ſapientie.alij gratia
ſanitatum.alteri ꝓphetia. alij operatio virtutum vł
quacunq; alia non enumerata.opoꝛtet ꝙ omnis ta⸗-
lis in oꝛe et opere quantũ rei neceſſitas exigit:oſten⸗
datur ad alioꝝ vtilitatẽ:qꝛ gratia nõ ſolũ dat᷑ vt ipʒ
habentem gratũ væo faciat: que vocat᷑ gratia gratũ⸗
faciens. Sed vt alios etiã o gratos faciat:que vo/
cat᷑ gratia gratiſdata.ſicut ptʒ ꝑ ſanctũ Tho.pꝛima
ſcde.q.iij.arti.iij.et.q.cx arti.iij.ij.reſponſo. Niſi q̊
gratia grat iſdata que eſt quaſi flama interioꝛis gre

exterius ſe oſtendens alios inflamet:extinguitur:ſic

ignis obturatus.qꝛ a ceo iuſte ſubtrahit᷑ et reuocat᷑
ſicut patet ꝑ iura.A.vj.iiij. cum omnibo ibidem con

coꝛdantijs. et ſpecialiter. F. iij.xiiij.quod pulere ptʒ

in euangelio:vbi ab illo qui pecuniam dñi ſui abſcõ
dit:tota ablata fnit.gratia enim ⁊ ſpiritua lis pote⸗
ſtas quecunq; abſe conditur/qn ea nonvtitur in eo ad
qð oꝛdinat᷑ et bonis oꝑibo.cñ gratia ſe nõ exercet ſ̃ᷣm
gloſam fuper illo:obſecro vos.ſed oꝛdinatur ad ſuaʒ

et alioꝛum vtilitateʒ.j.Coꝝ.xij. vnicuiq; datur ma⸗

nifeſtatio ſpiritus ad vtilitatem: ergo a tali aufert᷑.

Griij.

Non ergo ſimus gratie auari poſſeſſoꝛes: nec ocioſi
mercatoꝛes. Sed ponamus eam ad menſaʒ ad ſpũa/
les vſuras et lucra.Exemplo pauli qui dicit.j. Coꝝ.
xv.Gratia eius in me vacua nõ fuit.ſic vnuſquiſq; ſi
cut accepit gratiam in alterutrum illam adminiſtrã
tes:ſicut boni diſpenſatoꝛes multi foꝛmis gratie cei.
j. Petri.iiij.¶ Gecundũ etiã patet:qꝛ ſicut ignis q̃n
toplura attingit et inflamat combuſtibilia:tãto plꝰ
in caloꝛe ⁊ flama augmentat᷑:⁊ in foꝛtioꝛi eſſe ↄſerua
tur.ita gratia. Iterum ſicut pꝛimus ignis eſt ab ipᷣo
q̃ illũ ili imponit materie combuſtibili:que quides
cauſa eſt augmentatioms ipᷣius:ſi tamen plura habe
at materialia cõ buſtibilia:ſicut etiam pꝛima pecũia
ipi iuueni mercatoꝛi data ab ipᷣo eſt datoꝛelaugmen⸗
tatio vo bonoꝝ ⁊ lucroꝝ ſequentiuʒ. licet oꝛiginalit᷑
ſit ab ipᷣo pꝛimo datoꝛe:ↄſequenter tñ ꝑtim ẽ ab ipᷣa
pecunia pꝛima data:ſeu ex eius vſu.ptim vo ex ſenſu
vtentis. Sic prima gratia ab ipſo veo eſt qͥ in anima
eius exiſtens:ipſam creat.augmentatio vo eius ex eꝰ
cauſatur vſu atq; ex merito vtentis. Ex hoc em̃ ꝙ be
ne vtitur minoꝛi:maioꝛẽ meret᷑ accipe.mercatoꝛi em̃
qui vtiliter expendit:minus ſibi traditũ:maius cõ⸗
mittit. YOta ꝙ ſicut ille qͥ minoꝛi male vtitur totum
amittit vt dictum eſt:illiqui bene vtitur:maius da⸗
tur quod pʒ in euangelio vbi væ vtriſq; dictum eſt au
ferte inqͥt ab alio mnam:qͥ.ſ.illo vt buit nõ vteba
tur.et date illi qui.x.mnas habet. ideſt illi qui bene
talento ſibi tradito vtebat᷑:ꝛiõ audire meruit: in mo
dico fuiſti fidelis:ſupra multa te aſtituã e qͥ etiã ad
iecit:q omni habenti dabit᷑.i.omni habenti gratiaʒ
inijciantẽ ꝓficientẽ ꝑſeuerãtẽ dabit᷑ ↄſũmãs: vel oĩ
habẽti gratiã minoꝛẽ:ipᷣaq; bene vtẽti:dabit᷑ maior
ab illo/de cuius plenitudine om̃s accepimus gratiã
pꝛo gra: Joh.j.ideſt pro vſu gratie augmentũ et con
ſeruationem gratie.¶ Eerciuʒ etiam patet ꝙ ſicut
Au vnſegnem din oſeruare illum ſub cineribus ab/
condit ita gratia ſub cinerib humilitatis.iteʒ ſicut
ignis ollam qñq; intantum calefacit totum ↄten
tum vel magnã ꝑtẽ ebullire facit:cui remediũ appo/
nit qͥ ↄtentũ ſaluare vult ligna ſubtrahẽdo:vtſic ca
loꝛ minuat᷑:qñq; frigidum vel ſal imponendo ita q;
ignis ſuꝑ bie de gratijs habitis totũ qð in bonis ope
nibus anima poſſidet inaniter ꝑ oꝛs iactantiã ebul
lire facit. Contra quod quia noſipi quandoq; reme⸗/
diuʒ humilitatis adhibere negligimus. ceus qͥ vult
tã gratie vſum ꝙᷓ; augmentũ cum pꝛoficiẽte et ꝑſeue/
rante/et vaſe coꝛdis ꝑ humilitatis remediuʒ conſer⸗
uare:remedia ꝓuidet optima. qñq; frigida ⁊ amara
impon ſinit:ſicut ſtimulũ carnis paulo/ne magnitu
do reuelationũ totũ ebullire faceret ſicut tribulatõ
nes etiã miItis alijs:ſicut pʒ.T.v.xxxvj.vt caloꝛ mi
tiget᷑.qñq; vo ad h̊ ligna ſubtrahit:ſubtrahendo.ſcq;
bona de quib gloꝛiabat᷑:tam nature ꝙᷓ foꝛtune ⁊ gra
tie:ſicut expꝛeſſe ꝑ vnũ oſtendit᷑ exẽplũ qð ſcribit be.

grego.iij.dyalogoꝝ ve quodã qui Elenteriꝰdicebat᷑ Exemp.

quẽ ſeruũ vei vocat.hic tantãꝗ a veo gratiã accepit ꝙ
miracula ꝑ eũ veus opabat᷑:qͥ et puen quendã la dya
bolo vexatũ/liberauit:et moꝛtuuʒ ſuſcitauit.Cũ vo
ſemel animus eius immoderatius leticia tactus eẽt
et villo puero ſanato gaudens narraret eodem mo
mento idem puera dyabolo coꝛam omnip vexabatr᷑.
qui multuʒ wluit et ſeip̃m amplius humiliauit nec
tamen puerũ ſolus iterũ ſanare Roruneetee cum alijs
oꝛãdo ſanauit.Sic ̊ pʒ quõ veꝰlignũ ſubtraxit ſciẽs
ꝑ nimiũ caloꝛẽ gratie fatueeffundet᷑. Ecci.xx.

Auia audientes tãpiculoſas eſſe gratiarũ opera Arꝰ.iiij.
tiones:cum quibo inanis gloꝛia creſcit:q̃ qũq; amit/ xuiij.

tere facit:vt inmediate ante oſtenſum eſt. Aliqͥ foꝛ⸗
ſitꝗ ſibipis pꝛouide ↄſulentes:nõ opabũt᷑ ne illa ſił
creſcat:iõ v pena illoꝝ qͥ tali tioꝛe vel accidia vl ve⸗

mcite tenguo ag pen
tan eniiber gufcrtiſicl
Nihilominus oro damno hent⸗
iuſteq icczanlialifm legts
amiſtvl aller lliateliens
ippeiſſepatet in digeſtonon
liuſenore .mmiles A fortioꝛ
nlendus:danna omittit y
rhigtenoct ibibi:hrenn
inntilis miles enſtens:quiag
lar gana: wna eſt prouand
Pügnmtl totym

.d. aclr ipintwollbnsarmis tun

gratiom non babent peleano
tur: wootrribuüt ſicutoſtenſan
ſarian videtur in hocamculon
dadumofdendog disgnann
gratiä dat ſelteneceſſanam ad
Iurnectſari adſalute diced⸗
literſiant necomnidſtellisee
menbuiscorgis egnelezvinn
Iibusangelis aq als giorian
omnes faclt gpoſtolos vel

tigſeneritidobit, nu eſoi
wreihahbene tin debi naigt
enitudineofis accepimus gratii
eſteno ſuggatengnertüctcnn
ne. Taanz enam paterg ſant
nzſemareilunm ibainenbieeb⸗ 1i
ſubanenip homiitutb ith ſit
Ntantum calefnar ptotumoten,
Sehullireſanan temegli oopo⸗
pultligna ſubtmhoͤch rt icca
num pelſal inponendo tta ,
ſs habins tori qo in boms ope
tinaniterg ous iactantia ebul
bdquia noſii quandoq; reme⸗/
dberenegliginus dns flt
mentu cum proficiete t pſeu⸗
humtlitmisreneciuzccnſe⸗
toprima. giihfigica ana,t
umulicarnispanlone magnitn

chullirefgeert ſicntinbilnd

ſicutpz. T.y. mmwnj. vrlormi

ſvbembit ſhinbenco /9

battom nenec r e /

iͦoſtenatk i,i ſoalun Eimn

Arꝰ. v.
xvj.

iſnun haiſimmmtiͦ⸗

o . EcN. zrd i.
Punerfllici ionn⸗ . xvũ.

Gratia

recundia vel quacunq; cauſa ſe ab vſu gratie eis con⸗
ceſſe retrahunt:vtile videtur tractare. cum tales nõ
ſolumↄtra ommum hominum oↄſuetudineʒ faciant
q ſeminare ⁊ metere non ceſſant licet ſciant nec ſemẽ
creſcere: nec colligi ſine mala herba poſſe.ſed etiam
contra chꝛiſti wctrinam faciant:qui vult ꝙ non di⸗
mittant ꝗꝓpter hoc ſeminaꝛe.nec etiam ꝙ pꝛopter hoc
bonũ væſtruant bladum:ſed ſinant vtraq; creſcere ſi
mul vſq; ad meſſem. Cum iterum ſint vecoꝛdes in⸗
utiles milites qui armis non vtuntur: de quibus di
ctum eſt.A.xxiiij.xiij. Cum etiam infideles ſint mer
catorum miniſtri: qui cum pecunia cum qua poſ⸗/
ſent emere pannum pꝛecoſuʒ vel merces ditiſſimas
durabiles:⁊ maxie vnilitatis nullas vł viles emit:
dum grania eis data non vtuntur vel abutunt᷑: ſicut
llli qui intellectum expendunt in ſcientijs vanis et
lucratiuis: et ſcientias anime negligunt:vel quodcũ
ꝙᷓ; bonum coꝛpoꝛis vel amime vel nature vel foꝛtune
vel gratie vel etiam ipᷣm tempus male expendunt nõ
ſolum a ceo puniendi ſunt pꝛiuatiõe pꝛiuilegij.ſicut
dictũ eſt ſupꝛa.e.c.xj.quia eo nõ vtuntur:ſic ſtatũ p/⸗
pꝛium damnificant:ſed etiam penis granioꝛibus pu
miendi ſunt:quia vo iniuriam ? reipublice damnuʒ
inferunt:qꝛ talis ᷣm Criſoſt.ſuꝑ Math.xxv. ve talẽ⸗
to abſcondito ſeruus eſt infidelis:et reus totius dã⸗
ni illati:ſicut qͥ cauſa ſeminandi ſemen a vmino ac
cipiens/nõ ſeminat tempoꝛe ſeminationis: damnuʒ
facit dno ſuo.ſic qui ſcientiã ad vcendumvel gratiã
ad oꝛandũ vel tempus ad penitendũ hahet ⁊ nõ ope
ratur:talentũ ab eo aufert᷑:ſicut patet.M.ij.xiij. et
nihilominus pꝛo damno penis punier᷑ grauioꝛibo: et
iuſte quideʒ:quia ſi ſᷣm leges ciuiles qͥ in bello arma
amiſit:vel aliter illicite alienauit capite punit᷑: ſicut
expꝛeſſe patet in digeſto nono li.xj.tit. re militari.
l.eſertorẽ. S. miles.=l foꝛtioꝛi rõne videt᷑ ille graui⸗
uniendus:q arma amittit vel alienat ſpũalia ĩ bel-
o ſpuali: væo et ſibipᷣi ⁊ pꝛeximo pꝛoditoꝛ/ vel ſaltem

inutilis miles exiſtens:quia gratia que in illo eſt:fal

lax gratia ⁊ vana eſt:Prouerb.xxxj.
Sed qꝛ nonnulli totum defectum quiin üllis ac-
cidit ſpiritualibus armis qᷓtum ad hoc videlicet ꝙ;
gratiam non habent vel ea nõ vtuntur:vel abutun⸗
cur:væo attribuũt:ſicut oſtenſum eſt.S.ij.iiij.neceſ⸗
ſarium videtur in hocarticulo illoꝝ venudare men⸗
dacium:oñdendo ꝙ dñs quantuʒ in eo eſt omnibus
gratiã dat:ſaltẽ neceſſariam ad ſalutẽ.hoc igit᷑ addi
tur neceſſariã ad ſalutẽ dicẽdo:qꝛ nõ omnibo dat eq̃⸗
liter:ſicut nec omnib ſtellis equale lumen:nec oĩb
membꝛis coꝛꝑis equaleʒ virtutẽ vł potentiã:nec om
mbus angelis equalẽ gloꝛiam vel naturaʒ. Ita non
omnes facit apoſtolos vel ꝓphetas:eis tantã ↄferen
do gratiã quantaʒ aplis ↄtulit: ſ̊ tñ oĩb dat vel of⸗
fert quanta eis ſufficit ad ſalutẽ ſi cooꝑari voluerint
nec tñ illis facit iniuriã quib minus dat dando alijs
plꝰ. qð væcenter oñſuʒ eſt Math.xx. vbi oẽs qͥs inne⸗
nit in vineã poſuit in q laboꝛãdo oẽs vitã cũ merce⸗
de ſaluare poſſent:et tamen plus aliqͥbo cõtulit: ſᷣm
Intitat laboꝛis.ð qͥ cũ alij murmurarẽt rñdit: ami
ce nõ facio tibi iniuriã.q.d.exq tãtũ tibi w q̃ntũ hĩe
Tbes:⁊ qntũ tibi ſufficit:totũ Pord quare murmn
ras. Mota. P.xj.xvij.¶ Circa hũc ̊ articulũ cla⸗
randũ.Primo multis oſtendit᷑ exẽplis auctoꝛitati
bus ꝙ voĩbo grãm dat vł offert: ſaltẽ nccariã ad ſa
lutẽ:exq illoꝝ patebit mẽdaciũ:qͥ in wũ væfectus ſu⸗
os retoꝛquent. Pꝛimo ꝑ h̊ ꝙ vus oꝑat᷑ ĩ reb minoꝛi⸗
bus vł minoꝛis pꝛecij et nobilitatis: vtpote in oꝑibo
nature⁊ circa negocia coꝛpalia oñdẽdũ eſt qͥd ⁊ quõ
opꝑet᷑ in reb nobilibo ⁊ maioꝛibo:vtpote in opib gre
circa negocia ſpũ alia.iſte vider bonꝰmodꝰ ꝓcedẽdi.
ondendo ꝑ Gᷓ qõ facit in minoꝛi:qͥd faciat in maioꝛi.

G iij.

Quia ſiꝓbani poſſet ꝙ ſapiens wminus qͥ in factis

ſuis nõ ceficeret magnã curaʒ haberet ere minoꝛis

pcij:intãtũ circa eã diligentiã ſuam exhibendo: ꝙ in
neceſſarijs ei nõ veficeret. Ex hoc ꝓbato ſufficienter
oↄcdludqi poſſet: tantam ĩmo maioꝛẽ haberet diligẽ/
tiã c re maioꝛis pᷣcij que plꝰ ⁊ ꝓiinqͥus ⁊ cariꝰ ei atti
neret vtpoteſimagnã cura habeat veanimali:ſeqͥ vi
det᷑ ꝙ maioꝛẽ habeat ⁊æ filio. Gic in ꝓpoſito ſi oſten
di pot ꝙ veus tantã curã habeat de coꝛꝑib que ſunt
minoꝛis precij et nature animalis ꝙ eis łe ſufficien⸗
ti ꝓuidet lumine:et potentijs qͥb ineſſe ↄſeruari po
terint nature:⁊ finem nature ebitũ attingere. Me⸗
ceſſario ſeqͥ videt ꝙ idẽ faciat animabo que quaſifi⸗
lij ad eius ſunt ſimilitudinem:ſicut oñſum eſt.A.xx.
ij.Tñ ꝓpter bonitatem nature cui ꝓuidet que nobi⸗
lioꝛis eſt ↄoditionis/a ex ↄagruo maioꝛẽ reqͥrit diligen
tiam.Zuũ ꝓter cõditionẽ nature cõicate: que ẽ gra
que maioꝝs eſt bonitatis ꝙᷓ lumen coꝛpale.Et quan
to maioris eſt bonitatis natura quecuq;:tanto ma⸗
ioꝛis diffuſionis et largioꝛis eſt coꝛcationis: ſicut pʒ
tã exemplo ⁊æ natura ſtelle:in q̃ maioꝛ inuenit᷑ in na
tura bonitas:qꝙ; in candela:qꝛ natura eſt incoꝛrupti
bilis et maioꝛ etiã cõicatio:ſicut pʒ iterũ in ſole in qͥ
excellentiꝰ ⁊ fontale inuenit᷑ lumen:qoð nõ inuenit᷑ in
alijs ſtellis:ad quã excellentiã maioꝛ ſeqͥtur cõicatõ
qꝛ omnes ſtelle lumen eius ꝑticipant.O etiã ratiõe
ex q̃ ſeq ꝙ cũ bonũ ſit coĩcatinũ ſui:maius bonũ eſt
maiꝰ coõicatiuũ ſui ꝑ regulã q habet᷑: qñ aliqͥd ſeqͥ⸗
tur ad illud eodem addito vtrobiq; adhuc ſeqͥt: ſiẽ
patet animali quod ſeqturad hoĩem:⁊ ideo eodẽ
addito vtrobiq;:adhuc ſeqͥtur. verbigratia. qꝛ ſeqͥt:
homo ſᷓ alal.addat᷑ vtrobiq; idẽ:dicẽdo:homo albo:
ergo aĩial albũ adhucſequit. YIta in ꝓpoſito.cũ ergo
lumen gratie ſit magis bonũ ꝙ; lume ſolis: quantnʒ
in eo eſt oĩa illuminet coꝛꝑaliter:omnib coꝛpoꝛalili
offeratur oculis.A multofortioꝛi lumẽ gratie q̃ntũ
in eo eſt oẽs illuminat aĩas cũctiſq; ſpũaliba ſe offert
oculis huic rõni teſtimoni phibet: Yohan.j. Erat
luxr vera que illuminat oẽm hoĩem. Et ꝙ poſtea eo⸗
dem.c.exponens quod eſt lumen illud. dicit ve pleni
tudine eius omnes accepimus grãm. Et Paulus ad
thimo.ij.Apparuit gratia ſaluatoꝛis noſtri i om⸗/
nibo hominibus.Et ephe.iiij.dedit vnicuiq; gratiaʒ
ſm menſurã ⁊c. Et vcretũ:xe dſe.diſ.iiij.c. Necquẽ
qᷓ.vbi habetur: ſicut ſol equali luce equaliter ſuꝑ
omnes irradiat:ſic gratia i ſine acceptiõe ꝑſ. onsꝑl
equ aliter oĩb infundit᷑.Ex hac ratõnis ⁊ auctoꝛita/
tũ ↄcoꝛdia concedere neceſſe eſt vũ oĩv lumẽ gratie
offerre. vel multa ve eo inconuenientia implicare.qa
hãc in eo negare ꝓuidentiã. Pꝛimo eſt ip̃ᷣm cõcedere
inſipientẽ.pꝛedictũ nanq; eſt ꝙ ſapiẽs plus ꝓuidet
et maioꝛẽ curã hʒ e natura melioꝛi atq; ꝓpinquioꝛi
vtputa cæ filijs. Negare ̊ ceũ qᷣ illa geh arnre cõ
porali ꝓuidet/ꝙ ſolem ſuum oꝛiri facit ſuꝑ bonos et
malos:et pluit ſuꝑ iuſtos ⁊ iniuſtos: Math. v. talar⸗
ge vel liberalius nõ pꝛouidere nature ſpũali: eſt ip̃ᷣm
dicere inſipientẽ. Scvo hoc vicere eſt ijm dicere im⸗
potentẽ/ vel omninatura peioꝛem. quia omnis natn
ra ſiue inſenſibilis ſiue ſeminũ vel plantarũ ſiue ſen⸗
ſibilis ſicut animal dans alicui ſubiecto eſſe ⁊ vitam
que ↄditioni ſue ↄuenit:ſi potẽs ſit dat ei ꝑ que in eẽ
oſeruari? que fineʒ ad quẽ oꝛdinat᷑ attinge põt:ſi-
cut ; e ligno vel ſtipite a qͥv ſemẽ vl granũ nõ ſolũ
eſſe habet: h̊ etiã extra coꝛticẽ vedit ſeipᷣm in eſſe ↄſer
uatiuã et ſui ↄtrario œfenſionem ⁊ intra virtutẽ al⸗
terius pꝛoductiuam. Sicnt etiam in animalibo qrũ
quodlibet aliud in eſſe ꝓducẽs dat illi potentiã nu-
tritiuã ꝑ cuiꝰ vſuʒ indiuiduũ/et porentiã ꝓductiuã
ſen generatiuã ſue ſiis in ſpe:ꝑ quã ſpẽs in eſſe ↄua
tur.dat eĩ eis vngulas/dẽtes/coꝛnua ⁊ hmõi arma:ꝑ

xviñ.

rix.

1r.

Niij.

Gratia

quea nociuis ſe cuſtodiant. Si vo aliqð indiuiduũ

in aliqua tali vᷣficiat ꝑfectione: ſicut faciunt homi⸗

nes vel fetus monſtruoſi:cauſaʒ aſſignare opoꝛtet ex

pte nature ꝓducentis.qꝛ nõ fuit potens. vel aliqͥ mo
do ꝓ exceſſuʒ vel diminutionẽ erroꝛ fuit in natura ꝓ
ducente.qꝛ qñ potẽs eſt et materia ꝓpoꝛcionata:ſem
per ꝓducit qð melius eſt. Sicut q̊ ex ꝑte nature ſuffi
cientia in ꝓductoſarguit ſufficientiã ĩ ꝓducẽte et in⸗
ſufficientia in ꝓducẽte inſu fficiẽ tiã in ꝓducto:⁊ ecõ
uerſo ſufficiẽtia in vno ſufficientia in alio:ita aꝑteꝓ
ducentis ꝓductiõis diuine ſi veficeret ꝓducto in his
q necefſaria eſſent ad ſalutẽ:et ad finẽ ad quẽ oꝛdi⸗
nat᷑ eternã aſequendã. Quia ſicut arguerẽ ex ꝑte na
ture.ſic vicʒ:iſtud aĩal ꝓductũ nõ habet ſufficientes
otentiss vel mem bꝛa ꝑ quein eſſe ↄſeruari ⁊ finem
uũ conſeqᷣ poſſet:q̊ natura ipᷣm ꝓducens fuit impo⸗
tens ⁊ vefectuoſa. Ita ex ꝑte vei argui põt.ſic iſtiho
mini iam nato nõ dat᷑ gra ꝑ quã in eſſe bono ⁊ in vi⸗
ta ſpũ ali cõſeruari et finẽ ſuũ ſuꝑnaturalẽ ad quem
oꝛdinat᷑ ↄſeqͥ poſſit. Ergo veus ipᷣm pducẽs impotẽs
fuit vel oĩ natura in aditiõe hac peioꝛ:qꝛ oĩs natura
Panau iuuat quãtũ põt ⁊ melioꝛi mõ q põt ꝓducit.
nõ ſolũ hereticũ/ſ etiã ↄtra oẽm naturalẽ eſt dicẽ
rõnem.Cñ ſᷣm ph̊m om̃e ꝗꝓpter qo:et illud magis. et
cũ oẽ ꝑ ꝑticipationẽ tale vtpote honũ verũ ⁊ bmõi.
reducant᷑ ad vnũ eſſentialiter tale:ſicut pʒ ex.ij.me⸗
tha.Opoꝛtet ꝙ tota bonitas cauſaꝑꝝ ſcᷣaꝝ reducat᷑
ad illã cꝗãm pꝛima:a q teſte YJac.j.eſt omne bonũ.Cũ
g̊illa ↄditio bonitatis in cã ſca inueniat᷑:q ꝓducto

dat neceſſaria vt dictũ eſt:illã ↄditionẽ ĩ qo vis na⸗

turalis ratõnis ↄcedere cogit. Qui ↄcluſionẽ iſtã ne
gat:aſſerens nõ eſſe ſimile de natura q̃ opat᷑ neceſſita

5

te:⁊ e væo q opat᷑ volũtate: voluntatẽ in veo Paori
aſſerit eſſe ↄditionis ꝙᷓ neceſſitatẽ in natura bꝛutali

ſen ſenſibili. Et querendũ eſtia tali:ſi natura intelle⸗-

ctũ hĩet et voluntatẽ:intantũ ꝙ in eius eſſet potẽtia

ꝓducere fetũ cũ oĩbus neceſſarus ad eſſe et finẽ reqᷣſi
tis: ſi ſic illũ ꝓduceret vel nõ. Si dicũt ꝙ nõ: irriden

cdh ſunt.ſi dicunt ꝙ ſic:quare gᷓ illã bonitatẽ vo ſub⸗

trahunt.quã hoĩ vel bruto attribuũt: Sed foꝛte di

cẽt g veus neceſſitate homĩ ĩ neceſſarijs ꝓuidet.qui⸗

bus reſpond et᷑: ſicut materie diſpoſite in vtero ma
tris neceſſitate ĩmutabilitatis infallibilitatis aĩaʒ
creat:et materia infundit:eidẽ dãs eẽ nãe. Ita eadẽ
neceſſitate aĩe diſpoſite grãʒ creat ⁊ infundit anime
dans eſſe gratie:ſicut ptʒ ꝑ ſanctũ thomã pᷣma ſecũ/
de.q.cxij.arti.iij. Tercio dicere ipᷣm ſuis in neceſſari
is no ꝓuidere:eſt dicere ipᷣm ingratũ. Quis.n. gratꝰ
rex ponit hoĩes ad cuſtodiã caſtri:vel in militia duce
re:et illis qñ ſine dãno ſui põt non miniſtrat neceſſa
na.Et ſi reges imꝑatoꝛes tꝛeni in h̊ caſu ſuis pui-
dẽt cũ rex ſuarũ diminutiõe:qꝛ minꝰ hñt dũ młta ex

pendũt:æ qb aliqñ nõ lucrant᷑:ſi etiã talia eis ꝓui-
deri in legib ſuis ſcribũt:ſicut ptʒ Codice li.xij.tit.

erogatone militaris annone vbi oꝛdinat impera
toꝛ ꝙ milites dũ in expeditione ſunt habeãt neceſſa⸗
rialpanẽ viq; et vinũ et acetũ ⁊ lardũ.Cũ ꝗ̊ aĩe ſũt ca
ſtra cei ſicut oſtenſuʒ eſt..xxiij.xij. ve cuiꝰ cuſtodia
hoĩem quẽcunq; ſub durifſimo pᷣcepto ⁊ grauiſſimo
piculo onerauit/qõ qtidie obſeſſuʒ ẽ. Cũ etiaʒ ſuos
milites q̃tidie bello expoſitos videat quõ ſine maxi⸗
ma ingratitudineqꝙᷓ in ve nephas eſt credẽ illis vi⸗
ctualia negaret gratie:q ſine reꝝ ſuaꝝ diminutione
dare põt.Quomõ enim ſuis negaret filijs vel militi
bus/qð nunqꝙ; pentes carnales ſuis negarẽt. ¶ Ded
adhuc foꝛte dicent ꝙ duʒ milites fideles ſunt/et filij
innocentes rey et ꝑentes eis ꝓuident/ſed ipᷣs pꝛodi-
toꝛie agentibus nequaꝙ;. ita deus ipſis naitis et in⸗
nocentibus gratiam offert.ſed ipᷣis peccantibo retra
hit. nec ipam iteꝑ offert/qð dictũ repꝛobat᷑ tã exem⸗

vVel ſᷣm gratiã nõ r E Au i
i

GG iiij.
plo ꝙᷓ rone et auctoritate. Exẽplo.n. patet: ꝙ nõ ob⸗
ſtante ꝙ homo e die oculos clandat ⁊ ſolis lumẽ qñ
illud reciꝑe veberet:⁊ videre excludat/ſoltñ radios
ſuos nõ retrahit qñ oculoꝝ effigijs qᷓntumcũq; clau
ſis ſe offerat. nocte vo econuerſo intantũ ſe retra⸗
hit: oculis apertis non ſolis lumen ſed potius no/
ctis tenebꝛa ſe oculis offert.ſic nõ obſtante:q homo
die vite huius mentis claudat oculos:vel velamẽ
to peccati illos cooꝑiat ſol tñ iuſticie qͥ radioꝛũ gra⸗
tie ⁊ miſericoꝛdie non eſt anarus nec parcꝰ poſſeſſoꝛ.
cuius miſericoꝛdia plenioꝛ eſt tra ꝙᷓ ſole coꝛpalimen
tis ſe oculis offert/ nocte tñ moꝛtis poſt vite occa⸗
ſum intantum ſe retrahit ꝙ aptis oculis non lumen
gratie:ſed tenebꝛarũ recipiet penas. Mõ qꝛ ſol ille

occaſum ei neſcit occidat:hᷣ qꝛ ipᷣe occidit ſoli.Rõ a ruij.

hoc ſumit᷑ ex vi wctrina qui wcet remittere vſq; ſe⸗
ptuagies ſepties.i.ſemꝑ qui etiã vult ꝙ dum omnes
ſunt in hac vita omnibo o ptemꝰſalutẽ:et aniaꝝꝑ licet
non coꝛpoꝛũ vitam recipiamus et ſalutem. ſſi iſemet
hoc non faceret quantum in eo ſi ex parte illoꝝ væbi
ta adeſſet habilitas:wceret quod nõ faceret et ↄtra
naturã vellet riuulũ copioſioꝛẽ eſſe gratia q; fontem
fallacẽq; faceret apim qui e eo dicit ꝙ vult omnes
hoĩes ſaluos fieri quantũ in eo eſt. Cotũ iſtũ ꝓceſſũ
ofirmat apls.ij. Coꝑ.ix. dicens.potens inquit eſt de
us omnẽ gratiã abundare facere in vobis.vt in om̃i
bus ſemꝑ omnem ſufficientiam habentes: abunde⸗
tis in omne opus bonũ ſin hoc qð dicit potẽs eſt: nõ
excludit qͥn paratus etiam ſit/ſed includit qꝛ poſſeet
nolle vbi vebet notat omnem iniqᷣtateʒ; vel parcita⸗
tem in hoc ꝙ dicit ſemper:confirmatur vltunum di
ctum ꝙ videlicet in hac vita gratiam ſempꝑ offert di⸗
cens gratiã cei recipiatis.ij. Coꝑ.vj.Ab ipſo verbo
incarnato:quod eſt plenũ gratie⁊ veritatis: JYoh.j.
Eſt enim vt dictum eſt plenum gratie nobis duʒ vi
uimus et veritatis.dum moꝛimur.
Bed cũ videamus nonnullos Grerinn nõ habere
e vefectus in oꝑib-
bonis et gratioſis veo attribui nõ poteſt vt oſtenſu
eſt.inueſtigare opoꝛtet:cui attribuendum ſit. Cuiꝰ
quidaʒ inueſtigationis veritas citius apparet ſi bo
noꝛum operũ ? gratiarũ receptionẽ cõditio reſpicia⸗
tur.Grãꝝ nanq; receptio et vtutũ oꝑatio: ↄditionẽ
qͥdammodo ſequunt᷑ matrimonij:et ꝓductionis fru
ctuũ tam d terra ꝙᷓ ce arboꝛibo.et ſanatõnis egroti:
qꝛ ſicut ad matrimoniũ copulandu due reqrunt᷑ vo⸗

luntates.Ex quibo ſi vna væſit nihil efficit᷑ ad fructũ

etiã de terra vel arboꝛibo ꝓducendũ due reqͥrunt᷑ cãe
Vna vicq; motꝰfirmamenti ⁊ ſolis irradiatio. Alis
tum ad terrã homo q eã oꝑetur.et ad ꝓduceudum
ructum diſponant. Abtum ad arbores vo ſca cau/
ſa eſt virtus in radice.AAd ſanationẽ etiã egroti due
frequent᷑ concurrũt voluntates.videlicet medici wo-
centis et infirmi coopantis. Ita in ꝓpoſito ad ſpiri⸗
tuale matrimoniũ inter deum 1 hominẽ copulãdum
ue reqͥrũtur volũtates ⁊ei.ſ.et homĩs.ſic ̊ ad bona
oꝑa producenda et anime ſaluationem obtinendaʒ.
et ſicut in matrimoniali copulatione/ſi vna veſit vo⸗
luntas /ſicut etiam in fructuum pꝛoductioneſi œæſit
qui terram colat vel virtus nõ aſſit radicis vel volũ
tas puertatur infirmi:nec quod ei a medico dicit᷑ fa
ciat.ſed voluntarie ſeipſum occidere vult necmatri⸗
moniuʒ fit. nec terꝛa aut arboꝛes fructũ pducũt nec
infirmꝰ ſanat᷑. VUno ꝗᷓ ad matrimoniũ copulandũ vo
luntatem patam habenteſole vt vbet terrã irradi
ante et medico bene wcente.ſi nullus in iſtis ſequa⸗
tur effectus:cui attribui vebet vfectus non poteſt
attribui illi cuius volũtas ẽ parata/nec ſoli nec me⸗
dico/ſed alteri cuius voluntas non concoꝛdat.et co/
lono qui terram ſuam non diſponit et radicho are⸗

Arxr. vj.

Nxv.

*
*

lllos in
cuniamſaſtentariöem ad tapullos
lriſiſbel nfante Hutr ͤn
nitviſtispatet ili e guibus dicltunn
lum dclinouenitintemala it patz
dmogumadam qui woquodammote
n ugerun cgno: Auller guam wlt
itmhi comegt erquengnoulamw⸗
Imductus :muler ci goſſo enne reln
uniincidensrreſponget herfueruntna
nqetij dlcit iumfragilisno poſſuun.
Onnesiſtimentiunt anmomntbusſibiſin
eialun ſt meytinſuper hommnen pen
ſitturmentinſuper dum vide Prn ni
s dads Mcindsterneſugs de Pinud
ſneinnaturaſcabonasegueletenden
ſlisinociatoneegnalitriihni Clltur⸗
gbentrs Nemunonanns dudsfülit
Uaaah entimanuslotas alten ill
gue anmatos h ti chrda haber

ogetl ſtantisinſolizlumine dnd⸗

iihhnron Oipinn s enan⸗

atno pgucl
lntnetfncgirii

betmanns turpes.
dehhrniifer Bitalien
Genofuit

nn n, Wninſorein
ngratierventans: gob.
lenum ganenobisi i
moamur.
vullosgrenan nöhabfre
niie⸗mime onſp
inopoteſt roſtenſis
atmbuengun ſit. Cius
hus nus hunt o⸗
ptions cdino eſpiaa,
Fruriopatio: saltione
loe ſanatoͤnis egrot
llandüduereqhwunk vo⸗
itnihilefick ad fwa
ucendü duertnmntcͤe
rſolis inacunio. Au
Detur etad dncacdun
ad arborts oſchz an
mmanioni eni rofi de
trs igelar nenta ⸗
. rrnnhſ in⸗
ommech
n caiun
utinenhnimni
nimeſiuſen
n goguctione mi

A.r.
Ny.

Gratia

factis et voluntarie infirmo.Sic in ꝓ;ᷓoſito vefectus
gre vel bone oꝑationis vel moꝛs aĩe ꝑ culpam nullo
mõ ⁊cæo:cuius voluntas ſꝑ eſt ꝑata:q ſemꝑ quantuʒ
in eo eſt omes irradiat vt oſtenſum eſt.⁊ quantũ ĩ eo
eſt. ſanat omes infirinitates eoꝝ:teſte ps.cij.eſt attri
buendũ.Sed nobiſipᷣis quoꝝ volũtas diuinenõ cõ⸗
coꝛdat voluntati:qͥ terꝛã noſtram ↄtritione ⁊ ↄfeſſi⸗
one nõ colimus nec diſponimus quoꝝ mens eſt ari⸗
da qͥ medicũ audire nolumus cũ illo q noluit intelli
gere vt bene ageret:qui ipſo lumine gratie offerente:
oculos coꝛdis apire nolumus. Vndeancelinus ho⸗
mo inquit nõ habet gratiãſnõ qꝛ hanc nõ dat veus:
ſ qꝛ hãc nõ qccipit ho:vtriq;.n.poꝛrigit taʒ accipiẽti
ꝙᷓ nõ accipiẽti.ſicut ſolis lumen poꝛrigit tã vidẽti:qᷓ
oclos claudenti quare accipit vnus lumen et aliꝰnõ
niſi qꝛ vnus oculos aperit et alius nõ. Vnde ergo ac
cidit ei.qͥ lumẽ habet vel qui ſanatur ꝙ iſta conſea eqᷣ⸗
tur.certea ſole ſeu medicoſa ſeipſo.vnde alteri acci⸗
dit ꝙ vtroq; caret:certe ex ſeipᷣo.ita omnis bona ope
ratio a veo eſt qꝗ teſte Eſa.xxvj.omnia opera noſtra
opat᷑ in no bis ⁊ a nobis.quia teſte Oaulo.j.Coꝝ.iij.
Cdadiutoꝛes vei ſumus.omnis vo huiuſmodi defe⸗
ctus a nobiſipᷣis eſt. Mota auctoꝛitates bonas. ſer/
mone.lxxxiiij.vj.Gicut ſi illi qui ſunt in caſtro obſeſ
ſo/quibo dñs victualia ſufficietia mittit ⁊ auxilia.ſic
etiam cui pecunia tradit᷑ ad mercandũ:cũ qua ſi be/
ne illa vtatur victum ⁊ veſtitũ ⁊ neceſſariam lucrari
põt ſuſtentationem /ſi bene in his ſe habeat qð boni
tatis eſt in vtroq; ſiue in caſtri cuſtodia/ſiue in lucro
ab vtraq; eſt tam videlicet a vmino ſeu tradẽte pe⸗
cuniam ꝙ a cnſtode et mercatoꝛe. Si vo vnus pꝛodi
toꝛie caſtrum perdat:quod et poteſt ſi velit quantũ
cunq; ſit bene munituʒ et inſtauratũ. Si etiã alius
pecuniam ? ſuſtentatiõem ad tarillos ludendo per⸗
dat in ſeipſis eſt vefectus. Mota.E.iiij.vij.(¶ ¶ Ex om
nib iſtis patet:ꝙ illi ve quibus dicitur in pſal.xx.qͥ-
niam veclinauerũt in te mala.ſicut patʒ.Hh.ij.iij.quẽ
admodum adam qui vo quodammodo peccatũ ſu
um impoſuit dicens: Mulier quam dediſti mihi de/
dit mibi ⁊ comedi.et quẽadmodũ latro ad ſuſpendi
um ductus ⁊ mulier cũ groſſo ventre vel in alia infoꝛ
tunia incidens:reſpondet:hec fuerunt nobis pordi
nata:qͥ etiã dicũt/ſum fragilis nõ poſſum abſtinere.
omnes iſti mentiunt᷑ cum omnibus ſibi ſimiliba.et ſi
periculum ſit mentiri ſuper hominem/periculoſius
videtur mentiri ſuper um.vide.Pxj nix. onamꝰ
nos duos vicinos terꝛas ſuas de ꝓpinquo poſſidere/
eque in natura ſua bonas:equale tempus ymbꝛes:⁊
ſolis irradiationẽ equaliter:ß nõ culturam equaleʒ
habentes. IJterum ponamus:duos filios eiuſdẽ pa/
tris vno habenti manus lotas /alteri illotas. vYteruʒ
duos eque armatos nõ tñ coꝛda habentes equalia
duos etiã ſtantes in ſolis lumine/vno oculos cladẽ-
ti alteri non. Si pꝛimus cuius terra non eſt culta di⸗
cat:ꝙ; nõ ꝓducit fructũ ꝓpter defectũ ſolis vel tẽpis.
ſi filius dicat:qͥ habet manus turpes:ꝙ non recipit
locale qꝛ pater nõ offert. Si tercius dicat ꝙ fuit ĩ bel
lo victus vbi ſocius vicit:qꝛ nõ fuit armatus.Siq̃r
tus dicat:ꝙ nõ recipit lumen:qꝛ ſol nõ lucebat.non-
ne om̃s mentiunt᷑ qꝛ terꝛa pꝛimi nõ ꝓduxit fructum
ſicut terꝛa vicini ſui quia nõ erat equaliter culta:fi⸗
lius nõ recipit iocale/qꝛ manus nõ mũdauit. Alius
fuit victus ꝓpter œfectũ coꝛdis. Quartus lumen nõ
recipit:qꝛ oculos nõ aperuit/cũ tñ in ſua poteſtate eſ
ſet a ꝑire ſi voluiſſet. Gic ĩ ꝓpoſito frequẽter videmꝰ
duos hoĩes qͥ ex eadem ſunt natura et terra nõnun⸗
iᷓ duos vo fratres germanos:qͥ terꝛas hñt ſatis vici
nas quoꝝ vnus æ terꝛa ſua fructũ ꝓducit caſtitatis

ieiunij elemoſynarum et ceterarum virtutum. Aliꝰ

So nihil tale,ſed ſpinas et tribulos ⁊ vrticas ꝓducit

G Ain..
vicioꝑ.vnꝰ recipit iocale gratie alius non. vnus dya
bolũ ſemp er vincit/ et carnem et mundum. alius nõ.
vnus ꝓcipit quid ſit agenduʒ vel fugiendũ.alius nõ
Si ille qui in omniboũtis væficit deo vefectuʒ impo/
nit/ falſuʒ dicit.quia dicit in Ipo.iij.cꝙ ſtat ad oſti
um et pulſat.⁊ ꝙ ſi qͥs ei apire voluerit intrabit ⁊ ce-
nabit cũ eo. Sed heu nõ erat qͥ apiret nec aſpiceret:
ſicut patet.C.vij.xxvij. Mõ gratia eis cæeſt ſicut ipi
ceſunt gre. Au lier illa que vaſa habuit in qͥb reci/
peret o leum recepit:patet q̊ q; male dicunt vel reſpõ
dent qn querit᷑ ab eis qñ erũt boni vel quãdo vitam
emẽdabũt rñdẽt qñ veus voluerit:eiq; dicũt:da mi⸗
hi vt ꝓficiã qð iubes:qꝛ ita fragilis ⁊ debilis ſuʒ q; pᷣ
cepta tua implere nõ poſſum qᷓre nõ das mihi grati⸗
am reſiſtendi peccatis.Et ſi querat᷑ quare non pfici
unt bonũ quod vident vel quare nõ dimittũt mala/
peccatũ quod oꝛe veteſtant᷑. Rndent expecto grati
am:qñ humero gratiã libenter faciam.in iſtis nanq;
et in omnibo dictis ſimilido falluntur qꝛ deꝰ gra eos
vbiq; expectãt ⁊ nõ ecõuerſo. Ille.n.qͥ nos om̃s voca
uit in gratiam chꝛiſti:Gal.j.vementẽ nõ fugat/vłve
nientẽ nõ fugit:ſed expectat.qͥ dicit Eſa.v. Expecta
ui vt faceret vuas:⁊ fecit labruſtas. Et eſt auctoꝛi⸗
tas ſatis ad ꝓpoſitũ:qꝛ ſicut ve vinea ibidem recitat
ꝙ fecit ei quicqͥd vebuit:vnde et ait recitatis:quead
vinee ꝑtinent culturam.quid ei quod debui vltra fa
cere et nõ feci.inſuꝑ ⁊ ſuꝑ hec oĩa expectaui eã vt fa⸗
ceret fructus:⁊nõ fecit:ita in Wonit toto pᷣdicto ꝓ
ceſſu patʒ: ceus vinee.ſ.cuilibet homini naro facit
qcqd facere debet gratiam offerẽdo. ꝙ etiam eos er⸗
pectat et tñ quo dolendum eſtillud quod dicit᷑ ibi
dem ⁊æ vinea illa/poteſt dici de multis vineis nunc:
expectaui inqͥt vt faceret iudicium:⁊ecce iniqͥtas et
iuſticia.et ecce clamoꝛ illoꝝ.ſ.qͥ oẽm defectũ claman
do mihi imponũt:qui dicunt ſe me expectare/ cũ ecõ⸗
uerſo ego eos eypectem.qui mihi clamãt dicẽtes:da
mihi vt pficiam et non poꝛrigunt vas in q recipiant
gratiam:ꝑ quam erftclant: irrationabiliter em̃ cla⸗
mant:qui nec habent in quo recipiant nec illud di⸗
ſponũt.ego inqit veus multo rationabilius eis cla⸗
mare poſſem:poꝛ:rige in quo recipias vel manus la⸗
ua:ſicut clamo Eſa.j. Lauamim mundi eſtote ⁊c:qꝛ
teſte ecretoſœ pe.diſ.j.S.alij econtrario.nullus niſi
purgatus a vicijs grãm vei acciꝑe põt.q̊ duʒ vas aĩe
plenũ eſt peccatisquãtũcunq; oꝛe clames:qꝛ tñ ma⸗
nus oꝑinõ apponis:graʒ recipe nõ potes:q;ꝛ neq; in
quo haurias habes: YJoh.iiij.Et poſito ꝙ diſpoſiti
rãm recipiant nõ poſtea eã amittere porerũt:ſi vo⸗
uerint ac ſi puilegiũ a papa recepiſſent. Mõne in po
teſtate illoꝝ eſſet illo vti:vel illud dimittere. Si vᷣo
nõ vtunt᷑ vł amittãt defectus in dante pꝛiuilegiũ nõ
eſt:hᷣ in ꝓdente.ſic in ꝓoſito. ſi inſtare velint ⁊ di

xxiy.

nx.

cere:ꝙ predicta diſpoſitio ad gratiam recipiendam

vel retentio ⁊ cuſtodia iam habite in ptãte illoꝝ nõ
eſt:quia ſine gra quea cæo eſt neutrũ fieri põt.Rñde
tur:ꝙ ſiue illud qð diſpoſitionẽ pcedit vocetur inſpi
ratio ſiue gratia que ⁊ diſpoſitionẽ pᷣcedit et ipᷣm qð
eũ in gratis ↄſeruat:ſiue quodcũq; aliud vocet᷑ ꝙ ſe
a eo de neceſſitate habere aſſerũt ad hoc ꝙ ſe diſpo
nant vel in bono perſeuerant:eus in illo nunqᷓ vefi⸗
ficit:qꝛ et de illo ꝓcedunt om̃es ratões ⁊ exẽpla totiꝰ
articuli.Oñ q̊ dicunt:ꝙ nõ eſt in poteſtate illoꝛũ:re
ſpondetur ꝙ faciant ad hoc qͥcquid ipᷣi poterunt et
infallibiliter bene erit. Sic ergo ey effectu ſcire poſ⸗
ſunt:qꝙ male dicunt.quia ſi faciũt ad hoc quicqͥd fa⸗
cere pñt:ergo bene eſt.antecedẽs ptʒ: qꝛ deus iniuſte
ageret petẽdo ab hoĩe ad hoc ꝙ bonũ hꝛet ſtatuʒ plꝰ
facere poſſetq̊ a veſtructione ↄſequentis:ſi bonuʒ
atuʒ in eſſe ſpirituali nõ habet:non facit quicquid
facere poteſt ad hoc ſcpᷣm diſpoſitionem gratie que

Arꝰ.vij.
rxxrj.

Arꝰ. j.

Gratitudo

data eſt. Ephef.iij.quia vnicuiq; data eſt gratia ſ̃ᷣm .H

menſurs et magis et minus vvnatiõis chꝛiſti:Ephe.
iiij.ideſt ̃m plus et minus ſicut patet ſupra.e.c.xvj.
Et ſicut plenius patebit infra caplło de pdeſtinatio
ne in qua auctoꝛitate paulus totũ pᷣdictũ ↄfirmat ꝓ
ceſſum et occaſionẽ dat articuli ſi equentis.
Ex hoc videlicet ꝙ nonnulloꝝ coꝛda mouere põt
quare vnicuiq; dat᷑ ⁊ offertur gratia ab illo qͥ ſcit/ ꝙ
multi illoꝝ eam recipere nolunt. Multi vo ipſam iã
receptam amittere volunt.hoc enim mirabile videt᷑
cum nullus vñs ei caſtrũ vel maneriuʒ vel pꝛecioſuʒ
iocale:vel offeret vel cuſtodiendum traheret: quem
ſciret illud amiſſurũ. Solutõni vo huius qonis que

habet᷑.L. v.l.hoc addendũ eſt:ꝙ ſiltitudo ve domĩo

tradente caſtrum non eſt bene ad ꝓpoſitum. Sed ſi⸗
militudo reddendo vbitũ plus eſt ad ꝓpoſitum

uia veus materie diſpoſite animam infundendo et
anume diſpoſite gratia largiendo vebitũ ſue pꝛouidẽ?

tie reddit:ſicut et æ alijs factis ſuis dictum eſt ſupᷣ
eo.ca. xxiij.ſicut ergo fidelis homo vebitũ ſuũ reddit
quantũcũq; ſciat illum cui reddit?᷑ velle illã amitte/
re pecuniã quã ei reddit vel abuti.Ita veus animaʒ
materie et gratiam anime infundit: vt notas faciat
diuitias gratie bonitatis ſue.Ephe.ij.et ideʒ de an⸗
gelis bonis malis homibo veputatis dici poteſt. Si
obijciat hic ꝙ us hoc faciendo facit contra philo⸗
ſophiam et leges ciuiles ꝑ quas gladius nõ eſt furio

ſo reddendus.reſpondet᷑ ꝙ verum eſt dũ in furia ſũt

coꝛpoꝛali:ita nec deus iſtis gratiã reddit dum in fu⸗

ria ſunt ſpirituali:quia ſicut nec pꝛimus duʒ inſanit

eſt ad gladiũ ſuũ quẽ apud aliũ depoſuit ſuſcipiẽdũ
diſpoſitus:ita nec ſcdᷣus dum peccat ad gratiã diſpo
nit᷑ ſuſcipiendaʒ.nec ei æus Fi infundit ſicut nec
ſapiens in vaſe immundo velpleno vel fracto vł trãſ
uerſo pꝛecioſum liquoꝛẽ infundit.nec ponit vinũ no
uũ in vtres veteres:ita nec veus coꝛdi infirmato peꝛ
luxuriã vł vento ſuꝑbie pleno.vel ꝑ diſcoꝛdiã fracto
vel ꝑ cupiditatem ad terrena tranſuerſo gratiam re
aliter infundit. Sed tm offert illis:qui mctrinam te
nent apoſtoli.j.ad Theſſa.iiij.c.dicentis ſciat vnuſ
quiſq; vas ſuũ poſſidere in ſanctificatione ⁊c. Mota

quomodo gratia facit omnia opers penitentie et re⸗

ligionis leuia. P.vij.xl.

Patitudinis. drio

multis exemplis oſtendendũ eſt wcumen⸗

tum. Scdᷣo complementũ. Cercio ꝑpetu
itas. Quarto vtilitas.Quinto gator paucitas.et
ingratoꝝ oſtendenda eſt multitudo. Gexto ingrato
rum oſtendende ſunt ↄoditiones.Geptimo reſponſio

nes cum reprobatiõe.Octauo pena. Mono pene in⸗

ſtide.

¶ Ratione pꝛimi eſt ſciendũ: ꝙ licet leret vinculuʒ
gratitudinis diuerſimode nos deo obliget et pꝛoxĩio:

qꝛ veo equalens ↄdignuʒ reddere nõ poſſumus pꝛo
ope creationis/et recreationis in quibo nos puenit ꝓ
opꝑe gubernatiõis in gue nos öcomitat᷑: , ope glo⸗
rificationis qð ſequit᷑ Cũ enim ſᷣm phᷣm in ethicis:
patri equiualens reddere nõ poſſumꝰa qͥ eſſe habe⸗

mus nature cui tantũ dare non poſſumus.Amulto

foꝛtioꝛi o patri noſtro a qͥ eſſenõ ſolũ nature ſed⁊
gratie habemus⁊ gloriee nalens reddere nõ poſſu
mus:ꝓ tot beneficus qᷓ ꝓpheta cñ retributiõis inſuf⸗
ficientia recolligẽs admirando querit: pſal. cxv. qͥd
retribuã dño ⁊c.homini vo danti tpalia retributio
maioꝛ fieri põt.Erxemplũ ad hoc e ſpeculo ardenti:
ꝙ radios ſolis accipiẽs:ad maioꝛes eos reflectit ca⸗
loꝛes:intantuʒ ꝙ materiã multũ ſiccã cniuſmodi eſt

illa in qua ignis ferꝛo pcuſſus recipit᷑ reflectio illa ſi

aſt experimentũ wcet accẽdit.Sicilli æquibo Sa⸗

G iilj.
pientie.vij.ſpeculũ ſine macula wnoꝝ tꝑalium radi
os in ſe receptos cũ tanto charitatis caloꝛe reflecte/
re vebetſoꝛando/ wcendo.exẽpla bona dando q eos
pꝛius non accenſos charitate accẽdãt. Accenſis vo
caloꝛẽ duplicẽt vt e vtriſq; verificet᷑ illud Ecci.xx.
Eſt datũ cuius retributio duplex. Zamẽ ad reddẽ
dũ vtriq; tam vo rna grarituaimt ebitũ plu
ra nos infoꝛmãt exempla. Quoꝝ pꝛimũ accipit᷑ i na
tura inſenſibili.Cerra.n.bene cultaſet ab herbis no

ciuis purgata/ vbitãq; tẽperiẽ ⁊ bonũ ſemen recipi⸗

ens nõ eſt homini cultoꝛi ſuo ingta:ſed reddit ſemĩa

mhktiplicata. ſic vinea/ſic arboꝛes /floꝛes.et᷑ ſic ſolſeqͥ⸗

um ⁊ hmõi ſolis ſuſcipiẽtes radios ſe aperiũt/qͥꝝ exẽ
plo homĩes vei vel hoĩs recipientes beneficia coꝛda
aperiant diligendo/⁊ oꝛa regratiando illud ꝗpheti⸗
cũ inplentes vaticiniũ. Cõfitebir tibi cũ benefecert
ei ¶. Bcõm accipit᷑ in natura ſenſibili irrõnabili:
cuiuſmodieſt natura brutoꝝ v quibs Señ. libꝛo.j.
c beneficijs.c.ij. Den eficia inqͥrfere ola ſentiũt aĩa
lia nec vllũ tamimanſuetũ aĩal eſt: cura non miti⸗
get/et in amoꝛẽ ſuũ vertatſleonũ oꝛa impune a magi
ſtris tractant᷑. Elephantis feritatem vſq; in ſeruile
obſequium væducit cib:a wæo etiã ꝙ qᷓ extra intelle⸗/
ctum atq; eſtimationẽ bñficij poſita ſunt aſſiduitas
meriti vincit. canes etiã ꝓ parus eis cibo dato tãtuʒ
magiſtros ſuos diligũt ꝙ ꝓ illoꝛũ vefenſiõe moꝛti ſe
exponũt.qͥd in ↄpatione iſtoꝝ vo reſpõſuri ſunt qͥ
hmõi heneficia peioꝛes fiut ſiẽ oñſum eſt. EG.ij. arti

culo.iiij. Nota ↄtra iſtos. R.ij.ix. Terciũ accipit᷑ j

in natura rõnali in factis viq; antiquoꝝ memoꝛabi
lib væ qͥb li.j.æ nugis phᷣoꝝ ſcribi ꝙ Julius ceſar
cnidã veterano periclitãti in cã ſua aduocatũ ⁊ædit.
Sed cum veteranus ⁊æ illo nõ atẽtatus vulnera ſeu
vulnerũ ccatrices q̃nõ ꝑ aduocatũ ſ̊ in ꝓprio coꝛpo
reꝓ ipſo ſuſtinuerat oſtenderet ipſe imꝑatoꝛin pro⸗
pꝛia pſona deſcendit veteranũ in iuſticia ꝓtegendo.
die oſtendunt vt cã̊s ? leges eius iuſticias vefenda
mus.ſ̊ heu nonnulli ꝑ aduocatũ ei ſeruire volũt di
ceutes. Oꝛa ꝙ me ieiuna ꝓ me ⁊ pmõꝛ.Alij vo peius
faciũtq nec p ſe neeꝑ aduocatũ eius tenent legẽ.vel
in cauſa in q̃ eos inuocat dicẽs:qs ↄſurget mecũ.ſcʒ
in bello.aut qͥs ſtabit mecũ aaneſſcn opantes iniqͥ⸗
tatẽ.Contra pctõꝛes iuſticiaʒ.ſ.vefend ere volũt/plꝰ
ſe ꝙᷓ cũ amantes in hoc dei iuſticias dvefendere vłeiꝰ
iniurias vindicare nolũt ne ipſimalas grates habe
ant de qᷣb.ij. Chimo.iij. Erunt hoĩes ſeipſos aman

rxpᷣi vulnera q ꝓnobis in coꝛpe ſuo pꝑtulit nobis quoti

tes cupidi elati ingrati ⁊c̃. Mon ſic boni xpᷣiani qͥ pꝛe

dictis oim creaturaꝝ infoꝛmati exemplis grati eſto⸗
te: Coł. ij.
Huius añũt wctrine ↄplemẽtũ ſola vtute habetur
atitudinis. Ad cui dicti intellectũ eſt ſciendux:q;
icut ex dictis linconienſ̃ in cõmento ſuo ſuꝑ pꝛimũ
caplm li.œ dyomiſſij de celeſti Yerarchia in parte col
ligi᷑ wna ⁊ beneficia a datoꝛe ad receptoꝛẽ deſcẽden
tia ſunt q̃ſi radij ſolares a ſole ad coꝛpoꝛa inferiora
eſcendentes ꝓter tres tales ꝓpꝛietates in radijs et
Vnis inuentas. Vna.n.luminis veſcendentis ꝓPꝛie
tas eſt: paulatiue in nr̃o creſcit emiſperio / ſicut pʒ
in mane qñ lux pꝛimo oꝛi ab impfecta claritate pan
latiue in ꝑfectã creſcit claritatem. Sic wna veimi⸗
nus pfecta nature.ſ.et foꝛtuneſ⁊ gre ꝓcedũt.ſi qͥbus
bene vtar̃ lumen gratie in eo creſcit vſq; ad ꝑfectiſ⸗
ſimã claritatẽ ad lumen viq; gloꝛie. Et ſic in cuſtodi
endis illis retributio multa in pſal.xviij. Eundẽ eti⸗
am modũ obſeruant homines ſapientes:pꝛius mino
ra dantes:poſtmodũ vo gratis in minoꝛibo maioꝛa
addunt. Scda radioꝝ ꝗꝓpꝛietas eſt ꝙ humores ð ter
ra eleuãt/et diſperſos ↄgregant/⁊ ſecum in altuz tra⸗
hunt in nubilo vniũti⁊ iterũ terrã irrigare faciunt:

Al?. ij.
uij.

V.

ggmmpladorarefaclüt. Qu
lurbani ſi e nbann ufn le
ſor racios molireclpiat eioꝛs l
co fit guni ni ferentws in lmn
Inerpudn 1 lusgforüsct
cej irpt. Gij Bonl ſoy log Eunn
up tinmiocoe etolet peuntoꝛes o
pincnoci gereos rapiüt nihllrefunch
Lhitio ai plens coꝛcis facena i no
ineei m darone directertſpiaüt ihmfan
hendor loudido mani quide ad receptide
icevanitieniſ reteeldlli
inintendendotalesractos benefiaor ob
chuuntporuosoꝛe velopere gras refundu
ſidiſit bom wm coꝛde reno mir hoimn
hintes medionte irturegrotitudis ulaon⸗
grinconopere fin poſſibiittati ſnuͦraend
lcſncci pu ni enenitperlinenmnecti
gtifnkintncit uedarmegraneinenait⸗
atlmntal vocopys granig oꝛdinat
on iencitytaliteraſſegnit directerae
nni tfectt Etſicptzho afeanl
deltbeihllchgn ghocqnodfaat ichep
ing cnchſclicitas⸗ocin hoidus

.Ilij.

etnende 4
etnh Gherſt. Aare den
dos tio⸗ fiec; lcenſ 06 .
ocr dne elne 1o vo ita ꝙ virtute
iteren mogrin Dns Lääin. media rtute radioꝝ fuᷣ
1 l W alla niibo illis p iraquaꝑ quedã
enan Wo E las aller gpᷣmo in aitũ quedã ci
bz⸗ an beneqbnigmnſßlt bibo iterĩ enrit tr. aRenel eleuant/ ienl to/e
eaſic noninſiſngnahe ad nos emttufO atiil iq; eas liqfacietil⸗ endi maius: olcoUnus poni
ſtecorbo hei eia eb⸗ queꝓ nobi ttur nõ ſolũ euant. ſi ciẽtib endoq icẽs:eſto us ponit eũ ij
lhis ndse Eſol terra.i ſicut eſt urnatioſpdi⸗ t: ſ etia endroi s reſeru ed veml caput innu⸗
nnnennenelſchce aitte diienda acoꝛcls e nle bmore vece it: dore vor hnl coloſt. nens eos in ſpellon⸗
1 os acoꝛdi⸗ ib eleuẽt zij vt nos entu pot diligent iij. grati be illo h
i ciihend lutghen⸗ pnn ? ſecum mn alt 27 par vincnlo ſibin, Wimi ntuz eſtaditio. Unde ten e⸗ arieſtorerque r⸗
innatn kndi in Aet⸗ nt. iteꝝ we dilectio mnculo ſil ligen ninn⸗ ola examinab 0. Vnde ſene ado. qꝛ hecpmaiatij
Kraben raſenſib enefen trahũt terrã i endo pꝛedi ne 7 templ nt/z vni ꝙ; negamꝰ itea quo a ca epla. lxxxij Pma ſapi⸗
or ilini pbmũ d ra irrigar edicãdo eos: platiõez tr. cũd quemqᷓ gr. ccepit/q ij. Sapiens
Dencſc, nabilt atoꝛẽ medi e faciãt/ os: quos i 325 go hec aditi. i gram ref. ntum/qni ens
Mmimanke an “ eleuentu ediant. wnec finali⸗ in altu agimꝰ oditio eſt ferre: niſi n/æ vbi: ira⸗
Wnanſnn Tnitſerenaſende⸗ r: vt ſ. ewnoꝝꝑſi naliter ad iom me co ſinen aploꝑ. iſapien 2⸗
ſi ncisiſeſn uienni 1. vj. ipo in ipo oia Der.. ſuoꝑꝝ b ad ipm õõ .j. Theſſa. j gragin.
Nangtieen Utgia T in ipᷣo oĩa.T. eis unpl ono vſu i toꝛitatib rmiſſioe. S. 2. Ij. gras i Se⸗
— yqñ inueniũt coꝛpne ec enbapoſtolene gae nentorlbyamd otrari ed oiw iſtis erem vle
Elephannigfan n niti⸗ 10 iũt coꝛ itio in radij olicus qm̃ es pereginaranone k. is exempli⸗
archnefin one⸗ recte glinegg . e un radijs es ſhoc piunt cal flores em dum ſer⸗
. sfentaten e e eneg ctunt lineas r. idũ politũ imnuenta eſt: mi omnia oꝛzes: man em̃ dum fe vij.
nanined, ltiäg Gin ſen caloꝛẽ qñ x ectas recipi tũ:quod qui elle nines econn aciuntod oꝛes redd er- * iij.
manmnehfii göenn le uẽ ad qñ vo obli pit: ad mai⸗ quidem licet iu erſo. duʒ n oꝛifera. S unt odo
ceneiiieſtnſmtiſinte, Noco denaikſiren igue reripinn tur ee. n lone menrurt vy lrs wunn adtceſeuge
ntaſian o coꝛpꝰ ĩ ſe i ectunt ipiunturl reſte ngam vitã ilchꝛitudinẽ a9 wor iho
li Pporpoas ſclitas ambfñ ĩ ſe inſolidũ calo icet ad ali⸗ du tã hmõi diné/ſani recipiut: l.
t olor; cbodatotz lam hñt reflecti⸗ olidũ cun is augmentn ali⸗ nt. expectã oõi/ co gr. anitatẽ/foꝛti ci⸗
pan en Lü rengz, titz lemolli ectionẽ it liuſmõꝛ ẽ ger i entñ.quã⸗ appꝛo xpectãt vſq; as bene ſerui ꝛtitudinẽ
npeton emnon fe eos ampliꝰ oꝛes no redajre adios reci niut: nul⸗ odoꝛẽ dare: it/ acſifl tutẽ 7 vſ. 0no red
in fachs gig radios n receptis amplii o vo ferida inue⸗ 2tra ronem aturã tãtii ſee, „ U. die
ns igantiande erdok i um er nali recipiẽ plius fet ida inue⸗ fieri ſu Tales nõ ũ facta 1 di. 3. Muãtũ
ktankeile Mc ͤ
incaſu ceſar aliaꝝ virtutũ HB. ijj. Boni eren tes in l 7 ⸗ lites ad mili eati & NRauriciꝰii 7 Talijs
hns dillond usducegtü dl Annead. Soni vo pl in luxuriam Rnabelckeng D ꝛegorij: unpatoꝛ
illond Ntans meen cadmodii aertva us grarũacti nabilitatevk erbiltiner nen i:,ꝛdinautt q, mi⸗
önöha Nus pulnera Tepidi? ũ aer eos reci t. peccatoꝛes? actione nõ zauert. ebili nteqe uit mi⸗ Exe
Nocnäntn, Cepidi vo qᷓ ci plena oorqi. toꝛes vo 7 i nö uerterenk quos bear⸗ , ent wemilitia vl mpl.
oſtendereti Binpriocn piut nec ĩ ip u plena c iͦt. 5 nibi retungunt. Iin bize mg O eat nertuternen mie l
roſtendentihſeingardn po bit nec i ipm daroꝛẽ oꝛdis faci refund modũ.quaſii at* Bre eiecti:ad xpᷣ
tvetmmi n nen nd iligendo toꝛẽ dir dewna vei n0 ren⸗ enotanio feci uaſi in pſ̃ goꝛl⸗. ne bm
tveterenu in iuſtia⸗ rigi 7 laudãd ecte reſpiciũt ipᷣ inõ reci ijci feci tec pſona viſcribẽ pꝛehendit ei
obiolncoren in rigut / H faciẽ äs kei⸗ endo ribi mintenn cribẽs. Ego i et
45 optulttpobisgnon ipſum i obliqua quidẽ ad eruẽter tes m imilites comitei go inquit
iorlepeseiys lthobisnan teci n intendend nt/quaſi v receptiõ eos/ cogita i meos 7t mꝑpatoꝛe 1
rlegeseins ſi vno o bez poꝛ tibiobie. caela inquit quõ ua me ſi m /ſub
igachoe grinſtar nſent recpiunt: pa o tales radio culo obl lectũ f. it quõ ad hoc ubtrahis mi 6
ligachocztiai ruiz toiit )l vo ſolidiſ cuas oꝛe benefiame eſdhe in in poltoquig aengken ad pocindebio egh,
aumg omerbmu e olit al recipi iſüt 2 bom vel opere gr iox obli ibt to quid rñd eingratitudi ebis cũ ab
i Ai ſopen cibienteo meelenineo egfas refundur aut labüt vigga ſenn nt i itudinis 0
oadnocgtii⸗ peing ratian on. mediante vi ꝛde recto vei undũt qui tem Meie a 60 ſen illi qui ſeipᷣ viciuz: it
auri ilo enantlce ni Ararzangon tevurugar e er pon ui em incluſin 7 rür erir mien, eipoor alios a æo
ar nig ieinlnmi tergegere egratirnaid itn den tocbpemaltgtren d elq̈ persé vſzaamo⸗
ocat dices, gs oſurget mech.ſ 1 bere 'm poſſibili itudis illa hyemalis erit nimis eiꝰ ẽ vſq; .
t meci aguerſuso 1.G eun dẽõ fi eu puũctũ vñ llitatẽ ſuã oꝛe re⸗ M. ix. xxy. glacies tarde/qꝛ i ad moꝛ
mec̃ antesini 4 lnarndenati e erit nã reddend 1 xxv. Dic pertranſit: Ga ingrati ſi
iuinag ſfent⸗ Ii⸗ em oꝑ ndũt qu per line 0 re uuentut ut ergo veus i t: Da ati ſpes
nigz. crepolit ob⸗ n ope aſſequũĩ ẽ datoꝛ grati am recta/ 7 pati 1s. ſ. tpe us in fo 3apl. xvj. Mo
oc di iuſticias defend 1 ui vo aliũ i tad quod gratie int . 2 patiebat᷑ nõ nobis carnẽ ꝛtioꝛi7 ota
Kmium erevke um no u intendũ lopus . endit 7 cen no expectã arnẽ ſu h pulchꝛioꝛi
blätneipſimale m nõ reſiecti it vłal Pratia oedin zanng npoꝛe pꝛoſ ado ſe mpfſit/ in
u grates habe rib- ectit. Et ſi liter aſſequi dedinatur: nobis peritatis q; nectutem qua etiã
ii Ennt oicsſaſo⸗ velre qurbuleuag ſell 7 quit directerad,· d gratus errleiteeg aannn Et bꝛenitertaᷓ
. . amon cit virt quibuſcũ yhoc quod faci tte radi- amus 8 extitit: it ltatis vſe iter tã
tint Bon ſichoni ianid virtus gratitudi q; ſollditas boc mhoin gratiruginé/adl haAt hoi q;adm
ini Hon ſcbon hlanle⸗ ad inte tudinis qui tas:hoc i 2po⸗ ne noſtr inẽ/ ad bocqi ꝙ; ↄſimi oꝛtẽ
ifomatiepenplogmniſ, zaniiguunnrtennntia r rPenbart- genmhakeeugeraneſck zin morte ilsr olten⸗
itudinis vij pꝛoce reddũ licem wradij inis aditionẽ am?. ad illi itudi .1
. 8 titudini en vicemq; c inis adi iin di .
haplenetiſtliſhntehehen illaq ſola trut crtegdut ſ bivun o er⸗ nchlerorun bylori aunhehe Paneni gratitu⸗
en n n 2 derbimzaenmn, vereberncat⸗ benelleiceny Füsolin H erdeln Numngd a greta- Erempl
ienf in cnant ſib nini agentes ſemꝑ: it: faci itur. Si vo ſo⸗ s obnnebant inter ao⸗ miuſq; ad vn
ugemmune Im ij..a = id ðUMdĩ
uDatoncag rtapt ti nſeic Bunn. tuch l.rij. o vua 7mors m rond g i⸗ ngebar in ca⸗
ſl ſagan i vij. doꝛcer — Iltatenconcgennreſiz Fis ive, penl/funben⸗
rtsa ſoles mpoiu n ſiora 20 ergic ſien,n s ſine intermiſſi ois ppetui ta nec in vacuenirstener gratitudo ver⸗ imbꝛijs
En lennane nlne 1 olortoredcunt Atoꝛnio mneceſſartonemi mtbe⸗ cns eſt ?talio in he rſenrich eſnecpzocul neetpi.
lumini⸗ . c õ ꝛi ratione nos: ectlões riter 1 moꝛt in ꝓſperitate qꝛ oĩ tpe diligit ec ĩ vi⸗
ingelataniheno ſcutp; bus gras iue tribulation rei recipimꝰb vel ein⸗ ä
utabinpfic danttatepon q. vlti ca do r⸗forte bemoſen æipſis a 6 icia ſiue rſt vratetneſte dno Fimgodo⸗se e⸗ ba⸗
Prtuneiriepe at veo egit cñ oĩ cijs. Exẽ .xxj. econſequi iat actione⸗ uerſa rum gi
eintogtat al ſin⸗ per o regranibo. taepinne⸗ Wesſnoaoan,, negutur vellier in irs aner⸗ monha E:
lumnpla i Eind , uit vos / vt ſ⸗ derati wvme ANn rene . ico. n. gr. aſahida: gola aduerſa
ting vt ſemꝑ dñ ymbol ã tenẽd net. no añ ato leue vi cit leuia: uerſa
mines tegnnneni benedicit dñm benedi lo. Ammo 0: nõ aũt ſic vider i iget: qui. 7 electibili. P.
ſagen in melu en aglcifer diſol caris⸗Grpenene n⸗ nent dura c vider in nicqd pꝛo ami ilia.
cratis in nonb niin te: perſe nentur. ſi ivenerin urã dietã vel grato. ſic illi. amico ſuſti.
ſnp thu e i d venoRiwe res euenerit pipera⸗bene ..pa. cuidam i eladqg ſumile in enino lime⸗ i⸗
receraenent Fabuue zapoltofloiene, T hdl⸗ us viliaiuoſ Pbintu vilum fuinuol Gslie.
recipiẽda/hõ. n agiten ſolu pe beſ⸗ oẽs comederer abiͦ celicata fuitquoſa Neaadi
.H. a alich wnure. opteꝛ lanti ? oꝛanti:a ũ:cui cãm di megere cũ tñ atri
rapieos. Wurer ſeyi la wo oſtenſum uerſitat ſcir eunde
vilis ſcbᷣis Rin S axactõe cib r bum 1 earace⸗
atus videbat ump eft ide mur⸗
. c5 eo Pmig
o quia meret᷑

diu ſcit ali
qo magnü ſi
upꝑeſſe .
qð vt:reddit ſegra-
aꝑg augmẽtũ. Terra.
e ſolis re⸗

5
Gratitu iii umani
cipiẽtes caloꝛes i . i sͦsůü g l aoit ec an oin
R rrerplut elearoelczre doer erlrakide⸗ eſt ipſi iniuriã faciunt ipſum iuramentis? ſcurrilito 6 a icſh nmnuſtaimmhe
iignoſifalte merẽt᷑ recipe maiꝰ.ſi Vo lemit⸗ erd d oht⸗ sduod nonfacircaniaraia vzz 1. nnin ſautt in nte⸗
erẽt: nihil recipent Sic in goſito qͥ ⸗ cipi omedit: ſup teno. atrat: quod faciũt tales cõ- atiu ſonltu e ſnibil.
tis caloꝛes:reddite oꝛe⁊ oꝑegi q wnoprecipt- trawctrinam apoſtoli tales ammon tis: E urnurer natne n j: uitr
is caloꝛes graꝑactoes vt addatur foꝛnicatio inqui onentis: Ephe. v. nucne ci Jnen n:n
gra capiti tuo. . Siquidẽ rferk: ncatio inquit omms ĩmundici cia; —☛1
aciguttruo HonerDiunde,sAubui kerte nec noĩet᷑ in vobis licut ecet arioeimnr urpan⸗ ulndi gnd iſi
oĩbus fe j bulauit ge do aut ſtultiloquium aut ſcurnili putn⸗ ut mſtrnunt , ſHnod
oĩbus foꝛtunis ro regratiabat. eddẽdũ ẽ ergo mentir itas que ad rẽ no ꝑ hutrion tinent. t†intrar
minus pi . 60 rinet. H magis gratiarũactio. e eselg i ne balis ehonn alitintt.
vt recipiat᷑ maius. Si vo nihil reddat nibil d uado etig eis in⸗ einfobelne ise et ill
minus tr he ern ſermone xrrv. gratiarii l iger vel qn pꝛo eo aliqua pati æberet:recedut vel⸗ “ ſwni galine/ nuimri etlll
ceſſat wecurſus vbi recurſu Fhon in a ang tmaͤt lent ei fratres chꝛiſti eſſe m veitatẽ:h nõ ᷣm buma ſeeutſ clfame; le⸗ zunsoll gun
gerur ingrato: a quod accipit Eetkin us Disgren ok oſtenſum eſt. F. vij. ij. Mon ſic Tho⸗ ⸗ ſen nlttan ninnnes noceen
fidelis autem in modico cenſer᷑ dignus muneream- Sead gres egir wadibnerickem ſue: Thobi. ij. . mnhtamn ilit Gcn ulll
rxj. plioꝛi. ¶ Tercio: quia in moꝛte grato dabit gratia Searenn obie h peſſimis iudeis aſſunt. ſucfimnrebn ficride ſicu g
Ponſümata. Mam duc circulatones retributio id ſ to a o mãna cibati: 7a Aoyſe ducti iingli ſiten i mittütt
licet vnoꝝ ⁊ gra ea rsnerzeir ieie non e otra veñ AMoyſen murmurabant imo ipſuʒ mingil ninnius nne⸗
artnppelolen ũt᷑ que iõ circulatões egeabro⸗ “õ 2 Vlen lapidare voluer it. ſiẽ patet NMumeri Kp. nunde inaniss autcrln koffichs
dem mncipiũt v in eodẽ redeũt ſuũt rota i. , Exo. vij qo? xo foꝛtefeciſſent ſiim atti tborblnne iſiſhedüit t puinat
te. Eʒechielis. i que currũ Heliſei tnrtec⸗ io ro⸗ tuiſſent tales erle nannt voneultonem en ſubtuſtin tuitn pietatioc ut
ad celun eit inſtum qui ei ur arori Per Kortonalioneeinenlehiad qꝛ poſtq; ſemina vł hunilͤtpetites ſeriuerenbhoſee
zope o homini ingrati exiſtunt/ ſos iurame e eneficia receperint vebitũ reddendi ſicut atet ſi uninntaſt 1d nere ob opo tb
lsc pꝛouocantes ad locum Tlucent r eane Feg rn kangemerunndebbminan ilmnſugank
aſp eont ira uli qui bic dignas xeo homi nr ir habet homo ita magnum inimicũ aoſnitle ritee 140
ni reddunt gratias ad locũ vequcant᷑: bilen omi⸗ vel ingratum quin beneficijs ⁊ vonis eũ vi o ſc ab ortinarie celic n
. . Tr: quu i vincere poſ hoſtc a nn
dabunt vt ſicut malis ꝓ turpibus iĩ vbiſemp lau⸗ ſet: ad affectũ ſui trahere. V , insnb halius hainen
i v gad affectu i Vnde S ſtpeb jpins noh
Pis ſuccedit Rnmbemi ED ronlentis e E aanii GadeSegaRshe⸗ ſtnr gn nackrmac err gCat z.
ita bonis gratie ſuccedat gloꝛia et mara pena: tia aduerſarij nnee acn Gnrer in⸗ n hiefinin Ni tehlleonnin
vox laudis vt æ fali anima veftr Sillng Ela. R quit aduerſus vnum beneficiũ:aduerſus lenan ſa 7i hunarhaluiiah alc undt
inueniet᷑ in eo gra ꝑactio.ſ.in pꝛeſenti. voxlaudi . erit duor oblit eſt. tercum eok gut⸗ exciderũt: me⸗ inmmr ilichiregnlnenef nem
T futuro.ſic ovſes ve quo d‚ vo ailds.,. moꝛiam reducit. Mec etiam ſas rönis ſeg eſe eira neciſtiq in nfinnitan
tag wo merun ee F on Reruſr N fuit gra ↄditionem: quia ſi gratitu en oſe⸗ rõnis ſequnt niffͤno nut itner iſt gjininfimmun
2 U. 0 onei⸗ en . .
neruednczrähahrarchulerbhirein bn⸗ neficia impoſterum eripiamus. 1 hdne one engunti tnun.
tionẽ quã retribuiſti nobis. in pſal. SSS cum iam certi ſumus ve beneficijs que ſ 6 Hannſehinemomi
eſto gratus deo hoĩ ꝛ dabit c pſal. cxxxvj. Dic ergo Vnde Seneca in quadã eplła inn eraboree therem potninitu guinlitadb⸗
Arti. x. 3rB. Proner l tain vita Ektmore angmeg gra⸗ tamus on oferre his quos Siganne dentn, ni⸗ hatalſiengniſdenni
eckne gurs fruſt 90 . . turos:qua es eſſe debemus in e i t, igtecicanutüngurturemed ad⸗
pxij. es vomini cum Rrote rn ele⸗ ſe gratũ Illi vo qui ↄtrario mõ ſe unerpetrane. ndinnik,äicnionuting nnln
7 opationes ſuas ſcrutetur ⁊ ab illis es⸗ entſones! qy; pcedens onſio nõ ey honeſta ꝓceſſit dilectõe P0; n hmnnis ſenisſlierſlbinis een
gratus ilnneſanieflrnn deeeraginartog⸗ s eramoꝛevriizenpialrer. oenfe⸗ ſnuiitlibor gune gmitrün nel ebs
toꝛum paucitas/? ingratoꝛum apparebit mlrithdo di ex quo ergo lrnakine monunate velannnate .ſengut vel abuͦ daͦt optoꝛelb eia ꝛm
Auig hauci ſunt qui ingratitudimiin ali ↄditiones ſequuntur bonas. videndum eſt:quom Arti. vj. lomltipigetfaciit y non nocrir u.
du affinitatis ſupꝛa enumeratis. F. vij.ij and gr do ommium naturarum conditiones ſeueme n ⸗ Giatqdom wxvofert gci moneret
hacenmnerandl nõ attineant. Qmns. n ln Ronrouuig en inſenſibili fimarij aponenr riij. ſinent rolti canl inuſte nſpocit
iceret qui wvminum ſuum gratiffin ·quia ſicut illud recipit caloꝛes ⁊ reddil toqntiiobeo accepiz ſcintantum
multa accepiſſet potius offende nuz a quo fetoꝛes. Sic iſti beneficia ⁊ red oꝛes edan cihcnicte indnaſnihin
re vellet i ſoci ſ toꝛe⸗ ia 7 reddunt vicia. verbigra qrentiquopꝛo eo töti feutt rih
un vel quanto plura abeo accepiffet:tanto mi n qn legendo vel audiendo vel e naar Auttiſefarfüſtntd
iſſet: tanto mim n iege diendo vel quacunq; occaſiõe goccegl tot dimiſiqueaccepiſte
reputaret ſe aahn velterat minus cogitãdo in coꝛde recipit:q u ſt miſeri ſemitaiuſdbit Cpiſe otuiſſen
1. i ius ⁊ rarius eiu diũ de recipit: q us e miſericoꝛsivnũ emitaiuſbficantſenmultidicetes⸗oi
voluntati in ſeruitio pareret . 3 radiũ ſeu caloꝛẽ veriſolis coꝛde recipi tfemultidicettsthoies
vel qui eum plus e . is coꝛde recipit/quando vo beraſtent velocociſſentſi 6
gnaret vel qui abundaret de bonis wmini i Xxpu ey illa ↄceptione audacioꝛ fit ad 5 traloccictſtentſtvolniſſem vel
vel qui abun wmini illon . ſacioꝛ fit ad peccandũ: fetoꝛé. dactepiſeporukt An
tamen iülli indigẽti vel dare vel ec caloꝛe recepto reddit: iteru quando cogitat ſe ñ , ſepctuiſem eluungmidid
ſemenitgigetig⸗ arev mutuare ve ſuo vel⸗ ale vei toreuninem vellongloꝛ gitat ſe iune⸗ cem mec haberet velpotuicioccie
et: u⸗ cũ ipᷣo comedens ei pomit i ei nem vel longioꝛis vite ſpacia/ vł gäfult intali Aoralcüocalciſſeſ
ſidias vlipᷣm verbis ſui . Honin in bonã oplexionem ſea de geele leton talinacſta
ripm uis mgratis ꝓpuocat otra ei 1 a veo recepiſſe ex qua⸗ lexio Pobl. aten pauptate lih⸗
honoꝛẽ narrãdo loqᷓ Puocat otra eius ſeu inuentute ſperat ſib oplenone dpoblacoreleaniaſbinmmütsd
qᷓndo vel quiqñ dñs eo indi teſperat ſibi longam affurura vitaz: inde epaennigſibinumuͦ
ab ülo recedit. Mec tꝑe tribulationi ndiget boc audacioꝛ fit ad peccãdũ tũcfimariũ Bre intmnihignuts dagoilonuen
llo recedit. ulationis ꝑmanet ei fi 63 peccãdũ iũc fimariũ eſt inf. ſbipidet actoilloquarem
delis. Sic in pꝛopoſito mai spmanet erni⸗ 7 dyaboli in quo feces. ſ. am nihi icet gmultüfen maremt
delis. Sic in aioꝛ populi multitudo:li fabont! es.ſ.peccati ponit ↄtra caloꝛ L ſtateſſeci, ultüfecipeo vel i
bentius veũ a quo oĩa hb e Tmultiudon cemitrit fetoꝛes Et lf Ori ꝛe8 ſtatoſſicei tu, Velqfut
ius abent offendüt: iỹ bomi E&t quanto plus recipit: tãto fetidiꝰ iptenayel
ſpecialiter quando ei aut: ꝙỹ Hommeʒ reddit.vum tanto voplus recpungto enn Nperecrgonög enenn ad s
cialit eius offenſam timent. illi eti⸗ nto audatioꝛ ⁊ ꝓmptioꝛ ẽ ad peccan- mneglono lbening nimio n
qui plura ab eo recipi unctiain dum Querenqum. n. eſtat .et ſi qui 1. Paecepiſſepotun animisabet
Winns eiſe enirenolr nt rno geetareaut Sti ſt ſunc: a coꝛde ſali⸗ . nlr aree . 1 W . inh ſ
t in opere oſtendunt. quia ta es minꝰ tardi tione moꝛi au erẽt in illa miſericoꝛdia ſ 1 coin natu Pulpii
rius ceo ſeruiũt. miſſas celebꝛꝗ inꝰ tardius ? ra⸗ tes:ſi dicant:qnon:inferendunm beren funlont laſenſibilizi ud
enrenr anitiilmmiazbndt⸗ adrgl unrgli eni loſe Lonansan locnehun hnmmh ofnlenn
St quod peiꝰ eſt ꝓmiſſa in pauptate facta . pin miſericoꝛdia wi ſperant: quibus inferend . ſimenſethientendt⸗
ti impinguatino tenẽt. i hera mcraſſa⸗ ſic ſperauit talis vel talis quiſubi kianaonrfa neuelſſtpirgtenotnd am
, ſicut oſtenſuz eſt. 4.xx. xviij s vel talis/ qui ſubitaa im ouiſe nit Etcltſect ecne us
In quo facto ſimiles ſi oſtenſuʒ eſt. 4 x.xviij. moꝛte pꝛeuentus f. peou Nelſientgine, And
unt cuidã bobilino:cui nomẽ s fuit quiad omnes tales queſtio inſfnuſtocleſzgertcltaliqni
gere 2. xj. xvij. . u reſpondis: eode efgcientenomgge do 4
peſſimũ eſt plus deũ peccati xj. xvij. Poſtremo qoð die quo moꝛtuus fuit requiſitus r 5 noemozdit gns dutca
EC. iiij. xxiiij. Mec volũ catis expugnat. ſicut patet. dicet ſpero melioꝛem: quiſttus reſpondiſſet. Ded Curtuncnda oc altfact⸗
rxxiiij. Mee it ei ve ſuo dare vel mutuare ſi cet ſpero melioꝛem: quam ipſemuenit cram in nict ennlanocetcani di de e
cut pʒ. E. iij xj.ĩmo cũ ipo abund nutnareſi mire. Cun inferendu eſt: ita ſperamit i m unne⸗ etſapen Bienan duc
bibetes nõ ſolũ ſus ei der en ene awecihen 7 uerũt oẽs qͥ ſũt ĩ echnchergo P rranlltet nig ſtengmng. unn⸗ Veg
egant: H quod peius ꝑ paſſuʒ illuʒ ire vult: vbi tot pierunt ĩ I gis rNNNN endl F
vult: vbi tot ierunt ĩmo plures ꝙ fenfin Rennaſonmmen
itigſcicitbaſen d dlill onal
Grſan troniillixne
inmahin en d I
nelis erlin

enllene pmartigarze
Malshetin P ruatämn

1 vine
kai iumdar nie Snniſti
hbonnuuttoginglltha,tfcr in
lſeffnnr got ranna znmadin
ſig mhum heneficiinclinſis lifni
Utveſttninm ox ue craCeri me⸗
hat Heccnum ainſcigrönslenni
uiaſigatitudtnemoſtengims vtbe
ſtemumrrapiamus. Afortion tione
iſumus d beneficis gue ſperabanns
tcainoaciͦepla. Jiingutt nondub⸗⸗
Nfeme hisguos ſpanm nobis oft⸗
Scſebenusin eonitgzprafenit
uno nildtandinateiſi
ſionorhoyeſt paaſitolloe o⸗
rlircvpidttate.

onecnutoreinaninarerelantnate Ani

uyturbonae: idenguun Muomo,/

urarum condltioncs agvut n,

lifunori lequuntun⸗
tura mſenſibilifunorti ſeanuntn
ſicut lld raptt lcnls taſtit
herefcuttttunr ncufaniſe
Aaudnnlarcnnanc ni
ſot:de
jerecipitig dnseltn latnde
Seriſolis nde reciit nenco
— Aa pecamnci:fanen

readititenüggunce cglutſeiuli,

Xy⸗

Fabula. que in fabulis ve ea ↄtinent᷑.

yxvj.

Exempl.

xvij.

Exemp

Gratitudo

in aliquo alio paſſu ſiẽ patebit infra.c. de ſpe. ¶ Ge⸗

cũdo ↄditõeʒ ſequut. ecuris ꝗᷓ ci manubꝛo a nemo
re accepto/nem pꝛoſternit ¶ Tercio vaſi:qð iuſta
vocat᷑ aſſimilant᷑ ꝙſuauiter hiquoꝛẽ recipit:ſᷣ quaſi
cn murmure? ſonitu reddit. Mota etiã quõ lune aſ⸗
ſimilãt.L. vj.iij. Yn natura vo ſenſibili. Pꝛimo ver
mib aſſimilant᷑ qui lignu⸗ pannũ: v quibo naſcũt
nutriunt᷑ œſtruunt. Scdᷣo vulpi in diuerſis factis
Pꝛimo qꝛ ſicut vul⸗

—

pes ad wmũ gallinaꝝ veniẽs cũ alit᷑ intrare nõ poſ

ſet diyit ſe er fame ⁊ frigoꝛe moꝛiturã et illas ſua

moꝛte grauiter coꝛã wo reſpõſuras allegauit:etiam
nõ tim erent qꝛ vbilis erat ⁊ eis nocere nõ potuit
poſtqᷓ intrauit oẽs occidit. Sic nõnulli in gti veo
⁊ hoĩb:qñ in aliqua ſũt afflictiõe ſicut qñ ſũt infu/
mati ad veũ clamãt/a młtas ei pmittũt emẽdas:qñ
vo ab oꝛdinarijs a cautoꝛia vlofficijs vł bñficijs ⁊æ-
merit ſuis exigẽtib ſuſpẽdũt vł pꝛinãt᷑ vl puũiũt᷑ ſe
humiliãt petẽtes intuitu pietatis/ꝙ iteꝑ ad ſolita
admittant᷑:aſſerẽtes ſe viuere nõ poſſe.ſed ꝙ latroci
niũ facẽ velanoꝛtẽ ſuſtinere eos o poꝛtebit. Dʒ poſt⸗
ꝙᷓa deo ſanitatẽ obtinuert/peioꝛes qꝙ; ante erãt fiũt.
Et poſtq; ab oꝛdinarijs eccleſie aditus ei apertus
fuerit peiꝰ qꝙᷓ pꝛius nõ gallinas ̊ aĩas mactãt qꝛ fur
nõ venit niſi vt furet ?⁊ mactet ⁊ ꝑdat:Jo.x. Be⸗
cũdo vulpi aſſimilant᷑ de q fabuie ↄtinẽt:ꝙ cũ leoni
q̃ caput eius in oꝛe habuit ad æuoꝛand ũ multa ꝓ⸗
mitteret vt illã abire ꝑmitteret que tñ liberata pꝛo
miſſũ nõ tenuit.ita nec iſti qᷓ in infirmitate vel alijs
anguſtijs eo vouẽt vel hoĩbo ꝓmittũt.¶ Tercio ꝛ
ſicutvulpes hñs os extrãſuerſo in gutture ſuo qo ex⸗
trahere nõ potuit mira grui ꝓmiſit ad hoc illð ex⸗
traheret: cui ſalariũ ꝓmiſſuʒ petẽti dixit ſ ufficiat ti
bi ꝙ te cũ caput tuũ in gutture meo habui viuere ꝑ⸗
miii ita videt᷑ aliquibo diuitibb ꝙ multa faciunt pꝛo

operarnis ⁊ ſeruis ſuis ſubditis: eos ꝓ toto qͥ eius
ttüt / vel ꝙ eis bonũ vultũ

ſeruiũt laboꝛe viuere ꝑmi .
oſtendãt vel cibũ dãt raptoꝛibꝰ etiã z malefa ctoꝛi⸗
bus mltũ videt᷑ faciũt ꝙ non noceãt quãtũ poſſũt
Bicut qdam ve quo fert ꝙ cũ ãmoneret/ ꝙ furta re⸗
ſtitueret.⁊ oĩs q accepit iniuſte.reſpõdit tãtũ feci ꝓ
eo qntũ ab eo accepi.⁊ ſic intantü mihitenet ꝛ alte/
ro qrentiquõ pꝛo eo tãtũ fecit.rñdit q;ꝛ vbi bona il-
la accepiſtot dimiſi que accepiſſe potuiſſem /ſi voluiſ
ſem.ita iuſtificant ſe multi dicẽtes:hoĩes mei eũ ver
beraſſent vel occidiſſent ſi voluiſſem. vel maioꝛa ab
eo accepiſſe potuiſſem.vel plura mihbi ediſſet:vt pa
cem mecũ haberet vel potui e occidiſſe ſi voluiſt. em
qũ fuit in tali neceſſitate ⁊ pauptate libenter mihi
plꝰꝙ blado vel pecunia ſibimutuãda vediſſet/ tũc
ſciuit mihi grates væ pacto illo quare mõ oqueritur
mihi videt ꝙ multũ feci eo vel qn fuit in talineceſ
ſitate/ſic eũ iuuiꝓ terra vel pecunia/quã mihi vedit
quare ergo mõ aqueritur/q nimis ab eo accepicum

lo accepiſſe potuiſſem. Oes iſti vulpis pꝛedicte hba
ber luſtificationem ? ideo ꝑtes vulpiũ erũt:pᷣs. lxij.

Tercio in natura ſenſibili irrationabili cuidaʒ
aſſimilant᷑ colubꝛo: ve quo fabule ↄtinẽt ꝙ cũ qͥdaʒ
in hyeme terrã fodiẽdo.q̃i frigoꝛe moꝛtuũ in came⸗
ra ſua inueniſſet/pietate motus eum ad ignem poꝛ/
tauit.et calefecit/ vel ſicut aliqui habent libꝛi eum
in ſynu ſuo calefacienduʒ poſuit/qui calefactus ca⸗
lefacientẽ momoꝛdit quẽ calefaciẽs alloquit dices:
Cun tua cauda nocet carni:dũ carne quieſcit. KCur
rñdit ſerpens. Sic natura wcet:que grates ſoluẽ ne-⸗

ſcit ſic ingrati⁊ pʒ.¶ Muarto aſſimilant᷑ auicule x
q̃ hꝛ. A.xxv.x. In natura vo rationali pmo in odi

tionibo aſſimilant᷑ latroni illi æ quo narratoꝛ ſcri-
bit: ꝙ ſcidit burſam hoĩs:quiꝙ vtilitate ſua ſecũ lo⸗
quebat᷑:tractãs quõ meliꝰ liberani poſſet.ſic illi qui

videlicet eternam.

G üj..
manit a ve vel hoĩe beneficia recipiũt:⁊ lingua vel
oꝑe eius nocẽt. Iterũ qð v latronibo dꝛ ꝙ videlicet
nunq diliget eos ve furtis liberãtes ſemꝑ de eis ve⸗
rificat. ¶ Dcpᷣo vtractoꝛibo qᷓ bona abſcõdũt: ma
la oſtendũt:ſic ingrati ſi hõ multa ꝓ eis faciat et in
vno vxficiat/illud ſemꝑ recitabũt:de quibj quidam

in ↄoſimili caſu dixit/v quibuſdã qtalẽ eiĩ gratiru-

dinẽ oſtenderũt hos verſus omemoꝛanert incõme⸗
moꝛabilia pᷣter miſerũt omemorabilra.¶ ercõ in
de aſſimilant᷑ pꝓditoꝛi qui æ cibor ſuſtentatõe a xpᷣo
acceptis:nõ ↄtentabat/ſed ad maioꝛa habuit oculũ
munera que qͥdam aliter habere non porerat ʒ ipᷣm

ager e cepit chꝛiſtũ a quo quicqͥd habere meruit:ha⸗

buit ⁊ plus.ſic nõnulii auaricieſ dyaboli ſatellites
in officijs in quib vicinis nocere poterunt poſiti:ſi

a pꝛelatis vel alijs vicinis ad pꝛandiũ vel aglia ſola⸗

cia vocati ſemel vel bis venerint.⁊ ſicplura ᷓ; meru
erunt recipiũt.niſi etiã eis munera dent vel filijs vel
nepotibo vel ſibipſis penſiones ad ſtolas vel quouis
alio coloꝛe ꝓmittãt ↄtra ipᷣm cibantẽ cui pꝛiꝰ bonuz

fecerũt vulłtũ.occaſioes querũt diſcoꝛdie: ipmq; vel

ſubditos ſuos modis quib poſſũt affligẽtes:ingra⸗

ti quidã ſũt qꝛ v his que recipiũt vltra odignũ: nõ

regratiãt᷑ crudeles ꝓ tanto ꝙ affligut qꝛ nõ tãtũ ac-

cipiũt:qᷓntũ cupiunt. YJmiuite. n. malas gra tes ſciũnt

hoĩ ꝙ eoꝝ nõ pot ſaciare ananiciã:quam nec veꝰnec
vyabolꝰnec totus mũdꝰiniquã ſaciare potuit.ſic p
A.xvij.iiij. AQuarto ingrati lucifero affi imilant
qui ce beneficijs a xeo acceptis ↄtra um ſu binnt⸗
Nuiĩto iudeo illi aſſimilant᷑ v quo habet᷑. Z. iij.
xv.figura æ oĩb p̃dictis ingratis ij. Parał.xxxij.ð
Eʒechia ve quo dicit᷑ nõ retribuit co pᷣm benefi⸗
cia ſua ſ̊ eleuatũ ẽ coꝛ eiꝰ ecce fetoꝛ. Et.j. Mach. xj.
ð vemetrio rege qͥ in antiochia obſeſſus per auxiliũ
JYonathe liberatus fuit:cui multa ꝓmiſit. xe qb tñ
ſicut ibi ſcribit᷑ mentitꝰ fuit ei:nec reddidit eipᷣm be
neficia ſua. Sed veyrabat eũ valde.xæ qbo oĩbus in p-
ſona dei ⁊ hoĩbus quitalibo benefecit oↄcludit pſal⸗
miſta dicẽs retribuebãt mihi mala ꝙ bonis odiuʒ
ꝓ dilectõe mea pſal.xxxiiij.
BSec foꝛte nonulli ſeerxcuſabũt dicentes: quõ poſ
ſumꝰ cæo gratitudinẽ ondere nihil habemꝰ. Ged da
ei coꝛ ⁊ eris gratiſſima in coꝛde eiꝰ. Judith.x. Itexꝝ
foꝛte dicẽt:⁊ ſpecialiter paupes nõmlrũ eitenemur.
q? pauca nobis vdit vel ſaltẽ nõ tantũ ei tenemur
ſicut diuites.Quib rũdet᷑ ꝙ młtuʒ ei tenent quibo
dit qo nõ darẽt ꝓ oĩb mũdi diuitijs vitã em⸗ coꝛ⸗
pus ⁊ alam ⁊ oĩla mẽbea vdit de quiba vnũ nõ darẽt
ſaltem vitã ꝓ oĩbus mũdi dimtijs. Et nos ad ſimili
tudinẽ ſuã/⁊ nõ in viiioꝛi foꝛma creauit cuius rei co
gitatio multũ nos ad gratitudinẽ animare eberet
vn Helinãdus ſcribitð quodã fratrequi dirit ꝙ in
omni creatura edificatõʒ ⁊ uotionẽ ad wũ landã⸗
dum inuenit. Sed querentiquã edificatiõem habe
ret in videndo buffonem:vixit magnã: p tanto q in
tot bonis natureſfoꝛtuneſ2 gratiejmetali ptulit be⸗
ſtie młtũ ei teneoꝛ qui tot mihi ↄtulit/que animali
cuicunq; nõ ↄtulit ſi eiad berpetuam eſſes obligatꝰ
gratitudinẽ:q tibi vnam manũ vel oculũ pdirũ re-
ſtitueret Ergo a foꝛtioꝛi multũ es ei obligatus qui
oĩa vedit cũ nihil haberes qui etiã? eigratus fuens
in fine vite cũ celũ pecieris dicet illud. Señ xxx. gra⸗
tum habeo quod petis.
Exquo culpã ſuã iuſtificare nõ poſſunt pꝛeterpe
nas eis vebitas. i. x. vij. cũ ſequenti.. C. ij. xvj. hoc
addere opoꝛtet:q; vuplicem merentur pens: tpaleʒ
Tempoꝛalis vo pena ingratis
ebita eſt duplex. Vna in coꝛpoꝛe ꝓpꝛio. Alia in re-
bus externioꝛid. Pꝛima eſt pſonalis pſone q abutit᷑

iuſte æbita. exquo. n. perſona illa que a tribulatiõe

Art. vi
.x.

Ereinpl

xxj.

Gratitudo

exterioꝛi vel ab infirmitate interioꝛi penitẽdoſ⁊ ad
cæum clamando ab ipᷣo wo liberata. Iteꝝ ↄtra ipᷣm
eum ſuꝑbiendo peccat magna equitate ab ipᷣo eo
ad pꝛioꝛem requcatur miſeriã. Exempluʒ ad h̊ in qͥ-

Exempl. buſdam pabolis fingitur quodam homine qᷣ ſer/

Arti.iy.

xxij.

xxiij.

pentem ſub arboꝛe oppꝛeſſum mnueniens clamantẽ
auyxilium petentẽ liberauit:cui poſtea nõ vt ꝓmi-
ſit beneficium:ſed ſᷣm nature ſue ↄſuetudinem vene
num reddidit: e quo cũ a liberatoꝛe repꝛehenderet᷑
reſpondit ſe per ipſum nõ fuiſſe liberatũ:ſic quin ſi.
ne illo bene euaſiſſer:ad iudicẽ in cauſa peruentum
eſt/qui iudicauit ſerpentẽ in piculo in quo inuenie⸗
batur debere reponi:ꝛ ſi ſicut aſſeruit liberare ſeiᷣm
poſſet bene quidem: ſinaũt ꝗpꝛio ſtaret piculo.Sic
multi q ab infirmitate:⁊ alijs ꝑiculis ei virtutel et
ſa ncte eccleſies bonoꝝviroꝝ oꝛationibol⸗ ſuffragijs
liberant᷑.quibo poſtmoqũ ingrati exiſtunt nõ attri⸗
buent es eis illoꝝ liberationẽ ſed potius ꝓpꝛie virtu
ti: vtpote:qꝛ iuuenes vel foꝛtes vel bone ſut ↄplexio

ms. ſicut apte ex illoꝝ poſtmoduʒ patet loqᷓla iuſte

ad eundem reducendiſunt ſtatũ: in quo fuerũt vel
fuiſſent niſi aliud habuiſſent anxilium ꝙᷓ ſuã cõple/
xrionem. Exemplum ad hoc. E. iij. xl. lex ↄfirmat.
C.iiij. xxiiij. Et in auctentica quibo modis feodum
amittitur.cołx. S.j.ibi.n. habetur ꝙ vaſallus ꝓpter
ingratitudinẽ amittit feodũ. NHota plura ad iſtud
ꝓoſitum. f. iij.xiiij.⁊. F.v.v. ¶ Scðo quia ĩ reb ex⸗
terioꝛib ingratus exiſtit eis abutẽdo iuſte etiã ĩ eis
punit᷑ ſicut patet.L. v.xvj.cũ mitis ſequẽtibbo.SDe pe

na vo quã alibi pacient᷑. patet ratio:quia nõ eſt iu⸗

ſtum ꝙ ingratus hic:alibi inueniat gratitudineʒ B
enim eſſet ↄtra dictũ xpᷣi:quitalib ꝓmittit ꝙ eadeʒ
mẽſura ⁊c.ne qui parceſeminat abunde metat.La⸗
lem ergo retributionẽ qualẽ hicmeruerũt oꝛat pſał.
eis reddi dicens.Fᷣm opera illoꝝ tribue illis ⁊c. redde
retributionẽ ſuꝑbis.hoc etiã ꝓmittit ſe veus factu-
rum. Seu. xxxij.his inquit qui oderunt me retrbu⸗
am.
¶ Et in tota iſta i retributione ſatis clare dinina
reluq; iuſticia.ſi.n.deo diſplicuit q Eʒechisas rex pꝰ
liberationem ſuã ce infirmitate dignas nõ reddidit
gratias:⁊ ideo euʒ iuſte puniuit ſic patet.ij. Parał.
xxxij.ibi nãq; habetur ꝙ humiliatꝰ eſt poſtea/⁊ poſt
liberationẽ exaltatum eſt coꝛ eius:quanto iuſtiꝰpu
niendi⁊ humiliandi ſunt coꝛpoꝛe:qui poſt liberatõ/
nem ⁊ coꝛpoꝛis ſui ſumptioneʒ/⁊ peccati remifſiõem
ipſum liberantẽ/⁊ remittentẽ ⁊ aibantẽ peccãdo ex-
pugnãt.Scðo beneficioꝝ iuſte ſt puniẽdi ſbtracti⸗

one.Si mercatoꝛ iuſte ſubtrahit manũ dantẽ a mi⸗

niſtro:qui male pecunia ſua vrebarur ergo ⁊ deꝰ iu⸗
ſtus. vteruʒ ſicut dñs terrenus:qui vellet ꝙ minus
cui robam vel alia dat: data clamando ad dantis
laudem oſtenderet. Si vo nõ oſtendit ſicut vellet:
nõ dat ireꝝ:ita æus dando viris eccleſiaſticis oꝛdi
nes ⁊ beneficia ⁊ tonſuram que vult:ꝙ ad eius exer⸗
ceant oſtendant laudem ⁊ honoꝛẽ.Si vo vt ingra
ti illa in opere nõ exerceant/vel oſtendere erubeſcãt
ſicut accidit illis:quitonſuram ⁊ ea que ad ſacerdo⸗
talem ꝓtinent ſtatum erubeſcunt capillaturam ⁊ in
fronte feneſtraturam moꝛelhabentes laycoꝝ/qui pe
cuniam colligere pꝛo qua oꝛdmant᷑:nõ ernbeſcũt. Hᷣ
oꝛdinem oſtendere ullis nõ dabit iterum in alia vita
Sed dicet:vade habuiſti:cum illis qui receperunt
mercedẽ ſuam ſicut patet.E. v.iiij. Et nõ ſolũ iſtos:
ſed et omnes ingratos in moꝛte tam ĩ coꝛpoꝛibo q in
omnibo reb in quib ingratitudinem exercuerũt in/
ſte puniet.cuiꝰ facti iuſticia tali patet exemplo ſi w⸗
minus terrenus hominem væ nihilo m modũ illoꝝ
toquendi eleuaſſet: ditaſſet ⁊ multa grauia pꝛo eo
ſuſtinuiſſʒ:factus finaliter pꝛo amoꝛeſuo pauꝑ⁊ in

Giüj..
bello plagatus:poſt que omnia/ſi ad cwomũ illiꝰ ve⸗
niens pꝛo hoſpicio vel cibo vel potu vel quocũq; au
xilio hñdo vel alijs ſuo noĩe repulſam pateret᷑. Mõ⸗
ne poteſtate poſtmodũ accepta: ingratũ ommbus
pꝛiuaret ⁊ penis alujs affligeret. Sic in ꝓpoſito int᷑
æum? nos poſtmodũ auxiliũ a nobis petit ꝑ illos
quos ſuo noĩe quo ad cibũ ⁊ potũ ⁊ hoſpicium ⁊ ve
ſtem. IJterum auxilium petit ↄtra immicos dicens!
quis ↄſurget mecũ.pᷣs.xciij.in pꝛimo caſu eũ nõ rece⸗
pimus:ſed que petit negamꝰ.in ſcdᷣo ei nõ obedimꝰ
H quod peius eſt ↄtra ipſum cũ inimic ſuis milita⸗
ma:qmiciciã eis pbentes.Et quis negaret quin iu⸗
ſtiſſime tales receptis pꝛiuaret/⁊ penas adderet ma
ioꝛes. ¶ Si. n. rex filiũ ſuum carceri mitteret ſarace⸗
nox/vt obſtagiũ illum ꝙꝓ tua liberatione illucpone⸗
ret nimis eſſes ingratus ⁊ punitione dignus ⁊ illum
vel quẽcũq; cum eo vel noie ſuo ad te vemientẽ vili⸗
pengeres vel ↄtra eum faceres. Dic in ꝓpoſito xꝰ pa
ter filiũ ſuũ nõ ſolũ ad huiꝰ mundi carcerem:h̊ etiaʒ
ad crucis patibulũ ꝓ noſtra miſit liberatõne/ noliq̊
ei vel ſuis ingratus eſſe:ß redde quod a te pꝛo emni⸗
bus pᷣdict requirit ſicut patet Mich.vj. Indicabo
inquit tibio homo/quid dñs requirit a tevtiq; face
re iudiciũ/⁊ diligere miſericoꝛdia/⁊ ſollicite ambu⸗
lare cũ vo tuo. Hota v ingratitudine ⁊ pena ingra
toꝝ in pluribo cauſis:ſicut patet in articuł notatis
in capituloꝝ pꝛincipijs/qn vo iſtos puniet illis qui
einicſunt g tvgni eñũ non vendũt non negant /illis
erit gratiſſimus hynnulus: Pꝛouer.v. Mota. P.ij.
artichlo. vj. —„ .
. 7 = „ —
MWle viciũ diſſuadẽt
PpPeꝛimo ipſius vilitas:Scdo ꝓiculum qõ
ꝗffert ipᷣi aĩe e natura ſua ꝓpꝛia. Tercio:
quia multis peccatis viam diſponit. Quarto:quia
ad penam ducit eternã. Quinto cõputus.Sexto lo
cus⁊ tempus ⁊ foꝛtuna ſãctoꝝ exempla.Septimo:
bꝛeuitas. Octouo:ↄſumptio reꝝ tꝑaliũ. Mono coꝛ⸗
poꝛis afflictio.Decimo toti ↄputi reſolutio.
¶ Ad pꝛimũ ſic ꝓceditur ſi vile reputetur ꝙ homo
ð templo materiali faciat coquina poꝛcoꝝꝑ⁊ cõchã
oĩm ĩmũdiciaꝝ coꝛpoꝛaliũ/ꝗpter hoc nãq; ꝙ ſarace⸗
ni eccleſiã fecerãt ſtabulũ equoꝝ reputabant᷑ mali
infoꝛtunati.ſicut patet.H.ij.xlvj.Ergo a foꝛtioꝛi
rõnceille vilis ⁊ turpis reputandus eſt/qꝗñ tẽplo æi
ſpu ali.i.v ſeipſo: q tẽplum ci in baptiſmo efficitur
coquinã facit dyaboli:q tãtũ vlectat᷑ in guloſoꝛuʒ
exceſſilp q̃ntũ ipi in ciboꝝ ſumptiomibo:qui xæ ſeipᷣo
conchã facit poꝛcoꝝ infeꝛnaliu.qꝛ ſicut concha mł⸗
ta recipit vñ letant᷑ poꝛci. Ita iſti.vñ letant᷑ poꝛci in
fernales:qͥ ve templo ceinõ ſicut ſaraceni ſtabuluʒ
equoꝝ:h̊ qð peius ⁊ turpiꝰ eſt receptaculũ faciũt xæ⸗
monioꝝ qᷣ nõ vt antiq ſaracem wos aureos vel ar⸗
gẽreos hñt in tẽplo pulchꝛo:h̊ qð fetidius ẽ veũ hñt
putridũ/⁊ fetidu ventrẽ.quoꝝ ⁊eꝰventerẽ. Phił iij.
cui ſeruiũt/⁊ cũ diligẽtia inagna ſeruiri faciũt:in tẽ
plo coquine/⁊ taberne in altani menſe appoſite cuʒ
odoꝛe incenſoꝝ.i.cũ ſapoꝛib ciboꝝ/ipſi guloſi ſacer-
dotes belis:qͥ inter ſeipos ⁊ poꝛcos ſuos nullꝗ faci⸗
unt differentiã ꝓ tãto:qꝛ ſicut poꝛcos paſcũt:vt pin
gueſcãt ⁊ occidant᷑ ita ſeipos paſcũt pꝛo quibo paſcu
is hic ſpũaliter:⁊ in futuro occident᷑ eternalit᷑:qꝛ in-
craſſatiſinpĩguati verliquer̃t cũ factoꝛẽ ſuũ:deut.
xxxij.qͥ nõ wo:ſed ventri ſuo ſermũt: Ro.xvj. .α
ſi foꝛte in h̊ differentiã ponere velis ꝙ aĩalia paſcũt
ꝙꝓ lardario cibo hoĩm: ſeipos vo ꝓ lardario mo/
nũ ⁊ cibo vermiũ. Iteꝝ qͥs nõ diceret vile eſſe offici
um tãtũ inſiſtere replet ioni vniꝰ ſacciimũdiſſimi:⁊
illiꝰ vile eſſe dñium qͥ hoc imꝑat.Sʒ h̊ facit guloſus
gule pᷣcepto nõnũꝙ; ↄtra vi pceptũ obediẽs.ſicut il⸗

Arti⸗.j.
.J. .

,ſiabonen dut⸗
oinvent en
lintentoe pehrat
lllent inlats hoalaneſut
initnt t int liendoudlier i
Ccatentur .ngnofactomaliagſoaft
rogtivianu cetäfeſingt inchri⸗
tmeſus un dapint litaliautelun
liter wopti retpertlati deretd poſt
cinliv,multoplunes unt etemaliter
gationem ſeu weeptione lventtam l,
ſypplitantteo ſen Napientevrgangofe
Teis illud Aboc ij veinquir q poru dat
mittens fel :inebelans: vta ſoldat nwd
lieſtyt wapiot ci cyſi waptigipenf
llud Eſg y Feqgipotenttseſtis ad d
fnomat.

i (Tacono ſolifugiencii ſt iai gulee

iallaſumeſtyrerpcictoatet arnoulo⸗

istſtcrnoſeſclüßnacnuſeci ductſ

nich vitis larmionbiſteimngreſnsriä
Eſami Etniunmt ii aus dk
diuenſalocoduclt intoſa Et gnisdne
ts faaliter ab hoſticaptus oralit
goim quo volunt e ducit loci vele
lgro Nel ulaabiauigitate trcecari

evicli diſtiaget
ipſius ilitus: Oco diculom qö
Ngle Nnatura ſug ula. Terao
dtis lan dihont Qlanogn
temi Quinto cöputus Herfol⸗
tunar ſigoxeranple Geninn⸗
Mumpnioreytmulii Hoyoa,
mo tot pun nboline.

unrmlenvunmrohomo Sri,

aotuinsponcp rcochi
allii terhocnigyſanace⸗
licquo tepntabant nali
ter Birlrj Ergoafornn
repotanduseſtig teplo
Plumeiin baptiſmnoeffiatnr
lqtötiü ultctat ingaloſomn
bvon tumptioniogui dk ͤß⸗
infemabin grſicnt conchan⸗
Orci Ita itl ßletank ooran
o rini ſicut anuceni ſuuhuln
turpaſtrecqgtaali ſagir dh
niqſarnceni rs untes ſelor⸗
Ulchroffbfttinim i ht
ni uok t n ili
inamoglaſerun ait inte

7
i ieruneh,ſih ,t
ſatßos Puſcüteo unn
turo Ocaigcytetemalu
lanirnitenn ſi⸗
mninſntir eſe
tnn hrdanie nn
nſehai dieget leiſe

Artiꝰ. ij.

Exempl.
.liij.

Arti. iij.
v.

Gula

liqui ꝓter cibos quietioꝛes ⁊ xelicatioꝛes ea dimit
tũt q ad vei honoꝛẽ vel aiaꝝ ꝑtinẽt ſalutẽ. ↄtra illõ
Mo. xiiij. Moli inqͥt ꝗpter cibũ oſtruereopꝰxei. hoc
em̃ boni xpᷣiani factũ nõ ẽ.qꝛ teſte Ciero.in epla ad

Paulinu qͥ xᷣm vſiderat in illo pane veſtit᷑ nõ qrnit

magn ope ꝙ v pcioſis cibis:ſtercus ↄficiat.
E nõ ſolu fugiendũ ẽ ꝗꝓpter eius vtilitateʒ: qꝛ
qð peius ẽ:ipſiaie venoſuʒ/⁊ moꝛtiferũ eſt/ ipaʒ illa⸗
queando/a occidendo qꝛſicut aucupes ⁊ piſcatoꝛes
volucres celir piſces maris cibo capiũt. Ita dyabo
lus guloſos.in q captiõe ſpũalit᷑ ↄtra eos cautelã ex
ercet: qua vſus ẽ coꝛꝑaliter Hanibal ↄtra Affros:
Julius.n. ſextus ſtrategematõ li. ij. c. v. ſcribit ꝙ ha⸗

nibal miſſus a Carthaginẽſibo ↄtra affros rebellã⸗

tes vinu intoxicauit:ac dimiſit quã fugã ſimulans:
vtillo hauſto affros occideret:ſic dyabolꝰcibũ 7 po⸗
tũ guloſoꝝ venene miſcet peccati:dũ in illis eos ex⸗
cedere facit: vt ſpũaliter occidãt᷑.¶ Coſimilẽ etiaʒ
cautelã antiquoꝝ ↄtinet hyſtoꝛia: d Cyro rege pſa-
rũ ⁊ medoꝑ:q aamaſonã intrãs regionẽ:in qᷓ Tha/

maris regi

diens:iuſſit in tẽtoꝛus menſas ponere:⁊ cibos copi⸗
oſos apponere:quo facto illis eſculentis ibi dimiſ⸗
ſis:oẽs ſuos feſtinãter ad latibula ꝓrima:quaſi ho/
ſtes timẽtes fugere fecit.Alij vo ſt nꝑpuenietes fame
ſiti laboꝛãtes:hoſtes ſuos longiꝰ fugiſſe putantes
cibis inuentis auide adheſerũt:quibo repletis ⁊ in⸗
ebꝛiatis Cyrus ſuꝑueniens oẽs trucidauit. Recte
taliintentõe ꝓcurat dyabolus quantũ poteſt:ꝙ gu
loſi ⁊ ebꝛioſi eſculentis ⁊ poculentis ſtudioſe auide
intẽdant:vt ſicut illi coꝛpoꝛaliter:ita iſti ſpũaliter
occidantur. In quo facto malicioſo aſſimilant᷑ vici

no:qui vicinu ydeotã feſtiuat ⁊ inebꝛiat:vt heredi-

tate ſua eum vapiat.⁊ ſi tali cautela multi ſũt tꝑa⸗
liter vecepti:⁊ exheredati de reb⸗ poſſeſſionibo:mũ
dialibo:multoplures ſunt eternaliter.quaʒ exbere⸗
dationem ſeu væceptionẽ luent: tam ipᷣi ꝓpinantes 2
ſupplãtantes ſeu cipientes:quando verificabitur
eis illud Abaẽ ij.ve inquit q potũ dat amico ſuo
mittens fel ⁊ inebꝛians:vt aſpiciat nuditatem eius
ideſt vt vcipiat eũ:qᷓ ipi cepti:qnñverificabitur e
eis illud Eſa.v.ve qui potentes eſtis ad bibendum
vinum ⁊c.
Tercio nõ ſolũ fugiendũ eſt viciũ gule qꝛ in ſe pe/
niculoſum eſt vt expᷣdicto patet articulo:led qð pe⸗
ius eſt:qꝛ nõ ſe ſolu:ſ̊ magnã ſecũ ducit ſocietatẽ mł
tiſq; vitijs latrũculꝰiſte ingreſſusviã aperit: ſiẽ ptʒ
E. j.arti.ij. Et quẽadmodũ canis ꝓ cibo cecum ad
diuerſa loco ducit lutoſa.Et quẽadmodũ inebꝛia/
tus faciliter ab hoſtibo captus coꝛpalibus:faciliter
ad oẽm quo volunt eũ ducũt locũ/vel carcerem: ita
caro vel gula cibi auiditate excecatũ ad multa loca
facta ducit lutoſa:⁊ ſpiritualiter tuꝛpia.ꝛ faciliteꝛ
in omni cathenat᷑ dya boli carcere:ſicut patet indu
ctine ĩ his que cõiter quaſi ſpeciał gule familia ipaʒ
ↄcomitant᷑.cuiuſmodi ſũt iuramenta turpia falſa
pacta ⁊ rumoꝛes ⁊ vetractões. Vnñn Her. in a polo.
⁊æ talibo dicit ꝙ nõ ſolũ fauces ſumũt cibos:p̊ ⁊ au⸗
res ſi rumoꝛes.⁊ qntũ oꝛa dapibo:tãtũ lingue vᷣtra
ctionibo oeenpand udi inoꝛdinati ꝓhihiti ſicut ta
xilloꝝ ⁊ hmõi.in talibo cõiter velectantur pleni qᷓ fa
melici. Juxta ꝓuerbiũ quo gallice dici᷑ ioe nepuyr
ioner nerire ſile ventre ne me tire.i.nõ poſſuʒ lude⸗

re neq; ridere niſi venter plenꝰ ſit. Exemplũ de Sã⸗

ſone. Yudi.xvj.Et iudeis v quibo dꝛ Exo. xxxij.
ſedit populꝰ manducare ⁊ bibere:⁊ ſurrexerũt lude
re &t nõ ſolũ hoc:̊ quod maioꝛis eſt vmentie: ad
oẽm modum ducit lururie:qꝛ teſte Hieronymo.cuiꝰ
feſtimoniũ ĩ ææcreto habet᷑.di xluij.S.cũ aut violẽ⸗

Iis regina regnauit: queatra eũ exercitũ magnũ
miſit:filio ſuo duce:quẽ Cyrus appꝛopinquare au

G „.

tus. ⁊ venter? genitalia ſibimet vicina ſũt vt ex vici
nitate mẽbꝛoꝝ intelligatur ↄfederatio vicioꝝ. Et
poſtremo ſicut diluuin Moe oĩa deſtrurit virentia:
ita hecoẽs veſtruit virtutes dũ totã aufert foꝛtitu⸗
dinem: aſpiritualẽ vefenſionẽ/ bꝛutis que rõne ca-
rent vilioꝛes facit. Erxemplũ Judi. xvj. BDamſon ſa
ciatus totã veſtruxit wmũ cũ oĩb cõtentis:ſic h nec
tñ ſolũ ſpualiter veſtruit/dum peccato moꝛtali occi
dit:̊ curationis ⁊ vfenſionis remediuʒ aufert:ſitẽ
patet. E.j.ij.quod pulchꝛe oſtenſuʒ ẽ.iiij. Reg. xxv.
vbi Ma buſardam pᷣnceps cocoꝝ: nõ ſolũ dreruſa⸗
lem cepit:ſ̊ muros eius veſtruxit ne vefenſionẽ cõ⸗
tra inimicos haberet quãcũq;. Sicut ergo inciuita
te obſeſſa qui curã habet vei muroꝝ cuſtodibus di⸗
ligenter eos admonet ne gule vel ſomno dediti. ciui⸗
tatem amittãt ⁊ vitã: Ita xpᷣs nos hoꝛtat᷑ Luce.xxj.
dicens: Attendite aũtvobis ne foꝛte grauent᷑ coꝛds
veſtra in crapula ⁊ ebꝛietate ⁊ curis hurꝰ vite ⁊ ſup⸗
ueniat in vos dies illa repentina/moꝛt videlic; im⸗
RBrü. 7 damnatõis eterne ſicut ſuperuenit illo gu
oſo epuloni Luce xvj.
In quo notatur quartꝰ articulus:2 vltimus gu⸗
le finis ⁊ merces:quã in die illa repentina moꝛtis ſu
ſcipiet gule vebita:cũ illo æ quo ſcribit beatꝰ Gre⸗
goꝛiꝰ.ilij.dyalogoꝝ. q cũ ieiunare cũ fratrib ſe oſtẽ
deret:occulte manducareↄſueuit:circa quẽ moꝛien
tẽ cũ oẽs ↄcurrerẽt aliquod magnũ ⁊ vlectabileab
eo ſe audituros ſperãtes quia bonis maioꝛibo cerne
batur:nit qñ me vobiſci ieiunare credebatꝭ occul
te comedebõ:⁊ nũcecce ad uoꝛandũ dꝛaconi ſum
datus:qui cauda ſua mea genna pedeſq; colligauit.
Caput vo ſuũ intra meũ os mittẽs ſpũm meuʒ ebi⸗
bens obſtrahit:quibe dictis ſtatim vefunctꝰ eſt.in qᷣ
facto iuſticia facti oñdit᷑:dum.n.caput draconis os
eius intrare ⁊ ſpirituʒ exhaurire aemt qd aliud ex
pte iuſticie tradentis vei oſtendit᷑: qᷓ peccatũ pꝛ0
quo draconi tradebat᷑ in oꝛis fuerit velectatiõe ⁊ iõ
os eius dya bolꝰ occuparet ad penã:qð pꝛiꝰ occupa-
uerat ad culpaʒ:⁊ ille ſpũm eiꝰ ebiberet ad penã:qui
eu frequẽter bibere fecerat ad culpã.ppendãt ergo
tales qbus tãgraue videt᷑ mõ ieiunare ꝑ vnũ diẽ 4

vitã ſuã ducũt in cõmeſſatõibo ebꝛietatibus: Ro.

riij. E&t ꝓ ſymbolo ſuo aĩam ⁊ hereditatẽ ponũt ce/
leſtẽ: ſicut pʒ x exeplũ ð illo qͥ dictũ eſt. A.xxiij.xxvj.
qᷓgraue enit eis ieiuniũ eternũ:cũ epulone nõ in pa⸗
ne aqua: qꝛ aque gutta eis negat.
Perpendst inſuꝑ guloſi quo rñdere nõ poterũt ĩ

coputo illo:cœ quo ha bet᷑ F.viij.xvj.qᷓ durũ etiã cõ

putũ reddẽt:⁊ ꝙᷓgrauẽ ſolutõnẽ lgetegſ pena coꝛ
reſpõdebit vlectatõni cuiuſcũq; moꝛſelli inoꝛdina⸗

te ſumpti. Si.n. ab ingreſſu tabernaꝝ ⁊ ab ingreſſu

voluptatũ multos retrahit timoꝛ computi: qᷣ in fi⸗
ne fit ſumptiomis. Multinãq; tabernas ⁊ alia volu
ptatũ loca libẽter intrarent:⁊ ingreſſu frequẽter

trãſeũtes tẽptant᷑:cui tũ temptatõni reſiſtũt ipam⸗

qʒ annullãt cogitantes ꝙ ð expenſis in fine guabũt᷑
AA multo foꝛtioꝛi quẽcũq; retrahere veberet graua⸗
men eypenſaꝑ:quas gula reqᷣrit:vbinõ pecuniã ſo/
laß⸗ aĩam expẽdit.⁊ nõ obolũ ſ̊ celi amittit Ca⸗
lis.n.moꝛiẽs dicere põt ſiẽ dixit qͥdam in ſero feſtuʒ
illiꝰ diei qð magnũ habuit finẽ.trãſijt hec dies.ne⸗
ſcitur oꝛigo ſcõi:an laboꝛ:an reqᷣes ſic tranſit gloꝛia

mũdi. In illo.n. cõputo experient:q eſt e dño dya⸗

bolo ⁊ dna gula:qb ſtudioſe ſeruierũt:ſicut v luſo⸗
ꝛe vel pꝛoditoꝛe vel quocũq;:qui aliqñ fallaciter ve-
cipere cogitat:qui in pꝛincipio illũ quẽ decipe vult
lucrari ꝓmittit.tyrannꝰ etiã hoĩem honben veni⸗
entem ed habitandũ in dñio ſuo:nõ ſtatim ſpoliat:
H potius in pꝛincipio ſe ei affabilem ⸗ ſociabilẽ oſtẽ
dit/a⁊ plures lenit ꝓmiſcet.ſic etiã ſe hñt cõmuniter

vj.

Art.iiij.

Artiꝰ. x
. Viij.

Exempl

Arti. vj.
Jr.

Gula

oẽs tyrãnni ad ſpditos ſuos in pꝛincipio:qñ dñium
ſup eos querũt. qꝛ aliter nõ reciꝑent᷑: ſed expellerẽt
ſicut patet de Roboam.iij. Re. xij. ſic m mgrm in
hyſtoꝛijs ſcolaſticis Archelaus filius Herodis in
pᷣncipio dñij ſui:multa iudeis ꝓmiſit/vt eos ad wo⸗
miniũ ſuñ aliceret. in quo cũ eſſet ſtabilitꝰĩ quodã
feſto templũ dei multoꝝ miliũ iudeoꝝ ſanguine ma
culauit. Sic tyrãni moderni: ꝗͥ pꝛi⸗ pulchꝛe loquũ⸗
tur:poſtmodũ occaſiões querũt nocendi:⁊ in oↄpedi
bus eos ponẽdi atq; ſpoliadi ſic dyabolus: ſic gula
Zluxuria: quodlibet peccatũ ſᷣm carnẽ celectabili⸗/
ter ludit cũ peccatoꝛe ſic patet. C. vj. xj. dicens illo

Pꝛouer. xxiij. Comede inquit et bibe: dicet tibi et

mens eiꝰ nõ eſt tecũ/cibos quos comederas euomes
7 pdes pulchꝛos ſermones tuos. —
¶Et nõ ſolĩ ila qͥ finẽ gule reſpciũt: ve qᷣb pᷣdictũ
eſt iam diſſuadent ſed etiã alie circũſtatie ta extri⸗
ſece ꝙᷓ intrinſece nos ↄcernentes. Extrinſece.n.pᷣmo
nos ↄcernit locus in quo ſumꝰ:q ꝓ carcere nobis de⸗
putatꝰ fuit.Locꝰ aũt carceris ex intenſt iõe incarce/
rantis magis incarcerato oꝛdinat᷑ ad penaʒ ⁊? abſti⸗
nentiã:qᷓ ad gulã ? xelicias. Si ergo ve enali carce
re in quo per ceũ poſitiſumꝰ peeter ſuã bonitatẽ et
tra ſuũ pceptũ aulã volumꝰ facere veliciaꝑ: ve au⸗
a ibimꝰ ad carcerẽ. Et iuſte quidẽ: qꝛ ipſe oꝛdina/
uit ꝙ ve carcere iremꝰ ad regnu:⁊ ꝙ qui hic vti vel⸗
let carcere: vt locus requirit:alibi carcerẽ nõ habe⸗
ret. qui vo illo ita vti nollẽt:alibi carcerẽ haberẽt.
Ergo in electione cuiuſcunq; eſt hic vel alibicarce⸗
rem habere:qui vo alibi illum eligunt iuſtum eſt:g
alibi illuz habeant. Secundo tempus in quo ſum

quia eſt penitentie: quod nõnulli oↄmutant in tempꝰ

leticie ↄotra vi oꝛdinationẽ dicentis:Eſa.xxij.Sau

Art. vij.

dium ? leticia comedere carnes:⁊ bibere vinũ.Ter-⸗
cio miſeria mundi foꝛtuna:qua videmus multos fa
me affligu:non ergo eſt ↄueniens:q multa xpimem
bꝛa fame affligantur dyaboli membꝛa celitijs af/
Auant. Apkus. n. j. Coꝝ.xj pꝛo incõuenienti habuit
vnus eſuriret: et alius enius eſſet. Quarto pi et
om nium ſanctoꝝꝑ exempla qui per abſtinentiam p/
uenerunt ad celi affluentiam: vvigilia ad feſtum:
ſicut patet.F.iij.ij. Et hanc wctrinam wocnerunt?
nos:vt ab inimicis obſeſſos ad vigiliam: ad ſobne⸗
tatem hoꝛta bãtur dicentes illud.j.pe.v. ſobꝛij eſto⸗/
te ⁊ vigilate: quia aduerſarius veſter dyabo lus ⁊c̃.
Circa muros anime noſtre iſtam viam opinioneʒ
tãqᷓ melioꝛem elegerunt ſancti:ſtulti vo alterius ſt
vite: opiniomis dicentes illud Ecd. ij. Melius eſt

comedere? bibere voſtendere anime ſue bona de la

boꝛibus ſuis. Sancti nãq; hic minꝰ comederũt:vt ĩ
cena vei velitioꝛa ſumerent. Stulti vo qui llam ce⸗
nam nõ credebant:nõ expectabãt. ideo comeder̃t
I ſaturati ſunt:a impinguati ⁊c̃. Nee.ix.Et id eo ce/
na illa caruerunt:qui ducentes in bonis dies ſuos 2
in pũcto ad inferna vſcenderun t. Job. xxj. Cũc eis
impꝛoperari poterit illud Yoheb.. vlulate ᷣ bibi⸗
tis vinum in dulcedine qm̃ perijt ab oꝛe vꝛio.
¶Et non ſolum ipſe circũſtantie extrinſece ſed etiã
ipſa gule conditio intrinſeca:ipſius videlicet in ve⸗
lectatione bꝛeuitas:ipſam dii uadet.illiꝰ nãq; tãt a
eſt bꝛeuitas: frequenter non velectat: niſi dum in
oꝛe:⁊ ingutture eſt.quo pertranſito aliquotiens a-
ro poſt vellent ſi poſſent:quod ſumpſerunt emitte⸗
re et plus cupiunt ſumptum emittere ꝙᷓ pꝛius cupie-
runt non ſumptum ſumere:qui videlicet illud ad ſo
lam ſumpſerunt velectationem conſcientia contra⸗
dicente ꝙ potius ſumptum nocebit voluntas hoc
illud emittendi que ſumptionem ipſam ſequitur:il-
loꝛum inoꝛdinatam oſtendit bꝛeuiſſime velectatio-
nis auiditatem: pꝛo qua tot expenſas et ſollicita⸗

G „„.

tionesir laboꝛes appoſuerũt ꝓ qua etiam tot fereu⸗
laſet totiens in die parauerunt: pꝛo qua etiam fre⸗
quenter ea que ad honoꝛẽ vei ꝑtinent /ſic auditꝰver
bi vei 7 hmoi vereliquũt:dicentes:vel cogitãtes q;
ad pꝛãdiũ feſtinare volũt:ne cib pereatvł vẽter fa⸗
meſcat ſeu wolcat vel qꝛ in cibis vel potatiombo ? ta
bernis moꝛoſe ſedentes ad cibũ anime ire nolũt qᷣs
repꝛehendit. Eſa.v. dicẽs. Cithara lyrala tympa-
num/⁊ vinum in ↄuiuijs veſtris/⁊ opus vninõ reſpi⸗
citis contra wctrinam xpᷣi Jo.vj. opꝑamini inquit
cibũ nõ qui ꝑit:ſed qui ꝑmanet in vitã exernã:⁊ apo
ſtoloꝝ dicentium Actuu.vj. Mõ ẽ inquiunt equum
nos verelinquere verbũ vei:⁊ miniſtrare meniis. c?
ↄtrariũ faciut:qui ꝓpter menſasvł q̃ſcũq; carnales
lectationes verbu dei vel nõ pꝛedicãt vel nõ audi
unt. Oẽs ergo tales:qͥ ꝓpter hmõi velectatões bꝛe/
uiſſimas tot cõmittunt vel omittunt vnuʒ in facto
ſuo dãt intelligere:q; videlicet młto plura facerent
et omitterẽt: ſi velectatio illa eſſet longa.ſ.gutturis
tranſitus:e quo dicit Hern. ꝙ voluptas gutturis
quetanti hodie eſtimat᷑ vix duoꝝ latitudinẽ habet
digitoꝝ eſſet longiſſimũ ? latiſſimũ:qu⁊ foꝛte opta-
rẽt ſi poſſibile eſtimarent. Sicut ille e quo ſcribit
qꝙ; v hmõi velectationis bꝛeuitate wolẽs oꝛauerit:
uttur eiꝰin longitudie collo gruis aſſimilaret᷑.ſi gu
oſiz taberne freqnẽtatoꝛes tale haberẽt collum ab
alijs coſci poſſẽt et digito oſtẽdi:dicẽdo.Ecce vbi
padit bel vviuẽs qͥ vuoꝛat ola: Dan.xiiij.
¶ Duos vo pena eterna vel vilitas vl bꝛeuitas a gu
la nõ retrabit/ſaltẽ ipᷣa reꝝ vpauꝑatio⁊ ↄſumpto/
quas nõnulli płꝰ timere ſolẽt:retrahat. Ipſa nãq;
vũ ẽ in pparãdo ⁊ ſumẽdo reꝝ iniuſtã requirit ↄſum
ptionẽ:que ideo iniuſta dꝛ:qꝛ iniuſtũ eſt vr d rebꝙ
oĩbo creatis vnꝰ plꝰ qᷓ; vebeat ⁊ aliꝰ minns habeat de
hoc.n.in quo guloſus excedit fame moꝛiẽs ſuſtẽtari
poſſet. Ypſa vo ↄſumptõe trãſacta largioꝛem requi
rit ↄſumptionẽ:vt ↄtra infirmitatem quã crapula
intulit in electuarijs/ medicis atq; medicinis ſum-

ptuoſis remedia querat: ad ꝗᷓ copanda qn voloꝛ coꝛ

tangit moꝛſq; timet᷑ nihil nimis reputat carũ.vn/
de talib ſepe ↄtingit ꝙ multis expenſis infirmitatẽ
coꝛꝑis ⁊ moꝛtẽ incurrũt aĩe ⁊ qiq; vtriuſq;. O etiã
plus expendũt circa cibi euacuationẽ: ꝙᷓ fecerãt cir-
ca eiꝰ acqͥ̃ſitionẽ vel pparationẽ.⁊ ꝙ qᷓntũ vie pꝛece⸗
denti laboꝛauit ſtuduitq; totꝰ ꝓ vetris repletione:
tm ? plus poſt repletionẽ die ſequenti ſtudeat medi
cus ꝓ ventris eus cuatione:cuiꝰ tñ ſtudiũ cũ oĩh er⸗
penſis frequenter amittit qñ exceſſus foꝛtioꝛ ẽ in ve-
ſtruen do ꝙᷓ medicus in ſanãdo:ꝙ ſepe ↄtingit quia
crapula multi ꝑierunt: Ecci. xvij. Hota ð hacma
teria. F. viij.xvij.
¶ Quosvo oĩa nõ retrabũt pᷣdcã ſaltẽ ipa quã oẽs
naturaliter timẽt coꝛꝑis retra hat afflictio:que gu⸗
le tripliciter aſſociat antecedenteracomitãter/⁊ ſſ
ſequenter. ¶ Pꝛimũ patet:qꝛ fames⁊ ſitis nõ ẽ ſine
pena:̊ guloſus añ pꝛandiũ vel fameſcit ⁊ ſitit cibũ
potũ vel appetitũ cibi et potꝰ verbi gratia. ſtatim
poſt ſumptionẽ in mane veſiderat appetitũ et famẽ
pꝛãdendi in nona poſt pꝛandiũ vo væſiderat fameʒ
locũ ꝓ cena recipiẽda:ꝙ ſi tãtũ ſaccũ ĩpleuit ĩ pꝛa-
dio:q nõ remanet va cuitas ꝓ cena:ſpecialit᷑ ybiſpe

rat bona mẽſe eſſe apponẽda:vwlet. Idẽ ꝓceſſus pa

tet v potatoꝛibo qui bonũ habentes potu ſitim ap-
petũt. Et ideo illi qui ſtudent calicib epotadis va-

cantes potibo? dãtes ſymbola: Pꝛouer.xxiij.ſalſis ⁊

poꝛris et hmõi:appetitũ ꝓuocare ſolẽt. cu ergo ante
pꝛãdiũ vł potũ ſꝑ famẽ habeat vł ſiti:q ſine penañ

fuũt vel illa ſaltẽ babere appetat: et e nõ babitis wo

leat que ſine triſticia nõ ſũt.ſeqt ꝙ ante pꝛãdiuʒ vel
potum in pena vel triſticia eſt: qui ſeinper e fe⸗

Arꝰ.vriij

Artðů. ix.

xiij.

xv.

ſtatis habetetĩ uloſus enuͤſeh

14 iniifeitsinſinnechoglmdn

Schamintoto corpeinfinnitat⸗
nu er in alo deqns ufein matſi
hezruetile tepleri icicio: ainece
nec apoꝛes mulcit di ois ſuſape e⸗
ngoodniinick umnſtn
tangoymno ſl —
ſepmit neſad ar tenniſfſo hu bi
urgiatetoto caplte palpltuͤtrs i in
ſicd alid lberij wmhe ci vopoſtpn
nratando mebia tnetenit mien ſtome
noduſenſent gapoleß pluͤgit peccati⸗
Neiaaſund micncarenent lcdeſym
ltes Airaudentſctdeniſqgzdiei cogit⸗
Amgheſem gnliniſeb' dier
unie dan Kione die Siaütad dig
cüchnegociaindigelb ſurgereogitn
tüſpotius exoguebis tii con
Cucltquotitiano pmno pzeppimeto.

i⸗ otidletrgint in multis eſci

Naltalem potübibi laangeuc
mñ, erſuintimengaat Negäteim
hattügnalitat tpotedlcentes 3
nnongekberiratannitet no
ons ſimmmmt Gchoiceee
channis Blnabſtiinne
nanüle⸗ enae cegere
umitatis: canſ ſanitatis ⸗
rchaut ſanitans nanne
Ga zilgsriziginhoien J
arn . udndtlsbſtinetian
iedainminahen gens
at id tämard amian ki
nklaptirhannn
ndinediheneeen⸗ Pune

irlnl

Per Araremnenſis
Aumun käſciganis
nnte dhau
uuuedom inlantghe⸗

eelcernitd ad

hatateizt lehabtifrcoln
nigmvalilt iln En in
Ianoura Daj nij
emapel Nltas hultnse an
ba ex Npuupation ſnpr
ntreſolitnetrahat ſ9ln nicz
medorepiniuſtöregbuntfun
tadiigeiniuſtüieit re
Fubentrallemmmns babegt e
seckalt fame moꝛies ſuſtitani
nptöeträſacta langiorentegui
ranIfirmikoten gus rtpule
7mecicaorey mecaius um⸗
r Cαdα7οαο7âooοα
hil numiz npotat ri, t⸗
inultis penſiolinfimitate
taier qnq; vrnuſq; Oetis
leuacuatione,gfecertai⸗
ration’.1ntiͦ die grece/
tot , detnis fepletione:
edieſeccntiſtuccatmeli
onecub tiſtuctü clola⸗
tügſiereeſtus fontioreind⸗
nſniga hennule, M
t Scgrvi⸗ Hotdha

aſſunſlorek ſin

ii.

Ao ſ
nij

muhütßcaili ſugli i⸗ “

I/
3etrobataffictio gue⸗⸗
vͤnnn omtuttn ,6

gnennaiitini
rollung ing
täͤtüſacan ſlatit,
tane alt ſuſ

mnnhal⸗ N aſtepe
onühbant icio h/

.

xvj.

xviij.

Gula

cti cibi ⁊ potus wlet vel ſacculi. Habz etiã penãa

pcomitãtem: qꝛ dũ in comedẽdo vel bibẽdo ſunt: ſi
mimis paꝑ hit:wlent:qꝛ weſt cib pꝛo ſacci Tpletio
ne iuxta ilo.ps. lviij. Si vo nõ fuerit ſaturati mur-
murabũ ſi vo plus habeãt q; wuoꝛare poterũt: w⸗
lent: qꝛ veſt ſaccus: ſicut ille qñ cibũ habuit: quem
mltũ dilexit:wluit:dicens heu te comedere nõ poſ⸗

ſuʒ:qꝛ plenꝰſuʒ:nmec te da revolo:qꝛ te tm̃ diligo. Cõ/

ſimiliter etiã quidã adhuc in oſimili caſu gemũt:di
centes.q;honꝰ cib eſt iſte:ſi quis eũ com edere poſſet
Veſideriũ ergo taliñ ſimile ẽ veſiderio vemonũ ſeu
inferni:qꝛ ſicut infernꝰmultos veuoꝛãdo oↄſumit:ve
ſideriũ tñ ſemꝑ manet inſaciabile:wletq;: q; ples xæ
noꝛare nõ põt: ⁊ iõ vias modos inferni miniſtri e
cogitãt: quiba plures vuoꝛare poterũt: ita guloſũli
cet multa vuoꝛẽt vſideriñ tñ nõ ſaturat᷑:quibo di/
cit Agg ei.j.Comediſti:⁊ nõ eſtis ſaturarxi.ſ q̈tum
ad vſideni quo wlẽt:qꝛ plura wuoꝛare nõ poſſũt.
⁊iõ modosſ viasſa diuerſos exqᷣrũt Icibarijs ⁊ pota
tõibo coloꝛesꝛ ſapoꝛes/⁊ feꝛculoꝝdiũſitate:vt ſapoꝛ
odoꝛaꝰ coloꝛ ⁊ diũſitasviſa:appetitũ ꝓuocẽt:vt ad
pla veuoꝛadũ ꝓuocẽt᷑. Jñ ẽᷣm Vern. in Apologia
ꝙ grãdia carniũ fercula duplicãt᷑:qͥ totalit intẽ⸗
ti modũ neſciũt in edẽdo.nẽepe cũ pꝛioꝛibo fuerĩt ſa⸗
ciatu:ſi ſcᷣos attingerint:videbũtur nec dũ guſtaſſe
cibosſfitq; vt nec pᷣma ipediũt nouiſſima nec ſatia⸗
tas minuat appetitũ:palatũ quippe dñ nouellis ſe⸗
duci ↄdimentis:paulatim diſſu eſcere cognita/⁊ad
cibos extraneos veluti ad huc ieiuniũ reuocat in de-
ſideria venter quidẽ onerat᷑:ſ varitas tollit faſtidi⸗
um. Sic inſuꝑ vt dũ gula varijs ꝓnocat᷑coloꝛib:ſu⸗
auibuſq; ælectat᷑odoꝛib trãſitur nimiũ meta neceſ
ſitatis.¶ Habet etiã guloſus penã ſequẽtẽ duplicẽ
Pꝛunã inferius in ſtomacho pnñ̃cturã ⁊ amaritudi⸗-
nem. Scoam in toto coꝛpe infirmmitatẽ. væ pᷣmo loqͥ
tur Her.in apolo.dicens infelix inqͥt ſtomachꝰ cre⸗
bꝛis ructib ſe repletũ iudicãs:cui nec coloꝛes lucẽt:
nec ſapoꝛes vmulcẽt:vũ oĩa ſuſciꝑe eogir⸗ oppᷣſſus
magis ob ruit ꝙᷓ reficit. tam inſuꝑ neceſſariñ apli ve
vtendovino ↄſiliũ merito ñ negligũt: modico tñqð
ipſe ꝓmiſit.neſcio eur pᷣtermiffo:hᷣ cũ bñ vino fuerit
ingurgitate toto capite palpitãtes.ſic ſurgẽtia mẽ-
ſa qͥd aliud libet ꝙᷓ wꝛmie.cũ vo poſt pᷣmu ſomnuʒ
excitando mẽbꝛa extẽderit:⁊ miſeri ſtomachi incom
modũ ſenſerit crapuleñ plãgũt peccatũ:ſ timẽt:
neĩ craſtino mãducare queat ⁊ ſic ſymbolo ſuo w/
lẽtes vfraudent᷑ pᷣcedentiſq; diei cogitãtes pecuni-
am eypenſam ⁊ gulã ↄmiſſaʒ:plꝰ wlet ce expenß pe⸗
cunie:ꝙᷓ v amiſſione aĩe. Si aũt ad vigilias vel quẽ
cũq; negocia indigeſiꝰ ſurgere cogit᷑:nõ cantũ:ſ plã
crũ potius extoꝛquebis.E etiã ſcdᷣo infirmitatẽ ad
ducit:quotidiano pᷣmo pʒ exꝑimẽto. Mõnulli eniz
quotidie exꝑiunt᷑: in multis eſcis erit infirmitas
Ecci. xxxvij.vñ ⁊ dicũt ibi comedi talẽ vel talẽ cibũ
vel talem potũ bibi ⁊ poſtea nõ ſenſi me bñ diſpoſi⸗
tũ.exceſſum tñ mendacit᷑ negãt:imponẽtes aboꝝ et
potuũ qualitati vtpote dicentes ꝙ ſanꝰ nõ fuit: qð
imponere væberẽt quantitati cũ nõ q̃litas ſ̊ quãti⸗
tas eos infirmauenit.¶ Gcdo idẽ patʒ rõne ſumpta
ꝑ locũ a atrarijs. Si. n. abſtinẽtia eſt cauſa ſanitatꝭ
recuꝑande ⁊ ↄſeruãde.ↄcedere opoꝛtet: gula ſit cã
infirmitatis: ⁊ cauſa ſanitatis veſtruende. Sed ab/
ſtinẽtis eſt cauſa ſanitatis recuꝑande:ſiẽ patet tam
ex medicoꝝ ↄſilijs:qͥ vidẽtes hoĩem ꝓpter exceſſum
diſtẽperati.pᷣmo ei abſtinẽtiam imponũt:q; etiã ex
verbis Hieronymiin epla ad Youinianũ. egimꝰ
inquit quoſds moꝛbo articulari:⁊ podagre bumo⸗
ribo laboꝛãtes ꝓſcriptiõe bonoꝝ ad ſunplicẽ menſaʒ
⁊ pauꝑes cihos redactos cõualuiſſe caruer̃t.n.ſoli⸗
citudine diſpenſande umꝰ: z epulaꝝ largitate que

G pp.

cio idẽ patet ꝑ hoc ꝙ in ſecret legit ſecretoꝝ ariſto⸗
telis ad Alexandrũ equibuſdã phis a quodã re⸗
eogregatis:vt. œ ſanitatis ↄſeruatiõe:ſanioꝛẽa me
ioꝛẽ ꝓferẽt ſententiã: Plurib vo ſententiaã intelle⸗
ctã ꝓferentibo. vnus ſuã ꝓtulit:dicẽsꝙ meli⸗ oſer⸗
nare nõ põt: qᷓ ꝙ digeſt⸗ comedat. Tales. n. qͥ ſeipos
eioꝛis nõ facint aditiõis: ꝙᷓ falcones vel accipitres
uos facerẽt: quibo cibũ nõ darẽt: niſi digeſtis. Qui
etiã ſeip̃os ꝙᷓaĩalia ſua nõ minꝰ viligũt:ſententiam
ſequunt᷑ ſapientis:qͥ dicit nõ viuo vt comedã:ſ co⸗
medo:vt viuã.Habendo igitur reſpectũ ad oĩa pᷣdi⸗
us etiã gula infirmitates:⁊ penas adducit coꝛ
poꝛales ⁊ ſpiritualesæ quõ ᷣm Hiero.⁊ hẽ in vcreto
voſe. di. v.c. ne tales craſſus vẽter groſſuʒ ſenſuʒ fa⸗
cit.quõ etiam diuites plus crapula ante cedũt con⸗
comitãter ⁊ ↄſeq̃nter ꝙᷓ pupes inedia toꝛqueant᷑.ſiẽ
oſtenſuʒ eſt ꝑ Ber. D. xj.xxviij.quõ etiã ᷣm Eriſo.ĩ
li. ꝙ nullꝰledit᷑ niſia ſeipo in mẽſa diuitis guloſi. vẽ
ter creſcere põt/⁊ infirmitas occurrit: 3 gula ẽ fu
gienda: ꝙ melio⸗/ſecurioꝛ/a ſanioꝛ eſt abſtinẽtia et
buccella panis cũ gaudio ſanitate qᷓ; maxĩa ↄuiuia
cũ infirmitate:⁊ oĩb malis pꝛedictis.

¶¶Qui vo oĩbus pᷣdictis nõ retrahũtur tribulatio⸗/

nibo ⁊ pſuaſionib/ſaltẽ moꝛtis cogitatione qles vi
delicet erũt poſt moꝛtẽ retrahũt᷑ timoꝛe moꝛtẽ eniz
loſi:⁊ oẽs generalr peccatoꝛes mayime timere ſo⸗
ent quã gula miſi euitet᷑ velocit᷑ introducit.¶ Hoc
em̃ oñdunt tã ratio qꝙᷓ exẽpla auctoꝛitates.¶ Nõ⸗
ni nãq; ↄſonũ eſſe videt: ꝙ illi quib ꝓ vire ſuſtenta⸗
tione victus eſt ad certũ oꝛdinatꝰ terminuʒ: ab illo
o quioĩa diſponit in numero/pondere/ ⁊ menſura
illũ nõ attingãt terminũ:ſi totũ victũ qͥ vſq; ad ter
minũ duraret vñ diſpenſatꝰ ante illũ terminũ volu
ptuoſe viuẽtes expendãt.verbi gratia. A wo curin
Job. xuiij.dicit᷑ poſuiſti terminos eiꝰ quipᷣteriri nõ
poterũt quo etiã dicit᷑ Ecci. xvij. ꝙ creauit hoĩeʒ
⁊ numeꝑꝝ dieꝝ ⁊ tpᷣs vedit illi:vnicuiq; viuenti dæter
minata ? aſſignata eſt meta:a methadꝰ ſi ſue oꝛdina
tioniſubditus viuat illũ attinget terminũ: ̊ vltra
nõ pꝛocedet:põt tñ illũ terminũ pᷣuenire:⁊ moꝛtẽ ſu
am feſtinare:ſi voluerit:ſiẽ patet in hboꝛologio de ca
nilla:que labiũ mobile in certo expectat loco quem
p̃terire nõ poterit quin ibi cadat ⁊ ſonitũ faciat po
teſt tñ multis modis anqꝙ; cauillam illam artingat
cad ereꝑ aliquẽ qͥ illud tangit: cadere facit pᷣter po
nẽtis intentionẽ.ſic in ꝓoſito ⁊ patet. ¶ Er qua æ
ductione ſequi videt ꝙ ille qui in p̃s.clvj.dat eſcam
omni carniſ⁊ qᷣ dat eſcã illoꝝ in tꝑe opoꝛtũo ꝙ ſuſtẽ⸗
tatione ad certã metã veterminatã oꝛdinauit eſcã:
ſicut dñs in caſtro obſeſſo: ꝓ eterminato tpe ⁊erer⸗
minata ponitvictualia:q tñ ſi voluptuoſe expẽdant
victualia tni annoꝝ in vno eypendẽtes anno/vſq;
ad triũ annoꝝ finẽ nec caſtrũ nec vitã ſuaʒ in caſtro
cuſtodiũt. ita ĩ ꝓoſito ðᷣ illis quibb ꝰ oꝛdinauit vi
ctualia ſufficientia vſq; ad metã ſexaginta annoꝛuʒ
ſi ſobꝛie expendant᷑. Si vo victualia iĩlla voluptuo/
ſe expẽdãt in viginti annis veq viuere deberẽt ſexa⸗
ginta:ꝙ mirabile eſt ꝙ vſq; ad medietatẽ vite ſuea
xo oꝛdinate ipᷣam nõ cuſtodiãt qͥ ante medietatem
vite ſue victualib carẽt oꝛdinatisſ⁊ hoꝛo logiũ vite
pᷣter vi intentionẽ cadere faciũt. Et hac de cã teſte
pſalmiſta viri ſangninũ ⁊ wloſinõ dimidiabunt di
es ſuos:ps.liiij. Exempla ſt ad q̊ plura. vita ĩ coꝛꝑe
moꝛtali cibarijs nutrit᷑:quẽadmodũ lumẽ ĩ lãpade
nutrit oleo:.n.oleũ lumĩ h̊ nutrimẽtũ facit coꝛpo
ri.Siẽ.n.oleũ oꝛdinate et mõ vebito lampadi infu⸗
ſuʒ lumẽ nutrit.impetuoſe vᷣo et nimis abunganter
inoꝛdinate infuſuʒ:lumẽ extinguit.ſic in ꝓoſito et
pʒ iteꝑꝝ ſicut aq̃ in nima quãtitate vino mixta:vir⸗

⁊ coꝛpꝛ frangũt:⁊ aĩam ſicutoñſuʒ ẽ. D.v.iij. ¶ Cer

.xix.
Exempl

Artiꝰ.x.
Yxj.

riij.

Erempl.

Homo

tutẽ eius veſtruit.ita in ꝓpoſito ⁊ patet. Item ſicut
aqua vel pluuia terre moderate infuſa ipſius virtu⸗
tem nutrit: ⁊ ↄfoꝛtat ipamq; germinare facit dat
ſemen ſerentiſa panẽ ad manducandũ pᷣſtabit: in ni
mia vo qntitate data ipᷣaʒ veſtruit/⁊ ola ſubmergit
ſic nutrunẽtũ facit coꝛꝑi.Exceſſiue.n.datũ ſangui-
nẽ corũpit:mẽbꝛa væbilitat:vitã abbꝛeuiat:⁊ velut
alið Moe diluuiũ:oĩa ſbᷣmergit. Iteꝝ ſic pinguedo
in quodã medico exñs terrã fertilẽ ⁊ fugu ad vbi⸗
rã ꝓductiuã facit maturitatẽ piguedo vo exceſſiua
fruges ante maturitatẽ capita terre inclinare/ cade⸗
reterreq; adherere putreſcere facit.ſic in ꝗpoſito:
ꝙ pinguedo fre h̊ͥ nutrimẽtũ coꝛꝑi:moderatiũ.n.nu
trimẽtũ vitã ad vebitã inducit ⁊ nutrit maturitate
Exceſſiuũ vᷣo coꝛꝑa fre adherere:ipᷣaꝙ; in tra añ ve-
bitã maturitatẽ putreſcẽ factt.qꝛ teſte ſeneca epła.
vij. multos moꝛbos fercula młta fecert. maioꝛq; ꝑs
hoĩm pit. Et teſte auicẽna/płes moꝛiunt᷑ cibo ꝙgla.
dio.in fine q̊ moꝛtis qntũ gula adducit patebir illᷣ
Senece epła.lxxv.ꝙ videlicet q̃ fuit ebꝛietas factaẽ
crudelitas. Mota d hac materia. D. iiij.v. Et nõ ſo
lũ coꝛꝑis moꝛs:quã gula accelerat ſ etiã cogitatio:
quale illð coꝛpꝰ qð ita diligẽter nutrit/ impinguat
poſt moꝛtẽ erit mitũ quẽcuũq; a carnis ſue ſequela re
trahere veberet/qñ ille qui carnis ſue inoꝛdinata ſe-
quit᷑ œſideria:guloſã ⁊ luxurioſam vitã ducẽdo vi⸗
det aliquẽ moꝝ/vel moꝛtuũ aliquẽ audit/vł cogitat
ↄſilia vtebat᷑ vſideria pñs videns/⁊ abſens cogi-
tãs:q; fetidũ illð coꝛpꝰ qð ita diligẽter ⁊ celicate ci⸗
bauit/emittit fetoꝛẽ ⁊ tato maioꝛẽ q̃nto carnem ha

buit pinguioꝛẽ qᷓq; œfoꝛm᷑ oñdit coloꝛẽ nõne ipſuʒ

iudicat vel ſaltem rõnaliter iudicare poſſet ſtultum
arguẽs:qͥ ad fetoꝛis ⁊ putridi ſqualoꝛis augmẽtum
ita ſollicite carni ſue ſeruiuit ipam ↄ veũ ⁊ ronem in
pinguẽdo/a licate nutriẽdo.Cogitet ergo in coꝛ/
de ſuo dicẽs: Mõne iſte ẽ qͥ ita velicate comedebat⁊
bibebat ⁊ coꝛpꝰ induebat quõ a vermibo comedit᷑:⁊
terra induit᷑ vltraq; cogitationẽ in ſeipᷣm reducat:
dicẽs ſibi q; eandẽ futurã eſſe foꝛtunã/⁊ ꝙĩ alio ſtul
te factũ arguit:in ſeipſo non diligat ne ei ĩpꝛoperan
poterit qð in alienis vidẽs ⁊ in ꝓpꝛijs cecus eſt:vł in
alienis argꝰ:⁊ in pꝛopꝛijs polifemꝰ.v qͥbus dictũ ẽ.
C. xvj.v.qð ergo i alio arguit:m ſe veſtruit cogitãs
ſicut modo videt alioꝝ coꝛpoꝝ moꝛtuoꝝ miſeriaʒ:
ipſoſq; qð cariꝰſeqbãt᷑ veſideris tacita cogitatõe re-
pꝛehẽdit:ita aliqñ ſpũs coꝛpꝰ videbit ꝓpꝛiũ:ſeibmq;
ꝙ eiꝰ ſequebat᷑ vſideria rephendet ſiẽ onſum eſt.C.
ij.x. Mõ ergo qſquis ſic carnẽ ſuã hic diligat:vt ſem-
per odio hẽat:hᷣ ſic eã hic odio hẽat:in ᷣuitutẽq; eaʒ
ſicr̃digat:vt ſemꝑ diligat liberãq; hẽat:ſciẽs:quia
qͥ odit aĩam ſuã.i.vitã carnalẽ hic imũdo in vitã et⸗
nam cuſtodit eã. Jo.xij. Nota veiſta materia. G.ij.
xii.cũ młtis ſeqntibi.

Pminis conditio

eſt duplex. Vna nobilis:quã cogita⸗-
tare debet ne peccatis vileſcat.Alia
fragilis quã cogitare debeat ne ſuꝑ⸗
biat. ¶ irca quaꝑ ↄditõeʒ vclara
tionẽ. Pꝛimo oñdere reſtat ꝙ hoĩs naturalis digni
tas ↄſiſtit in natura rõnali libera:in q̃ ↄditiões oim
excedit aĩalium. Scpo oſtendet᷑: oẽ peccatuʒ ↄtra
naturã ẽ humanã.Cercio oñdet᷑:quare deꝰ fecit ho
minẽ arbitrio libeꝝ.Quarto:qre fecit quos pᷣſciuit
finalit᷑ eſſe damnaãdos.Quito:qre illos a dãnatõis
cauſa nõ cuſtodiuit. Sexto quare vno cadẽte:cecide
rũt oẽs. SGeptĩo:qualis ſit hoĩs ↄditio miſera: qͥ ad
aĩe ignoꝛãtiã.Octauo:qͥ ad coꝛꝑalẽ ſᷣuitutẽ.Mono
auo ad totiꝰ cõputi timoꝛẽ.

¶ Pꝛimũ oñit ſeneca epła. lxxvij.ad lucillũ dicẽs. Artiꝰ.j.

Dia inqͥt ſuo bono ↄſtãt viteʒ vertilitas ↄmẽdatſa
poꝛ vinu/velocitas ceruũ ꝙᷓ foꝛtia wꝛſo ſũt iumẽta
queeris in cane ſagacitas.(¶ Pꝛima ẽ illð cuiq; opti⸗
mũ eſſe ðʒ cui naſcit cui cenſet᷑ ĩ hoĩe quidẽ optimuʒ
ratõ:hac antecedit aĩalia.in alijs nãq; młt aĩalia
ipᷣm antecedũt/ſiẽ leoneſ in foꝛtitudine/pauones in
pulchꝛitudie fere in motu Cũ igit᷑ oĩs res cuʒ bona
ſua ꝑfecerit/finẽ ſuũ attigerit laudabilis ẽ: pʒ: ꝙ rõ
ſola hoĩs bona ẽ:ipᷣmq; ſola ꝓficit laudabileq; red⸗
dit.Si.n. oĩa alia habeat valitudinem/pulchꝛitu⸗
dinẽ/ diuitiasvelicias ⁊ honoꝛes ⁊c̃.⁊ malus ſit:im/
ꝛoba bit illũ.ſi Yo alijs careat pecunia.ſ.nobilita⸗
te clientũ turbal hmoi⁊ bonꝰ ſit:pꝓhabit illu.Cuʒ
ergo vera hoĩs queris eſtimationẽ ⁊ ſaire velis:qua⸗
lis ſit:nudũ inſpice veponat primoniũ/ eponat ho⸗
noꝛes/⁊ alia foꝛtune mẽdacia coꝛpꝰ etiã ipᷣm exuati
anumũ intuere q̃lis quantuſqʒ ſit:ſuo auũt ⁊ no alie⸗
no magnꝰ ſit.qꝛ q ↄditio ẽ reꝝ eadẽ hoĩm cẽ. Mauis
nãq; bona dicit᷑:nõ q pcioſis coloꝛib picta ẽ. Mecq;
argenteũ aut aureũ roſtrũ eſt.nec q̃ opibo regijs pᷣi⸗
ſa eſt.ſ̊ que ſtabilis ⁊ firma ⁊ iuncturi aquam exclu
dentibo ſpiſſa:ad ferendũ incurſum mans ſolida.et
velox eſt. nec gladiũ bonũ dices cui vauratꝰ ẽ bal⸗
terus cuius vagina gemmis diſtinguit᷑: ̊ qui ad ſe⸗
candũ ẽ ſubtilis.⁊ regula nõ qfoꝛmoſa: ſed ꝙᷓre-
cta ſit querit. Sic in homine quoq; nihil ad rem ꝑ/
tinet:quantum haberet quantum feneret a qmitis
ſalutetur:qᷓ pꝛecioſo incũbit lecto:qᷓ; ꝑlucido pocu-
lo bibat/ſed ꝙᷓ; bonus ſit.Honus autem eſt:cui ratõ
explicita ⁊ recta eſt.hoc eſt honeſtum ⁊ vnicum ho⸗/
minis bonum. Gicut ergo famoſa pictura eſt: cum
nulla ꝑs errat:ſic ⁊ famoſus hõ in quo nulla pecca/
ti feditas eſt.
Exy quibo Senece vbis patet: ꝙ hoĩs ſpecifica
diſtinctiua bonitas natura ꝑ qua ab oĩb aialibo ⁊
rebus alijs diſtinguit᷑ eſt ipa rõ.Ex quo ſequitur ꝙ;
omne quod eſt contra rõnem:eſt ↄtra naturã homi⸗-
nis inqꝙ;tum hõ:qñ.n.d inqᷓtuʒ hõ:nõ fit replicatio
ratõe nature ſenſualitatis:quã communem habet
cum bꝛutis ̊ rõe nature rationalis:ꝑ quã ab omni
alia natura ſpeciuoca differt:differentia cui contra⸗
riũ eſt eſſe qð rõni cõtrariat᷑. Cũ ergo peccatũ moꝛ⸗
tale rationi cõtrariet᷑ ptʒ ꝙ omne peccatũ moꝛtale
contra naturã ẽ hominis inquãtũ hõ.qꝛ ſicut dicit
Eccłs.vij.œus fecit hominem rectũ. Veni alia vo
potius pᷣter ꝙᷓ contra naturam dicenda ſunt:Nota
L. vij.xxvij.pdictis concoꝛdat Auguſtinus libꝛo dve
libero arbitrio.⁊ ſanctus thomas pꝛima ſecũde.q.
lxxi.arti.ij.¶ Euobus enim coloꝛibus vno videlicet
foꝛmoſo:vtputa albedine:altero vefoꝛmi:vtputa ni
gredine.quis iſtos cõtrarios eſſe negaret. Jllos nã-
q; dicere nõ eẽ ↄtrarioſ:omnẽ eſt phᷣiam nẽgare. Cũ
ergo ſicut ex pᷣdictis ptʒ ſenece verbis: ratio ſit ho
minis foꝛmoſitas:peccatum vo hominis ſit defoꝛ⸗
mitas.iſta dicere non eſſe contraria omnem eſt ne/
gare rationem.nec tamen tanta otrarie vefoꝛmitat
potentia:vel pᷣdominiũ qð rõnalem naturã ſuꝑare
poſſit:vel ei ↄditionẽ ſeu qualitatẽ ſuã impᷣmere:ſiẽ
calidum ex natura ↄtraria pᷣdominante:qualitareʒ
ſuam umpꝛimit frigido vel econuerſo:niſi ipſa aſſen
ſum pꝛebente ſicut dictum eſt. E.ij.ij.quia libertas
arbitrij foꝛtiſſima eſt creaturaꝝ:intantũ:ꝙ nec vx⸗
mones nec eoꝝ miniſtri vel creature quecũq; illam
mutare ꝓhibere / cogere vel frangere poterunt:qᷓtuʒ
ad actum interioꝛem elicitum: qui dicitur velle vel
nolle quin liber poſſit nolle ⁊ velle niſi ipſa murati⸗
oni vel ꝓhibitioni aſſentiat: licʒ illõ velle intrinſe⸗
ci oꝑis executõiſemꝑ vemãdarenõ poterit:vt actũ
illũ hẽat ꝙ exercitꝰ vocat᷑.¶ Ex iſt dict duplexeli⸗

litſemntt Sln inte hanin
Numdilgn viciinuite ganſicvacen
eciprlinsſenrigt del uiad eiſerniend
Ctrel ltſernir retaleel faceret yl
5 dlliert dus E) greeno noſtra cog
lbereſimus voluntotis Pelmoad deng
foꝛmãduinos loco in gyo ſumns. Zoan
ſumns: medius eſtinter bonu malimnn
liq rinferni cogrwuũeno vider gſcut
ſutn mundialemſrertenort poſirtustinn
Mngtumad ſtetum mentals interioꝛemg
nociolbenans poneftkinterbonu rmal
7pltam rinterhoisſtari erterioꝛeinuen
nitas. (Deauno ad Npuimenda noſtre
tioſupbiam raderctanci nfefragilitatt
Hamcögbeinmecid voſiriſumns Nvi
teyfefragllitans ad malij Pnitaterad
hafimnshunteracdlienn sn
nſe nelozunoſhtldenenn ſomte
feſi mugzomiobonisopidinfinnit
nun uteeanns ſatlsaſtein n
I itpisagkemmina gialit hun
unhulnptfonnterage 6.6
UÜnfmangmentongi

iij.

i honine ug hlan n

hoſit Bonloonten .ſtuiroto
hocethoneſtum mianm ho⸗
urerpo fumolnpieemn et an
moſishoin vonullaperee⸗

bispotet: yboisſpecfic
ZMaturapqus aboilvaiolin
itaſtia io Er iolegninn
aronemeſtanm natri bon,⸗
dilncftm bini ft nul ano
totis: gväcommunen heber
rermunonalisus ab omni
ifertdlfenentu alcontna⸗
mat Ciago peccatümoy⸗
tzgomne peclati, nortle
isinquatu ho g ſian dieſt
minemrecti. Venilig o
gturam dicendaſun⸗ Kots
crgat Vogaſtmwelihnd
tus thomas peing ſecſe ⸗
tnimcdiorbus Mo niclict
ginealtero eformuprporan
tmummoeſengant zloyn,
omneeſtoblamntre,e l

ro utio itho
8ſentcerefblo l
ſ hommims ſt wtoi⸗

net lontmn ſenanr acnſe⸗
bini tlun im⸗

Atb

ij.

Arti. iij.

iiij.

v.

Homo

citur concluſio. Pꝛima videlicet ꝙ bꝛutales ſequen⸗
tes moꝛes:quo ad coꝛꝑis laſciuiã ⁊ hmõi mendacit᷑
ſe excuſant:icẽtes:natura nr̃a talis E:ꝙ aliter face⸗
renõ poſſumus. In hoc nanq; dicta ſi dictũ ad na⸗
turã referant humanã ſpeciuocã dupliciter mẽtiũt᷑
Pꝛimo.qꝛ ꝙ tales bꝛutales cõtra ronẽ ſequãtur
motus nõ a natura habent hũana cui cõtrariant᷑ ſ
a natura animali quã ſequũt᷑:de quibo in pſal.xlviij
hõ ci in honoꝛc eẽt:nõ intellexit cõpatus ẽ iumẽtis
⁊c. ¶ Becundo ſicut expᷣdictis ptʒ aliter facere poſ⸗
ſent ſi vellent. ſeg heu miſeri ſuã pfidam excuſantvo
luntatẽ:moꝛe pꝛimi parentis:æ bonã quã a veo ac/
ceperunt: acculant naturã. ¶Gecũuda coõcluſio: q⸗
libet pot eẽ bonus ſi voluerit:ptʒ:qꝛ teſte ſacra ſcri
pturoccci. xv.eus ab initio cõſtituit hoĩem.⁊ re⸗
liquit eum in manu cõſilij ſui. Adiecitq; eipᷣcepta:⁊
mandata ſua:ſi volueris mandata cõſeruare.cõſer⸗
uabunt te imꝑpetui.appoſuit tibi aquam ⸗ ignẽ ad
qð volueris poꝛrige manũ tuam. Inte hoĩem vita
⁊ moꝛs.bonũ ⁊ malum qð placuerit ei dabit illi. Li
cet. u. ommia que bene agenda viderit:ſemꝑ imple⸗
re no poterit:ſi tñ voluntatẽ quantum poſſibile eſt
ope ſequenti pficit: a bonitate nõ vficit: necmerce
vfraudabit᷑ ab illo:qui volũtatẽ ſine opere qñ oꝑis
ceeſt facultas remunerat ⁊ ſic gratia ſibi aſſiſtente:
que nũq veeſt ſicut ptʒ in capitulo x gratia in liber
tate cuiuſcũq; eſt: ſit bonus vel malus.
Huius aũt libere voluntatis ogrua aſſignari po
terit cã:tam ex ꝑte drcſer Ete noſtra qtum ad ipᷣm
cũ cõgruum fuit:vt libere ei ⁊ nõ coacte.ſi icut bꝛu⸗
ta creatura qua ꝑticipem ſue beatitudinis eẽ volu
luit ſeruirer. Si. n. inter homĩes nõ inueniat᷑ qui ſer
uum diligat:qui ei inuite ⁊ quaſi coacte neceſſita⸗
te cõpulſus ſeruiat.vel quiad ei ſerniendũ taleʒ eli⸗
gat vel velit ſeruũ: qre talẽ ei faceret vel eligeret vkł
diligeret eus. ¶ Ex pte etiã noſtra cõgruum eſt ꝙ;
libere ſimus voluntatis. Pꝛimo ad eſignandũ ſeu
ↄfoꝛmãdũ nos loco in quo ſumus. Zocus.n. in quo
ſumus:medius eſt inter bonũ 2 malũ:inter celũ vi⸗
licʒ ⁊ infernũ.cõgruũ ergo videt: ſicut qtum ad
ſtatuʒ mundialem/z exterioꝛẽ poſitus ẽ in medio: et
etiã ꝙᷓtum ad ſtatum mentalẽ interioꝛemq; hoĩeʒ in
medſio libertatis poneret᷑ inter bonũ malũ moꝛtẽ
7 vitam.yt inter hoĩs ſtatũ exterioꝛẽ inueniat oↄfoꝛ⸗
mitas. ¶ Becundo ad vpꝛimendã noſtre pꝛauita-
tis ſupbiam ⁊ ad excitandũ nr̃e fra gilitatis diligen⸗
tiam cõgrue in medio poſiti ſumus. vt viſa ex vna p
te nr̃e fragilitatis ad malũ ꝓnitate:ad quaʒ cadere
poſſumus humiliter ac diligenter nos pabeamus.
viſa ex alia ꝓte noſtre libertatis foꝛtitudie/foꝛtiter
reſiſtamus/⁊ omib bonis oꝑilo infirmitatẽ munia
mus ⁊ caute agamus.ſtatus noſtre in medio libero
exiſtit/hñs a pte ſiniſtra ꝑiculũ vt humiliemura Pre
Txtra lucrũ:vt foꝛtiter agamus. ¶ Lercio ad meri
tu nĩim augmentandũ laudem verã acquirendam
Moõ.n. meritum æ hoc quis vel laudẽ acquirit ꝙne
ceſſitat⸗:ſᷣ qð libere agit.Calẽ.n. cõmẽdat ſcriptu⸗
ra:aeEccĩ xxxj. dicens.qui potuit traſgredi ⁊nõ ẽ trãſ
greſſus:⁊ facere malũ:2 nõ fecit.iõ ſtabilita ſunt bo
na illius ĩ vño.vide. P.xj.xij. ¶ OQuarto ad eſignã⸗
dum noſtre mercedis magnitudinẽ Ex hoc.n. q es
voluit nos nobilioꝛeʒ habere in opando modum qᷓ;
alia aĩalia que neceſſitate oꝑpantur nature: innuit
nobis maioꝛẽ reſtare oꝑis mercedẽ. Sicut. n.nõ vi⸗
Tetur iuſtũ illa que neceſſitate opant nature ſup⸗
naturalẽ habeant mercedẽ:nec etiã ꝙ coacte agen⸗
tibo merces mrre Can nec hoĩes tales
care cõducunt:ita cõgruũ vid ÿꝓpter mercedem
ſupnaturalẽ volũtarie agẽtibo merces ver ſupꝑnatu⸗
ralis:⁊ nõ alijs/ꝓpter has nãq; cãs ceus fecithoĩem

„

rectũ:qñ in libera ⁊ recta volũtate eũ creauit. Ded
heu ipᷣe infinitis ſeĩmiſcuit qoõnibxEccĩ. vij. Oe. n.
ſe multis ĩmiſcet malis:nõ ex ſua bona hʒ creatõe ſ
ex puerſa volũtate.vyn Herñ in li. ve libe. arbi. poſſe
inquit peccare datũ ẽ hoĩ:nõ vt ꝓinde peccaret:ſed
vt gloꝛioſioꝛ apparet ſi nõ peccaret.
¶¶M. lʒ ↄgrue dcm ſit:qᷓtũ advolũtatẽ libertate bñ
vti.cõgruu nãq; fuit ꝙ illi talis eẽnt cõditiõ is qᷓ fa⸗
cta illoꝝ gloꝛioſioꝛa redderẽt tñ volẽtes illa liber
tate abuti: ex qͥ abuſu illoꝝ finalł ſequit᷑ dãnatõ illiꝰ
facti ſint cõditõis:q facta illoꝝ nõ gloꝛioſa:ß dãna⸗
bilia reddit.mirũ videt᷑:no ſolũ ꝙ libere facti ſint
coõditõis:̊ ꝙ ſimpłr in q̃cũq; cõditõe facti ſt:q fina⸗
liter dãnãdi ſt mirabilevidet᷑:quã q̃dẽ admiratõeʒ
auget pꝛiuatio ĩ ilł æœbite finis hñane creatõis. Cꝗᷓ
nanq; finat creatõis hũani generis ẽ angelice ruine
reꝑatio ⁊ diuie in celo bonitatis pticipatio:qᷓtuʒ q̊ᷓ
ad illos qͥs pᷣſciuit æaillos ñ eẽ cõſecuturos finẽ ef
fectũ ceſſare ebuiſſevidet᷑ creatõis effectꝰq ad illos
oꝛdinat᷑ fines:vt ceſſante creatõis cã:ceſſat creatõ
nis oꝑatio.Et qͥ ſua ſpõtanea volũtate illo fine ca⸗
rere voluerit ex vioꝛdiatõe:eẽ ſiła volũtate caruiſ⸗
ſent. ¶ pꝛioiſtud rõnabiliter vici videat᷑ exẽplo
oñdit᷑.cã etem̃ ſeminatõis frugũ:ẽ hũane vite ſuſtẽ⸗
tatio.vbi ergo ſcis: ſemĩatio illo carebit fine:ſemi
natõʒ ſubtrahis. necſemias:vbi ſcis te ſemẽ tuũ eſſe
amiſſurũ/q.n. talẽ ſemmare videret: qᷓ ſciret ſe ſemẽ
ſuũ ꝑdere:nõne rõnabilr ab eo qri poſſet:q̃re ſemĩa-
ret vel plãtas vłherbas vł arboꝛes creaui. Qui⸗
bus rñũdet᷑:ꝙ ſi qõnẽ dirigãt ad hoĩs ↄditõeʒ in qua
a o creatus ẽ irrõnabiłẽ qõ:qꝛ nõ hʒ dubitatiois
cãm vel materiã qꝛ in optia creatus ẽ oↄditõe:ſicut ex
toto pᷣcedentiptʒ articulo:oꝑa nanq; illiꝰnulla pot
cogitatõ melioꝛare/qvidit cucta q feccat ⁊ erãt val⸗
v bona: Geñ.j. Si So gonẽ intelligãt ꝓut fine ꝓqͥ
habẽdo creãt᷑:carẽt ꝓpter ꝑctõꝝ paleas:quas ſipᷣi ex
ſe ꝓducũt.qrẽdũ ẽ a eis:cqre ipi terrã ſua ſemĩe bo⸗
no ſem nar vite hũane ſuſtẽtatõe:de qͥ ſemie ſciunt
paleas eẽ ꝓqucẽdas:q vitã nõ ſuſterant hũanã. Sr
cut ̊ tu ſemĩas bonũ ſemẽ:v qͥ fructũ hie ſperas ad
vite hũane ſuſtẽtatõʒ directe oꝛdinatũ⸗ paleas ad
graui cuſtodiam ⁊ ad humane vite ſi uſtentationem
indirecteoꝛdinatas inquantũ ſunt animalium nu⸗
trimentũ:q vitã iuuãt hũanã:ita wus hũanã cõdi⸗

dit naturã ĩ qua ſciuit bonos eẽ vẽturos:qͥ angeli

ca reꝑarẽt ruinã directe &t malos quos lʒ ſciret nõ
eẽ angelicã directe repleturos ruinãa. ſciuit tñꝙ ad
illoꝝ valerẽt cuſtodia ſalutẽ:quiangeloꝝ eẽnt re⸗
ſtauraturi ruinã.Remões nãq; ad illoꝝ ſt exercitiũ
⁊ meriti augmẽtũ inquãtũ illoꝝ reſiſtũt tẽptatõibo
alak vo hoĩm qdã ſaluãdis multũ ꝓfuer̃t dũ
xpᷣm ad illoꝝ redẽptoʒ crucifixerũt. Alij vo ad ele⸗-
ctoꝝ ſunt purgatoʒ coꝛrectõʒ ſic tyrãni qͥ bonos af
fligunt. væ qᷣb hr̃.C. v. xl. Quis Manaſſem regẽ ad
cei reduxiſſet recognitõʒ ⁊ ſui coꝛrectõeʒ ſic ptʒ.iiij.
He. xxj.ſi babylonij nõ fuiſſent. ¶¶ Rilij vo ad electo
rũ ſunt examinatõʒ ſic peccatoꝛes quicũq;: qͥ dũ ele
ctis peccãdi pᷣbent exemplũ:eoſq; factis ſi uis repꝛo⸗
bis ad peccandũ quodãmõ inuitãt:illoꝝvita puer⸗
ſoꝝ electoꝝ ẽ ꝓbatio: examinatio ad eos examina-
du vtrũ vei vłilloꝝ ſeqꝗͥ voluerint exẽplũ. Per alios
vo ſic ꝓ ſars cenos:⁊ alies infideles electos ſuos ꝓ⸗

bat væꝰ. an ex toto coꝛde diligãt g illos 7 alios pciõ⸗

res vitã ſuã:vſq; ad moꝛtẽ epponẽdo. Dim vo dãna
toꝝ penas voſ electis onñdit vt terroꝛ illiꝰcẽt invob̃
nõ peccaretis:Exo.xx. Terroꝛe.n. penaꝝ pluſqſpe
gaudioꝝ maioꝛ hoĩm ps peccata vitat. Gi ergo oẽs
pdicti mali:qui vel electos vt pꝛedictum eſtad bo⸗
num exercent coꝛrigunt vel examinant finaliter ſal⸗

uati legerentur. Si inſuper nulla eẽt vel eſſe legere

Arti.i

vj.

vij.

viij.

XL⸗

Homo

tur peccatoꝝ iuſta damnatio nullaq; vera fieri poſ⸗
ſet peccatoꝛbo eterne damnatõis minatio.vbi inne
miret᷑ mali vitatio vel ad bonũ conuerſio. Gi.n. luci
fer ꝓ ſuꝑbia ⁊ diues epulo ꝓ diuitijs male retentis
7 gula ⁊ alij ꝓ alijs peccatis in diuerſis ſcripturaꝝ
ꝓtibo damnati minime legerent. Quis nunc ſupbiã
malas diuitiasſgulam/⁊ alia peccata vitaret.Et ſi
xpᷣc Math.xxv.peccatoꝛibo et quibuſcunq; in quibo
opa charitatis non inuenient᷑ duras ? eternas non
minaret᷑ penas:qꝛ opa faceret charitatis. ¶ Ey q/
bus ptʒ:niſi eſſent palee cõ buſtioni digne / pance vel
nulle eſſent meſſes in hoꝛreo recõdende. ꝙ etiã ſicut
grana nõ creſcunt ſine paleis ad vite ſuſtentatiõem
ita ſine damnatoꝝ paleis pauci vel nulli creſcerent

ad cœi laudatõem. Gi. n. nõ obſtante tanta dãnato

rũ certitudine et viuoꝝ tribuli minatiõe tampauci
inueniunt᷑ boni et iuſti:q in magna pptłi ↄgregatõe

vix inueniat᷑ vnus quin ſit in vis dãnatõis vel quin
frequenter damnatõem meruit moꝛtaliter peccãdo
vel quin maluʒ motale cõmitteret ſi adeſſet inulta
oppoꝛtunitas vbi inueniret᷑ bonus ſi nõ eẽt damna
tio vel minatio. Si.n. iſtis nõ obſtantibo ꝓpheta te⸗
ſte qui ait: Mich. vij. Rectus in hoĩbus nõ eſt peng
rũ terroꝛibo:a minaꝝ aſperitatib ſblatis.vbi rectũ
in homĩb inuenires. Si.n.in ſeculo qð mõ videtur
nõ obſtante latronũ frequenter incarceratõe et ſu⸗
ſpenſione:nõ obſtante etiã luxurioſoꝝ punitõne et
alioꝝ maloꝝ multiplici tãa veo ꝙᷓ ab hominib fla⸗
gellatõe:non obſtante etiã ꝙ frequẽter audiũt ⁊ ti⸗
ment penas eis ĩminere eternas:tanta inuenit᷑ bo/
noꝝ et fideliũ paucitas: vix inuenitur vnus: qͥ ali
ena nõ capiat vbi huius mũdi cõfuſionem euadere
ſperat:qð ptʒ qñ mari ex naufragio aliqͥd ad ter⸗
rã ꝓijcit.oẽs ad illnd currunt:ac ſi peccatuʒ nõ eſſet
aliena tollere.q inſuꝑ vix vnus inuenit᷑:qui nõ car-
nis ſue veſideria ⁊ alia mala:que in hoc mũdo impu
ne facere põt faciat.ſi ergo tam hic qᷓ alibi unpune
tranſire poſſent:quis a malo væclinaret vel bonum
maceref. Pater ergo ꝙ q vellet granũ purũ habere ſi
ne mala herba paleis nec aliter ſemiare vellet neu
trũ haberet:qꝛ nec ſemĩaret.Sic in ꝓpoſito ve deo et
hoĩb.( ¶XZl querenti ergo quare œeus fecit quos ſci⸗
ret eternalitereſſe damnãdos:queri põt ſi facere de
buit oẽs illos quos ſciuit eſſe ſaluandos:quibo rñdẽ
tiba ꝙ ſic inferat᷑ ꝙ ergo dãnandos facere de buit:qꝛ
ſicut ex pᷣdictis ptʒ.ſi nulli eẽnt damnati pauci eẽnt
qni ꝓ vonũ facerent qð⁊ ſine quo ſalutt᷑ illã nõ attin
gerent. JIp̃is ergo cõcedentibo:q; omnes ſaluandos
facere œæ buit/cõcedere etiã eos neceſſariũ ẽ damna/
tõem eẽ mal oꝑ:tanq; ſa lutis illoꝝ occaſionẽ.pᷣterea
ↄcedentibo p ꝛimũ:cõcedere neceſſe ẽ ſecundũ:quia
multi electoꝝ filij ſunt damnatoꝝ.frequenter.n. le⸗
gunt᷑ patres repꝛobi:filios habuiſſe ꝓbos:qui ergo
filiũ eẽ cõcedit ꝓducendũ patrẽ etiã eẽ cõced ere ne⸗
ceſſe habet.¶õtro hoc foꝛte inſtabũt:dicẽtes:q̃⸗
re nõ fecit ſolum illos:quos ſciuit amoꝛe ⁊ nõ dãna⸗
tõnis timoꝛe ei ſeruituros.Aliqui nãq; filiali ei ſer-
uiunt amoꝛe. Iteꝝ querere pñt quare nõ oꝛdina-
uit ſolos illos filios eẽ ꝓcreandos.qui a patribo v⸗
ſcenderẽt ꝓbis.uibo rñd et᷑:q iſte anes cõtradi⸗
ctõem umplicant cõtra pᷣcõceſſa ab eiſdẽ. Ipᷣi nanq;
cõceſſerunt:q omnes ult eẽ vebuerunt:qui finaliter
eẽnt ſaluandi.Cum ergo v ſalnandis nõnulli ſalu⸗
tis initiũ ⁊ introductõem a damnatoꝝ accipiãt ex⸗
emplo/⁊ a patriba damnatis.i.eſſe accipiant pncipi⸗
um ipᷣis damnanis ſubtra ctis:iſti nõ erunt ſaluati.
ponere ergo ꝙ illos ſolos vebuit ꝓduyiſſe:eſt ponere
ꝙ multi ſaluati nunqꝙᷓ in rerũ natura fuiſſent:quot⸗
quot.n.nunc boni ſunt ab aliquo vel aliquibo a pꝛĩ⸗
cipio mundi vſcenderunt patre vel patrib vãna⸗

H .

tis quibo ſubtractis:ipᷣi ab eis ꝓcreati nõ fuiſſent.⸗
ſic nec fuiſſent/ſicut nec eẽ põt effectus ſine cauſa.

GSi iterũ querũt:quare ñ ſolos illos eẽ oꝛdinauit: xj

quos ſciuit amoꝛe vel ſaltẽ timoꝛe eſſe ſaluandos:ð
amoꝛe rñſum ẽ: e timoꝛe rñdet᷑: iſta queſtio ex fal/
ſo ꝓcedit intellectu. Ponere.n ꝙ nulliſint vamnati
ẽ ponere ꝙ nulli ſint timoꝛe vel damnatoꝝ exemplo
ſaluati:qꝛ ſi nõ eẽt damnatio nõ eẽt verus damna⸗
tõis timoꝛ.⁊ ſic dim eccĩa que falſum vetat pdicare
talem nõ pdicaret timoꝛẽ nulli talem vel quẽcunq;
damnatõls haberet timoꝛẽ. Illi ergo qui timoꝛecò
uertunt᷑ ? ſalui fiunt ſublato tali timoꝛe: ſaluatinõ
fuifſent. Mec damnati ꝑ eos:qui volunt ꝙ nulli da-
nandi ſint ꝓducendi: nec in celo erunt: qꝛ nec bons
opa ſubtracto timoꝛe facient:ſine quibo ad celũ ve/⸗
nire nõ potuerunt nec in inferno ꝑ eos qui nec infer
nũꝓ hominib oꝛdinatũ eẽ ponunt⁊ ſic ex illoꝝ ſeqͥ
tur poſitõe:ꝙ nec gaudia habebunt:que nec merue
runt nec penas:quas nõ timuerunt ⁊ ſic dum eos eẽ
in gaudijs vel penis negant Mo eẽ totaliter œſtru
unt.⁊ ſic ex illoꝝ dicto ſequit᷑ tales eẽ ⁊ nõ eẽ ſaluan
wvs. ¶ Di vo inſiſtant qᷓrentes.quare deus omniuʒ
pᷣſcius euen auũ:naturã tam angeloꝝ qꝙᷓ hoĩm aliter
nõ oꝛdinauit:ſic ꝙ omnes:quos ab eterno ſue beati
tudinis:⁊ bonitatis ꝑticipes eſſe voluit/ſtatim feciſ
ſet beatos ⁊ ſine oĩ tali temptatõevel tribulatõne in
gloꝛia cõfirmatos/rñdet᷑: pñtis articuli intẽtio ẽ:
rõnes vel qualeſcũq; euidentias reddere contra fre⸗
quentes diſputatões:que circa hanc cõtingunt ma⸗
teriã ve ſtatu angeloꝝ ⁊ hoĩm qᷓtuʒ ad cõditiõem in
qua creati ſunt:quare viq; ſaluandos fecit:⁊ dãnã-
ws.⁊que ſit dãnatõis cã:⁊ que vtilitas ex dãnatis
ꝓueniat oſtendendo:⁊ nõ qᷓtum ad cõditõnem in q̃
cos feciſſe potuiſſet que nõ fecit qͥ ſibipᷣi ſicut faciẽ⸗
da ⁊ nõ facienda.ita ⁊ factõis vel nõ factõis qõ ⁊exter
minats derelinquenda eſt.nobis.n. his que facta
ſunt ſatis ẽ diſpurare lʒ dici poſſet ꝙ maximũ pᷣmiũ
ſine merito pꝛecedenti dari non deberet. Mota.T.
j.xj.⁊c.
Sic ꝙ; natura angelica ⁊ hũana in cõditiõe libe/
ra creari vebuerit/ꝙ etiaʒ mali ſeu repꝛobi angeli et
hoĩes pᷣter intentõem:electis multipliciter cooꝑen
tur ad ſalutẽ.CLñ cũ ſᷣm regulã iuris nemo debeat ð
aliena locupletari iactura/miruʒ videt᷑: ꝙ veus ele⸗
ctos ſuos ci illoꝝ vt pᷣdictũ ẽ in articulo pcedẽti di⸗
tare voluit.mirũ em̃ videt᷑: ꝙ c imponi vebeat: ꝗ
aliquos malos eẽ voluit:vt aliquos bonos fa ceret
Kõnabilius.n.vidtt᷑: vtroſq; a piculoſa tempta⸗

tõne:⁊ a malis pene ⁊ culpe pꝛiuaſſet. Ex quo.n.ſci⸗

uit eos caſuros ſi temptarent᷑:quare a temptõel ca/
ſu ſuã quã miſericoꝛditer creaturam fecerat: miſeri
coꝛditer nõ pᷣſeruauit.(¶ Nuibo pꝛĩo rñdet᷑: ꝙ ille
non vult moꝛtẽ vercat Air⸗ Ezech, xviij.⁊.xxxiij.ſe
qui vult oẽs hoĩes ſaluos fieri.j.Thi.ij.nõ vult ali
oe eẽ malos.Oe.n. mali ſunt pᷣrer vei intentõem:
non pᷣter ꝓpꝛiã ẽ volũtatẽ.Sʒ exquo oĩno mali eẽ
volunt.non eſtmalũ: us e illoꝝ malo bonũ eli⸗
ceat:electos ditando.¶ SGSecundo rmdet᷑:ꝙ eos a tẽ
ptatõe ⁊ caſu ꝓ quanto ad eũ pᷣſeruatio attinetpᷣſer
uat et cuſtodit. ¶ &ꝛ aũt dicunt. ꝙ deus hominem
a piculis pᷣſeruare vebuit põt intelligi:q; hoc facere
xæbuit ꝑ modum amicabilem/aut ꝑ modũ coactio⸗
nisꝑ modũ amicabilem:ſicut pater nititur filium
ad bonũ attrahere voctrinaſwnislet factis.Sic łe⸗
us v buit creaturam ſuam a malo pᷣſeruare et ad bo
nũ cõuertere:qð et fecit. Nam hoc wcuit in omni-
bus euangelijs:ceditq; ei intellectum quo ſcire po⸗
tuit:quid eẽt bonũ/a malum et voluntatem:qua po
tuit bonũ velle et malum fugereſmulta etismꝙ illa
fecit:ex quoꝝ cogitatõe peccatum fugere veberetlet

8
„

2
.

Arti. v.

.„—

xiij.

riiij.

nnnkli ucn ilommeſh n n
npſal. ii. Giaut ſic intellgant den ſu:
Uuplal.vin li buikſete
Auriſuama gianlisßſemare bulſet
cionis tiolntie dictüinon ſoott ventat
t gubemando illa . We
Rad⸗ ahmalömen⸗ ſtm
ſobet necgregturecnenitiglaude wb⸗
Nonbaberetqo cdacte faceret velmalü din
ſaatneclato d hocgnoͤfuratligatus.
Ccligpiceaderunt veldominesgulpeccan
tefttatenatureac Tum ie cönentiſtent ſi
neceſitatengturecaleincinuam andey
nm mereturho dlnng inmenta. (datet
Wetnecpdeſteyneceſſitate agant natur
unoͦeſtfis tertenns quiopantes dilig
lunten 1cogcteopantts nectiſtch
cngoniquni Tv,l grig drogi
llſntencütnbulatöiventar grtalid
ſb nec iolentum inplicter eis nfan
uun lorcticenntibſeſc non
ga enn habet roluntatis tepide
norpeniogffligt ptpoluntatem ci
nntilnenn imin
nalelſtigſepoluntatemſaamm⸗
echetrinalnecnis emale
nrendanüficgerolnentned e
nentni doſecſ

demſuamim
mingmet.
damatnalmne, Zoſinilonmgl

ainſinen e iuſiunis

chenigentug egere mnijaffe,
es ueann hanccitiiennt na⸗
lor rhoin tzac cgſtnnin
re nig ſluancob feet din ⸗
toisca. 1queytlitaos er danatis
corrno rumad ccttonen inq
etquend featqſbißi ſiantſnai⸗
ur factis elno factlsgo dier
enda eſt nobio n. This guefncta
etelneſeenunlk
Onti ari non wheret Hota .

M.
lar hünna mcdttelibt⸗

uzmalſeyunhnobianheliet f
clectio moltipliater coopen
negnliiuns nemo ubentd
tund mimnz rigek ns tle⸗
Cictüe in articnloßceditidi⸗
ideig Noimpon denn,
nirct alivos bonosſucn
g Nroſchs gicllaſstengtn/
alhepnluſft Erlonſc⸗
tannbcglattatenhticntc⸗
tereaturanſerenn: mien
.(Onvrionſcek
tonis Eth rii /n
luosfienj Lhli ih iil
nalſitinn minnni n:

Exemp.

Homo

omnia que cõtra veuʒ ſunt ⁊ odio habere. Sicutetʒ
pᷣmo in opꝑe creatõis in quo ẽ ad imaginẽ vi:Geñ.j.
Creauit deus ho.⁊c. Huius beneficij cogitatio nos
attrahbere veberet ad vite mundiciã:⁊ pᷣſeruare a vi/
litate peccati.ſicut pulcritudo vel dignitas imagĩs
beate virginis Marie eam ſaluat ne in luto ab inuẽ
toꝛe vel poſſeſſoꝛe ꝓijciat᷑.¶ Bed heu homo cuʒ in
honoꝛe eẽt ⁊c. In pſal.xlviij. Secũda in oꝑe re⸗
creatõis in quõ eius ſanguine redempti ſumusvt ei
⁊nõ peccato ſeruiamus. Pꝛinceps naq; xpᷣianus mi
litem ſuũ væ carcere redimit infideliũ:vt ſub eo mi⸗
litet ⁊ non ſaracenis ſeruiat. Sic teſte apłlo Ro. vj.
Vetus bomo noſter ſimul crucifixus t: vt œſtruat
coʒpus peccati:vt vltra nõ ſeruiamus peccato.
Sed heu nullus ẽ recoꝛdatus homiĩs illius pau⸗
Poreaoe . Tercio nõ in opꝑe iuſtificatõnis qͥ
ominẽ peccantẽ miſericoꝛditer 7 frequẽter redeũ/
tem recipit⁊ ſanat.ſicut pater filium ⁊ medicꝰegro
tũ:pſal.cij.quõ miſeretur pater filioꝝ:miſertus ẽ wᷣ
minus timẽtibo ſe ⁊c. Hoc.n.nos ligare ⁊e beret ad
charitatis feruoꝛem:eger nanq; gratus multũ dili⸗
git medicum qui eum ab infirmitate ſanat moꝛtali.
Sic gratus homo illũ filium hominis:qui venit ſal
uum facere qð pierat:dicens. Non ꝑmanebit ſpũs
meus.i.indignatio mea in homĩe:Geñ.vj. ¶ Quar
to iin vvno quod ꝓmittit in ope gloꝛificatõis: in qua
Iʒ inferioꝛes ſumus:natura ꝓfectioꝛes tñ eẽ poſſumꝰ
multis angelis/ ꝓpter qð Aug.li.e viſitatiõe infir/
moꝝ dicit:ꝙ noluit mutare ſtatũ ſuum ꝓ ſtatu an⸗
geloꝛum. ¶ Huius.n.mvni ꝓmiſſi magnitudo nosĩ
ope bono ꝑſeuerantes facere deberet:ſicut oꝑariuʒ
pſeuerantem facit ſpes magne mercedis.Sic ꝓpter
mercedem hõ ſanctus ꝑmanet in ſapiẽtia ⁊c. Ecci.
xxvij. Sed heu nõ obſtantib omnibo iſtis wetrinis
wnis 7 ꝓmiſſis:dimiſi oẽs homines vnũquẽq; cõ
tra ꝓximũ ſuũ Zach.viij.omneſq; vclinauerũt ⁊c̃.
in pſal.xiij. Si aũt ſic intelligant dem̃ ſuũ:ꝙ ve cre⸗
aturã ſuam a piculis pᷣſeruare vebuiſſet ꝑ modũ co⸗/
actionis violentie:dictũ non ſapit veritatẽ:lqꝛ crea
turam quam creando p ceteris libertate dignam fe
cit gubernando illa dignitate pꝛiuaret.nec deo cõ⸗
gruit: cuius gubernatio libertatis veſt ructio eſſe
nõ rebet. nec creature cõuenit:ꝙ laudẽ e bono oꝑe
non ha beret:q coacte faceret vel malũ dimitteret.
ſicut nec latro ve hoc ꝙ nõ furat᷑ ligatus. Si.n. an⸗
geli qui ceciderunt vel homines qui peccauerunt ne
ceſſitate nature ad vum ſe cõuertiſſent ſicut ignis
neceſſitate nature calefacit:quam laudẽ vel merce-
Tem meretur hõ vltra iumenta.¶ Patet ergo ꝙnõ
vocet nec ꝓdeſti neceſſitate agant nature vł coacte
qꝛ nõ eſt dñs terrenus:qui opantes diligit cõtra vo
luntatem ⁊ coacte oꝑantes:nec tñ eſt cõtra iam di/
cta qð dictum ẽ.T. v.xl.q vicʒ veus qñq; hoĩes ad ſi

bi ſeruiendũ tribulatõibo artat:qꝛ talibo aduerſita-

tibo/nec violentiam ſimpliciter eis infert: nec volun
tatem illoꝝ coacte mutat:ſed ad modum dñi terre-
mi:qui ſeruum habet voluntatis tepide eum verbe/
ribus ⁊ penis affligit vt voluntatem eius pigrã exci
tet:ſicut excitat᷑ aĩal pigrum æ luto:in quo iacet ſti-/
mulo vt ipſe voluntatem ſuam malam mutet. Si
vo nec wctrinaſnec vonis necverberib a malo vcli
nare ⁊ bonũ facere voluerit nõ vo:ſed ſibipi dana⸗
tõem ſuam imputet. Ip ſi.n. illoꝛum placebit iuſta
damnatio:cui non placet iniuſtavita.Exquo tamẽ
oĩno ſe in ignem pᷣcipitare volunt eternum: vus xæ
eis dicere põt:qð dixiſſe fertur vxoꝛ qu edã ve mari⸗
to ſuo ebꝛioſo quaſi ꝑ iſtum modum. cum.n.ipſum
infoꝛmaret:⁊ frequenter v ebꝛietatibus et erroꝛib
repᷣhenderet:offenſus ipam rogauit cum minis ꝙ; il
lũ in wino ſua ſue dimitteret voluntati:qð ipᷣa eidẽ

₰ .
0 Ourn en o raa

2 2
Pa n1 Cot

ꝓmiſit ſe velle pactum ten ere. Accidit ergo ꝙ ſemel
ebꝛius in ignẽ caderet: quo cum famuli currentes
eum extrahere vellent:reſtitit vxoꝛ dicens:pmitta⸗
tis eum in wvmo ſua voluntatem ſuam habereſ⁊ ia⸗
cere vbicunq; ei placet:frequenter.n.me repᷣhendit
ꝙ eum voluntatẽe ſuam habere non ꝑmiſi ⁊ ꝓmiſi qꝙ;
nunqꝙ; vcetero in hoc cõtra eum ero.Exquo ergo il
luc iacere vult illuc eum iacere ꝑmittite. Iſti vxoꝛi
que frequ enter maritum ſuum repꝛehenderat ma
lis ſuis mala vita mariti nõ placuit.nec ebꝛietates
⁊ hmõi:placuit tñ pena que illum excitaret.Sicĩ ꝓ/
oſito mala vita noſtra non placet veo:nec mala vo
untas. Sed exquo oĩno voluntatem nr̃am habere
volumus:nec nobis placet ꝙ deus illam impediat:
finaliter qñ in ig em ceciderimus eus dicere pote
rit:ſicut dixit illa.exquo illuc iacerevoluerunt:illuc
iacere ꝑꝓmittite:difficile nanq; eſt illum cuſtodire:qͥ
ſeipᷣm oĩno vult ꝑdere/⁊ pcium ſuũ puipenderepᷣdi/
ctum.d quo Job.xxviij.neſcit hõ pᷣcium eius.
Sed cum ꝓpꝛia hominis voluntas ipᷣm in ignein
cadere faciat.ſicut ex pᷣdictis ptʒ mirabile videtur:
quare pꝛimo parente peccante oẽs quodãmõ pecca⸗
to infecti ſunt:qui voluntatẽ qua peccarent nõ ha-
buerunt. Sed in hoc plus ratio ⁊ ars ⁊ natura cõſi-
eranda q voluntas. Rationi cõſonũ eſt:q ſicut ꝓ
prer crimen leſe maieſtatis filij exheredant᷑ ſic ꝓpter
crimen diuine maieſtatis filij exheredati ſunt ð he⸗
reditate celeſti:in qua nec ipᷣi nec patres illoꝝ pote
ſtatẽ haberent anteqꝙ; regi celeſti eẽnt reconciliati.
In arte etiã manifeſtum ẽ:ꝙ cadente fundamento
tectum ſuꝑ illud aſcendere nõ põt —. In natura
inſuꝑ aptũ eſt:q moꝛiente coꝛdea quo ẽ omniũ mẽ⸗
bꝛoꝝ vitale pꝛincipium/moꝛiunt᷑ ⁊ membꝛa.ſicut et
intoxicata vel veſiccata vel veficiente ſeu cadẽte ra⸗
dice arboꝛis omnes rami tota virtus ⁊ medulla q̃
infra arboꝛem illam cõtinetur ⁊æficit.ſic ꝑ vnius de
lictum.i.peccatũ oẽs homines in cõdemnatõem:
7 inobedientiã vnius hominis peccatoꝛes cõſtitu
ti ſunt multi:Ro.v.
Ex qua miſerabili foꝛtuna ĩ multa cecidimus in/
cõuenientia ſeu miſerias. Pꝛimo vicʒ:qꝛ ex illo tpe
uo in pꝛimo peccatoꝛe omnes peccatoꝛes cõſtituti

ſumus habet homo ignoꝛantiam ſui ſtatus/ſui ca⸗

ſusſſui o bitus:⁊ alterius coꝛdis..¶ Sui ſtatus:quia
neſcit homo vtrum amoꝛevel odio dignus ſit:Ecci.
ix.anteq illius ſicut talpe moꝛs apiat oculos:hic in
ſtigat nos ad multiplicatõemſboni oꝑis:ſicut hõſin
cã ſua dubia cõducit aduocatos.hoc.n.qcũq; ami⸗
cus ſapiẽs tali cõſulit.ſic ꝓpheta cõſulit nobis:Mi⸗
chee.vj. Judicabo tibio hõ qͥd ſit bonnʒ ⁊ qd deus
qu erat ꝗ te vtiq; facere indiciũ ↄfeſſiõis ve te⁊ dili⸗
gere miſcðiaʒ.l.qͥ ad ꝓximũ.¶Scdo ſuicaſus vl euẽ
tus:ſicut nauigas ĩ mari pugnãs in bello:Ecci.viij.
młta hoiĩs afflictio qͥ irat pᷣterita ⁊ futura nullo pt

Art. vj.

xvij.

Arti.vij.

xviij.

ſcire nũcio.h.n.ligat hoĩeʒ ad diligẽtẽ ↄſideratõem

ſue ↄditõis:qꝛ ſapiẽs ẽ qͥ ita ſtatũ ſuũ diſpõit/ ma⸗
lũ ei ſpũaliter nocere nõ poterit qñ venerit ⁊ ecõuer
ſo:ſtultꝰẽ qͥ ſtatũ ſuũ igrãdo alioꝝ q̃rit ſdam vł poſ
ſeſſionẽ:cũ nec ſeipʒ ſciat vłhẽat.tales repᷣhẽdit ſcni
ptura:Ecci. vij.qͥd inqᷣt neceſſe ẽ hoĩ maioꝛa ſe qre⸗
re cũ ignoꝛat qͥd ſibi ↄducat i vita ſua tpᷣus qð velut
vmbꝛa pᷣterit.¶ Tercio ſui oblitꝰ:ſic.n.auis laquʒ
piſces hamũ ignoꝛat abſcõditũ:ita neſcit hõ fineʒ
ſuũ:Ecc.ix.h̊ obligat nos ad mũdane ꝓſꝑitatis atẽ
ptũ:qꝛ neſcimus qn illã derelinquimꝰin moꝛte in qᷓ
qͥd ꝓdeſt hoĩ:ſi lucret᷑ů nninerſum mũdũ: aMath. xvj
MQuarto coꝛdis alterius:qꝛ ſicut cecus ignoꝛãtiã
hʒ de coloꝛibo:ſicut etiã in alis rebꝰ ocnlatꝰq̃ eẽ ap⸗

paret tãtũmõ videt:ita teſte ſcpᷣtura.j. Re.xvj.hõ vi

Tt ea q̃ parent:dñs aũt intuet᷑ coꝛ.h̊ fugẽ wcet ſuffi

nr.

Zzula nae

Exemp.

Homo

ciẽtia iudicia: Ro.ij.inexcuſabilis es o hõ qui iudi⸗
cas:in quo.n.aliũ iudicas teipᷣm cõdemnas.⸗

Art. viij ¶ Scðo exillo tꝑe quo in pꝛimo pente veo inobedi-

ens factus eſt hõ:oĩa facta ſunt inobedientia:in gra
uemq; animaliũ incidit ſeruitutẽ que tñ facta ſunt

vt ei ſeruirent.¶ Pꝛo quo ẽ ſciendu:qꝙ hõ creatꝰfu⸗

it:vt ſemꝑ viueret ſi vellet:ignis vel aqua vel crea⸗
tura quecũq; ſi nõ peccaſſent eis minime nocuiſſent
fuitq; quodãmõ mediũ inter veũ oẽm inferioꝛem
creaturã fuitq; caro ſpũi obediens:habu erũtq; int

ſe pacem/oĩaq; ei obedientia fuerunt:qdiu ipᷣe obe⸗

dieus ſuo fuit ſuꝑioꝛi:homini nanq; facto:oĩm iſto
rũ wminiũ vædit:dicens.wvminamini piſcib maris
volatilibo celi vniuerſis animantibo:que mouen⸗
tur ſuꝑ terrã:Geñ.j.qnoꝝ qͥdã wvminiũ tenuit ho⸗
mo pacifice ꝑ cartã innocentieobedientie/ oꝛiginał

iuſticie ⁊ ceterarũ virtutũ.vñ ſigillatã ſigillo anten

tico.i.i ſimilitudine qð quidã autenticu dicit᷑: qͥa
pꝛincipis ſigillum aurenticũ ẽ.ſicut ptʒ in vcretali
li.ij.ti.xxij. æ fide inſtrumentoꝝ.ca.cũ dilectus.·
Iſtis.n.carta ⁊ ſigillo bene cuſtoditis: nũqꝙᷓ caro

ſpũi vel aĩalia vel creature quecũq; hoi rebellaſſent

Sed heu literis illis nunc veletis: ſigillo veturpato
nõ ſolũ aĩalia ⁊ creature foꝛĩſice ſ̊ etiã ipᷣa caroſquãẽ
tãtũ diligimꝰ:⁊ quã tam clicate nutrimus nobis re
hellat. ¶ Inter quas creaturas rebellantes homi
niq; aduerſantes miſer hõ qͥ ad laboꝛẽ naſci᷑: Job.
v.toꝛquet᷑ ⁊ diuerſis implet᷑ tedijs quẽadmodũuũ bu/
fo inter ventes cratis.Et hoc iuſto qͥdẽ ei indicio:
vt qui ſuovoluit rebellare ſuꝑioꝛi oĩa inferioꝛa ſibi
habeat rebellãtia.⁊ ꝙ ille qui rõne factus ẽ oĩb ſu⸗
perioꝛ:peccato facto inferioꝛi: oĩa ei eſſent ſuꝑioꝛa/
bomo nanq; rõne omnibus animalib inferioꝛ ⁊ pe-

ioꝛ:qꝛ oĩa alalia aliquo mõ id faciunt ad qð facta ſt

quodq; eis a natura incũbit/ſicut bos ararelequus
poꝛtare canis wmũ cuſtodire ⁊ aĩalia cape/⁊ bꝛeuit
cuncta que rõne carent beneficijs vel penis wmeſti
cant᷑.⁊ qð rõ iubet faciunt miſer vo peccatoꝛ rõneʒ
habetl⁊ tñ ſ̃m rõnẽ viuere non vult nec illud facere
ad qð oꝛdinat᷑ tam a o q; anatura quã habet rõna
bilem. in hoc ergo inferioꝛẽ ⁊ peioꝛẽ oĩ animaliſe eẽ
oſtendunt:qui ergo omnibo inferioꝛ ẽ ad culpã iuſte
ab omnibo affligi᷑ ad penam. Et qui libertatis ⁊ w
minij pꝛiuilegio ĩ quo factus fuit: abutebatur iuſte
his pꝛiuatus fuit iugo ſubditus ſeruitutis. Sic ptʒ
ꝙ; ꝓpter cauſas pᷣdictas homo natus væ muliere bꝛe⸗
ui viuens tꝑe repletur młtis miſeris: Job.xinj.
¶ Noõ ſolum qᷓtum ad ignoꝛantiam ? impotentiaʒ
ſeruitutem:vt pᷣdictum eſt:ſed etiã quo ad multi⸗
plicem ⁊ cõtinuum timoꝛem.homini nanq; in h la⸗
chꝛymaꝝ carcere cõſtituto:tria timoꝛẽ incutere -
berẽt.mala vicʒ quibo ſemꝑ circũdaturl⁊ mala que
multis impoſterũ ventura ſunt /⁊ difficultas mala
iſta euadendi. «¶ Pꝛimũ prʒ ꝑ exemplũ qð elicit᷑
libꝛo Barlaam quaſi ꝑ iſtum modũ de quodã rege
potente:qui requiſitus a germano ſuo:quare cũ eẽt
in delicijs diuitijs ⁊ honoꝛibo cũ alijs ridentibus et
gaudentibo nõ gaudebat:nec vultum hylarem oſtẽ
bat anteq; fratri ſuo ð hac rñderet/puteũ altũ pa
rari fecit:in cuius fundo ignẽ copioſum accendit/2⸗
frẽm ſuũ in cathedra putrida ſuꝑ puteũ collocauit
hñtẽ quatuoꝛ lanceas ex qu atuoꝛ eius ꝑtibo ita oꝛ⸗
dinatas ꝙ ferrum illaꝝ er omni pte eius coꝛpus tã-

ebat:gladiũ inſuꝑ acutiſſimũ minuto ⁊ fragili filo

igatũ ſuꝑ eius pependit caput. Iſtis ſic oꝛdinatis
menſam ⁊ cibania coꝛã eo tremente ⁊ moꝛtẽ expectã⸗
te appoſuit cui etiã iecos addidit ⁊ melodias:cuiꝰfa
cies triſtis oĩa refutauit/nullamq; recepit cõſolatõʒ
cui rex:quare cũ omnia habeas velectabilia triſtem
oñdis vultum.cui ille:quõ inquit vultũ hylarẽ oñ-

dere potero qui ex oĩ ꝑtetot circũdatus ſum piculis
ex quibo natura liter in bꝛeui moꝛtẽ expecto plus co-
gitare libet:quõ euadere potero:cui rex ꝑ dictũ tuũ
qõnitue.quam pꝛidie ꝗ me queſiuiſtirñdeo:qꝛ ſi tu
gaudere nõ potes vt afſeris ꝓpter picula:que coꝛpꝰ
tuũ circũdant:ex quibo ſola moꝛs ĩminet coꝛꝑis que
in bꝛeui fini hoꝛaſquõ potero ego vel quicunq; pec
catoꝛ gaudere:qui in coſimiliba ſumus piculis qͥ ad
aĩam:ex quibo moꝛs imminet eterna cũ in oĩ piculo
in quo tu es coꝛpaliter ⁊ tꝑaliter tu ⁊ ego ⁊ quiſcũq;
alius ſit ſpũaliter ⁊ eternalit.Quia ſicut tu ſub te

ignẽ habes extinguibilẽ: ita hʒ aĩa peccatrix ſub ſe

ignẽ inextinguibilẽ.hʒ etiã cathedrã putridã:coꝛpꝰ
vicʒ:qð putride diſpõnes ⁊ intrinſeci ſqualoꝛes apo
ſtemata ⁊ diuerſe infirmitates fragilius ⁊ ꝑiculoſiꝰ
reddunt omniligno putrido:qꝛ putrido lignivide/
ri põt eiuſq; æfectui põt ꝑ aliud lignum ſuccurrni:
ipᷣmq; bñ cuſtoditũ ſine fractura diu integra fuari
pot erit.ille vo diſpõnes freqnter ita occulteſt ꝙ nec
videri nec iuuari poterũt:ipeq; qͥ has hʒ q̃nto cũq;
bñ cuſtodit᷑ moꝛte frãgit.hʒ etiã añ ſe lanceã moꝛt:
ad quã foꝛtifſime currit:hʒ poſt ſe lanceaʒ remoꝛſus
cõſciẽtie ex pctõꝝ pᷣteritoꝝ recoꝛdatiõe.hʒ a vextris
lãceã mũdane ꝓſperitatis:que multos ad ꝑtẽ illã ni
mis inclinantes ꝓfoꝛauit ſpũaliter ⁊ coꝛpaliter oc

cidit.hʒ a ſiniſtris lanceã aduerſitatis ⁊ tribulatõis

q̃ multos murmurãdo furãdo ⁊ alia mala cõmittẽ/
w occidit.hʒ ſupᷣ ſe gladiuʒ diuini iudicij oĩ gladio
acutioꝛẽ ðᷣ qͥ Apoc.j.in oꝛe eiꝰgladiũ habebat.Quẽ
ergo wloꝛes inferni ſic circũdederũt:maioꝛẽ hʒ ma⸗/
teriã fletus ⁊ cogitatiõis quõ euadere poterit/cõfi⸗
tẽdo/⁊ oꝛãdo cũ pſalmiſta dicẽte pſal.xxxj.Erue me
a circũdãtibo q; gaudij.¶ Sʒ heu pauci vident᷑ ð h
in qͥ ſunt ꝑiculo cogitare.illi nanq; qui letant᷑ cũ ma
le fecerint:⁊ exultãt in reb peſſimis: Pꝛouer.ij.gule
⁊ luxurie ⁊ hmõi paꝝ cogitat:qdurũ erit œ taberna
gule ⁊ camera luxurie veſcẽdere in puteũ illũ in quo
ignis⁊ ſulphur erit ꝑs calicis eoꝝ:lectꝰ vo ſtratꝰcuʒ
carbonib vſolatoꝛijs. Qui vo ſe alijs onerant bo-
nis: nõ colrant qᷓ; fragile ẽ fundamẽtũ vł meremiũ
.i.ipᷣimet ſuꝑ quos talia ĩponũt onera cogitare vebe
rẽt: ſicut putrida de q̃ pdcm̃ ẽ cathedra oneret᷑ni
mio:cito cadit:ita ipᷣe onere alienoꝝ onuſti bonoꝝĩ
puteũ cadent inferni nec mirũ.qꝙ ſic onuſti aſcẽdere
nõ poterũt.Qui vo ꝑ ſuꝑbiã ſuꝑ alios in coꝛde loq̃
la/vlł ope ſe extollũt vel alijs inuidentvel alios odio
hñt ð lãcea nõ cogitãt moꝛtis:qͥ eos quos ſuꝑbia ſu
per alios extollit alijs eqᷓbitſilles quos ira inuidia
ab alijs diſiũgit: intãtũ q; nõ pnt in vna vomo vl vil
la vel patria ſił in pace hitare/cũ illis ↄiungetĩ vna
eos ponẽs terra vnoq; fermiũ lardario atq; vna pe-
naꝝ wmo. Qui vo peccatis ſuis rephẽdi vl cofi/
teri noluerint qꝛ lancea h̊ pctõꝝ ſuoꝝ remoꝛſu⁊ reco
gitatiõe nõ feriunt᷑ in moꝛtis articulo.illa feriẽt:qñ
grauius vulnerabit illo lanceã illã vibꝛante:œ quo
hr. S.ij.vij. Qui vo mũdi ꝓſperitateʒ ⁊ honoꝛẽ celi
pᷣponũt ꝓſperitate qͥ potius veũ q; amicos offendere
eligũt: p eis falſa iuramẽta⁊ teſtimonia ꝑhibẽdo:qͥ
potiꝰcelũ q; œnariũ ꝑdere volũt/⁊ lancea ñ cogitãt
a dextris quõ tales/ ꝓſperitas ſtultoꝝ ꝑdet cos: Pꝛo
uerb.j.Et iõ ꝓ illã ſpualiter occidũt᷑. Qui vo ꝑ vo⸗
litoꝝ defectu cõtra veũ murmurãt/a cõtra ꝓximum
furant᷑ e lancea cogitant a ſiniſtris: que eos tꝑałr
pauꝑat:qꝛ dũ ſic acquirere nitit᷑:pauꝑioꝛ erit/dũ-
q; quaſi inopia reſtitutõem differt/cõtinue ad reſti-
tuendũ inipotẽtioꝛ fiet:qꝛ oĩa elabunt᷑ ? eternaliter

ꝓdit. Illi vꝓo qui iuramentis cæuʒ in ſeipᷣo vel falſis

vel vrractoꝛijs iudicijs in ſuis mẽbꝛis expugnãt:xe
lãcea ñ vidẽt cogitare extremiiudicij in qͥ lʒ nũc ad
tpᷣs pᷣualeãt tũc vincẽt᷑. Iſta ocauẽdo bẽs hõ qquiſꝑ

stuncoiaplenn Mehl
eſnnan liſnndinnumli

ſocius nen bcutiöeount zarpenti Prone
neng ioſmni aglenimnins ſn
ſbenateobutunt Cun ſerutnope
luicbinnbieſißnbeſtinann d
nibegterbominiinbeſſeyelitn it
Piognütepenalttatisentt ſeruitus illa
offiwiuſteſnbüctent vmoniw iuſte
ditg diet Augli i liberd arditno⸗
laripena iuſtſſuno:vt amittut ynuſqu
henevtinoluit vt quiſciens recteno fac
ſareqnid ſitrectũ 1qulreaũ focere am

lrtañnltat poſſeci yellet Lerai nali
autiree diffiultas euaſionis 7mtas

homnnen fotizoudaci 7 volente forrite
iulion ſperatur vbi wehabenteche
turigs wſperat Oicin woſttoſteſſemn
ſſeberemusno eittimendi. Bed ben
Monderdſifumgsad bonilnad aluti nof
Oumſienoſſum ſt Ciz din atenu
weckepperientine didenns ghomine
Cbonntrerhencunt crcs dana rint
Pſaliiß fülſhoimy uid dliginis vam
at nal radnfim gcreandiü ditöen
ſuoitzſenſusrcogttio ominis n
un coleſcentlaſla Ge vii⸗

Onlclldr

llcanci atenit natnetyna⸗
nosqub ugene otent fi/
ntnnckepſlimn Eene
di.C Bebenpanarideneöh
teare llinangz quiletank cina inii
inrebpeſine: Doer iglie
Lcogitatcduri ent wtabern
Hõ
s llascop ſer o ſrata
1 Qun foleoliponemurbo⸗
Gilesfunoamerũ ymaremij
vonutonez ogiunahe
Hcañ athena oneretn
ereollenoponuſtibonopi
cmmiri, ſconuſtiaſeeere
hobia ſup elios in rdeloi
olutianelsideodi
nortis:eos guos ſupbiſn
abit las uosinanmnotdin
nöpitin na wnaffl
bitare cn ülis iungetlini
fenmiülardarioetq; mape⸗
ſemii n ig gaf⸗
hecarisſle rißhei

d törſvoprumoriytecd
bneiniub nfli

riiij.

xxv.

nvj.

—

Arti.j.

—

. 7„ 7 W⸗2.
Homicidium
eſt pauidus: Pꝛouer. xxviij pprer mala quibo circũ
dat᷑. ¶ Secũdo timoꝛẽ incutiunt mala ventura taz
ante moꝛtis aditũ qᷓ in moꝛtis tranſitu: ꝙᷓ etiaʒ poſt
moꝛtio eritum. Ante.n. moꝛtis aditũ vite hbabemꝰ
bꝛeuitatẽ/in moꝛtis tranſitu oĩm rerum pauꝑptateʒ
poſt moꝛtis exitũ:penalitatẽ.duo pꝛima ſunt certiſ
ſima. ¶erciũ vo timendũ eſt. Certitudo.n.pꝛimi
ey hoc apparet ꝙ vita hoĩs eſt ſicut pauoꝛ ad modi
cum parens. ſicut fumus aſcendẽdo vẽto moꝛtis de-
ſiciẽs.nec põt quiſq ab illo ſe impulſu cuſtodire. qꝛ
nõ ẽin hois ptate ꝓhibere ſpm̃.nec hʒ hõ ptãtem in
die moꝛtis: Eccĩ. viij. hoc ligat ad diligentẽ pᷣmedi⸗
tatõem ⁊e illo tranſitu ſicut nauigaturus ĩ mare di
ligenter cogitat quõ ⁊ vbi illud tranſire poterit. et
pegrinus ſollicitat᷑ in extranea patria dve hoſpicio:
Eccls.xj. Si multis annis vixerit homo:æin his le-
tatus fuerit meminiſſe vebet tenebꝛoſi tpis. Certi⸗
tudo ſecundi quotidiano erpimento ptʒ. Quoridie
em̃ videm us: illi qui diuitias ogregunt ſunt ſicut
oues qᷓ lanam poꝛtat ad tps tonſiomis nõ ſibi ſ alijs
aries ſua vellera poꝛtat.jſic cum diues facrus fuerit
homo:⁊cũ multiplicata fuerit gloꝛia wmꝰ eius cuz
interierit nõ ſumet.in pſal xlvnij. Hoc ligat ad ſpũa⸗-
lium inquiſitõ em qꝛ ſicut mercatoꝛ quiemit ĩmobi
lia qn videt aliũ qui talem nõ fecit ꝓuidentiã:omĩa
ſua in mare amittere dicit feliciter. Ita malis diui⸗
tibus tunc oĩa ꝑdentib vicet᷑. Beatus hõ qui inue⸗
nit ſapiam:⁊ cui affluit pꝛudentia:melioꝛ acquiſi⸗
tio eius negociatiõe auri⁊ argenti: Pꝛouer.iij. Poſt
moꝛtis vo exitũ penalis timendus ẽ ſeruitus:his 4
libertate abutunt᷑. Cũ.n. ſeruitus pena ſit:vtpote ʒ
illud qð in nobis ſupᷣmũ eſt/intantũ ; nõ innititur
qui libenter homini ſubeſſe velit:niſi cõmodo ꝓ⸗
pꝛio:quãte pen alitatis erit ſeruitus illa penſet in qᷓ
omibo iuſte ſubijcient monib. iuſte ꝓpter hoc ad/
di᷑ ꝗqdð dicit Aug.li.iij.ð libero arbitrio ꝙ illa ẽ pec
catipena iuſtiſſima: vt amittat vnuſquiſq; illud qᷓᷣ
bene vti noluit:vt quiſciens recte nõ facit/amnittat
ſcire quid ſit rectũ.⁊ qui rectũ facere cum poſſet no⸗
luit:amittat poſſe cũ vellet. Cerciũ malũ qð timoꝛẽ
incutit eẽ difficultas euaſionis ⁊ pnitas pditõis.xx
homine.n. foꝛti ⁊ audaci ⁊ volente foꝛtiter agere in
piculis nõ veſperatur.vbi v ha bente cõditões con
trarias veſpera t. Sic in ꝓpoſito ſi eſſemns hoĩes vt
eſſe æberemus:nõ eẽt timendũ. Sed beu graues et
ponderoſi ſumus ad bonũ/ ad ſalutẽ noſtrã ꝓcurã⸗
dum:ſicut oñſum eſt. C.ij.viij.ſicut etiã quotidiana
wcet experientia:qꝛ videmus ꝙ homines libentius
laboꝛant ? expendunt circa vana qᷓ vtilia: quibĩ
pſal.iiij.filij hoĩm vt quid diligitis vanitatẽ⸗ pꝛoni
ad malũ:⁊ ad nr̃am ꝓcreandã ꝑditõem: ſicut furio⸗
ſus:ita ſenſus ⁊ cogitatio hominis ꝓna ſunt ad ma⸗
lum ab adoleſcentia ſua:Eeñ.viij.

nmicicii. dDꝛimopo
Nenda eſt diſtinctio. Secundo illius oſt ẽ
ndũ ẽ piculum:a culpe magnitudo ex B
ꝙ eſt vya bolo multũ lucratinũ. Tercio ex ſatiffaci ẽ
ðl difficultate. Quarto ex pene eterne diuturnirat e
NQuinto ey tꝑalis vindicte certitudine. Bexto vtri⸗
uſq; pene oftdet᷑ iuſticia. Geptimo homicidaꝝ re⸗
ſponſiones cum repꝛobatõe. .
Ae4 pꝛimũ ſicꝓceditur:homicidioꝝ aliud ſpña⸗
le:aliud coꝛpale. Pꝛimo vo ſeptem fit modis. odi
endoſtrabendoſmala exempla dando/male cõſu⸗
lendo/ nocendo/oppꝛimendo/victũ ſubtrahendo.
¶ Pꝛimũ pꝛobatur ſic.j. Jo.iij.vbi hr ꝙ om̃is qui
odit fratrem ſuum homicida eſt ſuiſcʒ iius pꝛinci⸗
alioꝛẽ in eo ptem. i anim occidendo. illo nanqʒ ſo
k odio intantũ ſeipſum veſtruit: ⁊ occidit: ꝙ ſi in to

H i.
ta vita nulluʒ alind cogiraret: loqueret᷑ aut faceret
malum. ſi inſuꝑ hocin coꝛde habens malum ſua oĩa
paupibus daret omnia alia bona faceret que face-
re poſſet ſi poſtremo hoc malũ in coꝛde ſuo habens
moꝛeretivꝙ eo poſt moꝛtem omnia bona mundi in
An diſtribuantur: omnes ſacerdotes ꝓ illo vſq;
ad finem mundi celebꝛent:ipᷣm nõ viuificabunt nec
inferno ve quo nulla eſt redemptio liberabunt:ſi-
cut ex apoſtolica ptʒ ſententia.j.Coꝝ.riij.vbi enu⸗
meratis multis bonis oꝑibo addit:charitatẽ autez
nõ habeam:nibhil mihipdeſt. Secundũ ꝓbat᷑ in v⸗
creto pe.di.j.c. homicidioꝑ.⁊. iiij. ca.ſequẽti.in qͥ
bus æ tribus agit homicidij ſpẽbus dicens. homici
das eẽ interfectoꝛes vtractoꝛesa odium habentes.
¶ Terciũ ꝓbat᷑ Gꝛeg.dicentem in paſtoꝛali:tot
moꝛtibo digni ſunt:quot moꝛtis exempla ad ſubdi⸗
tos tranſmittunt.a Ouartũ ꝓbatur de pe. di. j. ho
micidioꝑ. ¶ Quintũ ? ſextum pbantur. F. viijriij.
¶ Septimũ ꝓbatur in creto di. lxxxvj. c. in ſingu⸗
lis. .paſce.ex dicto hieronymi dicentis paſce fame
moꝛientem ⁊c.
¶ Toꝛpalis vo homicidij piculũ2 peccati magni⸗
tudo ex hoc pꝛimo apparet:q ẽ dyabolo cito lucra⸗
tiuuʒ: ꝑ alia nanq; peccata lʒz dya bolus peccatoꝛes
lucretur:nõ ſtatim eos ad libitũ:vt puniat hoſſicter
Hſ expectat.ꝑ homicidiũ vo ſtatim in poſſeſſione po
niturilloꝝ: q in pugna moꝛiunt nam duobn vel plu
ribus inter ſe pugnantibus 7 aliquo vel aliquibus
inter eos occiſisſcum occiſi in moꝛtali in quo om̃es
ſunt odio pugnantes monant᷑ non ẽ dubiũ qn illos
ſtatim dyabolus poſſideat occiſe os:qui ſicut coꝛpo⸗
re quo ſuccũbunt.ita ſpñ quo oqiunt moꝛiunt᷑.patʒ
ergo q homicide ſunt pꝛomptiſſimi dyaboli merca
toꝛes. Secundo idem apparet ex hocꝙ eſt dyabolo
multũ lucratiuũ.ſi.n.diſcoꝛdia ſit dya bolo tatũ lu⸗
cratiua ſicut oſtenſum eſt. D. viij.ix. A multo foꝛtio

ri homicidio hoc auenit in quo maxima oñditur di⸗

ſcoꝛdia odium. Sicut ergo vno magno diſcoꝛdan⸗

te multi ad diſcoꝛdiam exeitant᷑ ita vno coꝛpalitver
beraro vel gladio occiſo multi ſpũaliter odio occi-
dunt᷑/qꝛ dũ parẽtela ⁊ amici occiſi eũ nitunt᷑ vĩdica
re.Et pentela ⁊ amici homicide illũ miunt᷑ fende

re:dũq; ex vtraq; ꝑteoccaſio qu eria tpᷣus expectat᷑

nocẽdi toto tꝑemedio ſpũalłi moꝛtui ſt / eiſq; nec ab⸗
ſolutio valet nec cõio ſicut nec diſ⸗ ciplina nec cibus
moꝛtuo.t ſic ꝑ vnius homicidiuʒ: duas qñq; ma/
gnas lucrarpentelas. Paueant ergo homicidaꝝ la⸗
tronũ/⁊ alioꝝ maloꝝ factoꝝ ſuppoꝛtatoꝛes/⁊ coad⸗
iutoꝛes ⁊ vẽditoꝛes.in qͥꝝ ſpe adiuroꝛij tot ꝓpetrant

mala: ſciẽtes ꝙ qnvtriq; in ignib ponẽt᷑ gehẽnalibo

nec potẽs pꝛie ductoꝝ homicidã nec homicida du⸗
ctoꝛẽ iuuare poterit qͥn pcuſſoꝛ homicidij reus erit.
Mume. xxxv. etiã coadiutoꝛ:qꝛ ꝑticeps homicidij
eſt: Pꝛouer.xxviij.
¶ Huius auũt peccati grauitas:nõ ſolũ expᷣdictis:
et ex ipᷣa elicit᷑ ſatiſfaciẽdi difficultate:cũ occiſoꝛ nõ
ſolũ co cinus imaginẽ veſtruxit:cuius etiã pᷣceptũ
qͥ pcipit ro.xx.ñ occides:trãſgredit᷑.ſatiſfacere te⸗
neat᷑:ß et ipi occiſo cui difficile ẽ ĩuenire quõ ſatiſ⸗
facere poterit.qꝛ cũ occiſꝰqñ occidit᷑ in ſu Pbia ſit: q̃
fugẽ ñ vult:cũ poſſp pᷣ ſechi verecũdia:vłĩ odio ⁊ ma⸗
la occiſoꝛẽ vt pᷣdcm ẽ volũtate/ vel qꝛ in alijs pec⸗
catis v qͥb tunc penitere ñ põt:qꝛ foꝛte wemit vel
ebꝛiẽ. vl alio mõ ipeditꝰſubitatꝰ?. Mõ coꝛpꝰſolũ:F
ipa ala occiſoꝛis occaſiõe ſine fine pdit᷑:quõ ergo illi
ſat iſfaciet. cui nulla ꝓdeſt ſatiſfactio.cui nullo æ dã
nato dignã recõpẽſatõʒ facẽ pt:quõ illi ſatiſſacẽ p:
q ſui occaſiõe irrecupabilẽ ꝓdit theſaurũ. Et no ſo
lũ ipᷣi occiſo:h et᷑ dãnificatis ꝑ moꝛtẽ occ iſi ad arbi⸗
trium boni viri ſatiſfacere tenetur. Iſta Fo tria ſa⸗

Arti. iij

Arti.v.

iiij.

Arti.v.
V.

Exemp.

Exemp.

Homicidium

tis difficilia facere ꝓ poſſe oꝑtʒ.vel ꝓpinquus occiſi
ideſt xpᷣc homicidã int erficiet: Nume.xxxv. Inter⸗
ficiet inꝙ;ᷓ hoc faciendo ei:qð ipᷣe fecit ꝓximo.
¶ Ipſe ꝓximũ occidit tꝑaliter:⁊ in caſibus pᷣdictis
eternaliter. hunc ergo veus eodẽ iudicando iudicio
interficiet temꝑaliter eternalłr: oſtẽdens qm̃ eodẽ
iudicio quo iudicauit iudicabit᷑.⁊qm̃ oĩs homicida
nõ hʒ vitã eternã in ſe manẽtẽ.j. Jo.iij. Et ſic alijs
in celum introductis dæ eis verificabit᷑ dictum ꝗo.
Apoc.xxij.foꝛis canes ⁊ venefici ⁊ impudici homici-
⁊c.in cuius laudẽ dicere poterunt illud Math. xxij.
pꝑdidit homicidas illos.llã ergo vindictã timeãt
quã nunq; euadent:tꝑalem.n. vindictã aliquotiens
euadere ſperant:qnq; tñ illam minime euadunt:il⸗
lam vo nullo modo ſubterfugere ſe eſtiment: An B
Renegerumt penitentiam ab homicidijs ſuis.Apo⸗/
ip. ix. .
SBʒ qꝛ nõnulli penam illã quam nonvident qua⸗
ſi incertam nõ timent:ſaltem eos ab homicidio re⸗/
trahat timoꝛ vindicte tꝑalis:quã cõtra homicidas
quotidie exerceri oculis cernunt coꝛpoꝛeis. hec aũt
vindicta frequenter vno ve tribus onditur modis.
¶ Hꝛimo quidẽ reſiſtẽdũ efficacia/que fit qñ illeqͥ
anmimo venit occidendi occidit᷑. Aliquotiens nanq;
cõtingit:ꝙ ſicut ille qui intendit verberare occidit:
ita qui intendit verberare verberat.⁊ qui intẽdit oc
cidere occidit᷑ ¶ Secundo ſanguinis clamoꝛe: ꝙ fit
qñ homicida occiſo appꝛopinquat.vulꝗare nãq; di
ctum eſt:⁊ ab his quibo credulitas adhibẽda eſt aſ/
ſeritur:q homicida occioſo iam frigido appꝛopin⸗
quante de vulneribo eius frigidis ſanguis qi ve recẽ.
tib fluit:quo facto quid aliud facit ſlanguis ille: qᷓ
occ iſoꝛem oſtendere:tali nanq; ſigno qnñq; audituʒ
ẽ homicidam eẽ repᷣhenſum nec huius rei cãm natu⸗
ralem inuenire ſufficienter potuerunt qui circa haãc
laboꝛioſe diſputauerunt ⁊ ſtuduerunt. Si.n.cã ad⸗
eſſet naturalis:ita clamaret plaga latronis queʒ fi⸗
elis qui ſeipᷣi vefendendo occidit iuſte ſicut plaga
fidelis a latrone occiſi:qð tñ auditum nõ ẽ. Nec mi
retur quis moderno tꝑe: quia cõditio illa in pꝛimo
ſanguine effuſo in pꝛincipio mundi inuenta fuit in
ſanguine vicq; Abel.voxinquit deus ad Cayn ſan⸗
guinis fratris tui clamat ad me:Geñ.iiij. ercio
mirabilioꝛaculi ſen miraculi ꝓalatõe: ꝙ fit qñ xeꝰ
ꝓ beſtiaꝝ ſimilitudines vel alijs ſignis occiſoꝛem oc
cultum palam facit.ſicut patuit duobo quoꝝ vnꝰ
tꝑe hoĩm adhuc viuentiũ qui certiſſimu ce hoc te⸗
ſtimoniũ phibent/a quodã occiſus ⁊ lapide ad col⸗
liũ ligato in ſtãgnũ ꝓfundum ꝓiectus fuit quo facto
paucis euolutis dieba lupus vt videbat᷑ patriã illaʒ
non ſine magna admiratõne: claro die tranſiens:
cũ ab om nibo cũ canibus ⁊ arcubus inſequeret᷑ ꝑvil
lam in qua occiſoꝛ habitauit tranſiens pedes ante⸗
rioꝛes ad oſtium homicide eleuauit : Deinde dire⸗
cte ad locum in quo occiſus ꝓiectus fuerat currens
in aquã contra lupoꝝ naturã:qui potius adnemo⸗
ra q; ad aquam fugiunt ſe imergens:diſparuit. queʒ
cum admirantes diligenter cum vncis quererẽt ho⸗-
minẽ occiſum ⁊ nõ lupum inuenerunt ſocciſoꝛeʒ vxo
ignoꝛantes ey ſuſpitione lupi pedes ante oſtiũ eleuã
tis: hominẽ illum acceperunt⁊ veritate inuenta per
occiſi pannos/⁊a alia ſigna ipᷣi quã meruit ſuſpenſio⸗
nis dignam reddiderunt mercedẽ. Alius etiã in v
mo cuiuſdã hoſpitatus v nocte in lecto occiſus: ita
immobilis factus fuit vta fidedignis qui pñtes qñ
coꝛpus inuentũ fuit aterunetemmklot oĩno ð lo
co illo mouere:ipᷣe occiſoꝛ cũvxoꝛe ſua ⁊ puero nõ po
terant qui licʒ camerã paleis ⁊ hmõi replerentvt ſic
moꝛtuũ abſconderent:fetoꝛe tñ cadaueris occiſoꝛ ⁊
vxoꝛ vephenſi ⁊ ſuſpenſi fuerunt:puer vo ad diſtantẽ

H i.
fugiens patriã/ paucis euolutis dieb ad eandẽ redi
ens villam/captus ⁊ ad patibulum ductus:querẽti
bus quare rediret cũ ſciret ꝙ rediens ſuſpenderetur
Kñndit ꝙ tantã redeundi habuit voluntatẽ:q' ꝙ re⸗
ßn⸗ aliter facere nõ potuiſſet hoc veo oꝛdinate: qui
omicidam etiaʒ ſi vltra mare fugeret:viuere tñ nõ
ꝓmittit.ipᷣe nanq; mentiri nõ põt qui dicit: Geñ.ix.
quicunq; effuderit humanũ ſanguinẽ effundet᷑ ſan⸗
guis eius. IJpe nanq; ſicut pᷣdictos cõgruis oſtendit

ſignis homicidas. Cõgruum nãq; fuit: ꝙ ſicut ſtella vij.

luminoſa illius oñdit natiuitatẽ:qui venit illumiĩa⸗-
re his qui iu tenebus ſedẽt. ſicut etiã colum ba felle
carens ad hoc facta:vt illum oñderet baptiʒatuʒ in
quo fel nõ erat peccati:ita etiã lupus rapax quiſan
guini inſidiat᷑:ad hoc factus vt ſanguis oñderet fu-
ſo ꝛem. Et ſicut ſpũſſanctus luciam imobileʒ reddit
ne innocens macularet᷑:ita coꝛpus illud occiſum im
mobile faceret. vt nocens capetur. Ita adhuc homi
cidas viuerſis onñdit modis:pluribus vijs vidictas
eis inferre oꝛdinat/diuerſaq; eis quãcunq; cartã ba
beat regis infoꝛtunia cõtingere ꝓmittit:p que vlꝓ⸗
pter que mala moꝛiunt᷑ moꝛte.qua viſa dicit᷑ hoc ei
iuſte accidit:qꝛ talem iniuſte occiditvt pᷣdicte aucto
ritatis veritas cognoſcat᷑qua dicitur quicũq; effu-
xerit ⁊c. Et ẽ ponderandu ꝙ dicit quicunq;:nulluʒ
excipiendo quantũcunq; magnũ ⁊ potentẽ.aAliquã
w. n. viſum eſt: ꝓꝑ tales homicidiũ factũ ẽ:q nulluʒ
in regno rimuerunt: nec vindictam alicuius expa-
uerunt.⁊ cum ſeculo ex vei oꝛdinatõne volente poſt⸗
modum ab his quibus homicidiũ placuit:homici⸗
diũ vindicatũ eſt:homicidis int᷑fectis. NMõne achab
Jeiabel nullum ⁊ve ſubditis ſuis timere videbant᷑.
qn MNaboth occiderunt:a tñ poſtmodũ ⁊eo oꝛdinan
te ſubditus illoꝝ Jebuvtroſq; occidit ĩ vltionẽ ſan-
guinis quẽ effuderãt:ſicut legẽti manifeſte apparet
uij. Reg. x. vbi ꝓpheta ex oꝛe vei Jehu alloquit᷑ di⸗
cens.ꝑcuties wmũ achab dñi maiavleiſen an ſe;
ſeruoꝑ meoꝝ ⁊c. Vbinotandũ ẽ ꝙ nõ ſolum ille ꝑ⸗
cuſſus eſt:ſed ⁊ filij ſui in ſempiternuʒ exheredati ſt:
regno ad alios tranſſato. Mulli ergo mirent᷑: ꝙ filij
homicidaꝝ pñtis tꝑis exheredant᷑ cum pᷣteritoꝝ ex-
hibitio ſit ꝓ ſimilibo factis pñtium certitudo:qui er
go tam vitã q; hereditatẽ terrenã ſimul⁊ celeſtem a
ſe ⁊ heredibo alienare noluerunt:nullũ occidant vel
occidi ꝓcurent niſi valde claram habeãt iuſticis:qꝛ
tales manus ei nunqᷓ euadent.ſicut aꝑte oñdit᷑ exe-
plo.ij. Macha.ix.vbi ve antiocho rege ðꝛ ꝙ homici⸗
da T blaſphemꝰpeſſime ꝑcuſſus eſt:⁊ vt ipᷣe alios tra
ctauerat ꝑegre in montib miſera bili obitu vita de
functus eſt.
¶ Exqua auctoꝛitate ſextus elicitur articulus.in B
em̃ ꝙ dicit:q; ꝑcuſſus ẽ vt alios tractauerat:ſumma
illius pene oſtendit᷑ equitas quõ vt quicqͥd iuris in
alterũ quis ſtatuit:eodẽ ipᷣe vratur:⁊ legem ⁊ penaʒ
quas in alterum tulit:ipᷣe ſuſtineat. Qui ergo coꝛ/
Pa liter alios occidunt ⁊ ſpũaliterquantũ in ipᷣis eſt
igmibus tranſmittunt eternis vt pᷣdictũ eſt ſupꝛa.e.
ca.iij. Juſtũ eſt vt tpaliter ſimul ⁊ eternaliter ſil oc-
cidant᷑:quia moꝛes ſequunt᷑⁊ cõditões illoꝝ homi⸗
cidaꝝꝑ:qui in ſacra ſcriptura ꝓpter huiuſmodi facta
in hèc ſeculo multiplicit᷑ afflicti⁊ finalłr occiſi legũt
⁊Tð alio ſecho dãnati credũt᷑. De Cayn.n.legit q tot
. homicidioſuſtinuerit penas. In pꝛimis.n. xæi ha⸗
uit maledictõʒ qui ei dic GO. en.iiij. Maledictꝰeris
ſuꝑ terrã ⁊c. Scðo terre habuit ſterilitatẽ:qð ptʒ ꝑ
hoc qð ſequit᷑:cũq; opatus fueris eã non da bit tibi
fructꝰſuos.Tercio fuit vagus ⁊ ꝓfugus.Ero inqnit
vagus ⁊ ꝓfugus ſuꝑ terrã. Quarto habuit ſingulo⸗
rũ hoĩm timoꝛẽ:dicẽs:oĩs qui inuenerit me:occidet
me.Quinto cecidit in veᷣſꝑatiõem dicẽs. Maioꝛ eſt

viij.

lx.

nendo.B
enennntanlttlainagnnnn
ttemeniimatoris ſit oſ; 7
ad lcge ulii naitſtatis ui n⸗
ſtutuos aut inagines inpatorlo lne
ent tel alig ſintlecomſenttlere
tencknitonage enam ilamme
nescleſnoundatois nignibo cl
Peneetemalihotanton maioron
DACreätoimnagognä dſtwuitin
Rs Npoteing dratönelisnature
inagolapigeagaantoczimdaror
ſunun Ba gaiſmagn
truitmortuämortemmertt Af
imaginẽ deſtruit vina moneme⸗
ne qui ñ eü oceidunt eidicerepe
igntclanalchumtſmndl
Reg py ſieutinquitfeatſinelit
dius tuus. Ita abſh liberis en
tuazffuſti chacittum 4Ben
ſdis eterneabeolllis lnfligedi
ſingnisclanat oclſtſientoſte
ncfepoteuntei Cayn cuins⸗
nnhadalo nidofliheioſten

dictpertas: Jo yii Pllemnan
nmne Zori zlenan

Nti d 4 Dedaliqui

ad α „ „ — e 5 .
dennn Homicidiũ Hiij. Honeſtas H iij.

ſan
den edins eglenif H H
enö dal drrmuſipantam iniquitas mea ꝙ; vt veniãmerear. Sexto occiſus le/ hre poſſet ſi cũ ipo cupiditates ⁊ alia occiderẽt vicia
Bligtnulthaennntakegn r. gitur a Lamech: ve illo dicit lamech ſicut in hyſto⸗ Sʒ heu qñ ipᷣm occidũt vicia ꝓ qͥ vt dicũt ipᷣm oc/
Gm umanef dtinee rijs cõtinet ſcolaſticis ſuꝑ illud HGeñ.iiij.Occidi vi cidũt cũ ipo nõ occidũt.ſ potiꝰin ſeipᷣis ꝓlãtat in qᷣ
Pentnönhinefilee ini rum in vulnus meu ꝛc Septimo damnatus credit. bus foꝛti creſcit: in illis creuerat. Et pteren ſi
. umanüſen ldiedgen ¶DHumnes iſte conditiones modernis cõpetunt ho⸗ malo mõ ð iuſticiã malũ occidit/ male malũ vindi⸗
ncſiatze inecfnein micidis.¶ Pꝛimo.n. a veo ſunt maledici teſte pſal⸗ cat:qñ ꝓ vno malo vł homicida duo mali ⁊ homici
aKögnun scigiienn miſta qui ait. Maledicti qui vclinanta mandatis ⁊æ fiut:qñ ꝓ tãto ⁊ aliqͥ homicida ẽ:ſeipᷣm homicidã
nrnarin ſnücgfnrgſandt tuis pſal.cxx.in quiba pcipitur nõ homicidiũ facies cõſtituit.Alij vo grauiter ꝓcutiẽtesvel vulnerãtes riij.
drs ſelir ſerellzui l Adath.xix.¶ Gecundo terrã reddunt ſterilem. vbi cũ occidendi intentõe credunt ſe coꝛũ veo nõ eẽ ho
antlenſarmialmtun⸗ em eſt ſangins inundatio:fruges nõ bene creſcunt: micidij culpe reos: vłirregulares:errant tñ qꝛ ſi apð
eni moner nn hfele ſed maledictũ mendaciũ.furtũ homicidiũ inunda/ leges iudicias mũdi talis homicida iudicet᷑: q telo
en a etiz lvp on hatyzin uerunt ſuꝑ ⁊c. Oſee.iiij. Mon ergo mirũ eſt ſi fructꝰ cũ occidẽdi intẽtõe ꝑcutit.vt ptʒ.C.li.ix.ti.ad legeʒ
i aneſtſngni bergolſan non bene creſcunt. ¶¶ Tercio ſunt vagi mente vlcoꝛ coꝛneliã xæ ſiccarijs.l.is qͥ cũ telo. Si etiã his qvene
uncne lgan inaigienefl poꝛe vel vtroq;: qꝛ dum in omm loco ĩnſidias ſuſpi⸗ nũ necãdi hoĩs cã fecerit v vẽdiderit vł hũerit moꝛ
ncltnennng 4 Hfelcit a ſecurioꝛa quaſi vagi loca querunt que tñ freqn te plectẽdꝰẽ ſm leges ciuiles.ſicut ptʒ in digeſto no
n ensc wgn cſumin ter ngatnen inuemunt ſecura. ꝓpter homicidia no li.x.ti. ad legẽ coꝛneliã ve ſiccarijs lege eluſdem.
. NW albuchont nanq; de locis terriſq; ſuis multi vagant᷑:ſ ſi aſſum Gi inſup ille in eccia militãte ſm Moſti.q aio in⸗
Imanſdinen Gen dis ſicictag pſerint pennas vt aquile? in extremis maris habi⸗ terficiendi aliquẽ vulnerauerit irregularis ẽ ſic ptʒ
ounnlacörngen cuncgaanä tauerint. ibi manus vei inueniet eos. ¶ Quartomk in ſumma ↄfeſ.li.ij.ti.j.q.lxiiij.A mũulto foꝛtioꝛi ta⸗/
inoinkn ehmnttitgateco, tos timent. Omnes nãq; occiſoꝛes ſuſpectos habẽt les in iudicio væi diſtrictiffſime: ⁊ in eccis triũphati
htaleminint elayia dithocti amicos ꝗꝓpter factũ qð fecerunt de omnibo ꝓpꝛijs mi bomicide iudicabunt᷑:atq; irregulares ſi lex ciuilis
gnnſu edegcitktcigegnen nus cõfidunt amicis cogitantes: deus illos cõtra voluntatẽ punit ſicut ptʒ.C. ve epis ⁊ cleri.l.ſi qͥs nõ
vncgen uenicn Alicigefi, ſe ꝓ enoꝛmi qð fecerunt facto ſuſcitare poterit. Ylle dicã rape. Amulto foꝛtioꝛulex vi immaculata.
nm Ndnig diatniang nlig nãq; lamech poſt homicidium pꝑpetratũ:vxoꝛes qũ- ¶XZllij ſe excuſant ꝙſe defendẽdo occidunt: ad hoc xiiij.
tung nogni, dotene Aae i q; de quibus cõfidebat timuit dicens: Geñ.iiij. Au ꝙ iſta excuſatio valeat reqrit᷑:ꝙ cqʒ nõ ederit: q̃re mu.
Uralezhonlailiftii⸗ 1 ſc dite vocem meã vxoꝛes lamech: qm occidi viruʒ ⁊c. inuadũt᷑q et tãtũ quãtũ potuerũt fugerint.reqrat
nt.: necpinguctun oftcnin u⸗ ſeptuplum vltio dabit᷑ de Cayn. ve Lamech Fo ſe⸗ diligẽter in ↄſciẽtus ſuis:quis fugã illoꝝ ĩpediuit
loer mioꝛginaröne po, Eee. ptuagieſſepties illas: nanqꝙ; tunẽs illis talibo mina murus vicʒ vł aliqð Eateobetaenii Worpole eu ſup⸗
ninstomaii iuuninene⸗ at᷑ verbis. ¶ Quinto tales in moꝛte ſepius in de⸗ bia ⁊ ſeculiverecũdia qua retrahente fugere nolue⸗
homatcizihtfhenu H oma⸗ ſperatõem cadunt.nec mirũ ſi vſperet in eius curia rũt.pꝛimũ excuſat.ſicut ptʒ.C. ti.pallegato is qͥ ag-
dſtbcinsſno ⸗ Gnegcheb negocia ſua bene expedire ad quꝗ capti inuiti tra⸗ greſtoꝛẽ. ſecũdũ nõ excuſat:plus.n. ꝙᷓtũ ad ſeculi ve⸗
H hunt᷑ reſponſuri w poc emplũ̃ regis dñi cuniei.. recundiã illuz tunere berent. quiaic Marh. yj.
Jebun odü woercinen eipſtrauerunt qo ipᷣe c tanta edificauit diligen⸗ oẽs qͥ accepint gladiũ:gladio pibũt. Mota xe his qͥ
en loſczocaditiylnoneſan⸗ tia:vicens:faciamꝰ hoĩem ⁊c. Geñ.j.¶ Bexto a xeo occidũt pᷣter ꝓoſitũ.leges ſermone.C. xlj.v.
erätſintlegernantfeſteappart 1I. vel homine occidunt᷑. Mon ſolũ ꝙ dei templũ ꝓſter⸗ M 8
pheterore i Zehngllogut dl⸗ nunt hominẽ occidendo:ſed q;ꝛ vei imaginẽ in tẽplo . neſtas Oꝛnare De/
achaboſi tuizplalcarſangvis .i. animã veſtruunt ipam quantũ in eis eſt in ignem bet. Pꝛimo aĩam ꝓpter intuitũ vei ſcõꝝ
Whbinorangieno ſolum lln eternũ ponendo.Gi. n. lexterrena hominẽ moꝛte et Scõo locutões ⁊ oꝑatões.non ſolũ ꝓpter
ſuimſempitam trberegariſt: pena punit capitali quiimagines vel ſtatuas eſtru rei ꝛſcõꝑ: etiã ꝓpter intuitũ hoĩm. Cercio ondere
nſarm. Hulliapo mink fl ir terreni imparoꝛis. ſicut prʒ in digeſto nouo li.xti reſtat ex quibo fit atq; cõſumit iſtud honeſtatis ex⸗
tu. ad legẽ iuliã maieſtatis.l.quiſtatuas. Qui inqͥt pimentũ.Quarto q ſit iſtiꝰ veſtimẽti vtilitas.

piserheregant ammötentope⸗ IeE 63 memn.ATEOG Leimer Erure .
s in cõſecratas cõfla 1 Ratio pꝛimi oñditur ex ronabili hoĩm cõſuetudi

factispfftium erntudorgnier ſtatuas aut imagines imꝑatoꝛis in coſecratas H⸗
— uerit vel aliqo ſimile cõmiſerit lege iulia maieſtat! ne. Si. n. pſona nobilis q coꝛam multis ambulare Arti. j.
enolueruntenulläiocaidantyel tenet᷑:quãtomagis penam illam meret᷑: qui imagi/ vel a multis videri vebet nititura facie ab habitu⸗
aldechranbabeat iuſtinuͦg nes celeſtis impatoꝛis in ignibo cõflauerit culpe vel ab omnito coꝛpis ptib maculas omne qo eſtotra.
lc;cnagent ſialtapteoßitere pene eternalibo: tanto.n. maioꝛ rone eimoꝛs inferẽ honeſtatez eſt: tergere in omnibo honeſtatemma !·
arcee. danne da eſt: quãto imago quã veſtruit innatura ſua meli ioꝛẽ oſtendere qᷓ faciat in tenebꝛis vłqñ ſolus ẽ.Et
ientiochoregedag⸗ hinm oꝛ ẽ vtpote viua ⁊ ratonalis nature:que melio: eſt qᷓ ſpãliter vbi er geſtu honeſto ſperat ab illis: quibus
imepeuſſuseſtaſtiſes lie imago lapidea:quantoq; imꝑatoꝛ cuius ẽ imago di poneſtate placet magnũ cõſequi bñficiũ. A foꝛtioꝛi
nontib mierabiliodltun mn inuenit. Gi ergo qui imaginẽ vt dictũ eſt ve⸗ rõne ab aĩa que ẽ natura nobilis:que ſꝑ coꝛam vo ?
ahh zus ſtruit moꝛtuã:moꝛtem meret᷑ A foꝛtioꝛirõne ille qͥ oĩbo eſt ſanctis:ab ipᷣiſq; ſꝑ vider vtrũ feda pulcraue
tate nrmnscliclurantallißi imaginẽ veſtruit viuã:moꝛtẽ meret a veo vel homi⸗ ſit. In ipo nãq; ſpeculo diuĩtatis:aĩe q̃litas ſꝑ oñdi
ſis ertaliostiuctnut ſnmmn ne qui qñ eũ occidunt ei dicere poterunt: ta li vicʒ tur:cuius quidã qualitatẽ omnes illi vident: iqͥ ſpe⸗
keninsgl ſtquichauns in t Agag regi amalech dixit ſamuel:qñ illuʒ occidit.j. culuʒ illud inruent᷑ ſicur oñſum F. A. xxv. xvij. vebet
coe he lutun,l ent pei⸗ RKeg. xv. licut inquit fecit ſine liberis mulieres gla⸗ abijci oĩs macula infidelitatis feditatis a maligni⸗
ri ſuſncat Quierte or⸗ dius tuus. Ita abſq; liberis erit interm ulieres mĩ tatis/ omne qð illius vefoꝛmat honeſtatẽ: qꝛ ex ani ,
litißen ltergwontuin ßietſ tua:2 fruſta cõcidit eum. ¶ Deptimo ſnĩaʒ damna/ me honeſtate deo ſanctis placente magnũ ſperare .
ntihi tzgtetueſtliue tõis eterne ab eo illis infligẽdu ad quẽ appellando poſſumꝰbñnficiũ. Abiũciamꝰd̊ opa tenebꝛaꝝ:ſic vt in
nctenu lymalt,ſid⸗ ſanguis clamat occiſi:ſicut oſtenſum ẽ. S. rij·xij.ti- die honeſte ãbulemꝰ: Ro. xiij. Et ponit cam lucꝝ.ſ.
uter inn röts llopponli mere porerunt cũ Cayn cuius ſequunt᷑ cõditõnes qð inde ſperat᷑ hoc qð ſequit᷑nũc.n. ꝓpioꝛ Ent̃a ſa⸗
gunkrer giuſnollfici cũ dyabolo cuius filij eẽ oſtendunt᷑ D. viij.ix.? e lu S. Clericus.n.ſpe bñficij honeſtiꝰſe gerit. D
nprur ſp . frocuſllin dicit veritas: Jo. vij. IJlle inquit homicida erat ab Br tanta requirit honeſtas in ala orer intuitũ Arti.ij.
luikafflen? n n lagfnt . initlo. xir ſan ctoꝝ ⁊ pꝛopter beneficium qo inde ſperamꝰ⸗
rtaht. e Layl. n niv Arti. vij ¶ BGed aliqui homicide pcuſſoꝛes ſe falſo excuſan venturũ vbi pluriũ ẽ intuitus: maioꝛi quodamodo
mtenas igeleiiciß w reſpondent: dicendo. malus hõ fuit: multa ma⸗/ diligentia honeſtas requirẽda ẽ. Sed locutõnes et ij.
eide Gſlill tigot . la ĩ vita ſua fecẽat homicidiaſfurtaſaqultẽia:Mar. opatões a pluribo intuent᷑:qꝛ ab illis quibo? ala ⁊ et
ehabutſtulin en xij. vij. Ideo bonũ homicidiũ ẽ:ꝙ mundũ ab eo libera ab bomimbus. Ergo pꝛimo a locutõib abijcien
ne gfiene nnt hit aduertant quicunq; potentes cupidi occaſio da ẽ oĩs inboneſtas iura tiõis: qꝛ dinino ↄtrarlatur
orn nonpruge, ai⸗ ne queſita t terram emedent:⁊ pax in regno fiat vt honoꝛi. Ad magnũ em̃ dñm homoſnitir honeſteloqꝗᷣ
ing, bnto wonntte dicunt:occidunt.qꝙ dictum illoꝝ in aliquo coloꝛem Gcõdo ĩmunde locutõis:que ꝓpꝛie cõtrariat᷑ ſalu⸗
ternnerit
ir l inln e in

Honeſtas Hiij. Hono: H iij. akemid enz

Gr lut⸗ r lo . n on
ribomo in pñftia multoꝑ honeſtoꝝ honeſte loq niti- ⁊ĩopꝑibo manuũ illius honeſtas ſine defectõe ĩ ceo. urm gion in in Pict 4
tur:qo ſi nõ faciat eos offendit contra ſepꝛouocat ſeʒ Sap.viij.in qͥ venerũt oĩa bona cũ illa 2 inume⸗ in cin gtünn. iͦnrigii g be⸗
Sic nas 13 nti⸗ 7 lareter. . r derreers⸗ rabił honeſtas ꝓꝑ manus illius: Sap.vij. in ulan h weliſ n i n⸗
nis ⁊ oblocutõis imi contrariant charitati. 4 ien e 0
Adembꝛum. n. mem bꝛo coꝛpis nõ vetrahit/quib ah Dnoꝛ cuiuſcunqʒ 5 bo enilll nnunmhe f
iectis honeſte ambula ad eos qͥ foꝛis ſunt.j. Theſſ. ni. Pꝛĩo vo ẽ reddẽdus honoꝛ huiaſeculi nin icn inhenn be r ihn
iiij. oſtendentes illaã quã intus habetis honeſtatem S Scðo a bonis nõ ẽ v iure appetẽdꝰ. Ter⸗ Iumts tas hen n nilloi it
in aĩa/extra nõ ſolũ vt dictũ ẽ.in locutõne:ß in opa⸗ rio v facto tota fere ppli multitudo plus circa ſeciu haun ſoche ſteüfiliunn ainkiden .
rõe:honeſtam væo reddendo ſeruitutẽ: ꝓximo equa⸗ liꝙᷓ vi intenta ẽ honoꝛe. oslucſon gopoſonn⸗ eniſro n
liamiciciã:ſibipᷣi : inferioꝛi gubernatioem. Sic oĩa Pꝛimũ ptʒ p tres rõnes quaꝑ pꝛia accipit᷑ a lege Arti.·j. ſunantann uneiſi⸗ ſicio
in vobis honeſte ? Fm oꝛdinem fiant.j. Coꝝ xii, gratitudis ſcoa ꝗ lege vtilitatis. tercia a lege iuſte Uatoͤiuſeiniie Gnoinbann da: aaior
iij. Tam in diſpoſitione anime qᷓ et locutiois⸗ opa⸗ eqtatis¶ ¶ Pꝛĩa rõ ex factis pʒ antiqrũ.ſi.n. romani j. mliinine in paogegglihß caman
tionis.due nãq; vltime ſine pꝛimo eſſe nõ poſſunt: regulã quõdã ſequẽtes gratitudinis liberatoꝛibo 2 et Mmui ⸗ angoheuſtu otmin
ſicut nec fructus ſine radice:qꝛ ſicut fructꝰex radice triũphatoꝛibo ſuis tãtũ attribuebãt honoꝛẽ qvłſta rraclletillili⸗ . Iſtseel
ſen arboꝛe naſet᷑ip̃iuſq; ondit q̃litatẽ. ſiẽ erp hĩtũ qͥ tuas vł arcus erigebãt triũphales ſic adhuc rei w⸗ ui nniſt hani Ponotkinpsc⸗
oñdit᷑ ĩ foꝛo ſcit᷑ qlẽ hʒ Iĩ camera qꝛ pulcrioꝛ? quẽ hʒ cet euidẽtia nã vſq; podie in illoꝝ bonoꝛis mẽoꝛiaʒ fufmetinglumn t voa bond⸗ 4
oñdit in foꝛo:ita ex honeſtate ſecũda ⁊ tercia oſtẽdi roma plures tales oñdit effigies in quibo toriꝰvicto aſarnnſarf ti ng ahono in
tur pꝛima ex ipᷣa que naſcũt᷑:quã qͥ habuit vel hʒ:di⸗ rie honoꝛẽ ſuis reddebãt Pnbipilo4 foꝛtioꝛi rõne/2 errtnaiti onorte isralpgter mal
cere põt illõxEcc xxiiij.quaſi vitis fructificauiſua⸗ maioꝛi graritudis neceſſitatexpᷣiani nõ ſolũ libera⸗ zmnn Pino im ii⸗ Terad:
uitatẽ odoꝛis floꝛes mei fructus honoꝛis et hone⸗ toꝛiſa triũphatoꝛiſſ er creatoꝝ ꝛ glificatoꝛi ſuo xpᷣo uloanananck rabi itetenas.
ſtatis.væ illoq; dici põt illud Daßp.x.honeſtũ fecit il ſic ei pꝰ victoꝛiã in paſcate arcũ in eccia erigũt triũ⸗ nt⸗ Nacant :1dpclas ui itaneche
lũ in coꝛde ſuo oꝛe ope. ”Mcl phalẽ.i.cereũ paſcalẽ/honoꝛẽvictoꝛie Imateria fo⸗ ahae . ig ſicut abush cnk. ctatg
Arti.iij. ¶ Honeſtatis vo oꝛnamẽti facti⁊ cõtrarij abiectio rinſeca attribuẽdo:ita ei oĩa bõa in illłoꝑanti iur il Gterat ctedus e Föen dir et
ex multis fit virtutibus anime necoꝛnamentũ ißaʒ lud Eſa ꝓxvj. Oia opa.n. opatus es in nob⸗ dyabo Abonis unnle meluno nherei
.iiij. oꝛnans que ad væũ er lumine fit fidei.ſicut.n. pu cri lũ ⁊ pcta vincẽti oĩm bonoꝝ opey2 victoꝛiaꝝꝑ hono Geckdinn delc⸗⸗ nirgemaly
tuudo reru coꝛpalinz lumine oſtendit coꝛpalinta ho⸗ rẽ ĩ coꝛdibo ſuis reddẽt dicẽtes ſoli xo hono:⸗ glo⸗ honand ptbonanoli Peimun
neſtas anime lumine oſtẽditur fidei⸗ipamq; oꝛnᷓs: ria.j. thi..q em ꝓ victoꝛia ſua ſibivẽdicat.ĩ ̃s xlix. Palebobnt⸗ w apienna: u⸗
quo ad vtilitatẽ ꝓiam virtus ẽ tempꝑantie:ꝑ quã dicẽs. Inuoca me in die tribulatõis eruã te 7 hono un nlcnhli ncun vel oignitan
inoꝛdinatos gule? luxurie repꝛimit m otus: Eccli. rificabis me.¶ Scoa rõ ex ſepturis tʒ ſcõꝝ.in qᷣby i henmſisſn bonitatiͤll
xxxj. vigilia honeſtatis tabefaciet carnẽ ipius.inſuꝑ legit᷑ ꝙqͥ v honoꝛãt ab ipᷣo honoꝛa ũt:ſiẽ ptʒ pꝛio · neethtiutſol en oeuitu pat⸗
oenamentũ ipam qad ꝓximũ oꝛnans ex virtute fit X recte credẽtib/quoꝝ recta fides in honoꝛ= redũ⸗ nfodmnn uimtin in damore.
charitatis: Sap.vij. honeſtatẽ illius nõ abſcondo. dat vi: ſic fidelitas fui in honoꝛẽ redundat oñi ſui lcllibenonſiont de Itnlichß e ion
Vꝛnamentũ vo honeſtatis:q locutiõem oꝛnare A ab eo honoꝛabũt᷑. vo bis igi᷑ honoꝛ credẽtiba j. 8 urapugnecr ftequetes ncͤ
Dicit᷑ ex virtute fieri lebet pꝛudentie:ipᷣa nanq; wo- Pe.ij. Scoo idẽ ptʒ in his/q mũ do ſt᷑ coꝛde⸗ coꝛpe⸗/ gos riumgibülinap: Cpckiokin e
cet qualiterad omnes ⁊ cũ omnib ſit lo uendũ di⸗ heneſtas 1 mũdicia mĩſtriĩ honoꝛẽ redũdat oñi ſui kespobitutes damant qi congrech
cens. cum viro inhoneſto tracta honeſtate:cccãi. vñ cæ tali dño in eius laudẽ dici ſolet: qᷓeducatam 7 Gedſatur qustücigmela iniuſta
xvuj. ¶ Dꝛnamentũ vo honeſtatis exterioꝛa oꝛnãs bonãg familiã hñt. Qui inſuꝑ imaginẽ alicuiꝰſancti Crra ningt lan Jalle naqamoꝛe
a er virtute fit iuſticie que vnicuiq; reddit qð ſuũ mũdã ſeruat:ipᷣm honoꝛat:q vo ipam in lutũ vpijcit uber le mag wſtoe lmelio itii
eſt:qð eſt optimũ:quia qui hoc facit nihil omittit: ipm in honoꝛat. Gic in ꝓpoſito his q imaginé ĩ aĩa c lir g fequeteroꝛe damͤt
ſed oĩa bona facit:qui ergo hochabet oꝛnamentuz: hñt vi.quã qͥ ĩ lutũ pij cit pcti inhonoꝛat: ab ialelel . c ſum,ſicut vcm A
Dicere põt illud Eſa.vij.venerunt mihiomĩa bona ipᷣo exhonoꝛabit᷑ q4 vo ipam mũdã ſeruat ab ipᷣo ho⸗ aete rc⸗ er . +R opolig
pariter cuʒ illa. ſ. iuſticia innumerabilis honeſtas noꝛabit᷑.j.thi.ij.qͥ ſe emẽdauerit ab iſt erit vis Iho — uncln Kann
. manus illiꝰ. ¶ Foꝛtitudo vo ſeu pſeuerantia oiĩa noꝛẽ. De vVtroq; ſil.j. Regij.q me honoꝛificauẽit glo thaciantenmnam nohllitken
V. iſta cõſumit ⁊ adinuicem tenet honeſtatis oꝛnamẽ- rificabo eũ qꝗͥ ãt me ↄtẽnit erit ignobilis T gr Uten voriaſcztales honotant zpmouen
ta illum.n.qui hec hʒ veſtimenta pſeu erantie hone idẽ patʒ ꝑ elynaꝝ ⁊ miſ ericoꝛdiaꝝ amatoꝛes Z . g ngbeſubenttsnaliſit nuſtcf⸗
ſtauit in laboꝛibo ne veſtimenta honoꝝ operũ diſcõ em du ſua ꝓpter dveũ dant/ ꝓpterillũ imiurias 795, taninndkumaltoinmi
tinuata quaſi diruta nud itatẽ oſtenderent ⁊ cõplẽt na remittũt:vũ honoꝛãt. ſicut qͥ miĩſtris alicu bdñ bonant Biſncaingnaten Gihrl
laboꝛes illius: Sap. x. Sciens qm non eſt boneſti Piter illius amoꝛẽ aliqua dant vel remittunt ſicho ſeumiainbonoretſtecht vaus ande
Arti iij bono inchoato veficer. noꝛa onm væe tua ſubſtatia: Pꝛouer iij. qo faci embe ſungrlameisditſcngluftthnite
rti. Hoꝛũ aũt honeſtoꝝ veſtimentoꝝ triplex eſt vtili dando vel remittẽdo mĩſtris/dũ tñ p eius faci po. ldaru, ſagtatet ddſis Potenti
tas. VIna ante moꝛtem. ſicut.n. apud ſeculum p⸗ noꝛe q; honoꝛat vñm:qui miſeret paupis. Pꝛoer unteszfalſsonann Ttfülſtutena
vVj⸗ pter coꝛpalem pulcritudinem alique plone citiꝰma riij. Sicut miſericoꝛdes veũ honoꝛãt:ita immiſert⸗ nelet lisplaceantcömittat. Aanlate
ritant᷑ ? pꝛomouent᷑.ita apud deum hec puleritudo coꝛdes veũ inhonoꝛãt.ſicut ptʒ. E. iij xxix. Iſtis 5 eggllitirſr antgtan r
ſpualis coꝛdis/oꝛ/opis facit ceũ qñq; ſubito hone erhonoꝛatis alij honoꝛabit ſicutptz matpp. yv. vbi Iſisnac deauſi naln —
ſtate paupem: Eccĩ xj¶ Alia in moꝛte ſicut. n. vbi iſtis expulſis:illis dicet. venite bñdicti ⁊c. ſciẽtes qꝛ ſhumn Pheran Beln g Duͤ
magna eſtpᷣſſura in poꝛta vt ad feſtuʒ intrẽt. in qua victoꝛiã ⁊ honoꝛẽ acquirit: q dat munera: Pꝛon latitponon 5 am Hune, n
pꝛeffura nudi turpiter oꝛnati a ianitoꝛib- excludũ xxij.victonã ſupple celeſtẽ ſicut Alexander ſuam ſatibide ele ho naleſacho in
tur: bene vo oꝛnati introducuntur. Sic in pꝛeſſura largitatẽ victoꝛã obtinuit terrenã. Quarto idẽ — Erlſahuimafil
moꝛtis.qñ illi quipᷣdictis nõ ſunt honeſtatis induti piʒ in iuſtis:qͥ honoꝛãt dñm ſuũ:dũ eũ a cupiditatt iij. nin ab⸗ guleniceh dumubillse
veſtimentis: vtpote qui veſtimẽtũ nõ hñt fidei:vł 4 nota pᷣſeruant:qui vt eũ ditent munera accl, lend in erhenar nunciſine ſliu
veſtimentũ cotinẽtie œcurtatũ hñt nuditatẽ natiũ a veritatis nõ wuiant tramite. Sic ta les en ſibi 5 tog aenoin ſiherporin⸗ vigelicett
ongentes vel qui veſtimentũ charitatis nimis bꝛe⸗ alijs bñ pᷣſunt iuſte ſe hñtes ꝙtuʒ ad ſeipos ⁊ alios 4 4 X Vt
ue hñt/tm amicos diligentes. 7 ſic e alijs excluden⸗ o honoꝛabunt᷑ teſte Paulo.j Thi. v. qurinqᷣt ͤe⸗ nndn ſiantercadanten
tur. Alij qui iſta veſtimẽta pfecta habent introdu- nep̃ſunt pꝛeſbyteri:duplici honoee vigni ſunt . We cſ
cent. Solus ergo ſic indutus cõfidenter moꝛipõt: Muinto ide prʒ in loquentibe reuerẽter: quo ad lrnnranadoteſetealdnd den
poꝛte celi appꝛopinquare dicendo illug.ij. Macha. Tũ ⁊ vtiliter quo adꝙximũ:Ecci. v. hono⸗ ⸗ lia i nblnndlus 667 ubaſen
vj. eleazari honeſta moꝛte pfungar.4 Kercia pꝰmoꝛ ſermone ſenſati. Bexto in bñ opantib- dbicherdi mnnsſchirſitnmn de dlles
te:qꝛ qñ nõ hñs veſtẽ nuptialẽ v ei coniuio expel⸗ bus. tales vrũ honoꝛãt dũ tãtũ in ipᷣm ſperãt ſ. . Nlaunned ainmeciowt
let᷑:hns pᷣdicta nuptiarũ veſtimenta cũ xeo ſp gan⸗ ad moꝛtẽ ꝓ illo opus bonũ Smmart⸗ dos ob. nutetondtenenndogiintonis
cbito in amicicia eius,i honeſtatis xælectatio boõa noꝛabiſt. iꝛ glia ? honoꝛ oĩopantibonũ: Ro cij. N e munmnngnehannumitdoen
Armnenneglusherithe nechil
Kollagte i

Phatpcfi wi iyhonout iah
blham müi eotob ſoho⸗
micanentah il, ent noiho
egi, me bonoꝛifinutglo
nit ent gnobilio. (Teraoo
enco:diap amgtoes. Tales
ntzxpterilliß iniurias d,
at. ſcnt q miſtris gliendiin
ua dant vel remittunt licho
tia: roner i gofacis eus
niſtns duͦ tñ peins faas ho⸗
qui miſeret paugis Hroner.
s Ni bonoratitainmtin,
ſiarpt Eii (Jls;
abit ſatpt natb in hl
t venite biduti7 ſdites
lint,dat murem Prone.
Aſt ſcut ARcander ſan
nuttneni . Quntoifi
ain ſui: eid iditotl
nitnt noner, adpienti
rumite Glctale ulſbin
õ
nloj Thi v liinitbe⸗
iaibonotedigninnt.
enti reucfiter: uo
enn iy. bonoꝛthliain
nicunnhrlſuent
in iiͤn crotg iy

V.

Exemp.

Höonoꝛ

Beptimo idem patet in bene patiẽtibo:tales eniʒ

honoꝛem ðo reddũt:ſicut militũ pꝛobitas:dũ ab in

imicis ꝓ vño ſuo multa foꝛtiter tolerant:tales a xeo

ſuo honoꝛabũtur. Cõicantes igit᷑ pi paſſionibo gau
te:ꝙ ſ expꝛobꝛamimi ĩ noĩeypi beati eſtis: quia qð
eſt honoꝛis ⁊ glie ⁊c.ſuꝑ vos requieſcet.j.Pe.iiij.
Ter cia rõ ex lege patʒ neceſſitatis: exqͥ nãq; inter

eum ⁊ nos talis facta eſt mercationis ſeu opis ? la⸗

boꝛum ſocietas ꝗꝙ ipe ve oib bonis habeat Ponoꝛeʒ
nos lucrum ſine infidelitatis periculo: ipᷣm de pte
ſua vfraudarenõ poſſumus:ex qua infidelitate pꝛi⸗

natõ miſte iminet partis noſtre:ſiẽ miſtro infideli pi

culũ ĩminet pꝛiuatois oim honoꝝ:ſic ĩ ꝓpoſito ſicut

patet Actuũ.xij.œ Derode agrippa:qui pꝛinatꝰ eſt

vita ⁊ oĩbus bonis:quando pcuſſit eum angelus:eo
ÿ“nõ diſſet honoꝛem væo. Iſtis ergo tribus ð can
is afferte dno gliam ⁊ honoꝛẽ:in ps.xcv.
Et ſicut honoꝛ verus eſt æo a bonis exhibendus
qpter trnia:ita honoꝛ falſus a bonis non eſt petẽdus:
ter tria. Pꝛimo ꝗqꝛ malis vel ꝓpter mala dat᷑. Se⸗
cundo quia non eſt vurabilis. Tercio:qꝛ ⁊ecepit et
culpa excecat ⁊ ad penas ducit etemas. ¶ Pꝛimum
patet:quia ſicut cibus poꝛcoꝑ:ita nec honoꝛ malo
a bonis apperẽdus eſt. Rõ em dictat ꝙ illud quodẽ
cõe et dãna bile maluʒ nõ væbet eẽ vpertbile bonis:
H honoꝛ moi ẽ mal cõmuni:qꝛ malvl ꝓprt mala amu
niꝰdalqᷓ boiĩs vł ꝓpt bona mala Pꝛimũvicq; q/ malcõ⸗
mumꝰ der qtidiana vvcet erpientia: qua videmꝰ ꝙ
ꝓlus hononisſtatuiſgradui/vel dignitati dat᷑ ⁊ for⸗

tune atq; diuitijs ꝙᷓ gratiebonitati hũilitati:ſatqʒ

ceteris vtur virtutib.Er quo euẽtu patet: eſt de
ſeculi honoꝛe:ſicut de Italicoꝝ clamoꝛe. in illa emiʒ
terra pugne et frequẽtes fiunt᷑ cgreſſiones int ma⸗
gnos ptium gibilinoꝝ ⁊ gwelfoꝝ ſub quibo popula⸗
res habitãtes clamant qñ congredi debent: p parte
que dñatur quãtũcũq; mala iniuſta ⁊ odioſa ſit:di⸗
centes: viuat viuat. In illo nãq; clamoꝛe oculũ non
habẽt:que pars iuſtioꝛ vłmelioꝛ ſit:ſed que potẽti⸗
or:ex quo ſequit᷑ e frequẽter oꝛe clamãt pꝛo illo quẽ
coꝛde vellent eẽ ſuſpenſum:ſicut dẽm ẽ.A. xvj.vij.ſic
in ꝓpoſito clamoꝛ ⁊ fauoꝛ mũdi ⁊ populiplus reſpi⸗
at potentiam terrenam/ nobilitatẽ:pecuniaꝝ largi/
tatem /potiuſq; tales honoꝛant/ pmouent quãtu⸗
cunq; hec habentes mali ſint ⁊ iniuſti ꝙᷓ faciantvite
bonitatem moꝝ honeſtatemz ideo in mũdo verus
honoꝛ nõ eſt. En ſeneca in qnadam epiſtola. Erquo
pecunia in honore eſſe cepit verus honoꝛ cecidit:nõ
ſolum quia malis dat᷑:ſed quia frequẽter propt ma⸗
la datur:ſicut patet ve dñis ⁊ potentibo qui cõſpira⸗
tores ⁊ falſos honoꝛant:vt falſitatem ab eis requiſi-
ti vel vt eis placeant:cõmittãt.Adulatoꝛes etiã:qͥa
eis adulãtur vt veritatem non dicant:honoꝛant.
Iſtis nãq; ve cauſis malus rex Balach maluʒ ho
noꝛauit ꝓhetam Halaam Mume.xxiiij. vecreueꝛã
inquit honoꝛare te . pꝛo malefactis ſuis ⁊ falſitate
ſicut ibidem patet.¶ Ex iſta pꝛima falſihonoꝛis cõ
ditione ſcdᷣa ſequit᷑:ꝙ videlʒ durabilis eẽ nõ poteſt:
uia ex bocꝙ honoꝛ mundi ſuper falſum fundatur
Aundamentuin ſuper potẽtia videlicet vel inoꝛdina
to amoꝛe/vel lucro/vel malefactis vt dictum eſt:iſto
fundamẽto væficiente: cadente neceſſe eſt honoꝛem
cadere ſuꝑedificatum. Sed fſundamentum tota die
mutatur:quis poteſtate vel huius ſeculi ꝓſperitate
nihil mutabilius iõ ⁊ honoꝛes qͥ ilas volubiles foꝛ
tunas ſequũtur:ſicut rota in medio rote tidiemu/
tari videtur:que qͥdam honoꝛationis ⁊ vitupatiõis
mutatio modernum populum in hoc popnlo aſſila-
tur romano:in quo ab antiquo diſcoꝛdia eẽ ſolebat
inter duas magnas parẽtelas:videlʒ inter colũnen⸗
ſes ex vna parte:⁊ vrſiuos ex alia ꝑte:in quodã ergo

*7% 7
H üij.
cõgreſſu inter iſtos fertur populus clamaſſe ꝓ colũ
nenſibus:quoꝝ pꝛoſperitas et ptãs maio: reputaba
tur:dicendo/viuant colinenſes viuant/ moꝛiantvꝛ
ſini. Column enſibo vo illo die victis:victoꝛes ſe du⸗
rius ad populum habuerũt. In alio vo cõgreſſu ecõ
ue ſo clzmauerunt ꝓ vrſimis tũc dñantibo:mutatiõʒ
nãq; fortune mutatio ſequit᷑ vocis. Vꝛſinis vo illo
die victig:clamãtes victoꝛes erubuerũt atq; timue-
runt¶ In tercõ vo conflictu clamauerũt/viueiqui
venhke viue qͥ venke.i.vinat qui vincit. Mota pᷣ pena
taliu.A. xv xxxij. Ecceſxlli cum potẽtioꝛibo:quos vi⸗
Tclicet potẽtiores viderũt vel potẽtioꝛes ſperabant
clamabant ignoꝛantes:que ꝑs potẽtioꝛ eſſet futura
cuiq; parti foꝛtuna victoꝛiam daret:ð neutra parte
eſſe nolebant:vt manifeſte oſtenderet:qm̃ ad verita-
tem vel aꝰ iuſticiam oculũ non haberẽt:vel ad fide⸗
litatem:ſed ad ꝓpꝛium cõmodũ vt quietius ſub vi-
ctoꝛibo viuerent:⁊ ad mundi ꝓſperitatem. recte nec
ꝓlus nec minus:ſ oino eadem in modernis nobilibo
inuenit᷑ conditio.hec em̃ quotidiana wcẽt experimẽ
ta:in quibo videtur ꝙ diſcordia inter magnos inci⸗
piente:et ꝑtibus ꝓ retinentia ⁊ ſubditis ſuis mittẽ⸗
tibo:illiqͥ pus rerenti fuerũt ad feoda ⁊ robas ⁊ ma⸗
ximis iuramentis ſe aſtrinxerũt:cum dñis ſuis ĩ mor
tem ire:ſicut Petrus:ignoꝛãtes que pars pꝛeualebit
apꝑte ce neutra pte ſe eſſe oſtenderunt:ſed podograʒ
vel guttam vel infirmitatem vel os in pedepꝛodito⸗
rie fingunt vſq; viderint que ꝑs pꝛeua ereincipiat ?
tuncad üũllam omnes cadunt:dicentes: viuat viuat.
Gi vo illa pars iteꝑ ſuccumbat:ſtatim ad aliaʒ mu-
tantur partem dicendo viuat:in coꝛde tñ illoꝝ vel⸗
lent ſuſpendium et ſic necad iuramẽtum quod pus
fecerunt nec ad fidelitatem vel iuſticiam oculuʒ ha⸗
bent: ſed ad pꝛoprium commodũ:vt lucrẽturvłſal
tem ſeipos ſeruent indemnes: ꝓpterhoctotiens vo
cem ⁊ honoꝛem mutant:dicẽtes cum illo qui dicere
ſolebat quotiens gameleon ſuũ mutat coloꝛeʒ ſicut
haber᷑ A. xv.xxv.¶ Et miꝝ eſt:ꝙ potentes vidẽtes
populi et ſubditoꝝ falſitatem/tm̃ œ illorum curant
honoꝛe et ſeruitio:quia beneſcire poterũt:q eos nõ
honoꝛãt ꝓpter ſe ſed ꝓpter ſus.v illis nãq; loquitur
ſcriptura Eco x.vicẽs: Eſt homo qui honoꝛificabi
tur ꝓpter ſubſtãtiã. ¶Et bene ſcire poterũt ꝙ ille
honoꝛ non erit ſtabilis ſed mutãte Lonning eor vt
honoꝛificati fuerint:⁊ exaltati quẽadmodum fumꝰ
Xficient: In ps.xxxvj.Et non ſolum mutante foꝛtu
na ab illo quem pꝛius honoꝛabant ſe retrabunt vi⸗

ctoꝛes vt dictum eſt venerãtes:ſed quod peius ẽ cuʒ

victore ſuꝑ victum clamant:ipᷣmq; cum victoꝛe ad
moꝛtem more canũ ꝑſequũtur:ĩ quo facto iudeis aſ⸗
ſimilãtur:q chriſto ĩ die palmaꝝ a toto populo ho⸗
noꝛato:ꝓſpere agente ipm cum alũs honoꝛabãt cla
mantes:Oſanna bñdictus ⁊c.foꝛtuna vo circa eum
eodem die mutata maioꝛibo contra eum ſurgentibꝰ:
ipᷣm cum illis vſq; ad moꝛtem pſequebãtur claman⸗
ces:crucifige eum. n hoc iteꝝ facto cani aſſimi⸗
lãtur: quo habet᷑. F.j.xvij.¶ Illi vo qͥ in talibus
cõfidunt honoribo/⁊ falioꝝ fauoriba ⁊ mala in illoꝛũ
cõfidẽtia cõmittunt/⁊ ꝓtectione.a qͥbns poſtmodũ
cõculcãtur qñ ↄculcari inceperint:gementes cũ leo/
ne cui in hoc aſſimilãtur:oicere poterũt: Ille nãqʒ
m fabulas aliquo infoꝛtunio:vtputa ſenectutevel
cõſimili œbilitatus:et ab oĩbus beſtijs a qͥbus priꝰ

honoꝛari ſolebat inuaſus ⁊ ↄculcatus volẽs dixit:cũ

eẽt mihi virtus fuit et honoꝛ: ceſſante vo vᷣtute ceſ/
ſauit ⁊ honoꝝſic oĩno eſt e multis quos duʒ in rota
foꝛtune aſcẽderũt:młti honoꝛauer̃t:dũ vo ex alia ꝑ⸗

te aſcendẽ incepeĩt eos vacuos⁊ ſine honoꝛe abiece/.

rũt: Judith.j.æ quiboverificat᷑ illo Sap.iij.ſine ho
noꝛe nouiſſima.¶ Tercõ fugiẽdũ ẽ nõ ſolũ qꝛ nõ ẽ

.vij.

viij.

Fabuls.

ix.

Exemp.

K. „

Honoꝛ

Surabił:vt dictũ ẽ:h qꝛ in illa quã hʒ bꝛeuitatemul-
tos eycecat: ingratoſq; facit vel oſtedit:et ad penas
perducit eternas. Mõnullis em̃ auditum eſt contin
gere ꝙ in paupertate gratitudinem magnã tam vo
ꝙ hoibus habere ꝓmittebant/⁊ opere vt poterãt oñ/
bant qui honoꝛativtriq; ingrati extiterunt:qͥbus
ceus iuſte miniſtrare poteſt: ſicut miniſtrauit qͥ daʒ
migromanticus diſcipulo ſuo v quo narrator ait ꝙ;
multa magiſtro ſuo ꝓmittebat cum nihil haberet.
magiſter vo tãtũ fecit ſuis incantatõibo ꝙ fecit ſibi
videri ꝙ magnus eẽt dñs coꝛam quo veniens ab eo
tãqᷓ incogmius vilipenſus: medio quo ſic exaltabat
ſubtracto ad pauꝑem in quo illũ inuenit redigit ſta
tum. Sic veus faciet illi qͥ cum in honore eẽt non in-
cellexit: In pᷣs.xlviij. Medijs em̃ qͥbus honorantur
cum vita ſubtractis d tali honoꝛe quo abuſi ſũt ad
eternũ deducẽtur vedecus:⁊ tũc apparebitverſuum
ſequẽtium veritas. Magnus honor:ſed matꝰ onus:
ii maximus hoꝛꝛoꝛ:hiſq; minãtur accidit/heret me:
magnus honoꝛ qñq; in cathedra ſpeculat᷑ĩ alta:ma-
ius onus cum ſit abſq; qͥ ete labor:maximꝰ ẽ hoꝛoꝛ:
cum diſtrictam ratõnem:tam gregeqꝙᷓ pro ſered⸗
re paſtor habet.Ex triba engo pꝛedictis ratõnibo:
ratio patet vcreti dicentis ꝙ fugiendi ſũt honoꝛes
⁊fugientibo offerendi.viij.q.j.in ſcripturis.Et ſolus
ille honor verus in celo eſt appetendus.Et ſᷣm Au⸗
guſti.æ ciui.æi li.xxj. Nulli confertur indigno:nec
vllin egabitur digno.¶ Gi illos aur qui honoꝛes fu
giunt neceſſitas honoris ſtatum tenere compellat:
exemplum non ſequãtur pꝛedicti diſcipuli:nec fima
rij:ð quo dictum eſt.G.iiij.xuij. Lales ſunt qui pꝛo
honoꝛe et beneficio reddunt cõtumeliam:Ecci xvix.
Bed conditõnem ſequant᷑ Heſter:que cũ honoꝛa
ta eſſet ad magnum ſtatum pꝛo popuio ſcʒ indigen-
te vepcatura periculo ſe expoſuit:ſicutpatet eſter
iiij. Exemplũ etiam accipiant Thobie:qui wnaria
recepta ab his a quib honoꝛatus fuerat: Thob.j.
Hon poſuit in carbanaʒ:ſed inde elemoſynas fecit
SGSabelo:⁊ alijs indigentibo dãdo 1 mutuando. Et
non obſtante ꝙ in magno eſſet honoꝛe viles/ paupe⸗
res/captiuos ⁊ incarceratos non ſpꝛeuit:ſed pgebat
er omnes qͥ erant in captiuitate ⁊ monita ſalut da
at:eſurient es alebat:nudiſq;veſtimenta pꝛebebat:
⁊ mõtuis atʒ occiß ſepłturã ſollicitꝰexhibebat¶ Gʒ
heu nõnulliin magnoꝝ officijs vel curijs honorati:
non faciunt quod fecit Thobias nec loquũtur cum
Deſter.a pꝛimo em̃ cupiditate: a ſecũdo inoꝛdinato
frequẽter impediũtur timore quo timẽt dñis diſpli⸗
cere vel a curia vel officijs amoueri:quibus ab illis
quos verbo vel opere iuuare poſſent et œberẽt: nec
tamen faciũt congrue dici poſſet:ſicut dixit ardo
cheus ad Meſter:que rogata vt indigentes iuuaret:
in pꝛincipio ſe excuſauit ⁊ quodãmõ difficilẽ reddit
ſicut Heſter.iiij.ptʒ:cui ille:ne putes q; aĩam tuã tm
liberes quia in wmo regis es pre cunctis iudeis:ſi eĩ
nunc ſolueris per aliam occaſionem liberabũtur iu-
ceij? tu et wmus patris tui perhibitis quis nouit:
vt iccirco ad regnũ veneris vt in talitꝑe pareris.ho

uin 8O exẽplo ſint xpᷣiani honoꝛe inuicẽ pꝛeueniẽtes:

Arꝰ.iuij.
TI.

O. xij. .
Mon obſtante Hᷓ qð viure quo ad honoꝛes ex⸗
hibedos vel fugiendos fieri vberet: ſicut pꝛedictis
patet exemplis ⁊ ſcripturis:de facto tamen quaſi to
tius multitudinis intentio circa mundi verſatur ho
noꝛes quod patet in tribus generibus hominũ.Pri
mno in honorantibus. Gecundo in honoꝛatis. Ter⸗
cio honoꝛem in vxſiderantibus et væficientibus.
Rꝛimum patet in factis tam pꝛincipum et pᷣſiden
lium in poteſtate eccleſiaſtica q; ſeculari:vterq; ⁊ cõ
muniter plus honoꝛis exhibent vilifſimo peccatori:

„* ⸗ „S
DHüij.
in diuitis? ſtatu magno conſtituto: pꝛopter ſeculi
honoꝛem/; faciant optimo viro in paupertate pro⸗
pter amoꝛem ei:quos ſub congruo repꝛehendũt exẽ

plo libꝛi Marlaam ð rege facto:qui volens oſtẽ ere Exemp.

erroꝛem dus ſcrinia repleri fecit:vnuʒ xe magnis di⸗
uitijs:aliud de rebo vilibus.ꝓrimũ exili:ſecundũ pꝛe
cioſo cooperuit indumento/⁊ conſiliarios ⁊ miſtros
ſuos qui grauiter mlefrctaen honorauit paupes
vocauit dicens:quod veutis duobo reputatis meli⸗
us:vel maioꝛi dignũ honore:qui reſponderũt ꝙ illõ
quod opertum erat pꝛecioſius:ipſevtroq; aperto oñ
Dit:qturpiter in eoꝛum errauerunt iudicio aſſerens
illos ſimiii deceptos errore in honoꝛis expibitione:
quem vos inquit illis exhibetis propter veſtes ⁊ fõ
tunam quam erxterius videtis:ego pauperibus exhi
beo propter virtutes 1⁊ gratiam quam intus intelli
go:ſciens quoniam honor regis iudiciũ diligit: In
ps.xcviij:plus e his que intus creduntur:q; de his
que veſtibus apparent.¶ Secundum ex verbis ptʒz
Ber. v conſideratione ad Eugenium papã li.iiij.c.
v. videns inquit omnem eccleſiaſticum ʒelum feruo
re ſola pꝛo dignitate tuendalhonoꝛi totum datur fã
ctitati nihil aut parum ſi ſocialius te habere tẽpta⸗
ueris:abſit inquiunt:non ⁊æcet:tꝑi nõ congruit:ma
ieſtati non conuenit:quam geras perſonã attendite
placito dei vltima mentio eſt pꝛo iactura ſalutis
nulla cunctatio niſi ꝙ ſublimehoc ſalutare dicamꝰ
et ꝙ gloriam redolet illud iuſtum:ita omne humile
ꝓbare ducitur:vt faciliꝰqui eſſe q; quiappareꝛehu⸗
milis inuenias timor wmini ſimplicitas reputatur:
non dicam fatuitas:ec ille. Inter que verba prĩo

xij.

ponderandũ ꝙ dicit honori tõtum datuꝛ ſanctitatit
nihil:quod vt clarius videat᷑ exemplũ in mediũad/

ducat᷑:in qͥ appeat ne eccłie pᷣſidẽtes de honoꝛenu/
w ⁊ v vanitate nulla ſãctitate vł cõmodo ſpũali vł
coꝛꝑali veſtita int ſemagnas ñ dicã ſcãdaloſas:hñt
bꝛigaꝝ diſcoꝛdias:ſiẽ pʒ de cruce ĩ aliena dioceſinõ
poꝛtãda:ex cuius poꝛtatõne nulla cæo ↄtingeret ho
noꝛatio nulla aĩaꝝ vꝓditio/nulla ꝓꝛſus ſeqret᷑ rerum
ſeu vere iuriſditõis ablatio:niſi ꝙ vnꝰ ſibi ſoli appꝛo
priare velle videt᷑ ꝙ ſũmꝰ paſtoꝛ oĩbo indulſit qͥ vult
inqͥt pꝰ me venire tollat ſuã crucẽ ⁊ ſequat᷑.qͥ etiã pa
ſtorĩ mõtibo ⁊ latro de reũ bãnitꝰ libere vtũt᷑ puile/
1o. Vnde ergo tanta coꝛdium animoſitas tantaqʒ
int᷑ illos qͥ totiꝰ pacis ⁊ ↄcoꝛdie ſpecla eẽ veberẽt liti.
gij mꝗ:vt vnꝰ a ciuitate ſeu ↄgregatõe ſe rethat in q̃
aliꝰ põpoſo eqͥtũ vallatꝰ numero:ad xpᷣi c ſub
ditoꝝ pnicõſum D potiꝰ qad q̃ntũcũq; ſãctita
tẽ crucẽ poꝛtat. ¶ Qũo ſubditoꝝ bꝛigas ⁊ ſclarium
ſuꝑbias cupiditate? treno veſtitas omodo mitiga⸗
bũt:q diſcoꝛdias int᷑ ſe vbi nulla ſubeſt ↄomodiratõ
nutriũt. Mũdiales nãq; tris ⁊ redditib.ſti vo⸗
honoribo ⁊ miſeria placitãt vanitate:ĩ qͥ facto vᷣbipᷣ⸗
dicti qͥ dĩ ꝙ honori totũ ⁊c̃.apparet veritas. Si em̃
tãtũ haberent coꝛdi crucis veneratõʒ ⁊ gregis ſãcti:
tatẽ q̃ntũ hñt crucis poꝛtatõʒ ⁊ ꝓꝛiã vtilitatẽ ñha
berẽt tot oues moꝛbidas:totq; ↄcubinarios:⁊ alios
honoris dñi trãſgreſſoꝛes in gregib eis veputatis.
Gegd heu audiũt vnam crucẽ ĩ dioceſi ſua poꝛta⸗
relvel vnũ ꝓniſoꝛẽ volentẽ pᷣbendã in ecclia ſus oc⸗
cupare/vel quẽcũq; ve iuribo ſuis vel redditibus vo-
lentẽ aliquid ſubtra here:grauit᷑ offendũtur.exqͥᷣſit:
q; cõſilijs młxiſq; libꝛorũ:⁊ legum reuolutionibus
toto conam ine nitunt᷑ reſiſtẽ. Audiẽtes vo vłpoti/
us audire negligentes dvyabolũ:dyvoceſim intrare⁊
miltas aĩas ad ĩfernũ poꝛtare młtoſq; alioꝝ bona ꝓ
vſuras ⁊ iniuſticias occupare:et alioꝛum ſaluteʒ per
luxuriam mãd atoꝝ ei trãſgreſſionẽ ſubtrahereũ
dico quin xpᷣiani cũ ſint in aliqͥ offendat᷑. Dʒ vnum
ſcio ꝙ vtinãneca væo nec ab homine ſcitum eſſet: ꝙ

7.

tigr ainh cMlenis mnun ſubil
Paur mmnamarinan habent bti
igitam valu maguu hobenk in nr
tſantunauertetoin illapanein
Uuntesivomenoffenit pbiiumann⸗
llugrerbi fectvoſiſunt aunlid inch

icmio poonid Nrelinguit(M do
unscdo ad hocconnellityttales aciam

1cOritaandisin ru e venimntida
chiſcherivdadsin anueſactönes dr
oſtendütgäioſupnscnis henſsmnil
ceſſitgtonſubtractis ich ardinaliun
meroſitateieqnopr famnlienumiamn
entlleinordinatzaffectone :torns
ba nanlkatetantap neceſſts ceſtabi⸗
Agnilor do ceſſare dberet e gregen
mctectteinſc;ſanguineremmone
fanthz econſecratis inmriaiurtaat
benndinanarnun eccleſie valotenil
nändgnnianniffuus: igtian
Gceſeänan inemagne peccato
ſoropteritananm ſandalumatal
Wenent eſons iteſong efſicl

uktmna meytioeſt noigarug ine
toniigſttlihetlinm tns

regolerillc intum.
nrialilniſeenne
linor unlgiſinpliatnpgtiti
ultn erlll Yutr glemgtbaſri⸗
Pdiathononitötum daturſanentat
tcanms tigtüt gengliüm metiüch⸗
Deat güo ecckießſicetes d honoenn⸗
tenullaſäctitgte yk cönod ſpilit
intſenagnas dici ſcceloſhs hit
gus ſtepy eauce iallena doctini
us porratönenulla wo tingaretbo
olax ocito nul vrſnsſtit nmn
losablotiornilig pn ſhiſoliappro
ltg ſun vaſtor iin icnl it tult
rtollatus ce ſiget gane
tro w res banit libere tütpuil⸗
tantacotdiumanimoſitas tantag,
dacis 1corcieſpeck e dhertttli⸗
giniteteſenogiegetöeſertthatini
allat numerd ed hl due ſiß
igipli hot ioc anticiq) ſin
4 inſipäiebirinn
tate trend veſtiias onoo nitli⸗
nietilfllatiriontiii

Honoꝛ

non tanto cõſilio tantoq; niſu cnnamine dyabolo
reſiſtũt et peccatis:aĩarumq; ꝑditoꝛibo ⁊ honoꝛis ði
ablatoꝛibo qnto rſiſtũt pᷣbendaꝝ at pecuniaꝝ petito
ribo ⁊ honoꝛis ꝓpꝛij impeditoꝛibo:ſicut patʒ. C.iiij.
xvij. ¶ Ex quo faeto in ꝑte verbũ pꝛedictũ relucet
Her.quo dicit ꝓ iacture ſalutis nulla ẽ cũctatõ. Di
em in ſupᷣma eccłie pſidentes curia in ceteris aiaꝝ cu-
ram habentibo tantũ feruerent tãq; duras facerent
ſanxiones circa aĩas ſaluandas:ſicut faciũt circa flo

renos ⁊ pecunias colligendas:non eẽnt tot in clero⸗

populo adulteri/vſurarij/foꝛnicarijſꝑiunacubina⸗
rij:a hmõi mandatoꝝ væi et honoꝝ veſtructores.
Beg heu niſi taxa vel reſiduũ ad certũ ſoluat᷑ ter
minu:⁊ niſi eccleſia vcima certo tꝑe ſit ſoluta:rigi⸗
diſima contra non ſoluentes adhibet᷑ excoicationis
cenſura ab his qui in clero ⁊ ppło durioꝛa ſcire pote⸗

runt velicta:quibo tambꝛeui termino tamq; rnigida

nõ obuiet᷑ cenſura.mandatũ nãq; illoꝝ ve pecunia pᷣ
tergrediens ſoluẽda ccregton⸗ 7 reraſtral Pen
eterne ab eis puni᷑ damnatõnmis:mandatũ vo di qͥſ/
qꝙᷓ tranſgrediendo v clero vitam ducẽdo luxurioſã:
pena punit᷑ pecuniaꝛia:in qua pleriq; burſe impletõ
nimagis ꝙᷓ culpe vident᷑ intendere coꝛectõni. Mota
M. j. xxv. 7. F. iij. xv. Itẽ. O. vj. xxviij..lvij.optim
¶ Ex quo vnũ pʒ: ꝙ vicere vehemẽtiſſime expaue⸗
ſco:ſilere tamen nõ audeo:ne in illud incidãve:ſa.
vj.dicentis:ve mihiqꝛ tacuiꝙ videlʒ quales tales⁊
legũ conditoꝛes:bulle nãq; ⁊ legis ſanctio cõditoꝛis
Soñſio.tot nãq; bulle pecuniares:v fuꝝ reꝝ tꝑaliuʒ
excõicationes pecuniaꝑ oñdunt amatoꝛes:⁊ tot pec
catoꝝ cõtra vei mandata diſſimulatõnes animaruʒ
ondunt neglectoꝛes Ged ridebunt: ꝙ aĩiaꝑ curã
ſuis cõmiſerunt ſubditis:q illas in illoꝝ pericule ſu
ſceperũt cuſtodiendas:ey qua ipi ſuſceptone exone/
rãtur:ad pecunias vo colligẽdas:eos ſumptuũ cõ⸗
pellit neceſſitas.OQuibo reſpondet᷑: ꝙ ſicut animarũ
curam ita pecuniaꝝ ⁊ vecimaꝝ diſpenſatonem ſubdi
tis cõmiſerunt. Exquo ergo le duobus pecunijs col
ligẽdis ⁊ aĩab coꝛigendis curam ſubditis cõmiſer̃t.
æ quaꝝ vna maximam habent ſubditi in colligẽdo
diligẽtiam: væ alia magnã habent in ñ cuſtodiendo
negligentiam:quare ergo in illa parte in qua diligẽ
tes ſunt eis iuuamen offerũt vbiiuuari noſcent:et in
alia ꝑte vbi vfectuoſi ſunt auxilio indigentes eos
periculo pꝛopnio verelinquũt.¶”. vo dicht ꝙ defe
ctus eos ad hoc compellit vt tales faciant ð eccleſia
conſecrandis in curial⁊ xe venientib ad cuniã:⸗⁊
epiſcopatibo datis in curia exactoõnes vus ſcit ⁊ fcta
oſtendũt:quũo ſuꝑuacuis expenſis in illã incidũt ne⸗
ceſſitatem:ſubtractis nãq; cardinalium oneroſa nu⸗
meroſitatel equoꝝ⁊ familie nimia multitudieſ⸗ pa
rentele inoꝛdinata affectionea totius apparatſuꝑ⸗
ba vanitate tantaꝝ neceſſitas ceſſabit collectarum
Aquibo i vo ceſſare veberẽt:ne gregem puſillũ quiĩ
xpᷣm credit:eiuſq; ſanguine re vmptus eſt ſcandaliʒa

rent:lʒ œæ conſecratis in curia iuxta abuſum vel con⸗
ſuetudinem aunui: eccleſie valoꝛem:licʒ q; ve eccłijs
vacãtiba primi anni fructus:liq; etiam qñn eis placet
eccleſie ecimam ſinemagne peccato recipe poſſent:
tñ pꝛopter vitandum ſcandaluma talib ſe refꝛenaꝛe
ceberent:ne fons vite fons efficiat veneni. SGi enim
illius ſanctiſſime ſedis pᷣſidentes ſcirent quo nõ ſolũ
infideles ſaraceniliudeiſciſmatici ⁊ heretici:łʒ etiaʒ
fideles de illoꝝ non dico ſcandaliʒãtur:ſ̊ obloquun-
tur apparatu quem ſuperbum a chriſti tramite xe
uiantẽ iudicãt.qũo cæ illa retentõne quam a conſec
tis vel datis in curia ꝓ camera retinẽt pape Prvul
⁊ætrabit xpᷣianus dicens: Mõ tabene tati illũ emit
epatum:quis noſtram ſymoniaʒ vitabit. Eſtimo q;
ſi omi vt veberent timeret a talibo ceſſarent:exemplo

H iuij.

illoꝝ.YJ.ix.xiij.¶ BGi em xpᷣs ſuũ cdit:nepnſillos ee xvij.

infirmos quoſlibet ⁊ ignoꝛãtes ſcandaliʒarʒ:ſic ptʒẽ
Math. xvij. vbi ait: VUt auũt non ſcandaliʒemus eos
vade ⁊t. Amultofoꝛtioꝛi illi quilocum ypitenent in
terris illa que alienis veputata ſunt vſibo dimittere
cberent/ne cecis offendiculuʒ fiererlmaledictioneʒ
di timentes: quã incurꝛũt:qui ceco ponũt offendicu
lum:⁊ maxime qꝛ illoꝝ ſcandalũ nõ eſt ex malicia ſiẽ
ſcandalum phariſeoꝝ:qui e xpᷣi ſcãdaliʒant᷑ wctrĩa
AMath. xv.ſed ex infirmitate potius et ignoꝛantia ꝓ⸗
cedit:qua neſciũt quali talia facitis licentia: in quo
caſu vos ãmonet apls.j.Coꝝ.viij.dicens: videte ne
foꝛte licentiaveſtra offendiculum fiat infirmisꝗpteꝛ
taliũ nãq; ſcandalũ vitandum ſᷣm coctoꝛes etiã a li⸗
citis abſtinere teberẽt:ſicut patet.F.ij.vij. IJllã dñi⸗
cam ſentẽtiam cũ tremoꝛe excogitates:qua dicit᷑:
ſcandaliʒauerit vnũ puſillis qui in me credũt ex⸗
pedit ei vt ſuſpendat᷑ ⁊ꝛc. Math.xviij.ſi ſic puni:qui
vnũ ſcãdaliʒat puſillum:qualiter puniet᷑ quimłtos
ſcandaliʒat puſillos ⁊ magnos. Pꝛimo videlʒ ipſos
ↄſecratos:quos ad magna pecunie ſumma obligant
anteꝙᷓ aliquid ve ecchia ſumant ꝓ qua mutuo accipi
enda ecclłias aut pᷣbendas creditoriba ſymoniace ,
q; dant vel ꝓmittũt qñq; paliũ vel alia pᷣcioſa obli⸗
gant:qñq; nec ipſis cauſidicis ſeu pꝛeſtatoribo vel qͥ⸗
bus ſuis cerudelibovſurarijs obligatõnes faciũt:⁊fi⸗
ciuſſores inueniũt ⁊ ꝓ ſimplo foꝛte ſe obligãt ad du
plum:⁊a duplum rõne intereſſe qñq; creſcit ĩ cuplũ
Mꝛ0 quò ſoluendo vł tyrannidem in ſubditos ex
ercent ⁊ collectã c clero faciũtꝓ cebito curie ſoluen
w:ꝗᷓ ↄtractum in curia factũ ſecretum eſſe non pati
tur vel miſeram vitã et parcam/et a multis notatã
eytra dioceſim moꝛãdo ducũt:ꝓ quo non ſoluto ſu⸗
pendunt᷑ excõicanturtam ipᷣe qꝙᷓ fideiuſſoꝛes ſu ab
pſis qui in fauoꝛem vſuraꝝ grauiſſimas exercẽt cẽ-
uras. Bed contra ip̃os vſurarios q ſolo ad eos ve⸗
nienti vecem accomodãt: obligatõnem dequinde:
cim recipiũt quẽ ſolum ideo habere volũt in hoc ca
ſu:ne cum ſocijs vſuras ꝓbare oler nunqᷓ inuenire
ſciuerũt remedia: cum tñ moꝛbus quaſivbiq; terra⸗
rum inueniat᷑. Si ergo pᷣdictam penam incurrũt qui
vnũ ſcandaliʒant:qͥd erit ð ilłquoꝝ occaſiõe tot ma
la cõtingunt atq; ſcandala:quoꝝ occaſione peccant
ſt conſecrati:pecunias ad vſuras accipiendo in ca
u in quo non ẽ neceſſitas eos in hoc excuſans:ſic pa
tebit patebit infra.M.ix.ij.qꝛ hoc faciũt vt xe digni
tate gaudeãt:quã potius fugere ⁊ quaſi coacti⁊ qſi
nolentes reciꝑe veberent. ¶ Quoꝝ occaſione ſcoo
ipᷣi vſurarij nouam incurrũt minam:quo oc caſio⸗
ne fideiuſſores excõicanturlœpauꝑantunad romaʒ
currentes vexãturlet multis modis male tractãtur:
quorum occaſioneſubditi grauantun talliantur: a
quibus duris modis pecunia leuatur: quorum oc⸗
caſione totus fere mũdus obloquit᷑. Si conſtantinꝰ
impatoꝛ ſaracenus ꝙ vita vel ſanitate coꝛporali pue
roꝝ effundereſanguinẽ noluit:quare iſti xpᷣiani pro
ſupba ſuſtentatione mũdiali tot animas pdere vo/
lunt:qui potius eas ſaluare deberent. Mõ.El. xij. xx⸗
ix. Sanctius ergo et ꝓ ſe ipᷣis ⁊ p alijs eẽt:pautiores
7& toto mũdo electos habere cardinales: vtpote qͥ
totum mundum ſunt recturi:in quibus eccleſie po⸗

tius q; perſone vel parentele eſſet pꝛouiſum: qui de

terris templarioꝛum vel de aliqua certa et eis affi⸗
gnata poꝛtione ſine ſcandalo viuerent muneribus:
et exactionibus in ſempiternum excluſis: qᷓ; ſemper
quaſi de incerto:et de male acquiſito et emm multo⸗
rum viuere maledictionibus non dijs: ſed peccatis
detrabo:nec pono os in celum ſed in ſcenum eo mo⸗
v quo Paulus Petrum reprehendit: Gala.ij. capᷣ.
ſicut patet.C. xvj.xxx. Mec tango montem ſed moꝝ

—
Ler
Ij.

xix.

Exemp.

Arꝰ j.
.j.

Exemp.

.H.

—

Hoſpitalitas

tem:nec patris intẽdo reuelare turpitudineʒ Cham
timens offenſam: ſed potius patris nuditati ſubueni
ens: velare inter pudenda:ſem ſequens veſtigia:red⸗
⁊cvnſq; quod væbeo:cui timoꝛem timoꝛeʒ:⁊ cui hono

rem honoꝛem: Ko. xiij. Mõ. V. xij. xx.

CTercia ꝑs

iſtius articuli ex verbis patʒ Criſo.ſuper Marheu:
Eps inquit ſi æbitum honoꝛis nõ accipit a pꝛeſby⸗
tero:aut pꝛeſbyter a dvyacono:aut dyaconus a lecto-
reliraſci᷑ ⁊ turbatur. Si autem viderit aut epiſcopꝰ
pꝛeſbyteruʒ:aut pꝛeſbyter dyaconũ circa eccleſie ob
ſequium non pe⸗manentem: aut als peccantem neq;
iraſcitur ei neq; curat:quia omnes quidem hono
re ſuo ſolliciti ſunt:œ honoꝛe autem dei nullus iniu

rias etiam ꝗꝓp

uias 7 nõ cei feruenter vindicant:cum

tamẽ iniurias pꝛopꝛias diſſimularevituperabile ſit.
Pꝛedictoꝝ vo trium geneꝝ hoĩm patet repᷣhenſio
Adalach.j.vbi cæ eis dñs conqueritur vicẽs:Si ego
Vminus vbi eſt honoꝛ meus. ¶ Ylloꝛum vo pate⸗
bit inſania:quando et pꝛeſentem quem tm̃ queſieꝛũt
honoꝛem amittent ⁊ futuro quem non queſierũt ca
rebunt. Tunc quippe eis oſtendetur ꝙᷓſtultum fuit
potius honoꝛem eligere tranſitoꝛium ꝙ; ineternũ du
raturum:cuius ho noꝛis minima poꝛtio plus valʒ:qᷓ

totius huius ſecu

li honoꝛis magnitudo.æ illo nãq;

honoꝛe dici poteſt quod dixit quidam ciuis pariſie/
ſis cuidam ciui carnot enſi. Carnotenſes nãq; ferũt
pariſienſem ad ſe optime feſtiuaſſe. Pariſienſes vo
carnotenſem ad ſe venſentem ſolũmodo ſalutauit:ð
quo cum repᷣbend eretur/ reſpondit gallice: Mienlx
vault vng bunenãt ve paris ꝗ tõte ſa feſte ve chartre⸗
em: Ita omibus honoꝛibus mũdi nümus pnaleret
honoꝛ di:cuiẽ honoꝛ ⁊ glia ⁊Z imꝑium ſempit᷑nũ amẽ

- .

ej. Zimo.vj.

Mſpitalitatis.pꝛimo
oſtendenda eſt vtilitas. Secundo genera
litas.Tercio neceſſitas. Pꝛimũ in ſex oſtẽ

ditur effectib.

Pꝛimo nãq; h

oſpitium purgat intri-

ſecum. Secũdo illud illũinat. Tercio vum et ange

los recipere facit.

Muarto tam ſpũaliter qᷓ; tpaliter

ditat. Muinto a periculis pᷣſeruat. Sexto ad hoſpi⸗

—

tium ducit eternũ.

Mꝛimo hoſpitalitatem ↄiligens pauꝑeſq; ĩ wmo
ſua materiali libenter recipiens purgatõnez wmus
meretur interioꝛis.i.ipius aie. Moc pꝛimo oſtẽditur
hyſtoꝛia que habetur li.vij. hyſtoꝛie eccleſiaſtice de
quodam ſacerdote apolinis qui quẽdam catholicuʒ

epiſcopũ Oregoꝛiũ nomine nece
Teclinãtem hoſpitio recepit:poſt

itatis cauſa ad eũ
cuius receſſum de

mon per cuius reſpõſa ſacerms finxit ſe per hoſpitez
ſuuʒeiectum aſſerens:reſponſaſoare renuit ſacerws
volens epᷣm ſecutus ab eo literas obtinuit:in quibus
continebatur:ꝙ ꝑmiſit eũ ad locum ſuũ redire et fa
cere ſicut conſueuerat:ſacerdos vo tantam vidẽs fi⸗
Tel virtutem poſtmodũ ab eodem epᷣo baptiʒatus :2

poſt moꝛtem eius in epiſcopatu ei
tius conuerſionis et peccatoꝛum

ſucceſſit:in quo to
remiſſionis:et ſoꝛ/

dium ſpualium purgationis:pꝛincipiũ et occaſio et
4

oꝛigo ſancti viri fuit receptio.

Beõðo idem in Za

cheo oſtendiẽ Luce.xix. qui xpᷣm reciprendo remiſſi⸗

onem etiam recepit:cui

. recep xpᷣs teſtimonium perhibuit
Dicens:hodie hnic wmui ſalus facta eſt.

Scðo

tenebꝛis eiectis ꝑ hoſpitalitatem teus coꝛdis illũi⸗
naturn: quia boni hoſpites receptoꝛes ſuos ve cogni⸗
tione ⁊ amoꝛe dei et pꝛopꝛia ſalute infoꝛmare vebẽt:

vt ſicut ipi reficiũtur exterius:ita

illi interius refici⸗

antur. hoc dũ ex vtraq; parte faciunt:vtriq; cõditio

nem ppᷣi ſequũtur diſcipuloꝛum

euntiuʒ in emaus:

qui poſtꝙᷓ xpᷣm receperutipſiq; panẽ vderunt: eius
infoꝛmarione in illius ven enerũt cognitionẽ:de qͥᷣb

„pv.

ictũ eſt:cognouerũt ⁊c. oſpitio vo ſic hoſpite mũ
dato lluinato vus illud cum familia intrat ãge/
loꝛum.hoc ꝙᷓtum ad væum hyſtoꝛia oſtẽdit ð nobili
muliere que paupem vt ſibi videbatur infirmũ cla⸗
mantem pꝛimo intra poꝛtam: vinde eius videns xe
bilitatem intra aulam: deinde in camera recepit in
lecto ei ad quieſcendum parato:marito vo qur illaʒ
elemoſynis ſuis frequenter repꝛehenderat reuer⸗
tenti cameram intrare volenti: cum maximo oſtiũ
quod claue firmauerat aperuit timore:oſtio vo aꝑ
to am bobus intrantibus in lecto foꝛmam inuener̃t
crucifixi que coꝛaʒ eis euanuit pꝰ ſemaximã verelin-
quens ſuauitatem:per quam non pauꝑem: ſed ſua⸗
uiitatis anctoꝛem illucadueniſſe cognouerũt. Dic qᷣ
burum pauꝑem hominẽ reciꝑeꝙ chriſti nomĩe cre⸗
dunt:ipſum recipiunt chriſtuʒ: qui hanc illis qui
paupes in nomine ſuo recipiunt ſententiam confir⸗
mat dicens:hoſpes eram ⁊ collegiſtis me.⁊ non deũ
ſolum:quia nec dignũ eſt tãtũ regem ſine angeloꝛum
hoſpitani familia: ſed etiaʒ ipos angelos hoſpitales
meęerentur recipe hoĩes:quod optime ſignificatur in
Abꝛaam ⁊ Zoth:qui ꝓpter hoſpitalitatis quem ha
bebant amoꝛem angelos:ſicut ex Geneſi patet. c. xix
ſuſcipere meruerũt quibo apoſtolus teſtimo mi ꝑhi⸗
bet dicens:per hanc quidã placuerunt angelis ho⸗
ſpitio ſuſceptis:hehᷣxiij.quibus ſuſceptis:laluabũt
non ſuſcipientibo interfectis. Vnð Oꝛigenes wmos
hoſpitales ingreſſi ſunt angeli:wmos vo hoſpitali⸗
bus clauſas ignis et ſulp hur ſuccendit. ¶
tales hoſpites domũ ditant quam ingredintur tam
ſpintualiter ꝙᷓ tpaliter: vt eam habens merito dicẽ
poſſet: Venerunt mihi omnia bona cum illa/tã ſpi⸗
ritualia:quod ex verbis patet Criſoſto.ſuꝑ Math.
x. Qualem inquit mercedem habet qui propter deũ
peregrinatur taleʒ habet qui ſuſcipit peregrinantẽ.
et fiunt ambo equales:et qui pꝛopter deum refrige⸗
rat:⁊ qui pꝛopter um laboꝛat: cuius auctoritatis
ratio per argumentũ patet a contrario ſenſu. Di en
qui furatur et qui furem recipit eandem incumunt
penam:rationabile videtur q; qui bona operatur:⁊
qui bene operantem recipit eandem mereatur gloꝛi⸗
am. ¶¶ Gcdo tam tꝑalia ꝙ naturalia:ſicut patʒ Jo⸗
ſue.ij.vbiraab cum amicis ſuis exploꝛatoꝛes recipiẽ-
v vitã ꝓmeruit naturalem.et.iuiij. Reg. uij. Mulier
ſunamitis helyſeũ recipiendo filio reſuſcitationem
ꝓmeruit ad vitã:qꝙᷓ etiam foꝛtuita:ſicut ptz. ij. Regũ
vj. e Obededom cuius wm ui benedixit veus opulẽ
tia magna ſᷣm Yoſephũ cuʒ pꝛius eſſet pauper:quia
archam dñi hoſpitio ſuſcepit.iiij.Regum.iiij.vidue
que ꝓphetas dilexit cuius etiam vir uʒ timuit ad
pꝛeces helyſei multiplicauit veus oleum vidue etiaʒ
que helyam hoſpitio ſuſcepit.iij. Reg.xvij. xꝰ vtꝛa⸗
qᷓ; bona tam naturalia ſuſcitãdo filin ꝙ; foꝛtuita ipᷣaʒ
cum filio paſcendo multiplicauit.
riculo pꝛeſeruat ſicut patet in Raab? Zoth. quo
dicit Augn. in li. cotra quinq; hereſes:q; tꝑale ena⸗
ſit incendium ⁊ etemũ ↄlecutus ẽ pᷣmiũ.¶ In quo ſe
xtum hoſpitalitatis notat᷑ comodũ.recipiẽtes nãq;

Exemp. 4

MQuinto a pe⸗ v.

Muarto . uiij.

chriſtum eternũ recipienti ꝓximum. infra hyſtoꝛias Exemp.

nãq; quaſdã ↄtinet᷑ ð quoda qui inter alios paupes
quos letãter ſuſcepit quedã ſuſcepit ⁊ pauit peeſq;
lauit:qͥs dũ lauãdo clauis pfoꝛatos inueniret:⸗ per⸗
territus clamaret:pauꝑ euanuit dicens:quia ſuſce/
piſti me in terra ſuſcipiam te in celo.i
ſancte Marthe legitur:ꝙ chriſtus ei moꝛienti appa
nuit dicens:quia me frequẽter in hoſpitio tuo recepi
ſti: veni in thalamũ meũ:hodie a me recipiẽda.Sou⸗
ĩc cõcoꝛdat quod ſcribit btũs Gregorius in omelia
diſcipulis euntibus in emaus ĩ q̃ nos hoꝛtat᷑ libẽt
elemoſynas daꝛe:paupeꝛeſq; ſuſcipere:vt mereasmue

n vita etiã Exemp.

dinunneſt mmaferſclum ntaie
noxficitig multa et bonitate ( di
Cötm qngbereſes Diſcteinquit rnan
one aplbereboſpitaltgten:nefote
Oauſenmns wl humanitate negauentis
Adidem ambeo dl. woffichs. videns

m wumn ſuſceplt poſpigo vuun hoſpires

uq Loth anptlos uſcepit viſcs anc
ſopolenſuſapas tmci ps in hoſoite
n paupecſtſicut e altthoſpes eri .
fapiendiſanter oalpuepaupes:uins a
fnctetum p: q guom go acceptn
bishiciong. Qutqcdbitcenaauper
eorhinchmunes eſſe dhent a ſuſceynont
rumpoſpiuum diigeter innigllare dn
ñ inisopoſtolias:icnder animrlo dar
necſatepcegeti verbis accepto eine
Aſigsinnit nniszerigelgatdinn
nisnſbusnolletnbuere ſeipfun cö
Eumpla ſohiluſnocidoſpit lo
. Fgaanl dan Gꝛego. in cuin
tlticle ad menſam pegrti
unpibfunin enn do

halter: dteum hehels nentadic
Nmbionnibongan lati⸗
verbispatet Anſoſto.ſu Mett,
tmarctdem habetuipropter dij

lighabergtiſlapttyatgniuni
Maltgetqipvopter aunfiit⸗
1 dum laboꝛut: nis andontiti
cntüpareraconnunioſenſi. Dian
,furan naptt eandem iamnt
le ndetur uibong operature
m reapit andem merirglo⸗
poliagynoturallanſutpon Jo⸗
amias ſuis eplonatores tecllo⸗
uralem. et ij. eg iii.Anller
recplendo filo reioſcitationem
niam fortuitaſiant ptz i Hegi
ins wmuibenecirit dus oplli
ephiͦ an prus eſſet auper:ni
io ſuſcepit ii; Hegum i, niin.
gt ius etiam vir Nu; tinblt
npliaauit anscoleum iineain
tioſuſcepit ii Reg i n tnu⸗
ralie ſctitofli unliin
omultiplicguit. Oulntoope
atoaterin Raub: 10td dl
telrnn a ſ thaleeli,
ingnd i nillnaut
ni ſnmni Cioletes ni,
nunminin nfnh ſtnu el
unan innn m ale
rgniclin iubenirete⸗
hcanis fontos

ticeno: nis ſt
baup aumtn inti in

(elo. Cy V.
ſapamtein geimorientiagn⸗

Exemp.

Exemp.

Viij.

Hoſpitalitas

Epᷣm ſuſcipere⁊ vt ab eo ſuſcipi mereamur.⁊ ponit ex
emplũ ve quodam hoiĩe in hoſpitali quiquodam die
xpᷣm foꝛma paupis ſuſcepit:cuiꝰmaniba cũ aquã in-
fuũdẽevellet viſpuit. Moctevo ſequẽti eidẽ appuit di⸗
cens ꝙ eu in ſuis frequẽter recepat mẽbꝛis. Illo vo
die in ꝓpꝛia recepat pſona:⁊ non eſt dubiũ quin tam
curialis dnñs eum recipientes in wmibh ſuis vñ ĩ ſua ẽ
pauꝑtate:⁊ recipe velit indigẽtes ad ſuãs wmũ vemiẽ
tes qñ in ſua ẽ glia:Icæo btus Erego.ĩ quadã omeł
hoꝛtat᷑ dicẽs Ad meſas vr̃as xpᷣm ſuſciꝑite:vt ab ipᷣo
recipiad et᷑na cõuiuia valeatis. Sit ergo hoſpita⸗
les inuicem ſine murmura tõne.j. Pet.iiij. Pꝛedicte
nãq; vtilitstes diligẽter excogitate oẽm murmura⸗
tiomis mam auferre veberent.
Tanta vo iaſere hoſpitalitatis vtilitas ma⸗
gnam reqnt in hoſpitalitate generalitatẽ atq; ꝑſe⸗
uerantẽ durabilitatẽ.¶ Pꝛimũ reſpicit recipiẽdos
ꝙ ꝗmore i.inter quos non dbet fieri diſcretio nec
p ſonaꝝ examinatio. ¶ Becom reſpicit recipientes in
quo non vbet fieri hoſpitalitatis ceſſatio. Pꝛimum
exemplis ⁊ auctoꝛntatibo ca nonũ patet et ſanctoruʒ.
Aercatoꝛ vbicũq; ⁊ quocũq; mõ cõmode põt lucra
tur. Sed oĩbb dando omeſq; recipiẽdo ð oĩb lucrari
põt ̊ ⁊c.¶ Aterũ wonũ exceptũ examinari non vebʒ
hz hoſpitalitatis homo potiꝰ accipit ꝙᷓ dat:ergo h̊ ſi⸗
ne examinatione fieri œbet ⁊c. Hanc eniʒ cãm aſſiãt
ecretũ:di.xlij c.qeſcamꝰ acceptũ ex verb Cꝛiſo.ſuꝑ
eplam ad hebꝛeos non inquit das:ſed accipis:ne er-
go in his examines. Si em̃ abꝛaam ſcrutatoꝛ eẽt cir⸗
ca refugientes ad ſe nũqᷓ; angelos hoſpicio recepiſſet
foꝛtaſſis em̃ nõ putaſſet eos angelos:ſed cũ reliquis
repelleret ¶ Bed qm om̃s recipiebat angelos ſuſce⸗
pit:nõ em ex vita eoꝝ quos recipis mercedẽ tibi red⸗
diturus eſt deus: ̊ ex volũtate ?⁊ miſericoꝛdia:ex ho⸗
noꝛificẽtia multa et bonitate ¶¶ Ad idẽ Augu ĩli.
cõtra qͥnq; hereſes.Diſcite inquit xpiani ſine diſcre⸗
tione exhibere hoſpitalitatem: ne foꝛte cui vmum
clauſeritis cui humanitatẽ negaueritis ipſe œæ ſit.
Ad idem ambꝛo. li. æ officijs. videns inqͥt ꝙ abꝛa
am veum ſuſcepit hoſpicio:dum hoſpites querit.vi 29
es ꝙ Loth angelos ſuſcepit. vñ ſcis an et tu cũ ſuſci
pis hoĩem ſuſcipias xpᷣm:cuũ xpᷣs in hoſpite ſit: qꝛ xvᷣs
in paupꝑpe eſt:ſicut ipᷣe ait:hoſpes erã æc. ¶ Exrgo oes
recipiendi ſunt et pecipue pauꝑes:cuius cauſa eſt:qꝛ
hm decretum.xvj.q.j.quomiã.qð acceptum ẽ ex ver
bis Hierony. Quicqͥd hñt clenci paupeꝝ eſt: vumꝰ
eoꝛum cõmunes eſſe vebent.⁊ ſuſceptioni peregrino
rum hoſpitum diligẽter inuigilare vbẽt ſpecialiꝰ
tñ viris apoſtolicis:ſicut ex capitulo patet ibidẽ im-
mediate pcedẽti ex verbis accepto eiuſdem Hiero.
Aplicis inquir viris euãgeliʒatoꝛibo xpᷣi in neceſſa⸗
rijs vſibus nolle tribuere: ſeipſum cõdemnare eſt.
Exempla vo huiuſmodiĩ hoſpitxalitate generali
tatis hàbemus ĩ beato Oꝛego. in cuius vita ſcribit
ꝙ; quotitidie ad menſam pegrinos habebat:oĩbo eti
am pauꝑibo frumẽtum/ſcaſeum ⁊ huiuſmodi dabat:
tribus milibo ancillis dei octoginta libꝛas auri an⸗
nualiter dabat:p omneʒ regiõem infirmis ſtipendia
mitxtebat:verecũdioꝛiba vo ve menſa ſua ſcutellaʒ di
rigebat. Item de beato Juliano ⁊c. ve beato etiam
Silueſtro hyſtoꝛia ſua continet q circa aduenas ſic
erat ſollicitus:vt xpᷣm ĩ ipᷣis ſe recipe gauderet. Nul
la inops vidua:nullus pauꝑ:nullus oꝛphanus indi

gẽs in tota oꝛbe erat:queʒ nõ haberet in ſcriptis qͥt

vidue erãt in regione:quot oꝛphani:quot cleri:ſcie
bat ⁊ nccia mĩſtrabat:ꝓ bit obligat ⁊ vetẽt ĩ vĩ⸗
culis interdũ ſe œebitis ohligabat.Ecce quãtum
antiqui romani põtifices hoſpitalitatem coꝛdi ha⸗
bebãt Pꝛo cuius exhoꝛtatione leges et væcreta con

æbãt:ipamq; ĩ opere vſq; ad ſui æpauꝑationẽ ⁊ ob⸗

*

H v.

ligatiõem oſtẽdebanx. Moderni vo alijs öſcauſis le⸗
ges codunt et pecunias colligũt:ſicut in pte dictum
eſt. H. iiij.xv. ¶ Ex pᷣdictis ergo exemplis auctoꝛi⸗
tatibus patet quãta requirit in hoſpitaliraxre gene⸗
ralitas:in qua petentium ꝓ amoꝛe dei nulla faciẽda
eſt ꝑſonarũ examĩatio:inter quos tñ euãgelisatores
pꝛecipue recpiẽdi ſunt᷑.¶ Ged heu oĩno cõtrarium
fit:quia duobo ad poꝛtam monaſterij vel wmꝰ cniuſ
cũq; venientibus:quarum vnus dyabolum ſecuʒ du
cit vtpote qꝛ raptoꝛ vſurarius ⁊ peſſimus leccatoꝛſẽ
tñ in poteſtate conſtitutus in qua tempsliter nocere
poteſt. Iſti poꝛta ſtatim maioꝛ apiet᷑ c optimo vul
tula pulchris locutionibo:licet tñ peſſimo coꝛde ⁊ pꝛi
natis maledictionibo recipietur omnes ei erũt atten
entes:⁊ eſculentis ⁊ poculentis et lectiſternijs et oĩ
bus alijs ſuꝑfiue ꝓcurabitur/cum equis ⁊ canibus ⁊
pꝛoterua famulãtium ſequela.¶ Alius vo ſine eqͥs
et canibus peditãdo et in foꝛma veniẽs paupertatis
etiam ad poꝛtam illoꝛum qui ſuper hoſpitalitate fa
ciẽda ꝓ aĩabus fundatoꝛum ſuoꝛum fundati ſunt
pter quam largas acceperũt terras redditus copi⸗
oſos ⁊ noĩe petẽs xp̃i etiam licet xpᷣm ſecum vtpote q
in bona eſt vita:ducat:Iſte poꝛtam inuenit oker
Janitoꝛem inuolũtarimm:quiillum vel oĩno exclu⸗
det vel poſt lõgas diſceptatiões ⁊ excuſatiões ⁊ mur
muratides tarde intrare permittet: quo intrãte vul
tum oim inuemiet rigiduʒ verbũ maledicũ/cibũ paꝛ⸗
cum hoſpitiũ ⁊ wꝛmitoꝛi frigidũ/lectũ duꝝ. ð tali
bus ſeribit Dap̃.xix. bonos inquit hoſpires in ſerui⸗
tutem redigebat. Se quibo etiam loquit᷑ Her. in ex⸗
poſitiõe regule ſãcri bñdicti in parte tercia.c vij tꝛa
ctans illud Oꝛouer. xxv.celũ ſurſum ? terra veoꝛſum
oñndens quo iſtud verbũ nuc puertit᷑ dyabolus inqͥᷣt
honoꝛifice recipit᷑:? veus ↄtumelioſe repellit᷑: vbira
ptoꝛes ⁊ vſurarij cũ honoꝛe recipiũtur magnis ex-
penſis ꝓcurãtur/boni vᷣo pauꝑes vel repulſam pati
untur vel male ꝓcurãtur. vo dixerint ꝙ illos
quinocere poſſũt opoꝛtet oĩno recipe:ne noceãr:mec
hoceſt vituꝑabile:cũ cuiq; ſ̃ᷣm iura licitum ſit iniu⸗/
ſtam redimerevexatiõem:eis reſpõ detur. A. xx. ix. ita
enim ũüla faciant ꝙ ea que vi ſunt:nõ omittãt:ſi di⸗
xerint ꝙ oĩbus facere nõ pnt: elggee E ij zii.
Si iteꝝ dixerint ꝙ ĩ duob pᷣdictis ad eos veclinãti
bus:nec ſciũt deum eſſe vel dyabolum:⁊ ideo neſciũt
velĩquo vũ recipere/velĩ quo dvabolũ exclndẽ de⸗
beant. Reſpõder᷑pꝛimo ꝙ licet eſſet ſtatus vtriuſqʒ
eis a veo certitudinaliter reuelatus:nõ minus quod
pꝛedictum eſt facerẽt.Et pᷣterea licʒ ſtatũ vel condi
tionẽ neſciãt petẽtis:cõditiõeʒ tñ illius nõ ignoꝛãt:
ꝓ cuius amoꝛe petit:quem recipia et cui das:quan⸗
ei das qui in nomiĩe eius petit:ſicut oſtẽſuʒ eſt. E.
iij xlvj.⁊ quem excludis:quãdo illum excludis.Oui
vo venm excludit ? dyabolum includit nõ eſt mira⸗
bile ſi multa ſuſtineat aduſa. In ðo nãq; ẽ oẽ bonũ:
quia de illo dictum eſt Exodi. xxxiij. Oſtendaʒ tibi
omne bonum:qui vo omne bonum excludit e do/
mo ſua:pꝛo quo etiam omnia bona que habʒ domui
illi dabãtur/quod mirabile eſt ſi vomui illi pluꝛa nõ
dentur. Sed pꝛius data potius ſubtrahantur:quia

ceſſante cauſa non eſt mirabile ꝙ ceſſer effectus:cum
ergo deus et charitas:que in domo tali aliquando

vigebat cauſa fuerit donatiõis terrarum et reddi⸗
tuum cauſis ũllis ſubtractis:non eſt mirabile immo.
rationabile et omni nature conſonum:; tempora⸗
lia minantur: ſicut congrue oſtenſum eſt. E.iij. xlj.
Quando ergo in wmibus religioſoꝛum 7 virorum
eccleſiaſticoꝛum videritis domum ſupꝛa domum cs

.

dere grangias pꝛoſterniſterras et maneria inpĩgua⸗

ri: domibuſq; diſcoopertis vhiq; pluere: ⁊ oennia diſ
ſuta et inoꝛdinata:quid aliud cogitare reſtat:niſi ꝓ

HBoſpitalitas

iUle artifex increatus:quioĩa illa magna oꝛdinauit

.xiij.

fecit edificia:qui ſuauiter dum moꝛabatur diſpoſu/
it omnia v loco illo receſſit:ipſis eum excluentibus
inimicum recipientibus:qui omnem in quo habi⸗
tat locum diuiſum facit et œſolatum:quia ſicut rui:
na maneria dñi tpalis ſiʒnum eſt:q wvminus a loco
illo multũ abſentat ſe:ſicut etiam palloꝛ membꝛoꝛũ
ſignũ eſt frigiditatis ⁊ indiſpoſitionis ſtomachi ita
ruina in vmibo eccleſiaſticis abſentiam ſignat vi
exterioꝝ bono:um infoꝛtunia:extinctõnem ſignant
interioꝛis caloꝛis ⁊ charitatis.rquo ptʒ ꝙ nõ⸗
nulli errãt œfectũ in talibo dicẽtes eſſe:qꝛboni non
ſunt patreſfamilias: antiqui em patres qui domos
illos fundauerũt mime fuerunt in exterioꝛibo rebus
ſimplicitatis:ſed non parue charitatis boſpitali⸗
tatis. Primo nãq; et pꝛincipaliter regnũ vei ⁊ iuſti-
ciã eius querebant:⁊ iðo oĩa exterioꝛa eis adijciebã
tur:dum oẽm ſollicitudinem ſuam in deum ꝓijcie/

bant:⁊lcogitatum ſuũ in vmĩo habebãt in ceu ſpe⸗
rantes irriguũq; ſuꝑnis habẽtes uotionis:ipſi cu
ra erat væ eis:ipoſq; nutriebat irriguũ dando infeꝛi/
us abũdantie exterioꝛis.ipſoq; œ'us paterfamilias

fuit ꝓ eis. Contrariũ vo modernis facientibus: con
trarius accidit effectus.¶ Etn on ſolum illis:ſed et
toti regno miſericoꝛdie væfectus concauſa eſt omniũ
infoꝛtuitoꝝjet tempeſtatum et vindictarum: quia ĩ
terra iſta non ſolum in falſitate ſed etiam in hoſpita
litatis vfectu multas alias excedũt natõnes: quia

vix inuenitur terra in qua tampauca inuemiãtur ho-

miſerijs ? infoꝛtunijs ꝑ veum miti

Exemp.

ſpitalia vel vmus ceipꝓ paup ex receptõne in

a vel wom 1 en⸗
ua ex antiquo ſignatur ad paupes vuotio:ini

Ead-

hucpaucis pauci ⁊ cum multis pcib et aliquando pᷣ
cio intrant ipᷣis cuſtodibo oĩa vuoꝛantibo: ꝓpter q̃s

cauſas pauꝑes in terra inbumaniter tractãtur⁊ veꝰ
offendit᷑ ſicut oſtenſum eſt. D.ix.v.⁊.vj. SDi ergo iſtis
miſerijs? infoꝛ garis in temꝑali⸗
bus ? ſpũalibus cupitis ꝓſperariſhoſpitalitatẽ no⸗
lite obliuiſci:Hebxiij.¶ Gcðᷣam vo huius articuli
ꝓticulam hoſpitalitatis videlicet ꝓſeuerantiã fctm
vcet eulogij in vi.pa.⁊ quo ↄtinei liber ille ꝙ quẽ⸗
dam vebilem ire non valentem ad wmũ ſuam por⸗

tauit: quem quindecim annis pauit:ſed ita in fine

incepit eẽ tedioſus:hoſpiti ſuo verba dicẽdo amara
aſſerẽdo etiam ꝙ ei rate s ben eficijs neſciuit:ð cõ
ſilio tñ patris Anthonij qui hoc ey dyaboli aſſeruit
euenire temptatõne:qui hoſpitalitatem eius ꝑ im⸗
perſeuerantiam maculare nitebatur:opus charita-

tis quod inceperat:nõ dimiſit. huius ergo exemplo
qntumcũq; viſus/ tactus/⁊ cõuictus miſerabiliũ be⸗
es

ſonarum in pꝛincipio ſit g ra s: propter tamen

ticiam quã ĩ moꝛte reddit᷑:ſieut paret.E.iij xv.ſitis

Arꝰ. iij.
xiiij.

qntũ poſſibile ẽ gnãliter? ꝑſeuerant᷑ hoſpitalitatẽ
ſectãtes: Ro.xij.
Hec autem apoſtoli wctrina neceſſaria eſt: nõ ſo

lum ꝓpter mala ? infoꝛtunia fugienda terrena:de qͥ

pus pᷣdictum eſt:que ſola hoſpitalitatis curẽtia ſuf

ficienter induceret: ſi aliud in terravitium nõ regna

ret: ſed etiam ꝓpter rapine culpam/et penam rapto⸗

ribus væbitam a wo et alio ſeculo infligendam eui⸗

tandum: ipi nãq; hoſpitalitatem vbi illam exhibeꝛe

ſibineceſſaria retinere
multa alia habẽtur que ad hoſpitalitate; hoꝛtãtia.

tenẽtur ſubtrahentes per vecretum ſumptũ ey verbᷣ

Hiero. di. xlij.c j. S. oꝛdinandus ſacerdos raptoribꝰ
aſſociantur.Zit nãq; ꝙ aliena raꝑe cõuicitur:q vlt
ꝓbatur in quo etiam vcreto

¶WBi ergo raptores iuſte a po eternaliter puniẽtuꝛ

Di etiam auid iuſte occidit amon regem amon
7 complices ſuos inhumaniter recipiẽtes⸗ turpiteꝛ

miniſtros ſuos tractãtes ij. Reg.x. Si inſnp filij ir

inſte bellauerũt ⁊ occider̃t illos de gabaa beniamin

X. .
V.

qui venientes ad ſe hoſpites reciꝑe noluerũt: ſed po

tius ad illos male ſe habuerũt/ quibo dicet᷑ Judi.

xix.ꝙ nullus eos hoſpitio recipevolebat. Ergo æus

eandem nuſte reciꝑe poteſt vindictam e male tra⸗
ctantibo hoſpites ſuos. ¶ Beg ab iſta hoſpitalitat?
impletione:mõnulli pauptate ſe excuſant aicentes ſe
vel ꝓpter malos ⁊ caros annos vel ꝓpter onera et ex⸗
actiones regaliũ/et alioꝛum potentium:vel alia in⸗

foꝛtunia.non poſſe hoſpitalitatem exhibere:quibus

reſpõdetur ꝙ radix illius pauꝑtatis vefectus fuit bo
ne voluntatis: deus pꝛius vedit eis poſſe:et requi-
ſiuit ab eis velle:ipſis vo retra hentibo velle deus iu⸗
ſte retraxit poſſe:quia quãdo ſatis habent mali ho⸗
ſpites ſunt teſtamẽtoꝝ ei:Ephe.ij.Et ideo iuſte h̊

xv.

cefectum ⁊ alibi penam patiũtur cum illis æ qbus

ſcribitur Sapᷣ.xix. Juſte inquit patiebantſ̃m ſuas
nequitias etem̃ veteſtabilioꝛem inhoſpitalitatẽ in⸗

ſtituerunt:alij quidam ĩgnotos non ſuſcipiebãt ad⸗

uenas:alij autẽ bonos hoſpites in ſeruituteʒ redige
bant:⁊ nõ ſolum hoc:ſed aliꝰ qͥdam erat reſpectus il
loꝛum:qm inuiti recipiebat extraneos.hecibi.

MWmilitatis.pꝛimo

oſtender᷑ diſtinctio.Scðo inductio. Ter⸗
cio oſtenſio. Quarto aſeruatio. Quinto
vtilitas. Gexto neceſſitas. .
Mtum adpꝛimũ triplex inuenit᷑ humilitatis ſpe
cies/vulpina/aſinina/vera¶ Pꝛima:pmo ⁊ princi⸗
paliter in clericis non ꝓmotis vel ad maioꝛa ꝓmo⸗
ueri vſiderantibo:et etiam in oĩbus qui vel in ſtatu
ſeculari vel eccleſiaſtico magna in aio vſiderant of⸗
ficia:vel ꝓmotiones inuenire:que ideo vulpina dici
tur:quia ſicut de vulpe fingitur ꝙ ſeipſam moꝛtuaʒ ĩ
via iacens finxerit/ vt in quadriga poneretur:vt ale⸗
cea que ducebat comederet:que quidã cõmedenw ſe
viuam ⁊ non moꝛtuam vt finyerat eẽ oſtẽdit:opꝑa eĩ
ſequẽtia duo:videlicet fictiuʒ fictitijq; cãm vclara
bant pᷣcedentia.Sic hypocrite modeſtos/humiles:
morigeratos/et quaſi omniba malis ⁊ peccatis moꝛ⸗
tuos/ſmaxime erga illos a quibꝰiuuari adhucad qð
anhelant poterũt ſeipos eẽ fingunt vt in officijs po⸗/
nantur vel promoueantur.⁊ hoc vt comedant ⁊ bi⸗
bant et coꝛpis commodum faciant quibd Eʒech.
riij.quaſi vulpes in vſerto. ꝓphete tuiiſrael que ſi⸗
cut ſe moꝛtuam ſe eſſe fingit extra:cum ſit vita wlo⸗
ſa plena intra:ita iſte nequiter ſe humiliat et interi⸗
ora eius plena ſunt wlo:Eccĩ xix. ¶ Duem quidaimn
Vlum verbis palliunt:dum oꝛe renitentiam quãdã
oſtendunt veraciter et mendaciter ſe pꝛo officio vel
honoꝛe vel gradu quem væſiderant:et ad quem n petũ
tur indignos nolenteſq; iudicant/veraciter em̃ hoc
dicũt:quia in veritate indigni ſunt/ mendaciter vo:
quia aliud mente concipiũt/et vt cereroꝛum talium
conditio in vnius oſtendatur facto. Exemplũ in me
dio compareat quod v pollicraticonſumptuʒ eſt li.
vij.c.xvij.xequodam ambitioſo religioſo:qui cuʒ ad
abbatiãſqm pꝛeemeratvocaretur:⁊ ille modeſtiaʒ ſi⸗
mulans:vt auidius peteretur:onus refugeret/recu⸗
ſaret honoꝛem / et ſe palam tante rei indignum dice⸗
ret/planeinquit pꝛinceps indignus eſt:quia illã tã⸗
ta mihi pecunia data emiſti:ſed per menon ſtat quo
minus pactio impleatur ſed per te:quia indignuũ te
dicisſigiturad womum redeas:et qui dignus eſt de/
ſtitute pꝛeficiatur ecccleſie.¶ Exy quo facto patet
quomodoverbis mendacibus: et veracibns ſehu⸗
miliant. Nota..vj.xxxij.¶ Contra talem magna
adhibenda eſt cautela:ſicut contra venenum colo⸗
ratum pulchris coloꝛibus:et ſicut contra lupum in
pelle ouina coopertum: qui caput inclinat: vr ſub
ouili intret: et oues mactet et euoret:ſicſi hnmiii-

Arꝰ. j.
j.

Exemp.

hicgnadd efi
n mkunr unlin an iin
faliindignn bibereg nicontr.
aſſeritadcens

ilitfictona r ſegues fackum vl
lerſlnnmne utuinetn
Diai vtdichtincdignn noſuntiquare
Niemn Bisoſunttelesguelts eaſer
ſonnt hocab alig audietes. de gnocu
poteſtiluc Ecdpr Eſt abbunilit
utfictenungz aputpnius pomiant
lenonscinie ettemi alt alens
apiegſrrilnile⸗

uinmtaet tlolenti eſtbunmlitnurn

lotuseſt velitnolit itaſinusonus
nllatiſunt incarceratir doreg onis n⸗
uoncoz iſtehülliantiſiut danid gult
lens⸗r huniliaanit eos i. Reg piin gi⸗
Nehumilannumſicntaret wtyrann
lun ihumiianenit dicites Daſninl
mus dieampins j omnes gentes ſumn
Chiefſatena. C.Poreſtſiclun
ſiueiniuſt umfalapatienner aleſe
ſib pebentd eneſeendo errugen
ligtönenad boniͦetangmetum
ſocnitönenſegnisſolls ni da
ſdnleẽ tliat.? Heltzei iii Reg i
ſleinllis iectolnenlenene dan
dolecto indulcoranit göͤſt
iran tnhulatönen in dlofef
lengtint enin Wloreſuſchne
Enatam habe Ecci i

Punni mgeſtgnaguis veraaterpol

Pannngta in ne
detalann gernaraf iij.

sinnenifegue tednipigadie
enllhefugtur ſaiſn ur
ent Ktinqnacnga poneremntti⸗
tchmnederet ueqgnicdi cönecend⸗
votvan ytfinreratei oſtititopi
iglietfunnz fnniigcin waen
Oiehppocnte modeſoohhyntlen
aſiomniv molis Perario non⸗ iij.
llloss quub iuven ocbucaogo
HH
ueantur. boc yt comegant bi⸗
modum facunt dquibo Ezech,
n ſero. Phetetuilſſgelave ſa⸗
eſefingitertratcun ſitita wo,
ſteneguiterſebumilitetinta⸗
twlo: Eci ri.. (Ouoenquicen /,
iuntdum orerenitentian griti
teretmendasctterſeprooffcht
cpen wigeranteetsdaen un
ſenticziudient ſeanref he
itate mdigniſuntinenete i
niüter rt rerweuntalun
econappiut et rt t nn⸗
goſtntnn iutt Enmhliinni
wirglenglaine v.
toſoneligoſo:guinzen
ua nn noceſtuzſi

Exemp.

Humilitas

atus cadat curuus obfirma animũ tuum: ⁊ cuſtodi
te ab illo:Ecci.xij.Obfirma inquit animũ tuum ne
cito ei aperiatur vel in his que deſiderat ei cõdeſcen
datur.quia ſi ignotus tibi ſit expecta pauliſp:= non
erit:quia ſicut gutta ve vaſe agitato exiens certo oñ
Dit indicio:quale reliquum ſit quod intus remanet:
ita verboꝛum et opeꝑ gutte voꝛez manibus illius
Xcurrentes: ipᷣius interioꝛem onñdunt qualitatem.
Hon dico ꝙ verba ⁊ opꝑa hocoſtendũt:que rei veſi⸗
erate adeptionem vel ipᷣius pꝛecedunt ggitatiõem
ſed que ſequunt᷑quiavt victum eſt tales ante rei q̃m
cupiũt poſſeſſionẽ humiles ſe fingũt:anteq etiã vbo
oiſplicentie vel quacũq; tangat᷑:vel agitẽturaduer-
ſitate:guttam nullam ſuꝑbie emittũt:vel umpatien⸗
tie:ſed poſtq; fuerint adeptiquod væſiderabãt oſten
unt opere quales prius fuerüt voluntate/ cũ etiaʒ
tacti fuerint:ꝑ guttam effluentẽ hois intrinſecioſtẽ
dunt qua lita tem:ſicut nuꝑ accidit e quodaʒ iqua
dam conſtituto maioꝛitate:vt ille ceteris pꝛeefſz pa⸗
ſtoribo. hicquadam die in ſocietate fratꝑ exiſtens ſe⸗
ipſum vitupauit humilitate ficta ſeipſum ꝓ officio
tali indignum aſſerens:cui cum qͥdam w ciſ cũſtan
tib teſtimonium phibere grani contra illum ira ex-
aſꝑatꝰipᷣm male dicẽ aſſerit:adens ꝙ nũqᷓ ita bonũ
in illo habuerũt officio ¶ Taliũ nãq; cõis eſt cõdi⸗
tio:ꝙ quãtũcũq; ſe indignos peccatoꝛes/2 vefectuo⸗
ſos aſſerant:hoc tñ ab alio audientes iraſcunt᷑ ⁊ tria
qꝙ vno amaro reddũt verbo:quoꝝ melãcolie ſequẽs
oſtenſio pᷣcedentis humilitatis quam oꝛe oſtẽæbãt:
oſtẽdit ficnionẽ/⁊ ſequẽs factum vel pcedentis ver⸗
bioſtẽdit falſitatem vel ſuipᷣius irrationabilitatem
Di eĩ vt dicũt indigni nõ ſunt:qnare indignos ſe eẽ
icunt.Si vo ſunt tales quales ſe aſſerũt:quare ira
ſcunt᷑ hoc ab alijs audiẽtes.ve quocũq; em tali dici
poteſt illud Ecci xx. Eſt qͥ ab humilitate leuabit ca
ut/ficte nanq; caput prius humiliantes illius hũi
iationis cauſis pᷣcedentibo caput eleuãt: oſtendẽtes
ꝓ illud prius falſiter inclinabant Aſinina vo
eu inuita et violenta eſt humilitas:qua quis humi⸗
liatus eſt velit nolit ſicut aſinus onus poꝛtat: ſic hu
miliati ſunt incarcerati⁊ dure a vñis tractati:quos
quandoq; iſte hũiliant:ſicut dauid qui ꝑcuſſit phi/
liſteos:⁊ humiliauit eos.ij. Reg.viij.qñq; iniuſte ex
ꝓte humiliantium:ſicut patet tyrannis qui popu
lum vi humiliauerũt:dicẽtes Dañ.iii.iminuti ſu⸗
mus dñne amplius ꝙᷓ; omnes gentes ſimuſq; huũiles ĩ
vniuerſa terra. ¶ ¶Poteſt tñ ſic hũiliatus ſiue iuſte:
ſiue imiuſte cum falſa patientie⁊ ſale ſapien tie ſeipm
ſub verberibo cognoſcendo ⁊ coꝛigendo vtranq; hn
miliatõnem ad bonũ et augmẽtum cõuertere virtu
tis:conditõnem ſequẽs ſolis:qui œæ aqua maris ſal⸗
ſa dulcẽ elicit.⁊ Celyʒ ei.iiij Reg.ij.qͥ aqs amaras
ſale in illis ꝓiecto indulcoꝛauit/q ſi tu vis ᷣaquis
facere tribulatõnem/in wlore ſuſtine:⁊ in himilita
te patiam habe:Eccĩ.ij. ¶ era autẽ meritoriaqʒ
humilitas eſt qua quis veraciter volũtarieq; ſe hu⸗
miliat coꝛdeſoꝛela ope.¶ Ao primam ſcriptura nos
ãmonet dicẽs:humilia valde ſpiritum tuũ:Eccã.vij
Huius vo humilitatis ſigna ſunt ꝙ homo corſuum
vt ceus pcipit:fidelitateſmũdicia? alijs virtutibus
diſponat:ſic humiliemus illi aĩlas noſtras: Judith
viij. Oõ ſi fecerimus:veus cor noſtrũ tangꝙᷓ habens
ſuam ſimilitudinem:qͥ ait Math.xj.mitis ſum ⁊ bu
milis coꝛde non væſpiciet:ſicut nec pater filiũſibi ſi⸗
milem:ita coꝛ contritum ⁊ humiliatum us non de
ſpicies:in pᷣs.l.¶ Secunda vᷣo oſtenditur in honoꝛi
fica loquela:quo ad æum: honeſta quo ad ſe:vtilis
quo ad pꝛoximum. Phił.ij. Mihil facientes p cõten⸗
tionem vel inanem gloriam:ſed in humilitate ſupe-
rioꝛes ſe inuicem arbitrantes.(¶ Lerciũ vo tria oſtẽ

H v..

dunt .pprij S ortelt deus pᷣcipit caſtigatio:remʒ
exterioꝛum indigentibus largitio:⁊ nullius iniuſta
ſpoliatio:hoc facere vebemus ſcientes quoniã meliꝰ
eſt humiliani cum mitibus ꝙ diuidere ſpolia cum ſu
herbis· Pꝛouer. xvj. Bicg hiilia te in oibus: Eccle.
ij. ca.
¶ Iſtius vo triplicis humilitatis vere ſex ſunt cau⸗
ſe inquctiue et effectiue. Pꝛĩo ↄſid eratie vite ⁊ op
xpᷣi. Gcðo exempla ſanctoꝛum. Zercio conſideratio
rerum naturalium. Quarto cogitatio finis alieni.
Muinto certitudo ꝓpꝛie miſerie. Sexto inſpectõ ſa⸗
creſcripture.¶ Pamo væus in omnibus factis ſuis
exempla nobis pꝛebuit humilitatis. magne nãq; hu
militatis iudicium eñſe videtur ꝙ ſeruũ offendenteʒ:
ipᷣe prius ad pacem requiſierit ſeipᷣm ei humilianw
quod ẽ contra multos qͥ v inferioꝝ offenſa:nec ve⸗
niam requirere:nec oblatam recipe volunt: ſ ipſos
cum magna vilipendũt indignatone ver bis ⁊ factis
cõtumelias eiſoem inferendo.¶ Becundo humili⸗
tatis in eo iudicium fuit:q hanc noſtram recõcilia⸗
tionem in natura humili opan voluit noſtram vebi
lem potius qꝙ angelicam nobilem accipiẽdo naturã.
Tercio ad hoc etiam matrem eligit pauꝑemz hu
milem ipᷣa teſte que ait Luce.j. Reſpexit humilitatẽ
ancille ſue c. Gomũ etiam.i.diuerſoꝛium humile:et
abiectum in quo naſci voluit cameram et locum in
pᷣſepio habuit.Humilibus inſuper natiuitatẽ ſuam
yꝛimo annũciari voluit.i.paſtoribo.LHOiilitatẽ etiaʒ
pᷣdicando wcuit in cõuerſationeetiam paꝛentibo bu
milit᷑ obediẽs fuit regib reddendo que ſũt ceſar: ce
ſari: queſunt dei veo. Humiles etiam elegit viſcipu
los paupes videlicet piſcatoꝛes/humilibus inſuꝑpᷣ⸗
Dicauit qui ait euangeliʒare paupibo miſit me:puu⸗
los etiam complectit lepꝛoſos et infirmos veſpectoſ
qꝙᷓ; tãgit:pedes lauit/aʒimauit:finaliter humiliauit
ſeipᷣmſfactus obediens vſq; ad moꝛtem moꝛtem aũt
crucis:Phił.ij. Sic in oĩibus operibo ſuis:⁊ ĩ totavi⸗
ta ſua vſq; ad moꝛtem humilia reſpicit:ĩ pᷣs.cxij.NHDu⸗
militatiſq; prebʒ exemplũ.¶ Ged quia aliquibovi⸗
Tri poſſet ꝙ exemplum humilitatis vexpᷣi acceptus
actione nimis conditionem noſtrã excedit:quia ipᷣe
cum ſit vus facere poteſt que vult. Nos vo qui fra-
giles ſumus:in oĩbus ipſum ſequi non poſſumus:iõ
pꝛopinquiora querenda ſunt humilitatis exempla:
ſanctoꝛum videlicet viroꝛum: quosſeiuſdem nature
conditio nobis pꝛopinquos:noſq; illis ſimiles fecit.
Vnillis nanq; magnum nobis oſtenditur: œp⸗
inquo humilitatis exemplum:ſicut patetin vi.pa.
kSearre vo rhr inter alia multa ð quodam ſcribi
tur abbate:mire humilitatis viro:a quo cum queſi⸗
tum eſſet a quo tante humilitatis didicit virtutem:
rñdit quado intraui monaſteriũ diri in animo meo
Tu et aſinus vnum eſtote:vt ſicut ille verberatus ñ
loquitur:iniuriam patitur:et non reſponœt itan ec
tu facias:quod veraciter dicere poſſet illud pᷣs.lxxij.
Vt iumentum factus ſum apud te. Ibidem etiaʒ ðᷣ
quodam alio continetur:qui e wmo expulſus hu⸗/
militer exibat reuocatus redibat:a quo cum queſi⸗
tum eſſet qualiter ſe vincebat:quidue cogitaret:ꝙ ĩ
omnibu s ita ſe humiliter habebat: Reſpondit:q;
cogitauit ſe cani eſſe ſinulem:qui pꝛedictas ſequituꝛ
ↄditiones: quas ſi ipſe ñ teneret in hoc peior eſſ ca⸗
ne. ¶ ¶ Ded quia qs cogitare poſſet ꝙ bumilitas in
iſtis non eſſet gloꝛioſa:quia paruum in hoc mundo
tenebat ſtatum necmagnas habuerunt occaſiones
humilitatis impeditiuas.¶ Ideo exemplum addu
catur ð beato Grego.qui in maximo ſtatu maximã
quam in corde habebat hũilitatem tamverbo oſtẽ⸗
dit ꝙᷓ opere. ¶ Prüunum patet quomodo videlicet
verbo ſe humiliat:cum ſummus eſſet pontifex:ꝑ hoc

Ars. ij.

ex vj.

.vij.

Exemp.

Exemp.

4

Exemp.

.ix.

Humilitas

qð we ſeipſo in pꝛincipio regiſtri ſcribit dicens:Cor

meum inquit væreliquit me. nolite vocare me noemi
filios enim ideſt opera ꝑ terrenas perdidi curas.pri
mum eram ſupꝑ altitudinem terre:ſed poſt cauſaruʒ
fiuctibus et tempeſtatibus vepꝛeſſus ſum. Simia eĩ
leo vocari poteſt: fieri vo leo nunqꝙ poteſt:itavoca⸗
ripoſſum ſummus pontifex ſ̊ tamen non fieritalis:
qualis eſſe veberet. Eandem etiam in ope humilita
tem exercuit. Cuidam nanq; heremitevolenti ante
eum in via cadere:vt illum honoꝛaret pꝛus ante he-
remitam cecidiſſe ꝓꝑhibetur. Saltem ergo huius exẽ
plo:quãto maioꝛ es humilia te in ommbo: Eccĩ.iij.
Illud Mer.ſuꝑmiſſus eſt cogitans quoniam non ma
gnum eſt humilem eſſe in abiectione ſed magna ꝓr⸗
ſus ⁊ rara virtus humilitas honoꝛata: Ideo dic va⸗
lerius epᷣs in quodã ſᷣmone ꝙ hũilitas in paupegra
ta eſt:in diuite vo glorioſa. ¶ Sed quia iſta minus
monent que oculis non videntur coꝛpꝑalibo exemplũ
ad ꝓpoſitum pꝛoponat in rebus naturalibus. In qͥ
bus ad oculum apparet:ꝙ quanto ſtella altius in ce
lo ſituatur:tanto minoꝛis apparet quantitatis: ita
ꝗquanto quis maioꝛ eſt in gratijs? apud œæum:tanto

minoꝛis væber apparere vanitatis maioꝛis humi⸗

Exemp.

litatis:quia dicit vecretum ꝙ ſeruus chriſti nõ que
rit quomodo alüs maioꝛ appareat:ſed quomõ om⸗
nibus inferior videatur: di.xl. c.multi.⁊ di xciij.c.dvy
aconi ſũt.pꝛecõſus nãq; lapis ima petit:ſicut pʒ.A.

j.j. ¶ Nuos vo iſta nõ monent vel terrentterreant

ſaltem per terribiles ſuꝑboꝛum fines:⁊ ad humilita
tem inclinentſhumiliũ merces cogitẽt vbi ſit ille ſu⸗
perbus lucifer:vbi ctauiani poteſtas.vbi Mero⸗
nis ſuꝑbia quiin rhetib piſcabat᷑aureis.vbi troya⸗
noꝝ diuitie? nobilitas.vbi Niniue magnitudo:oĩa
ſicut vmbꝛa aut fumus euanuerunt per ipſum veum
humilem:qui dicit:gloꝛioſos terre humiliabo: Iſa.
xlv. ¶ Et ita econtra cogitandi ſunt humilium fi⸗
nesquid modo pꝛodeſt pꝛedictis ſuperbia: aut in qͥ
nocet iſtis pꝛecedens humilitas ⁊ huius vite quam
ſuſtinnerunt miſeria et œſpectio:cum ille qui pꝛedi
ctos ad infernũ humiliauit:iſtos vſq; ad celum exal
tauerit:⁊ ſichumiliat? exaltat circumſpector deus
Ecci.vij.¶ Quos vo omnia pꝛedicta exempla audi
ta velviſa ad hũilitatem non inclinant:ſaltem ipſa
quam in ſeipᷣis ſentiũt humilitatis macula:pꝛopria

videlicet miſeria ad humilitatem incliner. Si enun

omnia conſiderẽtur: que ſunt ex parte noſtre origis
vel ex parte vite ꝓceſſus vel ex parte finis: omnia de
berent materiam miniſtrare humilitatis. Ex parte
nãq; oꝛiginis eſt vilis et lutoſa de qua ſumus mate⸗
ria quam ad noſtram cogitare veberemus humilia⸗
tõnem:illam frequẽter ad memoriaʒ adducẽdo ter⸗
ram:æ qua ſumus ⁊ in quam redibimus terraʒ.aAd
hoc videndo exemplo cuiuſdam de quo narratoꝛ ait
ꝙ cum in maximo eſſet honoꝛe in camera ſua fumũ
Ffecit:vt ipᷣo viſo recoꝛdaretur ꝙ filius fuerat furna⸗
rij ⁊ humiliaretur:Sic puluerem ante oculos tuos
pone cogitando 4 puluis es:⁊ in puluerem reuerte
ris:HGeñn.iij.¶ Iſtius vo cõſideratõnis marxima oñ⸗
ſa eſt humilitas.E. G. vij.xix. Si vo vite ꝓc eſſus cõ
ſideretur pᷣter miſerabilem in quo eſt ſtatum:ſic ptʒ
H.j.xx.pꝛeter etiam cõditõnem:quid intus ĩ ventre
lateat:qͥd per foꝛamĩa exeat coꝛpis:ſatis ad humili⸗
andum nos ſufficere veberet:ꝙ inter oĩa aĩglia ſumꝰ
minꝰ nobiſipſis ſufficiẽtes: iſta cogitãdo innenies
ꝙ humiliatio tua ĩ medio tui eſt: Mich.vj. ¶ Vite

So finis non ſolum humilitatẽ: ſed etiam maximaʒ

incutere deberet timoꝛem:væ his tribo verſificatö ait
NQuare ſuꝑbit homo cuius generatõ culpa.naſci pe
na:vita laboꝛ:neceſſe mori. ¶ Sed heu frequenter
accidit ꝙ illi gui plus habent in ſeipis humiliatõis

H H..

materiam minus habent ð humilitatis natura ⁊ ⸗

tute.Oue em̃ maioꝛ eſt humilitatis materia:ꝙᷓ oĩm
virtutũ vfectus.Exiſtentes vo ĩ ſuꝑbiavel alijs pec
catis moꝛtalibus oim meritoꝝ ⁊ oĩim virtutum deo
acceptabilium habent vefectum:ergo in ipſis maio
rem habẽt humilitatis mateꝛnã:⁊ tn minus habẽt ðᷣ
humilitatis virtute:quia inter ſupbos ſemꝑ iurgia
ſunt:Pꝛouer.xiij. Vnde eis ſpũaliter contingit hᷣa⸗
bitaãtibo in locis montanis 1 nemoꝛoſis:qͥ pauꝑioꝛa
habent edificia:cum tamen plus habeãt ð meremio
⁊ edificioꝝ materia in terris in qbus habitãt. Vno
ſatis cõgrue dici põt talibo in pꝛopoſito:ſicut di⸗
rit quidam in quadam collatione admiratiua: pa⸗
bita ve duobus quoꝝ vnus erat monoculus:aliꝰgib
boſus quareinter ſe quaſi ↄtinue contẽderent: qͥ fan
tam in ſe materiam hũilitatis habebãt. Eſt inquit
Tæ eis ſic valẽtibo in quoꝝ terra maioꝛ qnq; mere-
miij copia inueniri ſolet:⁊ ti pauperioꝛes ⁊ foꝛmio
res habebãt wmo s:Oic iſti plus habent de humili
tatis materia vtpote vfectum in natura ⁊ moꝛibus
tam en minus habent v humilitate:⁊ plus viã bu
miliũ linant:amos.ij.⁊ ſtulte:quia viam illam
huũilitai is ſecurioꝛem ⁊ melioꝛem eſſeoſtendũt om̃s
ſcripture ſancte ⁊ ſapientes qͥ per ilam ambulaueꝛt
Yllud em̃ qð ſapiens xpᷣs ⁊ apoſtoli ⁊ om̃es alij ele⸗
gerũt melius eſſe vid etur.ſed ipi hanc elegerũt viaʒ
quoꝝ quilibet dicere poteſt:diſcitea me quia mitis
ſum et hͥ umilis coꝛde ⁊c. Math.xj.ſimus ergo humi
libus cõſentiẽtes: Ro.xij. L
Poſtq; vo pꝛedictis medijs in coꝛ humilitas ĩtro
ducta fuerit:ꝓ aliqua ſigna exterius oſtendit᷑:aliteꝛ
vana videretur introductio.Eſt primo eſtendẽdũ:
qũᷣo alie virtuoſe opationes/vel paſſiones exterio/
res ſignificant:⁊ oſtẽdunt humilitatem in coꝛde in-
terius vere intr oductam. Scdo qũo econuerſo hu
militas in opere ſignũ eſt aliaꝝ virtutum in corde.
Otum ad pꝛimũ pꝛima virtus humilitatẽ oſten
ens videtur eſſe patientia ꝙ quis verba cõtumelio⸗/
ſa ⁊ cõtemptibilia patienter audiat.Exẽplo chriſti
reſpondẽtis ſe emonium non habere:quia ille qͥ ve-
re eſt humilis:pꝛimo ⁊ pꝛincipaliter in coꝛde ſuo de-
terminat ſe vefectuoſum eſſe:⁊ cõtemptibilem: q vo
ſuꝑbus eſt ecõuerſo ſe habet. Sicut ergo qñ magiſt
qui qõnem ⁊veterminauit ĩ libꝛo ſuo:ſi iſto magiſtro
poſtmodum inter plures alios exiſtente:alius ſuper
ueniret/1 qonem legeret: ⁊ wterminatoõnem cõmen
daret / aſſerens ita olĩno vſſe:ſicut ibi terminatum
eſt: neſciens tñ quis illam determinauit:ille q ipſam
ceterminanit cõtra illũ non iraſcit: plus ipᷣm dili⸗
git/ ipᷣm letanter audit ⁊ patienter. Ex cuius leti⸗
cie oñſione cõiecturare põt:q ipᷣe illam ſic erermĩa⸗
iit:itaĩ ꝗꝓoſito qͥ apð ſeipᷣm vermĩauit ſe ↄtẽptibilẽ
eſſe:ipᷣm cõtemptibilem aſſerentẽ non odit:ſed dili⸗
git tanqꝙᷓ veterminatõnem ſuam cõmẽdantẽ: ipᷣmq;
patiẽter ⁊ c applauſu audit.Ex cuius patia et ap/
plauſu cognoſoet᷑ ꝙ ipe ſic qõnem apud ſe vetermia⸗
uit. Si vo iraſcitur: patet ꝙ aliter qõnem vetermĩa
uit:⁊ ideo iraſciturotra illu:qꝛ veterminatõneʒ ſuã
vitupꝑauit:ĩ h ꝙ vtmĩauit ſe nobilẽ ⁊ aliꝰ etmĩauit
ipᷣm eẽ ↄtẽptibilẽ ꝑ expimẽtũ q illate cõtũelie coãſci
poteſt quis humilis ſit vel ſupbus.Et ponitad hoc
exemplũ beatus Grego.li.j.dyalogoꝝ.c. xv. væ qdaʒ
conſtantio:ad quem quia ꝓpter ſanctitatem famo/
ſus erat inter alios confluit ad videndum quidam
ruſticus et quidam habitu ⁊ coꝛpoꝛe vfoꝛmem:lam

pademq; quaſi cõtemptibileʒ officiũ reficienteʒ ipm

cõtempſit:quod Cõſtantius andiens ipᷣm amplexa
tus ẽ dicens ipᷣm ſolu v eo bñ indicaſſe ð quo⁊ alijs
oĩbus quaſi experimẽtalem cõclndit btũs voreg.di

gens:qualis qͥſq; apud ſe lateat:illata cõtumelia ⸗

N Purcntſeuae ligtan cuiu⸗
abetimpator
ſcntimpatoꝛterrenveinitate ſebellea
icpies elconcoꝛtiu guantücungh⸗
feagigt tume inſignü rebellionis30
inpoſtamm humdlatöenmupffang
quscdoq di riuitilli reecificanino
nrhanlirutſnbanſna Grn
mmus em in ſtatu innocetie muros an
ſane et figoꝛe et noꝛteet omni mile
Alicetet iuſticioꝛiginale:ſeg gorerre
tro ſummũ inpatoꝛé wum: mun iſhiff
liimeeuperabiliten/,quantumciq
leſu ſbirecöcillauent et ad pace feren
ſgnürebellionisprttentenos ad loch
inporeſttverenoluit iad paradiſig
ſgnüctärcanſam efennz dumilurt
uunmufüllänüs artanos dunhoce

edificare volnir ſed ommimiſenis nos

tob eſſepoluit opterhoc d
os c
emleniai
lcias ſuas hum

Arꝰ. iij.
xiij.

tpſal g gpterinin
Hiserii chcordat degeti
de Rec⸗
uunnehomininlnighunlie

ngtenaz Nerarij wpe diſt metig

ni. Oiant populo ſno

Kichsnectisiſcnrhinii ito 5
B ehumilitas ited
igusſignarenus ſtendikalun .
innoducno. Eſtpninoeſtenceti⸗

ſetgatonts Kelpeſionts eptnd,
roſtidunthumlitatanincongen
rocnctam. Scdogidernhunſh
eſinüeſtaliup pitutuminarte
ini peima lrms humntlitatöoſten
epatlentis guis nerbacotymelo⸗
a gatienterouciat Etiplochnit
nonium non hobereguia lle pe⸗
inor prlnapyliterin coꝛdeſno de⸗
loſumeſſerzcötenptibllen: o
oſehaber. Bicntergo gimagiſt
inauitilibro ſuorſilſto magiſtto
glures alios epſenterglinoſnpen
egeret. etenminatonen conen
OIno Wſeicut hi Ntenminanmn
8illsm drteminanit lleqlihin
raillä noniraſcthpl oihndl

it 1patiente:. Er l olgl/
ellan ſenmd
zapd ſihm urninut oinni

nbllenofenenti neil ſil nl

cnianti lonq
luſiauft Etle i n
nitſcoen hin⸗ emun
r attgatn lolen amn
mlll gunminenung
iiaut l ohie Aliintni
mnuniri filnte cotueltch

atöenſuam

Arꝰ iiij.
Vj.
vj.

Arti. v.

Humilitas
bat. Mam ſicut ſuperbi honoꝛibus: ſic humiles ſua
iectione gratulantur. Quante ergo humilitatis
fuerit penſate:qui veſpicientem ſe amplius amauit.
Seg qui gloꝛiam non querit contumeliam non ſen
rit: non erubeſcit confundi apud homines: qui ſo⸗
lam gloꝛia m querit wi: non wlet e wiectione qnni
non affectabat exaltationem. Patet ergo ꝙ ſicut in
igne pꝛobaturargentum et aurum:ſichomines rece
ptibiles in camino humilitatis:Eccli ij. ¶ S

noh .Becun⸗
dum etiam: ꝙ videlicet humilitas exterius oſtenſa:

ſignũ eſt aliarum virtutum intrinſecaꝑ: patet. quia
ſicut terra baſſa ſignum eſt fertilitatis/ ſicut eſt incli
natio ramoꝛum arboꝛis tempoꝛe fructuum ſignum
fructuum copioſitatis:quia quanto plus eſt fru
ctn onuſta: tanto plus caput ad terrã indlinat. Idẽ
fatet in ſpica: que ſitempoꝛe autumnali ſine vento
ue conditioni et nature terelicta incline tur: ſignuz
eſt ꝙ eſt grano plena:in illa vo que recta ſuper ali⸗
gas eminet:talis erectio eſt ſignũ vacuitatis: vel
aues vel infoꝛtunia grana ſua amiſit. Sic m Bern.
quando vides hominẽ in omnibus humilẽ: habeto
bonũ argumentũ virtutũ et gratie inhabitantis:qꝛ
ſicut vbi locsbaſſus: ibi aqua vel humoꝛ:ita vbi hu⸗
militas ibi ſapientia: Pꝛouer. xj.
Segd quia paꝝ eſſet humilitatem habere vel oſtẽ
Tere ſi ſtatim amitteret᷑. Ideo oſtendere reſtat:quo⸗
modo humilitatẽ in nobis veus miſerijs que pati⸗
mur:conſeruare ſatagit. ad cuius diligentiaz in hoc
pienine videndã ſcire opoꝛtet ꝙ imꝑatoꝛ celeſtis in
oc mõ quodammodo habet impatoꝛis terreni: qᷣa
ſicut imꝑatoꝛ terrenꝰcinitatẽ rebellẽ ab eo obſeſſaz
vi capiẽs:vel concoꝛdia uantuũcunq; ciues ad pacẽ
recipiat.tamẽ in ſignũ rebellionis:2 ad eoꝛũ maioꝛẽ
impoſterum humiliatõem muꝝ frangit ciuitatis/et
quãdoq; dũ viuit illũ reedificarinõ ſinir: vt ſic illos
in humilitate ſemꝑ conſeruet. Sic in poſito. habui
mus em̃ in ſtatu innocẽtie muros cuſtodiẽtes nos a
famelet frigoꝛe/et moꝛte:et omni miſeria:gratiã vi/
Tlicet et iuſticiã oꝛiginalẽ:ſed ꝓppter rebellion⸗ cõ⸗
tra ſummũ impatoꝛẽ vum: murt iſti fracti fuerunt
tãirrecuperabiliter q quantumcũq; veus nos moꝛ
te ſua ſibi recõciliauerit:et ad pacẽ receꝑit: tamẽ in
ſignũ rebelliomis pꝛeterite nos ad locũ quo eiecti
fuimus reſtituere noluit.i.ad paradiſuʒ terreſtrẽ.in
ſignũ etiã ⁊ cauſam effectiuaʒ humiliationis perpe/
tue murũ illũ n circa nos dũ in hoc ſeculo ſumus
edificare voluit.ſed omni miſeria nos vndiq; oper⸗
tos eſſe voluit ꝓpter hoc œdivos contemptibiles ⁊
bumiles omnibus po ulis: Malach. j.ð quibus di
cit pſal. ꝙ ꝓpter iniuſticias ſuas humiliari ſunt: ps
cvj. ¶ His etiã cõcoꝛdat decretũ:dicens. ꝙ ideo ma
lum pene homini reliquit vt humilietur:et haberet
mateniaʒ exercitij. ve pe. diſt. j. medicina. §. ſicut pꝛi
mi. Dicut populo ſuo nociuos vereliquit inimicos:
vt in his erudiret hieruſalẽ: Juð.iij.
uius aũt hũilitatis ↄſeruate ſex ſunt vtilitates
zumo eĩ gratiã impetrat. Scdᷣo pct̃a purgat. Ter
o veo amabilẽ facit. Quarto vemones fugat. Quĩ
to a multis malis pᷣſeruat. Sexto ad celig oꝛiã du⸗
cit. ¶ Pꝛimũ patet:qꝛ ſicut a nubib aque deſcẽden⸗
tes inferioꝛa petũt loca:ita gratia ⁊ ſcia que edificat
⁊ virtutes tã intellectũ illuminantẽ qᷓ affectũ infla⸗

mantẽ abũdantius ad humiles vſcedit ab illo qui

ſupꝑ bis reſiſtit:et humilihbo dat gratiam.j. De.iiij. ,
EPrmi em̃ pꝛimo ſenſibili patet exꝑimẽto quo di
cit: ꝙ exiſtẽs in puteo ꝓfundo xe clara die ſtellas vi
ere poſſet/ vel ad minus limpidiꝰcelũ videret ꝙ ali⸗
us qui in tãpꝛofundo nõ eſſet loco. Cuius ratõ ẽ qꝛ
eñ circa oculos lumẽ nõ ſit ĩ quo virtus viſiua ſit di⸗
ſꝑſa:opoꝛtet ꝙ ipſa in ſe ſoꝛtioꝛ ſit ad alta videnduʒ

qᷓ ille cuius virtus eſt in vidẽdo diſperſa. Bic in p⸗

poſitoꝛqul pfundins virtutẽ

et gradum cœſcendit

umilitatis: limpidius celeſtia videt:et in cognitõ⸗
ne ver et ſupſius amplius illuminaturab illos quo
vicitur: q; abſcondiſti peca ſapientibus et pꝛudenti
bus:qui ſq; habent viſum mentis per mundi ſapiẽ⸗
tiam/et huiuſmodi diſperſum:et reuelaſti ea paruu
lis:id eſt humilibus qui viſum mentis in humilita-
tis puteo vnitũ habent. Nota. V. ij xij. Cuius

ratio alio patet exꝑimento

uo omnes videmus:

quanto quis altioꝛa aſcẽdit loca:tanto lura et ad
diſtantius videre põt. Sic ſpũaliter q altius ad de-

um p humilitatẽ et bonã vitaʒ
duabus ſitulis vna deſcẽdente:

aſcẽdit:quia ſicut de
alia aqua plena aſcẽ-

it:ita duʒ quis coꝛpe vſcendit:ſitula anime plena
ſapientie coꝛãſcœo aſe cendit. Durge ergo illuminare

hieruſalẽ. Noſtra em humiliatio no
ſurgere:noſtraq; illuminatio eſt

oſtrũ coꝛam deo
¶ Bec ſatis expᷣſſe

patet in vi.patrũ x quodã heremita:qui nec opꝛio
ſtudio/nec oꝛstionibus/nec leiunijs:cum tamẽ pꝛo⸗
pter hoc multis diebus leiunaret / intellectuʒ cuiuſ⸗
dam ſermonis inuenire potuit. Cu ergo ſurgeret:et
iret verſus quendam alium:vt ab eo intellectuʒ ſer⸗

monis humiliter peteret/ange

luʒz dei ſibi obuiũ ha⸗

buit vicentẽ. Ouia inquit modo humiliatus es: vt
ab alio diſcas/oſtendo tibi intellectũ ſermõis.ſic hu

militate obtinuit: quod oꝛatiõ

e et ieiunio obtinere

nõ potuit. Et ſic patet qꝙ; veꝝ eſt qd dicit Ptolome⸗
us in pꝛincipio almageſti.qui inquit inter ſapientes
humilioꝛ eſt hic ſapietioꝛ. Gicpatet quomodo bu—
militatẽ intellectus illuminat. vide. S. iij. ix. e⸗
cũdo etiã affectũ inflamat.quia ſicut pomo quanto
directius ſupponitur coꝛpoꝛi ſolari tãto coꝛpaliter
plus caleſcit:ita quãto ꝑ humilitatẽ directius ſup⸗

onit᷑ veo: tanto plus charitate caleſcit.

umilis vo ſupponitur: quia

olus em
ſuperbus cũ lucifero

equalis vel ſupioꝛ cæo eſſe vult:vel nõ ſubeſſe veſide⸗
rat:ne ab illo cni ſubeſt puniatur. Et nõ ſoluʒ intel⸗
lectũ et affectũ:ſed etiaʒ omnes anime potẽtias hu/

militas virtutibus pficit:quia

ſicut foſſa in vna ma

gna area vel terra factaſomnes aquas aree ad ſe cõ⸗
gregat:ita hic quia dũ homo humiliter v ſe ſentit:

et ſine inuidia omnes virtutes

in om̃ibus alijs qui ĩ

area eccleſie cõtinẽtur diligit cñ ſitula dilectõis fru
ctus omniũ virtutũ:et aquas ſapiẽtie quas ĩ alijs di
ligit:ad puteũ tra hit ſue humilitatis.ſicut patz. C.
j.xij. Sicĩ om̃ibus potẽtijs anime cõfirmauit om⸗

nes humiles populi.j. Mach.
tiam acquirit. S. G. iij. x.
tur ſecũda:qu ia ſicut lumine co

iij. Mota qualit᷑ gra
r iſta vtilitare ſequi
ꝛpoꝛali aduemiẽte:te

nebꝛas recedere neceſſe eſt: ita lumine gratie et vir⸗
tutũ humili aduenienti: neceſſe eſt tenebꝛas recede⸗
re peccatoꝛum. Sic inſuper candele extincte ⁊ fumi⸗
gati et fetenti ꝑ ſlumẽ candele accẽſe: cui directe ſup
honitur mediante fumo qui aſcendit reaccenditur:
fetoꝛibus illis penitus fugatis:ita peccatoꝛ ĩ ala ex⸗
tinctus directe ſub væo et eius vicario P confefſiõis

hu militatẽ poſitus:mediãte fu

mo cõfeſſiõis euoti

onis et oꝛõnis:reaccẽditur peccatoꝝ fetoꝛibus pent
tus fugatis. Sic ergo extinctus fumũ oꝛoõnis ad cũ
mittat: dicẽs.vide dñe humiliratẽ meam:et dumitte
oĩa delicta mea: In pſal.xxnij. vt poſtmodũ illumi⸗
natus:et laqueo dyaboli liberatꝰdicere oſſz. hu

miliatus ſũ et liberauit me:in pſal.cxiiij

Ex iſtis

dua bus ſequit᷑ tercia humilitatis vtilitas. cum eniʒz

nihil vo vel bonis homĩbus h

ominẽ odibilem faci

at:niſi peccatũ et vfectus gratiarum et virtutum.:
ſequitur q humilis peccatoꝛũ fetoꝛibus et tenebꝛis
eyxpulſis:et gratijs illeminatus:ſit tam xo qꝙ;ᷓ homi
nmibus ama bilis:nõ ſolũ bonis 21 modeſtis ̊ etiã di⸗

xviij.

— & .

xix.

nj.

Humilitas

ſcolis et ſuperbis humilis nãq; humilẽ diligit:quia
in virtutibus et vᷣt uoſis charitate infoꝛmatis:ſem/
per tenet regula:q ſimile diligit ſibi ſimile.A ſuper
bis etiam pꝛo tanto diligitur: q; quanto eis placetĩ
hoc ꝙ eis ſubijcitur. Superbus vo a contrario ſen⸗
ſu tam veæo qᷓ; hominibus diſplicet.humilis enim il
lum non diligit quem ſcit a veo non diligi:nec ſuper-

bus:quia nollet habere parem vel ſuꝑioꝛem. Vel⸗

xxij.

Erẽplũ.

Exem.

xxiij.

let em̃ ꝙ omnes ſibi humiliarentur:quod ille facere
vetat.in vicioſis em̃ regula fallit qua dicit᷑.ꝙ ſimile
diligit ſibi ſimile.cupidus nãq; cupidũ odit incqtuʒ
ꝓillum ſtat quo minus lucrat᷑.¶ Exquo ergo humi
lis ab omnibus diligit᷑:gloꝛietur ſemꝑ humilis: Ja
co.j.¶ Ex iſta vo terciajquarta ſequitur humilita-
tis vtilitas:q ille qui eſt veo et homĩbus amabtlis ẽ
vyabolo abhominabilis.iuxta illud Eccli.xii.Ab⸗
hominatio eſt ſuperbo humilis illiuſq; fugit hoſpi⸗
tium in quo veum videt hoſpitatũ:nec in illius libẽ
ter moꝛatur ſocietate:etiaʒ in alieno hoſpitio quod
hyſtoꝛijs oſtenditur v vi.pa.acceptis. In illis nan-
qʒ continetur quodam humili viro:qui cuʒ a qua
Dam vemoniaca in vna percutereturmaxilla: cuʒ ex
chꝛiſti vctrina humiliter alteram pꝛeberet: ſtatim
dyabolum fugauit:qui ad tante humilitatis pᷣſen⸗
tiam moꝛari non potuit. Se alio etiam ſancto ibidẽ
continetur viro. ad quem cum dyabolus ĩ foꝛma ve
niſſet angeli:ad ipſuʒ pꝛoculdubio vecipiendum:aſ⸗
ſerens ſes voo angelum miſſum. Reſpondit heremi⸗
ta. Eide ne foꝛte aliunde veneris.quia ego dignus
non ſum vt ad me angelus ei mittatur. Quo dicto
ſtatim euanuit humiũli reſponſione fugatus. Sic po
ulum humilem ſaluum facies:in pſal xvij. Mon ſo
um a dvemonumſſed etiam a multoꝛũ maloꝛum taʒ
culpe ꝙᷓ pene periculis.in quo patet quinta humili⸗
tatis vtilitas.¶ Mꝛ autem a malis culpe humilem
pꝛeſeruet:patet in vi.patꝝ de ſancto Anthonio: cui
totus mũdus plenus oſtendebatur peccatoꝛũ laque
is.et ipᷣo quereti:quis illos euadere poſſet laqueos.
reſponſum fuit ꝙ ſola h umilitas.que quidẽ reſpon
ſio rationi cõuenit naturali:et etiam quotidiano ex
perimẽto.naturaliter em̃ parui piſces rhete euadũt
vbi magni capiunt᷑. Sichumiles rhete dyaboli eua
dũt ꝓ loca humilia caute.j.Mach.vj.¶ IJdẽ etiam
ð malo patet pene tam temꝑalis qᷓ; eterne:a quibo
humilis ſepius qᷓ ſuperbi liberantur:quotidie nan⸗
q; hoc videt᷑ e pena tꝑali:quia frequẽter accidit q;
ſuꝑbi ſuperbe ad omnia reſpondẽtes et elate ſe ha⸗
bẽtes:multa audiũt verba amara ? ceriſoꝛia:multa

ſuſtinẽt verba grauia:et quãdoq; occidunt᷑:vbi hu⸗

xxv.

militer reſpõdẽetes ⁊ ſe habẽtes euadere poſſẽt:⁊ alij
qui ſe humiliter habẽt euadũt.(Eſt ̊ v iſtis duo⸗
bus ſuꝑbo ſcʒ ⁊ humiliĩ hoc caſu. Pꝛimo ſicut de al
ta turri vel arboꝛe ⁊ parua wvmo.Alte nãq; turres⁊
cãpanilia frequẽtius ſuſtinẽt maioꝛes tonitrui⁊ ful
furis et ventoꝝ ictus ⁊ impetus. frequẽter em̃ talia
loca a fulgure et terrem otu ꝓſternunt et veſtruũtur
inhabitãtes/quãdo loca humilia nõ ledũtur.ita hu
milibus liberatis ſuꝑbi vſq; ad infernũ pꝛoſternun
tur in aduentu filij vi. cuius aduentus fulguni aſſi⸗
milat᷑ ipſo teſte Luce.xvij. Sicut inquit fulgur cho
ruſcans:ita erit aduẽtus filij ei ad veſtructoeʒ ſup⸗
ple ſupboꝝ:quãdo implebitur quod eis ꝓmittit di⸗/

cens. S.loꝛioſos terre hũiliabo: Yſa. xlv. In illo em̃

tpe conſtituit dñs humiliare omnẽ montæ excelſuʒ:
Haruch.v.¶ Eſt ſecũdo cæ iſtis duobus ſicut p ma
na quercu:vłalia arboꝛe in mõte ſita:que multos
uſtinetventoꝝ impulſus:quibo qũq; ꝓſterniturvbi
arũdo in valle euadit.vñ in die iudicij ſupbis admi
rãtibus quõ ad infernũ pꝛoſtratiſunt:reſpõdere po
terunt humiles:ſieut ſcom fabulas reſpondit arun

w quercui:que erat vento ꝓiecta ad lacũ: quo arũ Fabula.

dines creſcebãt:quas cũ alloqueretur admirãs que
rẽdo:quomõ ipſe tamdebiles ſtabantivbiipſa cũ to
ta ſua foꝛtitudine pꝛoiecta fuit. Reſponderũt arũ⸗
dines.Si feciſſes inquiũt quod nos fecimus:nũc ere
cta ſtares.nos capita inclinauimus:ventoſq; trãſi⸗
reꝑmiſimus. Quibus trãſeuntibus iteꝝ capita ere
ximus:damnũq; euaſimus.tu vᷣo dure reſtitiſti.⁊ ri
gide te ↄtra foꝛtioꝛẽ erexiſti:ideo cecidiſti ⁊c. Ita in
ꝓpoſito. Sicut em̃ iſte arũdines reſponderunt: ita il
li qui vo et homibus in his que ſine peccato ſuſtine
re poſſunt/capita inclinãt humilixer penitentiam.
et omnia que a væ infligũtur: vel hominibus ſuſti⸗
nentes dicere poterunt in illa die ſuperbis qui ideo
tũc cadẽt:qꝛ ſuꝑbe cõtra veũ ⁊ hoĩes erigebatur.ipᷣi
vo humiles ideo ſaluabũtur:et tũc erigẽt capita:qᷓ
pꝛius inclinauerũt.eſt qui ab humilitate leuabit ca
put:æccli xx. Sic populũ humilẽ tunc ſaluũ facies
et oculos ſuꝑboꝝ hũiliabis:in ps.xvij.qꝛ ſicut ſuꝑ⸗
boꝝ gloꝛia pꝛecedit et humiliatõ ſequit᷑:iuxta illud
Hꝛouer.xxx.ſuꝑbũ ſequitur humilitas: ita bonoꝛũ
gloꝛiã pᷣcedit humilitas:Pꝛouer.xv.¶¶ In qua au⸗
ctoꝛitate ſexta notat᷑ humilitatis vtilitas.Ad cui
æclarationẽ eſt ſciendũ:q ſine humilitate ad regnũ
nõ peruenitur celoꝛũ:quod tali oſtenditur ratõe ad
terminos oppoſitos:motus eſſe opoꝛtet oppoſites:
ſicut in parte oſtenſum eſt. G.S.j.xxxij. Bicut pa⸗
tet ve terminis ſurſum et oꝛſuʒ:qui qꝛ oppoſiti ſũt
motus ad illos cõtrarios eſſe opoꝛtet. Sed motꝰad
infernũ voꝛſum eſt motus ſuperbie.pter qð pꝛimo
angelo apoſtate ĩ figura regis babylonis dicit᷑ Ia.
xiiij.etracta ẽ ad iferos ſuꝑbia tua:acidit cadauer
tuũ/nõ ꝙ angelus coꝛpus habeat: ſed qꝛ peccãdo vi
lis effectus eſt:et fetidus ĩ conſpectu vi ad modũ ca
daueris. Si ergo ꝓ motũ ſuperbie veſcenditur ad in
fernũ veoꝛſum:opoꝛtet ꝙ ꝓ motuʒ humilitatis que
ſuperbie contrariatur:ad celũ moueatur ſurſuʒ. Et
quia talis humilitas per quandaʒ ſimilitudinẽ ha/
bentẽ illã quaſi pueru efficit.ideo dicit ſaluatoꝛ Au
ce.xviij.ꝙ niſi quis acceperit regnũ dei ſicut puernõ
intrabit in illud:id eſt miſi ſit humilis obediẽs ſicut
puer/humiliamĩ ergo et exaltabit vos: Ja.iiij. Mec
aliter exaltari poteritis:qꝛ ſicut rota nũqᷓ; aſcẽdit a
parte poſterioꝛi:niſi pꝛius dveſcenderit ab anterioꝛi
Ante nãq; aſcẽſum poſterioꝛis ꝑtis pᷣcedit veſcẽſus
anterioꝛis. Sic anteꝙᷓ gloꝛificet᷑ ſupple in moꝛte que
eſt poſterioꝛ parshumiliatur pꝛius in vita q̃ eſt an-
terioꝛ pars:Pꝛouer.xviij.(¶ Bicut inſuper arb oꝛ in
altuʒ nõ mittit ramos niſi pꝛius pꝛofundet radices.
Et quãto ꝓfundius radices mittit: et fundamentũ
ponit:tanto altius et ſecurius arboꝛ et edificiũ aſcẽ
Tere poteſt. Ita qui ſe ſupple pꝛofundius ⁊ plus hu
miliat:altius exaltabit᷑: uce .xiiij. Ex iſtis ſex hu
militatis vtilitatibus patet:ꝙ humilitas vinee aſſi
milat᷑:quia ſicut vitis inter arboꝛes veſpectioꝛ ẽ:ta⸗
mẽ magis eſt fructuoſa:ſic cõditõ humilitatis ⁊ hu/
miliũ in hac vita multis veſpectioꝛ apparet:tam en
eſt fructuoſioꝛ: quia qui humiliatus fuerit erit ĩ glo
ria: YJob.xxij. Mec miꝝ:qꝛ ille eos plãtat qui humi⸗
lẽ ſubleuat:Eʒech.xxj.Hec me cõſolata eſt in humi
litate mea:in pſal.viij.
Ex iã dictis ratõ ppatet ſexti articuli.iã em̃ pꝛedi-
ctũ eſt ꝙ ſine humilitate ad celũ nõ puenit᷑.volenti
bus ergo illuc pertingere:nõ ſolũ neceſſe ẽ humilia⸗
ri vt illuc perueniat: ſed etiã rõnalis neceſſitas ẽ hu
miliari. Pꝛimo ꝓpter locũ in quo ſumus.Gcdo pꝛo
pter ſtatũ quem tenemus. Tercio ꝓpter opera que
nobis incumbunt facienda. Quarto pꝛopter alias
virtutes habendas/ſine quibus ad celũ nõ ꝑtingit.
que ſine fundamẽto humilitatis haberi nõ poſſũt.

xxvj.

ee iaſicntpauperlſe
deinuͦpatet: uu ſint hauper
lmntotenoſſna; egnint Gicbom
millancoſe No ergd Pomlliste ntde
us cius: Etck nij Gicut pauperen
Diuirisin guem humiliterdanantaa
et Gccus repentinoutöem bum
te ipſal jDecundu patet pil
lliumlneccleſa poſttumanlutoyelt
Iit inatote ſam. Gichomo n bun
itatem chanitat et cctems pirtutes
ſoditſecqnodluseſt in copullulan
Cbumilituto oqureta qua inumixal
ſitauig diufficten ſehumoꝛe ſczche
1.(Deancoidenpatetperepemplr
Mbeclficis cooniibusin geibus rie
ha uſtociatotins edificier fortituch
dia Nhegetfuncamatugn deſicttder
lotum aitthiiicun Dicſpintuaiie
nafcſinmniogfntenin
ltattz uo ſubtracto adit Diant n
uelſenuneſtnellfincemant
iccſtfenwum tainefiſzi
nifatigeggretſüturet pinnimn

xxvij.

eg
ndtleſgenentu
Alnät hn
nigitn it nen
W
Cuſaluadi noles nlehunnn

num er dnligu oſitiſu
Wlt doiſih: ſitin
mnzeſecpoi. men
6 motus ſuperbie Ytrqö ine
iſinum tegsbubſion⸗ diat gli
d iinosſuphutnagcicit acane
ns chpus babent ſed qrheccicoti
tfetidus i onſpean mad mociie
Pmotüͤſuperbie deſcendituroi
portet . motuz bumilitans gua
nutunad celi noueoturſurſiz
limsper uana; ſimllitudine o⸗
neni efiat eo oat ſoluatotn
acapent reni ai ſtcutpuerno
Iat mii ithumlis ohedlis ſint

ſo et eroltubit voo: Joi

ipnins dſcendenit ab anleninn
poſtenions gnis crcit dſceſt
ccͦglorificek ipplein manei
ummlliaturuinsin vita ieſten⸗
rwiq⸗(Bicntinſuperafherin
nbaniilnshnflhlt uln
nsradictsmittit: kinemen
setſechnisarbottteti .
niſeſopplepꝛofuncin /9

n,iij. Eritolerhl
nikicti fen f

iii ieen
nitis:e ſicut rota nüij aſcedit a

yx.

m.

Jeiunium . J ..

Pꝛimum patet: quia locus ĩ quo ſumus carcer ẽ:
incanceratis autem conuenit:ꝙ humiliter ſe habe⸗
ant:quia ſuperbia tarde vel nunqᷓ; liberabũtur:hu⸗
militate vo eitius liberan poſſunt cum illo qui di⸗
cit.humiliatꝰſum ⁊ liberauit me. In pſal.cxiij. DSe
cunduʒ patet:quia in tali ſumus ſtatu: q; neceſſe eſt
nos ab alio regi ⁊ regulari:quia aliter multis malis
expoſiti erimus taʒ culpe qꝙᷓ pene:ſicut illi qui eximũ
tur a pꝛotectione regis et pape:a multis Pollantur
ſicut patet.E. ix.iiij. Qui vo regulari vult:o oꝛtet
ꝙ inferioꝛ ſit:quia hoc oꝛdo habet narure q; ſemper
ſuperioꝛa regulantur:ſicut patet ce coꝛpoꝛibus cele⸗
ſtibus et inferioꝛa regulãtur:ſicut patet de iſtis coꝛ
poꝛibus inferioꝛibus et elementis que in creſcendo
vel vecreſcendo a ſuperioꝛibus oꝛdinem accipiunt ⁊
cauſam:ſicut patet e arboꝛibus / herbis / floꝛnbus: q̃
ſole appꝛopinquante creſcunt. et de mari quod per dir generalitas. Scdo inductõ.Ter
lune motum fluit et refluit. Sic in pꝛopoſito: om/ H cio vtilitas.Quarto circumſtantie.
ne regimen noſtrum a cæ et miniſtris eis:qui refoꝛ⸗ 0) Muinto neceſſitas. Geyto frangẽti
mabit coꝛpus humilitris noſtre:Philipᷣ.iij. Et nõ um excuſatio cũ repꝛobatione.
aliud ꝙᷓ coꝛpus humilitatis: ſicut nec fullo pannym Mtũ ad pꝛimũ eius generalitas ẽ oſtẽdenda qtũ
refoꝛmat:qui ſub pedibus non ponitur. ¶ Zereuʒ ad duas eius ꝑtes. Pꝛimo videlicet q̃tũ ad ipſum ie
etiam patet:quia opus quod nobis incumbit eſt dei iunãtem. Secũdo qtũ ad ipſum tẽpus quo teiuna⸗
lare contra dyaboluʒ.qui vo ſuperbus contra eum retenetur. Ypᷣe nãq; ieiunãs generaliter in omibus
non pugnat:ſed ſub eo militat:nunqꝙᷓ eũ vincit. Qui coꝛpoꝛis ſenſibus ieiunium quideʒ habere debʒ:cuiꝰ
vo humilitate vel patientia contra eum pugnant: ratio eſt ſcm Merñ.ſermonexxxviij.quia nõ ſolum
vincunt. Gic ergo dum patientes vincunt de fna vir Fl peccauimus: ſed etiam alijs mem bꝛis et ſenſi⸗
tute gloꝛiantes humilias: YJudith.vj ſicut patʒ. A. us. Cum ergo ieiunium ſit ſatiſfactio pꝛo pꝛeteri⸗
xv.xix.¶ M ρ uartum inſuper patet: quia humilitas tis velictis.iuſtum eſt q; in omnibus ſen ſibus ⁊ coꝛ⸗
virtutes ſine quibus non eſt ſalus acquirit et cõſer⸗ poꝛis partibus fiat ſatiſfactio ĩ quibus fuit velictũ.
uat. Pꝛimũ patet:quia ſicut pauperſe diuiti humi⸗ Bed in omnibus partibus ſenſuũ fuit vlictũ: ergo
liando elemoſynaʒ acquirit. Sic homo virtutes hu omnes ſenſus quodammodo ieiunare bent. vtpo⸗
miliando ſe co.ergo humilia te wo:et expecta ma⸗ te oculus a curioſis aſpectibus ⁊ vanitatibus.ZFlu⸗
nus eius:Eccli.xiij. Sicut pauper eypectat manum ris a nocino auditu: guſtus ab inoꝛdinato et nimis
diuitis:in quem humiliter clamantem diues reſpi⸗ lectabili cibo vel potu:et ſic de alijs.vt . leiuniuʒ
cit. Gic veus reſperit in oꝛatõem humiliũ et nõ ſpꝛe⸗ vel ceteraꝑ rerum abſtinẽtiam affligat animã ſuaʒ:
nit ⁊c.ĩ pſal.cjBecundũ patet.pꝛimo:quia ſicut Numeri.xxx.(¶ Tale nãq; ieiuniũ eſſe eberet: ſi⸗
lilium in eccleſia poſitum:in lutovel terra diu cuſto cut ventrẽ vacuũ replet cibis:ita animã repleat vir
dit viriditatẽ ſuam. Sic homo in humilitate virgi⸗ tutibus. Si ergo ſemel ĩ die comedit: illicitis pee
nitatem/charitatẽ et ceteras virtutes/ nõ ſolnm cu⸗
ſtodit:ſedquod plus eſt in eo pullulant:qua in radi
ce humilitatis ꝓdurat:a qua ſi nimix abſcindit᷑ are⸗
ſcit:quia viuificãtem ſe humoꝛẽ ſcʒ charitatis amit
tit. ¶ Secundo idem patet per exemplum ſumptuʒ
ab edificijs coꝛpoꝛalibus in quibus videmus ꝙ ma
gna cuſtodia totius edificij ex foꝛtitudine et cuſto⸗ quis peccatis perſeuerare.ſequitur. Mũquid iſtud
dia vpẽdet fundamẽti:quo ⁊æficiẽte vel ſubtracto vocaui ieiunium et diem acceptabilem wmino. ſup
totum cadit edificium. Sic ſpiritualiter tota foꝛti⸗ le nõ. Sed quale ſit ieiumũ quod ei placet: patet ꝑ
tudo edificij ſpiritualis ex fundamẽto ſurgit humi e quod ſequitur. Mõne hoc magis eſt ieiuniũ qð
litatis:quo ſubtracto cadit. Sicut ergo ĩ edificõ coꝛ elegi:diſſolue cogitationes impietatis:ſolue faſcicu
oꝛali ſignum eſt mali fundamenti: quãdo opus ad los vepꝛimentes:frange eſurienti panem tuum 77. 2
euẽ cadit ventum:ita in edificio ſpirituali quãdo il omne onus diſrumpe: id eſt omnia onera peccati 3
li qui foꝛtia aggrediũtur:et virtutum edificia foꝛti⸗ te pꝛoijce:et omnes ſenſus a peccatis retra he.ſeqni⸗
ter faciunt:ſi foꝛteleui verbo illius qui edificiũ coꝛ⸗ tur. Cũc inuocabis et dñs exaudiet: ſi abſtuleris te
rigere nititur: vel als eos repꝛehendit/vel quacunq; medio tui cathenam:ſcʒ peccati:et veſieris digitum
aduerſitate opus inceptum vel dimittere minãtur/ extendẽ ad aliena bona detinenda: vel ve nono occu
vel omnino ab illo ceſſant:ſatis oſtendũt q; ſuꝑ hu⸗ pãda.et loqui qð nõ pꝛodeſt ſq; iurãdo/vtrahendo/
militatis fundamentũ ſtabile et ꝓfundũ nõ erat fũ⸗ et hmõi.Tũc oꝛietur in tenebꝛis lux tua c ¶ Tem
datũ:quod ad tã paruã aurã ꝓſternit᷑. ¶ Ex effectu pus vo ad ieiuniũ oꝛdinatũ pᷣter alias vigilias: que
nãq; oſtendit᷑ ꝙ ſuꝑ fundamentũ vane gloꝛie aliqua in eccha ſub pcepto cadũt: eſt tota quadrageſima ex⸗
liter erat fundatũ:quo ſubtracto opus cadit:qꝛ em ceptis dieha dñicis:ita bñ ſub pᷣcepto cadit feria ter⸗
ſicut illud fundauit vt ſingnlariter in eovideretur: cia /. quinta ſicut ſexta:qꝛdicit vecretũ q; illud ieiuni
nullo modo in illo vefectuoſus inueniret᷑ ideo iſtis um adeo ſtricte eſt obſeruandũ:vt qui vnũ diẽ frege
ceſſantibus ceſſat opus.quando nãq; repꝛehẽditur rit bis comedẽdo.totã quadrageſimã vid et᷑ violaſ⸗
videtur ſibi ꝙ ſaltem in hocnon acquirit quod ere⸗ ſe ſiue inhonoꝛaſſe. v con. di.iij. nõ liceat. et. c.nõ op
didit:et quod acquirere intendebat: hominũ ſcilicʒ tet. Cuius cauſa ẽ:nõ ſolũ qꝛ Chꝛiſtus/ moyvſesſhe⸗
laudem:tanqꝙᷓ; operig mercedem:mercede vo ſubtra lyas tot diehns leiunarũt:quoꝛũ ieiunio congruuʒ
cta:quod mirabile ſi operari cenſent:quia humilia⸗ eſt noſtrũ cõfoꝛmare ieiuniũ.ſed qꝛ illi dies ſunt q⸗
tum eſt in laboꝛibus coꝛ eoꝛum.in ꝓſal.cvj.¶ Rer⸗ ſi œcima dierum torius anni. Sicut ergo alia veci⸗
cio idem patet per exemplum ſumptum ab ignis et mamus bona:ita rõnabile videt᷑ q etiam dies væci⸗

vinearum et metalloꝛum cuſtodia. vinitoꝛes nanq;
floꝛes et fructus quantum poſſunt ſub folijs abſco⸗
dunt:nea flumine vel alia tempeſtate ledantur. Ai
nera etiam auri vel argenti vel alioꝛum metalloꝛuʒ
ſub terra abſconditur. Ignis etiaʒ ſub cinere. G. iij.
Eij. Et multa alia etiam abſconduntur ne smittan
tur:ſicut oſtenſum eſt. . v. vij. Sic etiã omnes vir⸗
tutes ſub humilitate abſcondende ſunt arq; cuſto-
Diende:ne a vento inanis gloꝛie aſpoꝛtentur.ſicut
puluis ve manu non abſcondentis aſpoꝛtatur: poe
tantis viſum vel exerceat vel œbilitat. Sic ſcõm be⸗
atum ꝛegoꝛiũ ſententialiter:qui ceteras virtutes
ſine humilitate habet quaſi puluerem in vento poꝛ⸗
tat quo excecatur.

Eiunii pꝛimo oſtẽ

nec animã ſatiat. Calibus tanq maleieiunãtibo im
ꝓerat veus Yſa.lviij. dicẽs. In die ieiunij veſtri in
uenit᷑ volũtas veſtra:ſupple mala. ſequit᷑. Mũquid
hoc eſt ieiuniũ quod elegi per diẽ homineʒ affligere
animã ſuam.et cum hoc peccare le nouo vel in anti

Arti.j.
.J.

catis vacat:ſaccũ quidẽ euacuat:ſed nec deũ placat:

ij.

Jeiunium

memus Et ſicut ſubtractõ vcimaꝝ aliaꝑꝝ reꝝ nõ fit
ſine piculo:ita nec dieꝑ:que quidẽ ſubtractio p fra⸗
ctionem fit ieiunij. Quia dicit vcretũ ꝙ qui vnum
vel plures dies frangit:vcimam dierum nõ exoluit
x conſe.diſt.v.quadrageſima. Hoꝛa autem his di
ebus comedendi nona eſt: vt in aliquo plus expectet
qᷓ alijs diebus. Contrariũ auteʒ in hisvel quo ad
Dies / vel quo ad hoꝛam facientes ſine cauſa: que eos
ſufficienter excuſet:grauiter peccant tanq; pꝛecepto
rum eccleſie tranſgreſſoꝛes. Cauſe vo ab hac ieiu
nij generalitate excuſantes ſũt infirmitas/ væebilitas
minoꝛ etasl impᷣgnatioſinfantiũ nutritõmẽdicitas
qñ ſcʒ tãtũ ſimłogregare nõ põt: ꝙ vna ſufficiat re
fectõne laboꝛ:qui ex neceſſitate incũbit laboꝛãti.Ex
neceſſitate ideo addit:quia nec volũtarie peregrinã
tes excuſantur. nec illi qui habent vnde oꝑarios cõ⸗
ducant:ꝓpꝛijs tamẽ laboꝛant manibus:vt ſumpti/
bus parcãt. IJlli vo qui ex mala ↄſuerudine vel alia
cauſa minus legitima ieiunare nõ poſſunt:per ecdle
ſie vecretũ elemoſynis recompenſare vœebẽt cefectuz
quuem in ieiunio comittũt:ſicut patet viſt.xlj.nõ co

gitantur vbi dicitur: vtãtur pꝛecioſis:et vent pau

peribus vilia:conſuetudinem infirmitatis ſue redi⸗

mẽtes. Sic ergo vt dictũ eſt vitaʒ ducamus in ieiu⸗

Axti.ij.
Uij.

Exẽplũ.

Arti.iij.
.vV

nijs multis.ij. Coꝝ.xj.
Sed quia multis difficile videtur tam multiplex
tenere ieiuniũ.cõgruum videtur ĩ hoc articulo oſtẽ/
ære:quomodo facileinuenire poterũt quod diffici
le videtur:oſtendẽdo tam hyſtoꝛia qᷓ; experimẽtoſq;
ieiunãdi conſuetudo ieiunium leue reddit.cuius ra/
tio patet.C. viij.arti.ij. Hvſtoꝛia etiaʒ oñdit que in
vi.pa.habetur.quaſi modo qui ſequitur e quodaʒ
cui tamdifficile videbatur ieiuniũ ꝙ; nullo modo ie
iunare vt ſibi videbat poterat.ĩ quo caſu ſeipſuʒ vin
cebat:et ieiuniuʒ ſibi leue faciebat tali modo:pꝛimo
hoꝛa matutina quãdo comedere ſolebat:⁊ foꝛtit᷑ ad
hoc temptabatur:dicebat ſibipᷣi.vſq; ad terciã iein-
nabo pꝛo amoꝛe ci.quãdo vo ad terciã vẽtum ẽ: ſic
Dicebat ſibipſi x ſexta.⁊ deſexta vſq; ad nonaʒ: et ſic
paulatiue ad ieiuniũ aſſuefactus/leue inuenit in vſu
et ope/quod graue timuit ĩ cognitõe. Sic in pꝛopo⸗/
ſito illi qͥ carnis inoꝛdinate ſequũtur væſideria:ſi ad
ieiunia eãdeʒ aſſuefacerent carnem: facilius milleſᷓ
nũe vno ieiunarẽt diebus. ¶ Hoc em̃ pꝛeter exꝑimẽ⸗
tum poſitũ.C.viij.ij.quotidiano etiam patet expe⸗
rimẽto tæ pueris et puellis velicate nutritis:qui qñ
ſatis habuerũt:ieiunare bñ nõ poterũt. poſtqᷓ vo re
ligionẽ ſunt ingreſſi:vbi frequeter paꝝ babẽt ad co⸗/
medendum:ex quadã conſuetudine ſine magno iein
nãt grauamine. multo foꝛtioꝛi hoc facere poſſẽt:
quilaute ſemel in die pꝛocurãtar.ſi eandeʒ haberẽt
vel voluntatem vel conſuetudinem. quibus Am
bꝛoſius in ſermone de quadrageſima. Pudet inquit
Dicere. Senes et auicule quadrageſimã faciunt/diui
tes vo nõ faciunt.
Sed quia hec cõſuetudo ſine difficultate nõ obti
netur hoc articulo tercio neceſſariuʒ videt᷑ vtilita⸗

tes oſtẽd ere:que habite in mẽte vel opere /difficulta

tẽ illã alleuiabũt.¶ Quaꝝ pꝛima eſt ſanitas nõ ſo⸗

luz mentis ſed etiã coꝛpis:qꝛ ſicut medicꝰegrotis vel
male diſpoſitis abſtinẽtiã im ponit vt ſanitatẽ cõſe/
quãtur coꝛꝑis:itaſceus ieiuniũ xpᷣianis vt ſamtatem
ↄſequãtur tã coꝛpoꝛis qᷓ anime. Sic ergo abſtinẽtia
⁊ ieiuniũ animab coꝛpibuſq; ſanãdis ſalubꝛiter in⸗
ſtitutũ eſt. Sed heu medico creditur coꝛꝑis abſtinẽ
tiã iniũgenti:et medico nõ creditur animaꝝ ieinni⸗
um imponẽti. ¶ Secũda ẽ vmonis et culpe expul⸗
ſio.ſicut patet.A.iiij..¶ Tercia quia carnẽ wmat.
er contra ſpiritum debilioꝛem reddit:ſc ſpiritũ foꝛ/
tificat:ſicut vebilitata vna parte exercitus foꝛtifica

tur alia:pꝛopter hoc ceum mihi moleſti eſſent ego in⸗
vuebar cilitio:humiliabam ĩ ieiunio animã meam:
In pſal. xxxiiij.¶ Quarta eſt mentis eleuatio. Gi⸗
cut em̃ falconem nutriens cibum ſubtrahit:famedqʒ
eum affligit:vt altius volet/et ieiunia foꝛtius pꝛeda
tapiat:ita tu æus coꝛpoꝛali ieiunio vicia cõpꝛimis
mentẽ eleuas.¶ Quinta oꝛõnis exaudit.ſicut vñs
citius audit ſeruũ ſufficienter punitũ:ſic ſcitote qm
exaudiet dñs pꝛeces veſtras:ſi pmanẽtes ꝑmanſeri-
tis iĩ ieiunijs et oꝛatõibus: Judith.iiij.¶ Dexta eſt

moꝛtis eterne euaſio:que pᷣ culpã initiat᷑:et ꝑ penaʒ

cõſummat᷑ Quod figurat᷑ San.j.vbi daniel et ſocij
eius abſtinẽdo moꝛtẽ euaſerũt. Idẽ patʒ Heſter.iiij
vbiieiunio triduano poplo indicto:populus ab oc/
ciſione liberabatur. Idem oſtenditur quadam hy⸗
ſtoria qua dicitur:q; cuidam ieiunanti ſabbata ⁊ vi
gilias ſancte Marie:bibẽti tamen ante pꝛandium:
in mari cũ omnibus alijs ſubmerſis ſuper plãtam ſe
Tnti et clamanti ſancte Marie:cuius vigilias ſab
bata vt dixit ieiunarat:ſaneta Maria apparuit di⸗
cẽs. Mõ ieiunaſti mihi niſi vnũ diem:quia ſolũ vna
die a potu añ pꝛãdiũ abſtinuit.⁊ ꝓ illo inqͥt vno die
iſta vna vice te liberabo. Idẽ patʒ Jone.iij. vbi ha
bet᷑ ꝙ niniuite qͥ pᷣdicauerũt ieiuniũ:⁊ indutiſũt ſac.
co:⁊ liberati ſũt a moꝛte.¶ Geptima eſt ſpũalis cõ
foꝛtatõ.ĩ cuius ſignũ poſt xpᷣi ieiuniũ ⁊ temptatõem
AMath.iiij. acceſſerũt angeli mĩſtrabãt ei. ¶ Octa
uo eſt celeſtis hereditatis recuperatõ. Sicut em̃ ali/
quãdo cõtingit ꝙ hereditatẽ quã parẽtes guloſe vi
uẽdo vendũt:filij parce viuẽdo redimũt. Ita here⸗
ditatẽ quã pꝛimi parẽtes noſtri ꝑ gulã ꝑdiderũt:ꝑ
ieiuniũ recuꝑare poſſumus. Vñ Hiero.iĩ quadã epi⸗
ſtola ad monachos. Gula nos d pꝑadiſo eiecit:ergo
opoꝛtet ꝙeſuries nos reducat. .
d hoc eĩ ieiuniũ tot ↄferat vtilitates vebitas
reqͥrit circũſtãtias/intẽtõem videlicet/modũ et ele
moſynã ¶ Mꝛimo intẽtio ad hoc requirit᷑ vt ieiuni
um ꝓpter dei placẽtiã/ vel ꝓpꝛiã vtilitatẽ/ vel pecca⸗
toꝝ cõpaſſionẽ:ſicut mater vidẽs filiũ moꝛi:ieiunat
ſicut dauid filio ſuo moꝛiẽte.ij. Re.xij.Sic etiã ieiu
narũt ſuꝑ ſaul vſq; ad veſperã:qꝛ ſcʒ cecidẽat.ij. Re.
j. Qui vo alia ieiunãt intẽtõe:ſicut hypocrite cuʒil
lo phariſeo:Lu.xviij.dicente. Yeiuno bis ĩ ſabbato:
quoꝛũ ꝓhibet intẽtiõem ſaluatoꝛ Math.vj.dicens.
Cum ieiunatis no.c.Aut cũ auaris qui abſtinent
vt parcant/ad modum canis iacẽtis ſuper fenum: q;
nec comedit nec pecoꝛa comed ere ꝑmittit:ſed ſuper
omnes latrat.Sic tales omnes appꝛopinquãtes vx
mibus illoꝝ ſuſpectos:ne comedeꝛe veniãtquod ipi
comedere volũt:ideo ſuper om̃es murmurãt. ad qͥs
ait Iſa.lviij.ad lites ⁊ cõtẽtões ieiunatis/aut cũ ſu/
perbis et vindicatiuis qui vouẽt vel pꝛomittunt ſe
velle a carnib vel vino vel a conſimili abſtinere:dv⸗
nec vindicati ſũt moꝛe peſſimoꝝ iudeoꝝ: Actuũ.xx⸗
iij.qui euouerũt ſe nõ comeſturos nec bibituros xᷣ
nec occidiſſent Pauluʒ.ʒacha.vij. Cum ieiunaſtis
nũquid ieiun iũ ieiunaſtis mihi.quaſi di.nõ:ſed cõ⸗
tra me dyab olo male ieiunãt.¶¶ Aut vᷣo ꝓpter coꝛ⸗
pis ieiunãt ſanitatẽ: plus medici qᷓ; chꝛiſti ſequẽtes
regulas:qu i oẽs in iſtis compᷣhẽdunt᷑ verſib. Jeiu⸗
nat iuſtus medicusſſimlatoꝛ auarus.Spirituʒcar
nijlaudi/ ſtudio retinẽdi. Qui oẽs iuſto excepto di/
cere pñt illud IYJſa.lviij. Jeiunauimus et nõlaſpexi⸗
ſti ⁊c. ¶ Secundo ieiuniũ debet habere modũ ĩ edẽ
w congruum:ꝙ illevidelicet qui ieiunat nõ excedat
quia ſemel comedit.talis em̃ qui excedit tantuʒ vna
vice comedendo quantum duabus vicibus.ergo co/⸗
medit venter ſnus:pꝛo duobus obolis venariũ red⸗
dit. Mon vos ſic: ſed ſanctificate ieiuniũ. YJohel. ij.
coꝛpus aliter humiliãdo: ⁊ elemoſynas qð ſibi para

n Gen dcitad
laiumtmmum in etinnſt
ntcann bel e te auil
Pegmtin ſreneſoo⸗
ieencnl un gallum hoi

Stes tepelletol inco apolit Gie
ſianinmallſngeni i
clus naer non chſnluuel nai⸗
ſunsilc tibit b difialius i
cho li cöverimiliciunio et fetu et
atifacioe cötrinoneetofeſſione:
tigcnlovide . Fi,.
(Abiſtsoütieimmiinectſſtatt etff⸗
qut maleautbiſe ercnſant. CMalen
lauſas falſasallegit vel inſuffigetes:
icit ieo ieimnareno ofſt atenen
ſyr onplenos el apitis gſi einn
hütxel enobiles ſunt, mlicarenum
hocck gnotumcig talew allgate
Neerrellngvrreret ventatsinuenret/
ſicin hlus chneeſſe mals polütat,
lcpirs whilitategein n lis mali
aſſeniütdllgetenerey lun

(Orpus öſumi
tisſunt fontes tales usdſunirer

„ en
Lij vii⸗ lilettnnnn

E =
= ,
=
=

4

botan
hulniiginig
Onn nullng in, vot⸗
mnunen arotand
ge iguetnblt ine
ntunn
Art. v.
ix.

. Eriglisgrſ
Nicüinſimit Pliencſen⸗

nutmd nnpeni gateſl⸗
Pbemittigliſhan roy laſet
lporce vieo reclimüt. Ztaber,
Paretesnoſtn pguls odigerüt⸗
poſumus V hiero ignaig
0s. Gnlanos N ecli diecitat
8Nosrtducat.
eiuniütotoferat btilitates dhitte
s intitöͦen picelictt noci erile
noimntitioad hocrequint yt ieunn
citii rel goui ynlitati nel ece⸗
t marer ndis flii norn ainet
no monite ij Beni Glcenitin
al veſperiͦ geſ ctaiat i Re.
nirnakeutdfag
ij dicente. Yeiuno biziſobbato:
nöen ſaluator Oath v.dicens,
e Aut ci ananis gliabſtint.
uumcams uitaſibefnin
cora come ere hmittitſelſiy
opinqnätesn.
ctales omnts approptn ulii
ctos:hecommedlete venliͤti
ſies murmurat. 40
loſcgereſie tiseut l,
ites 1cotithes ieinnatton

Arti vj.
x.

xj.

Exem.

Jeiunium ʒ .

cit/ dãdo xpᷣi wetrinã ſequẽdo Math. vj. Tu autem
inqᷣt cũ ieiunas inunge capnt tuũ.i. xpᷣm in ſuis mẽ
bꝛis:oleo pietatis/ſcies qꝛ bona eſtoꝛatõ cũ ieiunio
et elemoſyna: Thob. rij.
Peedicti vo ieiunij cum pꝛedictis circumſtantijs
neceſſitas ex tribi apparet. Permo quia eſt a veoo
quodammodo in paradiſo oꝛ inatum.quandã nã-
qꝙᷓ abſtinẽtiam pꝛimis impoſuit parẽtibus/quãdo
eis pcepit:ne comederent œ arboꝛe ſciẽtie:et a chꝛi⸗
ſto in terra operatum: quãdo ieiunauit quadragin
ta diebus: Mathei. iiij. Et ab eccleſia pꝛeceptum et
terminatum in vecretali:li.iij. tit. ce obſeruatione
leiunij. BSecundo:quia teus vult ꝙ ſui ꝛeiunẽt et
abſtineant: parcam vitam in hac vita ducẽdo. quod
ex hoc Pan ſic pꝛophetas et apoſtolos nutriuit:
quos potuit ſi
ro.ĩquadam epiſtola ad monachos.
nem ꝙ ſubcinericium:et alium potũ ꝙ;ᷓ vas aque po
tuit vus vediſſe helye.iij. Re. xix.ſi voluiſſet. qur eti
am multa milia hommũ quãdo voluit æ paruo pa⸗
ne pauit:et potuit ſi voluiſſet diſcipulis panem ve⸗
iſſe:quãdo pꝛe fame ſpicas cõfrica ãt. ¶ Tercõ qꝛ
fracto ieiunij eſt periculoſa:ſicut patuit ĩ pꝛimis pa
rẽtibus:quiabſtinẽtiã eis a ceo umpoſitã frãgentes
T paradiſo eiecti fuerũt. quoꝝ caſum timere poſſũt
qui ieiunia frangũt eccleſie:ne expulſos ⁊ intrare vo
letes repellet qui incolas expulit. Si emipſi ieiunia
frãgentes ĩ paradiſo ſe tenere no vornerüt quod fa-
cilius videt᷑:quomõ cõſimilia vel maioꝛa frãgẽtes 7
faciẽtes illuc redibũt:qð difficilius videt᷑.Ad locuʒ
ergo illüũ cõuertimi ĩ ieiunio/et fletu/ et planctu:id ẽ
ĩ ſatiſfactõe/cõtritioneet cõfeſſione: Johel ij. De H
piculo vide. G. v. vij.
Ab iſta ant leiunij neceſſitate et fractiõis piculo
ant male aut bñ ſe excuſant. Andale ſe excuſant qui
cauſas falſas allegãt vel inſufficiẽtes: quoꝝ quidaʒ
dicut ꝙ ideo ieiunarenõ bñt / qa teneris vel vebilis
ſunt complexiõis vel capitis.qꝙ ſi ieiunauerint wle⸗
bũt:vel qꝛ nobiles ſunt⸗ celicate nutriti. & Quibo
reſpõdet᷑:q; quãtumcũq; tales allegãt cauſas:ſi dili
gẽter rei inquirerẽt veritatẽ:inuemirẽt hmõi fractõ
nis cãm plus ĩ coꝛde eſſe mala volũtare ꝙᷓ ĩ co pis
vel capitis cebilitate:qꝛ in vi ilis malis quibi dya
bolo ſeruiũt diligẽter:et exceſſtun⸗ potatõibus et ſi⸗
milibus dyaboli operibus/que ranõaliter caput pl?

Vlere faciũt: pluſq; copus cõſumũt et eſtruunt ſa

t tales em̃ li aſſilantur ve quo dictũ ẽ
Z.ij. viij. ¶ Coõtra illã em quꝗ allegãt complexiõis

iliud ſuſtinere poterũt:qꝛ cogitatõe

rent:potius hic cũ dauid pei
dieꝑlſcʒ cõtritõis/cõfeſſionis et ſatiſfactõis/ qᷓ famẽ
ſeptem annoꝝad eſt eſuriem et penam eternam vel
trium menſium ꝑſecutionem:id eſt purgatoꝛij paſſi
onez. Illis vo q nec ſicſe vincere volunt vt fm leges
viuant eccleſie. loquitur Hiero.in quadã epiſtola di
cẽs. Dicis inquit nobilis ſum ⁊ velicate nutritꝰ:ieiu
nare nõ poſſuʒ: ergo inqnit viue lege tua:qui nõ vis
viuere lege vei ĩ oꝛatõe et leiunio: dar.ix. ¶ Alij vo
dicunt ꝙ hoc faciunt ratione ſocietatis. quoꝛum pe
riculuʒ oſtendit beatus HGꝛegoꝛius ſecũdo libꝛo dy
alogoꝛum:exemplificans quodam/quem dyabo⸗
lus per ſocium talem loquens a pꝛopoſito reuocauit
ieiunij:qui ſemper ad ſanctum Benedictũ leiunus
pernemire conſueuit: quem quadam die verſus eum
venientem:quidam itineris ſocius bis vel ter ad ſe⸗
cum comedendum inuitabat:cui in fine cum locum
ad hoc inuenirent aptum conſenſit / quod factũ He
nedictus ſtatim vt ad eum venit impꝛoperauit:ac ſi

tatoe ſe vincere vebe⸗
ilentiã trium eligẽtes

Inconſtantia J ij.

pꝛeſens fuiſſet/ aſſerens ꝙ dyabolus in via per ſoci⸗

ij fractionem illum
malos ſocios obti⸗
et. Cau eat ergo ie⸗
ſocios eis loquit᷑ tẽ⸗
chꝛiſtum acceſſit ie⸗
Mathei quarto. Bene autem ſe excuſant
1. quibus dictam eſt ſupꝛa
qui in quadrageſuma
leiuniũ fran⸗
excuſantur. extra œ
vj. ve obſeruatione

um ei locntus fuerat.

lunantem
qui neceſſitates
e.c.iij. Oui

haben
uia ſcõm vœcretales
pꝛopter neceſſitatem vel infirmitatem
gunt etiam carnes comedendo:
re.iuris quod nõ eſt. et li. iij. ti. xl
leiunij. conſilium. S. pꝛeterea.

et ad ieiun
induxerat. Frequenter nãq; per
net: quod per ſe ohtinerenon val
innantes: cogitantes q ille per
ptationem: qui per ſeipſum ad

Nceonſtantie pꝛio po

nenda eſt diſtinctio. Gecũdo

cio eff⸗

cauſe. Ter⸗

ectus. Quarto ſigna. Ouĩto reſpõ/

ſio cum repꝛobatione. Sexto pena.

MErumad
in coꝛde et co
quotidie ad oculuʒ
to:ſiue capilloꝛum

pꝛimum inconſtantiarum quedam eſt
2poꝛe/ quedam in coꝛde ſolo.

Pꝛima

atet in omni erterioꝛi oꝛnamẽ-
iue veſtimentoꝛum: illoꝛum vi⸗

licet ð quibus Seneca rethoꝛice ſue libꝛo. uiij. Ad

noua inquit homies currunt adeo:
ſolitum eſt in turba notabile ſit.

vt quicquid in-
Becunda in hbis

abſconditur: qui eam carcerum clauſunis vel pꝛofeſ⸗

tibus inpedimentis: ſoli⸗

Gꝛegoꝛius ſuper Eʒechie.

omek x. ſemetipſuʒ inquit abnegat: quimurtatus ad
melioꝛa incipit eſſe quod non erat:ſed quoſdam vi⸗
dumus ha bituz nõ animũ mutaſſe:ita vt religioſam
veſtem ſum erent:ſed antea

ſtimulis fortiter agitari m
oſtenſis bonis ſuperbire/p

cta vicia nõ calcarent ire
alicie leſione ferueſ⸗ cerelõ
ꝛeſentis mundi lucra in⸗

hianter quererel œ ſolo exterius habitu ſanctitatis

fiduciam habere.
rnuic
rum vna

quod ſuper falſum funda
qꝙᷓ; opus faciliter a æxtra
tur:ſicut arboꝛ debilis in

animo incõſtans eſt ino

zutem incõſtãtie cauſe multeſunt.
ſalſitas:quia ſicut opus. nõ eſt conſtãs:
tur fundamentũ. Tale nãᷓ
ad leuam:et ecõnerſo agi⸗
radicibus. Sic vir dupler
mnibus vijs ſuis: Jaco.j.

qua

BGecunda eſt ſtulticia:quia ſicut luna ita ſtultꝰ vt

luna mutatur: Ecci.xxv
tionem: ve ceſiderio in

ij. ve cogitatione in cogita⸗
ceſiderium: opere incepto

ad nouum incipiendum anteq; pꝛimum perficiatur
Quia teſte Seneca:ſtulto nihil eſt conſtans: nihil

q; din placet.

Tercia cauſa et inconſtantie mater

eſt impatientia:qua uis impatienter ſuſtinet illa:

qua in pꝛopoſito vel

atu vel opere aduerſantur:ex

quo ſequitur:ꝙ in nullo ſtatu/ pꝛopoſito vł opere ſe

volũtate cõſtantiam habet:

tali aduerſa innenit que impatiẽter fert:alia
ſtatũ/i

pꝛopoſita/loca vel ſi
tus:tanqꝙᷓ tedij inuẽti et

quia dum in quocunq;
querit

in quibus nõ eſt tediu exp⸗

expti:fugã et remediũ.cũ in

ſtatu ſuo quẽ inexptus lucentẽ videbat / ſine tedijſq;
eſſe credebat. Tedia impatiẽs inuenit inopinata. x
ſtatu ſuo nõ cõtentatur. Et ideo ſtatũ aliũ affectat
et querit:cuius pulcrã exterins videt apparentiã:ſ

interioꝛa inexptus eſt tedia.

ita affectus fertur x ſec

que cũ expertus fuerit:

ũdo in terciũ:æ tercioĩ q̃r⸗

tum:ſic emceps vſq; illius inconſtantiaʒ: moꝛtis vi

cerit conſtantia:ſicut
dou. .
na ſcolariũ œæ quodã

ſitus:de ea ad eoſdem re

le aſſer uit:qꝛ foꝛſitan ib

pꝛimo ſtatu ferebat᷑ ĩ ſecin
Exponit ad hoc exemplũ ει

oetius væ diſcipli

lariu 9 quẽ ab effectu filiũ vocat incõ
ſt ãtie:q̃ſi mõ quo ſequit᷑

hica parẽtibo ad ſcolã po⸗

diẽs ſe e ſtatn illo plus nol
iverberaba tur. AWercatiõi

Arti.j.

Arti.ij.
ij.

iij.
Exem.

,

iiij.

v.

Exem.

Inconſtantia

ergo ſicut elegit expoſitus:periculaq; terreet maris
que talibus contingunt expertus: idem e illa aſſe⸗
ruit arte iterum ex ꝓpꝛia electione militie expoſitus
videnſq; ictus que ſuſtinẽt et pericula que imminẽt

in bellis et huiuſmodi:illam etiam vitaʒ refutauit.
Sic etiam e aſtrologia:quia nimis vigilare opoꝛ/
tuit. Dic etiam ſatiatus et attediatus fuit ve vroꝛe
ſua:aliã videns piꝰ placentẽ:videnſq; omni arte vel
ſtatu tedia que impatienter ſuſtinuit / dixit ſe nolle
hominẽ eſſe:quia in omni hominũ ſtatu tedia inue⸗
nit vel timuit inuenire. Sic illi qͥ impatienter tedia
tolerant in vno loco vel opere occurrẽtia nunqꝙᷓ ĩ ali
quo loco vel oꝑe conſtantes erũt:q; in omni loco et
opere tedia inuenient. Mõ ſic virtuoſi exempluʒ ſe⸗
quentes bonoꝝ. ð quibus cũ ĩmaximis eſſent aduer
ſitatibus dicit. j. Mach.ij. Aatathias filij eius
conſtanter ſteterunt. ¶ Quarta cauſa et incõſtan⸗
tie mater eſt:mala et inoꝛdinata voluntas: diuerſi⸗
mode tamẽ in diuerſis:quis ĩ homibus qui ſuiiunis
ſunt:ĩ ſeculo remanẽtibus:totiꝰ incõſtãtie cauſa ĩ oꝛ·-
namẽtis T capillaturis ⁊c̃. Eſt voluntas et appetitꝰ
curioſitatis ? ſingularitatis ⁊ vamitatis:ex qua acct
dit ꝙ nullꝰ modꝰĩ talibus eis diu placea t: qꝛ exquo
illud qð ſingulare curioſũ:vtpote raro viſũ ĩ pꝛin⸗
cipio fuit:incipit eſſea multis vſitatũ et viſum:inci
pit eis diſplicere qñ ceſſat ſinglłaritatis ⁊ vanitatis
cq:et hoĩm admiratõ: ꝓpter que in pꝛincipio placu
it: ex quo accidit ꝙ nouã excogitãt curioſitatẽ/ vt de
nouo homines ſuper ſe admirari faciãt. Totius
vo inconſtantie cauſa in illis quo ad cupiditates et
acquiſitiones:ꝙ nulle diuitiej vel ſtatusſ vel terra/
vel officiũ eis diu placeat.eſt illoꝛũ voluntas inſati
abilis. ex qua ſequit᷑: ꝙ illud acq ſitũ in quo ſine ma
ioꝛi cupiditate quã anteq illud haberẽt pſeuerant
ſp ſiniſtre cogitãt:iudicantes ſe illo habito ſatis ha
bere tanqꝙ; mil reputãt et a pꝛioꝛi volũtate tanqꝙᷓ; in
conſtantes recedut:ſemꝑ maioꝛa cupiẽtes ſicut pa⸗
tet. A. xxvij.v. Et hec ẽ cauſa quare apud eos ĩ pec⸗
cato ola conſtant: Coł j. Apud quos ſolius peccati
conſtãtia habet᷑ In bis vo qui ſui iuris ex pꝛofel⸗
ſione eſſe non veberent totius inconſtantie cauſa:et
mater eſt ꝓpꝛia quã retinuerunt ⁊ reacc erũt volũ
tas.nihil quippe bominẽ in pꝛopoſito ve loco vłſta
tu inconſtantẽ facit niſi aliquid quod ſue voluntati
ad plenũ nõ ſatiſfacit:vel aliquid uod ſue volunta
ti contrariatur et diſplicet ¶Ad hoc ergo ꝙ incon
ſtantia in aliquo oꝛiatur/ duo õ
videlicet et diſplicẽtia.qui totã voluntatẽ ſuã ĩ ma/
nu poſuerũt ſuperioꝝ et voluntate uloꝝ nulla eis re
tinẽtes in omni loco et ſtatu in quibus ſemꝶꝑ ſuperi⸗
oꝛes ponunt᷑:conſtantes erunt: quia cũ nullã habe/
ant voluntatẽ:nihil fieri poterit pꝛeter illoꝛum vo⸗
luntatem. et p conſequẽs nihil eis diſplicebit:ð hoc
ꝙ contra illoꝛũ nõ ſit voluntatem. Et ſic dixit qui⸗
dam antiquus et valens religioſus: ꝗ nunc fuit cõ⸗
tra eum oꝛdinatũ aliquid vel poſitũ contra eius vo
luntatem:quia illum ſequebatur qui aſt. Pater non
mea ſed tua voluntas fiat. Et Job etiaʒ qui ait.ſu
ſpendiũ elegit anima mea: Job. vij. Qui ſicut res
ſuſpenditur faciliter cedit unpellenti:nullumq; ali⸗
um habet motum pꝛeter motum impellentis.ſic vo/
luntas religioſi nullum alium motum habere ebet
pꝛeter motum umpellentis. et tunc nunc impellen⸗
ti reſiſtet nec contra euʒ murmurabit:quia nihil qd
contra eum oꝛdinatum eſt ipſum grauat. Sic ſancti
conſtanter mouebantur ad omnia opera durg: 7 eti
am toꝛmenta ſuſtinenda per motum ſpirituſſancti:
gui omnes in vno ammoner: dicens. Conſtans eſto
aule Actuũ.xxiij. ¶ Ylli vo quip:opꝛisz retinẽt
voluntatemlin omni loco inconſiantes erunt! quia

in omni loco diſplicentiam inuenient. Quia euz vo
luntas ſuperioꝛis et voluntas illoꝛum nõ ſit ĩ facto
ommnind eadeʒ opoꝛtet ꝙ ſit in aliquo diuerſa⸗Beck
diuerſa vel contraria voluntas cauſajeſt diſplicẽtie.
Ex hoc em ꝙ videt voluntatem ſuperioꝛis ſue voli⸗
tan aduerſari: wlet. um vo hoc in omni loco con⸗
tingere opoꝛtebit:quia in omm loco diuerſe volun⸗
tates diuerſas habent affectiones.ſequitur ꝙ, omis
locus tali diſplicebit: et ſicſemper inconſtans enit:
quod pulcre quidem fingitur exemplo: e quodam
qui inueniſſe fertur lapidem quadratum:in cui ſu⸗
perioꝛi parte ſcriptũ erat latus meũ woleolideo ver/
ti volo: verte et inuenies: quem cum ad omne latus
vertiſſet: in omni parte eadeʒ inuenit ſenipta verba.
Et ſic ſiilluʒ tamdiu reuoluiſſet:qdiu illa verba in⸗
neniſſet nunq a reuolutione ceſſaſſet. Et ideo cũ ex
omni parte ideʒ inueniſſet:nõ obſtante ꝙ; diceret vꝓ
teet inuenies. reuolutoꝛ tamen illum reuoluere ceſ⸗
ſauit. Sic nõnulli inuenientes in vno quod pꝛopꝛie:
quam malam habent: contrariatur voluntati.pꝛo/
curant et ſcribunt ad illos quoꝛũ intereſt latus me⸗
um dleo: tali vel tali ve canſa: verti volo ad alium
locũ.verte ergo et inu enies ꝙ ibi bene et pacifice me
babebo. Ded ſi eum vertat amoueat et reuolnat ad
quẽcunq; voluerit locuʒ ſemꝑ eandẽ ab eo habebit
ſcripturã et clamoꝛẽ:cuius cauſa eſtquia celuʒ ⁊ nõ
animü mutat⸗¶Et pꝛo tanto congrue reſpondiſſe
legitur Socrates cuidam querenti: quare peregri⸗
nationes et locoꝛum mutationes ei minime valerẽt
cum nihil per hoc proſiceree duid inquit miraris ti
hi peregrinationes nõ pꝛo deſſe: cum te conferas te⸗
cum. pꝛemit em̃ eadem cauſa goere ulit/ ideo terra
rum nouitas nõ poteſt pꝛodeſſe. Id eo fugate nõ iu⸗
uat: quia tecum fugis: onus animi vponendum eſt
anteq tibi vllus placebit locus. vadis huc ⁊ illuc:vt
pondus excutias:quod lactatõe fit incõmodius.qͥa
ficut in naui onera immota minus vꝛgent.mota vo
et inequalitereuoluta partem in quam cecũbunt
immergunt ſic egrũ motõe ↄcutientis animũ.Ideo
Geneca tales hoꝛtat᷑ epła.xxix.dicẽſ.Animũ inquit
nõ celum mutare debes vt ait po eta:aliter ſequun⸗
tur te quocũq; ieris vicia.vbi vo vicia ſequunt:ſta/
bilitas nõ erit: nec quies. quia ſicut vbi in pede ẽ ſpi
naꝝ punctio:ibi eſt wloꝛ et inquietudo:ita vbi ẽ ʒe⸗
lus ⁊ cõtẽtio:ibi incõſtantia: Ya.iij.
¶Erx pꝛedictis vo incõſtantie cauſis in his qui ſui
ſunt iuris duplex ſequitur effectus et exterioꝛ oſten
ſio. In quoꝛum vno ſymijs: ‚in alio indeis aſſimilan
tur. ¶ Oꝛimũ patʒ:quia ſicut ſymia: quod videt ali
os facere facit: ita incõſtantes aliarum terrarum gẽ
tium ſymie:quicquid illos nouitatis facere vident-
facerenitũtur. quibus competit illud quod ſcribit
EGerardus cambꝛenſis in itinerario ſuo. Gens in⸗
quit nõ minus animo leuis qꝙᷓ coꝛpoꝛe: gens in omni
quidem mobilis actione:ſed ĩ malo aſtine cioꝛ.nul
lius nempe rei pꝛeter incõſtantie ſolius conſtãtiam
habet nulla in eis fidei vel veritatis reuerentia que
nõ ſolum in ſerijs et neceſſarũs:verum ĩ ludicris om
ni fere verbo vextre manus pꝛo teẽtione fidem gratis
effundere cõſueuerũt. Et ſicut arundo vento vel tẽ
peſtate ſuꝑuenienteſe inclinat: et iteꝑ ſe erigit ⁊ alia
tẽpeſtate ex alia parte veniẽte:ad aliã ſe inclinat ꝑ⸗
teʒ. Sic illi modo vni quẽ dñari videntvel cuꝰwo⸗
miniũ timent:capita inclinãt:eiq; manus pꝛoten⸗
ntes iurant fidelitatẽ: vſq; ad moꝛtẽ. pꝛomitten⸗
tes:ꝙ verius iurarẽt:ſi vſq; ad tẽpeſtateʒ ex alia pte
ſurgentem in iuramẽto inc nderẽt:quia ſiue hoc iu⸗
rẽt ſiue nõ:ſic tñ erit.i⸗ Becũdũ patet:qꝛ qð e peſ-
ſimis iudeis ſcribitur.ij. Macha.iiij. ꝗ; videlicet pa
trios honoꝛes nibil habentes:grecas glias optimas

Exem.

Exem.
VIj.

Art. iij.
viij.

ix.

e
ſocns nocntniis Q
Giegonus Nlcls Qul inqult
coꝛdat Olegoꝛs arg en
nitonuni ii nn ful n⸗
lartunargun ngtn *
blttt nce Heneen Inſtunnani
cunereetiocop paneralbus inquetan
Metiampatet. niaſiant eloctasetim
ͦ clnginoniilapapols —
voloummobiligppropincggat minonefa
umſminuſ;moneturita uli quii vita⸗
Pins wogpozopinqustinmobili cöſtan
nbono. Ylli vo gui glus abeo diſtüt n
norietertenon homiue unt nobiles
amplüſenſibile w vtniſi an roraꝛnq
urtpporo wrequeplusani rel wteapy
tominore habet motu: qmna n moua
iſictatrculi itoin Poſtotlliulin nit
eſlismoquieſquaſicntptotuns nte⸗
inmobllequod vtoſtideret in mecto fut
un tlcheloni etlatonin insdnd volt
mügandintimanſupplicharcagnen⸗
Güfetenna intunaeſt e in gna t n
Noeopingnatminustribnlatönibustu
tenſczeſt plrſ ra vanituiduse
nnibusnoutk ni dusinneiind
liurinplelgid. Oui dosbiſneeng
nrctiptiniinnionnitihluiend,
tetctppne wlantue noumnmn

fretiwentagihinea wfin⸗
eun penat amobentttengllgt;
ent aßſenb enndeben edet
man:: mlus canſreſtinucllzr ih
CEtmotumomngne teponſt
ts aulam guernti guge engni4,
ꝛum mutoiones imininerolgit ,
nenufann guingutnimi
nesnöprodeſte amteconferas t
mamarſie liticedtenn
öpoteſtpeoceſe Ied fugatenun
mfugis.onnsaninmi Nponendunct
1oplactbit ocus vadihucriluet
usgvod ugateſtincönoinot⸗
nera immota minus vigent mola
Woluta parteminquam wcbiut
mi nothe tianoanini in
arii ly inr nlci: Aini iiuit
eirbes ſtalt poctnalter ennun⸗,
ris nia phi do gicaſeqluunk ſt⸗
e nies gula ſant biin pete eſpi
inſaciientrii tit
ſanta enſionb gviſet S
anirnefennsttqrnin iin i

xj.

Inconſtantia

arbitrabant᷑: eoꝝ inſtituta emulabant᷑ ac ꝑ omnia

eis ſiles eſſe cupiebãt:quos hoſtes 2 pemptoꝛes ha⸗
buerat pulcerrime eis opetit:qꝛipſi aliaꝝ gentiũ ſe⸗
quunt᷑ ritus nouitates:que quantũ poſſibile ẽ illo
ru ſunt ꝑemptoꝛes et terraꝝ inuaſoꝛes:qui illos nec
diligut: nec nitũ illoꝝ recipe aut nouitates ſ. equunt᷑
IJlli vo qui ſui iuns nõ ſunt i effectu mmcõſtãtie cui⸗
dðã fonti aſſimilant adiradicẽ montis olimpi quo
ſcrihit᷑: ꝑ ſingulas hoeas ſuũ mutat ſapoꝛẽ:⁊ ſic in

vtriſq; incõſtantia cõcupiſcẽtie tranſuertit ſenſum:

Bap.iij.i. velociter vertit. Mota. G. niiij. viij. Oue
quidẽ velox vertigio pꝛimo vacuitatẽ⸗ mẽtis.ſecũdo
elongationẽ ſignat a deo.

Pꝛumũ patet:qꝛ ſicut continua ⁊ facilis alũdinis
agitato interioꝛẽ ſignat vacuitatẽ: ita velox ppoſite
mutatio virtutũ in interioꝛi homine nuditatẽ ⁊ coꝛ
dis ſignat infirmitatẽ. Vnde Geneca. Ecce vaga⸗
ris vᷣ loco ad locũ inquietanis:egri animi eſt iſt⸗ la
ctatio. ¶ Adidẽ Aug. quẽ allegat decretũ diſt. xlj.
c. vlt.dicens. Incompoſitõ em̃ coꝛpoꝛis vt Auguſti
nus ait qualitateʒ mentis indicar. Vinde hyſtoꝛio⸗
graphus.gloſa id eſt poera. SGaluſtius. Cuũ eius ſcʒ
cãtilene mutabilitatẽ veſcriberet:cuius oſciẽtia ex⸗
cita:id eſt excitata vel excecata curis menteʒ vaſta⸗
bat.inter cetera hocetiam notabile indicauit inceſ⸗
ſus eius:modo citus:modo tardus. Quibo beatꝰ cõ
coꝛdat Oꝛegoꝛius dicẽs. Qui inquit ſtatũ mẽtis ꝑ
didit ꝑ motiõis incõſtantiã fluit:atq; exterioꝛi mo⸗
bilitate indicatq; natura interio: firma radice non
ſubſiſtit. VUnde Geneca. Incõſtantis animi eſt di⸗
ſcurrerelet locoꝝ varietatibus inquietari.¶ Gecũ⸗
du enam patet:quia ſicut velocitas et motus ſtella⸗
rũ elongationẽ illaꝑ a polis ſignificat:qꝛ illequi plꝰ
olo immobili appꝛop inquat minoꝛẽ faciunt circu
um minuſq; mouẽtur: ita illi qui ĩ vita et moꝛibus
plus vo appꝛopinquãt immobilicõſtantioꝛes ſunt
in bono. Illi vo qui plus ab eo diſtãt magis in in⸗
terioꝛi et exterioꝛi homine ſunt mobiles.(¶¶ Et ẽ ex⸗

emplũ ſenſibile e vtriſq; ĩ axi ⁊ rota:in quibus vide

Arti. v.
E.

tur ꝙ pars rote que plus axi vel rote appꝛopinquat
centro mino,ẽ habet motũ:quia in mouẽdo mino⸗
rẽ facit circulũ:ita in ꝓpoſito illiqui in vite ꝑfectio⸗
ne plus deo qui eſt quaſi centꝝ totius vite et mediuʒ
immobile:quod vt oſtẽderet in medio fuit animali⸗

um ſviſcipuloꝛũ/et latronũ. cuius duo poli ſunt deſi

riũ gaudij:⁊ timoꝛ ſupplicij:circa que rota ſeu cir
cũferentia foꝛtuna eſt vite.in qua rota qui plus eo
appꝛopinquat:minus tribulatõnibus turbat᷑:ſicut
oſten ſuʒeeſt. C. v. lvj. vel vanitatibus et ꝓpꝛijs volũ
tatibus mouet᷑:quia vus in medio eius nõ cõmoue
bitur: in pſal.xlv. Qui vo ab iſto centro totaliter
peccatũ diuidunt᷑ omni tribulatõe/tẽptatiõe⁊ va⸗
nitatelet ꝓpꝛia voluntate mouentur ſicut puluis ⁊
palea a grano ſepata. Qui vo vanitatibus multuzʒ
elongãtur:licet nõ totaliter adhuc diuidant᷑: habet

tñ magnũ in ſeculi anguſtijs et terrenis cogitatiõi⸗

hus in vita moti quemadmoduʒ rote cõferẽtia.Et
ſic intelligi põt illud Ecci.xxxiij.p cõcoꝛdia fatun q̃
ſi rora curri:ingredereſã in medio rotarũ: Eʒech.x.
q? optimũ eſt gratia ſtabilirecoꝛ:Heb.vlt᷑. Contra

omia mala ⁊ incõſtantias que numerant᷑ Sap.xuij.

furtũ/fictioſinfidelitas turbatio/tumultus/ amima

rum inquinatio/ nuptiarũ inconſtantia/mechiaſc.
Ab iſto autem iuconſtantie vicio excuſant ſe qui
daʒ malelquidã bene. Male ſe excuſant quimagnã

in veſtibus et omni exterioꝛi homine oſtendũt incõ
ſtantiam: aſſerentes ſe hoc facere: vt ſeclo et ſocijs
ſeconfoꝛment. Nota contra tales. O. vij. xj. Tales

em fatno aſſumilantur: qui cum latromibus ad ſuſpẽ
dinm ratione ſo cietatis pioperabat. Quando eniʒ

mundo ſein talibus confoꝛmant:nõ contra mun⸗
du pugnant:ſed a mundo pign ſine victoꝛia vincun
tur. Bicut em a dyabolo vel carnevictus peccat:ita
quimundo. quando tamen in generali indicir̃ bel⸗
lum hominibus in pꝛedicando:quid mũdi nomine
cenſetur: ignoꝛant. tamen in ſpeciali quando mũdi
vident vanitates:contra quas vel pugnãt vel ab eis
vincunturin facto eius pugnas intuent᷑: quas ſicut
carms pugnas vincere tenentur. Si philoſophi na⸗
rurali victi ratione ſeipſos vincebant. ſicut dicit po
licraticõ.l. viij.c. vij. ꝙ demoſtenes pꝛeliatus eſt cum
reri mtura:et victoꝛ abijt: malignitatẽ eius perti⸗
naciſſimo animi roboꝛeſuperãdo:itaq; alten demo⸗
ſtenẽ natura:alterũ induſtria eſt enixa.Quãto ma⸗
gis etiã chꝛiſtiani mundũ vincite:in quo ⁊vbilioꝛ eſt
pugna.Et nolite cõfoꝛmari huicſeculo: Roma.xij.
Bea fugite eã que in mũdo eſt concupiſcentie coꝛru
ptionẽ.ij. Pe. j. Bicut patet. C. xiij. ij. Alij vo be
ne ſe excuſant:ſicut illi qui quãdoq; vagi reputãtur
inconſtantes:eo ꝙ ſicut ſdetrus ad coꝛneliũ Phi⸗
lippus ad eunuchũ. Auguſtinus ad anglicos. Iſra
helite ad terrã ſanctam: gratia pꝛedicationis ad in
deles diſcurrere: et pꝛo chꝛiſto ad barbaras natio
nes pegrinari volunt. Qui em̃ hos notat:quare om
nes apoſtolos et ſpecialiter Paulũ:qui quaſi per to
tum mundũ diſcnrrebat non notãt. Sed videtur
idẽ accidat nunc illuc ire volentibus et impedienti
bus:qoᷣ quandoq; iſrahelitis accidit et egyptijs: qͥa
ſicut iſrahelitis volẽtibus ire in veſertu vt ſanctiti⸗
carent vo.ſicut patet Exo v.egyptij eos vetinebãt
vt edificarent vmos et colligerẽt paleas: ita iſti vt

colligãt bꝛa ſiũ et mixtilionẽ ab his qui irritauerũt
aſcendentes ĩ mare mare rubꝛũ.in pſal.cv. Et qͥ ve⸗
ritatẽ cei in iniuſticia detinẽt: RKo.j.contra quos ta
men quãdoq; in magna ſtabunt conſtãtia: ap. v.
Nota. P. iij. ix.
Pena vo inconſtantium et periculũ oſtenditur ĩ
harte:Sopho.j.vbicæus talibus minatur dicens. vi
ſitabo ſi uper pꝛincipes:et ſuper filios regis: et ſuper
omnes qui induti ſunt veſte peregrina: quod verbũ
non ſolum ceclericis intelligi poteſt: qui veſtem in⸗
duunt in coloꝛe vel foꝛma nimis ſeculareʒ:ad quos
epiſcopus dicere veberet. viſitabo ꝛc. Ded etiaz le ſe
cularibus:qui veſtium foꝛmas frequenter mutant:
vt vanis homĩbus et alijs nationibus ſe inaniter cõ
foꝛment: quos æus viſitat in terra pꝛopꝛia: nimijs
gladijs eos occidendo:et in terris alioꝛum tuj rpiter
capiendo et captiuando timoꝛẽ incutit viſionis ma
ioꝛis dicens. et erit vlulatus et planctus.quãdo ſci-

—

licet in infernũ cadent:nõ pꝛopter veſtem:vt vere aſ

xiij.

Ani. vj.
xiiij.

ſerunt:in qua nõ eſt peccatũ:ſed pꝛopter inconſtan

tiã et peccatũ:quod interius figitur. ꝓpter hoc eniʒ
tunc cadet: quia ſi ille qui nõ eſt firmus in ſella: ſeg
equitãdo quaſi ebꝛius ad omnẽ partem mouet᷑: nõ
oterit foꝛti aduerſarij impulſui reſiſtere qn cadat
Afortioꝛi ille quinõ eſt firmus et conſtans in men
te et vita:non poterit impulſui dyaboli firmiſſimo

in moꝛte reſiſtere. Mui ergo nunc ſtat videat netũc

oſtenditur diſtinctio. Gecundo coꝛpoꝛa⸗
lis infirmitatis cauſa. Tercio vei ipaʒz im
mittẽtis intẽtio.Quarto ꝙ eſt ſign ũ diumne dilecti
onis. Quinto vtilitas. Sexto ꝙ pariẽter toleran

da. Septumo qualiter infirmũ viſitãs ſead ipᷣm ha
bebit. Octauo viſitantiũ ⁊ mĩſtrantiũ vtilitas. NMo

no ꝙ ꝓ infirmis eſt inſtanter oꝛandũ: .

Mtum ad pꝛeimum. Infirmitas alia anime:alia
coꝛpoꝛis. Habet nanq; anima ſuas infirmita tes et

Arti.j.
rj.

Arti. ij.

Infirmitas

Abilitates/ſimiles infirmitatib et vebilitatib coꝛ
di ſteie Par⸗r pꝛimo v ſuꝑbis:quoꝝ ĩfirmitas fre
neticis aſſimilatur atq; moniacis:qui nullis ſub⸗
eſſeꝓ poſſe volunt:vel vinculis tenerni. Sed omnesĩ
ceircuitu moleſtãt et vexãt.v quibus Iſa.xxiiij. In
firmata eſt altitudo viroꝝ:et terra interfecta eſtab
habitat oꝛibus ſuis. ¶ Gecũdo idẽ patet in cupidis
quoꝛum infirmitates ydropicis aſſimilãtur:qui cõ/
gregãt potum in malũ ſuum: Ecẽi.v.Eſt alia infir⸗
mitas quã vidi ſub ſole:diuitie cõgregate in malum
vmini ſui ⁊c.¶ Lercio patet in his qui ſunt carna/
libus vediti voluptatibus:quoꝛuʒ infirmitas ſimi/
lis eſt infirmitati litargicoꝛum et ſodomoꝛuʒ quiimn
his letantur que moꝛtem adducunt:quoꝛum tamẽ
leticia bꝛeuis erit.quia iuuenes eius in infirmitate
cadent: Iſa.xl.ad inſernum videlicet: dum iuuenes
ſunt plus ĩ talibus letantur. ¶ Ex iſtis vo ſi cito ſa⸗
nati non fueriut: cito plures ſequuntur infirmita-
ces: ſicut ex vna coꝛpoꝛali Surts alie ſequuntur in⸗
firmitates.Gi vᷣo ſanate fuerint:cum maioꝛe tamẽ
timoꝛe impoſterum ſemper viuendum eſt/quia ſicut
poſt infirmitates coꝛpoꝛales quãtumcũq; homo ſit

in conualeſcẽdo:tamẽ vbilitas et quedã iterum ca-

⁊vndi facilitas in eo diu remanet. Ita in pꝛopoſito:
ſicut lignum extinctũ minus igni reſiſtit ꝙᷓ aliud nũ
qᷓ inflamatum. Calis ergo etiam conualeſcens dice
re poteſt illud Treñ.j. Infirmata eſt virtus mea.
LEx hoc illis cõuenit᷑:qui ꝑfecre ex toto coꝛdenõ
cõualuerũt:fugiẽtes omnes pcedẽtes illicitas ſocie
tates etoccaſiões ad malũ inclinãtes.Eſt em̃ eta⸗
libus ſicut v illis quoꝝ oſſa fracta nõ ſunt omnino
ſanata vel ſolidata. quibus verificaturillud Eʒe
chielis.xxxiiij.quod infirmũ erat non conſolidaſtis
Dic ergo opoꝛtet fracturam bene conſolidari:⁊ vnl⸗
nus ey toto ſcrutari:et ſanare. Ita opoꝛtet vulnꝰcoꝛ
dis /oꝛis/et operis contritio neſ cõfeſſione et ſatiſfa⸗
ctiõe perfecte ſanariſab illoqui ꝑ confeſſoꝛuʒ mini-
ſterium ſanat omnes infirmitates: et redimit re in⸗
teritu vitã. In pſal. cij.
Aliter er iſtis infirmitatibus ſpũalibo non ſana
tis: infirmitates ſequẽtur coꝛpoꝛales:quia ſtãte cau
ſa ſequetur effectus:ſed infirmitates ſpũales ipſius
videlicʒ anime cauſant infirmitates coꝛpoꝛales. Er
go ipᷣis nõ ſanatis iſte ſequẽtur. O autem infirmita
tes ſpirituales coꝛpoꝛales cauſent infirmitates:pa/
tet tam ratione ꝙᷓ auctoꝛitate.¶ Matione em̃ ſequi
videtur: illi qui voꝛdinati ſunt quo ad vuʒ: in ſe
cæoꝛdinatas habeant qualitates et paſſionesſet ele⸗
mentoꝛuʒ compoſitiones. Pꝛeterea. G. v. xviij. oſtẽ
ſum eſt: infirmitates coꝛpoꝛales ey gula pꝛoueni⸗

unt l ſed gula eſt peccatum:ergo ⁊c̃.Hoc etiam dicit

ſcnipturs ꝙ ĩ multis eſcis erit infirmitas Ecci.xxx⸗
vij. Ad idẽ auctoꝛitate patet tam veteris teſtamen/
ti Zeutro.xxviij.vbi inter cetera mala et penas que
Tus ꝑ moyſen ſua pꝛomittit frangẽtibus mandata
penaʒ adiũgit infirmitatis dicẽs. Percutiat te dñs
egeſtate/febꝛi ⁊c̃.qᷓ etiam noui Jo.v.xpᷣs ſanato pᷣce
pit ne amplius peccaret ne dveterius ei cõtingeret in-
nuẽs ꝙ pᷣcedẽtis infirmitatis peccatũ cauſa fuit/qð
reaſſumptũ grauioꝛẽ cauſaret. Ergo ante coꝛpaleʒ
cõualeſcentiã necefſariũ vider peccatũ cõfiteatur
ſicut oſtẽſum eſt. C. vj.ij. Et ſicut neceſſaniuʒ eſt ꝗq;
ante confiteãtur:ita neceſſariũ eſt poſt conualeſcen
tiam ꝙ a peccato ſe cuſtodiat:ne di in peccato cadit
inſirmitatem reuocet. Oꝛ em̃ mirabile ꝙ infirmitas
multis tam frequenter redit:qui poſt adeptam ſani
tatẽ tãingrati ſuo medico eſto exiſtũt. ſicut patʒ
Z. v.xxx.cũ ſequentibus.
Et ꝙ ex ꝑte noſtra peccatũ infirmitates canſat q̃
tamẽ a ⁊xo ſine cauſa:nõ mittit.licet ab homine cau

ſa ignoꝛet. vij. q.j. cñ percuſſio Oicnt patet.C.v.lxi
3ceo umn. videt᷑ vei inueſtigare intẽtõem infir
mitateʒ mittẽtis:ſicut inueſtigani põt cã in ſuo effe⸗
ctu. Effectus aũt infinmitatis Laliqᷣbus ẽ quadru⸗
plex:qꝛ peccatuʒ expellit. Gcoo veij caſtꝑ anime in⸗
trare facit. Zercio hominẽ in multis erudit. Quar
to ad veum velocius currerefacit.ex quibus perpen
ditur ꝙ pꝛima vi intẽtio eſt peccatum ve anima in
firmi expellere.ſicut mater manum filij aduſtam ad
igneʒ tenet: vt caloꝛ ignis caloꝛem expellat aduſtio⸗
nis. Hoc ſciens abbas Macharius in vi.pa. quendã
in ſanitate foꝛicatione veditum: in infirmitate ad
ſe vemiẽtem ſanare recuſauit:c multos ſanauit:ſci⸗
ens ꝙ infirmitas grauis ſobꝛiaʒ facit animã: Ecchi.
xxxj. ¶Secũda dei intẽtio eſt vt ſibi anime caſtruʒ
aperiat᷑. Ad cuius aperitõem agit:ſi icut rex agit cir⸗
ca caſtrũ ei rebellãs:ĩ parte vebilioꝛi ipᷣm obſidet.et
ex parte illa illud capere nititur: plureſq; ĩſultus ex
parte illa caſtro facit. et ex illa parte caſtrũ capit:qð
ex alia partenullo modo caperet.ſic omnino opera
tur deus erga nos tam in opere conuerſionis totius
eccleſiaſtice multitudimis:q in opere cõu erſiõis vni
us peccatoꝛis. in tota nãq; populi multitudine vna
pars fuit quaſi foꝛnis huius ſeculi: videlicet potẽtes
nobiles/ dinites:ſapientes/ pꝛudẽtes et huiuſmodi.
Alis vo fuit quaſi vebilis:pauperes videlicet ſim/
plicesſvydeote et illitterati. Sic eniʒ Paulus partes
lſtas oꝛdinat.j.Coꝛinth.iuiij.dicẽs vos nobiles.nos
autẽ ignobiles/ vos foꝛtes / nos vo infirmi/ vos pꝛu
xentes nos ſtulti.volens ergo æus totam multitu⸗
dinẽ ad ſe cõuertere:om niũq; animaꝝ caſtrũ cape⸗
re:a parte incepit debilioꝛi quãdo infirina mũdi ele
it veus vt confundat foꝛtia.j. Coꝛinth. /j. Quia
illis captis:et ad ſe conuerſis apud mundi eſtimati⸗
onem foꝛtes confundit: dum illos ad ſe etiam ꝑ in
firmoꝝ miniſteriũ et pꝛedicationẽ conuertit. u
ins etiam operis ſimilitudinẽ quotidie in conuerſi⸗
one tenet peccatoꝛis.in quo due ſunt partes.vna vi⸗
licet ſanitatis.alia infirmitatis. Volens ergo mi⸗
ſericoꝛs veus peccatoꝝ coꝛda ad ſe cõuertere:ex par⸗
te infirma eis inſultus facit.quot nãq; infirmos pũ
cturis tangit:tot eis tela ſagittat:que cum ſentiunt
ei miniſtriſq; ſuis aperiunt dicentes.eſtina:quere
ſacerdotem:iura pete eccleſiaſtica:qui in ſanitate ei
nunq; aperirẽt:nec miniſtros ſuos peterẽt:immo po
tius vellent ꝙ extra oſtium iᷓ intra poꝛtam eſſent.
ſed oꝛdinãte væo qui ſibi ſuiſq; celeniter voluit.mul⸗
tiplicate ſunt infirmitates eoꝛum: poſtea accelera⸗
uerunt:ĩ pſal.xv.¶ Lercio vt hominẽ in multis eru
diat:libꝛumq; conſcientie diu nõ viſum:et ideo obli
tũ reſpicere faciat. Eſt em̃ ð multis in ſanitate ſicut
cæ pueris in autumnibus et feſtiuis:quia ſicut tali⸗
bus tẽpoꝛibus nihil v libꝛo curãt vel magiſtro:ita
nec iſti ve veo vel v libꝛo conſcientie:ideo alijs die⸗
bus a magiſtro dure verberantur vt libꝛos reſpici⸗
ant:et lectões recoꝛdẽtur:quod ⁊ coacti faciũt.Sic
eus tales infirmitate verberat:cuius verba dũ ſen
tiũt:ad libꝛũ recurrũt cõſciẽtie:qꝛ dũ infirmitas pũ

git extra:cõſciẽtia pũgit intra.Et ideo tuncad cæuʒ

et libꝛũ cõuertũtur:plal.xxxj. Conuerſus ſum ĩ erũ⸗
na mea dum configitur ſpina.magiſtrumq; petunt:
qui eos in libꝛo illo plemins infoꝛmet: contfeſſoꝛẽ vi⸗
Telicet.et ſic inillo libꝛo:et in cognitione ſui ſola ve⸗
xatio dat intellectum: Iſa xxviij. ¶ Quarto infir⸗
mitatem mittit tens:vt ille qui in ſanitate ambula-
re in via vei pigreſcit:quandamq; in hoc vebilitateʒ
fingit:ſicut ammal pigruʒ foꝛtius ⁊ potẽtius vadat
ſicut animal ſtimulatuʒ:ſicut em̃animal quod qnẽ⸗
vq; non ſtimulatum in luto iacet: vel pigre vadit:
ſtimnulatum vo tæ luto ſurgit: pot enterq; va dit et

Exem.

vj. .

mainfimitutene ſpius nn
iſe urabitteie inqult n it
nomeidten crate ran habeti
oreafülium infirnü mater nanchm
ginemhebet Nno filioinfimo⸗,
niru ununtitu dus wllis i
miſenianusͦpꝛo dopatienter ſuſti
Inrqquiait. Egoaũt mendicus ſunm
ſlliatuseſt me. Gnebeatns Gn
uiterdiſpenſatione dunus geutit
niteuſtogit. Quando etiam hac ix.
nubitmembꝛn pelmembꝛoꝛum ſanit
ſat viloguinongmiſtpicroran
i.

¶ Wrautdiuine dilctionis ignarqun
oſtencunt manifeſtuns appareant

Geturinfinnitatooßierertlltatts:⸗
ſeapparebitggifimitades dininſun
um. (uimd nanch eccata urge
atin heceatdrinſtun ddamiins
Ilitvektoginta ofogtare ddeter
ſu giiti ſniigfontantr diſpii

i Wotnſſterininfimitate tua qui

anoſumerwbtgin anlttesſſi aune

Oaſ whllia alpereoiteline
nan gun zufenn
Ctnnhliſ tlid wenibli nn
cfintmſſps oiſfimn igtihn
n olens gn urotntim nuinn,
tere omniiganina caſtii cae⸗
it dhllion noinfinna müͤct
undatfotig Conthſ. Qig
Aſecnuenſsapud nuncieſtinet,
liuncit:dun ilosac ſtenim gin
nüer pregicanone converti, Cn
ſuniliudine uotidie n connenſ,
ons. in quodye ſuntonte na ni⸗
alua ifinnttats. Golmnzeom⸗ .
wox cr, oſecenreir po⸗
iws ſiat quot i iji mooĩ
btals agittateue um lentiunt
penunt dichntes Feſtnna auge
teeccleſiaſtica:ulin ſanitateti
miniſtros ſuospeteret mmodo
goſtiun Fintra vontan eſnt.
iſibiſaiſchellenter voluitnn⸗
mitates tornm poſtes ecllern
Trrcoythonniinnulugi
ſcentiedinnͦ nſunmetitcbẽll
mulnoinſantueſent
Cen ſinisigia icntal⸗
nnibns et feſtigio: lo ennti

jotreſnegitwuin
hürlben o

ſe mi nttarmnll
inninſnler e,
hunimnaitoe i
in unin i⸗
ini iemni u t
5 olut l liſi e
nun otannßl

go ui⸗

Exemp.

Arb. v.
Viij.

Exemp.

Infirmitas

feſtinanter. ita nonnulli qᷓ in ſanitate non ſtimula⸗
ti:pigri ſunt ad opus bonũ:in lutoq; iacent peccato
rũ infirmitate ſtimulati: ve luto ſurgunt: ↄfitendo/
reſiſtendo/elemoſynas dando ⁊ alia bona opera faci
endoz ulea B ittendo/ potẽtes fiũt: q qlibet pᷣt
dicere cũ paulo.ij. Coꝝ.xij. Qñ infirmoꝛ tũc potẽs

ſum. Nam vtus in infirmitate ꝑficit᷑: ſicut de facto

in ũllis ptʒ. Mota plura quare æus infirmitat es vl

tribulatõnes mitti
per totum.
Ex his omnibo patet ꝙ infirmitates a veo miſſe ſi
gnũ ſunt diuine circa nos ſollicitudinis:et dilectio⸗
nis magne. Maximeſenim diuine miſericoꝛdie indi⸗
cium eſt:ꝙ ita diligẽter nos erudit:ſtimnlas penaſ
qs eternas meruimus in tempoꝛales cõmutat in⸗
rmitates: tum ad illos qui ſub illis coꝛriguntur
Bicut ẽᷣ qui ſuis veſiderijs malis in hocmundo im⸗
punead tpᷣs dimittuntur timere pñt:ꝙ a eo vrelin
quunt᷑ſicut pʒ.Z. v.xij. Ita illi qui infirmant᷑ cogi⸗
tare pñt:ꝙ a deo amant᷑:p Auos quolibet veo dici pᷣt
Ecce quẽ amas infirmat᷑: ꝗo xj. ¶ Dac nanq; ↄſi
deratione motus fuiſſe videt̃ heremita in vitaſpa. qᷣ
q? vno anno infirmitatẽ euaſerat:quaʒ ſingulis an⸗
nmis habere ↄſueuerat eo aqueſius uit:ꝙ eñ obliui⸗
oni tradidiſſet dixit nanq;.tu es magiſter et ego ſer⸗
uus tuus:non cogitas ve me.qꝛ nõ caſtigas me.⁊ mi⸗
ſit ei æus bonas febꝛes ¶ Male errant:qͥ in diuti
nis lãguooꝛibo ſeipᷣos q̃i a veoo cœærelictos eſpiciũt qͥs
hoꝛtat᷑ ſcriptura Eccleſiaſtici. xxxviij. dicens fili in
tua infirmitate:ne deſpicias teipᷣm ſed oꝛa wminuz:
⁊ ipſe curabit te:ipᷣe inquit curabit te:qͥ tantam im⸗
mo maioꝛem circa te curam habet:quantam mater
circa filium infirmũ:mater nanq; maioꝛem ſolicitu⸗
dinem habet te vno filio infirmo:qꝙᷓ; e ecem qui ſa⸗
ni via currunt:ita veus væ illis qui in quacunq; ſunt

miſeria:quã pꝛo ceo patienter uſtinent teſte pſal.xo⸗

xxix.qui ait.Ego aũt mendicus ſum et paupꝑ et dñs
ſollicitus eſt mei. Vnde beatus Gregor. qui nos in
quit ex diſpenſatione durius ꝑcutit:eo ampliꝰ ex pie
tate cuſtodit. Quando etiam hac œ cauſa:qñq; ſub
trahit membꝛa vel membꝛoꝛum ſanitateʒ. Eſt eo
ſicut veillo qui non ꝑmiſit pictoꝛem pingere..xiij.
ijj. M
Vt añt diuine dilectionis ſigna:que in infirmita
tib oſtendunt᷑ manifeſtius appareant:congruuʒ vi⸗
detur infirmitatis ondere vtilitates: ex qᷣv mamife⸗
ſte apparebit ꝙ infirmitates diuini ſunt amoꝛis indi
cium. ¶ Pꝛimo nanq; peccata purgatvel purgari fa
cit in peccatoꝛe:iuſtum vo amplius lucere facit: hoc
vtilitas excogitata ↄfoꝛtare vebet egrotuʒ. ſ icut ĩ vi
taſpa.quidã ſuũ ↄfoꝛtanit diſcipulũ infirmũ dicens
nõ ↄtriſteris in infirmitate tua.quia ſi ferrũ es ruhi
ginoſum:rubiginẽ amittes:ſi aurũ es purioꝛ efficie-
ris.¶ Secundo anime inimicos væbilitar: qꝛ illoꝛũ
vnam quam in tentando habent manum:infirmat.
Habet nanq; dyabolus in tentando duas manus:
Vnam videlicet ſuꝑbie:qua tentatum erigere vel le
uare nitit ↄtra eum. habet aliã:iram vicʒ vł inuidi⸗
am: qua nititur tentatũ im pellere ↄtra pximũ.habʒ
mundus etiã vnã manũ ꝓſperitatis: qua nititur tẽ⸗
tatũ pꝑ cupiditatẽ et inanem gloꝛiã v terrenis diui⸗
tijs eleuare in altuʒ vt pꝛofundius cadat.habet ali⸗
am aduerſitatem/qua nititur peccatoꝛem ceijcere ꝑ
murmurationem:et veſperationem. habet etiam ca
ro in tentando vnam manũ qua peccatoꝛem impelle
re nititur:ad accidiam/ gulam/luxuriam ⁊ hmoi.ha
bet aliam qua iſta ↄcupiſcere facit.homine vo graui
ter infirinato:ommium iſtoꝝ ſimul cũ illo:vna manꝰ
infirmatur:qꝛ dyaboli infirmat᷑uꝑbia: mũdi glia.
carnis luxuria:qbo infirmitatis inimicus vœbinioꝛ ti

t: tã bonis ꝙᷓ malis. T. v.arti. viij

lii-.
midioꝛq; in tentando efficit᷑: quia videbit ꝙ infirma
ta ſit coner aiefen pſona tentata:cuip
us tẽtationes euadere vi ebanpolibile⸗ poſt ta⸗
leʒ inimicoꝝ vebilitatẽ faciliter oĩa illoꝝ euadet ten
tamenta:quod pulere in qnadã oſtẽdit pyſtoꝛia mo
do quo ſequit᷑ e quadã muliere delicate et ſupbenu
trita:quead ↄfeſſionẽ veniens nullo mõ ad h̊ indu-
ci potuit:vta ſuꝑbia ⁊ a carnalib cefſaret oſi iderijs
7 penitentiã ageret:tandẽ vnum facere acquienit.
videlicet um rogaret diligenter ꝙ; oꝛdinaret de il⸗
la:ꝙ melius eius expediret ſaluti:qð cũ pluries oꝛa⸗
ret vus pꝛimo eius bona abſtulit tꝑalia:que eiꝰ nu
triebant ſuꝑbiam:atq; carnalia væſideria:q facto ne
ceſſitate laboꝛare ꝓpulſa eſt que poſtmodũ a afeſſo-
re v ſtatu ſuo regſmerndit ſe minꝰ tentari:qꝛ vnde
ſuꝑbire vebeã:nõ habeo nec diu in lecto laſciuiando
carnis vt ſolebã nutrirepoſſũ æſideria.qꝛ mane ſur
gere 71 manib laboꝛare cogoꝛ. Iten eidẽ imiſit capi⸗
tis woloꝛẽ que tũc ſe tẽtari minus rũdit:qꝛ vixpᷣ wlo
re viuere licuit.vltimo eidem grauem immiſit infir⸗
mitatem:que ⁊æ ſtatu ſuo requiſita:vt pꝛius reſpon⸗
dit. intantum wmata eſt caro infirmitate: ꝙ ego ali
um non væſidero:intantũ vo vefoꝛmata ſum:qꝙ nul⸗
lus me vſiderat. Caueant diligenter illi: in hec
imittit manus.ſicut in muliere hac debilitata eſt:ne
cũ alia manu contra illos pꝛeualeat: qͥ in multis nõ
infirmat᷑.ij. Coꝝ. xiij. Refrenatur tamen alia manꝰ
quodammodo ſicut equus freno:ne ſeſſoꝛem ad libi
rum in pꝛecipiciũ poꝛtet oꝛet tamẽ ſicut pꝛedicta mu
lier: ⁊ oro fidei totaliter ſaluabit infirmũ: Jaco. v.
Cercio eſt portushuius mans: gaud ent em̃ bo⸗
mies poꝛtui:⁊ pegrini patrie: exules wmib appꝛo⸗

Exemp.

x.

pinquantes:ita aĩa in infirmitate que eſt ianna vtte

que ad ſalutẽ ducit eternã. hicem̃ nulla ſanitas ẽ du
rabilis:qꝛ ſicut aq̃ obturata in vno loco fluit ꝑ aliũ
ita infirmitas vna ex ꝑte vel in vno tꝑeſanata ⁊ ob⸗
turata cito alio in loco vel tꝑe redit. Illa vo ſauitas
vltima:ad quã ꝓ infirmitatẽ tranſũ ppetua erit ĩfir
mitas ꝭ̊hecnõ eſt ad moꝛtẽ: Jo.xj.ſed ad vitã. Pꝛe⸗
dictaꝝ vo vtilitatũ cõſideratione: vident᷑ fuiſſe mo⸗
ti. Pꝛimo ſanctus petrus apoſtolus. quo legit᷑: q
ad rogatum diſcipuloꝛum filiam ſuam infirmam ſa⸗
nare noluit:cum tamen tot alios ſanaret:quot ĩ pla
teis on uerũt infirmos: Actuũ.v. Qnia petro ſana
bunt᷑:diſcipulis vᷣo allegantibo vfectũ ſeruiẽtis du
comederent benedictione data ipam ꝓ tꝑe pꝛandij
ſanã reddidit:pactoq; miniſterio:p̃cepit vt ad lectũ
infirma rediret Ocdo paulus q; tanotheum diſci
puluʒ ſanare noluit.ſed potius wcuit: ꝙ vino modi
co vteretur ꝗꝓpter ſtomachum:⁊ frequentes infirmi-
tates.j.Thimo.v. ¶ Tercio ſanctus Thomas can
tuarienſis. quo legit᷑ cum quidã qͥ ei ſpecial fue
rat dñ viueret.videret tot ad eius tumbam ſanari il
luc iuit:et ſanitate recepta:cũ in via eſſet redeñdi: co
gitauit ꝙ foꝛte nõ bene rogauit:qtũ ad aĩe ſalutẽ q:
aliqñ coꝛpoꝛis infirmitas anime pꝛoficit fanitati re
dijt ⁊ oꝛauit:quod ſine enenire ꝑmitterer ad anime
Plnccineſnenmnmmrs eſſet ſiue ſanitas:cui ſtatim
infirmitas redijt. Ille em̃ amicũ ſuũ ſicut veus pat᷑
filiũ ſuũ volnit atẽrere in infirmitate: Eſa.liij.
Muarto Yohannes heremita in vitaſpa. a qͥ cuʒ
quidaʒ peteret ꝙ euʒ ſanare vellet. reſpondit rẽ tibi
neceſſariam cupis abijcere. ¶ Quinto quidam ſer⸗
uus. qᷣ fert᷑: cũ qͥdã q in ſanitate omnes xæi ſuos

Exemp.

Exemp.

Exemp.

ptempſit:infirmatus eſſet:in vno pede:et ab eo pete Exemp.

teret:ꝙ pꝛo pedis ſui oꝛaret ſanitate. Reſpõdit.ro⸗
go vum ꝙ tibi infirmitateʒ mittat in vtroq; pede.

Aliꝰetiã ab ĩfirmo rogatꝰ:vt ꝓipᷣo cũ rogaret: qᷓ Exemp.

ſiuiſſe fert:an melioꝛ ⁊ moꝛi patioꝛ eẽt infinmꝰ vel ſa
nus:qͥ dixit ꝙ infirmus:cuiille/ oꝛo ſᷓ vt ſemper ſis

Eyemp.

Arꝰ. vj.
xij.

Arꝰ. vij.
xiij.

xuiii.

Infirmitas

infirmus. Ze quodam etiam alio legit᷑ ꝙ deũ roga⸗
uit:ꝙ nunꝙ eũ ſanaret. Om̃es enim iſti cũ paulo di⸗
cere vident᷑.gaudemus inqͥt qm̃ nos infirmi ſumus.

ij. Coꝝ.xiij. Mec mirum etiã:q; pꝛedicti alienis glo

riant᷑ infirmitatib:que eoꝝ ꝓficiũt ſaluti:qͥ ⁊ in pꝛo
bene in eodem caſu gloꝛiantur:cum paulo quiait.li-
enter gloꝛiaboꝛ in infirmitatibo meis: vt inhabitʒ
in me virtus chꝛiſti:ij. Coꝛinth.xij. —
In qua auctoꝛitate:exemplariter datur intelligi:
qꝙ; omnis infirmitas eſt patienter ſuſtinẽda: nõ ſolũ
Reer Ralerarnt videlicet a o mittit᷑pter noſtrã
vtilitatem:vel quia eſt ſignum diuine dilectõnis: vł
ꝓter tres pᷣdictas vtilitates:nec etiã ſolũ:qꝛ a ſum⸗
mo ofeſſoꝛe:et medico nnit in penitẽtijs ⁊ me⸗
dicinis ſuis nõ errat:ſicut ptʒ.T. v.lxiij.nec q; mul⸗
tũ meritoꝛia eſt.ſicut pʒ.T. v.lxviij.et.lxix.Ged eti⸗
am:qꝛ eſt medicina impoſita a medico:q multũ dili-
git infirmũ:ſicut pater filiũ.qui etiam ſcit infirmuʒ
ſanare:et vult nilq; ab eo reqͥrit:nec in aliã ꝓijcit in⸗
firmitatẽ.Coꝛ enim infirmia receptione medicine:
tot ve cauſis retrahi poteſt:ne recipiat patienter ⁊ ſe
cure medicinam:vel qꝛ timet:ne ſit infirmitatis ſue:
et medicine ignarus vel ꝙ talis ſit infirmitas: ꝙ ab
illo ſanari no poſſit/vel ꝙ nõ multũ medicũ diligat/
vel ab illo diligatur:vel ꝙ nimis ꝓ ſalario petet: vel
ne foꝛte ſit pꝛoditoꝛ ⁊ illũ intoxicare vel peius valere
faciat. Sed in veo ⁊ in medicina quã ipᷣe imponit:ni
hil hoꝝ ſuſpicani poterit.ſicut patʒ inductine:quia
ſcit ⁊ poteſt multum diligit:et nihil dat filijs dile/
ctis:niſi quod ſcit eis foꝛe vtile:medieinãq; infirmi⸗
tatis gratis dat.Que ſi cuiꝙᷓ videat᷑ grauis:ponat ĩ
cogitatione ſua penam eternam:quaʒ peccando me⸗
ruit iuxta iſtaʒ que illã extinguit ſi in bona vita ⁊ pa
tienter ſuſtineatur:etinuenient ꝙ minuma erit ſic pe
na ignis picti:nulla eſt reſpectu pene ignis veri:qͥ er-
go murmurat ⁊æ picto:vel d digito leuiſſime leſo vł
⁊Tæ breui pena febꝛiũ:quomodo murmuraret ⁊e igne
vero et eterna łe combuſtione coꝛpoꝛis ⁊ anime? de
pena eterna. Molite ergo murmurare ꝓpter infirmi
tatem carnis veſtre:Ro.vj.dictum cogitantes hea⸗
ti Gregoꝛij. Si inquit veus:tamaſpere percutit vbi
percutit:qaſpere percutiet:vbi nõ percutit.
Mui auũt infirmos viſitãt:aut hoc facere veberẽt
ratione cure coꝛpis:ſicut medici coꝛpoꝛum:aut rati⸗
one cureanime:ſicut medici animaruʒ et amici qui⸗
cunq;.Qualiter autem pꝛimi ad ſinfernũ ſe habe⸗
re vebeant terminat ſtatutum concilij generalis:
Extra de penitentijs ⁊ remiſſio niw.cum infirmitas.
Cuʒ infirmitas inquit coꝛporalis:nonnunqꝙᷓ ex pec-
cato pꝛoueniat:dicente mmino languido:vade etno
li amplius peccare ne veterius tibi cõtingat:pꝛeſen⸗
ti vecreto ſtatuimus⁊ diſtricte pꝛecipimus medicis
coꝛpoꝛum vt cum eos ad infirmos vocari cõtigerit:
ipſos ante omnia moneant et inducant:vt medicos
ꝗduocent aĩaꝝ:vt poſtꝙᷓ fuerit infirmo de ſpũali ſa⸗
lute pꝛouiſum:ad coꝛpoꝛalis medicine remediũ ſa⸗/
lubrius pꝛocedat᷑:cum cauſa ceſſante ceſſet effectus.
Siquis autem medicoꝛum huius noſtre conſtitutio
nis.poſtꝙᷓ ꝑ pꝛelatos locoꝛum fuerit publicata trãſ⸗
greſſoꝛ extiterit:tamdiu ab ingreſſu eccleſie arceat᷑:
vnec ſatiſfecerit ↄpetenter. SOloſa Moſti. dicit: ꝙ ex
quo pꝛecepimus neceſſitatem impoꝛtat:patet ꝙ trãſ
greſoꝛ peccat moꝛtaliter.nec hoc ſtatutum pꝛeſcribi
põt nec aliqua ↄſuetudine tolli cuʒ ꝓ animan ſit in-
troductum ſalute. Sequit in vcretali. Ceteꝑ cum
anima ſit vo multo pcioſioꝛ coꝛpoꝛe:ſub intermina/
tione anathematis ꝓhibemus:ne aliquis medicoꝛũ
ꝓ coꝛpoꝛis ſalute:aliquid ergo ſuadeat:quod in ani⸗
mne periculum conuertat᷑.¶ Mualiter vo ſecũdis lo
quendũ eſt:in parte oſtenſum eſt:in toto iſto capuu⸗

J liij.
lo:in quo patet:quõ infirmũ ad patientiam hoꝛtari
poteſt:eyponendo infirmitatis vtilitates ⁊ alias cir
cũſtantias:in ꝑte vo in facto oſtendit᷑ chriſti: Yoh.
v.qui pꝛius egrũ ſanauit:ſpũalit er dicens:remittun
tur tibi peccata tua:vinde coꝛꝑaliter dicens:ſurge
et tolle grabatũ ⁊c. Cum omnmis chriſti actio noſtra
ſit inſtructõ:quod ipſe opere exercuit:nos wcẽ opor
tet:vt pus medicinã ꝗqrãt aĩe ꝙ pᷣus ferrũ v vulnere.
.petm aĩa extrahat:ↄfitẽdo.ꝙ medicinã a ſũmo
medico q̃rãt xpᷣo.⁊ tantũ ei dʒ in mẽbꝛis ſuis ꝓ ſalu-
teaĩe:qnantũ daret ꝙ ſalute coꝛꝑis et ꝙ ꝙ ſalute coꝛ
poꝛis multa ſuſtineret:ita illã patienter ſuſtineat in
firmitatẽ ꝓ ſalute aĩe. O⸗ ĩſuꝑ teſtamẽtũ ſuũ faciat:
etiã quãtũcunq; moꝛi nõ væbeat: qꝛ abũdãs cautela
nõ nocet.ſi ei nõ noceret ne cuiuſcũq; eſſz ſtulticie ſa/
nus confiteri.a multo foꝛtioꝛi hoc facere nõ nocet in
infirmitate:cũ nec moꝛtem acceleret ſed potiusvitã
pꝛolõget:ſicut illa que infirmitatis ⁊ moꝛtis cauſas
amouent:vceat inſuꝑ infirmũ:quõ omnia bona pꝛi
us facta ad memoꝛiã ↄtra veſperationẽ adducat: ſiẽ
oñſum eſt. S.ij x-v. Quibo add ere poteſt quõ boni
viri gaudenter moꝛiebant᷑:ſiẽ patebit infra.c.õ mor
tuis:qꝛ ↄtra quatuoꝛ timoꝛes:qͥ moꝛientibo cõtings
ſſent:quatuoꝛ habebũt cõſolationes:q̃ timoꝛes il
os abſtulerũt.Morti.n.appꝛopinquantes:exqua⸗
tuoꝛ qñq; turbani ſolent.Oꝛ pctõꝝ memoꝛia. ex moꝛ
tis amanitudine.ex ſocioꝝ carẽtia:qꝛ viq; nullus cuʒ
eis irevult.⁊ ex metu iudicis.(¶ Contra pꝛimũ boni
viri:qͥ gaudenter nos pᷣceſſerũt ad moꝛtẽ:⁊ om̃s etiã
nunc bene moꝛientes ↄfoꝛtationẽ habuerũt:⁊ habe
re veberent wepꝛeteritoꝝ peccatoꝝ afeſſione:et ſatiſ⸗
factione.Di vo nunqꝙᷓ ante bene cõfeſſi fuerũt:vel ſa
tiſfecerũt nõ tñ eſperent:qꝛ ſemen verbi xi in bona
terꝛa ſemĩatũ tante virtutis eſt:ꝙ ſi adhuc illo vltĩo
die terꝛã coꝛdis ſui arare ↄfeſſione voluerit et ſatiſfa
cere.ſtatim in eis creſcet ad ſalutem.latro enim a de⸗
xtris in cruce vltimo die vite ſue terꝛiam ſuaʒ arauit
⁊ ſeminauit meſiſes collegit quiba adhucviuit.
Contra ſcm afoꝛtat moꝛientẽ moꝛtis excogitata
breuitas et vtilitas.xæ qua ſupra.e.ca.x. ¶ Contra
terciũ:omnia bona oꝑa que hominẽ moꝛientẽ ſequũ

tur:iuxta illud Apoc.xiiij.opera illoꝝ ſequũt᷑ illos/

⁊ om̃s eccłie:et viuoꝝ oꝛationes:⁊ ſuffragia:et ſancti
ad quos dum vixit œuotioneʒ habuit: qͥ ei in moꝛte

occurꝛunt ipmq; aſſociant ſicut patebit infra. Mh. xj

xlviij.⁊.lxxij.Mõò q̊ ſolus recedet:qͥ tot habebit ſeq̃n/
tes:qͥt bona pꝛius fecit.tot aſſociantes: quot pro eo
rogant dum moꝛit᷑.tot occurrẽtes:qͥt ſanctos in ve-
uotione prius habuit.¶ Eontra quartum ↄfoꝛtare
æbet qꝛ miſericoꝛdia vñi qtũ ad bonos plena eſtter
ra.Et ꝙ taliũ populꝰ adiuuat infirmitatẽ: Roma.
viij.Et ſic iſtis quatuoꝛ modis confoꝛtate ſunt infir
mitates eoꝛuʒ: Hieremie.v.¶ Ultimo nota.aſᷣ.xj.
xxxviij.
BGed ad infirmoꝝ viſitationẽ/ ↄfoꝛtationẽ/ mini-
ſtrationẽq; homines magis ex coꝛde propter um:
et ſpirituale lucrum inclinentur ⁊ attrahantur:con
Fynnn videtur illoꝛum oſtendere merita:et ſpiritua
ia que ſequũtur lucra:quando hoc vei amoꝛe/ vl p⸗
ximi faciunt compaſſione. oꝛum autem commo⸗
da tria eſſe noſcũtur. ¶ Primo nanq; wũ placãt:cui
opus illoꝝ eſt multũ gratũ et acceptũ: ſicẽ gratuʒ eſt
dño benigno:qðd fit ꝓ ſuis miniſtris infirmis vel in⸗
digentibo.q̊ ad ↄplacendũ veo vebemꝰcõpati infirmi
tatibo:Hebre.iiij.¶ Gcðo hoĩem a peccato pꝛeᷣuat
quia ſicut q cunq; tranſiens:videns pꝛecedentem in
aliquo loco pꝛofundo:vel periculoſo incedere cauet.
BGicut eriz vidẽs wmũ ꝓximi ſui incendi cogitat æ
ſua:quõ liberari vel cuſtodiri pot᷑it. Sic videtes ali⸗
orũ coꝛpora infirmari:⁊ ꝑiclitari: ſuoꝝ coꝛpoꝛnm

Exv.

xvj.

eiſogisc apoſtolis demunch n
7 Phmkammglehrntſultt
miteinfirmatd angeluslundom
ſcesclalſemint irhuenuen
Mototin ccoetin teranobiles in
—
enſoſuz miſens pelpamn ſtams h
dignariobſequinpbietlam ioſen
Noſos toygerenon al gnabatun
leneabeis infidantur ſi cos tangen.
ſoibens hubertus aitip epꝛoſo ſemi
ſicem oſtenderenoluiteſed wnamma
hanteroſtendere ſolebat: quoc am
Moinalia maplla guea leprolo verl
u percuſſitaligſalua manente. e
——
unteslwerget ſeguenteseren
1 ifind cn e
(Desbenpnumdimiſtum ehgne
fimorunmtrabitkiſtationenct
Nonmnia precicta Dnni nidelicetr
enz dilts gulnultudarerlegan⸗

Vanſt ſüpatch
dtuor tinores , mor
oꝛhabedüt +☛ atne

tentoppeccatopafeſioneetſcti,
mpenteherefiſnrn
Pegentiqrſenen erhi iinbon⸗
te irtunseſtipliacbuc llo tiin
Narareofefſione volnentetſatift
qtſctadſalaten inoenina d,
modie nteſyetenan ſußz gmantt
collegt wnhoahnchnutt
Prrat nonente nono qogntit⸗
Evsſipe, ,6². (Zontm

goqyehomth nonente ſegui ,.

cnii operaloſelit illos
orarioleg:, uffagiaeet anct
motionezhabult:eiin morte
cunt ſcht atehit inffa. Kp
lusrecedetiqtothabebitſeqn⸗
at tor eſſociantes: guotpoth
totoccreresͤtſanctosin ⸗
it CZontraquartumfonent
iadſſictiad bonos ſbeuctn
badiunatin mntmt zinn
tnor nodischhfort,teſolin

wemieyy. Ultino noti )⸗

Exemp.

Exemp.

Exemp.

Exemp.

xix.

Exemp.

Arꝰ. ix.
.

Ar. j.

Inobedientia

cuſtodia et periculi ſecura cogitant euaſione.:et ſi ſa⸗
pientes ſint:talia ꝗpter que ei quem moꝛti appꝛopin
quare vident picula timent ipſi carebunt.ſicut oſten
ſum eſt.G.ij.xliij.Et ſic pᷣm JYob viſitans ſpeciẽ tu⸗
am nõ peccabis. Et ſic pater ꝙ religio munda:eſt vi
ſitare infirmos/viduas ⁊ pupillos: Jaco.j. ¶ Ter⸗
cio ſecurioꝛes ad iudiciũ venient:⁊ qꝛ eum pꝛius pla
tauerunt:et quia chꝛiſtus ſuos ⁊ ſeipᷣm in ſuis pniꝰ re
ceperunt:et quia iudici querenti viſitatione infir
moꝛum:quando dicet: Infirmus fui ⁊c. Math. xxv.
habent quid reſpondeant. Pꝛopter hoc enim patet
ꝙ congrue reſpondit quidam ſenex in vitaſpa. cuidã
querenti v tribus fratribus:quoꝛum vnus ieiuna⸗
bat ſex diebus:alter multum laboꝛabat:terciꝰ ſerui
uit infirmis:cuius opus eſſet veo plus acceptuʒz:duo
inguit pꝛimi:tercio nullo modo compari poterunt.
Propter hoc etiã patet melius eſt ire ad omuz
luctus:qꝙᷓ ad wmum ↄuiuij:Ecces.vij.¶ ¶ Et nõ ſolũ
pꝛedicta lucra verumetiam ſanctoꝛum exempla mul
tum nos ad hoc pꝛouocare deberent:vt infirinis cha
ritatis preberemus obſequia.¶ ¶ De ſancto quippe
Lodonico rege quondã francie:in vita ſua legitur
hoſpitalia vbi infirmi erant cũbentes: viſitare ac
infirmis obſequi ꝑſonaliter ſolebat: vnde et lepꝛoſũ
etiaʒ dvefoꝛmem pꝛopꝛijs pauit manibus. Be quo⸗
dam etiam ſancto epiſcopo legitur: ꝙ; lepꝛoſum oſcu
latus fuerit:quem etiam oſculando in magne humi⸗
litatis et meriti ſignũ a lepꝛa ſanauit. Sanctus etiã
Paulus ex magna quam ad iinfirmos habnit com⸗
paſſionem dixit: Quis infirmaturet ego non infir⸗
mor.ij. Coꝝ xj.¶ Et non ſolum in regibus/ſanctis/
epiſcopis et apoſtolis:verumetiaʒ angeloꝛum ad h̊
habemus exempla: In vitaſpa.legit᷑: ꝙ cuidas here⸗
mite infirmato angelus plurib miniſtrauit diebus:
vſq; alius qui ei ſeruiret ſupueniret miniſter. Ex
quo tot in celo et in terꝛa nobiles infirmantium non
vædignantur obſequium:verecunqum videtur? pe⸗
riculoſuʒ miſeris vel parui ſtatus hominib.æœbiliũ
vædignari obſequia:vbi etiam ipſe eus:et homo le⸗
pꝛoſos tangere non vdignabatur. Sed timent foꝛ⸗
te:ne ab eis inficiantur ſi eos Kngerse⸗ ſicut ille ve⸗
ſcribens hu bertus ait: lepꝛoſo ſeruiens ei plenam
faciem oſtendere noluit:ſed vnam maxillam ei ædi⸗
gnanter oſtendere ſolebat:quod cum ſemel faceret:
Tus in alia maxilla:que a lepꝛoſo verſa fuit: illuʒ le⸗
pꝛa percuſſit:alia ſalua manente. Hniuſmodi ergo
fugientes ſuperbiam ⁊ periculum et predicta ſide
rantes lucra et ſequentes exempla libenter ſuſcipite
infirmos.j. Chepa. v.
Begd heu vnum dimiſſum eſt:quod nonnullus ad
infirmorum trahit viſitationem et miniſteriũ plus
ꝙᷓ om nia pꝛedicta:wnũ videlicet⁊ legatum. ꝓpter G
eniʒ diues:qui multa dare ⁊ legare potuerit ab his
qui in huius ſpem ponebant frequenter viſitari ſo⸗
let:a quacunq; vtinebatur in firmitate: Joh. v. Ex⸗
emplũ vo ꝙ ꝙ infirmis eſt ex coꝛde oꝛandum:patzʒ in
pueris:qui qn vident nutricem ſuam ab eis auferri/
vel recedere:clamãt:vt clamoꝛe ſuo receſſuʒ eiꝰimpe
diant. Sic clamauit mulier chananea pꝛo filia ſua:
et regulus pꝛo filio ſuojrecedente. Sic et clamauerũt
iuſti: necnon ⁊ eccleſia pꝛo nutrice et filia ſua: et dñs
exraudiuit eos. Mota materia infirmitatis et quõ
diu erſa peccata et peccatoꝛes per diuerſas infirmi⸗
tates infirmantes eſignantur: P. vj.xij. ,
Nobediẽtie. Primo
ponenda eſt cauſa. Secundo falſa excuſa⸗
tio cum repꝛobatione. Tercio pena.
MCauſa vo inobedientie duplex inuenit. VUna in/
trinſeca:qpꝛia vicʒ voluntas qua dictum eſt. J. ij.

vj. Alia extrinſeca. inobedientiuʒ videlicet ſocietas:
g frequenter accidit ꝙ ſicut vna coꝛda mala in cy⸗
thara:totã coꝛrũpit melodiam:ita vnus vanus ſen
tractoꝛſmurmuratoꝛ diffamatoꝛ et inobediẽs: in
vna pgregatione ſpũalem inficit melodiam: pacem
videlicet coꝛdium/dũ multos ſibi efficit ſumtles. Ty
tum.j.ſunt inquit inobedientes multi vamloqͥ .
Sed qꝛ inobedientie nomen multis eſt odioſuz:4
bus tamen inobedientie factum placet:ideo ab illo
nomine multipliciter ſe excuſant:qui tamen multi⸗
plicia inobedientie facta ↄmittunt quoꝛum aliqͥ iõ
minus obediunt:quia in cogitatione ſe ülis pꝛefer̃t
quih obedire veberẽt:cogitantes q; maioꝛis ſint no⸗
bilitatis vel meriti vel ſcientie ſeu gratie cuiuſa cũq;.
qui reſpondetur.ij. Mach.vij. Mõ inquit obedio P⸗
cepto regis:ſed pꝛecepto legis: potius veo em̃ qᷓ; ho⸗
mini obediunt dum eis iocum tenenti obediũt. Eli
ge ergo vitam vt viuas ⁊ obedias volũrati vi: eu⸗
tro.xxx.¶ Ali obedire vellent ſupioꝛi:q nunqꝙ; ↄtra
illoꝛum oꝛdinaret volũtatẽ:qͥ obedire vellẽt in pꝛo⸗
ſperis ⁊ nõ in aduerſis.⁊ iõ ſupioꝛẽ hrevellent qͥ poti
us illoꝝ ſequeret᷑ volũtatẽ qᷓ ecõuerſo. Siles culda⸗
æq in vi.pa.ſcribit᷑ꝙ cuidã dixit ꝙ abbatẽ hr̃e vel⸗
let iuxta volũtatẽ ſuã:⁊ cñ tali pſpere viuere et mori
vellet: Cui reſpondit abbas:tu inquit abbatẽ que/
ris nõ vt illius ſeqᷓris voluntatẽ / vt ille ſeq̃tur tua⸗
cui illi ignoſce mihi:qꝛ gloꝛiabar eſtimans me bñ di
cere. Sic multi moderno gloꝛiant᷑ tꝑe:plures querẽ⸗
tes ſupioꝛes:nõ obſtante ꝙ graues et pauprime ſint
inter illos/vacationes/paupꝑtatẽ ⁊ miſeriã potius ſpᷣ
Periarch bñ eẽ ſub alien :eligẽtes voluntate qͥb nul⸗
us diu placet:qꝛ nu llũ ad libitũ inueniũt a qo qͥil⸗
li placere voluerit qrere opoꝛtet:ſicut queſiuit ab il⸗
lo ceco Mar.x.qͥd inq̃t vis vt tibi faciaʒ. Suꝑ qᷣ ait
Berñ.in ſermoneꝙ tales ſunt multi a quiw magis
opoꝛtet vt ſuꝑioꝛ querat:qͥd velint qð eis fiat:qᷓ ecõ
uerſo tales wctrinã faciut apli Cołiij. obedite in⸗
qt p oĩa. Iſti. n. pdicti intantũ ꝓꝛiã ſequũt᷑ et di
ligunt voluntatẽ ꝙ libentiꝰobedirẽt in his q̃ nec fa⸗
cere ſciuntvel poſſunt:dũmõ rñ ad illoꝛuʒ cederent
honoꝛẽ vl voluntatẽ:ꝙᷓ in his qᷓ facere ſciũt ⁊ poſſũt
dũmodo cõtra illoꝝ ſint volũtatẽ.¶ In q facto aſi
no cuidꝗ aſſimilant:cæq fabule ↄtinent ꝙ cũvideret
cxtrariũ armatũ poꝛtantẽ de ſarcinaꝗꝓpꝛia murmu
rabat:aſſerẽs ſe armatũ illũ vebere poꝛtare: ita iſta
onera eis impoꝛtabilia ⁊ impꝛopoꝛcionabilm in qby
inanit᷑ gloꝛiari cupiũt:affecrant ⁊ de onere eis tebi⸗
to ⁊ ꝓoꝛcionata ſ murmurãt ⁊ ſe ab illo qũq; fictã
inſufficientiã excuſant dicẽtes:alij ſciũt et pñt meli⸗
illud facere qñq; ꝑ fictãa occupationẽ: dicẽtes eos ne
ceſſanio alijs intẽdẽ vel alibiꝓ loco ⁊ tẽpeeẽ. Añq;
p neceſſarioꝝ vefectũ:qñq; ꝑ pcedentes vel ſequẽtes
laboꝛes:vel pcedentẽ quẽ tenuerũt ſtatũ: hrer que
ola merito vt dicunt:a tali dñt excuſari laboꝛibj 2
angarijs/qnq; p fictã impotẽtiã:in q̃ vltimũ hũt re-
fugiũ quoꝝ oĩm ficticiũ vnico ↄuincit᷑ medio :4a in
his q maioꝛẽ requnt laboꝛẽ:dũmodo aliqð vidert
lucru vłſm carnẽ vlectabile:eiſq; placitũ attende⸗
rẽt:pata obedirẽt mente:lʒ oꝛe⸗ Eeuere⸗ ↄtrariũ fin⸗
gerent. Vndeẽ v talibo:⁊X ſpãlit᷑ illis qͥ in his in
qbo obedire vberẽt impotẽtiã allegãt:ſiẽ de eqͥs ve⸗
coꝛdib:q in luto ꝓfundo cũ curru quẽ ducũt ſtãtes:
necꝓ vbis aut vᷣberibo aurige inde exire volũt:impo
tẽtes ſe ngeres vſq equã eis ex alia bane oñgerit:
vel añ eos ligauerit q viſa potẽter de fouea exeũt.no⸗
ta ve guidone. . v. ij. Bic tales in accidie luto ſtant
necꝓ vbis vel verberibo ſupioꝝ:inde exire volũt:im
potẽtiã mentiẽtes:vſ . alidqs viderint lucrũ:vel
Tlectabile vel honoꝛabile: qð viq; magnus dñs vel
dna ꝙ eis mittat: vel aliqð hmõi tunc ad modũ pᷣdi⸗

j.

Ad. ij.
Ij⸗

iij.

Exemp.

uiij.

Fubuls.

V⸗

vj.

Exemp.

vij.

viij.

Inobedientia

ctoꝛum equoꝛum ſunt ſatis potentes. Ad cuius ta⸗
m en ↄtrariũ eos hoꝛtat᷑ ps.xxxj.dicens: Molite fieri
ſicut H mulus ⁊c. Sed potius ꝓ wo et anima⸗
rum ſalute:ſtatum obedite. exemplo ſancti viri vel
populi.æ quo ⁊æus in pſal.in auditu auris obediũt
mihi:vt vobis ↄpetat iſtud Roma. vj. obediſtis ex
coꝛde.¶ Bed dicut iſti ꝙ illud ad qð illoꝝ inclinat᷑
volũtas:melius eſt ꝙᷓ illud qð ſuꝑioꝛ pᷣcipitiita ꝙ di
cere volunt ꝙ qñ ſuperioꝛ vult bene qð tm ipſi meliꝰ
alit er facere ſcirent:ꝙᷓ pꝛecipiatur vel quod meliꝰeẽt
nõ factũ ꝙᷓ factũvel ſi pcipiat:ꝙ aliqͥd ñ fiat qð tñ ipᷣi
faciendum eſſe indicant:in taliba enim eis videtur ꝙ;
obedire nõ tenent᷑:ſed potius ſuã ꝙᷓ ſuꝑioꝛis ſeqͥ vo⸗
luntatẽ. Iſti tam legibo ꝙᷓ wetoꝝ exemplis et ſacris
conuincunt᷑ ſcriprunis.(¶ Zex nanq; talẽ capite pu/
nit in. ff. no. li.xj.ti. re militari.l.æſertoꝛẽ.S. in bel
lo.ſub verbis que ſequunt᷑:in bello inquit qͥ ra du⸗
ceꝓhibitam fecit aut mandatuʒ nõ ſeruamit:capite
punit᷑. Et ſi res bene geſſerit glo.magna eſt virtꝰobe
dientie c. ¶ Ad idem eſt exemplũ aug.æ cinita. cei
li.v.c.xix.œ toꝛquato romanoꝝ pꝛincipe qᷣ filiũ occi-
dit:qꝛ ↄtra patnis pugnauit pꝛeceptũ: licʒ vicerit vt
alios ſupioꝝ obedire woceret pꝛeceptis.¶ Bic Saul
credidit: vt ex vbis ſuis videt᷑ melius feciſſe gaĩalia ꝓ
dñi ſacrificio reſernando:potius ꝙᷓ occidendo.j. KRe
gum. xv. Et tamen a væo factũ ſuñ repꝛobat᷑: dicẽte.
; melioꝛ eſt obedientia ꝙᷓ victime:⁊ auſcultare ma⸗
gis ꝙᷓ offerꝛe adipem arietũl⁊ quaſi ſcelus ydolatrie
eſt nolle acqͥ eſcere. Nota argumentũ ⁊ ſolutionẽ cõ⸗
tra iſtud.O.j.xiij.Alij crudelibo dñoꝝ pᷣceptis cõtra
cũ obedientes ſe alieno excuſant ſeruicio:ſed illi qͥ⸗
bus ↄtra dveũ obediũt illos in fine a pena pᷣſeruare ñ
poſſunt.in fine ergo qñ magis erit damnũ qð habẽt
hoc:ꝙ ceo fuerunt inobedientes:q; amodũ quod
habuerunt ve hoc: fuerunt malis obediẽtes:inue⸗
nient 4. potius eſt eo obediendũ ꝙᷓ; hominib: Act.
v. Vide æ iſta materia. F. iij.et.vj.¶¶ Alij vo ſunt q̃̊
ſi ſerui maliuoli:qꝛ ſicut illi non obediũt niſi gladio
extracto:ita iſti obedire nolunt niſi pꝛecepto.ſi enim
aliqͥd eis citra pᷣceptũ verbo expreſſum iniungat᷑ vi⸗
detur eis ꝙ obedire nõ tenent᷑.Et tñ ſᷣm ſanctũ tho
mam ſcdða ſcðe.q.cxl.arti.j.ij.et.iij.in reſponſione pᷣn
cipali ⁊ ad argumenta.⁊ m ſummã ↄfeſt. li.iij.titu.
xxxiij.q.ix.voluntas ſuꝑioꝛis quocũq; modo innote⸗/
ſcit:qðdã tacitũ eſt pꝛeceptũ.vide.KR.v.lxv.¶¶ Alij
extoꝛta licentia quã impoꝛtune ⁊ ex falſa acqͥſierunt
ſuggeſtione ſe excuſant: nõ faciũt ea que facere de
berent tali tñ vtentes licentia duplicit᷑ vecipi pñt qꝛ
Duo talẽ licentiã illicitam reddere pñt:vnum aꝑte li
centiantis:quãdo in licentiando plus libito regu⸗
lat᷑ꝙᷓ ratione.aliud a ꝑte licentiati:]qñ illã quaſi vio
lenter vel fraudalenter extoꝛquet. ¶ Prima patet
ey verbis NWerñ.in li ce pᷣcepto ⁊ diſpenſatione.pꝛela
to inqͥt licet diſpenſare pꝛo ꝑſonis loco et tempoꝛe.ſᷣ
q legit attendat me nõ dicere ea poſſe vel ab iſtis le⸗
uiter imitariꝙ voluntate:ſed ex ratõne fideliter di⸗
ſpenſari.nec plane ad aliuq ꝙ; licitũ vel cuſtodiã cha
ritatis diſpen ſationẽ extendi.nunqͥd aut vł hic ego
ſolus vel pꝛius dico an non.et hocipᷣm papa Gelaſiꝰ
ſenſit:qui ait.vbi neceſſitas non eſt: inconuertibilia
maneãt ſanctoꝝ patrũ œcreta. Leo quoq; papa ait:
vbi neceſſitas no eſt nullo mõ violent᷑ ſanctoꝝ patꝝ
in ſtituta. Eyncẽitate em legis fit mutatio eſto vt in
terdũ regule lr̃a cedat 4 tꝑe charitati:cũ rõ exegerit
neceſſitatis:abſit tñ ꝙ hoĩs cuiuſqᷓ ſubdat᷑ volunta/
ti:ſuꝑ fratruʒ ſane tranſgreſſionis ⁊ nõ ſuꝑ patꝝ tra-
ditiones ↄſtituit᷑:qͥ abbas eligit mandatoꝝ cultoꝛ7

vicioꝝꝑ vltoꝛ. Iden in apologia cũ dicit᷑ ſanctos pa⸗

tres vſq; ad infirmos regule temperaſſe nigoꝛem. ah
ſit aut vt credã tantas eos quantas video ĩ pleriſq;

monaſterus vanitates ac ſuꝑfluitates pᷣcepiſſevel cõ
ceſſiſſe. ¶ Gcõm ex verbis patet anſelmi.lib. v ſumi
libus.c.xxiiij. Cres inquit gradus ſunt obediẽtia:et
ino bediẽtia q inter ſe ↄtraria ſunt:inter q̃ licentia ẽ
gak mediũ:que qͥdẽ multos vœcipit: qꝛ multi erga
upioꝛes ſuos in iſta licentia petenda ſe habẽt: ſicut
ancilla erga dñam ſuõ:qꝛ ſicut illa ancilla inqͥt latro
niſſa:volens de camera exire cãs multiplices fingen/
do inuenit/⁊ niſi licẽtiã obtineat petitã: opꝰ intmit
tit ↄtriſtat᷑:ifirmã ſe fingit occulte vtrahit. Sic in
ꝓPoſito ⁊æ illis qͥ clauſtꝝ ingredi nolũt ſicut ey vbis
cuiuſdam patz Anſelmi in quadẽ epla ad quendaʒ
religioſum. Quid inqͥt religioſus ille: illo ſentien
dũi eſt qͥ ſe vltro ad villaꝝ offert diſpoſitionẽ atq; vt
id quod cupit ad effectum perueniat clam ſibi adiu
toꝛes aduocat: munera pollicetur/ gratiam ſpondet
Reſpondet Anſelmus hᷣ nibil ad ꝓpoſitum eſſemo/
nachi:quare inqͥt alius peccat hec cupiẽdo qͥ nihil ſi
ne licentia facere tentat. rñdet anſeliꝰ ꝙ talis licen
tia multos ⁊æci pit:qꝛ qñ is quẽ o bediẽtia ↄſtringit:
clauſtra monaſterij reguleq; diſtrictioneʒ veclinare
vult:quis nolit ſine licentia illud pᷣſumere vt lnĩa q̃
vtit᷑ factũ ſuũ vefendẽ poſſet.pctm̃ tñ ex illicita hʒvo
lũtate:nec n.poſtq; moꝛtuꝰ mũdo clauſtra ſubijt:ad
mundi negocia nullatenꝰvel volũtate redire vbuit
ꝙᷓ; nõnulli minꝰ attendẽtes lnĩa quã ꝓ explẽda volũ
tate expetũt fallunt᷑.h ille.vide ve hac materia. F.iij
xxxiiij.¶ Patet ꝭ ꝙ om̃s pᷣdicti odᷣiam in ociũ dam
modo ↄmutãt:nõ ſolũ ꝙᷓtũ ad ſignificatũ vocabuli:
H etiã qᷓtũ ad ꝓpꝛietatẽ lraꝑ in hac dictione ↄtenta⸗
rũ:qͥ ꝑ quandã ſilitudinẽ aditionis in ope et vite
ꝓceſſu aſſimilat. In primo nanq; ſtatꝰ in qͥ obedien
tiã oꝛe ꝓmittũt:vel oꝑe ad tpᷣs incipiũt:ipᷣius dictio
nis pꝛime aſſiłant᷑ lr̃e qꝛ admodũ.o.que eſt figure ro
tunde:q vbicunq; ꝓijcit᷑ mouet᷑ et vadit:pmptam et
mobilem hñt obedientiã:qͥb dia põt vade ⁊ vadit.
veni et venit.¶ Poſtmodũ vo obedientiã dimidiãs
aliqua facientes:q̃ vicʒ placent ⁊ in his q̃ diſplicent:
ſeexcuſant:in qua ↄditione figure ſequunt᷑ ꝓpꝛietatẽ
ipſius ſecunde litere vicʒ.c.que bene ꝓtracta medie/
tatem quodãmodo cõtinet ipſius.o.ita ipᷣi medieta
tem ↄtinent obediẽtie.Pꝛoceſſu vᷣo tꝑis:quãto ma⸗
ioꝛẽ obtinent ſtatum: ꝓpꝛietatẽ ſequunt᷑ ipſius.i.q fi
guram habet oblongã⁊ nõ vefacili currentẽ:ſicut.o.
vel.c.ſed vbicũq; ponit᷑ iacet:vſq; violenter indemo
ueat᷑:ſic iſti ad quẽcũq; partẽ vel locũ voluntatẽ ſuã
inclinauerint vel in quouis loco vel opere volunta⸗
te pꝛopꝛia ſe poſuerint nõ vfacili ad ſuperioꝛes nu/
tum a ꝓpoſito illo retrabunt᷑ vel ad alia mouentur.
Kirca quoꝝ monitionẽ: ſi aliqͥd ↄtra illoꝝ atten⸗
tatũ fuerit voluntatẽ ſtatim aditionẽ ſequunt᷑pñ̃s.
v.qꝛ ſicut litera iſta inferius quaſi ſuꝑ duas colũnas
ſibinuicẽ copulatas:et ſe mutuo tenentes foꝛtit᷑ ſtat
et erigit᷑ ad ſuꝑius. In ſuꝑioꝛi vo parte apturam hʒ
ita illi foꝛtiter ↄtra ſuperioꝝ ſtant volũtatẽ. volun⸗
tatẽ ꝓriam et voluntatẽ illoꝝ:quos in talibo factis
hbabent complices et ſupportatoꝛes adinuicẽ ofede/
rantes ſuꝑ quas quaſi ſuꝑ dnas colũnas foꝛtit ſtant
tra ſuꝑioꝛes erigũt:ↄtra illoſq; ſuꝑius aperiunt᷑.
du oꝛe aꝑto eis œtrahũt:malicioſaſq; machinatio⸗
nesↄponunt.(¶ ¶ Si voſin his que ↄtra ſuperioꝛẽ cñ
ſocio incepit ⁊ compoſuit:tim et ne pꝛeualere nõ poſ⸗

ſit vel foꝛte ne œpꝛehendant᷑:ↄuincant᷑⁊ ſuccũbant

ad modum anne et cayphe:Pyla tum illoꝛim copu
lare nituntur voluntati:vt ſic ſuꝑ tres columnas qi
m. que figurã quodãmodo habet quadrangularem:
que firmiſſime ſtat:foꝛtiſſimi in ꝓpoſito ſuo fiant peꝛ
pylatum.ideſt aliquẽ foꝛtẽ et magnum eis ↄiunctũ.
ſic aeA oꝛe ꝓmiſerũt in ociũ ↄmittũt:nõ
ſolũ ad vocabuli ſignificatũ:qꝛ ociũ realit᷑ querunt.

ix.

n

duſiorripius n foe een ⸗
mnalevdlſegine ͦcoingunkne

ponüt ſp cotroriant 7mall
le uuva eſtr0⸗ =W
alrſit nen ieto llalt
rapoſtriatenottenrnt
catoreo z ſtituriſunt mitl. Ko.n
Geß it Gicut dathan vab ronn
tesaterta Nuoratiſunt. Bumer
Pbetsq qrinobectesfoltor diii
onirofegit ei occidit ii Heg.
tos pruno moriüt ſphlallit in ig:
bicis xemplisßetio in op ſign
qꝛ octtionẽ hit mibn mortui vel
nouetodimnpium copitio: 10ditn
hyo mota ſpũalit adillop cns
liumo eſſecoꝛallitſicplctii ſtn
woſtoglis ſeriptureſagegeplls:
iſupiondo nobecientesocaſi unt⸗
loſtinobecnetes fentis Deutfo,
ſlbeb auckeicnltbii
Miriaegoguätiin eofuit ordinat
Eyaltanceli aiente doinad
Slucebani rin attüinfemni rein
nedank.(Eengiü deſtintgine
ne negnoelnſafuitpenpidz
rieann een
Uunyifſenmnaninadſtin n
tntare G cſochentnalewe

ſicnonuiti
Nclalucte *
Ura ſtari ſui ll

“*ä
ntat
Inobedientia eil

rengnte .
erſen dad nihere
qas urimn rin
mulra Anr ectn
nſn⸗ ape itg gllanmz S
emohſiͤt liee, ltiergr ed etiam q̃tu
ſc̃ enetlinchin etiſiant guunturaditi mad liter
lcenzohri lleulinctl obegnenan Jhrsn axꝑ ꝓPꝛietates
obtinet d tlat f. nti cs nõ ch tes
eſnat R 1 a obedieo vfa incepit vfa aarette anone
ſelk caltenenbellini nc ra ce ſq; ad moꝛtẽ itionen boti
niteli naiͦegfaatirft ih. 1. e peccatij xiij. Mos ij alo⸗ aro voa⸗ nſat: ideo? ns 4 ſepead p
ini aieletohn Wn an Komaeivotucle e acapinmus on ead pꝛandiũ i
Teiſalei qð dici a auctoꝛitate pᷣ Doc not lie⸗ mus rogati. icens. nunc; ũ inni⸗
lerafin dienfn ſg icit ino b oꝛitate doc nota. K. v R 8 rogati. Hot un pet
nen Apoſine bſeytten tur canſa:i edient pᷣced entiũ ij tentioni a. D. . xxij. entes
Aunnſennt Nhi rur cauſaein ho are peeenti ianu k aalri tion Frij.
nnklnn tcimſſtitſt nanch rancepenuroc anentio anticull aciug. oſtenit oirecti⸗ is. Pri
nnbnile Autn lalin lair ſebeceeenenm peccatũ iculi ↄcludi eiuſdẽ irectio. G rimo
Stalins lad afe n Honc tip! edrẽtie rum multi⸗ grange: cludi⸗ ere mox di dẽ nature: Gcdo qu
Kalns e ne Maſtun et xj. plcr pen tie petm̃ ſit ipliciũ eſt peccatu gulat iſtinguund p diuerſea nomo do oper
etenat ardarai eſemmo obedi a ei coꝛrñ grande:ondẽ cahfa A e oſtendi unt. Tercio ij as int opera
nnanſenen alinur e ⸗geine⸗ Pr d eſt n nag W◻MKarlonepam Ks. nentloms co ge
feinand dlicd otalis cirr a erkpentiet q eſt ſciendu: ml⸗· ntentio eſti leſt ſaendũ benere⸗
Ggrlengded lien ndas aaſe en iure: aliq̃ iqũ: ꝙ in⸗ opis clari in ceu dirigẽ ñ ꝙ cuiuſcũ
ſnelie hihigin Mmngtt: ante mogre Punittorrſlcur matel,i⸗ q̃ vo aliqͥ tiẽ cio ritatẽ. Gcðᷣ geda ppten uſcũ bont
fndnannuſuc, es Tclnar⸗ imago vl inet ictu õ es ſio mrer langis coo ꝓpter m rtria. Pꝛi ni oꝑis Arꝰj
ncehoſſet löfumnnenthias tet vl vas in s ad ho ũ duru Palis intentio i durabili⸗ nercedis mo Pre 1.j.
ſtymo perßitf Nlni . foꝛti honoꝛẽ: ocOαl vel lapis: coꝛã in veũ diri ltatẽ.⸗ eqtatem r.
eninn nellliet 4 dbiine d. mall ꝛc: 7 quãt lo pulcrũ anls⸗ ã o clarũ irigat᷑ quẽ Primi Ter ſ.
nullaten⸗ mu ochuſtr ahpro inato Sid eo pcutiat᷑:i o duriꝰ eſt: tãᷓ fiat vł noĩat᷑:⁊ ſpẽ vel pul . quẽ ſeqtur: nu patet: .
. ſely lü gſubit⸗ duai nõ . S vo la . atita u letãto o oni⸗ pẽm ſoꝛti cꝑy. Cui nmno eſt ſ ti ni
mengete⸗ polätaterei 0 nali poſſit: pis ſub in ꝓpoſit por s ab albedi ka termi us ratõ eſt pualireꝛ
mngiteligen, eine d nalis eiꝰ ſ⸗ õ oe coꝛd voe õ eſt qꝛ mot⸗
nt hille g arple t 7 a tẽ ſeqt fracti 87 0 fo ad foꝛmã ede xqua totũ in qna fi⸗ cut motu ot? e⸗
thlllengerh Migatli 7 a tẽpli oꝑ ctio:⁊cni ꝛme bone bitaz ad quẽet otu opus ſe nif et ſic de us walbatt.
aroszſimn emn lecf Ranörniep in ann, ninſcũq; bo rrari erte cgraßhacho fi inrweſptmtfrncrari prl⸗
blüctiag oblaninogiidĩ mnitccdimneltn f iatũ ĩ opifi. neſomme paatio mmin Sdſnn nit. Et qpp fine vcl temminun.
iftüodſignifici ictan ſ. leo diſcipli neã pie ce fuit oꝛdi pᷣuatio is in ipo turalibo vbi ter quẽ terminu
tatilfapi Glifcgti oeabui e diſponũ pline nõ co ectio/ ſicinob ꝛdinabat tionis: q; finit nõ põ f.Anin Aneengkn 6
fitn uknn hacninn lm qꝛ gen it h ſp cöt ꝛrigunk: ue edientiuz ex alb qꝛ ad h põt dici xe intendiknigredt⸗
tne inonanont din⸗ Feneraröp roraenener ad ſomã 34 ſo eo mrengat mot di õ
nprin onisnope et naliter ſe ꝛana eſt malleantẽ à bon Sic ſpũ endat: in ip cat walb ionis: B wnigra
nprimonanggſtattini it pſte tota qᷣt̃ ꝑ moꝛtẽ 7 exaſpans: ntẽ exaſt a3 ſi baale wiin ogarihne albatiois: ope igra
lohead entilt herree ca poſterit oꝛtẽ fractio ns: Dent. x perant: icut hon vbi in oꝑati ãcq; ĩ termĩ opoꝛt et
4 lelddet rore tate moꝛ . o. ſiẽ adã qͥ i xxij. ipᷣoꝝ fi uecũg oꝛes vani/eli⸗ vone termio mot nj
HH Geñ s ↄſtituti tẽ incurri ã qͥ inobediẽ ⁊ fi ecnc n s vani/ delic qᷓcũq; in termine
egesdnodiid neeſtfi eñ. xix. Si tegarmmdleg e dnll bediés ibii. ter ipᷣm veũ ie vel diuiti rendut tpalia:
pijat mouet gneeſtfignen⸗ i. tes xix. Sicut d mlti: Ro illiꝰinohi cuz eſt intentus ſit ceũ vel ad diuitie mundi tpalia:
— et adit onptan a terra œu athan ab v. Bicut v laz pec HG. ij. xxviij obſcurus ipᷣm ordi iales / vel
qb dia pot et pheta qͥ qꝛ i oꝛati ſunt: yron mo vroꝛ Loth: ſcura vicã iij. opoꝛ 7 tenebꝛoſi nata:cu fini⸗
to hgnngtenggg Blen gee oecke Mume xvj ſiinobedien⸗ dicãtur. rter g tora illaop. fer nſa⸗
5 edlentizinigiig 79fregit en iẽs fnit oꝛi e xvj. Bi ecdien⸗ tet ꝙ ille 4 Quia ad ta illa o nt oſtenſt
ignlaan mhu inn es pilmo noell eetoer Plrerrad cabdo pꝛo qo ipeſ⸗ q eſt lumin ſit lu opa ſpualiter 3
eeren ielie Rzccſgrtenigin it. ij. Re adilit eu dnio e⸗ erke galdeae aeegeerf miolſa 7 dlara: db⸗
eſinnun pritnti . exempli pualit᷑ in aĩ g. riij. Sic in s le⸗ ex ⁊c. glo. it Math. vj. vicʒ ſit i ra: opoꝛ
iq; cquebentytn Colerote qꝛ ↄditionẽ is:hj etiã in ip aĩa: q nõ ſe ic inobedi? te eſt te. HMculus eſti vj. Si oc tintent?: ei
iq cue hencptſatu nei⸗ mo nẽ hñt mẽ in ipoꝝ ſignifi olũ in o ondi Shedreline Lneaenn. ioculꝰ tu fueri B6
tönnetioſus. ſta ſöimnecleta b uef adimpi mẽbri moꝛt ſignificatũ ẽ p⸗ ndis opa: nt:LZuce.xj tio: vide ů erit ſim⸗
araneſinn ramderna ltuahrene ꝛtui vel parali aarege Wasgen iqꝛ vadis ad rn malraPong Prei
Par nitofna⸗ . rituro pualit᷑: 8:q ↄditi itici: q nõ ofſi upꝑ wces: eccham fl lta bona exte
—— “ ĩ s eſſe c t: adille tio eos oñdit eẽ n6 ionem: ſi vces: ecce lumẽ i ectis exteriꝰ
prurneſigunt hſile f 4. 7 oĩln coꝛpalit᷑: ſic p oꝝ eriã dãnũ i dit eẽ mẽ te eẽ ey :ſi tñ iſta ſi lumẽ int genna 1 hmõ
n Nfacll anrentiſi li ſngi alijs ſcri :ꝛſic pᷣdictũ vonameenfigg eeẽ exterius vi a ſiniſtr. te eſt: q ad hmõi
E! umentſialto. i ſuꝑioꝛiboi criptur. ctũ eſt tel in bꝛeui oĩs eqtati s videt a facis interiõ exterioꝛem
rsdelſockt mo TLinobediẽ ediente rẽplis:q ſi ↄtrano: cendũ in nſticieuer eſt. ¶ Gco umẽ qoi
artey⸗ loci voluntateſui tpalit᷑:ß ediẽt:s fu es occiſi ſun ge lcut om̃ 2 dẽ: tentionẽ di regula: m etiã in
luntate tpalit: 18: t: ita es il é: 7 a qᷣ in fin dirigat: vult ꝙo iã ptz:4
gnonisloen el pere olun pli vi⸗ Zöeng fteneg defaſhe ta et vos pibi. . nenfe igee8 oparpad erpia
3cen . U Wi. etiã etn alit O. Vi 8 Pibi⸗ uq; boniopi pis me 4 dz opis reci ad ei ꝓl
tno wfaliad ſuperions Z ſi vel ad qð quãtũ i ã etnalit iij. Et nõ ſo der. iopis in fi rcedẽ xeſi⸗ reciper 4
facliad uper res i/ ut angeli in eo fui pibitis luz rare? ,fine vi iderabit e merce .
trabunt velad alis monentn excludeb geliq cecide fuit: oꝛdinati eope tem⸗ n ps perere dicẽ te volumꝰ it. Bʒ cun 8
W . rũt q wo i ati fuiſtis: . pð.lxviij tetes: Intẽ omercedẽ culuſ⸗
irionerſialijdotrullopette nebant. ant 7 in puteũ i o inobediẽ s: exclu⸗ e:pg. lxij ij. Et it elile ea dro vxſi
tiſtanin i Pelumtes Exemp. cierd. .enein wraſten⸗ vendfeeee⸗ Ed3 inſofugonen annoei matt Cai
infenus aſiiih dus alinis ie Heikrr ſe fuit p exep gine ᷓ regi gic⸗ po lur zanis iPar reae emertecisber golume:
eetſenntnotnintefinifi Erand. iesrfee liaſ ꝓoſito ꝙ atẽptꝰ et inob edi⸗ lũ atẽ:exẽplo ſt necurkenemb geht umꝰ⸗:
innn ealeſhl P. 1335 relige 0 eeAag öre =è
ſupeno⸗ unt rolitalt, holun/ dim ſe de eratiõe: ſij 1 ſi reiũ ſili ci:qᷣ ipm i at intẽdẽs i 0=
nihennuin e, iic lvnrgrs Gr PsEEiEr. ð c⸗
rſuppontuong, innice ſele⸗/ . bio moꝛtemoꝛial ge eſent meri 2 ed ol. cedẽ durabi en eloſit fa⸗ lij
g 7 * . . 7,. 3 . 5 . fa⸗ lij.
tonnmgalinu ſi inn kuesadcnrtc de Beuto.xvij pecce H etl eſua antepo is opibo fauo iles: fatuns u eſt.
ſiſige ig gperi o vij. rdotis audes nit bominũ ꝛes vel ag eſt:
nt oſ ſni aiu leges oaurr is. E. aus accidit mobeietiaß⸗ rüdebi qu Gthone nierf. audes in intẽ
nalln in inobiaz. ij iij rxvj. 7. xxxiiij egriẽti idebit uant᷑ ab hoĩ it wi ꝓ fanore n intẽ
wunhuslli nlmnni i SeEYE , Si fillꝰ ẽ: qͥ h ci vult ats vel uesad enn tnilac fegutnt aſe
ſvittinetnieſl ccihant Ranees gcge Pan eatlo⸗en midat: gdere si pter mercedis atrariũ ↄue oi laudãs coꝛaz
ntni aliſinii baa pit mercedẽ: pᷣuaricatio: eti vdiderũt ip qo tot aliq illoꝝ q̃ſ puiratẽ gote rtitur laud vel lau⸗
mirßnniinnu i1mrr abillis uerenorcinobecla e eens ſporingur. Drer rerne wren anic dhe
rfiunlue, q by in Ke qb obediunt 5 utabectentrn nmſec ne ſins tering Bat⸗ anrañe Ppr
noco hobe uin ngllan ũ 5 ri pce n vhrile e gaͤr egleutes uvie werokord omun e benmtoſ Dnol denls,
nngainſoſ H li knutautan betãa Rorne fne gis r Hicliop op firlaboꝛe⸗ ror
nignunnenin iud faciendũ nuitãtad c modgu indicautt. h intendentes: ui vo pt telas a moct
nagti niftinin ↄtra ſtatũ ſuũ i in loci omedendũ icauit onoꝛab es: omnia ha er ruͦ o ranear
nuſenitiher ſeunt dãt hyl ſuũ alio qᷣn atser teinoe dũ ? bibendũ mam h untur coꝛam habebunt opant im fin 8
hui groai lic⸗ Rr earePeſt rem nodoab he gleemr 4 nrackoergrio⸗ roro mundo ſemmpert er a
appꝛeciant en non oſenti is qlicet viſi : vl ie⸗ eſtinrentn rcedem: quzã emper: et ꝛipſi
:qꝛ teſte entientes plu iſuz oñ iq; a cvo. j. ones coꝛdi ãdo manifel maxi⸗
eer in eiſtols dd Ni⸗ aPogte dtrlekir, Gn Ertane jrtenali co⸗
M epiſtol aa Re⸗ Fopek dirgan menen käimgr Lonofmen
irlktor lermanrsftone⸗ bo eñ cr hond⸗ icage
ſcreter cogitationũ? i eiqꝛ i eope eg. ij. Ad ipᷣ

Ard. ij.
iiij.

VYV.

vj.

um:facit operanti meritoꝛium.

Intentio

Ex iam dicns ratio in parte ptʒ ſequentiũ. Quia
exquo intentio finem intendit: a quo tota venomia⸗
tur actio:patet ꝙ diuerſitas fſiniũ intentoꝝ diuerſi/
tatem facit in actionibo ad ipſos fines oꝛdinatos:li/
cet actio in natura ſua ſpeafica:non ſit diuerſa. Ad
cuius amplioꝛem œclarationem tria reſtant oſtẽde
re.¶CPruno ꝙ ad opus qo eſt œe natura ſua in quo⸗
cũq; hoĩe licitũ ⁊ honeſtu:intẽtio foꝛmata facit ope

rgnti meritoꝛium:⁊ nõ foꝛmata nõ faeit meritoriuʒ.

Becundo ꝙ intentio foꝛmata opus eſt e ſe dubi
Tercio ꝙ opꝰ qðᷣ
eſt de ſe malum:nunqꝙ intentio que eſt bona ſolo no/
mine bonũ reddit. ¶ Zd pꝛimi veclarationem ſcire

conuenit: q' opera æ natura ſua bona vt eccleſiaſti⸗
cos ſuſcipere oꝛdinesoꝛareſpᷣdicareſieiunareireligio
nem intrareſelemoſynã daremanibo etiam quano
qꝙ́; laboꝛare/mortuoꝝ eſſe executoꝛ huiuſmodi:que

om nia in illo qͥ habet charitatem:et intentioneʒ foꝛ
matam ſunt vite eterne meritoꝛia. In ullo vo qui ex⸗
tra charitatem et pꝛeter intentionem bonaʒ: iſta ea-
dem oꝑa operat᷑:nõ ſunt vite eterne menitoꝛia qꝛ ad
eoſdem oꝛdines z ſtatus eccleſiaſticos poſſunt eodeʒ

die: ſed nõ eadem intentione duo venire.vnus vt mũ
dius ⁊ ſecurius deo ſeruiat:alius vt lautius tempo-

raliter viuat. Primus meret᷑. Scdus cemeretur.

¶ Item vnus dare poteſt elemoſynam intuitu cha

ritatis:alius intuitu vanitatis x. Iteʒ in vno agro

poſſunt duo manibus laboꝛare. Vnus vt cũ fideli-
tate in ſtatu ſuo viuat et reddat que ſunt ceſaris ceſa
ri:⁊ que dei veo.Alius intentione cupiditatis:vt di

uitias młtas ꝑ phas et nephas colligat ⁊ ſuꝑbiaʒ ſu

am nutriat.pꝛimus meretur.alius non. Sic in qui⸗
buſcũq; oꝑibo wmeſticis:⁊ alijs ſollicitudinib:que
habent circa wmum tenendam pꝛolem nutriendam
et huiuſmodi. Gic etiam de teſtamentoꝝ executione:
⁊e qua dictuʒ eſt. Y.iij xx.¶¶ In omnibo ergo qui in

ſtatu ſunt charitatis:qð ideo addit᷑ dicendo chari⸗

tatis:ꝗpter infideles:et qui in moꝛtaliſunt peccato.
qui quantumcũq; opus bonũ bona faciant intenti⸗

one non tamen eritillis vite eterne meritoꝛium. S

qᷓtum ad omnes qui in ſtatu ſunt charitatis ſi ſci⸗
re velint:quis opus illoꝝ poſſideat:meritũ videlicʒ
an vemeritum:radicem reſpiciant intentionis:ſicut

ad cognoſcendum cuius ſit arboꝛ ramia fructus:ſti⸗
pes ſeu radix cõſideratur.quia licet rami ſuꝑ alteriꝰ

aream extendantur ⁊ fructus ibi cadant tamẽ arboꝛ
illius eſt:cuius eſt terra ve qua ſtipes aſcendit et fru⸗
ctus ſuꝑ alterius terꝛam cadentes infra triduum col
ligere põt.ſiẽ pʒ ꝑ legẽ in digeſto nouo.li.v.ti.x glã

de legenda.l.ait pꝛetoꝛ.verba vo legis:hec ſunt:ait pᷣ

toꝛ glandẽ que ex illius agro intuũ cadat: quo minꝰ
illi tercio quoq; die:legere aut auferꝛe liceat vim fiei
ri veto. Glandis nomine omnes fructus continent

hec ibi. Ita in pꝛopoſito:rami operationis qui ð bo

na oꝛiuntur:et aſcendunt intentione:ad inanis glo/
rie oꝛtum ſe aliqualiter extendant:dum inaniter de

illius laude gloꝛiantur. licetq; fructus illius opera⸗

tionmis verſus partem terre illius aliqualiter cadãt:
dum mercedem operis quodãmodo in illa parte po⸗

nit:dum pꝛo mercede illa animoſius Poretetee
one aſcendit

dum operatio illa ex ſtipite ſeu radice bon t
intentõnis:et fructus illi longo tempoꝛe in terꝛa nõ
lacent vanitatis:ſed infra triduũ ↄtritiõiscõfeſſio⸗/

nis/⁊ ſatiſfactionis colligãtur nec arboꝛẽ necramos

nec fructus meritũ amittet. Ita econuerſo. ſi inten
tio ſit mala licet rami operationis ⁊ fructus verſus

bonam partem ſe extendere 7 cadere videantur tam

radice intentionis veneno mali infecta totum pon⸗

dus ramoꝛuʒ intoxicat᷑ et fructus amittit᷑.qꝛ teſte de

creto mala intentio facit opus bonũ nõ valere.xxiij.

q.v. cuʒ miniſter. cui concoꝛdat btũs Oꝛegoꝛius di⸗

cens:ſi ſemel coꝛ intẽtione coꝛrũpit᷑ ſequentis actio⸗

nis medietas ⁊ terminꝰ ab hoſte callido ſecure poſſi
detur quoniam totam ar boꝛẽ fere ſui fructus ↄſpic:

quã veneno in radice viciauit.¶ Patʒ ů ꝙ ſic in obe

ribus eſt diuerſitas meriti et vemeriti ex diuerſitate

intentõnis.ſicut in arboꝛibo⁊ fructib eſt diuerſitas
ex diuerſitate radicis:q; ſicut ſeqᷣtur:ſi radix ſancta

et rami: Roma.xj. Ita ſequitur ſi radir intentionis

phana:et rami et fructus ibi diu iacentes erũt pꝛo
phani. Scoo intẽtio bona dubia in meritũ couer

tit: ſicut patet in his q ad infideles ꝓxpᷣo pegrinant᷑

cũ intentiõe:vt in ꝑtib illis fructũ faciãt aĩsrũ: qᷣd

licet dubiũ ſit vtrũ fructũ talẽ ꝑ eos veus illucoꝑa⸗

ri voluerit:bone tñ intentionis mercedẽ nõ amittẽt

Ddũmodo ſi fructu illo ſe illuc fraudatos inuenerint:

vij.

alibi illum querant:nec hoc faciendo inſtabilitatis

arguant᷑.ſicut nec canis qͥ pꝛedã in vno loco nõ inuẽz

tã:in alio qerit. Iſtis ↄcoꝛdat æcretũ dicẽs.ꝙ oꝑi
indifferenti intentio finẽ imponit.diſt.xj.quiſqᷓs.et
c.xlicie.¶ Tercio vᷣo intentõ nõ facit bonuʒ:qð eſt
⁊T ſe malũ:ſicut ptʒ ve ↄmittente furtũ vel vſuram ꝗᷓ
ſunt ſe mala:vt ex furto illo eiemoſynã faciat. qͥa
dicit vecretũ ꝙ bona intentio nõ excuſat malũ opus
a non eſt. per totum capitulum. dicit etiam lex ci
nili

s. ff. w furtis. li. ix. in digeſto nouo.lege q ſaccum.

vbi dicit᷑:qui ſaccum habentem pecuniam ſurripuit

furti etiã actione ſacei nomĩe tenet᷑ quis nõ ſit ei ani

mꝰſacci ſurripiendi.Sicut ptʒ in dicta.l.qͥ ſaccuʒ.ex
quid patet ꝙ rõne mali qð facit tenet᷑ ad omnia dã
na contingentia:licet illa nõ intẽdat.¶ Ex pᷣdictis
patet ꝙ ad hoc ꝙ liber vite noſtre ſit ꝓfectus:reqͥri/
tur ꝙ ſitſcriptus intus intentione bona:⁊ foꝛis oꝑe
liciro:qꝛ liber ſcriptus extra pulcra ↄuerſatione:et
nõ intus bons intentiõe:liber eſt hypocritaꝝꝑ⁊ cece

ptoꝝ foꝛmatus ad modũ libꝛi antiq: qͥ nõ eſt in vſu:
vel qͥ eſt intus totus putnidus vel ir̃is ſcriptus iude⸗

oꝝ vel grecoꝝ vel quibuſcũq; alijs vfoꝛmatis:intã-

tum ꝙ iuuare nõ põt:qͥ tñ exterius pulcre oꝛnat᷑ ad
creditoꝝ veceptionem:qͥ dñ tanti eum extimant pꝛe

cij:quanti exterius apparet in vecoꝛe:multum ſupeꝛ
illum mutuant ipſo ꝓ pignoꝛe excepto.recte lib iſto
rum interius falſi:exterius ad alioꝝꝑ oꝛnant᷑ veceptõ

nem:et ꝓpꝛium lucrum:ſic libri bypocnitarũ intenꝰ

ſcripti literis peccatoꝝ:in puluere terꝛene cupidita⸗
tis:ſuper fundamentũ maleintentionis:exter ꝑul
cra ↄuerſatione ꝓpter lucrum/ vanam gloꝛiam vłſe
culihonoꝛem oꝛnati:æ quibo lr̃e quia ſtabiles nõ ſũt
vtpote que in puluere ſcribunt᷑ ineternuʒ in libꝛo vi
uentium non manebunt. Sed ad modum libꝛoꝛum
talliarum computiſtarũ peracto officio frangent᷑:
⁊in ignem pꝛoijcientur:quando libꝛi ſcripti intus et
foꝛis in am ariolo ponendi ſunt celi.quoꝛum libro⸗/
rum licet vus vtranq; reſpiciat:et reqͥrat ſcripturã
tamen teſte vcreto plus intentionem reſpicit et vo/
luntatem qᷓ actum.xv.qxj. Si ſacerdotibus.et. .ſe
quenti in fine.xxij.q.v.Qui peioꝛare. Mon ergo qui

dicit vmine wmine.ideſt qui bene loquitur et bene

operatur niſi tercium addat wvmine bone intentio⸗

nis intrabit in regnum celoeum: quia ſigna non ha⸗/
bet ſufficientia ideo expelletur ab illis qui dicent:.

Signa noſtra nõ vidimus:noſtra inq; noſtralqꝛ nos
ſoli ſigna videmꝰ voluntatis ⁊ intentionis.

BHone intentiõis neceſſitatẽ oſtẽdũt tam pᷣcedẽ Are.iij.

tia qꝙᷓ ſequẽtia qꝛ ſicut neceſſarium eſt arboꝛi habere

radicem ⁊ operi funda mẽtũ:et ſcriptoꝛ oculuʒ.⁊ na

uiganti:q poꝛtum aliquem intendat ⁊ recte ſagittã
ti: ꝙ ad metam aliquã ſagittã dirigat ita neceſſaria
eſt in omni opꝑe bono:intentio recta opꝰ uefſe 7re
gulsãs.alit᷑ opꝰnũqꝙ; bñ regulabiturnec ad ce

u afcẽ⸗

viij.

ix.

Gentomultip erpunitio Gept
Snn adprlnum ſiconſigeret

4 hganſmatafvmnſemna pſi

tſihabet mamoriginempſperte
Aiginniducſttnſticn bon
ſanctus thomas cha ſcde g. rvj
conſigeretput habet anſamact
Gevoluntans. ſieplurts habetoꝛ
Nonq aliqtoerpeſſima onginarn
biaqter hocyoglignis pelletalten
lidetproſperitotiin his inguibnn
lumenapoſtolns ad Galath. ie⸗
cficamurinanis glonieupileinnn
Ineliguidus domarren habet
llioicellcergni Alöginnidenteqn
Indregridnervelſennito ſuolucrant
Galiomumluanmillommlncriſit
ntpatet ddfabolo lanone. V.
nmmahesſtabatomſiond
nulcennlinadnind guibus
5 dantur velquia matoremce

Nenlunt:quevtminnant ült
Ount, dl Keuem

fionede
tione nedti
mins W 6
N egdh
en inecn
imnin ſanen.
rho eiſehl J .
Srollhifn ir aln Inuidi
eann ſ. erſi Ue 1 onũ finẽ
tebolbidilirnn d H õ
ona dub en W dnir abe⸗ Ende Beſenperneg can.
beniie hnmic at. Sne et i ehirtola ler rmna vir per vo
ranttere 4 ganrir. nrcgilinnoft⸗ ſren SSõõ her wern emiſſemfi Vj.
tanioneets glarh: z eſt. Se ꝛanti quẽ a:qꝛ manu: mitte⸗ mine nxit dies. em faci⸗
l lonns dus il gn numo debet er⸗ quẽ poꝛt non hab ꝛalitere bu panis ill es. Et ſic i gientiby
lueße nenre Aope HHõ rgooculus tuz petat ent q dirt⸗ Zinermmedhe⸗ cipſis m quoꝛu
tirlutfut, damttir õ ns intenti nullus vontu⸗ longati indirabalbiet male iean
rdocſeidd in ntet rerernale erer: a ſi ca m alere Jen verarlonemn aermalie h is illoꝛun
niseon nenen V nullo :et ex ali⸗ rpentari precedẽ us re vitaʒ ij tammi malu cepit. iſt n no⸗
Negz lnſtabrfe t: el ſcri modo r alia p agrius ede m di aʒ in miſerabi 18 QJui eagb
tinudäirr ublite õõ opusr terer faellrenz . honmn., d s un Nopker⸗ omni
W Etl r qua el quicũ ectuz f⸗ aaillterſe dat qui ines ipſe i. inetenz gonten⸗ paruã
nofii tNani nd no ando i cũq; c z faceret. i terſe tece⸗ a null ipſe in b tem poſi⸗ gerebat i ac⸗
Ofmeimpani nüdici e s dirigi ntentionẽ onſimili⸗ t. ita n ede⸗ tur: us in c ꝛeui e itus erat at in car
RFoin Gntdltn e dode ex pt git:qui oncadl ilis artii ec pic riet tam carcerei moꝛte ſi rat:du ar⸗
NKimentin guitel m eoculũ: mere ucra v ifex ſpiri toꝛ/ miſerabi ꝛen in rei illo vltr e ſua: q 1os occi
5Aohen kbonnz ci er led laſictũ u op noꝛes h nia non peioꝛiſ enonnu um vi rtus:
fund efuni abes poteſt: ogic e, operari vicl umag videli ſolu e q; exi. nullii viuere dici⸗
P funtoilo Apſanamz le eſt artifi⸗ opus f⸗ rigit. Et videtu 7 idelicet um vnu h iſtunt i inuidii ici⸗
Untenti kiemoſpnäf famq leſti⸗ quia a ici a cir facit toꝛtu talis ſeip Pvna ſerticer gaud inuid ominez ſe aditiõis iſto ſunt
— c lens e d malote cuſtãtibo toſuz: id bm ſpr/⸗ da eſt idunt: qui ent dun ed multos Pum
—— in po ririn Ani Parſenegeran ponn Gan, WBernnogl. i; Alonaheaefoe
rin eſn ickn Nn d xluiij. i. ntende ergoliſ 77. qꝛe h dl⸗ pꝛiam n odef dabetſnſnes⸗
rln dpeſto ctiunlera ant 7 in o ide ergo d po oc vti⸗ tur: ſii ec pꝛol qꝛ? per ratre t ſpiritua-⸗
lainb Nono.e d xxi greſſu mnibo f. pſper ꝛtum . r: ſicutmij onga homici m ſuum ritua⸗
ℳ ntem lege ſocan lx. 8 tuos: actis tui epPpꝛoc. regni ce bus it miſer i nt:ne cidium illu omici
anomi⸗ unh n. :Prou tuis pal ede reg 3 aſſimil ille lu ctantũ f illud mici⸗
homietenekn umonmt erbioꝛ alpebre gna: a patr ant Yo cratus fui requen vitaz
larotzl nonoͦſtaieni . um. iiij tue pc ſeph eplus dili ſeph qui uit om ter lu p⸗
. olltagnl. 2 Mot e⸗ ſeph ſu iligeb qui ei inui nes tales cran
glic indical ⸗ uidie. a. J). vj. veph ſuper om af. Yn s orn eo rales fi⸗
tllanii; itur oꝛi . Ppo ilio in nt:tum qui
lanbinktt 2lomna di rudi girur ongoroꝛigt rimooſtẽ SJðUMWK nia
entionebe rreqti ſpiri s peccati ulticia rconditi as. Scp̈o i at: Geñ. naioꝛis i Ffas ſicu polim in
negge ona: rfons gi⸗ ritualia ſi ti magni oſtendi gitiones 7 ſi o in Et eñ. xxxvij nuidi tpatet i itaʒ: tũ
ettapblg zweſſct, dhe A la. S a ſimul gnitudo. it inui 87 ſimili nonſolitejgz⸗ eet odij n oſtenſinn
nöͤelibereſth Muerſationeret 1.j. Serio mil il7 tem o. Quint idoꝛũ. Q i⸗ erſoꝛum um pꝛechi ij fomit enſio⸗
llet tint. .—4 tipi poꝛalia ege nn. ani fratrun echctii. em mini
oduilibri Pppochtapd b tum ad plex puniti ig oſte ius 2 matoꝝ i um JYor incar ini⸗
iheiontig nͤeſt j. bet ca pꝛim nitio. G endunt peccati um toꝝ in xefe Voſeph: cerati
umtulln needntſe tm̃ h uſam occaſtona ſi conſi eptim ur peri⸗ c animaliũ fectibo. verũetiã vel etian
buſaig lſisſenmmoie ½ abet yn caſional nſideret i o remedi cn⸗ onditio Terciop coo ven 5 reꝑ. im per⸗
Mſcigzelisſ ani uia i onam oꝛigi em et paſſ inuidi⸗ g. licz m nes. 4 o peſſim enoſo⸗ uimo i Arxr. ij
gtiatmu Tennen Serihe herng nenpiperſaten a put h iz wultnod WPermunz inoplanee Eiincudell⸗ h
Ji us the triſtici. peritatẽ ſic in g⸗ ebꝛoſa ras h m in onũñ ſe cil⸗ ik⸗
goutant 1 je ohat ad conſid omasſea icia atẽ vid generali m qdã g beã anet equu
tont um rriini d ideret: cda ſcõ bonis ali⸗ eliq; ali⸗ 1 nq; elcy Iãmod t aditiõ is oſte tuntur
aiueggtugmaſ Anbinntanber e. q s alienis: alien dies elypſatißm o efec Basgeſ epar
moltumit ntati habet c xxxvj. arti⸗ 8: ſicut diẽ us vid pm inter ip tuoſam: ãtñ h ur:
lgnoꝛecepto per anq; ali g. ſic pl auſam articulo.j t diẽ Pquãi endo cl ter ipᷣm m: ꝙ vi⸗ abet
d reae lib iſt bia: lqᷣb ures h actiu j. Si ? inter clanitat planetã icz vn te
ius adaliopo⸗ telbilto la: qꝛ ex h ex peſſim abet oꝛi⸗ iaʒ expart 1 o ab alijs rpoſitionẽ em vel peore eten
ſclibnih uni neſtd nidet p ocalu⸗ a oꝛigin igines einui⸗ Balsd inene! eimme ngoobun oꝛc illo
iclibnbypocntaminten' tam roſperit qnis vel nar matre: Pꝛin Poret w ſole uce del ſtsobhnfe een 8 4
inpriugetenen en anenePoſt itati: in hii⸗ let alteri re: vid elii mo em etno lex luna.i ectant᷑: fuſcat nenda
teſ ecupigite efficia tolus is in qui ipref. lelicz ſu nit: 8: quii in eclvpſi ꝛclare vi ad tps
ubimmmna . muri us ad quibus pᷣ erꝛi ei u :et lun in lumĩ ypſi na videa ne
entenn Inali⸗ nanis glo alath. vj us pferri us in⸗ pedit: nen ein ſeſoli nq; ſoli⸗ tur: ſij
naum vanamglon illi aliquib glorie .vj. fieri ricupit ſ it: In 1s ne nobi⸗ s vlect io innan ſia
dei nuam yle is videli us vo cupidi:ii ivetat bit. qo upioꝛ quo tñ f. bis oſtẽ amur: la int ſe
ni itnna ſtbilisnoſi merc lelicet qui matrem :ꝛinuicem in dicẽs: nõ ſed 27 Pfectio acto eſt Edatur riteiurerpo⸗
— ation-:w. Lalijen n habet muicen 5 ſed ecõuerſo i ꝛet clari acuerte ad tem po⸗
Minlibeo tl ꝙ alioꝛu . Aali Rnigent: cupidit ntes rat ſupioꝛẽ inferi⸗ oꝛ pla ndũ: mpus im
1t Seu ad mocunlibt cut m lucr nito ſuo :quia ditatem: uß pſe loꝛẽ. Si oꝛ et def. meta ecl Ny vicʒ n II
. oinn patet um ill lucr alij in in ſat ſed icut ectuoſi⸗ vpſati unc
riͦpenngoftao mngan muhare o pon õ artev birkunzerſnaun patet e erdee
fungent: wnum ab ei⸗ abolo la ucri ſit i ibus vi⸗ el tlumẽ: ſi erſo ipᷣm luna eclypſa erioꝛẽ
Nandolibaiſanptiirtott muigent: is ſit abla tron impedi detur et obſe ꝛſua interpe ſolem: quenũq; t obſc
4 . qui tum.ſi. e.. xxj. rx imentũ: ſi tobſcurat.. erpoſitiõ a qu nuca ſol
Andtſuntoeli porum libnv⸗ illis enteguig winti ſicut rj.xvj. E i: ſi⸗ cidit:quiob Re⸗ tiõe qu ototu e ech
„ luen, ueni ur. vel nno ꝗq . patet i J.4 t ali e qui ob cteſic ij odam um ſun y
chicurir nhnnt ſhtn⸗ uenmnt: q el quia luibus ſe in his qᷣ 0τπ ccleſie: gratia in non modo z reci-
E uunt: ue vt mi maioꝛ eruin q̊ ſocij ceat: quoꝛu iaꝝ claritai nullis efoꝛ
üntmnoneni latetpo⸗ 3 T: ill muanti em co int plur. Cs ceat:qua m ſi v tatem frequ mat
cghorl amiuſtinen g mrſtis deraimn, ra ꝙᷓin t⸗Onando ſen abeneiene el enter
ialtunlua ij. aff. uſtinet q; ꝓſperi etrah o gratiã i ctis illi illa emi⸗ inenteri e ne pr en
ſne a ) i⸗ itat unt:i iã in- oꝑa. is clari⸗ inenti. er in alii⸗ e vident
Hiiogmnmt Non kodlu ger mlſer etantur: ite wole ꝛipſoſe .Alisq i lanis vel tia fi iqua gr
nt mi AQuo maio nt: et qʒ pſe⸗ opa bo qᷣ in illa gr. ectant᷑: fit ſeruus 8 gra lu⸗ Ul
janibarelali ateni et i iſeri ꝛum letici ꝛem aduerſi opa bona rep gra em : einſe s gb bi⸗ n⸗ d.
iint wmirbehe ünn a/ ciem m apud iſcoꝛdia i n hoc itateʒ ei acta i ndo: vel tere cupit ſi da amẽ ui
ſi 4 quem a interi ÿ e ali eis cto:etiã qñ. nterptã loimi pit ſin mẽdãt
un gli iſun nn e⸗ diſc aloꝛum ach gratia erillum c aliena ga re aqnq; a tãdo ipᷣm nuedo gularit ipſiꝰ
aſtrainc ſraigeno let⸗ irmit alis medi. n: qui væ vici ilis eſt . S occult . us l t: nõ di utit: J ₰ tẽ
engſuni nfniune⸗ etantur m ate:et fact icis: qui de icinoꝛuʒ leti riba fit m ari. A .α ucernaz ſi din ſolẽ o nqfa⸗
munlliunil Mii Se e ee. planera ”MBV
cceſtit⸗ Nr ꝛedictii antu . alis ſ. i:qui n⸗ ectioꝛ; ꝗ ecl taremi uog uDmO. 10
. 5 . ta ctis le tur funeri acerdoti ioui m ioꝛ cui eclypſat nõ enitit claris
raſenuncten eihabet ntes lu tant mi erihus otibo: qꝗ inz aculo nius cõ tnõ ta IE Dici ope⸗
ſnſnnldat eni M bus Blomngachen Bnerſatio eſt nen ni poſſet: nũc
inin ninr i NSeBNAREa Ad n hoc do gm ſaena i lune: inteſd ſed aſuperio⸗
nn ian la ee Llucri oꝛtui⸗ atẽ veli qꝙ; maioꝛ u⸗ icut l ꝛzam m midie ſu. rena ſia erioꝛ et
Exem mila oſequa is plus h ipſaz aff⸗ loꝛem en qu una ſol aculam rſſe ap er
p. ſis nt᷑ in ca nt in aff⸗ onoꝛis/ fe ectant! 15 luandoc il em: aqu contiahn urgr aui
ſis qui du rcere cle affectu. cui /fauois / le moꝛ lia: velt illiqur ab totum ſi it ni oxima
occidit: os quos ricoꝛum nidã incar laudis ſequ palia: ve ab aliom uum h edinis. Et
sripſorem oernrer⸗ ſepileonrren 1 E Tunlen ecloird lans
aret an carcer en⸗ eipos tene er totu elt obſ. abedo: a ſpũa
nonamane ſocios eoſtenan eſnt wi Seqd r bleurat ſkur⸗ factis ꝑ
per coꝛ Pobij 4 unt: quia bſcurioꝛ eg⸗ Fortt⸗ ʒ. B. S.
emu .in quo f obteneb rccge ſoe PS
nde in oſ/ acto inn ꝛant ſtel ectuoſio P
oſpectu ei oteſcũt: elle caligi⸗ ꝛes ſe
aeet elnl gine ein
eſt i: non ſu 8

jolrligat lte i
en o geii ic⸗
gam
ei .
s in puteum vepo
pon .
1 ebatur ipſis pꝛius
vita K
dictũ in
tellectũ
u lo rur
qtur ſapiẽs Ecces.iii
iiij.dicẽ
8: om
v.

vj.

V ij.

viij.

IJInuidia

nes inquit laboꝛes hominum:atq; induſtrias anim
aduerti patere inuidie pꝛoximi.¶ VBecundo int᷑ res
inanimatas vicioſas ha bent es cõditioes:monticõ/
ue aſſimilantur ethne:qui eſtmons partium cici⸗
ie ve quo ignis eructuans ſeipᷣm cõſumit ſibiq; ipſi
plus ꝙ alijs igneʒ ſpirando nocet.ſicut patʒ. A. vxv.
xxij. Vnde vus. Mil aliud niſi ſe valet ardẽs ethna
cremare. Sic ſenon alios inuidus igne coquit.qbus
congrue dicitur Eſa.xxxiij. Gpũs cei vt ignis voꝛa⸗
bir vos inuidos. Inuidos enim plus voꝛat ignis dũ
ſua inuidia ſpirirualiter interius conſumantuꝛ illo
igne vel putredine:æ quo Pꝛouer.xiiij. putredo oſ/
ſium eſt inuidia.¶ LZercio in rebus inanimatis fa/
ni ſequuntur cõditiões:ſicut oſtenſum eſt.A.xxv.et
xxiij. Becundo quomodo coõditionem crudeliuʒ ſe
quũtur aĩalium. Matura pꝛimo wcet cuiuſdaʒ ſer⸗
pẽtis:qui aſpis vocatur a veneni aſꝑſiõe:qꝛ aſpis q̃ſi
aſpgẽs dicitur venenũ ſᷣm nchoeun erhy. libꝛo.xij.
Inter quos ſerpentes ̃m Auicennã libꝛo ſuo æ ve⸗
nenis venenũ ↄmoꝛãtiũ in ſiluis eſt acutius ꝙᷓ habi⸗
tãtiũ in pꝛatis. Gic inuidi venenum ſuuʒ ſpargũt in
uidie:inter quos tamen inuidia magnoꝝ viroꝝ ⁊ po

tentium plus nocet ꝙᷓ ſimplitiũ qꝛ in eispiũcta ſunt

velle et poſſe nocere:tales ergo inuiderunt qᷓtum ad
voluntatem interius habẽtes iacula qᷓtũ ad opꝰ ex⸗
terius:Geñ.xlix. ¶ Gcdo idem natura ccet reguli:
qᷓ alio nomĩe baſiliſcus vocatur dictus regulus:quia
om̃es ſerpentes vel animalia venenoſa in malicia ex
cedit de quo dicit plinius.l.iiij. eſt ſerpens ſemipe
dalis:tanteq; malicie ꝙ in circuitu cauerne in qua
moꝛatur nihil vireſcit:quia veneno ſuo omnia infi⸗
cit.aues etiã volãtes flatu ſuo vel viſu occidit. Quo
rum quidam conditõ:licet trannis ⁊ cupidis potẽ
tibuſq; vicinis applicari poſſet:dũ om̃ia in circuitu
cupiũt.ſicut patet.A.xxvij.v.et.xvij. MNihil niſi ſuuʒ
quantuʒ in eis eſt vireſcere pmittũt vel creſcere: vo⸗
lenteſq; ad alta ↄſcẽdere impediũt ⁊ pſternũt. Cam̃
inuidis nõ incõgrue applicat᷑: qui volẽtes ſoli vire⸗
ſcere.i.virtuoſi apparere oẽm a lioꝛuʒviroꝛem.i.vir⸗
tuoſa op era impedire nitũt᷑ ſuoq; vtractionis fla/
tu:tã ſuꝑioꝛes q; pares inferius trahũt ⁊ decoloꝛant
qꝛ oĩs inuidus eſt vtractoꝛ.¶ Inuidia.n.mater eſt
Ttractiõis cæ iſtis dr Diere.viij.mittaʒ inqͥt eis ſer⸗
pẽtes peſſimos:alia lr̃a dicit regulos:glo.qbo nõ eſt
incãtatio:qꝛ dũ avicijs abſtinet carnalibo et ſpũalia
vicia nõ ꝓcipiũt:ſeipos ſpũales reputãai:necpᷣdicato
res audiunt:ſed magis verident:⁊æ iſto ſerpẽte nota
D. vj.vij.nec mens ⁊e illoꝝ inuidia grauẽt᷑: qͥ circa il
loꝝ habitãt cauernã:ſ patiet expectẽt qꝛ ĩ hꝛeui eis

ↄſolatio ꝓmittit᷑ in ps.xc.Gupꝑ aſpidẽ et baſiliſcum

am bulabis coꝛꝑaliter.iſ.ipᷣis in cimiterio ſepultis et
ſpũaliter ipᷣis in iudicio in infernũ ꝓiectis: ꝗpter in⸗
uidiã ⁊ ↄtẽtiões:Philip.j.¶¶ Tercio idẽ in natura
oñcdit᷑ oim ſerpentiũ 7 araneaꝝ:qͥ qcqͥd comedũt q̃n
tũcũq; dulce:in venenũ tñ illud ↄuertunt cuius cau⸗
ſa eſt. qꝛ coꝛ illoꝛũ ⁊ venter ſunt quaſi vaſa fellis? ve
neni.que unmiſſum vel tactũ intoxicãt.ſic in ꝓoſito
illi qui licet bona videãt:mala tñ ſuſpicant᷑: et mala
eſſe indicant:cuius cq eſt:qꝛ coꝛ eoꝝ plenũ eſt veneno
inuidie. ides tãq; vas peſſimũ oĩa ↄuertit in amari
tudinẽ ad minus ſerpentis:qꝛ om̃e receptũ eſt in reci
piente ꝑ moduʒ recipientis ⁊ non rei recepte. Cum
ergo ipᷣi ſint inuidi amari etiaʒ dulcia ↄuertunt in
amaritudinẽ ſaltẽ ſibipᷣis. Vñ btũs grego.in paſto⸗
rali inuidi inqͥt dũ augmenta ꝓſperitatis aſpiciunt
apud ſemetipſos anxie affligunt.¶ Buarto idẽ na⸗
tura qꝛ vocet vꝛſoꝝꝑꝗpt᷑ duo. Primo ſicutvrſus in ma
loꝛibus ⁊ feſtis melioꝛibus plus a cambo laceratur ⁊
toꝛquet᷑:ita iuidus qᷓnto maioꝛes et melioꝛes in alijs
videt gras.ideo Geneca ait:vtinã inuidus in omni⸗

bus ciuitatibo oculos haberet:vt oĩm ꝓfectibo toꝛ
queret᷑ Scðo ſicut vrſus ad aſpectuʒ excecat᷑ peluis
candentis ita inuidus ad aſpectũ operum lucidoꝛũ
et charitatis caloꝛe calidoꝛu:æ quo cc. xxv. Exce
cauit vultum ſuũ taꝙᷓ vrſus.Et nota ꝙ iſta non ſũt
oĩno interius in anima excecati:ß ſicut illi qui in te⸗
nebꝛis ſedẽt vel in loco tenebꝛoſo ꝗͥ turpiſſimas ima
gines ꝗ circa ſeipos ſunt novicet. imagines claras
qᷓ in loco alio lumĩoſo ſt vidẽt. Sic inuidi imagines
turpiſſimas in aĩabo ꝓpꝛijs nõ vidẽt:ſ pulcras in ali
is vident wlent:oculos hñtes plenos inuidia hõi⸗
cidio otẽtioneſwlo/malignitate ⁊c. Ro.j.¶Muin⸗
to idẽ wocet natura ſyrene:q tꝑeſereno dicit triſtari:
⁊ wlere:tꝑe vo tẽpeſtuoſo dr gaudere:ſic inuidi quo
rũ ꝓſpitas ẽ ve alioꝝ wolore ? gaudereðᷣ alioꝝꝑ aduer
ſita te.¶ Gexto idẽ wocet natura lupoꝝ ⁊ vulpinʒ: qᷣ
ouile vel vmũ intrantes gallinaꝝꝑ multas occidũt:
⁊e qᷣbo nullũ hñt ↄmodum:qꝛ eas comedere mnõ ꝓnt.
Ita inuidi multis vetrahũt multoſq; ſpũaliter occi

dũt ⁊ accuſant.⁊ in corpoꝛe ⁊ in reb damnificari fa⸗

ciunt:a ſua amittere:œ quibo ipᷣi nullũ habẽt emolu
mentũ:niſi dyabolicum qꝛ alieno gaudent malo:
ſicut dyabolus.¶ Beptimo idem oñndit natura ca/
nũ:qꝛ ſicut canis qui ꝓpter ſatietatem panẽ comedẽ
vel os roderenõ valet vel nõ poteſt:grauat᷑ hoc ꝙ
alteri dat᷑:et ꝙ alteri ꝓdeſt qð ſibi ꝓdeſſe nõ poteſt:
vel ꝙ alteri dat᷑:qð datoꝛ ei cõferꝛe nõ vult:vel cuiꝰ
vni capay nõ eſt:vel quo vti neſcit.Sic inuidi ſe ha
bent qnq; in his reb:quaꝝ habent wminium: ſicut
in libꝛis et alijs rebo quas ipſimet vłoccupare neſci⸗
unt vel v facto nõ faciũt nolunt tñ ꝙ alij in his pꝛo⸗
ficiant anteqᷓ ipᷣi moꝛtui fuerint qñ eis grates neſci⸗
ent. Melius gᷣ eſſet ꝙ ante moꝛteʒ dicere poſſent: ſine
inuidia ↄmunico ⁊ honeſtatem illius nõ abſcõdo:ſa
ientie.vij.¶ Quandoq; in his rebb quarũ wminiũ
abere nõ pñt:ſicut patet tam in rehb ſpũalibop qͥ
bus aliquando alijs inuident:nec tñ ipſi illas habe
re poſſunt/ vel quia diſtributoꝛ teus eas illis dareñ
vult:qꝛ foꝛte nõ ſunt diſpoſiti vel qꝛ foꝛte non plaq;
eis tantum dare nec tñ eis facit iniuriam.ſicut oſtẽ/
ſum eſt. G.iij.xvj.vel quia non laboꝛantvt illas gra
tias habeant. In omnibus iſtis caſibus ſpirituali-
bus inanis eſt inuidia:qua vvlet ꝙ alius habʒ quod
ipſe haberenon poteſt:qua wlet ꝙ alius emolumen
tum habet:quod ipſe non põt habere. Et ſtulte qͥ⸗
dem qͥ ſi illas in alio diligeret:gratias ipſas haberet
ſicut oſtenſum eſt.C.j.xij.Et ſiccharitas ei cõferꝛet
qð nec deus nec alius modus eiſine charitate offer⸗
re vult:tam in coꝛpoꝛalibo ſicut patet in multis qui
ex inuidia et odio wolent ꝙ religioſi in ciuitatibo vel
locis eoꝛum locum accipiant:et inhabitent:queʒ ta⸗
men ipſi nec poſſident nec inhabitant nec aliquaʒ ex
illo vtilitatem habent. Ex quorum tamen moꝛa ali
quam ſaltem ſpiritualem ha bere poſſent vtilitatem
Dm̃es iſti ſunt œ ꝓfeſſione legis fuſie camine.Il⸗
le enim fuſius inuentoꝛ fuit illius legis cuiꝰ exẽplum
ſeu caſus eſt iſte. Quidã habet fontem quo non po⸗
teſt pꝛopꝛium hoꝛtum irrigare:vel nõ vult:quia nõ
indiget nec inde aliquam querit vtilitateʒ. poſſet ta
men alteri valere ſine illius nocumento ipſe tñ im⸗
pedit ne alteri pꝛoſit quod ſibi pꝛodeſſe nõ poteſtad
modũ canis ſicut pꝛedictum eſt a cuius cõditõne lex
camina vocata eſt inter leges.xij. tabulaꝝ.que quia
iniqua fuit:in alijs legibo coꝛrecta eſt.ſicut pʒ Ynſti
tu.li.j.de lege fuſia camina collenda.S.vnico.Giilla
lex inuida de libꝛis ablata eſt mundialium. A foꝛtio
ri ratione omnis ler inuida et camina coꝛdibo au⸗
ferri veberet fideliũ. Et maxime inuidia illa que ex
hoc oꝛitur:quod alteri prodeſt qõ ei ꝓdeſſe no põt⸗
illi ꝓo xe quibus dictum eſt ſupꝛa.e.cap.ij. pter ali⸗

xj.

n pſis ſoũa
tamitnt wlent iſi⸗ 5
Hinunmihni tiliglſchl
tudlſapul drabollinnidu cohni⸗
Coiuſtieſt mnembun ſint vum capl
uſ ailanngid eüuſun
cum dfabolo mins nidumoril
tenarumDapiain.
Hon ſoli eriam dictis: edttio⸗
Comum multipter oſtendtur ſtulti
perditmolta pbi multa lgan pe
hö diceret etai gtuman mynduiqen
ſiteltatepoſſetmulta uann rnol
undu ſtultus oicenet, mylto ſtulne
nens eſtqiobſc; laboꝛerct amf
umno cuiuſciqgpoſſetbona lugen
iseligttbong amittere infintta un
tudine rſolietuctnegi terbo
Dedtali Kinnigusaipie inbibe
Noſunssotcſteſdainsin ſpüali
Niczmoremercatonguidno de
teroſhes uctani ticrho ſocinsfi
um üinlucginquo ſoactate
ſualim boſopffriptlifllt
cunpothicgtum ad meniti i

xiij.

xiiij.

guap habent wnnnium ſian
W Ppſinert Ocauporeneſci⸗
ncür nalunttiggeliinbison
dennifuenitiͦes gurts neſcͤh
oneſtaten lirs noabſcöcotſ
mndoqzinbisretognari wnnii
tpotettam inrelo ſoualllyn ⸗
inuldent:nectioſi ilos abe xv.
diſtniburor wuo enollis doref
tolſpoſir pelge fortenon glag
tias faat iniunom. Nattoſte⸗
uianon abontytillis gra
lbusiſtis caſibus ſpirituali/
anlteliinen
qus Dletalinsemo
hot der Etſtlltez
lligerergatiasihlghabele
i. Etſicchalitas eicofene
mocnsciſinecharitae efin⸗
mliw ſicntpate uati gni
entq lgaſi ncinnind n
cc nnt ctilbabltan uo
nneihubit l rtlͤ
it Erquoruntumenn

Anhuunn iern
oneless fuſee nne⸗
ſinl culscriplum

llius auncnn Poteſe

lſtnöſ itir
nocſbiß iusccniohel
engni niek
a ) lic in
inn dnmnaialin
lu⸗ tanind ge⸗
in ime inniciu e
mieſt ſgi
Getink1

xvj.

Ar?. iij.

Inunidia

quã vtilitatem:quam querũt inuident. iſtis vo dici
põt illud Ya.iiij ad inuidiã ſupple nudã oↄcu piſcitis
¶ In quo facto tercia ꝑs oñditur iſtius articuli:qꝛ
in hocaditoeʒ ſpãliter ſequunt᷑ vemonũ:qꝛ ſicut in⸗
uidet:ꝙ homo q inferioꝛis eſt nature celüͦ abere
beret:qð tñ ipſe habere nõ põt. Et cum ei ꝓdeſſe nõ
põt:qð hom im ꝓdeſſet nollet. ita inuidi: qͥ dyaboli
ſunt mẽbꝛa ſocij ⁊ diſcipuli. ſꝛimũ patet quia ſiẽ
membꝛa nature ⁊ xpᷣi mutuo ſe diligunt et e bonis
mutuis gaudent. JIta mẽbꝛa dyaboli mutuo ſibi in-
uident. ¶ Mcom eriam videlʒ ꝙ ſocij ſunt dyaboliĩ
opere: ꝑticipes in lucro ⁊ damno:patet:qꝛ ſicut dy
abolus mmuidet homini:qui ad maioꝛa aſcendæ vult
ſcʒ ad gaudia celeſtia ad que aſcendere non vuit:.ita
ipſi aſcendentibo vel maioꝛa ? rarioꝛa attẽptantibo
inuident:nec tñ ipſi talia attẽptare volũt. Iterũ ſic
oya bolus innidet ꝙ illi q ſunt inferioꝛis nature ſu⸗
perioꝛẽ locum tenere vebeant italipſi ſicut oſtenſum
eſt. C. xj.xvij. Et ſicut etiã quotidiana wcetur expe⸗

niẽtia qua videt᷑:ꝙ illi qui maioꝛem obtinent ſtatrũ

vel maius nomen:inuidẽt alijs qui minoꝛẽ obtinẽt
gratiam. Sic inuidit Cayn fratri ſuo abel. Sic ra⸗
chel inuidit ſoꝛoꝛi ſue:Gen xxx. Et ſic patet:ꝙ ſunt
ſocij dyaboli in oꝑe. Iterum pʒ ꝙ ſunt ſocij in dam
no ⁊ lucro in gaudio ? triſticia/qꝛ ſi dyabolus p pec-
catum vel infoꝛtuniũ:vel malã moꝛtem gaudẽeter il-

lum cui inuidẽt lucrat᷑:ipſi gaudent qnñ ipſe eos tri-

ſte amittit:wlent:ipſis puͦ aliter ꝓſpeꝛe agentibus:

ipſi etiam triſtant᷑. Et ſicut diſcipuli xpᷣi dilectione
ita diſcipuli dyaboli inuidia cognoſcunt᷑ Sicut er⸗
go luſtũ eſt:q membꝛa ſint cum capite:ꝛ ſocij cuʒ ſo⸗
cio:⁊ diſcipuli cum mgr̃o:ita iuſtum eſt ꝙ inuidi ſint
cum dyabolo cuius inuidia moꝛs intromuit in oꝛbeʒ
terꝛarum: SGapi. j. .
on ſolu ex iam dictis:ſed etiã ex dicendis inui⸗
oꝛum multipiex oſtenditur ſtulticia. ¶ Primo: qᷣa
perdit multa:vbi multa lucrari poſſet.quis ſtultum
nõ diceret etiã qᷓtum ad mundu qui ſine laboꝛe ⁊ cũ
fidelitate poſſet multa lucrari: nollet:ſi talis apud
mundũ ſtultus diceret᷑ multo ſtultioꝛ apud deũ: di⸗

cendus eſt:qui abſq; laboꝛe:et cum fidelitate et ſine

damno cuiuſcũq;: poſſet bona lucrari infinita:⁊ po⸗
tius eligit bona amittere infinita cum laboꝛe ama
ritudine ⁊ ſolicitudine:quã ꝓpter hoc hʒ in ꝑdendo.

BDed talis eſt inuidus:qͥa ipſe in libertate talia væo

poſitus ẽ:ꝙ põt eſſe ſocius in ſpuali eccũe mercatõe:
vt vicqʒ moꝛe mercatoꝝ:qui vno ⁊æ ſocietate lucran⸗
te: om̃es lucrant᷑ ꝑticeps ⁊ ſocius ſit omniũ timenti⸗
um ⁊ũ in lucra in quoꝝ ſocietate pticeps omnium
ſpũalium bonoꝝ fieri põt ſi vult.inter quos młta lu
craripõt:hic ꝙᷓtum ad meritũ ⁊ infinita quo ad fu⸗
turum pꝛemin.Qui caritas omniũ bonoꝝ meretur
Pticipationẽ. En aug.ſup Johannẽ.Zolle inuidi⸗
am:? tuũ eſt qð habeo.tollam inuidiam:⁊ meum eſt
qõ ha bes.ſicut patet.C.j xij.et hoc ſine laboꝛe ma⸗
gno er expenſis:qꝛ facile eſt diligere.Cum j talis po
tius eligat cum laboꝛe ⁊ anxietate ſom̃ia iſta amitte
re:bñ ſe ſtultũ eſſe oſtendit. ¶ Quia ſiille ſtultꝰdici⸗
tur:q rne caret:inuidus potiſſime ſtultus dicit᷑: qꝛ
eius oloꝛ/⁊ cogitatio/⁊ actio multipliciter rõne ca/
ret ¶ Pꝛimo ꝗꝛ ↄtra rõnem eſt:⁊ omnẽ ſocietateʒ et
humanũ intellectũ:q ille qui in ſocietate ↄſtituitur
mercatoꝝꝑ:cui lucrũ equaliter cum lucrante:⁊ labo/
rante continget væ lucro illo ſcilicet ſocij ſui: wleat.
Dev ſic eſt in ꝓoſito quia ponat᷑ ꝙ ille agat ꝙ mer⸗
catõnes rerum coꝛpoꝛalium vel ſpuũalium: et lucret᷑

in gaudendo lucratis in caſu plus ꝙᷓ ipſe.qꝛ ipſefoꝛ⸗
ſitan pecuniã lucratur: tu o gratie caritan lucra

nis augmenti? vite eterne capacitatem: wlendo vo
om̃ia perdis.¶ Vterum ſi ce damno ſcilicet coꝛꝑali

J .vp.
vel ſpirituali gaudes:wle:quia plus ꝑdis:qꝛ gratiã
Tcaritatẽ c aĩaʒ a vitã eternã:Gic roõnem ẽ ꝙ hõ
tot damms gaudeat:ita ↄtra ronem eſt: de ma⸗
lo gaudeat ꝓrimi. ¶ terum tantũ eſt otra ratõneʒ
loꝛ ⁊ gaudiũ inuidi:quantũ eſt ↄtra naturã:qꝙ mẽ
brum æ bono vel ſanitate wleat alteriꝰmebri eiuſ⸗
dem coꝛpis vel v infirmitate ⁊ plaga ſcilicet gaugde⸗
at. ¶Iterum tales quantum in eis eſt omnẽ væſtru
unt ↄmunitatẽ et mundũ: quia ſi om̃s alij ſpnaliter
et temꝑaliter ꝑderent:a œcreſcerẽt:⁊ ipſi ſoli lucra⸗
rentur? creſcerẽt:mundus ſtare nõ poſſet.ſicut dciñ
eſt. C. iiij xxvij. YInuidi ergo patet ſtultigia ex hocq;
lucrari refutat ⁊ ꝑdere vult ⁊ mundũ x rnere: quia
ſicut qualitates in coꝛpoꝛenõ ↄcoꝛdantes:corpꝰ xæ⸗
ſtruunt infirmitatib:ita ipſiquantũ in eis eſt totũ
coꝛpus eccleſie inuicem inuidentes: Salł. vj. ¶ Be⸗
cundo idem patet in hoc: ſibipſi nocet pꝛius: vt al
teri noceat. Quis ſtultum non diceꝛet illum qui ita
foꝛtiter ſe de muſca:que caput ſuũ moꝛderet: niteret
vindicare ꝙ ſeipſum ꝑcutiendo excerebꝛaret:etmu⸗
ſcam vel paruʒ vel nihil lederet æc. ¶ Yterum quis

illum ſtultum non viceret qui venenum biberet Vt

alio hoc ꝓinaret:qui foꝛſitan illud vitaret. ¶ Ite⸗
rum quis illum ſtultum nõ diceret:qui gladio pro/
pꝛio ſeipſum occideret vel lancea pfoꝛaꝛet vt ſup lã⸗
ceam illam ꝑfoꝛatus ad alium occidenduʒ a pꝛoxi⸗
maret. ¶Sicin ꝓpoſito:primo ſi muſca infernupec
catoꝛ eis in aliqͥ noceat: intantũ ſe v illo inuidivin⸗
dicare nitunt᷑ ꝙ animã ꝓpriam pdunt ⁊ foꝛte ipſi pa
rum vel nihil nocent. tem ipſi inuidie veneno
potato:ſeipſos interimũt:quo foꝛte alijs nõ nocent
in hocpeioꝝ exiſtentes ↄditioms: quibuſ. cũq; ſerpẽ
tip:qui venenu in alios tranſmittut:quo alujs 7 nõ
ſibipſis nocent. Vnde ſeneca in quadam epła. vene
num qð ſerpentes in alienam pniciem fundunt: ſine
ſua ↄtinent.nõ ita viciũ innidie ↄtinet᷑. Nam ipſum
primo toꝛquet ⁊ macerat inuidum:male ergo ſevin⸗
dicat:qui bona attenuat:iniurias vo dilatat et au⸗
gmentat. Item ſupꝑ lanceam inuidie ſemꝑ ſeipᷣm oc⸗
cidit.j. YJõ.iij. Qui odit fratrẽ ſuum:homicida eſt:
⁊æ facto ſuipſius:⁊ voluntate alterius: tamen fa
cto frequenter alteri non nocet. Contingere quippe
poteſt ꝙ conatus inuidi fratrem nõ ledat: ꝙ autem
ſeipſum ledat fieri nõ poteſt:quo in facto ſigmifica⸗
tum eſt factũ Saulis inuidi:quia danidi inuidebat
nec audire potuit cantilenas in eius laudem factas
j. Reg.xviij.quiin gladium ꝓpriuʒ irꝛuit. j. Reg. vl.
qui etiam niſus eſt lancea ꝑcutere danid ⁊ ↄfigeꝛe in
parietẽ.j.Reg.xix.quibe tñ factis dauidi nõ nocuit
quia ſequitur. lancea autem caſſo vulnere:perlata ẽ
in parietem. Oladiusvel lancea Saulis inuidia eſt
que vaginam ſuam anteq extrahatur ſemper ſcĩdit
ad modum pꝛolis vipere:que ſemper anteq; palam
exeat matrem in pariendo occidit. vnde Auguſtinꝰ
ſuper illo pſal.xxxvj. gladius eoꝛum intret in corda
ipſoꝛum:qui alteri inquit nocere veſiderat.ſimilis E
ei:qui ſeipſum gladio tranſuerebatvt alterius tuni⸗
cam ſcindat. Item Caſſiodoꝛꝰ ſuper illud p̃s.xxxvj.
Gladium euaginauerũtpeccatoꝛes. gladius pecca
toꝛum quilibet wlus eſt alterius ap etens leſioneʒ.
Ey iam dictis colligitur:ꝙ inuidi moderni ſtultio/
res ſunt:qilli antiqui.de quoꝛum vno fertur cum
ſibi et ſocio ſuo cupido:a wmino oblatum eẽt: q; ab
eo pꝛo dintino ſeruitio:ſalarium quod vellent pete⸗
rent:conditõnem gunbendeſp gnicmis eſſet a pꝛi
mo petitum et obtentũ:ſecundo duplicaretur. Aua
rus i pꝛimo petere nolait:ſᷣ ex cupiditate ſocium ex⸗
pectauit: vt poꝛtõ ſua duplicaret᷑:nec inuidꝰinuidia
ductus: ne alterius creſceret emolumentũ:ipᷣis ſic al
tercãtibo cogitauit ĩuidꝰꝙ eliget:ꝙ eiꝰ electio alteri

xvij.

xviij.

Exemp.

xix.

Exembp.

Arꝰ.iiij.
Xx.

odio:qꝛilla oꝛtum hñt ex alieno malo:illiꝰvicʒ qͥ of/

Innidia

ↄmodum nõ faceret ⁊ elegu:vt vnus ci oculus eruet᷑
vt alius duos amitteret. Oe alteꝛo fertur ꝙ ad impe
ratoꝛem fridericuʒ veniens cum fructibo quos mul⸗
tum dilexit:ingreſſuʒ hre nõ potuit:niſi ianitoꝛi lu⸗
cri ꝓmitteret medietatẽ. Imꝑatoꝛ vo in fructib il⸗
lis velectatus:euʒ coegit:vt a iquid peteret: ꝗ petijt
vt ſibi centũ ictus dari pciperet cuius cãm cũ impe⸗
ratoꝛ cognouiſſet ſuos ictus leuiter.alteriꝰ vo graui
ter ſolui iuſſit. Gſtis vo moderni inuidi ſtultioẽs
ſunt:qꝛ iſti vniꝰoculi amiſſionem ⁊ ictus ſuſtinuert:
vt alij etiã ſuſtinerent. Moderni vo grauioꝛa ſuſti-
nẽt damna.ſiẽ pʒ S.e.c.xvj.Alijs qnq; nihil ſuſtinẽ/
tibo.qñq; vo ⁊ ſi aliquid ſuſtineãt: tñ inde plus ꝓfici⸗
unt ꝙᷓ vficiant:ita ꝙ inuidi ſuſtinẽt:vt illi quivin/
uident:ꝓficiant:licet nõ intendant vo æ illoꝝ inui
dia iſtoꝝ ordinate ꝓfectũ. Vñ petrus rauẽnas Ja⸗
cob qͥ in baculo ſuo ioꝛdanem tranſierat:nõ rediſſet
cum duabo turmis: niſi eũ mmuidia eſau agitaſſet: Jo
ſeph in egypto nõ impera ſſet.niſi fratrũ inindia euʒ
vendidiſſet. Abel quippe efſe nõ poteſt:q; Cayn ma
licia nõ exercet..¶¶ Omnibo iſtis venenũ non nocuit
ſicut nec bñdicto in.ij.dyalogoꝝ.nec alteri epo væqͥ
beatus Greg.ſcribit in dicto li.qui venenũ eimiſſuʒ
ſine nocum entro bibit:qui tñ illud miſit eodem mo⸗
mento fuit moꝛtuꝰ. Sũuũt em̃ ce illis e quibb Marci
vltimo. Si moꝛtiferuʒ quid biberint eis nõ nocebit
ſicut nec filijs iſrael:qͥ ſub egyptioꝝ ĩuidia ⁊ pſecuti
one plus creſcebant:⁊ mulniplicabant.Et tñ egyptij
finaliter ſubmerſi ſunt:quieos affligebant illuden⸗
tes eis atq; inuidentes:Eyo.j.
um vVo ĩuidentia fraterne gratie.vnũ ſit de ma-
ximis peccatis:apparet ꝙ inuides nõ ſoluʒ ſtulticia
apud mundũ:ſed etiã peccatimagnitudo ſequit᷑ co
ram ⁊vo. Siaũt de maximis ſit peccatoꝛũ:ex eius ad
alia peccata ꝑtʒ ↄpatione. Peius nanq; videt᷑ ira et

fendit quã quid offenſam iraſcentes excuſant᷑ in
aliquo:qꝛ om̃i iraſcenti videt᷑ ira ſua iuſta. Inuidia

Vo ex a malicia:⁊ e vei bonitate ⁊ largitate⁊ di

uine gratie multiplicatõne et ex hoc bono oꝛit᷑ al te/
rius/que quidã nullã habet excuſatõeʒ ſicut nec ali
quem iuſticie hʒ coloꝛẽ:quõ facta ſua iuſtificare poſ
ſit inuidus:qui vellet ei infinitam artare bonit atẽ

dũ eũ ſibi largum eſſevellet:⁊ oĩbꝰalijs parcũ.iqͥ xeſi
derio miſeris aſſimilat᷑ mendicãtibo:q vellent ꝙ ele⸗

moſynariꝰeis largus eẽt:⁊ om̃ibo alijs parcꝰ/quoꝛuʒ
inſaniã repᷣhendit xpᷣc:dicẽs.an oculus tuus nequaʒ

eſt:qꝛ ego bonus ſuʒ aut nõ licet mihi qõ volo fa ce/

re:AMath.xx.Mõ verbum optime inuidis ↄuenit:qꝛ
ipſi nequã hñt oculũ:qꝛ ſic oculus bñ diceret᷑ nequã
q liben tiꝰ tenebras ⁊ feda reſpiceret qᷓ pulcra/qñ em
tenebꝛoſa petit:⁊ luminoſa fugit: ſignu eſt ꝙ oculus
ille nõ eſt bñ ſanus qꝛ dculis egris odioſa eſt lux que
puris eſt amabilis ᷣm Aug.in ↄfeſ.ſic nequã eſt ocu
lus inuidi:Ecci. xiiij. Qui libentius aſpicit in alijs
oꝑa tenebꝛoſa:qꝙ;ᷓ clara ⁊ pulcra in tenebꝛoſiſq; cle⸗
ctatur:in luminoſis vo triſtat᷑ oculus ille inuidum
ſcandaliʒat:⁊ iõ eruendꝰẽ. Item peioꝛes vident᷑ cu⸗
pidis:qꝛ illi multa hñtes:que care vendere cupiunt
e vono ci.i.x bono foꝛo triſtant᷑ qꝛ eſt lucri eoꝛum
impedimentũ.iſti vo de wono ci:qð in alijs vident:
triſtanr iꝛatõnabilius: qꝛ non eſt lucriilloꝝ vt fre⸗
quẽter impedim entũ:ſ̊ magis expedim entũ ſiẽ vir/
tus vniꝰmem bꝛiexpedit alteri. Item peioꝛes eẽ vi⸗
dentur guloſis: quibuſcunq; alijs qui ↄtra ſeipſos
vel ↄtraꝓrimum immedietate peccant:quia contra
xcæum inꝙtum contra eius murmurant wnum qui⸗/
bus ab illis:quibus inuident congrue dici poſſet q;
Moyſes peſſimis diyit iudeis: Exo.xvj. Mon cõtra
nos eſt murmur veſt er ſed contra wminũ. Item pe⸗

3 p
„ . . 5 „
ioꝛis ſunt aditionis bꝛutis crudelibus anunahbo:
quia bꝛuta v aliaꝝ nõ letantur malis:ſed magq̃ͥn⸗
dam atflictis oſtendũt ↄpaſſionem.ſicut patʒ.C.xij
vj .¶ Qupi etiam et ſerpentes nõ comedũt animalia xxj.
eiuſdem nature:nec eis inuidẽt:ſed ſocialiter ad illa
ſe habent. Fenis etiaʒ crudelioꝛiba ᷣm Criſoſt.ſuper
Joh.om eł xxxvij.peioꝛes ſunt quia ille niſi famelice
vel ꝓuocate ledũt.uribus etiam·quia illi ꝓpter in-
opia furant᷑iſti vo de copia triſtant᷑.Comicidis eti
am:quia illi ꝓuocati:occidunt:inuidi vo volũtarie
occiduũt:a nullo niſi a ꝓpria malicia ꝓuocati.¶ Po⸗
ſtremo peioꝛes ſunt ipſis emonibo ꝓ tanto:quia ipᷣi
quodãmodo letantur:ꝙ alij multas lucrantur ani/
mas ⁊ in hoc mutuo ſe iuuant:ſicut oſtenſum eſt.A.
xiiij.xxxiiij. Iſti So alioꝝ lucro triſtanturilludq;
impediũt:qui ergo ſibi.ideſt ꝓximo inuidet:nibi i⸗

lo nequius: Ecci. xiiij. Quõ nequius inuenire poſſʒ

illo qun om̃ia pᷣdicta in nequicia excedit.qui inſupeꝛ
ita plenus eſt malicia. ſicut vas põt plenum eſſe liq́

re:quia ſicut ſignum plenitudinis vaſis eſt:quando

nõ agitatum a ſuꝑioꝛe parte liquoꝛem erectuat:ita
ſignum plenitudinis nequicie et malicie inuidie eſt:
ꝙ in omibo ſupioꝛibo ſenſibo:in aunibus videlʒ liben
ter alioꝝ mala v quibo inuidet audiendo/in oꝛe ma-
le loquẽdoſin oculis vo ipſos qñ ⁊æ illis bona loquũ
tur vepꝛimendo: quaſi ſibpᷣſi iniuria fieret: hoc q;
alij ↄomendãaãt inuidie venenũ a nullo niſi a ꝓpꝛia ma- xxij.
licia agitatus eructuat.¶ Quid g̊ dicere ꝓdeſt vel
qualis erit nõnulloꝝ apud veum iuſtificatio dicen.
tiumꝙ nõ ſunt fures/latrones homicide/ adulterii
hmõi:cuʒ ĩ illis potens regnet inuidia. Vñ Aug.
li.j.de dvoctrina xpiana. Non em̃ dyabolo dicitur vt

damnet᷑/ adulteriũ omiſiſtiſfurtum feciſti/ villã ra⸗

puiſti:ſed homini ſtanti induiſti. Ex quibe patʒ ver-
bis ꝙ nõ eſt alia iuidia q; æmonis excuſatio. Jnui-
die ergo peccatũ nõ tm̃ ꝓpter ſui magnitudinẽ?:verũ
etiã ꝓpter multiplicia que induxit et qtidie inducit
pericula fugiendu eſt.
Fuit em̃ introductrix et oſtiaria moꝛtis. dyabol⸗
em̃ ex inuidia pꝛimis ꝑentibus ſuggerendo moꝛtem iij
in mũdũ introduxit: Sapiẽ. ij. Ynuidia ↄyaboli c. Fiij.

Arꝰ. v.

uit etiam ꝓditrix ſaluatoꝛis.teſte pylato: Math.

xxvij.qui ſciebat:ꝙ ꝑ inuidiaʒ tradidiſfſent eum.
Poſſeſſoꝛẽ exiã ſuũ ſen hoſpitem pauꝑat:qꝛ ca⸗
ritas ditat vt pᷣdictũ eſt:qꝛ meret᷑ ommñ bonoꝝ pti
cipationeʒ:ita hec om̃ia ꝑꝓdit. Qui g feſtinat ditan
alijs inuidet:ignoꝛat ꝙ egeſtas ſupueniet ei:Pꝛo/
uer. xxviij. Yteʒ eſt ex cecatrix rõnis ⁊ veſtructrix fra
trũ amoꝛis:ꝗꝓpter q om̃ia:nec tu inuidus ſis:nec co/
medas cũ homine inuido:nec væſideres cibos illius
comede⁊ bibe dicet tibi:⁊ coꝛ eius nõ enit tecũ: Pro
uer.xxii.Ceipſum q̊ ⁊ etiã aliũ inuidũ fuge: exeplo
ſapiẽtis:qui ait:Gapi.vj. Neq; cũ inuidia rabei n
te iter habebo.qm talis homo nõ erit particeps ſa⸗
pientie. Ar vj
¶ Illis vo qui ſeipſos inuidos nõ abhoꝛrent: nec . vj.
emendant duplex unminet punitio. Vna temꝑpalis
Alia eterna.Tꝑalis vo eſt duplex.vna ſpũalis.alia T.
coꝛpꝑalis:¶ Pꝛima ipᷣm petm̃ ſemꝑ ↄcomitat᷑.⁊ aſſo
ciat qꝛ ſicut cupidus nunꝙᷓ eſt ſine fame:nec latro ſi

ne timoꝛe:nec in infernus ſine igne:ita nec inuidꝰfoꝛ

nax ⁊ atriũ ignis inferni:ſine pena ⁊ tedio ðᷣ auditis
viſis ⁊ łe oĩb ꝓſperis ipſe toꝛquet᷑cx qͥ ptʒ:œ ſi ali⸗
qð pctm̃ poſſet dici inſtũ h̊ mayime ĩuidie ↄueniret.
qꝛ auctoꝛẽ ſuũ nunqꝙ; dimittit impunitũ. Eñ hugo.
Inuidia nihil iuſtiꝰeſt q̃ ſtatim actoꝛẽ ſuum punit:
roditq;:⁊ excruciat. Hãc iuſtã penꝗ inidis appetit ſe
neca epla. xvij.vtinã inuidi oculos haberẽt in oĩbus
ciuitatib: vt ommium felicitatib toꝛqrent᷑. nam
quantum felicia ſunt gaudia:tanti inuidoꝛum ſunt

humarchdantethocie
nunaun tinm predio noceret Cl.

citquiavic liet ſolun ſchad
lenenl arborveledificiͦfigt
jumamouerepoterd. Aplicatiol
uituſehzad moci ardoß heneneſe
lcieſt A. rv nii. Quis ſiantarbo
ſcendit: vnbua ſua ifenioꝛa ? pin
nesſcendstinpeclti lta innidiinalt
iunt,omfs slios obumnbre r obſan
enoſisfacnorofiby piciniv nocere ni
ltutorpuplllop xpiqgul poteſtagen
liſciiz poſſetacultus in cauſa pn
rlegoorminuidum cui dict in Pil
fiaverdapaapitatiois erqulo.ſ. dam
Dränorannsipoligbit ramos nanchß
Maltumaſcencätimpttin gnädogrn
ſngtlanter bundaralns innicetde
tent,ngcicicdedanfen tineding
Nisturt finalitrin mont iözradien
1hoccſtqöſeqnikinis Pptertn dn⸗
rulenen ſeriinentn
itöfeifniden gen,
neniſicrfnaibani ratcin
faj ums elus inpegitnl

epenennianulomi

Nullonile punmne⸗
ryot. Aude en nn,

Lepod dunilſtſfaati
esſlotrones homade Certen
Neng egnet innlgin i Ang
na. Hon ei dſabolo dicitarir
Omtiſtifurtum feaſti ili n,
tantiincuiſt Erquib ate⸗
iciacdnonnis eralſand. Zm⸗
oti Prer ſimagnimcin eni
ugirnamte inigieindat

nreroſhana nonns dobol⸗

lvatorls, tſtepylato: Aath.
innictaz tradidifſenteum.
ſuboſpiten wpanpateqtea⸗
eſtqrmerckomm bonopptl
ia gdit. Oum fſtinat ditan
tgegeſtas iguenittti o⸗
cccanntrönie ? aſucntfi
ianectu inidus ſo: ner /
uido: nec Aſicerochosllin
nibu⸗ arns iſklai
retialii mnidi fge ipi⸗

.

iſ ic citundith ie
lisbonon tpoltiage 7

gosno obhorrcnt:ntc
icosno ebhonnt:nec.
ounitlo. Cns tanki i

ſos in

Ppennbus ſuggernco nonen
Sapi Ynuicig drubolig.

N.

yrv.

yxvj.

Exemp.

xxvij.

Inuidia

gemuus. Munqꝙᷓ inuidos meliꝰtoꝛquebis ꝙᷓ virtu
ti gloꝛieq; ſeruiendo/⁊ alios omendãdo. nia dicit
Baan r vicijs ⁊ virtutiboꝙ tantos inuidꝰ ha⸗
et iuſte pene toꝛtoꝛes:quãtos alios habet laudato
res:hocnanq; facit inuido a laudatio: qð facit

poꝛcario apotece odoꝛatio.¶ SGcda tempalis ⁊ coꝛ/⸗

poꝛalis inuidoꝝ pena ipᷣm inuidie petm̃ ſequit᷑: quã⸗

do a vo qui v ipſo mirabiles quadoq; accipit vin-
dictas:moꝛte deijcient᷑ coꝛꝑali:alijs qui in ps.cxviij
vicũt me expectauerũt peccatoꝛes vt pderent me:il
leſis eusdentibo ipſis chaldeis ſuccẽſis: Qaañ.iij. Et
c ipſo etiã daniele leonũ oꝛa euadẽte:ipſis inuidis
accuſantibo.ſ.a leonib cuoꝛat:Oañ.vj.⁊.xiiij. Dic

inuidi:qui moꝛte latronũ ⁊ homicidaꝝ: tempus er-

ectant ⁊ occaſiones querũt nocendi Etideo moꝛe

atronum moꝛte plectendi ſunt a vo. Cuiꝰpumitio-

nis iuſticia ey lege elicitur ciuiii in digeſto nouo.li.
V.ti.æ arboꝛib cedendis.l.ait pᷣtoꝛ.Cuiꝰlegis caſuſ
talis ẽ: ponamꝰ. arboꝛ vicini ita ĩpẽdet ſuꝑ edes vel
oꝛtum alterius: ex illa arboꝛe veriſimiliter immi⸗
net ruina wmib alterius:vel eius vmbꝛa agro vici
ni nocet. In pꝛimo caſu:ſi ipſe cuiꝰ eſt arboꝛ eam nõ

vult adim ere:lex dat auctoꝛitatẽ illi cui nocet ipſaʒ

radicitus adimendi.ſicut pʒ.5.hoc interdictum. In
ſcõo caſu ſi poſſeſſoꝛ arboꝛis nõ vult ramo= ſcindge⸗
re:lex auctoꝛitateʒ dat illi cui nocet ipſos ſcindẽdi ſi

vltra quindecim pedes aſcẽdant.ſicut pʒ.S.q; ait pᷣ⸗

toꝛ.cuiꝰ.S.tenoꝛ eſt iſte.O aũt pꝛetoꝛ ⁊ lex tabulaꝝ

eſfficere voluit: vt quindecim pedes alicuiꝰ rami ar⸗
boꝛum circũdant᷑ et hoc idcirco effectum eſt ne vm⸗/
bꝛa arboꝛum vicino pꝛedio noceret. Cuiꝰ cauſaĩ glo

ſa tangit᷑ quia vicʒ licet ſolum vſq; an celi tuum ſit⸗

tamen ne in ülo arboꝛ vel edificiũ fiat in meñ dam⸗

num:amouere potero. Applicatio iſtoꝝ pʒ: qꝛin⸗

uidus ſe hʒ ado modũ arboꝝ venenoſe ⁊ vmbꝛoſe. de qᷓ
dictũ eſt.AA.xxv xxiij.Quia ſicut arboꝛ illa in altum

aſcendit: ⁊ vmbꝛa ſua inferioꝛa ⁊ ꝓinqua obũbrat
⁊ ne aſcendãt impediti.ita inuidi in altuʒ aſcendere

nitunt᷑:⁊ om̃s alios obumbꝛare obſcurare ſuiſq;ve

nenoſis factis:om̃ibo vicinibo nocere nitunt᷑iuſte igi
tur tutoꝛ pupilloꝝ.ſxpᷣi:qui poteſt agere in cauſa pu
pilli ſcilʒ ꝙ poſſet adultus in cauſa ꝓpꝛia auctoꝛita.
te legis ↄtra inuidum cui dicit᷑ in

ſingulariter abundat alijs inuidet:vel officia vłpo
tentiã nocẽdiab eo aufert:vt in eo in quo peccat pu⸗

niatur ⁊ finaliter in moꝛte ipʒ radicitus extirpabit
⁊ hoc eſt ſequit᷑ in pᷣs. vꝓpterea veus vſtruet te in
1

fineʒ euellet te ⁊c.q̃ eradicata in ignem mittet᷑: ſicut

arboꝛqꝗᷓ nõ facit fructũ bonũ: Math. viij. Omnis ar
boꝛ ꝗ nõ facit fructũ bonũ excidet᷑⁊ in igneʒ mittet᷑.

arboꝛ circũſtans pꝛius impedita:ipſa pciſa creſcet
oñdet: ſicut pʒ ꝓ hyſtoꝛiã in q̃ ↄatinet᷑ qͥdã inuido

qui iuuenẽ quidã inuidit:q tantã habuit graʒ coꝛãa

dno:cui ambo ſeruierũt qͥ puerũ infoꝛmauit: quã⸗
v dñno ſuo ciphũ poꝛrigeret:ab illo faciẽ diuertẽt:
qꝛ anhelitũ habuit fetidũ:dño vo dixit:q ideo faciẽ

ab eo diuertit:qꝛ dixerat dñi anhelitũ abominabilæ
ꝓ quo wvmino ſuaſit:q carbonarijs in nemoꝛe nocte

pꝛecedenti pꝛeciperet ꝙ pꝛimum in craſtino e wmo

illa ad eos venientem in ignem pꝛoijcerent:⁊ ĩ cra

ſtino mane inuenem illuc mitteret: cum factuʒ eſ/

ſet feſtinauit inuidus videre quomodo iuuenem oc

ciderent:quo tamen eccleſiam quandam iuxta quaʒ
tranſibat intrãte vt miſſam audiret: inuidus illum

pꝛeuenit: quem licet renitentem ? reclamantem et
dicentem:quia ſum ego:ad ignem trarxerunt:dicen/

tes feſtina obedire mminmi noſtri mandatis Ecce ar

ſal. lj. Bilexiſti
om̃ia verba pᷣcipitatiõis ex quib.ſ.damnuũ imminet
ꝓximo ramis ſpoliabit.ramos nanq; pᷣſcindit: et ne
in altum aſcendãt impedit: quãdo gratias ꝗꝓpter q̃s

boꝛ que dum in alterius pendebat ruinam preciſa:
in ignem Ealege eſt moꝛe pꝛedictoꝛum babyloni⸗
oꝛum in li. Aanielis:⁊ moꝛe amã tpeſter.vij. qllibʒ
dicẽ põt iſtud Yob.v. puulũ.ſ.ſenſu occidit inuidia.
AQuso occiſo arboꝛ vicia:q priꝰ impediebat᷑ liberata
eſt iuxta illud: ꝛouer.xj. Juſtus de anguſtia libera
tus eſt:? tradet᷑ impiꝰinuidus.ſ.ꝓ eo.⁊ non ſolũ libe
ratur:hᷣ etiã in altu creſcet ſic pʒ dxe mardocheo ⁊ da
niele:qꝛ ĩuidis moꝛtuis facti fuerũt magni in regnis
illis Aſſueri: nabuchodonoſoꝛ ⁊ darij.ſic etiã inur
dia quodãmõ Achitofel ad moꝛtem adduxit:qñ w-
lens ꝗ chuſi oſiliũ pᷣferebat ſeipᷣm ſuſpendit.ij. Reg.
xvij.Qõð vo pᷣdictu eſt v glo.q dicitꝙ lʒ oln Pollet,
ſoꝛis ſit vſq; ad celũ:⁊ licite in eo edificare poſſet.nõ
tñ in alterinocum entũ: niſi ſolũ ↄtra inuidos Auis
ſolo ſuo edificare licite pñt edificia virtutũ.ab

; B

tñ ꝙ alijs inuideãt.veruetiã ↄtra illos apllicari po/

teſt ð quibꝰ dictũ eſt. F.ij.viij.leges etiã ibi adducte
adiſtud valent ꝓpoſituʒ. ¶¶ In omibo iſtis ᷓ exẽplis
⁊ ſcripturis oñdit ꝙ inuidi ſunt ſic apes:q alios pũ⸗
gentes plus ſibipſis nocẽt:qꝛ amiſſo aculeo inutiles
ſunt ⁊ occidunt᷑.Sic iſti veclinauerũt:inutiles facti
ſunt/⁊ in iudicio occident᷑.¶ ¶Et ſicut ceciqͥ alijs fo⸗
ueas fodiunt:in qᷣb ipſi cadũt faciliter em̃ ↄtingere
põt:qꝙ puteũ fodiens in ipᷣm cadat.vbi vides iter pa
riter euadit. Sic in omibo p̃dictis iſtis exemplis qui
bus illoꝝ lacũ aꝑuit:ſicut ad lr̃am patet ve chalææis

rxviij.

qui danieli lacũ aperuerũt leonũ:⁊ effodit eũ:⁊ inci⸗

dit in foueã quã fecit in pᷣs.vij. Et ſicut milui qͥ dum
pullis inſidiant᷑: capiunrur et pulli ſaluantur:ſic in

inſidijs ſuis capientur iniqui: Pꝛouerbiop. xj. recte
ſcilicet dum alijs minantur ⁊ inſidiantur: quia ſubi

to veniet ira illius in ſtempoꝛe vindicte.deſt duz in⸗
uidus vindictam querit:diſperdet te veus ſq; &cci.

v. Et illis quibus tot mine fiunt:a inſidie liberabũ⸗

tur ſicut populus vei:quibus Fntiochus rex multa

minatus fuit.j. Machabe. vj. quia wus non affliget
animam iuſti et inſidias impioꝛum ſubuertet:Pꝛo⸗

uerbio. x. ¶ Dev foꝛte cogitabunt inuidi ꝙ illiqui⸗
bus inſiviantur:non ſemper ſic immunes vt dictum
eſt:euadunt:quia et hoc etiam aliquãdo viſum ẽ:

xrix.

ex inuidoꝛum in ſiijs et accuſatõnibus nõnulli plu

rima patiantur damna.quia ſpolianturlincarceran
tur.quãdoq; etiam per innidos moꝛti traduntur.
HDuibo reſpondetur ꝙ frequenter accidit ꝙ illi 4
ex inuidia accuſantur:⁊ perſecutõnes ſuſtinent inui⸗
vvꝛum:non ſunt oĩno a culpa que eis imponitur vel

conſimili vel foꝛte maioꝛi ummunes.Et ideo veos

iuſte pati permittit.nec tamen inuidi:qui illos ĩui⸗
da perſe quuntur intentione immunes ſunta culpa
nec penas eis vebitas euadent. Quia licet veruz ſit
quo dicunt:intentõnem tamen malam:vus puni⸗
et. Vne aliquoties accidit ſic accuſantibus r ac-
cuſatis:vmino vel ſuperioꝛi cui accuſantur ſicut fa
bule ferunt accidiſſe ve vulpe/lupo⸗ paſtoꝛe. vulpes
vo lupo inſidianw:ipſum apud paſtoꝛem accuſauit
e animalium occiſione:wcuitq; ꝙ illum inuenire:
et capere poſſet:quo capto vulpes feſtina antruʒ in⸗
trauit lupi:eiuſq; pꝛepam ſola gandenter comedere
incepit.paſtoꝛ vo ab his velatoꝛibus hocandiens:
intelligenſq; ꝙ non pꝛopter amoꝛem quem ad eum
habuit: ſed magis ex inuidia lupum ei tradidiſſet/
vulpiin antro ſuperueniens:ipſam quoq; accepit:⁊
pelle ſicut lupum ſpoliauit: qð cuʒ ſentiret ſic locu⸗
ta fuiſſe dicitur:cur nocui:nocet etiam mihi nocuiſ⸗
ſe nociuo iure cado:cuius concidit arte lupus alte⸗
rnius damnis in ſua damna redit.¶ Gic frequenter
accidit e duobus malis:quoꝛum vnꝰ alterum apud
ſuꝑioꝛes ex odio inuidia accuſat:⁊ ſua amittẽ ⁊in⸗
carceraꝛi fac. Quo fhbulato ⁊ pelle exterioꝛlſubſtan⸗

Kabula.

r.

Inuidia pj..

tie ſpoliato antrum illius ſpoliati.ideſt officiũ bal
liuiã ſq; wunis pᷣcedentibo intrat:in que incipit qua⸗
ſi ſolus patriã ducere et gaudenter acciperemuners
7 diuidere ſpolia:ſed ſubito ⁊ inopinate rota foꝛtune
ſe vertente:ille ſuꝑioꝛ qui libenter illius inuidas au
diuit qnerelas:p quas lucrari potuit:ita libent ali.
os audiet:querulates ↄtra vulpem illam:vt etiã ab
iſta iteruʒ lucrari poſſit:ſicut prius a lupo capto lu⸗
crabat᷑ &t ſic ſicut lupi priꝰ: ita vulpes poſtmoduʒ
tradent᷑ in manus gladij:ptes vulpiũ erũt:in pᷣs.lxij
Bequit᷑ rex vo letabit᷑ſ.qñ pꝛedam habuit vnius et
alterius ſicut exultant victoꝛes:capta pꝛeda:vſa.ix.
Et tamen talis eſt pꝛedo ꝑ legem. R.j.v.Et ſic iſtl
duob pᷣdictis verificat᷑ illud: Ecces.ix.Amoꝛ qtuʒ
ad illum ex amoꝛe quẽ ad beroren ſuuz ſe ha bere
pᷣtendit:qñ alium accuſat.Et odium atq; inuidie
ſcilicet a dinnicẽ habent qͥ accuſant ⁊ accuſant᷑:ſim

perierũt nec habent ꝑtem pꝛeda ſua:ſcʒ illa quaʒ

ey mutua ↄmittunt inuidia ⁊ accuſatõne:qꝛ dñs ha
bet totum. Et nota ꝙ modus iſte pᷣdictus mulrum
regnat in wallia. Et nõ ſolũ pena tem ꝑali:vt dictũ
eſt innidos aſſociante ⁊ ↄſequente:verũetiã pena et᷑-
na puniẽdi ſunt in inferno poſiti:qui locus eis vebe/
tur triplici ↄuenientia/viſionis videlicet voluntatꝭ
⁊ religionis.Q Primũ patet ex pᷣdictis pᷣcictum em
eſt ſupꝛa.e.c.xx.qꝙ ocłi inuidi ſunt infinni:⁊ indiſpo⸗
ſiti:talibus ergo locus auenientioꝛ eſt tenebꝛoſus:⁊
ſpãliter:qꝛ excecati ſunt a lumine:ergo ↄgruũ videt᷑
ad tenebras mittant᷑ erterioꝛes penaꝑ:qui tene⸗

pras habent interioꝛes culpaꝑ. Mictite inquir euʒ

in tenebras exterioꝛes:Math.xyxij.Et rõ bona hoc
exigit qꝛ ſi oꝑa lumino ſa ꝓſpera infirmitatẽ cauſa
bant oculoꝛũ:inuidi nullo modo in celo ſanari poſ⸗
ſent vbi maius eſt lumen:et ꝓſperitas atq; felicitas
abundantioꝛ. Cum atraria ↄtrarijs curent᷑ iuſtuʒ
videtur:ꝙ ille qui in lumine infirmitatẽ ↄtrarit ibi

ponat᷑ vbi nullu eſt lumen vel ꝓſperitas:d quibo in

firmitateʒ ſuã augere poſſet. Sicut ergo aquila pul
los ve nido eijcere dicit᷑:qui ſolem in ſua rota intue-
ri nõ poſſunt ita veus in iudicio de nido ſcilʒ celi:eie-
cit:qꝛ nõ potuit videre lucernã wonec extingueretur
j. Reg.iij. vnec eſſet in miſeriavel aliquo infoꝛtunio

nec eum libenter vidit ceni inuidebat:nec v eo liben
ter audinit. ¶ Gcom etiã patet:qꝛ voluntas inuido

rum talis eſt diſpoſitõnis:q v alioꝝ ꝓſperitate ſine
pena nõ audirx. Gi ergo in celo eſſent vbi maruma eſt
alioꝝ felicitas:mayximaʒ haberent penã: ſed in ceio
pena eſſe nõ poteſt:ergo nec inuidus. ¶ Terciũ in/
ſuper pstet:qꝛ cum ſint ve religione ipſius luciferi qͥ
voluit nimis ſingulariter videri.ſicut patet ꝑ hoc q;
dicit yſa.xiiij.Aſcendam in celum ⁊c.iuſtum ẽ ꝙ ibi
ſint vbi ⁊ ipſe eſt:qui licet plures in oꝛdine ſuo habe
at inuidos:tñ in oꝛdine ſuo habet ꝓpꝛietanios:ſicut
xpᷣs in oꝛdinibo ſuis habet voluntarie pauꝑes nihil
habentes ꝓprium:qꝛ ſicut iſti omnia volunt eẽ oom/
munia:igillatim dicentes ſine inuidia cõico: Gan.
vij.ita inuidi illa in quib ſingulariter videri vellet:
eis appꝛopꝛiare nitunt.ergo iuſtum videtur: ꝙ a xpᷣi.
religione excluſi cum lucifero mgr̃o ſuo eternaliter ĩ
clauſtro ſuo viuant hanc nõ meuʒ:̊ apli credant eẽ
ſententiã: Salł. v.qui enumeratis operibo camnis/q̃
ſunt foꝛnicatio /inuidia ⁊c.⁊ infra inimicicie diſſen⸗
ſiones anuidie homicidia ebrietates ⁊ ſumilia ꝗ pre
dico vobis ſicut pᷣdixi qm̃ qui talia agunt regnũ dei
nõ ↄſequentur.⁊ hec eſt redditio malicie iliꝰ: Ecci.
xiiij.ſ.inuidi.æ quo ad litterã dicit᷑.¶ Tales q̊ quo
rum inuidia hicnon ꝓmittit:aliqͥs eẽ ſupioꝛes quiĩ
die iudicij videbũt oẽs eẽ ſuꝑioꝛes.pulcre repᷣhedit
Enſo.ſuꝑ Jo. om eł xlvij.dicẽs:q̃re inqͥt nõ inuidẽt

ꝙ alij ſaluant᷑.⁊ ipſi ſtant extra

Ipocriſis

Qui gſemꝑ media
oꝛes eſſe pñt. In iſto puncto triplex remediũ quere⸗
re væberẽt:ad bᷣ̊ vt tũc ſupꝑioꝛes eẽ poſſent:ratõnalis
vicʒ cogitꝗatõnis/mũdi reuolutõnis:⁊ humilis opa
tionis.¶ ¶ Otum ad primũ tripley eſt rõnalis cogi⸗
tatio ab inuidia retrahẽs. Vna inuidie penalitas:2⸗
amaritudo:a om̃ia mala ꝗᷓ Pam vavſeen eſt cõcomi⸗
tant᷑ ⁊ ſubſequunt᷑. Alia ꝙ ſumꝰvel eſſe veberemꝰ mẽ
bra vniꝰcoꝛpis myſtici xpᷣi ⁊ eccleſie. Tercio ꝙ in ce⸗
lo quibo gaudebit bono alteriꝰ. &t pᷣſumptio ẽ:q;
illi dbie ebono e er alioꝑ:ꝙ ibi etiã gaudebũt
ſiẽ piumptio ẽ:ꝙ ille q accipit anã plenã poſtmodũ
accipiat ſolutõeʒ ⁊ ecouerſo.ꝙ illi qͥ arꝛã refutãt de
bono nõ gandẽtes alioꝑ:pᷣſumendũ eſt plena care
bunt ſolntõne.Oic ̊ nuc cogita netũc inuidia con⸗
taminatꝰerubeſcas:Ecci.xxxj.(¶ Gedo ab hac retra
here dʒ mũdi mutabilis reuolutio:in q videmꝰꝙ il⸗
le q alteri inuidet:vel tpᷣs nocendi expectat:qꝛĩ aliqͥ
videt᷑ ſibi cõtrariꝰ:vel qꝛ ei pꝛiꝰnocuit ꝓtũc reputat
ſe hre foꝛtunã inferioꝛẽ:vel nõ aptam ſeu veſideratã
aliter ꝙ aĩo cõcepit oꝑe ꝑficeꝛet.qñ ̊ rota foꝛtune ſe
vertente a foꝛtioꝛẽ puenit foꝛtunã:in q ſe vindica⸗
re poterit ab illa vindicta:linguaʒ ⁊manũ retraba:
cogitatõ mũdi/foꝛtune cogitãdo:ꝙ ſiẽ ipſe in foꝛtu⸗
na væbilioꝛi tpᷣs expectauit nocẽdi:⁊ inuenit:ita aliꝰ
ſi ſibi nemo nocuerit vel ſup lantauerit:tpᷣs expecta
bit nocẽdi illi:⁊ foꝛte inueniet.qꝛ licet vnda nunc ſit
Tæpᷣfla:iterũ ſurget.ſit vnda ſua aliqñ vepᷣſſa: iteruʒ
eleuabat᷑. Melius q̊ eẽt pꝛincipijs obſtare qꝙ; mutuis
inuidijs ſe vſtru ere ꝑ verboꝑppugnas inutiles.erx qᷣ⸗
bus oꝛiunt᷑ inuidie ↄtentiones ⁊c.j.ad CTimo.vj.
Terciũ pʒ ꝑ vcretũ qð dic ꝙ inuidia curat᷑ ꝑ ſuũ
ↄtrariũ ꝑ humilitatis vicʒ exercitiũ humilioꝛibo ſer
uiendo.æ pe.di.ij.c.j.Gimꝰqᷓ veponẽtes omnẽ mali
ciã:⁊ omnẽ vvlum ⁊ inuidiã ⁊ ſimulatõnis ⁊ vetracti

onis. . Pe. ij.

Docritap. primo oſtẽ
dent᷑ ↄditõnes ⁊ ſimilitudines. Scdo peri
culum.Tercio pena.
Etum ad primum in malis trium ſequuntur cõ
ditõnes et ſimilitudines rerum videlicet inanima⸗
toꝛum/brutoꝛum et ſeductoꝛum. ¶ ¶ Mtum ad res
inanimatas.pꝛimo conditõnem habent et ſimilitu⸗

dinem ſtellarum cadentium que in libꝛo Metheoꝛo

rum aſſub vocantur. iſtis in duobus aſſimilantur.
Pnmo:quia videtur in celo ve numero eſſe alia/
rum ſtellarum et non ſunt /ſed ſunt inferius in aereĩ
ſuperioꝛi Palte ab igne ad quem multu m appꝛopin-
quant inflamante. Ita ypocrite videntur homini/
bus adequari celeſt: bus:conuerſationem mendaci⸗
ter in celo ſe habeꝛe fingunt in ypocriſi loquentium
mendacium.j.Cimo.iiij.¶¶ Gecundo:quia ſicut lu⸗
men illarum eſt bꝛeue:quia cito cadunt:ita gaudiũ
ypocrite ad inſtar puncn: Job xx. Non cuiuſcunq;
puncti:pᷣ puncti que ſub lr̃a ponit᷑. Pꝛo qͥ eſt aduer⸗
tendũ.ꝙ punctꝰſupꝛa lr̃aʒ poſitꝰ:ipᷣaʒ ſignificare:et
płꝰvalẽ facit. Punctꝰvo ſub lr̃a poſitus ipſam lr̃am
damnat ⁊ deſtruit ⁊ nihil ſignificare facit. Gicgau⸗
diũ bonoꝝ qð eſt de eeleſtibus:⁊ ſupꝛa nos honoꝝ ſi⸗

gnificat ſaluteʒ:qꝛ gaudiuʒ ⁊æ illis in via eſt q̃ſi arra

e illis hñdis in patria:ſic dictũ eſt. J.vj.xxxij.an
diũ vo ypocritaꝝꝑ:et q rumcũq; maloꝑ:qͥ œ terꝛenis
⁊ inferioꝛib principair gaudẽter eos hica veo dere⸗
linqui facit:vſa.liij.Ad punctuʒ in modico vereliqͥ
te.⁊ in futuro damnat:qñ in pũcto ad inferna veſcẽ⸗
dũt: Job.xxj. Adale q̊ puctũ ↄmutãt æ ſuꝑionbo ad

inferioꝛa cuʒ lepicard. wmꝰ in qᷓ ꝓonebat᷑ tali noĩe

vocata fuiſſe fert᷑:ĩ cuiꝰ poꝛta ſiptũ fuerat tꝑe pᷣde
ceſſoꝝ ſuorũ:poꝛta patens eſto:nulli claudaris ho⸗

querũt:⁊ remedia quõ ſuperi Arꝰ. vij.

xxxiiij.

Arꝰ. j.

Exemp.

einterin
Pan ieſf gürnelua,
eſentä;ſicutrn nut ehurt
naftcitunmagines tun anehi
ſnanecn bnein
inrit denocte. Ita ſd,
finenel rtunepin
oamititſhhniſinnleh nenn
immnt lti 00n tiſpüglem

na .
1 z, afyfefönem ſanetes.
ncſnn nmnuie hebitu
onosoporosibmi
finin blln nn nallvoan
phnſe ſyoctte nilnnil en
gici, Geramni Hombil .
uphingrenberetotattonidrceter,
pen pocliaintenns nucark aite
i tanitſit ii (Scocnl
inronlcraatenusnten doplena
ſtivqquibo ſalator. ath. miiſ ye⸗
ſoentenge iniles eſtisſepulens ie⸗
opomis aſſimtlant ſocomop.qene
ountinten poplens ſunt anent.
hocnteſtenllo gob y. Muano⸗
fſoealifractiin ddug gſparentim
ocenltoofdunt unogine difſolutän
ſeſpoaitemiſtes: Oat vj.(Quitor
Intqintetofontenul haber auce
esßerterins aucesinprimuni mul
sſug li vunitſed grer gucts dn
nocdin teverentu hadeant. Bonſi
Nloreleecleſargribipolendrtsſunt
Vhon numnntöenab Angnu
ucesitmimocdo ertracertiſtimi
s imüeſt!
Plum dl:ita ocnte: null .
ſltem mingpithaben inen,
tufi Ehithabent intend en
ninguntpnianeebboninib

latt (Dert h Nliſplenteſtig
W in dennortueſnp
lslispt :ngid vige,n,s
Usitgiſtsintgn n deken

n .
Aliter ae Tlanden,,de
Panegt

Nars igerganühumiloubir

Nmn 6Nponettgoinne na
ninmidiäz imulatönis unaci

gita⸗ nimooſt

iwcnnes Sevopen

icBin

tönes:
Taopena.

Exemp.

um inmalsmim ſequunturcö

Gines rerum pigellcet inanima⸗
fſecuctorum. (Arum ad ris
concitönem habenter ſimilitu⸗
Gentiumqueinlihno Oetheonn
r iſts in doobus aſſünilantrr.
detyrin ceid enungoeſtelin,
n ſunt ſed ſunrinfeninsin gart
gnead quan moltumazptop
Ita ppocntte vitentur honi⸗
bus:converiatonen mandnc
efingunt ſnon iaanti
inGecinco⸗gnns tant ⸗

.

iiij.

Ipocriſis

heſto.puncto vo ibi poſito: wmus in om̃ibs abunda
uit:qꝛ ab omibo diligebat ? a c tuebat᷑. ſiẽ illa.E.
iij.xlj. Gabardꝰ vo punctũ mutauit:illum ponendo
poſt nulli:qͥ facto:domo ad miſerias et panptates ex
ðᷣi vrelictõne:⁊ multoꝝ pſecutõe cadẽte:a ſuperio⸗
ri ſuo tanq indignꝰde wmo eijciebat. Sic ypocrita
qui punctũ vt dictũ eſt mutat.ð mmo vi eijcietuꝛ:⁊
hac cꝗ ſpes ypocrite peribit: Job. viij. do ſi
militudinẽ ⁊ ↄditõeʒ hñt cũ tumbis moꝛtuoꝝ ſen cũ
imaginibo ſuꝑ tumbas illas in duobo punctt. ¶ Pꝛi⸗
mo ſicut ille qͥ facit imagines illas exteriꝰ opari inci
pit: illaſq; ꝓꝑtes plus oꝛnat ⁊ nõ dat vitaʒ interiꝰ:nec
multuʒ v interioꝛi curat vcoꝛe:natura vo qᷓ hoĩem
ꝓducit viuũ ecõuerſo interiꝰincipꝑit a coꝛde ndn p⸗
ribo vitã in fluit:⁊oꝛnare⁊ ſaluare plus nitit᷑ ſic ypo
crita q in p̃s. xxy viij. In imagine ptranſit hõ ſci⸗
licet ypocrita imaginẽ facit artificialẽ exterius:⁊ in
apparetia pulcrã:interius vo ⁊ in occulto putridam
Muerentig q̃re ſic faciũt melius velveriꝰrñdere nõ
poſſent:q; ſicut rñdiſſe dicit᷑ quidã pictoꝛ:qͥ pulcerꝛi
mas fecit imagines:⁊ turpes habuit filios:de q cum
ſibi loqueret᷑:dixit non eſſe mirabile:qꝛ pinxit xe die
finxit ve nocte. Ita iſti ve die.i.in hotm oſtenſione
imagines pulcer: ime pingũt ↄueꝛſatõnis:ß in occul
to ↄomittũt ſpurciſſima queq;. Honivo ecõuerſo:pl⸗
nitunt᷑ vitã ⁊ oꝛnatũ ſpnalem interioꝛ homini dare
Loͤcese: nature röonem ſequẽtes. Qñ ſ̃ iſtos taniᷓ
bonos oparios: p mercede ha bẽda vocabit illis tan
ꝙᷓ irꝛõnabilibo: et innaturalibo oꝑarijs dicet. ve voñ
phariſei ypocrite:q muũdatis qð exteriꝰeſt calicis et
papſidis: Math.xxiij. Rõna biliꝰeſſet ꝙ calix ð quo
co ꝓoinare veberẽt oꝛationũ:a ceteroꝝ bonoꝛum:2
operũ pocula interius mũdaret᷑:aliter em̃ poculum
nõ recipit.ſi pʒ.C.vj.iij.(¶ ¶ Scdo qꝛ ſiẽ ſepulcra illa

ſunt pulcra exterius:interiꝰ vo plena ſqualoribita

iſti de quiba ſaluatoꝛ: Math. xxiij. ve vobis phariſei

vpocrite:q; ſimiles eſtis ſepulcris ealbatis. ¶ er
cio pomis aſſimilant᷑ ſodomoꝝꝑ:q exteꝛius pulcra eẽ
dicunt᷑: interiꝰ vo plena ſunt cineribv: ſic cogregatio
vpocrite ſterilis: YJob.xv. ¶¶ Quarto aditõeʒ ſequũ
tur ſpeculi fracti in qͥ duęaparent imagines/ſic iſti
in occulto onñdunt imaginẽ diſſolutã:in apꝑto vo ſũt
ſic ypocrite triſtes: Mat.vj. ¶¶ Quĩto wmur aſſimi⸗
lant᷑:q interiꝰfoꝛte nullã habet crucẽ ſ̊ multas ſoꝛ⸗
des:hᷣ exterius cruces impꝛimunt᷑ multe:ne tranſeũ⸗
tes ſupꝑ illã vꝛinẽt ſed ꝓpter cruces tmũ illã quodã
modo in reuerentia habeant. Mon ſic tñ in om̃i tẽ-
plo vel eccleſia:qꝛ ibi pulcrioꝛes ſunt cruces inter:
vtpote vea urate ꝙᷓ exteriꝰ. In qua qᷓ Wmo videritis
cruces:tiñmodo ertra:certiſſimũ eſt ſignũ ꝙ nõ ẽ tẽ⸗
plum vi:ita ypocrite:qꝛ null crucẽ penitentie: vel
ſaltem minꝰqᷓ pnñt habent interiꝰ exterius crucesmł
tas fingunt nie:ne ab hominib ↄtemnant᷑:ſ vt ſub
Hhͥ malicie velamine:ab hoĩb honoꝛent᷑ ⁊ qd affectãt
acquirũt:ſalutatõnes vicqʒ in foꝛo:⁊ pꝛimos recubi⸗
tus in cenis et vocani ab hoib rabbi: Math. xxiij. et
audire rabbi mãduca Yo.iiij. Sʒ reuera duʒ cruces
ſolũ hñt exterius certiſſime oñdunt ſe templũ nõ eẽ
ci: ve quibo math.xxiij.pleni eſtis ypocriſi:⁊ iniqui
tate. Werto ſt ſtatue moꝛtue ſuꝑ muros poſite ci⸗
uitatis obſeſſe:qñ in eccłe ponunt᷑ regimine:q ſicut
ſtatuis illis poſitis:maioꝛ videt᷑:nõ ẽ bellatoꝝ nũe/
rus:ita iſtis int alios poſitis:multiplicaſti gentẽ:ſᷣ
nõ magnificaſti leticiã:vſa.ix.¶ Beptimo auſrical⸗
co aſſimilant᷑:et ptʒ.¶¶ Hctauo ſunt libri falſi ſiẽ
oñſum ẽ. C. vij xix.⁊.xx.et. Y.v.viij. ¶ Nono coꝛtex
ſt ſine medulla.ſic pʒ.C.xiij.vij. nnatura vo aĩ-
mata. Pꝛimo aſini ſunt dyaboli:qꝛ ſicut aſini ꝓpter
vanam gliam laudem ⁊ lucrũ multũ laboꝛant:2 fa
ciliter paſcun?᷑ venta videlʒ vane gloꝛie. Alũs tamẽ

–

J Hij.
aſims peioꝛis ſunt ↄditõnis:q; aſini veſpecti vrpai
berem ducentes vitã:nõ multũ wlent ſeo patienter
quodamõ ſuſtinent. ypocrite vo m Bern volũt es
humiles ſine vſpectu panpes ſine efectu bñ veſtiti
ſine ſolicitudie velicate nutriti:ſine laboꝛe:alijs adu
lantes alis vetrahentes. ¶ Gcoo ſimie dyaboli: qa
cum nõ ſint filij æi ad modũ ſimiaꝝ ſe facere fingut
in oĩb vtutibs excepta caritate:quicqͥq filios vi faeẽ
vident.ſicut ex auctoꝛitate pʒ Criſo.q hr. D.ix xvij.
ercio ſunt cigni inferni:qꝛ ſicut cignus plumas
habet albas: ſed carnes dr bfe nmigras ita . Et 1590
ſicut eignus vpoſita pluma ad ignez pomit᷑: ita ipſi
ad ignẽ inferni cum ulo de quo math xæriiij. ꝑtemq;
eius ponet ypocritis.¶¶ Qnarto ſtruronis hbñt con⸗
ditionẽ: qꝛ ſicut ſtrutio pennas hʒ: nõ in altuʒ vo⸗
lat:ita tales ſimilitudinẽ hñt auium ⸗ oↄtemplatiuo
rum quaſi ad celũ volare vellent:⁊ tñ nõvolabãt: qꝛ
penne ſtrutõnis ſimilis ẽ: Yob.xxix:ſu Pple illoꝝ con
templatõni ⁊ ↄuerſatõni.¶¶ Quinto lupi ſunt infeꝛ
nales in veſtimẽtis ouiũ. xæ quibo ſaluatoꝛveniet ad
vos ⁊c. Herñ.crede mipi ſub habitu religionis inue
niens coꝛ puerſum. Sicut ̊ lupus:qñ veſtitur pelle
ouina: ouis ẽ moꝛtua:⁊ lupus viuit cuiꝰ ſignuʒ nõ ex
pelle:ſed ex operib haben põt:ita in ypocritis vita
ouina nulla eſt:ſed lupina:cuius rei certitudineʒ nõ
a verbis nec ab exterioꝛib operiba habere poteritis

ſicut arboꝛis naturam a folus:ſed s fructibus eoꝛuʒ
cogno ſcetis eos quia teſte vcreto licet coꝛpoꝛaliter

vt homines viuãt tamẽ ſpũaliter ſunt moꝛtui. xij.q.
j.nolo. ¶ Bexto ſunt noctiluce:que in nocte hui⸗ſe⸗
culi lucere videt᷑:ſed in die alterius ſeculi turpiſſimi
apparebũt:pluſq; æ turpitudine ſua erubeſcũt.ma⸗
ioꝛiq; obpꝛo bꝛio et vriſione:æ oim admiratõne di⸗
gni ſunt ⁊ erũt:qꝙ illiqui fuerũt aperte mali. Siqui⸗
dem ꝙ minus opinatur: plus viſu; admirat᷑. Quid
ergo eis pꝛodeſt hic ad bꝛeue tempus turpitudinem
ſuam abſcondere ſuꝑ quos in die iudicij totus mun
dus admirabitur. ne ergo fueris ypocrita in conſpe
ctu hom inũ:Eccle.j.¶ Geptimo beſtie aſſimilant
e qua habet. j. Mach. vj. ꝙ Eleaʒar vidit beſtiam
loꝛicatam loꝛicis regis:credit regem ibi eſſe:æ tamẽ
in veritate ibi nõ erat. Sicnonnulii videntes alios
veſtitos veſte clericali:vel religioſa: armiſq; ſumm
regis humilitatis vicʒ ⁊ bone vite:credunt in armis
illis tanqꝙ; in bonis viris crũ ꝑ ſaptentiam etvirtuo⸗
ſam vitã inhabitantem vita inuenire. Sed ſecurius
et diligentius vitam illoꝛum palpantes inuemiunt
beſtiam.ideſt hommem beſtialiter viuenteʒ:vel ſta⸗
tuam vita ſpirituali virtutibo et ſcientia carentem.
Sicut ſerui Saul credẽtes inuenire dauid in lecto:
inuenerũt ſtatuã coopertaʒ pellibo.j. Reg. xir. Et ſic
diſcipuli chriſti credentes inuenire Ipᷣm in ſepulcro
non inuenerunt niſi ſudarium Yo. xx. ideſt quoddaʒ
chriſti veſtimentũ. Et ſicut Jacob inuenit tunicaʒ
filij:ſed nõ filiũ:Geñ yxxvij. Ita credẽs ⁊ querẽs in
uenire hoĩem ſicut aparet ſapientem ſanctuʒ ⁊ bo⸗
num xpᷣianum in fine dicet:ꝙ ſolum inuenit ſudari⸗
um vel pelles ad beſtiam cui ↄgrue vebere poterit ſi
cut diriſſe fert᷑ quidam qui aulã cuiuſdã nobilis in⸗
trans:vidẽſq; ſimia ve ſecta filioꝝ veſtitũ:qꝛ wꝛſum
ad eũ habebat:filiũ credidit eſſe dñi:cui cũ reneren.
tia qñ æbuit loqueret᷑:inuenit eſſe ſimiã ſuꝑ eũ cachĩ
nanteʒ:cui ille maledicaris inquit: credidi ꝙ fuiſſes
iankyn filius dii mei. Ita in ꝓpoſito videns vypocri
tas eſſe veſtitos eiſdem humilitatis ⁊ religionis ve-
ſtibo:qbo vere filij veiveſliunt᷑:credũt eos filios eẽ cei
ſeq ꝓpinquius accedentes ⁊ fodiẽtes parietem inue
mẽt abomĩatões maioꝛes:qᷓ in ſimia cachinaſq; loꝛ⸗
dinate ↄuerſatõis ĩ his qͥ mutauerũt gliaʒ icoꝛrupti
bilis vei:in ſiſitudinẽ coꝛpalis imaginis hoĩslet vo⸗

ve

vj.

Exemp.

vij.

Exyemp.

viij.
Fabula

ix.

Ipocriſis

lucrũ ⁊ quadrupedũ: Ro.j. quib conquerit᷑ æus.
Yere.ij. vicẽs:plłs meus mutauit gloꝛiã ſuã in ydo⸗
lum:v quoꝝ quilibet dici põt ꝙ eſt tmmodo habi⸗
tu inuentus vt homo. Quõ ergo veram xpᷣianoꝝ glo
riam que eſſe veberet interiꝰ ce vita bona:⁊ ↄſcie teſti
monio mutauerũt in ſimilitudinẽ quadrupedũ mul
tis oñſum eſt exem plisſtam in his ꝗ dicta ſunt ĩ iſto
capitulo qᷓ in. H.vj.j.vbi oñſum eſt ꝙ vulpiuʒ etiam
hñt ſimilitudinẽ.Quõ aũt in volucrũ tranſfoꝛma⸗
rent ſimilitudinẽ pʒ.A.xxv. v.vbi oñſum eſt ꝙ mil
ui gerũt ſimilitudinẽ. Quõ vᷣo mutauerũt gloꝛiã il⸗
lam in ſimilirudinẽ hoĩs coꝛpꝑalis.i.quõ ſimilitudi⸗
nem tenẽt? ſeductoꝝ ſequunt᷑ oditoeʒ. ptʒ. j. Yoſue.
ix. In wlo gabaonitaꝝ: ꝗ exterius ſimplicitatẽ qua
mũltos væceperũt finxerũt:ſ̊ intus dupliceʒ habue⸗
rũt.¶ Gcðdo furib aſſimilant᷑:q piſcibo et alijs re
bus mediã peciaʒ vel interioꝛa q minus apparent fu⸗
rant᷑ ita iſti coꝛ a ðᷣo ⁊ hoĩb furãt᷑:⁊ aĩaʒ inten ſpoli
ant ⁊ nudã dimittũt.( ¶Tercio illiꝰ ſequunt᷑ ↄditõ⸗

nem v quo refert Agelliꝰli. ij. athenienſiũ ꝙ cũ tur

is vite eſſet. habitu tm̃ phᷣi vtebat᷑:phi inquit pa⸗
io vtebat᷑ in ſignuũ veneratiõis omã nutriebat in
ſignum virilis maturitatis. Anulo ⁊ virga in ſignũ
mgralis dignitatis ⁊ regiminis.ſicut vr.uj.policra⸗
ticon.c.ix.Calis q̊ habitu tm̃ ph̊s ſᷣm pᷣdictũ Agel⸗
liũ venit ad herodeʒ ↄſularẽ:⁊ petijt ab eo denarios
ſibi dari at ille interꝛogauit qͥs eſſet at ille vultu ſo-
nituq; abiurgatoꝛio phm ſe eſſe dixit:mirari q́; ſe ad
didit cur querendũ putaret cũ videret.cui alius vi-
deo inquit barbã ⁊ pallium:ſed phᷣm nondũ video.
Tũc circũſtantes dixerũt illũ hoĩem eſſe erꝛaticum
nullaq; re dignũ ⁊ niſi accipiat qð petit:ↄuitio ſoli⸗
tum rephendere.Tũc herodes:cemus ait aliqͥd eris
huic tanqꝙᷓ hoĩes:nõ tanꝙᷓ homini.⁊ iuſſit ei dare pᷣ⸗
cium panis triginta dierum. ¶¶ Quarto hyſtoꝛam
ad ꝓpoſitũ inu enies.H.vj.ij. ¶ Quinto aditioeʒ ſe⸗

quunt᷑ illius mulieris:de q̃ hr. S.S.ij.xxix.¶ Bex⸗

to ↄditõeʒ hnt falſoꝝ nuncioꝝ:qui arma poꝛtant il-
loꝛum:quibo nõ ſeruiũt. ¶ Beprimo 7 vlituno ange⸗

li ſunt ſathane:qͥ tranſfigurat ie in angelũ lucis cuʒ

in reiveritate angelꝰſit tenebraꝑꝝ.ij.Coꝝ.xj.Condi
tõnes q̊pᷣdictas intuenti pʒ:ꝙ om̃is ypocrita nequã
yſa.ix. Mon ſolũ ſibipſi:quẽ peccando cæſtruit:oim
pdictoꝝ ſequẽdo ↄditõneʒ:̊ etiam alijs quib⸗ ci⸗
piẽdo nocec.Cuius quidã nocumenti modus ꝑ exẽ
plum patet fabula: q̃ fingi vulpem ce leonis cu/
ria venientẽ:pẽnatis ve iunioꝛib querentibo rñdiſ⸗
ſe:pace inter illã ⁊ ipſas eſſe xefoꝛmatã imꝑpetuum.
In cuiꝰrei ſignũ capiteſinclinato:quaſi humilitat
ſpũm oñndebat:vt ſic a coꝛdib illoꝝ omnis feritatis
amouerer ſuſpitõeʒ.Quiba manſuetudinis ſignisvi
ſis:dũ ipſam ad wvmeſticã reciperẽt curiã ⁊ ſocieta⸗
tem:fecit ad qð venerat:nõ minꝰ nocendo qꝙᷓ; potuit
pluſq; ꝑ viã talem nocere potuit:qᷓ ſi cum aperta ve
niſſet malicia:qꝛ tũc illã nõ ſuſcepiſſent:ſed fugiſſẽt.
Sic ſe hñt ypocrite ad omnẽ ſtatũ locũ vel officium
vel ꝓmotioeʒ/quã occupare cupiũt fingũt em̃ ſe eſſe
iuſtos/mũdos/⁊ aptos/⁊ optimeſſe velle curã illã ge/

reere ꝓmittũt. Si vo pꝛius aliquo facto fuerãt no

tati vulpino:fingũt ſe modũ illũ oiĩno vepoſuiſſeſme
liuſq; ſeu ꝙ hactenus noſſe effant᷑ pacemq; int᷑ ipſos

veuũ atq; virtutes interq; om̃es beſtias quib pꝛius

luxurioſe viuendo:nocere ↄſueuerãt aſſerunt ꝓ ſem
per eſſe refoꝛmatã:quibo auditisverbis/⁊ viſis ſignis
7 ad eccleſie aiau curas ad ſeculiq; officia et ad do⸗
meſticas quas væſiderãt:quaſi in nullo ſuſpecti reci-

piunt᷑ amicicias:et ſic ſimulatoꝛ oꝛe vecipit amicum

Pꝛouer.xj.factum vo ſequẽs oñdit ꝙ fur nonve nit:
niſi vt mactet ⁊ ꝑdat.ſicut oſtenſum eſt. C.x xxj.
M quidẽ tanto licentius facit: quãto minꝰſuſpe

Diij).

xetus habet᷑ qñq; pulcrioꝛẽ ⁊ humilioꝛẽ extra zuerſa⸗

tionẽ oñdit:ſicut pomũ putridũ:quanto exteriꝰ ap/

paret pulcrius ⁊ maturiꝰ. Et ſic moneta falſa quan⸗
to exteripulcrioꝛẽ hʒ coloꝛem:⁊ argento ſimilioꝛeʒ.
Et ſicut falſum ſigillũ:quanto vo ſigillo ẽ ſimilius
qꝛ ſiẽ in om̃ibo iſtis nomu totaliter putridũ:s mone
ts apte falſa:⁊ ſigillũ diſſimile oĩno: ⁊ canis latrans
qᷓ occulte inſidians:pꝓ ranto melioꝛa eſſent: ꝓ quãto
minus ⁊ tardiꝰeciperẽ᷑t.Etꝙ tanto pʒ ꝙ melioꝛ eſt
inimicus aꝑtus manifeſtus:q victus amicꝰ: qꝛaꝑ
tos inimicos vel malos vel nõ reciperentvel poſt re⸗
ceptionẽ:facta illoꝝ diligẽtius attenderẽt: cautiuſ/
q; illoꝝvitandi fermenrũ attenderẽt. ¶ O⸗ tamẽ in
fictis amias diligẽtius cauere wcet exemplũ fabule
qua fingit᷑ murẽ ꝓleʒ ſuã weuiſſe:ꝙ potius inſidias
caueret cati:quiin angulo ſtando humilitatẽ fingit
caput quaſi moꝛtuũ æpꝛimendo/jqᷓ galli qͥ capitev⸗
ſus eum venit eleuato. Sic etiã xpᷣc wcuit ſuos diſci⸗
pulos:cau ete a fermento phariſeoꝛu:Math.xvj. xt
attenditea fermẽto phariſeoꝝ qð eſt ypocriſis:QZu.
xij.(¶¶ Dʒ cũ tot exemplis onſum eſt ꝙ ꝑiculoſioꝛ eſt
ſocietas ypocritaꝝ q aptoꝝ maloꝝ quò ſaluari poõt
ꝙ cantoꝛ pariſienſis dixiſſe legitur: vtinam inquit
ms pᷣlati eſſent ypocrite:qꝛ tuc malum alijs nõ da-
rent exemplũ:cuiꝰdictũ tot cauſis ſaluan poteſt.
Pumo q licet ſint ꝑiculoſioꝛes in œcipiẽdo:pau
cioꝛes tñ pꝑdunt exempla danda.¶ SGcõdo licet nõ ſi⸗
bipſis:ſunt tñ alijs fructuoſi:modũ hñtes foꝛmica⸗
rum:q; grana extra foꝛamina ad ſiccandũ ponẽ ſcri-
bunt᷑:q ab auib aſpoꝛtant᷑. Ita dum iſti extra in lu⸗
mine ſolis facta oñdunt virtuoſa/alij exemplũ ab il⸗
lis oꝑibus capiẽtes fructũ illoꝝ aſpoꝛtãt oꝑationũ
In hᷓ etiã facto ↄditõeʒ ſequunt᷑ ſymonis cyꝛenẽ
ſis:qͥ nõ ad ſuã ſed ad nr̃am vtilitatẽ xpᷣi crucẽ poꝛta
uit.Sic vos ypocrite.ſic vos nõ vobis vellera fertis
oues.ſic vos no voſᷣ mellificatis apes qꝛ ſemĩatis ſe

cus viã:iõ nõ vos ̊ volucres celi comedũt illð Luce

viij. Jõ ablata ẽ meſſis in die hereditatis.⁊ vvolebit

grauit᷑:vſa.xvij.qñ.ſ.ad illos ſic ad ficũMar xj.veni

et in auiwin fructũ in eis nõ inueniet maledicet: ſi
cut ille maledixit qñ iterũ ad eos veniet:ſic venit ad
arboꝛem fici:Au.xiij.œ qua dicit ad cultoꝛeʒ vinee.
Ecce tres anni ſunt:exquo venio:q̃rens fructũ in fi-
culnia ⁊ nõ inuenio:ſuccidite illã vt quid terꝛaʒ oc⸗
cupat.qñ iterũ illis cũ lampadiba venientibe extin⸗

ctis:qꝛ oleum bonoꝝ operũ alij ⁊ nõ ipſi colegerunt:

dicet neſcio vos:qꝛ ſicut nõ hñtes oleum in vaſis ſu⸗
is ita nõ veniet in ↄſpectu eius omĩs vpocrita. Job.
xiij.
¶ In quo vypocritarum notatur pena iuſta quidem
et certa:⁊ inexcuſabilis.¶Pꝛimuʒ patet:quia ſicut
monetam vel ſigillũ regis falſificans iuſte moꝛte pu
nitur tꝑali:ita ypocrite qui ſub coloꝛe auri vel argẽ
ti.i.pulcre ⁊ honeſte ↄuerſatõnis:vitã ſeu animã in
terius om̃i falſe monete materia debilioꝛẽ turpio/

rem abſcondũt.A qͥ extrinſeco coloꝛe pctm̃ illoꝝ no

men traxit:qꝛ criſis grece.i.ꝙ fingẽs aurum latine.
Bcõom patet: Aòth. xxiij. p totũ capitulũ in quo
ad maioꝛẽ pene illoꝝ certitudinẽ: veritas ei ſepties
certã ꝓmittit damnatõeʒ:ſepties eisve replicãdo/;
e alijs peccatoꝛibe foꝛte nõ legit᷑ feciſſe. ¶ Lercium
ex verbis pʒ beati Greg.xvj.moꝝ.ypocrite inqt an/
te diſtrictũ iudicem excuſatõeʒ habere nõ poterunt
ignoꝛantia:qꝛ ante oculos hominũ omnẽ moduʒ
ſanctitatis oſtentant ipſi ſibi ſunt teſtimonio qꝛ be
ne viuere nõ ignoꝛãt:ꝗꝓpter cauſas qᷓ iſtas ꝓpheta de
futuro qnan. i vepᷣterito ꝓpter eius rei equa loquit
certitudinẽ loquens ait:poſſedit tremoꝛ vpocritas:
yſa. xxxiij. Mõ.O.vj.xxxij. Mota auctoꝛitatẽ Berñ.
ypocritaꝝ pena. P.iij.ij.

Fabuls

x.

Ar.iij.

xj.

-

riraugtl ſieltiig nelebin
öci mniieren unm ianroſarinn
. Dezo inhodit e bonu inibifun
rcogtißno neeldändoſrlopancor
gqz innſatno ſint bñ ogitare val
tiodarkßin totengz ei hfun vomt
mantudiutoqſilllici alilo
Porrmiöm loqturhnoplus dulloce
umitnecſalt l'qc illeloqtyreſant
ieloquoꝛ. Ginſup yigentalique
azvelamicabilrſesd illi bre:zami
etll oligitꝛ lliietiz iraſcit ſi ad
cte velac loqgdi ci potentitv vel di
hiantg eüfitgd malü ſui peuran⸗
inyecienci Biplperck vela rianis di
ſnseci ringarlerat girabdtisi
nonckprt Gcanan din glacet jin
iagaliiocituecichagi diſglicent
naliinfertincignatder diq; rumcii
rinegt ruuerirnamipuoe
nerrn.Mrandadoftemalüdnair
gutenelt Opedolus d infern de
naligöfecttitzereeſſiueitaſcantz
ſcumopeemͤtaii dareyin ii
nrlullttuchtugni
qne iraſat ſocierarz n. en
he an aethiicizge in r⸗

sflucni llop aſponit ogateni
NCitoczſeguunt aaa chnene
adnam vtlitetippi auciporn
leſicos o dobis vellenieti⸗
Pimelliſcang apesge ſenintse
polvaescelicometot lsAuce
heſſis in die hereattatis wleblt
Nadillos ſcad i Mar i reni
Iinas notmvenler maleclcer, ſi
teri ag os venlet ſi penitad
rqua diet ad ltorg pinee.
equo pentorrensftuctüinfi⸗
Ucaldite llii t quid tenazoc⸗/
ülampacib venientibventin⸗
oper aliſr no ihſicolehennt.
att nobites oleum inruſisſt⸗
õ

rumn notaturpena uſtuquin N

8,(Drimzpgtetuanſn
d unnpuſtnn N
ategnſlar un nlati
cnſrob nli inni
uenatnu uhlinlln
atminſeoocnlareßinillee

Ira

Pe.primo oſtendit

diſtinctõ. SGcdo iracundoꝝ piculuʒ. Ter
clo vtilitas ſeu turpitudo. Quarto ꝙ ra⸗
cundi nõ ſunt ꝓuocãdi: potius eſt eis ↄopatiendum
AQuinto ꝓuocantiũ piculum. Sexto tam ꝓ ꝓuocan
te ꝙᷓ ꝓ ꝓuocato oñdent᷑ remedia.
Pꝛo pꝛimo eſt qð dicit phᷣs in.iiij.ethicoꝝ.qꝙ vicʒ
quidam hñt iram felleaʒ acuti.ſ.qui cito iraſcunt᷑et
eito pacificant᷑: hec ẽhumana:⁊ minꝰmalg: qa ſᷣm
Aug in regula religioſoꝝ:melioꝛ eſt q qᷓu is ſepe ira
temptet᷑: ad impetrandã veniaʒ ei cui ſe feciſſe ab⸗
ſcit iniuriã ſepiꝰinclinat᷑ꝙ; qᷓ tardiꝰiraſcit᷑⁊ ad veni
am petendã tardius inclinat. ¶ Alia ẽ durabilis ĩ
coꝛde ⁊ hec ẽ dyabolica:qꝛ humanũ eſt ca dere:dya⸗
bolicũ ꝑſeuerare. Mecſcða iʒ nõnullis ↄueniat: aliqͥ
tñ illã mulieribo ſpãliter appꝛopꝛiãt quodda allegã⸗
tes ꝓuerbiũ gallice:qð ſcptura cõfirmat: Ecci. xxv.
Mon eſt inqt ira: ſup irã mulieris.¶ Zercia eſt cru
gelis ĩ exterioꝛi vltõne:⁊ hecẽ peioꝛ:qꝛ ſiẽ dr: Eccle.
xxiij.duo genera abundant in pctĩs terciuʒ adducit
iram et pditonem.
Cal vo ire picli magtudo pʒ tã ex dãno qð infert
ipᷣi iraſceri:q ex dãno q infert illqᷣ iraſcit᷑. Jpᷣivo
iraſcẽti mitiplex ĩfert dãnũ. Pꝛio nãq;ʒ ei oẽ bonũ
aufert:qꝛ veu ⁊ anglłos ve ipᷣo fugat.qꝛ ſic ꝑegrinꝰvel
nobilis hoſpes nõ libenter veclinat ad hoſpitiũ ple⸗
numm otentone? crudelitatemo ſi hoſpitiũ ibi acce
piſſet c illo recederet:qũ videt q; pacẽ ibi hr̃eñ pot:
ita veo angeli ſcientes: meliꝰc hĩtareĩ wmo deb⸗
ta:qᷓ c muliere.i.cum aĩa rixoſa ⁊ iracũda: Pꝛouer.
xxj.¶ Bcdo linpedit ne bonũ inibi fiatvbi moꝛatur
nec cogitãdo/nec loq̃n do/vel opꝑando:qꝛ væ illo ↄtra
queʒ iraſcit᷑inõ ſinit bñ cogitare vel loq vel bñ erga
eũ oꝑari:ſ̊ in tot erga eũ ipſum ponit ſi uſpitõnibo:et
amaritudinibo ꝙ ſi illũ cũ aliqͥ loq viderit:ſuſpicat᷑.
ꝙ ↄtra ipᷣm loq̃tur lʒ nõ plus ve ulo cogitet:qᷓ ille qͥ
wꝛmit:nec ſcit plꝰqͥd ille loqᷣtur ꝙᷓ ſcit ille qͥ wꝛmit:
qd loquoꝛ. Si inſuꝑ videnit aliquẽ cũ eo ſocialiter
loqͥ:vel amicabiłr ſe ad illũ hre:lʒ amicꝰ ſuus ſit/mi
nus illũ viligit:⁊ illũ etiã iraſcit. ſi ad longinquas
eqtet/ vel ad loq̃ndũ cũ potentibo vel dmis tran eat:
ſuſpicat᷑: ꝙ j eñ fit ad malũ ſuũ ꝓcuranduũ vel bonũ
impediendũ. Gi ꝓſperet᷑ vela vicinis diligat᷑: wlet.
ſi male ei ↄtingat letat᷑.qm̃ iratꝰẽ eis:ĩ ps.xvij. Crip.
in omeł xxx. Sic amãti oia placẽt q̃ qꝗͥ amatoꝛ facit:
ita qͥ aliĩ odit quecũqʒ agit᷑ diſplicent.¶ Zer om̃e
malu infert indignatoe vicʒ; ↄtumeliã/ vindictã/tu
moꝛẽ ment/rixa.qꝛ vir iracundꝰ puocat rixas: Pꝛo⸗
uer. xv. ¶ Quarto ad ome malũ ducit: qꝛ ſicut illuʒ
q offendit oyabolus ad infernuʒ ducit ꝗpter factumn
malũ qo fecit: ita exceſſiue iraſcentẽ ⁊ ↄtra rõneʒ vin
dictam appetentẽ eadẽ ducit via ꝓpter irã:⁊ ſic in in
ferno in id incidit iracũdus:ꝙ maxĩe vetat:illiꝰ vicʒ
ↄtra quẽ iraſci ſocieratẽ cuʒ ſic ille facto: ita tu ira
theſauriʒas tibi irã in die ire: Ro. xij. ¶ Quinto vi⸗
am pᷣclu dit ꝑicula iſta euadẽdi. Pꝛimo qꝛ petm̃ ſub
tile eſt: raro ve illo ↄfitent᷑. Scðo licet d illo cõfi⸗
teant᷑:raro tñ famã vel alia bona q ille ↄtra quẽ ira
ſcit᷑:amiſit reſtituũt.Cq vo vtriuſq;: q̃revicʒ nec bñ
hoc ſunt ↄatriti ? afeſſi nec famã leſam reſtituunt:
qꝛ omi iraſcẽti videt᷑ male ira ſua iuſta.vñ ⁊ dic iu⸗
ſte iraſcoꝛ ego: Yone.iiij. Hoc ideo maledicit: quia
quemcuq; offenderũt ſemꝑ ramẽ ira in coꝛde:⁊ vin-
dicta in lingua vel manibo phibita: licet iuſta ſit cõ⸗
ceſſa coꝛrectio ⁊ pᷣdicta ſequent᷑ ꝑicula in ipſo iraſcẽ
te:ſi ira ſit vehem ens et longa:quia ſicut tempeſtas
bꝛenis nõ om̃ia veſtruit:ſed durabilis: ita ira ðᷣ qua
j Aach.j. Facta ẽira magna ſuꝑ pplin valde. Secũ
do eſt periculoſum illis quibus liraſcitur. Pꝛimo:qꝛ

vpilf.

ſicut vas vacuũ ſuꝑ omnẽ facillime tangentẽ ſonat.
ita ſtultus iracundus faciliter D voluntatem ta⸗
ctus ſuꝑ tangentẽ maledictõnilo⸗ impꝛoperijs ? ſe-
creroꝝ reuelatõmibo ſonat: quia ſtultus ſtatim iudi⸗
cat iram ſuaʒ: Pꝛouer.xij. ¶ Scdo quia ſicut canis
furioſus in appꝛopinquantẽ inſilit. ſicut etiaʒ gladiꝰ
acutus tangentẽ incaute faciliter ledit. ita in ꝓpoſi-
to. Sicutergo ſocietatẽ fugere veberes canis furio⸗
ſi:ita noli eſſe amicus homini iracundo: Pꝛouerbi.
xxij. Quia ſicut ſathan inter filios xei Job. j. &t ſi⸗
cut ignis in ſpinis in pᷣs. cxviij.ita iracũdi exardeſcet
ſicut ignis irã in pᷣs.lxxxviij.inter diſpoſitos ad me⸗
lancoliam.
Hułꝰautem peccati vilitas patet atq; magnitum
Pꝛimo ey hoc patet ꝙ imaginem ver in anima.i.
Viliſſime mutat et veturpat:quia ſicut imago faciei
relucet clareĩ aq̃ claꝛa ⁊ ſtãte: ſeu in ſpecło mũdo nõ
in aqua foꝛtiſſime mota vel in ſpeculo immũdo: ita
imago æi in anima pacifica munda nõ antem in il
la que ira foꝛtiſſime agitat᷑⸗ turpatur:quia iracij
dia eſt animoſitatis eius ſubuerſio: Ecci.j. ¶¶ De⸗
cundo er hoc ꝙ ve homine facit non hoĩem qꝛ homo
naturaliter eſt animal natura manſuetum. Eum er
go ira iſtam veſtruat manſuetudinẽ hominis: p tan-
to ſtruit naturam: et ꝓ tanto ve homine facit non
hominẽ.Et ſic intelligi põt gð dicit hugo ve ſancto
Victo. Suꝑbia inquit mihi tollit cũ/inuidia ꝓxi⸗
mum:ira meipſuʒ. Et ſi ↄtra hominũ ſitnaturã ma⸗-
xime tamen eſt ↄtra ſtatũ et naturam magnox in q⸗
bus maxima vbet eſſe modeſtia minus xæ ira.ĩ cu⸗
ius rei ſignum:rex apum ſcribit᷑ aculeo carere. Et in
iſia hominis ĩmutatione:nõ immutat᷑ per iraʒ in ni
hil oĩno:hᷣ in ſimilitudineʒ mutat᷑ rerum inanimata
rum:⁊ beſtiaꝝ et dyaboliminiſtromm. Pꝛimum
in opere oſtendit᷑ molaris:qꝛ ſicut ille ferꝛamẽta ac
cuit. ita molaris infermi.hõ iracundus intendit liteʒ
vir peccatoꝛ turbabit amicos:et in medio pacẽ ba
bentiũ im mittet inimiciciam: Ecci. xxviij. Hmõi at
lapidis motoꝛes ſunt qui ipſum ad iras ꝓu ocant:cet
vind ictas dicentes:ſic fecit ↄtra te vel mminiñ tnuz
vel ſic locutus eſt ↄtra te: cogitate ꝙ xe magno eſtis
genere:⁊ potens in parentela:et wvminio:no patiar
talẽ ↄtemptuʒ inultum:ſi eſſem ſicut vos: ſicme xeil
lo vindicarem:ꝙ multi ve illo loquerent᷑: mo exem
plo cauerent nobiles ↄtemnere. Gic exacuit leʒa bel
Acha b. iij. Reguʒ. xxj dicens:grandis anctoꝛitatis
es:et bene regis regnuʒ iſrael c. ¶ Gcoõm in natura
Pꝛimo oſtendat᷑ bufonis:q ui ꝓuocatus:veneno in⸗
tur. ſic ira timeſcere facit mentẽ: ter quod vng
filiaꝑ eius timoꝛ vocatur mentis. ¶ Gcdo idem in
natura ane oſtenditur an ium:que potius mo
riuntur:q wmeiticent. Ita nouulli iracundoꝛũ po
tius moꝛi volunt:taʒ coꝛꝑaliter:qꝙᷓ ſpnaliter.q; wme
ſticari:quibus ſic moꝛtuis dici poteſt:ꝙ virnm ſtul⸗
tum interficit iracundia ſua: YJob.v.Mæ quibo ſe⸗
quitur:ꝙ væ verbis irati nõ eſt multũ cnrandum:qꝛ
quo reba inanimatis affimilatr᷑ et beſtijs:ſicut nec
contra ſomtum molaruʒ iraſcitur quis ſapiens: nec
cõtra rugitum animalis:ita nec xe irati verbis. quia
ſicut fremitꝰ leonũ:ita ⁊ regis ira: Pꝛouer.xix. Huic
concoꝛdat vecretuʒ dicens: quicquid caloꝛe ire fit:
non eſt imputanduʒ:niſi afſit iteratio vel perſeuerã/
tia, ij q.iij.ſi quis iratus.¶ CTercium in illoꝝ oſten
ditur oꝑibo: que oñdunt eos pꝛimo venatoꝛes eſſe in
curia dya boli:quia ſicut venatoꝛes canes vocãt ad
venationẽ:ita iracundus hoĩes ad vltionẽ. Gecũ
do incendiarios:tamſſuipſius. ꝙᷓ alioꝑ: Mam ſicut 2z
zam bri.iij. Reg.xvj.ſeipin ⁊ wmũ ſuꝗ puo catꝰincẽ⸗
dit:tta iſti faaliter irs incendunt ⁊c. facilr dico:qꝛ ſt
ſic wvmꝰpaleaꝝ:q̃ facilit᷑ accendit᷑:⁊ circijſtantes in⸗

dinauit ꝙ nulla talis pꝛincipũ ſententia effectui ab
executoꝛib vmandaret᷑ ante Snßginre dies pꝰſniam
datã:ſicut pʒ.xj.q.iij.cum apud theſſalonicã.vt inte-
rim impleri poſſit:qð iubet apłs dicens:date locum
ire: Ro.xij.ne ſibi vel alteri iterũ ↄtingat:qð pꝛiꝰcõ/
tigit in theſſalonica viq; qñ ꝑ iraʒ homicidij frater-
nutas veperijt. Sap.x. In quo pʒ:q; ira viri iuſticiaʒ
ei nõ oꝑatur: YJaco.j. Mota.C.xvj.iij. .

Ex quo exceſſiue iracũdus tot mala incurꝛit:⁊ fa

cit:vt pᷣdictũ eſt:patet:ꝙ nõ eſt ꝓuocandꝰæ illo nã-
qꝙᷓ; verificari vebet ꝓuerbiũ:quo gallice dicit᷑: ne ex⸗
cites canẽ wꝛmientẽ:ſed magis eſt benigna ſuppoꝛ/
tatõne:⁊ ↄpaſſione ſuppoꝛtandus:ſicut coꝛpꝰ ſanum
7 membꝛa foꝛtia ſupoꝛtant infirma vebilia:quan⸗
tumq; ſint illis nociua et nõ ea plus vebilitãt vel le⸗
dunt. Sic libẽter ſuffertis inſipientes cũ ſitis ipᷣi ſa⸗
pientes.ij. Coꝛin.xj.qꝛ licet in aliquo vobis nociui
ſint:in alijs tñ vobis vtiles ſunt. Quia dũ anguſtijſ
Berdare vra in aliqͥ purgant:coꝛã illo qui om̃ia pctã
ominũ in tribulatione dimittit a multis nos ma⸗
lis liberãt ⁊ virtute patientie aĩam ꝑfectõꝛẽ faciunt
humiliter ſuſtinentiũ ⁊ ſupoꝛtantiũ.Cum ſ̃ benefi
cijs obligemur ad aſimilia:auicijs vo a malis libe⸗
remur:pʒ q melioꝛa ſuntvulnera talis amici:qᷓ fran
dulenta oſcula talis odientis: Pꝛouer.xvij.⁊ ꝙ meli⸗
oꝛ eſt ira riſu:qꝛ triſticiã vultus animꝰcoꝛrigi ve⸗
linquẽtis:ccĩ.vij.Et ſi ille qui ex ira vèl melanco-
lia tedia infert:vtilitatẽ nõ intendat:ſuſtinẽtis vo⸗
luntati inoꝛdinate eſt ↄpatienduʒ: pluſq; damno qo
ſibi infert vlendũ:qꝛ maioꝛẽ ſibi facit iniuriam.te⸗
diũ vo illatũ humiliter ſuppoꝛtandũ eſt ꝓpter vire⸗
uerentiam:qui ex illo patie elicit vtilitate. Meg me
moꝛ ſis iniurie fratrũ tuoꝝ:Zeui.xix. Sʒ humiliter
rñdeas ⁊ patienter ſuſtineas aremittas ? diligas:vt
Ptuã bonitatẽ cſtruas inimicũ ⁊ vltoꝛem. Mõ eniʒ
melioꝛi modo te ve inimico tuo vindicare poter:: qͥa
aqut inimicicia ſua ꝓſeuerabit:ſic pena eius in infer⸗
no augmenta bit᷑ qo tñ intendere nõ vebes:aut ira ſu
perata ad amiciciam auertet᷑ ꝙ tali mõ frequent᷑ ac
cipit.ꝙ verbnʒ dulce mollificat animos:⁊ mollis re
ſponſio frangit iram 7 ſermo durus ſuſcitat furoꝛeʒ
Pꝛouerbi.xv. ſicut oſtenſum eſt. . vj.xxxj.et. V. v.
Li.

luuij ⁊ ſodomoꝝ:ſuꝑ quos effudit iram indignatõis
ſue:Treñ.iiij.¶ SGeptimo tñ ⁊ vltimo ſpãlioꝛi qua⸗

dam rõne ad iram ꝓuocantes: v irã in coꝛde retinen

tes:iraʒ vei incurꝛũt vt mõ quo peccãt pumiãt. Qui
Hpuocãdo iram in alijs inardeſcere faciũt:vel ipſas
retinendo in coꝛde ſuo inflamãt: iuſtum vicetur: ꝙ;
ira dei ad vindictã ↄtra illos inardeſcat.ſicut ira re⸗
gis atra volentes ſuos verberare vel grauare vel oc⸗
cidere in ſua pñtia eos igne exterioꝛi inflamet: quos
interioꝛ ignis retinẽdo in flamanit:aath.xxij.
iratꝰeſt ⁊ miſſis exercitiv.pdidit homicidas illos.
KRemedia vo pᷣdicta mala tam culpe ꝙᷓ pene rõna
biliter impeditiua ĩ generali ſt tria. Cogitatõ/ obtu
ratio/ mediatio.¶ Cogitatio ſui ſtatus.ſui finis:et
alioꝝ exempli.Sui ſtatꝰ:quẽ hʒ:⁊ quẽ hr̃e põt:iram
diſſimilando. Cogitatio em̃ ſtatꝰ quẽ hʒ:irã veſtrue
re vbeꝛet:qꝛ cũ natura hũana ſit nobilis:iras/ↄtu⸗
melias ⁊ obpꝛobꝛia ↄtẽnere vberet:⁊ ſpaãliter illiqͥ
nobiles vocant᷑.⁊ ponit exemplũ ad h̊ ſeneca.iij.li.
ira. Sic inqͥt immanis fera ad latratũ canũ leta re/
ſpicit.⁊ ſicẽ ſcopulꝰↄtra ftuctꝰingentes incõcuſſꝰſtat
ita qͥ nõ iraſcit᷑ imobilis ſtat. Sʒ Hvere ꝓprinʒ ẽ ma⸗
gnitudinis nõ ſentire ſe ꝑcuſſuʒ iniurijs. Cogitano
etiꝗ ſtatꝰquẽ hre poſſet ꝑ meriti theſaurũ quẽ dum̃-
milãdo multiplicat.⁊ ſuis pctis vemiã impetrat:
qð ꝑ argumentũ oñdit᷑ a ↄtranio ſenſu. Si ille irã ðᷣi
7 pctõꝝ mere᷑ multitudinẽ:qͥ irã reſernat:qꝛ inani⸗
ter a cro pctõꝝ petit medelã:iuyta illud:ecci.xxviij
hõ homini reſeruat irã:⁊ a vo q̃rit medelã. q̊a õrio
ſenſu:⁊ pʒ.vide criſo.qͥ aliã ad ꝓpoſitũ aſſignat rati
onẽ.D.vj.xxxij. ¶ Scðo cogitatio finis: ſic em̃ copu
latio mr̃ionij:cã eſt ↄcoꝛdie inter amicos:ita veberʒ
eſſe cogitatõ mrionij: erit int om̃s in moꝛte qñ qli

bet alteriꝰ penti terꝛe.ſ.qᷓ eſt oim quodãmõ mr mari

tabit᷑. Memẽto ꝗ̊ nouiſſimoꝛum:⁊ veſine inimicari:
Ecci.xxviij. Nota.M.xj.cv.¶ Tercio cõſideratio

antiquoꝝ exemploꝝ Valerius nanq; ſcnbit œ quo
dam:q inuenitruſticũ:a cũ q̃reret᷑:quare ve illovin-
diciã nõ accepit rñdit:acciperẽ:niſi eſſem iratꝰ ſcie-

bat ꝙ amoꝛ ⁊ ira ꝓꝑuertũt ⁊ excedere faciũt ĩ iudicio.

Plato et᷑ ſᷣim valeriũ.li.iiij.diſcipłin q̃ndã culpabi⸗

lẽ inueniẽs:alteri eñ miſit coꝛrigẽdũ:qꝛ ipᷣe iratꝰeãt
7 Brõnabiir:qꝛ iuſtuʒ vr:ꝙ ĩ ira aliũ nõ coꝛripiat:qͥ

xiiij.

Exem

4 4 nemn 4
vil ni inc ainn
Jra * . mnann aug hvnmniti nn zutt
„ . 1 . . . ing, iam een ,n,
flamat:ſic iſti.⁊ iðᷣo iracũdi gallice alumaylles vocã AQuale aũt ſit periculũ gratis ad iram ꝓuocanti⸗ Arꝰ. v. Gl irtihi e,ſidn- 8 miinnn
tur.i.materia q̃ alia inflamat᷑.Gicut q̊ ſtultus dice⸗ um:exemplis pʒ beati Greg.iij. DJalooi vbieq⸗ 2 tenbeſn guere lan haſtil
S retur apud hoĩes qͥ wmũ ꝓpꝛiam abureret: vt etiaʒ dam ſcribit muliere q̃ dum impudice acceſſit ad quẽ xj. anenn tii 6 niie
wmum vicini ↄſumeret:ita apud ſapientes ſtultiffi dam heremitã noĩe Martinũ ipſum offendit ipſaq; Eæremp. aaftrlant Poſton ,giun
mus reputat᷑:q animam ꝓpꝛia:⁊ omnia bona pᷣdicta eodem die moꝛtna fuit.Et primo dyalogoꝝ.c.ix.de ſncir⸗Hien cneni nenn
amittit:v⁊ mala ĩcurꝛit:vxr vicinis ſuis noceat.Et ſic quodã ſcribit:qui quẽdã bonũ virum ad iracundiã lnolean n i ſ ſoos glainunn
põt intelligi qð dicit ſeneca li.iij. ira:q; videlicet ↄcitando eodem die ſubito moꝛtuꝰfuit:nec mirũ qᷣa n Neeriteh⸗ acnlo ſodat
ira ẽ miſera bilioꝛ om̃i vicio. Nam auaricia aliquid inquit idem beatꝰ Greg.cum vir ſanctus ad iraſcẽ/ ſon usinmuclt rmuen ſoi
dQacqrit: alia vicia voluptatẽ hñt: ira poſſeſſoꝛẽ ſuũ dum trahit᷑:quis alius ad iraſcendu niſi eiꝰ inbabi⸗ iſe iſfintlabat , mna on e D
ix. incendit. ¶ Si quis vo vilitatẽ huiꝰpeccati: ꝙᷓ vile tatoꝛ deus excitat᷑:qͥ dicit:ſi mead iracundiã ꝓuoca or⸗ “ 1obvobin oii ) i
ſcʒ in ſeipſo ſit:ſpeculũ ſuũ reſpiciat aliũ viq; iratum ueritis:gladiꝰ uoꝛabit vos:yſa.j.¶ Licet g̊ multi Mmin aoſloil gacttatt in
vt ſi exempla pᷣdicta nõ monẽt:tanq minꝰ viſa: exrem peeccatoꝛes irã vei incurꝛãt.Primo æ ſupꝑbis:qͥ ſirtut neenn niocit d iſinglarini
plum ſalte moueat ⁊ wceat ad qð videndũ nos inui ſerui poſt pactũ a dñis recedentes: eiſq; ↄtuma ces fi tuſn . “ indicat: Pr⸗
tat Crtiio.ſuꝑ Yo. om ełl.iij. vicens. Gi vis inqᷣt ſci⸗ unt: ita ſimilatoꝛes et callidi ꝓuocãt iram cæi: Job. ncuu nſui ſtunmn goͤfemen
* re:quantũ malũ æfoꝛme ſit iraſci:aſſiſte alijs in fo xxxvj.¶ Scðo inuidi:ſicut diſcoꝛdãtes irã incurrũt ttſenn ſtet guaruna ertinction
ro litigantibo.⁊ videbis pugnãtes furentes velut in/ cantoꝛis: Mu.xij.Locuta eſt maria ⁊ aaron g moyſẽ Purrg doſteo taleme ſitlets
ſanos ignẽ emittunt oculi:os ſpumat:vultus tumet ſupple ex inuidia quodãmodo.et ſequit᷑ irat eſt dñs heſat. icorſuigſi⸗ e u⸗
obtenebꝛata ? ebria mens.hᷣ̊ no videt:ſᷣ as wmũ re⸗ valde.¶ Tercio auari ſicut fures iram iundicis:vſa. leſu n obencuͤ n:
deuntes:maioꝛẽ hñt wlorẽ: cogitãtes ibi fuiſſe que lvij. ꝓter iniquitatẽ auaricie ei iratus ſum:⁊ pcuſſi in gſin ratda P
erant pñtes cogitantes amicos q̊s turbauit.⁊ qvere eum.¶ Auarto guloſi:ſicut ꝑmittentes aquã intra .ontinniſti ve 2ucclſanns o
cunda bant᷑: imimicos qͥs letificauit. Et ſi plaga ex re nauẽ iram dñi nauis incurꝛũt.ps.lxxvij. Cuʒ ad/ noſtlimmt eargheteet mi
ira ſecuta fuerit maioꝛ ſequit᷑ timoꝛ.qꝛ licet febꝛis eũ huc eſce eoꝝ eẽnt ĩ oꝛe ipſoꝝ:ira vi vſcẽdit ſuꝑ eos. areründ weſo⸗ dano⸗
occidat:ipſe tñ ꝓcuſſoꝛ timere hʒ.Ey quibusverbis MAuinto accidioſi:ſicut terra ſterilis coloni nun Pemenitaepr,⸗ Ireſpoeo lt
patet:qꝙ ira facit talia cõmittere v quib ſolet ptꝰp cius piger iram eiꝰqͥ miſit illũ: MNu.xj. Interea oꝛtũ eo dicis in/ neros. 7
mulrũ wlere:ſicut pʒ pꝑ xæcretũ in quo factũ theodo⸗ eſt murmur ppli q̃ſi vlentiũ ve labore ↄtra dñm qð n inſpienns ioꝛiig athonfintl
ſij imꝑatoꝛig recitat᷑:quõ fecit in ira quadã multos cum audiſſet iratus eſt. ¶ Dexto luxurioſi: ſiẽ adul ncönen multülunur. aubeſt
occid ĩtheſſalonica:æ qͥ poſtmodũ multũ wlẽs:oꝛ tera iram mariti:ſicut patuit in effectu vindicte di⸗ tutiouir oglencen untrui

rbefet t vepecetc ii
Aliritin Aadens m göo li

ſungbus niisſiſtlen nelnn
mmitititunosneſcz clluma run
ſuſtinerepottrüt pengs ene
ſcuthatet. Oepi qul er ia
teſtyetum temintgre el di iut
Gidumbominineceinusporenteleen
zum eſtiunitatoreſſe pl oim ſana
Oofnerüͤt: tamen femiſerüt imme
Pintuoliter cco welinfimo verean
inepcicto fanutls non teſn

obpn.

Paicium tan

ſaſticop qjſeculanoz puim
ctio. Scdo qualiterin iuch
Aheant Tercio gualiter perſonari
auariciäfagere Ndeant. Quanobe
auariaisfugientium menitum.Qud
res nonullos indices aſſocant. De
ſioumrepꝛobatöne. Septimd 1
daspena.
IEtumod puimänullns inoß
ſnſcſqq poteſtatis:in qua ibi alio⸗
Moni velag uludeligt velad illo⸗
Niſicumillis conditionibo oſtenſ
Ototum. Etiam pintutos babeat
ſnunſeudetam uſen
1 Tadpiat ſintocul
ecllatorcechs n caſtrum obl⸗
drſihotesinterlopos aith
varhutininſcennin
ſeng inopidſins tuzin

it pt noͦqno hercitonniit Oui
aalgͤiutininlt its
eſndinfumit inſiun idnn
otra llosinardeſcat iantitate⸗
ſnos ebemneelgnngnrntite
latos nt ertenioninflanet ro⸗
mmigonnfomauit Aathn.
trruni odtdit homtaces ilos,
lcta nala tamloeſpenerin „
igenenaliſtm, Copiiti oben
Cottio ſuiſtomms i finiset .
ſtatique hyer que hre pot iram
itatioen ſtat quihy:lr dſtmne
um hüans ſitnobilis:lrgs otd/
Ntenere Theret ſpaliter lli
mit eranpläadb ſenecg il
nis fera ad atrati canoletan⸗
tra fuctͤingentes imnchcuſ ſn
bilis tat. e Here Pnzemn/
reſeguſtz niunie Cunn
ſit nantitheenniglinn
ta ſnseis mtuin nn
ſiits ranioſaſd Blluni
imerj iͦ ftſe al. nt
ſntuctme:qiu

— ine inimien⸗
iſinomn ſne enn
. Taan ſlan
Pienusnangſcihit
c ugtet e,
ere il eſen i
ahnineſui i,
ii dlote ſhn 4
. ſtcongidi l d
r iinneliin⸗
7

Ar. j.

Judices

um oꝛat dicẽs: ñe ne in furoꝛe tuo arguas me ne⸗
qᷓ in ira tua coꝛꝛipias me: In pᷣs.xxxvij.¶¶ Scõm vi
licet qũo etiam obturatio iram deſtruit:⁊ eſtru
entem poſtmodũ letiſicat:exemplũ patet vevolente
cãdelam extinguere:illam obturãdo:ne ſpꝛamẽ exi⸗
re poſſit:extinguit.ſi vo cõbuſtibilia inuenit płᷣac⸗
cenditur: Sic in ꝓpoſits qui diſplicentia audit:ſi vx⸗
ba mltiplicat ⁊ incõuenientia: quia in multiloquio
non deerit peccatũ.ſi vo os obturat:⁊ ſpiramen ire
interius intrudit:exemplo Saul qͥ iniurias maledi
coꝝ diſſimulabat.j. Re.x. exemplo dauidis:quiad
iniurias ⁊ obpꝛobꝛia ſemey non reſpõdit.ij. Re.xvj.

Dicens:poſui oꝛi meo cuſtodiã ⁊c̃.pᷣs.xxxviij.iras exx

tiuguit:qꝛ qui odit loquacitatem: extinguit malici
am:æcca.e xix. Quiergo diſſimulat iniurias callidus
eſt:fatnus iram ſuã ſtatim indicat: Pꝛouer.xij.gloſa
Natura ire eſt vt ꝓlata magis ferueat:occultata lã
gueſcat. ¶ Poſt
guens:ſicut victoꝛ ſuipſius: ſicut letat᷑ victoꝛ inimi⸗
ci. Vñ Cniſo.ſuꝑ Johᷣ.omełiij.Zaudaſti te:qñ iraʒ
continuiſti vel qñ in verba ꝓrupiſti:qũñ victus es:vł
qñ viciſtiſimmo ⁊accuſamus nos inquit:et verecũ
damur etiã nullo redarguẽte et multa penitẽtia ſu⸗
peruenit:⁊ reꝝ ⁊ verboꝝ. Sed cũ nos ſupamus gau⸗
vmꝰ:Seo dicis ſi nõ re ſpõdeo veridebut me:ſapiẽs
non inſipientis gloꝛiã queras.¶ Tercio vo ad iſtã
extinctõnem multũ iuuat:boniviri inter notos me⸗/
ditatio:quẽ ⁊ ꝑs que pacem erubeſcit per ſe petẽ reqͥ
rere veberet vt de pace tractaret:qui ad hoc media
adducat pᷣdicta. Addens etiã quũo alioꝝ ſeꝛui multa
ſub regibus ⁊ dnis ſuſtinent:ne ſeruitiũ vel ꝓmotioʒ
amittãt:ita nos ne ſcʒ celum amittamus:quo etiam
ſuſtinere poterũt penas eternas coꝛdi duro dvebitas
ſicut patet.D.x.iij.qui verbũ amarũ ſuſtinere nõ po
teſt:ꝙ etiam remittere vel diſſimulare:nec eſt vere⸗
cũdum homini nec eius parentele:niſi ei cu i verecũ/
dum eſt:imitator eſſe xpᷣi ⁊ oĩm ſanctoꝝ qui nobili⸗
oꝛes fuerũt: tamen remiſerũt immo econuerſo:te ð
ſpiritualiter ceco vel infirmo verecundum eſt vindi
care:pꝛedictis q̊ infumatus non te ſuparet ira tua:

Job. xxvj. ,„
WMWaicium tam eccle

ſiaſticoꝝ qᷓᷓ ſeculariuʒ pꝛimo oſtendet᷑ ele⸗
ctio. Scoo qualiter in iudicãw ſe habeꝛe
beant.Tercio qualiter perſonarũ acceptõnem et
auariciã fugere beant. Quarto bene iudicaãtiuʒ ⁊
auariciã fugientium meritum. Quinto quales erꝛo
res nõnullos iudices aſſociant. Sexto illoꝝ reſpon
ſio cum repꝛobatõne. Septimo ⁊ vltimo illoꝝ ondẽ⸗
daẽ pena.
Hρ tum a pꝛimũ nullus in officio iudicis vłcu-⸗
iuſcũq; poteſtatis:in qua ſibi alioꝝ ꝓtinet regimen
poni vel ad illud eligi vel ad ill admittere œberet
niſi cum illis conditionibo oſtenſis. E.ij.artichło.v.
ꝓ totum. Etiam vii tutes hab eat quatuor videlicet
ſcientiam ſen pꝛudẽtiam:qua ſciat quid agere debe⸗
at:ne vcipiat᷑ ⁊ vcipiat/ſicut oculus ſineviſu:⁊ ſicut
ſpeculatoꝛ cecus ſuꝑ caſtrum obſeſſum:vel cecus pa
ſtoꝛ ſuꝑ oues inter lupos. aũt in eis maioꝛ requi/
ratur pꝛudẽtia ⁊ ſcientia:natura wcet naturãs:ipſe
vicʒſœus in opibo ſuis qntuʒ in operibo ſuis:natura
ſequir᷑ naturata·a qua ſola ronalis uiat natura.
Primũ patet:qꝛ ipᷣe eus maioꝛem ſciam poſuit ĩ
angelis ſupmis qui habent inferiores purgare illũi
narel⁊ pficerei etꝓ tanto gubernare:qᷓ in inferiorib
7 gubernatis.Aaioꝛem inſuꝑ claritatẽ poſuit ĩ pla
netis:quihabent alios illũinare:ſicut patet v ſole:
maioꝛem etiam apparentiam ? luminoſitatẽ ⁊ clari
tatẽ poſuit in coꝛpibo celeſtibꝰ que habẽt inferiora

o talem extinctionẽ:letat᷑ extin⸗

J irr.

ſuo motu gubernare:qᷓ in iſtis inferioꝛibus.¶ Manc
etiam conditõnem ſequit᷑ natura oĩm aĩaliũ qᷓviſum
poſuit in capite:turpe em̃ ⁊ monſtruoſum ⁊ cotra na
turam eẽt ꝙ pedes eẽnt oculati ⁊ caput oculis et vi
ſu careret:ſicin ꝗꝓpoſito.¶ n oĩbus iſtis ergo natu
rarum ↄditõnib oñditur:ꝙ maioꝛ ſcia requiritur ⁊
pꝛndẽtia ĩ his qͥ qͥ að iudicia:vlłquecũq; regimĩa pᷣ⸗
ponũtur:ipᷣis nãq; dicit᷑ Iſa.j.querite iudiciũ.iiſſci⸗
entiam ⁊ modum iudicandi ſicut Salamon.iij. Re
gum.iij.⁊.ij. Paꝛał.j.Qui petiuit ſapiẽtiam iudicã
di ſubdito s:in qua petitõe multũ ðo placuit:ita il⸗
li q alios iudicare vel regere habent:aliter nunqᷓ; bñ
re gerẽt:qꝛ licet ſapientes habeat iudex vel oñs cõſi/
liarios vel aſſeſſoꝛes:ſi coꝛuptibiles ſint:vt pꝛecevł
pᷣcio vel timore vel amoꝛe flectãtur:qͥ quidẽ ĩ eis po
tius qᷓ in dñis vel iudicibo cadere pñt et ſolent: valſ.
adulatoꝛes ſint et veritatem nudã:quã ipᷣe neſcit ſpe
cialitervbi illũ cũ ignoꝛãtia ſua ad aliã plꝰinclinaꝛi
vidẽt ꝑtem/dicere diſſimulẽt:vel ficte dicãt:qð fre/
quẽter cõtingit tam iudiciũ qᷓ regimen peruertitur.
Noli ergo querere fieri iudex niſi virtute valeas ir/
rumpe iniquitates: Ecci.vij.¶ Sed heu oĩm vꝛedi
ctaꝝ naturaꝝ oꝛdinẽ deſtruxit natura rõnalis:q̃ oĩ⸗
bus naturis excellẽtior eſt/meliuſq; ſuipius ⁊ aliaꝝ
directiua eſſe dveberet.Ex cuius ⁊efectu verificatur
iſtð YJſa.lvj.Speculatoꝛes eius ceci oẽs ꝓpter h̊ la-
cerata eſt lex ⁊ non ꝑuenit vſq; ad finẽ iudiciũ:Aba
cuck.j. Pꝛopt᷑ pᷣdicta ergo vitãda picula anteq; in qͥ
buſcunq; taliba officijs ſitis poſitiſaudite reges ⁊ in
telligite:diſcite iudices finiũ terre:pbete aures vr̃as
vos q cõtinetis multitudines ⁊c.Sapᷣ.vj.quia iuxx
ſapiẽs iudicabit populũ ſuũ:Ecci.x.Et talem ſapiẽ
tiam hr̃e tenet᷑:ſicut patet Mich̊.iij.vbi deus talibꝰ
loquit dicẽs:audite pꝛincipes Jacob⁊ duces domꝰ
iſrael:nunqͥd nõ veſtrũ ẽ ſcire iudiciũ.¶ SGcðo hr̃e
berẽt potẽtiam ſeu foꝛtitudineʒ:ſicut miles arma
equos audaciã:qua ſnĩam aĩo cõceptam:foꝛtiter ex-
ecutioni vmãdent.Ergo ꝓuide tibi viros ſapiẽtes
Exo.xviij.ſicut pʒ.A.xxvij.lvij.¶ ¶ Tercio reqͥrit᷑ in
ipᷣis iuſticia ⁊ rectitudo ſicut artifici neceſſaria eſt re
gula:quia v ſcia ⁊ potẽtiaſine iuſticia egrediet᷑ iudi-
cium puerſum:Aba.j.Fac ergo quod pᷣcipi᷑ Seute.
xvj. Judices ⁊ magiſtratus coſtitues in parte tuavt
iudicẽt populũ iuſto iudicio tales ⁊ nõ alios ad h̊
ppara:⁊ ante iudicium para iuſticiam:Eecci.xviij.
Quarto reqͥritur in eis maioꝛ maturitas:q iudi/

cium quodãmodo etiã ſi amaꝝ ſit ſua dulcedine tẽ/

peret:ſicut medicus potõnem ſucuro temperat ama

ram:qꝛ ſi impetuoſe iuſticiã facerẽt ſeueritas repu⸗

taret᷑:exemplũ q̊ illius ſequat᷑ xe quo ſap.xij.ulau⸗
tem dnatoꝛ virtutis cuʒ trãquilitate omĩa iudicas.
Lales pᷣpoſuit vus pplo ſuo per AMoyſen qͥ diẽ veu.
j.Luli de tribub viis viros ſapiẽtes ⁊ nobiles et cõ⸗
ſtitui eos pꝛincipes tribunos et cẽturiones qͥnqua⸗
genos ac canos qͥ wcerẽt vos ſingula.
Iſtis vᷣo quatuoꝛ virtutibo circa iudiciũ vel regi/
men ad quatuoꝛ vti vbent effectus. ¶ Prima naãqʒ
virtute vebent cãm diligẽter examinare.¶ Becun⸗
da ĩueſiigatã executõi efficaciter xmãdare.¶ Ler⸗
cia in vtroq; mediũ inueſtigare.¶ Quarta oĩa tria
lauda biliter coloꝛare.¶ In principio exemplũ iob
eſt ſequendum quiait Job.xxiy.quam cãʒ neſciebã:
diligẽtiſſime inueſtigabam. ¶ Geg heu iſta inueſti
gatio qñq; impedit᷑ ꝓter carnalem affectionẽ in ilł
q v illis quos carnaliter diligũt:nihil mali creœre
volũt vł inueſtigare:eiſdẽ vꝓo alios accuſãtes:nimis
facilit᷑ credũt ⁊ ad iudiciũ ſine inueſtigatõne pꝛoce⸗
dũt:ſiẽ fec ille phutifar qͥ ad pces vxoris ſue iniuſte
incarceranit Joſeph añq; cauſaʒ inueſtigaret:Geñ.
xxxiy. Quandoq; vo impeditur per munera in his

.lij.

Arꝰ. ij.

—2
*

vlj.

viij.

æe qbus Eccĩ xx. Exenia ⁊ vna excecãt oculos ſudi⸗
cum.VHi in hoc facto ſequũtur 'auid.ij. Regum.vj.
q̃ munera ſuſcipiẽs ſyba:ab ipᷣoq; moſergtont⸗
ex ſua falſa ſuggeſtione myphiboſeth poſſeffione ſua
Puauit:ptenon vocata:nec audita:nec cã examĩata.

Lales ni mis leuis ſunt coꝛdis ꝓ actu iudiciario:qa

q facili ter credit:leuis ẽ coꝛdis:æcci.xix. ¶ Qñqʒ
vo inꝑedit᷑ timoꝛe:ſicut in his qͥ magnoꝛum timoꝛe
falia cõmitrũt iuramẽta innocẽteſq; cõdemnant tã

duodena qᷓ iudex: nocẽteſq; liberat.hi oꝛdine ſũůt

Pylati:qui timoꝛe ceſaris cuiꝰamicitiã timuit amit
tere:vel indignatõem incurrere qñ clamabat: ſi hũc
Dimittis:nõ es amicus ceſaris:cõtra conſcientiam
ſine ſufficiẽti inueſtigatõne xpᷣm cõdenauit. Tales
ergo non iudices:̊ potius iudas dicẽdiſunt:qa ſᷣm
Ilidoꝝ li.ix.c.iiij. YOudex dicit᷑ quaſi ius dicẽs.qͥ er⸗
go iniuſte iudicat:nomen iudicis amittere meretur
⁊ iu das nũccupari:quia veritatem que dicit ego ſuʒ
vila veritas ⁊c. JYo h.xiiij.affectõne vel muneꝝ ſuſce/
ptione:ſicut Judas:vel timoꝛe:ſicut aylatus vẽdi
Dit. de qͥbꝰ Yo. viij. Vos ſᷣm carnẽ iudicatis. In
ſcdo exemplũ ſequẽdum ẽ Saulis:cuia cæ dictuʒ ẽ
j. Reg.xv. Vade ⁊ interfice peccatoꝛes Amalech ſcqʒ;
potẽter:nullũ timẽdo.Hoc em̃ veberet eẽ officiũ iu⸗
dicis potenter peccata ⁊ peccatoꝛes œſtruere.¶ BGʒ
heu nõnullis contigit qo tunc Sauli cõtigit qurrex
cupiditate ĩ parte⁊ populi timoꝛe ? clamoꝛe ĩ parte
victus:ſicut patet per hoc quod ſequit᷑in reſpõſiõe
ſua ad Gamulem:qui eum de hocrepꝛehẽdit pᷣuaꝛi-
catꝰinqͥẽ ſum ſermoneʒ dni ⁊ verba tua:timẽs pplin:
⁊ ohediẽs voci eoꝝ:plꝰq; tꝑalia qᷓ et᷑na diligẽſ Pinſß
hoĩes ꝙᷓ ve timẽs ð tꝑali req̊ rpꝛobatꝰ:a⸗ et᷑no indi⸗
gnus effectꝰ eſt:ſic oſiles indicabit:qͥ dicit Iſa.luiij.
omnem linguam reſiſtentem iudicabo. In ter⸗
cio exemplum ſe equẽdum eſt ſtatere: qꝛ ſicut ſtatera
diſcernit int᷑ põdꝰ ⁊ põdꝰ:qð ſit ponderoſius vel le⸗
uius:itaſiudex habet offm̃ cognoſcendi inter verũ et
falſumdiſcernendiq; inter iuſtum ⁊ iniuſtũ:iudicã⸗
diq; vnum ab altero:oĩmq; cauſarum ⁊ cauſantiuʒ:
põcærare meꝛita ⁊ vmerita. Et in his omnibus iu⸗
ſte ſentẽtiare:ſicut patet per vecretalem li.vj. de ſen
ten.⁊ re iudi.c.cum eterni.vbi in textu exemplũ poni
tur e iudice ⁊ ſtatera. Lingua ergo ſtatere ingua E
iudicis:lqꝛ ſicut linguam ſtatere ĩ medio neceſſeẽ po
ni:ad hoc ꝙ veritatem inter ponderãda oſtẽdat: qa
ſi ꝓpoꝛtionaliterin medio duoꝝ bꝛachioꝝ nõ pona
tur nec ſituetur:qh ita foꝛmetur:ꝙ vnũ bꝛachiũ lon⸗
gius ſit: poſtea ponãtur due res non equalis pon/
eris in duob brachijs illud quod ĩ ꝑte bꝛeuioꝛiplꝰ
lingue appꝛopinquat: eleuat᷑ licet maioris ſit pon/

deris. IJllud vo quod in diſtãtioꝛi ponit᷑ parte:licet

minus ſit graue:deprimitur: Ita linguã iudicis ne/
ceſſe eſt mediũ tenere inter cauſas ⁊ cauſasſinter pſo
nas ⁊ ꝑſonas inter ꝓpinquos ſeu amicos 2 remotos
ad hoc ꝙ venitatem iudicet. In cuius ſignũ cæus iu
x iuſtus:q medium naſcẽdoõ moꝛien/reſurgen/
tenuit ſuo pᷣcepto/ ⁊ oꝛdinatõne iudiceʒ:iudiciſq; lin
guamĩ medio poſuit:Seu.xvj.dicens:iudices ⁊ ma/
giſtros conſtitues in oĩbus poꝛtis tuis:vt.ſ.ſicut me
dium quodammõ tenẽt locum in poꝛta inter intrin-
ſecos ⁊ extrinſecos: ita ⁊ veritatem in iudicãdo tene-
ant:⁊ hoc ẽ quod ſequit᷑:vt iudicẽt populũ iuſto iu⸗
Dicio:nec in alteram partem væclinent:nec accipiãt
pſonamnec munera:qꝛ munera excecãt oculos ſapi-
entum:⁊ mutant verba iuſtoꝝ. Et cæut.j.dicens:qðᷣ
iuſtum ẽ iudicate:ſiue ciuis ſit ſiue peregrinus:nlła
erit diſtantia ꝑſonaꝝ:ita puum audietis vt magnũ
nec accipietis cuiuſq; ꝑſonam:quia vei indicium eſt
Bi vo iſta lingua quam æus in medio poſnit:vt
pdictis oſtenſum eſt aucroritatibus:ꝑ dyabolũ ext

J iirrx.

locum ſuũ ſq; m ediũ moueat᷑:⁊ poſtea duo circa illa⸗
ſtatuãtur hoĩes ve velictis coꝛꝛigendis:quorũ vnus
grauelalius leue cõmiſit velictum:tamen ille qͥ gra⸗
ue cõmiſit velictum /amoꝛ munusſcõſanguinitas/af
finitas/vel falſitas ꝓpinquũ facit et amicũ.Alium
vo his ↄtraria remotum faciunt. Primus iuſtificat
liberatur ⁊ exaltata in magna menſa ſituatur:⁊ ad
cam erã ⁊ cõuiuiũ vocat᷑ Vevpo penit orénſeu
ↄculcatur. Mota ad hoc exemplũ curia leonis. C.
xvj.xxxvj. Siciudicanerunt illi quid Dañ.xiij.c.
Conſititutiſunt duo ſenes iudices lillo anno qui.ſ.
Buſannaʒ eis ĩ malis placentẽ iuſtificaſſent: ſi in iu
dicio coꝛam eis comparuiſſet:eis vo nõ conſentien/
temad moꝛtem ↄdemnarũt. SGic moderno tꝑe vidi
ſbᷣ ſole ⁊ loco iudicij impietatẽ:Ecces.iij. Alið vo
cõtra linguam iſtam eſt aduertendum: ꝙ videlicet
quãtũcũq; lingua ſtatere qtum ad foꝛmam:quã ab
artifice accepit:bene ĩ medio ſituet᷑ in optima equa⸗
litate intantũ:qꝙ nec ad vnam ptem: qn bꝛachiga eiꝰ
vacua ſunt væclinẽtur nec ad aliam:ſi aliqͥd poſtmo
dum ponatur in ambobo bꝛachijs: delaligd in vno
tm̃:hoc ei generaliter ineſt:ꝙ ad ꝑtem inclinat᷑ pon
roſioꝛem: Ita quãtũcũq; a co oꝛdinante ⁊ pꝛeci/
piente lingue non ſolum iudicum:̊ alioꝝ hominuʒ

in medio vt pᷣdictum eſt ſtatuãtur:tñ hoc oĩb falſis

ineſt gen eraliter:ꝙ illoꝝ lingue ad burſam inclinat
pondero ſioꝛem tanꝙ; momentum ſtatere⁊ tãqᷓ gut⸗
ta roꝛis:Dapᷣ xj. In qua auctonitate nõ ſoluʒ lingue
ſtatere compantur om̃s principes veclinãtesſambu
lantes fraudulẽter: Diere.vj. ꝓpter pᷣdictas cauſas:
quia videlʒ om̃s veclinauerũt: In pᷣs.xiij.ad muneꝛa
7 ptem ponderoſam:⁊ ſequũtur retributõnes: Iſa.
I. Ded eniam guttis com ꝑantur roꝛis:qꝛ ſicut rõs t᷑⸗
ram irrigat ⁊ refrigerat hoꝛa matutina:quanw mi⸗
nus indiget.in feruoꝛe vo diei qñ caloꝛe quaſi cõbu⸗
ritur:euaneſcit:nec in aliquo terraʒ illam iuuat:ita
iudices ⁊ qᷣcunq; in curijs pꝛincipum magnoꝝ offi
cijs pro populi negocijs expediẽdis cõſtituti illos qͥ
minus indigent:⁊ qui melius eypectare poſſent:citiꝰ
expediũt¶ Quod vt clarius videat᷑ exempluʒ ĩ me/
dio ponat᷑ de duobus veniẽtibo ad curiã magnoꝝ:p
aliquo negocio expedienw:qð faciliter ſine placito
terminari Penekende vnus ſit diues et alter paup:
non eſt dubiũ quin diues minus indigeat citiꝰ expe
diri:quia largioꝛes habet expenſas:⁊ tamenꝙ fauo
ribo ⁊ munerib citiꝰ expediũt᷑:niſi in cauſis:q placi/
tum requirũt:in quiho tales diutius ĩ curijs ſuis tra
hunt:quia plura ve illis lucrãtur dicẽtes:ſicut patʒ
M. viij.xlj.pauꝑ vᷣo famis inopie cõſumit᷑ ardore:
hẽbit expecta reexpecta modicum ibi ⁊c. quibo bñ
ꝓphiʒauit Oſee.vj. Miſcdia tua quaſi nubes matu
tina:⁊ quaſi ros mane ꝑtranſiens:ſicut patet.M.ix.
xx.quos repᷣhendit ⁊ quib penam eternam cominat᷑
In vna auctoritate Jacobiapls dicens Ya. ij. Frẽs
meinolite in ꝓſona? acceptõne hr̃e fidem dñi hieſu
xpᷣi ſi introierit in cõuentum vim: vir aureuʒ anuluʒ
habẽs ĩ veſte cãdida introierit aut pauꝑ in ſordido
habitu:⁊ intendatis in eũ qͥ indutus eſt veſte pꝛecls
ra dixeritiſq; ei tu ſeæ huc:pauꝑi dicat::tu ſta illuc:
nõne iudicatis apð voſmetipᷣos nullã cõmiſſionem:
⁊ ſia deoo habẽtes:⁊ facti eſtis iudices cogitationũ in
iquaꝝ ſq; quib ſic cogitatis ſic vos facere debere ex qͥ
bus ad tale iniquuʒ ꝓceditis iudicium ⁊ male:ſicut
patet per hoc quod ſequit᷑:Audite fratres mei:nõ⸗
ne deus elegit panꝑes in hoc mũdo:vos aũt inhono
raſtis pauperem:ergo non eſtis amici ci:qꝛ amico⸗

rum eſt idem velle et nolle:et diligere et non dilige/

re ᷣm philoſophum ĩ ethics. Monne diuites ꝑ po⸗
tẽtiã oppᷣmũt vos ⁊ ipᷣ¶ thũt vos ad iudiciũ: et cito
pꝰ concludit ſententiã illoꝛum: dicens: Judicium

x.

Exemp.

auctoutatemanlleſtede
nnt d gsſtit ubdlain
corcare olut diniis nectſſehit hion
ſacceptione etmunen receptoem.
facceptioneetmunen recepte
( Bdeuitatönen uminos inducütan
ſlaet ſancozanctoniatts. (Prinu
noofdtturtomanop:quopiudicesant
aemlegurur bobuſteyelatan vt ſoli
atcoditönes neninẽ cauſantem vide
ganote vel tinoꝛe atius diuite pec
ſgen potigſc; poulchram aucirentitu
ſommulliiucices fait gia ſut fecemn
, urſanſepius venientead eop anam
Anr vnec vno die pulchꝛiores wnno ſn
aget Calesnecpcſictor tomanop:necet
inonevelamen poſuit ſug factemſuuͦ
urflis iſtincdica di. End panii; vclar
ſciemin scceegtöne ſonan tritts:fmn
res la iſceptum Po N. Nolite
cien iucicreßiuſtum ndicigindicate
iſtluclces ergiße vultuziudic
Nö )Ani ii Etnoſclünd en
num aceptonem ueftt önedſonan⸗
nocerniudicserenpläin antiani⸗
uitandipſe anemnerqu.
erevontionar acceptoͤnen gueron
elppinetanoſenchſangninttan
1. uruuarulebabilgmnli⸗
ncercöſtituitertrane .
us
ſedallellgsl.ſi in eacemin di
inmmnenbiudter nliſe whei
niactimnibns n aneteen
ne uereſis nalein anedonit ſine
ſcincöſnlencorz m Ttali d
oti gdamici
Qunrtenotüegnaliterſen Winan
Damndiuciann er ebabeat. 9
wbitmn nn dlt ontnaſehz
6 tdan dintad nn eihm.
Oparurinſtcimn iocoens in

ſolut matrbͦverit . tlcian

llchg dtolteg dne,
echni tatsnenull

ani
annginanlleͤge⸗

mglfct anſl gi

enes ſndtcgl Rnie
taſenteſilni
dennanit ien öchnſenin,⸗

mauenit Ins niſgd nunen
unerſequünirfetnbitönes: Iin
tisconpantur ons rſieut dgt,
ngemt boumatutinagnandn⸗
emnoꝛe vo dieificaloreqgualichr/
neringlignoten zillamiunen in
Sinaunis peinapum mopnoxofi
ojs erpediio ctrunilos
qvimeltus rpecuepoſſentan⸗

Ipecnvs noest aenolzime⸗ Gng

s fentitiad uni nagnon
ecienm,qo faallter ineplacito
nor nnusſt dinzttalterpenh.
diues minus indigeat atd erpe
habeterpenſgotament ſan
gpeciötniſincalſis dpluc⸗
idvtalts diutinsicuriſubtn
illisluarimn dicelesſutin
ofams rinoie öſunit anihn:

Exemp.

Exemp.

Xiq..

Judices

ſine miſcdia illi qui nõ facit miſciam ſupple indigẽ
tibo. ¶ In quarto exemplũ eſt ſequẽdũ illiꝰ ſamari⸗
tani Ruce x.q vulnera ſanãdo oleũ cũ vino miſcuit
Dic iudey l iudicando ⁊ peccatoꝝ vulnera ſanando/
rigoꝛem quada moderatioe ⁊ verboꝝ matunitatetẽ
perare vebet. ¶ Bed heu q oleum vinũ apponẽ mi
xta veberẽt:illa diuidut oleo peccatoꝛis.i.adulatio⸗
nis ⁊ dulcedinis porentiũ impinguẽdo capita. Sed
ſicut iudeixpᷣo ita ipᷣi paupibus ⁊ eius mẽbꝛis vinuʒ
Apinant mirratum:qꝛ magnũ cõtra eos exercent ri⸗
goꝛem. En Ynno. li.ij. ve vilitate conditõnis hia.

na. Daupex inquit cauſam cũ moꝛa negligitis:diui

tis canſam cũ inſtãtia ꝓmonetis in illis rigoꝛẽ oſtẽ/

Ditis:ĩ iſtis mãſuetudinem diſpẽſatis:illos cuʒ diffi
cultate reſpicitis: iſtos cũ ſauoꝛe tractatis.illos ne⸗
gligẽter auditis:iſtos ſubtiliter auſ. cultatis:loqtuꝛ
diu es ⁊ verbum vſq; vd nubes extollit᷑: loquit᷑ pauꝑ
⁊ dicüt:qͥs eſt hic:Ecci xiij. Ylliiſcʒ qB pupillo nõ iu⸗
dicãt:⁊ cauſa vidue nõ ingreditad eos: Iſa.j. Tales
non vident᷑ cogitare ꝙ coꝛam iudicib ſuꝑioribo ð in
dicijs ſuis rñdebũt:vtinam rõ ad hoc cogitandũ du
ceret:ſicut Ioſaphat rey ad ſuoꝛũ ind icium reduxit
memoꝛiã ve quo habet᷑.ij. DParabxix.ꝙ cõſtituit iudi
ces terre in cuctis ciuitatiba iuda dicens eis: videte
qd faciatis:nõ em̃ hoĩs exercetis iudiciũ H oñi:⁊ q/
cunq; iudicaueritis ĩ vos redundabit:ſit timoꝛ dñi
vobiſcũ:⁊ eum diligentia cũcta facite:non em̃ ẽ apõ
dñm deum iniqtas:nec ꝑſonaꝝ acceptio nec cupido
muneꝑ. In qua auctoꝛitate manifeſte dat᷑ intelligi
ꝙ illi quiin iudicijs ſuis a iudicijs diſ. crepare vel di⸗
ſcordare volunt diuinis:neceſſe hñt ꝑſonaꝝ veteſta
ri acceptionẽ et muneꝝ receptõem.
Ad euitatõnem pꝛaimi nos inducũt antiquoꝝ exẽ
pla et ſanctoꝝ auctoꝛitates.¶ NMrimũ in factis. pꝛi
mo oñditur romanoꝝ:quoꝝ iudices antiquitus fa⸗
ciem legutur habuiſte velatam:vt ſolũ cauſaꝝ audi
rent cõditõnes:neminẽ cauſantem vidẽtes ne foꝛte
ex amore vel timoꝛe citius diuixẽ expedirent:q en
perem /potiuſq; pulchram audirent ꝙ turgem ſicut
nonnulliiudices faciũt aĩaꝑꝝ:ſicut fecerunt illi qͥ ab-
batiſſam ſepius venientẽ ad eoꝝ cuniam nõ expedie
runt vonec vno die pulchꝛiores e wmo ſua ſecũ du⸗
ceret. Cales nec pᷣdictoꝝ romanoꝑ:nec etiam Moy
ſi moꝛe:qͥ velamen poſuit ſuꝑ faciem ſuã:cũ loquere
tur filijs iſrł iudicia i:Exo.xxxiiij.velataʒ non hñt
faciem in acceptõne ꝑſonaꝝ errãtes:ſm faciẽ iudi⸗
cãtes cõtra vi pᷣceptum: o.vij. Molite inqͥt ſᷣm fa/
ciem iudicare:̊ iuſtum indiciũ iudicate. aliter non
eſt iudices dei:qꝛ ipᷣe vultuʒ iudicũ eꝰopit: Job.ix.
Mõ. ).L. xij.j.ij.iij. ¶ Et nõ ſolũ ad euitãdaã pſona-
rum acceptõnem:que fit rõne pſonaꝝ viſaꝝ:habent
moderni iudices exemplũ in antiquis. Sed etiaʒ ad
euitandũ ꝑſonaꝑꝝ acceptõnem que rone fit parente⸗
le vel ꝓpinqtans ſeu cõſanguinitatis in laudabili q̃
dam ciuitate Ytalie habẽt exemplũ. In illa nãq; ſp
iudeyx cõſtituit extraneus quem nec oſanguinei nec
affines errare faciũt cui cõcoꝛdat lex ciuilis.ff. x of
ficio aſſeſſoꝛis.l.ſi in eadem in digeſto veteri li.j.qui
in magnis nõ iudicat:niſi ſecretius ſemioꝛibvocatis
diſcretioribo:qͥbus cãm exponit ſine ꝑſonaꝝ expſſi
one:querens quale iudicium væ tali vebuit facto: vt
ſic in cõſulendo:tã ad amicũ ⁊ ꝓpinquũ:q; ad inimi⸗
cum ? remotũ equaliter ſe habeat.p quem modum
Pauid iudicium vædit contra ſeipᷣm.ij. Regum. xij.
vbi Nathan diyit ad eum reſpõde mihi iudicium:2
bene quidẽ:qꝛ dicit Caſſiodoꝛus ſuꝑ illud pſalmi:
Opatur iuſticiam ⁊ẽ. ꝙ iuſticia non nouit patrẽ:nõ
nouit matrẽ:veritatem nouit: pſonam non accipit:
ũ imitat᷑ apõ quẽ vt pᷣdictu eſt:nõ eſt ꝑſonaꝝ acce-
ptio.Et non ſolum ꝑſonaꝝ acceptõnem: veꝑ etiam

xi imitatoꝛes fugere deberẽt auariciã 7 mun rece
ptionẽ:⁊ ſpaliter hoc in iudicib reqᷣni qbuſcuq;:qꝛ
dicit lex ꝙ iudices non vebẽt eẽ cupidi:nec auari:qᷣa
auanicis radix ẽ oim maloꝝ vt in autẽtica vt iudices
ſine quoq ſuffragio..cogitatio. Colł ij. Ad iſto er⸗
go auancie vitiu euitandu eos inducere vberẽtan
tiquoꝝ exempla rõ auctoꝛitas. Anti uoꝝꝑ vo exẽ⸗
pla ad ꝓpoſitũ pꝛimo ex li. Calerij.quiliiq ſcribit:
Baipio affricanus q totam Affricam ſubiecerat:
accuſatus ꝙ munera accepiſſet:rñdit ſenihil de illa
terra niſi cognomen repoꝛtaſſe. Idem li.iiij.dixit:

manthenſis cnrio reſpõdit legatis ſammitentiũ ſi⸗

bi munera offerẽtibꝰ:quia xe ligneo cathino edebat:
repoꝛtare inqͥt malo locupletibo impare:qᷓ locuple⸗
tem fieri:s memẽtoteme necacievlciſci:nec pecunia
coꝛꝛũpi poſſe.¶¶ Gcðdo ad hoc eſt qõ ſcribit Tullius
ð quintio herone cuigens etheleoꝝ attulit wnaria:
qꝛvixerũt ipᷣm in ligneis ⁊ fictilibo vaſis comedẽ at-
tulerũt etiam vaſa exqſite facta quibo ait habite cõ
tinentie:quaſi pauptati eẽ ſuccurrendũ putatis:ma
luerunt inqt Lullius paupem diuiti imꝑio:qᷓ econ
uerſo. ¶ Tercio ad hoc eſt qo ſcribit Augu. ci. vei
li.v.cxviij.ꝙ Lucius valerius vfunctus in cõſula⸗
tu adeo paup erat:ꝙ pecuniam ꝓ eius ſepultura in
Poyutr colligehãt. ¶ Quarto ad hoc eſt qʒ in vita
legit ſancti Gilueſtri: videlʒ dno iudices ſaraceni
ĩ diſput atõne hita int Silueſtrũ iudeos ĩ pñtia cõ
ſtantiniunperatoꝛis 2 Helene matris ſue:tales oꝛdi

narierant quoꝝ vnus crato videlʒ phs nihil terre⸗

num habere voluit.alius vo Eenophilus cõſul exi⸗
ſtens:nunqꝙᷓ munus ab aliquo ſuſcepit: ꝓoter q̃a nul
la porte:oↄtra eos ſuſpitio oꝛiri potuit. ¶ IOn comꝑa
tione pᷣdictoꝝ ſaracenoꝝ:quid coꝛam wo reſponde⸗
bunt xpiani:quoꝑꝝ vextera intantũ repleta E muneri
bus ꝙ in paruo tpe poſtq in poteſtate cõſtituti ſunt
iudiciania vel quibuſcũq; alijs officijs: terras emũt
vvmos exmuneribo ⁊ vſuris ⁊ iniqtate edificãt pecu
nias multas:cũ multis theſauriʒant maledictõnibo
cũ em̃ ſaluatoꝛ Math.v.niſi abũdauerit iuſticiavis
plus ꝙᷓſcribaꝑ ⁊ phariſeoꝑ: non intrabitis ĩ regnuʒ
celoꝑꝝ:qũo illuc intrabunt q; iuſticia ſine vlla cõpa
tione minoꝛ eſt. non ergo intrabũt:quia dũs aufeꝛra
hieruſalem bellatoꝛẽ iudicem: Yſa.iij.Et nõ ſoluʒ
ſaracenoꝝ ſ̊ etiam xpᷣianoꝝ ad ꝓpoſitũ ſũt exempla:
quoꝝ duo ſaribit Wer.ad eæugeniũ papã ð conſi.li.
nij.c.xj. Pumũ ⁊de artino pᷣſbytero cardinali qͥ
T legatõne panꝑ rediens:equum ſi ibi neceſſariuz ab
epo fioꝛentino datum:audiẽs ꝙ cãm ĩ cuꝛia habeꝛet
remiſit dicẽs: cepiſti me:neſciui te cauſã ĩromana
haberecuria:v Eugenio et papa dici᷑ nunqᷓ aece
pit ab illo qui cauſam habuit in curia:iſte tamẽ mo
dus mutatus videtur ĩ illis: qui plura recipiunt ab
his qui in curia habent facere:qᷓ ab alijs: aliter pau
ca reciperent:qð et ſanius orergni melius eſt mo⸗
dicum iuſto ⁊c. En Baej. Bcom vo eſt e eßo
carnotenſi:qui legatus miſſus in aquitaniam ſecuʒ
ſanctũ ducens Ger.qui ibixm ð illo ſcribit ꝙ vidit
vicʒ nec piſcem ſcunioneʒ nec ligneas ſcutellas ab
aliquo gratis pꝛo encenio oblata ſuſciꝑevoluit.Ta
les enim ſuſcitauit iudices: Judi.ij. Licet xus po⸗
pulo ſuo tales pꝛomiſent iudices:dicens Yſa.j.reſti⸗
tuaʒ indices tuos vt fuerunt pꝛius:⁊ cõſiliarios tu⸗
os ſicut antiquitus:neſatur tñ quando venient: qꝛ
iſtis tempoꝛibus pauci apparent vel nulli:quiĩ po/
teſtate conſtituti:pꝛo alijs facerevelint:niſi pꝛo ali⸗
quo dono vel temporali commodo in re vel in ſpe re
cepto. In ſpe ideo dicitur:quia frequentir viſum eſt
ꝙ anteqᷓ aliquid actu recipiant pꝛo ülis libenter fa⸗
ciant:quos in poſteruʒ daturos ſperant. Si vo poſt
modum ſperato vfraudentur ad magnam ceontra

Exemp.

Exempl.

iij.

Exemp.

Exempl.

.xy.

xvj.

Exempl.

Arꝰ. Uij.
Xxvij.

Exempl.

Judices

non dantem: ꝓuocãtur inimicitiaʒ: non quia iniu⸗
riam fecit:h̊ quia ſus non vdit ꝓ negocio.quod gra
ris facere vebuerũt:vnde ſi talis coꝛam eis iteꝝ ꝓne

gocijs ſuis emergen tibo compeat toruũ vultũ:⁊ dif⸗/

ficultatem vel repulſam patiet᷑ quãtũcũq; iuſticiaʒ
ſe habere aſſerat. Mon em ita ſenſibilis palpabił᷑ẽ
apuv eos iuſticia:ſicut pecunia. Pecunia ponderoſi
or eſt: ⁊ iõ ad illam ꝑtem ſtatera inclinatur.Et iuſti
cia tanqꝙ; res que non videtur nec palpatur vilipẽdi⸗-
tur:⁊ pauper cuʒ illa non audit᷑:h excludit᷑ in curijs
illis: ve qͥ bus ait Helinandus ĩ cronica ſua li.xj. In
domibo inqͥt platoꝝ ⁊ principum omnia hodie ſũnt
venalia:fruſtra ibi æ teſtimonio couſcientie ve ho⸗
neſtate moꝝ:niſi pcio interueniente confidis: quia
Fm Ouidiũ li.ſine ti.curia paupibus clauſa eſt: dat
cenſusihonores inde grauis iudex inde ſeuerus eqs
ſcʒ contra non dantes ſed audito mimo ſurgũt qua⸗
ſi principi ſummo diſſiliũt value:nihil auditur niſi
ſalue:qꝛ ſine meritoꝝ ⁊ cauſaꝝ diſcretõne:vtinã di⸗
xerunt populum cui hec ſunt:ſicut ptʒ. YJ.l.xiij.xiij.
Et tñ tales qͥ libenter munera recipiũt:multum cõ/
tra röõnem faciũt:ſiue ſint ĩ poteſtate conſtituti:ſiue

illoꝝ amici vel miniſtri:quia ſi iniuſtaʒ habeãt cãʒ:

ꝓ qua iuuãda munera dat:aut eis ĩ cauſa illa fauẽt:
aut non. In primo caſu ſũt iniuſti iram vimerẽt᷑
ſicut pʒ.ij. Parałxix.v Yoſaphat cui dixit eus per
ꝗp hetam:qꝛ iniquo pꝛebuiſti auxiliũ:iccirco irã dei
merebaris. In ſcðo caſu ingrati iudicãtur:nec cum
ſecura cõſcietia recipiunt: qͥ facere non intẽdũt illõ
ꝓ quo wnum eis dat. Si vo inſtam habeãt cauſam
aut illã expedire tenẽtur:⁊ tũc quiæ illos a ſymonia
excuſabit:qui iuſticiam quã gratis facere tenentur:
pecunia vedũt. Vnde petrus rauẽnas ĩ quadã epła
Acceptioꝛ apud veum eſt iuſticia ꝙᷓ pᷣbenda:ideo cũ
ĩ vtroq; poſſit ſymonia cõmitti: damnabilioꝛ tamẽ
eſt oĩs venalitas in exhibitõne iuſticie:qᷓ; pbende vł
cime. Mõ..aſd.viij.xxij. Tales non reputat ccꝛetũ
bonos iudices:ſumptum ex verbis beati Grego. xj.
.iij.qͥ recte.⁊.c.non licet. Qui inqͥt recte iudicat:et
pᷣmium remuneratõnis expectat fraudem in vũ im/
petrat:qꝛ iuſticiam quam gratis impertire vbuit:
acceptõne pecunie vendit. Scðm ergo vecretũ aſſũ⸗
ptum ex verbis Aug.ad Macedonianuʒ:non debet
iudex vẽdere iuſtum iudicium:ſicut pʒ xiiij.q.v.nõ
ſane. Non ideo inqͥt vebet iu dexvẽdere iuſtum iudi
cii:aut teſtis veꝑꝝ teſtimoniũ:qͥa vendit aduocatꝰiu
ſtum patrocinium:aut iuriſperitus veꝝ conſilium.
Illiem ſq; iudices ⁊ teſtes inter vtrãq; ꝑtem ad exa
men exhibẽtur:iſti ex vna parte cõſiſtunt. Sed heu
non obſtantibo oĩbo iſtis exemplis/ rõnibus/⁊ aucto
ritatibo principes eius ĩ muneꝛibo iudicãt:Mich.iij
Sicut illi.j.Reg.viij.qͥ acceperũt munera⁊ puerte
runt iudicium:⁊ ideo perit iuſtus ĩ iuſticia ſua:⁊ im
nius ange vinit tꝑe ĩ malicia ſua:Ecces.vij.qa ꝓpt
oc vix eſt:qͥ verelinquere timet:qͥa dicit decretũ fũ⸗
ptum ex verbis Yſidoꝛi.xj.q.iij.pauꝑ.iſdauꝑ inquit
qnon habet q offerat non ſolũ audiricõtenit: et
veritatẽ oppmit᷑ cito violatur auro iiſticia:nullã⸗-
q; reus pertimeſcit culpam: quam redimere mimis
exiſtimat. =ð
Bi vo in indicando pᷣdictas tenuerint: vt virtu⸗

tes in articulo ſcoo tactas:a pſonarum acceptõemz

cupiditatẽ oĩa alia que iudicij impediũt veritatẽ
que in genere ſunt quatuoꝛ:ſicut patet. Y. xiij.xxviij.
7 ex creto ſumpto ex verbis beati Erego. xj. q.iij.
qustuoꝛ ſc; ſtimoꝛ/cupiditas/odiumamor poſtpo⸗
ſuerint/ qᷓntum ſit illoꝝ meritum quãtũq; veꝰ illoꝝ
acceptet iuſticiam:ĩ parte hyſtoꝛie oſtendit᷑ q in cro
nicis qpuſdam continet romanoꝝ pontificem: ce q̃⸗
dam papa Gregorio nomiĩe:q iniquos rome ecclias

4

inuadẽtes:oblatõneſq; vi aſpoꝛtãtes:⁊ ꝑ vias pere/
grinos ſpoliantes:polſt vebitum iuris ⁊ ſniarum ꝓ⸗
ceſſum nõ coꝛꝛectos:ꝑ ſuos occidi ꝑmiſit:cui cũ moꝛ
ti appropinquaret ſuaſerũt cardinales ꝙ iuberet ſe
poſt moꝛtem inter alios põtifices non ſepeliri: qa ſã
guinem multũ effuderat ? ſtatum pro tanto eccleſia
ſticum veturpauerat. Qui ſe primo excuſauit:illoꝝ
increpans ingratitudinẽ:quia ipoꝝ hoc fecit cõpa⸗
tiẽdo pauptati:aſfſerẽs:ꝙ ſpoliatores vidit auro in⸗
dutos:ipoſq; fere nudos. inſuꝑ hoc iuſte fecit:qꝛ
pꝛimo eos cocuit cõtta illoꝝ erroꝛes pᷣdicauit:nec ꝓ⸗
ficiendo im ꝑatori miſit ꝓauxilio habẽdo:q ſeocca⸗-
ſione alterius belli excuſauit gladium materialemĩ
hoc caſu eidem cõmittẽdo.Et ſic ſtipẽdiarijs cõdu⸗
ctis expediuit primo malefactores ĩ vꝛbe:vidẽſq; ne
gocium ĩ manibo proſperari:vias extra euacuit a la⸗
tronibo ꝑ Ytaliam. Aſſeruit etiaʒ ꝙ phinees ĩ h̊ veoo
placuiſſe legitur:quia tameninqᷣt cum hoĩes ſimus
Ltalibo veficere ponumus ronibus:coꝛpus meũ mor
tuum:coram oſtio eccleſie ſancti Petri clauſo ⁊ fir/
mato ponite ſepulturam ve qua loqͥmini toralit᷑ di-
uino cõmittentes arbitrio:vt ipᷣe ſigno oſtendatvbi
coꝛpus meũ voluerit eſſe ſepultum:qð cum feciſſent
cum magno impetu oſtiũ apertum fuit: nullo hoim
ad illud manũ ponẽte:in ſignũ ꝙ in eccleſia iuſtꝰiu⸗
cx ſepeliri ebuit.Að⁊ factũ fuit:ad laudẽ ⁊ glori
am eingräralt tanqꝙᷓ euidẽti ſigno onñdit:quoniã be
ati qui cuſtodiũt iudicium et faciunt iuſticiam in oĩ
tempore.
Mon ſic impij non ſic:qͥ potius in poteſtateoſti⸗
tuti reꝝ inanimataꝝ ⁊ ferarn ⁊ beſtiaꝑ:atq; maloꝛũ
hoĩm ꝙ; pꝛedicti vel alioꝝ iuſtoꝝ iudicum moꝛes ſe⸗
quũtur atq; cõditõnes./¶ Primo inter res inanims
tas inſtzo muſico male tꝑato aſſiłlantur:qꝛ ſicut illõ
non cõcoꝛdat niſi benetaãgatur:ita nec iudex falſus
vel alij de duodena cõcoꝛdabũt cum lege vłiuſticia
vel eum cauſante vel litigãte:vel etiam int᷑ ſeniſimu
neribo datis:bñ tãgant᷑ equaliter:aliter illequi mi
nus tãgit᷑ ab alijs diſcoꝛdabit:ſicut patʒ in illis a qͥ
bꝰ iudex vt moris ẽ queſiuit ſi eſſent in vno concor⸗
dati:quorum vnus reſpondit:non:quia quilibet de
ſocijs meis accepit quadraginta ſolidos:⁊ ego non
recepi niſi viginti.Corda illa ideo diſcordabat:qͥa
non fuit ita intenſe tacta ſicut alie:non quia iuſti⸗
ciaʒ vel iniuſticiam in cauſa videbat. Qui ergo ᷣm
Cetronium faciunt leges: vbi ſola pecunia regnat:
aut vbi paupertas vincere nulla poreſt nec iudiciuʒ
nihil eſt:niſi publica merces¶ Gecundo Yſidorus
eſummo bono li.iij.c.liiij.hos ſcille com pat:cuius
ſimilitudinis vnam cauſam ibidem: dicens.borum
inquit figura vt ait quidam tanqꝙ ſcilla depingitur
atq; veſcribitur:ipſa ſiquidem eſt humana facle:ſeo
caninis capitibus circũdats:ſic in propoſito:ſic ptʒ
C. xj. xlviij. Gecundo ſcille comparari poſſunt:que
mans voꝛago ſeu ſcopulus eſſe dicitur nauigantiba
nocet:ita iſti placirantibus nocent. Pro quo ẽ adu
tendum: ꝙ ſcilla et caribdis duo eſſemaris loca pe⸗
riculoſa dicuntur.ꝙ in tali ſitu poſite ſunt tempe⸗
ſtates: ꝙ cum difficultate poſſunt nauigantes medi
um tenere quin in vna parte vel alia ledantur: quia
dum ab vna ſe elongare nitũtur:in aliaʒ incidut:re⸗
cte in conſimili peniculo ſunt. Primo generalit oẽs
nanigantes mare magnum huius mundi inter ſco⸗
pulos tempeſtates magnoꝛumet tyrannoꝛuʒ 7 fal
ſorum principum atq; ductorum patrie.quia ipᷣi cõ
muniter inter ſe vel ratione ſuperbie ſeu cupiditat
et huiuſmodi diuiſi ſunt. Mam et ſathan cui ſerui⸗
unt in ſe diuiſus eſt. volentes ergo inter illos vitam
ad poꝛtum quietis ducere.dũ nõ poſſunt vtriq; pla
cere ab vno franguntur.et quia magus omnes pſe⸗

Arꝰ. vY.

xviij.

pxix.

n A s
omomihteſtſiontem noͤegenronn
Ins veſtras tt ckeinam eligeret 1 dic
tur Ged nalius eſt mihiabſch obe
nus veſtras i pecearei cſpectu den
cummn male vnctosſſimilant ui⸗
ta iſti ventibus t yerbis mans ſt
ſmigetidto iprouerbio Natur ln
arehabitoportet illoꝛm mung
ponerbium mnlier quedam gaupen
lalibus xrpedliri nõ potuit:audiens.
ſemurad wnum wcumſe vngent
Ptoad iudicem oppꝛopinquas: quall
ſbilodmanumpſum apennett
Decuniam ponererqus apertacoꝛume
inemagngindicts verecüuferturn
liſegmcöfnſioneopuliasigian e
ſſtio tat ll vidne Ancr peihidait
Titnnit t ati vindicauit tiren
Quanoleges ſtatltarfscta
Daranturaranearng:que muſcas⸗
ngcapiütiitaneciſtimagnoset
gnoc peinbeſtipſos honorätgun
ln gegvimnt nin dat munena:

ommaltatdeſknturagrſiartl
nlübenetagaturttn Neciuder folins
bena cncebit an eveſfii
tepallitigätertelenam ntſennimn
tägantzenaltenalitrileqnimi
Palſconggbirſint onh illlogi,/
iguelinttſielentin mmoconcor,
useſponcitnomeguis gullibetde
tquadraginta ſelidos: 1cgo no
Corla lla ideo ciſcordabat ⸗
etaga ſiantalie:non quig iuſt,
nin canſa vidcbat. Quiengofn
ntleges: wbiſols pecuniaregtet
8Vincerenullavoteſt neciudann
licamercts (Becundo Yitonn ,
liij cliii⸗ hos ſallecombetanin
am cauſam ibigen dichns ,in
Zit quicam taniſſali⸗ mi
aſinctaneſtunnſnen
rcidatuſcinpropoſte
nco ſaleanhann ſiltn
ſeopuluseſe nammnnße nl
itunihe oen, Pnll ,
”

vnugnn guiſ⸗
1 ſen Aolden
leanine ſti, anauiſ/
V ſatha
iſunt. Nan e riliri

Exemp.

xxij.

Iundices
gurt gqui aduerſario adherent vel dum ab vno falſo
ugiũt:in alium incidũt:cum quo cõcoꝛdantes ima
lo ſpiritualiter franguntur:quomodo ſi fugiat vir a
facie leonis et occurrat ei vrſus:Amos. v. ¶ Gcdo
in hoc periculo ſpecialiter ſunt qui cum falſis iudici
bus vel alijs qbuſcunq; in poteſtate conſtitutis fa⸗
cere habẽt:quia ſiue fu gerint inſticiam⸗ appꝛopin⸗
quauerint ĩ cauſis ſuis iniuſticie ſiue econuerſo:ſine
damno nõ euadẽt: ſiue voluerint mali oñi volũtati
parcere ſine nõ immunes nõ enadẽt:quod pulchre
oſtẽditur in tercia parteſpeculi byſtorialis in facto
honoꝛici regis Wuandaloꝛum:qͥ tempoꝛe Zenonis

imperatoris omnes epiſcopos regni ſui pꝛo extirpa-

tione hereſis arriane ſimn cõgregatos ſpoliauit tã

qᷓ hereticus tyrãnus peſſimus:quo facto iuram̃tũ

ab eis exegit: ꝙ filium ſuum poſtillum regem face⸗

rent:qꝙ etiam ad alia loca cõtra illum nõ fcriberent
timuit foꝛte ne propter hereſim filium eregno ex⸗
cluderẽt: vel nead cuniam romanaʒ z euʒ ſcriberẽt:
ein exactõni aliqui cõſenſerũt:aliqͥ viſſenſerũt. AHo
rcõſentiẽtes vo dixit: vos cõtra foꝛmam euãgelij iu⸗
raſtis:nũq ad loca veſtra redibitis.Ad nõ inrantes
vo diyit:nec vos ad loca veſtra redibitis :quia filiũ
meum poſt me regnare nõ vultis: Ata nunc accidit
tam volentibus malis ĩ malo placere miniſterio:qꝛ
etiam aliqua occaſiõe ipſos ĩ fine ſpoliauit:qᷓ nolẽti
bus qᷣbus nocet ſicut hoſtibus. Idem etiaʒ accidit
tam volẽtibus ſᷣm euangelij viuere veritatem ⁊ fide
litatem ꝙᷓ nolẽtibus:qui omes dicere poſſet cuʒ Su
ſanna Lañ. riij. Anguſtie mihiſũt vndiq;:ſi hoc ege
ro moꝛs mihueſt:ſi autem nõ egero nõ effugiam ma⸗
nus veſtras/et vtinam eligerẽt dicerẽt quod ſequi
tur:Ged melius eſt mihi abſq; oꝑe inciderein ma⸗
nus veſtras i; peccare ĩ cõſpectu cei. ¶ Tercõ ales
currui male vncto aſſimilant᷑:quia ſicut ille ſtridet
ita iſti entibus et verbis amaris ſuper nõ vngẽtes
ſtridẽt:ideo ĩ pꝛouerbio dicitur illis:quicum eis fa-
cere habẽt opoꝛtet ꝙ illoꝛum inungas manus:Mõ
pꝛouerbium mulier quedam paupercula:que coꝛam
talibus expediri nõ potuit:audiens:ex ſimplicitate
fertur ad vmum cucurriſſe:æ vngento ſecum acce⸗
pto ad iudicem appꝛopinquãs: quaſi volẽs ſecretiꝰ
ſibi loq:manum ipſum aperin fecit:quaſi volẽs ĩ ea
pecuniam ponere:qua aperta coꝛam ommibus:non
ſine magna iudicis verecũdis fertur manus illiꝰvn⸗
xiſſe:qui cõfuſione ↄpulſus:ipſam expediuit. ¶ Hec
ſilis erat illi vidue Luce.xviij.q veĩt adliudicẽ:qͥ nec
⁊xũ timuit ⁊c.⁊ tñ vindicauit eã:qꝛ moleſta illi erat.
¶ Quarto leges ⁊ ſtatuta facta illoꝛum telis com
parantur aranearuʒ: que muſcas nõ animalia ma
gna capiũt:ita nec iſti magnos et dãtes munera:ſed
quod peius eſt ipſos honorãt:quia victoꝛiã ⁊ hono/
rem acquirunt:quia dãt munera: ꝛouerbioꝝ.xxij.
Quinto illoꝛum comparatiõem vide. 2. xij. xlij.
Bexto inanimatis peioꝛes ſunt:quia aqua ĩ dilu⸗
uio:⁊ ignis in camino Sanielis:honis et iuſtis pep
cit:⁊ ĩ ſodomis ignis ſulphur. ¶ Inter beſtias vo
cani compantur nõ cuicũq; qmiĩ pace ſtat ante men⸗
ſam vſq; ei vetur vel aliquid pꝛoijciarur: ſed illiqui
rapit c menſa:vel latrãdo petit:ita priceps poſtu⸗

lat: Mich. vij. gloſa.nõ expectãt vt munera offerant
ſed ſubditos dare cogũt:ſequitur ⁊ iudexĩ nõ reddẽ/

w eſt interliniaris ſcʒ nõ reddet:videtur enim eis ꝙ
mutuũ ab eis:nec reddi nec repeti vebeat.Et ſiẽ ca⸗/
nes:immo peius qꝙᷓ canes moꝛdẽt ventibus ſuis: et ſi
quis nõ vederit ĩ oꝛeipſoruʒ qnippiam ſanctificant
ſuper eum pꝛelium: Mich.iij. Super dãtes quãtũcũ
qʒ ſint mali latrones vel peccatores:nõ latrãt:ſedvlł
eos ſupportant:vel ad minus a corpoꝛali punitiõe
parcũt:⁊ in penam pecunianiam nõ ſolum cõtra oĩa

J irr.

que ſcripta ſunt.C. xvj.xviij.cum ſequẽtibus: ſed
eriam cotra legem cimiem: que habetur C. li ij. de
trãſactõibus.l.trãſigere ſub iillo qui ſequitur teno⸗
re trãſigẽ vel paciſci de crimĩe capitali:excepto adul
terio nõ eſt prohibitum:ĩ alijs autem publicis cri⸗
minibus que ſanguimis penam nõ ingerũt trãſigere
nõ licet ideſt inter ſe componere:ne pena debita pu⸗
niatur. ¶ Et nõ ſolum qui accipit:ſed quimale dã⸗
v occaſiõem dãt male accipiẽdipeccãt:ſicut ptʒ. C.
li.ix. ad legem iuliam repetundarum.l.ſanximus ſub
his verbis nõ modo aduerſus accipientem:ſed etiaʒ
aduerſus dãtem accuſandi cũctis cõcedimus facul⸗
tatem. Et hoc verum eſt quãdo iniuſtam habʒ cau⸗
ſam: vel quãdo aliter expediri poſſet. In his em caſi
bus tam iudicem qᷓ ſeipos coꝛumpũt:⁊ peccãt tam
Byelſi ꝙᷓ Symon:tam Malach qꝙ Halaaʒ: Mu.xxij.
Biẽ q vẽdit:ita qͥ emit ñ letet᷑ cʒech vij.⁊ bñ diẽñ
letet᷑:qꝛ extali ꝓphana mercatiõe fere oĩa mala atĩ⸗

xxuij.

guũt: qd ſicoſtedit. vbinõ eſt timoꝛ pene vixẽ timor

peccati:quia vbi nõ timetur effectus:vix timet᷑ cau⸗
ſa. Illi ergo qui parum timẽt penam pecuniaꝛiã: qꝛ
foꝛte diuites ſunt:parum timent peccare:ſed duʒ pa
rum tument peccare:oĩa mala cõmittũt:igit ⁊c. Jho

dicit lex ĩ autẽticavt iudices ſine quoquo ſuffragio.

Coll.ij. . cogitatio. verſus fi. vna eſt oim occa⸗
ſio malo:um:⁊ accipere ſuffragium a iudicibꝰtotius
neqᷣtie ẽpncipiũ tm inꝰ:cui cocoꝛdat apoſtolus ibi⸗

m adductus dicẽs: cupiditas eſt radir omniuz

malorum:ico iura remedium cõtra adhibuerũt:
vnuſquiſq; pena quam plus timet:punietur.ſic oſtẽ
ſum eſt. C. xvj. xxxvij. Sed oĩno cõtrarium E:qꝛ om̃s
penas hñt vt comunit᷑ q̃s plꝰ diligũt ⁊ minꝰ timẽt:
qꝛ pauꝑ minꝰ timet coꝛꝑalẽ ⁊ illã hʒ foꝛũ et eccleſi⸗
am:diues minus timet pecuniariam: illam habet:
ſic dum in defectu iudicũ nec pauper nec diues pec

care timet:patet ꝙ ad vtroſq; egreſſa eſt iniquitas öᷣ
babylone a ſeniorib iudicibus:qͥ videbãtur regere

populũ:añ.rij.(¶ Gicut hecverbavidebantur re⸗
gere ſunt parelẽthica ideſt apparẽtia ⁊ nõ exiſtẽtia.
Ita etiam ĩ nõnullis moderni tꝑis:qui nõ ſolumpᷣ
dictoꝛum teſtium verum etiom iudicum qͥ Suſan⸗
nam ſine ſufficiẽte teſtium examinatõnead moꝛteʒ
cõdemnauerũt ſequũtur cõditiões eandem babẽt ſi

riiij.

gnificatõnem. In curia nãq; laicali tam iudices ᷓ;
duodecim iurati:iudicij inquiſitores 2 pꝛeparato⸗

res:ac prenũciatores vt frequẽter pꝛedictis aſſimi⸗

lantur ĩ erroꝛe:ita vt duodecim iurati pꝛedictis te-

ſtibus.nam et ipſi quidam faciunt œ re æqua one⸗
rantur teſtificationem &t iudices moderni pᷣdictis
iudicibo ↄpent᷑:qb ſiccomparatis: patet ; pceſſus
pꝛoceſſin etiam comꝑaꝛi poteſt:quia ſicut duo ſenes
imoꝛte Guſanne teſtes teſtificati ſũt facto: quod
neſcierũt:q videlicet Suſanna fuit culpabilis:exqͥ⸗
rum teſtificatõne populus qͥ locum tenuit iudicũ il
los nõ ſufficiẽterexaminãdo:ipam ad moꝛtem iudi⸗
cauerũt:ita nũc duodecim aſſertiue teſtificãtur ho⸗
minem eſſe dignum vita vel moꝛte ſub iuramẽto p⸗
ſtito: e quo tamẽ nulli illoꝛum vel panci ſcientiam
habẽt:que ad teſtificãdum requinitur.Et iu xex il
loꝛum dictorillũ vel cõdemnat vel liberat. Et vt
fectus in iſto pꝛoceſſu a pertius venudetur totius ex
ceſſus et pꝛoceſſus exemplum in medio ponatur aſſi
ſtit quis illorum tribunali x latrocinio vel hbomi⸗
cidio ſuſpectus duodecim vocantur iurati:ad ptem
tractant:vix vnus inuenitur quiillius nouerit con
Ditõnes:cui foꝛte ſi alius dictis illius incredulus a
ſocietate duodeciĩ recedere velit ne periurij et homi
cidij reatum incurrat vltra noticiam iurando:a iu⸗
dice compellitur cum alijs concoꝛdare:dum omnes
repellit:⁊ redire facit vſq; ſint concoꝛdati. Iſti eꝛgo

Ixv.

xxvj.

xxvij.

Ard. vj.
NxvuII.

Audices

finaliter coꝛam iudice: v certa ſcientia œponẽt:aſſe
rẽtes ipᷣm latronẽ eſſe: vbi ð hoc certã ſciam nõ hñt:
non ſolum ĩ periurij periculum:q;ꝛ iuramẽtum verũ
aſſertoꝛium ſcientiam excedere nõ poteſt ſine p eriu/
rij periculo. Si em̃ iuro papam eſſe ĩ auinione cuʒ h
ignoꝛem lʒ nõnulli hoc dicant: perniuri periculo me

expono. Mota. Y. xij. xxvj. Ded etiam in periculo cõ

vmnatiois iuſti:vel liberatiõis iniuſti. Ex quo ſeqͥ
tur ꝙ iudex erit ſicut pꝛedicti indicans iudicia iniu⸗
ſta innocẽtes oppꝛimens:⁊ dimittẽs noxios / dicente
Dñno:innocentem ⁊ iuſtũ non interficies:tanieł.xiij.
E autem iſte pꝛoceſſus erroneus ſit tam ex ꝑte iudi
cis qᷓ ex parte iuratoꝛum. y quibo ſimul errantibꝰ:
totus ſequitur ꝓceſſus erroneus duab oſtẽditur rᷣa
tionib:quarum Prnn factum repꝛobat iudicis.ille
nãq; qui obligat homĩes vltra illoꝛum poſſibilita⸗
tem errat:quia veus hoc nũqᷓ facit: nec ratio dictat
hoc eſſe faciendum:immo omnis ratio contradicit.
Secd index ille iuratos onerat vltra poſſibilitatem
quando facit eos aſſerere: eſt talis qð ſcire eo mõ/
ꝙ ſcire veberẽt ſc; per cauſaʒ cognoſcereñ poſſũt. Si
em obligarẽtur ad dicẽdum q̃ntum ſcirent vel ꝙ di.
cerent:qꝙveriſimiliter intelligerent ipᷣm eſſe talẽ poſ
ſibilitatem illorum non excederet talis obligato: ſiʒ
ꝙ certitudinaliter aſſerant nõ habent leges dei nec
ecckie nec ciuiles nec allagteee reũꝝ/in quibo ma
loꝛ viget iuſticie cõſuetudo.¶ Gecũda vo teſtimo⸗
nium reprobat iuratoꝛum:qua quos ſic arguit:non
minoꝛ: certitudo ⁊ ſciẽtia requiritur:vbi e moꝛte vł
vita agitur hominis:ꝙᷓ vbi e alia citra moꝛtem agi
tur inquiſitione vel coꝛectione: vel qᷓuis cauſa par⸗

ua vel magna:in qua teſtium requiritur ſciẽtia:im/

mo maioꝛ ſi maioꝛ haberi poſſit:quia vbi nauis ĩmi⸗
net periculum:cautius eſt agẽdum. Seo ĩ omni alia
teſtificatõne teſtis officium eſt:veritatem dicere:de
his que peꝛcipit aliquo de quinq; ſenſib m Inno⸗
cẽtium ſuꝑ vecretalem cum cãm.que habet᷑ h.ij.ti.ð
teſtibo per quoꝛum ſenſuum pceptõnem reddq ere de-
bet cauſam teſtimonij ſui:verbi gratia:ſi queratuꝛa
teſte vtrum res equa agitur:vtputa womus ſit al⸗
da vel migra:⁊ dicat alba:cauſam illius ſciẽtie reddẽ
opoꝛtet:dicẽdo quia ipſã vidir:ſic ſi dicat ꝙ ſit aſpe⸗
ra vel leuis:opoꝛtet ꝙ vicat ꝙ illam tetigit:ita ſi qᷓ⸗
ratur an male cãtet vel bene: opoꝛtet ꝙ audiuit ad
hoc ꝙ bene teſtificat:ſic ve guſtu et olfatu. ¶ Addit
etiam ꝙ ſi dicat:ego ſcio ꝙ nullus dubitat: vel ego
ſcio ꝙ ſic omnes dicunt nõ videlicet teſtimomiũ eiꝰ:
quia malam ⁊ inſufficiẽtem cãm reddit ſui teſtimo/
nij:nec ſufficit ꝙ dicat ego ſcio ipᷣm eſſe dñm:niſi cau
ſam reddat. ar. ff. interrogatorijs actõmbo: quia
plerũq; li.xj.in dige ſto veteri:hec ille.¶ Si ergo tã⸗/
ta requiritur certitudo:vbi e mĩmis ⁊ exterioꝛibus
agitur rebo:a ſine tanta certitudine teſtimoniũ non

valet:nec pꝛoceſſus necſentẽtia: quomodo ſine tãta

certitudine poſſet teſtimoniuʒ valere vel oceſſus vł
ſentẽtia:vbi e maximo agitur negocio: ve vita .ſ. vl
e moꝛte. Reuertimini ergo ad iudicium melioꝛem
ſcilicet pꝛoceſſum et ſecurioꝛem pro cõſcientijs in iu
Dicijs veſtris inueniẽtes:quia.ſ.vſq; ad diem iſtum:
ſepius falſum teſtimomiũ locuti ſũt: Dañ.xiij. Et iu
dices inſufficienter iudicarunt: quia cauſam vidue
non iudicarũt: ⁊ cauſam pupilli non dixerũt: Hiere.
v. Bum em ſufficientem modum in iudicijs ⁊ cauſis
ſuis:non inuenerũt:ſed inſufficientem vt oſtẽſum ẽ:
cauſam nõ dixerunt: ſed potius diſſipauerunt con⸗
tra dñi pᷣceptũ:Leui.xiy.nolite inqt facere iniquuʒ
aliqð ĩ iudieoo. .
Ad om nia vo in iſto pñti pꝛecedenti articulo cõ-
tra eos abiecta:tam demuneꝝ ? pſonarum acceptõ⸗
ne:qᷓ; ma lo ꝓceſſu anteqᷓ in articulo ſequenti pene

J₰ ix.
eia debite exprimãtur:illorum audiende ſunt reſp⸗
ſiones v inſu fficientes excuſatõnes.¶ ¶ tuʒ ad mu

nerum receptõnes quidam illorum corde vel oꝛe re⸗

ſpondent ſicut reſpondiſſe fertur quidam qui rẽ vi⸗
cini ſui furatus fuerat:cui cum wminus rei in poſte
rum veniẽs diceret:hec res mea eſt: Reſpõdit:emas
ergo illam:a habebis melius foꝛum: ita quantũcun
qʒ apud eos allegetur iuſticia: reſpõdent tacita cogi
tatone:facias curialitatem:⁊ tuum ſit quod petis.ð
quibo dum vinuʒ vel alia ſic acquirunt: dici poteſt
iſið Yohelis.iij puellam nõ quãcunq;ʒ ſed pulcerri⸗
mam dñam ſcilicet et reginam virtutum:que etiam
oña illoꝝ ſpecialiter eſſe deberet: quia ipſi illiꝰ ſpeci
alius veputati ſunt miniſterio vendiderũt pꝛo vino
vt ierentinol quidã nephas apud antiquos eti
am veteſtabile erat. Vn æ pollicraticon li.v.c.x. Oẽ
quod ex debito officij gratuitum eſſe xebet: ſi ad pre
cium fiat:in ſoꝛdibus computatur. ¶ Ged dicunt
vel dicere poſſent ſi aliqua ſymonia ſeu turpituwvł
peccatum in talibus wonis ſit:quodcunq; ex ꝑte dã
tis eſt:cuius intentõ coꝛꝛupta videtur:qui ivo dat:
vt conſequatur quod nullo modo conſequi veberet
vel ſaltem qð ſine wno conſequi veberet:illi vo quo
rum intentio eſt bona purum vonum ſine quacunq;
conditõne vel pacto oblatum recipere peccare non
videtur cum hoc licitum ſit. Sed hoc pꝛo tanto non
valet:quia peroptime ſcire poſſunt ꝙ non vant ra⸗
tione perſone:ſed officij:cui incumbit iniuſta nunqꝙᷓ:
iuſta vo ſemper ſine muneribus facere.Et licet dãs
vel offerens nullam: primo poꝛꝛigat petitionem: vel

agddat conditõnem intendit tamen poſtea petere:⁊

ideo prius vœædit vt po ſtmodum audacius peteret:
cuius petitionez ſiue iuſtam ſiueimuſtam turpe eis
negare videtur muneribus pꝛius ab eis receptis:ve
atus ergo qui excutirmanus ſuas ab omnimunere:
Iſa. xxxiij.c.Sed dicẽt tales petitõnes vYel receptio
nes ſequelas ignoꝛaui qñ recepi:ideo fſactum ſequẽs
oſtẽdit melius fuiſſet nõ recepiſſe.⁊ eſto ꝙ rceptũ
ſit qñ tales vidit ſeqlas ꝗᷓ recepit:reſtituat.exemplo
illius epi e qͥ.S.e.c.xiiij. ¶ YJpi vo iudices dicent ſe
nõ errare ĩ hoc:ꝙ antiquoꝝ regni legũ ? ſtatutoꝝ ſe
quũtur cõſuetudines:et ꝙ iudicant ᷣm ꝙ iurati eis
viã ad iudicãdum pᷣparãt. ¶ Quibo pmo rñdet᷑:q;
ſi ritus antique legis vel ↄſuetudĩs hoĩem a peccato
ſine alio additamento excuſet:iudei ꝑ legẽ ⁊ ↄſuetu⸗
dinem legis Movſi: ſaraceni m ↄſuetudinẽ legis
machometi vſq; ĩ diẽ iuſtũ viuẽtis a pcto excuſãtur
q falſum ẽ:ſicutic.patet de fide.Opoꝛtet ad h̊ ꝙ
excuſet addẽ ꝙ lex vel ↄſuetudo ſit rõ nalis: ſicut pʒ
C. viij. xxj.cũ ſequẽtibo. Sʒ hec ↄſuetuw nõ ẽ rõnal:
qꝛ repugnat charitati H ſeipᷣm piculo expo⸗
nit: r etiã iuratoꝝ:ſicut patʒ.S.e.xxvj.cũ ſequẽtibus
MRepugnat etiam charitati ꝓximiilliꝰ vicʒ qͥ iudi/
cat᷑.argumẽtũ ad hoc.C.viij.xxj.Cõtrariat᷑ etiã ca
ritati:quã ad ũ habere veberemus ĩ hoc ꝙ ei? no⸗
nomen inuanum vel ſaltem periculoſe ſumi facit:ilł
ergo qͥ legũ ſuaꝝ ſequũtur cõditõnes tot modis cõ⸗
tra vei mandatum:optime dicit ſaluator ath. xv
irritum feciſtis mandatum cœi ꝓpter traditõnes ve
ſtras. Sicut ergo moyſes legẽ ꝑ quã populũ iuſte iu
Dicaret:in duabo accepit tabulis: in quarũ vna erat
lex que ad veum ĩmediate ꝑtinet:ĩ alis quead pꝛoxi
mũ:inter quas qꝛ nulla erat diſcoꝛdia: optime ꝑ il-
las iudicare potuit:ita ad h̊ ꝙ iudices iuſte ꝓcedãt⸗
eos attẽdere porrft tabulã legis diuine:ipſamq; re
ciper eet tabulam legum humanarum quibus acce
eis et coniunctis: et in nullo inter ſe diſcoꝛdanti⸗
s ſed pulcerrime cõcoꝛdantibu s iuſte iudicabũt.
Aliter Yo nullo mõ:qͥa ſicut lapidum operarius ad
hoc ꝙ recte oꝑetur:regulaʒ reqᷣrit: per quam opus

Exemp.

xxix.

xxx.

tcön gatangtamſck ventaren
iael ainſenngzneglient
verbigtanaraligs mouit liten Pe
a allum iömapromotöneſua⸗
Ndoliquid quod noͤbabetobtineh
pruperſona:peladvocatumnon
ſit wbltas rcptots 1 iſiones.
ſiſaretſe efen re ſiut xbenent
linrei ventate is n habetnilipe
ſis ufegum In iſto caſu conſimli
alalum iudlcem afſignare oberent
tintenun pars iuſta melius munnat⸗
Cenl iuder ſapponit ytraq pars b
tanrgnnnichſh contra
cörallamſcientiam vl chſcientis
indieiudicichfacido vocesiurs
adnocato. Diczindica nücneti
actonl Aupi. Yarati doſetronſin
Alucicecomplſtquleds mdinri
teoagiigitn idmr zcereproen
Nlir roſicio poteſtateiuclicis
1s Ng Fo. Hegulaenam ungi
nlaro fgatiucias dlofaagen

offajan inammbrtininſtanuni⸗
emmmhusfeane Etlinn,
m.pnmo ponnigotpetitionen xel
mintendtttamenpoſteapeterern
tpoſtmodumancaclus peteet
fineiuſtan ſueiniuſtan mrpeet
unenbus prins abeis eceptiode
utitmanus ſuas abommimonere:
dicit tales pentones vel teupti⸗
uuii ecepince fctunſegnis
Uiſſet n napiſſe eſtofapt
las ꝗrecplt reſttuut erenplo
nuiij. Cyl voindices dieantſe
iquopttgnilaai ,ſtatutopſe
geeti iudlcont m iunatiei⸗

Poröt. (Multopnorſcki

yel iuetucis holemapeccato
doercuſetiindeiplege en⸗
rſeracenifn auetucine l
iuſtü Nietiss pet Kmet
gatetdefthe Opont alb
elaſverucoſt onali ialti
itiw Sber perucd ſnn
dchen ſeißn gichloeppo/

niutit n cſinit
rnn nl i ul

xxxiij.

Judices

dirigit: ita iſtis etiam oparijs neceſſaria eſt regła ſa

piẽtie diume:que dicit Pꝛouer.viij. Per me regnãt
⁊ legum cõditores iuſta vcernũt. per me principes
imperant:⁊ potẽtes vcernũt iuſticiaʒ.¶ Dine iſto
vo nec regnant nec deo placẽt: quia ſicut nõ placet
regi qͥ legem ⁊ foꝛmam iudicãdi in regno ſuo dat ge⸗
neralem ꝙ inferiores leges ⁊ iudicia faciẽt cõtraria:
ita in ꝓpoſito. ¶ Non ergo iudices cõtra iudicem:
Ecci.viij. In qua anctoꝛitate pꝛohibetur om̃e iudi
cium contra veritatem quam nouit: quod eſt cõtra
multos qui dicũt ꝙ ſt ibi vt perſona publica:⁊ iðs

—

ſicut publica perſona per iuratos teſtes informati:

p veritatẽ qm vt ꝑſona pᷣuata ſciut:iudiciũ dar̃ poſ

ſunt. hoc ſi verum ſit:quare Pylatum e chriſti la⸗
pidant crucifixione qui teſtium ſecutus atteſtatio⸗
nes:ipſum moꝛti adiudicauit: cum de bono openul⸗
lus lapidari debeat. Potius ergo ſequi vebet verita
tem quam nouit: ꝙᷓ folſitatem quam audiuit:quia di
cit ſeriptura:qui quod nouitloquitur/iuder uſticie
eſt: Mꝛouer.xij. Sed dicẽt pro tali loco pꝓnublico ſa⸗
tis nouit:ſed quis ita inſanire velit ꝙ dicat vel intel
ligat: ꝙ quiſcũq; plꝰ in H loco teneat᷑ ſeqͥ voces
duodecim hominũ foꝛte falſorum:eſto tñ ꝙ verorũ:
qᷓ; veum ⁊ veritatem ⁊ propꝛiam fidelitatem:vt con-
tra cõſcientiam ſuam agat:nec valet qð dicũt ꝙ ibi
nouit vt pnblica perſona:quia lʒ audiat ꝙ dicunt:
nouerit ꝙ ſic dicũt:non tñ nouit ſic eſſe vt dicũt: Er
go rem vocibo ſubiectam neſcit:⁊ veus ⁊ quilibet vei
cultoꝛ plus res et veritates qᷓvoces attẽdit. Nõ. .
vj.lj. Et ſicut iudex veritatis nõ debet iudicare inno
cẽtem ꝗꝓpter iuratorum voces: ita nec ſentẽtia ꝓfer.
re cõtra partem quam ſcit veritatem habere:propt᷑
aduocati vel cuiuſcunq; negligentiam vel vefectuʒ:
verbi gratia:aliqͥs mouit Hisgigpentr libellum cõ⸗
tra alium ad ipᷣm a pꝛomotõne ſua amouẽdum: vel
ad aliquid quod nõ habet obtinẽdum:alius in pro
pria perſona:vel ꝑ aduocatum non facit vel facẽ ne⸗
ſcit œbitas exceptioes ⁊ rnſiones. Judex tamẽ videt
ſi ſciret ſe vefen vere ſicut veberent nihil obtinẽnt:
qꝛ in rei veritate ius nõ habẽt:niſi pꝛopter vefenſio⸗
nis vfectum. In iſto caſu ⁊ conſimilibo diſſimulare:
vel alium iudicem aſſignare veberent vel ſuperſedẽ:
vt interim pars iuſta melius muniatur. ¶ Sed di⸗
cent:iudex ſupponit ꝙ; vtraq; pars bene ꝓcedit:qͥb
reſpõdetur ꝙ non:quãdo ſcit contrarium:faciẽw eĩ
cõtra illam ſcientiam vel cõſcientiã:plus erit õ euʒ
indie indicij:qᷓ faciãdo õ voces iuratoꝝ vl inſtãtias
aduocatoꝑ. Sic &̊ iudica nuc:ne tẽ in r rdat te exa
actoꝛi:Lu.xij. Jurati vo ſe excuſãt:vłꝙ h faciũt q̃ſi
ꝗ iudice compulſi:qui eos ad iurãdum ⁊ alios inui⸗/
tes adiũgit:⁊ videtur facere pꝛo eis vecretalis li.j.ti.
xxix. væ officio ⁊ poteſtate iudicis velegati.c.paſtoꝛa
lis.S.qꝛ Vo. Regula etiam iuris ĩ vi: que dicit qð qͥs
mãdato facit iudicis dolo facere nõ videtur:cũ neceſ
ſe parẽ hẽat:ſed tñ iſte leges nõ ſunt pꝛo eis:nec pro
quibuſcũq; miniſtris:qui dñis ſuis in illicitis obe/
diũt:quia diſtinguũt gloſe ibidem:ꝙ vbi preceptuʒ
eſt aperte iniquu vel cõtra legem non vebet infeni⸗
or obedir e immo reſiſtere.¶Et ad hãc probãdum
adduci poreſt tam lex ciuilis ꝙᷓ diuina.C.ð vecurio
nibus.li.x.l.om̃s.vbi habetur ꝙ œcuriones eximũt᷑
ab aliquibus popularibo ſeruitis et afflictionibus
Di ergo iudex precipiat torqueri œcurionem vłali
ud cõ ſimile:centra illoꝛum libertates non eſt obedi
endum iudici in hoc caſu. Si ergo nõ debet torque⸗
ri vcurio:quna lege humana cauetur: ergo a mulłeo
foꝛtioni non vebet torquerixpᷣianus quocũq; prece⸗
pto legis vł iudicis mũdi:quia lege cauetur ðiuina:
7 etiam humana ſicut oſtenſum eſt. F.iij.xxvj. con⸗
tra exemplum ſacre ſcripture:a wctiinam Mic;. p⸗

phete.iij.Reg xxij. Oui cum hoꝛtaretur vt bona et
placita regi diceret:ſicut alij falſi dixerunt:reſpon⸗
dit:viuit dns:qꝛ quicunq; dixerit mihi dñs hec lo⸗
uarepel hoc eos facere oportʒ vt maioni pti ſe cõ
oꝛmẽt: ̊ hoc repꝛobat ſcriptura. E. vij xij. et Ecci.
rj.dicẽs: In iudicio peccãtiũ ne ↄſiſtas.
Quos vo oĩa pᷣdicta exempla a munerũ datione
7 receptõne ⁊ iudicij veuiatõne non reuocant:ſalteʒ
ipſos pena reuocet tam dãtib ꝙᷓ recipiẽtibus vebita
Ipſis em̃ dantibus penam inſiigit lex ciuilis.C. ii.
vij.ti. penis iudicis qui male iudicauit:vel eius qͥ
ludicem vel aduerſariuʒ coꝛumperecurauit lege.i.
In his verbis con ſiſtit impator in quacunq; cauſa
vt cuicunq; data fuerit pecunia vel iudici vel aduer
ſario amittat actõnem:is qui diffidentia iuſte ſentẽ
tie in pecunie coꝛuptelas ſpem poſuit. YJpᷣis etiã re
cipientibo pene vœbite ſunt tam tpales qᷓ; eterne. Tẽ
oꝛales plurime quarum vna eſt populiodiumæ in-
amia: iuſte enim et ſuo viuẽtes ſubditi boni ſaltẽ
timerẽt:vt dños diligerẽt vt patres colerẽt vt ſctos
ſicut fecerũt illi quibꝰ ſcribit apls Gał iiij. Si fieri
inquit poſſet oculos veſtros eruiſſetis 2 ædiſſet: mi
hi:qꝛ eos non grauauit:collectas vel mnnera ab eis
recipiẽdo.Sed hodie ecõuerſo tãtũ collect ⁊ mune
ribus a ſuperiorihus grauantur: ꝙ potius illoꝑ eru
erunt oculos ſi poſſent:quia iudices eius quaſi lupi
veſpere non relinquebant:Soph.iij ¶ Secunga ẽ
ſuſpenſio ⁊ reſtitutio:⁊ in caſu irregularitas:ſicut pʒ
li.vj.væ ſentẽtia ⁊ re iudicata.c.cum eterni tribunaſ.
vbi habetur ꝙ quicunq; index eccleſiaſticus:ant eti
am delegatus cõtra cõſcientiam ⁊ cõtra iuſticiam in
grauamen alterius partis in iudicio: quicq; fecerit
per gratiam vel ſordes executõne officij per annum
ſe nou erit ſuſpenſum:et ad extimatõn em litis parti
quam leſerat nibilominus cõdemnãdus. Grivo du⸗
rante ſuſpen ſione diuinis ſe ingeſſerit irrigularita⸗
tis laqueo ſeinuoluit:a quo ñniſi per ſummũ ponti
ficem poterit liberari:hec ibi.¶ tum vᷣo ad hoc
dicit ꝙ tenetur ad eſtimatõnem litis ⁊c. Mota q;
indey ordinarius:vel aſſeſſor volo/vel ignorãtia/ſeu
impꝛudẽtia et negligentia:falſam ferẽtes ſentẽtiaʒ:
tenẽtur ad reſtitutõnem totius damni in foꝛo cõſci
entie parti leſe.C.væœpena iudicis qni male iudica⸗
uit.l.vltima in parte agit ad hoc: vælegatus vo non
tenetur niſi œ wolo:quia tales ſententie ex certa ſci⸗
ennia delegantis eſt ignarns:eius tamen aſſeſſo res?
conſiliarij obligantur:⁊ ipſe etiam ſinegligens fuitĩ
eligendo legiſperitos. ¶ Si vo inder munus acci⸗
pitvt bene iudicet:tenetur reſtituere tiqui vedit.Si
vult male:tenetur ei reſtitueꝛe quod accepit illiquẽ
dam nificanit pro illa acceptõne ſialiquem damni⸗
ficauit: nihilominus ad totum intereſſe obligatuꝛ
aliter dandum eſt pauperibo:anon illi qui turpiter
ædit.facit ad hoc decretum.j.q.j. Jubemus.Et aꝛ.
xvij.q.uij.ſi quis.¶ Tercia eſt turpis mors corpo⸗
ris:quam meretur ſpecialiter:vbi innocentem con⸗
cemnat:ſicut patet illis ſenibus:anieł.xiij.qui
ideo occiſi leguntur:quia innocentem condemnari
fecerunt:⁊a per legem talionis SReute.xix.vel vbi no⸗
centem liberant:qui poſtꝙᷓ eſt per falſos iudices vł
luratos/ſeu patrie ductores et malos homines libe⸗/
ratus furatur vel occidit. Exquo enim traditus fu⸗
it ad puniendum ſicut meruit ⁊ per ipſos punitõ im
peditur:audatioꝛq; fit in noſterum ad malefacien⸗
dum rationabiliter e malefactis ſuis reſponæbũt
ipſi:per quorum iniquam liberationem:⁊ procura⸗
tionem:⁊ ſuppoꝛtatõnem talia committant: cõmit
tẽdiq; ſumut andaciã.. MHoc eĩ nõ ſolũ hyſtoria oñ
ditur: qua fert viduã quandã cniuſdã mali: ⁊ ſuſpẽ⸗
dio digni:pꝛocuraſſe liberatõnem:qui poſt nouem

Arꝰ. vij
.xxxiiij.

xyxxv.

Exempl.

Exempl.

xxxvij.

Audicium humanum

occidit homines quo facto vidua infumata:⁊in ex/
caſi coꝛam iudice rapta inter alia cõtra illam oppo⸗
nebatur:ꝙ nonem homiĩes occidiſſet:ipᷣa vo hocne/
gante:accuſatõnem ſuam ꝑ hoc ꝓbabant:ꝙ ille no/
uem occidiſſet:quem ipᷣa liberari ꝓcurauit:cũ dignꝰ
eẽt moꝛte:quam ſi ſuſtinuiſſet:nullum poſtea occi⸗
diſſet:que ergo occaſionẽ damni vædit:damnũ etiaʒ
ædiſſe videbat᷑. Sicut eꝛgo ille qui talia committit
furti vel homicidij crimina dignus eſt moꝛte:ita taʒ
iudices qꝙ; adiutoꝛes:occaſione quoꝛum talia cõmit-
tit:a qui huiuſmodifactoꝛum cauſa ſunt: ſicut patʒ
P iura. J.xij. xx. Sed etiaʒ in ſignũ: ꝙ iuſticia ho 5
reqͥrit exemplum ſeu hyſtoꝛiam antiquoꝝ : in quib
magna viguit iuſticia adducit Tullius li. vj.ð cam
bice rege:qui quendam iudicem æ falſo cõuicto iu⸗
dicio excoꝛiari fecit ⁊ pellem extendi ſuper cathedꝛã
vbi filius qͥ ei ſucceſſit in officio ꝓ tribunosli vebuit
ſedere vt patris pellẽ videndo exemplum acciperet
T veritarxe ſe tenendi:nec malos liberãdi: nec bonos
cõdemnãdi voluntatem haberet. Addidit etiaʒ ſcri
pturam verſificatam dicens: Sex ſedens iſta in xex
inflexibilis ſta. Sit tibi lucerna:lux:lex: pelliſqʒ pa
terna. manibo reſeces munꝰ: ab aure preces. Si ſic
eſſet miniſtratũ falſis homibus maloꝛum ſuppoꝛ⸗
tatoꝛiba adiuto ribus ⁊ liberatoribo fidelem habe
remus patriam. Sed heu licet hoc in vita iſta cõtra
tales nõ exerceatur iudiciũ: quod tñ iuſte ſuſtinere
berẽt:ſicut pꝛedictis patet exemplis⁊ etiam cuiuſ

dam ſancti auctoritate adducta. 1 xij. xxxvij. vepẽ

ere et pꝛendere.ꝙ de capientibus wona ad malos li
berandum ſpecialiter verificatur:⁊ etiam legibb hu
manis ⁊ diuinis adductis F.iij.ar.vj.p totum ⁊c̃.cer
tiſſimũ q; in alio ſeculo multograuioꝛa ſuſtinebunt
iudicia ab ũllo qui dicit:diſperdam iudicem:Amos
ij. In ſignũ cuius SBañxiij illis malis iudicibo dixit
daniel:ecce angelus vmini accepta ſentẽtia.ſ.ĩ mor
te ſcindet te:dãdo bona tua exteriora:que ꝑ falſita/
tem collegiſti amicis:⁊ forte inimicis tuis:corpꝰver
mibo ⁊ aiam vemonibus.Audite hec iudices vumus

iſrael qui abbominamĩ iudicium: Mich.iij. et cogi⸗

tate quid tũc facietis reuoluẽtes quod dicit Iſa.et
habet. F. j.xl. WHec recoꝛdantes comparetis adin/
uicem:que ĩ baptiſmo pꝛomiſiſtis⁊ accepiſtis: ſicut
patet. F.iiij.xxvj.cum ſequẽtibus:⁊ que facitis ⁊ nõ
inuenietis concordiam inter pꝛomiſſa ⁊ facta ꝑ iſtũ
modum:ſicut in tercia parte ſpeculi hyſtorialis legi
tur ad ſui memoriam reduyxit Murina dyaconꝰ hy⸗
ſpidoꝛum falſum :ille nanq; dyaconus lintheamina

in quibo hyſpidoꝛus in baptiſmo inuolutus fuerat:

Exemp.

ſecum cuſtodiuit:æ fonte nãq; baptiſmi ipᷣm leua⸗

uerat.⁊ ꝙ tanto videbatur ſibi ꝙ fideiuſſor eius q/

dammodo fuit. vnde cum quadam die pꝛo tribuna/
li ſedẽs crudelia exercẽt:fideiuſſor illevidẽs ꝙ a rep

miſſione pro q̃ ad veũ ꝓ ipſo fideiuſſorem ſe fecerat/
Tclinaret lintheamina illa attalit:dicens: Iſta eſt
veſtis:qua xpᷣs in nuptijs ſuis te induit:iſtam cuſto
Diam cõtra te in die iudicij vbi nudus apparebis:ſi
cut ille dyaconus illum ad memoꝛiaʒ reduxit ò pꝛo⸗
miſſo facto ⁊ iudicio futuro:ita reducant ſeipᷣos co/
gitantes:ꝙ quomodo ſe aſpere haberẽt ad illũ:qͥ co
ram eis vacuus apparet:ita ille ſe habebit ad eos
vbi munera illoꝛum ipᷣos nõ iuuabunt: quieſt in x

iniquoꝛum hoĩm: Sap.xij. Mõ ⁊e iuram̃to qð indi⸗

ces pᷣſtant. M. viij.xxj.

Wgqdicijhumani. pri/

mo facienda eſt viuiſio. Secundo illiciti

iudicij oñdit᷑ cauſalitas.Tercio reprobatie.Oua:⸗
to remedia. Quĩto puipenſio. —ððð
Mitum ad pꝛimum: quoddam eſt iudicium lici⸗
tum:quoddam illicirum. Licituʒ vo aut ẽ v ſeipſo ĩ
confeſſione ſicut eger quodammodo ſe iudicat:dum
moꝛbi cãm gulam videlicet vel aliud vitiũiquo ce
linqn moꝛbũ incurrit:medico ruelat:Sicos iuſti
meditabit᷑ ſapĩam lingua eius loquetur iudicin:in
ps.xxxvj. Sic ſi nos ipioſmet iudicaremus nõ iudi⸗
cabimur.j.Coꝝ.xj.aut ve proximo in coꝛectõne:ſi⸗
cut iudiciũ v latronibo:ſic exaltarequi iudicas ter⸗
ram redde retributõnem ſuꝑbis: In pᷣs.cxuij. Quia
beati qui cuſtodiũt iudicium ⁊ faciũt iuſticiam ĩ oꝛ
temꝑe: In pſal.ſicut patʒ. YJ.ix.articulo.iiij.p totũ
Illicitum vᷣo vel eſt de oĩno occultis:que ꝑ vecretũ
cei iudicio ſunt reſeruãda.vj.q.j.ſi omnia.Sicut er⸗
go in iudicio forinſeco illicituʒ eſt iudicare incogni-
tũ vel ñ ſubiectũ:ita in iudicio quotidiane locutio/
nis. Talis contra oĩa iura officiũ iudicis celeſtis ſi⸗
bi vſurpat:quẽ repᷣhẽdit apls dicẽs:tu quis es:qͥ ali
nũ fᷣuũ iudicas: ſuo em̃ dno ſtat aut cadit: Ro.xiiij.
quaſi diceret:ipᷣe dñs ſuus:⁊ non tuſſcit vtrũ bonus
vel malus ſit:quia exquo occultum eſt ipᷣe ſtat vł ca
dit ideſt ipe noticiam habet ce ſtatu ſuo vtrum ſtet
ad dveum erectus:an cadat ad peccatũ ⁊ dyabolũ ꝓ⸗
ſtratus. Vel eſt e dubijs:vbi ſcʒ dubium eſt:qͥ ani⸗
mo fiant que æ ſui natura mala non ſunt nec prohi

bita:ſicut comedere bis in ſabbato:loqui cũ mulie⸗

re ⁊ huiuſmodi:hoc non ſolum ideo illicitum ẽ ĩ ma⸗
lam ꝓtem iudicare:quia rõnem quodãmodo habet
occulti ſicut pꝛedicta:̊ quia contra ſtatũ eſt ecclie:
ꝙ vult ꝙ ĩ melioꝛeʒz ꝑtem interpᷣtetur:in li.v.ecreta
lium ⁊æ re iur̃.ti.vlti.eſtote.⁊ contra vctrinã Pau⸗
li dicentis:qui manducat:non manducantẽ nõ iudi
cet: Ro.xiij.⁊ cãm reddit in hoc qð ſequitur:œenim
aſſumpſit illum ideſt fieri poteſt ꝙ ſit a co acceptũ
illuð in quo ipſuʒ iudicas. Nota de hac materia.E.
vij.x. Vlel quia ẽ e apparentib malis quoꝛum tam̃
iudiciũ ad tenon pertinet.Et ſic alicuius iudicis t᷑⸗
reni:cui videlicet ralis xelicti pertinet coꝛꝛectio tibi
vſurpas:qðd eſt repꝛobatum..vj.xxiiij. Vel ẽ ð ap⸗
parentibo bonis in quo erratur:plus attribuẽdo bo
nitatis qᷓ attribui veberet iudicando ditiores ⁊ me⸗
lius veſtitos meliores ⁊ ho noꝛabilioꝛes:ſicut ideo⸗
te:reliquias melius veauratas reputãt ſanctiores.
Cõtra q̊ͥs eſt exemplũ de Harlaam.H.iiij.xj.Et au
ctoritas Jacobi. .ix.ix. Si introier̃t ⁊c.⁊ xpᷣi actõ.
quo Yſa.xj. Mõn ᷣm viſionem oculoꝝ iudicabit
1c. tum ergo ad occultavel dubia:nolite ante
tpᷣs iudicare:quoaduſq; veniat dñs qui et illumina⸗
bit abſcõdita tenebꝛarum ⁊ manifeſtabit cõſilia cor
dium. j.Coꝝ.iiij.qꝛ tunc clara ſine periculo iudica⸗
re poterunt:quenũc occulta vel dubia iudicari non

poſffſunt. Siuinũ ergo iudicium ſibi vſurpat:qͥ inceꝛ-

ta vel dubia iudicat.ij.q.j.nomen pꝛeſbyteri.quia
ſolus veus nouit coꝛda.ij.q.v.conſuluiſti.¶ Etum
vo ad apparẽtiamala vel bona nolite ſᷣm faciẽ iudi
Zrg vo d.d in tali iudicio facilit᷑ errat᷑: ſic oñſũ ẽ
.ix.ix.
¶ BHuiuſmodi autem in iudicio erroris multiplex
inuenitur cauſa ex parte iudicantis. Quarum pri⸗
ma ad ſimilitudinem accipitur oculos habẽtis in⸗
firmos:vel cecutientes:ſeu exiſtentes in tenebris.
Primi nanq; ſpeculum nouum et oculos damni⸗-
ficare dicuntur viſos et videntes:ſic iſti viſa peruer

tunt. Becundi vo non bene iudicant inter

feodũ ⁊ pulchrũ:inter auꝝ ⁊ auricalcũ:int᷑ florenũ?
nariũ cupriuʒ: int canẽ euiũ cuſtodẽ:⁊ lupũ ouiũ
rapacem:ita nec iſti more febꝛicitantium: palatum

ſtatecigiunt ſient ölnpo gultats
Nounit et Allpe: gua ſicntlupns
gatop et nü dunminetſeguela tin
teronesi ouilipacificeetyulpesintt⸗
ſimmorruuſeponeret t morte enage
uscuz eualerintunt ſcut anrefuen
uo Deoner xvij. Jmnplus acpit yt
loluclcij:quiitota vita ſua ppterm
icceptoem quantu poſſibileeſt om
Iin wietpauper onertit udicia: cten
oiacceperür müerget uertenütl
i ppteroodtä pater ipſipopuli
iniizquäcdo mone appropinnarer
Na paceſuntteſtamentu concisinter
dciequasnuncjpanit ed goibus
ſeponicdinatnegnitergſedumii
Gdlegiogen mencscterfingens
cenetoculos ad dwumlenandd aunm
nlkn nictiſtuc ea Pomtrts ini
tno:ſed miereremel mn iudici di
lummtin pſel avin. Gemſedicit
ſaoſawus eſeinatplt ei Diligene
rulgeiudcotutinnii

mnebisihſehhutniſognicinie,
ocnonſolumigeillannöin,
teqnisfönem guoginoco habet
ignßquinconnaſtani ſtecche
z tem interßteturinlidag
Mrieſtotencontta dctnins d,
landucat nonmandncentngint⸗
mreddttinbocqoͤſeguitunvenin
iceſtfien poteſtyſita do eihti
Bludicas Hota vrebacmatenu .
Tapparennlo malis quonunnuf,
pemner Etſcallcnins ilhicst
talis wlich eminet onectlothi
nobatumn . nii Geleda⸗
qno enutunplusottnbuidobe
wberet indicando ditiores mne⸗
res 1honorabiliores:ſicuticto⸗
s Tanratus teputtſanctigni
glide Banlnan H i i) En
i Gimmdier nilent
nm Monem daulor uſie⸗
Andanlmn ilienlln
tofsoletll
ſn nſlitiſne
. nedlan ſe en onc /

aumntlucie
mdkenĩ ilin nn

liij.

JIudicium humanum

habentes infectum et moꝛe cecutientiũ:quos videli
cet amoꝛ/vel odium/ſeu timoꝛ/vel cupiditas exceca⸗
uit ſanctiſſimũ virum:qui diligentiam magnam de
ourum habet cuſtodiallupum vocant dicẽtes: quã⸗
w üloꝛum intrat ſocietatem:ꝙ lupus eſt in fabula:
illiuſq; tam perſonam ꝙᷓ cauſam atq; verba cõtem⸗
nunt. deo vicit ſcriptura Job. xij.q; iuſtus ẽ lam⸗
pas contempta apud cogitationes diuitum: quia ſi
cut lampas accenſa væ die clara contemnitur 7 par⸗
uipenditur: parumq; apparet in conſpectu illoꝛum
qui vnocte illius diligunt et affectant pꝛeſentiam
Ita iuſti interius lumen gratie accenſi: parue vel
nullius ſunt apparentie: immo paruipendũtur ab
illisqui licet in tenebꝛis ſint peccatoꝛum:quaſi die
tam mundialeʒ habent pꝛoſperitatis. Tales nanq;
die pꝛoſperitatis illoꝛum durante:ſolent mundi lu⸗
minaria. œ quibus ſaluatoꝛ. Vos eſtis lux mundi:
tam in quotidianis locutiõibus qᷓ in extrinſecis iu-
dicijs:lin curijs maloꝛum ſi aliud ꝙᷓ iuſticia interue-
nerit contemnere: quia neſcierunt videntem igno⸗
ranter iu dicium: Yla. xxviij. Nota. ſ. vj. xj. ¶Me⸗
ſcierunt inquit videntez:id eſt pꝛophetam vel quẽ⸗
cunq; iuſtum:id eſt ve rali nõ curauerunt:qui de die
pꝛelentis tm̃ gaudent pꝛoſperitatis: qui tamẽlumi
ne illo vficiente: moꝛtis nocte appꝛopinquãte lam
padum pꝛeſentia: et lucem et videntis conſiliuʒ ha⸗
bereaffectant et feſtinant dicentes. Intẽde iudicio
meo:in pſal.xxxiiij. Et ſcᷣm iudicium tuum viuifi⸗
ca me. Iterum in pſal.cxviij. ¶ Eſt ergo tam veta⸗
libus ꝙ; æ illoꝛum iudicijs et actuum diuerſitate qᷓ
tum ad facta que in pꝛoſperitate faciunt:etĩ aduer⸗
ſitate cupiunt.ſicut õ lupo qui tota vita ſua oues de
uoꝛauit. et væ vulpe: quia ſicut lupus ille qui ex ve⸗
natoꝝ et canũ ꝗ imminet ſequela timens/libẽter in
ter oues ĩ ouili pacifice:etvulpes inter gallinas qua
ſimoꝛtuã ſe poneret vt moꝛtẽ euaderẽt imminentez
quã cuʒ euaſerint ſunt ſicut ante fuerũt.ſicut ille de
quo Pꝛouer.xvij. Impius accipit vt puertat ſemi⸗
tas iudicij:quiĩ tota vita ſua ppter munen 1 pſona-
ri acceptoem quantũ poſſibile eſt ꝓ mũdi verecun⸗
dia vei et paupeꝝ ꝑuertit iudicia: exemplo Uitiar e
ly/qui acceperũut mũera et ꝑpuerterũt iudiciũ.j. Re.
viij.ꝓpter quod tã pater qᷓnpſi populi amilſerũt w⸗
miniu:quãdo moꝛtẽ appꝛopinquare videt rogat ꝗ
ad pacẽ ſunt teſtamentũ condẽs inter oues chꝛiſti
eccleſie:quas nunq; pauit.ſed quibus ſepius nocuit
ſe pom oꝛdinat nequiterq; ſe humiliandolĩmagnam
q; dilectionem mendaciter fingendo:manus ad cru
cem etoculos ad veum lenando cum ſuſpirijs et ge⸗
mitu nicit iſtud pſał. Mõ intres in iudiciũ cũ ſeruo
tuo:ſed miſerere mei ſᷣm iudiciũ diligentiũ nomen
tuum:in pſal. vinj. Seruũ ſe dicitſſed ſerotinũ: qᷣa
ſero ſeruus eſſe incipit vi. Liligere etiam ſe ſimulat
qui veracius dicere poſſet. Omnia hec ideo facio et
loquoꝛ:quia a iudicijs tuis timui:in pſal.xviij. No
ta. P. vij.articulo.xx. ¶ In quibus verbis et factis
nõ ſolum pꝛedictis beſtijs:ſed etiam pꝛoditoꝛibus ĩ

caſtro obſeſſis et latrombus et incredulisaſſimilan

tur.¶ Pꝛimũ patet:quia ſicut obſeſſi qᷓdis foꝛtiter
fendere ſe ſperant: aduerſarium aduerſarijq; ſer⸗
uos et milites vilipendunt verbis et factis eis pꝛo
poſſe nocent. Sed quando amplius ſe vefenderenõ
poſſunt:pulcre loquunt᷑ que pacis ſũt rogãtes. Sic
pꝛoditoꝛes vei cvæũ et milites ſuos in hac vita in iu⸗
Dicijs ſuis:ideo accipiẽt ꝓlixius iudiciũ: Mar. xij.
¶ Becundũ eriã pater:qꝛ ſicut latrones ad patibu
lu vncti ſacerdotũ petunt pꝛeces /ſuffragia atq; con
ſilia:quos pꝛius in nemoꝛe vel in vmibus ſpoliane
runt. Sic ille qui edificat cenacula ſua nõ ĩ iudicio:
Miere.xxij.led ex furtolrapinalet vſurisl et iniquita

te. ¶ Terciũ inſuꝑ patʒ:quia ſicut incteduli oculos
fidei habẽtes vebiles:q vadunt mercari vel venari
vel alio Auoni⸗ modo negociari:nõ libẽter viris ob
ulant eccleſiaſticis: ſicut nec Melyal chꝛiſto: nec la⸗
tro ad latrociniũ vadẽs:fideli nec lippos hñs ocłos
lumiĩ:nec libẽter eos in ſocietate ducunt. mMonnulli
nãq; marinarij libentius fecum in mari latrones iỹ
bonos ducerẽt religioſos: qꝛ ſicut increduli Iterra
euntes ad nũdinas libentius latronibus obuiarẽt
ꝙ ſacerdotibus pꝛo quibo eſtimarent ſe peius nego⸗
ciari:quibus etiam ſi qua eis illo die cõringerentin⸗
foꝛtunia attribuerẽt eo ꝙ eis obuiauerunt: ita et in
mari tempeſtates/et infoꝛtunia potius bonis q; ma⸗
lis quos ducunt attribuunt:illi qui nec recoꝛdabã
tur iudicioꝝ iuſtoꝝ: an. xiij. Mota. S. x.xij. ¶ In
gquibus inuenire poſſentꝙ illoꝝ pſperitas et ſa po
tius ex illoꝝ bonoꝝ cõtingit obuiatione ⸗ ſocietate!
ſicut patet ve ſodoma ⁊c.que ſubuerſioms ſubmer
ſionis euaſiſſet ꝑiculũ:ſi vecẽ bonos in ſocietate ſua
pabuiſſẽt:quã tñ ommiũ maloꝝ ſocietas/ nõ ſaluare
ſed porius perdere potuit:ita in ꝓpoſito. ¶ Omnes
tamen pꝛedicti qui terra mariq; ſeruoꝝ œi ſocieta⸗
teʒ:quia ipſi ſerui ſunt dyabolivitant et fugiunt in
tranſitu moꝛtis:quãdo ad mercationes vadunt ma
loꝛis ponderis et piculi:ad poꝛtumq; pꝛoperant pe-
riculoſioꝛem: libenter ſacerdotibus viriſq; quibuſ⸗
cunq; obuiarent eccleſiaſticis. Nora hic xe militeqͥ
poſuit vnũ ſacerdotẽ in cauea:alijſq; om̃ibus elimi⸗

natis:poſtea ſine ſacerdote obijt vt dignus erat. Et

mirabile eſt quipꝛius timuerunt peioꝛẽ habere foꝛ⸗
mãa:in moꝛte ſemelioꝛẽ ſperant foꝛtunã eis obuian⸗
. Bic ſe habuit ille quiin tota vita ſua vel maioꝛi
parte vite ſue:nec vei diligit ſocietatem necmanda
ta necſeruitium:qui anteq patiatur contumeliã iu⸗
dicium veſerit: Pꝛouer.xvij. ¶ In quibus om̃ibus
dum ſeruoꝛum vi fugiunt obniationem vel ſocieta⸗
tem: ſeruos ſe eſſe oſtendunt dya boli et inimicos vei
quando vo in moꝛtis neceſſitate ſeruos querũt vœi
ſe per illos veo reconciliari:ipſiuſq; ſe ſeruos fieri:li
cet tarde quodammodo velle oſtẽdut. Ged heu tm̃
in verbis ſanctis ſtabunt ad iudiciuʒ: Ecxẽi.xliij.
ecũda vo cauſa erroꝛis in iudicio tam quotidi
ane locutõis q alioꝝ iudicioꝝ tã in curia eccleſraſti
ca ꝙ; ſeculari accipitur et intelligit᷑ ad ſimilitudineʒ
videntis lignũ rectum p inoꝛdinatum mediũ:vtpu
ta ꝑ aquam que nõ eſt medium:ita bene ad viden⸗
dum diſpoſitum ſicut aer:vel ꝑ plura media quoꝛuʒ
vnũ eſt diſpoſitum alind non: ad viſi ligni rectitu⸗
oinem oſtendendam:ſicut patet aere⁊ aqua. In
iſtis em̃ caſibus lignum rectum videtur curuñũ:quia
mediũ ĩ vidẽdo incõgruũ illud mẽdacit᷑ curuũ facit
iudicari. Sic in pꝛopoſito:illi quijin iu dicijs ſuis ſo
loſmedio vtũtur incongruo.ſicut ira amoꝛe/ mune⸗
re/vel timoꝛe vel qui bono medio vtputa legis iu⸗
ſticie ĩ aliquo de pᷣqdictis medijs cũ bono cõiuncto et
copulato vtũt᷑ ĩ iudicijs rectũ curuũ iudicãt et ecõ-
uerſo:ſicut patʒ.C.xvij xxxvij. ¶ Ee em̃ ralia media
L iudicijs in vſu habent᷑ ex verbis o ſtendit pphete/ qͥ
ſub verbis vepterito factũ narrat de pñti: Mich.iij.
Pꝛincipes inquit eius ĩ muneribus iudicabãt. Sa⸗
cerdotes eius ĩ mercede wocebãt:et pꝓppeteeius ĩpe⸗
cunia diuinabãt:et ſuꝑ dñm non requieſcebant. Ex

quo vſu concludipoteſt ꝙ in vſu habent erronee iu
Dicare.I Odeo ſᷣm iura taliũ teſtioniũ vel iudiciuʒ

q medus talibus vucunt᷑ eſt ꝓhibitũ. In cuiſignĩ
dicit vecretalis li.ij.ti.ð teſtibus.c licet. Secũdo q ĩ

cauſa diuoꝛtij ad teſtificandũ nõ admittitur:niſi in

ret ſeilla e quibus agitur didiciſſe imp edimenta
ante litem motam ꝙ etiã illa audierũt ab antiquio

ribus ſuis et fidedignis:et nõ ab infamibo vel ſuſpe⸗

vj.

vij.

Exem.

ix.

Judicium humanum

ctis et leuibus pſonis.cuius ſtatuti cã eſt: qͥ ſi aſſe⸗
rat ſe tm̃ poſt litẽ motam cauſas didiciſſe:iura pꝛe⸗
ſumunt ꝙ munerea parte accepto:vel ira vel amo⸗
relvel timoꝛe ad inquirendũ et teſtificandũ induca
tur:et ſic talibus innitens medus falli faciliter poſ-
ſet. ¶ Qnare vo addit ꝙ a fidedignis addiſcereenzʒ
opoꝛtuit. cguſa ẽ:qꝛ leuiũ et infamiũ pſonarũverba
minus ſunt credibilia:nec exi lis ad ven et certũ ꝓ⸗
cedi poteſt reſtimoniũ vel iudiciũ. Sicnt hec xcre⸗
talis inſufficiens reputat teſtimoniũ ſeu indicium:
quod ex talibus pꝛocedit medijs in cauſa diuoꝛtij
conſanguinitatis: ita neceſſe eſt ĩalia reputare cau⸗
ſa ſeu iudicio vel teſtimonio quocũq;. ¶ Ged ſpecia
liter invltima pꝛedicte cretalis parte delinquunt
qui alios indicando maloꝛum vel leuiũ vel grauiuʒ
ſeu puerſoꝛum adducunt teſtimonia dicẽtes: qꝙ a ta
libus audierunt:nõ ſolum ab vno ſed a multitudie
quod licet verũ ſit:nõ tamẽ ꝓilloꝛũ ſufficit iudicio
plurimoꝝ auditus:quia ſi clamoꝛ populi vel etiam
grauium: ſed peruerſaruʒ pſonarũ excuſaret væ alio
mala narrante vel iudicante patet ꝙ excuſatus eſ⸗
ſet:qui diceret chꝛiſtũ voꝛatoꝛem vini.Et Jahan/
nẽ baptiſtam vemoniũ habere:quia et alij hoc dixe
runt.ſicut patet Lu.vij.vel etiam ſi quis dicat chꝛi:
ſtum emoniũ habere:quia hoc alij dixerunt: Joh.
viij.vel ꝙ malus ſit:quia hoc alij dixerunt: Jo.vij.
vel qui eriã dignũ et reũ eũ eſſe moꝛte clamãt cũ to⸗
ta multitudine:qꝛ teſte Aath.xxvij.dicũt oẽs cru⸗
cifigat. In his om̃ibus exem plis:magna patet ratõ
pᷣcepti diuini Ero.xxiij.dicẽtis:nõ ſequaris turbaʒ
ad faciendũ malũ:nec in iudicio plurunoꝝ acquie-
ſces ſentẽtie vt a vero uies. Exquibus omnibus
oſtenditur ꝙ pater noſter qui pꝛedicauit vox ppłij
vox ei:neſciuit om nia:nõ ſolum quia contra legeʒ
fecit i vt pꝛedictum eſt:ſed quia etiam contra le⸗
gem fecit ciuilem:quaʒ ignoꝛare non debuit Codi⸗
ce li.ix.ti.d penis.l.vecurionum.vbi habetur ꝙ po⸗
pulus clamanit:ꝙ vcurionũ ſilij æbẽnt toꝛqueri:
ſicut alij vel beſtijs ſubuici. Imperatoꝛes vo cõtra⸗
dixerunt dicẽtes:q vane voces populinon ſunt au/
diende:nec eoꝛum voci credi opoꝛtet quãdo aut no⸗
xium criminis abſolui:aut innocentẽ cõdemnari de
ſiderarunt. hec ibi. Gloſa ibidẽ dicit ꝙ ſi pylatꝰma
le fecit:qꝛ iheſũ tenuit: Barrabã dimiſit. Cũ q̊ tã
clamoꝛ orſe Butatſeranele irrõnabilis ſit
nõ ꝓlus rõnis ha buiſſe videt᷑ ꝓ tanto pater ille coꝛ-
nutus qᷓ; pdicti iudeivel ppłus ille:vel etiã qᷓ ille qui
ſuꝑ vnũ miſerũ ad carcerẽ vel patibulũ ductũ cla⸗
mauit.et clamoꝛis cauſam interrogatus reſpondit
qꝛ alij clam auerunt moꝛe canũ quipcuſſum ꝑſequũ
tur. ¶ Talibus em̃ medijs iudicatus dicere poteſt
iſtud Yob. xxxiiij. In iudicando em̃ me mendaciuʒ
eſt. ¶ Cercia cauſa quare ſepe humanũ fallitur iu/
diciũ:ẽ peſſima nõnulloꝛũ conſuetudo:ex qua freq̃n
ter ↄtingit ꝙ licet quis multas bonas habeat cõdi⸗
tiones:ppter tñ vnã malã omnes alie quaſi obliui⸗
onitradunt᷑:vel plus ad malã qᷓ; ad bonã ĩ quotidi⸗
ana locutõe linguã ſuã applicãt. ¶ Et qꝛ hec apud
eos eſt antiqua conſuetudo ſuꝑ omnẽ contra cõſue/
tudinẽ illã wcentẽ noua in oꝛe latrãt canũ.⁊e quib
Caſſyodoꝛus. Canũ inquit natura eſt:vt nouis ho
minibus nõ acquieſcãt d eos latratibus arceant.
Muia igitur chꝛiſtus mandatũ nouuʒ vædit nobis:
Pherid. M ei nec illis qui noua wcẽt acquieſcunt
ꝛ?d ferociſſimis eos circũdant latratibus:canes un-
pudẽtifſimi Iſa.lvj.Qui dicere pñt.circũd ederũt
me canes multi:ĩ pſal.qui moꝛe canuʒ equaliter ſuꝑ
omnes extraneos:tam ſuꝑ ioꝛes vſq; ad papã inclu⸗
ſiue:qᷓ cardinales latrant:qꝛ ignoti ſunt tam ipſi qᷓ
opera illoꝛum.cõtra vecretũ quod dicit: facta pa⸗

pea ſolo veo iudicãtur.ix.q.iij.facta.Et ſatis ad li⸗
t. rã ĩ hoccaſu moꝛẽ ſequũt canũ:qꝛ ſicut canes:ideo
lat. et. q; igneꝛ it illos ſuꝑ quos latrãt:quoꝝ ſi ha⸗
berent noticiã nõ latrarent.ita iſti ſi multoꝛũ quos
iudicãt intẽtões:et oꝑa ſcirẽt nequaqᷓᷓ eos iudicarẽt
Cauete ergo:qꝛ quecũq; indicaueritis in vos redũ
dabit. ij. Paralip.xix.¶ Quarta cauſa et vltima q̃
in omi us pꝛedictis eſt cauſa cauſaꝑ:quare ſepe hu⸗
manũ fallitur iudicium: ꝓpꝛia iudicantis eſt falſi
tas et malicia qua infecti ſunt: ſicut vas infectum⸗
unmundũ:in quo oẽs liquoꝛes quantũcunq; pcioſi
ſoꝛdidant᷑:ita tales falſi t iudicio foꝛinſeco vł cetra
ctoꝛes ĩ quotidiana locutõe:quoꝛũ quilibet bona in
mala ↄuertẽs inſidiat᷑:ct in electis ſuis panit macu⸗
lã:Ecẽi.vj. ¶ Cuius rei cauſa ẽ:qꝛ ipſi tales ſũt:ex
quo accidit q; ſicut latro omnes vocat latrones:ita
malus oẽs ſuſpicat᷑ et iudicat malos.Viñ Cxry.ſuꝑ
Aſath. Difficile ſuſpicat᷑ aliquẽ malũ qͥ bonus eſt.
Et ecõuerſo foꝛnicatoꝛ nemmnẽ ſuſpicat᷑ caſtuʒ.nec
ſuꝑbus quẽqᷓ; ſuſpicatur humilẽ. Sic inqͥt qui nõ ẽ
ſacerdos ei:neminẽ ſuſpicat᷑ ſacerdoteʒ xi. mmo
ſᷣm HBerñ.in quodam ſermone. Qui pauꝑes abie⸗
ctũ te reputant:ſi diues ambitioſũ et auarũ.ſi affa⸗
bilis diſſolutũ.ſi pᷣdicatoꝛ vel wctoꝛ humani hono⸗
ris vel fauoꝛis queſitoꝛẽ. ſi tacẽs inutilẽ hypocritaʒ
ſi comedẽs voꝛatoꝛẽ.Et cã eſt:qꝛ ipi mali ſunt ſicut
oſtenſũ eſt. E. vij.arti.vj. ¶ Mõ eſtergo v eoꝝ iudi
cijs multũ curanduʒ qꝛ ipſi maliſunt qui iudicant.
Vñ Geneca de remedijs foꝛtuitoꝝ. Male ve teopi⸗
nant᷑ homĩes:ſed mali quibus ſq; dyabolus ſuadet
multos opinari malos:vt eoꝝ exẽplo audacioꝛes fi/
ant ad malũ ꝑppetrãdũ.ſequit᷑i Seneca.Si ſcipiovł
alter ſapiẽs h̊ loqueret᷑ mouerer ſi h̊ iudicio facerẽt
nũc vo moꝛbo faciũt:ex quo moꝛbo peiꝰ eis accidit
qᷓ; ebꝛietatis laboꝛãtibus moꝛbo/qꝛ ipᷣꝓ vna duos
eſtimare dicũt. Iſti vo ꝓ vno malo/totã vnã multi
tudinẽ vel religionẽ malã eſſe iudicãt:qꝛ ipᷣe talis ẽ
ſicut patet ꝓ Senecã.A.xxvij.xxj.Omi gᷓ ſic iudicã⸗
ti loquit᷑ apłus Ro. ij.dicẽs. Inexcuſabilis es o hõ
oĩs qui iudicasſĩ quo modo alteꝝ iudicas teipᷣm cõ
cinas. Nã ⁊ loquela tua manitfeſtũ te facit:Mat.
xxv. Cui ab illo audiente dici poteſt. Exoꝛe tuo te
iudico ſerue nequã:Lu.xix.
Contra vo pꝛedictoꝛum iudicum iudicia:et ſpe⸗
cialiter contra illos le quibus in vltima parte pꝛe⸗
dicti articuli dictũ eſt:q videlicʒ pꝛo vno malo om
nes tales eſtimant vel ſaltem eis conſentientes: pꝛo
pter quos omnes abhominãtur. ¶ Sũt pꝛimo lan⸗
dabilia facta tam iudeoꝛũ qᷓ ſaracenoꝛũ. Secundo
naturalis ratio etexempla. Tercio wctrina ſancto
rũ ⁊ totius creature ?⁊ ſacre ſcripture ꝓceſſus ⁊ leges
ciuiles.Quarto actões et ſanctiones vi:omnia em̃
iudicia illoꝛũ repꝛobant:et peruerſa eſſe oſtendunt.
Pꝛimũ patet Juõ.xx. vbi illis degabaa peccanti
bus filij ifrahel ſm̃modo malefactoꝛes ad pumiẽduʒ
etebãt dicentes. Lradite nobis flagitioſos ve ga⸗
aa vt moꝛiant᷑.nec alijs nocuiſſent niſi illis auxiliñũ
pᷣbuiſſẽt. Saraceni etiã Juð.xv.ſolũ SGamſonẽ pe⸗
tebãt:⁊ ipſo ſolo et nõ ł fratribus ſuis ſe vindica/
rent. Iſtis ergoſppeioꝛes ſũt quidã xpᷣiani:otra ques
viri niniuite ſurgẽt ĩ iudicio:Lu.xj.¶ Scom etiam
patet ꝙ; contra naturalẽ ratõnem et exem plũ eſt:q;
totus cumulus palea eſtimetur:quia ðᷣ illo palea vi
ſa eſt exire:vel ꝙ nihil in camino vel coquina eẽ eſti
metur niſi fumus:quia fumũ inde vidẽt erire/vel ꝙ;
totũ granũ lolliũ opinentur.quia granũ lolli in eo
inuemunt vel ʒiʒanie/vel ꝙ omnes denarij in ciſtavł
burſa falſi dicantur:qꝛ vnus falſus inter eos inueni
tur:vel oẽs cantoꝛes ſint mali:quia vnus talis in⸗
ter eos diſcoꝛdat.vel ꝙ om̃s apoſtoliſunt indas:qᷣa

j.

tales
Hzonne nnnn
nuitqugiti inquitaltermo ta

8 cE marunoentfanes cjetiin dictt
nieſitningeudtaſiS
cactuoſtenolter pceſin Vug in qua
hecilltrchhtratales cigir auion
ſeroabhominabantur pꝛopter vnnz
cnmcõmiſit a wmno ſna ſenlbit tame
lainad Vlincentii wnatiſti ſint pa
Nitxlxh. quontülibet Cuius tenoꝛtt
lunlicet vigilet diſcplina wmus mee⸗
rerhommines pino:necmihiarrogart
ſs mea melloꝛ ſit i archa Nor: vbit
Mies nus repꝛobo mmuetus aut melie
bubecidictii Eijſce anclllzr filĩe
Nſtqj wnus Ilaacclo duobo genis
Cbdler, Eſirociddadn ſingliate
charitativeſrecor did d galteltis
mmmed ernd do ſeruire cepeſicut din
ſum meliozes gaiimonaſteris pit⸗
heiortserptuse aii monaſtend de
Nͦſlicpicns Aug derdis
lackentumger gipturari ougines
Nomnis acinetdintsfalſan
1 pbonis et malis ſinubegnun.
onliucicnrentur velyituperarent

Cerentur eopter malonumn ſoa
ſüisintnſann tentdnen

ſam nj (⸗ g
ig e ginatſit miin⸗
enechafhrkulnp Aaled roni
nalubuoſad fabalioſini
naloa ſttpgigldancgcihießf⸗
niciͦſegniti Genen Biſchirf
Anerei monerenſiinciciofacerif
dcllt erno ndibope eb acit
Mrͤtus norho eißip nn ⸗
Nſti op mo nulo toti nimin
oninoli eſeiuccit ͤetllii
neri Ayij m Ofig ſtincici
ſo ij dicis Meranſabllis ohi
uo mogo alter iudlegs teiini
nela uo monifeſtu tefacit. Aet.
Miente dicipoteſt. Exoꝛe tnott
iaorum iudicum indichnetſh⸗
d quibus in ltna partepn
jeſte idttigheo momalen
velſaltem eis onſenttentneni
hommnim (Bitpinte⸗
iuderi larachoi. eann
teranpls ftud htiiuſii-
nergrſnnun ſier n
azasctſinctie unannun
cleroefeoſtndnt
ꝛobantit oen, unt
tiiliguhuuic⸗
n iamm,, , linij
inogo nulc ritaſos vgl
tenohis toln e⸗
udten iilsauri
lisnon ci gmmſne /⸗
ni sſnsſeſindi⸗

riij.

Judicium humanum

vnus talis inter eos inuentus fuit/vel ꝙ ipſi omnes
conditiones habeant effectiuas:et vicioſas:qꝛ vnazʒ
tal em habent conditionem/vel ꝙ in eis omnia mẽ⸗
bꝛa ſint leſa et infirma:quia vnum ẽ tale:vel ꝙ fons
dicatur calidusi vel tepidus ſeu inſipidus / vel tur⸗
bulentus:quia riuulus w illo veniens et multuʒ di
ſtans talis eſt conditionis:immo peiꝰ. econuerſo di⸗
citur:quia fons ille recens eſt et clarus: et q inſipi⸗
Ditatem illam a terra traxit per quam tranſiuit: vel
ꝙ omnes oues moꝛbidas iudicent:quia vnam taleʒ
inueniunt. ſed potius econuerſo paſtoꝛ bonus oueʒ
infirmã a ſana diſcernit:eiq; et non ſane medicamẽ⸗
ta impomt dicens. Judico inter pecꝰet pecus:Eʒe⸗

chi.xxxiiij. ¶ Nec etiam ipſi:qui omnes xe vna con⸗

gregatione tales iudicant:quia vnum talem vident

concederent ꝙ omnes v ſtatu ſuovel arte mali e᷑nt

quia vnus inter eos talis inuenitur. Oni em̃ vxoꝛa⸗
tiſunt vel vxoꝛate nõ iudicant omnes adulteros vł
a dulteras: quia vnum vel vnam talem audierunt.
nec milites: omnes milites concedunt vel iudicant
eſſe pꝛoditoꝛes:quia aliquando vnus vel plures ve
ſtatu illo inuenti ſunt tales. Patet ergo ꝙ cõgrue re
ſpondit religioſus cuid am militi querenti: an om-
nes eſſent tales qualis illequi rarce tale nephas cõ
miſit.Cui ille.Eſtis vos omnes pꝛoditoꝛes:q̃re in⸗
quit queritis:qꝛ inquit alter mõ tarde ĩ tali ciuita⸗
te ꝓ ꝓditõe fuit quidã miles tractus w oꝛdine mili⸗

tie veſtre.ſi dixeritis ꝙ; nõ:quare q̊ aliter v alijs iu⸗

dicatis q;ᷓ de vobiſipᷣis.Om nia iſta exempla tã in fa
ctis et naturis eytraneis ꝙᷓ etiã in dictis et factis p/⸗
pꝛijs oſtẽdũt ꝙ nõ recte iudicaſtis:Sap.vj. ¶ Ter⸗
cia etiã oſtendit ex ꝓceſſu Aug.in quadã epla quaʒ
ſpecialiter contra tales edidit:qui omnes de mona⸗

ſterio abbominabantur pꝛopter vnuʒ qui turpefa⸗

ctum cõmiſit æ wmo ſua.ſcribit tamen illaʒ epiſto
lam ad Tlincentiũ wonatiſtã.ſicut patet in vcreto
diſt. xlvij.quantũlibet.Cuius tenoꝛ talis eſt. quan
tum licet vigilet diſciplina wmus mee homo ſum ⸗
inter homines viuo:nec mihiarrogare audeo:vt ᷣ
mus mea melioꝛ ſit iᷓ archa Moe: vbi tñ inter octo
hoĩes vnus repꝛobo inuẽtus ẽ aut melioꝛ ſit qᷓ wom⸗
abꝛahe cui dictũ ẽ. Eijce ancillã⁊ filiũ eiꝰ.aut m eli
oꝛ ſit qᷓ wmus ſaac:cuið duobo gemiĩs dictũ ẽ. Ja
cob dilexi:Eſan odio hahni. ſimpliciter aũt fateoꝛ
charitati veſtre coꝛã dño veo qui teſtis eſt ſuꝑ ani⸗
mã meã.exquo cæo ſeruire cepi:ſicut difficile exptus
ſum melioꝛes q qui ĩ monaſterijs ꝓfecerũt: ita non
peioꝛes exptus q; quiĩ monaſterio fecerũt. hec ille
Mõ ſolũ ex pdictis Aug. verbis:verũetiam ex to⸗
ta creatura et ſcripturaru oꝛigine a pꝛincipio mun⸗
Di om nis ſocietas:et mus ſeu familia inneni mi⸗
xta v bonis et malis ſimuł:a ꝙ nunq fuit iuſtume
boni iudicarentur vel vituperarentur: vel minꝰ oi⸗
ligerentur pꝛopter maloꝛum ſocietateʒ: immo plus
potius ſunt diligendi et honoꝛandi ſicut multis ex
emplis oſtenſum eſt. G. C. xiij.iiij. Adam duos fili
os habuit.quoꝝ vnus Cayn peſſimus Abel fratreʒ
ſuũ occidit: quis nõ diceret᷑ inſanire ſi odio haberet
abel bonũ ꝓpter fratrẽ ſuũ malũ:vel qͥs poſſſ eſſe po
tẽtioꝛ vel virtuoſioꝛ ad euſtodiã ſue religiõis:vel ᷣ
mus quaʒ adã a vo in padiſo foꝛmarus: nec tñ ipſe
cuſtodire wmũ ſuã ſciuit/ quin inter duos vnus eẽt
malus.hoc ̊ factũ in illo cogitãtes quã materiã ha
bent vituperãdi pꝛelatũ:qui nec eſt ita ſapiens nec
foꝛtis vel potensſicut ipſe qui etiã plurimos habet
ſub ſelſi vnus dæ illis malus inueniat᷑.aut quã mate
niã habẽt loqni cõtra illos qui ve cõditõeſunt abel
qꝛ frẽʒ bñt Cayndẽ dici põt œ archa Moe⁊ de fi
lijs eius.et womo abꝛahe et filijs eius:quoꝝ vnus
erat Yſaac bonꝰ:aliꝰeſau malus.⁊ de wmo Ioae et

J x.

filis eius: quoꝝ vnus Jacob electꝰj alter Eſau re⸗
pꝛobus fuit. Et e wmo dauid et filijs eiꝰ: int᷑ quos
q cõtra pa
trẽ et fratres rebellauit. Et w cetu electoꝝ p ſãctos
aplos. Ypi nãq; oꝛõnibo pmiſſis. vij elegerut: Acx.
V. quibus tamẽ vnus poſtmodũ Micolaus vide-
licet aduena antiochenus peſſimus effectus eſt hbe⸗

fuit ſalomõ ſapiẽs:et abſalon maledictꝰ:

reticus. Quibus vo cerera tã veteris qᷓ noni teſia⸗

mẽti xempla nõ ſufſiciũt ad talia dimitrenda iudi⸗

cia.exemplũi

habuit nõ ita elegit nec ita cuſtodiuit: quin illoꝛuʒ

Judas videlicet malus fuerit. QOuis q̊ ita cecipit᷑ ꝙ

i vel illo etxꝝ videlicet et paulum
cũ ceteris alijs vitupet vel odio habeat vel minꝰvi⸗

uluũ pᷣlatũ vel illos apłos
ligat:qꝛ Judã ſubditũ habuit xpᷣe: ⁊ apli ſociũ ⁊ fra
trẽ.ergo neca foꝛtioꝛi illũ qui in eligẽdo ⁊ cuſtodien
w mimus ſufficit et plures cuſtodire habet. vel illos
qui plures habẽt ſocios ⁊ fres.xe hoc ꝙ vnus illoꝝ ẽ
Judas. Iteꝝ quos oĩla pᷣicta nõ reuocãt a talibus
ludicijs exempla terrena:ſalrẽ illð reuocet celeſte ex
emplũ:videlicet clauſtri et religiõis ſanctiſſimetri⸗
nitatis in celo empireo: in quo inuẽti fuerũt angeli
boni et mali.nectñ boni vituperãdi ſunt ꝓppter ma⸗
los:qa ſicut inter angelos boni ſunt optim:et mali
creaturarũ peſſimi:ita inter viros religioſos ſen ec-
cleſiaſticos. Sicut ergo ve pdictis ſocietatibo vel re
lig ionibus nõ vituꝑatis bonos ꝓpter malos: ſicut
et nõ ceſpicitis in vobiſipᷣis oꝛnameta vel bona/ vel
carneʒ ipſam ꝛoptel purgamenta que emittit:nec
vinũ pꝛopter feces vel alia purgamenta que ſuperi⸗
us emittit. ĩmo illud plus appꝛeciatis:quia ſignum
boni vini eſt:quãdo ſe bene purgat: ee Rani coꝛru⸗
pti:quãdo ſe nõ bene purgat:ita nec oꝛdinẽ vel ſta⸗
tũ ſeu religionẽ quamcũq; ſcientes q illi qui illaʒ ſn
ſtinere nõ poſſunt:ſed ſua veſideria ſequentes exeũt!
vel alia ſcãdaloſa a pꝛeceptis religionis ſiue recedẽ⸗
tes cõmittũt purgamẽta ſunt illius ſtatus. quibus
emiſſis ſtatus ĩ ſe mũdioꝛ eſtet clarioꝛ et cõmenda/
bilioꝛ:ſicut oꝛdo apoſtoloꝝ et angelon: Juda et lu⸗
cifero eiectis. Et ſicut granũ palea eiecta: et cerui⸗
ſia et vinũ purgamẽtis eiectis.et melodia coꝛda vel
cãtoꝛe malo amotis. Mota. R. M. v. xxxiiij. cũ ſequẽ
tibus. ¶ Patet ergo ex pᷣdictis ꝙ; melio: modus ar
Foend vel iudicandi eſſet ecõnerſo et nõ ſic vt vide
icet oꝛdinẽ illũ potius melioꝛẽ et ſanctioꝛẽ iudica⸗
rent qui plures habet apoſtatas qᷓ ego. Sic argue⸗
bat rex ille nobilis quo habetur. S. vj.xxxiiij.⁊ra
tio nabiliter quidẽ:qꝛ ſicut nõ eſt verecundũ immo
laudabile in omni natura in qua eſt coꝛruptio ꝙ ſe
urget ſic cc. ¶ Bicut ergo illi gloꝛlani Pſtemqur⸗
bu mali diuidutur: ita illi materiã nõ hñt gliandi
ĩ quibus mali impune ꝓmittunt᷑:v quib nõ opoꝛ⸗
tet ꝙ exeãt ad malũ ppetrandũ:qꝛ et inter illos hoc
facere poſſunt.Et quare ab illis apoſtatarẽt vel il/
loꝝ dimitterẽt habitũ:in ter quos apoſtaſia ab obe
diẽtia/et cõtinentia/et paupꝑtatel etiã ſub ipᷣo habi⸗
tu diſſimulat᷑. In illis ergo vbi nullꝰ exit plures ſũt
Sed in illis quibus multi exeunt meliòꝛes ſunr.
ſicut ſi vnus filius alicuius patriſfamilias malꝰ mo
riatur/paucioꝛes quidem filios habet ſed non peio
res. Juſtum ergo iudicium iudicate: Joh.vij. Mo
nea Sſnn er ericſtel, ſequentibus. ¶ Quartũ
inſuper patet tam in factis wi ꝙᷓ in factis et dictis vᷣ
Sodoma.vbi perdere noluit iuſtum cuʒ impijs im/
mo iuſtum liberauit Loth:ſcilicet antec; alios iudi
caret:ĩmo et ſegoꝛ cũ ciuibus ſuis ꝓpter eius moꝛam
cuʒ illis ſaluauit:eñ.xix. In quo oſtendit ma li

pſius accipiant ſanctiſſime religionis
chꝛiſti. Quis em̃ pꝛelatus chꝛiſto:et que religio ce⸗
tui apoſtoloꝝ ſanctioꝛ eſſe poſſetlet tñ ipſe illos pau
cos quos ĩ clauſtro ⁊ religione ſua ab ipſoq; electos

xiiij.

xv.

.210

xvij.

Art.iiij.
xviij.

xiy.

Judicium humanum

pter bonos ſunt tolerandi: et non boni ꝓpterma/
1e lapidandi. Hancetiam ſententia m et iudicium
cædit in Eʒechieli dicens. Pater nõ poꝛtabit iniqͥ⸗
tatem filij: nec econuerſo:nec cõmunitas iniquita⸗
tem perſone:ſedvnuſquiſq; ĩ peccato ſuo ꝓpꝛio mo⸗
rietur.ſicut patet Eʒe ch.iij.Et vnuſquiſq; onus ſu
um poꝛtabit: ad Gal. vj. Et ſcõᷣm regulaʒ luris li.
vj. Delictũ perſone non væbet in damnũ eccleſie re-
dudare. Et ſumitur hec regula ex verbis beati Gꝛe
go.in vecreto.xvj.q.vj Oi epiſcopum. Sed qui vos
conturbat: poꝛtabit iudicium ſuum quicunq; eſt il⸗
le:Gałv.i¶ Qui omnibus pꝛedictis a talibus non
retrahuntur iudicijs:quare non eadem pꝛomptitu
dine et facilitate non iudicant omnes bonos:q; vnũ
vident vel intelligũt bonũ/ſicut faciũt ecõuerſo.eſti
mo ꝙ cauſa pᷣtacta ſit:qꝛ ipi mali ſunt. Vel ſi omni/
no odio hie volũt omnes ꝓptervnũ malũ:quareno
odit dyabolũ et opꝑa eius:⁊ talia iudicia vtractona
⁊apꝑtos dvaboli ſeruos:ĩ quibus omia vel ſaltẽ plu⸗
ra ſunt mala.vel quare oio nõ hñt ſeipſos:in quibo
aliqua inueniũt mala.vel ſi plures pauꝑes ve curijs
ſuis vel amicis ſuis excludũt vel eijciũt ꝓpter factũ
vnius vel ↄuoꝝ:qre nõ eijciũt totũ granũ de grãgia
ſua:qꝛ vnũ inuemunt putridũ:vel torã pecuniã ð ci
ſta:qꝛ vnũ venariũ inueniũt falſũ: vł totũ ſanguinẽ
æ coꝛpelqꝛ aliqua poꝛtio eius ẽ coꝛrupta.qð tñ nõ
faciũt/ſed ſolũ coꝛruptũ ꝓ poſſe eijciũt.vel qre om̃es
nõ excutiũt ventes ꝓpter vnũ malũ.vł quare oẽs nõ

amputãt digitos/qꝛ vnus infirmat᷑:vel quare dele⸗

tania et coꝛdibus ſuis non velent Petꝝ ꝓpter iudã
Nora contra tales. R. M. v.xviij Ged qui occa-
ſiones querũt faciles inueniũt/quibus cõuenit pꝛo⸗
uerbiũ quo gallice dicitur. Qui vult canẽ ſuũ occi
Tere furiã ei imponit. Zimeant tñ omnes tales:qͥa
in hoc ꝙ omnes ꝓpter vnũ malos iudicãt veũ info⸗
mãt:qnõ ꝓ vno malo facto quod in eis inuenit totũ
tale reputabit:et pꝛo tali iudicabit:qꝛ et hoc ipᷣe ꝓ/
mittit dicẽs.Eodẽ indicio quo iudicatis iudicabi⸗
mĩ:AMath. vij.ſicut patet.E.iij xlvij.
Cõtra hunc ſᷓ timoꝛẽ neceſſe eſtremediũ quere⸗
retã ex parte iudicantis ꝙᷓ ex ꝑte iudicati.(¶ Ex pte
iudicãtis pꝛimo remediũ adhibere veberet: ipᷣmq; a
talibus retra here iudicijs:q foꝛte ille quem iudicat
apud vxũ penituit/et ſe coꝛrexit. in quo caſu nõ eſt li
citũ eũ iudicare: ſicut nec Paulũ vel Magdalenam
e iuuentutis velictis ⁊c.¶¶ Secundũ remedium ad
hoc nõ longe querat: ſed in ſeipſo palpet qᷓturpe ſit
illiqui moꝛtuũ habet optimũ amicũ ſuum in vomo
ſua:ex cuiusvita tota ſua pendebat pꝛomotio.Et ex
cuius moꝛte ſua pendet ꝑditio:et illum moꝛtuũ nõ
plangit ſed vadit extra:vt ſuper alterius moꝛteʒ la⸗
mẽtationes faciat.Sic qui aĩam pluribus peccatis
moꝛtuã habet:et alienã vno vłpluribus pctis moꝛ⸗
tuã:et nõ ſuã lamentat᷑ iudicãdo.ſic facere noluit il⸗
le.D.vj.xxv. Lercium remediũ exhibeat iudican
tis finis:ſeu finis cogitatio.duʒ em̃ quis ſub dyabo⸗
lo militat:nõ eſt ei multũ credendũ in his que dya⸗
bolus ſuadet et veus pꝛohibet: quia cõmune dictuʒ
eſt ꝙ quilibet ſacerdos reliquias ſanctiſui cõmẽdat
cui ſeruit. Mõ ergo eſt mirabile ſi ſerui dyaboli pec-
cata et peccatoꝛes dya boli cui ſeruiũt:reliqͥas ⁊ ſer⸗
uos ↄmendẽt:nec eſt eis ĩ hoc credendũ.qꝛ amoꝛ in⸗
oꝛdinatus eos ĩ indicio illo excecat et facit ꝙ cõtra
aſſerentẽ expugnãt.ſicut latro dũ in bonis ẽ:omneʒs
ei impon entẽ latrocinia et mala facta que diligit ex
pugnat:ergo tunc ei credendũ nõ eſt. Sed qñ iudi/
catus ad patibulũ ducit᷑ ⁊ œfectus ſuos miſericoꝛdi
am petendo clamat:tunc ei credendũ eſt:qꝛ frequẽ⸗
ter accidit ꝙ falſam appellatõem pꝛius factã tũc re
uocat conſda ductus:et veritatẽ tam eſe ꝙᷓ de oläs

fatetur. Sicnõnulli dyaboli ſerui:dvũ in bonis ſunt
ſeipſos extollunt: contra dicenteʒ; expugnant:ſeruos
dya boli tanqꝙ; cei ſui reliquias ⁊ peccata cõm endat
et vei ſeruos vituperant: ſed ad moꝛtem appꝛopin⸗
quantes omnia iudicia illa reuocant: aſſeretes ſe er
raſſe:quando dixerunt foꝛnicationẽ nõ eſſe peccatũ
vel quando diyerunt vel iudicauerunt malum bo⸗
num:et bonuʒ malũ: Jſa.v. Illa ergo cogitatõ nũc
habita ve cogitatione quam tunc habebunt: eos a
talibus reuocet iudicijs:quia ſi iudicia ſua vel cogi⸗
tationes ſuas referant ad ſtatum ĩ quo ſunt:iudicia
ſua incerta ſunt:ſicut latronis vt pꝛedictũ eſt: dũ in
bonis ſunt. Sed ſi referant ad finem certa ſunt. Be
atus ergo qui nõ iudicat ſemetipᷣm in eo quod ꝓbat

Ro.xiiij.ſed in eo quod cogitat.¶ Quarto eos a ta xx.

libus retrahat iudicijs cogitatio vehemẽs illius qͥ
iudicat᷑ te nptatio et etiã pſumptio:qꝙ talia vel ma⸗
ioꝛa frequẽter ſi illoꝝ tenerent locũ vel graduʒ:qð ĩ
exemplo videre et pᷣſumere poſſunt diſcipuli cuiuſ⸗
dam magiſtri pariſienſis.ve quo fertur ꝙ dicere ſo⸗
lebat magiſtro ſuo:q omnes epiſcopi francieſfuerũt
ceci:quia nihil magiſtro ſuo dabant:necipſum pꝛo⸗
mouebant:qui poſtmodũ ad talẽ digmiatẽ pꝛomo
tus magiſtruʒ ſuum nõ pꝛomouebat.Cui magiſter
poſtea cũ luminaribus in manu ſua accenſis:obuiã
veniẽſ:ei eandẽ impꝛoperabat cecitatẽiquã alijs im
pꝛoperare ſolebat: aſſerẽs ꝙ ideo ei lumiaria quaſi
cecutienti vepoꝛtaſſet:cui etiã incutere potuit illud
Ko.ij.Eadẽ em̃ agis que iudicas.d iſtud ꝓpo⸗
ſitũ loquit᷑ Gerñ.ſuꝑ Cañ.omeł xl.dicẽs. Noli iu⸗
dicare pꝛoximũ ſed magis excuſa:qð omnino diſſi⸗
mulatiõeʒ rei certitudo recuſat ſuade. Mihilominꝰ
tibipſi et dicito:vehemẽs fuit tẽptatõ: quid ð me il
la feciſſet ſi ſimilẽ inſme accepiſſet ptatẽ: Innuit em̃
HBern.qð etrrei frequẽter ꝓbat euẽtus: illi qui ali
os iudicãt eadẽ poſtmoduʒ agunt que pꝛius indica⸗
uerũt/vel cõſimilia ſeu peioꝛa.ſicut patet.iiij. Re.x.
qe JYehu rege iſrahel:qui Haallet ſacerdotes eiꝰ ve⸗
ſtruxit iudicãdo:ſed tamẽ ipᷣemet a vijs hieroboam
nõ receſſit:vitulos ſuos aureos adoꝛãdo:ita iſti ea⸗
em vel maioꝛa facerent ſi eandẽ haberent tempta/
tionẽ:vel occaſionẽ vel opoꝛtunitatẽ quã illipabu⸗
erunt quos iudicant. Inexcuſabilis es ergo o homo
qui iudicas: Ro.ij.¶ Ex parte vo iudicatoꝝ reme/
diũ adhiberi vebet vt occaſiones ⁊ cauſas qtũ poſſi
bile eſt retrahãt eos iudicandi ꝓpter ꝑicula ⁊ leges
tactas. Eiſ:vl porins em̃ quiliber niti vebet ſe ſpe⸗
culũ pulcrũ oſtendere:bene cõuerſando:in quo cete
riſuas tergãt maculas ꝙᷓ lignũ fumigans.ad cuius
aſpectũ oculiledant᷑ intuentiũ. Sanius nãq; eſttã
ꝙ ſe ꝙᷓ pꝛo alijs ꝙ; talis ſit:q' merito illo dicat᷑. vti
nã eſſem ita ſanctus ſicut ille eſt:qꝙᷓ ꝙ dicatur q; pa⸗
tria velvilla ſeu ſocietas eſt peioꝛ in q̃ habitat.Iſtã
nanq; temerarũ indicij fugaz wocere videt᷑ chꝛiſtus
Math. v.dicens. Quicunq; vult tecũ in iudicio cõ⸗
tendere:et tunicã tuaʒ tollere:id eſt ĩ factis tuis que
foꝛte licita ſunt apud te ſed nõ aꝑta:quo ad ꝓximuʒ
te iudicare vel damuificare vel ꝑſequi:dimitte ei et
palliũ. Palliuzʒ em̃ habitus exterioꝛ eſt interioꝛa ab
ſcondẽs:qð quidẽ dimittit᷑ q illi qui cũ indicat:vł
æ factis ſuis ſcandaliʒat᷑intentõem pꝛius abſcondi
tã mamfeſtat vt illũ a talibus auertat iudicijs vt xe
clinaret iudiciũ viri:Treñ.iij.

E ſiſilli iniqͥtatis iudices intantũ malicia pleni

ſint:q'ſiẽ phariſei ð optimis oꝑibo ſcãdaliʒani velit
nec illoꝝ aliq̃ poſſet rõe væclinare iudicia illa ꝑuipẽ
Dag Naͦ eis a bono veſiſtat exemplo ypᷣi:qui q tali
us a

d lr̃aʒ dixit.ſinite illos.ceci ſũtduces Ggeor *⁵. Stem.

emplo etiã hoĩs cuiuſdã:v quo in exemplis ↄtin
ꝙ vt hoĩm occurrentiũ et eum iudicantiũ ve hoc:q;

linnh et bli⸗
immniun cumabe⸗ i ſafiom

une, inin ſunn ctanbo⸗

img ll iſn ig fin n n
lt ſc ndchin in et
inganr, tonerelihein
nocoocche

4 lignn , terſilio:
c feens Lonſilum n.
ſentnckſlunecl at roc wtil

innnmie lt inubiga be

ſe Etſabcitrdem:
nanci inhocgg von 0
mntſeütaneonnn ae⸗ l
arteneiantho cnramus. e
Peſt Eidaciguci Febi
ſices eſſent altes l

AQui Ficuciani bliint bliue
Roner jj ¶Quia euena lſche
nenlicluinneſen mni
digaaboplbys n ceſſaent. gulen⸗
etppinq va diſpoſltionead lucrandi
o multhcvrat Nhoc quoc ſihi dici
Alnadceſareno facit licet forte in 5
goͤtane poſtludi ine wlon no incn
us gancii:ond obſtateg cantüͦet
illum habult luſoꝛem vict. Bicpen
nelijpopediſt lvij cqöad nos vo⸗
uereconuicia pditoꝛum: quo anus
certa tegula recedamuo. Koſa eñp.
quibns crcũdaturaaleos eſcer⸗
Onnibus rgo tolihus gauli ſegamn
heat ſententii aicies, Dromunom
hoinkicrant ab binnano derge neq
Onepeehenſibll ſinpplein bocin qno
ef Kop i. Anbusdanae
nnaaparatz ſunt Ariſoni indids

Elbinnrctpini ebit ſeggen

Gici diwin

) Mitei diſinaiſen dinn

ſeraleniiharm ot iiul
gisggeiniagg. 6Dalſtig do⸗
lſvo Caj dnekl dicis R il/
d magis erenſag omnino diſi,
tirndo recuſatſnade Rihilonis
Nebenisfuitriptato:gbicͤnei
Einmmeaceepiſet kati Innlltej.
nnan Meraunshilintl
oſtmooz agunt qvepꝛinstndtc⸗
laſeupeloun ſcye oter ij. Rey.
belegui Booletlocemores e? de
tami enera tii ieroboam
ſuos aurcos acoriconta iſtiea⸗
rentſieundehaberenttenpta⸗
velopoꝛtunttate qua lihabr⸗
t Iuerauſabllisese,goo hon
Erpane iudicatop fen
toccaſionts 1cauſis ſihn
utteniia ,
ius eñ ginbet nit Aher e⸗
leebenecönerſancoeinqoet
lschleni im gns dain
Eintuentii Saniis nihtfti
It intuentii Sant leic
nlisſti Ment) il, al

nr leeſte,iantur⸗
ſan lec nen g

lienutſuin in lrchuſfi

Cere fioc ce
giafttini iinc/

utrt lelngu ſtteliet
fanem e mh
umulli
hin⸗ jlincintn
ninnminhin nen
huinnnnmntutic
Diil minulin A
uinzond
Eenciurtuli,
Niſtranne gd

tirnilimind 4

Arꝰ. j.
I.

JIudicium diuinum

ipſe aſinauit et filium tenerum eum ſequi permiſit:
filium aſino impoſuit.ð quo cum iudicaret᷑: plus
filium quiagilis erat: et bene currere poterat: qᷓ ſe⸗
ipſum antiquum:et tebilem diligeret: ambo pedi⸗
taueruut: æ quo cum ab alijs iudicaretur occurren
tibus.ꝙ plus aſinum ſuum ſe vel filium ſuum di⸗
ligeret: pluſq; ei quieteʒ affectaret ambo aſinũ aſcẽ⸗
runt:v quo ci iudicarẽtur ꝙ tamparuũ animal
modo occiderent onere:ligatis aſini pedibus:ipſuʒ
ſuperlignũ inter ſe poꝛtauerunt. ð quo cũ inſani iu
dicaretur ait. Pꝛimo pater filio:fili exquo vides:
q̃cqͥd feceris iudicaberis ſicut ex auctoꝛitate Berñ.
oſtenſum eſt ſupꝛa. e. cx. Conſilium meum eſt. ta
lia paruipendas iudicia:et quo d vtilius elecſpe⸗
Feris facias:necꝗpf talia iudiciala bono ceſſes. de⸗

dari dicẽtis.ſi adhuc homĩbo placerẽ xpi ſeruus nõ
eſſẽ. Et ſubdit rõem:q̃re d inciege nõ eſt cu⸗
randũ.in hoc ꝙ bona opa iudicãdo ĩmalũ puertãt
qr neſciũt artẽ bonoꝝ opeꝝ: et e iudicijs illoꝝ qͥ ð
arteneſciit nõ curamus: potiꝰeos veridemꝰ: ſic in
ꝓpoſito.Et hocẽ quod ſequit᷑ Fabius inqᷣt ait. fe-
lices eſſent artes: ſi xæ eis Polr artifices iudicarent.
Qul q ſiciudicant᷑ bibãt:et obliuiſcant᷑ iudicioꝛũ:
Pꝛouer. xxxj. OQuia reuera ſi ſcirẽt ꝙ p talia ope
ra regnũ acquirere poſſent terrenũ: ꝓpter talia iu/
dicia ab opibus nõ ceſſarent. qui em eſt ĩ firma ſope
et ꝓpinqua diſpoſitione ad lucrandũ ludũ in ſcaco
nõ multũ curat væ hoc quod ſibi dicit hoc em̃ eum
a ludo ceſſare nõ facit:licet foꝛte in alio diſpliceat:
qn tamẽ poſt ludi finẽ wloꝛẽ nõ incutit:ſed ampli⸗
us gandiũ:qð nõ obſtãte ; cautũ et infeſtũ contra
illum habuit luſoꝛem vicit. Sic per vecretuʒ Coꝛ⸗
nelij pape diſt lvij.c q ad nos. vosnõ tebentmo
uere conuicia pditoꝛum: quo citius a via recta: et a
certa regula recedamus. Roſa em̃ pꝛopter ſpinarũ
quibus circũda tur aculeos creſcere non ceſſat. In
omnibus ergo talibus pauli ſequatur exempluʒ et
teneat ſententiã dicẽs. Mꝛo mĩmo mihi eſt vt a vo⸗
bis iudicer aut ab humano die:qꝛ neq; meipᷣm uidi
co repꝛehenſibilẽ.ſupple in hocin quo vos me iudi
rcatis.j. Coꝝ.iiij. Quibus durioꝛa parata ſunt iu⸗
Oicig:q parata ſunt væriſoꝛib- ludicia:Pꝛouer.xix.
Vv gquibus in capitulo patebit ſequenti. .
Wgicii diuini pꝛimo
oſtẽdet᷑ diſtinctõ ſeu diuiſio. Scõo gene⸗
. ralis et vltimi indicij rõ. Tercio ꝙ illud
erit bonis velectabile. Quarto ꝙ erit mal tribile ꝓ
pter multa. Quiĩto q̃lia adiutoꝛia ſeu remedia ſunt
anñ illud iudiciũ ꝓuidẽda:vt cũ venerit nõ tim eat.
¶itũ ad pꝛimũ diuinũ iudiciũ ẽ dupleyx. vnũ pti
chlãre:qð ſingularit᷑ quocũq; fit qñ moꝛit: ð quo
Dicet. ca.x moꝛtuis.Aliud generale:qð in fine erit
omib ſimul ↄgregatis. æ quo.j. Re.ij.dñs iudica⸗
bit fines terre. & quo tria ſüt ondẽda:añcedẽti alſcõ
comitãtiaſet ſequẽtia.¶¶ Etuʒ ad ancedẽtia dicit
Hiero. ſe inueniſſe ĩ annalibus hebꝛeoꝝ qͥndecim ſi
gna:quindeciʒ diebo pcedẽtibo oſtẽdẽda. j/ Pꝛimo
naq; die vt ibi habet᷑: mare ſeeriget quadragĩta cu⸗
bitis vltra montiũ altitudines in loco ſuo ſtans q;⸗
ſimurus. ¶ Scdo tantũ væſcẽdet ꝙ viy videri pote
rit. ¶ Tercio marine belueapparẽtes ſupꝛa mare
dabunt rugitus ſuos vſq; ad celum. Quarto ar⸗
Xbunt mare et aque.¶ Quito herbe et arboꝛes ro
Tem dabunt ſanguineum. Bexto ruent edificia.
Beptimo petre ad innicem collidẽtur. ¶ Geta⸗

uo erit generalis terremotus.¶ Mono equabitur

terra. ¶ Becimo exibunt homines e cauernis ſuis
et ibunt quaſi amentes: et non poterunt mutuo lo
qui. ¶ Undecimo ſurgent oſſa moꝛtuoꝛum:et ſta⸗
bunt ſupꝛa ſepulcra ſua. Buodecimo ſtelle cadẽt
Secimotercio moꝛientur homines vt cum moꝛ⸗
tuis reſurgant. Secimogqnarto ardebunt celuʒ ⁊
terra et aeris ſu perficies. Gecimoquinto fiet ce-
lum nonum etomnia renouabuntur: licet ſcriptu⸗
re ſancte de pꝛedictis ſignis mentionẽ nõ faciant dñ
tamen ſcripture contrania non ſint:rationabile vi⸗
etur ꝙ talia pꝛecedant ſigna terribilia anteindici
um terribile: ſicut pceſſerũt dulcia ante iudiciũ mi
ſericoꝛdie.ſicut patet.A. xiij.v.vt etiaʒ ſᷣim beatum
ꝛego. qui in cũctis delinquũt:vel cunctis pᷣdictis

Abutũtnr in cũctis terreant᷑ et pumant᷑. Bicit etiaʒ

ſanctus Thomas ſup. iiij. ſenten. diſt. xlvij. ꝙ iſtud
iudiciũ ignis pꝛecedet:iuxta illud pſal.xlix. Ignis ĩ

conſpectu eius exa rdeſcet: ſuꝑ omnes mõtes aſcẽ⸗

t:ſicut ↄqua diluuij ad purgandũ et eſtruenduʒ

om mia inqꝙᷓtum eſt inſtrumentum diuine iuſticie: ſi⸗

cut aqua diluuij:que vindicta ſicut tunc in aqua fa
cta fuit ad purgationem feditatis:que ex coloꝛe fu⸗
it introducta carnalis concupiſcentie: ita iteruʒ in
igne fiet ad purgationẽ peccatoꝝ que ex frigidita-
te cõtingunt:quã defectus introducit miſcᷣe et ca-
nitatis. In ſignuʒ cuiꝰ tota diſceptatio ve opibo erit
carltatis et miſcdie:vt indignos illos miſcpᷣia oſtẽ⸗
Dat:qui opꝑa nõ fecerũt miſcdie.de quibo verificat᷑ il
lud Jaco.ij. Judiciũ ſine miſcðᷣia ⁊c̃. Cõcomitã

tia ſeu ſimul cõcurrentia ſunt tẽpusjet locuslet vox

iudicis. Tẽpus vo chꝛiſtus diſcipulis indicare no
luit:ideo nõ eſt miꝝ ſi alijs ignotũ ſit. Aliqui tamẽ
certu computant tempus vſq; ad iudiciũ: allegan⸗
tes ꝓphetiam Dañ.xij.qui dicit. MHeatus qui expe⸗

ctat et peruenit ad dies mille trecentos trigintaqn

q;. Judeoꝛũ magiſtri hãc literã exponũt e meſſya
illoꝛum ꝑ huncmodum. Inter vos iudeos quiĩad⸗
uentu chꝛiſti vſolatõem habere incepiſtis magnã/
beatus qui expectat et ſuſtinet patienter dies mille
⁊c diem pꝛo anno exponẽtes:iuxta illud EGʒech.iiij.
diẽꝓ anno vedi tibi.poſt quos meſſyas qui eos cõ⸗
ſolabit veniet. Oꝛ vty veꝝ ſit.⁊ tempus illud ab in⸗
camatione chꝛiſti computetur:quinquennij tẽpo/⸗
ris expectatio oſtendet:cũ nunc annus currat mille
ſimus trecẽteſimus triceſimns. Ehꝛiſtiani vo vi
tati innitẽtes:qui meſſyã idẽ xpᷣm nõ expectãt:quẽ
iã receperũt:ↄicũt ꝙ ſi quis tunc venenit:nõ chꝛiſtꝰ
ſed antichꝛiſtus erit:xæ quo et ꝓphetiã illã exponũt
pꝛo tempoꝛe eius in quo durabit grauis perſecutio
ſicut patet in hyſtoꝛia ſcolaſtica ſi uper Tanielẽ. Da
niel nanq; vir vſid erioꝛũ multuʒ væſiderabat ſcire
quantũ tempoꝛis pſecutio antichꝛiſti: cur angelus
manibus eleuatis iurauit:p viuentẽ ĩ ſecula ſeculo
rũ: ꝙ p tẽpus ⁊ tpajet dimidiũ tpis. Et ꝙ tũc finis
eſſet hoꝝ mirabiliũ:ita quaſi iteꝝ idẽ ad maioꝛẽ
recitando certitudinẽ adiecit: poſtq; ablatum fu
erit iuge ſacrificiũ:hoc ẽ:cũ ablato cultn cei: et ſo

lato pꝑ antichꝛiſtũ tunc erũt dies mille. cc nonginta

id eſt tres anni et ſemis.Et cum SDaniel ſcire vellet
quid eſſet futuꝑ:poſt hec reſpõdit beatus qui expe/
ctat ⁊c̃.vt pꝛius.¶ Ad cuius intellectũ ſcire opoꝛtz
ſᷣm mgrm ĩ hyſto.ſcola.poſt moꝛtẽ antichꝛiſti da
bunt᷑ lapſis quadraginta dies ad penitentiaʒ.qui ſi
addatur pꝛedictis diebus mille ducẽtis nonaginta
fiẽt dies mille.ccc trigĩtaqᷣnqʒ.Et ẽ ſenſus / æ üle be
atus erit qͥ a tꝑe pſecutõis vſq; in finẽ in bona vita
expectat:vel qui temꝑe pſecutõis errat:⁊ puenit ad
vme dies in quibus emendare porerit erroꝛẽ. ¶ .0.
cus vo ᷣm ꝓphetiam Joelis erit vallis Joſaphat.
hboc em̃ ꝓmittit xeꝰ dicẽs Joeb.iij. Cõgregabo oẽs

V.

Ard. ij.
Vj⸗

Judicium diuinum

gentes et vducã eas in valleʒ ioſaphat:et diſcepta⸗
bo cã eis ibi.Locus nãq; ille pꝛope hieruſaleʒ eſt/ et
montẽ oliueti.qui locus pꝛo tanto conuenientioꝛ vi

ævE ꝙꝓ iudicio illo:nõ ſolum quia ẽ in medio.ſed quia

ibi fuit natus paſſusibiq; pᷣdicanit/æ loco etiam il
lo reſurrexit et aſcendit. Congruuʒ ꝗ̊ videtur:qꝙ ibi
iud icet:ibiq; locus in pꝛeſentiarũ oſtendi poterit in
quo tãta pꝛo repꝛobis fecit:contra que ingrati ei ex-
titerunt.Congrue ergo ibi arguet mundũ ve pecca-
to:qnod feceruũt v iuſticia quã nõ fecerunt.et iu.
dicio qð nõ timuerũt: Jo.xvj.¶ Etum vo ad vocẽ
udicis. Pꝛimo querit vtꝑ ad omnes loquetur. Ad
quos reſpõdet btũs ꝛeg.xxvj.moꝛalſuꝑ illõ Job
xxxvj. Judiciũ pauꝑibus tribuit.vbi diſtiguit qua/
tuoꝛ oꝛdines hominũ ĩ iudicio:duos repꝛoboꝝ ⁊ vu⸗
os clectoꝝ. Mã inter repꝛobos quidã iudicant᷑ ⁊ pe-
reũt.ſicut mali chuſttiani quibus dicet.Eſuriui ⁊c.
nõ iudicant᷑:⁊ ꝑeunt infideles:e quoꝛũ quolibet di
cit᷑.qui nõ credit iã iudicatuos eſt.nõ em̃ tũc cauſa eo
rũ diſcutit᷑:.qui ad conſpectũ diſtricti iudicis iã cum
damnatione ſue infidelitatis accedunt. ꝓfeſſionem
vo fidei retinẽtes:ſed pꝛofeſſionis opera nõ haben⸗
tes redarguũtur vt pereant. ¶ In electoꝛũ vo par⸗
te alij iudicantur et regnant qui vite maculas lacri
mis et elemoſinis tergunt:quibus dicet.Eſuriuiaẽ̃.
Alijvo nõ iudicantur et regnãt:quibus dicit.UNos
qui reliquiſtis omnia:et ſecuti eſtis me ſedebitis ⁊c.
Secundo vtrum vocalis ernit vel mentalis: opini
ones ſunt. Petrus tamẽ ſuꝑ.iiij.ſenten.diſt.xlvij.ſen
tit ꝙ erit vocalis:et ratio videt᷑ concoꝛdare ꝙ illud
iudiciuʒ illo ꝓferat᷑ modo:quo põt eſſe ad matꝰgau⸗
dium bonoꝛum et toꝛmentũ maloꝛũ:ſed magis toꝛ⸗
quebuntur mali et gaudebunt boni:vt videtir quã
v vocẽ ſenſibilem audiunt:ergo ⁊c̃.quia tunc boni
nõ ſolum gaudebunt gaudio ſpirituali interioꝛi:ſed
etiã xe voce gaudioſa quã ſenſu ꝑcipiunt auditus.⁊
ſic habebunt tã gaudiũ intellectuale qᷓ etiã ſenſibi⸗
le qo plus ẽ qᷓ intellectuale ſolũ.Et ſic etiam a con⸗
trario ſenſu ð malis. Sic ergo intelligi poteſt quod
dicit᷑ hiere.ij. Judicio contendã tecum:non pꝛolixi
us diſputãdo:ſed finalẽ dando ſnĩam:qꝛ ſicut diffi⸗
nitiua ſnĩa in eccła militãte:in his verbis ↄſiſtit.ſta
tuo/pᷣcipuo/cõdemnolabſoluo.ſicut patet li.v. œcre
talii.ti.xl.v ver.ſig.in his. Jta veus qui hoc pᷣcipit
et ſtatuit:ſtatuta et pᷣcepta hic data nõ tenẽtes:non
abſoluet.⁊ ſic iudiciuʒ gentibo ꝓferet Iſa.xlij. ¶ Pe
alijs vo ſignis q̃ tũc cõcurrẽt. Mo.A.eij.iiij.¶ Se
quentia vo qᷓtum ad malos ſunt toꝛmenta eterna:
qtum ad bonos vo gaudia eterna. ꝙqᷓtum vo ad celũ
vel mundũ vᷣm alios ſole ſtante in oꝛiente:et luna in

occidente: ſicut fit ĩ plenilumio maioꝛ erit lux qᷓ; nũc

ſit non ad neceſſitatem ſed ad vcoꝛem:omniſq; mo⸗
tus ceſſabit:tam coꝛpoꝝ celeſtiũ ꝙᷓ inferioꝝ fluxuſq;
et refluxus maris: amplius nõ erit a die ire et reue/
latõis iuſti iudicij vei: Ro.xij.
ſtius aũt iudicij rõ eſt iuſticie vi oſtẽſio:vt vi⸗
Tlicet üluc partibo ſimul cõparẽtibus qᷓiuſte ĩ vtri
uſq; remuneratõe vel punitioe ꝓceſſerit:vel tũc ꝓce⸗
ↄat oſtẽdat. Pꝛo quo eſt aduertendũ:q nõnulli hic
ſunt mali:et in futuro damnati:qui tamẽ boni repu
taãtur et ecõuerſo aliqui ſunt boni ⁊ ĩ futuro ſaluati:
qa multis reputãtur mali. Congruũ ergo videt᷑:
om̃es ſimul cogregent᷑:vt illis qui miran poſſent q̃-
re illi ſaluati eẽnt quos malos reputabãt: cauſã
te videãt ſue ſalutis qñ dicet.eſuriui ⁊c. Licet em̃ i
li in celo clare hmõivideant cauſas:tñ damnati hoc
videre nũcnõ pñt:qꝛ ipſum ĩ quo relucẽt cauſe:non
vidẽt.Congruũ g̊ eſt vtipſiad locũ conueniant cõ⸗
mun:et vi videant iuſticigʒ:qua viſa plus wvlebũt
videntes ꝙ quicquid eſt iuſticie in veo eſt.et quicqͥd

J xj).
iniuſticie in eis Gic videbit inquit peccatoꝛ et ira⸗
ſcetur:in pſal.cxj.quoniã ꝑuenit vſq; ad celũ iudici
um eius: Hiere.lj. ¶ In quo ᷣm Eryſo. ſup Math.
xxiiij. Et plãgent ſe os tribus terre:omełlvj.Plãe
gent inquit ſe indei videntes deuʒ venientẽ queʒ; ho/
minem moꝛtuum putabant. Wannſent ſegentiles:
ia vanis diſputationibus philoſophoꝝ irratiõa
l ſtulticiam putabant eſſe veum colere crucifixũ
et vederunt creature gloꝛiã creatoꝛis.Lugẽt ⁊ chꝛi/
ſtiani peccatoꝛes qͥ magis dilexerũt mundũ qꝙᷓ chꝛi⸗
ſtum crucifixum:cuʒ audierint eũ h̊ verba ad eos di
centẽ. Pꝛopter vos factus ſum homo: Pꝛopter vos
alligatus illuſus ceſus/ crucifixus fui.vbi eſt tanta-
rum iniuriaꝝ mearũ fructus.Ecce pꝛeciũ ſanguinis
Peoide bis datũ.vbi eſt ſeruitus veſtra quaʒ mipi de
etis pꝛo pꝛecio ſanguinis dato.Ego ſuꝑ gloꝛiã me
am vos habui cum eſſem veus factus homo:et vilio
rẽ omnibus rebus me feciſtis. Eccequomõ vidẽtes
i bonitatẽ et ſuã iniquitatẽ. Plangent ibi omnes
peccatoꝛes celeſti indicio perurgente.ij. Mach.ix
MOõ quidẽ a iuſto iudicio nõ diſcoꝛdat humano:
quia licet ᷣm leges humanas iudex quãdoq; ad iu⸗
vicium ꝓcedatvna parte cõtumaciter abſente ⁊ alia
pñte:qꝛ dicit lex: ꝙ ſi appellatus die fatali ad quem
ſq; citatus eſt:nõ cõpareat ſuã væfenſionẽ oſtẽſurus
index ðᷣ appellatõis negocio altera parte abſente co
gnoſcere poteſt:vt.C.ili.vij.ti.ve temꝑibus et repa⸗
rationi appellationũ.l.vltuma. Lamẽ clarioꝛ mo
dus ẽ ꝙ ad minus qpcunq; fiat pꝛius:vt finalit᷑⁊ vl
tima ſnia ꝓferat᷑ ꝑtibus pntibus:qñ ꝑtes ſimul ha⸗
beri pñt:quia hoc dicit lex ĩ digeſto nouo li.iiij.ti.j.
Tæ re iudicata.l. vnoquoq;.ſub his vꝓbis. e vno/
Raod negocio ſnĩiam pᷣſentibus omnibus quos cau
a contingit iudicare opoꝛtet:et hoc iuſtũ eſt et ſatis
congruum: quia ad hoc pars rea ad certũ diẽ citat᷑
et pars agens ad eundẽ cõparet dieʒ:vt ambo ſimul
ſniam audiant.Ged pars rea inuite:et quaſi citati/
one coacta comparet:timens ne contra euʒ iudicet᷑:
pars vo agens gratis venit:qꝛ ad hoc in curia infe⸗

rioꝛi liteʒ mouit:vel a curia inferioꝛi ĩqua cõtra eũ

iudiciũ pꝛo illo daretur:⁊ ꝙ iudicia mala inferioꝛis
curie in illa coꝛrigerent᷑ ſperauit. Iſta vo agens
et ſi ſemꝑ in iudicio in ꝓpꝛia ꝑſona pns nõ fuerit:m⸗
hilominus tamẽ cõtra partẽ ream ꝓcedere poteſt ꝑ
ſufficien tẽ pꝛocuratoꝛẽ ꝑ quem ſentẽtia contra reũ
equaliter dari poteſt:ac ſi pñs eſſet. ¶ etum ad
oſitũ noſtruʒ in foꝛo anime pars rea eſt que iniuriã
acit pꝛoximo ſuo in quacunq; cauſa/ negocio vel iu
dicio. Pars agens et appellans:ad curiaʒ vei ab in⸗
iurijs vel iudicijs iniuſtis ſibi illatis:eſt ꝑs que iniu
riã ſuſtinet ĩ quacũq; cauſa vel curia ĩ qua qꝛ hec iu-
ſticiã habere nõ poteſt:ad iudiciũ ad minus coꝛdel
vel oꝛe appellãt vei dicentes. Deus Drnnnpores hae
vindicet:æus oſtendat veritatẽ:quia ipſe ſcit vmi
nusſiudicet veritateʒ:et huinſmodi plures ha bent
appellandi modos. In foꝛo nanq; aĩe et in cunia vei
oẽs hmõi cogitatões ⁊ locutões: eaerner ſunt
pauperũ queita bene allocabun᷑ ibi ſub tali tenoꝛe
verboꝝ:ſicut ĩ exterioꝛi curia allocant᷑ verba ad foꝛ
mã appellationis exquiſita ſine quibus non alloca⸗
bitur. Talis nanq; appellandi modus in ſacra ſcri⸗
ptura frequenter legituracceptus. ¶ Gicnanq; ap
pellaſſe legitur vauid contra Saula perſecutõe in/
luſta ei illata dicẽs. IJIndicet uminus inter me⁊ te.
Fegn ig quo poſtea dicit᷑. Yudicabit pꝛo te
vodiè dñs.ij. Re. xvinj. ¶ Calibus etiã appellatio-
mbus ſe interim ↄfirmauit ĩ anguſtijs iniuſte ei illa
tis. Paulꝰnõ ſolu ad tribunal hominũ appellando
dicẽs.Ad tᷣbunal ceſaris ſto: ibiq; me iudicariopoꝛ
tet: Actuum.xxv.verumetiam ad tribunal vi: di⸗

P viij.

tuto motitur is qyi iniunii fet
nngmnginuſiai endom
inſuminiſeppelaru fuent nen
ocauſi ptus ageteſſtatin iudiaum
hlichicte n e weiuc uſtvs ud
cinilins . rouer ii. ¶Barin
indicd ambeptesn ſunt gMonaliter
Geſuequodamm amplione declarat
ctopſuop ona nalosappellanerür
diau feret gnoci morte factü eſt ſe
terilllosoſtederet quod iiudiao fitg
toetiocidttatis mabaugnenti ge
Ltubit iuſtus ci nicentyincict in
liytbus oñnbus no ſolii malos iudie
Nvodammo iudiau in mortedatu ren
ſinbitſrut plarur Gopho ih Jug
luc ꝛnoabſcocet Juclai eigoin
86 nlmdsabſconciti eſttſecillociuc
epptreins clantani .manlifeſtatöz .
Uie Mcis Crecucet qgaſilume iuſtich
fnluſtciiſiſtnmtierinciciü mu tand
hicmaleiudicaſti,d ſecſtic ug
gie cicaſtl ſeclſtici poterid
interficegtspangen.AKötzandg⸗
Dmumntdiens Iucicmendeide
fſiat antranen er den
ſich unglinnnenmnccalte

gungfürplinſtfinli l
bus pftlhys⸗ giͦtesſinulha,
linitſiwolih i⸗
macs ub his bis. Derno⸗
m peennbusoinnibus gnos ein
areoportetethociuſtüettetſots
Ghocparreaad centi dli igt:
undechpurer dig ranho inul
pam res inulteck aſ amnt⸗
Atimnenone mntmauclet:
bnit ol bocinanu infe⸗
nna inſenorl igno etmei
uraziugiaas nalg infenoris
ntſperunt. Iita vo gs agens
Pppriapſonapfis no fuenitnn⸗
Apane ream geedage poteſtt
daneeken
bacſiyßseſet.
rmiſnmiakirinin
nunngz ulſilleſda gn
ta Alngadnin ma
iuftsiibiilatbeſt alen
niinugebeeu
gnen ani giihat⸗
keſtad udiciad nhie

Dtumal

—

lx.

Judicium diuinum

cens. Mm̃s ſtabimus añ tribunal indicis: RKo. xiiij.
Et ireꝑ dicit. Oẽs nos manifeſtari opoꝛtʒ añ tribu
nal chꝛiſti. ij. Coꝑ. v. Talibus etiã appellatiõin
cogitatõibus quidã vſq; in diem hũc ſe cõfoꝛtaſſe
auditi ſunt:qui qn eſt queſta vel quicũq; iurati ĩ ali
Nua curia pꝛece velpᷣcioſtimoꝛe vel amoꝛe contra fi
ele ? venitatẽ vadunt:dicunt ex parte vei magna ẽ
queſta. In tali ſpe conſolatione ponit eos ſcriptu⸗
ra dicens. Eñs iudicabit cauſam eius: Pꝛouer xxij.
ſq; iniuniam patrentis:quia teſte pſal. xlv. Judiciuʒ
iniuriam patiẽtibus.ſicut patet. . xij.xxxvij. Iſtis
vo ꝑtibus cũ appellatõibus ſuis ſic oꝛdinatis: qꝛ il
li qui iniuriã ſuſtinẽt:nõ vñt in iudicio moꝛtis cum
iniuniãtibus ſemꝑ ↄcurrere:q ſepe ↄtingit ꝙ viri ſã
guinũ quinõ dumidiãt dies ſuos:citius moꝛiũt᷑ pau
pes ⁊ iniuriã patiẽtes:ꝓcuratoꝛẽ ſuuʒ ſufficiẽter in⸗
ſtructũ ipᷣm oſtituũt veũ dicẽtes illud ps xxxiiij. In
tẽde iudicio meo us meꝰ dñs meus.⸗ iten pſalix.
Eſto refugiũ pauꝑi:ſicut pᷣdictũ ẽ foꝛma appella
tiõis: ita et de foꝛma ꝓcuratõis inſtituẽdi dicè opoꝛ
tet:q;un cunia vi talis ſufficit foꝛma. nec mirẽtur
idẽ ſit iudex partiũ et pcuratoꝛ vnius Pꝓtis:qꝛ ipᷣe di
at Hiere. xxix. Ego ſum index ⁊ teſtis.in eo vo nõ eſt
mirabilius ꝙ ſit lugex et ꝓcuratoꝛ qᷓ ꝙ ſit iudex ⁊ te
ſtis:qꝛ ꝓ vtroq; ſufficit. Iſto vo ꝓcuratoꝛe ſic cõ
ſtiruto moꝛitur quis qui iniuriã fecit falſe iudicãdo
vel quãcunq; iniuſticiꝗ exercendo:pꝛo quo ad æum
in foema pᷣmiſſa appellarij fuerit: pcuratoꝛe paupe-
nis cauſa ipᷣius agẽte:ſtatim iudiciũ moꝛtis eſt viro
huic Hiere. xxvj.qꝛ ceꝰiudex iuſtus ludicabit ↄtra te
cãm illius ⁊c. Pꝛouerxxiij.¶ Bʒ qꝛ ĩ iſto ꝓticulari
iudicio ambe ꝑtes nõ ſunt pſonaliter pnñtes:ad iuſti
cie ſue quodammõ am plioꝛẽ æœæclaratiõeʒ:et ad ele⸗
ctoꝝ ſuoꝝꝑ q ↄtra malos appellauerũt nõ ſolũ vt iu⸗
dicii fieret quod ĩ moꝛte factũ eſt:ſed vt veritas in⸗
ter illos oſtẽderet᷑ quod ĩ indicio fit generali:verita
tis et iocũditatis marꝰ augmentũ/qꝛ teſte pſal.lviij.
Tetabit iuſtus cũ videritvindictã t m edio genera⸗
liptibus pntibus nõ ſolũ malos iudicabit: ſed etiaʒ
quodammõ iudiciũ in moꝛte datũ recitabit et clari
ficabit:ſicut dicitur Bopho.iij. Judiciũ ſuũ dabit
in luce nõ abſcõdet. Judiciñ em̃ qd in moꝛte dat qͥ
ad multos abſcondirũ eſt: ſed illud iudiciũ genera⸗
le ꝓpter eius cla ritatẽ ⸗ manifeſtatõʒ vocat meri⸗
die dicẽs. Et educet quaſi lumẽ iuſticiã tus: qui hic
iniuſticiã ſuſtinẽti er iudiciũ tuũ tanqꝙᷓ meridiẽ:qui
hic male iudicaſti.qͥ ſediſti cũ potẽtibo ĩ occultis vt
interficeres paupem. ¶ Cötra quos occulte agẽtes
ꝓmittit dicens. Judicia mea qᷓi lux egredient᷑: Oſee
vj.ſicut contra latrones:qui occultefurabãtur⸗ pu
blice iudicãtur. ¶ Er omnibn iſtis patet: eſt ð om
nibus iniuniq ferentibus vel male in hoc ſeculo iudi
cantibo ⁊ ſuſtinẽtibus et de iudicio vei:ſicut eiudi/⸗
ce inferioꝛi malo et iudicatis ab eo:et indice ſuꝑioꝛi
luſto. Et ſicut ve malo p̃lato et ſubditis ſuis et viſi-
tatoꝛe ſuꝑ eũ miſſo.Et ſicut de egyptijs et filijs iſra
hel et co. Qnia ſicut ꝓpter vfectu iudicis inferio⸗
ris male iudicantis vel nõ iudicãtis cauſa ad ſuꝑio
rem vuoluitur: et nõ aliter. Ita in pꝛopoſito:ſi noſ
ipᷣos et etiã alios iuſte iudicaremus/nõ ludicaremur
j.Coꝝ.xj. ¶ Sicut inſup malus pꝛelatus toto anno
ſubditos ſuos male tractare põt:ſuperioꝛe platovel
viſitatoꝛe fideli ſuperueniente:torum pondus belli
contra pꝛelatũ illum vertitur:omneſq; qui illuʒ ac⸗
cnſare volunt libere andiutur. Sic in pꝛopoſito cõ⸗
tra iſtos et imiuriã facientes deo pꝛo tribunali ſedẽ⸗
te:oẽs qui hicp̃ᷣ timoꝛe os ad conquerenqũ aperire
nõ audent:quia ſi facerent tam in bonis qᷓᷓ in coꝛpo
nibus male timerent tractari.ſed ibi abſq; timoꝛe qᷓ
nimonias et accuſationes ſuas vponẽt ſicut oſten⸗

E vxj.

ſum ẽ. F. viij x. ¶In hoc iudicio eus facit electis
ſuis iniuriã pꝛius atientibus: qu facere cõſueuit qᷣ
dam rex ſubditis ſuis. quãdo em balliuos et homi⸗
nes magni officij w officijs ſuis amouere voluit: il·
los in cuſtodia detinereſ. olebat pꝛecone clamãte ad
illos quibus peefuit: vt ſi queʒ leſerit: vel ſi cui iniu
riam in officio ſuo fecerat:veniat qui leſum ſe ſentir
et querimomiã ſuaʒ libere xponat. hanc benedictã
conſuetudinẽ ſolebant obſeruare reges francie quo

ad pᷣpoſitos pariſien. p quam quidam dictoꝛũ ppoſi
toꝛum nuper ſuſpenſus fuit. Hanc etiaʒ obſeruabit
chꝛiſtus iuſticiã erga oẽs in die iudicij. in quo verifi
catiſtud ve mal Sap̃.j. Mõ pᷣreriet eos coꝛripiẽs iu
diciuʒ: in quo malos pꝛimo iudicabit dñs.: Oeñ xv.
MGentẽ cui ſeruiruriſunt ego iudicabo moꝛe egypti
oꝛũ:quił ſeruierũt ſub tyrannico wminio fili irk.
quibł ſubmerſis filij irłegreſſi ſũt. Sic iſtis in infer
nũ ſubmerſis:electiterrã ſanctã cũ multa ingrediẽ⸗
tur ſi. ubſtãtia. hoc em vrriſq; ꝓmittit eꝰ YJſa. xlix. di
ces: eos qui te iudicauerut ego iudicabo:⁊ filios tu
os ego ſaluabo. ¶ Secũdo ĩ pocnõ euadent iniuſti
ludices:qꝛ qui nõ fecerũt iuſticiã iuſte iudicabũtur:
Sap.vj. ¶Tercio nõ euadent illi q hic neca ſeipſis
necabalijs iudicati fuerũt:qꝛqd hic nõ coꝛrigit᷑: ali
bia reo ſi npplebit᷑:qp ſignificatũ ẽ Juð.viij. vbi ge
con pcepit filio ſuo quoſdã malos occidere:et ſagui
nis iudiciũ ve eis facere.qui hoc facere noluit:ſãgui
nis em̃ iudiciũ facere metuebat. ij. Mach. xuij. NHec
tñ mali illi iudicin hoceuaſ. erũt:qꝛ pater in eis ſup/
pleuit qð filius facere recxſauit. ita iꝓpoſito.Quid
& valet prateſnobilitare/ vel muneribo/ vel qbuſuis
alus vijs ⁊ modis iudiciũ euadere hoĩm et ĩ vei inci⸗
Tre manus quiĩ iudicio nõ errabit: Pꝛon er. xvj.
d vo iudicium licet nunc a bonis etiaʒ time
atur:ſicut patet per hoc quod legitur ve beato Hie⸗
ro. ꝙ ſiue comederet ſiue biberet ſemper er videba⸗
tur qꝙ tuba illa auribus eius inſonaret dicens. Bur⸗
gite moꝛtui venite ad iudiciũ: tamẽ tũc erit clecta⸗
Ble⸗nade ſcilicet omnia coꝛpoꝛiiteri copulabun⸗
tur gloꝛioſo:vt in vtroq; pᷣmia recipiat:qui in vtro⸗
qᷓ; opera meritoꝛia exercnit. Illud nanq; coꝛpus qoᷣ
nũc penitentia et laboꝛibus conculcatur macerar⸗
et œcoloꝛatur.tunc coloꝛabitur 7 loꝛificabitur: qe
ſicut facies que nuc ĩ laboꝛibus et l obfuſcat ca-
loꝛibus et venigratur: cum ven erit ad requieʒ er ad
hoſpitium optatñ refoꝛmatur ab illo qui Malach.
iij.vocat quaſi herba fullonis: quia ſicut fullo ꝑmit
tit ꝙ pannus conculcetur et conteritur ſub pedibꝰ
vt pulcrioꝛ et melioꝛ fiat:ita dens hic ſuos conculca
n ſinit vt refoꝛmentur: er talis ſolũmodo refoꝛma⸗
bit coꝛpus humilitatis noſtr :Phil.iij. et nõ aliud.
Vnde Mern. Qui in pellibus muriũ⸗ ſtercoꝛibus
vermiũ ſe refoꝛmãt:cœus cũ ad iudicãdũ venerit nõ
refoꝛmabit.tm̃ ergo humilibus et bonis tũc iudicia
tua locũda:in pſal.cxviij.
Et ſi illud iudiciũ nũca bonis inta ntũ timetur:
ꝙ noͤnulli electoꝝ mallẽt habere certitudinẽ il⸗
lo iudicio eſſenta xtris iudicis collocãdi euʒ tota
miſeria quã ĩ iſta vita ſuſtinẽ poſſet:qᷓ; cũ ĩcertitudi
ne habere totum wminium mundiad libitũ:a mũ⸗
di pꝛincipio vſq; ad finem:quantum iſtud timere xe
berent mali qui crudelitatibus/furtis vſuris/ rapi⸗
nis/et alijs peccatis ſcʒ luxurijs c. potius ſe diſpo⸗
nũt vt cuʒ lupis et animalibus immundis illo die s
ſiniſtris pona ntur:quibus etiam amplioꝛẽ incute⸗
re eberent timoꝛẽ illius iudicij ꝓpinquitas:maluz
em̃ quod ꝓpe eſt plus timeri ſolet:ſed illud pꝛopeẽ:
igitur ⁊c̃. Oe auteʒ illud pꝛope ſit oſtendit Eriſoſt.
ſuper Johan. omelia. xxxij. per ſigna refrigeratio⸗
ms ſpiritualis caloꝛis: et ꝑ mũdi miſerias ettribu⸗

H

Arti nij.
xiij.

Axt. liij.
xiiij,

xv.

xvj.

xvij.

Judicium diuninum

latões:volẽs ꝙ ſicutĩ coꝛꝑe humano infirmato re⸗
frigeratio nihil caloꝛis opar᷑i mẽbꝛis:moꝛtis iudici
um appꝛopin qre ſignat.⁊ ſicut ruina vmꝰ ꝗ fit ĩ la⸗
piqũ ⁊ cooꝑunẽti caſu eiꝰ vicinũ venũciant finẽ. Ita
refrigera to ſpũ alis caloꝛis inter mẽbꝛa xpᷣi⸗ ecclie
miſerie q ĩ hbocmundo quotidie cadut eius finẽ ap⸗
pꝛopinq̃re oſtẽdũt. Gut aũt verba Cryß. hec. Biẽ
coꝛpꝰhumanũ laboꝛãs et ꝓpe finẽ exiſtẽs mille oſtẽ⸗
dit malicias et vefectus.⁊ de mmo debẽte cadẽ mul
ta añ cadere ↄſueuerũta tectoꝝ parietibo:q ſignũ ſut
ꝙ eius finis appꝛopinq̃t: ita 7c. NMo. A. xiij. ij. Per
eadẽ ſigna licet ſub alus verbis er arguit ꝓpinqtatẽ
btũs ꝛego.ĩ omeł ſupꝑ euangeliũ Luc xxj. Erũt ſi⸗
gnaĩ ſole ⁊c.vlulateſᷣ e ppecſt dies dñi: Iſa. xiij.et
ꝓpe facite iudiciũ: Iſa.x J. voſipſosl hic indicando.
qoſi nõ feceritis: ſicut iſtud iudiciuʒ erit bonis dele⸗
ctabile: ita a cõtrario ſenſu erit malis terribile qͥn⸗
q; de cauſis. ¶ Pꝛimo videlicʒ; ꝓpter iudicij certitu
dinẽ. Scoõo ꝓpter aduerſarioꝝ multitudinẽ. Tercõ
ꝓpter iudicatiũ ⁊ aduerſantiũ equitatẽ. Muartoꝓ
pter iudicioꝛũ fuſionẽ. Quinto ꝓpter totiꝰnegocij
euidentiã. ¶MÆät ad pꝛimũ certiſſimi eſſe poterũt:
qñ ſtabũt añ tribunal iuſtiſſimi iudicis c ſarcina
pctõꝝ qͥ etiã in moꝛte videbũt ſicut patet ꝑ hyſtoꝛi⸗
am. S. ij. v. Et cũ furto malaꝝ acquiſitionũ ꝙ; indi

cabunt᷑:aliter e veo cogitare eſt ipm omni barbari

ca gẽte:ipᷣiuſq; leges oĩm gentiũ legibus iniuſtioꝛes
falſioꝛeſq; eſſe:cũ nunqᷓ; fuerat gens tãbarbara: que
nõ pumiret malos et pᷣmiaret bonos.Ad hoc em̃ ſũt
leges regũ et pꝛincipũ/ cæcreta pontificũ/ canones pa
trũſtatuta ciuitatũ conſuetudines regionũ. Si er
go hoc nõ facit iuſtus iudex eus:qui iudicat omnẽ
terraʒ:vbi eſt eus iudicij: Malach. ij. Aliter em̃
quodam modo iniuriã parti id eſt omni creature: q̃
quodammõ ſe ↄtra Rero ꝛes tunc partẽ faciẽt iuſtici
am petent: ſicut oſtenſum eſt. A.x.xj. Gpecialit tũ
boni iuſtas tũc allegatõnes et accuſatões aↄtra illos
adducẽt ſicut oſtẽſum eſt. F. viij. x. Et nõ ſolũ cõtra
illos anteqᷓ iudicent᷑ allegabũt:ſed ſuꝑ ipos iudica⸗
tos impꝛoperãdo clamare ſecure poterũt. ſicut qñ⸗
qᷓ; accidit: ꝙ illi q ꝓ malo tyrãnico vicino caput le-
uare nõ audẽt:ipo ad carcerẽ vel patibulũ ducto pꝛi
oꝛa facta ſecure impꝛoperãt.ſicut Zvañ.xiij.di. Nũc
venerunt tibi peccata tua que aliqñ opꝑabaris iudi⸗
cãs iudicia iniuſta. ita in ꝓpoſito exultabũt ſanctiĩ
gloꝛia: dicentes Yſa. xuiij.quõ ceſſauit exactoꝛ qeuit
tributũ:qꝛ teſte pfal.lviij. Letabit᷑ iuſtus cũ viderit
vindictã:qñ cœus reddet ꝑiuris et adulteris qõ me⸗
ruerunt. et nõ ſolum boni et etiam angeli eos accuſa
bunt: eiſq; impꝛoperabũt:ſed etiã mali et emones.
Se malis nãq; qui mutuis exemplis et exhoꝛtatiõi⸗
bus inductionibus peccauerũt:et male acquiſitis
mutuis perierunt. Quid aliud eſtimari poterit: q;
ꝙ; mutuis maledictionibus et dqccuſationibus et im
pꝛoperijs ſe mutuo lacerabũt ⁊ vilipendẽt ꝓpter pe
nã quã ſuſtinẽt:dicẽtes et loquentes moꝛelatronũ:
quicerti de moꝛte alios appellãt qui pꝛimũ ſocij re⸗
putabant᷑:eiſq; impꝛoperãdo dicũt. ibi feciſti me cõ/⸗
mitteretale latrocimiũ: et ibi tale factuʒ. et bꝛeuiter
nunq; fuiſſẽ latro niſi tu fuiſſes ⁊c. IYta etiã nũc:qñ⸗
qᷓ; pctoꝛes et alij alijs impꝛoperãt n confuſionẽ in
currũt dicẽtes. Munq; fuiſſem mulier mala æ coꝛ⸗
poꝛe meo niſi tu fuiſſes:maledicra hoꝛa qua te vidi.
Sic in illo iudicio quilibet ad aliũ ſe habebit: ſicut
⁊ aliqͥb exemplificatũ ẽ.A.xij.liiij.et. A. xxvij.xlij.
Ergo tũc nullos habebũt amicos niſi foꝛte illos
moncs:quoꝝ tatũ dilexerũt opa tãq obedientes dũ
vixerunt extiterũt:qui tunc cũ ſalutatõibus ſuis eis
occurrẽt vridẽdo: ⁊ cũ fuſcinulis ad infernũ trahẽ
w. ve quibus damnati tũc dicere poterũt illud pſal.

3J X..

xxxiiij. Tem tauerũt melfupple viuuʒ. ſubſannaue⸗
runt me ſubſannatõe:frenduerũt ſuꝑ me moꝛtuuʒ et

Damnatũ dentibus ſuis.¶ Miſi foꝛte quis cogitare xviij.

velit: ꝙ licet omnia tunc damnatis aduerſent᷑:tamẽ
amicit ia erit damnatoꝛum ſpiritũ ⁊ carnẽ.ſ̊ hec co
gitatio repꝛobata eſt. C. E.ij. x.et. G. BG.v. xxiij.
Ex dictis ergo patet ꝙ magna erit aduerſantiuʒ
malis in die iudicij multitudo. Querat pctõꝛ
nũc a coꝛde ſuo æ ſeipo: ſicut ve quocũq; tali querit
Anſelmus dicẽs. Quid faciet pctoꝛ in die iudicij v
pᷣhenſus:cũ ſit ſuꝑius index iratusſcuius ſeq; mãda⸗
ta trãſgreſſus eſt:et ipſum etiã interpꝛetatiue nega⸗
uit vel nõ eſſe deſiderauit:qꝛ c male facit:nollet ali
quẽ eſſe quið malo facto ſuovindictã accipet.nec de
um nec aliũ quẽcunq;:ergo nollet veũ eſſe iaſtũ.Cũ
ergo deũ nõ eſſe uuſtu: et veũ nõ eſſe conuertãtur vel
idẽ valeant: quia ſi ſit opoꝛtet euʒ iuſtũ eſſe patet q;
qui veſiderant eũ iuſtum non eſſe veſiderant eũnon
eſſe.ſequiturĩ auctoꝛitate Anſelmi. infimus patẽs
infernꝰ: exterius ardẽs mũdus.quod intellige vt di⸗
ctũ eſt ſupꝛa.E ij. interius vꝛẽs mentis conſcientia
Et ſi queris qui te accuſabit:dico ꝙ totus mundus
qꝛ offenſo creatoꝛe ſuo mõ omnis offendit᷑ creatura
quõ ergo exiſtimas:qꝛ tu qui tunc malus inueneris!
effugies iudiciũ vei: Ro.ij. Mota.AM.ix. xxix. Batis
dat intelligere aplus: q; nullo mõ effugiet: nõ ſoluʒ
ppter iudicis et ludicantiũ et aduerſantiũ multitu
dinẽ: ̊ etiã ppter eoꝛundẽ equitatẽ: ibi nãq; boniĩ
accuſationibus et allegatõibus ſuis a via equitatis
nõ errabũt. mali vo etſi errare voluerint nõ audien
tur. Judex etiã flecti nõ poterit pce/ vel pciol vellcu⸗
iuſcũq; timoꝛelvel poteſtate:ſed eq̃liter ſicut ad pau
perrimũ malũ:ita et ad potentiſſimos dicet.vomus
regis auſcultate:qꝛ vobis iudiciũ eſt: Oſee. v. NQuia
nõ vm viſionẽ oculoꝛũ: neq; ſcõm auditũ auriũ: ſed
in veritate iudicabit: Iſa.xj. ſᷣm ꝙ in libꝛis conſcia/
rum ſinguloꝛũ ſcriptũz eſt. Ybi nãq; quilibet dam-
nandus literas poꝛtabit vrie:id ẽ ꝓpꝛie moꝛtis ⁊ dã
nationis. quia ſicut qui ad computuʒ venit cũ ro tu
lis et tallijs inſufficiẽtibus:lr̃as poꝛtat amiſſiõis:qꝛ
ꝓter illaꝝ inſufficientiã ſuã amittet: ita in iudicio
in quo ſciẽtia dei erit ſicutlliber dñi vel theſaurarij:
qui balliuovel ppoſito manerij vel expẽdẽtiet neceſ
ſaria ꝓ wvmo dni emẽti pecuniã tradit. Numeꝝ vo
et quantitatẽ pecunie tradite:in libro vel tallia ſua
ſcribit:recipiẽs etiã ex ꝑte ſua talliã vel libꝝ fecit tã
c receptis ꝙᷓ; de expenſis. Ille vo liberqᷓtũ ad rece⸗
pta põt dici liber cõſcriptus:cũ libꝛo ſcʒ tradentis:
quia ẽ cũ eo ſimul ſcriptus:ſicut patet ĩ factura tal⸗
liarũ:in quibus tantũ continet᷑ in vna ſicut in alia:
ſic in libꝛo dei totũ ſcribitur quicquid ꝓ nobis fecit
vel ſuſtinuit ſeu quicqͥd nobis vedit:cõtra quẽ qua/
ſi liber cõſcriptus vel tallia cõdiuiſa erit in die iudi
cij liber cõſciaꝝ:in quo apte oſtendet᷑ nõ ſolũ quan⸗
tũ recepit:ſed etiaʒ quantũ expẽdit ⁊ quõ. SBic ergo
ad hoc ꝙ quis ſecure ad computũ accedat pecumia⸗
rum:opoꝛtet ꝙ liber de receptis et expenſis concoꝛ/
t cũ libꝛo liberatoꝛis:id eſt dñi vel theſaurarij:qꝛ
in cõcoꝛdia vel diſcoꝛdia illius libꝛi totũ pendet iu/
diciũ:vel qᷓtum ad liberationẽ vel damnatõem:jqa
ſi boua oſtenditur cõcoꝛdia liberat᷑:et diſcoꝛdia dã-
nificatur. Ita omnino cogitare opoꝛtet ð computo
animarũ in dei iudicio: quia totum illud iiudicium
nobis erit ad liberatõem vel damnationem ex oſten
ſione libꝛoꝛum ⁊ cõſcientiarũ ſinguloꝛũ.Et hoc eſt
quod dicit Jo. Apo.xx. Aꝑti ſũt libꝛi iudicati ſũt
moꝛtui ex his que in eis ſcripta ſunt m opa ipſoꝛuʒ
ſiue ad liberationem ſiue ad damnationem. quia ſt
liber ↄſcriptus:id eſt conſcĩa quo ad recepts et expe
ſas ↄcoꝛdet cũ libꝛo liberatoꝛis:pꝛo ſuoq; perpetus

xx.

inellumntoennſilt Aor n⸗

oantog tni rnalenlent⸗
gaius Nltant qi,n ſapbs guld
urdertennde Nicik, alius gul
uitſon ilunpotentererultntn
citnmiri cöfuncit diectus ſii
cundoermodo formaapperut
al ne mtehnil apparche
lnrw. Etfrum ad dlud abpent
emubeſeeretnobilis b huins ſec
ſuciatv ann fargellofumimeoll
beſcetmultiol noblles hic poc⸗
iores 1boucs mMiuerſas nſup⸗
fapnerunt velocceperuntz no ſoln
Dortobunt coꝛi toto mundo wofe
Henteci cunctacfiütadducer inin
loſcponentio quilllasſaran⸗
Auſchonns un donehit d Gel
chnie dirfeſlielecrieicut n e
Culeſnumniſionesneſignü in
cludit. ltanumtrd paupern
chocnigaiſignunnöporen
Alodenk,gan ancltteteeonisf
ſebontquietiäfalſitate vige

quiſmunclcia ſoꝛdes lunitaban

Omneoqulſignanoportanton

benutinuncentk i d
uo ſignonota f iſi
niningntiimenmni
ſümnenenilhhl rlid
ſanedid ſpli R
Feninoiicnentncheinn,

plis: , nlll n fliner
coꝛungi emuſtarti binig honi
leggtöibloſnisa izehlinti
vetſierare ollennt öantin
ceno potentßce relaagſrelen⸗
Doteſtateſeg eölſterſicnt adoen
ct adpotentifſimos dicet dni
dobasiudicij eſt Oſee Quin
lori, negz ſchn audttüguni ſel
t ayr n inlibis anſan⸗
ptizeſt Yhinsgqulihe dan⸗,
ttubut rleiippnenorn 705
uladcomounz rent ifoto
Inbus rusortitamiftöiige
tii i amittet,ltain iudio
ſcutliberoſipel theſgurerh
f maneri veleppegetietnec
tipecuniitradtt. Hunen N
etraciteinliro d tallaſun
eſagtalli rellibpf⸗iti
is Ilegoliber iriag tun
ſciptnsclii ſiatutenne
rihtusſielt hattiſoenhſnſt⸗

ücontinetinſlif ſr
nibitur gnicgoic oi g
icjs obizni tchuiet

ltlluchiialrin Dieludi

fnoſoli 4
mnnol t i i n⸗
niumiͦcgiltlui⸗ ne
uſcnnlti uch rhß d
2 upnuc henſß nh,
atoſitel heſunne
i iͦtnihene

4

0
Cuilieli mnnͦn iͤ

„

henngne r rniintudi

1

j.

Judicium diuinum

acquietantiã accipit. Gi vo liber ille cõſcriptus cõ
coꝛdet in geefen nõ cõcoꝛdet in expenſis:qꝛ ↄtra
mandata in illo libꝛo mandatoꝝ vei accepta vel re⸗
cepta expendidit:damnat᷑:⁊ ꝓ ſno ꝑperuo incarce⸗
rat᷑: vſq; ſoluat vltimũ quadrantẽ: Math. v. 7 Au.
n.g nunqꝙ fieri põt.Et ꝓpter hanc cõditõem iudi
ciũ illud vocari põt iudici cõſcriptũ.i.iudiciũ con
ſcriptoꝝ libꝛoꝝ dei.ſ.⁊ conſcientie. Vñ pſal.cxlix. vt
faciat veus ſq; cum illis qui ſecum iudicabunt in eis
id eſt in oĩbo in die iudicij.iudiciũ cõſcriptũ vt.ſ.oẽs
iudicent ſm libꝛos illos cõſcriptos ſiue ad vitã ſiue
ad moꝛtẽ omni appellatiõe vel dilatõe poſtpoſita.
Bient ergo qui ſcit ꝙ liber ſuus cõſcriptus ẽ łefe
ctiuus:qꝛ male recepta expendidit cuʒ timoꝛe vadit
ad cõputum. Ita ille qui ſcit: liber cõſcientie nõ
concoꝛdat cũ libꝛo legis vi cũ timoꝛe vadit ad iudi
ciũ:ſciens qui in lege peccau erint:. legeʒ iudica bũ⸗
tur: Ro.xij. Qui vo ſcit ꝙ liber ſuus cocoꝛdat cuʒ li
bꝛo vi: letanter ad iudicinʒ ꝗperat: dicens: memoꝛ
fui iudicioꝝ tuoꝝ ⁊ cõſolatus ſum in pſal. xviij. eo
y cognoui dije:quia itas ludicia tua:ĩ pſal.viij.
ce talibo qui letaliter ⁊ Pylariter venerunt ad iudici
um Haatt atnn ca.& moꝛtuis. Nota ð iſto libꝛo
cõſcientie. C. vij xix. cũ ſequentibo.¶ Cõfuſio vo il⸗
loꝝ qui in cõputo illo veficiunt.¶ Pꝛimo ex aduer-
ſarioꝝ quos inimicos hic reputanerũt quos odio
habnerunt exaltatõe erit. Videbunt illos pꝛius in
in celum vocari:ſicut ath.xxv. vbi benedicti pᷣus
vocant᷑ ad regnũ vt male videntes qnid amiſerunt:
acrius voleant:qñ.n.ſuꝑbus qui diu ſuꝑ aliã dña ba
tur:verecunde vencit᷑: alius qui pꝛius ei ſubiectus
fuit ſuꝑ illum porenter exaltat᷑:⁊ ille turpiſſime de⸗
ijcitmultũ cõfundit᷑ wiectus.ſic in ꝓpoſito.¶ Ge⸗
cundo ex modo ⁊ foꝛma apperitõis in iudicio ⁊ qᷓtũ
ad coꝛpus turpe in quo apparebunt. ⁊e quo. M. xj.
lxxxv.Et iᷓtum ad illud qd poꝛtabunt:multum em
erubeſceret nobilis hõ huius ſeculi apparere coꝛaʒ
ludicibo cum fardello furti in collo. Multũ ergo eru
beſcet:multi qui nobiles hic vocant᷑ in illo iudicio:
qũñ oues ⁊ boues vniuerſas inſuꝑ ⁊ pecoꝛa campi: q̃
rapuerunt vel acceperunt ⁊ nõ ſoluerũt in collo ſuo
poꝛtabunt coꝛã toto mundo/wo foꝛſitan eis ſuppo⸗
nente:qͥ cuncta qꝗ fiũt adducet in iudiciũ: cccls.xij
illis ſcʒ poꝛtantibo qui illas ſarcinas fecerũt:qꝛvnuſ
quiſq; onus ſuuʒ poꝛtabit:ad Gał.vj. ¶ Cercio ex
curie dei ⁊ feſti electiõe:ſicut.n.paſtoꝛ nõ recipit ad
ouile ſuum:niſi oues que ſignũ ſuum poꝛtant ſed ex
cludit.⁊ ſicut a numero pauperuʒ:quos papa paſcit
excludunt᷑ qni ſignum nõ poꝛtant.ita v ouili wei ex-
cludent᷑:qui crudelitate leonis ſequebant cõditõeʒ
qui etiam vente vtractiõis moꝛe lupoꝝ carnes co⸗
medebant qui etiã falſitate vias ſequebant᷑ vulpiũ:
quiĩmundicia ſoꝛdes unitabant᷑ poꝛcoꝝ.Et bꝛeuit
omnes qui ſigna nõ poꝛtant ouiũ.lla aũt ſigna ſt
obſeruantie mandatoꝝ vei? voti q factum ẽ in ba
piiſmo.ð quo ſigno nota.. iiij xxix. Si ergo vis ad
vitam ingredi:ſerua mandata: Mat h. xix.qꝛ aliter
exduſus eris a ianitoꝛibo celi dicentib:ſignavr̃a nõ
vidunus:in pſal.lxxiij. Quãta aut erit v illa expul
ſione oĩbo ? ſpãliter hominibo magni ſtatus cõfuſio
ex minoꝛi euentu cogitare poterunt:qꝛ ſi nunc eru⸗
beſcerent a cõuimio expelli hoĩm:alijs introductis
vel ſi de hoc grauant᷑:ꝙ in locoꝓ ſtatu illo vt eis vi⸗
æt᷑ in menſa ponunt᷑:⁊ ſpãliter ſuꝑbiqui pꝛimos in
cenis qamant recubitus:quantũ ernbeſcẽt qui ð vei
7 angeloꝝ oĩm electoꝝ expellent᷑ conuiuio:et ſi tan
tum cont᷑ra marſcallum iraſcunt᷑ qui pꝛimũ locum ĩ
mẽſa nõ obtinent quantũ wlebunt qui nõ infra ce⸗

Ili poꝛtam ſtare vel intrare pmittent᷑. Tunc ergo licʒ

oẽs excluſi cõſuſionem patient᷑.tñ ſpecialius ⁊ vehe

mentius ſuꝑbi.æquibo Zach.x. Cõfunden?᷑ aſcen⸗
ſoꝛeslequoꝝ. Et hiere.xx. Cõfundenturvebementer
qꝛ non intellexerunt obpꝛo bꝛiñ ſempiternũ.qꝛ Ty⸗
ro⁊ Sidoni remiſſius erit in iudicio:Luc.x. q; illis:
qꝛ illud erit iudiciũ duriſſimum: his qpſunt: Sap.
vj.qꝛ ipi maioꝛẽ vt dictũ ẽ:patient᷑ cõfuſionem.
DOmnia vo pᷣdicta maloꝛuʒ in liudicio infoꝛtunia
aggrauat: oĩm ibi oſtendent᷑ vel fient manifeſtiſſi
ma euidentia ⁊ oĩm generalis aſpectus. Munc enim
peccatoꝛes dum peccãt:ex tribo inaniter ſe cõfoꝛtãt.
Mꝛimo lʒn turpiſſima ⁊ peſſima cogitent:nõ tamẽ
erubeſcunt:quia eſtimant oẽs illos latere. ¶ Ge⸗
cundo łʒ turpia louant cuoe foꝛte amicos reputãt
uoꝝ nõ tument dilatõem:vnde hocqñq; dicunt:
cio inqnit ꝙme nõ accuſabis vel in camera ⁊ ſecre
tius talia opant᷑vbi a nullis niſi ab illis quibo int᷑-
eſt ſe videri credunt:⁊ ideo nõ curant:qᷓſpurciſſima
q;feda cõmittãt.(¶ Lercio ex hoc ꝙ lʒ in peccato ⁊e
pᷣhendant᷑ vel tales eẽ ꝑcipiant᷑ tñ qũq; ſe cõfoꝛtãt
ex hoc ꝙ in extranea patria vel inter ignotos capiũ⸗
tur:vel cõfundunt᷑:vel ꝗ; nõ ſunt ipᷣi ſoli qui laboꝛãt
vicio illo ⁊c.ve quiba oĩb nihil in ulo iudicio eis va
lere poterit:qꝛ ibi nõ ſolum oñdent᷑ voces⸗ oꝑa:ſed

⁊illuminabit abſcõdita tenebꝛaꝝ ⁊ manifeſtat cõſi

lia coꝛdiũ.j. Coꝝ.iiij.Et nõ ſoli paucis in camera:
ſed toti mundo in valle Joſaphat. Mec amicis: ſed
gentibo regnis oſtendam nuditateʒ tuam dicit w⸗
minus: Maum.iij.quia in fine hoĩs venudatio ope/
rum illius:Ecci.xj.hoc eis pꝛomittit ille:cui omne
iudicium vatum eſt: Jo. v. dicens:q; inquit occulte
locutieſtis in cubicuſis pᷣdicabitur in tectis:AZu.xj.
Et ſic indiciũ dabit in luce:2 nõ abſcõdet᷑: Sopho.
iij. Et quinõ fecerit legem vi tale iudiciũ erit e eo
j.Eſdre.vij. Nota..M.xj. xiij.⁊. Vl.viij.xvij.
Cotra omnes pᷣdictos in vei iudicio terroꝛes:vel
pericula melius non videtur eẽ remedium: qᷓ; ꝙ iu⸗
y petatur velegatus:ptes nanq; velvna ptium qñ
q; longam timens vexatõnem in curia ſuꝑioꝛi: pape
videlicʒ vel alterius iudicis ad loca remota diſtan-
tis:iudicẽ petunt legatum:coꝛã quo in patria ſua
iudicentur. Sic ſpũaliter timentes iudicia ei:iudi
cem petant delegatum:confeſſoꝛem vicʒ; coꝛam quo
rõ mentis:cogitationes/locutõnes/⁊ oꝑatõnes/at⸗
qʒ omiſſiones diſperſas quaſi quadã citatione cõſci
entia conuocet:moꝛem in hoc ſequendo ſixtij cuiuſ
dam. v quo ſcribit ſeneca li.iij. ira:ꝙ conſũmato
die cũ ſe ad nocturnã quietem recepiſſet:interroga
re ſolebat animũſuũ dicens:qð hodie malũ tuũ ſa⸗
naſti:cuivicio obſtitiſti:qua parte melioꝛ es:cæſinet᷑
ira ⁊ moderatio. Sic quiſcit ſe quotidie ad iudiceʒ
veniendũ eſſe:veſinet inquit ira ⁊ omnis occupatio⸗
nis motus:qui anĩam in iſto iudicio impedit:qꝛ ᷣm
beatuʒ Oꝛeg. ſuper Eʒech.li.j.omełxj. Sicutaqua
concuſſa imaginem ꝓſpicientis nõ reddet: ſed ſoluʒ
qn eſt quieta ſic eſt e anima: non vepᷣhendit ſe cũ
eſt inquieta. Cõuocat ergo cogitatõib:⁊ omnibus
peccatis ſiue oꝑatõnis ſiue cuiuſcunq; ſint modiet
amotis omnibpimpedimentis ſicur pᷣdictus in ſero
excogitauit diei. Ita in quadrageſima vel alio quo
uis the cõfitendi:vita pᷣterita ad mnemoꝛiã reuocet
q ratione dicente ad cõſcientiaʒ illud Eſa.xliij. Re
ducme ad memoꝛiã:vt iudicemur ſił. ¶ Quia ſicut
citatoꝛ vel apparitoꝛ coꝛã iudice ꝑtes conuocando
congregat:vt iudicent᷑. Sicut etiaʒ campanella ad
capitulum ſubditos vocat coꝛã pᷣlato:vt errata coꝛ⸗
rigantur:incoꝛrigibiles eijciantur inquieti⁊ negli⸗
gentes emendentur: Ita officium cõſcientie eſt co⸗
gitatõnes/locutõnesatq; operatõnes malas ſimul
cum omiſſionibus cõmemoꝛando ⁊ conuocando co
ram ratione ⁊ coꝛam cõfeſſoꝛe qui locũ in hoc tenet

xxij.

Arti. v.
xxiij.

Exemp.

xxiiij.

Exemp.

Arti.j.

Juramentum

mdicis ⁊ pꝛelati congregare ſicut patet.C.vij.ij. Di
cendonſtuduæſa.xlvj. Pꝛeuaricatoꝛes redite ad coꝛ
quilibet ſic coꝛam ſacerdote congregatis cũ lachꝛy/
mis cõtritionis:teipᷣm accuſa:⁊ vt iudiceris ⁊ ſancti
ficeris:⁊ iuſtificeris: timoꝛem vltimi iudicij vi e/
uadas.Ante iudicium:ſupple illud pꝛepara iuſtici-
am coꝛam iudice ſuo velegato:Ecci.xviij. Sciens:
quia ſi noſipſos iudicaremus: ſi coꝛaim iudice vle/
gato:nequnqᷓ iudicaremur:in iudicio:ſcilicet oꝛdi⸗
narij.j. Coꝛinth.xj. ¶ Quia ſicut pluuia pꝛecedẽs
periculum coꝛuſcationis ⁊ fulguris:impedit ſequẽ⸗
tis: Ita pluuia lachꝛymarum in confeſſione? peni-
tentia coꝛuſcatõnem:ideſt vocem iudicis terribile:
qua dicet: Ite maledicti: Math. xxv. ipſam pꝛece/
ens mitigat. Sic enim vocem illam mitigarenite⸗
bantur illi in quibus oꝛdo inceptus fuit carthuſiẽ⸗
ſium:ve quibus ſcribitur. O⸗ cum eſſent diuites et
potentes? in exequijs cuiuſdam magni congregati
qui in opinione ſeculi bonus habebatur: accidit ꝙ
ipſis exequias cantantibus:moꝛtuus in medio poſi
tus capite eleuato diceret: ad iudicium ſum voca⸗
tus: poſt paruam o moꝛam ipſis nimio tunoꝛe et
admiratione percuſſet:iterum capite eleuato dixit:
in multis ſum accuſatus:tercio vᷣo capite ſimiliter
eleuato adiecit: et iuſto dei iudicio ſum condemna⸗
tus:qui etiam ſᷣm aliquos addidit:et ſi non fuiſſem
æ numcro pꝛclatoꝛum non eſſem de numero damna
toꝛum:ipſi vo vident es ictum tonitrui ⁊ coꝛuſcatio
nis tampꝛope hominem percutere timentes ne ſimi
lia pat erentur fugerunt ad quoddam nemus in bur
gundia in quo ſe incarcerarunt: malentes potius tẽ
poꝛaliter:qꝙᷓ eternaliter incarcerari.quoꝛum quilibʒ
dicere potuit illud pſal.cxviij.ꝗ iudicijs enim tuis
timui:Nec mirum:ſi iſti timuerunt:qui in multis
ſe reos eſſe inuenerunt:cum illum condemnatuʒ au
dirent qui melioꝛ illis reputabatur. Hoꝛum ergo ex
emplo fugite a facie gladij:quoniam vltoꝛ iniquita
tis gladius eſt:⁊ ſcitote eſſe iudicium: Job.xix.
¶ Agd hoc enim omnes artare deberetr cogitatio il⸗
lius iudicij.quia ſᷣm Chꝛiſoſt.ſuper iohannẽ:omek.
Nxix. Judicijʒ cogitatio eſt ſicut frenum equo:⁊ ſᷣm
eundem ibidem omelia.xv. Cogitatio iudicij: aut ẽ
frenum a malicia retrahbens:aut eſt vctrina vt pa/
tiẽter ſuſtineas. Heatus ergo qui dicere poteſt iſto
Plſal.xvij. Omnia iudicia eius in conſpectu meo:et
deatus homo qui ſemper eſt pauidus ⁊ beati quih̊ᷣ
iudicium eligunt indicis velegati:dicentes iſið iob
xxxiiij. Judiciũ eligamus nobis:⁊ inter nos videa/

mus quid ſit melius.

7 — —
Wramentipꝛio oſtẽ
tur diſtinctio et circumſtantie vebite.
= Secũdo obligatio. Tercio veliberatio.
OQuarto ꝙ non eſt per fallaciam iurandum. Quin
to fallaciter ſeu temerarie iurantium:veletiam pe/
icrantium ingratitudo. Sexto periculum. SGepti⸗
mo periculum facientium peierare vł talia periuria
admittentiuʒ. Octauo excuſatio eoꝛundem cum re-
pꝛobatõne. Mono pena. Pecimo remedium. Vnde⸗
cimo nolentium remedia adhibere pernerſitas.
¶Etum ad pꝛimum. Juramentum aliquod eſt aſ
ſertoꝛium:vt cum iurafur æ pꝛeſenti ſic eſſe vel non
eſſe:vel æ pꝛeterito ſic fuiſſe yłnon fuiſſe:Aliud eſt
pꝛomiſſoꝛium: vt cum iurat ſe aliquid impoſterum
daturum vel facturum. ircunſtantie autem de⸗
bite ſeu conditiones adhoc requiſite:vt iuramentũ
ſiue aſſertoꝛium ſiue pꝛomiſſoꝛium licitum ſit ſunt
tres veterminate per denum: Hieremie.iiij. Jura bũt
inquit viuit vminus in veritate ⁊ iuſticia ⁊ iudicio

Nec

xij.
ſuper quo dicit ieronymus ꝙ iuramentum tres
pꝛedictos habere vebet comites. SGanctus vo Cho

mas ſecunda ſecunde.q.xcix.articulo.iij.pꝛedictam

exponens auctoꝛitatem:dicit:q iuramentum vebet
habere veritatem contra falſitatem: Ita videlicet
q verum ſit quod aſſerit vel ꝙ verum faciat: quod
pꝛomittit iuſticiam:itavidelicet ꝙ iuſtum ſit quod
ſe facturum eſſe pꝛomittit contra iuramentum illi-

citum ⁊ iniquum:quo iurat ſe hominem contra iu⸗

ſticiam occidere vel ſpoliare. Et iudicium diſcretio
nis ita videlicet ꝙ bene examinet illud.æ quo iurat
contra iuramentum ſurreptionis et lenitatis. Me⸗
veſſitate vᷣo vꝛgente cum tribus pꝛedictis conditio⸗
i ber nomen illius iurabis: veuteronomij.vj.
eceſſitas Fo ſeu caſus: qui ad hoc requiruntur ꝙ
licite iuretur in his notantur verſibus.ax⁊ fama
fides/reuerentia/cautio damni vfectꝰ veri tibi dãt
iurare licenter ideſt pꝛo pace eccleſie vel hominum
ſeruanda pꝛo fama purganda:pꝛo fide alteri facien
da quando eſt dubius:in hoc ꝙ ſibi expediens ⁊ vti
le ſuadetur: Mec hoc ſine iuramento credere vult:
iurare conceditur.xxij.q.j.non eſt contra.⁊ capit.ita
ergo. Pꝛo reuerentia ideſt obediẽtia facienda ſicut
faciunt vaſalli ⁊ ſerui vminis:quando eis fidelita⸗
tem iurant. ¶ Cautio damni ideſt vt res eccleſie vł
tua vel pꝛoximi indemnis ſeruetur:vt ab illo cui v
betur:non auferatur:velvt ablatum recuperetur in
his caſibus licite iurabis in nomine illius: eutero

nomij. x.r non in alijs:quis ſicut iſti caſus faciũt in-

ramentum licitum:ita alij faciunt illicitum:qui qͥ⸗

dam per pꝛimas literas duarum expꝛimuntur di⸗

ctionum: fatum videlicet: ⁊ ydonea. Pꝛima namq;
litera de fato ſcilicet. falſum ſignat iuramentum
Secuuda ä ad vanam gloꝛiam:ſi
cut faciunt iſti nouoꝛum iuramentoꝛuʒ inuentoꝛes

qui in talibus inaniter gloꝛiãtur ⁊ nobilioꝛes ſe ta⸗

liter iurantes reputant.per.t.truphatoꝛium.per.v.
viſitatum.per.m.malicioſum ſeu pernicioſum. per

J.irreu erenter.per.d.vloſe.per.o.ocioſe.per.n. ne⸗

Kiſenee ver . Ae clamoꝛoſe ad riſum vel ſcan/
dalum alioꝛum. Vnde verſus. Si male iurandi ſpe
cies ſit cura noſcendi. Si pꝛimas fatũ ꝑ ydones no/
tificatum. In his caſibus wcet ypᷣc non iurare oĩno
Math. v. =G
¶ Cum pꝛimis conditionibus iuramentum ꝓmiſ⸗
ſoꝛium ſemper obligat:⁊ quo ad veum ⁊ quo ad ho/
minẽ. niſi in peioꝛem vergat exituʒ quo ad hominẽ:
ideo additur:quia per decretum ſumptum ex vᷣbis
Cryſoſt.quo ad vum tantum obligat ſimplexr ver⸗
bum quantum iuramentum.xxij.q.v. Juramenti.
niſi vergat in deterioꝛem exitum:ideo additur:quia
vbiquod iuratur contra vi honoꝛem vel pꝛopꝛiam
vel pꝛoximi vertitur ſalutem ⁊ charitatem ſia pꝛin
cipio fuit ſcitum male fuit iuratum necobligar:ſed
malo iuramento penitentiam agat. Si vo illius
noticia poſtea q; iuratum eſt ocurrat:Extunc non
obligat. Aliter enim ſemper obligat:etiam ſi vi vel
metu coactus iuret.hoc enim tenet gloſa ſuper de⸗
cretalem.libꝛo.ij.titulo.xxiiij.de iureiurando.ſuper
capitulum peruenit. Et eſt exemplum ad hoc ve ſa⸗
raceno:qui potius elegit omnia mala ſuſtinere q; iu
ramentum per falſos deos factum frãgere ſicut pa/
tet. F.iiij.xliiij. Amulto foꝛtioꝛi chꝛiſtianus:quiꝑ
deum verum iuratvel ſuper libꝛum eius: ideo plus
obligat:quia cum maioꝛi fit liberatõe:⁊ ſolẽnita
te.ideo eius tranſgreſſio grauioꝛ eſt.ſicut grauiꝰpec
cat qui hominẽ ey longa deliberatõe ⁊ odio occidit:
ꝙᷓ ex paſſione inopinata. Patet ergo q; iuramentuʒ
licitum eſt tenendum.xxij.q.iiij. dðð. Mec faciliter

Arti.ij.

iij.

fltus hincini nenen
in anine hhͦglen it
ſalugenintpin nfemu

ſintalliuramentod
Ueclnontſteb enu
tarälkaltenne⸗ ges
atiet nid valieo

B mlii ni chen ntento
Neſnagne libe . .
lsadintandi guocanclb
ciogr dum ſuo uramento diſa
regbisilam babere velnöbe
Pnüceletäin gnocunchali
Hurandüobligat gud ad ſelom.
intercelom rinfernu go llop
Decidu ei patz qñndet
eximũi guocan wbest nego⸗
honere wbeter celoz amitretel
iquidem glociusoautiſſinos
idiuidens ertwbl n wberetn
ecſaris:uia Gylomon aum
eeſtt i. Reg ii öc Jo. nii i
Ulllteno vpuchene vbl tantin
aagedatcdrdall.Afortion i
aachidends in caſu iuramen
duntluctgpelpienſat HGictum
Dmmagnac videtur iuramentü
naretefentia wlibenaröeſol
qad iuramentü

ornlaſirlſtlaſiefngit i⸗

tgalifuinttliaumnnii,
rerao duarun erpeinuntur di⸗

tcligt 1,inen Huinanang

tr. Füuliumſignutiuramentun

umiurandied vanam gloriami
uomum iuramentoꝛnz nentores
nitergloꝛistur nobiliosſeta⸗
tant pert tmpbatoꝛinn pen p.
naliaoſum ſey pemiaoſn per

, wlolepcroooſepern. ne⸗
Tdamoxoſeadnſum vel ſcan⸗
ge verſs Oi maleiurondl ſpe
Gipꝛungs fatüp ſcones no⸗

ibns weerſpcnon lurareoſno Zii

itionibus inramentum pni⸗

taquosd dumanoadho⸗
kmun citnz guo ad onniner i

B ſ⸗
er deretum fumptum er
ntantum cblignt ſumplcrfe⸗

mentum i . Yonament,
oem gimmidtocilnnili
hrtra aihonoten t umin
rſalutanr chajttltßn ia

Juramentum

c hoc habet᷑ remiſſio:qꝛ ſolus papa a iuramento li/
cito abſoluit.xv.q.xvj.Alius illicitum vo iuramẽ⸗
tum:malus peccatũ eſt implere:qᷓ ꝑiuriũ incurrere.
ij.q.iiij.vnuſquiſq;. ergo in licitis tm̃ redde eo iu
ramenta rua:AMath. v.

Arti.ii. ¶ EExquo iuramentum tãtũ obligat: exquo ẽ qua

iiij.

v⸗

Arti.iiij.
vj.

ſigladius omnem amputans dubietatem a coꝛde il
lius cui iurat᷑ quivt ambiguum amputet iuramen⸗
tum petit Eyquo iterũ eſt quaſi ſtatera:que in iudi
cio ponderat inter moꝛtẽ vitam:inter hereditateʒ
amittendam vel lucrandam:qꝛ in iuramento duo⸗
cim iuratoꝝ pendet moꝛs ⁊ vita / hercdiratis acqᷣ⸗
ſitio vel ꝑditio.ĩmo ꝓ plus iurantem monere xbet
peſt quo ad ſeipᷣm ſtatera ponderãs: inter vitã ip̃iꝰ
ſpũalem ⁊ moꝛtem inter celũ ſibi lucrandũvel infer
Uauie dum in ſtatera iuramẽti ſui poni veritas
falſitas.hincinde ex duabo ptibo:ſi veritateʒ iuret
vitam anime ſpũalem conſeruat:⁊ celum lucratur:
ſi falſuʒ:animã pdit⁊ infernũ lucrat᷑. Patet ergo q⸗
añ in tali iuramento ponit᷑ vel on erat᷑ vbi tm̃ xx vi
ta vel moꝛte/v hereditate vel experedarõn eagitur:
vt credit alterius:bene cogitanti apparet/ꝙ plus in
illo negocio æ vita vel moꝛte æ lucro vel amiſſione
agit᷑ ꝓpꝛia:quia quicquid ð alienis agit᷑ negocijs ex⸗
terioꝛẽ cõcemit hoĩem:tranſitoꝛiũq; eſt: qꝛ ⁊ finem
habet. vo e ꝓpꝛio agit᷑ ibi negocio ad interioꝛeʒ
Ptinet hominẽ lucrũq; vel ꝓditio finẽ nõ hñt. Cir⸗
ca hanc vliberatõem iudey cautelã adhibeat. ſicut
ptʒ. L. K. iij. xviij. ¶ Patet ergo ꝙ nõ ẽ faciliterꝛ ſi
neimagna vliberatõc iuranduũ. necctiã ꝓ leui cã eſt
quis ad iurandũ ꝓuocandus.¶ Wꝛimũu ptʒz ex pᷣdi/
ctis:qꝛ dum ſuo iuramento diſcernit inrer acrã ter⸗
re:quis illam habere vel nõ habere xebeat: qᷓ̃tuʒ ad
ꝓximũ vel etiã in quocunq; alio negocio in quo ad
iurandũ obligat᷑ quo ad ſeipᷣm diſcernit ſil cum hoc
inter celum infernũ qð illoꝝ habere vebeat.
Secũdũ etiã patʒ:qd ñvidet rõnabile:ꝙ quis ad
maximũ ꝓuocari vbeat negociũ:vbi aĩam ꝗꝓpꝛiam
ponere vbet: 7 celuʒ amittere in caſu niſip magno/
ſi quidem gladius acutiſſimus inter tot vt pdictum
c:dinidens extrahi nõ veberet niſiꝓ magnis cauſis
neceſſarijs:quia Galomon cũ magna teliberatõe
ꝓceſſit.iij. Reg.iij.⁊ Jo. viij.in caſu mulieris in
adulterio œpꝛehenie:vbi tantũmodo v moꝛte vel
vVita agebat᷑ coꝛꝑali. foꝛtioꝛi rõne:veliberatio ma
gna adhibenda ẽ in caſu iuramenti:in quo tot pen⸗
dunt lucra vel picula:vt pᷣdictum ẽ. Ex quo patʒ:q;
ꝓ magna cã videtur iuramentũ eẽ petendũ:2⁊ cũ ma
gna re nerentia ⁊ veliberatõe ſoluendũ. C õtra p⸗
mũ peccant:qui vxoꝛem vłplem/vel familiã/vel ſer⸗
uos quoſcunq; ad iuramentũ aſſertoꝛiũ: ꝓ luxu rie
vel furti vel cuiuſcunq; malcfacti ſuſpitione facilit᷑
obligãt: qꝛ ſatis eiscõſtare beret:ꝙ citius ꝓiuriũ
cõmitterent:qᷓ ſeipos diffamare vel ſua amitt ereve⸗
lint:qꝛ ⁊ hoc in cõiter accidentibo exptũ eſt:⁊ raro vl
nunq viſum eſt: ꝙ ſeipos ꝓderent:minus tñ vitupe
randi ſunt:quia ſuis ſubditis iuramentũ exigür ꝓ⸗
miſſoꝛiuʒ:ne talia in futuro cõmittant:quia mulni
poſtꝙᷓ talia cõmiſerunt:potius peierabunt qᷓ ſuum
oñndant vlictum:qui tñ ſi iura mentũ ꝓceſſiſiet ni⸗
hil in hoc cõmiſiſſent &t tñ vt nũc cõiter iuramen⸗
tum a quibuſcũq; ſubdit is exigere ẽ pecca tũ dupli⸗
care dum furto ⁊ infidelirati piurium additur.
Cõtra ſecundum peccant:qui talia iurant q̃ ſci⸗
unt vel veriſimiliter ſcire pñt ſe nolle tenere. Scire
em̃ berẽt: vir multũ iurans replebit᷑ iniquitate
Eccĩ.xxiij.
Et ſicut non eſt leuiter:⁊ ſine veliberatõe iurãdũ
vel vouenqũ:ita a foꝛtioꝛi nec fallaciter ꝑ equiuo/
catões vel fallacias alias:ſeu quaſcũq; ambages ſi⸗

ent fecerunt duodecim piuri.e quibo fert᷑:ꝙ cũ pla
citum eſſet inter duos dños xæ vm inio cuiuſdã ter⸗
re iudices ſedere deberent ſup terrã de qua placitũ
erat:acceperunt in calcijs ſuis de terra illius:q nul-
lum ius habuit ad terram qua placituʒ erat:⁊ iu
rauerunt ꝙ terra ſup quã ſtabant illius erat qͥ nul⸗
lum ius ad terram illã de qua lis fuit:habuit.æ ter⸗
ra in calcijs intelligentes æt ſub illo coloꝛe caute⸗
riacas cõſcientiꝗs ſuas gloſabant: ß tñ y leus coꝛ il
loꝝ non latuit:effectus vindicte ſequentis oſtendit
Mam eodẽ anno omnes exceptis duobo mala moꝛ⸗
te fratrem ſoꝛtiti ſunt vite/in qua moꝛte inuenerũt:
i ſicut aliũ hereditate pꝛiuauerant terrena: ita ſe⸗
ipᷣos hereditate pꝛinauerant celeſti:nec mirũ:qꝛ per
cecretũ ſumptũ ey verbis Yſio. ſentẽtiaꝑ.li.ij. ſicut
ptʒ.xyij.q.v.quacunq; artẽ.verba aũt cecreti ſunt h̊
quacunq; arte verboꝝ quis iurat. xvus tñ qͥ cõſcien
tie teſtis eſt: ita hocaccipit: ſicut ille cui iuratur in⸗
intelligit. duplicirer aũt reus fit:qui ⁊ dei nomen in
vanum ſumit: ⁊pꝛorimum wlo capit.¶ Caueant qᷣ
Miatſſ ſeruiũt iurantes wminum vel wminã vel
illum qui queritur non eſſe bicintus claudentes ma
num⁊c.vel quodcunq; aliud ſophiſtice inrelligẽtes
Dicut ille quiquando aliquis ab eo petiuit pecuni
am:lurare ſolebat ꝙ non habuit tantum in roto mũ
w. p totum mundu pixidem vnam quam habuit in
telligens. In quo etiam elinquũt:qui iurant ꝙ tã
tum conſtitit:quando emerunt in tali vllla in qᷓ nũ⸗
qillud emerunt:vel ꝙ tantum conſtitit eis: intelli/
gentes totum:vel duas vlnas:vbi mentio fit niſi xæ
pte. In omnibo talibo ⁊ cõſimilib caſibo piuriuʒ cõ
mittit᷑:cuius rõ eſt:quia iuramentũ fit ad facienduʒ
certitudinem alteri ⁊ nõ ſibipᷣi:ita ſemp finis iu⸗
ramenti alterum reſpicit. Cum ergo a narura cuiuſ⸗
cunq; rei:a fine penſari beat. Et finis iuramentii
hoc caſu ſit altenius deceptio quiꝑ hoc fallit᷑:ſequi⸗
fur.ꝙ totum illud iuramentũ a fine vnominari
beat falſum ſicut falſitatẽ iuramento firmaſti: Jo⸗
mneyj Mota. M. viin.2. . vj rv. .
ſtoꝝ vo ſiue quoꝛũcunq; a lioꝑ temerarie con-⸗
ſuetudinarie iurantiũ:vouentiũ/vel peierantiũ in⸗
gratitudo:⁊ peccati magnitudo multis oſtendit᷑ cui
ntijs.¶ Pꝛimo quia um inbonoꝛant in mẽbꝛo
in quo vus plus ꝓ eis fecit:qᷓ; ꝓ quacu nq; alia crea-
fura. i.in lingua ⁊ oꝛe homini nanq; ſoli vedit os et
linguam ad dqquendus. E auo ſequrtur ꝙ in illa p⸗
te in qua veus illum ſpecialius ⁊ excellentius hono⸗
rauit ex lege gratitudinis ⁊ mutueviciſſitudinis ob
tentu ſpecialius æum laudare vœberet:dicens cum
pſal.xxxiij.ſemper laus eius in oꝛe meo.¶ Bed heu
a contrario iurantes.⁊ vouentes cõtra omnem gra
titudinis legem contra omnem mundicurialita⸗
tem:plus veum in illa parte inhonoꝛant contra oẽz
mundicurialitatem:ideo additur:quia etiam apud
mundum incunialis male educatus diceretur:qui
m pꝛeſentia wminiſui vel alterius wmini per ocu⸗
los vel alia membꝛa eius iuraretvel ipᷣm ad teſtificã
dum v omni vanitate vel falſitate pꝛouo caret. nec
wminus ille patienter vel inulte hoc audiret. A ſi⸗
mili rationeapud um ⁊ totam curiaʒ celeſtem ta
les ingrati inciuiles reputabuntur: quiiurant in
wvmimo? qui auertuntur v poſtrergũ wmini: So⸗
pho.jA Gecundo quia veum inhonoꝛant in naru-
ra in qua plus nos honoꝛauit:pluſq; ꝓ nohis fecit
igeſt in natura humana:quam pꝛo nobis affumpfſit
Fmranad membꝛatim nominant: diuidunt:vel in
acto in quo pꝛo nobis plus fecit ⁊ ſuſtinuit ſicut in
moꝛte ſangumis effuſione 7 penis ⁊ huiuſmodi.in
his enim eum plus honoꝛare deberent nunſqᷓ we il⸗
lis ſine magna reuerentis loqui. Sed heu ꝙ contra

Exemp

Exemp

vij.

Arti.v.
vVlij.

xj.

Auramentum

riuʒ fiat quotidiana wcet experientia:qua videtur
; vix etiam pauca loqu untur verba:nõnulli illoꝛũ
quin votum addant vel iuramentum: v quibo Ec⸗
cleſiaſti.xxvj. Loquela multum iurans hoꝛripilatõ

nem ſtatuet ⁊ irreuerentia ipᷣius obturatio aurium

quia boni talia audientes aures obturare eberent

Tales vo beſtijs aſſimilantur. Judeis vo vel ſa⸗
racenis vel latro nibus vel Juda vel etiam ipᷣis x⸗
monibus vel quibuſcunq; ĩebus pe ioꝛis ſunt con/
ditionis:⁊ maloꝛis ingratitudinis. ¶Pꝛimũ patꝭ:
quia ſicut coꝛnicule ſuper aquilam vel falconẽ gar⸗
riunt. Yta iſti coꝛnicule inferni ſuper æuz? ſanctos
Sed iĩicut auis illa nobilis:ſi illas garrientes attin-
gere poſſet: illis redderet q meruerunt: Ita us?
ſancri qui illos attingere poſſunt illis reddunt tam
bhic diuerſis eos infirmitatibus percutientes: ꝙᷓ ali
bi damnantes ſicut oſtendetur infra articulo.ixe
penis taliter iurantium. Gecundum etiam er fa⸗
ctis oſtenditur. Pꝛimo iudeoꝛuzʒ:qui ipſum chꝛiſtũ
um ignoꝛantes moꝛtalem bla ſphem auerunt et
vriſerunt: chꝛiſtiani vo ſcientes ipſum eſſe veũ /glo⸗

rioſo ⁊ regnanti hoc faciunt.illi dimiſerunt coꝛpus

xpᷣi integrum ſiſti mẽbꝛatim ⁊ per pecias gladio dya
boli ideſt lingua ſua illud diuidunt. illi iᷣm duxer̃t
coꝛam tribunali? iudicibus ad penam.iſti eum du
cunt inuocant in teſtimonium coꝛam iudicibus ⸗
alijs ad culpam quod plus odit:dum.n. coꝛam iudi
cibusquibuſcu nq; falſum iurant: cũ iurare ſm au⸗
guſtinum ſit deum in teſtem inuocare: quid alind fa
cit qᷓ æum ad teſtificandum væ falſo adducit. Et ſic
quando inaniter ? temerarie coꝛam quibuſcunq; in
rat vel vouet. In omnibus enim talibus quantũ in
eo eſt: æum falſum teſtem facit ⁊ ad culpam addu/
cit. Illi minus iurant:quia vix vnqᷓ iuramentũ ab

eis audit᷑:niſi per legem ſuam: iſti quaſi om̃i verbo

vel iurant vel vouent vel manus in ꝓtectõnem fi⸗

ci:quam non habent quod dicunt affirmãt/illi au

dientes blaſphemiam ſciderunt veſtimenta ſua ſiẽ
patet Math.xxvj. Et obturãt aures:ſicut ptʒ Act.
vij. Continuerunt inquit aures ſuas. Te ſocietate
etiam chꝛiſtianoꝛum:turpiter iurantium recedere
leguntur:iſti vo talia audientes rident. Quitamẽ
ſi ve patre vel wmino terreno contemptibilis dice⸗
rentur: illum væfenderent:pꝛo ipo pugnando vł ſal
tem offenderentur vel recederent. Caueant tã blaſ
phemantes ideſt tamturpiter iurantes. Quia dicit
Augu.ſuꝑ illud Math.yxxvj. blaſphemauit:ꝙ ñ pec
cant minus qui blaſphemant ypᷣm regnantem in ce
lis:qꝙᷓ qui crucifixerunt ambulantem in terris:q eti
am patienter audientes pꝛopter rationes ſcriptas.
S. vj. xxxiij. Cales nanq; latro in cruce cõuincit.qᷣ
ſocium ſuum contra veũ loquentẽ coꝛripnit:math.
xxvij. Cuius exemplo dicas. Molite iurare neq; per
celum ⁊c. Ja.v. ¶ Gecundo idem ex factis ſaraceno
rum oſtenditur ſeu infidelium. Sem nanq; verẽda
patris abſcondit: Gen.ix. Iſti infirma xpᷣi mem bꝛa
nudant grauius q Cham: quia ille hominis: iſti
vei venudant membꝛa impꝛoperant facta⁊ paſſio
nes moꝛtem:quas pꝛo eis ſuſtinuit ad modum in-
gratiſſime mulieris. ve qua fertur. q cum factum fe⸗
ciſſet pꝛo quo ſuſtinere vebuit turpe iudicinʒ quod

Exemp. vulgariter pilloꝛi nuncupatur: maritus ꝓpter ma⸗

gnum quem adillam habuit amoꝛem:conuenit cuʒ
iudicibus: pꝛo illa iudicium illud ſuſtinere poſſet
quod cum feciſſet: illa quotiens irata marite fuit: il
lud enim impꝛoperare ſolebat iudiciũ: coꝛam illud
nominando. Sic in ꝓpoſito nos moꝛtem ⁊ paſſionẽ
peccatis noſtris exigentibus meruimus ⁊ dei filius
ꝓpter nimiam magnam charitatẽ qua dilexit nos
paſſionem moꝛtem ꝓnobis ſuſtinuit quam totiẽs

ad eius offenſam coꝛam illo recitamus quotiens cõ
tra eius mandatum ⁊ honoꝛem per penas vel paſſio
nes vel moꝛtem vel alia que pꝛo nobis ſuſtinuit iu⸗
ramus vel iurantibus applaudimus conſentimꝰ.
vnde conqueritur Hiere.iij. Quemadmodum mu⸗
lier contemnit maritum ſuum:ſic me contempſit ᷣ
mus iſrael. vnde dicere põt:quod metrice fertur illũ
vxoꝛi dixiſſe. Eſt amoꝛ ingratus cum nõ ſit amatoꝛ
amatus. Ylli pena datur qui ſemꝑ amat: necamat᷑.
Mon ſolum iſta pꝛedicta muliere ſed etiam illo
emſmoꝛadas de quo habetur. F. v. xv. illis filijs. æ
quibus ideʒ habetur quindecim peioꝛes ſunt:quia
illi in patrem hominem rurpia comiſerunt. Iſti vo
in patrem vum: qui dicit in pſal.cj. Aduerſum me
iurabant.¶ Tercium: facta oſtendunt latronuz: da
ipſi latrones vel homicide homini:iſti veo iniurian
tur. Ideo dicit ſanctus thomas in quadam queſtõ
ne vẽ quodlibet.ꝙ piurium grauius eſt peccatuzʒ:qᷓ
homicidium grauius a vo punietur:qui grauius
7 maius peccatum grauius puniet. Iʒ homines ho/
micidium grauius puniant:quia eſt eis magis noci
uum.quia cum periurare nomen viſit quedam di
uini nomimis venegatio:ſᷣm locum poſt ydolatriam
piurium tenet: ex oꝛdine pᷣceptoꝛum ptʒ hec ille.
MAuartum factum oſtendit pꝛoditoꝛis iude:quia
ipᷣe ꝓtriginta vnaris:iſti ꝓ minoꝛi œum negant⸗?

vendunt. ſicut patet ð illo qui dicere ſolebat:q pꝛo

patre ſuo nõ cõmitteret piurium:pꝛo minoꝛi qꝙᷓ pꝛo

duobus ſolidis:Ged pꝛo tanto veum negaret cu iu⸗

ramento:dicens:quia non noui hominem: AMath.
xxvj. Muintum factum oſtendit vmonis: qꝛ ile
adiuratus per trinitatemvel permoꝛtem ⁊ paſſionẽ
xpᷣis ſanctis viris:ſicut in aliquibus ſanctoꝝ geſtis
legitur non audet vel non põt falſum dicere ſed ve-
ritatem:æ qua adiuratur: Fatetur. Nec etiam vn⸗
qꝙᷓ; legitur mendacia ſuo iuramẽto firmaſſe. Iſti vo
adiurati per vum ? per moꝛtem paſſionem chꝛiſti
7 per libꝛum euangelioꝝ vel quemcunq; alium: ſu⸗
per quem iurant:⁊ ꝑ ipſam trinitatem vl quecunq;
alia bona:que in libꝛo illo continentur: periurium
cõmittunt mendacium ſcʒ ad alterius exhereda/
tionem: vel damnum iuramento confirmant. Vlti
mum oſtendit verſus quo dicitur. Cuncta veũ lau⸗
dant:vel laudis materiam dant:quem iſti vitupe⸗
rant:quibus dicatur:Eʒechieł.xvj.veſpexiſti iura⸗
mentum.
Et non ſolum peccant ingratitudinem vt dem
eft contra æum cõm ittunt:ſed etiam ſicut ex h̊ ra⸗
tionabiliter ſequi vebet. AMayimum multiplex pe
riculum incurrunt tam ipſiqꝙᷓ illi:pꝛo quibus falſuʒ
iurant qᷓ; etiam tota cõmunitas in qua tales habi⸗
tant periuri:vel qui tales inter eos permittunt.
Pꝛimi periculum incurrunt. Pꝛimo quia moꝛta
liter peccant. Doctoꝛes namq; theologu ſentiũt ꝙ
iuramenta iocoſa vel officioſa cum veliberatõne p⸗
lata vel ſolennitatead confirmandum falſuʒ: vl ad
ꝓmittendum illicitum: ſunt moꝛtalia. Multo ergo
magis hoc ſentire opoꝛtet in pernicioſis:cum cecre-
tum di.xxv.ca. vnum oꝛarium.in fi.⁊ gloſa ibidẽ ſen
tire videtur ꝙ quando in ioco iurat:mõ peccat moꝛ-
taliter:ſed non dicit quin ſi mendacium iocoſum iu
ramento confirmet:quin moꝛtaliter peccet. Sʒ glo
ſa ibidem magis videtur hoc ſentire: et ſi iuret vel
voueat ex conſuerudine que velberationi equipol/
let. OQuis illum a moꝛtali peccaro excuſabit: cum in
tali iurandi conſuetudine tam illicita ꝙᷓ falſa:ſe fre-/
quenter ĩmiſceantiin caſn multum velinquũt:me⸗
neſtralli et truphatoꝛes:qui v ↄſuetudine truphas

zmendacia ſuo iuramento confirmant.¶¶ Becun⸗

quia ſi œ omni verbo ocioſo eſt computus reddẽ

xij.

xiij.

Exemp.

Arti.vj.

xiiij.

t. Jpſemet Kus omnlumt t
tigmncie Gan u ddii
iaſtusainſticaſnafeceritingu
toſvomotietornoneruntinn,
Jucsfect (Becundoguiatan
ſeſignatn abumados ponlt.7
Oniturr comecitn aypenbus
crquo eius wminlo:yr dictume
Orio troclcitiquandoomniab
hapenilit rals wminorſc
lſubieat ſequitur:g,ommnan
lluns factcnius wminio memb⸗
Afirſttigpuc extraneum manum
Auig erquo iple lla pofſideteſns
Obensquis üns vtitur dyaboli
griuraneruntindis guino ſant
Gecondieriam penalaming
Inelos ompurgatones nonnnldi
Nantnpopteffallomminran
ſiefacta: multi aummnlienddus
ſomperſtunt n quiblonunc
Onandogliquis magnustalem
tamenpꝛopterinpedimentun
finttatis el noccunggalin
gducere deberetvel uano
llugnamtmen on dunt ſi
nuewinpetinennd inatide
huntaſictosadinfemnumi

Urgant pbiipſogſn
krinlnte ſiiteſeau

dio cleſtlicennomacapit oſ⸗

Gerkiumumnomnninn
ſprotayto Num negorerilu⸗
anon noul bominen. Aatb.
ctumoſtendit wnonis: gelle
Nanelgnonenrhafin
utinaliqnibnsſanctop geſti
lnonpötfalioumdicereſed re⸗
nratur Faterur Pecenam n⸗
ſoo irameto firmaſſe Itio
pratennniigſcri
op veluemcunq; oliumſu⸗
pſom tmnitaton veannq
Dillo contentur enunium
Im ſq adolterus ahereca/
uramento confirmant. Vlti
uodiatur Cuncta Nulan,
ſam dant quem iſti vitupe⸗
echickzſ.ſperiſt unn/

Gtaingritincinemetdef uf.

tſec etiam ſicuterß o⸗
ninanmunm emlltuirt⸗

mipſic lipogoſb⸗ ſliz ij

Smunitosin latnles ull⸗

lezinter vb henmifunt.
glesinten . pouenotn

f. P.
lunn ogelatiire

rvj.

Iunramentum

dus loquenti ꝑichloſus:Afoꝛtioꝛi rõne periculoſi
oꝛ erit cõputus ⁊væ iuramẽtis ocioſis vel vanis ⁊ vo
tis que non bene ſtant cum vei pꝛecepto: ci noĩe
in vanum non accipiendo. i vo ſuꝑ libꝛum ſo⸗/
lenniter falſum iuret:maius incurrit periculum.
Pꝛimo:quia in hoc caſu omnia bona amittit.e
qquibus in libꝛo fit mentio:⁊ ad omnia mala ſe obli-
gat ſuſtinenda. In libꝛo nanq; mentio fit e ſacra⸗

mentis eccleſie ſq; baptiſmi ⁊ coꝛpoꝛis ⁊ alioꝛum ſa

cramentoꝛum:⁊ ⁊ ſu ffragijs eccleſie ⁊ ſanctoꝛum:et
operibus bonis:que quilibet fecit vel facere eberet
t beatitudine:⁊ gloꝛia celeſti:: pena damnato⸗
rum ⁊c̃.¶ ¶ Eſt ergo intellectus iuramenti:ꝙ qͥs ad
libꝛum accedens facit:ꝙ niſi verum ſit quod iurat:
abnegat auyilium baptiſmi miſſarum ⁊ cõmunio⸗/
nis coꝛpoꝛis chꝛiſti⁊ ſuffragioꝛum eccleſie ⁊oꝛatio⸗
num ſanctoꝛum ⁊ ommium bonoꝛum operuz que fe⸗
cit. Quia quando ad libꝛum pergit/ merituʒ perdit
omnium paſſuum:quos pꝛius iuerat ſiue ad eccleſi
am vel circa eccleſiam vel peregrinando vel ad ſer⸗
monem audiendo vel ad quecunq; bona loca:vłope
ra meritoꝛia. SGic cum manum ad libꝛũ mittit: oĩa
bona opera perdit:que manibus pꝛius oꝑatus eſt:ſi
ue elemoſynas dando:ſiue quocunq; alio modo.⁊ eo
m modo quando os aperit ad iurandum: omnia
bona opera perdit:que oꝛe pꝛius fecerat.ſicut oꝛan
w.cantando/wcendoſa huiuſmodi bona loquendo
perdit etiam gaudium beatoꝛumet ſe tradit penis
eternis vemonioꝛum:quia quando libꝛuʒ oſculatur
a veo ? ſanctis ſuis ⁊ oĩibus bonis pꝛedictis ⁊ a gau-
dio celeſti licentiam accipit: dyaboli ſe hominem
facit. IJpſemet veus ommium iſtoꝛum dictoꝛum ve⸗
ritatem oſtendit:Eʒech.iij.vbi ſic ait. Si cõuerſus
iuſtus a iuſticia ſua fecerit iniquitatem.ipᷣe in pecca
to ſuo moꝛietur.⁊ non erunt in memoꝛia iuſticie eiꝰ
quas fecit.¶ ¶ Becundo quia tamen manu dyaboli
ſeſignat:⁊ cibum ad os ponit:⁊ cum oꝛe dyaboli lo⸗
quitur⁊ comedit:⁊ cuʒ pedibus eius am bulat:quia
exquo eius vminio:vt dictum eſt:om̃ia mẽbꝛa coꝛ⸗
oiis tradidit: quando omnia bona facta per mem-
ꝛ29 perdidit ⁊ eius wminio ⁊ ſeruituti membꝛa il⸗
la ſubiecit:ſequitur:ꝙ; omnia que facit cum mẽbꝛũ
illius facit:cuius wminio mem bꝛa ſubiecit/quãdo
Tfixiſti apud extraneum manum tuaʒ: Pꝛouer.vj.
Quia exquo ipſe illa poſſidet:ſua ſunt:a per conſe⸗
quens quis illis vtitur: dyaboli membꝛum vtitur:
ꝛ2 iurauerunt in his qui nõ ſunt dij:Hiere.v.i.
Gecundi etiam periculum incurrunt:quia ꝓpter
malos compurgatoꝛes nonnulli peccata ſua conti-
nuant:⁊ pꝛopterſfalſoꝛum iuramenta in curia eccle⸗
ſie facta:multi cum mulieribus:quaſi cum vxoꝛib
ſemper ſtant:cuʒ quibus nunꝙ; ſtare veberent: quia
quando aliquis magnus talem in vxoꝛeʒ ducit:quã
tamen pꝛopter impedimentum conſanguinitatisvł
affinitatis vel quodcunq; aliud impedimentum nũ
qᷓ; vucere deberet:vel quando cum tali ſtat:vel cum
alia quam tamen non duyxit.ſi ab eccleſia citetur te-⸗
ſtes e impedimento iurati vel requiſiti veritarem
negant:⁊ ſic eos ad infernum ire permittũt vł illos
urgant:vbi ipſos ſciũt eſſe culpabiles vel ſcire poſ-
ent ſi vellent. SGic etiam ve latronibus: quos libe⸗
rant.Et viceuerſa ſi ablilla quam duxit:cũ qua ſem
per ſtare veberet:ſeperari vult:periuros ſemper in⸗
uenit quiiurabunt ꝙ conſanguineã illius pꝛius co-
gnouit vel aliud ſimile ficticium pꝛobabunt:ita ꝙ;
pꝛopter tales periuros in curia eccleſie:ſiue quia re
ꝗſiti vel iurati:iĩpedimẽtũ nõ oñdũt:ſiue qꝛ purgãt
ſ purgãdos:ſiue qꝛ diuidũt:nõ diuidẽdos:mille fal
ſa mr̃imonia ⁊ luxurievſq; ad infernũ ĩpune trãſeũt

evrij.

ter tales iuramentum ergo mendaxne diligatis:
Sach. viij. Mota. Z. xxij. 3 4 6
Et ſi tantum ſit periurij periculuʒ: patet: illi q
eos ad tale crimen pꝛece vel pꝛecio vel quacunq; vo
luntaria occaſione inducunt: nõ oĩno imunes ſunt
a periculo:quia ſi ſcit eum velle falſum iurare:⁊ iu-
ramentum ab eo exigit: ille vm Aug. ð ſuo periurio
ſe interimit: ſed iſte manum interficientis umpꝛeſſit
⁊ ſic homicida eſt:tam ſuipᷣius qᷓ illius quẽ male ad
iurandũ inducit. Et ꝙ tale crimen a deo inultũ ñ
tranſibit:patet per hoc ꝙ idem Auguſtinus narrat
in ſermone ve æcollatione Yohannis baptiſte de ͤ⸗
dam quiin tali caſu alium ad iurandum compulit:
nocte ſequenti in viſu ad iudicium ducto:a quo iu⸗
Ax querebat:quareillum iurare fecit:qui reſpondit
quia negauit mihi rem meam: cui iudex.nõne rem
tuam melius perderes q animam illius:eo ergo be⸗
ne verberato:intantuʒ: ſigna poſtea in coꝛpoꝛe ap
paruerunt:dictum fuit ei: ideo hoc ſuſtinuit:quia
plus rem ſuã qᷓ; pꝛoximi dilexit. Nota. .xiij. xxxiiij.
Jmmunes auteʒ ab hac culpa⸗ pena non ſunt:qui
luram entumvel purgationem admittunt vbiſaũt
eos velle falſuʒ iurare.Quia ſicut dicitur Eccls. ix.
vt periurus:ita qui verum vierat.Ex his ptʒ: ꝙ is
qui alium pꝛouocat ad iurandum:vbi ſcit eum vel
le falſum iurare vel nolle iuramentum pꝛomiſſoꝛiũ
tenere:grauiter peccat.totuʒ iſtud confirmat vœcre⸗
tum ex verbis auguſtini ve vœcollatione Jobannis
baptiſte ſumptum.xxij.q.v.ille qui. IJlle inquit qui
hominem pꝛouocat ad iuramentum ſcit euʒ falſuʒ
iuraturum eſſe:vincit homicidam:quia homicida
coꝛpus occiſurus eſt ille animã:ĩmo duas animas:
7 eius quem iurare pꝛouocauerit:⁊ ſuaʒ.hecibi.Ca
ucant ergo iudices illi.v quibus.J.ix.xxiiij.cum ſe
quentibus.Et timeant hi wmini ⁊ parres te quib
ſupꝛa eo.c.v. ¶ Paueant inſuper omnes qui alios
alliciunt:vel inducunt pꝛecibus /literis/vel muneri
bus/vel quibuſcunq; vijs:perſonaʒ quamcunq; ad
frangendum votum/fidem/vel iuramentum.
¶ ontra pꝛimum faciunt qui caſtitatemſieiuniũ/
peregrinationem vel quecunq; bona operavouen⸗

tes:ſollicitant:vt contra votum faciant.( Contra

ſecundum faciunt quicunq; mulieres vxoꝛatas ad
frangendum fidemvel votum:quam iuramento ſer
uare vbent:ſollicitant.Contra ſecundum ⁊ terciũ
ſimul:vel contra vnum illoꝛum diuiſim: faciunt qͥ
cunq; illos qui fide vel iuramẽto aſtricti ſunt ad ſer
uiendum alijs vt fidem illam vel iuramentum fran
Fantancncint vłquicunq; illos qui iuramento ob
igatos ad fideliter inquirendum/taxandum /colli⸗
gendumſamerciandum/puniendum/cuſtodienduʒ/
mandrm coziunpurir auoquo modo. ¶ Ad cu
ius declarationem eſt ſciendum:ꝙ aliquotiens con
tingit: quando quis in officio aliquo ð pꝛedictis
iuratis ponitur vel vt ſeruiat in vmo:vel vt mane-

ria ſicut balliui: vel vt res alias:ſicut pᷣpoſiti.vłvt

nemoꝛa ⁊ feras:ſicut foꝛeſtarij⁊ huiumodi cuſtodi⸗
ant:væ quibus.C. ij.vj.vel recte populum taxent et
puniant ⁊ bona obligant ⁊ colligant:cogitant hoc
fideliter facere/fidemq; iuramentum in omnibus
ſeruare. ¶ Bed dyabolo ſuadente alij ab eis petũt
illa que eoꝛũ tradita ſunt cuſtodie:que ſine fideivel
iuramenti fractione dare non poſſunt. Ouia nõ ſũt

ibi poſiti:vt datoꝛes:ſed vt cuſtodes:vel ab illis etiã

qui taxare vel punire veberent:petent:quod conce⸗
Tcere non poſſunt.etvtroſq; tam cuſtodes ꝙᷓ iſtos iu⸗
dices:ſeu ſuperioꝛes literis muneribus vei feſtis et
cõuiuijs datis inducunt.hoc em̃ apud multos ino⸗
leuit.vt tales paſcant ⁊ multum magnum eis faciãt

Arti. vij

xviij.

Exemp.

xix.

xxl.

Art. viij

xxij.

Juramentum

vel dimittant.non factum quod non eberent: vlfa
cere vel dimittere.et non eſt dubium:quin vtriq; tã
inducentes ꝙᷓ inducti:periurij culpaʒ incurrant.qᷣa
dicit veeretũ Pij pape.xxij.q.v.qͥ compulſus. Qui
compulſus a wmino ſciens periurat:vterq; ſunt ꝑ/
iuri ⁊ vminus ⁊ miles.vominus:quia pꝛecepit.mi⸗
les quia wminum plus q; aiam dilexit: hec ibi. Yſts

cretum pꝛo tanto eſt ad ꝓpoſitum quisa ſicut iſteẽ

in culpa:quia occaſione damni dat:et periurij com
ellendo: Ita omnes pꝛedicti qui ſuo modo cõpel⸗
äre inducunt vel damni quouiſmodo occaſione
dant:quia qui occaſionem dammi dat:culpa inter⸗
ueniente damnũ darevidetur. ſicut expꝛeſiehabetur
li.v. vcretalium.ti.xxxvj. væ iniurijs 1 damno dato.
capitulo vltimo.⁊ omnia mala que ex cauſa tali da⸗
ta ſequunt᷑:ei imputantur.ſicut patet li.ij.e teſtibo
ca. ſicut nobis. vbi habetur ꝙ ad periurij et adulte-
rij penitentiam obligantur: qui cauſam in his veli⸗
ctis vederunt.vbi dicit gloſa.q ſi aliquid imputat᷑
alicui ꝙ puniatur v aliquo:omnia que ſequuntur
ex illo puniantur. argumentum ꝙ malum pꝛecedẽs
gꝗggrauatur per conſequẽs ex illo.hec ibi. Mota ex-
emplum ad hoc. J.ix.xxxvj.¶Eſt etiã aliud exem⸗
plum ſenſib ile ad hoc Eryſoſto.ſuꝑ Math. omel.
xij.ꝙ tamen ab eo ponitur contra tenẽtes libꝛos vo
lentibus falſum iurare. Exempli vo intellectus eſt
ꝙ; ſicut ille culpabilis eſt: tam coꝛam cæo ꝙᷓ homini⸗
bus qui hominem inſtigat ad alium occidendum ⸗
foꝛte cutellum in manu ſua ad hoc faciendum ponit
⁊rogat vt occidat vel ſpoliat vel aliud malũ faciat.
ita illi qui ea rogat:que ſine voti vł fidei vel iuramẽ
ti fractione fieri non poſſunt ⁊ foꝛte aliquid in ma⸗
nu ponit:vel oꝛe:pꝛo quo hoc faciat infoꝛmat:etiaʒ
ꝙ ſine peccato hoc iurare poteſt:quia aſſerit ſe veri
tatem ha bere.Illi vo qui foꝛte ad comitatũ vel cu-
riam bona venerunt intentõne:ſic infoꝛmatiet ſub⸗
oꝛnati periurant. nõne ambo tenenturꝑ exempla/2
leges ⁊ rationes pꝛedictas ⁊ per leges.T.ij.vj. Te
quia male ſuboꝛdinauit ⁊ infoꝛmanit:⁊ iſte qꝛ ſub/
oꝛdinatus nimis faciliter credit infoꝛmationi:quia
facta vtriuſq; in malis que faciũt cõmixta ſunt. Ju
xta illud:Sap.xiiij. Omnia cõmixta ſunt in fideli⸗
tas ſcilicet infoꝛmantium ⁊ ſuboꝛdinantiũ ⁊ periu⸗
rium Sſted pꝛedictum Cryſoſto.exemplum ne⸗
gare non poſſnut qui foꝛte leges pꝛedictas nega⸗
rennrt.
uia vo in pꝛedictis mentio facta eſt tam ð cul
pa illoꝛum qui temerarie quotidiana cõmittunt iu
ramenta vel periuria. Et te his qui cum ſolennita/
te hoc faciunt:⁊ veQ inducentibus anteqꝙ; pena eis in-
fligatur:omnes ſigillatim audiendi ſunt:¶¶ Pꝛimi
dicunt pꝛimo ꝙ veruʒ eſt quod iurant:⁊ ponatur ꝙ;
ita ſit:tamen foꝛte vanum eſt:quia iurãdi nulla in/
cumbit neceſſitas vel vtilitas.Et vei pꝛeceptuʒ nõ
ſolum ꝓhibet iuramentũ falſum vel mendax. Exo.
xx.ſed etiamvanum:dicens:non aſſumes nomen væi
tui in vanum. ¶ Iterum dicunt ꝙ mala conſuetu⸗
w me iurare facit ex unpꝛouiſo:quibo dupliciter re⸗
ſpondetur. ¶ ꝛimo ꝙ ſi ſcirent:ꝙ fur conſuet? eẽt
ad veniendum ad ciſtam illoꝛum vt inde pecunias
tolleret vel ad ſtabulumvt amimalia raperet:vł bee
uiter quodcũq; damnuʒ coꝛpoꝛa lede conſuetudine
eis cõtingerẽt.cito⁊ ſtudioſe illi damno occurrerẽt
ciſtam melius firmando cuſtodiendo ne vnariuʒ
amitterent: ⁊ neſciunt os melius claudere ne anĩiam
amittant. Decundo patet ꝙ reſponſio illoꝝ plus
eos culpabiles ⁊ damnabiles reddit.quia ſi coꝛam
iudice terreno œ furto irretiti: reſponderent ꝙ ita
ad talia eẽnt aſſueti ꝙ dimittere nõ poſſent /ſeipᷣos

2

J xiſ.

. damnar ent. ſic in pꝛopoſito ærgo ſub talibus excu

ſationibus:iurationi ne aſſueſcat os tuũ:Ecci.xxiii
QAuia plus eſt cõtra ꝙᷓ pꝛo.pluſq; obeſt qᷓ ꝓſit:quia
conſuetudo in malis:malum aggrauat.i Alü ſe ex
cuſant paſſione vel tedio:ſicut quidam quoꝝ mala
eſt cõſuetudo in aliquibus mundi partibus ꝙ qua
ſi ꝓ omni tedio:quod ſentiunt veum vel matrẽ ſuaʒ
vel ſanctos blaſphemant vel eis abrenunciant:di⸗

centes gallice Je reney dieu ⁊ c. YIniuſticiam 0 at

tribuũt:qui eos grauari ꝑꝓmittit᷑. Sed tales duma
co manu percutiuntur:pede male affectõis vel vi⸗
lipenſionis eũ reꝑcutiunt ſed qꝛ nims alte pngnãt:
peioꝛẽ ꝑtẽ qui hmõiẽ in fine habebit:qꝛ addidit ſu
per omnia peccata ſua blaſphemiã: Job.xxxiiij.
¶ Illoꝛum vo quiad libꝛũ ponunt ꝓ iuramẽto fa⸗
ciendo/vel qui fide interpoſita fidelitatẽ in ſeruien⸗

vw vel cuſtodiendo vel iudicando ꝓmittunt. eAlij

vo ſe excuſant:ꝙ illi quib ſic aſtrictiſunt eis ſtipẽ⸗
dium nõ ſoluunt:⁊ iõ bona illoꝝ furantur: hocnõẽ
aliud niſi malũ ꝓ malo reddere.Et ſicut ipi wmini
in fidelitate:ita iſti ſerui furtol ⁊ fideifractõead in⸗

fernũvadunt.¶¶ Alij dicunt ꝙ opoꝛtet eos ꝓamicis

facere.uibh rũdetur:pꝛimo ꝙ maioꝛ amicicia eſt
veritas:⁊ ꝙ optimus amicus ẽ deꝰ:cui in hoc inimi
cant᷑ cuius tñ amicicia illoꝝ amicicijs veficiẽtibus
durabit ſi pꝛius cõparetur. ecundo ꝙ male fit
alteri amicus:qui ſibipᷣi fit inimicus:qꝛ qui ſibi ne/
quã ẽ:cui bonus erit.i ¶Alij vo ꝓ munerib hoc fa⸗
ciũt:⁊ turpiter deficiunt in hoc ꝙ ſunt cõtra illuʒ qͥ
plus dat ⁊ ꝓmittit plus.ſicut ptʒ.¶UW.j.xv.(¶ Aln di
cunt ꝙ non audent iurati verũ dicere:vel iuramen⸗
tum tenere:quia foꝛte potentes offenderent:vel qꝛ
vicini ſui ſuꝑ hocbona ſua amitterent. Rñndetur ꝙ;
plus potentioꝛ et plus nmẽdus ẽ deus:qui põt mit⸗
tere in gehennam quando illi potentes pꝛo quibus
periurarunt:eos iuuare non poterunt:⸗ 8, melius ẽ
ꝙ vicinus amittat bona exterioꝛa:qᷓ ipᷣi ſuperioꝛa ⁊
interioꝛa.Sicut ergo potius eligeret quis offende⸗
re dñm vel vicinum cuius wmimium vel vicinitatẽ
non eſſet habiturus:niſi ꝑ vnum diem vel bꝛeuiſſi⸗
mũ momentum:qꝙᷓ illos quoꝛũ cominiũ ⁊ vicinita⸗
tem cogitaret ⁊ affectaret ꝓ ſuo habere ꝑpetuo.po/⸗
tiuſq; iſtis ſecũdis placere niteretur:⁊ ſpaliter:ſi iſtt
eẽnt in veritate ⁊ alij in falſitate:⁊ cũ ſtis eẽt lucrũ
maximũ bñfacientibo:a placentibo: pena maxima

non placentibus:⁊ cum alijs neutrum vel ſaltẽ bꝛe/

uiſſimum. Illi ergo qui plus iſtos timuerunt trepi-
dau erunt nimoꝛe:vbi nõ erat timoꝛ in pſal.xiij.o
ta ᷓ tales.l.j.ix.¶ Alij dicũt nõ poſſumꝰiuramẽ/
ta ſeruare:officiũ.n.nrm tale eſt.ꝙ nullus in eo fidẽ
ſer nare põt. Rñdetur ꝙ hoccogitare buiſſent an
teꝙᷓ iuraſſent:vel ſaltem:quando hoc experiunt᷑ of⸗
ficium illud oimittant. ¶ Alij dicunt ꝙ falſum iu⸗
rareꝙ vita vel fama hoĩs ↄſeruãda nõ ẽ pctm̃ qꝛ me
lius ẽ ꝓximi vitã ⁊ famꝗ ⁊ bona ſaluare ꝙ; damnare.
Et qꝛ ille homicida vłlatro vł luxurioſus ꝓ qͥ piu⸗
rãt põt ſe emẽdare ⁊ eẽ bonus hõ.Rñndeiur ꝙ nõ eſt
ſiciurandum pꝛopter quatuoꝛ rationes. ¶ Pꝛimo
dubium eſt vtrum futurus ſit bonus vel malus:qͥa
ſic ipſi dicunt: ꝙ poterit eſſe bonus:ita reſponderi
põt ꝙ poterit eẽ malus:⁊ hoc ſepius viſum eſt:⁊ iðo
magis pᷣſumendum eſt:quia iuxta regulam iuris in
vj.ſełmalꝰſꝑ pᷣumi malus. VSecũdo qꝛ certũ eſt
ꝙ falſum iurantes animam ſuam ⁊ omnia bona ve
quibus dictum eſt ſupꝛa eo.ca.xv.amittunt.Et ta⸗

le certum ꝓpter pᷣdictum dubium pertranſire nõ æ-

berent. immo ſi pꝛedictum dubium non eẽt dubiũ:
ſed certum eẽt:adhuc plus animam ꝗꝓpꝛiam cqᷓ vitẽ
vel famã ꝓximi diligere veberent:⁊ ſpaliter in caſu:

xxiij.

xxv.

„

i

r.( Alidicunt telis e

interiam mihitalis

ponpotun:d

jurare Abun

romnepekicuichft

omnen penamen penitentiame
ligauit Reſponderurg tihipe
pena hica ſacertote velininft
zndr liti- ſiconeratusexe
fin pactum alumoneres:etſinm
res eum wxpacto:rogs cum
tepenitentlam hicvel penozin⸗
uſtineat.icuttu oꝛo llo guunin
tiftactem vel allud quodwngg
canergo viano rependat Etſicc
bicgiſig pteſuſtinerenolnentvel
talia pro Uo cömittae: quianun
gostalia elcurn inerey
ſlteminalio ſelionon poſſet⸗
Onneſonm pontabitiad Gaky
Ppinductione vel occaſioneſic⸗
ligelftvccöneſen alid Nligd
liiquandoficen pel iure
erent:velrennuntremifſione
al baumponantur tamenan

ſtvmpſigccec
Llhrare. Bed
luramentum il
feputat degrett
hoͤperbioni
Periurus vigetn
ſdercogitana

liat

ticnloell
Adiurg

Letern

luniin

laſ

(o.

Poreper

tem
nloinſnnnalocf

rituuls Ko,

d

t

ant. piurabüt:
lins videns eo⸗
loum acapen
um piuros. gij
belerareparatt
Unquis dusne
inbus corder
ttergo:

. Wramentuz gcceſſi
f. Püind. tſi

Tauic
periure

nindlct

ooſt
ncranklku Juramentum J xrij.
emnan cobeſteeai
rtnn ſiran in quo ſᷣm veum⸗ rationem ⁊ iura vtraq; vel vna u- bꝛis.¶ Sicut legitur ve Pangratio:qui rome vene Exemp.
gule angn Aijſe larum pꝛiuari vberet:quia vna anima melioꝛ eſt ꝙᷓ ratur qui intantum periurij vltoꝛ eſt:q; quicũq; ec-
enenndt ntop nil ommia coꝛpoꝛa mundi. ¶¶ Tercio quia malos libe- cleſiam ſuam intrat:anteq ad cancellos veniat ſuꝑ
8 runt annlineg rands n eol⸗ toti quandoq; patrie nocet in bauumnentum cadit vnde multi illuc cum iurantibo
geon eles bren nahe ſii; qua liberati latrocinia z turpia comittunt. pergunt vt iuramenti veritatem vel falſitatem di⸗
Pdienn ncant d arto: quia ſic falſum iurantes malos liberã ſcant. e ſancto etiam Andomaro legitur: ꝙ quiſu Exemp
har Dnitnoatiin er tes erunt ꝑticipes omnium maloꝛuʒ que poſtmodũ per eius tumbam periurat ſtatim diuina vindicta
nun pegene⸗ tls dn facient: ſicut patet per hyſtoꝛiam. Y. ix.xxxiij. percutitur. Vndequidam ibidem periurus ſtatim
tiuntſeg cen ficibdin Nvj. Aln dicunr neſciuimus:ꝙ falſiũn fuit qð iuraui cecus factus fuit:⁊ tercia die moꝛtuus. Si tales ſan
einfine dah dlbaltergni⸗ mus:ſed poſtes bene ꝑpendimus ꝙ falſum fuit: rñ⸗ cti requieſcerent in terra iſta:pauci ſunt dæ iſtis iu-⸗
nablaſohen el lecrocict tur ꝙ foꝛte noluit intelligerevt bene ageret:necve ratoꝛibus:qui ad loca illoꝛum accedere auderent.
lbein enid zobzgi⸗ ritatem inquirere nec audire:ſed porius gaudebat In qua licet tales ſancti non ſint: pꝛo quibus dxe
Napoſtt untpiunninf, ſe ignoꝛare. ⁊ ideo auditũ veritatis fugiebat ne veri us ſtatun vindictam in piuros capiat:certitudina⸗
i lleltnröinſen tate cognita:conſcientiam haberet vel ſe retrahen⸗ liter tam en vel tales vindictas hic vel in futuro pe-
ginanntohmmn al hi illum pꝛo quo iurare ebet: offenderet. Dicigno⸗/ nas expectent grauioꝛes:quia iuſtum eſt ꝙ qui om⸗
ſtaſniſinei rans ignoꝛabitur.j. Coꝝ.xiiij. An negocio eniʒ ꝓ q́ nia membꝛa eæi inaniter nominãdo iurando quã⸗
i nullufwenm bocin, cert eſſent: ꝙ niſi verum iurarent: vifam perderent tum in eo eſt: foꝛmat in omnibus mẽbꝛis ſuis pe⸗
nllie tſati noe tempoꝛalem:⁊ omnia que habent mobilia ⁊ immo⸗ nis vefoꝛmetur vel hic licet foꝛte non ſtatim. Sicut
eliſmndſrftieftuei⸗ mmini bilia inuite ad iuramentum acced erẽt.et ſi omnino patet æ illo qui cum audiret talia pꝛedicare:reſpõ/ Exemp.
Adcnt agonten begdin accedere opoꝛteret:diligentiſſime veritatem ante⸗ Dit in coꝛde ſuo vel oꝛe dicens:non eſt bꝛeuioꝛ manꝰ
tuurpuinogmann 6pamias ꝙ accederent inueſtigarent. Qurergo non tantã ad illa: quam frequenter ad iurandum extendi: qᷓ alia
samicnss , unleckeſt bibent diligentiam de veritate inueſtiganda dicẽ que ſtatim vltione diuina combuſta fuiſſe dicit vel
allepamiach — D perditione agitur H ſ⸗ e faceretvbi ſaltẽ in moꝛte.¶ Spiritualis vo eſt duplen Cen 4 xxix.
poretur enen Gitio timetur coꝛpoꝛis:nõ excuſatur. Quia minus ante moꝛtem puniuntur.æ qua dicit vcretum ſic. ſi
☛ emanagnl ſt q; beret eum 1 animam diligere cõpꝛobatur: nec quis percapillũ vei: vel caput inrauerit:vel alio mo
tAlie Gigehniſchine⸗ ſufficit ꝙ neſciant eſſe falſum: quod iurant:quia iu⸗ vv blaſphemia contra veum vſus fuerit:ſi in eccleſia
ntinz nunnnhaezn ramentum nunꝙ ſcientiam excedere vebet:ſicut oñ- ſtico oꝛdineeſt: œponatur: ſi laicus anathematiʒat᷑
buſ eg untchtluz ſum eſt. YJ. ix xxiiij. ¶ Et ſi obijciatur: ꝙ quandoq; xxij.qj.ſi quis.¶ Alia in moꝛte:qua in veſperatioʒ
ns. elt h n ARlr lurant aliquid quo ſcientiam nõ habent:ſicutcõ cadit.Sicut ptʒ v illo vequo fertur:ꝙ poſtq; mul⸗ Exemp
Moti penidlceretelinfamen⸗ purgatoꝛes:qui iurant ꝙ credunt cõpurgatoꝛem ve tis iuramentis eſſet aſſuetus:cum in extremis lan⸗ .
e porentes ofenderendeel rum iuraſſe:non eſt contra:quia ſciũt ſe hoc opina⸗ gueret:vidit vt ſibi videbatur wminaʒ pulcerrimã
uſaaamitterett Rfͦcetu Nxvij· ri.¶ ¶ Alij dicunt talis rogauit me:cui bene negare ad ſe intrantem:⁊ paruulum puerum in ommbomẽ⸗
8tinécdnss Dusguiötmi⸗ non potui:virit etiam mihitalis: ꝙ verum fuitqð bꝛis laceratum: ⁊ plagatum in bꝛachijs ſuis poꝛtã⸗
ndoilipotentes hognihiu lurare vebui:⁊ omne periculuʒ ſuper ſe accepit:⁊ ad tem:que ab illo queſiuit: quale pꝛomeruerit iudici-
urenon polerunt,n meligsi omnem penam:a penitentiam ꝓinde vẽturam ſeob um:qui tamtenerum infantuli ita enoꝛmiter⁊ cru-
ona mnaangiiigrus⸗ liganit. Reſpondetur ꝙ tibi periuro penitentia et elitervulnerauerat:q reſpondit:q turpiſſima moꝛ
opotiuscligeret gis oftnche⸗ pena hic a ſacerdote/vel in inferno a dyabolo impo te dignus fuit: quia infans viuere non potuit: poſt
nuus vnnnum e nuintnti netur. AZu ergo ſic oneratus:exonera te ſi potes.Et ruinam:illa reſpondit:iudicium tuum Tediſti. NMaʒ
iio mum man tel huiſi⸗ ſm pactum illum oneres:et ſimurmuret:cõmemo⸗ ego mater ſum chꝛiſti:hic filius meus eſt:quẽ tu in/
vanotn aminhrniahe res eum ĩ pacto:⁊ roga eum: pactum teneat: ⁊ ꝓ ramentis tuis quantum in te eſt tamturpiter tra-
oen nnir nchente⸗ te penitentiam hic:vel penaʒ in inferno ꝓ te poꝛtet ctaſti:qui veſperans ſtatim moꝛtuus fuit. Juſte.n.
nrpſuohobi,e enno o⸗ ⁊ ſuſtineat:ſicut tu pꝛo illo ꝑiurium vel fidei vel vo⸗ hic vel in moꝛte male tractantur qui ita denʒ detur
Nentenenn ſalten ͤ iſtt ti fractõem vel aliud quodcunq; turpe cõmiſiſti vi pant. Vnde patet:qꝙ gentilis quidam benereſpon⸗ Exemp.
lalituterch ocit uan cem ergo vicino rependat. Et ſi cogitatio dictat ti⸗ dit quibuſdam loquentibus admirantibus qua-/
Placennitv. Ppena manimns biq; ꝛſta ꝓ te ſuſtinere noluerit vel nõ poterit nectu re plures eẽnt male tractati: vtpote ceci claudi/gib
lnsneutum nalſelebe⸗ talia pꝛo illo cõmittas:quia nunqꝙ; videbatur ꝙ ali boſi impotentes 1 mendicantes inter chꝛiſtianos:
— quos talia pꝛo aliquo ſuitinere veller. Et ſi vellet: qᷓ inter iudeos vel ſaracenos: quia inquit ipſi peius
Danattinorinpfal ni K ſaltem in alio ſeculo non poſſet:in quo vnuſquiſq; tractant veum ſuuʒ Wra mentis⸗zallie getetle ⸗
idicötnpoſun imane, onus ſuum poꝛtabit:ad Gał vj. Quando ſicut vnꝰ tra votum quod in baptiſmo fecerunt ipſum inho/
ntaleeſt g nullugine ic⸗ ꝓ inductione vel occaſione:ſic ⁊ alius pꝛo ꝑiurio vł noꝛantes quos percutiendo pꝛophetiã implet: qua
hoccogitute dbulſanten fidei fractõne:ſeu alio velicto damnabitur. dicitur. ero teſtis veloxa maleficis ⁊ adulterisſ⁊ ꝑ/-
anencobocelpenmmtof⸗ Alij quando fidem vel iuramentum pꝛeſtare xe- iuris: Malach.iij. Mota.S. xiij.xij. ¶¶ Oe vo pena xy.
n. 1 diauntgyluni⸗ berent:vel renuunt remiſſionem petentes:ne videlʒ eterna ſit eis bita duo oſtendunt ſcripta ⁊ dicta.
t. nlan höt enñgene ad libꝛum ponantur. tamen animũ ſichabent diſpo Gcripta videlicet exempla in quibus continetur:
ſrn hant ummn. ſitum ꝙ ſi accedant.ꝑiurabũt: vel foꝛte parati ſunt ꝙ dya bolus talem iuratoꝛem ⁊ ad taxillos luſoꝛem.
jirbona nus pqti⸗ pinrare. Sed alius videns eos velle falſum iurare: Cum ſecum ꝑ noctem in foꝛma hominis luſiſſet: ad Exem
lnvtt unn Ho luramentum illoꝛum accipere non vult: om̃es iſtos infernum viuũ poꝛtauit:nec vbet hoc eſſe cuic; mi⸗ P
honnshd Nilaln ino reputat decretum ꝑiuros.xxij.q.v.c.qui peierare.ſhᷣ rabile:quia beatus Oꝛegoꝛius in.iiij.libꝛo dyalo⸗
ununnin⸗ loice his verbis qui peierare paratus eſt:anteqᷓ periuret goꝛum ſcribit quodam puero: æ ſinu patris a de
n ſitbonlftl o e periurus videtur: quia dveus non ex oꝑibus iudicat monibus:pꝛopter iurationis conſuetudinem ad in Exemn
teſebonneri lir ſed ex cogitationibus ⁊ coꝛde:hec ibi.Nota.V.x.ar fernum poꝛtato. Dicta etiam ab eis idem oſten- p.
borſhli⸗ lningn ticulo.iiij Patet ergo:ꝙ qui cuʒ talibus coloꝛibus dunt Taan un nuele lendaer. ana aani
in innni il lenick aiurameutu; arrenir pefiurans viſceſſit i. Eſaͤre Vdo lere ad bꝛeue ren⸗ pus hic rra das
n ſum omnubmun Ati ij. Namm multiplicirer vo delinquentibus ꝛin reſys mniam ſua peregrinentur: ſed que u in verbi⸗ ſuis
1 aminunt ſione deficientibus multiplex debetur pena:queta turpibus:⁊ inramentis inhonoꝛant:loquelam in⸗
oamngnmirenic⸗ j maen eſt in generali ſub tempoꝛali compꝛehenditur ferni modumq; in loquendo ſequuntur damnatoꝝ
mni nroneet n xviij. eterna.¶ Tempoꝛalis eſt duplex. VUna eſt coꝛpo⸗ e quibus Apoc.xvj. Olaſphemauerunt veum pꝛe
nde enn Prinn

ralis.Alia ſpiritualis. Coꝛpoꝛalis qua ſcilicet per⸗
iuri in coꝛpoꝛe per vi vindictã percutiuntur:et mẽ

wloꝛibus ſuis. Et antichꝛiſti qui aperuit os ſuum
in blaſphemia contra deuʒ:Apoc xiij. Qui ergo ſie

Exemp.

Juramentum

um inhonoꝛant:oñdunt: Quoniam deulloꝛum oꝛ

oꝓine ſunt. Nam ⁊? loquela illoꝛuʒ eos manifeſtos fa
cit: Nec mirandum eſt ꝙ us eos grauiter puniet.
Ouia exquo in lege ciuili:tales pena digni iudicen/
tur. Nam lex dicit ſicut patet in autentica.vt nõ lu/
xurientur contra naturam colł.vj. circa mediuʒ. ⸗
ſi blaſphemie facte contra homines impunenon re
linquuntur. Multomagis qui ipſum vuʒ blaſphe-
mat punit᷑.exquo et in lege Moyſi blaſphemus iuſ⸗
ſus ſit lapidari.ſicut patet Leui.xxiiij.Eyxquo etiaʒ
filius patrem ſagittans hereditate pꝛiuatur pater/
na: ſicut oſtenſum eſt. F. v. xvij. ꝙ mirabile ſi eum iu
ramentis ſuis contemnentes: ⁊ ſagittantes. SBicut
patet de illo iuxta quem ſagitta languinolenta ceci-
diſſe fertur:dum turpiter iuraret in ſignum:q; a,
tum in eo fuit ſic ſanguindolentam in veo illam fece⸗
rata a vo puniantur ? hereditate celeſti pꝛiuentur:
ui eis hoc pꝛomittit Zach.v.dicens. Omis iurãs
Aniler iudicabitur. loſa ideſt damnabitur. Et
veniet ad wmum furis:⁊ ad vmum iurantis in no⸗
mine meo. gloſa ſcilicet vindicta.¶ Gegd dicent ꝙ
iſtam vindictam incurrent:niſi ſe emendauerint q;
etiam om̃ia bona ſuperius nominata.eo.c.xv.amit
tẽtes:vſq; ſe coꝛrexerint.rogo illos qui hoc cogitãt
ꝙ ſimul cum hoc cogitent ꝙdifficile erit ꝑiurij vici-
um in multis caſibus emendare pꝛopter malum ef/
fectum inde ſequentem. Per falſa nanq; iuramen⸗
ta:quandoq; vnus tenra vel hereditate vel iurepa/
tronatus pꝛiuatur ⁊ alius illam iniuſte lucrat᷑.vnꝰ
ante legitimam etatem eccleſiaſticum obtinet bene
ficium vel oꝛdinem quia iurant ꝙ eſt etatis legiti/
me.¶ Alius ſymoniace obtinet beneficiũ:ſi cut ac⸗
cidit quando aliquis ve ſymonia ſuſpectus:ꝙ vide⸗
licʒ aliquid vederit ꝓ beneficio ad qð pᷣſentat ꝓfa⸗
ma purganda coꝛam epiſcopo citatus: cum cõpur/
gatoꝛibus ſuis iurat: ꝙ nec vedit nec ſciuit aliqueʒ
ꝙ ipᷣo vediſſe.¶ Aliꝰqð ſibið iure vebitũ ẽ amittit.
ſicut verbi gratia quando coꝛã iudice iurati ⁊ one⸗
rati v veritate dicenda ⁊e aliquo:vtrum fur ſit vel
homicida vel non. contra conſcientiam dicunt illũ
eſſe fidelem hoĩem ⁊ quo ſi veritatẽ dicerẽt:dñs iu
ſte omnia bona illius occuparet:d quib ꝑ illoꝝꝑ x⸗
iurium pꝛiuatur.(¶ Alij ꝑ tales contra veum ei ra⸗
tionem matrimonialiter copulantur: quia qñ im⸗
edimentum contra eos obijcitur ne ſimul coͤntra⸗
ant:ipᷣi iurant ⁊ pꝛobãt per teſtes periuros: nul⸗
lum eſt inter eos inpecimentnz .lu legitime co
pulati:⁊ qui ſimul ſtare veberent ꝑ tales teſtes piu⸗
ros:qui Diobat ꝓ contractum cum alia vel pᷣcogni
tionem ſeu carnalem copulam cũ aliqua de conſan⸗
guineis vxoꝛis ſue:a quavult ſeꝑpari:diuiduntur.
¶ Ali . tales ꝑiuros in furtis vel homicidijs ſuis
ſuppoꝛtant᷑:⁊ per illos liberant:multa impoſteruʒ
mala cõmittunt:et ꝓpter tales ad mala perpetrãda
audacioꝛes fiunt.d quibo omib ipᷣi rñdebunt.ſicut
patet ꝑ iura ſupꝛa eo.ca.xxviij.¶ Cogitent ergo qᷣ⸗
modo pᷣdicta mala refoꝛmabunt ⁊ inuenire poterũt
quomodo periurij periculum euadent.qð ſi diffici/
le eis videtur.pꝛimũ difficile cogitent.ſcom difficile
nãq; erit:vel foꝛte impoſſibile eos inducere:vt reſti
tuãt terrã vłpoſſeſſionẽ ꝑ eos amiſſam:⁊ ab alſo ad
eius danatoʒ occupatã. Mec cogitẽt ꝙ ille ſolꝰ q il-
lã poſſidet ad reſtitutõʒ obliget᷑:qꝛ niſi ipᷣe reſtituat
ipᷣi ad reſtitutõʒ obligat᷑:tã vicʒ ꝑiuri q; inducẽtes:
⁊ ſuboꝛdinantes ¶ Bic iterum cogitent qᷓdifficile
erit ꝙ inducatur vt eccleſiaſticum beneficiuʒ quod
per eos male poſſidet:dimittat:circa quod omnem
adhibere vberent diligentiam quam poſſunt. Et
ſic omnibus alijs malis.que per illos contingũt
cogitantes inuenient:ꝙ periurij plaga cum difficul

tate ſanatur et per conſequens:ꝙ cum difficilitate
periurij euadent penas:vindictas:⁊ pericula:⁊ cum
maxima difficulta teaſcendet in montem wmini cũ
illo qui non accepit in vano animaʒ ſuã.nec iurauit
in wvlo ꝓximo ſuo:in pſal.xxiij.
¶ Contra omnia periuria ſuper libꝛum melius vel
efficacius non reputo remedium reuocatiuum qᷓ;p̃-
dictoꝛum periculoꝛum cogitatio contra alia quoti⸗
diana ⁊ inſolita vel hoꝛribilia iuramenta:⁊ vota re/
media afferre ↄuo veberent:pꝛo pꝛij videlicet ſtatus
cogitatio ⁊ ſuperioꝛum diſciplina ⁊ caſtigatio.
DWrunum patet in his quinobiles ſe reputant vł
ſuperbi ſunt:hi ſicut nouitates diligunt ⁊ inueniũt
in toto exterioꝛi apparatu. Ita etiam in votis ⁊ in-
ramentis. Qui iterum quando vidẽt nouitates ſci⸗
licet a nibaldis ⁊ vilibus perſonis in vſu haberi:il⸗
las tanqꝙ; nimis cõmunes:⁊ ideo nullius admiratio
nis contemnunt:ſicut patet de cingulis tybiarum⸗
huiuſmodi:ita etiam faciunt de votis iuramentis
Vota enim ⁊ iuramenta extranea ab ipᷣis inuenta:
iam ita cõmunia ſunt:ꝙ in oꝛe cuiuſcunq; ribaldi et
latronis quotidie inueniunt᷑. Munc ergo tanqꝙᷓ nul⸗
lius pᷣcij vł raritatis ab eis veſeri veberet.Et modꝰ
nouus rarus admiratiuus ab eis inuenii vebe⸗
ret qui in oꝛe nullius male perſone inuenitur loqui
videlicet ſine iuramentis vł votis.ve tali nouo mo
w loquendi nobiles gaudere veberent a chꝛiſto w-
cti:Oſee.iiij. Neq; iuraueritis:viuit wminus.
¶ Exyemplum vo ſecundiremedij habetur. Pꝛimo
in facto NMabuchodonoſoꝛ qui turpiter contra ve⸗
um loquentes caſtigari pꝛecepit:Oanielis.iij dicẽs
quicunq; dixerit blaſphemiam contra deum diſpe/
reat ⁊c. Secundo in facto ſancti Lodouiciquandã
regis francoꝛuʒ:qui tales iuſſit ferro ignito in facie
ſignare ad perpetuam rei memoꝛiam:poſtmodũ vo
oꝛdinauit ꝙ tales in quodã ligno alto in loco publi
co voneret lingua eoꝝ ſcala vocat᷑:iu qua ſiłis eſt
foꝛma ⁊ paſſio eiqui in regno anglie ſcindẽtib bur-
ſas imponit᷑ in regno etiam cicilie taliuʒ lingue ſcin
di iubet. Si pꝛincipes ⁊ dñi moderni:talia nũc vbi

q; terrarum contra turpiter iurantes: oꝛdinarẽt ci

tius ipi qᷓ pꝛedicatoꝛes coꝛrigerent:quia citius me/
tu penarum ſenſibilium:q; metu penarum eternali⸗
um:quaʒ pꝛedicatoꝛes eis minant᷑:talia dimitterẽt
Di vo dicere velint:ꝙ talium criminum coꝛrectio
vel punitio ad viros eccleſiaſticos:⁊ nõ ad eos perti
net hanc reſponſionẽ repꝛobataãvideãt.F.iij.xi viij.
Et in vcretali li.v.ti.vj.v iudeis.c.in nonnulł.vbi
ſcribitur ꝙ iudei chꝛiſtũ blaſphemantes per pꝛinci⸗
pes grauiter ſunt puniendi.⁊e quo in cle.c.vnico.e.
ti.¶ Ey quo ſequitur:ꝙ potius vt videt᷑ a ſuis cul/
paꝝ maculas abſtergere beat quibus plus tenet᷑:
qui audierit vocem iurantis.Leui.v. Nolentiũ vo
talia coꝛrigere:nec cõtra talis crimina remedia ad/
hibere oppoꝛtuna:quanta ſit peruerſitas mitis oñ⸗
dit᷑ exemplis.
i.n. ꝓpuerſus reputat᷑ ſeruus:qui iniurias nõ vĩ⸗
lcat dni ſui peioꝛ videt᷑ qͥ iniurias non vindicat cei
ſui.⁊ ſi contra iniurias ꝓpꝛias remedia ſciunt adhi⸗
bere:quare talia non adhibent contra iniurias xo
illata s. Tali ↄſideratõe motus quidã mileos fertur
magnum ciu em percuſſiſſe pariſienſem turpiter iu⸗
rantem quo cũ apud regem eẽt accuſatus⁊ citatꝰ
reſpondit ꝙ ideo hoc fecit:quia vilificauit ũ ſuuʒ
Tu inquit vmine mi rex:non reputaſſes miniſtruʒ
tibi fidelem qui non vindicaſſet grauem iniuriã vo⸗/
bis factam.immo contra talem iratus eſſes:vindi⸗
cantem vo plus diligeres: quare ergo contra me ira
ſceris:quia ci vindicaui iniuriam non vultis ꝙ veo
honoꝛ adhibeat᷑:quẽ vobis adhiberi velletis a mi⸗

Arti.x.

xxxiij.

Exemp.

Arti.xj.
xxxiij.

Exemp.

eiur uſaipt Bedo di
4Efutmtiainter iuſtias di
ſen mter deron apparente.⸗Quar⸗
ſicibabeni dheat. Onintotalu
Oitur vtlitas. Garto anitss B
dent inpegimenta Octauoinin
Nooßdckqyiuſtigaq malospumit
dit decimoqmagnui mentiincl

. (Mtum adpꝛunituſtige ſenn

gaſ vlqni agianni vel inn
(Mrumad picuur diat gann
ſnagmnes ſbi ſenbietping rolu
cins e unprimerent tam lſech an
mareſolchant:ad modum pmagin
Ddcolivalglignshiterocnlum clan
tioantem buius formarionis ec
Nrneneganennckoin
Gerunteepeliapantegquipulttde
Rehenderenilam rectificarere
Vielicetclanit ſient patet er
Cttam pirtus viſig magis pn
ſecentusoſtenciat ua piſa ſi n
Iitmanuillum recnficataſta r
ſeuntoculiſ vttota intentioin
mnontisſicacneoctun wn
ireluis olſio ils gunbi
ſinentigſoliegultatöeid
llo verificetur wau
verficeturtiluc ſalx. Juſt

oſenct ocdnigignan, Sm

Aesiuſitfentdignitainfnci⸗
nramemoniampoſtmnogä e
nocälignoelddinlocopukl
opſeala vocgknn gua ſcio ſ
negnoanghieſanetivbur⸗
tiom aalietulinz inve ſan
1 dit mogerniitalio nic pbi
Vputeruurontto: orgiiarita
engerent qis angs ne⸗
Fmenn penammeternali⸗
smminanttoliadimttteret
liumanminum correctio
tioſticos:, oad oos peltt
nobatsricegt. F.iipli.
windeis oin nonnulb bi
blaſpbemantesper rina⸗
ndiNquoinclec icd⸗
hotins t ilckaſtua/
õ
Levi. Holentii
ntis Leuip Nolan 8
1tils inluſtnilltnl
Itaſtpemeniuomni⸗

ſnua inninir /
n nmmnnl nnn
nnp fene inn mi,

trn inuniss
arcl ljnluſfin

Atiy

ldomilct,
notus npintiu mnh⸗.

rvortienſan
nni geglttirctn

uuilitontifn

—

Artö. j.

.*

.ij.

Auſticia

niſtro veſtro. Item ſi filios ⁊ filias ⁊ familiam curi
alitatẽ wcent᷑ qualiter videlicet ſe reuerẽter ad om⸗-
nes habebũt homines ad quos ſi incurialiterſeha-
buerint:illos acriter repꝛehendũt⸗ coꝛrigunt:q̃ per
uerſitas eſt illos nõ infoꝛmare.quomodo curialiter
reuerenter ſe habebũt in his que ad veũ ⁊ ſanctos
ſuos pertinent illoꝝ nomina irreuerenter nominã-
do vel quare non pumiunt contrarium facientes.
tem ſi filij magnam irreuerentiam patri illatã
non grauiter ferant:vel non coꝛrigant pꝛo poſſe: ſed
e tali contumelia rideant peruerſi iudicantur:um⸗
mo potiꝰ dicerẽtur nõ eſſe filij ita in ꝓpſito.¶¶ Itẽ
ſi pater iraſciturotra inhonoꝛãtẽ vel honoꝛantem
filium ſicut patet per hyſtoꝛiam que habetur in ter
cia parte ſpeculi hyſtoꝛalis w amphilochio epi/

ſcopo vyconie:quiimperatoꝛẽ Theodoſti luʒ repꝛehẽ⸗
dit ð hoc ꝙ ꝑmiſit arrianos hereticos in ternis ſuis
quo coꝛrectionẽ diſſunulante:accidit ſemel pᷣdictuʒ
epiſcopum ad cunam venire imperatoꝛis:⸗ patrem
Tbeodoſium videlicet imperatoꝛẽ ⁊ filiũ ſuũ Ar⸗
chadium ſimul innenire. Epiſcopo vo patrẽ ſalutã⸗
te⁊ nõ filium:queſiuit imperatoꝛ quare filium ſuuʒ
non reueretur. Cui epiſcopus reuerentia q tibiexhi
betur fit ⁊ filio tuo.Cni inperatoꝛ:ſic reuerentia
filio meo fit:mihi fit. Cui epiſcopus quare non ira-
ſceris otra non honoꝛãtes filiũ ver: ſicut iraſceris cõ
tra nõ honoꝛantes filiuʒ tuũ. Ymperatoꝛ tali vict
ratiõe arrianos ve imperio ⁊ regno ⁊ wminio ſuo ex

pulit:tale modernixpiami pncipes veberent iudici-

um inferre blaſphemie Yude.j.

ſticie. pꝛimooſtẽ/
ditur veſcriptõ. Scõdo diuiſio. Tercio dif
ferentia inter iuſticiã diuinã ⸗ mũdanam
ſeu inter verã ? apparentẽ. Quarto q̃liter vera iu⸗
ſticia haberi vebeat. Quinto talis poſſeſſionis oſtẽ
ditur vtilitas. Sexto raritas. Septio iuſticie oſten
dent᷑ inpedimenta. Octauo iniuſticie ꝑiculũ. Mo/
no oñdet᷑ ꝙ iuſticia q malos punit:caritatẽ nõ exclu
qit. Tecimo q; magnuũ meritũ includit.
¶ Etum ad pꝛimũ iuſticie veſcriptio dupliciter at
tendit᷑:vel qtu ad pictura: vel qꝙᷓtum ad ſcripturam
tum ad picturã dicit: ꝙ antiqui qui virtutuʒ
ymagmes ſibi veſcribiet pingi voluerunt: yt effica⸗
cius eis impꝛimerent᷑:tam viſe ꝙᷓ; audite iuſticiã foꝛ.
mare ſolebant:ad modum ymaginis hominis mo⸗
noculi:vel aliqualiter oculum claudẽtis ⁊ mãci. Ra
tio autem hunus foꝛmationis hec erat:viderunt ex
vna parte:ꝙ actus iuſticie eſt diſtoꝛta rectificare vi
derunt:ex alia parte ꝙ; qui vult toꝛtuoſioꝛeʒ in rexe
pꝛehendere illam rectificare:vnum oculũ ſiniſtrũ
videlicet claudit.ſicut patet ve volẽte rectificare ſa
gittam:⁊ virtus viſius.magis vnita aditionẽ rei vi⸗
ſe certius oſtendat:qua viſa ſi vefectũ in illa inuene
rit:manu illum rectificat: iſta de cauſa iuſticie clau⸗
ſerunt oculũ:vt tota intentio iuſticie iuſticie locũ
tenentis: ſic ad negocium væ quo agitur: applicetur:
vt excluſis ab oculis eius quibuſcũq; iuſticie impe⸗
dqimentis:ſolã equitatẽ rei qua agit videat: vt *
illo verificetur illud pſalx. Yuſtus dñs iuſticias di
lexit:equitatẽ vidit vultus eius. Mõ dicit pecuniã
vidit vultus eius:vel amiciciam vel quodcũq; tale:
ſed ſolam equitatem. Hoc.n. iuſto conuenit iudici:2
his qui iudicem infoꝛmant. Si vo aliquid viderit
in re illa ↄtra equitatem:cum manu.i.effectu illã re/
ctificet gibboſitatem: ⁊ ad equitatem veducet. Et
ſicut videns maculam in facie pꝛopꝛia illam tergit:
ita in amma aliena.ne videatur plus facieʒ ꝙᷓ aiam
pꝛoximi diligere contra oꝛdinem caritatis.Ald hoc
em̃ inſticie locuʒ obtinent:quod eſt contra multos:

J riiſ.

qui multa in viſitationibo alijs querelis audire et
videre volunt: ſed omnia differunt⸗ diſſimulant

vbi lucrum non imminet pecuniaruʒ. Mãcam vo

ideo iuſticiam væſcripſerũt: qꝛ intellexerunt ꝓ mul
tiqui iuſticiam facere tenentur vna manu eleuata:
⁊lingua minant᷑: contra oẽs malos iuſte⸗ rigide
pꝛoced ere volunt:ſ poſtmodũ cum eadem manu vk
alia munera recipiũt:⁊ iuſticiaʒ peruertũt: ſicut pa
tet le duob filijs Samuelis.j. Re.viij.xe quibo di⸗
Biriſt acceperũt munera:⁊ p eruerterũt iudicium
Bic illi in quoꝑ manib iniquitates ſũt vextera eo⸗
rum repleta eſt muneribus.Antiqui ergo ſapiẽtes:
volentes ꝙ iudices vna manu leuata iurarent vel ꝓ
mitterent ſe iuſticiam facturos:⁊ alia manu mune⸗
ra non reciperent ne iuſticiam euerterent ab vmagi
ne iuſticie vnam amputauerũt manũ:illã videlicet
gqua munera recipere ſolent:qui iuſticie iaʒ moꝛtue
ſut executoꝛes:⁊ aliam ſolã ei vederunt manum: cuz
qua iuſticiam facerẽt væ qua in pſał xlvij. Juſticia
plena eſt vrtera tua. ¶ ”e tali iuſticie executoꝛe vł
pꝛocuratoꝛe qui oculũ habet clauſum: neſoiſcemat
inter porentem ⁊ pauperẽ:inteꝛ pulchꝛũ⸗ efoꝛmẽ:
qui manum nõ habet:qua munera recipiat qui in⸗
greditur ſine macula:⁊ operatur inſtici ĩ pꝓſat.xiiij.
dici poteſt iſtud Eſa.xj. Non ſᷣm viſionẽ oculoꝝꝑ iu⸗
dicabit:neq; ſᷣm auditũ aurium arguet:h̊ iudicabit
in iuſticia pauperes Et hac de cauſa quidam pꝛohi
buit pictoꝛẽ æ quo fertur:ꝙ videns hanc ymaginez
ulcherrimã hoc excepto:ꝙ nõ habuit manũ ocu⸗
um cum eſſet pictoꝛ cautus:voluit ei œdiſſe manuz
⁊oculum:neſciens cauſam quare ſic facta eſſet. N26
facies inquit alius:quia ſi manũ ei vederis: latro: ſi
oculum:adulter erit. VUnde verſus. SGi manus affu⸗
erit pᷣdo:ſi lumĩa ſcoꝛtum. Fiet ſi neutrũ:virgo per⸗
hennis erit. Et ſicut dixit chꝛiſtus Aath. xviij. bo⸗
num eſt ad vitam intrare cũ vno oculo:q; duos o cu
los habentes mitti in gehennam ignis. ¶Gegd beu
alið omnino ẽ iudiciũ ð iuſticia ĩ piete:alið cæ iuſti

Exempl.

cia in opere:quia in panieete eſt ceca ⁊ manca q;tum

ad ea que equitatem ⁊ iudicium peruertere poſſent.
Et tantummodo videns ⁊ potens ad ea que vel coꝛ
rigenda ſunt:vei que equitatis ſunt ? rationis. In

opere vo omnino econuerſo: quia oculos ad terrena

lucra habent apertos: væxtera eoꝝ repleta eſt mu-
neribus. Otum vo ad ea que tei ſunt vel equitatis:
oculos habentes clauſosveracit᷑ dicere poſſũt iſtud
Bapie. v. Yuſticie lumen non luxit nobis. quia ocu
los ad illud aperire noluerũt. Mota hacmate⸗
ria. Y. ix xj. ¶ Rtum vo ad ſcripturam iuſtrcie æ⸗
ſcriptio habetur:tam in lege ciu lli: qᷓ in lege diuina
In lege nanq; cinili habetur inſtituta xæ lu ſticia et
iure li.j.S.j.circa pꝛincipium in his verbis. Juſticia
eſt aſtans ⁊ perpetua voluntas ius ſuũ vnicuiq; tri⸗
buens. Cuilus tria ſunt pꝛecepta:honeſte viuere. al.
terum non ledere.ius ſuũ vnicuiq; tnibuere. In
lege vo diuina væſcriptio eius habetur: Sapientie.
vbi dicitur ꝙ iuſticia eſt perpetua eſt et inmoꝛta⸗
is.

¶ Ex quibus væſcriptionib- ſimul ↄꝑatis:patet ꝙĩ

verbis ad iuſticiã pertinẽtibo:ſatis ↄcoꝛdãt lex mu⸗
di ⁊ viſ in operibo magna mter illas oſtendit᷑ diffe⸗
rentia in articulo.iiij. ¶ Iuſticie vo diuiſio pti col-
ligi poteſt ex verbis beati Auguſtini.xiij. w trinita
te.c.xxviij.vbi ait:q; duo pertinent ad iudiciariam
poteſtatem:potẽtia.ſ.⁊ iuſticia inter que talis oꝛdo
eſſe vebet ꝙ potẽtia ſequi vbet iuſticiã:nõ pire ptiʒ
ex verbis ariſtotelis. v.ethicoꝝ.vbi iuſticiã diutdit
in cõmutatiuama diſtributiuã. Hoꝝ ergo ſententiã
in breuibus perſtringendo:patʒ iuſticiã eſſe triplicẽ
iudicatiuã/ↄmutatiuã ⁊ diſtributiuã. ¶ Pꝛima cõ⸗

Artiꝰ. ij.

.iiij.

Juſticia

ſiſtit in iudicijs faciendis. ¶ Gcða ↄſiſtit inemptõ
nibo venditionibo:in mutationibo ⁊ ſatiſfactioni/
bus:in penitentijs remiſſionibo ⁊ ceteris emendis

faciendis ⁊ ↄtractibo:vbi datur certũ pꝛo certo:tan-

tũ pꝛo tanto:denariatꝰ boni ꝓ venairato:certa emẽ
da ꝓꝙ certa culpa⁊ ſic alijs.¶ Tercia ↄſiſtit in ho
noꝝ exhibitiõe ſin amoꝝ acceptationibo:⁊ vnoꝛum
largitionib.¶Mꝛima equalitatẽ ſolũmõ reſpicit
cauſaꝝ. Gcdᷣa valoꝛẽ reſpicit rex.Cercia pꝛopoꝛtõ
nẽ attendit perſonaꝝ.¶ Pꝛima cingulo ↄpatur: qꝛ
ſicut cingulum coꝛpis mediũ tenet locũ inter ptem
coꝛpoꝛis ſuperioꝛẽ ⁊ inferioꝛem:equaliterq; diuidit
ita luſticia iudicis: æ qua Eſa.xj. Erit iuſticis cein⸗
gulum. Equaliter.n. diuidere⁊ iudicare vberet in.
ter ſuperioꝛem ⁊ inferioꝛem.inter diuitem ⁊ paupe/
rem: ſine perſonaꝝ acceptatione. ¶ Bed heu nõnt⸗
loꝝ iudiciaria poreſtas in iſta ꝓpꝛietate cinguli nõ
ſequit ↄditionem:ſed in vna alia que in cingulo in-
nenit᷑ q videlicet ad ponderoſioꝛẽ inclinat partem
NQuia ſicut videmꝰ:q cingulũ plꝰ inclinat᷑? incur⸗
uatur ad illam ꝑtem:in qua burſa pendet pondero⸗
ſa:qꝛ burſa cũ venarioꝝ pondere illud ad ſe mahit:
Ita poteſtas inquirendi vel iudicandi iuſticiã ad-
nocatoꝝ iudiciũ iuratoꝝ ⁊ oĩm ſimilium:vt cõmu
niter plus inclinat᷑ ad burſam ponderoſioꝛẽ:intan/
rum:ꝙ ſi iuſticia nulla clare ex ꝑte illa videat᷑:clien⸗
tem tñ ↄfoꝛtant:bonũ ei pꝛomitttentes cauſe exitũ:
plus in vefectu teſtiũ ⁊ pꝛobatõis vel alijs xefectibo
alterius partis:qᷓ in iuſticia pꝛopꝛie ꝑtis de bono.i.
optato exitu ↄfidentiã ha bentes:qui veritatem ⁊æi
in iuſticia vetinent: Ro.j.dũ per ſuas iuſticias veri:
tatem ꝑtis aduerſe impediũt.Nota.A.xiiij.iiij.
Scda vo.i.ↄmutatiua menſure cuicũq; ↄpatur:
quia ſiẽ mẽſura equalitatem ⁊ mediũ facit ⁊ oſtẽdit
inter ꝑtes menſuratas:ita bec iuſticia equalitatem
facere ⁊ oſtendere debet inter partes ementes ⁊ ven⸗
dentes inter delinquentes ⁊ remedia opponẽtes et
quouiſmodo ↄtrabentes.ita ꝙ in omnibo talibaadi
tio reſpiciat᷑ reꝝ ⁊ culpaꝝ:qꝛ ſicut in reb menſuran⸗
dis neceſſe ẽ regula ⁊ pꝛeceptũ a eo datũ.Leui.xix.
Statera inquit iuſta ⁊ equa ſint pondera:ita in pu
nitionib ⁊ medicinis aĩe:ſicut etiã patet in medici-/
nis coꝛpoꝛis.qꝛ ſicut ſtatera woloſa:abbominatõ eſt
apud veũ. Pꝛou er.xj.ita iuſtificat impiũ:⁊ qui
ↄdemnat iuſtũ:vterq; abhoĩabilis eſt apud deum:
Pꝛouer.xvij.¶ Tercia vo iuſticia.i.diſtributiua:
centro ↄꝑatur ⁊ aſſimilatur:qꝛ in medio circuli ati⸗
net᷑.¶ Quia ſicut a centro ad circũferentiã maioꝛẽ
maioꝛ⁊ longioꝛ pꝛotendir linea:Ad minoꝛẽ vo mi⸗
noꝛ: Ita a iuſticia diſtributiua:q eſt quaſi centrum
mediũ tenẽs:quia virtus eſt habitus electiuꝰ ĩ me/
dietate ↄſiſtens:ꝓut ſapiẽs veterminabit ſᷣm Phm.
iij.erhicoꝝ:moꝛis vel largitionis ⁊ vonationis li⸗
nea ꝓducta ad illũ qui ĩ virtutibo⁊ bonitate maio/
ris eſt ambitꝰ:ceteris paribo maioꝛ eſſe vebet. Quia
cũ honoꝛ ſit pꝛemiũ virtut ſᷣm phᷣm virtuoſioꝛi ma
ioꝛ vebetur honoꝛ. ¶ Et ſicut a centro ad oẽm cir⸗
cũferentie partẽ linea ꝓducipoteſt:ita a iuſticia ad
om nia iuſticie pᷣcepta vel exhibitões extendi vebet:
qꝛ hec pᷣcipit honeſte viuere:neminẽ ledere:ius ſuũ
vnicuiq; tribuere.inſtituta ⁊æ iuſticia. ꝓpter qð di⸗
cit phᷣus.v.ethicoꝝ.Oꝛ iuſticia ẽ pᷣclariſſima virtu⸗
tum: vna de quatuoꝛ cardinalibo:que pꝛimo pꝛeci-
pit honeſte viuere:quo ad ſeipᷣm. Et hoc pᷣceptũ pꝛi
mo extendit᷑ ad iuſticie pꝛocuratoꝛes.i.qui ad faciẽ
dam iuſticiaʒ locũ tenẽt. Sðo ad oẽs.iid pmos ex⸗
tenditur vt quod alijs iuſte faciendũ imponũt:ipſi
ope cõpleant.hoc.n.honeſtũ videt᷑: qꝛ teſte VUꝛba⸗
no.Curpe eſt doctoꝛiꝙ culpa redarguit ipſum.⁊ te
ſte euangelio. Cepit Hieſus facere ⁊ vcere.¶ Eyxẽ⸗

Lriij.

plum ad hoc ſcribit Tullius li.vj.ð earindio tirro:

qui ꝓpter ſeditionũ pericula oꝛdinationẽ fecerat:ꝰ Exempl.

qui aↄtiõem intrans:ferrum ſecij poꝛtaret eodẽ peni⸗
meretur. IYpſe vo poſtmodũ v᷑longinquo veniens

i⸗
ſubito ↄtionem intrans cum ferro cũ xe hoc cõme⸗ 1 t ſaag
moꝛatus eſſet in ſeipſo tenuit qð alijs tenendũ oꝛdi e alletel Me e ohelann⸗
nauerat.Sic diligite iuſticiã qui iudicatis terram. lerenet ſeni⸗
Sapi.j.ſic patere legẽ quã ipſe tulert. Seneca. Mo end i icn Dar echls
ta. L. iij.vij.¶ EEt nõ ſolum ipſi leges ⁊ iuſticias qs .viijj. ono ſicuciil rabitü⸗
in extraneis obſeruari volũt: obſeruent. ſed etiaʒs fu⸗ gler a itſchne ſſn 6
os pꝛop inquiſſimos ? cariſſimos illas ſeruare faci⸗ A nümrun iſtu ſati
ant Eyemplo traiani impꝑatoꝛis ð quo ſcribitur:q Exempl. ce Qnn cpons lu gn .
tantã in ſuis iuſticiã exercuit:qꝙ filiũ pꝛopꝛiũ ad ſer- nihrailſcecen aceaciunet

uiendum cuidam vidue tradidit:quia filiꝰ ſuus in-
diſcrere equitando:vidue filium impotentẽ ꝓ ma/
tris ſeruicio fecerat. ¶ Et nõ ſolũ ſic in ſeipſis:vel
ſuis familiaribo:leges ſuas obſeruare veberent:ſed
qñq; ꝓter ſuoꝑꝝ miniſtroꝝ væfectũ:vel pꝛopter cau/
ſas ⁊ qrelas diuerſis ð cauſis veuolutas.ipſiq; qũq;
inter alios iudicare deberent:pauperũq; cognoſce/
re cauſas Exemplũ ad hoc in fact ſancti Lodowi⸗-
ci..xij.iiij.⁊ in geſtis Craiani imperatoꝛis.¶ In
quibo ↄtinetur ꝙ ad bellũ cũ exercitu pergens:vidu
am quandã obuiam habuit que eũ Ree iuſticia ſua ĩ
cauſa facienda interpellauit.Cui ille ꝓmiſit: ĩ re
ditu ei iuſticiam faceret. Cui illa:quid ſi non redie/
ris:tũc inquit ſucceſſoꝛ meꝰ tibi iuſticiã faciet.Cui
illa:tu nũc mihi vebitoꝛ es:⁊ nõ ſucceſſoꝛ tuꝰ: ſi ergo
iuſticiam mihi nõ feceris fraudem mihifacis ⁊ pec-
cas.æ quo factum ſucceſſoꝛis tui te nõ liberabit:qꝛ
facta tua tibi valebũt:vel nocebũt.⁊ facta ſu a ei no
cebũt.vel valebũt:⁊ nõ tibi.qꝛ iuſticia iuſti ſuꝑ euʒ
erit:⁊ ĩpietas ĩpij ſuꝑ eũ erit: Eʒech.xviij. Qui ſic
ↄcluſꝰ ei inſticiã fecẽ: ꝓpt᷑ h ⁊ alia iuſtice opa.beatus
BGꝛeg.poſtmodũ ꝓ illo oꝛaſſe legꝛ ad ſalutẽ:q ſe nũc
Ipt᷑ talia iuſticie opꝑa in celis coꝛonatũ videns dice⸗
egor ulnd . nlnd ui. Neevoſtia ẽ mibi coꝛona
iuſticie. Nota œ iudice cui caput londonijs in fun
damentũ ecclieſancti pauli inuentũ fuit . Mota.
Z. iij.viij.⁊.N.x.ij.Poꝝ ergo exẽplo ſi vere vtiq; iu⸗
ſticiã loquimĩ:recte iudicate:in pᷣs.lvij.¶ Sed heu
nõnulli moderni iuſticieaduocati: ⁊ iudices vt di⸗
cunt:væ iuſticia loquunt᷑ legeſq; ↄdunt: quas necin
ſeipſis nec in pꝛoximis nec in eltraneis aliqͥd eis dã-
tibo obſeruant.quoꝝ periculũ patet Eʒech.v. Con
tempſit inquit iudicia vt plꝰ eſſet impia qᷓ gentes et
pᷣcepta inea vltra ꝙᷓ terre que in circuitu eius ſunt:⁊
luyta iudicia gentiũ nõ eſt oꝑati:ſicut per dicta pʒ
eyẽpla. Ideo hec dicit vñs:patres comedẽt filios ⁊
filij patres.tercia ꝑs peſte⁊ fame ⁊ tercia ꝑs gladio
moꝛiet᷑. Nota ve hacmateria.C. v.iiij.ꝙ videlicʒ ta
les vindicte ꝓpter peccata ↄtingũt. cõo hoc iu⸗
ris pꝛeceptũ honeſte videlicet viuere:quo ad ſe ⁊ ad
oẽs extenditur:vt videlicet guloſe ⁊ luxurioſe viuẽ/
do bꝛuroꝝ nõ ſequant᷑ ↄaditiones /ne fiãt ſicut equus
mulus quibo nõ eſt intellectꝰ ⁊c.ĩ pᷣs xxxj. Oui.n.
ſic viuit iſtud iuſticie pᷣceptũ tranſgredit᷑:q ſic oñ⸗
dit᷑.ille qͥ bꝛutalit᷑ ⁊ ſibipſi dãnoſe viuit:nec honeſte
nec iuſte viuit. Mõ honeſte:pʒ:qꝛ ↄpatꝰeſt inment::
nec iuſte:qꝛ ſibi damnũ infert.Sed guloſe ⁊ luxuri⸗

oſe viuentes bꝛutaliter⁊ ſibipſis dãnoſe viuunt:qꝛ

damnificant coꝛpꝰ ⁊ animo.hoc.n.qtum ad gulã
oſtenſum eſt. G. v.lij.xx. Mitum vᷣo ad luxuriã idem
oſtendet᷑ infra loco ſuo ergo c.Hoc ergo iuſticie pᷣ⸗
ceptum implẽdo ſobꝛie? iuſte ⁊ pie viuamꝰ: Zituʒ.
ij. ¶ Gcðo pcipit alterũ nõ ledere:qꝙᷓtum ad ꝓximũ
in quo pꝛohibet᷑ ne ꝓximus in bonis ledat᷑ exterioꝛi
bus:per rapinã/furtum/vſuram /vel cõſimilimodo:
nec in coꝛpoꝛe ipſum verberando vel occidendo vel
in fama ipſi vetrahendo vel obloquendo: vel in aĩa

Exempl. ckrmerch
ihefſtailt baupenſ
r Geniru vo week
lüſeck Min o n
ctaũ r iuſtcii lberate n cMe⸗
anplereoemiuſtigu Qald
(Hen iuſtiaam dicb: ue atun⸗
iij Poo voeſtacenti g noon
ſriͦtuſtci rtallam:in ſam
Pnmieinſtrin nucupet. Pelma
ferentiseſt, vera wiiuſtcia ſoli
Holiterpunitedicens:gfilͦnope⸗
Patninneccconverſo b nuſqui⸗
opatus eſtmoꝛet. Ezech. lij f
gybinulluẽ elicti pꝛo facto⸗
Hiuſtumallyd non fagentem pun
lao ymus: alius pumtur:qman⸗
.ix. uit verbigrotia. Juder ꝛplatus
stpalis,ſqg iuſteoliu perando
ſepunlendo:ipmoffencit wqvot
beret Eicegoamalica propꝛlape
ctouocatus xel pcipit..dicens:f
nameelnonruſtilud ſgcereon
cpio dobis:g nullus deſuis hoidn
Oſiumnoſtrüguin male ractent
nſenohabeat dniniü in gvo n
ealardfor gaurntbellugs:
ipfuncömittantihiumeggnti
nodun oalpes aupepanl
morlelincarceratupfacto Di
teyel ponam⸗ miuſtein an⸗
e „„m.
unftdiinqninihllnene
Alritrepespe lbllamiſerit
lpniisſnderſiſt achlng⸗

lünpardyn
emnci n töſiſnl n An
Cuefliun liafiſine
uninmm,
nbſoli ſenſei iani⸗

tbi rluſtaauſtiſin a
hent. Sech. ij. Quiſe rij.
thraliniuſtiaeoa bentis
ouaſelegiggſalnteſeni
hcelocoronati gigenb dice⸗
Uij. Kepoſimémibl cone
ean caoytlongonßo nin
uliinenni fnir Not,,
oiploſ teretrig i/⸗
telps r,AOenhen A.
Guo: ruudlas yt ol⸗
Neſ;ovnt: vas necin
eitroneisaliqd eis di⸗
luͦ patet Ezech..Con⸗
Peſle impia ijgenteset
neincrchimeinsſont:
Kopariſicutper dictapg
patres omecetflics
Tfame atereg gogllcin
ria Liii, liotn
Aotingut Odo oln⸗
Aler ium lol al
aet gololer uumnoſee⸗
hnnumſriſan nun⸗
an hſeii
htiſn en aſte
inoefüli,ne⸗ 6
zr, ltinment:
bipſoinoſen 6

1. 1
Ntergetnn d eif . Mij.

Juſticia

im ad peccatũ ↄucendo. Sed ſic inter oẽs ſta in iu
ſticia ⁊ timoꝛe.Ecci.ij. vt dicere poſſis cuʒ paulo ſᷣm
iuſticiã q eſt ex lege ↄuerſatſum ſine querela: Phił.
iij. ¶ Terdo pcipit ius ſuũ cuiq; tribuere ſuꝑioꝛibj
obedientiã/2 reuerẽtiã/paribo amiciciã inferioꝛito
gubernationẽ/ indigẽtiw elemoſynã/moꝛtuis orati
onẽ.¶ Pꝛimũ vo licet oĩbo ſupioꝛibo ſit ebitũ:pꝛe⸗
cipue? excellẽter co:vt.ſ. ei exhibeatur credulitas
in coꝛde/reuerẽtia in oꝛe/obedientia in ope: ſit dño
xcxo noſtro iuſticia. Oar.j. Sic ſeruiamilli in ſancti
tate ⁊ iuſticia coꝛã ipᷣo oibo diebus noſtris: Zuce.j.
Muõ aũt ſcom eſt iuſticie bitũ:natura ipſa w⸗
cet.Quid.n.in natura iuſtius ꝙ; ꝙ menbꝛum iuuet
mẽbꝝ eiuſdẽ coꝛpoꝛis:ita quid iuſtius eſſe poteſt: qᷓ
ꝙ viuñ mẽbꝝ xp̃i ⁊ ecclie adiuuet ↄſiliũ dando: quo
indiget muruãdo/inimicũ diligendo.qꝛ niſi abun-
dauenit vꝛa iuſticia plus ꝙ;ᷓ ſcribaꝝ ⁊c. Math.v. Et
miurias remittẽdo oſtendãt mẽbꝛa veſtra arma iu
ſticie dño: Ro.vj. Quõ aũt terciũ iuſticie ebitũ ſit
natura vocet coꝛpoꝝ celeſtiũ que ſuo motn inferio⸗
ra mouet ⁊ gubernat. Miſi ergo hoc faciat rönalis
crcatura.i.homo multũ vituꝑandus eſt:qꝛ cũ iuſti
iꝗ cognouiſſent: nõ ſiẽ u gloꝛificauerũt: Ro.j.
Acd quartũ vo allicit merces viri iuſti:ſicur alli⸗
lt mercatoeẽ ſpes lucri:ſic nos ſpes ð qua in pᷣs.cxj.
Viſperſit vdit pauperilv:iuſticia eiꝰ manet in ſecu
ln ſecłi. Cuiti vo wcet Yere.xxij. facite inqͥt iu/
diciũ ⁊ iuſticiã liberate vi oppꝛeſſum. Sic.n. vecet
ngꝗs implere oẽm iuſticiã: Math.iij.
Mẽm iuſticiam dico:que natura ⁊ noie iuſticia ẽ.
Pꝛo quo eſt aduertẽdũ:q; magna ẽ differentia inteꝛ
verã iuſticiã ⁊ Hi in vſu a multis habet᷑:⁊ ſo/
lo noĩe iuſticia nũcupat᷑.¶ Pꝛima vo inter has dif⸗
ferentia eſt:ꝙ vera tei iuſticla ſolũ velinquentẽ eter
naliter punit:dicens:ꝙ filiꝰnõ poꝛtabit iniquitateʒ
patris:nececonuerſo:h̊ vnuſquiſq; iu iuſticia quam
oꝑatus eſt:moꝛiet᷑: Eʒech.xviij.falſa vᷣo luſticia:qñ
ꝙᷓ; vbinullũ ẽ vlictũ:pꝛo facto:ꝙ in ſe xelictũ nõe:
Hß inſtumaillud non facientem punit. Nñnq; voꝓ de⸗
licto vnius:alius pumitur:qui circa hoc nihil delin⸗
quit verbigratia. YJudex ⁊ platus eccleſiaſticus:vł
vns tꝑalis:qnq; iuſte aliũ vexando vel eius hoĩes iu
ſte puniendo:ipᷣm offendit:æ quo tñ offendi non cæ-
beret. Sic ergo a malicia pꝛopꝛia:potius q; alieno fa
cto ꝓuocatus:velſpcipit.ſ.dicens:fecit ipſe iſtud cõ
tra me:vel non vult illud facer e me quod peto: pᷣ/
cipio vobis:ꝙ nullus væ ſuis hoĩbusvl beſtijs intret
dnium noſtrũ:quin male tractent᷑ vel areſtent᷑ vel ſi
tale nõ habeat wmimiũ in quo nõ poſſet talia face⸗/
re.alioꝝ onoꝝ ꝓcurat balliuos: vt ipſi talia contra
ipſum cõmittant:ipſumq; quãtũ pñt vexent. Poſt⸗
modum vo pauꝑes ⁊ paupeꝝ animalia vſq; foꝛtead
moꝛtẽ incarceratu facto ꝙ dñs illoꝝ iuſte ⁊ diſcre/
te:vel ponamꝰ iniuſte ⁊ indiſcrete fecit.⁊ q xe emen
da ⁊ concoꝛdia tractatur: nullã ve damno eis illato
repoꝛtant emendam: quia nihil eis iniuriã pacien⸗
tiba tnbuit᷑. Sed ſi aliqua emenda fieri vebeat: to⸗
tum fit dñis: qui nihil amiſe erũt. ſicptʒ: ꝙ quicqͥd
xlirãt reges plectunt᷑ achini:qꝛ iniurias vel a dñis
vel ꝓ dñis ſemper ſuſtinent.: cu illis lucra nõ parti⸗
cipant:que ideo ſpotius vindicta ꝙ; iuſticia nicupa
tur:vel qꝛ iniuſte fit:vel quia eis fit: quibo fierinon
eberet. Si.n.dni mutno ſe expugnantes ⁊ odiũ in⸗
ter ſe habentes mutuo ſeipſos excoꝛiarent:minꝰ cu⸗
randũ eſſet:ſ ꝙ ſubditi ſicaffligũt᷑: wlenqũ eſt. Sʒ
heu perit iuſtus ⁊ nõ ẽ qui recogitet:Eſa.lvij. ¶ De
cũda differẽtia eſt:qꝛ vera iuſticia dat᷑:⁊ fit ſiue re/
munerãdo/ſine puniẽdo ꝓmeritis:qꝛ teſte pſałlxj.
reddit vnicuiq; inxta opera ſua:ille.ſ.qui dicit. Ego
iuſti cias iudicabo.in pſal.lxxuij. alos.ſ.oppꝛimẽ

do: ? iuſtos exaltando. Sed apud falſos falſoꝝq;
curias: ois iuſticia: imiuſticia fit ꝓ muneribo vla lijs
cauſis illicitis. In curijs naq; illis:nullꝰ põt aliqͥd
expedire niſi cantauerit:cuius cauſa e:qꝛ vident᷑ in
vmib vel coꝛdibo ſuis clauſã⁊ ſeratã habere iuſti⸗
ciam:ad cuius aperitionem alia clauis nõ eſt niſi pe
cunia. niſi illa afferat᷑ clauis iuſticiã relinquitis in
terris:mos.v. Si vo iſta clauis aſſiſtit ⁊ cantaue⸗
rit potius largeꝙ; alte:⁊ caute potiꝰ ꝙᷓ caſte gero.
ꝙ nullo tꝑe de curijs illoꝝ excludit᷑: value ei apiun⸗

tur.ſicut patet.Y.ix.xv. antaturq; ei nõ benedictꝰ
qui venit in nomie dñi.ſicut antiqtus ſpecialiter in
cunijsvnoꝝ⁊ pꝛelatoꝝ eccleſiaſticoꝝ cãtari ſolebat.
ſed benedictꝰ qui venit in nomine numm..Et quic-
quid fecerit ſiue bonum ſiue malum qualeſcũq; inſu
per conditiones habeat malas reputatũ eſt ei ad iu
ſticiam: Ya.ij. ſicut patet. Al. xiiij xj. Cõtra iuſtũ
vo qui no venit in noĩe nummi:dicunt coꝛde vel oꝛe

vel vtroq; illud Sapi.ij. Venite oppꝛimamꝰ iuſtuʒ

qmotrarius eſt opibo noſtris. ¶ AMudi namq; potẽ
tes ? patrie ductoꝛes qui falſos ſuppoꝛtãt ⁊ iuſtum
oppꝛimunt.omnẽ hoĩem eis ↄtrarium reputant qui

eis in malis ſuis nõ ↄdeſcendit:vel qui eis nibil dat

vel eis ſubijci ab eiſq; ducinõ vult. Et ↄtra tales mł

tas cogitant cogitationes ⁊ malicias quõ illos op⸗

pꝛimere poſſint. ¶ YJtaq; ex pᷣdict patet:q illð qð

aliqua patria facit aperte moꝛti addictos:vendẽdo

pꝛecium manifeſte accipiendo hoc falſihomines fa

ciunt occulte pꝛecium dignoꝝ moꝛi occulte recipiẽ-

do:niii ꝙ iſti peius faciunt:quia illi dignos morup̃⸗
cio apte recep to liberant ſine periurio. Iſti vo non
ſolum moꝛtis reos periurio liberant:ſed etiã iuſtos

vendunt ⁊ oppꝛimunt? vite dignos moꝛti adiudi⸗

cant.⁊ tãq; iniuſtos iudicant:dicentes malũ bonuʒ
bonũ maluʒ: qui iuſticiã iuſti aufertis ab eo Eſa.
v. Nota. M. xiiij. xvj. Item nota penam eis væbitã.

P..ij xxxiiij.⁊. P. iiij.xxv. ¶ Aufertis inqͥt vel apte

cum foꝛtitudine: ſicut hi qui in parentum vel di⸗
uitiarum vel naturalium virium vel maloꝛum ho⸗
minium auxilio:pluſqᷓ in iuſticia confidentes:quic
quid eis non placet contra eos iuſtũ putant:illudq;
bꝛoterue ⁊ potenter vindicant:dicẽtes ⁊ obijciẽtes
ↄtra factum illoꝛum reſpondẽtes illud: Bapi.ij.ſic
autẽ foꝛtitudo lex iuſticie:vłocculte eis inſidiando:
quãdo videlicet aperte eis nocere non poſſunt nunc
amicos ⁊ alios quos credunt eis nocere poſſe cõtra
illos ꝓnocãt vt qð ꝑ ſeipos facere non poſſunt:per
alios fiata mare luctãtiũ qð nõ pñnt facẽ vno mo:vł
ſaltẽ alio mõ ꝓſternat᷑ Et iuſticia iuſti nõ liberabit
eũ.ſ. manibo eoꝝ:Eʒech.xxxiij.Tercia differẽ⸗
tia eſt in hoc ꝙ vera iuſticia recta.iuxta illud pſalł
xviij. Yuſticie dñi recte vieq; iuſtoꝝ recteſi. unt: Jux
illud Sap.x. Juſtũ æœduxit dns ꝑ vias rectas.⸗ cla⸗
re ſicut patʒ.A xix.j.¶ Bʒ falſa iuſticia eſt curua 7
inclinata vieq; illoꝛum tenebꝛe lubꝛicũ In pſal.
xxxiiij.vtriuſq; cãs in exemplis videri poſſunt:in qͥ⸗
bus videmus ꝙ illa que regulant᷑⸗ infoꝛmat᷑ ad pe
trꝗ oĩno planã velad regulã rectã applicant᷑ omni
gibboſitate vel cauitate amota rectitudinẽ tenent
quã a regula illa accepunt ⁊ oſtendunt. Sʒ iuſticie
vere ad petrã xpᷣin planiſſimã applicãt.x q̃ j.C. .
x. petra aut erat xpc:ab ipᷣo oꝛiginant᷑ ⁊ fomantur.
ideo neceſſe eſt ꝙ iuſticie dni ſint recte:nõ habentes
gibboſitatẽ:qꝛ nõ puniũt hoiĩes vel remunerãt vlt
id qð iuſtũ ẽ er merito vłer gra largitoꝛis. ſicut ptz
Adath.xx.vbi tm̃ ergratia wnantis:darũ fuit veni-
enti ad opus ſero:ſicut venienti mane:nec cauitas:
qꝛ necpuniunt velremunerat citra dignu: necipu⸗
tant ñ ĩiputãdũ:nec remittũt nõ remittẽdũ:vł væcli
nãt a vxtris vel a ſiniſtris:h in medio ſtãt ethbimo⸗

xuij.

xv.

xvj.

»

*

Juſticia
logiã ſui noĩs tenẽtes. SDicit᷑ n.iuſticia q̃ſi iun ſtat⸗
ei ũcↄpetit: qũ nõ veclinat advns partẽ: vel aliã
oiĩa facit vel ſuffert que in lege pᷣcipiũt᷑: ꝓ iuſticia
agoniʒans: 7 vſq; ad moꝛtẽꝙ iuſticia certans.Ecd.
iiij ꝓiuſticia inquit agomiʒare:pꝛo ala tua⸗ vſq; ad
moꝛtẽ certa ꝓ iuſticia ⁊ deus expugnabit.xc. Pre⸗
rum ſicut videmꝰ ⁊ iã oñſum eſt:q illa qꝗᷓ regulant᷑ na
turãq; ⁊ aditionẽ illaꝑ reꝝ:poſt quas foꝛmãt᷑ tenẽt
7 oſtẽdũt in rectitudine:.ita a orio ſenſu neceſſe erit
ↄacedere:ꝙ illa que foꝛmant᷑: applicant᷑ vel ꝓtrabun
tur poſt foꝛmss curuas vel non rectas: roꝛtuoſas
vel circulares:nõ ſint recta. imo ſi eſſet aliquid in ſe
rectũ: tãtũ põt ad vnã ptẽ trahi.⁊ ad curruu trabi:
applicari ꝙ rectitudinẽ ſuã amitteret.te fal⸗
ſe mudi iuſticie qᷓ noĩe ſolo iuſticie vocant᷑ ył ĩſecur-
ueſũt: 1 male:qꝛ potius vindicteſũt.X⸗ iuſticie vel in
ſe quidẽ bone ſut ⁊ iuſte:ſiẽ leges ⁊ iuſticie eccleſia/
ſtice iuſtiniane:q nomen ſeqntes actoꝛis: noie et
re iuſte ſũt:⁊ recte. Sed quia eas nõnulliad pecum-
as ad lucra terrena colligenda totaliter applicãt.
ſiẽ pʒ.A.xij xxxviij.Et ad enarios lucrãdos eas in
curuare ſtudẽt:quantũcũq; in ſe iuſte ſint: ⁊ recte:ex
tamantiq̃ aſnerudine ad vnã ꝑtẽ incuruate: ad v
nariũ rolligendu:quino hʒ foꝛmã rectã:ſed circula-
rem applicate rectitudinẽ ſuã in vſu ab olim ꝑdide-
rũt. Ipſis malis foꝛmatoꝛibo ? legũ ⁊ iuſticiaꝝ peſ⸗
ſimis ↄflatoꝛibo h agentibo ⁊ rectꝭ foꝛmã in curuam
mutantibo. xæ qᷣbus pᷣdictũ vid et Eſa.ij. Cõſlabũt
inquit gladios ſuos in vomeres: lanceas ſuas ĩ fal
ces. Et Aich. iiij. Cõcidẽt gladios ſuos ĩ vomeres
haſtas ſuas in ligones. uid aliud ꝑ gladium:
niſi iudiciũ rectũ nulli ꝑcẽs amico vel inimico intel
tale:io intelligere ⁊ expᷣmere voluit: dicẽs.ex oꝛe eiꝰ
egrediebat᷑ gladius vᷣſatilis ſcindẽsſi upple ex vtra⸗
qᷓ; te tam amicos ꝙᷓ inimicos:tã potẽtes q; paupe/
res velinqntes necillis amoꝛe:necalijs timoꝛe ꝓcẽs
Quid vo pꝑ lanceã ſeu haſtã rectã meliꝰ qᷓ iuſticia
recta accipit᷑qꝛ iuſticie dñi vt pᷣdictũ eſt recte ſunt.
Quid vo ꝑ vomeres ? ligones ꝗ ſũt inſtrumenta
terrenis infimis vſibus applicata ⁊ oꝛdinata:niſi
terrenã intentionẽ lucri.ſ.⁊ cõmodi terreni intelli⸗
gimus. ¶¶ Qõ vo ꝓ falces ꝗᷣ ſunt inſtrumẽta curua
metentiũ qᷓ manu tenẽtur vextera:̊ ad quid reuera
vt impleat᷑manꝰ ſiniſtra manipulis.Ouid aliud ꝙ
leges vel ptaãtem vel ſciam lucratiuã vel quacũq; in
ſtrcie vicẽ ſtatũ/ vel officiũ in manu intelligere poſ-
ſumus falſoꝝ hoĩm cuiuſcũqʒ; ſint ſtatꝰ:qꝛ realiter
ad lram:qñ in talibus ponuntofficijs ſeu poteſtati
bus:vel qn eis ve iuſticia faciẽda ᷣmo fit: vel quan⸗
do eis in aliqua cauſa ſuggeritur:lucrũq; eis ꝓmit⸗
titur q̃ſi meſſoꝛ ꝗ manũ ad meſſem quã maturã vi⸗
dereleuat ? falcem ad meſſem applicat manꝰeleuã.
tes:⁊ falces i.leges multas et rõnes imaginatas ad
ꝓoſitũ applicare:ĩmo violẽter trahere nitũt᷑:dicẽ/
tes:ſperamꝰ ꝙ bene erit ꝓpter tales et tales cauſas:
limo qñq; qñ in talibo ponunt᷑ officijs: manũ eleuãt
iurãtes ꝙ iuſte faciẽt. ̊ ad qͥd manꝰ iſtas eleuãt? fal
ces applſicant:certe ad meſſes eis datas vl ꝓmiſſas
ideſt ad lucra terrena.in ſens cuiꝰ ſicut meſſoꝛes fal
ces nõ parant anteqꝙᷓ meſſes videãt vłin ꝓximo ſpe⸗
rant veturas. Ita ipi nũqꝙᷓ vel raro ſtudent niſi vbi
lucra vident vel ſperant terrena. Sed quãdo lucra
magna:ſed iuſticiam ꝑuam vident:noctes ducunt:
quaſi in ſomnes /libros aperiunt/ folia multa ver⸗
tunt/leges reuoluũt:⁊ cũ ſocijs ↄferũt totũ vt fal-
ces ſuas ad meſſes parẽt:quibo:quia oĩa ſtudia ſua
iuſticie ⁊ legum iuſtaꝝ vſum potius ad lucrũ ma⸗
lum ⁊ ad meſſes ↄuertunt alienas:in quas falces im
mittere nõ œæberẽt:qꝙᷓ ad id qð iuſtũ:quod ſanctuʒ:

ligere poſſumꝰ.ſic optime pʒ S .jj. vbi iudiciũ per

* % „2 teno
J Xxu. tiiſli i⸗ H
zoiſͤtoe⸗ horer lle lgteis
quod ſalubꝛe eſt.ↄgrue dicitur Amos.vj. Cõuerti⸗ nilumniin comultin luu te
ſtis in amaritudinẽ iudiciũ ⁊ fructum iuſticie in ab eſtent aen lir. Ten giom
ſinthiũ. In quoꝝ manilv iuſticia eſt:ſicut in illoꝛuʒ itinte no40niei
qui acceperũt muũera ⁊ peruerterũt iudiciũ.j.Reguũ N iinu gun ſuſtüͦt ſn ſtetn
vrij. Et iſtis ꝓpꝛie ↄouenit auctoꝛitas pᷣdicta:Amos: goheſie ſeiſund hiln
iuſticiã inquit in terrã reliquitis. lit cdoguo⸗ hipetti i
¶ Habita vo differentia inter iuſticiã verã ⁊ falſã: Arti iiij ſ coſit iiſttenenie zmn
iuſticia falſa ſpreta ? vera electa in hoc articulo oñ⸗ . l uaſteenenden e⸗ ſoner
dere reſtat quõ hec haberi oſtẽdi vebeat. Pꝛo quo xvix. ſei⸗ ih ſcincieii günuant
eſt ſciendũ:ꝙ hec haberi vebet tripliciter. intentiõe: menomcenemibe
locutione opatione¶ Mꝛimo in coꝛdis intentio/ niſtuct emanlogl i nont
ne ad tria. Pꝛimo ad placẽdum xo qui coꝛ videt:et tione. Rſenoſſlib ab e imnid⸗
intentionem ſicut vxoꝛ bong affectat pulchꝛũ oꝛna- efli in ſtlesſti⸗ aſus i
tũ:vt placeat marito. Thob.xiij.facite iuſticiã co⸗ lktoo/ aloſictale iuſtich

rã væo:nõ vt placeat adultero. Math. vj. Attẽdite onoerl

ne iuſticiã vꝛam faciatis coꝛã hoĩb. cõo ad re-

cte poſtmodũ iudicandũ:ſicut iudex vel quicũq; ar- .Chnlc, n
tifer anteqᷓ oꝑet:quõ opariopoꝛtet meditat᷑ ſic ſo WN tſcict lenie no eſtioꝛicaꝛiß
lũ beatꝰ in ope ſuo erit.ſic beatꝰ vir qui in ſapiẽtia tnu. ſann ſt gnia icnt lor
moꝛabit᷑:ꝛ in iuſticia meditabit᷑:et ĩſenſu cogitabit i iigttlonch didn d desanuli⸗
circũſpectionẽ dei. Ecci. xiiij. ¶ Tercio ad diligen⸗ gnnopeſt orpis in taiuſtica
dũ:ſicut ſcolaris diligit lectionẽ ꝑ quã mita lucra⸗ oſete Eatcnitur sncathe
ri ſperat. Et quicũq; artifex talẽ diligit artẽ:ſicſãa⸗ umteiein de t nan
ctus iuſticiã ps.xliiij. dilexiiti iuſticiã ⁊ odiſti iniqui Auia m Yeronumu dum Nbe
tatẽ »· ¶ Gʒ heu opa iſta oñdũt ꝙ pauci ad hãc iu ſecis Moiuſigen ſeor nte⸗
ſticiã quã petũt faciendã intentionẽ hñt: q ſi pau⸗ opzſupꝛa ep. Etſint e.
eres tamelicos⁊ nudos/et mẽdicãtes ve ſanguine ſoninaſ;ginzininettlie
uo habeãt: nullu vel ꝑuũ remediũ apponere curãt. bpirwris vel raſaitu Nlmmle
Si vo aliqua iniuria alicui e ſanguine ſuo fiat: cu⸗ canineiſicutg. 4 Mii ,. 27
ius occaſione videt ſibi lucrũ vel emendã:vel pdam en icula eusdereots neceſfa
quãcũq; ſibi ↄtingerepoſſe:maxima furia: ⁊ nimijs indutiloncg uſfice Epbe
minaꝝ lactantijs. ↄtra imuriantes inſurguũt. Et q̃i ned ntionshoon adarmar
ꝓter parentũ amoꝛẽ:quẽ fallacter pᷣtendũt:dicen- ineenk ſai ertenionis hois.

tes:q; ſanguinem ſuum ↄtempſit toto malignitatis
ſpiruu vebachare incipiũt:plus affectates: ꝙ emen⸗
da eis ꝙᷓ leſo fiat: quibo in clonculo fiet ? leſue nihil
inde ꝑcipiet:ſic acta pꝛobãt:q lus lucri ꝓpꝛij intẽ/
tione ꝙᷓ ꝑentũ amoꝛe iuſticiã illã vſiderauerũt qui⸗
bus totꝰ clamoꝛ?⁊ ſtrepitus de iuſticia facienda tan-
tũmodo eis augebit incrementa frugum iuſticie.ij.
Coꝑ.ix.¶ Eandẽ etiã intentionẽ oſtendũt opa ſe⸗
quentia in oĩbus q officia veſiderãt vel dignitates
vel quaſcũq; iudiciarias prãtes vel facta in quibus
iuſticia aliqͥ mõ exerceri debet ad malefactoꝝ puni⸗
tionẽ: qͥ oẽs plus burſe repletioni q; culpe intedũt:
coꝛrectioni.Et iõ illis qͥ coꝛã veovt pᷣdictũ eſt:iuſta
intentione ſeoꝛnare veberẽt a veo q oriũ videt dici-
tur Eſa.lxiiij.quaſi pannꝰ mẽſtruate vniuerſe iuſti.-

riͦcorhisßetiͦ Aitioetott dn
letatis Qnis ſicnt in ererious
mutua athenatid icttiin he
lateeſtneceſſaria mutua ſuppoꝛt
ieltcet diues opiens foꝛtis /
tem wbile iuuant/dando infoem
Tipſietiᷓ quodmd anoli inſem
ocemodls ſuis ipent/aboꝛan
ciendofr modis latis ſervleno⸗
ciſſcotdinauit xtqlibetoltero in
tuigciutoii mutuo ſeiuuaret un
Cttit t omutui ſupponationein
teh 1 iciäſe innan

cie vie. ¶¶ In oꝛe etiã haberi dʒ ad tria. Pꝛimo adpᷣ iigeöt gudſei
dicandũ SFin ds ſicut aduocaiꝰ fidelio velnuncin⸗ xr. iKicha . dunnd inab
ſeu mediatoꝛ audax:aꝑte ꝓnunciat inſticiã cliẽt: vt gerüniiggt anecnt wimſiſ
dñi ſui.Gic ãnũ ciaui iuſticiã tuã ĩ eccleſia magna: i ſtci G. li CNr Nſicinch
in pᷣs. xxxix. Secũdo ad oñdendũ in quacũq; ſocieta nli Gai ſiendſſumeſt

cico lo eſtatnia glonia dei
olo eſtatna glona wige
mcs mefekin jent pnimo dis
Eech vii. uſncain
7. Mta vlnet n monet,

te:vel in pꝛiuata locutione vel inquiſtione vbi iuſti
cia lingue requirit officiũ nõ ſolũ in pꝛedicatõe:ſed

in omni alia collatione:ſicut ſeminatoꝛ vel bonꝰpa
terfamilias in mitis terris locis ſeminat vt ſaltem

in aliquo loco creſcat.vnde ⁊ hoc dicit ſi ſemen defe naueculpefillit er vint.
cerit in terris humidis ⁊ baſſis:ꝗꝓpter aquaꝝ abun⸗ lanetemaltter vinar Ben⸗
dantiã ſaltem in altis ⁊ ſiccis aliquẽ fructũ habebi ſalummaſneteclo „füfe de
mus et econuerſo. Gic ſeminare vobis in veritate anngſaldnnmdane
iuſticiz: Oſee. x. ¶ Onia in mitis locis: ſeminatiiu- Iitisſdelltis in abis mang
ſticiã ſaltem ꝙ aliquo loco erit merces fidelis: Pꝛo- tuneneſteſiqnaan rhot⸗
uer. xj. ¶ Tercõ ad pugnãdũ verbis ſaltẽ ꝓ iuſticia Delte — del
vt nõ ſolũ iuſticia pᷣdicet᷑ in ecclia nec wceat᷑ in pua⸗ rganciülſhintug eſteſ 70
ta locutiõe ſ̊ vt æfẽdat᷑ euidẽtiſſima rõe omnioffẽ⸗ tasſige dfectupf Donii
ſa poſtpoſita:qꝛ ſiẽ milites pꝛo dñi ſui iuſticia foꝛti- paredo⸗ Nheemd⸗ AL p. Ego 4
ter⁊ ꝑſeuerãter dimicãtes a dño illo ꝓmoueri merẽ tua. An dudſaclcd⸗
tur: ita beati:qͥ pſecutõʒ paciñũt ꝓpter iuſticiam:qm Petuitasdſakegn Vendiſeeun
ipᷣoꝝ eſt regnui celoꝝ:adath.v. ¶ Bed heu may⸗ naculotno⸗ Gli Domne
. ulin ataniorenee
üenreciurſnemnalueet
oggenterero⸗
Iri

hoſſemanmno fna mini
mmunants nſurgit. Etai
niſallaaterötenait dicn⸗
Ntempſittoto walignitari
Mürplusaffegrättsgenen⸗
indanculofetr leſio nhi
atobnenn hiin⸗
ſiaãillä wigenvenirgn⸗
tus wluſtiu ſaaing,tan⸗
Emalrinlridk
tennoioltnguropa ſer
lierit ral oignitotes
Btiopelfactoin gulbus
bhetac maleactoppon,
lenoniihaulpe intetüt:
u othlictieſtiuſts
ta dd qnid vigetdici⸗
miſtuateninerſeincti
ciadtnia uinoad;
ocntfidtlsyelnunin⸗
Uunciatilſti dil f
cäma tlleſn mage⸗
dendüͦin gaciſdini
ſcenduͦinqvoclch te
itoneſhiiuſt
jevelingulition u
nzſolötnprrdicote,e
inoſolünnp⸗ iiboneh⸗
urſamunotoꝛn

„lopmoler e⸗
Aoſnllchiciam
igins
ht

xxj.

ð 7 „»
Juſticia
mũdi ſũt oẽs qui dũ iuſticiã in terra celinquũt.i.ter
rena lucra vel potẽtũ quer̃t affectões. iuſticia alon⸗
ge ſtetit ⁊ veritas coꝛruit in plateis eqᷣtas non po⸗-
tuit ingredi: Eſa.lix.¶ Tercio in ope etiã hĩi vebet
ad tria. ¶ Pꝛimo quo ad veu oĩb mãdat ſuis hũ̃i⸗
liter obediẽdo:qꝛ iuſtũ eſt ſubditũ eẽ. Zo.ij. AMach.
ix. ¶ BGcðo quo ad ſeipſum ꝑ penitẽtiaʒ ſeipᷣm emẽ-
dãdo.ſic.n. iuſte emendã petit ab illo qui in eũ eli⸗
qt:ita inſte emendet ipᷣe qð ũ vxliqͥt dicẽdo iſto
ps.cxviij.feci iudiciũ ſᷣm ↄfeſſionẽ ⁊ iuſticiã.ſ.in ſa⸗
tiſfactione:nõ tradas me coluniantib me.ſ. in puni
tione. Tercio quo ad ꝓximũ in beniuolẽtia be-

neficioꝝ elemoſynaꝝ largitione: qꝛ ſiẽ tꝑe guerre

Artiꝰ.v.

xxiij.

mltos ↄducẽtes fideles ſtipẽdiarios liberat ſe a coꝛ
poꝛis periculo:ſic tales iuſticia ſua tiberãt amimas.
lſuas.Eʒech.xiiij. =
Huius aũt iuſticie obſeruãtia:ſi coꝛdejoꝛeſ⸗ ope/
vt pᷣdictũ õ:teneatur:magnaẽ vtilitas tã in via q; ĩ
patria. ¶ In via nãq; eſt loꝛica:ĩ patria gloꝛia. In
via igit᷑ loꝛica: dicit᷑.quia ſicut loꝛica quoddã genꝰ
armoꝝ eſt coꝛpis in quo oẽs anuli ↄcathenant᷑ mu
tuo ſe tenẽt ? tenẽtur. Ita iuſticia qodã genꝰ armo⸗
rum ẽ ale:in qͥ oẽs virtutes ↄcathenate fũt ⁊ ↄtinẽt
Muia ſᷣm Yeronimũ ad vmetriadẽ oẽs virtutum
ſpecies vno iuſticie noĩe ↄtinent᷑ cuius auctoꝛitat
rõ pʒ ſupꝛa.e.c.vij.¶ Et ſicut ex fractura vniꝰanuli
homi inuaſo pꝑiculuʒ ĩminet toti coꝛpi: ſic ex defectu
vniꝰ virtutis vel ex aoſciẽtia nimis lata periculũ im⸗
minet anime:ſicut pʒ.A xxiiij.v. Meceſſe eſt ergo: ꝙ
volẽtes ꝑicula euadere oẽs neceſſarias habeãt vir⸗
tutes indun loꝛica iuſticie:Ephe.vj. Et in iſto caſu
ↄoditio infioꝛis hoĩs quo ad armaturã aiam ↄditõ⸗
nem ſequi?᷑ nõ ſolũ exterioꝛis hoĩs:quo ad armatu⸗
rã coꝛꝑis ̊ etiã ↄditionẽ totiꝰ humane policie ⁊ ſo⸗
cietatis. Quia ſicut in exterions hoĩs armatura ẽ
mutua ↄcathenatio.ſic etiã in hoĩʒ vniuerſali ſocie
tate eſt neceſſaria mutua ſuppoꝛtatõ:⁊ ↄmunio:ita
videlicet ꝙ diues/ſapiens/foꝛtis/pauperẽ inſipien-
tem vebilẽ iuuant/dando/ infoꝛmando/ vfendẽdo/
⁊ipſi etiã quodãmõ anuli inſerti ipſos etiam reci/
pꝛoce modis ſuis iuuent/laboꝛando/oꝛando ⁊ obe-/
diendo/a modis licitis ſeruiendo. Et ideo veꝰ mun
dũ ſic oꝛdinauit: vt qlibet altero indigerer:⁊ ꝑ mu⸗
tuũ adiutoꝛiũ mutuo ſe iuuarẽt/ſuppoꝛtarẽt/⁊ defẽ
derẽt vt ꝑ mutuã ſuppoꝛtationẽ in exterioꝛi policia
mutuã facerẽt amiciciã in aĩa:vt vidẽtes quõ ad ex.
terioꝛẽ hoĩem etiã policiã ſe iuuant ⁊ arment hoĩes
mũdi.videãt quõ ſe interiꝰ aʒinabũt milites xpᷣi: et
hoĩes milicie xpiane:ſicut vi mĩſtros:ꝑ arma iuſti-
cie virtutis vi.ij. Coꝝꝑ.vj.ſic induti pꝛo tboꝛace iu-
ſticiã: Gapiẽ.v.ſicut onſum eſt.A. xxuij.vj. Ge⸗
cũdo iõ eſt patria gloꝛia xeiqꝛ gloꝛiã illã per iuſtici
am qs meret in q erit pꝛimo oĩs beata vita ſine moꝛ
te Eʒech.yxviij. Si cuſtodieꝛit iuſticiã:⁊ fecerit iudi
ciũ ⁊c.vita viuet ⁊ nõ monit᷑. Juſtũ.n.eſt ꝙ quiſine
moꝛte culpe finaliter vixit:⁊ moꝛtuus eſt ſine moꝛte
pene eternaliter viuat. ¶ Becundo omnis gloꝛia 7
voluntas ſine tedio ⁊ ↄfuſiõe vel anxio eſiderio. In
hoc nanq; ſeculo quantumcunq; hoĩes abundẽt di
uitijs/litijs/ in cibis ⁊ potibo ⁊ hbuiuſmodi:ſemper
tamen eſt aliqua anxietas/vel ve fame vel ve ſacieta
te. Sed regnũ vi nõ eſt eſca ⁊ potus:h̊ iuſticia pax
gaudiũ ĩ ſpiritu: Ro.xiiij. ¶ Tercio ommis ſacie⸗
tas ſine vefectu pſal.xvj. Ego autem in iuſticia ap⸗
parebo ↄſpectui tuo:ſaciaboꝛ cũ apparuerit gloꝛia
tua.¶ Muarto veniendi ſecuritas remanendi p⸗
petuitas pſał xiiij. vomine quis habitabit in taber
naculo tuo:aut quis requieſcet in mõte ſancto tuo
quiingreditur ſine macula:⁊ operatur iuſticiã. Dꝛi⸗
mũ ergo querite regnum vei⁊ iuſticiam ciꝰ ⁊c. Ada./

vxilj.

ſpecuninũ caroꝝ raro vel nũq; creſcũt ſicut ad ocu-
lum patet/quantuũcunq; ſemen illoꝝ ibi diligẽter ſe
minet᷑.cuiꝰ ratio eſt:quia terrã nõ babẽt aptã. Dic
quantumcunq; ſemen iſtius pꝛecioſiſſimi fructꝰ iu⸗
ſticie in terris aliquibus qui coꝛda habent frigida
ĩ pꝛedicationibo exhoꝛtatõibo diligentiſſime ſemi⸗
netur:raro tamen creſcit caloꝛe caritatis teficien⸗
tequibus lumen nõ luxit iuſticie.Sapi.v. ¶ Et foꝛ.
ſitan ſicut iſta ↄditio minoꝛẽ ſequitur mundum.i.
hominem: q; videlicet vbi minus caloꝛ abundatca-
ritatis minus creſcit iuſticie fructus:ita maioꝛẽ ſe⸗

quitur mundum vt ibi minoꝛ vigeatactus iuſticie:

lbi minoꝛ eſt caloꝛ ſolis ⁊ vigoꝛ planetarum. Et poc
in parte didicerũt quimundi terrarum 7 diuerſa⸗
rum regionum ↄditõnes experti ſunt: In illis naq;
paitns aur⸗ armis pꝛediciis iuſticie videlicet no
armantur
Quia vo terra illoꝛu caritatis caloꝛe deficiẽte fri⸗
da ⁊ inepta ẽ:ſemẽ frumẽti ↄuertũtĩ ſpeltã ⁊ fructũ
inſticie in abſinthiũ Amos.vj.
Mecmirum videatur ꝙ iuſticie ſemen non cre⸗
ſcit quia multa habet impedimenta. Pꝛimum
nanq; et pꝛincipalius iuſticie impedim entum eſttẽ
poꝛalium diuitiarum cupiditas. Mam ſicut teſte
chꝛiſto ſemen verbi dei inter ſpinas creſcere non po
tuit quia ſpine ſuffocauerunt illud: ita nec iuſticia
bene creſcere vel fieri videtur vbi regnat cupido et
munerum acceptio: que quidam recipiunt perſe:
quidã per ſuasvroꝛes amicos? famulos erubeſcunt
manibus pꝛopꝛijs talia recipere ne cupidi et iniuſti
reputentur:ſed non erubeſcunt per manus talia re⸗
cipere:et cupidi et iniuſti eſſe.¶ Mec p hoc ſe excu⸗
ſari putent ꝙ per ſe non recipiuut. Pꝛimo quia qͥ
per alium facit per ſeipſum facere videtur. Yterum

quia ſi non baberent recipiendi voluntatẽ: poſſent

eis pꝛohibere:ne talia pꝛo vſibus pꝛopꝛijs vel ꝓ vſi⸗
bus illoꝛum reciperent. ¶ Tercio quia plus viden⸗
tur:et contra partem a gus cacipiunt:et contra iu⸗
ſticiam velinquere:per alios qᷓ per ſeipſos recipien⸗
do:contrg quam plus grauãt:quia raro aliquid ta⸗
li per mediatoꝛem mittitur:quin aliqͥd etiã det me
diatoꝛi vt ipſe gratioſe nunciũ faciat: bonuʒ quod
poterit pꝛocuret et loquatur contra iuſticiam quaʒ
efficacius oppꝛimũt per mediatoꝛẽ rogati:dicenteʒ
dne multum fecit pꝛo vobis:per cuiꝰ vocẽ et pꝛocu-
rationẽ iniuſtꝰaſecutꝰ eſt eſſe iuſtus:teſtimoniũ per
hibente muneribo cius tali pꝛocura toꝛe Hebꝛeos. xj.
Becunduʒ iuſticie impedimentũ eſt timoꝛ quan
doq; mundanus:quo ſcilicet quis timet dicẽdo ve⸗
ritatem:vel faciendo iuſticiam:bona ſua amittere:
quandoq; tinoꝛ humanus:quo timet in coꝛpoꝛe le
di. Caliũ enim timoꝛũ euidentias habẽt: vel qꝛ po
tentes et malicioſi ſũt contra quos veritatem dice⸗
re vel iuſticiam facere veberent vel qꝛ magni et po⸗
tentes pꝛo eis ſcribũt vel rogant:vt contra iuſticiã
faciant.ſicut NMeſabel ſcripſit literas ad matoꝛes na
tu.iij. Regũ.xxj.vt iniquũ facerent iudiciũ:naboth
occidendo et exheredando. Siẽ ergo illa Neſabel li
teras pꝛo curauit et obtinuit regis ad maioꝛes natu
ꝓ falſo iudicio faciendo. Ita freq̃nter contingit ꝙ;
volentes iuſticiam obtinere literas pꝛocurãt vtob⸗
tineãt magnoꝝ maioꝛes natu.i.patrie ductoꝛes et
duodenarios pᷣ qͥ aliqͥ qñq; ad moꝛtẽ iniuſte iudi⸗
cãt᷑: aliqͥ exheredat alij indictant᷑ alij incarcerãt᷑:
literas videlicet cancellarioꝛum dyaboli. Alij pꝛo⸗
pter tales literas ⁊ timoꝛes peccãt luxuriãdo/adul⸗

oſtibus quandoq; vbilibus vincuntur

Arti. vij.
xxv.

Nvj.

Fxxviij.

Fabula.

Juſticia

terando/verberãdo/furandoſoccidendo/2 nõ coꝛri-
guntur nec citantur cũ magis ſint culpabiles:qᷓ pau
peres. Sed pꝛopter timoꝛem:quẽ cæ eis:⁊ eoꝝ ↄpli⸗
cib ⁊ malicijs hñt:qͥ citare vel iuſtas coꝛrectiões de
eis facere deberẽt eos libere ad infernũ ne ꝑmittunt
Sʒ oẽs iſti trepidauer̃t timoꝛe vbi nõ fuit timoꝛ:
illoꝛũq; vecoꝛdiaʒ mu lier oñdit ſuſanna:Oañ.xiij.q̃
potius elegit ĩ manꝰ incidere hoĩm:q; verelinꝗqre le-
gẽ vei:ideſt moꝛi qᷓ peccare.Et iõ ab vtroq; eã ĩeus
pſeruauit. Si vo aliud elegiſſet a neutro finaliter pᷣ
ſeruata fu iſſet:ita veꝰ eligẽtes potius hoĩes offende
re qᷓ; ũ ab vtroq; eos frequẽter pᷣſeruat.qꝛ ſepe cõ⸗
tingit ꝙꝙ illi quos offendere veritatẽ dicendo/vel iu-
ſticiã faciẽdo timẽt eos poſtmodũ:ꝓpt vitatẽ ⁊ mã⸗
ſuetudinẽ ⁊ iuſticiò in p ſał xliiij.plus diligũt ipᷣo h
oꝛdinãte veo:qui nõ veſeruit ſperates in ſe:qui ecõ⸗
uerſo in hoĩbo ↄfidentes:qui potiꝰxũ q hoĩes offen
dere eligũt intantũ veſerit ꝙ ſil cum hoc:ꝙ peccãdo
ũ offen dũt:ſił etiã hoĩm offenſas incurrũtantan/
tum ꝙ ex vna parte vł alia qñq; ꝓ falſitati ſuis v⸗
berant᷑:vel occidunt᷑ vel graues ſuſtinẽt iniunias vl
ſuſtinere timent:qꝛ tales ſemꝑ ſũt in timoꝛe a quib
eos veus pᷣſeruaret:ſi veritatis ⁊ iuſticie legem tene/
rent. In qua iuſticia ſimplicis diriget viã eius ⁊ in
impiẽtate ſus coꝛruet im piꝰ. Pꝛouer.xj. Juſticia in
quit ſimplicis diriget viã eiꝰ⁊c.ſaluãs cũ tam in ꝑi⸗
culo ſpũaliꝙᷓ coꝛꝑali:quia iuſticia cuſtodit innocẽ⸗
tis viam: Pꝛouer.xiij.vbi impius vtrũq;ʒ incurrit.G
em̃.quottidie videt᷑ꝙ videlicet vbi xcẽ occiſi audi⸗/
untur ꝓ iniuſticijs ⁊ falſitatib ⁊ exberedationibo ſu
is:ſicut falſi ꝓquiſitoꝛes:qui ꝗpter tales acquiſitio⸗
nes freqᷓnter martyres fiunt dyaboli:vix audit᷑ vnꝰ
occiſꝰvel verberatꝰ ꝙ iuſticia vel facto iuſto vt mar
beatus efficiat᷑:.qꝛ vix ꝓ iuſto quis moꝛit. Ro.v.
uia ſic hoĩs fidelitas in iuſta curia eũ a ꝑiculis li
berat:ita iuſticia rectoꝝ libera bit eos. Et ſiẽ aues
pᷣdales dũ pullis ⁊ pᷣde inſidiant᷑: capiũt᷑:ita in inſi⸗
dijs ſuis ca piunt᷑ iniqui: Pꝛouer.ꝓj. ¶ In mſidijs
incn⸗ ſuis quiba boms vel ꝗbus ĩter ſe mali ſibipᷣis
inſidiant᷑:vt mutuo ſe vecipiãt capient᷑.vł hic dũ vi⸗
nũt a ſeipſis vel dñũ monũt᷑ a dyabolo:vel ab vtriſq;
MQuõ vo ꝓ inſidias ꝓpꝛias ? recipꝛocasqñq; capi
unt᷑ cipiunt᷑:fabule exemplũ ondit vevulpe ⁊ gal
lo. Vulpes.n.volens gallũ ciꝑe:⁊ ipſuʒ capere q̃i
ſic allocuta fert᷑ fuiſſe:ſi inquit dum cantas oculos
clauderes młto melius cantares:eſſeſq; auis groſiſ-
ſima:ꝙ cũ faceret a vulpe captus fuit:que iõ ocłos
claudere wocuit vt dũ ipᷣm appꝛopinqᷓntem non vi/
deret ſecrete in illũ inſiliret.alijs vo ſuꝑ vulpẽ cla.
mantib eo ꝙ gallũ poꝛtaret alienũ:cui illã gallꝰ
ꝙ reſponderet eis ꝙ; gallus ſuꝰ cẽt:⁊ iõ a clamoꝛe in-
luſto ceſſarent:ipᷣa vo os aperiente ? dicente gallus
meꝰ eſt:gallus ſuꝑ domũ volauit œ oꝛe ſuo:qͥ iõ illã
loqui wcuit vt fugeret:duʒ os a ꝑire:finalit᷑ de inſi-
dijs ad litigiũ ventũ eſt in quo ſibi mutuo maledice
bant. Gallꝰ.n. dijit vel dixiſſe potuit ſi ſenſuʒ ⁊ loq̃-
lam habuiſſet:ma ledictꝰ qͥ ſuadet alteri oclos clau
dere:qñ ꝑicula ĩminẽtia videre veberet.vulpes ecõ⸗
uerſo dicẽ potuit.Maledictꝰ qͥ ſuadet alicui loqui
qñ tacere veberet. Sic mali mutuo ſe vcipiũt:mul-
taq; loqui fieri ſuadẽt:⁊ rogãt:q̃ ad aĩlaꝝꝑ peinent
ceptionẽ.dũ.n.falſus.hõ falſa ſuggeſtione vel ma
litioſa vefenſiõe vt qñ ſe veritate œfendere non poõt
ad malicias ↄuertit᷑ vel quocũq;alio velamento in
his verſibↄtento. Zimoꝛ/odiũ/dilectio/cẽſus. Se⸗
pe ſolẽt hoĩm rectos puertere ſenſus.œ quibo dictũ
E. J.ix.xvij. Mitit᷑ ocłlos velare.i ſenſuʒ ꝑuertere ali
cuiꝰ potẽtis vel cniuſcũq; alteriꝰ ne veritatẽ videat
⁊ iuſticiã faciat vVl iudicet vulpes gallũ claudere fa⸗
cit oclos.Quãdo vy qͥs cecitatẽ habẽs coꝛdis ali⸗

J xiij.

cni petẽti ſuadet:q; ꝙ ipᷣo ldquat᷑ vel ſcribat aduò⸗
cato:vt ꝓ ipᷣo aduocet vel iuratis vel teſtibo vt fal⸗
ſum teſtificent᷑:vt falſuʒ iurẽt vel iudicib vt falſum
iudicẽt ⁊ coꝛrectionẽ nõ faciãtvt ipſe qui peccando
a vulperaptus eſt inferni ſine punitõe vel coꝛrectõ⸗
ne debita:quã coꝛdis claudẽdo oclos ꝓmeruit: im/
punitꝰeuad at. Gallus vulpi loqͥ ſuadet qñ que lo
qui non væberet: ̊ qñ am bo in inſidijs ſuis a dya⸗
bolo capiẽt᷑ mu tuo vt pᷣdictũ ẽ ſibipᷣis recipꝛoce ma
ledicẽt.ſiẽ pʒ.Al.xxvij.xlij.qñ.ſ.iniuſti diſperibũt et
ſimul reliquie ipſoꝝꝑ impioꝝ interibũt:ĩ pſał.xxxvj.
Apter iniuſticias iurias 7 ↄtumelias:⁊ diuerſos
dlos.Eccleſiaſiix.Et qͥa peccauer̃t dño iuſticie xe
coꝛi.ere.l.¶ Terciũ iuſticie impedim̃tũ ẽ miqua xyix.
lacrimantiũ paupũ miſeratio ⁊ 9ppaſſio. Sicut ver
bi gratia.qñq; ↄtingit ꝙ iurati de veritate dicenda:
vel onerati iuſticla facienda.vidẽt ꝙ ſi veritateʒ
dicer ent pauꝑ qͥ veliquit amerciaret᷑ vel muletaret᷑
⁊cinias piuriũ eligũt plus pecunie in illo qᷓ aioꝑ in
ſeipᷣis ꝓditioni ↄpatientes ↄtra vi pceptũ.Exo.xx⸗
iij.pauperis in iudicio nõ miſereberis.⁊c̃. ¶ Quan⸗
doq; vo ſuoꝝ caroꝝ victi lacrimis ꝑiuriũ ⁊ alias cõ-
mittũt iniuſticias:ſub falſa miſericoꝛdie ſpecie Ta
lẽ nanq; miſericoꝛdiã. Ambꝛoſiꝰ in li.væ o fficijs in⸗
iuſtã vocat:ſicut patʒ ꝑ vecretũ.xxiij.q.iiij.eſt iniu⸗
ſta miſericoꝛdia &t adducit᷑ in teſtimoniũ æcretuʒ
illud legis diuine SReutro.xiij.vbi pꝛeceptũ eſt il⸗
lo qui inuitat aliũ ad ydolatriã quiſcũq; fuerit fili
us vel amicus vel fratervel vxoꝛ:nõ audias enʒ.nec
parcat ei oclos tuꝰ:nec miſerearis:nec occultes eũ ſᷣ
ſtatiʒ interficies ſit pᷣmo manꝰtua ſuꝑ eũ.Huic etiã
ocoꝛdat lex ciuilis:dicens:q iuder lacrimis nõ bet yxx.
moueri quoꝛũcunq;.ᷣff.v officio pꝛeſidis.l.obſeruã⸗
dum in digeſto vete.li.j. Mõ ergo miſerearis oĩbus
qͥ operant᷑ iniquitatẽ: in pſał.lviij.Sed dilige iuſti⸗
ciam iudiciũ ⁊ equitatẽ. Pꝛouer.j.¶ Quratũ vo
generaliſſimũ iuſticie impedimentũ eſt oũm iudicuʒ
eccleſiaſticoꝝ in his que ad dñi honoꝛẽ/⁊ aĩaꝑ perti
nent ſalutẽ:negligẽtia que eſt nouerca iuſticie.ſicut
patebit in fra.c.v negligentia:⁊ ſubditoꝝ oppꝛeſſoꝛ
quia ſicut colũna putrida vel vbilis vł æ malo me
remio vel inclinata ⁊ nõ recta ſub magno onere opꝰ
ſuperpoſitũ vecipit ⁊ cadere? ſubditos oppꝛimere
facit:⁊ quãtoplus onerat᷑: vel plures ſub ſe cõtinet
tanto periculoſius ibi pomt⁊ ſtat ⁊ cadit: Ita in ꝓ⸗
poſito:quando ille qui in quocũq; loco vel officio
onere iuſticie ſuppoꝛtando quaſi colũna ponit᷑:ẽ vł
negligens quaſi malo.i.molli⁊ nõ rigido nec du⸗
ro meremio velẽ in ſe putridus peccato: vel væbilis
in ſcientia ⁊ ſufficientia: vel inclinatus ad cupidita/
tem totũ onus ſuperpoſitũ ruit ⁊ ſubditi vel coꝛre⸗
ctionis væfectu vel ſcandali exemplo ſub impotenti
vel ſcandaloſa cadũt colũna ⁊ ſic tã ſibipſis qᷓ alijs
quibo iniuſte pꝛeeſſe volunt:iniuſticia moꝛtis ẽ acqͥ)-
ſitio:SGapi.j.qꝛ illi qui nõ cuſtodierũt iuſticiã ꝓpter
aliquod.ſ.œ pꝛedictis impedimẽtis recte iudicabñ-
tur:Sapi.vj.ib ũlo quiarguet mundũ ⁊ peccatis
⁊ c iuſticia ⁊ iudicio: Joh.xvj.
In qͥ examie iniuſticie r vrebir pꝑiculũ:qᷓ dno/⸗ Arꝰ.viij.
bus modis ↄmittit᷑ ꝑ exceſſum vel fecrũ. Per ex
ceſſum quando quis ſibi vel alijs eſt nimis rigidus: xxxj.
habens ↄſciẽtiã nimis ſtrictã:⁊ ſtricti iuris. Tales
em̃ iuſticiã inerudelitatẽ ⁊ fructũ iuſticie de quo in
conſcientijs gaudere deberẽt ↄuertũt in ↄſcientiarũ
amaritudinẽ qui oẽs talis exiſtentes ↄditionis cui⸗
qã aſſimilant᷑ fatuo:qui audiẽs vt fertur dñm ſuuʒ Exempl.
ſeruis ⁊ miniſtris ſuis pᷣcipere: in coꝛrectionibo iu⸗
diciũs alijs factis nõ declinarent ad vxterã vel ſi⸗
niſtram:ſed directum tenẽt iter voluit vltra wmos
rupes ⁊ montes ⁊ omnia que directe ante ſe inuẽit

.
Hiuſtic gle n⸗
ſbergiun rüſmmani 0 i . e⸗
riſtciit ctihl ihercr ei
zcaulaiuſtiaepten dinenkeh .
rintigis os geltioniis culpͤnt
röͦiucicibit ſicntpatz utacUr
nellemd ech iuſtica ſiuſticuta
irundet inlſficnkfifnttral
dütßeliqeid daret. Qnian ſicnie
linsteri fret mentic: ud vidl
nis 1falis hoitpacapliht:qnſcha
troggytſtateg equaltter berer
ſcrocapere wnanos yteſſem ci n⸗
ain treſſem ci falla ialius odm
hertatecudas qe esd tnant⸗
ni wnanos Etſchtin ficto Jude
In ialoꝛ pena: qyla ſcut ioſesca
Gnlaueü fimulaccepitquna zadl
Otnaltolagged eſuſpenit. Itaiſt
Nerg lagnen accpiit: qnoligarind
Tſuſpencuntor nfen, iigufa Jue
Mmuneraſimul moneacechitadan
lareciientitonunera dicioſe
minergſipiculoſomrecipit officin
Mop camerari vel cont
dus nuliiinniden niniius a
mnl diatur bocteaccli
nl unndoleaccgltmarene
am nuper dicebatun aius dict

nrei geobauit euetus,ta ung

nllarnia icoeeltve⸗

bo nanstua ſipei lteti
W ben. Hutetii
negiucerlaanmianoͤnbher

Noffo guſfulobſen.

Möerpo miſerenb ohln
nnſatleii Gedilgeiſt
haen), Amniſo⸗
npeginentieſtoin ilag
tagoi bonni,aizgem
uecſt reeg uſtut ſmt
Gnun, iihivreppuſ
pal abils fwmalo me
naabmeghoonereop⸗
erſuboltos oppꝛunere
ſubſe corinet
6 ttale Yeld⸗
nocicglocd deloffico
quaſtcoläns ponit:et
mollianörigidonecdo⸗
ias peccato: vel ublli
ichanalchit
iwinlälti dere
liexenploſobinporn
iſei ſbhſin din
riniuſtcnnonlaeh
nſtogietitiſtaigt.
edtnits iae iucibi⸗
mutnundi pecnts

an
Murh lalii nnn
luimiener
lpcklinon iti nn
rſneniins Tle

ntpiali⸗ nn⸗ i

Juſticia
tranſire:ne videret᷑ illius p̃cepti tranſgreſſoꝛ.nõ hꝰ
exemplũ:h̊ ſapientis wctria tenẽda eſt:q̃ dicit noli
eſſe multũ iuit:ne obſtupeſcas.Eccẽs.vij. Nota ð
ↄſimili ſtulto.Z.vij xiiij. ¶ Iuſticiã vo vfectuoſazʒ
Pdiminutõʒ ſeu væfectũ eitra rectũ iuſticie punctũ
voco iuſticiã illã qᷓita larga ẽ: ꝙꝑ munera vł alias
cauſas effecta:ꝗᷓ ſecũ mamifeſtã patit iniuſticiã: 2 B
eſt periculoſa. Pꝛimo ipᷣis facientibo. Gcdo ipſis p⸗
cu rantib.Cercio ipoꝝ ſubditis. Quarto ipſoꝛum
vYxoꝛib liberis ſeu heredib.Quinto toti cõitati.
Pꝛimũ parʒ:qꝛ ſicut piculũ iuſte ĩminet ꝓditoꝛi
qun a rege ⁊ vno ſuo ſtivendio accepto:⁊ꝛ cum illo ad
bellu vadat in campo qñ cũ aduerſarijs ↄgredi v⸗

beret:dñi partem dumittit:⸗ aduerſarij partẽ vadit

illam adinuando ⁊ ↄatra dñm ſuũ pugnãdo dño eniʒ
illo ſuꝑ illũ poteſta te accepta:talr iĩminet piculũ ꝓ⸗

ditoꝛi:ſicut patʒ.iij. Re.xx. væ Achab qͥ dimiſit Be⸗

nadab viꝑ dignũ moꝛte qui qua ntũcũq; regale ha/
beret vnium: ſicut illi in wallia: tñ ei dictu fuit. qͥ
dimiſiſti viꝑ dignũ moꝛte erit anima tua ꝓ aĩa illi
Bic illia æovitã z linguã ꝛ2 ſcientiã: bona natureſ
foꝛtũe/⁊ gratie accipiũt vt partẽ dvei vfendẽdo ꝓ in

ſticia vſq; ad moꝛtẽ pugnent. ipſo ceo eos ad h̊ hoꝛ⸗

tante qui ait: ꝓ iuſticia agro æ. Ecci.iij. Et vſq; ad

moꝛtẽ certa ꝙ iuſticia:qꝛ ſi vitã iſtam mit. erã ꝓ iuſti

Exempl⸗

xxxiij.

Exempl.

yxxxiiij.

cia amittis:ego felicioꝛẽ tibi dabo. Si ergo ſica xeo
ſuboꝛdinati ⁊ infoꝛmati:poſtq;ᷓ ad locũ veniunt vbi
d iuſticia tractabit᷑:ſi pꝛece vel pꝛecio vel quacũq;
ð cauſa:iuſticie ꝑtem dimittẽtes.iuſticie ꝑti ſe ede
rint:quis eos ꝓditionis culpã ⁊ pꝑiculum incurriſſe
nõ indicabit.ſicut patʒ ſu pꝛa.c.xxxij.¶ Ged dicent
mallemꝰ eẽ cũ iuſticia.ſi iuſticia tãtũ daret ſtipẽdiũ
qntum dat iniuſticia:vł ſi foꝛte aliquid minꝰ daret
dũ tñ aliquid daret.Quia⁊ ſic rñdit quidã cũ xe ta
limateria fieret mentio:quõ videlicet aliq vep pha
nis ⁊ falſis hoĩbo accipiũt:qnq; a falſa ꝑte: qnq; ab
vtroq; vt ſtatera equaliter liberer. AMallem inquit
ſex accipere enanios vt eſſem cũ iuſta ꝑte:q duode⸗
cim vt eſſem cũ falſa:cui alius ad m inꝰ pᷣcium ponis
veritatẽ ꝙᷓ iudas qꝛ ipᷣe ad triginta:tu ad ſex eaʒ po⸗/
nis cenarnios. Et ſicut in facto Jude aſſimilat᷑:ita et
in piculo ⁊ pena:quia ſicut ipĩe accipiendo pecuni⸗
am laqueũ ſimul accepit:quia ⁊ ad literaʒ illa acce⸗
pta:cito laqueo ſe ſuſpendit: Ita iſti accpiiẽdo mu⸗
nera laqueu accipiũt:quo ligati ad furcas vducãt᷑
ſuſpenduntur infe.i.figura. YJudi.iij.vbi glon
munera ſimul ⁊ moꝛtẽ accepit ab aioth.æ ipᷣis ᷓ ta⸗
lia recipientib munera: dici poſſet quod dicit᷑ xe ho
mine:qũ piculoſum recipit officium: ſtatum vłvi.
res vel ſcientiam eius excedit.ſicut ↄtingit æ illis q
fiunt magnoꝝ camerarij vel conſiliarij regum:qui-
dus multi inuident a inſidias parant quibo qñq;
dicitur:hocdie accipit moꝛtem ſuam. Sic nãq; veqͥ-
gam nuper vicebatur: cuius dicti veritatẽ poſtmo⸗
dum rei pꝛobauit euẽtus:ita in pꝛopoſito: tales nõ

ſolum tempoꝛalem ſ̊ moꝛtem quandoq; recipiunt

eternam. Et hoc iuſtum videt᷑ vt impij qui incircui
tu poſt pecumam ambulant luerandu. ſicut ſupꝛa.
e.c.xvij.oſtenſum eſt ad eoꝛum ſalutem:nõ reſurgãt
in iudicio. Mon inquit reſurgunt impũ in iudicio.
Et ꝙ illi qui iuſticiam ſcilicet pꝛo ſola mercede faci
ebant tempoꝛali mercede:pꝛiuẽtur eterna:quia nec
mercedem ſperauerunt iuſticie. Gupien. ij. Ge⸗
cundo ſi tantũ periculum ſit iniuſtoꝝ munera libẽ
ter recipientium ſequi videtur:q; ommno ſine peri-
culo non ſunt qui talia eis dant vel rogãt vt iniuſti-

ciam faciant ſicut in parte oſtenſum eſt. Y.xij. xviij.

Calibus nanq; ſpiritualiterↄtingit:quod quaãdo/
qʒ cuidam latroni coꝛpoꝛaliter contigiſſe dicitur q̃i
modo qui ſequitur ipſe obligaſſe cuidã ſe dicit᷑ dya-

2 2
J i.
bolo ea cõditiõe q ſemp ipᷣm in ſuis neceſſiratitp in⸗
uaret ea periculis ſuſpendijs liberarer. Illo ergo
poſtmodij capro: ad tribunal iudicis rapto: dya⸗
bolus ab illo inuitatꝰ: vt pactũ teneret: ſtatim affu.
it ne taꝙᷓ falſus in pact ſuis ⁊ ſeruoꝝ ſuoꝝ ſeductoꝛ
reputaret᷑ diffamaret᷑. Cum vo a latrone ve nimia
moꝛa ⁊ piculo exmoꝛa immmẽterepᷣhenderet᷑ blan⸗
deeum ↄfoꝛtãs:bonã auri maſſaʒ in manu ſua vt la⸗

trom videbat᷑ poſuit:oicẽs:hec trade iudici:7 dicas

eiſecretiꝰ: ꝙ tibi faciet ſjm ꝙ iſtius rei ↄditio reqͥrit

⁊ ſtatim eris expeditus.hic ergo ſecretius coꝛã iudi⸗

ce ductus inſtanter petiuit: ſo magno rei publice
auãtagio iudicem ſecretiꝰ al

oqui poſſet. Cui cũ iu-
dexaurẽ inclinaret:illõ qð dyabolꝰ ei tradiderat in
manu iudicis clãculo ponẽs rogauit:q xæ illo cogi⸗
taret ipᷣm expediret ᷣm ꝙ res illa reqrebat᷑. iudex
vo reſpiciẽs ĩ manu ſua aptã inueĩt coꝛdã ꝓ latrõis
ſuſpẽſiõe:qua viſa rñdit ꝙ petitõni ſue libenter an⸗
nueret? cum eadem coꝛda eũ ſuſpendi iuſſit.¶ Sic
ſpiritualiter munera dantes iudici: ne ipſe iuſte iu⸗
dicet:ſed vt eis parcat ⁊ contra illoꝛum negocia in⸗
luſte pꝛocedat vbi credũt diutiꝰ iniuſticias ſuas vi⸗
nere ⁊ pericula euadere:furcas emũt inferni: qꝛ cuz
illis ⁊ ꝙ illis eternaliter pumiẽt᷑:quia dat pꝛopter vi

olenta iudicia ⁊ vt ſubu erti faciat iuſticiã in pꝛoui-
cia: Ecẽs.v. Sub talibo nanq; wonis latẽt pericnla

ſicut patet. A. v.ij.Eſt ergo datũ quod nõ eſt vrile:
Ecci.xx.nec recipienti:nec danti.alia ergo offerẽ

tibo auenienter reſponderi poſſet ab illis quibus of

feruntur:ſicut reſpõdit Petrus Gymom mago ma⸗

le pecuniam offerenti:pecunia inquit tua ſit tecum

in perd itionem. ¶ Et ſicut reſpondiſſe legit canis

latrom qui ei panem obtulit:ne ſuperipſum latra⸗

ret:dum dmũ ꝓ cuius cuſtodia nutriebatur ſpolia
ret. Cur me pꝛiuare cibo cogitat iſte cibus:non rapi
et vox vna mihi bona mille dieꝝ. Sic rñdere debe⸗
ret offerẽti ſibi munera:ſciens:qm̃ melius eſt parum
cũ inſticia ꝙᷓ multi fructus cũ iniqͥtate.Oꝛouer.xvj.
Scom patet. .xij.xij.⁊. Y.C. ix.xxxvj.¶ Cercõ pi
culo ſiſunt poteſtati illo? ſubiectis ⁊ maxime pau⸗
peribus ⁊ ſimplicibo:quia exquo ipſe eſt in ſe cupidꝰ:
⁊imuſtus:⁊ vminũ etiam talem habet:opoꝛtʒ ꝙ; ꝑ
multas iniuſticias colligat que wminum ſuum ⁊? ſe⸗
ipſum ſacient.Quia vo ipſi vt frequẽter timidi ſũt

inimicoꝛum quos offendunt timentes accuſatõnes
7 potentum vindictas:opoꝛtʒ ꝙ illa a ſimplicibus:

quos non timent colligant. Et ſic eis accidit: ꝙ in
facto ſimiles ſunt cuidam coruo v quo quaſi huiuſ
modi fabula continetur:q videlicet ad ouem ⁊ebilẽ
7 moꝛientem venit:volens illam comedere:que aie⸗
bat macillenta ſum ⁊ miſerabilis:nullum bonum in
me reperies moꝛſum. Eade ergo ad oues cuiuſdam
potentis:quas in tali reperies loco pinguiſſimas ⁊
ibi famẽ tuam ſacia:qui reſpondit foꝛtes ſunt ⁊ eas
inuadere:nec audeo nec ſuperare potero:h qꝛ tu reſi
ſtere nõ potes:ideo ſuperarete temptabo:⁊ de iterũ
me ſaciare querã. Sic illi qui in officijs diuerſis po
ſiti:dum cupidi ſũt ⁊ timidi ⁊ cto ditati videantur
cũ illas diuitias a potentib:quos inuadere vel cõ⸗
tra quos iniuriari non audent:nõ colligãt:opoꝛtet
contra oues vbiles iniuſticias ſuas exerceant:q̃s
ſbo liare audẽt/dumq; diuitias cito colligere vidẽt᷑:
nihil aliud melius cogitare poterint:qᷓ; ꝙ oues vebi
les inuaſerunt:quia raro in eis ſimul ſiant illa dno.
Pꝛouer. viij. Opes ſuperbe ⁊ iuſticia.¶ Muarto ta
lis imuſticia eſt periculoſa vxoꝛibus liberis/amic/
⁊ familie.ſicut in parte patet.A.xij.luij. YIniuſtoꝛũ
nãq; filij ⁊ vxoꝛes atq; heredes non ſolum eternali⸗
ter:ſed etiam tempoꝛaliter male pꝛoſperani frequen
ter vidẽtur.hereditaſq; ⁊ hona ſic lucrata ad ertra⸗

Exempl.

yxvj.

Fabula

xxxvij.

Juſticia

neos ſepiꝰ trãſire vidẽt. NMec miꝝ ſi illi patribo
vel anteceſſoꝛib puniant᷑:qe ĩ vuob vel ĩ vnoilloꝝ
ælinquũt.¶ Pꝛimo vel quia participes ſũt ĩ crimi⸗
ne vel oſentiendo:vel in factis illoꝑ ↄplacendo vłco
operãdo.ſicut ille qui tenet pedẽ cooperat excoꝛiari
vel receptando qð illi male lucrãtur. In quibo caſi⸗
bus facientes⁊ ↄſentientes par pena ↄſtringet:quia
participantes in crimine eande merent᷑ ? incurrũt
ſentenxiã. ſicut patet in vcretali li.v.ti.xæ ſententia
excõis Nuper. Sũt etiam ad hoc leges. F. iij. xx.lex
etiã diuĩa que dicit. Ro.j.ꝙ digni ſũt moꝛte.noõ ſolu
qui faciũt en oↄſentiunt facientibo.nec hoc mirs/
dum ẽ ꝙ videlicet participantes in crimiĩe in legiba
puniant Cũ etiã ipſa voluntas quãdoq; pꝛo facto
puniat᷑ſicut patet codice ve epiſcopis ⁊ clericis lege
ſi quis nõ dicã li... Quõ ergo coꝛã deo ſe excuſabũt:
qui voluntatem habẽt ꝙ alij ꝑiunum velmalã ac⸗
quiſitionẽ vel quãcũq; iniuſticiã faciãt.Cu etiã ab
ipſa lege humana voluntas ſiue fa ctio ſiue intentio
puniatur. Nota etiam ad hoc væcretum. xvij. q.uij.
oẽs¶ BGecũdo qꝛ tales nunꝙ vel raro reſtituũt cuʒ
tñ ad rerũ 21 damnoꝝ obligentur reſtitutiõem: ſicut
patet per verſus illos:qui alibi planꝰ exponuũt᷑. Ju⸗
ſio/aↄiſiliũ/ↄſenſus/palpo/recurſus. Participãs/mu-
tus/nõ obitans/nõ manifeſtans. Pꝛopter hec.n. duo
vel ꝓter vnũ illoꝝ ſepe ⁊ tꝑaliter eis ↄtingere vide
tur:quod eis œus ꝓmittit. Jere.vj. dicens. Tranſ⸗
ibunt wmꝰ illoꝝ ad alreros agria vxoꝛes pariter
Aueſ cauſam huiꝰ vindicte aſſignat in verbis cito
equentibo:dicens. A minoꝛe quippe vſq; ad maio⸗
rem oẽs auaritie ſtudent ⁊ quaſi idẽ replicãs. Jere.
Viij. dicit dabo mulieres eoꝝ exteris:⁊ agros eoꝝ he
redibo alienis: qꝛ a minimo vſq; ad maximũ omnes
auariciã ſequũt᷑.a ꝓꝓhetavſq; ad ſacerdotẽ cũcti fa-
ciunt mendaciũ.Et hoc iuſte quidẽ per argumentũ
a ↄtrario ſenſu:quia teſte ſcriptura iuſticia firmatur
loliũ. Pꝛouer.xvj.Et firmabit iuſticia tronꝰ. Pꝛo⸗
uer.xxv. Ergo ꝑ ininſticiã velebit hereditatis ſoliũ:
⁊ tronus. Et eternaliter eis ↄtingere credit᷑:qð us
eis ꝓmittit per ꝓphetã in pſał xxxvj.dicens.iniuſti
punient᷑:⁊ ſemen impioꝝ peribit.⁊ iterũ:iniuſti aũt
diſperibunt:ſimul reliquie unpioꝝ interibũt.Et ſic
qᷓ;tum ad punitionẽ tꝑalem regnuʒ a gente in genteʒ
trãſfert᷑: ꝓpter iniuſticiã ⁊ iniurias:⁊ volos: Ecci.x.
Etum vo ad punitõʒ eternã:ve quuediſicat w-
mũ.ſ.in iniuſlicia.ſequit᷑:amicum ſuũ oppꝛimet ⁊c̃.
Jere yxij¶ Quinto iniuſticia cuilibet maxie nocʒ
ſnnnakat ſiene ſatis oñſum eſt.E.iiij.iij.cũ ſeqnti⸗
us. Cuins cauſa eſt:quia latrones homicidemł-
tiplicãtur:⁊ boni vepꝛimũt᷑.⁊ inſticia ha bitauit in
ea:nũc aũt homicidc:Eſa.j.Ab illis qui cuʒ iudeis
clamant:nõ hunc ſj Marrabã qui iuſtificãr impiuʒ
ꝙꝓ muneribo:⁊ iuſticiã iuſti aufeꝛũt ab eo:Eſa.v.Hec
cauſa eſt:quare perit iuſtꝰ in iuſticia ſua:⁊ im piꝰlõ⸗
go vinit tꝑe in malicia ſua. Eccẽs.vij.in omni arte
qua cõmunitas viuere veberet:que ideo bene:vt
eberet:viuere nõ poteſt:qꝛ illi quib iuſticiã facere
incũbit: mũera accipiũt:⁊ latrones ⁊ homicidas vł
etiam in artibo ſuis vel pondere ⁊ menſura⁊ in reruʒ
venaliũ qualitate veficientes nõ puniũt:quos ſi pu
nirent ipſi pꝛeſidẽtes eſſent pauꝑes ⁊ cõmunitas di
ues ⁊ pacifica. In ſignũ cinꝰ dici põr:ꝙ ſimul copu⸗
lantur iuſticia abundantia.in pſałlxxj. ⁊ iterũ in⸗
ſticia ⁊ pay oſculate ſũt in pſał lxxxuij. Sed heu ecõ-⸗
uerſo eſt. ſic patet ꝙ in bonis iuſtoꝝ exulta bit ciui
tas ⁊ in benedictõe iuſtoꝝ exaltabitur ciuitas. Et
in oꝛe impioꝝ ſubuertet᷑. Pꝛouer.xj.Et nota ꝙ non
diẽ in opere inpioꝛuʒ:h̊ in oꝛe ad venotanduʒ foꝛte:
ꝙgrauius peccant:⁊ plus ciuitatẽ ⁊ cõitateʒ veſtru⸗
unt:qui oꝛe.i.periurijs ⁊ ꝓcuratõibo malos ſuppoꝛ⸗

xuj.
tant:qꝙ ipſi mali:quando mala illa pꝛius operabant
quia ipſi ſicoperando occulte:⁊ paucis furant᷑. Ypſi
vo ſic loquendo apertos mitos malefactoꝛes faci⸗
unt. um ergo iniuſti tm̃ ſibipſis nocent ſpũaliter:
ſubditis ⁊ comunitati tpaliter:faciendo videlicet
ſeipos miſeros ſpiritualiter ⁊ ſubditos tꝑalit ipos
pauperando:quos ecõuerſo iuſticia bonoꝝ pꝛeſi-
dentiu exaltaret:patet ꝙ iuſtieia eleuat gentẽ :miſe
ros aũt faciat pplłos peccatũ. Pꝛouer.xxiiij.Et tẽ⸗
poꝛaliter ⁊ ſpirumaliter. .
Ex pꝛedictis euidẽter elicitur ꝙ reos moꝛtis ĩ iu⸗
dicio ad moꝛtẽ ↄdẽnare ⁊ moꝛti tradere:⁊ alios exi⸗
am quoſcũq; velinquentes ſᷣm vemerita punire:vi⸗
lectioneʒ ⁊ ꝓximi caritatẽ nõ excludit: ſed includit:
quia pꝛedictis oſtendit᷑ exemplis:⁊ auctoꝛitatibo q;
mali ⁊ iniuſti ſunt cõmunitati periculoſi.ſicut ergo
caritaticoꝛpis natural no repugnat q ſanguis coꝛ⸗
ruptus minuat᷑ ⁊ q membꝛũ putridũ:ex cuiꝰ putre⸗
factione ꝑiculuʒ unminet toti coꝛꝑi:abſcindat.q̃n⸗
tũcunq; ille ſit nobilis vel diues vel amicus in quo
ſanguis ille vel membꝛũ illud inuenit᷑: imo quanto
nobilioꝛ vel ſanguine vel amicitia magis ↄiuctus ẽ:
tanto cib hoc ↄtra illum operari: eiq; in hoc cooꝑa
ri:æberent: vt coꝛrupta et putrida poꝛtione abie/
cta:pars reſidua ſalua fieret.ſi etiã amicũ haberes
freneticũ:no repugnaret dilectioni:ĩmo ſignũ eſſet
dilectionis ꝙ eu ligares:ſignum vo odiij eſſet ſi nul⸗
lum illum ligare ꝓmitteres:ſ̊vagari⁊ ſeipᷣas ſbᷣmer
gere:⁊ diuerſis ꝑiculis ſe exponere ſineres. Vn Au⸗/
guſti. Si frater tuus ⁊c᷑. ita in ꝓpoſito quatũcunq;
quis de nobili genere ⁊ ſanguine vel amiciciavel co⸗
ſanguinitate ꝓinquus:dumodo ipſe ſit ve illo gene
re quaſi ſanguis coꝛruptus vel membꝛũ putridu:ex
cuius luxurijs latrocinijs 1 malefactis piculũ im⸗
minet comunicati:non eſt contra genus itlud ꝙ ille
coꝛruptus ſanguris capitis abſciſione vel ſuſpenſiõe
minuatur membꝛũ illud coꝛruprũ abſcindaturet
freneticus ille liget᷑ ⁊ incarceretur quod eſt ↄtra mł-
tos qui dicunt e genere ⁊ ſanguie noſtro ẽ:vel ami⸗
ci eius ſunt amicis noſtris ↄiuncti ⁊ affines:placet:
cũ tñ ſanguis coꝛruptus ſit:nõ eſt ↄtra ſanguinẽ re⸗
ſiduum ꝙ expellat᷑ imo ſicut eſt pꝛo ſangumis ⁊ to⸗
tius coꝛpoꝛis ſanitate:ꝙ ſanguis coꝛruptꝰ extraha⸗
tur iia pꝛo totius generis puritate ⁊ honoꝛe:; ma/
lefactoꝛes ⁊ latrones v illo purgent᷑:quia ſicut etiã
cõmuniter dicitur:ipſe maculat totam parentelaʒ:
eiq; verecundiã facit:nec eſt ↄtra amiciciã q; talis li
gerur ⁊ incarceret᷑:cũ ſit ſpiritualiter freneticꝰ. Sʒ
hoc faciendo ⁊ cooꝑando amiciciã ad eũ oſtendis.
IEt miꝝ eſt:ꝙ in reipſo iudicas eſſe ſanum ⁊ bonũ
vel infirmũ ⁊ malum ⁊ nullo modo pꝛomittendum:
quare hoc non iudicas in genere tuo. Cu ergo in te
ipſo iudices ſanum eſſe:⁊ cum hoc etiãꝙ ipium ma⸗
le diligas permittis vulnera dure ſcrutari: etiã cuʒ
ferro ignito:ſi neceſſe ſit:⁊ łe teipſo ꝑmittis ſangui/
nem exrrahi ⁊ digitum infirmu pungi putridum
ampurtari vbi periculum imminet coꝛpoꝛi:⁊ hoc ſa/
num eſſe dicis ⁊ nõ facere crudele ⁊ malũ reputares:
quia in hoc non digitum:ſed venenum teodio ha/
bere oſtendis:quem niſi amputares contra totũ coꝛ
pus crudelitatem cõmitteres.Sic in pꝛopoſito par
cere pꝛopter ſanguĩs nobilitatem vel quamcunq;
cauſam peccatoꝛi in multoꝛum diſcrimine crudeli⸗
tas eſt.ſicut patet per vecretuʒ quod habetur. T. v.
viij.vbi ponitur excmplũ:quomodo ſicut ouis moꝛ
bida gregem:ita peccatoꝛ populuʒ inficit. Sicuter
go non ſanare ouem moꝛbidam malum eſt toti gre⸗
gi:ita non punire peccatoꝛẽ eſt demnoſum toni cõ/
munitati:⁊ ipſis etiã nõ coꝛrigẽtibo qꝛ teſte Augu.
in ſpeculo clericoꝝ.Magis innocẽtes ⁊c. Quia qin

Artuů.iy.
xix.

doliud dicreintengitic,i
nla uſtte huna i hi
inimicos ilſtiot, icut oñn tempol
Gnt zplgnumt perelltateten
ſtenſiregni habebis allter nole
nſiſeqnans iuſfteis prehencts
Secſidicunt reltintuntne fort
ſtatſeminis atiunt adiueſarauh
niinuſtciͦſuaceteds ofontante;
qpitgiloquor iuſticu: pnugna

dum. Ged beu ſiatim poſt ſequin

niſolus:, w genti non eſtyirm
laboꝛenecleticleent. Etiuſte gn
ſrenert iuſticam maita tumn.
Nes diſcedentes a iuſticiſs in o//

„

1

Vaounnti

moofcdeturdiffenn
les oditönes requir
Die Tardſeſeh
(cdet 1premii.
Artinſal inniirſmin
toſtulnca Derto ena hencal
ctOrum duon 5idetur adimuicen

bozem maioꝛem velmi
bozem! elminoꝛem
inflligtaren.

ellnlncit
mu altott
unnt gilmnn
knendii atn cien dliocd⸗

e lenngſin uctin
erlangnine relamtalavel ⸗
s dünnocoipſeſt willogene
Nptns almanbrü potnicler
danns maltſacns gialin⸗
vntſteonnng enbelictle
aplti obſallone ll iſoentiͤr
illugcompri aMingawrer
Incurceneturqnogeſtonm⸗
ge,ſancuienolvotelam⸗
ſnolnncnizofintsplocer:
blirnocſtot ſnguinere⸗
icpteſt oro ſangunmis 1 o⸗
pſanguns coꝛupt?eptraba⸗
vpuritte Thonorengng
——
maculat totamporenteln.
ccſtorrg anichciig taloli
tſpintuelite trenet. G
do amiaciäad ei oſtanti
ſ iucicas eſte ſnumn tboni
ullonocoponlttendun⸗
inganeennd Li aip t⸗
rcum hoceriig in ne⸗
eruduneſcmni guih
trnmnßſolninlen
ifmu ng hneſ,
untaſln ne
,cuclermeli eph
An ntrotoho⸗
ſed ronenon k,
nich e 0 tratotu co
npotareo
, vpoſtope
ni⸗ Bei lmanh
hltne ald nten
auoc bobetul. ,,
gewzna ronsnd
8 gomocoſicit ,
dagllhific.
ngt nlun
bidomm

——w—ewew DB G

Ar⸗. x.

Laboꝛ
gladium vindicterep
Anf erte ergo malum er vobiſipſis. j. Coꝝ. v. Exem⸗
plo i qui nulli parcit:quia iuſticia illius in filios.
An bſal. eW. SS
Biaũut iuſticia ꝓtercauſas lucratiuas vel gquaſ⸗
cunq; a lias hic nõ fiat:Criſoſ. ꝓbat: y mundꝰpeioꝛ
eſt inferno: qꝛ in inferno iuſticia fit:in mũdo vo in⸗
iuſticla. Mec tñ illi:qui in mũudo hic iuſticiaʒ: qᷓtuʒ
ad alios et qᷓtum ad ſe impediũt illam ibi impedire

poterũt:ne ab illo fiat qui dicit. Cum accepero tpᷣs

ego nuſticias iudicabo:in pᷣs.lxxiiqj. Si vo luſticia fi
at vt fieri deberet:magnum eſt facientiũ meritũ: qa
iuſti imperpertuũ viuent: Dapi. v. Bi ergo pugil vel

gygas ad pugnanduũ in duello vel miles in bello eriẽ

vbi moꝛtis imminet periculũ:mercede tempali et ꝓ

certa pecunie ſumma inclinari poteſt: quãto magis

nos ꝙ mercew eterna: regno qð nobis ꝓmittitu:ꝛ
ADath. v. beati qui pſecutõeʒ patiunt᷑ ꝓprer iuſticiã
quoniã ipſoꝝ eſtregnum celoꝝ: qm̃ ſcʒ ſi pſeuerãter

Ppic ſuſtineant ⁊ patiant᷑ ipſoꝝ eſt regnũ celoxꝝ: ſi im3

otinue ſequant quiiuſtum duxit ꝑ vias rectas: et
oñndit illi regnum vei: Sapien x. In qua oſtenſione
uid aliud dicere intendit:qᷓ ꝙ ſi foꝛtiter agas puãs
ſemitas iuſticie: Pꝛouer.ij. viriliter dimicãdo cõtra
inimicos iuſticie:ſicut dñ tempales exercitum gre
gant:= pugnant ꝓ hereditate temꝑali. gloꝛiaʒ illius

oſtenſi regni habebis:aliter nõ:qꝛ teſte ſa cra ſcptu⸗

—

ra ſi ſequaris iuſticiã apꝛehendes illam: Ecci. xxvij.

—

4 Aboꝛantium. Pꝛi

——

Sed ſi dicant:vel timeant:ne foꝛtemulta in his iu/
ſticie ſemitis patiant᷑ aduerſa:audiant otra hoc ũ
qui iuſticiã ſuadet eos ofoꝛtanteʒ: yſa.lxuij. Ego in⸗
quit qui loquoꝛ iuſtici:⁊⸗ ugnator ſum ad ſaluan
dum. Sed heu ſtatim poſi ſequitur toꝛcular calca⸗
ui ſolus:⁊ xe gentibo non eſtvir mecuʒ:nec in iuſticie
laboꝛe nec leticie erit. Et inſte quidem vt ſicut ĩ via
ſpreuerũt iuſticiam tuã:ita tu in gloꝛia ſpꝛeuiſti om
nes diſcedentes a iuſticijs.in ps.cxviij.

D mo oñdetur differentia. Scdo qua⸗
. les ↄditõnes requirat laboꝛ menito⸗
1.— rius. Tercio ſic laboꝛantiũ merituʒ
= oñdet᷑?1 premin. Quarto male ope⸗
rantium ſen laboꝛantiũ oſtendent᷑ ↄnditõnes. Quin
to ſtulticia. SGexto pena ⸗ periculũ. Septimo pꝛedi-
ctoꝛum duoꝝ ondetur adinuicem ↄpatio: no ad la
boꝛem maioꝛem vel minoꝛem:et quo ad felicitateʒ
infelicitatem. =
Etum ad primũ laboꝛãt quidam bene:quidam
male.¶ Bene laboꝛant pꝛimo aſcientias ſuos dili⸗
genter ſcrutãtes et e peccatis ſuis wlentes: pſal. vj.
Laboꝛaui in gemitu meo ꝛc. ¶ Scðo afitẽtes ſic la.
boꝛant:qui mmũ vel locũ volunt mundare ſordidũ
ps.xxiiij vide humilitatẽ meã ⸗ laboꝛem meum 7di
mitte vniuerſa velicta mea.¶ Tercio ſatiffactioneʒ
leiunando/oꝛando elynas dando:ps. cxxvij. laboꝛes
manunm tuaꝝ manducabis:ſpũaliter ſicut laboꝛat
agricola vt manducet coꝛꝑaliter.¶ Quarto in vti⸗
libus ſtudendis ad hunc laboꝛem nos ſcriptura ac-
cedere hoꝛtat᷑ vicens: Ecci.vj.filis iuuentutetua
excipe wctrinam:et vſq; ad canos inuenies ſapien⸗
tiam quaſi qui arat et In ſeminat: accede ad illaʒ 7
ſuſcipe bonos fructus illius in opere ipſius exiguuʒ
laboꝛabis ⁊ cito edes ve generatõnibo illius. ¶ Auĩ
to vtilia ↄpilantes? ſcribentes: qui moꝛe artificum
alijs edificant:Eccle.xxiiij.videte ꝙ nõ mihi ſoli la⸗

boꝛaui:ſed omnibus exqu rentibe diſciplinã Se⸗

xto centes ⁊ pꝛedicantes qui moꝛe ſpeculatoꝝ cla⸗

te repaimit: non ſolum oſentit: ß oe⸗
caſionem tribuit inquendi.xxiij.q.iiij. eſt iniuſta

A

mant pſal. xviij Aaboꝛauiclamans æc ij. Tund. vt

timo. Tu vo vigila in omnibo laboꝛa: opus fac euan

eliſte ꝛc. timo quicũq; artifer qui in licitis
Kn tan oehtnganechartiferg laboꝛant.
Pꝛimo ſuperbus ſicut bufo qui ſeipſum inflan⸗
do vſq; creperit boui in magnitudine aſſi imilari vo⸗
luit:quid ergo ꝓdeſt ꝙ laboꝛant in ventũ: Ecci v.
cõo iracundi ſicut frenetici. Eccẽs. x. Laboꝛ ſtul⸗
toꝛum affliget eos.¶ Lercio inuidi ſicut gygantes:
Allaborabant Jouem de wmo ſua eijcere. ſiẽ parʒ
xxv.xxiiij. Jere.ix. vt agerent inique laboꝛauerf̃t.
Auarto auani qui ↄceperunt laboꝛem heperie⸗
runt iniquitatem: vſa.lix. Pꝛimo nanq; anno ĩban-

co regis vel alijs ſcolis ↄſimilib laboꝛem ↄcipiunt:
quõ ſq; alios verando:laboꝛare faciant. Scõo anno

vel cito poſt iniqnitatem paꝛiũt:multis nocentes:⁊

multa acquirentes. Tercio anno vel cito poſt moꝛi⸗

untur:⁊æ his trib ſimul in Pps. vij. Concepit wloꝛeʒz

Heper iniquitatẽ.lacum apuit ſcilʒ in inferno ⁊6.
ſub li

ngua eius laboꝛ wloꝛ:in ps.v.¶ QNuito luxu⸗
rioſi ꝑ totam noctem laboꝛantes:AZuce.v. Sexto
guloſi qui plus laboꝛant circa oꝛis repletõnem coꝛ
poꝛis impinguatõneʒ:q;anime ſaluatõez: Eccẽs. vj.
Ommis laboꝛ hominis ſqʒ; guloſi in oꝛe eiꝰ.ideſt cir⸗
ca repletõnem oꝛ: illius ¶¶ Beptimo etractoꝛes ⁊
iuratoꝛes pſal.ix.ſhᷣ lingua eiꝰ la o2 7 wloꝛ. ¶ Octa-⸗

uo accidioſi:⁊ generaliteromnes peccatoꝛes q̃ teſte:

plal.lxxij.in la boꝛe bominũ non ſunt:ſed wmonum

ideo cum hominibo nõ flagellabunt᷑: ſed eum mo⸗
mbo Et excepta pena laboꝛe eterno. quo in pſal.
xlviij.laboꝛabit ineternum ſicut egreſſus eius nudꝰ
vtero matris ſue ſic reuertet⁊ nihil aufert ſecũ x
laboꝛe ſuo: Eccẽs.v. .
¶ E paictis ergo patet: ꝙ ſunt ſa eptem genera ho/
minũ bene laboꝛantes:⁊ ſeptem male: quoꝛum con
ditõnes diuerſe ſunt ſicut⸗ laboꝛes. Maʒ bene labo

rantiũ tres neceſſarie ſunt ↄditõnes. Hona videlicʒ

intentio diligens executio ⁊ finalis pſeuerantia. De

prima oditõne ſatis oſtenſum eſt. J. v. v. Secundaʒ

vo ↄditõnem ? terciam wcent quotidianum experi
mentũ et auctoꝛitas ſacre ſcripture:r oꝛd inatõ diui
na.¶ Pꝛimũ patet ꝙ ſicut opoꝛtet incipientẽ bonã
dieta ipſam diligenter exequi: pſeuerare ad H ̈ bo
num finem ſue imponat pegrinationi. Sicut etiam
opoꝛtet incipientẽſcuʒ armis pugnare: arma ⁊ vires
diligenter exponere⸗ bene pſeuerare:ad hoc ꝙ victo
riam ↄtra potentes obtineat inimicos.nec poteſt in
hoc caſu equo vel armis parcere: quin illa ictib ex⸗
ponatvt coꝛpus ſeruetur illeſum ꝙᷓtumcunq; pulcra
illa habeat ⁊ cara:ita ſpũaliter qui a bona intentio

ne vela natiuitate in qua homo ad laboꝛem naſcit᷑:

Job⸗. v. Tanq; a mane bonam opatonem velvite ſue
mcipit pegrinationẽ inimicoꝝ aggrediterpugna⸗
tionẽ ſi vult facere bonã dietaz: mane exhibit hõ ad
opus ſuũ ⁊ ad operstionẽ ſuã vſq; ad veſp erã ſeʒ per
ſeueranter in ps.ciij. Exemplo illius:quivſq; adoc-
caſum ſolis laboꝛa bat Svañ. vj. Mec pot in iſto labo
re vel pugna ſpuali coꝛpoꝛi parcere qtumcunq; cax
illud habeat vel pulcrũ:quin illud laboꝛibo.⁊ moꝛti
ſi neceſſe ſit exponat pꝛo vera acquirenda gloꝛia. Si
cut ergo miles equum ſuũ moꝛti hant vana ac⸗
quirenda gloꝛia. Sicut ergo miles in caſu lucri vel
vane gloꝛie: equo nõ parcit: ſed eum calcaribo vrget
Tpditioni exponit ? ſpaliter quando ſub largo vno
militat:a quo ſperat equũ habere melioꝛẽ ita Tc. Si
cut ergo medium inter pegrinatõmis vel pugne pn⸗
cipium ? finem eſt laboꝛioſuʒ: ita neceſſe eſt ꝙ medi⸗
um vite humane ſit vtilibus laboꝛibꝰ plenũ vt me⸗
diuʒ pꝛincipio ↄfoꝛmetur⁊ fini vt ſicut in anguſtüs
naſcimur et in penis moꝛimur ira in laboꝛib vina⸗

Laboꝛ

mus vt æ vita et ſtatu cuiuſcunq; verificet᷑ illud pᷣs.

liiij:la boꝛ in medio eiꝰ inter introitũ vicʒ in mundũ

Arꝰ. iij.

iiij.

Exemp.

Exemp.

V.⸗

vj.
Exemp.

exitũ.Et hec laboꝛãdi diligentia/ ꝑſeuerantia atq;
neceſſitas ex vei ꝓcedit oꝛdinatõne qui pᷣmrif.vo
luit om̃e malũ poſſe latereſub coloꝛe boni.Et omne
bonũ voluit eſſe ſub caligine obſcuritatis vt nec bo⸗
num ſine laboꝛe inuenias:nec malũ ſine laboꝛe eui⸗
tes. Negligens autem nec bona inueniat necmala
euitet:⁊ quaꝛe ſic omnia poſuit in laboꝛe:certe:vt in
omnire mercedẽ pꝛeſtaret. =
Cuius auctoꝛitatis finis meritũ tangit:⁊ pᷣmiuʒ
recte laboꝛantiũ Et ſic terciũ introducit articuluʒ
in q meritũ pꝛimo oñdetur vtiliter laboꝛantiũ ex hy
ſtoꝛia accepta ve collatõnibo patrũ li.vij coll. ij. ꝗ cõ
tinet ꝙ emon quidã qui ꝓpter oꝛonem ⁊ pᷣceptũ io/
hannis abbatis coꝛpe obſeſſo exire noluit adueni
ente quodã fideli ⁊ laboꝛioſo laico exiuit:e quo fa⸗
cto admirantes vitam ⁊ actus ei iligenter ſcrutã⸗
tes:inuenerũt ꝙ fidelẽ diuturnũ laboꝛẽ oĩone ⁊ ði
laude incipet ⁊ finiret mane et veſpere in ecclia gr̃as
agens ꝙ etiaʒ vecimas fideliter ædit: aĩalia ſus ab
aſeno cuſtodiuit dãno: cum vxoꝛe quaſi cum ſoꝛoꝛe
vixit. Talem etiã nũc:qui cum pᷣdictis ↄditionibe fe
ſta ⁊ omia mãdata ei fideliter laboꝛãdo cuſtodiet:
quis dubitaret quin vemones expellere ⁊ alia mira/
cula facere poſſet ſi neceſſitas adeſſet. Sed timẽduʒ
eſt ne fere tanta ſit:ſic laboꝛantiũ quanta miracula
facientiũ paucitas:qꝛ ꝓpter illoꝝ falſitatẽ manda
toꝛum vi fractionẽ laboꝛes ppłoꝝ ad nihilũ: Jere.
lj. due alie hyſtoꝛie ad iſtud ꝓpoſitũ ex vi.patrũ acci
iunt᷑. Qua ruʒ pꝛima eſt œe heremita qui dũ ꝓpter
aboꝛẽ quẽ habuit in querendo ſibi aquã cogitaret
ꝓ wmũ ſuã iuxta fontẽ collocaret:vidit angelum in
oꝛma humana ipſum ſequentẽ ⁊ om̃s paſſus enu⸗
merantẽ vtꝓ ſingulis mercedẽ a deo reciꝑet:qͥ facto
ↄfoꝛtatus cogitauit q; Bottnn ab aqua plꝰelõga⸗
ret qᷓ ꝓrimaret.(Mec hvyſtoꝛia om̃e dubiũ remouet
ꝙ; quis habere poſſet e opibo indifferen tib:que ſũt
circa coꝛpus ꝓprium alendũ:⁊ ꝓlem nutriendã:⁊ cu
ram rei familiaris diſponendaʒ: vtrum vicʒ in illis
quis mereri poſſet vel nõ.In iſtis em̃ foꝛſitan qͥs co-
gitaret ꝙ nullã in alio ſeculo mercedeʒ recip eret:qꝛ
nec ea ꝓ mercede in alio ſeculo videt᷑ facere:quia in
hoc ab alijs oꝑibus differꝛe vident᷑: quia alia opera
tam caritatis ſpũalis:qᷓ; coꝛꝑalis ꝓ mercedefiunt al
terius ſeculi.hec vo ideo fieri vident᷑: vt in hoc ſecło
viuat᷑. Sed h̊ remouet:nõ ſolũ pᷣdicta hyſtoꝛia:q̃ il⸗
lum heremitã a vo remunerandũ oñdit ꝓ laboꝛib⸗
circa naturalis huiꝰvite ſuſtentatões exhibitis. Sʒ
etiã lex.X.j xvj. Et ratio dictat ꝙ actus veliberati:
circũſtantijs vebitis veſtiti ⁊ indiuiduati ⁊ ad fineʒ
aliquẽ intentũ oꝛdinati ſint meritoꝛij:vel vemerito
rij ſpãliter in habente caritatẽ vt vicʒ meritoꝛij ſint
qui circũſtantias ⁊ fines intendũt ↄuenientes et de
meritoꝛij qͥ hmõuhñt incõueniẽtes:h̊ actus pᷣdicti
facti vt oꝑtet/qñ opoꝛtet/in quiba oꝑtet circũſtanti⸗
as hñt debitas intendẽtes vei implere oꝛdinatõneʒ:
q̃ oꝛdinãt iſtam ad vi honoꝛẽ ⁊ ſuã ſalutẽ ducerevi/
tam:finẽ intendũt vebitũ q̊ ſunt actꝰ meritoꝛij letet
ᷓ velaboꝛe ſuo:Eccẽs.v.¶¶ Gcða in q̃ v fideli labo
re viuẽtis oñdit᷑. Pꝛimũ eſt pafuncio abbate: qui
ſupplicauita xeo:vt in vitaſpat.legit᷑: vt ei ondẽt cui
ſilis eſſet:vel cum qͥ mercede ſperaret:ad quẽ vox ve⸗
niens dixit:ꝙ ſiłis in merito eẽt vni ciuium nomen
eiꝰexprimendo:cuiꝰ vitã cuʒ abbas ſcrutari feciſſet:
inuenit ꝙ nullũ pauꝑem ꝓ poſſe refutauit vel ↄtem⸗
pſit ↄtra iuſtã ꝑſonã nõ accepit alieni fructꝰ wmum
eiꝰnõ intrauer̃t:litigãtes pacificauit greges ſui alie/
nos nõ leſerũt qᷣbo cohibere potuit.nò ꝑmiſit potẽti
oꝛẽ inferioꝛẽ depᷣmere ſtuduit inſuꝑ vt neminẽ cõtri

A ..

ſtraret. huiꝰaĩlam in moꝛte ipſiꝰ vidit pᷣdictꝰ abbasi
celũ ab angelis epoꝛtani ad ipᷣm qᷣ illu v laboꝛibus
ad requiẽ vocauit:dicens:venite ad meom̃s qͥ labo⸗
ratis 7 onerati eſtis ⁊ ego remunerabo vos: Math.
xEt ſolũ vos ſiẽ illi ſoli in ſcᷣa menſa inter religio-
ſos:⁊ etiaʒ inter ſeculares reficiunt᷑:qͥ in prima mẽſa
alijs ↄmedentibo laboꝛa bãt.ſic etiã mater filio la
boꝛe redeũti:neceſſaria pᷣpaꝛat:ipᷣm cũ tpᷣs adeſt pꝛã
dendi reficit/filio vogabũdo et famulis ocioſis cum
ribaldis tabernas excercẽtiboſine pᷣparatõne vel re
fectõne cũ aſpis verbis eiectis. Ita e?qͥ maternum
in h̊ gerit affectũ:reddet mercedẽ laboꝝ ſanctoꝝ ſu/

oꝛum: Sapi. r. MHqͥ vnuſqͥſq; ꝓpriã mercedẽ recipiet

ſᷣ̃m ꝓriã laboꝛẽ.j.Coꝝ.iij.Ergo ibi laboꝛibo ⁊ labo
rantibo etiã nõ ocioſis debet᷑ merces:⁊ vexatis quies
ees dicit ſpiritus vt requieſcãt a laboꝛibo ſuis
po.xuij. Qua quiete habita dicere põt qͥ illã adi/
uſcitur illõ: Ecci. lj. Modicũ laboꝛaui inueni mi⸗
i multã requiẽ. Mota.M.iij.xxix.¶Per tles labo⸗
res ſiue ſpũales ſint ſiue coꝛpales ad il ãrequiẽ pue⸗
niũt tã martha:qꝙᷓ mania:quã etiã paulꝰcuiꝰmanꝰ la
boꝛãdo ei neceſſaria miſtrabat.œ q dicit vccretuʒ.j.
q.ij.ſacerdos in fine: ꝙ; nolebat in pᷣſenti laboꝛis ſui
fructũ ſ̊ in futuro reciꝑe.pᷣdictis etiã ↄcoꝛdat vcre⸗
tum.j.q.ij.clerici:dicẽs: ſtipendia ſctĩs la boꝛibus
bita vᷣm ſeruitij ſui meritũ clerici a ſacerdotibo cõ
ſequant᷑:q̊ ſᷣm auctem apłi pᷣmiſſam:q̃ dicit vnuſqͥſ⸗
q; ꝓpriã mercedẽ recipiet ſᷣm ꝓpum laboꝛẽc.⁊ iſtã au
ctoꝛitatẽ canonũ:⁊ ſanctoꝝ patrũ ex ↄſilio Agathẽ/⸗
ſi:q dici᷑ ſᷣi ſeruitij ſui meritũ:pʒ ꝙ nõ tm̃ coꝛonat
a veo la boꝛ cũ fructu:ſ etiam qnq; laboꝛ ſine fructu
qꝛ qñ nõ ſtat in laboꝛante vel pᷣdicante:quin tantuʒ
ↄſequat᷑ fructũ ſicut alius:qꝛ tantũ laboꝛat: tanq; ſi
cut alius diligentiaʒ et oĩa q requirunt᷑ adhibet:ita
ꝙ nihil obſtat niſi auditoꝛumvel ſubditoꝛum mali⸗
cia tantũ meritũ ↄſequit᷑ ⁊ premiũ ſicut alius qͥ ma⸗
teriam inuenit aptioꝛem:ſicut patet expꝛeſſe ꝓꝑ væcre
talem.li.j.ti.ix.ve renunciatõne.c.niſi cum pridẽ.S.
quippe ſub his verbis.Quia licet nõ ſequat᷑ ſemꝑ la
boꝛem effectus nihilominus tñ ipſe eſt la boꝛ merito
rius apud deum:iuxta qð legit᷑ reddet eus meꝛcedẽ
laboꝝ ſuoꝛum. Dec ibi Et hoꝛtatur illa vecretalis
quendã aꝛchiepᷣm ꝙ ſubditos ſuos woceat iꝑſiſq; pᷣdi
cet:qꝛ nõ licet om̃ibo pꝛoſit tñ laboꝛis fructũ ñ amit
tet. Meloꝛum vo operarioꝝ pᷣdictis ↄtrarie ſunt cõ
ditiones ⁊ qᷓtum ad intentionẽ ⁊ tum ad executio⸗
nem vel ꝑſeuerantiam.
Pꝛima qꝛ illoꝝ veoꝛdinata eſt intentio. Maʒ ipſi
laboꝛib ſuis quib ſe exponunt vel intendũtvanam
liam ? ſeculi honoꝛẽ:ſic ſuꝑbi:qͥ ꝓpter hmõi mitis
eexponũt laboꝛibo ⁊ ꝑiculis in toꝛneamẽtis/haſtilu
dijs ⁊ hmõi/vel intendũt diuitias ſic cupidi: qͥ terꝛa
mariq; die noctuq; multis ſe exponũt laboꝛib ⁊ pe⸗
riculis:ꝓpter diuitias ↄgregãdi terrenas vel inten/
dũt velectatõnes carnales ſic guloſi ⁊ luxurioſi:qͥ mł
tis expenſis laboꝛbo ſe exponunt vt ſuũ malũ faci/
ant appetitũ. In om̃ibo iſtis patet ꝙ inimicus ꝑcuſ-
ſit primitias om̃is laboꝛis eoꝝ:in pſal.lxxvij. Execu
tione etiã veficiũt ⁊ pſeuerantia qꝛ non curãt:qbꝛe/
uis ſit dies:vel ꝙᷓparuũ ſit opus:niſi ꝙq magnum ha
beant ſalarium:nec ꝙnegligentes in operib ſint ali
enis et pigri dũmodo in ꝓprijs ſint diligentes: nec
qᷓocioſi ſint:quando non videntur:ita tamẽ ꝙ opꝑe
roſi videantur nec quantũ inobedientes ſint væo pᷣ⸗
cepta eiꝰde feſtis ⁊ alijs fſede 7 vana 7 ſuꝑba ope
rando:ita tñ 6 hominibo placeãt et tu ex illis es qui
fingis laboꝛẽ ſupple talẽ eẽ licituʒ in pᷣcepto illiꝰd.ſ.
Hh facere pᷣcipit ↄtra ceũ. Iteruʒ nõ curãt qᷓturpia et
tractoꝛia ð deũ ⁊ ꝓximũ ⁊ ſalutẽ ꝓpriam loq̃nt᷑:ita
ꝙ dies tranſeat : ſocij loquant᷑ ndeãt.ſed quãdo fi

vij.

Arꝰ.iiij.
viij.

.

lz ni hor ſine neſin⸗
ij Avos mitupot ſctgtunm ſſa⸗
Apenciroorentino n panltv⸗⸗
Nbinſatuntate uaſ diceret: us
tüti eryencins igborgtis rca
jappenti dinitiag:r wliciapſar
an noͤpft E: noͤtrhenitisnecl
nem ſpualem:quianima reficit e
nom duatſatietatẽ. In gua lati
litgloꝛi tuaipſal j⸗AMOnesi
ſoꝛ laboꝛit agru colirt allenu
glienus fult erit colenti prils.
Pindigebant ſio vꝛio ꝛintnnſee
lcto, ſeuonimeqj as 4 wo a
Cop ii wlinqunt agncultuna en
bialtus fuctus inetemu duratn
etipdiruros danoſtfſume dſerunn
Mnii Perggrübominis ignetg
tranſihi Etecce totürepienerüt,
lepötadmiratiue gueredo ilud.
borotetiſin ertenndrfraue
nsſ.ntendrd. (Talssinfine
Teritun innenent dicctilnd E
onnnelncoſnuͦmez Etqueſb
bomall⸗Hotateretballlateſ
ſaultienecoba ioſa necfinigie
ginnenetſeeſſe xillogn e
teſſe willoul di
Cen laborantes nibll ceni
Etnoͤ ſolum lin gantn
nogteſed erii gliis g Aclllis
ihumnn ueein lunkte

nencincnge
n
lurpomerte oulelun
nrlueptanitn 1ludn ſe
aennſiart mane 6
dentt oneceit d eſ
äme N

eihautöhnahettoni Ar. v.
gnithhſi llrdatſisgn ir.

nenitidnala ſicnenbe
anlömfom nanh/
lerfn gun hnni itiin
ror unnien ilo Irhi⸗
nmniif litaumni
enamqngg laborſiheffuccn
teacicantegnintanng
stantülnbant tung
olgreqniruntadhibetata
itduunpelſubiltoenmnal⸗
ui,premiiſantalingg⸗
mniſcut porerpteſſeg ware T.
atöne aniium gnile .
Duialiurno degvaflenla „
yus minoſeeſtlabormertto
legit euer mus meced
t hortaturilla waretalis
tos ſnos werat ipſiſpi
tilaborsfructuf amit
opcictis nuneſuntci
tioner tunod exeruna/

nata eſt intentio. Nezini eii
nnm lunenigne Bi
ſugbi⸗qppterhn
ilnen nztoil
1piumnſt alniſi jtnn
telegpnnir iulnin
nigicdlteſnhi Wire
ſeni: unſil

nunrt in liſic⸗

Vr?, vj⸗

S
E
S =
=
=
D

Laboꝛ

naliter in inferno ſepelient᷑: laboꝛ labioꝝ ipſox ope⸗
Net eos:in pᷣs.cxxxix.Et de laboꝛe temꝑpali male trãſ
eunt ad laboꝛem eternuʒ: quia amplius eoꝝ laboꝛ et
wloꝛ:in pſal.cx.
Hop vo ſtulticiam in pte exempla oñdunt pꝛedi
cka. F. .I.xxiiij. In ꝑte reſidua exempla oñdent ſeq̃n⸗
tia. Que em̃ maroꝛ eſſe põt ſtulticia:q q homo tota
liter aponat laboꝛẽ/ diligentiãꝛ ſeruiciũ ſuũ ad pla
cenduʒ illis quibo finaliter placere nõ poterit:ſᷣ qui
finalit ei inimici erũtvel ad implẽdũ ⁊ ſatiandum il⸗
q qð ſatiari nõ põt vel ad colendũ agrum alienuz

ſuo damnoſe relicto. Sed ſic faciũt pᷣdicti tam ſu⸗
perbi Kenan gea clicioſi qꝛ primimundo placere
nitunt:⁊ mundialibo qui finaliter ei inimicabuntur
qñ ſcʒ in moꝛte ipſuʒ ſpoliabũt:qͥ iᷣm ad h̊ſ- equebãt᷑
ſic dyabolꝰſequit᷑ vt amiaʒ capiat.Qui q̊ tali fine
talis laboꝛis am emoꝛaret ei cõgrue dicèe poſſet illud
Erxo. xviij.ſtulto laboꝛe oↄſum er:ſicut ille qͥ laboꝛat
vt vmbꝛam ſuã apꝛehendat:qui teſte ſeriptura: Ec
cleſiaſtes. viij:quãto plus la boꝛauerit:tanto minus
inueniet.finaliter qñ inueniet ꝙ de illo honoꝛe circa
quẽ tãtũ laboꝛabat:minꝰhẽbit qn incipiet cũ rubo
re nouiſſimũ locũ in inferno tenere:vbi qui hic in la
boꝛe hoĩm nõ ſunt cum hominibj nõ flagella bũtur
ſeo cũ monibo: ¶ Auarus vo appetitũ ſuum diui⸗
tijs:⁊ vlicioſus velicijs ſaruraꝛe cupiunt inſatiabi⸗
leʒ ⁊ tũ laboꝛe nõ ceſſant:nec ſatiani oculi ei: Ecẽs.
uij. Quos vituꝑat ſ. criptura:yſa. lv. dicens. Quaꝛe
appenditis argentũ nõ in panito:⸗ laboꝛem veſtrum
no in ſaturitate quaſi diceret: quare tamſtulti eſtis
ꝙ tãtũ expenditis a la boꝛatis circa mũdi vamitatem
ap etitũ diuitiaꝝ:a⸗. eliciaꝝ ſaturanduʒ: qui ſati/
ari nõ pñt.Er nõ expenditis nec laboꝛatis circa pa⸗
nem ſpualem:qui animã reficit et in futuro ad eter⸗
nam ducit ſatietatẽ. In qua ſartiabar cum aparue⸗
rit gloꝛia oal. Mmes iſti dum ci tot expẽ
ſis ⁊ la boꝛib agrũ colũt alienuʒz vel extrinſecum qui
alienus fuit ⁊ erit colenti vtilis nõ erit qñ plus il/
lo indigebant ſuo ꝓpꝛio intrinſeco ⁊ intrinſecũ ſci⸗
licet coꝛie ſeu antme qͥᷣ eis a vo ad colendũ tradit᷑
EaE inquit agricultura eſtis:quiꝓduceret
bñ cultus fructus ineternũ duraturos: om̃i neceſſi
tati vel ituros dãnoſiſſime vſerunt æ quibꝓuerb.
xiiij. Per agrũ hominis pigri et ꝑ vineaz viri ſtulti
tranſiui.Et ecce totũ repleuerũt vꝛtice:Tælis dice
re põt admiratiue queredo illud. Eccẽs.iiij. Cui la
boꝛo tãtũ.ſ.in exterioꝛib fraudo animã meam bo⸗
nis.ſ.interioꝛib.(¶ Calis in fine cum rerũ veritatẽ
⁊ exitum inuenerit:dicet illud Eccs.ij. vteſtatꝰ ſum
om nẽ induſtriã meã.Et que ſſ̃ ſole ſtudioſiſſime la⸗
boꝛaul. Motateverba illa teſtabit᷑:qᷓ ſub ſole labo
rauit qꝝ necopa ipſa nec finis intẽtus ſupꝛa ſolẽ ſũt
qꝛ inueniet ſe eſſe v illo qui dicũt Lu.v.p totam no⸗
ctem laboꝛantes nihil cepimus.
Et nõ ſolum talibo piculis ⁊ vindictis feriunt in
moꝛte:ſed etiã alijs puniunt᷑ vel puniendi eẽnt invi
ta iſta tam in reb ꝙᷓ in coꝛpe. ¶ In reb em̃ pumẽdi
eſſent vt reſtituerẽt q male lucrant᷑ ſicut qn nõ fide⸗
liter pꝛo mercede laboꝛant accepta vel in elynas da
rent que ꝑ vanitatẽ z ludum lucrant᷑ inhibitum ⁊ la
boꝛem ſicut in roꝛneamentis. In coꝛpe vo puniẽ⸗
di eſſent vt nõ ↄmederẽt q vtiliter nõ laboꝛãt: qꝛ nõ
valẽt panẽ quem comedũt:quem ſi comedãt in illis
amittit En illi qͥ non laboꝛibe ſpeculatiuis vel pꝛa-
cticis laboꝛãt:et laboꝛibo ſuis ociſos vel nõ vtilit᷑
laboꝛãtes:paſcũt:ſicut apes bꝛidones nutriũt inuti
les:vicere poſſunt ſicut rñdiſſe fert quidã querenti:
quid tãtũ laboꝛabat:qꝛ omi die eũ quinq; panes lu⸗
crari opoꝛtebat:quoꝝ vnũ comede at/ aliũ dabat/
tertiũ reddebat/quartũ mutabat/quin tu pijciebat

ſen amittebat:ꝛ querenti quid hoc eſſet: dictu rñdit
vnam ad l̃am comedo.aliũ pauperiba w.terciũ pa⸗
rentib meis vebilib et ſenilbo: reddo:quartum filijs
meis mutuo:quintũ vxoꝛi mee tedioſe ⁊ nõ laboꝛãti
ꝓijcio ⁊ illum ꝑdo. Ita panis perdit᷑ quẽ tales man-
dqucant.ſi gquis ꝙ non vnlt oꝑarino maducet.ij.theſ⸗
ſalo.iij.¶ In reba ſimul ⁊ anima⸗ corpe puniunt᷑:qꝛ
vt frequenter oꝑarij artifices ſemel ſaltem in ſi epti
mana.ideſt in die feſto inebriant᷑: in quo facto er res
diminuunt᷑. Exquo ſequit᷑:q om̃is oparius ebꝛioſꝰ
nõ locupletabit᷑: Ecci.xix anima peccat ⁊ damnifi
cat᷑ ⁊ coꝛpus affligit᷑iin quo oñditur quõ laboꝛ ſtul⸗
oꝛum affliget eos: Ecci.x.
EKtum gad periculũ ſpũale nõ eſt dubium quin
mali operarij in maioꝛi ſint piculo qꝙᷓ; boni:qtuʒ eti⸗
am ad laboꝛem coꝛpalem male laboꝛantes ꝓ mundo
carne/vel dyabolo:ſicutilliqui ad dvya boli ſuggeſti
onem:⁊ ira vel muidia furta ↄmittũt vel homicidia
plus laboꝛãt:pluraq; ſuſtinent ꝓmũdo/carne/ vł dy
abolo quibo ſemniunt plureſq; in illo ſeruitio marty⸗
res fiũt.ſicut patet. Errnuprvnn laboꝛent vł la
boꝛare vel ſuſtinere ve lent:qꝙ etiãẽ miti boni pꝛo æo
laboꝛent vel ſuſtineãt:ſicut partim oñſum eſt.M. xx⸗
vij.xxxviij.et.C.j.xiiij.⁊. T. v.lxviij.partim vo h qᷣti
diana wcet eyperientia in qᷓ vix videt᷑ qui tantũ la⸗
boꝛet ꝓ erernis diuitijs/ xlicijsr honoꝛib:vel etiaʒ
tanta ſuſtineat ꝙ lucro aĩe ⁊ vere gloꝛie:quãta ſuſti
net ꝓ lucro pecunie⁊ gloꝛie tranſitoꝛie Et vt h̊ͥ exẽ-
plo manifeſtiꝰ appareat vide oms operanios iniqui⸗
tatis vbi ſu ſtinet milites xpᷣi tot ictus et picula ixpᷣi
militia ꝓ vera gloꝛia vel qui tot ard na ꝙꝓ anime ſalu
te aggrediunt᷑: ſicut ſuſtinent aggrediunt᷑ pꝛovana
gloꝛia in mũ di militia in toꝛneamẽtis 1 bq ſtiludijs
ꝓ anime pditõneA bi iteꝝ inueniunt᷑ quitantũ
cogitant/ſlaboꝛant/vel ſolicitant circa duntias eter⸗
nas/ſicut auari circa diuitias tpalesvbi apparent: qͥ
tãtũ la boꝛãt circa vicrum ⁊ veſtitũ eternũ:ſicut ope
rarij laboꝛãt ꝓ victu ⁊ veſtitu coꝛpali.vbi ſũt qͥ tãtũ

laboꝛant ⁊ ↄcupiſcunt cibos anime ineternuʒ dura⸗

turos:qui amimã ſine fine nutriut ⁊ letificant: ſiẽ gu
loſi cupiũt eſculenta ⁊ poculenta vælectabilia quoꝛũ
Tlectatio eſt momẽtanea:qꝛ ſolum durat dum pos
guttur tranſit ⁊ frequẽter ſtati
pus ⁊ ſtomachum toꝛquet. Vbi iternʒ inueniuntur
qui ita pectus nudarent et pedes in ſtrictiſſimis cal
cijs artarent: coꝛpus ita diligenter oꝛnarẽt ꝓ amo
re cei:ſicut faciunt ſuꝑbi vt ſuas ⁊ alioꝛum pdat ani

mas.vel vbiſunt qui tamdiu ſeipos in locis obſcurꝭ
ꝓ amoꝛe vi ĩcarcerarẽt:ſic faciũt ocioſi in lectis ſuis
omi die ꝓ carne ſua male nutrienda. vl vbi ſuſtinerz
quis tot penas et anyietates et pericula ꝓ amoꝛe dei
⁊ anime ſalute:ſicut faciũt inuidi æ iracdi ꝓpt᷑ ma⸗
lam ſuã voluntatẽ ⁊ vt ſeipos vindicent. oſtre⸗
mo vbi viſi ſunt:qͥ tot expenderũt vel ſuſtinuerũt vł
cogitarnnt æ amoꝛe ci ſicut faciũt luxurioſi ð amo
re carnali. NMota. Ald xj. cvj. Immo ſi illa q̃ predicti
oꝑarij iniqtatis pᷣdictis ſi uſtinẽt & cauſis in ↄfeſſio
nes ꝑapa vel quocũq; ↄfeſſoꝛe in remiſſionẽ els iniũ
gerent᷑ pctõꝝ om̃es ſimul ſe excuſarent. Pauimi mini⸗
mum ictũ quẽ ſuſtinent ꝓ vanitatibo:no ſuſtinerent
P vo zin pctõx remiſſionẽ ĩmo nec tot ictus ſuſtine
rent ꝓ anima cũ aga guor ibi ſuſtinent cũ gladijs
⁊ fuſtib:ſed potius ↄfeſſoꝛem eos ſic verberantẽ:re⸗
vecuterent. Mecauaroꝑ quis ſuſciperet pniaʒ vel eti
am agricolarum: qꝛ vbiipſi freqᷓnter loca freqntãt
tranſmarina et multũ diſtantia ꝓ lucro terꝛeno vbr
etiã agricole in pane ⁊ qqua ecum exili pulmento du⸗
riſſimaʒ ducũt vitã:vix inuenit qui cũ primis papã
vel epᷣm penitentiariũ ad locũ diſtante vel etiã ꝗꝓpin
quuʒ q̃rere velit vt æ pct̃is ſuis ab illo abſoluat᷑.xæ

Arꝰ. xij.
xij.

m poſt: ⁊ diu pꝰcor⸗

xiij.

Exemp.

xiiij.

Labo: ...

quib citra abſolui non põt.immo ſi caput intraret
ꝙ volũtarie tantũ pegrinaret᷑ vel plus no vidererur
ei graue:qð iniunctu videt᷑ grauiſſimũ vel qui cũ ſe/
cundis in abſtinentia vel laboꝛe pauciſſimos agere
velit dies ꝓ lucro eterno.nec guloſoꝝ ſequunt᷑ ape⸗
titum in cibo aĩe:quia vbi ipſi ad longinq̃s vadunt
Ptes ad villas vicʒ vel ciuitates:qñq; ad plura mili
aria diſtantia vt inebꝛient᷑ vi inuenit᷑ qui tot milia
ria vadant vt verbũ vi audiant.¶ A ſuper boꝛũ eni
am penitentia ſe excuſarent:aicẽtes ꝙ frigoꝛe non
poſſent ſicpectus nudarevel pꝛe feneritudine pedes
artare/vel pᷣſolicitatõne tamdiligẽter ſe oꝛnare vel
cum pigris in lectis tamdiu laſcinire. ¶ Ab iracun⸗
doꝝ ⁊ inuidioꝝ ⁊ laſciuioꝝ vigilijs quas primi ⁊ ſe-
cundi habẽt ꝓpter coꝛdiũ ſuoꝝ amaritudines:⁊ ter
cij circa voluptates ſuas implendas ſi eis iniũgeren
tur vt tãtũ in oꝛatõibo vigilarent: ſe ꝑ capitis excu-
ſarent vebilitatẽ:intantũ ꝙ vbi circa furtalhomici⸗
dialet voluptates ſuas noctes ducũt inſomnes ſine
murmure ⁊ quiete ⁊ quaſigrauamẽ vix inuemt᷑:qui
circa oꝛones ꝓ parum noctis ſpacium vigilare velit
q̃ ad nocturnas matutinas ſine murmure cuʒ tanta
gqgilitate ꝓmptitudine ⁊ leticia ſurgant et veo ſerui⸗
ant ſicut ipſi ſeruiũt dyabolo.(Et hanc quidẽ mi
ſeriam lamentat᷑ quidã ſanctus pater in vitaſpatrũ
qui videns quandã mulierẽ cum magno niſu tripu⸗
diantẽ vt hominibo placeret fleuiſſe legit dicẽs:heu
nun tantũ niſus ſum placere ᷣo. Eandẽ lamenta
tionis cãm multi in ſeipſis inuenire poſſent quinon
ita feruent᷑ nitunt᷑ bonis opibo veo placere quantuʒ
pᷣdictimalis oꝑibo ⁊ laboꝛibo nitunt᷑ mundo vel wo⸗
minis terꝛenis/ſ⁊ ſpãliter:qꝛ in hoc multũ faciũt con
tra rõnem. Ratio nanq; dictat ꝙ oparius foꝛtit᷑ la
boꝛet ꝓpter tria.ꝓpter ↄductoꝛis pᷣſentiam:⁊ merce
dis magnitudinẽ:⁊ penaꝝ multiplicitatẽ ⁊ diuturni
tatem ſi deficiat que om̃ia ↄcurꝛũt in oꝑibo ei.labo⸗
ra q̊ ſicut bonꝰxpᷣi miles.ij. Timo:ij.¶ Xd quẽ qui
dem laboꝛem ⁊ militiã excita teipſum ꝑ cogitatõneʒ
⁊ ↄpationẽ pᷣdictoꝝ maloꝝ operarioꝛum cum augu
ſtino dicente.Oiinquit ſi poſſemus hoĩes excitare et
cum eis excitari:vt tales eſſemꝰamatoꝛes vite pꝑma⸗
nentis:q̃les ſunt ipſi vite fugientis. Cui dictum eſt
nauiga ne moꝛiaris ⁊ diſtulit/vel cui vnꝙᷓ dictuʒ eſt
laboꝛa nemoꝛiaris:⁊ piger fuit.Sed leuia iubet deꝰ
ne ineternũ moꝛiamur:̊ vt ineternũ viuamus ⁊ ne
gligimus. Ideo tales laboꝛabunt ineternũ:in pſal.
xlviij.¶ Et ponat᷑ ꝙ nõ ſit timoꝛ pene eterne pᷣdict
malis oparijs vł ſpes mercedis eterne bonis adhuc
quo ad vitam iſtã nõ occupati in vrilibo laboribo ſpi
ritualibo vel coꝛꝑalibo infelicioꝛem ⁊ miſerabilioreʒ
ducũt vitã in multis qᷓ; occupati.Pꝛimo qꝛ illi vilio
ribo ⁊ crudelioꝛibo ſeruiũt dñis:⁊ in vilioꝛibus ſerui/
tijs:ſicut oñſumeſt.G.ij.xxxvij.¶ Gcðo qꝛ ſicutpᷣ⸗
dictũ eſt plus laboꝛãt cui dicta rõ cõſonat:q vult:q;
illi plus laboꝛent in itinere:qͥ arcuatam vel circula⸗
rem ſequunt᷑ lineã vel viam:q; qui rectaʒ ſequuntur
Sed impij in circuitu ambulant ab extremis:qꝛ ſci⸗
licet pꝰcupiditatesſavanitates ſuas exemit ⁊ ad pec
cata diuerſa incuruant᷑. Ideo nõ eſt miruʒ ſi ↄtritio
⁊ infelicitas ſit in vijs eoꝝ:⁊ laboꝛ ⁊ afflictio ſpiritus
Ecẽs j. ¶ Tercio qꝛ nõ occupati ad plura a dyabo⸗
lo ⁊ carne ⁊ mũdo ducunt᷑ pctã ⁊ infortunia ⁊ ſic hñt
animã infelicioꝛẽ.¶ Quarto qꝛ etiã qᷓtum ad coꝛpꝰ
vt frequẽter minꝰſunt ſam:qꝛ cum quaſi in ↄtinuis
ſint velicijs ⁊ ↄmeſſatõib ſine velectatõne ⁊ indige⸗
ſti comedũt:ſic etiã qtum ad coꝛpꝰmiſera bilioꝛis ſt
ↄditionis. ¶ Quinto qꝛ vt frequenter æ alienis vi⸗
nunt vbi laboꝛioſi ⁊ ſimplices viuũt ſuo: ſic ſũt in
felicioꝛes qtum ad exterioꝛem ſubſtantiã:qꝛ etiã fi-
nis illoꝝ eſt pena et laboꝛ eternus Et ſic patet ꝙ in

LTaus II.
om nib vijs ſuis ſunt in miſerijs ⁊ in laboꝛib pluri⸗
mis.ij.Coꝝ.xj.

Audaturdeus iuſtꝰ

peccatoꝛ. Laudat᷑ primo væus tripliciter
ter tria et a trib generibus hominum.
Laudat᷑ em̃ a iuſto coꝛdeſoꝛe ⁊ ope. Pꝛopterope/
ra creatõnis redem ptõnis/gubernatonis a ſeculani
bus a clericis ⁊ a religioſis.ꝗpter hoc em̃ laudate no
men wvmini:ſicut laudatur ſapiens artifex medicus
et largus. . .
Hec em triplex laus a trib pᷣdictis generibo homi
num ſignificata videtur in leuitico. vbi tria eliciun-
tur fuiſſe ſa crificioꝝ genera.hoſtia ſq; pacificoꝝſob⸗
latio ꝓ peccatoſ holocauſtum.¶ Pꝛima ſicut patʒ
Pmagiſtrũ in hyſtoꝛijs diuidebat᷑ in tres ꝑtes:vnaʒ
accipiebat offerens:aliam ſacerdos:tercia in laudẽ
cæi cremabat᷑.¶ Gcda diuidebat᷑ in duas ptes qua⸗/
rum vna erat ſacerdotis.alia ↄburebat᷑ in honoꝛem
dmi.(¶ Tercia totaliter in laudem dei immolabat᷑:
qꝛ holocauſtũ eoꝛuʒ incendiũ dicit᷑: qꝛ totũ in laudẽ
Ti incendebat᷑.¶ Et ſignificant tres pᷣdictos ſtatꝰiĩ
eccleſia dei qui tripliciter ⁊ ſub triplici differẽtia de
um laudant:nõ in bob/onibo/⁊ auibi:ſicut illi in ve/
teri teſtamento:h̊ in coꝛde oꝛe/⁊ opere. In his enim
triba immola vo ſacrificiũ laudis:in ꝑſal.xlix. Quia
ipᷣe dicit ſacrificiũ laudis honoꝛificabit me: in pſal.
xlix.¶ Pꝛimũ em̃ ſacrificiũ ſignificat ſtatum bono⸗
rum laicoꝝ ⁊ oꝑarioꝝ fideliter de laboꝛe ſuo viuenti
um:qui licet veũ laudẽt:tñ quia ſunt ad multa diui
ſi crrca multa ſoliciti laudi dei minꝰintendere pñt.
Scõm:ſtatum ſigmificat bonoꝝ clericon quima⸗
gis a ſeculi occupatòmbo remoti ⁊ magis diuinelau
di intenti:quoꝛũ quilibet dicere põt.Septies in die
laudẽ dixi tibi:in pſal.cxviij.¶ CTerciũ:ſtatũ ſigni⸗
ficat ꝑfectoꝝ religioſoꝝ:qui totaliter et pſeueranter
vſq; ad moꝛtẽ in diuina laude occupant᷑ totaliter:qꝛ
quilibet illoꝝ de om̃i coꝛde ſuo landant dñm:⁊ dile⸗
xit vũ qui fecit illud:Ecd.xlvij.ꝑſeueranter:qꝛ lau
dabit vſq; ad moꝛtẽ anima mea dnm:Ecci lj. Mota
V. xj.v.⁊ rõnabiliter:qꝛ dicit vcretũ ꝙ laus eſt vo
ꝓ ſuis bñſficijs impendẽda.xvj.q.j. Reuertimini.cir
ca fi æx quo q̊ totaliter qͥcquid habemꝰ cei eſt bene
ficiũ ⁊ quotidie eius ſemꝑ recipimus beneficia. Ju⸗
ſtum eſt ꝙ totaliter ⁊ ↄtinue ei laus reddatur: dicen
do: ſemꝑ laus elus in oꝛe meo:in pᷣs.xxxiij.A prima
ↄditione vficiũt coꝛ hñtes inquinatũ turpib cogi⸗
tationibe vel ira et inuidia excecatũ:vel qui manus
hñt ſanguine plenas vel os pullutũ:qꝛ ſicut nõ vecet
os poꝛci pulcrũ pomũ vel pᷣcioſum iocale:nec etiaʒ ẽ
dulcis cantus in oꝛe aſini: ita nõ eſt ſpecioſa laus in
oꝛe peccatoꝝ:Ecci.xv. IJtem nõ moꝛtui laudabũt te
dñe:in pſal.cxiij. Tales repᷣhendit ſanctuſſpũs: di⸗
cens.quare tu enarꝛas iuſticias meas:in pſal.xlix.
Aſcdᷣa deficiũt:qͥ primo ãno qͥ oꝛdiuant᷑ vel reli-
ione⸗ intrant vel in qdrageſima ſunt angeli. Gcõo
oĩes. Tercio vᷣmones qͥ moꝛe iudeoꝝ primo veum
laudabãt. quibjſvicit᷑: Lu.xiy. Ceperũt om̃es tur
be veſcendentiũ laudare dñm voce magna quẽ cito
poſtea crucifixerunt. In talibo verificat᷑ illud Job.
xx.laus impij bꝛeuis.ſicut pʒ. P.vij.xlv.
Secundo laudatr᷑ iuſtus⁊ ſanctus a iuſtis:et hoc
ſpecialiter poſt moꝛtem ſicut dux poſt victoꝛiã. Sʒ
quia ante moꝛtem vxficere poteſt:ſicut ſemen in ter⸗
ra et arboꝛ in floꝛe et puer anteq; ſeneſcat ante moꝛ-
tem non laudes hominem: Ecci.xj. Sed poſt moꝛtẽ
laudemus viros gloꝛioſos:Ecc.xluij.¶ Pꝛimo qᷣa
ſem inauerũt ſemina ctrinarum et ſcripturaruʒ et
bonoꝛum exemploꝛum: ſicut laudamus large ſemi-
nantes vel dantes coꝛpoꝛalia.¶ Secundo quia car

Ar.j.

„*
— ¹
„

iij.

=

bibenen ſüficiütanhelit.
nbaceſtegnſineneulbit,
Dicchuftinggitlibenefecenim
dioqnip: olud ricet ſividen
ſimultividentotepe MHelius
iaſpicmtofs noin hoetpeſd
Oinſipiipinquit quid tib ode
iqenoybi non es laudans:
ſaltemarꝛiget in turpiv verbis:
looperibotic omoptioꝛo 7oud
nilupperrgargꝛerc vicet gall
licis e apulllos maloꝛe in
ngſinumad omniatalia nephan
guo glares neqnicgs loqni r facen
lsfitoſtendit rpamur ho drele
Prvi.(Oedondcetalis qanda
enci malgladiurandäü runiden
enntoclandabunt ofis gadiur⸗
Tirconocent ſhihſisngr d
emſoſunt malon faiüt rlege
ſapſpo nalos eſeſteniittdi
nahopzwnii Ouil Mrelingn
lum toſiſczimpij landant in

tßqnunſuntac nultadini
udi viminintencerehſt.
ftatbanon encen un,
brenotir wagis dininenn
betdicntpot Seyneginde
cprii.(Terauſtarüſigni⸗
Tiquitotaliteret gſeeronter
laudeoccnpeyttotglim
ngeſuolauganrodimrolle⸗
rii gſevovuterelau
ma mev o. Eai/. Mota,
iutmtrii ls ſt o
Mig]. Rehertummntr
quid habens mieſtbene
drecigimns beeficig Ju⸗
ueel laus redcdatur dicen
meo:inßs. nrii. Apnins
esingummari wrpttocot⸗
liacpcecati⸗velqni manis
ospulluti:eſicutno t
Apcoſumiocrlenerenne
itta nocſ hennſlrin
mtöͦnomn zuctiiir
njſa tinenſin
hſinnu
raArNeN PIl-
nſannc ei
Vuriſtheſlo nn

nini ſn
nueniſl h
ininiiin ,
henezuſt g rh
rnthot eni, i.
te ſotſemeninin⸗
Nicrſnten intenn
Gdomus e
nt Seunco uue

19,

Axrꝰ. iij.
uiij.

Exemp.

Lex

mundum ? dyabolum vicerũt:ſicut laudamꝰ poten
tes victoꝛes ⁊ triumphatoꝛes.¶ Tercio qꝛ voĩ glo
ria ⁊ amicicia magna ↄluncti nobis oꝛant:ſic lau⸗
damus q in curijs magnoꝝ principũ magnũ locum
nobis tenent: ꝓpter hoc em memoꝛia iuſti cũ laudi⸗
bus: Pꝛouer.x. Et laus eius in eccla ſanctoꝝ: in pᷣs.
cxlix.Et ſignãter dicit in ecclia.i.agregatõne ſctõꝝ
7nõ maloꝝ ſeu ꝓphanoꝑ: qꝛaphani ſuſtũ dum viuit
nõ libẽter laudat ſ potiꝰ eis laudãt ſiles. Laudaui
magmoꝛtuos ꝙ; viuẽtes:Ecci.iij. Pꝰmoꝛtẽ vo etſi
laudẽt laus illoꝝ ſctᷣo nõ placet. ¶ Pꝛimuz ex vybis
patet Senece ĩ quadã epiſtola.ſectatoꝛ inquit epu⸗
arum non de bene viuente: ſed ve bene paſcente lan⸗
dga bilem pꝛofert ſententisʒ: nec hoc bene vinẽti di⸗
ſpliceat:ſed potius illoꝝ laudes ei diſpliceant. Vn⸗
de Geneca ibidem. Sit tibitam triſte laudaria tur
pibus ꝙ; ſi lauderis ob turpia. Zetioꝛ i̊ eſto quotiẽs
diſplices malis maloꝝ vete eſtimatõnes malas:ve
ram tibi laudatõeʒ aſcnbe.¶ Scoᷣm patet. C. vj. iij
Non moꝛtui laudabut te in pſal. cxiij.
Eercio laudat᷑ peccatoꝛ in vſiderijs anumel ſue: ĩ
plal.ix. Et hoc male ꝓpter tria damna que ex tali cõ
tingunt laudatõne.¶ Pꝛimo nanq; exhoc damnuz
otingit ipſis laudatis tripliciter vel aliqͥ trium mo⸗
doꝝ ſᷣm ꝙ væ tribo vel v aliquib triũ laudant᷑:quia
aut laudant᷑ ve bonis q foꝛte inter alia mala pauca
fecerũt:⁊ tunc vecipiunt᷑:ſicut coꝛuus a vulpe. M. ij.
xv.vel laudar᷑ ee indifferentibus q̃ bona intentõne⸗
mala fieri pñt:ſic pʒ xe mmoxꝝ edificijs ⁊ opeꝛibb ma
gnificis ⁊ tũc ad inanẽ Rorlam inardeſcũt ad talia
facienda ꝓpter hominũ laudes:etiã vijs malis etiaʒ
vbi bone nõ ſufficiũt anhelãt. Vñ Criſo.ſnꝑ AMat.
in hoc caſu:quaſi mentẽ illoꝝ et verba recitans:ait.
dicebant inquit ſi bene fecerimꝰcũ pauperib vłme⸗
dio crib: qͥs illud videt ⁊ ſi viderint nan muitividẽt
⁊ ſi multi vident ꝓ tẽpe. Melius eſt jᷓ edificia facere:
ꝗ aſpiciant om̃s nõ in hoc tꝑe ſolum:ſ inpoſterum.
O inſipiẽs inquit quid tibi ꝓdeſt iſta moꝛa:ſi vbi es
toꝛqueris:⁊ vbi non es landaris:aut laudant᷑ vel eis
ſaltem arꝛidet᷑ in turpibo verbis ⁊ iuramentis ⁊ ma⸗
lis operibo ⁊ tũc ꝓmptioꝛes ⁊ audacioꝛes fiunt ad ſi-
milia ppetrãda:qꝛ exq vidẽt ꝙ alij ve eon rident ne⸗
quicijs ꝙ qꝛ apudillos maioꝛẽ inuenint gram fiũt
quaſimumi ad ommiaa talia nepharia pati ſtudentq;
quõ plures nequicias loqui ⁊ facere poterũt ⁊ ſic ta⸗
lis fit oſtendit ⁊ ꝓbatur hõ oꝛe landantis: Pꝛouer.
xxvij. ¶ Gcðo nocẽt alijs qͥ audacioꝛes fiũt ad faci⸗
endũ mala/ad iurandũ ⁊ æridendũ videntes audi
entes ꝙ laudabunt᷑ om̃s quiliurant injeo:in ps.lxij.
Tercio nocent ſibipſis:qꝛ dum malos laudãr oc⸗
caſio ſunt maloꝝ:q faciũt ⁊ legem vi vrelinquũt et
ſeipſos malos eſſe oſtendũt:æ illis vicq; quibo pꝛo
uerbioꝝ:xxviij. Qui verelinquũt legem laudãt im⸗/
ium /ipſi ſq; impij laudant impiũ:qui ſi bene illoꝛũ
audes ↄſideraret:nõ plꝰ ex illis honoꝛat᷑: qᷓ ille vſu⸗
rarius quo hyſtoꝛie quedã ↄtinent.ꝙ cum in qua
daʒ patria moꝛtuus eſſet in qua væfuncti ſm patrie
cõſuetudinem extra vmum ad ſe epeliendum vxferri
nõ æbuerunt anteq; eoꝛum laudes recitarent᷑ et mo/
re quarundaʒ nationum qᷓ ſuꝑ moꝛtuos cantilenas
faciũt lamentabiles in quid vefuncti opera recitã⸗
tur⁊ laudes cantarent. Cum q̃ v illo peſſimo vſura
rio nullũ bonũ dicere ſcirent quiaffuerũt:⁊ſicſepul
tura eius ꝓ tanto unpediretur affuit vnus qui bar⸗
bam eius radere ſolebat:dicens: nunꝙ; iuenit bar⸗
bam ad radendum facilioꝛem ? tali laude cõtentus:
ſed nõ multum honoꝛatus ſepultus eſt:⁊ talis in p/
ditione impioꝝ ſine honoꝛe erit laudatio: Pꝛonuerb.
xj. Nota ⁊æ hac materia. R. M.v. articulo.ix.

iij.
Egum. drimo oſten

det᷑ dria. Scðo noue legis effircacia.Ter⸗
dQo obſeruantia. Quarto infectio. Quin⸗
to infectionis cauſa. .
Mtum ad primũ ada piat dñs coꝛ vrin in lege ſua
ij. Mach. j. Pꝛo quo eſt aduertendũ:q licet ee omm
lege tam nature ꝙᷓ moyſi ꝙᷓ xpᷣi qᷓ etiam gre ſeu mun⸗
di poſſet intelligi illud Ro.vij. Lex ügem ſancta
eſt:⁊ mandatũ ſccm̃. Et iterũ ibidem ex quidẽ ſpiri
tualis ẽ.Et iterũ.j.Cimo.j.Lex quidẽ bonaẽ: 48
ea legitime vtatur. Mon tñ ſancta ẽ ei q ea bene nõ
vtitur. Ea aũt bñ nõ vtit᷑ qͥ verba accipit cuiuſcun⸗
q; legis 1 nõ ſenſum. SGic iudei legis moyſi 1 heretici
legis xpᷣi. Et nõnulli legiſte legis mũdi ſeu gratiani
inſtiniani:qͥ nucis maſticãt teſtã ⁊ nõ nuclłeũ: pro⸗
pter qð lacerata ẽ lex:Abacuc.j.¶ Licet inqꝙᷓ; om̃es
pᷣdicte in h ↄaueniãt generalr ꝙ in le bone ſint ⁊ etiaʒ
in vſu licet in abnſu qñq; ꝑuertant᷑ tñ in cõditõnibo
ſpãlibo magna eſt illoꝝ differentia:⁊ mutatio ſeu va
natio Hec. n. vria pʒ in lege moyſi: ppi int quos
talis fuit dria:qlis fuit ↄria iuter lucẽ primo die cre
ata: Geñ.j.⁊ ſolem quarto die creatũ:qlis eriaʒ fuit
inter baculũ Meliſei a gyeſi ad filiũ moꝛtuũ vpoꝛta
rum.iiij. Reg.iiij. Et ipſiꝰheliſei pntiam:qꝛ ſi lux il
la in ſolis creatõne finita fuit atq; cõpleta q̃rta die.
Ita lex moyſi lege gre quarta die data:vt primꝰdi⸗
esꝓ tpe accipis t᷑ eternitatis Gcos ꝓ tꝑe legis natu⸗
re. Tercius ꝓ tpe legis moyſi. Quart? ptpe leg gre
in cuiꝰdiei an roꝛa oꝛtꝰ eſt ſol iuſticie xpᷣc xeꝰnr.Ald
quẽ finita ⁊ ↄpleta ẽ lex moyvſi:ſic vmbꝛa adueniẽte
veritate: vmbrã em̃ hño lex futuroꝝ bonoꝝ:tebrx.
Et h eſt q ait Math.v. NMõ veni legẽ ſoluere:ß ad⸗
implere.Siẽ etiã baculꝰille a gyeſi poꝛtat filiũ moꝛ
tuũ ad vitã pꝛiſtinã ⁊ ad ſtatũ pᷣdituʒ anteq;ᷓ ipemet
veniret Heliſeꝰnõ reuocauit:ita pꝑ legẽ moyſi:quam
iudei poꝛtabãt:filius vei genꝰpumanũ vitã ⁊ ſtatũ
ſalutis amiſſuʒ nõ recuꝑanit anteq xpᷣ pñntiam ſuaʒ
exhiberet:qꝛ ex opibo legis nõ iuſtificat᷑ om̃is caro co
ram illo: Ro.iij. Quia etiã lex neminẽ ad pfectõneʒz
ducebat: Hebre. vij. Mecꝑ legẽ facta ẽ ꝓmiſſio abꝛa
he:⁊ ſemini eiꝰ: Ro.iiij. ¶ Ronem vo quare deꝰlegẽ
nature ⁊ moyſi pcedere voluit legẽ grein pluribj vi⸗
dere poſſumexemplis. ¶ Pꝛimo nanq; videmꝰ:q i⸗
firmi minoꝛi vtunt᷑ lumine:pueri etiaʒ ⁊ omno indo⸗
cti groſſioꝛi etiaʒ ⁊ cõioꝛi priꝰinfoꝛmant᷑ wctrina et
anteq; ad altꝗs⁊ ſubtiles ponant᷑ ſcias ſub pedago⸗
ſunt:ſub qͥ ꝑ rudioꝛa ⁊ ſubtilioꝛa intellectũ habi
itant imbecillẽ. Pic in ꝓpoſito igit ler pedagogꝰn
fuit:Gal.iij¶ IJterũ videmꝰ:ꝙ inimicicia int᷑ du⸗
os exñte:ille q́ pacem q̃rit ⁊ ↄcoꝛdiã qñq; nuncios et
mediatoꝛes alteri mittit ſine lris/qñq; cũ lr̃is vt pa⸗
cem amiciciãq; refoꝛment:quibo refoꝛmatis ſibi mu-
tuo occurꝛentes oſculãt᷑.Sic inimicicia erñte int᷑ xe⸗
um ⁊ hominẽ:us qᷣ noluit moꝛtẽ peccatoꝛis nunci
os homini miſit ꝑ antiquos patres ſine lris ante le-
gem moyſi:ſicut Noe ⁊ alios iuſtos: q licet ſine lr̃is
venirẽt:qꝛ legem nõ dabant in ſcriptis:tñ archã fa⸗
bricando/⁊ picula futura aſcendendo/pctõꝛes ad vᷣi
amiciciã hoꝛtabantuꝛ. Bonen vo alios miſit am
baſiatoꝛes Adoyſen vicʒ; ⁊ Aaron cũ ceteris illoꝝ ad
iutoꝛibo cum litteris legis ſcripte:per quas illi ſaltẽ
populo equaliter reconſiliatus hom ini in vtero vir

ginis gloꝛioſe occurꝛit ipſumq; voſculans:pacẽ cõ⸗

pleuit et ſua pꝛeſentia confirmauit qꝛum ad illos ð

quibus in pſal.viij. Pax multa diligentibus legẽ

Et rationa bilirer quidem pacem tenebit
cum diligentibus legem ſuam: et non alijs:quia duʒ

æ pacis tractaretur refoꝛmatione: illa condirio ap⸗
poſita fuit hoc nanq; recoꝛdatur ꝓphera ⁊ in ſcript

Arꝰ. je
ij.
liij.

Arej.
uij.

V.

Tex

ſub manu publica redegit: dicens. vinam qa lex tus
meditatio mea eſt: in pſal.cxviij.quaſi.d.Sub h̊ pa/
cto viuã ⁊ pacẽ habebo:ſi vicʒ legẽ ruã meditauero
7dilexero 7nõ aliter. Et h eſt ꝙ idem notari publi⸗

cus teſtificat᷑ in ꝑſona vi loquẽs. Si inquit ereliq

rint filij eiꝰlegẽ meam ⁊ in iudicijs meis nõ ambula
uerint:viſitabo in virgauniqͥtates eoꝛũ:ps.lxxxviij.
⁊c. Nec talis legũ mutatio:mutatõeʒ arguit in legi
ſlatoꝛe veo:qꝛ ſᷣm decretũ di.lxiij qꝛ ſctã romana.5.
verũ.Legũ abꝛogatio ⁊ pcedentiũ oſtitutionũ reuo
catio ⁊ nouaꝝ oꝛdinatio occaſione maloꝝ fit emer⸗
gentiũ.Et ponit᷑ ibi exemplũ veſerpẽte eneo: quem
moyſes iubente dño fecit ne ſerpentina moꝛtepplus
interiret:quẽ cũ poſtes ppłs colere ⁊ venerari incpe
ret. E echias rey volente dño vſtruxit. Sicut ergo
in iſto exemplo nõ ei mutabilitas ſ̊ phi nõ ſolũ oñ
dit᷑ mutabilitas:h̊ etiã vtilitas dũ ꝗprer ilioꝑ muta
bilitatẽ ⁊ vtilitatẽ dei oꝛdinatõeʒ mutauit ſerpẽtis
lita in ꝓoſito ⁊e legib antedictis. =
Pꝛedictis nanq; cauſis emergẽtibo neceſſe ẽ vt le⸗
gis tranflatio fiat: ebꝛe. vij.¶¶ Dʒ cũ legu tranſia-
tio vel mutatio a ſapiẽtiſſimo legiſlatoꝛe α quo
Job. xxxvj. nullus ſilis eis in legiſſatoꝛib nunq; fiat
niſiĩ melioꝛẽ ⁊ honoꝛabilioꝛẽ ſequit᷑ ꝙ lexgre ĩ quã
alie tranſlate ſunt:ſit efficatioꝛſmelioꝛ ⁊ honoꝛabi⸗
lioꝛ atq; virtuoſioꝛ.¶ ſꝛo quo eſt ſciendũ:qꝙ fuit x
alijs legibo añ legem gre:ſicut ve carta magne heredi
tatis EKeni prutate ſcripta ⁊ nõ ↄfirmitata ꝑ teſtes ⁊
ſigillũ ſicut etiã xe teſtamẽtolin qͥ multa alicui legan
tur:q; tñ obtinere nõ põt añ moꝛtẽ teſtatoꝛis.Quia
ſicut ille per cartã illã licet hereditatẽ vendicet:nõ
tñ acquirit:nec etiã legatariꝰlegatũ añ carte confir
mationẽ ⁊ moꝛtẽ teſtatoꝛis tñ qn cartã ſcribit vłſcri
ptam hʒ ſigillatõeʒ petit ſperat teſtamẽti valoꝛeʒ

expectat legatariꝰ⁊ vtroq; optato vel expectato po/

tiri poterit᷑ ſi ↄditões in carta ⁊ teſtamento appoſi-
tas teneat:ſi cũ fideli tractet hoĩe.Si aũt nõ teneat
fidelis ille pactũ de hereditatevel legato ei tenẽ non
vult:nec tenet᷑. Sic in ꝓoſito lege nature ſcripta in
coꝛdibo ⁊ moyſi ſcripta in libr carta fuerũt nõ ſigil⸗
lata ⁊ teſtm̃ nõ ↄfirmatum:qꝛ in carta illa ſub typo
terꝛe ſctã hereditas ꝓmittebat᷑ celeſtis xe illa etiam
loquẽs:dicit.diſ S teſtm̃ electis meis:in pᷣs.lxxx⸗
viij.Cñ ꝑ cartã illã vel teſtm nec celeſtẽ hereditateʒ
eis in carta ꝓmiſſam ⁊ in teſtamẽto legatã acquire/
bant:nõ obſtãte:ꝙ illa ſcribẽtes vel ſcriptisvtentes
ſpem hr̃ent væ ſigillatõe ⁊ ↄfirmatõne idq; peterent:
Pañ.vj.dicẽtes.Cõfirma ſnĩam⁊ ſcribe cretũ an/
teq xpe veniret ⁊ cartã et ſnĩam veteris legis teſtiba
illis adhibitis xeqͥbo Act.j.eritis mihi teſtes in iſrł
⁊in omni iudea ⁊c Et ſigillo rubee cere.i.carnis ſue
bñdicte in cruce appoſite ↄfirmaret nouas leges ⁊ xe
creta addẽdo.v qbopdicit᷑ ſcribe vecretũ ⁊c̃.qſi dice
ret. Cõfirma ſnĩaʒ antiqᷓ legis et ſcribe vecretũ noue
vt teſtm̃ mediãte moꝛte ſua legatario validũ fieret.
qꝛ teſte paulo:Debꝛe.ix.vbi teſim̃ eſt: moꝛs neceſſe ẽ
intercedat teſtatoꝝ:in cuiꝰſignũ moꝛiens dixit: aſu⸗
matũ eſt.ſ.tam ↄtentũ in carta ꝙᷓ teſtamẽto.¶ Per
cartam teſim̃ hereditatẽ celeſtẽ acquirere pnt: qͥ
ↄditõnes in carta oppoſitas tenẽt: ille aũt ↄditõnes
ſũt mandatoꝝ dei cuſtodia:veu xix. Cũ vedenit tibi
cunctã terꝛã quã pollicitꝰeſt ſi tñ cuſtodieris mãda⸗
ta:⁊ feceris q̃ hodie pᷣcipio tibi vt diligas dñm ceuʒ
tuum ⁊c Et qͥ ↄditõnes etiã in teſtamẽto appoſitas
obſeruant:in ps.lyxxviij. Si cuſtodierint filij eiꝰ le⸗
gem meã c. Et itcruʒ pᷣs.cxxxj. Si cuſtodierint filij
tuiteſtamẽtũ meum ⁊ teſtimonia mea becqᷓ wcebo
eos.et filij coꝝ vſq; in ſeculũ ſedebũt ſuꝑ ſedẽ tuã ⁊c.
Teſtatoꝛiq; interim grati exñtat aliter nõ ſicut pa⸗
tet. S.viij.vj. Ne dimittas q̊ legem matris tue:Pꝛo

ciij.

uerbioꝝ.j. Sʒ diligenter tene ↄditões que in ea ſcri⸗
pte ſunt ⁊ nõ dimittet te wnec hereditate poſſidea⸗
ris ſanctuariũ vei. Si autẽ illam dimiſeris dimittet
te:ĩmo qñ in moꝛte libri aꝑient᷑ leg:qͥ mõ ſunt q̃ſi ꝑ
indemturã diuiſi:ita ꝙ vnã ꝑtem /deus verſus ſe rep⸗
nat:qꝛ in exters eius ignea lex: veu.xxxiij. Aliã vYo

diuiſam tradidit nobis in cuſtodiaʒ:dicens: dabo

egem meã in viſceribo vris: Jere.xxxj. Et viſum fue
rit quid lex iubet:⁊ qͥd feciſtis ⁊ qͥd ꝓmiſit.ſicut pa/
tet. J.iiij.ij. Si non ſeruaſtis pacta q̃ in libꝛis illis
ↄtinent᷑:nõ ſeruabit pꝛomiſſa bona in illis ↄtenta:ſi
aũt ſeruaſtis ſeruabit.ſicut pʒ.æX.·j.xiiij. Ergo hñdo
reſpectũ ad illud tps.qͥ cuſiodit legẽ beatus ẽ:Pꝛo⸗
uerb. xxix.qꝛ ꝑs indemture quã hʒ ex ꝑte ſua:concoꝛ⸗
dat c ꝑte vei.hoc nanq; necefſariũ eſt:ꝙ vel otines
turianteqᷓ in iudicio oñdat᷑ videas quid in ꝑte vei cõ-
tineat᷑: Math.v.beati pauꝑes ⁊c.⁊.xxv. Eſuriui⁊c.
Et Exo.xxx.pcepta. Mota.C. vij.xvij. Ey om̃ibo
iſtis ſic œductis pʒ:ꝙ eſt quodãmodo ⁊ lege dei:ſiẽ
pfeſſione religioſoꝑ. quiba nãq; religioſis dici-
tur ꝙ ꝓfeſſionẽ manu ꝓpria ſcriptã reſeruataʒ ſuꝑ
eos:qñ ſepeliunt᷑:pijciunt viui quaſi.d.ſi pactũ non
tenuiſtis:nec ꝓmiſſuʒ in iſta cedula:ſic hec cedula õ
te coꝛã veo. Si vo tenuiſti ſit ꝓ tevt illã heredita/
tem acqͥras celeſtẽ. Sic in moꝛte hereditatẽ obtine
bitis eternã:ſi tñ legẽ ꝑfeciſtis regalẽ: YJa.ij. Mota.
C. vij.iiij. ¶ MQui vo atra indemturã ? legẽ fecerũt
ꝓmiſſis priuabunt᷑:qꝛ quicũq; in legẽ peccauerunt:
P legem iudicabunt᷑: KRo.ij. Lanto grauiꝰ:quãto le⸗
gem tranſgreſſi ſunt melioꝛẽ.ſic pʒ.v.j.xxj.
Mon ſolũ ñ legis noue excellentia et efficacia: ſed
etianõ obſeruantiũ pena ? obſeꝛuantiũ gaudia:nos
ad illius obſeruantiã artius aſtrigere veberẽt:vtvi⸗
delicet primo habeat᷑ in coꝛde:ꝑ iugẽ/ meditatõneʒ
dilectionẽ:ſicut luxin wmo ↄtra om̃s infidelitati
vel maloꝝ cogitationũ tenebꝛas:exemplo illiꝰ:ĩpᷣs.
xxxvj.CTey cei eiꝰin coꝛde ipſius.Et iterũ quõ dilexi
legẽ tuã dñe:tota die meditatio mea eſt ⁊c.et iterum
legẽ tuã in medio coꝛdis mei.Cõtra negligẽtes legẽ
Tei qͥ vix minimã ꝑtem coꝛdis cũ illa vel circa illam
occupãt.de quibj Eʒech.xxij. Sacerdotes ↄtempſe⸗
runt legem meã ⁊c̃. ¶ Gcðo in voluntate ſicut regu
la in agendis ⁊ menſura in menſurãdis. exemplo ſa⸗/
cti viri qͥ in pᷣs.j. In lege dñi fuit volũtas eiꝰ:⁊ in
lege eiꝰ meditabit die acnocte.¶ Tercio ĩ oꝛe ſic v/⸗
ctrina magiſtri ad wcendũ diſcipuluʒ ad illum effe/
ctum ſtudetu ⁊ laboꝛa:vt lex eius ſemꝑ ſit in oꝛetuo
Exo.xiij.⁊ non ad vanas diſputarõnes.¶ Quarto

in ope prima vt ipſam in teipſo teneas atq; oꝑe im⸗/

pleas. Gcðo vt ab alijs illaʒ cuſtodiri facias. ¶ Ad
prunũ nos artari deberent tam gentiliũ exempla ꝙᷓ
etiam ratio et ſacre ſcripture auctoꝛitas. Pꝛimum
pʒ. .xiij.vij. Rõ etiã h̊ dictat: qꝛ erqͥ ipſi getiles tã
ſtricte in ſeipſis obſeruare voluerũt legem:q̃ coꝛpo/
ra tm̃ regebat vt alijs obſeruandi darent exemplum
A foꝛtioꝛi rõne:xpᷣiani legem obſeruare veberẽt quã
dant vel wocent vel pᷣcipiunt q̃ animas regit ⁊ ad vi⸗
tam ducit eternã:⁊ etiam coꝛpoꝛa ⁊ aĩas vt alijs da⸗
rent exemplum eas tenendi. ¶ ¶ Gacra ſcriptura ad

Arxrꝰ. iij.

hoc exemplum ducit ⁊ auctoꝛitatẽ.ij. Paralip.xvij.

vcebãt inquit populũ habẽtes librũ legis dniiĩma
nibus.libꝛum legis in manibo hñt:qui qð oꝛe vocent

manibo unplent. Exemplum ad h̊ de ꝓpheta: qui di

cit ſcrutaboꝛ legem tuam et cuſtodiam illaʒ in toto
coꝛde meo:in pᷣs.xviij.¶ Gcðo illã ab alijs obᷣua⸗
rifaciant.Quia quidqſvalet legẽ ↄdere:niſi executi
vobſeruationi æmandetur. Mon ̊ ꝓpꝛijs paxcat la
boꝛibus vel diſpendijs/quin leges taʒ a choriſſimis
pꝛoximis:q; etiã ab alijs omnibus ſubiectis obſer⸗
uari faciat Exemplũ vnum ad hoc habet᷑ œæ traia⸗

viu.

vj.

vi.

Gſauen iicoen dign ſcu
tuliſiuni idaut i n
ſhant,yoſtl , ncnenben

lmnliſnt rukisfuit

rciſatolz pſimtttaͤn d
mn mſuminiugi en
us aſiunm tenebt ge cis ,cud
us i negligena ntemententi⸗
dlobeltco:q alis ic pendutn n
innn ntndn
Inigenis. Qdczipſidurius trach
gercentnigotemmalis fauore;
Ero.ri. Eadem inquit lexenttin
Lontra illad iteri faciüt:qui
Humſtatutop et egi ſubditis
otabilia necmimo olgito eu ſußr
giniſeolingus ſolam oon ponui
onfurent. Tuncant taleomalen
no xrvi. Maledict?inqnit qnopr⸗
hnolegis hubꝰ neceos opepfiat. C
oppli Nligurgofaciüt quiin legih
Psamocüreſpiaiüt Prii ijſub
PInölſemg dunt tenerifaciüt ci
Kriſta eſtcdis iufinnitasnönulle
larimmchecchaſticonleges dei
p gletes di⸗
elave dcretalis lenaleges
Dkinentlucratiussn negligiite
Aſcum gſam tgencͦnegligun
tenrineglinpnitunt Lom
haciüt hulncalia ſ,nodali
ne MMüciant: nectñ impoſt I
bmnancant ertatnl Et pli

lge nummmt
.Aant groll grärole⸗
linſezöjm. .

egellnnacteflrenſal
nenmifuten⸗ A

tiusaſtngere dherenrdi⸗

dcndegiügi necitate

nd NNrgoßs inficeliut
tenchus:erenploilldißs,
einſis Etinigii nn
eltatiomen et rteritaun
mmel.Coo negligites ;
venſiscilla rel araillam
ni Orawototenpſe⸗
Bonn roluntatelictregu
menſurigis arunploſi⸗
eDſiflt voltns el: in
cte. Terco ioꝛeſie⸗
diſaonluzadillumeff⸗
erciusſanpſit in oretno
diſgutatönes Olurto
teipſotenensatih oben,
lozcuſtodinſacins. C2.
ttan gentliͦclanpleg

ture auctitns Pinun

hicat: aqtpltinle ti

eroluenitluun n o⸗
Imandl donnte inn, n
mobſemun ah,et i
ti mime nl no n/
ngnuniuf lien
. Doonnſptu⸗
ulttei Palilon
itolbül⸗ Kin
Phitiqd

Exemp.

Exemp.

Arꝰ.iiij.

ix.

Tex

no. Y.xiij. viij. ¶ Aliud exemplũ ad idem ſcribit tro
gus pomponiꝰli.iij.æ ligurgo.qui cũ leges in ciuita
te ſtatuiſſet:q dure videbant obligauit ciuitates:
illas ſaltẽ tenerẽt vſq; ad ciuitate: ve qᷓ tũc eãt exitu
rus:rediret qð cum ꝓmitterẽt exulauit nec vnq re⸗
dire voluit. Oſſa vo ſua pᷣcepit in mare pijcipꝰmoꝛ⸗
tem ſuã:ne illis reductis ab obligatõne viderentur
abſoluti. In qͥ facto oñdit: ꝙ qͥ legẽ neſciuit xp̃i vel
pauli:plus tñ cõem dilerit vtilitatẽ:q riam.⸗ qui
Auguſtini nõ viderat regulã:cõia ꝓprijs ? nõ ꝓpria
munibo antepoſuit.¶ Terciũ exemplũ ad hoc ſcri
it. Valeriꝰli.vj.x ſeleuco:qvꝛbem hurꝛentiũ ſalu⸗
berꝛimis legibu muniuit:int᷑ qs fu it ꝙ eprehẽſus in
adulterio vtroq; oculo pꝛiuaꝛet᷑.Oꝛ cũ filio in crimi
ne illo vephenſo facere vellet ad maximã ciuium in
ſtantiãvnũ oculũ filio ↄceſſit ⁊ ne lex frãgeret᷑ ſibipᷣi
alterũ eruit oclin. iſte nec filio ſibipᷣi nec chariſſimo ĩ
legis pepercit violatõe.¶ Ded heu in omnibo pꝛedi
ctis punctis:nõnulli modernoꝝ diſſipauerũt legem
tuam:in pſal.cxviij.
Kontra primũ nanq; exemplũ poſitũ. YJ.xiij vij.
legem diſſipant q in his que fauoꝛis ⁊ cõmodi ſunt:
qtum ad ſeipſos leges tenere faciũt ⁊ nõ qᷓtuʒ ad ali
os. In his vo q̃ ri
minis velleoꝝ miniſtris:qui ſtatuta faciunt cæ certo
pᷣcio rerũ venaliũ in dñio ſuo:ſicut de aĩalibbo vino
⁊ hmõi qð ſtaturũ vulgari noĩe aſſiſam vocãt.Poſt
cuiꝰoꝛdinatõeʒ ipſimet᷑ tãtũ dabũt:a nõ plus qn ali⸗
guid emere voluerint:ita ꝙ in emptiõibo ꝓprijs ĩ oĩ⸗
bus aſſiſam tenebũt qꝛ eis Sanorablins eſt: muneri
bus vel negligẽtia interuenientibb:nõ ↄpulerunt ſu-
os ſubditos:qꝙ alijs ſic vendãt:⁊ maxime extraneis:
ſed ꝓmitxtunt ꝙ cariꝰvendant ꝑegrinis et aduenis i
indigenis.Qõðq; ipſi durius cractent᷑: in ipſis legis
exercent rigoꝛem:in alijs fauoꝛeʒ ↄtra vei pᷣceptum:
Exo.xij.Eadem inquit lex erit indigene et colono.
Eontra illud iterũ faciũt:qui actoꝝ ordinatio⸗
num ⁊ ſtatutoꝝ et legũ:ſubditis onera imponũt im⸗
poꝛtabilia nec mĩmo digito ea ſupoꝛtan t:qꝛ non di

gitũ:ſe linguã ſo lam ad onꝰponũt.et qui pdicãt nõ

furari furant. Tuneant tales maledictõeʒ dei: Seu-
tro.xxvij. Maledictꝰinquit qͥ nõ ꝑmanet in ſermoni
bus legis huiꝰ:nec eos ope pficit. ¶ Contra aliõ ex⸗
emplũ v ligurgo faciũt qui in legib⁊ ſtatutis ſuis
lus ↄmodũu reſpiciut ꝓpriũ ꝙᷓ ſubditoꝛũ.ſicut illi qͥ
bmot ſemꝑ ↄodunt ⁊ teneri faciũt circa lucra terꝛena
Et iſta eſt cõis iufirmitas nõnulloꝝ dñoꝝ tam ſecu
larium q; ecchiaſticoꝝ:qͥ leges vei vel ecclie.ſicut xe⸗
creta vel ecretalis vel etia leges cimiles:q ad eas nõ
ꝓtinent lucratiuas nõ negligũt ſed ad uotioeʒ vel
ↄſciam ⁊ alam regendã negligunt.nec circa ill as ſtu-
dent ⁊ negligi ꝑmittunt. Contra illos etiã qui ſtatu
ta faciũt ꝓuincialia ⁊ ſynodalia: ⁊ ea in ſynodis ſuis
oꝛe ꝓnũciant: nec tñ inpoſterũ ea vebite et diligẽti
mandant executõni. Et ſpãliter qꝛ ad vi ꝑtinent
honoꝛẽ ⁊ alaꝝ ſalutẽ qͥꝝ tranſgreſſio ad vi ptinet in-
honoꝛatoeʒ ? alaꝝ pditõeʒ no ad pecuniaꝝ acqui⸗
ſitionem e quib idem e cõquerit: dicens: Yere.ij.
Tenẽtes inquit legẽ neſcierũt me.q.d in alijs legeʒ
tenent ſeo nõ in his qui me tangũt.vide.S.iiij.ij.
Cõtra terciũ exemplũ ⁊æ ſeleuco fa ciũt quiĩ alijs⸗
extraneis foꝛmcatõnes ⁊ alia coꝛrigũt peccata ſ̊ nõ
in familia ꝓpꝛia:⁊ hic erꝛoꝛ tanqꝙᷓ lex cuſtoditus eſt:
Sa pi.xiiij. Cõtra qͥs eſt lex pᷣallegata:Exo.xij.Ea⸗
dem erit lex aduene et colono. ¶ Ged heu aduerſus
hmõi nõ eſt lex: Gal.v.i. aduerſus failioẽs/ potẽtesi⁊
mũera dãtes: et carnales affectões. In his em nulla
lex obſeruatur:nec qᷓtum ad illos:leges ſuas exten⸗
dut:niſi legẽ illaʒ ᷣ qua.ij. Reg.vij.Hec eſt lex inqͥᷣt
adam hoĩs dñe us:qui vicʒ potiꝰ œum offendere

goꝛis ſunt nequaq;: ſicur ptʒ in w/

6 7
A üiil.
ipſiuſq; tranſgredi voluit mongetmSyron ſue di⸗
ſplicere:vel ↄtra eiꝰfacere voluntatẽ. icin ꝓoſito
et ptʒ. vñ illis:vel dicũt:vel dicere pñt illud qð dixit
rex aſſuerus heſter vxoꝛi ſue. Mon em ꝓ te:ſed ꝓom⸗
nibus lex hec cõſtituta eſt: eſter. xv. Sed hec ſapĩa
caꝛnis moꝛs eſt.legi eniʒ xei nõ eſt ſubiecta: Ro. viij.
nec etiã ipſi o.¶ Tales qᷓ obſeruatoꝛes 7 executo⸗
res nõ ſunt ⁊e regula legis dei:ſ̊ pylati:qꝛ quodcun⸗
qᷓ pᷣdicti ab eis petierint:vel quẽcunq; etiam ↄtra le
Fein puniri vel affligi petũt:ↄcedũt:dicentes cũ py⸗
ato:ᷣm legẽ vr̃am iudicate eũ Jo.xviij.
Exy iſtis vltimo dictis in ꝑtepʒ:q; bonaꝝ legũ in⸗
fectõnis triplex eſt cauſa ¶ Pꝛimo obſeruatoꝝ aua
ricia ⁊ negligentia ⁊ carnalis affectio: ſicut ex dictis
in pᷣcedenti articulo pʒ.¶ Scpðo maloꝝ inſtantia:ſi
ent pʒ ve iundeis:q ita impoꝛtune inſtabãt erga pyla
tum:dicentes. Nos legẽ habemꝰ:⁊ ̃m legẽ noſtraʒ
bet mon: Jo. xix. ꝙ eũ ad pᷣuaricatõeʒ legis qð am
modo ↄpulerũt. Terao falſoꝝ cautela ſen mali⸗
cia ꝑ quã leges trahunt᷑ ad libitu ſicut patet.xij.
xxxviij.Per hos em tres:⁊ illoꝝ aſiliũ/auxiliũ/et fa⸗/
uoꝛem/ſfacit dyabolus ecclie ⁊ totius xpᷣianitatis cõ
munitati qð fecer̃t greci roye:pꝑ auxiliũ herculis:de
quo narꝛat virgiliꝰin eneydos. O troya erat ima⸗
go minerue:que apud illos xæa dicebatur ſapie. Sec
m fabulas illas:qdin ĩ troya manẽt:troyanos nul
lus vincere pomuit:hanc greciqͥ troyã obſidebant
vVlixẽ furabant᷑:q̃ furata ciuitas capta et vſtructa
fuit. Opũᷣa liter ier quecũq; v quo in pſal xviij.Nex
dñi immaculata imago quedã ? exemplarẽ ſapiẽtie
increate:Sapi.vij. Candoꝛ eſt lucis eterne et ſplen⸗
doꝛ ſine macula.a imago quedã bo ita tis illihec qᷓ
diu in eccleſia ⁊ ppᷣianoꝝ manebat ſocietate vel quo
cunq; regno vel ciuitate ſeu loco: locus ille manebat
inuincibilis. Quod videntes vemones dun eccleſiaʒ
obſederunt per pꝛedictos feceruntquod greci fece⸗
rũt ꝑ herculẽ. Vñ ſicut Yeremias lamentat᷑ ſtru⸗

ctionẽ irlm:ita mõ poſſet lamentari œſtructõem ec⸗

cleſie:vicẽdo.nõ eſt lex Tren.ij. ꝗphete nõ viderũt
viſionẽ. Iſtam tñ legũ puaricatõeʒ ſpecialiꝰ pcurãt

Amones x falſos legiſpitos.xe quibꝰ Zu. vij. Megiſ-

periti ↄſiliũ vei ſpꝛeuerũt. Spreto em̃ ↄſilio vei ꝑ cõ
ſiliũ ꝓpꝛiũ ⁊ dyaboli omnẽ cam extra rectã viã duce
re ſit legẽ mandatoꝝ œcretis euacuãs: Eph. ij. ſicut
Pʒ. C.q Viij. xxvj.:=t ipam peioꝛẽ facere ⁊ ꝓlongare ſci
unt:vt plura lucrent᷑:onʒ hoĩes diutiꝰin illoꝝ tenẽt
vmigerio. In qͥ fa cto illi medico aſſimilant᷑ ð quo
habet᷑ in digeſto nono li.xj.ti. varijs extraoꝛdi⸗
narus cognitõnibo lege medicus. ſub eo qͥ ſequit᷑ te-
noꝛe. Medicus cui curandos oculos:qui eis laboꝛa
bat ↄmiſerat piculũ amittendoꝝ eoꝝ aduerſa medi
camẽta inferenda ↄtulit vt ei poſſeſſiones ſuas con
tra honã fidẽvẽderet. Sic illi qui viuũt ſᷣm legẽ mã
dati carnalis: Heb. vij. Cauſas multis annis in cu⸗
rijs ſuis tra hẽtes in ptium granamẽ 7 vpanperati
onẽ. ¶ In quo facto ſtipendiarijs aſſimilant᷑ ytalie
in duob.¶ Pꝛimo qꝛ ſicut illoꝝ ytalicoꝝ guerꝛe ſi⸗
ne ſtipendiarijs:nec eẽnt patrie? vicims tamnoci⸗
ue nec taz ꝓlixe:qꝛ ſine illis nec tot caſtra ⁊ villas ve
ſtruerent nec tot ſpoliarent:ideo cũ illis loquuntur
qñ hoc comittere cogitant.ſic in ꝓoſito. ¶ Scdo:
ꝛ ſic ipᷣi ſtipendiarij ibidẽ ꝓpter ↄmodũ ꝗꝓpniũ guer
ras nutriũt ⁊ in longũ trahut: ita in ꝓpoſito ĩ curia

laicaliꝙ vna ter:a:ꝙ nullã ſententiam murat breue

cponendo:= in curia ecchiaſtica mirabiles exceptio
nes inueniẽdo ꝓhibitõnes cæ curia ſu ꝑion ad infe
rioꝛẽ mittendo:nõ ſolũ in grauamẽ alterius partis:
H etiã freqnter in damnũ ? expenſaꝝ grauamẽ clien⸗
tis ꝓprij. dũmodo tñ lucrũ ſibipſi euenire ſperet am
pliꝰ in qͥ facto iudeo illi aſſifant.æ q ſcribit Alfon⸗

Arꝰ.

V.

xij.

Exemp⸗

iiij

Exemp.

xvf.

Tex 1 iij.

ſus in li.ſuo ꝙ p hunc modũ peditante gentili quo/⸗
dam equitante ⁊ iudeo ꝓp viam ↄfabulannibo et ve le⸗
gib ſuis ↄferentib:dixit iudeus legem ſuã eſſe perſe
qui om̃es qui nõ eẽnt ve lege ſua.Gentilis vo dixit
legem ſuã eſſe hᷣ alteri facere:qð ſibi velletifieri. ¶ni
iudeus leges noſtras in oꝑe oſtendamꝰ:qꝛ nõ audi⸗
toꝛes legis iuſti ſunt apud deũ ſ factoꝛesilegis iuſti⸗
ficabunt᷑: Ro.ij.Quõ inqmt gẽtilis illas ondere
bemus:cui iudeus veſcende ve equo:⁊ mihi laſſo fac
q tibijin cõſimili ca ſu fieri velles: equũ tuum mihi
mutuando:qo cum feceris ſtatim poſt legẽ meã tibi
oſtendã in ope.Equũ ergo eiꝰaſcendendo dixit.Tu
oñdis in ope legem tuaʒ ſicut dixiſti:mihi feciſtiqð
velles tibi fieri. Nũ caut tibi oſtendaʒ in ope.qõ ti-/
bi dixi.tibi nanq; dixi ꝙ lex meavult ꝙ ſim inimicꝰ⸗
ſpoliatoꝛ illoꝛũ qui nõ ſunt ve lege mea.Exqͥ j tu nõ
es de lege mea erga te h̊ in oꝑe oſtendã:equũ tuũ au-
ferendo a te:⁊ ſic cũ equo ſuo fugiens abſceſſit malũ
ꝓ bono:⁊ odiũ ꝓꝙ dilectõne reddendo.Licet h exem⸗
plum ↄtra om̃es ceo vel homini ingratos ð quibus
habet᷑. SG.iiij.articło.v.vſq; in finẽ capituli adduci
poſſet:qꝛ cũ a væo vel ab hoie v peditibo⁊ equites fa
cti ſint ↄtra cũ a hoĩem illum frequẽter militãt vel
quibuſuis modis faciũt:tñ ſpãliter eſt ↄtra pᷣdictos
q illos ſpoliant ⁊ decipiunt qui in eis ↄfidũt: qͥa ipſi
peioꝛes ſunt pᷣdicto iudeo:qͥa gentilis in eo nõ mul⸗
tum ↄfidebat:quia etiam ipſe gentilem:iſti chriſtia⸗
nos ſumplices:qui licet leges neſciant ſcriptas ſicut
ipſi:tamẽ legẽ dei in coꝛde habent ⁊ oꝑe:de quibus:
Ro. ij. Cum inquit gentes q legẽ nõ hñt naturalit
ea q̃ legis ſunt faciant eiuſmodi legem nõ habentes
ipſi ſibi ſunt lex:qui oſtendũt opus legis ſcripruʒ in
coꝛdibus ſuis.ſuꝑ quos licet maloꝛum ⁊ mundiſapi
entum ↄtemptus veniat ⁊ maledictio:dei tamẽ ve⸗
nit benedictio:ſicut ſuꝑ illos:YJo.vij. Munquid in/
quiũt aliquis de pꝛincipibus aut phariſeis credidit
in eum h̊ tur ba hec ꝗᷓ non nouit legẽ maledicti ſunt.
GBʒ dicent illi falſi leguʒ reuolutoꝛes ꝙ ſi q̃ fraus
vel falſitas in ꝓceſſibo illoꝛum ↄmittitur totũ clien
tibo illoꝝ:⁊ nõ illis imputandu eſt.Quia vt dicunr:
optet in om̃i curia ꝙ; legiſperitꝰ ita credat clienti:in
his que ei dicit:ſicut optet ↄfeſſoꝛem credere ↄfiten⸗
ti:cum tñ nõ ſit ſimile:quia cæ factis ↄfitẽtisvlteri-
oꝛem inquiſitõnem facere non poteſt. ideo ei credit
tã ꝓ ſeqᷓ; ꝗ ſe:qꝛ ſiue bñ ↄfiteat᷑ ſine male:ofeſſio in bo
num vel maluũ ↄuertitur ↄfitentis:⁊ nunqꝙᷓ in piculuʒ
ofeſſoꝛis ſaltem de hoc qð venitatẽ celat q ipſum la⸗
tet confeſſoꝛẽ.Si aũt rei veritatem aliunde ſciat:ei
credere non tenet᷑:nec eum ſub illa foꝛma in qua con
fitetur ab ſoluere dʒ:ꝙ ſi fecerit abſolutio nõ in con-
fitentis ſolum:v̊ etiam in piculuʒ vertitur ofeſſoꝛis
In factis vo qᷓ̃ clientes eis oñduũt vlterioꝛẽ inqui
rere pñt veritatẽ:⁊ ideo nõ tenẽtur eis ſtatim crede/
relꝙ ſi fecerint vbi ↄtrarium ſciũt vel ſcire poſſent ſi
vellent ⁊ ſcire tenẽtur. Sicut patʒ ð appellatõnibus
li.vj.c.romana.in qua pʒ:q iudex ſuꝑioꝛ ad ſuggeſti
onẽ ꝑtis nõ vebet iudicis inferioꝛis ꝓceſſum unpe⸗
dire nec ꝓbibere anteꝙᷓ ꝑ teſtes iuratos d veritate
pꝓtis infoꝛmetur:quẽ modũ curia romana dicit᷑ ob/

ſeruare. Si ergo curialcantua rie ſecus fecerit in pe/

riculu vtriuſq; vertit᷑ partis. ¶ Bicut ergo vni ve⸗
nienti ad eos:⁊ dicenti ꝙ eſſet optimus ouiũ vel ma-
nerij illoꝝ cuſtos vel medicus:nõ ſtatim ei ouiũ vel
manerij vel coꝛpis Ppru curã traderent:ei in his cre
dentes vel in quibuſcũq; alijs vbi coꝛpis vel rerum
immineret piculum. ¶ Dui ergo vitaz 1 moꝛtẽ cor-
poꝛis ⁊ rerum amiſſionẽ:in oꝛe vnius nõ poneret:ip
ſi ſtatim credendo quare vitam et moꝛtem anime in
oꝛe clientis ponit:ipſi ſtatim credendo:quia ſi male
in cauſa pꝛocedat:œ qua ſtatim credunt:moꝛs pꝛo/

culdubio imminet anime:quia ſi totam legem im-
pleuerit:offenderit:aut in vno:; videlicet cupidita
te plꝰ ꝙᷓ; veritate ductus de plenioꝛi veritate inqui-

rere noluerit vel ſtatim a cauſa ceſſare cum veritatẽ
ↄtra clientem inuenerit factus eſtomniũ reus: Ja.

ij. ¶Sicut ergo iudex diſcretus iuramentũ in aliq xvij.

caſu non ſtatim accipit:ſed illos onerat:vt interim
ad certum diem veritatem rei ve qua iurant:inqui⸗
rat.ſicut verbigratia.Alicui viro eccleſiaſtico vl ſe⸗
culari: cõceditur purgatio ve crimine ſibi obiecto qͥ
facto veniet ad illos qui v facto neſciunt ⁊ rogabit
eos ꝙ ſecum iurent:qui iuramento ab eo accepto:qꝙ;
licite iurare poterũt:venient coꝛam iudice nullã ali
am habentes euidentiã quare illum purgare volũt.
niſi ꝙ eis iurauit reus. Judex vo diſcretus h ab eis
diligẽter examinataudiẽs eis diẽ pᷣfigit int᷑ quã ao
villã vbi moꝛat᷑ vadent ⁊ veritatẽ diligẽtiꝰ inqrant:
quo facto expeꝛimento compertũ eſt:ꝙ illũ pugnaꝛe
noluert:qꝛ illum reum v crimine impoſito inuener̃t
Sic illi diem pꝛefigant clienti:citra quem ⁊e verita⸗
te diligenter inquirant et inuenient ꝙ multiplex ſit
lex eius: Job.xj.quia nec legem nec certitudinem in
dvictis eius inuenient..¶ Sed dicent quicquid circa
cauſam placitamꝰinquiſitio eſt veritatis qꝛ nos ni⸗
hil aliud facimns iꝙᷓ; veritatẽ inquirere ⁊ onñdere: qͥa
nec cauſa vel res qua agit᷑ ꝑ nos amittitur vel lu/
cratur.qꝛ nõ damꝰſniam:ſeo pᷣdictũ iuratoꝝ:quod
vulgariter vocat᷑ verdit ſepius ꝑ antifraſim ⁊ per iu
diciuʒ iudicis:qui in lege altiſſimi incredulus fuit:
Ecci.xxiij.Et ideo ſi qð iuſtum fnerit vel acciderit:
eis:a non nobis imputet᷑. Quibus reſpondet᷑ ꝙ con
ſentientes ⁊ agentes/pᷣſtantes inſuꝑ ↄſilium/auxili⸗
um/vel fauoꝛem/par pena ↄſtringit. Satis ergo cõ⸗
ſenſerũt:qui cum ſcirent clientẽ ſuum magnũ eẽ pa⸗
trie ductoꝛẽ ſcire cum hoc potuerũt ꝙ ducere cauſaʒ
ad patriã eiꝰequipolleret veterminatõni:et ꝙ etiam

longe fiet lex in die illa: Qich. vj. Si vo dicãt ꝙ

niſi illi eſſent: plura mala fierent: ideo ſtatus illoꝝ
eſt bonꝰ:nõ ↄcludunt:ſed ſequit᷑ ꝙ minꝰmalus eſt:qᷓ
eſſet ſtlatus mũdi:ſi ipſi nõ eſſent ⁊c̃.

Ibꝛoꝛum ſpuͤglium.

Pꝛumo oſtenditur diuiſio. Gecũdo quid
ſit libervite:⁊ ꝑ quã ratõeʒ ⁊ ſim iliiudinẽ
ei ſcientia dicir᷑ liber. Zercõ quõ in illo libꝛo diuer
ſi diuerſimode ſcribunt. Quarto ꝙ ex illa ſcia nullꝰ⸗
neceſſitat᷑ ad faciendũ male vel bene vel non facien/
dum. Quinto quã vtilitateʒ ↄſequunt᷑ boni ce hoc
ꝙ in libro vite ſeribuntur.
Mtum ad prumũ libꝛoꝝ quidam ſunt moꝛtis qͥ/
dam vite/quidaʒ indifferentes ad vtrunq;. Ribꝛi
vo moꝛtis vel ſunt culpevel pene:quoxꝑ primus ſe te
net ey parte velinquentis ſcòus ex parte iudicantis.
Pꝛimus eſtanima pctõꝛis:in quo ſcribunt et le
gunt leges et lectiones ſuas:illi tres quilibꝛos legis
ei ↄbuſſerũt.j.Mach.j.¶ Quoꝛuʒ primus dyabo
lus tres ſcribit ⁊ legit lectiones eius appꝛopriatas ĩ⸗
foꝛmationi: ſuperbiam videlicet iram et inuidiam.
Gecũdus mundus videlicet lectiones in pꝛedicto
libꝛo ſcribit ⁊ legit cupiditatis falſitatis ⁊ puerſe ac
quiſitõnis ꝑ rapinaʒp falſa iuramentꝗper furta et
circũuentõnes ⁊ fraudes plurimas.¶ Lerciꝰ vide⸗
licet caro leges ſcribit ⁊ lectionee legit aecidie in ſco

la lectiſgule in ſcola auleſluyurie in ſcola camere/ æ

iſtis libris ſe veleripetant ⁊ efficaciter ad h̊ opentuꝛ
qui ſe ſcriptos timent:dicentes cũ moyvſe vele mede
libro: Exo.xxxij. ¶ Gecundus eſt ſentẽtia iudicane
tis qᷓ ſolum liber ſeu ſcriptura dici põt:Quis ſic iu⸗
dex excõicatõnis ſniaʒ in ſcriptis ꝓfer:e dʒ: ſicut pa
tet in œcretali li.vj.væ ſentẽtia excõicationis.c.cum

xviij.

Ar. 7.

.*

2 ané duo
0. L
lr hal han grbernſann
neindigeat. lcnullus enonon⸗
nennſmauir etanniͦgun
nopomomendepiceſt inaligus⸗
mno ſneimine igeſtſinealiquo⸗
ceſſrumeſt uiſcüiqhlidp.l
plarquodſibtin monte inchu
rig Eningaltef
exemplarlibni eqno. P.i⸗
ciao omnitoſtencdat etoubllce
tius eſt fadẽũ: quanto libertũc
intoq; maioꝛ ofuſio ent ci qlibm
lec conrexitet matoꝛglonact yil⸗
ſrnaent dhrallertoran
rotunccoꝛrecto ylnon correcoſe
hengcbit galtioge duz ci cranp
cliberariam celi recigiet. BDi do
fdumte Dcletur diceatin
alna vt Algent corecta erarn
dnfuſnu
Bedmnparet: gaſian übern;
riat in Rſione dinradn⸗
in afeſſoneſmo ſentliber coni
nint lcaſchgue eſihereecſ
ollus⸗ ooc j. Heceſteeſt
ſnacllelte v. CDecd
antio:gueeſt ipemet deg
nia ſitin ihn en.
nin ſutin libyo pentates .

eapparentita in ibro lla⸗
tinbiel zlainlihrotloine

renicenur ientofſn de

ſtantegitſd Alinmaupli⸗
ens Mringt Batsergdch,
rclientiſuumnagnüeiſ,
hocpotverit.edicreaniz
ret Aterminatönletgyenan
Alchrij. Gi do acit
lafiernterideoſtatns lor
cſeguuto mnauſvoclti
eſenti

mmſpöaliym.

ttur dintſio. Bechloquid
qna ratöez tſimilitudin⸗
crcquoin lo libeo dine
Quano gerllla ſi nul
glevelbene relnonfzcig⸗
tatez aſequunt boni her

iij.

I..
pnidan untnoni e, e

ne ,Cei
grentesad ptnunq; l
ereloenen nor,ninie ,1
iſ oerporteluclant.
tutiain o nlunt 4 17
us tlimsli h⸗ s

4

ii

iiij.

.

iiij.

medicinalis. S. quiſquis igit᷑. YIta iuder ommuʒ xp̃ᷣs

cuiomne iudiciuũ datũ eſt:damnationis ſententiam

profert ſeriptã Math.xxv. Eſuriui et nõẽ œdiſt: ⁊c᷑.
ideo ite maledicti in igneʒ eternũ:qui paratus ẽ dya
bolo et angelis eius. Et ſic iudicati ſunt moꝛtui ex
his que ſcripta erant in libꝛis Apoc. xx. tam.ſ. vlin⸗
quentis qᷓ iudicantis:qꝛ inter vtroſq; ꝓporcio eſſe x
bet:vt vicʒ liber iudicantis ꝗoꝛcionet᷑ libro vlin⸗
quentis in puniendo: qꝛ ſnĩa iudicis ſᷣm menſuram
culpe velinquentis ꝓferri vebet: et e iſtis põt intel⸗
ligi illud Actuũ xix. Cõtulerũt libꝛos velinquẽtis:
ſq; ve q Hiere.lj.librũ iſtũ ligabit ad eũ iudicantis
⁊æ q Apoca.v.vidi in æxtera ſedẽtis in throno libꝝ
ſcriptũ:qͥbadinuicẽ compatis iudrcabunt᷑ pm ea 4
in librũ ſcripta ſunt:ſicut P3. C. vij. iij. 2. Z. iij. v. G
tẽtiã vo ill qͥs euadere pot ꝑ libellũ appellationis
qᷓ ſit in ↄfeſſione: ſe de vtroq; libꝛo velere põt dũ vi⸗
nit ꝑ aquas lachꝛimarũ: qꝛ talis penitens ſcribit ĩ li
bꝛo.ſ.appellatõnis in ↄfeſſiõe iſta maledicta.ſ.ab eo
Omiſſa. Et velebit ea aqs amariſſimis: Mume. v. ¶i
bri etiã vite vel ſunt meriti vł premij: quoꝝ primus
ſe tenet ey pte virrtuoſe opantis in vis. Gcos ſe tenet
ex pte glonioſe remunerantis in patria. Primꝰ ẽ aĩa
ſen aſcia viri iuſti. quo cuʒ in eo wi mandata ſcri-
bantur viligant ope impleant᷑ dici põt illud a⸗
ruch.iij. hic eſt liber mandatoꝝ vi.¶¶Ad cuiꝰ libri
ꝓfectionẽ ⁊ ↄſeruationẽ duo requirunt᷑: coꝛrectio et
aptio.¶ Primũ pʒ qꝛ ſicut venouo nullus ſcribit᷑ li
ber: quin aliquem habeat væfectum:et ſic coꝛrectio⸗
ne indigeat. Sic nullus ve nouo naſcit᷑ homo qᷣ illaʒ
generalem euadat ſententiã:qua dicit in po. cxv.om
nis homo menday:ideſt in aliquo væfectuoſus:qe ne
mo ſine crimine.ideſt ſine aliquo vefectu viuit. ne⸗
ceſſarium eſt:ꝙ quiſcũq; libꝝ.ſ.vite coꝛrigat ad exẽ-
plar quod ſibi in monte.i.in chꝛiſto monſtraruʒ eſt.
Bicut patʒ. E. vij.vij. radendo falſuʒ qð in eo eſt ad
exemplar libri.ve qno. P.ij xxx. anteq in moꝛtis iu⸗
dicdio omnib oſtendat᷑ et publicet᷑. Et h̊ tanto diligẽ
tius eſt faciẽdũ:quanto liber rũc pluriboſtendetur
q̃ntoq; maioꝛ ↄfuſio erit ei qͥ librũ ſuuʒ male ſcripſit:
nec coꝛrexit et maioꝛ gloꝛa et vtilitas ei qͥ bene ſcri⸗
bſir 7 diligenter oꝛnauit et coꝛrexit. In illo nanq; li
bro tunc coꝛrecto vłnon coꝛrecto ſalus quoꝛũcunq;
pendebit ⁊ ꝑditio:qꝛ duʒ cũ exemplari cocoꝛdauerit
ad liberariam celi recipiet᷑ Gi vo falſus fueris ⁊ oi/
ſcoꝛdauerit expelletur:videat q̊ quilibet dicta et fa⸗
cta ſua vt diligent᷑ coꝛrecta exarent᷑ in libꝛo ſtilo fer⸗
reo: Job.xix.vie huius libri ſunt ſenſus. S. vj. iij.
Becõm pgtet:qꝛ ſicut liber nõ põt corꝛigi niſi ape
riat᷑ in ↄfeſſione.Sic nec liber oſciaꝝ:niſi aperiatur
in ↄfeſſione ĩmo ſicut liber coꝛrũpitur:niſi gliqn ape
riat᷑:ſic ↄſcia que a ↄfeſſiõe receſſit:ſicut apte liber in
uolutus:Apoc.vj. Meceſſe eſt qᷓ apire librũ⸗ ſoluere
ſignacula eius:Apo.v.¶ Becũdus eſt gloꝛia remu⸗
nerantis:que eſt ipemet veus:qui ideo liber dici põt
quia ſicut in libeo veritates rerum ſcriptarum cla-
re apparent:ita in libro illo increato qͥ liber genera
tionis ieſu xpᷣi Mhabhh. j. verirates rerũ creatarũ cla⸗
re videntur ſicut oñſnʒ eſt.l.xxv.xvij. hic geſt liber
vite ⁊ teſtamẽtũ altiſſimi:et agnitio veritatis: Ecc̃i
xxiiij. Mota. P.ij.iij.et. F.j.viij.⁊.C. vij.xvij.cũ ſeq̃n
tibo. ¶ Zibni vo indifferentes ad moꝛtẽ velvitam in
ar bitrio legentis ſunt res tempales a vo create:que

libꝛi dici poſſunt: ꝗpter tres ſilitudines ? ratiões qs

cõmunes habent cum libꝛis ſcriptis.¶ Pꝛuno qʒ ſi
cut ex inſpectione libꝛoꝝ veuenitur in cognitionem
rei dubie que qu eritur ita ex cõſideratiõe creatura
rij veuenit᷑:in cogmition em vei? rerũ nõ viſaꝑ:ſiuxta
illud Roma. j. Inuiſibilia inqͥt ipᷣiꝰa creatura mũ⸗

di:ꝑ es que facta ſunt intellecta nõ oſpiciunt ſempi⸗

Liber

terna qͥ; virtus . ¶ Cũ.n omnis creatura effectus
ſit:neceſſario dicit ⁊ vcet ſe cauſam habẽ. Et ſic pu⸗
eris his vedit us ſciam et diſciplinã in ommmi libro.
ideſt creatura:Eañ.j. ¶ Scdo q ſicut in libꝛo mate
riali.qꝛ ſolũ reſpiciũt lr̃as groſſas ⸗ capitales ad lu/
qũ et curioſitatemmunqꝙᷓ; erũt boni dlerici:nec ſic œr
vel ſui cognitionẽ acqrent:ita qᷓ creaturis vtunt᷑ ad
voluptatẽ ⁊ curioſitatẽ potius ꝙᷓad vtilitatem: qui
ſolum reſpiciũt illud qð pulcrũ et velectabile ẽ ocu⸗
lis:nec eas oꝛdinant vel eis vtunt᷑ ad vi cognitionẽ
et amoꝛem:nunqꝙᷓ p eas ad cæi perfectam ducent᷑ viſi
onem. Yllis.n. qui ſiclibꝛo iſto vtunt᷑ eſt in oꝛe illoꝝ
dulcis ſed poſtmodũ amanicabit ventrẽ eoꝝ de quo
Apoc.x.Accipe librũ et euoꝛa illũ:et amaricari fa⸗
get ventrẽ tun:et in oꝛe tuo erit dulce tanꝙ; mel.
Tercio quia ſicut frequẽter accidit qui plus in li

bris abundant maioꝛẽq; libroꝝ habent copiam mi.

nus ſunt ſtudioſi minuſq; ſciunt/pluſq; ſunt negligẽ
tes vt aliqua ꝑfecte ſciant ⁊ coꝛdetenus:qꝛ cogitant
ſemꝑ ad libꝛos ſuos habere recurſum: quando indi⸗

gebunt quod coꝛrigerenõ poſſunt:qͥ librũ ad tempꝰ

ex accõmodato accipiũt ideo diligentius in eo ſtu

dentes: q primi amiſſis vel abſentibus libris igno
rantiam ſuam volenres erubeſcũt:alij æ ſcientia ſu⸗

conſolantuy. Sic ſpiritualiter illi quib maioꝛ eſt di
uitiarum ⁊ creaturarũ copia qua mente excecãt᷑ mi⸗

nus ſunt vt frequenter diligentes vt eas ad wrordi⸗
nent cognitionèe vel amoꝛem minoꝛẽq; xei 1om q ad
ſalutẽ illoꝝ ptinent habent cognitionẽ. Ex quo .KWũ
ꝙ ſicut melius eſſet habere vnu ꝓuuʒ robanũ vel li⸗

brũ quẽcunq; pauperẽ in ipſoq; vtilia querere:et ad

eius wctrinam ſaluti ꝓprie et ꝓximi coopari:qᷓ cur⸗
rum plenum habere libns et toru ignoꝛare vel in il⸗
lis querere vana.ita melins eſt modicũ iuſto ſup di⸗
uitias peccatorũ multas:qꝛ in moꝛte qñ illi amiſſis
libꝛis diuitiarũ ſuaꝑ in quib qꝛ ſemper ſperabant ſi
cut ille in pſal.lj.qui ſperant in multitudine diuitia
rum ſuarũ:ſicut pꝛedicti in lihꝛis ſuis de vei cogniti⸗
one vel amoꝛe vel vtilium factioneminus curabant
cogitantes ꝙꝙ cum diuitijs ſemꝑ ſe cuſtodirent qntũ⸗
cun eſſent maliet dintes et dicentes ꝗ' cum pecu⸗
nia eriã cel emere poſſũt:⁊ ꝙ in oid neceſſitatibo ſic
pᷣdicti ad libꝛos:ita ipᷣi ad diuitias hꝛe volũt recur⸗
ſum in infernũ vbinec eſt ratio necſcientia ignoꝛan⸗
tes vſcendent iſti cũ pauꝑtate ſua iuſta in celũ aſcẽ⸗
dent habentes ſolatio ſanctos libros.j. Macha. xij.
no:um ſcilicet nomĩa ſcripta ſunt in libꝛo vite phi⸗
lp.iiij.
4 Pꝛo quo eſt ſciendum: ꝙ liber vitevidelicet di⸗
gnioꝛi oici oſcriptio aliquoꝑꝝ oꝛdinatoꝝ ad vitã et᷑⸗
nam in noticia væi que noticis ꝑ quandꝗ ſimilitudi⸗
nem libervocatur:quia ſicut olim nomina ſubimpa
tore romano militantium vel ei in magno ſtatu afſi
ſtentiũ in quodã libꝛo ſcnipta erant ſicut patet ꝑ le⸗
ges ciuiles pꝛimo in infoꝛtiato li.xxix.ti. xcæ teſtamen
to militari. lege ex eo tꝑeĩ q̃ lege cauet᷑nemilites m
litũ gaudeãt puilegijs a lege eis ↄceſſis:ſiẽ ve tefltõ ſã
guine ꝓpꝛio rutilante ſcnibedo et hmõi.v qͥb habet᷑
D.iiij. xiiij.anꝙ in libꝛo inſerti eẽnt ⁊ inſcriptiq̃ntũ
cunq; eẽnt ad h̊ electi vlnoĩati. Mota. M. vij.ix.
Becundo idem patʒ æ illis qui imperatoꝛi in ma
gnis parebant ſtatibus in digeſto nono Iibꝛo. rij.ti.
æ albo ſenbendo.lege vcuniones. vbi atinet᷑ ꝙ ecu
riones in albo ita ſcriptos eſſe opoꝛtet vt lege muni
cipali pꝛecipitur: vt ſcribant᷑ eo oꝛdine quo qͥs edꝛuz
mayime honoꝛe in municipio functus eſt. Ita mili⸗
tantes ſub celiimpatoꝛe in magniſq; ei famulantes
m erit in ſua ſigtiſunt noticia vt eoꝝ qͥſq; ꝓ meritis
honoꝛẽ habeat. SGi n.iudex ⁊ imꝑatoꝛ hoĩm in libro

ſuo nomina militũ mimſtroꝝ ſuoꝝ ex bona eqͥtate

V.

Ar. ij.
vj.

Ar⸗o.iij.

viij.

ix.

Liber

ſcripta habere debuit quantomagis ille impatoꝛ et

iudex celeſtis in quo eſt omnis equitas nomina mili
ti ſuoꝝ ad remunerandũ ⁊ honoꝛandũ in libꝛo noti
cie ſue ſcripta habere debet vt ſpecialiter libꝛuʒ ſcri⸗
bat ipᷣe qui iudicat:⁊ om̃s ꝓ meritis remũerat: Job.
xxxj.ꝓpter hoc nanq; ꝓpheta ↄgrue ſe vidiſſe atramẽ⸗
tum ſcriptoꝛis ad renes eius:Eʒech.ix.
Et no ſolũ pᷣdicti milites:et finaliter ꝑſeuerantes
in vi ſcripti ſunt noticia:ſ̊ etiã eficiẽtes vt liber il⸗
le tam bonos indudat ꝙᷓ malos vt cæ illo verificetur
illud ps.xxxviij. Ympfectũ meũ viderũt ocli tui. Et
cãm ſubdit dicens.in libꝛo tuo om̃s ſcribent᷑. ſ tñ di
uerſimode ⁊ ad diuerſos fines ⁊ effectus: qꝛ boniibi
ſcribũt᷑ ſcia appꝛobatiõis: vt ille qͥ facta illoꝝ appꝛo
bat z remũerat. Mali vo ibiſciunt᷑ ſcia ſimplic no⸗
ticie vt puniant᷑. Aterũ boni in illo libꝛo diuerſimo-
de ſcribunt᷑:qꝛ qͥda ſcribũt᷑ ⁊ pᷣdeſtinant᷑:vt habeant
vitã eternã imutabiliter:ſicut mater vei.quidam vt
habeant vitã eternã infinitã.ſ.in vſu gre⁊ oſtenſiõe
7 ſeuerantia bonoꝝ operuʒ:ita vicʒ ꝙ ſi iſta finalit
ſeruãt:ſeruẽt᷑ ſaluent᷑:ſi ꝓꝑdant ꝑdant᷑. In qͥ caſu cõ
ditionẽ illoꝝ tenent mercatoꝝ ve quibus dictũ ẽ. G.

iij.xxviij. Et ſic qᷓtuʒ ad talẽ pñtẽ iuſticiã ⁊ gratiam
in quibo ſaluari potuiſſet ſi cooꝑari voluiſſet fuit pᷣ⸗
deſtinatus ⁊ quodãmodo in libꝛo iuſtoꝝ ſcriptꝰ. Ju
das pꝛoditoꝛ ⁊ oms qͥ qñq; boni fuerunt in libꝛo bel
loꝝ dñi: Mume.xxj.qᷣ tñ qꝛ in malicia et in bello dñi
foꝛtiter nõ ꝑſtiterũt nec finalier vicerũt:in eis veri⸗
ficatũ eſt qð v eis ſcriptũ eſt ꝓꝑ ꝓphetã dicentẽ:cele⸗
antur de libꝛo viuentiũ ⁊ cũ iuſtis nõ ſcribant᷑:in pᷣs
Ixviij.qꝛ recedentes a te in terra ſcribent᷑:Hiere.xvij.
ideſt infra terꝛã in inferno in libro dyaboli ⁊ in ſcri-

ptura wmus iſrł nõ ſcribent᷑ Eʒech xiij. ¶ QDuo cõ:

tra cæ illo qui vicit in pᷣdicto bello dni ⁊ dyaboli: dẽ
Apoca.iij.Qui vicẽt:ſic veſtiet᷑ veſtii albis ⁊ nõ łe-
lebo nomen eius e libꝛo vite. ¶ Patet ů̊ ꝙ liber iſte
in aliqͥ aſſimilat᷑ libꝛo ſeu regiſtro epõe et rotulis vi
ſitatoꝝ:quia ſicut in regiſtris epiſcopoꝛum ſcribun/
tur et intitulant᷑ nomina oꝛdinandoꝝ ſeu oꝛdinato⸗
rum et ad qͥs titulos ſunt oꝛdinati: et nomĩa pꝛomo
toꝝ et ad q bnficia ꝓmoti ſũt:ſcribũt᷑ etiã puãdi⸗⁊ de
gradandi ſeu puati⁊ œgradati:et ob quã cauſaʒ ſic
pumiuntur. In rotulis etiam viſitatoꝛũ et ſpecialit᷑
inter quoſdam religioſos nomina ſcribunt᷑ aliquoꝝ
qui pꝛo ſcientie et moꝛum meritis ad maioꝛa ſunt ex
ponendi nomina etiaʒ alioꝝ qui ꝓ demeritis ſũt pu
niendi vel puniti. Ita in libꝛo vite qui eſt ciimuta⸗
bilis ſcia qᷓ ſcit qͥ boni qͥue mali ſt:vel qͥ ſaluandi vel qͥ
dãnãdi ſunt:in qͥ om̃es ſcribũt᷑boni ſcribunt᷑ ob q̃lia
merita:et ad qͥs gradus in celo ꝓmouẽdi ſunt.⁊ ma/
li ꝓter que peccata ſunt puniendi:dicitur tamen li⸗
ber vite a digmoꝛi.ſic liber Auguſtini in quo tracta
tur tam v ciuitate vi ꝙᷓ dyaboli: vocatur tamẽ a di
gnioꝛi liber d ciuitate dei:ita liber iſte ve quo apoc.
xx.et alius liber apertus eſt liber vite.¶ Circa queʒ
vnum eſt aduertendum:q viqʒ licet diuerſi in eo di⸗
uerſimode vt pᷣdictũ eſt ſcribantur:et alij mutabili⸗
ter et alij immutabiliter:tamen in illo nec eſt diuer⸗
ſitas nec mutatio aut viciſſitudinis obumbratio.
Pro quo eſt ſciendũ:q; liber pᷣdictus quodãmom
duas habet paginas: vel ouo folia:quoꝛuʒ vnum eſt
omnino immutabile. Primũ ſe tenet ex ꝑte veiqo
nihil aliud eſt qᷓ eius eſſentia:put in illa ommia relu⸗
cent ? clare oſtendunt᷑:in hoc libꝛo ſen folio nibil de
nouo ſcribit᷑ vel vlet᷑:qꝛ ſcriptura ibi nihil aliud eſt
qꝙᷓ; reꝝ ydeg ſeu repꝛeſentatio que nõ eſt aliud ab eius
eſſentia.A¶ Alia ſe tenet ex pꝑtenoſtra q̃ pagina qtuʒ
ad fundamentũ in quo ſcriptura fundat᷑:ẽ liber aĩe.
quo Eʒech.ij. Ecce manꝰ miſſa ad me in qᷓ erat in
uolutus liber ? ſcripte erãt in eo lamentationes qᷓtũ

rii.
ad penitentes:et carmen qtũ ad beatos in qͥb ſemꝑ
eſt carmen laudis:⁊veqtum ad damnatos. Bola
vo pagella que in animab ſcribit᷑ penitentiũ ſeu ꝑe⸗
grinantium ⁊ viatoꝝ eſt mutabilis:quia ipſi de gra⸗
tia in peccatum ⁊ econuerſo frequentermutant᷑ qꝛli
cet om̃is ſcriptura gratiarum et virtutum que in ani
mabus ſcribunt᷑ iuſtorũ exemplata ſit ab exemplari
dinino quod eſt immutabile:tamen ſicut videmꝰ in
libꝛis materialihus:q exemplari non mutato:exem
platũ vleri et mutan poteſt:ita in ꝓpoſito libꝛi iſti
de quibus 2anielis.vij. Judicium ſedit ⁊ libri aper
ti ſunt/quibo aptis inuentum eſt ꝙ exemplari libꝛo:
qui in veo eſt nõ mutato exemplatus liber in amima⸗
bus mutatus eſt ce virtutibo ad vicia.
BGed cũ liber ille exemplar.ideſt veiſcientia ſit tã

Arꝰ.iiij.

inuariabilis immutabilis ꝙ a nullo mutan poſſit x.

videtur ſequi:ꝙ quicquid ſit de neceſſitate euenier.
ponamus g ꝙ ſcit aliquem damnandũ eſſe:ille e ne
ceſſitate damna bitur:quia ſcientia vei mutari non
poteſt:et ſic videtur ꝙ damnatio nis cauſa ſciẽtie vei
potius qvoluntati peccatoꝛis attribui vebeat:ſic.n.
arguũt ipſi dicentes quare ieiunabimus vel alia ope
ra penitentie faciemus cum omnia euenient ſiẽ eus
ſcit: vult illa eſſe ventura:fruſtra inquit conamur:
quia ſi veus ſcit etvult ꝙ bene faciamus ⁊ ſaluemur:
ſaluabimur et econuerſo. Ticet iſtis obiectionibus
wctoꝛes theologie hactenus ſubtiliter et veraciter
reſpondiſſe inueniantur:qꝛ tamen laici ⁊ parum lite
rati iſta cõmuniter obijciunt:qui ſubtiles nõ intelli

gunt nec appꝛobant reſponſiones melius eis rudibꝰ
et ſenſibilibus ſatiffit exemplis.¶ Querendũ eſt er-⸗

go ab illis quare tantũ laboꝛant circa diuitias acqͥ⸗
rendas vel circa ſeculi honoꝛes ⁊ ſciẽtias lucratiuas
⁊ carnis delicias ⁊ circa equos ⁊ alia neceſſaria eligẽ
da vel emẽda vel circa vitã ꝓlongandaʒ p medicine
et medicoꝝ artẽ: ꝑ dicta.n.pꝛia ĩ his oĩbo fruſtra la⸗
boꝛãt:et in vanũ conant᷑ qꝛ eeꝰ ab et᷑no ſciuit:ſi bn
erũt eẽ diuites vel nõ ſi magnũ honorẽ ſeculi vel vli
cias carmnis vłſciaʒ magnã vel equũ vel alia neceſſa⸗
ria ⁊ longeuitatẽ eſſent habituni vel non. ¶ Si ergo
ſciuit iſta eſſe futura eis:q̃re tãtũ circa illa ſollicitãt᷑
que d neceſſitate eis euenient. Si vo his ↄria ſciuit
eis eueniẽt:qͥeſcãt q̊ ⁊ wꝛmiãt ⁊ nõ cogitãt:qnuõ dini
tias vel honoꝛes ↄſeq̃nt᷑ nec comedãt ant medicinaʒ
adhibeãt coꝛpꝑi vt diutiꝰ viuãt:qꝛ ſi veus ſciuit illos

diuvicturos ſine cibo diuviuẽt ⁊ ſi Sriũ ſciuit ſi ſaniſ

ſima ⁊ velicatiſſima comedãt nõ viuẽt nec dicãt pue⸗
ro ꝙ equum ad equitanduʒ paret:qꝛ ſi ſciuit eos eqͥ⸗
taturos v neceſſitate equitabunt. Ceſarius ſcribit
ꝙ per iſtũ modũ rñderũt qͥdã medici cuidã egroto qᷣ
artẽ illoꝝ talibo expugnabat vbis.ſi inqunt ceus ſci
uit te in iſta infirmitate moꝛituꝝ: nccitate moꝛie/
ris:q̃re q̊ a nobis qͥsſanꝰↄtẽnere ſolebas:infirmꝰ cõ
ſilia petis:qͥꝝ ↄſilia ⁊ adiutoꝛia vacua eſſe affirmare
ſolebas. ʒ3 dicẽt ꝙ ſiẽ laboꝛãt ⁊ ſollicitant᷑ p ſu⸗
ſtentatiõe ſua et ſuoꝝ:⁊ ꝙ deꝰ vult g2 h faciãt qntum
cũq; h ſciat ⁊ ab et᷑no ſciuerit:qꝛ cñ h̊ ꝙ ſciuit talẽ fi/
nem vel effectũ eſſe venturũ:ſciuit etiã mnedia ꝑ q̃ eẽt
venturus:vel ꝑ que ab illo fine deficẽt.et ꝑ qᷓ media
talẽ terminũ attingeret vel nõ attingeret: illa auteʒ
media fateri volũt eſſe laboꝛes ⁊ ſollicitudines.ſq ⁊
opꝑa:q̃ ſue ꝓprie vrelinquũt᷑ volũtati ad faciendũ et
attingendu finẽ illũ vł ad nõ faciendũ ⁊ nõ attingẽ
duũ. Gi iſta aceſſerit circa vicrũ ⁊ veſtitũ coꝛꝑis ꝙ vi⸗
delicʒ cũ ſcia ⁊ volũtate ci ſtet:q ipᷣi cooꝑpent᷑p coꝛ/
ꝓali ſuſtẽtatõne ⁊ tꝑali vita ⁊ ſcia vei qntũcũq; ſit
imuta bił:nõ ſufficit ad h ꝙ iſta acqrãt ſine illoꝝ co/
oꝑatione ? ſollicitudine.Afoꝛtioꝛi ratiõe eos h̊ cõ⸗
gere opoꝛtebit:q veꝰ velit etiã . p opa pnĩie chani⸗
tatis laboꝛẽt ⁊ ſollicitent᷑ vt ſuſtentationeʒ acqᷣrant

Exemp.

xj.

iltter iifallibire duentt nen
inmnin,natsltan un
lice öͦinalibilter velnece ano
gierſtatcun bocq dens immutabt
lterlnäſnirchinfallibiliter vin
tecedenter ztenoreierunt adice
Gentereſef ad innitü diumepel
terefert ad rey euentum ſicut pat

er verbio Auguſti niij q ij

ſu heno nereſſtate efereo eñſ
umelta re las ſat: yteuenlent
in hre. Pota. Prjrj. ¶ Er iwp⸗
s eiſcientia no eſt malor cauſa:
litusnoad fesmalas canſandas ret⸗
tiaumane nibil aterepoteſt Hoce
ſbllipateterenplo vſclena bummn
nüigliü homineoccidereretocclſo
Nuchinfallibülteriſaſat idis eti
tamalaeſſeinmundoebecinmun
inteligens:ſtor ania ͤerihhe⸗
ciſorimala olütas Dicin Poſit
homicihii cons denlisſisfierine
ſyocciſons olunt s gneritz
nialttrabetemo giäitonniama
ſauarn lllop eſt cauſa:ß
nauguſt.librori.
mukinſttumogtnanoͤc

nnntſcdins aeſenti⸗ ſuano co⸗

ſtan Nleia: umnlir
unt nl uhnle noͤiſtii⸗
nſonto nelit gy ui
is uci
nplu. (ADnaengieſte,⸗
nruntcitndinttita,
mders ſcietias ncratinis
gudsr alunteeſana eige
ti glongmanzt neciane
n Peigibis iffuſtn,
geidvabethoſeint ſi hn
nagnu honore ienli e lt
byelegun elali, aſi⸗
abitun eloy. (Gigo⸗
etiti anca lla ſolliarat
nt. Ol vo hib nun ſeinit
iitam cogitätqu dim
cconmelzͤt ant mecicing,
nite ſidns ſautt llos
initrſini ſanitſiſani
ztno viuitnec dicutpn⸗
Bparenqeſiſcinit ese⸗

itabunt. Ceiarinsſenbit en

d metia clicuͤh otni
batdbis ihgir alrſi
noritup: e dr ole
tänereſolelasin d
tos thcls ufi ant
ebwnitr llaimne ſu⸗
ſtobhunititn /,
vlobad lee
eñAll tal⸗
Cauginybi,
e nfit eli
inpert: luact

tni,
nllanittiſi:

4

xiiij.

777„

Liber X üiiij.

eternam:et vitam gloꝛioſam:etꝙ tanto velit ꝙ effi⸗
cacius circa illã oꝑentur ille qͥ ome rationa bile vult
cus:quãto illa melioꝛ:maioꝛiſq; eſt valoꝛis. Si em̃
ſcientia vi ſola in alijs que ad coꝛpus ptinẽt nõ ſuf⸗
ficit q̊nec in his quead animã ptinent. Cũ ad hͥ na-
tus ſit homo vt ſpecialirer laboꝛet vt fineʒ; ſuum ad
quẽ oꝛdinat᷑ attingat.hec em omnia habent natura
lia eis indita:q; in dis que ad finẽ ſuũ inclinant na⸗
turalem efficacius et foꝛtius opentur ? conent᷑. Siẽ
at et in motu lapidũ cæoꝛſum: cũ em finis natura⸗

is eius quies ſit eſſe woꝛſuzs:ſemꝑ ad hoc conat᷑ vbi -

poſitus fuerit. Cum ergo hominis finis a o oꝛ⸗
inatus ſit vita beata mayime ad illaʒ adipiſcendã
conari veberet:aliter non ſolũ ↄtra ratõnẽ 7 naturã
ꝓriam: ſed ↄtra omniũ rerũ facit ↄditionẽ et natu⸗
ram. Sicut ꝙ non obſtante ꝙ dens omibo rebo certos
indidit ⁊ oꝛdinauit fines ⁊ eoꝝ pᷣſciuit fines et foꝛtu⸗
nas:ipᷣe tñ vt fines illos aſſequat᷑ motiba conat᷑ nartu
ralib. Gic non obſtante ꝙ dveus hominẽ oꝛdinauit
vel p̃ᷣdeſtinauit ad finẽ ſupꝑnaturalem: ipe tamen ad
illũ adipiſcendũ ꝗꝓprijs cooperari vebet laboꝛiln.ſi⸗
cut patet. P.xj.iiij. Quia ſᷣm beatũ Grego. in libꝛo

dyalogoꝝꝑ:et allegat᷑ in Ker ete Elg. g. i. Obtiuet .

Phẽnis regnis pᷣdeſtinatio ita eſt ab omnipotẽti eo
Dithoſir⸗ vtſad hoc electi ex laboꝛe pueniant quarũ
poſtulando mereant᷑ accipere qo eis omnipotẽs an/
te ſecla diſpoſuit dvonare ſicut plenins patebit infra.
ca.væ pꝛedeſtinatione.¶ Iſtis pꝛelibatis:reſponde⸗
tur ad argumentũ illoꝝ quo dicũt veus hoc ſcit in⸗
fallibiliter:q̊ͥ infallibiter euenit:negat᷑ cõſequentia:
qꝛ oppoſitũ ↄſequentis ſtat cum antecedente:q; h q

alidd nõ infallibiliter vel neceſſario ſ̊ ↄtingent eue⸗
niet:ſtat cum hoc ꝙ vus immutabiliter et infallibi
liter illud ſciuit:qꝛ infallibiliter ⁊ immutabilit᷑i an⸗/
tecedente ⁊ ↄnte nõ referunt᷑ ad ideʒ: quia in antece

dente refert᷑ ad intuitũ diuine pꝛeſentie:incõſequen
te refert᷑ ad reꝝ euentum:ſicut patet ex vccreto ſum⸗
ꝓto ex verbis
ſoꝛ. S.nõ o neceſſitatẽ.referẽdo em̃ ſciaʒ cei ad rexꝝ euẽ

tum:ita res illas ſcit: vt euenient ſ̊ eueniunt ↄtingẽ

ter ò̊nc. Mota. P.xj. xj. ¶ Ex qᷣb patet ꝙ immutabi
lis dei ſcientia nõ eſt maloꝝ cauſa:qꝛ hec immutabi
litas nõ ad res malas cauſandas retert᷑: ſ ad vei no⸗
ticiam:quẽ nihil latere poteſt. ſpoc etiã in apto ⁊ ſen

ſibili patet exemplo v ſciẽtia humana:homo vidẽs

vnũ aliũ hominẽ occidere:et occiſoꝛẽ ad ſuſpendiuʒ
Duci:infallibiliteriſta ſcit.vidẽs etiam ⁊ ſciens mul

ta mala eſſe in mundo:⁊ hec immutabiliter vera eſſe

intelligens:iſto ꝝ cauſa nõ eſt:ß homicidij cã fuit oc/
ciſoꝛis mala volũtas.Sic in ꝓoſito:ſicut ille videt
homicidiũ coꝛã oculis ſuis fieri:nec tñillius eſt cau⸗
ſa:ß occiſoꝛis voluntas ⁊ ꝑuerſitas:ita deus pꝛeſen⸗

tialiter ab eterno vidit omnia mala q fuerũt ſuntvł

erunt:nec tamen illoꝝ eſt cauſa:̊ maloꝝ hoĩm puer
ſa voluntas. Vnñ augu ſt. libro.iij.libero arbitrio.
Bicut inqͥt tu moꝛa tua:nõ cogis facta eſſe qᷓ pꝛeteri
erunt:ſic veus pꝛeſentia ſua nõ cogit facienda eſſe ꝗᷓ
futura ſunt. ¶ Di obijciat᷑ ꝙ aliter ſit eſcientia dei
atq; aliter e humana:reſpõdetur ꝙ in aliquo eſt ali
ter in aliquo idem. In hoc enim aliter eſt:qꝛ ſcia ſua
.appꝛobatiua:q̃ dĩxit⁊ facta ſunt eſt omniũ bonoꝝ
cauſa:q̃ noſtra ſcia cauſare nõ põt. In hoc vo idem
eſt ꝙ ſicut volũtas vel ſca humana bene oꝛdinata li
cet mala culpevideat:nõ tamẽ eiplacet:qꝛ vellet om
nes hoĩes bonos eſſe:nec culpã in eis cauſat:malum

tñ pene boni iudices ⁊ ſciunt et volunt cauſant: qa

nõ placet eis nec cauſant ꝙ vnꝰaliũ occidat licʒ h vi⸗
deant. Sed placet eis ⁊ cauſant:q; occiſoꝛ ſuſpenda⸗
tur. Sic e ſcientia ⁊ voluntate diuina q̃ vultoẽs ho
mines ſaluos fieri incᷓtum hoĩes ſunt et vult eos dã

uguſti. xxiij.q.uũij ¶Mabuchodono⸗

Locutio

nari inq̃tum peccatoꝛes.ſcit ꝙ malũ faciũt culpe ct
nõ placet ei: necillud in eis cauſat. ſeit ꝙ damnst et
puniunt᷑ ?⁊ placet ei⁊ cauſat illud.¶ Patet alia
eſt cã furti vel homicidij alia ſuſpẽdij:qꝛ pꝛimũ cau⸗
ſat fur:ſcom iudex.nec in hoc in ceo diceda eſt diuer⸗
ſa voluntas:qꝛ tota diuerſitas rerũ reſpicit euentuz
Mõ obſtante q vi ſcientia:ſi vis in libꝛo vite ſcribi:
ſume tibi librũ grandẽ et ſcribe:Eſa. viij. ideſt foꝛti⸗
ter et diligenter age:vt ibi ſcribaris et ſalueris:quia

nõ intrabit in illam aliquod comq̃natũ ⁊ faciẽs ab⸗

ominationẽ ⁊ mendaciuʒ:niſi qͥ ſeriptiſunt in libꝛo
vite nTei
Mnanta aũt ſit huius ſcripture tã in vita qᷓ;imoꝛ
te vtilitas in ꝑte exẽplis oñdit᷑⁊ auẽtiba. Exyẽplis
hoc oñditur ꝑ rotulos magiſtroꝝ vniuerſitatũ in qͥ
bus ſcolaniũ noĩa ſcribũt᷑:ob quã ſcripturã in mult?
fendunt
faciũt alij quoꝝ noĩa inſerta nõ ſunt. Sic ſpecialiter
quoꝝ nomina ſunt in libro vite a æo z ab angelis in
vita a multis tentationibo et aduerſitatibo ſpnalibꝰ
cuſtodiunt᷑:ſicut patet Apoc.xiij. vbi dicit᷑ ꝙ adoꝛa/
bunt beſtiã om̃s qui habitant terrã quoꝝ nomina
nõ ſunt ſcripta in libro vite agni. ¶ Gicut ᷓ tempo
re guerre tranſeuntes x terrã alicuiꝰ dñi:nitunt᷑ ali⸗
qua habere dñi illius ptectoꝛiãſ/ cripturã:ita tꝑe bel
li ſpnalis mitamur habẽ ſcripturã libꝛi vrte./ Huiꝰ
etiã vtilitas in moꝛte patet tã p pᷣdictũ exempluʒ dve
rotulo vniuerſitatis:qꝛ ſicut ad illũ honoꝛanduʒ:et
pꝛo ipo oꝛanqũ ⁊ ad terrã ⁊ eccleſiã depoꝛtãdũ:cuius
nomẽ in rotulo alicuius mgri innenit᷑ oms ↄcurrunt

magiſtri:ita œus angeli ad talẽ 7 nõ ad alios:quia

tũc qͥ nõ eſt ſcriptus in libro vitemiſſus eſtĩ ſtagnũ
ignis: Apoca.xxj. qꝙᷓꝑ ſilitudinẽ libꝛi hoſpitalarioꝛũ
ancti Jobannis:qꝛ ſicut illi quox noĩa in illoꝝ ſcri

bunt᷑ regulis vel regiſtris que ꝑ eccleſias poꝛtantur

hanc conſequuntur coꝛpoꝛalem vtilitatẽ ꝙ licet de⸗
meritis ſuis exigentibo ſuſpendant᷑:tñ coꝛpe illoꝛuʒ
ad terꝛam poꝛtantur benedictam:ita iſti ſpiritualeʒ

conſequũtur vtilitatẽ talẽ videlicet ꝙ quecũq; moꝛ

te moꝛtui fuerint in refrigenio erũt:ad terraʒ etiam
poꝛtabunt᷑ viuentiũ⁊ ſalutis eterne:qꝛ in tempꝑe illo
ſaluabit᷑ ppls tuꝰ q inuẽtꝰfnerit in Iibro vite ⁊c. Da
Niek xij. Mota quõ yps eſt liber. P. ij. xx.

Ocutionis ⁊linguaꝝ

Primo oſtenditur differentia. Secundo

eyxꝑientia. Cercio tã male locutionis:qᷓ;le

te audiennie ingratitudo. Quarto piculuʒ. Quinto
pena. Sexto remedia. Septimo bone locutionis pꝛe
mium.
Mtũ ad primñ loquunt᷑ quidã bene quidã male.
HBene loqtur quis trib:æ cæo. æ ſeipſo. pꝛoxi⸗
mo. ¶Be tro tria: ꝗpter tria cõmoda. Pꝛimo ꝓyter
beneficia clementie vt diligatur.ſicut beneficiatꝰlo⸗
ituramice bñficijs ſibi factis:vt bñfactoꝛes
illos diligãt.eiſq; regratiẽt᷑. Sic dʒ pdicatoꝛ in pdi⸗
catiõe publica ⁊ qͥlibʒ bonꝰ in ſocietate puata ve wi
loqͥ bñficijs creatiõis/redẽptiõis/ꝗubernatiõis/ glo
rnificatiõis. Erẽplo paſtoꝝ qᷓñ vxpᷣ nariuitate loque
bant᷑ adinuicẽ:Zuc.ij.⁊ exeèplo illius qͥ dicit Mũe.
vij. Solutũ eſt vinculũ lingue eiꝰ loquebat᷑ recte.
Beðdo opꝑa miraculoꝑ:æ qᷣb habet᷑ caplo xæ fide:
wvcumẽta ſapĩe:vt coqſcat᷑⁊ fides recta habeat᷑⁊ ei
in oĩh obediat᷑:qꝛ ſiẽ ſcolar: dłe mgri ſui loqr wctrĩa
factis vt ples eiꝰ diligãt wctrinã:ꝓpter quã famaʒ
bonã plures ad eũ ↄfluãt. Sic bonus tã publiceq́p⸗
nate:miracula et magnalia:et wctrinã ? ſapiam xæi
Exem plo pſalmiſte dicẽtis pſal.cxviij. oquar ete
ſtunonijs tuis in conſpecta regum ⁊c. Et Pauli di⸗

xv.

⁊ vniuerſitatis gaudent puilegijs qo nõ

Ar?. y.

xvj.

Ar

A p.

centis ſapientiam loquimur inter perfectos.j.Coꝝ.

Bed qr nonnulli nec eum diligunt: vel ei ſerui⸗
re volunt:vel credere ratione beneficioꝝ:vel miracu
loꝝ:ſed potius ratione verberũ:ſicut aſinus piger et
ſeruus maliuolus. ¶¶ Tercio loquendũ eſt œ eiꝰ po⸗
tentia quomodo ei rebelles. hic tem poꝛaliter: et ali-
bi eternaliter affligit: exemplo apoſtoloꝛum qͥ loque
bant᷑ magnalia vei. Act.ij. Sed qͥs loquetur poten⸗
tias dñi:in pſal.cv.¶ SBeſeipſo loqͥ etiam debet tria
ꝓpter tria auantagia.¶ Pꝛimo qꝛ ſicut eger loquit
medico ſua infirmitate:ita pctõꝛ pꝛimo loquide⸗
bet:ſuũ pctm̃ in cõfeſſione:vt abſoluatur. dicens. lo⸗
uar in amaritudine animemee: Job. x. Mihil celã
oexemplo Job dicentis: Mon parcam oꝛlmeo lo/
quar in tribulatione æ. Job. vij. SGcoo ſicut indi
gens loqtur diuiti łe ſua pauꝑtate:ita loquẽduʒ eſt
o in oꝛatione:Exẽplo anne que ꝓ pꝛole petẽda lo⸗
quebat᷑ in coꝛde.j. Reg.j.Sic dauid ꝗpheta pꝛo fine
ſuo ſciendo.ne videlicet finem haberet malũ et im⸗
pꝛouiſum dicens: Locutus ſum in lingua mea. notu
fac mihi domine finem meũ: in pſal.xxxviij. Quanto
g̊ pauperioꝛes ſimus:⁊ in multis veficientes:et e fi⸗
ne incertioꝛes:tanto inſtantius oꝛare debemus: qͥa
cũ obſecratõnibo loquit᷑ pauꝑ:Orouer.xviij.¶ Ter
cio ſicut negociatoꝛ libenter loqtur:et audit loqͥ ve
lucro ſuo captando:et periculo ſuo vitando:ita bo⸗
nus:qͥ dicere põt illud Ecci vltimo.Pedit mibiv⸗
minus linguã mercedem meã:p quam.ſ.loq̃r de mer
cede eterna.loquens æ regno ⁊ei: Act.j.Et aures ꝑ
Vel audiam loquat᷑in me dñs:in pſal.lxxxuij.
Nel aliter loqui dvebet ve ſeipo tripliciter. ¶ Primo

o in coꝛde ꝑ ↄtritionẽ:ſicut eger de infirmitate ge
mit.ps.xl. Ego dixi dñe miſerere mei:ſana aĩam meã

qꝛ peccaui tibi. ¶ Gcdo oꝛe ↄfitendo:ſicut eger me⸗
dico infirmitatẽ oñdit.p̃s.lxv. Locutum eſt os meũ
in tribulatione mea.¶ Cercio ſatiſfactionẽ cũ gra⸗
tiarũactione acceptãdo:Exẽplo illiꝰ quo d Lu/
ce.xj.Cũ eieciſſet demoniũ locutꝰ eſt mutꝰ: ̊ heu os
habent et nõ loquent᷑:in ps.cxiij. Mon ſit iuſtus:v qͥ
dici põt illud.inj.Reg.viij. Ore locutus es:⁊ manibo
ꝓfeciſti:ſic oĩs lingua ↄfiteatur: Ro.xiiij. ¶ Ge e
ximo etiã tria loquẽda ſunt:ꝗpter tres ꝓximi vtilita
tes.¶ Peimo nanq; ſicut bonꝰreligioſus ſecrete am
monendo:vel palã accuſando:alteri loqᷣtur religio⸗
ſo velinquẽti: Ita exẽplo aſine:q̃ falſo ꝓphete loque
bat᷑: NMume.xxij. Peccatoꝛis loqmini plagas: ꝓuer.
xvj.¶ Gcðo ſicut meneſtralli loquunt᷑:⁊ recitãt co
rã militibo factapboꝝ militũ.Et eccleſia facta legit
ſanctoꝝ:ad excitandu alios ad ſilia:ita iuſti exempla
bonoꝝ ad imitandũ:ad eloquiũ veſtrũ coꝛdg eoꝛus
erigite: Judith.viij.(¶¶ Lercio ſicut mater nũc pꝛo⸗/
mittit mna filio:nũc minatur penas: ita iuſti loqnt
pꝓximo:pᷣmia beatoꝝ eis illa pꝛomittentes: et penas
maloꝝ eis minantes:Exemplo i:qͥ dicit: loqr iudi
cia mea cũ eis:tiere.iiij.¶ Malaꝝ vᷣo linguaꝝ:tria
ſunt genera:qꝛ quedã ſunt ocioſe:quedam vane:que
dam pnicioſe.¶ Ocioſe ſunt que nõ loquũtur qñ
berent: wcẽdo:increpando:pᷣdicando: æ qᷣbo in pſal.
xxxviij. Giluia bonis: Et Job.iij. Mone ſilui. non⸗
ne qeui:et venit ſuꝑ me indignatio tua dñe. Mõ ſic
Ezʒechiel ꝓpha qͥ ait: Aꝑto oꝛe meo nõ ſilui ampliꝰ
Eʒech.xxxiij. ¶ Vane ſunt:que circa inutilia occu/
pant᷑:cæ qͥb in ps.xj. viminute ſunt veritates a fili⸗
is:vana locuti ſunt vnuſqͥſq; ad ꝓximũ ſuũ.¶ Per-
nicioſe vo ſunt lingue et locutiões ſupboꝛũ:in quiba
ſt labia tumẽtia c coꝛde peſſimo ſociata: puer.xxyvj.
Er hac oriũt᷑ ſupba iuramẽta: diſꝑdat vñs vniuſa
labia woloſa:et linguã magniloquã:in ps xj. ¶ Ge⸗
cundo ſunt iracundoꝝ. Aingua eius quaſi ignis de/
uoꝛans:Eſa.xxx.Et in labijs eius quaſi ignis:ꝓuer.

Locutio

Nj. ¶ Tercio ſũt inuidoꝝ ſicut iudeoꝝ ↄtra ypᷣm di Inuidia

centiũ:pcutiamus eũ lingua Hiere.xviij.et hec ẽ ve⸗
nenoſa lingua:ve qua oꝛiunt᷑ vetractiones.venenum
aſpidũ ſub labijs eoꝝ:in ps.xxxix.¶ Quarto ẽ aua⸗
ri.qͥ ↄgregat theʒauros lingua mẽdacij: ꝓuerb xj.ex
hac verba wloſa/ ꝑiuria iuramenta oꝛiũt᷑. ꝓhibe er
go linguã tuã a malo:et labia tua ne agnan oluz:
in faßlxnerh. Auinto eſt pigroꝝꝑ qͥ ſunt ſicut ca⸗
nes muti: nõ valentes latrare: Eſa.vj. Tales in his
ac ei ꝑtinent honoꝛẽ᷑:vel ꝓꝛiaʒ ſalutẽ dicere pñt
illud Exo. iiij. Ympeditioꝛis et tardioꝛis lingue ego
ſum.t ex hac oꝛintur garꝛulationes indicia per⸗
uerſa. ¶ Gexto ẽ luxurioſoꝝ:a qua oꝛiunt᷑ yba tur⸗
pia:et ad malũ mou entia.t hec lingua eſt gladius
dyaboli:qͥ multos ſpũaliter occidit:puer.xviij. Os
ſtulti ↄtritio eiꝰ:et labia eius ruina ale.¶ Beptimo
eſt guloſoꝝ qͥ diſpgent᷑ ad manducãdũ: ſi vo nõ fue/
rint ſaturati murmurabũut q illoꝝ ẽ ſicut vꝛbs pa⸗
tens que nõ põt cohibere ſpiritũ ſuũ loquẽdo: Pꝛo⸗
uer. xxv.⁊ hoc ſi fuerint ſaturati vel inebriati. Inter
has vo duaꝝ locutionũ conditiones. Primo tanta
eſt differẽtia quãta eſt inter optimũ et peſſimũ.Se⸗
cũdo talis eſt dꝛñtia: nec prima placet ſecũdis nec
ecouerſo. ¶ Pꝛimũ patʒ p exemplũ væ coco: ce qͥ fert
ꝙ; ad eũ mipercegen e optimo bolo quem ſciuit ei
Pando:et peſſimo in vtroq; pᷣcepto:obecdhẽs:linguaʒ
pataʒ dño ſuo poꝛtauit:vq reqͥſitus: quõ vicʒillud
poſſet eſſe optimũ etpeſſimũ. Rñdit ꝙ ſicut nõ ẽ ali
qd melius bona lingua:inſignũ cuiꝰſpũſſanctꝰ in lin
guaꝑ foꝛte appe ult figura:ita nõ eſt aliquid peius
mala.qꝛ ſicut bona eſt calamꝰ ſpũſſancti:iuxta illud
ps.xliiij Lingua mea calamꝰſcribe.i.æi:ſicut ptʒ ex
pꝛeſſe ꝑ h qð dicit apls. An inqͥt expenimentũ eiqri
tis:qui in me loquit᷑ chꝛiſtus.ij. Coꝝ.nij.ita mala ẽ
calamus ſpũs maligni:qꝛ erer in excelſo locuti
ſunt:in is l. lxxij.ideſt in excelſo ſtatu qᷓtũ ad pꝛiuile
giũ:qꝙ vltra alia habent alalia in loqu endo velĩ ex/
celſo ſtatu xpᷣianitatis:otra honoꝛeʒ illius qᷓ eos ad
ſtatũ illũ exalta uit:qͥ ↄquerit᷑in pſal.cviij.dicens
locutiſt aduerſũ me lingua wloſa:et ſermonibo odij
⁊c. ¶ Gcõm vo ptʒ ꝑ exemplũ fabule:q̃ fingit᷑ ſcra
bꝛones ab apibo ad ↄuimiũ inuitati ? melle et floꝛibꝰ
coꝛã eis appoſitis:cũ murmure ? indignatiene receſ
ſerũt dicentes:illa fetida et inſolita:⁊ eis diſplicen/
tia. Apes vo alia die a ſcrabꝛonibo iuitati: et fetidis
reb in qͥb ſcra bꝛones nutriunt᷑: vlectant᷑ eis appo
ſitis ſili modo fetoꝛẽ ferrenõ valentes:ſocietatẽ illaʒ
erelinquentes fetidã:receſſerũt.ita ꝙ; neutrũ feſtuʒ
partibo placuit ambabo. Ita in ꝓpoſito: ſi illi qui aſ⸗
ſueti ſunt ad turpia vba opera:⁊ aliqñ væclinẽt ad
homines ſanctos ⁊ honeſtos:⁊ in pᷣdicatiõe publica:
vel collatione priuata verba ſancta:et pctã illoꝝ rep
henſiua eis apponant᷑:et oñdant᷑ illa indignãtes ap⸗
te ſpernũt.vel ſaltem eis nõ ſapiunt. Mec talima-
teria diutius loqui volunt:ſed ad aliam ſe vertut lo
quendi materiam:oſtendentes quoniam qui v ter⸗
ra eſt ve terra loquitur: Joh.iij. Et tales loquẽtem
pfecteabhominatiſunt:Amos.v. loquẽtes qꝗ phas
non eſt.ij. Macha. xij.¶ Gi malis nõ placẽt:loque
le bonoꝛum:ita nec placeãt verba maloꝝ bonis nec
ea patienter audiãt:ſed vel recedant moꝛe apum pꝛe
dictarũ:vel loquentes increpent:exemplo chꝛiſti: xe
quo dicicur Luce.iij. Increpans nõ ſinebat ea loqͥ:
qꝛ coꝛrumpũt bonos moꝛes:colloquia praua.Sic q̊
increparẽt: ⁊ coꝛruptoꝛes fugarẽt corꝑis:atq; fures
teſtarent᷑imoꝝ⁊ virtutũ:atq; homiĩes fugiant in⸗
Oõ vo ꝓnicioſa loquẽtes infer⸗ ernales.
nales ſint loq̃le:cognoſcit᷑ experimẽto:ipᷣius nãq; lo⸗
qle:⁊ auditꝰ expimento cognoſcit. Primo æ qua ſit
terra qui loquitur. Secundo ad quam vadit.Cer⸗

auaricia

pigricia

(uxuria.

BGula.

V.

Exemp.

vj.

Exemp.

Arꝰ. vij.
VIl.

1 o
hunſaſi 6 terraſeupt

2

ninat Ath, n Sebmerpt

ſtaretur dicen
ſoq rnortuſe tenit henten
dlancit wtem ua Biclliuir
Centid vtenabannttiſunt nuen
dactanſg dqnapeſtnocundan
narnonbbenterloqguantur velaud
loqutbona- Hecn wia ila loqun
ocillam duatperegrins vo qun
gſol. viij Aguena ſnz apu ter
ofes pa, mei libenter loguitur re
tez ſicut locytus eſt ad pfes nros:
inſecla: Lucej. (Teraumenan
Iumquiſuperwminum ſuum non
uncos:dñiq; rociet pocanoniob⸗
aneopdfoq; ſnogpplanduntrern
itzlietpenmmento chlecturatur an
etlazchins ſitqatloqturpel audite
ollqgſiatdictieſt dcane nl
fumſwumtanecſeruns chuflici,
Nalverdisſeinramentssinitarte
ig einschuſſtoczobecitretſennis
Git canes ovenanai dfabdli
Dumglios pranis oloquiszinf
ucs eing inamentis: mpr er
Untationiplatrant dyabo
lbenmerauciunt wopenvae,
eiczepploncunt wuitn ⸗
linn diremte ii nemo⸗
irtun tolnani, Qant
Mnoger unt ddn Wrmnaz ſi
Lanuunt hignobil
7hmnönmagni mi lles:ſicutp
mmänebliesrden Hanue
hrrudino vinnti aneorn
indecllid nos ſt anpuer
tonagislanari guentnzins
ilenscgrane Ditözfzcinnrin

rutl Inter viij.

ns COPpiitanh:
ginitutgzintpecloldan
nacelloſtatuajtüadpinte
toialin nloqendoptlig⸗
maboyotezlliusg eos l
oqventinphl cnin lcens
u wloſzetſemnonpoc
nolifabyleingitſn
inuitun meleet forib'
myre riucignanionerecel
t inſolitarzas diſplice⸗
bromidintatber fetici⸗
numt, Klectant as appo
noͦ olentes ocietgelllc
eſfſerüt ita nennnüfeſtt
tain Poſftorſilliuin⸗
75 nnfalizſrlnirel
ſos indtcitihehnblie
etbe ſmnnuttgi ln
igunkllain het,
nöͦſapiunt Nr Nti

Locutio

cio cuius wmini ſit. Quarto qualiter interius ſit q;
tum ad ſpiritualẽ nobilitatẽ ignobilitatẽ. Quin⸗
to ad ſpiritualem fertilitatem ⁊ ſterilitatem. Gexto
qtum ad ſobꝛietatem vel ebꝛietatem. Septimo qtũ
ad ſapientiam vel ſtulticiam. Octauo q;tum ad veri
tatem vel falſitatem. Mono etiam oſtendetur quo⸗
modo etiam per auditum qualitas cognoſci audiẽ
tis. Zecimo vnius per loquelã: alterius p audituʒ
cognoſcitur ars. Vndecimo qᷓtum ad ſanitatẽ:vłin
firmitatem. uodecimo qᷓtum ad diuitias vel paupꝑp
tatem. ¶ Primum patet:nam ſicut communiter co
noſcitur quis gallicus:quis teuthonicus ſit vel an
glicus ex loquela: ita quis ve terra ſcolaq; ſit dei vel
Dyaboli bqucte cognoſcitur. Tali enim experim
to cognitum fuit: væ qua terra ſeu patria fuit petrus
cui oicit᷑ Adath.xxvj. Galyleus es nã 7loquela tua
te ma nifeſtum facit. ¶ Gcoᷣm expteptʒ. A. xxvj.nx.
Et. ..xij.xxx.Eſt enim in hoc caſu æ nobis: ſicut de
duobo quoꝝ vnus eſt ſine ſpe redeundia terꝛa ſua bꝗ
mitus:alter vo eſt extra terꝛam ſuam peregrinus: qᷣa
ſicut pꝛimus nõ libenter loquitur: vel diligit vel au⸗
dit ꝓſpera:⁊e terra illa vel hominibo terre illius: ao
quam non habet ſpem remeãdi:ſed potius mala: cu
ius ratio eſt:quia loquendo vel audiẽdo mala ð ter
ra illa:exilium ſuum ↄſolatur:leuiuſq; illud fert ſu
ſtinet:quia ſi multa pꝛoſpere loqueretur:vel audiret
plus ⁊æ exilio ſuo triſtaretur dicendo.heu meꝙ tam
felicem terꝛe perdidi habitationem. Peregrinus
vo q repatriare intendit libenter bonum loquitur-
vel audit v terra ſua.Sicilliqui vm eritis ſuis exi
gentibo re terꝛa banniti ſunt viuentium:munc in cul
pa et cauſa ve qua poſtmodum banniti erunr in pe⸗
na:non libenter loquantur vel audiunt de terra illa
loqui bona. Mec ⁊e via illa loquunt᷑ vel inqrunt: q
ad illam ducit:peregrinus vo qui dicere poteſt nd
pſal.xxxviij.Aduena ſuʒ apud te et peregrinus ſicut
om̃es pa. mei.libenter loquitur vel audit wũ loquẽ-
teʒ:ſicut locutus eſt ad pr̃es nr̃os abꝛaã et ſem ini eiꝰ
in ſecula:Auce.j.¶ Tercium etiam exemplo patʒ ca
num qui ſuper wminum ſuum non latrant:h ſup ex⸗
traneos:dniq; voci et vocationi obediunt: et non ex
traneoꝝ:dñnoq; ſuo applaudunt:et nõ extraneo:ſicut
tali erperimento cõiecturatur:cuius ſit canis: ita
etiaʒ cuius ſit qui loqͥtur:vel audit chꝛiſti ſui vVl dya
boli:qꝛ ſicut dictũ eſt ve cane:q; nõ latrat ſup domi⸗
num ſuum:ita nec ſeruus chꝛuliei vel ſuis obloqrur
vel verbis ſen iuramentis irritat:ſed dyabolo er ſer⸗
uis eius chꝛiſtoq; obedit:et ſeruis eius eiſq; applau⸗
dit. Canes vᷣo venatici dyaboli: q ei. predam capiũt
dum alios prauis colloquijs inficiunt ſup ũ et ſer
uos eius:iuramentis:im pꝛoperijs:xtractionibo: et
irritationibo latrant. dyabolum vo erminiſtros eiꝰ
libenter audiunt:æ operibo eius libenter loquunt᷑:
eiſq; applaudunt.væ quiba nemo quod bonum eſt lo⸗
quitur: Ooieremie.viij.¶ Quartũ inſuꝑ exemplo pa
tet tam volucrũ ꝙ; canum:naʒ ſicut aues nobiles mi
nus garꝛiunt ꝙᷓ ignobiles:ſicut patet de falconibus
⁊ hmõi.magniq; minus ꝙᷓ parmi clamant Canes eti
am q nobiles vocant᷑ ſicut lepoꝛarij: q maioꝛis ſunt
foꝛtitudinis ⁊ virtutis:minus latrant q rurales vel
biles: De quibo Geneca in ꝓuerb. Canibus inqͥt
imbecillibp mos eſt:quantoplus væfecerint viribo tã
tomagis latratibo indulgere:duodecim etiaʒ magni
lucij:minoꝛẽ ſtrepituʒ faciunt in ſtagno ꝙᷓ duerane.
ille nãq; rane clamant ſed lucij tacent. Sic miſeri ſp
murmurãt vel turpia et œtractabilia loquunt᷑: vbi
bhonus loquitur verbum tꝑe ſuo: Prouerbioꝝ. xxv.
Wmntum etiam patet ꝑ exemplũ vinearũ alia⸗
rũ arboꝛum:qꝛ ſicut in illis folioꝝ ariditastet nimis
tempeſtiua væcoloꝛatio quea fulgoꝛib et ventis vꝛẽ

4wH.

tibo oꝛiri ſolet:ſignũ eſt ſterilitatis anno illo in vine
is:et arboꝛibus ⁊ etiam frugib quibuſcunq;:vbi vo
folia que ad fructuuʒ a frigoꝛe et eſtu oidinantur cu
ſtodiam:ſunt viridia et bene oꝛdinata:ſignũ eſt fer⸗
tilitatis. Sic vbi verba ſunt inoꝛdinata ꝗ fulgure tẽ
tationis dyabolice percuſſa:ſignũ eſt ꝙnõ ẽ ibi fru⸗
ctus virtutuʒ nec fructus ille benedictus: æ quo ad
Mariam væi matrem dicit᷑: benedictus fructus ven⸗
tris tui. Ged ſtenilitas qe fraudes labia eoꝝꝑ loquun
tur: Prouer.xxiiij. vbi vo verba ſunt bene oꝛdinata:
ſignu eſt ꝙ talis eſt tanꝙᷓ lignũ quod plantatũ ẽſecꝰ
curſus aquaꝝ:qð fructũ ſuũ dabit in tẽpe ſuo. Et
ꝙ hmoõi fructus ſignũ addit dicẽs:foliuʒ eius nõ de⸗
uet ⁊c. lingua ſic loquente dicitur puerb.xv. Lin
gua placabilis lignum vite:qꝛ lingua eius loquet iu
diciu:in pſal.xxxv. Que quidẽ loquela ipᷣm ſignat eẽ
lignum vite qð fructum ſuum ſicut nec oñdit:ita nec
pꝛoducit mortẽ: quo Job. xxvj. wonec ſupeſt alitꝰ
in me non loquentur labia mea iniquitatem. ¶ Ge⸗
xtum etiam eremplo oſtendit᷑ fluuioꝝ:magnus nãq;
fluuij ſonitus:ſignũ eſt eius inundatõms:ſicmagn⸗
ſonitus inutiliũ ? turpium verboꝝ:vel eſt ſignũ me⸗
briationis potus materialis vel peccati: vbi nanq;
talis eſt ebrietas ibi verboſitas inhoneſta: qð patet
in taberna:vbi vecimũ verboꝛum nõ eſt vtile nec ho
neſtum. Et ſicut vbi frequens eſtaquarũ inundatio
inutiliter ſeminatur illa terra:qꝛ ſemen ibi ſubmer⸗
git:er non creſcit:ita nec ſemen verbi dei vbi freq̃ns
inundatio tabermne et ebꝛetatis. Tales nanq; vel ſe⸗
men verbi cei non ſuſcipiũt:ſed potius in taberne eſ
ſe eligunt duũ illud ſuſcipe vœberent: vel ſi ſi uſcipiant
ab ebꝛietatibo et voluptatibo:ſuffo cant vbum ⁊ cito
illud obliuioni tradunt. Cu ſtulto ergo ne multum
loquaris:Ecci.xxij.Et in guribo inſipientium ne lo
quaris:Prouerb.xxiij.¶Geptimuʒ quotidiano ptʒ
experimento quo videmꝰ ꝙ ſapientes minꝰloquunt᷑:
immo etiã ſi ſapiẽtes nõ ſint:et parũ loquant᷑:ſapiẽ-
tes eſtimantur:quã qͥdẽ eſtimationem loquẽdo mu⸗
tant. Sicut ſcolaris ille pariſiꝰ de qͥ fert a ſocijs ſu
is ſciolus reputabat᷑:qꝛ ſemꝓ ſiluit.Cũ vo poſtea in
ſcolis male reſpondiſſet:vnus de ſocijs ab alio poſt-
modum:qͥ pñs tunc nõ erat interꝛogatus:quõ reſpõ
diſſet.dixit:ipᷣe ꝑdidit pulcrũſſi ilentiuʒ. Alius vo ſili
modo requiſitus dixit optune vterminauit que⸗
ſtionẽ dubiam:melius q omes ve vniuerſitate vłſo⸗
cietate feciſſet:quõ inquit alius põt hoceſſe: qͥa to⸗
tum ↄtrariũ audiui ꝙ vic; male reſpondit:cui alius
noſti qð dubiũ fuit ve eius literatura:et plures opi⸗
nionem habebant ꝗ erat bene literatus:alij ꝙ non:
iſta queſtionẽ ſen opinionẽ dubiã:clariſſime tmi⸗
nat:oſtendens ꝙ parũ vel nihil ſcit:hnic illud ↄmu
ne ꝓuerbiũ dici borni gl tacuiſſes phus fuiſſes: F
loquendo oꝓhm ſe nõ eſſe ondit. Et reuera frequẽter
accidit: tales minns ſilere poſſunt qᷓ ſapientes. ñ
Valerius maximus li.vij.refert q cuʒ Golon alijs
loquentibo taceret interrogatus: vtruũ ꝗpter verboꝝ
inopiam:aut qꝛ ſtultus eẽt taceret:rũdit:nemo ſtul⸗
tus tacere poteſt. Ydeo dicit Amhꝛo.ðᷣ offi. lij.ꝙ ta
cere noſce eſt difficilius q loqͥ. Si q̊ vidiſti homineʒ
velocẽ ad loquendũ ſtulticia magis ſpanda eſt:qᷓ er
coꝛrectio: Pꝛouer.xix. ¶ Octanũ p exemplũ oſten⸗
dit᷑ pᷣdicamentoꝝ areſtotel: inter que ſicut relatõ mi
nꝰhʒ æ entitate.ita relatoꝛes freq̃nt minꝰhñt te ve⸗
ritate:qꝛ nõ ẽ veritas in oꝛe ipoꝝ in ps.v.qꝛ wcuer̃t
linguã ſuã loq mendaciũ: iere.ix. ¶ Monũ p exem
plũ ondit H libent᷑ audit loq de re dilecta
dicens illud Cañ.ij. En dilectꝰmeꝰ loqt mihi. BRiẽ
libens:œ aliqua re auditus ſignũ eſt interius ẽ q⸗
litas dilectionis:ita libens maloꝛum auditus:ſignũ
eſt ꝙ mala diligit: ⁊ aliqua mali qualitas intcriꝰ la⸗

xiij⸗

xuij.

Locutio

teat:per quam ſimile diligit. Ey qua etiam tanqꝙ; ey
fonte riuulus oꝛitur male loquele:cũ v coꝛdis abũ⸗

dantia os loquat᷑.vbi os libentius ⁊ ſepiꝰ loquitur

tam malum ꝙ; bonum aures tale audiunt: ⁊ coꝛ ci-
tius credit.ſicut patet.O.vj.xxxv.oſtendit᷑ ꝙ cor plꝰ
mala abũdat qualitate:qꝙᷓ; bona ⁊ ſpecialiter: vbima
luʒ loquũtur audiunt:vel credunt bonis in bono
ꝑſeuerantib.quia ꝙ c bonis væficientibus multa:⁊
admiratiue loquantur ex ranitate que admirationẽ
inducit contingere poteſt:quia ſicut plus loqueren⸗
tur:⁊ admirarent᷑ ſpiſſis tenebꝛis in meridie:qᷓ cir
ca mediam noctem:ita cæ vno facto tenebꝛoſo:in il⸗
loqui ſemꝑ fuit clarus:vel qui inter claros ſemꝑ vi⸗
xit:qᷓ; e multis factis malis illius:qͥ ſemper fuit ma
lus:vel inter malos ↄuerſabatur. aũt æ illis qͥ in
le boni ſunt:et inter bonosviuunt mala loquant᷑:po
tioꝛem neſcio cauſam: niſi ſacci illoꝛuʒ plenitudine⸗
quo ſicut nec e vaſe pleno poteſt aliud exire vł ex
trabhi:ꝙᷓ quod ibi poſitum fuit.Et ſic ſicut cognoſci⸗
tur ꝙ quis diſpoſitionem habet infirmitatis interi
us:ex hoc ꝙ dulcia que ſumit dicit eſſe amara:e econ
uerſo. Ita ſpũaliter plenus malo:et infirmus oſten
ditur ex hoc ꝙ malos vel malꝗ ↄmendat ⁊ bona diẽ:
et ecõuerſo.v quo Ecẽi.xj. Hona in mala ↄuertẽs
inſidiatur:⁊ in electis ſuis ponit maculã. Ex iſtis
cognoſcere poteſt qͥs uann vel qualem habeat inte⸗
rius diſpoſitionem:vel qualem colat vel diligat veũñ
quia vid eant omnes v qua re plus cogitant:loquũ⸗
tur:et libentius audiũt:ardentiuſq; diligunt. et illiꝰ
rei qualitatem.et ſiłitudinẽ habent in anima: ſicut
patet..xx.ij. IJlamq; rẽꝓ xæo colunt. Caueant ꝗ
guloſi qui quaſi ſemꝑ loquunt᷑ cibo vel potu:qrũ
ideo venter veus eſt. Et luxurioſi qui libẽter loquũ
tur ve immundicia. Et auari qͥ libẽtius loquunt᷑ xe
lucro pluſq; illud q eũ: quẽ ꝓpter illud negant dili⸗
gunt qui eiiam luxunioſis et malis fauent ⁊ caſtos ꝓ
ſequuntur: vel eis obloquunt᷑:et ſic xe alijs vicijs vł

virtutid.Contra quos nota auctoꝛitatem Senece

D. vj. xv.Et hieronymi ibidem.xvij. Becimum ꝑ
eyemplum patet omniũ artificũ.q ſicut e illa arte li
benter loquunt᷑:et audiunt in qua ꝓficere intendũt:
vel quas ſciunt ⁊ diligũt:ita in arte anime ⁊e q̃ dem
eſt. ..xij.xxx.dicat ̊ artifer anime:laudationẽ wvmi
ni loquet᷑ os meũ:in pſal.clxiiij. ¶ Elndecimũ patʒ ꝑ
exemplũ v vrina:pulſu:anhelitu:⁊ coloꝛe ramoꝛum
arboꝝ. Muig ſicut vrina et pulſus interioꝛem indi/
cant ſanitatẽ vel infirmitatem: ita moꝛs et vita ĩma
nu lingue: Prouer.xviij. ¶ Bicut etiaʒ anhelitus fe
tiqus ſignum eſt interioꝛis indiſpoſitionis.Et coloꝛ
homimis exterioꝛis:interioꝛis hominis ĩdicat diſpo
ſitionem. Et rami et folia arboꝛis oſtendunt ↄditõ/
nem:quia ſi tempoꝛe quo virentia eſſe veberent:ſint
arentia ſignum eſt interioꝛis ariditatis:ſi virentia ſi
gnum eſt interioꝛis vite et ſanitatis.Gic verba inte
rioꝛis ſignum ſunt vuotionis:vel ariditatis interio
ris ſanitatis vel infirmitatis:quia lingua ſapientuʒ
ſanitas: Oꝛouer. xij. VUnde Caſſiodoꝛus. vis ſcire q̃⸗
le coꝛ frater tuus habeat: attende bene libenter fre
quenter loquitur: q; ex abundantia coꝛdis os loqui
tur ⁊c. Dicut olla lene oſtendit.quid ſit in fun⸗
doret ſiccondemnabit teos tuũ: Job.xv.· Duode⸗
cumũ p exemplum patet ve grangia:quia ſicur venti
plus abundat in grangia vacua qplena:hoc em̃ wcz
tam expimentũ ꝙ pꝛouerbium: quo dicitur grainge
voyge venteuſe. Ita ventus verboꝛuʒ in illo qui eſt
vacuus:et pauꝑ:et ab omninus virtutibo œnudatꝰ:
q; vbi verba plurima:ibi frequenter egeſtas: Mꝛon.
riiij. Et in multiloquio nõ werit pctm̃: puer.x. Mo⸗
lite i multũ loqui: ſicut ethnicifaciũt: Mathei. vj.
Qui male locuti ſunt ve o:in pſal.lxxvij.

A „p.

Ad quoꝛum ingratuudinis oſtenſionem cum au Arꝰ. iij.

ditoruʒ ſuoꝝ ingratitudine:non ſufficiunt exempla

xvi.

oſtenſa. Sv. vj.xxxiij. t. C.xij xij Et. .ij.xxv. In qͥ

bus ingratitudo oſtendit᷑ auditoꝝ.æt. Jj.xij.viij.et
vx.vbiingratitudo onñdit᷑.ſ.loquentiuʒ. Sed etiam
aues celiin teſtimonium adducende ſunt ↄtra eos qᷓ
linguas quas a veo0 acceperunt: nunqꝙᷓ ↄtra veum la
xant:ſed quantũ natura eis vdit veum cuʒ illis lau⸗
dant:quaꝝ tamen linguis nõ tantam contulit virtu
tem:quantã linguis ↄtulit humanis.¶Bed dicent
ꝙꝙ üle aues nec veũ tantũ honoꝛant cũ linguis ſuis:
quantũ ipſi qñq; faciũt.Quibus reſpondetur ꝙ; ma
gnũ videtur concedere incõueniens: quia ſicut otra
naturam eſt ꝙ eodem fonte emanet aqua dulcis⸗
amara:ita otra rationem eſt ꝙ veeodem oꝛe eipꝛo⸗
cedat laudatio inhonoꝛatio:oꝛatio ꝓ ſalute ꝓpria:
et iactatio d peccatis ſuis ↄtra ſalutem ꝓpꝛiam pꝛo
yrimi infoꝛmatio ⁊ xetractio.Et ꝙ de calamo ſuo. ſcʒ
calamum faciat ſpiritus maligni:ꝙ veoꝛe vei os faci
at dyaboli.Os quippe inſti os vei dicitur per quod
ceus loqᷣtur.qꝛ dñs locutus eſt in ſancto ſus:in pſal.
lix.An experimentũ queritis eius qͥ in me loqͥt zſe⸗
ij.Coꝝ.xiij.Et veritas in euangelio: Mon vos eſtis
q loquimini 7c. Math.x. Os dñi locutum eſt:Eſa.j.
7. lviij.Et ſi ſepꝑaueris pcioſum a vili:quaſi os meum
eris:Hiere.xv.Sic os peccatoꝛis os eſt dyaboli: vñ
ps.cviij.Os peccatoꝛis os voloſi:ideſt dyaboli ſuꝑ
me aꝑtuʒ eſt:ꝙ poſtremo ⁊v lingua que clauis celi in
tantum facta eſt: celũ pꝛo eis ⁊ alijs ipᷣa aꝑire poſ⸗
ſunt:ſi voluerint clauem ꝓꝙ ſe et alijs quos tentãt: vl
qui eorum libenter audiũt iuramenta:vel vetractio
nes faciant inferni:et chriſti euacuẽt redemptioneʒ
ipᷣam ingrati exiſtentes: quo ↄqueritur dicens:
Ego redemi eos:et ipſi locuti ſunt ↄtra me menda⸗/
cia:Oſee.vij.talis lingua eſt taʒ ſibi ꝙᷓ alijs valde pe
riculoſa.
Pꝛimo qꝛ qàͥ in oꝛe ſuo diſcretionis nõ apponit cu⸗
ſtodiã:eſt ſicut ciuitas abſq; muro:cui immiet peri-
culũ tꝑe guerre:ſic ille q ꝓuer.xxv. Sicut vꝛbs pa
tens ⁊ abſq; muroꝝ ambitu. SOta vir qui in loquẽdo
nõ põt cohihere ſpiritum ſuũ.¶ Gco qꝛ eſt ſic equꝰ
ſine freno: Mauis ſine gubernaculo: wmus ſineo⸗
ſtio: Molendinũ ſine excluſa.ꝛo quo eſt ſcienduʒ
ſicut excluſa omnino a molendino amota molẽdinuũ
inutile efficitur:quia tota aq̃ effundit᷑:ita vbi nulla
eſtoꝛis cuſtodia:om̃ia verba effundunt᷑ ad ſuũ ⁊ alio
rum malũ:qꝛ qͥ dimittit aquã: caput eſt iurgioꝛum:
Prouer.xvij.Quando vo excluſa ſʒ apponi᷑ nocet:
qñ vꝓoꝓ tpe aoRonlzet tempoꝛe amouet᷑:aqua mo
lendino pꝛodeſt:⁊ excluia debite ſuũ complet officiũ.
Et ideo aque ſubmittit᷑: vt aquã qñ currerenon dʒ
retineat:et tẽpore qͥ eiꝰ curſus valere põt amoueat᷑:

tio:ſi ſemꝑ ſileat nocet. Opoꝛtet ̊ ꝙ tempus captet
loquendi:et tempꝰtacendi:⁊ ꝙ vtrunq; tepus ſunm
aptum habeat,.quia tempus tacendi:et tempus lo⸗
quendi: Eccẽs.iij.Sed notandum ꝙ ſicut aqua din
retenta ⁊ obturata:et poſtmodum vimiſſa:vehemẽ
tius et impetuoſius currit intantum ꝙ quandoq; ri
pas ſuas:vel frangit vel exit:et terre circũiacenti no
cet ⁊ bladis.itaq; illiqñq; qui diu ſilent:vel patient᷑:
vt videtur:iram viſſimulant:quando loqui vel ira⸗
ſci incipiũt:nimis loquũtur:et impetuoſe iraſcunt᷑
ſicut ignis in ſpinis:et aqua ve rupi ꝑ toꝛrentem cur
rens:⁊ om̃es incircuitu moleſtant ⁊ turbant:omneʒ
talẽ ammonet ſcriptura:Ecc xxv. dicẽs: Nõ æs aqᷓ
tue exituʒ:qpð quomõ ſpũaliter intelligi ebeat acci⸗
pe Jaco. j. Tadus inquit ad loquendum: ettardꝰ
ad iram. ¶ Cercio quia eſt ſicut nauis non bene cõ⸗
ſolidata:nec pice limita:in q̃ foꝛamia dimittũt᷑ aꝑta

et currere ꝑmittat. Sic de oꝛis cuſtodia ⁊ ſilẽ/
1

„.

liin coꝛdihpaudlentiüi ais nn
nin ſenintp npoſtr niyne
hus cgitatoniv lloert⸗
quntopononts. (Ge olenn
lum maſi oginnla ſed h ſolat
tun ninicieliinnnsi
gid tetbis ulg etiuramnentis nin
fiamarimeadtalia dicendanitun

„at velennegim febulas volun

P plocere es de Nli bis guiolik

iiij

xvij.

xviij.

iiij.

rp

ſranit toti auiuii nobiliüann
llopq ſogetateturbauit. Gicll
hns keuitv vel turpitopſonistall
ouit bonos ?honeſtos turbant
lant. Ergo netemeredloqns:
tbiroliio proſtenſum eſtnocet
Oſſcnibit Gerardus in tinerano
untam famlantat habult ci ma
cos vicerer alloq potuit. tiens
1o Accbatlludagnouit ricthat.n
lngou nenriens gnaſtſalientezcte
nuüſtillentelid wectch cül⸗
Pisloctur Zab ii.
Tnr vnfnümmnenhene

ſuurtin lcemetenporalemſ.

lem votniliceeg⸗ enaa
niaunmneſrnnininfne⸗
moxte ſenſibilis combuſtionna.
turiniqvano efugiet Bapie 4
nanpatet opyſtoni gna fank ⸗
iann gem
ulorligeſanno erat
Aurinfimnglinenan edebl
Un D W

fnen Eigd
ttumelen dandſto ſ
rkAruumi
lnanbſiſen

no Elinn echlib in
ſoc ralſo egie oh,
noſettaliotnstentit ff
Aütiumanentapel detragin
ODriſtiengcnet tedenptiong
tes: e gno danenimr diens.
ilochtiſunt Kr nenente,

gucſttuſbicy lis eitehe

ſonicntons oͦtponka⸗
ahſcymunmaliinnirhen⸗
1 ouen ry. Glut ebo a
itn. Nu iymuinſoqice
ſun avoreltſiceq
lbemmaculo: wmmns ſineo⸗
gſa. Proqnoeſtſcienduzg
lendinoamota molecinn
gqeffundikita vbi nul
baefhundunfad ſun ali⸗
cnä: caputeſt iungoumn
exclnſaſapponkknoge
tenporeamonekaquane
1dblteſi conplctofiail
taqui giumneon,
curius olerepotannoen;:
gie rousaſt Mur ili⸗
Munt hnnmn inn
lrg mmnizd in .
oflnil clnle ii.
mſung ſarilt n
ocm nmnſſeti
tuntunyen ⸗ .
kettenecheiieen nr
inillen Lelpenie .

n

Exemp.

Exemp.

Arꝰ. v.

WxI.

Etemp.

Exemp.

Locutio

per que aque intrant: et nauigantes ſubmergir: ſic
ſenſus coꝛpoꝛis ⁊ ſpecialiter os habet nimis aptũ:
dicere poteſt illud:ps.lxviij Intrauerũt aque vſq;
ad aĩam meã:p os ſuũ vel alios ſenſus:ipᷣam ſubmer
gentẽ Et nũc ſcio os lubꝛicũ opatur ruinas: Pꝛe
uerb. xxvj. Et ꝙ eſt odibilis qͥ pꝛocax eſt ad loquen⸗
dum: Ecci xx. Et ꝙ qui inconſideratus eſt ad oquẽ
dum:ſentiet mala: ꝛouer. xiij. Mota. G. vj. p totuʒ
Qui q̊ cuſtodit os ſuum:cuſtodit aiam ſuam: ꝓuer.
Eiij. ¶ Et non ſolum p os vel alios ſenſus ꝗ ertos in
trat aqua peccati ad fubmerſio nẽgpᷣriam:ſed etiam
foꝛamina illa exit fetoꝛ ada lioꝝ infectionẽ: et ſpi⸗
ritualem occiſionem:qꝛ dũ ad modũ tũbarum q coꝛ
poꝛa recipiũt fetentia:⁊e qͥ nõ bene clauſis exit fe⸗
toꝛ aerem ⁊ circũſtantes vel ↄmoꝛantes inficiens: et
alioꝝ fetoꝛes interius:mẽtẽ recolligunt:et eis incoꝛ⸗
poꝛant vel non fetoꝛes ibi tãq vas immũdũ inficiũt
et fetere faciũt qs nõ bene retinẽt:qꝛ os nõ bene clau
ditur:ſed os aures omes ſenſus: monumenta apta
ſunt: Alath. xxvij. Et ſepulchꝑ patẽs eſt guttur eoꝝ
linguis ſuis wloſe agebant/ etrabendo/murmuran
doſiurando/turpia loquendo. Et multis mogis fe⸗
toꝛes ſuos ad alioꝝ vepꝛauationẽ infectionẽ emit
tendo. Et ſemina peſſima tanq ſeminatoꝛes dyabo⸗
li in coꝛdiba audientiũ:ꝑ eloqa turpia ſeminando.ex
quibo ſeminib impoſteꝝ mala creicũt oꝑa.qꝛ extali
bus cogitationib illis ex ralibo verbis impꝛeſſis ꝓce
dunt opationes. ¶ Ged dicunt talia loquenda: nul
lum ma li cogitamus:ſed ꝓ ſolatio talia loquimur:
vñ tam mimiꝙ; alij trufatoꝛes:q vidẽt alios de tur
pibo verbis ſuis.et iuramentis:riſum accipꝑe: et ſola
tia maxime ad talia dicenda nitunt᷑:vñ eſt ce illis ſi⸗
cut æ leone:qui ſᷣm fabulas voluit vilib animalibo
placere eis de vilibo cibis:qu ii libenter veſcũt mini
ſtrauit ⁊ totũ ↄuiuiũ nobiliũ animaliuz maculauit:
illoꝝq; ſocietatẽ turbauit. Sic illi dũ nitunt᷑ aliqui
bus leuibo vel turpib pſonis:talib- plarere narꝛati⸗
omibo bonos ? honeſtos turbant:et totũ ↄuiuiũ ma⸗
culant. Ergo netemere qͥd loq̃ris:Rccẽs.v.qꝛ ſi fece
tibi ⁊ alije vt oſtenſum eſt:noces et dyabolo places.
Vn ſcribit erardus in itinerario ſuo de uodã:
tantam familiaritatẽ habuit cũ malignis ſpiritilv:
ꝙ eos videre ⁊ alloq potuit.q̃tiens aũt falſum coꝛaʒ
eo dicebat᷑:illud agnouit:videbat.n.ſoyabolũ ſuper
linguã mentiẽtis quaſi ſalien tez et exultantez;. Mec
mirũ ſi ille in talibo vlectet᷑:qͥ c loqtur mendaciuʒ
ex ꝗꝓpꝛijs loqᷣtur: Job.viij. =
Cot vo ingratitudines pericula: neceſſe eſt pe⸗
nam ſeq dupſicem: tempoꝛalem.ſ.et eternã. Tha⸗
lem vo triplicẽ:qꝛ penã ante moꝛteʒ ſuſtinet veriſio⸗
nis in moꝛte vo membei in qͥ peccauit pꝛiuatõnis.pꝰ
moꝛtẽ ſenſibilis combuſtionis. Has. n. penas q loq⸗
tur iniqua nõ effugiet: Dapie.j. ¶ O no effugiet pꝛi
mam:patet ꝑ hyſtoꝛiã qua fert infirmũ reſpondiſſe
medico dicenti:ꝙ comederet ⁊æ pꝑte piſciũ caude ꝓ/-
pinquioꝛi:qꝛ ſanioꝛ erat ꝑs:qꝛ plꝰ mouebat: ergo in⸗
quit infirmus:lingna vxoꝛis mee ſaniſſima eſt:qꝛ cõ-
tinuemouet᷑:.qꝛ nõ ſunt loquele neq; ſermões qꝝ ibi
nõ audiant᷑voces eoꝝ.: nõ effugiet ſcoam patz Ber
illud quod ſcribitur in libꝛo de apib æ quodã aſſue
to ad turpia:et ꝑnicioſa loquendum qͥ anteqᷓ; moꝛe⸗
ret᷑ꝛlinguam ꝓpriam comedit:et poſt moꝛtẽ tantꝰ fe⸗
toꝛ e eius exiuit gutture:q; ſtupoꝛ erat. Et iuſte qͥ⸗
dem linguã ſuam comedit: ꝗꝓpter rõnes et auctoꝛita-
tes einae Juſte etiã ce eo fetoꝛ exiuit ꝓ
pter rationem oſtenſam S.e.c.xix. Er go indiſciplino
ſe loquele nõ aſſueſcat os ſuũ:Ecẽi.xxiij. MWeinſup
non effngiet terciam patet ꝑ hoc qð ſ. cribit beat gre
goꝛius.ilij.œ aĩaꝝ: quadas mu iere:licet caſta:nõ
tamen linguã ſuã ſuam caſtigauit:poſt cuius moꝛtẽ

enſtos eccleſie eam quadaʒ nocte de fouea ſua extra⸗
hi vidit:et ꝑ medium ſecari:’et ſic per medium cõbu⸗
ruparte ſub cingulo integra rema nente:in ſignũ ca⸗
ſtitatis: pars ſuꝑioꝛ ibideʒ totaliter cremabatur in
ſignũ male lingue:in cuius viſionis et obuſtiõis cer⸗
titudineʒ in craſtino ↄbuſtionis:ſi igna ſuꝑ pauunẽ⸗
tum oſtenſa fuerunt. Nec mirum:quia. S.e. c. xvij. di
cum eſt ꝙ talis eſt ſicut ciuitas ab qᷓ; muro:talis au
tem ciuitas tempoꝛe guerre combunitur. Sic diſper
dat wminus vniuerſa labia wloſa:⸗ linguã magni⸗
loquam:in ps.xj. Quia ſagitravulnerans eſt lingua
eius:wlum locuta eſt:ipiere.ix ¶ Becundo quia pe
nam nõ effugiet eternam: patet pꝛimo:quia iuſtum
videt᷑ ꝙ illi q regnũ celeſte:nec ſocietatẽ illã diligũt:
illo puant᷑: iſti ſunt hmõr:ſicut ptʒ S.e.c. viij. Ergo
nec illam intrabut terrã figura anctoꝛitas de iude
1is: q nõ intrauerũt terꝛã pmiſſionis: cui cetraxerũt:
ſicut ptʒ. S.vj.xxix. ¶ Et licet om̃s Pnicioſa loquen
tes pᷣdictas tim ere œbeãt penas:maxime tñ iurãs ⁊z
vxtractoꝛ:œ quo dicit beatus GBrego. in moꝝ. ſup.j.
Job. xix. Carnibo meis ſaturamimi. Cingue in jt fre
na relaxat audacius: vt nulli veferat nũc in bla pbe⸗
miã ↄditoꝝ:nũc in ↄtumeliã pꝛoximi rapit᷑: vñ pſal.
lxxij. Poſuerũt in celum os ſui 7 lingua eoꝝ tranſi⸗
uit in terꝛa. ideo et diues in igne poſitus:ſtillari ſibi
aquã in lingua poſtula bat:qꝛ vbi amplius peccaue
rat:ibiatrocius ardebat. ¶ Oñ alij xe om̃i verbo
ocioſo reddent rationẽ. Et ᷣm beatum BGrego. in pa
ſtoꝛalibo in illo.c. Aliter ammonẽdi ſunt ta citurni!
atq; aliter loquaces:verbũ ocioſum ſit:ꝙ aut rõe iu⸗
ſte neceſſitatis:aut intentione pie vtilitatis caret:q̃
lem rationem reddet: q diuinũ ſubtrabit honoꝛẽ iu⸗
rando. 7 ꝓximi furatus ẽ famã trahendo. Et ſi oĩs
fur vt ſenptũ eſt iudicabik ʒacha. v. Et ſi fures reꝝ
coꝛpaliũ regnũ vei nõ poſſidebũt:Co vj. Quomo
do illud obtinebũt qͥ furantur famã omne bonuz
exterius excellit.quia melius eſt nomen bonum qᷓ di
uitie multe: Pꝛouerbioꝝ.xxij. Quod quidem nomẽ
ipſi furantur:non manibus ſicut alij fures qui furã-
tur ꝓter paupertatem:ſed lingua pꝛopter vanitatẽ
mia communiter alijs obloquentibus ſunt vani:et
ideo alioꝝ facta in quibus ipſi videri vellent vætra⸗
ctionibus depꝛimunt: vt illa in ſe gloꝛioſioꝛa videan
tur. Et bene:vnde alios vpꝛimunt ſeipſos inaniter
extollunt: quod wæ alijs lingua furãtur:ſibipᷣis q̃n⸗
tum poſſunt ꝑ phas vel nephas attribuãt. ſic miſert
aſſimilant᷑ in facto illo latronibo qͥ e alioꝛũ veſtilx
paruas furantur pecias. vnde eis clamidem faciunt
ribaldoꝛum:ſub qua ſicut nullus honoꝛatur:ita nec
ipſia deo vel bonis hominib honoꝛabütur in oꝛna⸗
mento illo quod alijs obloquendo texere credunt:
qui loquuntur pacem cũ proximo ſuo mala auteʒz in
coꝛdi. in pſal.xxvij. Et qͥ loquit᷑ pacẽ cũ ꝓrximo ſuo:
⁊in occulto ponit ei inſidias:tmiereix.
Ad euitandum tot illicite locutionis pericula:et
penas multiplicia excogitareneceſſe eſt remedia.
NQuoꝛum remedioꝝ pꝛimum adhibuit et oſtẽdit
cus in rationali natura: in qua videmns dit
homini in gutture duas cannas ſeu meatus:⸗ vnuz
os in ſignum ꝙ minus loquetur ꝙᷓ; eius oꝛi œ coꝛpo⸗
re ꝑ meatus illos aſcendenit: vedit inſuper homini
duas aures et vnum os:in ſignum ꝙ minus loquat᷑
q; audiet. habendo reſpectum ad pꝛimum:ferũt tul⸗
lium reſpondiſie requiſitum cur paꝝ loqueretur. ho
mo inquit habet duas cannas:et vnum os:in ſignũ
ÿ non loquetur quicquid venerit ſibi ados:baben⸗
o reſpectum ad ſecundũ:ferunt etiam hyſtoꝛie aliũ
phᷣm ad ↄſimilem queſtionẽ P ſcdᷣam reſpõdiſſe cau⸗
ſam:meminiinqͥ t me duas accepiſſe au res: vnũ os:
vt płaudirẽ ꝙᷓ loq̃rer. ¶ Elidemꝰ inſup ꝙ ĩ natura

xxij.

xiij.

Arꝰ. vj.
xuIij.

Exemp.

Exempg.

Locutio

humana magnũ fecit ſpaciuʒ inter coꝛ et os in· ſignũ

qꝙ in illo medlo ſpacio debet ratio occurrere loquele.

anteq; os publicetur z examinare ilam vrrum pu/
blicanda ſit an non. Sicut ergo inter duas ptes po/
nitur iudex vel arbiter medius:qui ꝑtes ⁊ cauſas ꝓti

um examinet.ita inter cogitationem ⁊ locutionẽ vel

rv.

inter auditũ et loquelam: vebet poni ratio: que par.
tes examinet antecq in palam ſententia coꝛdis publi
cet᷑ vt plus vel minus loquat᷑: Mumeri xxij.¶ Becũ
dum remedium ondit᷑ in natura ſerpentina: rati⸗
onabili:æ qua dicũt naturales:ꝙ lingua cuiuſdam

ſerpentis moꝛtui: valet ↄtra alioꝝ ſerpentiũ venena
quia ſuꝑ menſam poſita dicit᷑ ſudoꝛe ſuo venena ꝓ/⸗
palare:in ſignum ꝙ ſicut hec ſerpẽtis moꝛtui lingua .
alia impedit venena poſita in menſa. Ita lingua ve

tractoꝛis ſeu adulatoꝛis ſeu iuratoꝛum vel illiciti lo

cutoris moꝛtui:alioꝝ ↄſimilia loquentium impedi /
re veberet venenoſas loquelas:in coꝛde rememora⸗/

ta:qnia qð in lingua ſerpentis operatur virtus na⸗
turalis ei indita:in iſta opari veberet pena excogita⸗
ta:æ qua habetur. . vj. arti.viij.per totũ. Ged qa

talis lingua plus viſa ꝙᷓ excogitara:coꝛda monẽt lo⸗

quentiũ:vtinã talem linguam cũ tota quaʒ ſuſtinet
pena in menſa ⁊ alijs locis ſecum haberent⁊ viderẽt
vt ꝑ illam linguam ſuam ↄpeſcerent:qꝛ illa viſa effi
cacius illos compeſceret:qꝙᷓ verſus auguſtini: qui⸗
bus habetur. S. vj.xij. Quia efficacius vefunctꝰ loqͥ
tur:eb.xj. ¶ Cerciuʒ remediũ addere veberet hu⸗

mana ratio que dictat:ꝙ ſi vas in quo cibus reponi

tur coꝛpoꝛalis:eſt coopiendũ:ne a muſcis inquinet᷑
a foꝛtioꝛi rõe:vas coꝛdis in quo cibus reponitur ani⸗

vel reponi veberet:eſt cooꝑiendum ꝑ oꝛis et alioꝛuʒ

ſenſuum cuſtodiaʒ: ne muſce intrent infemi: et illud

xvj.

maculent immundũ facient:vas nanq; qð cooꝑcu

lo caruit:lex immundũ iudicauit: Mumeri.xix. Ra/

tio inſuꝑ dictat ꝙ ſi quis oſtium clauderet: ne anial

quodcũq; ꝑderet:⁊ maxime vbi ſciret animalib po⸗

riculum imminere ꝗꝓpter latronũ inſidias:miſi oſtiũ

clauderet:q; a foꝛtioꝛi ratiõe os ⁊ ſenſus claudere ⁊e-

Exemp.

xxvij.

yemp.

beret:ne animam amitteret:cuius amiſſioni cautiſſi
mi inſidiant᷑ latrones contra quos neceſſe eſt ſenſus
claudere:⁊ clauem tanti theʒauri in rationis repo/
nere cuſtodia:que anteqꝙᷓ aperiat ↄſidẽt quid dicas.
vbi.v quo.cur.quomodo.quando. Clauem.n.celi
et tanti theʒauri etiam in via nullus negligenter re/
ponere veberet. ¶ Sʒ heu quomodo iuuabit clauis:
vbinullum eſt oſtium:̊ vbi loquacitas abũdat nul
lum eſtoſtium:Vnde in vitaſpa. Cum quidaʒ ſenex
ad quendam veniret ſenem Anthoniuʒ nomine: du
os ſecum ducens ſocios bonos ̊ loguaces Antho⸗
nio dicenti ꝙ bonos in via habuit ſocios. RKeſpõdit
ſenex. Honi quidẽ ſunt inquit:ſ̊ mmus illoꝝ nõ ha
bet poꝛtam quicunq; vult intrat et aſinum furatur:
quia loquebant᷑ e omnibo q̃ acciderant:Luc.xxxiiij
Iterum ratio dictat et infoꝛmat ꝙ ſicut foꝛamen
eſt obturandũ:p quod ignis amarus exit:et intrat ⁊
fumoſus:ne alijs noceat: etiã ignis ille eſt ertiguẽ⸗
dus:⁊ obſtruẽdus:ita foꝛamẽ oꝛis ꝑ quod exit ignis

ille quo Jac.iij. Lingua ignis eſt. Et in pẽ. xxxvij

Concaluit coꝛ meum intra me:⁊in meditatioe mea
eyardeſcet ignis: eſt obturandum: ꝙ ſi gratis illud
obturare nolnerit: penis inuitus illud obturare te⸗
bent: vel ve illis verificet᷑ illud pſal.lxij. Obſtructuʒ
eſt os loquentium iniqua. ¶ Quartũ remedium laf⸗
ferre vebẽt ſapientum voctrina: de qua fert ꝙ quidazʒ
phᷣus requiſitus a quodaʒ:quõ omnib in bono pla⸗
cere poſſet. reſpondit: fac bene et parũ loquẽ¶ Quĩ⸗
tum afferꝛe veberet timoꝛ male ſo cietatis. Pro quo
eſt ſciendum ꝙ; ſᷣm beatum Grego.in omel e diſci⸗

pulis euntibo in emaus. Sicut diſcipulis tunc ð xpᷣo

A v.

loquẽtib:yxpᷣs inter eos affuit eoſq; aſſociauit. Jta⁊

nunc ſicut etiam angelus bonus bene loquentes aſ⸗
ſociat:ſicut patet.A.xxij.ix. Ita ꝑ argumentũ a con

trarid ſenſu male loquentibi ceeſt ieſus: affnitq; int
illos et ſathan:quia et rationabile videt᷑: ſicut xpᷣs
et angeli boni ſunt:vbi loquunt᷑ e his que ad eos ꝑ
tinent vt eos iuuent:linguaſq; illoꝝ moueant: ſicut

ipſemetchꝛiſtus pꝛomiſit dicens:dabiturvobis in il

la hoꝛa quid loquamini: Math. x. quia nõ vos eſtis
qui loquimini æc. Ita vemones ſunt pꝛeſentes⁊ ad/
iuuantes linguam mouentes:vbi loquunt᷑ de his:

qque eos ptinent:ſic etiam ⁊æ illis verificatur:nõ vos
eſtis æc. BGed vicunt non cogitamus malũ:ſ̊ ludẽ

tes ſic loquimur. Gtuʒ ad pꝛaimũ quomodo poſſent
male loqͥ:niſi male cogitarent cũ cogitatio loquelas
pᷣcedat:miſi foꝛte wꝛmientes loquantur.Et pꝛeter⸗
ea ſi ipi malum non cogitent:alijs tamen malarũ ve
nenũ ꝓpinant cogitationum ? ſine culpa nõ eſt:qͥ eul
pe dat occaſionem. ¶ tũ ad ſecundũ non deberet
eſſe bonus ludus vel ſocietas:vbimalignus ſpiritus
eſſet ſocius ⁊ particeps:qꝛ ſi ſociũ illum videre poſ⸗
ſent:cito a ludo fugerent:nec ludendilhaberent ap⸗
petitum:quem ergo oculis non vides coꝛpoꝛalibus:
fide vidẽs obmuteſcas nec vltra addas loqui: Job
xl. ¶ It autem remedia pꝛedicta efficacius adhibe
antur meritum et pꝛemiũ oſtendere reſtat bene ac di

ſcrete et vtiliter loquentiũ.

Horunʒ pꝛimo meritũ etigratia ex ſimilitudine oñ⸗
ditur:quam cũ Maria matreieſu habent:que parũ
et ſolum cum quatuoꝛ honeſtis ꝑſonis:⁊ cæ vtilibo in

ſacra ſcriptura legit᷑ fuiſſe locuta:cum angelo videli

cet qui eam ſalutauit:cũ filio ſuo:qñ dixit: vinũ non
habent:vbi negocium ꝓcurauit paupeꝝ. Cũ mini⸗

ſtris illis in nuptijs:qñ dixit.qpcũq; direrit vobis fa

cite:vbi diuinis obedire docuit mandatis.Et qñ ſa
lutauit elizabeth vbi magnam wcuit humilitatem.
Caueant g̊ qui eius habere credunt vuotionem. et
ſpecialitenmulieres:ne multũ loquãt᷑: ſed ſi quis lo
quit᷑ quaſi ſermones ei.j. Pet.iiij.¶ Gcðo magni⸗
tudo pꝛemij meriti:ex difficultate attendit᷑ operis
Diffieultas vo opꝑis que in lingue habetur cuſtodia.
ad hoc ꝙ ſileant quando ebeant:et loquantur q̃n⸗
do loquendum eſt. vtnõ tdelinquant in lingua ſua.
Ex narratiõe oñdit᷑ q legit᷑ li.ix.hyſtoꝛie tripertite.
Ibi nanq; legiturꝙ abbas pambo.cũ eſſet illitera⸗
tus acceſſit ad quendam vt wceretur: a quo cum au

dliſſet pꝛimũ verſum illius pſal.xxxviij. Dixi cuſtodiã

X.ſcõm verſum nõ eſt anns auclire dicens: ſi pote⸗
ro hoc implere.hic verſus ſolus mihi ſufficiet. Cũq;
vctoꝛ eius ipſum poſtmodũ culparet ꝙ ꝑ ſex mẽſes
ad eũ non veniſſet:rũdit:verſum illũ adhucope non
implemi: poſtea vo a quodam requiſitus an verſũ ſu
um didiciſſet ⁊ ↄpleuiſſet. rñdit.xlix. annis inqͥt vix
illum implere potui:ſic ſitis loquẽtes vobiſmetipᷣis
in pꝛimis:Eph.v.¶ Tercio idem patet exemplo cu

iuſdam fabule qua fertur ꝙ rex quidam heredẽ ſuũ

inſtituere voluit:vnum ⁊ tribus filijs q̊̃ ſapientius
ad interꝛogata reſponderet. Illis ergo tribus coꝛaʒ
eo ↄgregatis:interrogauit ſenioꝛem:ſi eligere poſſet
et eberet vt vnius auis haberet naturam et condi⸗
ditionem:qualis auis eſſe vellet:qui dixit ꝙ aquila.
Jurs altius volat et alijs wmimnatur auibus. Secun
us reſpondit ꝙ falco eſſe voluit: quia vlicata co⸗

mecit vlicate nutritur. Cercius reſpõdit ꝙ cignꝰ

cum longo collo eſſe voluit:vt de omni verbo velibe

rare poſſet: anteqᷓ ad os æ corde per longum colluʒ

tranſiret: ſi dicendum eſſet:vel non. pater vo hecau
diens diyit. Senioꝛ her es non erit: quia ſtatum affe⸗
ctat ſuperbum:nec ſecundus:quia vitaz affectat gu⸗

loſaz. Ded tercius quia vſiderat in loquela eſſe cir⸗

xxviij.

Arꝰ. vij.

xxix.

Exemp.

Exemp.

zmimis fangartt/ abor aſiclis.
ioetni napenetuelni
Dic dicendi.1omnis iſtaellode
Reg. Tndus autellliatuseſt
elfüiutseſtac cupicitate ely
taten valtenus gartis damnͤſic
haſtüuciop alenp itagſubnom
caturcioludus:uiviribusnitit
in pecuniuytpatet in glo⸗Bemm.
pꝛohibeturpꝛopter upichtatem.
ſonenn. 2fraudem. zmendada.71
ſnbit polietinolij Aengaaox⸗
treſtalea. Gicengolugentes moꝛ
l uceox: wulw diat Ero nn
neterenblbere urrentludere.

i. Cop ſoludopgboſus propterm

frum canomibus eſtpꝛohibitus: ſie
ladoclerguiommibus tam dericis
beru ſubpenadannippinationt⸗
diſgryehus⸗ Iem prohietur
gtamglielucvs lndnſpecni⸗
Nitarhocle enicofficig.
Kloſecyneintcoildocgurin
eolandarbuicetii zcoꝛdiat den
1 Heclenaivel nonachiſecn
ota ßmnaliquos Pꝛedicta dr

leſtte dlericoꝛnmn gnl
nnpecthnern lo l

le detnlmangalo nitel
W
un dalfultpanep. Ciinii,
ndiitgbcichdient toof
etire docnit nangens Eti
bimagnam deuthuminnn,
babereqrdunt mnononen e
memultüloguir, ,eg ignsl⸗
i., Per i, (Catomagnr⸗
graiffltureottenat opens
einlingue huhetnr auſtogi.
türlareſannenſ
dlinquantinlinguaſua.
legckli i hyſtone tnpentite
bas pambo. cheſſet Uliten⸗
invtceretur aquo man
ius gſal vrvii Din aſtehi⸗
tpaſſus gudiredicenoiſihote⸗
ns ſolns mihiſufficer Lig
modi al aret obir niſs
itcverſum dlüschocopenon
Nodan finniieg ſii
ſat idtt r annis t nr
Lſins lognine hiſmnirͦs
ryitmht ann ern
5 4
ntnnmung Em

En

R
—
S=
— E
—= =
=
—
=

Artiꝰ.j.

Artiꝰ.ij.

Audus

cũſpectus:iſti itaq; tercio locutꝰ eſt dicẽs:tibi m be

reditatẽ meam. Gic veus ſupbis ? guloſis 2 alijs vi
cioſis ve hereditate eiectis celeſti:i los qui ſpiritu⸗
ſancto inſpirati locuti ſũt heredes iuſtituet. ij. Pe.

j.Quia ſic nouiſſime locutus eſt nobis in filio quẽ
conſtituet heredem. Peb. .

Wadop. Pꝛimo oſtẽ/⸗
ditur diſtinctio. Gcõᷣo ludoꝝ noxioꝝ pꝛo
ahirbitio. Cercio mnequalitas. Quarto x⸗
ceptio. Quinto piculũ. Sexto ludentiũ reſpõſio cũ
repꝛobatione. Geptimo pena.
itum ad pꝛimum ludoꝝ:quidẽ ſũt liciti:quidẽ
illiciti. ¶ Cudus licitus eſt quiſ. cũq; ludus ſocialis
honeſtatis inuentus ? vſitatus ad leuamẽ laboꝛis:
⁊ humane vite licitam recreationẽ. Talibo. n. ludis
ſapientes luſiſſe legunt:ſicut ponit exemplũ. Caſſi⸗
anus li. vij. collatione patrũ xe Johãne euangeliſta
qu cum aur in manu ſuſiſſe legitur: in vietiam. pa.
bbas antomꝰ cuidã obloqnenti:heremite cuidã
quodam ludo honeſto reſpondit dicens: trabas
arcum tuũ ſemp extentum:cui ille nõ faciꝗ :quia ſic
cito deſtrueret: niſi qnq; laxaret᷑. Sic inquit ille ca⸗
ro infirma: non poteſt in eodẽ feruoꝛe ſemꝑ durare.
Et ponit exemplũ ad hoc Geneca libꝛo trãquil-⸗
litate animi væ agris fertilibo:quos cito exhauriꝛet:
nunqᷓ intermiſſa lecunditas ſicvomin? exhau riret:
⁊ mimis fangaret ⁊ laboꝛ aſſiduus.ideo ſcom ſapien
1is ctrina. Interpone tuis interdũ gaudia curis.

Dic dicendũ.⁊ omnis iſrael ludebant coꝛaʒ Dño. ij.

Reg.vj. ¶ Ludus autẽ illicitus eſt ille qui inuentꝰ
vel vſitatus eſt ad cupiditarẽ vel voluptatẽ ⁊ vani⸗
tatem ⁊ alterius partis damnũ ſicut toꝛneamẽroꝛũ
haſtiludioꝝ:aleaꝝ.ita ꝙ ſub nomine aleaxꝑ ↄpꝛehen
datur oĩs ludus:qui viribus nititur fortune qui fit
in pecunia:vt patet in glo. Perñ. Omnis talis lud⸗
pꝛohibetur pꝛopter cupiditatem:7 tempoꝛis amiſ⸗
ſionem. fraudem. mendacia. liuramẽta. qꝛ ſicut
ſenibit poliẽtitio li.j. Aendacioꝝ ⁊ periurioꝛũ ma⸗
ter eſt alea. Sic ergo ludentes moꝛes ſequuntur ꝑfi
doꝝ iudeoꝝ: quibo dicit᷑ &ro.xxxij.ſedit ppls co⸗
medere ⁊ bibere:⁊ ſurrexit ludere.
Hoꝝ vo ludoꝝ abuſus pꝛopter mala p̃dictaa pa
trum canonibus eſt pꝛohibitus: ſicut patet pᷣmo *
ludo alee:qui omnibus tam clericis q laicis pꝛohi⸗
betur ſub pena damni: pꝛiuationis communionis
diſ. xxxv. epus.¶ Item pꝛohibetur ſpecialiter cleri
cis:tam alie ludus ꝙ ludilinſpectio.Extra li. iij. ti. j.
1vlta ⁊ ho.cle.cclenici officia. Ybidem etiaʒ dicit
gloſa ꝙ que in ludo illo acqmirũtur ſunt pauperib⸗
eroganda:huic etiã ↄcoꝛdat væcretalis li.iij. ti vlti.
ca. j. He clerici vel monachi ſecu. nego. ſeimmil. c. j.
Nota ꝙ ſm aliquos pꝛedicta vœcretalæ vita 1 ho⸗
neſtate clericoꝛum capitulo. Clerici. illum ludum
inſpectionẽ ⁊ participationem pꝛohibet ſub pce⸗
pto. his concoꝛdant leges ciuiles.ff. aleatoꝛibus
per totum.i.in digeſto.ve.li.xj. In auctẽtica ce ſan⸗
ctiſſimis ⁊ reueren.cle.⁊ mo.S. in terdicimus coll.ix.
Kudus vo toꝛneamentoꝝ pꝛohibetur in vecreta
lili.v.ti.xiij e toꝛneamentis.c.j.Cauſa autẽ ꝓhibi⸗
tionis. ſᷣm Hoſti. fuit pꝛopter moꝛtes hominũ: et
animaꝝ picula que inde ſepe pꝛouenerunt quas eti-
am cauſas pꝛedictas allegat vcretalis v qua dicit
glo. guilhelmi ꝙ cum toꝛneamenta pꝛohibeantur a
canonibus: conſtat ꝙꝙ moꝛtaliter peccant toꝛnea⸗
mentoꝛes cũ faciunt ↄtra pꝛohibitionẽ. Mecmiruʒ
ſi pꝛedictꝰ alee ludus:inter chꝛiſtionos ſit pꝛohibi⸗
tus.cum inter ipſos ſaracenos illicitus ⁊ pꝛohibitꝰ
fuerat: ſicut oſtenſum eſt. C. iij.xj. Tales ergo ludi
fugiendi ſunt:exemplo Cobie dicentis nunqꝙ; rũ lu⸗

p.

dentibo miſeni me: Tob. ijj. G
Et ſi nulla epdictis ludis eſſet lex vel ꝓhibitio:
bomo ⁊lex naturabomnibo indita dictaret illos eſ⸗
ſe fugiendos:
qualitatem. on em eſt rationi ↄfoꝛmis ludus in q
vnus letat᷑ alius triſtat.in quo vnus toꝛq̃tur. ani⸗
mo ⁊ perdit:⁊ alius nihil lucrat᷑qꝛ qð lucꝝ eſſe cre⸗
dit:ſibi retinere nõ poteſt:in quo dines ci canibus
7 auibus venatur:7 lepoꝛẽvel auẽ capit: ⁊ pauꝑis ꝓ
ſternit blada:qui ræ pꝛeda illa non pticipat:in quo
diuitũ toꝛneamentu: eſt paupeꝝ toꝛmentũ:qꝛ dum
circa illos ludos młta expenqũt:vł ſubditos tallijs
⁊ exactionibus toꝛquent:vel vbi tranſeũt nihil ſol⸗
uunt niſi foꝛte monetã ligneam. Et ſiłcũ hocmul⸗
tos malefactoꝛes ſecũ ducũt:qui oẽs ſicut dñi ſui fe
num:⁊ auenã panem:⁊ potũ habere volũt ve auãta/
gio:dum in tali ſunt viagio. Qui comedũt panẽ im
pietatis:⁊ vinũ iniquitatis bibüt: Pꝛouer. uij. Mõ
eſt ergo miꝑ ꝙꝙ libenter tales ludos exercẽt in quibo
exercendis multa vident᷑ habere ſine ſolutione ꝓ qͥ⸗
bus ſoluerent:vel ſubvſuris mutuo acciperent:ſi in
no loco reſiderent:qui in anibus celi ludunt. a⸗
Quoꝑ cæceptio ? excecatio maioꝛ ẽ:q; illius fatui:ð
quo dictũ eſt. G. ij. xxix.qꝛ ille ꝓmiſit ſe vanitate ve⸗
ſtiri: iſti ꝰo maximis expenſis 7 grauibo ictibo:⁊ du-
ris paſſionibo:⁊ vulnenibo vanitatis emunt amectũ
in ludis armoꝑ:maximis dico expẽſis.equoꝝ.armo
rum. wvnoꝝ.que heraldis ⁊ meneſtrallis copioſius
dantur: laude hũana: bꝛeur clamoꝛis vanoꝝꝑ ho/
minũ mercede:ꝙ; martinus tederit ꝓ laude vera: et
mercede eterna:quia ille clamidis medieratẽ: iſti in
tegrã dant robã:cũ oĩb paramẽt::qui nũqᷓ tãtũ ſil
derũt pꝛo amoꝛe dei:⁊ animabus ꝗpꝛijs vel paren
tum ſuoꝝꝑ:⁊ ſic ꝑfectioꝛes ſunt ↄfeſſoꝛes mũdi ⁊ va⸗
nitatis in dando:ꝙ Martinus fuerit i charita⸗
tis. ¶ Iteꝝ in amittendo ↄditionẽ ſequunt᷑ Job.
quia ſit᷑ ipſe oĩa ſua amiſit.ita aleatoꝛes qũq; ad nu-
dam carnem qnq; ad terre hereditatis venditiõeʒ
in quo Yob excedunt:qꝛ ipſe in tota miſeria ſua nõ
legitur hereditatẽ ſuã vendidiſſe. In toꝛneamen
tis vo ci Job equos perdũt vel arma.
nis vo cauſa multum ſunt Yob diſſimiles: quia ille
co diſponente ſua amiſit ad ſui pꝛobationeʒ 7 Pfe⸗
ctionẽ. Iſti vo dyabolo oꝛdinante:ſua amittũt ad
ſuam tp̃alem vpauperationẽ:z etemam damnati⸗
onẽ: du ſer⸗ er leges: 2 phi bitiones amittunt:que
pꝛo dei legibus ⁊ animab ſuoꝝ parentuʒ:vel ꝗpꝛijs
nõ darẽt. Oe. n.talia que ibi amittent ꝓ alabo paren
tum: vel ꝓpꝛijs nõ darent:acta pꝛobant vbi. n. viſuʒ
eſt ꝙ aleatoꝛ tãtũ eccleſie offerret vel paupibo ſimul
daret:qꝙᷓtum ad taxillos amittet.aliqñ eniz auditũ
eſt ꝙ multas argeti libꝛas vna nocte pdũt ad aleas
ĩmo frequenniꝰ viſum eſt ꝙ tot vel plura ab ecclijs 2
paupibo acceperũt:⁊ qanteceſſoꝛes illoꝛũ eccfijs et
paupibo vederunt ipſi auferũt vel anferre vellẽt: vt
in ales ⁊ luxuria illud expenderent.¶ Vel vbi viſũ

eſt vel auditum ꝙ; toꝛneatoꝛes tot equos eccleſie vy½

bpauperib darẽt:quot intoꝛnea mentis amittũt.im⸗
mo vbi młtos amittũt:raro auditũ eſt ꝙ vnũ ꝓ cæo
darẽt:imo freqntius auditũ ẽ:;' eccleſiam equis
qs hĩe æberet ꝙ aĩab pentũ vel amicoꝝ ſi uoxꝑ:circũ
ueniret ⁊ fraudarẽt: ſiẽpatet equis:qͥs añ moꝛ⸗
tuos ſuos ad ſeculi oſtẽtationẽ ad eccłiam mittunt:
q̃s qꝛ ecclia e iure habere deberet: vel aliqᷣb fictis
pactionibo pꝛecedẽtibo:vel eqᷣs extraſ. epta ecclie xe⸗
tẽtis:eos ad domũ ſecũ ducũt:q redeũt:qͥs poſtmo
dũ vel in toꝛneamẽtis perdũt vel pdere malir:
ecclie pꝛo parentũ:⁊ ſuaꝝ aĩaꝝ ſalute remaneãt: he⸗
redibo⁊ executoꝛibo ſuis:dãtes exẽplũ:ꝙ ſimilit in

ter maximam que illos ſequiturine

In amiſſio⸗

Arti.iij

Art. iiij
lij.

„H.

Vj⸗

Arti. v.

Arta. vj.
.iy.

Arti.vij.

Ludus

ↄſimili caſu eis miniſtrẽt.¶ Iteꝝ ĩ ſuſtinẽdo Job
excedũt ſufferentiã ⁊ patientiã:qꝛ ille nõ legitur no⸗/
ctes duxiſſe inſomnes: ſiẽ faciũt aleatoꝛes: nec ictꝰ
⁊ vulnera ſuſtinuiſſe:ſicut faciũt toꝛneatoꝛes:quoꝝ
minimũ nõ ſuſtinerẽt ꝓ aĩa:ſicut oñſuʒ eſt..j.rxiij.
Job etiã in ſufferentia moꝛtuꝰ nõ fuit:iſti vo in ſuf
ferentia frequenteroccidũt᷑:martyreſq; dyaboli ef
ficiunt᷑ vanitatis:vt ſint apð mundu famoſi:in qᷓ
ſimiles ſũt illi qui incendit templũ diane.D.iiij.iij.
Sic ad moꝛtẽ ꝓpꝛiã luſit Sãſon ð qͥ dꝛ Judi.xvj.q;
expectabãt ludentẽ Ganſon.
Et nõ ſolũ pꝛedictis inuoluũt᷑ coꝛpoꝛalibo vce⸗
ptionibo:⁊ fatuitatibo:ſ etiã młta incurrũt damna
⁊ ꝑicula ſpũalia occaſione taliũ ludoꝝ:tã ipimet lu/
qẽtes: qꝙᷓ inſpicientes ſicut rapina eſt:a furtũ immi⸗
ſericoꝛdia. væceptio ꝓximi. animi afflictio. xpᷣi ſan-
ctoꝝ blaſphemia.legũa ecclie ↄtẽptꝰ.bonoꝝ omiſ⸗
ſio. anicſciſers. fſao⸗ſelt vilaria dnia. ligi
um:⁊ ꝓpꝛij ſtatus paruipenſio.qꝛ cũ pueri non ſint:
q̃i P. ludũt. quibo ſaluatoꝛ; Qnat xj. Et Lucl.
vij. Cui affimilabo generatõeʒ iſta:ſimiles ſunt pu⸗
eris ludẽtibo in foꝛo.Et młta alia incurrũt dãna et
peccata:de quib dictũ ẽ.Axxvj.xxxv.Et vi ⁊ ꝑentũ
incurrũt maledictionẽ:a qͥb cũ fuerint vp̃henſinõ
ſufficiet dicere:ludẽs feci:Pꝛouer.xxvj. ¶ Inferũt
etiã ſic ludẽtes alijs ꝓicula ⁊ damna: qꝛ circũſtãtes
peccãt.heredes pauperioꝛes fint:vel oino exheredã
tur:vſurarios plłes faciũt:⁊ młitis mala dant exem⸗
pla.⁊ ſic ludẽdi ꝑnicioſaʒ nõnullis pᷣbent andaciam
Zliberos ſuos ⁊ heredes ad aſilia faciẽda ꝓuocant.
Juxta illud antiquũ dictũ.Si damnoſa ſenẽ iuuat
alea.ludit ⁊ heres. Quia vt ait Batiricꝰ. Citiꝰnos

coꝛrũpũt vicioſoꝝ exempla:magnoꝝ cũ ſubeũt ani/

mos auctoꝑ Et 1 pclare fert᷑ dixiſſe Chemeſtides.
Aagiſtratꝰ a ludis mil leuioꝛibo eſſe arcẽ⸗
dos.ne reſpublica ludere videat᷑: vefectũq; ſui reli⸗
cta grauitate.ꝓnunciet alijs qui eſtimauert luſum
eſſe vitã nr̃am. Sapᷣ.xv.

Sʒ ad h̊ rident dicẽtes:quõ ſciemꝰ eccliam ⁊ re
gnuʒ ab inimicis vefendere:niſi diſcamꝰ vſum habe

re:armoꝝ.Addũt inſuꝑ:q; ꝓpter tales effectꝰ. talia
faciũt toꝛneam̃ta ⁊ haſtiludia.Aleatoꝛes vo dicũt
Exquo pecunia nr̃a ẽ:⁊ placet ptibo ſic ludere:⁊ ſic
pꝓdere:cui miuriã faciamꝰ:vłquare peccamꝰ.il Pꝛi
mis vo rñdetur:ꝙ foꝛte tale armoꝝ exercitiuʒ ꝓpter
tales fuit inuentũ cauſas. Sʒ qꝛ tali exercitõ abuſi
ſũt:ludos ſuos vertẽtes in aĩaꝝ ꝑicula.ſicut ptʒ.A.
g Jgeccil q ſub ve aĩas hʒ gubernare:tales lu⸗
dos ꝓhibuit. Quibo ꝓhibitis melius ẽ in illiꝰ ↄfide-⸗
re adiutoꝛio:qtũ ad ecclie ⁊ terraꝝ œfenſionẽ.quia
nec in foꝛtitudie equi voluntatẽ habebit. Mec in ti
bijs viri beneplacitũ erit ei:qͥ nõ deſerit ſperãtes in
ſe:ᷣ ſibi eccleſieq; ſue obediẽtes pꝛotegit.qᷓ ↄfidere
in virtute ⁊ potẽtia:⁊ ſcientia ꝓpꝛia atra dei ⁊ eccłie
Pecpra pn diſcẽdo armoꝝꝑ.⁊ ludũ exercẽdo a o ꝓ⸗
ibitũ. in quo ↄfidẽtes ab eo nõ iuuãtur. Sege
rñdet᷑:ꝙ in his q ꝓhibita ſũt nõ ſufficit partin ↄcoꝛ⸗
dia ſicut pʒ ve ↄcoꝛdia in actu luxurie qo pulchꝛe ſi⸗
gnificatũ ẽ.ij. Reg.ij.vbi ve ↄcoꝛdia partiũ.xij.lu⸗
debãt ↄtra.xij. qͥbus ibidẽ dicit. Surgãt pueri:⁊
laudãt coꝛã nobis:q tñ ſicut illi oẽs in ludo illo oc-
ciſi fuerũt coꝛpoꝛaliter.ita iſti ſpũñaliter wequibo dẽ
Yere xxx. Auſeret᷑ laus æ eis:voxq; ludentiũ.
In quo ſic ludẽtiũ notat᷑ pena. Pꝛo quo ẽ ſciẽdũ
pter illã penã:quã grat: ſuſtinẽt añ moetẽ.æ qua
pꝛedictũ ẽ ſupꝛa.eo.c.vj.Et.C.j.xiiij.Et pᷣter illam
etiã quã in moꝛte ſuſtinere veberẽt:ↄfuſionem veſe⸗
pultura eiecti eccleſiaſtica:ſicut pʒ ꝑ vecretalem al⸗
gatã. O.iiij xiiij. Aliam ſuſtinebunt penam eternazʒ
poſt moꝛtẽ:peccato moꝛtali dignam:⁊ vebitam: anñ

X pj.

alijs quieſcẽtibus ⁊ vocatis:⁊ remuneratis ꝓ labo/
rib ſuis ipi ꝓ laboꝛib ſuis pumẽt᷑:⁊ laboꝛabũt inet
nũ:qð pulchꝛe ſignificat᷑ ꝑ hiſtoꝛiaʒ libꝛi apibo œ
q́̃dã milite ꝓbo in armis:v qͥ cuidẽ ſancte ꝑſoneta
lis poſt moꝛteʒ eius oſtenſa fuiſſe dicitur viſio.vide⸗
bat ſiquidẽ quoſdã terribiles eidẽ galeam imponẽ⸗
tes noò ſalutis:ſed penalitatis:quia erãt in illa claui
totum coꝛpus vſq; ad pedes penetrantes. ſingula
alia arma ↄſimilibo clauis ei affixerut:ne impſſura
illa arma cito amitteret:vel faciliter:quo facto euʒ
in hoꝛribili balneo ſulphun:⁊picis bulliẽtis poſue
runt:ac poſtea in lecto ardenti dicẽtes ꝙ ſicut poſt
facta armoꝝ ſolebat balneari:⁊ lecto poni luxurie.
ita nunc in balneo iſto ⁊ lecto ardenti cum bufone:
quẽ oſculabat᷑ poni vebet. Iſtam penã tanto certiꝰ
tumere potuerunt.quanto rarius vel nunꝙᷓ æ culpa
ↄfitentur:que frequenter eſſet eis pᷣdicãda:a publi⸗
canda ne ignoꝛantes ignoꝛarentur cum illis quoꝛũ
infantes exultãt luſib: Yob. xxj. Mota. . xv.

Brxurie. dꝛimooſtẽ

ditur vſcriptõ. Secundo ſpecierũ mo⸗
doꝛuin diſti ctio.Cercio oſtenditur ꝙ oẽs

ſpecies eius ſunt moꝛtales.Quarto fiet ſpecien eiꝰ

adinuicem comparatio ſcdᷣm maioꝛẽ grauitateʒ vel

Exemp .

minoꝛem. Quimto oſtendit᷑ quale officiũ generalit᷑

omnes luxurioſi luxurie mediatoꝛes habeant ĩ cu-
ria dyaboli.Sexto hoꝛum omniũ oſtenditur ꝑicu⸗
lum. Septimo reſponſio cũ repꝛobatione. Octauo
pena. Mono remeduiñn.
Mtum ad pᷣmũ. luxuria ẽ oĩs imundicia: ptinẽs
ad libidinoſam ⁊illicitã velectatõʒ: quocũq; modo
fiat:ſiue coꝛdis cogitatione.ſiue oculoꝝ væfictione.
ſiue oꝛis locutiõe:ſicut in turpiloquio ⁊ hmõi.ſiue ĩ
qbuſcũq; alijs motibo ſicut in oſculis.tactibo ⁊ am/
plexibo.⁊ alijs q buſcũq; ad delectationẽ malam ꝑti
nẽtib.Oic.n.accipit ⁊ loqᷣt Apls ð luxuria. Ephe.
v. Vbi ait:foꝛnicatio aũt ⁊ oĩs imũdicia ꝛc. Et pa⸗
rum infra hoc enim ſcitote:⁊ intelligentes:qꝙ oĩs foꝛ
nicatoꝛ aut ĩmundus.⁊c̃.glo.ĩmundicia.i.incõtinẽ⸗
tia ꝑtinens ad libidinẽ:quocũq; mõ fiat. Aut tur-
pitudo glo.vt iu oſculis ⁊ amplexib.Sic etiã loqui
tur Heda ⁊ luxuria.ſuꝑ illo Math. v. Qui viderit
mulierẽ ad ↄcupiſcendã eã: iã mechatus eſt eam in
coꝛde ſuo:icens ꝙ viſus ibi accipit᷑ pꝛo omni motu
ad vexlectationẽ.
Hec aũt luxurie generalis veſcriptõ:plures ĩ ſpe
ciali includit ſpecies nepharias modos ĩimundos
ſpũs nãq; ĩmũdus ſeptẽ cædit ei ſpecies ⁊ filias:ↄtra
ſeptem vona ſpũs mũdi.videlicet foꝛnicationẽ:que
comittitur inter ſolutũ ſolutã.¶ Secũdo ſtuprũ
q cõmittitur cũ virgine.¶ Tercio adulteriuʒ:qð
cõmittit a marito vel cum manitata.i.qñ vna pars
qᷓ peccat eſt vinculo matrimonij alligata. vł vtraq;.
NQuarto raptũ:quiↄmittit᷑:qñ mulier viabduci⸗
tur vt coꝛrũpatur vel in matrimoniũ ducat᷑.vel qñ
violentia oppꝛimit.¶ Quinto ſacrilegiũ:qo cõmit⸗
titur quando vna pars que peccat eſt o conſecra⸗
ta:per ſacri oꝛdinis ſuſceptionẽ:ſicut quando quis
in ſacris oꝛdinibo.vel in voto ſolenni ↄſtitutus:pec⸗
cat cum muliere.vel Aondo peccatur cum muliere
q̃ ſacrũ oꝛdinẽ eſt ꝓfeſſa.vel votũ ſollẽne emiſit: vel
qñ vtraq; pars eſt cæo ſili mõ alligata:a conſecrata
Bexto inceſtum:qui cõmittitur inter conſangui
neos ? cõſangumeas vel inter affines. ¶ Geptimo
viciũ atra naturã:qð multi modis abominabiliter
oↄmittitur iſtos ſeptẽ ſpũs nequioꝛes ſe:aſſumit ſpi⸗
ritus ille ĩmũdus Au.xj. Loñtes ſeptẽ plagas nouni⸗
ſimas: Apo.xv. Bicẽs eis effũdite ſeptẽ phialas ire
Tei in trã Apo xvj.Cũ ill.qͥ mediãte luxuria:in cuiꝰ

Artiꝰ.j.

Arti⸗.ij.
I.⸗

mitti d, rüſump
Bieoꝛijin poſtonul dmn
ati Gregoꝛlj oned
zrpꝛumiturccti macione s
Ntasnorep? etinge
nriginem Paulus wrabet entinge
nlnhnnthers Linptito osno
itböuma ARtſiabtedicerckbuman
Ptarineperhenr dabolicum Foer
ceramineeriopponune ſuperann
lyrcſollatece iugen doſc
fopalcteſpectes mittunt roſtene
mmealiuanlinuzllaſ
ſoſicnt capitis aliox mehꝛox mot
utio:vel wnoſisoꝛnamennis rel:
iuad peccundu n aligua preclicta.
Ot pelqitollſignisſeipſam nenal
gun olentomoſtendt Quantu
eenibilcogitaremalirdi tallaoſtenctt
ten elappet vellepꝛeſumut quiaſi
lsſigna vmn venalis atra taberna 0
Altasgtranſenntibus rſitidundis
fanneuchitincinmepe
peſtenbidituätumcicz rehoc
ioſumedp eppontt interplanioni;
Alcatſeyinuno habere venale: du
oſencithecnnigs ueilopnaht
innegango ufaexelfictenegare
llona nponatpecunlaſc ii⸗
ſnunrennooſtencunk aſ in
iz,1. AN laſcinienn
logaeplütt to itüt eragti
hocno dicjt gtücg en lla⸗
erſeumenünonmndti⸗
tonineegſſaeſſnneſunn
Tmunufcn geteſtinche e

atſaipture Dan
. .
nldacbpite, gau
gräitamcſign iͤn

Cppi Aumnſa

ng, Luxuria 2vij.

lamis d Utin
S 1gzlibe Nann et =
1soſtenſedtchlce ſan drapi . tẽ pꝛedicteſi cie: Septẽ inquu . qui aliãs æqiepi.
penalltan dgrlen ice, tra agnũ illũ:æ quo Apo. v. Vidi afnum ſtantem tẽ oñd , locũ ab infertoni 10, 6venita⸗
neuaknnu Gen tencralum bahenran zonnne ſeptẽ neſunt ſe⸗ ſupiuseradmnents nileu caine dillaſperne
bclants . mnnmm tclun ptem ſpus cei:miſſi in oẽm ra pugnauit 7 pualuit: que minoꝛ ⁊ leuioꝛ ab eis reputat᷑ foꝛnicatto ccle
nts. ſeptẽ colũnas ecclie: uasſſapientia exci iſi temo Pideln⸗
ternedeſthfiinitne nenla P ſtruyit ſep 2 quas apientia ex cet ſimpler peccatũ ſit moꝛtale:quo oſtenſo ſſ⸗
evelfaciſitnedeinz it: Peouer. ij. Et ſeptẽ ſtellas qᷓs Yoh. vidit Apo. . ioꝛi deechn.
biun win neſne⸗ iij. Et ſeptem lampades ce o t eno. id Baedeito eorll Lene cedere.
to argenn die⸗ bllenspet⸗ tronum Apo.iiij. extinxit:quia per illas ſeptẽ nequi oſtenger intentn Scõo arguet ord tã Pꝛimo
Nballent ie W cias illa ſepteʒ wna ſpuſſancri Eſa xj. Enũmerara pargumenta quemagis a 9 gfrir e ctã Srare
drlecto grqj topon lumnie quaſi per totu mundu diminuit: ⁊ annullauit: ſicut poſitũ ad ducre ſoleke Pharartots 2vabelt oi⸗
lober ſtan ntcumdufane iiij. patebit infra arti xj. ¶ Dẽs vo pᷣdicte luxurie ſpẽs: efendũt. Tercio reſpondebit᷑ ad olecca. Inten
nmnnn Peni tanr⸗ rs ſeptem ſpẽs: vt pdictum eſt:diſtincre:ſcᷣam acci- tũ pꝛimo talioſtendit᷑ ↄſequentia Bacra ſeri rune
Aung eſtee lnincan piunt oiſtinctioné: p modos diuerſos:quia quelibʒ ↄmemoꝛat foꝛmicatoꝛes licite foꝛmicattöcoctilos
Raienn es huͤte hnbi⸗ Raecherg⸗ ſpeciex: cõmitti poteſt coꝛde.oꝛe. opere. 7 Za regno celeſti excluſos: inferno veputatos: er.
luſi Zan rgr am ils adl⸗ igno. ¶Coꝛde nanq; cõmittit᷑ foꝛnicatio qn ſolutꝰ foꝛnicatio eſt moꝛtale peccatũ:aſ. aa no vic⸗
M Nun As dlo ſoluta coꝛ in cogiratõe foꝛnicationi ione indi Hoinnſioent doge
Mn violuta coꝛ in cogitatõe foꝛmicatiomis balneat: vł ꝓbatione indigere:quia omnib oꝛthodoxis notũ eẽ
tune P ⸗ quando foꝛnicani appeti xpo teſte:qui ait iã mecha viget᷑ ꝙ nullus pdicta incurrit mala: poſtq; vſum at
nſel. oſte tus eſt eam in coꝛde ſuo:abath. v. Et ſic e omniby tigerit rõnis ↄiunctim vl diuiſim: ni e icto moꝛ
ulrpide eſreigi alüjs ſpecieh:qᷓ ſimili modo in coꝛde cõmitti poſſũt tali:antecedens patet quo ad oẽs eius ptes. Etu
ſicn Ten n nizno, ¶¶ ODꝛe ſimiliter foꝛnicatio cõmittit᷑ qñ ſolutus ſo⸗ em̃ ad pꝛimꝗ eius Ptem: videlicet ꝙ foꝛnicatoꝛes li
ncknalts Lnanofnungis lutam: vel econuerſo. ad foꝛnicationẽ oꝛe ſollicitat: teoccidunt᷑.pʒ pᷣmo Mũeri.xxv. vbi omendat᷑ hi⸗
ranoſchnmalne ſharze vel e ulla velecta biliter loqtur.⁊ ſic omni alia ſpe⸗ nees:qꝛ occidit ſił foꝛnicantes:⁊ nõ ſolü ibu heltam
vaſinclk gueleofinuilngti cie ⁊ imundicia ĩ turgiloquio:que H pcipit Mec in pᷣs.cv. Stetit in uit phinees: 7 placanit ? qᷓſſatio
lumnene sn⸗ iͦ genenli nominan in vobis:Eph.y. acto in uꝑ ſeu ope cõ⸗ ceſſauit. Ernonullaln⸗ ſacre ſcripture loc æ facto
bonmonnij abeantiag⸗ mittitur: quando cogitatões. locut ilones. no refre illo amendar ꝓpter foꝛnicationẽ etiã Thamar moꝛ
–W o cnCltur giqy, nãtur:quia ſicut dicit cretũ ſumptũ ex verbis be⸗ tem ſuſtinuiſſe vebuit: xvqua dixerũt Foꝛnicata eſt
i epꝛobanone, Oltano ati Gꝛegoꝛij in paſtoꝛa li. dum in cogitatione volu- thamar: Geñ. xxxviij. Et ſequit ꝓducite eam: vr cõ⸗
ddo. ptas no repꝛimitur: etiã in actione vñatur.q.·n. cut:. buratur:Seut. xxij. Hec que ſequit᷑ ſententia eſt œi
uuurizebiginuntiinptidi⸗ pꝛuriginem:Paulus curabat extingere:cũ dicebat: otra mulierẽ que foꝛnicata fuit in wmo patris ſui.
tilenniz gnociign 60 71 ad Corintheos. Temptatio vos nõ appꝛehbendat: Eijcient inquit eam extra foꝛes wmos zaen ſuntet
tatione. ineoenlon detſennn. niſi hũana.At ſi apte diceret᷑humanũ ẽ in coꝛde tẽ lapidibo obruent viri ciuitatis illiꝰ. let: qm
neſuenclgp dſtainn⸗ an ret⸗human ete 1 uent viri ciuitatis illi 7 moꝛiet᷑:qm̃ fe
Crin turplloquior hnöͤ ſiei ptationẽ perpetu dyabolicum Fo e in temptatiõis cit nephas in iſrael: vt foꝛnicaretur in wmo patris
aticſcln taorn⸗ certamine: etiã oppoꝛtune ſuperaꝛi.pꝛobãt hec.dij. ſui. Paulus etiã.j. Coꝝ.x. ↄmemoꝛat multos ꝓpter
ſige Nlenmnininn xlix.c.ſollicite.⁊.c.ſe..iugem vo ſcabiez. ¶ Bignis foꝛnicationẽ iuſic ocanſos dicene Njrm foꝛnicemur
rrlock obslunn . v. v. pᷣdicte ſpecies ↄmittunt᷑:⸗ oſtendunt᷑: quando ꝑ ſicut quidam exillis fornicatiſũt: ſic ceciderũtvna
atrobimnund 4 ſona aliqua in aliguo: wpdiec: ſtatibo ſigno aliqͥ da die.xxiiij.milia.ſicut pʒ Numeri. xxv. Bed qꝛ poſſet
menngt gni Eru⸗ to ſicut capitis ⁊ ioꝝ mẽbꝛoꝑ motibus: oculoꝛũ alids dicere n cecigerũt ſolu pter foenicarione
vtarntel Centtpoofor nutibo:vel curioſis oꝛnamentis:vel datis muneribo h etiã ꝓpter ydolatriã: Paulus innuẽs ꝙ ſicut alij
tNlo inunaa incönni⸗ aliũ ad peccandũ in aliqua pꝛedictaꝑ ſpecierũ ꝓuo- ꝓter ydolatriam:ita iſti ꝓpter foꝛnicationẽ cecide⸗
Euoci nofigt Auttur⸗ cat:vel qñ talibo ſignis ſeipſam venalem:⸗ tanqro⸗ rũt:ponit caſum ydolatriea caſu foꝛnicationis di⸗
sr anplen Orcen logui gan volentem oſtendit.¶ Nuantũcũq; eniʒ dicãt ſtinctũ.dicens:neq; ydolatrie efficiamini. ſicut qui⸗
Plllo Moth ,. All plaent ſenihil cogitare mali: vũ talia oſtendũt ſ igna:appe dam . ¶Gcda ps pꝛedictrantecedentis: videli ij
ſeu inechatus eſt eamin tere vel appeti velle pꝛeſumũt᷑:quia:ſicut tabernan cet foꝛnicatoꝛes a regno celeſti excludũtur. P Eph. .
gibiacapit pꝛoomnimoto us ſigna vini venalis extra tabernã oſtendendo: vl v. Vbi pꝛimo foꝛuicatoꝛes nominãs dicit. Sis foꝛ⸗
arras a tra nſeuntibus ⁊ ſitibundis accipiẽdo:quos nicatoꝛ aut imũdus æc. Et poſtea infert ſententiaʒ
talis wiciotöplures e⸗ I pᷣſumere RorKrutes ei arras vel pecuniã dare ei. vt illoꝝ dicẽs: quolibet illoꝝ ꝙ nõ haber hereditatẽ
obantasr moctd nnnons poſtea bibãt quãtumcũq; oꝛe hoc minime dicãt: ſe⸗ in regno chꝛiſti ⁊ vei idẽ pʒ.j. Con. vj. NMolite inqᷣt
epharigszmo llien ipſum eoꝝ exponit interpellationi:qꝛ quatũcunq; errare.neq; foꝛnicani neq; ydolis puiẽtes: neq; mol-
editeiſpecies: lusn ↄicat ſe vinũ nõ habere venale: dum tñ talia ſigna les:neq; maſculoꝝ ↄcubitoꝛes.neq; auari neq; ebꝛi-
l vigelicet onnicgtiond ne oſtendit:pecunias que illoꝝ recipit: pꝛeſumũt ipᷣm oſit 1.neq; maledici.neq; rapaces.regnũ dᷣi poſñdebũt
irloluta⸗ Bechc⸗ ſhs in negando trufare vel ficte negare. Mec ei credunt Tercia inſuꝑ ꝑs pdicti antecedetis oñdit᷑:p illud
ne. Loradocllteniz⸗ niſi ſgna œponat pecuniaſq; i loꝝ refutet: SGic duʒ Apo.xxj. Cimidis aũt inqt increulis. ⁊ execrati⸗
nmmmnm giin n⸗ ſigna exterius oſtendunt laſciuie. muneraq; a laſci⸗ bomicidis.i foꝛnicatoꝛibo.⁊ veneficis.⸗ ydolatris
minoni aligate Amg. nis accipiũt:q mitũt᷑ peccati pᷣpa:are viã:liq; apte 7 oĩ mẽdacibo pꝑs illoꝝ erit ĩ ſtagno ardetiigne et
nitnt ginlir niebennd hocnõ dicãt qtũcũq; dicant ſe eſſe caſtos vel caſtas: ſulfure:qð eſt mos ſcᷣa:Ex qua auctontareloerde
mammimomni nat rl i ſemp ſe intuentiũ exponunt pᷣumptioni: interpel- patet ꝙ foꝛnicatoꝛes inferni:veputãt penis:cui con
Muiurv lnlanu bhn⸗ lationi: nec caſta e ecredit᷑:que libenter laſciuoꝛuʒ coꝛdat pᷣs.xxij.dicens: Perdes oẽs foꝛnicant᷑. ptʒ
ut a aſeg venarulaſpectno vel que rogari gloꝛiat᷑vł wnaria ergo foꝛnicationẽ peccatũ eſſe moꝛtale.¶ Gcdo idẽ
W ſargnuntoui⸗ ⁊ munuſcula:que teſte ſoieronymo in ꝓlogo totiꝰ ſa pʒ ⁊ ondit᷑ ꝑ argumentũ ſũptũ a rõnis p̃ſumptione. viij.
un⸗ iſtiumape⸗ cre ſcripture. Ganctus amoꝛ no hʒ. libenterabama Dis.n.ratio pᷣſumit ꝙ illiquiab aplo inter crimino
toſe n unmllun toꝛil accipit:qꝛ ex coꝛde negare q peti turpe non ſos noĩantur: vteſtant᷑ taq; criminoſi ſũt crimi⸗
opetcs lie gniſt tel credit᷑ anteꝙᷓ ſigna etiã illa æponat venalia: æ qby noſi. Oð etiã illi qͥ ab aplo dicũt᷑ a xo inter crimi⸗
lgorüſel unſconi C. xv.ij.Aunuſculaq; ↄtemnat:qꝛ ſicut imundicie noſos eẽ iudicãdi ꝙ ſint crimiĩoſi.ꝙ tercio illiq a ca-
möglgetant nſng wvmꝰ. i.lupanar ſignũ ẽ tã libidis ꝓuocatiuũ q eti⸗ none inter criminoſos penitẽtiãt᷑ ſicut crimioſi.ſint
minmmnin rn am ofñſiuũ: ita quodãmõ oꝛnatꝰ:et alia ſigna: ꝓpter criminoſi. Sʒ aplis.j. Thi.j. Alrxos enumerãs cri⸗
Nnifing ninehlin talem nanq; habirũ iudas thamar ſuſpicatꝰe eſſe minoſos:ſic homicidas.piuros ⁊ hmõi int eos etiã
noduss ſunthe . .. meretricẽ. Señ.xxxviij. foꝛnicarios tanqꝙᷓ criminoſos noĩat:2 teſtat᷑ dẽ
gnintiſen nnn Arti.iij. D aũt in oĩbo pdictis ſpecieb modis peccatuʒ etiã oñdit᷑.j.Coꝝ.v.vbi apls phibʒ ne xpᷣiani cũ foꝛ/
— ere vj.· oſiſtat moꝛtale:oſtendet᷑ pꝛimo in ſpeciebo:et poſtes nicatoꝛilo amunicẽt dicẽs:Gcripſi inquit vobis in

ianei uu
n

xj.

i.ſi qð verius. vbi potius ꝓmittit᷑:ꝙ hõ vxoꝛẽ adul⸗
terã dimittat:ꝙ occidat. Sicut etiã potiꝰ pmittit

Luxuria

epła ne ↄmiſceamĩ foꝛnicarijs.⁊ paꝑ infra.Si inqͥᷣt
q frat noĩat᷑ inter vos eſt feꝛnicatoꝛ: aut auarꝰ: aut
vYdolis ſeruiens.aut maledic.ant ebꝛioſus.aut ra/
pax:cũ hmõi:nec cibũ ſumere.¶ Gcðo idẽ aple foꝛ
nicarios inter criminoſos dicit eſſesa veo iudicãdos
dicẽs foꝛnicatoꝛes ⁊ adulteros iudicabit veꝰ: Seb.
riij.¶ Tercio foꝛnicatoꝛes ſiẽ criminoſos punit:ſiẽ
patet.xxij.q.j.pᷣdicandũ.Noſſe inqᷣt vebẽt talẽ c ꝑ/
iurio penitẽtiã imponi vebere q̃lẽ etiã ĩe adulterio
æ foꝛnicatione ⁊ ð homicidio ſpoõte amiſſo.⁊ ve cete
ris criminalibo vitijs:patet ergo ꝙ foꝛnicatio e viti⸗
um criminale e eeTereto idẽ oſtẽdit p vpce
pta dei in quibo foꝛnicatio pꝛohibet᷑: ſiẽ Exo. xx. Et
Seut. v. vbi int᷑ vecẽ pcepta vnũ atinet᷑:quo dicit nõ
mechaberis. qð pꝑtractãs vecretũ ſumptũ ex verbis
yſidoꝛi ſuꝑ Exo.dicit nõ mechaberis. l. nec qᷣſqᷓ; pꝛet
matrimonij federa alijs feminis admiſceat᷑: ad ex-
plendã libidinẽ.xxxij.q.v. Nõ mechaberis. q etiaz
Xctractãs væcretũ ex verbis Auguſtini ſumptũ in q
ſtionibo ð veutro.dicit ꝙ ſiẽ furti noĩe intelligitur
oĩs illicira vſurpatio rei aliene:nõ.n.rapinã ꝑmilit:
qui furtũ ꝓhibuit:ß vtiq; apte totũ intelligere vo⸗
luit:quicqͥd illicite reꝝ ꝓximi aufertur. Sic ꝓfecto
noĩe mechie:oĩs illicitus acubitꝰ:atq; illoꝝ mẽbꝛo⸗
rũ nõ legitimꝰ vſus pꝛohibitꝰ: vebet intelligi. xxxij.

q..iiij. Meretrices glo.in vecalogo ſᷣm interpᷣtatiõʒ

Auguſtini:ꝓhibita fuit oĩs foꝛnicatõ:idẽ etiã ꝓhi/
bitũ videt᷑ veut.xxiij. Mõ erit inquit meretrix de fi⸗
liabo iſrłneq; foꝛnicatoꝛ ⁊æ filis iirł.¶ QDuarto idẽ
oñndit᷑ ꝑ lecretũ ſumptũ ex verbis ſoierony. in qͥ fa⸗
ciendo diſtictionẽ ĩter illos qͥ foꝛnicãt᷑ int᷑ xpianos
⁊ illo qui foꝛnicãt᷑ int᷑ infideles:dicit q; foꝛnicatoꝛ in
ter xpianos maior ẽ crimis qꝛ mẽbꝛa xpᷣi mẽbꝛa fa/
cit meretricis:glo.meretrici.i.dyaboli.infidelis vo
inembꝛum ſuum membꝛuʒ facit meretricis.xxxij.q.
uiij in eo. Si ergo in vno maioꝛis eſt:criminis ĩ vtro/
qᷓ; criminoſum eſt ⁊ moꝛtale.Cuius contrarium aſ-/
ſerere pꝑtinacit᷑.hereticũ tenet eccłia.q nuꝑ marchi⸗
ones ferrarienſes hereticos adiudicauit: ⁊ ↄtra eos
crucẽ pᷣdicauit vna ĩe cauſa:qꝛ eis imponebat᷑ ꝙ xæ⸗
buerũt diriſſe foꝛnicationẽ nõ eẽ peccatuʒ moꝛtale.
Idẽ ptʒ in cle.ti.v hereticis c.ad nrm.S.vij.vbi in⸗
ter hereticos numerãt᷑ qͥ dixerũt ꝙ actꝰ carnalis cũ
ad hoc inclinet natura:peccatũ nõ eſt maxime cũ ex
ercens tẽptatur.⁊ cã eſt ſcᷣm glo.qꝛ dicũt õ̊ pᷣceptũ
ei. Exo.xx. Mõ mechaberis.i.nõ ibis ad aliquã pꝛe
ter vxoꝛẽ:vt legit.xxxij.q.v. Non mechaberis.Et ſi
feceris peccabis moꝛtaliter.totũ iſtð ↄfirmat᷑ ꝑ ſen
tentiã ſacre ſcripture.Eccłiaſti.xix. Putredo inqͥt
vermes hereditabũt foꝛnicatoꝛiũ:⁊ tollet᷑ de nüe/
ro aĩa illius. Veritate vo ſic oñſa:pter illas excuſa/
tiones ⁊ argumẽta:quibo luxurie aduocati nitũt᷑ œ-
fẽdere ꝙ luxuriari nõ ẽ peccatũ:⁊ hoc dicũtæ quibo
dictis recitãdis ⁊ ꝓbãdis erit totus ſeptimꝰ articu-
lus.Hic recitãda ⁊ ꝓbãda ſt dicta illoꝝ:qͥv ſpecia⸗
litere ꝓbare nitũt᷑ ꝙ foꝛnicatio ſimplex nõ eſt pecca
tũ moꝛtale. Pꝛimo nãq; ad hoc quoddam adducũt
ecretũ male intellectũ.diſ.xxxiiij. Si quis nẽ bʒ.et
ca.ſeq̃nti. Illis nãq; capitułcauteriatas illoꝝ glo⸗
ſant ↄſcientias dicẽtes:nõ hñtes vxoꝛẽ licitũ è habe
re Penngnen mẽtita ẽ iniquitas:qꝛ in reiverita
te habere ↄcubinã:ſemꝑ fuit peccatũ.ſicut expᷣſſe di
cit glo.xxxij.q.iiij.ſuꝑ.c.meretrices.Et rñdet ad e
crerũ illud:vel alias ſcripturas:q vidẽt ↄcubinatuʒ
ꝓmittere dicẽs:q ↄpatiua ꝑꝓmiſſio fuit:quo pꝓmittit
minꝰ malũ:vt euitet᷑ maius malũ: Mec tñ talis ↄpa⸗
tiua pmiſſio a peccato excuſat:ſiẽ pʒ in glo.xxxi

ſoꝛtiba rredat:qꝙ; ꝙ vemones aſulat.xxvj.q.iij.hi qui

A vil.

Ita pmittit᷑ eis ↄcubinatꝰtanq minꝰ mali:qᷓ ſodo
mia ⁊ hmõi:que foꝛte ↄmitterẽt:licet vtrũq; ſit moꝛ
tale. glo. vo oꝛdinaria ſuꝑ capfin pdictũ.oii.xxxiiij.
dicit ꝙ ↄcubinã ibi notat:no ſoleniter ductam: ſed
tñ mutuꝰ aſſenſus interuenit:qꝛ aliã ↄcubinatu nũ
licet habere.Capłimn vo ĩmediate pꝛecedẽs ↄcubinã
notat illam:q̃ vnita eſt:⁊ ↄiugali affectu aſſiſtit᷑. Ex
quo patet ꝙ in rei vitate vxoꝛẽ ꝑ aſenſum mutuum
interuenientẽ:qͥ matrimoniũ facit.Ad cuius foꝛte
tractũ:tũc tꝑis nõ erãt leges.⁊ ĩecretales edite:œ
bams alijs ſolẽnitatibo:ſine quib matrimoniũ ſi/
ne peccato ↄtrahi.nũc nõ põt:qð foꝛte tunc potuit:
qñ nõ ſolẽniter ductã vxoꝛẽ habere licuit:quam lex
ↄcubinã vocauit. ri ergo eccliaſtici:q nec vxo/
rem hñt nec habere poterũt. Et quicũq; alij qͥ nul⸗
lam habẽt vxoꝛẽ.vel qͥ hñt ⁊ c alijs peccãt inaniter
et periculoſe:illud capitulum pꝛo eis allegant picu⸗
ſe:ideo dico:ꝙ non m ſeipᷣos:ed etiam alios qplu⸗
rimos talibus verbis:⁊ allegatiomibus ſeducunt:⁊
ad damnationem ſił cũ eis ducunt eternã. Omnes
videlicet illos qͥ aplica admonitõe ↄtra tales ſpeci-
aliter hoꝛtãt᷑:qͥ tales audiũt foꝛnicationis aduoca⸗
tos dicens:Eph̊.v. Memovos ſeducat:inanibus vᷣ-
bis ſumpta:ipſos ſequũt᷑:eiſdẽ credũt.Quia ad li⸗
terã poſtiꝙᷓ; aplłs dixit foꝛnicatoꝛẽ eſſe a vei heredita-
te excludendũ:a ſciuit aliquos ↄrium dicere ⁊ wce/
re:addidit w illis dicẽs: Memo vos ⁊c.hoc ſciens ꝓ
certo ꝙ ꝓter foꝛnicationẽ ⁊ alia pᷣdicta vitia:venit

ira dei in filios diffidentie.patet ergo foꝛnicationẽ

moꝛtale eſſe peccatũ:⁊ ꝑ ↄſeqns oẽs ſpecies eiꝰ gra⸗
uioꝛes ⁊ maioꝛes eſſe moꝛtales. Idẽ etiã intelligen⸗
dũ ẽ ð turpiloquio ⁊ ſcurrilitate:⁊ oib alijs modis:
qui ſt moꝛtales:ꝓut eos apls int᷑ pᷣdicta vitia:Eph̊.
v.ↄnumerat.Et vt ad finẽ malũ:⁊ celectationẽ inoꝛ
dinatã tendũt:vel in illa ↄſiſtunt.Ex pᷣdictis ↄclu/
ditur: nullꝰſaluari poteſt:niſi in vno v tribo ſtati
bus ſiue vijs:videlicet virginitatis.vłmuũdimatri⸗
monij.vel viduitatis. Gtatꝰ.n.penitẽtie eſt ſtatꝰſpi
ritualis viduitatis. Iſtud nãq; qð v pdictis ſtati⸗
bus dicit᷑:pulchꝛe ſignificatũ videt᷑:Eʒech.xiiij. Si
inquit fuerint tres viri iſtiĩ medio eius ⁊c.noe qͥ ſi⸗
gnificat vxoꝛatos. Daniel ꝑ quẽ virgines. Job per
viduati ſigmificãt᷑:ipᷣi liberabũt animas ſuas.
olenti ergo ad vita ingredi:ambulandũ ẽ poſt
aliquem trium pꝛedictoꝛum ſtatuum. Et non poſt

. 42 qui ambulauerunt in luxurijs ſuis.j. Pe.iiij.

In quibo diſtinctio eſt infirmitatũ ſpiritualiuʒ:
ſicũt in infirmitate coꝛꝑaliter eſt diſtinctõ infinmi⸗-
tatũ coꝛpoꝛaliũ.Quia ſic vna febꝛis:vel q̃cũq; alia
infirmitas grauioꝛ⁊ ꝓiculoſioꝛ eſt in vno ꝙᷓ in alio.
ſcòm diuerſitatẽ ↄplexionũ qualitatũ:tempoꝝ regi
onũ.etatũ ⁊ ſimiliũ circũſtantium. Sic infirmitas
luxurie ꝑiculoſioꝛ ⁊ grauioꝛ ẽ in vno ꝙ in alio.ſcõᷣm
diuerſitatẽ ſtatuũ peccantiũ:⁊ tempoꝝ ⁊ modoꝝ.et
ſpecierũ.que quidẽ ↄpatio vel poteſt freri ĩ ſpeciebo
vel in modis ↄꝑatis ad ſpecies.Si vo fiat ſpecierũ
adinuicẽ ſicoputando a foꝛnicatione tãq; a minoꝛi
ſpecie vſq; ad vitiũ ↄtra naturã pꝛimũ locũ poſt foꝛ
nicationẽ tenet ſtupꝝ:quod ideo eſt grauiꝰ ꝙᷓ foꝛni⸗/
catõ:qꝛ cũ hoc quod peccat᷑ moꝛta liter:ſiẽ in foꝛmi⸗
catione irrecuꝑabile inſuꝑ bonũ amittit quod non
fit in foꝛnicatiõe.¶ Gcom locũ poſt ſtupꝛum tenet
adulteriũ:qð ideo grauiꝰ ẽ ꝙᷓ ſtupꝛũ.Pꝛimo qꝛma⸗
ioꝛ ẽ iniuria q̃ fit in muliere alteriꝰ poteſtati ſubie⸗
cte:qᷓtum ad cuſtodiã ⁊ vſum generatiõis ꝙᷓ illa que
fit mulieri alteriꝰ poteſtati ſpiecte:qtũ ad cuſtodiã
ſolam. Sco quia ex adulterio falſoꝝ heredũ.homi
cidioꝝ.⁊alioꝝ maloꝝ.frequentia ⁊ piculoſioꝛa oc-
currũt ꝑicula.¶ Mꝛoximũ vo locũ poſt adulteriũ
tenet raptꝰ:quia ommia pꝛedicta aggrauat ꝑ violẽ⸗

xiij.

N

gagdtehatit uinenüͦd
nin obat Caſtitas nugal
geidotiogue in matnimoniohon
emottuotllomantto:a oto ll⸗
nnuderepotelt Voni Fono
ge wotinentiaſer uanda incluct.
nmeobligat Ai eoomne pomm
ins : magisobliganui it in be⸗
cica ſche ybi wreligioſis tructis
Netanges ptrum votü religiomspe
eerlröfeieſtchr
anobfnenti;boni obiigat. Giant
trita trenſgreſtiopeidr. Cuzen⸗
Miarinendegdperpernü eldmato
Dendonmgigs Pianäzinfranged
Oakin ſacllegid chaculteno.
gravione penitentiüimponütis
flloecfacultens ſint Pinmd
laguibaber diſlnn cöſbſter
nitcictan vo ventate ided r
ſnü pigekige mit n gte wlin
ereſtlen acultnügaulnsel
gleyt toli oniciols men aci
lopnalng nclinet voliſtaree⸗
Eini,.Cdſophiſtenen⸗
Wſophiſtici vogn

blinilagfſtunt Erztiens u,⸗
uanipoteſteuſlin pno wtrivſe
eliat pirginitatis ftmigiman⸗
nris Gtal npenlteteeſt iweſ
Is Mtud ni o vſensſtoti⸗
ſinitcti noei Ejech in. Gi
nin Miimcloeiuszi hoe qſi⸗
Danuelp us irgines. Jobper
ſtlöilibembut annmnao ſugs,
itäingreduambulanpot
ctozumſtatuum. Et nonpoſt

untinlururns ſuns j. Heiij. Ai

ioeſtinfinmitatüſointtnalig:

corpalitereſtdlſtimnetöinfinn⸗
nia ſe na tebns: elicigeli
1 hiculoſioꝛeſtin oc;nalt
plerionigvaltari tenportin
Tarcäſtantium. Bichfümmltn
. miorein tMoginalio ,n
uamhiimſlk nulle
mani te olal n iſhtutch
s peis Ol fo in hecleii

Fuiij.

Luxuria

tiã:ideo grauioꝛ eſt raptus mulieris ſolute:qꝙ; foꝛni⸗
catio. virginum ꝙᷓ ſtupꝛũ: ⁊ vxoꝛum ꝙᷓ adulteriuʒ.
Poſtraptũ vo vxoꝝ: pximũ locũ tenet ſacrilegi/
um:q multis euidentijs graui effe adulterio diffi
nit. ¶ Pꝛimo qꝛ ſacrilegꝰ auferẽs ſacũ a ſacro.i.ſe⸗
ipſum vel aliã ꝑſonã que voto ſolenni vłoꝛdinis ſu⸗
ſceptione que votũ ſolẽne ↄtinentie habet annexuz:
xo ↄſecratu:a vo auferẽs vł ſeipſum vel aliam vel
vtruũq; in ſimili foꝛma meretricio: dyabolo dans:
nõ vxoꝛe vel ſpõſa abutit᷑ hoĩs ſed vei: quia ipſa vel
alia in oꝛdinis ſuſceptione vel voti emiſſione. ſpon⸗
ſa cei ſpecialiter efficiebatur. Quanto ergo mrimo
mum inter vũ ⁊ hoĩem:altioꝛis ⁊2 dignioꝛis ẽ natu⸗
re:⁊ ditionis:q; matnmomiũ inter hoĩem ⁊ mulie⸗
rem:tanto caſus ⁊ fractio eius grauioꝛ eſt⸗ pericu⸗
loſioꝛ:pbatur ſcõm ſanctũ Thomã in quadã qſtio⸗
ne ve quolibet. Periunũ grauiꝰ peccatu eſt:qᷓ; homi
cidiũ:qꝛ illud ↄtra cæxũ:iſtud otra ꝓximũ ↄmittitur:
peccata grauitatẽ ſoꝛtiũtur ab obiecti. Oe vo ho/
mines homicidas grauiꝰ pumũt qꝙᷓ; ꝑiuros nõ eſt:qꝛ
peccatũ in ſe grauiꝰ ſit:h quia hoibo videtui magis
nociuum. In alio loco vult qꝙ; fractio voti ſolennis
ſit grauiꝰ:q; fractio iuramẽti. Ged ᷣm oẽs wctoꝛes
votum ſoleniʒatur per ſacri oꝛdinis ſuſceptõʒ. Cuʒ
ergo talis cũ muliere peccat: frangit votu ſolẽne:⁊
Poſequens grauiꝰ peccat qꝙᷓ; homicida vel periurus.
¶ Ex quo ſequit᷑ ꝙ grauiꝰetiã peccat:qꝙ adulter:qꝛ
peccatũ homicidij maius eſt q peccatum adulterij.
Bicut pʒ p vecretũ ſumptũ ey verbis quguſtini li.
ij. adulter.cõiugijs.yxxxiij.q.ij. Si qð veriꝰ. Qõð
ergo excedit peccatũ quod grauiꝰ eſt:excedit illõqp
minus graue ẽ:ſ̊ ſacruũlegiũ excedit homicidiũ vt ex
dictis pʒ:ergo excedit adulteriũ:qð minus ẽ homi⸗
cidio. ¶ Pꝛobat᷑:Caſtitas ↄiugalis:vel votũ ſeu fi⸗
dei datio:que in matrimonio homini fit:eſt tpalis:
qꝛ moꝛtuo illo marito:a voto illo abſoluitur:⁊ alte
ri nubere poteſt. Votũ vᷣo quod in oꝛdinis ſuſceptõ
ne v ↄtinentia ſeruanda includit᷑ eternũ:⁊ ſemꝑ ho
miẽ obligat. Cũ ergo omne votũ ꝑpetuum ſolen⸗
mus ⁊ magis obligatiuũ ſit. m beatuʒ Thomã ſe/
cũda ſcde:vbi væ religioſis tractãs.ſpecialiter q̃ſtio-
nẽ tangẽs.vtrum votũ religionis potiꝰ ſit ꝙᷓ tre ſan
cte:⁊ veterminat q; ſcig eſt perpetuũ:⁊ ad perpetu
am obſᷣuantiã bonã obligat.Gicut q̊ tale meliꝰẽ vo
tij:ita eiꝰ tranſgreſſio peioꝛ.Cuʒ ergo in voto ſolen⸗
ni atinentie qð perpetuũ eſt:maioꝛ ſit pcioſitas ĩ te-
nendo:maius ẽ piculũ in frangẽdo:ergo grauiꝰ pec.
cat᷑ in ſa crilegio q adulterio. ꝛobatur. DRecreta
grauioꝛẽ penitentiã imponũt ſacerdotibo incõtinẽ-
fibo:ꝙ adulteris:ſicut pʒ in pᷣmo canone penitentia
li:qui habet᷑.diſ.lxxxij.c.pᷣibyter ſi foꝛnicationẽ fece
rit. pdictam vo venitatẽ ideo rõnibo roboꝛare neceſ
ſariũ videt᷑:qꝛ młti in ꝑte velinquẽtes ↄtrariũ aſſe/
rere ſolent.adulteriũ grauius eſſe aſſerentes ſacrile
gio: vt talibo ꝓnicioſis mendacijs mulieres citiꝰ ad
illoꝝ malas inclinẽt volũtates:ↄtra quos vide. Po.
xiij.viij.¶ Ad ſophiſticũ vo argumẽtũ qð ꝓ eis int
ↄuiuaãtes ⁊ potãtes ⁊ inter mulierculas philoſophã
tes faciunt:ꝙ videlicet caſtitas oiugal:⁊ ſacẽ̃m ma/
trimonij:pᷣmũ inter oĩa ſacramẽta fuit inſtitutũ in
paradiſo videlicet ⁊ a dignioꝛi:qꝛa vo. Cõtinẽtia
vo clericalis ab hoĩbo:a ideo aſſerunt fractionẽ pᷣmi
magis eſſe piculoſam. Mõ videt᷑ difficilis eſſe reſpõ
ſio.Pꝛimo qꝛ ſi tꝑis pꝛioꝛitas: vel loci dignitas fa⸗
ceretvotũ magis obligatoꝛiũ:⁊ fractionẽ peioꝛẽ:me
lius eſſet votũ abſtinentie vnius diei:⁊in loco ſacro
ſancto.ſ.in ecclia factũ:q votũ terre ſancte vel cuiuſ
cũq; religionis.poſtea ⁊ in mõtibo vel campis factũ:
⁊ fractio eius peioꝛ eẽt.qð eſt falſum. ¶ Scdðo quia
ſicut illud fuit a vo ↄſtitutũ:ita omne bonũ votuʒ

A vij.

ecü omne bonũ a patre ſit luminũ: Ja.j. Et ille ideʒ
qui obligauitvxoꝛatos ad tenenduũ fidẽ ad inuicem
obligauit ↄtinentiã vouentes ad tenendũ qð voue
rt. dicens: Gouete reddite.¶¶ Quoꝝ voti tranſ
greſſio:nõ ſolum in ꝓpꝛiũ.ſed etiã in maximũ illarũ
mulieꝑ cũ qbus peccãt redũdat piculuʒ quaꝝ qͥdẽ
piculn:nõ ſolũ pꝛedictis ratõnibo:ſ etiã ſeqntibus
oſtendet hyſtoꝛijs. QOuaꝝ pꝛima ↄtinet:œ quadam
eccleſiaſtici viri amaſia moꝛtua:quã oẽs viri de vil⸗
la foꝛtifſimi leuare nõ potuerũt tanto eam pondere
fixit ſpũs immũdus: wonec aſilio cuiuſdã ꝓuidi:foꝛ
te dicentis:ꝙ ↄſuetudo illiꝰ ciuitatis erat: oẽs ad
terram poꝛtant᷑ ꝑ hoĩes artis ſue.Cũ alie tales ad
eꝗ poꝛtandã adducte eſſent:facillime eã poꝛtauer̃t.
Se alia tali etiã fert᷑: ꝙ vemones viſibiliter corã
vigilãtibo:circa coꝛpꝰ eiꝰ frenũ ĩ er oꝛeponẽtes:ipᷣaʒ
ad modũ iumenti ad infernũ equitauerũt. PYtez
e duabus talibus fertur ꝙꝑ viã tranſeũtes currũ⸗
q; iuxta viã videntes:loquebãt᷑: ꝙ hic vel ĩ inferno
eas currum trahere opoꝛtuit:quia audierant q tali
officio in inferno fungerẽtur e ↄmuni ergo cõſilio
ſe ſub curru poſueĩ̃t inaniter eſtunãtes:q' ꝑ hocali⸗
biofficiũ illð euaderẽt:que ſtatim ictu fuiminis oc-
cidebãt᷑:a ad infernũ ꝓ officio ſuo faciẽdo mittebã⸗
tur. ¶ Ad idem vo fertur de quodã necromantico
aiurante diuerſos vemones: vt quendam dyaboluʒ
eypellerent:quivnũ hoĩem verauit:æ quibo cũ duo
vel tres illũ expellere nõ poſſent:aſſerẽtes illũ eẽ po
tẽtioꝛẽ eis. In fine veĩt vnꝰ terribił:qͥ nolentrexire
minatꝰ ẽ ꝙniſi ſtati exiret mitteret eũ ad balneãduʒ
ĩ balneo vbi ↄcubĩe ſacerdotũ balneãt᷑:qͥ audito ſta
tim e coꝛpe fugit obſeſſo. Nota exemplũ concu⸗
bina ſacerdotis in ceſaria:quam miles quidam ceæ⸗
fenderevolens:liganſq; crines mulieris ad bꝛachiũ
ſuum poꝛtauit crines ⁊c. ¶ ꝗd idẽ a fidedigno nar⸗
rari ſolet:ꝙ in villa ſatis nota.Cũ quidaʒ ſacerdos
in crepuſculo rediret œ focaria ſua: audiret quan-
dam vocẽ lamentabilẽ in quadã wmo diruta. 2 pꝛo
pinquius accederet:⁊ quereret:quis eſſet qui ibicla
maret queſiuit:voxilla:quis ille eſſet qui quereret.
qui rũdit:Ego ſum ſacerdos quidaʒ. Et voyx cũ ma
yima admiratõe altiſſime clamauit:nomen ſacerdo
tis admirando:bis vel ter replicãdo qͥ querẽte:q̃re
ſic admirãdo clamaret:rñdit vox.ĩ tãta multitudĩe
ad nos in infernũ veſcẽdũt:ꝙ credidi ꝙ nullꝰ ſacer-
dos in terra remanſiſſet &t ego admirãdo clamaui
audiens vnũ in terra eſſe:eſtimans oẽs ad infernuʒ
ſcẽdiſſe. Mec miꝝ qꝛ nõ ſolum dãnabũt᷑ ꝓ pecca⸗
tis ꝗꝓpꝛijs:̊ꝙ alijs q eoꝛũ luxuriãt᷑ exemplo:qꝛ teſte
ſacra ſcriptura miłti ſequẽt᷑ eoꝝ luxurias ꝑ quos via
veritatis blaſphemabit.ij.Pe.ij.¶ Modi vo luxu⸗
rie quibo dictũ eſt ſupꝛa.e.c.iiij. ad ſpecies ↄpate:
maioꝛis ſunt periculi:licet nõ maioꝛis crimis. Ma⸗
ioꝛis ergo piculi ſunt:nõ in natura:̊ in euẽtu: quia
minꝰ ſeſibiles:⁊ raro væ eis pura fit ↄfeſſio. Sic ergo
illa infirmitas coꝛꝑalis eſt ꝑiculoſioꝛ ꝗᷓ minꝰ pcipitr̃
⁊ planta putrida:vel foꝛamẽ quod neſcit᷑:quia q cõ
tra aptos vefectus vel manifeſtas tẽptatones reme⸗
dia adhibent᷑: euadunt᷑:ab illis occultis ꝓ vfectu
remedij:pduntur quis ignorat qui ſacram legit ſcri
pturã:quin luxuria coꝛde cõmittat᷑ ſicut patet œæil-
lis quibo loquit᷑ Jacoho dicẽs: in luxurijs enutriſt.
coꝛda veſtra Yac.v. ¶ Quis inſup ignoꝛet:qͥn ocu⸗
lis vanis cõmittat᷑: ꝓ illos videlicʒ qui teſte ꝓpheta:
oculos eoꝝ foꝛnicãtes:Eʒech.vj.Et foꝛnicatio mu
lieris in cxtollentia oculoꝝ c &cci.xxvj. Sic ðᷣoꝛ⸗
natu:qꝛ mlier occurrit eis ĩ oꝛnatu meretricio: Pꝛo⸗
uer.vij.Sic in loquela.ſic in tactu.ſic in oĩbus lenſi
bus coꝛpoꝛis peccatũ ⁊ ſpecialiter cõmittit᷑ luxuria.
Et ta men vix inuenit qui luxuria illa vel ſuꝑbia

xvij.

Exemp.

Exemp.

Exemp.

xviij.

xix.

Artiꝰ. v.

Ak.

.xxj.

Luxuria

leu pctõ qð ĩſpẽali ꝑ tales motꝰ ↄmittit ĩ ſpẽaliofi-
teat᷑:niſi foꝛte ĩ generali dicẽdo:ꝑ oꝛis loqls:ꝑ viſuʒ
ocłoꝝ ⁊c. Que afeſſio generał:vbi pctm̃ ẽ ſpẽale:nõ
ne⸗Pec qð videt᷑ piculũ iſtius grauius:q tali⸗
bus ↄgmeſſationibo vacat atq; luxurie.Beut.xxj.
Euiꝰofficiũ cũ ceter talibo luxrurioſ atq; luxuꝛie
ſigno:vel vꝓbo ꝓ ſeipſis:vel alijs mediatoꝛib ĩmũ⸗
diciã ſuadentibo in natura dyabolieſt multiplex:et
magnũ. Pꝛimo nanq; ſũt wmꝰ accenſe: ꝓ quas alie
accẽdũt᷑:qui.n.vult villã vłmaneriũ vel curiã quã-
cũq; ↄoburere:nõ ponit pᷣmo ignẽ in oẽs wmos: h̊ in
vna: p illã alias ↄburit. Sic dyabolꝰ volẽs plures
igne infernali.i.luxurie vel cuiuſcũq; peccati moꝛta
lis in ſãamare:pmo illũ ignẽ ponit in coꝛde vniꝰ:q;⸗
tum ad ↄcup Käriam malã vel in coꝛpe:qtũ ad ſuꝑ/
bũ oꝛnatũ:qð ẽ ſignũ illiꝰignis interioꝛis.Et ſicm
tos ꝑ vnũ accẽdit:qꝛ pᷣus p oꝛis flatũ ignẽ quẽ ĩ coꝛ
de habet in alio accendit:dũ ad peccãdũ illũ verbis
attrahit:ꝑ oculos in ignẽ inſpirat:⁊ ſcintillare facit
dũ impudice oculos dirigit. ¶ Gcdᷣo vo ẽ carbo to⸗/
tus ignitꝰ:imo veriꝰ magnꝰ ignis inferiꝰ:mſtos igni
tos hñs carbones:in muliere nãq; inpudicesꝛnata
ad capiẽdas aĩas ſertũ in capite eſt:quaſi vnus car⸗
bo veltitlo inferniꝓ igne illo accendẽdo.ſic comua
alteriꝰ.ſic collũ nudatũ.ſic firmaculũ in pectoꝛe:ſic
⁊æ oĩb curioſitatibo totius coꝛpis:quid aliud videt
vel dici poterit:qꝙᷓ ꝙ quilibetilloꝝ ſcintilla ſit:igneʒ
ſpirans infernalẽ:quẽ ita ſpirat effectuoſeilla miſe
ra dyaboli incendiaria:in qua a planta pedis: vſq;
od verticem capitis nõ ẽ ſanitas:ꝙ vno die choꝛiʒã⸗
do vel pꝑ villã tranſeundo foꝛſitã.xx.æ aſpicientibo:
q́s væꝰ creauit:⁊ tam chare redemit vt ſaluarentur.
igne ↄcupiſcẽtie inflãmat:⁊ aĩias dãnat. SGic dyabo⸗
lus eas ad hoc oꝛnat:⁊ ꝓ villã tanq; apłos ſuos mit-
tit repletos oĩ iniqtate. malicia. foꝛnicatiõe ⁊c. Ro.
j. Nota. C. xv.v. ¶¶ cõdo ſũt rbetia dyaboli ꝑ que
piſcatur in viuarnio cæi:trãſmittere piſces ad ſtagnũ
inferni:ð quo Apo.xxj. Pars illoꝝ in ſtagno ignis 2
ſulfuris:a loqmit ibi ð foꝛnicatoꝛibo ⁊ adulteris vnã
Pſonã talẽ trahit ꝑ villã vład wmũ mittit:vbi ſcit
piſces eſſe capiẽdos:⁊ multos ples capit ꝙᷓ piſcatoꝛ
aĩaꝑ:ad vũ oꝛe ſuggerẽdo vel oꝛnatu ꝓuocando:qꝛ
vnus piſcatoꝛ.i.pᷣdicatoꝛ ci etiã vnꝰ de piſcatoꝛib-
illis:quibo veritas dixit:venite baſtme aciavos pi⸗
ſcatoꝛes hoĩm.i.vnus apls:ſi pᷣſens eſſet:poſſet tota
die pꝛedicare.⁊ frangendo caput ſuum: clamare. et
vix vnũ ad veũ auerteret. evno nanq; apoſto/
lo ſcribit᷑ circũenndo multa terraꝝ ſpacia:ſolum
vnũ ↄuertit diſcipulũ.Ged vna ꝑſona in qua aduer
ſanius noſter circuit:querẽs quẽ veuoꝛer:p quã mł⸗
tis loquit᷑:ſic eue loquebat᷑ ꝑ ſerpentẽ:quiipᷣm in o⸗
pꝛia foꝛma nõ audirẽet ꝑ vnã ꝑſuaſionẽ:⁊ ꝑ vnũ cir-
cuitũ ꝑ villã.vel ꝑ vnũ fatuũ aſpectũ ꝑ feneſtrã:mł
tos ↄuertit ad dyabolũ.Ex quo Raner ; ſeruitꝰ illo
rũ mayĩe monib placet:qꝛ nullũ ſacrificium: vel
opꝰ maioꝛis gre ẽ:vłmag deo placet:ſiẽ pʒ ꝑ auctoꝛi
tatẽ beati Gregoꝛij in ꝓlo.iſtius tractatꝰ in fi qᷓ ſa⸗
lus aĩaꝝ ita nulluũ ſacrificin:vel peccatũ plꝰinimico
placet:qꝙᷓ ꝓditõ aiaꝝ.Quiqd.n.grauiꝰ eſſe poſſet q x
filijs cæi filios facere dyaboli? Taʒ. n. graue illõ ha-
benti rõnẽ videri aet P nõ pderet:niſi vnã ſo⸗/
lã:ꝑ totã vitã ſuã wolere dx eret:quãt omagis qͥ mł-
tas pdis:ſi plures haberet vitas.quõ ſufficienter
lere. vel ſatis facere poſſet: ꝓ re infiniti pcij:que reſti
tui vel veinferno redimi nõ poteſt.i p aĩa illiꝰ:qͥ diſ
ſipauit ſubſtantiã ſuã.i.vitã ſuã añ moꝛtem:⁊ aĩiam
ſuã in moꝛte ꝑdidit: ꝓ meretricibo. cuʒ meretricibi
viuẽdo luxurioſe.Luc.xv.¶ Terxcio q verbo vel ſi⸗
o alios ad luxunandũ cũ eis. vłcũ alijs inducũt:
imiles ſũt falſis mercatoꝛibo:ꝛ falſis hoib:⁊ q̃cũq;

arte vel negocio.qꝛ ſicut tales cõiter pulchꝛius lo⸗
quunt᷑ ꝙᷓ vera ces:⁊ vcoꝛẽ quem in rei veritate: in re
⁊equa agit᷑ interiꝰ nõ hnt oꝛe vel ſigno exterius mẽ
tiunt᷑:ita iſti qͥ ad modu falſoꝝ pelliparioꝝ:antiq̃s
vl turpes:quas hñt pelles.⁊ turpia opa oꝛnatu ver
boꝝ: 7 veſtimẽtoꝝ albant. oꝛnãt:vt appareantno

ua:⁊ alios vecipiant.moꝛe amicoꝝ vefucti:qͥ funꝰ il⸗

lud moꝛtuũ diligentiꝰ oꝛnãt moꝛiuum: q; oꝛnatũ ſit
coꝛpꝰ mulier poꝛtate ve ciuitate viuũ æ&ιt moꝛe au-
cupis: ibi płes laqueos.i.verba⁊ ſigna luxurie oſtẽ⸗
dut:vbi plures aues:quas capere intẽdũt:venire in
telligũt. Et moꝛe ſepelientiũ moꝛtuos: oiligentius
coꝛpꝰ moꝛtuũ ſepulchꝛo claudũt foꝛti:2 operiũt:ſeu
oꝛnãt picto:dũ qͥcquid rugoſũ ⁊ fetidũ ẽ:quãtũ poſ-
ſibile eſt albiſſimis capitegijs tegũt:⁊ pulchꝛis colo
ribo pingunt:vt nihil pᷣter oculos quos pulchꝛos re
putat a ppareãt:vt ſic totũ exteriꝰ omamẽtũ:⁊ ocu⸗
loꝝ:⁊ qcquid extenius pʒ onſionis quaſilapis ẽ ſuꝑ
cæfuncti coꝛpꝰ poſitꝰ:qꝛ ſicut lapis ille exteriꝰ politꝰ
pulcher ⁊ pictꝰ:interiꝰ plenus ẽ fetoꝛibo:ita luxurio
ſoꝝ verba. oꝛnamenta. partes coꝛpoꝛis:que exte⸗
rius oſtendunt᷑interius plena ſunt wloꝛib.peccat?
miſerijs.⁊ ſpiritualibo feditatib. malis cogitatio⸗

mb. æſiderijs ⁊ voluntatibo coꝛam o. 7 tota cu⸗

ria celeſtiabomina bilibo.Et ſicut pictoꝛes volẽres
picturaꝝ addiſcere experientiam alioꝝ reſpiciũt pi
cturas: Ita iſti dum quilibet ab alio in arte dyabo
li experto modum ⁊œceptibilius loquendi:z laſciui-
us ſe diſcet oꝛnandi. W moꝛe inſuper luſoꝝ:qui
oĩa amiſerũt:⁊ taxillos ſuos alijs mutuant.Et mo⸗
re ſacerdotum:qui feſtis ſuis ceſſantibb:oꝛnamenta
ſua vicinis ſuis mutuant feſtiuãtibo:vũ pulchꝛitu⸗
dine ⁊ alijs luxurie occaſionibo pꝛe ſenectute.⁊ infoꝛ
tunio vficientibo.iunioꝛibo oꝛnamenta ſua accõmo
dãt vel eos oꝛnant. nundinis dyaboli.venales ex-
ponunt:illis qui in vmo meretricis luxuriabãtur:
Jere. v.
¶QOQuox piculũ:⁊ ſtulticia multis oñditur eniden
tijs. ¶ Pꝛimo quia ſtatꝰ ꝓpꝛij tantam habet obliui
onem: inconſiderationem:ꝙ animam ſuã ꝓ nihilo
dat:ſicut oſtenſum eſt.A. xxiij.xxij.Et nõ ſoluʒ ani⸗
mam ſed æum regnum celoꝝ:⁊ omnia bona ⁊ pꝛo
eodeʒ pꝛecio omnib penis ſe obligant qui ꝓ nihilo
habuerunt terrã vxſid erabilẽ.in ps.cx. Quiiõ ſtul⸗
ti dicendiſunt:quia xpᷣm vi ſapientiã. ſtultũ repu-
tant: ve quibo ait Augꝰ.in quodam ſermõe.Quiin
quit dat pꝛo modica vlectatione:illud pꝛo quo xpᷣs
ſe tradidit.xpᷣm ſtultum reputat. In hoc ergo facto
ſpiritus immũdus fugat ſpiritum ſapientie. ¶ Be⸗
cũdo illoꝝ oſtendit᷑ ſtulticia: periculũ: q maximo
inimico ſuo.i.dvyabolo illo peccato multuʒ placent:
ſpecialius illo ꝙᷓ alijs.vt ex duab apparer euiden/
tijs. Mꝛimo qꝛ plus ꝓcurat:qꝙ hõ wꝛmiẽdo hui⸗
peccatihabeat imagines vlectatões:ð alijs nãq;
peccatis temptat vigilantes. Iſto vo tã vigilantes
q; w?mientes:plus ꝙ; alijs temptat peccatis.¶ Be⸗
cundo quia alia peccata poſſunt ab vno ſolo cõmit
tiiiſtud vo vt frequentius cõmittitura duobo:? ſic

dya bolꝰ duos ſimul lucrat᷑: ſic ſpũs ĩmũdus ſpiri⸗

tum fugat intellectꝰ. ¶ Cercõ idẽ oñdit᷑:qꝛ plꝰ alijs
peccatis rationem abſoꝛbet:pluſq; per iſtò amoꝛ in⸗
ducitur: vælectatio pꝛeſentis ſeculi:a negligẽtia fu-
turi.Et intantũ hoĩem excecat:ꝙ turpiſſima:⁊ que
mayxime nõ excecatus execrabat᷑ ? væteſtabat᷑:exceca
tus operatur. Sicut pʒ x Salomõe:qui rõne vtẽs:
xo templum conſtruxerat:ſed luxuria excecatus:tẽ
pla ydolis fabꝛicauit.Et ſic ſpiritus ĩmundus ſpiri
tum fugat conſilij:quia ſic infatuatus nullt nilt ⸗
pꝛium vult ſequi aiann n rto pꝛomptiſſi-
mos ad opera ſpiritualia tepidos quaſi inhabiles

Ani vj.
xxiij.

.

huſccz li dunitren foln
kntmnitlic Aliau pelu f 6
cens. Eut deepit omni hoiem n
tmeſicen. ocgbakillg malenlet
ſisinuͦcs tunpinsſpirti abi
ſactqgner dſeihd ain vel oe
Pietatehebent vorempietgticrt
calane. eſter j.Etnoͤſoln
uosgleretenent.Glant patetp
viij t. epatna poteſtate bnecf
fom abijcerefaat: dum ſonslllei
herorefaat fillos extra matnimo⸗
Ouram habent. exqvo menglcl.
hel homicige. Geptino hopity/
dan eekarg ikhalm
Nereeccie Ehien fies et wenn
lupuriemogni ſitrmorrale ſicutp
pertoti.Qub otrarium multiiſto
Gentur gegere Etaliqi bocapent
ludlenereputät. Cn epntari⸗
Aſtcanſa uins viri communitss
titudo Dinrani tſet adomina
XCneſnone amiin nacrag
iückiſtovttioin qugcunggt
Nesinquocugeling comegeret
ſeigyſun.ill iqu peccat.
Ne armtiſecfet facfanö⸗
ntcote nofr haſoiluc g
r oigeciker fi leuiſſim

reilluccom t. Etextali

3 dſarn .
1dan dlter
1 öhihn lun anlchtie
dabrunnutnrepanmge zump xuria
nt n Oitr s otẽtes facit „
ngnoramiannn otutn orreo zinckkeſt,⸗ dopꝑa ſpñalia:⁊ ſic ſpũs immũñ
WNNN lugar ortitndis. hn Baſone. rſic pͤm: mm 1 lepotelt Vij.
necs Ultate n bil, õ 5 Juito intaͤn h c eſſe poteſt: nõ aũt ſinecn
dol perha, gilii üſit uros facit largos s pꝛo qualitat. t ſine cibo. Et tñ
t: ugcnerſiuln na oos rindularto⸗ 8. Ocioſos 1 iegroeſneig pcos ptatem ſuete wl tpe phiten comedere cibuzqᷣ
ppelentij; elnrici ntaſti, aſſequant᷑:ꝛ ſic d epatietes: vt ea volt acit laboꝛi kecginegn eR s ab ecclia ad vol
Huant: tiẽtes: vt ea boꝛi carnes ndã peccat. Si a ad volu
ane nonn irfmnin penlis:nece ice dum ſpuũs imũ q voluptatis ſũ cib ee l. xl. ꝛ tn iſtud g Dicut pʒ ve
Nocancitoe lganin de a nec coꝛpoꝛi pa choeenhonere · i venenol; motre leozmteie⸗ comegen
Uiann gütfo., Ahenti eexcludit: Ppꝛio parcit:vnũ hõ nec ꝓhibito: 3 moꝛtẽ ĩcurri inſuꝑ t 5
oiee doerropenie xxv. mala:qᷓ t: qꝛ ſupceciditi it: wnũ ſpiritũ er⸗ ibito: vene rrit coꝛpi tomedẽs
S ſo Urferai; beniitſen * mala: ꝗᷓ atiunt ecidit ignis lu pmitu ſcien ſolũ qui fa en oſo peccat: 7 3 is. Ya ĩ act 1
apt etigi snze . 5 . nisl IEI EEIY- FS beceat: motẽe i actu illo
lrtotgcͤ enan ingegliger it. Mota. . uij.. urie: 7n vider cũ illud i ciũt.ſed dñs ⁊ dna:⁊ qui ncurrit aĩe. Mõ
ledenilöt gnlcnt h rabaenece ito d lit .lij. ¶ Bexto faci t erlluc in ſhditis ſins a: ? qui reſiſt e. Mõ
W us ol ãt nole:iſto viti. illi q pᷣu exto facit fa- cendãt in infejr ſuis regnare ſciũ ere deberẽ
ſenti n dnos lch en⸗ Bi ꝛiſto vitio excecati. s multu v bon lis es in infernũ viuẽtes reſciũt:⁊ nõ faciũ ret
tans gtenog llcho cut patuit w illo ecati: famꝗ bono cu is eog. inps. Iuiij viuẽtes:qm̃ 2nõ faciũt
Poiſin. Mamethi ore ſteri de illo rectoꝛe:quẽ a totalit᷑ negligũ faciut: np̃s. Iuiij. Quia nõ nequiciei tide⸗
dp W S ter in theologia vni oꝛe:quẽ famoſi negligut aciũth qui oſe Quia nõ ſolũ di le in habitac
gſiat Aaſllapis⸗ remp. lierẽ œceptũ: ninerſitati lamoſifſim? magi aũt:qͥ nõ reſi ſentiunt facienti igni ſũt mo
mad nelleen lbe ſ rẽ œæceptũ: modo ſeqnti ipꝛedicã magi⸗ q nõ reſiſtũ acientibv: Ro. j noꝛte qui
lenafeelbene oli⸗ quõ ab iilo ntt. Wiiche an n AN eltuüt cunn poſſent. ſi⸗ Mo. j. Coͤſentiu
amenta efarſni bolits me liden⸗ rectoꝛe neceſſari. icina qᷓda mu Et ſi in tali ꝑiculo ſũ ent. ſicut pt entiñt
nentarpants dalopun⸗ e aſiderans:q tora fa ariaaheran co bit as talia peccata diſin oſut:q in prʒ. C. xvj. xlvj.
intenin 18 nee. Auri goci ρ tota famili⸗ abere poſſet: ata diſſimulãt:i. vmib vl famili⸗ vI.
8dien N js occupata:filii milia eſſet 11. ſet: quodaʒ quler poſi diſſumulãt:in quali pic amilia ſi
Nalibte ntigin gent⸗ goRaccnpara füiama extra in diuerß n Buchts i n quali piculo dicedi ſür:
1 bfeit nmund aen 0 nmiſit. vicẽs: , veltes uam oꝛnauit: 7 diuerß ne 4 nil 8 dmonlandg in villis v dicec ſur:
tubumeene Podnaſmin ſte ren peteret ad uſi eaneteistdeertlen dt
hobiliko. Etſi n do. zlatae⸗ t rectoꝛẽ illũ:qui 89 ingreſſa:obuiũ i ij. ipſa er⸗ reꝓitoꝛes: b ſuis regis nõ ima viuũ
W jer ũ: qui videns a: obuiiũ i g e gitoꝛes wmos ſi egis no auderẽ uũt
reapenie ſicnt pictoreooſg⸗ plexans:oſcula videns oppoꝛtuni naula ha⸗ pmiiinfernũ eſcẽ uas i ꝓditoꝛi derẽt recept
nentiam o olres mat ſculatus fnit.qð cũ poꝛtunitatẽe eaʒ ai dos iſt ũ veſcẽdẽt:vbi itoꝛibo locãt. Si 32
umgunli⸗ or nſplci er totũ lucratũ ẽ q cũ matri narra eaz am⸗ iſtos ſcõos: ¶⸗ t: vbi puras loc Bi ergo
crobaſo, bl tunitatẽ i tu ẽ. Alia vice ſi i narraſſet. dixi füralitare: ve⸗ Adiſtäs ocãdos 7
apthil lothon iteꝝ miſit cũ qᷓ vice ſimilẽ vidẽ dixit turalitate:vide pleniſ ſta vYo ſcoan ponen⸗
ayn blino on keboneful ame nl tctaul: ilẽ vidẽs op Per dicta nã Pꝓlenioꝛzẽ rmſionẽ n excuſatõʒ ð
.Cui gnencirigtin⸗ fuit fame.intantũ auit: ille qui Po:⸗ dicia naq; ibi pʒ ꝗ ionẽ. H. j ulatoz na
¶Wuimoreinſier ſn neglexit: .intantũ fu ille gui ſemp an. ratõnabilẽ iᷣ Ppʒ ꝙ natu M. .arti.ij.ꝑ totũ
losſnogfi nſyperiuſoregnn H ꝙ nec pꝛo citationi it famã ſi n⸗ ilẽ int ſe hũt ſocij rale ẽ int vx Ptotu
doolio ntan aill cis quibuſcũq; i citationibo:vel cẽ uã poſtmodũ natura accipi⸗ nt ſocietatẽ:nõ nt vrozatos:qui
ſus ceſt nnant Etno tem tenuit: q; illã dimittere v cẽſuris eccleſiaſti dicut: oes ſie at Put habet ſe ni aüt int ali ie
Gntoe nit:licet welictũ ere voluit: H iaſti dicut: oẽs ſic faciut: bet lentire cũ los: niſi
nantfeſtuiſtin n ewent tens ng c Rrgmn Mri ſieq ß vſq; ad moꝛ⸗ cüdo ſicea g a it at pmo ſi ecũ bꝛutis. ¶ Alij
ntunindinlcun, ncrraatii rrad nter emererdr zslolai natelt ſaik tnnf, irihr ge vviij.
uniortorn uteinſo⸗ ũs imũdus zimpi maledi nrum ꝙ ſedu abebüut in infern. ur ehoc ilis audaci⸗
nndalddmmament naac⸗ facit runpino ſorrtrit hlie: r. i Si quit n inferno. Exq ꝙ; mlros hit ſoclos er
rNuncinisdzaboli e cit ꝙ nec e ſeipo. i ſpiritũ abijcit pi it. Sic quitur ꝙ infernꝰ erit xquo naq; miti ocios. et
olbvehol pietatẽh po. i. aia vel it pietatis Dchna amſeeſ leti młltrhoc faciut:.
1wmomeretnt kleser⸗ etatẽ habeat. vel coꝛpoꝛe dum 2 miſenia. E pletioꝛ: ſic mar aciüt: ſe
aslurynaber culans: O poꝛem pierarẽ vel fama ꝓpꝛi⸗ kere: miti aeig Ao ſic maioꝛ erit oĩ
Ur. . eſter. xvj E atẽ crudelitat Pꝛia . S: ti h̊ faciũt: pʒ ꝙ mirabitẽ nit oim
. rate comm re. ſicut alij ut: ſemꝑ fecerũ ilẽ aſolatio oi
ſtultiaam. ., F, quos alere tenent. Si t nõ ſoluʒ a ſe . na⸗ „ Ut9 ij faciũ *! cerũt.70 lo di⸗
VInsongltur ni vViij. ti. de Bicut pat eipſis:h a filij Verũ eſt ꝙ nõ tqꝛ nõ poſſi poꝛtet nos f.
ſuts gujt tur ongen patna poteſte et per legẽ i ins ꝗnõ po olumus oe s face
n S ram pote gte. l. SS gé illam. ſunt c 9 unt oe Es eſſe re ſy
Ami ni Erniſiltn ⸗ Avj. cuſain abent.orqno, matnmonti: w⸗ irdae ntudinis ſeqla Pnbee mitg ſ Aſrralng R
neeKrainnuin 7ro velleuleige. Beptunohed: velarer, benmn. naiandelt Phedunt eſin eralt⸗ r.
isſeobligontqun o uihilo cia in hoc apparet ꝙ faci vitij periculũ 1 id ly:nõ ducat. Rñ 5quã male renẽt ma
rabili inpocy. Quli nere ecclie. et ꝙ facit hoĩem fiaẽ ulũ: 27 ſtulti eo vxoꝛẽ habere t. Rudent alij ale tenẽt ma
leinpo cr. Onliſtul lurirt .Ecclie. n. fides ẽ dẽ wctrinã ↄtẽ amici illiꝰ ere nõ poſſü ij. , ſüt pa
n Niſapientiä ſtultün uxurie magnũ ſitz s ẽ et vctrina: inã otẽ amici illiꝰ: vellẽt b ſſut. ¶ Alij vo di upes: et
V nltünepn⸗ per toti it mortaicſtgrt yre ſnh Gz. mũ ad quã illã ona cũ illa ij vo vicunt ꝙ ſi
inquodamſennöe Quin ũ.Cuiꝰ atrariu e. ſicut ptʒ ſupꝛ tnn ſuſt nã illa ducere poſſe da re. vel ſi hab ſi
lecnoneiliudde . dentur credere.E im multi iſto vn upꝛa artt. ij. entare poſſem lib poſſem. bona cũ zabe w⸗
illudpro quorßs illud leue reputã t aliqñ hoc itio excecati: vi reſpodet m libent illa na cũ ꝗbus ill
eputãt. &ut aperte dicũ :V ,71 & meli? eſt illaꝗ ia ducerẽ us lilamn
— n . titudo: Si. n. rarũ õ APerranttüthn, 3 i cũ inferno. Et zilits bonis: Fegnatnznh⸗
bllope nd eun Tc comeſtione carniũ i abominabile vicerent ue⸗ du cu pauptatemn illafe eſtilla habere ple ſmne w
htunb nuli ln q; videt᷑ iſto vitio i n quadrageſima cgrei: gen; cere poſſit ad wmĩ oꝛma in q; poſt c. ſine wv
rter duutvopporetenigan⸗ nes in quadra eſi n quacunq; ſpecie .Graui nã ra viuentiũ:qꝙᷓ in M cele sd bona ſe moꝛtẽ illaʒ
um hho unlii TEocnn zilic g ima comedere.tũ get errarctar⸗ vucet ad wmũ infer foꝛma in qua aglenei ter
isr Mechtöts d li ne carniũ ſ. tnen n peccat:ꝛ pꝛolẽ.qð i euz 7 12 ſe excuſant ꝙ ſip nlerac gena⸗ ſine HH
nmu , otinglind ti citerng r gele l atingeret. Sicgmwelkis eezeteyerer Plechre⸗ . lo dimitterer:no lie xxix
vznmnpin euatd,(V. iitgwo ⸗Jecrie ä hrer lo iber velmuͤer 2 ſi hoĩes illos:q abe⸗
oſuntab to ſlocht illud cõmittũt.Et imu repurãt:ꝛ ſi aret aent e veficerẽt. Quibo eis dant. vreli. Sch⸗
gCnintn nnach⸗ r zuleleraiue ſpũs iſte rralt pinerucinen⸗ erengrich tente:ge ege eũ Sntece infidcitggnnagt
iriehhis nicle ſhic⸗ Rra lcgo:no ſit pꝛaru quocno pirti abtzelerund⸗ renteiꝛ nõ ſuffict ſeruis ſnn te:velmalu Jmpo⸗
nc nNogi ra: Sap. ij ũ quod nõ pꝑtrã cit timo⸗ ſicut oyabolꝰpõ is ſuis inn u. ympo/
nͦite iltl kra: Dap. ij. Mora e luxurn ptrãſeat luxuri ſer cul vrabol vot ſermns ſun eceſſarijs ſubnem
noe . niij. ¶ Ab iſtis ? uxuria pac xuria no⸗ ſeruis ſuis v ruis ſuis. Adalu: ſubneni
pluſa er norlu⸗ M. 1 b1 1s Vo . em tur . ie el anci Ralu: qꝛ 4
guſingliun anivi. E elerenu: Panaſter dterheiſen bnenzk
e rpiſing: e. ine en irüt: p li. ſcriptur Heo.n. mirn weronmuntennd
cdt/ iſtungrrve Mvij. vi dicenti⸗ ; dicht: q lice . criptura: cee⸗ nltũ cecipiu . vabol? ſer
. is. Geñ.. Crcſci ntia ↄmiſſi. ſertn nũqꝙᷓ vſerit ſperã nt:qꝛ us 4
fabatt huteti hocꝙ eis no agi .I· Creſcite ⁊ mripli. ione vtunt eruit ſemꝑ ſperãtes i perãtes in ſe. E teſte ſacra
zeoi ne rtit liter oiun 16 agit: quia illud di liplicamini ⁊c.ſed ꝙ victũ ſibi erates in ſe: 7 in fa e. Et dyabolꝰ v
ti iunctis 7 nõ alij ictũ fuit matri ſee lo ſeruiẽ quietius ⁊ del ctis ſuis. Et poſi .
ldlamnnnehnnliei ergo inqunt: volui. 8.¶Zllij dicũt rimonia ruiẽdo ꝙᷓ facerẽ electabiliſi Et poſito
tſeclunn⸗ . voluit lij dicũt na vom rao erẽt ᷣ ic lucr
nfa , t actus ille natur. Duibo rñ cii t: ſic patebit. arti.ĩ. ona: 7 .
iſi⸗ enaturabłeſt ad aſe nibo rñdetu dicut ꝙ; v tebit. arti. ĩ . 7quot
Vuane vonet etiã comeſtio ẽ naturali⸗ eruationẽ ur. ꝙ ſi ꝙ vi oppꝛimũt᷑: .imediate ſeqnti. penas
, . turali onẽ ſpeci quotiẽs falſitatẽ ũt:quaꝝ dictu: quat nti.
rrmuiinink NMaturaq; plus reqᷣrit cibii aruan einctuidet bmõi ta ſienre lit duag uiad: daatkanncarell
tcibi cactum illi gꝛ ſineillo ð qnel .
amia quã ſeci hebn tuit. iudex pcepi. I: qre nõ cla-
ẽbat:illã ĩ eodẽ epit cuidã ꝙ ð
leodẽ loco foꝛte ſ . be
ete ſpoligꝛet:

Luxuria

q cũ facẽ attẽptaret:tãtũ clamauit ꝙ mirxos adlo

cũ currere fec. Cui iudex:ſi ita alte clamaſſes ꝓ amiſ

ſione ↄtinẽtie: ſicut ꝓamiſſiõe pecunie:caſtitatẽnõ
amiſiſſes.¶ Alij dicũt ꝙ nõ poſſunt caſte viuere:p
pter nature ſue ↄplexionẽ ⁊ qlitatẽ. Sʒ iſtud repꝛo⸗
bant tã exẽpla qꝙ; auctoꝛitates:⁊ ratio. Pꝛimo quia
quãtũcũq; oplexio:⁊ appetitꝰ eſſet diſpoſitus ad co/
medendũ aliquẽ cibũ:ſi ſciret ꝙ coꝛpoꝛaliter more⸗
ret᷑:ſi illũ comederet.voluntatẽ ſuaʒ retraheret nec
imporẽtiã allegaret:qͥn illã retrahere poſſet: quare
ergo impotentiã allegat:ꝙ nõ põt appetitũ ſuũ re⸗
trahere:vbi moꝛs poſtimminet aie:et poſtea coꝛpis
⁊ aĩe eterna dãnato.Pꝛobat᷑ qui ꝓ pedis vel alteriꝰ
mẽbꝛi amiſſione ſe retrabere poſſet:q̃re ꝓgie amiſſi
one retrahere ſe nõ põt: Impotẽtia eẽ nõ põt:quias
ſi poſſet:ne amitteret minus.poſſet neamitteret ma
ius. Di tñ illud magis reputaret:vel illð plus dilige
ret tota ergo cauſa ẽ᷑:quia nec animã reputat meli⸗
oꝛẽ.ꝙᷓ pedẽ.nectantũ eius timet amiſſionẽ: qꝛ minꝰ
illã diligit. Gi nanq; homo aliquid dimittere poſ-
ſet:ne amitteret quinq; ſolidos:ergo illud dimitte-
re poſſet:ne amitteret centũ. Ita in ꝓoſito:ſi repu-
taret animã tantũ in pᷣcioſitate excedere mẽbꝛũ coꝛ
poꝛis:quãtũ centũ ſolidi excedũt qͥnq;. ¶ Pꝛeterea
quãtũcũq; eſſet temptatus.tñ ꝓpter verecudiam iu⸗
ſtoꝝ hoĩm intuentiũ:ſe retꝛahere poſſet ſemꝑ.ſi ſem
per eſſet in ↄſpectu vnius magne ⁊ honeſte multitu⸗
dinis:ergo ſemꝑ viuere caſte poſſet ſi vellet:qui ſem
per eſt in conſpectu totius multitudinis celeſtis: ſi-
cut patet.A.xxv.xvij. ¶ Pꝛeterea.ꝓ maximo lucro
terreno:te refrenare poſſes:quia ſi ſcires te lucratu
rum ciuitatem.quotiens reſiſteres tali temptatõni
vel bonam pꝛebendam.vel mille marchas:ſemꝑ re⸗
ſiſteres. Ergo reſiſtere poſſet:ſi vellet pꝛo regno ce/
leſti lucrando. ¶ Pꝛobat ſi reſiſtere poſſet per diem
vel hebdomadam.vel menſem:vel ſemel.poſſet ſem⸗
per reſiſtere:ſi vellet.qꝛ cũ in omni reſiſtentia augea⸗
tur ei gratia maioꝛem gratiã habet poſtq; ſemel re⸗
ſtitit vel ꝑ diem. vel menſem. ꝙᷓ; habuit in pᷣma reſi
ſtentia illius diei vel hedomade. Nui ergo cũ mino
ri gratia reſiſtere potuit:cũ maioꝛi reſiſtere poſſet:ſi
vellet. ¶ Pꝛobat᷑ tales magnũ vituperiũ dicũt eſe
ipᷣis:quia fatent᷑ ſeipſos veæbilior eſſe nature:⁊ ſtul⸗
tioꝛes bꝛutis:que rõne carent. Piſces.n.a cibo queʒ
appetunt:ſe retrabere poſſunt: quando hamuʒ ſub
eica æpꝛehendunt. Et aues qnñ laqueum ↄſiderant
Et iſti videntes laqueum peccati.⁊ lacum latere in
ferni ſub tali velectatione.⁊ dicũt ꝙ ſe retrabere nõ
poſſunt.mentientes contra paulũ.dicenteʒ. ꝙ fide⸗
lis veus non ſinit vos temptari vltra ꝙᷓ; poteſtis.j.
Coꝛꝝ.x.Et contra Hieronymum qui dicit Maledi
ctꝰ.qui dicit veũ aliquid pᷣcepiſſe ĩpoſſibile.¶ Pꝛo⸗
batur vicere ꝙ non poteſt reſiſtere. eſt dicere ꝙ non
poteſt ſaluari.quia ſi nõ potes modo anteqꝙᷓ lecta-
tionem diutius duxeris inconſuetudinem.et anteqᷓ
luriba peccatoꝝ vinculis fuenis alligatꝰ.pluſq; ⸗
ictoꝝ pondere grauatus:⁊ dyaboli wmigerio ſub⸗
lectus:quõ illud face re poſſes:poſtea cũ facilius ſit
ſeruitutem: ⁊ carcerẽ fugere cũ liber ſit.vel etiã mi⸗
noꝛa frangere vincula.qꝙ;ᷓ væ carcere fugere vel fran⸗
gere plura vincula ⁊ ſpecialiter vinculum conſuetu⸗
dinis:quod mayimum ⁊ foꝛtiſſimuʒ eſt.Concedere
ergo ꝙ ante celectationis vſum.vel conſuetudinem
reſiſtere nõ poſſunt:eſt concedere ꝙ neceſſarnio dam/
nabuntur. ¶ Alij excuſant ſe pꝛole dicẽtes:non eſt
peccatũ vbi puer generat᷑ ad honoꝛẽ ei:⁊ bona aĩa
pꝛoducitur: bonus homo qͥ multa bona facere po⸗
tuit:⁊ multos iuuare.¶ Etum ad illos reſpondet᷑
pꝛimo quaſi ita excuſantur iſtia malo opere pceden
ti:per bonum effectum ſequentẽ:ſicut excuſabãt᷑ iu⸗

A vij.

dei ⁊ pylatus a cruafixone chꝛiſti:exqua magnũ ſe⸗
quebatur bonũ.redemptio videlic; noſtra:quos ſi
excuſatos a pꝛecedenti peccato:pꝛopter talem vtili
ratem ſequentẽ nõ habent. necſeipſos incõſimili ca⸗
ſu excuſatos habeant ab opere contra i factumpᷣ⸗
ceptum. Quia nec ſicut redemptio bona crucifixo⸗
res.ita nec pꝛoles bonas foꝛnicatoꝛes excuſat a cæli⸗
cto.¶ Becundo reſpondetur ꝙ foꝛte frequentiꝰ ꝓ-
ducunt pꝛolem ad dyaboli ꝙᷓ;ad vei ſeruitiuʒ. ad dã
nationem ꝙ; ad ſaluationem:ꝓFrequenter.n. contin
git ꝙ ſunt imitatoꝛes paterni criminis.Et hocetiã
iura pꝛeſumũt que ideo eos pꝛohibent oꝛdinari.Se
pe etiam contingit ꝙ tales fures ſunt.⁊ latrones:qꝛ
ex parentum pꝛouidentia cõmuniter non habẽt:vñ
viu ere poſſint:ſicut filij legitimi. Nõ væbet ergo fa⸗
ctum cõmittere:de quo certũ eſt quod ẽ a v pꝛohbi
bitum:⁊ malum:vbi vtilitas eſt dubia:quia nec ibi

coõmittere vberet: vbi vtilitas eſſet certa: quia non

bent fieri mala:vt eueniãt bona.Sed querẽt foꝛ⸗/
te ex quo actus ille placet partibo:quare eſt malus ⁊
a veo pꝛohihitus:ſed iſta queſtio eſt nimis dyaboli⸗
ca ⁊ fatua.Quia nulli dubium eſſe tebet:quin deus
tam ſincero amoꝛe.omnes homines ⁊ mulieres dili⸗
gat.in omnibuſq; tantam iuſticiã iuſte vendicet: dũ
bonam ducant vitam:quantã rex in filijs⁊ filiabus
ſuis:quia ſi rex illos diligit regimenq; in eis vendi⸗
cet ⁊ vminium:quia camem pꝛolis ſue ad eſſe ꝓdu⸗
cit:per viam generationis.A foꝛtioꝛiratione œ*in
eis vminium vendicat ⁊ regimen:quia animaʒ que
plus valet in eſſe pꝛoducit per viam creationis. Si
ergo ſtultiſſimus repnutaret᷑:qui ad regeʒ veniens qᷓ⸗
reret quare pꝛohiberet ne filij vel filie foꝛnicarent᷑:
cum partibus placeret.ĩmo ſi hoc a minoꝛi homine
quereret:ſtultum illum reputaret A foꝛtioꝛi ratio⸗
ne ſtultioꝛ dicendus eſt:qui hocquerit v rege celi
filis ⁊ filiabus ſuis.¶Ailij⁊ fere omnes ſe excuſant
ſpe venie cogitantes.⁊ dicentes ꝙ magdalena pec-
catriy fuit:nec tamen pijt.Oed iſta eſt vctrina illiꝰ
dyaboli:qͥ eadem woctrina pmos vœcepit pentes.di⸗
cens:nequaqᷓ; moꝛiemini:qui eadem wctrina nũcfe
re totũ vecipit mũdũ. Quia ↄtra vnã ꝑſonã q exem
plo Magdalene:ð malo ad bonuʒ ↄuertit᷑ ſtatũmł
te exẽplo Holofernis luxurioſi:moꝛiũt᷑ in pctis ſuis
gram trãſferẽtes in luxuriã: Jude.j.
MQuoꝛum pena ? confuſio eſt antemoꝛteʒ.in moꝛ
te.⁊ poſt moꝛtẽ.¶ Pꝛimũ pʒ tam in gratiaꝝ amiſſi-

onibo:qꝙᷓ in bonoꝝ exterioꝝꝑ vepauꝑationibo. ꝙᷓ etiaʒ

in publicis ⁊ generalibo flagellatiomibo.¶¶ Oꝛ vo ꝓ⸗
pter peccatum luxurie fiat gratiaꝝ ſeu bonoꝝ ſpiri⸗
tualiũ amiſſio.ptʒ ꝑ hoc qð ſcribit beatꝰ Oregoꝛi
in li.dvalo.li.iij.c.xxxij.x quibuſdã epᷣis pᷣdicantib
g arrianos q ab eiſdẽ arrianis capti:⁊ liguis radici⸗
tus abſciſis clariſſime loquebãtur:a pꝛedicabãt ſi⸗
ne linguis.Quoꝝ vnus in luxuriã lapſus.miraculi
amiſit virtutem:ſpũs nanq; imundus ſpũmſanctuʒ
qui in oꝛe eiꝰ loquebatur fugauerat/¶ Becũdo idẽ
patet ꝑ hoc ꝙ legitur in vitaſpatrũ quodaʒ patre
ſaba noĩe:qͥ cuidã diſcipulo ſolitario in ſolaciu leo/
neʒ miniſtrũ dedit:qͥ ſerui moꝛe aĩalia eius cuſtodie
bat ad paſcua ducẽdo:⁊ vmi reducendo:quo in lu⸗
xurie vitiũ cadẽte ⁊ ſolatiũ malũ q̃rente ſolitiũ aĩał
abceſſit ſolaciũ. Mã leo ab eo totaliter receſſit.nec
ei vlteriꝰ obedire voluit exq ipᷣe ceo obedire cõtem⸗
pſit.¶ Mota etiã quõ amittẽ fac gr̃aʒ.Vtutẽ.⁊ foꝛ⸗
titudinẽ coꝛꝑalẽ. H.ij.xxxix.¶ Gcdo ꝙ etiã ꝓpt lu⸗
xurie vitiũ fiũt bonoꝝ exterioꝝ vpaupatões: quo⸗
tidiana wcet foꝛtuna: in quavidemꝰꝙ aliq bificijs
apter hmõi cælictũ pᷣuant᷑:⁊ plures pꝛiuari veberẽt

MNQuia per conſtitutioneʒ octo boni legati in anglia Nuiij.

clerici:et maxime in ſacris oꝛdimibus conſtituti:qui

ni cco ihe ar ni
gegne inemſul
ebifichplignn

heratoocheſt pppler. r
latinõ wront qvatn apel ͤt.
leeuugctiiich atuis ontingi
n gtami meſtfalnaningin
anitatexel usti dpanpei miig
turnſupbineinsinomamentis uſt
gnid qpencunt ninis amü e vie
as opeis allbbietemaliderſuſtine
alga tolitotuemurmuranti wert
nin robis: 10zMamentia mdlſefer
cis ho ſicteerhibeo:r tottalia tib
yCuiilla ninis pauca ſunt hecae
n lKudenihfinieer alvroln
ſnpobent colorparu mrare gual
uineiserhaunont, pammaſiſs tan
nuspenes ſuſtinebunt.¶Terciogg
Uurevicii. dus publicas 1generales
Dictgsetiamtprbus molernis ſicnt
eat gtlenit aini
Rirhigneſacaſonturaacten
Geſſmnencdlnune hie
. peccgtum carnis ee ch
phsflimiſigſne eme
oim Eſtiſpe Caſn geſſent
lag . Propter gelento
Pteriſtudenampeccan
cemer gomonre: Gef nr
hainumocaſiſimnt nüiimlieil

ter beetiätotatniobeniamine

t
dubil cert
tnacvapnim 18
ni c . co⸗

ulidduncinne Niel⸗

retnefil pelflleſonicgnent.
gt inoſiacenimlhunie
lumtepataret Afortionifatio,
Beſtanibocgtent dngecti,
(Kliraeomnisſegjaſnt
E., dechtesi nagclenapeo⸗
it. Geg ſtett wanhe li⸗
annapmos maptt gentes dl⸗
ninngul dem wann nicfe
Qula armu ma gſoni q erem
load bonuʒ oertitſtatüm⸗
nrunoſi⸗monitihockis ſis
uniz Juce,.
fuſioeſtantemortez innoꝛ irii
nüpztamin getiapamiſi⸗ n
rion dpanationtto jetin
pflagellationtb. O o⸗
fiat gratiapſen bonop ſohn⸗
cqͤſeribitbeat. Ongnn⸗ .
agubuſtieitzftonnh inn
mun aßt lin li/
rlogvebimmn hulahu 4
ginlumnii p l. illt
ginnnnn inne
rfigturet (icode n

mnircatncoglottl,
Gucengorgoolni
nliimntſiü iil

heototilier ftceſtt. er
giheo/

nrd uc u ii

Exemp.

Exemp.

Exemp.

nyvj.

xxxvij.
xemp.

Luxuria

in wmidv ſuis: vel allenis publice cõcubinas tenent
vltra menſem ab officio 7 beneficio ſunt. ſi uſpẽſi ⁊ vſ
quequoq; ſup hoc cõdigne ſatiffecerit:de beneficijs
ecciaſticis nullatenus ſe intromittãt. Qõ ſi fecerint
ſunt ipᷣo iure bñficijs puati. Ecce ↄſtitutio general/
qua nõ ẽ dubiñ quin multos ipſo iure liger quið
facto nõ ligant᷑i. multos ſuſpendat ⁊ pꝛiuet/ fa
cto nõ ſunt ſuſpenſi nec pꝛinati. Exy quo ſequit᷑ ꝙ lʒ
nõnulli de facto ⁊ cuʒ maximo peccato⁊ piculo ſint
beneficiati vel diuites.⁊ w officio a quo ſuſpẽdunt᷑
viuẽtes / tñ in rei veritate ꝓpter illud peccatuʒ ſunt
paupes ⁊ miſeri. Quibo ſpaliter loquit᷑ Joh. apoc.
lij. Tu inquit dicis diues ſum ⸗ locupleiatus/anul-
lius egeo. neſcis quia tu es miſer⸗ miſerabilis et
bpauꝑ ? cecus ⁊ nudus.¶ Alij bonis cõſumptis tan
q miſeri ⁊ fatui etiã ab illis circa quas illa expẽder̃t
cõtemnũt. ſicut ptʒ ve fatuo: qui cũ potius eligeret
ecclam quã vnã talem dimittere miſerã/ dimiſſa ec
cleſia ipᷣa eum dimiſit dicẽste nolo exquo nihil ha-
bes. ¶ydem onditur ꝑ factũ alterius.qᷓ omnia ſua
in tali fatua cõſumpſiſſe fert quẽ de ciutate ðp̈ vere⸗
cundia fugientẽ. miſera illa lachꝛymãdo ſecuta fuit
qua cũ mater cõſolaret ditioꝛẽ ei ꝓmittens. rũdit.
nõ fleo receſſum ß ꝗ collobiuz quo indutus recedit
cũ oĩh alijs cõſumptis nõ cõſumpſi. ¶ Tales ergo
fatuas amantes ſicut ex iſtis ptʒ hyſtoꝛijs vepanpe-
rant᷑ nõ ſolũ in fama ſed etiã in rem. Quoꝝ vepau⸗
peratõis cã eſt vuplex. ¶ Elna. qꝛ fatuo amoꝛe exce
catiſjnõ curant quãtñ expẽdãt. Alia eſt.qꝛ fatue
dilecta qdð etiã qñq; fatuls contingit vxoꝛibo nõ cu/
rat:quantũ amaſius vel maritus:in illius expẽdat
vanitate:vel quãtũ vepauꝑet niſi ꝙ velicate nutria
tur:⁊ ſuꝑbia eius in oꝛnamentis ſuſtentet. Et quic
quid expendunt nimis parũ ei videt᷑ cõpatũ ad pe⸗
nas s ꝙ eis alibi eternaliter ſuſtinebunt. Ende
cuidã tali fatue murmuranti exhibitõis exilita⸗
te in robis: ⁊ oꝛnamentis:rñdiſſe fert fatuus ille di⸗
cẽs:nõ ſicte exhibeo:⁊ tot talia tibi pᷣbeo oꝛnamẽ⸗
ta? Cui illa nimis panca ſunt bec:ad ſi uſtinenguz p
te ⁊ p his penã inferni. Er cuius dicto ptʒ ꝙ aliqua
lem habent coloꝛẽ parũ curare qualit᷑ amaſij boa
ſua in eis exhauniant:q ꝓ amaſijs tamduras 7 eter⸗
nas penas ſuſtinebunt. ¶ Tercio ꝙpter hmõi lu⸗
rurie viciũ:æus Pubiicas 1 generales accipiat vin⸗
dictas etiam tꝑibus modernis:ſicut famis/moꝛtali
tatis/belloꝝ ⁊ peſtilentiaꝝ.veriſimile ⁊ rõnabrle vi
r ex his que ſacra ſcriptura hactenus facta cõme⸗
moꝛat.cãm nanq; diluuij tꝑe Moe ſacra ſcriptura:
EGeñ.vj.peccatum carnis eẽ cõmemoꝛat dicẽs: Vi⸗
xentes filij vi.i.filij ſeth.q. minus irreligioſi filias
hoĩm i. xe ſtirpe Kayn ꝙ eſſent pulcre acceperunt
eas ⁊c. Pꝛopter iſtud etiam peccatuʒ fuit ſubuerſio
ſodome ⁊ gomoꝛre: Geñ xix. ¶ Pꝛopter iſtud etiaʒ
peccatum occiſi ſunt. xxiiij. milia: Nume. xxv. Pꝛo⸗
ter hoc etiã tota trib beniamin:exceptis ſexcentis
Poſte ſtructa ? occiſa. legit᷑ Indic.xx. Et iſfrael cũ
templo vſtructa. Ham templũ luxuria et comeſſa⸗
tõibo erat plenũ.ij. Macha. vj. Cuũg̃teſte bro greg.
pt eritoꝝ exhibitio.ſit futuroꝝ certitudo non videt᷑
dubiũ quin ſiles vindicte:q iſtis accidũt tꝑi:tam
in aquaꝝ nimia a bundantia: ſicut in diluuio Noe
tã in ciuitatũ cõbuſtõe⁊ væſtructõe.ſiẽ in ſodoma
hrerlm:qᷓ in occiſoꝝ in bello.⁊ extra bellũ multitu⸗
dine:ſic in iudicũ ⁊ nueroꝝ libꝛo mayĩa ex pte:ex ta-
li accidãt cã: IJpᷣo o teſte:qͥ nũcĩplet:q olis mina
bat᷑:dicẽs.iſpdã habitatoꝛẽ ð cãpo idli.i.cupidi
tatis.i tenẽtẽ ſceptrũ œ wmo voluptatis ⁊ luxnrie
amos.j¶cðᷣo luxurioſoꝝ pẽa:⁊ afuſio:quã ĩ moꝛ
te ſuſtinẽt.ꝛimo ex hyſtoꝛia oñdit᷑q̃na rrari ſolet
ᷓ tali cũ fatua muliere:ſil in lecto moꝛtuis qͥs cũ fa⸗

. tuos. nigerrimos. fetidiſſimos.

A vvij.

milia ĩ caſtino diu expectaret:⁊ nullũ morũ ĩ came⸗
ra clauſa admirãtes ephẽderẽt balliuis accerſit ⁊
oſtio camere fracto:eos ſił ãplexatos ĩuenerũt moꝛ⸗
2 . Scðo idẽ oñdit
Pillud ꝙ ve quoda luxurioſo:magno apð ſeculũ:cir
ca cuius vt ſcribiũ camerã: tot tonitrua audita fue⸗
rut vna nocte:ꝙ patria tremẽs mirabat᷑ intra quã
quatuoꝛ intrãtes:⁊ eũ ve lecto leuantes:cum eo luſ. e
runt:ipᷣm in altum ꝓijcientes: quoꝑ vnus veniens
ad camerarium:qui in angulo iacens:ommia iſta vi
dit: manu ita latus eius tetigit:q om nia interioꝛa
eius patuerunt:dicẽs.wꝛmis tu:qͥ cũ in craſtino ſu⸗
peruixit. omnia iſta narrans.Ad cuius narratõnis
oↄfirmatõem. dñs in craſtino. quaſi titio ve incẽdio
raptus inuẽtus fuit moꝛtuus.¶ Cercio eoꝛundem
pena ⁊ cõfuſio poſt moꝛtẽ oñdit᷑. ¶ Dꝛimo illoðq

fertur:v quodã lubꝛico infirmato:⁊ de feſſiõe am⸗

monito:reſpõdente:quid inqͥt mihi va ebit confeſ⸗
ſio:quia cũ vires habuero faciã qð ſolebã. Cũ ergo
fuiſſet moꝛtuus:inuetus eſt ſub cingulo:quaſi igne
infernaliaduſtus: vt in ea pte in qua peccauit:puni
tus oñderet᷑. ¶ Gecñdo idem ondit ꝑ exemplum:qðᷣ
in quibuſda legit hyſtoꝛis quodãà ſancto viro: 4
in oꝛationepoſitus:vidit in aere:quaſi duos draco
nes ignitos:inter ſe pugnantes:⁊⸗ mutuo ſe toꝛquen-
tes: cui væſideranti.quid vel qui eſſent: p deum oñ⸗
ſum fuit:qꝙ fuerunt vir mulier:qui inoꝛdinatre lu
xurioſe ſe in vita iſta dilexert ctideo ſicut hic mu⸗
tuas ⁊illicitas inter ſe habuerũt velectatões:ita ibi
ſe mutuo toꝛquent &t ſicut inter eos ad tempꝰma⸗
fuit dilectio:ita iuſtum fuit ꝙ inter eos magnum
eſſet odiũ. Quod quido odiuʒ ex cogitatõe pᷣceden⸗
tium oꝛitur dvelectationum:v cauſarum. Bicut ptz
incarceratis:quia ſic incarceratus plus odit eũ.
gqui eum in carcerem poni fecit:qᷓ carceris cuſtodeʒ.
Pra quis in carcere poſitus inferni: cogitans ꝓpt
falem mulierẽ cũ qua peccauit:eſt ibi poſitus:⁊ ipᷣa

cogit ꝗs ꝙ ꝗpter illũẽ ibi poſita:quia quiliber ibiſci

et quareẽ damnatus:maius odiũ inter ſe qᷓ ad ve-
mones eoꝝꝑ cuſtodes habebunt: qa illi male ? iniu/
ſtis ꝑſuaſionib:T mutuis ſunt ibipoſiti: vmões vo
luſtam ſententiam a deo determinatam: executioni
mandant.Er quibus hoſtoꝛiavidelicʒ⁊ exemplo
Parer ꝙ bꝛeuis amoꝛ in eternuʒ mutatur odium:et
ꝛeuis delectatio:in eternam penam. E&t bꝛeuis ri⸗
ſus:in eternum luctum⁊ ſi uſpirium: qꝛ teſte TRugu⸗
ſtino. Momentaneũ eſt qð vlectat:eternũ qdᷣ cru⸗
ciat. Et teſte aplo Gał. v. Aſnanifeſta ſunt opa car⸗
nis:que ſunt foꝛnicatio.inuidia.luxuria ⁊c. que pᷣdi
co vobis ſicut pᷣdixi:qm̃ qui talia agunt:regnum vei
nõ cõſequent᷑.¶¶ Et ſi tanta pena digni ſunt:qͥ tale
cõmittunt crimen.non eſt dubium quin magna pe/
na vigni ſunt:qui tales coꝛpaliter non puniunt:⁊ ef
ficaciter nõ reſiſtunt:quia dei filios ſe eſſenõ oñdqũt
qui viiniurias ꝓ poſſe nõ vindicãt in accuſatõe lu⸗
xurie:ad Cytum..j.
Agd euadendũ vo tãmultiplices penas multifoꝛ
mia adhibedaſt remedia:quoꝝ pꝛimũ videt᷑ fugere
ſigna artractiõis:⁊ loca q̃ ad laſcimã ĩclinãt:nevicʒ
occaſiõe talis exterioꝛis oñſionis:hoĩes ad pctm̃:et
ad pdicras ducãt᷑ penas.Exẽplũ ad hoc fert ð q̃dã
puella alexãdra noĩe:q̃ qꝛ ſciuit quẽdã p aſpectuʒ in
illã vfixũ in aĩa ledi.incluſit ſe in angu ſtam cellam
per totam vitam ſuam. Et cum ab ea quereretur qꝗᷓ
cauſa eſſet tante afflictionis:malo inquit ſic affligi
ꝙꝙ homo ad tei factus imaginem.in me occaſionẽ
accipiat peccandi.¶Conſimilis etiaʒ fuiſſe fertur
in ciuitate Remenſi:quequia depꝛehendit: ꝙ ho⸗
mines illam pulcram reputarent: ideo libenter il⸗

lãreſpicerẽt:rogauit teũ ꝙ grauẽ ei mutteret infir⸗

Exemp

xxxviij.
emp

Exemp

Arti. ix.
xxxix.

Exemp.

rl.

Exemp.

Exemp.

Luxuria

tatẽ:que ipam vefoꝛmaret:⁊ eam turpioꝛẽ redderet
ne alij eius occaſione peccarent:qð ⁊ a o obtinuit
Non ſic viri vel mulieres modernit ꝑis:qui ideo ſe
lauant:oꝛnant.aoꝛnati diſcurrunt vr videant᷑:vł cõ
cupiſcant᷑.hoc nanq; ipimet vel dyabolus:q eos ad
Hhoc inſtigat intendunt. Si pꝛimũ det᷑: vicʒ ße ſe
ad hoc oꝛnant:vt cõcupiſcant᷑:lʒ ipi peccarenollẽt:
moꝛtaliter peccant.iuxta illud Auguſtini in regula
religioſoꝝ.Appetere inquit vel ab ipᷣis appeti velle
criminoſum ẽ iſecunduʒ vetur ꝙ vicʒ ipi nihil
mali intendant:vya bolus tñ cuius in hoc ſunt in⸗
ſtrumentũ:ſicut gladius eſt inſtrumẽtũ homicide:
alioꝝ ſpñalem intendit occiſionẽ. Et in iſto caſu ſen
tentiam veritatis timere habent:qua dicit᷑: Ve per
uc ſcandalũ venit. expedit ei ⁊c. Nota.O.vij.x.
Pi do ꝑſone curioſepᷣdictum remediuʒ adhibere
noluerint:vt a talibo ceſſent attractõib:⁊ allectõni
bus:ſed oĩno venenum ꝓpinare voluerint.ſecunduʒ
remediũ adhibendũ eſt ex ꝑte illoꝝ: quoꝝ intereſt:
ne vicʒ illas aſpiciant.vel ve illis incaute cogitent.
umo. n. incaute intueri nõ veberẽt:qð vix ſine pec
cato videt᷑ Si.n.impudicus aſpectus ĩmunis eẽt a
culpa nequaqꝙ; quida ſenex in vi.pa. diſcipulũ ſuum
a ſe fugaſſet:qꝛ młierẽ cui in via obuiauit curioſe re
ſpexit:ꝙ magiſter ex hoc vephendit:qꝛ ipᷣo aſſerente:
q; iolũ vnũ ha buit oculũ:diſcipulus ecõtrario aſſe/
ruit ipᷣaʒ duos habere oculos.Nec etiã vemetricus
ſibi eruiſſet oculos:qꝛ młieres ſine cõcupiſcentia vi⸗
re nõ poterat.¶Et nõ ſolũ oculi ab aſpectibo: ſed
coꝛda a cogitatõibo repꝛimenda ſunt:⁊ refrenãda:

quia ſicut fruſtra apponit᷑ exterius medicina plage

dũ ferrũ intus latet in vulnereita fruſtra oĩa exte-⸗
rioꝛa refrenant᷑:medicinaq; oꝛõnis ꝓpꝛie vel aliene

maniter apponit᷑:dum interius virus malaꝛuʒ ele

Exemp.

ctationũ abſcondit᷑: Mpulcre oſtenſuʒ fuit in vi.pa.
vbi quidã iuuenis legi rogaſſe ſeneʒ quendã:ꝙ pꝛo
ipᷣo oꝛaret ꝙ ceus ipᷣm a tempratõibus liberaret lu
xurie:ſene vꝓo oꝛante:iuuenis ei dixit:ꝙ nullũ ꝑ oꝛõ

nes ſuas ſenſit remediũ. Sene vo oꝛante.vt veus ei

cauſam oſtenderet:quare oꝛãdo nihil ꝓficeret.Oñ/
ſum fuit ꝙ in cogitatõibus luxurie velectaret᷑.⁊ iðᷣo

ꝓ illius nõ aud ĩebatur ſalute.qͥ ad ſalutem pꝛiam

xlj.

cooperari noluit:turpes auferendo cogitatões. Si
cut ergo homini ad lepꝛã diſpoſito optimũ remedi
um eſt: ſocietatẽ fugiat lepꝛoſoꝝ:ne vicʒ illos tan
at: vel libenter alloquat᷑:vel videat vel foꝛtes ðᷣ eis
pabeat ima ginatões:quia oĩa iſta ad hoc iunãt:vt
citius ificiat᷑.ita diſpoſito ad laſciuiaʒ:neceſſe ẽ ꝙ ſe
cuſtodiat a tactibo ⁊ oſculis.⁊ alloquijs.⁊ aſpectibo.
⁊ imaginationibb mulierũ.qꝛ ſicut tangens picẽ ca⸗
lidam:manus inqͥnat: ita tangens illas aliquo p̃di⸗
ctoꝝ modoꝝ aniam inquinat:qꝛ ſicut qni tetigerit
picem inqͥnabit᷑ ab ea:Ecc.xiij. YIta nõ erit mũdꝰ:
cum tetigerit eã:ſꝛouer.vj.¶ Patet ergo ꝗ phᷣs cõ
grue vocuit optimũ modũ pugnandi ↄtra mulieres
eſſe fugienduʒ:ad hoc vt victoꝛia obtineat᷑: qꝛ ſicut
qui luctat᷑ cum lutoſo quantũcunq;a lutoſo non ꝓ⸗
ſternatur: manus tñ repoꝛtat lutoſas. Yta qui circa
eas inſiſtit:lʒ intantũ repugnet:ꝙ peccati cõplexio
ne non vincat᷑:tñ lutoſam repoꝛtat mentem. Muia
etiam duriſſima et ꝑfecta coꝛda:aut emolliunt: aut
inclinant. Et ido ille Yob qui innumerabiles vicit
temptatões ⁊ tribulatões:ne a młlieribo poſt tot vi⸗
ctoꝛias vinceret᷑ipepigit fedus cũ oculis ſuis: ne co⸗
gitaret łe virgine:Yob.xxxj. Cuius exemplo voctri⸗
nam tene pulcerrimi verſificatoꝛis dicentis. Emi-
neas cũ femineas diſcermis ideas. Me ſedeas: ſ̊ eas
ne pereas ꝑ eas.i.qñ tales occurrunt cogitatões:vel

temptatões v luxuria.⁊ ve feditate eiuſdeʒ. Emi⸗-
neas.i.cogita eminentẽ nature tue rõnalem nobili⸗

tatem in qua ad vi factus es ſilitudinẽ. Et nolitã
eminentẽ naturã.tamnili veturpare peccato. Tali
em cogitatõe quidã nobilis cum eẽt multis alijs de
ditus peccatis ab illo peccato:ſꝑ ſe cuſtodiſſe fertur
Ne ſedeas.i.ne moꝛeris in talibo cogitatõnibo.ſ̊ eas
i.fſtatim ad alias mentẽ trãſferas.cogitatõneſq; il⸗
las expellas:ſicut oñſum ẽ.C. x.ij. Nota.O.vij.xvij
Et. P.vij.arti.ix.⁊. R.ij.arti.v.¶ ¶ Quia ſi cogita⸗
tio talis:vel mulieris ſocietas tecum viu moꝛet᷑:erit
te ſicut v pariete vel panno albo.quia ſicut can
la parietẽ maclat:ita illa mentẽ tuã quantũcũq;
fuerit pꝛius mũda ⁊ alba.( Et ſi iſta fuga ſit necel⸗
ſaria habentibo mentẽ albam.i.innocentibo qui car
nem ſuã nunqꝙ; maculauerunt: a foꝛtioꝛi rone illi qui
aliqn igne luxurie fuerunt inflamati: maxima indi⸗
gent ab omnih occaſionib.⁊ oppoꝛtumitatibo elon-
gatõe.Et ſpãliter vt ſe elongent ab illis: cũ quibus
pꝛius peccauerũt:quia ſicut ticio citius ⁊ faciliꝰac⸗
cendit᷑:q lignũ viride. Sic qui pꝛius fuit ticio infer
ni peccando qui nõ eſt adhuc bene extinctus:ſed ad
huc fumigat ꝑ illicitos aſpectus:⁊ inoꝛdiata verba.

TZideo facilius accendit᷑ſicut candela fumigans: ſic

etiam duo titiones vel carbon es ðᷣ igne extracti:nõ
tñ loco diuiſi ſimul poſiti.iterũ ſilardere incipiunt
Bic qui voluntate ſe diuidunt:vel ꝓmiſſione:ſicut
faciunt qñ in.xl.vel in infirmitate cofitent᷑:niſi loco
vomo eriã ſe longius diuidãt.iterũ peccato ſił in-
flamant᷑. Qui ergo igne cõcupiſcentie accendi non
vult: ab igne ſe longins retrahat ⁊ fumũ viſus allo/
uij: contactus extinguat:⁊ caſte viuere poterit.
Puur ptʒ ꝑ reſponſum ꝑpetue virginis marie:que
cuidam ꝑſone:que vorũ emiſerat caſtitatis:ob amo
rem matris vi:que poſtea ad illam in oꝛõne clama
uit adiutoꝛiũ requirens:a ſſerens ꝙ libenter votum
teneret:hͥ nõ ꝓꝑmitteret temptatio:niſi ſpãlius illaʒ
luuuaret. Cui mater vi ꝑviſum rñdiſſe fertur.dicẽs
Cuſtodi viſum.auditũ.⁊ tactũ.⁊ votũ tenere pote⸗

ns. Si vo iſta nõ cuſtodis:nõ ẽ ſignum ꝙ coꝛ ẽ caſte

cuſto dituʒ interius:qꝛ ſicut infirmitas coꝛpalis in

oculo ouis apparens:ſignũ ẽ interioꝛis infirmitat:

ita infirmitas ſpũalis.i diſſolutio in ſenſibo:ſignuʒ
eſt infirmitatis in anima ſeu coꝛde:qꝛ impudicocu

lus:impudici coꝛdis eſt nuncius.ᷣm Augu.in regu⸗

la. ¶ Ged foꝛte ſunt aliqui qui tantum ⁊e virtute⁊
foꝛtitudine ꝓpꝛia pſumunt: credunt ſe cũ mulieri⸗
bus poſſe ſemꝑ ſine ꝑiculo cõnerſari:cõtra quos eſt
legum pᷣſumptio.ſicut ptʒ.C.li.ix.ti.xæ cuſtodia reo
rũ.l.qm̃ vnũ.vbi lex ꝓhibet viros ⁊ mulieres in vno
carcere incarcerari: ꝓpter peccati pᷣumptõem. Siq
lex pᷣumit malum luxurie poſſe cõtingere:inter mi⸗
ſerrimas ꝑſonas:q̃ nec ex ciboꝝ copia vłex loci ame⸗
nitate:vl quacunq; libertate oppoꝛtunitatẽ habẽt
peccandi:quare lex vel ꝑſona nõ pᷣſumeret peccatuʒ
inter illos: qui libere cum multis oppoꝛtunitatibo
peccare poſſunt: Gicur ptʒ viris ecciaſtis:qui an
cillas ſub titulo familiaritatis in wmibo ſuis conti⸗
nue tenent:in quib ipimet wminãt᷑:⁊ peccandi li⸗
beras habẽt habenas. Mecin hoc caſu ↄfidere pñt
victoꝛia quã circa hocꝑ plures annos foꝛte obti⸗
nuerunt:quia H foꝛte in pꝛimo vel tercio vola
tu circa candelã vel lampa deʒ foꝛte nõ comburitur
Nec caſtrũ obſeſſuʒ pꝛimo ictu capit᷑.ſ̊ tamdiu vo⸗
lat ꝙ finałr oburit Sic in ꝓpoſito dyabolus caute
caſtrum obſidet anime: paulatim illud capit.
Bicut ergo caſtro obſeſſo:illiquibo caſtri incum-
bit cuſtodia. oẽm materiã:⁊ viã obſidentibo:quibo
poſſibile ẽ ſubtrahunt:ꝑ quas citius faciliuſq; capi
poſſit:⁊ obſidentibus ꝓijciunt ſa gittas. Ita caſtro
tuo ꝓꝛio ꝓꝑ temptatões incõtinẽtie intrinſecas ob⸗
ſeſſo:ſubtrahe quietem ocium ? velicias. Nam per

xlij.

Exemp.

xliij.

xliiij.

. nullerisl

ururu

w⸗
WInN;
,Gant crho di jhun
. ſoealu o 1l.
ſmc ncens ſoc in uis An
cibuntſinſionb eclin uni⸗
iſti ganennfni nnen
nnohel ſannana in
glin ctbs in⸗ ates ſõ iſ⸗
gani büinn ſcſaſi
aſolli ſita „ c.
lnucniiſen geccuti
ſon neoallechſt

ei i cehe
niſinlinnl ſint rid

tu⸗
irtas Monn tle⸗
lugleiu uni moretuofzce
ohocpecchig
leni let nihngiinia
nt uniamnomicſtin
lirmnicbſeſiotammie

mouer dbes mecliggque caß
niaſwnn cuſtocle dput
aber Thes tiupfina :vans ubt
turdliaspeccnctoccaſionesa füͤt
dinorg ſiut atus aduſtus: vtl al
minus euagari dulta tales: no ds⸗
honoꝛẽ Ecci ix.c¶ Lerciũ remedi
itatioquo tota curia celeſtis pe
otptz. Mxvij Ettalicogitat
ſtabbas effrem in l ga guandam

mullere:duceno ll ad ſox oublici

muallare pmitteretgue .nlt bi
cundiacui lleiquare ergono verer
Gönitterecortota unactleſtuybil
unamenigutedicinch
N nltialoſenadpandi ali
lertk fintt n ſeſlvaller iüillaece
Hadſeaeti ducne ccir di 0 d
ductretnnnllus eipiacrret in ine⸗

lan Ee ſte luerepotent.
leyoti emtſeratcaſttatisoban
nepoſtezadllamin ineclinn
luirnerafſgensg lbenteronn
nnmunnfmnifin lln
nter dipyiſum tictſefetun it
udltü,tacti rotitmernet⸗
uſogsnoeinng aniaaſte
he :ſcutiufrmitas orglizi
No,ſinuicinrenons nfinnitat,
ls. ſſolunoin ,nſihr ignu,
nima ſeu cordeg: inpudin
eſtnunans Fn ZAugu in regn
aliquiquitantum vinnter ,i
umuntiqeguntſecämolien,
iculo cönerſant: cötra quoseſt
urptz Cliir ti anſtoctunn
Phibet virds molieſtsin
Pterpeccarißſunptben gl⸗
urunepofſecötigereintennd
echrchar niſſle lani
libenote oppormntati hit
neloſnmno /ſnit nan ⸗
reaum muins rhon mnſtot,
lr t l cai ) , lln
limmmb nwnl, ch
imet vnnit ln it
Evinhocͤ icerep⸗

ſbee eyltolnsmarieggne

xlvij.

Auxuria

a capi põt. ¶ Dicut ergo wmus tua te inuito:nõ

Exemp.

xlv.

lvj.

Exemp.

Exemp.

—

Eyemp .

cõburit᷑:ii tu gratis focalia qb cõburat᷑ miniſtras.

—

vel ignẽ cũ poſſis nõ extinguis. Ita nec anĩa tua:te

muito igne luxurie inflamat᷑ uantũcunq; dicas:q;
aliter facerenõ põt:ſi ociũ. æ icias. longas pigri⸗
tatões.ꝛ calefactões in mane er miniſtras.ſi malas
ſocietates 1 oppoꝛtunitates nõ fugis:ſi malarum
cogitatõnũ ignẽ ſtatiʒ nõ aingaie Caſtro vo tuo
P ſollicitatões extrinſecas obſe ſagittas dure re-
ſponſionis eis diri⸗ gere veberes. Exemplo cuiuſdaʒ
mulieris:que eã ſoſlicitanti ad peccatũ.⁊ dicenti:q;
tãtũ illã diligeret: quicqͥd vellet ꝓ amoꝛe eius fa⸗
ceret: ⁊ ſuſtineret:rndiſſe fert Ergo ꝓ amoꝛe meo ꝑ
mittas manũ tuaʒ bꝛeui tꝑe eſſe in igne iſto. Rñdit
ſe nolle hoc facere:qꝛmanũ ſus amitteret:cui illa. qᷓ
re ergo hoc peccatũ ꝓ amoꝛetuo facerẽ quo nõ ſo
lũ manũ vł pedẽ in igne ad tps ſuſtinere tpali. Mec
manu tati ad tpᷣs amitterẽ:ſ totũ coꝛpus cũ aĩa in
igne ſuſtinerẽ eterno: totũq;ʒ ſił? amitterẽ. ¶ Gi vo
caſtri tui obſeſſio tammiolenta ſit: ꝑ pdictos obſeſ⸗
ſoꝛes intrinſecos: extrinſecos:ꝙ pditõnem times.
facqõ facit cuſtos caſtri in cõſumili caſu: ſiarim en
ad pꝛincipalem dñm caſtri nunciũ mittit ꝓ ſuccur⸗
ſu. Sic mitte nunciñ oꝛõnis ad xæum: qꝛ ſicur cuſto
di caſtri captio: ⁊ ꝑditio caſtri ĩputat᷑:niſi ad dñũm ĩ
tali caſu mittat:cu poſſit.ſic in Apoſito. ¶ Sʒ heu ĩ
taliſcaſu plures cogitãt:quõ tẽptatões ſuas imple-⸗
re poterut ⁊ hoſtibo caſtru apire:qᷓ ad cũ ꝓ libera⸗
tõe ex coꝛde clament.¶ Et ſicut caſtro tuo ꝓpꝛio ob
ſeſſo amouere vebes media:p que capi poſſ. YIta et
quodamõ caſtro tuo cuſtodie DPrfotd obſeſſo: te
habere vebes:vt ſuꝑflua 2 vana ſubtrabas oꝛnamẽ
ta:⁊ alias peccandi occaſiones:a filijs ⁊ filiabb:ꝛ ſb⸗
ditis:ꝙ ſicut cattus aduſtus: vel aliter cturpatus
minus euagari dꝛ:ita tales: nõ xæs ergo foꝛnicarijs
honoꝛẽ:Ecci. ix.¶ Terciũ remediũ afferre deberet
cogitatio quõ rota curia celeſtis peccãtes intuet᷑: ſi
cut ptʒ. A.xxv. xvij.Et tali cogitatõe ⁊ wetrina:le⸗
git abbas effrem in vi. pa. quandam cõem auertiſſe
mulierẽ:ducens illã ad foꝝ publicũ dicens ꝙ ibi ſe

maculare pmitteret:que rñdit:ꝙ ibi nõ goruß ve

recundia:cui ille:quare ergo nõ verecundaris illud
cõmittere coꝛã tota curia celeſti:vbi ſunt qᷓi infini-
ta milia ↄtravnũ:quite hic intuet᷑. ¶ Jdẽ etiã legi
tur: quodã alio ſancto patre:q aliã q̃i ſiſi mõ co⸗
nertit. finxit.n. ſe q̃i vellet cũ illa peccare: rogãs ꝙ il⸗
lũ ad ſecretũ duceret locũ:qͥ cũ ad dno vel tria loca
Duceret᷑ nullus ei placeret.in fine ait mulier. hicẽ
locus ſecretiſſimus:hic nemo nos videre põt:niſi de
us. Et illo vbo ey oꝛe eius accep to:incepit ei p̃dica⸗

ſocietas clare vidẽt qᷓ fiũt: ſic eã ↄuertit. Hoꝝ ergo
exẽplo erubeſcẽtia illa oẽs ab illo pctõ retrabere de
beret: vñ Berñ. Si me vidẽte rubes:cur deo ſi pectã-
tenõ rubes Quartü remediũ afferre veberernon
ſolũ:quał miſera caro quã tãtũ ßre Gnort
eq̃ dcmẽ.C.v.xlij.⁊. ij. x.7. AA. rj. xcj ¶ Sʒ eriaʒ
cogitatio pene:q ex iſlo pctõ etnalr ſequit: oẽs ab il
lius amoꝛe retrahere veberet. Tali nãq; cogitatiõe
legit. qdã in vi.pa.tẽptatõem ſu mitigaſſe. hic cuʒ
multũ a ſpũ foꝛnicatois tẽptaret᷑:cogitauit:ſi illud
peccatũ fecero:⁊ in illo vepᷣhẽſus fuero:moꝛte pᷣuẽ⸗
tus ero in igne infernali:ſinefine. Ergo anteq illo
attẽptauero:volo ꝓ minꝰ pbare: ſi ſuſtinere potero
illud marꝰ. digitũ ergo poſuit ĩ igne:q iuxta ei erat.
Et cũ nõ poſſet illũ ignẽ in digito p vnãhoꝛã ſuſti⸗
nere.cogitauit ꝙ male ſuſtinere poſſet ignẽ calidio/
rẽ in toto coꝛꝑe eternaliter:⁊ ſic ignis in manu cum
cogitatõe ignis inferni:ignẽ carnalis vcupiſcẽtie:ð
coꝛde ſuo expulit.Sic facit coꝛdib illoꝝ qͥ cũ põ

niſi qñ ſunt in miſſa. ¶ S

re ⁊ pſuaſiones facere:quõ nõ ſolum eus tota illa

voilj.

rreidẽ cogitat: qꝛteſte Seneca li xve moꝛib. Zibi⸗
dinis initii ↄtinebis ſi exitũ cogitaueris: Oe vo eiꝰ
exitus:qͥ cogitari veberet:pena ſit eterna.ſicut vꝓᷣbis
ptʒ hieronymi.qͥ æ luxuria loquẽs ait. O ignis in⸗
extiguibilis luxuria:cuius materia gula: cuiꝰflama
ſupbia:cuius ſcintille pꝛaua colloquia:cuiꝰfumsin⸗
famia:cuius finis gehena. Mota ſimile. M. xj. cij.
T. j.xxvj. ¶ Bed heu nõ obſtanteq iſtã penã pecca
to illo vebitã:⁊ credant ⁊ fateãt:⁊ p reuelatõem ali⸗
ñ videãt illud tñ cömitunt Por pꝛimo videri
põt exẽplo cuiuſdã ſacerdotis: quo fert᷑ ꝙ cuʒ ab
eo quereret᷑ quare tãturpẽ habẽet focariaʒ: rñdit tm̃
volo ad dyabolũ turpe enceniũ mittere: ſic pulcruz
Et peccati ſui penã:⁊ fatebat᷑⸗ recognouit:nec tñ ſe
corvexit.¶ Gecũdo idẽ oñdit p exemplũ cuiuſdam
mulieris xe qua fidedigne narrat:ꝙ ð nocte aliqua
cauſa extra wmũ va dẽs:obuiauit cuidaʒ mulieri
equitãti dyabolũ in foꝛma equiq a vina interroga⸗
ta:q eſſet rñdit:ego fui cõcubina talis ſacerdotis:et
nũc vfuncta:ad infernũ doucoꝛ:iſta tñ oñſiõe nõ ob
ſtãte:viua illa eodẽ anno a ſacerdote illo unpꝛegna-
ta fuit. In quo ptʒ ꝙ nec pene oñſio miſero s pecca⸗
to illo retrahere põt. Cuius foꝛte vna cãẽ: fatui
leccatoꝛes ⁊ ſpãliter ſacerdotes:illas infatuat dicẽ⸗
tes:illud pctmn minus eẽ qᷓſit: ⁊ ſe nõ eẽ ſacerdotes:

icut patuit e quodaʒ:a qͥ

xlviij.
Exemp.

Kxemp.

xlix.

cũ cõcubina ſua recedere vellet ꝓpter penas:q efs in

pᷣdicatõe futuras audierat. diyit ꝙ verũ fuit: qð di⸗
xit de cõcubinis ſacerdotũ:h ego inquit nõ ſuʒ ſacer
s:niſi dum in miſſa ſum. Alio vo tpe capellanus
ſumet ſicilla lachꝛymas væ oculis:a fardel um rerũ
ſuaꝝ v oꝛſo vponẽs fert᷑ remanſiſſe. EFExquo tot
iſto delicto ſunt culpabiles: pauci quacunq; per
ſuaſione vel pᷣdicatõe vlafeſſtone vlioſtſtone illð vi
mittũt:ũ illud exercere pñt:vires hñtes naturales
vel licentiã:vel mundi impunitatẽ:videt᷑ ꝙ magna
ps mundi ꝓpter iſtud vicn damnet᷑ ¶ uos xo p⸗
dicte pene nõ auetꝛqena ienkſaltẽ moueant pe
ne quas in Peus ſuſtinẽt: infamia: exterioꝛan
faſtmn tiplex tribulatio. vt veillis verificetil⸗
ud: Ecci xj. Malicia vnius hoꝛe:obliuiſtii facit luxu

rie magne. Mota cõtra locantes eis wmuz. P. viij.

iij.

finit pꝛima ps

Exemp.

Exemp.

Maledictio
Alledicit᷑ pꝛi/

mo homo ab homine. Se⸗
cundo homo a vo: Ter⸗
cio oñdetur ꝙ ñ eſt facili⸗
ter maledicendum.

„ Btum ad pꝛimũ male⸗

Rcitur homo ab homine
dupliciter. iuſte viq: ⁊ in-
liuſte. In pꝛimo caſu male⸗
dictio ſnꝑ maledictum deſcendit. In ſecũdo ad ma
ledicentem redit. ¶ Pꝛimũ exempᷣlo ptʒ ſagittãtiũ
q totiẽs ad metã ſagittãt: aliqñ ipᷣaʒ ꝑcutiũt ⁊ ꝑ⸗
foꝛãt:Gic maledicẽtes:lʒ ĩ maledicẽdo errẽt:quin⸗
iuriantibo maledicereñ veberẽt exẽplo xpᷣi:q cũ ma
lediceret᷑ ñ maledicebat.j. Pe.ij. Mõ tñẽ ſic aliqᷣs
faciendũ ꝙ ad maledicendũ ꝓuocent᷑: qꝛlʒ maledi⸗
ctio ex ꝑte maledicẽtis:qqͥ potiꝰremittere ⁊ oꝛare de⸗
beret ꝙᷓ maledicere:minus iuſte ꝓcedat:tñ villam
iuſte cadere pmittit ſuꝑ ipᷣos qͥ maledicũt᷑ ipoꝝ væ⸗
meritis h̊ exigẽtib:œcipiũt᷑ q̊ͥ qͥ maledictões qs me
rent᷑otẽnũt. Siẽ patuit de qͥdã nobili nuꝑ ſatis po
tẽti:cui cũ cõem paſturã imparcare vellet:dem̃ fuit
ꝙ multoꝝ paupeꝝ aialia ibi paſcerẽt: qͥ oẽs ei male
dicerẽt.qð cũ ipᷣe cõtẽneret qꝛ frequẽter tales euaſiſ
ſet maledictões fatebat᷑. Cui aliꝰadiecit dicẽs. Int᷑
multos ſagittãtes:⁊ a meta deficiẽtes aliqñ ſagitta
vnius:metam pcutit:ipᷣiq; gdheret.Sic inqͥt e ma
ledictõid qð rei poſtmodi ꝓbauit euẽtus.Nã po⸗
ſtea idem nobilis tractus : ſuſpenſus fuit:⁊ ſic vitaʒ
finiuit:ꝗꝛ dilexit maledictõem: ⁊ venit ei: In pſal.
cviij.¶ In ſecundo caſu ad maledicẽtẽ redit. Et ẽ
in hoc caſu cũ ille cui maledicitur:maledici nõ me⸗
ruit:v maledictõe ſicut łe aui ponenteſe ſuꝑ arbo⸗
rem nanis:que ad magnã diſtantiã a terra diſtat:h
a marinarijs qͥ illã cape nitũt᷑ e loco ſuo fugata.dũ
circũuolãdo nõ inuenit vbi requieſcat pes eius ꝓt
aquas.redit ad locum.i.ad nauem dæ qua exiuit:qͥs
locũ diſpoſitũ ꝓ ſua receptõe nõ innenit. Sic male
dictio vbi locum diſpoſitum in illo ↄtra quẽ mittit᷑
non inuenit:qꝛ ipᷣe maledici nõ meruit:ſic nec locuʒ
ꝓ eius ſuſceptõe diſpoſuit.ad maledicentem redit.
Doc pꝛimo cõfirmat᷑ ꝑ œcretum ſumptũ ex verbis
Auguſtini.q dicit ꝙ maledictio frequenter in ma/
ledicentẽ reuertitur.xj.q.iij.illud. Et ponit Augu.
in vecreto illo exemplũ de aui ad lo cuʒ a quo exiuit
redeunti.( Eſt ſecundo ad hoc etiã œcretũ.xxiiij.
q.iij.qui negligunt.ſum ptũ ex verbis hiero.ſuꝑ leui
ticũ.qð dicit ꝙ qui ñ coꝛde: oꝛe maledicũt:labioꝝ.
immundiciam contrahũt.¶Eſt tercio ad ꝓpoſituʒ
dictum Cryſoſtomi ſup eplam ad Thimo. omel.vj
ui inquit benedicit inimicũ ſeipᷣm benedicit. Et
qui maledicit:ſeipᷣm maledicit.Et qͥ oꝛat ꝓ inimi/
co ſeipſo oꝛat. Benedicite ergo maledicentibo vo
bis:Luc.vj.Et omnibus alijs:qꝛ neſcitis quimerẽ
tur maledici:⁊ qui nõ:⁊ ideo periculũ eſt alicui ma⸗
ledicere.ne maledicẽtes in cid ãt in illud:pſal xxxvj.
AMaledicẽtes aũt ei diſpibũt.Sʒ qꝛ deo merita oĩim
nuda ſunt ⁊ vemerita:ipe ſecure⁊ iuſte maledicit ſe⸗
ptem generibus hoĩm.

ao ſuꝑbis tãqꝙᷓ ei rebellãtibo cũ lucifero:de cuiꝰ
ſupꝑbiaa maledictòe ſibi⁊ ſequẽtibo ſuis debita dicit
Ecc.x. Initiũ oĩs pctiſuꝑbia:qͥ tenuerit eã reple⸗
bit᷑maledictõe:ĩ ps.cxviij. Increpaſti ſuꝑbos:ma⸗
ledicti qͥ e ⁊c. ¶ Gcdo inuidis cũ Cayn:cui cũ ſuis
ſilibo ðꝛ: Geñ.iiij. Maledictꝰeris ſuꝑ terrã.¶ Ter⸗
cio auaris cũ illis qui tꝑe famis abſcondũt frumen/
ta:quia qui abſcondit frumenta maledicet᷑ in pplis
Pꝛouerxj. Sic omnes cupidi in acquirẽdo imiuſte:
⁊ auari:⁊ tenaces in tenẽdo:quibo dicet:æſuriui ⁊c.

Ecoci. iij.ſicut illi exaſpauerũt pr̃em.

Piſcedite a me maledicti in ignẽ eternñ. Math.v.
¶ Quarto iracũdis cũ leui: ſymeone:⁊ ſeq̃cibo eo
rũ:cæ qòͥb pꝛ: Geñ.xlix. Aaledictꝰfuroꝛ eoꝝꝑ:qꝛ ꝑti/
naxẽ. Sic maledictus ẽ a eo:qͥ exaſpat mr̃em ſuaʒ:
Muinto ac/-
cidioſis:ſic ficui fatue cñ ſuis ſilib: qua Mar.xj.
Rabbi ecce ficus cui maledixiſti:ad literã:qꝛ fructꝰ
in ea nõ inuenit.q in optime ocioſos ſignificat:et
negligentes in his ꝗᷓ ei ſunt:q ſiti mõ a v0 maledi⸗
cunt᷑:qꝛ maledictꝰqͥ facit opus vi negligẽter: hiere.
xlviij.¶ Sexto luxurioſis:cũ illis quib dici᷑ Heu⸗
teroñ.xxvij. Maledictus qui wꝛmit cum vxoꝛe pr̃is
ſui:quam maledictõem omnes merentur luxurioſi:
quia ſi ille meruit talem maledictõeʒ qͥ wꝛmiuit cũ
vVxoꝛe patris terreni:eandẽ ĩmo potius maioꝛeʒ me⸗
ruit:qui vꝛmiuit cũ vxoꝛe xpᷣi:ſibi in baptiſmo ꝑ fi⸗
m copulata.a quo ſi væclinauerit:maledicet᷑: Hau.
v. Sin aũt æclinaueris.a viro tuo maledictiõibus
ſubiacebis. ¶ Beptimo guloſis cum adam. cui pꝛo
pter gule vicium dictum eſt Geñ.iij. Maledicta ter
re in oꝑe tuo. Cuius cauſa eſt:qu ia ſicut terra illa a
cultoꝛe maledicit᷑:.que multas recipit emendatõnes
impinguatões:multaſq; cõſumit expenſas:⁊ nihil
reddit niſi ſpinas vł herbas nociuas. Sic fra gulo⸗
ſoꝝ q̃ multa recipit ⁊ ↄſumit:⁊ nihil reddit niſi imũ/
di cias ꝑ oẽs coꝛꝑis exitꝰ.de quoꝝ t᷑ra ðꝛ Hebꝛeos
vj. Terra ſepe veniẽtẽ ſuꝑ ſe bibẽs ym bꝛẽ:ꝓferens
ſpinas? tribulos:repꝛoba eſt.⁊ maledictio ꝓxima.
Euius ↄſummatio erit in cõbuſtionẽ.
Cum vo maledictio ſpecialiter quo ad eius ꝓba⸗
tõem ⁊æo reſeruet᷑: cuius cauſam aſſignat vecretum
xxiiij.q.iij.deus quando:ſumptũ ex verbis Auguſti
ni ſuꝑ libꝝ numeroꝛuʒ dicens:ꝙ deus qñ maledicit
meritum eius deſignat:cui maledicit᷑: ſnĩiam ꝓmit
tit vtpote quẽ non fallit:neq; qualitas peccati:ne⸗
qY; peccantis affectio. Homo vo qͥ hoc ſcire maxime
quo ad peccantis mentẽ ⁊ affectũ nõ põt a maledi⸗
cendo ſe refrenet:Exemplo ʒenophontis:qui cuidã
maledicenti reſpondiſſe fert᷑:tu didiciſti maledicere
ego maledicta cõtemnere.Si aũt excõicatio vł ma
ledictio vlictis ſubditoꝝ exigentibo ꝓferri æbeat:
hoc nõ leuiter fieri œbet:ſ cum cauſe cognitõne:et
ab illo cui incumbit ex officio maledicere. SGicut ptʒ
E. ix.j. Et hoc nõ ex voto vltionis.ſed ex ʒelo iuſti⸗
cie quia dicit ecretũ.xxiiij.q.iij.cũ ſancti.ſumptuʒ
ex verbis beati Gꝛego.moꝛalł.li.iij.Oꝛ cuʒ ſancti vi
ri:maledictõis ſnĩam ꝓferunt nõ in hanc ex vltiõis
voto:ſed ey iuſticie examine ꝓrumpunt.intus ſubti
le iudicium ꝓſpiciunt:⁊ mala exterius ſurgentia:q
maledictõe ferire œbent:cognoſcunt.⁊ eo maledicẽ
v non peccant: Quo ab inferno iudice non diſcoꝛ⸗
dant. Mota.M.v.xviij.Legem ꝙ non eſt maledicen-

Dum. .
Andatoꝝ dei. Idꝛimo

oñd etur obſeruantie neceſſitas. Secundo
rationabilitas. Tercio vtilitags. Quarto
facilitas.Quinto fractionis pꝑiculum. Sexto ꝙ ma
gna in cuſtodiendo vei mandata ẽ adhibẽda diligẽ-
tia. Septumo nõ obſeruantiũ oſtendetur multitu⸗
w cõitas.
Exrẽplũ pᷣmi ptʒ p volẽtes habitare in regno vłci
uitate aliqͥ:qͥ ſi ꝓtectõem ⁊ honoꝛẽ ab illo dno ↄſeqͥ
voluerint.neceſſe habent mãdata illius dñi:⁊ leges
illius regni vłciuitatis tenere. Aliter nõ honoꝛẽ:hᷣ
penã merent᷑. Ita illi qͥ hic volũt eẽ xe ciuitate ⁊ ſo
cietate eccie ⁊ ſanctoꝝ:qui etiã intendunt a vo ⁊ re
gno ſuo honoꝛari:in illudq; eternaliter manſuri in-
trare:neceſſe eſt ꝙ vi ⁊ regni teneãt mãdata.ſ ſivis
ad vitam ingredi ſerus mandata: Aath. xix. Ber⸗

Arti.iij.

iiij.

Exemp.

Arti. j.

eſũgo nc; ſoalt aſtoce
enillimi bͤaſot. A⸗
datn wiſernare:yſeluabunt tert.
D inmotectiä uſtodita nimo n
timetire ad ariu:i citat regis.
ſpobeciis fuit rtalisliteras men
hil nalieiin nafat Bicin diasd
ditceptũno erpiek q uicr nali⸗
ergo qui in moꝛte dicere pot llud/
Iñi mandota tva dllen dñee in mlſa
ne.Qmna vitas e vmittit dicis:
ſrmonẽ mei ſeruavent moꝛte nog
ſupple donu.¶Terdo ormorteceli
ſemontiamigetop wieclamis ecell.
tternariufill Jo. i. Madatiͦ tuun
cuſtoctßcepta einsat;z madatad
Nbiſtnbiſ ai none imorte rpyn

ii (Quiticiqg doobſenͤrama⸗

lsiſitßinttü eit dificlis
berecclondillonn Wilad
Nullng abillopercuſak obſernant
ne Mucetaelus gania no ſunt
tateduo oñirobeciecincaitz
RAwi inpſal avii. Tu mͤa
oilinimg. Etpficlenl facll

nͤſo
ereninelen⸗ . ſ
eire nin n
nammncitüſgs gedam
Da ginlntaugen b 4
Pa ereldpltati mnie⸗
uinen ondecſierennnes
lennſhmenemitnan
tentic uniterrininlittdn
denti e.
duͦ rel⸗ anunznnn

eerr deglerinhin⸗
eſupſebibir nhii gfrn
tieres
mobacſ , maledlendning
uincitini .
oſpeclalteruogg eis ha, Oil
nisanbneſiinn menn
ncoſunpti e verbis Nugeſi
nz dicens:g dnoiinletict n
narcnimaledicik, iniam onit
falirneggqvelitis ecegti t,
homo voqjbor ſaremanne
entiyaffeani no pota nlai⸗
umplozmopbonnsgniandi 7
Iſefat tmoldiaſtimalentcere
nmnere. Glouteroasnoytma
torengentitogfem abent:
etiß aim canſecognitöneret
offao nfolectcere Gictptz
to yltionis ſed er zelo inſt⸗
Niiizq ti. uſanct ſunpti;
moutll ij. az ſanctifi
pferuntnoinbancertiniͦs
mine prumpont intusſtttt
.rmalaentenus ſurgentiuß
ent:c Oſcunt rcomalti
abinferno udieenon icn⸗
Aiemgnonk nilati

oroei amno
numinurſli unni
5Land limm Quun
nuglaiun inoſe 1
untteenl,le a,
ntiöoſtndann nult

Arti.ij.

Exemp.

Arti.iij.

Arti.iiij
uij.

Mandata

ua inquit mãdata: eo mõ quo a weo veterminatapᷣ-
cipit᷑: Leui.xxv. acite inqͥt pcepta mea.⁊ cuſtodite
⁊ implete ea. Facite inqͥt exope.ſ.illa oñdentes. Cu
ſtodite.ſ.ex coꝛde ea diligentes:vt nõ q̃i coacti: vo
luntanie ea faciatis. Implete ex charitate vt ſint in
intelligentia ꝑ meditatioem.in mem oꝛia per reten⸗
tõem:in voluntateꝑ veuotõem.in manibo ꝑ opatõ⸗
nem. Bic ergo obſerua vt cuſtodias mandata wvmi
ni.iij. Reg. ij.
Huius ant obſeruantie rõnẽ quilibet recolligere
põt ex cõſideratõe ꝓpꝛie voluntatis:cogitãdo vicʒ
quõ vellet ꝙ madatis ſuis ſubditi obedirent:ſi ſub-
ditos haberet. Si em̃ cogitatio ſecreta cuilibet di⸗
ctor vellet ꝙ mãdata ſua cuſtodirent᷑ ſi eẽt in ma
gno ſtatu poſitus:cogitet ꝙ a foꝛtioꝛi rõne mãdata
⁊i ſunt tenẽda.Cpoc ergo faciat in tenẽdo.⁊ obediẽ⸗
v mãdatis vi:qð vellet ſibi fieri qᷓtum ad mãdatra
ſua a ſibi ſubditis. Sic.n.rñdiſſe legit᷑ quidaʒ in vi⸗
taſpatrũ: Cuidã querẽti.quõ cæ placeret. Cogita
inquit te eẽ veũ:⁊ qdvelles tibi fieri:in illo ſtatu:fac
ei. Et q noles tibi fii: ne facias ei. Si velles q; mã
datis tuis hylariter ꝓmpte ⁊ reuerẽter parerẽt oẽs
atq; tibi obedirent:⁊ nullã tibi irreuerẽtiã facerẽt:
vade ⁊ tu fac ſiłiter:Luc.x.vt ſerues mandatuʒ ſine
macula.j. Thimo. vj.
Baltem ꝓpter triplicẽ vtilitatẽ tibi puenientẽ.ſ.
ante moꝛtẽ.in moꝛte.⁊ poſtmoꝛtẽ. Pnimũ ptʒ:quia
qð dictum eſt e coꝛpe 1pᷣi.E. vj.xxxix.æ màdat i
etiã põt dici: ſicut ſe hʒ coꝛpꝰ xpᷣi:vł caſtruʒ ad cu⸗
ſtodẽ ſuũ:qð vicʒ cuſtodit cuſtodẽ ſuũ:dũ obſidet᷑.
Et nõ cuſtodientẽ nõ cuſto dit. Yta ſi volueris mã
dats vei ſeruare:ↄſeruabunt te ⁊c. Ecci xv.¶ BGecũ
do in moꝛte etiã cuſtodit a nimio timoꝛe:minus em
timet ire ad curiã:qn citat᷑ regis.qui mandatis eiꝰ
ſꝑ o bediẽs fuit:qꝛ talis literas meret ꝓtectõis ꝙ ni
hil mali ei in via fiat. Sic in via ad moꝛtẽ:qui cuſto⸗
Dit pᷣceptũ:nõ exꝑiet᷑ quicqᷓ mali:Eccls.viij: Beatꝰ
ergo qui in moꝛte dicere põt illud plal. cxviij. Vide
qm mandata tua dilexi dne: in miſcõia tua viuifica
me. Qa vitas ei ꝓmittit dicẽs: Joh.viij. Siquis
ſermonẽ meũ ſeruauerit:moꝛtẽ nõ guſtabit:ad eius
ſupple dãnũ.¶ Tercio pꝰmoꝛtẽ celũ apꝑit. Quia ob
ſeruantia mãdatoꝝ vi:clauis ẽ celi.⁊ cauſalit vita
eterna:iur illð Jo.xij. Mãdatũ tuũvita eterna eſt.
gcuſtodi pᷣceptãa eius:atʒ mãdata:qᷓ ego pᷣcipio tibi
vt bñ ſit tibi.ſ.añ moꝛtẽ:ĩ moꝛte⸗ pꝰmoꝛtẽ:cæut᷑.iiij.
Ouãtũcũq; vo obſeruãtia madatoꝝ ci eet vti⸗
lis:ſi tũmłtũ eet difficilis:poſſent hoĩes aliquẽ ha/
bere coloꝛẽ: illoꝝ nõ obſeruãtia. Gʒ qꝛ facilima ẽ
nullus ab illoꝝ excuſat᷑ obſeruantia.Teſte.n. iohã.
ne.mãdata eius grauia nõ ſunt.j. Yo. v. In q aucto
ritate duo oñdit:obediẽdi nccita tẽ:qꝛ mãdata eius
quo ðꝛ in pſal.xviij. Zu mãdaſti:mãdata tua cu
ſtodiri nimis. Et pficiendi facilitatẽ:qꝛ grauia nõ
ſunt.qͥa nihil dulcius ꝙᷓ reſpicere in mandatis dñi:
Ec. xxiij. Quid.n. dulciꝰhoĩ nobili:⁊ curiali: qfa⸗
cere oꝑa nobilia curialia:⁊ decliare a ſuis ↄtrarijs
Sʒ tenere vei mãdata:ad maximã pꝑtinet curialita
tẽ:nõ ſolũ apud veũ ſ etiã apud hotes. urialeẽ di
ligere dñm diligentẽ eñ:atq; ipᷣm in reuerentia bre.
eiq; ſeruire.quaãtomagis ẽ curiale xæo credere:quia
hocẽ mandatũ eius vt credamus ei.j. YJoh.iij. iuſ
65 nomen in reuerentis habere. atq; ei ſeruire. diebn
pecialiter ei putatis. Curiale eſt etiam honoꝛare
parentes.non occidere.non mechari.nõ furari.⁊ ſic
æ alijs. Omnia vo mãdatis ↄtraria:ad magnã pti
nent ruſticitatẽ:⁊ inciuilitatẽ.ſicut pʒ inductiue in-
tuenti:qꝛ inhonoꝛatio vei.⁊ parentũ.furtũ.homici
diñ.⁊ oĩa hmõi ad inciuilitatẽ ꝑtinẽt.q̃ oĩa ↄtẽnit

7 dimittit:q mãdatoꝝ wireſp icit curialitatẽ Erxẽ⸗/

plo pᷣs.exviij.q ait. Amãdatis tuis ĩtellexi:ꝓpterea
odiui oẽʒ viã iniqᷣtatis. Sʒ ſiẽ ſt facilia hoĩ pñti ſpi
ritualr: ⁊ curialit nobilẽ animũ. Ita ſr difficilia nõ
hñti:ſic ⁊ alia opa mũdialia:qꝛ ſicut difficileẽ ruſti
o natura.⁊ educatõe alia ꝙᷓ ruralia tractare.Tra⸗
ctant nanq; fabꝛilia fabꝛi: ita etiã ruſtico in moꝛiba:
ꝗtumad æum. Zalis. n.mandatis reluctatur:nõ
telectat᷑:quia nõ hbʒ vſum vel educatõem mandato⸗-
rum vi.deo ſicut pꝛimi ꝓmpte agunt ⁊ facilit᷑:tã⸗
qᷓ;habentes vſum. educatõnem:ita iſti difficiliter
agunt. Iſtis ergo duob cõpantur mandata ei: ſic
choꝛda qua anumalia vucunt᷑:qꝛ ſicut aĩal qð relu⸗/
ctatur.2 trahit contra choꝛdã ipᷣm trahente:ledet᷑.
gð vVo tramentem ꝓmpte ſequitun:ſe a leſione cuſto
dit.ſic ⁊ xe omnib funibus mandatoꝝ xei. aAdanda
ta nanq; vi funes ſunt.quo hoĩes ad væum trabuũt᷑
quibo qui reluctar᷑ ſtrangulat᷑:.qui vo ꝓmpte ⁊ obe⸗

dlenter ſᷣm mandata incedit:animam ſuam a leſio⸗

ne cuſtodit. Et ſic qui cuſtodit mandatuʒ: cuſtodit
animã ſuam: Pꝛouer.xix. Aãdatũ dicit in ſingula⸗
ruiqꝛ qui vnũ cuſtodit.væ dilectõne vicʒ cei:vt ebe⸗

ret:omnia cuſtodit.

Mui vo nec còmodo vtilitatis. nec amoꝛe curiali
tatis vel faclitat: ad mãdatoꝝ vei inclino Pobſeruã
tiã:ſaltẽ piculi ad hãctrahãt᷑ timoꝛe. Pericula vo
q timoꝛẽ incutere veberẽt:nõ tenentib mãdata væi
ſunt tria. vnum ante moꝛtẽ. aliud in moꝛte. terciuʒ
poſt moꝛtẽ.Pericula vo que ante moꝛtẽ contingũt

tacta ſunt in parte.C. v.xvj. cum ſrqnetibs ſum⸗

matim perſtringit ſacra ſcriptura: ob. iij. dicens.
NQuia nõ obediuimus pceptis tuis:traditi ſumusĩ
direptõem:quo ad ꝓditõeʒ rerum:a in captiuitatẽ.
quo ad copa. in moꝛtem quo ad animas.a in fabu-
lam quo ad ꝑditõem fame. impꝛoperium ommiba
nationibus. quo ad blaſphemiã ſidei z legis noſtre

Mam alie infideles nationes: ꝓpter noſtram pꝛaui⸗

tatem.⁊ mandatoꝝ vei tranſgreſſionẽ. fidem noſtrã
perfidiam. legem noſtram nullam reputant:ſicut
patet.F. iij.xvij. In moꝛte etiam tranſgreſſoꝛes mã
datoꝛum dei inuemient ſe incidiſſe in illam ſententi⸗
am:qua dicitur in pſal.cxviij. Aaledicti qui vcli⸗
nant a mãdatis tuis. Et quia maledicti in moꝛte:re
Snumn vinon poſſidebunt poſt moꝛtẽ:Cerciũ picu
um habebũut poſt moꝛtẽ:qn eis dicet᷑ Ite maledi-
cti in ignem eternum: Math. xxv. Cuiũs rei rõ æ iu⸗
ſticia ꝑ exemplum ptʒ recipiendoꝝ vel expellendoꝝ
inter religioſos:inter quos ſicut modus eſt: ꝙ reci⸗

piendis vel expellendis annus vætur ꝓbatiomis: in

quo n ouicij ꝓbentur: ſi velint mandara. regulas:et

conſuetudines tenere religionis vel non:que omnia
ſi humiliter tenuerint:ad ppetuam fratrũ recipiũt

ſocietatẽ:ſi vo hec obſeruare noluerint:cæ religione

eijciunt᷑. Sic ſpiritualiter:dum hic viuimus.habe⸗
mus quaſi annum ꝓbationis: in quo exammamur
vꝓbamur. an ad eternam viz angeloꝛum. ſancto
rum recipi vebeamus religionẽ: vel ſocietatem. vel
non:que quid ꝓbatio ꝑ mandatoꝝ ei fitobſeruã-
tiam:quia ſi illa humiliter ↄpleuerimus:ſine dubio
ad illam religionem recipiemur. Mam in cuſtodiẽ⸗
dis illis:retributio multa.ab illo qui retributionẽ
magnam ꝓmittit dicens:Serua mandata mea vi
ues Pꝛou er.vij. m vᷣo illa nõ tenuerit:tanq; ma-
lus nouicius ad religionem inabilis:ve religione ex
pellet in tenebꝛas exterioꝛes illipmiſſas:⁊ ſictrant-
grediens mandatum wminiincider in ꝓmiſſionem
nequs: E&α.Xxxx.
Ex qͥb ptʒ ꝙ multũ neceſſitamur magnã in cu⸗
ſtodiendis diuinis mandatis:adhibere diligentiã:
Moõ ſolũ ad ꝑicula euitanda pꝛedicta:ſed etiã plu⸗
ribus alijs exemplis illius dil

gentie neceſſitas per-

V.

Arti. v.

vj.

Exemp

vij.

Arti. vj

piij.
Exemp.

ix.

Mandata

ipõt. ¶ Quoꝝ pꝛimũ a iudicis vel mmini ter⸗
endthor tvla⸗ Dl mindici vel pᷣlati mandata
diligenter cuſtodiunt᷑:dum pñs eſt. eadem rõne ei
mandata:ſemꝑ ſunt diligenter dnde ſemg pᷣ⸗
ſens eſt. Iſta ve cauſa wcuit heremita mals mulie⸗
rem veiobſeruare mandata.ſic oñſum ẽ..vij.xlvj.
Dic et᷑ loqᷣr pſal.cxviij.dicẽs:heruaui mãdata tua
⁊ teſtionia tua orsdie mee ĩ cõſpectu tuo.¶ Secũ
dum exemplũ iſtius viligentis neceſſitatis: accipit
penes cõmodum:vel damnum tꝑale:vbi nanq; iſta
imminere ſolent:homiĩes diligentioꝛes reddere ſeſo
lebant:vt cõmodũ haberent:⁊ damnũ fugerent.In
cuiꝰſignũ ææus volens pplin ſuũ quondam diligetẽ
reddere in eius mandatoꝝ cuſtodia. cum terram in
trarẽt ꝓmiſſiõis:pꝛedixit eis:veuter.xj.ꝙ ñ erat ter
ra ſicut terra que fluminis beneficio fecundat᷑: vbi
p hoꝛtos aque riuant᷑ irrigue.ſed erat mõtuoſa et
campeſtris væ celo pluuiam expectans:⁊ iðo ibi eis
mayxima neceſſitas colere ũ:atq; mandata eius te-/
nere:vt daret eis pluuias tꝑibus ſuis tꝑaneam.ſ.in
autumno ⁊ hyeme in iactis ſeminibo nutriendis: et
alendis.⁊ ſerotinꝗ in vere ad creſcẽdũ.⁊ad incremẽ
tum dandum. ¶ Iſtam cãm motiuam obſernantie
mandatoꝝ cæi: recitat œus: νι eutero. xxviij. dicẽs.
Si cuſtodieris mandata vñi vi tui: ambulaueris
in vnjs eius:videbunt om̃es terraꝝ populi:q nomẽ
vmini inuocatum ſit ſuꝑ te:⁊ timebunt te.aAbun/
dare te faciet vminus omnibus bonis:fructu vteri
tui:v fructu iumentoꝝ tuoꝝꝑ:⁊ fructu terre tue.Ape
riet dñs theſaurum ſuum optimũ celum:vt tribuat
pluuiam terre tue in tempoꝛe ſuo:benedicetq; cun⸗
ctis operibus manuũ tuaruʒ:benedictus eris in ci-
uitate.in agro:⁊ benedicta hoꝛrea tua.Et bñdictus
eris in grediens:⁊ egrediens:dabit tibi wminus ini
micos:qui cõſurgunt aduerſum te:ꝑ vnam viam ve⸗
nient contra te:⁊ ꝑ ſeptem fugient a te. ¶ Quod ſi
audire nolueris vocem dei:vt cuſtodias oĩa manda
ta eius:⁊ ceremonias venient ſuꝑ te.omnes iſte ma⸗
ledictões.ARaledictꝰeris in ciuitate.in agro.in hoꝛ
reis.in fructu vteri.⁊ terre tue.⁊ zuinenrok⸗ ouium
tuarũ.Mittet ſuꝑ te wvminus famẽ ⁊ peſtilentiam
wnec perdat.⁊ conſumat:percutiat te dvminus ege
ſtate febꝛi⁊ frigoꝛe.Celuʒ ſuꝑ te erit eneum:⁊ terra
ferrea.ymber terretue erit puluis: ꝑ viam vnã egre
Dienis cõtra hoſtes tuos:⁊p ſeptẽ fugies.vnec diſꝑ⸗
garis ꝑ omnia regna terre.vxoꝛem accipies.⁊ alius
vꝛmiet cum ea.ſementẽ multam iacies in terram ⁊
modicum congregabis:vineam plantabis ⁊ fodies
vinũ non bibes:qm̃ vaſtabit᷑ vermi: oliuas ha⸗/
bebis in omnibus terris tuis non vngeris oleo:qꝛ
⁊cvxfluent ⁊ peribunt.Sequitur ibidem. Venient ſu
per te omnes maledictões iſte:quia nõ audiiti vocẽ
vmini.nec ſeruaſti mandata eius.¶ Iſta eadẽ ne⸗
ceſſitas:qua vus eos ꝓmiſſis ⁊ minis artare voluit
ad diligentem mandatoꝝ vi cuſtodiam: Mos etiã
ad ideʒ compellere betelge ꝙ eis ꝓmiſit in nobis
etiã coplet:in quibo om̃ia pᷣdicta mala:⁊ vindictas
implet ꝓpter mandatoꝝ vi fractõem.ſicut ptʒ.T.
vV.arti.j.quia receſſimus ⁊ vclinauimus a mandati
tuis.Et cito poſt.oẽ malũ hoc venit ſuꝑ nos: Dañ.
ix. Sicut expꝛeſſe iterü patetꝑ veum dicentem: Eſa.
xlviij. tinam attendiſſes mandata mea facta fuiſ-
ſet quaſi flumen pax tua. ¶Zerci exemplum ad h̊ͥ
habemus ey factis pharileoꝝ rechabitaꝝ.quoꝛuʒ
pꝛimi ſᷣm magiſtrum in hyſtoꝛia ſcolaſtica ſup euan
gelia. pictatia cartarum in fronte gerebant: in ſi-
niſtro bꝛachio circũligata:quibus veimandata in⸗
ſcripta erant:pꝛopter hoc qð dixit dñs Seutero.xj.
Ponite hec verba in coꝛdibo veſtris:⁊ ſuſpend ſrenl.
la ꝓ ſigno in manibo veſtris.⁊ interoculos collocate

MW ‚.

Becundi nec ad dictũ Hiere.ꝗphete vinũ bibere x.

vYoluerunt.ſicut ptʒ hiexe.xxxv. Reſpondentes.nõ
bibemus:quia ionadab filius rechab.pater noſter
pꝛecepit nobis dicens: Non bibetis vinum vos.et
vrxoꝛes veſtre.⁊ filij vri:vſq; in ſempiternuʒ:quos ex
eepto cei adduxit hieremias in exemplũ contra ha
bitatoꝛes hieriin dicens. Exoꝛe vi nunquid nõ ac/
cipietis diſplicinã:vi obediatis mihi ſicut rechabi
teobediunt patri ſuo: ꝓpterea inducam ſuꝑvos ma
la:que locutus ſum. ¶ Exempla iſtoꝝ magnã cõfu⸗
ſionem inferre veberẽt xpᷣianis:qui magnam nõ hñt
in cuſtodiendis i mandatis diligentiã: quia ex qͥ
pꝛimi tantã habu erunt diligentiã de mandatis:ſe/
cundiſe mandatis patris ſuunos magnam habere
Tebemus diligentiam: æ obſeruatõe mandatoꝝ vei
7 patnis noſtri. Aliter nõ ſolum erunt contra nos ex
empla. 2 vita oĩm pᷣdictoꝛum. Ged etiã generaliter
oĩm iudeoꝝ.inter quos vixita ſimplex vel laicus in-
uenitur.quin coꝛdetenus ſciat er mandata cõputa
re:que etiam ad literam ſtrictiſſime tenent.ſicut pʒ
F. uiij x. Inter nos vo pauci inueniunt᷑ œ laicis:qui
coꝛdetenus illa ſciant recitare.ſed multo paucioꝛes
tam inter clericos:qꝙᷓ laicos.qui illa ope oſtendant:
⁊ ſic nec illa habemus inter oculos meditatõne.nec
in mamb oꝑatione.nec alijs modis a veoo vetermi⸗
nat.A.xxvj.ix.quibus loquit᷑ xpᷣc Math.xv.dicens
Irritũ feciſtis mandatuʒ dei.¶ Quartũ exemplũ
ad ꝓpoſitum oſtendendũ:accipitur a ſimilitudie po
tentie.⁊ duricie punientis.qꝛ ſi homines multũ ni⸗
tunt᷑ mandata pꝛincipum ſeruare:ne amittant coꝛ⸗
poꝛs vel cadalla.a foꝛtioꝛi rone vei mãdata ſunt di⸗
ligenten cuſtodiẽda:ne amittãt anima coꝛpus bo⸗
na tempalia eterna. Ergo audiiſrael mandata vi
te:⁊ gauribo ꝓcipe diligẽter:vt ſcias facias:MHaruch
iij. ¶ Muintum exemplum ad hoc:eſt timoꝛ pene.qᷓ
alios videmus puniri tꝑaliter eternaliter:qui vi
mandata non cuſtodiunt. Videant ergo ſupbi ca⸗
ſum luciferi inuidi duri wminiſubmerſionẽ pha⸗
raonis:⁊ exercitus ſui.Auari damnatõem diuitis.
Iracundi repꝛobatõem ſeruinequã nolentis miſe⸗
reri.Accidioſi.cõdemnatõem ſerui pigri:qui abſcõ
dit pecuniam vñi ſui.Luxurioſi.inundatõem dilu⸗
uij:⁊ incendiũ ſodomoꝝ.Guloſi.incendium populi
iudaici:petentis carnes: Qui omnes ſił dicere pnt
illud Thobie. iij. Magna iudicia tua: quia nõ egi/
mus ᷣm pꝛeceptum tuum. ¶ Gextuʒ eſt amoꝛ lucri
ſi.n. homo hominis obedit mandato: ꝓpter lucrum
tpale:multomagis ve ẽ obediẽdũ ꝓpter lucrũ eter
nuũ.ad qo nõ ꝑuenitur ſine obſeruantia mandaroꝛũ
cæi quia illa eſt carta:⁊ ſigillum ⁊ ſignũ.quo heredi
tas celeſtis vendicet᷑.⁊ adipiſcit᷑: clauis ſine qua ce
lum nõ apitur.⁊ cũ qua aꝑit. Si inquit pᷣc:Aath.
x. vis ad vitã ingredi:ſerua mãdata r hec ſunt
diligenter ſeruanda. gili ergo neo bliuiſcanis legeʒ
mea ⁊ pᷣcepta mea:Pꝛouer.iij. Pꝛopter pᷣcipiẽtis re
uerentiã? dilectõem. ꝓpter etiã lucrũ tpale eternũ
⁊qpter timoꝛẽ damni tꝑalis eterni. Om̃e manda
tum:qð ego pcipio tibi hodie:caue diligenter: vt fa
cias:veutero.viij.
Et veum time: mãdata eius obſerua:hocẽ oĩs
homo:Eccls.vlti.¶ Bed heu iſti generalimanda⸗
to generaliter quaſi ab omnibo xpᷣianis cõtradicit᷑
quaſi omnes væclinauerunt æ. in pſal.xiij. Sic ptʒ
inductiue qi in omnibb mandatis vei. ¶ Quia con⸗
tra pꝛimũ mandatũ de covno habẽdo:tot eis oos
faciunt:quot res quaſcunq; plus ꝙᷓ; æum diligũt: ſi
cut ptʒ.A. xxvij.xxxviiijj. ecundũ vo non ſolum
frangunt iurando in vanum:ſed fractõnem aggra⸗
nant:quaſi ad omne verbũ vouendo. Iterum etiaʒ
illud aggrauant:quia nõ ſolum inaniter:ſed quod

xij.

ömodotum non ſolgen
rdebanenton nobis mondato

eſtma⸗
Ixd Roff vh⸗Juventum
cn ociſeal mortemqun

finanonnnetn Qubuecnge⸗
lud Ela vin. Aaͤcsremancs.
ehectareetpegn eppecta vecſhech⸗
ndciciſhl ngtiricich enkan
cunt. (Dobendd ergoreſpectum
nus. mandata wi tranſgredlendorn
le mala ſuſtinemus: ſupꝛa eo cac
nspenmiſit arocenos omultis ten
upaulmuo:nos ciſgre ſicnt r ten
is wqutbus nonnullimimntun
ſtllos infigeles in multispamibus Y
niperin weis ibelloyictoꝛlas obnna
nlitrteaninolium ſcut boum 1 buin
ſirlitutesgroum quia ſint dus in
uomnoſpertatem conceſſtt ſicntpa t
Umi nb conditioneita icg, mand
Uuremus:quia ſicnr ſiob üla ondinion
Utapomiſitindeis dicens Omnis
aueritpes veſter deſter erit Deuter
deutand wcii faeitte dminns
ctis gentilv gue erſankintena:r
non in cnde. Qnibustiͦ di maͤa

totumn ctunum acigit Ita ſube

tchuſtanis wmnini
Nlanns cminium tereſ⸗
unerumqnus iifileſtsocapant
Otiooneſtante gralbil

tun dedifſet munſj⸗ .
Plſniinen anti enoͤeſtveni

cMofeeomnittant
Mionl öne wima d

ne Nlmmaggtu ſuntdi⸗
kamttrütanlngredno,,

Eigoangiiftne nancgtn⸗
fnmſtmin hme
hplunacboccſttinorpenen
italterzttenaltengin
tunt Gigeantapo inbi,
un wminiſubnenſioni ghn,
Wyon domnuroͦmn iintz.
nſerui egus nolabͤmſe⸗
glöemſemi oinlobſci
unoſi tnundotöan diln⸗
Guloli mcenclumpopuli
Alomnes ſil dicere oft
gludicis ma: quis noͤegi⸗
((Bertuzeſt amor lucri
itmandato: Pter luawm
obecticiͦ Pkerlucni eter
neobſeruantis manderoni
igillume ſignii quohonl
Glpilciiclanis ſineguce
Aplt Glinquit icath.
ſerus nidtta Mhici ſut
liao noblinſan it
rii Peooter apletiö /
eni ni ileteni
lsrammi Oftmand
ſieu’niginteerh⸗

eipehſinn acleh
enikienerlimae,
iyinsinnnllelk i.
nlel ni. Benn
lina (Ainton

——

Mandata

peius eſt. frequentermendaciter iurant: ſolẽniter

ſuper libꝛum:⁊ fidem. vel male dantvel nõ tenẽt be
ne datam. Tercium vo quo pꝛohibentur opera:
que ſunt væ ſua natura bona:ſi bito tempoꝛe fiant
ſicut arare.⁊ hmõi fieri in diebus feſtiuis:non ſoluz
frangunt hoc faciẽdo:ſed peius illud ĩſtruũt:ope⸗
ra que ſemper mala dnteikles diebus pluſqꝙᷓ; alijs fa.
ciendo. ſicut patet. F. iij.vY-. Muartum vo de ho⸗
noꝛatione parentum in quo non ſolum intelligitur
pater ⁊ mater ſed etiam alij parentes:non ſolũ frã:
gunt non honoꝛando. ſed penis illud contemnunt
multis tedijs verbis ⁊ factis ipſos perſequendo.

Duintum vo multipliciter tranſgrediunt: tam
occidendo actiue:qꝙ;ᷓ permiſſiue permittendo videlz

multos fame moꝛi:q etiam vtrabendo odiẽdo ẽ.
Bextum vo non ſolum tranſgrediuntur foꝛnica
. vxel adulterando: ſed multo turpioꝛa cõmitten⸗
w. (¶ Beptimo vo e furto non faciendo: per aper⸗
tas qaggrauant rapinas. Octauum vo non ſolum
frangunt:falſum teſtimonium dicendo: ſed aggra⸗
uant falſum teſtimonium falſo iuramento confir⸗
mando:a alios ad falſum teſtificandum iurandũ:
ꝛece vel pꝛecio.care conducendo.⁊ minis ⁊ fraudu⸗
entijs inducendo. Duo vo reſidua o non concupi⸗
ſcendo rem mobilem. vel imobilem pꝛoyimi:aggra⸗
nant furando.⁊ vi auferendo.⁊ vſuras exercendo.et

accõmodatum non ſoluendo.a multis alijs modis.

Et ſic loquendo ve quouis mandato:cæ eo verifica
turillud Rom̃.vij. Inuentum eſt mandatuʒ. quod
erat ad vitam:hocẽeſſe ad moꝛtem quia a falſis chꝛi
ſtianis non tenetur. Quibus competit dicere æo.

illud Eſa. xxviij. O da remanda. manda remãda.

eyxpecta reexpecta. expecta reexpecta modicum:ibi.
modicũ ibi.qꝛ quãtũcũq; deꝰmłta mãdet pauca fa⸗
ciunt.
mus. mandata vi tranſgrediendo:non eſt mirabi-
le:ꝙ mala ſuſtinemus: ſupꝛa eo.ca.enumerata: vl ꝙ

cus permiſit ſaracenos ðᷣ multis terris:quas olim

occupauimus:nos eijcere:ſicut de terra ſancta et e
alijs.e quibus nonnulli mirantur:ꝙ etiam permi⸗
ſit illos infideles in multis partibus chꝛiſtianis ᷣ
minari:⁊ æ eis ĩ bellovictoꝛias obtinere:nec ð moꝛ
talitate animalium ſicut boum ⁊ huiuſmodi:nec x
ſterilitate agroꝛum:quia ſicut deus in omnibus tali
bus pꝛoſperitatem con ceſſit. ſicut pa tet Reuteroñ.
xxviij.ſub conditione:ita vicꝭʒ ꝙ; mandata eius ſer/

ugaremus:quia ſicut ſub illa conditione quondã di/

xit:⁊ pꝛomiſit iudeis dicens:Omnis locus quẽ cal⸗
cauerit pes veſter. veſter erit: eutero.xj. Et iteruz
Beutero.xxviij. Faciet te wminus excellentioꝛẽ cũ⸗
ctis gentibo:que verſant᷑ in terra:⁊ eris in capite: et
non in cauda. Quibus tñ vi mãdata nõ tenentibo:

totum cõtrarium accidit. Ita ſub eadem conditõe

ædit chꝛiſtianis wminium terre ſancte: multarũ
terrarum:quas infideles occupant. Et eadem con⸗
ditione ſtante credibile eſt ꝙ ante iſtuʒ diem eis to⸗
tum ceædiſſet mundũ:qꝛ nõ eſt veriſimile: ꝙ minoꝛeʒ
vel ſtrictioꝛem eis vediſſet cõmiſſionẽ.ᷣm euangelij
veritatem ambulantibus:q olim vedit iudeis am⸗
bulantibus in vmbꝛa ⁊ figura futuroꝝ bonoꝝ qui⸗
bus vixit: Omnis locus quem calcau erit pes vi ⁊c.
Bicut ergo illis contrarium accidit:quia a cõdi
tione reſilierunt. Ita non eſt mirabile ꝙ wminium
terrarum illarum ablatum eſt a nobis: quia pactuʒ
non tenuimus. Moc. n. omni ranioni cõſonũ ẽ:a le-
ge cinili veciſuʒ. ⁊ diffinitũq; qn aliquid datur ſub
ↄoditõe ita vicʒ ꝙ aditõe illa ſtãte:ex pte illiꝰcui dat

gaudeat ille ve dato. Conditione vo illa expteilliꝰ
Teficiente.datoꝛi competit repetitio. Sicut verbi⸗

gratia: tibi cem:vt manumittas ſeruum vnuz:

Haben do ergo reſpectum ad ea:quefaci-/

M eEi).

tenon manumittente:mihi competit repetitio ð xe
cem. ſicut patet in digeſto veteri.li.xij.titu.ve condi
tione cauſa data cauſa non ſecuta.l.j.et per totum.
Nota. M. ix. xv. ¶¶. Cum ergo. vt pᷣdictum eſt wmi⸗
nium illarum terrarum ? gentium ⸗ pꝛoſperitas in
omnibus agendis noſtris. ſub conditione obſeruan
tie mandatoꝛum vi conceſſa:⁊ data fuerint:non eſt
mirum ꝙconditione illa ex ꝑte noſtra veficiente: re
uocata ſit wnatio.iĩmo plus mirandum eſt. ꝙ in qᷓ⸗
cunq; mundi parte quantumcunq; miſerrime habi
tare vel wminari permiſſi ſumus:⁊ ꝙ non abſtulit
Vminium a chꝛiſtianis vbiq; terrarum.gentibus ⁊
infidelibus illud dando. non ꝓpter illoꝛum merita:
ſed pꝛopter noſtra merita:ſicut regnare facit hy⸗
pocritam ꝗꝓpter peccata populi: Job.xxxuiij. Et ſi⸗
cut ꝑmiſit genus hũanũ in pꝛimis pentibo:2 quoti⸗
die ꝑꝓmittit cadere in ſeruitutem dyaboli: nõ ꝓpter
dya boli merita:ſ̊ ꝓpter noſtra peccata.Et qꝛ iufide
les minus mali ſunt ſicut oñſum E. C.xvij.xxxiij. Et
F.iiij.xj. Et iõ luſtum eſt:ꝙ ſicut nos in malis.i.mã
vatoꝝ cæi creſcimus trangreſſionib. ꝙ noſtrũ wmi
nium.⁊omnis exterioꝛ pꝛoſpitas væcreſcat.⁊ vindi⸗
cte mala:que toleramus creſcant:quia peccatũ ꝓ⸗
pter mandatum oꝑatum eſt: Rom̃.vij.ideſt.contra
mandatum. ¶ Cuius trangreſſionis cauſa ẽ. ex ma
gna parte ſolo nomine regentium negligẽtia.⁊ aua⸗
ricia. ꝑ quos fere omnis lex cretum væcretalis con
ſtitutio eſt abrogata:niſi lucratiua pecuniaruzʒ. Et
quia in multis caſibus diligẽtia we obſeruatõe mã⸗
datoꝛum væi:non eſt lucratiua:ſi ea obſeruare face⸗
rent.per penas coꝛpales:ſicut veberent:ideo illo

rum obſeruatione minus curant vel quarumcunq;
legum non lu cratiua ꝝ. verbigratia. Eſt conceſſum

epis ꝙ in vedicationib ecciarum poſſunt pcuratio
nes ſuas accipere:vbi vnqᷓ; viſum eſt: ꝙ legem illam
negligerent: imo ſi illud diſſimularent. reputarent
lura eccleſie ſue deperire. Ex alia ꝑte eſt decretalis:

que pietatem charitatem:⁊ curam continet anĩa/

rum:ꝙ vicʒ in omni cathedrali eccleſia.⁊ alia etiam
cuius ſufficere poterunt facultates.oꝛdineturma⸗
giſter:qui ſcolares in grãmatica infoꝛmet:cui ec⸗
cleſia ꝓuideatur:q; etiam in omni metropolitana
eccleſia theologus legat:⁊ ſacerdotes ⁊ alios ĩ ſacra
pagina wceat:cuia capitulo vmius pᷣbende pꝛouen
tus aſſignent. Pꝛobant᷑ hec om̃ia in wcœetali.li. vj.
ti. œ magiſtris.ca.qꝛ nõnullis.¶ Ged de pena que
eſt pecuniaria:magnam habent diligentiam: eam⸗
q; executioniſemꝑ vemandant:v ſecunda vo qualẽ
habeant diligentiam:vel qualiter executioni vemꝗ
tur: clarius eyperientia: q; ſcriptura oſtenditur.
Et ſicut ve his duabo legib:que gratia exempli ad-
ducuntur:dictum eſt:ita ð omnidus alijs que inter
libꝛoꝝ pꝛincipia ⁊ fines cõrinentur vere dici poteſt
quia quando cõmittitur contra vecretum vel vecre
talem vel legem velſtatutum vel conſi uetudinem:ex
quo cõmiſſo.ille cui coꝛrectio incumbit:⁊ punitio.
ſiue regimen habeat eccleſiaſticum ſiue ſeculare:vi⸗
et ꝙ lucrum eminere põt pecuniarũ:diligenter le⸗
ges:que in illo ꝓpoſito valere poſſunt ſcrutatur:et
eas operi mandat.vt ptʒ. C. xvj.xlvij. Et. H.iiij.

riiij.Et intantũ tales coꝛdi habent ꝙ vix eſt ſacer⸗

s quin ſciat allegare vecretalem:ve canonica poꝛ⸗
tione habenda. Leges vo que ſacrilegiũ: ⁊ cõcubi⸗
natũ ꝓhibent. negligit.ſicut ⁊ alij quimandatuʒ il⸗
lud:Ecci.xvij.vnicuiq; mandauit xe ꝓximo ſuo.qð
ſeaaliu⸗ eis couenit:quia mandatũ hoc ad voso
acerdotes: Malach. ij. in cauſa pecuniaꝑ:a nõ ani⸗
maꝝ intelligere videntur:qui ſine cauſa colunt me
vcetes wctrinã. mãdata hoĩm: Aath. xv. Quo⸗

rũ ꝑiculum in ꝑte ptʒ..iijxx.

xiiij.

Arti j.

Exemp.

S

Exemp.

Maria
Arie pꝛimooſtendet

nominis moꝛalis expoſitio.quo ad om̃es
liiiteras.in nomine eius cõtentas. Secun⸗
w ipᷣius vite oſtendet᷑ progatiua ſingularis.Cercio
ipᷣius ad diuerſas creaturas fiet comꝑatio. Quar⸗
to themata ad eius feſta oſtendent ꝑtinentia.Quĩ⸗
to cõputatio fiet graduũ cõſanguĩtatis inter ip̃am
2 JYoſeph: z inter ipam elizabeltt. .
Ratione pꝛimi eſt ſcienduʒ: quinq; litere eius
nomen. quo Zuc.j.Nomen virginis mana.com
ponentes. pulcerrime eiuſdem non ſolum videntur
ſignificare:ſed etiam oñdere ꝗꝓpꝛietates.⁊ cõditões.
Huid nanq; videt᷑ literapꝛima huius benedicti
nominis:maria vicʒ congruentius ſignificare:q; me
diatricem:⁊ matrẽ miſericoꝛdie:⁊ miſeroꝝ. Ipᷣa nã⸗
q; medium ⁊ mediatrix fuit inter antiquu teſtamẽ⸗/
tũ ⁊ nouum:inter œæum ⁊ hominem: ⁊ inter peccato-
rem ⁊ veniaʒ:⁊ quies media inter motus cõtrarios
culpe ſcʒ ⁊ gratie.que vicʒ morum terminat pꝛioꝛeʒ
2 ſequentem initiat.Hanc nanq; quietis medie con
oitoem ei cõuenire oſtendit miraculum:qo factum
fertur:circa quandã religioſam mulierẽ:que ex cõ/
ſuetudine genu flectendo coꝛam imagine beste vir
ginis: anglice dicere ſolebat: wmina ꝓ tuis quinq;
gaudijs:duc me ꝑ viam recte vite.hec poſtmodũ de
exitu temptata:cum duabus noctib:anteqᷓ ad poꝛ⸗
tam veniret:hoc diceret:ad poꝛtam veniẽs:nec poꝛ
tam nec aperturam:ſed murum integrum:inuenire
potuit.Tercia ergo nocte ⁊æ cõſilio illius ad quem
ire voluit:cum ſalutatõʒ illam dimitteret.poꝛtam
aperiens imaginẽ illã:vt ſibi videbat᷑ loquentẽ au/
Dinit:⁊ dicentẽ:ꝑ mea quinq; gaudia hec nõ ẽ recta
via vite:que cõpuncta rediens malũ motũ illum:⁊
viam ꝓ ſuo ꝓoſito vereliquit:⁊ bonam pſeuerãter
initiauit:a hoc ꝑ mediatõnẽ illius:que eſt oꝛdinata
angelos in mann mediatoꝛis:Gał.iij. Que medi-
atoꝛem peperit i ⁊ hominum.j.CThi.ij. Pec illam
peccatricem media charitate cõſtrauit:Can ti.iij.
Becundo litera hec. M. viq; matrẽ monſtrat mi
ſericoꝛdie ⁊ miſeroꝝ.Miſericoꝛdie mater ꝓ tanto di
cipõt.⁊ choꝛda:quia ipᷣm cõcepit:⁊ peperit:qui eſt
pat᷑ miſericoꝛdiaꝝ:ipᷣam quaſi mediãtẽ q̃dã choꝛda
lampas illa æ celo ad terrã trahebatur:illuminare
his:qui ĩ tenebꝛis ⁊ in vm bꝛa moꝛtis ſedent.Mater
inſuꝑ miſeroꝝꝓ tanto dicipõt:quia miſeros de bo⸗
nis ſuis pauit᷑:ad modũ matris.Sicut.E.iij.iij. Et
choꝛda.quia ſicut infirmi ⁊ impotentes:qui viribo
ꝓpꝛijs ð ſtratu miſerie in quo iacẽt aſſurgere nõ pñt
qñq; choꝛde adiutoꝛio vepen dentis:quaʒ manu te⸗
nent erigunt᷑. Sic miſeri in haclachꝛymax valle:qᷣ-
bus vires ſurſum aſcendendi vefuerunt hanc choꝛ⸗
dam fide ⁊ amoꝛe tenentes.vſq; ad celos eleuantur.
Velideo mater ⁊ factrix choꝛde dici põt miſeroꝛũ:
quia choꝛdam illaʒ xpᷣm formauit:ꝑ quã ab hac mi
ſeria omnes ſaluandi ſurſum ad celos tra hunt᷑:ipſo
hoc ꝓmittente:vbi ait:GOmnia traham ad meipᷣm:
Johxij. Ergo voca nomen eius accelera:Eſa.viij.
quia ipᷣa ſalutem nr̃am accelerauit.¶ Per ſecundã
vo literã huius benedictinoĩs — aduo cataʒ
adiutricẽ ſeu auxiliatricẽ intelligere poſſumus.Gi
cut ptʒ pꝛimo ꝑ miraculum:qðð ea legitur:quomõ
iumit Maſilium epᷣm ceſarienſem:⁊ ciuitatẽ ⁊ popu
lum ſibi ſubiectum:contra Julianuʒ apoſtatã im⸗
patoꝛem:qui ad bellũ cõtra regnum Perſaꝝ. ꝓ ceſa
ream tranſiens quia a xpᷣianis vtpote apoſtata xpia
nitatis:non honoꝛifice:vt voluit receptus fuerat mi
nabat᷑ ſe velle ciuitatem illam:in reditu ſuo funditꝰ
eſtruere.Epiſcopo ergo ⁊ pplo beatam virginẽ cũ
ieiunijs ⁊ elemoſynis oꝛantibo.apparuit hecvna no

cte.epiſco po in eccia oꝛanti:⁊ militem quendã mer⸗

curium nomine:in eadem eccia pꝛius ſepultum reſu/

ſcitauit:⁊ diligenter armatũ ⁊ dextrario impoſitum
iuffit vt populũ ſuum ⁊ ſeruos ſuos a iuliano vefen⸗
ceret:qui ipᷣim exercitu ſuo vallatũ lancea ꝑfoꝛauit.
dicentem: viciſti galylee.ſicn.xpᷣm deriſoꝛie vocare
cõſueuerat.aercurio igit᷑ ad quieteʒ ſuã in eccleſia
ſtatim redeunte:Epiſcopus pplło viſionẽ ⁊ rem ge/

Exemp.

ſtam oñdit:qui laudes beate marie reddiderũt ad⸗

iutrici. ¶ Becundo idem onditur: p aliud miracu⸗
lum:quod ⁊æ ea legit᷑: quomodo videlicet quendã fi
elem ad terram a quodam latrone:qui euʒ occide⸗
re voluit ꝓſtratum ad ipᷣam cõtinue clamantẽ iuuit
Cum. n.latro ille quaſi v eo ſecurus:eius clamoꝛeʒ
audiẽs diceret ſcito nimis tarde veniet.ſtatim bea
ta virgo in foꝛma coꝛꝑali apparuit:fidelem erexit.
latrone ſub eo ꝓſtrato. Percio idez oñdit᷑: ꝓ aliõ
miraculum qð tæ ea legitur:quõ videlicet clericum
quendã a iudeis occiſum reſuicitauit.Hic nanq; cle
ricus in villa quadam moꝛam traxiſſe dicit᷑: in qua
multihabitabant iudei:in quoꝛum infidelitatis te⸗
ſtimomum cum ꝑ vicum in quo moꝛabantur tranſ/
iret:ſepius aliquam cantilenã de beata virgine cã/
tare ſolebat.d quo iudeioffenſi:tempus aptum ex-
pectantes ipᷣm vno die occulte acceptũ occiderunt:
in cloacam ꝓiecerunt.Cito poſt.cuʒ ſacerdos ad
ecciam veniret:⁊ clericum non inuentum quereret:
audiuit ipᷣm de cloaca cantilenam beate virginis al
te clamantem:qui xpᷣianos ſecum adducens:ipſum
loco illo eduxerunt:narrantem quomodo ꝑ bea/
tam virginem vite reſuſcitatus fuerat.Et ſic illa

⸗

cõgrue dici põt illud Sap.x. Hec venditũ iuſtũ nõ

ereliquit:ſed a ꝑpeccatoꝛibus liberauit eum:eſcen
ditq; cum illo in foueam:⁊ in vinculis nõ vereliquit
eum.Ergo in quacunq; neceſſitate fuerimus:tm̃ in
te recoꝛdabimur nominis tui:Eſa.xxvj. Per ter⸗
ciam inſuper literam. R.videlicʒ intelligere poſſiu⸗

mus pꝛopꝛietatem refugij:⁊ reconciliatõis.quaʒ in

ipſa ſpecialiter eſſe miracula oſtendunt:æ ea ſcpta.
n ipa nanq; ↄoſolatõis eẽ refugium:qtü ad meſtos
⁊ moꝛtẽ time᷑tes.Ondit pꝛimo miraculũ æ ea lectũ
in legenda ſanctoꝛum in feſto aſſumptõnis: væ quo⸗/
Dam qui eaʒ ſepius ꝑ quinq; ſalutatoes conſolari ſo
lebat: contra quinq; wo loꝛes quos habuit e qͥnq;
vulneribus filij ſui.huic ergo moꝛiẽti ⁊ trepidanti.
apparuit hec dicẽs:Cur filitat times q mihi gau
dia totiẽs nũciaſti:gaude ⁊ tu:⁊ vt e᷑nalr gaudeas
mecũ venias.¶ ¶ Scvo idẽ oñdit᷑ ꝑ alið miraculũ x
q̃dã puella:q ipᷣaʒ ſepius veuote ſalutaſſe fert ñ ob⸗
ſtãte quacũq; occupatõe.Huic ſ̊ moꝛiẽti ⁊ trepidã
ti: hoc ꝙ wmũ plenã vidit vmonibo.̊ appuit ⁊
oẽs fugauit:hoc aſt magna cũ veuotõe dicẽdũ ẽ fre
quẽter. Cu nos ab hoſteꝓtege:⁊ in hoꝛa moꝛtis ſu⸗
ſcipe:qꝛ hec.hos q ſe obſeruant a voloꝛibo liberabit:
Baß. x. Nota ad B. . xj. xxxix. ¶ uõ ẽ ctiã lapſo
rũ recõciliatrix.ptʒ ꝑ miraculũ: theophilo qo hr
in legẽda ſcõꝝ in feſto natiuitatis virginis gloꝛioſe
Que eũ ñ vreliqͥt:wnec recõciliaret᷑ ĩ grãʒ.ij. Eſd.
uiij. Jõ oleũ effuſum nomẽ tuũ:Canti.j.(¶ Mer q̃r-
tꝗ eriã lr̃am. J.viq; intelligere poſſumꝰilluminatri
cẽ illã clariſſunã:q̃ in h tꝑe tenebꝛoſo ad modũ ſtel⸗
le maris lumẽ pᷣbet oĩb nauigãtib:ꝑ mare hꝰmũdi
qꝛ ſicut illa maris ſtella:q pobarticus vocat᷑:queoc
caſuʒ ſic alie ſtelle neſcit: ſpiin altũ ſe tenet:⁊ quãtũ
in ea ẽ᷑:oĩm nauigãtiũ:vł alit᷑ indigẽtiũ:aſpectibo ſe
oñdit.oĩmq;viã mõſtrat:eoſqʒ ad poꝛtũ dinigit ⁊ du
cit optatũ:niſi nebula int᷑poſita:eiꝰĩpediat ducatũ
Sic h̊ ꝗ occaſũ dũ e neſciuit vlicti: qᷓ in die aſ⸗
ſumptois eiuſdẽ in altiſſime celoꝝ loco ſituataſfuit.
vt ſciãt oẽs pplłli tre nomẽ tuũ.ij. Paral.vj.Et vt in

liij.

Exemp. n

Exemp .

Exemp 5

V.

eipalchufnfilln that⸗

Eudcamtli ien agnuͤcich
an oeaho ue nnnn

orioſa copotiene.no

ino gonola ce n neon
rre vreſtebll iclſtſian

fͦcit. onpotensmo.
ſenn nnlſmone⸗
tibilnolen duceere
ſum tmus vanitatenteſmaͤer
dienoreſtücintoͦtu llaßcrcesen
togoiollchrituco d lamen
nurpitudo Necmimzee detale
diclpot. Lotapulchra coamlcan
lite Cini lij. ¶ Gcdo e cfii⸗
rgunigalfanen antee
cſpoſum abangelo bobuiſe lgit:
nnti viſöem an aldemocvkallqns
m. Vi queſiuttſilibiter um.
citonemg illividerepoſi; Quim.
ſoneto ergo dieqilla videre debuit
unq wuͦdanderetoculi:quo vict
qarck qochfeoſſettata lectaton
Ndoipamch vnd dcnlog gaaſi
luit i roqgeafiſeritdauld:
Penunncribaduiſſdleann
lam vidiſet. Poitep rogieg
ipan videre oſſet guelibeter i
gnnlttetſter eiapparuitneceun
Pnauinßlllique Pter dftenit
tere nerult: in bocqy paratus e
1tiſöeytrogcarereoagloreſtr
Antoqz nfepanato Ptzergo
Trmncecibilipulchntntne
amablkvigebat⸗ eſt.i. (Meer

i en
rſanmefnr Eſtnl,

90,,. hec vencitü inſtiinz
euatonluslhetalttenm in
benmnrin incrlisnb Kreigi
cunch neceſttare ferimnorfif
nomimstun Eſaprſſ. Perte, i
tam. . lgeliginteligerepoſi,
nrefwoiir reconaglotts lezin
emnmall, oſtngunt enſchfn
töͦbves tfigiumgti ggneſte⸗
intpuinomiocii wes lectj
min feſtooſſumpronis wqno⸗
quinq ſolutotoes conſolaiſo
loꝛes quos hobuit de qnq
icergomoꝛleti trepidanti.
Curflititütines mihigin
aude tuin yt etnalr geuens
0ici ofͦdit alid mirali n 4n
pins Nuoteſalutaſſefank io⸗
atöe Hhieg morieti tnpci
mni vidit wmonito hepou
nagnaci auotbedleclift
oſte ngerinbau nan i
Ohleruonta wloiv benbit
rinnr uöctͦpe
mminmmli tpet,l l en

untuleii ſin
cöallaret gri, E
e KoUt/Aer

elli crepoſiun lnmnaf

.Vij.
Exemp.

Arxr. j.

Maria

eternũ occaſum neſciat eam mẽetis oculis intueꝛi:ab
eaq; duci ad poꝛtum ſalutisvolẽtibo:h̊ ſꝑ eos ducat:
⁊ dirigat ꝑ vlã ſalutis:eiſq; ſemꝑ lucis ſuetet miſcdie
ſue radiss onñdat:niſi h̊ nebula impediat peccatorũ
Mecte polus articus hãc ſignificat virginem:cuiꝰ
gra ⁊ miſcpia oib ſũt ꝓmptiſſima. Polus vo antar⸗
cticus qͥ ab hinus mundi habitatorilo:mime videt᷑
iuſticiã ſeu iudiciũ ſignificat iudicãtis:quod vũ hic
viuit᷑ non apparet:int quos mediũ eſt tenendũ vtñ
nimis v miſcia pᷣſuma mus:ſicut faciũt qͥ peccãt in
ſpe venie:nec iudiciũ nimis timeamꝰ:vt in Tſpatõʒ
cadamus :h̊ inter caribdim ⁊ ſcillã mediũ teneamꝰ:
qꝛ? ⁊ ad hoc ꝙ a pericułiſtis caueremꝰ:lũinaria iſta
ſcʒ ſolem iuſticie:ꝛ⁊ lunã ſeu ſtellã miſcie nobis in B
mũdo tenebꝛoſo nauigãtibo oñdit. SDe q ſtella gie 2
ſole ſeu virga iuſticie que æ ea oꝛta fuit:pulchre pꝛo
phetatũ legit Nume.xxiiij. Oꝛiet᷑ inqᷣt ſtella ex Ja
cob ⁊ cõſurget virgaſce iſrael? ꝓcutiet duces Adoab
⁊. Sic ergo ſicut dꝛ.j. Reg.xviij.Celebꝛe factũ ẽno
men eiꝰ. Mõ væ taliba liinibo nauigãtibo neceſſarijs
D. vij. ij. 7. G. iij. vij ſPer qntã 7 vlima hꝰ noĩs lraʒ
A. vicʒ qᷣd aliud melius intelligẽ poſſumus q ama-
bilitati cõditõʒ. Illa nãq; fuit tõ amabił pulchra2
coꝛa.Qõð pꝛimo oñdit᷑ ꝑ miraculũ:qð ⁊æ ea legit᷑:
X quodam ei euoto ⁊ multũ eã videre veſiderenti:
cui dya bolus inuidẽs:magnã ei cuinſdã mulieris qᷓ
ei pulchꝛa m faciẽ videbat᷑:tẽptatõem immiſit:cui
virgo glorioſa cõpatieng:noleſq; ſui dilectoꝛis caſũ
videre vereſtabile: ei ſeipᷣam in corꝑali forma ſemel
oñdit pulcerrima:quã ci rogaret vt diutiꝰ illamvi⸗
xære poſſet:rñdit: Non poteris mõ:̊ iteꝝ apparebo
tibi i moꝛte:⁊ ducã te vbi ſemꝑ me videbis B tñvi⸗
ſum tuũ a vanitate? teipᷣm a peccatis interum cuſto
Dieris:⁊ extũc intãtũ illa pᷣcedẽs extincta fuit tẽpta⸗
tio:qꝙ oĩs pulchritudo ad illam comꝑata videbatuꝛ
turpitudo. Nec miruʒ:qꝛ ⁊æ ea legit᷑ qdð enulla alia
dici põt:Zota pulchra es amica mea ⁊ macula nõ ẽ
in te:Cãti.iiij.¶ Gcðo idẽ oñdit ꝑ aliud miraculuʒ
æ quodã qͥ cũ frequẽter oꝛaret ꝙ illãvidere mereret
reſpõſum ab angelo habuiſſe legit᷑:q nõ eẽt vignꝰpꝰ
tantã viſiõem cũ eiſdem ocułaliquã videre vanita⸗
tem. Vñ ⁊ queſiuit ſi libẽter viſum amittẽ vellʒ illa
ↄdit õne:q illã videre poſſj.Quirndit ꝙ libẽter:aſ
ſignato ergo die qͥ illã videre debnit:cogitauit inte-
rim ꝙ vnũ clauderetoculũ:quo victũ alio amiſſo lu
cra ret᷑:qð cũ feciſſet tãtã vlectatõnem habuit in vi
ndo ipᷣam cũ vno oculo ꝙ quaſi incõſolabilit᷑ do
luit ꝙ cũ vtroq; eã ñ rſpexit oculo:⁊vtrũq; amiſiſſʒ:
᷑ maioꝛẽ quã habuiſſʒ electatõeʒ:ſi cũ vtroq; il⸗

lam vidiſſet. YJpo q̊ iteꝝ rogate ꝙ iteꝝ alio oculo

ipᷣam videre poſſet:què libeter ſicut aliũ illa ↄditõe

ꝗamittẽt:iteꝝ ei apparuit:nec eum oculo quẽ habuit

puauit:h illũ quẽ ꝓpter væfectũ fidei ⁊ amoꝛis amit-
tere meruit: in hoc ꝙ paratus erat pro eius amore:
⁊ viſiõe vtroq; carere oculo:reſtituit oculũ credẽti:
⁊ vtroq; carere parato.Ptʒ ergo ꝙ erat foꝛmoſaval
Tx:⁊ incredibili pulchritudine oĩm ocułgratioſa:et
amabil videbat᷑:eſt.ij. ¶: etiã eãt amabilvale
ſuꝑ amoꝛẽ mulieꝝ.ij. Reg.j.Et ſic nomẽ eius ama⸗
bile dño.ij. Reg.xij.⁊ ſic pʒ qũo ⁊ quare ↄgrue ſcribi⸗

tur Math.xiij. Adater eius dici᷑ maria:q ſicut dicit᷑

Hiere.xxxiij.Erit mihi in nomẽ ⁊ gaudiũ. Se qͥ pᷣs.
liiij. Confiteboꝛ noĩ tuo qm̃ bonum eſt ꝛ. Mec mi⸗
rum q eſt ſicut ſcribitur apocal.iij. Nomẽ ciuitatis
Tei.
Bed quia nomẽ tampᷣeminẽtis ſignificatiõis nõ
eſtimãdũ: ſine vite eẽ ⁊ virtutũ pᷣrogatiua ſingula
ri:inueſtigata eius nomis ſignificatõne:inueſtigare
oportet eius vite ⁊ virtutũ excellẽtiam ſingularein:
quã excellẽtiam quo ad duodecim eius priuilegia:q̃

W uj.

nhũqꝙ; in alio pnro hoĩe vel muliere inneniebãtur exp
mere ⁊ oñdere videt᷑ JYoh.Apoca.xij.dicẽs: .Aſoulier
amicta ſole:⁊ luna ſub pedibo eius:a in capite erꝰco⸗
rona ſtellaꝝ duodecim:⁊ in vtero habẽs ⁊c. Mulier
hec benedicta.ideo primo amicta ſole dici põt:quia
ſicut ipᷣa ſolem iuſticie veũ habitu induit carnis hu
mane:quãdo habitũ illũ vequo ad Phil.ij. dicẽ apo
ſtolꝰ: ꝙ habitu inuẽtus fuit vt hõ:ab ea in ſua bndi
cta incarnatione ſuſcepit:ita veus ipſam hic induit
amictu gratie:⁊ in celo ornamẽto glie:ita ꝙ cus fu
it vᷣ robis matris eius:⁊ mater c robis filij. Et lu⸗
na ſub pedibo eiꝰ:qꝛ mũ dus qͥ per lunã ſignificatuꝛ:
2 ad modũ lunein fortunis ſuis creſcit ⁊ æcreſcit:
ub pedib affectiõis eius fuit. ¶ Coꝛonã inſuper in
capite ſuo ſtellaꝝ habuit duodecim:qꝛ duoded do⸗
na ſingularia habuit gratiay.¶ Quoꝑ primũ erat
ꝙ; ante om̃es alias mulieres ꝓ habitaculo filij dᷣi tã-
q; ſola digna electa fuit ab illo qͥ in ſuis nõ erat ele⸗
ctionibo.Qui nec eam elegit ꝓpter mũdiales diuiti⸗
as:vel pulch ritudinẽ vel aliam corꝑalem graʒ:ſicut
hoĩes faciũt mũdiales:ſ̊ ꝓpter ſolam bonitatẽ:2⁊ aĩe
virtutes.ſ.ꝓpter fidem:mũdiciã:charitatem:⁊ ſpeci
aliter ꝓpter humilitatẽ: Sicut ipſamet fatet᷑ dicẽs:
Luce.j.Quia reſpexit huilitatem ancille ſue:ecce eĩ
beatã me dicẽt ⁊c.Cũ ergo quẽcũq; elegenit domi⸗

ix.

nus ipᷣe ſanctus ſit: Nume.xvj. Non ẽ dubiũiſtã ee

ſanctiſſimã:ſic a deo pre oĩb electã:in qua electione
magnam nobis vædit humilitatis ⁊ aliaꝝ virtutuʒ
exemplũ: qꝛ exquo ille cuius om̃is actio:nr̃a ẽ inſtru
ctio:matrem elegit humilem:⁊ pauꝑculam:in ꝑua⸗
q; villa natus fuit ⁊ adoꝛatus:⁊ magnã ſuſtinerevo/
luit cõfuſionẽ ⁊ mortẽ:exemplũ in his nobis dar vo
luit ſuperbiam:⁊ mũdi cupiditatem cõtemnẽdi: et
maloꝝ confuſionẽ vel veriſionẽ:⁊ mortis paſſiõem:
Apter iuſticiam etiam corã multis non timẽdi. Sic
ergo fuit electa vt ſol:Cãtic.vj.i.ſingulariter ſic ſol
ſolus eſt ⁊ ſingularis. In quo ſole filius vi poſuit ta
bernaculũ ſuuũ:in pᷣs.xviij.
buit ſtellã ſeu floꝛem eleuatũ:ad modũ corone rgał
in hoc ꝙ fuit ceteris eminẽtius ⁊ ſpecialius ſanctifi
cata. Se alijs em̃ bene legit᷑: fuerũt in vtero ſãcti⸗
ficati:ſicut łe Nieremia ⁊ Johanne baptiſta. Mon
tñ ilico ita fuerũt ſanctificati:quin potuerũt venia⸗
liter peccare. Ipſa vo tameminenter ſanctificata
fuit:q nec moꝛtaliter nec venialiter peccauit:ſicut
patet perſanctum Thomam in tercia parte chꝛi⸗
ſto.q.xxxvij.ar.vj.In eadẽ etiam.q.articulo.ij.poĩt
eius ſanctifi catois excellentiam:qꝙᷓtum ad tꝑis prio
ritatem:in hoc ꝙ ſanctificata fuit in ſuas animatõne
ideſt ĩ cõiunctioneanime cuʒ corpe in vtero matris
ſue et non ante:quia ſanctificatio et mundatio fit ꝑ.
gratiã cuius ſubiectuʒ ẽ anima: Mhil em̃ eſt capax
gratie:niſi anima rationalis:Gic eꝛgo ſanctificauit
tabernaculũ ſuum altiſſimus:in pᷣs.xlv. In quo no
bis magnũ datur ſanctificatõnis exemplum. Quia
ſicut nec ipſa ipᷣm cõcepiſſe:ipᷣiuſq; mater:qͥ ſa nctiſſi
mus ẽ fuiſſe potuiſſet corꝑaliter:niſi fuiſſet ſancta:
quia nec ei aliter placuiſſet: Yta nec nos ipᷣm conci⸗
pere vel ipius mater eſe poſſumus ſpnaliter: vel ei
placere:niſi vi patris faciendo voluntatem ſãcti ſi-
mus.Quia ipſi ſoli vi fieri merẽtur matres:ipo te
ſte qͥ ait Math.xij. Quicunq; fecerit voluntates pa⸗
tris mei qui in celis eſt:ipᷣe meꝰ frater et ſororet ma⸗
ter eſt. Ad hoc ergo vt ſpiritualiter prinilegin mere
antur maternitatis ipius:neceſſe eſt obedire pᷣcepto:
q̃ ait:Gancti eſtote quoniam ego ſanctus ſum dicit
dominus:Teuiti.xix.¶ Terciam in corona habuit
ſtellam:inqᷓ;tum fuit ceteris ſingularius:et affectuo
ſius:et nobilius:et diligentius ab angelo ſalutata:
et d filio quem conciperet et p areret:et concipi⸗

α

Becundã in coꝛona ba.

Exempl.

Exemp.

Exemp.

.xiij.

riiij.

Maria

endi ⁊ pariendi modo diligentius inſtructa. Qnia
licet angeli legantur alios v pꝛole parienda pꝛemu-
niuiſſe:ſicut patet Gen.xviij. vbi pᷣmunierunt abꝛa⸗
ham væ ꝓſaacnaſcituro: æ Judicum.xiij.vbi angelꝰ
pꝛedixit manue ⁊ vxori eius æ Sanſone naſcituro.
Et luce.i.pꝛedixit ʒacharie Johanne baptiſta na
ſcituro:licet inſuper legantur alios ſpecialiter ſalu⸗
taſſe:ſicut patet Judi.vj.vbi angelus ſalutauit SGe
conem dicens:vominus tecum viroꝛum foꝛtiſſime
Nunq; tamen legũtur alicui pꝛedixiſſe: ꝙ veuʒz eſſet
panitura:ſicut pꝛedixit marie Luce.j.dicẽs: Filiꝰal⸗
tiſſimi vocabitur. Mec leguntur aliquem ita ſpecia
liter ſalutaſſe dicendo ꝙ eſſet plenus gratia:ſicut ſa
lutauit mariam Luce.j.dicens:Que⁊c. ¶ Tãtenã⸗
q; fortitudinis et virtutis nunqꝙ; alteri perſone pꝛo
tulerunt ſalutatõnem:quia hec ſalutatio tantevir⸗
tutis eſt et fortitudinis ꝙ munde viuentes:⁊ in illa
ſperantes pꝛimo a periculis liberat dyaboli.ſitptʒ
per miraculum quod væ ea legitur in legenda ſancto
rum in feſto aſſumptõnis ð milite pauperato:cui
dyabolus multas promiſit diuitias illo pacto ꝙ; œ
um negaret:⁊ ꝙ certo die vxorem etiam ſuam ad ceꝛ
tum locum vuceretvt ipſa etiam æum negaret:que
dum in eccleſia iuxta quam iter illoꝝ erat ante ima
ginem beate virginis oꝛaret:beata virgo foꝛmã eiꝰ
induens ad locum vſtinatum properabat: quaʒ dy
abolus videns/fugit:ſicq; miles ad penitentiaʒ du⸗
citur:⁊ vxoꝛ a peccato mediantibus ſalutationibus
quas in eccleſia dixit cuſtodita fuit. Sic ſanctificatꝰ
eſt vir infidelis per mulierem fidelem.j.Coꝝ.vij.
Becundo hec ſalutatio vemones fugat. Giẽ patʒ
per miaculum oſtenſum circa quandaʒ recluſã: cui
Dyabolus in forma boni angeli aliquotiens appa⸗
rens fertur in wctrina ſua mala bonis copulaſſe:ĩqͥ
a ſua antiqua non receſſit conſuetudine:que cũ con
feſſori ſuo oſten diſſet:ille dixit periculum quanwvq;

in talibus contingere apparitionibus. Et foꝛteĩ

illa apparitione ei oſtenſa aliqua fuit vemonis de⸗
ceptio. Ouod cum illa væ diffcili credẽt:rogauit ꝙ ĩ
aduentu illius quaſi illum examinatura alte in bo⸗
noꝛem beate virginis ſalutarõnem diceret angelicã
Quod cum factum fuiſſet:angelus ille euanelcens:
fetoꝛe derelicto angelum fetidum ſe eẽ oñdit.¶ Teꝛ
cio propter hanc ſalutatõnem ſepius repetitaʒ deus
quandoq; circa moꝛtuos miracula oſtendit: Sicut
patet in legenda de feſto annũciationis æ milite fa⸗

cto monacho: Be cuius tumba poſt moꝛtem ſuam

lilium pulcerrimũ aſcendere viſum eſt: in folijs ſuis
ſalutatõnem illam ſcriptam habens:in ſignum fre⸗
Sreni ſalutatõnis. Et ſicoſtẽditur qualis eẽt iſta
aluta tio: Zu.j. ¶ Muartã in coꝛona habuit ſtellam
in hocꝙ poſt chriſtum verbum dei patris:xe quo di
citur Yo.j. Plenum gratie ⁊ veritatis:fuit gra pleni
or tam corpoꝛali q; ſpirituali. ¶ Corpoꝛali quia cũ
alchera fuiſſe legatur ? æcora:tantam in coꝛpora⸗
eius aſpectu quilibet inueniſſe legitur gratiam:q;
ipſam videdo caſtioꝛ reddebatur. Munqq; aliquis
ipam videndo qᷓtumcũq; laſciuus eſſet ad laſciuiaʒ:
potius ad cõtinentiam mouebatur:tam ꝓpter gra
tiam diuinitus ei collatam ꝛqᷓ etiam vꝓpter geſtus et
habitus maturitatem. ¶ Gprrituali inſuper gra⸗
tia intãtũ plẽa eãt: peccatoꝛ ad eã veuotꝰaccedẽs
per illius auxilin veniã inuenit. iuſtus in illa exẽplũ
inuenit ꝙ iuſtioꝛ fiat:angeli ve illa gloriam:filiꝰdei
carnem: tota trinitas gaudium accipiũt.Et ſic de
plenitudine eius omnes accipimus gratiam pꝛo gra

Fone Tere mirum:quia ipᷣm intra ſe habuit:.in
9

itat oĩs plenitudo diuinitatis: Colkij.

quo al 1
Quintam in coꝛons habuit ſtellam. i. pꝛerogati⸗-

MW ij.

uam ſingularem ſine macula et coꝝuptõne filiũ æet
7 ſuum concipiendo. Cnius rei poſſibilitas pꝛio exẽ
plo patet verbi bumani:quia ſicut verbũ bumanuʒ
aꝗb hoĩe ꝓlatũ coꝛ intꝛat auditoꝛis ſine anditon coꝛ
ruptõne⁊ quãcũq; locum clauſum ſine aperitione:
Dic verbum vi patnis increatum: æ quo Joh.j.c.
In pꝛincipio erat verbum:ceꝛ ⁊ corpus et animam
intrauit fue genitricis:⁊ ſine ſui coꝛuuptõne.:bſur-
dum nãq; eſſe videtur:ꝙ verbum hoiĩs intrare poſſʒ
corpus auditoris ſine ſui coꝛuptõne:et verbum dei
intrare ñ poſſer coꝛpꝰ virginis:⁊ ibi manere ſinevir⸗
ginitatis amiſſione. Hoc em̃ ſentire non eſt alind:qᷓ
maioꝛem potentiam? ſimplicitatem attribuerever
bo homĩs qᷓ verbo et filio ei:qui ſimul et ſemel fu/
it cum patre in celo:⁊ cum matre in terra:ſicut ver⸗
bum ab homine prolatum ſimul ⁊ ſemel eſt in mẽte
dicentis: et qudientis. Mota ad hoc plura exempla
E. vj.iij. ¶ Gecũdũ exemplũ ad oſtendẽdum iſtiꝰ
cõceptõis poſſibilitatã:ab alijsi chriſti accipit᷑ opi-
b. Si eĩ ianuis clauſ cũ coꝛpe inrtuit hũano ad ſuos
diſciplos:qͥd miꝝ ſi ſine coꝛpe hũano ad mr̃eʒ int᷑uit
vVginẽ¶ ¶ Tercio idẽ ꝑ exẽplũ pʒ de ſgeralo g qᷣdeʒ
imago intrat magni hoĩs:cum ſit in ſe clauſuma par
uũ ſine ſui coꝛuptõe. Sicet᷑ mõ ſecreto lumẽ intrat
vitrũ:ſic lumẽ increatũvitrũ coꝛpisvirginalis.Cui
dicere cõgruit illud Job.xyxx. Secreto erat mecũ wo⸗
minus in tabeꝛnaculo meo.¶ Bextam in coꝛona ha
buit ſtellam ideſt wni ſingula ris excellentiam:in H̊
ꝙ non ſolum ipſum deuʒ vt dictum eſt ſine coꝛuptõ
ne concepit:cum eſſet veus et non homo:ſed qð ma⸗
ioris videtur eſſe admiratiõis:ipſum peperit ſine pe
na ⁊ laboꝛe:⁊ ſine virginitatis amiſſione cum eẽt de
us et homo.Luius autem facti poſſib ilitas:multis
oſtenditur exemplis rationibus. Pꝛimo nanq;
hoc patet exemplo verbi hum ani: quia ſicut illð ab
vno prolatum in alio concipituret recipitur: ⁊ ab il
lo a quo recipitur vociſenſibili coniũgitur:⁊ coꝛ⸗
e et coꝛpoꝛe pꝛoducit᷑ ⁊ oñdit᷑ ſine coꝛuptõne.Sic
virgo hoc verbum a deo pꝛeplatuʒ recepit:et carni
ſenſibili copul atum ſine ſui macula mo edidit ſal⸗
natorem. ¶ Et ſicut mentis conceptio vox effici⸗
tur ſenſibilis ſine coꝛꝛuptione: ſic chriſti conceptõ
caro facta eſt ſine violatione. Et iſto modo verbum
caro factum eſt et habitauit in nobis ⁊c. Jobannis
pꝛimo capitulo. ¶ Becundo idem oſtenditur peꝛ
exemplum de apibus: et operibus illarum. Muie⸗
nim concedit: ꝙ ille duas in floꝛe colligunt naturas
et ſubſtantias: ceram videlicet et mel:ſine floꝛis le/
ſione. Muomodo negabit: quin deus qui apibus
potentioꝛ eſt : poſſit in virginematre vuas accipe⸗
re naturgs: coꝛpus videlicet et animam:ſine ſui le-
ſione. ¶ Tercio idem oſtenditur: per exemplum
de floribus:et naturalibus operibus illoꝛum: quia
ſicut ſine ſui laboꝛe dant dulcem odoꝛem: et ſine ſui
diminutione. Sic virgo mania et mater peperit ſal⸗
natoꝛem. Werñ. Gi queris quomodo virgo genuit
ſaluatoꝛem: quom odo flos vitis vedit odoꝛem. Si
inuiolatum inuenis floꝛem eo ꝙ dedit odoꝛem:vio⸗
latum non crede pudoꝛem:eo ꝙ genuit ſaluatorem.
Ei ergo ſingulariter dicere ↄuenit illud Ecci.xxiiij.
OQua ſi vitis fructificaui ſuauitatẽ odoris.¶ Qnaꝛ
to idem oſtenditur per exemplũ arboꝝ vel fructunʒ
earum. Si fructus arboꝛum tantam habeat poten-
tiam ꝙ naſci æe arbore poterit:ſine macula materne

integritatis:quãtofoꝛtiori ratõne fructus ille bene

dictus potentiſſimꝰ: æ matre ſua naſci potuit. abſq;
macula mateꝛne puritatis:vel abſq; diminutõne eiꝰ
mundiſſime integritatis. ¶ Quinto idem oſtendi⸗-
tur per exemplum aliorum operum xpᷣi. Ylle nanq;

xvj.

i, eſticutpatet pſometafterete.
Elinnumgiun giiteirguia

2

i mcbis no naneat Antencillu

unio: omnts intenebus mſait
Ginaliseſtenonegpene danm pa
minmmqniglumine ild nntnüteg
lyminis wigtiuñ De quo Jia vi E
hitrponit e ſieltpatz F iiſ nor
Naturn bumana:quo lumen ülud ar
ca deo illiinan nõ potuerũt:qui⸗
ſicit vmum inter alum rtenam.
ſatetphabitates in tera eo nonert
b latiuũ Oicin opoſito torum gan
uuptumfuiter ſpugliter gatis raan
Linsetatinanis? acna antepdue
narie Etuaſip dfectu mecti nonil
mmebee ciatſug facie abyſſicha gebꝛi
ctonmeclo inazareth innetoio medi
ninregioneynbremams nron⸗
mialurüllgincrenta meiumüln
minarehisqintenebns rinyndun
tilteſlisoſnoini acs
mopoſibi. insntönblltwiin⸗
Nozreqnakönis erenplumoſtih
nis Cönenliooch,lcatnr ,ſinll
geitlonla ? eqendis yel ootins
tonlockrſomas Galteneo
Auſniptunas vetenisteſtameti rec⸗

Elam
Alctnlamnean n Aselaf

Altemfactipofſihlitas mnic
sintanbu. ams
verbihumann ilaſian lze,
io oncſpitnret tagiturel
aſeniclicnüiginn ,wen
at ꝛoñcit ſneconuprone. Gie
der gielorz rraptt:et ammi
ſyeſuimacula mopo ectcit ſal⸗
mentio wncptio foreffia⸗
nptione: icchniſti concepto
tlone Etiſto modo verbum
tanitinnobioz. Yohonnis
ecundoidemoſtenditurper
topenibus ilarum. Anie⸗
4sinflore colligunt naturus
idelict et mel ine fonsle⸗
abit: quin deus guiapibi⸗
nvirginematre vugs aahe/
gelicetetanimamſne ſuil⸗
moſtencttur:per aeuplun
huscpenbus lann ll
runlanognun in
omania et mate pepenl
cri omnod tiſſo ſnnn
ſos nina vſtoſten. B
dit odotem ,lo/
puitſalvetofenn.

oennlt iuet
nuhlelm Eai niͤ N

ſuanitatocoflio
nttinnnlſunn
w ntam babeat oten⸗
ſ nemaculamatenne
tet efanslle er
e nn apouit,Ni
, ſcinintän,
Dulnto nen,
opemngyl. Ne

xviij.

Maria

qui potens fuit exire xe ſe pulchro tũba clauſa: po⸗
tens fuit naſci e matre virgine. ¶ Gexto idem oſtẽ⸗
ditur ꝑ exemplũ lũinis:quia ſicut radius ſen lum en
ſolis per vitrum trãſiens :non ſolum lumen ⁊ clari⸗
tatem ꝑ vitru mittit: etiaʒ ſpecies coloꝝ ſenſibiles
vitro ꝑ quod trãſit:ſimiles ſecum poꝛtat:v oculis oñ
oit intuentiũ ſine vitri coꝛuprõne: ſiclumẽ illõ in⸗
creatum qð dicit:lux ſum mudi: Joh.viij.quod po⸗
tetius eſt in opatõne ſua ꝙᷓ lumen creatũ: per corpꝰ
vi gincũ tranſiens: nõ ſolu dininitatis claritatem:
veruz etlam ſenſibilem humanitatẽ ꝑ vitrum miſit
virginei coꝛpoꝛis:ſine ſue virginitatis diminutone.
Koõgrue ergo reſpõdit xpᷣianus iudeo dicenti: Mnq;
natura ſic mutauit ſua iura: vt virgo pareret: vog
bptum virgo maneret. Cuixpᷣianus: ZLumineſi olari
neſcit vitrũ violari. Mec vitrũ ſole:nec virgo puer⸗
perale. Talis etiaʒ lumis iſtiu snatiuitas ſacre cõ
ſonat ſcripture:in qua ꝑ iſtum modũ naſcirurns p/
phetatus legit ſa. lxij. Egrediat᷑inquit vt ſplẽdor
iuſtus eius ⁊ ſaluatoꝛ vt lampas accèdatur. Egre⸗
dratur inqt ile ꝗ] ab eterno egreſſus fuit a patre: ſiẽ
oſtenſum ẽ. gf. iiij. xxj. Ex tempe a matre virgine vt
ſolẽdor ꝑ vitrum. Et ſaluator.i.xpᷣs ſic xvirginena
tus:vt lampas accẽdat᷑qꝛ ſicut in lampade accenſa
eſt natura vitri olei ⁊ lumis: ad alioꝝ illũinationeʒ
Ita in illo natura fuit corpis ⁊ anime et lux diuini⸗-
tatis:ad oĩm ꝙᷓtum in eo eſt illũinatõnem:quia erat
lux vera:queillũinat omnẽ hoĩez Joh. j. Que q æʒ
lux xpᷣs eſt ſicut patet ipſomet aſſerète Joh. xij. Ego
inquit lux in mudum veni:vt oĩs qui credit in me:in
tenebꝛis no maneat. ¶ Ante nãq; illuſtratõem iſtiꝰ
lumis: omnes in tenebꝛis manſerũt:tam culpeori⸗
ginalis ante moꝛtẽ qꝙᷓ pene damni poſt moꝛtez. Mec
mirum:quia lumine illo carueꝛũt:qꝛ medium iſtius
luminis velatiuũ. De quo YJſa.vij.Ecce virgo cõci⸗
piet ⁊ pariet ⁊c.ſicut patʒ. .uiij. x. nonduʒ habebat
natura humana:quo lumen illud ad eos vſcende/
ret:⁊ ideo illũinani nõ potuerũt:qunia ſicutvult phᷣs
ꝙ ſi eẽt vacuum inter celum ⁊ terram:ſol non illũr⸗
naretha bitãtes in terra:eo ꝙ non eẽt mediũ lumi⸗
nis velatiuũ:Gic in ꝓpoſito totum genus humanũ
onuptum fuit:⁊ ſpu aliter gratia vacunʒ: Gen eb. j.
Terra erat inanis ⁊ vacua.ſ.ꝗ nte ꝓductõneʒ beate
marie.Et quaſi vefectu medij non illũinabat᷑:ſed
tenebꝛe erat ſuꝑ faciẽ abyſſi:ß a gabꝛiele iſto bñdi⸗
cto medio ĩ naʒareth inuẽto:ipo mediante habitan-
tib in regione vmbꝛe moꝛtis lux oꝛta eſt : Parr.
Quia lux illa increata ꝑ medium illud veſcẽdit:illu
minare his qͥ in tenebꝛis ⁊ in vmbꝛa moꝛtis ſedẽt ad

dirigẽdos pedes noſtros in viã ace⸗ Tar WBepti
mo poſſibilitas ⁊ rõnabilitas iſtius operis redẽptõ
nis ⁊ recreatõnis ꝑ exemplum oſtẽdit᷑ operis creatõ
nis. Cõueniẽs naãq; videtur q; ſimilitudo ſit int oꝑa
creationis ⁊ recreatõis.vel potius inter opera foꝛ⸗
mationis et refoꝛmatõis. Gcut ergo indei et omnes
alij ſcripturas veteris teſtamẽti recipiẽtes cõcedũt
Euam:ſiue materiam qua eua fuit facta: coſtã vi
clicet e latere Ade extractam per potẽtiã diuinã:
ſine eius wloꝛe vl leſione ? labore:quare non conce-
dunt xpᷣm filium vei:per eandẽ potẽtiam poſſe pdu⸗
ci v corpe matris ſue ſine laboꝛe:wloꝛe:⁊ coꝛuptõ⸗
ne? ¶ Eyquo nqq; eadem potẽtia in veo manet:per
quam miraculũ tale circa matris ſue coꝛpus oſten⸗
re potuit quale circa corpus ade ⁊ foꝛmatiõeʒ eue
oſtẽdit. Et maior aſſit ratio quare circacorpus ma
tris filij ſui:⁊ circa filij ſui formatõnem miracaulum
tale oſtẽdere beat.ſine cã vnũ concedũt ⁊ aliud ne
gant. autẽ in filij ei natiuitate maior inſit ratio
7 cõgruitas:quare miraculum tale oſtẽdeꝛe œbeat

W iij.

patet non ſolum ꝓpter naſcẽtis excellentiã:qͥ quãto
digor fuit eua:tanto diqnioꝛem moduʒ reqrebat
ꝓducendi:ßſ̊ etiam ꝓpter illius formatõnis et iſtius
natiuitatis effectuʒ. Muãto nãq; effectus iſtius na-
tiuitatis ẽ vtilior:tanto vcet ꝙ cauſa et via ad talẽ
effectũ veniendi ſit melioꝛ⸗ purior:vt ſit oformitas
inter cqm et effectum: effectus nanuitatis chriſti
fuit multo vtiliorꝙᷓ extractum de adam: qꝛ illõ fuit
cq damnatõnis totius generis humani.Ex Maria
vo tractum fnit cauſa ſaluatõis oĩm credentiũ ⁊ bñ
opantium. Illa eua poſt eductõnem ſuã rapuit fru-
ctum d arbore:⁊ in ventre ſuo poſuit totũ munduʒ
damnando. Aaria econuerſo fructum ð ventre ſuo
euxit ſuꝑ arboꝛem crucis ponẽdum: ⁊ diris clauis

affigendum ne e iſta faciliter raperetur ve ligno

mundũ ſaluãdo. Ergo vœcuit z rõm conſonat:ꝙ iſte
fructus nobiliori modo de matre ſua educeret᷑ qᷓ; il⸗
la e viro ſuo:quod verum nõ eſſet ſi cum matris ſue
wlore vel laborenatus fuiſſet. ¶Rõnabrle ergo et
iuſtũ fuit:ꝙ ſicut eua educta fuit væ coꝛpe illius: qui
dũ ãpliare voluit gras ſuas: ferꝝ ꝑdidit innocẽtie:
ſicut filij ꝓphetaꝝ perdiderũt ferrr dũ ampliare vo
luerũt wmos ſuas.iij. Reg. vj. ſine wlorevel peng.
Dic filius vei qͥad modũ eliiſei ſuꝑnatare fecit il-
lud innocẽtie ferrum ſuꝑ om̃s pumanas coꝛꝛuptio⸗
nes: ⁊ illud in maria virgine cĩ manubꝛio humani⸗
tatis de quo pnius cecid erat cõiunxit ſine wloꝛe pe
na: vt illð impleret quod angelus gabꝛiel matri ei
p̃dixit Lu.j.dicẽs: Ecce concipies in vtero paries
filiũ ⁊c. Et illud YJla.vij. Ecce virgo cõcipiet et pa⸗
riet filiũ 2c. ¶ BGeptimam in corona habuit ſtellam
ſeu coꝛuellũ eleuatum.i.wvnũ æi ſingulare in hocqꝙ
fuit virgo:ſimul et mater oĩm mulierum:tam vete⸗
ris ꝙᷓ noni teſtamẽti:in ſe pfectiſſimas complectens
condqitõnes. In veteri nanq; lege mulieris perfecta
conditio repuũtabat᷑fecunditas. In noua vo reputa

tur virginitas um vo virgo et mater hec: vtranq;

in ſe habeat cõditõnem:pʒ ꝙ; pfectõnem in ſe conti⸗
net:tã veteris ꝙᷓ noni teſtamẽti.Et iſta xe canſa pꝛi⸗
mo luna plena vocari põt:qꝛ ſicut in luna plena cõ⸗
iunguntur:copulant᷑ et complẽtur quodãmow coꝛ⸗
nua noue lune et antique: ita in iſta excellẽtia noue
legis et antique.¶ Gecũdo ideo lune affimilari pr̃.
quia ſicut luna creſcit vſq; ad.xiiij. dieʒ et nceſfpple
na:ita mania.xiiij.anno vel ꝓpe credit᷑ plena fuiſſe fi
lio vei. ¶ Tercio quia ſicut in luna plena apparet
imago:quaſi hoĩs onus poꝛtãtis ſpinarũ:Sic in ſan
cta maria apparuit ille qui ſpinas peccatoꝝ noſtro⸗
rum pertulit in coꝛpe ſuo ſuꝑ lignũ:qui etiaz crucis
onus in ſcapulis et ſpinee coꝛone ſarcinam in capite
ſuo ꝓ nobis poꝛtauit.¶ Et ſicptʒ ꝙ quaſi luna ple/
na in dieb ſuis lucet:Ecci.l.¶ Octauam in coꝛona
habuit ſtellã in hoc ꝙ filius eius ſimul fuit vset hõ
Cuius rei neceſſitas et vtilitas pꝛima fuit:vt pacez
inter veũ et homin em peccatoꝛem faceret pro hoĩe:
co ſatiſfaciendo:et pacem ad modũ arbitris cõpo⸗
nendo:ſicut patet. A.xiij. xxxj. Meceſſariũ nanq; fu⸗
it: inter partes diſcoꝛdantes: eñ videlicq; et hoĩem
buk: tot damna ð diſcoꝛdia ſuſtinuit:arbitrũ ha⸗
bere pacis quem non vecnit vum eſſe tm: vel hoĩem
tm̃:quia partes erant:ſed medium quod nam vtriuſ.
qᷓ; extremi participaret:ivicʒ ethoĩs: vt int᷑ cũ et
homineʒ pacem reformaret. Mota. M. j. v. Gecũ⸗
da vVo vtilitas et iſtius copulationis nature diuine
cum humana:cauſa fuit noſtra perfectio. Sicut nã
q; er creatione et foꝛmatõnererum creatarum:;e⸗
neſis. . oſtenditur. homo vltimum locum tenuit: et
inter creaturas rationales infimum et imperfectiſ⸗

ſimum:quem veus volen s perficere:illũ ſuo copula⸗

xxiij.

xxiiij.

Exemp.

Maria

nit amneipioꝛer ua copulatõne ſuam adeptus eſt

Per. S nekik.
quodq; perfectum cũ coniũgitur ſuo pꝛincipio. Et

hac de cauſa vocat᷑ pᷣs:Apo.j.:.xxij.Alpha et o.da

m vecretum ſumptũ exverbis Hieronymi 7 eiꝰglo.
di. xxxv. .Ab exordio xpᷣs veniens in finem tempoꝛuʒ
reuocat.o.que eſt grecoꝝ vltima litera:ad.a.que ẽ la
tinorum puma:vu pꝛimũ ſtatum homĩs renouanxv

extremitatem ad ſuũ retraxit pꝛincipiũ. Cũ vᷣo cir

culatio iſta que fit per reductõem finis ad ſuũ prĩci
pium facta fuit in beata virgine:patʒ ꝙ ipſa fuit cõ
plexus:⁊ quaſi nodus cõnectens circulũ prius diui/

ſum: z quaſi lapis angularis parietem nature diuĩe:

cum humane nature cõiungens pariete:⁊ mediuʒ in

quo recõciliantur ima ſummis:vœus.ſ.et angeli hoĩ⸗=⸗

bus:quia per eam ſuſcepit iſrael puerum ſuũ:Au⁊c᷑.j.
ceum. ſ.⁊ hoĩem:ipᷣm nanq; hoĩem eſſe:iudei et omes
infideles cõfitẽtur:ipſum etiam cũ eẽ non ſolũ oſtẽ
dit. M. xiij.v.. F.iiij. xvj.cum ſequẽtibo:ſed etiaʒ per
hocquod æ ea quaſi abeadeʒ dictũ legit᷑ gcc xxiiij
Qui inqͥt creauit me:requieuit in tabernaclło meo.
NMota væpdicta perfectõnis circulatõnis mat eria
Axyxv. ix. ¶¶Nonam in coꝛona habuit ſtellã in hoc
in ipſa ſola quaſi in lucerna.lumen fidei totius ec
cleſie:in illo triduojmortis chriſti ſeruabat᷑: in q; lu⸗
ne conuenienter ſequit᷑ cõditõnem:quia ſicut ſole ve

clinante ad occaſum: luna plena lumen ſolis occidẽ-
tis apð ſe retinet? cuſtodit:lumenvtivolentibo illõ

cõmunicat. Dic h̊ ſole iuſticie per moꝛtẽ occidente:
lumine fidei in cordibus hoĩmvacillante:quia teſte

Johã.xx. Mondum ſciebant ſcripturas:quia opoꝛ⸗

tebat ei a moꝛtereſurgere. Et teſte marco:diſcipuli
omnes fugerũt: MNarci.xiiij.cap.AMater eius conſeꝛ
uabat oĩa verba hec:conferens in coꝛde ſuo:Zuce.ij.
Inq facto typũ tenet mõtis armenie ſuꝑ queʒ ſoluʒ

archa eccleſie requieuit in diluuio perſecutõnis. Et

ſic e monte iſto verificatum ẽ illud Abdie.c.j. In
monte ſyon erit ſaluatio.Et illud Eſa.xxv. Requie
ſcet manus wmini in monte iſto. ¶ Becimam in co
rona habuit ſtellam:in hoc ꝙ in coꝛꝑe et anima: ce⸗
teris altius aſſumpta credit᷑. Oꝛ aũt in coꝛpe aſſum
pta ſit ⁊ anima:hyſtoria ⁊ ſanctoꝝ oſtendit᷑ rõnibꝰ.
Hyſtoria ad hoceſt ve quodam religioſo ve quo fer⸗

tur ꝙ diu illam aſſumptã in corpe credidit ⁊ anima

Sed cum verba iero.legeret:qui e hoc dubitare
videtur:vel pro non veterminato derelinquere:ince
it ve hoc dubitare: xe cuius coꝛde beata virgo vo⸗
ens dubietatis amputare vulnus:coꝛpus ſuũ palpa
bile ⁊ viſibile oſtendit:querens quid ſentiret vel vi/

vret. cni ille:coꝛpus inquit carneum ex oſſib ⁊ car⸗
ibo ſolidũ. Cui illa:ſi tãtũ oſtendiſſeʒ Hieronymo
töne dubitaſſet:⁊ ſic il

nunq; xe coꝛporis mei aſſum
lum:in eius aſſumptõnis fide ſtabiliuit. Cuius exẽ
plo nos idẽ quod ipſe oculis vidit coꝛporeis:oculis
videntes fidei:illud fumiter credamus. Quia etiaʒ
ad hoc credendũ efficaces ſanctorũ inueniuntur ra⸗
tiones. Qnarum prima accipitur per locũa diuiſio
ne. Yllius nãq; coꝛpus benedictum quiliber chriſti
anus concedet in celo eẽ aſſumptum:vel in terra di⸗
miſſum: concedere ſm ꝙ videliq; in terra ſit dimiſ-
ſum: videtur inconueniens irrõnabile. ¶ Primo
quia ad corpoꝛa veloſſa ſanctoꝛum in terꝛa dimiſſa
fiunt peregrinatones 1 miraculoꝛum oſtenſiones:2
ſanitatũ adeptõnes:que omnia ad coꝛpusvel oſſavł
reliquias maxime fierent ſanctiſſime virginis Ma⸗
ie corporis: in quo ipſemet veus nonem mẽſibo ha-
bitauit coꝛporaliter: ſi illudvelaliquid cæ illo eſſet
relictum in rerra: circa quod cum nihil tale oſten
vatur:non videtur in tena remanſiſſe. ¶ Gecundo

ectõnem:quia m philoſophum tunceſt vnum

W üiij.

quia hoc cõceſſo:non videt᷑ ille qui pꝛeceptum vedit
honoꝛatõne parentũ:qui venit legem adumplere
non ſoluere:pᷣceptum illud ſufficienter impleuiſſe:
ſi matris corpꝰin terra putreſcere ſineret.¶ Tercio

quia hoc cõceſſo concedere hoc opoꝛtebit:ꝙ plꝰ ho⸗

noꝛauit alia coꝛpoꝛa ꝙᷓ ꝓrie matris:quia aliqui v/
ctores ſentiunt ꝙ illi qui ſurrexerũt cuʒ chriſto:ipᷣo
xpᷣo aſcendẽtein coꝛꝑe ⁊ alia :cum ipſo aſcenderunt.
¶ Quarto qꝛ ip̃a fuitmũdata ab originali peccato:
uod fuit incineratõnis putrefactonis cauſa ceſ⸗
ſante ergo cauſa ceſſare vebuit effectus. ¶ Quinto
qꝛ ſanctus Tho.ſuper.iiij.ſentẽtiaꝝ di. xij.q.j. arti.
iij. aſſertiue dicit eam aſſumptaʒ eẽ cum coꝛpe ⁊ ani-
ma.¶Gerto:quia aliqui tãtũ xemeruerũt ꝙ ĩ infer
num ceſcenderut:ſicut dathan ⁊ Abyron Numeri
xvj.Ergo aliquis potuit tãtũ mereri ꝙ in celũ ĩ coꝛ⸗
poꝛeet anima aſcẽdere poſſet:cum væus ꝓnior ſit ad
miſcdᷣiam:ꝙ; ad vindictam:ſed hoc maxime videtuꝛ
matri vi cõuenire:ergo ⁊c. Cꝛedictis ergo hyſtoꝛia
et ratõnibo oſtenſum eſt quomodo maria in diebo ilł
abijt in motana: Luc.j. ¶ Vndecimam in corona
habuit ſtellam:quãdo in eminẽtion loco in celo col
locata fuit ſuper omnes angelos ⁊ ſanctos: quando
eilla verificatum fnit:quod ð matre quondam di⸗
cebatur ſalomonis.iij. Regis.iij. Poſitus eſt thꝛonꝰ
matris eius:que ſedebat ad vxteꝛam eius.Que qui
m auctoritas ſicut figuratiue ð̊ matre ci dicta fu
it:ita hodie ideſt in die aſſumptõnis de illa impletũ
fuit quando in throno iuxta regem filium ſum collo
cata fuit:⁊ intantũ glia wotata fuit ꝙ et ipſi angeli:
quaſi væ eius gloria mirãtes legũtur dixiſſe illõ Cã⸗

ticoꝝ.vj.Que ẽ iſta que pꝛogredit᷑:quaſi auroꝛa cõ⸗

ſurgens pulchra vt luna: electa vt ſol: terribilis vt
caſtroꝝ acies oꝛdinata.Et illud Cantiẽ.viij. Que ẽ
iſta que aſcẽdit æ veſerto:ælitijs affluens:? innixa
ſuper dilectum ſuũ.i.ſuper filium ſuum:per cui po⸗/
tentiam:⁊ ad cuius glonam dum aſcẽdit:ei innixa dẽ
Suodecimam in coꝛona habuit ſtellam:quando
regia ſen impiali data ei poteſtate: fuit facta regina
⁊ imꝑatriyad oꝛdinandum:⁊ pꝛecipiendũ:et ſuã vo⸗
luntatem in omnibo habendaʒ: tam in celo qᷓ in trgꝗ
Et etiam ꝙᷓtum ad malignos ſpiritus: qui etiã eius
obediunt imperio pꝛo tanto ꝙ ipſa illoꝝ reſiſtit ma
litie:ne ſeruis ſuis tãtũ noceant:q̃ntũ vellẽt noceꝛe
Bicut patet per miraculum quod ea legitur:xvqͥ
dam pictore:qui pingere ſolebat dyabolum in for/
ma turpiſſima:⁊ ſanctam mariam in forma pulcer⸗
rima. ui dyabolus ve hoc offenſus ſemel ſibi appha
rens dixit:ꝙ niſi de hocceſſaret:eifaceret vnaʒ vere⸗
cuũdiam ſeu damnũ. IYpſo ergo minas eius nõ timẽ⸗
te:cum vna die in altũ aſcẽderat:ad artem ſuam ex⸗
ercendaʒ dyabolus aſſerem cui innitebat᷑ wiecit:vt
valto cadens:collum frangeret. Qui cum per quã
daʒ ſancte marie caderet imaginem:miraculoſe ina
o manum ſuam extendit: et eum tenuit:et a ruina
aluauit. Ex quo facto apparet ꝙ poteſtatẽ hʒ reſi⸗
ſtendi inimicis:⁊ ſaluãdi amicos mateꝛ hieſu maꝛia
Mat h.j. Yeſu inquit:qui coꝛonauit te in miſcia:in
pᷣs.cij.Qui te ĩ die aſſũptõis vocauit:dicẽs.veni co
ronaberis: Cãt.iiij. In qͥ die data ẽ coꝛona:Apoca.
vj.in q modis pᷣdicti imppetuũ coꝛonata triũphat:
Saßp.iiij.vec ergo maria illa ciuitas ẽ Apoca. xxj. pᷣ
dictia duodecim fũdamẽtis fũdata:⁊pᷣdict: duode⸗
cim margaritis ſeu lapidibo pᷣcioſis oꝛnata:hñs por
tas duodecim:quaꝝ aliq reſpiciũt ad oꝛiẽtẽ:alique
ad occidentẽ:aliq̃ ad auſty:aliq̃ ad aqͥlonem: qꝛ ad
oĩm hoĩm natõnes ei miſcdia apta ẽ:oĩbuſq; qᷓntuʒ
Lea ẽ gram ſuã dirigit:⁊ noĩa.xij.tribuũ filioꝝ iſrael

ſcripta ſunt ĩ poꝛtis:qꝛ oĩm natõnũ memoꝛiã hʒ ad

Fil

Exeinp.

17

nnndiataanfen, ſicntpatz.

Snnſm venuſ uſe nn
gmndisi gſelltrden
Hiere j. Geanhonl e
ſolum micbleß oim ali⸗ di⸗
conuprönem totins nl u
perat plom ſuami o J1 10
bilfacn ſunt i Eci min
noſeihieicho tin mdo conun
Eſolem uſtigeſen diumnitatns.
ſtelos vitutum:in lecontinet
tumſeuctlum: d gua Yla lti.

, Võ Etute cin lognid0 A.
liij. Etertelitodiuerſis onp⸗

comnpatur pneratitedierſa
nem poſſunt acapithemata::
qkerhocginannugatöneſen⸗
incelo w nono inhobitare incer
ſrum naturam in ea ſumendo:⸗
Apoca xj. Vidicelam nouũ:rt
llam terri que malecicta fuit .
Iueſpinas pdunit tiiulos pia.
lonbicictam deqna Phetatum
Timanoſra dabit frnctum ui
dumidcamen ſanguinemain
Eaden N canſs döt dici ani
P Kiuitatennonäſanctam b
d Metdir Venitinſancten
umn deing aſſumptone dici i
tuteſanctifeta teeni Tice
tum: ſpeaaliter G.ſpry. 6
ausllud j Paralio vj El
nen meün nni
meu inea. E&t dn yj. E
uernomeneins di Et illu ae
ſunle Etlllnds ann hern
ſtalibtchabit bo xX. Hecnz⸗

iſta epꝛogrecf⸗anaſt *
3N clanr endac
tinann Etlluc Lantttii gi⸗
enſend ultizafſlezetini
ſuiſipe flummſiun er nphn
hsglonom dunaſdͤciteiiniun,
bncOna hobilt ſtelonmgnanco in
dutaelpoteſtot: itfucta tiginn
nanoumz oieaplondiitſas ro,
babindiz: imin cofint
malignos ſointuo: gtetli eins
vo tantoglpſalllop reiſtitma
itinoctant ntu vellit noeene
nanndudmehän
ngereſolebat dyabolum infor,
nctam mariaminforma pnlcer,
Thocoffenſus ſemelſibieppe
hocceſſartt eifgceret nazten⸗
Poloergo minas eis hötine,/
lin aſcederatad arten ſuana⸗
aſſerem aninnitebok tatt
umnfrangeret. Qul aumperqnu
Gertinagienmitzcl ainn
tmnit:et umtenuit:ct a fuine
Cteſtatehyriſ⸗
toapparet e
niniamicvs mattkhieſunien
touicopnauttein niſcinin
ſptuͦs foclt dichs teli
Iolevota ccrona Mo/

xviij

iuuandũ:quia hec mulier illa ſapiens eſt dethecna:
que in die aſſumptonis ingreſſaleſt ad regem vauid
ad interpellandu eñ pro Abſalon filio ſuo.ij. Regu
Bid. 20 peccatorihp. Pꝛopter hoc em venit ad w⸗
Ex hac vltima Qmi mane: Act. rij.i. ad celuz.
eius conditione tercius elicitur articulus: quia ex
ꝙ oleü miſcdie in ea copioſe pꝛo oĩb diſpoſitis inue
nitur: vocatur oliua ſpecioſa in campis: Ecci xxiiij.
nia ſicut per fructũ oliue. i. oleum: reges ⁊ ſacerm
tes ⁊ baptiʒandi inungũtur:vt fiant apti ad regnã-
dum cxo miniſtrandu:ita per opa miſe cdᷣie:que co⸗
pioſe in ſancta maria innenũtur :diſpon utur hoĩes
ad regnanduʒ cum wo. Math. v. Beati miſericor⸗
s:queniam ipſi miſcõiam cõſi equẽtur. Miſericoꝛ-
ves ergo hene ꝑ oleum figurãtur: quia ſicut olenʒ aq̃
mixtum ſupematat:z ſuper aquam ſtatim aſcendit:

ſic miſenicoꝛdes in moꝛte ſup om tribularönum vel

ena ruʒ: qquasvſq; ad celum aſcendũt. Gr tm̃ chn
um ſequãtur aſcendẽdo p crucem penitetie in mõ⸗
tem olineti:ſicut xpᷣs aſcendit:⁊ matrẽ eius per viaʒ
mundicie et miſcdie:illam videlicet oliuam vberem
pulchrã fructiferaʒ ſicut patzʒ. E.iij.iij.⁊.aM.ix.xiiij.
Bponſam vocauit dñs nomen eius ad vocem loq̃le
grandis.i.ad ſalutatiõem angelicã exarſit ĩ ea ignis
Hiere.xj.¶ Gecundo ex hocodoꝛem in ſe habnit:ñ
ſolum miſcðᷣe ſ̊ 7 oiĩm aliaꝑꝝ virtutum contra fetoꝛẽ
coꝛuprõnem totius mũ di:in quo oĩs caro corru⸗
perat viam ſuam:in ps. In quo coꝛupti abomĩa⸗
biles facti ſunt ꝛc. O? Eccᷣ xxuij. Quaſi plantatio
roſe ĩ hiericho.i.in h̊ mᷣo coꝛupto. ¶ Tercio ex h
ꝙ ſolem iuſticie ſeu diuinitatis: lunam buanitat:
ſtellas virtutum:in ſe continet:vocatur firmamẽ⸗
tum ſeu celum: ve qua Yſa. vlti. Celuʒ mihi ſedes ẽ.
Mõ vtutẽ eiꝰ in loquẽ 0. . v. xxix.
Et ex talibo diuerſis comꝑationibo:a rerũ quibꝰ

compatur ꝓpnetatiba: diuerſa ad eius cõmendatõ⸗

nem poſſunt accipi themata:2 p̃dicatõnis materie:
qꝛ ex hoc ꝙ in annũciatõne ſeu in caꝛnatõne in ea q̃i
in celo ve nouo in habitare incepit.i.nouo modo no
ſtram naturam in ea ſumendo: põt væ ea dici illud
Apoca.xxj. Vidi celum nouũ:⁊ terram nouã. Mon
illam terrã que maledicta fuit. i. na turam coꝛꝛuptã
que ſomas ꝓduxit: tribulos vicioꝝ. Ded terram il
lam bñdictam de qua ꝓhetarum fuit in ps.lxxxiiij.
Terra noſtra dabit fructum ſuũ:panem.ſ..illũ bñdi
ctum. i. carnem ? ſan guin em q̃ in altani ſumũtur.
Eagdem æ cauſa põt dici ciuitas nona:væ q̃ apoẽ.
xxj. Ciuitatem nouã ſanctam hieruſalẽ vidi.Et il-
lud Math.ix. Venit in ſanctam ciuitatem. Mõd eti⸗
am væ eius aſſumptõne dici põt Ecci xruiij. In ciui-
tate ſanctificata reqͥeui. Vide mat eriã. C.iij.p to⸗
tum ⁊? ſpecialiter E.j.xxv. ¶ Item in annũciatione
eius illud.ij. Paralip.vj. Elegi hreruſalem vt ſitno
men meũ in ea.Et væu.xvj. Elegit wminus vt habi⸗
tet nomen eius ibi.Et illud act.xij. Venit ad wmũ
marie.Et illud p̃ᷣs.cxxxj. Hec requies mea in ſeculuʒ
ſeculi hic habitabo ⁊c. Hec nãq; auctoritas pꝛo tan.-
to vx dᷣo incarnato dici põt:quia fuit ⁊e eo quodam-
modo in hoc caſu ſicut te artifice vel mercẽnario:
terraʒ nõ habẽs manſionẽ ſibi querit terrã:vel ciui⸗
tatem:vel villam:vel ſocietatem:vbi cõmodius ha⸗
bitare poterit: ⁊ diu querens:⁊ foꝛtunam nõ inueni⸗
ens optatam:ſi finaliter inuenerit quod queſinit cũ
gaudio dicit:hec requies mea ac. Sic filius ci vo⸗
lens in aliq loco ⁊ æ aliq muliere naturã noſtram
aſſumere:⁊ nobiſcũ morari:a principio mũdi nullã
inue nit pro hoſpitio dignam:qꝛ omẽs peccato oꝛgi
nali vel actuali:vel vtroq; infecte erãt. Et tãdem vo
in fi ne mũdi:hanc mũdiſſimam inueniẽs virginẽ: in

qua nullũ erat peccatũ:vel originalevel actuale tã⸗

MW uj.

Egaugens defoꝛtuna optata innenta dicere potuit᷑

4

Hec reqes mea 7 Qui etiã eadẽ te cã dicere potnit
ullud Ecci.xxiiij. In oĩb⸗ enteen queſiui.ſ.in lege
nature:in lege moyſi:in oĩbo ſacnificijs 2 oblaröniv
veteꝛis legis:⁊ non inueni quem diligit aĩa mea:cxã
ticoꝝ.iij. Candem in fine haneglorioſam innemiẽs
puellam:dicere potuit:quod ſequit᷑: In hereditate

oñi moꝛa boꝛa.in hac virgine p quam heꝛeditas dñi
pꝛius pqita recupata fuit: ⁊ non in alia:qꝛ nec ð alis
ſed de illa ſola pᷣdictum fnit per prophetam: in il⸗
la requieſceret: YJſa.xxv. Requieſcet manus domini
in monte iſto. Et eadem pᷣdicta verba que deus dicẽ
petuit in ſua humanatõne:mater eius dicere potuit
in ſna aſſumptiõe dicendo:tecrequi ⁊c. Et in oĩ
bus requiem queſiui.i.qꝛ ipſa conditõneʒ in hocha

buit peregrini:qͥ quãtumcũq; ꝑ pulchras trſeat re
giones vel cinitates:nũqᷓ tamen reputat ſe quietuz:
Wvnec ad patriam redeat:ß ſemp feſtinat vſq; illucve
niat:q cum puen erit dicere poterit: Hecrequies ꝛ⁊c.
Bic ergo virgo maria: cui chorus angeloꝝ eam ĩ die
aſſumptõnis ad patria ſuãẽ vducẽdo: dicere potuit
illud Hiere. xxxj. Reuerterevirgo iſrael ad ciuitates
tuas:in quibo muenies reqem:Ecci. vj. dicẽs: Jnue
ni requiem mihi.æcci. xj. E&t ſic ciuitatem fortium
aſcẽdit. Prouer.xxj. ve quo nota. C.qiiij.xxij.ſicaſ⸗
ſumptum eſt in gloria.j.ad Timo.iij. Et merito re
quiẽ inuenire væb uit:qꝛ cum Martha 7 maria pn
eſaleder laborabat et ſpnñalit᷑:immovtriſq; płcir⸗
ca illum ſollicitabatur:tam ipſi miniſtrãdo⸗ hoſpi
tando:ꝙq etiam ipſuʒ andiẽgo. Plus nãq; mariamr
ppᷣi circa ipᷣm laboꝛauerat:q; martha. Et plus circa
eius frequẽtabat᷑ miniſterium:⁊ ſepius illi hoſpitio
receperat:quia Mart ha ipᷣm hoſpitio recepit ject
cantẽ: ⁊ fũc ei aliquãdo miſtrabst:qñ in hieruſalem
vel alijs lons vicinis p̃dicauerat.Cuius quidẽ ho⸗/
ſpitalitas vel miniſtratio quadriennij tps non atri
git: qꝛ nec tato pᷣdicauit tꝑe.¶ Maria vo mater erꝰ
ipᷣm nõ ſolũ in coꝛpis ſui recepit noſpirid ꝛin q mar⸗
the exceſſit hoſpitalitatem:qꝛ familiarius 7 propin
quius fuit hoſpitiũ corpis:q; wmus exterioꝛis ; eti
am ipᷣm hoſpitio recepit infantẽ:⁊ſᷣm conditõʒ na⸗
ture hũane impotentẽ: eiq; fũc continue miſtrabat
qnñ ſᷣm humonitatis fragilitatem:ſeipᷣm inuare non
poterat. Et non ſolũ triennio vel quadriennio: cir⸗
ca ipius frequẽtabatminiſterium:ᷣ toto tꝑe iunen
rtutis ſue.etiam poſt annũ etatis ſue duodecimũ :qa
⁊ poſt etatem illã ulo dĩ Lu.ij. eſcendit cuʒ eis ĩ
naʒareth:⁊ erat ſubditus illis.¶ Hec etiãẽ maria mẽ
eius ſepiꝰ ĩm audiuerat ꝙᷓ maria maggdalena. Gi
ergo tibi Marthe hoſpitexpᷣi œdit xpᷣs hoſpitiũ ce⸗
li:⁊ reqem poſt labores ruos:ergo a fortiori ratõne
o maria hoſpita xpᷣi xpᷣianoꝝ reqᷣem vædit tibi dñs
a labore tuo: Iſa xiiij. Quia diutiꝰ: plꝰlaboꝛabas.
Et ſi danid ꝑ quem ypᷣs in ſacra ſcriptura intelligit
cũ oĩ iſr ducebat archam teſtamẽetiin ciuiratẽ et
vmum ſuam cum leticia magna:ſicut patʒ.ij. Reg.
vj. Danid inqͥt ⁊ ois iſrael equcebãat archã teſtam̃ti
dñi in iubilo:qꝛ ĩ ea fuer̃t hoſpitata ẽga aarõ: man
na ?⁊ venteronomũj liber:qᷓntomagis illa ancroꝛitas
æ dauiq nr̃o.i.xpᷣo.⁊ angelis ſuis xeducẽtib archaʒ
ſuã ꝓpꝛiꝗ in die aſſũptõis diei potuit:in q̃ iemet deꝰ
hoſpitatꝰ fuit. Merito qĩ illiꝰ pſona loqns ps. lxxij.
Eũ glia ſuſcepiſti me.¶ Et ſi de marias magdalena
dictũ fuit:aAdaria optimã elegit ptem n. x.qꝛ ipſa
eũ andiebat:a fortiori rõne h̊ ðↄ maria mĩe eiꝰdicipt
q ipᷣm ſepiꝰaudiebat:q optim ptẽ elegit qᷓ nõ aufer
tur ab ea:in annũciatiõe infoꝛmatõe agelica qñ di
nit: ecce ancilla dñi:fiat mihi m vbũñ tun. Que iteꝝ
optumã pꝓtẽ elegit:qñ puero ĩobſequijs inſepabiliteꝛ
adheſit:qꝛ inuenet᷑t pueꝝ cũ maria mr̃e eiꝰ: Math.

xxri.

xxxij.

Maria

ſj Et et᷑ ĩ paſſiõe vſq; ad eiꝰmortẽ:qꝛ ſtabat iur cru⸗
cem ihu mr eius: Yoh.xix. Poſt etiã moꝛtẽ filij eius
adhuc in tra poſita:optimaã ꝑtem elegit:in hoc ꝙ in
oꝛonibo ſuis ⁊ ſanctis oꝑibo vſq; ad aſſumptõʒ eiꝰ cũ
diſcipuł foꝛtiter ꝑſeuerabat: qꝛ erãt.ſ.diſcipuliĩ oꝛa
tione cũ mulieribo ⁊ maria mr̃e ihu:Actu.j.¶ QMue
g̊ᷓ totiẽs:ĩmo ſꝑ añ trãſitũ ſuũ ð ̊ mo optimã elege
rat ꝑtem:m erito in illo ſuo ve hoc mðo trãſitn opti
mam eligere vebuit ꝑteʒ.i.gliam q̃ nunqᷓ auferet᷑ ab
ea. Mõ ergo ĩmerito ⁊ ſine cã euãgeliũ de artha ⁊
Aaria in aſſũptõne legit᷑ marie:qꝛ ſicut ex dictis pʒ
tam bona opa ꝗpter ꝗqᷓ martha ⁊ ma ria in illo euan⸗
gelis cõmẽdat᷑:ꝙ; et illoꝝ opeꝝ et᷑na merces:q in die
aſſumptõnis ei dabat᷑:multoexcellẽtiꝰ ⁊ nobilioꝛi ra

tione iſti marie mr̃i œi:qᷓ illis ↄueuiebat.Et ſicq̃ ðᷣ

martha ⁊ maria dicũt᷑ ad laʒ ð mꝛe ðᷣi dicũt᷑:ꝙᷓtũ ad
ĩtellectũ ſpũalẽ. Mec miꝝ ꝙ ð eꝰaſſũptõe ſpãlenñ faci

unt euãgeliſte mẽtionẽ:qꝛ añ eius aſſũptõnem euan.

gelia ſcripſerũt. ¶ Mota vepdicta materia.i.ꝓ qui
bus opibo habebit᷑ reqͥes ⁊ aſſũptio ad gliam pꝰmoꝛ-
tem. L. j.vj.¶ Muiꝰ ergo virgis ⁊ pdictaꝑ marthe ⁊
marie ſequẽtes exempla ⁊ oꝑa:feſtinemꝰingrediiil/
lam reqem:Heb.uij. ¶ Be eius vo ↄceptone? nati⸗
uitate dici põt illud Iſa.v. Eiinea facta ẽ dilecto.il
li viq; de quo Qath. iij. Hicẽ filiꝰ meus dilectꝰ. MNõ
ad hoc caplin de dilectõne.¶ Ad idẽ Geñ.ij. Facia⸗
mus ei adiutoꝛiũ.Et in pᷣs.cxxxj. Paraui lucernam
xpo meo.Et JYſa.xxv. Reqᷣeſcet manus dni in mõte
iſto. ¶ Be eius vo ↄceptõne:annũciatõne:⁊ natiui⸗
tate dici põt illud apoca.xxj. æcce tabernaculũ dei
cuũ hoĩb. Ui ad hoc capim ĩe hoĩbo 1a. j. ¶In die
nanq; aceptõis ⁊ ſactificatiõs eiꝰ q ſtatim facta fu⸗
it vinea dilecto ⁊ tabernaculũ dei factũ ⁊ ſanctifica-
tum fuit: qꝛ illo die ſanctificauit tabernaculũ ſuum
altiſſimꝰ. Ad hoc nota capłin vdicatõnis ⁊ ſancti⸗
ficatõnis:⁊ mũdatõnis:qꝛ feſtũ illud potiꝰſanctifi⸗
catõnis q; oceptõnis dici vebet: qꝛ ſolenitas ad pun
ctũ ſanctificatõnis ⁊ nõ cõceptõnis gr ↄcepta fu/
it in oꝛiginali peccato:referri ebet. ¶ n annũcia-

tionevo eius dici põt illud.j. Reg.xvij. Miſit manũ

ſuã in perã.ſPer manũ em̃ ði vel ecclie frequẽter ĩ ſa
cra ſcriptura intelligit᷑ ci filius hieſus xpᷣs:ſic ĩ vno
ptʒ exẽplo ꝑ auctornitatẽ YJſa.xxv. Req eicet manꝰv

miniſin mõte iſto. Cuius vna cã eſt:qꝛ ſicut manus

ſpãlius oꝑat᷑oꝑa totiꝰcoꝛꝑis qᷓ; aliud mẽbꝛũ:ita oĩa
oꝑa ⁊cei ⁊ ſalutis totiꝰeccłie ſpãlioꝛiquadã pᷣrogati⸗
ua ⁊ appꝛopriatõne filio vi attribuunt᷑:qͥ opatꝰ eſt
ſalutẽ in medio terre.pᷣs.ix. ¶ Gicut g̊ dauid vadẽs
3 Goliam pꝛo væfenſione ppli manũ miſit in peram:
ůæ q̃ petra extracta⁊ in funda poſita & oliam viecit
pplm liberauit:ſic eus volẽs bellare õ dyaboluʒ:
populiũq; ſuũ væ eiꝰ liberare ſeruitute.¶ MÆanũ ſuã
A.filiu fuũ ĩ incarnatõe miſit ĩ perã vginis marie:qͥ
inde extractꝰ ĩ funda crucis poſitꝰ Goliꝗ.i.dyabo
lum deiecit:⁊ ppłm ſuũ liberauit. Vel põt qͥ volue⸗
rir fundam in quã lapidẽ miſit vteꝝ acciꝑe btẽ vir⸗
ginis. ¶ We eadẽ etia annũtiatõne dici pt᷑ illõ Luẽc.
x. Intrauit ihs in q̊ddaʒ caſtellũ cucornelli patẽt
ſupꝛa.e.c.ar.ij. Mota de hac mã.A.xxiij.xij.et. M.j.j.
¶ In aſſumptõne. Vocata:ingreſſa ẽ ad eũ.iiij. Re
gumn.iiij. Itẽ Venit ad eũ: Joh.vj.¶ In natiuita-
te vo ipᷣius:in purgatõne ⁊ aſſũptione põt dici illud
Cãti.vj.Queẽ iſta que ꝓgredit᷑ quaſi auroꝛa cõſur
gens.Hurꝰ aũt natiuitas iõ auroꝛa dici põt:qꝛ ſicut
auroꝛe oñſio paꝝ ſolis pᷣcedit oñſisnẽ:ita huiꝰnatiui
tas paꝝ reſpectiue xpᷣipᷣceſſit natiuitatẽ.¶ Gcdo qꝛ
ſicut aurora finis ẽ:in qͥ nox finit᷑ pcedens ⁊ pꝛincipi
um iſi quo dies incipit ſequẽs:itaĩ hac finis fuit vm/
bꝛe ligis iudaice:⁊ initiũ diei gre: ꝓ tanto ꝙ ipſum ĩ
ſehabebat qui eſt alpha ⁊ o: Apoca.xxj. finis videlz

vnius legis:⁊ principiũ alteri. ¶ Item ⁊v natiui⸗

tate eius Mume.xxiiij. Onet᷑ ſtella ex Jacob. ¶ In

feſto etiã purificatõnis quaſi auroꝛa ad tẽplũ ꝓceſ⸗
ſit:qꝛ ſicut vœſolatis de nocte ꝓlixitate:vel diem mul
tum deſiderantibo:vel infirmis:qui cõiter ve die me
lius hñt qᷓ; e nocte:vel etiam ꝑ euiũ ambulantibo:
volucribo celi:auroꝛa ẽ leticie nũcius:ita aduentꝰ
eiꝰ ad templum ſe habuit aꝰ ſymeonẽ ⁊ ãnꝗ:⁊ alios
iuſtos:q expectabant redemptõnem iſrł. In feſte et
aſſumptioõis quaſi auroꝛa ſurrexit: qꝛ noctẽ pñtig ſe
culi finiuit: ⁊ diem incepit babere eternitatis. ¶ e
oĩbus vo iſtis tribꝰ feſtis ſimul dici põt:quia ſicut ĩ
onſione aurore volucruʒ celi incipit iocunditas:ipſi
nãq; ſtatim cãtare incipiũt:⁊ extunc etiã boni oꝑa-
rij:q lumen affectant vt oꝑpentur ad opatõn em ſuã:
ſe dũponũt ⁊ ꝓgrediũtur:vulpes vo ⁊ lupi ⁊ alie ma
le beſtie:⁊ om̃es oꝑarij iniquitatis:ſicut latrones et
hmõi:qͥ lumen m oꝑibo ſuis fugiũt:latribula ſua tũc
querũt:⁊ ð lũinis aduẽtu triſtat᷑. Sic boni q ad mo
dũ auiũ celeſtiũ:audita iſtiꝰvᷣgis ↄceptõevł natĩtate
vł annunciatõne:vel q̃cũq; e gravel ſolẽnitate leti
ficant᷑⁊ cæo in eiꝰ ſolẽnitate laudes referũt:⁊ ad oc-
cupatõnem ſpũalium ꝓcedunt opeꝝ:ſicut pʒ ð ſymo
ne:qui viſa hac auroꝛa in laudẽ ꝓrupit ſaluatoris:
dicens: Nũc dimittis ſeruũ tuũ ⁊c.Et ve omni alio
iuſto:e quo dicit pᷣs.xcvj.Luyoꝛta eſt iuſto ⁊ rectis
coꝛde leticia. Perfidi vo iudei⁊ ſaraceni ⁊ heretici lu
men iſtud fugiẽtes:infidelitatis ſue latebꝛas querẽ⸗
tes:væ iſtius lũinis aſpectu vel auditu triſtantur:qͥa
oculis egris ⁊c. ¶ In purificatõne vo ipius dici pt᷑:
Tolle fuium tuũ quẽ diligis et offeres eũ: Geñ xxij
¶ ¶ In annũciatõne ad vocẽ loqle grãdis exarſit in
ea ignis:Hiere.xj.¶ ¶ Aſſũptõnis in feſto dici põt:
Aſcẽdit ve vſerto:Cãti.viij.¶ In oibo feſtis e in⸗
ueni quẽ iligi aĩa ee Aafin. Y feſto nãq; ſan⸗
ctificatõis:qð vulgarit᷑ feſtũ vocat᷑ ↄceptiõis:maria
inuenit veũapᷣam ĩ vtero mr̃is ſctificanteʒ. Inu enit

vxũ ĩ annũciatõne ⁊ ipᷣa carnẽ aſſumẽtẽ. In aſſum⸗/

ptiõe: inueĩt deũ ipᷣaʒ glificãtẽ. In natĩtate vo ipᷣiꝰ
AMuũdꝰinuenit ſolẽ ipᷣm clarificãtẽ. In purificatone
vo ſymeon inuenit pueꝝ ipᷣm letificãtẽ. DPicat q̊ ma
ria.dicat mps:icat ſymeon: Inueni quem diligit
aĩa mea. Inq tria relucẽt:głioſe vedicatõnis ſeu bñ
oictionis:vel incarnatiõis:vłaſſũptõis:vłillũinati
onis:vłletificatiõis expᷣſſio:ſeu oñſio:mueni. Hꝛati
oſe oꝑatõis ĩpletio:diligit.vtuoſe nãe ↄditõ.aĩa. i
cat igit᷑: Inueni tripłr:coꝛde credulitate:ſenſuũ ꝑce
ptione:viſu vel auditu oꝑis ſeu miraculoꝝ vłſcptu⸗/
n oñſione.quẽ viligit:qꝛ nihil velectabiliꝰvlłvtiliꝰ
nihil iuſtiꝰ:ala mea vonis nãlibo potẽt dotata a pec
catis oĩibo mpᷣata:gratijs et vtutibo excellent᷑ oꝛnata
Dicat ñ ſolũ maria vłſymeõ:pᷣ q̃ſcũq; iuſtꝰ qͥ pdicto
mõ aĩam hʒ diſpoſitã qͥ inuenit pueꝝ cũ maria mr̃e
eiꝰ:Et ĩueneĩt inqͥt pueꝝ cũ maria mr̃e eꝰ: Math.ij.
Inueni inqͥt:quẽ diligit aĩa mea.AHia inqᷣt mea po⸗
tẽt᷑ vnis nalibo wtata:inueĩt coꝛ credulitate:quẽ
diligẽ nihil velectabiliꝰA¶ Gcdo aĩa mea a petis di⸗
ligẽt mũdata in uenit ſenſuũ ꝑceptiõe quẽ diligẽ ni-
hil vtiliꝰ¶ ¶ Tercõ aĩa mea gratijs nãalibo excellẽter
oꝛnata inuenit opeꝝ onſione:quẽ diligè nihil iuſtiꝰ.
¶ Etũ vo ad qͥntũ artichmn:vt ſciat᷑ quo ↄputatõ ge
nealogie ioſeph:ad ↄputatiõs ꝑtinet genealogie ma
rie:qũo et᷑ elypabeth cognata ẽ marie:ẽ aquertẽduʒ
ꝙᷓ ſiẽ ex ſeptura natiuitatis ſãcte marie colligi᷑ ma/
ria et ioſeph fueꝛtĩ fcio et qrto oſanguĩtatis ſdu:qꝛ
melchi et pãter fuer̃t fꝛes:e melchi vᷣo veĩt iacob:ð
q venit ioſeph:æ pãter vo venit parpãter:æ quove
nit ioachim:v qͥ veĩt marig ¶ Maria voꝛ elyʒabeth
fuert in ſcõo ↄſanguinitatis gradu:qꝛ anna et vſma
ria fuerunt ſoꝛores:et anna nata eſt mania mater

yxv.

Axr. y.
xxv.

lerem auſtocterts ſunt doe
Gnſchhegninnenmmmnd
t eiſien üdibzadt
fummegnainmamimonid ndnn
cioad qnein matnmonio aipue
fumrevb hohere Lbetinficcliüer
ſtatt hgol ij eſacmetis an
umvltupondi unt chniſtannint
baniiclabnnrolalfni
nn Golinus lu cvj Lullineli,
Aueſtionũ. Aulienoin Jndlaina
Unt que ci mantto ſepelinn wbead ol
ſlitſzchplonimu üle dilererat:leta
uentiwo ſuis vna aum vrro in rogn
o meſta diſcehit. Eccegnallter anm
mmorteminclgſine.Etſitanta eſfic
interinficcles:gnop dieciid cüi
tſe wherninter fielts:gudni
Mtrincaldangnentat Ergoili
cnghabere wberentintitonem
1fielltatez Eremplo Thobie
inj roni cpulatus ci onima
ven etiproꝛem wanltdices, Ea
oñmn hocler gag: ſcho as: e⸗
ncenut ro ili efiſanctor
luchiiglſtcꝛ getes ignoꝛit
nanefnolandingizalleet
nonlneauſgacploſodnre
ſuſer. elnqua bäcicatu

Wieerin ſtatman
dentes enſennatrimoni o

npunficröne ſo iindcl
pun dpk:
le dligs tofere ei: Geſ pij
nead vock loclegiciseranfirin
Vuptöns infeſto dicipit

Käti ii Cnoib ſeſiss i,

umea. Kariii Infeſonugſ⸗
ertinmnee ,
Iyteromfisſctificnte, Pnnenit
Tipa camiéaſſumiti Maſſum⸗
iglfchti Jnnunnute fois
mdanthcite. Jupuntcröne
extön lertfchti Diatima
ſymenn: Juueniuen diligtt
Icetigkioſe wacatonio ſen bi
tiöis:pkaſſüptöls pkiliinati
töſſioſen offionneni. Bugti
ligit. tuoſenaeodit dn Di
rcoꝛdecredulitatetſenſuupee⸗
nopisſanmifaalon kſchtn,
gitequnihil Tlegubili lwnllt
Vnis nolirv potet dotats aper
tisetotitincllanann
tſemes:ſſcg iuſ öcia⸗

Auumenthuer ch nn
nerc;nana mite Aat⸗
igtain na ung nali
illuftcne ellitneli
4 Beoaia mea ellgi,

Ard. j.

Ar ij
⸗H.

Exemp.

Matrimonium

odñi æ vſmaria nata eſt Elyʒzabethꝛmater Johis ba
Peiſte anna tres habuit viros: Joachim:et ex iſto
abuit mariam veſpõſatam ioſeph matrẽ vei. Cleo
pham:⁊ ex iſto habuit mariã eſpoõſatã alpheo: w qͥ
peperit BGymonẽ ? iudã:⁊ Jacobũ minoꝛẽ fratrẽ n
mini ⁊ Yoſeph iuſtũ. Salome:⁊ exiſto habuit mari
am vſpoͤſatã zebedeo: ꝛe quo pepit Johãnẽ euãge⸗
liſtã z Jacobum. „ ,
. Atrimonii.primo
N oſtendetur dignitatis excellẽtia. Secũdo
qnualẽ requirit fidelitatis dilectoõez. Ter
cio oñdetur ꝙ liq; mrimonij ſacramẽtũ ĩ ſe dignũ: ⁊
magnũ ſit:tñ muũdicia virginalis ⁊ cõtinentia ei pfe
rũtur. Quarto illorum qui mala intẽtoõne: vel otra
une matrimomialiter copulãtur:pena oñder᷑⸗ peri⸗
culum.
Bitum ao paimũ dignitas iſtius ſa cramẽti:ex HG
oſtẽdit᷑: ꝙ inter oĩa ſacramenta fuit prius ⁊ in ſolẽni
ori loco.i.in paradyſo a o inſtitutui.Ex quo patet
ꝙ vltra alia ſacramẽta loci et pꝛioritatis abet pe⸗
minentiã: que vuo ꝓculdu bio ipᷣm o młtũ charum
reddũt:qñ recta intentõne cõtrahit᷑ mu de cuſtodi
tur. ¶ Kecta intẽtio eſſe vebet:; cõtra hatur cũ in
tentõne ꝓlis ꝓcreande ad di ſeruitiũ in tra gugmẽ⸗
tanduũ:et angelicam ruinam in celo reſtaurandum.
Aũde cuſtodit᷑ qñ ſic vtütur matrimonio ꝙ om̃is
refrenat᷑ libido. Et ſicut cum iſtis cõditõnibo matꝛi
moniij legem cuſtodiẽtes:ſunt cæo chari: ita ſin e his
offenditur.his qui in matrimonio iuncti ſunt.j. Co
rinthioꝝ. vij.
Pꝛeter vo pᷣdictas cõditões ad hocꝙ ſit vo cha⸗
rum magna in matrimonio reqrit᷑ fidelitas ⁊ dile/
ctio:ad que in nerrimmnonia elpue habenda xpiano⸗
rum:eos mouere vebẽt infidelin exempla. Quoniaʒ
vt ait Hugo li.ij.e ſacramẽtis parte.xj.c.vij. Quan
tum vituꝑandi ſunt chriſtiani inter ſe in matmonio
ſuo infid eles:per facta oſtẽdit᷑ infideliũ:ð quibo nar
rat Solinus li.x.c.vj. Zullius li.v.tuſculanarum
queſtionũ. Mulieres in India in certamine eueni⸗
unt:que cũ marito ſepelini vebeat / plures em vni eſſe
ſolẽt v qplurimũ ille dilererat:lera vt victrix:a ꝓſe⸗
ꝗquentibo ſuis: vna cum viro in roguʒ imponit᷑: alia
vo meſta diſcedit. Ecce qualiter amabat eũ vſq; ad
moꝛtem incluſiue.Et ſi tanta eſt fidelitas dilectio
inter infideles: quoꝝ dilectio cũ iſta vita finit:ma⸗
ioꝛ eſſe veberet inter fideles:quoꝛũ dilectio bic inci⸗
pit in celo augmentat᷑ Ergo illi maxime oĩa predi⸗
cta habere veberent: intẽtõnem videlicet mũdiciaʒ
fidelitateʒ: Exemplo Thobie:e q habet Chob̃.
viij.q vxori copulatus cũ prima nocte ad cameram
veniſſet:vxoꝛem wocuit dices.Eara exurge:⁊ oꝛemus
onm hodie ⁊ cras:⁊ ſcðo cras:qꝛ iſtis tribo noctibus
iũgemur cæo: filij em̃ ſanctoꝝ ſumus ⁊ nõ poſſumus
ita coõiũgi:ſic ⁊ gẽtes q ignoꝛãt ven.Et ad veñ ĩoꝛa⸗
tione ᷣmonem dirigẽs adiecit dicens:Cu ſea cis:quia
nonluxurie cauſa accipio ſoꝛoꝛẽ meã:̊ ſola poſteri
tatis dilectõne:in qua bñdicatur nomẽ tuũ in ſecu⸗
la ſclox. Oͦů
Licet in ſtatu matrimonij pdictas cõditões ha/
bentes copulati ſaluari pñt:qꝛ ſᷣm beatũ HGreg. ſta
tus matrimoniij ꝑ ciuitatẽ illam Begor: Geñ.xix.ſi⸗
gnificat᷑: quia ſicut illa media quodgmodo fint int
ſodomam qua TLoth ðᷣipcepto erire vebuit: mõ
tem ad quem aſcẽdere vt dicebat nõ valuit:ita ſtatꝰ
matrimonij mediũ eſt inter vſideria carnalia inoꝛ⸗
dinata: v quibo fugere tenent᷑ omes:⁊ mõtẽ cõrinẽ⸗
tie ſeu caſtitatis: ad quem qͥ aſcendere ex vecoꝛdia ñ

poõt:ſaluet ſe in ſegor.i.in matrimonio. Et hocẽ qoð

9% 1/ %
MW iiij.
ait apłs.j. Coꝝ. vij. Di nõ cõtinẽt:nubant:meliꝰ eſt
em nubere ꝙᷓ vꝛi ⁊c. ¶ Qicet inſuper matrimonij ſa-
cramentü magni ſit meriti in vita:⁊ mercedis in pa
tria:vtpote cuitriceſimus væbet᷑ fructus Caſtitas
tñ vidualis cuifructus eber ſexageſimus. Et conti
nentia virginalis:cui fructus debetur centeſimus/
maioꝛis ſũt meritiꝛ mercedis:maioꝛẽq; coꝛpis cõti
nent qetem: coꝛdis libertatem. Qõ vt melius ap⸗
pareat oſtendẽda ſunt incõmoda et ſeruitutes: q̃ ali
quotiens matrimoniũ conſequũtur:a quibo cõtinẽ⸗
tes abſoluũtur. ¶ Vec aũt incõmoda ⁊ tedia qñq;
emngunr eer foꝛtunas cõtingẽtes ey parte viri:
qñq; ꝓpter foꝛtunas contingẽtes ex pte mulieris.
E pte viri vnam ve duabo contingere neceſſe eſt
foꝛtunam bonã.ſ.vel malam: Wonam vtpote qꝛ di⸗
ues eſt et fortisa gratioſus:⁊ in oĩbo vxoni ſue placẽs
Malã vtpote in oĩb conditõnes habẽs contrarias
quaꝝ vtraq; ab vxoꝛe mẽtis aufert quietẽ. Reima
quia ei dupliceʒ incutit timoꝛẽ: Vnũ ð infoꝛtumio:

q qñcunq; abſens ẽ: timet vxoꝛ ne infoꝛtuniũ ei acci

dat: ⁊ vᷣ eius reditu ꝓſpero magnã coꝛde habz ſollici
tudinẽ. Alium ve moꝛte:qꝛ talis vxoꝛ timet:ne ma⸗
ritus ꝑ moꝛtem ab ea ſubtrahat᷑ Propter predi⸗
ctas cãs fertur denl nobilem viduã oms eam ad
matrimoniũ ſollicitãtes repuliſſe dicens:nullũ iteꝑ
volo maritum:qꝛ ſi bonũ habuero ſicut alius fuit:ti
mebo ne illũ amittã ſiẽ aliũ amiſi:ſi malus fuerit:te
dioſum erit mihi cum eo viuẽ. Et per hoc mota con
ſilium ſecuta fuit Pauli dicentis:dico autẽ nonnu⸗
ptis ⁊ viduis:bonu eſſe illis ſi ſic permaneant ſicut
ego.j.Coꝝ.vij. ¶ Ex parte vxoris tedia contingere
poſſunt:nõ ſolum ꝓpter cauſas pᷣdictas v viro:que
etiam c vxoꝛe dici poſſent:h̊ etiam ppter euentum
qui qũq; contingit in natura:qũq; ĩ exterioꝛi foꝛtu⸗
na:qnq; in interiorivolũtate et puerſis moribus.
Pꝛimus euẽtus conditõnem reſpicit coꝛpis:vt cõ
muniter ꝙᷓtum ad aliquam æ quatuoꝛ cõditionibꝰ:
qꝛ vel fecũda eſt vel ſterilis:pulchra vel turpis:q̃rũ
quelibet vt frequẽter matrimoniũ reddit onero n3:
vel periculoſum:quia ſi pauper ſit:2 vxoreʒz habeat
magnam ꝓlem parientẽ: non habet vnde eos nutri⸗
at:⁊ ſjm antiquũ ꝓuerbium tedioſum eſt magnã ha
bere ꝓlem modicum panẽ. Si vo oiues ſit:magnã
ꝓle ditanda vel pꝛomouenda habet ſollicitudinẽ
ex qua ſollicitudine frequẽter auari et tyranni fiũt:
et ꝓgꝛaꝝ aĩiaꝝ ꝑditoꝛes.¶ Oi vo ſterilẽ habeatvxo
rem triſtat᷑:eo o heredẽ poſt ſe nõ relinquet: tam
iſta ſecũda foꝛtuna ⁊æ ſterilitate minꝰ periculoſa eſt
qᷓ;tum ad aĩam ꝓpꝛiam:⁊ tolerabilioꝛ qᷓtum ad ſub⸗
ditos:ſicut patet ꝑ exemplũ..xijxxj.¶ Bi vo pul⸗
chra ſit vt frequẽtervana eſt et ſi umptuoſa in orna⸗-
tu:et clamoroſa et tedioſa:niſi ſumptus habeat pꝛo
oꝛnatu optato:et aliquotiens luxurioſa:tũ q;ꝛ a mł-
tis veſidera t᷑ꝛtũ qꝛ cupida eſt:et libent munera alec
catoribo oblata recipit:cũ quibo oꝛnam̃ta emat:pꝛo
qbemẽdis ſũptꝰ ñ ſufficiũt a marito dati: talẽ g̊ dif
ficile erit cuſtodire.¶ Gi vo vefoꝛmis ſit eꝰſocietas
Guis enit. Propf iſtas cãs rñdit theofraſtꝰ ph̊s vłau/
reolꝰ ſm aliqͥs:ſicut recitat Diero.ĩ epła ʒ JYouinia
nũ dicẽs: Nec pulchrã inqͥt volo nec turpẽ.nõ pul⸗
chrã:qꝛ difficile erit cuſtodire qð oẽs amãt. Mõ tuꝛ
pem:qꝛ moleſtũ ẽ poſſidẽ qd nemo dignat᷑ hre. Ge
cudeuẽtꝰaditõeʒ reſpicit diuitiaꝑ v pauꝑptatũ:q̃ꝝ
vtraq; ↄditõeʒ vxoꝛis reddit oneroſã:ſiẽ pʒ ex ancto⸗
ritate Theofraſti ph̃i dicẽtis: Paupem inqͥt vrorẽ
alere ẽ difficile: diuitẽ vo ferreẽ toꝛmẽtũ. Lales nã⸗
q; elatioꝛes eẽ ſolebãt maritis:qꝛſi ibi diuitias quas
per illas hũt impꝛoperari:atq; ſub hoc pꝛetertu eis
eis dñari ſolẽt.¶ Tercius euẽtus ↄditõʒ moꝝ reſpi⸗

.α
7

Exemp.

uiij.

Eremp

Exemp.

Ar. iiij.
„VI.

Vrij.

Matrimonium

cit:avolũtatũ:in quib ſᷣm cõſuetudinẽ mulieꝝ que
ↄditõnem nature toꝛte ⁊ cõtrarie.i.coſte ð qua facte
ſũt ſequũt᷑:frequẽter inuenit᷑ ↄtrarietas:quã quideʒ
grietatẽ qͥdam ĩvxoꝛe ſua exꝑtus fert᷑ ißam ſubmer/
ſam:oↄtra aque curſum q̃ſiuiſſe.aAlius vo idẽ ĩ ſua
vxoꝛe exꝑtus fert᷑ ißam væcepiſſe ſua ꝓpꝛia cõtrarie/
tate:qua ſp eius pceptis cõtrariari ſolebat:vñ veuil-
lans nihil aliud ei pcepiſſe fert᷑:niſi ꝙ ꝑticam q̃ndã
in camera putridam nõ aſcẽderet:qð ideo ei pᷣcepit:
qꝛ ſciuit ipam cõtrariã eẽ facturã:qr ſciebat ipam ð
illoꝝ eẽ coditione: q ſ ↄtraniũ faciut in illo qp pci⸗
pit᷑ Marito q̊ veuillãte:ipſa pꝑticam aſcẽdens cũ ſy⸗
mone mago fractis tibijs cecidit. ¶ Ex pᷣdictis veri
tas patet verbi diſcipuloꝝ dicẽtiũ. Siiſta eſt cã ho
minis cuʒ vxore ſua:non expedit nubere: Math. xix.
Et verbi apli dicẽtis:Golutꝰes ab vroꝛe:noli qreꝛe
vroꝛẽ. j. Coꝝ.vij. Quia qͥ ſine vxoꝛe ẽ: cogitat q ſũt
oni qũo placeat oño.qͥ aut cum vxoꝛeẽ: cogitat que
ſunt mundi:quomodo placeat vxori.j.Coꝛinth.vij
Illoꝝ d03 otra intetiõem tactã in primo articu
lo:vel ↄtra iura cõtra hũt eccłiaſtica pᷣter e xcõicatõ
nis penã:æ q dictũ ẽ.A.vij xiiij.⁊ pᷣter penã quami
alio patient᷑ ſclo:multiplex ẽ eis pena vebita tꝑalis
o quo ẽ ſciẽdũ ꝙ iuſte tot poꝛtabũt penas: quot
in copulatõnis a ffectu vel cõiugij abuſu peccata cõ
mittũt ⁊ licta:vt ſᷣm mẽſurã delicti ſit ⁊ plagaruʒ
modus:u.xxv. In copulatõnis vo affectu pꝛio er/
rat᷑ ex hocꝙ ad matrimoniũ copulãduʒ affectus plꝰ
trahit᷑ cã mali veſiderij ſeu libidis ſue explẽde. Ge⸗/
cũdo errat᷑ eo ꝙ ad hoc trahit᷑ potius ꝓpter diuitias
ↄgregãdas q; ꝓpter ꝓlem ad vei honoꝛe ꝓcreandum
Et ꝙ vterq; erroꝛ frequẽt᷑ cõtingat:ex verbis pʒ Hu
gonis væ ſancto victoꝛe ſcribẽtis ad quẽdã nobilem
nubere volẽtẽ. DLucunt inqͥ t hodie vxoꝛes nõ cã for⸗
nicatõnis vitãde: ſᷣ cauſa luxurie explẽde: nõ cauſa
ꝓlis ̊ pecunie. Et habẽdo reſpectũ ad iſtam ſcᷣam
cãz:ſapient᷑ rñdit ᷣm pᷣdictũ Hugonẽ: Martia filia
cathonis minoꝛis:a qua cũ qreret᷑ cur poſt amiſſum
viꝝ nõ nuberet:rñdit ſe nõ inuenire qͥ ſe magisvellet
qᷓ iua.¶ Lercio in vſu aↄiugij delinquunt qͥ mr̃imo⸗
nio vtunt᷑ moꝛe illoꝝ v quibo dicit angelꝰ Chob.vj
Hi inqͥt qͥ cõiugiũ ita ſuſcipiũt vt veũ a ſe ſuaq; men
teexcludãt:⁊ ſue libidini ita vacãt:ſicut equꝰ? mulꝰ
in quibo nõ eſt intellectus:hʒ ptãtem ſuꝑ eos demo/
ninm. (Exx iſta ttiplici culpa triplicẽ merent᷑ penã:
ꝓpter oẽs n ãq; tres culpas acceptas ↄiũctim:vbi ſi⸗
mul cõcurrũt:vel ꝓpter vnã illaꝝ diuiſim acceptam
pꝛiuatõnem merent᷑ ꝓlis:ꝓpter ſcam vo puatõneʒ
merent᷑ bonoꝝ tam tpaliũ qᷓ e᷑noꝝ:ꝓpter tres vo ſilł
vel ꝓpter vnam illaꝝ quietẽ ⁊ pacẽ merent᷑ amitteꝛe
coꝛdiũ:⁊a damnũ ſeu moꝛtẽ incurere coꝛporũ.¶ Ad
eclaratõnem pᷣme pene ẽ aduertẽdũ ꝙ nõnulli mi⸗
rant᷑:⁊ plures grauant᷑:q multi mr̃imonialłr copula
ti ꝓle carẽt:vel ſi pjlem habeãt c ea nõ gaudẽt:quia
cito moꝛi᷑:vel qꝛ nec morigerata:nec bñ foꝛtunata
viuit. Nec admiratõ iſta rone caret:qꝛ exq̃ iſtud eſt
ſacrm a veo oꝛdinatũ ad finem ꝓlis ꝓcreande:ſic pʒ
ex hoc ꝙ pꝛimis cõiugibo in illoꝝ copulatõne dixit:

XQreſcite ⁊ multiplicamĩ æc. Et us potẽs ſit om̃ia

ab eo oꝛdinata ad vebitum œducere finẽ: nõ irratio
nabiliter mouent᷑ qui mrant᷑: ꝙ deus mrimonium
ab eo oꝛdinatũ ad vebitũ nõ veducit finem ꝓlẽ dãw
bonã:ad cei honoꝛẽ oꝛdinatã. ¶ Quibo reſpõ ctur
ꝙ ſicut illoꝝ admiratio eſt rénabilis:habẽdo reſpe⸗
ctum ad mrimonij ſacrm inqᷓtum ẽ a veo oꝛdinatũ:
ita ẽ irrõnabilis hñdo reſpectũ ad cõtrahẽtiũ inten
tõnem:qͥ aliuʒ intendũt finem qᷓ eus intẽdat:quia
ſi vnũ intenderẽt cũ o opus oꝑis finem:mirabi⸗
le eẽt ſi oꝑis fruſtrarent mercede:ſicut mirabile eẽt:

9 672
MWM (liiij.
y fidelis oparius qͥ opus exequeret᷑ ſm modũ et fi⸗
nem ꝓuta fideli cõductoꝛe veterminatũ eſt:ſi mece
⁊æ careret opꝑis:imo hoc mirabilius eẽt in ðo: um
qꝛ teſte apło Ro xiij. que ſũt a vo: oꝛdinata ſt. Or⸗
dinata aut non eẽnt.ſi fine debito ⁊ mercex carerẽt
Tum qꝛ vu.xx viij. benedicuntur fructuventris ſui:
q in fideli mrimonio. dei mãdata cuſtodiut.Zũ qͥᷣa
nõ ſolum Thobie:ß illi ſimilibo:angelus ex ꝑte pꝛo-
miſit:Zhob.vj. dicens.Lercia aũt nocte tranſacta
accipies virginẽ cũ timoꝛe vei amoꝛe ſiliorũ magis
ꝙᷓ libidinis ductus:vt in ſemine abꝛahe bñdictõem
in filijs ↄſequeris.¶¶ Ex quibo oiĩb patet ꝙ ſi coniu⸗
ges eundẽ:quem deus intedit intẽderẽt finẽt:ẽ mom
ab ipᷣo oꝛdinato hoc ſacr̃o reu erent vterent᷑:mirabi⸗
le ĩmo quaſi irrõnabile:⁊ quaſi impoſſibile videret᷑:
ꝙ fine vebito:⁊ꝓlis fruſtrarent᷑ mercede.¶ Ged ha
bendo reſpectum⁊? vertẽdo intellectũ ad finem libi⸗
dinis:vel diuitiaꝝ quem intendũt:quẽ cœ nec intẽ⸗
dit:nmec oꝛdinat:habẽdo etiã reſpectu ad oꝑis abu⸗
ſum:quẽ in mrimonio exercent qͥ ve diſplicet: non ẽ
mirabile ꝙ fine debito ⁊ ꝓlis fruſtrãtur mercede:ſit
non ẽ mira bile ꝙ oꝑarius mercede caret:qͥ nec finẽ
intẽdit:nec opus exercet ad cõductoris volũtatem
ĩmo ſicut mira bilius eẽt:ſi ↄductoꝛ tali oꝑario mer-
cedẽ ſolueret:⁊ niſi ei penas ꝓ vemeritis infligeret:
maxime ſi ſubditus ſuꝰ eẽt:cui penas poſitiuas im⸗
ponere poſſet: Ita mirabilius eẽt ſi veus talibo da⸗
ret ꝓlem foꝛtunatã:quos penis młtis nõ ſolũ pꝛiua⸗
tiuis:ſᷣ etiã poſitiuis affligere põt.Sicut illos qͥ mł
ta mala eis illata plangũt.j.Eſdre.ix.qꝛ irrita fece/
rũt mandatũ mrimonia:recoꝛdãtes etiam qᷓntam
mercedis ſalutem eis dediſſet ſi mãdata? mr̃imonia
tenuiſſent:dicũt: ediſti inquiunt nob ſalutẽ:ſicut
ẽ hodie:vt nõ cõuerteremur⁊ irrita faceremus mã⸗/
data tu a:neq; mr̃imonia.¶ Pro ſecũde pene iuſta
oñſione ſufficere videt᷑:ꝙ ille ꝗ potiꝰaccipit filiãvni
us tyranni vel vſurarij:vel cuiuſcũq; alteriꝰ mali ꝑ⸗
qſitoris:cũ multis poſſeſſioibo vel enarijs male ac-
quiſitis q filiam fidełhoĩs:cum pa ucis venarijs:vel
ille qui filiam vel mulierẽ ſibi quouiſmodo attinen
tem:potius vni tali dat ꝙᷓ fid eli.viuitijs ilłnõ gau⸗
at ille qͥ vxorẽ accipit:vel illa qᷓ maritũ ꝓpter talẽ
accipit conditõnem:qꝛ ſicut nec ipᷣe qͥ diuitias illas
male poſſedit:illis diu hic ⁊ nuſqᷓ in futuro gaudere
poterat:ita nec illa que ei ꝓpter diuitias illas ſocia⸗/
tur:qꝛ ſicut ſocij in culpa:erũt ſocij in pena: Ita ꝑti
cipãtes diuitias male acqͥſitas:participabũt penas
eis vebitas. Et ſicut equus gibboſus vel morboſus
in mr̃imonio datus:tra nſit cũ moꝛbo ſuo ad geneꝝ.
ta poſſeſſio vel pecunia male acqͥſita trãſit cũ vitio
uo.Errãt ergo qͥ vxores accipiunt cum malis diui⸗
tijs:vel quivxores potius dant malis diuitibus: qꝙ;
bonis fidelibus: qui potius in viro malignam eli⸗
ũt pecuniã ꝙᷓ; ſolidã bonitatẽ vł ſapiam:iõ Themi
ides phs ſicut recitat Taleriꝰ li.vij.c.ij.? Tullius
ðofficijs cõſuluit cuidã qrenti ab eo ↄſiliũ: vtꝝ filiã
ſuã nubilẽ potiꝰ daret diuiti inſenſato:vel pauꝑi ſa

pienti:cũ vterq; illã peteret:dicẽs:Malo inqᷣt dare

filiã meã viro indigeti pecunia qᷓ pecume indigenti
viro:Sicut ille plꝰ voluit ꝓ filia ſua viꝝ ſine pecuĩa
q; pecuniã ſine viro:ita veberet qͥlibet ypᷣianus plus
velle ꝓ filia ſua vel cũ vxoꝛe ſua:paꝝ cu iuſticia:⁊ fi-
Telitate ꝙᷓ diuitias peccatoꝝ multas:pᷣs.xxxvj.Qui
ergo nubere volũt:regulam teneãt apoſtoli dicẽtis:
Cui vult nubat:tm in dno.j.Coꝝ.vij.¶ Ad cecla⸗
ratõʒ vo tcie pene male nubẽtib:vłmrimonio male
vtẽtibo vebite:qͥtidiana vꝛ ſufficẽ exꝑiẽtia ĩ q vĩ ꝙ il-
li q ꝙt pulchritudinẽ vł voluptatẽ:vł oiuitias nu⸗
bent:cito pacem amittunt coꝛdium ⁊ quietem coꝛ⸗

Tho
licarn ff 1
ore
Vndreevbil e or
nnitnlddoudri ius wmu.

i Epo nibabet ſpnles ani; ni
e iiins Anittmi.

Endacioꝛum

(Merdetor diſtintio Dern

Ppengetpenall.
Oti adptini udet q mendaci

Pfurioſſtrwicellcet malintate

lignititerinciferentin l Detni
uprgnnchuslnklſer
HNe quis arbitret ubeo quſeguit t⸗
iinquit glo. lla eſttnoler gen⸗m
itotisgo fitcuſs waplelerillua
Ornz motale Jocoſittatls vbl nemo⸗
Illliimonalepeccatu Benlgnitans
lueſt gſaluteglianius:et Tillo dicn
lefeens Venigle imyfechs⸗ Ded
nlepotins lludmendoiigndafnt
pdekd̃ lud anod pdeſtancui.
Undnonftteraninaſianiſuchag
Ndpereetperillndnd. Etintelliga
Gm loggiertotorenuncianiten
Agbnbusgtiſinateretſunin
Acnins loſe claranonieſtgl

daclü malignitatis lacii
nmnnanmrchanemanecni
Rrſarguandn
nociqbefige diet eccſeſte nn⸗
nin nindrſgenenen
cogrinns miuſtelelit Et
lloomankocge D
ſogunkmneſginn al.
e Elbegſun ioſuzß D
Monaſantyenl 3 3 maliqu

aunſirinueneg 1
ncai idelen
lucrogu⸗ ſerin

nus
8:imn lco; benkffn
obocneTre nmoci
Dniigenihlinenicki⸗ eſ M
nnzn endacium
5 AV —
Nio. eima n danen adulteria cõ xima odia et di
breßß ilir nnilatiaſintn rc⸗ aaleena vonerfunt. iſcoꝛdias:etv N
tltſimlht noſli pio ahittnofuit ven oene et zetverbera:et
dlcens A i. Tig. otractus: niſi t verus :qꝛ qñ ꝓpter diui .D
n Tachaniivckee guitiqus ertin ſoneparnaleint ir igronnat⸗ äkerea qñ nõ ret⸗ .
enngtedtgnannet N õ eintilla:j acilit erti⸗ acillug qnod queris q a d
ds lio tn 0 potuit:aliu Ppter diuiti. nt᷑ inimiciti 9 tijs ad eũ querit:iq; queri ciat vel noj
(Er lheabe ü meg V :aliu qu 1 luitias acc . micitias nelli ſunt ij no ptinenti t rebu 1. on
ieAlo⸗ nohehiai nu /er ſtatu erit/ auẽ dilige epit:quẽ dili Natur uiturti dnsevrNgeeau
nllvci arer ddn 3 ligere pot / reli iligẽ es queſtiõ ri: vel quotiẽ⸗ t ſi querat /
wohort lNteditints Netſtcon .Et idẽ eff. ex alieno mfi relinqu mno des aliter reſpõ ẽs bibit quot coʒ
Neſacf dgerirf i ne nubẽ ectus ꝓceſſi eno mrimo ens do nullus i eſpõdeat ꝙᷓ vr i menſa/ ſi
ninnhle ,enefent nen 1 ẽt pulcritudi ceſſu tpis in hi nmio: Ecc̃i non s inde ledat᷑: vitas ſ. iad tà
W ſteronker Non nfoꝛtuni udinis: qꝛ n his ſequit eci. non poteſt dici ꝑni :nec alicui ehabeat / vñ⸗
Püafnclaſtin entmniabi, ſcitini no / vlſene qꝛ cauſa illa infi it qui rõ tendat/necij ꝑnitioſum: cuinoceremee n;
oſtibi hlrubl⸗ ltinimicitia: ctute ceſſ infirm necindel m:dum eti e intend
tume ſduenkn lepieref, tur: itia: vel ſaltẽ i ſſante / ceſſat di itate vel ſum/dum i eludus ſequũu tiam lud at
mnihenico ercege eret: ir: oulcrioꝛi vi ltẽ illi qui ſicc at dilectõ / dum inſuper ſequitur:nõ ere nec i
n mtitdintleigended piſcunt: i viſa ſuã iſccarnanter F. T quia ocioſi rnullipꝛod ̈ poteſt vici ioco⸗
1vemintmnge d ha tunt: contra pꝛe contemnũt: aliter afficiũ cto um eſt quod ali eſt nõ poteſt vrctodon⸗
athad Ntentitne eenb quiſq; inquii pꝛeceptu it: et pulcrioꝛẽ iciu⸗ ꝛes quera od alicuipꝛ eſt dici ocoſũ
nponio monecinti⸗ utétiment vinum. uam diligat ſi pheß. v 62 ea quo hoc queri ad occidendũ tſi malef⸗
cherentede 3 iij. rali⸗ t virum ſi Uigat ſicut ſeip Vnuſ⸗ quo giſtu queritur:eũ neg i vel ſpoliã fa
nenbirteedn dl aby/ s male nub ſuum. Ex cut ſeipſum/ t dgenus cñ reũ negat eſte ſpoliadũ:
edbitorlof ddlhli bemu bentiũ vel xemplũ vo vxoꝛ retur e ſe 1s cñ nullo de eſſe vbi eſt. ¶Ex
egopan nſräͤn noni⸗ eimns tam in 1vel matrimoni pene coꝛ ad quartũ face pꝛedictis coinci Ex
nent tinetete ſi ritis Th maritis qᷓ i onio ab ozꝛ po querentis v re genus: ſi tamẽ coincidit:vi
ernera etean eiſt lren Dhob. pf vbi Gin prorito erſeole Mar w qu el queſiti prine⸗ iĩ tamẽ qu zvi
crercerad c retqneckinz e:qui c vVbi vemo roꝛib et pꝛole. In! 3 querit e aliquo: iptineat vtili quod querit᷑
Dlligeckcucken ifti 1. arnali aff⸗ n legir ſe ole. In m quà queſti. liquo:vtrũ ſit i vtilitatẽ:ſi 3
liseirſainganien noſe od co meneſe hc eptem vrros occidi niqueſlſonqnerẽ ſit in wmo ‚ſicut qu
46, Aloponom . Andr ſunt. In vxoꝛi xerũt:er libidiſ. po iquẽ querit: :ꝛvt aliqua ex i modi:
mo ſibeit dwentno infi 1 ĩpariẽdol ee/ vbi legit e xoꝛibo er plei idi⸗ oc caſu quo rit: vel vtriſ. ia ex illa ſequ
tnmud l e ug huſin alt du boꝛabarſochcnind wng ple in legeda rẽtis neceſſit ahent vertrarenegen rur rille in
mirabillus ei⸗ s poſinob in ctus andr. ad cuius wᷣ uadã que multũ negatio as / vel queſti⸗ tẽ negat:ſi tã Ale in
tigoos blitſitnotlin , nupſiſti. JIp reas dixit. Aderi. mu auxili⸗ H char:tarl, vtilitas ata ſit que
larquos penio mito no ſoff pepit. E pa vo penitẽ erito H rilio habẽ⸗ uramẽto ati ei vel homĩs cõ as:qꝙ veritati⸗
iungaffug. 7 öſoli it. Ex nitẽte/lib pateris:qꝛ cat: vel ſcãdalo ĩ mĩs cõtrari tatis
lgenepot Giari Pelua, in mari rquo patet ꝙ; mr̃i erata fuit: ſe qꝛ male :ꝛet talis teſtis mã hoc caſi ariet: vel ſi
plangut . Eſch Bilautlllosm ſeriã niti q; vxoꝛi ꝙο mrimoniu: ſed aboꝛſu quit᷑ n eſtis mãda aſu neget/ moꝛtalit cuz
Pranor., EGreir gen eriã. Er ꝛis: qᷓ etiã ꝓli male ↄtractũ 3 nendaciũ nõ x pibit: Pꝛ ꝛtalit᷑ pec
fimonnaechete eaten j. C go qui habẽ lis redu ractũ ta Iſtiu ð effugiet: ouer. xx ec⸗
alläͤtes etiam . hog 2 abẽt vxoꝛ undat penã 5 exh autem . Pꝛouer. xix j.qꝛ? qui lo
Deciſtii mnädatarmfimoni E xvij.x totũ. abẽtes ſint culat: m ret /turpius o doſpena et pi
nquiuntnobſa geni ndq . poꝛal aioꝛi piculo ey s et animã mẽ tpiculuz; Arti. ij.
gerenmmeintiſenend 4 geioꝛi ꝛales: qa muſ⸗ ipomiSegem ſaen⸗ .
nenterenor: imtafnenenleni Fhenderur oi m pꝛ aper diſſn nerhonmz, Panceachloegan⸗
imonia Pron Aerenusmo⸗ w etur diſtincti unmo lĩ unt/ nec! guecunq; ſoꝛd q; ſoꝛdes co
f j e, linctio. S lium faci vominer ꝛdes in o c
nidekile ſcütepene ſa Arti.j. ¶Met pena et periculũ ecundo turpi faciunt dyaboli eddunt ꝛe nec ani
ricet gille q pon ncciolriliirni ſ. disfi. ũ ad pꝛimũ videt᷑ ũ. rpitu⸗ om mia faci yaboli/neca male fame: nec fi
rann vel uſei Ulapni I·. is fieri poſſit:vi idet‚ꝙ; m dit. Z. t mendaciũ i regno dei mec fi-
Acluſcigellennalio, 4 niani it:videlicet m lendaciũ it. Zach:xiij uͦ in oꝛe iĩexcludũt/
noſnvac l'nalip, gnitatelet indiff. cet malignit quatuoꝛ mo ſicut pa ij. Mon vi .(Amimã ng que
. . tut patet de n viues: qꝛ ns nãq; occi
ſetoignn uryo molene dacioꝝ generi ifferentia. ate iocoſitate⸗ 8 di anania et mendaci cci⸗
boigvmn audo MMenje: Me eribus pſequi eimnbug geim be⸗ ixit Petrꝰ. Nõ ſaphira vxo ulocutus es:
ullers ſibiquoiin ne ft ge quis arbit quit glo. ſn s pꝛimis mẽ tim vt 5 es homib vxoꝛe eiꝰ: Act es:
6, olo artin du inqui ret᷑ ſub eo qui ꝑ cæcretũ.xxij e vterq; occiſus fui us mẽtitus ſ a ct. v. cui
atcficel iultis lno .R inquit glo. ill qui ſequit xxij.q.ij qꝛ nõ poteſt di s fuit a ve us h veo: i
tſ figelr diultis lnogan/ gnitatis:q fi a ꝙ eſt tripl * tenoꝛe. Motan- diu mẽtiri o. Becud : ideo ſta
pitpelilla nanti optertal ca qo fit cau riplex genꝰmẽdacij otan⸗ Juando boe tiri:qᷓn aliquã udo famã ledi
Veltllaq mnanti gptertal⸗ tuʒz moꝛtal a vecipiẽdi:eti ẽdacij.MMali uſu contingit cofun uãdo cõuine ledit:
gtſicut nec e dinltus ll nulliẽ 3 e. Jocoſi . i: et illud o . dali⸗ 9 s eſt omnis côfundi . uincatur: et
ntneclp s iẽ moꝛtal tatis / vb mniboẽ Hiere lj. ¶ Z conſflatoꝛ: qui⸗ :ꝛet fama ledi et
ubiczmuſcin futur que fi⸗ ale peccatũ. bi nemo ledit/ et i te iere lj. ¶¶Zercio dyabo quia m egit. Co⸗
crmuſcſinfatunogaugere it ꝓ ſalute ali tũ. Benignitati dit/ et il dax eſt rcio dyaboli filiũ endax cõflatõ 02
ulc Bael . I . mitatis et illud x eſt et i0 dyaboli fi dax cõflatõ eiꝰ:
e aſingen Jun lip Iee, Ulackneh do er⸗ Bec quat it moꝛta- nõ impares vel ngpenloautrurmenggain ernno⸗
umna nalegcſitutri Cütine uʒz:qui Et intelli ud intendi ua iuram laioꝛes: quia i ꝛes metitoꝛes qᷓi
uſin nin, DEEARRAR Gn Rle öfecrn 1 ſmerucſnetaeiſ ie vo lenglertur ne iie
otius dant nelis illi o: vaciij s gloſe veclarati ſtatim ſalu mpis acia in tant cut patet. J. xij. vij uod iſti æ cõ
ene in viro Mali u malignitati- rationẽ eſt aret. hecibi w etiã a habere c. xij.vij. NM Eeco⸗
lpons nnind naligand/ contrari gnitatis vocat aduertendũ ibi ã veritatẽ dicũᷣ onſuetudine: Zec legit mẽ
on, imnio Dhonl . vo⸗ erken um tota di dicit / ſed li⸗ ine:quia et ali 1E
homntmte uhinn , Ohenl Derſien atur charitat medaciũ pernici ÿ men um tota die vaſtitatẽ ingua ali⸗ et aliquã
Flaan . ut quandom. i ei/ vel ſuipſi cioſum/qoͤ xij. Et i aſtitatẽ 2 mendaciũ iquoꝝ menti⸗ .
rGilaliri c/llin iuſmodi ndo mentitur ipſius vel Et intantũ aliqui i ncacti mntttolt en
Galct S, vtyfilii 5-pr warticuli pꝛoximi ducũt: tũ aliqui illoꝛũ i nultiplicat: iiij
iirmn Hed llii efli wogugisſeeroele colell culis fider: r nn⸗ quodẽ eis quaſi i illud i t: Oß. liij.
. 5 ccleſie reſpici⸗ ei:et hu quodꝗ quaſi viciũ ij n conſuetudi
rnthit ſenlatoſnt cuuihi H eſeipſo piciunt wctri le magno fert ũ incoꝛrigibi inez
rimus ini mentit. Pꝛoxi trinam nepotẽ hab pꝛelato ꝙ di⸗ gibile. V
ruret Neis Olo ⸗ . os quo us iniuſte ledit Pꝛoximi qn nectute ere luxuroſũ ꝙ dicè ſolebat nde
munu Meali⸗ ” ruteraeſe gud ic hen ecd rilid nl, Sen⸗
it ofluſtu ir Pehi⸗ la: ſcʒ iocoſum e ciũ: in pſal. v. vuo t ꝑdes om̃ omnibus ſit ckm ipm in ſeqᷓ; no in ſenectute cre
bet tocioſt v. uo vo alia mẽ 32 omnmnibus ſit vit in ſe qᷓet peccati cõ ute cre
biſhiriita intohie mi pſona ſunt veniali uz /m ali alia mẽd ĩ diuitibus: upabilis et pi⸗ ati cõſuetudo i.
ſicigrfi ud damnuũ enialia:niſi quos woctoꝛes ĩ 3 ti us:qꝛ alij aliquã piculoſa:maxi udo in
areſugik dlſic innirconſegnenset ꝛopter ſe cs om iuntur:ſic aliquãdo maxime tamẽ
s r QO re mentriri:vbi quens:vt ſi ali rſcandalũ: tales i ut patet e ꝓpter pau tamẽ
catop nultioſhs. e, ſ. ri: vbi veriſimili. ĩaliquis nõ :ꝛvel ali es in ali adulatoꝛ pertatẽ m
4 candalizari: imiliter nõ vult di pani qu o coloꝛẽ h e. A. xv. iij. E nen
umtqit ihoſctioi eö gari: vel niſi i⸗ aduertit ali⸗ mitte nis mendacij: abeant: 4 iij. Et lic
n ten A cõſuetudi iuramẽto cũ cli iquez de! crant᷑. ij: Pꝛouer :qa ſuauis ẽ h et
ni CNl eni 1 metur. Eſt ne que vliberati cũ celiberati c I. ppter que mẽtiẽ xx. qꝛ etiã Ehomini
nutennitniſo i,5 alite ſt tamen ab omni equipollerrconkt. Poſuimus dicere poſſunti o ſuo lu
GS int er aviris eccleſi mnibus abſli ller:confi ꝓtecti ſu mendaciũ ſ oſſunt ill
ni iffck cthlinßl 1, dacium ſi⸗ cleſiaſticis:quii inendũ/ i⸗ Fe mus:tamẽ ũ ſpem noſtrãꝗ ud Yſa
znfoinitiu / cij ine honoꝛe:Ec quia moꝛes h et ſpeci⸗ uturo bona male lucrant᷑ 3 et mẽ 5
genus mend E. cchi.xx 1 ominũ m gregat th perdunt etern nt᷑:qꝛ hic famãᷓ 300
teſt illud aciũ videlicet nuarto vo en e ſaurũ lin a. Ex quo mã: et in
quo quis r elicet indifferenti menda Erauer rr uru lingua mendacij patet/ ꝙ qᷣ cõ
eſpo gifferentie dici Kraner . Et ſtal. lacij ̈ q cõ⸗
5 reſpondet mẽdaciter anne bs⸗ nendel Paramultoi, uantücunc; an fhror 6
tit?y K Kauenes ealarg Yaea ineocnulngmen⸗
. e, crꝗ . en⸗
cell. v. dicit. e a htu⸗ in pſ⸗ dng
pẽs odiuit ant⸗ vV⸗

Arti. j.

Mercatio

ma mea:et aggrauoꝛ valde aĩe illoꝑ pauperẽ ſuper

bi/ oiuitẽ mendacæ et ſenẽ fatuũ et inſenſatum ⁊c̃.

Quarto excludit a gloꝛia beatoꝝ:qꝛ nõ intrabit
in illã aliquid coinquinatũ:faciẽs abbominatõeʒ ⁊

mendaciũ: Apoc. xxj. Foꝛis autẽ canes et venefici:2

omnis qui amat et facit mendaciũ:Apoc.xxij.¶ Ex
pꝛimo ergo iſtoꝝ articuloꝛũ pꝛecedentiũ patet qua.
tuoꝛ eſſe mendacioꝝ genera. Ex ſecũdo patet quatu
oꝛ eſſe mendacioꝝ damna et pericula.Ergo no men
tiemĩ:neq; vecipiat vnuſquiiq; ꝓximũ ſuũ:Leui.xix.
Et qꝛ iſtud vitiũ frequẽter mercatõibo ſe immiſcet:
ogrue poſt iſtud capin ſequi capim œ mercatõib.

Ercatioispꝛimooſtẽ

4 cæt᷑ diſtinctõ ⁊ dꝛñtia. Scðo ĩ quibus caſi
bus regula et reſpõſiones fallũt mercato
rij.Tercio ſic fallentiũ pena oſtendet᷑ et periculũ.
Etũ ad pꝛimũ mercatoꝛũ et mercationũ triplex
inuenitur genus et differẽtia/quia quidã ſunt væiſqͥ
dam dyaboli/quidã mundi. ꝛimi mercãturcir⸗
ca vitam eternam:quia bona nature foꝛtune/⁊ gra⸗
tie eis a o/qui illis loquitur Lu.xix.icẽs. Nego⸗
ciamĩ dũ venio/data ĩ bonis expendũt vſibo ⁊ oꝑib:
ad modũ fidelis ſeruientis:qui pecuniã ei traditam
figeliter ad vtilitatẽ wmini ſui admĩſtrat. ¶ Secũ
di mercãtur circa penas et᷑nas:quia bona pꝛedicta
eis a veo conceſſa et mala a dyabolo accepta:in ma⸗
los conuertunt vſus. Iſti ergo duo mercatoꝛes:q̃n-
q; in mercatõnibo ſuis habent diuerſitates.Qua
rum pꝛima eſt in hoc/ ꝙ mercatoꝛ dei dñ hic merca/
tur exterius tedium habet et tribulationeʒ atq; la⸗
boꝛem:quia multa habet in vita iſta ſuſtinere:tam
a dyabolo qᷓ a miniſtris eius/ſicut patet ð Job/CTo
biaſet omnibus martyribus:qui omnes teſte pſal.
cxxv. Euntes ibant et flebant:mittẽtes ſemina ſua.
Sed in receptione ſolutõis que in fine mercatõnis
ſue eis œbetur:letant᷑. Et hoc eſt quodĩ pꝛedicto ſe

quit᷑ pſalmo. Venmietes inqͥt veniẽt cũ exultatõe poꝛ

tãtes manipulos ſuos/qñ complebit᷑ ĩ eis illud Hie⸗
re.xxxj. Conuertam luctũ eoꝛum in gaudiũ. ¶ Ded
mercatoꝛes dyaboli:id eſt peccatoꝛes dum mercan⸗-
tur letantur:quia letantur cũ malefecerint:et exul-
tant in rebus peſſimis:Pꝛouer.ij.Et ad moduʒ fre⸗
netici quiĩ ſuo maxime letatur et ridet periculo.Et
ad modũ ſtulti/qui dum pecumia durat pꝛo qua he⸗
reditatem vendidit cuʒ leticia comedit et bibit. Et
ad modũ ſitibundi:qui hylaniter potum bibit dul⸗
cemlſub quolatet venenũ:quod affert moꝛteʒ. Sed
quando recipient quod emerũt:ulebunt teſte Ja
cobo qui ait. Riſus veſter in luctũ conuertet᷑:. Jac.
uiij.Et hoc eſt qð roſe ſaluatoꝛ ve pꝛimis expꝛimit/⁊
ſecũdis dat intelligere dicens. Ploꝛabitis et fle⸗
bitis vos: Jo. xvj. ¶ Becũda differẽtia in hoc oſtẽ⸗
diꝙ mercatoꝛes vei dant minus:et accipiunt am/
plius.ant nãq; elemoſynã ieiuniũ/oꝛatòem/ ⁊ bꝛe
uem laboꝛẽ /et paupertatẽ:et accpiunt regnuʒ eter⸗
nũ et eternã ſatietatẽ et la udem et requiẽ et diuiti⸗
as H bonũ habent pꝛocuratoꝛẽ ⁊ largũ
quo ꝓſa.lxj. Miſit me vt mederer cõtritis coꝛde.
Et infra. Vt darẽ eis coꝛonã pꝛo cinere:oleum gau⸗
dij ꝓ luctu palliũ laudis ꝓ ſpiritu meroꝛis. Sʒ mer
catoꝛes dð yaboli ecõu erſo ꝓ minoꝛi dant maius: qͥa
ſuperbi pꝛo vana gloꝛia et honoꝛibus tranſitoꝛijs:
dant gloꝛiaʒ et honoꝛẽ eternũ:inuidi et iracũdi ani⸗
mas ſuas et omnia bona eterna ꝓ modica vendunt
vindicta. Gicut patet efratrib Joſephi qͥ ſic vẽdi
erut Yoſeph Beñ.xxxvij.qᷓtũ in eis fuit:licet ꝓui⸗
Tentia diuina eũ nõ deſeruerit:qꝛ hec venditũ iuſtũ
nõ væreliqt: Gap.x. ¶ Cupidus puo lucro vł re trã
ſitoꝛiaſimoꝙ terra que ẽ fex elementoꝝ:iĩmo ꝓ mini

m ol.

„ . „.
ma terre poꝛtiõeſſicut vſurarius ꝓ mocdio frumenti
aduocatus ꝓ ſalario:meretrixꝓ parua mercede ven
dunt aĩas ſuas:et bona alterius ſeculi infinita. Mi⸗
hil q̊ nequius qᷓ; amare pecunias: hic em aiam ſuam
venalẽ habet Ecclix. SOuloſiꝙ paruo cibo⁊ potu:
ſicut Eſau pꝛimogenita ſua:Geñn.xxv.Luyunioſi ꝓ
parua et bꝛeui velectatõe.Hi omnes venũdati ſunt
vt facerent malũ:AMachab.j. Bed qꝛ vltra medie/
tatẽ iuſti pꝛecij fraudant᷑:poſſunt dũ viuũt cõtra
ctuʒ ꝑ penitentiã reuocare.Quod pulcre figuratur
Leuit᷑.xxv.Qui inquit vendiderit domũ ſuam infra
muros vꝛbis:id eſt infra am bitũ eccleſie⁊ chꝛiſtia/

nitatis:habebit licentiam redimendi.¶ Lercia dif iij.

ferentia inter eos in hoc attenditur:qꝙ mercatoꝛes
i nõ cuʒ tanto la boꝛe:niſi et ſollicitudine:vigilijs
et ceteris oꝑibus nitunt᷑ bona dñi ſui augmentareſi
cut mercatoꝛes dyaboli:ſicut oſtenſũ eſt. Z.j.ar.vij.
ꝓ totũ.(¶ Quarta differẽtia in hoc attendit᷑ ꝙ mer
catoꝛes cœi ſa piẽtes ſunt:alijvo ſtultiſſimi ſũt.Que
em̃ maioꝛ ſtulticia qᷓ ꝙ quis ad nũdinas vadat vbi
nunqꝙ;ᷓ aliquis lucrabatur nec lucrat᷑: nec ineternuʒ
lucrabitur:ſed omnes ꝓdiderunt/perdunt/et ꝑdent
In quibus ſuꝑbia ſtationem eleuat:auaricia foꝛuʒ
tenet:et contractũ facit emptionis et venditionis:
et pꝛeciũ ſoluit et recipit: vbi guloſitas coquinaʒ et
tabernam adminiſtrat/et luxuria cameraʒ ſternit.
Nue iterum maioꝛ eſſe poſſet qᷓ illud quod faciũt in
mercatu illo:quia dũ emere poſſet regnũ celoꝝ emit
ſpinas quibus com burat᷑/et laqueos quibus ſuſpẽ⸗
datur:quid nãq; ſunt peccata niſiſlaquei eterni ſu⸗
ſpendij.¶ Quinta et vltima differentia penes vlti
mã quam habebunt atrenditur ſolutiõem et merce⸗
em:quia in moꝛte mercatoꝛ vei videbit/ ꝙ bona eſt
negociatio eius: Pꝛouer.xxxj. Et ꝙ melioꝛ eſt acqui
ſitio eius negociatione auri:Pꝛouer.iij. SGed tũcne
gociatoꝛes terre flebũt et lugebũt:quomiam merces
eoꝝ nemo emet amplius:Apoca.xviij.Lercij vo

circa victũ et veſtitũ et diuitias mercant᷑ mũdi.Et

iſti quodammodo mediũ inter extrema tenent pꝛe⸗
cedentia. Et ſicut mediũ tenẽt:ita extremoꝝ parti⸗
cipãt naturã et conditõʒ:ſᷣm plus tamẽ et minus:qꝛ
licet omnes in mercationibus ſuis aliqua cõmittãt
bonaſet aliqua mala: tamẽ aliqui fidelit᷑ ĩ ſtatu ſuo
laboꝛãtes et negociãtes:plus ad conditõem appꝛo⸗
pinquant bonoꝝ mercatoꝝ vite celeſtis:cũ eiſq; re⸗
munera bunt᷑/ſſicut pʒ.L.j.ar.iij.p totum.¶ Alij vo
artẽ ſuã et negociatões infideliter exercẽtes:ad con
ditõem plus appꝛopinquãt mercatoꝝ penaꝝ: cũ eiſ
q; ſolutionẽ accipient ſui laboꝛis.
Bed iſti ſecundi fraudibus ab eis cõmiſſis ĩ cõ
feſſione vel pꝛedicatione/vel alia allocutiõe ammo⸗
niti multipliciter ſe excuſant/ multas pꝛo eis reſpon
ſio nes et regulas:quas ipſi veras reputant allegan⸗
tes.que tamen quia vere nõ ſunt: oſtendere opoꝛtet
quomodoſp eas et vcipiunt᷑ et cipiunt. ¶ Regu⸗
la vo quam pꝛo eis allegant: et multis reſpõſionibo
et excuſatõibus vanis et piculoſis æfendũt hec eſt.
poſſunt emere ita bonũ foꝝ:et vẽdere ita chare ſi⸗
cut poſſunt vt verbis illoꝛum vtar. Et tantum va⸗
let res quantũ vendi poteſt. Sed hec regula veficit ⸗
ea vtẽtes ĩ multis caſibus vcipit:tã ementes qᷓ; ven
vntes diuiſim:quãdoq; etiam vtroſq; coniunctim.
Ementes pꝛimo ſpecialiter œcipit: et alios a qui
bus emunt coꝛꝑaliter vecipere facit in quatuoꝛ ca⸗
ſibus. ¶ Pꝛimo pꝛopter vendentis necefſitatem ſcq;
quando venditoꝛ eſt in tanta neceſſitate:et tam vꝛ⸗
genti: ꝙ opoꝛtet eum omnino rẽ ſuã vendere immo⸗
bilẽ vel mobilẽ:ſicut accidit illis qui in chariſtia
famis neceſſitate ad rerum ſuarũ venditionem: vel
alio tempoꝛe alio infoꝛtunio compellunt᷑:circa quã

Arti.ij.
.V.

onet cogitatotsſg ci adinirudo an
toilllenbchae ſitae ero
le Quddrepꝛobat Bng pones erem
ficeliſqvilidp quealaico guleins
charins anit olus pro illo dando h
Zercia hecregola defielt er parte

cmentis folſitate:quido ſnis fallaab

ſalis vmimſonibus vel weeptonom
ſtuallauẽ ſimplicemet minus pꝛud
ſtherecltatẽ yendato mnoꝛepao
ligcaſu erat enptoꝛ ſi rer abet ul
lumquidat canſon contractun queen
latibocyminns dat i wberet. (O
Cbla Aficterpanteenenni poter eme
mmigfſzminis atenondus velma
Aemipis eggipollend val aucei are
induchtad vendendi:ggi crcin
tis crencit cantalis:gnansdocgihmſi
incictitincarcerät atachiant iites
eiplacktandononit del nonerefe
obligatus et Npaugatus dare l
Pwiteun tſilich nnenet
gde ſeſant ytſalte ci vita enage
Nelctiz cſblo ui nit ete,
ſegniceſori ornniifniſ efſaniin

lvencltno lugent Gerh vi

charinn
hlennneilin,
Pereinäco eqnätit⸗ ler

umnnnäinnnolelitt A

inca 0n ditifin

umtateencdiuſolntöemetnen,
Nemercatdr Nitictbit ghancl
Puoner n Etenlihretaegi
none aurl Poer i Gettin
ſebütet ugtbi,t nonannmne
molins Noen nij Zeni⸗
tier ninnis menuſt nidi E
ommeliiinnrernena tmentor⸗⸗
necüenititaerenonparn⸗
ditoefmnplustametminue:e
anonibus iniz aliqus cönittut
tami aliquifigelik iſtutu ſno
ites plusgi congitöen appo⸗
ercatopyite ctleſtorch eiſchre⸗
. Z.ar iij gtotum. Ali
töes infidclitererercetesadcon
pingnätmereatdppenanchil
entſuilabons. „
Nfraudibuo heis niſizii
tioneſvelalia allocutöeunn,

eercuſant nultns goeis thin S
luslpſifhnbnle nt n 4

pereno ſnt: oſtendereopottet

ee nt. OCReo-
rapiunter Alolun ſpionhr
llapnnt etnlti ehe 4

W

vj.

Exem.

Exem.

vij.

viij.

Mercatio

venditiõeʒita velocit᷑ vꝛgent: emptox copiã expe

ctare nõ poterũt:nec mercatus di/t quo caſu artan
turrẽ ſuã immobilẽ: ſicut terrã vel wmũ alicui ven
re pquiſitoꝛiillis vicinioꝛi:v res mobiles alicui
pinqoꝛi/q eius vidẽtes tã vꝛgentẽ neceſſitatẽ/nota⸗
biliter e vero ſubtrahut pᷣcio et valoꝛe:minꝰ quod
poſſunt ꝓre ſua dantes nõ bene emũt:qꝛ hõ poſſet
tantũ habere famis cefectũ/ ; vno pane regnũ vł
hereditatẽ daret mille libꝛaꝑ. Mec tn eſt aliqͥs rati
one vtes qn diceret ꝙ emptoꝛ ille hereditatẽ ſic em⸗
ptã bñ poſſideret:qꝛ nec equalitatẽ nec iuſticiaʒ in
emptõe ſua ſeruat. Mecvalet qð dicunt ꝙ videlicet
placnit ei ſic vendere: qꝛ in contractu emptionis et
venditionis ponius vebet reꝝ venaliũ et pꝛecij attẽ/
di equalitas ꝙᷓ vendẽtis conditionata voluũtas:qua
quis quandoq; cogitur res ſuas in mari pꝛoijcere ne
cum rebus ſuis pereat. ¶ Becundo hecregula vefi⸗
cit exparte ementiũ /et vecipit ꝓpter vendentis igno
rantiam/quãdo ſc; venditoꝛ ignoꝛat valoꝛem reive
nalis et no emptoꝛ /ſicut patet in exemplo Augnuſt.
trinitate li.xiij. Quod quidẽ exemplũ ſic cõcipi po⸗
teſt. Quidã laicus inter alia bona ſibia patre lega⸗
ta inuenit libꝝ quẽ vẽdere neceſſitate vꝛgente coge⸗
tur/ſed pꝛeciũ et valoꝛẽ ignoꝛat.hũc ergo ſi clericus
habere poſſet p dimidia marcha monete anglicane
ciũ valeret. xx ſolidos eiuſdẽ monete:nõ eſſet emptoꝛ
bonefidei: nec fidelis bomo hoc faceret. Bicut patʒ
ꝑhoc quod Aug.ibidẽ adducit dictũ cuiuſdã mimi
qui in quibuſdã nundinis altũ locũ aſcendens cla⸗
mauit/ voluntates omniũ diceret illuc congrega⸗
toꝛũ et cogitatões/qð cũ admirãdo auſcultarẽr di⸗
xit. Oẽs velletis chare vẽdere/et ꝓ paruo pᷣcio eme⸗
re. Nuod repꝛobat Nug.ponẽs exemplũ de quodaʒ
fideli/qui libꝝ quẽ a laico qui eius pꝛeciũ igno:auit
charius emit plus pꝛo illo dando q ille peteret.
¶ Xercia hec regula væficit ex parte ementiũ Pter
ementis falſitatè:quãdo ſuis fallacibus blãchcijs
falſis ꝓmiſſionibus vel vceptoꝛijs munuſculis ⁊ fe-
ſtis:aliquẽ ſimplicem et minus pꝛudenteʒ inducit:
vt hereditatẽ vendat ꝓ minoꝛe pcio qᷓ valeat. Iſto
nãq; caſu errat emptoꝛ ſi veꝝ xebet valoꝛẽ. ꝓter w⸗
lum qui dat cauſam contractui/quẽ erroꝛeʒ aggra
uat ſi hoc ꝗ, minus dat ꝙᷓ vberet. ¶ Quarto hec re
gula eficit er parte ementiũ ppter ementiũ crudeli
tatẽ/qñ ſcʒ mimis vel terroꝛibus vel magnoꝛuz pcijs
que minis equipollent:vel crudeli circuuentõe ali⸗
quẽ inducũt ad vendendũ:quã circũuentõem mul⸗
tis exercẽt cautelis:qꝛ quãdoq; iᷣm ſic ꝑſequuntur:
indictãt/incarcerãt atachiant/ lites diuerſas cõtra
eñ placitando mouẽt/vel mouere faciunt: p quibus
obligarn⸗ et epaupatus dare vel vẽdere eis cogit
qo veſiderant vt ſaltẽ cũ vita euadet.(¶ ¶ In omnibo
pꝛedictis caſibus qui emit nõ letet᷑: qꝛ animãꝗ ſuã et
regnũ celoꝛũ pꝛoximũ ſuũ vfraudando vendũt.Et
qui vendit nõ lugeat c&. Eʒech.vij.vel quia nõ pec
cat:vel quia minus peccat:vel pꝛopter hoc quodſe
quitur:quia qui venditad id quod vendidit nõ re⸗
uertetun ergo fruſtra lugeret. ¶ Ex partevo vendẽ
tium pꝛedicta veficit et vccipit regula ppter tria.
Pꝛimo ꝓpter vendentis fraudẽ et falſi itatẽ: quaʒ
circa rem operatur venalẽ/ quo ad quantitatis eius
falſam oſtenſionẽ bladoꝝ/magnũ etiã interius va⸗
cuũ in grangia faciendo cumuluʒ vt plus appareat
cyiſit et vendatur charius ꝙᷓ valeat. ¶ Gecũdo pꝛo
pter quantitatis diminutõem/quãdo ſcʒ cuiuſcũq;
reilvenalis põdere numero vel mẽſura minus appo
nũt ꝙᷓ veberent /vel quãdo ĩ aliquo pꝛedictoꝝ triuʒ:
fraudẽ ↄmittũt vt ve quãtitate etvaloꝛe diminuãtĩ
põdere:quãdo ſcʒ ſtaterã habent wloſaʒ contra dei
pᷣceptũ: Leui.xix. Statera iuſta et equa ſint ponde⸗

W „vj.

ra ⁊c.qꝛ ſtatera woloſa abhominatio eſt apud um
Peouer.xj. vel q quadã cautela ſic ſtarerã manu te
net et onerãt eã ſine bono et vero pondere epꝛi⸗/
mũt.e quibus in pfal.lxj. Filij hominũ mẽdaces
ſtateris vt vecipiãt: vel qñ ponderãdis rebus mala
vel extranea ſubtiliter admniſcẽt. Sicut illi qui cuʒ
lana ſabnlũ miſcent vel lanã madefaciũt vt plꝰpon
Teret:vel cũ ſpecimibus nouis et bonis antiꝗ et ma
la componũt ex integro et coꝛrupto põdus ſufficiẽs
oſtẽdentes. ¶ Uel qꝛ falſa habent põdera cõtra er
bꝛeceptum:Leui.xix. Equa ſint põdera/iuſtus mo⸗
dius/equuſq; ſextarius ⁊c.q;ꝛ abbominatio ẽ apuch
teũ põdus et põdus/mẽſura et mẽſura. Pꝛouer. xx.
n numero quãdo ſcʒ in numero ſaltum faciunt
vel quando, in rebus numerandis mala cuʒ bonis
Fais componũt/ſicut illi quifalſos vnarios cum
onis/vel qui putrida alleca cñ alijs cõiungunt nu
merant et exponũt. ¶ In menſura quãdo ſq; menſi
ram habent / vel mutuo accipiunt minoꝛẽ qᷓ; œberẽt
pꝛo ſolidis vel liquidis vẽdendis/ contra ti pꝛece⸗
ptũ euit.xix. Juſtus modius equuſq; ſit ſextarius
¶Kontra quod pꝛeceptuʒ multũ e inquunt qui
menſuram habent minoꝛẽ quando vẽdunt. Et ma
ioꝛẽ quando emunt /vnde et amicis ſuis volentibus
mutuarti dicere ſolent:emiſtis vł vendidiſtis. Et tã
habentes q mutuo accipientes minoꝛi vtũtur vẽ⸗
dendo et maioꝛi in emendo. Et ideo nunꝙ; pꝛoſpera
tur ſpiritualiter:nec diu tem poꝛaliter. Nec miꝝ/qꝛ
facta illoꝝ repꝛobantur et pene taxanturtam in iu⸗
re ciuili.in.ff.nouo.li.ix.ti.de extraoꝛdinarijs crimĩ⸗
bus.l.annonã. in fi. legis. vbi ſic dicit᷑. Ded diuꝰ adri
anus eũ qui falſas habuit mẽſuras in inſulꝗᷓ relega⸗
nit. Et in eodẽ.ff.li.x.ti.ad legẽ coꝛ.e falſis.l.penul.
§. ſi venditoꝛ. habetur quod ſequitur. Si venditoꝛ
menſuras publicas pꝛobatas frumentij vini vel cu⸗
iuſlibʒ rei aut emptoꝛ coꝛrupu᷑it:vloue malo frau
dem fecerit/quanti ea res eſt eius dupli condamne⸗
turſcœcretoq; diui Adriani pꝛeceptũ eſt in inſulam
eos relegariſqui põdera falſaſſent aut mẽſuras. hec
lbi. ¶ Si iſtaz exilij relegationẽ eis a iure ciuili im-
oſitam hic euadant / alibi nõ euadent quin in inſu⸗
am vepoꝛtabantur inferni: niſi reſtitnant et penite
ant. ¶ a.1 iure canonico/qꝛ d cretałli.iij.ti. de em⸗
ptiõe et vẽditiõe.c.vt mẽſure:vicit.ꝙ ſi quis iuſtas
mẽſuras aut põdera lucri cauſa mutare pſumpſerit
P triginta dies in pane ⁊ aqua ieiunet.¶ etiã con
tra iura et legẽ vei et ꝓphetarũ: Mich. vj. Ade nſura
inquit minoꝛ me plena. ¶ Eel quia menſuraʒ qui-⸗
em bonam habent /ſed illam nõ replent. Vlel quia
replent/ſed cũ malis admixtis:quia lolium vel vilia
cũ frumento vel alio blado componũt:oicẽtes illud
Amos.viij.Quiſquilias frumenti venũdabimus.
Be omnibus iſtis pꝛedixit pꝛopheta quaſi ĩ per⸗
ſona illoꝛũ loquens et dicens Amos.viij. Venũda⸗
bimus merces in charo ſq; tempoꝛe:quod ipſi ꝓ ſuo
lucro et alioꝛum veſiderant miſeria et inopiajet ſab
batũ:quia neca mercationibus in feſtis ceſſãt: intã
tum ꝙ vix miſſam audiunt pꝛiuatã. Aperiemꝰfru⸗
mentum ſcʒ in charo tempoꝛe et minuamus menſu
rã/et augeamus ſiclũ/et ſupponamus ſtateras wolo
ſaslet poſſideamus in argento egenos: et pauꝑes ꝓ
calciamẽtis Glo.iꝓ vilibus. Et ſic patʒ quomodo
vlinquunt in pondere numero et menſura.
cio ex parte vendentiũ pꝛedicta veſicit ⁊ vcipit regu
la ppt er œfectuum occultationem/quando ſcilicet
venditoꝛ vefectum ſcitiin re venali quẽ em ptoꝛ igno
rat:quia nec ei apparet:et tamen ꝓ re bona ⁊ ſana ii
lã venditſequos ſcʒ malos et vfectuoſos pꝛo bonis
et oues ſqualidas ꝓ ſanis et auricalcũ pꝛo auro. Et
veſtes veteres et politas pꝛo nouis/ monetã falſam

Ter.

ix.

xij.

riij.

Mercatio

ꝓ bona.¶ Oẽs pdicti et his ſiles peccãt ꝓtãto ꝙ x᷑
fectũ rei venał emptoꝛi nõ oſtẽdũtↄtra rõnes et le-
es in. ff. veteri. li.xix. ti.j.xæ actõibus empti. vẽdi.
S.vẽditoꝛ/vbi ha bet᷑ ꝙ ſi vẽditoꝛ ſcit ſeruitutẽ xe
beri a pᷣdio vendito/ emptoꝛe hoc ignoꝛãte:tenet᷑em
ptoꝛi ad intereſſe: id ẽ ad ommia dam na que extali
incurrit celatõe.¶ Et in eodẽ ff. li.xxj.ti.ij.æ edili⸗
tio edicto.l.j.S.aiũt.⁊.S.ſi intelliga?/ſqui mãcipia vẽ
dit edet certioꝛare em ptoꝛes xe moꝛibus et vitijs:
Adidẽ eſt lex in eodẽ ti l.ꝙ ſi vẽditoꝛ: vbi habet᷑.
ꝙ ſi vẽditoꝛ excipit aliquo vitio dicẽs rẽ venaleʒ
ta lẽ habere defectũ:emptoꝛ nõ habet actõnem con⸗
tra eũ.ſi vo vefectuʒ aliquẽ tacet:habet actionẽ de
wlo contra eũ.Vlide aliã.l.huic concoꝛdanteʒ. V.
ij.ix.(¶ Ey quo patet ꝙ nõ valet ꝙ dicũt reſponden
tes et ſe e wolo excuſantes ꝑ hoc ꝙ emptoꝛi dixerũt
ematis eũ pꝛo tali qualis ipᷣe eſt:nolo eũ vnarãtiʒa⸗
reſnec teneri ð fectibo.tu vides qualis ẽ ſi vis eme
re emas/quia in ſola vefectus celatõe volũ facit:⁊ iu
ra pᷣdicta offendit. SBebet vfectuʒ rei venalis em/
ptoꝛi oſtendereſſicut patet expꝛeſſe in.ff. veceri li.xix
ti.j.x actõibus empti et vendi.l.quero. ¶ Bed ta⸗
men œ hoc nec vfectũ reuelãt/q' inſuꝑ ſim plices ve
cipiũt charius eis vẽdentes ꝙᷓ alijs qui ſciũt cuʒ eis
tractare. ¶ Pꝛumo ſe ercuſant dicentes ꝙ emptoꝛes
hñt ſenſũ et intellectũ ſuũ ſicut ipᷣiſuũ.quãdo ſ rem
coꝛã eis vident venaleʒſemant vel dimittãt. ¶¶ Bed
iſtud eſt irrationabiliter dictũ. ¶ Pꝛimo qꝛ non ha
bet tantã cognitõem œre illa quantã tu habesſ⸗ œ
illo qð tu habes plus nõ væbes pꝛorimũ tuũ vecipe⸗
re ſed iuuare.¶ Becãdo quia ſi iſta reſpõſio ſit bo⸗
na reſponſio latronũ eſt bona et ratiõabilis qua di
cere poterũt:poſtqᷓ; homines in nemoꝛe ſpoliauerũt
ipſi habuerunt ſenſus et foꝛritudinem/ etarma: qua
renon defenderunt ſe.¶ Zercio quia ſicut patet ex
pꝛedictis legibusſtenetur vfectũ reuelare: qꝛmul⸗
ti ſunt vfectus in equis et huiuſmodi:qui exterio⸗
ribns ſenſibus:et maxime ſimpliciũ nõ apparent.
HBecundo ſe excuſant dicentes. Mos emimꝰequũ
illũ pꝛo bono/vel recepimus illã falſam monetã pꝛo
bona et ſic alijs:quare ergo/nõ poſſumꝰilla alijs
exponere:ſicut ad nos venerunt.¶ Ged in hoc etiã
irrõnabiliter dicũt.(¶ ¶ Pꝛimo qꝛ ſimile eſt ac ſi dice
rẽt:vnus furatus ẽ equũ meũ /vel pecuniã/ vel rẽ ali
quã:ideo furani volo equũ vel rem alterius. Eadeʒ
em̃ ratio ẽ vtro biq; dicere:qꝛ vnns ecepit me. ⁊ ego
volo aliũ vciꝑe qni me nõ dœepit et dicere:qꝛ alius
eſt furatus rem meã /vel mihi nocuit:vel me percuſ⸗
ſit/ideo ego volo alteri nocere vel alium percutere qͥ
me nõ percuſſit. ¶ Exquo ergo vtrobiq; eadem vel
ſimilis eſt culpa/ ſimilis vtrobiq; erit et pena. Si⸗
cut ergo illequi ſuratur:quia alius ab eo furabatur
captus ſuſpẽditur:ſicut ille captus ſuſpenditur qui
ab eo furabatur. Ita qui vecipit:quia vcipit᷑:eque
cũ pꝛimo vcipiente damnabitur. Gecũdo quia
ſoluentes falſam monetã etiam apud mũdi iudicia
nõ liberanturi quin adbuc maneant obligati: ſicut
patet expſſe in.ff.veteri.li.viij.ti.ð pigno:aticia acti
one.l. eleganter /vbi ſic dicitur:; qui repꝛobos num
mos ſoluit creditoꝛi:ↄſtat neq; eũ lib erari poſſe:qᷣa
repꝛoba pecunia nõ liberat ſoluentẽ multo ã minꝰ
talis libere euadet ĩ indicio diuino/qð nullã frandẽ
Dimittit ĩpunitã.¶ Tercio ſe excuſãt dicẽtes: ꝙ nõ
peccant mutuo ſe vœcipiẽtes in ↄtractu emptiõis et
vẽditõis:qꝛ lex dicit vt dicũt ꝙ licitũ ẽ ↄtrabẽtibus
ſeinuiceʒ væcipe. et allegat᷑ ad hoc lex. C. li.iiij. xe re⸗
ſcindenda vẽditõe.l.j. Exr illa em̃ lege arguũt ꝙ; non
tenẽtur ad reſtitutõem niſi fuerit eceptus emptoꝛ
vel vẽditoꝛ vltra medietatẽ iuſti pᷣcij. Verba aũt le
gis quibus innitunt᷑ hec ſunt. Minus aut pꝛeciũ eẽ

videtur ſi nec dimidia pars fuerit iuſti pcij ſoluta.
Ded ſa nuũ huius legis intellectũ veclarat: pꝛimo
glo. in vcretali li.iij.ti.de emptione et venditõeſſu⸗
per ca.cũ dilecti:dicẽs.ꝙ lex illa locũ habet vbi nec
vlus dat cauſam contractui:nec incidir in ipᷣm cõ⸗
tractũ.¶ Dat cauſam cõtractui quãdo wlo indu⸗
citur quis ad vendenduʒz.Et ponit Hoſtiẽſis exem⸗
plũ ad hoc tale.Tu vis ꝙꝙ ego vendã tibi vcretales
meas. Reſpõdeo me nolle hoc facere:quia nõ ſũ vẽ⸗
diturus eas. Tu replicas dicẽs:ſi ſcires aliã compi⸗
latõem eſſe venturã ſicut ego ſciollibẽtervenderes:
ego credens hoc verũ vendo tibi:nõ tenet ↄtractus
ſed eſt reſcindendus/ et eſt reſtituendus mihi liber:
et tibi pꝛeciũ /vt.ff.de volo malo.l.eleganter.i.dige⸗
ſto ve.li.iiij. Gi vo wolus incidit in contractũ: quia
eram venditurus libꝛũ meu/ſed ꝑ wolũ et circũuen⸗
tionẽ induxiſtime ꝙ minus vendidi:vel ꝑ wlũ me⸗
um plus emiſti: tenet quideʒ contractus ſed agit ad
ſupplem entũ reſidui.Si vᷣo nec wolus dat cauſã cõ
tractui nec incidit in contractũ:nec veceptus vltra
dimidiũ iuſti pꝛecijſlocum obtinet ley pꝛedicta. Vn
cæ expꝛeſſe dicit glo.illa ꝙ lex pꝛedicta locuʒ habet ĩ
ptractibus bone fidei:quando ſq; nec vẽditoꝛ ſcit ꝙ
emptoꝛ vœcipitur/nec ecõuerſo: quia vterq; tefectũ
rei ignoꝛauit/tuncneuter poteſt agere contra alium
ad rẽ recuperandã vel ad ſupplendu reſiduũ: niſi ſit
ceptusvltra medietatẽ iuſti pꝛecijjvbivo ecipiẽs
eſt vceptionis conſcius:lex illa locum non obtinet:
quia tunc contractus ille eſt reſcindendus vel pꝛeci
um ſupplendũ /ſſicut pꝛedictũ ẽ. ¶ Patet ergo ꝙ lex
illa nullũ pꝛedictoꝛũ ementiñ vel vendentiu iuuat:
quia omnes fraudẽ ſciunt quã cõmittunt et ſic pec
cant:nec ſic licet contrahentes ſeinuicẽ vcipere:ſed
ad reſtitutõem tenẽtur:ſicut patebit infra arti.iij.
BGecundo ſanctus Thomas ĩ ſcda ſcde.q.lxxvij.
arti.j.pꝛedictã legẽ et legis cauſam vœclarat:⁊ oſten
dit dicens:; inquit lex humana hanc inequalitatẽ
totaliter nõ ꝓhibet. huius cauſa eſt:qꝛ nõ dar᷑ ſolum
virtuoſis/ſed populo in quo ſunt multi veficiẽtes a
virtute:vnde ꝓhibet tm̃ ea que œſtrnũt humanum
conuictuʒ. alia autem ꝑmittit:id ẽ nõ punit. Vnde
tm̃ punit cũ eſt magnus exceſſus: puta ſi quis ſit e-
ceptus vltra dimidiũ iuſti pꝛecij:tũc em̃ cogit ad re-
ſtitutõem. ex autem diuina nihbil impumitũ relin⸗
quit quod ſit virtuti contrariũ. Vnde ſᷣm diuinã le
em illicitũ reputatur ſi in emptione et venditõenõ
it equalitas iuſticie obſeruata:⁊ tenet᷑ ille qui plus
habet recompenſare ei qui damnificatur: ſi ſit no⸗
tabile damnũ:qð ideo dicoſ/qꝛ iuſtũ pꝛeciũ reꝝ quã
q; nõ ẽ pnjctualiter dveterminatũ:ſed magis ĩ qua⸗
dã eſtimation e cõſiſtit:ita q; modica additõ vel di-
minutio nõ videt᷑ tollere equalitatẽ iuſticie:hec ibi.
Ex his patet/ꝙ tam regula pᷣdicta ꝙᷓ etiam illud
quod cõmuniter dicunt:ꝙ tantũ valet res quantuʒ
veni poteſt/falſa ſunt: quia ſic bos qui qñq; ꝓ.xxx.
ſolidis vendit᷑:plus valeret qᷓ chꝛiſtus qui vendeba
tur ꝓ venarijs.xxx.¶ Et ſi tammagnũ cõmittũt pec
catũ qui vitiũ rei venalis nõ reuelant nec oſtendũt
ſed ſtant in pace dicẽtes:emas in piculo ꝓpꝛio ſi vo⸗
lueris:patet qᷓmaximũ ſit peccatũ illoꝛuʒ qui alios
falſe ⁊ fraudulenter/factis/vel locis/ vł verbis ſophi
ſticis vel cauteloſis/et falſis iuramẽtis alios vcipi⸗
unt'/vel qui tempus qnod æus venale eſſe noluit vẽ
dut. ¶ Pꝛimo væ factis nephãdis exemplũ poni po-
teſt e quodã quni nuꝑ volẽs quoddã vendere mane
riũ:dimiſit vt dicebat᷑ in grangia blada tn annoꝝ
das empton intelligere ꝙ vnius eſſẽt ãni. Emoto⸗
gmagnã illius terre credẽs fertilitatẽ maneriũ illõ
emit: quo facto terre ſterilitas inuẽta ĩpſuʒ cæceptũ
oſtendit. ¶ De locis vo exemplum pont poteſt de

xiiij.

Xv.

Exem.

ſſeoltengur, 0²;
chhiſe he it iuun au
ſlor Eagni ſachtt oñstali
ocitloced g Et miltert

,

zenr oper eile
icfimn chegnleni nni

mmnui Gnoletanhel in
gcicitſiqisenitfiue rengetit
uarifunmtingiklaraili
DusEgvenesn ſuntoccnarait⸗
Hierpoſitanönullilibetins anut.
hit ſeltiſiſitgticegs firnudis t e
nonplus uſtle habet enptoꝛchb
etiam fm ura cullia quando enp
Huderrtaeſonic roni
Nono l iij n e is qveinffnude
At ꝛetoꝛ ij .. Jta wni riag
olicnius wbitoꝛlo obiigati ſſain
Oki particops eſt fraudis:rreuocad
Didoneſcinit meſſeobligatu dia
tnocabitcotractus nechabehüt qn
Nlßarinanis actioqnäinopia erch
Dioenptotfuithonefigeiinen
Winit ſlepoſſeſorbonefigententt
libebetnecpoteſtntciügd däite
an dencicn petereſtc ab Uoi
Oitei Bianten ean öhabenten
uantolocupletiorfctus eſtegnit
ſunptisttolcitglgin f peten
eältatig. ipoſſeſt g reſttuer
man⸗ Ded dicſttalesemptd
no wminis:vel quremun
qnos Dapivne ugutenmn
urlictorgein diebge

Unecde N
nähunltunn
ced nins eneflent n
NN Pcfſen
mleatdiihahthne W
cauſame geſn bnenctiet,

ect onnttspentesſeinlici eſeeit
ntenitu ſich atebttihffnani
ſnans Thand ſchſcteh ihnfi
llens rlanocanſim welann,in
ingutlerbunana hayc iheglitti
blber huis mulz rnöͦnutſnn
puloin uo ſunt mulri nſiaitis
biber t a ye mſruöthinnaun
utem omitmtadénõounit. Vnce
acnus erceſſs puta ſiguls ſit ⸗
idiuiuſtireci tiͦceñ cogtaa re⸗
ltem diuina nibil üppumtürelin⸗
uricontranii Vndefmndininl,
tatur ſinemptionett venditßeni
iaeobſeruats: tenckillen,in
ſare eiqui dannificatun iſto⸗
zideo dicoſqe iuſtü preail erni
liter dtenninatuſed naghigin⸗
ſitititag nocleneifi n⸗
lnlarteguiſtni it et
ytun niguls Hclctug Ctiom .
dicnnreg unti le nin
li icho iich hn⸗
ſunt e.n reniin
ulettchiilu gul n
1 Erſitumm,gni n tütnt
znneint e hſli
enalisnen

iitutnugil hiald Puoſt⸗

g iuranetis ios en,
el utmliſni,
engn Si aniid En
neohaͤcisetemnd
aenchanll Gerenne
loddave Pa

vj.

Mercatio

illis qͥꝙ punis ſuis vel quibuſcũq; reb loca querũt
obſcura:vt res pulcrioꝛ et melioꝛ apparet vero eius
coloꝛeqpammõ abſcõdito:2 quodã alio ꝑ excogita⸗

ta mediaſlet quadã lumĩs ꝑ aliũ coloꝛẽ trãſparentia V

oſtẽſio:et plus ꝓ pãno illo recipiãt qvaleat.ĩquo fa
cto bñſeoſtendũt eſſe filios tenebꝛaꝑꝝ: et we numero

illoꝝ æquibus ait ſalnatoꝛ Jo. iij. Qui male agit

odit lucẽ:et qui facit veritatẽ venit ad lucẽ/ vt ma⸗
mifeſtẽtur opera eius. Et om̃is talis qui in negocijs
ſins ſic tenebꝛas diligit:veriſimiliter timn ere põt ſen
tentiã ſaluatoꝛis dicentis Aath. xxij. Aittite eum
in tenebꝛas exterioꝛes vbi luce carebit eterna: quia
carere noluit a negocio pambulante in tenebꝛis:in
pſal. xc. ¶ e verbis vo illoꝝ duplicẽ habẽtibus ſi⸗
gnificatõem / difficile eſſet tot inuenire exẽpla:quot
omittũt fraudes p vnũ tñ qui dicit vel lurat ꝙ plus
conſtitit ſibi intelligẽs hoc nõ de poꝛtõe quã ille no
minat:ſed v toto reſiduo oẽs intelligere poſſunt/q;
qui ſophiſtice loquit᷑ odibilis ẽ: Ecẽi xvij. Q
falſis vo illoꝝ iuramẽtis ĩ pte exemplificatũ eſt. J.
xij.vij.Et.Ald.v.iij.Ergo nullus ſupergrediat:neq;
circuueniat in negocio fratrẽ ſuũ/qm̃ vindex eſt w⸗
minus ve his omnibus. j. Theſſal uij. ¶ DRe his vo
qui tempus vendunt /dicetur.c. æœ vſuris.
vo tam ementiũ iᷓ vendentiuʒ pꝛedicta regula defi⸗
cit:et cõtractũ illicitũ reddit ꝓpter duo. Dꝛumo
quia res que v facto vendit᷑ ſubpᷣcio cadere non po
teſt cuiꝰeſt res ſpũalis:ꝛ ſic male vendũt ⁊ emunt ſy⸗
moniaci.¶ Gcdo/qꝛ vterq; eſt ꝑticeps fraudis /ſicut
accidit qñ quis emit rẽ que vendẽtis nõ ẽ/ſicut rem
inuentã ſeu raptã: vel ĩ guerra illicita/ſeu ab homi⸗
bus qͥ væ guerra nõ ſunt occupatã:talia em̃ vẽditio/

ni expoſita nõnulli libẽtius emũt:qꝛ melius foꝛum

hñt/ſed tñ ſi ſit ꝑticeps fraudis et emptoꝛ male fidei
non plus iuſticie habet emptoꝛ qᷓ; habuit raptoꝛ:qͥa
etiam ̃m iura ciuiliaſquando emptoꝛ eſt particeps
fraudis nõ bene poſſidet. Et pomit lex exemplũ ĩ.ff.
nouo.li.iiij.ti.de
ait pꝛetoꝛ.ij. SF. Yta vmũ e illo qui emit omma bo⸗
na alicuius debitoꝛis obligatiſi ſciuit ipſum eẽ obli
gatũ/particeps eſt fraudis:⁊ reuocabitur ↄtractus.
Si vo neſciuit ipᷣm eſſe obligatũ: dicũt luriſte ꝙ nõ
reuocabit᷑ cõtractus/ nec habebũt creditoꝛes reme⸗
Dli:qꝛ inanis ẽ actio quã inopia excludit vebitoꝛis.
Di vo emptoꝛ fuit bone fider in emẽdoſet poſtea
ſinit eſſe poſſeſſoꝛ bone fideiſtenet᷑ reʒ reddere ſi il
lã habẽt:nec poteſt pꝛeciũ qð vædit ab ilio qui rẽ ſu/
am vendicat petere:ſed ab illo qui rem ſuam vendi⸗
dit ei. Si autem eam nõ habet/tenetur pꝛo tanto/
quanto locupletioꝛ factus eſt:quia nõ tenetur de cõ
ſumptis:vt dicit lo. in. ff. veteri. li. v. ti. ð petitõe he
reditatis.l.ſi poſſeſſoꝛ.S.reſtituere.et.l.ſi in rem:.l.
vtrum. ¶ Sed dicũt tales emptoꝛes male fidei vłqͥ
emũt a nõ wminis:vel qui emunt a wminis fatuis
quos væcipiunt:vel qui emunt in tẽpoꝛe vel loco in⸗
terdicto:id ẽ in diebus feſtiuis vel locis ſacris quod
pꝛohiberur erpꝛeſſe ne videlicet mercatio reruʒ fiat
in eccleſijs vel cimiterijs in. vj. creralium ti.ð im⸗
munitate eccleſiaꝑ.c.vecet wmũ:vel in aliquo c ca
ſibus pᷣdictis.e.c.v.emũt/ſi nos nõ emeremꝰalij eme
rẽt. Aurb ꝓ reſpõſione ſufficere vberet qð melius
eſſe veberet ꝙ alij irẽt ad infernũ qᷓ ii.¶ Sicũt eti⸗
am:nos ememus rẽ talẽ:quid ad nos: bene conueni
at vẽditoꝛi: nos titulũ emptioms habemus pꝛo no⸗
bis. Yta dicere poterũt/et in parte dixerunt ĩudeiqq
chꝛiſtum emerant a YJuda/ſicut patet.A.xij.xxxix.
Quid ad nosſtu videris:quaſi dicerẽt/ ſi culpa ali/
qua ſit ſuꝑ te ſit:qꝛ tu vendidiſti:et nõ ſuper nos: qa
nos emimus. Sed tamen quia role culpaz com
mittunt: quia negociato:es tui ab adoleſcentia ſua

Expte

is que in fraudẽ creditoꝛũ fiunt.l.

W .Npf.

vnuſquiſq; in via ſuꝗ errauerunt: Jſa.xlvij. vtrobi⸗/

ꝙᷓ; penam poꝛtabunt.
Et ſi ſicut culpa int roducit penamita finis arti⸗
culi pꝛecedentis pꝛincipium introducit ſequentis.
Pꝛo quo eſt ſciendũ ꝙ falſoꝛum mercatoꝝ ſeu ne
gociatoꝛum duplexeſt pena/ et periculum:vna tem
poꝛalis / alia etema. Iterum tempoꝛalis ẽ duplex
quia quedã redundat in ca ita ꝓpꝛia ex hoc dali
enis mercationibus nõ pꝛo perãtur: ſed multiplicit᷑
in terra et mari pericula et rerum incurrunt amiſſi⸗
ones et pauperationes. Argumentum ad hoc.
xij.xxj.et plures incurrerent maioꝛes paupertates
ſi omnia reſtituerẽt que reſtituere tenætur etiã ſᷣm
leges mundinõ ſolum pꝛius allegatas in diuerſis lo

Artiij.
xviij.

cis iſtius capituli:ſed etiã ꝑ legẽ. C. li.iiij.ti.xe reſci⸗

⁊enda venditiõe.l.j.que continet/ ꝙ in electione illi⸗
us qui decipit᷑ erit ꝙ res ei reſtituat᷑:vel pꝛeciũ mi
nus datum ſuppleatur. Et certuʒ eſt ſi omnes de⸗
fraudati ſic elegiſſent:et eſſet electioni illoꝛum ſatiſ⸗
factũ/pauperes eſſent omnes negociatoꝛes terre et
theman: Waruch. iij. Et babylonij mercatoꝛes qui
Tæ virtute velicianmũ eius diuites facti ſunt: Apocal
xviij.eſſent ſicut coꝛuus ille.A.xij xxxvj. DQuedaʒ
vo in miſeriam redundat/et paupertatem filioꝛum
et ſpecialiter heredũ/ſicut oſtenſum eſt. A. xij.xiij.
Qui vo tot modis committunt contra Tei pꝛece
ptum et pꝛoximi charitatem/ſicut pꝛedictum eſt ſu⸗
2.c. carti. ij. pR totum. et. F. j. vj.non ſolũ tempoꝛa
i: ſed etiã eterna ſũt pena digni. O vo hec pena ſit
eis bita q multos vfrandãt/ nõ reſtituũt/duo⸗
bus oſtẽdit᷑ exẽplis. Quoꝝ vnũ cuiuſdã valde ve⸗
racis et ſanctiviri relatõe didiciſqͥ aſſeruit ſe vidiſſe
factũ qð narrauit e dnob mercatoꝛibo ĩ q̃dã villa
q ĩ mercatõnibo ſuis erãt ſocij. Quoꝝ vnꝰ vna nocte

Exem.

ſanꝰ ad lectũ vadẽs ſubito ſubtractꝰfuit:alter vopa

rũ ſuꝑuiuẽs cuʒ in die paſce cõicatꝰeſſetſet circa. xv.
dies poſtmodũ ſemꝑ triſtẽ vultũ oñdiſſet finaliter
grauiter infirmari cepit ⁊ cñ deſie acramẽtoꝑ ãmone
ret᷑ receptõe renuit dicẽs:hoſtiã quã die paſceacce
Dar adhuc ĩ gutture ſuo eẽ:qð guttur ſi cultellũ ha
et ſcindẽt vt inde hoſtiã illã extraheret. Et cuʒ xe
miſcðᷣia vi eũ hoꝛtarent᷑ cogitare ſe damnatũ eẽ aſ
ſeruit:fuiſſeq; ĩ inferno ibi ſociũ ſuũ pꝛiꝰmoꝛtuũ ⁊
locũ ſuũ iuxta eũ vidiſſe teſtatꝰẽ. Oui cuz de cã tãte
Dãnatõis reqͥ ſitus eẽt rñdit:qꝛ cũ multoꝝ vœceptõe
et ſpecialiterĩ mercatõe lane ditatifuimꝰ: vicini vo
eius eũ inſanire eſtimãtes poꝛtauerũt eũ ĩ ecclaʒ/po
nẽtes eũ añ ymaginẽ crucifixi:hoꝛtãtes Jmaine
illã reſpicere rgnarek nullo mõ caput ad vidẽdũ
crucifiũ leuare vo luit:ſe

d et ſi faciẽ eius ad crucifi

xũ videndũ eleuarẽt:manu vel caputio oculos vela

bat/? ſic miſer veſpatus obijt. Cõſilibus dãs exem⸗
plũ qͥ vdicũt Jaco.iiij. Mercabimur ⁊ lucxꝝ faciemꝰ
q ignoꝛãt qͥ em̃
ẽ ad modicũ parẽs:et vinceps extmiabit᷑. Aliud ex
emplũ fidedignũ ad idẽ narrari ſolet qquodã tali
moꝛtuo/et int᷑ religioſos ſepuleorclnos T nocte terri
bilit᷑ vexauit:vel ſaltẽ dva olus ĩ foꝛma eiꝰ quẽ cuʒ
qdã aiuraret qre ſic iret:reſpõdit.qꝛemip maius:2
vẽdidiꝑ minꝰ. Per iſtoꝝ qᷓ; oſtẽdit exempla eis ſi⸗
nniles nõ erit mercatoꝛ vltra ĩ wmo dñni: Each. xiiij.
Sic ᷣcũ negociatoꝛe ve traiectõne et cũ emptoꝛe de
emptione tracta:ccci.xxxvij.

Alitie pꝛio oſtẽdetur

diſtinctõ. Scdo qles milites mũdi eẽ xæ⸗
berẽt. Tercõ ex his q̃ ad ſtatũ ptinẽt mi⸗
litũ mði:oſtẽdet᷑ qles efſe veberẽt ſpuũales xpᷣi mili⸗
tes. Quarto oſtendet᷑ qles vterq; de facto ſunt.
Etum ad pꝛimũ militia eſt duplex/ ſicut ex Ybis

ſit ĩ craſtinũ.quid ẽ em̃ vita nr̃a vapoꝛ

Exem.

xx

2A
1j.

»-
5

ti.j.

Arti.ij.
ij.

Militia

elici Vrbani pape diſ.lix.ſiofficia.¶ Ina mũdia
lis vid elicet armis coꝛpalibba armata ob iniuriaʒ ꝓp⸗
pulſãdã vel ꝓpt vindictã inferẽdã inſtituta.ſicut pʒ
Lcreto.xxiij.q.j.ꝙ militare.(¶ Alia ſpũalis armis
ſpũalibo oꝛnata. ad reſiſtẽdũ militiejmũdi carnis et
vyaboli⁊ veſiderijs carnalibo que militãt aduerſus
aĩaʒ.j. Pe.ij. Inſtituti ð pꝛima militia fuer̃t illi.iiij.
Ke. xj. Adilites introduxit ad ſeĩ templũ dñi.¶ Sse
ſcõᷣa Lu.ij. Facta ẽ cũ angelo multitudo militie ce⸗
leſtis. 4 Prunoz oꝛdo ſtatꝰ? actꝰſũt laudabiles ſi
regulã oꝛdis illoꝝ teneãt:qꝛ nõ actꝰ vel ſtatus illoꝝ
culpat᷑:ſed abuſus.ſicut pʒ ĩ vecreto.xxiij.q.j.milita-
re.¶ Regulã vo oꝛdinis illoꝝ r azneceſe eẽ tenere!
ædit eis YJo.baptiſta Zu.iij.vbi dicit᷑. Interroga⸗
bãt aũt et illũ milites dicẽtes. Quid faciemꝰ a nos.
Et ait illis. Neminẽ cõcutiatis neq; calumniã faci
atis.⁊ cõtenti eſtote ſtipẽdijs veſtris.¶ Hec regula
tres habet ꝑtes.quaꝝ pꝛima pcipit ne quẽ ledãt ĩp⸗
ſona verberãdo:vel occidẽdo:ſeu iniunoſe incarce⸗

rãdo vel vetinẽdo:in hoc ꝙ dicit. Neminẽ cõcutia

tis. ¶ Gecũda pᷣcipit nealiquẽ ledant in fama:iu h̃
ꝙ dicit:neq; calumniã faciatis. Calũniari em̃:vt.ij.
q.iij.S.notandũ.et ibi glo.eſt alicuifalſa crimĩa im
ponere.Idẽ dicit᷑ in.ff.nouo li.x.ti.de abolitõibo cri
minũ.l.j.et.C.v calũniatoꝛibo.l.ij. Nulli ̊ crimen
impon? væberẽt. nec etiã ab alijs impoſitũ faciliter
credere.Sicut ſaciũt quidã qͥ occaſiões querunt vt
alioꝝ poſſeſſiones vel pecunias extoꝛqueat.¶ Ter⸗
cia pcipit ꝙꝙ neminẽ ledãt ĩ bonis exterioꝛibo ipſa au
ferẽdo.vel multa mutuãdo et emẽdo:et nihil vłtar⸗/
æ ſoluẽdo dicẽs.cõtenti eſtote ⁊c. Et de ꝓpꝛio ⁊ nõ
alieno viuite. Et nota ſᷣm glo.xxiij.q.j.ſup.c. milita
re. In quo verba recitant᷑ .Aug.in lib. de verbis dñi
tractatu.xix. In qͥbus pꝛedictã adducit regulã. Hec
regula nõ tm̃ dici debet e armata militia:ſed de om
nibus qui aliqua officia exercẽt ſub aliquibovel ſuꝑ
aliquos.depᷣdictis trib regłe ꝑtibo ſił: Aeui.xix. Ne
facias vaumla in tuo:qtũ ad ſcõaʒ ꝑtẽ.necvi
oppꝛimes eũ in pſona.vel bonis:qrũ ad pꝛimã ⁊ ter
ciã eius ꝑtes. Sed milites in illis militiã bonã:ha⸗
bens fidẽ et bonã conſciam.j.Thi.j.
MQualiter vo p̃dictã Johãnis regulã et vltimaʒ
apli auctẽ et pᷣceptũ ĩ oꝑe et militia et vite puritate
ſo oſtẽdẽ ceberẽt:oſtẽdũt tã illa queĩ oꝛdinis ſui ſu-
ſceptõe ꝓmittũt vel faciũt:et oĩa que circa illos tũc
agũt᷑:qᷓ ſacre hyſtoꝛie auctas.¶ Beptẽ nãq; que cir
ca eos ĩ oꝛdinis ſuſceptiõe fiũtad quẽ finẽ arma ſu⸗
ſcipiũt euidẽter oſtẽdũt.¶ ¶ Quoꝝ pꝛimũ ẽ ; circa
noctis pꝛincipiũ q̃ diẽ pcedit ĩ quo arma ſuſcipiunt
balneant᷑ ĩ ſignũ interioꝛis lotionis ⁊ mũdicie quaʒ
ſemꝑ ſerua bũt ad hoc vt ĩ vtraq; militia taʒ coꝛpali
qᷓ; ſpũali foꝛtes exiſtãt. Oe aũt talẽ ꝑ mundiciã ſem⸗
per obtinebunt foꝛtitudinẽ:oſtenſũ eſt. H. ij. xxxix.
¶Econtrario immũdicia molles facit milites etĩ
bello vebiles. ꝓpter quod antiqui ſapientes ſarace⸗
ni omnia exercitum molliẽtes vel ſoꝛdidãtes amo⸗
uerũt:ſicut oſtenſũ eſt. B.ij.xviij.Et ſi ſaraceni hoc
fecerũt: a foꝛtioꝛi réne nos ypᷣiani h̊ facere veberem⸗
Mã teſte Paulo/arma militie nr̃e nõ ſũt carnalia:ſᷣ
ſpũalia.ij.Coꝝ x.(¶¶ Sic vo aqua loti nouis et pul⸗
cris induunt᷑ veſtib:ĩ ſignũ q; poſt ſpũalẽ lotõʒ quã
illa nocte reciꝑe deberẽt pcta ſua mũde cõfitẽdo:no.
us induẽdi ſunt habitu virtutũ:humilitatis videli
cet et charitatis ⁊ pietatis:et aliaꝝ virtutũ/q ĩ vtra
militia hoĩes foꝛtes reddũt.ſicut pʒ. H.ij.xxxix.et
xlij. Ergo induite nouũ hoĩeʒ: Ephe.iiij. et induite
armaturaʒ vi: Ephe. vj. Et induite vos ſicut electi
i: Coll.iij. Qui vicerit ſic:i.ſeipᷣm: xe qua victoꝛia
habet᷑. H.ij.xxxj. veſtier veſtimẽtis albis/et nõ vele
bo nomẽ eius c libꝛo vite:Apoca.iij. ¶ Dic vo lo⸗

„

MW .pij.

ti indutiĩ matutinaꝝ etpᷣdicationũ auditiõibus ⁊
ſanctis meditationibus noctẽ ducũt inſomnẽ:in ſi⸗
gnũ q; ſꝑ ſpũaliter vigilabunt a pctoꝝ ſomnis ſe re⸗
trabedo. In quo exemplũ ſequut᷑ illiꝰ optimi mili⸗
tis xp̃i/q nocteilla q diẽ pceſſit: qua ĩ cruceoptimã
⁊ foꝛtiſſimã ↄtra dya bolũ exercuit militiã. pplin ſu⸗
um manu eiꝰliberãdo vigilaſſe:æ milites ſuos ad
vigiladũ hoꝛtaſſe legi᷑ di. VUigilate⁊ oꝛate/vt nõ in
tretis tẽptatõʒ: M ath.xxvj.Lalaũt vigilia q a pec
catis holĩem cuſtodit:multũ iuuat ĩ vtraq; militia.
Mꝛ vo vigilia coꝛꝑalis ĩ coꝛꝑali militis multũ iuuet
neceſſario reqrit᷑:ſciunt ĩ talib armis expti.Et ſiẽ
vigilia coꝛꝑalis eſt neceſſaria ĩ militia coꝛpali.IJta
ſpualis in vtraq;. Pꝛopter qð ſpeculatoꝛ Petrꝰcla⸗
mat dicẽs. Sobꝛij eſtote et vigilate.q;ꝛ aduerſaniꝰ ve
ſter dya bolꝰtanqꝙ; leo rugiens circuit.j. Pe. v. Vigi⸗
late ergo ſpũ:carnẽ nõ ſequẽtes militũ xpᷣi ſequen⸗
tes exempla qui dicũt. In carne viuẽtes:nõ ſᷣm car⸗

nem militamus.ij. Coꝝ x. ¶ Poſt hoc vo ĩ craſtino iiij.

eis imponunt᷑ calcaria:et ictus ĩ collo dat que peni⸗
tentiã ſignificãt:quia ſicut calcaria? verbera equũ
pungũt:ipſumq; ĩ via ſua citius ire faciunt. Ita pe
nitẽtia coꝛpus pũ̃ git et carnẽ cuʒ ſeſſoꝛe ſcʒ aĩa in via
dei feſtinare facit dicenteʒ:pene militãt in me: Job
x. ¶alis vo pnĩa ẽ militibus valde neceſſaria:qͥa
Palei na victoꝛiã eos hĩe facit:illã ſq; e qua ha-
et. H.ij.xxrj. GBladio inſuꝑ accingunt᷑ queʒ ᷣm
alicuius regionis conſuetudinẽ c altari a ccipit.vt
ſe eẽ eccleſie filios ꝓfiteant᷑: in hoc ꝙ væ eccleſia gla⸗
diũ accipiũt ad eccleſie fenſionẽ:quia teſte Petro
non ſine cauſa gladiũ poꝛtat ad vindictã maloꝝ:ad
laudẽ vo bonox.j.Pe.ij. ¶ In pꝛãdio cũ ſobꝛietate
ſedẽt et ſilẽtio:ĩ ſignũ ꝙ hec duo multũ in vtraq; va
lẽt militia.ꝙ vo ſobꝛietas milites victoꝛioſos faci⸗
at/ ꝑ argumentũ oſtendit᷑ a ↄtrario ſenſu ſumptũ ex
hyſtoꝛia que habet᷑. G.v.iiij. ꝛ etiã ſilentiũ a noci
uis magnã in militia cõferat foꝛtitudinẽ:patet ꝑ il
lud Yſa.xxx. In ſilentio et ſpe erit foꝛtitudo veſtra.
Aliqui etiã gladiũ ſuꝑ altare offerũt. et hoc ideo
ſicut dicitur policraticon li.vj.c.vij.qꝛ militieẽ oꝛ/
dinate tueri eccleſiam. pfidiam impugnare.ſacerdo
tiũ venerari.paupeꝝ ꝗꝓpulſare iniurias:pacificare ꝓ
uinciã. Et ſi opus ẽꝓ fratribo aĩam ponere:in q̃ po⸗
ſitiõe ſicut nũc offert gladiũ:ſic tũcofferet vo ſpiri⸗
tũ.quã oblatõem ſempꝑ expectare debet dicẽs. Cun⸗
ctis diebus quibo nunc milito expecto w necveniat

immutatio mea:Job.xiuij.¶ Et nõ ſolũ ex his que vj.

circa eos agunt᷑:ſed etiꝗ ex antiquoꝝ pbatiſſimoꝛuʒ
militũ et ſacrarum hyſtoꝛiaꝝ patet exemplo quales
milites eſſe vebent. Jude nanq; msachabei et fratrũ
eius intentio et operis executio fuit pugnareꝓ legũ
iet iuſticie terrene ſeu patrie vefenſiõe.et ĩ iſta xe⸗
fenſione et intẽtione vſq; ad moꝛtẽ pſperati vcerta
rũt.Pꝛimũ ergo qð poſt victoꝛias ſuas in coꝛde ſuo
habuit:et in ope exercuitſiue mũdare/ſiue reedifica
re templuʒ dei:ſicut patet.j.aMach.iiij.Hec militia
omnes pfectiones et cõditiones pᷣcedẽtes cõpꝛehẽ⸗
Tens:ẽ vita homĩs ſupꝑ terrã: Job.viij.¶ Et nõ gu
cũqʒ vita pplaris iͦ vita duplicis ꝑfectõis:qꝛ in
vitã interꝰ:et quo ad veũ hñt ſanctã:pfectõʒ habẽt
monaſticã:ſiue ethicã:qua ſeipᷣos bñ regunt.in h̊ vo
rẽpublicã defẽdũt et eccłe cõſeruãt libertates:p/
e

fectõem hñt politicã.¶Et qꝛ tã excellẽtibus vite ꝑ

fectõibus magne coꝛreſpõdẽt ĩ celo remuneratõnes
nõ ẽ dubiũ quin tales ĩ celo magmi ſint meriti:qui
pꝛedictas ĩ omnibus obſeruãt ꝑfectões. SDe illis er⸗
go ĩ celo colligendis verificari poteſt illud quod di-
cir p os ꝓphete Zacharie.ix. Circũdabo wmũ meã
ex his qui militant mihi.
Cum ergo omnis perfectio in milite ſeu militia

e vj.
2.

gian. N,non it nec
een nlnl ni iho ihl h
vis n

mllitan. eree
nnirt i mlinhusene
tie Trlbs atnseſt mle un
Apeus Talibnp nitue
Ciugn nocolatus ſt nobiliotcho
msiutatis itſtignatenobllitzmus.
cvocinestghintureſtarcamüinm
net nponisomptitndo. Inuic
nnbigeſtononollbroerreremilttanln
hibet neagrum comparent in pꝛromine⸗
lcaopera geragunt: neſtudio ulture
locentur. (Oiiſtecondltionesimilit
nimuntur: quanto nagis imllitibus
ſctinomnibus chꝛlſtonis tam in illi⸗
ſnnalioſvt vo acellitins ? wuotinget
Itatp yitam contenplatiui c̈mundh
luncenam inomnibus chꝛiſtianis ſpe
nminclencset vins eecleſaſtics: guide
lteſyeculitr applicanb gniaſint dene
ſoficia reputat eronti g dapeſſe di
inchdltamitsantenonftentic
wene ntec,adiat, (Onntsengdet
tecleſuſticitum ad grunasf
ünungsſetem con
dperationes gue circaeds funt dden
e ot peſib rinnti indun niglit
Otü voad alias ſeyremgneſdg⸗
allas ſeptem que in eis
mnteſſeſhinmalternoble,fli v
blungeatone ſel ahns initini
anchnen c tig inltntone
inontcloatione:ſicutoſtenſom eſt

afolonnegin ſclentia
ocomncs inſcientia int h
ltätuceſaſtai non ſlunnennn
ollecſtrumillori regninonn⸗

ſrufrer Ordlinnbus. ſri
ſineitcnoimiſincanf
ſe ſolguotmlite fiſt
n noclaſithtſaſtiggeneeJbe
aiude W
wanltater anpi
kägmntair lninitn
urchſtae e And habitiſ f d
iu onnd ahiens ſo⸗
ice cbeciallttrt ͤien —
Snzanſäinchif nline dah
Mld Mtörhr in inee Pecn
Finlbboe cnib

in
ſaliren zae.
aogtliun en e;
NN
nd.n
Bnd
rſiberii ülannane
3. ele⸗ o pi ctt n limnlli
GAd glag nlt nceoptt 1 vii.
uſ agth 1.Vi ſanm tiä nnd in
odit. ry ol i⸗ pkinſ⸗ mnuen 8
dichn vegalimtt e ur: to perf. in miii cong
ti imliine nee S ectio ina nr
WR bnen anchunen 2 eſt/ nt ſengentl perlectii
Reedt imimd iiune ur. ſed nt: ſ. pꝛedi imm ilite tioꝛi
u ne kibe nereſar tn aloer bunetnareml nd
5 „ pairan es undi alij et Ulita ni. XT
en netn latn l; ſe ſpiri in ijs ſe perf. que ci rene m
uni dennec gea a ru m co ales eeſti m qu im milites vit int il
Nicit nin alt, neſnh⸗ ntu nditi⸗ quali nueni eſco odo ites vite:q t illo
—☛ Gmlvd bu r/ ſe onong õ obligaã Hõ ꝛum mi vi
N nilirzreE 4 s ex xhab ibu HSõ ura i gs⸗ celo alit militũ .D!
glcan . lnet Aſeg ver is m turi einmi ant. poſſi ili⸗ um eſt tum ec di⸗ quoꝛũ *
— (ſheenn nen, ceſt. erbo/ naio n.ff iliti unt mi et te .. iii ei gne ꝛu nomi
äkegi tiansi hoce oßme Zneid peric ꝛes. l veteri tibus e qu mi ſt rrenã Uuiij igaud o mi min
ung laſian Bicolt wolan er⸗ ne n mili⸗ ulo. vltim i libꝛo ð mun nibus 1milu fugꝛ⸗ .vVj. ebu ilit. a ſunt ĩ
lyl taal lodat aſtin .(c( 1 goci ite. ¶ S na. YJ .Uij ndir- p tes ant S nt p tare tĩ lib
s iaſia innen Gtſn 10 i ndu atoꝛ Pꝛi ex i n gl ij. ti. vj eq⸗ uta clerici occ epti ꝛui poterũ 20
nopügterane furentecent ii pollent vel 1 Pirnd cnrato. vj. qui gochoſeen nici: v etſonemr leger tiont
ſde⸗ tusfref ber 1⸗ unt exa ꝛe mili ũ ꝙ; t glo oꝛdia qui⸗ ujs ſe rſcien t feruẽ ione mn js: ſi nec
nkkdie niazſcfinn eqru ment veinon t.n iten non ſi cilla ria ſu S lelont Heriige Nni Sagelcer
vpni centez⸗ W ff. um on. l tur: t. lib it ne ſunene, ſti ed h ribu 3 s eimi ſopeci pidi⸗ 2
Phige Rpan ſcnrſ ig pe .quib no pꝛi Vt. 20. 1 goci⸗ t ne timilu⸗ en ti 8.i; Thiei. mili cialii tatẽ
uinlh emiliti, let nolanute Nebenb C. v ·l. pꝛi. iaron vt xiiij ſegrnen .Thi. ij militen itercher
86 Alcenanbe I erci ma. iii ondirionid⸗ eſt H
UMDWD G nnitene JJòM qur earſene
Gn t.1. de t. l.ſecũ ſtet i is in t n i m
Ne neWi acan Ahbah eſt lato li eſta uda tim rep iu e 1qu QOui trari. ant undri⸗
Pſien cini unt 1 ſi nota libꝛo menton △ . et. ff. ublic ra ſus getius adaz ia h ria faci urqui di7
Aaemkübo incan gnum publica quint o mili eree fe wehl a es euann ecerahiin qiencgrat⸗ 1 Pdegeener A
anclefni eaſntin HH blachiho Wran n Genleen⸗ onligae tus eſt; Ailrano⸗ ulas ſin⸗ rt. iij
düpon ni⸗ aeſegin m cip H AQui l. fili enſe ci⸗ acie igab neil ne dilitari⸗ t P 8 ſpiri x. ij.
1beij xj vel it/ ſĩ r qu inſa n ſe miit lica ꝙ ſta ſe i pluri⸗ biſciplin ble
nägh npril ämnglon: batu extu rial/ v nunc miles af. ma/ id tari/ ꝛeferr. t: et t pꝛo menti HH
ihſinann cihik⸗ S r tewen t. C.vefab⸗ ueri⸗ Andr Pondtenſ, nr. Decer nenti vi rüt/
dlobulet⸗ onultüinſnne Sõ nr E wt. noſci udas Pnodem taer. Wed e pꝛ publi and min,
foſtencl smilit tüin tr. v is h teſta mer abꝛic itur omi icta ſac eant et h o pꝛi ice ſt mili
ita eovicton Nge verſu babet amel o ali enſib per c ne Di⸗ m m erdotij ur ſe hodie e vtili atu: 1⸗
be ntariolt noſosface Cin 3. T pꝛiui nro unlebar us. calcia os 4 lcedene e fili enſeee ule in
t. v.ij , gat Calib lleai ilit m po .l. iij. li 2 ex ccepi acto d tui los eſſe es reci em
liti⸗ riiennnnn ptus mucr us oꝛ gia mili⸗ ari. l natu .libꝛo Ranon piſſe. zum'/ ition e ec ecipi pu⸗
7 — l. * . 1
ſnuckerrin iſlanünne Twalnenen o latu natus naeoncon rꝛ ſcri urgun lann oꝛro lerpatne liber deſie aran ga
nnderſ ntucini⸗ otc ti in ei⸗ ſit ſti /ſit HH einpo nium t in ch ilita din co e lib uper atq; a
upalt etitnco in dii 02po. equiri aten is at lure VUn biect cifixi⸗ os ww igul riũ r. ion vi
uncnl. nofeñ: neſn bi igeſt al lur eſt obrleratzd vorathe, ce ros ri/ ſp wmi ulo de es v nelegela
m. Pfid cphj thor ſto⸗ li⸗ nea uo lib ptit rca mili 9. t. Ocri petit miſe irabeſtteen. ſe ntur/ M5
n hlanin nllmne ca op grun ꝛo. xj udo. J ilitia Se Bcri beiirneet eros: ilit pꝛed uiunt i ſtatim in
4 idanronnie . uocen era pe n com J. r n cui m ſua ptimuũ olupt extr. vt in er at lantur in pa m in
Pfratnn nünagpcime ix req ntur. ragu paren emili⸗ ius rei m me pꝛed ates aoꝛdi wloꝛ GB immi bau trim
4 . uir . Srtee t 1 tari. enſianũ n⸗ ct am .I nari⸗ ibu . iſeri⸗ peres 02
ianitnnaſe, HH 1iſt ne ſtu n pꝛo HH us e poti vpeo as i 8 ali erico es ſib
ſicti liin d eſt in r: e co udio uinci. llites: ex ri⸗ pi⸗ ius h s de mpl enis i ꝛdite 1
nbeect ſmwohi, q in omni —O= Wutenſen m 1520 rJbiragg oſtin erant oont igrierr af
hectare db troſin⸗ in alijs ſclg Feitt, tiones ann liele Prech eang weſe⸗ mq plehnn vol itos
memlite et dice⸗ . mili vt chꝛi agis s1 milii militi bel 1 te xe nt e cert pti unt⸗ agp
mlitoer 5. C tent o er ꝛiſtia s T mili niliti iti ner ut vi leci t legi am me Tea ates
b ii rpecto wnech n, uam/q; ꝑ vit ercellẽ nis: ilitib ibus a re⸗ eet ci⸗ ider tant /ĩ gi: vr ſ. enſbell 8 et
ni (Etnoſli eniat m ſcy eti⸗ am c ẽtin :tam i us ſi is mundi reuert icatri⸗ eno pu ſequ ella rato
ſia Winuin nogni litie ſt ericis antmenn uotiu jaiatineng Prnne ur. C gap ine ann guagaatgole nfli
anhatt W reſpeael pitins eh aschnnacn itidn Diſun elia. Ylnce⸗ eaiganme netholilerin
Judenan Crenploqgnels r0 ficiar ter ap ris eccl ꝛiſtia mund draetlizg Zaram daa gen lluce. r ad vi armi z arualiterin,
Zueungei de S eputat plicant̃ eſiaſti⸗ nis: ſp o per a 5 ctoꝛi. pꝛed' etoꝛij acides: idend 8 per e ſin⸗⸗ 7
recutiofuit utri cer ellus erro E: qui cis: eciali cti oꝛias ſe am: 1 8 leo rill um/ g ul
jeſeupatni Pucnere leei e eanteq; mil neũ ia ſi :qui di iter dine ecta : inter nes uc t exh rati
e xfenſi replagn ccleſi tec a es a ÿ̈d cut dini ta ſ mno ntu arm In ende auſt⸗ aʒ
eyſgzad noti ſot, etiitaw⸗ ope aſtici qᷓ; ddiſc nteno⸗ ux eſſ. cretũ ne mi purertſanglin r. Poꝛ a fu pꝛelij bat Eli ca-⸗
hofit nripſuntin opelarion Frum ad on fnen wägenened lir. on unnahn anaii dslevore g
. orias ſuas i te ne loti es qu ad pꝛi mn it. ſic Sebrhnp ſia um tii uitu am lo mi Inter oꝛes 8.
rmitſiuemuck gitnheſi⸗ I&α veſti⸗ e cir Hõ pꝛi cu ty m no timet: r:qui cuiu ilitu vict In
paret Goch i ulſſfich bent oad rutktrbane⸗ em co pecial elit I min retur arerlanug nc eſt Vr
e aenigiin tis ſolun eſſe ſpi alias ſ. indu nt / vebe nditiõ liter eta eſt gtioꝛr iſte h tros lius iß ꝛe verb 022
cehetts öprebi =S biritu ſepte ti/ vigi nr eſſe es ſe ltia gyehint, eput⸗ odie i Wwi lnrenn oꝛu
terra gob e,⸗ S icij nelſed r nobi⸗ e in ei⸗ et ſi⸗ nfeſſi eli m:et ia Y Et ſi. tu mili r: mi-⸗
ni ſmi thöghe ſ cũdo patio act al vin WeiR— at venagton Iſa. t ſic ſenny re⸗
npllas lu nen . crereen ne:ſi us i /filij requir alüjs ngeſtnnn enl nis m xxxiiij patet um f. ccle
Pitlancigſeti aliter nes i icut imit lij vid uirn nes in ceflui iliti ij. T. i oꝛti
⸗ pfectozhab alij eccleſi. in ſci oſte atio elicz ntur es der zelo nit f. litia abeſe in er loꝛr
guaſeßſho hifeſ hbet s qu laſti tienti tenſun ne:et cz vei.nõ litu egul gladiꝰ olin eoꝛu ret 8 co
4 Untin ceturi e ad ſt ici/n a ſin m eſt ſimili en m cr. la / oꝛdii⸗ vm m 5 vi m xefl omnt⸗ m
ckechſemͤt lbert fi rinft at non ſea t be .F. v militudi quat ucifi⸗ ine eus. M inea: neri Is mi
gtonis ca: uo t moꝛi . r: a: ſed i n ac. tu ra nmn vi⸗ 1
tao nigt ſintnit⸗ oemeine⸗ t milit nant urerſ Tinirilegin Rean etum offe Pticmli e enen om pj
enitſeeniendell , ̈ omn us di nerur eb r fferent uia pꝛi ſuper ꝗ nen ent .
=G daſtoe nauir veſt . Zans nirl Bünrfanased
..lx. ucrhnmnins cut di tu. elo c. cupidi prmi t pzo * lů iq; hime tes CB ij. Co ant ei 7
. mili⸗ ictũ W ollo idita ilite⸗ repu- tes 3 militi nta ei cam ecũ oꝛon et
mn umliu S gigerrueenl anacib nle erlil i Stee Erre anafudenr⸗ Poſte,
rici v o/et rant he uij. cing atet. A nos b ath nt:et rüt: J cio o int qn eum 7
Nieio ſoerl nõ ſu abitũ Duit ankp A.Ja us di⸗ h.xviij nunch oh. ri ccigerur. Ma. or⸗
eco aliter perbi⸗ yĩei om enitetie: lſt, ij. pec c poſt r. Mα ut. Mã pte⸗
Be gnoſcã heepieet ennen, tie: nrati ſi Bici Enigeo ton nart zer mn
xtO 0 atur: em vefe vabo ema chꝛiſti pecum unt citeq: copi uenerũ 0ad mi
nureemſtt era Emillsane⸗ i in nafecerürſie diſei oſam wden ſep
ãtur i iliti. abit re. C pdic eos v ſicu wꝛmiẽ eius ern perdi
in libꝛ z pecialit afr le —H —.— wegenanre 1
H 3 cleri non:et ReTedudn õ runt iti
teclen, 3 pteĩ ſpecialiten vſh i :oeer Ur noct
vVite/ vt Varne Beearperie aliter ſhran hodie dinnl accepta
nu dinen cinio lenkaus enpor Veg de mil⸗ in
ipᷣm ĩ ouo ecca epẽd itoꝛũ vñ alſon
imebꝛlaſt HHõ vieo hee⸗ ſta ,
ẽbꝛis ido mnitro⸗ ſer oninien o 1 li xij.
eis ſi mogchi ꝛa ſua nibus. ana
ub ls nluaße
lecti⸗ uludũ d ar am
is ſi dut. nariru
poliãt . Berüdo
ded Dord⸗

Arti.j.
.J

=

Miniſtratio

men et penã merenẽ pCᷣdonis.Quia ᷣm iura pᷣdavno
mõ dicitur qui vltra ſtipendiñ ſibi taxatum querit.
xxiiij.q.j.militare: ↄob.xxiiij. Vim fecerunt vepꝛe-
dantes pupillos: et vulguũ pauperem ſpoliauerunt.
Kercio iuramentis ſuis et alijs peccatis chꝛiſtuʒ
cytu in eis eſt iteꝝ crucifigunt ⁊ occidũt:quia cauſaʒ
iterãt moꝛtis eius ſcʒ pcta.⁊ ſic ꝙᷓtũ in eis eſt etiã ef⸗
fectũ iteꝝ inferũt crucifigentes filiuʒ vei: Hebꝛe. vj.
Quarto ipᷣm ita in terra ꝑdunt ꝙ nunqꝙᷓ ipſuʒ in
celo inueniẽt:quia qñ xe bomis militibus mundivel
chꝛiſti.i.quibuſcũq; chꝛiſtiams bonis qui coꝛpalit᷑
⁊ſpũaliter vel ſaltẽ ſpũaliter pꝛedictã regulã Zuce
iij. a YJohanne baptiſta datã.et.xiiij cõditiones pꝛe
tactas tenuerũt:et cõtra mundũ carnẽ et dyaboluʒ
foꝛtiter militauerũt.et ad capiendã gloꝛiã et patri⸗
am beatã armis virtutã pſeueranter et foꝛtiter pꝛe⸗
liauerũt:verificabit᷑ illud Jſa.xxix. Militauerunt ⁊
obſederũt et pliauerũt aduerſus eaʒ. ¶ Zũc ema-
lis qͥ de regula et vita ⁊ actu ſunt pᷣdictoꝝ militũ eru
cifigentiũ xpᷣm qui oĩm pᷣdictaꝑ. xiiij. cõditionũ fa⸗
ciũt ↄtrariũ.ſicut inductiue pʒ intuẽti qͥ hica carne
mũdo ⁊ dyabolo ducunt᷑ captiui ad culpã: ⁊ illic ca-
ptiui ducẽt ad penã vificabit᷑ illud Man.ij. Miles
eaptiuꝰadduct ẽ. No.·x.jxvij.Et. Miij.xv.

Iniſtrationũ pꝛimo
oſtẽdẽt᷑ diuiſiões. Mã diuiſiões mĩſtratio
nũ ſũt.j. Coꝝ.xij. Gcdo oñdet᷑ q̃lis eſſe de
beret intẽtio.tã mĩſtꝝ inſtituẽtis ꝙᷓ ipſius inſtituti.
Zercio quabłeſſe vebeat mĩſtri executõ ĩminiſtrãdo
uarto qle ſit bñ miſtrantiũ cõmodũ tꝑale vel pꝛe

miũ eternũ.Quiĩto oſtendet᷑ qualẽ e facto ſe oſten

Dũt hẽe intẽtõʒ ⁊ opis executõʒ.tã inſtituẽtes q; mi⸗
ſtrãtes. Sexto qmagnũ ſit male inſtituentiũ vłmĩ⸗
ſtrantiũ venctũ.SGeptimo tã inſtituentiũ qᷓ mĩſtrã
tiũ:qᷓ etiã ſub ipᷣis ex afflictione wolentiuʒ audiende
ſunt reſponſiones. Octano tã male inſtituentibo qᷓ;
mgle miniſtrãtibus inferẽda eſt pena.
Rone pꝛimi ẽ aduertendũ ꝙ mĩſtratõ quedã eſt
ſpnñalis ptinẽs ad aiam.quedãẽ coꝛꝑalis:ad coꝛpo
rũ et reꝝ exterioꝝ ſeu opeꝝ q̃ eteriꝰ apparẽt ꝑtinẽs
gnbernatõeʒ.pꝛima ẽ ſpeculatiua.ſcõa actiua.vter/
qʒ tñ ſi rite faciãt qð ad eos ꝑtinet mĩſtri xpᷣi ſunt.ij.
Conꝝ.xj. Sed qꝛ miſtri diſtincte ſuas exercere nõ pñt
oꝑationes niſi diſtinctas et oꝛd inatas habeant of⸗-
ficinas ĩ quibus mĩſtrent.pꝛimo opoꝛtet vtriſq; mi-
ſtris loca veputare oꝛdinata:⁊ ̃m locoꝝ et occupa⸗
tionũ exigentias:opoꝛtet mĩſtros vputare eiſdem.
Eocus ſ̊ interioꝛis ſeu ſpũalis mĩſterij ipa eſt aĩa
cũ officinis/ cameris et diuerticulis oĩm virtutũ.e
quo loco ſeu habitatõe digne pᷣparata ⁊ mũde cuſto
dita dicere potuit qui habitatõeʒ talẽ habnit.illud
Ecẽ̃i.xxiiij. In hĩtatiõe ſancta coꝛã ipᷣo mĩſtraui.
In habitatõe inquit ſancta quã fides in ſolo ani

mo fundat:in quo fundamentũ aliud bonũ et dura

bile nemo põt ponẽ.· virtutes edificãt et exaltãt.et ꝑ
diuerſas mãſiones diſtinguũt.Alia nãq; mãſio ſen
camera qpammõ ẽ iuſticia. alia hũilitas.⁊ ſicð alijs
quas vidẽdo.et ĩ quibo habitãdo.et quaſi ſolatiãdo
lectant᷑ eus angeli ſanctiſet ꝓpꝛiemeditationes
qꝛ ibũt devirtute ĩ virtutẽ/ſicut ð camera ĩ camerã
Scia gubernat.abſtinẽtia mũdat.ne ſit ibi fetiduʒ
vel putridũ aliquid p gulã vel luxuriã Patiẽtia qᷣͥe
tat ne a vẽto agitet᷑ vel pꝛoſternatur. Pietas ditat.
Amoꝛ celectat. Charitas opit et oꝛnat.qꝛ charitas
operit multitudinẽ. Tãfelicẽ et beatã curiã hoꝛtat
Petrus nos in aĩabus noſtris pꝛimo oĩm edificare
dicens.ij. Pe.j. Vos aũt curã ſubinferentes miĩſtra

te in fide veſtra virtutẽ. Invirtute aũt ſcientiã. In

ſcientia autẽ abſtinentiã. In abſtinentia patientiã

. 8 „—
MW viij.
In patiẽtia pietatẽ. In pietate fraternitatis amo⸗
rẽ. In amoꝛe aũt fraternitatis charitatez. Et qᷣa
editiciũ ſic foꝛmatũ et diſtinctũ.vel veſtrui poſſet .
poꝛtas ſenſuũ.vel alias inſidias:vel ſaltẽ inutile et
niſi mĩſtros hĩet diſtinctos ⁊ oꝛdiatos ipᷣm cuſtodiẽ
tes.et digne ĩ eo mĩſtrãtes:ad modũ diuerſitatis mi
ſtroꝝ ĩ curis magnoꝝ.ẽ diuerſitas miſtroꝝ oꝛdinã⸗
da ĩ iſta curia vei. Gicut ſ̊ in curia mũdiſunt ianito
res arcẽtes indignos ab ingreſſu ? dignos introdu⸗
cẽtes. Itaĩ curia vei locũ iſtoꝝ tenẽt virimũdi⁊ de-
um timẽtes.qͥ diligẽter obſeruãt ne moꝛs intret per
ſenſuũ feneſtras.qꝗ oĩa illicita ab aĩa et vmo cei ⸗
tũ pñt excludũt:⁊ q̃ wmũ oꝛnãt vel mũdãt introdu
cũt.De tali digno mĩſtro loquit᷑ veus ĩ ps.c.dicens.
Ambulãs ĩ via imacłata hic mibimĩſtrabit.¶ Be
cũdo in curia mũdialiũ ſunt diſpẽſatoꝛes bona dñi
ſub claue cuſtodiẽtes.et loco et tꝑe ea diſtribuẽtes.
Hoꝝ locũ in curia vei tenere veberẽt viri ecclaſtici.
et ſpecialiter pᷣlati qui ſacramẽta et cetera bona.taʒ
ſpũᷣalia qᷓ coꝛpalia diſtribuere tenent᷑ indigẽtibus.
j.Coꝝ.iiij. SGic nos eſtimet hõ:vt miſtros xpi. et di-
ſpẽſatoꝛes multifoꝛmis gratie vei.(¶ Bed iã int᷑ di⸗
ſpẽſatoꝛes SSS fidelis quis inueniat᷑. Ybideʒ ⁊
raro inuenit᷑. Et tamẽ ſicut boni et fideles miniſtri
ſũt angeli.vœ quibaĩ pſal.c.bñdicite vño om̃s angeli
eiꝰ:mĩſtri eiꝰqͥ facitis volũtatẽ eiꝰ. AIta mali ſunt ĩe
mões.i¶ teꝝ ĩ caſtris nobiliũ ſũt ſpecłatoꝛes:quo
rũ o fficiũ ſen mĩſteriũ ẽ alijs woꝛmiẽtibus vigilare:
noctis hoꝛas pᷣconiʒare:ſomnolẽtos die adueniente
excitare:ad pꝛandiũ familiaʒ vocare.oꝝ vices ge⸗
runt pᷣdicatoꝛes ĩ curia dei.de quoꝛũ numero extitit
Paulus:qui cũ omnibus ſequacibus ſuis exẽplo pa
ſtoꝝ ALu.ij. habet ſuꝑ gregẽ dñi vigilare.ne ipis wvꝛ⸗
miẽtibo.i.ſcãdaloſe vel negligẽter agẽtib.inimicus
hõ ſupꝑſeminet ʒiʒaniã ĩ medio tritici.ij.him̃.iiij.
u vo vigila:in om̃ibus laboꝛa: opus fac euangeli
ſte:miniſteriũ tuũ imple.noctis hoꝛas.i.huius vite
bꝛeuitatẽ.inqtũ dies alterius ſeculi appꝛopinquat
om̃ibo annũciare:⁊ mꝛmiẽtes in pctcis excitare:dicẽ⸗
w. Hoꝛa eſt iã nos ve ſomno ſurgere nox pceſſit.dies
aũt appꝛopinq̃bit.Exurge q̊ a moꝛtuis qͥ wꝛmis.et
omnes de dei familia ad agni cenã clamoꝛe oꝛatiõis
et tuba pᷣdicatõis apoſtoloꝝ qui illo officio ſpeciali
ter fungebant᷑ ſequẽtes exemplo dicentes. Nos vo
oꝛationi et mĩſterio verbi inſtantes erimus:Act᷑.vj.
Tales multũ ſunt veo accepti.ſicut mĩſter gratus qͥ
damnũ ꝓpꝛiũ negligit vel patienter ſuffert:et totuʒ
intellectũ applicat vt wmini ſui faciatvoluntatẽ.ſi
cut talis miniſteracceptus eſt wmino terreno. Ita
acceptus ẽ regi ſuo celeſti miĩſter intelligens: Pꝛo⸗
uer. xiiij. ¶ Iteꝝ nobilibo ſũt aliqui voutati vt eis
ſollicite et honeſte et ſine maculaſet offenſiõeſ⁊ mẽ⸗
ſis ſeruiãt.NDoꝝ ſtatũ in curia vei.i.eccleſia tenẽt cle
rici et ſacerdorestã religioſiqᷓ; ſeculares ad mĩſtrã⸗
dũ ſacris altaribus ſpecialiter æputati.œ quibus
Eʒech.xliiij. Sacerdotes et leuite accedãt ad men/
ſam meã et mĩſtrabũt mihi.¶ Iten in curijs poten
tiũ ſunt elemoſynarij.Noꝝ locũ tenent viri miſeri⸗
coꝛdiejcurã paupeꝝ gerentes: ſicut Paulus qͥ dicit
Ko.xv. Nunc igit᷑ ꝓficiſcar hieruſalẽ mĩſtrare.Qð
et alios ſimiliter facere hoꝛtat᷑ dicẽs. Sve miniſterio
quod fit in ſanctos ex abundanti eſt mihi ſcribere.
BSunt inſuꝑ cubicularij ſen camerarij:quoꝛuʒ ty
pum tenẽt pacifici in ſecreto coꝛdis. vo cubiculum
pᷣparãtesſet varijs virtutibus oꝛnãtes.j.Paral.vj.
Conſtituit ante archã dñi v leuitis vt miniſtrarẽt
et recoꝛdarentur operũ eius/ et gloꝛificarent vum.
Sic ergo habemus in vmo cæi ſpũalem edificatio⸗
nem cũ diuiſionibus ſuis:et ſpũales miniſtros ĩ ſin⸗
gulis officijs. œ quibus duobus ſil Ecci xxiiij. In

iij.

vj.

1
4

Grp

nnp

umiquanto melloe,
ſunleibes renomiſionibtf⸗

ſ t umen niniteni enve

minfrntif ninſun iſlun
rium ſcntoñſumeſt Let ẽ
cam habent trparte ſtnuſch nn ,
gecutionen. Intentio otun .
liefe dberet peinapsliter / ytre pn
bercka ſtiuck ſubatitirtacant au
ſaruetqueſant Xi do. Ad horn
ompläpeſtoriett auctoritas. k
turaoſtenditiſintnins omniu;
ad hoc vt vita cöſernet corporls. 3
tio omnii dſiopz miniſtrouzcſe:
fenpublici er oꝛpus chriſtimyſti
mna pocer iuſticia. Et ſicutmembr
lutetbonum ſtam inrendut totin.
ſen nam ſicut potet wmanu/q
hueoblit ſegſalutetotius corpoꝛn
lhſerccipiens q coponipeniebat O
ſatum comunttatis votius intenden
Uitroppnorione:gr bonuz vninert⸗
fnppnpnmnocthient.⸗(enl
unbeſtanaſchaſtaſügaansain
ſne d qnd dict Nſendus gin i
W
autnunchedsmutebargd aun
eſctebednartens onmutartr
porcereple icnieſſcentes.n panr

lam babituros ganrationen emi

Gulnemertantodfiantur gauine

Vrncentesſugueniunt difihan

Qoexeml
banerinninc, ncitauuſin

eomiſrite nulininlle
gomagno amiid nſoi

annakatahiemihnga 5t.dienne,
dcnſntinga

Bpconzare ſonnolitds eggenien⸗
Muandü bmlintocne hobtlene
onesinia di eqnoninnmerd ent
lchommihusſegoneihngſnis heſſog
habetſup tgi dſi igline heiihn
icaloſe velneglieteragiti ininia⸗
net zuͦaniz i meglotnincl i.Thiſtiif
lrinomibus labom: opls ſaceuongal
itui mple nocishoua i pnils tit
rũ ies oltenus ſcyl:opoopintit
renwumätes in pcfis ttatorecles,
Nos vy ſomno ſimnent noröefſt dlis
ſbit. Emnpefa morubog wemts et
nlliaadagnicnã canoeutiis
1sapoſtolor qui looffcinſpecili
equetes eremplo dicentes. Pos do
eno verbi inſtanteseninns Ack ⸗
unt do aceeyti ſicnt niſtergfatnen
gigt delatnteſifirtetnn
iarſtuminiffcirfalnt
ſteracceytus eſt mutn 4
iſnoceleſti niſeinelen t
. eer nen e ienſ iummi 4
Eſtatüma ſſeularzoldinii
gtili ſinum vuit⸗
ihus ſiilin n iſt l nen⸗

gcerdotezet I incuriope

vñj.

Exemp.

ix.

Exemp.

Miniſtratio
habitatione ſancta coꝛam ipſo miniſtraui. ¶ Mini
ſtri vo qͥ ad miniſtrationem reꝝ dveputantur mundi
alium:ſub diuerſis dñis p tot loca ⁊ officia ſeu mini⸗
ſteria/ quod mundus vel mundiales babent admini
ſtrationes vel reru curas ad eos ptinentes/ q tñ omᷣs
ad eius cui ſeruiũt pꝑtinere familiã dinoſcũtur: quia
dicit lex in.ff. veteri li·xxj.ti.j.æ edilicio edicto.l edi
les. ꝙ fam ilie applicatione omnes qᷣ in ſeruirio ſunt
oↄtinentur/etiã liberi qui ei bona fide ſeruiũt. ¶ i⸗
niſtrantibo vo pꝛedicto mõ quaſi ꝑ ſilitudinẽ Mar⸗
the⁊ arie diuiſis/ hoc eſt aduertẽdũ: ſicut vtra
qᷓ; ſoꝛoꝝ pꝛedictaꝑꝝ tã maria que ſedebar ad pedes ie
ſu:qꝙᷓ; martha que ſatagebat circa frequens mmiſteri
um: Zuce. x. ab eccleſia ↄmendant᷑. Ita tam pꝛimi ꝙ;
ſcði miniſtriſſi fideles inueniant coꝝ miniſteniuʒ in
miniſrando: Ro xij.a wo ↄmendabit᷑ et mercedem
miniſterij ſui ab eo recipient:qꝛ omnes iuuant ad cõ
ſummationẽ ſanctoꝝ/in opus miniſterijſ in edificati
onem coꝛpis chriſti: wnec occurramus om̃es: Eph.
uiij. ¶ Ille tñ cuius miniſteriuʒ ſpecialiterꝓ anima
bus oꝛdinatur ſaluãdis/melius eit ſoꝛtitus miniſte⸗
rium/quanto ⁊ melioris teſtamenti mediatoꝛ eſt qdð
in melioꝛibus repꝛomiſſionibus ſancitum eſt: Heb.

viij.

Et tamen miniſteriũ exterius cum Martha ẽ taʒ
miniſtranti:ꝙᷓ miniſtrum inſtituenti vtile æmerito⸗
rium:ſicut onſum eſt.L.j.v.et veo amendabile ſire⸗
ctam habeat exparte vtriuſq; intentionem⸗ ebitaz
executionem. Intentio vo tã inſtituentis ꝙᷓ inſtitu⸗
ti eſſe beret pꝛincipaliter/ vt reſpublica recte gu⸗
bernet᷑:⁊ ſaluet⁊ ſubditi reddant que ſunt ceſaris ce
ſari:et ee ſunt vi vo. ¶ Ad hoc nos infoꝛmat ex-
emplũ hyſtoꝛie et auctoꝛitas. ¶ Exemplũ em̃ in na-
tura oſtendit/ ꝙ ſicut niſus omniuʒ membꝛoꝝ tendit
ad hoc/vt vita cõſeruet ſe Po ie r niſus et in ten
tio omniũ dñoꝝ ⁊ miniſtroꝛuʒ eſſe veberet: ſernare
rempu blicã/er coꝛpus chriſti myſticum. i. fideles in
vna pace ⁊ iuſticia. Et ſicut membra potius vitaſſa⸗
lutẽſet bonum ſtatũ intendũt totius coꝛpꝑis: ꝙ; ſalu⸗
tem riamnenene patet œ manu/que quaſi ſalutis ꝓ
pꝛie oblita ſe ꝓ ſalute totius coꝛpoꝛis exponit/ictum
in ſe recipiens ꝗ coꝛpoꝛiveniebat. Sic pꝛedicti. bonũ
ſtatum cõmunitatis potius inrendere eberẽt: ꝙᷓ mi
niſtroꝝ ꝓmotionẽ:qꝛ bonuʒ vniuerſale diuinus eſt:
ſm phᷣm pꝛimo ethicoꝝ.¶ xemplũ ad hoc recitat
in hyſtoꝛia ſcolaſtica ſuꝑ actus aploꝝ/ ve Tiberio ce
ſare: v quo dicit JYoſephusꝙ in omiv negocijs ſuis
moꝛoſus erat vñ cũ ſtatuerat ꝓcuratoꝛes in ꝓuicis
vixaut nunqᷓ eos muta bat:qð cum ſepius queſitum
eſſet ab eo:quare eos non mutaret: reſpondit ſe in 65
parcere plebiculeſ/ſcientes.n. ꝓcuratoꝛes ſead modi
cam habituros ꝓcurationem emungũt vſq; ad ſan⸗
guinem:et tanto dñantur grauius quãto breuius.et
qui recentes ſuꝑueniunt/diſſipant qᷣcqͥd inueniunt.
Quod exyemplo oſtendit cniuſdam vulnerati:qui cñ
iaceret in via:et non amoueret multitudinẽ muſca⸗
rum a vulnere/ſuꝑueniẽs alter putabat ꝙ hoc omit
teret ex im becillitateſet abegit muſcas que operue⸗
rant vulnus eius. Ad quem ille. Male feciſti mihi:
qꝛ muſce quas amouiſti:iam plene erant ſanguine:7
partius me moleſtabant:que autem ſuꝑuenient re⸗
centes/ acrius me pungent. Sic et ꝓcuratoꝛes vel of
ficiales ⁊ miniſtri qͥcũq; recent ſubſtituti acriꝰin ſſ⸗
ditos vſeuiũt. ( Mõ ſ ſt audiẽdi qͥ dños ꝓcurãt vt
miniſtros ſuos frequẽter amoueant: et nouos ibi l⸗
nant: vt ex officio illo cũ multis falſitatibo/ et male⸗
dictiomib ꝓmoueantur et ditent᷑ Nec etiã ſunt ipᷣi
miniſtri in hoc audiendi/qui ſeipſos et alios talia
ꝓcurant officia:qꝛ ſi bonus et omnino fidelis eſſet: Hᷣ
raro ꝓcuraret:quia raro inuenitur officium in qͥ om

„ 5
W „vil).
nind fidelis magnũ repoꝛtet cõmodum. Si vo pan⸗
per ſit / vel cupidus / vel malus /et falſus et ſi hoc ꝓcu
ret:nõ eſt audiendus.¶ ¶ Exemplũ ad hoc de Cipiõe

e quo referũt hyſto rie ꝙ cũ quedaʒ regio romanis
rebellaret:et duo electi eſſent/ vt irent pacẽ refoꝛma/

re. Cum conſilium quererent a Cipione emiliano qᷣ

Eter ſenectutem ad ↄnlium ire nõ potuit:ſi illi duo
eſſent mittendi vel nonjreſpondit neutrum eſſe mit
tendũ:quia vni ommia deſunt/alteri nulla ſufficiunt
vnũ notauit de nimia paupꝑtate:alium de nimia cu⸗
piditate: ꝓprer quas vterq; munera reciperet/ et po/
pulum grauaret:eta vero veniaret:et ꝓpꝛia cõmunt
bus anteponeret. ¶ Huic Cipionis conſilio aucto⸗
ritas ↄcoꝛdat Berñ. cæ ↄſideratione.libꝛo.uij.ad eu
genium papam. Tales inquit querendiſ unt mini⸗
ſtri qui marſupia nõ exhauriant/ſed coꝛda reficiant
et crimina coꝛrigant. ¶ Et auctoꝛitas tullij væ offi⸗
cijs libꝛo.iij.c.v. Vnũ inquit in omnibo tebet eſſe
poſitũ /vt eadem ſit vtilitas vniuſcuiuſq; et vniuer⸗
H ſi ad ſe qᷣſqᷓ; rapiat:omis humana ſocietas
viſſoluit. Bicut patet.D.xij.ix. Talis ᷓ ꝓprnij cõmo⸗
duvel ſuoꝝ pꝛomotio longe vebet eſſe a xpᷣiams: qͥs
hoꝛtatapoſtolus dicẽs: In oĩb exbibeam noſmet⸗
ipos ſicut dei miniſtros.ij. Coꝝꝑ.vyj.
Que auctoꝛitas terciũ introducit articulum: qꝛ
ad hocꝙ in omnibo ſimus teiminiſtrinõ ſufficit ꝓ il
lam intentionẽ habeamus bonã e aua in pᷣcedenti
dictum eſt articulo: reqᷣritur ꝙ executio tebita fiat
rotius miniſterij. Hec aut executio tunc bene fit: qñ
dñi vel eoꝝꝑ miniſtri cũ hũilitate⸗ pietate ſubditos
quoſcunq; tractant. Ad quod eos mouere teberent
quatuoꝛ:. ¶ ꝛimo cauſa ſeu ratio wminationis ſeu
poteſtatis quã in miniſtrando ſnꝑ eos accipiunt.
Cauſa enim quare homo homini vminat᷑: oꝛtuʒ
habet a pctõ:qꝛ ſi nunqꝙ; fuiſſet peccatũ:nunqꝙ; homò
hominis ſeruus fuiſſet. Vñ auguſt. xix. libro de ciuit.
Ti. ca. xv. Nunqꝙ inqᷣt in ſcripturis legimus ſeruum
anteꝙ; hoc vocabulo Moe iuſtus peccatũ filij indica
ret:Geñ.ix.dicens:adaledictus Chanaan ſeruꝰ fra
trũ ſuoꝝ enit. Hoc oſtendit ibidem Anguſt. ex conſi
deratione humane creationis:in qua homimi dictuz
fuit: Preſit piſcix maris/⁊ ſit terꝛoꝛ veſter ac tremòᷣ
ſuper cuncta animantia: In quo ondit nõ hom inez
hominilad vei imaginẽ facto:ſed pecoei xebere wmi
nani: Inde pꝛimi patres iuſtiſpaſtoꝛes pecoꝑ/ magt
qᷓ; reges hominũ ↄſtituti ſunt:Gen.xlvij. vt ſic inſt⸗
nuaret vus:quid oꝛdo poſtulet creaturaruʒ. Eum

ergo wvminium illorum:et miniſterium regendi oꝛ⸗

tum ha beat a peccato/quod excogitatur coꝛ humi⸗
liare veberet:et non elenare: patet ergo de ſuperio
ritate illoruʒ ſuper eos ſuper be eleuari non ebent:
exemplũ reſpicientes ſummi vmini ⁊ miniſtri qͥ ait
In medio veſtrum ſum:ſicut qui miniſtrat:Lu.xxij
Becũdo naturalis conditionis equalitas: Equs
ob.xxxj. Nunqᷣd non in vtero fecit me: qui et illuʒ
q ſeruũ. iugiter meditata faciet nõ im pare ex ſuper
bia et cupiditate:h̊ potius oſulendi ꝓuidendi mi-
ſericoꝛdia. Vnde beatus Gregoꝛius moꝝ.xxj. ſuper
dicta auctoꝛitatę/ potentibo inquit viris magna eſt
humilitatis cauſa oſtenſa equalitas ↄſiderata odi-
tiomis. ¶ Et ſiiſtã equalitatẽ cõditionis qᷓtum ad
ꝓinquã illoꝝ ↄditionẽ negare voluerint ꝓut coꝛpo
ris reſpiciũt nobilitatẽ:in qͥ eKinguoil, nõ a pꝛin
cpio maioꝛẽ quandã habere vident᷑ nobilitatis ex·
cellentiã/tñ reſpiciendo aĩaꝝ nobilitatẽ in qua om̃s
ad vi ſunt ſimilitudinẽ ⁊ vt ſeruiat:eſt eius ani⸗
ma: in equalinature dignitate creata. Sigᷓ ad in⸗
ferioꝛis ↄtẽptũ eũ ꝓuocat cogitatio nobilitatis coꝛ⸗
poꝛis:quã foꝛtuna ve ꝓpinqno cauſauit: euʒ reuocet

ↄſideratõ equalis nobilitatis aĩe:quã ab initio deꝰ

Eremp.

xj.

Aro. iiij.
xuiij.

Arꝰ. v.
XvV.

MWiniſtratio

oꝛdinauit. Et ſi ſeruũ ſuũ ↄtemnere vel dure tracta
re voluerit:qꝛ ſeruus ſuus eſtſeruũ ⁊ ſubditũ ei in
reuerẽtia ha beat/et cũ timoꝛe regat:qꝛ dei eſt. Ergo
in oĩ virtutetua dilige eũ qͥ te fecit:⁊ miſtros eiꝰ ne
cærelinqᷓs: Ecci.vij. ¶ erio fortune mutabilitas
qui.n.nuc ſuꝑioꝛ eſt cogitare veberet mũdum maris
hie ↄſuetudinẽ:in qͥ vnda nũc ſuꝑioꝛcito erit inferi
oꝛ et ecõuerſo. Ita erit v illis:vel hic: vel in futuro.
Exr hacↄſideratiõe Geneca quẽcũq; ſuꝑioꝛẽ hoꝛta⸗
tur dicẽs epła.xlvij. Meſcis q etate ecuba fuire cepe
rit qᷓ ceſus q darij mater/ viue & cũ ſeruo clementer.
Muarto ſeruitutis maioꝛitas/ quã in ſeipis inue-
nire pñt. VUnde Geneca epła. xlvij. Seruus eſt: ß foꝛ
ſitan liber aĩo:hic ſiſeruus ſitſilli nõ nocebit/ oſtẽde
qͥs ſeruus nõ ſit: Aliꝰ libidini ſeruit. alius auaricie.
alius ambitioni. om̃es timoꝛi/ nulla ſeruitus turpioꝛ
ꝙᷓ volũtaria.¶ Ged heu nõ obſtantib oĩbo iſtis mo
tiuis/ miniſtri eoꝝ depᷣſſerũt pplin: Neemie.v. NMeca
dñis c illa depſſione vel oppᷣſſione iuſticiã obtinere
oterũt. Sed ſi eos ↄqueri ↄtingit:a dmis nihil niſi
eue rñſum qͥ ad ſeneſcalluʒ mittunt᷑ hñt: a miniſtris⸗
vo maiꝰdamnũ repoꝛtãt:qꝛ ipiaudiẽtes/ ꝙ de eis cõ
queſti ſunt:offendut᷑ iurant ꝙ; peius valebunt:qli
bet talis pctĩ miniſter eſt:Gabij. ¶ IYAlloꝝ vo qͥ pdi⸗
ctis acquieſcũt motiuis pie miniſteriũ ſuꝑioꝛitatẽ
ſuã canedomagn eſthond:romnodi tã in terꝛa
in celo.
¶Pꝛuno nãq; in terra. Sicut honoꝛ eſt ſeruo nobi⸗
lẽ ſeqͥ dñm:ita honoꝛ eſt miniſtro ſeqͥ xpᷣm eiq; aſſila⸗
ri qͥ dicit:Quicũq; voluerit int᷑ vos maioꝛ fieri:erit
miniſter veſter:filius hoĩs nõ venit miniſtrari ſ̊ mi/
niſtrare: et dare aiaʒ ſuõ Math.xx. Giqͥs i̊ mibi mi
niſtrat:me ſeqtur: YJoh.xij. ¶ Gcdᷣo ĩ terra dat fidu⸗

ciam ⁊ celo habendo:qꝛ ſicut qͥ arat:arat in ſpe ita

q bene miniſtrauerit/ bonũ ſibi gradũ acqͥrit: mul
tam fiduciã glie.j.Chimo.iij. In celo vo tniplicem
ↄſeqͥt honoꝛẽ ⁊vtilitatẽ.¶ Pꝛuno qͥ ad locũ:honoꝛa
tur.n.miniſter qñ ad camerã vocat᷑ regis: Johᷣ.xij.
Vbi ego ero:illic ⁊ miſter meꝰerit.¶ Scõo ᷓtuʒ ad
cbũ qͥ erit ipemet deꝰ: Nume.xviij. Pꝛeciũ ẽ ꝓ mini⸗
ſterio qͥ ſeruitis in taberuaculo ⁊ nõ peccabitis:egre
Hia 7 pinguia reſeruãtes.¶ Tercio itũ ad ſeruitoꝛẽ
ponoꝛat. n. ſeruuʒ rex qͥ ei ꝓſonaliter miniſtrat. Ged
ip e veꝰtranſiẽs miniſtrabit illis Cuc.xij. Sic ꝗ̊ ſiqͥs
mihi mĩſtrauerit:honoꝛificabit eũ pr̃meꝰ: Joh.xij.
Sed heu nõ oſtantibo m eritis ⁊ pᷣmijs cũ eſſetis mi
niſtri regni illinõ recte iudicaſtis / neq; cuſtodiſtis
lege luſticie:neq; ᷣm volũtatẽ vi ãbulaſtis:ſapien⸗
le. vj.
¶ In q auẽte dat᷑ intelligi illud qð oñſum eſt. S.xij
viij.cũ ſequentibo.et illud qð qᷣtidiana wcet expien⸗
tia:ꝙ viq; mala intentione miſtros inſtituunt:plus
Pꝛiã ꝙᷓ cõem intendentes vtilitatẽ:qꝛ ⁊ tales inſti⸗
tuũt q plꝰrepoꝛtẽt nõ qͥ iuſtius regant.Et ippi ſicĩſti
tuti ſcietes ꝙ opoꝛtebit eos ſi in officio remanere vo
luerint mita repoꝛtare:plus nitũt᷑ pecunias colligẽ:
qᷓ; culpas coꝛrigẽ ꝓm ptioꝛeſq; ad vindictã ꝙᷓ ad iuſti
ciã ſe exhibẽt/płꝰ.n.nitũt᷑ cupido dño ſuo qᷓ veo pla⸗
cere.vt in oĩb ſe dno ſuo ↄfoꝛment:et ſie ve eis veriſi
cer illud puerb.xxix. Pꝛinceps qͥ libenter audit vᷣba
mendacij omes miĩſtros hẽbit ĩpios:qꝛ tales hẽbit qͥ
multa narrabũt ei:multos falſo accuſantes: dñm
ad pᷣdã ꝓuocantes:⁊ vt ei placeãt quẽ ſciũt tłia di⸗
ligẽ. Tales ꝗ̊ in accedendo ad miſteriũ. ¶ Pꝛimo ſi⸗
miles ſunt ſacerdotibo belis:dañ.xiiij.qͥ intrabãt ꝓ⸗

pꝛiũ intẽdẽtes comodũ.¶¶ Gcðo ſiles ſũtvulpi frau

qulẽte q ſe moꝛtuã fabuloſe finxiſſe dꝛ:vt ſuꝑ bigã ꝓ⸗
ijceret vt qᷓ in biga erãt comedet ⁊ aſpoꝛtaret. Sic il
li vt in officijs vł bnficijs ponãt᷑ ecctaſticis:fictã pᷣtẽ-

dũt huilitatẽ: ſe mᷣo moꝛtuos mendacit᷑ ſimulãtes:

W piürſ.
vt vo in alijs ponãt᷑ moi mĩſterijs:vulpinas exqrũt
cautelas:pmittentes ſe ꝓ dñis vtilit eẽ facturos:Hᷣ

totũ vt comedãt ⁊ diuites fiãt ⁊ q poterũt aſportẽt.
Kercio rhãno aſſiłlant qꝛ ſicut alijs arboꝛib fru⸗

ctuoſisgubernatiõis lignoꝝ miniſteriũ fugientibb: Exemp.

Zndlcif. g: bann ille gratãt᷑ admiſit:œ qͥ poſtmo⸗
i ignis exiens arboꝛes ↄbuſſit. Ita fidelibo officia⸗
rijs fugiẽtib ꝓpt cauſas tactas..xij.ix. YJpᷣinõ ſolũ
ſuſcipiũt:ſᷣ ꝓcurãt et emũt:vt ſint ĩ diuerſis officijs
tã eccia ſticis ꝙᷓ mũdialibo:qð feiu datũ poſtmodũ ꝓ
mercedibo ſoluãt meretricũ ⁊ latronũ:qs ꝓ mũerib-
peccare pmittũt:et ſicignis æ eis exiẽs ſubditos ſpi
ritualiter ↄburit:dũ eos nõ coꝛrigũt:⁊ tẽpaliter duʒ

exterioꝛa auferũt bona vt licẽtiꝰ peccẽt. ve ſic j̊ acce

dẽtib põt dici illð Nũe.iij. Qui ad mĩſtrãdũ acceſ-
ſerit moꝛiet᷑. ¶ In miſtrãdo vo tales ſt ſiles muſtele
x q dictũ ẽ.A.xij.l.¶ Gcðo cani ꝓpt tres eꝰ ↄditões
qꝛ pᷣmo cũ magno lat᷑tu venit vᷣſus latronẽ:q̃i eũ ĩe-
uorare vellet:q pane in dꝛe gieren tacet. Qui ſcpᷣo ſu
En oẽz itũ latrat imq; ꝓſeqͥr᷑. Qui tcio ad macel⸗
ũ vbi inuenit bonos bolos/aſſuetus:nõ facilit᷑ a lo⸗
co illo remouet᷑. SDic iſti pᷣmo multa minant᷑: pecũia
data mine ceſſant.Scðo ignotũ volẽtẽ ĩ villis vlł ali
is locis int᷑ illos hĩtare/et ꝓſpere agẽ ex iuidia ⁊ aua

ricia/plimis modisverãt occaſiões ) eũ q̃rẽtes. Ter

cio ad officia curias aſſuetijnõ faulit᷑ reuocant᷑:q̃n
tũcũq; aliũde ſatis hẽant vñ copioſe ⁊ qᷣete viuẽ poſ
ſent. ve qͥ nõnulli frequẽter mirant᷑ dicẽtes:Miruʒ
ẽ ꝙ talis qͥ hʒ ſatis vñ viuẽ eccia:vłpᷣbẽda ſua:vel
terris:vel redditibo ſuis:qͥ qetã ĩ wmo ꝓꝛia vitã
ducere poſſet:vult ſe tali onerare officio:ĩ qͥ tota die
7 nocte tot ſuſtinebit laboꝛes/anxietates ⁊ ſollicitu⸗
dines ? ꝑicula coꝛpaliaſet ſpũalia:et tot hoĩm incur
rit odia ⁊ inimicicias:qꝛ ſiue faciãt iuſticiã:ſiue non
ex alia pte inimicicias acqrẽt iniuſtoꝝ: circa qͥs iuſti
ciã exercẽt. Si vo iniuſticiã fecerĩt:maledictõʒ acqͥ-
rũt dei/⁊ odiũ/⁊ inimicicias ⁊ maledictiões iuſtoꝛuʒ
quibus nocent.¶ SGed vio pꝛedicto Tanrlo e ca⸗
ne aſſueto ad macellum:omnis iſta ceſſat admiratõ
quia intantum ꝑ lucra que in officijs ſuis acquirunt
et ꝑ bonos bolos quos in curijs comedunt: et quia
bonis pꝛopꝛijs.dum ibi ſunt parcãt. Et quia ſpant
ſe poſſe ibi amicis ſuis/maioꝛem locuʒ tenere:⁊ quia
ibi in maloꝛi ſunt honoꝛe ⁊ timoꝛe:quia alij dum cuʒ
magnis ſunt eis nocere nõ audent:et pꝛopter cauſas
tactas.A.xv.xx. ad curias.et officia alliciuntur im/
mo in illis tantũ mente ligantur ꝙ videtur eis ꝙ q̃i
moꝛs eſſet recedere Et ſiilla verelinquant vel amo⸗
ueantur:vias multiplices excogitant redeundi. Qõ

exemplo patet illius de quo a fidedigno qui locum

perſonam ſignare ſolebat/narrari conſueuit: ꝙ cum
conſcientia ductns balliuiaʒ ſuam dimiſiſſet: ⁊ poſt
modum ſibi et vxoꝛi ſue/ſolita non venirent wna et
exenia:ſtatum ſuum quo ad animam melioꝛatum:⁊
alleuiatuʒ:grauiter poꝛtare ceperunt:inter ſe ðᷣ iſta

foꝛtuna conquerentes: et fin aliter concludentes: q;

melius eſſet ad ſolita redire officis:quod cum factuʒ
fuiſſet:vna dit ipſo eqͥtante hoꝛribilia ceperunt cho
ruſcare fulguraſſonare to nitrua.et tempeſtates ter-
nibiles oꝛiriinter quas dyabolus in foꝛma ſymie ſu
per equi collum ſe poſuit: et ſuper eum væriſoꝛie ca⸗
chinnans anglice dixit: Uuelcome to vuicke.vuelco
me to vuicke.quod ſonat in patria illa. Dene venert.
ad balliuiam tuam/cum duplici repliestione: quini
mio terroꝛe coꝛreptus voto facto:ꝙ nũqꝙᷓ illud vł ali
ud ſimile exerceret officium. per vei gratiam a beſtis
illa liberabatur: vtinam ſic terrerentur omnes mi⸗
niſtri iniquitatis vt non vituperetur miniſteriũ ve/

ſtrum.ij. Coꝝ. vj. Tercio in miniſtrãdo tales api xviij.

bus inutilibo.que anglice dromis.gallice boꝛdones

ilisaſimmlant r itp dicl
chesetphanſei miniſtros:t
Sicmittüt achuc t Mehen
1adtelid. Ari . Bente
geſicutſaggbꝛoinfechhnur
lareincipit mognü faciens ſo
porceret ſieis obiiaret qn in
Bicnonnullitaliũ mimiſtro⸗
tritiq volare inapiũt groſt
ad dm au ſehabentad moa
Bap yi. Vtreſonuns wal⸗
qccc minani pel miunaxdir
carel ſenumtndſa
angi vel verberangu in wnat
ti Ecc echo goſſiore fngens
enifſarctirumad iubaditos
Fincen dferatanganttir
Dumtilrci ungtin altum
Ki
anmrunt verdaretfacinnton⸗
aböfficis anoneani d god
ſvoliii Oimetnütne d
uſtnentſemitnte nalig,
gts dum hoitsfregnent
Dueauttugſarumintn,

du nerütneallac Tdflo ſt

minean ſſtezſäinoffehi⸗

l. neterm ſant lattei
ne nu w aein ttieſtune
ſiagcetzi no gan nlti
ttſetai oherareoffigo: ctotadi⸗
tbitlbortganniettw ſollan,

halatetſpögllinettathoininan
ldas:g ſinefnaiͤtiuſtiaiͦ ſine n
lchsociſftininſor arcgiinſi
olniuſtiaäfeeentimalellathe⸗
hniumigags mnelecickoes uſtong
Oed riſopreictogenplona,
Almmom llſtzſitooniutͦ N
Icraquetnoffajoſinsocnvimnt
nos in cyriis comtcunttet qul
ibiſuntparest. Et qua ſoant
is molorem lonz teneren quin
noꝛevnimoe:qnaaltj dum a;
renoaudent et gopter auſes
unas etoffieggalliaunturin,
nteligantur g vicetur eis g
Etſiila drelinguantvelgmo⸗/
tscogttintrtctunci Q,
encen ni tam
qnoofiedignoglil u
lchatnaman conſlent h
halinngzſunm diniiſc
ſyeſollta non penirent wnuet
a aninamnelnttun:
quoad animanm Pln
tane kennt iia e

xij.

Ar⸗. vj.

6 „ . „ „ .
Miniſtratio
Locnn aſſimilantur. Muia ſicut apes ille amiſſis
aculeis amplius vtiliternõ ſeruiunte aliarum apuũ
conſumũt laboꝛes:ſic illi amiſſo aculeo diumi timo⸗
ris:et penarum infernaliũ. Dugaro mannne belue
aſſimilant/ ve qua. . xij riiiij. . Quinto dui mali
cum miniſtns ſuis:aĩalibus cadauer mortuũ circũ⸗
dantibo aſſimilantur:qꝛ ſicut aĩalia magna:ſicutleo
nes / vrſi vel canes / pꝛimo ad cadauerillud vementia
magna diſcerpunt fruſta:quibus recedentibus mi⸗
noꝛa accedunt animalia: vt canes mĩoꝛes/ et alie be⸗
ſtie:qui ꝗpter maioꝛa pꝛius tangere nõ audebãt ca⸗
dauer poſtremo accedũt coꝛui:milui z alieau es. ptẽ
ſuam acapientes/qua ra⸗ nihil dimittunt/ nec
carnem /nec neruos ſuper ofſa. Ita minutus popul⸗
prnino venoꝛatura magms p̃latis et Vminis qͥ exceſ
ſiuas er magnas petũt et leuant exactiões 7 tallia tõ
nes/p filiarum maritagio/ pꝛo filioꝝ militia: ꝓ ſuper
fluis erpenſis in toꝛneamentis: et huiuſmodi:pꝛo in
foꝛtunijs:⁊ equis amiſſis in bellis:et redemptioni
bus in carceratoꝝ in terꝛis inim licoꝛũ:⁊ multis alijs
Vrauſis. Poſtea veniũt ſeneſcalli: balliui 7 graniby
T iniuſtis emẽdis/et amerciationil eos ad opꝰ dm2
muneribo z exenijs/ad opus ꝗpꝛium vexant. Vlrimo
vemit inferioꝛes e familia/ qui om̃es ad munera re⸗
ſpiciunt.ſicut patet.D. xij. xxij. ¶ Et ſicut in terris
erꝛaꝑ. Prima tunma eqͥtum bhomini occurrens eũ
poliat v pecunia iocalib et hmöi. Bcða nõ inne
mẽs pecuniã:aufert melioꝛes veſtes. Tercia vo pe⸗
qitũ nihil dimittit/niſivix foꝛte vitã. Sic pᷣdicti qui

illis aſſimilant᷑: e qv dicit JYohan. vij. AMiſerũt pᷣn

cipes et phariſei miniſtros:vt ↄpꝛehenderent leſum
Bicmittũt adhuc vt ↄpꝛehendant membra eius:no
ta xx talibo.X.xij.v. ¶ Gexto ſcrabroni aſſimilant᷑
qꝛ ſicut ſcra bꝛo in fecibi nutritus.qñ in veſpere vo⸗
lare incipit.magnũ faciens ſonum:necxp̃o/ necaplis

parceret /ſi eis obuiaret:qͥn in fronte eos percuteret.

Bic nonnulli taliũ miniſtroꝝ in pauptate nati EZnu
criti qñ volare incipiũt/gro a reboant verba:etctũ
ad oñm cui ſe habent ad modũ echo reſonantis:æ qͥ

Bap. xvij. Aut reſonans cæ altiſſimis montib echo

qcqd minarũ vel iniuriaꝝ direrit cũ augmẽto refle⸗
ctentes: qꝛ ſi ipe dixent vel pcepit quẽpiã eſſe excoꝛi⸗
andũ/vel verberandqũ ſipᷣi iurabüt ipm eſſe occiden⸗

dũ Ecce echo groſſioꝛẽ faciens ſoni ; fecerit vox p⸗

mo emiſſa:et q;ꝛum ad ſubditos:quoꝛũ nulli parcũt
niſi crucem veferat argenteã: quia aſperius nihil eſt
humili:cũ ſurgit in altum. Et talia otra cõſcientiaʒ
emitrunt verba:et faciunt opa/vt dñis placeãt:et ne
ab officijs amouneant᷑:xæ quibus Criſo.in ð alogo.
ſno li.iij. Qui metuũt/ne de ptãte vponant amarã
ſuſtinent ſeruitutẽ:q malis redundat innum eris:at
q; tã um ꝙᷓ hoĩes frequenter cogunturoffendere.
Mue auctas ſextum introducit articuluʒ: qꝛ dñi
dũ metuũt ne aliqͥd qe dñio ſuo amittãt/brigoſos ho
min es/⁊K ſine ↄſcia in officijs ſi uis ponũt: ꝑ quos a la⸗
tere innumera fiũt mala:ũ vo ipᷣi timent ne vño cu
pido diſyliceant:et ſicofficiuʒ amittant. innumera
mala amittunt /vt dñis ſuis placeantſet officium nõ
amittãt. ¶ Prima conſideratio cauſa eſt: quare dñi
vento aſſilantur. Quia ſicut ventus pluuias 7 pale
as exaltat/et puluerẽ/que cum pa exaltauerit: cito
in lutũ et puteũ ꝓpinquũ cadũt. Ita illi ſepius ma⸗
los exaltant qᷓ fiut tãq; puluis ante faciẽ venti: qꝛad
bꝛeue tp̃s exaltant᷑ et cito in lutũ peccati ⁊ in putenz
adent infemi. ¶ Gcda. i. miniſtroꝑ aſideratio facit
ꝙ vati ſunt ad obediendũ onis ſuis atra cũ. qꝛ ſiqͥs
platus/clericus vel laicus noluerit tyrannoꝝ audi⸗
re peeces qͥs ſcnibũt ꝓ clericis ſuis pmouendis vel ꝓ
qbuſcũq; alijs negocijs:q coꝛdi habent/ ſtatim ſcri⸗
bunt mimiſtris ſuis vel amicis/ vt illis noceãt omib

MW vij.

ijbo pñt modis. MNec Gq

ludiciiſr naboth. ij. Reg.

tatis ↄſilia:vt ꝑ talia ↄſilia p

⁊ dñis acceptioꝛes ⁊ co

nam/et aĩiam ꝓpriam ꝑ

mudentõꝛes appareant

0 raʒ veo damnabilioꝛes fiant.
In quo multũ errant qꝛ dño⸗ remuneratoꝛiimmo:
tali diſplicent:vt bꝛeui et moꝛtali remuneratoꝛi pla-
ceant. Et vt parum lucrent regnũ celoꝝ et vit

lurijs / er falſitati pdunt/ G

ã eter

plurimiilloꝝ ↄmittunt:quia vt cõmunitera maio⸗
ri iudicibo z miniſtris / vſq; ad mimos iurãt ſe fide
liter eẽ facturos. Vnde et eiuramento regu impa⸗
toꝑ pontificũ/ eſt certa iurandi foꝛma in libꝛis oꝛ⸗

dinationũ illoꝝ oꝛdinata/ quog
et iuſticianis certus iurandimodu
inter alia gtinet ꝙ faciant ommbotã diuitib
Perib/qoiuſticia reqͥnt. Et

remun odio vel fauo
urmalgray. ne poun w

etiam iudi

cibus

emittit᷑: in quo
di pan
ꝙ hocnõ dimittẽt amo

2

re: Ne pour bon gray ne po⸗

us. ne pour ꝓm

es. iuſticiaʒ

lmpedieni: vel repiterũt.i. differẽt 3roez leges ter
re. Oꝛ eriã de nullo accipient ſine Inia regis niſi
7 potuꝙ die. Vicecomites etiaʒ alij miniſtri

iurati ſunt. Quõ vo iuran
poſtea qñ nulla erit redemp

tio.

cibuʒ

regis

qᷓ tã dñi ꝙᷓ ſerui frequenter elictũ amirrit᷑ ſymonia
ce/ſicut patet tã ex his que picta ſunt. J. ix. xvj. ; ex

his que dicit Hoſti li. v. ruhꝛi. iiij.
tẽẽ ſcòa ⁊ habet᷑ in ſũms

ſuas ⁊c. YItẽẽſ.
nia.q.vlti.ꝙ vicʒ qͥ dat

Pte vñiꝙᷓ ex ꝑte ſerui ſeu min
cis lr̃is e nela.. Sor
Tñ anteqꝙᷓ ad moꝛtis i

cti:vt exilloꝝ irration
xatio.ñi vo pmo rñd

miniſtros inſtitnũt qᷣt et pᷣcipiũt

Neẽ pꝛelati

vices

ↄfeſſi.ti. x ſymo⸗

viQ& ꝗ dat pecuniã vt in impato?ẽ ꝓmo
ueat / vel in gliquã ptatem vel rectoꝛẽ alicuiꝰ ciuita⸗
tis/ſymoniã ↄomittit:qꝛ ptãs e eſt / talis ̊ tã ex

iii

Vr exr lloꝝ irrationabili: et iſtoꝝ rõnabili rñſio-
ne/illoꝝ iniuſticia et iſtoꝝ iuſticis clariꝰ pateat ve⸗

ent dicẽtes:

cipie-/

do nonulliilloꝝ ſiles ſunt cuidaʒ hoĩ duro qᷓᷣ dr

miniſtru habuit noie fauel. cnifre

bu vel potũ poꝛtaret a

m
mulabat/cũ ſꝑ rideretſelibent hoc facẽ. Cni ci gur
ei

—

dã dicẽt ꝙ fauel malꝰeſſet miniſter:qe non fecit
dirii/ ridit:bndictꝰſit fauel: q lIʒ non faciat qdð
facit tñ qð volo. Ita nõnulii dñoꝑ miſtros inſtrtus⸗

tes:pᷣcipiũt ꝙ iuĩte faci

ros:qð iñ ſi nõ fecerint/

dicunt:ſi.

feſtãt:ſicut pʒ ꝑ exẽplũ
ſtabulariũ:queʒ ſub eo

quẽdã tractabat incarceratũ.cuiil

cunt: ſicut manifeſte oñſuʒ e
no ſoliũ in volutate retinẽt ſ etiã

lat: qo et.

faci
A.xij xliiij.

terpcepit/ ꝙ ci⸗
lioꝛẽ gö tñ ie ſp ſace daſt

ge
dico⸗

b et ꝓmittũt ſe eſe factu
volunt: ſed non qo
. Et h̊ᷣ
nq; verbis mani⸗

illiꝰ q quẽdã repꝛehendit cõ
hẽbat e nimis benigne

e/ vebuiſſez

miſiſſe moꝛi. Cui ille gallice rñdit. home loy.
ſcienʒ coneſtable huete nuc faciet bonuͦ factuz q

vVbo volũtatẽ ſuã o
cupiebat miſtros⸗
tos inſtituũt ⁊ oꝛdinãt⸗
cularibo/alioꝝ et maio
ꝓ indignis reſiſtẽ nõ au
tales pᷣces/ potiꝰ wi hon

lutẽ reſpicẽ Ebent. ꝙᷓro

ir: q̃l
S

.

tã in offi

gent / vel noõ cecet: q tñ
oꝛẽ ⁊ ppli vtilitatẽ ⁊ aĩa

en Pp-
ecõ

5 es ſine ↄſcia 2 pietate he
oſeexcuſant dicẽtes: mk

ſa⸗

gantiũ volntatẽ. Et rñdere
daꝓ leui pſona petẽtiſꝙ in Er

nentum iſtud tenent ſciet
Epte vo vtriuſ⸗ xxij.

eſt miniſtratõ moꝛ

Enentech aa mortis iſog pcædar ſniam andiẽdi i⸗
ſunt/nõ ſolu vni et miniſtri iniuſtiß etiã ꝑ eos affli⸗ i⸗

xxiij.

ꝙ bona intétione
mimſtros in CcPüt 7 inrarefaciunt
iuſticiã in oĩv ten eãt:ſed tñ in rei veritate pᷣ

Exemp.

Exemp.

cijs eccaſticis: q ſ Miiij.
ad h̊ inducti pcibo. qtv licet
qᷣ tñ circa

Miniſtratio

eſt:⁊ plangenda ruina eccleſie qᷓ caſtri material quẽ
tñ veſtruũt qui indignos in illa vel in quacunq; alia
collocant comunitate. An quoꝝ collatione verifica
tur illud Elſa. xlix. Venerũt ſtructoꝛes tui vſſtruen⸗
tes te. uius deſtructionis factus ſum ego miniſter:
Eph.iij.põt dicere ille ꝑ quẽ talis in miniſterio pꝛo-
fertur vel oꝛdinatur. ¶ Miniſtni vo ſe excuſant pri⸗
mo dicentes: mandata dñoꝛum ſuoꝝ exequunt/et
illis eos parere opoꝛtet: vnde et dicunt:habeo com⸗
miſſionem dñi ad hoc faciendũ/facias ꝑtem tuaʒ er⸗
ga vñm. et ego ceſſabo. Ged reuera ſi iſta ſufficiat ex
cuſatio:latrones obedientes pꝛepoſito illoꝛnʒ. ⁊ ſpi⸗
culatoꝛ ᷑emandato herodis amputas caput ioban
nis baptiſte et afſantes ſanctũ laurentium ve man⸗
dato ⁊ecij im ꝑatoꝛijs ⁊ toꝛquentes quoſcũq; van⸗
res poſtranoeciaipſipancpumm miſtrue⸗ phariſe
oꝝquos miſerũt Joh.vij. vt compꝛehenderent Je⸗
ſum excuſantur:ſi iſti pdicti ſint ĩimunes a culpa mã
datis ſupioꝝ/obediendo crudelibo. Et iſti moderni
miniſtri tyrannoꝝ:quiilloꝑ contra vuz r eccleſie li
bertates obediunt pꝛeceptis:attachiando incarce⸗
rando animalia eccleſieſet pauperũ/et eccleſie ſubdi
toꝝ ⁊ viroꝝ eccleſiaſticoꝛum arreſtando et verberan
do:et bona pauperũ capiendo/ſub emptionis titulo
et nihil ſoluendo:et multa alia crudelia exercẽdo:ſt᷑

etiã immunes a culpa:qꝛ talia habent in mandatis.

xvj·

Sed videãt ſipᷣdictos toꝛtoꝛes excuſare ſufficienter
nõ poterũt.necetiã ſeipos p ↄnñs a peccato excuſare
nõ poterũt coꝛã o:qꝛ nec h ratõnabiliter pñt coꝛã
mido. ¶Gegd dicent:nullus de modernis hoĩbo pꝛe
dictis ſanctis comparari poreſt:⁊ ideo nec iniuſte af

Aßene criem ſi concedatur qꝙ iniuſte affligant᷑ in

culpa tortoꝛibꝰ illis equari poteſt. Et pret erea illi
manifeſte et aꝑte malũ oꝑati ſunt:nos vo credimus
nos luſte facere:qꝛ nõ habemus dñinoſtri diſcutere
conſiliũ.ſed debemus ſupponere ꝙ exquo ⁊v conſilio
wvmini ſit:et preceptũ ẽ:quod iuſtũ eſt. ¶ Oetuʒ ad
pꝛimũ licet culpam negent eſſe equalẽ:nõ tñ negare

poterunt:quin vtraq; ſit magna. Et qͥd valet ꝙ illi

rauius:⁊ iſti leuiꝰpeccauerũt dũmodo om̃s moꝛta⸗
iter peccent:ſufficiat eis ꝙ vadant ad infernũ:⁊ pꝛe
terea lʒ in hoc culpa pꝛimoꝝ toꝛtorũ ſit aggrauata
ꝙ illi afflicti ab eis erant ſanctioꝛes. Iſtorũ tñ mul
ta alia aggrauant ælictũ. Zund qꝛ iſti ſunt xpᷣia
m..illi fuerunt ſaraceni vel iudei:et œlictuʒ xpᷣianiõ
xpianum grauius eſt. ¶ Gcdo qꝛ nunc ſunt plures
excõicationis ſententie late cõtra tales qᷓ; tuncin q̃s
incidunt iſti.¶ Tercio qꝛ iſti ſurgunt ↄtra matrem
ſuꝗ eccleſiam cuius filij facti fuerũt in baptiſmo:qoð
ipſi non fecerunt:qꝛ nõ fuerũt filij eccleſie. ¶ Oetuz
ad ſcom:ꝙ dicunt:qð illi apertũ fecerũt malum: re⸗
ſpondet᷑ ꝙ iſtud quod ipſi fecerũt:non videbatur ilł

malũ eſſe quod fecerunt:ſicut nec videtur iſtis: ĩmo

xxvij.
Exemp.

Exemp.

ipᷣi crediderunt bene facere:qꝛ tpᷣs illud aduenerat.
⁊Tæ quo pꝛedixit ſaluatoꝛ Joh.xvj.mnis qui inter
ficit vos arbitretur ſe obſequium pꝛeſtare vo. Et ſi⸗
eut iſti dicunt ꝙ diſcutere wmini conſilium non tern
net ad eos: ita dicere potuerũt illi. Sicut ergo illiꝑ
malam eſtimationem ſuam non excuſantur: ita nec

ſiſti. ¶ In hoc caſu eſſet faciendũ:ſicut fecit quidã qͥ

e iuſſũ cniuſdam regis qͥ literas ei direyit:vt viſis li
teris caputcuiuſdam nobilis quem in carcere habe
hat am putaret: qui anteq obedire vellet regem ad⸗
it. RKex vo aliter informatus ſententiaʒ reuocauit.
Et miniſter inobediens plurimum in hoc ei placu⸗
it: ꝙ iuſſum ſuum feſtinatum nõ impleuerat.¶ Ad
öltunn eſt etiam qð recitat᷑ in hyſtoꝛia ſcolaſtica:
uper Actus aploꝛum. quomodo .aus imperatoꝛ
mãdauit metroni preſidi ſyrie: ſtatuam ſuam po⸗
neret in templo in hieruſalem et iudeos cogeret: vt

B viij.

ſtatuam illam adoꝛarent: quam fereomnès genti⸗
les qui videntes.ꝙ graueʒ ꝑ hoc incurreret GQaius:

iacturam:quia iudei potius moꝛerent᷑:⁊ terrã incul

tã dimitterẽt:et ſic tributa ceſſarent miſit epiſtolam

Eaio ꝑ viros honoꝛatos vt veſiſteret ab hoc man⸗

dato.¶ Ita moderni facere œæberent miniſtri:quia
wmini ſui in multis errare poſſunt vel nimis pꝛecipi
tanter mandareſet maxime vbi mandat᷑ ad patriaʒ
diſtantem: ꝓpter quã diſtantiã c illo qð mandatur

minus plene infoꝛmant᷑. Miniſtri ergo qui in patria
illa moꝛantur ⁊ plenius væ ſpirituali ⁊ coꝛpoꝛali in⸗

foꝛmantur periculo et veritate anteqᷓ in talib obe/
dirent dominũ et conſilium ſuum plenius infoꝛma/⸗
re vebert. Et ſi ſicinfoꝛmati malo ꝓpoſito veſiſtere
nollent:vberent ab eis recederei et potius vo ꝙᷓ; ho
minibus obedire:vt de eis veraciter impleret᷑ illud.j.
ECorintq.iiij. Sic nos exiſtimet hõ vt miniſtros xpᷣi.
Bcdo excuſant ſe miniſtri dicentes: Si ego nõ eſ⸗

xxviij.

ſem alius eſſet qui officium illud faceret. Quibus re

ſpondetur ꝙ ſint in illis officijs cum fidelitate wvmi
ni celeſtis ⁊ terreni:cum benechictione dei:et non ali⸗
ter. Sed dicunt non poſſumus:vel quia non eſt cer⸗
tum annexrum:væ quo viuere poſſimus:et pꝛopter po
tentes et quandoq; amoꝛe:quandoq; timoꝛe:quan⸗
doq; cupiditate:a fidelitate nos veuiare opoꝛtʒ. Er
go officium dimittant ⁊ alij illud occupent:qꝛ mel

eſt illis ꝙ alij ſint vires et periuri ⁊ damnati:qᷓ illi.

Nec valet coram ceo dicere. ſi ego non fuiſſem fura⸗
tus rem illam/alius hoc feciſſet: Judex enim terꝛe/
nus in hoc eum excuſatum non haberet.¶¶ Bed ali⸗

xix.

ud cogitant licet hoc oꝛe non dicant:ꝙ videlicer nul
lus ita fideliter:nec ita bene illud facẽt / ſicut ipᷣi fa⸗

ciunt:et talis cogitatio multoꝝ inaniter eleuat coꝛ⸗

da:tam pꝛelatoꝛum qꝙᷓ clericoꝛum:et quoꝛumcũq; vi
r

oꝝ in officijs vel artibo/ſciẽtijſue:quia videtur eis q;
nullus ita bene faceret/vel faciat ipſis amotis:ſicut
ipſi faciunt:quoꝛum cogitatio ſimilis eſt imaginati
oni cuiuſdã frenetici.ve quo hyvſtoꝛie referunt ꝙ ſp

Exemp.

diuo ſtans:manus ſuas ↄtinue verſus celum tenuit
erectas:aſſerens ſe celum ſuppoꝛtare manibus. Mec
voluit ad horaʒ manus eponerelvel epꝛim ere:ſal⸗

tem vt comederet affirmans ꝙſi parũ manus vepri⸗
meret:celum ſtatim caderet:et mundus ⁊æſtrueret᷑
qꝛ nullus alius aptus eſſet illud iterum ſuppoꝛtare.
Illi vo qui curam eius gerebant facta columna ibi.
ipᷣm infoꝛmau erunt ꝙ ipſa iterũ illud ſuppoꝛtaret.
et ſic ipſo abducto:celum non minus ſtetit ꝙᷓ; pꝛius.
Bic nonnulli credũt ſe intantuʒ aptos eſſe in his in
quibus poſiti ſunt officijs vel actibb ꝙ totum opus
⁊ vtilitas in eis vependeat: et ſine illis nihil valeat:
quia nullos pꝛo talibus ita ſufficientes eſtimant:ſi-
cut ipſi ſunt:ſed ipſis amotis per illos quibus inter
eſt:vel vi ſubtractis vel moꝛtuis:et alia columna.id
eſt vtili ꝑſona loco illoꝛum poſita:non plus caderet
WVmus vel opus qꝙᷓ ante:immo melius foꝛte ſtaret:qꝛ
loco talis elati ſubſtitutꝰeſt tychicus chariſſimꝰfra⸗
ter meus:et fidelis miniſter:ph.vj.¶¶ Nota ſimi⸗
leexemplum. C. xij.v.æ excuſationi ⁊ rñſionibonõ
valẽtibo ⁊ oſilib caſibo tã dñoꝝ qᷓ miniſtroꝝ. Nota.
F. iij.arti.viij.ꝑ totũ.Et..ix.xxxiij.Et...xij.xxiiij
Cõtra excuſationẽ dñoꝝ. Mota.C. xj.ar. vlti. to/
tũ.Et a⸗ allegationẽ miniſtroꝝ.S.xij.viij¶ Cer⸗
cio audiende ſunt ſimplicium et a pꝛedictis vminis
et miniſtnis afflictorum reſponſiones: Quomodo
conſcientia bona et ſecura verbis illoꝛum elatis re⸗
ſpõdere poterunt. Pro quo eſt aduertendum ꝙ non-
nulli diuitijs:vel officijs exa ltati:ceteros inferioꝛes
verbis et factis quibus poſiunt contemnunt: ve ſta-⸗
tu ſuo nimis gloꝛiantes:et inaniter iacrantes. Vñẽ
illis atẽptoꝛibo ⁊ iſtis vilipenſis:ſieut ̃ᷣm fabulas

nx.

Erxemp.

niutioſtendit Aius ie nhurci
renelbiſimi⸗ropkinna uechi
cariorenset dpop inueniebani
annacſeaſſeet dßop etilt
bat quanobiltateerpoſilacam
inſcingyad ſiniligbabendaad
vndeipn innitabat vſeci venie
lcias znobilitates Ginult cell
nis intrantitoe wllcata lbiinnen
hutncaſti ethmoͦ t glt iſpenn
lead nius introit nmore magn.
operebant abo wrelictoꝛet no ſo
Iurodnentuiſed etis inſtrumenta.
Cosfoneer omni pteparabantvt
retquichü ſoi conſumpſerant.
Cotantä Nidens inqnietanoneme
gerenopoteranderommiinſupy⸗
dens ſliarraiganipeneni,
Ateri eleſaciens dirit Koceren
perenct filiiinnuno
ofabum ocereliberet letaned
nwo ttniſtn. Bicomninogf
Gentoctöresetabincentesin
ſate diultis:et ricns veſtit
anafuok nobllinti gueonn
Omala habent ceſirione cig
llautinore guid melt eſſetfu
eſeci äelerigarſecunta
mmure lampeſtri.

fmn iin danicſ Di

efeaſſe: JuCerenin tene⸗

umnan ibert (Bel gi⸗,

Nnon dicant gelicernnl
dereluifurantiic⸗
moltopinanitereleunt on⸗
dencrumetqnonuncigti⸗
nſcitiſteqnieviſtnres
veltacutigſis mots ſat
ltanoſimtliseſt inaginuti

egno hyſtonie refennnt ſ Em

otinue peris clum tmnu
ſupportare mannbe Nec
onere rel aprincreſal⸗
nogyſipori nanns dpni⸗
e: et munduo dſtweret:
Uluditerun ſupportare.
ebantfactacolumna ibi.
iterülud ſappontaret.
nonminusſtetitihptins
antuza dvesfen un
velactitototunn
rſnelinhl nlr
tiſufiantes eſtinantſ⸗
tis perlllos nlubinh
ottuisetalis olummal
npoſtznon ol⸗ vlar
mno melius fie ſtantic

a⸗
nccu nin,

. lvrniſcuind

xxxij.

Exemp.

Miniſtratio

Eſopi fuit quondã ve muſca et foꝛmica.inter quas
ſcribit quandam fuiſſe diſputationeʒ:in qua muſca
foꝛmicã cõtempſit dicens. Tu miſer toꝛpes in imis
ego volo in altũ ſicut nobilis auis:dat nibi foſſa ⸗
mũ:nobilis aula mihi:licie tue grana:et aqua:mi
hi regia menſa:et merũ bibo ð auro:tu ſugis lignũ:
pᷣmis terrã:ego regia certa ede.cibo potu thalamis
cũ regibus vtoꝛ. Reſpõdit foꝛmica. Sũt mihi pau⸗
ca ſatis:ſunt tibi multa Barm par leticia me mel
lit. te triſticia et timoꝛ toxicat:plus mihi grana pla⸗
cent:qᷓ tibi regis opes. Ego ⁊æ laboꝛe:tu furto vi⸗
uis. mundo farꝛe fruoꝛ/tu fedas omnia tactu. Cum
nulli noceã: cuilibet vel vna ipᷣa noces. Eſt mea par
cendi ſpeculum:tua vita nocendi. Sunt mea q car-
po:nõ tua ſed rapta voꝛas.vt comedas viuis:come⸗
do ne viuere ceſſem. Frequenter flabello ꝑcuteris ſi
cetera euadis:non tibi ꝑcit hyems. Recte ſicut iſta
foꝛmica rationabilit᷑ ſcribit reſpondiſſe illi muſce.
Ita pꝑ omma reſpondere poſſent ſimplices: qᷓ par
uo et fideli ſtatu ſuo ↄtentant᷑:illis q ꝙter wmini⸗
um vel officiũ quibo male vtunt᷑ vel ꝓpter maliciaʒ
honoꝛantur ⁊ magnũ tenent lo cũ:in quo fideles cõ
temnunt:qꝛ eadem ſubeſt materie veritas: ſicut in⸗
ductiue in omniba punctis patet intuenti. Stex
eis rñdere potuerint:ſicut in eiſdem fabulis legitur
murem ſilueſtrẽ reſpondiſſe:muri villano ſoꝛoꝛi ſue.
Villanus nanq; fingit᷑ viſitaſſe ⁊ queſiuiſſe a cãpe⸗
ſtri.qͥd comederet ⁊ biberet:et vbi cubaret. qͥ reſpõ⸗
dit:ꝙ fabe et huiuſmodi dura eius erant cibus:⁊ a-
qua potus:⁊ foſſa ſeu foꝛamen terꝛe lectus:et h̊ om⸗
nia ei oſtendit.Alius vᷣo dixit:cibum ſuum eſſe pa⸗
nem albiſſimũ:⁊ optima queq;:q in cellario:vel lar
dario regis et dñoꝝ inueniebant᷑ ꝙ cibo ſuo:et potu
parata eſſe aſſerebat:dñoꝝ etiaʒ lectis ad libitũ vte
bat᷑:qua no bilitate expoſita campeſtrẽ ↄtempſi it q̃ſi
inſciũ ꝙ ad ↄſimilia habenda ad villam nõ veniret.
vnde ipᷣm inuitabat vt ſecũ veniens eius expiret᷑ vᷣ
licias ⁊ nobilitates. Simul jᷓ cellariũ cuiuſdã diui
tis intrantibo: vlicata ibiinuenta comedẽtibo vt/
puta caſeũ et hmõi:ↄtigit diſpenſatoꝛeʒ ſepiꝰ intra⸗/
re:ad cuius introitũ timoꝛe magno pterriti foꝛami
na petebant cibo værelicto:et nõ ſoluʒſtali terreban
tur aduentu:ſed etiã inſtrumenta ad mures capien
dos foꝛte ex om ni ꝑte parabant᷑:vt ſe v illis vindi⸗
caret qui cibũ ſuũ conſumpſerant. Cam peſtris er⸗
go rantã videns inquietatio nem:; pacifice come/
dere nõ poterant:ex omni n parte timoꝛes ppẽ⸗
dens inſidiaꝝ ⁊ culparũ periculũ:qꝛ v alienis vixit
alteri valefaciens dixit: Rodere malo fabã ꝙᷓ culpe
pete rodi.Fellitũq; metu nõ puto dulce bonũ.ma⸗
o fabam rodere liberet letari:q velicijs affluẽ ſer⸗
uus et triſtari. Sic omnino qñfideles ſimplices vi-
dent pctõꝛes et abundantes in ſeculo obtinere? ia
ctare diuitias:et victus ⁊ veſtitus:clicias et vmo
rũ ⁊ equoꝝ nobilitatẽ:que omnia vel ex magna pꝑte
ex mala habent acqͥſitione cũ aĩaꝝ piculo:et ↄſcien⸗
tiaꝝ timoꝛe:quibo meliꝰ eſſet fabã comedere ⁊ aquã
bibere cñ ↄſcĩe leticia ⁊ ſecuritate.dicant in coꝛdib⸗
cum mure campeſtri. malo meam ruralem paupta⸗
tẽ:cũ ſecuritate et leticia qᷓ ſplendidas epulas illas
⁊ veſtes cũ remoꝛſu ↄſcientie.⁊ cũ tot hominũ⸗ ⁊e-
monum inſidijs:⁊ penarũ infernaliũ timoꝛe ſciens:
qm̃ melioꝛ eſt buccella panis cum gaudio qᷓ; wmus
plena oiuitijs cũ iurgio.ſ.conſcientie: ꝛouer. xvij.
Oñ etiã fideles hoĩes ad officia vel facta: in qᷣ
lucra eis pꝛomiztunt᷑:que cũ ſecuritate ↄſcie lucrari
nõ pnñt pꝛedicto modo inuitãtib rñdere veberẽt.
ercio eis rñdere poterũt.ſiẽ fim fabulas lupus
macilentꝰet famelicus rñdit cani pingui.fingitur
nanq; ꝙ lupus talis cam pꝛedicto obuiãs: queſiuit

Wviij.

vbi et quõ tantũ haberet cibum veq tampinguis eſ
ſet.Cuiille:ſeruio homini qͥ mihi ſatis dat. Cui ſu
pus:ͥ vadã ego tecũ: vt ei etiaʒ ſeruiaʒ:⁊ ↄſimilibus
fruar vlicijs. Cũ vo ſil erãt in tali ꝓpoſito: cõtigit
lupũ canis collũ reſpicere cpilatũ:q cãm illius for
tune queſiuit.Cui canis.æ die catena ligatus ſum.
que collũ meũ modo qᷣ vides male ſtringit ⁊7 tractat
Cui lupus valefaciens:⁊ ad nemus rediensaiebat.
malo eſſe macer cũ libertate ꝙᷓ pinguis cũ ſeruitute.
MReddit lupꝰverba nõ eſt mihi copia tanti. Oꝛ fieri
ſeruus ventris amoꝛe velim. ZRitioꝛ eſt liber mendi⸗
cus:diuite ſeruo. Ita potius eligẽ dʒ qͥs: vt liberaʒ
et nudã habeat ↄſciam cũ pauꝑtateet fame: ſiti et
nuditate/ꝙᷓ omnibo diuitijs:vlicijs et honoꝛibp ab⸗
undare:cum ſeruitute pcti ⁊ dyaboli.Et ad iſtũ in⸗
tellectũ põt intelligi uͦu Ecces.vij. Melius ẽ ſire
ad wvmi luctus ꝙᷓ ad wmũ ↄuiuij. Somꝰ nãq; pau-
pertatis eſt qſi vmus luctꝰ:ad quã tñ libẽtiꝰ vadit
q videt mũdialiter ↄuerſantes:in aĩevirtutibo enu
datos:ſicut pꝛedictus canis fingit᷑ in collo fuiſſe nu
datus. NMota materias his ſiles.A. xxv. xxxiij. et. S.
xij.xxxiiij.¶¶ Quarto ipſis ſic exaltatis:ð exaltatõe
ſua gloꝛiantib:a alijs minãtibo:vel eoꝝ amicis feli⸗
citatẽ illoꝝ narrantib:quomodo viq; tãdiuites fa-
ctiſunt.quõ etiã cũ potentibo nobilibo tantã inue⸗
nerũt gratiã:ꝙ ad eoꝝ H vocan?᷑ oſilia: etiaʒ

ſunt optime cũ eis multũ honoꝛati:⁊ in magnis of

ficijs poſiti magnis muneribo wtati. Rñdere po⸗

terũt qͥ audiũt:ſicut reſpondiſſe fingit᷑ qdã cuidam
admirãti ſingularẽ cuiuſdã canis progatiuã et no⸗
bilitatẽ ſingularẽ:qꝛ ipᷣm ſolũ in tota villa vidir no
lam ad collũ poꝛtare.Cui alius qͥ cãm ſciuit qre no
la collo eius apponebat᷑rũdit dicẽs.nõ Ipter eiꝰ bo
nitatẽ:h̊ ꝓpter eiꝰmaliciã:illã obtinet ercellentiam
Fingit᷑ nanq; fuiſſe ita malicioſus ꝙ ſuꝑ hoĩes ſilen
ter inſiliens: ipos ledere ſolebat: cuinolã appende⸗
bant:vt hoĩes audiẽtes nole ſonitũ:ſe ab üllo cuſto⸗
dirent. oꝛo tanto ergo exemplũ ẽ ad ꝓpoſituʒ: quia
ſicut ipᷣe illã vltra alios canes obtinuit excellentiaʒ
ꝗꝓpter ſuam potiꝰmaliciã ꝙᷓ honitatẽ. Ita pᷣdicti om
nia pᷣtacta vona ? grãs ⁊ officia ⁊ dñoꝝ amicicias vt
frequẽter potiꝰ ꝓpter falſitatẽ obtinẽt:qꝛ vics ſciũt
ipᷣos reuolutoꝛes eſſe:⁊ barecatoꝛes.⁊ phas et ne⸗
phas lucratiuos:quapꝛopter fidelitatẽ ⁊ ſolidã ve
ritatẽ.Oe quibo dũ a dñis ſuis iuſti eſſe aſſerunt᷑:et
ipᷣi etiã verbis iuſticie:om nia facta falſa ſua colant:
pulcerrime predixit aplus dicens. Trãſfigurẽt᷑ mi-
niſtri eiꝰ ſic mĩſtri iuſticie.ij. Coꝑ.xj.
Ey quib tñ:qꝛ iuſti non ſunt vt apparẽt magnũ
ex eoꝝ iniuſticia ↄoſequuntur damnũ:tam ipſi wmi⸗
ni qͥ tales diligunt ⁊ inſtituunt ⁊ non coꝛrigunt:nec
amouent.qꝙᷓ etiam ipſi miniſtri necnõ et qui pꝛo eis
rogant:vel eos ſuppoꝛtant:qꝙᷓ etiam eoꝝ officijs ſeu
miniſterijs ſubiecti.¶ Pꝛimo nanq; womini ex tali
um miniſtroꝛũ falſitate damna incurrunt tempoꝛa
lia eterna. ve tempoꝛali patet:tuʒ quia cupidi cũ
ſint et falſi a wminis capiunt quicquid capere poſ⸗
ſunt. Ab inimicis vo domini quicquid clam capere
poſſunt.A ſubditis vᷣo domini quicquid extoꝛque⸗
re poſſunt.dumq; iſtarum ſint conditionum: inimi
cos mvmini:vel contra eum deliquentes euadere peꝛ
mittunt impunitos: et iuſtas emendas eos amit⸗
tere faciunt:dicunt nanq; eis velinquentes.ſis bo⸗
nus ſocius et non loquaris amplius:et habeas iſtõ
⁊æ cuius receptione ſi credat ſe poſſe latere.illud re
cipit et iuſticiam facere diſſimulant: &t ſic mune⸗
ra recipiunt in damnũ domini:nõ dantes vo in ſpi
rituale dñi damnũ:et etiã tpale:duʒ ſubditos ſuos
pauꝑant:et vltra iuſticie debitũ puniẽt ⁊ dñm in
ſuꝑ vtroq; modo dammficant.duʒ eum male cõtra

7 —

Vxxiij.

Exemp.

Ar. vij
Xxxuij.

Exemp.

xxxv.

Exemp.

Miniſtratio

aliquem quem ex odio:vel cupiditate accuſant/ꝓno
cant dicentes:talis fecit ſiccòtra dũm tuum:vel ſic.
te ↄtempſit:vel ſic dixit œ te pᷣtendẽtes/quaſi totuʒ
faciant.vt honoꝛvel wminiũ vni cuſtodiatur:et tñ
in rei veritate totum dicunt ⁊ faciũt/vt ꝑ dñm ⁊eil⸗
lo vindicent᷑. libo q̊ miniſtris vel patrie reuo⸗
lutoꝛib/nõ eſt faciliter credendũ:qꝛ ſi eis facilit᷑ cre
dat᷑:vminũ ſuuʒ ponunt in vno toyl:et placito:vbi
expẽdet xl.libꝛas.et nõ lucra bitx.dena rios.vbi ipᷣe
ſemꝑ ꝓdet et ipᷣi lucrabunt᷑:vbi dñns erit ſemꝑ in eoꝝ
Vmigerio.quaſi eis ſemꝑ indigens? Iſtas nanq; vi
dentes foꝛtunas ad wmini vocati ↄſiliũ:⁊ qͥd in ta
li caſu facere vebeant:reqͥſiti dicũt:cuſtodi dniuʒ tu
um:et honoꝛem tuũ:et ſic agas cõtra eum:vidẽt.n.
ex tali bꝛiga illoꝛum ſurgunt ex vtraq; ꝑte lucra:
quia wvmini videntes ſe illoꝛum indigere cõſilio et
Gin lio. aunplio⸗ dant fenda et munera et feſta. Et
ꝙ; hanc qᷓtum ad wminũ habeant intentioneʒ:vno
patet exemplo: quodam qui dixit:nuꝑ de quodaʒ
dñno a quo robas accepit.niſi dñs noſter habeat fa⸗
cere nõ cognoſcet vicinos ſuos¶ Exr parte etiã alia
illis accreſcunt munera/vt clanculo aduerſarioꝝ ge
rant negocia/et ideo dom inos ſuos in tnibulatione
et placito tenent/et placitare faciunt/vt ipi ha beãt
lucrum et dñs damnum.ſed heu in hoccaſu q w⸗
lendum eſt/non eſt damnũ wminoꝝ nimis faciliter
credentium/ vel malis miniſtris ad herentium:ſicut
eſſe œberet:ſed ꝑditio erit pauperũ tenentiuʒ:quia
tenentes in alioꝝ vemientes wminiũ:ſtatim atachi
abunt᷑ et ſpoliabunt᷑:oñi vo nõ minus comedẽt:vel
wꝛmient.¶ Sominus ergo prudẽs tales nõ habe⸗
bit miniſtros:nec alicui officium vendet:qꝛ ↄmuni⸗
ter nulli emũt:niſi mali. Sicut ex reſponſiõe ſancti
thome d aquino:patet in quadã epła ad duciſſam
Lothoꝛingie:a quo requiſitus erat/ſi balliuis ⁊ offi
ciarijs poſſit officia vendere: cui reſpondit dicens:
Talis ven ditio expediens eſſe non videt᷑. Pꝛimo qꝛ
frequenter cõtingit ꝙ illi qͥ eſſent magis idonei ad
huiuſmodi officia exercenda ſunt pauꝑ es:vt offici⸗
um emere non poſſint. Si etiaʒ diuites ſint illi qui
melioꝛes ſunt:hbmõꝛr offici nõ am biut nec inhiant
ad lucra ey officio acquirẽda. Si ſ̊ officia veſtra vẽ⸗
dins vt plurimũ:illi officia veſtra ſuſcipient/qͥ ſunt
peioꝛes/ambitioſi/⁊ pecunie amaroꝛes/ et ſubditos
veſtros oppꝛimentes:veſtra cõmoda etiã ita fideli⸗-
ter nõ ꝓcurant. Vnde magis expediẽs videt᷑:vt bo/
nos homies et ido neos ad officia veſtra eligatis:qͥs
etiã inuitos/ſi neceſſe fuerit ad ſuſcipiẽda/veſtra of⸗

ficia cõpellatis:qꝛ ꝑ eoꝝ bonitatem ⁊ induſtriã ma

gis accreſcet vobis.⁊ ſubditis veſtris ↄmodum:qᷓ łe
pdicta officioꝝ venditione /acqͥrere valeatis. Et h̊
ↄſilium vedit Moyſi Jerro.ſicut ptʒ.A. xxvij.iviij.
Pꝛouide inquit tibi viros «c Oi vo pꝛincipijs non
obſtet᷑ quin malos ſaltem habeat miniſtros ⁊ bꝛigo
ſos:non eis faciliter acquieſcat:vt placitare contra
quẽqꝙᷓ incipiant:ſed parte amicabiliter vocata.⁊ au
qita:ſi ſe iuſtificare poterit ve impoſitis:bene qͥdeʒ.
ſi vo ſe iuſtificare nõ poterit.amicabilit᷑ citiꝰ ⁊ meli
us:et cum minoꝛi damno coꝛpoꝝ ⁊ rerum: facient fi
nem:q; cum placito et rigoꝛe et cũ maioꝛi quiete coꝛ
Poꝛuũ:et amoꝛe coꝛdiũ:nec eſt ſubito contra aliquem
ꝓcedenduʒ. Et iuſte quidẽ modispᷣdictis dmini ꝑ
malos dammificant᷑ miniſtros: qui gladium fatuis
tradunt. Et quia ſicut pꝛedictũ eſt ad moduʒ venti
puluerẽ in altũ eleuãtpuluis vo in altũ eleuatꝰ qñ
q; ad oculos reflecti eleuantis. Dic . Hec etiã de
malis factis ercuſant᷑ miniſtroꝝ. qn de eis coꝛã xeo
rñdere teneant᷑. Et ſic etiaʒ damnũ in alio ſeculo re⸗
poꝛtent ſpirituale.ſicut pʒ.A.xij.xliiij. ¶ Ideʒ etiã
exmplo patet v cane ducẽte cecũ in lutũ.ꝓ pane ſi-

MW. viij.

biin luto ꝓiecto. Siciſti pꝛo lucro ſuo wminũ ſuuz
ad lutum ducunt peccatiet pene typũ⁊ vitã ſequẽ⸗
tes iude.qui ꝓ lucro ſuo vñm ſuuʒ vendidit. Ita qͥ

libet pꝛedictotum q ſoꝛtitus eſt ſoꝛteʒ miniſterij hu

ius:Act.j.Mota ĩ hoc. F.iij.xxiij. ¶ Ipſis etiam
miniſtris damnũ imminet taʒ tempoꝛale ꝙ; eternũ
¶ Tem poꝛale frequenter expimento ptʒ quo wcetr
ꝙ miniſtri maloꝝ wminoꝑ ſunt ſicur cochlear pa⸗
nis:et ſicut beſtie rapaces:que leonem ſequunt᷑ ad pᷣ
dam:et ſicut aues q aquilã ſequunt᷑ dum aues vena
tur. Primum patet in facto viroꝝ ſimplicium: qui
quandoq; pulmentũ ſuum:fabas vid elicet vel piſa
comedunt: et oꝛi cum cochleari applicant paneo:
uibo comeſtis: vltimo etiã ipſuʒ wuoꝛat cochlear.
Be⸗ predicti mmini cũ tali miniſtro bona colligũt
u bditoꝝ:in fine etiam bila ſuꝑ factis ſuis accepta
7 plurimoꝝ querelis auditis ipᷣius etiã colligunt bo
na. Vt e illo verificet᷑ illud Eſa.xxxiij. Tle qͥ pꝛeda
ris:nõne et ipſe pꝛedaberis?: Vnde æq dam Piumilt
fert᷑ miniſtro qͥ cuʒ a dño ſuo ſpoliaret᷑ dixit:vomi⸗
nus meus fecit æ me cochlear panis: ¶ icitur eti
amꝙ leonem et aquilam ad pꝛedã ꝓperantibus be⸗
ſtie et aues ſequunt᷑ rapaces:vt partem pꝛede quaʒ
ipſi ſatiati verelinquũt capiãt. Sea aliquãdo qn a
preda væficiunt queſita:pxunũ capiunt ſequentem.
Ita miniſtri dños ꝓpter lucrum ꝗprium ſequuntur
jed frequenter accidit:q loco alterius pꝛede/qn aliã
nõ capiũt ad ſufficiẽtia/ſuꝑ illos redeut miniſtros/
bilas et querelas v ipſis libenter audiunt:⁊ omni⸗
bus querulantib iuſticiaʒ illis ſe facturos ꝓmit⸗
tũt.Sed quid ſequitur. Reuera ſi inuenerint illo s
mala multa:⁊ iniuſticias cõmiſiſſeſ et multoꝝ bona
abſtuliſſe:et multis damna intuliſſeſillos quidẽ mi
niſiros qñq; incarcerant vel atachiant vſq; magnã
æderit redemptionem:vel qñq; ſuſpendi vel occidi
faciant/et omnia ſua auferunt. Quotr em̃ vidimus a
diuitibp exaltatos et honoꝛatos ⁊ in magnis officijs
poſitos:et ab eiſdẽ diuitib vel heredib ſuis turpi⸗
ter viectos ⁊ depauꝑatos ⁊ aliqũ tractos ⁊ ſuſpen⸗
ſos.Sed raro viſum eſt ꝙ v bonis q abillis aufert
damnificatis ſatiffacerent:bona quidem que ipᷣi ab
alijs male abſtulerũt ab eis auferunt/ſed non red⸗

dunt ea eis a q ablata fuerunt. Ad quod tamẽ te

nent᷑ ꝑ legem. R. vj.iij.vbi patet ꝙ dñi tales accipt.
unt ſpinam ve pede miniſtroꝝ ſuoꝝ et ponunt in pe
de ꝓpꝛio/et non vbiponi teberet. Sʒ qnq; viſum eſt
; ipiminiſtris ſic ſpoliatis eos in eiſd eʒ reponerẽt
officijs:vt plura ↄgregent ⁊e qᷣbus ſpoliari poſſent.
qualis g iuſticia fit damnificato ꝑ talem miniſtruʒ
vel quid repoꝛtat ille ve querela vel bila ſua: exqͥ bo
na ſua wmino confiſcantur.et ſpoliatis vel dammi-
ficatis minimeredduntur? nõ poreſt aliud in canſa
iſta dici verius/niſi ꝙ miniſtris ſpoliantibojet mini⸗
ſtris ſpoliatisſemꝑ dñi lucrent᷑ ſubditi luũt.⁊ la⸗
chꝛymant᷑ c. ¶ Gcvo ꝙ eternum talibus miniſtris
immineat damnum. ex hoc coniecturari poteſt.ꝙ G
non reſtituunt que auferunt:nec vt veberent puni⸗
untur. Cum enim non dimittatur peccatum:niſi re-
ſtituatur ablatum/et ablatum hic nunqꝙᷓ reſtituant
Cum inſuꝑ plura auferãt q latrones qui hic ſuſpẽ⸗
dunt᷑. Gicut falco wmeſticus plura mala facit aui⸗
bus qꝙᷓ ſilueſtrl:quia ſilueſtris ꝓ ſua neceſitate aues
capit:fame vo extincta:capere pꝛedam ceſſat.vme⸗
ſticus vo nõ ſolum ꝓ ſe pꝛedã capit:ſed ꝓ dño et w/
mina:et filijs filia. Sic latro in nemoꝛe pꝛo ſua fu
rat᷑ neceſſitate.Miniſtri vo iniuſtiꝓ ſua:⁊ dñi ⁊ do⸗
mine:et familie / ideo opoꝛtet q; plura capiat ꝙᷓ la⸗
tro. Vbi ergo iniuſtiſſunt magis larrones reſpectu
alioꝛum dici poſſunt. Jdeo refert Valeriꝰ maximꝰ
libꝛo.vij. ꝙ ſocrates videns tales miniſtros quẽdaʒ

xxxvij.

Exemp.

xxxviiij.
Exemp.

xxrirx.

olantareſuam viuerepennittun
quecoꝛ eis agerehabent plonga
intenunaceigiantemaliciam ſuer
relumdade
dotempusfocian lbenter qus
do vigeno tempusetloci buit
verbaqidann tecolligens diui⸗
us fzclamqz libenter Herimpe.
Dojnna frequenter Oinnia il
ytquod wdenir ai loavelenen
letatur. Ezech. yij. Nota. ).lr lt
ceatur tales ſunt cauſu umneal

itatis eis ſubiectenmmo mirabi

lno eloiſcungzſtatus ecleſtaſt
ſubilsetbonnscſe ofſzui ma
torlbquia dum caput egotat ſe
cſetgnomodo columna putnd⸗
kenghaſicadenddinclinataoff
bilterſupponge Ita mirabil
ſetſyüaliter veicdigaliter alide
vomunceremmiturnonnemi
loohinnüco alignit mund
atſermo nonnemirumn vigen
uſto lis iuſtfcsbitiqn
ac üͦeleuat sſen a tenens
ncit eilun
cus alios paaficab
ſernmngetd acledi

den atohemgiuel
mmuemiihlinininſt

xlj.
lvunf apacetee A enintbeg ge, Nwe
iinanin renen, Sn
kaueſſta⸗n Od Gliggöddgs
elafuncglm ini⸗
riu
laclt loch aſten, mſegonnn

nche⸗ Mspedeggiali
in illiyntntniii⸗

ndt,Aenteranginnteromgi,
lu n milbſthinne n,
ultur. ſeueaſiinnenerint ilos
lus miſſieetnuitop ban
9damnuſntliſt iloognici ni
Crantplatnchiant icmagni
empelqic ſuſpencirel ocgti
g aufenunt. Qotef plcimnea

t honongtos i, nag iofii⸗
diuntho elherthiviiz nnn,
nparos aligi nactvo ſulen⸗
tg rbonisebilivofẽ,
Cl.bona quiemn quetötob
tabcho aufemunt ſet on ne⸗
tu fucrunt AM nos nite
pbipaterg dfitalescapt⸗
niſtrop ſnop dt vonunt inpe
ni deberet. Gqſic; rliumeſt
iatig eos in eichtz reponeret
vent e qbus ſpollanipoſſent.
unnificatop falen minitni
TEerel delbllaſunzerqſb
Antur et ſoligts peldunil
ntur:nopoteſtaliugin d
mimnſtns ſooluanniwetmn
,lngat,r lan irt //
uumuntalluonii pr
aroriunafipi 6
runt neeſt Nhenen hun/
ne gtumniin⸗
ittamurpecai
n n cßfeſitent
Nrun hiennc e ſ,
itſlm nmcu gll, ſih,
6 splonnnulzfic
ſicts in aefitirents
ſſtns p ſuanece

xlij.

Miſericoꝛdia
latronem ad ſuſpendium ducere niſit: et interꝛoga⸗
tus v cauſa reſpondit:quia video magnos latroes
ducereparuũ ad ſuſpendiũ. Cũ inqᷓ vt patʒ. magni
ſint latrones: et hic nõ ſuſpendunt᷑ rationabilit eſti
mari põt ꝙ alibi ſuſpendentur cum illis:⁊e qu ibo di
ctum eſt. A. xij. viij. Et iuſte quidẽ a deo in alio ſclo
punient᷑:qꝛ ſupꝛa.e.c.xviij.dictũ eſt ꝙ tales ſunt ſiẽ
boꝛdones inter apes. Gicut ᷓ paterfamilias tles in
ter apes mueniens occidit. Ita deus tales finaliter
occidet. Hec cogitantes:vlulare mimiſtri Johel. j.
Terao eyr ælicto male miniſtrantiũ in quocun⸗
ꝙᷓ officio eccleſiaſtico ſeu ſeculari imminet damnuz
ſpirituale:illis qꝗͥ ꝓ eis rogauerunt ꝙ oꝛdinarent᷑ vel
kaonm ouerentur vel ad tale officium ſuſ. ciperent᷑: qᷣa
m legẽ.·in.ff. nouo.li.xij.ti.j.ad municipales.l. impe
rator. Siis qͥ nominat᷑ vficiat. noĩans de damno
p eum poſtmodũ facto tenet᷑:acſi fideiuſſoꝛ eius eẽt
HNuarto er culpa maloꝝ dnoꝝ:et miniſtroꝝ dam
nu incurrit tota munitas ſubiecta eiſdem. uia ſi
cut reſpublica ꝓſperirate beliica vfraudat᷑: ex h
non foꝛtes ſed miferi ad hoc eligunt᷑ qui locũ foꝛtin
militũ tenent ?⁊ ſtipendia taliũ accipiut:er ſtales nõ
ſunt/ſicut paret. Wen Xxirx. Ita nunc cõmunitas tã
eccleſiaſtica qᷓ terꝛaꝑ:regnoꝝ/ciuitatũ et villaꝝ:pa-
ce et inſticia ⁊ abundantia ⁊ bono carent guberna⸗
toꝛe:qꝛ fideles cõmunia ſubterfugiũt officia:et falſi
et indigni ea emunt. Ex hoc nanq; ſeqᷣt q aſſiſa pa⸗
nis aliarum rerum victualium muneribus acce⸗
ptis:frangi.q etiam malefactoꝛes ⁊ peccatoꝛes ſᷣm
voluntatẽ ſuam vinere permittunt.ꝙ etiam partes
que coꝛã eis agere habent ꝓlongant? grauãt. vt alij
int erim accipiant:maliciam ſuam ſub quodã colo⸗
re palliantes enhoß Dicentes: Erhecra non eſt mo⸗
do tempus/faciam ibenterquando potero. quan⸗
do videro rempus et ſocũ ⁊ huiuſmodi:que quideʒ
verba quidam recolligens dirit. Expecta nõ Etem
Bns faciamq; libenter. Hec imperfecta pariunt mi⸗
i damna frequenter. Omma iſta et peioꝛa faciunt:
vt quod væderũt:cũ lucro eleuent.Ergo qui emitnõ
letatur: Eʒech. vij. Mota. J. ix. ix. HNec miruzʒ vi-
deatur ꝙ tales ſunt cauſa ruine ciuitatis:vel cõmu⸗
nitatis eis ſu biecte:immo mirabile eſſet ſi cõmuni⸗
tas:vel quiſcunq; ſtatus eccleſiaſticus vel ſecularis
ſtabilis et bonus eſſe poſſʒ qui malis regit᷑ guberna
toꝛib:quia dum caput egrotat 7c. Muia ſicut mirũ
eſſet quomodo columna putrida:vel ad vnam par⸗
tem quaſi cadendo inclinata poſſet magnũ opus ſta
biliter ſuppoꝛtare. Ita mirabiliꝰ eẽt quõ talis poſ⸗
ſet ſpũaliter vel coꝛpaliter alios ſuppoꝛtare:quia ſi
eos mundare mititur: nonne mirũ videtur/quomo⸗
do ab immũdo aliquid mundabitur: Si de uſticia
fiat ſermo.nonnemirum videtur quomodo qui mnõ
eſt iuſtus alios iuſtificabit:quomodo non rectꝰnec
ad vũ eleuatus:ſed ad terrena carnalia inclinatꝰ
alios rectificabit: vel ad æum eleuabit? quom odo
non pacificus alios pacificabit: cum plus exempla
ſequantur qᷓ verba:ſicut oſtenſum eſt. E. vij. ij. Er-
go pꝛobentur pꝛimũ et ſicminiſtrent.j.Timoth.iij
Be iſtis damnis ſimul nota. C. xj. xlviij.

Aſericoꝛdieprimo

oſtendet᷑ diſtinctio. Gcdðᷣo quomõ ab om

mibo rebus oſtenditur et weetur. Tercio
ip ab omniboeſt habenda pꝛopter bona que cõfert.
NQuarto qꝙ; ab omnibo eſt preſeruanter cuſtodienda:
quia in bello ſpirituali multũ iuuat:⁊a multis ma⸗

lis pꝛeſeruat. OQninto oſtendetur habẽdi⸗ oↄſeruã⸗

qi neceſſitas p tanto ꝙ ſine illa ad celũ non puenit᷑.
BGexto eadem oſtendet᷑ neceffitas: ꝓtanro ſine il⸗
la penas multiplices incurrimus. Septimo oſtẽde

ir

tur nõ habentiũ miſericoꝛdiam:nec in ope illã oſten

dentiũ reſponſio. Octauo expimentũ oſtendet quo
quis eſtimare poſſit ſemiſcoiam habere vel non ba

bere. Mono oſtenditur ꝙ nõ eſt de vei miſericoꝛdia

nimis pꝛeſumendum.
tũ ad pꝛimum duplex legit᷑ eſſe miſericoꝛdia:
vna diuinq aſia humana.¶ Siuina vo ẽ duplex: qꝛ
vna eſt pᷣcedens:qua nos creauit:redemit 7 bona na
ture/foꝛtunea gratie vedit.Alia eſt ſ ubſequẽs-qua
bodnos in celo remunerabit.¶ Dumana etiã eſt du⸗
plex:quedã ſpũalis:ſicut patzʒ. C.j.iij. que ßm vecre
tũ pꝛimo eſtoffenſas iniunias remittere. diſt. xlv.
tria. 7.c.que ſunt elemoſyne.Et diſ.l.aſiderãdũ Ge
cundo vælinquentes coꝛrigere:a q̃ qͥ parcit:crudelis
eſt:diſ xlv.ſed illud. Ite bona wcere:et iuſta ↄſule⸗
re:diſ.xlv. diſciplina¶ Alia eſt coꝛpalis qᷓ in duo⸗
bus aiſiſtit:in vando.ſ:v mutuando. Pꝛimũ patʒ
et oſtendit᷑ in ſeptẽ dpiba miſericoꝛdie:q̃ ꝓ ꝑte enũe⸗
rant᷑ in æcreto.lxxxj. diſ.nõ ſatis:que omes enume⸗
rant᷑.C.j.uiij. IYlla vo que om̃es iſtas ſimul opꝛehẽ⸗
dit: maioꝛ eſt õibo holocauſtomatibo.diſ.l.ponderet
in fi. Illa vo que ↄſiſtit in mutuando:duas habere
bet᷑ cõditiones:vnã ꝙ fiat ꝓ indigentia:alia fi⸗
at une be retributionis in hac vita:iuxta illud Zu
ce. vj.
ditio requirit᷑ ex ꝑte illiꝰ cuimutuat᷑ Scoa ey parte
mutuaãtis. Cõtra iſtas reglas faciũt nõnulli qꝛ libẽ
tius mutuant diuitibo ꝙ; pauꝑib:qᷓ mutuo accepto
poriꝰvtunt᷑ q̃ſi ſuꝑbi q indigentes.¶ Et ſi obijciat
Jp̃ᷣi indigent q̊ eis mutuandũ eſt. rñũdet ꝙ aliqͥ indi⸗
gent ex foꝛtuna ſclłi:q nõ pnt nõ indigere: ſicut neceſ
ſario pauꝑes vl indigẽtes:⁊ illis mutuare eſt regnũ
celorũ ↄpare. Alij vo indigẽt ex ꝓpna fatuitate ni⸗
mis ꝓdige⁊ voluptuoſe vinẽdo qͥ ꝑ mutuũ nccitatẽ
in qua ſunt nõ ſſᷣ eua bũt:vt ĩ poſteꝝ ꝑce viuãt:ſ
tius voluptates ſuas nutriẽt:⁊ illis mutuare:nipil
aliud eſt qꝙ voluprates ſuas nutrire. et mutuata fre
quent amittere:⁊ q petũt᷑ vebiroꝝ irã incurrẽ. Vñ
in hoc caſu eſt æ lebitoꝛe nobili:⁊ creditoꝛe medio⸗
cri:ſicut fabuloſe fingit᷑ fuiſſe leõe:et alijs beſtijs
ſecũ venantibo:q multũ ſenobilitaras eſtiabat: xe h
ꝙ cũ leone tãtã habuerũt amiciciã.ex q̃ inſuꝑ amici
cia eſtimabant ſe multa lucrari poſſe. Vñ leom cuʒ
laboꝛe gratant᷑ tñ in ſpe pᷣſã duxerũt: œ q̃ cũ ꝑtẽ ſu⸗
am vẽdicarẽt:ait leo.qcũq; ꝑtẽ quãcũq; te pᷣqa iſta
petierit:nõ erit amicꝰ meus.immo caueat qᷣlibʒ: qͥa
tãtũ ꝓ ꝑte ſua inſtare poterit ꝙ damnũ repoꝛtabit.
BGic mercatoꝛes et nimoſi reputãt ſe nobiliratos 7
multa lucraturos v h̊ ꝙ cũ nobilibo vident᷑ hr̃e ami
cicia: ⁊ ꝙ eoꝝ robas poꝛtare pñt: ⁊ ad eoꝝ vocãt᷑ ↄur
uia:? ꝙ cũ eis ire pñt venatu: finis oĩm iſtoꝝ ẽ: vt
pᷣdã quã ipᷣi cũ magno acqſierint laboꝛe.i.pecuniaʒ
eis poꝛtẽt ⁊ mutuẽt:quã cũ iteꝝ petierĩt:no ert ãphli
rũ amicimo frequẽt viſuʒ ẽ ꝙ totũ amittũt:⁊ labo
us magnũ:⁊ alia dana et minas niſi ceſſent ĩcurrũt.
Scðòo ↄtra illas regulas faciũt vſurarij:væ quib
dicet᷑ infra loco ſuo.¶ ſtis ͥ ↄditiõibd malis amo
tis in oĩb pᷣdictis miſericoꝛdijs hũanis:eſtote inui
cẽ benignumiſericoꝛdes wnãtes inmicẽ: ſiẽ⁊ deꝰ in
chꝛiſto vnauit nobis:Eph.iiij. Sic inqͥt ceꝰ wna⸗
uit nobis. quaſi diceret:ſicut fons eſt copioſus: ita
ſit riuulus modo ſuo copioſus.Ad cuius vœclarati⸗
onem eſt ſciendũ ꝙ miſericoꝛdia humana int᷑ duas
p̃dictas dei miſericoꝛdias.i.int᷑ pcedenteʒ 1 oñteʒ/ſe
abet ſiẽ riuulus fluens a fonte:a intrãs viua riũ:qꝛ
ſic vbi fons ẽ copioſus:riuulꝰabundant᷑ fluit vina
riũ aqͥs abũdat:niſi trãſeat ꝑ trã nimis ſiccam:⁊ ni⸗
mis calidã:⁊ male diſpoſitam. SOta vbi miſcpia cei
abundanter dat bona nature/ foꝛtune er gre abun⸗
danter da uda.⁊in dei ſeruitio ſunt expetẽda.vbi vo

ate mutuũ nihil inde ſperantes. Orima con

Arꝰ. j.

Exemp.

iiij.

Arꝰ. ij.
Y.

Miſericoꝛdia

xus minus dat minus vetur. Et hoceſtqð Lobi/

as wcuit filiũ ſuuʒ:Cobie.iiij. Quõ inqͥt potueris
eſto miſericoꝛsſſi multũ tibi fuerit:abundanter tri
bue:ſi exiguũ fueritetiã exiguũ libẽter ſtude imper
tire.Hoc eſt etiam qð chꝛiſtus wcuit diſcipulos ſu/
os Luce.vj.Eſtote inquit miſericoꝛdes: ſicut pater
veſter celeſtis miſericoꝛs eſt.q.d.ſicut ipſe miſericoꝛ
diã oñditvobis. Ita vos illã oſtẽdatis vobis ⁊ alijs
in opꝑe et virtute:ita ſemꝑ ꝙ ſicut miſcõiam coꝛpalẽ
ſemp a vobiſipᷣis incipitis copioſius voſipſos ciban
do ⁊ potando et veſtiendo ⁊c. Ita etiã incipiatis et
impleatis copioſius opa miſericoꝛdie ſpũalis in vo
biſipᷣis cõſulendo/caſtigãdo⁊c.vt rniuulus copioſius
irriget terrã ꝓpinquiorem:et quod coꝛpoꝛi ſuo: vel
coꝛpoꝛi chari amici faceret:qᷓtum ad opera miſeri-
coꝛdie coꝛꝑalis: ip̃ᷣm cibãdo ? incarcerato ↄpatien-
do.et ↄdolendo.et redimẽdo:hoc faciat aĩe ſue qᷓtũ
ad opa miſcpie ſpũalis ipam cibando/ verbis v ore
ci ꝓcedentibo. Ipſi etiã ↄpatiendo et ↄdolendo ꝗ;
regna amiſit celeſtia.⁊ acquiſiuit infernalia.et ipſaʒ
a carcere dyaboli liberando iuyra illud Eccẽi.xxx.
Aſdiſerere aĩe tue placẽs veo. Deinde poſtꝙᷓ riuulus
ille miſcie ſic irrigauerit terrã ꝓinquio:c.i.ꝗpꝛiaʒ
copioſe et fluat ꝑ opa vtriuſq; miſcie ad trã quãtũ
poſſibile ẽ oĩm indigẽtiũ:qð ſi fecerit:aqᷓ miſcðie co
pioſe ⁊ abundant inueniet᷑ in viuarioſceli.i.in eterna

retributõe in miſcia:e qua ps.xxij. Miſericoꝛdia

tua ſubſequet᷑ me.vt.ſ.qͥ in ſuo et᷑no miſericoꝛs fuit.
in vei miſcdðiam inueniat dicẽs:miſcoias dñi ineter
nũ cantabo:in ps.lxxxviij.¶ Et v hoc ſit ſecurꝰ:qꝛ
teſte leone papa in quodã ſermone qͥ incipit.obſᷣua
tionẽ. Et legit᷑ in multis eccleſijs dñica pᷣma.xl. Nũ
Fng erẽdi efficacia veſerit:in quo miſcoia ipᷣa nõ de
icit. Si vo fons qui in ſe copioſus ẽ/ pꝛimo ad terrã
tranſeat ſiccã arenoſaʒ vłcoꝛruptã vł totalit᷑ ſiccat᷑.
vel minuit᷑:vel coꝛrumpit᷑:et nipil ad ciſternã ꝙ ſta⸗
gno tranſit. Sic qñ fons ille diuine miſcðie qͥ ĩ ſe co
pioſus eſt:qꝛ apud dñm miſericordia et copioſa ⁊c.
in ps.cxxix.cõicat᷑ ad auaros:qͥ vulganit᷑ ſicci vocan
tur vel ad qͥſcũq; pctõꝛes/dãdo eis bona nature foꝛ
tune vel gratie.ſicut ſcie et hmõi in eis abſcõdit᷑ mi
nuit/ vet ter malã vitã coꝛruptũ et fetidũ videtur
Ex qͥ ſeqt nulla miſcpia ꝓ eis impoſteꝝ in theʒau
ro vi reſeruat᷑:⁊ v ̊ ſint ſecuri:qꝛ teſte Paij. Jna
ciũ ſine miſcðia ei qͥ nõ facit miam. Mõ ð hac mate
ria.E.iij.iij.
¶ Dʒ ne rniuulꝰ iſte ĩ nobis vficiat vł coꝛrũpat᷑/ ſed
quantũ poſſibile ẽ nobis et alijs vtpᷣdictũ ẽ abũdã

ter veriuet᷑:multis infoꝛmamur exẽplis:tã naturali

bus ꝙᷓ rõnalibus:qᷓ etiã ſuꝑnãlibo.Pꝛo nãq; nãlibo
ad h̊ faciendũ infoꝛmamur exeplisſtã in illis reb qꝗᷓ
ſt ſupra nos:qꝙᷓ in illis q̃ ſũt infra nos: qᷓ etiã ĩ illis qᷓ
ſt iuxta nos.n illis.n.q̃ ſt ſupᷣ nos videmꝰꝙ celũ
70ẽs planete/⁊ ſtelle/miſericoꝛdiãꝓ tãto nobis pᷣdi
cãt/noſq; miſicoꝛdes ĩ q̊ eẽ pᷣcipiũt: ꝙ miſerijs nr̃is
occurrè nõ ceſſant. Mã lumẽ nobis oñdunt ⁊ tene/
bras expellũt:vt lumĩs adiutoꝛio oꝑemur:⁊ agamꝰ
ꝙ miſer ijs nr̃is ſbleuãdis q̃ ſine lumie agè ñ poſſumꝰ
Iteꝝ ĩe nocteſe retrahũt.⁊ tenebꝛas inducũt:vt qͥe
tius wvꝛmiamꝰ. Sic traj aq̃ aer/ignis volucres celi:
et piſces maris vniuerſa inſuꝑ ⁊ pecoꝛa cãpi: duʒ de
fectiboa noſtris occurrere nõ ceſſant:qͥd aliud ab illo
rũ creatoꝛe:vel etiaʒ ab ipᷣis vocet᷑:qᷓ ꝙ nos mutuis
noſtris miſerijs ſubueniamꝰ. Mec hoc ſoluʒ ſoce
tur in natura inſenſibili vel irrõnabili qᷓ ſupꝛa nos
eſt.ſed ſcõo hoc wcet natura coꝛpis rationalis: q̃ in
fra nos eſt:q̃ videmꝰ ꝙ vnũ mẽbꝛũ in coꝛꝑe ſano de⸗
fectui alterius mẽbꝛi occurrit:qꝛ ſi pes veficiat ⁊ coꝛ
pus ſit in cadẽdo:manꝰnitit᷑ pedis ſupplere vefectũ
inter terꝛã ⁊ coꝛpus ſe ponẽdoſne ad terꝛã totalit̃ vł

violent᷑ cadat.G̊ etiã mutuũ adiutoꝛiũ in ceteris vi

det᷑ mẽbꝛis. Nec h̊ mirũ videri dʒ:qꝛ ad h mẽbꝝ:po
tẽtiã ⁊ VYtutẽ hʒ:nõ tm̃ vt ſeipᷣm iuuet. MNon.n.dedit
eus oclłis potẽtiã viſiuã ꝓpter ſeipᷣos tm̃:ß vt oĩa cõ
poꝛis mẽbꝛa ducent ⁊ dirigerẽt:ſic ve potẽtia pedũ:
tibiarũ/ manuũ et ceteroꝝ mẽbꝛoꝝ:ſicut ptʒ.C.xij.
vij. Di vo coꝛpus ſit moꝛtuũ vel valde inſirmuʒ.iſta
mutua ſuppoꝛtatio cæficit:ſic patʒ.C.xij.xij.¶¶¶ Ata
oĩno eſt int᷑ mẽ bꝛa xpᷣi? eccleſie:int᷑ q vnũ eſt q̃ſi ocu

lus:qͥ vicʒ amplioꝛẽ recepit a eo ſapiam:ad alioꝛũ

directionẽ.(¶ Alij ſunt qſi manꝰ:qͥ vicʒ tenent᷑ teꝛrã
a latronibo et malefacroꝛibo vefendere:eoſq; punire:
⁊ iuſticiã facẽ. ¶ Alij vᷣo ſunt q̃ſi pedes /illi vicʒ qͥ la
boꝛe ſuo fideli mom ⁊ eccliam ſuppoꝛtãt. Siẽ ſ̊ nec
ocls hʒviſuʒ ꝓ lè tm̃:ita nec ſapies ſapĩaʒ ꝓ ſe tm ⁊ ſic
⁊ ceteris.Sed ſic vt alios ꝑ vᷣtutẽ a deo acceptã iu⸗
nẽt:ſicut mẽbꝝ aliud iuuat mẽbrũ:qð ⁊ faciut ſi mẽ
bra viua ſint.Si vo nõ iuuant moꝛtua ſunt. Si vo
vnũ mẽbruʒ vᷣtutea œo accepta aliud pilacerat:et
membꝛa ſe mutuo expugnant illa frenetica ſt mem
bꝛa.Quia ſicut ſignũ eſtꝙ illa mẽbra ſũt frenetica
que ſe mutuo deſtruunt. Ita ſignũ eſt ꝙ ille qͥ ſapia
ſua aliũ veciꝑe nitit᷑ Et ille qꝗ ꝓter diuitias ſuas ali
um ↄtẽnit:et ille qͥ foꝛtitudine ſua aliuʒ verberat:et
ſic v alijsſunt mebra innaturalia ⁊ frenetica: qͥ in
hoĩem ſibi ſilem nõ hʒ miſericoꝛdiã:Ecci.xxviiij.
Sed dicent ꝙ pꝛedicta exempla adducta: ꝙ nr̃a
miſericoꝛditer cõicare vebemꝰ:vel ſunt ⁊ illis rebo:
q̃ circa illa que cõicant:nihil laboꝛãt: ſicut planete
et hmõi:vel ſunt ð illis rebo qᷓ naturali motu hoc fa
ciũt:nec alit᷑ facere poſſunt ſicut mẽbꝛa coꝛꝑis nos
vo in acqͥrendo illa q cõicare deberemꝰ: multũ labo
ramus:et his etiã multũ indigemꝰ:et iõ nõ poſſumꝰ
ita libere nr̃a dare:ſicut illa pnt lumẽ cõicare. Nec
ita naturaleẽ nobis alios iuuare:ſiẽ ẽ mẽbꝛo mem⸗
brũ iuuare.¶¶ Etũ ad pꝛimũ in h̊ ꝙ talia cũ maio⸗
rifaciunt laboꝛe ad illoꝝ maius pꝑtinet pꝛemium.
Meꝛtũ vo ad ſcdᷣm:foꝛtiꝰ ceberet eſie vinculuʒ chari
tatis int mẽbꝛa chꝛiſti:qᷓ; vinculũ nature int mẽbꝛa
coꝛꝑis:in illis qui fuerunt viri miſericoꝛdie:quoꝛuzʒ
pietates nõ vefuert:Ecci.xliiij.¶ Tercio idẽ wcet
in his q iuxta nos ſt:in qͥbus videmꝰ.ꝙ deꝰ ſic totuʒ
oꝛdinauit mundũ/regna/terꝛasſet ciuitates:ꝙ vna
queq; alterius indigeret auxilio/ vt quelibet regio/
vel patria/in aliquo bonoſuper aliaʒ abundaret:ſi⸗
cut vna in vino alia in lana.alia in frumẽto.alia in
animalibo.alia in ſenico.et ſic e alijs.Et vnãquam
ꝙᷓ; regionem in illo in quo abundauit illã iuuare vo
luit:alteriuſq; ſupplere defectũ:ꝓpter vtriuſq; auã⸗
tagium.Sic ſpiritualiter voluit vnumquẽq; per il
lud in quo abundat alterius ſupplere miſeriãſ⁊ hoc
Pter vtriuſq; ↄmoduʒ. Quod emim miſericoꝛditer
datur:ſicut eſt adcõmodu coꝛꝑale accipientis:ita⁊
amplius eſt ad ↄmodũ ſpũale dantis:quia fenerat
Dño qͥ miſeret᷑ pauꝑis:Prouer.xix. Nota hac ma
teria.C.j.viij.et.E. iij.viij. ¶ Et non ſolum predi⸗
ctis ad miſericordiam naturalibus ꝓuocamur exẽ/
pꝓlis:ſed etiam ſecundo loco ratio hoc dictat. Ratõ⸗
nabile nanq; videtur ꝙ illi qͥ omni die a veo regnũ
petunt dicentes:Adueniat regnũ tuũ.pꝑuã pams ei
Tent petenti poꝛcionẽ:vel qua ſecuritate ab eo pete⸗
re poterunt maxima.qͥ nec ei dare volunt minima.
Iterum ratio dictat ꝙ ſi malimalos iuuant ꝓpter
terrenam retributioneʒ ꝙꝙ boni bonis benefacilant.
propter retributionem eternam. ergo miſereamur
impio:Eſa.xxvj. ¶ Oꝛtũ ad miſericoꝛdiam ſpiritu⸗

alem. Et eſto pupillis miſericoꝛs: Ecci.iiij.ꝙꝙtuʒ ad
miſericoꝛdiam coꝛpoꝛalem. ¶ Mec ſolum ad miſeri

coꝛdiam amandam infoꝛmamur rebus naturalibꝰ
⁊ rõnabilibo/vt dictũ eſt:I̊ etiã ſuꝑnaturalibi. Mas

vij.

viij.

ix.

lar ocundit Quantot
4 il ita
tperfilii idue pen
ungila ſli ſlanteſ in
Pets nig⸗Keg⸗n. Et
4 lemo

ſauitpetns. Bti⸗Dadmen⸗
ſncenbrſalmsldwſcto

Diſtümoci⸗Diccumsdponrn quẽ⸗

zmortüinweniſſet ſepeliſet.
n itres ternünauem iſu cum alizt

telali mmori ſubmerpebantun.
nn nllan ioſtimt nqnmnt
on getentes d uos cnerifet l
hoibicarcumquacgreſpiaente wn
Ctuoeriuitomes oſpꝛeſltt. Et icpe
ccia bis inhocſeculoa moꝛtellben
lennktſſterilluc qo in alio ſeculo inue
lbeizſibiſimipmimit: ronerp
uit naſcöiazl iaſnicis inneniet vin
Aaui. (Nſig auctontas Niperato
funptonez. Er dum miſchiazaf
7 iuſtici erciuditfumprideg:o⸗
tenere,tamſeilllig canddimcn
tumad boni tpaliom foꝛtuna
ſeunt Eii nih ciſeneniv⸗
nbitonmoll hyſtoꝛie mpernt

n. Miehzeius mos eratexfructid.

Peritolioszmutuareindigent
ſerulnumehn necfccliihen
nchqtentüopus baberent dol
ttunnb dicebat dt tanti repon
ſpllenaugeiriitiſono
. na eſpontault crectens hoce
epetenonutniqnicsn

nenhen r ſint vilivein i

nranbillihauin ſar hlaun
lig rtet ,namnlinoruhoe
hoſimtſiat nehu cngia, o
achlcare dberen, nultülgh
ulrüindigenetiön poffunn⸗
ſaut la itlume chicgre⸗ Ner
salios ilnareſſte nebromen,
iadpauimüin dtaliacimao,
lonmains gnnt hnimn.
et wberet eſepinculuz chan
li ninculi nature int miben
munt pin miencotcle,guornz
u tluij. Taruo ige wlt
ibus niden? g, ſctorn; N
niatenosſet aultateo yyne
taupliol yt quelibetregio⸗
moluperaliazabundaretſi⸗
ana.aliginfrumeto, aliain
0et ſic walijs. Et Muqem
luosbundanitilli unalen
e Afecti Pker denuſchaud,
iter voluit nonmgnichperl
terius upplerenmien /hot
8 Quod nin miſenatfit
ci celgele agleig,alin
hinleanni lifnli

Prwuen e Mlil bhe n⸗

niſerenn
an.elo niſtene,
g. Elal i. , en
ncn cundoni,
. turni

Exemp.

Exem.

Miſericoꝛdia

omia dei opera creationis noſtre/⁊ omniũ rerũ etiaʒ
ipſoꝝ angeloꝝ redemptõnis 7 gubernationis non
ſolum ſic fecit᷑ vt noſtra ſigmificaret ſpũalem vnita⸗
tem:ſicut dictũ eſt.CT.j.vij. Sed etiã vt nos infoꝛma
ret ad mutuã miſeriã ſubleuandã in om̃i vi oꝑe mmna
giſtra et wctrice:miſcpia:qꝛ miſcoia mmini plena ẽ
terꝛa:in pᷣs.cxviij.⁊ xxxij quia terꝛa plena eſt oꝑibus
eius.Et miſericoꝛdia eꝰſup oĩa opa:in pᷣs.cxliiij.Er
go miſericoꝛdia eius plena eſt terꝛa: nõ ſolum terꝛa
plena eſt hac wctrina miſericoꝛdie:ſed eriã magnifi
cata eſt vſq; ad celos miſericoꝛdia tua:ĩ pᷣs.lvj.quia
nõ ſolũ terꝛena ſed celeſtia ad noſtrũ creauit adiuto
riũ:nos ocens mutuũ habere adiutoꝛiũ.Et nõ ſo⸗
lum vſq; ad celos:ſed in celo miſericoꝛdia tua:in ps.
xxxv.quia illud etiã fecit ꝓ noſtra miſeria ſubleuan⸗
da:⁊ oꝛatoꝛes in eo poſuit quiꝓ nr̃is miſerijs inter-
pellarent:ſi inter nos miſericoꝛdes fuerimus. Pꝛedi
ctis ̊ infoꝛmati exemplis:eſtote vnanimes in oꝛone
miſericoꝛdes modeſti j. ſe.iij.
Quos yo a mucolaʒ amandã ⁊ in ope exercen⸗
dam: exẽpla nõ mouent:ſaltem vtilitas inde pueni⸗
ens:moneat vt miſericoꝛdes ſint. Vtilitas aut eiꝰ ex
bonis auantagijs que eam habenti rõne ipſius ꝓ⸗
ueniunt attendit.Rõne cuius ſciendũ eſt.ꝙ ꝑ virtu
tem miſcpie ad bona nature primo quis reſtiruitur.
Gcðdo in bonis nature ↄſeruat᷑. Tercio in bonis foꝛ
tune ꝑſperat᷑ et iocundat᷑.Quarto in bonis gre au⸗
gmentat. Quinto ad bonũ gloꝛie ꝑducitur. ¶ Pri⸗
mum patet per filiũ vidue per helyã reſuſcitatũ.iiij.
Keg.xvij.Et ꝑ filiũ ſunamitis reſuſcitatũ ꝑ heliſeũ
IPbetã.iiij. Reg.iiij.¶ Et per thabitã que in eccle⸗/
lia erat plena oꝑibus bonis elemoſynisquã reſu⸗
ſcitauit petrus:Act.ix.( ¶ SOcom etiã patet pꝛimo ꝓ
iſtud qp ſcribit valenius libꝛo ſcdᷣo ve ſymonide/ q̃n
iſtũ modu.Hic cum ad poꝛtũ quẽdaʒ applicuiſſet⸗
⁊ moꝛtuũ inueniſſet ⁊ ſepeliſſet.voxad eum ait. NMõ
intres iterũ nauem iſtã cum alijs/quo in terꝛa rema
nente/alij in mari ſubmergebantur. Iterum cum in
vna womo cum alijs ſederet:venerũt duo ad poꝛtam:
ipſum petentes ad quos cũ exiret:nihil inuenit:ſed
ipſo ibi circumquaq; reſpicienteſ wmus e qua vo⸗
catus exiuit:om̃es opꝓpꝛeſſit.Et ſic patuit ꝙ ꝓ miſeri
coꝛdia bis in hoc ſeculo a moꝛte liberabat᷑:⁊ vitã in-
uenit/pᷣter illud qo in alio ſeculo inueniet. Et hoc ẽ
qð ei⁊ ſibi ſimilibpmittit᷑: Pꝛouer.xxj.Qui inquit
lequit᷑ miſcoiaʒ/⁊ iuſticiã inueniet vitã/2 iuſticiaʒ/et
gloniã. ¶ Iſta auctoꝛitas vſſperatõneʒ excludit ⁊ p-
ſumptõneʒ. Et dum ꝓ miſcoilaʒ aufert veſperatiõeʒ/
7 iuſticiã excludit pᷣumptiõeʒ:om̃es hoꝛtat᷑ mediũ
tenere.⁊ tam ſcillã qꝙ; caribdim pᷣcauere.(¶ Cercium
qtum ad bonã tꝑalium foꝛtunã pʒ:tam er his q di⸗
cta ſunt.E.iij.xiij.cũ ſequentibo:q; etiã ex hoc quod
ſcribit᷑ prumo li.hyſtoꝛie tripertite x ſpiridone epᷣo.
ꝙvidelʒ eius mos erat ex fructibo:alios erogare pau
peribo/alios ⁊ mutuareſindigentibo/nec tñ per ſe da⸗
bat vel mutuabat/necrecipiebat:ſed petentiba dice
bat/q quantũ opus haberent tollerent:et venuo re⸗
deuntibe dicebat.vt tamtũ reponerent quantũ ſe re-
cepiſie nouerãt:quidã vo nõ repoſuit qð repoꝛtauit

H plura aſpoꝛtauit:credens hoc epᷣm latere:qͥ itera⸗

to venit:petens mutuũ:quẽ epᷣs moꝛe ſolito ad hoꝛ⸗
reum miſit:qð ille vacuuʒ inuenit.Et cum epᷣo hre⸗
nũcia retlait:mirũ eſt quõ tibi ſolivacuuʒ viſum eſt:
ſed vide ne qð als mutuatus es:non ſoluiſti:⁊ ſic ca⸗
ptus veritatẽ faſſus eſt.Ex quo facto epᷣi oſtenditur
charitas q̃ indigentibo hoꝛreum aperiebat:⁊ ſibi et
alijs abundare faciebat/ non reddentis/imo rapiẽ-
tis ꝑuerſitas que ipſum egere faciebat.Et ſic e iſt
duobus:⁊ eis ſimilibo:verificat᷑ illud Pꝛouerbio.xj.
Alij diuidũt ꝓpria ⁊ ditioꝛes ſunt:alij rapiunt non

ſua ⁊ ſemꝑ in egeſtateſunt. NMec mirum ꝙ müericoꝛ⸗
des etiã in rebo temꝑalibo diuites ſunt:qꝛ Pꝛouerb.
xxij.dicit. Qui ꝓnus eſt ad miſcpiaʒ beneauicet᷑:ſup/
ple ab illo q dicit᷑ Pꝛouerb.x. Bñncdictio dm diuites
facit.¶ etum vo ad iocunditatẽ melius oſtendere
tur in effectu ꝙᷓ ſcriptura:quia in effectu iocundam
paberemꝰvitam:a nullus multũ indigeret ſi quili-
bet aliũ ꝓ poſſe iuuaret.Si diues daret:ſapiẽs con-
ſuleret/foꝛtis fenderet:pauꝑ ꝓ omibo oꝛaret/ tunc
eſſet eccleſia ⁊ ſocietas xpianoꝝ:qua ſi ciuitas firma.
Quia frater qui iuuat᷑ a fratre q̃ſi ciuitas firma et
locunda:nõ ſolum ante moꝛtẽ:h etiã in moꝛtelĩqua
liocundus hõ quimiſeret᷑?⁊ comodat ⁊c.in pᷣs.cxj.ſic
patet.E.iij.xv.¶ Quarto in bonis gre augmenta⸗
tur:qꝛ peꝛ miſericoꝛdiã primo aĩia virtutibi ⁊ gratia
oꝛnat᷑. Scðdo ſimilis deo efficit᷑. Tercio gener dei eſſe
ↄopꝛobat᷑:⁊ multũdo charus.Quaꝛto ꝓ illã in omib
iſtis ↄſeruatur.¶MPꝛimo gratiã dat:qo pʒ ꝓ ꝓloguʒ
Hieronymi in abdiam ꝓphetam/ æ quo ibidem di⸗
citurꝙ qꝛ ꝓphetaꝝ cetum pauerati accepit gratiaʒ
ꝗꝓphetalem:⁊ e duce exercitus fit dux eccleſie/tũc in
ſamania paruum gregeʒ pauerat/ nunc in toto oꝛbe
xpᷣi paſcit eccleſiam. ¶ Gcdo ſimileʒ rpo efficit/ ipſe
nanq; naturaliter miſericoꝛs fuit:tam ey parte pris:
qꝛ pater eius fuit:⁊ eſt pater miſericoꝛdiaꝝ:⁊ cœꝰ to⸗
tius ↄſolatõnis.ij. Coꝝ.j.qꝙ; etiã ex parte matris:qa
ipſa fuit/⁊ eſt mater miſericoꝛdie:ſicut oſtenſum eit.
M. iij. xxvij.Et talem ſe in opere oſtendit. E.iij.iij.
IVlli ergoſcui tampꝛopriũ fuit miſereriſa natura
multum aſſimilant᷑ miſericoꝛdes/qui vtranq; oſten-
dunt miſericoꝛdiã:vicʒ ſpũalem ⁊ corꝑpalem. Et ta⸗
les ⁊ non alij filij vei ſunt:quia ſicut filius aſſimilat
patri.Jta ipiũi vo:qui ſcilʒ ↄditiões habent tactas
F. v.iij.Et ſicut illi ſunt v ſimiles/ita unmiſericoꝛ⸗
des ſunt co diſſimiles:quia ſicut ipſe omnia fecit:
vt eſſet qð wvnaret:⁊ cui vona ret:voluit etiam om̃es
ꝑdonare. Ita ecõu erſo illi:nec volunt wnare:necxx

donare. Iſti ergo nõ ſunt cæi filij. Si ergo filij vei eẽ

cupitis eſtote miſericoꝛdes:ſicut pater veſter: Luce
vj.¶ Tercio facit hominẽ vei generum:⁊ nõ quem⸗
cuũq;:ſed multũ veo charũ:ſicut pʒ.A.xiij.xxiiij. Plu
res nanq; miſericoꝛdie:plures ſunt ei filie:qui ẽ pa⸗
ter miſericoꝛdiaꝝ ꝑ acceptiõeʒ ergo miſericoꝛdie in
vxoꝛem:efficit᷑ quis gener vi:et pater pauperum qͥs
mediante matre pauperũ.i.miſericoꝛdie:fouet ⁊ nu
trit ad modum patris.¶ Ged heu nonnulli miſeꝛi⸗
coꝛdiam quam ab epiſcopo vel alio:quaſi in vxoꝛem
accipiunt:dum ſtatum vel ꝓmotionem: vel officiuʒ
admittunt:ad quos pauperum pertinet educatio et
hoſpitalitas:cito repudiant:⁊ pauperum filioꝝ effi
ciuntur vitrici:quia opera miſericoꝛdie non faciũt.
que facere veberent:terꝛas vo ⁊ tenementa/⁊ vvtem
que intuitu vxoꝛis accipiunt:quãdo ab epᷣo intuitu
charitatis bñficiũ capiũt:libenter accipiut⁊ tenẽt:
ſed ipſam ſponſaʒ diligere:vel filios alere refugiunt.
imo quod peius eſt:ipſum matrimoniũ ſine iuris p⸗
ceſſu diuoꝛtiant. Nec vtem quam eũ illa accipiut:
reſtituũt/contra legem/non ſolũ vei:ſed etiã mundi
n infoꝛciato.li.j.ti.ſoluto mrionio.l.ſca.vbi ha⸗
etur ꝙ ſoluto matrimonio/s quam cum muliere
accepit eidem reſtituatur. Contra hanc legem pꝛo/
pꝛiam:multum faciunt:qui ſoluto matrimonio: ſci-
licet inter eos:⁊ miſericoꝛdiam:beneficiũ qð intui⸗
tu charitatis ⁊ miſcdie receperũt:retinẽt. Nota ali⸗
am legem ↄtra tales.Al.ij.iij. Et. O.iiij.xv.cũ ſeq̃n
tib.Et..vj.l.Et. P.xiij.xliij.Et. R.v.lxx. Quaꝛ
to miſcpia oĩa pᷣdicta bona in hoĩe aſeruat:qꝛ ſicut
lignum multum virtuoſum ſemꝑ tenet vioꝛem. Ita
miſericoꝛdes:qm ipſi miſcdðiaʒ ↄſeq̃ntur:Adatch. v.

xiij⸗

xuij⸗

In auo notat᷑ qnintũ bonũ gloꝛie:ad qð miſcoia xvj.

xvij.

Arꝰ.iiij.

xviij.

Miſericoꝛdia

pducit:⁊ tanqꝙᷓ celi hoſtiaria ſponſo et dilectoꝛi ſuoj
celum aperit/⁊ in loco ſuo ipſum collocat: quia miſe
ricoꝛdia faciet vnicuiq; locum ᷣm meritũ operũ ſuo
rum:Ecci.xvj. ¶ In q auctoꝛitate pʒ differẽtia in⸗
ter diuiſionẽ rerũ ferꝛenarum in hoc mundo/⁊ rerũ
diuinaꝝ in celo:qꝛ inter mundiales/⁊ etiam int᷑nõ⸗
nullos: qui in vna viuũt wmo ? ſocietare:nõ qͥ plus
laboꝛat vel oꝑpatur:ſed qui plus habet ꝓpriũ vel ap
pꝛopꝛiatũ:pꝛimum obtinet locũ:etiam plus habent
⁊ ſolatio recreatone ⁊ miſcoia/licet frequẽterminꝰ
oꝑentur. Sed in celo econuerſo miſericoꝛdia faciet
vnicuiq; locum ſuũ ſᷣm operu meritũ ſuoꝝ. ¶ Et h̊
ſex vijs ⁊ iuribo.ſ.iure ↄſuetudinis/ↄditõnis/merca/⸗
tionislaboꝛis/mutuatõnis:⁊ rõnis.¶ Primũ patʒ
Paliquoꝝ religioſoꝝ ↄſuetudinẽ:inter quos attenu
ati ⁊ vexati laboꝛib ⁊ infirmitatiba ao miſericoꝛdiã
mittunt᷑. Sic vexati hic bonis oꝑibo ad miſericoꝛdi

am illã mittendi ſũt/æ q̃ in pᷣs.xxxv. Qnñe in celo mi⸗

ſericoꝛdia tua. ¶ SGcom patʒ ꝑ indicium i in quo
poner oues.ideſt illos qui ve ↄditõne ſunt ouiuma
xtris ⁊ dicet:venite ⁊c. Sʒ miſericoꝛdes ſunt e cõ
ditõne ouium q; veſtiũt ⁊ paſcunt.igit᷑ c. Ergo a cõ
trario ſenſu lupoꝛuʒ habentibo ↄditõnes dicer. Ite
c̃. ¶ Tercio iure mercatõnis.Eſt enim miſericoꝛ⸗
dia mercatrix ſapientiſſima:qꝛ lutũ ↄmutat in anꝝ
dum ꝓ tem ꝑalilbv accipit eterna:Pꝛouerb.xiiij.Qui
fac̃ miſciã bĩrs erit.¶ Quarto iure laboꝛatõis.Eſt
eĩ laboꝛatrix mirabilis/nã in agris qͥ vident᷑ aridi et
ſteriles ſeminat.⁊ ſeminare pꝛecipit:Zu.viiij. Cũ fa⸗
cis pꝛandium voca pauperes ⁊ ebiles ⁊ claudos/ et
beatus eris. Retribnet᷑ em̃ tibi in retributõne iuſto
rum. ¶ Quinto via iure mutuatõnis:Ecci.nanq;
xxix. icit᷑:.qui facit miſcdiam feneratur ꝓximo ſuo.
Cui feneratõnis teſtis eſt xpᷣc literas ſuas apponẽs
patentes:Mat.v. Heati miſericoꝛdes. Vbi ergo il/
lis quibe mutuat᷑ ſũt impotentes ad reddenduʒ:iu/
ſtum eſt ꝙ fideiuſſoꝛ reddat ꝓ eisvitam eternam.qꝛ
ſuꝑ illam mutuauit/vt ſi nõ reddat᷑ hic qð mutuat
reddatur ibi vita eternal regnum celoꝝ:⁊ tamẽ de-
us reddit hic ⁊ ibi. ¶ Sexto via ratõnis.Omni nã⸗
qᷓ; ratõni ↄſonum eſt:q; qui alios.i.xpᷣi mem bꝛa a mi
lerus ſuis liberant in terꝛa ⁊ wm inio ſuo: xpᷣc eos

liberet a miſerijs in terꝛa ſua. Et ꝙ illis qui ei vde/

runt qð habuerũt hic:vet qð habet ibi:⁊ ſic patʒ q;
miſcoa et veritas pparant bona:Pꝛouer.xiiu. No⸗
ta quomodo ſola miſericoꝛdia moꝛtuum ſequit. A.
xxvij. lvij.
Et vt ſecunꝰ: ſine impedimento ad illa bona glo
rie perueniatur/miſericoꝛdia in ſpũali bello iuuat:⁊
ab omnibo impedumentis liberat. Juuat nanq; du⸗
Pliciter:foꝛtificãdo / ſicut vnctio pugilẽ/et inimicos
multitudine terꝛẽdo.ſicut pꝛinceps multitudine ei⸗
ercitus ſui rerꝛet ⁊ vincit aduerſarios ſuos: Pꝛouer.
xx. AMiſericoꝛdia veritas cuſtodiunt regem/ ⁊ robo
rabitur clementia thꝛonꝰeius:ſicut patet. H.ij.xlij.
Impedimenta vo gloꝛie ſunt duo malum culpei
7 pene. ¶ A prima liberat hoĩem duplici remedio.
wenne. dando:quia ſicut munerib placatur offen⸗
usſita veus miſericoꝛdia offenſas peccati remitten⸗
do: Pꝛouer.xv. Per fidem ⁊ miſericoꝛdiam purgan-
tur peccata. Scðo remittendo: Math. xviij. Mone
opoꝛtuit te miſereri ↄſerui tui:ſic et ego tui miſertus
ſum. Sic ergo peccata tua elemoſynis redime/ ⁊ ini⸗
quitates tuas miſenicoꝛdin Van. iiij.¶ A ſcðo libe⸗
ratur:primo quis m iſericoꝛdia:ſicut latro a ſuſpen
dio muneribo: Pꝛouer. xvj. Adiſericoꝛdia et veritate
redimit᷑ imquitas. Scðdo ſicut qnq; quis antiq libe
ratur amicicia. Habens em̃ in memoꝛia bñficia que
pꝛius ꝙ eo fecit/⁊ antiquã inter eos amiciciaʒ ꝓmeꝛ

eſt ad miſcoiaʒ ne grauiter ęumat᷑. Sic us ſe ba⸗

WB ir.
bet in beneficio ſuoſergo da miſericoꝛdi/⁊ ne ſuſcipi
as peccatoꝛem: Ecci.xij. ¶ Pꝛedicto modo ouplici-
ter iuuat:⁊ ab impedimentis liberat duo genera ho
minũ.Penitentes:ſicut leo parcit ꝓſtratis ſic altil⸗
ſimus odio habet peccatoꝛes/ ⁊ miſertus eſt peniten
tib:Ecci.xij.Exemplũ væ filio ꝓdigo.Et diligentes
ſicut pater parcit filijs:ſic us qui dicit: Seu.v. Fa
ciens miſcòiam in multa milia diligentibe me.
Quos vo ad miſericoꝛdiã amandã ? ſequendam
nec mouent bona que ↄfert/necmala quefugat: ſal⸗
tem ipſa moueat neceſſitas/ꝙ aliter qᷓ ꝓviam miſeri
coꝛdie ſaluari nõ poterunt.Ticet em̃ vie vmini ſint
due:iuxta illud pᷣs.xxiiij. Vniuerſewie wmini miſe/
ricoꝛdia ⁊ veritas:quaꝝ prima reſpicit ſaluandos ⁊
vniuerſaliter in coꝛpe viuentes.SGcdᷣa reſpicit iudi⸗
candos ⁊ coꝛꝑe exutos tamen ꝑ pꝛimã opoꝛtet mem
bꝛa rebu ſequi:ſi in ſcoa cum capite gaudere volue
rint. Caput em̃ noſtrum xpc ꝑ viam illaʒ naſcendo/
laboꝛando/pᷣdicando/moꝛiendo/reſurgendo/aſcen⸗
dendo.i.ꝑ viſcera miſericoꝛdie cei noſtri in quibo vi
ſitauit nos oꝛiens ex alto.Au.j. Per hanc etiã ſu⸗
per miſeros motus fuit:ipſoſq; iuuat.ſicut patʒ Lu.
vij. cæ vidua cuiꝰfilius moꝛtuus fuerat:quam cũ vi⸗
diſſet ieſus/miſcðia motus ſuper eam: dixit. Adole⸗
ſcens tibi dico ſurge ⁊c¶ Per hanc etiaʒ famelicos
pa uit dicens:Miſereoꝛ ſup turbam: Marc.viij. In
om̃ibo his ratõnabile nobis relinquẽs exemplum:q;
ſi ad vitam ingredi volumꝰ ꝑ viom miſericoꝛdie.ne/
ceſſe eſt ꝙ membꝛa caput ſequant᷑:qꝛ ſi aliã tenent vi
am:mẽbꝛa diniſa ſunt ⁊ caput non ſequunt᷑ ad gau⸗
dia. Opoꝛtet q̊ ad hoc ꝙ ipſuʒ ſequamur ad gaudia
ꝙ viſcera miſcoie apta habeamꝰ ad miſeros:ipᷣos iu
uando:⁊ famelicos paſcendo/a liter chriſtuʒ non ſeqͥ
mur. ¶ Paueant ergo qui viuites cibant/potant/
veſtiunt/recipiunt/viſitant/ſepeliũt/et pauperes fa
melicos/imo fame moꝛientes/nudos ? miſeros cere⸗
linquũt/qui aquam in mari ꝓijciunt/⁊ terꝛaʒ aridã
dimittũt:qui mminis ⁊ pꝛincipib talliam vel taxa⸗
tionem petentibo ↄcedunt. IYlli.ſ.qui maioꝛes ſunt:
patrie ductoꝛes:vt pꝛincipũ captent beniuolentiã
ꝓ quos etiaʒ minoꝛes qui ita liberi ſunt ſicut illi cõ⸗
tra rationem taxantur/v ↄceſſione requiſiti:magna
differentia eſt inter taxatõnes talium xpᷣianoꝛum et
iudeoꝛuʒ: quia chriſtiani taxatõnes/et pecuniarum
collectõnes ↄcedunt ⁊ faciunt regibo ⁊ pꝛincipibus:
ipſas petentibo/⁊ pꝛo pauperibus petentibo:et fame
moꝛientibus:inauditum eſt: aliqua collecta mo/
dernis temꝑibus fieret in nleianoxr. Igeo di
eitur:quia in actibo spoſtoloꝝ apłi legunt᷑ collectas
feciſſe pꝓ pauperibo. Judei võ ãnuatim collectas fa
ciunt pꝛo pauperibuũs modo quo dictũ eſt. F. iij. xv.
Ey quibus patet ꝙ pulcerꝛime ꝓphetauit ve mileri
coꝛdia chriſtianoꝑ:Oſee.vj.Aiſericoꝛdiaveſtra q⸗
ſi nubes matutinal⁊ quaſi ros mane tranſiens:quia
nõ obumbrat pegrinos in meridie contra ſolis calo
reʒ/quando indigent:ſed in mane eos refrigerat qui
nõ indigent: ſicut oſtenſum eſt in alijs chriſtianoꝛũ
iudicum negocijs. Y.ix.ix.¶ ᷓPaueant inſuper qͥ mi
ſericoꝛdes tm ſunt ſermone/? non opere.Chriſtꝰ em
tetigit lepꝛoſos:et male habentes. Iſti vo econtra⸗
rio pauperum plangunt miſerias.ſed opere non tan
gunt:neciuuant. Iſti in via miſericoꝛdie claudicãt:
quia vno pede recte euntes.ideſt loquelaſalio pede.
ideſt opere vœficiunt. Chriſtus plus opera q vba re⸗
ſpicit potiuſq; opera remunerabit. Mon enim dicit:
Beati qui miſericoꝛditer loquuntur:ſed miſericoꝛ/
des:veſignãs opꝰ/nõ qpcũq; opꝰ:qꝛ nõ ſufficit młtũ
diuiti puam dare ełynach ſi multu nibi fuerit abun⸗

xx.

xxj.

dater da: Cob.iiij.¶ Et ſi iſti ꝑiculoſe clandicant q xxij.

collectas ꝓ ſuꝑbijs ſuis nutriẽdis petũt:1 4 talia cõ

nrmni fidenpo
turſr⸗ X*
t net
ſoe ſee culos dun n
fit ,Orabat:e ano

tendet verbo.(
uſit tradi tottori:e dimlttenen

tum unanop cöſeruo ſuo qui⸗
looquigd Aloni ntumſalicopin
tinent cüpeins vicegtur etiaz
reqjſnapctentindarervelno din
ommiſencclh totnout eccleſin
Iur dicens Oſtengenobis dne m
iups nii. Ita gtalib ineſatn
bus oꝛat dicens. Hon miſereanse
tur intquitatem. Quoꝛum oꝛaton
gelleoudire dicens. Hon porcet oe
niſereboꝛ Ezech. pij Et tarum 3
Onſino ctdam neq; miſereboꝛ ſt
Cide V. vij rui.
Monpercam inquit quin eos gf

nn. nonteſenp voin morenpoſt mon
. Datekorimogülndg inſpeculolee

oci panpcregitanpe foctim
ſampetiuit ipſis reiponentie
Pübibenuspicniiilaices ſtarn
lapides duerſiſunt Etinſte quich
RM ftaſepotuſent an
bun epoſten Prerimmiſericorgh

neegöaupen daretihaberit,

(iturperhocqegtupfn v, .
aſtt wag leinninnit I.

hocgipſtzſeglannrad min
lnun Annmat
Epaſehncolalterchnſtig one
tergo gl iunes abant potnn
leylſitantſepekiütſet Polpentgft
emorientes nudos miſeros ard/
min mort pijannt,ztena; onds
is piincoihtolliam pel tan⸗
cvut lliſguinanores iant
rpunapii motent heyinolantij
bqulita liben ſuntſutillci/
Irceſſoye reqotitimagn
ratönes tallum pianoꝛumet
lani tarotönesſet pecunlamumn
faaunt regiwr principibus⸗
pauperibus perentiyvetfame
tum eſtig aling collects mo,
tinpopolo ppianor Zeod
vnſergkleun alam,
zudei No annatimn Collecefi
s modo o dicii eſ inn
Ulcenime Yhetinit niie
Dſee j Alleruclhufeſtu⸗⸗
rs monetrunſiein
calm ſlisill
Os in menclecoe
ſg in nanetos efſenaten

nſumeſtinali⸗ chnſtunai
rir man la
maninehge gum,
nuband om mnn

tmiſenas ccgleclaugicit

Miſericoꝛdia

cedunt pauꝑibo dimiſſis:qui etiã ſua non dant:̊ tm̃
miſericoꝛditer loquunt᷑:qui inſup minus dant: qᷓ; &
abundaãtijs ſuis dare veberẽt:quõ in via miſercoꝰ
die piculoſe claudicant:qui ſe ypianos lingua pꝛofi⸗
tenturſa manibh aliena piniuſticias/rapinas/ furtaj
vſuras:et fraudes tollũt/q opꝛeſſo nõ ſubueniũt:
plus oppꝛimũt:qui cõtra oĩa opa miſcpᷣielcrudelita/
tis opa faciunt:qᷓtum cũq; tales oꝛe ſe xpᷣianos ĩmo?
tis articulo ꝓfiteant᷑: culpam plangant moꝛtis ti⸗
moꝛe/ vel in quacũq; ↄfeſſione dum tñ nõ reſtitnuant
nec offenſam ⁊æ coꝛdibo ſuis miſericoꝛditer relaxant
vno pede claudicant. ¶ Oñ ergo v talibo: vel qbulſ-
cunq; bene loquentib: aliena vetinentibjvel ma⸗
le agentibo dicit᷑:qᷓ uote oꝛat matutinas/et hoꝛas
dicit:⁊ miſſas audit ⁊ ↄfitetur:miſericoꝛditer loqui
turi hmõiioptime rñderi poſſit:ſicut in fabulis re⸗
ſpondiſſe legit᷑ auis aucupe qui lachꝛimoſos foꝛte
ex frigoꝛe habens oculos dum aues capiebat lachꝛy
mabat᷑⁊ foꝛte oꝛabat:væ quo cũ anis hoc vidẽs aui
diceret. Ecce q̃liter lachꝛymãdo noſtre oↄpatit᷑ miſe
rie. Cui alia. Non ſolu reſpicias oculos vel linguaʒ /
hiz manns in quibo aues cetinet/ capita eaꝝ frangit
Bic v illis dici põt ſicut dixit yſaac v filia ſuo:vox
quideʒ vox iacobeſt.̊ manus/manꝰſunt Eſau. Sic
etiã in moꝛte qñ ꝓ talibo moꝛtuis ecchia oꝛat dicẽdo
Mon intres in indiciũ cum ſeruo tuo:pᷣs.cxlij. Ded
fac cum ſeruo tuo miſcpiaʒ:in ps.cxviij.Quia te oꝛe
nõ negauit/ cœus em̃ plus ops ſua qᷓ; alioꝛũ ꝓ ipſo at⸗
tendet verba. ¶ Di em illũ ſeruũ nequã: Aat. xviij.
iuſſit tradi toꝛtoꝛib:qꝛ dimittere noluit væbitũ ce⸗
tum venarioꝝ cõſeruo ſuo/quibo demonibo tradet il⸗
los quiad valoꝛẽ centum ſe olidoꝝ iniuſte capiunt vł
xtinent/cũ peius videatur etiaʒ parua aliena cape⸗
re:q ſua petentinõ dare:vel nõ dimittere. Sic enim
ꝓ miſericoꝛdib/tota oꝛat eccleſia/ vt miſcpiaʒ oↄſeq̃n
turvicens Oſtende nobis dñe miſericoꝛdiã tuã ꝛ⁊c.
in pᷣs.lxxxiiij. Ita ꝓ talibo ſine ſatiſfactõne moꝛienti⸗
bus oꝛat dicens. Non miſerearis omnibo qui operã-
tur iniquitatem. Quoꝛum oꝛatõnem ꝓmittit ſe xeꝰ
velle audire/dicens. Mon parcet oculus meus et nõ
miſereboꝛ:Eʒech.vij.Et iterum Jere.xiij. Mõ par
cam/⁊ nõ ↄcedam/neq; miſereboꝛ. vt nõ perdam eos.
Vide. Vj.vij. xiiij.
Hon parcam inquit quin eos qñq; puniam ante
moꝛtẽ/ſemꝑ vo in moꝛte:⁊ poſt moꝛtem ¶ Pꝛimum
patetiprimo/ꝑ illud ꝙ in ſpeculo legit hyſtoꝛiali.xæ
quodã paupere qui tempe poce impatoꝛis elem oſ⸗ y
nam petiuit:z ipſis reſpondentibus:quid petis?ni
hil habemus hic niſi lapides/ſiatim penes Uloꝛuʒz in
lapides ↄuerſi ſunt. Et inſte quidemivt qui pꝛiꝰele⸗
moſynam feciſſe poruiſſent/? panem ꝓ ſe paupe ha
buiſſe.poſtea ꝓpter immiſericoꝛdiã ſuam/nec pꝛo ſe/
necq pauperi darẽt:haberẽt. ¶ Gecundo idẽ oſtẽ
chirur per hoc qo legitur in vita ſancti Baſilij/ꝙ ac
ceſſit ad eum quedam mulier: tanꝙ; ad multa potẽ⸗
tem apud principem regionis / poſtulans ꝙ; pꝛincipi
ea ſcriberet vt miſericoꝛdiam cilla di gnaret᷑ ha-
ereſqui ei ſcripſit dicens: hecmulier dicit me apð
te poſſe:ſi ergo poſſum oſtende.OQui reſcripſit dicẽs
pater ſancrxe volui miſerent illi:ſed non potui:p eo/
tributis iacet. Cui baſilius reſcripſit dicens: ſiqui⸗/
dem volens non potuiſti:bene vtcunq; res ſe habet:
ſi potens noluiſti.ducat texpᷣc ad indigentiũ choꝛuʒ
vt quando volneris non poſſis:⁊ ſicfactum ẽ. NMam
poſtea hrue fuit/⁊ in terceſſione ſancti Haſilij libe
ratus poſtmodum tiwens ne iterum in talem cade-

ret ſtatum/in quo miſereri nõ poſſet/mulieri dupli⸗

catum reſtituit qd abſtulit.Oꝛ pꝛedictis accidit fre

quenter ↄtingitꝙ videlicer illi qᷓ dum pñt reſtitue⸗

M . ix.

reſvel miſericoꝛdiam facere/ vel de coꝛderem ittere/q
nec v ſeipſis vitam em endando/ nec ve alijs miſeri⸗
coꝛdiam habere volũt: in talem etiam ante moꝛtez
cadunt paupertatẽ et miſ eriam/ꝙ necreſtituerenec
miſericoꝛdiam facere poterũt. In moꝛte vo ſemp in
talem cadunt miſeriam:ꝙ nec hoc facere/nec ſeip⸗
ſis miſericoꝛdiã ha bere poterũt:niſi ante moꝛteʒ i
m habnerint. Et iuſte quidem poteſtate pꝛinatue
miſerendi:qui miſereri noluit dũ potuit. Zalis nã⸗
meretur priuilegiũ amittere: qdð ei in pᷣs.cj. cõceſ⸗
um eſt. vbi dici᷑. Lempus miſerendi eius:quia veit
tempus. Nota.AA. vj.iiij. ¶ Gcðo tales ſempꝑ puniũ⸗
tur in moꝛte:qñ vitam cum ceteris que dilexerũt a⸗
mittũt:quã quidem penam qñq; moꝛtis hoꝛa appꝛo
pinquante ⁊cæus ſignis viſibilib oſtendere dignat:
vt viuos illoꝛum pᷣmuniat exemplo. Sicut patʒ pri-
mo ꝑ illum æ quo fertur modo quo ſequitur/ꝙ vide
licet in cariſtia/que nuper modernis pceſſit tempo⸗
ribus/cum multa haberet bladaſ omnibo bladis in
alijs grangijs illius ville ficientibmures in ma⸗
xima mituudine ad eius oↄfluerũt grangiã/ balliuꝰ
ſuus ad eum venit dicens:melius eſt vt frumẽta tua
vendas:ꝗpter tria. Pꝛimo quia iam valde charũ eſt
ſumma em vendit᷑ ꝓ.xx.ſolidis. Gecundo quia pau⸗
peres vicini fame moꝛiunt᷑ ⁊ poſſumꝰ vendere:mhnu⸗
tuare ſub pignoꝛe vt viuant.Tercio qꝛ comedũtur
a murib. Cui ille:pmittas mures ea cuoꝛare: mo⸗
do quo vis/⁊ des eis cum h̊ aquã ad bibendũ: qꝛ pro
certo ea nõ vẽdam/nec mutnabo anteq; habere po⸗
tero.xyx.ſolidos ꝓ ſumma. Cito poſtea accidit yp⸗
dictus dñs in lecto ſuo iacens hoꝛribiliter clamarer
⁊ camera rio curꝛenti ⁊ querenti quid haberet:reſpõ
dit/cito queras lumẽ:q; videtur mihi ꝙ ſint mures
multi in lecto meo:⁊ me male moꝛdent.d quẽ cuʒ
camerariꝰcũ lumine veniret/inuenit maximã multi
tudinem vemonũ in foꝛma gliriuʒ: quos ab eo nullo
modo fugare poterat/anteq; eum occidiſſent⸗ lace⸗
raſſent.Et ſiquidem ſatis iuſtũ cei iudicinʒ videt/;
ille quimalui frumẽtis ſuis glires paſcere qꝙᷓ pau⸗
peres/glires carne ꝓpria paſceret: qñ paupes paſce⸗
re nõ poſſet.¶ Se quodã etiã alio piuite:et duro. 4
illis vixit tꝑibo narꝛat᷑ ꝙ fame moꝛiebatur.q̃ſi mom
quo ſequit᷑.lpabuit em̃ ex vei vindicta/⸗ maximum in
gutture woloꝛẽ.q ita guttur ſuũ artuʒ fecit cihum
nullũ ſumere potuit non obſtante q;' multu æ fame
ſtomacho ↄqreret᷑ ſic miſer/q̃ſi fame moꝛiehatur
dũ cibũ capenõ poruit:quẽ eſideranit: vt ꝑ illũ te⸗
oñderet:q illi qͥ alios fame affligi pmittunt/nec iu⸗
uãt:h̊ vel alibi/vel rã h/ꝙ; alibi:eãdẽ ſuſtinebũt pe⸗
nam:vt iuſto vi iudicio:caẽ mẽſura eis mẽſuret᷑ q
ipᷣi alijs mẽſurauerũt/⁊ eadẽ ſu ſtineãt:ꝗᷓ alios ſuſti⸗
nere gaudebãt:ſic pʒ.A. xxvij.xxv.Et iõ aprehẽdit
eũ wloꝛ dur viſcerii ſfam es in qoꝛabat ſceleſtꝰ dñz
a qᷣnõ eẽt miſcdᷣiaʒ ↄſecuturꝰ.ij. Mach. ix. qꝛ nec ipe
alijs clamatibo viſcera apuit miſcoie. ¶ Et cogitet
quilibet in coꝛde ſuo q̃ ↄoſcia a wo in moꝛtis Poꝛa pe
tere poſſet miſcpiaʒ:dicẽdo. Ad ercij:q ve alijs pꝛius
miſcdiam nõ habuit:qua fiducia: ad eũ tũc clma.
re vel reſpicere poterũt:q eũ pꝛius negauerũt:qꝛ ſᷣm
æcretũ:qui negant miſcõᷣiam facere:ipſum xpᷣm ne⸗
gant. vij.q.j.omnis. Oi em̃ aliquis veſtrum haberet
aliquem amicũ diuitem:quiꝓamoꝛe ſuo pauꝑ veue
niret:ĩ qua paupꝑtate/ſi ſibi vel ſuis neceſſaria vene⸗
garet / cum ſuccurꝛere poſſet:ſinlle iterũ diues fieret
quõ pᷣ verecũdia ei appꝛopiĩq̃re poſſet:⁊ ab eo cibũ vł
potũ:vel veſtẽ/vel hoſpitiũ:ve qdᷣcũq; ſile petẽ.cui
pꝛius omia talia negauit. Ita erit p omia ve wo: t
e ĩmſſericoꝛdib:in moꝛte xæo appꝛopꝑin qntilv:r cla
mãtiby:ſitñ pᷣ ecũdia clama? ad eu poĩert ſipo

xxv.

Exemp:

xxvj.
Exemp.

xvij.

xxviij.

rix.
Exemp.

R
*

Miſericoꝛdia

terint non exaudient᷑: quia qui obturat aures ſuas.
ad clamoꝛẽ pauꝑis: ipſe clamabit: ⁊ nõ exaudietur
Pꝛouer. xxj. ¶ ercio immiſericordes ſemꝑ puniun
tur poſt moꝛtẽ.qꝛ hereditate pꝛinabunt᷑ celeſti.ſicut
filij ingrati: ve quib dictũ eſt. F. v.v. Et iuſtuʒ ſatis
videt᷑ ꝙ ꝓter ingratitudinẽ ad pꝑticipatõeʒ/⁊ ſocie/
tateʒ:nõ recipiant᷑ ꝓſperitatis:qui ſocij ⁊ cogdinto⸗
res:eſſe noluerũt pauptatis. Quid g faciẽt tales in
iudicio:quibo oculis pᷣm reſpicere audebũt ꝓ eis na
tum/ſpafſum/a crucifixum:qui etiã eos creauit/a pa⸗
uit: ⁊ om̃ia ꝗᷓ iuſte habuerũt/ vedit eis:qᷣ ei ꝙ eis eſu⸗
rienti: panem negauerũt: Ex vna pte nõ eſt dubiuʒ
quin magnã patienterverecundiã: ſicut ille cui ma⸗
gna expꝛobrat᷑ ingratitudo:multũ erubeſcit/ quãdo
coꝛam multis ei impꝛoperat᷑:nec excuſatõnez habet
⁊æ obiectis:vt ſi aliquio ꝓ aliqͥ multa feciſſet ei dan/
do:⁊ multa ꝓ eo ſuſtinendo/⁊ poſtea ꝓ eius amoꝛe in
opiã ſuſtinẽdo:vt ipᷣm ditaret ſi ei in inopia ſua par
ua negaret:a poſtea ab eodẽ exaltato:illa ingratitu⸗
do coꝛã multis ipſo pñre recitaret᷑. Monne multum
erubelceret. Sic immiſericoꝛdes in iudicio qñ ipſis
pñtibo coꝛam toto mundo recitabit:quid ꝙ eis ſuſti-
nuit:⁊ quã ingratitudinẽ ei reddiderũt dicens: Eſu
riui ⁊c. Mathei.xxv. Tunc enim erubeſcant impij:⁊
⁊æducantur in infernum:in pſal xxx. Ex alia par⸗
te magnam ſuſtinebunt penam:quia nullum hẽbũt
refugium:vel adiutoꝛium: peius nanq; eis tũc con/
tinget:ꝙᷓ ↄtigit illi:væ quo legit᷑ in legenda ſancoꝝ.
in geſtis beati Pñici in fine. Cui cũ videret᷑ in ſom⸗
nis ꝙ eſſet in quodã campoj maximis ex omi ꝑpteval⸗
latus/tempeſtatibo/fulguris/⁊ tonitrui et hmõi: vi-
debat᷑ ei inſuꝑ ꝙ vidit quedã habitacula ꝓpe:ad qͥ⸗
rum vnũ fugit introitum petens. Cui inhabitatoꝛ:
q́s es tu inquit. Cui ille rndit: ſe talem eẽ nomẽ ſuũ
exprimẽs/cui ille:⁊ ego qͥ habito:ſum iuſticia:ĩ meo
ha bitaculo:nec ꝑ me ſaluari poteris:qꝛ potius a me
damnari meruiſtia iudicari. In alio habitaculo re
ſpõſuʒ habuit:ꝙ ibi fuit veritas quã nõ dilexit: ⁊iõ
ꝓ eam ſaluari nõ poterat.Tercio venit ad mũ pa
cisiin qua ſimile habuit reſponſum. Conſuluit ta⸗
men ꝙ ad vomũ iret miſericoꝛdie / vt in ea ſaluaretuꝛ
qð etiã fecit. Nam habitum ⁊ vitã ſuſcepit pᷣdicato
rum. Iſte ergo miſericoꝛdiam inuenit:quia eaʒ tem
poꝛe væbito queſiuit. Ged pᷣdicti vſq; poſt mortẽ ex-
pectantes/videntes ſe tempeſtatiboſet piculis circũ⸗
uallari/œ quibo eſt auctoꝛitas:aAnſelmi.J.xj.xviij.
Ad iuſticiã ſeu veritarem velpacẽ clamare nõ pote-
runt:⁊ ſi clamauerint/nõ ſaluabunt᷑ ꝑ illas necꝓte/
ctionẽ ha bebũt:quia illas nunqꝙ; dilexerũt nec ope⸗
re exercuerũtnec tũc in celo miſericoꝛdiam inueni⸗
ent:qꝛ nõ eſt miſcoia dei in terꝛa:O ſee.iiij. Nota le⸗
gemad B1 iin. .WD
¶ Beo nõnulli tales ĩmiſericoꝛdiũ audiẽtes penas
illas falſis excuſatiõib quibus ab vtraq; miſcpis ſe
excuſant euadere:inaniter eſtimant.AAſpñali nanq;
miſcðiajq̃ ſpãliter in ininrlar aliſin dimiſſiõe ſe ex⸗
cuſant:ſicut in pte tactũ eſt. S.x.xiiij.dicẽtes:nihil
petimus:niſi iuſticiam. Lales veuʒ wcent qualiter
eos iudicare debeat. Ipſe nanq; ait: Lu.vj. Eadem
menſura qua mẽſi fueritis x.. Si ̊ menſura iuſticie
alus menſurare voluerint:deũ wcent ꝙꝙ menſura iu⸗
ſticie eis menſurabit:qð ⁊ faciet/qꝛ hoc eis ibidẽ ꝓ/
mitrit ad maioꝛem menſuratõnis illius certitudi
nem/exemplum ad hoc adduxit: Mathei.xviij. e ſer
uo qui noluit dimittere conſeruo ſuo.Tales em̃ q̃n-
do in tribulatioms: vel moꝛtis ſunt periculo/nunqꝙᷓ
ad veũ clamant/dicentes:m ercij nec miſericoꝛdiam
petant:quam nõ fecerunt alijs:ſed iuſticiam/petent
ergo iuſticiam qua certũ eſt ꝙ damnabunt᷑:⁊ ſi miſe

ricoꝛdiam petantillam nõ habebunt:quia tũc dcm̃

veritatis falſum eſſet qͥ dicit:Eadem menſura ⁊c.
Oi ergo durum eis videt᷑ ꝙ veus tunc ſit ita durꝰ cõ
tra illos non ſint ipſi ita duri nũc:vt ad vngueʒ om⸗
mia puniant ad iuſticiam vel vltra iuſticiam/que cõ⸗
tra eos ↄmittuntur. Et ſivident:iĩmo quia quotidie
vident ⁊ indigent/ꝙ veæus eos patienter expectat pec
cantes:quia ſi iuſticie rigoꝛem ↄtra eos exercere vo/
luerit:ſtatim quãdo moꝛtaliter peccãt/eos iuſte dã⸗
nare poſſet/⁊ ipſi ſimiliter patienter expectent:⁊hu⸗
militer emendam accipiantne in iſtud incidant in⸗
cõueniens: quo Ecc..xxviij. Qui vindicari vult.
a ceo inueniet vindictã.et peccata illius ſeruãs:ſer/

uabit. Relinque ꝓximo tuo nocẽti te⁊ tunc vpᷣcan⸗/

ti tibi peccata ſoluent homo homini reſeruat ir am
a veo querit medelamſin hominem ſibi ſimileʒ.nõ
habet miſericoꝛdiamſ et x peccatis ſuis vepꝛecatur
altiſſimum:quis exoꝛabit pꝛo velictis illius:memen
to nouiſſimoꝝ ⁊ veſine inimicari.(¶ ¶A miſericoꝛdia
etiam coꝛpoꝛali ſe excuſant dicentes:ꝙ non tenẽtur
dare niſi ſuperflua/⁊ allegant ꝓ eis vnam gloſam ſu/
er illo verbo. Gi duas habes tunicas:da vnam nõ
abenti:hoc verbum dicunt gloſam intelligereðᷣ ſu
perfluis:que ſcilʒ quis habet vltra neceſſaria ſibi et
ſuis. Sed licet iſta gloſa bona ſit in ſe bene intelle⸗
cta:tamen male intelligentibo poteſt eſſe ruine occa
ſio.illis videlicet qui nnnqꝙᷓ dicunt ſufficit Auarus
enim teſte ſcriptura:Eccẽs.v.non implebit᷑ pecunia
qui ergo nunq; impletur:nunqꝙ; credit ſeſans habe⸗
re.ergo nunqꝙᷓ credit ſe habere ſuperflua:⁊ ſic ſi totuʒ
ha beret mundũ:nunꝙᷓ reputaret ſe obligatũ ad ali:
quid dandum indigenti:⁊ ſic talibus excuſationibo
vel gloſis innitẽtes:nunqꝙᷓ opera faciẽt miſericoꝛdie.
loſa ergo illa ve ſuꝑfluo nõ intelligitur qñ paupe
res ſunt in vltima neceſſitate.tũc enim v his que ti
bi neceſſaria reputaslſubtrahe:⁊ eſto pupillis miſeri
coꝛs:Eccĩ.uij.¶ Ded dicent:ſi omnia vederimꝰiſto
anno:quid hẽbimus anno ſequenti: ſed hec eſt ills
nimia ſolicitudo que phibetura xpᷣo:Math.vj.Mo
lite inquit ſolititi eſſet dicentes:quid mãducabimꝰ
aut quid bibemus aut quo oꝑiemur:hec em̃ omnia
Fente inquirunt. Gcit em̃ pater veſter: quia omilv
bis indigetis:querite aũt regnum ⁊æi ⁊ iuſticiã eius
et hec omia adijcient᷑ vo bis. Nolite ꝗ̊ ſoliciti eſſe in
craſtinũ.craſtinꝰeniʒ dies ſolicitꝰ erit ſibipſi.ſufficit
em̃ diei malicia ſua:hec ibi.¶ Mui em̃ ꝓhibet ſolici
tari cæ craſtino a młto foꝛtioꝛi pꝛohibet ſolicitari ð
anno futuro.Lalis g̊ puidentia nullũ ab oꝑibo mi⸗
ſericoꝛdie retrahere deberet:qͥa potius cogitare ve⸗
beret:ſic cogitat qui ſe- Einingke⸗ ey ſemine ſeminato.
melius ãno ſequẽti viuet:qᷓ ſi allud in grangia ſua re
ſeruaret. Sic in ꝓoſito: ſicẽ multis oñſum eſt exem/
plis.E.iij.xij. cum ſequẽtibo. Vbi ̊ pauꝑes in extre⸗
ma ſunt neceſſitate/ſicut in caris ↄtinget ãnis:om̃is
talis ꝓuidentia poſtponenda eſt:qꝛ qui habneritſſ
ſtantiam huius mundi/ et viderit filios cœi ⁊ fratres
xpᷣi⁊ ſuos fame moꝛi:⁊ clauſeritviſcera ſua ab eis.qͥ⸗
modo charitas vei eſt in illo. Sed cogitant foꝛte:q;
multa alia bona faciunt opera: ſicut ieiunare oꝛare.
peregrinari:et huiuſmodi:p que ſaluabunt᷑ Sʒ hoc
liuuanum co gitãt:qꝛ ſi omnia oꝑa bona ſiue ieiunia
habeantvypocrite ſunti: homines apparentes ⁊ non
exñtes:quib deus dicturꝰẽ in ſine:llud Math. xxiij
Ve vobis ſcribe⁊ phanſſei gpocite qui œcimatis
mentã ⁊ anetũ ⁊ ciminũ/⁊ relinquitis q grauioꝛa ſũt
legis iudiciũ ⁊ miſcõiam ⁊ fidem.
Euũ q̊ tanta vt pᷣdem̃ ẽ:ſit miſcoievtilitss:aĩmiſe/
ricoꝛdie piculũ/neceſſariũ vr ꝙ qͥlibʒ diligẽt᷑ in ſeip

xxxj.

Axr. viij.

ſo experiat᷑:an miſericoꝛs fueritivel nõ/anteqꝙ ad xpi xxxiij.

tiſnore oſirdicns Ia honuific
ſbeneſatnli eſffvere⸗ Necmir
ſtem reputauit miſericoꝛdlug rictoꝛ
Inſtluetornr q ſis eputatolkoC falli
ſum tenutauent niſncoꝛciicyſveni
itth m Volo miſchiaz 90 ſanigi
Erqouctoꝛitatettaliis ibi ifiwana

otſeirurenoltümiſencorpglcaim
laatordſo:inpo. rxv. Honulli e di

Gonimispſumentes audaci ſumunt r
rone goopprimo oſtendchuid ſit
onganunis hlumere rel ines gicnſoe
nco oñditur guibus red aſimilatur⸗
ſalapenas Damngertallincununtß
Tucd qſittanteſlon dceytionis can
Rprimüillinimisin digfiunt milen
Ewimiſennrdig ingrut epiſtenttse
acaſit dicentes: Ccc . Peccauiet
Iſbitniſtenmſeratioſcima geſtimr
ame neop mlſerebit Deqnollbet
ntnirnitiglo Eſa wnj. Miſgrram
rn eank: linanco oͤde
d engendo⸗ſedpotin
ucdintnaſnavpinigna en
aumnlancoſnan wieditgiaien
käſtadkeneninwwinn

ebabereſtpefſin ieſitotn,
nchreputartſeobligatüadalt
entiaſcctalibus rcuſarionin
nuncoperafaclet niſencorile
Upfluoni inteligtur güpanpe
ecfitune tüc nun d hisineni

⸗

alubtaher,eftopupllisiin
dicentiomnnna wderin iſto M

b anno ſequentii ſeg hecaſtilla
opbibervro po⸗ Aath rj. N
1dicenti: uio migncibin⸗
rquo opiemun heceffonmnna
tem pater peſten qnuomi
Bütregnum dl iuſtiau eins
obis. Holiteſoliatieſſein
ies ſolict ent ibipſi ſufft
tibi.(Quieß phibet lic
fortion prohibttſolicten;
Nigentianulligbopibon⸗
lurisznizafe
eminatig'erſentneſemintt
erijſildin gungiſune
mnſennſtoiſmeſan
vint hnlaentn
inane,inu
natc inen
tenthulos i ffetiis

Exemp.

Ara.ix.
xv.

Miſericoꝛdia

ↄpeat tribunal:in quo ſolus miſcõᷣiam inueniet:qui

pꝛius miſcpiam queſiuit/eo ſcʒ modo quo veritas eã
querere vocet dicens:petite miſericoꝛdiã coꝛde ↄpa⸗
tiendo: ⁊ iniurias remittendo/a accipietis/ qᷓrite oꝛe
ſulendo coꝛrigendo cc. inuenietis: pulſate opemi
ſericoꝛdiã indigentibo.in opere exhibendo:ne tm̃ mi
ſericoꝛdiam habeatis in oꝛe:que ſicnõ ꝓdeſt: ſiẽ nec
bonus cibus:a dabitur vobis.ſ.miſericoꝛdia. Ergo
cum ſis in menſa pꝛimo ve paupeꝛe penſa. Mam ſi pa
ſcis eum/paſcis amoꝛe veũ:qui nõ erit tibi ingratus
quin tibi miſericoꝛdiã reddet/⁊ cuicũq; qͥ fecit miſe
rnicoꝛdiam in illũ:Aucxx. ¶ Ex qua hyſtona diligẽ⸗
ter excogitata:quilibet expimentũ capere põt.ſi il⸗
lo miſericoꝛdia vigeat.qꝛ ſicut ſacerdos ⁊ leuita:ibi
dem vulneratũ videntes:ſed nõ oꝑe iuuantes:ꝗ xpᷣo
miſericoꝛdes ñ reputant᷑:ſ ſoluʒ ſamaritanꝰqͥ vidẽs
eum:miſericoꝛdia motus ⁊ ope iuuit. eiꝰ pximus at/
q́ʒ; miſericoꝛs reputatur. Sic in ꝓpoſito:nõ qui miſe
rias oꝛe plangunt aut oculis vident miſeroꝝ ſed qui
coꝛde ſuꝑ eos mouent᷑ atq; manꝰpoꝛrigunt adiutri
ces miſericoꝛdes reputant᷑.Qui inſuꝑ in ſeipſis ma-
ipꝛem inu eniũt ꝓnitatẽ ad remittendũ:⁊ ao miſeros
ſubleuandũ:qad vindicanduʒ vel bona pauperum
colligenduʒ: certiſſimo ſe cognoſcerepñt expimento
miſericoꝛdiã habere: ⁊ miſencoꝛdiã impoſterũ poſſe
inuenire. ¶ Nec v hoc vædignent᷑ expimento. tanqᷓ
illud indignũ reputantes:qꝛ magis honoꝛificuʒ eſt
miſeris ſubuenire:ꝙᷓ rebelles ſubiugare: qͥa illud ad
amoꝛẽ nature:iſtõ ad gloꝛiã victoꝛie ne:napes ex
verbis Valerij. H. ij. xxxvij.¶ Ad q etiaʒ ꝓpoſitũ
oſtendendũ: ponit exemplũ ibidem Talenus. li. v.
gayo im ꝑatoꝛe: qui capto rege Armenie: ſibi re⸗
bellante. cum ante eũ ductus caderet:⁊ coꝛonã pijce
ret miſericoꝛdiã petendo.eum elenauit:v coꝛonã ca⸗
piti ſuo repoſuit:dicens. IJta honoꝛificũ reputo re⸗
gem facere: ſicut regẽ veſtruere. Mec mirũ:ſi ille me⸗
lioꝛem reputauit miſericoꝛdiã:ꝙᷓ victoꝛiã bellicam:
cum ſalua toꝛ nr qͥ ſuis repuratoiha falli nõ põt.me⸗
lioꝛem reputauerit miſericoꝛdiã qᷓ ſacrifici:dicens:
Aath. xij. Clolo miſcpᷣiaʒ ⁊ nõ ſacrificiũ.
Er q auctoꝛitate:et alijs ſibiſilib:in quib in ſa⸗
cra ſcripturaſmultũ miſericoꝛs pᷣdicat᷑/ miſericoꝛs et
miſeratoꝛ dñs:in pᷣs.lxxxv. Nõnulli vei miſericoꝛ
dia nimis pᷣſumentes/audaciã ſumunt velinquendi
Ratione quoꝝ primo oſtendet᷑:quid ſit de i miſe⸗
ricoꝛdia nimis pᷣſumerelvel in es piculoſe ↄfidẽ. Ge⸗
cundo oñditur quibus reb aſſimilatur/ que mala
Picula penas ⁊ damna.ex tali incurꝛunt pᷣſumptõne.
Tercio q ſit tante illoꝝ veceptionis cauſa.¶ tuʒ
ad pꝛimũ illi nimis in dei ↄfiqunt miſericordia/ qui
dei miſericoꝛdia ingrati exiſtentes peccata pecca⸗
tis addũt/dicentes:Ecci.v. Peccaui et quid accidit
mihi triſte/miſeratio œi magna eſt/multitudis pec-
catoꝝ meoꝝ miſerebit᷑ ve quolibet vo tali videtur
tota trinitas loqͥ Eſa.xxvj. Miſereamur impio fre⸗
quenter peccata ↄdonando/2à nõ diſcet facere iuſtici
am ⁊ peccato ſe coꝛrigendo:ſed potius ipſa augmẽ⸗
tando ſ/in ter:a ſanctoꝝ iniqua geſſit/ peccata pecca/
tis accumulandoſnon videbit gloꝛiam wi. In q̃ au
ctoꝛitate ſeda ps relucet iſtius articuli. Ratõne cu⸗
ius eſt ſcendũ ꝙ tales primo fimario aſſimilant᷑:qͥa
Otra miſericoꝛdie radios fetoꝛes emittunt peccatoꝝ
ſicut patet.G. iiij. viij. Quis eniʒ tales ingtiſſimos
nõ iundicaret:qui quando audiunt pᷣdicari penas qᷓs
us peccatoꝛibo infligit:qñ etiaʒ pſuaſiones q̃ſcũ
audiũt/quõ iuſtus iudex nqubtes punit/cogitat
vel oꝛe aꝑto dicnnt/ cus eſt melioꝛ ⁊ magis in expe⸗
ctando vel nõ ſtatim puniẽdo miſericoꝛs:qᷓ quiſcũ⸗
qᷓ; pater vel iudex/vel homo quicũq;/⁊ facilius paci⸗
ſican põt.Et ey tali i patientia.ũ audacter pec

W ir.
cando erpugnant. malũ ↄtra bonum reddunt. cũ
om̃is homo etiã ſaracenus/a canis et beſtia.ↄmunit᷑
quecũq; diligat/⁊ ꝑ poſſe bñfaciat benefactoꝛi ſuo.

lpſiatra omniũ animaliũ naturã miſericoꝛdẽ bene⸗

factoꝛem ſuũ expugnant/a quanto maioꝛẽ eis oſten⸗
dit bonitateʒ tanto magis ipᷣm ꝑſequunt᷑.ipſiq; ma
gis inobedientes fiũt/cum q̃ſi om̃ia aĩalia ꝓpter be⸗
neſicioꝝ aſſuefactõeʒ homini obediant. ipũ᷑ pꝛopteꝛ
beneficioꝝ ei aſſuefactionẽ veo inobedientes fiũt:
ipſiq; peioꝛes exiſtunt. Ricere nanq; vel cogitare:qꝛ
ceus bonus et miſericoꝛs eſt/ ideo adhuc inulte ⁊ ſi⸗

ne vindicta peccare poſſum:vel in peccatis meis ia⸗

cerel⁊ q videro tempus ⁊ habuero gratiã. vitã me
am emendabo/non eſt aliud cogitare vel dicere niſi
quia ipſe bonus eſt ⁊ patiens erga me/⁊ nõ me ſtatiʒ
damnauit cũ iuſte potuit:ideo ego malus et ingratꝰ
adhuc volo eſſe erga eũ.( Motius econuerſo dicere
Tceberent:quia ipſeerga meſbenignus et miſericors
eſt:patiens/a multemiſcðie ⁊ pᷣſtabilis ſuꝑ malicia:
Johel.ij. ¶ IAgeo ego gratus ei exiſtam/hec em̃ con/
ſequentia.⁊ cogitãdi/⁊ loquendi modus eſſet ratio⸗

nabilioꝛ ⁊ etiã ſecurioꝛ. Pꝛo ta nto em̃ ronabilioꝛ eſ⸗

ſet:qꝛ ingratitudineʒ excluderet: p tanto ſecurioe:
qꝛ moꝛtis incertidinẽ nõ timeret. Ille nanq; qui in
prima ſtat cogitatõne omnẽ hoꝛã ſuſpectã/ 7 0omnez
moꝛtẽ timidã habʒ. Nec mirũ:quia nõ eſt certus

ille qui tot eũ expectauit ãnis ꝑ ſnã miſericoꝛdiam:

vr vitã ſuam emendaretquot in peccatis vixit.et q̃t
ſunt ex qͥ peccare incepit/foꝛte.xl.vł.l.expectabit eũ
P diem. Congrue é tales qmonet ſcriptura:Ecci. v.
dicens. Mon tardes auerti ad oñm et ne differas de
die in diem ſubito em veniet ira illius⁊ in tꝑe vin⸗
gicte diſperdet te. Et iuſte tales diſperdet qͥ in ſpe
penitendi peccant:qꝛ ſi nõ eſſet timoꝛ moꝛtis:nunqꝙᷓ
ceſſarent peccare/ſic oſtenſum ẽ C. v.xuiij. Mota de
talibo. P.vj. x. ¶ Gcdo tales qͥ miſericoꝛdie tpe abn-
tunt᷑ſcogitantes ꝙ frequẽter peccauerũt/⁊ euaſerũt

2 ideo iterum peccare volunt:æ iteruʒ penitereꝛ eua

dere/ peſſimi ſunt apothecarij:vel medici/ qui xety⸗
riaca miſericoꝛdie venenuũ ↄficiũt ſue moꝛtis:2⸗ dam
nationts.Et peſſimi coci.qui de pᷣcioſifſimo cibo di⸗
uine pietatis ⁊ honitatis:cibum ↄficiũt venenoſum
quo anima intoxicat᷑Et peſſimi artifices qui vñ tẽ
pus hit in qͥ ſe liberare poſſẽt:cathenã eis fa ciñt pec
catoꝝꝑ /q̃ ad infernũ ducant᷑:ſic pʒ..iij.xiiij. Et bꝛe
uiter lõga vita:aoĩa bona naturalia foꝛtuita ⁊ ñtui⸗
ta eis ↄceſſa ad ſalutẽ ad alioꝝ ↄuertũt penas ꝗpteꝛ
rõnes: cauſas tactas.A.j.xxvj. Vñ.b. Greg. moꝛal-
vj. Vita pueri in longũ trahit᷑:vta factis puerili
cõrigat:̊ ſia pctĩ ppetratõe/nec tꝑis lõginqtate cõ
peſcit᷑ hec ipſa longinqͥtas quã pꝑ miſcpisʒ accepit/ei
ad cumulũ maledictõnis creſcit. Vnñ neceſſe ẽ vt cũ
nos diutiꝰeypectari ↄſpicimus:ipſa pᷣiogate pietatt
tꝑa q̃i danatõis argumta timeamꝰ: ⁊ vñ qͥq; a moꝛ⸗
te enipi poterst:inde grauiꝰ ad moꝛtẽ tendat.in
gtales qͥ longã malã ducũt vitã:vel illoꝑ amiciil/
lud magnũ reputant bonũ:ſi foꝛtunã futuraʒ ſo lici
te cogitarent:nõ ſolum melius eſſet eis primo die.
naſcunt᷑ moꝛi:ß etia minus malũ eſſer eis.pmo die
moꝛtalit᷑ peccãt cũ pctõ ſuo moꝛi:qꝛ qtidie pctã ſua
⁊ penas augmẽtant/q ſi ſꝑ vinerent. ſꝑ mali eſſent.
Popter qͥ⁊ his ſifia:recitat Aug.⁊e ciui.i.liix.c.
x. Plotinũ platonicum dixiſſe:q' ad magnã miſcoiã
Ptinet ꝙ pr noſter miſericoꝛs moꝛtalia nobᷣ coꝛpoꝛa
⁊ædit.Cuiꝰdicti cãʒ cuʒ cauſis pᷣtactis:tãgit Hoetiꝰ
li.v ↄſolatõne phie dicẽs: vita maloꝝ quãto ꝓli⸗
rioꝛ tanto infelicioꝛ:qꝛ ꝓlun es ſibi penas aggregat: 7
qᷣ v malefactſuis ᷓ̊ nõ puni / qͥ fac ſiiuria:qᷓ a⸗
fi᷑ infelicioꝛ ẽ. Eñ tlis ligua anglicana/ↄgrue felix
hõ dr.¶ ¶ercio tles qͥ credũt ꝙ deꝰpctm̃ illoꝝ nõ vi

xxxvj.

xxxvu

nyirx.

Exemp.

xlj.

Exemp.

Miſericoꝛdia

at. vel nõ pongeret.q ve ignaꝝ reputantvel inin
ſtũ/di centes cũ illis ꝓfidis infidelib:in pᷣs.xciij.qui
viduã ⁊ aduenã interfecerũt ⁊ pupillos occiderunt/
⁊ dixerũt:nõ videbit dñs:nec intelliget iacob.ʒ
Anſelmũ ſunt ſic latrones:q multis ãnis furanturj
7 ſemꝑ ſperãt latere euadere.cogitãtes:nemo vidʒ
nos:⁊ quãto diutiꝰ freq̃ntiꝰeuadunt:tanto audaci
us furta ppetrant homicidia/quibo freqnter cõtin
git/ꝙ qñ minꝰ ſuſpicant᷑ capiun?/z ad eceliaʒ ad quã
ofugere ſperabãt:multis impedimẽtis fugerenõ p⸗
mittunt᷑. Gic in ꝓpoſito.Et ſic latrones qtumcũq;
ſint obſeſſ ſemp ſaltẽ ad eccliam euadere ſperãt:q⸗
uis totaliter euadere nõ poterunt. Ita pᷣdicti cogi⸗
tant:qꝙ qtum cũq; in poſterum fuerint inimicis/vel
moꝛte ſubita.vel infirmitatib obſeſſiꝙ moꝛtẽ oĩno
euadẽñ potert/ſaltẽ miſcviax ĩuenire pᷣſumũt.Sʒ ſi-
cut videm ꝙ multi fures in h œcipiunt᷑ nec ad eccle
ſiam ſicut ſperabãt fugẽ pnt. Yta nõ ẽ dubiũ qͥn mł⸗
ni v pdictis væcipiant᷑.⁊ miſcpᷣiam non inueniãt: qͥa
ita ſunt inuolutia intantũ excecati peccatis ſuis p⸗
cedentibo/a tantũ illa qᷓ pꝛius dilexerant inoꝛdinate
coꝛdibo ſuis infia ſũt ꝙ ſeipſos.i.ſalutẽ ꝗꝓpriaʒ obli/
nioni tra dũt:ſicut ꝑʒ. P.vij.lxj.Et illud in qõ ſpãli
ter priꝰſperabãt.tucnec noĩare porerunt:pꝛiꝰnanq;
ſperãt maxune tũc petere miſcoiaʒ/dicendo/ mercij.
Et intantũ in h̊ ↄfidũt ꝙ iactant ſe dicẽtes.ſi pote⸗
rimꝰ hr̃e tria verba añ moꝛtẽ ſaluabimnr. ¶ Dʒ ab
hac pᷣſumptõe ſemꝑ vxficiũt/ſicut pʒ ææ vſurario.cui
cũ ſacerdos moꝛienti/ coꝛpꝰ pᷣi poꝛtaret.⁊ ſᷣm cõſue⸗
tudinẽ patrie ãmonuit vt diceret: Oñe non ſum di⸗
gnus vt intres ſub tecto meo:ſed tm̃ dic verbo/2 ſal⸗
uabit᷑ puer meꝰ. Cum pꝛimũ vicʒ: ꝙ nõ fuit dignus
freqᷓnter recitaret ſeᷣm nullo mo dicere otuit:vicʒ
dic verbo c. ¶ Ad iſiud ꝗpoſitũ nota plura exepla
auctes. Al. xij.x yiij. Ytem. Zl.xxvij.xlix. Ytez. D. ij.
lij. viij.et. ix. YJtem. E.j.vij.¶ Item illud q fert de
quodã viuite qͥ nuꝑ cuʒ ſenex ⁊ ææbilis ad mortẽ tra-
heret:⁊ duos dies loquelã amiſerat qᷣ circa eũ erãt
eum vel moꝛtun vel q̃ſi moꝛtnũ eſtimãtes:cla uibus
acceptis voluerũt ciſtã aperire/in q̃ nũmi erãt:quod
vt vidit dixit: adhuc viuo/adhuc viuo/ magnũ mi⸗
raculũ apꝑtio ciſte/os apuit muti:⁊ q ꝑ duos dies nõ
loquebat/ afitendo vel miſcdᷣiam petedo: q inſuꝑ tã
Abilis erat/ꝙ necꝙ veo / vel ſalute/⁊ lucro aĩe/quam
ſemꝑ habuiſie potuiſſʒ/ os aꝑire potuit/pꝛo pecunia
quã illa nocte erat amiſſurꝰloqͥ potuit. Qui ſicobli⸗
tus ẽ ſui/a alioꝝ miſereni dum potuit. Ita reſte ſacra
ſcriptura/obliuiſcat᷑ illius miſcdia:Job.xriiij. Ncc
mirũ:qꝛ tales in finemiſcpᷣia carẽi:qꝛ vident tacite
ſuo renũciaſſe pꝛiuilegio.qꝛ ſiẽ ᷣm xcretaleʒ li.v.ti.
xxxiiij.ð pꝛiuilegijs.c.accedentibo.q per. pl. ꝗnos nõ
fuit prinilegio ſuo vſus/videt᷑ tacte iuni fuo renunci
aſſe. IYta qͥ p totam vitã ſuã miſcoie vſum nõ habue
runt:nec aiaꝝ ꝗpriaꝝ/nec miſeroꝝ miſereri voluer̃t
cii exr priuilegio eis a vo indulto potuerũt / vidẽtur
tacite ꝓtectoni dñi miſcoie ⁊ priuilegio renunciaſſe.
Vnñ no eſt mirũ ſi illo in fine nõ gaudeãt priuilegio
Nota legẽ ad B. A. vj. vj. ¶ Mec ꝓpter no vſum tm̃.
merent᷑ in fine illud priuilegiuʒ amittere miſcoᷣie:ß
etia ꝓpter velictũ:ſicut pʒ..vj.iij.(¶ Ex qͥ oſtendi
eis in fineꝑ ſe vel ꝑ alios miſcplam petentibus re
ponderi põt: ſicut ̃ᷣm fabulas reſpondiſſe fert᷑ ma⸗
ter milui petenti ꝙ cæos pꝛo ipio rogaret infirmato.
mater vo aſiderans ꝙ freqnter deoꝝ ſacrificia/ circa
ea ꝗñ in montiba moꝛe genriliũ offer ebant᷑/ volitãdo
rurpauerat: et partes quas potuit abſtulerat/qõ
etiam dij ↄſiderarent/ꝙ non amoꝛ: ſed timo: euʒ ad
veniam petendꝗ artabat: ꝓpter quas cauſas nolens
pPetitionem quã impetrarenõ ſperabat:dijs ꝓpone⸗
re rñdit. Nate cuʒ ſacra turbares: pene timenda fu⸗

cantabo tibi wmi

it. Ce cogit timoꝛ eſſe piũ:te pena fidelem. Ita tali⸗
bus rũdere poterũt/mater illoꝑ maria/ ⁊ alij ſancti
qñ moꝛtẽ timẽtes dicent:ſancta maria oꝛa ꝓme:ſan
cte petre ⁊c. Qui rñdere poterunt:quare æ iſto fine
7 miſcòia petenda nõ cogitaſtis:qñ que ad hono⸗
rem diuinũ pꝑtinent peccando væturpaſtis:⁊ ꝗ ad de
um ? ꝓximũ ꝑtinebant ſubtrariſtis/ ⁊ omes ſanctos
⁊ eccłiam:⁊ ecclie filios expugnaſtis.e quibo ↄque⸗
runt᷑:dicẽtes Can.j.Filij matris mee pugnauerunt
ↄtra me:vquibo.F.v.xvij. ꝓpter q ſancti qͥ ex vna ꝑ⸗
te vident/ timoꝛe et nõ amoꝛe:eos inuocant.Et ey
alia ꝑte rei ab eis voluntateʒ auerſam vidẽtes ꝙ eis
oꝛare nolunt/ſcientes:qꝛ nõ miſerebit eius qͥ fecit eũ
Eſa.xxvij. ¶ Quarto tales qui miſcpᷣia ſen tꝑe miſe
ricoꝛdie ꝗᷓ eis dum ſani/vel tunenes/ꝛ foꝛtes ſunt cõ:
cediturſabutunt᷑:⁊ aliã qñ æ mũdo egredient᷑ paꝛa
tam inuenire opinant᷑ ſiles ſunt ebꝛijs qͥ credunt ſe
duas videre candelas:vbi nõ eſt niſi vna.Et duũvnã
extinguũt/credentes aliã ſufficere/in tenebris rema-
nent:qꝛ nulla alia candela ſuꝑeſt ſicut fatue putabãt
admirantes/⁊ dicentes: vbi eſt alia candela. Ita ĩ
Poſito/diuitijs/ elicijset honoꝛibo:vel quibuſcũq;
peccatis inebꝛiati:nõ ſolũ duas:ſeo multas eſſe pa⸗
ratas luces.i.m iſcdᷣias:dicentes illud.ij. Reg.xxiiij.
Multe em miſcᷣie eiꝰ:om̃es alias miſcoias eis a co
ceſſas in natiuitatexpᷣiz paſſione: ⁊ in bonis natuẽ
foꝛtunegrela longe vite:æ quibus Tre.iij. Mliſeri-
coꝛdie dmi multe:q; nõ ſumus cõſumptijextinguunt
eiſq; abutunmale viuendo: eſtimantes miſericoꝛ⸗
dias in puncto moꝛtis ſuper eos paratas:ſed in fine
erit æ eis: ſiẽ e nõnullis/qͥ ita viu trufando garꝛu⸗
lando ⁊ potando:lumen ſuu aſumunt/q in tenebris
cubant:ſicut illi dicentes illud: Yob.xvij. In tene⸗
bins ſtraui lectuli meũ.i.in tenebꝛis illis exterioꝛiba
ideſt penaꝝ gehennaliũ:væ quib ſaluatoꝛ ait: ligat?
pedi ⁊ ma nibo mittite eum in tenebras exterioꝛes
Math. xxij. Tunc admirantes querere pñt/ſicut pᷣ⸗
dicti ebrij:vbi ſunt miſcpᷣie tue antiquen ps.lxxxv⸗
iij.ideſt ille miſcie quas ſupeſſe credebamns nobis
antiquatis ⁊ moꝛientib paratas/ noluit conſolari
quia nõ ſunt.¶æy qua foꝛtuna onditur ꝙ eſt ve ce
lo:ſicut ve caſtro / vel alio locoſad quem no intratur
niſi per pontem qui væ nocte eleus tur:quia ſicut ve⸗
mentes nimis tarde ad ciuitatem ytalie/ cnius poꝛ⸗
ta v nocte clauditur nec pꝛopter guerꝛas inuenitur
Wmus extra poꝛtam: vel ſicuivenientes poſt pontis
eleuatoneʒ locum illũ intrare nõ poterunt. Ita in ꝓ
poſito. Ratione cnius eſ ſciendum qÿ magna diffe⸗
rentia eſt inter poꝛtom inferni er celi:quia poꝛta in⸗
ferni ianitoꝛes habet ita curiales.ꝙ ſemper de die et
nocte/ mane ⁊ tarde:eam apertam dimittunt.nec ve
nmientes quoſcunq; excludunt. Sed locus celinõ adi
tur:niſi per pontem miſericoꝛdieque ve nocte moꝛ-
tis cla nditur eis/qui ⁊æ die in lumine vite nõ ambu
lauerunt:nec ad eum peruen erunt. Ideo chriſtꝰ w⸗
cet: et pꝛecipit ambulanduʒ eſſe æe luce. Et pſal.xcj.
hoꝛtarur ad loquendũ eſſe de mijericoꝛdia antemoꝛ
tis occaſum:dicens. Ad annunciandũ mane miſeri⸗
coꝛdiam tuam:et veritatem tuam per noctem:qua⸗
ſi œ mane:dum vita durat/eſt loquendum mileri
coꝛdia:et e noctemoꝛtis de veritate. Quia ſic æus
oꝛdinauit: ꝙ miſericoꝛdia. ideſt tempus miſericoꝛ/
die: dum homo viuit pꝛecederet: et tempus iuſticie:
dum moꝛitur ſequeretur. In cuius rei ſignum in di⸗
uerſis ſacre ſcnipture locis vbi miſericoꝛdia et veri⸗
tas:vel indicium ſimul copulantur miſericoꝛdia pᷣ⸗
cedit:et veritas ſeu indicium ſequitur: ſicut patʒ in
ps.lxxxviij. vbi d Miſericoꝛdia ⁊ veritas:precedẽt
faciem tuam. Et izerum. Miſericoꝛdiam ⸗2 indiciuz

ne Et Yaco.ij. Dupcrexaltat aũt

xlij.

xliij.

Aaaine⸗
,Niium: vindi
nuntihmndiih anl
tilam nvalpltde entanm

ncnniegiat zütie
n idict Dent miinen
miſericordiamnaſequentur. Et boc
nlgtati ſgianurguſint
Ges foennt miſencordis oſegnentn
coꝛdes no fuerint edpictis eis ⸗
rintr lla male erpendenintmilen
inuenient. Necmirum:ummomin
ſauroanlmemiſericoꝛdiam inuen
irepoſuit cum necin ſacco innenin
nitqo in illopoſimm non fult
niczſimul veritas olat. Aathen
beti miſencoꝛdiam bumana in vlte
Ilſericoꝛcia diuina in moꝛteſua 70
tanno habet .emiſericoꝛdiambum
hubz auferet ab edn milenicotdia
Puseioceſſum anferetu ad ed. 1cti
Ivarnineternuzoſegaipotuiſſeri
Patetig offltallepignd ncrdii i
) Ommnis eſimiſencoꝛdia crigua
eſt CErij wangtöneapenteolte
lamducunt vltan Tgnareöhen
wennicdctumſiattumn
nno fuit Ptertales qualle
lant,quia elant huberenlehe

Pstßand Alloſnadene
vanannniegi

ubennulii gulbſtllitatin
nlmmtttetum intenehreg nnn
i neaomiſenttocvenneffſiarß
tlſunt niſchleneannigleinaͤlgn .
nlſchteas ipefettehanno net
oulentiv oarotuaſßnolur nſtlr
Er uſonnng fdin/9 ſtaa
ſrel aloloſsdvemno iNtee
gyl vnogecleneturula ſiatt
zrgeag auttatemyralieſnins pen
clturnecpꝛopter guenas innenin
aamVelſicutvementespoſtpam
millü intrareno poterunt. Jone
ecniusckſcdendumn cmeghonf
ponominfernietcaliquigpertet⸗
dhetuncnulag ſnn nin
rde:eam apenem olmntttunt hiefe
nncelntn gei atiiil
ten mſenoncevenk cn n⸗
g gui w oein umnenlte ſhn

nerwunt Jtochnidr
a ngneſer lue Ei,

angife hm lenaniiuninn
1s Alannnanni nnn 2
tnenumntun a nn ii 8—
tuvorit l ognenn ni
tate Qula ſi

xlvj.

. „ 4 .— F 4
Miſericoꝛdia
miſericoꝛdia iudicium. ¶ Ad cuius auctoꝛitatis in⸗
tellectum eſt aduertendu/ꝙ æ iudicio poſſumus lo⸗
qui dupliciter/vel ꝓut qñq; ſumi p ipſa re iudicata
vel ꝓut ſtat ꝓ ipſa iudicis ſententia. In cuiꝰ ſignum
xæcretalis:hec duo ſimul copulat.li.ij ti xxvj. xe ſen⸗
tentia ⁊ re iudicata/ſin rubꝛo.Si ꝗᷓ iudiciũ in pᷣdicta
auctoꝛitate Ya. accipiat in primo intellectu ꝓlipſis
iudicandis/manifeſtũ eſtq ſicut in machina ò qua
lapis in altumſlleuatæ etiã in ſtatera pars in q mul⸗
ta ponunt᷑. aliam exaltat aliternõ ita imaginãdo et
vogitando miſericoꝛdiam ? iudicium tanq; duas ma
chine vel ſtatere paꝛtes:ſi in partemiſcie multa po
nant᷑.i.multa prius opa miſericoꝛdie fiant in moꝛte
gquando cauilla machina extrahit᷑: lingua ſtate-⸗
re æ manu tenentis oimittit᷑miſcoia in ꝗ vel in cu-
ius pte multa ponebant aliam ptem.i.iudicium/et
iudicandos in altũ celoꝝ eleuat:a ſic miſcdia ſt uper-
exaltat iudicium: YJac.ij. ¶ Muinto tales qui tem/
poꝛe abutunt᷑ miſericoꝛdie dum vruũt:⸗ tempꝰ miſe
ricoꝛdie expectant dum moꝛiunt᷑/ſunt ſicut mali mi⸗

niſtri vel operarij:quibo vvminus aliquid dat p̃ᷣ ma⸗

nibo plenam ſolutionẽ ꝓmittens poſt operis cõſum⸗
mationem /ſi tñ fideliter openti ↄditonem in con⸗
uentõne factã ſeruent:ſi vo ↄtrarium fecerint plena
ſolutõne careant. Gic in ꝓpoſito veus ↄducens:⁊ po
nens operarios in vinea ſua: Aath. xx. aliquid dat
⁊ ſalario pᷣ manib. ideſt aliqua miſ ericoꝛdie wna/
bona.ſnaturejfoꝛtune/2 gratie:pmittens plenã mi⸗
ſericoꝛdia poſt opis ↄſummatõem ⁊ 2p letõnem. Si
tamen pdicta eis tradita ad laboꝛandũ/a expenden
dum fideliter diſpen ſent/ ↄditõnem appoſitã: Alda⸗
thei.v. vbi dicit᷑. Oeati miſericoꝛdes/ſeruent/plenaʒ
miſericoꝛdiam ↄſequentur. ct hoc eſt qd ſequit ipſi
miſericoꝛdis ↄſequentur:quaſi diceret.ſi miſericoꝛ/
des fuerint/miſericoꝛdiã oſequentur/ſi autem miſeri
coꝛdes nõ fuerint:ſed pᷣdictis eis traditis abuſi fue⸗
rint/⁊ illa male expenderint:miſericoꝛdiam poſtea ñ
inuenient. Mec mirum:immo mirabile eſſet ſiĩ the⸗
ſauro anime miſericoꝛdiam inuenirent:quã ibinun
qᷓ repoſuit/cum necin ſacco inueniri vel extrahi po⸗
terit:qð in illo poſitum non fuit. Et hoc eſt quodð
vtriſq; ſimul veritas dicit:Aath.xiij. Qui eniʒ ha⸗
het.i.miſericoꝛdiam humanã in vita ſua:dabitur ei
miſericoꝛdia diuina in moꝛteſua/2⸗ abundabit.qau-
tem nõ habet.ſ.miſericoꝛdiam humanã/ ⁊ hoc quod
habʒ auferet᷑ ab eo.i.miſericoꝛdia miſericoꝛdie tẽ⸗
pus ei ↄceſſum auferetuꝛ ab eo. etiam miſericoꝛdia
quam ineternuʒ ↄſequi potuiſſet ſi voluiſſet. Et ſie
patetiq om̃i tali exiguo ↄcedit᷑ miſericoꝛdia: Gap.
vj. Omnis em miſericoꝛdia exigua eſt/que eterna nõ
eſt. ¶ Ey q̃ eductõne aperte oſtendit᷑ ꝙ illi qui ma-⸗
lam ducunt vitam v qua repᷣhenſi reſpondent. Ita
bene veniq ad celum ſicut tu:magna eſt miſcoia i.
Celum nõ fuit ꝓpter tales qualis tu es tm factũ r
rant:quia vellent habere miſcõiam diuinaʒ in celo.
abſq; hoc ꝙ haberent humanã in teriaſ ſeipſis:et
c alijs vellent hab ere miſcpiaʒ ⁊ ſocietatem in celo
cum ſanctis /ſabſq; hoc ꝙ haberẽt miſcõiaʒ ſanctoꝛũ
in opꝑe/in terra/qð eſſenõ põt. Gicut patet taʒ ex di⸗
cto et wetrina Aug..ij.vj. etiam p exemplum
q dicit Goetius væaſolatoeli ij. pſa.ij. æ dicto po
etaruʒ/dicentiũ in limine iouis duo fuiſſe wlia.vnũ
poru amaro/⁊ aliud e potu dulci.⁊ volenti⁊ xæſi
deranti bibere v ſcpᷣo:neceſſe fuit prius bibere e p̃ᷣ
mo.Sic in limine.ideſt in introitu celi:vel qᷓtum ad
intrandos ad celum:iſta ſunt dno woliaj vnum ð mi
ſericoꝛdia humana/quã erga ſeipſum/⁊ alios priꝰex⸗
ercere vebet/que dum qnq; dura videtur:quia dura
videtur nõnullis ſua dare:quaſi potus videt᷑ amarꝰ
quã tñ amaritutudinẽ paulꝰiubet/quemcũq; qtum

poteſt dulcedine temperare:dirẽs: qur müereturin

hylaritate: Ro. xij. quo temperato ⁊e illo prius gu⸗
ſtet / ſi e illa dulci poratõne iteruʒ guſtare volnenit
qua in pᷣs.xxxv. vñe in celo miſcoia tua.Sed heu
ſicut inter ſtanna duo cadit anus bumo. Ita inter
iſtas duas multi cadũt in infernum. Bexto tales
ſimiles ſunt clericis woꝛdinatis/2 ſecularibus nego
cijs ⁊ crudelibus/a furtis applicatis/qui in tora vita
ſua clericos/et eccleſiam/⁊ bonos viros pſequuntur
ſpoliant/a male tractant: nec aliquid quod ad oꝛdi⸗
nem ptinet clericalem obſeruant/et in fine captiti-
moꝛem habentes ſuſpendij: ſub clericali appetunt
clamant ſaluari pꝛinilegio:dicentes ꝙ ſũt clerici.iõ
priuilegium peto clericoꝛum in ſpe talis euaſionis
pꝛius audacius mala ppetrabant:qui tñ tali ſpe fre⸗
quenter fruſtrant᷑: ⁊ pꝛiuilegio illo pꝛiuant᷑ vt cũ ſe⸗
uꝗ exercent:⁊ oꝛdini ↄtraria/ſicut officium orxciden⸗
di ↄdẽnandos/vel toꝛquendi reos/vel mutilandi/vł
aduocandi in cauſis criminalibo: tũc ipſo facto pri⸗
uilegio nudat᷑ clericali:ſicut patet p ccretuʒ illud:
lyxxxiiij. diſt.c.quiſquis. Vel qñ ſ. eculaniterviuit ne⸗
gociando/tabernaà tenendo: vel tonſurã dimittẽdo.
tũc nullo gaudebit puilegio: niſi illo de ſnĩa excõis:
ſi quis ſuadẽteqͥ gandebit:ſicut pʒ ꝓ Inno. extra li.
Vti. apoſtati.c.pterea.quouſq; ter moneat᷑ ab epo
poſt quã ãmonitõeʒ ſi ſe no coꝛrexeritjillo 1 omĩ alio
puat᷑ ſet libere ꝓmalefactis ſuisad moetẽ quã mern
erit iudicat᷑. Sic illi qui in tota vita ſua nunq miſe
ricoꝛdie opa dilexerũt: ̊ odio habuerũt timoꝛẽ hba⸗
bentes moꝛtis:⁊ eterni ſuſpendij miſcðᷣie inuocãt au
xiliũ dicentes. AMiſerere mei veꝰ m magna mlcoͤiaʒ
tuã:in pᷣs.l.¶ʒ qꝛ in ſpeſtalis miſcoie:pꝛius multa
mala miſcðie ↄtraria eyercuerũt/⁊ nõ ſe. olü terth fre⸗
quẽtiſſime a veo p ſeĩ ſacra ſcripturai⁊ p ſuos nunci⸗
os:⁊ pᷣdicatoꝛes/amoniti/ſe minime coꝛrexerũt.pᷣui⸗

legio illo nõ gaudebũt. Gʒ iudex ' ad moꝛtẽ zug⸗
miſe

meruerũt eternã/ eos ↄodẽna bit:nec flectet᷑ vlla
ricoꝛdia:en.xxv. ¶ Etum vo ad terciã ptem hu⸗
ius vltimi articuli ẽ ſciendũ.q cã eceptõnis oĩm pᷣ⸗
dictoꝑ: cq damnatõis fere oim falſoꝝ ypᷣianoꝝ: eſt
vna in generali æmonis tẽptatio/2 ſeductio/q̃ alio⸗
rũ pcta grauioꝛa eſſe ondit: longioꝛavite tꝑa pmit
tit ⁊ milericoꝛdẽ pᷣdicat/in q̃ tẽptatõe ſe hʒ ad in⸗
firmũ ſpũaliter:ſic medicus quodãmõ ad infirmuʒ

xlvin

coꝛꝑalit᷑. Quia ſic medie triba digitis bꝛachiuʒ ſen·

pulſuʒ tãgit infirmiſita tribo p̃ᷣdictis digitis ſen mo⸗
dis pulſuʒ tãgit / ſeu coꝛ tãgit pctoꝛis. ¶ Mꝛimo nã⸗
q; indice alioꝛum peccata grauioꝛa oſtendit. Et ſiẽ
medicus infirmum cõfoꝛtat dicens. Infirmitas tua
nõ eſt magna bene euades:ſis boni coꝛdis. Ita ipᷣe fe
re omnes ↄfoꝛtat dicens. AViri eceleſiaſtic/ zclerici
7 magni ſtatus homſĩes / nõ caſte viuũt/⁊ talia.ſ.vſu⸗
ras ⁊ iniuſticias faciũt:quare ſ tu non faceres talia
ne tim eas:qꝛ talia in te ꝑua ſt/ reſpectu pctĩ eoꝝ.T
nõ es homicida:vel latro:ſiẽ multialij ſunt. S3 4

valebit ꝙ illip maioꝛib celictis ſint in inferno:⁊ tu

cum minoꝛib:cum vtrobiq; pena ſit/licet in aliquo
foꝛte ſit tibi tolerabilioꝛ:erit tñ eterna:ſic⁊ illis Et
quid valet ꝙ magna ps ciuitatis obſeſſe ſit bñ cuſto
dita. dũ p poſticu hoſtib pateat ingreſſus. Mõ. d.
xj cxxxj. ¶ Gedo cũ longo digito:eoꝑ tan git coꝛ. d
dicit/longa erit tibi vita naturaliter. Mã bone com
plexionis es.⁊ pentes tui longam duxerũt vitã. et ſic
eos in tali ſpe ad peccandũ hoꝛtat᷑: ic pʒ.A.xxj. viij.
7 . vj. lij. Et ↄfoꝛtat dicens. Juuenis es multos vi
diſtiĩ iuuẽtute peccare:⁊ in ſenectute vitã bonaz du
cere. Quibus reſpondet᷑ primo. C. vj. lxj. Gecundo/
ꝗ ſicut viderunt multos in ſenectu te vitã emẽdare
ita multos viderũt quiſe nunqᷓ emẽdauerũt: ſed in
peccatis ſuis moꝛtni ⁊ dãnati ſunt. ¶ercio digite

xlix.

Arꝰ.j.

lem te inueniet/talẽ te iudicabit.⁊æ pe.di.j.nunqui

Miſſa
wum miſericoꝛdem pᷣdicat dicens:pecces audacter
quia qᷓtumcũq; magna ſint peccata tua.maioꝛ ẽ mi⸗
ſericoꝛdia ſua.Et in iſto tercio puncto plures.immo
quaſi totũ mundũ decipit.⁊ ideo plus ↄtra iſtaʒ xæ⸗
monis ĩeceptõnem.⁊ paꝝ vel nihil eſt v xei miſcpia
pᷣdicandum:quia ↄtra centum qui in pᷣdicatiõe ſunt
⁊nimis peccat miſericoꝛdie pᷣſumptõne.non eſt vn⸗
quia peccet veſperatõe.Eis ſ̊ feruenter ondendum
eſt quomodo poteſtas cœi eſt.⁊ tibi vmine miſcõia.
quia tu reddis vnicuiq; iuxta oꝑa ſua:ĩ pᷣ.lyj glo. ſic
ptᷣas timeat᷑ vt miſcpia vei am et/ necptas ꝓ miſcõia
ↄdẽnat᷑nec ꝓ ptãte miſcpia veſperet᷑. Ne g adijcias
pctm̃ ſup pctm⁊ dicas/mivatõ vei mag ẽ:qꝛ miſcia
⁊ira ab ilſo cito ꝓximant/⁊ in pctõꝛes reſpicit ira il-
lius:Eccĩ.v.Aiſericoꝛdia qᷓtum adaſtos qui tẽpo⸗
remiſericoꝛdienõ abutunt᷑ ⁊ ira qᷓtum ad illos qui
Tæ miſcpia cei nimis pᷣſumũt.Et ſi eæus aliter ſe ha/
beret ad illos.iuſte ↄtra iura faceret q notantur.V
vij.xix.cum ſequẽtibo.Et illud quo volũt ꝙ ſi man/
ſionarius inteſtatus vecederet/in loco vbi manſiõeʒ
elegit/ſepeliat᷑ Cum q̊ finaliter peccatoꝛ ſubditus ⁊
manſionariꝰſit dyaboli:iuſte in loco ſuo ſepelietur.
cum illo diuite:u.vj.Qui eſt ſepultꝰin inferno/vbi
prius ſe legauerat.a teſtamẽtum ↄfeſſionis ⁊ ſatiſfa⸗
tõnis fecerit.Et ſicut ꝑiculum eſt aliquod teſtamẽ
tum rerum differꝛe vſq; ad infirmitatẽ vel moꝛtem.
ta piculoſius ẽ differꝛe teſtamẽtum anime.quia q̃

Cayn. Mota..Aſd.xj.cxxxviij. Mota atra illos qui ni

mis in vi ↄfidũt miſcoia. P.ij. xxxvj.

Iſſarũ. Pꝛimo oſtẽ/⸗
Oitur differentia. Scdo dignitas. Tercio
Vtilitas. Quarto neceſſitas.
UWtum ad pꝛimũ ſi loquamur vemiſſa. qtum ad
illud quod ẽ eſſentiale in ea coꝛpus.ſ.xpᷣi:ſic in miſſa

omnis eſt idẽtitas. SG vo loquamur emiſſarũ effe⸗

ctujſic duplex inuenit᷑ in eis diuerſitas/quaꝝ pꝛimaʒ
ↄhit ex merito vel vemerito/uotõne/vel indeuotio
ne miniſtrantiũ. SGcpᷣam vo ↄtrahit ex ſpeciali ap⸗
plicatõne vel nõ applicatõne celebꝛantiũ.¶ PDꝛima
ↄria videri põt in exemplo duoꝝ poꝛtantium alicui
dño enceniũ:multũ ei charum ⁊ dilectum/ quoꝝ pꝛi
mus eſt ei multum acc eptus ⁊ dilectus/ alter vo ẽ ei
H intentio eſt poſt enceniuʒ ſeu dvnum
datum:aliquas petitõnes gratioſe ab illo requirere
Sominus vo ille nobilis pꝛimi nũcij acceptat/⁊ ſ̃ti
ficat.tam ꝑſonam ꝙᷓ wnum/ſꝙᷓ etiam iuſtas. q̃s poꝛri
git pꝛeces ſac petitões.Scði vꝓo nuncijj nec acceptat
pſonam nec vnum/nec pꝛeces exauditnec placatur
ſed iraſcit᷑. In ꝓpoſito võo in aliquo eſt ſimile.in aliqͥ
diſſimile. In hoc vo eſt ſimile.q; dnobus ſacerdoti⸗
bus.quoꝛum vnus eſt bene cum deo/ alter male/ miſ/
ſas pꝛo viuisvel vefunctis celebrantibo:⁊ filium veo
patri offerentib/primi nuncij acceptat œus/ tam ꝑ/
ſonam qᷓ filium oblatum/⁊ pꝛeces inſuper exaudit.
ꝗquas in miſſa poꝛrigit.¶ Biſſimile vo eſt ꝓ tanto:
qꝛ ſcdᷣi nũcij.i.mali ſacerdotis munꝰoblatũ recepit.
Nec minꝝ ſiqᷣdeʒ ille qͥᷣ filiũ recepitꝑ manꝰiudeoꝝ in
cruce oblatũ eũdeʒ filiũ recipit ꝑ imũdas manꝰ peſ
ſimoruʒ ſacerdotũ ↄſecratũ. Proprer illoꝛum nan⸗
qᷓ; maliciam miniſtroꝛum/ filium ꝓprium dilectiffi⸗
mumlnegare non poterit/vel refutare perſonas ta⸗
men non acceptat/nec illoꝛuʒ acceſſu placatur/ſ po⸗
tius ꝓuocatur. Quia ſm beatum Grego. Cum is qͥ
diſplicet ad intercedendum mittitur. irati animus
ad væterioꝛa pꝛouocatur. Mec oꝛationes illoꝛum in
qᷓtum a tali peꝛſona poꝛrigunt᷑ exaudit.quia ſcimns
quoniaʒ peccatoꝛes non exaudit deus: Joh. ix. Sed
ſi quis dei cultoꝛ fuerit. NHota..v.ij.Et.O.vj. xxj.

W x.

Et. S.j.ũiij.¶ Ex quibo cauſis motus quidam va⸗
lens ſacre theologie ꝓfeſſoꝛ.in cathedra ſus legẽs di
xit.ꝙ maluit vnum bonum ſacerdotem ꝓ ipſo cele/
branteʒ.ꝙᷓ mille malos:quia ipſe⁊ ſi ſolus fuerit:au⸗
ditur.illi⁊ ſi ſimile fuerint non exandiunt᷑.Qõ pul/

iij.
Exemp.

cerꝛime oſtenſum eſt in facto helye/ ⁊ ſacerdotum re

gis achab.iij. Reg.xviij. Ipſe nanq; ſolꝰ erat ex vna
parte oꝛans:et ipſi erant octingenti quinquaginta.
oꝛantes a mane vſq; ad meridiẽ/ non exaudiebãtuꝛ
Helyas vo ſolus clamauit dicens: wvmine deus pa⸗
trum noſtroꝛuʒ exaudime hodie/qui ſtatim exaudi
ebatur nam us ſtatim ignem miſit/ holocauſtuʒ
ab eo oblatum inflamauit. Patet ergo ꝙ ſicut e il⸗
lo / ita ve quolibet ſacerdote bone vite tm̃ verificatuꝛ
illud YJa. v. Multum valet vepꝛecatio iuſti aſſidua.
Be quolibet vo malo verificat᷑ illud:Pꝛouerbi.xxj.
Clamabit/anõ exaudiã. ¶ Ptʒ ̊ e multũ decipiũt᷑
ecipiũt/qͥ ſacerdotes male vite tenẽt vel ↄducũt.
vt ꝓ ipſis vel amicis viuis oꝛent/vel vefunctis. Nõ
quandoq; fit ꝓpter cauſam tactaʒ. C. v. xix. Seipſos
nanq; vel ipſos ꝓ quibo oꝛant fraudant/ ꝓpter cau
ſas pᷣt actas:qꝛ i ie oꝛatid nõ eſt ita effectuoſa/ſicut
bonoꝝ viroꝛum. Et in iſto opꝑe nõ vberent tm̃ attẽ-
dere efficaciã: puenientẽ ex oꝑe oꝑato.i.ſacramento
ſed etiã ꝓuenientẽ ex oꝑe oꝑante.i.ex euotõne ⁊ me
rito celebꝛantis. ¶ Celebrantes etiaʒ vecipiunt:qꝛ
occaſionem eis pᷣbent ruine.Si nullus nanq; malos
ſacerdotes ↄduceret:vel pmoueret/ facto ſaltem
ad bene viuendũ attraherent᷑ artarentur/⁊ fames
eos ad deũ reduceret/ ſicut reduxit filium piodigũ.
Seo quia vident ꝙ ita bene ↄducunt ꝓmouentur
maliſſicut boni/minus bene viuere curant. ¶ Illi q̊
qui eos tenent:vel ↄducunt/nõ ſolum ſeipſos bono
æfraudant ſpũali/ſicut oſtenſum eſt E.ij.xvx Sʒ eti
am peccant:dum occaſionem eis pꝛebent delinquen
di.Tali ergo obolum non darem:vt e aĩma mea:
vel patris mei per annum celebꝛaret/ſciens:qͥa ami⸗
cus ſtultoꝛuʒ ſimilis efficitur:ſoꝛouerb.xiij. Et qui
dat occa ſionem damni/damnum dare videtur.ff.ad
legem aquiliam /ſi obſtetrix.ideſt in. ff. veteri.li.ix.
Becundam autem differentiam videre poſſumꝰĩ
redemptõne data pꝛo incarceratis. Ad cunus intel-
lectum eſt aduertendum:q; quidam dicerevolebant
ꝙ miſſa vel quecunq; ſuffragia facta pꝛo aliquo ſpe⸗
cialiter in purgatoꝛio tãtuʒvalent illis. qᷓ equalẽ ha
bent caritatem cum eo quantũ illi.et illis qui maio
rem habent caritatem plus/et illis qui minorem mi
nus valent/ꝙᷓtum ad liberationem ⁊ vtilitatem:ſed
non qtum ad honoꝛem.Et ponitur exemplum ⁊e le
ctione:que pꝛopter vnũ legitur/quaʒ tñ plures pꝛe⸗
ſentes audiũt: æ qua plus honoꝛatur ille pꝛo quo le
gitur. Sed tam en maioꝛem inde repoꝛtat vtilitateʒ
qui maioꝛem in intelligendo habet capacitatem. et
equalem quilequalem/et minoꝛem qui minoꝛem.
Aliud etiam exemplum ponitur ad idem æ can-
dela poſita in menſa:ob alicuius diuitis reuerentiã.
que equaliter facit ad ſocioꝛum menſe ſolatiũ ⁊ vti⸗
litatem/ſed magis eſt ad diuitis honoꝛem. ¶ Veri⸗
us tamen et rationi magis conſonum videtur.ꝙ ſuf⸗
fragium/ plus aleaeele⸗ quo ex intentõne facien⸗
tis veriuatur ꝙᷓtum ad liberatõnem a pena:quia ſuf
fragia eccleſie/ magis ſe videntur habere per moduʒ
ſatiſfactõnis/et redemptõnis/ꝙᷓ lectionis vel lumĩs
Betinentur nanq; in purgatoꝛio ad certum tempꝰ.
vt pꝛo vlictis ſuis interim ſatiſfaciant penas vebi-
tas ſuſtinendo: niſi aliunde eis ſuccurꝛatur/ redem⸗
ptione ꝙ illis dataad moduʒ incarceratoꝝ. Int᷑qᷣ
ſic videmꝰꝙ redemptio certa ꝓ vno data plꝰad eꝰcᷓ
ad alioꝝ valet liberatõeʒ. Sic in ꝓpoſito inteꝛqͥs ſiẽ
iterũ videmꝰ: ꝙ om̃s qui in caritate ſunt et eum qui

iiij.

4

tarione. —
om libn. QAus
logop derſus l rir imolat
finiloht

ſibilibns fiell.
le nnmlenintm.

incine celchunteſe nõpot

lo ftlito ad pig eluct
lnbn Hainonnc ſitn
geſcteaplteſumenebum
Prafoniftcant confortantunau
ſunt Dieſgoergote qulinſpinitnn
capitiorelebꝛante 1 crpus ßiſn
tes miſam.uilocumtenet mem
ci caputibitenet ho quleſtſa
thontateciunctiſint copular
lura corroboꝛant. quis ſtnt ſye
ſumitſocramentaltlta n ſumun
Sacundoim ren ems nepocis /
latphpenenpli go ſenbik in
Rqodam ſocerdote dacle apudh

nh. aefegrinantegui in redeuncoque

ii hurmib cfanaltn

anſirmifſam auditurus: ſochs i⸗
Ulorcuiſoliin vig poſt miſſam am
dunſociumſe dait.aguo anzcam
ntenogaſſettegnum uum poſte
lefecitiguo facto ſubito ſemuen
ognta egues evanuit. ( Terc
ſictpt j rj.(Ouand⸗
miſtn dieſtnonſolumeꝛlleidi
mnittitß qui digne celehꝛantes
Ummittit Dehis alijavtilire
n gonmiſatnactat Vota &
ahna Fomiſſapneceſſitge

—, b.
ſandun gun denten

lumnon daren yt weiun
annunm celebꝛuret Clenorgaotl⸗
Eeeficmn Aroucnb ni Etgli
nnibamyum dare piemr fed
ſtenr latinff en lii.
m diffenntiam milerepoſſung
oincarcemtis. AMd annolntel⸗
umm qulgam dicerepolebont
ſuffragia facta pꝛogliqo ſe⸗
tätmzralentillis egualeha
oquanti ilietillsqui mai⸗
nplusetilisquiminorenm
liberationem dvtllitgtonſel
m. Etponiwrqzenplum nl
nĩlegitun qvozti plunes ⸗
plusbonoruturile noglle
gioremincertpotat tiltni
ligencohabet pockiten 4
ner minoꝛem qui minoten, Z
plomponnmr0 in
aliniſoiltieſgnenn
ſoum nenſeſoln d 4
1doluinis honoten, .

vij.

Arti. iij.

Exemp.

Arti. iiij
x.

Moꝛs
xülloꝑ liberat᷑ carcere:2 ſocietate diligunt: eius li
berationi cõgratulant᷑:atq; ve eius vtilitate lerant
⁊ ſicqð ꝓ illo factũ fuit. omnibo ꝓfuit: qui maioꝛẽ
erga eũ habuerunt charitatẽ maioꝛẽ habuerũt vti
litatẽ 2 eg A equale:equalẽ. ⁊ q minoꝛt᷑: mi⸗
noꝛẽ. Dic mnfpo ito. cũ omnes in purgatoꝛio ſint in
charitate. quilibet œ bono z liberatõe gaudet alre⸗
rius.⁊ qui plus habʒ charitatis: plus habet ſolatij.
qui minus minus ⁊c. Et ſic intelligi põt verbum
hieronymi.qp baberin creto æ cõſe.diſ.v.ca.non
mediocriter. vbi dicit. Cũ ꝙ centũ aĩabo pſalmꝰ ſpe
cialiter vel miſſa vꝛ nibil minus:qᷓ ſi ꝓ quolibet illo
ri diceret᷑: accipitur. Mota. .xj. lrj.
ui? vo miſſe dignitas: ex trib ppẽdi pt. Pꝛĩo ex
ſacri:qð in illa tractat᷑ inſtitutione.de qua babetur

E. vj.j. Decundo ex ipius executõe. æ qua habetur

in chꝛonicis pontificũ: æe tpibus octauiani: ꝙ ſan⸗
ctus petrus apls. dicendo pater noſter:cũ verbis ſa
eramenta libus pꝛimã miſſam dixit. Tercio ex ange
loꝝ frequentatione. de qua beatus Oꝛeg.iiij. li. dya
logoꝑ. verſus finem libꝛ Muis inquit fideliũ ha⸗
bere dubium Foſ in ipᷣa imolarõis hoꝛa ad ſacer⸗
vris voceʒ. celos aperiri.in illo hieſu xpᷣi miniſterio
angeloꝝ choꝛos adeſſe. ſummis ima ſociari: terram
celeſtibus iungi.vnum idemq; ex viſibilib atq; in⸗
uiſibilibus fieri.
Aula vo tanta miſſe dignitas ſinevtilitate ma⸗
gna indigne celebꝛante eſſe nõ põt.aduertendũ eſt
ꝙ eius vtilitas qtuʒ ad pñs.relucet in quatuoꝛ opa
tionibus. ¶ Pꝛimo nanq;ſſpm̃ confoꝛtat ⁊ roboꝛat

qꝛ ſicut capite ſumente cibum vtilem: omnia mem/

bꝛa foꝛtificant᷑ confoꝛtantur:que ca piti cõiuncta
ſunt.SGic ſacerdote qui in ſpiritualibus locũ tenet
capitis:celebꝛante ⁊ coꝛpus xpᷣi ſumente:oẽs audiẽ
tes miſſam. qui locum tenẽt membꝛoꝝ: ſi ei cuiꝰlo⸗
cũ caput ibi tenet. rpo qui eſt ſacerdos ineternum
charitate cõiuncti ſint ⁊ copulati:ſpũaliter cõfoꝛtã
tur:⁊ coꝛroboꝛant᷑:quia ſicut ipᷣe ſacerdos coꝛpꝰ xpᷣi
ſumit ſacramenralłr:ita ipi ſumunt ſpũaliter.·· —
ecundo in terrenis negocijs erp editioꝛes facit
Sicut ptʒ ꝑ exemplũ:qð ſcribit᷑ in libꝛo apibus:
quodam ſacerdote dacie apud hieruſalẽ cñ alijs
peregrinante:qui in redeundo quodã die ſolus re⸗
manſit:miſſam auditurus:ſocijs in itinere feſtinan
tibv:cui ſoli in via poſt miſſam am bulantri:eques qͥ-
dam ſocium ſe vædit.a quo cuʒ cãm:quare ſolus iret
interrogaſſet:equum ſuum poſt eñ.illum aſcende⸗
re fecit:quo facto.ſubito ſe muenit in terra ſna:qua
cognita. eques euanuit. ¶ Tercio a moꝛte liberat.
ſicut ptʒ. Y.vj.xxvj.¶ Quarto ad celũ mittit.⁊ iðo
miſſa dici᷑ non ſolum:qꝛille ibi offertur:qui a celo
mittit᷑:ſᷣ quia digne celebꝛantes:⁊ audientes:ad ce/
lum mittit. Se his alijs vtilitatibo huius ſacramẽ
ti. qð in miſſa tractat. Mota.E. vj.p totum.
agna vo miſſaꝝ neceſſitas indicta ẽ tam cele⸗
bꝛatoꝛib q auditoꝛi. De celebꝛatoꝛibus patʒ pᷣmo
pᷣcepto diuino. Sacerdotib nanq; pceptum eſt.boc
facite in meam cõmemoꝛatiõem. Secundo ſtatuto
eccĩaſtico.in quo reputat᷑inconueniens.q ſacerdos
vix quater in anno miſſam celebꝛet ſolen nia:ſic ptʒ
in æcre.li.iij.tixlj.x cele.miſſa.c wolentes refenimꝰ.
Ergo multomagis incõu eniẽs reputaſſet:ſiſciuiſſʒ
aliquos oꝛdinatos:q de toto qno. nec ſemel celebꝛaſ
ſent.Tercio rõne auctoꝛitate.Teſte.n.bt̃o Greg.
cũ creſcũt wna:rõnes creſcunt vnoꝝ.Cũ igit᷑ ſacer
ti ſit data ptãs nobiliſſima.reus negligentie erit:
ni ſi ülla vtar ad honoꝛẽ dei:x ſalutem ſuà:⁊ alioꝝvi
uoꝝ⁊ moꝛtuoꝝ.Fm illud.j.Pe.iiij. Vnuſquiſq; ſiẽ
accepit grãm in alterutrũ illã adminiſtrãtes . Di
cit inſuꝑ ſanctus Cho.in vltima ꝑte ſũme.q.lxxxij.

artix.qꝙ quantũcunq; pplin nõ habeat ſubiectũ.in
pcipnis feſtis celebꝛare tenet᷑ ⁊ marime in illis die⸗
bus in quib fideles cõicari cõſueuerũt. ¶ Dʒ dicẽt
aliqui.ſut tãtũ in alijs negocijs occupatuq eis ce⸗
lebꝛare nõ pmittũ. Sed hec excuſatio: coꝛã eo nõ
allocabit᷑:quia poſſent alias occupatões dimittere
vel diminuere:vt illius intenderent miniſterio cui
ſeruire neceſſe ẽ:Alij dicẽt:ꝙ nõ ſunt᷑ diſpoſiti.La⸗
les ſub indiſpoſitoõis excuſatõe in maximũ incidunt
incõueniens:ꝙ ſꝑ vicʒ indiſpoſiti ꝑmanẽt:vbi ſe diſ
ponere poſſent:⁊ vellent ſi ſepius celebꝛarẽt. —
¶ Ex ꝑte vo audientiuʒ hec neceſſitas oñdit᷑ in ve-
cre.æ ↄſe.di.j.cimiſſas.vbi pᷣcipit᷑ oĩbo ſecularibo:ſb
noĩe ſeculariũ cõpᷣhendẽs illos:qͥ nec beneficia hñt
ecciaſtica:nec infra ſacros ſunt:vt in die dñica:miſ⸗
ſam ex integro audiãt: glo. Mon andiẽs miſſam in
die dnica pᷣter articulũ neceſſitatis trãſgreſſoꝛ ẽ pce
pti.Et in multi ſunt:qͥ vel nõ audiũt vel nõ eyinre-
gro audiũt. Gicut illi qtv videt᷑ ſufficere. q illo die
officiũ diei vel euãgeliũ coꝛã eis dicat᷑ panis bene
dictus xæt᷑:⁊ illi qͥ in cemiterijs circa alia occupant:
⁊intrant ecciam.vũ coꝛpus xpᷣi eleuat vel aqua bñ⸗
dicta aſpergi: vł ſaltẽ illã nõ audiũt:quã audire te⸗
nent᷑: ⁊ ceberent. Mõ.n. ſufficit audire miſſam quã⸗
cunq;:h̊ vebet audire miſſam de die. ſicut prʒ in e⸗
cretali palł cele. miſſa. c. quidã laicoꝝ.vbi phibẽ⸗
tur miſſe peculiares. puta de beata vᷣgine. xe agelis
diebo nõ ſuis:glo. Nõ qꝛ malũ ſit iſtas audire: ne
malũ ſequat᷑:vt mi ſa v die omittat ftf.
Pꝛtis pꝛimo oſtẽde/
ur diuiſioſecundo moꝛtis nature:et cul⸗
NE pe ſimilitude. Tercõ moꝛtis nature gene
rꝗlitas. et turpis moꝛtis admiratio: et cauſalitas.
Quarto certitudo. Ouinto diſtricta moꝛientiũ ex⸗
aminatio.Sexto ꝙ moꝛs tam bonoꝝ q; maloꝝ ſom⸗
no cõpatur.ſub diuerſa tñ rõne.Septimo qꝙ mo:sẽ
bene vinentibo vtilis: male viuentib inutił. Octa
uo ꝙ cogitatio moꝛtꝭ vebet eẽ bene viuẽtibo electa
bilis.⁊ male viuentiba terribilis. Mono onqit᷑ peedi
cte vtilitatis ⁊ delectatõis tanoriſ vicʒ ẽ liberatio
a carcere: ab omni mundianguſtia. Lecimo. qꝛ ꝑ
illã dantur remedia d omnes mundimiſerias. VUn-
cimoꝙ nõ ẽ ve moꝛte bonoꝝ wlendũ.imo potius
gaudendũ. uodecimo ꝙnõ ẽ de moꝛte inuenũ wlẽ
vũ.Terciodecimo ꝙ e moꝛte maloꝝ ẽ multũ wlẽ⸗
du. Becimoq̃rto.ſi wloꝛ moꝛientib oĩno xe ami⸗
coꝝ coꝛdibo excutinõ pot.eſt ve bene male moꝛien
tib diuerſimode habendus. Quintodecimo oñden
tur cõditões:que moꝛtem pᷣcedere veberent:ad hoc
ſecure expectaret. Sextodecimo oñdetur qualit᷑
moꝛs wcet:⁊ nos ãmonet tales ha bere conditones.
Vecimoſeptimo ꝙ moꝛtis mẽoꝛia ẽ iugiter habẽda
DPecimooctauo qſalubꝛis ẽ cogitatio dvefunctoꝛuʒ .
Secimonono vfunctoꝑ oſtender̃᷑ gemitꝰ querela.
Viceſimo qᷓliter vei viuoꝝ petunt ſuffragia. Elice
ſimopꝛimo qualiter viuoꝝ ſuffragijs multũ iuuant᷑
Viceſimoſecundo ꝙ ſuis adiutoꝛibus grati exiſtũt
Viceſimotercio ꝙ bonis tm ꝓdeſt in loco ſancto ſe⸗
peliri. Viceſimoquarto. qualr p moꝛtem oſtendit
mundus cũ malignitate ſua eẽ vanitas vamtatum:⸗
2omnia vanitas. . .
A¶ tum ad pꝛimũ.moꝛs eſt eipler enlge nature.
gehẽne.ſpuũalis.coꝛpalis.⁊ gehennalis.ſicut ptz
cecreto dæ pe.diſ.vl.in fi. Per pꝛimã vo puenit ad ſe
cundꝗ ⁊ terciꝗ. ¶ Maima tantã hʒ multirudine:7 di
uerſitatẽ:quãtam hʒ diuerſitatẽ peccatũ moꝛtale:
qꝛ ve quolibet moꝛtaliverificatur illud Ecci. xviij.
Aoꝛs illius: moꝛs nequiſſima:ꝛ vtilis potius infer
nus i; illa:quia melius eẽt ĩ loco eẽ inferni.ſine moꝛ

rj.

ij.

iij.

iiij.

Moꝛs

tali peccato:q; extra cũ moꝛtali.Secunda vo iden⸗

titatem hʒ qtũ ad ipam moꝛtẽ in ſe:ß habet diuer⸗

ſitatẽ. Pꝛimo qᷓtum ad moꝛendi modum. Secun⸗

w ᷓtum ad moꝛtis tolerantiam. Tercio qᷓtum ad

moꝛtis terminum. Pꝛimo nanq; moꝛtis identitas:

modi diuerſitas oſtendit᷑ ij. Reg.xiiij. Omnes in⸗
quit moꝛimur:⁊ quaſi ⁊c. Et Apoc.xx. Vidiinquit
moꝛtuos puſillos magnos.in quibo oſtendit moꝛ-
tis vnitas:⁊ equitas:qꝛ nec ꝓuo.necmagno.nec iu⸗
ueni.nec ſeni.nec paupi parcit.aut diuiti. Eiuſdem
vo quo ad modũ diuerſitas oñditur in hoc.ꝙ ĩpal
legata ſeqᷣt᷑ aucte.⁊ q̃i aq dilabimnur ĩ terra:qꝛ ſic aqᷓ
ſuꝑ terrã expãſe:ꝑ diuerſas traſeũt vias. Ita nos ꝓ
omerſe moꝛtis vias ⁊ modos.⁊ diuerſis ᷓ hoc mðo
trãſimꝰetatib. ¶Rõne cuiꝰẽ aduertenduʒ.q deꝰqꝗ
nos creauit in tali ↄditõeꝙ vitã ſine moꝛiendĩ neceſ
ſitate habuiſſemus.ſi ei obedientes fuiſſemꝰ: exqͥ ei

rebellare peccãdo cepimus.moꝛtis exercituʒ ad nos

hũiliandu.cõquerendũ.⁊ ſubiugandũ cõtra nos oꝛ
dinauit:qͥ mitis modis.r inſidijs diuerſis:ↄtra nos
ladiũ ſuũ vibeabit. arcũ ſuũ tetendit:⁊ paramt il⸗
i. in eo ꝑpauit vaſa moꝛtis.ſagittas ſuas ardẽtib
effecit: in pſal.vij. Quaſi gladio ſuo ſenes:⁊ D ſa
gittis iuuenes occidit:qꝛ ſicut quioccidit᷑ gladio:ð
ꝓinquo oceidit᷑:qꝛ opoꝛtet ꝙ ſit q̃i iuxta occiſoꝛem
Sagittis vo occidit᷑ ꝗs. q multũ diſtat ab occiſoꝛe.
Gic ſenes ve ꝓpinquo occidunt᷑:qꝛ etiã ſᷣm hominũ
cõem opinionẽ.multũ ad moꝛtẽ appꝛopinquãt:an
qᷓ ipa ꝑcutiant᷑. Yuuenes vᷣo q̃i lõginquo pcutiũ⸗
tur:qꝛ ſᷣm cõem hoĩm opinionẽ.vidẽt᷑ multũ a moꝛ
te diſtare.ad quos tñ nunc ſagittam ardentẽ.i,.acu⸗
tam nunc febꝛem.nunc hydropiſim. nunc apoſtema
ta dirigit. et occidit.œ quibo in pſal.xliiij. Bagitte
tue acute:ppłi ſub te cadent.Se hoc vario euẽtu pᷣ⸗
lij loquẽs SGeneca in libello ad marciã dic: ꝙ ſumꝰ
ſikes nitentibo aſcẽdere murũ caſtri vel ciuitatis ob/
ſeſſe:ce quo cuſtodes.ſuꝑ aſcẽdẽtes tela iaciũt:vłſa⸗/
xa. v quo ſicut aliqͥ vulnerant᷑ ijciunt᷑.⁊ cadũt ve
ſ niegek lſe medio.aliqͥ de fundamẽtis.alij in-
ſuꝑ telis.alij lapidib.Gicnob in moo iſto ad altuʒ
ſtatũ diuitiaꝝ vel honoꝝ aſcẽdere nitentibo: aliqui
moꝛte eijciuntur e ſummo ſtatu honoꝛis.vel diui
tiaꝝ.de quib pſal.xxvj. Vidiimpium ſuꝑexaltatũ
eleuatũ ſicut cedros.trãſiui ⁊ ecce nõ erat.qͥ moꝛte
ſubtractus fuerat ⁊ fecerat.tu aũt altiſſimꝰ.Alij de
ſtatu mediocri.alij de ſumma pauꝑtate veijciuntur.
alij inſuꝑ in ſũma ſenectute.alij in iuuẽtute.alijĩ in⸗
fantia vijciunt᷑. Jõ vt ait hugo.Apð gẽtiles dice⸗
bat᷑ pluto deꝰ inferni.vłmoꝛtis hre tergã:qꝛ oẽs ca⸗
pit in tribo etatibo.ſ.puericia iuuentute vl ſenectute
¶ Ges tñ quos in pᷣdictis ſtatibv.vel etatibo diuerſ
capit:in terra equ ales facit:Ex qua ↄſideratide ſu⸗

pioꝛes ãmonet:ne ſuꝑbiendo.vel cõtẽnendo.aĩo ſu⸗

pioꝛes vel ſuꝑ bioꝛes ſint:ſed equales.qui tamcito ĩ
terra coꝛꝑe futuri ſunt equs les. Vnð ſeneca li.iij.de
naturalibo queſtionibo in fine. Quid clientuli tuo
iraſceris: ſalſtine paululum: venit ecce moꝛs: q̃ vos
pares faciet. ¶ Circa pꝛedictam vo moꝛtis foꝛtunã
eſt aduertendum ꝙ moꝛs curialius venit ad ſenes:
qᷓ ad quoſcunq; alios:quia eos pᷣmuniendo:ne eos
non paratos inueniat: Multos.n. certiſſimos nun-
cios pᷣmittit:ſicut tiſim.tuſſim.faciem rugoſam.ca⸗
nicieʒ capitis.que ᷣm libꝛos medicoꝝ ẽ vexillũ moꝛ-
tis. Naſum ⁊ vngulas liuidas.oculoꝝ caliginẽ.xvvꝛ⸗
ſi inclinatõnem:? totius coꝛpoꝛis cuʒ membꝛis ſuis
xæbilitatõem. ¶ Alios vo iunioꝛes ⁊ foꝛtioꝛes.licet
aliquos qñq; pᷣmittat nuncios:ſicut febꝛes ⁊ diuer⸗
ſas infirmitates:nõ tñ ſunt ita certi nuncij.ſicut pᷣ⸗
dicti:qui ad ſenes mittuntur. Et ideo periculoſius
ad iſt os venit qᷓ ad illos.quia quandoq; ſubito.qñ⸗

7 dimittat ola alijs: moꝛat᷑.

qʒ ex inſperato:⁊iõ eos impꝛouiſos inuenit. ¶ Ad
omnes vo pᷣdictos ſiue ſenes ſiue inuenes ideo nun/
cios moꝛtis mittit æus:vt einoſmetipſos volunta⸗
rie in bello iſto reddamus:teſtamentum faciendo.
aliena reſtiruendo: vitam noſtram bene oꝛdinan/

w:anteqᷓ; vi capiamur:Quia ſicut videmus. qꝙ re-

ges mitius agunt:cum his inimicis:qͥ ſponte ſeillo⸗
rum ſubmittunt gratie:qᷓ; cum his quivi capiuntur
Ita deus mitius aget cũ illis:qui an moꝛtẽ.ſe ei red
dunt:q cũ malis:qui carnẽ ſuã delicate nutriendo:⁊
diuitias ↄgregando:tantũ ſe cõtra moꝛtis exercitũ:
nuncios oꝛdinãt:quantũ poſſunt:a ſe ad rebellan⸗
dũ inſtaurãt. Gicut ille ſtultus Luc.xij.qͥ dixit aĩe
ſue:qꝙ habuit multa bona in ãnos plurimos:quib
dicet᷑ in fine:ſicut dicebat᷑ illi:ſtulte hacnocte:a te
animam tuam repetent.¶¶ Qui etſi e moꝛte eos in
fine ſicinuadente:ꝙ vlterius ſpacium cõcedere no⸗
lueritviuendi:⁊ de dyabolo animas illoꝝ raperevo
lente:conquerivoluerint:a moꝛte ⁊ dyabolo. eis re⸗
ſponderi poterit:ſicut hactenus rñdiſſe ↄſilib legũ⸗
tur. ¶ Pꝛimo nanq; exemplũ quoddã cõtinet:ꝙ qͥ
dam pepigit cũ moꝛte fedus:cũ illis:qui dicunt:ꝑ⸗
cuſſimus fedus cũ moꝛte:Eſa.xxviij.q; nullo modo
eum tolleret:niſipꝛius tres vel quatuoꝛ nuncios ei
mitteret.Accidit poſtmodũ ſociũ illuʒ infirmari:
cui medicus veniẽs eũ pᷣmuniuit.q alam ſuã diſpo
neret:qꝛ ſignũ moꝛtis inuenit in pulſu.⁊ vꝛina.ipſe
etiã dixit ſe ꝑdidiſſe appetitum comedẽdi:⸗ mbelt e
poſſe retinere.AAd quẽ citopoſt moꝛs intrãs:illũ vo
cauit. Cui ille:Adhucñ vemiã:qꝛ nuũcios nõ miſiſti

ſicut dixiſti. Cui illa:imo oẽs miſi:ſicutpmiſi. Vnũ

nãq; nun ciũ miſi:qñ febꝛis te agitauit.Alio etiã nũ
cio te pᷣmuniui qñ medicus dixit mala ſigna eẽ ĩ pul
ſu ⁊ vꝛina.Cercio te pᷣmunii ꝑ appetitus pditõem
iniuſte ſ ↄqris.ſurge igr ⁊veni.Sic dicet pᷣdictis qͥs
ad literam ꝑ tales nuncios:moꝛs eos ſalutat gte
rum aliud cõtinet exemplũ:quaſi ſic e quodaʒ.qui
ꝓ lucro terreno dyabolo homagiũ fecit:tali tñ con/
ditõe.qꝙ eum pᷣmuniret tribo annis añ moꝛtẽ:dicẽs.
q̃ pꝛimo anno ⁊illis tribo:ei ĩ foꝛma hũana obuiãs
dixit:Caneſcis.qͥ iratus ei maledixit.qi volẽs eũ ꝑ·
cutere.Secũdo anno diyit:multũ inclinaris. Ter/
cio:multũ vbilitaris:quo dicto eũ rapuit.Cuirñ-
cere potuit:ꝙ eũ ſicut ꝓmiſit pᷣmuniuit.⁊ iõ iuſte cõ
queri nõ potuit.Ita necaliquis talis mõ:qͥ ꝓpt᷑ nul-
la ſigna:vel alioꝝ exẽpla pᷣmuniri vult:nec ꝑatus eẽ
nec moꝛtẽ ꝓpinquã eſtimare.⁊ quo Eccłi.xj. Eſt qͥ
locupletat᷑ ꝑce agẽdo:⁊ neſcit ꝙ moꝛ:s appꝛopinq̃t:
UWErn pᷣdicta ſtulti-
cia in oĩb ſit admiranda:maxĩe tn in ſemib:qͥ nullã
diu euadendi habere pñt pᷣſumptõem:quibo vt pᷣdi
ctũ ẽ.certiſſimi mittunt᷑ moꝛtis nuncij.Vnñ cypꝛia/
nus ⁊.xij.abuſiuis.Quid ſuꝑeſt:niſi dũ hinus vite
Tfectus appꝛopiat:vite terminus inſtat.Senibovo
cũctis maturioꝛ ex hac vita receſſus ẽ.ZRuo ſᷓ eis ꝑi⸗/
cula cauẽda ſunt:q̃ ñ veteraſcũt ad peccãdũ.Coꝛ vi
xlʒ ligua. Nã antiq indurati malicia vł'mala co
gitãt vł loquũt᷑:q wlẽtes oꝑarinõ pñt.Oe talibo lo/
quit᷑ Hugo in li.æ clauſtro aĩe.ſcdo.dicẽs. Int᷑ ab⸗
uſiones huiꝰſeculi.ſola maioꝛ eſt obſtinatio ſenis:qͥ
moꝛti ꝓximus. moꝛtis ñ abhoꝛret aduentũ:qͥ qſi ad
oſtiũ mũdi huius poſitus:foꝛis nõ reſpicit:nec vite

vj.

Exemp.

pñntis attendit aggreſſum. audit nuncios moꝛtis.et

cedere.vel credere nõ vult.¶ SGScda differẽtia ĩ moꝛ
tis nature attẽdit᷑ penes tolerantiã facilioꝛẽ.vł diſ
ficilioꝛẽ.⁊ penes moꝛtis timoꝛẽ:maioꝛẽ vel minoꝛẽ.
Circa quã duo oñdere reſtat. Pꝛimo.n. oñdetur. qᷓ
ſunt illiqui moꝛte appꝛopinq̃nte plus timẽt.SGcðo
oñndet᷑ꝙ boni et᷑ qꝛ homiĩes ſunt:nec certã ſciam hre
poſſunt:ꝙ opa illoꝝ vo placuerunt:quia nemo ſcit

viij.

ehisgnivoluntanevelimuiten
inulſundoninenin
nifnenint inomnietarepelſtatun
vo molifverint inomniſtatuetet
teſte Imbro li Nhono norti. 4
tvs eſtpoꝛtus noufrogin voputst

¶ Æun vood ſtundi gtem l

ctumẽ. in moꝛtetimeant otz o cren
iv. polliin gre ij wabbatehelſe
rotinuit quop vna eegrefſioanun
occurianumne wo. Tercla weſnis⸗
uit Etibide gre jſcnibit gabba⸗

We imrmsp tres dies manſitimobllis a,

s.ac que direrunt fres pater vbn
Coſpecen dininiindicizaſtito. tic
dus ſle pporani virtequa pon
mandetis wiß rbomo ſum nei⸗
Opamea cram dorraliterſant
iudicia di necöſumd ntec vene
cun pellenteum amplius intenn
nu loqniqzoccupatusſum.
AlingancioYterum demof
ndaezftfnoinnmliiere
Utumns Pfpldemunteum diſat
uutälatutinesmortemater
Ertinen rtinor gnlinhache⸗
nnt argnofuiſfachmonachn

hleeößimmnint iein

WE
ſoerimnmenttinptlin min

hſeagpennmannniſtmni,
guetupoſtnopimin lipo
rci eniinnichvnnonlifi
Aumnd oeo miſiſiantoniſi Gni
üfebtis teagtanit glio ctiinii
imedliasdintmalaſighaci l
Dtepmuniungappetitnspgitoon
heigt ven Giedicetclcns⸗
snoncios: mors doſalotat te
turmpli:uaſiſiceqrocg li
bolo omogii frat tolitncon⸗ .
niret tnwannis añ morti: dicis,
Bvmiveii ſouma hiimno obui⸗
atus el nalec nt q roliv eiig⸗
odint multu inclnano. Ler⸗
Bquodicto ei mpuit Chimi,
tpmiſitomumnuit id uſtec
Necaliq uis talisno: Pktnl⸗
pla monin vultnecparnst
imare deqno Ecchi Et
orrneſct, mnosoppropinct:
morat. Etſhtln i 4
õ 6
. jtßſunptoem guſn iſe
tunt moꝛtonunci Cicſpun
Ouitſepeſtniſ d liofii
õ
zeritoreceſſis

enmi dt,l laiti d hi

Moꝛs

vtrũ amoꝛe.vel odio dignus ſit. moꝛte appꝛopiquã-
te tantũ timẽt:quantũ a ſalutis certitudie ficiũt
Etum ad pꝛimũ. facilius ↄtemnit minus time
tur moꝛs a bonis qᷓ a malis:a pauꝑibus ꝙᷓ diuitid
a ſenib ꝙᷓ iuuenibo.ab illis quibo nec ipᷣe mundꝰ pla⸗
cet. nec ipi mundo qꝙᷓ a mundi habẽtid ꝓſperitatem
Pꝛimũ ptʒ:qꝛ boni vitã pñtẽ magnã nõ reputãt:ſᷣ
melioꝛẽ expectant. dicentes. Nõ habemus hic ma⸗
nentẽ ciuitateʒ:ſed futur inquirimus: idebꝛe.xiij.
Mali vo econuerſo. Et ideo deillis dicit ſcriptura:
Eccĩ.xlj. O moꝛs qamara eſt memoꝛia tua hoĩ miu⸗
ſto ⁊ pacem habenti in ſubſtantijs ſuis.viro quieto
cuius vie directe ſunt in om nibo:et adhuc valenti
cibũ accipere. Nec mirũ:qꝛ tunc om̃ia que diligũt
amittunt. VUñ Tullius li. æ paradoxis. Moꝛs inqͥt
his:quoꝑ cũ vita extinguũt oia:terribitẽ: qꝛoĩa tũc
amittunt q diligunt. Secundũ etiã ptʒ:qꝛ pauꝑpes
quãto minus habẽt in hoc mundo diligunt: tan
to minus in moꝛte moleſtant᷑:inxta i lud: Eccli.xlj.
O moꝛs bonũ ẽ iudicũ tuũ homini indigenti:⁊ qui
minoꝛat᷑ viribo væfecto etate ⁊c. Diuites vo ecõuer⸗
ſd:quanto plus habent qð diligunt: tanto plus ĩ ſe
patõeꝗ dilectis moleſtant᷑ Et ꝓ tanto dicit Secũ/
dus phᷣs: moꝛs ẽ pauoꝛ diuitu. veſideriũ pauperũ
Terciũ inſuꝑ patet:qꝛ ſicut poma matura facili
ter æ arboꝛib cadunt.vbi crudavi auellunt᷑. Sic vi
ta a ſenib:q̃ſi ſine magna pena ſeꝑatur ⁊ timoꝛe. qᷓ
a iuuenibus cum magno nimoꝛe:⁊ vi anellit Jdo in
pᷣallegata auctoꝛitate dicit᷑: iudiciũ moꝛtis ẽ bo⸗
nũ illi qui minoꝛaturviribo.⁊ defecto etate.¶Muar
tum curꝛit cũ pꝛimo. Sʒ nota ꝙ in om̃ib iſtis qua⸗
tuoꝛ caſibus hoc intelligere oꝑtet:ꝙ illud qð dictũ
eſt ve his qui voluntarie vel inuite moꝛiunt᷑ intelli-
gat᷑: ſi in tali ſtatu boni fuerint.vel iuſti. Nam ſi bo⸗
ni fuerint in omni etate vel ſtatu minus timent.Di
vo mali fuerint.in omni ſtatu et etate timẽt. Muia
teſte mbꝛo.li. ve bono moꝛtis. Moꝛs iuſtis:quie⸗
tus eſt poꝛtus:naufragiũ vo putat᷑ nocentibo.
Mtum vo ad ſecundã ꝑtem ꝙ bomi vicʒ. vt p̃di⸗
ctum ẽ.in moꝛte timeant.ptʒ p exempluʒ qð habet
in vi.pa.li.n.ꝑte.iij. e abbate helya qͥ dirit. q; tres
res timuit.quaꝝ vna ẽ egreſſio anime ð coꝛꝑe.Alia
voccurſu anime veo. Tercia de ſnĩa q̃ v eo ꝓferẽda
fuit.Et ibidẽ ꝑte.xj.ſcribit᷑ pabbas agathon moꝛi
turus ꝑ tres dies manſit ĩmobilis.aꝑtos tenẽs ocu-
los.ad quẽ dixerunt frẽs:pater vbi es.qui rñdit in
cõſpectu diuini iudicij aſſiſto. t illi: tu times:qui⸗
bus ille.laboꝛaui virtute:qua potui in cuſtodiẽdis
mandatis cæi:ſ̊ ⁊ homo ſum ⁊ neſcio ſi placuerunt
oꝑa mea coꝛam væo:qꝛ aliter ſunt iudicia hoĩm.alit
iudicia vi: nec pᷣſumò anteqᷓ venero ante um. Et
cum vellent eum amplius interrogare ait: Nolite
multũ loqui:qꝛ occupatus ſum.quo dicto moꝛtuus
eſt in gandio.¶ YIterum idem ondit᷑ ꝑ exempluʒ de
abbate Arſenio in vi.pa.li.ij.pte.xv.qui cũ eẽt tra⸗
diturus ſpm̃.viderunt eum diſcipuli flentem. qͥ dixe
runt ei.⁊ tu times moꝛtem pater: Quiba ille.in veri
tate timeo.⁊ timoꝛ qui in hac hoꝛa eſt mihi.ſemꝑ fu
it in me.erquo fui factꝰmonachus.⁊ ſic in pace wvꝛ/
miuit. Huius exemplo beatus hõ.quiſꝑ eſt Rauiche
MOuia ſicut ðꝛ in vi.pa.li.ij.pte xj.mẽoꝛ ſꝑ eſto exitꝰ
tui:⁊ ne obliuiſcaxris eterni iudicij:⁊ nõ erit velictuʒ
in anima tua. ¶De tali vo electoꝝ in moꝛte timoꝛe
dicit beatus Oꝛeg.in moꝛałli.xxuij.O cũ ſemꝑ di
uina iudicia ptimeſcant. tunc cũ hic vehement᷑ me⸗
tnunt.cum ad ſoluendũ humane cõditiõis vebituʒ
veniẽtes: diſtricto iudicio ꝓpinquare ſe cernũt:⁊ fit
tanto timoꝛ acrioꝛ:quanto ⁊ retributio eterna vici⸗
nioꝛ.Et ſaluatoꝛ noſter ſolutioni carnis appꝛopin-
quans⁊ mẽbꝛoꝝ ſuoꝝ ſpeciem ſeruans:factꝰin ago/

hia: cepit ꝓlixius oꝛare.nõ ꝓ ſe.ſed noſtre mentis in
ſe certamen. moꝛte appꝛopinquãte expꝛeſſit. Quid
ergo ßm eundẽ beatum Mꝛeg.moꝛałli x. facient ta/
bule ſi tremunt colũne.aut quõ virgulta tunc ĩmu⸗
tabilia ſtabunt ſihuius pauoꝛis turbine. etiã cedri
quatiunt. Solutioni.n. carnis appꝛopinquans:nõ
nunꝙ terrore vindicte etiam iuſti anima turbat᷑.
Lercia differentia in moꝛte nature attendit᷑. pe⸗
nes moꝛtis terminũ. Mon.n. ad eundem tranſeunt
terminũ.omnes qui ꝑ viam tranſeunt moꝛtis: quia
ſicut in mundo iſto hñt magni dñi palacium ⁊ aulã
ꝙ amicis. cameram ſeu hoſpitale ꝓ infirmis. carcerẽ
ꝙꝓ inimicis. Ita deus in alio ſeculo ꝓ diuerſis. diuer
ſa habet loca. abet nanq; palaciũ celi ꝓamicis ſa⸗
nis.camerã purgatoꝛij ꝓ infirmis.carcerẽ infermꝓ
inimicis. In quo dicere pñt illud pſal.xvij. Circu⸗
ederunt me wloꝛes moꝛtis? picula inferni inuene
runt me.¶ Eyquo vo melius ẽ.pꝑ durã viam ire ad
cõuiuium aule:qᷓ ꝑ pulcram viam ire ad foueã car⸗
ceris:plus attẽdendus ẽ locus ad quẽ itur: qꝙᷓ moꝛs
p quã trãſit᷑:qꝛ melioꝛ qᷓtũ ad locũ ad quẽ ꝑ moꝛtẽ
itur fuit moꝛs laʒari in ſterquilinio.canibo ⁊ vlceri⸗
bus circũdato.qꝙ; moꝛs diuitis in triclinio circũda⸗
tiparietibus pictis.⁊ pannis ſericis ⁊ famuloꝝ mul

titudine copioſa. Illius inſuꝑ laʒari. vt eſtimo lo⸗

cum poſt moꝛtẽ: quilibʒ potius eligeret:ſipoſſj. Sʒ

qui vellet locum habere.vberet vitam eligere:qᷓ ad
locum illum adducit:qꝛ ſine via ⁊ vita. vie terminũ
attingere nõ pñt. Sicut nec balaam. qui dixit Au.
xxiij. Moꝛiatur amima mea moꝛte iuſtoꝝ.⁊ fiant no
uiſſima mea hoꝝ ſimilia ¶ Tercia vo moꝛs in iſti
articuli contenta diuiſione.i.gehennalis. magnam
ha bet acerbitatẽ:⁊ diuerſitatẽ.ſicut ptʒ. j.iij.cuʒ
ſequentibo. Que pꝛimo cõſurgit ex penaꝝ multuu⸗
dine.⁊ diuerſitate.ſecundo ex amicoꝝ ingra titudie
⁊ exilloꝝ pᷣcedenti ſtoliditate.Nonne graue erit eis
cogitare: illiꝓ quibo ipi peccauerunt:vt eis place
rent:ſicut maliminiſtri dnis.vel ſocij ſocijs.vel ſub
oiti ſupioꝛibu.vel leccatoꝛes leccatoꝛibꝓ quibus ⁊
illas ſuſtinent penas eternaliter:qui necꝓ toto mũ
illas ſuſtin erent ꝑ vnũ diem.nec eis cõpatiuntur
vel iurare nitunt᷑.ſed eos totaliter obliuioni tradi⸗
erunt. De quo cõquerendo dicere poſſunt illo ös.
xxx.Obliuioni traditus ſum ſicut moꝛtuus:nõ ſolũñ
ab oꝛe.vel oꝑis adiutoꝛio:ſ etiã a coꝛdis cogitatiõe
Tercio ex diuini iudicij terribili auditione.⁊æ qua
JYoh. v. Moꝛtui audientvocẽ filij vr¶ Pꝛo quo eſt
quertendũ:ꝙ tria genera vocũ xpᷣi in ſacra ſcriptura
inueniunt᷑.¶¶ Pꝛima oñditur viuentib ad eos at⸗
trahendũ ad bonuũ.i.ad ei ⁊ ꝓximi dilectõem: qua
omnes vocat dicens: Venite poſt me.venite inquit
peccatoꝛes peccata vrrelinquẽdo:venite iuſti ꝑſeue
rando:⁊ in bono ꝓficiendo:⁊ ego reficiam vos.Se⸗
cunda erit pſeuerantibus.q dicet illud Aath. xxv
Vemite benedicti patris mei ꝑcipite regnũ.Tercia
erit veficlentibo: qbp dicet illud Aath.xxv. Ite ma⸗
ledicti⁊c De pᷣdictis vocibo.nota.l.x.j.cũ ſequẽti⸗
bus.Pꝛimavoce vocat ⁊vt vocantiobediamus dat
Vna nature.foꝛtune.⁊ gratie dicens: Ecce oĩa iſta
tibi w.vt me diligas.⁊ mãdata mea cuſtodias.Se⸗
cunda maioꝛa mittit. vel potius dat. Sʒ qꝛ multi
ad pꝛimam vocatõem ſunt ſurdi:qꝛ lʒ xum audiãt
dicentem:accipe.nõ tñaudiũt.redde:ſed in hoc ſur-
olſunt.¶Ad ſecundã vo.i.ad ꝓmittentẽ:ſunt ne⸗
gligentes. ideo terciam audient timen tes:qñ aures
ſurdoꝝ patebunt ad audiendã vocẽ dicentem. Jte
maledicti ⁊c. Et ſi moꝛs peccatoꝝ erit terribilis et
penalis ex coꝛꝑis ⁊ anime ſepatioe.2 ex emonũ ar/
gumentatõe. qua. D. ij. vij. Ex appꝛoximatõe ad
eũ:quem nunqꝙ; dilexerunt:qꝛ nec rer⸗ ſuũ quem

j.

Arti.ij.

Arti.iij.
xvj.

Moꝛs

viderunt dilexerunt:⁊ ex viuoꝝ ingrata oſtenſione:
peſſima erit tꝑe iſtius vocis auditionis.Et tunc ve
eis verificabit᷑ illud pſal.xxxiij. MCozs peccatoꝝ peſ-
ſima.adala.n.eſt in oĩm rerum tpalium amiſſione.
peioꝛ in coꝛpis aie ſepatõe:peſſima invtriuſq; fina
li damnatõe.qn audient. Ite maledicti 77.
¶ Viſa pᷣdicta inter moꝛfem coꝛpalem.a ſpũalẽ di/
uiſione ? differentia. ne oĩno in eis credat᷑ diſſimili
tudo ſen diuerſitas.eſt aduertendũ multiplex in-
uenit᷑ in eis ſimilitudis identitas.Ad cuius ſimili⸗
tudinis veclaratõem. Pꝛimo oñditur quãta ẽ ĩ eis
ſilitudo ad malũ. Secundo quãta veberet eẽ in eis
ſilitudo ad bonũ. Pꝛimo nanq; in hoc ẽ ſilitudo in-
ter moꝛtẽ coꝛꝑis ⁊ anĩe:qꝛ ſicut coꝛpus infirmitate
moꝛiens:pꝛimo diſtẽperat. Secũdo infirmat᷑ Ter/
cio moꝛit.⁊ ſeꝑatur carũ a caro.aĩa a coꝛpe.⁊ vita re
cedente remanet ceꝛpus moꝛtuũ.Quarto oĩa ꝑdit.
tam bona nature.ſ.pulcritudinẽ.foꝛtitudinẽ.⁊ effi⸗
cit᷑ foꝛme.qꝙ; bona foꝛtune.⁊ efficit᷑ pauꝑ. Quinto
effert. SGexto in terra ponit᷑. Septimo terravel la⸗
pide cooꝑit᷑.⁊ a pentibo ⁊ amicis ſeꝑat᷑.Sic aĩa pꝛi⸗
mo incauta cogitatõe diſtemꝑatur langueſcit. De
cundo vlectatõe infirmat᷑.Cercio cõſenſu in vele⸗
ctatõem ſeu actum illicitũ moꝛit᷑: ⁊ us ab anima
ſeꝑpatur. ipam moꝛtuã vrelinquit. Quarto om̃ia
bona amittit. Pꝛimo.ſ.ſpũalem foꝛtitudinẽ:intan-
rũ ꝙ illa que poſt cũ facta eſt creaturaxꝝ foꝛtiſſima
quã nec oẽs creaturevincere poterunt.niſi ipᷣa velit
facta ẽ tãdebilis ꝙ œmones eã in vita iſta vucunt.
cæ peccato in peccatũ:ſicut equũ cecum d luto ĩ lu⸗
tũ.⁊ ve fouea in foueã in futuro ad omnẽ penaʒ:qꝛ
T nullo eis tũc reſiſtere poterit: qͥn ducat᷑ad penã:q
hic reſiſtere nõ vult.quin ducat᷑ ad culpã. Spũaleʒ
ecoꝛem ſecũdo amittit intantũ.qꝙ ipᷣa que ad ei fu
it ſiłitudinẽ:ad dyaboli efficitur ſimilitudineʒ.ĩmo
multis monibo efficit᷑ turpioꝛ:ſicut oñſum eſt. A.
xxiij.vj.Quinto oꝑis euidentia.⁊ puerſo exemplo.
foꝛas poꝛtat᷑. Sexto conſuetudine in terra ponitur
Septimo obduratõe ſepelit᷑⁊ ibi iubet plato quie
ſcere:qꝛ difficile eſt tales ad rectam vitaʒ iterũ reuo⸗
care.vicat q̊ ſic ſpũaliter moꝛtuꝰ.illud pſal.lxxxvij.
Factus ſum ſicut homo ſine adiutoꝛio inter mortu⸗
os. ¶ Dimilitudo vo ad bonũ inter moꝛtẽ culpe et
pene.eſſe vebererꝙ tanto.ꝙ ſicut moꝛs pene.i.coꝛpo
ris vel gehennalis. non eſt ſine pena ⁊ woloꝛe illiꝰqui
moꝛit᷑ amicoꝝ ſuoꝝ. Ita moꝛs culpe nunqᷓᷓ eſſe de⸗
beret ſine vloꝛe tam peccantis q amicoꝝ eius.quã
wloꝛẽ ⁊ leſionẽ:ſi nunc ſentirent.p coꝛdis contritõʒ
moꝛtem culpe vincerent ꝑ oꝛis cõfeſſionẽ ⁊ ſatiſfa⸗
ctõem. nõ lederent᷑.necvincerent᷑ iterum a moꝛte pe
nalitatis.ſiue coꝛpalis. ſiue gehennalis. iuxta illud
Apoc.ij.Oui vicerit.nõ ledet᷑ a moꝛte ſecũda.non
ꝓ hoc moꝛtẽ coꝛpis euadere poſſit:ſᷣ quia.ſi moꝛ/
tem vinceret culpe:moꝛs coꝛpoꝛis.ad eius non erit
nocumentum.
¶Poſt pꝛimoꝝ nanq; parentũ velictũ moꝛteʒ coꝛ⸗
poꝛis nullus quantumcunq; ſanctus euadere pote-
rit. Illud nanq; viiudiciũ Geñ.ij. Quacunq; die
comederis ex eo. moꝛte moꝛieris. omnibo datũ fu⸗
it.ſicut ptʒ Ecci.xlj.vbi ſacra ſcriprtura de hoc moꝛ⸗
tis iudicio loquens dicit:hociudiciũ a dño om̃i car
ni. Et iuſte quidẽ.q: generali velicto. generale tebe
tur iudiciũ.Et ſᷣm menſuram velicti.ſit ⁊ plagaruʒ
modus: eutero xxv.ſed velictũ fuit generale omni
carni bumane:qꝛ ommis caro coꝛruperat viam ſuõ:
Geñ.vj.Ergo iuſte hoc iudiciũ eſta dño omni car⸗
ni. In tria relucent:au ſteritas:quia iudicium
quo Amos.vij. Vocabit iudiciuʒ ad ignem.in qͥ
anſtere arguet mũdũ ve peccatis. væ iudicio ⁊c. Fon
xvj. Secundo generalitas omni.v qua generalita⸗

vxj.

te:ij. Reg.xiiij.Oẽs moꝛimur ⁊c. Cercio fragilitas

carnis.Math.xxvj. Caro aũt infirma. ¶ tuʒ ad xvij.

pꝛimũ.iudiciũ moꝛtis eſt bonis velectabile.malis
ternibile. omnibo mirabile. e pꝛimo ? ſecundo dice
tur infra arti.viij.¶ Circa terciũ vo quõ iudicium
moꝛtis:⁊ ſpaliter qᷓtum ad moꝛtem.que apud mun⸗
dum reputar turpis. duo dicenda ſunt. Pꝛimo eniʒ
oſtendere reſtat. ꝙ viq; tale moꝛtis iudicium ẽ mira
bile in pꝛimo aſpectu. Scðo oſtendit᷑ꝙ eſt valde rõ
nabile cauſam diligenter ſcrutanti. Cauſa vᷣo admi
ratõis in hoc cõſiſtit. ꝙ illi qui erga eum ⁊ mundũ
boni repntant᷑ qñq; turpem qᷓtum ad mundũ ⁊ ho⸗
minũ iudicia hnt moꝛtẽ.qꝛa malis hoĩbo vel beſtijs
vel tonitruis:vel fulgoꝛid occidunt᷑ vel ſubmergũt᷑
vel ſuſpendunt᷑.vel fame moꝛiuntur ⁊c. Et ecõuer⸗
ſo illiqui mali reputantur.quandoq; qᷓtum ad mũ
dum pulcerrimam hñt moꝛtem ⁊ ſepulturam. ꝛo
pter quã diuerſitatẽ.põt dici de tali vei iudicio.illð
pſal.xxxv. Judicia tua abyſſus multa. Et illlõ Ro

ma.xj.Mincõpꝛehenſibilia ſunt iudicia eius.apud xviij.

rõnem ⁊ cogitatõem infirmitatis humane:q; tñ rõ-
nabilia ſint. diuinam cõſideranti diſpenſatõem:⁊oꝛ
dinatõem. ꝓtz tam hyſtoꝛiaꝑ exemplis qꝙᷓ rõne ⁊ qu
ctoꝛitate. — nanq; huius euentus ratio. hy
ſtoꝛia onñditur que habet᷑. H.iiij.v.¶ Becundo idẽ
oſtendit᷑ quadã hyſtoꝛia.que ſi bene occurrat quo⸗
dãmodo. in vitaſpa.cõtinet᷑.xe quodã puero ſeruiẽ

te cuidã heremite.qui cũ ad villam ꝓximi iniſſet.in

uenit vnũ peſſimũ hominẽ:quẽ vſura cũ multis vi⸗

cijs. apud ſeculũ notatũ fecerat:moꝛtuũ cum epo ci
nitatis.⁊ omni plebead ſepulturã poꝛtare:qð cum

vidiſſet incepit eẽ melancolicus: vus pmiſit tam
malũ homĩem.tampulcrũ habere finem. Expedito

vo negocio:p quo ad villam venerat:cũ ad deſertuʒ

rediret.inuemit magiſtrũ ſuum a leone cæuoꝛatuʒ:qͥ
ergo pus erat melancolicus de vi ꝑmiſſione.ſeu iu⸗
dicio.tunc erat quaſi totus inſanus:dicens in coꝛde
ſuo:qille malus:qui poſtꝙᷓ ſciuit peccare:nunqᷓ; æo
placuit:pulcrũ ha buit finẽ:⁊ magiſtrũ meũ.qͥ poſt⸗
ᷓ ſciuit peccare:nũqᷓꝙ poſſe ſuo diſplicuit:ſ totan⸗
nis foꝛte qͥnquaginta vel amplius væo vuote ſeruie
rit:tamturpẽ habnit finẽ: ergo inquit. mirabilis ẽ
Dñs veus. Cui angelus a vo miſſus.p rõnẽ oſtendit
ꝙ; ve pdicto vi iudicio mirari nõ vbuir: quia erga
vtrũq; iuſticiam.⁊ iuſtum exercuit iudiciuʒ. Ratio
nanq; exigit:ꝙ a iuſto iudice.nullum bonuʒ ſit irre⸗
muneratum vel malũ impunitũ Quʒ ergo pᷣdictus
iuquit malus:nõ ita malus fuit:qͥn aliqua bona qñ
q; fecerit:ſicut nec quicũq; alius malus.ſ.oꝛando vł
iciunando. vel ełynas dando.que tñ bona tampꝑua
ſunt reſpectu maloꝝ qᷓ faciunt ꝙ in vita eterna non
ſunt remuneratõe digna:optet q; us tales remu⸗
neret in vita iſta. Et hac rõne o oꝛdinante:pꝛedi⸗
ctus malus vitam ha buit apud mundũ ꝓſperã.⁊ fi⸗
nẽ ac ſepulturã honoꝛificã. Hac inſuꝑ rõne via im/
pioꝝ ꝓſperat᷑.bene eſt omnit:qui pᷣuaricãtur⁊ ini⸗
que agunt:iere.xij. Quibus iterum in moꝛteꝓ bo
nis opꝑibus mercedẽ petentibus reſpondebit᷑: Amẽ
dico vobis:qꝛ recepiſt mercedemveſtrã:Math. vj.
AMagiſter inquit tuus.aliqua peccata ↄmiſit ven:ia
lia:p quibus purgandis. wo miſericoꝛditer ꝓ eo iu⸗
dicante.hic durã ꝑegit vitam:⁊ turpẽ ſuſtinuit moꝛ
tẽ.ſicut Abdo pberd i⸗ MReg xiij.ne malũ eẽt un⸗
punitum.vel in alio ſeculo grauius punitũ.Et hac
rõne adhuc teſte beato Oꝛeg. bonos hic p afflictõʒ
iudicar: ⁊ illicꝑ miſeratõeʒ remunerat.ſicut ꝑtʒ.Z.
vVxrxir. Ille vicʒ iuſtus iudex qui omnia peccata ho⸗
minum in tribulatõe dimittit ¶ ercio idem oñ⸗
oitur quadam hyſtoꝛia cõtenta. q̃ſi ꝑ iſtum moquʒ
in chꝛonicis impatoꝝ ve mauricio imꝑatoꝛe:qͥ im⸗

Exemp.

dit Etteſtenaretogoibicpunin

mi q anid ergd gtotü.
nnlhne mim ndomii
reant vj q) Oves ia Etee
mionk ſtntſeruns quiomn die
pencii cnin fneonninollam

Erquibvoommontement

maufeſteepparet tan uuſtne
foꝛrums puius mundlr turpe
otienter ſuſtnnene dberit ſuee⸗
Poſitis meruennnt ſiue non. deent
ydicatuaadiunabunt nerquun
id magnä illommeſtpurgatoem
irertenntaaneinn,
ceſeeſteos hic clalihiparn um
coriteragit gſieds Nmagno ſie
tian admagnämiſeniam dane
tarsaNdemmone nonſolnm:
geimpotetesfacti d reſtim⸗
iniuſteoccupauerüt. facllins h
tpereſipoſſent in quo velleſal
feſtirutöls facti. ſtreſtituere
digcperent bona nö habitgft
Aunapo relteig paugtare
uitie damnaret Erqnopt;
Cſallagtauferengoeipoſſe

culpam elimpoſita
n.
nrnaetiſeriirri⸗ —

unonanhileleen en
gebahet Pn alle liiif
ſnln dellin Benii
,Nol eſtibene ocannr no.

tenlains vdlnti ne ,ni
hii ointni,gue innt
notatüfecegt na.t t
weil ſepulturi ponere: goin
inclanchlicheg dusniſttin
unpulaubabarefinen Eihei
oed llam venent ciad wiemn
nagt öſwmalemne mnaunnn
daneolims w migmiſione aul⸗
lvoſitoms inſonus dlgeno inccie
uipoſteyſcinttoeaanrenunijn
bur timagilni mei gpoſſ⸗
ppoſſeodlſpliaurft ran⸗
ta pelanoplius no auote ſermie
ltfine: ego inqutt minabilis⸗
lusa womiſſus oroneoſtendt
romirarino Tbult: quia erga
uſtum exercuit indiciuz Ratio
loiudicenullumbonnzſitinre⸗
lüunpuniti Knzego Pdietne
malus fuit n aliqua bonagi
Aiciqgolings nalnoonmofl
s dando. que tihong tumhli
Efaciunt gin nithcfer,m iii
vianaoptetqy us tales kenli
thacröfenotſinnkehi
Abitapuc nndi hſeneinii
oufi huentſig neni
õ
Oubus ttemm in noerelt

Pit⸗ Me
gnnmlrenſeldtn z

xxij.

Exemp.

aliud circa eum egeri

Moꝛs

perauit tpe Sꝛeg. pape.qui erus filiuʒ de fonte ba⸗

ptiſmi leuauerat.Huic vna nocte ꝑ viſionẽ videba/

turqꝙ coꝛã ceo ducebat᷑ recepturus iudiciũ.ꝓut me⸗

ruerat. Hic ergo cum in multis accuſaret a emoni⸗

raihuſto ſufficienter rridere neſciuit: veus vt ei vi⸗
vebat ab eo queſiuit:vtꝝ mallet in hocſeculo ꝓ pec
catis ſuis puniri⁊ purgari. aut in alio ſeculo futuro
qui miſericoꝛditer periuit:ꝙ hic puniripoſſz. qp cũ
elegiſſet. æus loquens apparitoꝛbo qui eum addu⸗-
xerant ait: Tradatis eum ⁊ conſtantiãvxoꝛẽ eius.⸗
filios eius foce militi. Qui euigilans queſiuit a pn
cipe militũ:ſi nouit aliquẽ militeʒ: qui tali nommne
vo ca ret᷑qui dixit ſic.paupem.ſed ſtrenuum in ar
mis. Accidit poſtqꝙ; miles ille fuit ſtipẽdiarius in qᷓ
dam bello:contra pᷣdictũ imꝑatoꝛẽ:in quo victo im
eore iynn intantũ pſequebat᷑:ꝙ illum cũ vxoꝛe. et
liberis occidit. Exquo ꝑ ꝓpꝛiam electiõem. 7 diumnã
oꝛdinatõem fuit ei traditus ad purgãdũ.⸗ ipe nihil
t: niſi ꝙ turpimoꝛte ⁊ dura eũ
occidit. Patet ergo ꝙ turpis moꝛs qñq; eſtad mo/

rientiũ purgatõem.¶ Quarto idẽ oñditur per hoc

ꝓꝙ iudei dicunt. ꝙ in tabulis memoꝛialibo eoꝝ ſcri/

bitur. ꝙ hac ve cauſa dauid moꝛiturus iuſſit ꝙ ſalo⸗
mon occideretioa b.filium ſoꝛoꝛis ſue.⁊ pꝛincipem
militie ſue.iij. Reg. ij. quia cuʒ ꝓpha eẽt.⁊ ioab quẽ
Dilexit culpabileʒ ſciret, maluit q; hicturpi moꝛte.
ꝙ; alibi longa penapuniret᷑ Expᷣdictis ptʒ q ad dei
Ptinet iuſticiã.ꝙ mali hic ꝓſperitatẽ ⁊ pulcraʒ ha⸗
beant ſepultura.⁊ q boniqñq; vtroq; careant:quia
teſte xpᷣo Zuc.xvj. Diues recepat bona in vita ſua.
7 laʒarus ſilr mala. Sed in alia vita econuerſo acci
dit. Et teſte vecreto:qui hic puniunt᷑ alibi nõ puniẽ
tur.xxiij.q.v.quid ergo.p totũ. Iteʒ vei iudicio ad-
uerſa bonis eueniunt.vt humilient᷑ ?⁊ purgent.⁊ me
reant᷑.vj.q.j.Oues.ꝭ.ipᷣa.Et ecõuerſo mali hic pꝛe
miant?᷑.ſicut ſeruus qui omnidie accipit laboꝛis ſti⸗

pendiũ:cin in fine anni nulla mercedis ſpes ſupeſt.

Exy quibus om nibo ante mentis oculos veductis
manifeſte apparet.ꝙ tam ſuſtinentes qᷓilloꝝ amici
infoꝛtunia puius mundi.⁊ turpẽ moꝛtẽ eis indictaʒ
patienter ſuſtinere veberẽt ſiue eaʒ ex cauſis eis im⸗
poſitis meruerint.ſiue non.dicen tes illud pſal.cviij
Judicia tua adiuuabunt me:quia ſi eam meruerũt
ad magnã illoꝛum eſt purgatõem. vt patienter pe⸗
nam tollerent ꝓ culps nequiter ꝑpetrata:ꝓ qua ne
ceſſe eſt eos hic vel alibi pati:cum quibo veus miſeri
coꝛditer agit.qñ eos de magno ſtatu honoꝛis diui-
tiaꝝ.ad magnã miſeriam ducit carceris.⁊ pauꝑ-
tatis.⁊ vilem moꝛtẽ.non ſolum: quia his purgant᷑:
H qꝛ impotẽtes facti.ad reſtituendũ aliena. q pꝛius
iniuſte occupauerũt.facilius ha bebunt velle reſti⸗
tuere ſippoſſent.iniquo velle ſaluari poterunt:quaʒ
reſtitutõis factũ.ſi reſtituere poſſent:qꝛ nõ ita coꝛ⸗
di adherent bona nõ ha bita:ſicut adherẽt poſſeſſa.
Qui ergooꝙ velle in pauꝑtate ſaluat᷑. ꝓ nolle in di⸗
uitijs damnaret᷑. Ey quo ptʒ ꝙ væus miſericoꝛditer
cũ tali agit:auferendo ei poſſe:⁊ dando velle.Si vo
culpam ei impoſitam ꝓ qua ⁊ moꝛti iudicat᷑.nõ fece
rat:moꝛte tñ patiẽter tolleret.qꝛ ⁊ alijs ve cauſis foꝛ
te talẽ meruit moꝛtẽ.ſicut patʒ.D.j.ij. Si vo nec
illam turpem moꝛtẽ. nec in ſpeciali nec in generali
meruit.ſicut nec xpᷣc.⁊ alij martvyres: qui ꝓ veritate
moꝛlebant᷑.patienter toleranda eſt.non ſolum pᷣdi⸗
ctoꝛum. ſed etiam ſocratis exemplo. Se quo hiſto⸗
rie cõtinent ꝙ veneno interijt:quia dixit:ꝙ libenti
us adoꝛaret canẽ qᷓ ꝓlures veos:quia ſunt ydola va⸗
na.⁊ factura hominũ:quo moꝛiente:cum vxoꝛẽ flere
ↄſpiceret:cãm fletus ſui queſiuit.que rñdit:quia in⸗
nocens ſine cã moꝛti adiudicaris. Cui ille.hoc nõ ẽ
fletus cã:ſed ſi moꝛtem meruiſſem cã flendi ſubeſſet.

randũ.qꝛ teſte ſacra ſcri
fnerit moꝛte. in refrigerio erit: Sap.iiij Cuius cau

MW „.

Voluit. n. dicere. ꝙ non turpis moꝛs que ad vitam

ducit:ſ turpis moꝛtis cã flenda ſit:qꝛ quantũcunq;
moꝛs ſit turpis:quam vita bona pceſſit. parũ eſt cu⸗

ptura.iuſtus ſi poccupatus

ſa ⁊ rõ patet.infra.e.c.lxxxix. Et teſte beato XRug.e
ci. vi. li..ca. vj. Mõ eſt curandũ qua moꝛte moꝛiat᷑:
H quo poſt moꝛtẽ ire cogat᷑:quia nõ põt male moꝛi.

Aun bene vixit. Et ponit exemplũ ⁊ plurib bonis.
qui mirabili moꝛte moꝛiebant᷑. In omnib ergo pᷣdi

ctis ptʒ.ꝙ rectum iudiciuʒ tuum. in pſal. cxviij. Et
omnia iudicia tua iuſta ſunt:Cob.iij. Mota ſupꝛa
eo. ca.xj. . . .
Pꝛecedentis vo articuli pꝛincipiũ.wcet nos eſſe
d moꝛte certos.finis vo nos ãmonet adill ſuſcipiẽ
duʒ.ſemꝑ eẽ paratos:quia modũ:locũ ⁊ tempꝰ eius

ignoꝛamus.⁊ ſicparati cum venerit.ſuſtineamus il

lam patienter.⁊ quaſi ſemꝑ illã expectantes hoc ſciẽ
tes.q non paratis licet certa ſit.ſicut pa ratis:tñ ſꝑ
timenda eſt:quia piculoſa ꝓpter cãm tactam..ſ.ix.
xxxvj.Paratis vo.etſi certa ſit.iuxta illud pᷣs.lxxviij
MQuis ẽ homo qui viuit ⁊ non videbit moꝛtẽ.nõ tñ
eſt ꝑiculoſa.ꝛimi vo.i.illi qui ea certi ſunt:non
tñ ſicut d illa certi viuunt:qꝛ nec plus ſead moꝛteʒ
parant:q; ſi nunꝙᷓ eſſent moꝛituri.in maxima ctinẽ
tur ſtulticia:qꝛ de certiſſima regula menſura qua⸗

ſi incertia increduli vident᷑. Pꝛo quo eſt aduerten/

dum. ꝙ ſicut in reb dubijs.que ponderant᷑ numerã
tur menſurantur.p aliquod certũ pondus.nume⸗

rũ vel menſurã certificamus. Ita in omnibo rebus:

que finem hñt.⁊ incertitudinẽʒ ꝑ moꝛtem que ẽ cer-
tiſſima in ſe certificamur.¶ Sicut iterũ illi.q ꝑ cer

tam menſuram tæ re pꝛius incerta.ad oculũ certifi-

cati.ſtulti ſunt ſi ſenſu negauerint certitudinẽ quaʒ

vigcent. incertitudineʒ reputantes. Yta in ꝓpoſito.

Circa qp oñdendũ pꝛimo oſtẽderereſtat.quõ moꝛs
e omnibus terrenis nos certificat. Secundo quõ

ſtultiſſimi ſunt. qui certitudinẽ illam moꝛib puer-
ſis.⁊ vita mala negant.¶ Rõne pꝛimi eſt ſciendum

ꝙ regula ⁊ menſurancdhiratio cõgrue moꝛti attribui
tur:qꝛ regula ⁊ menſura vebent eẽ certioꝛes rebb re⸗
gulandis.vel menſurãdis:qꝛ certitudinẽ in alijs fa⸗
cere vebẽt.⁊ om̃e ꝗꝓpter qð.⁊ illud magis. Itajmoꝛs
inter oĩa nobis in futuro ↄtingentia eſt certiſſima.2⸗
oĩbo alijs certioꝛ:qꝛ ſi dicat᷑. aliquo nuncnato.lõ/
geuus erit.diues erit.honoꝛatus.vel foꝛtis.vel pul
cer.vel delicatus.vel bonus clenicus.vel miles.vłſa⸗
piens.vel ſtultus erit.vel qpᷣcunq; ſiłe.dubium eſt ⁊
incertũ. Si vᷣo dicat᷑ moꝛtuus erit.certiſſimũ ẽ.Er-
go ratio menſure ei maxime cõuenit.cum qua om̃ia
bona nature⁊ foꝛtune.que in ſe incerta ſunt.menſu
randa ſunt.ad hocꝙ ſciat᷑quid qualia vel quanta
ſint.Ad hoc ergo ꝙ ſciamus pᷣdictoꝝ bonoꝝ certi⸗
tudinem ⁊ ↄdicõem.accipiamus regulam ⁊ inenſu⸗
ram moꝛtis pꝛo batam ⁊ exꝑtam.non noſtre moꝛtis
que adhuc in oꝑe ꝓbata ⁊ experta non eſt.⁊ iõ dłᷣe mo
vv loco ⁊ tꝑe:⁊ ſequela.ſeu euentu poſt moꝛtem ma/
gnam habet incertitudinẽ:ſj moꝛtis alioꝝ:que iam
ꝓbata ⁊ ope oſtenſa eſt.⁊ e omnibus pᷣdictis.habet
certitudinem.in qua menſura.ſi ponant᷑ vel ad quã
regulam.ſiapplicentur.omnia bona nature vłfoꝛ⸗
tune.⁊ omnes ille perſone.que enumerantur.E. ij.
xlj.cum diuitijs.ælicijs ⁊ honoꝛibus ſuis.que male
acquiſierunt:vel expend erunt:⁊ illa menſurent᷑.in⸗
uenietur ꝙ nihil vel peius ꝙᷓ nihil ſunt.exceptis his
que meruerunt vel vemeruerunt:ꝓ quibo eis gloꝛia
ce reſiduo ſuꝑeſtvel pena. Ideò auũt hec menſura
ea oñdit nihil eẽ.quia wꝛmierunt ſomnũ ſuũ.ſ.moꝛ
tis. nihil inuenerunt:in pſal.lxxv. Et hocad oculũ
quilibet videre põt. ſi diligenter in coꝛde ſcrutetur.

Arti.iiij

xxiij.

xxv.

Nvj.

Arti. v.

xxvij.

Moꝛs

7 querat illud Job.xuiij.Homo inquit.cũ moꝛtuns
fuerit.⁊ nudatus atq; conſumptus:vbi queſo eſt:q;⸗
tum ad bona nature. ſcilicet foꝛtitudinem.pulcritu
vinem ⁊ huiuſmodi:vel bona foꝛtune diuitias.Re⸗
ſpicite illos.qui hac menſura menſurati ſunt.i.moꝛ
tuos.⁊ videte.ſi aliquid amplius v pꝛedictis habʒ
Diues a pauꝑe.elicatus a non ⁊elicato.ſenex a pue⸗
ro.et certiſſime inuenietis.ꝙ nihil.quod per hoc pa
tet.æ quo dicitur Luc.xvj. Moꝛtuus eſt diues.⁊ ſe⸗
pultus in inferno:nihil ð omnibus pꝛedictis bonis
inuenit:qui nec guttam aque omnibus bonis ſu⸗
is habere potiit. Ideo vo dicuntur peius eſſe.qꝙᷓ ni
hil:quia effectus peioꝛ eſt. quia dicuntur peius eſſe
i;ᷓ nibil:quia quod ſimpliciter nihil eſt.nõ ducit ad
penam.quod ipᷣa faciunt:quia in malicia ſua expel

litur impius. ſperat autem iuſtus in moꝛte ſug: Pꝛo

uer. xiiij. ¶ Circa vo oſtenſionem ſecũdi ideſt.quo/
modo ſiultiſſimi ſunt:qui omnibo pꝛedictis bo/
nis tam coꝛpoꝛis ꝙᷓ rerum coꝛpalium per menſuraʒ.
⁊ regulam moꝛtis certificati.illam certitudinẽ ma⸗
le viuendo negant.aduertere oꝑtet:ꝙ illi qui ſic vi⸗
uũt.acſi e moꝛte certificati non eſſent:ſed ſemꝑ eua
dere poſſent:ſunt ſimiles ligato ad arboꝛem. cui vel
circa quem cautiſſimus ſagittarius. multas iaceret
ſagittas.multos circa eum ⁊ pꝛope eum occidendo.
aliquos ſupꝛa ipſum.aliquos iuxta. aliquos ſub ipᷣo
ille miſer ſic ligatus.q euadere non poteſt:come⸗/
dit:⁊ bibit.⁊ ducit letos ⁊ malos dies:quaſi nulla ſa
gitta.illum ferire poſſet:quis talem non diceret in/

ſanum:quia ſi ſapiẽs eſſet:cogitaret quomodo eua⸗/

Tere poſſet.vel ſi euadere non poſſet. et ſe pararet qͥ/
modo moꝛtem ſecurius expectare poſſet.⁊ ad deum
iugiter clamaret.Sic illiamentes dicendi ſunt.qui
vident cautiſſimum ſagittarium deum: qui arcum
ſuum tetendit.⁊ parauit illum.⁊ in eo parauit vaſa
moꝛtis:in Pſal.vij.De arcu nunc ſagittam moꝛtis
mittit ad illos.qui ſupꝛa nos ſunt.i.ad patres.ma⸗/
tres ⁊ ſenioꝛes. Munc aliam mittit ad illos:qui iu⸗
xta nos ſunt.qui ſcilicet equalis nobis ſunt etatis.
Nunc vo valde pꝛope nos ſagittam mittit.quanwv
fratres noſtros.vel ꝓximos occidit parentes. Nuc
a vxtris amicos.nunc a ſiniſtris inimicos.NQũc ſb⸗
tus iunioꝛes occidendo. Si ergo inter tot moꝛtis ſa
gittas:talem vitam malam duxerimus:acſi ſemper
euadere poſſemus.quis nos non diceret ſimiles fre
neticis:quia ſi ſapientes eſſemus.ſemper certi ⁊ pa-
rati vnam ⁊ ſagittis illis expectaremus dicentes.
Jam letus moꝛiar:Geñ.xlvj.
a hoc vo.ꝙ contra moꝛtis ſagittas:ſemꝑ para
ti ſimus. nos inducere œberet diſtricta moꝛientiuʒ
exa minatio.quam bene parati euadunt. ſicut ſcola
ris:qui bene ſcit lectionem ſuã.⁊ in qua nõ bene pa
rati veficiunt:a male erentu Ale quo eſt ſci
endum ꝙ ſicut latrones inſidiantur tranſeuntibus
in paſſu maxime periculoſo. et contra eos ibi inſur⸗
gunt.ipſoſq; ⁊ omnia que poꝛtant ſcrutantur. Sic
etiam pꝛinceps.⁊ cautus bellatoꝛ.in paſſu arto per
quem eos quos capere vult. neceſſe eſt tranſire.ar⸗
matos pomit.⁊ illis in Hi ſſu illo cum tota potentia
occurrit.ſciens ꝙ ſipaſſum illum euaſerint.eos ca/
pere non poterit.ideo ibi mactat.et capit quos ca/

pere vel occidere poteſt. Gic mones pꝛimo moꝛe

latronum: moꝛientes in periculoſiſſimo.i.in moꝛtis
inuadunt paſſu:omnia que circa eos ſunt diligẽter
ſcrutantes.dicentes illud Geñ xvj. vnde venis.aut
quo vadis.⁊ cuius ſunt hec que ſequeris. Vnde ve/
nis. v eccleſia cei. vel eccleſia malignantiũ. v chꝛi⸗
ſti ſeruitio.aut dyaboli.ſcrutabimurvt inde ſciamꝰ
quo vadas.ad celum.vt ſtipendium recipias a veo.
cui ſeruiſti.aut ad infernum. vt mercedem recipias

3Z.

a dyabolo.cui ſeruiſti.dum potuiſti. Et cuius ſunt
hec.que ſequeris.i.opera tua que pꝛius operabaris
ei aut noſtra. Et bene dicit ſequeris:quia tunc ſe-
quitur homo opera.que pꝛius pꝛemiſit.licet em̃ ope
ra illoꝛum quandoq; ſequantur illos:Apoca.xiiij.
quia doſtilloenm obitum.ab amicis illoꝛum ꝓ eis
fiunt:tamen melius eſt in bonis.ꝙ ipſe moꝛiens ſe⸗
quatur opera bona ꝙᷓ econuerſo. De tali conſimili
queſtione habet᷑j. Reg.xxx. Quis es tu.⁊ vnde.⁊qͥ
pergis.que quidem interrogatio ad bonos angelos
ad moꝛientes miſſos. vel ad malos ad eos venientes
referri poteſt. Quia ſicut guerra exiſtente inter du⸗
os wvminos:in paſſu medio:inter illoꝛum wominia:
ponuntur exploꝛatoꝛes.ad exploꝛandum.a ſcrutan-
dum tranſeuntes. qui ſint.⁊ vnde ſint.⁊ quo vadãt:
7 quid poꝛtant.literas vicʒ amicoꝛum vel inimico/
rum.ad amicos vel inimicos. Ita in moꝛtis tranſi⸗
tu veniunt tam angeli boni qᷓ; mali ad ſcrutandum
tranſeuntes:quis ſit pꝛelatus vel mercẽnarius. Rex
vel tyrãnus ſacerdos ei.vel belis.miles vel raptoꝛ
ſic d alijs.qualis.i.cuius ſit in anima imago.⁊ ſu⸗
perſcriptio dei.an ceſaris:an pecunie.cupiditatis lu
xurie ſeu ceterarum virtutum. vel vicioꝛum:quia qͥ
tardius vult wminum terrenum: qꝙᷓ; æum offende⸗
re.ima ginem poꝛtat ceſaris:qui pꝛo creatura vel vi
cio quocunq; vum operibus negat:plus aliud pꝛo
quo contra dei facit mandatum:q; veuin diligendo
ipſius poꝛtat quaſi literas ſeu pixidem.i.imaginem
⁊ ſimilitudinem.ſicut patʒ.A.xx.ij. Gi ergo v terra
7 ſocietate ⁊ ſeruitute venerit dyaboli:⁊ eius poꝛta⸗
uerit literas:⁊ ſimilitudinem:non eſt du bium quin
in carcerem inferni:vt cum ipᷣo cui ſeruierunt.viuãt
mittendi ſint:quos tũc paratus expectat:quia ſᷣm
beatum Gꝛego.hoſtis antiquus ad rapiendas pec-
catoꝛum animas tem poꝛe moꝛtis expectat.Et quos
viuentes blandicijs œcipit:moꝛientes ſeuiendo ra
pit:⁊ ad hoc circa moꝛientem congregantur:ſic coꝛ⸗
ui circa cadauer. t pꝛinceps ille dya bolus: quo
dicere poteſt moꝛiens illud JYoh.riiij. Venit in me
pꝛinceps huius mundi.qui pꝛius ſine impedumen⸗/
to blande.⁊ pacifice.peccatoꝛum quos in fine cape⸗
re vult wminium ſuum per quaſcunq; delictoꝛum
vias intrare permittit.cogitans.ꝙ ſciet quomodo
in fine exibunt per artum paſſum.quo cum toto ſuo
exercitu obuiabit.ſicut oſtenſum eſt. E. viij.x. In
quo paſſu multos per vſperationẽ perdet.ſicut pa⸗
tet ve illo.ð quo ſcribit᷑ in libꝛo ð apib.Cui dyabo⸗
lus in moꝛtis paſſu apparens ei libꝝ oñdit.in qͥ ſcri
ptum erat:moꝛtificabas aĩias:que nõ moꝛiunt᷑⁊ vi⸗
uificabas aĩas que nõ viuunt:qð cũ videret:⁊ viſuʒ
dimittere vellet.ne plus videret diit: etiã gloſaʒ
legeret:que talis erat:quõ reduces aĩas de inferno:
que ibi ꝓpter tuũ malũ exemplũ toꝛquent᷑:quo audi
to.⁊ viſo veſꝑatus obijt. Mec mirum.qꝛ.iij. Reg.xx.
erit aĩa tuaꝙ aĩa illius.Qd vo ðꝛ viuificabas aĩas
que nõ viunt.põt intelligi xe bis.qui ptãte vel ꝓcu/
ratione.vel iuramento purgatõe liberant.⁊ iuſti⸗
fincãt imiuſtos. Nota ð alijs in iſto moꝛtis paſſu.ꝑ
eãdẽ illiꝰbellatoꝛis.qͥ circuit qrẽs quẽ veuoꝛet.cau⸗
telã ceptos.S.ij. ꝑ totũ.Mha bendo ergo reſpectuʒ
ad h̊ ꝙ eos blãde ꝑ viã:quã diligũt vicioꝝ.vmimiũ
ſuuʒ ingredi ſinit:vt eos in moꝛtis paſſu capiat.De
via illoꝝ põt dici illud Pꝛouer.xuij. Eſt via que vi⸗
etur homini recta:nouiſſima aũt illius ducuntad
moꝛtẽ.Honi vo tunc cõtra iſtũ monũ inſultũ.ha
bebunt remedia. que notant᷑ SD.ij.xv. Per que reme
dia moꝛs.que erit malis ad laboꝛem: erit bonis ad
quietẽ:ꝗpter quã quietẽ in ſacra ſcriptura.moꝛs bo
noꝝ ſomno compat᷑.ſeu wꝛmitõi.ſicut ptʒ.iij. Reg.
iij.vbi xe dauid ðꝛ.qꝙ wꝛmiuit cum pꝛibo ſuis.

xxviij.

xxix.

Exemp.

=

tartegtingemnü inſuneͤirillnl
Firiinpiſqui dereliquiſtis
vobis viriimpi⸗m Arend
zſinatiſfpennis in malecictoen⸗
miflerito:inmalenictcent he⸗
v wbucmatmna. P. r c ſegn
honox: wr gna pot dic lll Job,
vimtt. Et illucd Canti y. Ego w
iglat Etillud oſal iij. Donmia
ld Jon. Siwemit ſalu ent. Et
Ii Avicum pietate wemltoemaa
hobtrentrepoſituͤ gräm Etillud⸗
onmiapuclla ſed wamit. wemitie
Nter tresrönes. Cuimogſtan
erepcitatur dicz Pig natura.
Picmonnusiberarurprisme
1TVinopdemoſynis:gui cummar
moſynas dandum tenmtange
cſtandum rlibberandumr dam
owemientitodicant amichil
aſomno exatemus enm. Th
leetumac emlenci.deſtes d
numnogllioꝛesrr mellns diſpoſi
ſeentes oipa wponunt⸗
hoſitrci wtidd agliune
inaſihllinisfeaſſumenn
unsertt.

hlt m o gniſenierunt inir
tichanaszaur gui fn
Entigunsgc rapiencaspe⸗
temporemortistppectnt Etata⸗
hs waipitemorientes ſennencorn
RWR
Et einapollledyaholg: vni
mms illud gob niij Genntinne
OI. ulprius ine inpecimn⸗
pecaatoum uosin ,ine cape,
zum per quaſeunqg wllctomm 1.
tit cogitans. gſaet guomoco
tum paſſum quo aumtoto ſno
ctoſtenſum eſt. E. vii.p. In
Alperationeperdet ſianta⸗
ninlideiniatn
ppareng eilibr ofcit inigi
bas aigs:qneno nonuntrl
jöͦviuunt göci pigere rlin
plus vigeret diringetii gſß
Iteguo eqnctsaſas infen:
li enpli totquenk,o nii
Pit Vermirun qrii Negn⸗
18. Oo fo l lulichbus in
lig rhis gll rüte iinin
m,onotot ibe alt. uſl⸗
nle o norieſuil
1balioin ſonne ,
areuutris ue duo er
ntoglo tßun,
ujnlitnidd mnni

Arti. vj.

Moꝛs

Acd cuiauctoꝛitatis declaratiõʒ aduertẽdũ ẽ.q
moꝛs tam bonoꝝꝑ:q; maloꝝ ſomno com ꝑat᷑.ſeu wꝛ⸗
mitioni. diuerſa tñ rõne. aloꝑ nanq; moꝛs. ſom-
no compaturꝙ tanto:quia ſicut wꝛmientes. vt cõ⸗
munius in locis wꝛmiunt obſcuris.⁊ tpibo tenebꝛo⸗
ſis.ſiẽ ð nocte.iur illo.j.Cheſſa.v. Qui wꝛmiũt no
cte wꝛmiũt.a qui ebꝛij ſt nocte ebꝛij ſt. Ita peccato
res in tenebꝛis moꝛiunt᷑ culpe:⁊ ad tenebꝛas tendũt
in moꝛte penaꝑ.qñ ꝑ moꝛtẽ a ſomno excitant᷑ pctõ⸗
rũ. Pꝛo qͥeſt ſciendũ q ſicut wꝛmiẽs ponit qñq; ve⸗
ſtem inter caput:⁊ lapidẽ.⁊ ſuꝑueniens talis.qͥ non
curatillũ offendere.⁊ videns eũ ꝓfunde wꝛmienteʒ.
7 ꝙ nõ faciliter excitat᷑. volenſq; eũ feſtinanter exci
tare.extrahit veſtẽ.⁊ ꝑmittit caput cadere ad lapi⸗
ʒ ⁊ ledi. Ita peccatoꝛes in voluptatibo ſuis wemi
entes.⁊ bonis nature.⁊ foꝛtune ſe appodiãtes.a moꝛ
te que bona illa ſubtrahit excit ãt᷑: dicente.vſq;quo
piger wꝛmis.qñ cõſurges e ſomno tuo: Pꝛouer. vj.
Et anima miſera cadens ledit᷑:quia in pũcto ad in⸗
fernũ veſcendit: Yob. xxj. In qua euigilatõne inue⸗
niet. ꝙ pꝛius nimis ꝓfunde.et nimis diu wꝛmiuit.
Et ꝙ tota vita ſua pcedens fuit.quaſi viſio ſomniã⸗-
tis:q; ſᷣm beatum ꝛeg.ſepe in noctis viſione.nõ⸗
nulii pauꝑes ſe factos diuites eſtimant. væferri ſibi
honoꝛes aſpiciunt ſed repente cũ vigilant.inueniũt
falſum fuiſſe e quo gaudebant:qꝛ wvꝛmierũt ſom⸗
num ſuum.⁊ nihil inuenerunt.Et tunc inuenient ꝙ
fuit eis.ſicut ᷣ pueris ludentibo:qͥ nõ ſentiunt ſe
laſſos.anteq; ve ſomno excitati fuerint.ſ̊ tunc pᷣmo
ſentiunt mẽbꝛa wlentia. Sic iſti poſtꝙᷓ in moꝛte ex-
citati fuerint.ſentientes woloꝛes inferni intelligent
ſe pꝛius male fatigatos. dicentes illud SGap̃.v. Laſ⸗
ſatiſumus in via iniquitatis:⁊ ꝑditõnis:ſed nimis
tarde:qꝛ ineternũ ſuſtinebũt illud ve.Ecci.xlj. Ve
vobis viri impij:qui ereliquiſtis legẽ dñi altiſſimi
ſi nati fueritis.in maledictõe naſcemini.Et ſi moꝛ
tui fueritis:in maledictõe erit ꝑs veſtra. Mota ⁊ vi⸗
e hacmateria. P. vj.ij.cũ ſequenti. doꝛs vo
bonoꝝ:cæ qua põt dici illð Joh.xj.Amicus noſter
wꝛmũt.Et illud Canti.v. Ego wꝛmio.⁊ coꝛ meum
vigilat.Et illud pſal.iiij.voꝛmiã ⁊ requieſcã.Et il
lud YJo xj. Si wꝛmit.ſaluꝰerit. Et illud.ij. Mach.
xij. Qui cum pietate wꝛmitõem acceperãt.optimã
haberent repoſitã grãm. Et illud Math.ix. NMõ eſt
moꝛtua puella.ſed wꝛmit.vꝛmitioni comꝑat᷑.pꝛo⸗
pter tres rõnes.¶ ꝛimo qꝛ ſicut wꝛmiens triplici
ter excitatur.vicʒ ꝓpꝛia natura. tactu vel clamoꝛe.
Bic moꝛtuus liberatur ꝓpꝛijs meritis pᷣeedentibus
viuoꝝ elemoſynis:qui cum manũ poꝛrigunt ad ele
moſynas dandum.qieum tangunt.⁊ trahunt ad ex⸗
citandum liberandum:⁊ clamoꝛe oꝛõnis:cæ ſic er/
go wꝛmientibo dicant amici:illud Jo.xj. Eamus et
a ſomno excitemus eum. Eecuñdo qꝛ euntes ad
lectum ad wꝛmiendũ.veſtes veponũt.quas pꝰſom⸗
num agilioꝛes:⁊ melius diſpoſiti reinduũt.Dic mo
rientes coꝛpa vponunt:que in reſurrectõe meliꝰdiſ-
poſiti:cũ wtibo agilitatis.claritatis.ſubtiliiatis.⁊
impaſſibilitatis:reaſſument:qui vo ſic vꝛmit:ſal⸗
uus erit.¶ Cercio 1 ſicut cõiter:qui plus laboꝛa⸗
uit. melius poſtmodũ wꝛmit:iuxta illud Eccls.v.
Dulcis ẽ ſomnus opanti:ſiue multũ ſiuepaꝝ come⸗
dat. Gic qui plus laboꝛauerit in his.que ad vei ho⸗
noꝛẽ.⁊ aĩaꝝ ꝑtinent ſalutem.jmelius moꝛient᷑:⁊ me/
lius poſt laboꝛem quieſcunt:cuʒ ad moꝛtis quietem
ven erint:qꝛ ãmodo iam dicit ſpũs:vt requieſcanta
laboꝛibo ſuis:Apoc.xiiij.v quoꝝ quolibet dici põt
illud Actu.vij. Obdoꝛmiuit in dño ⁊:ilud Job.xj.
Deſoſſus ſecurus wꝛmies:⁊ nõ erit qui te exterreat.
¶ Sepdictis vo tam bonis ꝙᷓ malis in moꝛte. vtpᷣ⸗
dictũ ẽ wvꝛmientibo:põt dici illud an.xij. Multi ðᷣ

M Xj).

pis.i.oẽs qui wꝛmierunt in puluere terre euigila⸗
büt:alij in vitã eternã. alij in obpꝛobꝛiũ ⁊c.
Exy qua auctoꝛitate ptʒ moꝛs. moꝛtiſq; euigila
tio:erit vtilis bonis:⁊ inutilis malis:cuius rei cau⸗
ſa eſt:qꝛ moꝛs talis erit moꝛientibo: quales inuenit
moꝛientes.⁊ ſic moꝛs ſe habet ad moꝛiẽtes.ſicut ci⸗/
bus coꝛpalis:vel etiam ſpũalis.i.coꝛpus chꝛiſti ad
ſumentes p rõnem tgern E vlir Aun ſicut cibj
ſanus eſt vtilis ſanis. Ita pꝛecioſa in cõſpectu dñi:
moꝛs ſanctoꝝ eius.in pſal.cxv.ſ.ſanctis ⁊ pꝛecioſis.
In quo facto oñdit᷑ Peuno ꝙ; moꝛs ẽ luſtiſſima
luſticiaria:ꝑ quaʒ iuſtiſſime remunerant᷑ bomi:⁊ pu
niuntur mali. Gecundo oñditur ꝙ eſt diſtrictuſi
ma oꝛdinatriy. In mundo nanq; iſto. nõnulli ſunt
cæoꝛdinati:qꝛ ipi peccatoꝛes.⁊ abundãtes in ſeculo
aliqui ꝑ potentiam.aliqͥ ꝑ falſitatem.aliqui ꝑ cau⸗
telas pponunt᷑:⁊ vnus alium vel alterius locũ capit
⁊ occupat:ſicut familia in ſcacario:⁊ rapax ⁊ potens
ſeu peccatoꝛ exaltatoꝛ:ſicut falco ſuꝑ ꝑticam.⁊ ſim-
plex ſeu fidelis eijcitur:ſicut canis:ſicut ptʒ de diui⸗
te ⁊ laʒ aro:Luc.xvj.Sʒ ꝑ moꝛtis oꝛdinatiõeʒ:om̃es
oꝛdinant᷑.⁊ in locis ponunt᷑ ſuis.Et ſic patʒ.q; illud
ꝙ; Aug. ci.dei.li.xix.ca.xiij.dicit de oꝛdine.q vicʒ
oꝛdo eſt rerum pariũ diſpariumq; ſua cuiq; loca tri-
buens diſpoſitio.optime moꝛti conuenit¶ Tercõ

oſtenditur ꝙ eſt diſtrictiſſima purgatrix. hic nan

in mundicampo:granũ cum palea pꝑmijtuʒ eſt: q
quidem ꝓ moꝛtem a paleis purgat᷑:⁊ granuʒ in hoꝛ⸗
reo celi reponit᷑:⁊ palea in ignẽ inferni mittit᷑. Er⸗
goo moꝛs qonum eſt iudicium tuum:Ecci xlj.
MQuarto patʒ ꝙ eſt ſapientiſſima wctrix:amgra.
In mundo nanq; iſto diminute ſunt veritates a fi-
ijs hoĩm: taʒ in ope. ꝙᷓ in apparentia. In oꝑe. quia
multi ſunt falſi in aparentia:qꝛ frequenterveritas
nos latet: nec ſcimus qui ſunt vera ces:qui falſi:qᷣa
multi falſi:ſicut poma interius putrida:exterius co
loꝛem habent xpᷣianitatis ⁊ veritatis.ſed moꝛs cum
venerit:ucebit nos omnẽ veritatẽ:ſicut ſpũſſanctꝰ
qꝛ ipa oſtendet:qualis quiſq; ſit.tam interius qᷓ ex-
terius.ergo bonũ eſt iudiciu moꝛtis.¶ Quintovti
litas eius in hocapparet: eſt largiſſima elemoſy⸗
naria:qꝛ multa pꝛius auare collecta? retenta:large
dare facit:ſicut ptʒ.j.Macha.j.ð Alexandro cuivi
uenti:nõ ſufficiebat mundus.regnũ ſuũ moꝛiens di
uidebat.¶ Sexto idem apparet in hoc ꝙ eſt diligẽ
tiſſima ſtimulatriy tepidoꝝ: quia ſicut nox appꝛo⸗
pinquans a viatoꝛibus accidiam fugat. Ita moꝛs
velocius veũ.⁊ es que ad anime ꝑtinent ſalutẽ:que⸗
rere kacit. gula multiplicate ſunt infirmitates eoꝝ.
poſtea accelerauerunt:in pſal.xv. IYlli vicq; qui iugi
ter habent in memoꝛia illud Ecci.vniij. Memoꝛ eſto
qm̃ moꝛs nõ tardabit.Alij autem qui illius nõ dili
gunt memoꝛiã:ſunt ſicut pueri qui in luſibo feruent
qui nollent moꝛtem appꝛopinquare: ⁊ ideo ve eius
appꝛoximatione turbantur:ſicut illi dicentes illud
pſal.luiij. Cimoꝛ moꝛtis coturbat me. ¶ SGeptimo
7 vltimo quomodo eſtvtilis bonis:⁊ inutilis malis
oſtenditur in hoc. O ſicut eſt poꝛta inferni malis:
ita eſt ianua celi bonis. Vñ Cypꝛianus.aAldoꝛs ẽ ia⸗
nua vite.victoꝛia belli.poꝛtus maris. Malis vo ecõ
uerſo accidit. Re vtriſq; vo moꝛientibo:põt dici illo
pſal.cvj.Appꝛopinquauerunt vſq; ad poꝛtas moꝛ-
tis.¶ Sed diuerſimode:qꝛ bñ viuentes letanter ap
pꝛopinquat.ſicut famelici ad poꝛtã vbimagnũ pꝛe.
paratur cõuiuium:paupꝑes ad poꝛtã.vbi datur lar/
ga elemoſynaꝝ diſtributio:peregrini ad poꝛtaʒ wv⸗
mus ꝗꝓpꝛie:ſicut pater filius.velamicus.ad poꝛtam
palacij:in quo ſcit filium. vel patrem.vel amicũ.po
tenter ⁊ gloꝛioſe regnare. Sic boni appꝛopinquaue
runt.vſq; ad poꝛtas moꝛtis:in pſal.ꝑ quam itur ad

Arti. vij

yyxij.

xxxiiij.

Aro. vij.
xv.

Exemp.

xxxvj.

Moꝛs

palacium:in quo chꝛiſtus pater noſter.⁊ parentes ⁊
amici noſtri.cum eo regnant.qui eis moꝛe curialiuzʒ
qui amicis ad cos venientibus occurrunt: in poꝛta
moꝛtis occurrent:ſicut patebit articulo immediate
ſequenti.Et ſiquis illoꝝ in poꝛta pꝛeſſu ram ſenſe/
rit infirmitatis:ſicut qñq; ad magna intrantes fe⸗
ſta:ſentiunt pꝛeſſuram vel anteq ad menſam regis
acceſſerit: dure in purgatoꝛio manus ſuas lauerit:2
ſe totum purgauerit. vel penam ſaltem in ſpe alleui-
at:vel nõ memimit pꝛeſſure pꝛopter gaudium.
Qui vo male vixerant:aliter appꝛopinquant ad
poꝛtas moꝛtis:qꝛ nec ſani.nec infirmi.cauſaʒ habẽt
ſperandi:ad magnũ in moꝛtis poꝛta intrare conui-
uium:quia nõ ſunt veſte induti nuptiali. nec ibi ele
moſynarum accipere largitiones. multum ſperant
vel affectant:qui plus in terrenis vlectantur:pluſ⸗
; carnalia ꝙ; ſpiritualia veſiderant? diligunt. Nec
Ulic de exilio vel nenegt tmaͤrlan⸗ pꝛoperant qui h̊ pa
triam habent:nec ad patrem chꝛiſtum:fidenter cla
mare poterunt: qui ipſum operibus peruerſis. fre-
quenter patrem eſſe negauerunt.ideo eis nibil ma⸗
gis congrue qᷓtum ad vitam quam ducunt. dicerevł
ſperare conuenit.qꝙᷓ illud: Eſa.xxij. Comedamus et
bibamus:cras enim moꝛiemur.quaſi dicerent:acci⸗
piemus hic ſolacium.qð poſſumus:quia aliud poſt
moꝛtem non ſperamus.
Ex iam dicto articuloꝛatio ptʒ rarticuli ſequen-
tis:quia exquo moꝛs eſt tamnutilis. bene viuentib:
inutilis malis.patet ꝙ cogitatõ moꝛtis:eſt bonis
cælectatibilis:Et malis terribilis:vel ſaltem ratio⸗
nabilitereſſe veberet. Quod vt manifeſtius appa-
reat:vtranq; partem oſtendere reſtat exemplis hy⸗
ſtoꝛijs ⁊ auctoꝛitatibo. ¶ O⸗ nanq; iudicium moꝛtt.
Aberet eſſe bonis iocundum et vælectabile. Pꝛimo
oſtenditur rõne ſpei:quam tunchabebũt v bonis
operibus.Qui enim multa fecit⁊ ſuſtinuit ꝓ potẽ⸗
ti vmino ⁊ grato.ſperat mercedeʒ ⁊ auxiliuin in ne9/
ceſſitate.Gecundo ratione viſionis vei vel ſanctoꝝ
angeloꝛum. Gicut legitur ve ſancto Nicolao:q;mo
riens. vidit ſanctos angelos. ei venientes. vł aliquo
rum ſanctoꝛum. quos dilexit. Tercio rõne iudicij ĩ
ſe. Et hoc diuerſis oſtenditur exemplis. Quoꝛũñ pꝛi
mum eſt v his:qui ſine culpa pꝛopꝛia incarcerant᷑.
vtpote.quia falſe indictati vel appellati ſunt.quia
ſicut videmus ꝙ quando tales ſperant habere fide-
lem iudicem.⁊ patriam:libenrer audiũt loquið die
liberationis:a letantur die illo appꝛopiquante: qᷣa
ſperant æ ſeruitute carceris:⁊ de penis.quas ibiſu
ſtinẽt liberari.⁊ libere ire.quo voluerint:qꝛ ſe reos
moꝛtis non ſentiunt. Ita illi qui diligenter ſcrutã-
tes conſcientias ſuas:non inueniunt ſe eſſe culpabi
les aliquo velicto moꝛtali: nec reos moꝛtis eterne:
gaudere veberent æ app:opinquatione diei libera-
tioms.i.moꝛtis:ſperantes ꝙ cuʒ ibi fidelis ſit iudex
7 patria. ꝙ liberabuntur æ miſeria carceris hinus
mundi.in libertatem gloꝛie filioꝛum vi. Et iðo qui
libet illoꝛum dicere poteſt illud pſal. viij. Memoꝛ
fui iudicioꝛum tuoꝛum:a conſolatus ſum. ¶ Becũ⸗
dum exemplum ad idem eſt v illo:qurhabet lacera
tas veſtes. ebiles exterius: ſed interius pulcras.⸗
bonas.quia ſicut talis non timet:nec erubeſcit epo
nere veſtem exterioꝛem:⁊ interioꝛem oſtendere:eti⸗
am coꝛam multis:ita qui coꝛpus reputant.veſtimẽ⸗
tum fragile:? vebile:habentes inrerius nouum ho⸗
minem.qui ſᷣm deum creatus eſt.i.animam pulcerri
meoꝛnatam: non timent coꝛpus vponere:neceru⸗
beſcunt animam coꝛam ⁊o:⁊ tota curia celeſti oſtẽ⸗
xere.ĩmo cuilibʒ tali.iuxtaillud pſal.cxviij. iudicia
tua iocunda. Cercio idem oſtenditur byſtoꝛia:vil
lo væ quo fertur:ꝑ totam vitam ſuam habuit vul⸗

mm pp.

tum ponderoſum:⁊ parum vel nihil riſit. hic ᷣmoꝛ Exemp:
te certificatus:vultum exhylarauit:⁊ ridere incepit

⁊iocunde loqui.æ quo cum circũſtantes mirarent᷑
mayime:quia talia ſanus minime oſtendit: et ab eo
cauſam qu ererent tante leticie.rñdit:cũ ſanus eẽm
ꝓpter mileriam carceris huius mundi:in quo me eẽ
videbam:a patria mea celeſti multũ elongatum:nõ
ſapiebat mihiriſus. Nunc aũt ideo rideo:qꝛ me cer
no patrie mee appꝛopinquare.Ae iſto vo.⁊ e omni
ei ſimili pulcerrime ꝓphetatũ videtur: Pꝛouer.vlt.
Kidebit inquit. in dienouiſſimo. ¶ Et aduertite:
bene viuentes multas habent ratõnes:quare nõ
multũ timebunt:ſed potius gaudebunt moꝛtis ap⸗
pꝛoquinquante termino:quaruʒ vna oſtenſa eſt. .
xxvij.xlviij.⁊. D.ij.xix.quia viqʒ multa buius mun⸗
ornon habent:vel ſi habeant:nõ multũ ea dilexerũt
nec coꝛ appoſuerunt. ¶ Gecunda vo tangitur. C.
vij. xiy.quia vicʒ habent cartam bene loquentẽ.
Cercia tangitur. D.ij.xv.que eſt memoꝛia pᷣcedẽ⸗
tium operũ. ¶¶ Quarta ptz p exemplũ illius:qͥ ſcit
bene dare cõputum ſun:⁊iõ nõ timet:qñ ad cõputũ
vocatur. uinta cauſa ſeu ratio accipit᷑ ex confi⸗
ntia:quam habent in illũ vũ:cui pꝛius ſeruierũt
ſicut patet in vi.pa.æ ſancto hylarione.qui qñ de⸗
buit moꝛi. dixit aĩe ſue:egredere audacter:quare ti-
mes egredi? egredere.nõne.lxx.annis ſeruiſti o:q̃
re ergo times ire ad eũ:ſi tot qnis ſeruiſſes regi moꝛ
tali. nõ timeres ire ad euʒ. Meatus qui ſic dicere po
terit moꝛiturus:⁊ cõfoꝛtare aĩam ſuaʒ:⁊ dicere.noli
metuere iudicium moꝛtis:Ecci xlj. ¶ Sexta rõ ac⸗
cipitur ex ſanctoꝝ viſione:qui bonis moꝛientibooc⸗
currunt ad ipᷣos viſitandũ cõfoꝛtandũ:⁊ ad illos re
cipiendũ. Circa qð duo ſunt onñdenda. Pꝛimo emiʒ
onditur ꝙ ſancti bonis moꝛientibo apparent.¶ We
cundo quare ſani circũſtantes illos nõ vidẽt.ſicut
moꝛientes. ¶ Pꝛimũ oñdit beatus Gꝛeg. uij. dya⸗
logoꝝ multis exemplis. Quoꝝ vnũ oñdit.ipᷣm xpᷣm
cuida moꝛiẽti apparuiſſe. Scribit nanq; v tarſilla
amita ſua muliere religioſa ⁊ bona: moꝛiẽs circũ⸗
ſtantibo dixit:recedite:recedite:xpᷣc venit:quo dicto
ſom reddidit.poſt cuius tranſitum maxima odoꝛis
ſuauitas remanens. oſtendit auctoꝛem ſuauitatis il
lucadueniſſe. Aliud vᷣo exemplũ in eodẽ li.oſten
dit.matrẽ vi qñq; moꝛiẽtibo occurrere. Scribit nã
q; ꝙ cuidam virgini nomine muſa moꝛienti: beata
Tei genitrix cum pulcra apparensvirginum ſocieta
te ⁊ ab ea qu erens.ſi libenter deilla eſſe vellet ſocie/
tate.ipa reſpondente ꝙ ſic:adiecit.nihil leue geſſe⸗
ris:ſic vt a riſu⁊ iocis abſtineas:⁊ triceſima die ve⸗
niam. Ut te ad ſocieratem noſtram accipiam:que
viceſimaquinta die febꝛe coꝛrepta:a triceſima mo⸗/
riẽs:eandem vidit ſocietatem poſt ſe venire.¶ Ad
idem eſt ꝙ inter alia perpetue virginis marie mira.
cula fertur: quedam mulier:que ad ipſam habuit
ſpecialem vuotionem. moꝛiens. vultum multũ tri⸗
ſtem oſtendit per aliquod ſpacium:poſt quod excla
mauit dicens:benedicta tua inter mulieres.Et reqͥ
ſita huiuſmodi triſticie clamoꝛis cauſa.reſpon⸗
ieg vlan multitudinem demonum:wvmum illam
implentem. væ quo cum nimis timeret. beata virgo
maria apparens cũ clamide omnes fugauit. Nota
ad idem. M.iij.iiij. ¶Et non ſolum xpc:⁊ mater eiꝰ

ſed angeli alij ſanctimoꝛientibus ſe oſtendũt. Si·

cut patet pꝛimo per hoc qõ ſcribit᷑ in vi.pa.vequo/
dam ſancto patre:qui moꝛiẽs ⁊ ſubito hylaris factꝰ
ẽ:querẽtibo vo tante leticie cãm.rñdit. Mõne vide⸗
tis ſanctos patriarchas wmũ iſtaʒ intrare. Et mo⸗
dico interuallo facto:idem dixit ve ꝓphetis:poſt p⸗
uam vo pauſam. idem dixit æ apoſtolis. Iterũ idẽ
angelis. poſtremo idem dicens de Chaiſto expi⸗

Exemp.

xxviij.

Exemp.

Vxxix.
Exemp.

Exemp.

lx

Exemp.

eS

erhen
Grnhi c atl n nnn
ſulitn Snshadi uin 4
ſne honn ſglents⸗ inirg
anger ant uhe

cuir ngibbo glice rl

il n fh i gan c

n ai unn goiminus⸗

m. Boto worie
Yui rw His voiſtehyſtore un
in iecſnhnme ſinen S
tiapphopintensſicnthabek ſk
On Mir ait Etcerided . Eriam
ſepꝛius bene vinendo diſponit peo
zictus ſperatiuſusin notte ſlaß
Geneca mertrema pteeplapſuap.
urdicens: formemusinquiranim
ĩ ventüſt,genemo rementez byla
Oitmiſiquiſedin ad illam compoſun.
mporientes.ſpiis vigennt bonos vel m.
Nixiderenon poſſunt:er ſententia pon
nufii oſnt N cuius m
leinteligendam oportetcogitarem
4um punctürinterhocſeculd.1furu
nocofinen hub ſecuſin punapif
lalävaltipusnodamqzſignari.
ledenti adiemſegnente guandodi
gnreuntcenrcſtnaiiü unde
is hoctis. 7pꝛinapii diei In gue
mgluntliaetirgpaihutd

Onismonentidzapparent G
chrciſtantesilns no idit ſan
umüoßidtt beatus eg li ⸗

npls. Qur nieſtt n
pamtfe Ganhitnang turfll
eliguſar bonag nonivci⸗
Iiemurite ctinitinodien
ulystranſitum maningogoris
oſtencitaucoꝛem ſioultotis i
ud poeremplĩ meogell. oſten
orlititvoccunere. Ganbitni
nominemuſa monenti: begta
In rreelett
libenter dilla eſſe velletſocte⸗
egſicadieat nſchlleve eſe⸗
Babſtinegsntntctſing dieſe⸗
tatem noſtramacclpam ane
ſebrecotnept: tnictſing a/
vcletatem poſtſe vennte⸗
gerhnnenubino nmnent
nmuher queadipſan hal
n nonmn ulun nnn
od ſpacumnpaſtnot 4
lauma ſurnilnat n
Haerclamons uſa en

Si

Ein

4

3

Exemp.

Exemp.

xlij.

xliij.

Moꝛs

rauit. ¶ Gecundo idem patet per hoc quod ſcribit
beatus Oꝛegoꝛi.ſuper euãgelia.li.j.omeł.xv.ð ſan⸗
cta muliere Romula noĩe:ad quam moꝛientem. ve⸗
nerunt duo choꝛipſallentes. ¶ Idem ad idem ſcri⸗
bit.ij. dyalogoꝝ de pauꝑe ⁊ palitico: qui ſeruulus
dicebatur:qui pauꝑibus quicquid habere poterat
errogauit:⁊ in wloꝛeagebat gratias:⁊ laudibus di⸗
ninis ⁊ lectionibo vacabat:hic moꝛiens aſſiſtenribo.
ait:Nunquid non auditis:quãte laudes reſonãt in
celo.illis vo laudibus intẽtus:ſpũm tradidit. Cir
cũſtantes vo:mira fragrantia vſq; poſt ſepulturaʒ
eiuſdem repleti fuerant. ¶ Ad idem eſt ꝙ idem ſeri
bit in eodem li.v quodam qui vꝛſinus dicebatur: qͥ
inoꝛiens vidit apłos adſſe venire.⁊ ſepius replicauit
beneuenerint benedicti wmini mei:gras ago. Idẽ
ad idem ſcribit ibidem de pꝛobo ſeruo cei:]qui moꝛi
ens vidit iuuenalẽ:ꝛ eleutheriuʒ martyres ad ſe ve-
nire. YObidem etiam quideʒ alius moꝛiẽs:vidit Eʒe
chieleʒ ⁊ Ranielẽ ad ſe venire⸗ Eyquibus patʒ qꝙ
licet omnes ſancti ſint diligendi: ſpecialis tñ⸗ quaſi
ſingularis euotio ad aliquem habenda eſt: iuxta il
lud Job. v. Ad aliquẽ ſanctoꝝ conu ertere.quia illi
ſpecialiter ad moꝛientes veniunt. Gicut patet. pꝓ B
ꝙ legitur in vira beati Marci eua ngeliſte. quodã
fratre pᷣdicatoꝛe moꝛiente in papia:qui vultu ⁊ ma/
nibus magnam oſtendẽs leticiam:Circũſtantibus
cauſam eſſe reſpondit:quia vidit beatum AMarcuʒ.

ad quem ſpecialem habuerat væuotionẽ. ad ipſuʒ in

trare. Sancti ergo nunc faciendiſunt amici qꝛ du⸗

ruin ⁊ tinẽdũ eſt patriam ignorã intrare:vbi nullũ
inueniet amicum. Mora plura moꝛientẽ confoꝛtan

tia. Y. iij. xv. Oẽs vo iſte hyſtoꝛie.cum hyſtoꝛia con

coꝛdant ſacre ſcripture æſancto Stephano: q moꝛ
tappꝛopinquans.ſicut habet᷑ ctl.vij. vidit gloꝛi⸗
am vi.⁊ ait:Eccevideo ⁊c. Ey iam dictis ptʒ ꝓqui
ſe pꝛius bene viuendo diſponit:pꝛopter oẽs ratiões
pᷣdictas.ſperat iuſtus in moꝛte ſua MPꝛouer.xuiij. J
Seneca in extrema pte eplaꝝ ſnaꝑꝝ.epła. xij. hoꝛta⸗
tur dicens: Foꝛmemus inquit animũ tanqꝙᷓ ad extre
mũ ventũ ſit:qꝛ nemo venienteʒ hylarem moꝛtẽ reci
pit:niſi qui ſe diu ad illam compoſuit.¶ QDuarevo
moꝛientes.ſpũs videant bonos vel malos:quos ſa⸗
ni videre non poſſunt:ex ſen tentia poteſt colligi be⸗
ati Gelßo. i vvalogoꝑ. Aid cuius mentem pleni-
us intelligendam. opoꝛtet cogitare moꝛtem eſſeme
dium punctũ: inter hocſeculu. futurum. quodã⸗-
modo finem burꝰ ſeculi:⁊ pꝛincipiuʒ fururi:ſ licut di⸗
luculũ vel tẽpus quodcunq; ſignatuũ.inter nocteʒ p⸗
cedentẽ. ⁊ diem ſequentẽ. quando dies in aliquo in-
cipit clareſcere: eſt mediũ inter diem noctem.⁊ꝛ fi⸗
nis noctis. pꝛincipiũ diei. In quo quis conſtitu⸗
tus.plura videre põt.qᷓ poterat pus in obſcura no⸗
cte aſtitutus:vel q;ᷓ alius in nigra nocte adhucq ᷑-⸗-
tinetur. Ita appꝛopinquans moꝛti:⁊ quaſi diem al
terius ſeculividere incipiens:O⸗ ideo dies reſpectu
huius ſeculinox dicitur:quia ſicut xe die clare oſtẽ/
duntur:que nocte abſcondunt᷑:ſic tunc manifeſta

erunt abſcondita coꝛdium:que nunc latent multas

res illius ſeculi:⁊ ſpirituum appaꝛitiones. viſiões
videre incipit: que pꝛius in obſcura nocte.i. multuʒ
elongatus a die illo:videre nõ poterat:ſicut nec alij
gui euʒ circũſtant videre poſſunt:quia a die illo ad⸗
huc elongatiſũt: qui illi incipit clareſcere moiẽti:
ſic dies diei eructat verbuʒ:in pᷣs.xviij.i.dies alte⸗
rius ſeculi oſtendit ſcientiam diei moꝛientis:ð quo
die habet᷑ Ecẽs.vij.ꝙ melioꝛ eſt dies moꝛtis:die na
tiuitatis:Nota.P.iij.xx. ¶ Mec mirũ:quia ſiẽ nau
ta reputat melioꝛem diem.quo poꝛtum capit opta⸗
tum.qꝙᷓ quo nauigare incipit.Et dux diẽ quo victo/
niam accipit.Et agricola dieʒ quo fructus colligit

W .

vberes. Ita ſacra ſcriptura melioꝛeʒ bonis reputat
diem moꝛtis. In A letantur q̃ſi capta pꝛeda. In
quo letantur quaſi meſſoꝛes in meſie. In quo veni⸗
entes venient cum exultatione:poꝛtantes manipu⸗
los ſuos. In cuius ſignum refert Solinꝰ ꝙ in qua⸗
dam patria gentilium:quando infãs naſ. citur. ami
ci lachꝛymantur:⁊ quando moꝛitur letãtur: et feſta
faciunt.A multo foꝛtioꝛitalis eſſe deberet chꝛiſtia⸗
nus.quitranſiet ve moꝛte ad vitã: oh̊.v. Si tamẽ
pedes habet amoꝛis erga vum⸗ pꝛoximum. Amoꝛ
nanq; pꝛo tanto pedibus comparatur:a ponderib-
in arboꝛibus:quia ſicut pedes ad certum locuʒ quo
coꝛpus ire afficitur.poꝛtant:⁊ pondus ad ꝑteʒ cui in
clinat. arboꝛem trahit cadentem. Ita amoꝛ ad par-
tem ſeu locum quem diligit:⁊ dileĩit poꝛtat.⁊ trahit
moꝛientem:⁊ in illo ipſum repomit.iuyxta illõ Ecẽs
xj. Si ceciderit lignum ad auſtrum.qtum ad ſaluã
dos. m glo. aut ad aquilonem: quo ad damnãdos:
in quocunq; loco cecid erit.ibi erit.Argue cõtra hoc
per legem. M. vij.xx.⁊ reſponde. Patet ergo illi q
moꝛte tranſeunt ad vitam:congrue traſitus cau⸗
ſam aſſignant dicentes:Tranſlati ſumus xæ moꝛte
ad vitam.quoniam diligimus fratres. Joh.in cano
nica ſua.in epla.j.c.iij. Et ꝙ ſine hoc non eſt tranſi⸗
tus ve moꝛte ad vitam.patet per hocquod ſequitur
qui non diligit manet in moꝛte & Beg beu refe⸗

rendo dictum ad pꝛedictumverbum Solini.non in

ueni tantam fidem in iſrael:quantam videliqʒ; in ta
libus gentilibus.vel etiam quantam in Alexandro
magno. Be quo refert trogus pompeius:q poſt bel⸗
la feſtis ſe dans in babylonea ſuis intoxicatur:⁊ per
quatuoꝛ dies ante moꝛtem fletu militum ſuoꝛum:ſe
moꝛiturum pꝛeſentiens: in vultn in nullo triſtioꝛ
ſed quaſi hylarioꝛ eos conſolabatur.⁊manu oſculã⸗
do tradidit ſpirituʒ. Et ſicut nec ab hoſte: ita nec a
moꝛte vinci potuit.qꝙᷓtũ ſcilicet ad animũ. Quanto
magis chꝛiſtianus animũ in moꝛte inuincibileʒ ha-
bere vebʒ. Cui moꝛs vltra nõ wminabitur: Ro. vj.
Oſtenſa pꝛima parte huius articuli videlicet
moꝛtis cogitatio.vel appꝛoximatio æberet eſſe vi⸗
uentibus ælectabilis: oſtendere reſtat ſecundam p-
tem.ꝙ videlicet eadem cogitatio vel appꝛoximatio

eſt male viuentibus terribilis: Circa cnius oſtenſio
nem pꝛocedetur. ſicut circa oſtenſionẽ pꝛime partis

Exemplis hyſtoꝛijs:⁊ auctoꝛitatibo.Pꝛumo nan
qᷓ ſi incarcerati furto.homicidio.⁊ hbuiuſmodti.
quando ſciunt ꝙ fidelem habebunt patriam z iudi
cem. multos ⁊ foꝛtes aduerſarios triſtantur. quan
do cogitant ꝙ dies liberatiõis appꝛopinquar:quia

timent ire æ carcere ad moꝛtem. Et mallent in car

cere miſerabiliter viuẽ. qᷓ; extra turpiter moꝛi. ta
qui ſentiunt ſe magna feciſſe peccata.rapinas.furta
adulteria. vſuras.foꝛnicationes.⁊ huiuſmodt.æ 42
bus no ſatiſfecerunt.habent tam moꝛtis cogitatio⸗
nem:qᷓ appꝛoximationem timendam.quia ſciunt ꝙ
babebunt iudicem inflexibilem. quem latere nihil
poteſt.⁊ patriam fidelem.que errare non poterit.ſi⸗
cut oſtenſum eſt. Y. xj. xix. aduerſarios mitos.⁊ foꝛ⸗
tes.ſicut patʒ.YOxj.xvj.⸗ Ex quo ſcire poteſt quili-
bet talis:ꝙ æ carcere huius ſeculi.vadit ad moꝛtez

intermina bilem:⁊ ꝙ ille dies.qui eſt bonis ad ſalu⸗
tẽ ⁊ vitã.eſt iſtis ad moꝛtem? damnationeʒ:quiaſte
ſte p̃s.cviij. Cum iudicatur. exeat condemnatus.ſi-
cut patet.SB.ij.vij.

. Becundo idem oſtenditur ex⸗
emplo. Qui habet exterioꝛem oꝛnatum. pulchꝛuz. et

int erioꝛẽ turpẽ qui etiã habet faciem laruatam.ne

in furto ſuo cognoſcat᷑ pꝛius erubeſcit veſtem ſuam

exterioꝛem. coꝛam multis de ponere.⁊ ſecũdo laruã

ſuam. Ita pecca toꝛes.qui totaliter coꝛpis intẽdũt

hononbus. 7 velicijs. ipſum oꝛnantes⸗ paſcentes.⁊

Exemp.

Exemp.

xlv.

xlvj.
Exemp.

Exemp.

rxlvij.

Exemp.

Moꝛs

animam atq; eius oꝛnamẽtum interius turpiſſimũ
habentes.quibus coꝛpus eſt quaſi larua. Bua ſi⸗
cut larua abſcondit faciem latronis. ita coꝛpus ab⸗
ſcondit animam peccatoꝛis erubeſcunt et timent in
moꝛte coꝛam vo. tota curia celeſti.⁊ etiaz Nᷣmoni⸗
bus:veſtem væponere coꝛpoꝛis.ſcientes ꝙ larua il-
la vœpoſita.anima latroniſſa.⁊ peccatrix oſtendetur
omnibus gentibus:quia illa veus mentiri non põt.
qui hoc ei pꝛomittit dicens:Oſtendam gentibo nu-
ditatem tuam. Maum. iij. ¶ Tercio idem oſtendit
exemp lo illius.qui mita bona ab aliquo accepit ad
eypendendum:in vtilitatibus ſecundum volũtateʒ
wmini tradentis.ſi omniavel maioꝛem partem ma
le expendat.timet venire ad cemputũ.Sic ⁊c. Qui
ergo multa in iſto caſu daret:pꝛo longatione cõputi
ad ter minum vite ſue.quare non multa dat vel re⸗
ſtituit pꝛo pꝛolongatione computi i.ne in illo de
ficiat.ſed vitam habeat eternam. computus dam
noſus ei nunqꝙᷓ indicetur. ¶ Quarto idem patet ły
ſtoꝛia æ quodam. quo fertur ꝙ moꝛti appꝛopin⸗
quans timuit.quem cum amici confoꝛtarent.dicen
tes:q gaudere vebuit:quia appꝛopinquauit co. et
patrie.ſue.de exilio ⁊ peregrinatione.⁊ carcere.et q;
eſſet in fine miſerie ſue:⁊ in pꝛincipis gaudij ſui.re⸗
ſpondit. Di bene viyiſſem bene diceretis:quia tunc
bene gaudere vebereʒ. piopter cauſas quas dicitis.
Nunc autem:qnia male viyi.timeo.iuſto iudici ap/
pꝛopiqaure.timeo etiam ꝙ gaudium finio.⁊ penas
incipio:⁊ ꝙ vado de patria ad carcereʒ. IJdco timoꝛ
moꝛtis conturbat me.in pᷣs.De quo tumoꝛe Criſo⸗
ſtomꝰ.dicit omeł.xliiij. Quid eſt inqͥt timoꝛ moꝛtis
non wloꝛ exeundi v coꝛpoꝛe:ſed veſperatio vite pꝰ
moꝛtem. Qui ergo non putat ſe viuere poſt moꝛtem
ille timet.omnia enim que ſunt ante moꝛtem. graui
oꝛa ſunt ipſa moꝛte:qui ergo non timet.quod graui
us eſt:quomodo quod leuius eſt timeret? ¶ Quito
idem apparet ꝙ videlicet mali in moꝛte tinent: qͥa
omn ia que dilexerunt amittũt.ſicut patet.A.xxvij.
xlviij.cum ſequenti. Idem etiam oſtenditur exem⸗
plo cuiuſdam regis.⁊æ quo ſcribitur.q cum per me⸗
dicos eſſet certificatus de moꝛte.incepit gemere⁊ di
cere heu meimniſerum.qꝙᷓ pulcerrima caſtra.⁊ palatia
ciuitateſq;.ac cetera que multum dilexi.dimittaʒ.et
ad patfiam ignotam vadam.vbi neſcio.quis in tu⸗
gurio miſero me recipiet. O moꝛs qᷓ amara eſt me/
moꝛia tua. Ecci.xlj. ¶ Gerto timet ex emenum
occurſu.⁊ viſione:quia ſicut bonivt dictum eſt.vide
bunt ſanctos ipſos confoꝛtãtes. Ita mali videbũt
mo nes ipſos irridentes.⁊ in ſperationeʒ ponẽ⸗
tes:quos licet ſancti aliquando moꝛientes videant
ſicut patet ve chꝛiſto.v quo picit beatus Oregoꝛiꝰ
ſuper illoverbo euangelij. Joh.xiiij. Venit pᷣnceps
huius mundi.⁊ in me non habet quicqꝙᷓ. q ipſi etiaʒ
moꝛienti.in cruce appꝛopinquauit.vt videret ſi ali⸗/
quid in eo inuenire poſſet.quod repꝛehenſibile eſiet
Licet eriam ſancti aliquando ante moꝛtem dum ſa⸗
ni ſunt.hanc aliqualiter timeant viſionem.ſicut pa
tet per hoc anog legitur de matre i.licet in hyſto⸗/
ria apocripha.ꝙ in tota vita ſua filium ſuum roga/
uit.ꝙ ipſam in moꝛtis puncto ab illa emonum vi⸗
ſione dignaretur cuſtodire.Lamen ipſis appꝛopin
quantibus.ſanctis moꝛientibus eis ſaudacter reſpõ
dent.atq; eos longius fugant. ſicut patet de ſancto
Aartino.æ quo in geſtis ſuis legitur.ꝙ moꝛiẽs vi
dit vemonem verſus eum ven ientem.vel iuxta aſſi⸗
ſtentem. quem ſecura conſcientia confutauit dicẽs:
quid hic ſtas cruenta beſtia ꝛc. Lalis enim nõ time-
bit.cum loquetur inimicis ſuis ĩ poꝛta.in pᷣs.cxxvj.
In vita etiam beati MWerñ.legitur.q cum extremuʒ

Exemp. traheret ſpiritum.affuit ſathan.impꝛobis eum ac/

W X..

cuſationibus pulſans.quem humilitate fugauit di⸗
cens:Fatreoꝛ inquit.non ſum dignus pꝛopꝛijs meri-

tis regnum obtinere celoꝛũ: ſed chꝛiſti pamſione.quo

dicto receſſit. Et ſic patet ꝙ ſerpens ille antiquus
inſidiatur:etiam tam calcaneo iuſtoꝝꝑ: qᷓ iniuſtoꝛuʒ
quo Geñ.iij.Et tu inſidiaberis calcaneo.i.moꝛti
eius:ſed tamen vtrobiq; non ſuccum bunt:licet con⸗
tra vtroſq; ꝓlacitet. Placita nanq; ↄtra bonos tũc
ſpecialiter. vt hereditatem celeſtem eos amitterefa
ciat.Sed ipſi ſicut habentes bonam chartam: et fi
delem Perſiameozum placitum non timent. Mali
vo in charta conſcientie veficientes timent:⁊ ſuccũ/
bunt:⁊ hereditatem amittunt:quia ad viſa ⁊ audi⸗
ta.que moꝛientes vident.⁊ audiunt.ſperant.ſiẽ
patet pꝛimoſce illo.AM xxvj.xvij. ¶ Idem ſecundo
patet per hoc quod ſcribit beatus Oꝛegoꝛius.iij.
dyalogoꝛum. quodam malo monente.qui Eri⸗
ſaurius vocabatur:lubꝛicus ⁊ cupidus.qui vt vidit
mones circa eum venientes.vocauit filium ⁊ fa-
miliam.petendo ab eis auxilium:qui cum euʒ iuua⸗
renon poſſent.vertebat ſe ad parietem.illoꝛum vo/
lens aſpeictuʒ fugere.⁊ eos etiam ibi inueniẽs.axi⸗
us et tremens ſe hincinde vertendo.ab illis vmoni
bus inducias petebat.ſaltẽ vſq; mane.nec obtinu/
it:quia ſtatim miſer obijt. Nec mirum.qꝙ non obti⸗
nuit:quia inducias a iuuentute.ei a veo cõceſſas ac-
cipere noluit.vt in eis penitentiam ageret.⁊ bene vi
ueretquare ergo illas demon ei daret.qui a o ob⸗
latas accipere noluit.¶ Ad idem eſt qð ſcribitur ĩ
vitas patrum dæ ſancto patre.qui vidit.vt ibi ſcri⸗
bitur. vemones cuidam malo moꝛienti appꝛopinq̃
re.a quibus moꝛiens.petiuit miſericoꝛdiam. Curil
li reſponderunt.nimis tarde clamas:quia iam tibi
ſol obſcuratus eſt. Item in eodem libꝛo habetur.q;
xus cuidam ſanctõ patri oſtendit finem tam boni
hominis qᷓ; mali. Honuʒ vo vt moꝛ vidit.affuit cir
ca eum.vt videbatur dauid cum cithara ſua.⁊ diuer
ſi ſancti cum diuerſis muſicoꝛum generibus:et ani-
ma illa cum magna dulcedine egreſſa eſt.Ad maluʒ
vo moꝛientem.vidit demones venientes cum vnci⸗
nis ferreis.eius animam cum magno wloꝛe extrahe
re.Cui dixit angelus:qui eioſtẽdebat.ſic magno cũ
wloꝛe moꝛiuntur mali:qui cuʒ vita omnia amittũt
que diligunt. ¶ Septimo mali moꝛientes timendi
habent cauſam:quia quandoq; anteq; anima exeat.
vident penas ad quas vadunt.⁊ ſocios quos in pe/
nis habebunt. Sicut patet per hyſtoꝛis beati Gꝛe⸗
go.iiij.dyalogoꝛum. duobus ſimul in roma moꝛi
entibus:quoꝛum vnus Eumoꝛpheꝰ.alter Stepha

.lxviij.
Exemp.

Exemp.

Exemp.

.xlix.

nus vocabatur.quoꝛum vterq; parum antemoꝛteʒ:

puerum ſuuʒ alteri miſit.ↄicens:q; paratus eſſet ve
nire:quia nauis parata erat ire in Ciciliaʒ. Qui iõ
verſus Ciciliam ſe ituros dicebant:quia ĩ illis par⸗
tibus iguis pluſqꝙ; in alijs mundi partibus inferna/
lis ſe oſtendit:oſtendentes ſe ꝓ hoc verſus infernuzʒ
ſimul pꝛoperare debere:vt qui ſimiles fuerãt in cul/
pa:ſimiles etiã et ſimul eſſent in pena.Et qui ſumul
moꝛtem ſuſtinuerunt coꝛpoꝛalem.⁊ tempoꝛalei. ſił

ſuſtinerent eternam. Se qua Joh. in canonica ſua

epła pᷣma.c.vlti.Eſt peccatum ad moꝛtem.non pꝛo
illo dico.vt roget quis.Ergo mali moꝛientes timo
ris habent materiam.quia inter omnes pꝛedictos
emonum exercitus.⁊ viſiões terribiles ſoli exibũt
⁊ad regionem ignotam ſine ductoꝛe noto vel vefen
ſoꝛe contra inimicos.vel aduocato. Sienim hec ſe⸗
cum habere poſſent:foꝛte minus timerent.ſed quia
non habent non eſt mirabile.ſi multumm timeant.
Bicut patet xe Aroann rege. quo ſenibitur ꝙ łe
die moꝛtis certificatus dixit:heu quot pᷣceſſoꝛes ⁊ p
curſoꝛes habere ſolebaʒ ad parandiũ mihi hoſpitiũ.

Exemp.

jatus gffictione.1nſena. Cum inh
ommnibus emper diſtnctaindicia e
tamen vebementermetuunt. cums
mnaneconchtionis wbitom veniente
ci apppopinqnareſe cemunt. Et ,
Acrioꝛuanto retnibotio eterna n
ſosautem coꝛdis nihil tuncinanetnn
ſaſnate ogitationis:qvis ſubgucti⸗
hus ſer llum tantunodo conſideran
ant. Neg enimtunc cuiullibetann
inet.quando poſtpuſilluz innenicrg
Vutarinonpoſſit. Quisnoſtwumpn
trum vitam vel uperarepoſſitevclaf
daid dicit. Bonintresinindidum
Drmineguianonzuktificabiturin d
pis inens. Ctiterumaiudicis eñ
Paulus cum diceret. Mibil mihie
ſecit ſec nonin bocinſtificarus un
iiſc⸗Holiteplures magiſtnffienf
tes quonlam mains indicium ſun
offenchmns oes Ideo diatur j.
auig ecaerumnon habenns i
ſentuinobis oeſt Gen ſiofite

aopatn oſtencitfihnen tan heni
Bonnz ſo ptnon vlcſt fiifer
tmr damd wmathomſna rdine
ſſsmuſccpum genenihno:ctanſ
b dulccine grſl Na naln
it mmones fanlentis mn ma/
mam wmmagno wloreembe
sul cioſtigebar ſicnagnoci
liqyi; vltaomniaomittüt

timo mali morlentes timendi a

quandoqzantecſonimacreaf.
6Vadunt.ſocid) quos in de⸗
tpatetperhyſtouiz bent He⸗
AN dwobus ſimul igrona mon
ns Eumolphe; ater Griph
num pterq;parumantenots⸗
miſt dicens g pafarnb eſit
tacratiten Liclitj Qlih
uros aicthun t ala l
alis nungiparnbuo inin,
ſentesſe phoe renſie infernng

W

elj.

Moꝛs

⁊z omnia neceſſaria.anteq; illud venirem. hodie rece
do ſolus ad patriam ignotam. nulluʒ inuenio qui
velit me pᷣedere vel mecũ ire. SDe hoc timore Herñ.
loquens.ait:O anima mea.quis erit ille pauoꝛ.cuʒ
ſola ſine cuiuſcunq; ſocietate egredieris in regioneʒ
incognitamecum tibi occurrentia cateruatiʒ illa te⸗
terrima monſtra videbis.ad cuius fugies auxilium
quãdo eris ab oĩbus bõis dimiſſa:hec ille.Quãdo
omnia ⁊ omnes amittes.que dilexiſti. Mõ erit tecuʒ
vxoꝛ vel adulatoꝛ moꝛe ſolito te confoꝛtãs. NHec ad/
uocatus cauſam tuam iniuſtam vfendens: nec pꝛo-
curatoꝛ pꝛo te comparens.⁊ reſpondens:uia diẽ
lex canonica.q; in pena criminali. non per pꝛocura⸗-
toꝛem.ſed per ſe væbet quis reſpondere.ſicut patet ĩ
cretali li.j.ti.xxxviij. pꝛocuratoꝛibus.c.tue fra⸗
ternirati. Svicit etiam lex ciuilis.ꝙ in publicis iudi-
cijs fruſtra interuenit pꝛocuratoꝛ.vt.ff. ð pub.iudi.
l. accuſatoꝛe.S.ad crimẽ.i.in.ff.nouo.li.x.ti.j.Quis
ergo miſerum ſic moꝛientem tuebitur.quis occurre⸗
rit.quis conſolabitur.nullum aliud tũcei reſtabit
ſolacium.nullum aliud canticum.ꝙᷓ illud pſal.xvij.
Circundederunt me wloꝛes moꝛtis.⁊ toꝛꝛentes ini
quitatis conturbauerunt me:wlloꝛes inferni circũ⸗
dederunt me.pꝛeoccupauerunt me laquermoꝛtis.
¶ Nono male moꝛiẽtes tim endi habent cauſã:qñ
moꝛti appꝛopinquant.ex hoc ꝙ poſt puſillum inue⸗
niẽt.quod nunqꝙᷓ; mutabunt. Si enim maluʒ ⁊ penã
quam cito inuenient.mutare poſſent.⁊ iterum redi-
re ⁊ vitam coꝛrigere.⁊ mala illa ſemel inuẽta vitare:
tolerabile eſſet. Sed quia non poſſunt. valde videt᷑
terribile.illud cogitare.De quo timoꝛe beatus Gꝛe
goꝛiꝰ moꝛal. li.ix.ſuper illo verbo Job.x. Si impiꝰ
fuero ve mihi eſt:⁊ ſi iuſtus:non leuabo caput.ſatu⸗
ratus afflictione.⁊ miſeria. Cum inquit moꝛituri.ðᷣ
omnibus ſemper diſtricta iudicia pertimeſcãt.tũc
tamen vehementer metuunt. cum ad ſoluendũ hu⸗
mane conditionis bitum venientes.diſtricto iudi
cio appꝛopinquare ſe cernunt. Et fit tanto timoꝛ
ꝗcrioꝛ:quanto ⁊ retributio eterna vicinioꝛ.Añ ocu
los autem coꝛdis nihil tuncinane tranſuolat.æ fã⸗
taſmate cogitationis:quia ſubduct e medio omni⸗
bus.ſe ⁊ illum rantũmodo conſiderant:cui appꝛopĩ

quant. Neq; enim tunc cuiuſlibet anima immerito

timet.quando poſt puſilluʒ inueniet qð in eternum
mutari non poſſit:Quis noſtrum pꝛecedentiũ pa⸗
trum vitam vel ſuperare poſſit:vel aſſequi.⁊ tamen
dDauid dicit: Mon intres in iudicium cum ſeruo tuo
wm ine:quia nonſiuſtificabitur in cõſpectu tuo om-
nis viuens.Et iterum a iudicijs em̃ tuis timui.Et
Paulus cum diceret: Mihil mihi conſcius ſum.ad-
iecit.ſed non in hoc iuſtificatus ſum. Jacobus dicit
iij.c. Nolite plures magiſtri fieri fratres mei.ſcien/
tes quoniam maius iudicium ſumitis.in multis.n.
offendimus oẽs. Ideo dicitur.j. JZoh.j. ſi dixerimꝰ:
quia peccatum non habemus.ipſinos ſeducimus:⁊⸗
veritas ĩ nobis nõ eſt. Sed ſi ↄfiteamur peccata no⸗/
ſtra:fidelis eſta iuſtus vt remittat nobis peccata no
ſtra ⁊c. Quid ergo facient tabule.ſi tremũt colum⸗
ne.aut quomodo virgulta immutabilia ſtabũt:ſi bꝰ
panoꝛis turbine etiã cedri quatiuntur? Solutioni
enim carnis appꝛopinquans nõnunqᷓ terroꝛe vindi
cte.etiam iuſti anima turbatur. ¶ Iſte vo timoꝛ de
vindicta ſeu pena ſequenti.vel ve ſalutis incertitu/
qine in chꝛiſto.vel alijs perfectiſſimis viris.quibus
certa æ ſalute reu elatio facta eſt: fuiſſe non eſt cre/
dendus. Sed timoꝛ hoꝛroꝛ ille.quem chꝛiſtus dve
moꝛte habuit:quando dixit: Pat ſi poſſibile ẽ.tran
ſeat a me calix iſte Et triſtis eſt anima mea vſq; ad
moꝛtem: AMath.xxvj. ad naturam ſenſibilitatꝭ:⁊ nõ

tus eſt:⁊ tradetur unpius pꝛo eo.

ad naturam rationalitatis raferendus eſt Ex natu
ra nanq; rationali illam moꝛtem ſuſtinere voluit.et
hoꝛam modum moꝛiendi elegit. ſed ex natura fra-
gilitatis. abhoꝛruit. Cuiꝰ hoꝛroꝛis cauſa eſt: non
ſolum in chꝛiſto. ſes in omni bomine.naturebuma⸗
ne contrarietas.in moꝛte inuenta. Pꝛo quo eſt adu⸗

tendum, ꝙ omnis natura de mundo abboꝛret:⁊ ſuũ

fugit contrarium.ex quodam naturali inſtinctu.ſi⸗
cut agnus lupum.⁊ gallus vulpem. Cuʒ ergo moꝛs
contra naturam noſtram ſit:que immoꝛtalis in ſua
creatione facta fuit:pꝛo tanto ꝙ viuere potuiſſet ſi
voluiſſet:non eſt mirabile.qꝙ natuxrali inſtictu moꝛ⸗
tem timet:tanꝙᷓ ſuum contrarium ⁊ vſtructiuum.
Sicut etiam naturaliter plus timet homo eſſe ſolꝰ
in tenebꝛis qᷓ; lumine:quia etiam tenebꝛe contra na⸗
turam noſtram in ſua creatione ſunt:quia homo fa
ctus fuit:vt ſemꝑ in lumine viyiſſet coꝛpalr: coꝛpo⸗
ralibuſq; tenebꝛis caruiſſet.ſiſe a tenebꝛis ſpiritu⸗
alibus cuſtodiſſet.¶ Sicut ergo reus hominẽ:qui
omnino moꝛi voluit.ſpiritualiter contra naturam
rationalem.ſeipſum ſpũ aliter occidendo.ꝑmiſit mi
ſerabilitermoꝛi: quo ad coꝛpus in natura coꝛpoꝛali
moꝛtem inuite ſuſtinendo. Sic illiqui volũtarie lu
men interius extinxit gratie:exterius addidit lumi⸗
nis carentiam.Et ob hanc cauſam quiſcunq; natu⸗
rali inſtictu:ſicut in tenebn eſſe abhoꝛret. Ita moꝛ⸗
tem timet ⁊ abhoꝛret.quãtũcũq; tamꝑfecius ſit in
vita:ꝙ dicere poſſit cum Paulo.mihi viuere chꝛiſtꝰ
eſt.⁊ moꝛi lucrum:Phił j.
¶ Mec mirum.ꝙ ſeipio.vel de quocũq; alio iuſto
Dixit.ꝙ fuit lucrum moꝛi.atq; velectabile:qꝛ moꝛs
illos e carcere huius mundi. quo liberari petũt.
in pᷣs.cxlj.dicẽtes: Educ ð cuſtodia vł c carcere ſ̃m
aliam literam animam meam.iiberat ⁊ educit.et de
omni anguſtia.⁊ tribulatione. quibus iterum in
ps.cxiy.⁊.cxiuij.petũt liberari dicẽtes:⸗eromine libe
ra animam meam a labijs iniquis a linguawloſa.
intantum ſaluat ⁊ liberat:ꝙ ð omni tali moꝛtuo:po
teſt dici illud Pꝛouer.xj. Juſtus ve anguſtia libera⸗
t In qua auctoꝛi
tate tria oĩ iuſto moꝛẽte:oſtendũtur. Pꝛimo vir
tus per quã meruit iuſtus ſcilicet a iuſticia. Secun
do locus a quo exijt œ anguſtia. Tercio eſt certꝰ e

ſtatu ad quem tranſijt:quia liberatus eſt. ¶ Etuʒ

ad pꝛimum eſt aduertendum:ꝙ tam pꝛedicta aucto

ritas.qꝙᷓ eiuſdem diuiſio.tongruuʒ in verbis ſentẽ/

tia obſeruat oꝛdinem:que pꝛius virtuteʒ ponit.per
quam vitam rexit:⁊ ſecundo moꝛtem:qualiter ſcili-
cet eQ mundo perꝛexit. Quia ſicut in canoniʒatione
ſanctoꝛum: ſᷣm iura: pꝛimum ⁊ebet fieri inquiſitio
vita:et poſtea ve moꝛte:et de miraculis: qualiter
videlicet ⁊ ob quam cauſam moꝛtuus ſit:vt ſicut ꝑ
antecedens cognoſcitur conſequens: ſicut patet in
cretalibus.li.ij.ti.xx.ca. teſtibus.c.venerabili.
Ita per ſtatum vite cognoſcatur:et concludatur õ
moꝛtis.et miraculoꝛum veritate.Quia ſi eſt antece
dens.neceſſe eſt conſeqẽus eſſe:quia vnum aliud in/
cludit. Yta ſi vita ſit bona:neceſſe eſt moꝛtẽ eſſe bo/
nam:quia vnum aliud neceſſario inducit.Ad hoc
ergo ꝙ certiſciamus ꝙ moꝛs cuiuſcũq; ſit bona:vt⸗
pote eiuſdem miſeria liberatio.pꝛemittit vitam
illius eſſe bonam. et virtuoſam:dicens. Juſtus per
virtutem ſue iuſticie.de qua dictum eſt. .xiij.p to/
tum. ¶ Ratione ſecundi eſt aduertendũm ꝙ anime

mediocrit bonoꝝꝑ:qͥ ñ ſũt ita pꝑfecte purgati.vel ſan

ctificati: ſtati in moꝛte ad celũ volãt:vel ita male
ꝙ ſtati ad inferna vſcẽdãt:hñt triplicẽ carcerem·ſ.
mũdiałfalſitati.coꝛpałcoꝛruptibilitatl.⁊ purgatu-

rie penalitat.qͥꝝ duoſt añ moꝛtẽ:⁊ terciꝰẽ pꝰmoꝛtẽ:

Artiꝰ.ix.
liij.

.luiij.

Iv.
Exemp.

.lvj.

Exemp.

vij.

Moꝛs

MQuibus anima miſera vallata dicere poteſt illud
Sanielis.xiij.Anguſtie mihi ſunt vndiq;: et iliud
pfſal.cxviij. Cribulatio et anguſtia inuenerunt me.
Se iſtis nota. ¶ Pꝛimo quomodo mundus carcer
ſit: et per quam rationem. patet per exemplũ oſten
ſum. G. j xxvij. Quia ſicut auis cauta xe cauea:⁊in/
carceratus ad patriam ſuam ire deſiderat. ita iuſt
cauea ⁊ carcere huius mundi.¶ Becundo ꝙ coꝛ
pus anime iuſte carcer ſit.patet pꝛo tanto.quia ſiẽ
incarceratus ligat᷑ impeditur per carcerẽ:in quo
eſt a multis operationibus:⁊ motibus congruis cõ
nenientibus:⁊ væſideratis:quia videlicet.nec poteſt
facere quodvellet:nec eſſe vbi eſſeveller. Ita anima
per coꝛpus a multis operationibus ſibi conuenien⸗
tibus:⁊ veſideratis.ſicut ſtudij oꝛationis.vigiliarũ.
mungdicie. diuine contemplatõnis.⁊ huiuſmodi.im
peditur. retrahitur:quia coꝛpus quod coꝛrumpit
aggrauat animam:Gap.ix.Dum pꝛopter ipſuʒ coꝛ/

pus ? eius opera.que ſunt comedere.vvꝛmire.ludere

⁊ huiuſmodi.anima ſua opera continuare nõ poteſt
Tercio ꝙ ignis purgatoꝛius non carcer anime.
quiſcũq; ſit:ſed duriſſimus.oſtẽditur exemplo ⁊ au⸗
ctoꝛitate.¶ Exemplum ad hoc eſt illo languido
infirmo.⁊ moꝛi væſideranti: Cui vt fertur:angelꝰ
a deo miſſus.vixit: eligeret vtrum mallet in lãguo
re illo per duos ãnos viuere.qᷓ; moꝛi.⁊ eſſe in purga⸗
toꝛio per duos dies.qui elegit ſcõm. Cuimoꝛtuo.ĩ
purgatoꝛio idem angelus apparẽs.ab ipſo quaſi mẽ
titoꝛ repꝛehenditur. Ait enim ꝓmiſiſti mihi.ꝙ non
eſſem hic niſi per duos dies.et iam videtur mihi: ꝙ;
ego fui hic per centum annos.Ad queʒ angelus:ad
huc non tranſijt vnus dies: exquo hic fuiſti:adhuc
coꝛpus tuũ eſt in wmo tua adhuc tibi datur optio
vtrum redire velis:et languoꝛem ſuſtinere duoꝛum
annoꝛum:an hic remanere:a penam complere duo⸗
rum dieruʒ. Cui ille. Malo inquit redire: languo⸗
rem vſq; ad diem ſuſtinere iudicij:qᷓ; die alio in hoc
loco remanere toꝛmentoꝛum. Se quo loco ſeu igne.
toꝛmento vecretum ſumptum ex verbis Auguſti⸗
ni in ſermone v igne purgatoꝛij dicit:q illeignis:⁊
ſi eternus non ſit:miro tamen modo grauis eſt. ſupe
rat enim omnem penam quã homo vnqᷓ; paſſus eſt:
in hac vita:vel pati poſſet.ſicut patet.diſ.xxv.c.qua
lis hic ignis.vide.P.viij.j.¶ Nec eſt ſolũ huiꝰ car⸗
ceris aduertenda pene acerbitas: ſed inſuper mul⸗
tum timenda eſt.eiuſdeʒ carceris ineuitabilitas: qꝛ
pauci pure ad celum auolant. quin in ipſo pꝛius nõ
purgantur. Sicut patet tam hyſtoꝛia.qꝙᷓauctoꝛita⸗
te.¶ Miſtoꝛia hoc oſtenditur contenta: vt dicitur ĩ
vita ſancti Chome cantuarienſis. In qua habetur
ꝙ die quo ſanctus pꝛedictꝰmoꝛiebatur:in toto mũ⸗
do moꝛiebantur tria milia. triginta.⁊ tres. e quib
tria milia inerunt ad infernum.xxx.ad purgatoꝛiuzʒ
tres ad celum.ſcilicet ſanctus Thomas martvr pꝛe
dictus:⁊ duo alij:quoꝛum vnus charo ſancto ſuo re
uelauit iſtud. Huic in parte ↄcoꝛdat auctoꝛitas ſan
cti Pauli dicentis: Vniuſcuiuſq; opus quale fue⸗
rit ignis pꝛobabit. Sed foꝛte dicunt aliqui vel cogi
tant:vbicunq; erimus.ſocietatem inueniemꝰ. Oui
bus reſpondet decretum.ij.q.j. Multi.in fine dicẽs
ꝙ nullus vbet gandere e magna ſocietate peccan⸗
tium:quia non minus ardebit.qui cum multis arde
bit. NMon obſtante. q; pꝛedictꝰ triplex carcer ſit tri-
plex funiculus:qui difficile rũpitur: Ecẽs.iiij. Tri⸗
plici tamen modo.æ pꝛedicto triplici carcere ani⸗
me iuſtoꝛum liberantur. De pꝛimo nanq; liberãtur
voluntate ſpontanea. vel arra ta. De ſecũdo liberã⸗
tur, naturali moꝛte ab omnibus expectata. Deter-
cio liberantur. amicoꝛum gratitudine a æo appꝛo⸗
bata.¶ Pꝛimuʒ patet.quia non obſtante. ꝙ carcer

W .
mundi iſtius.multa ↄtineat vincula:a⸗ laqueos pec
catoꝛum.Sicut patet per hoc ꝙ quidam ſanctꝰ pa-
ter.in vitaſpatrum.vidit mundum plenum laque⸗
is.⁊ per hoc ꝙ dicitur Oſee.iiij. Non eſtveritas.nõ
eſt miſericoꝛdia.non eſt ſcientia vei in terra.ſed ma⸗
ledictum mendacium ⁊c.tamen aliqui ſpontanea

voluntate ſe a carcere.⁊ vinculis iſtis:qᷓtum ad ani
mum ſe liberant.ſicut illi qui mundum cum concu⸗

piſcentijs ſuis:⁊ falſitanbus contemnunt:⁊ vitam

eligunt contemplatiuam dicentes:illud Zuce.j. Di
net:moꝛe inimicoꝛum noſtroꝛum liberati:ſeruiamꝰ

illli:in ſanctitate iuſticia coꝛam ipſo omnibus die⸗

bus noſtris. ¶ Alij vo quaſi voluntate coacta.ideſt
per penas ⁊ infirmitates ad hoc fugantur:vt carce-
rem pꝛedictum animo fugiant. Sicut illi elati. ſuꝑ⸗
bi.potentes in armis ad malefaciendum.⁊luxurio⸗
ſi:qui totaliter dum ſaniſunt. mundi appꝛeciantur
honoꝛes.⁊ diuitias.⁊ vlitias:ſed dum infirmitati⸗
bus ⁊ aduerſitatibus percutiuntur.pꝛius amata de
teſtantur:⁊ celeſtia que nunqꝙ; vt vebuerunt dilexe⸗
runt:amare.⁊ veſiderare incipiunt: plangẽtes ꝙ ita
tarde inceperunt.⁊ dicentes.heu ꝙ ſic vcepti fuimꝰ
quia ita dileximus vana ? pernicioſa: que cum hoc
ꝙ ea neceſſario amittimus:nobis etiaʒ timoꝛem in
cutere vberent penarum. Que quidem cogitatio:
licet vtilioꝛ eſſet pꝛius dum ſani ſunt:quia melius eſ
ſet ꝙ tales eis faccrent vitam ⁊ cogitationes:dum ſa
mi ſunt ſponte:quales habere vellent in moꝛte.qua-
ſi coacti.tamen per ignem iuſti liberabuntur.⁊ imꝑ
petuum viuent:SGap.v. ¶ Ped quia nõnulli credit
ſe coꝛde ab hoc carcere liberato s:vtile videt᷑ ſignuʒ
oſtendere:per quod optime cognoſcere poterunt:ſi
adhuc ĩ illo coꝛde ⁊ coꝛpoꝛe vetenti ſint:vłcoꝛpe tm
Cuius rei euidentia per victualium pꝛouidentiam
perpendi poteſt:ſi plus circa pꝛouidentiam pꝛo mo/
ra coꝛpoꝛis in carcere i;ᷓ eberent ſollicitãtur:ſignũ
eſt ꝙ nec coꝛdenec coꝛꝑe v carcereliberant. Plꝰaũt
q berent ſollicitantur:quãdo omnia que ſine pec
cato tenere non poſſunt:non reſtituunt.quando ad
locum alterius ſeculi in quo manentem habebunt
ciuitatem: omnia que poſſunt non mittunt: vel po⸗
tius pꝛemittunt:quando ad locuʒ illum ex toto coꝛ⸗
denon væſiderant ire:quod ex dicto pꝛecedẽti freq̃n-
ter vpendet:qꝛ ex hoc ꝙ ad locũ illũ mita non pꝛe⸗
miſerunt.nec illũ inſtaurauer̃t. necedificauerũt.ad
locum illum minus ire æſiderant. Quia eſt de eis ĩ
hoc caſu:ſicut hominibus:quihabent duo mane
ria loca vel caſalia: quoꝛum vnum muitũ dilignnt
in eo pulchꝛa habent edificia.multaq; mobilia et
immobilia. magnamq; omnium rerum abundauti
am:que omnia diu ita edificauerunt⁊ collegerunt:
cum intentione ibi diu manendi.aAliud vo non di⸗
ligũt: nec in illo edificauerunt:necneceſſaria pꝛemi
ſerunt:nunqꝙᷓ ad iſtud ſcom ire œſiderant ad mane⸗
dum:quia ibi nihil ſperant inuenire optatuʒ.necin-
uenient.ſicut patet.Q.j.iij. Sic in pꝛopoſito.ð mũ
di amatoꝛibus.quoꝛum tota pꝛouidentia eſt circa
terrena. nunqꝙᷓ; cupiũt diſſolui:⁊ eſſe cũ chꝛiſto. OQuo
rum ſtult icia oſtẽſa eſt..xxiij.xviij.⁊.C.ij.iiij. Et
HG.·i.xxxij.xxxiiij.cum ſequentibus.Tales ð carcere
hbuius mundi:ad illoꝛum ſalutem nõ liberabuntui:
quia ſi iuſtus vix ſaluatur.j.Petri.iiij.iſtiquo veue
nient Sapiens vo qui pꝛouidentiam pꝛemittit.
ad locum illum ſequi vſiderat.anime ſue loquens:
et dicens illud p̃s.cxiiij. Conuertẽ anima mea in re
quiem tuam. Et ideo talis æ carcere huius mundi
animam ſuam liberat.cuius illud Ecẽs.ix. Vir ſa⸗
piens liberauit eam. ¶ QZiberauit inquit eam:non
ſolum d pꝛimo mundi carcere:ſed etiam ſcðo car
cere coꝛpoꝛis: quo boni ⁊ iuſti liberari cupiũt. ſiẽ

lviij. bennlt Hehl

homiaglo voluntano
inineelibemnpotenunt. Anfe
lin inſfnunr liolbenan h
ooſto ininfemo null ſſtrecemt
cgtouditig ſütqeſi dbito aten
ct. A. emoltismogis per amicd
libennipoterunt quido nn iierat
tiandodictrepoterunt Undßs lit
craffigentibus nos. (Ehti ad ſch
bus lben poterunt ſunt quincg qui
mus in cremplo alicnius impotenn
ſemus homno inpotens adembn
quemlooum ſine aunilio. guing mo
leſt ytatius ilucpeniat APeimo⸗
ehiculo rabi poteſt ſicut in amm.
nelia ve hommmes:ui unmum prece
nlidchicllo untatinlectopoꝛtarip

lanipoteritperducatum a Tytris.
Iuisa dtnis adat ſuper egnn
pndidſinltunm nmmit in
nodoiunaripotenitperpulſum iin
7manutenenfiamatergopomgend
Numadtumbiqolipſumſegnütun
go. Nailliqui inpurgarorꝛio funt
udcelum. 1e lumpurgatori penie
Euculncziuuunlpotenunt, Pen
onctornmnpaerecentiumaa eſun
en dum viremnt habnernnt n
unthabnerunt wn
1dlcerepoterunt illud Cant
Albanterhocftcient gmia ſien
tumſeguentib nri
unnamen Cſtenſuneſt
darrienn S renſimi
ehr ta

.lix.

encnnotk tentlint anedeif
nuger inallunptontentin
hplusancrhnnuanimonn⸗
bereiß lbenntſcllatütnn igi
trpe w greereliberant Plnit
tuntunqicoonnnispeine er
ſuntnonnſtmnunt guancbet
ulinvo mancnten .ubehunt
nepoſſunt non mitwnt relpo⸗
Nco a0loaz lllum ertoto o⸗
goger nigo pꝛeceetlffrin⸗
egal loci illiümltanonpꝛe⸗
auraueft. necedikiaueriſt a
re vſiderant. Quiaelt d eisi
hinibus:qurhabent domane
uomum vnum multü diligent
htedtficia.multagznobilge
comntumrerum abuncnot
tedifauemnt, colegenut
iumonendi Aliud oond,
.avewntnic ectſanupn
iſcemre midemutod nuni,
runrinuenireeptatn,, etil
,ii Glein eopollo onnn
n touprouigentin lan⸗
in torapꝛouigenti
ſolaireſtci chuſ Qud
ſolotn e g
mii ntii/ C I.

vennbus, Lilzb nleſt

lrj.

Moꝛs

auis cauea. qe qua. G. j. xxvij. Et ſicut ſenex: qui
vt ſcribitur dicere ſolebat:plus volo bodie moei.
cras.ſciens:quia non perdes iuſtuʒ cum impio.Et
ſᷣm Cipꝛia nuʒ ſiẽ nauta xæ naufragiovel d pericu⸗
lis:⁊ ſicut peregrinus õ exilio.⁊ ſicut habitatoꝛ ð o.
mo numoſa. Sic anima te coꝛpoꝛe libenter exit:⁊ cũ
magno vſiderio.dicit cuim Panlo. O infelix homo
quis me liberabit ve coꝛpoꝛe moꝛtis huius. Ro. vij.
Et illud Phił j. Cupio diſſolur:et eſſe cum chꝛiſto.
Et moꝛam in carcere iſto plangunt: vicentes cũ p̃s.
cix. Heu mihi:quia incolatus meus pꝛolongatusẽ
De carcere vVo coꝛpoꝛis liberati.iterum gaudentes:
cantant cum pᷣs.cxxiij. dicentes: Laqueus contritꝰ
eſt. ⁊ nos liberati umus: qua libertate chꝛiſtus nos
liberauit. Gał uij.ſicut patet per legem. X. j. xj. Si⸗
cut pꝛomiſit per pꝛophetam ſuum dicens: xe manu
moꝛtis liberabo eos. Oſee xiij. Etum ad liberatio
nem v ter cio carcere purgatoꝛij ſunt tria oſtenden-
da. ¶ Pꝛimo nanq; oſtendir ꝙ iuuari poſſunt. Se⸗
cundo quomodo iuuari vel liberari poterunt. Ter-
cio ꝙ melius eſſet ꝙ ſeipſos liberarent ante moꝛteʒ.
Ratrione pꝛimi eſt aduertendum ꝓ talis eſt diffe
rentia inter incarceratos in inferno.⸗ incarceratos
in Bunharo io Inalte et int incarceratos ꝓ homici-
dio ⁊ alijs crudelitatibo:⸗ inter incarceratos ſeu te⸗
tentos pꝛo væbitis ſeu paruis delictis:quia ſicut in⸗
carcerati pꝛo homicidio voluntario ᷣm cær legẽ:nec
redimi.nec liberari poterunt.Alijvo ſoluto æbito
vel cum ſatiſfecerunt leſo liberari porerunt. Sic in
pꝛopoſito in inferno.nulla eſt redemptio:ſed de pur
gatoꝛio ita ꝙ ſũt quaſiꝓ debito vrenti.ſicut onſum
eſt. M. x. vj. multis modis per amicoꝛum ſuffragia
liberari poterunt:quibo cum liberati fuerint regra-
tiando dicere poterunt.illud pᷣs.xliij. LQibeꝛaſti nos
ex affligentibus nos. ¶ Etũ ad ſcdᷣm.modi ⁊ via 4
bus liberi poterunt:ſunt quinq;.quos videre poſſu
mus in exemplo alicuius impotentis. Quia ſic vi⸗
demus. ꝙ; homo impotens ad ambulandum. adali
quem locum ſine auxilio.quinq; modis iuuaripo⸗
teſt.vt citius illuc veniat. ꝛimo naq; in aliquo
vehiculo trahi poteſt:ſicut in curru.⸗ hmõr.p ani⸗
malia vel hommnes::qui currum pꝛecedunt. Si vo
talivehiculo careat:in lecto poꝛtari poterit.Lercõ
iuuari poterit per ducatum a rertse- videlicʒ ali
quis a vxtnis vadat.ſuper quẽ ſe appodiat. Quar-
to modo ſimiliter iuuani poterita ſiniſtris. Quito
modo iuuari poterit.per pulſum ⁊ſuppoꝛtationeʒ:
manu tenentiam a tergo poꝛrigendo. videlicʒ ma-
num ad eum:hi quiipſum ſequutur. ne cadat a ter⸗
go. Ita illi qui in purgatoꝛio ſunt ad tranſeunduʒ
ad celum.a paſſum Poeericnlonnn euadeꝛe
Per quinq; iuuari poterunt. ¶ Pꝛimo per tractatũ
ſanctoꝛum pꝛecedentium ad celum. ad quos ſpecia⸗
lem dum vixerunt habuerunt æuotionem: quibus
dicere poterunt illud Cant.j. Trabe me poſt te: ꝗ
libenter hoc facient:quia ſicut ſup:a.e.ca.xxxviij.
cum ſequentibus.oſtenſum eſt ꝙ veniunt ad iu uan⸗
dum moꝛientes. YIta veriſimile. v credibile eſt: ꝙ li⸗
benter liberant afflictos in purgatoꝛio:ſi tamen H̊
meruerint apud eos dum viuerent. Quod pulchꝛe
oſtenſum eſt. j. Reg.xiuiij.vbi dicitur: liberauit in
Die illa popult⸗ Jonathan. ne moꝛeretur. oꝛando
ſcilicet regem Gaulem.⁊ hoc quia pꝛius hboca popu
lo meruerat:eis beneficia pꝛeſtando. Sicilli: qᷣ nũc
merentur apud ſanctos ipſoꝛum ſequendo moꝛes: 7
ipſos diligendo.⁊ honoꝛando.qui pꝛo amoꝛe ſancto
rum nunc pauperes liberant a fame. 7 miſeria.eis ꝓ
poſſe dando.tunc per ſanctos liberabuntur:beatus
ergo qui intelligit ſuper egenum 7 pauperem. in die
mala liberabit eum.in Ps.xl. ¶ Becundo poꝛtãtur

a duobus ſciliceta paſſione⸗ redemptõne chꝛiſti er
vna parte:⁊ ab operibus pꝛopꝛijs.que pꝛius fecerũt
oꝛando. ieiunando. elemoſynas dando. Sicut nan/
q; due ale auem in altũ poꝛtant. Ita iſte due ale ad
celum poꝛtant.ſi tamen pꝛius voꝛtabantur:quia ſi
cut penne non poꝛtant auem a terra.niſi pꝛius poꝛ/
tarentur ab aue in terra. Ita nec tũc bona opa poꝛ⸗
tabunt:que pꝛius non fiebant. QOui ergo tunc in al/
tum poꝛtari volu erit: faciat ꝙ ala bonoꝛum operuʒ
non ſit nimis curta.hoc ſciens ala ex parte cei: eſt

.

ſatis longa:non tamen in altũ poꝛtabit ſine alia: q
coadiutoꝛes vei ſumus:⁊ ipſi duo conſtituti a peri⸗
culo liberati ſunt:Eccĩ xlvj. ¶ Tercio iuugtur per
ducatum a cxtris.i.per indulgentias eccleſ ie:quas
videlicet acquiſiuit:dum vixit: opera pia faciendo.
7 ozando. vel que dantur poſt moꝛtem lpſoꝛuʒ:ad ex⸗
citandum alios ad oꝛandum pꝛo ipſis:quod eſtma
gne pietatꝭ opus:quia ſicut dicit æcreta lis.li.iij. ti.
xlj. v celebꝛatione miſſarum. ca. cuʒ marthe. in fi.
oꝛationes pꝛo moꝛtuis ſemper vtiles ſunt: quia pꝛo
valde bonis ſunt gratiarumactiones: pꝛo valde ma⸗

lis conſolationesviuoꝛum ſunt:pꝛo mediocriter bo

mMs expiationes ſunt:vt etiam habetur riij.q.ij. tem

pus.? ibi per totum. ¶ Quarto Per ducatum a ſini
ſtris.i.per oꝛationes bonoꝛum viroꝛum: pꝛoprer qs
eꝰ illos liberabit:ſicut liberaui Loth. ð quo. Ge⸗
neb.xix. Recoꝛdatus eſt wvminus abꝛae. liberauit
Loth ve ſubuerſione ſodome. Quinto iunantur
ber amicos:quipoſt illos remanet: quibus incũbit
quaſi eos quodmodo ad celum pellere:quoꝛum ali
quiad hoc obligantur ex vebito luſticie: ſicut execu
toꝛes.i alij cum quibus bona ſua diuiſi erunt.vt eos
cum illis liberarent:quod ſinon faciunt crudeliſſi-
mi fures ſunt.ſicut oſtenſum eſt. E. viij.xj. Alij ad Gͥ
tenentur per legem gratirudinis.illi videiicet quib-
illi dum vinerent oſtenderant amicitiam:⁊ illi qͥ eis
dum vixerunt oſtenderunt amicitiam:nunc eis oñ/⸗
dant illam:quia nunc apparebit:quis ſit verꝰ ami⸗
cus.i quis fictus in moꝛte nanq; æ hoc experimen⸗
tum haberi poteſt:que quidam amicitia ideo eis ci⸗
tius oſtendenda eſt.quia foꝛte cito liberabũt tune
erũt magni in curia dei.⁊vicẽ ſͤtitudinis repẽdẽ po⸗
terũt.⁊ facient:quia nihil eos latebit: quod pꝛo eis
fit.ſicut patet.A.xxxv. xvij.nec ingrati ibi eſſe poſ⸗
ſunt.ergo opo ꝛtet: ꝙ ſint grati gratis. Quib ſi nũc
Hrati fuerimꝰ: qnq; pꝛedictis modis:creatura libe/
rabitur a coꝛruprione Ro. viij. Quia in bonis iu⸗
ſtoꝛum liberabitur ciuitas illa. videlicq; purgatoꝛij:
Pꝛouer xj. ¶ Cercio tñ meliꝰ ſecurius eſt. ꝙᷓ quili-
bet dũ viuit nitat᷑ſeipſum ðᷣ purgatoꝛio liberare ſa-
tiſfactione.reſtitutione.⸗ pura ↄfeſſione:quia confi
tẽdo:os iuſtoꝝ liberabit eos: Mꝛouer. xij. Saniꝰ.n.
eſt. ꝙ ignem er tigua t:anteq; in trat: ꝙᷓ ꝙ in eo ſedeat
erpectando.vſq; alij tarde illũ exringuant. Et cp⸗
uiſionem ante illum ad locum quo iturus eſt pᷣmit-
tat.ne vefectum babeat anteq; ingrati poſt eũ rema
nentes.ei mittãt.Sicut ergo mare ſine reditu tran-
ſiturus.non dimitteret pꝛo vxoꝛe: filijs. vel amic·
quibuſcunq;.quin bonam parteʒ bonis ſuis poꝛ⸗
taret ſecum.vel ante euʒ pꝛemitteret. Ira moꝛiturꝰ
fac quod dico fili.⁊ teipſũ libera Pꝛouer. vj. Exnõ
ſis viuentibus ita largus quin ſis tibipſi iuſtꝰ faciẽ
do prem tuã melioꝛem. quia talis iuſticia a moete li
berabit: Pꝛouer.x. .
¶ NMec moꝛs tĩ ꝓpter bocẽ bonisvtilis. delecta⸗
bil:qꝛ eos ð pᷣdictis liberat carcerib.mũdi. zcarnis
H etiã qꝛ ꝑ illã g oẽs miſerias.tã ſpũales ꝙᷓ; coꝛpales
⁊ contra oẽs xefectus:et etiam contra ſeipſaz certiſ
ſima.et eterna dantur rem edia. er illam nãq; tri⸗
ſticia veſtra vertetur in gaudium: Johãnis. xvi &t

lrii

lxvj.

lxvij.

Moꝛs

per ill am tranſeuntes dicunt:Conuertiſti planctũ
meum in gaudiuz mihi:in pᷣs.xxix.quia dirupiſtivi⸗
cula m ea:in pᷣs.cxv. ꝛ20 quo eſt aduertenduʒ. qꝙ
homo p er peccatũ poſtꝙ; in uidia dyaboli.moꝛs itro
iuit in oꝛbe terraꝑꝝ:SGap.ij. Pꝛimo magnaʒ habuit
triſticie materiã.ex mał tã intioꝛibo ꝙᷓ maioꝛibo.q ſu⸗
ſtinuit ⁊ ſuſtinet.Ex malis interioꝛibo.tam coꝛpoꝛa-
lib.cuiuſmodi ſunt infirmitates.væbilitates.ſene⸗
ctutes.fames.ſiti.⁊ huiuſmodi.qᷓ ſpiritualib.cuiuſ-
modi ſunt pecca ta quotidiana.quevitare nõ poſſu⸗
mus.⁊ remoꝛſus conſcientie.qui illa ſequit᷑.Ex ma/
lis ⁊ miſerijs exterioꝛibo taʒ que ſuſtinet.cuiuſmodi
ſunt frigiditates. caliditates.⁊ tempeſtates.et mali
rumo ꝛes. his que nosvel amicos noſtros affligũt
vel ei s contingunt.ex quibo tedia interioꝛa generan⸗
tur.qꝙᷓ que in futuro ſuſtinere expectat.tã circa moꝛ⸗
tem:q; etiam in ipſa moꝛte ꝙᷓ etiam poſt moꝛtem:p⸗
pter que omn ia ⁊ ſpecialiter pꝛopter illa.que circa
inoꝛtem.⁊ moꝛtis in certitudinem cõtingunt.Si qs
ſentiret.quo tendit.⁊ vnde veniret.nunꝙ; gauderet.
ſed in omni tempoꝛe fleret.dicens:Sũt tria ve.que
meſtificant me.hoc eſt ꝙ tranſibo.ꝙ neſcio quando
quo ibo.Et illud Pauli.Ro.ix.Triſticia mihi ma
gna eſt:⁊ wloꝛ continus quia iugum graue ſuꝑ om/
nes filios Adam a die exitus ve ventre matris eoꝝ
vſq; in diem ſepulture in matrẽ ommum. Cogitari
nes eoꝝ.⁊ timoꝛ coꝛdis adinuentio expectationis ⁊
dies fin itionis a reſidente ſuper ſedem gloꝛioſaʒ vſ⸗
q; ad humiliatum in terram:⁊ cinerem:ab eo qui vti
tur hyacintho.⁊ poꝛtat coꝛonã vſq; ad eũ.qui ope⸗
ritur lino crudo.furoꝛ.ʒelus.tumultus.fluctuatio.
timoꝛ moꝛtis.iracundia perſeuerans.⁊ ↄtentioꝛc̃.
Ecci.xl. ¶ Secũdo magnam habet triſticie mateni
am. ex bonis a quibo per carcerẽ huius mundi:⁊ car
nis.⁊ coꝛpoꝛalibo vinculis impeditur. Intantũ nan
q; coꝛpus quod coꝛrumpitur aggrauat᷑ animã:Sa⸗
pien.ix.ꝙ ſicut oculus extra locum ſuuʒ poſitus.nõ
videt.nec lingua extra os loquitur.nec membꝝ ali⸗
quod capiti.⁊ coꝛpoꝛi non coniũctuʒ.ſuã habet ope
ration em vel perfectionem. Ita nec nos per vincu/
la pꝛedicta.q̃i extra locum nõſtrum detenti.⁊ a capi
tenoſtro veo. in gloꝛia quaſi ſeparati multuʒ elõ⸗
gati.nec perfectam habemꝰ dei viſionem.nec fruitõ
nem.nec ꝓfecte intelligimus.nec volumꝰ.nec opera/
mur ea que vi ſunt.vel ad animaꝝ pertinent ſalutẽ
pꝛopter que tota die contriſtatus ingrediebar:ĩ p̃s.
xxxvij.Siẽ peregrinꝰ in extranea patria.plena guer
ris latronibo ↄtriſtatus ingreditur.r ſollicite cogi
tat quõ ſecurius per ductoꝛcs.vel ſuipendiarios cò⸗/
ductos.tranſire potcrit. Ita nos neceſſe eſt eadẽ de
periculis.⁊ periculi euaſione.per ſtipendiarios pau
perum cogitare.⁊ v eiſdem eſfſe:quaſi triſtes.ſemper
autem gaudentes.ij. Coꝝ.vj.¶ Bempꝑp.n.quaſitri⸗-
ſtes eſſe vebemus pꝛopter mala pꝛedicta que ſuſtine
mus.⁊ expectamꝰ.⁊ quia a bonis ad que oꝛdinamur
retardamur. Et ſemper gaudẽtes pꝛo tãto ꝙ moꝛs
illam triſticiam auertet in gaudium.⁊ dirumpet vĩ-
cula.per que a bonis ad q̃ creati ſumus retardamur
patre miſericoꝛdiaꝝ hoc oꝛdinante.Qui ad modũ
optimi medici ve moꝛtis veneno fecit tiriacam con⸗
tra moꝛtis venenum:dũ illud orudele iudicium. qo
in peccati vindictam indictuʒ fuit. Geñ.ij. Quacu⸗
q; die comederis ex eo:moꝛte moꝛieris.in ſanationẽ
conuertit peccati.Et non ſolũ peccati.ſed etiã om-
nium pꝛedictoꝝ maloꝝ miſeriaꝝ:que ex peccato in
currimus:⁊ in deſtructioneʒ ſuipſius.Quia ipſa.bo
nis ve om nibo pꝛedictis.ſicut patet inductiue. fineʒ
facit.⁊eſt ſuipſius:⁊ timoꝛis.qui ex illa accidit ſentẽ
tia:quia per ipſam ſemel habitã habemus ꝙ ampli⸗
us ipſam non teneamꝰ.patet ergo ꝙ moꝛs.que olum

W x⸗..

ab omnibo timebatur.poſtꝙ; vita ĩligno moꝛtua fu
it.i.chꝛiſtus qui moꝛtem ↄuertit in gaudiuʒ ⁊ reme⸗
dium.contra omnia mala:quia hũiliauit ſemetipᷣm
factus obediens vſq; ad moꝛtem.moꝛtem autẽ cru/
cis a nullo bono.⁊ benevinente. timeri veberet. NMo
lite meruere iudicium moꝛtis:Ecci.xlj.quia timẽti
ceũ:bene erit in extremis.in die vefunctionis ſue be
nedicetur:Ecci.j. ””ͦ”VMUẽo =
¶ Erx qua auctoꝛitate daturitelligi ratõ vndecimi
arficuli:quia ſicut bene viuens.no vebet moꝛtẽ me⸗
tuere. Ita necamici bene moꝛientis veberẽt e moꝛ
te ſua dolere:ſed potius gaudere.pꝛopter multas ra-
tiones. ¶ Pꝛimo pꝛoprer rationem incluſam.⁊ in-
tellectam in illa auctoꝛitate:que v omni ſic moꝛiẽ-
te dici poteſt.ij. Reg.iij. Pꝛinceps et maximꝰ hodie
cecidit in iſrael.qꝙᷓtum.ſ.ad coꝛpus tm̃. et ideo nonẽ
caſu wolendum:ſed de pꝛobitate gaudendum: qꝛ
equus in bello cecidit:a inimicos cu pꝛobitate eua⸗
ſit:⁊ vicit.⁊ e hoſtib ſuis nobilit᷑ triũphauit: Hoc
nanq; in factis videmus bellicis.ꝙ turpe ⁊ vitupe⸗
rabile eſt: miles de equo ſuo cadat.equo ſtante:ſed
ꝙ; equus ſub eo occidat᷑ ⁊ cadat:ſi ipſe vincat ⁊ eua⸗
dit:non eſt ei nec amicis eius verecundũ:ſed aliquã
do iocundñ:quia quandoq; ei accidit ex ſua magna
pꝛobitate:⁊ audacia:qua hoſtes potenter inuadit:⁊
vincit. Sic ꝙ anima que veberet coꝛpus regere.ſiẽ
miles equum.peccando cadat.verecundum 7 wlen
dum eſt.ſicut patebit infra ar.xiiij.ſed ꝙ caro mo⸗
riatur.⁊ ſub anima cadat.⁊ anima inimicis:qui eiĩ
paſſu moꝛtis inſidiantur.potenter vict enadat:nõ
eſt verecundum.nec damnoſum:ſed laudabile eſt:⁊
ad eius pꝛobitatem magnã pertinet.q equo ſub eo
cadente:ipſe potenter vicit.⁊ cũ triumpho ad patri
am ſuam redijt:⁊ vinit in patria ſua cuʒ chꝛiſto.qui
dicit:Qui credit in me:etiam ſi moꝛtuꝰ fuerit viuet
Joh. xj. ¶ Illud ergo ſolatiũ quod chꝛiſtus mo⸗
riturus diſcipulis vereliqͥt:dicens.Gauderetis vti-
q;:qꝛ vado ad patrem.æberet cuilibʒ ſufficere chꝛi⸗-
ſtiano v tranſitu chari ſui:quia iuit ad patrem.
Becũdo quia multa pericula euaſit: quia nobis
in iſto mundi bello quotidie attediatis: ⁊ vulnerat:
bene moꝛtuus ſedet in alto:⁊ certamen noſtrũ ſecu⸗
rus reſpicit.⁊ oꝛando locuʒ pꝛeparat:vincẽtiba cha⸗
ris. ⁊ gratis confoꝛtationem værelinquens:quã chꝛi
ſtus vereliquit diſcipulis ſuis.dicens:ado vobis
parare locum. Multum ergo videtur eſſe contra ra
tionem bone conſcientie:⁊ amicicie:ꝙ aliquis wle⸗
at v hoc ꝙ amicus ſuus multa euaſit pericula ⁊ mi⸗
ſerias: et væ exilio redijt ad patriam: ⁊ v incertitu⸗
dinead certitudinem. immo potius wlendum eſſet
ſi huc redire veberet. Quia⁊ illa c cauſa ᷣm Hiero
nymum in epiſtola ad Tiraſium:chꝛiſtꝰ wluit la
chꝛymatus fuit in reſuſcitatione ¶aʒari.quia quo⸗
damodo amicabiliter coactꝰ fuit wloꝛe ſoꝛoꝑ: ipᷣm
Te loco certo ⁊ refugio ad locum huius mũdi incer⸗
tum miſerum reducere. ercio videtur multuʒ
eſſe contra fidem.⁊ ſpem.ꝙ quis v bene moꝛiẽte mł
tum vleat. Quia ſi rex tolleret filium vel filiã te m
mo tua:vel etiam charum amicum.⁊ poneret euʒ in
vomo ſua in magno officio:in quo multa pꝛo amicis
ſuis facere poſſet:ſi firmam haberes fideʒ. rex eẽt
amicus ſuus:⁊ ꝙ ipſe eſſet potens cum rege:⁊ multũ
honoꝛatus.⁊ ditatus.non voleres ð hocꝙ aſſumpt⸗
eſſet ad curiam illam.ſed gauderes.nec vœſideraꝛes
qad te rediret:ſed potius ꝙ ibi remaneret:⁊ marxi⸗
me ſi in bꝛeui eſſes ad illam curiam pꝛo arduis nego
cijs expediendis venturus:⁊ ſperares te illuʒ ibivi-
ſurum:⁊ illum tibi illic multum pꝛoficuuʒ. In hoc
nanq; caſu tecum cogitares: ⁊ diceres: inueniã ami
cu meñ in curia illa:qui me in negocijs meis multũ

Arti. pj.
l

=

Git Hieronyuns inepiſtola 20 Tir⸗

jiniterſiñgom oiconſetae wo

mnaioren nonſperars:hiſuff

llegumtrſtumufnar danſit
Ctigs1 gandcbisnounum u ra
nitYozarumnon monenkem ſed
ſurgentemetu o econuerſo. CMor
xmuliereueſleutt vueum ſuñ in
1babetur nparuo folloin peinapi
ſccnuʒ confottat Genecn amicob ſ⸗
ontemptu mortio:eatando ſecyli,
niſenas rmoꝛtis bꝛeultatemm.? com
inqyit moꝛtis bꝛeuis eſt timende
lſepoſſ; ſegneceſſeeſt. autnonperus
hertronſeat. Et adiungit moꝛtis com
Deſnamegeotarepoſte:deſinamalle
Mam monpoſſe. (Jdemerlälibzor
nmes dtranſitgmonis confoat.
dumtenc'boſpites:cumneceſtiate
Nelit dicens. Er vita iſta dicedot
nontancd wnd comoꝛandinan
nobis dectt: non loaum habitan
imcen rale cxemplis infe
i erent de bene m

um wlere Incnins ſionnzchri

lionoſtneſtnſcno nen
1 legnuretcaſerbianes gue.

Nushomninum. guiwlozof,
ramlanbſpe louſsrlar

ocgbantiqnemng
Aulſpen henec natunach

rſß
kmonen Ndltai⸗
vnla ummhun omi Moꝛs W . Xxj.

meBrr
norellautt ſen en, bene iunabit. b ſt wus: . õsä
1benen demn ma aulkſenn ene iuuabit. bene mecum egit æus: quando illum Am bꝛoſio.ſcribiturꝙ aliquando moꝛtuos flebat. em.
abnanammoermanen e wmo mea ad illam curiam trãſtulit. Recteſi bo⸗ diſcipulis ſuis cauſam qaurenribuneen hoc alijs E
N ldebere⸗ . nam ⁊ firmam haberemꝰ fidem ⁊ ſpem: ſic cogitare non pꝛedicaret.reſpondit.non fleo:quia vœceſſerunt
emtgind, llguuti, 1o beremus væ bene moꝛtuis:quia quando moꝛiturĩ ſed quia me pꝛeceſſerunt: Cantuʒ enim æſiderium
. inam etl ſtatu penitentie.vere videlicet ↄtritionis:confeſſio- habuit illuc eundi quo ipſi pꝛeceſſerunt q; wluit ꝙ
keatede lli ebe nis: ⁊ ſatiſſactionis.firmiſſime credenduʒ ẽ ꝙ eſt vel non fuit e pꝛimis illuc euntibus. NMec mirũ ſi tan⸗
beneyinen gini cito ent magnus potens in curia regis eterni. Et tus vctoꝛ.ſiammagnum habint alterius ſeculi deſi
aben emonel ddet nouint Di certum eſt ꝙ nos in bꝛeui periculoſis negocijs:veꝛ derium.cum ſicut recitat Augꝰ. v ciuitate wi.li.j.
dsgani nennigdberfrnd⸗ ſus illam cuniam recepturi:quod meruimus:ventu õ diſcipulus platonis.cum coꝛã eo le⸗
Rokern reunptenmnin IN ri ſumus:⸗ ꝙ magnum locum ibi nobis tenere poſ⸗ geretur liber œ inmoꝛtalite amime.e muro ſe pꝛe/
lanitene onenineilin n ſunt: ceos ibi ſi boni fuerimus videbimus:⁊ dHeſo pitem crdit. ſiderio aliam vitam accelerandi.
i ene vomn ſenenn cletate illoꝛum in eternum gaudebimus.ſinceriuſq; Worg engo patet exemplis ꝙſicut dicit Geneca
nf bncepgetn gni oori eos ibi diligemus abillis diligemur:ꝙ hic fieri poſ æ remedijs foꝛtuitoꝛum:ſtultus eſt qui moꝛtẽ moꝛ/
nlet alehptstf, an hoche ſet. Quare ego wolemus:ſi enim pꝛedictis firmaʒ talinm veflet: nihil enim hoc nouum aut mirum eſt
rui Nohtateen cenconcne haberemus fidem.⁊ ſpem. non eſideraremus illoꝝ Igem in epiſtolari ſuo ad lucillũ epiſtola.lxxv. Nõ
Nrclimig, W vel nobiſcum moram. vel ad nos reditum: ſed poti⸗ affligitur ſapiens liberoꝛum amiſſione. non amico.
dſnonddit Rd ltateen⸗ hoc ꝙ ipſi in bono loco ſunt gauderemꝰ.Et ð hoc rum.eodem enim animo fert illoꝛuʒ moꝛtẽ quo ſuã

aut. Hoe ꝙ nos tm poſt illos hic remanemus.wloꝛem habe⸗ expectat. .
remus. Unde Hieronymus ad theodoꝛum In bꝛe ¶ Eypꝛedictis elicitur. ex ſequentiba oſtẽditur q; Ar. xij.
ui es moꝛtuum tuum viſurus:quare ergo plagis:nõ T moꝛte nullius pueri inno centis eſt multum wlen lxxiiij.
lxxij eſt moꝛtua puella:ſed wamit. ¶ Quarto talis woloꝛ dum:quia rapt? eſt. ne malicia mutaret intellectuʒ
:videtur eſſe multiũ ↄtra oꝛdinationẽ i. Tales ãn⸗

wlere vberet. Contrarium vo facientes repꝛehen⸗
dit Hieronymus in epiſtola ad Liraſium: dicens.

it.⁊ patre hoc melancolico. contra pꝛedictum qꝗo
bannem reuelatum fuit ꝙ pꝛopter oꝛationes Johã

ngnuncog iſctaligni . otra eius aut ne fictio ciperet animam illius. Sapien
nceigluhat 1 Aſianagn q; de dei wlent oꝛdinatione. 7 voluntate.licet.n.ali⸗ tie.iiij. Raptus eſt inquit a vo per moꝛtem tempo⸗/
magen Dotintrinnoctt, AQAuli terminum ſuum pꝛeueniant:male moꝛiendo:qð ralem vel aliam ſcilicet naturalem. ne viuẽdo peioꝛ
cvus non oꝛdinamt:qui non vult moꝛtem peccato⸗ fieret. Sicut patet v illo pu ero e quo ſcribitur in Exem.
agor penem nann zwlen ris.ſed ꝑmiſit dicẽs: In peccato ſno moꝛiet: Eʒech. vita Yoh. elemoſynarij. cuius pater pꝛedictum Jo⸗
maor, ninj ſ⸗ Aar iij. Tamen væ multis.⁊ marxime cæ bene moꝛientibo. hannem pꝛecibus ⁊ elomoſynis inquxit.vt pꝛo ſe et
. lerzanmullinch lif i oꝛdinatio ⁊ pꝛouidentia impletur:ð qua nullus ſuis oꝛaret:qui cum cito poſt in mari ſubmerſus fu⸗
damnoſumeclaucsbleeſt
ce

ilfenn Gutenut
n. wberetanily ſuftcerechnͤ

Finaliter ſi ſolam vi conſiderares voluntarem:⁊ re
ſurrectionem non ſperares:tibi ſufficere veberet: ꝗ
ille qui æœdit:ſuum auferat. Conſidera ſeculi inimi
citias.⁊ gaudebis moꝛtuum ſubtractuʒ.chꝛiſtus fle
uit Zaʒarum:non moꝛientem.ſed ad iſtam vitaʒ re-
ſurgentem:tu vo econuerſo. ¶ Nota hic miraculũ
T muliere que fleuit puerum ſuũ iuxta Welchebꝛõ

nis ſubtractus fuit. anteq; mala faceret:que factu⸗
rus eſſet ſi diu vixiſſet.vnde ⁊ ei pꝛeceptũ fuit.ne Jo

hannem infeſtaret: ſed gratias ei ageret c. ¶ Cir⸗

ca cuius raptum vel tranſitum tria oſtendere reſta⸗
bit. Pꝛimo enim oſtendetur ꝙ eus miſericoꝛditer
agit cũ ſic moꝛiente. Secundo ꝙ miſericoꝛditer agit
cum amicis ſic moꝛientis.Tercio ꝙ non eſt e moꝛ⸗

eerehlln ⁊ habetur in poruo folio in pꝛincipio libꝛi. ¶ Ytem te ſubtractimultum volendum:ſed potius gauden-
t iuluaintad otmen. ſic etiaʒ confoꝛtat Seneca amicos ſuos:in libello ðᷣ dum. ¶ Pꝛimo patet per exemplum v incipientibo
tapentalleuaſit n⸗ Nobis contemptu moꝛtis:recitando ſeculi inimicitias:ſeu vel volentibus ⁊ nocte ludere ad taxillos ad lumẽ
voncheotmuiutin tulnent 4 miſerias ⁊ moꝛtis bꝛeuitarem.= cõmoda vicẽs:Do candele: in quo ludo pecunia aimnittitur: œ ami⸗
altoerceraman noſtni ſean⸗ loꝛ inquit moꝛtis bꝛeuis eſt. timendus erat: ſi tecum co illoꝛum hoc vidente.⁊ eos impediente.⁊ lumen il
c;preparat pincentocha⸗ eſſe poſſʒ.ſed neceſſe eſt. aut non perueniat. aut cito loꝛum exringuente.Talis enim amicus vidẽs illos
nem wrelinqens:quu chi pertranſeat.Et adiungit moꝛtis commoda dicens: vel vnum illoꝛum velle multa.vel omma amittere:
is ſois. dicens: Tlodo vobis Belſinam egrotare poſſe:cœſinam allegari poſſe:veſi⸗ ſi lumem ad libitum haberet:gratioſe cum eis agit
nergo vigetureſſe contrare nam moꝛi poſſe.¶ Idem etia libꝛo ſenectute. bo lumen illoꝛum extinguendo. Recte ſic agit amicus
ieramiaeng aliq ns wle⸗ mines v tranſitu moꝛtis confoꝛtat.ꝑ hoc ꝙ ad mũ noſter æus quandoq; cum illis quos vidit diſpoſi⸗
smulta euaſitpericularm⸗ dum tanq; hoſpites:cum neceſſicate cito exeundi ve tos:ad male ludendum cum mundo:a cum his queĩ

tad patniam: ? wincenim⸗

immopotius wlendum eſir
Auiar lla rcauſafmn hinn
Timſiumchnil wlnrrl
ſatunone Agori qnalua⸗
coact' fuit woreſctop: ihn
dlocumhnnomubiinee⸗
Cenuo ihenn mulni

norbenenoninenk

olantſflinm pelfll em

nerũt dicens. Ex vita iſta diſcedo tanꝙ; ex hoſpicio
non tanqꝙ æ wmo.comoꝛandinatura diuerſoꝛium
nobis dedit: non locum habitandi. ¶ Chꝛiſti⸗
ani ergo pꝛedictis exemplis infoꝛmati. et auctoꝛi

tatibus non deberent de bene moꝛientibus mul-

tum wlere. In cuius ſignuʒ chuiſtus.cuius omnis
actio noſtra eſt inſtructio.in euãgelio de moꝛtua pu
ella. legitur eieciſſe tibicines.quoddam videlicet ge
nus hominum.qui woloꝛoſis lachꝛymoſis richmis
⁊ cantilenis ſuper moꝛtuos populum ad fletum pꝛo
uocabant:quemadmodum adhuc faciũt infideles.

mundo ſunt.vel ꝙ in futuro œcipi poſſent.lumèe vi⸗
te illoꝛum cito extinguendo:anteq; nonnulla dam⸗
na incurrat coꝛpoꝛalia.et ſpiritualia:⁊ fina lit᷑ aiaʒ
amittant. Inimici vo lumen nõ extinguit. Sic nec
ꝰ. Et heceſt cauſa:quare mali ſũt lõgeui.Et qua⸗-
re vita inpioꝛuʒ pꝛoſperatur:Hieremĩe.xij. Et qua
re impius multo viui tempoꝛe . Eccleſiaſtes.vij.
¶ In hac vo ſubtractione:moꝛiens magnuʒ vi w⸗
num aſſequitur: ⁊ beneficium:ꝙ v pꝛeſentisvite pe
riculis.⁊ miſerijs:in qualicunq; ſalutis ſtatu euoca
tur. VUnde quibuſdam pueris:qui cum parentib-

namicun, poerit til quiſpem vt habere væberent.non habẽt reſurrectõ moꝛte pꝛeuenti ſunt. a beato Auguſtino diffinitur:
binnon tanbener nis: vos auteʒ chaiſtiani non contriſtemini.ſicur ce⸗ ꝙ in hoc eis diuina clementia ꝓuidit: ne diu viuen/
mn bobenefigl leret teri qui ſpem non habent. Si enim credimus ꝙ bie. tes maloꝛum patrum veſtigia ſequeretur. Yoſie eti
tens um regenin ſus moꝛtuus eſt.⁊ reſi. ren Pra us eos qui woꝛ am regi iuda pꝛo magno munere a wo pꝛomiſſum
zhocgyaſſumpt mierunt adducet cum eo.j.Teſſał.iiij. Vnñ Zimbꝛo⸗ eſt:qipſum citius ad patres ſuos in pacecolligeret:
wleres reikicenn ſius.voleant inquit perfidi:quibo reſurrectõis ſpes antec videret mala ſuper terram ventura. ſicut pa⸗
ſandenane retv mor⸗ non eſt. ſed nos non.quia in bꝛeui viſuri ſumus: q̃s tet quarto Regum vigeſimnſecundo. in fine capi-
gibiſn Oordnena abſentes wlemus:quia moꝛs bonoꝛum ſcmapłm. tuli. Iſta ergo de cauſa flos egreditur:et cõter itr.
nunnuli⸗ nonmoꝛs. ſed ſomnus appellatur. ¶ Se eodeʒ tamẽ et fugit velut vmbꝛa:Job vecimoquarto. ſtæ ſios
lgend h
lmumupfin Conumn
gerdlceleb niemii
inncgocjin

.xxv.

Excmp.

.lxxvij.

Moꝛs

ſcilicet mũdicie ⁊c.¶ Scðm etiã videlicet q miiſe⸗
ricoꝛditer agit cum amicis ſic moꝛientis:patet vłqꝛ
eos tempoꝛaliter punit ad modum wmini terreni:
qui vlinquentes contra legem ſuam. quandoq; in
coꝛpoꝛibus.quandoq; in rebus ſuis punit:vel quia
eos ammonet. vt ſemper ſint ad moꝛtem parati: vel
quia amoꝛem illoꝛum:a œlectationes ad diuerſa di
uiſas.ad ſe colligere nititur:⁊ in altum aſcendereęfa⸗
cit:⁊ ideo filioꝛum ⁊ amicoꝛum pꝛeſcindit ramuſcu-
los: ſicut oſtenſum eſt.A.xx.x.æt ꝗpbetatum Eſa.
xviij.pꝛeſcindẽtur ramuſculi ⁊c.⁊ obturat aquam
ibidem:⁊ ſepit viã.ibidem.xij.Et ſubtrahit inoꝛdi⸗
nate dilectionem.ſicut.S.ix.xxvj.vt ipſe totalit᷑ dili
gatur.ſicut patet per cofeſſionẽ nobilis mulieris ro
mane.Adelania nomine: v qua ſcribit Hieronymꝰ.
ꝙ moꝛtuo marito:anteqꝙᷓ ſepeliretur:moꝛs vtriuſq;
filij eidem nunciabatur. Illa vo quaſi foꝛtis in bel
lo:ait.ſcio chꝛiſte quid queris.totu.ſ.amoꝛem meũ:
magnam.n. partem vædi marito: magnaʒz filijs:Hᷣ
ex quo vis totum habere:iuſtum eſt vt totum habe⸗
as: VUnde Augꝰ.li.uij.confeſſionum. v hac mate⸗
ria loquens.occaſione cniuſdã iuuenis dilecti ab eo
per moꝛtem ſubtracti dicit:Heus vltionum ⁊ fons
miſericoꝛdiarum:miris modis nos ad te conuertis
dilectum.n. per moꝛtem attrahbendo:quaſi vnã ouẽ
per moꝛtis paſſum ad celum ducit: vt alioꝝ affectꝰ
illic ſequatur. ¶ Ex his duobus elicitur terciuʒ:qꝛ
exquo dens innocentes ſubtrahẽdo.tammiſericoꝛ
diter agit cum moꝛientibus:a cum amicis illoꝛum.
patet ꝙ moꝛte illoꝛum non eſt multum dolenduʒ
ſed potius gaudendum. Hoc inſuper oſtenditur tã
exemplis.qꝙ; auctoꝛitatib.¶ Pꝛimo.n.exẽplis oſtẽ/
ditur.ꝙ tales irrationabiliter wolent:quod quidem
vni ſic wolenti congruo oſtendit exemplo. Fert᷑ nan⸗
q; ad ſic vlentem de moꝛte filij vel nepotis veniſſe:⁊
pulchꝛum iocale cuſtodiendum tradidiſſe: vſq; illð
repeteret:qui annuit:poſt paucos vᷣo dies illud re⸗
petijt ⁊ alius ſine wloꝛe vel murmure ſeu triſticia re
tradidit. Cui alius.miroꝛ inquit multũ v vno:
quo inquit alius: hoc inquit quod dicam:æus et
ego apud te:quo ad aliquid:eiuſdẽ ſumus conditõ/
nis:in hoc videlicet ꝙ vterq; tibi tradidit pulchꝛuʒ
iocale cuſtodiendum:pꝛo tradentis voluntate.ipſe
videlicet H puerum:⁊ ego cappam. Et væo
cpoſitũ ſuũ petẽte:murmuras.⁊ me vepoſitũ meũ
petẽte:nõ murmuras in quo facto tu plus 5 rõnem
agis:⁊ ego ꝓ tanto plꝰmiroꝛꝓ quanto veꝰcũ maioꝛi
rõne oĩa agit rdẽdo ⁊ poſitũ ruocãdo:qꝙ;nos agere
ſciamꝰ.vel poterimꝰ. Oui m Hiero.in epiſtola cõ⸗/
ſolatoꝛia ad Liraſium.nihil abſtulit tuum qui reci
pere dignatus.eſt ſuum. Mota etiam hic ve muliere
luxta Melchebꝛon ſupꝛa.e.c.lxxij. Creditum ſuum
recipere vecuit creatoꝛem.⁊ creditoꝛem:⁊ nihil aliõ
aqgere œcet:qᷓ; gratias agere creatoꝛi mutuanti:⁊ di
cere cum Yob:Sominus vædit. vminus abſtulit:ſi
cut wmino placuit:ita factuʒ eſt:ſit nomen wmini
benedictum. YJob.j. ¶ Si quis.n. murmuraret cõ/
tra aliquem v hoc: de grege pꝛopꝛio:oueʒ accipe-
ret nõ haberet pꝛo bono. Mec deus habet pꝛo bono
ꝙ murmuratur contra eum e hoc: ꝙ ipſe quaſi ouẽ
pꝛopꝛiam accipit:ergo non eſt murmurandum: ſed
cum Yob dicendum:ſit nomen wmini ꝛc. ¶ Iterũ
irrat ionabiliter wleret:qui v hoc wleret ꝙ; carꝰ ſu
us cito ad poꝛtum veniret. Sic in pꝛopoſito. Vnde
Beneca epiſtola.lxxj. Siquis in moꝛteʒ ante pᷣmos

annos ⁊ælatus eſt:non magis conqueri œbet:qᷓ qui

cito nauigauit. Exempla ad pꝛopoſitũ in ſacra con
tinentur ſcriptura.Et pꝛimo de abꝛabam NHGeñ.xxij.
qui non ſolum videre filinm ſuũ moꝛi ſine wloꝛe vo
luit ad ei pꝛeceptum ⁊ oꝛdinationem:ſed ipſũ quẽ

MW ..
ſumme diligebat. pꝛopꝛijs manibus occidere para⸗
tus erat:qui tamen ſtatim ad gaudia non iuiſſſet:ſi⸗
cut nunc innocens moꝛtuus in huiuſmodiabꝛae ex⸗
emplo: qui filium ſuum ad vei voluntateʒ: pꝛopꝛijs
manibus occidiſſet niſi aries pꝛo eo immolatꝰ:ipſũ
aꝗ moꝛtis ſalnaſſet periculo. Quid dicturus eſt cbꝛi-
ſtianus qui filium ſuum ad celum euntem plangit:
potius wꝛmientem ? requieſcentem q; moꝛientem:
quia ille myſticus aries:qui habuit coꝛnua omnipo
tentie.⁊ ſũme ſapientie.tanqꝙᷓ ouis ad occiſioneʒ pꝛo
eo ductus eſt. habens coꝛnua crucis ĩ manibus: vbi
abſcondita eſt foꝛtitudo eius. Abachuc vlti.int ve⸗
pꝛes peccatoꝛum ſuſpenſus pꝛo Mſaac.i.pꝛo nobis

moꝛtem noſtram ſuſtinuit: intantũ nos ſna moꝛte

a moꝛtis ſaluauit periculo:quod ipſe v ſeipſo perhi
bet teſtimonium dicens:Omnis qui viuit ⁊ credit
in me:non moꝛietur in eternum. YJoh xj. ¶ Alio ex⸗
emplum habetur ad idem.ij. Reg.vij.xæ dauid:qui
moꝛtuo filio:quem multum diligebat.non lugebat
ſed petiuit ponmipanem. comedit: reſpondens ſer⸗
nis ſuis:⁊ dicens:NQuncautem quia moꝛtuus ẽ:q̃re
leiuno. Nunquid potero eum reuocare ampliꝰ. ego
vadã magis ad eum. ille vo nõ reuerteturad me:
Exy hac vltima auctoꝛitate elicitur ratio arti-
culi ſequentis.ꝙ videlicet nec moꝛte bonoꝛum:
nec maloꝝ.eſt multum volendum.in hoc ꝙ dicit:ille
non reuertetur ad me.inanis.n.videturwloꝛ:qui wᷣ

lentinocet. moꝛientem vo necreuocat. necei ꝓdeſt.

Pꝛo quo eſt ſaendum.ꝙ pꝛopter quinq;:que con
trarium oſtendunt moꝛte nulloꝛum eſt multũ w
lendum. Pꝛimo pꝛopter moꝛientium vtilitatẽ:quã
ey moꝛte conſequuntur. Secundo pꝛopter illoꝛu ir⸗
reuocabilitatem.Zercio ꝓpter dei volũtatẽ. Quar
to pꝛopter pꝛoboꝛum viroꝛum exemplaritatẽ. Quĩ
to pꝛopter chaiſti pꝛomittentis veritatẽ.¶ Pꝛimũ
patet ex verb niſoſtomi ſnper Joh̊.omełlxij. Mõ
inquit œbemus peccatoꝛem mõꝛtuum multum lu⸗
gere:quia abſciſa eſt eins malicia. Nec iuſtum:quia

erutus eſt v incertitudine. Nec iuuenein: quia cito
liberatur. Mec ſenem: quia ſaciatꝰ liberatur. Ergo
ſm eundem ibidem omeł lxuij. Molite ploꝛare moꝛ
tuum:h̊ ploꝛateraptoꝛem.auaꝝ.⁊ hmõi.¶ Becun⸗
dum patet per exemplum væ li. barlaam.in quo oſtẽ
ditur illoꝛum ſtulticia:qui x re irrecuperabili wvlẽt
ber exemplum v illo qui habuit auem:que eumw⸗
cuit tres ſapientias:illa conditione. ꝙ illam auola⸗
repermitteret. Quarum pꝛima videtur. ꝙ non cre⸗
dat rem incredibilem:quando videlicet con trariuʒ
videt ad oculum: licet totus mundus diceret cõtra⸗
rnium. Contra quam faciunt. qui credunt mũdi gau
dium eſſe bonum. longum: vlectabile. nec verum:
quia quotidie vident contrarium.ꝙ videlicet illi q4
plus confidunt in mundi. ommcijs cælitijs. z honoꝛi-
bus.turpius vcipiunt᷑ Er quo ad oculum patet:
non eſt verum:nec durabile:ſed ſophiſticũ ⁊ fallibi⸗
le.¶ Gcda videtur.qꝙ nõ nitatur mimis appꝛehende
re quod appꝛehenſum teneri nõ poterit:quod ẽ cõ⸗
tra illos qui mũdi diuitias. delitias.vel honoꝛes. ni
mis appꝛehendere nituntur: quia vel non appꝛehẽ⸗
qunt.vel non diu retinent. Pha videtur ꝙ ð re
irrecuperabili.non wleat quod eſt contra ülos qui
rebus perditis:quas recuperare non poſſunt w⸗
lent. vel ve charis moꝛtuis quos reducerenõ poſſũt
multũwlent:quibo impꝛoperanipõt illo Ps. lxxxvij.
Munquid moꝛtuis facies mirabilia: cũ lachꝛymis
tuis:aut mediciſuſcitabũt ⁊c. ¶ Tercio nõ eſt mul
tũ plangendũ. ne videamur facere ve voluntateʒ.
que eſt ꝙ nõ multũ plangamꝰ moꝛtuos. ſicut patet
Ezʒech.xxiiij.vbi loquit phete.⁊ oĩb etiã ĩ nole pꝛo
phete:dicens. ili hoĩs cece ego tollo a te æſidera⸗

Exyemp.

.lxxirx.

um .
ſcebam eh / ed lch
Banaie nainin
ns herite, /, nzenofon a
gnronm⸗ Nnunte epoſuit ß⸗
iin,gli pbummülte i
teröli⸗ ſitonteſtisſe

erit dbrt umttſtic
granlinunftäluntnbamſatr

cconficenteracredere Ndet uiaunn
manaturalen gratirudineinamicd. g
lretigamicnsegnum peioꝛem mutan
Scbam veroingnaritucineſuppon
ſterqus um tinotead Alum aceedee
goſttonullus ugere wbet ve hoc e⸗
lam coꝛpis ſl totan fottucline ſnn
tipſam camein ſennendo wo itinni⸗
boꝛioſisoccypanionito aceret erian
Meins militia moꝛgo. equi coꝛpis mea
vomutet inmoxtall. Mectalis citum
noneco accedere dbetyt hocpetatqn
inpotentacſtad dandimelioꝛeweqan
nſotutepotmns eſtched h. Recingrar
uldervniaigziunts baſnn in R
Ulitrfackrecontisboc gndd gapinin
Dicens:mdnigatin chuſto ſuntreſa
ii⸗Incnganabutgteailiamtun
ſalucnmononmnis diſlödenarg ii,
nſticam:nä emorehabent Dui
Cnſolatione v piniſſi .
enl Dinifſionem wemelto⸗
ernlta terum napiendis ſn

lxxx.
Exemp.

Exemp.

lxxxj.

4

intrnumgenglaitniBg
Nomittentis ventate, Paimn
ſtomiſtper Jobonekini ,
ellri
Ccatozem morrvummultunl⸗
kanonaicis Heciſtungu,
mudine Neciunenon qninain
nguus oautelihenmn, Eihn
mnekiij Noliteplugre no⸗
ꝛem anop.? bmol. Deag, gin
um vlibarloom inquooſt?
qyi vreireauperabtliwlet
ulbabult anemqueeumw⸗
aconditione gyillam anols⸗
m phumg vigcetur. gnonge⸗
quancdo videlicitconnanin
totus mundus dicerercötme
Sciunt quigedunt müdigen
lumr Mlectable necyerun.
Contronum , nigelitlli⸗
Ii diuuche wlit o honon⸗
Etuoadohlun haler
leſeg ſpbiſktcir tlhi
oͦniatur ninoenethent⸗
nnm noorn nodlich
iu nlnips ltonng
urgvis renonpbethe 4
Tacdrtidernſe
modetcontra Nlos qu
tqgogeſta⸗
crureponpoſſuntio⸗
neen ene ͤhoſit
Gnmgitlifen
itobliarch hinn
enn Toon

lxxxj.

Moꝛs

bile oculoꝛum tuoꝛũ et non planges. nec moꝛtuoꝛũ
luctũ facies. Et locutus ſum ad ppłlin mane: ⁊ moꝛ
tua eſt vxoꝛ mea veſpere. Nolite ergo lugere moꝛtu
os:quia ſᷣm vcretum.immoderatus fletus plus ac
cidit ex œſperarionis puſillanim itate:qꝙᷓ ex pietate
riij.q.ij.vbicunq;.et..ſequenti.a Nuarto ꝓboꝛũ
viroꝛum exempla oſtendunt:moꝛtuos nõ eſſe lugen
Ws. Ualerius nãq; li.v.refert. ꝙ anaxagoꝛas audi⸗
ta moꝛte filij reſpondit.nihil inerpectatum aut no⸗
uum nuncias. ego em̃ exme ſciebam eum eſſe moꝛta
lem:ſciebam em ex ipſa rerum natura accipiendiſpi
ritum ⁊ reddendi legem dari.atq; vt neminem moꝛi
quinõ virerit.ita nec viuere aliquẽ quide poſſe.qui
nõ ſit moꝛiturus. IYtem zenofon audita moꝛte fi⸗
Iin maioꝛis coꝛonã capite cepoſuit.ſ̊ audiẽs ipſuʒ
foꝛtiterpᷣliantem tanꝙ; ꝓbum militẽ iterum coꝛonã
quã vpoſuerat repoſuit:conteſtãs ſemaioꝛẽ ex vir⸗
tute filij voluptatem:ꝙᷓ ex moꝛtuo triſticiam habe⸗
re.Amulto foꝛtioꝛi chꝛiſtiam ð moꝛte nullius ebe
rent wlere:cum anaxagoꝛa. vel ſaltem de moꝛte pꝛo
boꝛum cum ʒenofonte.nam vtrunq; ſup bona ratio
ne fundat᷑. ¶ Oꝛ em̃ cum pꝛimo moꝛte nullius ſit
lugencitn rationẽ fundat᷑ accõmodati. Mon em
eſt plangendũ.q accõmodans accõmodatũ repetit
Me neccum ſcpo demoꝛte ꝓboꝛum militum chꝛiſti:
nõ eſt plangendũ ſuꝑ rõnem fundat³naturalis grati
tudinis. Gicut nanq; nullus æ hoc lugere ebet. ꝙ
amicus ſuus equũ ſuum peioꝛem pdat:vel robã lace
ret in ſeruitio grati et potẽtis dñi qui ei dabit mul⸗
to melioꝛem.nec ille qui ſicequũ ꝑdidit: vel robam
lacerauit.ebet cum triſticia vel wloꝛe:ad talẽ dñũm
appꝛopinquare vt aliam robam petat:ſed audacter
et conſidenter accedere vebet. quia pꝛimũ eſſet con⸗
tra naturalem gratitudinẽ in amico.q; videlicet n
leret: q amicus equum peioꝛem mutaret ꝓ melioꝛi.
Bcðdam vero ingratitudinẽ ſupponeret in dño: p
pꝓter quã:cum timoꝛe ad illum accederet. Sic in pz0
oſito:nullus lugere œbet de hoc ꝙ carus ſuus ro⸗
ban coꝛpis ſui.i.totam foꝛtitudinẽ ſuam et ſenſus:
et ipſam carnẽ in ſeruiendo ceo ieiunijs: ⁊ vigilijs. et
laboꝛioſis occupationibo laceret.q; etiampoſtremo
inſeius militia moꝛiẽdo. equũ coꝛpis moꝛtalis: pꝛo
equo mutet immoꝛtali. Mec talis cũ timoꝛead uʒ
moꝛẽdo accedere vebet:vt hocpetat:quia in eo nec
imporentia eſt ad dandũ melioꝛem:quia a moꝛtuis
ſuſcitare potens eſt:NHheb.xj. Nec ingratitudo:quia
reddetvnicuiq; iuxta oꝑa ſua.in ps. Nec falſitas.q;
velit facere contra hoc quod ꝑ aplm ſuum ꝓmittit.
dicens:moꝛtui qui in chꝛiſto ſunt reſi negeri,. Theſ.
iiij. In qua auctoꝛitatead lr̃am tangit᷑ quinra cau
ſa luctum ꝓ moꝛtuis diſnagens: quia contra viuoꝛũ
triſticiam:quã e moꝛte habent. ꝓpꝛia vel amicoꝛuʒ
conſolationẽ ⁊ ꝓmiſſionem ve melioꝛi coꝛpoꝛe ⁊ lo⸗
co.et vita.iterum recipiendis appoſuit.dicens: MRe
ſurgent. In qua auctoꝛitate oſtendit noſtre fragili-
tatis conditionem in moꝛtuoꝛũ expꝛeſſione: et pꝛo⸗
miſſionẽ immoꝛtalitatis in moꝛtuoꝛũ reſurrectione
quaſi diceret:ꝙtũcunq; conditioveſtra:vel amicoꝝ
veſtroꝛum ſit fragilis.et miſe era. quoꝛum conceptiõ
culpa.naſci pena.vita laboꝛ. neceſſe moꝛi 7c. tñ noli
tecontriſtari: quia tam coꝛpꝑa veſtra ꝙᷓ illoꝛũ ſurgẽt
que ꝓmiſſio triſticiam v conditiõe vincere veberet
ſicut patʒ p exemplum añpoſitũ. de equo peioꝛi mu
tando ꝙꝓ melioꝛi.?⁊ terra ſeu luto mutando ꝓ auro
et parua terra ꝓ regno.et beneficio exilip magno:et
paruis diuitijs vlicijs. honoꝛib:p magnis.et peri
tura duraturis. ¶¶ Bec eſt aquertendum ꝙ; pꝛedi
cta auctoꝛitas.nõ omnes viuos cæ reſurrectioõe oĩm
confoꝛtat moꝛtuoꝛum:ſed ſolum e reſurrectione. et
ꝓmiſſione illoꝛum:qui moꝛtui ſunt in cheiſto: quia

W .

alioꝛum reſurrectio. nulli erit ad conſolationem: gꝛ
nõ reſurgunt impij in iudicio:ſupplead gloꝛiaʒ. Et
ideo ſignanter dicit:moꝛtui qui in chriſto ſunt reſur
gent. id eſt. omnes bene moꝛientes. œæ quibo Cokł.iij.
Aoꝛtui eſtis et vita veſtra abſcondita eſt cum chꝛi
ſto in eo. ¶ Acd cuius apoſtolici dicti intelligenti
am. eſt aduertendum: ꝙ aliqui moꝛiunt᷑ contra chꝛi
ſtum. aliqui pꝛo chꝛiſto:aliqui cũ chꝛiſto.ſeu in chꝛi
ſto. pꝛimi peſſime.ſecundi optime.tercio medio mo⸗
w. ¶ Contra chriſtum moꝛit᷑ qui ſpiritualiter mo
ruur. moꝛtaliter peccando. qui xæ exercitu eſt vyabo
li:contra chꝛiſtum.æ quo in psᷓ. ij. Aſtiterunt reges
terre.⁊ pꝛincipes cõuenerunt in vnũ aduerſus dñm.
et aduerſus chꝛiſtuʒ eius.e quo poc.iij. Momen
habes ꝙ viuas.et moꝛtuus eis. De talibo nõ loquit᷑
nlus: ui⸗ licet ad iudicium cum alijs ſint venturi
iuxta illud Ro.xiiij. Omnes ſtabimus añ tribunal
iudicis:nõ tamen reſurgent ad vitã. Pꝛo dño ſeu
chꝛiſto moꝛiunt martyres:quibus dicitur. pꝛo iuſti
cia agoniʒare ꝓ anima tua. vſq; moꝛtẽ ad certa pꝛo
iuſticia:Eccłuij.xe quoꝛum moete dict in pſalmo.
Precioſa in conſpectu dñi moꝛs ⁊c. n oño ſenu
chꝛiſto moꝛiunt᷑:qui in fide chꝛiſti et eccleſie moꝛiũ⸗
tur. Sicut innocentes vel enitentes. e quibus di⸗
cere poſſumus.q; moꝛiunt᷑ in dño: pꝛo tanto.quia ſi
cut dicimus.ꝙ aliquis moꝛit᷑ in alio: quia moꝛitur
inter bꝛachia illius. Ita dicere poſſumus.qꝙ ipſi mo
riunt᷑ in dno:quia moꝛiunt᷑ inter bꝛachia ipſius. id
eſt. inter baptiſmum ⸗ penitentiã: ab ipſis bꝛachijs
tenti:et adiuti:ſicut tener et iuuat᷑ a bꝛachijs alteri
us qui infra bꝛachia illius moꝛitur. De iſtis dicitur

lrxxi

ocxiiij. Ot᷑i moꝛtui qͥ in dño moꝛiũt᷑. &t ð iſtis

moꝛientibus vltimis duobus modlis. dicit apoſto⸗
lus.adoꝛtui qui in chꝛiſto ſunt reſurgẽt.¶ Ex quĩ⸗
q; ergo cauſis pꝛedictis.patet ratio ccreti:quod di
cit.ꝙ fletus immoderatus nõ debet fieri pꝛo moꝛte
alnicoꝛum.quia ipſos ꝑ moꝛtem nõ amittimus: ſed
pᷣmittimus.xiij q.ij.q; ppoſterum
¶Oi vo nec pꝛedictis cauſis. ratio ſenſi ualitatem
vincere poſſit: qui in aliquo moꝛte wleat charo⸗
rum:aliter eſt e moꝛte coꝛpoꝛali.atq; aliter æ moꝛ
te ſpirituali.et gehennali wlendum. Quia emoꝛ⸗
tenaturali:ſi omnino wloꝛ excutinõ poſſit quin ſẽ⸗
ſualitati in aliquo fatiſfaciat:eſt parum wlendum.
De ſpirituali vero et gebennalieſt multum wlen⸗
dum et compatiendum. Quod pulchꝛe wcet᷑ Ecckh
xxij. Super fatuum inquit ploꝛa. vfecit enim ſenſu
AModicum ploꝛa ſuper moꝛtuũ:quia requieuit. Lu⸗
ctus moꝛtui ſeptem dies.fatui autem et impij omẽs
dies vite illoꝛum. Primum videlicet.ꝙ wloꝛ de
moꝛte naturali omnino tollendus. vel mitigandus
eſt. patet ꝑ rotum articulum pᷣcedentem. ¶ Gcoͤm
A vicelictt⸗ moꝛte ſpirituali eſt wlendum: tam ip
lImoꝛtuo ꝙᷓ eius amicis.pate tpꝛopter tria. ¶ Pri⸗
mo quia amittit totum lucrum ſuum ſpiritualem.
quod a natiuitate ſua adquiſiuit:et hereditatem ce
leſtẽ. Si amicus tuꝰ tot bõ tpalia freri ſi poſſʒ.ami⸗/
ſiſſet pꝛopꝛio vfectu pꝛo parua electatione. vel lu
cro malo. magna canſa ineſſet tam tibiqᷓ ipſi lugen
di. ¶ Gcdo quia nõ ſolum ſibipſis vt dictum eſt:no
cent. ſed quia totam damnificant communitatem.
HBeccatoꝛ nanq; peccando omnia creata ⁊ totũ mũ
dum qntum in ipſo eſt veſtruit. et moꝛteʒ chꝛiſti eua
cuat.et ſacramentoꝛum eccleſie effectum annullat:
quia omnia erant creata pꝛopter bonos. Et moꝛs
chꝛiſti et ſacramenta bonis ꝓſunt. et ipſis exiſtenti⸗
bus ſtant:⁊ effectum habent: et ipſis veficientibo ce
ficiunt.ſicut patet xe᷑ Sodoma.que ſtetiſſet ſi x. bo
nos habuiſſet. Ergo ſicut peccatoꝛes tunc ſodomã.
ita nunc qntum in eis eſt, œſtruũt inundiũ. ¶ Ter⸗

Art.
xiiij.
lxxti
Iij.

Moꝛs

cio quia peccando:non ſolum terreſtribus.vt dictũ
eſt. ſed etiam quodãmodo celeſtiba nocent:inquãtũ
umpediunt impletionẽ ruine angeloꝛum.et numerũ
electoꝛum. Sic ergo monientes lugendi ſunt.vt lu⸗
gentes benedictioneʒ conſequant᷑:. Math̊. v. Heati
qui lugent. Sed heu ꝓ ſpirituali moꝛte. vel amiſſio
ne. pauci wlent. vel æ ſpirituali ꝓfectu amicoꝝ pa⸗
rum ſollicitant᷑ Re parẽtibo nanq; inquirunt:⁊ ami
cis.ſi ſint coꝛpe ſani.ſi habeant victum.et veſtituʒ.ſi
diuitias.honoꝛes ⁊ ꝓmotiones.greges.equos.aurũ
argentum.terras.porentum gratiam ⁊ amicitiã.pa
cem tꝑalem. et æ alijs. que ad coꝛpus ꝑtinent. tam
circa ſeipſos:qꝙᷓ amicos ſoliciti ſunt:et nihil querere
omittunt.vel quõ ꝓſperatur.vłquõ infoꝛtumiũ paſ-

ſus eſt. De his vero.que ad vi ꝑtinent honoꝛem: et

lxxxv.

Arti. xv.
lxxxvj.

Exemp

animarũ ſalutem vel ꝓditionem.ſollicitationẽ nul⸗
lam vel paruam gerũt.nec de his queſtiones faciũt.
in quo aperte ſe oſtendunt amicos eſſe coꝛpoꝛum.et
nõ animarũ. ¶ Tercio ꝙ ve moꝛte gehennali eſt w
lendum.tam ipſis q; amicis.ptʒ pꝛimo.tam ex his q̃
tacta ſunt.S.e.ca.xij.qᷓ ex his que in capitulo ve pe⸗
nis dicenda ſunt.¶ Gcdo idem ptʒ ex eius penalita
te:a afflictione.que q;'tum adpᷣſens. cõſurgit ex tri⸗

bus.Ex loci artitudine.⁊ obturatione.Cum em̃ ibi

multos eſſe dubium nõ ſit.et locus ſit artus.⁊ ignis
et fumus magnus.omnino imaginari opoꝛtʒ.ibi pe
nam eſſe magnam. ¶ Secundo ey nociuoꝛũ multi⸗
tudine. Omnia nanq;.que quis imaginatr᷑ hic er eſſe

nociua:ibi cogitet illa.poſt diem indicij inuenire ei

magis nociua.¶ Cerco ex odij magnitudine:quod
videlicʒ anima habebit ad illud coꝛpus turpiſſimũ
æ quo.C.ij.x.quia q̃nto hic maioꝛiamoꝛe illud di⸗
lexit inoꝛdinato:tanto maioꝛi odio illud ibi habe⸗
bit.Et ſi multum triſtat᷑ a coꝛꝑe illo recedens:eius
videns feditatem:multo magis wlebit. qñ pꝛo ſuo

perpetuo ei copulabitur.et in illo turpiſſimo coꝛam

toto mundo in iudicio apparebit veſtimento: quis
ergo woloꝛem excogitare poterit.queʒ anima miſera
habebit:qñ illi coꝛpoꝛiturpiſſimo:pꝛo cnius veſide
rijs ſequendis ipſa damnat᷑ magno cum wloꝛe inui
ta ligari vbet.quãdo tam turpevas intrabit.vt im
perpetuum infelicem ⁊ penalem ſimul habeant ſoci
etatem. Be iſto ergo moꝛte verificat᷑ illud ps.xxxiij.
Aoꝛs peccatoꝛum peſſima. SDe ſcoa ergo: et ce iſta
tercia.et nõ œ pꝛima.multum wlendum ⁊ lugendũ
eſt. quia ibi erit fletus:⁊ ſtridoꝛ ventium. In cuius
rei ſignum.dicit Ambꝛoſius.q; dauid moꝛtem abſa
lonis.lachꝛimatus eſt.ſicut patʒ.ij.Re.xviij.vbi vi
citur.qꝙ audita moꝛte eius fleuit dicens:Abſalon fi
limi:quis mihi tribuat:vt ego mouar pꝛo te. Non
aũt filij innocentis:quia ſciuit vnum peccatoꝛem.⁊
alium innocentẽ moꝛtuum.
Agd hoc vero.ꝙ moꝛiens nõ wleat.nec amici wolo

ris habeant cauſum.vel occaſionẽ tres conditõnes

ante moꝛtem habite moꝛientẽ iunuãt.cognitio vide⸗
licet cum effectu ſuipſius ꝓximi et vei. Ideo dico cũ
effectu. vt ſic viuat.quod opus exterius oſtendat:q;
cognoſcit ſe moꝛiturũ. Omnes nanq; ſcimus:qꝛ mo
riemur.quia veriſſimum ꝓuerbium eſt. ꝙ eſt noſtre
ſoꝛtis tranſire per oſtia moꝛtis. Eſt graue tranſire
fit tranſitus abſq; redire. Ged non omnes ſic viur/
mus.ac ſi ſciremus nos moꝛtales.we qͥ quidam phᷣi
leguntur congruo repꝛehendiſſe Alexandrum ma⸗
gnum. Be quo legit ꝙ tranſiens perimundum z au
diens loqui e quibuidam phis eos ad ſe accerſiri fe
cit.a quibus cum dinerſas queſiuiſſet queſtiones et
reſpõſiones eoꝛum eideʒ placui lent. viyit eis:ꝙ pe⸗
terent ab eo.quod vellent. t illi petierunt immoꝛ
talitatem:quibus ipſe reſpõdit:pꝛius reputauivos
ſapientes.nunc vero vos inſipientes.Quare inqui⸗

unt.quia inquit.quomodo poſſeʒ ego vobis immoꝛ
talitatem dare:quam mihipſi conſeruare non poſ⸗
ſum. Quibus illi.ergo moꝛtalis es tu. Sum inquit.
Cui illi.quare ergo ita cupide et male viuis.ac ſi eſ-
ſes immoꝛtalis. Ex iſta hiſtoꝛia patet: ꝙ licet ſe co⸗
gnouerit eſſe moꝛtalem.nõ tamenvixit.ac ſi ſciuiſſet
ſemoꝛtalem. Sicut nec faciunt. nonnulli moderno
rum.qui vtinam ſaperent.et intelligerent ac nouiſſi
ma ꝓuiderent:eu.xxxij.vt quolibet illoꝛũ poſſ
in moꝛte dici illud.ij. Mach.j. Cognouit:quia mo⸗
reret᷑.⁊ illud ps.ciij. Cognouit occaſum ſuum. Que
quidẽ auctoꝛitas.duo bene moꝛienti includit neceſ
ſaria:sctum virtutis.cognouit.et tranſituʒ ſalutis:
moꝛeret᷑ occaſuʒ ſuũ faciens. ¶ tum ad pꝛimũ co
gnouit tria.et in quolibet trium cognouit tria.Prni
mo nanq; cognouit ſeipſum in quo cognouit ⁊ inue
nit tria. Primo nanq; in ſeipſo cognouit ꝓpꝛiam ini
quitatem.coꝛdis.oꝛis.operis.et omiſſionis in cõſci
entia.ſicut cognoſcit᷑ macula in ſpeculo.et woluit cõ
fitendo.⁊ pniam agendo.dicens deo.⁊ locum ei te⸗
nenti.cõfeſſoꝛi.illud ps.l.Apeccato meo mũda me
qm iniquitatẽ meam ego cognoſco.Et auyilium pe
tendo.vt ſanet᷑.ſicut eger qui cognoſcit moꝛbũ.me⸗
viciumploꝛat auxiliũ. Sic iſte a veo.et exauditus fu
it.iij. Re.viij.Siquis cognouerit plagaʒ coꝛdis ſui
et expanderit manus ſuas in wmo hac:tu exaudies
⁊c. NPoſtꝙ vero ſic fuerat mundatus.ſcoo cognouit
in ſeipio ꝓpꝛiam fragilitatẽ.⁊ pᷣcauebat.ſicut timẽs
ne capiat᷑ in paſſo peniculoſo.pꝛecauet in futurũ.ſci
ens:quia ſapientia callidi eſt intelligere viam ſuam
Prouer.xuij. Quo contra aliquoꝛũ ſtulticiam:qui
futura nõ pꝛecauent pericula.chꝛiſtus plangens di⸗/
cit:Zuce.xix.Sicognouiſſes et tu.ſubaudi.ſleres
Tercio cognouit in ſe moꝛtis certitudinẽ.et ideo
oĩa peritura faciliter ↄtempſit.qꝛ teſte Hieronymo
Facile omnia contemnit.qui ſemper ſe cogitat moꝛi
turum.Et ſicut homo certus d ſententia.⁊ amiſ
ſione ſeu confiſcatione omniũ bonoꝛum ſuoꝛum.an
te diem illum ꝓuidentiam facit:et bona ſua ad loca
mittit:in quibus a cõfiſcatoꝛibo nõ inuenient. Ita
et iſte ſano vſus conſilio ſibi pꝛouidit ante ſuam ca⸗
ptionem. vel ſententie lationẽ. regratians et letus:
ꝙ veus diem illum. et viam illam.ſibi notificauit.⁊⸗

vicens. Motas mihi feciſti vias vite.in põ.xv.Et q̃ᷓ

ſi adiungens bonum effectum qui ex illa noticia ſe⸗
quit᷑ dicit.Adimplebit me leticia ⁊c᷑. Sʒ auaro ⁊
quocunq; ſtulto.qui ante tempus ſibi nõ pꝛouidet.
dicit Eccł.xj. Nelcit ꝙ tempus prereat illũ:⁊ moꝛs
appꝛopinquat.⁊ relinquet omma. Q Cuilibet tali
pꝛomittit ſalustoꝛ.Luce.xij.dicens. Stulte hacno⸗
cte repetent a te animã tuã.⁊ que congregaſti.cuius
erunt? ¶ Secundo in pꝛoyimo cognouit tria. Pri⸗
mo ignoꝛantiam vt wceret.ſicut oculus aliquis vi⸗
et:et ſol lucet.ſic impleuit illud. Prouer.xxvij. Si⸗
ligenter agnoſce vultum pecoꝛis tui¶ Gecundo vi⸗
tam maloꝛum vt coꝛrigeret. bonoꝛum vt pꝛomoue⸗
ret.ſicut medicus tangit.et cognoſcit pulſum.ſciens
qꝛ arboꝛ a fructibo cognoſcit᷑. Math.xij. Et a fructi
bus eoꝛuʒ cognoſcetis eos:Math.vij.Et ex ſtudijs
ſuis cognoſcitur vir:Prouer.xx.Tercio eius indigẽ
tiam.vt ſuppleret.Sicut vnum membꝛum alterius
et paſtoꝛ omũ cognoſcit.vt ſuppleat vefectus: Joh̊.
x.Ego ſum paſtoꝛ bonus.et cognoſcunt ⁊c. Sic Jo
ſeph cognoſcens fratres ſuos. vedit eis alimenta:
HGeũñ.yxlij.¶ Tercio in veo cognouit tria.iudicia di⸗
ſtricta.et ipſum timuit.et offenſam vitauit:quia co
gnoui. quia equitas iudicia tua. in pſal.cxvuij. Sic
cognoſcetur wminus.iudicia faciẽs.in ps.ix.¶ De
cundo charitatem:et ipſum dilexit:ſicut gratus di⸗
ligit benefactoꝛem. et dilectoꝛem ſuum.j. Joh.iij.

lxxxvij.

niogittin uentid ot; nelins
elca mni chnni Inllfun
mnähgimaninragtiilinn
Erqnaanite patetartiallus
anctosacnonet ethottat bonoͤbe
litare. Pro quo esduertendi g no⸗
bewcet palite vitare ſtuoꝛ in ſton
anut ſq cypicttate luruni ſnobis e
lugevite. ¶ones vo qreiſta vltan
iſtt e ponitineucte q emnortuis
ii homonatuso mullere. bꝛeni vine
nlts nnſeno. qui qii flos egredit 1c⸗
but umdua. Pecnang anctorltas q
jitwoꝛpdictos diſſuadent eroꝛes. O
o tt unt heeuitgs miſenia cotritn
gimnagllitni Oeteuaii
jan. Onanalunprione diſſnade
O)derdeeltsfitrenecliüigi
nſihöhaberer dechihumane iteal
llegoſpälidelacigcenitucine
ſaſir iuarg nillemag ve
neloncetosannos haberttali

ntatis olcte pt ſbi tn
yrſibi tamlongay
nitert. Nuncvero ge willi
aabuanl ahoch imü annu:qui⸗
taboce .
nnlirelntl

denouiſſes ettu ſubanci fieres
ltinſemorts anitucine tie
uratenpſttlnteſtehievnfnn
temnit qulſenperſecogtarna
ommocentus wſententia 7 annif
lone omnii honozum ſozumen
lntlam fatet honaſaac
cofſetoul no tnuenat It
ſilioibipꝛoutcttanteltom ca,
tie latoné, egratianoetlets
tyiamillam ſibinonficault
fecſt rius nlt ipo my Et j
cffectum gulerillr notiaa ſe⸗
bitmeletic 74Ozeanano
antetempusſibi ruür
temnpus öterent illmon
Wunenm Lnilibettal yn
Vnce gi dieens. Otultehachi/
näͦtui rquecongtegil au⸗
inpoino cgholettirn⸗
Punt it oallp ilihi
plutilut po mn ,
un geons tM/Gechl

A

Arti.xvj

Moꝛs

In hoc cognouimus charitatẽ ei. qm ipſeꝓ nobis

alam ſuã poſuit.iligamus ergo veũ:qm̃ ipſe pꝛioꝛ

dilexit nos.¶ Tertio voluntatẽ qua pᷣcipit.ꝙ pꝛe⸗
cepta ſua teneant᷑.⁊ ea ope impleuit.ſicut obediens

mãdato regis. Jo h. vij. Siquis voluerit voluntatẽ
eius facere.cognoſcet wctrinãᷓ eius.qꝛ ex ceo eſt. Sʒ

heu cognouit bos poſſeſſoꝛẽ ſuũ.et aſinus pᷣſepe ⁊7.

Populus aũt meus non cognouit: Eſa.j.Quia vir
no cognoſcet.⁊ ſtultus non intelliget hec:in ps. xcj.

Bcetũs vero vłſapics:qͥ vt pdictũ ẽ cũ bona œceĩ

ſerit cognitõe:ecõuerſo dicere põt illud ps. Dis cõ⸗
ſummatõis vidi finẽ. 7 Pter a moꝛte. nõ ledebafr᷑:
vbi alij qͥ moꝛtis caſũ no puidebant peſſime dãnifi⸗
cant.et ledunt᷑. Quia ſicut virdemus ꝙ; magna dria
eſt inter cecũ ex impꝛouiſo in lutũ:vel pute radẽtẽ
et inter vidẽtẽ ? ꝓuiſũ:qꝛ bꝛimus magis piculoſe ca
dit.⁊ plꝰ œturpar.qꝛ nullũpʒ manui auxiliũ qͥ ino
inate cadit.vidẽs vero etſi eu cadere opoꝛtet.minꝰ
edit᷑.æ eturpat᷑:qꝛ auxiliũ hʒ:⁊ manuũ ⁊ oculorũ.
Et ſjm antiquuʒ ꝓuerbiũ. Jacula puiſa. minus le-
dũt. Sic pctoõr cecus.qui nõ ẽ pmiius ſeu patus mo
rimoꝛte ſubita velalia poccupatus male cadit.et le
dit ⁊ multũ obſtupeſcit:dicẽs illufd Ezech. vij. Te
nit finis. finis venit oĩm.ſq; q̃ dilexi. ZRilius vero nõ
obſtupeſcit.q;ꝛ nihil nouũ:aut nõ expectatũ ei acci⸗
dit:etiã ſi ſubita moꝛte poccupatꝰ fuerit. in refrige⸗
rio erit.ſicẽ ptʒ.S.e.c.xviij.cũ ſeq̃ntibo. Et non curat
qua hoꝛa ad lectionẽ vel cõputũ reddẽdũ vocet᷑. vVvE
ad moꝛtẽ dicẽs:vidi finẽ.q̃i diceret. puiſus fui.ſ qꝛ
iſte finis certioꝛiexperimẽto videt᷑ in alüs moꝛien⸗

tibo:qᷓ cogitet in viuentib.ptʒ melius ẽ ire ad wvmuũ

luctus:qᷓ ad dmũ cõuiuij. In illa finis cunctoꝝ ad
monet᷑ hoĩm:⁊ viuẽs cogitat.qͥd futuꝑꝝ ſit Ecẽs.vij
Erxr qua aucte patet articulus xvj. ꝙ vicʒ moꝛs
cunctos admonet.et hoꝛtat᷑ bonã hrevitã.⁊ malam
vitare. Pro quo ẽ aduertendũ.qꝙ moꝛs cũ nũcijs ſu
is wcet ſpãliter vitare q̃tuoꝛ.in qbo maioꝛ ꝑs hoĩm
errat.ſcʒ cupiditatẽ.luxuriã.ſupꝑbiã. et pᷣſumptionẽ
longe vite. ¶ Rones vo q̃re iſta vitanda ſũt: moꝛs
oñdit.et ꝗonit in auẽte.q w moꝛtuis legitur Job.
xiiij.Domo natus ðᷣ muliere.bꝛeui viuẽs taereplet
multis miſeris.qui q̃ſi flos egredit ? cõterit᷑⸗ ugit
velut vmbꝛa. Decnanq; anctoꝛitas: q̃tuoꝛ bʒ ptes:
q̃ q̃tuoꝛ pᷣdictos diſſuadent erroꝛes. Quatuoꝛvero
eius ꝑtes ſunt.bꝛeuitas.miſeria.cõtritio.⁊ velo xfu
ga.Prima cupiditatẽ. Gcðoa laſciuiã. Tercia ſi uper
biam. Quarta pᷣſumptionẽ diſſuadet vite lõgioꝛis.
H vero bꝛenitas ſit remediũ ↄtra cupiditatẽ.ptʒ
qn ſihõ haberet ee cõi humane vite curſu: vel er pꝛi⸗
uilegio ſpãli.vel quacũq; certitudine:vel pſumptoe
poſſet viuere ꝑ.x.millia annoꝝ.vel ſaltem ꝑ mille
vel ducẽtos annos. haberet alidð motiuũ vel cupi⸗
ditatis coloꝛẽ:vt ſibip tamlonga vita in futurũ p⸗
uideret. Nunc vero d cæ illis qui naſcunt. œcimus
nõ ꝑuenit ad octageſimũ annũ:qui vero illã attin⸗
gunt etatẽ.amplius eoꝝ laboꝛ et wloꝛ. extnnc nãq;
an incedunt curui tuſſientes.⁊pleni miſerijs:qꝛ ſe
nectus multa ſecũ affert incõmoda. Illi vero quibo
videt᷑: tps vite.qð cæ cõi curſu ꝑtranſeũt.vel ꝑtrã
ſire ſperant:longũ ſit.et iõ cupide viuendũ eẽ putãt
ſicut ille Luce.xij. Anima habes bona multa in an
nos plimos.vnũ aduertant et intelligãt:ꝙ ſi viuere
poſſent centũ annoꝝ milib.a pꝛincipio munch vſq;
ad finẽ.vita illoꝛũ bꝛeniſſima eſſet: reſpectu tpis fu⸗
turi.i.etemitatis. Hecad illud tpᷣs cõpatum vnius
puncti:imo verius nullã haberet cõpationem:qꝛ fi
nitiad infinitum:nulla eſt cõꝑatio: quia in fine to⸗
tum illud tps eſſz tanqꝙ dies heſterna q pCᷣterijt. cuius
nulla pars remanet. YIta ⁊ iſte æ illo tpepᷣterito ni
hil haberet niſi penã:ſicut ptʒ in aucte beati Greg.

MW xj.

P.·v.iij. ¶ Nunc vero:quia vita illoꝛũ tambꝛeuis
eſt:nõ ſolum in comꝑatione ad eternitatẽ in qua pe

nam ſuſtinebunt.et vitam amittent eternã:ſed etiã

quia eins bꝛeuitas ad oculũ quotidie oſtendit.ma⸗

ximum videt᷑ mirabile:quare tamcupide vinũt qui
nullum habent cupiditatis coloꝛeʒ vel rõnem tam
multũ ſollicitari e tambꝛeni vita.et de futura que
im eternum aurabit parum cogitare. Quis em̃ neſci
at aiam melioꝛem.et longenioꝛẽ eſſe coꝛpe.et vitam
futuram melioꝛẽ eſſe pñti longioꝛẽ: ¶Muis ergo
illum neſciat ſtultum:qui nõ p us ꝓuidet ꝓ anima
in vita illa in eternum victura. væ auro. angento. fru
mento. veſtimentis.et hmõi:qᷓ p coꝛpe cito moꝛitu-
roꝛ Et ſi üle ſtultus ſit.multo ſtultioꝛ videt᷑qui ani
mam ꝙ coꝛpe.et vitam illã ꝓ vita iſta ꝑ dit:⸗ æ tam
bꝛeni vita ad eternam tranſit moꝛtẽ et de bꝛeur lu⸗
cro.luce.leticia.et cõſolatione potentia. diuitijs ve
litijs.honoꝛilo:ad eternas migrat pꝑditiones.tene
bꝛas. triſticias impotẽtias. pauprates. penas. 7 mi
ſerias. Et tñ nõnulli illoꝛum. intantũ eementati et
excecati ſunt: etiam ſi ſcirent.qꝙ nõ ſuꝑuiuerent ꝑ
annum:nec offenſas emendarent.nec aliena reſtitu
erent. ne filios vel alios poſt ſe pauperes erelinque
rent. Vtilins eſt moꝛi ſine filijs æc. Ecc? xvj. Ergo
nõ eſtimatio longioꝛis vite:ſed potius ipſa mera in
ſania. cauſa eſt illoꝛum cupiditatis. Et aduertite.qꝙᷓ
rationa biliter deus vite bꝛeuitatẽ oꝛdinauit:cõtra
mundi cupiditatẽ:et qᷓ congrue creſcente cupidita⸗
te. vitam abbꝛeuiauit cupidoꝛuʒ. In mundinanq;
Pergetbio cum terra ſeuſterrena poſſeſſio eſſet ha bi⸗
tatoꝛib amplioꝛ:quia habitatoꝛes habuit pautio⸗
res: et minus cupidos.er minus mutuis bꝛigis. et
malicijs ſe expugnãtes qꝛ necopoꝛtuit: qꝛ terra ita
pl erat:ꝙ plus erat ſufficiens ꝓ paucis tũc:qᷓ ꝓ
multis nunc:nec ſciuerunt:quia adhuc inuente nõ
erant malicie.que ⁊e die in diem creſcunt.hoĩes ha⸗
buit longeuioꝛes.quinõgentos annos. ⁊ vltra atti⸗
gerunt. ¶ Mogerno vero tpe. cum ſicut terrarũ ter
mini.⁊ poſſeſſiones artant᷑:quia poſſeſſoꝛes ⁊ habi⸗
tatoꝛes multiplicant᷑.quibo terra vix ſufficit. Ita ⁊
cnpiditas. auaricia. et malicia. creſcunt. intantũ.
quilibet fere alium bꝛigis placitis. vel bellis rpu⸗
gnat. Ita inſuꝑ ⁊ dies vite creſcũt.⁊ etates hoĩm
abbꝛeuiant᷑:vtꝑ bocomniba miſericoꝛs œæus pate⸗
faceret: ideo dies abbꝛeuiat.⁊ etates. væſtruat cu⸗
ditates. Ad modum medici:qui creſcẽte moꝛbo au
ginentat medicinas. oſtendens cupido: ꝙ cũ habne
rit:qð cupierat:poſſidere nõ poterit. Job. xx. Pre⸗
dictus vero ꝓceſſus.quo oſtenſũ videt᷑ ꝓpteraua
riciam abbꝛemiati ſunt dies noſtri. cõfirmat᷑ ꝑ argu
mentũ tranſumptũ a contrario ſenſu. Si em̃ odiuʒ
auaricie ꝓlongat dies.ergo amoꝛ auaricie abbꝛeui⸗
at dies:et feſtinat moꝛtem. Sed qni odit au ariciaʒ
longi fiẽt dies eius.Prouer.xxviij. Ergo qui amat
auariciq. bꝛeues dies homĩs. Job.xiiij. Et ſic patet
pꝛima ꝑs huius articuli:quõ.ſq; vite bꝛeuitas wcet
vitare cupiditatein.qꝛ ſubito moꝛient᷑.in media no
cte turbabunt᷑ ppli.⁊ ꝑtranſibũt.Yob.xxxiiij. ¶O⸗
vero ſcdᷣa pars pᷣqdicte auẽtis ſq; miſeriarũ copia re⸗
mediũ ſit.et in remedium a deo ꝓuiſum ſit cõtra car
nis inoꝛdinatas vlicias.ptʒ:quia ſi coꝛpus añ moꝛ
tem. vel in ipſa moꝛte.vel poſt moꝛtem.ſfelirx eſſet. et
bene conditionatũ.nõ eſſet mirum.ꝙ aĩa ipſius ſe⸗
queret᷑ vſideria: quia aliquẽ haberet coloꝛẽ. Mũc
vero:quia tot replet miſerijs añ moꝛtem. in moꝛte.
et poſt moꝛtem.in omni ſq; conditione.et ſtatu.diſ⸗
luadet anime.ne ipſius ſequatur voluptates. Ante
moꝛtem nanq; ſani.nõ eſt ſine piculis ⁊ grauamini
bus et infirmitatuʒ timoꝛib. De non ſit ſine pericu
lis patet: quia licet actu nõ infirmet᷑:raro tamẽ eſt

xcj.

cxiij.

Exem.

Moꝛs

ſine infirmitatũ materia et diſpoſitione.e nõ ſine

grauaminiiv ſit.ptʒ:qꝛ lʒ nec põt minns de cibo.vł
potu.vel plus ſine grauamine habere. et difficile eſt
mediũ tenere. ꝛ nõ ſit ſine ĩfirmitatũ tioꝛibo pʒ:qꝛ
vir pt i cena vł pꝛãdio excedere.vłfrigidũ vł calidũ
vl laboꝛc.vł ↄriã foꝛtnnã ſuſtinere qn tieat ĩfinnari
Infirmũ vero et moꝛtuum nõ eſt ſine wloꝛibo: poſt
mortẽ vero non eſt ſine fetoꝛib.et hoꝛroribo. Vnde
Berñn.Quid hoꝛribilius homĩe moꝛtuo:cuius erat
in vita gratiſſimus amplexus.fit in moꝛte hoꝛribi⸗
lis aſpectus:qui ſedebat potẽs ⁊ diues in thꝛono.ia
cet pauper in tumulo:qui vlicijs veſcebat᷑. modo a
vermibo comedit᷑:qui aſts bat glorioſus in aula.iaq;
ignobilis in tumba. Quid ergo ꝓſunt diuitie:q̃ non

liberant a moꝛte:quid vlicie:q nõ cuſtodiunt a ver
me.quid honoꝛes qui nõ pᷣſeruant a fetoꝛe: dum ve⸗

ro miſericoꝛs us:cum tot miſerabilibo cõditõnibo
She sad aetcec aint wcere voluit ꝙᷓ ꝙ tamno⸗
bilis creatura:ſicut eſt aĩs.tãmiſere creature.ſicut ẽ
caro.nõ ſequeret᷑ eſideria. Ymmo ipᷣam ⁊ caro ſira
tionẽ ſecum haberet:et loqui poſſet.rõnabiliter aĩe
conſulere veberet. dicendo:noli te creaturã tamno⸗
bilem ⁊ immoꝛtalẽ ad vi factam ſiłitudinẽ:⁊ meip⸗
ſam etiã ꝓpter meas momentaneas pdere cælitias.
Nolite ergo ſcõm carnẽ viuere: qꝛ ſi ̃ᷣm carnem vi⸗
xeritis.moꝛiemini:ſi aũt 5 facta camis moꝛtifica
ueritis. viuetis: Ko. viij. Mots ðᷣ hacmateria. C. ij.
x.et. S. ij.xlj. cum ſequẽtibv.et. G. v. xxiij. ¶ Terciũ
vero.qp in pᷣdicta aucte Yob tangit᷑ in hoc:ꝙ dicit:
conterit ammonitõe ſus nos retrabere deberet a ſu
bia. Nam ſi bñ conſiderare velimus: qᷓcito poſiti

erimus ſub edibo:nõ ſolum hoĩm. tam amicoꝛũ I3

inimicoꝛũ.ſed etiã canũ et beſtiarũ:vbi qui nuncele
uat ⁊ poſſidet magna palatia: habebit aulaʒ: cuius
ſũmitas.naſum ſuñ tanget:qui nuncneſcit quo vult
indui:tunc habebit veſtimentũ e terra et vermibo:
qui nuncꝓ verbo offenſus cum hoĩbo pugnat: tũc ſi
gladiũ haberet in manibo a miſerrimis beſtijs ver
mibo ſe cuſtodire nõ poſſet:paruũ elationis inueni⸗
remus motiuũ:qꝛ oĩa conterit tpᷣs moꝛiendi: Eccẽ.
iij. Et poſt moꝛtẽ nõ erit tale nomẽ nr̃Äm: Ecc xlviij
Quartũ vero.qð in pᷣdicta tangit᷑ auẽte in hocꝙ
dicit fugit velutvmbꝛa:nos rerrahere eberet a lon
gioꝛis vite pᷣumptione. Nam paruñ motiuũ habe
remus:vel ce longa vita cõfidere: ſi cõſideraremus:
ꝙ ſicut exiſtens in naui mota. ſine comedat. ſiue wꝛ
miat.ſiue gaudeat.ſine woleat verſus poꝛtũ mouet᷑
quod tñ nõ ꝑcipit᷑:niſi poꝛtus vellripa videat᷑. Ita
nos verſus moꝛtem.etiã ſi coꝛpe quieſcamus ad moꝛ
tem tñ mouemur:ſicut poꝛtatus in naui.ſicut etiam
vmbꝛa mouet᷑ ad motum alterius.ita nos ad moꝛtẽ
mouemur motu tpis velociſſimo. In cuius velocita
tis cõpatiõe omnis mũdi gloꝛia in diuitijs:vælitijs.
et honoꝛibo conſiſtens. flame afſimilat᷑ e ſtupa aſcẽ
denti. In cmus ſignũ qn papa eceleſiã intrat:miſſaʒ
ſolenniter celebꝛaturus.ſtupa accendit vno clamã⸗

te.ſic tranſit gloꝛia mũdi:qꝛ ſicut illa flama dum in

altum aſcendit. ſtatim extinguit: ſic deieciſti eos dũ
alleuarent᷑.in ps.lxxij. Ex iſta vitentre bꝛeuitatis cõ

ſideratione.quidã fleuiſſe legit. videns exercitum ꝑ

ſis regis medo:ũ:quem cum alius flenteʒ videret.et
eſtimaret. ꝙ timoꝛe ei hocaccideret: et ipſum cõtra
timoꝛem talẽ confoꝛtaret:afſerens partẽ illoꝛũ po⸗
tentioꝛem eſſe parte inimicoꝛũ. reſpondiſſe dicit᷑:nõ

mihi hunc incutit honoꝛem timoꝛ in bello ſuccum⸗

bendi:ſed de hoc fleo.ꝙ cogito: ꝙ tampulchꝛa gens
et tamfoꝛtis erit tamcito ita turpis ⁊ debilis: infra
centũ annos.nullus illo
mili conſideratione ſieuiſſe legit chꝛiſtns:Luce. xix.
Vlidens ciuitatem hieroſolimoꝛij cum cinibus Ris

—

ꝛũ de B cogitat. ¶ Er conſi

deſtructioni:et moꝛi appꝛopinquare: de qua dictuʒ
eſt ꝑ ZReremiam ꝓpham dicentem. Quicunq; in ci⸗
nitate hac manſerit moꝛiet᷑ gladio: YJere.xxxviij.

Arꝰ.xvij

BGacra ſcriptura pᷣdictaʒ vite noſtre conſiderans xciiij.

breuitatem:ad illius bꝛeuitatis cõſiderationẽ nos
hoꝛtat᷑:dicens. emoꝛ eſto:qm̃ moꝛs nõ tardabit:
Eccł.xiiij. VUidens inſuꝑ pꝛedicte conſiderationis
vtilitatem. iterum nos hoꝛtat᷑.dicens: Memoꝛare
nouiſſima tua: et ineternum nõ peccabis: Ecch. vij.
Circa quam memonã: et eius vtilitatem ſunt. pu⸗
cta oſtendenda. Porimo nanq; oſtendet᷑ quõ ſancti
viri nos moꝛtis memoꝛis habere wcuerunts SGecun
w quõ moꝛtui ſuo modo hancnobis commendane
runt:et pᷣdicauerunt: Cercio quõ effectualiter exco
gitata. cuſtodit a cupiditate cogitantem¶ Quarto
quõa ſuperbia⸗ Quinto quomodo a luxuria Se⸗
xto quõ ab appetitu terreni honoꝛis Geptimo quõ
ab omnibus peccatis Mctano quõ totum munduʒ
ceum contentis contemnere facit. Nonoquã diligẽ⸗
tiam adhibere vebemus: vt nouiſſima noſtra: cum
operis oſtenſione cogitemus. Decimo que ſunt me/
moꝛie pꝛedicte impedimenta.¶ Primo em̃ nos ſan
ctimoꝛtis memoniaʒ habere wcuerunt. ſicut patet
pꝛimo per Angu.n auodaz ſermone. Rogo inquit
vos fratres reſpicite ad ſepulchꝛa diuitum. quoti⸗
ens iuxta illos tranſitis attendite vbi ſunt illoꝛum
diuitie. vbu oꝛnamenta:vbi anuli.vbi dyademata pᷣ
cioſa.vbi vanitates.luxurie.et voluptates.tranſie⸗
runt omnia velut vmbꝛa:quia nihil in eis remanſit
niſi ſoli cineres:et fetidi vermes. Hocergoo homo
viligenter attende: tuipſe tecum loquere: dicens. O
miſer. aliqñ dum iſte vixit in hoc ſeculo pꝛo cupidi⸗
tate currebat.inłtas viduas fecit.⁊ oꝛphanos.adul
teria.homicidia. incendia vſq; in finem facere nõ ceſ
ſauit.q̃ntos captiuauit.q̃ᷓntos miſeros fecit.qᷓntos
expoliauit.et ſub vna hoꝛa expirauit. et diuitias re/
liquit.quas de malo congregauit.et inuenit penas:
quas non ſperauit. Ideo qᷓntum poſſumus: feſtine
mus.vt alioꝛum vulñera nobis conferant ſalutem.⁊
dum inſtabilis eſt caro. anima bonis operibo oꝛna⸗
ta: in celum ab angelis eleuet. ¶ Gedo idem patet
ex hiſtoꝛijs romanoꝛum.continentibus ꝙ quondaʒ
poſt coꝛonationẽ imperatoꝛum:anteq̃; aliquid un⸗
perarent. intrabant ad eos ſepulchꝛoꝛum edificato
res. ferentes in manibo quatuoꝛ genera marmoꝛum
piuerſoꝛum.et coꝛam cunctis pꝛincipibo imperatoꝝ
dicebant:de quo generemarmoꝛis tuum iubes fieri
monumentuʒ. In quo facto inſinuabant eiſdem. vt
videlicet moꝛtem obliuioni nõ traderet.et imperiũ
cum clementia gubernaret. Me de illo verificetur il
lud Prouer.xx. In nouiſſimis benedictione carebit
Tercio idem apparet ꝑ boc gu⸗ dq legit᷑ ꝙ Joha
nes elemoſynarius patriarcha ſepulcheũ dimittẽs
imꝑfectum.et oꝛdinauit ꝙ in ſolennitatibo.q in ho
noꝛe eſſet pontificali: vnus ei diceret:dñe iube ſepul
chꝛũ tuũ pꝑfici:qꝛ neſcis.qñ furvẽturus eſt. Quar
to idem oſtendit᷑ ꝑ hoc qð legit᷑ quidaʒ confeſſoꝛ
cuiuſdã peſſimi viri:audiens confeſſionẽ.ei in remiſ

ſionẽ iniunxit peccatoꝛũ.ꝙ inuaret moꝛtuos ſepeli

re:quod cum frequenter faceret.cõpunctus.⁊ cõuer
ſus fuit.¶ Quinto idem ptʒz ꝑ hugonem vesnima
li.j. vic mihi inquit:vbiſũt mũdi amatoꝛes:qui añ
pauca tꝑa nobiſcũ erant:nihil ex eis remſit:niſi ci⸗
neres et vermes. O homo attende quid ſunt.⁊ quid
fuerunt: hoĩes fuerunt ſicut tu. comederunt biberũt
et riſerunt. et duxerunt in bonis dies ſuos.et in pun
cto ad inferna veſcẽderunt: Job.xxj. Quid ſũt.hic
caro illoꝛum vermib:et illnc aĩa illoꝛũ ignibo depu
tat᷑ wvnec rurſus infelici collegio colligati ſempiter

nis ſimul inuoluant᷑ incendijs. et qui ſocij fuerũt in

xciiij.

xcv.

Exem.

Exem.

nidebontne totueft erütame⸗
ticßnotunoa coꝛle N tarpe
linon datus ebot: laneco⸗
ihilfaaunt neſel n corlen
ne:quod facklini eſſertarde e
nion, gnintcillud omortuisf
miri ,alis ine amicds ſine
unqgalioz:oblinionitradütn
obliuionirodunt vinos. 1mo⸗
Oltunt qusles ſunt viui necqu⸗
ergo ſeyosobliuiomiradunt.
mirabileeſt moꝛtuos obl
N vident. Quod inſup mirabil
unta wcpnone falſoꝛi hoim pe
tes cepriones 7fraudes qaliſ⸗
Niunk nidenttsfilſirates ntalli

nh. n. Giat zprunoghoc⸗ Xpa

inli fet wapihns digelicetin
Cn amn ſuitümortniͦ delquafi

lum ſooliarent ci voſdnodif
lum no atnet no losaſttier

np. odniienptz docnrl

na dregeealie gni a pa
ten nobertlognannde
lllierunt aliqnig 4
nwertaſi reiiht potn
cobug irtcci in quo biber

elncongregintetindqt m⸗
t. o nun oſſunns ftir
ucranobis wnferunt ſalutn⸗
ro. animna bonlsopeniy ohs⸗
isclauff Drpolgen gate
um. continennbyo gguon;
peratoꝛum anteq; aliquid ün⸗
adeos ſepulchꝛoꝛumn edtincato
wquatuorgenera marmorum
nanctispuncipi imperatond
eremarmoris tuuminbesfien
1ofagoinſinnsbanteiden r
blinionino naderet etinpeni
mmartt Hedeilopenfienn,i
uiſtimisbenecicnoneaneht
punt hoe o legtg ni n
bamiarche ſuln Hiniti
utiſiann ini
musei ent oſ ibe ſeal

is i furpeuns er e

goida; lſeſi
Reg, nrom

1
gluuanet morto⸗ ſpe

Exemp.

Exemp.

Moꝛs

voluptas: falſe diuitie magna familia:et ma la cõcu
piſcentia.vbi nuncniſus vbe locus.vbi iactãtia. vbi
orrogantia. œ tãta letida q̃nta triſticia. poſt tantã
volupratẽ tamgranis miſeria: ve illa exaltatõe ceci-
vrunt. in magna ruins. et magna toꝛmenta. quicqͥd
illis accidit. mibi accidere põt: quia homo es. hõ de
pumo. limus væ limo. v terra es. 2 w terra vems. et
in terra reuerteris.qñ veniet dies vltima ais: ſubi⸗
to veniet. 2 foꝛſitan hodie erit. certũ eſt. ꝙꝓ moꝛieris
ſed incertum qñ aũt quõ.Et qm moꝛs vbiq; te expe
ctat. tu ch ſi ſapiẽs fueris: vbiq; eam expectabis. hec
ille. Cuius aucti ſequẽtes cõcoꝛdant verſus. Moꝛ⸗
te cadit ſubita. mala moꝛs.r ſic mala vita. anc vi⸗
tam vita: ne moꝛiaris ita.¶ Bexto idẽ oſtdit᷑ baliã
auctem. qua dicit᷑. O hõ inquit vnde venis. œ terra
ploꝛans. vbi es in vita miſerabili incerti vtrũ dam
nani væbeas: vel an ſaluari. quo iturus es. ad durum
iudiciu. vbi redditurus es ronem vx omnibo cogita⸗
tiomibo. dictis.et ſactis.⁊ hoꝛis 7c. p quã viam ibis.
artam moꝛtis poꝛtã. vbi claudent᷑ oculi. amittet
mundi amenitas. et ꝓrimoꝛũ ſocietas. inuadent in-
ſup te in illa poꝛta vndiq; latrones:qui tecũ comede
bant. et bibebant. in peccatis tecũ voluebant:a te
ꝓcul fugient:ita vt dicere poteris illud ps. xxx. Qui
videbant me foꝛas fugerũt a me. obliuioni datus ſũ
taãq; moꝛtuus a coꝛde. Motate verba. Mon dicit ob
liuioni datus ab oꝛe:quia nec oꝛant ꝓ me:vel ope:qꝛ
nihil faciunt ꝓ me:ſed a coꝛde:quia nec cogitant xe
me: quod facillimũ eſſet: tarde ergo alia facerẽt gra
uioꝛa.qui nec illud ꝓ moꝛtuis faciit facillimũ. Nec
muũ.qꝙ alios ſiue amicos:ſiue ꝓpinquos.ſine quoſ⸗
cunq; alios:obliuioni tradũt moꝛtuos:qꝛet ſeipſos
obliuionitradunt viuos. moꝛituros: quia nec co⸗
gitant quales ſunt viui.nec qualiter moꝛient᷑ Qui
ergo ſeipos obliuioni tradunt. quos quoridie vidẽt
a mirabile eſt. ꝙ moꝛtuos obliuioni tradũt: quos
nõ vident. Quod inſup mirabile eſt. ꝙ ſe nõ cuſtodi
unt a veceptione falſoꝛũ hoĩm.poſt moꝛtem: viden⸗
tes vceptiones. 7 fraudes. ꝗᷓ alijs fiunt qui nec pᷣmu
miunt᷑:videntes falſitates in tali puncto ſibipſis fie
ri. Gicut pʒ pꝛimo ꝓ hoc.qꝙ ĩe patriarche aquilegie
in li. fert᷑ ve apibus.q videlicet in quodã moꝛtis tra
ctu. cum ſui eũ moꝛtuũ vel quaſi moꝛtuũ putarẽt:et
illum ſpoliarent: cũ poſtmodũ ſupuiueret. ⁊ hoc il⸗
lum no lateret:nõ illos a ſe eiecit:nec minus dilexit.
¶ Bcoo idem prʒ. p hoc q; relatione audiui fidedi-
gna de rege cecilie:qui añ paucos annos. cũ ad moꝛ⸗
tem traheret. loquela amiſſa:quilibʒ ce illis qui eir
ca illũ erant.aliquid accepit ꝓ parte ſua. intantũ q;
qñ v extaſi redijt: ⁊ potum petũt.nõ inueniebatur.
ciphus circa eũ.in quo biberet:niſi aliquis illoꝛũ ci
phum ĩe ſinu ſuo in quo illũ abſconderat extrahbere
vellet. nec tñ pᷣmunitus eſſe voluit. Bicut nec ſũt ali
quinunc:qu in minoꝛi experiunt᷑ ſuoꝛũ infidelitatẽ
qñ quotidie ad oculũ gente ipſis viuentibo.⁊ de
mmib ſuis abſentibo:panci ſũt eis fideles in ope vl
laboꝛe: vel rerum cuſtodia.quin in reditu oĩa inneni
ent diſſuta. et vt vellet nõ facta.⁊ ſuũ emolumentuʒ
ſeu auantagiũ nõ queſitũ.etiã ſi fratrẽ um vel o
pinquũ cuſtoqẽ dimittat ⁊ ſui locũ tenetẽ:qꝛ vt cõi-
ter quilibʒ viligẽtius.⁊ intẽtius circa rẽ ꝓpꝛiꝗ. 7 auã
tagium ſollicitat: qꝛ jm aplm ad Phił ij. Oẽs que
ſua ſunt querũt.⁊ tñ in maioꝛibo negocijs d eis con
fidunt.qꝙ fideliter faciẽt.ſcq; ꝙy poſt moꝛtẽ eos effica⸗
citer de penis libera bũt.ſua fideliter ꝓ eis diſtribu⸗
endo. Et hec eſt mirabilis cõfidentia:qꝛ quõ pore⸗
runt dæ eis cõfidere:ꝙ fideliter facient poſt moꝛtem

W r.

qn nullum amplius illoꝛũ ſperant. vel timent redi-
tum.nec ab eis ꝓ fidelitate Apectant mercedẽ:vel ꝓ
falſitate.et ingratitudine penã. nec illoꝛũ amplius
tunent offenſam. qui necpꝛius fideles eis extiterũt:
qñ oĩa pᷣdicta timebant. et ſperabant. vruens ergo di
ſpone wmur tue:qꝛ moꝛieris tu.er non viues:Eſaie.
xxxviij. ¶ Gcos punctus iſtius articuli eſt oſtõdere
quõ moꝛtui ſuo mõ nos hoꝛtant᷑ moꝛtis habere me
moꝛiam:vt ſaltem viris ſanctis viuis:vel etiã illis qᷓ
circa nos agunt᷑.credere nolumus æe moꝛtie memo
ria.? ꝓuidentia habenda ſaltem moꝛtuis tanqꝙ; ma⸗
giſtris credamus exptis dicentibo. Meinoꝛ eſto iu⸗
dicij mei. ſic em erit et tuũ.mihi heri.⁊ tibi hodie ⁊c.
Eccł xxxviij. Pro quo eſt aduertendũ. miſericoꝛdia
rum pater ſcies vitaʒ noſtrã eſſe.ſicut furis ducti ad
ſuſpendiũ in extranea patria:qui nec locũ:nec hoꝛã
ſcit moꝛtis.quia neſcit vtrũ ad locũ moꝛtis magna
ſit via:vel parua:et ideo volens nos in omm loco et
tpe ſemꝑ eſſe moꝛti paratos:nõ ſolum pᷣdicauit: p⸗
muniuit nos pꝑ ſemetipſũ neq; ꝑ angelos e celone⸗
q;ᷓ; apoſtolos. 7 omnes electos.7 pᷣdicatoꝛes a mun
di pꝛincipio æ terra:ſed etiam moꝛtuos ſub terra
nos hoꝛ tat᷑moꝛtis habere memoꝛiã dicẽs. Aldemoꝛ
eſto ⁊c. Que quidẽ auctoꝛitas pꝛimo ammonitionẽ
continet ſalutarẽ:dicens. Aſdemoꝛ eſto c. Scdo exa
minationẽ generalem. in ludicio. Tercio ꝓmiſſionẽ
infallibilem:qm ſicerit ⁊c. ¶ Ad pꝛimũ foꝛte reſpõ⸗
ebunt viui:ꝙ ſi moꝛtui in dpꝛia pſona venirent. et
cos ammonerent dicentes. AMemoꝛ eſto cc. Illoꝛuʒ
forte ammonitionibo crederent:quoꝛũ dictũ ratõne
repꝛobatũ eſt.. xxvj.xxv. Et quotidiano etiam re⸗
Faober exẽplo. Quotidie nãq; moꝛtuiinter nos miſ
ſunt. qui ſuo exemplo wcent bona nature.⁊ foꝛtu⸗
ne vana eſſe et vcceptibilia.et ſuis amatoꝛibo inuti⸗
lia.⁊ damnabilia:⁊tñ nõ credimus. Sed dicent uti:
moꝛtui nobis nõ loquunt᷑ nec indicant quõ cum eis
eſt vel nobiſcũ erit.que ſi facerent:eis crederemus.
NQuib reſpondet᷑ cum m beatuʒ Greg. exempla
plus moueant.ꝙ; verba. qui pdictis nõ mouent exẽ⸗
plis:quõ mouerent᷑ verbis.ſicut patʒ ꝑ illum v quo
in libꝛo fertur œ apibus:ꝙ ſoc ius ſuus moꝛtuus in
miſerabili foꝛma apparens. ſe damnatũ eſſe aſſeru⸗
it:nectñ viuens ſe coꝛrexit:ſed alius malus ab alio
aucdiens.pfecte ſe coꝛrexit. oſtendens qm̃ fides plus
eſt ex auditu:ꝙ; viſu. ꝙ qui audituſe non coꝛrigunt
nec viſu facerent.quia ſi moyſen 7 ꝓhetas nõ audi
unt. neq; ſiquis ex moꝛtuis ierit ad eos credẽt: Zuẽ.
xvj. Rtum ad ſom. nupler eſt iudiciũ humanũ.
quo SDap̃.j. Diligite iuſticiam:qui iudicatis ter-
ram. Et diuinũ.æ quo Joh.v. Omne liudiciũ vedit
filio.Et in ps.lxxj. Reus iudiciũ ruum regi da. Pri⸗
mum eſt duplex. licitum et virtuoſum. equo in ps.
Heati qui cuſtodiunt iudiciũ ꝛc. xæ quo..ix x.p to
tum. Et illicitum et periculoſum. xœ quo Yoh. vij.
Nolite indicare ⁊c. Et.j.Coꝝ.iiij. Molite ante tp̃s
iudicare.xæ quo. YJ.x.j.cum ſequentiby. JZudiciũ eti
am dininum eſt duplex. vnum particulare. in moꝛte
qquo Apoca.xx. Aperti ſunt libꝛi. et iudicati ſunt
moꝛtui ex his que ſunt. SDe hoc ludicio.nota. S. arti.
iij. Aliud generale.j. Reg.ij. Rñs iudicabit fines ter
re.æ quo. .xj.p totum. ¶ Mtum ad tercium. i. te
moꝛtis certitudine. Mota. s. eo. arti. iiij. per totum.
Tercius vero punctus iſtius articuli. ꝙ videlic;
moꝛs diligẽter excogitataomnẽ fugare woberet eu⸗
piditatẽ.quia ſicut ſiquis eſſet certus.ꝙ in via quãꝗ
incipit facere verſus londunas vebererſ poliari:pau
ca ſecum acciperet.miſi ſolum poꝛtans expẽſas.⁊ oĩa
alia in ſecuro reponeret loco. Ita p rationẽ ille qui
ene in via quã facit verſus celeſtem hieruſalẽ
infallibiliter in moꝛte ſpoliabit᷑ pauca ſecũ accipe⸗

xvi⸗

xcix.

Exẽ.

Exemp

Moꝛs

ret.et omnia alia in ſecuro.i.in celo vbi fures nõ ef/
fodiunt:neq; furant᷑.reponeret. Iterũ ſicut ille.qui
eſt in feſto aliquo:vbi plura apponunt᷑ vaſa aurea.2
argentea.ſi eſt certus ꝙ in poꝛta diligenter ſcrutabi
tur.ꝙtumcũq; ſit temptatus:illa vaſa furari.ex illa
tñ cogitatione temptationẽvincit cupiditatis fur
ti. Sic in oſito. Et iterum ſi intantũ contra eum
temptatio pᷣnaluiſſet:q vaſa illa accepiſſet.⁊ in ſinu
ſuo abſcondiſſet.ex pᷣdicta cogitatione.illa caute œ
poneret. et reſtitueret. anteqᷓ ad poꝛtam vemiret. ſci⸗
ens. qm ſi cum illis in poꝛta captus eſſʒ.ſuſpenderet᷑
Et ſi nibil ſecũ inuemirent:ſcrutatoꝛes.bene euade
ret. Sic ratio dictat:ꝙ ille qui eſt certus:ꝙ in moꝛ⸗
ris poꝛta vel furtiuum vel male lucratiuũ ſecum fer
re non poteſt:omnia vponat. et reſtituat.anteqᷓ ad
poꝛtam illam veniat.ſciens ꝓ certo:ꝙ ſi in illa poꝛ⸗
ta cum alrenis rebus eum capi contigerit.ad furcas
inferni.eum neceſſe erit ſuſpendi.ſi aũt illa reſtituat
ridebit in die nouiſſimo: Proner.vlti.quia laudant
eam in poꝛtis opera eius. Ibidem: ¶ Quartus ve⸗
ro punctus iſtius articuli:ꝙ videlicet moꝛs et viſus
moꝛtuoꝛũ: ꝓ rationem omnẽ fugare veberet ſuꝑbiã
patet:quia ille qui aliquoꝛũ bonoꝛum haber cuſto⸗
diam:que ſcit ꝓ certo.qꝙ; in maxima eius neceſſitate.
et qñ maioꝛem patietur vfectum. et qñ plus bonis
indigebit. ab eo auferent᷑:nõ habet ſi bene finem co
gitet materiam de his ſuperbiendi:ſed potius timẽ
di: et wlendi.SGed nonnulli habent cuſtodiã ad bꝛe
ue tẽpus bonoꝛũ.tam nature ꝙᷓ foꝛtune.et gratie: q̃
quidem:ſi male eis vſi fuerint.ab eis in vltima ne⸗
ceſſitate.id eſt in moꝛte.vł qñ ante moꝛtem ab eis au
ferentur:quia bona nature amittunt᷑.bona vero foꝛ
tune aufert mũdus.ab eis in ſua maxima pauperta/
te.id eſt.in moꝛte.Ergo nõ videtur.ꝙ æ iſtis ſuper⸗
bire debeat:ſi finem cogitaret: quia finis oſtẽdit:q;
aliena ſunt.et œe alienis nõ eſt ſuperbiendũ. aũt
finis oſtendit:q; aliena ſint.patet. Mam terra ⁊ ver
mes carnem vendicant.tanq; rem ꝓpꝛiam:in qua ma
gnain ſe reputant habere iuſticiam.et cum tanta po
tentia ⁊ iuſticia illam petunt.ꝙ nullus poteſt eis de
bitum illud negare.nec papa.vel rex:quin quilibet
in fine vebitum recognoſcens dicere poſſit:verſus ſe
quentes: Vermibus hic vnoꝛ:et ſic oſtẽdere conoꝛ
Dꝛ ſicut hic ponoꝛ:ponit᷑ omnis honoꝛ. PHoc verbũ
optime congruit illis qui in auibus celi ludũt:Ga⸗
ruch.iij. Quoꝛũ recitata et oſtenſa pꝛius nobilitate
concludere poſſunt:dicentes.Vermibus hic dvonoꝛ
⁊c. Poſt quod vvnũ recitetur illoꝛum miſeria.ſicut
recitatur.E.ij.xlj.qua oſtenſa rationabiliter nos re
phendere poſſent:et dicere:aemoꝛ eſto iudicij mei
et ĩ die bonoꝛum.ne immemoꝛ ſis maloꝛũ. ¶ Quin⸗
tus vero punctus iſtius articuli.q videlicet moꝛtis
cogitatio.⁊ moꝛtuoꝛum viſio.a luxuria retrahit.pa
tet exemplo.et auctoꝛitate.eyemplũ ad hoc fertur
quadam muliere bona:que requiſita illo pecca
to.a quodam:qui dixit ſeillam multũ diligere:cui il
la reſpondit:ergo fac vnum ꝓ amoꝛe meo:quo annu
ente.ait:vade perialiquos dies.⁊ inquire diligenter
vbi homines in ciuitate iſta moꝛti appꝛopinquãt.⸗
omni die vſq; ad certum tẽpus videas aliquem mo
ri:ſi poteris. Quod cum feciſſet per aliquod tẽpus
redijt ad mulierem: dicens.ſe feciſſe quod ei dixerat
et iam ſecure poteris facere volũtatem meam: quia
voluntas mea eſt.q ambo caſte viuamus:iſtam nan
q; lectionem didici:et conſiderani in libꝛo moꝛtno⸗
rum:ad quos me miſiſti. Ibi nanq; didici ⁊ conſide
raui.ꝙ nihil eis remãſit de bꝛeuibo velectationibus
ſuis:niſi pene ſempiterne.Coꝛrectio iſtius:veritatẽ
oſtendit dicti beati Gregoꝛij dicentis: ꝙ nõ poteſt
melius vvmari caroviua:ꝙ; cogitando q̃lis erit moꝛ

tua.Quia ſᷣm Genecam.libꝛo ve moꝛibus.Libidi⸗
nis initium cõtinebis:ſi exitum cogitaueris.¶ Be⸗
xtus punctus iſtius articuli.ꝙ ſ; memoꝛia moꝛtis
hominem retrabit:ab appetitu terreni honoꝛis.ptʒ
boe quod ſcribitur in vitis fratruʒ ve quodã ſcho
lari bononie elato.et delicato et ad mundi honoꝛes
anbelãte. Cui cum quidam religioſus ve patria ſua
accederet. eum amica biliter accepit.illo pacto. ꝙ ei
nõ pꝛedicaret ad retrabendũ ipſum ve vita ſua quaʒ
ducebat. et diligebat: quem cum ad cameram vuxiſ
ſet. et oſtendiſſet ei libꝛos.et lectum nobiliter ppars
ru relifiomns recedens dixit:rogo qñ iacueris in iſto
nobili lecto:cogita ⁊ lecto.quem tibi pꝛomittit cæ-
us per &ſaiam ꝓphᷣam dicentem. Bubter te ſternet
tinea.et operimentũ tuũ erunt vermes æc: Eſa.xiiij.
quam cogitationem cum dæ coꝛdeauertere nõ poſſʒ
et ſingulis noctibus illud mente reuolueret.ad vitã
religioſam etbonam ſeconnertit. ¶ Geptimus ve⸗
ro punctus iſtius articuli.ꝙ videlicet moꝛtis memo
ria ab omnibus cuſtodit peccatis.patʒ ꝑ hoc.quod
wcuit abbas Amon in vi.pa.petenti nanq; bonum
verbum.quõ videlicet væo placere:et peccata fugere
oſſet. reſpondit:talem fac cogitatõnem tuam: qua
em faciunt incarcerati. Illi nanq; interrogant ho⸗
mines. vbi eſt iudex:qñveniet. id fecerint cogitãt
et qualiter reſpondebunt:et ipſa expectatione pena
rum ſuarũ ploꝛant cauſas. Ita quilibet ſemper ce⸗
bet eſſe ſuſpectus.et animam ſuam obiurgare dicen
w:ve mihi.quõ habeo aſtare ante tribunal chꝛiſti:?
quomodo habeo actionum mearum ibi reddere ra-
tionem. Si vero ſic cogitaueris.ſaluus eſſe poteris.
Bicut patet æ illo ve quo ſcribitur: cũ audiſſet in
gen eſi legi œ factis hominũ:longiſſime etatis.⁊ ſem
per in fine ſeqnebat᷑.vixit tot annis.et moꝛtuus eſt:
illa irartan⸗ ſe optume conuertit. Sic meinoꝛare
nouiſſima tua.et ineternum nõ peccabis: Ecch. vij.
¶ Mtauo totum mundum contemnere facit:ſicut
patet æ illo in vita fratrum quinocte ſequentima/
gnum conuiuiũ:cogitans vbi eſſet totum feſtum et
gaudium.quod illo die tenuerat:et cogitans ſicom
nia alia eſſe tranſitura oꝛdinem intrauit pᷣdicatoꝛũ
BGicut ergo iſte cogitauit in nocte vbi erant gaudia
diei pcedentis:et q foꝛte nõ ita bene eſſet ſibi craſti
no:coꝛde refriguit et vluit. Sic mũdiales in nocte
hunus vite.i.in moꝛte.dicentes illud Sap.v. Tran⸗
ſierunt omnia: et nos inter moꝛtuos computati ſu⸗
mus.ſic habe memoꝛiam moꝛtis.et exemplum virtu
tis.ij. Mach.vj.¶ Moni vero puncti ratio ex pꝛedi⸗-
ctis elicit᷑:.quia ex quo ex memoꝛia moꝛtis: tot vt pᷣ/
dictum eſt. ſpiritualia ſequunt᷑ commoda: memẽto
nouiſſimoꝛuũ.et eſine inimicari:Eccłxxviij. Cuius
ratio patet. YJ.viij.xiiij. Memento inquit diligẽter
et ex coꝛde nouiſſimoꝛuʒ ſeu finis.iuxta illud: Ecckł.
xxxvj. Memento finis.ſ.trium.mũdi gloꝛie.bone vi
te.et male. Primi vt fugias.Scoi vt cupias.Tercij
vt caueas.Mtum ad pꝛimum.ſi mundi gloꝛie.q̃ cõ⸗
ſiſtit in bonis nature.et foꝛtune.diligẽter cogitent
nouiſſima:eſtpotius fugienda qᷓ; appꝛecianda.Giẽ̃
ptʒ ꝑ exemplũ de volente emere equum:vł qpocunq;
animal.q;tũcunq; ſit ꝙtum ad viſum ex omni parte
pulchꝛũ.ſi in ꝓbatione ſit in poſterioꝛi parte inpo⸗
tens:vel turpiſſimũ vel irremediabiliter claudicãs
veficiens.nõ multũ equũ illũ appᷣciat.nec care illũ
emit.niſi ſit fatuus.Sic de mundo ⁊ œ omnib q in
mundo ſunt:que pulchꝛa exterius vident᷑ et velecta
bilia. ſi poſterioꝛẽ illoꝛum partẽ cõſideraueris.inue
nies ea turpitudine claudicaꝛe.et eſſe ad iuuandum
impotentia. iuitie nanq; que q̃ſi duas partes.vel
pedes habere ebeꝛent.vt ſq; inuarent.et ſuppoꝛta⸗

rent tam in pꝛincipio ꝙᷓ in fine. in vita pariter et in

ciij.

Exemp.

cuiij.

Exemp.

Exemp.

Exemp.

Exemp.

guncu:qulteram chanus anen
nnenlenoaſit,irmannun
aloꝛs henclitoꝛ vorantizarep
Itaquichafius emüttertens. 4
arätizarertel de quind poͤtce
termino vnius dreng celeſtia d.
dine facietetemma(Bec reuera
in venchtiomitvet emptiomibote
heter coſigeret uire emere wbe
lom pel manenui:quale ins vedi
textrum yigelicet llam vengere
ntistiñ, velinppetuum.rſiſol
ftocvitapendentis tmi vel npe
lipenderepoſſtad terminü vit,
lsnotantiͦ dat jntum daret il
epoſetpppetno Bec heuloue
Cüocgutitoneſpüclim iſtamn
lcharius enünttertenaſiano
gi docenugnotitietzsddat
bisſouatsmundiemuntvann
mentd⸗Pangidatd:anerevolun
tpecunigs adaleari
ennntihfenichaneſhe⸗
infemiq; anaa fab
emant gloriz ⸗ uz
lonläpellargindeselen
naltcamalia vencunk et,
regnü vero eloꝛij

leca
W
8 grrr. 0
arlal wagtnn Ar
—
anhendnnabau De,
ne MWioꝛs
luidamn et oci 00 G Iorte: in vn
lam petendnnnd ſcho Nang ꝛte:in vn
abilienel, l moꝛrern naparteclaudicant ti
een tur in pau clau
ab ur uein inun inuen bantr o 9 encennr.t n vltima:
benci pſeleoginn ne⸗ eer eutr in paͤl runt ſomnu ſuun qꝛ finiũ
oger ad cam nnalla; Dat ü fuerit in e foꝛtitudi ia huius mu Hil um quod in celo fſ.
Gdin eeumn nonnundf dee toꝛmẽtũ delicijs: q̃ line:et puich undiqᷓ oſtendit᷑ ſi n celo obti
rong,„ Olliterz :et alti tũ et lu q̃ntũ gloꝛifi. itudii ſos ſicut pt mnent nobi⸗
Tlect fogo bbllier; et altitud ctum. Su⸗ ꝛificau une os pueni 3. E. vV 5 obis —
0,ne, 1 Tpare ditate:qui ine. que fi n. Bic veh uit ſe. tãtũ in w emlamus. p viã ij. vij. vt i modũ ſy
mdi uantibi e ell m quia fre e finit᷑ in vilij onoꝛe hui tũ wmũ illa p viã mũdici illos ſe peculi
ad zomre undo lo⸗ quente n vilitate: ius mũ erit gloꝛi m noniſſi icie.iuſtici quendo adi,
uui em Gub, Imittit ra fe cum t raccidit. : et terre gloꝛia w iſſimaz. rcie. 7 gliay ip
ennteet 12 oueam B enent. du it. ꝙ qui alti. eꝓfun⸗ rum quili mus iſtin 3. qua 2 aliaꝝ vtutii
onmm rteſtemet foꝛti⸗ abent m viuu tioꝛẽi quilibet illucx us nouiſſi gber tii
Eiluemunkenuenten ſonii rificet᷑ veri et terref⸗ ꝛtẽ. quia dili lioꝛẽ in ter tas ei 9. cum ill tmunde vi qua electi 5
Wen ereng ll. t. veritatis 5 oſſoꝛes:cy diligen . ter 18 eins. ij. o. quii viuend cti quo
nſecnrneeuol opoßß ter vospꝛrmus Pmiſſio: cÿ pau tioꝛes et diem i I. Reg. xvj n noulſſin nve in fi
ſeconnenit re 8 q permus Mrertt o õ et nem iudicij xvj. Mun imo ſu fine
maligmen tadvin äl Aarc. x. Mui illis tatc,l R. cann No Poſin
lea Wetim 4 n alam in i oĩm noui ui vol 3 ve .cuius veri⸗ in coꝛpe in anima: tpoꝛ
ſieddien mus ve⸗ gſe terra:ſicu n inferno. ſe uiſſimu uerit in tabo ill eritas ẽ inf. eet anima. i a: qui poſt
deranctindtinene rut enfanrte Har ebn rſeg etie an. S n0 ſoln tiollum in nomffin libiligeanr oc
W NW cvj Bdo⸗et naog alzedi vij vbioſtendet eai⸗ FiRmor Nllber ie: Joh. vj. Euns reſuſci
Nunqgb Gnn I1⸗ culo inf. pꝛloꝛem obti qꝙᷓ; accidit endet᷑: ꝙ ſi Teſi die: Yoh. xj reſurget ii I. Cuius po 1
glenf cereret Imn urſſi ferioꝛẽ obti tinuit lo qꝓ qui ſi⸗ iderant perx .xj. Tid in reſurrecto oten⸗
ſaccog etpeccgtafn iſſimi.et noun tineatl cum.po maioꝛem plo ptʒ: Pexemplũ.S eant tñ.qui ctôe inn
in — ptʒ: nonifim pꝛimn. War⸗ hoſtludu in ſ. bo bezic ſitun eclir rulonongi e
ſarn Illinang Amn ptʒ: ꝙ eſt o mi pꝛimi. Bic erunt pꝛi ſac⸗ uitatẽ. et h eputaueri⸗ x. Ex illo a illa
gßenier eend 3 licut de omnibo mu i. Adarẽ x. t pꝛimi em eaer hOc reiien e
bgiſenier afeen klth nt dulci näah ng Eenetno⸗ qui in alii. pe oſtend ibi manente xem⸗
chnneraſlgfunife r⸗ erin noutſlnd Veeno ibo inoꝛdi fine er⸗ et habebi lo loco eres faciẽ ente hab
ltcogttit Et ſi iſſimo oporn. nul ere 1 go ebis reonige, moſcre coge Edo. qö tales fact
las ☛ ſicut e vi. moꝛdebit q̃ tu. qui ingredi ilectis et bene drici quiẽi noui ecogitant. oĩ tales faci
ls Ita gnlib epene patib via am t q̃ſi col gredit᷑ blande qu icit:in noni uiſſimo: E oia pmittẽ d
imannſe lbetſen atibulum ena. que nber: P nde ehabet ouiſſimo: qui ccl. vj ittẽdo.
Gamobingnent Rrenſtaotnen e e p pulch rouer. xxiij oner a mnaner no: quia ſi⸗ j. Et ſignã
vaſtne lſtan ta et nouiſſu Prou.xuij. ꝛa pꝛat Hiij. enõ intendun erio in icut pᷣmittẽ ãter
ntetnbunalchn qua finit iſſima ei iij. Via a ducit ad moꝛari i endunt. et i quo ſunt:in q ittẽtes oĩ
ummeanu malchrnſti⸗ facerepᷣ totum ius: us veducun que videt᷑ homi fr intẽdunt. oĩ ideo ad liñ n quo tñ dũ la
anen . . gucunt ad omi equen t. oĩa pᷣmi. da lin locum. i din ma
gunmn inliniinen n uig Rer vl 3s ſneauenten multu⸗ Fanderasmmtcd nie 40 91
Ctanens ſalusefe HM uis fac terioꝛẽ f dus vł caro i n. In unt. vnde 7 ltis neceſſarij in loco il nquo diu
quo ſonbitn eſepoteris mundũ: ere poſſz. Dic minũ am in rebo ſui w. ſi e z alijs ij ſſarijs ca lo in quo ſũ
ominöton auchſſer in varãti terram chari go ſtult⸗ vlempto hic nõ entibo: ſe ex no tpe di illa pꝛemiſ.
minu.longimeetatt En V 1are no agnius em reputaret᷑ habem . e excuſan S um ſunt i Ue
— Atis.ꝛ,din. aloꝛis poſſet vl eret. et apud mus.i nus. qꝛ illa p t. dicente n recea
Nrormnnns tmtms Franaihann tra annnm cd veln in quonfenonnman res: talig et aleg
timeconuerti nortuns eſt: ta quichari oꝛ varanti um. qᷓ ter nditoꝛ uere vol n fine oĩa ij umus ad lia et talia
t Gicmnano⸗ varãti arius emũ ntizare Fraz maiozin ſeri⸗ uut cu a inuenie locu. q; ituri
temumnoͤp lenanoure atiʒare: emũt ter poſſeti aloꝛis ricoꝛdi im chꝛiſto nt. Di . ituri ſu
eccabis Ecc i termi vel de qui rrena. mppetu ter vef. eopapmi 2 que h c qui hic pie vi
ndum contemneref Ci. rmino vni quibo nõ põ Anunhuno htu m ectu ittunt abere pie vi
mnerefaat ſi oinẽ faci us dler: ꝙᷓ põt certitudi 8n5 poteſt pati m patiu quo ven epoſſunt. pꝑ mi
tmgulnoct u vinẽ faciet eterna 4 celeſtia tudinẽ f. . trenter ſuſti nt᷑ tꝑaliũ tuni unt biefeqn
eſegnenti in venditi erna⸗ quibo acere de ininibe inent. c ali. Mectñm icfreqᷓ
mfeſtumet gẽter cõſid et emptiom a nullus tᷓ certitu⸗ ni ſunt gitatoibo reſpõ imp urãt:ſed
tenueratet cogitzmoſi ram eret:qui rẽ lombot tãtũ ex ab ſua pmii reſpõd ꝛoperantibo
eraret coit o ſeo velm qui rẽ em errenoꝛũ excecat undanteri- iſerunt.: i. entes. ꝙ alibi. ibo ho
— 4 at: aneriu: nere vebet i i. quin dili b iter inueniẽ : in quo ꝙ alibi: 3
8 uitpicgtoꝛi :vtrum vid u:quale ius vẽ et immobile dili⸗ ꝙ benedi eniẽt. ſi loco bñdi :quo vẽ
tinnoctephlern 5 Tenzistig n elicet ill 8 vẽditoꝛ i ile: ſiẽ t ſrent wus noni cut ptz de ictionẽ xi
nzß nt gaudin ſi 9 tm̃. vel i am veng din reilia ntr eomnibo nouiſſimn JZob. ve i
no itabene eſſt ibi gaſtu it ad vitã umppet ere poſſ. a habe ſuiſti ſu dici nis: Yob. x b. ve quo dicit
e. caſti⸗ illa itã vendenti. uum. 7ſi ſolũ i ad vi . iti ug coz:n poteſt ill .xlij. Sed h
uit Gicmüͤclales n illa vend entis tm̃.vel i olu illa tam vẽ Brflng ene rae de ud: Eſa. xl vij eu qꝛ
centes ilud Daß. v.T 18 no tantũ it ad terminũ Ppetuũ. repoſl⸗- qua auctoꝛi edlictio nouiſſimi.Et i npo⸗
Tlon⸗ re tũ dat: q̃ minũ viteſu Et ſi ſol ma taliũ ꝛitate eli ne careb i. Et ide
termoꝛtuos compntati poſſet ꝓ qᷓntum te ſue emx um taliũ ſi elicit᷑ terci unt: Pr. 0 no vrij
i ſeua Ppetuo daret. ſi ſi ptoꝛ ſapi ergo ſunt conſid cium. ꝙ vii⸗ roner. xx. cviij.
nmortis etexemplum virtu cquiſitone ſpũ Zed heul implr iliã bi⸗ go nouiſſima i. eranda cꝙ videlicet noui e
ec qꝛ chari ne ſpũalium. i oquendo is vende in ſ̃ ailloemn 2 tc nouiſſi
iveropuncnraterpnect xij rius em ium. iſtam nö Wetmpeioſe in ſpeculo m um Eti⸗ eas. A -
nchfal j. Hoc etiã unt terr tam no h mptione ſcʒ qᷓtui emoꝛar in nouiſſimi demoꝛare
rmenona mortis: “ I. Hoc etiã quotidi ena. ſicu abent ſapi n ad co enouiſſin imis illoꝛuũ
eguunt — bis ſorratis Nundie prt ad e. F.l- zA magnin ⸗ Hõ Hne i d — nn
imicari⸗ Ecckrrii Cnnn et Perezd auꝑi dato . anune vamrars wreri vöris⸗ conſid in els mueni⸗ ita diligenter et ꝙ;tum ad bo
renlezings mias ad alearũ ere vol . vix exili garni erationei. es vtilita conſid .
Aenentolnqt dilete emunt alearũ unt cel 1 garni ta coꝛpali einnen atem eraueri
ſaufinis untz liud. inferni: ; ci expendu elũ. pluraq 2 coꝛpalia fnalcr b c In pꝛim 6
luſineillr, emant gloꝛi vellaran ebencoze luai auide ba thuli ſelirer uibi mibeles Eliae beros
tmium. mülglo. onefi rreng et carnali. rgitiõe ccleſiari: penas ihil inneni⸗ in quo ve ent. Hoc em̃ ecca⸗
is Oechiſralpius M, ad vi arnalia velche a rl eli ”ñ vomnibo p gem oſtendi
rilint a, no JðM L
unt olhet r ohieni ideo f. Es pᷣferun ure durat h unt videbant᷑: ꝗ titudine. 7 idinẽ inueni tra⸗
aozedl et luxuri urant. runt mundi! theredit. uiſſima pois ſingula ,2 omibo alij mies turpi
imdacyoprelunch, li xurioſam vi . et aliena nõ ihonoꝛẽ 4 iſſima hoiĩs illij cõſid alijs. ꝗᷓ pꝛi pr
. iter/ et qᷓ n vitã d nõ reſtitu .gllegs liber i illius pei⸗ erata oñ qᷓ pꝛius bo
creqnn ek tung E 5 .et qᷓ'tum ucunt. vx unt. Tfalſeni. er coꝛpis reſi. eioꝛa pꝛioꝛi. ndunt: ꝙ ſũ
. . oſſe un ad mu tſcoᷣm carnẽ alſam ceret.vti reſiſtat tẽ oꝛib: M ꝙ; ſũt no
nac dliun ronnlbane⸗ q ent ſi alien ndum ho n carnẽ velectabi⸗ ſi Bruid wrteen re laro : Math. xij. QOui
190 , aſten uunt ſemon q reſtituerẽ noꝛifice vi ectabi⸗ imo: & iciente: nibo. et ill j. Qui⸗
no Po onoe gohnſi a erunr pena qonõ erces oꝑi .„Hmminé am. leteturi ma
reneci litr dgucici⸗ vere ouiſſim .et hono edecus. qᷓ ſe mẽoꝛi pi tuo ſpes i ãq; tali dici urin noui
renela acgrellli cundatr na ſenectus: oꝛ ille bꝛeun. q ſe oꝛia ſeu cõſi pes in nouiffi dicit Yere. xxxj niſ ci
llianßant teanelli loco etß. .qui pꝛiu us: Dap. iij uis. qꝛ ſin culnn cõſideratõ ouiffimis tui. xxxj. Eſt r.
0co. et hono s fuit ho .iij. Et ſicu e nuſmodi ſu de inuenies: uis. In ſcoa
Enundorornſin cõtemnit᷑: ꝛe ſuo xeijcit᷑ noꝛatus:qñ t plus nihil val nt ſupbia. ij nies: ꝙ pec a Vo
onitan er lln te :qui nec pꝛi r. et vili Qnñ ſtatu em ebunt: quia in ra. inuidi cata ſpũali
miini cyij. er Hae hu nefune aneuus Pit a annrchan Renig tg
cteſſnd iulen pies: cum o verificat᷑ i ic locum pei in mo: res.erit i ulens: vindictã 7 hmõi uꝑbus
RW Gpant h cum ruboꝛe no icat illud An um pꝛius tenui eneetseefja icy no biliteret hmõt ſuggeſſi
grqſidenſin in, Repoc c - 67S. nrfftmu i Luce ni Tuncinal õ inimiciciã cõu Porenrerebabe
muarent-et M, e viteſunt cðo nouiſſi tenere ⁊c nci tionẽ:cũ cũ ſpe euadẽ erſus:qꝙ qᷓ e
cogitant nt memoꝛa ima bon re c. Mota Ingred u venie deſ uadẽdi.tãᷓ 8: qntuʒ pꝛi
es illa ſeq ãda: vt co noꝛũ viroꝛũ . 5 ir blande. i peratio ãtũ ſuadebi
uant. ad nſilia xeſi ꝛũ ſen er: Pron. xxiij e. in noniſſi ne. ſicut it de⸗
va boccmi ng Maenni RoR Ett naſd enr i
vita iloum. 75 u eigimmmr rorkn telt⸗ eo ie 1u.
ꝙ cupidi cchiij. Ynt duru. male h bbum con
itas ꝑ quꝗ ercia ve ehabebit i
quã pꝛi ro memoꝛia i in no⸗
ꝛius bo noꝛzia 1.
na exrtenoꝛa cogregeuit
oõgregauit

(X.

cxij.

Moꝛs

et ꝓ longa vita theſaurũ cõſeruauit nihil valebit:qe
ſic cũ multoꝛũ maledictionibo⁊ culpis.illa cõgrega
uit. Ita in multis pauꝑtatibo.et penis illã amittet.
quibo dr Jac.v. Cheʒaurizaris vo bis irã. in nouiſ⸗
ſimis dieb.Talibo nanq; vnũ in fine cõtinget. ꝙ vi
Tclicet ſicut amici mũdiales ſunt ꝑatiad rapiendũ
et colligendũ bona q pꝛius cõgregauit. Ita vemões
ſunt patiad Drendn aĩam.Exct ſic dum ex om̃i ꝑte ẽ
inimicis obſeſſus.qꝝ quilibet ꝓtẽ ſuã.et damnũ ex⸗
pectat moꝛiẽtis.ptʒ ꝙ in nouiſſimo aggrauata ẽ via
Eſa.ix. Sicut ptʒ.E. viij.x. Sed heu nõnulli poti
exemplũ accipiũt a viuis q;a moꝛtuis.ↄtra naturaʒ
ſicut pʒ.E.vij.xviij.⁊.T. v.xlij.Et ideo errãt.ꝛ in fi
ne inueniẽt ſe erraſſe.cũ virginibo illis.e qͥbo Aat.
xxv. Mouiſſime veniũt ⁊ relique virgines ⁊c. Tales
nanq; qᷣ male viuũt ⁊ in noniſſimo bona optant.ita
fatuireputabũt᷑apud vũ.ſicut reputant᷑ apud mũ
Dum. qͥ aial in nidinis qrunt.qð totũ coꝛpus habe
at aſininũ ⁊ caudã aureã.Sicut ille Balaã:qui ma

le viuẽs dixit. Aoꝛiat aĩa meg:moꝛte iuſtoꝛũ: ⁊ fiät
nouiſſima mea hoꝛũ ſiłia: Mui.xxiij. αt voad.

cimũ punctũ iſtius articuli ẽ aduertendũ.qꝙ tri⸗
plex occurrit impedimentũ.trahens multoꝝ mẽtes
ne moꝛtis.vt vœberent habeãt memoꝛiã. Quoꝝvnũ
eſt ↄoſciẽtie põderoſitas:⁊ remoꝛſio.Sicut nanq; la
tro nõ libenter intuet᷑ furcas:qꝛ eſtimat illas ad pe
nas taliũ q̃lis ipſe eſt:eſſe oꝛdinatas. Et ꝙ ſine pe⸗
na ⁊ cõfuſione illas nunqꝙ; aſcẽdet:⁊ ideo graue eſt ei
illas videre. ſpãliter q iudicatus ad illas ducit᷑ de
euaſione veſperãs. Ita illi.quiinueniũt ſe eſſe latro
nes vei:in cõſcientijs ſuis.multa ſentiẽtes peccata:
nõ libenter cogitãt e moꝛte.qꝛ eſtimãt talibo: q̃les
ipſi ſunt dãnoſam:⁊ ꝙ ſine pena et cõfuſiõe illam nõ
euadẽt. Vnñ eſt ve eis.ſicut ve ſcholaribo:in quibo vi
cmus:q hi qui bñ repetierũt lectões ſuas.et hmõi
ſine timoꝛe mgri cogitant ⁊ expectãt aduentñũ. Illi
vero qui ꝑ totũ diẽ vacabãt luſib:⁊ occupationibo

inutilib.⁊ imꝑtinẽtibo:nec libenter.nec letãter ma

giſtri cogitant ingreſſum vel expectant.nec libenter
ſed inuite ei appꝛoximant:qꝛ tunentverberari. Ita
in ꝓpoſito v illis:qui oꝛe ⁊ oꝑe repetierũt lectionem
mandatoꝝ dei.et æ alijs quinociuis vacabant. ⁊ le
ctionẽ illã negligebant. Et ob hanc cãm cæ illis di⸗
a põt illud Sap.ix. Cogitatõnes moꝛtaliũ timide.
Bcom impedimentũ eſt:ſpes longioꝛis vite:ex q̃
cõtingit.ꝙ licetvideamus alios quotidie moꝛi:moꝛ
tem ipſam leuiter cogitamus.ſicut gallus ſaltat ſu⸗
per carbones ignitos.qui ſẽtiẽs caloꝛẽ auolat. Jta

nos videntes moꝛtuos in pꝛimo occurſu. hoꝛroꝛem

ſentiẽtes.auolamus ⁊æ illis:dicentes pmittas illos
tranſire.⁊ nobiſipſis in coꝛde longã vitã ꝓmittẽtes:
ey qua ꝓmiſſione vœcepti.etiã ve nocte circa moꝛtuo
rum funera vigilantes.et moꝛtuũ añ oculos haben
tes ſpeculũ.multiplicia cõmittũt peccata:⁊ cum ſit
moꝛtalis moꝛtuũ fingit:Sap.xv.Cõtra iſtaʒ pᷣſum⸗
ptionẽ nota.S.e.c.lxxxxiij.¶ Tercia cã eſt vefectus
experientie.Si em̃ ſemel eſſemus moꝛtẽ exꝑti.⁊ ſcire
mus certitudinaliter quales cogitatões moꝛientes
habent. e rebus terrenis q̃les habent cõſideratio
nes:quõ ſcʒ; oĩa illa vana reputãt? vceptibilia:qua
les inſuꝑ viſiones habẽt. occurſus.⁊ q̃liter iudicã⸗
tur diſtricte vt ommibo cogitationibo. locutioniho:
omiſſionibo.Et poſtq; eſſemus ſic moꝛtis iudicia ex
perti:ſi poſſemus redire.⁊ ſcõᷣam incipere vitã iterũ
moꝛituri.veriſimile et credibile eſt. ꝙ ſcõᷣam facere-
mus ſanctã. vſq; abſoꝛbeat᷑ qd moꝛtale eſt a vita.ij.
Coꝑ.v. Illi vero.qui pᷣdictis velalijs cauſis intan
tum excecatiſunt.ꝙ ꝑ moꝛtẽ et finem:quã in alijs vi
nt:⁊æ ſus ſe pᷣmunire nolunt:ſuntomnibo hoĩbus

Exemp. ſtultioꝛes.Et hoctali videre poſſunt exemplo.Er⸗

MW x.

empla nanq; referunt quendã poſt vitã fatuo:moꝛ⸗
ti appꝛopinquantẽ.amicos ⁊ executoꝛes ad ſe vocaſ

ſe:coꝛam quibo cum teſtm̃ ſuũ faceret. vnã magnam

ſummã pecunie legauit ſtultioꝛi:qui in tota illa ter⸗
ra inueniri poſſet. cãm aſſignans.ꝙ ipſe ſtultiſſimꝰ
fuerat.talẽ qualis ipſe fnerat in teſtamẽto ſuo reſpi
cere voluit.Et qꝛ timuit ne foꝛte executoꝛes in hoc

voluntatẽ ſuã coplere nollẽt. illos ad hoc facienduʒ

iuramento cõſtrinxit:quo moꝛtuo.illi ꝓpter iuramẽ
tum. ſtultioꝛẽ ꝑ diuerſas villas et ciuitates qrere ce
perunt. Et cum plures inuenirẽt: ꝓlures queſierũt:
apter hoc dicentes.ꝙ adhuc vlterius ſtultioꝛes in⸗

nenirent. Bum vero ſic circũirent.cõtigit eos cuida

appꝛopinquare cinitati.æ q̃ multitudinẽ ppłiobui
ain habuerunt. q] inter eos quendã dvenudatũ.ma⸗
nibus ligatũ verſus patibulũ duxerũt.quibo queſie
runt.quis fuerat.⁊ quid fecerat.q ſic ducebat᷑ qui re
ſponderũt.ꝙ mgr et dñs illius ciuitatis fuerat ꝑ an

num. ⁊ ad libitũ in omnibo voluntatẽ ſuã habuerat:

nũc vero illũ ommibo bomis ſpoliatũ ad moꝛtẽ.vt vi
tis.ducimus:qꝛ et tali eũ recepimus cõditione.et
oẽs alios.qui añ illum.in noſtra vnabant᷑ ciuitate:
et ſub tali pacto.oẽs impoſteꝛũ recipiemus. Quibi
rñderunt executoꝛes:dicẽtes: mirabile fuit:ꝙ ali
quẽ inuenire poſſent.q; inter eos wminiũvel officiũ
habere voluit:exquo ſic in fine ãm eis miniſtrabãt.
MQuibv illi:nõ opoꝛtet.ꝙ eos qramus.ſed ipſi pceet
pᷣcio querũt.vt illis ſuccederepoſſint:quibo ſic mini
ſtramus.Executoꝛibo vero ciuitatẽ illã ingreſſis.in
uener̃t vnũ qui pce et pᷣcio obtinuerat.q locũ illius
qui an eũ ad moꝛtẽ ducebat᷑.tenere poterat quipoſt
annũ ſile ſuſtineret iudiciũ:quem ciues in alto loco
collocauerant:⁊ ipſum lauda bãt.et munera ei mit⸗
tebãt. Et ille miſer ita gloꝛioſus ibi ſedebat.acſi lo⸗
cum illum et ſtatũ ſemꝑ habere potuiſſet.nec conſi
rauit:qualiter oẽs moꝛtui fuerant.qui añ illũ ibi
fuerũt:nec qualiter eodẽ die pᷣdeceſſoꝛ ſuus ad moꝛ
tem ducebat᷑:nec ꝙᷓcito ipſe ꝑ eandem viã ſequeret᷑:
ſed omnia hec negligebat.et ad ſolam pñtem gloꝛiaʒ
reſpiciebat. Quòd erecutoꝛes pᷣdicti videntes licen
tiam petebant.vt cum eo colloqui poſſent.qua ba⸗

bita. recitato teſtamento pᷣdicto et teſtamenti cã.ei

pecunia illam tradiderunt:dicẽtes.ꝙ; u inuene
runt:nec reputabãt in futuro inuenire poſſe aliquẽ
ſtultioꝛẽ. Cui pecuniã tradẽdo.iuramentũ ſuum te
nere poſſent.qꝛ tu inquiũt nec reſpicis ad illos.qui
ante tefuerunt.nec ad illum quẽ hodie moꝛ vidiſti:
nec cogitas bꝛeue tempus tuum.vnde te reputamus
ſtultioꝛẽ.⁊ ſtultiſſinũ.Qualiter vero ad hoc fuerit
vtrũ videlicet aliqñ in oꝑe. ſic contigit vel nõ.nõ eſt
multũ curandũ.qꝛ ſaltem exemplũ eſſe poteſt:ꝙ liq;
pᷣdictum ciuitatis mgrm oſtẽderit ſtultũ:cum mul⸗
toꝛum modernoꝛum hominum facta eos multo ſtul
tioꝛes oſtendunt. Quia licet in aliquibp conditio⸗
nib ſint ei ſilłes:tñ in alijs poſitis ſunt peioꝛis.⁊ ſtul
tioꝛis conditõis. ſdꝛimo nanq; ſunt ei ſiłes ꝓ tanto:
qꝛ ſicut auitas illa nunc vnũ.nunc alium.quipꝛius
in ea nobilis fuit nudũ et pauperẽ ad moꝛtẽ duxit:
et alium eius loco exaltauit.cito ſilr vepꝛimendum
Ita mundus nunc papã.nunc imꝑatoꝛem.nunc re⸗
gem.⁊ quẽcunq; potentẽ ad moꝛtẽ et terram paupe
rem mittit.et ſucceſſoꝛẽ.vel heredem loco eius ſubſti
tuit.ſiłiter cito ſpoliãdũ.et iudicandũ. ¶ Gcdo ſũt
ei ſies ꝓtanto:quia ſicut illepce et pᷣcio ſtatum illũ
obtinuit.ita nunc quaſi oĩa obtinẽt officia: et loca.
tam ſecularia ꝙᷓ; eccleſiaſtica. ¶ Tercio qꝛ ſicut ille
videbat pᷣdeceſſoꝛẽ ſuũ ad moꝛtẽ coꝛꝗ eo adduci.nec
tñ periculũ.qð in eovidebat piculũ ꝓpꝛium cõſide
rauit.nec cauebat.ſed tm̃ in vnti gloꝛia quam habe
bat delectabat᷑. Ita modermi videntes ꝓgenitoꝛes

cxiij.

6

gt

. idb otelcß hlain
ve linunnnke han⸗ v⸗

utſi⸗ ☛
Pusgcauſlin

Poemnilar enurll
cocuttatis nagiſtro⸗ ct dni.
Uratönalibo in aliguo ſüͤt ſiles in
Oirioniaimorteſns nomuni
tesglionm Primd nanch giu
Poraividentes orcis caniioma
Nificeocadict danareil dam
yedeuntadpoſana 10haſolta.
tate vel morte amicoꝛiſ damant
ſatimpoſtad pecaata redeit ſo
tui coopantun nec ꝛle nectrahe⸗
tuosac eoꝛum ſalutem inexempl
Oroꝛesad ipſoꝛi vamnanone:di
ascmittunttales cotuctus:qu
ſos ctglijopantur in feſtis. 7 mul
nontumn tenent: et hmolqnaren
deceſtirmationabilig ucſtiorr⸗
etcreſcente non fitſPecnliiſſec de
os derd Whenus ſpeculünobis
ccere N Ninis geſcentid in
Wipſefactſicet ſiceß demor
reſpicenco apitetoſſanor
doſadcſiczita dlectabile nate
elicate conent et bibit etye
W
penntag taſugbepeſtebat⸗
nhnrintharſm
imentühaber nſit

nollanullnſamlii
Anood aiun ſin alea Audee
alunf ſenrnli

loſen ianmnsnali)

Nchattinerepctanti oſt
iudiai: nen autsinalin
ſun aucadit nunenai ni,
taglouoſnsidiſetehat eſa
ſang habere otuiſſe neregli⸗
es mortulfuefant qniafiliiihi
reode nießgereſſoꝛ ſnod nor
ato loſepeangem niz ſeguenti
ſehaberag ſolan oimghong
ncutoes icicti plentis icen
neo collogur poſſent ua ha⸗
nropdticto et teſtamentici e
nk letrid ninl ipene
lfuturotmuentrepoſſeoligne
tradedo uramentüſunnte
iütnecreſpicis ad illos. gni
illum que odiemori vidtiſti.
Nnn nertterel
. Qualitervero ad ocfient
joge. ſiccontigt ralno nocc
m amglicfehatelggli
fnoſteent ſfuiti,um nui⸗
ominumfactatnonulton
uulirrilglbihntii
ipͦoſtuſn lenlt
ſunt eiſtkis gtantn
ſonanch linn gignin
cu.Nlun h,f
. admoꝛte Ounti
etouper

t i, wpeimendon
auit ato ſi rmnnunet⸗

Moꝛs

ſuos.ᷣ vel alios potentes: ad turpiſſimã ducimoꝛtem

vtpote.ſquia trahunt᷑ et ꝓcupiditatibo. ꝓditõnibo
ſuis.et malefactis ſuſpendunt᷑.vel cecapitant᷑.vel in
carcerant᷑ et ſpoliant᷑ vel veꝛberant᷑ quia male in of
ficijs ſuis ſe habuerunt.nectñ ꝑ periculũ illoꝛũ peri
culum ꝓpꝛium conſiderant. nec cauent. ſed eis ſucce⸗
entes eadem vel peioꝛa faciunt. q ipſi fecerũt. Sed
tatu circa pntem gloꝛiã ⁊ cupiditatẽ tvelectant᷑ ac ſi
eis eſſet ꝑpetua.neciſta infirmitas eſttm potentibo
cõis. ſedſetiam oĩb popularibo fere adheret. qꝛ oẽs
videmus homiĩes quotidie ad terram nudos ei moꝛ
tuos mitti.⁊ qn hoc videmus tali obuiamus :quali
dicti executoꝛes obuiauerunt. nec tñ in periculo il-
oꝛum: caſum noſtrum vt æberemus conſideramus
Heioꝛis veroo ditionis illo ſunt. Primo qꝛ ille de
conſuetudine ciuitatis. ſic nobiliter viuere potuit
annum et voluntatẽ ſuszy in omnibo paber e. Mos
vero certitudinẽ nõ habemus vnius diei:qꝛ nec mũ
dus certitudinẽ talem facere poteſt. BGcõdo quia
male ſe habentes in ciuitate ilis ſpoliabant᷑ 1 dam⸗
nabant᷑ a ciuibus:qtuʒ ad coꝛpus tm̃: quia plus eis
facerenõ poterunt. Mos vero malenos habẽtes in
mundo iſto.damnabimur in coꝛpe ⁊ aĩla eternaliter
Tercio quia ille vidit oculis coꝛpalibus pᷣdeceſ⸗
ſoꝛes ad moꝛtem duci coꝛpaleʒ. Mos vero videmus
oculis fidei:male habẽtes in hoc mũdo ouci ad moꝛ
tem.et penas eternas nec cauemus. exemplũ ab eis

accipientes. Ideo in vna die venient moꝛs et plage

⁊c:Apoc.xviij.ſicut venerunt illis.Et nõ ſolum pᷣdi
cto ciuitatis magiſtro.et dño.verũ etiam anunalibo
irratõnalibo in aliquo ſũt ſiłes.in aliquo peioꝛis cõ
ditionis:qui moꝛtẽ ſuã nõ pᷣmuniunt.moꝛtẽ viden⸗
tes alioꝛum a/ſoꝛimo nanq;. ꝙ ſunt ſiles ptʒ.qꝛ ſicut
poꝛci videntes poꝛcũ a canib male tractari.vła car
mfice occidi.et clamare.ſiłclamant. ſed ſtatim oſt
redeunt ad paſcua. opa ſolita. Ita tales in infirmi
tate vel moꝛte amicoꝛuũ clamant etlachꝛymant. ſed
ſtatim poſt ad peccata redeũt ſolita. nec ſaluti moꝛ
tui coopantur.nec ꝗpꝛie.nectrabunt moꝛtẽ.vel moꝛ
tuos ad eoꝛum ſalutem in exemplũ.ſed viuos ⁊ pec⸗
catoꝛes ad ipſoꝛũ damnationẽ:dicendo.tales et ta⸗
les cõmittunt tales cõtractus:quos tu vocasvſura
rios.et alij opantur in feſtis.⁊ mulieres extra matri
monium tenent: et hmõi:quare nõ poſſumus nos.
Hec eſt irrationabilis queſtio:qꝛ ſicut c filice viuo
et creſcente.non fit ſpeculũ:ſed pulueriʒato. Nec

nos vero vebemus ſpeculũ nobis facere.nec exẽpluz

gccipere ve viuis creſcentibo.⁊ male agentibus. dicẽ
wꝛpſe facit ſic et ſic ⁊c ̊ de moꝛtuis et pulueriʒatis

reſpiciendo capita et offa moꝛtuoꝛũ.cogitando ꝙ ꝑ

os qð qñq; ita velectabile erat ad oſculandũ. er ita
elicare comegit. et bibit. et p oculos tampulchꝛos
parum ante ad reſpiciendum.nunc intrant.et exeũt
vermes: ꝙ ita ſupbe veſtiebat. et in omnibo que coꝛ⸗
pus vel caput veſtiebant.ſuperbiã oſtendebant. nũc
nullum opimentũ habet:miſi terram. nullã ſtratus
molliciẽ.nullam familiã quo ad coꝛpus.niſivermes
quo ad aĩam ſi male vixit.niſi emones. Ad tale ſpe
culum faciendũ.nos hoꝛtat Hacobus dicens: Exẽ⸗
plũ accipite frẽs exitus mali: JYac. vltl. Et in exẽplo
illo facite qð faciũt eũtesad feſtũvł ad magnã ppli
congregationẽ: Cales nanq; reſpicere qñq; ſolet in
ſpeculo.et ſe parare. Sic nos eũtes ad eternũ cei cõ
uiuium. et coꝛam totius mũdi multitudine faciamꝰ
nobis ſpeculuʒ ſæ moꝛtuis.in quo nos pemus.ſicut
ſcriptũ eſt: Eʒech.xxxiij.vbi dici᷑. ꝙ tulit ppls vnũ
nouiſſimis ſuis.et conſtituit ſpeculatoꝛ. Scom

ſikr. ꝙ videlicet ſunt bꝛutis ſtultioꝛes.ptʒ quia licet

cum bꝛutis hoc habeant. ꝙ tm̃ coꝛꝑis cogitant

elicijs.tñ in hoc bꝛutis mclius oringereg illa ꝓ e

lute viri hoſtiam.ij. Mach.iij.

W xx..

licijs illis: nunq; cum iſtis inſenſatis poſt moꝛtẽ pu
mient᷑. Qu vult ergo pdicta vitareſin conuenientia.
æ defunctis cogitet.ꝛ in illis ſtatum ſuũ ſpeculetur:

quia ſancta et ſalubꝛis eſt cogitatio ꝓ defunctis.ij.

Mach. xij.
Acd cuius auctoꝛitatis et ſequentis articuli cla

Ar.

rationem. aduertẽdũ eſt. ꝙ cogitatiop vfunctis eſt xviij.

vtilis ad moꝛtuoꝛũ auxilium. C
functis eſt ſalubꝛis et vtilis ad viuoꝛũ exemplum.
Circa pꝛimũi duo ſunt oſtẽdenda. Primo em̃oſiẽ
detur pꝛincipaliter intentũ.ꝙ videlicet cogitatio ꝓ
efunctis eſt vtilis.et ſalubꝛis ad illoꝛũ liberatiõeʒz
Scõo oſtendit᷑ ꝙ roõnabiliter eebemus. we eis cogi⸗
tare. et ꝓ eis oꝛare.ſdrunũ oſtendet᷑ ꝑ hiſtoꝛiam:
qᷓ a ſenioꝛib narrari ſolet.2 veraciter aotingere potu
it: ve duo bo viris magne religionis. mutuo ſe in vei
amoꝛe diligentibo.quoꝝ vnus aliũ moꝛti appꝛopin
quante rogauit.ꝙ ei ſtatum ſuũ poſt moꝛtè oſtẽde⸗
ret.ſi a eo licentiã habere poſſet. qy et omiſit ſe fa⸗
cturum. Quadã ergo nocte viuo exiſtente in eccleſia
poſt matutinas et oꝛante.apparuit ei.vt videbatur
quedã vmbꝛa ſqualida. qᷓ viuuʒ trementẽ. et nimio
timoꝛe pauentẽ:alloquebat᷑ ipſum cõfoꝛtando. aſſe
rens ſe eſſe ſociũ ſuũ moꝛtuũ ꝓmiſſum ſuũ implen⸗
tem. a quo cũ ꝗreret:qre ſicappareret.et quã patere
tur penã. rdit.ſe factuꝝ eſſe quindeci annos in pur
gatoꝛio:niſi melius haberet adiutoꝛiũ. quo diſparẽ
te.alius v ad diẽ in oroniln lachꝛymoſis/ pſeuerãs
ſũmo diluculo poꝛẽ adijt. rogans ꝙ cæfunctũ fratrẽ
o bnixius fratribo recõmendaret.qð cũ feciſſet.iniũ
gens ꝙ oẽs ꝓ eo ſpãliter celebꝛarẽt die illo. ipſe ſociꝰ
oẽs.qs potuit iuuit in miſſis ſuis cũ magna uotõ
ne. Et vltĩo celebꝛãs cñ ad cõionẽ veniret.et ceũ in
manib teneret. ſiceũ allocutꝰ fuit. Dñe ieſu xpᷣe vix
eſt ſolganus vel rex qcunq; terrenus.cuiſi miles ali
qs fideliter et in multis bellis piculoſis a iun Etute
ſeruiuiſſet.et nihil aliud ꝓ toto ſeruitio ſuo in ſene⸗
ctuteſua peteret.niſi liberationeʒ vnius pauꝑpis in-
carcerati.qui nõ meruit moꝛtẽ. ̊ qui etinet ꝓ ꝑuo
ebito. vel vſq; ſoluatp eo parua redẽptio.qui eum
nõ liberaret. petentieu dando. Sed tu es gratioſioꝛ
et maioꝛis gratitudinis.tibi poſſe meo a iuuẽtute
mea ſeruiui.nunqꝙᷓ ex certa ſcia otra volũtatẽ tuã fa⸗
ciens. et ꝓ toto ſeruitio meo:nihil aliud peto:niſi li⸗
berationẽ illius pauꝑis incarcerati.⸗ quicquid bo
ni feci a iuuentute mea. qᷓtum poſſum ſibi w ꝓ redẽ⸗
ptione ſua.et rogo ꝙ totum cedat ad ſuam vtilitatẽ
Nocte ergo ſequenti.eidem in eccleſia apparuit cla
rus.et cum magno lumine.regratiãdo eidem æœ ſua
liberatione. Alteri vero ve tam ſubita liberatione
admirãti dixit. ꝙ cus pꝛopter charitatem tuam il⸗
lo tempoꝛe.quando mihi omnia tua dabas. me libe
rauit. Moꝛtuo vero a vino petẽte quam mercedem
ipſe in moꝛte ſua a deo ſperaret. qui totum ei œde⸗
rat.et nihil ſibi reſeruauerat. Reſpõdit totaliter po
nam me in gratia vi. Cui moꝛtuus non timeas. qꝛ
nihil eſt tibi per hoc diminutum. ſed pꝛopter chari
tatem tuam merita tua ſunt tibi ponus duplicata
quia pꝛo pter opus charitatis. nunqꝙᷓ homo minus
habebit ſe plus.Et in antiquo pꝛouerbio dicitur:
quiꝙ alio oꝛat.pꝛo ſlaboꝛat: ſic ergo obtulit ꝓ ſa⸗
Scðo ꝙ videlicet
bemus ꝓ cæfunctis cogitare facere. ꝓpteꝛ tria.pʒ
Primo qꝛ maxime indigent.et ſic maxima elemoſy
na eſt ꝙ eis facere.et eos iuuare:et veriſſima dilectꝭ
nis ꝓbatio. Rum quis nãq; viuit. vix ꝓbare pᷣt ami
cũ:qꝛ q̃ntũcunq; ſit in tribulatõe pauptate. et miſe
ria ſemꝑ tñ ille qui q̃ſi amicũ ſe oſtẽdit aliquã ſpem
ha bere poteſt: vel habet ve mutatione foꝛtune. et de
retributõe habenda.ab illo cui ſe amicũ oſtendit.et

ogitatõ vero e ve⸗ cxvj.

Exẽ.

cxvij

cxviij.

Exemp.

Exemp.

Moꝛs

cui bñficia exhibet.et qᷓntum taleʒ ſperat retributõ
nẽ:tãtũ a vera recedit amicicia.ſed qui ꝓ moꝛtuo fa
cit.nullã ab eo ſperare põt retributionẽ.in vita iſta
et ideo ille ſe vere diligere oſtẽdit.cuius dilectio.nec
ſuꝑ vtili.vł œlectabili ſcõm carnẽ. ſ̊ ſuꝑ honeſta fũ
dar nccitate.In cõi nãq;viuẽtiũ mõ het q płes dili
gũt ꝓpt vtile vł clecta bile qᷓ; ꝓgt honeſtatẽ.vł virtu
tem. et ꝓpter cauſas his contrarias.in moꝛte volent
amicoꝛum.quot nanq; invita occaſiones habuerũt
velectarionis:tot in moꝛte vite contraria: occa ſiões
habent woloꝛis.ſed illi nõ wlent. qꝛ virtus ceſſauit.
vel honeſtas.ſed qꝛ ip ſi vrile amiſerunt.vel velecta⸗
bile.¶¶ Quoꝛũ quidẽ dilectio.modo tali ? experünẽ
to ꝓbari poteſt. Certũ nanq; eſt.ꝙ dum amicus illo
rum.æ cuius moꝛte wlent vixiſſet:multa eipmiſiſ⸗
ſent. et vediſſent: et ꝓ ſalute.ſeu ſanitate eins coꝛpo/
rali.ſi egrots ſſet habenda multa expendiſſent:ſi ip⸗
ſum in futurũ potentem ? gratum ſperaſſent. hoc eĩ
ad oculum quotidie videmus et audimus. ꝙ videli
cet dum quis in magna vætinet᷑ infirmitate. vel qua
cunq; tribulatione: amici ipſum cõfoꝛtantes.dicũt
ꝙ tãtũ ꝓ ſua darent ſanitate vel liberatõe.vnus vi
celicet ꝙ centũ daret ſolidos.alius ꝙ vſq; ad romaʒ

iret.alius ꝙ ppetuam dum viueret ſuſtineret pniam

et ſic e alijs.Quoꝛũ quidẽ dictoꝛum.et amicoꝛum
veritas.in hoc apparebit:ſi tot et tanta faciant pꝛo
ipſis moꝛtuis.⁊ plus indigẽtibo:q viui indigere poſ
vntriſnes dicunt ſe velle facere ꝓ ipſis viuis.et indi
gentibo:que ſi nõ faciunt.oſtendunt:q; nec ꝓ viuoꝛũ
talia feciſſent vtilitate:ſed ꝓ terrena remuneratiõe
vero pauci ſint qui non poſt moꝛtem indigeant:
patet p hoc. ꝙ ſpirituſancto dictãte.ſcribit ſanctus
HBGreg.in.iiij.dyalogoꝛũ. quodã cardinali.quiita
ſanctus fuit ꝙ añ ſepulturã ſua.eus p eum miracu
la oſtendit. Quidã nanq; veſtem eius.qua oꝑiebat᷑
funus tangens ſana bat᷑. Et tñ poſt cuidã ſancto et
fidedigno apparuit.aſſerens ſe in purgatoꝛio eſſe.qꝛ
in quadã electione vni obſtinate contra alioꝛum vo
ta adheſit.Exquo ergo tatũ indigent.⁊ pauci ſunt qꝗͥ

illam euadunt indigentiã. ptʒ ꝙ ſancta et ſalubꝛis

⁊c̃. Et rationabile.qꝙ idẽ faciamus ꝓ moꝛtuis ⁊ am⸗
plius qð in neceſſitate feciſſemꝰviuis.(¶ Scðo qꝛ ad
hoc pᷣcepto obligamur naturali. quo tenemur h̊ fa-
cere alijs.qð vellemus nobis fieri.⁊ qð volumus no
bis poſt moꝛtẽ fieri. Certiſſimũ em̃ ẽ ꝙ cito ð nume
ro erimus moꝛtuoꝛũ.Et o teſte.mẽſura qua alijs
menſuramus remetiet᷑ nobis. Sicut ptʒ de illo mo⸗
nacho qui valde negligens fuit ad ſoluendum vebi⸗
tum ꝙ moꝛtuis:poſt cuius moꝛtem.cum multaꝓ eo
fierent.nihil ſibi ceſſit ad mitigatõnẽ pene.⁊ q̃ntum
alios vefraudauit.tãtũ ſibi abſtractũ fuit.⁊nõ ſẽſit
adiutoꝛũ:quouſq; alijs pꝛimũ ſatiſfactum fuit ⁊c.
HBeatus ergo tunc:qui nunc intelligit ſuꝑ egenũ et
pauperẽ. in die mala liberabit eum dñs:qꝛ ipſe pꝛi⸗
mum pauperes in purgatoꝛio liberamit. In quo no
tatur tercia cã:quare dvebemus moꝛtuos iuuare. ſcʒ
Peen cõmodũ ꝓpꝛiũ.quicquid em eis fecerimus.no⸗
rum eſt. et nẽm erit. et tamdiu noſtrũ erit ad gloꝛiã
q eis damus:ꝙᷓdiu erit illoꝛum ad cõmodũ. Sicut
videmus.ꝙ roba vel iocale datũ amico.vel pauperi
tãdiu eſt ad gloꝛiã dantis. ꝙᷓdin eſtad vſum poꝛtan
tis. Ded bona moꝛtuis qui ſunt invia ſalutis.i.pau
peribo ꝓ illis vel in noĩe illoꝛum data erunt illis per
petua.qꝛ ꝑpetuum indeſequunt᷑ cõmoduʒ. Et quia
ſicut nõ poſſunt iterum moꝛi.et vitam quãꝗ pabent
amittere. cũ in eis cõpleta ſit illa reſurrectio pᷣma.i.
aĩarum. qua Apoc. xx. Geatus ? ſanctus:qui ha⸗
bet partẽ in reſurrectiõe pꝛima.in his ſca moꝛs nõ
habet poteſtatem.ſed erut ſacerdotes ver. Sicut in
quã non poſſunt iterũ vitã amittere. et beatitudinẽ

W xxj.

qna ſunt certi.d qua bona eis data.vel ſemel ac⸗

quiſita.iterũ amittere nõ poterunt.ergo opoꝛtet. q;
ſint eis ſempiterna.Et ſicut erunt illis ſempiterna.
Ita ꝑ rõnem pᷣdictam erunt.et dantibo ſempiterna
quia ad ſempꝛternã illoꝛum erunt gloꝛiã. Qui ergo
libenter haberetis veſtes cibum et potum diuitias
et talia neceſſaria ſempiterna. date illa ꝓcuratoꝛibo
moꝛtuoꝛum.i.pauperibo ꝙ illa facite vobis amicos
e mãmona iniquitatis:vt cuʒ vefeceritis.ſupple in
moꝛte recipiãt vos in eterna tabernacula:Auce.xvj
Et vobis moꝛs vltra nõ ent:Apoc.xxj. Nec eſuri⸗
ent vel ſitient amplius. ¶ Gcða pars huius articu
li. ꝙ videlicet cogitatio ve væfunctis eſt vtilis et ra⸗
tionabilis ad viuoꝛum exemplũ ptʒ ex tribus. Pꝛi⸗
mao ey rerum naturaliũ exemplo. Scðo ex viroꝛu ex-⸗
pertoꝛum opere ſeu facto. Tercio ex ꝓPboꝛum viro⸗

rum vocumento. Primũ patet. quia ſicut in natura

vtile eſt oculis indiſpoſitis reſpicereſpeculũ de cine
ribus factum ſilicis. Ita vtile eſt ꝙtum ad animaʒ
reſpicere ſpeculum æ cineribus factũ moꝛtuoꝛum.
In quo ſpeculo videre poſſumus.⁊ occaſionẽ habe
re omnes noſtros tergendi vfectus. Ibinanq; oſtẽ
ditur q̃nti væfectus ſit cupiditas.qꝛ exquo ille.qui
pauper naſcit᷑.pauperioꝛ moꝛit᷑:quia mundũ intrã⸗
tibus.qñq; pãnus dat᷑ nouus.id eſt criſmale ſerico
aliqnoꝛnatus:quibus exeuntibo datur cilicium. vł
antiquũ lintheamen.quid valet cupiditas.vel diui
tiarũ cumulus:quaſi mediũ a duobus extremis tm̃
diſcoꝛdans. Monſtruoſus nanq; videret᷑ appetitus
; homo appeteret in coꝛpe medium. quod nõ eſſet
T natura extremoꝛũ.vtpote ꝙ mediũ eſſet aureum
et extrema.ſcʒ caput.⁊ pedes eſſent terrei:quare er⸗
go nõ iudicant monſtruoſum appetitũ.medium ſta
tum illoꝛũ aureũ.i.ditiſſimũ.et multum appetere:
cum extrema illoꝝ ſint terrea.i.miſerrima ⁊ pauper
rima. Eſt inſuꝑ pdictum ſpeculũ moꝛtuoꝛum vtile
contra ſuꝑbiam.iram.inuidiã.⁊ hmõi vicia ſpũalia
qꝛ exquo vident illos.qui in magna vixerunt ſuper
bia.qui magnas inter ſe habuerũt iras.et diſcoꝛdi⸗
aꝗs.ab vno poſt moꝛtẽ contineri cemiterio vel terra.
ꝙᷓtum ad coꝛꝑa:⁊ ab vno celo vel infemo. q̃; tum ad
aĩas.in quoxe etiã ſpeculo.idẽvidẽt ſibipſis in bꝛeui
venturũ iudicium.rationabile videt᷑ ꝙ vnus cõtra
alium nõ ſuꝑbiat nec iraſcat᷑ v linuideat:ſ̊ ſint vnũ
et ſił in vna vita.villa.wvmo.vel patria.⁊ ſpãliter in
vno amoꝛe.⁊ cõcoꝛdia.qui tãtã loci vnitatẽ: ⁊ ſimnl
tatẽ habebũt poſt moꝛtẽ qꝛ in moꝛte nõ ſũt diuiſi.j.
RKeg.j.Aboꝛtuis ergo illa opetit ammomitio: Joh.
xvij.vnũ ſint ſicut nos vnũ ſumus. ¶ Gcdo opus et
exemplũ viroꝝ exꝑtoꝛum moꝛtuoꝝ.⁊ moꝛientiũ mi
ſeria nos wocet.qliter q;utiliter e functis cogi⸗
tare debemus. Ipſi nãq; in moꝛtuoꝝ libꝛo ⁊ ſpecu⸗
lo reſpicientes:nos ſuo exẽplo wcuerũt:q̃liter in il⸗
lo reſpicere eberemus. Sicut ptʒ pꝛimo ꝑ hiſtoꝛiã
ꝗqſcribit᷑ in li. wno timoꝛis.ð filio cuiuſdã comit:
qui volens patrẽ ſuũ moꝛtuũ v loco ſepulture pꝛio
ris trãſferre.vel aliũ eidẽ ſupponere lapidẽ.poꝛi la⸗
pide amoto.inueĩt bufones hoꝛribiles in puteo.ſeu
tũba.cũ pr̃is coꝛꝑe.qͥ magno ꝑcnſſus hoꝛroꝛe⁊ tĩoꝛe
cũ hereditate pat᷑na. oẽs vanitates mũdi ↄtẽnẽs.in
habitu pauꝑis. romã gnot gaat⸗ ⁊a qdã cardina⸗
liꝓ dei amoꝛe paſcebat᷑ in cuiꝰ moꝛte oẽs cãpane vr
bis romane ſine hũano auxilio pulſaſſe dicũt᷑. Cuiꝰ
opꝑpe ⁊ exẽplo infoꝛmamur.ita moꝛtuoꝝ coꝛpibo2
nr̃is cito moꝛientibo cogitare.vt carnis accidiã.
irã.gulã.ꝛ laſciuiã fugiamꝰ.Si em̃ illi qͥ accidioſe in
lectis ſuis laſciuiũt turpia agẽtes.et tuepiꝰ cogitan
tes v lectopᷣdicti comitis.⁊ delecto ſuo quẽ pꝰ moꝛ⸗

qyx.

Exemp.

tẽ cñ turpiba hẽbunt vermibo:magnã haberẽt cam

motiuam a talibo ſeretrahendi laſciuijs:qꝛ et aliqũ

e an ennin:gleqnaln
i anmn ghilen mlar
n ictig w onllonocenin
tinnchlguoihebanr ifend
nenikainglurscagutc a
Göfaffictabebentitanlſuffuen
lepoſſentninillopabitoplurn cu⸗
ptum muncu haberent allum aup
Audirent ſegtenu vopertinonplus
luntcquiwnggalins euſce tatur⸗

inmorterguimenor ſittuiin pö. j
ſt ſiememoꝛ ect necaliena reſtituen

unpfacteemengore ſicut Golganus
unit Yiigoꝛus. mollens fent yeylll⸗
ltetenidamaſcum uplanceamp.
relt cumaredicendo: hecdict ds
Nns non olus ponabo meanm womn
Oilepitur icmundi diuitigs et
ocontenpſiſſend tlegiur vitune
Alenareſtirviſſe Conſimilimodon
Inte Neltnhularioneconſtiruremun
Kmonmüerücontonmant dicendon
i ii. He i Bec necalienareſtn
Afecteenenant iced neca domin
nunk Innoſinlisſnt me
ein⸗ nculchcammiſnamſen
tepumitus dint Juſtn
Metmornalen no paria donenn
tröcn lrn no pania wo ſenti
ivrccett ogepemntult willoſe

, yltabitl dfuncngeſt

cigum pemli nornonm
alctum ſeanſi noruoꝛun tle
m Inmngli bnoͦ nanſpiglin
n gun niguninnn hn
trſe oblemr ins er Nſri,

ecnnnen omiteno tel m.
moalo rolintemo, iznmn o
ulo igenigit ihpſitnbreui
lonabileviger /gnus cotr
tuſcat ylinuident ß ſint nü
wino xelpatnia ſpaliterin
quitatilocivmntate: ſünnl
neqein norte no üt dinili,
illa opetitammoninio: JYoh.

Vnü ſumus. (Bedoopiet gn

vum mortuop. zmorienniüm
1qutllter e dfunctb ⸗
in nortuop lbroſpea/
oaiplowanerit iſinrnl⸗
glarnnznnino hlnii
imons 5io ninſcicont

ortui wloco ſepulture ld nn

ge Honl⸗
ſiſipponer epice p
nis homhlis iputen ſll
gnopenſſus hordrer tihne
unlmanl ni ,
vot'aht. .40s i
aus morteoes nrn
upilopelaͤſeich

xxiij.

Exemp.

AVrti.xix

Moꝛs

conſimilis cogitatio.malum hoĩem ad bonam con⸗
uertit vitã.ſicut ptʒ. C. x.xv. Propter qo tercio pꝛo⸗
bi viri tales cogitationes hominibo eis confeſſis in
partem pnie.et peccatoꝛũ remiſſionem impoſuerũt.
ſicut legit᷑ papa Alexandro. ꝙ cuidam ſibi cõfeſ⸗
ſo. quem ad bonã vitam faciliter ducere non potuit
quenda tradidit anulum. rogans. ꝙ illum in digito
poꝛtaret.et ꝙꝙ in remiſſionẽ peccatoꝛum qn illum vi
Teret cogitaret ꝙ moꝛeret᷑.quod cum frequenter fa⸗
ceret optime ſe coꝛrexit. Sic dixir quidam roberto
burnel. ꝓg cogitaret ee Johanne mancel. vt ſic in fi⸗
ne ſuo.finem ꝓpꝛium cogitaret: quia felix quẽ faci/-
unt aliena pericula cantũ.Sic etiam quidã ſapiẽs
cõmemoꝛaſſe legit᷑ Alexandrũ magnum æ fine ſuo
cogitaſſe:ꝑ lapidẽ ei miſſum cuius natura fuifſe legi
tur.ꝙ in yna parte ſtatere poſitus ponderabar quic
quid in alia parte ſtatere poni potuit.ſed terra coo⸗
Ptus nõ plus ponderabat. ꝙ quiſcunq; alius lapis
eiuſdẽ ꝙᷓtitatis:aſſerens ipſum illi lapidiſt. ilem. quia
viuus contra totum mũdũ poſitus:ex vna parte to
tum mundũ ponderabat. quia totum ipſo minoꝛeʒ
et ſibi ſufficietem nõ reputabat.quia et plus.ſi plus
fuiſſet. vſideraſſet.quia et poſthuius mũdi conque
ſtum alium mundũ eſſe audiẽs:ipſius veſideraſſele⸗

Krar vminiũ.iſtius mundi wmimiũ parũ reputãs

ed moꝛtuus. et terꝛa cooꝑtus.nõ plus ponderabat
vel e mundo iſto ſeu terre ſpacio occupabat qꝙ; quiſ
cũq;:vel pauperrimus:qui equalis cum illo eſt qti⸗
tatis. ¶Reuera qd pᷣdictus lapiẽs dixit de Alexã⸗
dro.poteſt dici ve nõnullis modernitpis.quia ipſis

viuẽtibo nihil quod habent ſufficit:qꝛ de eis nullus

inuenit᷑ quin plura cupiat ꝙᷓ habeat. Et ſicut nihil

eis ſufficit.qð habent.ita nihil ſufficeret:quod habe

re poſſent quin illo habito plura cuperent. Et ſic 4
totum mundũ haberent.alium cuperent:ſi aliũ eſſe
audirent.ſed terra cooperti non plus væ terra habe
bunt.ꝙᷓ quicunq; alius eiuſdẽ ſtature. Sed heu non
ẽ in moꝛte:qui memoꝛ ſit tuiin ps.vj.Et ſi memoꝛ
ſit. ſic memoꝛ eſt. ꝙ nec aliena reſtituere vult: nec vi⸗
tam pfecte emendare.ſicut Soldanus ille.qui ſicut
narrat Ygſidoꝛus.monens fecit vexillariũ ſuum ꝑ ci
uitatem.i.p damaſcum ſuꝑ lanceam panniculũ poꝛ
tare.et clamare dicendo:hec dicit dñs noſter ſolda⸗
nus.non plus poꝛtabo mecum de omnibo bomis me

is.Qui legitur ſicmundi diuitias.et vanitates inui

tus contempſiſſe.nõ tñ legitur vitam emendaſſe.nec
aliena reſtituiſſe. Conſimili modo nunc in infirmi⸗
tate. vel tribulatione conſtituti:mundũ q̃ſi malum
et moꝛtiferũ contemnunt: dicendo.moꝛs in olla vir
i.iiij. Re.iiij.Sed nec aliena reſtituunt.nec vitaʒ
fecte emendant.ideo neca veo miſericoꝛdiã conſe⸗
quunt᷑. In quo ſimiles ſunt malo regi antiocho.ij.
Mach.iy.qui ꝓpꝛiam miſeriam ſentiens:atq; graui
infirmitate punitus.dixit. Juſtum eſt ſubdituʒ eſſe
xo.et moꝛtalem nõ paria cæo ſentire.quia tñ oꝛetm̃
et nõ coꝛde et oꝑe penituit.æ illo ſequit. iſerabi⸗
li vita obitu vefunctus eſt.
¶ Muia vero in pꝛrima pcedentis articuli parte per
ſuaſiones facte ſunt.viuos ad moꝛtuoꝛũ inclinãtes
auxilium. In iſio articulo ſequenti.vt viui efficaci
us coo pentur ſaluti moꝛtuoꝛũ:congruum videntur
oſtendere:qualiter moꝛtui apudviuos ꝑ ſacram ſcri
pturam que ſpecialiter væ eis legit intelligitur.vt
eos ad compaſſionẽ et cooꝑationem inclinent.gemi
tum veponunt. et querelam: dicentes. Miſeremini
mei.miſeremini mei.ſaltem vos amici mei:quia ma
nus dñi tetigit me:Job.xix.Cuius quidẽ auctoꝛi⸗
tatis. Primo vclaranda eſt pꝛima pars. vbi dicit.
miſeremini ⁊c. Scdo ſecunda pars:q incipit ibi.ma
nus vñi ⁊c. Prima pars duo expꝛimit.Primo vfun

MW xj.

ctoꝛum expꝛinnt indigẽtiam in miſerie ſuppoꝛta tio
ne. Scoo viuoꝛum excitat diligentiã in cauſe oſten⸗
ſione:quia videlicet amici ſunt:vel ſaltem eſſe ebe⸗
rent. Primo ergo illoꝛum oſtendit œfectum. Gcoo
adiungit cauſam:quare illos iuuare veberent: qꝛ vi
elicet amici ſunt.⁊ ſcõm antiquũ ꝓuerbium.amicꝰ
in neceſſitate ꝓbatur. Ged nõ eſt pomo in mundo.
in maioꝛi neceſſitate.ꝙᷓ illi in purgatoꝛio.ergo ami⸗
cicia maxime erga eos ſi vera eſſet oñdi veberet. Ra
tione pꝛimi eſt ſciẽdũ:ꝙ moꝛtui in purgatoꝛio mul⸗
tum viuoꝛum indigent auxilio. Et hoc quidem oſtẽ
di poteſt exemplo triplicis ſtatus modi vel conditõ
nis hoĩm. quos videmus auxilio multum indigere.
Videmus nanq; ꝙ incarcerati vebitis obligati. et
impotentes ſeu infirmi. multum amicoꝛuũ indigent
gquxilio.ſed væfuncti in purgatoꝛio ſunt incarcerati.
et debitis obligati ⁊ imporentes.ergo ⁊c. ¶ Prunũ
ptʒ ex pꝛincipio noni articuli ſt tñ aduertedũ:
ſicut ibidẽ innuit᷑ duplex circa incarceratos inuenit᷑
Differentia. Quarũ pꝛima attendit᷑ penes illoꝛũ li⸗
berationem.vel nõ liberationẽ. Gcoa vero attendiẽ
penes illoꝛum velocioꝛẽ vel tardioꝛem liberationẽ.
Etum ad pꝛimã differentiã eſt aduertendu.ꝙ ſicut
videmus:ꝙ aliqui ſine ſpe euadendi ꝓ ſuo incarcerã
tur ꝗꝓpꝛio.ſicutilli qui coꝛam iudicibus obmuteſcũt
et ad penitentiã vſq; ad moꝛtem ponunt. et tales pᷣ
cio no liberant᷑ vel amicoꝛum pꝛece. Alij vero in li⸗
berioꝛi ſunt carcere.et illi poſſunt aliqn iuſte libera
ri. velquia ſunt ibiꝓ vebitis quibus lolutis liberã
tuꝛ:vel quia ſunt ibi ꝓ elicto.citra feloniam. vtpo-
te.quia aliquem leſerunt.cui cum ſatiffecerint libe⸗
ran poterũt. Non ſic œ damnatis in inferno:quia
nõ ſuſcipiet pꝛo redemtione illoꝛum wna plurima:
Pronuer. vj. Et non miſerearis omnib.quioperant᷑
iniquitatẽ.in ps.lviij. Et cæ illis qui ſunt in carcere
dyaboli ꝑ peccatum dum viuũt.vel in carcere pur⸗
gatoꝛij moꝛtui: quibo apud dñm eſt miſericoꝛdia
et copioſa:apud eum redemptio.in ps.cxxix. ¶ ⸗
tum vero ad ſcpᷣam differentiã aliter eſt æe captis et
incarceratis inter inimicos in alio regno.vel terra.
vel wuminio.qui habent amicos bonos ? voluntart
os:atq; aliter ve his:qui nõ habẽt amicos.vel ſi foꝛ.
te habent.nõ tñ habent potentes: vel nõ gratos et
inuoluntarios habent.qꝛ pꝛimi citius liberant᷑: qꝛ
quilibet amicoꝛum eos ꝓ rata ⁊ poſſibilitate ſua iu
uat. ſed ſcõi diutius in carcere expectant. Sed non
eſt dubiũ.quin talis diu in carcere iacẽs.et amicoꝛũ
nominetenus videns ingratitudinẽ.quin cum libe
ratus fuerit.malas grates ſciet vxoꝛi.et filijs et ami
cis ſuis.qui ita negligẽtes circa eius extiterunt libe
rationem.et minus ꝓ eis facere tenet᷑:qñ ipſi indige
bunt. Bic ſpũaliter aliqui vefunctoꝝ bonos habet
amicos et gratos. et illi citius liberant. Aliqui vo
ingratos habent amicos.⁊ potius veriſoꝛes.qꝙ adiu
toꝛes dicentes:vel eſt ſaluatus.vel damnatus.vł in
certo loco.quid ⁊œ eo aget᷑ſicut pʒ.E. viij.xiiij. Oſi. 1
ſic dixiſſet vxoꝛ.vel amicus cuiuſcunq; incarcerati
in ſcocia ⁊c. q;malo oculo illum in reditu ſuo reſpe⸗
xiſſet. quando dictum tale ei conſtitiſſet. parum re⸗
putaſſet ſe ei impoſterum obligatuʒ. Ita illi œ pur
gatoꝛo liberati.minus tenebuntur oꝛando ingra⸗
tos iuuare amicos.Errant ergo dicentes.eſt ſalua⸗
tus vel damnatus:quia addere veberent. vel incar⸗
ceratus.œ quo carcere poteſt per noſtrum auxilium
citius liberari. Pro quo auxilio babendo ad nos
clamant:dicentes. Miſeremini mei mi. æc. Et illud
iiij. Regum. j. Obſecro vt miſerearis amme mee.
Secundo indigent auxilio: quia ſunt vebitis
obligati. Pro quo eſt ſciendum: ꝙ nonnulli eoꝛum
pꝛo duplici vetinen tur debito. pꝛo coꝛpoꝛali et ſpi-

cxxiiũj

cxxv.

cxxvj

xvij.

cxxviij.

Mioꝛs

rituali.Pro coꝛpoꝛali:quia foꝛte nõ reddiderũt om
nibus vebita.quibo tenebant᷑. Pro ſpũali.quia non
pleneꝙ peccatis ſuis ſatiffecerunt. ideo duo auxi⸗
lia ſunt eis mutuãda.coꝛꝑalia videlicet:q̃ tunc eis
mutuant᷑:qn amiciꝓ eis vebita reddũt. vel elemoſy
nas dant.et ſpũalia q̃ eis mutuant᷑ dum amici eis
oꝛant.vigilant.ieiunant.vel hmõi fieri eis faciũt.
Hec ideo eis ꝓmutuant᷑: quia fenerat᷑ dno.qui miſe
ret̃ paupis. Prou.xix.:N quo maximã ꝓ mutuo ſuo
repoꝛta bit mercedem.ſicut ſequenti ꝓbat᷑ conſequẽ
tia. Si em̃ miſericoꝛdia facta miſeris faciens.miſeri
coꝛdiꝗ apud vũ inueniet. iuxta illud: Mat.v. Beg/
ti miſericoꝛdes ⁊c. Ergo ꝓ maxima miſericoꝛdia fa⸗
cta.maxumã apud væũ inueniet miſericoꝛdiã. conſe-
quentia ptʒ. ꝑ regulã.q dicit.ꝙ qñ aliquid ſequit᷑ ad
aliud eodẽ additovtrobiq; adhuc ſequit᷑.ſed miſeri
coꝛdia facta illis in purgatoꝛo ẽ marima: qꝛ illi in
maxunis ſunt miſerijs et penis.qꝛ dicit vccretũ:qꝙ li
cet pena illa purgatoꝛij eterna nõ ſit.excedit tñom⸗
nem penã ꝓñtem.diſ.xxv.qui in aliud. Et ⁊æ pe.diſ.
vl. S.ſed qm̃.circa finem. ꝗpter quas miſerias dicere
poſſunt illud.j. Coꝝꝑ.xv. Miſerabilioꝛes ſumus om
nibus hbominibo. Miſeremini ergo c. ¶ Tercio vi⸗
uoꝛum indigent auxilio:qꝛ intantũ ſunt inpotẽtes
et quaſi infirmi:ꝙ ex nulla parte ſe mouere poſſunt
an ſaboꝛanaf: vel ſeipſos iuuandũ. nec dare poſſũt
elemoſynã:qꝛ nihil cum eis remanſit:nec miſſas pꝛo
ſeipſis celebꝛare poterunt:nec cõionem acciꝑe ſacra
mentaliter.licet ſpũaliter poſſint. Sicut ergo volẽ
tes infantes veſtros:qui cibum groſſioꝛẽ capere nõ
poſſũt.nutrire.⁊ ad ꝓfectionem ĩœducere facitis nu
trices ꝓ eis groſſioꝛem et ſubſtantialẽ accipere cibũ
et potum.vt ipſo cibo a nutrice ſumpto infans nu⸗
triat᷑.et viuat.Sic ſaciteꝓ eis ſacerdotes celebꝛare.
et cõionem accipere.⁊ pauperes cibum et potũ ꝓ eis
ſumere.qui x ſe talia facere.et ſumere nõ poſſunt.vt
ex illis a ſacerdotibo et pauperibo ſumptis.illi nutri
antur et viuant.pᷣceptum implentes dñicum:Oſee.
xiiij.Eius qui in te eſt miſereberis pupilli. et ſpecia
liter:qꝛ hoc petunt dicẽtes:AMiſeremini ⁊. Si quis
em̃ cum amico ſuo multa dimiſiſſet iocalia:vł bona
quecunq;:q ipſe pegrinando ſecum ferre nõ poſſet:
ſi ꝓ illis poſtea in ſua maxima mitteret neceſſitate:
nimis ingratus eſſet:ſi moꝛam faceret in mittendo.
Bic in ꝓoſito. Talem ergo cõmittentes ingratitu
dinem.illam dñicam poſſunt timere ſnĩiam:atq; iu⸗
dicium.qð ſpecialiter ↄtra tales ꝓfert᷑. Math.xviij.
Nõne opoꝛtuit et te miſereri ↄpᷣui tui ⁊c.pʒ ᷣ ꝙ libẽ
ter eberemus miſereri afflictoꝛũ in purgatoꝛio:qꝛ
nõ poteſt eſſe aliqua ratio ab illa miſericoꝛdia retra
hens.Tres nãq; cauſe eſſe poſſunt.quare alteri mu⸗
tuare.vel miſereri retrahimur. ¶ Primo quia non
indiget. Scðo qꝛ mutuum nõ reddet.Teꝛcio:qꝛ de⸗
ſperatur eius ꝓfectu.quia mutuũ amittet.velma
le expendet ⁊ ad ſuũ bonum nõ conuertet.qꝛ ex hoc
coniecturari põt:quia frequenter iuuat᷑ et ſemꝑ ůe⸗
ficit. Sed nulla ve pᷣdictis cauſis nos retrahere põt.
quin illis mutuemus:qui in purgatoꝛio vetinentur
Non pꝛima:qꝛ ipſi maxime indigent.ſicut ex pᷣcedẽ/
tibus ptʒ. Nec ſcoa:qꝛ nõ ſolum reddet᷑ ſunplũ:ſed
centuplũ:q plus eſt ꝓ cæo dare:qꝙᷓ bona ſua dimitte
re:ſed qui dimittit wmũ agrum. vel qpᷣcunq; aliud
ꝗꝓpter xpᷣm:ipſo teſte.centuplũ acapiet.ergo ⁊c. NMec
tercia cꝗ.qꝛ ſi ſimul nunc iuuent᷑:nunꝙᷓ veficẽt. Sed
ſi nunc ſemel ve neceſſitate.⁊ miſeria in quibo ſunt li
berent᷑.ſtatim erunt in tali loco: nos eis indigebi
mus.⁊ ipſi nõ indigebunt nobis.Et certũ eſt.ꝙ ipſi
erunt gratis grati.quoꝛũ gratitudinẽ licet nunc ſen
ſibiliternõ videamus.in moꝛte tñ videbimus.qñ in
moꝛte nobis occurrent.ſicut oſtẽſum eſt.S.arti.viij.

Tunc iocũdus homo.qui nunc miſeret᷑ ⁊ cõmodat.
in ps.cj. Grati ergo eſtote:Cołiij.eis mutuando:⁊
bita illoꝛũ reddendo.⁊ legata ſoluendo.et q rapu
it. vel iniuſte occupauit reſtituendo: q; aliter nunq;
ſpem ⁊e eius.vel noſtra liberatõe habere poteritis.
Hoc ideo citius facite.qꝛ ad vos clamant:oicentes.
AMiſeremini ⁊c.quia manꝰ dñi tetigit me:Job.xix.
In quo oſtẽdit᷑ efunctoꝛũ gemitus.qꝙᷓtũ ad ſcöam

partẽ pᷣdicte auẽtis et articuli.Pro quo eſt ſciendũ cxxix.

e duplici genere manuũ legit᷑ in ſacra ſcriptura.
e mann videlicet vei.x qua Eʒech.j.Facta eſt ſuꝑ
eum manus dñni.Et dyaboli.væ qua intelligi põt il⸗
lud:Treñ.j. Manũ ſuam miſit hoſtis ad ola xeſide
rabilia eius. Manus vero vi ẽ duplex.iuxta illud:
Zuce.xxiiij. Videte manus meas.vna q̃ tangit bo⸗
nos. Alia qua tangit malos. Prima eſtad ſaluandũ
q̃ in ps.cxviij. Har manus tua vt ſaluet me. Se⸗
cunda eſt ad indicandũ.ð qua Job.xiij. Manũ tuã
longe faca me.et foꝛmido tua nõ me terreat. Se pꝛi
ma põt ille qui eſt in via ſaluandoꝝ dicere:Manus
dñni tetigit me.¶ Mro quo eſt ſciendũ ꝙ vtraq; ma⸗
nus veifam miſericoꝛdie ꝙ iuſticie qͥnq; habet digi
tos. ¶ Primo habet pollicẽ a pollicẽdo.qꝛ ſemꝑ in
hac vita miſericordia hoĩbus pollicet᷑. ſi eam recipe
velĩt dicẽs. Molo moꝛtẽ peccatoꝛis ⁊c. Eʒech.xviij.
Et hichabet duas iũcturas ſeu articulos.qꝛ pꝛimo
ſicut epᷣs pollice pueros in frõte cõfirmat le Fra
ceus electos ſuos hic confirmat gra.et in futuro te-
net in gloꝛia.qñ iuſtoꝛũ aĩe in manu i ſunt:et non
tanget illos toꝛmentũ malicie:Gap.iij.¶ Gcðo hʒ
indicẽ.quo peccatoꝛes vocat.vt ad ſe redeant.Et h
habet tres articulos:qꝛ vocat inſpirãdo.bñficia dã
w. et flagellando.ſic in cruce tota die expãdimanũ
meã ad ppłm incredulũ:Eſa.lxv. Sed heu. Proũ.j.
Vocaui ad pacificandũ.⁊ renuiſtis.extendi manuʒ
meã ad recipiendũ.et nõ erat qui aſpiccret. ¶ Ter⸗
cius digitus qui eſt medius:et longioꝛ longaʒ dei ſi⸗
gnificat miſericoꝛdiã.qua peccatoꝛes diu expectat:
qꝛ ſicut ille vltra omnes ſe extendit. Ita milericoꝛ⸗
dia dni ſuꝑ omnia oꝑa eius. Et hic habet tres iun⸗
cturas.quibo peccatoꝛes ad pnĩam.pꝛimo recipit.ſe
cundo iuſtos ducit in via: et in tercio.miſericoꝛdia
illa ꝓfecta.æ qua in ps.xxxv. Oñe in celo miſericoꝛ⸗
dia tua.vtroſq; glificat.ſicgłifica manũ et bꝛachiũ
xtrũ:Eccłᷣ xxxvj. ¶ Quartus digitus qui medicꝰ
appellat vi ſignificat efficientiã ſanatiuã.qua pꝛi⸗
mo ſanat nos a culpa.i.a lepꝛa peccati ſiẽ ſanauit le
pꝛoſum. æ quo dicit᷑ Mat h.viij. Extendens inquit
manũ ſuam.tetigit eum.ſcʒ lepꝛoſum:dicẽs. Volo:
mundare.qua ſcpo eis auxiliat᷑.ne infirment᷑:dicẽs.
Manus mea auxiliabit᷑ ei:q̃ tercio eũ a moꝛtuis ſu⸗
ſcitat. ſicut filiam illam: ath.ix. Filia mea modo
functa eſt. ſed veni et impone manuʒ illi. et viuet.
Et ſequit᷑. Tenuit manũ eius.et ſurrexit.ſic digitꝰ
iſte tres habet iuncturas. ¶ Quintus digitus.qui
auriculanis dicit᷑ qui et bꝛeuioꝛ eſt inter oẽs:bꝛeueʒ
ſignificat pnĩam ſeu penã.ĩ quã væꝰ eternã cõmutat

qñ pctõꝛes ad penitẽtiã recipit. Et hic habʒ tres iũ

cturas.quarũ vna amicicie coniungit vei affligens
nos ad modũ patris in bonis nature. ꝑ infirmita⸗
tes. Gcpa nos affligit in bonis foꝛtune.affligendo
nos ꝑ pauꝑtates¶ Cercio a malis culpe.que bꝛeui⸗
ter durant.nos veæfendit: vt a malo pene in eternum
nos pꝛotegat.Sic in vm bꝛa manus ſue pꝛotexitme
Eſa.lj.Et ſic tenuiſti manũ dexteram meam ⁊ in vo
luntate tua veduxiſti me ⁊c. in ps.lxxij. Et nota ꝙ ſi
gnanter dicit ꝙ ha. Tenuiſti vexterã manũ meam:
quia cæus vel pꝛelatus vel quicũq;:qui vei tenet lo-
cum.tenet manũ ſubditi:et in voſũtate ſua ducit eũ
qquo ipſe vult.gloꝛia illũ ſuſcipit ſubditum. Qñ ve⸗

tonis etgubematols cht
Piſcis necinni deg
m Rblooncitpiger nanum ſi⸗
Oerhri. Ecehomo habens nl
ſuadinute. NMciro noͤlberabun
Pn fame: Eia lvi Tocum verd
omnid breuiortenebit poſtoſte
tionem. bienis iis. gua breutter
ſceditea me .. Ethictres habe
fulminatio ila tres indudet pel
wloꝛe. Onumauntyin audtd
nigedo iciceimmmmet penas gt
cii toti wꝛpl roieinſentiengo.
Gicationisſcom inma inſenotis
e llaſia gñlliercöicanis chion
nuunmdickdan , Denmmn del
te apparuenunt digiti qſiman
Adgndan⸗
Atuqgicſtinterdes ongioncten
muikenwhiſnefehoſtinm
Auliderumanini egnd n⸗

int Aali
nus pollias loci. nain

tvmeni nſae gaß iie Gan

nanorsfwan ſtatſirtun en

nnaloegrtvariſtülniiiien⸗
nco ſcin ncetote Neeien
ncrednlſſ . deerpäcimani
nceinliEſlr Gelben pnn
hoaſianti,,nmniſignnginan
lendü etnoͤergt Uiaſplarer, (Ter
icknulmningnſneſe,
cvegin lupenatei Dil gzunt
tmomntsſelitmnatt Itumlenan,
Mlaopa cins Ethichabet mo lmn,
atcsaoniomn guino regott ⸗
latin piatctin tmdo. miſenicordin
alnps ry Dfein alo miſencor⸗
glificit. iegkific mani etbuachii
.(QOuartus gitus gulnecic
ificnteffictentii anatigs gnahn⸗
Ulpaiglepꝛapeccatiſir ſanautt,
dickt Math in Eptendenolygut
giteum ſc; lepꝛoſum dicis. VWan
cho eis gupllut neinfinmentolit
nliabiken teraoe, notneß⸗
milam Art Fligis n
n cinpnnennil rnin
itnmni eiu d neni ſei
ninmns Alnn nelin
giertien l nter ethann

K

xx.

Mxj.

Moꝛs

ro econuerſo ſubditus in manu ſua tenet manum ſu
perioꝛis.et illum ſibi obedire facit:et ipſum ducit a
quo dua deberet:tunc manus in manu.non erit in⸗
nocens manus:Proner. xj. Sed tñ finaliter talẽ ma
num manus ei appꝛehendet luſticie.q eſt quaſima
nus ersſiniſtra. cũ q in die iudicij in anima et coꝛpe.
et pꝛius in aĩa tanget illos.quia ſiniſtris eius erũt.
In q manu pollicis locũ tʒ pollictatio ſeu ꝓmiſſio
q malis ꝓmittit penã etern. dicẽs: Jbüt hi in ſup
pliciũ etnũ: Mathᷣ. xxv. Et hic hʒ duas iũcturas:qᷓ
rũ vna foꝛtiter ſtringit coꝛpaliter moꝛientẽ intantũ
ꝙ; nulla ſecum.q̃ pꝛius inoꝛdinate dilexit poꝛtare ꝑ
mittit. Aliavero eternaliter damnatu in ignẽ depꝛr
mit eternum. et ſic extendit manũ ſuam in r.
w. in ps. liiij. Locum vero iudideis dei apta tenet ma
nifeſtatio. qua omnia peccata toti mũdo manifeſta
bit ꝑditoum.iuxta illud u.iij. Oſtendam cun⸗
ctis gentibo nuditatẽ tuam ⁊c. Et hictres ha bet ar
ticulos ſeu iuncturas:ſᷣm ꝙ trii .
bit peccatoꝛi. cogitationis. locutionis. etopatõis.
qo. ij. Mach. vlt. ſignificani poteſt ꝑ illud ꝙ oſtende
rũt caput nichanoꝛis. et manũ nephariã. et tuncap
parebit.qm hoꝛribile eſt incidere in manus deiviuẽ
tis: Heb.x.Locum aut medici.i.quarti digiti dei. te
nebit repꝛobatio et recitatio medicine:quam nobis
contulit:qua abuſi ſunt impij. Et hictres habet ar
ticulos:quia recita bit et repꝛobabit opa creatõnis
recreationis.et gubernatõis. cõtra ingratos de bis
bñficijs.et medicinis. dequoꝛũ quolibet dr: Pꝛo.
xvj.Abſcondit piger manum ſuam ſub aſcella. Et
Math. xij. Ecce homo habens manũ aridam. ſine
ſua virtute. Idcirco nõ liberabunt aiam ſuã de ma
nu flame: Eia. xlvij. Locum vero ninti digiti quiẽ
omnib bꝛeuioꝛ tenebit. poſt oſtenſio nẽ et expꝛobꝛa
tionem. bꝛeunis ſniĩa. qua bꝛeuiter dicek: Ite ꝛc. vł di
ſceditea me c. Et hictres habet iuncturas: ſᷣm ꝙ;
fulminatio illa tres includet vel cauſabit penas: ſeu
wloꝛes. Vnum aurib in audiẽdo. Alium oculis in
viqẽdo iudicẽ iratum: et penas quas intrabit. Ter
ciũ toti coꝛpi aĩe in ſentiendo. Et qꝛ finalis ſnĩa ex
cõicationis ſcõᷣm iura in ſcriptis dari debet. cõgrue
de illa ſnia. qñ illi excõicatia cõione ſeparabunt ele
ctoꝛum. vici᷑ San.v. De manu der ſniam illam ſcri⸗
bente. apparuerunt digiti q̃ſi manus hoĩs ſcribẽtis
Et Joh. vlij. Bigito ſcribebat. Zo cũ vero tercij di-
giti: qui eſt inter oẽs longioꝛ:eterna illa tenet pena:

quã repꝛobi ſine fine poſt ſniam latã patient᷑.quoꝛũ

quilibet:qꝛ manũ ſuã egeno et pauꝑinõ poꝛrigebat
Eʒe.xvj. Idcirco omẽs ſił tradent᷑ in manus gladij
partes vulpiũ erũt. in ps.lxij. In man⸗ inqᷣt gladij
1. dyaboli. de qua JYob.j. Ecce vniuerſa qᷓ hʒ.in ma
nu tua ſunt. Ad lram dyabolo hoc dicit᷑. Cunus ma
nus pollicis locũ tenet:pollicitatio ſeu ꝓmiſſio quã
peccatonbo fallaciter ꝓmittit. Et hic duas habz iñ
cturas.ſᷣm ꝙ peccatoꝛibo duo fallaciter ꝓmittit.· ſiẽ
ptʒ. N.ix.xl viij. Et ſicut pꝛimos parẽtes manu iſta
decepit ita fere oẽs illoꝛum ſe equaces. ita ꝙ congrue
de illa mãu dici öriun ven⸗ olzeenie Fn o
tra oẽs. Hanc manũ pᷣſcindere põt qui voluerit gla⸗
dio verbi derrwerrina ila. que habet. C. vj.lrj. Zo
cum vero iudicis tenet oſtenſio alioꝛum pctoꝝ:quã
temptatis oſtendit. vt eos audatioꝛes faciat ad pec
can um. ſicut ptʒ. M. ix. xlviij. Et hie tres habet iũ
cturas.ſcm ꝙ tria genera hoĩm. i. maioꝛes. equales
et inferioꝛes eodẽ delicto reos eſſe oſtendit:et ſic in
manibus ſuis abſcondit lucẽ.i.veritatẽ: Job.xxxvj.

DHas manuns pᷣſcindere deberet wctrina:que habet᷑.

M. ix. xlviij. Orando et dicendo. Erue mea framea
deus aĩam meam:et de manu canis vnicã meã. Ter
cio vero digito.id eſt. longioꝛi.ad longam conſuetu⸗

nus piloſe eum dec
pᷣſcindende rationib

rx. Hos digitos
in capitulo de

tractio:quia illo p

MW

dinem peccatoꝛes trah

excelſa:

it

3

luncturis.i.cum concupi
tia oculoꝛum. et ſuꝑbia vite.
eu.xxxij.NHanc ma
dei:Luce.xij. dicẽs: Stulte

I

nũ ſcin
h

xj.

eccandi. Et hic cum tribi
tia camis. concupiſcen
dicendo:manus noſtra
dit gladiusverbi
ac nocte repetẽt a te ⁊c

De hacmanu: p bunc gladium euadet innocens ma

nib. ermundo coꝛde 7c. Qu
coad modum medici:quaſ 1
bita pſuadet.ipſa delectabil
na. et vtilia. Et hic tres bab
cidiam.et luxuriã.quit pece
allicit. De his nicere poteſt illud. quod ſe
AManibus meis adheſit macula:quia illa pecca
ta ſpecia

arto digito. id eſt. medi⸗
ſana nature. ratöni de

ia carni ꝑſuadet eſſe ſa⸗
et iuncturas.gulam. ac

catoꝛes ad eenamn

cribit᷑ Job.

liter maculoſa ſunt. etiã quo ad coꝛpus. He
ergo manus ſũt Eſau. SGeñ.xxvij.cum quibo adhuc
multi decipiunt᷑ cum yſaac:qui cognouit: quia ma⸗

eperũt: Gen xxvij. ſoe manus ſut
us allegatis: in remedijs cõtra

accidiam.gulam.et luxuriaʒ. in capitulis ſuis:quas

—

nmima mea in manilo meis ſem

Veſent ille: qui veraciter dicere poteſtillud ps.

er. Vltimus digi

tus ẽ vltima demonis tẽptatio 6, deſperatio. Qui
tres habet iuncturas.ſ.peccati Gᷓtitatem. ſeu magni

tudinem. et qua litatez:quia ſq; tamuile eſt. illu
oſtõdere nõ pot:quia dyabolus illud oſtendere diſ⸗

ſuadet.et diuturn itatẽ:
det:qꝛ tamdiu exercuit.et

dent ei.i.peccatoꝛi wlo

quo in ps.lvi

pꝛelium. Et poſuiſti vt arcu
Me vero vyabolus. qui e

ꝙ illuꝗ

ideo illð dimittere diſſua

26

his tribo

manib eius.red

ſuũ.ſ. deſperatõnis: Job.

amputare deberent remedia oſſtẽſa
ſperationis. ſc;. D. ij gladio lingue. de
pS. lviij. Gladius in la
tiffactiõis.ſicut ille qui dicit:

biüjs eoꝛũ. Et ope ſa

coꝛpe ſuo et membꝛis . ectus:et bene foꝛmatus.ſe/
tus tanꝙ; homini monſtruoſo et defoꝛmi dabit᷑ di⸗
gitus. vt ſit ſilis illi. de quo.ij. Re.xxj.Habẽs ſenos
vigitus in manibo. ſaic digitus vo cat penitentiere⸗

eccatoꝛes a penitentia retrabit.

Et hic tres habet luncturas amoꝛẽ.timoꝛem. pudo
rem. quibo multos a digna et ſufficienti retrahit pe
nitentis. Amoꝛe nanq; inoꝛdinato.ſpecialiter duo

genera retrahit hoĩm.illos vi
ũ habẽt lucrum. ſicut vſurarios. vel alios

conſimiles.et illos qui in peccatis ſuis magnas ha⸗

delic;. qui in peccatis

bẽt delectatiões.ſicut guloſos et luxurioſos. ⁊ huiuſ

modi. talia nãq; lucra. vel
ta:ita foꝛtiter eos tenet.

delectabilia nimis ama
et retrahit: ꝙ nec ſinit quẽ⸗

cunq; eos de manu ſua extrabere.nec volenti extra⸗

d eos contra eum manu ſua
foꝛtiter agitat.et ꝓuocat.

Ack xix. de Panlo pꝛedic
plum diane:vbi multi eũ̃

here acquieſcere ſinit.ſe

wectrina conuertebant᷑.
alij qui faciebant imagi

gnum lucrum repoꝛta
dictus demernius cong

lis artis. et rectato coꝛq eis lucro:
et quõ Paulus pᷣdicabat illos nõ e

quod pulchꝛe oſtenditur:
ante in Epheſo. contra tẽ
libenter audiebant: 7 eius
ſed demetrius argẽtarius:⁊
nes in templo. dequibo ma⸗

ant, nimis grauabant᷑. vnde
regatis illis.qui fuerunt ta⸗

uod repoꝛtabãtr.
e veros deos ſed

manufactos:quõ etiã ſi wctrina ſua pᷣualeret:ip̃ini
hil lucrarẽt᷑ curretes . cuitatẽ clamauerũt. Tẽeplũ
magne diane.⁊ cõcitauerũ multos cõtra eos. Ecee

cãm haberẽt:q̃re credere nõ deberẽt. niſi mali lucri

amiſſionẽ. et nõ ſol retraxit:

Cotra extrabentẽ eõ

citauit. Sicmoderno tpe nönlilos retrahit: monet

in qꝝ manib iniqtates ſt.d
neribo. in ps. xxv. Mota ſilke.

ertera eoꝝ repleta ẽ mu
xxvj.xxij. et. C. vj. ar

ti.xij.et. P. vij,arti riij totũ. O ſimilimõ retrahit

ocet manus meas ad
m ereum bꝛachia meg.
ſt mõſtruoſus videat᷑ in

exxxij

Exè.

cxxxiij.

Arti.xx.

cxxxiiij.

Moꝛs

et manus agitat:contra volentes extrabere aman/
tes vlectatõnes carnis.ptʒ Luce.iij.de herode.qui
cũ coꝛriperet᷑ œ herodiade vxoꝛe fratris ſui: occidit
Johannẽ.Sic adhuc tales occidunt ſpũ aliter odi
entes.vel coꝛpaliter ſanguinẽ effundentes. qnibo
Eſa.j.Adanus veſtre ſanguine plene ſũt.Caueat tñ
qui alioꝝ peccata repꝛimere veberent et pctoꝛes:ne
ſicut ipſi nolunt audire ne lucrũ amitrant.vel vele⸗
ctatões.ita illi nolũt veritates dicere.ne lucrũ amit
tãt. vel velectatões. Et fiat ſiẽ ppłus.ita ſacerdos.
Sed ſint ſiẽ illiqͥ vna mãu faciebãt opus.⁊ alia gla
dios tenebant: Mee.iiij. Sic iuncturã amputẽt pᷣdi
ctam. ¶ Gcoa iunctura. i.pudoꝛe nõnullos a pnĩa

retrahit. et reſtitutõe. Primo nanq; cõtra volentes

ieiunare.pudoꝛẽ opponit qñ talis eſt in aliqua ſocie
tate:qꝙ nõ repurabi? bonus ſocius. niſi fecerit ſicut
alij faciuut. Gcdo cõtra volentes cõfiteri.pudoꝛem
opponit cæ vilitate peccati. in q̃ oppoſitioe intãtũ
pᷣualet:ꝙ viy eſt aliquis.qui peccatũ aꝑte noĩet. vel
konfireak dieir nanq; ei dyabolus.verecundũ eſt ti⸗
bi reputari ita malus.i etiã ſi aꝑte illð dixeris:ma⸗
ioꝛem dabit tibi pnĩiam. Zercio cõtra volentes vel
bentes reſtituere. pudoꝛẽ opponit pauꝑtatis ſui.
et ſuoꝝ:hanc quilibet amputare veberet gladio ver
bi dei dicẽtis:qui me erubuerit ⁊c.dicẽs:manus pec
catoꝛis nõ mouet me ⁊c̃.in ps.xxxv.(¶ CTercia iũctu
ra.i.timoꝛe inoꝛdinato tripliciternonnullos retra
hit:qꝛ timoꝛẽ eis immittit ve aggrediẽdo. tolerã⸗
w. æ ꝑſeuerando. Dis tribo multos terret. ſicut lar⸗
uati terrent pueros. Et ſicut incãtatoꝛes:qͥ faciũt fe
ſtucam apparere ſerpentẽ.dum famẽ.ſitim.vigilias
et oꝑa pnie.et charitatis.q̃ſi eis moꝛtifera apparere
facit:et iugũ dñi graue pᷣdicat:⁊ laboꝛioſum dicens:
Illud nõ aggrediaris. Sed hãc manũ pᷣſcindit xpᷣs
dicẽs: Vlenite ad me oẽs qui laboꝛatis ⁊c᷑. SGcðo di
cit.talia tolerare nõ potes.Hanc vero amputat bẽs
Breg.dicẽs: Si pᷣcedẽtiũ facta cõſideremus nõ erit
graue qð toleramus. Lercio dicit.in talibo ꝑſeuera
re nõ potes. Sed bhanc manũ ⁊ linguã dyaboli.am⸗
puta verbo beati HBerñ.dicẽtis.RKeuotus miles.ſua
nõ ſentit. dum benigni ducis vulnera intuet᷑. Predi
cta manu pharao.i.dya bolus multos ⁊etinet.ne va
dãt ſacrificare veo ſuo via triũ dierũ.æœ qua bñ moꝛ-
tuum eduxit dñs:v quo dici põt illud cro.xiij. In
manu foꝛti eduxit te dñs v egypto.qð oĩb bonis ꝓ⸗
mittit.dicẽs: mãu moꝛtis liberabo eos. Oſee.xiij.
AQuã liberationẽ a vo ꝑ viuoꝛũ auxiliũ fieri pe⸗
tunt in ſacra ſcriptura q̃ v eis legit᷑ dicẽtes:Aibera
medñe.⁊ pone me iuxta te: Job.xvij.Et veus in ad⸗/
iutonũ meũ ⁊c̃.in ps.lxix.Ad quarũ auctoꝛitatũ de
clarationẽ. tria ſunt oñdenda. Primo nanq;oſten⸗
eæt᷑ qua rõne pᷣdicta vox vxberet eſſe.or̃o moꝛtalium
oĩm. Scdᷣo moꝛientiũ.Tereio moꝛtuoꝝ. Primo nã
q; ꝙ oẽs moꝛtales ſic indigt elamare.pʒ:qꝛ ſicut vi
ens womũ ꝓximi ardere.vel ruiturã.ſi ex cuius igne
vel ruina piculum imminet wmui ſue:clamat adiu⸗
toꝛium:qꝛ vomũ ſuam ſecurã nõ habet.et nõ ſolum
clamat. ſed foꝛtiter coopatur ad liberationẽ wmus
et rerum ſuarũ. Sicoẽs moꝛtales vidẽtes tot quoti
die inuenes.⁊ ſenes moꝛi.tam ſpũaliter.et ſic mmuʒ
anime igne incendi peccati:ex quo igne vicinis ⁊ ſo⸗
cijs frequenter imminet ſcandali et periculi ruina:
ꝙᷓ coꝛpaliter nõ habent mvomum ſuã ſecurã.ideo ha⸗
bent clamare et dicere: 2ſſe libera ⁊c. Et ad hoc foꝛ
titer coopari veberẽt:ne ſint ſiles illi. quo.AA.viij.
x.Tu nõ ſic:ſed da operam liberari ab illo.Luce xij.
Vt hoc facto a moꝛte liberaret᷑.ij. acha.vj. ¶Et
ideo foꝛtius eſt clamandũ.et coopandum.qꝛ vomus
illoꝛum eſt c paleis.et q̃ſi e feno:quia ſicut fenũ ca
loꝛe marceſcit:ita nos paruo caloꝛe febꝛili.dicentes:

W xf.

pꝓcuſſus ſum vt fenuʒ ⁊c̃.in ps.cj.Et ſicut dmus de

paleis eſt in ꝑiculo tpe guerre:et ignis. Ita nos quo

rum coꝛꝑa ſũt fragilioꝛa omni vaſe vitreo quia vas
tale cuſtoditum:ab exterioꝛi violẽtia diutius durat
ꝙᷓ nos.quoꝝ ventus eſt vita.quid aliud clamare ve⸗
bemus .·ꝙᷓ; dicere:Aibera ⁊c.quiliberas iſrłablomni
malo.ij. Mach.j. Sed heu ingratus ſenſu verelinqᷣt
liberantem ſe:Eccłxxix. ¶ Gcdo poteſt eſſe clamoꝛ.
et petitio: ꝓpter inſidias inimicoꝛuũ ſpũalium.a inui
ſibiium.qui moꝛiẽti inſidiant᷑.ſicut patet.E. vlij.x.
Contra quos ꝓ auxilio habendo clamare habet: et
dicere:ñe libera.et 2Eñe ad adiuuandũ ⁊c. In quo
clamoꝛe exaudiet᷑.qui pꝛius ſe dignũ fecit ex auditio
ne. liberatione.ꝙ maxime fit elemoſyna.ſicut ptʒ.
E. iij.xv. quia elemoſyna ab omni peccato.⁊ a moꝛ⸗
te liberat:Zoßh.iiij. Lercio põt eſſe clamoꝛ moꝛtuo⸗

rum:pᷣ magnitudine et multitudine penarũ claman

tium. Ibi nanq; ꝓꝙ venialibo.⁊ que parum apud nos
ponderant᷑:multu grauiter puniunt᷑. Sicut ptʒ pꝛi⸗
mo ꝓ hoc.qð ſcribit᷑ in libꝛo ve purgatoꝛio patricij.
quodã religioſo ducto ⁊ reducto ad purgatonum
qui ſemꝑ poſt auſterã vitã duxit.et q̃ſi triſtẽ oſtẽdit
vultum. A quo cuʒ cã quereret᷑.rñdit:ſi ſciretis quõ
venialia ibi punirent᷑:nõ ita faciliter ea amitteretis
e alio etiã religioſo ſcribit᷑:q poſt moꝛtẽviuo ſo
cio ſuo apparens.viyit multos in purgatoꝛio eſſeꝓ⸗
pter riſus.iocos.⁊ ocioſitatẽ.Ex quarũ penarũ con-
ſideratione.ptʒ pꝛimo ꝙ quidã iuuenis congrue re⸗
ſpondit:patri ſuo volenti illum v oꝛdine quẽ intra
uerat extrahere.dicens:velicatus es:non potes oꝛdi
nis ſuſtinere auſteritates.Cui filius:q;ꝛ velicatus ſũ
iſta patienter ſuſtinebo:ſciẽs me penas in futuro ſe⸗
culo nõ poſſe beneſſuſtinere. Tales nanq;.qui hic ſu
ſtinent.alijs alibi ſuſtinentibb cãtabunt. Laqueus
cõtritus eſt.⁊nos liberati ſumus.in ps.cxxii.
in conſideratõe pᷣdictarũ penarũ.⁊ falſoꝛum amico-
rum viuoꝝ.ptʒ q moꝛtui indigent nõ ſolum ⁊æi: ſed
etiam ſanctoꝝ petere auxilium.nõ inconueniẽter po
nunt᷑ ſił feſtum oĩm ſanctoꝝ.et ↄmemoꝛatio moꝛtuo
rum. vt ſint in vnũ diues et pauꝑ.in ps.xlviij.iuxta
illud. Eiues et pauꝑ obuiauerũt ſibi Proũ. xxij. ſi⸗
cut ptʒ. S.xj.x. Vt ſicut diuitibo cõgregatis ad feſtũ
congregant᷑ 7 pauperes. vt perãt elemoſynã. Ita ec
cleſia pauꝑes illos ↄgregauit. vt pati eſſent.ſtatim
poſt feſtum oĩm ſanctoꝝ. vt miſericoꝛdiã ab eis reci
piant. ſciens:qm̃ fratres in adiutoꝛiũ in tꝑe tribula
tiõis.et ſuꝑ eos miſericoꝛdia liberabir:Eccł xl. Erx
qua ptʒ auctoꝛitate:ꝙ moꝛtui multũ ſanctoꝛũ et vi⸗
uoꝛum inuant᷑ ſuffragijs:quia frater qui iuuat᷑ a fra
tre:quaſi ciuitas firma: Prou xviij.
Zld cuius intellectum tria oſtendere reſtat. Pri-
mo nanq; oſtẽdet᷑ quõ moꝛientes qñq; a ſanis iuuãt
et iuuari poterunt. Scõo quõ moꝛtui viuoꝛum ſuf⸗
fragijs:multũ iuuant᷑ Tercio oſtendet᷑: ꝙ eſt mira⸗
bile. ꝙ viui ita negligentes ſunt circa moꝛtuoꝛum ex
hibenda cõmoda:et ꝙ ita parũꝓ eis faciunt.¶ Pui
mum prʒ . exemplũ ve quo da religioſo viſitante:vt
fertur infirmũ quẽdam eſperatũ:quẽ cũ nullo mo
wo ad ſpem miericoꝛdie ducere gotuik. dit ei om⸗
nia merita ſua.et qtum potuit fecit cambium.inter
vitam ſuã.et vitam illius.⁊ ſic cõfoꝛtatus moꝛtuus
eſt. religioſus etiã cito poſt le hoc ſeculo trãſiens ſo
cio ſuo apparẽs:poſt moꝛtem dixit.ſe et illum pꝛius
eſperatum ſił œ purgatoꝛio eſſe liberatos. Bic er⸗
go.et tu aliqñ cõuerſus confirma fratres tuos:Luc.
xxij. Sed heu infirmati ſunt.nec fuit qui adiuuaret
in ps.cvj. Notalſilłe huic.C.vj.xlj.¶¶ Gcom ptʒ per
exemplum qð fertur e quodã ſacerdote:qui ſomni
aſſe ſcribit᷑. quidam puer in quodam cemiterio pi
ſcabatur.⁊ quondam pſonam ſurſum traxit cum ha

cxxxvj.

Exem.

xxvij.
Exem.

Arti. xxj

qyxviu
Exem.

Ui

ccſus Ettanenganciſunt gulte
tatiͦpesfacint ntum pin
faciun dcumdendidus. ütamen
iſis mortuis oaciunt tam ipſos
Purgatoriopaſchntafflichhs i⸗
poꝛeereuntem et amantemaach
Peſter iij. Gecunco Pterpꝛol
Videmusem q arca flliosctalt
iuos in anno multoo apendunt
buum neceſſona ſuſtentatonem.
nun ponitatem in annis requisen
Uiſuſtnenda. uas eypenſas freqgnn
luia lli arca quos erpendunt dr
ficunt inmalis vſionserpenſa
nirablleeſtergoeqgarecitca ilon
Xpurgarozio bberariond dor den
untahoenulio modd aniere
chascirez dinds eppenduntgua
tumt Ydeo nanhnillo mocde
tuo ſcjfickiganttere offüt,
nofiuntn ſint nlain ceid
no aliotimomiainurcato⸗

ſktamfucienniwinfalllbili⸗
nncintatlepvum
gnum eſt uliguiv
Munn ſpoſlant⸗ den
nunud or eunb

l Kn
lkehnenner
gllio neckl ſicn
Komſe, unngd
clneninn n M
Ser lrian nann mo au 028
cn Allgn ansſſtnelen, no aureo. er linea en
ier. nsſen 4bionm . requi buerum ſu gentea. qn .
ſigias nn uinnl quiſitus qui ꝑ tubam nui in craſtino i
inß,. mie don linit ſerere. Si⸗ quid oꝛar matris no inueni W
Nſidt,nz Cn h fch re. Bic miſeri. et. reſpondi ranleng. Mine
mloh infttetnu ⸗ Bbeihzm “ ericorctin an paternatar dud geli eoꝛum i XjJ.
et Dĩ lo att lunl ulãtes et dicẽ uo: Each erationes f. ter. 2 mi/ glenten in moꝛtuoꝛũ ſi
dirng ollamanhade kui Errint agigte ach. vij. acite: vn õ
gulpen Adlin grehahern l tunc adi .gadiuu I. Reum pzo uſ⸗ equod lerut:7 militudi
hoſe innangi, dt xlv.quia adi iuuabi a nũc.ſicut ⁊c moꝛtui tudi am etia :7 ab inimici. ne reſurgẽ
maſg efitelnoſaker cno iut ed heu pauci i uz omne m deus. in pz. tialiter om miter! cribitur. qui alerũt
eſinnhonen ahclit oꝛes. uci imeni⸗ Slatres ſar n infir ergiaibr. Nl . r. qui xe .
Wĩ Womni⸗ a.ſian 0 amicis ſi lures eniunt᷑ fi s ſui. j. M 6. mato ibr ſe ircuire conſue
N t icis ſimi nan fide les j. Mach et v abbas i⸗ pultis ad oꝛãd e =
ine addt e Ph. po 8 ſimiles ſi q; vermib moetuoꝛſad- verſus w in quodã Zllo ergof um. ſi Exemp
molre eſeclgm amo, b ꝛa. ita illi unt: quia ſi. us potius qᷓ oꝛſ ad/ vidit pul mum in dã ſerõ in rgo poſtin pe .
Rwmalun due; emnorr us ꝓſun colligunt b icut vermes qᷓ; fidelibuſ rijs pᷣ ulchꝛam p qua infirm camera ſi odũ
enari 0⸗ adi t üloꝛum bona. z nec illi. comedũ pcedentib ꝛoceſſion us laceb ua ſtans
grauit eicbepe clama uuet. in pg 1. uibo tri c illi. nec iſti ut coꝛ vno ill us. verſi em. in albi⸗ at reſpiciẽ⸗
N nanncne ſon anhit unrm bo tribulatio iſti. ani an⸗ oꝝvocat ns Wwinum il niz ann cies:
odrnz arn , In enftes: Ach dicere poſſt teo onb ne n ⸗ ait. Nos ſnmus anr e dleerereqnreſten a
ctor Ngatori bul⸗ . quia niſi iuuan unt:niſi omniby 11 erio. adi- animequ ret:qui re:qui
ſteri felncgs Netrici, cxxxix. i niſi dñ os eus ſa miſi cũi obli⸗ rate utoꝛio illi noꝑ coꝛpai eſſent. Qun
vlti adpn h. —infern s adiuui alutari. ſ inuocare di ſt Apter illius infirmi am iſto un
gcigne unegeon Ranlgafen nonr ine e am quod ein irmi de lacen
acae ttätniſt lum le eſt ſi a mea. 6 „paulomi in po̊. xxvrij . us. qui gr unc occurri purgaroꝛi t ce⸗
rnken etfiilc keoſti unt ita i .¶ Terci nus babi Vij. ent. ſi eis atus nobi⸗ rrimus: v oꝛio lib
nöaſeen eianene t Primo ingrati um videli⸗ itaſſeti. lis vi gratifueri is extitit. Si. tgrati ei e
lig 5 10 ꝓpter imoꝛtun videli et in viuamus. i uerin t. Si ti ei ex
gonhtetren ud multitudi moꝛtuoꝛ ꝛtuis. p cet mirabi no vmmmnis. tule⸗ imus:et b en n dcnze⸗
. . um vi atet rabi nerimn yta illud. ij enem bis occu
dinitm kippoſt itterens veniu inemæ? indi 7 in pu pꝛopter bu⸗ 18. 7 conun ud. ij. T En oꝛtui:v r 2⸗
Aemulmoinnmanmli p nt eccleſi⸗ igentiã durgaroꝛi duo. linne. inegggenizn Thr.ij. Et ſi c t cum il
voaoſitats npun keptnoſd cant ſe eſias ce di Vigde afflict et illen inegaueri us:ſi ſuſtij t ſi com .
ecloſitote E torioeſe S multos h diuerſi mus em̃: ille negabi⸗ uerimus dei inemu moꝛtui
= ien⸗ Segcſten an nla nli vboſpirelchag eng⸗ er Ileneabiinog 4 E wg.velan cunch mo
— nequi dunti nfirmos? i. kaltbns. erpan. ret ingratis 6.4 Yn quẽcu egna⸗
lann lun n cn quidem. ſ. zäl et pᷣdi⸗ in igne li offenduni. Mel mirun nq; moꝛtuñ
un online eſt le in t ſa eRrgien n tentes. 71 vi⸗ eligatus unt. Necmi õ
as:licr ocg an deni tum indi ndo. nec vbi rgum s dãtur f. ilius ſol us. vel v :quia ſi qui li⸗
itates Cul esMon potesozli igentes ſi⸗ cvbi to magnu 7 be aceret. b nere. 2i xoꝛ. vel amn quis eẽt lj
Culfiluns⸗ Nesozdl tales ᷣ es ſicut i t ſunt i im hoſpi ms. Be ene bab 7 ipſum dei amicus t(lj.
lchoſcies siq wlicutn am ſa mus eſſen t in purga impotẽt pita 1s. Ged illii. eret materi e igne li poſſet
t in toꝛio.ſi es. nec tã vi li in teria 4 lbera icE
ſtnee eenudinf eſ̃ aris largas manlgent ſi om ta nenda Mleenmißard m offenſe et gran ſin
ge Tiinnagn anoſi⸗ quibus ſi di⸗ Bingnlaenttga. nes hoſpi mamegle ap en toꝛo ſic in i iſe et grau 6
ſtinentibo nanch gaibicl queret dicatur gentias:qui te. Habe 5. rẽplo quod per viuos r igne vti ami⸗
. ur ind pater noſt uia multi nt eti cus es veft bab umpipoſſu nentur:
lberatiſi catabunt. Ag ceſſas ulgenti⸗ er. oꝛ ti ſunt ibi is es vefuncti et. E. vj xiiij poſſut. Q₰ Vt
mus in ps cruif Cens 18. Et t ias a der ans ma ibig vinctiſi iſuperſti⸗ .vj xiiij. T .OQuod
ictani n. tãtũ pei amen pauci 07pa gnas unt exi item nellann eergo qui pa
penari; rfolſe . f. i ꝓ eis faci pauci ſunt apa. 7 epiſ. conſe apud den te. Eſa. xlij reliquix. vt dii qui ami
nortuiimnginen⸗ lſonmamtc⸗ faciunt de unt: q̃ntu qui tantũ iſcopis cõ⸗ na noſt m conqu .xlix. Quod .vt diceres hi
nclgentnoſolum wn ipſis cumbenti mꝓ infirmi ñ eis da a noſtra. i. ueri poſſi d ſi nõ feceri bis qᷓ
rannliumno mn wſed moꝛtuis tibus. ſi irmis i nt. vel executoꝛi ocalia di ſſunt: di eceris: iuſtᷣà
luſc. 5 . .ſi tamen i in hoſpitali recutoꝛib dumiſi centes. : iuſte
ncrr oinconucntete purgatoꝛi faciunt tam ij en illis i oſpitalib- lis iu us. et amici imus cum vxo omi
nanzczmmnumohunn poꝛé opaſcunt afflier ipſos i is infirmi⸗ boonaren õ ne bo
iueset anbi iatio monmo exeuntem t af flicto s infirmos: c; 3. P20 onoꝛũ il .et nobis ii ris. vt ipſi us. filij
a halg hpu ii Deſter xiiij et cla eietigrrosee⸗i et ve loenm seAtantin, ipſinos boni 5.
obuiauerũt ſihi lpui Kunne Heſter. xiiij. D mantem: ſam anim a in voluptari exiſtenti gna mileri onis il
uenut ſihi Pwu ni / Videm Becundo m.: adil n e c0 ne ptatibus tibus. ipſi eria pꝛo e
urdünncb hu i ſ⸗ onſnnze ndo ꝓpter na meſolitartan cnos lib expend .ipſi ea in riſi fectu
8 otiooc feſtũ , uos. in a Pcirca filui pꝛofectus itariam runt obli⸗ erant: un⸗ unt: nobi⸗ riſu ⁊ vxlii. .
b ptperut elanoſffna⸗ 1 loꝛu nno mnul erglocrus cottt dinẽ lneeul vr⸗ is nõ ſi cijs
en na. Ito⸗ m neceſſariꝗ tas ex os cha ndinée. QOQuicõ ni datu videban uccurru
regauit. verun lc rum ceſſariã ſuſten pendun ros ami . icõmuni s ſum tanꝙᷓ t me fo nt.
. eſſent. ſtatin im vanita ſuſtentati t march nicos nia op niter eſt anqᷓ ino 298 fu
dr. rmiſencngii l n di ſuſtij tem in lonem ogs. circa i et pera:que 5 datus oblu⸗ tuus ge⸗
Fna Adiäab eis eci uſtinenda armis 7 n. vel foꝛte ci caũ et huiuſi e ei valer obliutoni: a
esinadintoriüinte quia illi cii quas ex equis et e circa ill illu iſmodi. ſed e vebere loni: quo adon
cordi etmibrla la illi circa rpenſas f. rob. hun 0 m in lo non nt. ſicut om⸗
coꝛcia liberabit: ꝓficiun rca quos e reque uiuſmo ſepeli⸗ co ſan tum ad vi elemoſ
H Ecckxl. Er mu it. 7 in mali rpendu nter amm 5 peliunt. vti ncto ad viſum: qui ynas Arꝰ. xxiij
monmimniti ſanahtüertt nrabile eſt alis vſib nt ceficiu ittunt: eſt in loc ipſius t. quem fre quia ad h rriij
W ergo us eypenſas i nt potius qᷓ li oco ſa mnnbam lDeeſerd. n hoc cxli
is:gbigftaterqul iunet purgatoꝛi o. quare cij enſas illa us itur. ali. ncto ſepeliri videb eclina
. kaffe lunt: ꝛo libe re circa illo s conſumũ iter ne ſepeliri ſi ip ant: cui tm̃ nt
urpro pii el :quos null rationẽ t. ꝛum vtilij nmüt q; ad fin quacq. ſi⸗ .ſi ipᷣe ſanctu itiñ pꝛo
muntmaoſtendereteſtt dn nn tu rca viuo o amitt rios eypẽ et u.ſicut uli. Et um eſt. P t. qui ſepe
untgn . nt. Id s expe erepoſſi pẽderen quia ſi habu eſt de ſe .B. Uij. xij
Zmonantesqigzs ſanizlluil tuo. ſ. eo nan ndunt: unt.quo 0 a ſicut habi tu religiſ ſep ulture l xij. vſ⸗
endeunte e .ſcz fa qᷓ; nullo :quas fre tmar ſed poti abitus il gionis p oco in h
dcho qud moꝛtul piuoꝛumſ⸗ quo fi ctas ami modo quenter 2 potius b ille mo ꝛ0 pter d 0c
mi de unt:nõ nittere poſſũ eas ex amit⸗ uer peſſi⸗ omo pabi nachum uo. Pri⸗
Lacooſtmdet eſtnin/ no. alij nõ ꝓſin poſſũt: quii penſas er peſſimum nõ abitum. i⸗ non ſanctfi mo
Feno .alis tñ mo t. quia i :quia ſin p moꝛ⸗ kordä rum man ſanctifi. Nõõ
nitesſntans nottonnnt ani etial moꝛtuis i in celo fo noꝛtuo ill cum tali nctificat. S ictus loc t.
tes Nd qmti etiam facienti ns in purg foꝛte eſt 10 llo ta moꝛtui ihabitu Gecũd cus cada
npun n Deai lum eſtmi bo infalli rgatono . vel in inf. vel vi oꝛztui cun 4 ſepeliũ o. quia ſii .
nengi ſofiſtantt Sn. eſt mirabil ibiliter. o exiſtentibo. z. er el vicioꝛ ntali habi ut᷑. cum ſicut re⸗
gnogitiini niltnnut ratione di⸗ ile: ꝙ g eis nõ pficiu . ipſi bit um. cun bitu virt quali viuunt.
n heruli nlond tuum Poſeonen li mn ſctige ſec mtr. bo dn, HH ſus Rigual wrerun Bie ſe H
ebucere onut woltet om⸗ natur ad mo eſe nt vaſa⸗ inn oꝛi admi overit wenat, alium ꝛte illum iu Kient inltß ⸗
otnit tatanbiun inte eeerair aee aneeruuar K nn Dee ſepultura uipaiueteli
srſtcöſhlitls noin Art.xxij Ko. xv. ieeuntntdib aukll 2 ialosgenuun auremorteme ocis s iltann nr Be⸗
doſt rhor ſeuoniſin⸗ 6 Sn qua petiti 9 me in dkzo uxiliũ plebitur en ectione giot extiterunt ſp 5 ſepeliẽdi:
um nin ſec lun , gneaneſaifc ione exaudiendi nibus: Aliis aur ufft illud Eſa a anbarchunt gn mn
unnglnn dl al B aneciart.⸗ twrcr malan fu ig APpterbonu Ueiſenlanrs lere ener R Pluenrmardt ⸗
Confirnma etrestosA B uunt:qꝛ ipi ci moꝛtui umn. A um toni diſci rqueſtioni ocrate ſepeli i tui.
nſi efiitgiac oersi ipi grati ei is mg Primo ſepelui cipulo ſuo ꝗᷓ ionibo ſepeliri. de qᷓ
unnuftl,lian Eyn ab els i eis ingrati i eis exiſti gnum bon lire veb no qrenti ꝙ cuʒ infi q́;
1 is iuuari grati malum i ut bonum ex q; via eret:reſpõdi nti. vbi irmaretu
C./li nogt mundi ari. qn ipſi i um incu penis liberati via eſt ad inf. põdit ſe nõ eum poſt r.
4 . i afflicti Pir in pu rrunt:qenõ erati tuũ po ernu. Cui nõ curare: qe i moꝛte
iumim gi & fuerint i ictionibo. et i rgatoꝛ qenõm “ nemus: & . Cui diſci re:qꝛ inquit m
inimicos ſu. cribir ngᷓ endit tan rati: ma . vt m Kurmgr le 72 volu ud in cam .
uos fugi⸗ Sq; ð q̃dõ 1 hiſtoꝛia lagni 4 ecuſtodiã ergo po cres carn pum.
entẽ pc ls grato c̈ au⸗ q ſenti lã. Cui diſci nas baculũ i es tuas
emiteri moꝛtuis:quẽ ntias. Cui n diſcipulus: culũ in mã *
rnium. moꝛtui eſne Ebu a beſt rö etſentekiegi videbi. an meg:
alle Fer en egult unnin ch talt ſufftctt
aceidit. N inq̃t aſini ſe ufficit
Wemlii peioesvnetri⸗
ꝛẽ̃ ducut vi⸗

Ar.xxiiij

cxliij.

cxliiij.

cxlv.

Exemp.

Moꝛs

tam. in magis honoꝛabili poſt moꝛtem frequẽter ſe
pelientur loco. Quod malum plangit ſacra ſcriptu⸗
a: dicens. Vidi impios ſepultos:quietiam cum ad
huc viuerent: in loco ſancto erant. et laudabantur
in ciuitate:quaſi iuſtoꝛum operum:ſed et hoc vani⸗
tas eſt: Eccs. viij. . .
Ex qua auctoꝛitate vltimus iſtius capituli elici⸗
tur articulus: quia nõ ſolum eſt vanitas:ꝙ tales in
loco ſancto ſepeliuntuꝛ:ſed moꝛs inſuper oſtẽdit: ꝙ;
cuncta que ad eos pꝛius pertinebant: vel in quibus
vlectabantur.et confidebant. ſunt vanitas vanita
tum:et omnia vanitas:Eccs.j.¶ Pro quo eſt ſcien
dum:qꝙ nõ obſtante ꝙ dicatur.ꝙ ratio conculcatio
nis pꝛedictoꝛum verboꝛum.ſit vanitatuʒ nimietas
quam ſacra ſcriptura:et ſancti homines. ſpirituſan
cto inſpirati videntes:nõ niſi tali verboꝛum cõcul⸗
catione conceptum ſuum expꝛimere poterunt. Po⸗
teſt nihilominus nõ incõuenienter dici: ſacra ſcri
ptura.ideo in pꝛedicta auctoꝛitate tervanitatem re
plicat:quia moꝛs maloꝛum: tria que ante moꝛtẽ ha
bent:vana eſſe oſtendit.ſcilicet bona nature.foꝛtu⸗
ne. et gratie. Ouando nanq; aliquis qui pᷣdicta ha/
buit bona:quibus a butetur ſicut iudas:qui omnia
pꝛedicta habuit. Nam bona gratie habuit in hoc:
ꝙ cœ numero fuit apoſtoloꝛũ moꝛitur ita ꝙ certitu⸗
dinaliter verificatur de illo.illud ps.xxj. In pulue⸗
rem moꝛtis deduxiſti me:tunc infallibilĩter:ſcient
ꝙ; omnia pᷣdicta ei vana fuerũt:quia fine debito ca
ruerunt.Cum finis illoꝛum nihu ſit.qui confidunt
in nihili.et loquunt᷑ vanitates: Eſai.lix. Hoc nanq;
patet inductiue. Primo omniũ finem pꝛedictoꝛum
bonoꝛum ſigillatim tractando. Scdo ſimul comiũ⸗
ctim in vno exẽplo.idem oſtendẽdo.rimo nanq;
patet:ꝙ finis bonoꝛum naturalium.cuiuſmodi ſũt
foꝛtitudo.pulchꝛitudo.ſapientia humana ſeu mun
dialis.que parcim eſt a natura. partim ab arte. va⸗
nus eſt in malis hominibus:nõ ſolum in moꝛte: ſed
etiam ante moꝛtem quandoq;. Voc em̃ pꝛimo oſten
ↄitur in foꝛtitudine:cuius finis quãdoq; ante moꝛ
tem talis eſt.ꝙ ille qui fuit foꝛtis:quaſi pugil.quiſo
lebat pugnare.percutere. ſaltare. manus in choꝛeis
leuare.et cãtilenas ve inoꝛdinato amoꝛe foꝛtiter cã
tare.ante moꝛtẽ vix poteſt pedes mouere ad exquiſi
ta et ſecreta nature facienda.vel manus leuare vt ci
bum vel potũ in oꝛe ponat:vel vt muſcas de oꝛe abi
gat.nec foꝛtitudinem habet vt ſe in lecto ſuo e late
re in latus vertat. Qui inſuper linguam foꝛtem. et
potentem habere ſolebat:atq; velocem ad placitan
Dum:ad iurandum. et ad mentiendum. et traben
dum. atq; ſuperiactãdum.tuncnõ poteſtillam mo⸗
uere:velad confitendim vel oꝛandum: ſed necad re
ſpondendum ſacerdoti: vel alijs de his que ad ſalu⸗
tem ſuam pertinent. Vtinam quando ſic de foꝛtitu
dine ſua ſuperbiunt.et audacioꝛes fiunt ad malefa⸗
ciendum.ſaperent ⁊ intelligerent:quomodo:et qᷓci⸗
to foꝛtitudo illa in talem finiet miſeriam. vebilita⸗
tem ⁊ vanitatem.per alios quoꝛum foꝛtitudineʒ ſic
finire viderũti de quibus in ps.lxxvij. SBefecerũt in
vanitate dies eius.⁊ anni eius cum feſtinatione ⁊c̃.
I[Bedo idem oſtendit᷑ in pulchꝛitudine:quam etiã
nõ ſolum finis: turpitudo ante moꝛtem:que quo⸗
tidie patent experimento.ſed etiam hiſtoꝛia. et au⸗
ctoꝛitas.vana eſſe oſtendunt. Ooc nanq; oſtẽdit hi
ſtoꝛia aſſumpta de libꝛo de dvono timoꝛis.de Yſabel
la filia ſancti Ludouici regis francie:quondam re⸗
gina nauarre:que graui infirmitate percuſſa:et tur
pis effecta.ad ſe familiam cõuocauit. et qᷓtuꝛpis fu⸗
it.eis oſtendit dicẽs: Ecce qᷓturpis ſum ⁊ defoꝛmis
quã pulchꝛam vocare ſolebant. videte ergo in meqᷓ;
fallax gratia. et vana eſt pulchꝛitudo. Prouer.xxxj.

W xl.

Vltinam hec ſaperent et intelligerent: quinunc de
pulchritudine inaniter gloꝛiant:et queſe pingunt:
et ſuperbe oꝛnant.vt pulchꝛioꝛes appareant.qᷓ ſint.
cogitare deberent tales.quomodo erit pꝛo criſpanti
crine caluitium ⁊c̃.que eis minat᷑ et pꝛomittit veus:
Eſa.iij.in fine capituli.Lalis nanq; cogitatio.tam
illos.qui pulchritudine gloꝛiantur.qꝙᷓ illos etiaʒ:

qui ꝓter vanam pulchꝛitudinẽ carn aliter diligunt

retraheret.quia ſᷣm beatum Greg.moꝛał.libꝛo.xvj
Quid ſit camnis ſubſtantia:vel pulchꝛitudo.teſtan
tur pulchra:nilq; ſic ad eius veſiderium edomandũ
valet:ꝙ vt quiſq; quod diligit viuum.quale ſit moꝛ
tuũ penſet. Cogitet ergo quilibet illud Berũ.in me
ditationibus:quomodo poſt homineʒ puluis. poſt
puluerem fetoꝛ.et hoꝛror.ſic in nõ hommẽ:vertitur
omnis homo:vtquid ergo diligitis vanitatẽ. in ps.
iiij.¶ Zercio idem oſtenditur in mundiali ſapien⸗
tia:que in tanta etiam quandoq; ante moꝛteʒ finit
ignoꝛantia:qꝙ vix cognoſcit vxoꝛem.filios.vel ami⸗
cos.immo aliquando ſenſum totaliter amittit:⁊ in
freneſim conuertitur.et nec confiteri:nec vei innoca
re ſcit miſericoꝛdiã.Et hocvaniſſimũ iudico:Eccõ.
viij. Oꝛ vldelicet:lquis tali ſapientia ſuperbiat:
vel in tali confidat pꝛudentia:vel tali abutatur: vt
cipiant ipſi e vanitate in idipſum.in ps.lxj.que
in tali finitur miſeria et periculoſa ignoꝛantia: que
quidẽ oſtendit: leges populoꝛũ vane ſunt: Jere.
x.Et quoniã vani ſunt omnes homines. in quibus

nõ eſt ſcientia dei. Et de his que videntur bona:nõ

potuerunt intelligere eum quieſt. Sap.xiij. Vtinã
ergo pꝛius ſa perent et intelligerent: quomodo om⸗
nia illa.in quibus ſapientia ſeu carnis conſiſtit pꝛu
dentia finiuntur:⁊ ex ipſis finibus vana eſſe conſide
rarent:que ad fines illos oꝛdinantur. Conſiſtit nã
q; carnis pꝛudentia.ſapientia.⁊ pꝛouidentia.in tri⸗
bus.in honoꝛibus.in delectationib us.in diuitijs.
ſed moꝛs iſta ſtultiſſima eſſe oſtẽdit. atq; vaniſſima.
Primum nanq; ſtulticia eſſe oſtenditur.quãdo ſub
terra ponitur.vbi canes et iumẽta ſuper eum cadũt
et vermes ſocij in lecto ſunt. SGcom quando ille qui
pꝛius fuit pinguis ⁊ delicatus:qui ob nullum aliuʒ
finem videbatur carnem ſuam unpinguare:niſi vel
vt vermes laucius paſceret:vel vtignem inferni ſua
pinguedine feruentius in ſamaret:que a vermibus
comeditur. Tercium ugas ab omnibus rebus de⸗
nudatur:quando dereliquit equos in ſtabulo:pecu
niam in ciſta.frumenta in grangia. veſtes in pertica
Et de omnibus rebus ſuis.nihil ei datur.niſi miſe⸗
rum lintheamen:peius foꝛte de tora wmo. vel cilici
um. Omnia vero alia homo extraneus voꝛabit. et H
vanitas.et magna miſeria eſt:Eccs.vj.quem foꝛte
non natura. ſed ingratitudo extraneum facit. ¶Exr
pꝛedicta vero auctoꝛitate elicitur: ſcõa pars iſtius
articuli:q videlicet moꝛs oſtendit bona foꝛtune va
na eſſe. ¶ Pro quo eſt ſciendum:ꝙ; bona foꝛtunenõ
ſolum conſiſtunt in duntijs congregatis: ſed etiam
in amicis gratis. Ad bonam nanq; foꝛtunam perti⸗
net fideles habere amicos. Sed quia pauci tales in
ueniuntur. Primo oſtenditur ꝙ ſpes aue in amicis
ponitur communiter in moꝛte vana eſſe oſtenditur.
Bcðo ꝓꝙ ſpes que in diuitijs pomit᷑ vana eſſe in moꝛ
te oſtendit᷑. Orunum oſtenſum eſt multis exemplis:
et experimentis.A xij.liij.et.A.xxj.v.vj.et.S.eo.ca.
xcvij.et.cxviij.Ey quibus patet pꝛimo: amici di⸗
uitum ſunt. ſicut amiciperegrinantium.quia ſicut
illi peregrinantes ab aliquibus amicis conducuut
diſtantius.quando de wmo recedũt vel x inquius
Ita moꝛtui ab aliquiba conducunt᷑:qui ibi foꝛte of
ferunt ⁊ recedunt. ab aliquibo ad foneã. quibo loqui
tny deus. Abdie.j. Vſq; ad terminos emiſerunt te

cxlvj. 4

1 Giquererekquatelta maͤle di
nsinaeſolebetriclt Turt ſi
gecſtautnig e ito nan nien. Ilen
Geiſiniles cir dinitiss rege
qtantelegatercönenit illud Eces
etinſapin warring rſolliatudi
queſita dinnlttit Et hocergo van
lum. Vtina ergo aperet 1.? focer
tna wfectum vel famem corpis gui
ctra lleñ mognas fociit uidi
leß lj Yoſeph cota famez cgypti
Antij. Orcnos cotro famen gieet⸗
ſece deberemus: in q beremol
Nllitioquas poſſicen velyſchadl
ſeünpꝛoperudo nobis dicat l gs
Eecchoquinonpoſuit dij adiuto⸗
Uktinmuſtitncine diuitiap ſnann
neteſna. Terco mors 5ditqrdon
GVanaſängſimaleerpendürurſt
tatebegti Sreg G. viq. Et
Amortemtales igratooſtinſcie
titurmagnam habet ranitate
Eltplinamultäin diſontäc
4 Fcs. .Oſtenſoſiglllarin⸗
le mna ee ñunt micd eriplo
iaſinnl vana croſtenciuni

cxlvij.

Duncdſaſumnenlilidd dlann

duntdtalnangnn
anitur etner en teramittit,
* Enafingumt
s. hochmiſi Nllnnoca

cr guis dtalt uten Eech
irhucmnin ann adin
Fonltute inictoſn tarne
mnncpgnalthliman

iaſapiannur Pronidentig inn⸗
indeletanonihls n diniti,
ifins cſeoſtct arih taniſin.
ultiaeſeoſtena tur gvicoſi
aneset iumeta ſypereum agut
an gahr üillb ſen
delicatus: niob ullumalu;
nem ſuom inpingvarr niſi vel
ſceret velytlonem inferni ſa
a inflamsret:quea vennibus
ett abommibosrebus de⸗
Pliquit equos in ſtabrlo⸗pemn
tain grangin veſtesinpertics
s ſuis nihil e datur niſimie⸗
nsfonedetola dnd delelli
ubomo eprttanens oubit t
niſenig eſt. Ees. gen ine
gtitudo ertraneumn faat CCr I
nitateclictur: ſchapars iſvs
moxoſtencitbon itunein

endumy bong fotineni
l gannieſihin

us galttini ſin
Apctmmnuntinn d
livibng ant cgine
vno rtſi ii lſare

ncNduunk a nſi

amivad foneu. a l
i muzmli .

.exlviij.

cxlix.

Exemp.

MWors

omnes viri feeris tui illuſerũt tibi. Wene dicit: il/
luſerũt:qꝛ poſt moꝛtẽ cũ ve bonis ludũt vefuncti:il⸗
ludut vefunctoiEy quibo ſcdo veritas oñdit᷑ reſpon
ſionis cuiuſdam:q querẽti æ ſtatu cuiuſoam nobitł:
rñdit: moꝛtuus ẽꝛ ſepultus ⁊ obliuioni traditꝰin tꝛi
bus dieh.Qõ quidẽ ſatis veraciter de alijs ipluri-
mis dici poſſet:q ſpem habuerũt ↄfiventiã in fictis
amicis:q ſunt vana ſpes et mẽdaciũ in ſenſato viro:
Ecci xxxiiij. Vtinã ergo ſaperẽt ⁊ intelligerẽt:⁊ no⸗
uifſima ꝓuiderẽt:nõ ponẽtes ſpem in vana amicorũ
ꝓuidẽtia:qꝛ vana ſalus hoĩs: In pᷣs.lix ¶ Oꝛ ſecũw
ſpes ꝗ ponit᷑ in diuitijs non pᷣmiſſis ſ̊ poſt moꝛtẽ re⸗
manẽtibo vana ſit patet primo ꝑ antiquã hyſtoꝛiaʒ
in qua ↄtinet᷑ æ tribo circulis inuẽtis in foſſa vel rũ
ba cuiuſdã væfuncti:in quoꝝ primo ſcriptũ erat:ex⸗
endi: vnaui:ᷣuaui:negaui. In ſcpo vo ſcptũ erat:
abui: habeo: ꝑdidi: crutior. In tercia vo ſcriprum
erat quaſi ſcripturaꝝ pᷣcedentiũ expoſitie:ĩ hũc mo
dum:qð expendi habui:qð wnaui habeo:q ſerua-
ui ꝑdidi:qð negaui crutioꝛ.Ex qua hyſtoꝛia patʒz
illud qð vædit amoꝛe vei mortusinuenit: ve poc xoõ
qõ negauit qñ dare væbuit ꝓ amoꝛe dei: crucia bitur
mortuꝰ.hoc vo q poſt ſe vereliquit amittit moꝛtu
us:qꝛ male illð dilexit:vt illo verificet᷑ illõ Ecẽs.
v. Oui amat diuitias fructũ non capiet ex eis: ⁊ B ẽ
vamitas. Gcdo idẽ oſtendir ꝑ hyſtoriã tꝑis moder-
nioꝛis:in qua cõtinet᷑ ꝙ qͥdam ditiſſimus ⁊ noĩatiſſi
mus in regno dum viueret:pꝰmoꝛtem ſuã cuidã ꝑſo-
ne v caris ſuis apꝑuit quaſi nudus et dilaceratus:a
qua cñ quereret᷑ quare ita male eẽt indutus qͥ mul⸗
tos induẽ ſolebat:rñdit.Tuyt fuſt aute.puʒ fu men
oꝛe eſt autruy e.ieo.nav.rien. Iſti ergo ⁊ quibuſcun
qʒ ei ſimiles:qͥ circa diuitias ogregãdas multũ ſolli
citant᷑:elegãter cõuenit illud Eccs.ij. Cũ aliꝰlabo⸗
ret in ſapia ⁊ wctrina ⁊ ſollicitudine: ⁊ homĩ ocioſo
queſita dimittit.Et hoc ergo vanitas ⁊ magnũ ma
lum. Atinã ergo ſaperẽt ⁊c. ⁊ facerẽt ſicut faciũt cõ⸗
tra vefectum vel fam em corꝑis quã venturã timẽt:
cõtra illã em̃ magnas faciũt ꝓuidẽtias:ſicut pʒ Ge-
neß. xlj. Yoſeph cotra fameʒ egypti magnã fecitpui-
Vntiã. Bic nos cõtra famem ale eterna ꝓuidentiaʒ
facere deberemus: in q veberemꝰ plus cofidere qᷓ in
diuitijs quas poſſidemꝰ:velvſq; ad moꝛtẽ retinemꝰ:
ne impꝛoperãdo nobis dicat᷑ illo ꝑs.lj.qñ moꝛimur:
Ecce hõ qui non poſuit deũ adiutoꝛem ſuũ:ſ ſpera⸗
uit in muſtitudine diuitiaꝝ ſuaꝝ:⁊ pᷣnaluir in vani-
tate ſua. Tercio mors oñdit ꝙ bona gratie cuiuſcũ⸗-
qᷓ; vana ſũt:qñ male expendũrur:ſicut pʒ ꝑ auctori⸗
tatẽ beati Greg.SG.ij.xxxviij. Et ñ ſolũ in moꝛte:ſ
an mortem:tales qꝗ gratioſi in ſciẽtijs diuerſis repu/
tãtur:magnam habẽt vanitatẽ admixtã:qꝛ in eis vxᷣ
ba ſt plima:multã in diſputãdo vanitatẽ habentia:
Eccs.vj.¶ Mſtenſo ſigillatim:quũo oĩa pᷣdicta ĩmoꝛ
te vana eẽ oñdunt᷑ vnico exẽ̃plo primo:⁊ expimento
ſcðo:oĩa ſimul vana eẽ oſtendunt᷑. Primo oĩia pꝛedi
cta bona ꝓut in alexandro magno fuerũt: finalit᷑ va
na eſſe onderũt phᷣi: vut refert Alfonſus circa ipius
tumbã congregati.Quoꝝꝑ primus eius vanã veſcri⸗
bens ⁊ oñdens foꝛtunaʒ:dixit:Heu heri ex auro fecit
theſauꝝ:hodie auꝝ ex eo facit theſauꝝ.Aliꝰ:berinõ
ſumachar ei totus mũdus:hodie ei ſufficiũt.x.vlne.
Ali:heri pplis impauit:hodie ppli imꝑant ei.AZlliꝰ
Heri multos potuit a morte liberare:hodie nõ pot
moꝛtis iacula eunadere.Alius:beri duxit exercitum:
hodie ecõuerſo ab exercitu ducit᷑. Alius:heri terraʒ
pᷣmebat:hodie ecõuerſo. Alius:heni euʒ gẽtes time
bant:hodie ab eis vilis reputat᷑. Aliꝰ:heri erat ami⸗
cus amicis:⁊ inimicus inimicis:hodie oĩb ẽ equał.
Et ſic ptʒ ꝙ cũcta ſubiacẽt vanitati:Ecẽs.iij.SBe q̃
nota plura.S. e. cij. Vtinam g ſapent x. Seut. xxxij.

W j.

Gcdo idem tidiano ptʒ expimento in quo videmꝰ:
ꝙ in moxte cuiuſcũq; qͥ pꝛedicta ꝙ erãt ⁊ ꝰ moꝛtem
tranſierũt oĩa:tanqꝙ; lanugo vel fumus: ruc vanita⸗
tis arguẽtur pᷣterita: Eccs.xj. Vtinam qᷓ ſapeꝛentz
intelligerẽt:quomõ et qᷓmalum eſt verſus infernum
facere dietas:qꝛ ſi iſta ex toto coꝛde cogitarẽt eẽnt ſi
cut boni nauis gubernatoꝛes: qͥ ſtantes ĩ vltima na
uis ꝓꝑte:nauem ad bonũ dirigit poꝛtũ.Siciſti.ſi vl⸗
tima conſiderarent:qũo in moꝛrecreatura vanitati
ſubiecta eſt: Ro.viij. Di vo dicere velint ꝙ pꝛedicte
vanitates nõ tm̃ cõtin gũt:nec etiã in moꝛte ſolũ oñ⸗
duutur maloꝝꝑ:h̊ etiã cõſimiliter bonis contingunt
ſicut pʒ ꝓ illuꝰ Ecẽs.ij.MRoꝛit᷑ vctus:ſiłrvt indvctꝰ:
idcirco teduit me vite mee:videre mala eẽ vmuerſa
queſub ſole ſũt:⁊ cũcta vanitatẽ ⁊ afflictiõem ſpũs.
¶ Et ſi auẽtas weſſet:hoc quotidie videre poreri-
mus:qꝙ videlʒ ſicut malus an moꝛtẽvel in moꝛte bo⸗
na amittit nature ? fortune:ita bonus:ſic etiaʒ coꝛ⸗
pus m ortuũ efficit᷑ abomĩabile ⁊ fetidũ ⁊ ſub tra po
nit᷑ et ↄculcat᷑:⁊ a vermibo comedit᷑ et peius frequen
ter an moꝛtẽ tribulat᷑:pluraq; ſuſtinet infoꝛtunia. ſi
cut pʒ Eccs.viij. SGut inqᷣt iuſti qbus multa ꝓueni⸗
unt:quaſi opa egerint impiorũ. Et ſunt impij:q ita
ſecuri ſũt:q̃n iuſtoꝝ facta habeãt: ⁊ hoc vanifſimũ
ludico. Rndet᷑ ꝙ licet in pᷣdictis talem habeãt foꝛtu
nam boniqlem hñt mali:vel peioꝛem:tñ reſpiciendv
ad vltimũ finẽ:⁊ ad oẽs circũſtantias vtꝛoſq; cõtin⸗
gentes multopeius ↄtingit malis qꝙ; bonis:qꝛ om̃cs
pdicte miſerie accidut malis: ꝙᷓtum ad coꝛpꝰ⁊ qᷓtũ
ad aĩam:qꝛ ipᷣi in vtroq; abominabiles ſũt in moꝛtel:
fetidi:⁊ ſimul amittũt honores atq; wlectatõnes
diuitias:tam coꝛꝑis ꝙᷓ; aĩe:qꝛ dum corpꝰſub tra po
nit aĩia a monibo toꝛqtur:⁊ bꝛeuiter ſimul ⁊ ſem el
oĩa terrena ꝑdunt ⁊ celeſtia tam que dilexerũt qᷓ; que
ſperare vebuerũt/dicẽtes: Vanitate ſeducti ſumus:
eemie.j. Ita ꝗ; cæ eis ꝑ oĩa verificat᷑ illud. Nani⸗
tas vanitatũ ⁊ oĩa vanitas/tã que ad coꝛpꝰptinent:
qᷓ; qᷓ að aiam.tam q habuerũt /q que ſperare vebue/
rũt pꝰ moꝛtẽ.¶ Moni vo ecõuerſo lʒ in coꝛꝑe ſint fe⸗
tidi abomſĩa biles ⁊ ſub terra poſiti/amittãtq; coꝛ⸗
poꝛales dluitias/ velitias/⁊ honoꝛes /ac cetera trena
qᷓ nunqᷓ plus ꝙᷓ vũ dileyerũt/tñ in aĩa ſunt pᷣcioſi.qꝛ
dũ corpꝰ oĩa pdicta ꝑdit/aĩa eternas lucrat᷑ diuiti/
asl velitias ⁊ honores.qꝛ vum corpꝰ ſub terra ponit
7 a vermibo comedit᷑ aĩa in celũ ab angelis portat᷑.⁊
hoc ẽ qð ſacra ſcptura poſtꝙ; dixit ¶ Moꝛit᷑ wctus ſi⸗
militer vt indoctus ſcilicet qtum ad corpus:addu⸗
xit dicens Ecẽs.vj.c. Quid habet amplius ſapiẽs ꝗ
ſtulto:et quid pauper niſi vt pergat illuc vbi eſt vi⸗
ta. Cuius ratio eſt:quia ante moꝛtem vanitatem ⁊e
reliquerunt. Videntes nanq; vanoꝛum vanitatem
illãñ ſeqbãt᷑: ſeo æteſtabãt᷑:qꝛ finẽ illoꝝ ↄtẽplabãatr᷑.
In q pᷣſona loqt᷑ ſacra ſcriptura Yob.v. dicẽs: Vhr
ði ſtultum firma radice:et maledixi pulchritudini
eius ſtatim. Quod exponit beatus Oregoriꝰdicens
Firma radice quaſi per amena prata: ſtultus ad car
cerem peruenit:dum per pꝛoſpera vite preſentis ad
interitum tendit. Nonnulli vo cum illoꝛuʒ gloni/
am cernunt:magnum aliquid eſtimant: ſed cuʒ eos
moꝛientes aſpiciunt:q bumana gloꝛia nihil ſit:cuʒ
gemitu fatentur:et dicunt. Ecce qᷓnibil eſt homo:
qui hoc veracius dicerent:cum ſi in gloria homineʒ
cernerent:tunc etiam eius interitum cogitates:trãſ
euntem:ſimul einſq; potentiam:nihil eſſe ſentirent.
Vnde itaq; non v electo dicit ur:ſed de ſtulto: MQ
ledixi pulchritudini cius ſtatim:ac ſi diceretur:Cõ
tra ſtulti pulchritudinem moꝛam in maledicendo
non habui:quia cuʒ hanc cernerem ſimul: et penaz
ſequentem vidi:eiuſq; potentiam repꝛobaui:qa co/
gitaui ⁊ conſideraui ꝙ am bulauerunt poſt vamita⸗

.cl.

.clj.

Ar?. j.
J⸗

Arꝰ ij.
ij.

Mundicia

tem. Et vani facti ſunt: DHieremie.ij.capitulo.The
ma in ſepultura pᷣlati:Eduxit ve mortuis paſtoꝛem
magnum: Heb.xiij. In ſepultura mulieris. Moniſſi
ma omniũ moꝛtua eſt ⁊ mulier: Luc xx. Marci.xij.
Vige ſupra.e.c.v. Item in ſepult ura cuiuſcũq;:quẽ
natura vel opera prius patrem eſſe oſtenderũt. Pa⸗
ter noſter mortuus eſt: Mumerix xvij. Item i ſepul
tura cniuſcunq; nobilis vel in anniuerſario eiuſdeʒ:
Mobilis abijt in regionem longinquam: Luce.xiy.
Nota ad hoc totum capituluʒ de nobilitate. The⸗
ma e quocunq;. Ziberauit eum wmmus. ij. Megũ
xxij. pꝛoſecutio.S.e.c.liiij. .tẽ ex egypto vocaui filiũ
meum: Math. ij. 7 Oſee. Ij. Item: YJudicati ſt mor⸗
tui ex his que ſcripta erant in li.Apoca.xx. IJtẽ: Re
linquo mũdum: Joh.xvj. Item in ſepultura velan
niuerſario cuiuſcunq;: Ecẽs.viij. Doc ſolum ſecum
auferet ve labore ſuo. Item in ſepultura cuiuſcũq;
Solutũ eſt vinculũ:AMarci.vij. Itẽ Moꝛtuꝰ ẽ: Ro.
xiiij. RNon eſt mortua:aMarci.v.ocauit illum vo⸗
minus: Math. xviij. Itẽ in ſepultura mulieris:vo⸗
cata ingreſſa eſt ad eum.iiij. Reg.uiij. Item ſalua fa
cta ẽ:Math.ix. Iteʒ in ſepultura cuiuſcunq; homi⸗
nis vel mulieris: Eenit ad eum: Joh. vij. Item ve⸗
nit finis:hiere.lj.⁊ Eʒech̊.vij. Hota ſupꝛa arti.xvij
Itẽ beatus q intelligit ſuꝑ egenũ pauꝑem: In pᷣs.
Xl.valet etiã anniuerſario.

WVngdicie.primo oſtẽ

ditur diuiſio. Secundo dignitas. Cercio
qualiter templũ ei ideſt ala mũdari debe
at. Quarto qualiter in mundicia cõſerustur. Quĩ-
to mundicie conſeruate oſtendetur vtilitas. Seyxto
non conſeruan tiuʒ oſtendetur damnum. Septimo
quo amittitur.Octauo ꝙ ſeruãtes mũdiciã młtuʒ
Teo tenent᷑.
Etum ad primũ mundicia virginitas /vel caſti⸗
tas eſt duplex mentis videlʒ ⁊ corꝑis:qꝛ illa mundi⸗

cia vel virginitas eſt væo hoſtia gratiſſima: cui men
tẽ cogitatõ nec carnẽ maclat libido. In ſignũ c

D no off erebantur turtures:ſicut patet.C.iij.j. Int᷑

has vo talis eſt natura et conditio:ꝙ ſenſu ſinepena

nõ ſaluat:nec ceo pl acet:quia eſt ſicut ſpica ſine qno
ſicut pomũ ext erius pulchrum:interius vo putridũ
Et ſicut lampas ſine oleo:que coꝛam curia celeſtiñ
ardet.Tales ergo virgines ve numero illaꝝ et cõdi/
tione ſunt:de quibus Math.xxv. uinq; erant fa⸗
tue:quia non habuerunt oleum in lampadibus.SDe
quibus dicit creium ſumptũ ex verbis Cryſo.ſuꝑ
Math. xxxij.q.v. Sicut em multi inquit coꝛpoꝛe qͥ⸗
em caſtita ti ſiudent: adulteriũ quidem voluntate
cõmittunt:cum dominus dicat:Qui viderit mulie⸗
rem ad concupiſcendũ eam:iam mechatus eſt eaʒ in
corde ſuo. Illa ergo eſt glorioſa continentia:ñ quaʒ
tranſgredinon poteſt neceſſitas vebiliratis corpo⸗
ris:ſed quam complectiturvoluntas ſancti propoſi
ti.Ey quibus patet ꝙ tm̃ ille qui diligit cordis mũ/
Dicigm hẽbit amicũ regẽ:Prouer.xxij.
Talis autem mũdicie ⁊ maxime virginalis quan
ta ſit dignitas patet cum pᷣferatur tam pudicitie cõ/
iugaliꝙᷓ cõtinẽtie viduali:vm Auguſti.væ ſancta vi

Duitate:tanq virtus cui centeſimus vbetur fructus

cum pudicitie cõingali non æbeatur niſi triceſimꝰ:
continẽtie viduali ſexageſimus. Obijciẽti vo filiaʒ
Tehrbe⸗ que moꝛti adiudicata:q virgo moꝛi vebuit:
euiſſe legi Judi.xj. Reſponder q tunc tpꝑis in le⸗
ge moyſi fuit maledicta ſterilis:⁊veut.vij. Cuius rei
cauſa fuit:quia tũc fuit tempus plantandi nemus:7
multiplicandiarbores in horto vi ideſt angmentã
dipopulũ vei ꝗqin erat quaſi paruus contra moi hu⸗

W xij.
ius multitudinem que ei aduerſabatur. Nuncvo be
are ſteriles que non genuer̃t: Luce.xxiij.quia nunc ẽ
tẽpus arboꝛes ſcindendi:qꝛ iam ſecuris ad radicẽ aꝛ
boꝛs poſita eſt:Math.iij.⁊ Luce.iij. Nec tamen ca⸗
ſte viuẽtes oĩno ſteriles ſunt:quia licet ſteriles ſinc:
q;tum ad filios carnales:non tñ qtum ad filios ſpũ⸗
ales:⁊ ad ꝓlem ſpiritualem.quos oꝛatione atq; exẽ⸗
plo generant et predicatione:dicentes operãtes cũ
Paulo dicente Gala.iiij. Filioli mei: quos iterum
parturio wnec form etur in vobis chriſtus. et ſic ſte⸗
rilis pep erit plurim os. . Mepum. ... quia ſicmul⸗
ti fil veſerte magis qᷓ e que habet virum: Iſa.luij.
Ex iſtis auctoritatibus eius nobilitas maifeſte ap/
e et oſtenditur qtum ad duo:qᷓtum ſcilicʒ adp⸗
is dignitatem et etiam multitudinem. In bocnã⸗
qᷓ; ꝙ Paulus dicit: parturio wnec feꝛmetur chriſt⸗
in vo bis:prolis que in mũdicia generatur venotat
vltra carnalem prolem dignitatem. Ex hoc nanqʒ
patet ꝙ quanto chriſius qui eſt preles ſpiritualis
q caſtis et mundis conceptus:et in alijs verbo ⁊ ex⸗
emplo foꝛmatus:excellentior et melior eſt quocun-
q; homine:inter homines generato et nato: tãto eſt
mundicia virginalis preſtantior melior fecundi/
tate nuptiali. Quia teſte decreto ſumpto ex verbis
Ambꝛoſij.xxxij.q.j.nuptie terram implent:virgini⸗
tas paradiſum Et ſic pʒ:ꝙ virginitas attin git vbi/
ideſt v terra ad celum:pꝛopter ſuam mũdiciam:
Talis ergo mundicia digniſſima in quolibet no
biliſſiimo requiritur templo dei:id eſt in anima cu⸗
iuſcunq; chriſtiani: que eſt ſpiritnale dei templum:
quando munda eſt ninyxta illud.j. Æ Ühios. Iij. c.
em plum dei ſanctuʒ eſt quod eſtis vos. Si vᷣo mũ
dum non ſit:neceſſarium videtur illud mundaread
exemplar Joſie regis iuda:qui mundauit iudam et
hieruſalem.ij. Paralipo.xxxuij.caplo.Que quidem
tria verba tria oſtendunt ad propoſitum pertinen⸗
tia:actum ſcilicet ſanctificationis mundauit:popu
lum acquiſit io nis iudam:locum oꝛationis hieruia⸗
lem. Hec autem tria facta circa hieruſalem quõdaʒ
ludeoꝛum:tria oſtendunt facienda:in dedicatõe ſeu
ſanctificatione vel mundatõne templi chriſtianoꝛũ
Que quidem tria facta in templo materiali:tria ſi⸗
gnificant facienda in templo ſpirituali:quo ad tria
per tria et ad tria. ¶ Primo quo ad tria:quia ſicut
videmus: ꝙ epiſcopus primum ſanctificatiomis ſeu
mundationis actum templi materialis oſtendit ext
eccleſiam:circumeundo cuʒ letanijs et oꝛatõnibus.
Bic primo ſanctificanda:et mundanda ſunt opera
exteriora:ita ꝙ nihil immũdum:luxurie:auaricie:
vſure:et hniuſmodi in eis inueniatur. Quia licet
chriſtianum quis ore ſe dicat:et habitu oſtendat:ni
ſi opere hoc oſtendat:coram deo allegatio et nonva
lebit. Mec etiam ꝙ fidem ſuſcepit et ſacramenta:qᷣa
niſi opera habeat:et fidem ſuam operibus oſtendat⸗
allegatio plus erit contra eum qᷓ pꝛo eo. Patet er⸗

go: ꝙ ibi tm̃ cognoſcitur vir ſi munda et recta ſunt

opera eius:Prouerbioꝝ.xx.capitulo.¶ Gecundo
opera mundationis:oſtendit epiſcopus circa oſti⸗
um:ſeu templi materialis introitum. Sic nos circa
Rornq ſenſuum cuſtodiam: et ſpecialiter circa cu/
odiam oris:quia illud eſt vas ve quo deo offertur
ſacrificium quod non placet ſi cor vel os ſit immun/
dum. Mũdamini ergo qui fertis vaſa wmini: Jſa.
lij. capitulo. ¶ Tercio mundat templum mate⸗
rialeinterius:quia mihilvalet ꝙ exterius munctur
mſi etiam interius ſanctificetur. Gicnos de bemus
coꝛ mundare a cogitationihus: quia parum valet:
ſicut ex prin cipio patet iſtius capituli:opera exteri⸗
oꝛa munda habere:niſi coꝛ etiam mũdum habeatuꝛ

Arꝰ. iij.
.Uij.

gisumatpertinent lieſcſißten

cificnönen eiehtinetſennd de
buserſint lunislocgin gui
itaſermo Kuinptateſtinonid
nsnutleſns henſamane
Job. pj. (Tercio ſin tenpli
recocllat ſt wdtcatur ad nuaſ
tenpli puͦle. Painongſ⸗
tmiſap ſolennitas 7 ſacmn con
igne miniſtrer honeſtein eo co
ſpdole müdan wber vt illnd dign
bunt velchicgklacrametaliten
Aiter illareceptone retetone
Dignns e Bume pyii.⸗Quimund
Woo Pter oni eranditone
Dcgta aptior efict oprecid pon
goupdlorpeiſceraniedis
Oaldmon Ndicmera templi,
Bifnenint depecatiinſocdict
hent us nii added
aut yr complaceant eloqame⸗
ſaxauditöllem:r diin ſacfog
niennb nanqgmiſſa gucit d
lleſiu wcicats ve igeliguolo
c ſl Athne apr i die

mocorde:
ab. ninhihln

ii Waägnhebiſontſpegiag dl

umn valet müdari A
neceſtanii i iincia⸗

ooce gue anlneie,
usnohlliteg bſiin

mupclcd dienifinuin gnlbetn⸗
iturtemplodei ngeſtinonimaan 3
lann guteſtſninineleditenplun:
kiſtiugnails Adithing ii
iſananzeſtqudd etis oo, ODioni
cctfſanum nidetur llnd nuntanen
ſentgsindnnl nuncauttintant
Paralivo niiz ent Qtenitn
Boſtendontodpropoſttum geftn,
er ſancntncstionmunconttporr
nis udoim:lochmmoratie ns hlennſo⸗
mafacaan hleruſalen gvode;
ſtendunt factndain dentantoe in
. mundotonetenplichniſtianonß
ofacta itanplomaterlalutn, i⸗
ſaintonmploſpintueliquogdtrie
.(Pnnno aroedtringliaſnt
opusprimum ſanctifentionioſen
tumtanpli natenalsoſtnditi
neundocnletanisttomnies
ficunds:ctmunconds iltien
nibiinniͦdun uonenaſe
modi meis nneniotur. c .
isoreſtdichk t habltve n
mndeosllegutioetnen,

uari poterit. ¶

Mungdicia

In cnius ſignũ Thobias in pſona cuiuſcũq; electi

vlcit: Aiam meã ſꝑ coſeruaui mũdam: Thob.iij. et
ſicut ecclia vel templu materiale:p ſe ſic mudari nõ
põt ſine epo:ita nec templũ ſpijale ſine afefſore.Siẽ

ergo veniũt ad epᷣm mũdatioe tẽpli materialis: ita

veniant ad cõfeſſoꝛem ꝓ templi mũdatõne ſpũalis:
dicentes Coꝛ mũdũ crea in me veus: In pᷣs.l¶ Be

cido iſta mũdatio facieda ẽ ꝑ tria:qꝛ ſicut munda⸗

tio tẽpli materialis facta ẽ per auxilium triũ.ſ.aque
ignis:a Iaꝑ. Pꝛimo naq; ſicut multũ iuuat aqua ab
epo bñdicta:ita ad ſanctificationem templi ſpũalis
multũ iuuat aqua lachrymaꝝ ⁊ atritõnis ꝓ peccat:
effuſa: Eph.v.aAſũdans eã.i.alam ꝑ lauachrũ aque
cõtritonis:in verbo vite cõfeſſionis. Que qnidẽ mũ
datio diu differni non vbet:qꝛ ſi ecclia ſᷣm iura ẽ in⸗
epta ꝙ i ſeruitio:ſi infra bienniũ nõ fuerit œdica-
ta:quo erit illud tẽplu ſpũalep ðᷣi ſᷣnitio habile:q
quaſi ſemꝑ ẽ immũdũ.Sicut ergo cito ſpeculũvład
nitoꝛe qrit:ꝑ quẽ maculã tgat ĩ facie.⁊ ſiẽ cito aq̃m
ꝗqrit:cuius wmꝰ inflamata:ita cito cõfeſſoꝛeʒ q̃rat
Rquẽ maculam tergat in aĩa:⁊ ignem extinguat pec
cati.In cuius ꝑſona dicit deus ꝓꝗphetã:Effundam
ſuper vos aquã mũdam.i.abſolutõnis ⁊ cõfeſſionis:

⁊Zmũdabimi ab oĩb inqͥnamẽtis veſtris: Eʒechielis

xvj. Gcdo ſicut ad œdicatõnem tẽpli materialis:
auxiliat᷑ ignis:in cãdelis vic; in pantetibo accenſus:

Ita ad vdicatõnem tẽpli ſpũalis:iuuat ignis cha⸗

nitatis:qꝛ ſicut ignis ferrũ mũdificat rubiginẽ aufe
rendo:ita vate elemoſynam ⁊ om̃ia mũda ſunt voſᷣ
Luce.xj.Tercio ſicut ad œdicatõnem tẽpli materi-
alis iunat ⁊ pertinent lr̃e ſcnipte in ʒabulo:ſic ad ſã⸗
ctificatõnem aĩe ꝑtinet ſermo vi ſcriptus in coꝛdi⸗
bus:qꝛ ſicut pluuis loca in quiba cadit mundificat:
ita ſermo vei:iuyta teſtimomiũ veritatis dicẽtis: Jã
vos mũdi eſtis ꝓgter ſermonẽ quẽ locutus ſũvobis:
Joh. xv. ¶ Tercio ſicut tempſũ materiale mũdat᷑:
recõciliat᷑ vł vedicatur ad tria ſeu ad tres fines:ita
templũ ſpũale. i 7
vt miſſaꝝ ſolennitas ⁊ ſacrm corꝑis xpᷣi ⁊ ſanguiĩs ibi
digne miniſtret ⁊ honeſte in eo cõſeruet᷑: Bic tẽpluʒ
ſpuale mũdari vebet vt illud digne reaupiat qin cele
bꝛat vel cõicat᷑ ſacramẽtaliter:? qͥ miſſam audit ſpũ
aliter: qꝛ illa receptõne ⁊ retẽtõne tãtũmodo mũdꝰ
dignus ẽ᷑: Mume.xviij. Qui mundus ẽ veſcet᷑ ex eo.
¶Bcdo ꝓter oꝛonũ exauditõnem. Ecclia nãq; de/
dicata aptior efficit᷑ p pꝛeciba poꝛꝛigẽdia:⁊ łeus ẽ fa
uoꝛabilioꝛ ꝓ eiſdẽ exaudiẽdis. In ſignuʒ cuiꝰ poſtqᷓ
Balomon cædicauerat templuʒ:dixit.ij. Darali.vj.
Gi fuerint veꝑꝛecati in loco iſto tu exaudies ⁊c. Sic
hõ mũdatus:ps.xviij. Mũdaboꝛa licto maximo⸗
erũt vt complaceant eloqa mea.¶LZercio ꝓpter miſ
ſaꝝ auditõnem:⁊ ci in ſacro altaris viſionẽ:conue-
nientiꝰ nanq; miſſa audit᷑ veus colit᷑ et videt᷑ in ec
cleſia œedicata vel in aliquo loco ſancto:qꝛ talis lo⸗
cus ex ſua ↄditone aptꝰẽꝙ dei cultura ⁊ viſie:ſic bti
mõo e: quoniam ipſi veum videbunt:Mathei
v. caplo.
Wed⸗ qꝛ habẽdo reſpectũ ad vltimũ hoĩm finem:pa-
rum valet mũdari:niſi mũdicia habita in eẽ ↄſeruet
neceſſaꝛiũ videt᷑ in hoc articulo quarto inueſtigare:
qũo mũdicia tẽpli ſpũalis ſemel acqᷣſita in eſſe ↄſeꝛ-
20 quo ẽ aduertendũ:ꝙ mundicia
ſemel poſſeſſa ſub quadruplici cuſtodit cautela:per
penitẽtie aſperitatem: ꝓ humilitatem: ꝑ fugam:et ꝑ
vtilẽ occupatõnem. Primũ patet tam exeplis ꝙᷓ au
ctoritatibo. Pruno p exẽplum veroſa ⁊ e taberna⸗/
culo vi. ¶ Pꝛims ſicut roſaꝝ vecoꝛ diutius⁊ meliꝰ
cuſtodit᷑ inter ſpinas inter quas creſcit nutrit᷑:qᷓ in
capitibo⁊ ſertis ⁊ feſtis:⁊ ſpectaculis:poꝛtatus:qͥa
ibi infra vnũ diem a mittit ſue pulchritudis excellẽ

gAbiectam o

Hꝛimo nãaq; ſicut illð mundatur

tiam: Sie mũditia inter ſpinas abſtinẽtie ⁊ eſperi⸗
tatis penitẽtie melius uk.

1 eli toditꝙᷓ in feſtis:cœlitijs vł
ſpectaculis:qꝛ ibi cito amittit᷑: ſicut de dina filia Ja
cob patzʒ Geñn.xxxuiij. Geoo ſicut tabernaculũ fe⸗

ris.i.tabernaculũ vi ſuã torã pulchritudinẽ quã

habuit in auro argẽto ⁊ diuitijs cuſtodiebat ſub ſa
gis cilicinis:ſicut patʒ Exo.xxvj rxvj. Ira ſpuale
i tabernaculum ſuã mũditiam cuſtodire debet ſſᷣ
veſtiũ aſperitate:⁊ ciboꝝ pꝑcitate. Nec aliter illã cu

ſtodire põt:ſicut patet ?ᷣ œcretũ ſumptũ exvbis hie
ronymi in epla ad euſtochiuʒ virginem. xixij.q. v. ſi

hpaulus.Gi inquit paulus vas electiomis ? pꝛepatus
in euãgelio xpᷣi ob carnis aculeos:⁊ in cẽtiua vicioꝝ
repmit corpus ſuũ ⁊ in ſeruitutẽ ſu bijcit ne pᷣdicans

alijs ipe repꝛobus inueniatr. Et cũ vidit aliam legez

in membus ſuis repugnantẽ legi mẽtis ſue:⁊ capti⸗
uantem ſe in legẽ peccati:ſi poſt nuditatẽ ieiunia/et
fames ⁊ carceres ⁊ flagella ſupplicia in ſemet reuerſꝰ
Gloſa interlinearis:fra gilitatem ꝓpꝛiam cõſixerãs
exclamat:Infelix homo qͥs me liberabit ve coꝛpore
moꝛtis huius.Tu te putas ſecuram eẽ vbere.intli⸗
nearis.qſi diceret:fallis te.Gequitur cito poſt:qua
liter ſe cuſtodire debeat. Reſcende inquit ſede in ter
ra.Glo.ideſt in paupertate et in cinere ⁊ cilicio vᷣgo
filia babylonis: Sic lauabit ea qᷓ pura ſt᷑ ſcõo ⁊ mũ⸗
da erũt:eui.xiij.¶ Gecũdo cuſtodit᷑ ſuꝰ humilita
te:quia ſicut in tempeſtate pulchrũ oꝛnamentum a
vturpatõne ſub vili cuſtodit᷑ veſte: ſic mũ dicia ſub
abiect ione ⁊ humilitate que in coꝛde habetur ⁊ĩ ge
ſtu? in apparatu exterius oſtendit᷑ in tẽptatõne cu
ſtodit a violatõne eta tẽptatõnis occaſione:qͥa non
multum ð eregto laſciuie requirit᷑ que ſe exterius
endit. Quã qͥdem abiectõnem ond ere
foris non erubeſcit:que interius vera humilitare ſe
ceijcit et toram mũdi vanitatem et inanem contẽ⸗
nit apparentiam: Ideo dicit Perñ. ꝙ ẽ pulchra cõ
iunctio humilitatis et virginitatis:nec mediocriteꝛ
ůcæo placet virginitas:quã cõmẽdat hum ilitas:quã
oꝛnat virginitas:religio munda et immaculata hec
eſt: Jaco.j.¶ Tercio vo cuſtoditur per fugam illi⸗
cite ſocietatis.Circa cuius œclarationem duo po⸗
nenda ſunt exempla:quoꝛum primũ oſtendit ꝙ con
ſeruatur ſub humilitate et fuga coniunctim. Gcoõm
ꝙ conſernatur ſub fuga diuiſim. Prumum patet per
Fen plinn ð lilio:quia ſicut qui vult lilium quod ẽ
os pulcerrimus in eccleſia coꝛam imagine cei: vel
matris eius ma rie diu in pulchritudine ſua cuſto/
dire:ponit ſtipitem in terra lutoſa: vel humida: et
parcit a contactu:quia ſimanu nimis tangatur:ve⸗

coloratur:quia ſᷣm ꝓſidorum lilium eſt flos albiſſi

mus:ſed facilime per contactum leditur eius color.
Sic qui vult mundiciam ſuam:quam coram deo et
matre eius vouendo:vel ſaltem beneviuendo poſu⸗
it diu conſeruare:vel ſi non vis pulchritudinem it⸗
lam amittere:pone coꝛ tuum et cogitationem in hu
militate interiori:et abiectione exteriori: et ſede in
puluere virgo: Eſaie. xlvij.cogitando terre vilita⸗
tem:æ qua ſumus:et pulueris miſeriam: et putredi
nem:in quam tendimus:quia nõ poteſt melins v⸗
mari caro viua ꝙᷓ cogitare qualis erit moꝛtua ſᷣm be
atum Gregorium. Et fuge ſocietatem leuem et mu
lierum contactum:quia manus in manu nõ erit in⸗
nocens monueronerbiok⸗j. Et ſecreta et angu
laria illarum colloquia:et ſocietates:exemplo pſal.
liiij.qͥ diẽ: Elõgaui fugiens et mãſiĩ ſolitudine.Et
exẽplo perpetue virgis Marie: que tã per humili/
tatem q; per fugam ſuam conſeruanit mundiciam:
He per humilitatem patet per hoc qð ipſa dicit Cu.
j. Meſpexit humilitatem ⁊c. Oe per fugam patʒ Eu
ce.j. hocꝙ angelus illam non inuenit in foro: vel

viij.

.ix⸗

Xj.

Arꝰ. v.
Xij.

tim a parte tangit t
vtilis videlicet occupatio:que inter omnes ratõnes

Mundicia

xico:vel ſpecrachis:ſen ſolam in vomo:⁊ tũc veracit
die paiig uls Canti.ij.Ego Nos cãpi? lilinʒ cõual⸗
lum:atunc mereberis eſſe ſponſa chriſti:quia tales
etnon alios Pauins xpo comiũrit dicens: Seſpondi
em vos vm viro virginẽ caſtam exhibere xpᷣo.ij.Co⸗
rinthioꝝ.xj. Quam vſponſatõnem me:ẽturomnes

ſi mũdi iũt pueri:marime a mulierim.j. Regũ.xxj.

E ſcdo conſeruatur ſub fuga vimſim patʒ: quia
ſicut aues ſilueſtres pulchnioꝛrs habẽt plumas:⁊ xe
centius oꝛdinatas ꝙᷓ wmeſtice: aĩalia ſilueſtria ni
tidioꝛem ⁊ ſplendidioꝛeʒ pellem: nec faciliter adma-
num veniunt: ſ̊ oim hominũ ſpernunt ſocietatem:
ideo talem conſeruant væcorem. Sicilli clarioꝛes ha
bẽt aĩas ⁊ cõſcientias:qui ſocietates fugiunt lenes:⁊⸗
bonas ⁊ honeſtas querunt:ſcientes ꝗ omne agens ſi
miſẽ qualeʒ hʒ inducit formam in coniũctum et di⸗
ſpoſitum in quod agit: ꝙ cum ſancto ſanctus eris:
7 cum ꝓuenſo peruerſus:ſicut patet e pꝛedicta di⸗
na:queſi malam fugiſſet ſocietatem:a vitam ſoſita⸗

riam fugam amaſier: non fniſſet tamoꝝ maloꝛum

occaſio: necſue mundicie perditio: Ideo dicit Aug.
Ai.ad ſacras virgines:ꝙ wminica virgo primitusvi-
care væbet publicos conſpectus: ⁊ ꝑlatearuʒ frequẽ
tiam wæuitare:atq; in wmopoſita openi lanifico inſi
ſtere:vel lectioni diuine¶ In cuius auctoꝛitatvl⸗
quartũ mundicie conſernatiuũ:

vel cauſas mundiciam cõſeruantes videtur potior:
Auia ſicut muſce non liben ter ſedent: nec multũap/
propinquant ad ollam bullientem:a calore femẽtẽ.
BSicut etiam aque continue mote et currentes ſuaʒ
conſemant puritatem: Ita nec vemones vel tẽpta/
tores alij libenter appropinq̃nt ad aiam chantate
bullientem vel labore feruentem:ſedad ocia torpen
tem:dicentes:Quid ſtatis hic tota die ocioſi: quia
ſicut muſca ad locum talem appꝛopinquans:calori⸗-
bus fugatur:ita miniſter demonis ad talem appro⸗
pinquans:ipᷣmq; ſollicitans:duris reſponſionibo fu⸗
gatur: quia licet exterius ſollicitet: tamen interius
In coꝛde figere non valʒ ſuas temptatõnes:propter
alias occupatõnes:circa Hues cor verſatur:propteꝛ
quas non eſt temptatõni locus in diuerſoꝛio illo:tẽ
ptatus in illis non velectatur:quia coꝛ eius non tan
git:⁊ id eo faciliter tẽptantem ſpernit. Cui impro/

pera ndo ici poteſt illud.iiij. Regum.xix. Spreuit

te:ſubſannauit te virgo filia ſyon. Et talis ſicut aq̃
currens ſuam conſeruat puritatem:dicens cũ Tob.
Mundam ſeruaui aĩam meam:Thob.iij. Ad liam
em̃ ipᷣe fuit in oꝑibus charitatis occupatꝰ:vt patet
Thob.ij. Alijs vo non habentib cor occupatũ:tẽ⸗
ptatio placet:quia inuenit locum in corde:et tales
nũqꝙ; tẽptatori dure reſpondent:̊ molliter:⁊ ficte di
centes: Timeo ꝙ ero confuſa:⁊ foꝛte amici mei per/
cipient:⁊ vexelinquent me:ſicut eua mater illarũ di-
rxit:nefoꝛte moriamur. Talibo dicitur Yſa.j.Laua⸗
mim mundi eſtote:auferte malum cogitatõnum ve
medio veſtri: quia beati mundo coꝛde ⁊c. Math. v.
capitulo.
WIn qua auctoritate maxima patet mundicie vti/
litas que videlicet eſt triplex:quaꝝ due prime reſpi⸗
ciunt viatorem. tercia premiat ? remunerat comp⸗
henſorem. ¶ Prima naq; hominẽ ꝓ omnib virtuti
bus abilitat. Gecunda dignũ ei hoſpitem fac. Zeꝛ
cia ad regna celeſtia ducit ⁊ excellenter remunerari
facit. Primum patet:quia ſicut in arte pictoꝛum co
lor albꝰ eſt quaſi fundamentum:et habilitatio oim
alioꝑ coloꝛum ⁊ picturarum:ſic mundrcia ĩ arte vir-
tutum.Et ſicut tabuta albo coloꝛe diſpoſita:facili⸗
us et citius recipit alios colores: ⁊ diutius retinet:
Ita amma mundicia et innocentia diſpoſita:facili⸗

us vpctrinas recipit: atq; virtutes et gratias:qaniz3z
ma immunda in qua faciliter non introibit ſapien⸗
tia. Vndeeſt ve his duabus animabus: ſicut di⸗
uerſis ſcripture ſubiectis:in quibus videmus: ꝙ ſiẽ

facilius ſcribitur in pergameno diſpoſito: ꝙ litere
in lapide ſculpant᷑:quia unpꝛeſſio literaꝑ in perga⸗

meno non requirit mſi vnum laborem:ſue videlicer
perfectõ nis additonem:im pꝛeſſio vo literaꝝ in la⸗
pide duplicem requirit laboꝛem:ſui videlicet cõtra-
rij ablatõnem:a literarum unpꝛeſſionem.primo nã
q; requiritur ꝙ aliquid a lapide auferatuꝛ:ita in ꝓ⸗
poſito oportet ꝙ animabo peccatoꝛum multa au-
ferantur peccata: male coniuetudines anteq vir⸗
tutes et gratie impꝛimantur. Sed animab mudis
ſtatim gratie infundutur: et virtutes:quas optune
tenent:quia fundate ſunt ſuper ſtabiliſſimu funda⸗/
mentum:Viere.ij. Munquid obliuiſcitur virgo or/
namenti ſii c.. Cypꝛianus li. virgimtate. Tirgi⸗
nitas inquit eſt ſoꝛoꝛ angeloꝛum:victoria libidinũ:
regina virtutum:poſſeſſio omniũ bonoꝛum:⁊ ſic mũ
Dis ma mbus addet fortitudinem: Job.xvij. BGe⸗
cũdũ vic; ꝙ * mũdosa inocẽtes inhitat hyſtoꝛia
oſtendit:que v ſancto legitur Bernardo: ꝙ videlʒ
cũ kabe reuerennia et capitis inclinatõne ialuta⸗
re ſolebat innocẽtes:quos adhuc mũdos eſſe crede⸗
bat. Ze quo cum ſemel requiſitus eſſet: reſpondit:
quia intelligo vum eos inhabitare qui reponi volu
it in tumba noua:⁊a ſyndone munda:iuxta illud ma/
chei.xxvij. Inuoluit eum in ſydone munda.¶¶ Ter
cium inſuper patet:quia a natiuitate mundi heredi
tatem celeſtem quodãmodo iure vendicant heredi⸗
tario. ¶ Pro quo eſt ſciendum:ꝙ ſicut videmus:
aliqui in vita iſta ad terram peruemiunt per acqui⸗
ſitionem vel paternam ſucceſſionem: iure videlicet
hereditario: Ita ad terram viuentium: v qua ipᷣa.
xxvj. Credo videre bona wmini ⁊c.Aliqui perueni
unt per acquiſitõnem:penitentes nanq; quibus di⸗
citur:Agite penitentiam appropinquabit regnum
celoꝛum:illud habent ð perquiſito.Alij vo qui poſt
ꝙᷓ in baptiſmo facti ſunt filij i adoptiui:⁊ fratres
xpᷣi:⁊ ſi filij ⁊ fratres:⁊ heredes per chriſtum:ius illõ
non amittunt peccando:quaſi inre hereditaꝛio ad il
lam pertingunt terram:quia hereditas illa int᷑ fra⸗
tres diuidi vebet &t hoc eſt quod ait pᷣs xxxvj. No⸗
uit inquit wminusvias immaculatoꝝ: ⁊ hereditas
illoꝛum ineternum erit. Sic ergo ad terram illam
admiſſus dicere poteſt iliud pᷣs xl.Me autẽ pꝛopteꝛ
innocentiam ſuſcepiſti.Et iſto iureet titulo addu⸗
centur regi virgines:In pᷣs.lxxj.dveus iudiciũ tuuʒ
regi da:vt ab illo aureola coꝛonẽtur: hi qui cuʒ mu
lieribus non ſunt coinquinati:ſed virgines ſunt: et
ſequuntur agnũ:Apoca.xiiij. Et ſic ſaluabit᷑ inno⸗
cens in mundicia manuũ ſuarum: Job.xxij.

rxiij
Exemp.

tiiij.

Non ſeruãtiũ mũdiciam innocẽtiã:damnũ pa⸗ As xj

tet ex verbo Hiero.ſuꝑ illud Math. xviij. Amen di

co vobis niſi cõuerſi fueritis: ⁊ efficiamini ſicut lun v

lin intrabitis in regnũ celoꝝ.Sicut inqͥt ꝑuulꝰñ p/
ſeuerat in iracũdia leſus nõ meininit:vidẽs pulchꝛã
mulierẽ nõ ælectat᷑:nõ aliud cogitat:⁊ aliõ loqtur.
Sic ⁊ nos niſi talẽ habuerimꝰ inocẽtiã:⁊ animi pu
ritatẽ regnũ celoꝝ intrare nõ poterimꝰ:nec aſpectui
eiꝰ in loco mũdo in celo pñtari.æquo dꝛ Abacuc.j.
Mõði ſũt oculi tui ne videãt malũ.ꝗ̊ mudemꝰnos ab
oi inqͥnamẽto carnis ⁊ ſpũs.ij. Coꝝ.vij.
Bya bolꝰ vo vidẽs mũdicie vtilitarẽ ⁊ donũ:volẽs

Art. vij.

nram impedire vtilitatẽ:⁊ dãnũ inferre: ſciẽs inſuꝑ Xvj.

ꝙ ẽ de mũdicia ſeu virginitate⁊ innocẽtia: ſicut de
fiorib arboꝝ:quia ſicut floꝛes ĩ mane dũ tpᷣs trãqͥl⸗
lum ẽ pulchri ſũt:nec in terrã cadũt nec turpant
in magna vo die vel in ſero oꝛta tẽpeſtate:in terraʒ

ſbus melius itſemp müͤcus ſe
fecheliquo tpeinmüͤcus en
Aultͦcgo wdtentt ſcunchin
1rectaſuntopa e dner r.

45 a
udpri
tur wſcniotio etcond
LTardofallacia. Qu
hamm? Quunto penculi rpena.
oſtendet ſtultiga. Geptimo co
femecla. Oaauooſtuger epenia
ispotentiytrü wemdo coꝛde ꝛce
tumsdprimum diuerſi diuerin
Mſeröt digerſaſczei tctönts at
drimo nschantignilicntref
Cicdlogianintatamineiundn
nudü Nſenpltiütſobſormaye
Chrvatafacem dinante poſ
tem. Kuinscauſafuiteqe wider
Pioozmat:ditatzhononatri⸗
dat. Erquo enentu patetign
diel Ia vii Palliübꝛene

olligere gues peccatis ſomperß

J teſtyltam.c1morti:greſin

mentibuius miimorteno⸗

gnus haniukitemmtiheneti

dänocoinneenitant hereil 6
ſt ſaencumq ian vigen, ni

adterram H peracqnl⸗
mam ſucceſſonem: ure uceſr
aldtenam FIuentium: waueiße
ebona wmini. Nlignpemndni
lanpenitentes nongulbus di⸗
Vniam oporvpinqabit rgnun
nropemlntv. Alj foqnlpolt
ſuntiii miacoptulzfutres
1beredes perchri tomausills
dorquaſilureheregltaniogdi
m.qlisberecttesilleintffi⸗
hoceſtvod ait s rv. Ho⸗
as ünmacularop: rPerecitas
rt. Dic ergd ad tenanillan
cſttillud s kl. Meante aopte
ati Etiſto ureckttitrldacin⸗
nys j vens dcͦni
mol ngninnihlu in⸗
ingniunt ſh naſiun in,
Pocnii Et feſilunki
unuu ſuanun Jo

tinuamrinnodttii ne. N

rvli.Anmendl r
ilnnin iaten

alundattef i nmnini
nis toenenc ſh̃ni
nhin aodi ine
hinmgli tnüle Ncot

Arꝰ. j.

ij.
Exemp.

Mundus

cadũt nec vturpãtur:in magna vo die vel in ſero oꝛ
ta tempeſtate in terram cadut ⁊ putreſcunt ⁊ œtur
pantur:multum nititur iſtam mũdiciã impedire:⁊
facere ꝙ ille virgines ⁊ mũdi qui in mane iuuẽtutis
mũdicia florẽt: e quoꝝ quolibet in pᷣs.lxxxix.Ra⸗
ne floꝛeat: in maion etateoꝛta tempratone cadant:
verificetur eis illud quod ſequit᷑: Trãſ. eat veſpe
cidat. AMane nãq; mundicia floret: poſt trãſit cuʒ
mala ſocietate:⁊ cadit ? veturpatur. Amos.v. Vir⸗
go irl ꝓiecta eſt in terrama poſt putreſcit:qꝛ omnes

vi gines eius ſqualide: Treñ.j. Tales vo ciuitatez

illa non intrabit:æ qua Apocal. xxj. Jpᷣa vo ciui⸗

tas auꝝ mũdũ ſimilevitro mũdo ⁊c.qꝛ non intrabit
in eam aliquid coinqͥnatum ⁊ faciens abomĩatões:

Apoca.xxj. Ypᷣi vo cu mulieribo coinqnati ſũt:ꝛ co⸗

inqnatis ? inſidelibo nipil eſt mũdum: Tytũ.j.
Ergo multum vweo tenentur: qui mundiciam
ſuam vò cuſtode ⁊ adiutore cõſeruant: vſq; ad mor
tem. Hoc nãq; ptʒ tam ex pᷣdictis qꝙᷓ; ex et᷑ aucte Aug.
li.v ſancta virginitate. Moli inq̃t cum modicũſdi⸗
ligere ꝓpter illa a qhus cuſtodit ne cõmittãturma⸗
la:qſi modicũ dimiſſum ſit. Si em diligit: cui wna⸗
tum eſt vt redderet:qᷓntomagis debet diligẽ cui v⸗
natum ẽ vt haberet. Mam ⁊ quiſq; ab initio pudicꝰ
pmanet:ab illo regit.et qͥſquis ab impudico pudicꝰ
factus eſt:⁊ ab illo coꝛigit᷑ Ex qua patet auctoꝛita
te:ꝙ ſi magdalena vel peccatoꝛ qſcunq; tenetur mł⸗
tum den viligereqñ ei peccata dimittit: plus tenet᷑
diligere quẽ a peccatis ſ emper pᷣſeruat:cũ ceteris pa
ribus melius ſit ſemꝑ mũdus eſſe:ꝛ in bonis Pſeueꝛa
re:qᷓ aliquo tꝑe immũdus eſſe: mala facereopera.
Multũ ergo co tenet᷑ qͥſcunq;:ſi a iuuẽtute munda
⁊ recta ſunt oꝑa e: Pꝛouer.xx.

tur væſcriptio et conditis. Scpo foꝛtuna.
Tercio fallacia. Quarto qũo ſcacario cõ
parat᷑. Quinto periculũ ⁊ pena. Sexto mũdialium
oſtendet᷑ ſtulticia. Septimo cõtra pdicta oſtendent᷑
remedia.Octauo oſtẽdet᷑ experiẽtia:quo cognoſceꝛe
qs poterit:vtrũ emðo coꝛde ⁊ coꝛpe ſit an nö. ⸗
tum ad primum diuerſi diuerſimode mundũ væſcri
pſerũt:diuerſaſq; ei tõditõnes attribuebãt.
Dꝛimo naq; antiqui ſicut refert Fulgẽrius li.ij.

MWicologiaꝝ in tutamine iunonis que ẽ dea regnoꝝ

mudũ veſcnpſerũt ſub forma pauonis cũ cauda re⸗
curuata faciem oꝛnantẽ poſteriora turpi᷑ nudan
tem. Cuius cauſa fuit:qꝛ viderũt ꝙ hoĩem in princi
pio oꝛnat:ditat ⁊ honoꝛat:⁊ in fine ſpoliat et denu⸗
dat. Ey quo euentu patet: mũdus eſt palliũ ðᷣ quo
dicit Yſa.xxviij.Palliũ bꝛeue vtrũq; operire nõ po⸗
teſt:vitam.ſ.⁊ moꝛtẽ:ingreſſum ⁊ egreſſum:qꝛ telta⸗
mentũ hinus mũdi moꝛte moꝛiet᷑: Ecci.xuiij. CJteʒ
cuidã militi multũ mundũ appꝛeciantẽ:⁊ eius głaʒ
affectantem: deſcriptio mũdi fertur oſtenſa fuiñe in
ſomnis in foꝛma equi pulcerrimi:quẽ cum videndo
lectaret᷑:oſtenſa fuit ei poſterioꝛ ps clauda:⁊ putꝛi
da:⁊ dictum fuit ei ꝙ talis fuit mũdus.Et coõiter ta
lem extimare poſſumus mũdi foꝛmam. Mon ſolũ qͥa
quẽcunq; eñ viligentẽ in morte turpiſſime vceptũ
fuiſſe oſtendit:qñ poſterioꝛ eius pars ẽ ei miſerabił:
H etiam quia in duratõne ſua cõſideratus poſterioꝛ
eius pars peior eſt pꝛioꝛe:qꝛ tꝑe moderno necterra
vel arboꝛes:vel aque tante ſunt fertilitatis:ſicut eẽ
ſolebant. Mec hoĩes in quos fines ſeculoꝝ vueneĩt

j. Con.x.tante ſunt lõgeuitatis: nec fidelitatis:vel

onitatis:ita ꝙ ſicut nõ creſcẽtibo vel eccreſcentibꝰ
⁊ vficientibo frumẽtis ⁊ bonis ſeminibv creſcũt ⁊ m?᷑-
tiplicant᷑ male herbe:Ita vœficientibo virtutibus⸗

WMWndi.primooſtẽde

MW xriljj.

muqdi bonitatibo:creſcunt multiplicant᷑ viciazma

licie. Et ſicut minoꝛem mũqũ.i. hoĩem ſeneſcentem:
fini appropinquantẽ: multa aggrauãt incõmoda
ipſius que poſteriorẽ ꝑtem miſerabilioꝛem eẽ oſten
dunt:ſicut patet. xj.xiiij. Quia etſi in potentati⸗
bus octoginta anni:⁊ amplius eoꝝ laboꝛ ⁊ dolor:in
ps.lxxxix. Ita maioꝛẽ mũdũ fini eius appropinquã
tem plures cõcomitant᷑ miſerie? vfectus. Et ꝓ tan
to cogrue dicit᷑ ſtatus mũdi ſeu xppᷣianitatis vł ecclie

cuidam fuiſſe oſtẽſus in viſione in ſimilitudine pul⸗

cerrime wmine:quam cũ ipſam crederet eẽ matreʒ
Tei:ſe vertit et oſtendit poſteriorem eius parteʒ eſſe
turpiſſimam dicẽs:hec forma eſt eccłie xpᷣianitatis:
vel mũdi.Exiſtis patet veritas dicti apltici: Pꝛete⸗
rit inqᷣt figura mũdi huiꝰ.j. Coꝝ.vij.
Et ſicut mũdus iſte mirabilisa miſerabilis eſtiin
forma et figura:ita eſt miſerabilis variabilis 7 peri
culoſus in ſoꝛtuna. Eius nanq; fortuna ẽ miſerabi⸗
lis:quia vt cõmuniter eſt homini cõtraria. Et ĩ hoc

caſu aſſimilatur mulieri:de qua dictum eſt. Ald.iij.

vj. Quia ſicut mulier talis in omnibo vini ſui cotra
riatur voluntati:ita fortuna monq ad literã quan⸗

q; in panietibus depingitur in forma mulieris:ro

tam manibo voluentem:quam qͥdem rotam vt pluꝛi
mum contra voluntatem mouet illius:qui in illavł
ſuper illam mouetur:quia illiqui ex languore et te⸗
dio quid ſuſtinent:cupiunt mori cũ Paulo qͥ dixit:
Cupio diſſolui et eſſe cum chriſto: Phiiip.j.diu qn-
qᷓ; viuunt:de quibus Apoca.j. Seſiderabunt homi
nes moru moꝛs fugiet ab eis.Alius vo quiẽ ſanus
diues:cui hic mundus placet:vellet ſemꝑ hicviuere
ſi poſſet:⁊ ille cito moritur. Cuius qͥdem miſeriam:
qui ſcire velit q;tum ad corpoꝛis initiũ durabilita⸗

tem et qualitatem atq; finem: audiat Yob.xiiij.di⸗

centem: Homo natus d muliere ideſt ð materia fra
gili ꝙᷓtum ad eius initiũ.bꝛeuiviuens tempore:qtuʒ
ad eius dura bilitatem. repletur multis miſerijs:q;
tum ad eius qualitatem ſeu felicitatem: vel infelici
tatem. Et fugit velut vmbꝛa:qᷓtum ad finis veloci⸗
tatem. Etum etiamad animam eius miſeriam. ptʒ
foꝛtuna:Eccs.ix.vbi dicit᷑ ꝙ neſcit vtrum amoꝛevel
odio ſupple dei dignus ſit. SGic et quo ad corpoꝛa:⁊ qᷓ
ad animas rota iſta eſt miſerabilis: æ qua dici põr
illud Hieremie. x viij.capitulo. Faciebat opus ſuper
rotam. Omnes nãq; in hocinundo viuentes:ba/
bẽt vitam ſuam:et habent opus ſuum quaſi ſupeꝛ ro

tam continue et velociter motam: propter tres rati

ones et ſimilitudines. Primo guis illius operis vel
hominis nulla pars in eodem ſtatu permanet: Job

riiij. Secunw quia ſicut qui in rota illa vellet ĩ imo

in pace ſtare ne aſcenderet:rota aſcendente aſcẽdit.
Et qui vellet in alto in quiete ſtarene veſcenderet:
rota veſcendente veſcendit: Ita in mudi foꝛtuna: 4
vellet ĩſtatu ſuo fideliter agere at viuere: ⁊ mũdi cu
ras ſepa renitẽs/leuat᷑. Et q vellet in officio ⁊ in ma
gno ſtatu ſp ſe tenere:inuitus ſepe pmit᷑ Et ſic mũ
dus frequẽter tenet regulã euangelicã:q̃ dicit᷑. Qui
ſe hũiliat exaltabit᷑:⁊ ecõuerſo:qꝛ volẽtesvel rariſſi⸗
me nolẽtes v pauꝑrimo ſtatu ad altitudinẽ tranſi
torie glie ⁊ honoris aſcẽdere facit.Et ſepiſſime nolẽ
tes v altiſſimo ſtatu vijcit:ꝑ moꝛtẽ vel aliã malam
fortunã.Et ſiẽ qͥ in rota tali fortiꝰ et afidẽtius figit
edẽ:periculoſius egege rota vehemẽtiꝰ mota :il
kein pꝓiculoſius ꝓijcit:ita i 14 in moi gliathonoꝛev’
q̃ᷓcunq; foꝛtuna ſecuniꝰ⁊ glioſius cõfidũt:vel ĩ moꝛ⸗
te vel añ mortẽ:ꝑiculoſius in ꝓfundũ ꝓijctent:qn iu
xta illud Ecẽs.xij. Cõfringat rota ſuꝑ eis ¶ Tercio
qꝛ ſicut rota vehemẽtermota ledit icautos nimis
appropin qntes:ſic pʒ œ rota ſancte katherineĩge⸗
ſtis ſuis:ita moi foꝛtuna ledit incautos nimis ei op⸗

Exemp.

Arꝰ. ij.
.Uij.

uij.

V⸗

Exemp. p

Mundus

propinquãtes:et nimis in ea confidentes. Propter
quam ꝗꝓpꝛietatem ſicut refert Hoetius coſolatõe
phie. Antiquitus mũdi foꝛtuna vepingebat᷑ ad ima
ginem ⁊ ſimilitudinem hoĩs ceci:]qui in incertũ hinc
⁊ inde ꝑcutiendo vadit:⁊ circũſtãtes ledit ⁊ excecat

Sicmũdi ꝓſpera fortuna ꝓprer iſtas tres mundi ro
tas vel rotaꝝ ſimilitudines ⁊ ꝓpꝛierates vlulabunt

habitatores terre a multitudine rotaꝝ eius: Liere.

xlvij. Expientes quoniʒa mũdus torus in maligno

poſitus ẽ: Joh. v. Et Iʒ boni cuʒ malis in aliquibus

punctis q;um ad pdicta de mudi fortuna cõueniãt.
ſicut patʒ ꝑ hoc quod pᷣdictum eſt: ꝙ omnes ſumus

in quadã incertitudine:tñ in hoc boni ſuꝑ alios cõ/

ſolationem hñt:q; ve mũdi variabilitate non tm ti⸗

ment nec wlent:nec ledunt᷑:nõ mouẽtur ſicut patet

P exẽpla. Y.ij.xj.⁊.T. v. lxvj.Lales nãq; nec v pꝛe⸗

ſenti mutabilitate tm wlẽt:qꝛ illum non tm dilexe⸗/
runt:nec v futura tm̃ timent:innitentes vct᷑ne Se⸗

nece:qͥ omnes hoꝛtatur dicens:in quadam epiſtola

ad lucillũ. Moli inquit ante tẽpus miſer eſſe: qͥt eniʒ

audiuimus mala cu timoꝛe expectare que nũqꝙᷓ acci⸗

⁊cvxrunt.qͥt non expectare que acciderunt. MNoli ergo
wlori occurrere:latis cito nocebit cũ venerit.Et qͥn
tumcũq; omnibo foꝛte foꝛtuna nociua noceat qñ tã-

git:minus tñ nocet illis qͥ nunqᷓ apud mundũ mltũ

Art. iij.
vj.

Exemp.

erat mundꝰ: NHeb.xj. Mota.

fuerũt fortunari: quia minus ſerepurant œ amatis
vel poſſeſſis amittere. Vnde Seneca in prouerbijs

Animos circa mediuʒ letiores relinquit:quos nũqᷓ
fortuna reſpexit q quos deſeruit:qbus dignus non
.iij. xxv.
Cuius fallacia in hoc depᷣhendit᷑:ꝙ blande frau-
dulenter ⁊ ꝓditoꝛie vcipit:ſicut patet.F.viij.ix. Et
quãto ꝓſperior:tãto fallacior ⁊ xeceptibilior:⁊ peri⸗
culoſioꝛ in fine eſſe oñdit᷑:ſicut patʒ ꝓ illud qð refert
Vlalerius li.vj.c.vlti.ð quodam cuius omnes cona
tus placito exhibebant᷑ itinere:cui velle aut poſſe in
equo poſitũ erat: Anulũ em̃ v induſtria in ꝓfundũ
ꝓiecit:ne oĩs incõmodi eypers eẽt:quem tñ cõtinuo
recuꝑauit:capto piſce qͥ eum euoꝛauerat. Sed hũc
cuius felicitas plenis velis ſꝑ ꝓſperũ curſum tenuit
Mrontes darij regis pᷣfectus in excellẽtiſſimo mõtis

vertice cruci affixit:ibiq; putruit. Ergo nolite dili⸗

Exemp.

gere mũdũ: Joh.ij.q; fallit et cipit triplicit.Pri-
mo ad modũ vmbꝛe qͥ ſequent⸗ fugit:⁊ fugientẽ 4

tur. Per hoc oñditur ꝙ frequẽter videt᷑: ꝙ illi p

ſe mũdo dant:pluſq; in negocijs ſecularibo implica⸗

ri occupari nitunt᷑:finaliter confuſionẽ repoꝛtant

2 malas grates:Ecce qũo ſequentẽ fugit.a econuer

ſo:illi qͥ negocia fugiũt ſecularia ⁊ officia qͥ e ſuo fi⸗
eliter viuere vellet:lʒ tales pauci inueniant᷑: qñqʒ ĩ
officijs ⁊ occupatõnib qua ſi inuiti ponunt᷑: fugiẽ⸗
tes ſeqͥtur. YJdeo congrue fert᷑ quendã dixiſſe qͥ cũ ð
heremo ad epᷣatum eẽt electus ait:O mũde immũde
qᷓdiu teſecutꝰſum et fugiſti:p nũc fugientẽ ſequeris.

vigde. R. v.xxxviij. Secudo ad modũ callidi tabna/

rij qͥ oĩia veſiderata tribuit et nihil petit anteqᷓ rece

Dant. Et tũc ſi plus expendiderũt ꝙᷓ ſoluere pñt:eos

veſtibo ſpoliat:ita mũdus.Cercio av modũ nebula

rie:que videt᷑ hoſtias ſuas gratis dare:ß tñ chariſſi⸗

AVrꝰ. iiij.

me eas vendere intẽdit: Ita mũdus videt᷑ honores

⁊ hmõigratis dare:tñ in fine inueniẽt: chariſſime
illa emerũt:qñ inueniũt ꝓ illis aĩas ſuas ederũt
in penis inferni cruciãdas. Propt᷑ hec⁊ his ſilia xpᷣs

reſtimoniũ ꝓhibet e mũdo ꝙ opa iltius mala ſũt di

cens Joh.vij. Mon põtmundus odiſſe vos:me autẽ
odit:qꝛ ego teſtimoniũ perhibeo veillo:qꝛ oꝑa eius
mala ſũt. Propt᷑ hmõi veceptõnes mũdus ſatis con
grue ſcacario:⁊ hoĩes mũdialiter viuẽtes.i.ſᷣm mo⸗
res mundi puerſos ſcacario compant᷑ familie.

Glpᷣs 1 ſcacario cõparipõt: quia ſicut ĩ ſcacanio

te ꝗq

ſunt diuerſa pũcta:in quibꝰ vna pars ꝗᷓ videlʒ plus
ſcit ve eceptõne ⁊ cautelis:q ĩillo ludo exercẽt aliã
ccipit:ita in mũdo iſto diuerſa ſũt peccata ⁊ perieu
la in quibo vyabolus qͥ multũ ſcit veceptõne: pec-
catores vecipit capit. Muũdo inſuꝑ in malis ↄditio
nibo ſe confoꝛmãtes:ideo ſcacarij familie compant᷑:
qꝛ ſicut illa familia ve vno ſacculo trahit ⁊? in diuer⸗
ſis locis et pũ ctis collocat᷑ diuerſa hñs noĩa ⁊ diuet
ſa officia:ad hoc tñ oꝛdinata vt qlibet ſeipᷣm enſto/
diat ⁊ aliũ capiat.Et poſtꝙᷓ ludu compleuerint: ſic
æe vno ſacculo exierũt:ita in cũdem iteꝝ reponũtuꝛ.
In q; nõ eſt differentia inter regem ⁊ pedinũ:niſi foꝛ
Janausdo accidit:q rex vel ille ꝗin luw maioꝛ
fuit raptor:⁊ maioꝛem locũ occupauit:poſtqᷓ in ſac-
culo vtrudũtuꝛ inferioꝛẽ obtinet locũ:ita ſpũa liteꝛ
homines huius mũdi:omn es ⁊ vna terra fiuntz ex⸗
eunt:⁊ ha bent diuerſa nomina:⁊ collocãtur ĩ diuer
ſis locis et officijs:ſed illa officia vt cõmuniter reci⸗
piunt vt ſeipſos ditent:et vtilitatem potius propꝛiã
ꝙᷓ cõmunem faciant.Circa quam dum cupide proce
vũt alios vecipiunt:ipᷣoſq; atq; ipoꝛum bona diuer⸗
ſis modia ⁊ cõtractibus et cautelis capiunt. Sed in
fine ludi ſcilicʒ ĩ moꝛte:ſicut e vna terra exierũt ita
in vnam redeunt terram:vt impleaturillud Ecci. xl

DHmnia que æ terra ſunt:in terram conuertẽtur.in

quo terre ſacculo intruſi:frequenter accidit:qtum
ad corpus ꝙ maioꝛes reuolutores inferioꝛem obti⸗
nent locum: Sicut patet. M. xj. cvj. Et qtum etiam
ad animam ꝙ inferiorem obtineant locum in infer
no: vt iuxta dictum veritatis: omnis qui ſe exaltat
humiliabitur.¶ Et vt iſta ↄparatio inter mundi⸗
ales et familiam ſcacarij:in ſpeciali manifeſtius ap/
pareat:videnda eſt ſimilitudo:in ſpeciali: compa⸗
rando ſingulos ſingulis. In qua comparationea ſi/
militudine quanq; inueniri poteſt:ꝙ ſicut ille qui
vocatur rex in ſeacario vadit directe et oblique:⁊ ca
e vndiq; ad tres videlicet partes:ante et retro:⁊ a
tere:quod quidem latus in duas ſubdiuiditurꝑ/
tes:deyxtram videlicet et ſiniſtram. Er quo patet:D
ad omnem partem capit:in qua capere poteſt:nihil

dimittens de contingentibus:Sic illi malilet cupi⸗

di:qui habent alios regere:accipiunt contra deum

et iuſticiam:quicquid poſſunt ex omni parte:nihil

dimittentes quod capere poſſunt. Quia tamen mo
di et media per que capiunt ad tres reducuntuꝛ cau
ſas.Qnarum prima eſt intrinſeca: proprij videli⸗
cet cordis cupiditas:due vo alie ſunt extrinſece:pla
cidi videlicet conſiliariũ et cupidi:atq; iniuſti mini⸗
ſtri. Modi et vie per quas iniuſte capiunt:congrue
ſignificantur per fuſcinulam illã tridentem: ꝓꝑ quaʒ
rectores po puli Offni et Phinees carnes capiebãt
immolantium.j.Regum.ij.capitulo. Ibi nanq; ha
betur:ꝙ omne quod leuabat fuſcinula tollebat ſa⸗
cerdos. Quia ſiẽ illi cum inſtrumento illo trixenta
to bona aliorum rapiebant: Ita iſti: quaſi ꝑer tres
dentes ideſt mediantibus tribus cauſis predictis:
aliorum bona ex omni parte capiunt. Dentis ſcili⸗
cet aculei:locum tenet pꝛoprij cordis cupiditas que
ſatiari non poreſt:quia ſi habeat vnam terre caru⸗
cam:cupit aliam:et ſic terciam et quartam: habens
etiam fendum militis: cupit baroniã:et ſicvſqʒ ad
ſummum aſcendendo:habens etiam vnam preben⸗
dam:aliam cupit vſq; ad papatuʒ incluſiue. Cuius
cauſaʒ quere.A.xxvij.v.et.C.xiiij.xxiiij. Nota ali⸗
ter de iſta fuſcinula ſermone.centeſimoquadrageſi-
moquarto.iij. Mon dico ꝙ habere diuitiasvel pre⸗
dictos ſtatus ſit peccatuʒ:ſed ꝙ in magna cupidita⸗
te:et intenſo ha bendi deſiderio: Et in magna acq⸗
ſitiõe:et diuitiaꝝ accumulatõe:et ſtatuũ et bonoꝝ
augmentatiõe: vix vel nunqᷓ eſſe poteſt quin ſit gli⸗

vij

viij.

7

ln uotinattmelinst anius⸗
orvoſint ,ihſlucenter
gficüturerquaſiinlucotllo rſ
Gerdoipſilogetes: velimn pung
Cbiacerſano eing nocerepot
Wwrita iſticontcliari miniſtrichn
nis dſis iuis aſſiſtüt dſeruiüͤt:
in qua excelletes apporerenitüt
7tctus idet rinentütquids
perepoterut wqua inſup capto
hütlnfoemare G; hec ſapia hom

Mi..Cox ij. (Devoſtmtinl

ſonp apltobliqverita gudelis d
laumocuenengu ſiutnon
niſcdie compaſſois:cymulier b⸗
ſſbrcialqntalis empaffliens c⸗
tiſnirmniſtrop ad ietaen ſie
0lslogvens .Con Niait: Ban
Urinficclisper nulierem fitla
Cnogelioripſamalnſianintert
tur E ndelionihds ad endclit
altondobiſineiatſi ſpoliarer
huͦ fumllam ademdeltate
unco pciofn eurandouia
nenbannlt tiauſene ſtat
0b Jonbel wreſa
nnlhci auitnon Ra
Nidi meisften Itiſidiizdi
denſin mmick alni
Penranit morte
trocts ſolumincere .
gvoshabe arceranerat
dlehi agranonn
ſena ſua nutkienaca

ubegtſoligi,
mannin W
Oabien ellrdanpet⸗
luc triin irnn
ictia

.
W le, 3 Rundns
micnintinnanerzn ic. nr plearins v vun vun Ao pſindunt aimn: ſuntinx X..
nn enſſinlieeolt cundi: ventiolcemmtener infh ſ Nnn. AWe⸗- ſumt in vala teſtea:qꝛ ſicutvala tef
alatcalndiienen maledictõne õ conſiliũ:cuius os are cn pMonRsmmengn es- fracta ad igne
ſoer. Arſndiues, gua elus laboꝛ ei aritudie wlo:ct ſub li bunkadi⸗ ſnſty uũ ẽ ꝙ tal
ſorginat W el us laboꝛ et wlor: ſedet cũ diuitibo i et ſublio ſed gnẽ eternũ ſuſtinendũ: ÿ tales eputa⸗
Et ann Niib . urdine vt interficiat innocentem: cũ diuitib in occultis: edeo regina 7 vidua non ſũ: u: qꝛ in coꝛde ſuo dicit
Erpoſtihlun n ſenlnanſt gallo ſuper ca ntem: In p̈s. ix. Quod quidem in vna die veniẽ ſũ: luctũ non videbo: i.
nütitan ndi conl ſo, . ampanile compatur: qꝛ ſi. gquidem giani chiẽt plage eius mor ebo:iðo
tiltaiheügemn r Veſihtſſe vertit os ſun ad oem ventuͦn ur: qꝛ ſicut gallus ill igni comburet᷑:qꝛ foꝛtis sa luctus: 2 fame
nriaint anlteyn nſe tunt: oẽm ventũ venrentem: ira liſe le 4. buret: qꝛ foꝛtis eſt vus qͥ iudicabi ames:
etern ſeponii nt:et os et verb S5 lentem: ita ip̃i ſe ve Apoca. xviij. Q¶ Milites vo in i udicabit illam:
icltn igem zpegini nn. omni um ſuũ: vel ſilentiu V P ptranſeüt dire⸗ ites vo in illo lud lame
1Peelimnu niif, omm verboꝝ vento: ðo ſilentiuz confonrmant nſeüt directe:? terci punctũ obliqanezcla
um ſein ele lnlu in nientis:vt illii. re wmini:vel wmine ſue ꝓꝙ milite yy ciũ punctũ obliquãt:ĩ ſianũ xj.
ichocc wmna e illis ſe confoꝛme el omne lue ve⸗ s et dñ̃ terreni et eccleſi⸗ Dliq gat:ĩ ſignũ
ſeiiohen Ooult voſti, aſiliũ dando: i ꝛment:vel loquẽdo accipe redditus eis vebi cleſiaſtici pofſunt i
ſiniobtiget gerne hin. onlin dando: illos ſciunt dili⸗ lẽdo et maluʒ tcepe redditus eis vebitos:æ iuſt poſſunt iuſte
nüirdrn eklociſtaſy⸗ ſgl⸗ quid pꝛincipipi int diligere: dicẽtes:Qui ditis delinq̃ntiip:ſᷣm exigẽtiã uſtas emendasa ſi
enie Piiglit, ſimi pi placet legis habet vigoꝛẽ: et m uic- rti. mantb: m exigẽtiã loci:tpis:pſone: ub⸗
neſan Matenaft 66 imilia verba adul vigoꝛẽ: et multa cõ i. Bʒ in kcio H tpis:pſone:⁊z xeli
Kilacfiin ii r⸗ w.:nevidelicet veritate dñ eptibilia vel tacen⸗ licet tallagia ⁊ iniuſt t et obliquat:cum vi⸗
ig Ncd Pldiner inueniũtu deritate onm offendant. R r⸗ nes abuſiuas:a num as exactiones:a conſuetudi
Nitmnatinn, d untternen niũtur conſiliarij:quin in aliquop aro einm uſiuas: ænimis graues netudi⸗
nt ee rdmn anigonee copꝑ:qñq; weplant. Cang ae ao pct toꝛquẽt: malt les emendas a ſubditis e
uunt. Ciree hpotinoprongfz q; cipiant. Cuius cãm vi oꝝ; pun⸗ glos amore odio:vel 33 ſubditis ex
NN ſequenti. Et wœipi s cãm vide. Zl. xv. xix. cuʒ 7 bonos veprimũt. Er qnplura munere ſuppoꝛtãt:
uunttoſggataß WE b cipiantur:ſicut .xyv. xix. enz cun t. Et qñ plura cõcupiſcũ at:
Göunnden ne beo capello. l. vij. xx. Gr nũ. patet p illum cuʒ ru⸗ cunq; modo vel titulo caplũt q; cope te. cũt: vel quo
sctaanteiscin dien⸗ haberẽt capellos: r. Di nüc omes tales huiuſmodi tes regulam els dara ut ꝙᷓ cape veberẽt: excegẽ
imorteſiarenne dett Tercij ænti⸗ ps: cént multi mirabiles cardinals Pail. Alfinis m: Zuce ij. dequa babef. d.
matengeneneen ereij ventis locũ tenent: abiles cardinales feribres 5 nmivo coꝛnuti epos ſignit᷑i. M.
ttenumpri⸗ gepienitita les:et crud u tenent:tam ⁊o qᷓ; hoĩbus infide eriores p̃latos qͥ ſi boni ſint: ſignificant: alio- ⸗
mnnimenmiinsi Sndeleninſiianornal cewlnenndta ſuch⸗ elengauneaeiſſennoenn bbai,lier er i.
Apfmolltrv ihfnien, n ano ſint quaſiludetes pri 4 modi Pent: ita æ in er abere debeꝛet:et q ee ſa cã
tpumt A enobni⸗ liꝰcom pari pñt pdicti ↄſiliarij: pricipales: qb me⸗ licety a ꝙ in eis eſt ſignũ er ſignati qo ſacto ha
r NEtitunn ſeſſonbo er nſpeev. ii. miſtri qᷓ luderi af licetnouiet vetens teſtamentiet o llto orniim
morem obtineont o nltian gli et inſpectoribo. Quia ſicut illi i pugnabüut errã sO teſtamenti:et ꝙ illis cormib
Mobtiyeantlocumin inf. quotiens:et meli 3 illi inſpectores but errãtes:et veſtruẽ ꝙ illis cormmw erx⸗
nentit:Omnisgllſeerite vel anr voſenrm thgfz t farias videt vbir teſtamẽta inſurgereo. Gr vom l. en alla dnc
Etwtiſtaaparari anlleeniltat afficii poſſent:qᷓ ipſi ludentes: quo vi a here ce vel indi rgẽtes. Si vo mali fueri a dno
Et iſtazparaniointer nunti⸗ iciutur: et quafi m lndofllo weſ o viſo partẽ cui evelindigne pꝛomotupce videlicet vel pi ſymonia⸗
Gcarizin ſpecislimanſkeſing verbo ipſi lonnẽres: o illo veleruiũt: vel ſi gio impenio:vel magnon mi lelicet vel preci⸗
ngolis Yn guaomparationerſi ita iſti conſiliarij ⁊ miniſtriX⸗ hoĩes eius capieé⸗ onis:ſed potiꝰ illorũ coꝛ uio orationis
ſnmnin nerſß ilta iIt conſiliarij 7 miniſtri qui in capie⸗ duo:que ad literam orũ coꝛnua ſignitfic 5
wginneninpoteſtig ſiattlett nis dñis ſuis aſſiſtũt ⁊ vſeruiũ n ludo vpdatio no: que ad literam in eis innueniũ ſignificare pñt
Nſalehe cck h in qua 5re eruiũt:p mundi ſapiẽti ſciam habent teſtamentoꝝ neniũtur: videli
aneſuckrdiimtciahlgnen qua excellẽtes apparere nitũtur apiẽtiam inſi ent teſtamentoꝑ: nec bonita iq; nec
nd Ariherigteerdmnrre Thrur mltos e inſuper nec lupos ey mnec honitatem moꝛuʒz ꝗ
vigeliarpantnuntretſeno⸗ vldẽt 7 inueniũt:quito ali aurelas ſra oring nfad Gnant hel 1 G
1palres vnkett reno pere poterũt: æe qua i quiin alioꝑ bona dñi ed potius defendi vel a gregibus arce
mlawusin duas inboiniirur) gürin ũt: w qua inſuꝑ captõ ong dntca- expugnant unt et canes: id eſtꝛedieatoren
Wis ũt infoꝛma . captõne eoſdem nõ negli pugnant:artant:et e eſt pꝛedicatores
rat iniſtnunm Erquoparen gur infoꝛmaꝛe G ec ſopia he mũdi ſtulticia gi ant:vel ſinn ezen ſaellunt negregem cuſtoat
19 Tcũ.j. Coꝝ.iij. ia . ultici t: vel ſignific ie egem cuſto
Centbus: Grelllimallet pi⸗ lectum aaͤuertenguͤerc⸗ crudelis dña.Ad cuiꝰintel⸗ et veum in moribo puerſis et zind e pꝛemoti ſunt:
agere:ucchiunt onmn denn mnilcie, oHmsHi i Duenit qsmatozs Et tales alfinitnia punctaoblig ꝛis ſuis expugnat
ppofſuntexomniparte:nihil ricoꝛdia:qꝛ ri bis: q; mulier bona r plena miſe⸗ uia illoꝑ opera triplerm. Jblignand0 ptranſeũt:
perepoſſunt. Qniatamennd riti ſura mlinſt ⸗ enbafflictis cpatit: animi ma elicet o iuer enlaunetgma üznrc Baan l ⸗
apiuntadtresredncuntmcan apls Haavenoſ wiained flectere nitit: qua potius amore foclunt carnaliq Pirien i. Wend i
eſtintrinſeca: propi nidal⸗ vir infidelis: per mali ij. ait: Sanctificatus ẽ enim vo aſpere coꝛigunt vel puniu zinſtuali. Gique;
durio dle ſuntentniſſeee crudelior ipſa malgeg ſien fidelem :ita non ẽ beſtia ropter odiumperſone peccar hoc potius faciũt
nendeimemntnd, rn eEc deſtorvoogs andellt ter Romtigime ncnn npuntevo humubrelvun oiri⸗
en e. citanwo:vbi ſine ipᷣa tm̃ Ctrn omicidia e dignu puniunt: et puniendos impunn 8 vltra
rqnasinilſtechiunt: ngn ſuñ 2 fumli e ipᷣa tm̃ ſpoliarẽt:ita eti dle e tunt. jemi puniendos impunitos dimi
lg ,gan ũ? familiam e iita etiaʒ talis dñm 1iquem inſu er in co punitos dimit⸗
ſcnolam ils mncgenken. bac J—NVncko gben að crudelitatẽ excitat maioꝛẽ muneu cupidi ſ in corpore punire œæberent:
r dbi 7 peiora pcurando:quia ſi dñ aloꝛẽ Pſua⸗ muneꝝ cupiditate ſeducti in durſa puniunt: rent:
fie Phinetz aninchii rapenß ꝓcurando:quia ſi dñs vult accidit: peccata ſie . a puniunt: ex
capi 1 ape:ipᷣavult vitã auferre:ſi exterioꝛa. Beccata ſub annuo cenſu ad firmãꝗ quo
e apinle oſnuſß ⸗ Achab 7 Je re:ſicut pʒ.iij. Reg.xxj vt pecuniam non habi adð firmã tradũt:
ſuuanttfſimni nlihnͤ am: 7 ʒabel vxoꝛe ſua. Ype achab voluit vi ennarij lupum coꝛꝛige ant: vel ꝙ q̃ſi mer
,Rant. Yta ſtuquslpen Ei EIt. yret icit verberetis vel i cunias collu⸗ . . udent ditatio
piebont Pr lomit: carceretis:ipᷣa dicit ſi vel in⸗ ecunias colligendo:dyabolum etiam dirãt:q
s pricſetio: 4 . dicit occidat᷑: ſicut patet Luce.iij. vbi mas perdenw. Et qui ex offici. m etiam ditãt:ani
nbus tnbe anl lil Derodias ꝓcurauit moꝛtẽ Yohãni nce. iij. vbi Hõõ t qui ex officio æb ani⸗
t. Dennsſali P uit moꝛtẽ Yohãanis baptiſt i:et vicioꝝ expu . erent eſſe dyabo
mmiparteulon egsaue erodes ſolum incarcer . aptiter queʒ dyaboli gnatores:iam per cupiditatẽ fu
apicitvs obli m incarcerauerat. Mec ſic tm̃ tr dyaboli procuratoꝛes:et vicio piditatẽ fiunt
t rapni nci⸗ quos habẽt:h etiam obli echic tm tractus cogi ocuratoꝛes:et viciorum .
1i⸗ mn tene cann/ ra ꝓſi . m oblique? iniurioſe mun gitet quiſq;ᷓ ad inciuilitat. promotores. nec
niaſibabet nin haͤbene ꝓ ſuperbia ſua nutrienda capiũt:⁊ talli e⸗ vllteclen e eatem pertinere ꝙg predicti
n guoltam: lectas gra da capiũt: 7 tallias ſeu col⸗ eccleſiaſtici in iſto ſcacarii ꝙꝓ predicti
ſenneimnet ai, aſieyſcen tas graues leuant: qꝛ ſi dñs væ patria capiat q obtinent poſteri cario locum poſt mili
ni:etſicvſq⸗ emẽdas:illa reſiduũ capienv patria cnpiat gues nent poſteriorem:quia no milites
” emẽdas: illa reſiduũ capien w nudos dimittit: quia malis:qui pei 7 ia non eſt locutum: niſi
nc rgttinn Mampſen⸗ ipſiauferẽti palliũ ipᷣa aut. . ittit:quia peiores ſunt laicis malis:qui niſi de
oehubeltt nſte Luin oſtendit: añ ofi pᷣa aufert tunicam. Qnodĩh ens voluntatem wmini ſui:et no is: quia ſeruus ſa
at zinchnſce. ,, tendit: ꝙ qñ dñi emenda ſatis alte ta ibdoc pwlabiemnlrio: Eucce-nfehmtme ene blagi .
Pmwh⸗ li mii Vatnn, zrõnem ⁊ forte vltra ratõnem: axat ſm veum ultia: Auce. nj capitulo. Rocus o arnz Ti⸗
et ocnocriei habeat ꝓ auro ſuo: noportet ꝗ; dña aliqᷣd perambulans ſcacarium lij Rocus vo totuʒz
7Ernteſinonn n, uro ſuo: p libꝛa videlʒ quaʒ dñ conſiliaꝛium ſeu ſen nea recta:iuſticiariũ
ſemonceh iruont oportet ꝙ illa habeat ſolidũ quaʒ vñs accipit: liaꝛium ſeu ſeneſcallum pꝛedictoꝛ ariũ vel
e here dilt ſ, la habeat ſolidũ. Ged qꝛ ill wminoꝛum:quii pꝛedictoꝛum ſignifi
co haben acneait⸗/ ohiratalnem capr anogotirer⸗ ud oblique mqui ideo poſt alios ponitur: qdta en
, MaCM 3 apit: quãdo ite eſt ſeruus maior domi s ponitur:
n,ig Erulhu latezrelnv aue fiz non alrgk reanieitn, innuſlo obliquan where Yoban v. lpirulo⸗
ſide Chn ca bit illud Treñ.uij. Amicti verifi⸗ propt quari vberera wytns vel fini 5
tam viam tenere venitatis Deo ben eroͤnenlo n⸗
1 Beo heu ecõuerſo nue

arſcend einih
eetſunli i ee,
mltmni

Mundus

æmultis verificatur illud Amos.vj capitulo.Cõ⸗

uertiſti in amaritudinem iudicium:quia ſub colo⸗

re iuſticiemultos amaricant:⁊ wlere faciuut:⁊ cum
multis ſe intromittent ⁊ inuoluãt:⁊ excludãt quos
voluerint:ſicut in lude ĩ fine vite:neſciũt facẽ vnuʒ
bonũ argumentum ꝙ ſaluabũtur: Mota contra ta⸗
les.T. xvj xlij. Pedinus vo qui vnuʒ tm pertranſit
punctum:eſt ſimplicianus vel pauper:qui in h mũ⸗

6½

ſolam querit vite ſuſtentatonem. Iſte ſempꝑ dire⸗
cte vadit niſi quãdo capit:quia dũ permanet in ſim
licitate ⁊ veritate:directe ⁊ ſecure viuit:qꝛ qui am-

bulat ſim pliciter ambulat cõfidenter: Proner.x. c.
Ged qnñinordinate aliquod querũt tꝑale lucrũ vi⸗
licet vel honoꝛẽ:ꝓiurijs adulatõibo vel furtis ob⸗/

lIiquãt:̊ aliquãdo pedinus aꝰ ſummũ ſcacarij gra

dum puemit: ⁊ tũc ve pedino fit regina:⁊ tria ptrãſit
puũcta:ſi voluerit obliquãdo: Ita nõnulli paruiſta
tus:duʒ ad loca aſeẽdũt alta:mali oſtẽdũtur ⁊ cru⸗

Xles:qͥ in paruo ſtatu boni videbant᷑:qꝛ aſperiꝰ ni⸗

xiiij

Ad. y.
xv.

Exemp.

hil humili cũ ſurgit in altũ:tũc tria ꝑtranſit pun

cta:fidem ac wctrinã væſerens ⁊ ſaltans trinitatis.
In fine vo iſtius ludipᷣdictis in malo pſeuerantibꝰ:

d icet dyabolus:Eſceheke maat.quando in moꝛte

inſultãdo impꝛoperãdo ponet eos in inferno. Fre
quẽter em̃ peccatores Eſre lar auonne videlicʒ il
los ad aliquod peccatum mortale ducit. Sed pru⸗
TLns et cõſideratus luſoꝛ deberet citius dicere liue⸗
ret ad confeſſionẽ vel ad penitẽtiarium currẽdo:et
nõ recidiuare:nec illud vltimũ eſcheke expectare:pꝰ
quod nõ eſt liueret:qꝛ in inferno nulla eſt redemptõ
vbi nec credat:ꝙ aliquo pᷣcio redimendus ſit: Job
Xv. Iſto vo ludo ſic finito:ſimul in vno rerre ſaccu
lo corpoꝛa reponũtur: vbi non eſt diſtinctio iudei et
greciſ diuitis ⁊ pauꝑis:qꝛ ſimul in vnũ diues et pau⸗
per:in pᷣs.xlviij.qtum.iſ.ad corpoꝛa.Oed tñ quo ad
qaĩas magna ẽ locoꝝ differẽtia: quia diuites mali in
inferno ſepeliũtur:paupes boni in ſinũ abꝛabe ele⸗
nantur:et illi u⸗ fuerũt ſuꝑbia altiores:erũt ĩ pena
ꝓfundiores:⁊ ſic humiliabit᷑ altitudo viroꝝ:E ſa. ij

Et qͥ voluerit inter vos primus eẽ:erit oĩm nouiſſi⸗

mus:Adarci.ix.qñ.i.princeps huius mũdi eijcit᷑ fo/
chohrvin- .
Ex qua auctoꝛitate huius mũdi oſtẽdit᷑ finale pe
riculũ et pena. ¶ Pro quo ẽ aduertẽdum:ꝙ huius
mũdi pericula ex tribus cõtingũt et nocumentuʒ in⸗
gerũt:ſeu nocẽdi occaſionẽ accipiũt:ex dyaboli ſug⸗
geſtione:ex mũdi conditiõe:⁊ exr mũdialium conſide
ratiõe.Ad oñſionem primi ẽ conſiderandũ ꝙ eſt de
co ⁊ de dyabolo in hoc caſu:ſicut e impotẽte bellã⸗
te cõtra potẽtem:qͥ quidem potẽs duo habʒ loca vł
caſtra vel ciuitates quoꝛum vnũ eſt fortiffimũ:⁊ ali-
ud væbile.impotes vo videns ꝙ locum foꝛtiſſimũ in
uadere nõ poteſt:vebilem ſpoliare nitit᷑:ac igne im-
poſito cõcremare:Sic dyaholus ⁊æ ciuitate illa ſuꝑ⸗
na eiectus:ſe vindicare veſiderãs:bełlũ contra xeuʒ
7 ſuos mouit. Sed qꝛ veo compatus impotẽs inue⸗
nitur:nec poteſt locum illuʒ celi directe expugnare:
locum huius mũdi quaſi vebilioꝛem igne peccatiun
poſito:expugna re ⁊ inflamare nitit᷑:? intantũ ꝑ ꝓ⸗
ditoꝝ cei adiutorium in hoc pualuit:q fere totũ in-
flamauit mũdum:ſicut patet er dicto Johãnis apo
ſtoli dicentis: Omne quod ẽ in mũdo ꝛↄcupiſcentia
carmis ẽ ⁊ cõcupiſcentia oculoꝝ:⁊ ſupbia ie..Do.
ij. Ecce triplexignis qui totũ incendit:vel vcoloꝛa
uit mũduʒ. Pꝛimus ignis infernalis eſt: quaſi ignis
ſulphureus:luxuria videcliʒ coꝛaʒ tota curia celeſti
ad modũ ignis ſulphurei fetens:Sicut patet an/
gelo cum heremita ambulãte: tenente naſum cum
occurreret luxurioſo:v non propter cadauer moꝛtu
um. In ſignũ cuius ſimilitudinis ⁊ fetoris:congrue

m ri

ſuper huiuſmodi populum pluit wminus ſulphiꝛẽ
ignem: Geneſis xix.capitulo.Hocetiam ideo con/
grue factum eſt in ſignum:ꝙ in inferno pluet ſuper
peccatores laqu eos ignis:ſu lphur:ſpiritus procel⸗
larum:pars calicis eoruʒ: In pſalmo.x. Gecundus
igmis eit:quaſi ignis cui imponitur pinguedo:ſeu ſa
Gimen: quo quantoplus impoms: tantofoꝛtius
accenditur:ita ignis cupiditatis:ſicut patet.A.x⸗
vij. v. Et ideo illum non extinguerent omnia regna
mundi: Mathei.iiij.capitulo:ſicut patet de Alexã⸗

dro. ¶ Tercius ignis eſt quaſi ignis in ſtuppa:qͥ xvj.
cito in altum aſcendit et cito extinguitur: tamuelo/

citer mundus tranſibit et concupiſcentia eius:pmo
Johan.ij.capitulo.¶ Av vclarationem ſecundi
videlicet ꝙ mundi conditio eſt piculoſa: Eſt aduer
tendum:ꝙ mundi fortuna primo taxillis compara
tur:in quibus frequenter viſum eſt ꝙ að tempus to
taliter currunt pro vna parte:⁊ poitea quando ills
pars incipit perdere:totaliter contra illam ⁊ ꝓ alia

currunt:et primam plus perdere faciunt ꝙ; prius lu

crabatur:Gic in propoſito:frequenter vilum eſt:q;
mundi fortuna pro aliquo ad tempus foꝛtiter cur⸗
nitiin qua multa male lucratur:ſicut ille luſor cum
taxillis et cito poſt: tãtũ incipit contra illu currere:

cet tunc plus perdit ꝙᷓ prius in proſpera foꝛtuns:in⸗

iuſte lucrabatu r:quia quandoq; corpus et animaʒ
et quicquid habet. Sicut ergo periculoſum eſt con⸗
fidere in taxillis:ita inmundi fortuna.¶ Becundo
mundi foꝛtuna ſeu gloria vel proſperitas:temꝑi cõ⸗
paratur nebuloſo: quia ſicut in tempoꝛe nebuloſo:
am bulantes vident lumen et claritatem quandam
pꝛope eos:ſed ſi reſpiciant bene ante vel retro: totũ
vident tenebꝛoſum: Ita dum quis eſt in mũdi pro⸗
ſperitate:iuxta eum nihil vidit niſi proſpera et pla⸗
centia:ſed ſi reſpiciat retro ad illos qui ante eum fu
erunt in maiori honoꝛe et gloria:et diuitijsqᷓ ipᷣe ſit
mortui ſunt in mala vita:ibiinueniet totum tene⸗
bꝛoſumret quo ad coꝛpus:quod eſt in tenebꝛoſa fo/

uea:et quo ad animam:que eſt in tenebꝛis exterioni

bus: aMathei.xxij. Paruch.iij. Vbi ſunt principes
⁊c.ſicut patʒ.N.ij xlj.Si inſuper reſpiciat ante ad
mortem:que illum expectat:ibi ſunt tenebꝛe et ob/
ſcuritas:et via dubia:et multi latrones:tam corpo⸗
rales q ſpirituales ad ſpoliandum:cci xxiiij.capi.
HMebula terit omneʒ carnem: ſm ſeculum mũdi hu⸗
ius:Ephe.ij.capitulo.Ex iſta ſimilitudine duo eli⸗
ciuntur:vnum principaliter intentum: ꝙ videlicet
ſicut periculoſum eſt poꝛtantibus theſaurum ma⸗
gnum incaute in tempore progredi nebuloſo: quia
multe in eo latent inſidie: Ita periculoſum eſtĩ muũ
di progredi vel confidere foꝛtuna:vel glona. De
cundũ elicitur ꝙ videlicet nihil facit mũdũ vel mũ
Ddi gloriam ama bilem vel veſiderabilem: niſi ꝓnon
clare videt᷑ quo ad omnes eius partes qualis e. Duʒ
enim ſolũmodo appropinquantes eius intuentur *
tes:et conditiones in quibus floret:nihil glorioſius
vel melius reputant:verbi gratia: Sũ miles pſpeꝛa
tu circa mũdi vanitates:cupidus:diues:aduocatꝰ:
hmõi circa pecunias colligẽdas ⁊ res augmẽtan⸗
das: voluptuoſus: 1 delicatus circa vlitias:ꝛ ſic de
alijs:qͥd hoc credit᷑ iocũdiꝰ: ſ ſi extremas reſpicerẽt
ptes:videre poſſent qturpit᷑ decipiũtur.Tũc em̃ eſt
q̃ſi oiĩm vna cãtilena quã dicũt:heu ꝙ; tamdiu vdi
me mworr nũc iudiciũ ẽ moi:nũc pnceps huiꝰmoi
ecietur foras: Yoh. xij. Ecce forte cogitãt: ꝙ meliꝰ
etũc ce hoc wlere:qð nũq veꝝ ẽ:ſj meliꝰ ſecuriꝰfu⸗
iſſet prius wluiſſe:⁊ mũdu cognouiſſer vereliquiſſe:
qꝛ timendũ ẽ ꝙ tũc nõ wleant:qꝛ ſe mũdo numis de
rũt:vel peccata que in mũdo ſut nimis dilererũt:
ſed quia non poſſunt ſemundo plus dare: nec in eo

oric metil miorbs rns
Frlllcrsgli idcbani en
eepenuntgni fortunſin
ili gi noͤtifelce epataſten
nilri ſec hetitnnntn
queſiſer ctfelice r eſtinan
Gais guoſtamici apploudüt il
Aũ guoait gougebit Gel pi⸗
Hanb nciinurgetiwiqtotſit
oagi ep et ret tramn vor ſx
aums velopaboll. Quup muln
bat tunſeuntii ad poꝛtu qulenn
tiümoltitudolincluſs inauctebe
In mariinit marſſle wqnatno⸗
nalinmartbuinsmund uu⸗
Dit vna. Inmortis dlonin dar
üdemergund. Erilihoſtesti⸗
prins esapplaudere videdan,
ntgtq dendra cdrpales corn
ti Gibpeins öſideraſſent nd
reputaretenecitalecaderet gi
nnariſſtintottepeſtatibusn
bil ernane no eronerafetac
nulfne icart iiicfe⸗
ſulin altünöaſcencit yt
teritet meant velüad ſunm
Nauenimis onerit p npiq
t Pcupidite
alis cginteti nausſnil
Alountſt innultaczaiirgie
lta cadut pici
ihloceſtbonmiſinuncun
gentnimentüatigk Dath

irſ. Megnctorltas multl

Mii⸗

„IugIn
A

iri hmmc fonuna /De
englona el nhenlinnch,
egnularintnpgne hchllſ:
entlunenetclarteten quanden
ſeſpidantbeneante elterwetot,
um Ia dumn gulstſtimöcl ⸗
umnihl vidit niſihroſpen al⸗
Diciat ret ad lllos guianteeunft
honorett gloriner dlultiociieſt
mala itaiblinventettotuntane⸗
pus: vodeſtin tenebeoſſh,
mamiqueeſtin tenchas artenoni
Bamch.iij. Whbi ſint orincpes
rij Grünhperretpiautante ad
erpectotibi nttenehꝛeetob/
iatet multilatrones tamcorpo⸗
3d ſpoluanum Ec ii capt.
Bcamempnnſeculun müͤdihn⸗
Nlo. Exiſtaſimilitucinedoel⸗
ncigaliterintntum: iclin
at portantins thſanſun nu,
emporeprogtecineblloſ⸗rgii
iniidie: Iapenialounckini
nfigere ſoetunn re glonn
ritelictnbl tuet nuͤth ei ni

l idatahllonennignen
a imn ullli:

e perbigrutia:
nihiignunnuihin

xvij.

Art. vij.
xviij.

Mungus

amplins remanere.vamnemus ergo mundũ peius
du ſani ſumus:vt non cũ hoc mundo damnemur.cj.
Coꝝ xj. ¶ Tercia occaſio ex qua mũdi cõtingũt ꝑi-

cula/eſt mundialiũ cõſideratio:qui pᷣſentia etmũdt

alia diligẽter cuſtodiũt: v ſpiritualibus vo et futu⸗/
ris contingentibus parũ curant. VUnde Hhugo o va
mitate mundi.Pꝛimo imaginat᷑ quod eſt e eis ſicut
mercatoꝛibus:qui cũ equis et mulis ex om gene⸗
re diuitiaꝝ trãſeunt oneratis qui quidẽ multũ la⸗

boꝛantſſpe tñ lucri gaudent:hi poſtqᷓ ſua ĩ nũdinis

vendiderunt:et vnanios cõputauerunt multos/ve
licata comedũt et bibũt:et nõ cõſiderãt quomõ la⸗
trones eis inſidiant᷑.qui ipos ſubito inuadũt: quo⸗
rũ aliquos occidũt /aliquos ligant. Ita iſti qui cir⸗
ca vanitates/vel diuitias/vł vlicias/⁊ honoꝛes mul
tũ la boꝛãt:quibus habitis in eis quaſi leri et ſecuri
gaudent et nõ cõſiderant quomõ latrones illi infer
nales eis inſidiant᷑.ne quibus dictum eſt. E. viij.x.
quoꝛum aliquos in inferno occidunt:aliquos ĩ pur
gatoꝛio ligant:quibus in penis exiſtentibus/dici po

teſt ulud YJohãa.xv. Gi œ mũdo fuiſſetis/ſupple ad

huc munaus quod ſuũ erat diligeret:quia vo de mũ
v non eſtis:odit vos mundus. Secundo idem Hu⸗
go imaginatur et exemplificat e homimibus huius
mundi oſtendẽs:ꝙ eſt eis ſicut łe nauigantibus:
qui in tranquillo tempoꝛe comedunt et bibunt: et
quan doq; mimis ſecure wꝛmiunt/et piſces iuxta eos
quaſi eis applaudentes ludunt:ſed cito poſt tranſit

illud tempus/et venit aliud in quo venti aſcendunt

contra rij.Et qui pꝛius videbantur felicem vitã du

cereſclamãt in wloꝛibus:et quãdoq; ſubmergütur

Et illi piſces qui videbant᷑ eis applaudere/ foꝛſitan
eos veceperunt:quã foꝛtunã ſi pꝛius conſideraſſent
illã pꝛioꝛẽ nõ tãfelicẽ reputaſſent. Yta ĩ ꝓpoſito nõ⸗
nulli dũ ꝓſpeꝝ habẽt tepus comedunt et bibunt:et

quaſi ſecurã et felicẽ vt eſtimant ducunt vitã multi

q; eis quaſi amici applauduũtœ quibo ſił Johã. xvj.

Mudus aũt gaudebit. Sed vẽtis contrarijs ĩmari

huiꝰmũdi inſurgẽtiboſi q tot ſũt tẽpeſtates/ ſcopulii
voꝛaginesſet vẽti ↄtrarij:quot fũt tẽptatões mũdi

carnis vel dyaboli.Quaꝝ multitudinẽ et periculij
ꝓbat tranſeuntiũ ad poꝛtũ quietis raritas/ et peun⸗

tiũ multitudo/incluſa in aucte beati Berñ. dicẽtis
In mari inqͥt marſilie quatuoꝛ nauibus nõ perit
vnalin mari huius mundi v quatuoꝛ aĩab vix eua
dit vna. In moꝛtis voloꝛibo clamant/et qñq; infer⸗
nũ demergunt᷑. Er illi hoſtes tã coꝛꝑales ꝙᷓ ſpũgles
q; pꝛius eis applaudere videbant᷑ qᷓi amici eos ſpoli
ant:atq; veuoꝛãt:coꝛpales coꝛpꝑalia:⁊ ſpũales ſpiri⸗
tũ.Sih̊ pꝛius cõſideraſſent no tafelicẽ ĩ moi gloꝛiã
reputarẽet:nec ĩ tale caderẽt ꝑiculũ:qꝛ mali eſſẽtma

rinarij:ſi in tot tẽpeſtatibus velũ nõ veponerẽt ſuꝑ/

bieſet nauẽ nõ exonerarẽt a cupiditate:ſi ſaperẽt ac
nouiſſima ꝓuiderẽt. Mũc vo tanqꝙ peſſimi marina⸗
rij qui in altũ nõ aſcendũt:vt picula ingruentia cõ⸗
ſiderẽt et caueant/velũ ad ſummũ eleuant:pꝑ ſuꝑbiã

nauẽ nimis onerãt ꝓ cupiditateʒ gule et luxunie et

alijs vicijs intẽtijnauẽ ſuã.i.anime gubernatõeʒ ne
gliguntſet in multa cadũt ꝑicula/no cõſiderãtes:q;
nihil ꝓdeſt homĩi ſi mundu vniuerſũ lucret᷑:⁊ anime
ſue detrimentũ patiat᷑.Math. xvy. Z
OQne auctoꝛitas multipliceʒ mundialiũ oſtendit
ſtulticiã. Pꝛimo ĩ hoc ꝙ parua mobilia ad bꝛeue tẽ/
pus tenẽdaſhereditatẽ paruã et vilẽ quã habent erx
parte matris.i.terre/pꝛo qua maxime ſeruituti ſunt
aſtricti.Et mundi amicitiaʒ maxime appꝛeciant᷑:qᷓ
hereditatẽ maximã ex parte patris.i.xiꝓ qua et in
qua maximaʒ habebunt nobilitatẽ ⁊ wmimũ:et qᷓ;
amicitiã viſintantũ ꝙ ꝙ iſtiſ trãſitoꝛijs hereditatẽ
ulã totaliter negligunt:totaliter circa iſta ſolliciti.

„—

Et ꝙmũdi amicitia dei amicitiã ĩ ope cõtemnũtiil
lu ſequentes Cayn tæe quo dicit Aug.xv. we ciuitate
eiꝙ Cayn qu huius mũdi gloꝛiã pꝛimus queſiunt
pꝛimus cel amicitiã ꝑdidit/ciuitatẽ em̃ in terra iſta
pꝛimus cõſtruxit:eñ.iiij. Vñ btũs Gꝛego. Pꝛim?ꝰ
Cayn ciuitateʒ conſtruxiſſe veſcribit:vt agte mon⸗
ſtretur ꝙ ille pꝛimus in terra fundamentũ poſuit
a ſoliditate celeſtis patrie alienus fuit. Et ille pzi
mus celeſtia neglexit:circa terrena totaliter ſollici⸗
tabatur. Sicut patet ꝑ hoc qð dicit JYoſ. ephꝰ, Ca⸗
ynpꝛimus ſimplicitatẽ et vite hominũ menſuraruʒ.
et ponderũ inuentõe/et calliditate permutauit. Et
pꝛimus terminos terre poſuit:et ciuitateʒ murauit.
quia multos timuit:ſignificans q illi qui toraliter
circa iſta occupantur inferioꝛa:abillis cum Layn
ſunt vacui ſuperioꝛibus/pꝛo quibus et illa ſupioꝛa
cum Cayn væreliquerunt: et ꝙ qui circa iſta mul⸗
tũ ſollicitantur/multos cum Cayn timent/vel quia
multos iniuſticijs offendũt/ vel quia iſta inoꝛdina⸗
te diligunt / et ideo exceſſiuũ et inoꝛdinatũ habẽt ti
moꝛẽ ne illa amittãt:nõ intelligẽtes illo.j.ad Thi.
vj. Nipil inquit intulimus in hc mundũ:haud au
biũ:qꝛ nec auferre quid poſſumus.i¶¶ Ex qua auẽte
patet/ꝙ ſcpᷣo ĩ ſtulticia ſimiles ſunt camibus/qͥ tota
die circa pᷣdã laboꝛãt: qua ĩ nocte minꝰhabent:qͥa
alijs inde laute comedẽtibus ſipᷣi canes in vilitugu⸗
rio recludũt. Ita iſtiĩ moꝛte peius qᷓ canes illi qui⸗
bus ſaltẽ panis dat et aquaſq iſtis nõ dabũtur:qui⸗
bus aqua ſola negat᷑:Lu xvj. Lercio amatoꝛes mũ
diĩ hac ſtulticia ſimiles ſunt equis tota die theſau⸗
rũ poꝛtãtibus a quo in nocteſpoliant᷑:et panno vili
coopertiſin wmo fetida recludunt᷑. Sic iſti ð quib
nota.A xxvij.xlij.Quarto cuidã aſſimilant᷑ ĩ ſtulti
cia trufatoꝛi/ ex nimio potu ? ebꝛietateĩfirmato:cui
cũ medicus dixit:heu ciphus te occidit:ille fertunre
ſpondiſſe. Si hoc ſciuiſſẽ bibiſſem de diſco: cõtinẽs
videbat᷑ diſplicereſſed contentũ placuit: vñ et illud
habere voluit quouis mõſſiue in cipho ſiue ĩ ſcutel
la. Ita nõnulli qñ audiunt mũdi infoꝛtunia ⁊ falſi-
tates:ipᷣm cũ alijs epꝛauãt Dicrtrrten nihil vale⸗
re:ſed tñ oia que in mundo continent᷑ diuitie ſcʒ deli
cie et honoꝛes eis placẽt/ illaq; modis quibo poſſũt
aſſequi nitunt᷑ cõtra ſacre ſcripture wctrinã que di
cit. Nolite diligere mundũ/ neq; ea queĩ mũdo ſũt.
j. Jo.ij.¶ Quito illoꝝ ſtulticia erx opeꝝ illoꝝ oſten

dit᷑ conſideratione. Conſideranti em opera eoꝛuʒ et

ſtudia:et cogitatões mũdi ſapientũ inueniet ꝙ oẽs
in vno puncto væficiũt:qui quidẽ pũctꝰ ſolide ſapi-
ent ie maxime cõtrariat᷑. Quia ſicutĩ parte oſtẽſum
ẽ. F.iuij.xxvij.cũ ſequẽtib/oẽs cautelas ercogitãtqͥ

rix

Exem.

bus ſecure viuere porerunt:vno excepto ꝙ videlicet

cũ p oculis nõ ha bẽtin ec cogitare vidẽtur q; ipe dłe

us contra quẽ peccãdo viuũt:plures cautelas et vi⸗

as inuenire ſciat ad eos ceſtruendũ ſicut ſcriptũ eſt

perdã ſapientiã ſapientũ/ et Bn dentiã pꝛudentiuʒ

repꝛo babo:vbiẽ ſapies/ vbie ſcriba/vbi inquiſitoꝛ
huiꝰſeculi.j.Coꝝ.j.quã cogitare ſciãt ad euadendũ.
Joſis vo ĩ hoc pucto væficiẽtibusnõ ſapientesiſed
ſtultiſſimi dicedi ſunt:quia ſicut ſ̃ᷣm phm̃ ĩ ethicis/
ille nõ eſt dicendus virtuoſusſqui virtuti in potiſſi

mo ſuo eſſe et ſtatu et natura ↄtrariat᷑ contrariũ illi

virtuti agẽdo.Ita a ſiliſille nõ ẽ dicendus ſapiens:

qui ſapietie ꝓpꝛijſſime dicte atrariat᷑ ſapis autẽ ꝓ⸗

ꝛij ſſime dicta ẽ ſapiẽtia diuina quãipſi nõ cogno⸗
cũt:qꝛ in di ſapiẽtia nõ cognouit mũdus.j. Coꝑ.
j. Quãtũcunq; tales a ↄſitibus mũdialibus ſapiẽ
tes reputent᷑ dũ viuũt: qñ tamẽ in ſapĩa et diuitijs
ſuis inutilit afidẽtes /turpit etmala ⁊ ĩpꝛouiſa moꝛ
te moꝛiunt᷑ exꝑientes:qm ſa pientia carnis moꝛs eſt

Mo. viij. ſtulti reputãtur a dicẽtibus. Ecce hõ qͥnõ

Exem.

Art. vij.

Mundus

poſuit veum adiutoꝛem ſuum:in pſal.lj. Ecce ĩ quo
puncto væfieit: hoc videlicet ꝙ illũnõ poſuit adiu
toꝛẽ ſuũ/nec in illius cõfidebat ſapiẽtia:qꝛ ſtultã fe
cit ſapientiã huius mundi.j.Coꝝ.j.Expꝛedietis pʒ
ꝙ apud vũ ſapiẽtioꝛes ſunt quiminus mundũ appᷣ
ciant᷑:minuſq; in illius cõfidunt ſapiẽtia. Vnñ ptho
lomeus ĩ pꝛoſogo almageſti. Ille inter hoĩes altioꝛ
exiſtit qui minus curat in cuius manu mundusſit.
Exquo ſequit religioſus ille cõgrue reſpõdit cui
dã regi vequo fertur ꝙ cuʒ alijs eſſet electus et re
ꝛeſentatus:vt rexin illũ aſſentiret qnẽ ha bere vel⸗
et abbatẽ / ait rex iſte nõ erit:quia nihil ſcit æ mũ⸗
:vid ebatur em̃ regi ꝙ erat ſimplixianus.Cni ille.
plus ſcio vᷣ mundo:et melius eũ noui qᷓ vos: qͥa vos
creditis eũ multuʒ valere et eſtis vecepti. ego ſcio ꝙ;
nihil valet: et hec eſtfinis a quo vnũquodq; venomi
nandũ eſt oſtẽdit. Iſte & et ei ſimiles apud veũ ſapi
entioꝛes ideo dicẽdiſunt: qꝛ illius ſapietie increate
ſequunt᷑ ſapientiam que damnauit mundũ:Hebꝛe.
xj. Sicut pʒ Yo.vij.vbi æœ mũdo loquẽs ait.Ego te
ſtimoniũ ꝑhibeo v illo:qꝛ oꝑa eius mala ſunt.
Contra tammultas mundi infatuationes ct pe-
nas et ꝑicula:tria ſunt remedia ſeu wcumẽta: q̃ vo⸗
cent mũdi contẽta eſſe fugienda ne ab eis infatuet᷑
et penas quis incurrat et pericula.Quoꝝ pꝛimũ eſt
T interioꝛi contẽplatione. Secundũ in eyterioꝛi cu⸗
ſtodia ſeu refrenatõe. Cerciũ in fuga et elongatiõe.
Etum ad pꝛimũ efficax remediũ eſſe veberet:ad
paruipendendum mundi diuitias/ vælicias et hono
res/intime cogitare celiviuitias/ clicias ⁊ honoꝛes
quia ſicut viſa clariſſima ſolis luce intrãti wmũ im
mediate poſt:totũ quicquid in wmo eſt lumĩs vłal
terius rei videtur obſcurum.Et ſicut exiſtenti in al-
tiſſimo aeris loco:maxima hic inferius vident᷑ par⸗
ua. Ita contemplanti illã gloꝛiam increatã ⁊ exiſtẽ
ti in celo ꝑ conuerſatõem/omnia iſta inferioꝛa vidẽ-
tur obſcura et parmi valoꝛis. Sicut patet ð illis Jo
hã.xv. Vos ve mundo nõ eſtis.¶ O'tũ ad ſecundũ:
qui ſe ſic cuſtodire neſciunta paretibus et alijs ami
cisa mundi periculoſis honoꝛbus:cuſtodiri et re⸗
frenari æberent. Sed heu qui cuſtodirent puerum
vel bilẽ amicũ et impotentẽ ne equũ aſcẽderet ca
pitatum:ne ⁊æ illo cadens lederet᷑ꝛipſum nitũtur in
alto ſtatu mundi vel eccleſie ponere: de quo cadens
damnabitur/oſtendentes ꝙ mundus quod ſuũ erat
diligeret: Joh. xv. ¶ Etum ad terciũ oſtendenduʒ
eſt pꝛimo qre mundus fugiendus eſt. Secundo quo
modo fugiendus.¶ Etũ ad pꝛimũ mundus non ſo
lum fugiendus eſt pꝛopter pericula ſpiritualia vel
pericula futura que in moꝛte timentur:ſed etiã pꝛo⸗
pter auerſitates / tribulationes et anguſtias: quas

pꝛeſentes ſentimus/et pꝛopter ſanctoꝛum exempla.

Si em illa pericula nõ mouent que futura ſunt: qa
non ſentiuntur /ſaltẽ illa moueant que pꝛeſentia ſũt
quiaſſentiuntur. Et ſicut filij Jſrahel videntes pla
gas et anguſtias inegypto:que notantur in his ver
ſibus. Sanguis cum rana/cynifes/muſce/ pecoꝛum
moꝛs. Ellcus/grando/bꝛucus/tenebꝛej cũ moꝛte pꝛi
oꝛis. Be egypto fugi erunt filij eccleſie videntes eaſ⸗
Vem tribulationes in mundo ipſum coꝛde fugiant.
Mautem eaſdem vid ere et ſentire poſſunt/ patet in-
ductiue per hoc. In hoc nanq; mundo eſt ſanquis
belloꝛum iniuſtoꝛum et ſine cauſa occiſoꝛum. Sunt
etiam rane guloſoꝛum et ebꝛioſo um que ĩ foueis cã
tant tabernarumjet cooperiunt totam terram egy⸗
pti. Et cynifes ſubtiles ſed acute conſcientiarũ pñ⸗
cture/et anyie cogitationes ⁊ ſollicitudines: que ſũt
in amoꝛe carnali et cupiditate.Et muſce gro fſioꝛes!
raptoꝛes videlicet et latrones et ſpoliatoꝛes homi⸗
nuũpotius c pꝛeda q; eſuo viuentes:qui ſicut mu⸗

ſcemel ita ipſi pꝛedã ſequũtur. Et pecoꝛũ moꝛs:id ẽ
anmimaliuʒ; moꝛtalitas.œ qua nota. T. x xix. Et vl⸗
cus: id eſt coꝛpoꝛum infirmitates. Et grando geri⸗
tempeſtates.Et bꝛucus bladoꝛum væſtructio bꝛu⸗
cus nãq; talibus nocer:ſicut patet.D.xij.xxij.Et te⸗
nebꝛe ignoꝛantiarum et perplexitatum: quid agen-
dum vel fugiendum ſit. Et moꝛs hominũ cuiuſcun⸗
q; etatis/ſtatusſet conditionis inter quas in mun⸗
v pꝛeſſuram habebitis: Joh.xvj. Si ergo mundus
paucis blãdicijs et pꝛoſperitatibus nos attrahitlad
eins amoꝛẽ et peccatũ. Ergo a contrario ſenſu ſine
ommi alio woctoꝛe nos tot aduerſitatibo: tot ↄſciarũ
remoꝛſiõibus quos ſicut alios inimicos et latrones
fugẽ nõ poſſumꝰ:tot ↄfuſionibus:tã hic qᷓ etiaʒ qñ a
iuſtis peccatoꝛes ſepabunt nos ab eiꝰ amoꝛe retra⸗
hereſet auolare facere veberet.¶ Ex iſto nãq; timo⸗
re multi ſcti ĩ celo mundũ derelinquẽtes:ab ipᷣo auo
lare ceperũt/quoꝝ volatꝰet fuga noſtra vebet eẽ hoꝛ
tatio/et wctrina:et exemplũ:quot ꝑfidie in mundo
latent et pericula/ſi pauli conſulis romanoꝛũ ſequi
vellemus vt veberemus exemplũ v quo refert Ju⸗
lius ſextus li j.ꝙ in planicie quadã dimiſſur?exerci⸗
tũ cõtẽplatus: ꝓrul vidit amiu multitudinẽ ifeſtino
volatu ex ſilua cõſurgere et ſtatiʒ intellexit aliquid
inſidiaꝝ ibi latere:eõ q; turbate aues ſimłauolane⸗
re:miſſis igitur exploꝛatoꝛibus comperit ibi hoſtes
latereſad romanuʒ exercitũ clam inuadendũ. Et ſic
auium volatu et aſcenſu ſibi et exercitui ſuo camt.
Bic nos videntes chꝛiſtum ſanctũ ſanctoꝛuʒ qui di
cit Yohã.xvj. Relinquo mundũ et vado ad patrem
cuʒ omnibus ſanctis membꝛis ſuis/ e quibus dicit.
Mundus eos odio habuit:quia non ſunt ve mun⸗
vꝛſicut ego non ſum ve mundo: Johã.xvij. Amun
wauolare illoꝛum exemplo inſidias mundi latẽtes
ſuſpectas habere vebemus:et timere et cauere vt e
nobis verificet illud Oſee.xj. Foꝛmidabunt filij ma
risſet auolabũt quaſi auis er egypto. Ecce quomõ
ſanctoꝛũ exemplo ve egypto huſus mundi auolãdũ
eſt coꝛde/et amoꝛe/pꝛopter tribnlationesmiſeriasi
et inſidias in eo latentes. Sed heu pꝛo maioꝛi par⸗
te adultere aſſimilantur:quia ſicut adultera a lecca
toꝛe verberata ab eo nõ recedit. verberata vo ama-⸗
rito ab eo recedit. Sicmũdi amatoꝛes mundi erpe⸗
rientes ⁊ ſentientes pericula:veration esj verberajla
boꝛes /inſidias/tã coꝛpoꝛales iᷓ ſpirituales nõ rece⸗/
dunt/nec coꝛde nec opere fugiũt:ſed ꝓ modica ſpe di
nitiarũ/vliciarũ et honoꝛuʒ omnia patienter tole⸗
rant. Sed illi idem vel alij etiam qui chꝛiſti iugum
poꝛtare pꝛofeſſi ſunt:ſi modicũ pꝛo chꝛiſto/ vła chꝛi
ſti vicarijs impoſitũ tolerent/ murmurantet recal⸗
citrant. Cuius cauſa eſt quia amoꝛ inoꝛdina tus vt
frequenter feruentioꝛ eſt. Et oꝛ pꝛonioꝛes ſumus ad
malũ ꝙᷓad bonũ. Cuius ſignũ eſt q amoꝛ leccatoꝛũ
frequẽter poſt nuptias frigeſcit. Nec mix:qꝛ a pꝛin
cipio nõ fuit amoꝛ charitatiuus ſed ſemẽ inimici:id
eſt dyaboli/qui ſupſeminat ʒiʒaniã ĩ agro chꝛiſtiani
tatis/v quo Math.xiij.Ager ille mũdus. Etuz
vo ad ſecundũ punctũ tercĩe ptis iſtiꝰarticu li:qno⸗
mõ ſcʒ mũdus fugiendus eſt/eſt aduertendũ ille qͥ
pfecte illũ fugere vult opoꝛtet q oĩno ab illo coꝛdis
faciẽ auertat ita ꝙ nec diligatr nec recipiat᷑:nec ſalu
tetur occurrens vel oblarus/ nec ꝓſequat᷑ fugiẽs ſita
ꝙ quantũcunq; mũdus ipᷣm ſequat᷑ipſe mũdo ſe ha
beat ſicut ille qui crucifirus ẽ cruci: cui figit᷑ wꝛſum
vertendo/et hocẽ neceſſariũ illi cui mũdus applan
Dit:⁊ quẽ ſequit᷑ e quantũcũq; mũdꝰ ei faciẽ vertat
ipſe tñ mũdo wꝛſum vertfat ⁊ ei crucifigat᷑ita vide⸗
licet ꝙ ſit ei q̃ moꝛtuꝰ. Si vo mũdus ibſum fugiar:
et ei wꝛſum vertatj et ſit ei quaſi crucifixꝰ ⁊ moꝛtnꝰ
ipſe etiã ſiſi modo ſe habeat ad mũdũ: exẽplo pauli

xxiij.

Exem.

tdiligetibus etßferetidus
inein iſiincidihir
Düͦetcredendiͦ eſt rermination
ntarispölquiytnuſchmundin
nigfmdimnntttfuit weclole
illigs potneetßm amefuit e
huit notiaã v hoc mücoꝛetille
vmmunco' operacius mala inx
coꝛleetoꝛeeins tenminotöemt
lequamur. mundu coꝛge vope c
nlites. Regnü̃ meũ n eſt x ho⸗
Vhtaquare midus e contemned

Weromin

etcapicireceptoꝛesllid
uuntillosquon den
rioip Onop pumdoſtendite
Dedooſtendct culpa gige⸗
giqztamerparte recigiennis ⸗
Terdooſtendck quezmalatalii
datloes. arto chꝛiſtianin
neſa reape wberent. Quinto⸗
dontesagreſtitutöen tenetur
turn reſtituennii.
Etumod pelnii gnia nl
ſtusoppatebit qnuͦg videtun
nalor homtni congankfacti
noaſäͤlekẽlibugiunitizſen
ſithne etſecico gnibugh⸗

Ptafnitethdan Ni

crenplo inſidius nundi atän
Eenus:etnimereer auer rn
Oeen fnnitnbunt flin
naſicnis crerſhro Eae ni
vepyprohyiusmund ouolidi
optertnulanone mknegf
ntes Oen hey peo nolonpor⸗
Iuriui, ſitadyltewalec
No ecelit webmta ooma⸗
cmüdi amatoꝛes mundi pe⸗
mauls vetanonts vetberbſl⸗
porales ïſpiritualts noͤrece⸗
dert fugiüteſec pmocicaſpeni
Honomm omnig atienter tll
Delalijetium guichniſt ingin
rſimodici prochiſtoſpkachni
itolerentinurmurintet tutl
t quiaamorijotdhutioft
reſt Eta humniun nuu
nus ſignu gamluumi
i fiucet Ne niei neil
untatuns ſet ſemeininnlai

grin e ſagrocheiſtuni
niurieli ii lAn i

Eim

Ar. viij.

Xxv.

xvj.

.

*

Munus

ui ꝙ ſe et ſuis ſimilibo ait. Mihi mũdus crucifixꝰẽ
et ego mundo: Gal. vj.
Ex iſtis elici põt ꝙ mũdus ẽ aliqͥbus quaſi moꝛ
tuus ⁊ crucifixus:ſed nõ ipi mũdo: aliqbus ecõuer⸗
ſo. aliquib vo quib qᷣetius ↄtingit et mũdus cruci
fixus eſt et ipi mũdo. Sicĩcòmuni legẽda x quoli⸗
bet legit ↄfeſſoꝛe ꝙ necipemũdo/ necmũdusi ei pla⸗
cuit.Quia vo vbi multa imminent picula et emer⸗
gunt dubia / vtile eſt er bone vite:et vie haberecerti⸗
tudinẽ in fine iſtius capituli vtile videt᷑ expimentuʒ
ponere quo quis pꝛimo cõiecturare poſſit:vtrũ coꝛ⸗

Tlaffectiõe et cõuerſatõe hocmũdo ſit an æ alio

Scdo vtꝑ mũdus pñs bonus ſit an malus.¶¶ Gtũ
ad pꝛimũ quilibet faciliter aliqualiter cognoſcẽ po⸗
teſt vñ ſit: et an ſit e hocmũdo:vt heres vel vt ha⸗
bes hic manentẽ ciuitatẽ et bonoꝑ opeꝑ mercedem
an vt ꝑegrinus/⁊ alibi mercedẽ expectãs laboꝛis: qꝛ
naturale eſt ꝙ hõ plus diligat ⁊ comendet et libẽti⸗

us bona loquat᷑ e patria ꝓpꝛia qꝙᷓ aliena. Ergo Paf⸗

fectõem/dilectõem /locutòem/et hmõi/ euidetia ac⸗

cipi põt vnde ſint. Sic in ꝓpoſito:quiplus diligunt
iſtũ mundũ/libentius vellet hic ſemꝑ eſſe dicentes.
Hic vellẽ ſemꝑ eſſe cũ iuuentute optata et ꝓſperita⸗
te:qꝛ hic ſcio quomõ eſt/ alibi neſcio quomð eſt/ oſtẽ

Dunt certiſſima euidentia quia ve hoc mundo ſunt/

iuxta illud.j.Johã.iiij. Ipſi hoc mũdo ſunt:et iõ
mundo loquunt᷑/et mũdus eos audit. Mtũ vo
ad ſecunduũ:id eſt ad queſtionẽ illã de mũdo dubiaʒ

—

ĩqua ſemꝑ fuit diſputatio inter bonos et malos:bo

nmis cõmendatibus ſeculũ futuꝝ/ et malis comẽdan

tibus et diligetibus et pᷣferẽtibus ſeculũ pñs:ipſo h
ꝑmittẽte qͥ mũdũ tradidit diſputatõis:Ecẽ .iij. ſtã
dũ et credendũ eſt æterminationiillius magiſtrive
ritatis xpᷣi/qui vtriuſq; mundi noticiã habuit. Ipſe
nãq; ſᷣm diuinitatẽ fuit ce celo/ et ſic habuit noticiã
illius patrie:et ſ̃m carnẽ fuit de hoc mũdo et ſic ha
buit noticã œ hoc mũdo: et ille teſtimoniũ ꝑhibet
mundo:ꝙ opera eius mala ſunt: Johã.vij.Ergo
coꝛde et oꝛe eius vterminatõem teneamus:ipſumq;
ſequamur.mundũ:coꝛde ⁊ opꝑe cõtemnẽtes/cuʒ ipſo
dicẽtes. Regnũ meũ nõ eſt ve hoc mũdo: Jo.xviij.
Nota quare mũdus ẽ contemnẽdus. M. v.xj.

VWnerum inoꝛdinati

et cupidi receptoꝛes:libẽter recipiũt ⁊ re⸗
ſpiciunt illos quoꝝ vextra repleta ẽ mune
ritbo:ĩ ps. Quoꝝ pꝛimo oſtendit᷑ culpa et ſimilitudo.
Bcðo oſtendet᷑ ꝙ culpa qñq; eſt ex pte recipiẽtis tm̃
qnq; tam ey parte recipientis q; etiã ex parte dãtis.
Tercio oſtendet᷑ quemala taliũ ſequũturmuneruʒ
datiões.¶arto ꝙ; chꝛiſtiani nullo modo talia mu
nera recipe vberent. Quinto qn recipientes et etiã
dantes ad reſtitutõem tenẽtur. Sexto pena oſtẽde
tur nõ reſtituentiũ.
Etum ad pꝛimũ: quia culpa illoꝝ tunc manife⸗
ſtius apparebit/quãdo videtur quibus beſtiaruʒ et
maloꝝ hominũ com ꝑant᷑ factis et aſſimilant᷑.Poꝛi⸗
mo oſtẽdet᷑ quibus iumẽtis ſeu beſtüs comꝑant᷑ in⸗
ſipiẽtibus. et ſecũdo quibus homibus male facien-
tibus. ¶ Etũ ad pꝛimũ hydre ſerpẽti aſſimilãtur:
qui ẽ ſervẽs multoꝝ capitũ ſᷣm Hieronymũ epiſto/
la.lix. Cuius ſi vnũ caput abſcindatur creſcũt alia.
Gic ſi credat ſe quis cuſtodiri ab vno ſerpentis capi
te vel duobus:munera eis danda/vel robas /vel feu⸗/
dũ vel peuſionẽ/ eoꝝ voꝛacitatẽ ſatiando: alij quaſi
famelici ex hoc effecti:et quaſi noua ſerpentiũ creſcẽ
tialcapitaſad ſerpentinas ⁊ capitales conſurgũt ini
micitias:nouas nocendi exquirendiq; malicias co⸗/
gitantes:et quandoq; aperte dicentes ſiue ſint curi
ales ſiue magni in patria: quare non dat mihi ſieut

— *° *

W xiuij.

illi vel üli:ita bene poſſem ego ei valere: et locum in
agendis tenere:et tantũ ſi vellẽ damnũ inferre:et tã
tu foꝛte apud eum merui: ita ꝙ ex hoc ꝙ vni datur:
alij acrius petunt/vel deſiderant:et amplius nocent
ſi vna nõ aſſequantur:ita ꝙ non eſtimo facile ſcire
vtrum nulli vel alicui danduʒ ſit: quiomnibus nõ
poteſt:et vni pꝛodeſt: quia omnes diligunt mu⸗
nara Pa-- Er quo ſecundo patet:ꝙ tales poꝛcis
aſſimilantur et canihus:quia vno poꝛco vocato/vel
aliquid ei dato:omnes currunt er clamant aliquid
deenres vra vno ad feſtum vocato vel aliquid er
dato ⁊c. Et quando vni os vel aliquid tẽditur:om⸗
nes canes reſpiciunt ad offerenteʒ:quãdo vo vni il--
loꝛum pꝛoijcitur omnes in reſpicientẽ reſiliunt:ipᷣm
qꝙᷓ; mo:dent ð hoc grauati:quod ipſe accipit ⁊ ipinõ
accipiunt. Yſta iſtiſin dantẽ vni:omnes reſpiciunt:
et contra recipientẽ omnes inuidia agitentur:et ve⸗
tractionũ et accuſationũ illum moꝛſibus lacerant/
et ſtatum ſun damnificare vel œpꝛauare vel dimi⸗
nuere nituntur. Vnde ſic leſus: ad interrogantem
quis eum ſic leſit/reſpondere poſſet/lingua canũ:in
pſal. lxvij.quia qtum ad eos ceſſatũ eſt a muneribo
7c.Eyo.xxxvj.Ex quo patet:q quidam magnus cle
ricus congrue reſpondit cuida ianitoꝛi pape:ingreſ-
ſum ei ad papam pꝛohibenti. Tu es inquit ſicut ma

gnns canis: cuſtodiens oſtium: cui ſi aliquid inos

pꝛoieciſſem: me intrare permiſiſſes. In talibus nan-
qʒ munus abſconditum extinguit iraʒ: Pꝛouer.xxj.
ad tempus dum videlicet munera continuantur.qꝛ
quando ſemel incepta diſcontinuantur vel retrabũ
tur/plus quãdoq; iraſcuntur ꝙᷓ ſi nunqᷓ aliquid da⸗
tum fuiſſet: ita ꝙ ſemper dũ das charꝰ eris:dare de⸗
ſine: cſpicieris ab his qui in muneribus iudicant:
Aichee.iij. ¶ Tercio tales lupis in aliquo ſunt ſi

miles: in aliquibus vo conditionibus ſunt crudeli

oꝛes. Pꝛimũ patet pꝛimolqꝛ ſicut lupus ſi pꝛius vide
rit hominẽ eripit ei vocẽ:vt ait Ambꝛoſius omelia
vj. Sic tales ſi pꝛius viderint homines qui habent
cũ eis facere:anteq videlicet ab eis muneribus pꝛe⸗
ueniant᷑:ſic eis voces eripiũt:et verba impediunt q;

in his que ab eis petũt:vel coꝛã eis allegant /iuſtici⸗

am petẽtes:verba ſua amittent inutiliter loquẽtes.
et ſine fructu. Secũdo quia ſicut lupi habẽtes mul⸗
tos filios peioꝛes ſunt m phm̃.vj. ve aĩalibus. Ita
tales quãto plures habent filiostanto rapacioꝛes
ſunt:et vona ⁊ munera plus cupiũt⁊ reſi — eti
am filijs vetur ſicut et illis:quia ſi quis non vderit
filio eũti ad ſtolas eccleſiã/ vel eunti ad bancũ regis
penſionẽ:erit ei inimicus. Tercia cauſa/ quare lupis
aſſimilant᷑ patet.A. xxvij.xxviij. Lupis vo crudeli⸗
oꝛes ꝓ tanto ſunt:quia ſicut in hyſtoꝛijs continetur
romanoꝝ lupa romulũ infantẽ ei expoſitũ nutriuit
Pꝛedicti vo ĩ quibuſcũq; officijs/ pupillos /infãtes/
viduas/ oꝛphanos ſet ſimplices i lloꝛũ in aliquo cu⸗
ſtodie expoſitos:nõ nutriunt ſed ſpoliant et vepau⸗
perãt / vel ſaltẽ pauperioꝛes facere cupiunt:parũ cu/
rantes vel ponderantes quã inediaʒ ipſi ſuſtineant:

lta ipſi aliquid habeant/qui tm̃ munera veferen-⸗

tes adoꝛabunt: Zob. iij. ¶ Quarto tales caſtoꝛi aſ
ſimilant᷑ quo ait Solinus li.iij.c xxxx.ꝙ cũ hoĩez
oↄphẽderit nõ pꝛius ventes relaxat q oſſa queſ inter
Tntes tenet frãgant᷑: ꝑte ſi põt ĩ oꝛe remanẽte. Ita
tales habẽtes aliquos ĩter ventes.i.ĩ wmigerio ſuo/
nõ pꝛius eũ laxan ꝙ grauet aliquid eius cũ eis re-
manẽte qui oſſa eoꝛũ cõfregerũt: Mich. iij. ¶ni⸗
to ſunt crudelioꝛes lincib e quibus ait Hieron y⸗
mus epla.lyxv.q tadiu memoꝛia nõ habet rapiẽdi:
idiu vẽter eoꝝ nõ eſt vacuus. Iſti vo ſemꝑ ocules
et manus aptas habent ad apiengaten plenicq
vaeui munus quodcunq;: Mathei xv. ¶ Etum ad

Exem.

lij.

F.⸗

Eren.

Arti.ij.

vij.

. Munus

ſecundã partẽ iſtius articuli inter malos homines
pꝛimo aſſimilant᷑ gvyeʒiaij. Reg.v.quibus ipſius ſpe
cialiter adheret lepꝛa. Secundo cuidam andree ne/
cromãticoſæ quo fertur ꝙ ad villam quandã veni⸗
ens:cum nihil ei dare vellent hoĩes illius loci/ quoſ
dam circa eum congregatos arte æmomaca nudos
ire fecitlet tripudiare et cantare. icfuit andreas:
etnihil ei vedi:et ides ſic vado. alijs vo vicinis ad⸗
mirantibus et eis compatientibus:cũ ad eos curre
rent ⁊ quererent quare ſic irent. Reſponderũt ſicut
pꝛedictũ eſt. Poſt quoꝛum reſponſum illi ſuꝑuenie-
tes ſimili illuſione et tnipudio/et cantu eis iniunge⸗
bãtur:ſicut ſaul inter ꝓphetas.j. Reg.x. Ita iſtr il⸗
ludunt et vexant/et nudãt nõ dantes et eoꝛũ amia
cos et fautoꝛes et amatoꝛes. Vnde nũc ſic vexati cã⸗
tare poſſunt/hic fuit ralis et nihil ei vedi / et ideo ſic
vado.Tercio iude aſſimilantur ꝓditoꝛi:ſicut patet
G.iiij.xix et ideo illius habent maledictõem:eu⸗
tro.xxvij. Aaledictus inquit qui acceꝑit muneravt
pcutiat aiam ſanguinis innocentis.
Iſtã vo benedictionẽ qũq; totã accipit: vna re⸗
Apiẽs.Qñq; videlicet licitũ ẽ dare ſed nõ reciꝑe ſi-
cut accidit qñ quis iniuſtã redimere vult vexatõem
tũcnõ eſt culpa dare vel aꝑte vel occulte.Aperte ſi⸗
cut qñ datur dño nocẽti.Occulte ſicut qñ datur mi
niſtris et balliuis:ꝑ quos dñs alicui põt nocere:qui

qꝛ nõ audent aꝑte reciꝑe muneralvel robas aduerſa

rij/ ñi illoꝛum pꝛopter bilas et dilatiões ſi vult eos
Amitigare opoꝛtet ꝙ aliqͥd eis occulte cõferat: ſciens
qm̃ munus abſconditũ extinguit iras/et wnũ ĩ ſinu
indignationẽ maximã: Pꝛouer.xxj. In hoc vel cõſi
mili caſu dare nõ ẽ peccatũ ſed ſanũ coſiliũ. Seneca
li.v ↄſtãtia ſapiẽtis. Nũquid inqͥt ſapiens accedet
ad foꝛes qᷓs durus ianitoꝛ obſidet:et rñdet dãdo cõ
ſiliũ qͥd facere vebeat/tanqꝙ; inqͥt canẽ acreʒ obiecto
cibo leniet/nec indiget᷑ aliquid impẽderevt limẽ trã
ſeat:cogitet ꝙ ĩ pontibus qiibuſdã aliqͥd dare opoꝛ
tet vt trãſeat.Sed peccant recipiẽtes. Pꝛimo qꝛ aut
permittere aliqueʒ in pacel vel ſinere aliquid facere:
vel in agendis expedire veberent:tanꝙ; iuſte et bene
facientes/et tunc gratis hoc facere vel ꝓꝑmittere de-⸗
berent:aliter quod mihi iuſte vebetur ſine pꝛecio:ꝓ

pꝛecio mihi vendunt:et ſic meũ mihi vendunt:vel ſi

ſine peccato nõ poſſunt talia diſſimulare vel ꝓmitte

re vel facere/tũc nullo pꝛecio dato/illud facerevł diſ

ſimulare veberent:ne peccatũ ſub pꝛecio ponere vi⸗
cæant᷑ vẽditõis.Oe tales ſunt ſymoniaci patʒ ꝑ plu⸗
res leges. Gcðo q; officio vel dñio cui pᷣfici: aliq̃ nõ
ſunt e qbus ſine muneribo et exactõibo viuat/ et tũc
illud dimittat.Aut ſunt/et tũc d illis viuat et audi
at ambꝛoſiũ loquenteʒ pꝛimo de officijs. Piues inqͥt
eras:q̃ cauſa aliena rapiebas egeſtas non compulit
ideo te feci diuitẽ vt excuſatõem non haberes. Cur
nõ affuiſti iniuriã patientibus ideo te feci potentẽ:
vt nõ inferres/ſed violentiã repelleres.Eripite inqͥt
egenũ et pauperẽ e manu peccatoꝛis.ſequit᷑. Dũ au
gere opesſoccupare terras cupimus/iuſticie foꝛmaʒ

exiuimusbeneficentiã omnẽ amiſimus.vere em̃ vbi

lucrũ in archaſdamnũ in conſcis ſet damnũu et pctm
nõ qpocunq; ſed inexcuſabile. Quã em̃ coꝛã ceo excu

ſatõem hẽe poſſent qͥ ab illis munera extoꝛquẽt: vel

libẽter recipiunt:vt diuitias ſuas augeant et volu⸗
ptates ſuas nutriãt: ab illis qͥ multis foꝛte diebo ſa⸗

tietatẽ nõ habẽt:panis hoꝛdeacij vel fabacij.vnum

em illos cogitare opoꝛtet / ꝙ videlicet veus ſurdꝰ ſit
vel cecus:ꝙ talis non audiat vel videat:vel ꝙ væ eis
grauem accipiet vindictã. Zercio vo tales ſimiles
ſunt latronito ſicut oſtenſimn eſt. A. xiiij. xij. Ex his
tribus patet ꝙ recipientes ſunt vfectuoſi. Hoc eti-
am ipᷣi eis vna offerentes ſupponũt et oſtendut:qᷣa

MW xiii.

eo ꝙ eis offerũt medicinã ſupponũt eos habere cox
falium et infirmũ.Hoc etiã ipſimet cona reeipiẽtes
ſe habere oſtendunt: quia ſi offeretur eis medicia ꝓ
capite ſcabioſo:et caput tale nõ haberent:multũ in⸗
dignarentur:et offerentem cum indignatione fuga⸗
rent. Ergo a contrario ſenſu medicinam illam reci⸗
pientes/ et diligenter querentes:et veſiderantes oſtẽ
dunt ſe infirmitatem ha bere cupiditatis et falſita-
tis ⁊c. e quibus Eʒech.xx. Dollui eos:id eſt pollu⸗
tos eſſe oſtenſi in muneribus. ¶ tum ad ſecun⸗
dam partẽ iſtius articuli eſt aduertendũ:q; tunc ma
ledictio culpe ſupꝛadicta malerecipientiũ wna ab
vtriſq; tam dantibus ꝙᷓ recipientibus participatur
quando dans intendit recipientẽ coꝛrumpere:⁊ ipᷣe
recipiens coꝛrumpitur.Sicut patet.A.xxvij.lviij.ſi
cut etiam in quotidiano patet abuſu/ in quo vide⸗
musl qᷓdiu mali eſſe volunt:nõnulli ð ſuo dant vt
libere ad infemnũ ire permittantur. Gicut nuper pa-
tuit ve quodam/ſqui annuatim.xx.ſolidos cuidã ma
gno pᷣlato vediſſe fertur: ſic toto anno ſine hominuʒ
timoꝛe:ſecurus cum cõcubina ſtetit.Accidit poſtea
ꝙ focariam illam dimiſit:et pꝛelato ꝓ nunciu reddi
tum annuum petente reſpondit:redditum quem pe
tit nõ mittam:iam em̃ dimiſi feudũ pꝛo quo annuũ
cenſum ſolui: habeat ipſe feudum et gaudeat: quia
ego ⁊ecetero ab illo tale feudũ non tenebo. Suʒ em̃
a talibus munera accipiunt:ſᷣm am broſiũ ſuper epi
ſtolam pꝛimã ad Coꝛin. libertatem amittunt argu
endilet peccat qͥ ab eo accipit/et qui ideo dat ne coꝛ⸗
rigatur. Ey quibus patet ꝙ; nõ eſt in iſto contractu
ſicut in alijs contractibus emptionis et venditiõis.
in quibus res venditione alienat᷑:et ad emptoꝛẽ to/
taliter tranſit/et venditoꝛẽ erelinquit.qñ vo iniu⸗
ſti vel cauſã iniuſtã habẽtes:illã iuſtã eſſe dicunt:⁊
aſſeſſoꝛibus vel alijs quoꝛũ intereſtaliqua dant/ vt
iuſticia fiat:que ĩ rei veritate tiuſticia ẽ iuſticia hec
a venditoꝛe tranſit:quia cum illo nõ fuit:necad em
ptoꝛẽ venit:quia filij tyri in muneribus vultum tu⸗
um o iuſticia vepꝛecabuntur/que nullo pꝛecio cõpa⸗
rari potes:vbi nõ es:in pſal.xluiij.
Exy tammultiplici tam dantis ꝙᷓ recipientis cul⸗
pa multiplex ſequitur damnũ.Pꝛimo ipſi recipien⸗
ti damnũ inferunt pꝛo tanto:q eius mentẽ excecãt:
et rationem peruertũt. Sicut patet ꝑ hyſtoꝛiã qua
fertur/ꝙ quidã placitauit pꝛo quodam manerio:et
venit ad quendam magiſtrũ:rogans euʒ ꝙ eſſet pꝛo

parte ſua multa ei pꝛomittens. Ille vo ſempꝑ reſpõ

dit ꝙ nõ auqebat:quia nõ vidit eum aliquã habere
iuſticiam. alius cuppam pulcrã ve auro tradidit eiꝰ
camerario:rogans ꝙ eam vomino ſuo offerret:quaʒ
cum in camera ſua poſitam reſpiceret:multa excogi
tauit:et inuenit argumenta ꝙ ille iuſticiaʒ ha buit⸗
nec aliud cogitare potnit:dum ciphũ reſpiceret. Jl
le vo videns ſe ciphi cupiditate excecatũ/camerario
vocato ei pꝛecepit ꝙ ciphum magiſtro ſuo et poſſeſ⸗
ſoꝛi ſuo redderet ne totaliter ipſum excecaret/experi
ens et intelligens quoniã munera excecãt oculos ſa
pientũ:et mutãt verba iuſtoꝑ:veutro.xvj.SGecun⸗
vv qꝛ vona ipſum recipientẽ ingratũ faciunt:qꝛ quã

V quis habet facere cũ alio cui aliq̃ offert ſine omni

pactione ſub curialitatis vel cuiuſcũq; alterius cau

ſe nomie:ſemꝑ intentio ſua eſt: vt illud pꝛo eo faciat

quod ab illo fieri poſtulat: vel impoſterũ poſtula⸗
bit:et hoc ille cui offertur aduertere poſſet:ſi coꝛ ſu⸗
um cupiditate nõ eſſet excecatũ:bene em̃ ſcire poſſet
qꝙ ſi nipil cuʒ eo facẽ hẽet nibil ei daret. Gic jᷓ accipi
ens/et poſtea quod petitur nõ faciens/ingratꝰapud
dantem et mundũ reputatur:et foꝛſitan ad reſtitu⸗
tionem in bono iudicio teneretur. Sicut ille qͥ pa⸗
cto interueniente aliquid accipit ꝓ aliquo opereqð

viij.

Exem.

Arti.iij.

ix.

Exem.

Y.

Vnde.1⸗ cmnt nihn tur:e
aum Nnß mobney nus acci
vonnge ol innl n ſpi
lungifalinenſhnewa
uuf generund Banerni
nu – ns mun
nignnnne 1. aavnnt

lanent n air ſahleuet epuluen
ſas jnoͤ tiut ſublenat rpen
ide ſgt aggt len cin 1

pletnere Hei Cluucirnnn

odauclt Etbeeniter ifortltn
lanuiſinclocire ioliitom
glanvdziſtonenature Oilaune,
ſmegaanin danndalinnanni
ſ dirli toceeennne ufidchte
loquktullimi oqui tadaraue
tut hectoꝛermilitiefulgura cöpeſ
cit.nümus regnat. niimus unbat
erit multiplercouentus falſoꝛñ.
numoꝝ Ci egotonta munen ſit
nino: ſe llio nhil furnbuge
letſiant infirnus inonter maxne
necianalia niſ aliqg at /quantüa
luo tpotein ſebonns etad auni
uanricunq quis ſtaliquo ſtatu v
nuuraignmunſtclic rinn
benciͦ vaafunduni Ethoceſtag
tracatn uſenbolo. Vrobiczin⸗
lesetapud medicdo odrinet⸗
Nis Kimurberbiszpchansreio
Denomunep anpicitas dani
bugrpelno täri danid niguan
ſeinkaholatgofngiunani
grunt . hedi ir nteroia ct
bſorctſimer tan oc ah
lſimi gncelictnb ritekhi
Nbettinmimbilibuoret opn

N fnanntohisuieizdate nn

bolcheſteonoegeqnennt qu

s garttẽHnoeſtin iſocnntnan
nckihus nptonisttrendinzi,
citontalianketac angtou
cnditon drcinquit qi do ini⸗
ſtäbabetestllͤiuſtͤeſſediant
lis gvori iteneſteligun dent t
rel ventateituſtiaa s iuſtiaher
irquio anmilo no fuit necuten
ilirpmiin munenbus polrumtn⸗
abunrun gvenullopecaoche⸗
Anolal tui,
atun dannstaiantizeul⸗
rdamnũ Peino ihſ taigien
2O tantog eins menteerccit.
1t. Giatpateto hyſtonä un
itautproquodammaneno:et e
nagiſtrüroganseuz geſſctt⸗
Nomittens. Ille olenreſpi
ninnoͦrinkaum nini ohen
Vampulcrb Nanlo ngiite⸗
eum wmnino o ofenn it
ſm tefune, nl l
Iumenta lle ſtin h
r an aphü tſeen
potitn banie mennt
iwpicltute⸗ ſoctroſ/
d ummmahlſtro 1 .

vrioſum orecuret oen
ntnimn crai⸗ .H
, .te 0. .,Dea 4
Haluſtor⸗ d ngli 1

xij.

Munus

nõ facit/qũn videlicet iuſtuʒ eſt:ꝙ datoꝛ poſtulat:qni

vo iniuſtu poſtulat ſ impios vſus datũ eſſet refun⸗
vendũ. ¶ Cercio ipſum iniutũ fa ciũt:vel qꝛ faciũt
ꝙᷓ ab vno pecuniã accipiunt cui gratis iuſticiã face⸗
re vberet:ꝛ iuſtã habet petitõem:vel qꝛa nõ dan⸗
te iuſticiam auferre facit:et eos quiiuſticiam nõ ha
bent iuſtificant:xe quibus IJſa.v. Ve qui iuſtifica
tis inpium pꝛo muneribuset iuſticiam iuſti aufer⸗
tis ab eo. ¶ Quarto deum eeibnnn negare faciũt.
Vnde Cryſoſt. in tractatu æ ſymbolo. Quis non
erubeſcat dicere:quid mihi dabis vt tibi iuſticiaʒ fa
ciam. Nonne ſimile eſt acſi dicatur:quia mihi vul⸗
tis dare et meipſum abnegem:officuʒ pꝛodam:et w⸗
minũ vendaʒ. Ergo qui munus accipit/ liberabire
nequit. ¶ Quinto damnũ infert ſpirituale ip̃ᷣis dã
tibus et etiã frequẽter coꝛpoꝛaleſicut patet.A. xv.
xxix.quia frequenter indigne victoꝛiã et honoꝛẽ ac-
quiiit qui dat munera: Pꝛouer xxij. Munera nanq;
indignos honoꝛant:et dignos muneris vefectꝰpoſt⸗
ponit:intantũ ꝙ tã in clero qᷓ in religiõe munus ſeu
nũumus ſcientiaꝝ et eccleſiaꝑ dñs ẽ:vbiq; inſuꝑ ter⸗
raꝝ poꝛtas apit palacioxꝝ:et oſtiacamerarum:ſicut
patet. Y.xiij.xiij.Et ĩ omnibo terris moꝛtificat ⁊vi⸗
uificatſ weducit ad inferos et reducit/carceres apit⁊
clandit/moꝛtificat aĩas que nõ moꝛiunt᷑/? viuificat
aias qꝗͥ¶ nõ viuũt/ſubleuat puluere egenũ⁊ de ſter⸗
coꝛe eleuat pauperẽ:vt ſedeat cũ pꝛincipibus ⁊ ſoliũ
gloꝛie teneat.j. Re.ij. Claudit ⁊ nemo apit.aperit ⁊
nemo claudit. Et bꝛeuiter ſi foꝛtitudo queni foꝛtiſ
ſimus ẽſi melodia vel iocũditsas/iocũdiſſimꝰẽ. Vñ
alanꝰ ve ↄqſtione nature.Si ĩ aurẽ vel aduocatiſu⸗
ſurret pecunia:hoꝛpheilyra:carmẽ amphiõisj mu⸗
ſa virgilij/voce pecunie ſuffocãt᷑:qͥd plura vbi nũmꝰ
loquit᷑ tulliani eloquijſtaba rauceſcit vbinũmꝰmili
tat/hectoꝛee militie fulgura cõpeſcunt᷑. Nũmꝰ vin⸗
cit. nũmus regnat. nũmus impat vniuerſis:et nũqᷓ
eerit multiplex cõuentus falſoꝛũ:ſi tm̃ pñtia fuerit
nũmoꝝ.Cũ ergo tanta muneris ſit poteſtas ⁊ iocun
ditas:qꝙ ſine illis nihil fiat:nihilq; aures velectʒ:pa⸗
tet ꝙ ſicut infirmus inaniter magna a medico petit
medicinalia niſi aliqͥd xt quantũcunq; ſit cura di⸗
gnus:vtpote in ſe bonus et ad curã diſpoſitus. Sic
quantũcunq; quis ſit aliquo ſtatu vel dignitate vel
honoꝛe dignus niſi aliqͥd vet:inaniter circa hocha⸗
bendũ verba fundunt᷑. Et hoc eſt quod ait Eryf.in

tractatu ve ſymbolo. Vtrobiq; inqͥt ⁊ apud curia/

les et apud medicos obtinet:q; ꝓ ſolis verbis mõta⸗

nis vtimur herbis:p charis reb pigmẽtis et ſpẽbus

Bexto muneꝝ cupiditas dãnũ infert ipᷣis nõ dãti

bus:vel nõ tãtũ dãtibo vni quantũ alteri.ſꝛimũ pʒ
ꝛ in ꝑabola tꝑis pñtis iuxta quã munera ⁊ hoſtie of
erunt᷑ 77. Hebꝛ.iy. inter oĩa q cõtingũt mala. vnũ ẽ
abſurdiſſimu:et tam veo qᷓ ab homibus abhomina
lifſimũ:ꝙ videlicet nõ videt᷑ his qui ambulãt in ma
gnis et in mirabilibus:et eoꝝ miniſtris ſufficere:qꝛ
nõ faciant pꝛo his qui eis dare nolũt:ſed quod dya
bolicũ eſt eis nocere querunt qui robas nõ dant vel
ecunias.Et cum balliui pꝛepoſiti ſint vlconſtabu
rij diuerſa inferunt nocumenta:vt impoſterũ ha⸗
beant:et vt ſe vindicent:quia pꝛius non habuerunt
coloꝛantes factum ſuum ſub coloꝛe iuſticie et fideli
tatis in qua wminis ſuis tenẽtur. Sed vus qui per
ꝓphetaʒ ſuũ dicit. Si quis nõ væderit quippiã ĩ oꝛe
illoꝝ ſanctificant ſuꝑ illũ pᷣliũ. Mich.iij.nonit qua
intẽtione faciũt:quiet mercedẽ illis reddet teſtimo
niuʒ ꝓhibente mun eribo eius q̃ ſq accipe cupit vo:
Hebꝛ.xj. Scðm etiã patet:qꝛ qñ xii.apli falſitatis ⁊
anticheiſti œæbẽt ire londonijs. vel ad aliũ locũ pꝛo
veritate dicẽda de aliqua re:q vſq; ad patriã placi⸗
tata eſt/nitunt᷑ pꝛimo die acciꝑe ab vna ꝑteliurãtes

. *7
MW vxiuiij.
et fingentes ꝗ pꝛo illa parte dicẽt:accepto quicqᷣd
illo die acciꝑe poterũt:vel habere ab vna Pte:illum
diẽ aliqua cõſpiratiõe et falſitate amittere volunt:
faciẽtes ꝙ aliquiillo die coꝛã iuſticiarijs nõ compa
rebunt:vel aliquid ſimile. Alio die accipiũt ab alia
parte:⁊ que ps plus vederit.xij.illos ꝑiuros ꝓ parte
ſua habebit:ſi tñ equaliter vederit: h iveo addit᷑: qͥa
diligẽter in quirũt ſivnus alio plus accepit. Et ſi in
uenit:ꝙ ſic:ille qͥ minus accipit iraſe᷑: et œ ꝑteilla
nõ erit. Si vo maioꝛeʒz ſe putet:et inuenerit ꝙ alius
plus acceperit/vel ꝙ oẽs equaliter.grauat᷑:qꝛ videt᷑
ſibi ꝙ exquo alijs maioꝛ eſt patrie ductoꝛ: ꝙ plus re
ciꝑe deberet:ita ꝙ illequi minoꝛ reputat᷑: ſi minꝰre⸗
cipit grauatur:et ille qui maioꝛ eſtſſi plus non reci-
pit inſanit.Se quibus Innocentius li.ij.æ vilitate
cõditõis humane. Mõ ĩinquit attẽditis merita cau
ſarum ſed perſonarũ/ nõ iuraſed munera:nõ qo ra⸗
tip dictet/ ſed quod voluntas affectet/ non quod li⸗
ceat ſed quod libebt. Se talibus ſpecialiter verifica
bit᷑ illud Job.xv. Ignis veuoꝛabit tabernacula eo⸗
rum qui libenter munera accipiũt.¶ Septimo mu⸗
nerũ receptõ:damnũ facit dnis:quibus receptoꝛes
illi veſeruiũt:vel in fama/ vel in bonis alijs. Pꝛimuʒ
patet:qꝛ ſicut voloꝛ pedis vel alteriꝰmẽbꝛi nocet ca
piti.Yta infamia cupiditatis ⁊ alioꝝ vicioꝝ ĩmini⸗
ſtris nocet/et famã capitis vecoloꝛat. uius quidẽ
nocumẽti ipᷣi ſuꝑioꝛes occaſioneʒ dant/ſcʒ miniſtros
vt leberent væ ſuis nõ exhibent ſed tali eos exponũt
neceſſitati: de munenibus inhoneſtis et turpibus
lucris eos viuere opoꝛtebit. Si vo eos debito modo
exhibent:eis certum dando vel oꝛdinando vnde vi⸗
uere vebent. Bicut faciunt epiſcopi ſuis officialibus
et alijs clericis.Et reges et pꝛincipes ſuis iudicibus
totum nocumentũ a pꝛopꝛia habet oꝛtum cupidita
te.Secundũ patet:qͥa qn quis offert vona alicui exi
ſtẽti in aliquo officio ſub aliquo dño/ cõiter illud ei
offert:vt aliquod ei faciat auãtagiũ. Quod quideʒ
auantagiũ facere tenet᷑ de iure et poteſt ſine damno
ñni ſui aut nõ. In pꝛimo caſu ſupponit illũ cui offert
iniuſtũ et cupidũ/vel ſaltẽ illũ talem facere nititur.
In ſecundo caſu:vel facit eũ falſum dño ſuo:vel ni⸗
tit᷑ eum falſum facere.Et ſi falſitatem dño ſuo facit
iſtius pꝛecibus vel wonis:nõ ẽ dubiũ quin vterq; ad
reſtitutõem teneat᷑. ¶ Octauo damnuʒ facit ſubdi⸗
tis:quia dñi vel miniſtri:vel quicunq; alios regẽ ha
bent:qui libenter munera recipiunt:raro vel nunq;
ſubditos habebunt bonos:quia exquo ſciũt eos cu-
pidos et poſſe eos vnis placaniſq̃ſi ſine magno pec⸗
cãt timoꝛe:cogitãtes ꝙ ſi ĩ aliquo ↄtra eos loqͥ inci⸗
piant:eoꝝ oꝛa mũeribus obſtruẽt:quibo obſtructis
ipſi ſine laboꝛe ĩ abyſſũ vemergunt᷑. Er ſic ſpũaliter
eis contingit quod coꝛpoꝛaliter ouibus illis ↄtigit/
e quibus refert alexander modo ſequẽti. Juxta in
quit paſcua maritima erat quedaʒ amis q quotidie
certis indicijs fluxũ et reſtniũ maris pᷣdicẽ ſolebat.
Cũq; clamoꝛẽ eius oues iuxta litus paſcẽtes agno⸗
ſcerent:ad locum eminentẽ fugere conſueuerũt. Sʒ
cum auis oſtreũ apertum reperin et: eo veſci veſide⸗
ra ns:roſtro capitur.cunq; clamare nõ poſſet: mare
adueniens oues ſubmerſit. Sic cum os cui coꝛrectõ
incumbit:lucro obſtruitur temꝑali:talis in fine di⸗
cet illud Yſa.vj. Ve mihi quia tacui.Dicat ergo et
opere impleat ante finem illud Hiere.ũij. Mõ tace/
bo:qm̃ vocem buccine audiuit aia mea. Motaotra
nõ coꝛrigentes diuites ꝓ muneribus vłalijs cauſis.
A. xvij xj.¶ Mono damnuʒ facit in bonis foꝛtune:
tam ipſius recipientis qᷓ; etis amicoꝝ eius. Dꝛimuʒ
patet:qꝛ frequẽter cõtigit q illi qułextoꝛquẽt wna
ab his qͥ ſunt ĩ aliqua miſeria vel infoꝛtumio/ vt eos
luuẽt.ꝓ quo adiutoꝛio vidẽtes eos ĩ magna nccitate

xiiij.

Exem.

xv.

xvj.

nus ſuſpectiplus dãnificare pñt.

Munus

plus exigũt qᷓ; exigere veberẽt:iteꝝ xo oꝛdinante ca-

dant et capiant et miſerias et infoꝛtunias ſuſtineẽt
⁊ tũc ſicut pꝛius acceperũtita dãt et ſic vadũt ſicut
venerũt. Scom etiã acta frequẽter oſtendũt:in qbo
videt᷑ ꝙ plani et eoꝝ miſtni mun era recipiãt:ꝓ pꝛecõ

foꝛti.i ꝓredẽptione pctõꝛum/et ſpecialitera religi⸗
oſis ⁊ eccliaſticis ꝑſonis:qui bona ecclie circa hmõi
expẽdere nõ deberẽt/cũ quibo muneribus cũ alijs mi
xtis ſuos iuuare ⁊ ditare nitunt᷑ nepotes:q cito hoc
ĩtaberna:⁊ luxurioſe viuẽdo:cũ alijs que aliũde poſ
ſidẽt:expendũt:et ſic ve bonis illisverificat ꝓphetia
Mich.j.Que inquit mercede meretricis congre/
gata ſunt: vſq; ad mercedẽ meretricis reuertuntur.
UBecimo damnũ facit toti cõitati:ſicut patet.A.
xij xxiij. ꝓtẽ.E.iiij.iiij.qꝛ latrones et homicidas et
alios malefactoꝛes quos alij. patriavẽdit:poſt moꝛ
tis ſniam datã:ſicut ꝓtʒ ĩ wallia ſicut oſtenſuʒ ẽ.ꝗ..
xiij.xiiij. Apſi muneꝝ receptoꝛes ĩ om̃ipatriavendũt
occulte. Et ꝙ dni terraꝝ ĩ wallia latrones vẽdẽtes
accipiũt poſt moꝛtis ſniam datã. Illi falſi accipiũt

aonte vt no cætur: ita ꝙ tã in vna patria: q; in alia ad
Cotius damnũ cõmunitatis malefactoꝛes:qͥ aliquid
habẽt liberant᷑:et vix ſuſpendit᷑ q aliquid habet:qa

vel vitã ſuã emit añ iudiciũ:vel poſt. intantũ ꝙ ſi in
vna latronũ ſocietate ſint capti dinites ⁊ pauꝑesſſo

li pauꝑes ſuſpẽdunt᷑ ⁊ alij liberant᷑/vitã ſuã bono fo

ro redimẽtes/qꝛ añ foꝛte furatus fuit ad valoꝛẽ cen
ti ſolidoꝝ:ex foꝛte nõ dat niſi viginti ſolidos:quos
tã an ꝙᷓ eodẽ anno ſequẽtitniplicatos recepit ⁊ reci-
piet. Sed nõ ẽ miꝝ ꝙ væ alieno bonuʒ foꝝ faciũt.xe
alijs em et nõ de illis furabat᷑. Compando vo iſtos
duos liberãdi modos ad inuicẽ / illemodus quo añ
iudiciũ vendunt᷑ ꝑiculoſioꝛ ꝓ tãto videt᷑: illi qͥ tã⸗
ꝙᷓ latrones iudicant᷑ et poſtmodũ vendunt᷑ plus ha
bent᷑ ſuſpecti:et ꝓ tãto quis ſe ab illis melius cuſto⸗
dire poteſt:qꝙᷓ ab alijs qui iuſtificant᷑ et ideo tãqᷓ; mi⸗
Engdecimo ſpi-
ritualiter occidunt recipientẽ:ideo nãq; aioth poꝛ
tauit eglon munera et moꝛtem: Judicũ.iij.De iſto
Damno ꝓ muneꝝ receprõnes regnis er ternis illato.
Nota. H.ij.viij. et.xxix. Se iſta etiã mat᷑ia quomõ
videlicet multis nocet. NMota. .xiij.xxxij.cũ ſequẽ⸗
tibus.Eyquo tot dãna muneꝝ ſequunt᷑ receptõʒ:be

atus qui excutit manus ſuas ab omni munere: Iſa.

Art.iiij.
xvuj.

Exem.

xviij.

xxxiij.qui in fine officij ſui vel vite ſue dicere põr cuʒ

ſamu ele.j. Reg xij.Loquimĩ inqͥt ve me coꝛã dño et

coꝛam chꝛiſto eius/ vtꝝꝑ bouẽ cuiuſcunq; tuleriman

aſinũ /ſi quẽpiã calumniatus ſum:ſi oppꝛeſſi aliquẽ
ſi ve manu cuiuſqᷓ; munus accepi.
BDic qᷣlibet vir bonꝰet xpᷣianus excutẽ veberet ma
nus ab om̃i munere.Vñ Seneca ad Lucilł.epla. lxx⸗
vij. Quis inquit ſit vir bonus dicã. Vir bonꝰqpðho
neſte ſe putauerit factuꝝ faciet ſine pecunia:qð tur⸗

pe erit nõ facietetiã ſi pecunias afferat vel volupta

tẽ vel potentiaʒ ab honeſtate nulla re vetinebit ad
turpia nulla ſpe inuitabit. Ergo nec reciꝑe veberẽt
le nec ꝓ alios ſicut patet. J.xiij.xxv.ppter ratõnes
tactas..ix.eij.cũ ſequentibus.et.xxviij. ct.C. xvj.
xl.cũ ſequẽtibns. Mec ꝓpter ſe: qꝛ melius ẽ ad vitaʒ
ingredipauꝑ. Nec ꝓpter alios/ſq; parẽtes et hmõi.
eſponſionẽ cuiuidã pape ecgligetegu ſuaden
ti ꝙ ſuos ꝓmoueret reſpodit. Si mei nõ fuerint wo⸗
minstitũc immaculatero. Illiꝰꝗ exemplo nõ pmit
tas eos intatũ tibi dnari: ꝙ illis pmouẽdis vel ex-
altãdis:teipᷣm ſub pcto vepꝛimas jet ſeruꝰ fias cupi⸗
Ditatis: et ipᷣos etiã ꝑdas:onera eis imponẽs impoꝛ
ta bilia/ et muneribo pꝛauis illos coꝛã ceo onerãdo.
Illis ꝗ̊ noli offerre munera pꝛaua:Ecẽci.xxxv.
¶Aliter vo ↄtra veũ rõem dãtes et recipiẽtesſad
reſtitutiõem tenent᷑.SDe dãtibo patet ĩ ſumma con⸗

exemplũ wemachabeo. F

MW xxüuij.

feſſoꝝ li.ij.ti.v.q.xiiij.quid ⁊e pᷣlatis ⁊c.vbi ha bet᷑ q;
plati et clericii q bona eccłiaſtica pauꝑibus væbita

conſumut in vſus illicitos:videlicet ĩ meretricibus

hiſtrionibꝰloſanguineis:vt eos faciãt diuites v pa-

trimonio xpᷣi. In potẽtibo et diuitibꝓpter pompã

ſeculi vel aliã illicitã cauſã raptoꝛes ſunt/et pꝑ conſe⸗

quẽs ad reſtitutõeʒ tenent᷑. tũ vo ad recipientes

vel recipiũt a pᷣdictis viris eccleſiaſticis vel a qbuſ⸗
cũq; alijs. In pꝛimo caſu rñdet᷑ ĩ ſumma cõfeſſoꝝ li.
ij.ti.v.q.xvij.quõ illi ⁊c.dicendo ᷣm vnã opinionẽ/

ꝓ focarie et hmõi turpes pſone tenẽtur reſtituere ſi

poſſint:niſi foꝛte fuerit eis datũ cauſa elemoſyne cũ
eſſent in ſumma neceſſitate. Siuites etiã et potentes

tenentur ſimiliter ad reſtitutõem:ſi ꝑ fraudẽ vłmi⸗

nasꝶ vel impoꝛtumiatẽ etiã indebita: vel aliter ſine
iuſta cauſa aliquid de bomis ecclie receꝑint ita . ſi
turpibo ꝑſomis ⁊et᷑:reſtituatr᷑ ecclie.i.ſucceſſoꝛi vel ſu
pioꝛi illius:qͥ vedit in vtilitatẽ ecclie ↄuertẽdũ.Vel
m Hoſti.eiuſdẽ loci pauꝑibo diſtribuendũ. Nullo
vo mõ illi reſtituat᷑ q turpiter vedit/niſi qð ꝑ aliq̃s
iniurias ab eo extoꝛtũ vel receptum fuerit.Alia vᷣo
opinio ſentit: ꝙ turpes pſone q̃ hmõi recipiũt a vi⸗
ris ecclaſticis ad reſtitutõʒ nõ tenẽt᷑:niſi hmõi vir ec
cleſiaſticꝰp hmõi wvnatõʒ factꝰſit nõ ſoluẽdo:ſic eſtĩ
eo qͥ accepit ab vſurario. In ſcðo caſu ᷣm ſũmã cõ⸗
feſſoꝝ li.ij.ti.v.lxxxiiij.q.qͥd v illis qͥ emũt ⁊c. Oẽs
q̃ recipiũt ꝓpter graʒ vni ꝑti faciendã in pᷣiudiciũ al
terius:aut ſi minis aut terroꝛibo aliqͥd extoꝛqueant
aut ſi quoſdã grauãt vt alij timẽtes eis ſeruiãt ne ta
lia patiantſpeccãt moꝛtaliter:⁊ ad reſtitutõeʒ tenẽt
oĩm ſic receptoꝝ.Dni inſuꝑ tales pᷣpoſituras viden
tes vbi nõ ſunt red ditꝰcerti ſed ſole exactões ⁊ mũe/
ra ad inteſſe tenẽt. Erhis pʒ qgraue et ꝑiculoſũ ſit
nõ ſua dare vel reciꝑe vbinõ eſt certa receptõnis cã
illi qui recipit licita:qͥ frequẽter ꝓplexi ſunt in ↄſciẽ
tiaſet remoꝛſũ patiunt᷑ neſciẽtes ꝗ reſtituere vebẽt ⁊
q̃ nõ. Oꝛ etiã piculoſũ ſit officia exilia vẽdere illis qͥ
munerib vultũ tuũ dvepcabunt᷑:ĩ pſal.xluij. Et ideo
ꝓiculoſius ẽ quo rarius et dichicilins hoc faciũt:eſti
mãtes titulũ habere wnatõis vel emptõis et vendi
tioms:iSed tñ dantes ita reſpõdebũt coꝛã wo/ſicut
ballini dãtes:bona dñoꝛuʒ ſuoꝝ recipiẽtes ſicut p⸗
ticipãtes in furto/exigẽtes ſicut᷑ latrones/qᷣbus mł⸗
taꝓmittuntur et dãtur ne noceãt. Sic fidelis hõ fi⸗
lijs concubinaꝝ largitus eſt munera:Geñ. xxv.
AQuoꝑ locꝰpenałiuſte ĩ inferno. ꝛimo qꝛviuẽ
tes e munerib et exactõibo nõ hñt aliquẽ certũ ſta⸗
tũ/ vel victũ vel oꝛdinẽ:cũ totũ ſit ĩ alioꝝ voluntate
vel neceſſitateſ iuſte ibũt vbi nullꝰſit oꝛdo: Job. x.
Bcðo qꝛ ſicut dñs gratis remunerabit illos qᷓ ꝓmĩ
ſtris ſuis gratis fecert: q miĩſtri ſui clamãt dicẽtes.
Eñe iſte ĩ fra ſua multa ꝓ nobis fecit ꝓ amoꝛe vꝛo:⁊

nihil a nobis recipe voluit. Ita nõ remunerabitil⸗
los / xe qbo ĩ die iudicij dicẽ poterũt. Dñe nihil iſtis

tenemi:q;ꝛ oĩa nimis care nobis vẽdider̃t. Et væꝰ eis
rñdebit. Amen dico vobis/ receperũt mercedẽ ſuã:
Aat. vj. Patet ꝙ bonꝰvñs vel iudex oẽm hoĩem
ↄtra coꝛ hᷣe væbẽt:q ei mũera offert:tãqᷓ; volentẽ euʒ
ad talẽ obligare Pesr⸗ cauſã ſuã ſuſp ectã hꝛe vebe
ret:eſtimãs ꝙ falſitatẽ vena rijs ſupplere velit. Qui
vo credit vel dicit/ ꝙ alia cauſa vædit/ expectet vſq;
ſnia ſit data:et videat tunc quid dare velint et inue
niet: ꝙ illi qui pꝛius ei pulcra obtulerũt:q tamẽ re/
ſpuerũt:ſub qᷣbuſqã curialiba verbis dicẽtes. Siha
bueris ſnĩam ꝓ te/ſcias mihi grates:oſtẽdentes ꝑ B

; poſtea libẽter recipiẽt:nihil eipoſt ſnſam dabunt

oſtedentes ꝗ; nõ amoꝛe ꝑſone ei munera pꝛiꝰ ohtu⸗
lerũt: ſed rone officij munera mittebãt: Zu. xxj. Mo

ta. V. viij.xxxviij. Hota penã recipiẽtis munera ꝑ
INxiij.

xix.

Arti.vj.
xx.

i

—

— cherchſen
te.
nnonfmndd ☛☚
flins epatread ndciſplende
Egreciatur t ſhlendtiuſtvs
Vrſampasccendistun paffegte
innatura noſtra viſpoſita inq
liinuenit contrarictatem:natv
liperfertecopplatumn otq; conn
laro factum eſt et ſichomonan
Muit eum:in plal wyj. Etſici
hunooneintmult iheſns in guoe
ldeſtopus begte plrgins auin⸗
tüfithulitao pulentudo virgt
cfices guiwd Oeruadat oin con
urnscingesgig chantasuse
cgiuscdmell patet. Oai ardi
ſtro Aprii r 1. Aii gii.
tuitabeterno naſci depatretti
Inatrert cnzynroqgremanere.
Popolſibllefuit in eutt we
tnoſiechnmptione aſtenſum
lir et. x Qeniz uden quicon
uuttetftucs grlle ineh

=
—
——
— S
.
=
S=
=
S=—
S.:

dit ttalitinitsas iemliirnet,
tmorte tern ad reſtirutöeztenet
Dfiizſiptaleſpeſtmnng tie
acip entiſeiſcleegngdts ni⸗
1 Erhis gönnatett gialbſiſt
age pbindͤeſt ena receptonioc⸗
ituc ffegneter polenſuntin ſe⸗
tnunt neſditoq reſtimenenbir⸗
loſüſtofflu nli ricne lloi
ii pcabunti ſol iij Erite
nus et iffal uo hocfraüͤtef
rmyarils fel mptuts et rend
lo lia reſoögebut coni moſteut
Nfoꝛuz ſox jeaplitto ſcuto/
igitts ſintlatkonesſebnk⸗
turnenocest Sicfiſlshoͦfͤ/
itus eſtwunera⸗ Geß .

iuſte eiinfemno brund aegine n

tacöſbonht ude⸗ o 1
inechtotüſitiglionpoln
nir hemlſtnur iͤ
cnatsfenonenobitilos oni
eft gi miſt ichnitniti
hlinndbisfcthannn, .
erolult Yta no renanerolle

znaris tpplere ſe
elten dt ſſant
mnenida lnt ni⸗
. lgnobrlai e⸗ n
n ſh eboden
n i nthſitunn

umihign ſfüum

mbileipo 1 ,ven⸗
pit chlcn mnen
imthir Lun
nuneram un

iij.

ſiij.

Natiuitas
Atiuitatis chꝛiſti

pᷣmo oſtendetur diſtinctio. Secũdo
poſſibilitas. Tercio congruitas.
Quarto ex parte vei cauſalitas/et ex
parte hominis oſtenditur vtilitas.
Quiĩto quareita tardefacta fuit illa bũdicta natiui
tas. Sexto recipiendus/ cuſtodiendus et honoꝛan⸗
dus eſt qni pꝛo nobis naſcebatur.
Etuʒ ad pꝛimũ chꝛiſti tempoꝛalis natiuitas eſt
duplex. EUna que facta fuit in incarnatione. Alia ĩ
parturitione. Vnde Eryſoſt. ſuper illud Math. ij.
Quog em in ea natum eſt/ veſpinitu ſancto eſt: que⸗
rit qualiter tũc natus dicitur cum ſtatim ſequatur.
NParies quideʒ filiũlet vocabis nomen eins hefam.
Et reſpondit/ꝙ in conceptione fuit natus ĩ ea: pſal.
lxxxvj. Homo narus eſt in ea. In vtraq; vo natiui⸗
tate ſtatim fuit ꝑfectus deus et homo: a pꝛimo vide
licet marie conſenſu quando dixit. Ecce aucilla ⁊c.
Pꝛime vo natiuitatis/ conceptionis et perfectio⸗
nis poſſibilitas/ ꝑ exemplũ notificatur xæ lumineſo
lari:quod coꝛpoꝛe vel natura ſolari pꝛeſente: ſtatim
pfecte naſcitur etĩ materia pꝛopinqua diſi poſita in
qua nõ inuemit contrariũ:ſicut in aere diſpoſito/ſta
tim ſe perfecte mulciplicat:eiq; clariſſi, ime atq; perfe
ctiſſime coniungitur atq; copularur. Ita natura di
uina ſeu 1l benedicta tninitas que eſt ſol iuſticie/q̃
operata eſt ſalutem noſtram in medio terrelid eſt in
medio coꝛpoꝛis virginis gloꝛooſeſĩ vtero virginis be
nedicte pꝛeſente:ipſaq; per cõſenſum diſpoſita er di
cente.iat mihi ſcõm verbum tuum. Lumen illud
æ quo in ſymbolo apoſtoloꝑ.lumen ve luminendẽ
filius ve patread modũ ſplendoꝛis/ e quo Yjſa.lxij.
Eſtec:aturvr ſplendoꝛ iuſtus eius:a ſaluatoꝛ eius
vt lampas accendatur/ perfecte in materia illa: id ẽ
in natura noſtra viſpoſitaſ in qua nullius obſtacu⸗
li inuenit contrarietatem:natum fuit.et materie il⸗
li perfecte copulatum atq; coniunctũ et ſic verbum
caro factum eſt.et ſic homo natus eſt in eajet ipᷣe fũ⸗
dauit eam:in pſal.xcvſ.Et ſic in ſua benedicta incar
na tione intrauit iheſus in quoddã caſtellũ:Auce.x.
id eſt coꝛpus beate virginis cuius caſtri fundamen
tũ fuit huilitas/pulcritudo/virginitas/ turris/ſpes⸗
et fides / quibo coſeruabat oĩa conferẽs in coꝛde ſuo
murus cingẽs oĩa charitas qua omnes amplexata ẽ
cuius coꝛnelli patẽt. M.iij.arti.ij. Nota de iſto ca⸗
ſtro.A. xxiij.xij.⁊.MM.iij.xxxiiij. Onomodo aũt po/
tuit ab eterno naſci patre/et in tꝑe in matre/et de
matre:et cuʒ vtroq; remanere. Mota.E. vj.iij. Quõ
vo poſſibile fuit ꝙ in ea et ve ea naſcereturſſine ma⸗
tris ſue couptione:oſtenſum eſt. M.iij.niij.et.xv.⁊
xix.et.xx.O etiã iudei qui concedũt q; virga aaron
ſoꝛuit:et fructus ꝓtulit ſine humoꝛe Mumeri.xvij.
E etiã rubus Moyſi igne nõ comburebat᷑: Exo.ii.
Mobiſcũ acedere deberẽt ꝙ videlicet virga hecra
dice veſſe:eadẽ vei virtute concipere et fructũ poꝛta
re poſſet ſine humana ſocietate:et igne diuinitatis
inflãmari et repleri poſſet:ſine ſui coꝛruptione:vł in
tegritatis diminutõe:vel ſine ſui mutatõe.Si nan⸗/
q; venarius ſine ſui mutatione ve nõ arra fit arra:et
alicnius rei ſolutio et redemptio: quod mirabile eſt
ꝙ veus ſine ſui mutatione poteſt fieri arra ⁊ redem⸗
ptio generis humani:væ quo Zu.ij. Euangeliʒo vo⸗
bis gandiũ magnũ:quia natus eſt nobis.lo:enim
exponit nobis:ĩd eſt nõ vobis. nobis ad gloꝛie aug/
mentũ:et vobis ad redemptionem:ſaluatoꝛ mundi.
quo ꝓ edixit Iſa. Paruulus inquit natus eſt no⸗
bis: IJſa.ix.et filius datus eſt nobis.a Et nota ꝙ ſi
gnãter dicit/filium datum et natũ:et nõ patrem vel
Hiritũ ſanctũ.Suꝑ quo dicto nõnulli admirati ſũt

et queſtiones difficiles mouebanti qnõ vna perſona
ſine alia carnem ſumere vel naſci potuix/ cum in els
mayima ſit idemtitas. Quibus reſpondet pꝛimo ꝑp
exemplũ tererelatiua plures habente relatões. ver
bigratia. Miquid pot eſſe in aia ſeu mente ſub tri⸗
lici ratione vel relatione: ſub ratione videlicer re-
atloms memoꝛan/intellectiet amati: quod quideʒ
licet in ſe ſit vnũ et idẽ plures habens relatoões q̃ ſũt
inter memoꝛantẽ ⁊ memoꝛatuʒlinter intelligentẽ et
intellectũ:et inter amantẽ ⁊ amatũinter pꝛeʒ et fi⸗
liũ:qꝛ poſſibile ẽ ꝙ ille tot habẽs relatões ſit filiꝰii⸗
lius curtot modis refert/ tñ põt ſub vna rõnerelati⸗
onis cõiungi voci ſenſibili a pꝛe dicẽte Ffilius meꝰes
tu/ vel amo te:abſq; boc ꝙ eidẽ voci aiungar̃ ſubna-
tura vel relatõe intellectivel mẽoꝛati. Verbi gratia
Mõne põt aliquis dicereſamo illud.in quo dicto il⸗
lud coniungit voci ſenſibili ſub nõne et relatõe ama
ti:abſq; hoc ꝙ dicat:intelligo illud. Cõtũgẽdo em̃
vnu ch ꝓpꝛietate et relatiõe vna voci ſenſibili:nõ eſt
neceſſe aiũgere illud idẽ ſub alia ppꝛietate voci ſenſi
bili. Ata coiungẽdo ⁊ copulando veũ cũ vna Ppꝛiea
tate et relatõe filiatõis carni ſenſibili:q verbu pa⸗
tris tm iungebar᷑ carni/nõ fuit neceſſe ꝙ idẽ deꝰcara
ni ſenſibili copularet᷑ ſub alia ppꝛietate et relatione
Barenttarte vel ſpiratiõis ſeu pꝛoceſſionis. Cũ eniʒ
oc verhũ ſuũ ſub vna ꝓlatione et pꝓpꝛietate coniũ⸗
gere poſſit voci ſenſibili: quis auferre pᷣumit hanc
potentiã a deo pꝛe:ꝙ nõ poſſet copulare verbũ ſuũ:
equo Yo. j. VWerbu caro factũ eſt:abſq; ſh ꝙ copu⸗
laret ſeipᷣm vel ſom ſanctũ. Et ideo ſignater dr T .
ce.j. IOdeoq; qp naſcer ex te ſanctũ vocabit᷑ filius xi
Bcom exemplũ ad hoc eſt Aug.li. incarnatõe cõ
tra iudeos/ melodia cithare:ad quã tria ↄcurrũt.
ars manus/ſchoꝛda.Ars dictat/ manus tãgit/ choꝛ
da reſonat.tria piter opantur et tñ vnus ſonus au⸗
dit. Ita pater et filius et ſpũſſanctꝰincarnationem
oꝑabant᷑:et tñ ſolus filius in carne videbat᷑ et audie
bar᷑.in tribus nãq; pdictis cõſtat opatio. Ged quo⸗
mõ ad ſolã choꝛd ꝑtinet ſoni redditio:ſicad ſolum
chꝛiſtũ carnis humane pꝑtinet ſuſceptio: et vocis pᷣ⸗
dicatio et oſtẽſio:cũ natus eſſet in bethleeʒ: Qaath.
ij. In iſto ergo articulo tria ſunt oſtẽſa. Pꝛimo in⸗
terioꝛis natiuitatis poſſibilitas et ꝑfectõ. Gcðo vt⸗
uſq; natiuitatis poſſibilitas ⁊ incoꝛruptio. Tercio
quõ vni pſone ſine alia fuit poſſibilis incarnatio.
¶ MNec fuit hec benedicta natiuitas tm̃modo poſſi⸗
bilis ſed etiã congrue et rationabilis valde:quo ad
oĩa ipſã cõtingẽtia.Pꝛimo qᷓtũ ad ipz naſcentẽ. De
cundo ꝙᷓtũ ad ipſam matrẽ poꝛtantẽ et angelũ ſalu
tantẽ.Cercio ꝙᷓtũ ad locũ et tp̃ᷣs. Quarto ꝙᷓ̃taʒ ad
modũ et cauſam. Pꝛimũ patet:qꝛ ſicut inter diſcoꝛ
Tæs eligit᷑ vnus arbiter:qui pacẽ faciat:qui nõ ſit to
taliter e vna parte vel affectione: ſed qui ſit amicꝰ
et ve ſanguine vtriuſq; ꝓtis/et quaſi media perſona
Sic congruũ fuit q; inter nos et veũ media pſona in
diuimis qui naſcẽs fuit in medio aĩaliũ:mcẽs in me⸗
dio vvctoꝝ:moꝛiẽs in medio latronũ: reſurgẽs ĩ me
dio diſcipuloꝝ.mediatoꝛ fieret vei et hom inũ/qͥ di-
cit Joh. xviij. Ego ad hoc natus ſi um z;. Mota. A.
xiij.xxxj.et.aD.iij.xxij. Secundũ etiã patet:q ſicut ꝑ
angelum ſeducentẽ: et mulierẽ errantem: noſtra fa⸗

cta fnit perditio. Ita congruũ valde fuit/ vrꝑ ange .

lũ ſalutantẽ et mulierẽ credentẽ noſtra fieret repa⸗
ratio.Terciũ etiã patet/ et magnã habet ↄgruitatẽ.
Pꝛimo qᷓtũ ad locuʒ/vt ſicut coꝛ vnde fluit vita no
ſtra naturalis in medio naſcitur coꝛpis. Ita ille ve
quo fluit vita ſpirituał in medio naſcatur terre. Se
cundo qᷓtum ad tẽpusvt ille qui venit fnigiditateʒ
charitatis refrigerãdo expellere in hyeme naſceret᷑.
Quarto in modo et cauſalmagna patʒ cõuemiẽtia.

Art.iiij.
V.

Arꝰ.iiij.
vVj.

vij.

viij.

Natunitas

Nulli em̃ dubiũ eſt: quin nr̃a ꝑditõ facta fuit p fru⸗/
ctũ v arboꝛe raptũ:poſt cuius raptũ ita arboꝛ toti
us generis hũani infecta fuit et mala effecta:ꝙ fru⸗
ctũ bonũ ad ſalutem pꝛoficientẽ facere neqᷣuit:con⸗
gruũ ergo fuit ꝙ ille celeſtis hoꝛtolanus:d quo ma
gdalena exiſtimabat: q hoꝛtola nus eſſet Johã.xx.
ad modũ faceret boni hoꝛtulani: qui quando videt
arboꝛẽ bonã nõ facere fructũ:illius ram is abſciſis:
nouũ inſerit ramuſculũ bone nature trunco illi: per
queʒ de radiceilla bonus aſſurgit fructus. SGic ceus
abſciſis iudeis et gentilibus nõ credentibus/ramu-
ſculũ bone natureframũ videlicet illuʒ oliue viren⸗
tem ſignũ clementie:Geñ.viij.trunco noſtrenature
in ſua benedicta in carnatione inſeruit/quã beatail
la columba virgo ppetua videlicet maria in die na⸗
tiuitatis chꝛiſti ad archã detulit eccleſie: ꝑ quẽ fru⸗
ctũ vite eterne facere et ꝑciꝑe poterimus.Sic q̊ᷣ illo
die arboꝛ pꝛius ſterilis floꝛuit ⁊ fructũ attulit/⁊ ter-
ra vedit fructũ ſuu:in pſal.lxxxiiij. Yllũ ſcʒ qͥ natꝰeſt
rex iudeoꝑ: Mat.ij.Hoc ẽ auꝝ optunũ:quod naſci⸗
tur in terra euilath:Geñ.ij. quo.j.Jo.v. Qõ na⸗
tũ eſt ex vincit mundũ.
¶ In qua auẽte ex iſta bũdicta natiuitate nr̃a oſtẽ
dit᷑ vtilitas. IJhe nãq; ex ſpe victoꝛie ſue:ponit nos ĩ
ſpẽ vincẽdi dicẽs. In mũdo pᷣſſurã habebitis: ↄfi⸗
dite:qꝛ ego vici mundũ: Jo.xvj. Fuit ꝗ̊ vna naſcen⸗
tis vtilitas ⁊ cauſalitas:qð nos ĩ bello ſpũali robo⸗
rauit:et foꝛtioꝛes fecit ad vincendũ hoſtes aĩe:q qui
m virtus foꝛtiſſima pulcro mõ cõpleta ⁊ ꝑfecta fu
it. Nã vus ĩ hoc egit ad modũ illiꝰqui plantulã de-⸗
bilẽ nea tẽpeſtatibo veij ciat᷑: palo foꝛti ei ligato at/
q; copulato foꝛtificat. Matura nãq; nr̃a carnea ni
mis erat vebił. Mã caro infirma. Math. xxvj. Ver⸗
bũ vo in diuinis foꝛtiſſimũ eſt iuxta illud Hebꝛe.j.
Verbo virtutis ſue poꝛtãs oĩa.ne q̊ natura nr̃a tebi
lis tenptatõibus wijceret/ iſtum palũ foꝛtiſſimũ de
quo Eccłi.xxvii.palꝰ figi nature noſtre copulauit/
et ꝑ idemtitatẽ ꝑſonalẽ Aiedamenode ligauit:fo·⸗
tẽ debili coniũgens.Et iſta de cauſa natꝰ eſt tibi pu
er maſculus:hHiere.xx. Secũda naſcentisvtilitas
fuit et cauſa:vt clare videremus quid in nobis ter⸗
gendũ:faciendũ/et fugiendũ eſſet. Pꝛo quo eſt ſcien⸗
dum:qꝙ omnes ante chꝛiſti aduentũ habuerunt no⸗
ctẽ longã/et tenebꝛoſam culpe et ignoꝛantie et ſpi
ritualis cecitatis/ qua miſerabiliter conquerebã⸗
tur ꝗſa.lix.dicẽtes: palpauimus quaſi ceci parietẽ.
Nec̃ miꝝ:quia oculi fidei intantũ erãt vebilitati:q;
paꝝ reſpiciebant vel credebãt ꝓp hetaꝝ dictis:vltra
ſenſibilia:que oculis coꝛpoꝛeis vidẽ poterãt:et ideo
idola ſenſibilia adoꝛabant/vero xco quem ſic videre
nõ poterant verelicto. Quodvidẽs veus iſtud lumẽ

veritatis ⁊ diuinitatis:pꝛimo oculis eoꝝ impꝛopoꝛ

tionatũ:poſuit in lucerna vᷣginis głioſej quibus
pſal.cxviij.Lucerna pedibus meis verbũ tuuʒ.i.iſta
duoſverbũ ſcʒ tuũ et virgo maria/faciũt lucernã pe⸗
dibo intellectꝰet affectꝰ mẽtis. Et ſic fecit ad modũ
illius qͥ vitꝝ in ſe claꝑ:et viſui quodammodo unpꝛo
poꝛtionatũ ↄiũgit ligno/vel pluũbo/vel alteri coꝛpo⸗
ri opa coſ vt cõgruẽtius in vultu intuentis ecoꝛem
oſtendat vel defoꝛmitatẽ. Sic deus pater filiũ/ cãdo
rẽ lucis etne. Sap.vij. Cũ ſit ſplendoꝛ et figura ſub
ſtantie eius. Hebꝛe.j.coꝛpi coniũxit ſolido: id eſt no
ſtre in virgine gloꝛioſa/in qua verbũ caro factũ eſt.
Aue quidẽ auctoꝛitas tria oſtẽdit. Oꝛimo nãq; oñ-
vit quomodo compaginat opa co lux puraverbũ ſi⸗
cut vitꝑ ligno: ergo in manſu etudine ſuſcipite inſi⸗
tũ verbũ: Jaco.j.ſicut ſpeculũ in manibus:et vide⸗
amus hoc verbũ:quod factũ eſt Zu.ij. In quo tan⸗
qᷓ in ſpeculo mundicie videat᷑: et tergat᷑ macula lu⸗
xurie. Secundo in iſto ſpeculo humilitatisi videat

N ..

et tergatur macula ſuꝑbie.Tercio ĩ iſto ſpeculo peu
pertatis videatur/et tergatur macula cupiditatis:?⁊
ſic e alijs/ verbo virtutis ſue purgationẽ peccatoꝛũ
faciens. Hebꝛ.j.Lanqꝙ; ſpeculo claro ſic videbit om
nis caro ſalutare ci. Yla.xl.et.lij. Secũdo oſtendit
quom odo ſanat᷑ noſtra natura caro. Pꝛo quo ẽ ad⸗
uertendũ:q; homo peccãdo/et a ſtatu ratõnis et ho
minis cadedo/ intantũ comꝑatus ẽ iumẽtis inſipiẽ
tibus:q; omnẽ eſcã rõnalis creature angeloꝝ videli
cet et hoĩm/eſcã dñi videlicet abbominata ẽ anima
eoꝝappꝛopinq̃uer̃t vſq; ad poꝛtas moꝛtis:ĩ pẽ.cvj.
Et ideo ſpualiter infirmati ſunt/nec fuit qͥ adinua⸗
ret.xꝰ vo ad miſerabilẽ clamoꝛẽ ꝓphetaꝝ ⁊ patriar
chaꝝlet paucoꝝ bonoꝝ viroꝝ qui tũc erant qdᷣam⸗
modo ad opaſſionẽ miſeroꝝ excitatus:ne miſerũ iu⸗
mentũ ſuũ finaliter fame pire ꝑmitteret:vt cõgruẽ
tius iumentũ paſceret ſignificatiue ad ſtabuluʒ ſeu
iumentoꝝ locũ venit:et inter iumẽta natus poneba
tur:rationaliũ animaliũ factus fenũ et pabulũ:qͥa
omnis caro fenũ: Iſa.xl.Tercio oſtendit quomodo
incipiebat᷑ noſtra cura factuʒ eſt ſcʒ ꝑ lucemſe qua
Geñ.j. Facta eſt lux.Et Jſa.ix. Ha bitãtibus ĩ regi
one vmbꝛe moꝛtis:lux oꝛta eſt eis.Habitantibo pꝛi⸗
mo ſub triplici vmbꝛa/ qua.j. Joh.ij. Quicquid
eſt ĩ mundo eſt cõcupiſcentia carnis ⁊c. Triplex lux
oꝛta eſt.nã cõtra vmbꝛã camalitatis oꝛta eſt luy ca-
ſtitatis:ſic e alijs.et congruũ fuit vt ſicut incepit
opa vreargref. lucẽ. Ita etiã oꝑa recreatõis ꝑ luce
inciꝑet/nõ ſolũ ꝑ lucẽ illam increatã/ ce qua in pſal.
xcvj.TLuyx oꝛta eſt iuſto:ſed etiã ꝓ lucẽ creatã:id eſt .
abundantiã gratiaꝑ:quaʒ in natiuitate ſua:et poſt
natiuitatẽ ſuam copioſius effudit/his qui ex vo na
ti ſunt. Johã.j. In cuius ſignum ipſo nato claritas
cei circumfulſit:paſtoꝛes vigilantes:nõ wꝛmientes
Luce.ij.Exemplũ ad hoc habetur in rebus natura⸗
libus.⁊ quibus dicit Albumaſar:q; fluxus maris ẽ
foꝛtiſſimus:in coniunctione ſolis cũ luna. Hoc etiã
ad oculũ videmus:q videlicet mare aquis abũdat:
fluxũq; habet altioꝛẽ:et maioꝛẽ in nouilunio/qꝛ tũc
ſol cũ luna directius et ꝓpinquius ↄiũgit᷑:ex cuiꝰ ꝓ⸗
pinquitate lune foꝛtitudo augmẽtat᷑: qꝛ abundãti⸗
us eivirtutẽ in fluit/ex cuius influxu luna mare foꝛti
us mouet. Si inſuꝑ cũ nouilunio ocgurrat cõiũctio
alicuiꝰplanete:qͥ ad ſileʒ agat effectũ/ tũc maxĩa ma
ris erit inundatõ.Sic qꝛ ĩ incarnatõe ↄiunctus fuit
ſol iuſticie cũ luna nr̃enature:⁊ ĩ die natiuitatis qſi
ĩ nouilu nio ſe ſimul oſtẽdebãt ↄcurrẽte ad ſilem effe
ctũ ſtella maria/v q̃ Nũerixxuiij. Oꝛiet᷑ ſtella ex ia
cob:in qua et cũ q̃ fuerũt ↄiũcta ſoldiuinitatis⁊ lu⸗
na nature noſtre/maxime tũclet et iã vſq; nunc flue⸗
bat marelet abũdabãt aque gratiarũ vſq; nũc: ideo
addit᷑:qꝛ ſtante ſemꝑ illa coniũctiõe tanqꝙ; cauſa ſta⸗
bit fluxus graki diſpoſito:cui dici.tunc videbis et
af flues/ et mirabit᷑ et dilata bit᷑ coꝛ tuuʒ:qñ cõuerſa
fuerit ad te multitudo maris: Iſa.lx..¶ ¶ In cuius ſi
gnũ legit᷑ in chꝛonicis:qꝙ nocte illa natiuitatis fons
olei copioſe emanauit et fluxit.in ſignũ ꝙ cũ abun⸗
dãtia miſericoꝛdiaꝝ et gratiaꝝ habuit natiuitatis
initiũ. Gapᷣ.vij. ¶ Tercia vtilitas fuit amiſſoꝝ re/
cuꝑatio.Hõ em̃ peccãdo quatuoꝛ amiſerat.Pꝛimo
foꝛtitudinẽ:intantũ q omnes in infernũ cadebant.
Scõdo ſapĩam ſeu vei et ſuipſius cognitõʒ/intantũ
idola adoꝛabãt. Tercio vei ſimilitudinẽ ⁊ dyaboli
cuiꝰopa dilexit in aĩam introduxerat ſimilitudinẽ.
Quarto patrie celeſtis hereditatè ꝑdidit/heres fa/
ctus inferni:fuit ergo factus væbilis/ſtultus/ turpis
⁊paup.hoꝝ oppoſita cõcupiſcẽdo:qñ ſicut deus eſſe
volebat. TVolẽs ergo pater miſericoꝛdiaꝝ reſtaura⸗
re om nia ꝙᷓtũ in eo fuit:cõtra pꝛimũ defectum: non
aurum vel argentũ:nec angelum vel archangelum:

ix.

aque npfſoen lae woin
a in, eſnatenin
1 ſio mireulplid. Ge
ſloe mnomn ala t ne
cere aquo cvtntionls calla⸗⸗
dis etcalefactichantate⸗ ſunt ap
aieta elit nicereſanctarn
ii gta ueggiintuseſtrenouat⸗
crgo ſigilo enouaminiſpuͦ ment
Ndnentesnoviͦ boiem quirend
i Ckii Cöns nanti dfect
miſt..pnmi t heres coperedde⸗
mus heredltate venditi redinen
Leui xv Glinquitattennatus
ritpoſſeſſonẽſuam. inquus oo
o pigritens hercoltateredemprt.
magno wiiderio conatu reuenen
warnne do nnde
Gnoſtp. Gef. vnj. Mo. Fv..quo⸗
Ndn grlin
Ventiorteductio. fuit eñ de do ſ
Aigbaoſtz ocaltin liga ias
lsneundi uminnaidcdle m
Etüludindeniat Guc o gaipd
paofaidcnla ir dictlierangtl
Düumanüidomifſumfuitin is⸗
mmo tenrta ditatem giͤefſevol
in beuncen ergo nüemieui
tateo limütenegrecneno B
ſere r ſaluüfocereo enn
openemt:

nheiannnltnbor etlncn
E ngmũfnt t ſatipit
e Yacti hungenͦb vlie,
llllmnamminumngi
ſto ſehenulucieniitih
lunguazin natiitgteſngeethoſt
pioſing efuait bis uier don,
Incuinsſignomiſonatoclanis
daſtores igllantes:n enniente
ſiadbochabeturinrebuo natune⸗
ait Albumeſon floms nanb i⸗
niunctione ſolis diluno. boceri
, ndelicet mane aguizabiih
ut matot; ionn oniolarti⸗
Het pinunns MMlter l /
titudoangmet eubungorl⸗
erauius influmluna marefonti
a nonilunid ocgurrat cöfieni⸗
ilezagatefecti, tücmariama
icqriincumgtoeginnctnefuit
fenaturen idienatinitani ii
oſtegehit ourneteag iltutf⸗
z Vöen rii Ouitkſtelaeni
erütanictsſ oininitrirl
Gninetict tiͦſiinnfn
bitagneggeriani ſchniie

ollcnuigienſni
ſtorcnidlal nn el
keudtamg hoe,
unnmnu lnnnttufn⸗
müciobun

xj.

Natmitas

ſed ꝓpꝛium filiũ.qui infirmũ ⁊ debilem holem vide
licet qui tũc q̃ſi graui incepit ſurgere infirmitate
crudcis ſuffulſit baculo:⁊ vinga direxit diſcipline.de
quib ei regratiat᷑ dicẽs. Virga tua ⁊ baculus tuus
⁊c.in ps.xxij.Gic ergo qᷓti ad pꝛimũ miſit verbũ ſu
um:⁊ ſanauit eos.in ps.Cõtra ſcom vefectũ. ſapiẽti
am nobis miſit increatã. filiũ videlicet ſuũ dilectũ.
quem aplłs.j. Coꝝ.j.dicit dei virtutẽ.⁊ vi ſapiẽtiã.
in quo ſunt oẽs theſauri ſapiẽtie ⁊ ſciẽtie abſcõditi:
Col.ij.vt ꝓ illũ infoꝛmaret nos ꝙ ydola nõ ſũt ado
randa.vt etiq in illa ſapiẽtie luce videat᷑ tota huma
na ſapiẽtia.ſtulticia quedã eſſe:ſicut noctiluce: que
nocte clara apparẽt.in lumine diei nullius ondunt᷑
eſſe valoꝛis. Gtc ſtultã fecit eus ſapiẽtiã huiꝰ mũ⸗
Di. j. Coꝝ. j. Cõtra terciũ xefectũ ⁊ miſeriã ææus pa⸗
ter foꝛmꝗ ſuã nobis miſit.ꝛ figurã. filiũ ſuũ viache;
qui eſt ſplẽdoꝛ ⁊ figura ſubſtatie eius: Neb. j. vt im⸗

pſſionẽ eius in naturqmram tanqꝙ; unpᷣſſionẽ ſigilli.
in cerã in nobis ſimilitudinẽ ſuã pꝛius amiſſam re⸗
foꝛmaret.Ad cuius refoꝛmatõis receptõem opoꝛtz
nos pparari:ſicut pparat᷑ cera ad ignem ad ſigilluʒ
ſuſcipiendũ ⁊ impᷣſſionẽ: illã nanq; cerã opoꝛtet eſſe
necnimis durã nec mollem: ſed in medio tẽperataʒ.
Dic necnimis duri.⁊ ad obediendũ eo inflexibiles
et peccato indurati.vel nimis molles.quiad modũ
aque umpᷣſſionem ſtatim amittent wctrinã chꝛiſti.
et ꝓmiſſa in cõfeſſione cito dim ittunt:ſunt apti ſi
gillo.i.filio vei recipiẽdo. Sed temperatiad modũ
cere.aqua cõtritionis calida.⁊ mollificati miſericoꝛ

Dia :et calefacti charitate: ſunt apti ꝓ foꝛma iſta re

eipiẽda.qᷓ venit mudare ſancta renouare.j. Mac.

uiij.p qu is qui intus eſt renouat᷑.ij. Coꝝꝑ.iiij. Illo

ergo ſigillo renouamini ſpũ mentis vr̃e: Ephᷣ. liij.
Induentes nouũ hoĩem qui renouat᷑ in agnitione
ei: Cobl.iij. Cõtra quartu cæfectũ heredem nobis
miſit.⁊ ꝓximũ.vt heres coheredes nos faceret:⁊ ꝓxi
mus hereditatẽ venditã redimeret. iuxta legem dei
Zeuixxv. Gi inquit attenuatus frater tuus vẽdide
rit poſſeſſionẽ ſuam. ꝓinquus põt redimere. Ne er
go pigriteris hereditatẽ redemptã occupare:ſed cũ
magno væſiderio ⁊ conatu reuertere in terrã natiui
tatis tue.oixit vñs ad Abꝛaam. Et in eo ad quẽcun
q; noſtꝑ: Geñ.xxxij. Mõ. J. v.j. qũo eſſe poſſumus fi
lij ⁊ hbedes i¶ Quarta vtilitas fuit hoĩs pꝓditijin
nentio reductio. Fuit em̃ ve cæo ſicut de hoĩe:qui
aliqð pᷣcioſuʒ iocale in aliqua via amiſit: qꝛ ſicut ta
lis p eandẽ viam.in qua io cale amiſſum fuit redit:
vt illud inueniat. Sic væꝰ qui.. dꝛagmas habuit.q̃
Ex.·pcioſa iocalia.ix. videlicet angeloꝝ oꝛdines.⁊ genꝰ
humanũ qð amiſſum fuit in via: qua aſcẽderet a li⸗
mo terre ad vitatem.qñ eſſe voluit ſicut xeꝰ: Geñ.
iij.p eandem ergo viã:eatẽ quippe via eſt a diuini-
tate ad limũ terre:qꝛ ecõnerſo venit fulius hoĩs que
rere ⁊ ſaluũ facere qdð perierat: Luce.xix.vſcenden
w ad limũ terre:in quo veſcenſu inuenit eũ in terra
eſerta:in loco hoꝛroꝛis ⁊ vaſte ſolitudinis:Seun.
Hxij¶ Quinta cauſalitas ex ꝑte vei:ipſũ mouẽs:vt
homo fieret. vtilitas ex ꝑte nr̃a fuit:vt nobis viuẽ
di ⁊ vtiliter opandi:a humiliter nos habendi exem
plũ daret atq; regulã:⁊ vt nos illã viuendi regulã:
hoc ꝙ ipſe talia egit.accipemus.vidit nãq; ꝙ vti⸗
e erat no bis virtuoſe viuere.vidit inſuꝑ q cũ diffi
cultate ſic viuimus ꝑ illa que audimus: qꝛ ergolci⸗
tius exẽpla ⁊ oꝑa mouẽt:q Vba.poſtqꝙ ergo diunos
pbes 7 priarchas wcuerat:nec multũ ꝓfecerat.
ipſemet ve' factus hõ ad laboꝛẽ naſct᷑: Job.v. In
qua quidẽ natiuitate facto exemplũ wcuit humili
tatis: humili ancilla.⁊ in humililoco natꝰ: pau
perib ⁊ humilibo.ipaſtoꝛib annunciat dagni em
ferraꝝ pꝛincipes:talibo quales ipſi ſunt:ſolebant fi

lioꝝ ſuoꝝ annuncisre natiuitatẽ. Sic iſte celoꝝ p̃ᷣn
ceps:talito qualis ipſe erat.i.humilibo panperiba
tanꝙᷓ coequalibo ſiis:natiuitatis ſue angelũ nũciũ
miſit: Zuce.ij. dicentẽ. Euãgeliʒo vobis gaudiũ ⁊c.
Eandẽ inſup humilitatẽ:quã in ſua n crauit nati⸗
uitate.in tota cotinuauit couerſatõne:qꝛ ſicut pau
peribo natiuitatẽ ſuam.p angelũ. ita poſtmo du ꝑ ſe
ipſum paupil euãgeliʒ auit.qui ait. Euangeliʒare
pauꝑibo miſit me:Eſa.lxj.vt mederer ↄtritis coꝛde:
qui carnalẽ vel mundialẽ nõ habent aſolatõeʒ. In
oĩbo his chꝛiſti exemplis merito exemplũ accipe de-
beremus: in iuuentute.bumilẽ. aſpera.mundã. atq;
laboꝛioſam initiare vitã. ipſamq; vſq; ad moꝛtẽ co⸗
tinuare.Sicut nãq; miĩſtri regis terreni vidẽtes ip⸗
ſum manũ ad opus aliqð apponere. vel ſe ad bellũ
armare currũt feſtinanter eidẽ oꝑi manus apponẽ
tes.Cõſimilit er etiã ſe armantes:⁊ in bello cũ eo ſi
fideles ſint ꝑſeuerantes. YIta in ꝓpoſito fideles chei
ſtiani videntes regẽ oim regnoꝝ: manũ in iuuẽtute
ad opus humilitatis mũdicie⁊ ceteraꝝ virtutũ ap
ponere:vidẽtes inſuꝑ ipſum armis carnis nr̃e:ſe ar
mare:nõ vt verbera ⁊ plagas vitaret: vt alij milites
ſed in quibo dura vſq; ad moꝛtẽ ſuſtineret: cõſiłibo
armis induti:cõſiłia cũ cõſili ꝓſeuerantia ſuſtineãt
qꝛnõ ſolum vecoꝛdia: veꝑetiã ꝓditio eſt. rege in bel
lo ꝑſeuerante fugere:qð faciunt.qui pniam.mũdici
am ⁊ hmõi.vſq; ad moꝛteʒ nõ atinuant:qꝛ ipſo vſq;
ad moxtẽ in bello expectante.⁊ ſs circa fugientib
quis nõ diceret illos:regẽ in bello verelinquere. Sʒ
heu multiqᷓtum ad initiatõem: ſed pauciſſimi q̈tũ
ad otinuationem chꝛiſti ſequunt᷑ exemplũ. Monul
li nanq; pauperes naſcunt. æ pauperibo.ꝛ in paupe
riloco:ſed illã pauptatem 7 humilitatem nõ ↄtinu
ant:ſed ad citius quo poterũt. illã diuitijs male ac
quiſitis abijciũt:ſicut vſurarij.⁊quicũq; iniuſti ac⸗
quiſitoꝛes.Sunt etiã nõnulli:qui in iuuentute mũ
dam.a in quadrageſima ſanctã incipiunt vitaʒ: ſed
pauci pſeuerant.ſed caueant: qꝛ nõ reſpicientes re⸗
tro:ſed illiſunt apti:ꝓ regno celoꝝ:qui vſq; ad moꝛ
tẽ fecerũt fructũ natiuitatis.in ps.cvj.¶ Sexta ex
te cæi cauſalitas: ⁊ ex ꝑte noſtra vtilitas.fuit pa⸗
cis inter cũ ⁊ nos refoꝛmatio.Gicut em̃ qũq; ꝓ pa
ce refoꝛmãda inter duos magnos. filius vnius filiã
accipit alterius. Gic diuina oꝛdinanit ꝓuidẽtia. q;
ꝙ pace refoꝛmanda inter æũ? nos.filius vei noſtrã

Acciperet naturã:ſicut pace.ſic ꝑ matrimomiũ inter

aliquos refoꝛmata.a bello ex vtraq; pte ceſſat᷑: iniu
ſte occupata ⁊ vœætenta reſtituunt᷑: ciuitates ⁊ caſtra
vnins alteri aperiunt᷑.et bꝛeuiter nulla ꝑs alteram
expugnat vel moleſtat.vel eius poſſeſſiones.vel bo
na alia vetinet:qꝛ tunc dicere poſſent.pax.pax.⁊nõ
eſſet pax:pa cta em firma inter ꝑtes fiunt. Sic opoꝛ
tet omnino ꝙ fiat ex pte iſta. Ad hocnanq; ꝙ pax
inter veũ et nos:que in ſua benedicta incarnatione,
natiuttate facta fuit:ſit ſtabilis: opoꝛtet nos a der
ceſſare expugnatione.id eſt. ab operib malis: in qͥ⸗
bus eum expugnamus: p quibus totũ bellum pꝛius
inter ipſum et nos fuit. Opoꝛtet inſuꝑ ꝙ aliena re⸗
ſtituamus:tam illa que ſua ſunt.q; etiam illa que ſu
oꝛum ſunt. Opoꝛtet etiam ꝙ ſenſus ⁊ coꝛda noſtra
ei in bis que ad eius honoꝛẽ ꝑtinent aperiamus:et
eius inimicis.i.dya bolo et peccatis claudamꝰ: que
omnia ſi fecerimꝰ pax erit firma.et eterna inter veũ
et nos. Oe qua quidẽ pace vt nos certos faceret:ne
aperte ſua frangeret᷑: niſi exr ꝑte noſtra cauſa daret᷑.
plura oſtendit ſigna:et adiecit pacta et euidentias.
Hoc nanq; qð Moe quondã ſignificatiue ꝓmiſit ſi
gnum et pactũ ꝙ pace inter ipſumet terrã ſeruan⸗
dam: neiteꝑꝝ illam aquis diluuij vleret. dicens. Ar
cum meũ ponam in nubibus:et erit ſignum federis

xuiij.

xv.

Natmitas

inter me et inter terrã:Geñ.ix. In benedicta incar
natione.natiuitate.⁊ paſſione.fulij ſui veus pater in
opere cõpleuit ⁊ veritate. Sicut nanq; tuncarcũ il⸗
lum ey nube clara.⁊ candida ⁊ ſolis irradiatiõe cõ⸗
paginatum et foꝛmatũ in alto. in ſignũ pacis inter
ipſum ⁊ Moe:et totã terram poſuit:ne iteꝝ bellum
ipſos v ſtruẽdo moueret. Ita in incarnatione filij
ſui arcum cõpoſuit ex nube clara.i.ex puriſſima hu
mana natura:benedicte mr̃is ſue: que ſicut vmbꝛa
peregrinos a ſolis pᷣſeruat ardoꝛe. Ita hec nos pe⸗
grinos a veri ſolis furoꝛe: ꝓpter quõd angelus ma/
tri eius pᷣdixit: Luce.j.dicens. Spũſſanctus obum⸗
bꝛabit tibi.i.faciet naturã ſumpta in te.⁊ ex te vm⸗
bꝛam inter vũ et hommnes. in hac lachꝛymaꝝ val⸗
le ꝓꝑegrinantes:et in irradiatione ſolis.i.ſpũſſancti
ꝓpter quod in ſymbolo aploꝝ cõceptus dici᷑ ve ſpi
rituſancto. In ſua vo natiuitate arcũ hunc oſtẽdit
Illo ergo die implet᷑ illud: Gen.ix. Apparebit ar⸗
cus meus.⁊ qua apparitõe:Ero.xvj. gloꝛia dñi.i.
filius vei apparuit in nubenr̃e nature:Et.j. Joh.j.
Annũciamus vo bis vitã eternã: que erat apud pa
trẽ:et apparuit nobis:in die vo paſſionis ⁊ moꝛtis
ſue poſuit eũ in alto.Yllo ergo die verificatũ fuit il
lud:Geñ.ix.Erit arcus meus in nubibo.⁊ videbo il
lũ:et recoꝛda boꝛ federis ſempiterni:quod pactũ eſt
inter vũ ⁊ omnẽ anunam.¶ Hoc inſuꝑ: qð quõdã
Eʒechie rege infirmato vædit ſignũ: pactũ ſue ſani
tatis. in ſua bñdicta incarnatõne.natiuitate.⁊ moꝛ
te nobis ſignũ:⁊ pactũ vædit eterne ſalutis. Eʒ echi
as nanq;.iiij. Reg.xx.egrotans ſignũ ſue curatõnis
habẽs ⁊ pactũ.ꝙ ſol ꝑ.x.lineas.i.hoꝛas reuertebat᷑.
genus veſignat humanũ:cuius ſignũ ⁊ pactum eter
ne curatois el verns ſol iuſticie in ſua incarnati
one regreſſus.ix.lineis.dũ minoꝛ qᷓtum ad naturam
bumanã factus eſt.ix. oꝛdinibo angeloꝝ.iuxta illud
psð.aMdinuiſti eũ paulominns ab angelis. vecimam
inſuꝑ lineam ſeu hoꝛã ꝑtranſijt:dum ſua natiuitas
et tota vita ⁊ ↄuerſatio voluntaria pauꝑtate. facta
eſt ommib hoibo pauꝑioꝛ.⁊ humilioꝛ:⁊ ſua moꝛs pe
nalioꝛ. Et ſicut effectus curatiõis Eʒechie fuit. ꝙ;
tercia die in templũ aſcendit. Ita nos ꝑ pᷣdictã cu⸗
ratõeʒ tercia die.ita ꝙ pꝛuma dies tempus ſit legis
nature. Secũdus temnpus legis Moyſi. Tercius tẽ
pus legis gratie:ꝑ pᷣdictam curationem in tẽplum
aſcendere poſſumus gloꝛie.Et e omnibopdictis ſi
gnis atq; pactis ſumus certi:ꝙ eus illa q̃ntũ in eo
eſt illa tenebit:⁊ pacem ſemꝑ cõtinuabit:niſi nos il
lã pꝛius fregerimus. Omnia pᷣdicta pacta veus pa⸗
ter in incarnatõe filij ſui ſigillo cõfirmauit auctẽti
co:quãdo ſimilitudinẽ ſuaʒ cere impᷣſſit vᷣginee:na
ture videlicet vᷣginis gloꝛioſe. Quam quidẽ ceram
cij ſigillo in natiuitate filij ſui: vita ⁊ moꝛte multis

oſtendit:volens pacti ſigillationẽ ⁊ cõfirmationeʒ

omnib notam eſſe natiomiv:qꝛ viderunt oẽs termi
ni terre ſalutare ci noſtri.in ps.xc.Et Eſa.lij. Vlt
oẽs pacti pᷣdictiteſtes exiſtant pacti⁊ facti inter v
um ⁊ hoĩem.iuxta illo:Act᷑.j.Eritis mihiteſtes ⁊c.
ſcʒ vos oẽs fines terre.i.oẽs creature que mõ veſtro
vidiſtis ſalutare vei ⁊ teſtimoniũ phibuiſtis. Oẽs
nanq; fines terre.⁊ oẽs creature in tres ꝑtes diuidũ
tur.in creaturã que nõ viuit.a in ceatur que vinit
et nõ habet ratõem. et in creaturã que viuit.⁊ habʒ
roõem. ꝛnima creatura benedicte natiuitati teſti
moniũ phibuit.illa videlicet que mõ ſuo cognouit
et venera bat᷑ Oꝛimo in foꝛtuna templi pacis rome
qð bacnocte cecidit. Gcðo in fonte olei:que illo die
rome emanauit,ſicut dicit chꝛonica.Tercio in ſtel⸗
la que ſcom euangeliũ Mathᷣ. ij. magis apparuit,
Quarto in ydoloꝝ veſtructõe ⁊ caſu.que n chꝛo
nicã chꝛiſto egyptũ intrante.facta eſt. Sic creatura
ſcða.ſic patʒ in boue⁊ aſino:inter quos chꝛiſtus na

tus ponebat᷑:qui ſcõm aliquos genuflexerũt. iuxta

illud:Eſa.j. Cognouit bos poſſeſſoꝛẽ ſuũ:et aſinus
pſepe dñni ſui.Sic creatura tercia.ſicut patʒ pᷣmo in
paſtoꝛibo. Sicut etiã patet ſcðo in Octauiano im⸗
patoꝛe:qui ſicut in chꝛonica ↄtinet᷑:illo natiuitatis
die vidit celum aꝑptum:⁊ puellã in manib infanteʒ
tenentẽ.⁊ audiuit vocem dicentẽ. Hec ara filij vei ẽ.
in gnd loco.i.in palatio imꝑatoꝛis:in quo hec vidit
eccſeſia cõſtructa vocat᷑ ars celi.Tercio ibidẽ patet
in teſtimonio angeli.qui mẽtirinõ poteſt:qui dicit:
natus eſt vobis hodie ſaluatoꝛ: Luc.ij. Quarto idẽ
ptʒ in teſtimonio ſymeonis ⁊ Anne:⁊uce.ij.Quin
to idẽ patet in certiſſimo teſtimonio mr̃is ci.que
veriſſime œ omnib circũſtantijs œponere potuit:
et hoc teſtimoniũ ꝑhibet dicẽs. Suſcepit iſrael pu
erum ſuũ:Quce.j. Nota.O.viij.ij. Et iſtoꝝ teſtimo
nii.videlicet angeli paſtoꝝ.Simeonis Anne⁊ Eli
ʒabeth:Luc᷑.j.et matris vi ab omnibo tanqᷓ; exami
natum.⁊ veniſſimũ appꝛobari vebet:qꝛ eſt ſub ma⸗
nu publica.i.ſub manu euãgeliſte:Auce.j.⁊ꝛ.ij.reds
ctum. Katio etiã dictat pᷣdictam cõpletam eſſena⸗
tiuitatẽa captiuitate ſumpta iudeoꝑ:qꝛ ſicẽ. F. iiij.
ix.oſtenſum eſt.nunqꝙ; captiuati fuerunt.niſi qꝛ fal⸗
ſos veos adoꝛauerũt:ſicut ex libꝛis patet iudicũ ⁊ re
gum:vei qꝛ verum æum nõ receperunt. ſicut patet
ex geſtis Tyti ⁊ Veſpaſiani. Sʒ nũc falſos nõ ado
rant vos.ergo opoꝛtet ꝗ cauſa longiſſime illoꝝ ca
tiuitatis ſit:veri cei nõ receptio. Vtinam ergo il⸗
is:qui oĩbo p̃dictis nõ obſtãtibus teſtimonũs:xæũ
lam natum nõ credunt miniſtratũ eſſet.ſicut quon
Dam cuidam hac væ cauſa miniſtratũ fuit iudeo: de
quo fertur.ꝙ chꝛiſtiano querenti:an crederet deum
in vtero fuiſſe marie matris ſue.reſpõdit ꝙ nõ. Cui
chꝛiſtianus.credis ꝙ veus ſit vbiq;. Cui ille reſpon
dit.credo:qꝛ ſcriptura dicit:celum ⁊ terram ego im
leo. Et alibi. Celũ mihi ſedes eſt. terra autem ſca
ellum peduʒ meoꝝ. Ergo inquit chꝛiſtianus te cõ
cedere opoꝛtet.qꝙ ſit in luto iſto:cõcedo inquit.Cui
chꝛiſtianus. maledicat᷑ talis fatuus:qui còcedit œ
um eſſe in vili luto.⁊ negat eum eſſe in ſanctiſſimo
loco marie.⁊ accipiens eum ꝑ ſcapulas ꝓiecit eũ in
lutum dicens. Vade queras væũ in lnto:qui eũ ne⸗
gas eſſe in maria. Si tali vituperio digni ſunt om̃es
ludei.⁊ alij infideles:qui deum incarnatum eſſe ne⸗
gant.quoꝝ pfidam cecitatem maximam eſſe oſten⸗
dunt omnia pᷣdicta. et ꝙgluruma alia. in ſacra ſcri⸗
ptura teſtimonia:nõ eſt dubium:quin maioꝛi vitu
perio.ĩmo quin ipſa eterna damnanone digni ſunt
qui illam fide receperunt.et facto cõtradicunt:qui
omnia pᷣdicta ⁊ alia que frequenter cum eo pacis
fregerunt. et frangunt pacta.qui non obſtantibus

omnibus cõuentionibus:quas ipſe veus cum eis
*

ipſi veo faciunt.ipſum cõtinue peccatis ſuis expi
gnant ⁊ ꝓuocant.⁊ ſua ⁊ ſuoꝛum bona nõ reſtituũt:
ui in hoc peioꝛes ſunt iudeis ⁊ alijs infidelibo:qui
chꝛiſtum veum eſſe nõ cognouerunt. ideo aliquam
excuſationem habent ðe hoc ꝙ mandatis eius non
obechunt. Iſti autem teſte apoſtolo: Roma.j. inex
cuſabiles ſunt:qꝛ cũ cognoniſſent wum:nõ ſicut v
um gloꝛificauerunt.aut gratias egerunt. ꝗꝓpter ea fi-
ant nati eius in interitũ.in ps.cviij.. .
Sed cum tanta tanqꝙᷓ multiplex ſit iſtius benedi
cte natiuitatis vtilitas. mirabile videt᷑:quare pa⸗
ter miſericoꝛdiaꝝ illam tantũ diſtulerit.⁊ in ſubue
niendo miſeristantũ tardauerit. Cui qſtiomiꝑ exẽ
plum reſpondetur d patre Fpilente habẽte filium
diſcolum. male moꝛigeratũ:huncpꝛimo pater in⸗
foꝛmat verbis:iterum vero velinquentem caſtigat
verberibo.⁊ & wmo ſua quandoq; eiectũ in nudita
te et fame.a miſeria illũ viuere ſinit:vſq; bene humi
liatus ſeipſum cognoſcat:⁊ ad prem clamet.miſeri⸗

Pprerquod
ttamnlo huniarnt en
Rlrßdicgulteis Elus dae il
ſerestur Ela I. Poſten von ſ
intata crant miſerigiy ſmlhe
niſians coptmilene ſuccumiſlet
enecogoberüt dicendts. Ern
etpoſthocerunustanf ſino fuen
Oit. Umbee iſtfanſttus etten
no eſtreuerſiofinis noſtni: geomn
tes ifemi wſciebant Et Eſa.
Omncoguoſcitesolaunt. Palpauin
Etquia ilam miſenã in eis apen
hoſcebant. humliter cĩ magno
noriumn atq; cius petebant buman
Orinam diſtumperes celos: ? Uſce,
giſian atet A ij Et Eln)
Domnine miſcrerenoſtri te cuͦ erper
ſiemſenam Priam cognonerüͤ
Dommiiterpetcbätnefingire füli
eauerat. Pater milenichrcianfi
genuerat necante ei mittere dean
ns vlderet dugoꝛem ceomiſſe.
linudo relwadren ignoani
dicuminfimnoocalltequiinfin
Ina peimus ceatarem. ſchs d
Nornuntls,vquanus infirnitate
Arclng miſſonemitenten potit
tius egiſſent. Tuncermoſiſhnn
4 ncergolllumit

lans querenti an gegeret
ummeſietiſitgti en
duns ſittſdic;. Cuilllereſpon
furadiat celum tterramegoin
i nibiſectseſt tenn antmia
. Eo inquitchuiſtunustecᷓ
tin luro iſtoccedo ingvit C
intlofmmnggnlcgmtn
Megat cumeſſoiu cniſino
ns umnp upplas alect cüin
ucrvs i in luto qnieiz ne⸗
talipimpeno digni ſuntomes
gui wumincamarum eſe ne⸗
teitatan mapinameſſeoſten⸗
tchplunmma alii inſactaſcl/
aſtoubium. guinmoion itn
Kama damnanane digniſunt
funt.ctfactoctlacicunt gl
Aueffegnenter un dd her
inon obſtaontihis
ntpocta. un
ibige lasihſelgaln iiß
n cönnbe tcatrb ſdh te

Arti. vj.
xx.

Natmitas

roꝛdiã petens: pater vo eius videns miſeriã eiuſq;
cõpatiens afflictõnibo:eum recõciliat: ſub tñ certis
legibo et pactis. que ſi fregerit iteꝑ illum derelictuʒ
diu.quaſi deſperatũ deſerit:qꝛ tamen pater eſt.⁊ vi
ſcera paterna filiũ finaliter ꝑirenõ ſinunt: eine fina
liter pereat:qñ in maxima eſt miſeria: qꝙᷓ clariſſime
coꝛã patre agnoſcens. aſſerit ſe ſine illius adiutoꝛio
viuere nõ poſſe:ꝙ etiaʒ niſi ipſe ſpecialiter eũ iuuet
neceſſario pibit:manum poꝛrigit adintricẽ. Filius
vo ille ꝑ maximam quã in ſe ſentit miſeriã ⁊ defectũ
mayxumam patris recognoſcit miſericoꝛdiã.⁊ bñfici
um.ſemꝑq; impoſterum ſue pᷣcedentis mayime pau

ptatis ⁊ afflictionis.x paterne pᷣcipue pietatis.⁊ mi

ſerationis memoꝛia. in ſe humilitatẽ.⸗ erga patrem
oſtendere fadet charitatẽ. Sic in ꝓpoſito deus in
paradiſo noſtram naturã.quaſi filium cõdidit:quẽ
quia vidit ad malum ꝓnum. verbis infoꝛmauit wo⸗
cens:quid facere:⁊ quid fugere vebnit.quãdo wcu-
it:ꝙ œ omni ligno padiſi comederet: excepto ligno
ſcientie boni maii: ſicut patet: Señ.ij.quã wctri⸗
nam:quia nõ tenuit. eum ve wmo paradiſi eiecit. et
aquis diluuij multis alijs modis vᷣberauit.⁊ diu
in miſeria viuere ſinebat. Poſtmodum vo ꝓpna pie
tate aliquoꝛum iuſtoꝝ clamoꝛibus.et humilitate
xcitatus.noſtram naturã aliqualiter ſibi recõcilia
uit.ſub certis tamen cauſis pactis.⁊ cõditionibo le⸗
gis moſaice:que omnia fregit:qꝛnec legem nec man
data eius data tenebãt:ꝗpter quod eos diu veſeruit
et tempus humilia tionis eoꝝ expectauit.Coc em̃ di
xit ⁊ pᷣdicauit eis Eſaias dicens:expectat dñs vt mi
ſeregtur: Eſa.xxx. Poſtea vo in fineſeculoꝝ:quãdo
in tãta erant mieria: finaliter ſine fine periſſent:
niſi us eoꝝ miſerie ſuccurriſſet: quã miſeriam a⸗
perte cognouerũt dicentes. Ex nipilo nati ſumus:
et poſt hoc erimus tanꝙᷓ ſi nõ fuerimus:Sap.ij. Se
quit᷑. Vmbee em̃ tranſitus eſt tempus noſtrum: et
nõ eſt reuerſio finis noſtri:qꝛ omnes ad aliquas ꝑ⸗

tes inferni œſcẽdebant.Et Eſa.lix.cecitatem ꝓpꝛi

am cognoſcẽtes dicunt. Palpauimus quaſi ceci ⁊c̃.
Et quia illam miſeriã in eis experimento longo co

gnoſcebant.humiliter ⁊ cũ magno ⁊eſiderio vei ad/

lutoꝛium atq; eius petebant humana tionẽ.dicẽtes
VEtinam diſrumperes celos:⁊ ſcenderes ⁊c. Eſa.
lxiiij.ſicut patet.AA.xiij.v. Et Eſa.xxxiij.dixerunt.
Bomine miſerere noſtri.te em̃ expectamus.Quan⸗
v ſic miſeriam ꝓpꝛiam cognouerũt:⁊ miſericoꝛdiã
humiliter petebat:ne finaliter filiũ amitteret:queʒ
creauerat.pater miſericoꝛdiaꝝ filium miſit: quem
genuerat. nec ante eũ mittere vecuit.nec vebuit:nepᷣ
us videret᷑ vuctoꝛem ceco miſiſſe. yel ba culum debi
liſuꝑbo.vel woctoꝛem ignoꝛanti pᷣumptuoſo:vł me
dicum infirmo occulte:qui infirmitatẽ ſuam neſcit
quã pꝛimus cecitatem.ſcps vebilitatem. tercius ig
noꝛantiã.⁊ quartus infirmitatem ſuã cognouiſſent

ey qua miſſione mittentem potius væriſiſſent:qꝙᷓ gra

tias egiſſent. Lunc ergo illũ mittere vebuit.⁊ decu⸗
it.⁊ nõ ante quando in maxima fuerunt miſeria: qꝛ
maxima miſeratio:nõ niſi ebeturmaxime miſerie.
AQuando inſuꝑ ex recoꝛdatione ſue penurie:⁊ miſe/
rie:ſemꝑ haberet in ſe materiam humiliationis. et
ex recoꝛdatione diuine gratie.et miſericoꝛdie.ſemꝑ

o gratiaꝝ redderet actiones.vt ve ſpirituali gau/

dio:quod homines ꝑ eius natiuitatem de miſeria li

berati.ha bere debent.verificet᷑ illud:QLuce.j. Mul⸗

ti in natiuitate eius gaudebũt.

Ex qua auctoꝛitate ptzʒ. ꝙ eſt pᷣmo cũ gau dio ſpi

nituali recipiendus:qꝛ venit vt hereditatem noſtrã
in pꝛimis parẽtibus amiſſam nobis reſtitueret. Se
cundo qꝛ venit ſol vel lux. iuxta illud ps. xcvj.ZLux
oꝛta eſt iuſto:vt illuminaret his:quiin tenebꝛis ⁊c.

Zuce.j. Dicut ergo in oꝛtn ſolis. floꝛes incipiunt ſe
erigere ⁊ aperire.qui ante clauſi erant:ſicut patʒ xe
ſolſequijs. Ita coꝛda noſtra ad dei ⁊vqrimi amoꝛeʒ
et oꝛa ad œ laudatõem:⁊ aures ad diuini verbi au
ditionem:⁊ ſic ceteri ſenſus ad i obſequiũ aperiã
tur qui antea pluſqꝙᷓ veberent claudebant᷑. Artollii
te ergo pꝛincipes poꝛtas veſtras:⁊ introibit rex glo
rie.¶Exy qua auctoꝛitate patet ſecũdo:qualiter eſt

cuſtodiendus honoꝛandus:qꝛ nanq; rex eſt:came⸗
ra in qua recipit᷑.poſtꝙᷓ in ea recipitur eſt diligẽter

cuſtodienda:⁊ que ante receptõem diligenter mun
dabat᷑:poſt receptionem cum diligentia. neceſſe eſt
cuſtodire:ne poꝛte eius qui ei diſplicent:aperiãtur
Quia inſuꝑ iuuenis.⁊ quia infans rex recipit᷑: duo

neceſſe eſt ei impendere qꝛ in hoc ꝙ infans eſt: neceſ

ſe eſt eum alere. Ipſe nanq; alitur. quando ſui ele⸗
moſynis alunt᷑:qui ait:quod vni ex minimis meis
feciſtis ⁊æc.Math.xxv. Cuius vo nutritionis indi⸗
gne ſunt nutrices:que ſibi vel alijs alẽdis nimis cu
pide intendunt. wvmina em̃ filium ſuum alendum:
nõ tradit nutrici habenti alium lactẽtem. In hoc
vo ꝙ rex eſt:neceſſe eſt ei homagium facere.quando
nouiter ad terram ſuam venit. Quia inſup pauper
rex:⁊ mminus naſcit᷑:neceſſe eſt ei munera ⁊ veſtes.
et alia encenia mittere. Homagio vo ipſum hono⸗
rant:qui in mũda ⁊ ſancta vita ei ſeruiunt. Vleſtes
ei dant.qui nudum veſtiũt. Et ſi in feſtis regum vel
alioꝛum wminoꝝ magnoꝛum.illi qui illoꝛuʒ acqui
rere volunt beniùolentiam.qui ⁊ wminũ ilium ex⸗
cellenter honoꝛare volunt.robas pꝓ wmim dant po
noꝛe meneſtrallis:qto magis vos hodie.in feſto re⸗

gis eterni:antiquas veſtes cum nouas habeatis. da

re vbetis pauperibus:ad vei honoꝛem:vos qui ip⸗
ſum tanqꝙᷓ um.⁊ wminum. æ regem veſtrum recipi
tis:qui ex cœo natus eſt.j. Jo h.ij.
pꝛia venit.⁊ ſui eum nõ receperunt: Joh̃̊.j. Illi em
eum nõ recipiunt.qui in vmibus animarum.lumẽ
nõ habent fidei:quia nõ vult in wmo habitareob⸗
ſcura. Mec illiquianimas habent immũdas: quia
in ara nõ vult habitare poꝛcoꝛum⸗Necilli qui w⸗
mum animaꝝ igne odij ire vel inuidie habent infla
matam. Quilibet nanq; diſcretus q wmo fugit ac
cenſa. Nec illiqui eum iuramentis cõtemnunt.nul
lus em̃ in tali wmo hoſpitatur. vbi hoſpita ipſum
vel ſuos turpibns.et aſperis verbis ↄtemnunt. Ita
nec veus vbi ipſe iuramentis. vel ſui œtractionibo.
vilipenduntur. Mec illi.qui wmũ ſuam plenam di⸗
uitijs vſuris rapina: et alijs malis modis acquiſi⸗
tis. Gi quidem nullus fidelis homo libenter hoſpi
tatur in wmo latronis. Ita nec veus in wmibus
vſurarioꝛum. vel vbi ſunt alia munera male acqui⸗
ſita. Sed dicent ꝙ ipſinõ ſunt latrones. nec fures:
quia furtum eſt occnpatio. vel vetentio rei aliene.
muito wmino. ſed ipſi talia nõ acquirunt inuitis
wminis: quia vſura et alia munera talia placent
artibus. Quibus reſpondetur. ꝙ placent nõ vo⸗
untate a bſoluta: ſed cõditionata. ſicut placet na⸗
niganti ꝓpter periculum:⁊ neceſſitatem imminen⸗
tem ꝓijcere merces in mari.Et ſicut placet qui in⸗
cidit in latrones:eis aliquid dare:ne plura amittat
mallent enim ꝗ nihil eis darent ſi aliter neceſſita⸗
tem ſuam ſubleuare poſſent:ſicut illi mallent nibiſ
dare latronibus: ſi aliter periculum euadere poſ⸗
ſent.vomus em̃ animarum omniũ pᷣdictoꝛum ſimi
les ſunt wmibo bethleemitaꝝ:quia ſicut in wmibx
illoꝝ chꝛiſto nato: nõ erat diuerſoꝛiũ.nec locus in
gquo recipi potuit:ita nec in wmibo pᷣdictis. SBumi⸗-
les inſuꝑ ſunt oẽs pdicti iudeis:qꝛ ſicut ipſi chꝛiſtũ
pauperem nõ receperunt vinentem: ſed antichꝛi⸗
ſtum venientem cum pompa et diuitijs honoꝛifice

Bed heu in -

xxij.

Negligentia

recipient. Ita pᷣdictinec chꝛiſtum panperem in aĩa
Pei bnr che ſti mẽbꝛa.pauꝑes videlicet in w⸗
mibo feſtis ſuis recipiunt:vel honoꝛãt: vel vocant
ſed oinites ? potẽtes.⁊ abundantes:qui ſatis habe
rent in wmibo ꝗꝓpꝛijs ad feſta ſna vocat: ⁊ in wmibo
ſuis recipiũt. ⁊ paſcunt.⁊ honoꝛãt. Hi nõ veo nato.
ſed mũdo vano. nec dei natiuitati: ſed mũdivanita
ti.feſta faciunt. nec ſpiritui ſeruiũt.ſed ventri. Sed
qui ei nunc nõ ſeruiunt in mũdicia:nec eũ recipiunt
humilẽ venientẽ.⁊ mittere tanꝙ; ſociũ.nec ſuis feſta
faciũt: in ſcõo aduentu videbũt eñ nigide venientẽ
tanqꝙ; indicem ſeueꝝ.nec eos tũcrecipiet. nec paſcet.
qui eũ in pꝛimo aduentu ſuo nõ receperũt nec paue
runt.ſed illos tũcrecipiet:qui eũ pꝛius receperunt.
Recipiamus ⁊ paſcamus ergo eũ nũc.vt ipſe nos re
cipiat ⁊ reficiat tunc.Si em̃ ille diues:QLuẽ xvj.illũ
libenter recepiſſet. cibaſſet potaſſet:nõ fuiſſet poſt
moxẽ in inferno receptus.nec gutta aque ei negata
fuiſſet. Si inſupꝑ illũ in carcere viſitaſſet: nõ fuiſſet
in inferni carcere religatꝰ. Siliter nec alij ibi incar⸗
cerabunt᷑:qui illũ nunc in carcere viſitant.⁊ inuant
qꝛ ſi in carcere eũ viſitauerimus: tã ðᷣ iſtius ſeculi:ꝙᷓ
w inferni carcere nos liberabit. Si manſionẽ ei p⸗
parauerimus. ipſe manſionẽ nobis pᷣparabit. Sici
Bauenthue vel induerimus.⁊ ſic væ ceteris oꝑibo pi
etatis. ipſe cibabit? induet nos. Pꝛobant᷑ h̊ Mat.
xxv.eæſunui ⁊ vediſtis mihi ⁊c. Nec muuʒ: qꝛ tales
fratres chꝛiſti ſunt ex eodẽ co.quo ipſe nati. Nam
oĩs qui diligit fratrem ſuũ ex veo natus eſt. j. JYJoh̃.
iiij. Et talis eſt ee magno genere.x quo nõ. cv.j.
Themata. Venit veꝰ in caſtra. j. Reg. iiij. Venit
in ciuitatẽ ſuã.Mat.ix. Venit in mundũ: Joh. xvj.
Qugliter ⁊ quare venit ptʒ.Zl.xiij.arti.ũq. Et 4
liter nos vebemus venire adipſum ptʒ. S. v. Vide
amus hoc verbũ:Cuẽ.ij. Vidimus gloꝛiã eiꝰ: Johᷣ.
I.Certitudinis expimentũ vidimꝰ beatitudinis cõ
plementũ gloꝛis. vel aliter euidentia veritatis: qꝛ
vidimus abundantia hylaritatis gloꝛiã. Oſtendit
eis filiũ regis.iiij. Reg.xj.ſcʒ ſocietas angeloꝝ paſto
ribo. Pꝛo ꝓſecutiõe.Mõ. O. viij. pꝑ totũ. Item nota
thema liber generatõnis ieſt u chꝛiſti. P.ij.xx. Mota
qũo naturam noſtram legitimauit.S. xiij.iij. Na-
tus eſt rex. Math.ij. .

Egligẽtie pꝛimo oſtẽ

Arij.
j.

—

E(oꝛgo. Dcdo piculum. Tercio excuſa
. tio cũ repꝛobatione.
Etum ad pꝛimũ eſt aquertendũ:q negligẽtia ex
triplici cauſat oꝛigine ex facilitate.ex cõmunitate.
ex ſecuritate. Pꝛimũ ex verbis ptʒ Joh. Caſſiodoꝛi
in collationid patꝑ. Qbammod inquit cuſtodiri
negligẽtius ſolet.quicquid credit᷑ facile recupari vł
reparari.Et ex iſta cõſideratione multi alaxꝝ negli⸗
gunt ſalutẽ. cogitantes ꝙ ex miſericoꝛdia vei rumã
anime ꝑdite faciliter recupabant. Cõtra quos ẽ to
tus vltimus articulꝰ. M. ix. Cõtra quos etiã loquit
Geneca in epłis dicens. In hocfallimur: ꝙꝓ moꝛtẽ
nõ ꝓſpicimus:magna iam ps vite pᷣterijt:quicquid
etatis retro eſt moꝛs tenet. Illã ergo.qũo fugiemus
ſi tantã neglexerimus ſalutẽ: Hhebᷣ ij. Erx iam dicta
oꝛigine:ptʒ q; illi qui multa negligũt: q; eſtimãt q;
faciliter illa recupare poterunt. neceſſario cõcedere
habent tꝑis amiſſi magnã eſſe iacturã:⸗ negligenti
am.qꝛ ſi enariũ vel equũ ꝑdat:foꝛſitan illũ recupa
re poterit: ſed tpᷣs ſemel amiſſum irrecuꝑabilis eſt
theſaurusqꝛ licet hoc alio die facere oterũt: q il
lo die omiſit: illũ tñ diem ꝑdidit: vel aliũ ei equiua⸗
lentẽ: qꝛ in alio die:in quo opus in pᷣmo die omiſſuʒz
recupatur: aliud opus feciſſe potuit.q omittit. Et
ſic in infinitũ:vſq; ad diem moꝛtis cõcludi põt. ꝙᷓtũ

il.

cunq; dies ſequẽs opus cõpleat diei p̃cedẽtis:qꝛ in
vltumo die huius vite. veꝝ erit dicere:opus vniꝰ di⸗
eiomiſſum eſt. qð die ſequenti implere nõ poterit.
Igeo diẽ Seneca in eplis. ; turpiſſima iactura eſt
que ꝑ negligentiam fit tꝑis. Quid mihi dabis: qui
aliqð pᷣcium tꝑi ponat.qui diem eſtimet.qui intelli
gat ſe quotidie moꝛi.Quantũcũq; hoc Genecaveꝝ
x ſaracemis ſq; dixerit. vos chꝛiſtiani. ſpecialiter
viri eccleſiaſtici ⁊ religioſi: nolite vlißere gram q̃ᷓ
data eſt vobis.j. Chi. iiij. Rcom ex verbis otʒ Se⸗
nece in ꝓuerbijs dicentis. Maturale eſt negligi. qð
cõmune eſt. Lerciũ inſuꝑ patet:in oʒia rege iuda.ij.
Paral.xxvj.e quo dicit᷑.ꝙ cum roboꝛatus eſſet.ele

uatum eſt coꝛ eius in interitũ ſuum.⁊ neglexit öñjm

ceũ ſuũ. Vnde Berñ. Gecuritas parit negligentiã
negligẽtia ino bedientiã. inobedientia vo ↄtem tũ
¶Er qua auctoꝛitate negligẽtie ptʒ piculum. Tri
plex nanq; piculum animabo in quib habitat addu
cit. Pꝛimo nanq; bonis operibo pꝛius factis nouer
cat᷑⁊ ea deſerit:⁊ æſeri facit. Vñ Hoetius ve diſci⸗
lina ſcholariũ. Gicut in vnoquoq; ope materẽ di
igẽtia. Yta vniuerſe wctrine et diſcipline nouerca
eſt negligentia.¶ Scoo bonio vririn nõ habitis.
nõ factis.ſed que fieri eberent.obſtat.⁊ reſiſtit. Si
cut nõ cultura agri.meſſiba obſtat pducendis. Et ſi

cut terra diu inculta ſpinis vepꝛibo plena: diffi⸗

cili colit᷑. Ita difficile exuitur negligens a negligẽ⸗
tia ſua:.Ecẽ̃.xxvj.¶ Tercio ⁊ vltimo ipſam animã
ꝑdit.⁊ hoc dupliciter. directe videlicet et indirecte.
Birecte ꝑ peccatum moꝛtale. qͥ dicit ſanctꝰ Tho
mas ſcpᷣa.ſcᷣe.q.luiij.arti.iijq dupliciter cõtingere
poteſt ꝙ negligentia peccatũ ſit moꝛtale. Vno mõ
ex ꝑte eius.quod pᷣtermittitur ꝓ negligẽtiam: quod
quidẽ ſi ſit ð neceſſitate ſalutis:ſiue ſit actus.ſiue cir

cũſtantia:peccatum moꝛtale erit. Aͤlio modo ex Pte

cauſe. Oi em voluutas intantũ ſit remiſſa. circa eaq̃
iſunt:vt totaliter a vei charitate œficiat.talisine

gligentia eſt moꝛtale peccatũ. Et hoc pᷣcipue cõtin

git quando negligentia ſequit᷑ ex cõtemptu. Indi⸗

recte ꝑ peccata venialia: qꝛ ſicut nauis paruis gut⸗
tis paulatiue intrãtibo.a neglectis ꝑditur. Ita ani

ma paruis peccatis neglectis. Vnde beatus Gre⸗

o. in moꝑ. &r curare parua negligimus: inſenſibi⸗
iter ſeducti. etiaz magna ppetrabumus:qꝛ qui ſper
nit modica paulatim cecidit: Ecci.xix. Sic qui ne⸗
gligit vitaʒ ſuam moꝛtificabit᷑ Pꝛoun.xix. Et ſic pa
tet ꝙ ſicut iudas.vel alius peccatoꝛ dñaturꝓ pecca
to:quod facit. Ita negligens damnatur: qꝛ bona
opera ad que tenetur nõfacit. Non em ſufficit ali⸗
cui: ꝙ ipſe peccatum actu nõ cõmittat: niſi etiam
bonũ ad quod tenetur faciat:qᷓꝛum ad ſeipſum. ni
ſi ꝓximum a malo reuocet.⁊ impediat ⁊ in bono p-
moueat:qꝛ vnicuiq; mandanit veus ⁊e ꝓximo ſuo:
Ecẽ xvij. Sicut ergo cuimaneriũ: vel alia res cuſto
dienda tradit culpabilis eſt. licet bona illa nõ aufe
rat.ſi impedire poſſet.ne auferentur ⁊ nõ facit. Sic
in ꝓpoſito. De hocnegligentie piculo nota. A. viij.
xv.?. Y.xiij xxx. Molite ergo negligere. vos elegit
minus.vt ſtetis coꝛã eo.ij. DParał xxx.
Begd nõnulli ab iſto negligentie piculo ignoꝛan
tia excuſani eſtimant.dicẽtes:ſe ignoꝛaſſe negligẽ
tia.vel omiſſio tanti erat piculi.nõ tamen excuſant᷑
in his queſcire veberẽt. ⁊ poſſent. Quia dicit lex: ꝓ
leges ſacratiſſimas z liber ſcire tenet᷑. C.li.j.ti.xæ
legibe ⁊ eõſtitutioni .l. leges ſacratiſſime. Et maxi
me hoc veꝝ eſt in velictis:q;ꝛ velinquens nõ iudica/
bitur ſ̃m ſcientiam:quã habuit: ſed p̃m illam qus
habere potuit pꝛudentioꝛes cõſulendo. Sicut patʒ
in infoꝛciato.li.xiiij. ti.v bonoꝝ poſſeſſionibo.l.in
bonoꝛum. Duic etiam cõcoꝛdat.alis lex:que dicit

iij.

Arti.iij.

obiles hcellere dberen
Wdaau Aerliganuin
ces⸗ Quortooſtendekſionnz ven
ſtranuum. Quintonobiliumft
liter viuennum m ſoinitunn.
periculum

Iij. ¶mm adpꝛinũ nobilitzoen

Wwum anlmam. Macfum
en. Gna an renltens raope⸗
Al folaappareneno enitens.
mundiappꝛobara:ſed in anna wi
uts eteioꝛ quacunq coꝛpoꝛall
Aug Tcinitate i l ii, ci D
bercſtſupplein amna rreputare
Gnetſerunseſtni vnins vommind
nocſtorwininor ggotnicior
Perarus tſtpnins ſeruns eſtii⸗
ecgepkarlvi. auaſiverdumn
cit.Gemuseſb ſec fortaſſeilben
Tquis no ſit. Alins libicini.
omnbltonn omtes inoꝛiſerniin
poꝛ eſty'politana Igemlib⸗
homthüſtultiſunt iuiſemuler
Ciunt yeſtemeſe ſenulesn f
nunchnarionablitritultos ve
Aphennteſſer eputan veran

onismonbnscoſiſtit
diatclnne ne⸗

iriturpnegtigetun.
ſmrſinnsfntiimmiit
mum montleent Alonocoerdr
uutzsintmniſt ntſrfati,
itrra wichuntate lfcin iſfe
detalepeecan Ethoczcgnecini
lyemnuſguktrcötmnptn Iß
nlalia ltwtnamis oannognt,
Pintn z neglems ociur. Ynani
neplacns. Onge beanns Gre⸗
areparua negligimus: inlenſibi⸗
nagna ppenabimus: ge guiſper
in wcicit. Ectiny. Gicguine⸗
ortificabit: ron xix. Et ſicpa
Alalius peccatoꝛdfiatur peces
Anegligens danmnatur:r bon
turnöfact. Honen ſüfictai⸗
In actu no cömintat: niſietinn
ctur aciun Ftum adſtipſun rn
htaunct rinhetür ibinih
ig mandanit ns e linn-
houiminmni: Nlelaneralt
istlit hr in
ſe nrufnn ni di
ntgligenneialo noti

hrecrpo uflger wolliſen

Art

i.j. 4

Nobilitas

ſi quis copiã habere potuit iuriſperitoꝝ. ignoꝛãtia
eum nõ excuſat:vt.ff. ᷣ iuris ⁊ ſacti ignoꝛatia. l. .
Ad cuius tituli expoſitõem eſt aduertendum. ꝙ ig
noꝛantis iunis impoꝛtat ſcientie pꝛiuatõnem. dum
ſcʒ alicni veſt ſcientia eoꝝ que aptus natus eſt ſci-
re:⁊ que ſcire tenet᷑:ſine quoꝝ ſcientia non poteſt e
bium actum recte exercere. Vnde omnes tenentur
cõmuniter ſcire:ea que ſunt fidei:et legis diuine pꝛe
cepta: quia ſi dicat lex: ꝙ pꝛincipum cõſtitutiones
nullus vebet ignoꝛare. vel diſſimulare. vt. C. e iu⸗
ris ⁊ facti ignoꝛantia.li.j.l.cõſtitutiones.hoc maxi⸗
me eſt verum. eſſe veberet in legibus ⁊ cõſtitutio⸗
mibus ei ⁊ eccleſie.Tenentur inſuꝑ ſinguliicire. ea
que ad ſtatum illoꝛum vel officiũ ſpectant.⁊ in tali⸗
bus ignoꝛantia nõ excuſat. Vnde ſi aliquis dicat ig
noꝛaui ꝙ auferre rem alienam. vel ad mulierem ac⸗
cederenõ ſuam. vel percutere clericum fuit peccatuʒ
et ideo ignoꝛans hoc feci nõ excuſatur. Ignoꝛantia
vero facti:quando adhibetur debita diligẽtia: que
requiritur excuſat.vt ſineſciat hancrem:quam tol
lit eſſe alienam: vel neſcit hanc mulierem ſnam nõ
eſſe. ſicut patet v Jacob:qui accepit lyam.credens
illam eſſe rachelem. Geñ xxix. hec excuſat: quando
ignoꝛantia eſt cauſa facti: qꝛ hoc ſcʒ; facere nollet:
niſi ignoꝛans eſſet.cuius ignoꝛantie euidentiã ba⸗
bere poteſt.ſi wlet:quãdo nerltian quod facit. Ta
les ſi ꝑ negligentiã quicq; trãſgreſſi fuerint: peccatũ
ſuum ofitebunt᷑: NMuineri.v. Mõ. J.xij.xxvj.

Mbilitatis ⁊ ſeruitu

tis. pꝛimo oſtendet᷑ diſtinctio ⁊ ad inuicẽ
eparatio. Scdo oſtendetur quibus vir⸗
tutibus nobiles pcellere veberent. Tercio oſtende⸗
tur ꝙ veberent eſſe alijs curialioꝛes et minus rapa-⸗
ces. Quarto oſtendet᷑ ſignuʒ verenobilitatis cemõ
ſtratinum. Quinto nobilium ſ̃m carnem nõ nobi⸗
liter viuentium vᷣm ſpiritum. pena oſtendetur et
periculum
¶ tum ad pꝛimũ nobilitas eſt duplex vna ꝙᷓtum
ad veum. z animam. Alia qᷓtum ad mundum ⁊ car⸗
nem. Vna vera ⁊ exiſtens ⁊ appꝛobata in curia vi.
Alia falſa apparens:⁊ nõ exitens.in curia quidem
mundi appꝛobata:ſed in curia vi repꝛobata. dam
nata et peioꝛ quacunq; coꝛpoꝛali ſeruitute. Vnde
Augꝰ.væ ciuitate æi.li.uiij.c.ij. Bonus ſi ſeruiat li⸗
ber eſt:ſupple in curia ⁊ reputatõe i.aſdalus? ſi re
gnet:ſeruus eſt.nõ vnius bomimis. ſed quod grani⸗
us eſt tot vminoꝑ:quot vicioꝑ:quia a quo quis ſu⸗
peratus eſt.huius ⁊ ſeruus eſt.ij.Pe.ij. Ac ideʒ De
neca epła.xlvij.quaſi verbum nobiliũ recitando di
cit. Seruus eſt: ſed foꝛtaſſe liber aĩo:ſeruus eſt oſten
quis nõ ſit. Alius libidini. alius auaricie.alius
am bitioni.om̃es timoꝛi ſeruiũt.⸗ nulla ſeruitus tur
piot: eſtꝙᷓ volũtaria. Idem libꝛo ve moꝛib.leriq;
hominũ ſtulti ſunt.qui ſeruiles cibos.⁊ ſeruilem fu
giunt veſtem:ſed ſeruiles nõ fugiunt moꝛes. Zales
nanq; rationabiliter ſtultos vocat:q;ꝛ dum nobiles
appetunt eſſe:⁊ reputari:veram nobilitatem que in
bonis moꝛibus coſiſtit: non appetunt necad illam
habendã elaboꝛant. Sicut ergo ſtultus eſſe diceret
qui appeteret albus eſſe ſine albedine.vel pulcer ſi⸗
ne pulchꝛitudine. Ita in ꝓpoſito illos qui credunt
ſe eſſe nobiles:⁊ tales appetunt videri ſine vera no⸗
bilitate:ſine qua nulla libertas vel nobilitas eſſe po
teſt. Gicut patet ex verbis Zullij. D. xij.xv. Sine
ua nulla nobilitas eſt illius:qui tãqꝙᷓ nobilis eno
ilitate gloꝛiat.ſed alioꝝ. Vnde Geneca. Digene
roſus es.lauda parentes:oiues lauda foꝛtunã.pul⸗
cer expecta pauliſper ⁊ nõ eris:bene moꝛigeratus es
tunc pꝛimo laudaſtihominẽ. ¶ Ex huius auctoꝛi-

.iij.

tatis peincipio.ptʒ ꝙ ille qui eſt in ſe vicioſus in no
bilitate ꝓpꝛia gloꝛiari nõ poteſt:ſed in nobilitate tm̃
parentum: ſi famen ipſi veri nobiles ſint. i.moꝛi⸗
gerati ⁊ boni. Hec tamen pua eſt gloꝛiatio: qꝛ dicit
phᷣus quidam:ꝙ nobilitas in illo perit: cuius laus
eſt in oꝛigine ſola. Si vo illi etiam mali ſint:vel fue
runt.nec etiam in ipſis gloꝛiandũ eſt. Qualem nan
qᷓ; leticiam œ titione inferni habere poterit. e pa/
rentela videlicet: quã melius eſſet pauꝑem habere
in celo:ꝙᷓ diuitem in inferno. Tales ſentẽtialiter re
pᷣbendit Berñ.dicẽs.Quid gloꝛiaris v parentela:
vbichꝛiſtus nõ inueni Gichꝛiſtus cũ parentibo ſu
is inſtiſſimis in hieruſalẽ nõ inueniebat᷑: q̃ndo ma
ria ⁊ Joſeph eũ reqmirebant: Luce.ij.quo tu cũ pa
rentib tuis vſurarijs vel raptoꝛibillum inuenies.
Se qua parentela põt dici illud:&ʒech xxij. Soꝛdi
da nobilis.grãdis interitu. Goꝛdida quo ad aĩam.
Nobilis quo ad mũdum.ex cuius fine ex grãdi vi⸗
elicet interitu eterno. patet ꝙ melius eſſet ecõuer⸗
ſo eſſe.⁊ nõ ſic: ꝙ videlicet quis igno bilis eſſet: quo
ad mũdum. nobilis ꝙᷓtum ad veum animã.Ani
marum nanq; no bilitatem nõ ſolum finis:ſed om-⸗
nis ratio oſtendit eſſe melioꝛẽ. Pꝛimo.qꝛ eſt inno⸗
bilioꝛi ſubſtantia ſeu natura. SGcdo quia in ſe ſpiri⸗
tualioꝛ et ſimplicioꝛ.Tercio.qꝛ deo ſimilem facit.
Quarto.qꝛ eſt durabilioꝛ. Pꝛima cauſa et ratio re⸗
ſpicit materiam ſeu ſubiectũ.in quo nobilitas inne
nitur. Becũda ipſam nobilitatis foꝛmam in ſe.Ter
cia effectum. Quarta finẽ. Patet ergo ꝙ cõparan⸗
v nobilitatem parentalẽ.æ nobilitatem ꝗpꝛiam car
nalem. ad nobilitatẽ animeſpũalem. iſta vltima eſt
inter tres no bilioꝛ.ij. Re xxiij. NMota de bac nobili
tate.H. ij. arti.vij.p totum.
Ad hancautem nobiliratẽ excellentem habendã
multe requirunt᷑ virtutes:in quibo vere nobilis ali
os eminenter excellere æbet. Pꝛimo nanq; in illis
qui vtranq; ha bent nobilitatẽ.carnis ſcʒ ⁊ ſpiritus
excellens requiritur ſapientia.⁊maxime in i lis.qui
multos ſubiectos habẽt regere.vel ſaltem ſapientie
ſtudium.et diligentia circa quã habendam: ſi ex coꝛ
e ela boꝛarent:vt eis ſubiectos cõgrueqᷓtum ad te⸗
um:⁊ mũdum regere poſſent. tum æo placerent.
Pexemplum oſtendit ſalomonis.iij. Reg.iij. Cui a
cxo dictũ fuit:quia poſtulaſti hoc verbum.⁊ nõ pe
tiſti tibi dies multos:nec diuitias: aut aĩas inimi⸗
coꝛum tuoꝝ:ſed poſtulaſtutibi ſapiẽtiam ad diſcer
nendum iudiciũ.cædi tibi coꝛ ſapiens.⁊ intelligens
Tc· Ecce iſte ſapientiã queſiuit:⁊ cæo placuit.Et qo
queſiuit obtinuit:nobilin moderni tẽpoꝛis dãs ex
emplũ:' ſi ſapientiã haberent:nõ eſt vubiũ.quin
ſapientes eſſent ad ſuas ⁊ alioꝝ ſaluandas animas:
et ad gubernandum coꝛꝑa ſua:ſi tantũ circa hmõi
ſtuderent: ꝙᷓtũ ſtudent circa diuitias ⁊ bonoꝛes ac⸗
quirẽdos.Et ſicut diligẽterintendũt ſcacis ⁊ aleis:
ſic em circa vei ſtudentes mãdata.eſſe poſſent nobi⸗
liſſimi pncipes multitudinis: Nume.j. ¶ Gecũdo
urt ram veo qᷓ hoĩh maxima exhibeãt fide⸗
litatem. Ratio em̃ omnis dictat:ꝙ ipſi ſubditi vi.
eiq; in baptiſmno voto.⁊ in cõfeſſione ꝓmiſſo obli⸗
gati. tanta veo exhibeãt fidelitatẽ.qᷓtã ipſi volunt.
y ſubditi illoꝑ iuramento fide vel ꝓmiſſione. vel qͥ
uis modo eis obligati:eis exhibeãt.nõ em̃ veberent
velle ꝙ ipſi voo minꝰ exhiberẽt ſernituris ⁊ fidelita
tis ꝙᷓ vellẽt ꝙ eis a ſuis exhiberet᷑:qꝛ ſi vellẽr:ꝙ ſub
diti illoꝝ magnã eis exhiberent fidelitatẽ ⁊ ſeruitu
tẽ:⁊ ipſi deo tantã exhibere nollẽt.ipſi ſe veo ppone⸗
rẽt.⁊ dignioꝛes ſeruitute⁊ fidelitate ſe oſtenderẽt.
Et quicũq; talẽ ſe exhibuerit in hoccaſu. tumulru
abit᷑ igno bilis hõ cõtranobilẽ xũ:Eſa.iij. Cõtra
tales nõ. F. iij. xxviij.

Iiij.

uiij.

Tercio maxima ab eis æo v.

vj.

Nobilitas

exhibenda eſt obediẽtia.⁊ humilitas.Omnis nan/
q; ratio dictat ꝙipſi hoc veo exhibeant.a humilita
tem oſtendant. ergo ipſi hoc ve faciant:quis ſᷣm
cretum:qui ſibi vult ab alijs obediri.ipſe ſuis ſu
perioꝛibo obediat.ij.q.vj.qui ſe ſcit. Koc em rationi
cõſonum eſt:qꝛ omnis ratio ⁊ cauſa: que in eis inue
nitur:quare alij eis obediũt:atq; bumiliant:in veo
excellentius inuenitAlij nanq;ʒ ſe eis humiliant ꝓ-
pter maioꝛitatem.vel ꝓpter vtilitatem.vel ꝗpter pe
ne euitabiliratem. Pꝛimũ patet. in his qui nobilib
et potentibus:quãdo iuxta eos tranſeunt. vel quã⸗
w cũ eis facere habent.ſe humiliant:qꝛ maioꝛis di
gnitatis ſtatus ⁊ 2ditionis.illos eſtimãt:qᷓ ipſi ſint
Secundũ patet in his qui ideo maioꝛibo obediunt
et ſeruiunt:qꝛ vtilitatem recipiunt vel recipere ſpe
rant.Tercin patet in his:qui timoꝛe illis obediunt
et ſe humiliant.ne damniũ eis inferant.Et ſi triplex
cauſa aliquos ad obediẽdum hominibo mouet:ma/⸗
xime omnes et ſpedaliter nobiles.⁊ potẽtes ad obe
diendum ⁊ humiliandũ co mouere veberent. Pri⸗
mo nanq; hoc patet in ratõe maioꝛitatis.⁊ ſuperio
ritatis:qꝛ ipſe illos no biles in maioꝛitate.dignita⸗
te. natura. nobilitate. omni cõditione bona. plus
excedit.et ſuꝑ illos excellit:qᷓ ipſi ſuos excedant infe
rioꝛes:quod ipſi ergo volunt eis ratiõe maioꝛitatis
ſue differri.ipſi illi æferãt.in quo ratio hec otius
inuenit᷑. Gecundo idem patet in ratione vtilitatis:
nullus em̃ poteſt tantam obedienti dare mercedem
et ſeruitutis ſalarium:quantã eus. ideat ergo ſi
aliquis tantã ei dare poſſit.vt cõtra deum ſint: qᷓtũ
eis dabit us vt cum eo ſint.⁊ ſi inuenerint.auda⸗
cter ſint cõtra æum. Si vo nõ inuenerint cum veo
ſint.nec ipſum peioꝛis cõditionis faciant.qꝙᷓ quoſcũ
qꝙ; operarioꝛum cõductoꝛes. inter quos ceteris pari
bus.ipſum ſequunt᷑:.qui ſine cõparatione plus da⸗
bit. ¶ Tercio idem patet in rõne timoꝛis:quia ipſe
plus timendus eſt qui habet poteſtatẽ mittere in ge
hennam: quare circa ſeipſos ⁊ filios nobilitandos:
et malis vijs oblito vi timoꝛe ditandos:tantũ ſol⸗
licitant᷑:cum in loco illo teſte Yob. Giue nobiles fu
erint filij eiꝰ.ſine ignobiles no intelliget: JYob.xiiij.
Quarto in ipſis excellere veberet. diuitiaꝝ deli⸗
ciaꝑꝝ.et honoꝛum.ac no bilitatis eterne veſiderium.
Ex cogitatione nanq; pᷣſentiũ:⁊ ex pᷣguſtatione bꝛe
uium cogitare veberent:qᷓ; iocundum eſſet talibus.

ſemꝑ eternaliter ꝑfrui.ſicut patet. S.j.xxvj. Et a cõ

trano ſenſu.ſicut exiſtens in laboꝛib:⁊ paupertate

cogitat qᷓiocundum eſſet venire ad requiem 7 diui-

Exemp.

tias. Et famelicus nudus ⁊ incarceratus cogitat: qᷓ
iocunum eſſet veniread epulas veſtimenta. ⁊ liber
tatem. Ita cogitent nobiles: qui hic delicijs diui⸗

tijs. veſtibus. 7 libertaribus abundantia a ↄtraria

foꝛtuna.qᷓ wloꝛoſum ſit ad hoꝝ venire eterna ↄtra
ria.œ quibus certi eſſe poterũt:ſi pᷣdictis bonis hic
habitis: finaliter male vtant᷑. in quoꝛum abuſus fi
ne experient᷑: ꝙ melius fuiſſet igno bilem. cecum. nu
dum. claudũ. pauperem. abiectum. 7 vilem. P vias
duras ad nobilitatẽ: ⁊ omnia bona duci eterna: qᷓ
p hoꝛum cõtraria ad patibulum duci inferni: ĩ quo
nobiles eius in manicis ferreis.in ps. ¶ Muinto ex
cellere deberent in omni virtute:qꝛ ſicut caput oĩb
tatur ſenſid. ⁊ maioꝛi ſtudio oĩ wcoꝛat᷑ pulcritu
dine:qꝛ illud plus ab omnibo aſpicit᷑ Ita decet no/
biles: qui ſunt alioꝝ caput:⁊ multoꝝ parent aſpecti
bus: omni vcoꝛan virtute. Ob quam cõſideratio⸗
nem Conſtantinus impatoꝛ matri ſue Helene.ſcri⸗
ſiſſe legiẽ dicens. quãto excellentioꝛem locum inter
ommes tenemus: tanto hoĩm plus paremus aſpe
ctibus.omniũq; moꝛtaliũ oculi.omniũ iudicia.om
nium vota. noſtꝝ velle.⁊ noſty nolle cõſiderant. Et

iij.

ĩdeo nõ ſoluʒ irrephenſibile:ſed etiam laudabile œ
bet eſſe:quod volumus:Quia ſᷣm Merñ.li.de cõſide
ratione ad Eugeniũ papam. Adonſtruoſa eſt res. G
dus ſummus: animus infimus:ſedes pꝛima.a vita
ima.lingua magniloqua.⁊ manus ocioſa.ſermo mul
tus ⁊ fructus nullus. Talis nanq; vefectus in eis ẽ:
ſicut ſcabies in facie.in quibus væfectibus ad celum
no venient.
¶ Geg referendo ſermonẽ ad locũ celi: v eis verifi
cabit᷑ illud Eſa.xxxiiij. Mobiles eius nõ erunt ibi.
niſi faciant ea que ſtatus et cõditio illoꝝ requirit.
Hec aũt ſunt duo.Pꝛimo nanq; ſtatus illoꝝ requi
rit:ꝙ ſint alijs in moꝛiba curialioꝛes:et in rebns lar
gioꝛes. Gecũdo ꝙ ſint alijs minus rapaces:ĩmo
rapinꝗ omnino in eis nõ inueniat᷑ Oꝛimũ oſtendit
exemplũ nature diuine:et cuiuſcunq; nobilis natu⸗
re.ſiue coꝛpoꝛalis ſiue ſpũalis.ſupꝛa hominẽ:in qui
bus videmus:ꝙ quãto ſunt natura nobilioꝛes.⁊ꝛ in
ſitu ſuꝑioꝛes:tanto ſunt in curialitate.et in virtuti
bus abundantioꝛes.⁊ in comunicatione largioꝛes.
Hocnanq; in ve planũ eſt p omnes etiam vᷣſcẽden
angeloꝝ oꝛdines.hoc nullus negabit cheiſtianꝰ.
Plerei coꝛpoꝛa celeſtia etiã illa que ſunt nobilioꝛa.
largius ſua lumina ↄmunicant. Iooꝝ ergo exemplo
inter homines:qui nobilioꝛes ſunt natura. altioꝛes
ſtatu. latioꝛes mminio.virtuoſioꝛes mente: curiali
oꝛes moꝛib:largioꝛes reb eſſe tenent. Ged heu nõ
multi nobiles.j. Coꝝ.j.Secundũ plura oſtendunt
exempla. Quoꝝ pꝛimum a naturis accipi pᷣdictis.
In quibo videmus ꝙ curialiter ſua tribuũt:necta
men aliena rapiũt.quod raro in hominibo inueni?:
qgꝛ cõmuniter illi qui ꝓdige erpendunt paꝝ curant:
quo expenſe habeant᷑. Gecundum a cõditione acci⸗
pitur manuũ in coꝛpoꝛe naturali: quoꝝꝑ officium et
opus eſt: totũ coꝛpus vfendere: infirma coꝛpis mẽ
ligare:⁊ ſanare.et nullum membꝝ ſuo vebito ſpoli⸗
are. Dic nobiles et potẽtes.qui manus ſunt cotius
coꝛpoꝛis eccleſie.⁊ cõgregationis fideliũ: et ſpũalis
coꝛpoꝛis chꝛiſti. ad vfenſionem oĩm membꝛoꝝ bo⸗
noꝝ.et ad punitionem maloꝝ:quod officium ſinõ
fecerint.iſte manus ſunt ſimiles manibo freneticoꝝ:
que oculos eruunt. veſtes laniãt. et lacerant coꝛpus
enudant. tibias pedes mouendo impꝛudẽter. et
cõtra ratio nem frangunt.et debilitant. Sic in 40ο
ſito. et patet. ¶ Terciũ a cõditione accipitur auiũ
nobilium. et etiã canuʒ. ꝓn quibo videmus ꝙ aues
et canes nobiles ad hoc oꝛdinant᷑:ꝙ aues ⁊ feras ca
piant ſilueſtres.ve womeſticis vo quibus ſuſten⸗
tationem capere vebent: ſcõm diſtributiõemn guber
natoꝛis:pᷣdam caperenõ debent. Sic in Poſito. illi
æ quibus vus dicere poteſt:aneutro.j. Tuli xetri
bubus veſtris viros.⁊ nobiles.et cõſtitui eos pꝛinci
pes.tribunos.et centuriones.2⸗ quinquagenarios. 7
vcanos.qui wcerent vos ſingula. Quibus ⁊ pce⸗
pit dicens:quod iuſtũ eſt iudicate. HhHoc autẽ iudici
um eſſe ebʒ. ꝙ feras aues ſilueſtres.id ẽ. latrones
homicidas ? alios capiant 1 puniant malefactoꝛes
T wmeſticis vꝓo.i.x ſubditis.⁊ alijs: xæ quibo cer⸗
tos redditus ꝓ ſua habent ſuſtentatione:ſcõm di⸗
ſtributõem ſummi gubernatoꝛis vei: pᷣdam capere
nõ vebent. Contrarium vo facientes:nõ aues nobi
les ſed milui vocandi ſunt: qꝛ nõ auium nobilium
vel canum nobilium.ſed miluoꝝ.vulpium. et lupo
rum ſequuntur cõditiones:quia nõ hoſtes regni. vt
milites ꝓbi: nec latrones vt wminiiuſti: ſed ruſti-
cos et ſimplices. vt vecoꝛdes.et effeminati innadũt
ce eiſq; oegam capiunt.atq; eis dure wminantur.
In quibus cõpletum eſt quod dictum eſt p pꝛophe
tam dicentem. Effeminati wminabunt᷑ eis: Eſa.
iij. Dure et crudeliter. quoꝛum quidem iniquitas

ii glescuſcnobilitatercu

9

ntetle ceturad
iuodegnalire ac
ficerepoterunt nobilita
Pmdinobiltanigu
itas. magnenimitos. .
lumonb geſtis ucia
ctionibls ? benefichs &
riatur reſpiaat intennoꝛen
lnſliloumiſian
minaapabol ꝛcluſan
litutehabegt libertatem.
glonet obllitate 1n mal
Pteſitynumquodq; enomi
duigteeſtſeruus et ſerullis⸗
ingbadyabolo ſenuit pec⸗
denttaris dicentis. Onnist
tſtpecczti. Yoh. viij nulle
ſadſemmoignobilts dnonm

cſequensnectanjnobllt⸗

lisno eſt Conſimliterac
lloquicſtnobilisa dignio
mno. licet coꝛpeſeruus ſirtña
ter nohtli nuncnpet Ethe
ngs einaglo bniusc⸗
Ims:nſiſemiut ihereſt genol
linnndoninwin nty

ernd luttl
Hobilitas
2 .
iij.

Nloc dn
lgenanits ggeltreg
nkrm
geatnom
Weenetlon hml quanta ſit: (
Niij Meadhocf lin S mnabilis
1ij. Mo⸗ lochce Iin ma exhoca 7 quãt
eſtatng bllege, ldeser vt volupt gnis reſid pparet rati te damnati⸗
biime ltanniam Biunrenmrunn plus ab palaciis ne babente nis H
ano ſ, d ia nainoſ leijdeltt:
animiie 4 ”M —
hutalis min ul au nt anes nohe: aueſfri umpleniſunt: NY ca⸗ õ a rõne ? voli
Nagn n bne nem eobi rigid n ſunt. pwrn⸗ cẽdi are. Mamſtl aſe volũt.
Nin innenlaf, gces⸗ſ. haben biles:qua e habent è vix pe⸗ ẽdi.⁊ hoĩñ am ſi fac I gno biles ate boni
inenrliſ amioſino bonin tin parti rum nom ſacietat bame Et ho oĩem in nud utctr o e. 0 f⸗ tatez
ictatunch Koſtene voninobles: ica pone nen. licet atem: qui St oein opeoſe a pte ta poteſtatẽ aciendi
gni is ſn nohli⸗ 1 nin ch agune :qui a iuuẽ ndi ſun nöcomern endit᷑: endut ngẽdi. li ẽhaberẽt
ninnn Wnaho llinetn unt celi oſtend uẽtute ſi t patibuli itio tum :g aſperius ni ſequẽti libent n0
ntoſi nann nainlleiͤ 4 caui i. ab ill untnobili ua vrrã uli: quã Tali er ius nibil ti: qñ i ter nocerẽ
Nnnunanntlinm urradlepueros ſuo⸗ bilitaté. in locgde qna Setreli Drinoctonak in eis mamfeſte
srin u iores tritia i puero ocati. c. in lo ta coꝛpo otun cognoſci⸗ cognoſci ili. cũ anikfeſt
do ſnämm erininn Aro iiij j. ntia muentur. s ſuos nob wvtati: q c ponen ar . tuit tranſe crcewonnege ſurgit in .
hocnn ern ⸗ . br quia iſit illi⸗ erant 4 nine. vel pot cc. xxxj nigreſtu⸗ pnce
leineni e un ec eis reſte is re nu⸗ nme ve poͤreſ⸗ rj. Etoegaltſun pe dui
kleſtigeniz dteinn terun a ſq; no teapoſtolo. j gnum ſu bus dici põti ate aiti oẽs alij i acere m
nummn git an runt.vtil bilitat. o. j. Coꝝ.jf um niij. viij tillud.j. C. tuti: a pꝛi nquocunchne
niuanmnient hnnen lun. ODaqnocdcaualle egus cghn, aig. Ter A.j. Cop uij. vos nohrle eunq; re
ulnobun nt. o ioz 5. deq ideturad regn Aõ mul . rit ſignũ: cio in ij. vos n io mũdi:qui
nobilio Pergo emni fider ualiter oſi um cei cõ tino ones: i:er nquirat oiligẽ obil di: qui
winlnn loresſont emol epot cogn * itum ſi cõſeq n0⸗ es:2 er ga deum vi diligẽt - les. Mo
wmtio pirvoſi uunmnind⸗ ꝙ; hmoi erune nogelin. 17* ſignum ui po⸗ q; co erga ſuas videlic er:ſi terci inne⸗
4 eleſſe Menteraunan nitas. m ilitati. kate. t: qui v i ere recogit magnifici icas largitõ Eingi exjij
r/ ceſetenqge nu nmm, Rona: 18. tnipl 20 quo e illa cõ Ieretare-. r ennmineſie teracn ·
eumuma ngiglumnoft uno actionib 7 geſtis zn᷑ 8. Pꝛimn Gintlb enlan ones ooer des is cere: afdde bñficia r. is na
gani unaanlitin Rorarettihngn wmdrciis. Denrinm n as. bo ſnrgenl ar vs hi gurtole ua nmn: ecopts
I⸗ eſpici. neficis Terci 3 ma. Sco naigent. Cũ is quibo a nõ deb ſinguli⸗
tquoar tterſyo md poicis ter:ſi in i iciat interi .Oui um in Scöm ei vebi i ergo ven talia ent retri is
nodraro inh tbbuütnecta ann n illo pꝛi nterioꝛen ergo de gratiaru briit tas redda eu wnn ebent: etributi
lpcigee omminito innenit. nimaad umnũ inn hominẽ nobilita ate: 2 alij at grati⸗ 8 ſuis ſci. :2 qui tali
Npench nenit: uitu yaboli. enerit ſi⸗ nẽ. 7 te glo bononn alijs wni iaꝑactõ ciant nõ n alibo
ani. De⸗ 4 untpe tehab li. ⁊ cu t ſign querat oiſigẽ oum Wwnis: ões nõ ind
nd⸗Bechnhu dn gloꝛiet eat lib iuſcun um: ꝙ vi diligẽ ſuos i eoꝝ nõ i :quito ali⸗ 7 ſeruit igere
Apdnene machhitonene, er nobilin ertarem. nl.0 videlic mAaENo indiges oo ralee
turalt⸗ megca⸗ pte ſit ilitate: em: z ſiil ꝛtalis et in lamr. gere. liberali⸗ s: in te ſ rcellut vi n0
us Afenic quopofficiun Ere ur hiun zTno hralen ludi peccati ſie I equirit: eralis ei⸗ drant e
infi oꝛi ꝑt quod nalia: inuenerit. i. er um ho :7 ey ſi lis ſe o i. Quia vo ſcit
thullun aeiſfinnanen bre eſt ſen E enoninan t. in h lam ondaet h Da elgamm fe enant: vo ſci
menbpf dpione qua d uus. et ſ. ominandu cum adi ac iã ſerui⸗ onoꝛantẽ tate curi⸗ qꝛ boni t
etpotites brſud whitoole veri yabolo ſ. eruilis cõ idum: ill ignioꝛi tatibo is 7 amici antẽ ſe:n rialit itas il
qniman Poli⸗ tatis di. eruit: cõditioni e qui digni bogratu icis honoꝛꝗᷓ ec ſolũ ate. Mõ ſe
7cogregationi. Ahus ſunt otin eſt pe dicenti⸗ 2 pecca ionis. i igni a pꝛincipi s exiſt noꝛãtibo cet dãti ſi o⸗
noͤfilliü nßli⸗ cegri. Jo; nnr to. iu .1. in ani ncipio mũdi ere. I b rebet ij tiſibꝛ:ſ.
Nfenſtonemo cliitetſpül ſed ſe Joh. viij nis qur xta teſtij nima ult mũdi oc ſi in ſu ſed
Memoim 8 . 5 eruus i⸗ vlij. n qui facit teſtimoni ulturas ſollici⸗ cognoſe gno oẽs is neceſſi
Dnem malox: membeor bo⸗ cõſequ gnobili⸗ ullo mo peccatũ: niz bilis: M liciti. Si⸗ cebant᷑.2 ci elemoſ⸗ U-
nem nalot uog offcim id la anedene 1s venomi. do lib ſſeru itosef. Bicut 7 2 crca ynanij
rſinmn cim ind lis no eſt ctan ominari ervel zobites⸗ o terci ci.xv. Sed hi oſepl moꝛtu
nanitv ffmnetia ill ſt. Conſi ̃nobilu⸗ iz vocari nobili nel o ſimpli hitã i 5ab ari oꝝ ſe⸗
lg mcke nennn oqui imlnobilis gloꝛlan ari vebet:et . nem facultati lcen Poiegenne. rimath
etlaarintcopus ma. li änobtln end iari veb et: et ̃n cultatü ſi vies: medioe ſigno qᷓ ia no⸗
vedes mouengon tcoips .licet co ilis a di⸗ otrario et: qui * ꝙ; nobiliffimi uap. maioꝛ medio 0 qᷓ etiã i
o impꝛuet ter no coꝛpe ſer gnioꝛi⸗ arguitu nobi Mur mi pꝛinci loꝛem o gesbin ooeren
igunt er Nbillta geter. et A bilis uus ſit:tñ Pte. 7 r ſenſu uibo m pꝛincipes multi ſtendũ Woꝛti
unt er Abilitant. Gicin uge. 5. i nuncu tña di⸗ natura. i. i. e nobiles ultiple ultitudi Hüt nobili 9
rai a cöchtione gcat do .S. in pꝛi npar. E ignioꝛi .I. in ani um vi eſſent lex pena i udinis: M litatez
gecipitur auiß nus: :ſiſ. peinapi t hec rati natur nn im vixe ndieet amne :Mumeri. j
nuz. In gulopi s i.in lſeruiat li. o huius atio eſta a veraci cõtin erunt et ſpu carne: 7 Piculũ ert.j.
hoeceimant emus qaues interioꝛ ho iber eſt. capituli.ii uctoꝛitati git: tam dhen Ertalchngnag ü: qꝛ cum
Cinanitq, abes rfen ſudagr not ige nobilis i in qͥ dicit᷑ na ſeu da n tempali talin nan tum Ar⸗
wineſtics do d ergsca ak: ut nobili quo ſunt vi is in poꝛti⸗ it. Ho eſt tri mnnũuũ ex lis: ꝙ ete ᷓ vita ſe ad ve
uibns ſoſt at:qui elegi Uiralis dnnz e ꝛtis vir eii ſt triple, taliu rna. epe v.
ele ia ds ken, — elegit n tis ſignum i tes: r eius tis t x. pau m nobiliũ emꝑpal epena
utiͤenmgube⸗ ſ eccatoꝛiby nobiliter vm in llo tre nenn tis tur batio peratio i wnſarstnun
Crepoteſt dentio,. Tulin nationib t ſignũ i ah. xriiij Gᷓ ſubditu e⸗ am kerr. Beom nũu reſpicit cõmunita⸗
ſt Deuno, Tuliun . us. 7 i nu in exrterioꝛi J itus fie dit am. Pꝛimn m in na picit et nita⸗
rmobiles etzltälenstinl nitute. 7 udi rterioꝛi fteꝝ querat ſi oꝛem. mũ att. aturam redu
lencggmn ”M =IðUM men
Birtugdifen ÿM ”́ÿUĩẽ
urrunn uc, det larur⸗ naneoblil. aknas lorans e ”ÿMD riij.
bcits, Talli d ilpa 82 alijs pf. illo racu is qu :2 vana i patõn ito 15
uin unnkn 1 daen isaend⸗ pfectis geulen nlen nn D 3a eo inp unne⸗ a illox ad rörsrobuigatiote aupa
eutan.⸗ . ocantur. tem. Ab alij ns exem liſſe cr. . mora lin ſſer⸗ cechhamelhmtga⸗ lois cã eſt
nnenulu iſlin h qꝛ du .nö natura: ijs autẽ nplum nõ edit᷑ iſſet: qo mẽb Eſa cui es ſupfluitas.
. ⸗ m bomn ura:ſed Eapibo bab iſſet: 7 quaſi oẽ 20 coꝛpi iuſdã pᷣlati uitas
n ofrigten uenetn ergo eſt ma ines moꝛd' maftcſacnnn duraonen nierz aualloesei,gatſent Gint tiqueſtio
i nunni n es vichli⸗ differetta in calentamann abltulir⸗ birr cguus u dipſe e bor ie rrr. nge s Eẽ.
ſecniluop ium. erlupo regimin cet nobi tera nt. Si⸗ . uiſitus it magi c ſentie .quidã ſe
am 1 ema iles nõ pes nobil icut tent. cauſ. gis ſum bat: r. s 92
honesgli ſohaſte, W tes. Ignobi⸗ nſuetudinẽ moꝛden es. 71, es ſunt iſti⸗ areſpoõdi ptuoſu requiſit
ooſtes nngz ybi iles Vꝓ inẽ oſt t: ſed gno ptuo ſi: vi⸗ hus ſeculi it:qꝛuli m meb
nngnnniſiſſd ne a vbiel o qua endu regun noſi: videl ſeculi. vt fr iqurnobi Z. E
In.jer ⸗ Dam um led ndo ho dunt. nulli t. et critudi lelicet in veſtiũ equẽt n nobil . t
nnelenfmnm nn, da vnnn Pꝛn ere poſſ mméarting g en Gindincin eſtin nignre,, es 7 po
nantu n beim: unt. m ngut. in . argent moꝝ fo rioſit ex ſunt
nruconm uniun niroint Klescii lunt erin oꝛdent:7 t. in pt. ne teoꝑ ſu ꝛmoſit ate. et e nt ſum
. unk dent: 7n0 . ⁊ in cib mptuoſi⸗ are. M va
mahgnann i Piiec r. Erole unt t ſneerſte cent ad ad o vari⸗ itate.i. vaſo a pul-
ſtuhant ais s. pdi⸗ lens co peciali 7 p ope ei oſtenſionẽ letate in fam Eaure
ennn wmiuſlli Bi⸗ Pdicto ſi gnoſch iter i oen dleen onk r .quo nulo toꝛzuz
ieit ic in ſigno diff. ſcerenobil qñ in ali 9 talienos tinent o ſum Ee inultitudi
na iniui Diffen 4poſito 7 erẽtia iles ap iquo rioſi vii paſcẽdo culoxꝝ: ptuoſitatũ udi
entia u patet. Su⸗ m cogn es. ⁊ ig oſi videant᷑: os. 7 vt ab qꝛ? ꝓpter atũ qͥn
ꝙ peimi mnrernobrie aa nin ofſrere potenr. en ent agthme dechtearon on
natura olileg a uꝑ ma boterit alios f. entrẽ paſcij noi haben s ſuis ⁊ ali ſuos.
õ gna mueni aligſamelco tillop: u Pexta vonimn
tia m nes: pt e huius ſe faciũt. qui ꝗꝓpter a vo ſum
anſuerucſinend⸗ gaad Karl de nenach ine 1 nonn ichr
„2 le: Eſa. v. Vt i am. Mobir iqñ de i car⸗
I. Pesis Kiapdanen 3s
etiã vid . eccaue = nterie
elicz rüt. puni. rüt fa⸗
Pnobilec zcne ng
e nõ re:fre riii
xiiij.

Exemp

Exemp.

xV

Nobilitas

quẽter in ꝓle pumiunt: ptʒ qꝛ frequẽtius vel ꝓlez ha
bent malâ: vl oino ſine ꝓle ſunt ꝙ ſimplices qo ideo
eis iuſto dei tudicio euenire creditur: vt qui vi filijs
frequenter tediũ faciunt.ipſi quoq; & ſtultis filijs
ſuis tediũ habeant:a e bona cogruitate: qui mul⸗
tos bellis illicitis ⁊ homicidijs.filijs pꝛiuant. ipſo⸗
rum filij moꝛiant᷑ Et qui alios exheredãt. ipſi ſine
heredibo de coꝛpꝑe ſuo ſint: vel quis eis nõ naſcunt᷑:
vel quia cito moꝛiunt᷑:vel mala moꝛteo ccidunt. Si
cut diẽ magi ſter hyſtoꝛie ſcholaſtice: ĩ byſtoꝛia euã
gelica de herode aſcalonita: qui oes illos occidit:
pter chꝛiſtũ innocentes. vt chꝛiſtũ in eis occideret.
factũ eſt inquit vt qm̃ herodes multos oꝛbauerat
filijs:⁊ ipſe ſuis miſea erabiliter oꝛbaret. Quã quidezʒ
vindict ſentientes dicere poſſunt cu adonibeʒech:
Judiẽ. j. Siẽ feci ita ⁊ reddidit mihi dñs. Nec alia
eis vebet᷑ cõſolatio:qᷓ leene quã cum amiſiſſet catu⸗
los:ꝛ fleret. rephendit quidam dicens. Mõne ſic ſer
uiſti alijs:qui habuerũt parentes. quaſi diceret. Er
ere iudicio. Pꝛedicta cauſa: qꝛ videlicet ſedechi⸗
as rex cei filios Yeremiã 7 Maruch afflixerat. cum
alijs etiã cauſis vöcurrentibus: occidit rex babylo⸗
nis filios ſedechie in reblatha in oculis eius: et oes
nobiles iuda oceidit: rex abzlonint Jere. xxxix.
erciũ videlicet: ꝙ vbri nobiles ſic tyranni cõtra

ſo iuſtũ eſt. ꝙ tibi ſic ſeruiat᷑: æ inſto nõ vebes ⸗

ꝓximũ. ſicut malicx ꝛiſtiani: cotra veum viuunt. p

guerras. bꝛigas.7 diſcoꝛdias. in terris ſuis pacis haa
beant turbatiões.mirũ nõ eſt.ĩmo mirum eſſet:ſi pa
cem haberent:qui cõtinue veum peccando: mẽbꝛa
ſua tyrannice viuendo expugnãt. AMira bile inſup
foꝛet:ſi in patrie ⁊ regni vfenſione eſſent validi:qui
ſuꝑ eqͥs equitant male acquiſitos:vel ve bonis pau

peꝝ.ꝛ eccleſie nutritos:qui iülud de pauperibo: ⁊? vi⸗
ris eccleſiaſticis iniuſte capiũt.vnde arms ſua emũt
et aurant. ſuꝑ flue ſe oꝛnant:⁊ vnde equos emũt
et nutriũt.⁊ milites.⁊ ſtipendiarios cõducant. Mi
rabile iteꝝ foꝛet:ſi tales tyranni:ſi oliatoꝛes ab
alijs tyrannis: et ſpoliatoꝛbus nõ eſſent in Vvita vel
in moꝛte ſpoliati:vt ſicut acquiſierunt ita pꝑdãt. Et
ſicut ad vamitatẽ arma ſua fecerunt eaurauerut.
Ita ð vanitate nuda.⁊ nõ ð ꝓbitate gaudeãt:⁊ lau
nt᷑ ab his:a quibo laudat᷑ peccatoꝛ:in cæſiderijs ſu
is. ps.ix. Mõne multi ſic laudant᷑ nobiles ino erni
tempoꝛis:quis gliguen illoꝝ laudare audiuit. vel
laudare potuit. de ſtrennua inumicoꝝ expugnariõe.
et patrie ⁊ eccleſie vefenſione:ſicut cõmendant᷑? lau
dantur karolus magnus. Rolandus. ? Oliuerus. et
alij antiqui milites:ſed ve hoc ꝙ galeã habẽt veau⸗
ratam pcij.xl. libꝛaꝝ ⁊ alas.⁊ alla inſignia exterioꝛa
eiuſdẽ foꝛme.⁊ maioꝛis pᷣcij.Et ꝙ in haſtiludio groſ

ſam et quadꝛatam poꝛtauit lanceã: qualem nullus

alius poꝛtauit. vel poꝛtare potuit: ⁊ ꝙ equum⸗ aſck
ſoꝛem piecit in terram. Et ꝙ ita bene equitauit.⁊ lã

ceam illam ita agiliter mouit: acſi leuiſſima fuiſſet.
Et ꝙ cũ tot equis venit ad parlam entũ vel toꝛnea
mentũ.Etqualis eſt iſta lans:niſi laus impioꝛuʒ et
miſeroꝛum.et timidoꝝ.æ qua Job. xx. Laus impij
bꝛeuis. HBꝛeuis nanq; eſt: 2 tm ad loca. et tempo⸗
ra pacis:et nõ belli ſe extendũt: et ſolum ad amicos
et nõ ad hoſtes. Quid valent arma: tunc aurata:
que hoſtes audacioꝛes faciũt.ſicut patʒ. A. xxiiij.ij.
Et que fugiendo hoſtib leti ꝓñj ciut vyt velocius fu
giant. ſicut nuper accidit. Que laus eſt cõtra hoĩem
pacis foꝛtiſſunã poꝛtare lanceam: et equũ et aſcenfo
rem ad terrã veſjcere.⁊ hoſtem nec cũ quacunq; tan
gere lancea:qꝛ nec ei tantũ appꝛopinquare vo luit:
ꝙ cũ longiſſima illum tangere potuiſſent. Uel que
laus eſt: ꝙ bene equitauit:⁊ faciliter lanceã mouit.
et agiliter ſe habuit cõtra amicũ et vicinum. ⁊sgili

R iij.

er fugit inimicũ regni. Vel que laus eſt:ꝙ in fſactis
tarmoꝝ ꝓhibitis: ſicut in tomeamentis. et hmoi. T
quibo dictũ eſt. L. vj. ij. et. X. j.xvij.ſint gloꝛioſi. et ap
petant landari. in factis vtuoſis. ſicut in bellis in·
ſtis. et in defenſione patrie:ſint foꝛmidoloſi et vecoꝛ
es et fugitiui. et hoſtes ſinant terrã vaſtare.ſpolia
re. et pᷣda auferre.et villas cõburere. et caſtra Teſtru
ere. et captiuos abducere. In oĩbus oſtẽdentes:qm
ve terre cuius rex puer eſt.⁊ cuius maioꝛes quiterra
fendere et regere haberẽt. pueriliter viuũt. Et cu

ius pꝛincipes mane comedũt anteqᷓ veniant ad aſili

um vel ad parlamentũ.vt pꝛanſi ⁊ potatiminus in/

telligant quid ↄſulendũ ſit. Et quoniama cõtrario
ſenſu: beata terra:cuius rex nobilis eſt.⁊ cuius pꝛin
cipes veſcunt᷑ tempoꝛe ſuo.ſcʒ ad reficiendum: et nõ
ad luxuriã:Eccẽ.x¶ Oꝛ⸗ etiã ſcoam penam:⁊ dam
num eternũ videlicet talibus oignum tunere veriſi
militer poterunt:facta illoꝝ oſtendunt. in ꝙtum n5

ſolum maledictiones merent᷑ ſimplicium: quoꝝ bla

da cũ auibus et canibus equitando eſtruunt. ſed ꝓ

quibus etiam excõmunicationem timere poterunt
maioꝛc.in noua charta latam. In qua cõtinentur:

ꝓwardam cũ diſperagio maritare nõ ebent: ꝙ tu
telam eis cõmiſſam fideliter adminiſtrabũt: q; res
pupilloꝝ perire nõ pmittat: ſed in vmibus et alijs

in eodem ſtatu in quo illa receperunt cũ ad etatem
venerint: eis integre reſtituere teneant. Queqꝛ nõ
tenuerunt. et ꝓpter alia facta ſua:que cõtra um et
rationem fecerũt. nobiles eius qui iam moꝛtui ſunt
in terram coꝛruerũt.ſq; nouiſſimã. Eʒech d .Q5
eleganter ſignificatũ elt: Jere.xxxix.vbi nabuſe ardã
pꝛinceps militieregis babylonis. legit tranſtuliſſe
omnes nobiles terra ſua. de terra videlicet ſancta
in babyloneʒ. ve pauperibo vo qui nihil penitus ha
bebant:dimiſit in terra illa et vdit eis vineas et ci
ſternas. Bic 1c. ¶ Sed in his omnibo maius videt᷑
mirabi le:ꝙ illi nobiles qui alijs in babylonem. i.
in infernum tranſlatis ſupueniunt. caſum illoꝛum
foꝛmidare nolunt. ſimilia facientes. ꝓ quibus ipſi
damnificati:et terra ſua tranſlati ſunt. Vtinam
caſum et penam illoꝝ:et finem illoꝝ cogitantes: in
coꝛdibus ſuis ſcriberent ꝑ iugem meditafõnem. ſi⸗
cut ſcriptum fuit ſuꝑ oſtium camere wvmini petri de
la fiote.pierre regna.et pierre regne. pierre pendi.et
pierrependera. Fuerat em quidã magnus in regno
francie. ante eũ petrus vocatus ⁊ labꝛoſe.qui fina⸗

liter ſuſpẽdebat᷑.voluit ergo illũ ſcom petꝑ:quima

wij.

Enn fuerat in regno poſt illum cõmemoꝛare:ꝙ ca⸗

um pᷣdeceſſoꝛis ſui foꝛmidaret. Si illi qui nũcma⸗

gni ſunt: ſic ſe cõmemoꝛraẽt. cogitarent pᷣcedentuũ
infoꝛtunia. et fines malos.tam tpales ꝙᷓ eternos.ni

mis eſſent excecati.ſi ſeſe nõ emẽdarẽt. Sed heu vix
inuenit᷑ vbi quis ſibi cauet. vel ſe cuſtodit ꝓpteꝛ pi⸗
culũ.q alteri accidit. Quotidie nanq; nobiles mu
lieres vident alias ꝓpter velicta: que ante matrimo

miũ cõmittunt. matrimonio et ꝓmotõe carere. et⸗
pter delicta. que poſt matrimoniũ cõmittuta man

tis ſuis male tractari et repudiari. etimulta alia ma
la ↄtingere. Gimplicioꝛes etiã mulieres vidẽt alias
cũ infantibo in collo mẽdicare.que ſi caſte vixiſſent.
quietaʒ vitã duyiſſent: nectũ caſum illoꝝ foꝛmidãt
vt deberent: qꝛ eiſdẽ vicijs irretite ſunt mulieres no

biles nõ pauce:ct᷑ xviij. Mec ſolũ hic erroꝛ in mu⸗

lieribo:ſed in hboĩbo regnat.qui intelligẽtes ꝑ fidem

— „

qꝙ; alexãder magnus cũ toto exercitu ſuo nõ potuit

celũ intrare ꝑ potentiã. paupe piſcatoꝛe cui claues

2.

date ſunt celt. ei reſiſtẽte: etiã nõ potuit in celo.ſiẽ
in terra dñari: nolunt bocad illoꝝ vtilitatẽ auerte
re:ſed ita ſe gerũt.ac ſi nullus auderet eis celũ nega

re:ac ſi ſicin celo ꝑ potentiq et familiã.⸗ retinentiã

xviij.

hiabamigtiurecect ſictumdn
mnnret eti vammi ſnſtinehit.
nocſttaliü croi tenocere: r uik
iniluc Warß h. Mung ollnt
Orinino ingut giuc u
mahabet geleos. Bic ſermiofa
Glteroschſicetaueris iniguitaiw
qnunt ololocnuni itacktmalecd
rinſanict iparieteragüt ths ep⸗
ſmalesgät nd erubeſcit düfacin
rium houn faciät. Menpegid vott
cremalaarbor mb tadireſtddade
goreſpecii gdoc ad Criſoſ.
tps erpectit nocedl. .in fine qſi ca
tirillon erpꝛunik cöditio: Apoc.
inlzairſarid rud
(Muop puerſitas omo
ſeno ba rnalaghme⸗
eſitfranno infeno geſnas
thabisſhhiechsnaeer Bieiff
ſhiorebinelechinpoteſiate

tinis i nocenci mallia. 1c

nelnds yſczac reges d uigl
n Aent Eiri itce

lcemepemplii
nubenchid n deenclik .
reneneuima

lo nercennntei agetatmn
clitvere tenaani Queqen
afuan ſuaiguecöm mumet
lesciusqaliummonmnint
Znoniſini Gech . O
ſtZerennn vbinabuſarc
babylomis legit ranſinliſe
alua. dtena Nacicetſancts
peru So guinihipenimsb
mallla et Tdit eis yineaset a

.

edinbisommimains giiek pi

les quiali in babplonan .
s ſupveniuut. aſom illoum
lili, ſaentes oqulbus iyſ
ſus tmnſlari ſunt. Ormom
tſinem Illo coſttonten in
tp iugem mnelitatoen ſi
iumcamerewminipem d
iareregne pientepenhet
ñquidi magnus infeqn
Ocatns dlahnoſe uiſinu⸗
tergd läſcbmper m
oſtilumcnendugregg.
micaret, Hilliqpinen,
Grait cogitnentertenni

glos:tanthales Setemnosn

ſteno eniet, dheufir

t ter eH
cuet pele ſtefenn ni⸗

matmmno⸗

Exemp.

Nocumentũů

magnã:ſicut ĩ terra dnari poſſent.⁊nõ cogitãt qũo
quilibʒ:qui ante eos potẽtioꝛ fuerat qui male vixit
et male finiuit. abijt in infernũ.æ quo dici poterit
illud:Znce.xix.iĩoomo quidã nobilis abijt in regio
nem longinquam. .

Dciuoꝛum ſeu nocẽ

num. Pꝛimo oſtendet᷑pnitas:quãnõnul
liũloꝝ habent ad nocendũ. Ocõo illoꝛũ

oſtendit ꝓuerſitas.Tercio pus ⁊ plus ſibipſis no
1

cẽt Quarto ipſoꝝ audiẽdeſt rũſiões cũ repꝛobatõe

Etum ad pᷣmum duo ſunt oſtendenda ꝛimo

nãq; oſtẽdet᷑ pnitis ad nocendũ cauſa.SGcðo effectꝰ

Ca uſa ĩ nõnullis eſt lucrãdi cupiditas verbi gratia
Adalicioſi homĩes ĩ officijs ⁊ poteſtatibus aſtitu ti
vidẽt:ꝙ illis qui ſciũt vicinis ſuis nocere:dan mu
nera.occaſiones querũt nocẽdi:vt munera accipiãt
Quoꝝꝑ nocẽdi modus ⁊ malicia ꝑ lũ pot videri
æ accipitre:vel alia aui rapsci.⁊ p iſomena⸗ Fabu
le nanq; cõtinent:ꝙ auis rapax nid ũ inueniẽs phi/
lomene:pullos ſuos veuoꝛare voluit.philomena vo
hoc vides:pacem cũ illa nitebat᷑ facere:ꝓmittẽs ei
ꝙ dulciter ei cãtaret.ſub illo pacto ꝙ pullis ſuis ꝑce
ret:qua cõditione cũ canere inciperet.⁊ diu cõtinua
ret:auis illa cantũ eius ſemꝑ depꝛauauit dicẽdo:ꝙ
pactum nõ tenuit:qꝛ nõ bene cantauit.⁊ taleʒ fal
ſum modũ.occaſionem queſiuit:vt ipſa pactũ fran⸗
geret.qð ⁊ fecit:⁊ ſic vtrunq; habuit.tã cantum: qᷓ
pullos.⁊ alia tam cantũ q; pullos amiſit.⁊ ex vtra
pte damnum ſuſtinuit. Ita pᷣdicti. qñ incipiunt ali
cui nocere:ſi alius iniuſtam vexatõ em redimẽs pa⸗
cem cũ eis faciat:eis vltra bonã poſſibilitatem mu/
nera dando.quibo acceptis. amicitie pacta inter eos
faciunt:quibo factis.ſi munera nõ ↄtinuet freqnter
paſcẽdo ⁊ dando:ſed nimis diu vt eis videt᷑.dare dif
ferat.cogitãt ꝙ dare obliuiom tradidit: et iteꝝ oc⸗
caſiones querùt nocendi:vt iteꝝ ipſum dare come⸗
moꝛent:eidẽ amicitie fractõem falſo imponẽtes:vt
ipſi ab amicitia recedãt: ⁊ ſic tam vona pꝛius data
amittet.qᷓ etiãẽ damnũ ſnſtinebit. Et ſic finis ⁊ effe⸗
ctus eſt taliũ ex oĩ ꝑte nocere: de quibo dicit Criſoſ.
ſup illud: Math.vij. Munqᷣd colligũt ð ſpinis vuas
Quẽadmodũ inquit ſpina ex quacũq; pte illã oſpe
xeris:habet aculeos. Gica ſerui dyaboli:ex quacũ
q; ꝑte eos cõſideraueris. iniquitati pleni ſunt. Si
loquunt᷑ wolo loquunt᷑ſi tacet male cogitãt.ſi iraſcũ
tur inſaniũt.ſi patiẽter agũt.tpᷣs expectãt nocendi.
ſi male agũt.nõ erubeſcũt.ſi b faciunt ad vanã glo
riam hoim faciũt. Mempe qũo põt bonũ fructũ fa⸗
cere mala arboꝛ.cuiꝰ radix eſt dyabolꝰ.Habẽdo er/
go reſpectũ ad hoc qð Eniſoſ. vt pᷣdictũ eſt dicit: q;
tpᷣs expectãt nocẽdi.⁊ in fine q̃ſi cauda nocẽt. elegã
ter illoꝝ expꝛimit᷑ cõditio: Apoc.ix. Cauda inquit
eoꝝ ſimiles erãt ſerpentibo.⸗ in his nocebant.
MQuoꝝ puerſitas pᷣmo ꝑ exemplum videri põt de

—

fraxino:ſub qua vr dicit᷑:nõ bene creſcit arboꝛ alia:

que ſit fraxino inferioꝛ:qꝛ ſua amaritudie arboꝛibo:
et herbis ſubiectis nocet. Sic iſti œ quib.ſicut

rhãno ⁊ abimelech in poteſtate uror
exit ignis.i.nocendi malicia. cõburit ſubiectos et
vicinos vſq; ad reges.i.qui alios regere veberẽt. hec
noxa puenit.j. Eſdre.iiij.id eſt. talis nocẽdi modus
Gcoo idem p exemplũ oſtendit᷑ e nube:qꝛ ſicut de
nube:que babet ignẽ incluſum:exeũt tonitruaꝰ ful
gura:que multis nocẽt. Ita tali:qui ad modum
nubis. iplebit ardoꝛibo ſton 1
illos malicie ardoꝛes. ibi diu agrega bit: qui in fine
ſubito.⁊ ex ĩpꝛouiſo ad modũ fulguris exeunt.⁊ no⸗
cẽt. Quos ſic ardoꝛes ↄgregãtes.⁊ nocẽdi tpᷣs.⁊ mo
dũ excogitãtes repᷣhendit ſcriptura dicẽs. Vſq;quo

et iniurijs frangunt. Qui vero

omachuz ſun: Job. xv. Et

R☚
2D riliii.
moꝛabunt᷑ in te cogitatões noxie: Yere.iiij. Tercio
idem oſtendit᷑ ꝑ exemplũ æ ioue. quo refert Be⸗
neca li.viij.x naturalibo qſtionib:ꝙ poete dixerũt
ꝙ; c fulmẽemittere œbeat ad nocendũ.hoc de ↄſi
lio facit.xij.veoꝝ. Ita iſti v cõſilio.xij.falſoꝝ ⁊ duo
na.et cõſilio miniſtroꝝ ſuoꝝ.Inter quos illi qui
bus nocere volunt frangunt᷑.ſicut grana inter du/
os lapides molares. Quia ſicut inter lapidẽ ſuꝑio⸗
rem:⁊ inferioꝛem grana frangunt. Ita inter dños
et falſos homines.⁊ miniſtros labonbo exactionibo
ti 2nõ ſatiant᷑. quia
nõ ꝓuocat.nocent:peioꝛes ſunt feris.Quia inſuꝑ p
eos tanqꝙᷓ ꝑ miniſtros ſuos dyabolus iuſtis nocet.
qui ꝑ ſe facere frequenternõ poteſt vemomiũ eriuit
ab illo. nihilq; ei nocuit:Luce.iiij. Peioꝛes ſunt de⸗
monibo:quia vo hoc faciunt: nocent ad modũ la⸗
pidum.neceſſe eſt: ad modũ lapidũ illoꝝ aliquos
frangendo ſeipſos etiã cõſumunt. vſq; ab angelo in
infernum mittant᷑: qui ſuſtulit quaſi lapidẽ mola⸗
rem magnũ:et miſit eum in mare dicens:hoc modo

mittet᷑ ba bylon:et vltra nõ inuenitur: Apoc̃.xviij.

quia fraudulenter nocet amico ſuo: Pꝛo xxvj.

¶ Mectñ ſicamicis nocẽt.quin plus⁊ plus ſibipſis

noceant. Hoc pꝛimo oſtendet᷑ ve ipſis: qui pꝛincipa
liter alijs nocent. Gecundo dæ eoꝝ cõſiliarijs. Pꝛi⸗

mũ patet.ꝙ videlicet ſibipſis nocent.qꝛ ſicut volẽs

cum manibv ſuis nudis.ſup alium ignem vel lutum
ꝓijcere.pꝛius manus ſuas cõburit:⁊ turpat: ⁊ foꝛ
te alteri nõ nocet. Sic iſti in nuda voluntate ignem
ponunt malicie:vt alijs noceant:qui ſemꝑ ſibipſis
nocent:nõ tamen ſemꝑ alijs: qꝛ veus nõ reliquit ho
minem nocere eis.in ps.ciiij.ſicut patet expᷣſſe:Lut.
x.vbi chꝛiſtꝰ ait diſcipulis ſuis.Ecce vedi vobis po
teſtatẽ calcandi ſupꝛa ſerpentes.⁊ ſcoꝛpiones.et ſu⸗
pꝛa omnem virtutẽ inimici: nihil vobis nocebũt.
Et ſi foꝛte in aliquo terreat:nõ tamen nocebit. Si
cut tonitruus:qui multos frequẽter terret.quibus
aliud nõ infert nocumentũ: nubem tamen ꝗꝓpꝛiam
ſempꝑ rumpit. Sic in ꝓpoſito:quod elegãter ſignifi⸗
catũ eſt.j.Machab.ix.vbi aliqui iudeoꝝ bachidem
ad væſtructõem vocauerunt Yonache. qui veniens.
nõ Yonatham: ſed ipſos qui Jonathe nocuiſſe vo⸗
luerũt occidit. Ita iſti qui vetractionib ⁊ accuſati
onibo.et falſis ſuggeſtionib.⁊ mendacijs alüs: ali⸗
quos cõtra abſentes ꝓuocant. veritate ab hoĩe hoc
cõparata.vel a v in moꝛte oſtenſa.ipſi damnũ re⸗
poꝛtabũt.⁊ alij euadent: quibo impietas inpij non
nocebit: Eʒ ech.xxxiij.ſed reuertit᷑ ad ipſum unpiũ:
et ipſum ledit. Sicut patet ꝑ plura exẽpla ⁊ auctoꝛi
tates. A. xviij. ix. Et Pꝛouer. xxvj.qui inquit fodit
foueã incidet in eã. Et qui voluit lapidẽ ad locũ nõ
ꝓpoꝛtionatũ:ſed nimis ꝓpinquũ ⁊ duꝑ ⁊c. ſupꝛa ca⸗
put ſuum reuertet᷑ad eũ.¶ Rꝛ etiã ſibipſis nocent:
ptʒz. qꝛ nociui triplici ſe exponut nocumento.⁊ dam

no. Pꝛimo ad cõſimile malũ ſuſtinendũ. Secundo
ad maius damnũ timendũ.Tercio ad ⁊ei vindictã
expectandã:

Pꝛimũ aliquando. Secundũ rarius.
Zerciũ nunqᷓ euadit. Pꝛimũ ptʒ:qꝛ qñ alicuii nocet
ad ſiłe dam nu ſe obligat.x ſiłe damnũ frequeter ſu⸗
ſtinet: ſicut ptʒ tam exẽplo:ꝙᷓ ſacra ſcriptura.Aſ.iij.
xiiij.ꝙᷓ antiquo puerbio d dicit. Kuſticꝰ iudiciũ
ædit: qð idẽ pmodũ ſuſtinuit. Hoc etiã qͥtidiano

— .

videt᷑ experimto.qꝛ vix ẽ ita miſer.qui iniuniã patit᷑

quinõ qrat ſe vindicare.æt ad h̊ qnq; inopinate: et

cũ oĩ admiratõe ptingit. Et ẽ ð ipſo.⁊ ð alio qͥ nuſq;
ab eo aliqͥd ſe pati poſſe eſtimauit. Sic accidiſſe fert
ſcom fabulas ve aqͥla ⁊ vulpe.Aqᷣla qda vulpecłas
ſcʒ ĩtrepide rapuit. Et qꝛ ĩ alto mi’dũ ſuũ hũit.ĩ nul
lo vulpis ptĩebat vindictã ꝗtũ pmodũ arboꝛẽ cũ
nido aquile.z pullis eiꝰ ſuccẽdit. Ita quialiũ ledit

Arti. iij

iiij

Exemp.

2 . 115 voc .
Nocumentũ 2 iii. ui lolmuiin
B . lnornnn unt e ſieni
Tem quãcunq; auferendo.quaſi potentioꝛ. vel ver⸗ turiantes adducet: eos ꝓ vltimo quadrante. vel ꝓ . llun tini oin on n,
berando. vel accuſando. vel fama ledendo qualiſcũ minimo damno: q alijs intulerũt. iuſte cõdemna⸗ tij po . linun n umi
q; alius ſit.frequẽter viſum eſt: ꝙ ille vindictaʒ in⸗ bit. Ad hoc eſt hyſtoꝛia petri damiani æ quoda in Giatidlſp mna n ege nemn
luſte infert:quã alius iuſte ſuffert: quã v ideo patiẽ moꝛtis tranſitu rapto ad iudiciũ: ui iuſſus fuit vt ann lileſt erithoſen. iſr.
ter ſufferre vebet. cogitãs legẽ eſſe: ꝙ quiſq; iuris in rediret: narrauit.ꝙ tot ictus ſuſtineret. qt vidua Auifmnatle ii⸗ ncn .
alteꝝ ſtatuit: eodem iure ipſe vti vebet.in. ff. veteri. pa ſſus fecerat.ꝓ ſex denarijs hbabendis.ᷣ vel lucrãdis mremattemar ſürel uu v
l.ij. ntulo pꝛedicto per totũ. Cui etiã cõcoꝛdat lex quos ei vebebat. Facit ergo veus in hᷣ caſu. ſicut pa⸗ 1 alanen abenni nnimnn
eccleſie in decretali. l.j. ti. ij. de conſtitutionibꝰ. c. cũ terfamilias:qui in roto anno cõſiderat quot væfectꝰ 4 ifcſionen, n igliul ſi⸗
omnes. §. um igitur. in q; continetur: ꝙ qui aliquid famuli faciũt:⁊ diſſim isevi veniat ad cõputum 64 lientuallin ganti
impetrauit conna aliquẽ in caſu õ ſe ipſu eſſe poteſt Sed in cõputo aliquos ſᷣm væbita incarcerat.alios d⸗ nientg i,in gucrant.
et ſibi pᷣiudiciale:quia ipſe idem ſuſtinere vebet qo ad multa damna reſtauranda. emendanda cõdem ann nbcmndl li les Prius no
otra alunn pꝛocurauit. vt vbigra. Cõſuetudo foꝛte nat. Mõ timeant ergo ſimplices a potentibo. multa un inatcatiln tanchlarr
ẽin aliqua eccleſia:q canonici tam pñtes qᷓ abſẽtes ſuſtinẽtes nocumẽta. qꝛ cum ipſimultas terras aĩa ctn ilox nuiouen. aclierſe
eqᷓlem recipiãt diſtributõeʒ: Aliqs qͥ ſperatſe ſempꝑ lia. 2 larga habeãt wominia:tñ ab his qui pauca ha telle iinſiiunt ⸗ it gual
teſſe pᷣſentem: ꝓcurat ꝓ ſuo anantagio:ꝙ ſolum pᷣſen bent auferũt. illeſi euadere ſperantes: ſed ille eus ſuln/ 4 glisoſtenc ibig
tes diſtnibutiones magnas pcipiant. po ſtmodum a vidit dauid vxoꝛẽ᷑ vrie accipientem.⁊ vriã qua⸗ glil lungio gnim itgain
cõtingit illum eſſe abſentem: quod ꝓ ſe ꝓcurauit.cõ occultiſſimeoccidentẽ: vtotu oiſſimulanerit vſq; chanta gſſerniliheius
tra eum militat. Cui a Seneca dicit᷑ Patere legem ̈ oꝛe peio: p ſimilitudinem ve hoie babente oues rſunſen griſnitd exiens?
quã ipſe tuleris. Gic malum cõtra aliquos ꝓcuran plunimas. rapiente ouem viciniſui vnicã. ſimilẽ et leahoiin ninaſiafuit ignn
tes:vel vt famam ſuam ꝓmoneant:alioꝛum damnuũ reum ſe moꝛtis iudicaſſet. ij. Re rij. Yta in ꝓpoſito ann⸗ cabſolutusfuit,4
in fama ꝓcnrantes: frequenter ↄtra eos militãt. que licet nunc deus talia videat᷑ diſſimulare. in fine tñ gpifecttine⸗ nionezaceſit.
cõtra alios ꝓcurarunt.⁊ idem amittunt: quod ali⸗ nocentes pibunt: qui te vexauerunt: Garuch. iiij. Piana coͤmunione Quinoa
os amittere fecerũt: vel facere voluerunt. AQuibus Becunga etia huius articuli ps. ꝙ videlicet no⸗ vij iciflud: Ap izucino
lex cõcoꝛdat Ter. lex videlicet tallionis. Reut.nx. Rẽ centium cõſiliarij ꝓlus ſibipſis nocent: patet ꝑ exẽ 6 Nignenoci noterin amnd.
temn ꝓ vnte. oculum ꝓ oculo c. q; cum veus illum. plum quodã œæ quo fertur in quibuſda chꝛonicis antengnaentuen n =
qui iniuriã patitur in cauſa ſua iudicem nõ fecit:dũ ꝓꝙ ſciens:qꝙ dñs ſuus in hominũ exquiſito lectaba E ocentio in fomaiulict all .
alius ei iniuſte nocuit ⁊ ipſe ſibi.vterq; alteri iniu⸗ tur cruciatu: volens ei placere:quoddã genus nom Semp. henccenimnt ainſicantes⸗ r
ſte nocet. alter vtruuq; depauperãt ſuis muruis ac mmuenit toꝛmenti: ꝙ videlicet homo occidendus in gligtides gentoifemenn i
cuſationibus.⁊ multis: quibus poſſunt nocumẽtis tauro poneret eneo:? igne ſuppoſito ibi toꝛqueret᷑. fumnamus lllaſed oga ing: ul ſig
Quos rephendit ſacra ſcriptura dicens. Quid no⸗ alſſerens ꝙ pos bouis enei. quaſi mugiendo Tlecta nediffamnent. täluſte lluc acapiun
v. cetis alterutrum: Act᷑.vij. Et ſi ſimile nocumen bilem ei faceret melodiam:dñs vo il eſtatim in cõ⸗ Uid acchgit t inataligue giuere
tum aliquottẽs euadat. timoꝛem tñ ſuſtinendi raro ſilio illo experiebat᷑: ſi bene illud genus inuenerst iant aideopeccatüpublicant
euadit: qꝛ ex hoc ꝙ alijs nocet. frequenter cõtingit an nõ:ipſum pꝛimo in illo toꝛquẽdo ⁊ occidẽdo. Et E ihſum difamant. vep diamt.
ip omnes illos timer. quibus nocuit: quia aliquan⸗ iuſte quidem:qꝛ nõ eſt lex equioꝛ illa.ꝙᷓ necis aucto opus ülnd iderunt tno palie:
v cõtingit ꝙ totum regnum ⁊totus populus cõrra rem arte pire ſua Et hoc frequẽter accidit. ꝙ idem binſmndifmmirungpena
Ialem ſur git tyrannum: vel omnes ſubditi cõtra ra vamnum qo wmini v coſilio talium alijs faciunt. iann cthomnatns geu
lem balliuum: ipſum maledicẽtes. ⁊ de eo coõqueren idẽ poſtmodũ ipſis faciant cõſiliarijs. Nec hoc ali⸗ tet⸗ ee de d ggnu
tes.Ey quo accidit: ꝙ tot timent quot nocuerunt. enn min eſſe ebet: qe tora eccleſia o omni tali oꝛat: ſontun rann Bahag tmmnn
de Geneca in epiſtols. xvj. Gecuritatis magna ÿ̈tαcιπcotingat dicens. Conuerter wloꝛ eins in ca oldinto —
poꝛtio eſt nihil inique facere. Confuſam vita m et put eius.⁊ in verticẽ ipſins Ziitgs eius veſcẽdet. amento mihir po nunh .
pturbatam porentes agunt:qui tanrũ meruunt q̃n in ps · vij. Apoſtolus etizs ad ppilemonem. quaſi in ſumiſenꝛd am guu fta nhi aa
tum nocent. Idem in ꝓpuerbijs. Mex vo quia mul⸗ Pſona talis oꝛat dicẽs. Di aliquid nocuit aut vebet lilus veratus oadens.Gen n
tis timetur.multos nimet. Et ideo regibus peius ẽ. ſcʒ vns talis.hoc mihiĩputa.ad Phile. c. vnico. No
ꝙ ſernientibus:qꝛ iſti ſingulos.illi vniuerſos timẽt ta v iſta materia.i.xæœ pena aſiliarioꝑ malog. C. xj.
Bingulans enim pſona vnum dñm vel balliuũ foꝛ arti.ix.ꝑ totum. di 78
te timet. ſed tyrannus oẽs e wminio ſuo.⸗ e fami Ded ſicut pᷣdicti tripliciter nocẽt. tnipliciter ſe er s riij Be⸗ Lele.
lia ſua. Bicut patet re hoc qo refert. Tullius. ij. x cſant. Cõmuniter naq;:qui alijs nocẽt. aut nocẽt Ar.uij. Oſtendck diſnmcrio,
officijs.c.vij.xæ dyoniſio tyranno: quinõ aundebat rebus.aut pſone.aut fame.res auferendo. pſonã le⸗ Tardomdc O
Exemp. alt uem pmittere barbam radere. Etiam quando ndo vel occidẽdo. fam venigrãdo. ¶ Pꝛimi o 1d tilitas
q; Kos qœ alio regno ⁊ wminio tuͤnẽt. quia omnes inferentes nocumentũ vt frequẽter. vel ſunt dni in⸗ viij. i. C Otumnadpumum obediunt
cõtra illum ſurgunt. Mõne ergo in maioꝛi miſeria. iuſti. vel eoꝑ miniſtri. Oꝛimiin vno moꝛãtes loco ſe Ddam bene eleohentiütgei
timoꝛe eſt rex: vel magnus tyrannus qui multa mi⸗ excuſant æ dãnis ꝑ mĩſtros ſuos illatis:qꝛ hoc igno nationem rumf. Nand⸗
lia timet qui vitam erauferre nitunt᷑. Ideo dicit be rant. ¶ Gcodi ſe excuſant dño ſuoꝝꝑ p̃ceptis. Sʒ iſti dinnominih ntran rp
atus Gregoꝛius. xij. moꝝ. qꝙ nihil ſimplici coꝛde fe⸗ molares inferni. ita imunes funt vera caitera nocu⸗ nangtalob. mommima
liaus:qꝛ exquo innocen tiam erga alios exhibet. ni mentis talibo.⸗ panpeꝑ fractio nib:ſicut ſunt mola öniunſan ſip lunt dñio: auinso
hil ab Aaduc foꝛmidat.habet enim quaſi turrim res a fractõe grani.⁊ nõ plus:qꝛ ſicut vnus de lapi⸗ naleogul bendium pene eſti
quãdam ſimplicitetem ſnam. nec ſuſpectus eſt pa⸗ dibo illis: in pace iacẽs. alius currens grana minn dint n lla acclcla iurmn⸗
ti quod ſe feciſſe nõ meminit. At cõtra ſemper mẽs unt. Yta in ꝓpoſito:iſti quibi loquit᷑ us: Eſa.iij. etm ſaluplſenrtis Tales mal
pꝛaua in laboꝛibus eſt.qꝛ molitur mala que inferat Rapina panpis in wmo vra: quare atteritis pplłin nin ckoingannt annsobel
aut timet. ne hocſibi ab alijs inferat᷑. ſic talem ſe⸗ meũ:⁊ faciem paupeꝝ cõmolitis:Quibo dicit᷑: Eſa. n nanotam cdegibcheit. Po
qnunt veſidenia multa inutilia nociua.j. Thi. vj. xiij. Vequi pᷣdaris:nõne ipſe pᷣdabens. Ey quo lendoctak icens R regnüper
. Et ſi nec ſimile ſuſtineant damnũ ab homine il⸗ fine ⁊ effegtu ptz: ſtulti es que ſibi ſunt noxia cupi W Obeciatis dcupiſ de
v · latum cũ pꝛimis. nec ſuſtinere timeant cum ſcois. unt: Pꝛoũ.j. Mõ. F.xiij. Cupiũt inquit ſibinoxta acliuſcten terln u⸗
NMunq tamen vindictaʒ 72 damnũ quod eus eis ſu ualioꝝ bons:que in fine erũt eis noria:v nocina. Et W an
ſtinendum imponit euadent. Mitumcunq; em̃ dam cũ ꝓter taliñ cupiditatẽ miniſtris lupinis ſubdi⸗ liſ obecit. eüma uin
num occulte inferant ? ſic nec ab homine puniant᷑: tos ſuos tradũt regendos:qũo ergo apud dñm oum llitimindatſien necicef
nec puniri timeant. ille tamẽ iuſtus iudex:qui talia rapud vei excuſabunt᷑ vel rradẽtes vel euoꝛante⸗ arlitnnälnannin naln
damna fieri ꝓhibet totum videt. et in fine. quor la⸗ quibus oues apud ceñ lamentabiliter cõquerun etiamtecioſa le tusſypllip
cheymas quot ſuſpiria. quot woloꝛes iniurijs ſibi tur dicentes Dedutt nos tanq; oues eſcaꝑ:et in gen di Et ialaſ ouoſe ſari
illatis habuerint:vel oſtenderũt:tot teſtes atra in/ tibus diſperſiſti nos.in po. xliij. Habendo inſuper llsin talito ohegueklinn⸗ hn

Onlnl dchſliotelium iß .
nan Ncdſllotulium alio ein⸗
lipſoftaunt iſlianſg Nugtil
her etnn eultizgonn nlent

uluchi aopllono en gufi
diec, Gialiid on ou wber
mthiipurnag Pblec vnico, Ho
.Eepena aſlunogmelop &. j

ti mioliaternocet tnolictterſen

erngegni alis nocit, ant oti

autfame. res auferengo. Ponu⸗

Go. fams vnigrad. Piinfe
nentü vtfrequeter velſunt ii,

niſin Priniin mo norita ha
bpmniſtrs ſucstllts ge oc
aenmnilidtein
itaimunes unt ervater ol/
auy icinnih atſn na
iroplus: mrſan mMus dr oͤ/
ckialinannnnhan
Oſnquib oguif vle: i
wmno fu ua e attan tia

ncönelit, Oll ial El

noner pleßobens Odl
ſltagei Pfimmnitr,

Pbegientia

reſpectũ ad hoc:quod fre
illis:qui diu illis ſe
ve l no fun
ij.viij. Poteſt ta
Vendidiſti
genti. Cuiu

quenter faciũt tradentes
ruierũt talia officia:
t certa bona annexa. ſi
loño vel dñe vici ill
populũ tuum ſinepcio. ſe
a pena in lege vœterminar᷑ wi.
Qui furatus fuerit hoiem:
noxe moꝛte moꝛiat ¶ Gecu
aliquem verb

72 populi re
cut ptz. D.
ud qo ſequit᷑
ſq auni vel ar⸗
at᷑ vi. Exo. xxj.
vendiderit. cõuictus
inſidiantes ad
multis annis
nt. neſcio qua
uẽ odio habe⸗
tempus requi
ſaltem qñn caſus
lus nocuit. vidẽtes po
tanqꝙ; latrones æ cauernis
crudeliter ſe vindicant: quod
bꝛius ha buerũt
ignis odij ⁊ vindicte
bſcõditus fuiſſet.
7 alteri nocẽs oſten
tignis: ſibipſi nocens:
fuit: 9 ad damnatiõem
tali ergo poteſt
pꝛius. ſcʒ ſibipſi
i.nocebit adhuc
¶Tercij nociui
in peccato cõpꝛe⸗
quẽ vep̃henſum: niſi
dicẽtes:ꝙ nos nõ dif
i ſi aliquid

erandũ vel occidendũ
ionem. 7 comunionem vadu
quibo ſi requirat᷑: ſi aliq
ꝙ nõ:⁊ t diu expectant⸗
runt nocendi.vel ſi hocnõ querant.
mopinate occurrit:
ſtatem illoꝑ ma
ſuis in illũ inſiliunt.⸗
quidẽ opus ſequẽs oſt
chantatem:quo enim
ce ſinu ſuo

cõſcientia.a
ant. dicent

qui eis pꝛius no

ndit: qualẽ

exiſſet: niſi pꝛius ibi a
vlle ergo ignis tãſubito exiens
uit: ꝙ pꝛins in anima ſua fuit
quifecit: nec abſolutus
AWPꝛiama

Niam ad cõmunioneʒ acceſſit. e
dic illud:

Apoca.xxij. Q
Rignem odij.no ceat adhuc.
qñ tempus captauerit opoꝛ
nocentes in fama:
hendere nitunt᷑ ei
aliquid eis væderit diffamant.
i: ſed oꝑa ſua:qu
t. tãluſte illud accipiunt. ſi
ꝛvt ſinat aliquẽ viuere. Si vo mihil ac⸗
eo peccatũ publicant dicentes:
veꝑ dicunt. tantũ ꝓ illis: qui
1nõp alijs: quib ipſi ætrahẽ
quoꝝ pena ꝑ cõparationem pa
qꝛ quod pcioſius eſt fu⸗
vij. in fine. ergo ne noce⸗
ꝛaam timenti ſibi æe no⸗
meis ſtirpiq; mee. ſed iu⸗
ci tibi: facies mihi et terre
na. Geñ. xxj.

Bedliẽtie
oſtendet᷑ diſtinctio. j
Tercio modꝰ.Quarto ratio.Quin
to vtilitas.
nimum. obediunt quidã male. qui-
le obediũt pꝛimo auari:quiad dam⸗
Apꝛiam fenerando. rapiẽdo. pecunie obe⸗
viunt omnia.id eſt. in omnibo malis:
nanq; tali obediunt oño:

qui licet aliquẽ
inſidiantes:

famamus ill
ne diffamen
quid accipi
cipiant.⁊ id
ſua ipſum diffamant.
opus illud viderunt:
tes ipſum diffamãt:
tet adifures et homi
rantur ſicut
as(dixit ac

recipiant:
cut latro ali

patet. . vj. xx
himelech ad ab
cumento)mihi⁊ poſteris
xta miſericoꝛdiam quã fe
in qua verſatus es adue

ꝛimo

ecũdo virtus.

¶ Etumadp
dam bene. Ada
nationem

ccs. x. Abale
cuius obediẽtia eſt fames
pᷣmium ſen ſtipendium.pena eſt inferni. Gcdo car⸗
nales: qui in gula. accidia. luxuria. et hmor ſuis obe
diunt cõcupiſcentijs. Lales malo obediunt pᷣlato.
et maledicto impanti cuius obediẽtia eſt peccatũ:=
Gꝙᷓ aĩe. Pꝛopter que mala apłs
6 regnũ peccatũ in vro moꝛta
piſcẽtijs vris: Ro.vj. Ter
ibuſcũq; temptatõibo. 7 mẽdacib ꝓmiſſis dy
i. vel miniſtroꝝ eius æ quibo habet. Al. ix xlv⸗
iijobedit. Tales em̃ maledicto pᷣlato obediunt: qꝛ
viliſſima inpat.ſicut magna iuramẽta. Et quema
ioꝛ vilitas vel inauilitas ꝙᷓ vilipendere veũ ſuũ. Et
etiam tedioſa alaboꝛioſa. ſcut irã.odiũ.⁊ puiuſmo
di. Et piculoſa. ſicut ꝑiuria.⁊ hmõt.⁊ tamen multi
quoꝝ quolibet:Pꝛoũ. xvij.
ique.⁊ fallax obedit labijs

Txſtructio tam coꝛpis
nos hoꝛtat᷑ dicens. M
li coꝛꝑe:vt obediatis ↄcu

eis in talib obediunt:æ
AMalus obedit lingue in

mendacidus. Omnes pᷣqicti malo obediunt ducto-
ri:quem ſequendo in infernũ ſubmergent᷑: ſicut eg
ptij ſequentes pharaonẽ.vbi moyſi obediẽtes illeſi
euaſerunt. Gi vo dicere voluerint: peccando Dya
bolo.et pᷣdictis malis nõ obediunt. et ſiſic obedien
tiam quam ope oſtendunt. oꝛe negauerint. eos ↄuin
cit apoſtolus dicens. Melcitis cui exhibetis vos ſer
uos ad obediendũ ſerui eſtis eins: Ro. vj. ¶ Wene .
obediunt. Pꝛimo generaliter oes vo: qui eius cu⸗
ſtodiunt mandata ſcientes quia obedire optet œo
magis q hominibus:Act᷑.v. Gecũdo omnes humi
liter qui eius obediũt miniſtris:ſicut diſcipuli ma⸗
giſtris. ? filij patribus:ammonitioni nellneſcentes
apoſtoli:qui dicit. Filij obedite parentibo in wmi⸗
no:Eph.vj.Et licet pꝛima ommibi ſit neceſſaria ad
ſalutem: mayime tamen: qui alijs pᷣſunt.alioꝛum
obedientiam requirũt. illa indigent: vt ſuo exemplo
ſubditiad obediendũ eis ꝓuocentur: ex hoc ꝓ tam
humiliter illos vo vident obedire:velſi intantum
ad malum nrnanren ſuo exemplo ad obedien
dum ꝓuocan noluerint:ſaltem ſine ſcrupulo macu
le:⁊ ſine obediẽtie ꝓpꝛie remoꝛſu.vel unpꝛoperio in⸗
obedientiam poſſit ſubditoꝝ vindicare. eos piſci⸗
pline ſtimulis ad obedientiam inclinare. Sic nan⸗
qᷓ; infoꝛmat eos apoſtolus. dicens. In captiuitateʒ
redigentes omnem intellectũ.in obſequio cheiſti. et
inqmptu habentes vlciſci omnem inobedienniam
cum copleta fuerit veſtra obediẽtia. ij Coꝑꝝ.ix. PHoc
tamen aduertant. qui iſta vti voluerint apoſtolica
wetrina:er cautela: homines ad bonũ diſpoſitos
melius vultu placido:2⸗ quaſi ex charitate rogando
et ſanctitatem ⁊ obedientiã æo oſtendendo. in his
que ratio dictat eis cõdeſcendẽdo. ad obediẽdũ eis
inclinabunt:qᷓ ey timoꝛe iubendo. et auctoꝛitatem
ſuam oſtendendo. Gubditis ergo aliquid rationa⸗
biliter petentibus vebet pᷣlatus eis quodammodo
obedire.vt ſua obedientia ipſiad obedien dum ei in
alijs ꝓpuocentur. Sic enim ſenioꝛes 7 ſanioꝛes wcue
runt roboam ſubditos ſuos ad obediendũ ei incli⸗
nare: dicẽtes. Bi hodie obedieris populo huic vlſer
uieris. et petitioni eoꝝ ceſſeris:locutuſq; fueris ad
eos verba lenia:erunt tibi ſerui cunctis diebus.iij.
Reg.xij. Quod quia facerenoluit:necpopulus obe
diuit ei.¶ Gecunda vo illis eſt neceſſaria:qui alio/
rum regimini ſubduntur: et ſpecialiter in regimine
animarum:q; ſi ſubditimmiſtris regis:qui ſolam
habent cuſtodiam coꝛpoꝛum et rerum:eis obediũt
qui a rege mittuntur.in his que ad regimen ꝑtinent
coꝛpoꝛum vel rerum.nõ ſolum moꝛigeratis: et bene
viuentibus et bonis:ſed enam pᷣm Petri apoſtoli
ctrinam. diſcolis.j. Petri.ij maxime hoc facere xe
bent ſubditi quicunq; his qui regimen habent ani⸗
marum:quod regimen:quia nobilius et digmus eſt
ꝓmptioꝛem requirit:et humilioꝛem obedientiam:
vt nõ ſolum illis obediatur qui æo obediunt:2 qo
imperant implẽt:et quod wcent operantur. ſed eti-
am alijs.Hoc nanq; wcuit chꝛiſtus: Mat h.xxiij.di
cens. Sup carhedꝛam moyſi ſederunt ſcribe et pha
riſei. omnia que direrint vobis facite. ſcõm vo ope⸗
ra illoꝛum:nolite facere.Et eſt wctrina mimis aper
tam habens rationem:quia ſicut mancus bene po⸗/⸗
teſt loqui:et wcere.et tranſeuntibus rectam oſten⸗
ære viam:ita nõ operans viam celi. Et pictoꝛ tur⸗

pis pulcram facere imaginem:z alterum wecere quo

modo pulcram faciat imaginem:nec peregrinus wo
ctrinã de via recta ↄtemnit:quia a manco vel impo
tenti ad ambulandum vcet nec diſcipulus pulcraʒ
ↄtemnit wctrinam fedi pictoꝛis. Ita nec nos otem
nere vebemꝰ viã celi.qꝛ a nõ ambulantib p eã wcet
nec negligere pulcras in aĩa vtutũ epingere imagi

nij.

Arti.ij.

Exemp.

Vj.

Exemp.

Mbegientia

nes:que a turpi cent᷑ pictoꝛe.¶ ALicet ergo penale
ſit: qammodo cõtra voluntatis inclinationem:
melancolicis:⁊ moꝛdacibo obedire ſuperioꝛibo:eiſq;
ſubeſſe.Auia ſicut eſt gue ⁊ penale radi a raſoꝛe ma
lo:⁊ cũ no uacula obtuſa:vel dentata.vel vbi nõ pᷣce
dit vebita madefactio. Ita vbi eſt ſuꝑioꝛ malus ha
hens coꝛrectões moꝛdaces:⁊ ↄtentioſas: quas nõ le
nit benignitatis ⁊ cõpaſſionis.⁊ dulcedinis madefa
ctio.tamen oĩbo eſt obediendũ in his:que rõnabili⸗
ter unpant.Et reuera qñq; obedientis ſub diſcolis
eſt patiẽtius tolerãda:qᷓ ſub modeſtis ⁊ Ytuoſis:qꝛ
qni radit᷑ ſub oĩ raſoꝛe.patienter ſuſtinet:tñ patiẽti
us ⁊ quietius ſub manu maliraſoꝛis:qꝛ ipſe citius
ledere poſſet. YIta in ꝓpoſito.volũtarius ⁊ feſtinus:
et melãcolicus ſuꝑioꝛ:citius faciet vnã verecundiã
ſubdito:nõ ſtatim obediẽti:q bñ oꝛdinatus.Eſt er
go omnibpobediendũ ad vitondum damnũ ꝓpꝛium
qꝛ ſicut ſub omni raſoꝛe plus patit᷑: qui pilos habet
rigidos:aiquaſi nonacule cõtrarios. Ita ſub omni
pᷣlato vel ſuꝑioꝛi.plus patit᷑:qui voluntatẽ hʒ durã
et coꝛrectioni cõtrariã:qua culpam væfendit.⁊ coꝛri
pientem cõtemnit:qꝛ qui dura ceruice coꝛripienteʒ
cõtemnit:repẽte ſupueniet ei interitus.⁊ eũ ſanitas
nõ ſequ et. Pꝛouer.xxix.Ergo obedias voci eius:et
illi aahereas:eutro. xxx.
Dõ ſi feceris: tanta erit obediẽtie tue virtus.et
poteſtas: ꝙ pꝛimo aiam tuam omnibo virtutibo re⸗
plebit. Gcõo oĩa tibi obedientia faciet. Pꝛimũ ptʒz
qꝛ ſicut ino bediẽtia fundameutũ eſt:⁊ radixcui oĩa
innitunt᷑: ⁊ &e qua omnia pullulant vicia: ſicut ptʒ
Heñ.iij.vbi adã vxoꝛi ſueobediẽs:⁊ co inobediẽs
cui a veo dictuʒ fuit:qꝛ obediſti voci vxoꝛis tue 7c.
Kadiy incepit eſſe omniũ peccatoꝝ vſq; in pᷣſentem
diem. Ro. v. Per inobedientiã vuius hoĩs: peccato
res cõſtituti ſunt multi.Sic eius cõtrariũ.ſq; obedi
entia radix eſt: fundamentũ omniũ virtutũ:quas
ſecum ducit:et mentibo ſanctis inſerit:inſertaſq; cu
ſtodit. Vn beatus Gregoꝛius.ixv.moꝝ. allegans
illud: Pꝛouer.xxj. Obediens loquet᷑ victoꝛiã. dicit:
ꝙ obediẽtia virtus eſt:que virtutes mẽti inſerit:in
ſertaſq; cuſtodit.Qui ergo mentẽ vel voluntatẽ ari
Dam ⁊ rigidam.⁊ infructuoſam vireſcere.⁊ fructifi⸗
care veſiderat facere. modũ teneat boni hoꝛtulani.
qui ramuſculũ arboꝛis nobilis. arboꝛi inſerit agre⸗
ſti:ex quo que fructũ agreſtem vel nulluʒ poꝛtareſo
lebat.nobilem poꝛtat ⁊ vberẽ. Ita talis ramuſculũ
menti ſue inſerat obediẽtie.⁊ incipiet fructum face
re copioſum.¶¶ Quod eleganter in vitis ſignificatũ
eſt patꝝ.in quibus cõtinetur: ꝙ arboꝛ totaliter de⸗
ſiccata:poſtꝙᷓ quidam diſcipulus ad magiſtri ſuip/
ceptũ ꝑ tres annos omni die v lõginquo aqua poꝛ
tata irrigata fuiſſet. vt tali laboꝛe ociũ a diſcipulo
fugaret.⁊ obediẽtiam ꝓbaret: arboꝛ refloꝛuit.⁊fru
ctum attulit:quem magiſter ꝑ cellas fratꝑ poꝛtans
eis fructũ oſtendit obedientie.Ex cuius quidẽ mira
culi euidentia aperte dat᷑ intelligi:ꝙ ſicut arboꝛẽ ex
terius. Ita aĩlam interius virtutiba obediẽtis vires
refloꝛere facit:⁊ fructificare. Pꝛopter qð petrus om
nes hoꝛtat᷑ dicẽs. Animas vras caſtificãtes.in obe
dientia charitatis:⁊ fraternitatis amoꝛe ⁊c.j. Pe.j.
Mõ ſi feceritis:ommia erũt vobis obedientia:qᷓtũ
ad ſcõam huius articuli ꝑticulã.¶ Cuius pticule
veritas. Pꝛimo ptʒz in natura rõali:tã inlangelis bo
ms:q qui in hoim ceo obedientibo humiliter cuſto
diendo. ſeruiẽdo obediũt.ſicut ptʒ.X. xxij.v.qᷓ eti
am in angelis malis:pꝑ hocꝙ diſcipuli veo obediẽ-
tes dixerũt.vemoma nobis ſubijciunt᷑ in noĩe tuo.
Tuce.x. Dcdo idem ptʒ in natura irrationali. p exẽ
plum q in vi.pa. legit: ve quodã patre: qui abbas
paulus dicebat᷑:qui volens diſcipulo ſuo Johanni

virtutemjoſtendere obediente: pᷣcepit ꝙ ad nemus
iret.⁊ fimũ boum ſibi poꝛtaret.in talibo em̃ vilibus
expiri voluit an ꝓmpte obecdire vellet:qui cũ ſe excn
ſaret:⁊ nõ audebat:qꝛ leena in loco illo moꝛabat᷑. 5
cepit:q illam etiã adduceret: ad quam cũ diſcipułꝰ
tanqꝙ; pfecte vſq; ad moꝛtẽ obediẽs veniret:⁊ ex ꝑte
magiſtri ſui pᷣciperet:q; ſecum veniret.ſtatim ad mo
dum canis ipſum quo voluit ſequebat᷑. Ex quo ptʒ
qꝙ; maioꝛẽ obtinuit diſcipulus ille victoꝛiq median⸗
te virtute obediẽtie:ꝙᷓ foꝛtiſſimus pugil feciſſet:me
diante foꝛtitudine ſua:cũ qua leenam aggredi au⸗-
ſus nõ fuiſſet.nec ſuꝑaſſet.vel ei obedire feciſſet. Ex
quo palam oſtendit᷑ miraculo: in diſcipulo illo ve
rificatum fuit:quod pᷣdictum fuit ꝑ Salomonem.
Vir obediens loquet᷑ victoꝛiam: Pꝛoner. xxj. Que
quidẽ auctoꝛitas:licet de illo:qui carnem ſeu volun
tatem vincit ꝓgꝛiam intelligi poſſit:p expoſitõnem
beati Greg.xxxv.moꝝ.dicentis. Vir inquit obedi
ens loquet᷑ victoꝛiam:qꝛ dum alieni volũtati humi
liter ſubdimur:moſmetipſos in coꝛde ſupamꝰ.⁊ vo
et ſuꝑioꝛilobedienter ⁊ laboꝛioſe ſeruiẽdo:noſip⸗
ſos quodãmodo mactamus. Pꝛopter quꝗ mactati
onem dicit᷑:ꝙ melioꝛ eſt obediẽtia ꝙᷓ victime.j. RBe.
xv. Per beatũ Grego.ibidẽ.iure inquit obediẽtia:
victumis pᷣponitur:qꝛ ꝑ victimas aliens caro ꝑ obe
dientiã ꝓpꝛia caro mactatur. Poteſt tamen nõ incõ
grue ce pdicto dici diſcipulo.qui magnã loqui potn
it victoꝛiam:quã ⁊ leena obediẽdo obtinuit:vt ve
illo merito dicat᷑:vir obediens ⁊c. ¶ Tercio idẽ ptʒz
in natura inſenſibili. Pꝛimo in aqua:ꝑ hoc qð ſcri⸗
bit beatus Greg.ij.dyalogoꝝ.c.vij.e mauro beati
Hñdicti diſcipulo:quiad parris pᷣceptũ frequẽter
currens:cũ plus intẽderet patris implere pᷣceptũ.2⸗
minus pedis vel coꝛpis aduerteret picula:ſuꝑ aquã
ambulamt.aqua illi obediẽs:ipſum poꝛtauit. ſicut
et petꝑ:quimagiſtro ſuo obediẽs v nani exiẽs ſuꝑ
anes ambulauit: Math.xiiij. ¶ Scdo ꝑ hoc qð in
collationibo ebupar diſcipulo abbatis Co⸗
lũbani.qui cũ e olio potũ traheret.ab abbate vo
catꝰ:tm̃ feſtinauit obedire.q; clepſedrã in manu ſua
poꝛtauit:nec tamen gutta exiuit de wlio. Tercio
ſol obedinit voci:Eʒechie regl.iiij. Reg.xx.Et etiã
ſcribit᷑ ve Yoſue. Joſue.x. Nec miꝝ: ſi omnia inſen
ſibilia veo obedientibo obediunt qꝛ hanc poteſtatẽ
eis vedit deus:Luce.xvij.vbi talibo ait. Si habueri
tis fidem:vt granũ ſinapis:dicetis huicarboꝛi mo
ro eradicare.⁊ tranſplantare in mare:⁊ obediet vo⸗
bis. Mec putãdũ eſt: ꝓpter illos tm̃:qui huiuſmo
di obediẽtie viderũt miracula:tales tanq; magnas
obedientie euidentias:in omni natura:et creatura
oſtendere dignatus eſt us:ſed etiam ꝓpter nos.vt
ſicut legimus ꝙ oĩs creatura eis obediens fuit: nec
poteſtatem habuit eis nocẽdi: dum ipſi obediẽtes
fuerunt vo:atq; eius miniſtris. Ita credamus per
exempla e obediẽtia rationalis creature:ꝙ nec de⸗
mones nobis nocere poſſent.ad noſtrũ damnum fi
nale:ſi ceo eccleſie:et eoꝑ miniſtris obedientes fue⸗
rimus.Ex ſecundo vo ve exemplis ſcʒ natura irrati
onali.æ leena datur intelligi:q; nec beſtie nec feree
qꝙᷓtumcunq; nociue no bis nocendi haberẽt poteſts
tem: ſi boni emulatoꝛes fuerimus. Ex tercio.ſcʒ ex
creaturis inſenſibilibus dat᷑ intelligi:ꝙ nec aque
nec pluuie vel ſiccitates:vel quecunq; tempeſtates
nobis nocerent:ſed potius obedirẽt:ſi eo obedien
tes fuerimus:cui ventus mare obediunt: Math.
viij.qꝛ omnia pᷣdicta voci.i.oꝛationi obedirent ho⸗
minis. Necmiꝝ:quia ipſe omniũ pᷣdictoꝛuʒ anctoꝛ
voci obediuit hoĩs obedientis.ſicut ꝑ hoc.qð il
lo ſcribit᷑: Joſue.x. Mõ fuit inquit antenec poſtes.
tãlonga dies obediẽte cæo voq hoĩs.

Exemp.

itparata. Adonmneteps n
iimtnamm Enoe
uſtun ſel nonen Man⸗
tmncnt itanti ſcm egnlan
bmepliul inpoſibleiie⸗
bitſipetentacinplere Etlicte
alitrad omniaſecntendentnot
Necitaqycbecienduſit alianchtt
Intulicñ cſingoiidet epempli
lius biadoleſcentis . Macha.
oneſoſegongbſei faepdol
bis. Quienimno eneraliten ſec
õ
õ d vol
quid yis yt faaanbi ſimt guido.
n n iuzat Baſoen
ſeſtna Cokii. ¶Tauo hylantr
entii hec araiſtanna ſupꝛa dunt
tis:tonullivident inplereobech
ndindten rimglinmnn
notame facithlanter nobedie
cntehollann guidd cötingttſie e
Odecletieſicut dones ant aln tit
onereſibiinpoſitd giliderer ir⸗
lionöandentreſiter ſin licit
poſitb.nihl diniteredd nte

uterporit:gglac ho g
4, ( nn
erſnalltror nit cute u⸗

nunkulnnogateduegro
mnnchonere talipongeroſoe
undorſicntd *

Obeientia

eũ abba
et. . .
reliquit lr̃am incho
atã imꝑ
fectã
4

.
.

Pteohege
n lail ällne
ann inm noui Arti ii
e⸗ e diſe viij. .
0 nnge 4 dus Du vor
ſſa itſannetlnt te vide⸗ cutoſtẽ pſa virtuti
ſnunſeenn nace amenmne eſt Es circu
nege ina aren erutis mogliolien wkancls ſe n
ſſet halery ſeiſan⸗ unt obe⸗ a que du e:atq; eo dere vt culo vtile aur
. pela ang etme w er⸗ ediẽtie uo ſunt or = obedi⸗ omne tile qui ad .
inanle d belt lhrtl valij adädendeſn abedtendu s eqli quradlibyredi
roclo⸗n lrekean gll⸗ erñ. ij ddendi eu da. q lũ eſt mi 5 e. Dui ediens:lr
iann ntg e E fadaur: vecnon rigogerrg no ponẽdi luntat go exem mauro
Ricone ltoal ollore ter. v vt ſc ewe vla vite. WRr erñ. G eh wells obe fi d 5 lo cñ pfect
veloci 3 obedi a vite: um ad Becu elis obedi. m cũ maxi am ferk u
awl n Don onanm uer citer. viri lat li :ſeptẽ pꝛimũ n⸗ tẽ pᷣnipi iens neſci erñ. i rima r᷑ inueni
mreve e yi . anter. .vrrili ibenter. ſü ſunt mu f nipit. neſcit .in ſer obedi eniſ
mlelnanmn Ale lunratis. Pꝛi iter. h ter. ſimpli⸗ obedi⸗ m volt, mmuſalat inorabr ennſlyn lengu
intatis. cõ ꝛimo li umili⸗ ſünplici lienti man oenlog uſt. 110 ne ve vi⸗ du eſt
de hoſſitg ſen toln ci. j. D Cotr. o libent ter. ind iter. h le vt vol us ope 4 s viſui: ſtinũ f⸗ a vite 1
ng Te ehoſto Bpus 1 a murm er. g eſinẽ lari- m oluntate i ri. ped n: aure ugit p te. fi-
mdd Virin lltönem Et M 9 imm uran ꝙtum a eter ſeu arinar Eunpl les itin es audi pcipi⸗
dmneſ quit ohec Mar. 1 undu tes. ſil daffectõ pſe nari⸗ rioꝝ: pleat im eri. 7 itui: li en
mneni Aimtig obech ſti ær x. E s9 exclamᷓ es e ectõ ariolen. Bhr unpera toru ſe cnlen⸗
doc olutori 1 ed cũ mon xclamã amãs moni ez vo celeri em. pc. his ntis: n u ſe colli 13
n rlimntee buunm ed cũ cl es obedi 8.7 m is voce ibo. A. eritat epton ueadn :moꝛen igit:
n. lis ſui amo edieru nultũ di magn Dar quir e. Ergo naucleri auis nauta .
camn hlaeſenle, „1 s ſuis. Di. ꝛe 2im nt p̃cipi⸗ iſcerpẽ a exiun gul nauem a foꝛti⸗ ri cum n ptinen Eſeu
nlanmli, noſi ribu icnõ pꝛoperi pienti. pẽs eu it Ditus eccleſi. ioꝛi rati naxi t gut
ieeunagi ſſp⸗ s. ſcʒ cũ onulli erijs exi .ſed noõ im exij ob eſſe veb ie hab tione er ſoni. ob⸗ner
Rarclimactarn dum cũ mu obedi rxierun nõ lib t echenti eret: et gub .ei faci edrun
aetläufnne ri ⁊ fructifi rmure: luntt. t vh enter audi ntia ve ſuperi ernare endanen.
Geluren cunej e⸗ m diſe ificandũ 7 & en egetſone ſh uditu auri raciter di rioꝛ de ei .Tali n eſt.
tinne aitetglint . mmn cerpti⸗ enne le, vlto ſan ſun n- ned Gnn opaͤ direre ponſen il ergo
nasgll clit ix. mones p̃ ptionibo m cla ſuis is ſuꝑi iIxy. odũ ediui re poſſet i gubernato B
am gntii j. ſu pᷣdicti qui 2 etr moꝛibo ad lab 10 aurpetcliti dol it mihi. C. illud p atöni.
Poreſtt dpode 1. pple lib quinõ o actioni T1 ſuperi oꝛan⸗ tum icet vi ꝛnõnullif ontra ps. xxij s
nlorn henn er 7 vni enter. bedi ib exe rioꝝ ſi ad dei vite ſue i faci quẽ ob „Jn
enahe uniilil ic exc niuerſaliten Decc mn bfn unt. ſtegt inplegg ggzun enenten edien
Ahetſiſpeninn eptio ſaliter: nnlsiongelro.nj cut re⸗ ulers guer ſtꝑ: qin lncnyiſfenne, 16
obegien ihoobrintt oꝑpa ſi ne ſim Keit obeqhe plicite o.ij. h tes. finge ut occaſi ne ein differn un
lchs n. Ulbptir ba ſit par. plicite iẽtia r ſeu eß. ij. p t ntes. 7 lones s mand nt. Et qᷓ;
nn hii. gon pſrentin ew ne generali⸗ I btorum. Et glleRts. ſtenen, ato parcant.
Agla 4 ceſſ. bfitent di⸗ omnetẽ omn a interu gli⸗ abentis le fin gantes: ſi. ficta areant.
ſalogop⸗ Uarphocgöͤfan oꝛibo Dicent etepu etẽp eniẽt. Teb 18 leſ 4 aliter u lcut s, excogi
õ N—— es E amigene geſt. te et. Foantnti. unntaſt, patet. J togitan.
niac atiss nunten irintantriec ſo en rodbeckengenid a Rl ber yter tih u: quiq tentig aa Re oltl
old N . . 11. Fr. quand adm 1. Arti.
Aahanaſegnigaen ntiſg alig tu: , ſc Ad om ens tibi ꝛſic reli⸗ div sliguid e claudicarri o odue
whlereß r it: ſi uid im m regul nia Yy tuiſq; ſi el agg quod eſt icat rigidu tabul qui
lsadenn epeepti rali poterit poſſibil nlam Peot; E er ſuc vel im keul Ebegt aſdi liatem egredi
lichedii napalafnnagi terad o agunple⸗ epcipia eat Balctut õ õõä .Bicilli in
isin upaans nec ita mnia ſa re Eth t: ſubdi icti:ſi p nhacnts yter audos diſe olüta q̃n
mſpoobecii enpeltmnik 5 a ꝙ obedi eext Eſcer obedeen ſip nera una ginll aſſi enlencdos Drſtanler teme
ecies . .lucnt n tali — edien 2 enderi . et obediẽ s obtẽpꝑ rii que in iſti⸗ 4 imi ne rigidi ciato ., gre
Kath nii Tnaniepiͤst liu iem̃ ca dũu ſit ali t: nõ t iẽtia ſi 3 iunt:7 is m llant itaten s fingũ
atb in Dann in rplhragaleamn ltentra n e 2 vultun õ m. Tales te
potp wole dhocgbll En obedio p oleſc libet e otra de peccatũ ſi poſſent. n triſte ificijs o cegarr es re
vtp rdllaglloobbe S⸗ bi⸗ opc entis. ij xempl um: 7 i tũ upponi .ſe oſt m. quaſi s quaſi ule vocã
ilimnr en s. OQnlemmn e . adocza pi anen 7 cilege Bhonur ſtendunt aſi onu ꝛaſi flẽdo c5
ingel erer abobbateto nõ ad ienim nõ .ſed pᷣc 2. vij re æberet i nſas all .q ſi os nõ .quibo t glimpoſttuͦ fente
gaiſenͦnmnſ m luerſis o 0gener ceptol .qui dixit til poſſun egantes aperir. amen nif itũ ferre xi
mn,anin vwmi nln⸗ evis fac Rabgerna gun. egis:que Mon Habunt⸗vaen HH itmiang
hlenn ieneer uid vn ere ſient panln⸗ ca in ben dataen ſane. . Ger rutnki Hott iſti os aperiüt
li en Eing cep is vr facar⸗ nnoec wohnn eneplaciti⸗ plus: qe ed tam tahrlutnein gnn periũt
er Narmiz ſomt an⸗ H 8. ſed vol vno. Emgaerzch xvij duplici en nihil inam. qu poꝛtare nõ
ſiomnla inſ. veſtris: qui bi.ſicut gui unt Bñe qui . Pꝛim otriti⸗ eis mi aſipl eno
vobechiuntaeb n X. is: okiij 1 Dicit. guido vt dñ id ne. 79 o dure en one c. inus i anget
z oht talhancpoteſtate endũ: .Iij. 4 Serui .RR. v. Ij s quer qua. i e eis lo 6tere unpo es
pi⸗vhitalibogit S te t hec 7 ¶ Terci⸗ ip om V. j. Co at quod f. .inponé quend eos wini nas. ſed
bitalinat Di ablen es: qꝛ nõ circũſt cio hyl mnia ob ontra p ſumi aciendu dao. dibln inme: ZBere.
apis dicttiͤhicardorl qend nonulli vi Fetia ge eg afredal⸗ mülentr u eſt o ſ Aihllocninge gg e: ZBere
untaremm udruo nacha act maentimlleoge⸗ Pꝛo quo nig ginta ce nſtico ſalure vr ſie m bce eis in pa⸗
geroeſitd Srome echcbnr. ri ibre oe mi eſt ſci gna cepas ꝙſt qui potiu el deic fatiant
rer Alostii gibn coꝛd aciũt hy implici bedie ſit pᷣced D m: quã uſtiner s elegiſt. ceſſu ſu ciant
anihltſſͤ e poꝛt ylari õ en⸗ 3 cũ mmino vonnn elegi o illi aſ⸗
miracula:taltstanh n obediẽti. ant:qui iter ꝗ qꝛ? nihil libenter: kor e inus po nquagi tur qui a1⸗
e. goes 0 Etie.ſii uibo cõti 2 obedli il oimi Te ꝙ plur epas co ſtula nta ictu inqua Exẽ.
sinomminnnnnarctaumn nereſibrimpontto⸗ iole enn ttunt. ictolere H gge —N—— velida
twneſelctun l lis nõ iimpoſi es. aut al ic tientia grauirerin t oluit pꝛi. medere õ ma
ſelaun gian poſi auden ito: qui li alia aĩalu⸗ iugo h ter cñ eo imo re e. nec ſuſti icus ſuſtinuiſter
Gtamnnnsobetiloflit ito. ni nt reſiſtere: ibẽter i a que her npen qui ſu niſitã. mnere p⸗ inuiſſer:
smin Itictlanllsn Fui nt. Sic i graui unt:no tñ wonerei bumili. qui largo⸗ uinto vi edir cſimili
perionolu⸗ in uiter :nõ ti h ere im f. iliter vt i argo ſe into virili eſace li
mtontlvd alien ir e⸗ ter pon Poſito poꝛtãt. ⁊l nylarit. ⸗ feceritis t iuxta eruiũt riliter rdotis
wſint ntaſni dennmnn vtu ter po lad ho is: qui er deo utiles ſi a que p ns veri⸗ erato . us
igheli mt: qui ꝛtarẽt: cꝙ iugũ onus nera pt umus: e pᷣcep ritatis: 2i. S
mpninſhintn l õä aureln ugu wmu obediẽti. imoꝓſ. 8: quod ta ſun 8: Au Sexto
. 3 6 gra ela ſen mini h retie nem eueranter. qᷓ ebui t vobis: Cxvij. Cũ
rammpluunne iin rotu q; onere tali ue du arte vti ylari vſq; ter. qt imus dici i
, . nda:ſi tali cere v vti leb iter obedi ad moꝛtẽ um ad facer cite. ſerui
nnlii nrleſt uſnn artifi la: ſicut pongeroſ Alnntch alhecr. .dd iens vſ. r rnan Oheqt efeclngo.
cbe⸗ ofe aera n roſo: d ac. fenderiti G ad remplo ch. rentie cõ us. B
nennli ahgni in au efacta: rotas i uo coꝛ er. Ta engen in moꝛtẽ. o chꝛiſti ie cõti e
ead ta: quibs in curr pa ſu a⸗ obedtiẽti vno: fa 6. Phi hꝛiſti. qui nuati
vimnnn E nt i eſentiũ ducẽdu ſup urru. vel pponũ m iẽtie modi ctus eſt bil. ij. Sciẽ ui fact 0
nraliei: ut 7 m vid poſitis f. el volut nut odi de dis tr. oim Dciẽtes us eſt
ni tinelli,g in onus ob ponderoſea ebat. Si faciliter abilia xi o mini es addedr ſngre qui
nei- iliter ducit᷑: iexpletõ iniſtris ei Ediſ . CDi rof⸗
Keigletlnihten⸗ aſtutt⸗ lo. du edlienti os ad icpdicti: ucit:c Tiepleroen'⸗ cin teden s ſe
hat. oheg ari itã: :que enã infini onerei cũ ſeptẽ pꝛi beqriẽti⸗ nẽ. tie m
niij. C dkofartemu ediẽti .7 fa et: 1 glo ei .tã videlii. ſtu ad re⸗ leliterſ. i: nece
jr. by äkauater isei fitudtinethrento geeſt
monacho executõi er. ſeu feſtin ediẽte . gue uris i ui mentẽ: 1s. vt intẽ 18: qỹᷓ etiã pᷣ tõis dn
qui inc is. Exe lin ater: es: Exro gis V n ſexto. cÿ verb Etio ſubdi pcipien 12
epta ha plum ad h Gtum . vba coõ deg cerruͦ en a imple itipoti tis
clra. O. i oc in vi ad gnu oplecte EE Nq; is cõ re:qꝛ diciᷣ tius ſi
o. in ſeribenot a Püte utat rchie e aurd mlege ula
ci itis m vb alij is. Eſt i untaté uil
lẽta: ꝗ unera. H bur za en até1slo o
liadmanen ehe aca Pncln detnen ne
E thant qᷓ neelplat elcl aecipiãt a ſſᷣ
tatẽ: Figenl, poci

Exem.

Obedientia

Sic qui menti nõ paret pᷣcipiẽtis quãdo veriſimili
rer coiecturat.ꝙ nõo ſic obedit ſicut pᷣcipiens ipſum
ad obediendũ obſigare intẽdebat.nõ fideliterobe⸗
dit:⁊ ſi faciat qð verbis expᷣſſum fuit. Eibi ergo lex
vł iudex quicũq; aliquid pᷣcipit in generali ſub quo
vel infra quod pceptum multi caſus cõtingere poſ-
ſunt:vt magna reꝝ ⁊ euentuũ varietas accidit: que
oĩs in ꝓriculari in legis datione.nec pᷣuidebant᷑.et ꝑ
cõſequens.nec de eis veclaratio legis. vel pᷣcepti fie⸗
ri potuit. Sicut verbigratia. Lex data eſt in aliqua
ciuitate ꝙ nullus pegrinus muꝝ aſcendat ciuitatis
ꝓprer timoꝛem ꝓditionis. Cõtingit poſtea: ꝙ pere⸗
grini infra muꝑꝝ ciuitatis obſeſſe vidẽt inimicosad
muꝝ aſcendere vt ciuitatem capiant. necaliquos vi
Tnt᷑ ad vefenſionẽ ciuitatis paratos.ipſi peregrini
aſcendũt. ipſis inimicis veiectis ciuitatem vefen⸗
ouũt. nũ quid iſti ꝑegrini repurari œbeãt legiinobe
dientes.videtur ꝙ nõ:qꝛ legis ⁊ iudicis obediũt mẽ
ti:etſi nõ verbis. ipſe em pᷣcipiens vel legem illã ſta/
ruẽs .ſi caſum illu puidiſier in ſingulani: vel pᷣſens fu
iſſet.factu appꝛobaſſet. Vide leges ↄcoꝛdantes.P.
ij.xxix. In omnibo ergo talb legib: 1 pceptis ⁊ cir⸗
cumitantijs cõringentibo.ſcom ph̊m.v.ethicoꝝ.Et
ſ̃m ſanctu CThomam ſcoa ſcoe.q.cx. arti.j.virtus
ſbdito ſeruire œbet:que greco vocabulo epikeia vo
cat᷑:que oꝛdinat nos circa ſingularia ĩ quib nõ poſ
ſumus verba legis ſequi que dat᷑ in generali ad hoc
qy cõueniens ſequatur effectus. Et dicit ibidẽ ar.ij.
ip hec virtus. ꝑs eſt iuſticie.et regula omniũ huma⸗
noꝝ actuum:qui fiunt vel fieri vebent in ſingulari:
ſub lege generali.Et ponit pᷣdictus wctoꝛ vbi ſupꝛa
exemplũ ad hoc ð veponẽte gladiũ ſuũ.apud aliquẽ
lex vepoſiti vult:q vœpoſitum reddatur œponenti:
quãdo illud petierit. Ponamus ꝙ poſtꝙ; poſuit.
furioſus efficit᷑: et in furia gladium ſuum no tenet᷑
reddere.nec ꝓter hoc fit legi de depoſito reddendo
inobediens. Mec eſt cõtra lud quod dicitur. J.uij
vj.licet in pꝛimo aſpectu videat᷑ iti ſententie multũ
cõtrarium:quia ibi pumiuntur inobedientes man⸗
dato in ſpeciali.tam ſcʒ menti mandantis:qᷓ etiam
verbis.Hic autem laudant᷑ inobedientes: verbis le
gis in generali.⁊ obedientes mentiillius in ſpeciali.
Ybi cm̃ dux ille ⁊ pꝛinceps pᷣuiderunt effectum bo⸗
num:qui foꝛte cõtingere potuit:⁊ tamen.quia nõ fn
erunt certi de illo effectu:ꝓpter periculum vitandũ:
etiam in ſpeciali talem ꝓhibuerunt cõgreſſionem:⁊
ne etiam hmõi factum a ſequentibo traheretur in ex
emplum:ab alijs pᷣſumptuoſis militib.qui quoti⸗
die hmoi facere poſſent inſultus:ſed nõ quotidie pᷣ⸗
ualere. Pꝛedicta vero lex æ peregrinis nõ aſcẽdenti

bus muꝝ.non fuit in ſpeciali data.ne aliquis inimi

cos muꝝ aſcendentes inuaderet.⁊ ꝗꝓpelleret.ſicut fu
it illa e toꝛquati filio ne inimicos inuaderet. Illis
enim pᷣceptum fuit in ſpeciali ne inimicos inuade⸗
rent. Iſtis autem muꝝ aſcendentibus in ſpeciali pᷣ

ceptum nõ fuit:ne inimicos ciuitatis pꝛopellerent:

ſed in generali: et in ſuo antecedente tantum. Mec
iſtud frequenter in exemplũ alus cõtingere poteſt.
Ille em inuaſit.iſti vero
mum fuit pᷣſumptionis.Scðm œfenſionis. Peꝛimũ
voluntatis.Scom neceſſitatis.Et ꝑ hoc reſponde

ri poteſt ad accuſatoꝛes illius. quo dicit Seneca
v.clamationũ:ꝙ bello oꝛto in quadam ciuitate.

æ ſepulcro viri foꝛtis.arma ſuſcepit.⁊ hoſtes eiecit
baſtes accuſatur ſepulcri violati.allegatur ꝓ eo: ꝗ;
ic neceſſitas fuit. que nauigia iactu exonerat: et
que ruinis incendia oppꝛimit ⁊ ꝙ necefſitas eſt lex
tẽpoꝛis:quando aliquid nõ fuit legitime cum legi⸗
bus. hoc eſt quãdo aliqua neceſſitate ſuꝑpueniente
lex ad verba teneri nõ põt.Sicut ergo lex in genera

tein in via gra.patria.⁊ gloꝛia oꝛnabit.

ulſauerũt inimicos. Pꝛi

1

li data. de vepoſito reddendo: nõ artat legis ſubdi-
tum ad reddeẽdum gladiũ furioſo.in ſpeciali:qꝛ ma
lum cũ illo facere poſſet.⁊ furia magnam dat pſum

ptõem ꝙ faceret. Ita nec lex in generali data:ne ali

quis muꝝ aſcendat ꝑegrinus:no ꝓhibet in ſpeciali
ne ꝑegrinus ciuitatem væfendat. Tex vo ve poſtibo
nõ inuadendis ſpecialis eſt. Sic ergo ex omnibo ptʒ
pᷣdictis:ꝙ ſubditus intentõem coꝛdis ſui in obedie
v inclinare vebet ad intentõnem pᷣcipientis. Et ad
hoc infoꝛmamur hoꝛtamur: Joſue vlti. Inclina⸗
te inquit coꝛda veſtra ad dñm cæum iſrael. Sixit au
tem populus dno cæo noſtro ſeruiemus. obediẽtes
erimus pceptis eius. Item etiã ꝗꝙ fideliter obediat
recte oꝛdinans intentoem ſuam:qtum ad intentõeʒ
pcipientis vei:lucꝝ vel fauoꝛem nõ intendens mun

di.ſicut hypocrite faciũt.ſed ex coꝛde qtum ad vñnũ.

et ꝓter æum:qui oĩa intuetur. faciat ⁊ obediat in
omnibo in quib obediendum eſt. vt e omnibo tali⸗
bus dici poſſit illud: Ro. vj. Obediſtis ex coꝛde in
eam foꝛmꝗ voctrine in qua traditi eſtis.¶ Mono ſa
pienter:ꝙᷓtũ ad diſcretòem ratiõis:vt ſciat cui:⁊ in
quibo obediendum ſit:exẽplo illius qui dixit.ij. a
chab.vij. Mõ obedio pᷣcepto regis. ſed pᷣcepto legis
¶ Becmo amicabiliter: ꝙtum ad affectõem: vt nõ
o bediat ex timoꝛe. ſicut ſeruus maliuolus magiſtro
ſuo murmurãdo.⁊ quaſi inuite ꝓpter timoꝛt᷑.quia
ſcm Berñ.in ſermone quodã.quipᷣlatum ſuũ iudi
cat:⁊ væ iuſſis eius murmurat:quis impleat qð iu
bet᷑:nõ eſt hec virtus obedientie:ſed velamẽ nequi⸗
cie. Sed ex charitate ⁊ filiali amoꝛe.ſiẽ benignus fi
lius obedit pr̃i.Et hoc eſt qð dicit Augꝰ. in regula

Mꝛepoſito tanqꝙ; patri obediat᷑. Et aplus Eph̊.vj.

Filij obedite ꝑentibo veſtris: nõ tm̃ camalibus: ſed

etiam ſpũalibo. Quia vo iſtam filialem obedientiã
duos neceſſe eſt habere comites:dicit Petrꝰ in cano
nica ſua.j.Pe.j. Succincti lübos mentis veſtre.ſo⸗

bꝛij ⁊ ꝑfecti:qtum ad pꝛimũ comitem ſq; caſtitatẽ.
ſperate in eã que vo bis offert᷑ gratiam. in reuelatio
nem ieſu chꝛiſti quaſi filij obediẽtie.ꝙᷓtum ad ipſaʒ
obedientiã filialem. nõ cõfigurati pꝛioꝛiba ignoꝛan
tie veſtre deſiderijs:ſed atemnendo ſecularia ⁊ terre
naꝝ deſideria. ꝑ ſcõm comitem voluntaniã ſc; pau⸗
pertatẽ.ve illis vo.qui ſic obedientiã iplent cñ di⸗
lectione põt dia illud:Ecc.iij. Filij ſapiẽtie eccleſia
iuſtoꝝ.⁊ natio illoꝝ obedientia ⁊ dilectio. e vVo ſic

obediendũ ſit:ad hocvt ad regnum pueniat᷑ eternũ
Pꝛimo exempla mouẽt. Secundo ratioartat. Ter

cio auctontas ligat.
Mitum ad pꝛimum tria occurrunt exempla: quo

rum pꝛimũ oſtendit.ꝙ eſt obediendum in humiliv Arꝰ.iiij.

Gcõom vo oſtendit. ꝙ in tali obedientia eſt foꝛtiter
pſeuerandum.Terciũ ꝙ talis obedientia obedien⸗
Pꝛeimũ ptʒ
p exemplum de coꝛpoꝛe rotundo:quod cũ difficulta
te ad lo ca aſcendit alta: et faciliten cum ꝑuo tactu.
ad loca deſcendit.et inclinat᷑ humilima.Sic coꝛre/
ligioſi cum difficultate mouere ſe deberet.et obedi

re in his:que honoꝛis ſunt.⁊ gloꝛie mũdane.vel di⸗

gnitatis terrene.ſed faciliter cum leui lingue tactu.
ſe mouere ⁊ obedire deberet.in his que humilitatis
et vilitatis ſunt.⁊ laboꝛis gloꝛificantes deũ in obe
dientia ↄfeſſionis.ij. Coꝝ.ix. ¶ Gcom oſtendit᷑ ꝑ ex
emplũ ð foꝛmatõe vaſis de quocũq; metallo.in quo

videmus:ꝙ ſicut artifex nõ põt foꝛmare vas pulcrũ

ad ponendũ in theſauro:⁊ mẽſa regis de metallo in
flexibili:qð artificis arte nõ obedit:ſed de metallo
quod ſub artificis arte flectit᷑:⁊ malleo:⁊ nõ frangit
ad libitumq; ducit᷑ artificis:eiuſq; obedit atq; ſub⸗
di voluntati.de tali nanq; pcioſum pᷣt foꝛmari vas
in regio reponẽdũ theſauro.Et qᷓntomagis fuerit

xv.

8

ug iirnaine popoliiufie
Zinu, in n n r auen
ſehaeil an hocl eonniat
ſieue er labe inllezſun
inechantaten d letbe nnl af
aſinglcterno elütdnnl
Vrgantenſic Aug fiatschal
charnatelfines dnond et ſine
ö ardunt wmnonido ſunt peides
ten vmübonumn babent ſcfiden
te vmonts eñf getiüt cotremiſc
Jaco.i. Qnl voqr hüt ine chan
ſunt ſumiles Coſumiliter anrguit n
obedientis ſanctoꝝ eſt ci chanitat
monum z malop poim eſtſinech
vmones qñqg obeglunt ſicut pate
igtobelunt chofttatt obellen
copequiſinechanttatt obelletih⸗
n vo ſinplicter n obeclunt:ſunt
fes. Ratio voſcha manifeſta eſt. R⸗
i princigum dnable idct ch⸗
Niregno cogitar wanere diodedi⸗
iainfug rarid erlibꝛd agcaipit ma⸗
popnloromand tücinfiäcl dicit
unt mi zmöcſtinnidianegzzaine
Vlij. Utinam oes qui ſub vna vi
ſunnn Pfectam aberent ode
abuerütpaolatregnä ſitalem!
bochaberentefectu⸗ wequidoibe
nalebantnenareregnobuͤt erg
mere denrinebant. Per gopate
dibent nungustotnsnöpotun
eenobisſirroeius mintiinis,
ſenmmusobethites. .

xvij.

Mutſenus nalinolnoneen
uaiiunr gennime i
ne uogi l ilatn i nn⸗
ummnat ub inolar gin⸗
ohellanne ſin eaninegti/
1fllulamore ſbeniggniufi
dctſtg dict Aug ntegtl
niedeciut Etagins Ed.c.
DNalns: otinarnalbugſs
in KRnnfüiglenodecienti
recomites dict ſctt; n cand
canctilübos mentisveſtre d
d peuniicomitemſqg aſtitgti,
blsoffertgutlan in eutlind
ifilgobelene. tum go oi
ncifiguratiproꝛilly hoan
Gatennencolealunartene
comitan roluntzrii cpan⸗
nſicobeclentiäiglent hol⸗
Etk ii fli ſcp itieeeltſu
Ndientia Dilecto O doſie xix.
tadregnum voeniat etemi
. Geoundo utidanat. Te.

ggocchrrunterempla gl
rnulnn in hult Mii
Tintalicbettaltig cfunin
ig tulsobelſintn obehin⸗
1 iglonn onubl uimupt;

”õ
ecih et ld nda
rthtrana
nrninn,ihle unn,

7

ias eilſc ) ſomniſttd

xviij.

Mbedlientia

ductibile tato pulcrius.et ſubtiliꝰvas ex illo foꝛma
ni poterit. Bic in ꝗpoſito:illa anima quenõ eſt vu⸗
ctibilis nec ſuꝑiori obediens. nõ poreit eſſe vas pᷣcio
ſum ad recipiendu hic eum ꝑ gratiam: et in futuro
Pgloꝛiam:ied illa que hic fuerit obedientioꝛ. illic in
theſauro regis eterno erit pcioſioꝛ. et foꝛmoſioꝛ. ve
lut filius altiſſimi obediens: Ecc.iiij.¶ Tercium
exemplũ oſtendit v ligno vel arboꝛe:cuius ramos
hoꝛtulanus intendit ad eius et totius aree decoꝛem
dilatare.et in latum ex omni ꝑte vucere. qui quidẽ
ſi duri fuerint rigidi vel putridi.et implicabiles. la
pide.vel aliquo ponderoſo eis impoſito:vt modo 5
dicto oucant.nec onus ſuſtinent.necregunt᷑ ad hoꝛ
tulani voluntatẽ.ſed frangunt᷑. in ignem mittunt᷑:
qꝛ ad nipilum valent vltra. Si vero hoꝛtolani obe
diant volũtati ad totius ar boꝛis: et aree vertunt᷑
et creſcũt vecoꝛem. Bic de illis:qui ſub onere obedi
entie inpatientia frangunt᷑.et æ alijs quos veus et
eius miniſtri. ad totius pꝑſone ⁊ eccleſie dilatare vel⸗
lent vcoꝛc. onere eis obedientie impoſito: ſub quo
onere. ſi obediẽter ſe inclinauerint. et ſe ad hoꝛtula
ni voluntatẽ duci ꝑmiſerint.hic gratie.⁊ in futuro
gloꝛie ramis decoꝛabit᷑. cum ommb credentibus.⸗
obedientib ſibi:Act.v. ¶ Etum ad ſcõm rõ nos
triplexartat. Quaꝑ pꝛima ab argumento accipit
beati Auguſtini. Gcoa a bannis terrenoꝝ regum.
Tercia a ſimilitudine populi infidelis. ⁊id pꝛimũ
ſic ꝓcedit᷑. inobeaiẽtia ſicut Auguſtinus arguit in
fide æducendo ad hoc incoueniens: ꝙ qui obediũt
ſine charitate ⁊ dilectõe ſimiles ſunt vemomibo.qui
vo ſimpliciter nõ obediũt peioꝛes ſunt vemonibus
Arguit em ſic Alugꝰ. Fides chꝛiſtianoꝝ eſt fides cũñ
charitatel fides vmonũ eſt ſine charitate: qui igit
nõ credunt monibo.ſunt peioꝛes:qꝛ vemones ſal⸗
tem vnũ bonum habent. ſcʒ fidem. licet ſine charita
te. emones em credũt ⁊ cõtremiſcunt.vt dicit apls
Jaco.ij. Qui vo credũt ſine charitate vemonibus
ſunt ſimiles.Cõſimiliter arguit᷑ œ obediẽtia:quia
obedientia ſanctoꝝ eſt cũ charitate.obedientia vo
cmonum ⁊ maloꝝ hoim eſt ſine chanitate. Nam et
emones qñq; obediunt.ſicut patet.S.e.c.vj. Qui
igit᷑ obediunt cũ charitate.obedientiã habent ſan⸗
ctoꝑ:qui ſine charitate.obediẽtiã habent monũ:
qui vo ſimpliciter nõ obediunt:ſunt vemonibo peio
res. Ratio vo ſcpa manifeſta eſt. Mam ſi bãnis obe
dit᷑ pꝛincipum. rõnabile videt᷑ ꝙ chꝛiſtianus qui in
cei regno cogitat manere vi obediat imꝑio.¶¶Ter
cia inſuꝑ ratio ey libꝛo accipit᷑ machabeoꝝ.vbi cæ
populo romano tũc infideli dicit: ꝙ omnes obedi⸗
unt vni.⁊nõ eſt inuidia neq; zelus inter eos.j. Mac.
viij. Vtinam oẽs qui ſub vna viuũt poteſtate. vel
lato. tam pfectam haberent obedientiã: qualẽ illi
abuerũt ydolatre:quã ſi talem haberent:talem cũ
hoc haberent effectũ:æ quibo ibidẽ habet᷑. ꝙ quos
volebant regnareregnabãat. et quos voluerur depꝛi
mere vepꝛimebant. Per qð patet: ꝙ vũ ipſi vni obe
diebant:mundus totus nõ potuit eis pualere. Ita
nec nobis ſi veo eius miniſtris.⁊ eceleſie mãdatis
fuerimus obechẽtes. D . .
¶ Etũ ad terciũ auctoꝛitas te ligat: vt eius obe⸗
dias im ꝑio:veut.xvij.Et vt obedias voci eius:⁊ il
li adhereas:veu.xxx. ¶ Cui obediendũ.⁊ adheren
dum eſt. oꝛimo qꝛ ei obediẽtes a temptationibo ne
ſub eis cadant.pᷣſeruant. Secundo qꝛ ſpiritualiter
cõfoꝛtantur. Tercio qꝛ ad celum vucunt᷑. Quarto
qꝛ illic excellenter remunerant᷑. Quinto qꝛ inobedi
entes multipliciter puniunt᷑. ¶ Pꝛimũ patet. quia
obediẽs illi adheret: qui factus fuit obediẽsvſq; ad
moꝛtẽ: Phił.ij. Ex qua ſequit᷑ adheſiõe: .D ſicut plã
tula ĩ ſe cebilioꝛ foꝛti adheres arboꝛi illeia ſtat: vbi

D 1.

foetioꝛes alijs nõ adherentes ventoꝝ turbine ꝓſter
nunt. Ata vo adherentes p obedientiã et humili⸗
tatem ſtant cõtra temptatoes illeſi. vbipſumptuo⸗
ſi cadũt. Gane ergo wcet pᷣdicta auctoꝛitas:Sent.
Vx. Obedias voci eius.r illiadhereas.¶ Decundũ
exemplũ oſtendit e quodam religioſo: de quo fer
tur:ꝙ dum libenter ⁊ obediẽter ſtetit vbicunq; affi
gna bat᷑:nec aliquid cõtra voluntatẽ ſuperioꝑ pcu⸗
rauit. in omni miſſa ſua. admirabili angeloꝝ dele⸗
ctabat᷑ viſione.ſed ipſo amotiõem ad alium locũ p⸗
curãte:viſionis amiſit pꝛiuilegiũ. Mec nouũ eſtmi⸗
raculũ.q obediens viſione cõfoꝛtet᷑ angeloꝝ. Nam
et ille antiquus YJacob matri ſue obediens: ad ma⸗
triſq; vadens impeniũ.viſionem in via habuit ange
loꝝ: ͥeñxxviij. Sic religioni⁊ ſuis obediẽs ſi uꝑpio⸗
ribus.quaſi alter Jacob.æquo dicit᷑: Geñ.xxviij.
Obegiens Jacob parentibo ⁊c.¶ Terciũ ex iſto eli
cit᷑ pᷣcedenti:qꝛ ſicut Yacobobediẽs ſcalã vidit.cuꝰ
ſummitas celu tangebat. Ita obedientibo ſcala pᷣ⸗
paratur:ipſimet nanq; obediẽdo illã ſperant ⁊ poꝛ⸗
tant.Quia ſicut ꝑ obedientiã.⁊ dunilirate, cen⸗
cere vident᷑ coꝛpoꝛaliter. Ita aſcẽdũt ſpiritualiter
ſicut patet œ capite noſtrõ:qui qꝛ factus eſt obedi⸗
ens.ideo ceus illũ exaltauit:Phiłij. Et vdit eino
men ⁊c̃. Ypſa nanq; obediẽtia ſcala.⁊ aſcenſio eſt il
li:qui hinoi aſcenſiones in coꝛde ſuo diſpoſuit:qꝛ eſt
coꝛꝑe ⁊ anima in hoc caſu. ſicut œ duabꝰ ſitulis:
quaꝝ vna deſcendente.alia aſcẽdit. DHanc vo ſcalam
in moꝛte inueniet celi tangentem:ſi tamẽ ipſam vſ-
q; ad moꝛtẽ poꝛtauerit. Sicut nanq; ſcalã ad locum
quo aſcendentẽ poꝛtabit.poꝛtare neceſſe eſt. Yta et
obedientiã vſq; ad moꝛtẽ. nam et ſic ille.cuiis om⸗
ns actio noſtra eſt inſtructio: illã poꝛtauit: factus
obediens vſq; ad moꝛtẽ: Phił ij. ¶ Quartũ hiſto⸗
ria oſtendit:que ey collatonib elicitur patꝑ.in qua
cõtinetur quendã heremitam tria genera hominũ
in celo nobiliter vidiſſe:remuneratos.hoſpitales.ſo
litarios ⁊ obediẽtes. Sed iſtos vltimos vidit excel
lentius.quaſi auro veſtitos:qꝛ illi quod in eis libe⸗
rius.nobilius.⁊ excellẽtius videbatur: ꝓpꝛiam vide
licet voluntatẽ deiꝓ amoꝛe dimiſerant.ideo iuſtuʒ
videtur:q; excellentioꝛi gloꝛia wtent᷑. Si em̃ illi ſan
cti martyres:magna in celo digni eſſe iudicent᷑ glo⸗
nia:quia vna hoꝛa capitis abſciſionem ſuſtinuerunt
qnto maioꝛi rõne magna gloꝛia vigni cẽſendi ſunt
obedientes:qui quod capitale eſt? ſußmum in eis.
ꝛiam ſuam libertatem ꝑ totam vitam ſuam ꝓ cei

xxj.

Exem.

amoꝛe.quaſi amputare.et ab eis tollere pꝑmiſerunt.

Et ſi wmini terreni.ſicut pᷣlati.⁊ alij wmini ſecula-
res nõ ſolum chꝛiſtiani.ſed etiam gentiles ſciũt eis
obedienter ſeruientes digne remunerare. Sicut pa
tet ꝑ hoc quod ſcribitur:Heſter vlti. Cognoſcãt in
quit omnes gentes:qui fideliter perſis obediũt di⸗
gnamoꝓ fide mercedem recipere ⁊c. Ergo a foꝛtioꝛi
ratione ſummus bonus.et gratus deus excellẽter re
munerabit obediẽter ſibi ſeruiẽtes. Svicamus ergo
illud Yere.ᷣ xlij. Voci dñi vi noſtriobediemus. vt
bene ſit nobis. Quintũ ptʒ tam ꝓꝑ pᷣdicta. Y.iiij.
arti.iij.p totum:q; etiam ꝑ figuram ? ſignificatõem
regis ſaulis:qui quia dño nõ obediuit ce regno eie⸗
ctus eſt.Ei nanq; dicit᷑j. Reg.xxviij. Geindet w⸗
minus regnum v manu tua: et dabit illud ꝓximo
tuo:quia nõ obediſtivoci wmini. In ſignum ꝙ co
inobediẽtes ve regno ſuo eijciendi ſunt eterno:et q̃n
tum inobediẽtes ſe exaltauerint:tãtũa veo œpꝛimẽ
di ſunt in vita iſta.et moꝛte eterna plectendi in alia.
Pꝛimum patet per hoc ꝙ populus cæo inobediens
dixit: Zob.iij. Quoniam non obediuimus pꝛece⸗
ptis eius.traditi ſumus in direptionem: et captiut⸗
tatem.⁊ in moꝛtẽ.⁊ in fabulaʒ:⁊ in impꝛoperiũ oibo

Arti. j.

Arti.ij.

Dcium

nationibo. Scõm patet ꝑ dei iudiciũ: Numeri:xiiij
qui inquit.tẽptauerunt me:necobedierũt voci mee
nõ videbunt terram.ꝓ qua iuraui patrib eoꝝ. Per
quod patet ꝙ tales terram nõ videbunt viuentium.
ergo moꝛte eterna ſunt plectendi.Et hoc eſt qð dicit
Seutro. xvij. Qui autẽ ſuperbierit nolẽs obedire ſa
cerdotis imperio.moꝛiet᷑ homo ille. habendo ergo
cõſiderationem ad finem obedientiũ vrtam ſcʒ eter⸗
nam. et finem inobedientiũ moꝛtem ſq; eternã:cla-
re videri põt:ꝙ deus vtriſq; oꝑe implet.quod olim
eis ꝓpoſuit dicens. Pꝛopono in cõſpectu tuo hodie
benedictõem:et maledictionẽ:benedictionẽ:ſi obe-⸗
dientes fu eritis ⁊c. Geutro.xxx.⁊c. SDe iſta materia
vide. R. v. xvij.

Lioſitas pꝛimomul

toꝑꝝ maloꝝ eſt occaſio et cauſa. Secũdo
ocioſis muũeris ⁊ fatuis hominibo cõpant

et eoꝛundẽ oſtendet᷑ pena ſimul et periculum. Cer⸗

cio. remedia.
MWitum ad pmſ in ꝑte oſtenſum eſt. A. viij.v. qũo
ocioſitas cauſa eſt multoꝝ maloꝝ. Gicut nanq; in
aliquibo mundi ꝑtibo inueniunt᷑ hoĩes mane in vico
publico:p viuerſis operibo:ꝓ omni cõducente para
ti. Ita dyabolus ocioſos inuenit in lectis ſuis:quo
rũ aliquos circa luxurias: alios circa cogitationes:
quũo in craſtino gulã ſuã inplere poterũt.Aliquos
circa cõpaſſiamentũ falſitatis ⁊ mali lucri occupat
Et recte ſicut milites anteq; ad bellum vadãt in ca
mera ſua armant᷑. Ita iſti milites dyaboli in ocio
lacentes:in lectis ſuis diuerſis cogitationibo ſe ar-
mant:vt mala que ibi cõcipiunt adimplere poterũt
ꝓter quod vcretał xæ renũ.c.cũ pꝛidem.S.veꝝ. dic
ꝙ odoſitas ⁊ voluptas arma ſunt hoſtis ant᷑iqui:
ad miſeras aĩas captiuãdas.peſſima ſunt arma iſta
que ipſi pꝛius veſtruunt᷑ qui armant.ſicut ptʒ.C.
iiij.ix. Ex quo eſfectu patet ꝙ multã maliciam w⸗
cuit ocioſitas.Eccł xxxiij.
Et nõ ſolum maliciam:ſed ⁊ fatuitatem. Mã oci

oſi fatui ſunt: in ommib operarijs ſtulcioꝛes.pmo

q? operarij ceteris paribo còductoꝛem ſequunt᷑:qui

plus eis dabit. Iſti vero ecõuerſo ipſum ſequunt᷑:

qui minus dat. Maʒ dya bolꝰ ꝓ laboꝛe ⁊ ꝓ vicio ſuo
nihil eis offert:niſi hicparuã delectationẽ:⁊ poſt⸗
modũ penam eternam. Seus vo inueniẽs eos ocio-
ſos immittit eis cogitatões bonas: que facta bona
ſunt faciẽds ꝙ talis vita ocioſa eſt valde fugiẽda di
cẽs:quid hic ſtatis tota die ocioſi:Matthᷣ.xx. Ite⁊
vos in vineã meam.i.ſurgite ⁊ vos vtiliter occupa⸗
te:⁊ excutite a vobis ociũ:⁊ plus dabo vobis.qꝛ ve-
nariu diurnũ.i.gaudium eternũ.Et tñ plures ꝑ oci
um ⁊ carnalia veſideria ipſum ſequunt᷑ dyabolũ:qᷓ
cũ ꝑ vtilia opera. quo cõquerit᷑: Luce.x.dicena.
Operarij aũt pauci.Exquo patet.qꝙ qui ſecta t᷑ oci⸗
um ſtultiſſimus eſt: Pꝛouex.xij.quis illũ ſtultũ non
diceret:qui ſentiret adeſſe larrones qui wmũ eius
frangerẽt: ſua aſpoꝛtarẽt:vel homicidas ad ipſuʒ
occidendũ:vel ignẽ ſub lecto ſuo ad ipſum cõburen
dũ:⁊ v lecto nõ ſtatim ſurgeret: nec ſe vefenderet.
Multo ſtulticioꝛes ſunt:qui latrüculos adeſſe ſen⸗
tiunt aĩei.malas cogitatoes:que veſtimẽta ſpoliãt
aie.i.innocẽtiã ⁊ mũditiã ⁊ ipſam occidat:⁊ igne in-
fernali.i.peccato ipſam inflamãtipſamq; ſub terre
nis affectiomio ſepeliant:iuxta illud: Genece epla
lxxxvij.Ociũ ſine lris moꝛs ẽ:a viui hoĩs ſepultura.
Mec tñ ſurgũt ⁊ ſe vefendũt nec aduertũt.ꝙ fides ſi
ne operibo moꝛtua eſt:⁊ ocioſa eſt: Yac.ij. Quid em
valet ſequi vũ credẽdo ⁊ dyabolũ opando ad locũ
illũ:vbinõ credentes:ſed opantes remunerabunt᷑.
Nõ em̃ dicet voca credẽtes.⁊ redde illis mercedem

Nã cœmones credũt ⁊ cõtremiſcũt:ſed voca opari⸗
os:Mathᷣ.xx. Tales ergo ocioſi qui ſunt q̃ſi mollis
culcitra in q̃ dyabolꝰ quieſcit: ⁊ dyaboli ſedile ſuꝑ
q ſedet.in lecto calido.ſicut hoĩes ſuꝑ tale lignũ vel
lapidẽ ad ſolẽ in eſtate:qͥ tarde ſurgũt:intatũ ꝙ qñ
qᷓ; ſacerdos ⁊ miſſa.ĩmo lpſe deꝰ in miſſa oblatꝰ eos
Vltra hoꝛã cebitã cũ tonus pꝛochie vetẽtiõe⁊ offen
ſione expectabũt.q̃ſi ipſi nihil tenerẽt ceo ⁊ eccle
ſia. Ded ecõu erſo:qui nihil aut paꝝ facere aut pati
volũt:qð veſiderijs eoꝝ cõtrariat᷑ ſed ſunt q̃ſi hoĩes
niuei:qui ad modũ niuis ad ignẽ tribulatois labo
nis.penitẽtie.vel cuiuſcũq; aduerſitatis ⁊ tẽptatõis
molieſcũt:⁊ opus vłpniam quã tepide inceperũt di
mittũt. In fine qñ oꝑarijs:⁊ nõ ocioſis dabii mer⸗
ces:inueniẽt ſe œceptos.qꝛ tunc dici poterit eis: et
erit etiã c eis ſicut de faruis vginibo:que clamãtes
dñe eñe aperi no bis:nõ andiebant. Ita nectalis.
qꝛ apter frigꝰ piger arare noluit: mẽdicabit ergo in
eſtate⁊ nõ dabit᷑ ei: Pꝛou.xx. Ergo extũc oĩs piger
ſemꝑ in egeſtate: Pꝛouerxxj. qᷓtũcunq; ergo nucha
bẽtes.ꝗqꝛ foꝛte diuites ſunt:cũ tñ ad moꝛtẽ venerint
inueniẽt. ꝙ qui ſectat᷑ ociũ replebit᷑ egeſtate:ꝛoũ.
xxviij. Mec cogitare orerut ho⸗ audliẽtes. ꝙ vicʒ ta
les nõ cũ eo:nec ab illo mercedẽ tanqꝙᷓ operarij expe
ctare poterũt: hoc dñi iudiciũ ſit irronabile: vel
a roe illoꝝ exrraneũ:ſed omni rõem habenti ↄſonũ.
qꝛ nõ eſt aliquis vrjm qui diligeret hoĩem ad oꝑan⸗

duũ ↄductum ocioſam vitã ducentẽ:nec ei finale ſti⸗

pendiũ ſolueret.Ad voſipſos intus redite ⁊ cogita⸗
te diligẽter: cui veſtꝝ placeret.ĩmo cui nõ multũ di
ſpliceret ſeruus chare ad operandũ aductus:qui re
gulã ⁊ vuã tenere vellet bꝛoplingoꝝ:quiĩ hyeme vi
uunt ſicut catti iuxta ignẽ in qͥdꝛageſima:ſicut puer
bis vel ter comedẽdo. In eſtate ſicut bubones:qui
T nocte vigilant⁊ die wꝛmiũt: qui noctẽ verte⸗
rũt in diẽ:qui in la boꝛe hoĩm nõ ſunt.ſi ronabiliter
eſſetis irati ↄtra tales nec eis magnã ſolueretis mer
cedẽ.quibo liq; aliquid pᷣ manibo vdiſſetis nunqꝙᷓ tñ
totale ⁊ finale daretis ſalariũ:cogitate.ꝙ eadẽ iuſti
cia ⁊ rõne veus iraſcit᷑ cõtra vos.qꝛ ⁊ multo carius
vos cõduxit. vt opera faceretis ad vi honoꝛẽ ⁊ ve⸗
ſtram ſalutẽ ꝑtinentia. Cõduxit nanq; multo cariꝰ

ꝙtum ad pᷣciũ iam datũ.⁊ ꝙᷓtum ad mercedẽ pꝓmiſ

ſam.œdit nãq; p manib ante opus ſuũ pᷣcioſum in
cruce ſanguinẽ. ꝓmiſit inſuꝑ vitã eternã. Ita ꝙ; ꝑs
mercedis opeꝑ nroꝝ eſt mõ ſoluta: ꝑs vo remanet
ſoluẽda. SGi ergo ocio vacauerimus.⁊ opa nobis ꝓ
mercede illa inpoſita nõ fecerimus: pte reſidua pꝛi
uabimur. Nec in hoc iniuſticiã facit. ille in quo ma
ioꝛ eſt iuſticia ꝙᷓ in nobis vł etiã ꝙᷓ fuerat inter iu/
os. inter qͥs fuiſſe dicunt᷑ gimnophiſte:qui ſic di⸗
cti fuerat a gimnos.ꝙ eſt ſtudiũ ? ſophia.i.ſapiẽtia
qui ſi nihil in die ꝓfecerãt. nec aliquo nouo ꝓfe⸗
ctu rõnem dare ſcirẽt: v illa ſocietate expellebant᷑.
nec cũ ꝓficibilib? laboꝛãtiba ad pꝛandiu recipiebã
tur. Ita nec ocioſi ad cõniuiũ angeloꝝ. in quo qͥ nõ
laboꝛat.nõ mãducabit:ſed v illo tanqꝙ; indignus ex
pellent᷑ eõtra velitias ocij penas expient᷑ in quibo
ociarinõ poterũt.Sicut ptʒ Godoma que ꝓpter
idẽ oc ij viciũ igne cremabat᷑. ſicut ptʒ ꝑ cãm veſtru
ctõis quã̃ aſſignat us ꝑ Eʒechielẽ ꝓpham dicẽtẽ.
bec fuitiniquitas ſoꝛoꝛis tue ſodome:ſuꝑbia.ſaturi
tas panis ⁊ habundãtia ⁊ ociũ æ manũ egeno ⁊ pau
pi nõ poꝛrigebãt: Eʒec.xvj.pena q̊ ſodomitiſ tꝑalit᷑
illata. illi qui eis ſiłes ſunt etnaliter ſentiẽt:qñ e oĩ
vVbo ocioſo qp locuti fuerint reddẽt rõem: Adat xij.
Cõtra oĩa h ocij mala ⁊ picula.pmũ remediũ ẽ la
boꝛ.⁊ feruẽs ⁊ vtił occupatio.̊ nanq; antiqꝝ oñdit᷑
exeplo. Antiqui nãq; ſaprẽtes vtocij fugeret picula
pluribo modis ſe occupare nitebant᷑. In vi. nanq;

iiji.

Exemp.

Arꝰ. iiij.
v.

1
. d

ny. geambulobatin imiteriofimea

orkante ſociz eſtinubalc oue
lfrauutſilgu⸗ eſſet ita /
cuosdtins vni renitj buin
vn aiannq; oigro imlecto lafa
oiceretinfonmaterubili eü ato⸗
teret Quuto hoti'ad hocantan
pene, viſionns demonid cOgitat
Deriiiwuc,ſ clun
1feſtina veniread patna llayb
ſio eceati q.· Park gi po⸗
muſalen cicnis died Et ſ aligo
gnaorenoli dicere ſicuriller wah⸗
diat olger leo tin nio uia mii
gum: Pꝛoner mj. Et nmoꝛ mien
Nyii. Mota.A, nij mi.

Düprimoo

Ffugeꝛ uteſtatio. Gecic
onſiorreprabatio.
nnakfehiiduntitn
unagnaline tddid dabend:
narcdwitamein
g meritü gd eppect
Perr betz glluenaictahn
tioſlttonerpomiacis riudeis⸗
ilmicho ſunthmoli e mino⸗

Exemp.

irlimmnitn in⸗
ind ainomnlnin
Mkeagoperandi clcns ire
nrlabaplirog gniihſenent
unaigniitugcing ſan nen
id Inchutſtonbadonen gti
t1NNe Wuniit guindaen,
laborehoinnoſuntſitönnbilte
tolesnectis magni ſolverensner
lqnu mani walſtro nnni,
nens alanii cogitute egeuſti
ſat cm po, er moltocanius
erafacerensod un honoriꝛye⸗
tia Cöcutnangz nulto an⸗
duti 1 ftumad merecépnt
nltoanteopusſui colmmin
Hlirinſup vitäeterna. Itag bs
aſtmo ſoluts: ds vo kemanet
6o Vacauerimus. 10ha nobio
tanöfcceunns: gertſiclahn
ociniuſtcifact Ueinnonn
nobisl enich feratihe t j.
nianign ſhſtenl in
s ctſiaciß ophlu ſihlin
terat. ec illoſouun
ne illa oaetote Gyel nt.

J borinid O,undi reclolebi

Ar j.

Eremp.

nullo mõ xæſtruerent.

Ddium

patmz legi de quodã heremita:qui hac æe canſa co⸗
phinos fecit ⁊ Vſtruyit. hac iterũ æcauſa ſapientio
res Momanoꝝ legunt᷑ ↄoſuluiſſe ꝙ carthaginẽ captã
ſt ne plus ocio ꝙᷓ; bello deſtru⸗
crenk ð etiã accidit:ſic oſtenſuʒ ẽ.C.iiij.ix.Dac de
9
ri poſſet rñſum habuiſſe legit: laboꝛãdo 7 oꝛanm
aiuerut em̃ om̃s iſpdicti tanqꝙᷓ heremita: ꝙᷓ etiaʒ
ſapiẽtes Bomani. Et angelus q anthomo rñdit
ſic muſcenõ ſedent nec libenter eſcendũt ſuꝑ ollaʒ
bulientẽ: ſicut faciũt ſi n tepidã. etiam latrones ñ
intrant ita libenter as ſpoliandũ diligẽter vigilan⸗
tes: ſicnt ſomnolentos. Ita nec vxmones veſcendunt
ſuꝑ animã feruentẽ chãritatẽ:nec oliant vtilit᷑ oc⸗
cupatu. ꝓpter qp hiero. quemlibet hoꝛtat᷑ ad mona
chum dicens:ſemp aliquid boni opis facito: ne dya
bolus te inueniat occupatuʒ.et habet᷑ hec auctas in
creto. aſe. di. v. c. nunqᷓ. et in glo. ſup vecretalem
pallegatã ſupꝛa.eo.c.j.pᷣdicta inſuꝑ de cauſa mulier
la laude digna/paneʒ ocioſa nõ comedit: Pꝛouer.
xxxj. Qmia diffile eſt ocioſo.ſine laboꝛima tetatõibᷣ
ſe cuſtodire.qꝛ neclaboꝛare volũt/ ad hoc eos excita
re vberet timoꝛ gehenne. Bi em illum claudũ de qͥ
ferturꝙ ſe vepoꝛtani fecit vbi dicebat᷑ ꝙ mõ eno
cte ambulabat in cimiterio timoꝰ illius latronis 14
poꝛtantẽ ſociũ eſtimabat:cũ oue in collo venientem
a q ⁊ queſiuit ſi pinguis eſſet.ita fuit ꝑterꝛitꝰ: eie⸗
ctue citius ad wmũ venit ꝙᷓ baiulus ſuns. Si inſnꝑ
mõ cnicunq; pigro in lecto laſciuienti aparens ſe
oñd eret:in foꝛma terꝛibili eũ cito x lecto ſi urgere fa
ceret. Quãto potiꝰad hoc artari veberẽt /illiꝰeterne
pene:⁊ viſionis vmonũ cogitatõne:hoc q̊ cogitans
dicat. illud Pꝛouer.vj. vſq; quo piger wꝛmis/ ſurge
feſtina venire ad patriã illa:vbi quies nõ erit occa
ſio peccati.æ q̃.j. Darałxxij.pacẽ ⁊ ociũ dabo ĩ hie⸗
ruſalem cũctis diebo.Et ſi aliqð dictũ videat᷑ repu-
gnare/ noli dicere ſicut ille:xeqͥ habet Pꝛouerb. xxij.
dicit piger:leo eſt in via. quia xeſideria occidunt pi-
grum: Pꝛoner.xxj. Et timoꝛ viecit pigrũ: Prouerb.
Exviij. Mota.A. xxiij.xvij.

Du primo oſtendit

fuga væteſtatio. Gecũdo:odientium re⸗
ſponſio ? repꝛo batio. .=
Ad primũ ſic ꝓcedit duo oñdunt odiũ eſſe fugiẽ-
dum:⁊ ꝙ nullus ſit odio habendꝰ:meritũ ⁊ ſuppliti⸗
um. Meritũ qð vſideramꝰ:et ſupp litiũqð vitamus.
Pꝛumo:ꝙ meritũ qð expectamꝰ/odiũ excludẽ ve-
berer: patʒ. qꝛ illud meritũ nõ vebet᷑ illis qꝗͥ ſunt bꝛu
tis ſiles / nec homicidis iudeis: odiũ habentes ad
inimicos ſunt hmõi ̊ cc minoꝛ patet.qꝛ canes dili-
gunt amicos/⁊ odio habent immicos:et homicidi qͥ
ideo occidũt/qꝛ odio habent ⁊ ſudeiſicut pʒ Math.
v. illud qõ illis quondã dictũ fuit. diliges amicuʒ
tuũ:⁊ odio habebis inimicũ tuũ.Si ꝗ̊ talib nõ e⸗
betur pᷣmiũ illud eternũ. Nec eis ſimili:opoꝛtet q̊
ad hoc qð nobis vtur/ꝙ ſimus eis diſſimiles h aũt
eſſe nõ poſſumꝰ:niſi diligendo ⁊ non odiendo inimi
cum.q̊ ⁊c. Et hoc eſt ꝙ ſaluatoꝛ nr ibidem adiecit di
cens:ego autẽ dico vobis diligite inimicos vros ⁊c.
vt ve qlibet vrm verificet᷑ illud ps.cxir. Cuʒ his qui
oderant pacẽ:eram pacificus. Scðo tũmoꝛ ſupp litij
nos ab odio retra here veberet:qð odiẽtibo vbetr.ſic
patet.D.iiij.vij.quod quidẽ vtinã om̃s ſic eſſent erꝑ
ti/ſicut illud expiebatur.C. ix.vj. Sed heu nonnulli
nimis tarde experiunt᷑ illud:ſicut pʒ ꝑ exempluʒ weil
lo. C. ix. v. Ergo tam pꝛopter meritũ aſſ. equendũ: ꝙᷓ
etiã ꝗꝓpter ſupplitiũ fugiendũ.fac qð pꝛecipit᷑: Exo.
xxiij. Bi occurꝛeris boui inquit inimici aut aſino er
ranti reduc eum.Si vid eris aſinũ odientis te iacere

nthomiꝰabbas in vitaſpa. oꝛans quõ ſalua/

D .iij.
ſub onere:nõ ptranſibis ̊ ſubleuabis cuz eo. Et be⸗
ne facite his qui vos oderunt: vt ſitis filij patris vr̃i
qui ſolem ſuum oꝛiri facit ſuꝑ bonos 7 malos:⁊ plu⸗
it ſuꝑ iuſtos ⁊ iniuſtos:AMath. v.
Sed quia omi tam iraſcenti qᷓ odientivi det᷑ odi-
um ſuum iuſtũ/⁊ tamen in rei veritate luſtum nõ eſt
audiant᷑ primo reſponſi lones illox repꝛobatõnes:
vt ex ratõniba videant odiũ ſuuʒ iniuſtum.dicũt em̃
malus eſtꝙ tanto:ꝙ mihi videtur nihil vemerui vł
meis nocuit vel in hoc ꝙ ſic vel ſic fecit quib reſpõ
detur ꝙ ⁊ ipſi mali etiã ſunt ipſum odiendo ↄtra cœi
pᷣceptum.qᷓ odiendo malos multiplicant mala: ſiẽ
3. D. x xiij. B inſuꝑ faciẽdo incidis in illud/ quili-
et odiens multũ vitat ⁊ odit.i.ſocietatem ubau⸗
odit.qꝛ dum alius ad infernũvadit nocendo/2⸗ tamẽ
eum odis tu etiã ad infernũ eunteʒ aſſocias odiẽdo.
dum inſup ipſe erit in inferno nocendo: tu illiceum
aſſociabis odiendo: qꝛ duobv iſtis ſimul moꝛientib
quoꝝ vnus fecit iniuriã ⁊ alius odit.ita cito vſcen⸗
dit vnꝰad infernũ pꝛo odio/⁊ maledictõniby ſuis: ſic
alius ꝓ iniuriaſſua:⁊ quõ in vita ſua dilererũt ſe bo-
ni ⁊ equalis fuerũt menti. Ita poſt moꝛteʒ in infer⸗
no impij nõ ſepabunt᷑. Sic qui equales fuerũt ĩ cul⸗
pa vnus nocendo:⁊ alius odiendo/poſt moꝛtẽ nõ ſe⸗
harabunt᷑ in inferno. iuxta illud Eccès. ix. odium 2
innidie ſimul perierunt. Ganius ergo aↄſiliũ eſſet. ꝙᷓ
tu diligendo ires ad celum:ꝛ ſocietatẽ euntis ad in⸗
femum fugeres. ¶ IJterum dicũt fecit ↄtra me ſic
ita parũ reſpectiue nocuit tibi.qꝛ foꝛte nõ fecit dam
num nec nocumentũ centũ marcarum/⁊ tu odiendo
te ſpũaliter occidis:⁊facis tibi maius damnum iỹ ſi
totũ mundũ amitteres. ſᷓ non eſt maioꝛ ſapientia in
te hoc faciendo/ꝙᷓ in alio qui ſeipſum occidit:qꝛ ini⸗
micus ſe occidit.qꝛ qui odit fratrẽ ſuũ homicida ẽ.
j. YJo.iij.ſaltem ſuipſius. ¶ Yterum dicnut off endit
me:h̊ foꝛte non intendens offendere.ſed wcendo:vel
arguẽdo/vel increpando intendit tuã vtilitatem.et
iſta v cauſa.qui offendunt᷑ ſunt ſicut ſcabioſus/qui
odit pectinem ⁊ diligit mitrã.ſic illi diligunt adula⸗
toꝛes ⁊ odio habẽt veraces. quibo Amos.v. Odio
habuerũt in poꝛta coꝛnipienteʒ ⁊c. Et tales ſunt in⸗
ſipientes qꝛ qui odit increpatones in ſipiens ẽ: Pꝛo⸗
uer.xij &t hoc oñdunt in hocꝙ offendunt᷑:quia ſi⸗
cut ꝑpenditur/ ꝙ quis moꝛbum vel malum pabeat
intenius ſub pannis/ex hocꝙ tactus clamat:vel ca⸗
chĩnãs offendit᷑ 1 ſeretrahit. Sic nlis infirmitas
illoꝝ qui coꝛripientẽ odio habent/qui etiã ↄtra eum
odium ſuſcitat rixas:Pꝛouen x. Talis ſᷣpꝛo boni⸗
tate ſua:talia ſuſtinens dicere põtillud ps.cviij. Po
ſuerũt aduerſum me mala pꝛo bonis:⁊ odiũ pꝛo dile
ctõne mea. Omnes tales ſimiles ſunt buboni qͥ odit
⁊ fugit lucem.ſignum nanq; eſt ꝙ oculus mentis ha
beat infirmos ⁊ malam habeant vitaʒ.quia ocu⸗
lis egris odioſa eſt lux⁊ om̃is qui male agit/odit lu⸗
cem ⁊ nõ venitad lucem:vt non arguant᷑ opera eiꝰ
Jo. iij. ¶ Yteru dicunt nocuit mihi:foꝛte plus ꝓfu-
it:ſicut nanq; oñſum eſt.T. v.xlviij. cũ ſequentibus
eus pmittit nõnullos maloꝛum ſuſtinere ꝑſecutio⸗
nes ad illoꝝ vtilitatem: qui ergo ſic ↄtra flagellan⸗
tes Bdueires vel nocentes iraſcitur: ſimilis eſt illi
qui iraſcitur atra illum qui er pcioſam fabꝛicat coꝛo
nam/patienter ergo ſuſtineat dicẽs:illud pᷣs.cxxviij.
Bupꝛa wꝛſum meuʒ fabꝛicauerũt peccatoꝛes.mihi
coꝛonã/⁊ eis penam. habendo nanq; reſpectũ ad ta⸗
lem vtilitateʒ ⁊ finem patet. ꝙ melioꝛa ſunt vulnera
Diligẽtis qᷓ; fraudulẽta odiẽtis oſcula: Pꝛouervij.
terũ dicũt nõ habemus odio pſonã vel hominẽ
ſed culpã ſeu vicii.⁊ hoc nõ eſtmalũ:ſiẽnõ eſt maluʒ

vel peccatũ odio habere malas herbas in cãpo meo

vel vicinimei:vel infirmitatẽ in aĩalib: ſ̊ hoc eſt ꝑ⸗

Areqj.

.Ij.

PVadium

fectum odium qð ꝗpheta habuit dicens iniqͥs odio
habui. Et iterum pfecto odiooderam illos: ſuperqᷓ
dicit Aug. B eſt perfecto odio odiſſe/ vt vicia no ho⸗
mines oderi:nec vicia ꝓter homines diligas. Si Vo
odium illoꝝ tale ſitꝙ de iniquitate maloꝛũ voleant/
eoꝛumq; coꝛrectõnem ſine aliqua ſiniſtra intentone
ſitiant fatendum eſtilloꝛum odium eſſe perfectum.
Sʒ tu dñe:qui habes ſanctam ſcientiã. ij. Mach. vj.
ſcis quõ iſtud illoꝝ dictum'cum veritate ↄcoꝛdat:⁊
uõ a veritateexoꝛbitat. Cuius etiam rei veritateʒ
ipſimet ſcire voluerit/nõ verbis ſuis ſed ſignis cre⸗
dant:que tam ipſis ꝙᷓ alijs oſtendunt veritateʒ/ hec
autem ſigna ſunt duo qrum primũ accipit in 9paꝛa
ratione que fieri põt inter amicu? inimicũ.ſcõm ac
cipitur in ↄparatõne que fit inter duos mmimicos,
AUt antem primũ ſignum clarius veritateʒ oſten⸗
dat:ponatur ꝙ ille qui qui pꝛedicto mõ ſe excuſat ꝙ
aliquẽ odit ⁊ perſeqnitqui malus eſt amicuʒ habe⸗/
at ⁊ inimicũ.Amicum potentem/qui magna fecite
eo vel ſperat ꝙ impoſteruʒ fa ciet:⁊ ꝙ vterq; laboꝛet
eodem vicio. Iſto poſito/cõſideret in coꝛde ſuo ſi tm̃
habeat ↄtra coꝛ/tantũq; malum optet ↄtra primũ.
quantũ ↄtra ſcpm:⁊s ſi tin illum ꝑſequat᷑: vt coꝛriga-
tur. Si em̃ tantũ vicia ꝑſeq̃rer⁊ ſaluteʒ optaret: plꝰ
illa in amico perſequi/⁊ potius eius optaꝛet ſalutem
⁊ ſi hoc in coꝛde ſuo nõ inuenerit:ſiꝙ quia.quia ra-
ro inueniri põt:ſcire põtꝙ nõvicia odit ꝑſequitur
Ged dicet in amico diligoi naturaʒ ⁊ beneficia:
in inimico naturam ſolam. ideo nõ ita amicabileʒ
exhibeo me inimico nocenti:ſicut amico benefacien⸗
ti. Cui ↄcedendũ eſt ꝙ plus diligat amicũ:h̊ nanq;
lex nature requirit/⁊ gratitudinis:ſed nõ ẽ acedẽdu
ꝙ; maioꝛi odio habeat inimicum.quia nulla lex per-
mittit q inimicus maioꝛi odio habeat᷑.qꝛ nec ratõ
ni h̊ ↄſo num eſt:quia cum in amico ⁊ inimico ſit na⸗
tura ⁊ culpa:et in vtroq; ſit natura diligendalet cul⸗
pa odienda:ſi nõ ſit maioꝛ culpa in illo quem inimi
cum reputas qꝙᷓ in amico:nõ eit maioꝛ ratõ q̃re odio
maioꝛi vnum habes qᷓ; alium. Et ſi habueris:radix
illius odij nõ in vicio ſed in aliqᷣ alio eſt ſcrutanda.
Si dicant:qꝙ inimicus plus ⁊liquit qͥa nocuit vbi
amicus non nocuit:a ideo maioꝛi odio eum habeo:
cuius odij radix et ratõ eſt vindictaſq porius ðᷣ tibi
nocentibe:qᷓ; deum offendentib requiris:qui in⸗
iuriam ↄtra um maioꝛem factam diſſimula res in
amico:vbiminoꝛem ↄtra te factam vindicare que⸗
ris in illo:quem nõ reputas amicum:vt inueniatur
iniquitas eius ad odium:in pſal.xxxv. ¶ Secundũ
inſuper ſignum clare apparet in ↄſideratõne duoꝛuʒ
inimicoꝝ: quoꝛum vnus eſt hõ quem odit: alius eſt
dyabolus ⁊ eius miniſtri:quos in oꝑe ſe diligere oñ⸗
dit. Si pꝛimũ odit vt dicit:quia inimicus eſt.⁊ quia
nocet in exterioꝛibo et coꝛpe ſuo vel coꝛpali ſubſtan/
ns guore ſecundos nõ odit et opera illoꝛum immo
qð plus eſt quare opera illoꝝ tantũ diligunt/⁊ ſocie
tatem tantũq; eis placere nitunt᷑. Ey quo facto pa⸗/
tetiꝙ veritatẽ non dicunt dicentes:q; inimicũ odio
habent.qꝛ malus eſt:qꝛ tũc maximo odio haberent
Dyabolũ ⁊ opera eius:⁊ om̃s illos quos veꝰodit tan⸗
ꝙᷓ malos.pꝛimo ſupbos quos ceꝰ odit tanqꝙᷓ ſui expu⸗
atoꝛes.ipſi nanq; in celo ↄtra ipſum quantũ ĩ eis
uit in eis bellũ mouebãt: ꝓpteꝛ qð odibilis æo ⁊ ho
minibe ſuꝑbia:Ecc.x.hominibi.ſ.bonis. Scðo iu⸗
ratoꝛes:quos deꝰodit tanꝙᷓ ſui vituꝑatoꝛes:⁊e quo/
rũ quolibet: Yere.xij. vedit ↄtra me vocẽ ideo odi⸗-
ui eam. Sed iſtos odio nõ habent. quia ipſi tales ſt᷑
vel eis aplaudũt:⁊ iurantibo arꝛidẽt.¶ Cercio ſoꝛ⸗
tilegas:quos e odit qꝛ vanitates obſeruant: in p̃ᷣs.
xxx. Odiſti obſeruantes vanitates:quas potiꝰ ſe di⸗
ligere oſtendunt ꝙᷓ; odio habere:qui totiens illas fre

2üſ.

quintant. ¶ Quarto:quare non habent odio luxu⸗
rioſos:quos veus odit.qͥa vadunt ꝑ vias iniquas:qᷓ
ducunt ad infernũ qui dicit omnem viam iniquam
odio habui:in ps.cxviij.quos odio nõ oſtendit vos
habere. vel quia talem vitam in vobiſipſis viligitis
vel quia nõ vt veberetis ꝑſequimini.¶ Quinto:q̃re
non habent odio vſurarios:⁊ alios auaros 7 falſos
mercatoꝛes:qui in vnum aueniunt vt vltra valoreʒ
vendant⁊ ſimplices vecipiant:quos om̃es odit qui
dicit odiui eccleſiam malignantiũ:in pᷣs.xxv.i Ge⸗
xto:quare nõ habent odio ſeipſos/tanqꝙᷓ æo odioſꝰ:

quia ipſimet mali et peccatoꝛes fratres ſuos odien⸗

tes:quos ideo veus odit.quia altiſſimus odio habʒ
peccatoꝛes:Ecci xij. ¶ Beptimo:quare vniuerſali-
ter odio nõ ha bent om̃es peccatoꝛes quoſcũq; tanqᷓ

lepꝛoſoꝝ ↄſoꝛtium: hoc em facere vebeꝛent:ſi malum
odio haberent ⁊ veũ diligerent:ſicut veberent.quia

adhoꝛtat᷑ eos pᷣs.dicens pᷣs.xcvj.qui diligitis wmi⸗
num odite malũ:quia aliter eum nõ diligitis: qtum
cunq; h̊ oꝛe dicatis.¶¶ Qnõ em̃ credere poſſet:qꝙ ipſe
cum diligeret ſi ipſemet eſſet iuratoꝛ vel vetractoꝛ:
vel ſi tales libenter audiret vel diligeret:œ quibo de-
us cõqueritur dicens.ſermonibo odij circũdederunt
me:⁊ expugnauerũt me gratis:in pᷣs.cviij.vel ſi ipſe⸗
met ⁊e peccatis ſuis gloꝛiaret᷑: ſe iactaret: vel ſi ta/
les letanter audiret. quibus in pᷣs.lxxiij.gloꝛiati
ſunt qui te oderũt.vel ſi ipſemet eſſet peccatoꝛ.quia
talis nec ſeipſum diligit.quia qͥ dingi⸗ iniquitateʒ
odit animã ſuaʒ:in pᷣs.x.Et quõ po ſ
cunq; alium vere diligere:qui ſeipſum nõ diligit.Et
quõ poſſet quẽcunq; bonum virum diligere:q um
non diligit. qui enim coꝛpusvel caput nõ diligitnec
membꝝ diligit:⁊ qui caput odit membꝝ odit:ð hoc
em̃ ideo wocuit nos nõ mirari vicens. Molite mirari
ſiodit vos mundus.j.YJo.iij. Et xpᷣc.YJo.xv. Si odit
vos mundꝰ ſcitote qm̃ prius me odio habuit.Etre/
uera tale odium eſt mirabile.qꝛ odio habent illos ꝑ
Aos ineſſe ↄſiſtunt.(¶ Sine em̃ bonis mundus hic
are nõ poſſet. nec ꝑ ↄſequens ſine illis mali viuere
poſſunt:ſed veſtruerent᷑ ſicut in diluuio NMoe ⁊ ĩ in⸗
fernum vemergerent᷑:ſicut ciuitates ſodomoꝝ.Tali
um odiũ odio aſſimilat᷑ dyaboli qui veum odit ⁊ dei
mem bꝛa:ſic iſti ſicut ex verbis pʒ Criſo.ſuꝑ Math.
xxij.ſicut inquit rex in imagine honoꝛat᷑:ſic veꝰ in ho
mine diligit et oditur. Non poteſt hoĩem odire qui
eum amat:nec poteſt eum amare qui hominẽ odit

7 cetera.
NHerationuʒ ſeu ope/

rarioꝝ. Primo oſtendetur diuerſitas ſeu
diuiſio. Mam ⁊ diuiſiones opeꝛationũ ſũt
j.Coꝝ.xij. Scðo bonoꝝ operũ ⁊ oꝑarioꝝ onñdentur
modi/? neceſſarie ↄditònes.Tercio maloꝝ oꝑario/
rum oñdere reſtabit moꝛes ⁊ affectõnes. Quarto oñ
dentur motiua/quare maloꝛum moꝛes ſunt fugien⸗
di: bonoꝛum ↄditõnes ſunt ſequende.
Mtum ad prumuʒ talis eſt diuerſitas. In his qui
opant᷑ opera ad vei honsꝛẽ ⁊ animaꝝ ſalutem perti⸗
nentia qualis eſt inter operarios ↄductos ad quãti-
tatem tem ꝑis ⁊ alios ↄductos ad guãtitatẽ operis.
qꝛ ſiẽ freq̃nter videt᷑/q pꝛimi ſegniꝰ: pigrius agunt
⁊oꝑant᷑:⁊ ſpãliter vbi nõ ſunt omnino fideles. Se⸗
cundi vo ſcientes ꝙ vnuſquiſq; ſuã mercedem reci⸗
piet ſᷣm ꝓrium laboꝛem diligentius opant᷑. Sic in
oſito.in ieiunijs/vigilſijs pᷣdicatõniboĩ oꝛonibo/⁊qͥᷣ
uſcũq; alijs laboꝛibo vrilibo ſiue coꝛpa lib ſine ſpini
tualibo multi primis aſſimilant᷑:⁊ ſpaliter illi quix
videt᷑ ꝙ ſint aducti ad quantitatem tpis.i.ad tenmi
nũ vite.h̊ eſt illi qͥ cogitãt ſe dinites eẽ ⁊ ſatis hꝛe vſ/
q; ad quantitatem tpio vite illoꝝ. Illi muniter in

et leũ vel quẽ⸗

vij.

Viij.

Arꝰ. j.

unt carnisſmund .
Enr w ſnnent qi nor nortu⸗
otenteo facitt QUius otranlu pe
luquiitnecporttopernlotz⸗
Pnecditseſt Yo.ig Erpectantiü)
iungt dicns enntnar nando n
Etharlus vo dicens Dum tempin
vemurbonumad omnes: Oal 4
iuſnociopariones opanoo miſe
liofortuna gerpcr apkiſuiopend
1vtilia: inimid amme weentott
cguleſajt ilis ſecugis Et ghoel
betin coꝛgeſno ingicet. Quis eñy
ſoiudlcoretialiqnis libentus o⸗
Iuiparnã miſemam daret merede⸗
nunnpoſtfine openis tottoꝛmenta
lanpus ſuſtinere voſſetecj um üllo
tutmelioꝛe; matoꝛem dat mercede
oPersregnum Jelherecitate mag
nemwapimazetotumtemdus vue
Auis geſtwumtalon ſralriſtumä non
Vltamn veſtra diligeter ſideranent
neceſſanio indian; Nhrs,
excecatl niginimick anime nitun
opereſuoft dus etiß in opereſuo
ſaleim intan mei Aath.rj.

uini nalioparſin daciſopoi
nangprini parent ge di
1f titric Arehoſukin t⸗

ulagite , W Wigitis in
naninmdlin ded
14Oröeßigriggeten dtnn

al Etauopofir i tt gui⸗
igereqnehſun ödligitt
5bonumtinmdiigeriden
m Cpusdelcaputn digitne⸗
Micapuroditmenbpdditohoe
üginin. Nüril
6,.Yo ii Etrc goy. Doctt
eun
kmmmbhile roclohabent lloo⸗
.(Biyean bonomunohie
Meuens ſne /lis moll noere
t outin allauio Nocriin⸗
datchlun ech ell
jt oyoboltqui wum odſit
Ren nib ſub Aath.
inaginebonorat ie d inbde
. Ponpoteſthoienocikeggi
iwumenmaenibominigcit

gtionnzſevope⸗

Ninooſincenn diveſineſi

lſenereſtrin nrpſtgilſ i.

iij.

fii

iiij.

Bperatio

pꝛedictis operiba tepidius operant immo ꝙ peiꝰeſt
qui dum paupes erant ⁊ quaſi ſtipendium et ſalaꝛiũ
nullũ a vo acceperant:p̃dicta opera operabant᷑ fer⸗
Brucsien ann a o accepta ceũ expugnant
pꝛedictis oꝑibo ↄtraria facientes:quos notat apfus
olcens: vldete malos oparios ⁊c. Phił iij. Et eſt de
iſtis ſicut oꝑarijs qui totã mercedem openis pre
manibo ante opus inceptũ vel finirum accipiũt.qui
quia nullã aliꝗ mercedem in fineexpectant opis:mi
nus curant qñ finiat. Conſimilem cogitatõnem iſti
habere vident᷑:qꝛſi aliam poſt vitã iſtam ſperarent
operis mercedem/virilius oparentur/a foꝛtius dura
rent ? ꝑſeuerarent ad opus ſnum:⁊ ad opationẽ ſu⸗
am vſq; ad veſperam:pᷣs.ciij. ¶ Scdᷣis vo pauciaſ⸗
ſimilant᷑:æ quo aↄqueri᷑ ſaluatoꝛ noſter dicẽs. Hpe
rarij ant pauci:Lucex. Cuius auctoꝛitatis veritas
quotidie ad oculũ oſtendit. qꝛ omuniter omnes ope
rarij anime duas habent ↄditones:quas nulli boni
oparij in coꝛpalib operibo habent.. Vnã:qꝛ opꝰ
inceptum anteqꝙᷓ ad finẽ bonum ducat. In quo mer
cedem ꝓ opere reapere veberent dimittüt. ſicut illi
qui bene incipiũt in iuuentute/vel in quadrageſima
vel in aliqua infirmitate:⁊ poſtea opera bona tuc ꝓ⸗
miſſa vel incepta dimittũt. ¶ Aliaʒ: qꝛ nimis tarde
ad opus veniut.veſperam ad hoc erpectanres: ſicut
illi qui opera inuentutis ⁊ foꝛtitudinis in pᷣuitio ex⸗
pendunt carnis/mundi/a dya boliſa pſumunt: qĩ fi⸗
ne vite ceo ſeruient:qñ nox moꝛtis ipſos ad hoc im⸗
potentes faciet. Cuius ↄtrariũ rpᷣc wcuit ſuo exem⸗
plo:qui ait me opoꝛtet operari opa eiꝰ qui miſit me:
Vnee dies eſt: YJo. ix. Expectantiũ vo periculũ ſub⸗
iungit vicens:venit nox quando nemo pot eſt opari
Et paulus vo dicens.vum tempus habemns ope⸗
remur bonum ad omnes:ałl vj. ¶ Et eſt circa bu⸗
iuſmodi oꝑationes ⁊ oparios miſerabilis 1 mira bi⸗
lia foꝛtuna.qꝛ xpᷣc ⁊ apli ſui opani weent tempeſtiue
vtilia:⁊ inimici amime wcent ↄtraninʒ. Et plures
acquieſcũt iſtis ſecũdis.Et ꝙ hoc ſit mirabile/quili
bet in coꝛde ſuo indicet. Quis em veſtrum mirabile
nõ iudicaret/q aliquis libentius oꝑareturcum illo
qui paruã ⁊ miſeram daret mercedem dum operare
tur:⁊ poſt finẽ operis tot toꝛm enta quot ad certum
tempus ſuſtinere poſſet:qᷓ; cum illo qui dum opꝰ du⸗
rat melioꝛeʒ ⁊ maioꝛem dat mercedem: ⁊ poſt finem
operis regnum:vel hereditatẽ magnam: ⁊ ꝓmotio⸗
nem maximaʒ:ꝑ totum tempus vite ſue duraturam.
quis veſtrum talem ſtultiſſimũ non iudicaret. Et ſi
vitam veſtrã diligẽter ↄſideraueritis ↄtra voſipſos
neceſſario iudicinʒ dabitis:ꝙ eſtis maiori ſtulticia
excecati.quia inimici anime nituntuꝛvos ponere in
opere ſuoſa veus etiã in opereſuo dicens. Vade ope
rare in vineam meꝗ: Math. xxj. In ſanctã eccleſiaʒ
ruinã mali oꝑarij in ꝓꝑadiſo poſiti emendando. vus
nanq; primũ Barere poſuit in padiſo vt operaret᷑
⁊ cuſtodiret illũ:Geñ.ij. Ded qꝛ male operabatur⸗
totũ opusviolauit.xæus admodũ diſcreti priffamili
as/qni videns in oꝑe ſuo malos opanios illos amo⸗
uet ⁊ punit:⁊x alios eligit ſa pientes:qͥ opꝰmelius faci
ant ?⁊ fectũ alioꝝ coꝛnigãt.¶ llo ð padiſo eiecto ⁊
mutato alios ſapiẽtes oꝑariõs elegit/q cefectuʒ ꝑ
eum factũ emendarẽt om̃s.ſ.ſanctos electos a pn-
cipio mũdi.e quibo.iij. Reg. v. Elegit rex ſalomon
ofenor ð om̃i iſrłirey nr ype rex pacificꝰ vt templũ
gloꝛie in celo ꝓficiat᷑: impleat᷑. Ynimici vo breuẽ et
paruã offerũt mercedę:tm̃ dum opꝰ durat.qꝛmũdꝰ
cupidis oparijs ſuis:ſicut raptoꝛibolatronibj/ vſu⸗
rarijs⁊ hmõi:paruas ꝓ mercede⁊ breues dat diuiti
as. Caro operarijs ſuis guloſis/accidioſis ⁊ luxunio
ſis/ paruos ⁊ bꝛeues:qꝛ dnʒ opꝰurat offert velicias.
SBEyabolus etiã operarijs ſuis.i.ſuperbis:paruẽ dat

:
D liij.
vanam gloꝛiam. Jnuidis v odientit paruam letici
am.:quã habent cẽ malo ⁊ damno alrerius:vel quan
do v inimicis ſuis ſe vindicant. Sed operibus iſtis
finitis pena oparijs dat eterna. ꝗqꝛ teſte euangeliſta
ſic eis loqueret᷑ xpc in iudicio. iſcedites me omnes
oꝑarij iniquitatis:Luce.xiij. ¶ Geus vo qui veſide⸗
rat vos ponere in bonis oꝑibꝰ et melioꝛa vobis dat
dum invita opamini.qꝛ bona nature⸗ foꝛtune:que
iuſte habetis/⸗ greg idem veus q operat᷑ oĩa in oĩ⸗
bus.j.Coꝝ.xij.⁊ poſt finẽ operis vitã eternam:qus⸗
do teſte euãgeliſta dicet. Voca oparios:ꝛ redde eis
mercedem: Aath.xx. Pꝛimi ↄductoꝛes oparios ad
hoc ↄducunt ⁊ in opereſuo ponũt vt infernũ imple⸗
ant. eus vo vt celum impleãt.ad hoc em̃ exijt ↄdu⸗
cere oparios in vineam ſuã: Math. xx. &t tñ quo
wlendũ eſt plures pꝛumos ſequunt᷑ oↄductoꝛes/qͥ iðo
ſtultioꝛes ſeipſos indicare neceſſe eſt:illo q̃ primꝰ
caſus poſitꝰeſt.qꝛ ille paruã mercedem in opere rece
pit/ et poſt opus ad certum tempus:puta ꝑ diem vel
menſem incarcerabar᷑ et toꝛquebat᷑. Iſti vo cũ hoc
ꝙ paruã ſi cut illi recipiũt dum opant mercedẽ:ptꝰ
opus ſemꝑ incarcerant᷑? toꝛquent᷑/ vbi erit his ſem⸗-
piternus pauoꝛ:qui opant᷑ malũ: Pꝛouerb.x. Rivo
coꝛde vel oꝛe negare volueritis ꝙ; pᷣdictos inimicos
nõ ſequiminiin opibs ſuis. Et ſi coꝛde vel oꝛe hocne
gau eritis ſi oꝑa veſtra ↄſideraueritis: hoc negaren
poteſtis. Et vt hclarius videatis opa vra ↄſiderate
xpc vellet ꝙ opamini in dieb ſanctis ſancta opa ĩ vi
nea ſua.i.in getella. Fupiane⸗ vra vel magiſiri ve⸗
ſtri quib in h caſu no veberetis obedire: ſicut ner ſi
vobis dicerẽt/ ꝙ hoĩem occideretis.qꝛ per pᷣceptũ il-
loꝝ iudex non haberet vos de homicidio excuſatos:
volunt ꝙ ſitis in alijs occupationib:vtputa in foꝛo
vel alibi illis dieb.per opa ergoveſtra poteſtis vide
re cum quo ↄductoꝛe remanetis ꝓ illis dieb. h etiã
P paucietatẽ in eccleſia: multitudinẽ in foꝛo omni⸗-
us aparet. ¶ Iterũ rpc vellet ꝙ om̃ibo dreb om̃ia
opa vra eſſent mũda caſta.caro vult ꝙ ſint immũ⸗
da.qꝛ immũdicie ſpaliter ſunt opa carnis. teſte apło
Gal. v. Manifeſta inquit ſũt opa carnis:q ſunt foꝛ⸗
nicatio/ĩmũditia/impudicitiaſlnxuria 7c. Tot g foꝛ
nicatoꝛes et adulteri/ quibb mũqus nũc eſt plenus
infernus poſtea replebit᷑.oñdunt ꝙ pauci cum vxo
in ope ſuo remanẽt. ¶ Ieerũ ceꝰ wecet ꝙ opemur fi⸗
deliter/⁊ erga ipᷣm ⁊ ꝓrimũ:q nulla ſit in opibo nris
infidelitas: fides qñ caritatem opatur: Gal. v. Alij
aũt alia wcẽt opa in fidelitatis.Muot cũ iſtis ſecun
dis dya boli miniſtris in opꝑe remanſerunt. wcet car
minatricũ ? ſoꝛtilegarum frequentia. ¶¶ Iterum de⸗
vellet ꝙ om̃s iuſte ⁊ ſuo viuerent.qꝛ qui operatur
iuſticiam acceptus eſt illi:Act.x. Pyabolus vo ⁊ cn
piditas volũt ↄtraꝛium:quot vo cum iſtis ſecundis
opꝑarij remanſerunt: wcet iniuſtoꝝ num eroſa multi
tudo. ¶ Itẽ veus wecet oꝑarios ſuos nõ iurare om̃i
no: Math. v. dyabolus vo wcet ↄtrarium:quõ plu⸗
res remanſerunt qᷣtidie wlentes:audire poterimus.
Iterum dens operarios ſuos ducit per vlam pacis:
7 ſalutis:dyabolus operarios ſuos per viam odij et
inuidie: cum qͥ ͥ remanſiſtis ſcrutate coꝛda veſtra.
ſic æ omnibe alijs operibus virtuoſis et vicioſis po⸗
teſt vobis dici id qð chriſtus dixit iudeis: Johan. x.
Bi mihi nõ vultis credere:operibus credite. Et ſal-
tem pꝛopter opera ipſa credite: Yo.xiiij. Et ex operi
bus ſcitote cuius operarij et filij ſitis:et a q æbeatis
operis expectare mercedem. Sic enim chꝛiſtus wen
it nos erperimentum quãdo JYo.viij. dixit quibnſ⸗
dam qui ſe diy erunt eſſe filios abꝛahe.Si inquit fi⸗
lij Abꝛahe eſtis:opera abꝛahe facite quaſi diceret.
non ex ver bis ſed ex ſimilitudine operum cognoſci⸗/
te cuius filij ſitis.Et adiecit dicens:vos facitis oꝑa

Arꝰ.ij.
VI.

viij.

VBperatio

patris veſtri:ſuple dyaboli.Ex quibe verbis eis cõ
cludebat dicẽs:vos ex pꝛe dya eſti:⁊ ab eo opis mer-
cedem pꝓ ↄſequ ens expectabitis.Cuiꝰmercedis qua/
liratem taxat.⁊ oñdit apls Ro.ij.dicens. Ira et in⸗
dignatio rribulatio anguſtia in omnẽ anumaʒ ho-
minis opantis malum. Operarioꝝ inſuꝑ vei merce⸗
dem adiungit dicens:gloꝛia autem et honoꝛ et pax,
omni operanti bonum. .
Ald hoc aũt ꝙ bec merces operibe noſtris redda-
turſmultas requirũt ↄditõnes: quag pꝛima eſt ꝙ in
om̃ib operibo noſtris attendamꝰ/ꝙ ſint vo placen⸗
tia ſicut oparius quicũq; nitit opa ſua illi place⸗

ant:a quo mercedem operũ expectat vñ ECriſoſ.ſuꝑ

AMath. pꝛimo vebem? aſpicere qͥ ad gloꝛiã vei ptinẽt.
einde que ad nr̃am ſalutẽ ⁊ vtilitatem. Et ſic mer⸗
cẽnarius totã diẽ circa opus dñi expendit:vnaʒ aũt
hoꝛã circa cibum ſuũ.Sic⁊ nos ome tempꝰ vite nr̃e
ebemꝰ impendere circa gloꝛiã vi:modicã aũt par⸗
tem cirea vſus nr̃os terꝛenos Et ſicut mercẽnarius
qua die opus nõ fecerit erubeſcit intrare in vmum
7 panẽ petere:quõ tu nõ ↄfunderis intrare ĩ eccleſiã
ciſti:hec ille.Sicut q̊ cum verecundia ⁊ timoꝛe vebe
retis coꝛã dño apparere et ve leo cogitare:cuiꝰopera

2 ſtare in ineci. ei:qñ in ↄſpectu ⁊ei nihil boni fe⸗

To nõ placent.Et ſicut econuerſo ſeruus coꝛã wvmi⸗

no ſuo aparens letat᷑ qũ oꝑa ſua ei placent. Ita tu
vade ⁊ comede cum leticia panem tuũ:⁊ bibe cũ gau
dio vinum tuum.qꝛ c placent oꝑa tua: Eccẽs.ix.
Bcoo requirit᷑ ꝙ ſint ꝓximo patientia ad edifica⸗
tionem:hoc eniʒ in om̃ib oꝑibus noſtris attendere
⁊eberemꝰ.qꝛ et hoc pᷣcipit ille qͥ mercedem ꝓ operibo
reddet dicens:ſic luceat luy veſtra ⁊c.Math.v.Siẽ
ergo oꝑsrius nõ ſolum nititur ꝙ opꝰſuuʒ edificet et
placeat illi cui opus fit ⁊ qͥ ſtivendiũ reddet:h̊ etiaʒ
illis quibo ipſe vult ꝙ opus ſuũ oſtendat ⁊ ad viden
dum eos ducit vel mittit. Ita nec nos ſolũ attende-
re vebemus ꝙ opa noſtra tm̃ ve placeaut:ſed etiam
ꝙ; ꝓximum edificent/quos veus mittit ad videnduʒ
opa noſtra. Sicut volens filiũ ſuum artem addiſce⸗

re pingendiſipſum mittit ad pictoꝛes:vt ab eis pin-

gere diſcat. Pꝛopter illos ̊ Kenar foꝛis opus tuuʒ
Pꝛouer. xxiiij.¶¶ Exemplo illius ſancte mnlieris vel
anime ⁊e qua dici Pꝛouer.xxxj. Laudent eaʒ in poꝛ
tis op era eius. ¶ ercio requirit ꝙ ſint oꝑanti pꝛo
ficientia:hoc em̃ attendere æbet oꝑans/ vt ad modũ
foꝛmice que operat᷑ in eſtate vñ viuat in hyeme: ope
retur. In vita iſta opera ꝓtinentia tam ad vitã acti
uam:ſicut paſcere famelicos:et ſua in Banperte ex⸗
pendere.Exemplo magdalene/que e hoc ↄmendat᷑
a xpᷣo dicente:bonum opus opꝑata eſt in me: Math.
xxvj.qꝙᷓ etiam ad vitã ↄtemplatiuã:ſicut oꝛaꝛe.vvce/

relpdicarela hmõi/exemplo illius e quo dr. Abijt:

qui quinq; talẽta acceꝑar.⁊ operatꝰẽ in eis ⁊c. Mat.
xxv. Illa eĩ opa lʒ qñq; ſint leuioꝛa ⁊ facilioꝛaq; aꝛa
re ⁊ alia oꝑa ſeruilia:nõ tñ minoꝛis meriti ſed maio
ris.qꝛ illi qͥ ſic wvcent.q.mgr̃i oꝑis ſunt.Sic q̊ magi⸗
ſter oꝑis/qui virgã in manu poꝛtat/⁊ alios wvcʒ quõ
operari debeãt:minꝰcoꝛꝑe grauat᷑ vel laboꝛat/et tñ
plus honoꝛat᷑:⸗ ampliꝰremunerat᷑.Sic in ꝓpoſito in
opꝑe ipſiꝰexiguũ laboꝛa bis:⁊ cito edes de generatõni
bus illiꝰ:Ecci.vj. ¶ Quarto reqͥrit᷑ ſint tempeſti
ua.ſicut eger añ moꝛtem dat oꝑaʒ medicine:⁊ homo
ante lationẽ ſententie nititur ſe vefendere:ſic añ obi
tum operare iuſticiam: Ecci.xiiij.Et quodcũq; po⸗
teſt manus tua inſtanter opꝑare.qͥa nec opus necra⸗
tio ⁊c.Eccẽs.ix.(¶ ¶ Quinto requirit᷑ ꝙ fiant humili
ter/qͥa ſicut operarius coꝛam pꝛincipe flectit genua:
ita cum timoꝛe⁊ tremoꝛe ſalutem veſtram operami⸗
ni: Phil. ij.

D iiij.

Poſitis bonoꝛum operarioꝝ aditõniba quoꝛum Arꝰ. iij.

merces a æo expectat᷑:vt ↄtraria iur̃ ſe poſita clari
appareant. ¶ Nuncoſtenderereſtat maloꝝ operari
oꝛum. ideſt ꝓpuerſoꝝ hominum:quoꝝ merces a dya⸗
bolo expectat᷑ nditõnes. ¶ Inter quos magnũ ⁊ q̃ſi
pꝛimum locũ occupant/⁊ tenent cupidi:qui ideo ma
li dicunt᷑ operarij:qͥa ſicut ille eſt malus et infidelis
operarius/qͥ fideli dño ⁊ bene ſoluenti ſeruit:⁊ tamẽ
plus accipit q beret:⁊ ↄtra voluntatem womiĩ ſui.
Bic oꝑantur cupidi ſub væo aliena ↄtra vei volũta⸗
tẽ occupantes:⁊ hoc opus iniqᷣtatis in manibo eoꝝ:
ſa. lix. ¶ Gecundus locus eſt accidioſoꝝ: qͥ ivᷣoma
idicunt᷑ oparij/ quia ſicut illi in operibo coꝛpoꝛalibo
mali dicunt᷑/qui qð poſſent facere vno dievix faciũt
in duobus:nõ curantes qtepide ⁊ parum operis fa-
ciantiniſi ꝙ ſalarium habeant optatũ.Yta ⁊ in ope/
ribus ſpũalibꝰ accidioſi.ꝓpter qð ſcriptura wocet ta
les excitare ꝑ hoc qð wcet tractare cum ſeruo pigro
multa operatõne:Eccĩ.xxxvij.¶ ¶ Zercium locuʒ
tenent ſuꝑbi.qꝛ ſicut ſunt mali oꝑarij in operibo coꝛ
poralibo:qui ꝓpter curioſitates/⁊ oſtentatõnes di⸗
mittunt oꝑa que facere veberent ꝓ auxilio coꝛpoꝛũ.
Ita iſti qͥ curioſe induti ad ſpectacula ⁊ alia loca di
ſcurꝛũt/vt videant᷑:⁊ oꝑa dimittũt que in eccleſijs ⁊
alijs locis facere veberent ꝓ auxilio animaꝑ. veqrũ
quolibet dicit᷑: ſoꝛouer.xviij.ꝙ qui diſſolutus eſt in
opere ſuo:frater eſt ſua opera diſſipantis.¶ Quar⸗
tum locum tenent inuidi.qꝛ ſicut in operatõnib illi
ſunt mali operarij/qͥ ſocijs in oꝑe iuuantibo inuidẽt
ſic in ſpũalibus illi de quihbus:in pſal.lvij. In coꝛde
iniquitates oꝑamini.¶¶ Quintũ locũ tenent luyxuri
oſi.qꝛ ſicut ille eſt malus oparius qͥ ꝓ aliquo oꝑe cõ/
ducit᷑:vł ĩ aliqͥ ope ponit vt opꝰad finẽ ducat quã
aducens intendit ſi ↄtrariũ oꝑetur. Ita illi qͥs veus
in ope poſuit vinee eccłiaſtice.vt ruinã reſtaurẽt an

gelicã:ſi viuendo luxurioſe ↄtrariũ agant/aĩas per/

dendo. Mõne tales adducet dñs cum oꝑantibo iniqͥ
tatẽ: pᷣs.cxxiiij.¶ Bextũ locũ tenẽt guloſi.qꝛ ſic ma
lus opariꝰdiceret᷑ qͥ plꝰ occupat᷑ circa cibũ ꝓpriuʒ/qᷓ
circa opus in qͥ dñs ſuus eũ poſuit:vel qui totũ qð in
ſeptimana lucrat᷑ in die feſto voluptuoſe expendit.
Sic guloſi/qͥ plus circa cibũ potum/quid in wumo
q̃d in camera occupantur:vł in taberna coꝛpꝑis qᷓ in
ope dei vel circa cibatõeʒ aĩe:⁊ teſte ꝓpheta oꝑa illo⸗
rum inutilia:vſa.lix.¶ Geptimũ locũ tenent inran/
tes ⁊ turpia loquẽtes.qꝛ ſicut ille eſt malus operari
us qͥ gratis inhonoꝛat dñmſuuʒ. Ita iſti quibo non
ſufficit antiq̃ iuramẽta iurare:h̊ vota et nona adin⸗
ueniũt iuramenta/ꝓ quibe oꝛat pᷣs.xxvij.⁊ tota eccle⸗
ſia dicẽs.Bva illis ſᷣm oꝑa illoꝛum ⁊ ſᷣm nequitiã ad⸗
inuentionũ ipſoꝝ tribueillis.¶ Octauũ locum te/
nent feſta frangentes.qꝛ ſicut malus oparius ẽ/qui
opari nõ ceſſat:qñ ſapiens dñs eius eũ ceſſare pꝛeci⸗
pit. Ita ille cuipᷣcipit œus:Exo.xx.dicens. Sex di
ebus oꝑaberis/⁊ facies omia oꝑa tua:ſeptimo auteʒ
die nõ facies om̃e opus:tu ⁊ filius tuus/⁊ filig tuaſet
ſeruus tuus ⁊ ancilla tua:⁊ iumentũ tuũ..¶ In no/
no loco ↄputari pñt generaliter ſpãliter quicunq;
peccatoꝛes:qͥ primo generaliter malis oꝑarijs ſunt
ſiłes.ſcõo quibuſcũq; coꝛpali oꝑarijs malis ſũt au
dacioꝛes ⁊c.¶Pꝛimũ pʒ.qꝛ ſic in oꝑiba coꝛpalibꝰilli
ſt mali operarijqͥ exemplũ oꝑandi accipiũt a peioꝛi
bus operarijs:vel qui neceſſaria et ſalaria ſpãlia ab
vno recipiũt wmino:vt ei ſeruiantet eius ſeruiunt
inimico. Gic in ſpiritualib illi quos deus deſtruet
illuſtratõne aduentus ſui ̃m oꝑatõnes ſathane.ij.
Theſſ.ij. Scom etiam pʒ.qͥa quantumcunq; opeꝛe⸗
rij mundialiũ wminoꝝ intantuʒ mali ſint q velint
abſente dño ſegniter opeꝛaꝛi:ipſo tñ pñte foꝛtiꝰope⸗

ix.

Cupict.

Accidia.

Suꝑbia

Inuicdia

Luxuria

x.
Bula

Jurare.

Frangẽ⸗
tes feſta.

Peccato
res.

3

bona opo antu veſtri vocztione
ibej⸗ npatraeti bonopope
1ns . Daimonang bonisogar
fegntesebomnimiſen labo
adlocum natuelem adeptote
henmurii Naſtradan⸗
AAicſcanta aborlo ſnis:oha⸗
illos: Apoc riij. Bedo eis de
glouie geſict boperans apud
eſtrefectone. Jta apud wũ algn
ercede, oionus eſtmercinantt
Eoopamminõ abũquipent.
magane hi LTerao gpen
Ohorius multületaken . nihll re
looptentosqiſmagnu habet luch
Etſicntoperaruz wlenterettniſ
ſpemercecis fortat Yta dus n
ten. Onieſen dortugaploratn
azhatnenarſaind
nglopobariopeſt dupler vnat
(Tholisinfllgita wo ad moe
niomalo ſubtrabit victualia
le rvoaſnotnalsdn
peſcgtſiefeat in abunant

cfiptura: Ecci rniij.
eteſninellöme Sanon

Ncentia 1ziui

Anſfumentm ie

roni ſojelnogeiiant hintit

billegliueingllei Itanie Vnnu

damin. Ouintülocite .
Reepanittaadfine wncgtgni
nditſotfaniddenn Iuiliemne
tyinerteckunſice vt uina eſtantitan
ndolummnoſe nani agant ainshe⸗
etalcggcdnat discumn pantipinie ,
i(Bani loc̃ tmnit nloſieſem
etpbocpat orsabi priiz /
is usei goſunt tel ul totigoln
tin due fcſo tolupruoſe pendtt.
gaabi potumiudin wn
upantunpkintoberna corpio in
abatöczierteſte Pbetgopallſo⸗
lrr(Geptimüͤlocitenentiutan,
lites ge icut leeſtmalvs opern
Morat dmſung Iaiſtiqulpnn
mminimmnt , otutnoueti⸗
tupqib utfo irtoue⸗
fmoga lorum ?fmnnegoini fi
,6Detanu loount,

entes. eſt nolib opornuoiol

tucſ
fnunea e

u
Tiummenti tni A,
letinn n thilr inun
gſtgen gliternolis oparlſe .
nogene a gig helisſtan

iincaleilpehaſ anglib lin

. opllee⸗
nmiͦg; ge n i tnüraſen,

Ara.iiij.

xij.

xuiij.

xVv.

Pbperatio

rant᷑:quã quidem ↄſideratõneʒ operarij cei.i. xpiam
Beneraliter nõ habent. Ita male opantes acſi œus
pñs nõ eſſet:in qua ↄſideratõne vel oſtendũt ſe eẽ in
fideles/ œum pntem minime credentesvel ſunt qui⸗
buſcunq; dnoꝝ ſeruis zoperarijs audacioꝛes 7 inue⸗
recundioꝛes/reuerentiaʒy diuine nõ exbibentes pee⸗
ſentieꝑ fidem operatõnis vei: Colj.
¶De aut pdictoꝝ bonoꝝ operarioꝝ oditiones ſunt
ſequende:⁊ maloꝝ fugiende: due ſunt cauſe motiue:
vtilitas 1 penalitas / vtilitas appetenda:⸗ penalitas
fugienda. Utilitas vo appetenda eſt duplex: vna in
via:alia in patria. In via vo bonoꝝ operũ triplex ẽ
vtilttas. Pꝛima nanq; vel vindictas q́s p peccatino-
ſtris meruimꝰ:aliq̃liter mitigat/ impeditjvel rerar⸗
dat. Sicut em memoꝛia bonoꝝ fructuũ⸗ quos pr̃fa⸗
iilias te agro ſuo aliqñ habuit eius m itigat iraʒz de
hoc ꝙ qñq; veficit. Sic in Poſito: ꝙ eleganter oſten
ditur p hoc qd ꝓpheta dixit ad ioſephat regẽ iuda.ij.
Parab xix. IJram dii merebaris ſᷣ bona opa inuen⸗
ta ſunt in tẽ ⁊c. ¶ Gcðo aĩe moꝛtue ꝑ peccatũ citius
viuificatõeʒ impetrant:ſicut encenia/vel wona vlope
ra prius facta ꝓ aliqͥ vnño:offendentẽ citius reconci⸗
liant. qð pulcre oſtenſum eſt: Act.ix. vbi legit/ ꝙ ta⸗
bita plena operibo bonis reſuſcitara fuit. ¶ Zercio
cpdeſtinatõne aliqualẽ certitudineʒ dant. quia ſicẽ
motus hoiĩs certitudinẽ facit e vita naturali:ſic a⸗
liqnalſter motus bonoꝝ operũ ⁊æ vita ſpuali. ꝓoter
qð petrus oms hoꝛtat᷑ dicens.ratres ſatagite:vt ꝑ.
bona opa certã veſtrã vocationẽ ⁊ electionẽ faciatĩ.
ij. Pe.j. In patria etiã bonoꝝ operũ triplex eſtvtili⸗
tas.¶ Pꝛimo nanq; bonis oparijs in patria dabit
requies ab omni miſeria ⁊ laboꝛe.qꝛ ſicut qð mouet᷑
ad locum naturalem/adepto termino quieſcit. Ita

beati iasriinn dno moꝛiunt᷑: amodo dicit ſpũs vt

quieſcant a laboꝛiho ſuis:oꝑa em illoꝛũ ſequuntur
iilos:Apoxc.xiiij.¶¶ Ecdo eis dabi refectio in cella
gloꝛie.qꝛ ſicut bñ operans apud terꝛenũ dñm dignꝰ
eſt refectõne. Ita apud vũ dignus eſt mercẽnarius
merecede: dignus eſt mercẽnarius cibo ſuo: Mat.xr.
Ergo oꝑamini nõ cibũ qui perit:ſed q pmmanet in vi
tam eternã: Jo. vj ¶¶Tercio ppetua leticia qꝛ ſicut
oparius multũ letat᷑:. q. nihil reputat om̃es labo⸗
res pᷣteritos qũmagnũ habet lucruʒ: ita in ꝓpoſito.
Et ſicut operariuʒ dolenter et triſte oꝑantẽ am icꝰex
ſpe mercedis ↄfoꝛtat. Ita wus nos ꝑ ꝓphetã dicen⸗
tem. Quieſcat vox tua a ploꝛatu tuo:⁊ oculi tuia la
chꝛymis.qꝛ eſt merees operi tuo: Jere.xxxj. Pena et
maloꝝ oꝑarioꝝ eſt vuplex. vna tpalis: alia eterna.
¶ Xpalis infligit᷑ a o ad modu dñi:qui ab opera⸗
rio malo ſuhtrahit victualia ⁊ aliqñ penis alus af⸗
fligit: vt poſtmoduʒ melius operet᷑:vel ne in miſeria
coꝛpeſcat:ſiẽ fecit in abundantia.Sic veꝰ.Cui dicit

ſcriptura:Ecci.xxxiij Beruo maliuolo toꝛtura. cõ
pedes/mitte illũ in operatõem: ne vacet. Eterna vo
eis væbita ſatis oñdit᷑ ĩ pꝛĩo ꝑente:qꝛ fuit poſitꝰĩ pa⸗

diſovt oparet᷑:geñ.ij.ð qͥ qꝛ male opabat᷑: fuit eiectꝰ
in ſignũ ꝙ malioparij illuc nõ attingent. Gi em̃ ma

le operans eiectus fuit: eũ difficilius videat᷑ illic per

uenire cum extra ſimꝰ ꝙᷓ fuerit illis illic ſtarej nõ vi-
detur ꝙ male oꝑantes illuc puenire porerũt. Ergo

ſicut ille male opando hereditatẽ ꝑdidit. Ita opoꝛ⸗
tet nos bene viuẽdo lucrari. aliter ille qui pꝛimum

æ padiſo viecit parentẽ nobis dicturus eſt illops.
vj. Biſcedite a me om̃s qui opamini iniqtateʒ. Nec
ſufficit vclinare a malo:niſi etiã fiat bonũ.qꝛ ſicut
ſm leges ciuiles/ſi alicui datũ ſit pꝛiuilegium pter
certa oꝑa:æ quo pꝛiuilegio multnuʒ gaudere in caſu

ſotent⸗ ſi oꝑa illa exerceat oꝑibo illis ceſſantibi: ille

icentia ⁊ pꝛiuilegio illo carebit:ſicut pʒ. C. li. vj.ti.

e teſtamento militis.l.milites.ꝭ.puide.vbi ↄcedit

militibo pꝛiuilegiũ ꝙ dum in plio ſunt / teſtamentuz

facere poſſunt ſub verbis que ſequunt᷑/ ꝓuide ſit iur:

ratpõnibo licnit ac ſempeꝛ licebitſſi qui in vagina aut
in clypeo lris ſuo ſanguine rutilantibo aduocauerit

aut in puluere inſcripſerint gladio ſub ipſo tpe quo
mprlio lure ſoꝛtem. i. vitam verelinquerint hꝰmõi
voluntatẽ ſtabilem eſſe opoꝛtet. alij vo qni cuʒ illis

in ptibus illis ſunt/ſed tñ cum illis nõ militãt.pmõi

pꝛiuilegio carebũt. Sicut pʒ ex lege immediate ſeq̃n

ti.qᷓ incipit ſcriniarios. Gic in ꝓpoſito:illi quiba cõ
ceſſum eſt pꝛiuilegiũ ve celo poſt moꝛtem habẽdo / ſõ
ↄditõne tñ bonoꝝ operũ:ſicut pʒ in ps. xuij.vbiha⸗
betur eꝙ ille habitabit in tabernaculo xeæi:qui opera
tur iuſticiã. Et eʒech.iij.⁊.xxxiij.vbi habe in iu⸗
ſticia quꝗ operatꝰeſt viuet. Et math.xv. vbi ille qui
opatus eſt alla quinq; ↄſtitutus eſt ſup bona multa
ↄditõne illa ſtanteſ⸗ eueniente illo gaudebũt puile⸗
gio: 2 nõ eueniente illo carebũt puilegio. Bicut ptʒ
eypꝛeſſe in pᷣdictis allegatõnibo ſpãliter Eʒechlel
xiij. qꝛ textus multũ pdicte ocoꝛdat legti.q; ſicutex
lege illa pʒ ad hoc ꝙ pꝛiuilegiñ illud militantibo da
tum ſoꝛtiat᷑ effectũ:opoꝛtet qꝙ in pᷣlio ſoꝛtẽ.i.vitã væ⸗

relinquat.Sic cui ↄceſſum eſt ꝙ in bonis opibo mi-

litando anne ſue teſtamentũ facere poſſit regni cele
ſtis:opoꝛtet ad h̊ ꝙ teſtamentuʒ illud væbitũ ſoꝛtiat᷑
effectu/ p pꝛiullegi eiin pdicto textu ↄceſſum: optet
y in vicioꝝ expugnatone/a bonoꝝ operũ militia mo
riat. Et vt hor mamifeſnꝰ appareat verba textꝰ ime⸗
dium vœæducant᷑. Si inquit vesdixero iuſto vita vi
uat/ecce pulcra licentia ſeu pꝛiuilegiuʒ vel oceſſio / et
fides in iuſticia ſua fecerir iniqᷣtateʒ: omes iuſticie
ſue obliuioni tradẽt᷑ in iniqᷣtate ſua quã opatus ẽ in
ipſa moꝛiet᷑: Eʒech.xxxiij. ecce amiſſio Pnilegij: qꝛ vſ

—

q; ad moꝛtẽ in oꝑibo nõ ꝑſeuerauit q fuerũt pncipal

cS finalis:q̃re pauilegiũ illud ei ↄceſſum fuit. Ou⸗

ic ſnĩe multe ↄcoꝛdãt leges:ſicut ptʒ.j.C.li.iiij.ti.de
ↄditoõne ob cãm data.pꝓ totũ.Ey toto nanqʒ illo ti-
tulo pʒ/ꝙ qñn aliqͥd dat kl mrei⸗ alicui ob certam
cãm ⁊ ↄditõeʒ ↄditõneilla ſtante: ſtabit ꝓmiſſio / vel
datio:nõ ſtante reuocat᷑. vbigra:ꝓmmitto vel w tibi.
x.marcas vt mãumittas filiũ meũ:te nõ mãumitte-
te mihi ↄpetit repetitõ:ibidẽ.l.ſi liber. Fd ideʒ ẽ lex
in digeſto nouo ſi.j.ti. wnatõiby.l. ſi cuj.S.titio.qᷓ
otinet ꝙ qn aliqͥd dat᷑ finaliter ꝓpter aliquaʒ cãm:
nec eẽt aliter daturꝰtũc cq illa ſtante ⁊c. ſecꝰaliter ſi
eẽt daturꝰ:vt vᷣbigra. Si dicat qͥs/m tibi x. vt emas
tibi libꝝ ſi aliter eſſet daturꝰ:⁊ ſi inde libruʒ ñ emas
ſibi nõ ↄgetit repetitio: verba aũt illiꝰ.S. hec ſunt qᷓ
ſequũt᷑. Citio.x.wvnaui ea ↄditiõevt inde ſibi ſtichũ
emeret/qꝛo cũ hõ anteq; emerer̃moꝛtuꝰſit:an aliq̃ cõ
ditõne/x.recipiã. Rñdet dicẽs:ſi.x ticio in ̊ vdi vt

xvf.

ſtichũ em eret aliter nõ daturꝰmoꝛtuo ſticho ↄditio

ne repetã. hic anctes acoꝛdant legis diuine. O. viij.
nij Nora ples leges. R.v. lx. Er nota ꝓoẽs pᷣdicte
allegatõnes multũ eẽ vident᷑ illos cum qͥb epi di⸗
ſpenſant/q cã eruditõis ſcolas exercere poterut p ſe⸗
ptenniũ vel aliũ terminũ infra ſeptẽniũ ↄtentũ:poſt
ꝙᷓ ad ecchias curaʒ aiaꝑ hñtes ꝓmoti fuerint anteq;
ad ſacerdotiũ ꝓmoueant᷑ Siẽ patʒ li.vj.xæcre.ti.dæ

elec.c. cũ ex eo. niſi in ſcolis viriliter ad diſcãt.qꝛ illa

ẽ finalis cã:qre eis licentia ⁊ pꝛiuilegiũ ve nõ reſidẽ⸗

do ⁊ ad oꝛdines nõ ꝓmouẽdo datuʒ eſt:ſicut expꝛeſſe
pʒ ex illiꝰcapli tenoꝛ in qͥ pꝛiꝰoñdit:quõ eccłia viris

indiget lr̃atis: q; magnuũ damnu ex taliũ patit væfe

ctu. Deinde dat epis aucteʒ ſꝙ cñ volẽtibo in ſcĩa pfi
cere diſpenſare poter̃t:vt fructũ in vei ecckia ſuo tpe
afferꝛe valeãt opoꝛtunũ ¶ Ex qᷣ pʒ q;pfectꝰin ſcolis

cã eſt:qre papa cũ eis diſpẽſare voluit de nõ reſiden⸗

tia. Necalit᷑ eis talẽ vedit licẽtiã. Illa cã ceſſante
coꝛã ðᷣo iudicant᷑ ſine licẽtia:nõ reſidẽ ⁊ nõ oꝛdinar:

xvij.

Ar⸗.j.

Exemp.

Arꝰ.ij.
U. .

Oratio
malo titulo iudicant᷑ beneficia ſua poſſidere.p væcre
talem in.vj.v elec.c.licet. In qua pꝛiuant᷑ om̃s non
oꝛdinati ad oꝛdinẽ ſacerdotalẽ infra annũ.licet g̊nõ
oꝛdinati coꝛã mũdo titulo diſpenſatiõis excuſentur
ſi tñ viriliter nõ ſtuduerint:coꝛã veo excuſatinõ ſũt.
Morta ad hoclegem. F.iij.xxxiiij. Et.M.ix. xv. Sed
heu cum amoꝛ vñi:vel timoꝛ vel pꝛemiũ faciũt/ope⸗
ra coꝛꝑalia viriliter fieri:nihil iſtoꝝ locum habʒ in
oꝑibus anime:⁊ ideo coꝛam cæo culpabiles erũt.qᷣa
teſte Criſo.oparius ſi neglexerit/nõ ſoluʒ mercedem
ꝓdet:ſed etiã damnũ ⁊eſerte vinee exiget.

Hatõnis pꝛimooſtẽ/

C ditur neceſſitas. Scdo effectus ? vtilitas

Cercio ad hoc ꝙ oꝛatio ſit vtilis oſtendẽ

de ſunt oditõnes:que ipſam pᷣcedere ebent. Quar⸗

to ↄcomitantes. Quinto declarande ſunt ↄditõnes
ſequentes. Sexto quare veus oꝛantes ꝓ ſtatu ꝗpꝛio
nõ exaudit. Septimo quare oꝛantes ꝓ ſtatu nõ exan
q allen. dcraud ꝙ; tam en pꝛo omnibus eſt oꝛane
um.
Etum ad pꝛimuʒ ꝙ neceſſitas nobis indicta ſit
Wear nonnlig oſtendit᷑xemplis. Pꝛimo nanq; h̊
in natura wcet᷑ neceſſitas:tam ratõnabili qᷓ; irratio⸗
nabili. In quibo videmus/ꝙ infantibe ſeu pullisvel
fetiba nõ datur alimentũ/niſi oꝛa uberian qtumcũ⸗
fameſcunt. Sicut q̊ ad hocſꝙ infans a nutrice/ vel
etus a matre nutrimentũ recipiat: neceſſe eſt vt os
aperiat.Sic ad hoc ꝙ xpᷣianus a ve nutrice etma⸗
tre qð petit ad nutrimentũ coꝛpoꝛis vel anime reci-
piat:neceſſe eſt ꝙ; coꝛ ⁊ os vel ſaltem vnnm illoꝝ oꝛã
do aperiat:ſicut ſcniptũ eſt. Aperiet os ſuum in oꝛa⸗
tione:Ecci.xxxix.¶ Scðdo idem vcent a via veuiã⸗
tes qui orant vt d via inſtruant᷑. Et infirmioꝛant:
vt ſanent᷑. Et pugnantes qui oꝛant ꝓ victoꝛia habẽ
da.Et incarcerati qui oꝛant:ꝓ liberatõne ⁊ afflicti
ꝓ patientia/⁊ operantes ꝓ fine intento:pꝛoficientes
pſeuerantia:exules ꝓ reditu. Hoꝛuʒ ergo exemplo
itis in om̃i tepoꝛe oꝛantes:vt digni habeamini:AZu.
xxi. ¶ Semp em̃ et omni tpe neceſſe eſt oꝛate vel lau⸗
dare. Exemplo cuiuſdam ſancti virij ð quo fertur ꝙ;
moꝛiens iugiter dicebat:merci/ grãmerci.qui ð cau

ſa requiſitus dixit: æ tota vita mea non habeo niſi

bona vel mala que prius feci.de bonis vo veum lau⸗
do dicendo:grãmerci.œ malis oꝛo vt parcat:dicen/
do merci.Huius ꝗᷓ exemplo ce bonis nobis datisvel
factis ſemꝑ deum laudemus.exemplo ps.xxxiij.qͥ ait
Demꝑ laus eius in oꝛe meo. Et malis ſine inter⸗
miſſione oꝛate: Theſſa.v. QOuomodo autẽ hoc fieri
potuerit. Nota.E iij.xij. Mota etiam plura exem/
pla:in quibo oꝛare infoꝛmamur. Z. v.ij. De tali oꝛa⸗
tionis neceſſitate nota.L. j.xxix.
Talis vᷣo oꝛatõnis ↄtinuate ce bono coꝛde emiſſe
multipley eſt vtilitas:de bono coꝛde emiſſe ideo ad-
ditur: quia valoꝛ oꝛatõnis multum ſe tenet er parte
oꝛantis: ſicut oſtenſum eſt. M. x.j. Hoc etiam pʒ per
exemplum gladio vel ſagitta/ que licet in ſe bona
ſint:quando in manu ſunt vebilis ⁊ foꝛtis non tamẽ
eundem habent effectum memanu vnius et alterius
emiſſa: ſicut ergo magna eſt armoꝛum vtilitas:quã⸗
do fotes ſunt milites et validi: qui cum illis hoſtes
inuadũt. Ita oĩno ve armis ſentiendũ eſt oꝛatõnis.
Per ipſam nanq; pꝛimo dyabolus impedit᷑ et fuga-
tur. quia ſicut ad clamoꝛem paſtoꝛis ⁊ cuſtodis pe-
coꝛũ lupus fugatur/ impeditne oues wuoꝛet. Sic
ad clamoꝛem oꝛatõnis ille lupꝰinferni qui circuit q̃
rens quem ceuoꝛet. j. Petri. v. fugat᷑ impeditur. ne

tantũ quantũ veller malicias ſuas exercest. Siẽ pa
tet per hoc quod in geſtis legitur Juliani apoſtate

D .p.

et necromantici:a quo vemon pꝛo feſtinato negotò/
7 nuncius ad partes miſſus diſtantes: vltra rermi
num ſibi pᷣfixum per vecem dies rediens:rñdit quen
dam monachũ ipſum oꝛationibo ſuis pertantũ tem⸗
pus impediuiſſe.2vabolus vo vidẽs ſe tãtũ oratio/
nibus expugnari oꝛantibus innidet multum:et eos
quantũ poteſt ab oꝛatõnibus nititur impedire. Si
cut patet per hoc qð ſcribit beatus EGrego.li.ij.d ya
lo. ve beato Genedicto/ qui vidit dyabolum in foꝛ⸗
ma pueri nigri tempoꝛe oꝛatõnis monachũ w eccle⸗
ſia extrahere. Hec ergo audiẽtes reſiſtite foꝛtes in fi-
dela ↄſtantes in oꝛatõne ieſunio:ſcientesꝙ hocge
nus nõ eijcietur niſi in ieiunio 1 oꝛatõne: Mat. xvij.
Marci.ix. Sicut q̊ volentes latronem/qui hoſtiuʒ

vel murum frangerenititur: intrare ſpoliare:fu⸗

are clamant. clamoꝛe ſuo ipſum fugant. Ita dya
olum volentem per poꝛtam cuiuſcunq; ſenſus vel
voGeatome vel temptatõnis ad animam intrareet
ipſam ſpoliare/ clamanduʒ eſt in oꝛatõne.æxemplo
ipſoꝛum:qui exclamanerũt in oꝛatõne.j. Macha.v.
poſt quem clamoꝛem inimicos ſuos vicerunt. Mota
. vij. xlv. ¶ Becudo per ipſam hoſtes ſemel fugati
timidi efficiunt᷑:ipſos pꝛo quibo oꝛatur iterum inua
dere.quia ſicut multiplicato auxilio/ exercitꝰ timẽt
hoſtès eum inuadere.Sic multiplicatis adiutoꝛib
pꝓ oꝛatõnem timent temptatores anime. Sicut ergo

llli qui hoſtium timẽt inſultũ:adiutoꝛium armato⸗

rum ſibiꝓuident ſtipendiarioꝑ.Ita qui temptatõ
nis ſentiut vel timent inſultus/oꝛantes ꝓpulſare xe-
berent:vt ipſi oꝛatiõibo ſuis eos vfenderent.Zalis
nanq; ſpũalis cuſtodie cautela eleganter wocta fuit
j.Aacha.iiij.vbi indas timens ne hoſtesqui in ar⸗
ce erant:illos impedirent:qui circa templi erãt ſan
ctificationẽ/oꝛdinat armatos/qui illos hoſtes expu
arent/⁊ eis reſiſterent:ne alios in mundatione et
anctificatõne tem pli occupatos impedirent:exem⸗
plum derelinquens cuicunq; pꝛelatovel ſuperioꝛi oꝛ

dinandi aliquos oꝛatoꝛes:qui oꝛatõnibus ſuis ho⸗

ſtes expugnent/eoſq; impediantine eos qui extra cir
ca ſanctincatõnem inſiſtunt temploꝛum ſpirituali⸗
um/vel Juocunch fideles ⁊ ſpecialiter amicos:qͥ eos
ad oꝛanduʒ excitauerunt impediant in operibus in
quibus vtiliter occupantur: dicẽdo illud Yeremie.
xxxix.Querite pacem ciuitatis ⁊ oꝛate pro ea ad w⸗
minum. ¶Cercio ꝑ ipſam omnia acquirunt᷑ bona.
tam pꝛeſenti vite neceſſania:qᷓ future.Preſenti nan-
qʒ vite per ipſam acquiruntur tam bona ſpiritualia
ꝙᷓ coꝛpoꝛalia:de ſpiritualiba patet.qꝛ ſicutverbum
dulce multiplicat amicos ⁊ amoꝛem acquirit homi
num. Sic oꝛatio cuota amoꝛem acquirit vei ⁊ ſan
ctoꝛum inqᷓtum quis ſanctificatur per verbum dei
⁊oꝛatõnem.j.Cumo.iiij.De coꝛpoꝛalibo etiam patʒ.
q;tum ad bona nature que per ipſam largiunt᷑: taʒ
ipſi oꝛantiſſicut ſanitas:Eccleſiaſ.xxxviij.Oꝛa womi
num et curabit te.ꝙᷓ etiam ipſi pro quo oꝛatur.quis
oꝛatio fidei ſanabit infirmum: Jaco.v. Et qᷓ̃tuʒ ad
bona foꝛtune.Gicut pluuia tempoꝛe ſiccitatis:ſicut
patet Numeri.xx.vbi moyſes oꝛanit dicens: vomi⸗
ne veus audi clamoꝛem populi huius:⁊ apen ei the/⸗
ſaurum tuum fonteʒ aque viue.vt ſatiati ceſſet mur
muratio eoꝛuʒ. Gic ſiccitas tempoꝛe pluuie.quia ſiẽ
per excluſam aque emittunt᷑? includunt᷑. Ita ꝑ lin⸗
guã oꝛantis:ſicut pʒ Ja.v.vbi dicit᷑ helya ꝙ oꝛati
one oꝛanit vt nõ plueret ⁊c. Et iterum:Oꝛauit ⁊ ce⸗
lum ⁊vædit pluuiam ⁊c̃.
Etum vo ad futuram vitam. Sicuspauper oꝛã
do vite coꝛpali acquirit neceſſaria tẽpalia. Ita hu⸗
milis oꝛando ſalutẽ acquirit eternã. Pꝛopterqo ia⸗
cob om̃s hoꝛtat᷑ dicẽs. Oꝛate ꝓ inuicem vt ſaluemi
ni: Jaco.vlti.Ad hoc xo ꝙ oꝛatio tãte ſit efficacie:x

Exemp.

Exemp.

uiij.

V.

ſtobontec agnuͦ nun gore

racaiaum nectſſe eſoff⸗
inutningemenſi
looute of loco eantts pun
Peritnoinpetrun. Iſot ka
Dlicanentisofonem no audian
Pangrinegleneſuntxſa)⸗Mecn
Hoteftenoplaceretelintalib
Parga nendmeuidli
naleem pidet g dus illum inn
tatibus auclat damantez qui
mandonti Ertolien oſumpto⸗
Oiriſperobat dlcens Jn hoc fil
imm:guicaia petienim cnpi⸗
ſota eius ſtocin? Et no allter
gbeogliquid peterepro quomh⸗
inogo peins eſtatra queuon
nnodo ſperarepot gißus erauch⸗
baiuratorla imnagna gtetra de
Anancatardel noaethton
dnesfeci Vitam ducendo d mals
tſteſagaſniprura gui dclinatr
atlegamafo tins ent erearͤbih
Etteſte danto nüͦ pnocan
tetbiinnnatar pellena
rato:qul pult oꝛans exrauin

ſeſaaatg mandaton dei
uetlegemſecyrem dnitice

lecꝛat pſeinecpglijg ſ
iainnmntehelir inon

Cietantäzeiegmnter datzftit
udastimensneboſtoaniina,
tGirandantcrcs tengll gätan
tammngtilliphrin apn
kenmtneglos inmundntinnen

pliocmparos inpecttent gren⸗
Snanggprelrtore penoner
atorts:gul outoͦnibns ,no ho⸗

Pimypeglant nees uigtuel
ikrnzim ael
eles : ſeuzliteramicog: jeos
Int inpectantin openbbustn
antur. dicedo illucd Zeranie.
auitatis orateptoegadd⸗
Namomnis acgbirmntbons.
ſanercjfuture Prlſentinan⸗
irunturtan bonsſpintweli⸗
itmalid gatt ſichebn
nichs amotemocgpint honi
ota amoꝛem Acqgulnt itſap,
ſnafann i ndunn
iij Zecponll m .

t nene gn ind in

iudn
Eacſeſa nii Ou wn
ſgonn dln
fmun zui Er fiihn⸗
unntenharſit en,
noſicuut l tane⸗
6
rrllehnmtaſeun.

Ein

ſi

Bratio

vtilitatis multas requirit ↄditiones ipſam p̃ceden⸗/
tes. Et hoc ſatis innuit᷑. Eccleſixviij. vbiſacra ſcri⸗
ptura volentẽ oꝛare hoꝛtat᷑ admonet dicens. An⸗
reoꝛatõeʒ pꝛepa:a animã tuã.quia ᷣm etiã iura ciui
lia: nõ licet cuilibet ſalutare pꝛincipeʒ ſed tm̃ digno.
ſicut pʒ.C.li.xij.ti.de veſertoꝛiha.l.cum introrffenr.
Ergo a multo foꝛtioꝛl anteq; qs pꝛincipẽ ſalutet. de
guo oñdit phᷣs/ diſcu ſſis pᷣmiſſis per cemonſtratiõeʒ
dicens. Elnus ̊ pnceps/ debet ſepparare 2 dignifica
re.pꝛimo p interioꝛẽ aĩe mundiciã:ſicut pʒ. C. Vj. ij. 2
iij. Oꝛ em̃ talis pparatio pᷣcedere beat om̃i rationi
ocoꝛdat qꝗꝛ nullum enceniũ pꝛincipifactum terꝛeno
placeret/ſi in vaſe offerꝛet᷑ ſoꝛdido:vel ſi in ſe efſz ple⸗
nunm / vel mirtũ muſcis ⁊ venenoſis vermib. Ita nec
videt᷑ ꝙ oꝛonis ſacnificium ceo placere vebeat: qo ce
coꝛde offert turpiſſimo/ qo eti nec in ſe duz offtrta
muſcis malaꝝ cuſtodit᷑ cogitationũ OQui goꝛarevo
luenit iure mundabit᷑ vt ve illo verificet illud Zeui.
xuiij. Oꝛabit ꝓ wmo/ꝛ iure mundabit᷑/ ſupple pꝛius:
tũc exaudiet᷑. Ypo teſte q ait.ij. Paral.vij.Si clau
ſero celum nepluat:ↄ mandauero locnſte/ vt euorz
terꝛã:aↄuerſus aũt ꝓpłs egerit penitentiã/ exaudiã de
celo: ? ſana bo terꝛa eoꝝ. Congruũ nanq; videt /ꝙ ſi⸗
cut ille qui regem offendit anteq; magnuʒ ab eo mu⸗
nus petat: offenſam amouceat/zregem neceſſeẽ vt pꝛi

us pacificet:aliter nõ impetrat qð petit. Sicin ꝓpo

ſito/ anteqᷓ; magnñ munꝰgloꝛie vel gratie a veo pera⸗
mus/a accipia mꝰ:neceſſe eſt offerꝛe peccati offenſaʒ:
puras ad vũ leuare manus.j.Zimo.ij. Viros vo⸗
lo oꝛaꝛe in om̃i loco lenantes uras manꝰ. Aliter qʒ
petut no impetrant. Ypſo teſte qui ait. Cum multi⸗
plicaueritis oronem nõ exaudiam. manus enim vre
ſanguine ꝓlene ſunt:vſa.j. Mec mirũ quia nec vmi
no terꝛeno placeret cib in taliboblatus manibus.
Bcõdo per mandatoꝝ vei obſeruantiã. ¶ Ratio⸗
nale em videt᷑ ꝙ vus ilium in moꝛte et alijs neceſſi⸗
tatibus audiat clamantexs:qui pꝛius ipſum audiuit
mandantẽ.Extali em pᷣſumptõne Jobannes exau⸗
diri ſperabat dicens. In hoc fiduciã habem?ad e⸗
um:qꝙ quicquid petierimꝰaccipiemus ab eoſqm̃ mã
data eius cuſtodimꝰ. &t nõ aliter: qꝛ ſiultum videt
ab eo aliquid petere:pro quo nmihil volumus facere
imo qo peius eſt ↄtra quẽ quotidie facimus. Quo⸗
modo ſperare põt ꝙ ipᷣius exaudiat verba cuius ver
ba iuratoꝛia ꝙꝓ magna ꝑteↄtra wi pferunt᷑ honoꝛeʒ
⁊2 mandata:vel cuiꝰoꝑa eepron cei ſunt tranſgreſſi
ones fedã vitam ducendo mala lucra captãdo. Cũ
teſte ſacra ſcriptura qui veclinat aurẽ ſuam:ne audi
at legem:of̃o eius erit execrabilis: Pꝛouerbi.xxviij.
Et teſte vecreto ve ꝓuocans ꝓpꝛijs peccatis nõ po⸗
teſt bñ intercedere ꝓ alienis.j.q.j.ca.fertur. S. vulne
rato:qui vult q̊ oꝛans exaudiri dignu 7 habileʒ pꝛiꝰ
ſe faciat ꝑ mandatoꝝ dei obſernantiam.qꝛ quiↄſer⸗
uat legem ſecure multiplicat oꝛatõeʒ: Eceĩ. xxxv.taʒ
ꝓſe qᷓꝓ alijs. Qui vo legem non obſeruat nec ſecu⸗
re oꝛat ꝙ ſe:necꝙ alijs.ĩmo ꝙ peius eſt eius ſocietas
ſialios impedit oꝛãtes.qꝛ ſiẽ ſi miti venirẽt ad wmi⸗
num terꝛenũ aliquid petentes/⁊ eſſent inter eos ali⸗
qui vel aliquis quos ↄtra coꝛ haberet: vtpote: q con
tra eum aliquid feciſſent rñderet et peiꝰ expedietis:
imo nõ expedietis negocia vr̃a dum tales in vro ha
betis ↄſoꝛtio. YIta in ꝓpoſito.qꝛ que væus cul difficul
tate vel oĩno nõ ↄcedit ꝓpter maloꝛum hominũ ſoci
etatem:faciliter ⁊ ſtatim ↄcederet:ſi omẽs eẽnt bo⸗
ni. Vne vᷣm glo.ſuper illud euangelij:ſi quis habe
ret fidem/ſicut granũ ſinapis diceret monti/ ꝙ trãſ⸗
ferret ſe in mare ⁊ ſetranfferꝛet niſi peccatũ hominũ
obſiſteret: auferte ergo malum ve medioveſiri/? pe-
rite in fide ⁊ dabitur vobis querite in ieiumo et in⸗

46 2-

O v„v.

nenietis: qrite inquit ieiunio. Falco em vel canis fa
melicus diligentius querit:minſequitur ⁊ citius pꝛe
dam appꝛehendit: ſicieiunans. ¶ In quo exemplo
tercia oſtendit᷑ ↄditio ⁊ pparatiojque oꝛatõnem pꝛe⸗
cedere vebet:videlicet ieiunium. Gi em heſter volẽs
ſalutem populi ſui petere coꝛpoꝛaleʒ/tribus diebus
ieiunauit ⁊ totum populũ ieiunare fecit dicẽs. Oꝛa
te pꝛo me:Deſter.iiij.maioꝛ ratõ ⁊ neceſſitasvidetu⸗
ꝙ illi qui ſalutem petere volunt eternam: ieiunent.
Et ſi heſter cuʒ populo ſuo ideo ieiunabat ⁊ oꝛabat:
vt ab boſtib cuſtodirent᷑:qui coꝛpora occidere vo/
lebant:a foꝛtioꝛi ratõne chriſtiani oꝛare et ieinnare
eberent: vt ab hoſtid ⁊ temtatõnibo cuſtodiantur:
qui coꝛpus ⁊ animã veſtruere ? eternaliter ꝑderemi-
tuntur. tali cautela ad ini vefenſionem cõtra eos ſe
aſſerunt vſum fuiſſe ꝓphetamlqui ait:ego auteʒ cum
mihi moleſti eſſent induebam me cilicio humiliabã
in ieiunio animã meam:⁊ oꝛatio mea in ſinn meo ⁊c̃.
Mec cautela iſta in hoc caſu ſola ſufficit.quia ſicob/
ſeſſo ab hoſtib nõ ſolum ſufficit ꝙ ſe ſobꝛium 7 vigi⸗
lem cnſtodiat ne inimici caſtrum dum comedit 7
vꝛmit intrent:̊ requirit᷑ etiam ꝙ ſtipendiarios ve
alios ad ſui œæfenſionem GSaurer Yr in ꝓpoſito nõ
ſufficit/ ꝙ volentes ſe ab hoſtibp cuſtodire animarũ.
faciant qð wcetur Math. xxvj. Vigilate inquit xpᷣe
7 oꝛate:ne intretis ⁊c. Sed etiam ꝑ opera miſericoꝛ⸗
die ſtipendiarios ↄducere/et amicos ad ſui caſtri æ⸗
fenſionem multiplicare vebent: ſcientes qm bona
eſt oꝛatio cum ieiunio:⁊ elemoſyna magis q; tbeſau⸗
ros auni recondere.qm elemoſynaa moꝛteliberat/et
ipſa eſt que purgat peccata:⁊ facit inuenire virã eter
nam:Thob.xij. ¶ In quibs exemplo z auctoꝛitate.
quarta oſtendit᷑ pᷣparatio:que pᷣcedens oꝛatõneʒ ex⸗
gaudiri facit elemoſynaꝝ:videlicet largitio 2 ſpecia-
liter:qñ cum ieiunio copulat᷑: talis nanq; oꝛatio eſt.
ꝗ.auis que in altum duab poꝛtat᷑alis:⁊ ſicut nunci⸗
us pᷣmiſſus cum duobo ad pᷣparandum hoſpitiũ.pe/
dibo foꝛtiter curꝛẽs.qꝛ oꝛato teſte beato HBreg. ſi bñ

vij.

viij.

occurꝛat ẽ.q.nunciꝰpᷣparaus hoſpitiũ dñi ſui.q coum

audacia ꝑgit:.q.ad wminũ intrat q caro nequit .
nenire. In cui ſignũ fieri põt ꝙ añ aſcenſionẽ xpiie⸗
iunamꝰ.z lethaniã dicẽdo oꝛamꝰ:vt oꝛonis nucium
ad xpᷣm dñm nr̃m tucmittamꝰ:qñ duo hẽmꝰq pau-
peres ↄſiderãt q ad aliquẽ locu rogaturi accedunt
oſiderãt nanq; dni largitatem ⁊ locũ/ q; vicz in ſe ſit
curialis ⁊ ꝙ in loco illo pñs inuenin poſſit. Gicnos
tũc ſpãliter oꝛo neʒ cũ ieiunio et elyna mittere xcet:
qñ xꝓp paupꝑibo largus eẽ credit:vtpute.q.feſtũ ma⸗
gnũ tenẽs multis hoſpitibo/qs in aſcẽſione ſecuʒſon.
ritad wmũ ſuã.Et circa illud tpᷣs in qͥ ad wmũ ſuã
rediens qñ pnñs:qͥ nunqꝙᷓ vfuit inueniri poterit/ 4 4⸗
dam oꝛonis nunciꝰ:ideo iuſtis elynaꝑ wnis honoꝛa
ri dʒ.qꝛ iuſtũ eſt ⁊ omi ↄſonuʒ ratõniſꝙ nos qͥ multa
a c petimꝰin nr̃is neceſſitatib/ꝙ aliq ſibi? ſuis in
illoꝝ petentibo neceſſitatib tribuamꝰ. nec aliter ſi⸗
ne verecũdia quidꝙᷓ a veo petere veberemꝰet ſi aliter
petierimnõ eſt iuſtũ/q petitũ recipiamꝰ.qꝛ habet᷑
gloſa.ſuꝑ illud Math.xij. nde manũ. fruſtra in
quit ꝓ pctĩis rogaturꝰad 2mus eleuat: qui bas
ad paupes ꝓ poſſe ſuo nõ e Nec hᷓ auqiedo qͥſ-
ꝙ; grauet: vel admiretur. q: curias mũdi aliqͥd
petituri accedentes: wna aliqquotiẽs pᷣmittũt:vt ci⸗
tius qð petũt obtineant. In quibo ſepiꝰ plus expen⸗
dunt ꝙᷓ; lucrent. Mõ grauent᷑ ꝙ ad curiã œi acceden
tes /aliqͥ eos dare opteat:vbi nunqᷓ minꝰqᷓ derũt
ſ centuplũ ꝓlus recipiẽt/qñ ꝓ dato vel remiſſo tꝑa⸗
li ecernu poſſid Pu Qurg vanizmun marunuze .
t .

o perut eternu⸗ n . pale

e; r liberotoez a carcere

t q miſcoias

1E.

Dratio

veſtes ⁊ quecũq; alias miſcoias a ðo petũt eternas
nõ grauent ſibi:⁊ ſuis ↄſimiles exhibere tpales.hoc
ſcientesſꝙ ſipᷣdicta miſcpie oꝑa:ei exhibuerint tꝑa⸗

liter ab eo exaudient᷑ ↄſiſia petẽtes eterna.nec mirũ
q vum hmòi miſcðie exercent oꝑa/ angeluʒ habent:

qui eoꝝ offert cdꝛam vo æ ↄſimilib oꝛatões: quod
elegant᷑ oſtenſum eſt Chob xij.qñ inquit angelꝰoꝛa
bas cum lachꝛymis/a ſepeliebas moꝛtuos:ego obtu
li oꝛonem tuã dño.¶ QDuinta pparatio ⁊ ditõ que
oꝛationeʒ pcedere vbet: eſt mentis attentio apli⸗
catio ad illud.qð oꝛantes loqui ebemꝰ. Pꝛo quoẽ
aduertendũ/q ꝓfecta oꝛatio duplicẽ mẽtis requirit
attentionẽ ⁊ applicatõeʒ:vnã que oꝛoneʒ pcedere et
aliã ↄcomitari veberet. Se pᷣcedenti planũ eſt.qꝛ cuʒ
hõ ſit creatura rõnalis a ans ex ꝓpoſito/⁊ dveliberati
one:rõnabilevidet ꝙ de ð qð oꝛare deberet mentem
applicet anteqᷓ oꝛet:ne ad hn ſuũ tanꝙᷓ brutũ ſubi
to et qi ex inſtinctu ꝓcedat nature:nõ veliberantis.
De acomitanti etiã ↄgrnitas ſubeſt.Congruũ nan⸗
qᷓ; videt q oꝛantes ad om̃ia q dicũt mentẽ applicent
vt ex his qͥ dicit denotõ oꝛantis creſcat/ vum ad ea q̃
in ſe æuota ſunt:mentẽ ⁊ intellectũ applicat:⁊ veſide
rium œ habẽdo qo petit᷑ augeat᷑. ¶ Gʒ auig iſta ap⸗
plicatio oꝛonem aſſocians eſt valde difficilis ⁊ cum
multo vix habet᷑ laboꝛe:ſicut pʒ ꝓ illud qð fert᷑ ſctm̃
Bernardũ reſpondiſſe cuidaʒ laico improperãti ſi⸗
biſq viri eccliaſticinõ laboꝛant oꝛãdo et cantando.
Cui ille/bñ orare ⁊ hmõi facere habẽdo ⁊ quodamo
do ligando mentẽ in his q oꝛant ⁊ cantãt ẽ multum
laboꝛioſum.qꝛ cogitatio q̃ eſt ve ſelibera/⁊ euagan⸗

do delectat᷑.quodãmodo tunc incarcerat᷑/ligat᷑⁊ in⸗

tra clauſtra coꝛpis includit᷑.qa.q. illo tpe oꝛonis
loquẽs pᷣs.ait. ꝛo mea in ſinu meo ↄuertet᷑. Cni ali
us. nec ſic inquit coꝛ ligare ad illud qpð petit᷑ alijs co

gitatõmib euacuatis ẽ difficile:vel laboꝛioſum: h̊ le

ue.cui HBern.dabo tibi equũ meũ.ſi ita dixeris vnuʒ
pater nr̃.finaliter ̊ recognonit/ꝙ nec ſic ꝑaternr di⸗
rFerat᷑:licet ↄtrariũ pꝛius affirmauerat.qꝛ ⁊ aſſeruit
dum pater nr̃ dixit cogitauit:ſi ſellã cum equo eſ-
et habiturꝰ. Ecclia ad ↄditõeʒ tam difficilem/ et q̃ſi
impoſſibilẽ obligare noluit ve neceſſitate.voluit tñ
ꝙ; nõ gratis nec ex ꝓoſito dum oꝛat alias reciperet
cogitatõnes vel occupatõnes ipᷣm diſtrahentes: ſed
quantũ poſſibile ſit tales diſtractõnes euitet ⁊ occa
ſiones. Exemplo cuiuſdam antiqͥ patris:e qͥ fert᷑ q

cũ oĩa ſua ꝓpter veũ dimiſiſſet/⁊ diſſet:vt nudꝰnu⸗

dum pᷣdicaꝛctpᷣm:excepto aſino qͥ ad pꝛedicandum
veheretur:quẽ tñ poſt breue ideo dimiſit qtumcun/
qᷓ; eſſet ſibi vtilis.qꝛ dum circa oꝛones ⁊ pᷣdicatõnes
buit cogitare:ſolicitudo d aſini paſtu ⁊ potu:⁊ ne
furaret᷑ mentẽ ſuã diſtraxit. Primam tñ ↄditõneʒ/q
eſt facilis ⁊ poſſibilis ſemper oꝛantes habere vebere
mus: vt virtute illius prime applicatõnis ⁊ ſpũalis
tactus tota ſequens ad veũ aſcendat oꝛo. Sicut ſa⸗
gitta virtute primi tactꝰchoꝛde/⁊ digitoꝝ in altum
aſcendit:licet manꝰvel choꝛda ipam aſcendentẽ cõ/
tinue nõ tangat:ſi tñ ipſam in pncipio nõ tangeret:
nequaq aſcẽderet. Ita or̃o virtute prime intentio/
nis in altũ aſcendit coꝛã veo. Et ſi ſemꝑ mens ⁊ cogi-
tatio ipam nõ tangat/ſi tñ ipſam in pncipio nõ tan⸗
eret:nõ videt᷑ rõ qre aſcendere veberet.¶ Diẽ ſů vo
ens vno terꝛeno de pluribo rebv.⁊ aĩalibb enceniũ fa
cere.qñ aĩalia illa in loco ponit:in qͥ dñs trãſiturꝰ il
la videbit.ita illa oꝛdinat/vt illa q̃ ſt diſtincte natu
re ⁊ ↄditõis/ diſtinctũ ⁊ q̃ſi ꝑ ſe ſeꝑatũ hẽant locũ vt
odñm trãſeũtẽ v ſinglis infoꝛmet:vt ſingula videns
plꝰſibi placeãt. Ira volẽs deo encen iũ face diuerſa⸗
rũ hoꝛaꝝ quãlibʒ ꝑ ſe eo vuote oñdat. Et ſicut ad
uocatꝰcoꝛa iudice cauſis diuerſisa aꝛduis locutu
rus ð oĩb vexliberat añꝙq; loquat᷑. Et ſic poꝛttans ad

S v.
dñ̃m ſnũ redditꝰmultosX diuerſos:vel faciẽs bomę
iũ ꝓ diuerſis terꝛis: dicit accipe redditum meũ:vel
omagiũ ꝓ tali terꝛa. YJta reddẽs redditũ hoꝛarum
dicat vo:in pᷣncipio cuiuſcũq; hoꝛe in coꝛde ſuojre⸗
cipe redditũ meũ in qͥ tibiteneoꝛ: qtum ad talẽ ho/
ram ⁊c. ¶ Mac nanq; cã moti quidã ve laudabili cõ⸗
ſuetudine in pncipio cuiuſcũq; hoꝛe dicere ſolebant
KRerx ypᷣe clementiſſime tu coꝛda nra poſſide vt tibi
laudes debitas reddamꝰom̃i tꝑe. Sic etiã oꝛauitꝓ
pheta dicẽs.Auriin ꝑcipe oꝛoneʒ mes:in pᷣs xvj.Et
lten. Intret in aſpectu tuo oꝛo mea:pᷣs.lxxxvij. Doꝝ

exẽplo añ oron eʒ ppara aĩaʒ tuo:Eccĩ.xviij. ¶ Be⸗ x.

xtapᷣparatio oꝛoneʒ pᷣcedẽs dʒ eſſe iuſticia qͥ ad ꝓxi-
mũſꝙ neminẽ ledat in fama/coꝛpꝑe vel rebo.qe ſiri⸗
mũ in aliqͥ pdictoꝝ leſerit/nõ eſt iuſtũ ꝙ a ve0 oꝛans
exaudiat᷑qꝛ ⁊ rõneʒ videt᷑ a prfe magnũ munꝰpete⸗
reſ dum filio iniuriat᷑ dilecto:⁊ ſi petierit nõ obtine⸗
bit. Biẽc patet.ij. Mach.ix.vbi antiocho rege qui
filijs tũc œi ĩſidiabat᷑ dilectis oꝛabat dñm a quo nõ

erat miſcoiam ↄſecuturꝰ.Qui vᷣo in oibꝰ pᷣdictis ꝓ

ximo iuſticiã tenet/audiet᷑/ſic audit᷑ a pre: qͥ filio be⸗
nignũ ⁊ iuſtũ ſe exhibet:Pꝛouer xv.Longe ẽ dñs ab
impijs qtum ad primos:⁊ oꝛones iuſtoꝝ exaudiet /q;
tum ad ſcos. ¶ Geptima pᷣparatio dʒ eſſe humili⸗

tatis. Ita ꝙ cqtumcũq; om̃s pᷣdictas in ſe inuenerit xj.

pᷣparatõnes 7 aditões:ſemꝑ iñ ad h ꝙ poſtulatũ im
petret/neceſſe ẽ vt humiliter v ſe ſentiat:⁊ indigẽti
aʒl⁊ vefectũ ſuũ coꝛã 0 humiliter oñdat: ad modũ
petentis elemoſynaʒ/quicquid in eo miſerie eſt oſten
dit:vt homines ad miſericoꝛdiam moueat. Sic qui
æum ad miſericoꝛdiã oꝛando flectere nititur: dicat
et faciat ꝗð dicitur in pſal.cxlj.Effundo in cõſpectu
eins oꝛatõnem meam:a tribulatõnem meaʒ ante ip⸗
ſum ꝓnuũcio:qꝛ aliter nõ impetrabit. Sed ſic q oꝛat
impetra bit et obtinebit.ſicut patet ꝙtum ad vrrun
õ publicano et phariſeo.⁊ Zu.xxiij.
ð bono latrone ⁊ malo.et Eccleſiaſi.xxxv. vbi dicit
qꝙ; oꝛatio humiliantis ſe nubes penetra bit. Et quan
to plus humiliauerit ſe tanto altius aſcendet.ſic pa
tet ꝑ exemplũ væ ſagitta/que qñ arcu in altũ emit
titurſtanto altius aſcendit/quanto coꝛda ve q emit⸗
titur ꝓfundius verſus terram fuerit. Sic in ꝓpoſito
quãto animav qua oꝛatio emittitur plus humilia-
tur altius aſcendet:ſic oꝛatio humiliantis ſe nubes
penetrat.

Mec ſufficit oꝛni/ꝙ ↄditönes iaʒ deſcriptas habe-

at pᷣcedentes:niſi etiã bonas ↄditõnes habeat cõco
mitantes.qꝛ ſicut nec in aliquo ope ſufficit/ꝙ bñ ini
tietur:niſi etiã bñ ↄtinuet᷑. Ota etiã œ oꝛone ſentien
dum ẽ ad h̊ ergo ꝙ or̃o ſit bona in ſe:⁊ exauditõne di
gna. Pꝛimo in ipſa requirit᷑ ↄgruitasꝙ viq; illð qð
etit ſit ↄgruuʒ ⁊ rõnabile.qꝛ nulle niſi ronabiles ſt
atoꝛi pces offerẽde:ſic elicit᷑ ex lege ciuili.C.li.j.ti.
e pᷣcib imꝑatoꝛi offerẽdis.⁊ ð qͥb reb ſupplicari lʒ
an nõ.l.nec dãnoſa. ¶ Hec aũt ↄgruitas ⁊ rõ in or̃oe

reqͥſita maxiĩe ĩuenit᷑ in orone dñicꝗ triplici de cã ſeu

rõne.(¶ Pꝛio nanq; ẽ maglogrus rõneſauctis.Alie
em̃ orones alios hñnt auctoꝛes:h̊ vo xpᷣm ⁊veũ hʒ qͥ ſic
oꝛare wocuit dicẽs:cũ oꝛatis dicite pr nr ⁊ꝛc.Lu.xj.
BGcdo rõne breuitatis. Mã alie oro nes ſt pſalmi:

⁊ bmõi:qᷓ freqᷓnter maioꝛẽ hñt ꝓlixitatẽ:hec aũt eſt

breuis oro q̃ celos penetrat.¶ Ter rone vtilitatis:
h̊ nanq; maioꝛẽ ↄtin et vtilitatẽ.qꝛ qcqͥd põt ⁊ dʒ hõ
iuſte velle veſiderare vel petere:in hac ↄtinet᷑ oꝛatio
ne. Nam om̃e bonũ qo petere vel œſiderare œbemꝰ
vel eſt bonũ ꝑtinẽs ad creatoꝛẽ vel creaturam ad ⁊æ-
umvidelicʒ vel ad nos.Et ᷣm hoc in iſta oꝛatõne ſe
ptem ſt᷑ petitõnes.Quaꝝ prima honoꝛẽ petit ðiibi:
ſcfificet᷑ nom tuũ. In hac nãq; petitõe petimꝰꝙ oẽs
eo ſeruiãt nomẽq; eiꝰ honoꝛet:ↄtra qð faciunt iu/

tpat. Cll,.. nte
nſmmlacieito E deſotto

bolirpeccgtiindigts t
Pfentgnlleſewndsriin
Hi arti). Oſiintal ſenuitute
voluentno randick qeſeims⸗
caucit Joh ir Geg penuloſ⸗
lungit nſiſngpeſto cötineat vent
ernos dumitmmus whitoꝛltynoſt
lexes amnles go erfalla pentallege
ſonecoceginon dbet vel ſiconcc
ent momenti ſcyt paterplegemal
nniij legem. C.lle.tl woluerin
Uerſa Inqua otinent verba queſen
ſareſctytaſinein pſonam precannn
libetiucicem mandamennt ſuba⸗
Chunns Di reces veritatinitant
ungnar gaſninniinems
uacali geipiat cuietiälegichedr
tuschuſtiqimmeclate poſt ion
dicens. Oidimenitis ominid⸗
ſupple gin ſggeſtöepꝛetendjin
nobizic dinintet fohis aterye
npeſta. Hota. der i Mali⸗
nittrefonmndamus cnſtocti
1 gmtttas alerenos fo
Fopenelberatid nlſencen⸗
amlſencoꝛspe

notioch ſubatt.
mdrigct addane⸗

th. . Gec ci ori
cüſnd delelini nncm n
4

o humlinroſti ainuiß
rucguicneomtſeneckoſt
tſenenum neenk giegni
iounde fecteſenirtur:dieat
npſal gl Efuncoincöſpean
mannidhnlatönen meuzanteip⸗
rNOimpettabit. edſic got
Hebit ſicutpatet jtumad ſenn
ublicanoerphartſeo,1An ni,
ſeloer Ealleſiaſt nr. pbidia
sſenubes penetrubit Eton
thetuntwaltusſeengen ,ip
avei wanu ijeltianit
MOit /gvanto corde wenit/
teram fuent. Gleli, poſto
gtioemitnturplus bumihu⸗
Oꝛotiohumtliantisſe nubes

õ
donasodiröneshabegl ced

Relinoopelafictgbüint
nen alimaimn nne
oſitonainſen guuctönenl
int nttug g nn 66
ibile nnlenii ſinlet
ſeclat glchecinli ,ii

e plicztih;
ritsz oehſeh hune

i En funlun⸗
vnlini öt R
eloti gͤ 6 n

xiij.

xiij.

xv.

ratoras. Alias vo ſex ad noſtram oꝛdinauit vtuita⸗
tatẽ:in quibo ſex omne bonũ atinet᷑:qð noſtram in/
cludit vrilitateʒ. Omis nanq; vtilitas noſtra ꝗᷓ peti
põt:vel eſt e hono habẽdo vel vemalo fugiẽdo ſeu
remouendo. Omnenanq; bonũ petendũ · vel eſt bo⸗
nũ gloꝛie.vel gratie vel nature:que quidẽ tria bona
in tribo pꝛimis petunt᷑ petitionibo ſen rogationibus
ad nos ptinentibo:bonũ nanq; gloꝛie perit᷑ cũ dicit᷑
adueniat regnuʒ tuum.i:nobis ⁊ nos illi. GDonũ vo
gre petit᷑ cũ dicit᷑:fiat volũtas tua:ſicut in celo et in
terra.qj.d.da no bis gram tuã faciẽdi volũtatẽ:ſicut
illi ꝗͥ nunc in celo ſunt fecerũt. Oonũ vo nature pe
ti cĩ dicit᷑:panẽ noſtrũ quotidianũ da nobis bode
.i.nr̃am coꝛpalẽ ſuſtentationẽ da nobis hodie. Om
ne vo malũ fugiedũ.vel eſt malũ culpe vłpene.Aſda⸗
lum vo culpe eſt duplex:vnũ qo antea ↄmiſimus. alt
ud quod unpoſteru comittere trepidi foꝛmidamus
ſtoꝝ igitur triũ maloꝛum amotto ⁊ liberatõ in tri
us vltimis rogant᷑ petitionib. Pꝛimo nanq; mali
quod coõmiſumus inqulgentia petir. et remiſſio cuʒ
dicitur:dimitte nobis debita noſtra. ¶ Dec enim pe
titio neceſſario pcedere vebet ad hoc.ꝙ in ſequenti-
bus audiat᷑qꝛ dũ in vno vetinet᷑ peccato necratõna

biliter petit ne in alio cadat dicẽs:et ne nos æc. Mec

ꝙ a malo liberet᷑ pene.qꝛ vnũ peccatuʒ ſuo pondere
ad aliud trahit et ambo malũ inducũt pene. Prius
ſſ agat ad ſuipeccati dimiſſionẽ:ad hocq; aueniens
fiat p̃catoꝛ ⁊ exauditõne dignus:quod aliternon
fit.qꝛ hᷣm iura ciunlia ſi ſeruilis ſit ↄditionis incon⸗
gruꝰreputet᷑ ⁊ indignus:vt pces pꝛincipi poꝛrigat.ſi
cut patʒ. C.li.j.ti.œ pꝛecibo imꝑato.offerendis.l.li⸗

cet ſeruilis cõditio.rgo a foꝛtioeirõe ille qͥ ẽ ſeruꝰ

dyaboli? peccati indignꝰeſt:vt deo ſummo ncrpiß⸗
ces offerat.qꝛ illa ſeruitus vilioꝛ eſt: ſicut onſum e
NH.iij.arti.j.O ſi in tali ſeruitute pᷣees oĩno offerre
voluerit nõ exaudiet᷑.qꝛ ſcimus ꝙ peccatoꝛes vvnõ
exandit: Yohᷣ.ix. Sed periculoſa ↄdirio eſt que ſub⸗
iungit᷑ nii ſuggeſtio cõtineat veritatẽ qñ dicit᷑: Siẽ
et nos dimittimus væbitoꝛib noſtris. ¶ Quia ſᷣm
leges ciuiles qð ex falſa petit᷑ allegatione vel ſugge⸗
ſtione cõcedinon ⁊æbet vel ſi conceſſuʒ fuerit nulliꝰ
erit momenti.ſicut patet ꝑ legem allegatam. F. iij.
xxxuiij.⁊ ꝑ legem. C.li.j.ti.d diuerſis reſcript.l.vni
uerſa. In qua ↄtinent᷑ verba que ſequunt᷑ Uniuer⸗
ſa reſcripta:ſiue in ꝓſonam pꝛecantiũ ſiue ad quem⸗
libet iudicem mandauerint.ſub ea ↄditiõe ꝓferripᷣ⸗
cipimus.Si pꝛeces veritati nitant᷑nec aliquem fru
ctum pꝛecatoꝛ. gloſa interlinearis:mẽdax:ſequirur
oꝛaculi ꝑcipiat cui etiã legi cõcoꝛdat ley et auctoꝛi⸗
tas chꝛiſti qͥ immediate poſt oꝛõnẽ dñicam adiũgit
dicens. Si dimiſeritis hominibo peccata eoꝑ: ſcm
ſupple ꝙ in ſuggeſtiõe pꝛetenditis dicẽtes:dumitte
no bis ⁊c. dimittet vobis pater veſter celeſtis pecca⸗
ta veſtra. Nota.D. x.iiij. Mali vo qo im poſteꝝ cõ⸗
mittere foꝛmidamus.cuſtodiã petimus ⁊ pꝛeſerua/
tionẽ cũ dicimꝰ.Et ne nos inducas in tẽtationeʒ.i.
nõ pꝓmittas cadere nos:vł ↄſentire tẽtationi. Mali
vo pene liberatio:⁊ miſericoꝛs petit᷑ liberatio ⁊ pſer
natio:cũ ſubdit᷑: Sed libera nos a malo.Sic j̊ vos
oꝛabitis:Aath.vj. Ged cũ oꝛãs ſit.q.nũcius nego⸗
ciũ ſuũ.vel alienũ apud ihm ⁊ matrẽ eius gloꝛioſaʒ
exponens. æt nuncij modus ſit appꝛobatus ꝙ il⸗
los ad quos aliquid petituri accedunt ſalutatione
pꝛeueniunt:vinde lrãs cred entie oſtendunt. tercio
petitionem foꝛmant:ↄueniens videt᷑ ꝙ oꝛãtes iſᷣjm
⁊ matrẽ eius ſalutatione pꝛeuemant angelica:⁊ lite
ras oſtendãt credentie ſymboliaploꝝ:et petitionẽ
foꝛmẽt dñicam oratõn inſtantes:Ro.xij. ¶ Gcda
cõditio in oꝛatiõe reqᷣſita eſt humilis ⁊ uota reue
rẽtia:quã ad illũ cni oꝛatur:habere.wcẽt exempla

V.

Ylegis ſanctio.Exemplo nanq; videmꝰ ꝙ babent
ardua facere vel mnagna a pꝛincipibꝰ ſeu iudixibo h
mði petere cũ magna loquũt᷑ reuerentia:nõ ſolũ il⸗

lis h̊ iloꝝ etiã miniſiris affiſtentuin ? filijs 2z ami⸗

cis. Legis etiã ſanctio vult: ꝙ liberti.i. manumiſſi
cæ ſeruis:viq; liberi facti:in magna teneant᷑ reuerẽ⸗
tia.ſuis nõ ſolũ patronis ſeu manumiſſoꝛib:ß illo⸗
rũ heredibn.ſicut pʒ.C. ĩ lus vo.l.ij.⁊. C.li.vj. ti.
vx libert. et eoꝛum liberis.l.liberti.quibo ſi fuerint
ingrati in pꝛiſtinã redigendi ſunt ſeruitutẽ. ibidẽ.l.
libertine. Ergo a foꝛtioꝛi nos q ſumus liberti ci. qᷓ
libertatexpᷣs nos liberauit:Gał.iiij. Mõ ſolũ chꝛi/
ſto qñ ci eo oꝛantes loquimur.teſte Am bꝛo. q ait P

mo ⁊x offi.q oꝛas cũ vo loqris.qñ legis iʒm audis

Cui xoꝛdat augꝰ.ſuꝑ ps.lxxv.no vbis ſ ſnia. On
inquit legis veus tibi loqͥtur:qũ oꝛas cũ veo loque⸗
ris:maximaq; ab eo petimꝰ magna ab eo recipimꝰ
magnã nõ ſolũ ei ſ eria erga illos qͥs puos vel filios
ſuos eſtimamꝰ vel eſtiare bemꝰexhibẽ ebẽmꝰ re⸗
uerentia tã oꝛãdo qᷓopando:qð ſi fecerimꝰ or̃o vna
pua ⁊ bꝛeuis ctriꝰaudiret᷑ qꝙ; multe magne ꝓlixe cũ

ſyncopatõne⁊ feſtinatiõe ſine reuerẽtia ⁊ enotione

dicte. ſicut ptʒ ꝑ hyſtoꝛiã q̃ æ ꝑpetua vᷣgine vinar⸗
rat᷑ genitrice:ꝙ cuida ſibi wuote appares ait. Mal⸗
lem qͥnq; ſalutatiões tractim ⁊ cũ reueretia dictas.
ꝙᷓ totũ pſalteriũ cũ feſtinatione ⁊ ſine reuerẽtia ⁊ at
tentione.Cui concoꝛdat decretum ſumptum ex ver
bis hieronymi dicens:ꝙ melioꝛ eſt ſeptem pſalmoꝝ
cæcantatio cum coꝛdis punitateac ſerenitate et ſpi⸗
tualihylaritate:qꝙ totius pſalterij modulatio cum

anvyietate coꝛdis atq; triſticia. de ↄſe.diſ.v. Non me

diocriter q vo hoc nõ fecerit: redigendus eſt in pui
tuté:et oꝛatio er fiat ei in peccatũ: pg. cvj. qꝛ nõ ſine
ingratitudinis culpa irreuerenter ad tantũ loqtur

Peineihen et patronnm:a quo totuʒ habet qᷣcquid

abere dignoſcit:et ſic ꝓp

abere dignoſcit:et ſic ꝓpter irreuerẽtiã et peccatũ
cõmittit.Et qꝛ nõ audi?᷑ nec aduertit qð oꝛat:nec
ille cui oꝛat illud aduertet. Unde aAug. Ylla oꝛönẽ
nõ exaudit deꝰ: cui ille ꝗͥ oꝛat nõ intendit:tuã oꝛatio
nẽ non audis:⁊ væus eã qualiter exaudiet: Quid va
let ſtrepitus oris:vbi mutũ eſt coꝛ.quia ſi mutuʒ ſit
coꝛ etiam ſi altiſſime arido tñ coꝛde cantet vłcantũ
ſuũ plus gloꝛiã hominũ querat ꝙᷓ vei:factus eſt ve⸗
lut es ſonans:⁊ cymbalũ tiniẽs qtũ ad vũ. Cuius
aures citius veuote audiũt oꝛantes:q; alter curioſe
clamantẽ. qꝛnõ clamo::ſed amoꝛ pulſat in aure cei:
ſicut patet ꝑ illud ꝙ; qbuſdã alte cantantib: voce ce
litus emiſſa reſponſum dicitur fuiſſe quandãvetulã
illuc in gadz angulo oꝛante melius cantare.
Ad idè fert᷑ e quodam ſancto patreqᷣad quãdã
eccleſiꝗ declinauit cã oꝛandi:et clericis feſtiue ⁊ alte
diuerſis notis cantantibo:vidit pᷣdictus ſanctus de⸗
monẽ ſuꝑ chof habentẽ magnũ ſaccñũ in manid:et
ꝓijciebat quaſi lr̃as ad ſaccuʒ finito officio: ſaccum
plenũ vepoꝛtauit.Ad quem cum quidem veniſſet
interrogaſſet ſicinũqͥd pat᷑ ſancte bene cantauimns
cui reſpondit ita:qꝛ ſaccũ plenũ cantaſtis: denotãs
ꝙ plus placet veo humilis cantus cũ uotiõe:qᷓ ſo⸗
lennis ſine attentione mentis vanitare. YIdeo ſuo
exemplo nos wq; aplus qliter oꝛare debemꝰcanra⸗
re dicens:Mꝛabo ſpũ oꝛabo et mente:pſallã ſpiriru
pſallam e mente.j.Coꝝ.xiiij.quia non clamoꝛ ſed
amoꝛ:non vorſed voruin reſonat in aure vi. Alij
em̃ oꝛãt ſic ſymia cuiꝰlabia tm̃ mouẽt᷑⁊ nõ coꝛ.q lic⸗
bona oꝛãtes vl cãtãtes dicãt:nõ tñ bñ vel ona in⸗
tẽtiðe. Ged ſunt ſicut qͥdã qͥ rogatus ꝙ; aliquod bo⸗
num verbũñ pꝛo qꝗbuſdã diceret religioſis: ꝓ magna
quã habuerũt ca in qua ipᷣe iunare poterat clama/
uit gallice magis ad teriſionẽ q; ad vtilitatẽ bonuʒ

vbu ꝓ fratribv:bonum verbuʒ pꝛo fratnib. Mon ſie

Eyemnp ·

Exemp.

Eremp.

Exemp.

Exemp.

xvj.

xvij.

xviij.

Dratio

wecuit chriſtus oꝛare:ſed potius interiꝰ ex coꝛde di⸗
cens: Intra cubiculum tuũ:et oꝛa patrẽ tuũ in ab⸗
ſcondito:Math.vj.ideſt interius in coꝛdeet ex cor⸗
de.Exemplo ſare que oꝛatura pꝓrexit in cubiculũ: et
in oꝛationibo pſiſtens dñm vepcabatur: Tho. iij. Yl
li ꝓo q tales tm̃ ad literã intelligũt auctoꝛitates:q;
hoꝛas et hmõi in cubiculo dicere volunt coꝛpoꝛali:
ſicut ille quẽ mon tranſiens fert veriſiſſe dicẽs: ca
lidas volo.calidasvolo:nõ ſpiritũ qui viuificat:ſed

lram que occidit:moꝛẽ ſequũtur iudeoꝝ.Cõtra w⸗

ctrinã Jude apoſtoli qui hos infoꝛmat dicens:ſpũ⸗
ſancto oꝛantes vos in dilectõne vi ſeruate: IJude.j.
¶Kercia ↄditio oꝛationi neceſſaria eſt oꝛãtis cha
ritas:qꝛ ſicut ardoꝛ incẽſi carbonib calidis et nõ
frigidis aſcendit.ita oꝛatio:œ qua in pſal.c.xl.iri
gatur oꝛatio mea:ſicut incenſuʒ in cõſpectu tuo.
Quarta aditio eſt diſcretio:vt diſcrete petar̃qð
perendum eſt:ita ꝙ vtile ꝓ anima inſtanter petat᷑.
Alia vo ſicut honoꝛes:diuitie:celicies hmõi nõ ſũt
in oꝛatione petẽda ꝓpter cauſas tactas. C. xvij.xv.
ſed quo ad talia homo væbet ſe totaliter diuine ſub⸗
ijcere ꝓuidentie ⁊ gratie:ſicut ſeruus qͥ a largo wmi
no nõ petit aliquod certũ:ſed totaliter ſe eius ſpmit
tit curialitati. Iſtam curialitatem wcuit xpᷣus pau
lũ oꝛãtẽ habere.cui cum aliud petijt ꝙᷓ œbnit:vtpu

ta ſtimuli amotionẽ dictũ fuit.ſufficit tibi gra mea.
Mõnulli.n. indiſcrete petẽtes paſſi ſunt in his que
petũt repulſam:licet qnq; melius obtin eant. Sicut
patet ve pᷣdicto paulo:et e matre filioꝝ ʒebedei:cui
dictũ fuit neſcitis quid petatis. Mec tñoĩno repni⸗
ſam patiunt᷑.quibo nalnue puiget Sheranr. qꝛ ſi pe
tentiab amico venarium:centũ vent᷑ libꝛe: repulſaʒ
nõ patit᷑. Mõ q̊ mirentur.ſi quod petant nõ obtine

2

ant: exquo pꝛedictus apls no obtinuit qð petiuit: q

bus foꝛte meliuspnidetur. Qui inſuper ſi peterent
qð vberent:et modo quo berẽt audacter petere
poſſent:et petẽtes citiꝰ audiret᷑. TKugꝰ.em dicit. Cũ
ea que ceus laudat ⁊ pcipit petitis:ſecuri petite:il⸗
la.n. ꝓicio veo ocedunt᷑ Quando aũt petitis tem-
poꝛa lia:cũ modo petite:et cum timoꝛe illi totũ com
mittite:vt ſi ꝓſit det:ſi ſcit obeſſe nõ vet.¶ Quinta
ↄditio oꝛoõni multum ↄueniens eſt:q mane oꝛet᷑ di⸗
uites.n.qui aliquid dare volũt libentiꝰ pꝛimis dãt
pauꝑib:eis occurrentibi. Sic veus qͥ Prouerb.vrij.
ed1 mane vigil auerit ad me inueniẽt me. Teſte
Job. viij. Si diluculo ſurrexeris ad deũ 7 oĩpoten/
tem fueris vepꝛecatus:ſtatim euigilabit ad te pa⸗

catũ reddet habitaculum tun. In cuiꝰſignũ dici po

teſt. ꝙ filij iſr mane collegerunt manna: Exo.xvj.
Qug etiã ve cã motus foꝛte dicebat ps. Mane aſta
bo tibi. Et iteruʒ. Mane or̃o mea pꝛeueniet te:pſal.
lxxxvij.¶ Berxta aditio eſt oꝛantiũ bona ↄcoꝛdia: q
ad tria ſeu in tribus:in affectione chanitatiua.in re
petita ⁊ in multitudine ↄcurrente. Sicut.n.mona⸗

chis ad abbatem ſuum vel ciuib ad dñm ſunʒ. cam

iſtis trib cõditionibo acurrentilv:et aliquid ratio⸗
naliter petentibo:facilius cõcedit qð petitur:ita xæ⸗
Sed ſi abbas vel vᷣminus videat inter eos animo⸗
rũ diſcoꝛdiam.irã.odiũ et nõ vnitateʒ: volũtas eiꝰ
nõ multũ eis inclinatur ad ↄocedendũ quod petunt.
Ita nec voluntas i vbi talia videt in coꝛdii pe/

tentiũ vel ꝓceſſionẽ facientiũ:qꝛ dicit decretũ 77
pꝛiani pape.xxiij.q.j.alienus.ꝙ nõ multitudinẽ:ſed
vnitatẽ attendit us œpzꝛecantiuʒ. Et adducit ad
hoc teſtimoniũ chꝛiſti dicentis: Aath.xviij. ſi duo
ex vobis conſenſerint ſup terrã x omnire:quacun⸗
q; petieritis:continget vobis a patre meo qui in ce⸗
lis eſt. Vbicunq; duo vel tres congregati fuerint in
nomine meo:in medio illoꝛum ſum:qð em̃ mirabile

eſt ſi eos audiat:exquo cũ eis eſt. Bi it erũ pꝛela⸗/

O p.

tus vel mminus videat ꝙ in re petita nõ cõcoꝛdãt:
ſed vnus petit vnũ: ⁊ alius aliud:et tercius contra⸗
rium:qꝛ c neutro acoꝛdat nõ inclinat᷑ ad ↄcedẽdũ.
Ita nec væus ꝙ vnus petit diuitias:alius ⁊elicias.
tereius honoꝛes.vel quando pulcrum tempus 7 P⸗
ſperitatẽ petunt:et pacem vt cupiditati ſtudeãt: vt
Tlicijs inoꝛdinatis quietius vacent:vel qñvnꝰ oꝛat
ꝓ ſalute ſua et ꝓximi:et alius ꝓximo in coꝛde vel oꝛe
maledicit: tales pꝛeces nõ ſunt pꝛincipi offerende:qᷓ
in alterius vepcant᷑ damnũ vel pꝛeiudiciũ.C. libro
I.ti. pᷣci.impe.offe.l.nec damnoſa.et ſi offerent᷑ nõ
exaudientur: Jac.iiij. petitis et non accipitis: eo ꝗ;
male petatis. Si ̊ vno vie oꝛantes vlł pceſfſionẽ pꝛo
pace vel alia ve cã facientes non ſunt exauditi: ſatis
colecturare poterint:ꝙ ſint immundi diſcoꝛdes vel
mala intentione petentes. Tales gᷣ qui ſic ſe ſentiũt
innodatos vel ante craſtinuʒ ſe coꝛngant: vel wmi
remaneant ne alios impediant: reſidui erunt exau
diti:quia et illis dicit:quodcũq; volueris petetis et
Esee e foꝛte licet nonnulli in aliqᷣb-
e pdictis reos ſe eſſe ſentiant in immũdicia:videli⸗
cet foꝛnicationis. adulterij.cupiditatis.et vſura. et
hmõi. In hoc etiaʒ ſunt ab alijs diſcoꝛdes:coꝛde
quos nõ diligũt:et oꝛequos maledicunt: foꝛte tam
concedere nolunt ꝙ mala intentõne petant:q petũt
vel ꝗ alia petant ſicut diuitias.vlicias et honoꝛes:
ꝙᷓ petere veberent.qꝛ foꝛte cogitãt q hmõi nũqᷓ oꝛã
tes petierũt. ¶ Geg ſicut certe oꝛatio bene oꝛdina⸗
ta eſt pius affectus mentis tendẽs in ũ. Ita ꝙᷓtuʒ
ad ⁊xũ:oꝛatio voꝛdinata eſt ſtudiũ totũ et œſideri⸗
um ꝛv aliquo ha bẽdo:qð habere non veberent: vel

alio modo habere deberent.licʒ; ᷣ alia oꝛe non petãt

oũ tũ alia oꝛant vel faciunt:hoc coꝛde cogitãt vł æ
ſiderant:qꝙᷓtũ ad coꝛdis deſideria faciũt ⁊ accidit eis
ꝙ ꝙᷓẽtũ ad oꝛis loquelam ſm fabulas contigit auaro
lupo ⁊ vulpi ſimulad ſcolas poſitis:quoꝝ pꝛioꝛ cuʒ
pater noſter ſylla bicaſſet et ſyllabas ad inuicẽ ↄpo⸗
nere veberet:dixit argentũ:ſecũdus in eodẽ caſu di⸗
rit oues.tercius aucas. Sic accidit in ꝓpoſito veqJ⸗
buſcunq; peccatoꝛibo:qͥ licet in eccleſia vel ꝓcefſioe
poſiti ſint ad oꝛandũ:⁊ pat᷑ noſter oꝛe dicãt:tñ coꝛxx
cogitatões et affectiones circa alia ↄponũt:ſicut cn
pidꝰ:circa cupiditates:voluptuoſus circa volupta⸗
tes:⁊ ſic de alijs.Et ideo ſicut pᷣdicti in ſcola pficere
nõ potuerũt. Ita nec iſti in oꝛõne. Ad h petita
obtineant:opoꝛtet q vnã petãt.i.bonã vitã:iuxta iĩ
lud ps. xxvj.vnã petij a dno:et oĩa alia vt ad illã oꝛ⸗

Exemp.

dinant᷑ et tunc exaudient᷑ Math. vj. querite regnuʒ

ei ⁊c. i.q vos ſitis digni regno veuet oĩa hec q peti
tis adijdient᷑ vobis.ſic chꝛiſii orabãt diſcipuli.xe qͥ⸗
bus dicit Act.j.ꝙ erãt pſeuerãtes vnanimit᷑ qᷓtũ.ſ.
ad coꝛda ⁊ petita in orone.¶ Bi tercio pꝛelatus vł
Wminus videat ꝙ tota nõ petat multitudo:̃ foꝛte
vnus vel pauci:nõ ita faciliter ij
ſiẽ qñ tota petit multitudo:qꝛ pᷣſumere pñt ꝙ tota
multitudo in petitõnibo ſuis non ita faciliter erret
ſicut pᷣuata perſona:hec em̃ H legis eſt: ſicẽ
patet.C.li.j.ti.de diuerſis reſcript.l.vniuerſa.in fi⸗
ne.ꝓter quã in aliquo caſu nõ vult ſinguloꝝ pꝛeces
aud iri.Sed ſiinquit coꝛpus aut ſcola aut officiũ vł
curia vel ae Vel vuinci vel quedã vniuerſitas
hoĩs ob cauſam publicaʒ fuderit pꝛeces manare x-
creuimus:hec ibi. Qui ergo exaudiri volũt ↄueniãt
om̃es vno coꝛde ⁊ vna charitate ⁊ mũdicia:tota mł
titudo oret. vt de eis verificet᷑ qʒ dicit Luc.j. Gm̃is
multitudo ppli erat oꝛans.quod ſi facerẽt a teo au⸗
dirent᷑:qͥ quch in hoc caſu facit ſicut largus dñs vel
elemoſynariꝰ qͥ nõ dat vni ad poꝛtã petẽti.ſed expe
ctat quouſq; multi fuerint ſi ił ↄgregati.qð ſciẽs pau

lus alios ad ſimul oꝛãdũ cũ eo inuitabat dicẽs:adiu

nclinat᷑ ad cedẽedꝝn

Huutio

vtn
uui n ahn
eti⸗
Einn chauunte n
mnminnſin iane
ntemm
ileſo nunci
ueivetlſſentnr
ſtnmmnena hk nn rde
ltſin int un.

chuſtignient noclen
lam lapisno yns 4.
äno iat nanineſui
tori l din⸗ Anl
Nerſifct efoeben,lnn
ccomitanteornil cn bonde ha
gal untis fine ſeguetts Inte
4 gct gborango ch dofecitte
einmnglruituen
go perit obtineät gb coötrgeuz
factun.i voatranii fecerint ven
repotert vindictu que miniuitu
aithieronp. in glogo Nau phe
niniuelona intoriti autatis ore
ira wnunaatü intentũ iſtinera
ctatispenltitiz egiſſent. Aceyta
ounſecnminlonnplicaueft pecu⸗
aaſioneyt venlſimilitr geclipore
neuefrantek a G
erud oNmnilig. gmd
Gagimnamn gae tent

Nelfacunt occorechgitz
ente iigiufuit udin
gremfnfidelmenntigtnm
ula ſcllupeſnalap in ,
bicgſetetſlahasaclnnci,o,
targenti ſecius in os aſdi⸗
cas Glcaenil tin Politn va⸗
Amiliar ieccleſa el eſſze
ipor noſteroe cit i cen
ones arca alis ponit iata
torpoluptuoſus areg polnpta⸗
eo ſcuthcictiin ſeolapſtcee
ciſtinorone. Ad bi,gpetita
Gnannidnelan
ia Didtet igglia tadilii⸗
Gient. Bath , abertteregnn,
Digniregno Nretoinherieti
ſicchei dnmlchiir
zt gſeuerätes pnanunmititi,
re Bitemaoptelno
nrimi eur nuttueniil
ntaſminn thnnn
uCorgeſomerepn
ninentuelle
hreßnn I mnuclei⸗
Uenſo eſgtt Mlnente
m ſotlt uſt un

ans. ſf
hung ſan r
tebe
tmigdn oſtin
ninſi inn tninn

xj.

NDꝛatio

uetis me in oꝛatõnibhad teuʒ vt meliheret: Roma.
xv.¶ Beptima ↄditio debʒ eſſe oꝛantiũ pſeuerãtia.
exemplo młlieris chananee exẽplo pauperũ:qͥ pꝛo⸗
pt er pꝛimã repulſam peterenõ ceſſant. Ita nec vos
ſed ſine intermiſſione oꝛate.j.Theſſa. v. Sicut ptz.
E.iij.rij.Ex illo nanq; eremplo ſeu hyſtoꝛia patʒ q;
eſt ve oĩbo eccleſie membꝛis bonoꝝ ſocietate ſic dRe
ſocietate mercatoꝑ int quos dũ vnus vvꝛmit: alij
ipſo lucrant᷑. Et ſiẽ de dno q ples habz ei veſernien⸗
tes.qͥ eius negocia expediunt du ipſe wꝛmit. Sic in
charitate cõtuncti mẽbꝛis eccleſie⸗ participes facti
oim timentiũ vũ.ſemꝑ oꝛant: qꝛ du ipᷣe wemit alij
ꝓ ipſo oꝛant? lucrant᷑: negocia coꝛã teo expediunt
qꝛ nunqꝙ eſt hoꝛa quin aliqui electioꝛent: ſico oꝛtz
ſemp oꝛare nõ d icere: Luce.xviij. ſciẽtes ille ve
us ꝗͥ ſm Aug. differt dare: vt tu diſcas oꝛare. qͥ diſſi
mulat te audire oꝛanteʒ:vt inſtruat in petitione eſſe
pſeuerantẽ:ad modum pie matris:licʒ in pꝛimo cla
moꝛe filiũ nõ andiat:diu tñ clamare⸗ lachꝛymaniñ
patit᷑.qꝛ ipᷣm ſᷣm Diero. oꝛatio lenit: ſed lachꝛyma
pungit:et quodãmodo excitat dicens. exurge: qua⸗
re obdoꝛm is. exurge:ne repellas in finẽ:ps.xliij.his
ergo infoꝛmati exemplis:nũqᷓ; ab oꝛone ceſſent. exẽ⸗
plo chꝛiſti:qui erat pnoctans in oꝛõne cei: Tuce. vj.
Et apoſtoloꝝ qͥ dicũt oꝛamus ſp ꝙ vobis ſcienduzʒ
quoniam lapis nõ vna gutta ſ̊ frequẽti cauat᷑ vt di
gnet᷑ nos vocare vocatione ſua.ij. Cheſſał.j. Mota
ples oꝛõnis ↄditiões.T. v.xxiiij.cũ ſequentibo.
Nec ſufficit ꝙ oro habeat ↄditiones pᷣcedẽtes et
cõcomitantes: niſi etiẽ bonas habeat ↄditiones vſ
qᷓ; ad oꝛantis finẽ aſequẽtes. Inter quas pꝛima eſt.
pactũ qpoꝛando cũ co fecit teneat. Oꝛantes em̃
vel omittunt vel cro ꝓmittere veberẽt: añqᷓ ab illo
goõ petũt obtineãt: q cõtra euʒ impoſteruʒ nõ ſunt
facturi.ſi vo ↄtranũ fecerint veriſimiliter foꝛmida
re poterũt vindictã que niniuitis atigit e quib di
cit hierony. in plogo Mauʒz ꝓphe. ꝙ cu habitatoꝛes
niniue iona intcritũ ciuitatis predicãte. Ne diuina
ira venunciatũ interitũ ſu ſtinerẽt: peccatoꝑ impi
etatis penitetiã egiſſent. Accepta vimilſcoa:graui
oꝛib ſe criminib implicauef̃t. hec ille. Ex quoꝑ oc-
caſione vt veriſimiliter credt poteſt: poſtmodũ toti
us cinita tis ſeucuta eſt euerſio. Silem vindictã ti⸗
mere poterũt aſimilia. qͥ ↄmittunt crimina. q. ſ. in qᷓ
drageſima. ve infirmitate vel quacũq; tribulatiõe
clamant ad deũ afirẽtes v oꝛan tes: vt a Piculis illis
liberent᷑ dicentes:wmiĩe ſalua nos perimus. qͥ libe⸗
rari poſtmodum grauioꝛa cõmittunt crimina. G?a
nioꝛa enim ſunt. licet non ſint alterius ſpeciei vł cõ
ditionis.qꝙᷓ illa que pꝛius cõmiſerũt et grauioꝛi pe⸗
na umena ore ingratitudinis peccatũ:qð in re
cidino ↄmittit. ¶ Etq; hociuſtum ſit tẽ legibo oſtẽ
dit᷑ qᷓ etiã exemplis.Lex.n.in digeſto nouo.tit. æ re
militari.li xj. lnon omnes. S. veſertoꝛ. durius punit
nuo æſertoꝛẽ.i.illum qui militiã ſine licentia de-
ſerit ⁊ ve exercitu fugit dicens:cœſertoꝛ ſi in vrbe in⸗
ueniaf᷑ capite puniri get. Wihignehenn us expꝛi⸗
ma veſertione reſtitui põt iterũ vſerẽdo capite pu⸗/
niendus eſt:hec ibi. Gic iterũ militiã eſerentes i.
qui ad modũ canũ dũ in tiibulatione fameſcũt.⁊ af
fligunt᷑ magiſtrũ ſuum veñ in facie reſpiaunt. Sed
accepto quod væſiderãt:nõ vt canes ei tm̃ wꝛſuʒ ver
tunt:ſed qð peius eſt nepharie peccando inuadunt
imnimicis ſuis ſe conuertunt. qpter quod veus gra-
uius ↄtra eos offendit᷑:ſicut quicũq; dñs terꝛenꝰ cõ⸗
tra illos qs in ſuis neceſſitatiba inuat:et liberat pꝛo
certo pacto: impoſterũ erũt ei fideles et obedien⸗
tes ſi poſt pactũ illud ad inimicicias ↄuertũt᷑ 1 gra
nioꝛes:æ talibo accipit vindictas.ſiẽ ptʒ de romanis
viennitis.qui in quadrageſima ad wi militiam

cum.

O „.

Gnerli qua vpuus eſeruerant. poſt paſca iterũ mi⸗
litiã illaʒ deſerentes: grauiſſimas a deoſt uſtinuerũt
vindictas: ꝓpter qs ſedandas lethania maioꝛ in ro⸗
ma cito poſt paſca:et minoꝛ in vienna oꝛdmata fuit
MNota æ hac materia. . v. xxvij. arti.ij. ꝑ totum.
Vt gaſimiles euadas vindictas: nõ iteres verbum
in tua oꝛõne:eccĩ. vij.i.nõ ↄmittas talia p qͥb opoꝛ
teat iterũ oꝛationes ⁊ ꝓceſſiones fieri.Oꝛõnes vo qj
omnes pᷣdictas tã antecedentes:qᷓ; concomitãtes et
ſequentes habent ↄoditiones:multum o placent:⁊
oꝛantẽ iuuant.qꝛ coꝛã vo aſcendũt:vt negocia expe
diant oꝛantiũ.Act.x. Oꝛatiões tue⁊ elemoſynerue
aſcenderũt in memoꝛiã in ꝛſpectu dñi. x talt oꝛöõne
Banelo uens ait. Oratio eſt orãti ſubſidinʒ. dya⸗
bolo ſupp

icii.angelo gaudiũ:et vo gratum ſacrifi

Et ſi oꝛatõnes noſtrepᷣdictas haberent ↄditões
cito eſſemus exauditi:ꝙ vᷣo nõ exandimur cã eſt. qᷣa
cõtrarias habemus cõditiones. Inter quas pꝛima
cauſa eſt ⁊ cõditio oꝛationẽ impediens:qꝛ nõ vera⸗
citer oꝛamus. Ylle. n. veraciter oꝛat q̃ tale in aĩa hʒ
ſanctitatẽ:qualẽ in oꝛe oꝛando oſtendit:qñ videlic
opa pᷣcib ↄfoꝛmant᷑:vt ſint opa ſancta ſicut et pᷣces
ſancte ſunt. Contrarium vo ſtat habentes nõ gau⸗
diuntur:necmirũ:qꝛ ſimiles ſuntxp̃ᷣi crucifixoꝛibo:
capita inclinantes ipᷣm ſalutabãt linguis dicẽtes
ne rabbi. vel E indeoꝑ: ſed manibo ei alapas
dabant: ipm crudiaffixerũt. Biciſti we quibo in ps.
lxj. Oꝛe ſuo benedicebãt: ⁊ coꝛde ſuo ma edicebant.
qᷣbo ipᷣa veritas dicit Mat h. xv.? Mar. vij. Eſa.

ix. Populus hiclabijs me honoꝛat: coꝛ auũt illoꝛuʒ

Iniquitatẽ ſi aſpexi in coꝛde meo nõ exaudiet dñs:
in h lrv. MNec mirũ:qꝛ ſiq filiũ regis occidiſſʒ ⁊ cũ
cultello eum quo illuz occidiſſet et cũ manibus ſan⸗
guinem filij ſui cruentatis:vel ſi occaſionẽ malã xe-
diſſet quare occiſus fuiſſer: vel hoc feciſſet pꝛo quo
als filins regis occiſus fuiſſet et manifeſta igna ta⸗
lis moꝛtis vel occaſionis coꝛãr. e aliquid petiturꝰ
veniret nõ eſſet mirabile ſi rex illũ nõ audiret. Bic
in ꝓpoſito nõ eſt mirũ ꝙ vens illos nõ audit qͥ filinʒ
ci adoptiuũ.i animam ad i ſimilitudinẽ ſicut fi⸗
lius eſt ad ſimilitudinem patrnis.peccãdo occidunt:
yvel qͥ quantũ in eis eſt occaſionẽ dant ꝙ filiꝰ vina⸗

longe ẽa me. Tales ga veo nõ audiũt:qꝛ teſte pha

turalis iterum moꝛiatur:qꝛilla faciũtp quibo aliqn

occiſus fuit.ſ.peccata.Et teſte lege cinili in digeſto
veteri. li.ix.ti.ad legẽ qquileaʒ.l.qͥ occidit.S. in hac.
q occaſionem pᷣſtat dãnũ feciſſe videt᷑. Et cum h̊ ar⸗
ma ſecum poꝛtant.i.peccata cũ quibus cei filiũ oc⸗
ciderunt adoptiuũ ⁊ p que filio vei naturali iterum
occaſionem væderũt moꝛiendi.Calib igit dicit eſa.
I. Cum multiplicaueritis oꝛationẽ veſtrã nõ exau⸗
diam. manus em̃ vreſanguine plene ſunt. i. oꝑpa 7 gĩa
beccato: ꝓyter quod vei filius factus fuit ſanguie ple
n. ¶ Scoꝗ cã quare oꝛãtes nõ exandiũt᷑ nec eis qoõ
Bernnr eus acedit quantũcũq; pꝛecet᷑. Et ſi curia⸗
is largus eſt ꝓpter ingratitudinẽ pꝛecedenteʒ 7-
pter abuſum rei petite ſequentẽ: dñs enim terrenus
qui aliquando a liquẽ in neceſſitate ad eñ clamantẽ
iuuit liberamit:et Betten vidit illuũ ſibi ingratũ im
mo gratis inimicũ ſi iterũ in ↄſimili cadat neceſſita
te nõ libenter illũ iunat qꝛ nec ingratitudo ſua me⸗
ruit adiuuari. Giiterũ ſciat ꝙ fillus wno ſibi dato
vel turpiſſimeabuti. vtpote gladio ſibi dato ſeipm
vel aliu occidere.nunqᷓ ei gladiũ vel hmõi arma da
bit: Gicut nec vepoſitariꝰ in hoc caſu gladiũ redde
ret nec amicus daret furioſo.ſic in ꝓpoſito xeꝰ vigẽs
aliqꝝ ingratitudinẽ de bñficijs pᷣteritis.qꝛ aliqñ in
tribulatiõe:fame:infirmitate ⁊ piculo ad eũ clama⸗
uer̃t ⁊ liberauit eos qͥ poſtmoduʒ lihati ei ingtiimo

Arꝰ. xj.

rxuij.

xxv.

xvj.

Pꝛatio

inimici exiſtunt peccando:et altius in dyaboli ſer⸗
nitio ei clamando ſicut in choreis ⁊ hmõi:qᷓ pꝛiꝰaf⸗
flicti eo clamau erũt ſciens inſi up⸗ illo pace.ſani⸗
tate et aeris ſerenitate:et rerũ et fruguʒ ⁊ fructuum
abundantia abuterent᷑ eis qo petũt nec etiã ꝓ alijs
q pꝛo eis petũt tribuit œſiderium:Tren.iij. Zead
iracundiam ꝓuocauimꝰ idcirco ineroꝛa bilis es.
Tercia cauſa eſt quare vus paceʒ et huiuſmodi:
que petimus nõ dat:quia non habemus pacem ſed
guerram cum v et cum ſuis ipſos iniunioſe tractã
do.æ ipſis dico quiloquunt᷑ pacẽ ci ꝓximo ſuo:ma⸗
la autem in coꝛdib eorum:in pſal.xxvij.qui dicunt
pax pax et nð eſt pax.Hiere.vj.Gi em̃ placuerint w⸗
mino vie hoĩs daret ei pacem:nũcauteʒ qꝛ nonpla⸗
cent.nõ eſt pax impijs dicit vñs:Eſa.xlviij. Neceti
am alijs pacẽ vel alia petẽtibo concedit cauſa ſocie⸗
tatis impioꝝ. Nec hoc debet cuilibet veſtrum mira
bile videri:qꝛ ſi pauperes religioſi venirent ad quẽ⸗
cũq; veſtrum aliquid ab eo petituri.ſi eſſet vnus vł
in wmo illoꝝ qͥ feciſſet vobis malũ tractũ reſpõ de
retis qdiu talis eſt inter vos nõ bene faciam vobis:
ſic in ꝓpoſito. Multũ ̊ veberent omnes niti: pec⸗
catoꝛes inter illos coꝛrigerent᷑:? dicè ſicut dixit he⸗
lyas ad achab.iij. Reg. xviij.Lu es qͥ cõturbas iſrł.
et ſicut paulus Gal.v.vtinꝗ abſcindant᷑ qui vos cõ
turbant:peccatoꝛes.n.totũ mũdũ ↄturbãt. qꝛ ſi ipᷣi
non eſſent optimum tempus eſſer: orantes eent ex

auditi. Sed nũc cogitãt aliqͥd:ꝙ ſi ipſi eſſent abſciſi

vel wmi remanerent pauci eſſent oꝛantes vel ad o⸗
ceſſionem venientes:placet.qꝛ citius audiret vꝰpᷣ⸗
ces vnius boni viriqꝙᷓ; æcem milium maloꝝ:qo pul⸗
cerrime oſtendit᷑.iij. Reg.xviij.vbi citiꝰ auduuit he⸗
lyam ſolum ꝙᷓ ꝓhas baal quadringentos:et phas
lucoꝝ trecen tos cũ innumerabilippło qͥ eratex pꝑte
illoꝑ:multis q̊ talibad oꝛandũ cõgregatis:põt di⸗
ci illud Eſa.ix.Multiplicaſti gentẽ:nõ magnifica⸗
ſti leticiã.p tales enim nõ nagia leticia:ß potiꝰ au⸗
getur loꝛ.qꝛ qð boni nitunt᷑ oꝛando: facere et im-
petrare ipᷣi unpediũt.Sicut ergo boni edificatoꝛes
nõ letificant᷑ e hoc q alij impediũt vel vſtruũt qð
ipᷣi edificant ſed volent:qꝛ vno edificãte ⁊ alio veſtru
ente:qͥd ꝓdeſt eis niſi laboꝛ: Ecci. xxxuij.Et ſiẽ mi/
litibo fideliter bellantibo nõ auget᷑ leticia:ſed wloꝛ.
c hoc q; multos inter ſe habent ꝓditoꝛes. Ita in
oſito:licet ſint aliq boni edificatoꝛes qͥ nifuntur
oꝛando oꝑando angelicã repoꝛtare ruinã z impe⸗
trare auxilia.tã coꝛpoꝛi qᷓ; anime vtilia tñ tot ſũt ve⸗
ſtructoꝛes ⁊ impeditoꝛes tã væſiderio qᷓ etiã loque⸗
la ⁊ opere:ꝙ bonis nõ auget᷑ leticia ſed wloꝛ: qͥa nõ
obtinẽt qõ petũt.¶¶ Oe em multi ſunt pꝛedictis tri⸗
bus modis impeditoꝛes patet:pꝛimo qtum ad æſi⸗
derium.quia ſi ſint aliqui qui vellent pacem interi-
oꝛem ⁊? exrerioꝛem.ſunt aliqui qui neutrum volunt:
interioꝛẽ nolunt iracũdi.inuidi et huiuſmodi:de qᷓ⸗
bus tanta eſt multitudo ꝙ pauci inueniunt᷑ qͥ mu⸗
tuo ſeamantvt ceberent.Exterioꝛẽ nolũt diſcoli.la
trões.homicide.raptoꝛes ⁊ hmõi.quoꝝ poteſtas et

lucrũ ſt tenebrarũ ? guerrarũ.¶ Gi iterũ ſint aliq
qq ꝛps vſiderant pulcrũ et bonũ foꝛũ rex venalium
ſicut illi qui æ pecunia ſua viuunt:ſunt aliqui qͥ vel

lent chariſtiã ſicut auari:qui multa congregauerũt
blada ⁊ piſtoꝛes et hmõti:vt carius ſua venderent.
qꝙᷓtum ad loquelam gepare ↄtra vnũ qui in pꝛo
ceſſione ⁊ eccleſia euote oꝛat: ſunt multi qꝗ ocioſeer
nociue garꝛulant. Contra vnũ qͥ vuote cantat ro-
gat et benedicit:multi værident œtrahũt et maledi
cunt « Mtũ ad opus idẽ patet.qꝛ ↄtra vnũ q mun

de bumiliter 7 oꝛding te venit et vadit ad eccleſiam

vel ꝓceſſionẽ:multi ſuint ſoꝛdidi interiꝰ. et ſupbi ex-
terius in veſtib ⁊ oib plus ſupbiã oſtẽtantes ꝙᷓ hu⸗

OH.
miitatem. modum nõ habentes mendicantiuz qui
humilioꝛa oſtendũt:vt qð petũt obtineant:qͥ voti
leuiũ hominũ ꝙᷓ vei in ſe ꝓuocarenitunt᷑ aſpectum:
appetẽtes vel ab ipᷣis appeti velint. ¶ Iterũ vnũ
q̃ elemoſyna data meret obtinere qꝗõ petit. Sed mł
ti qui vſura rapina et hmõiquod petitur impedien
tes. Gic patet ꝙ vno edificante et multis veſtruenti

bus non reſtat niſi laboꝛ.et aliquibus bene et fideli
ter contra inimicos ſpirituales tempeſtates ⁊ vin

dictas bellantibus dum tot impediuntur pꝛodito⸗

ribus:qð mrũ eſt:q; nõ optatã obtineãt victoꝛiam.
MMAn nõ pꝛoditoꝛes ſunt q ꝛium dñm vum e ca
ſtro ſuo anime quod eis cuſtodienduʒ tra didit eijci
unt. Et inimicũ eius dyabolũ peccãdo introducũt
Bicut i ꝓdito:es in campo armatã impediũt mili⸗
tiã:ita iſti xpᷣianã impediũt militiã ſicut oſtenſuʒ ẽ
H. ij. xij. Illis ergo veſtructoꝛih impeditoꝛiba ⁊
ditoꝛibus moꝛtuis et occiſis vel interfectis vel cor⸗
rectis ſtatim daretur qð oꝛat᷑.quod eleganter oſten

ſumẽ.iij. Reg.xviij.vbi pᷣdictis falſis ꝓphis occiſis

pluuia abundanter dabatur: que diu ante.i.p tres

annos ? dimidium nõ væſcenderat. ¶ Bicut tunc

occidebant᷑ peccatoꝛes ⁊ deꝰ œdit qð optabãt. Ita
nũc occidite inter vos et veſtruite peccata.Et ſicut
ad vnã ↄuenietis eccleſiam et pꝛoceſſionẽ:et vnũ pᷣ⸗
tenditis xpianitatis nomen habitũ:ita ſitis vna⸗
nimes in bona vita animoꝝ ↄcoꝛdia nomẽ z ha⸗
bitũ in ope oñdite ypᷣianitatis.mãdata ci tenendo
et aſidenter petite:qꝛ infallibiliter dabit veꝰ qð pe⸗
titis. Oĩs.n.qui ſic petit accipit:⁊ qͥ quernit inuenit:
Aath. vij. Vnde ᷣſið.li.iij.x ſummo bono.Si.n.
illud qð veus pᷣcipit facimus:id qð petimus ſine du
bio obtinemus.¶ Muarta cauſa quare deꝰ oꝛãtes
nõ exaudit qñ in tribulatiõe clamant:eſt:qꝛ ipᷣm in
ꝓſperitate nec audierũt nec audire vellent liberati.
Juſtũ em̃ videt᷑ ꝙ vens eis vertat ſurdã aurẽ qᷣ ſibi
et ſuis clamantibus ſurdã pᷣbuerũt aurẽ. q; em̃ veus
eis ſurdã vertat aurẽ patet.qꝛ multi petũt diuitias:
et ſunt pauꝑes:ſanitatẽ et ſunt infirmi:leticiã ⁊ pꝛo
ſperitatẽ et aeris ſerenitatẽ ⁊ abundantiã ⁊ hñt oĩa
ↄtraria. Ged cã eſt duplex vna qͥ ſibi et ſuis pꝛiꝰ ſur
dã pᷣbuerũt aurẽ ſicut ibemet dicit:Hiere.xxij. Lo⸗
cutus ſum inqͥt ad te in abundantia tua ⁊ vixiſti nõ
audiã. Multis.n.loquit᷑ ꝑ ſe in ſcripturis ſacris ⁊2 p
ſuos dũ ſunt in ꝓſperitate et ſanitate 1 mãdata ſua
audire ↄtẽnũt.quibo accidit ſicut gallinis de quibꝰ
dicit in ꝓuerbio ꝙ ſunt ſurde in autũno.hoc.n.quo
tidiano oſtendit᷑ exꝑimẽto. Nã quotidie clamat æ
us ꝑ ſuos ꝙ mãdata ſua cuſtodiant᷑ clamat ꝑ ſuos:
elemoſynã petendo:et q pauperũ negocia in curijs
magnoꝝ citerpediant nõ audit᷑. Seus vo iſtam
illoꝝ cõſiderãs ſurditatẽ:eos ad talẽ vducit ſtatuʒ
ꝙ ad ipᷣm clamare habebunt neceſſe nectñ tunc eos
audit. Nec h eſt mirabile:qꝛ teſte beato Gre.x.mo⸗
rab. Sepe eius pces in tribulatione veſerit œus.qui
pᷣcepta illius in trãqͥllitate ↄtemnit:dignuʒ quippe
eſt:vt ab eius beneficijs ſit quiſqͥs extraneꝰ cuiꝰiuſſi
onib nõ vult eſſe ſubiectus:qua iuſticia ei ſubueni⸗
ret in neceſſitate qͥ ei non obedit in ꝓſperitate:vel q̃
equitate ei in mo:tis puncto daret regnũ petenti:
in ſua abundantia noluit dare petẽti denariuʒ.ĩmo
qua ratione ab eo tunc ſtipendiuʒ petere potit: qͥ in
tota ſanitate ⁊ foꝛtitudie ↄtra eũ militauit qͥ ſuos
ſpoliauit vſuris ⁊ rapinis vpauperauit? iniurijs

vexanit. Mec hec ſola eſt cã. qꝛ.ſeu pus nõ audiert:

Hqꝛ etiã ſcit ꝙ liberati ipᷣm iterũ aundire nollẽt.ſcit
em̃ œ ꝙ illa veuotio quã infirmi qñ feſtinãt ſacer⸗
dotẽ habere ⁊ afflicti et incarcerati onñduũt:nõ ẽ ni-
ſi gual collobiũ pluuiale qð ſolũ induũt dũ pluuia
vel malũ qo ſuſtinent durat:qͥ ceſſante illud abijci⸗

ſulus ſpeaalter a boc ordinn
honttueſteme
Dopdoünpedimentipumge
Kdeiinillispui out. nnd⸗
ropeccleſaſticop is paltrepo
tes vel ilop appciank oꝛönes.
etſpiglis ſanationis funt inda
ſfimos ſmortt yel monos ſn
qropabant velſanan xbyemn
nutione ſna m nlgeliet os ih
coo ſanauit ſicut er diuerſis par
poluittuncvulradhbuce volun
turapud quẽ nõ eſt trunſmutato
Obumbrario Gicutg tunc volun
futſanatits et paſſibllitarism
rentet feri es ſicntfies lon
Wlg tali gitondidſiont
unfegelegturpiandcä
nd defſusteraz ſu marima
imentiviſiutſadoueſe
ntivqfultarcz meclünoe
tobat dicens: nollte tinere i
meozolijs mundt arribv
tüconibo lih numiſan
Ronp liherabimur Et ſi

xxvij.

xxvii.

Prihetigev dnkellny
etie nvid
vonͤnihſein aie

teitantatis nita zin
egriſllhlin eht wi, .
eperit capitn gnent innenit
no lii; dſummo bond Ein
Mtfzinnsid göperimps inenr

Manta canſaquare . oritis,
ttnbrlandeclamant eſbgtijnin N

vclenütnecauditeyellenelibengti
rrelnnmrerſnſtm in
us ſurga hyeitauri gef mi⸗
urepoter qe mulnperür diuits:
iateet ſintinfimienai ,ro
rmiti robungantii /hjroi⸗
aupler mag ſchi rſnizꝛ ſur
tibemet idt Dlere ij. Lo⸗
en⸗undamunnnnnilind
oſeinſcnipturis ſictis
kungſmim mitnuſt
dacaidit ſicut gallinis d qnid
untſurdeinguründ hn ano
imeto. Vi guoticiecgnatn
ſus cuſtodiank dunat bſion
münegocigincuni
oetq hanpeni ſo nit
iant nö audit. deus o n
n tosac tuli viat ſunn
itati⸗ neanfmnem
hetunrnuatin Verwo,
niinnn rt MMoli
intnbolonone

emit oigniz guinhe
ltrennn tnin lgii

Arꝰ. vij.

Exemp.

Pratio

unt ⁊ ad ſolita vel peioꝛa redeunt:œ quibus in pſai
mo.cj. Gicut operimentuʒ mutabis eos. Nota. O.
vj. xxxiij. ¶ Et cõgrue ſicut talis operimenti eſt mu
tatio illoꝝ. quia ſicut qͥ illud induunt interioꝛa ve-
ſtimenta nõ abijciunt nec vponũt ſ̊ cooperiũt.ita
iſti interioꝛem iniqͥtatem mala anime veſtimẽta

radicitꝰ de coꝛde nõ abijaiũt ſed cooperiũt ⁊ abſcon⸗

dunt et in oꝑe non oſtendunt.:nõ qe nollentiß qꝛ nõ

poſſunt.Multi em̃ in pauptate Abilitate 1 impotẽ
tia ita malam habent volũtatẽ ſe vindicandi cælici
as ⁊ voluptates ſuas explendi ⁊ alia mala faciendi:
ſicut alij qͥ hmõi faciunt qͥ dicere poſſunt velle mipi
adiacet ſed ꝑficere nõ inuemio:cum quibus wus mi
ſericoꝛditer agit eis optata nõ tribuendo.qꝛ minus
eſt malũ velle tm̃:qᷓ velle et ꝑficere. Si qᷓ volumus a
co eyaudini audiamus ipᷣm mandantẽ et elemoſy⸗
nas petentẽ potius ꝙᷓ argentũ velquãcũq; aliã cau
ſam:qꝛ qͥ faciũt vel negocia potiusp amoꝛe pecunie
expediũt ꝙᷓ vei.Omnibo talibo iuuarenon valentib
quantucuq; in moꝛte ad illa clamauerint: deꝰ ip̃ᷣm
peius audietes tuncaudiet. vnde Johannes detali
bus loquẽs dicit. audit nos quicqᷣq petierimꝰ Joß.
v.qo pulcerrime oſtenſum eſt. uij. Reg. xx. vbi Eʒe⸗

chieregi in neceſſitate moꝛtis periculo oꝛãti ⁊ æũ

cõmemoꝛãti quõ ipᷣm pꝛius audierat:⁊ mandata
eius tenuerat et qð placitũ erat ante eñ fecerat. RKe
ſpondit æus p ꝓphetam Eſaiam:audiui orationẽ
tuã ⁊2 vidi lachꝛymã tuã ⁊ ecce ſanaute.
Et licet in pᷣcedenti articulo in aliqͥ tactũ ſir qua
re vus nõ auditꝓ ſtatu oꝛantes alieno:tñ qꝛ iſte ar
ticulus ſpecialiter ad hoc oꝛdinat᷑ in h iſtiꝰ negocij
Diligentius opoꝛtet inueſtigare cauſas impediẽtes.
Huiꝰ vo impedimenti pꝛima cã:videt᷑ eſſe fectꝰ
fid ei in illis ꝓ quibo oꝛat᷑:qꝛ nõ credũt ꝙ oꝛõnes vi/⸗
roꝝ eccleſiaſticoꝝ eis valere poterũt nec ipᷣos oꝛan/
tes vel illoꝝ appᷣciant᷑ oꝛõnes.et ideo oꝛõnis effectu
et ſpũalis ſanationis ſunt indigni.xpᷣus.n. ad hoc y
ifirmos ſanaret vel moꝛtuos ſuſcitaret: voluit ꝙ ipi
q̊ rogabant vel ſanari vebuerunt fidẽ haberẽt in ſa
natione ſua:ꝙ videlicet ipos ſanare poſſet nec alit᷑
eos ſanauit:ſicut ex diuerſis patet euãgelij locis:
voluit tunc:vult adhuc:qꝛ voluntas in eo nõ muta⸗
tur apud quẽ nõ eſt tranſmutatõ nee viciſſitudinis
obumbratio.Sicut ſ̊ tunc voluit ꝙ in illis in quibo
fuit ſanatiõis et poſſibilitatis miraculi fides:ſana⸗
rent᷑:et fieri eis ſicut fides illoꝝ poſcebat: ita etiam
vult ꝙ talibo ꝓſit oꝛatio:ſicut patʒ p hocquod de qͥ⸗
dam rege legiturp̃ᷣiano:qͥ cũ vna nocte in marima
gno verſus terꝛaʒ ſuã maxima q̃teret᷑ tẽpeſtate:oĩbj
timentib q̃ſiuit qta hoꝛa eſſet noctis:⁊ alijs reſpõ⸗
dentibo ꝙ fuit circa mediã noctẽ:ſeipᷣm ⁊ alios ↄfoꝛ
tabat dicens: nolite timere iam boni viri xe regno
meo ⁊ alijs mundi partib ſurgũt:⁊ ꝓ nobis oꝛãt:qͥ⸗
rũ oꝛõnibo liberabimur. Et ſicut credidit ita otigit
ei. Nec mirũ.qꝛ oĩa poſſibilia ſunt credenti:Marc.
ix. Poſtulet q̊ in fide nõ ſolum ꝓpꝛia:ſed etiaʒ illius
ꝓ quo poſtulatur nihil heſitans .&. Jaco. j. ¶ Si⸗
gnũ qaũt quod fidem in oꝛõnibo bonõꝝ nõ habentẽ
qꝛ nõnulli illoꝝ quioꝛatione indigent et ſuffragijs:
q; mali ſunt peccatoꝛes:quaſi ↄtinue bonos deri⸗
dent:vilipendũt: pſequunt᷑.et ſocietatẽ illoꝝ lintan
tum odio habent:ꝙ eos v ciuitatibo ſuis eijcereni⸗
tunt᷑:vel ſaltem vellent q; longius abeſſent. Siẽ pa
tet dño qͥ oms ſacerdotes fugauitpᷣter vnũ quem
in fine eccleſie in cophino ſuſpendit. Ideo aliqñ xo
nõ placet ꝙ boniꝓ talib oꝛet. Sicut ptʒ p H̊ q di⸗
cit ad Hiere.Tu noli oꝛare ꝓ pplo hoc: Hiere.vij.
et. xj. et.xiiij. ¶ Gcda cã videt᷑ eſſe vefectus cognitio
nis ꝓpꝛie. YJgnoꝛare enim videntur ſtatum ⁊ piculũ
ꝓprii:et ideo oꝛõnibo ſe indigere neſciunt:⁊ iõ oꝛan

d.
tes ↄtemnũt cũ oꝛationibo ſuis.Et in hoc caſu cui⸗
dam aſſimilant᷑ frenetico de quo fertur: cũ a parẽ
tih et amicis ante imaginẽ ꝑpetue virginis ponere⸗
tur Marie.ſ.matris ei.ipiſq; ꝓ ſtatu ⁊ ſanitate ſua
oꝛantibo clamabat dicẽs: mvmina Aſdaria ne credas
eis:qꝛ mentiũt᷑:qꝛ mihi amentiã imponũt:cũ ſanus
et mentis ⁊ capitis cõpos ſim et ſapiẽs cũ ipi amen⸗
tes ſint. ¶ Gic nõnulli ſtatũ ꝓpriũ peſſimũ ignoꝛã⸗
tes:et peccatoꝝ freneſim nõ ſentientes q dicũt ſicut
pᷣ̃qictus freneticus.Et ſicut ille Apoc.iij. vKiues ſũ
et locupletatus:⁊ nullius egeo:qꝗ inſupꝑ periculuʒ in
quo ſunt ⁊ cuius cã ipſi ſunt:alijs bonis imponunt
oꝛantibo dũ dicunt.ꝙ nũq it mala tꝑa:nec tot fue⸗
runt tempeſtates ſicut poſtiꝙᷓ viri religioſi ⁊ oꝛãtes
tãtũ pꝛo mũdo pmũdũ multiplicabant᷑. Ciiꝰ peri⸗
culi cauſa non ſunt ipᷣi boni viri vt eis imponũt: ſed
ipimet qui cum hoc qð melius et frequentius de i
volunta te:⁊ pᷣdicationibo infoꝛmant᷑:in malo tñ cul

pe ſꝑ creſcũt.Et ſicut ipſi creſcũt in culpa ⁊ in frene

ſi quã alijs imponũt et in ſeipᷣis erognoſcere nolũt.
Quibus reſpondet᷑ Apoc.iij. Et neſcis qꝛ tu es mi⸗
ſer et pauꝑ ⁊ cecus ⁊ nudus. Ita iuſtũ eſt damna
creſcant pene et vindicte.quia ſeruus qͥ ſcit volũta⸗
tem dñi ſui ⁊ nõ facit:plagis vapulabit multis: Zu
ce.xij. Nec tñ ceſſandũ eſtꝓ hmõi freneticis oꝛanti
um pſecutoꝛibo oꝛare. Exemplo ꝓphete dicentis: xe⸗
trabebant mihi ego aũt oꝛabã:in po.cviij. Etchri⸗
ſtiexemplo:qui etiã ſuis oꝛauit crucifixoꝛi: Eſq.
liij. Pꝛo tranſgreſſoꝛibo oꝛauit vt nõ perirẽt: h̊ etiã
facere mcuit dicens:Oꝛateꝓ calũniantibo pſ. eq̃n⸗
tibo vos:Zuce.vj.¶ Tercia cã eſt obſiſtentiũ multi
tudo. QAñ enimꝙ tyrannis ⁊ alijs oꝛãt malefactoꝛi⸗
bus:frequẽter atingit ꝙ oꝛãtes nõ audiant᷑: Dicut
ptʒ heremita qui pꝛo dño ſuo oꝛauit ⁊ nõ pꝛofecit
tandem querentem wminum quare non ſentiret ꝙ
oꝛauit tamdiu pꝛo eo:rogauit vt cũ ſeruis ſuis ve⸗
niret ſibi in adiutoꝛiũ ad poꝛtandũ lignũ quoddaʒ

in nemoꝛe:qͥ appꝛehendentes lignũ truſerũt verſus
cellã ſuã:ß quanto ipſi truſerunt verſus cellam he⸗
remita reſiſtendo impediuit ꝙ nõ multũ ꝓficiebat:
tandẽ dño querenti quare ſic faceret? Rũdit: ſic eſt
tecũ:ego ſemꝑ oꝛoꝓ te ſ tuis malefactis et peccatis
mihi reſiſtis:q oꝛationes mee nõ audiunt᷑ Mecmi⸗
rum qꝛ plures ſunt eis maledicentes qᷓ ꝓ eis oꝛãtes
Et ſi digni ſint audiri qͥ oꝛant:tñ ſuſpiria:gemitus
et lachꝛyme viduaꝝ pupilloꝝ⸗ pauperũ ipos impe
diunt. Mec mirũ:qꝛ peccantes ↄtra lſtos cõtra veuʒ
peccant.ipſo teſte qui ait.qð vni ex minimis meis ⁊c
Et qui vos ſpernit me ſꝓnit. Si aũt peccauerit in
veũ vir:qͥs oꝛabit ꝓ eo.j. Reg.ij.¶ Quarta cauſaẽ:
qꝛ ipſiꝓ quib oꝛat᷑ nõ iuuant oꝛãtes. Gicut patʒ p
exemplũ de heremita et latrone. T. v. xxxiij. Et ta⸗
les ſunt ſicut ille qͥ noluit ad currũ ꝓriũ manũ ap⸗
ponere. A. vlij. x.
MNulla tñ dictarũ cauſaꝝ vel cuiuſcunq; alterius
cauſe occaſione eſt ab oꝛone ceſſandũ. ¶ Primo ꝓ⸗
pter effectũ quiqñq; otingit maloꝛuʒ videlicet coꝛ⸗
rectio:nũqᷓ enim eſt eis vſperanduʒ qdiu in hac
vita ſunt moꝛtali.Ergo ſemper eſt pꝛo eis oꝛanduʒ
Exemplo apoſtoloꝝ dicentiuʒ. Non ceſſamus pꝛo
vobis oꝛantes:vt impleamini agnitione volũtatis
eius:Cołbj.¶ Becundo propter effectum qui ſemꝑ
cõtingit qn eſtoꝛantis vtilitas. In antiquo enim
dici? ꝓuer bio:ꝙ qͥ ꝓ alio oꝛat ꝙꝓ ſẽ laboꝛat:qꝛ ipᷣe nũ
q; meritũ perdit oꝛationis:quia licʒ in illo pꝛo quo
oꝛatur effectum non habeat in ipſo tamen quioꝛat
effectu nunqꝙᷓ caret:qꝛ duʒ in ipſo pꝛo quo oꝛaturre⸗
pulſam patitur:ad ipſuʒ oꝛantẽ quodãmodo reuer
tit᷑:ſiceſt oꝛõne ſiẽ de pace q̃xpᷣs pᷣcepit viris apli⸗
cis dare habitantibo in vumibo ad quas veclinabãt:

Exemp⸗

ryxxj.

Exemp.

Exemp.

Ara. viij
nxij.

VBrdoclericalis

Math. x. Pꝛimum inquit dicite. Paxhuic wmui.
ſiquidem fuerit wmus illa digna:veniet pax veſtra
ſuper eam:ſi autem non fuerit digna ad vos reuerte
tur.Sic oꝛatio mea in ſinu meo coõuertetur:in pſal.

xxxiiij. , . .
ainumpꝛimo oſtẽ
Aetur diſtinctio. Secundo pꝛoſequenda
uunt quedam themata per modum colla-

tionn ad oꝛdinandos ⁊ oꝛdinatos ſpecialiter ꝑtinẽ
tiũ.Tercio oſtendet᷑ quales ſunt eligendi ⁊ ad oꝛdi
nes admittendi clericales. Quarto qualem oꝛdinã
di habere vebeant intentionẽ. Quinto qualẽ habe
re vebeant titulum ante oꝛdinis ſuſceptoõnem. Se⸗
xto quales habere veberent cõditoõnes quo ad oꝛdi
nis ſuſceptiexecutionem ⁊ adminiſtrationem. Se⸗
ptimo aliquoꝝ tonſuratoꝝ oſtenditur periculũ q⸗
tum ad ſeipos qᷓtum ad ſubditos ⁊ qᷓ̃tum ad tstã ec
cleſiam. Octauo male oꝛdinatoꝝ:veloꝛdinẽ exequẽ
tium periculum. Mono pena oſtenditur male oꝛdi⸗
nantium. D
Mitum ad primũ eſt aduertendũ ꝙ poſſumus!
qui væ oꝛdine tripliciter. Pꝛimo qꝙᷓtũ ad ſanctificati
onem ſacramentalem. Scpðo qᷓtum ad gubernatõeʒ
magiſtralem. CTercio qᷓtum ad ſubiectionẽ filialeʒ
In omnib nanq; iſtis trib oꝛdo eſt necefſarius:tas
vicq; in ſacramentis qᷓ; etiꝗ in ſuꝑioꝛiba ⁊ inferioꝛiba
Primus nanq; ordo. i ſacramentalis lʒ ſeptẽ in-
fra ſe cõtin eat oꝛqines ſpeciales:quatuoꝛ videlicet
minoꝛes ſicut oſtioꝛatũ:lectoꝛatũ:exoꝛciſtatũ:aco⸗
litatũ.Et tres maioꝛes.ſ.ſubdyaconatũ.dyacona⸗
tum.pꝛeſbyteratũ:quiquidẽ ꝑ lapides veſignãtur
precioſos:⁊e penli.diſ.ij.S.quod ergo. In ſignũ foꝛ⸗
teꝙ digne oꝛdinati ſeptẽ recipiũt dna ſpirituſſan/
cti:tñ eſt vnũ ſacramentũ vnitate pfectionis ⁊ vniꝰ
finis ad quẽ oꝛdinant᷑:ad ſacramẽtuʒ vicʒ corpoꝛis
ſanguinis chꝛiſti digne tractãdũ:q ſicut eſt finis
omniũ ſacramentoꝝ ꝑfectio. Ita oꝛdo ſacerdota
lis:eſt pꝛecedentiũ oꝛdinũ finis ⁊ ꝑfectio:qꝛ et om̃s
alij ad illum oꝛdinãtur oꝛdineʒ. æᷣ in ps. cix. Zu
es ſacerdos ineternũ:ᷣm oꝛdinem melchiſedech.
¶ Gcdus vo oꝛdo.i.ſuperioꝝ ad inferioꝛes prelati
vel dñi ad ſubditos ⁊ cleri ad populũ:vel literatoꝛũ
ad laicos debet primus eſſe:ſicut oꝛdo ſolis ad cete⸗
ras ſtellas:qꝛ ſicut ad oꝛdinẽ ſoł ꝑtinet ceteras ſtel⸗
las illuſtrare:ita ãc. Et ſicut ſole in ſe eclypſato ⁊ te
nebroſo luna ↄſequenter tenebꝛoſa efficitur. r ſtel⸗
le que lumen ſolis non recipiunt a ſue claritatis ca⸗
dunt effectu. Quando vo econuerſo ſol ad ceteras
ſtellas ordinem obſeruat clarum ⁊ ↄſuetum:illas ſi
cut dignitate conditionis:ita ⁊ excellẽntia luminis
pᷣcedendo et illuſtrando:tunc ſtelle in ſe claritateʒ
oſtẽdunt ? noctis tenebꝛas quodamodo expugnãt
expellunt.Gicquandoq; v ſpirituali inpletur il
lud JYohel.ij. Gol ↄuertet᷑ in tenebras culpe.ſcilicʒ
formantis.luna.ideſt eccleſia ſeu congregatio fi⸗
delium mixta.ſ.cum macula maloꝛũ ↄuertet᷑ in ſan
guinẽ vilipenſionis:qꝛ ꝓpter illoꝝ velicta etiam in⸗
fideles eccleſiaʒ vilipendunt. Er ſtelle.i.ſubditi ca⸗
dent a ſtatu ꝑfectionis.ſ.ad ſimilia vælicta. Sed qñ
ſol ſpũalis oꝛdinem ſuũ clarum obſeruabatvt xebu
it.t ſicut dignitate ſtatus ita claritate pᷣcedebat
boni exempli et honeſte ↄuerſatiõis: tunc eccleſie no
men erat clarum. Et ſtelle.i.ſubditi manentesĩ cur
ſu et oꝛdine ſuo pugnauerunt ↄtra ſyſaram: Judic.
v.i.contra dyabolũ et eius opa peccati tenebras de⸗
clinando GBecundo oꝛdo illoꝝ eſſe væbet ſicut oꝛ⸗
do manuum ad opus:et ſicut oꝛdo oꝛis et ſtomachi
et viſionis oculoꝑ ad cetera membra: quia ſicut ad
naturalem oꝛdinem ꝑtinet manuũ:q ad opus etla

)..

boꝛes ceteris pponantur mem bꝛis.Et oꝛis 2 ſtomg
chiꝙ pꝛius cibum et potum guſtent et ſumãt. ac de⸗
inde ceteris membꝛis guſtata adminiſtrent. Et vi⸗
ſionis oculoꝝ vt vtilia pꝛeuideant? illa pꝛo ceteris
mem bꝛis pꝛouideant ⁊ ſna viſione totum coꝛpꝰa no
ciuis cuſtodiri faciant vt etiam ſoꝛdida mẽbꝛa vidẽ
do viſitet:vt mundent᷑ et honeſta vt inhoneſta con⸗
ſeruentur.et infirma ſanentur:ſana in ſanitate oſer
uent᷑ et cuſtodiantur. Quando vo iſta mem brar vt
dictum eſt oꝛdinẽ ſuũ naturalem ſaneet vtiliterob
ſeruant:totum coꝛpus bene regit᷑ paſcit et cuſtodit᷑
quando vo ecõuerſo:ↄtrariũ ↄtingit.¶ Gicin ꝓpo
ſito ad ſuperioꝛes ptinet vt ſint pꝛimi ad om̃ia ope⸗
ra bona et honeſta que ſtatum illoꝛum decent vt di⸗
cere poſſint quod dixit Gedeon H dei Zn
dic.vij. Quod me facere videritis hoc facite. ¶ ¶Vt
etiam ad modum oꝛis prius guſtent opera mundi⸗
cie.penit entie ceterarũq; virtutũ:que alijs guſtan⸗
da et facdenda wcent:pꝛedicant imponũt. Me eis
impꝛoperet᷑ quod veritas dirit v ſcribis ⁊ phariſe⸗
is:Oicunt inquit et non faciunt et imponunt hoĩbo
onera grauia ⁊ impoꝛtabilia:nec minimo digito ea
ſuppoꝛtant. Tales enim nunq ſubditos bene operi
bus penitentie onerabunt:nec infirmis vinũ copũ⸗
ctionis et penitẽtie bene temperabunt. Quia ſicut
volens animal vel hominẽ equaliter onerare. pꝛius
manib onus eleuat:quaſi tentans et ponderans ſi
aĩal illud poꝛtare poſſit.&t volẽs vinũ ꝓ infirmis
limphare et temperare:pꝛius illud guſtat vt eiꝰ co⸗
gnita foꝛtitudine ⁊ conditione ſciat quãtũ aque im
ponere poſſit.Sic qͥ volunt equaliter ſubditos bo⸗
nis oꝑibo onerare:ita ꝙ ipſi ea poꝛtare ſinemurmu⸗
re pot erũt.ipᷣa pꝛius poꝛtent ⁊ ponderẽt.Et qͥ vult
eis ſpua liter infirmis vinum ꝓpinarepenitẽtie:e q;
in ps.lix Potaſti nos vino compunctõnis:⁊ ſpiritu
aliter vulnerato vinum infundere oleum prius vi
nuũ illud guſtet:vt ſciat qualiter illis temperanduʒ
et miniſtrandum ſit.vt ĩ tali rege etrectoꝛe ſubdi⸗
tus dicere poſſit illud Canti.ij. IYIntroduyit me rex
me.ſ.precedendo:in cellam vinariam: ideſt in ſtatũ
penitentie:ꝛdinauit in me charitatem:et ceteras
virtutes:que in charitate includũt᷑. ¶ Vlt etiã ad
modum ſtomachi:cuius oꝛdo eſt naturalis vt cibũ
ſumat ⁊ membꝛis illũ adminiſtret: Cibũ ſumãt ſpi
ritualẽ ⁊ illũ inferioꝛib cõicent:illos paſcẽdo:vt de
eis verificet᷑ illud hete dicentis: Paſcent᷑ agni iu
xta oꝛdinem ſuũ:æcſa.v. ¶ AZd modũ viſionis:frẽs
tuos viſitabis:ſi recte agãt:et cũ quii oꝛdinati ſũt
ce : Reg v. Bibi vo iſta mẽbea ſuꝑioꝛa ⁊ pꝛin⸗
cipalia ſic ſe habẽt.totũ coꝛpus eſt bene oꝛdinatum
et ſanũ: Vbivo ecõuerſo ibi inoꝛdiĩatio mechie⁊ im
pucdicicie:totũ coꝛpus coꝛrũpit:Gap. riiij. ¶ Ter⸗
cio oꝛdo illoꝝ aſſilani æberet oꝛdiniquẽ tenet aqͥla
erga pullos ſuos:et ordini q̃ in gruib obſeruat᷑: or
diniquẽ rex habere vebet ad regnũ ſuũ:qꝛ ſicut aqͥ
la ꝓuocãs ad volãdũ pullos ſuos ⁊ ſuꝑ eos volitãs:
Deut.xxxij.Et ſicut in gruibb oꝛdo habet᷑ vt dĩ na⸗
ture:qꝙ ceteris quieſcentibb vna uan laliaruʒ faciẽs
excubias vigilat:et ipſis volantil vna q̃ſi ductrix:
alias pꝛecedat.que ad hoc ſpecia liteꝛ oꝛdinatur:q̃ſi
ceteris potioꝛ:et in regno rey ſapienti ſaltem cõſilio
ceteros pꝛeexcellere vebet ⁊ regere. Sic in pꝛopoſito
vt omnes ꝓprietatem et ſmilitudinem omnium tri⸗
um pꝛedictoꝝ in eo videntes:bona fide dicere poſ⸗
ſint illnd.j. Parał.ix. Oit oñs ens tuus benedictꝰ
qui voluit te oꝛdinare ſuꝑ thꝛonũ ſuũ regẽ.¶¶ Quar
to oꝛdo illoꝝ ſihis eẽ dꝛet nature ⁊ ↄditoniet oꝛdini
lapiqis ſaphpyri:cuiꝰnãe eẽ dr.q gratiã hoĩs ad ho⸗
minẽ cuſtodit:cuiꝰ coloꝛ celeſtis eſſe cermtr᷑. Sic illi
grãz: qamoꝛ ⁊ dilectionẽ ad om̃s he:⁊ quãtũ poſſi⸗

eſiki ſbbigfedamnarionem acgun
GBecundo vtommnis carnis 50 .
cchicitaspeocllpelltaretommn
lcisctemis bonis dmanſuns
eſt Abitusoe 0 ordinatus
oritotitumodo vinatquig wmn
qui euangelium annunciant. den
Eoꝛint ir etaleſtu totoniſu d⸗
H oꝛlo gue
luptatiyplus wleatur terenis
tholucetema ocupiſet Moliere
hriam wm JYoſeph: Geñ nt Et
lerchoetapeng caucat Achoꝛ Jo
ſſtumvolttenerenereſurgat in drch
num delcnpiconun. guando vuuſe

orcſurget COrintb.p. (Terd

cOhkennplatioabegtur Hocemm
urein corporehomanoedt wdclie
marn orpors habenterectazꝛexn
töne Itametegd ſupioracleuat
tacontenplatione. Doc enim od
Vrqvenacmodum eſter: deqe
Yinggeſ unctaperoꝛalnemof
ſem. Ita chuſtianus erſpegalit

rareitsgihſienpotaeſine
aluusdanen dincintrimt
nnimis vinum Pinarepenitine i
tuſtinoonimd conpingie ſhiin
to :inom infuncre olenm ofü fi
t vkſcut qualitr ills tnpemmnn
lum ſit vr wtaliregeer rectoreſnbi⸗
Ntilud Cn1 nnvdtnener
Honnallan nuni,mn ik irſtni
nouitin mechantotemerutems
chanttateincdudit. C. Ureni ad
mnius oꝛdo eſt naruralis yt abi
lllü adminiſtret: Cibiͦ ſumatſyi
mnonicöicentellos aſcec: Nt d
A Pbetedicentis aſceenkagtiin⸗
a.. CAdmodi Niioniofffis
iregeagitetci quid doeinnt ſit
i Vbi voiſta mebua ſupioraz penn⸗
G
ber totüchtppseſtbeneordlinanmn

zuenſoiblinorcdianomechſe,in
berövenſ h nanginn nechlei
chrpus chniit Daß hi⸗ Ten f
ſikm nßintunllcli cir 6,
Wrortinid ingeiyehiing;
ſuigeſiat t⸗
herte abet ad ini iii ln n.
ſiti llo incd / heo⸗ poltie⸗
ian ngnial ahdttin,
ſaumn egſiilin
Cre⸗ giniman
einpnapoln
llaen ſrlitenentun l
un danmbelkſi oen
nd rvfe Alstllb
irg throniſſiü nce⸗ mit
tnn nnmme dlin c ae
seeit an ntiͤbieni in
unnuͦni ſnt bii
alm fitienun⸗

Y.

vj.

viij.

OPiꝛdo clericalis

bile eſſet inter omnes conſeruare deberent: et cele⸗
ſtiscoloꝛis. id eſt ↄuerſationis eſſe deberent: cum ü⸗
lo qͥ ait: NHoſtra ↄuerſatio in celis eſt: Ohilip.iiij. vt
v eis verificatum oſtendereturquod pꝛediriſſe vi⸗
detur cœus eccleſie ſue.ſcilicet Eſa.liiij. Sternam ꝑ
oꝛdinem lapides tuos:vt.ſ.maioꝛes tui quaſi lapi⸗
des angulares ambas partes amoꝛe ſimul copulent
⁊ fundabo tein ſaphyris.ideſt in hominibus:quoꝝ
conuerſatio celeſtis erit coloꝛis ⁊ aparentie exterio
ris ⁊ interioris.Quilibet vo ↄtrarium faciens repᷣ⸗
hendit᷑ Yob.xxxviij. Nunqͥd noſti oꝛdinẽ celi:et ra⸗
tionem eius in terra pones? Iſtud enim ommi tali
ratõnabiliter impꝛoperari poteſt.¶ Tercius inſuꝑ
oꝛdo.i.inferioꝛum ad ſuperioꝛes.i.ad cæũ ⁊ locũ ſuũ
tam in ſpiritu alibus ꝙ; in tempoꝛalibus tenentib-
eſſe vbet. Primo vt eis in omnibus rationabilibo
obediat᷑ voluntateꝓpria abiecta:⁊ omni terrena in-
tentione longius ſemota:aliter enim orw iſte puer/
titur. Quia ſicut oꝛdo nature puertit᷑:qũ inferiꝰſu⸗
perius ſituatur:vt ſi pes exaltaretur:et caput pri
meretur. Ita oꝛdo gratie quanw inferioꝛ lubien nõ
vult. ſed altari:propꝛiam ſequẽs voluntateʒ:ↄtra
apoſtoli pꝛeceptũ qui ait:Omnis anima poteſtati-
bus ſublimioꝛib ſubdita ſit. NMõ enim eſt poteſtas:

niſi a vo: que autem ſunt a vo oꝛdinata ſunt: Ro⸗

ma.xiij. Iſte ergo in hoc caſu eſt vebitus oꝛdo:vt ſi⸗
cut dicitur Math.xvj. Aar.viij. Luce.ix. Qui vult
venire poſt me abneget ſeipᷣm:⁊ ſequaturme.quia qͥ
reſiſtit poteſtati:vioꝛdinationi reſiſtit:qui autem
reſiſtit ſibipſi:damnation em acquirit: Koma.xiij.
Becundo vt omnis carnis voluptas: oculoꝛum
cupiditas pꝛocul pellatur:et omnis voluntas in
licijs eternis:⁊ bonis ꝓꝑmanſuris figatur. IYlle enim
eſt vebitus oꝛm a veo oꝛdinatus:vt homo v inferi⸗
orib tãtumodo viuat:quia wminus oꝛdinauit his
qui euangelium annunciant:v euangelio viuere.j.
Koꝛint.ix.et celeſtia toro niſu ⁊ veſiderio pꝛeponat
⁊ cõcupiſcat:qui quidem oꝛdo puertit᷑ quãdo in vo/
luptatibo plus vlectatur terrenis: vel quãdo plus
tpalia q eterna ↄcupiſcit.Muliereʒ ergofugiat egy
ptiam cum Joſeph:Geñ.xxxix.Et ab anathemate
lericho et a pena caueat Achoꝛ: Joſue.vij.qͥ oꝛdinẽ
iſtum vult tenere:ne reſurgat in oꝛdine voluptnoſo⸗
rum vel cupidoꝛum. quando vnuſquiſq; in ordine

ſuo reſurget.j.Coꝛinth.xv. ¶ Tercio vt diuinoꝛum

contemplatio habeatur. Doc enim oꝛdo indicat na
ture in coꝛpoꝛe humano:vt videlicet ſicut homo foꝛ
mam coꝛpoꝛis habeat erectaʒ:ex naturali pꝛopaga/
tõne. Ita mẽtẽ ad ſuꝑiora eleuatã habeat.ex gratui
ta contemplatione. Doc enim oꝛdo vpoſcit gratie:
vt quemadmodum heſter: qua dicitur Heſter.xv
ꝙ ingreſſa cuncta per oꝛdinem oſtia: ſtetit cõtra re/
gem. Ita chꝛiſtianus et ſpecialiter oꝛdinatꝰingreſ⸗
ſus cunctis ſenſuum ⁊ imaginationum ⁊ cogitatio⸗
num oſtijs:regem contempletur:non Aſſuerũ mor
talem:ſed eternum et immoꝛtalem: ibiq; in contem
platione illa velectabitur:et admirabitur quaſi al⸗
tera regina Saba:que admirata eſt e wmo quam
edificauerat Galomon:et e cibis menſe eius: et e
oꝛdinibus miniſtrantium.iij. Reg.x.
Be illis vo in quibus triplex pꝛedictus innenit
oꝛdo per quem ad illuʒ oꝛdinantur:illiuſq; templũ
fiunt.quem per gratiaʒ recipiunt:verificatur illud
quod pꝛedictum erat Dieremie.xxx. Templum iu⸗
xta oꝛdinem ſuum fundabitur:ſicut patet.Vl.viij.
xlvij.Et v taliba dici poteſt illo.ij. Coꝛint.iij. Lem
plum vmini ſanctum eſt:quod eſtis vos. ¶ Expe⸗

dito antecedente quod habetur. D.iiij.ij. Proſecu⸗

tio fiat æ triplicic templo:materialividelicet? glo
rie: Sicut habetur..iij.ij. Et gratie:xæ quo ẽ au⸗

% .

ctoꝛitas ꝓ themate aſſumpta. In quo tria oſtendũ
tur:pꝛeſagium pꝛimarie poteſtatis: Templũ.ij.ma⸗
chabeoꝝ.xiiij. Templum habitationis 2c. Preco⸗
nium perpetue puritatis. Sanctũ pſal.lxiiij. San⸗
ctum eſt templum tuum. Sanctuarium pꝛeci ue pi
etatis. Eſtis vos.ij. Eſdre.viij. Vos eſti viri ſancti
⁊ vaſa ſancta. ¶ Ratõne pꝛimi eſt aduertẽdũ ꝙ tẽ⸗
lum materiale multipliciter violat᷑:que quidẽ vio
atio in verſib ↄtiner quihabent᷑.S.iiij.ij.Ad cuiꝰ
ſimilitudinem etiã templuʒ ſpirituale.i.ala ſpnali⸗
ter violatur:et violatum eſſe multipliciter oſtendi⸗
tur:.immundicia videlicet carnalitatis:igne cupidi
tatis:homicidio crudelitatis. Quod fit dupliciter.
vel victus ſubtractione.quia vos habentes diſpen⸗
ſarõnem patrimonij chꝛiſti 7 bonoꝝ paupeꝑꝝ:q̃t mo
ni vidiſtis ⁊ non pauiſtis tot occidiſtis. Vel exem⸗

ploꝝꝑ maloꝝ datione:væ quo beatus Gregoꝛiꝰ in po

ſtoꝛali. Cot moꝛtib digni ſunt:quot moꝛtis exem⸗
la ad ſubditos tranſmittunt.¶ SDe pꝛima vo vio⸗
tione que fit immundicia camalitatis conquerit
ꝓPbeta in ps.lxxviij.dicẽs:deus venerũt gentes ⁊c.
Venerũt inqͥt nõ gentes ille antique ecclie: xe qᷣbꝰ
Ij. Pet.ij. Regale ſacerdotiũ:gens ſancta:ppls acqᷣſi
tiònis:qꝛ nõ modo eſt regale ſacerdotiũ.qꝛ coꝛonaʒ
que eoꝝ ſpũalẽ ſignat regalitatẽque tã ꝑ vecretuʒ q;
etiã ꝑ oſtitutioneʒ ocraui Gonifacij. in qua habet᷑
quod ſequit᷑ Otatuimus et diſtriete pᷣeipimꝰ vt cle
rici vniuerſi veſtes gerant nõ bꝛeuirate nimia notã
das:ſed ſaltem vltra tibiarum medium attingẽtes.
aures q patentes:criniba nõ oꝑtas: coꝛonas habe
ant appꝛo banda latitudine vecentes:in quibo pꝛeci
pue regalis ſacerdotij dignitas veſignat᷑: idebita et

Eterm inata foꝛma poꝛtare erubeſcũt ſicut quotidi

ana docet expientia.Erubeſcũt.n. ſe eſſe reges ſbᷣ il⸗
lo cui ſeruireregnare eſt:et arma poꝛtare regis eter⸗
ni. Sed dura eſt ↄtra eos ſnĩa q̃ diat᷑. Qui me eru⸗
buerit:hunc filius hoĩs erubeſcet:Lu.ix.Eſt ſ̃ poti
us venale ſacerdotiũ:qꝛ dicit Oelinandꝰ in chꝛoni⸗
ca ſua li.xj. DPodie in curijs pꝛincipũ et pꝛelatoꝝ oĩa
ſunt venalia:gens ꝓphana:populus pditionis: De
qbo Seut᷑.xxxij. Moui recẽteſq; venerũt in heredita
tẽ tuꝗ.i.in ſanctã eccciam. Sed ꝑ quẽ poꝛtaʒ vel ad
quẽ finẽ:certe ꝑ aliquã d poꝛtis noĩatis in his vᷣſi⸗
bus. Quatuoꝛ ecclias his poꝛtis itur ad om̃es. Gy⸗
monis ⁊ ceſaris emonis atʒ ei¶ Per poꝛtã vemo
nis intrãt:qͥ ꝑ cautelas illicitas:vel falſos titlos vel
falſas ſuggeſtiões ⁊ mẽdaces allegatiões:ad ecclia⸗
ſticũ veniũt oꝛdinẽ vl bñficiũ: Mota.G.j.ij. ¶ Per
poꝛtã ceſaris intrãt:q ꝑ pᷣces potentũ armatas:.qñ
plshabet᷑ reſpectꝰ ad pᷣces ꝙᷓ ad perſone valoꝛem: ad
eccleſiaſticum veniũt oꝛdinem vel beneficiũ.¶¶ Der
poꝛtã ſymonis intrant qͥ ꝑ munus a manu vela lin-
gua:vłab obſeqͥo ad ecchiaſticũ veniũt oꝛdinẽ vłbñ
ficiũ.¶¶Et exqͥ certũ ẽ ꝙ multi ſic intrãt:certuʒ ẽ ꝙ;
multiſt᷑ in eccłia qͥ ſanctoꝝ pᷣlatoꝝ ⁊ ſacerdotũ:ĩmo
q̃ xei locũ vidẽt᷑ tenẽ qͥ in rei vitate fures ſũt ⁊ latro
nes.Et tales coꝛã co ĩ diſtricto examiĩe iudicabũt᷑.
qꝛ qͥ nõ intrat ꝑ oſtiũ.ixpm:h aſcẽdit aliundeꝑ ali⸗
quã dictaꝝ poꝛtarũ ille fur eſt ⁊ latro: Joh.x. IJlli
vo ꝓ qͥ ſic intrãt ſunt ſocij furũ:De qͥbꝰ Eſa.j. Pꝛĩ
eipes tui ſocij furum. Et quaſi ad ſpeciẽ vſcendens
ſymonie cauſam exprimit quare fures ſunt dicens:
Quia omnes diligunt munera. Ex qua dilectione
pro magna parte patronis ↄtingit vel corde cogita
re vel ſperare vel verbo aperto vel palliato dicere væ
chriſti patrimonio:qð Judas pꝛoditor magiſter il
loꝝ dixit e xpᷣo Math. xxvj. Ouid vultis mihi da⸗
re ? ego vobis eũ tradã.Quałqͥ mercatio fuit qnda
int᷑iudã ypᷣm vẽdentẽ:⁊ cayphã emẽtẽ:talẽ nũc int
cupidum pronũ ⁊ ſymoniacũ dlicũ: excepto ꝙ iſtoꝑ

ix.

Pꝛdo clericalis

pro tanto peioꝛ eſtquia Judas pecuniam reſtituit
7 pontifices eam expendere noluerũt in ꝓpꝛijs vſibo
ſed in vſibo bangenec emerũt inde agrũ in ſepultu⸗
ram pegrinoꝝ. Oiti vo patroni nec pecuniã ſi acce⸗
ptam reſtituũt. Nec clerici ſymoniaci beneficiuz re
ſignant:ſed ambo ad vſus ꝓpꝛios quod zcepiut cõ
uertunt. Sic ergo venerunt gentes cõtra chriſti vo
luntatẽ:qui eas ve templo eiecit: Marci.xj. Eiecit
e templo vendentes ⁊ ementes.¶ Ged ad quem fi⸗
nem venerunt reuera potius vt ſeipos ꝙ vt cei gre-
em paſcerent. Zid hoc teſtes inuoco cõſcientias ve
ſras quas ſi bene in ſecreta cogitatione examinaue
ritis:pauci ſunt qui non inuement in coꝛdibus ſuis
ꝙ; pꝛincipalius fecerũt ſe et faciunt oꝛdinari ⁊ ꝓmo
ueri:nõ vt mundius et dignius cæo miniſtrent: ſed
vt lautius viuant et quietius quo ad coꝛpus ꝙᷓ fa⸗
cerent ſi non eſſent oꝛdinati vel pꝛomoti: quia ſi il⸗
lud beneficiuʒ quod pꝛomoti:vel ſalarium qð ſacer⸗
dotes cum oꝛdine vel ſacerdotio recipiũt poſſent ſi⸗
ne oꝛdine recipere ⁊ ſacerdotio ⁊ miſſarũ celebꝛatio
ne:vix cẽteſimus illoꝝ oꝛdinaretur. Quod per hoc
patet ꝙ quando ſunt pauperes frequenter:pꝛomoti
vo vix ſemel vel nunqꝙᷓ in anno celebrãt.ex quo pa
tet ꝙ pꝛius nõ ex magna celebꝛauerũt veuotioe:ſed
ꝓ coꝛpoꝛis potius ſuſtentatione:qꝛ ſi ex deuotiõe ꝓ⸗
cederet:cum ad deuʒ æuotio ex vei wonis creſcere de
beret:creſcentibꝛ vnis:notio ⁊ gratiaꝝꝑactio ſimł
creſcere veberet. Sed cũ deu otionis ⁊ celebꝛatõnis
oſtenſio ex pauꝑtatis ꝓcedit neceſſitate:ceſſante ne-
ceſſitateſimul ceſſat ⁊ uotionis oſtenſio. Et qꝙ in
hac cauſa ſit illoꝝ oꝛdinationis ⁊ æuotiõis oſtẽſio.
pꝛimo ex verbis ülloꝝ palã qñq; oſtenditur:quibo di
cunt:ꝙ nolunt ꝓ tamexili oꝛdinari beneficio. Ex q̊
dicto ſequi videt᷑:ꝙ pꝛo magno vellent:et ex regu⸗
la phi. Om̃e ꝗꝓpter quod et illud magis.ergo magis
oꝛdinant᷑ ꝓpter magnũ beneficiũ vł ſalariũ:qᷓ ꝓpter
euʒ:quiacum paruo beneficio.ſi bene viuere vellẽt
eo ſeruire poſſent. ¶ Cũ hoc etiam ſecũdũ certiſ-
ſimũ accipias ſignuʒ: pꝛo cuius amoꝛe oꝛdinaris vł
beneficium veſideras:ſi videlicet hoc amoꝛe facias
Tei vel mammone:æ quo certiſſimũ ſignuʒ accipere
poteris anteqᷓ; oꝛdineris:ex ꝓpria cogitatione/cogi-
tando vtrum oꝛdinẽ vel beneficiũ accipis: ꝓpter ꝓ⸗
deſſeꝓ poſſe:nõ reputãdo te dignũ:ſed tm̃ in iad⸗
iutoꝛio te ſperas poſſe ꝓdeſſe:vel ꝓpter cõmodũ vti
le vel velectabile. Poſt oꝛdinatiõis vo vel beneficij
ſuſceptionẽ:v hoc terciũ accipias ſignum ⁊ experi⸗
mentiã:cogitando vtrum te oꝛdinari facias ad ma/
ioꝛes oꝛdines:quos in ſuſceptione beneficij non ha
buiſti:nõ timoꝛe ne beneficiũ ꝑdas:ſed vt deo ſerui
as:ita ꝙ poſito:ꝙ illud nõ oꝛdinatus nõ amitteres:
non minus eſſes oꝛdinatus. Quartuʒ ad hoc ſi-
gnum accedat ⁊ exꝑimentũ:quod apud ſe quiſq; ꝓ⸗
motus cogitet:vtrũ videlicet frequentius celebra⸗
ret:ſi nõ celebꝛando beneficiuʒ amitteret. Et ſi hoc
in coꝛde ſuo inuenerit:cogitare poteſt ꝙ frequentiꝰ
amore nũmi q̃ʒ vei miſſas celebꝛat.¶ Ex qͥbo ſignis
euidenter apparet ⁊ cognoſcẽ põt qͥlibet talis ꝙ nõ
ſeqͥtur verũ paſtoꝛẽ:q dicit:ægo ſum paſtoꝛ bonus
2 veni vt vitã habeant:⁊ abundantiꝰhabeãt: Joh.
F.qꝛ ipe ſicut ex iſtis verbis oſtendit᷑:venit ꝓpter cõ⸗
modũ gregis. Iſti vo ecõuerſo dicẽ poterunt:Ego
veni vt vitam habeã:et abundantiꝰhabeã q̃ʒ habu
iſſem aliter viuẽdo:⁊ nõ ꝓpter gregis vtilitatẽ. Si⸗
cut patet: P. viij. xxxj. Ex quo ptʒ pꝛimo:ꝙ iſti po
tius exemplũ ſequunt᷑ ſacerdotũ belis:qͥ templũ in⸗
trabant vt comederent ? biberent cuʒ vxoꝛibo et fi⸗
lijs ſuis:vañ.xiiij.qᷓ; xpi.¶ Gcdo ex intentione ⁊ fa
cto illoꝝ patet:ꝙ iſtiſſichimitis aſſimilãtur:qꝛ ſicut
ipᷣi crcũcidedãt ꝓter dinã circa quã voluptates ex

j.

plere voluerũt carnales:Meñ.xxxiiij. Ita iſti radũ
tur ⁊ capillis circũcidunt᷑ ꝓpter diuitias velicias ⁊
hmõi habenda:ſed ipſi occidebãt᷑ coꝛpoꝛaliter⁊ iſti
occident᷑ ſpũaliter.¶¶ Zercio ſunt herodiami: quia
ſicut herodes circũcidebat᷑ ꝓpter mariennẽ: ſicut di
cit magiſter in hyſto.ſcolaſtica ſuꝑ euangelia.quaʒ
carnaliter dilexit. Ita iſti Drerrs q̃ carnaliter poti
us ꝙᷓ ſpũaliter diligũt. uarto diſcipuli vident
eſſe iude ſeq̃ces ioeuloe habebat: Joh. xij. 7. xiij.
rpᷣm ſequebat᷑ vt illos impleret:ſic iſti. ¶ Immo pᷣ⸗
dicti fuerũt iſtis iuſtioꝛes.qꝛ illi ſacerdotes belis et
iudas patrimonio tẽpli vxoꝛes ꝓpꝛias ⁊ filios pa
ſcebant legitimos. Iſti vo de primonio xppi vxoꝛes
nutriũt:⁊ veſtiunt alioꝝ adulteras ⁊ focarias ⁊ fili-
os ſuſtentant ſpurios: futuros latrones et paterni
criminis imitatoꝛes. In ſeclo em̃ remanẽtes pᷣ pan⸗
ꝓtate vxoꝛes ꝓpꝛias ⁊ legitias nõ poſſent ſuſtẽtare:
ideo ſe oꝛdinari faciũt: vt ve bonis chꝛiſti ſuſtẽtent
glienas ⁊ ſeipos. Omnia iſta ꝓbant᷑ in vcreto. diſtĩ.
lxxvij.AMonachꝰ.vbi innuit᷑: ꝙ multi faciũt ſe oꝛdi⸗
nari nõ ꝓpter õ penuriaʒ ſupplen-
dam. Si.n. ꝓpter deuotionẽ hoc facerẽt nõ minꝰ oꝛ
dinarent᷑:ſi haberent mille libratas terꝛe:qᷓ ſi nullũ
haberent pedẽ.¶ Caliter vo oꝛdinatoꝝ ſnĩa diffi⸗
nitiua data eſt Eʒ ech.xxxuij. Ve inqͥt eus paſtori
bus:qͥ paſcunt ſemetipᷣos: Mõne greges a paſtoꝛibꝰ
aſcunt᷑: vos aũt lac comedebatis: et lanis indue⸗
amini:qð craſſum erat occidebatis:gregẽ aũt me/
am nõ paſcebatis. Ve.n.in ſacra ſcriptura oſtẽſiuũ
eſt eterne damnationis.Quod quidẽ ve duplici xve
cauſa eis vebet᷑. ¶ Primo qꝛ hic mercedẽꝓ qua vo
ſeruiũt recipiũt:et ideo mercede carebũt eterna. Si
em̃ vo ſeruirent ad moduʒ filij:qui patri ſeruit: vt
ei placeat:⁊ eiꝰimpleat pꝛeceptũ: et ne illũ offendat
ei obedit:ad modũ filij in patris ſuccederẽt heredi⸗
tatẽ qñ eis diceret illud Mah.yxv. Poſſidete para
tũ vobis regnũ. Nũc autẽ qꝛ ſeruiũt ſicut ſeruus vſ
oꝑarius ꝓ certa mercede ↄductus cni ſtipendiũ ꝓ
ↄuenit ſoluit᷑:cui ideo hereditas negaret᷑:etiã ſi ill
peteret. Ideo qñ dicent:dñe dñne aperi nobis:reſpõ
debit eis ſicut ↄſimilib reſpondit:Math.vj.Amẽ
dico vobis receperũt mercedẽ ſuum. Its et iſtis re⸗
ſpondehir addens:ꝙ non eſtis ſecuti me:qꝛ vidiſtis
igna vel ꝗpter aliquã ſanctitates:ſ̊ vt de menſa mea
comederetis.¶ Gcoo qꝛ reſpondere nõ poterũt ad
quatuoꝛ queſtio nes:que in moꝛte ab eis querentur
videlic; quomodo intraſtis.quomodo vixiſtis.quo
modo rexiſtis:quomodo bona eccleſie expendiſtis.
Prima querit e oꝛdinis vel beneficij introitu. p
modũ quo ypᷣs querit in euangelio dicens: Mathei
xxij. Amice quomõ hucintraſti:vtrũ videlicet ꝑ ali
quã d vijs vel poꝛtis nominatis.S.e.c.ix.an ꝑ viam
et modũ paſtoris:vel lupi:qͥ ſm Iſido.humiliter et
mature cauda ⁊ capite demiſſis: ouile intrat ouiuʒ.
⁊ contra ventũ neodoꝛ eius vepꝛehendat᷑: ſ̊ fur non
venit niſi vt furet᷑:et mactet et ꝑdat: Johannis.x.
Sic nonnulli ad oꝛdinem vel benefidum anhelan⸗
tes eccleſiaſticum in modo in geſtu /in veſtimentis
veniunt ouium:ſed intrinſecus ſunt lupi rapaces.
rimo ergo quilibet diligenter excogitet quomo⸗
do intrauit: quis illum in ordinem vel beneficium
introduxit amoꝛ vei vel nummi. lucrum burſarum
vel mimaN ſciãt reſpondere quõ intranerũt per
falſos titulos vel veros ꝑ cantelas falſoꝝ aduocato
rũ vł veroꝝ.¶ Scðda q̃rit ve vite ꝓgreſſu.quõ vixiſti
an ſicut paſtoꝛ vł pecus:an ſicut xpᷣi vicariꝰ ad edifi⸗
cationẽ ypᷣianitatis:an ſicut poꝛcus ĩ luto vilitatis

xij.

riũ.

camalitatis:vłſicẽ ſalamãdra in igne cupiditatis. xiiij.

Tercia qrit regimĩe quõ rexiſti. an fueri coꝛre⸗
ctoꝛ culpaxꝝvł collctoꝛ pecuiaꝝ:an rectoꝛvłfoꝛmii

ſtopopnlus meus paſtottzt⸗
ue nnkigute mnal⸗ imn
mreroꝛin coy nonrtüſtendo ſ⸗
tienco:geſen Anded per llo.
lumfunt digni morteſ qul faciunt
tiuntfscentid. Tacereeſtehſent
ghere Etbentus ltg. Endt
pnobatur. COnartagueſtioue
penſioquomo nidelicet bonapßi
diſti an cöm regulam wpꝛie volui
gulam ercleſegue vult ſicutpaten
Icaceſſo.ꝛc quotuoꝛ epiſcopil
lommatone etiom inferoꝛts oꝛl
fericet. guia eageeſt ytrobig wn
ltiones.edttus n uatuorpte
— clen
ſuomm ſeanlitatediſtnbuant fabel
timpanpenlor peregninis habedt
Dammegari rationen diuino reddit
deche Dipeonagb ſterrcſin
diſpenſationisn pcaſani apeccan
dicktſung Tho.ſchſcheng cler

etuaminqugcägneſtane dequon

Nunonns. Qnog qnide e diplia d
4 runo gbicmereeceatad
urctienmereege anhüt ttemna G
entad mocnzflizniatniſenitt
Pinpleat geeceptiſ etneillüoffenia xv.
ci liſen eſuatak daid
kentillud Aath y oficetepin
Nicaureqeſemiir ſiatſennsff
tamendeadvcs ngi i
nl Ctoherecttao egn tl en il
aucnt dieof op:obiar ehi
imniliv reſponit. Aath . Ani
enüt mercedi num Itaetiſfigre⸗
signoneſtsſeati neq e ihiſts
nsſangitatczt wmalſnen i
Enanitminmic
gue inmone ab eis guere
enreſisgnongidfiiſtegti
nomodo bona eclleſe gpendiſts,
tendinsnälbentickinnin,
Pentincumeelo iane Ani
möͤbucintuͤft rninllet i
oti nominatis 1a n
nlniiſn ii mie
tahir bniſinni lginmmn

Pꝛdo clericalis

un paſtoꝛ viuus ⁊ diligẽs vigilans ſuꝑ gregẽ tuum:
an ydolũ quaſimoꝛtuũ. vel mercẽnarius tumidus.
qui lupo venienti oues dimittit: vel aliter ꝙᷓ paſtoꝛ
ad gregẽ ſe habuit. qo fit pꝛimo quãdo timoꝛe dãni
vſurarios cõcubinarios vel alios iniuſte vinẽtes di
mittunt incoꝛrectos. q fit ſecundo.quãdo animas
dyabolo locant p modum quo dictum eſt ſuperius.
A.xiij.xij. Et tunc dicunt mercẽnarij a mercatio⸗
ne. vel tercio dicũtur mercẽnarij a merced e:quã ac-
cipiunt ne peccatoꝛes coꝛpoꝛaliter pumiãt: ficut pa⸗
tet. C. xvj.xxxviij. cum ſequentibo. DQuarto vero
dicũtur mercẽnarij.qꝛ honoꝛes ⸗ tempoꝛalia:⁊ que
ſua ſunt querũt:⁊ nõ que ſunt ihu xpᷣi. Bicut patet
per vecretum ſumptũ ex verbis Auguſtini. viij. q. j.
ſunt in eccleſia. vbi dicit Augꝰ. ꝙ ſunt in eccleſia q⸗
dam pꝛelati qui ſeruiũt vo. non ꝓpter ceũ ſed qpter
tempoꝛalia cõmoda:qui magis ſunt dicendi mercẽ
narij ꝙᷓ pelati:ve quib concludit iudicium dicens.
Quiſquns talis eſt mercẽnarius: inter filios xi nõ
ſe oputet. vide. P. xviij. xj. De iſta ergo tercia queſtio
ne eſt diligenter puidendũ:æ reſponſione cõpeten⸗
ti.ne bſtapeſie quãdo querit᷑ a te q ſcriptum eſt
Jere·xiij.vbi eſt grex.qui datus eſt tibi:pecꝰinclitũ
tuum. Sequit᷑. quid dices:cuʒ viſitauent te. Timẽe-⸗
oum eſt reſpõſum goð ipemet iudex cus ad iſtã que⸗
ſtionem reſpõdet Jere.l. dicens. Grex perditus fa⸗
ctus eſt populus meus:paſtoꝛes eoꝝ ſeduxerũt eos
Seduxerũt inquit vel mala exempla dãdo.vel tacẽ
w. 7 erroꝛib eoꝝ non reſiſtendo. ſed peccato conſen-
tiendo:qꝛ ſcõᷣm Ambꝛo. ſuper illo. Roma.j. Mõ ſo
lum ſunt digni moꝛte ſqui faciunt: ſeo qui conſen⸗
tiunt facientibo.Tacere eſt cõſentire cum poſſis ar-
guere. Et beatus Gregoꝰ. Erroꝛ cui nõ reſiſtit᷑ ap⸗
pꝛobatur. ¶ Quarta queſtio querit cõputũ c ex⸗
penſis:quomõ videlicet bona xpᷣ⸗ pauperũ expen⸗
diſti: an ſcm regulam ꝗpꝛie voluntatis vel pm re⸗
gulam eccleſie:que vult ſicut patet in vcreto. xij. q.
ij.c.aceſſio.⁊.c quatuoꝛ.q epiſcopi tenent᷑ in quoꝛũ
nominatone etiam inferioꝛes pꝛelatos cõpꝛehende
re videt᷑.quia eadẽ eſt vtrobiq; ratio:œcimas ⁊ ob⸗
lationes. redditus.in quatuoꝛ btes diuidere: qua
rum vnã ſibip̃i retineãt. alteram clericis officioꝛũ
ſuoꝛum ſedulitate diſtribuant. fabꝛice terciã:quar⸗
tam pauperibo ⁊ peregrinis habeãt fideliter erogã⸗
dam:quarũ rationem dinino redditurꝰeſt examimi.
hecibi. ¶ Gi veꝛo magn“ ſit exceſſus in efectu iſtiꝰ
diſpenſationis nõ excuſant᷑ a peccato moꝛtali: ſicut
dicit ſanctꝰ Zho. ſcõs ſcde.q.c lxxxv.arti.vij. AQui
etiam in quadã queſtione de quolib et. dieit. idẽ eſſe
ludicium ⁊æ bonis alioꝛuʒ clericoꝝ. Sed qtũcunq;
ſit. v iure facere vberent: ve facto tamen ita dim⸗
dunt bona xpᷣi. eccleſie ⁊ pauperũ:ſicut lup⸗ diuidit
pꝛedam: v quo dicit Iſido.ꝙ ptem pꝛede.quã co⸗
medere nõ poteſt vel non vult. ſub tetra abſcondit.
Ita iſti pꝛedictoꝝ bonoꝝ partem.quã in vſt us pꝛo⸗
pꝛios nõ cõſumũt: in ciſtis.ſcrinijs.⁊ theſauris ſuis
qnq; ſub terra abſcõdunt:qð pauperibo clericis et
eccleſie fabeice eſſet diſtribuendũ. Et ꝓ tanto de eis
verificat᷑ illuo Eʒ ech.xxiij. Pꝛincipes in medio tui
quaſi lupi. ¶ Bed in moꝛte abebunt ꝓhibitionez
v plus accipiendo:qð eleganter oſtenſum fuit.iiij.
Reg. xxij.vbi legitur. ſacerdores ꝓhibiti fuerunt
pecumiã accipere amplioꝛẽ:eo ꝙ eam circa tẽpli ſar⸗
tatecta minime expenderũt. Sic in ꝓpoſito iſtis di⸗
cerur tꝑe moꝛtis.ſicut illi ſeruo nequã AMath xxv. qᷓ
fodit in terrã ⁊ abſcondit pecuniã wmii ſui: tolle
ab eo talentũ cc. qꝛ amplius iam nõ poteris villica-
re.Lu.xvj.¶ Ergo anteqꝙᷓ ad loca ⁊ tempoꝛa illa ve
niant. diligẽter ve reſponſione ad quatuoꝛ p̃dictas
neſtiones.⁊ cũ magno ſtudio ſibi ꝓuideant. ne taʒ

pj.

foꝛtibb inopinatis 7 impꝛouiſis queſtõnibo ſubita
tireſpondeneſciẽtes. obmuteſcãt. Gicut illea quo
tm vna vepdictis queſtionibo guerebat. Mat. xxij.
Amice quomõ huc intraſti. nõ habẽs veſiẽ nuptia
lem: at qꝛ ille obmutuit. iuſſus eſt ligatis manibo. et

pedibo ꝓijci in tenebꝛas exterioꝛes.

Mec ẽ viris ec-

cleſiaſticis maxime platis foꝛmidoloſa ſententia.
aꝛ ſicut ex ſentẽtia ptʒ beati Grego. in moꝛal. ſi vni⸗
cuiq; cogitanti ſatis durũ videtur in diſtricto iudi

ciO. ꝙ vna animg rationẽ reddere: quid faciet qᷣ tot

animas habet.qͥt eius ſubijciũtur cuſtodie: omni

us quaſiꝙ vna ſola alius rationẽ reddet. &

epꝛè

dictis veꝛo ↄditionibo ? queſtionibo. tres p ſone ſa⸗

tis elegãt᷑ ſignificari vident᷑. Judic. xviij.vbi explo
atoꝛes ppli i a quodã queſierf̃t ſe. acerdote. Quis
te huc adduxit:qtum ad pꝛimã. Aut quid hic agis
qum ad ſcaʒ. Aut ob quãꝗ cauſam huc veniſti. ſup
ple vt regeres vt paſtoꝛ: vel lac et lanã caperes:ſicut
mercẽnaniꝰ Gic exploꝛatoꝛes dei ⁊ curie celeſtis an⸗
geli. quoꝝ ſingulis tanꝙ; exploꝛatoꝛibo vel ſerutato
ribus vel viſitatoꝛibo moꝛientiũ videtur pᷣceptũ di⸗
rigi. Jſa.xxij. Vade inqͥt us ⁊ ingredere ad eũ qui
habiĩtat in tabernaculo ad ſobnã ppoſitũ templi.i.
ad ſacerdotẽ vel pꝛelatũ vel virum oꝛdinatũ vel re⸗
ligioſuʒ. ⁊ dixes el:quid tu hic. aut q̃ſi qͥs hic. Qui⸗
bus vt ĩe male intrantib vel vinerilo loquar. ad eo
rum vite ⁊ vicij oſtenſionẽ et recognitionẽ:cõgruit
reſponſio pᷣqdicti ſacerdotis. Judiẽ xviij. Hec inqᷣt
hec pꝛeſtitit mibi michas ⁊ mercede me ↄduxit. vt
eſſem ei ſacerdos. Mam vt pdictũ eſt. nõnulliilloꝝ
Ana a9 mercedẽ. ꝙᷓ ad merituʒ reſpiciũt ſacerdotij.
equibo Michee. ij. Bacerdotes eiꝰin mercedew
cebant. DBe quo ſicↄquerit᷑ vus AMalach. j. dicens.
OQuis ex vobis eſt q claudat hoſtia⸗ incẽdat altaꝛe
meum gratuito. Amultofoꝛtioꝛi v ſacerdotibo nri
tempoꝛis maioꝛi ratõe ↄqueri poteſt. qꝛ nõ ſit ufficit
eis vna ↄducimercede.ſicut illis quibo pdictũ eſt
y in mercede docebãt:ſed ſub pncipali mercede quã
ad ſeruiendũ prochie vel ad celebꝛandũ ꝓ anima re
cipiant. ſine merces illoꝝ ſtipendiũ ſit in beneficõ
ſicut rectoꝝꝑ ⁊ vicarioꝝ:ſiue in ſalario ſicut alioꝝ ſa-
cerdotũ:aliam recipiũt. ſicut trecẽnalia nanos.
ſ..⁊ etiã alios venarios ad celebꝛandi functis.
cum nullꝰoparius poſſet fidelit᷑ locare laboꝛes ſuos
pꝛo vna die ⁊ eodem tpe diuerſis. Sed foꝛte cogitãt
; miſſa equalit᷑ ſingulis valeat. ſiue ꝓ vno ſine pꝛo
multis dicat᷑ſeo hocẽ repꝛobatuʒ. .A. x. v. ¶ Duia
ergo hec reſponſio in ei ſudicio eis nõ allocabit᷑ ſi⸗
eut nec quecũq; alia:quã ad pꝛedictã qſtionẽ. Iſa.
xxij.dare poterunt.qꝛ quãdo dicit᷑:quid tu hicin eſ⸗
ſentia.videlicet vel pũᷣali qͥdditate viuẽs.ſicut ani⸗
mal ratõnae.an ſicut bꝛutale:aut q̃s tu hic in ſpiri
tuali ꝑſonalitate quid naq; querit d eſſ. entia.quis
e pſona:ſi bene ſcrutent᷑ inueniet᷑ q nihil aliud re⸗
ſpondere haterit vnarius plũbeus:ſi loqui poſ-
ſet. a quo iquereret᷑.reſpõdere poſſet. ego ſum vena
rius plubeus inter argeteos. Sicut ergo fidelis hõ
talem inter alios inueniẽs:pꝛimo querit.inde illũ

Pfoꝛatũ qñq; ad ignem ꝓijcit. Ita in ꝓpoſito. Et h

eſt qð ſequit. Ibimoꝛieris. Zlut q̃ſi quis tu hic.ſiẽ

naq; imagines in pariete nõ ſunt homies:necidola
ſunt viui hoĩes quos repᷣſentant:ſed qſi. Yta oꝛdina
tus vel bñficiatꝰ malus.de quo Zachᷣ xj. O paſtoꝛ
⁊idoluʒ gregẽ vrelinquẽs. ¶ Et reuera vt veritas
oſtendatr᷑. qua offendi nõ veberẽt: nõ tantã ſimili
tudinẽ tenent cũ antiquis oꝛdinatis ⸗ beneficiatis.
quatã tenet imago illius cuiꝰ eſt imago.qꝛ illi ſaltẽ
in exterioꝛiaſſimilant᷑ apparentia. Iſti vo nec inre
rioꝛi vita nec exterioꝛi ↄuerſatõne antiquis ſanctis
aſſimilãtur patrilv: et ideo malos male pdet qꝛ nee

xvi⸗

xviij⸗

xix.

Pꝛdo clericalis

ſigna ſui vel ſuoꝝ in eis inueniet. Et h̊ eſt qð ſequit
Expellam te ſicut ouem non habentẽ ſignũ meũ de

ſtatione tua. xe mĩſterio tuo: œponã te ſicut ſer⸗
uum inutilẽ: a ſicut illũ non habentẽ veſtẽ nuptia⸗
lem. Aathei. xxij. Et ſicut ille obmutuit: ita ⁊ illi.
Pꝛimo qꝛ cõfidentiã reſpõdendia bonis operibo
pꝛius factis acciꝑe nõ poſſunt. ſicut alij boni plati:
Vinde beatꝰ Gꝛego.ſuꝑ euãgelia. Omeh xvij. In iu
dicio veniẽt cuncti paſtoꝛes cũ gregibo ſuis:ibi pe-
trus cũ iudea vultt, Paulus cui gentibo. Andreas
poſt ſe achaiam ducet. Johãnes:aſiam. Thomas:
indiã.quid ibinos dieinn ſun agl nomẽ paſtoꝛis
habemus: 2 greges nõ ducimus? Mõnullinãq; illo-
rum libentiꝰ ducũt canes falcones ad venatione.
qꝙᷓ xpᷣianos ad veuotionẽ. Et qo peiꝰ eſt plures gre-
ges ducũt ad dyabolũ pꝛauis monbo exemplis eo⸗
rum coꝛrũpendo.qꝙᷓ ad deũ pꝛedicãdo: vel ſancte vi⸗
uendo. ¶WBecũdo. qꝛ licet nũc ad pᷣdictas queſtie⸗
nes multas falſas habeãt reſpõſiones: ⁊ excuſatões
in peccatis. tũc omni tali falio coloꝛe amoto:nulluʒ
habebũt reſpõdendi coloꝛẽ. Vnde beatꝰ ꝛego.in
Hmeł. æ obmuteſcente. qͥ intrauerit ſine veſte nu⸗
tiali. Tuncinqt obmuteſcemꝰqui nücmultas ma
i operis excuſatões pᷣtendimus. Nec erit locꝰaudi
entie: vbi ꝓpꝛie excuſabũt ↄſcientie:⁊ qui foꝛis incre
pat.intus ↄſcientie teſtis animã accuſat. YJere.xxix.
Ego teſtis ⁊ iudex dicit dñs. ¶ Et conueniẽs pena
erit ꝙ tunc obmuteſcãt ad penã ſicut nücobmute⸗
ſcunt a vei laude.⁊ ſubditoꝝ coꝛrectõne ad culpam.
Bic ergo tũcmuti ve tẽplo gloꝛie in tenebꝛas eijciẽ.
di ſunt exterioꝛes.q;ꝛ nunc ad tẽpla materialia indi
gne venerũt ? male occupauerũt: templum gratie
multipliciter polluerũt. Et hoc eſt quod ſequitur.
Polluerũt ſanctũ templũ tuũ:ita turpiꝰ et peius ꝙ;
alij populares. Jere. vj. Vadã ad optimates: ? ipſi
eius fregerũt ingũ:ruperũt vincula. Eyqͥ veriſimi
iter timendũ ẽ ꝙ ↄparãdo numerũ deriad tãtũ nu
merũ populi.ꝙ in nulla arte vel tanta multitudine
populi inueniat᷑ tãputrida poꝛtio:tot danandið
quocũq; ſtatu.quot ſũt e clero dãnan i. Cuiꝰdam

nationis euidẽtia eſt.q; ipſoꝝ peccatum non tm̃ ſe-/

Exemp.

ipos:ſed ẽ cauſa dãnatois alijs.qꝛ ſi nũc arguãturqͥ
cũq; æ populo v luxuria: vſura. ebꝛietate. vel quo/
cũq; vicio:ſtatim ſcutũ opponit ſue excuſatõis:ali⸗
quẽ væ clero. Ex quo videt᷑ ſe’qui.ꝙ infamia plꝰ no⸗
cet ꝙᷓ peccatũ: qꝛ peccato ſolus perit.ꝗ peccat.infa⸗
mia multi. Eñ Merñ.in epła ad ducẽ Aqtanie.Cũ
quis v populo peccat ſolus perit:pꝛincipis aũt er⸗
roꝛ multos inuoluit: tot obeſt quot pᷣeſt. ¶ Et be
atus Gꝛeg. in paſtoꝛali.⁊ habet᷑ in vcreto di.lxxxiij
Nemo. Nuliꝰquippe ampliꝰin eccleſia nocet ꝙᷓ qui
puerſe agens nomẽ vel oꝛdinẽ ſanctitatis habet. Jl
lum quippe redarguere nemo pᷣſumit:⁊ culpa vehe⸗
mẽter ĩ exemplũ trabit᷑: quãdo ꝓ reuerẽtia oꝛdinis
peccatoꝛ honoꝛat᷑. Idẽ in eodẽ Sepeↄtingit vt dũ
paſtoꝛ p aneuere gradit᷑ ad pᷣcipitiũ grey ſequatur.
Hð pulcre oſtendit᷑ ꝑ illã hyſtoꝛiã que habet in by
ſtoꝛia eccłiaſtica:ſeu triꝑtita compoſita ab euſebio
ceſariẽſi. In qua ↄtinet. ꝙ ciuitate ſancta hierlm a
ſaracenis capta.ſaraceni pmiſerũt ypᷣianos ad locũ
illũ? ad locũ ſepulchꝛi ſuas facere oblatõcs.⁊ pegni
natõnes ꝓpter ↄmodũ ꝓpꝛiũ.qð extributo trãſeũ
tium habuerũt frequẽtia. Tolenres tñ ypianos ce-
ridere. eiſq; illudere amota imagine cruciſixio loco
ſepulchꝛi in qͥ ſtare ↄſueuit.⁊ in eodẽ loco idolũvene
ris ſtatuerũt: vt xppiani in loco illo adoꝛãtes venerẽ
adoꝛare viderent. Oð vidẽtes xpᷣiani a veneratõni
bus ⁊ oblationibo.q̃s ibi facere ſolebãt ſe retraxer᷑t.
ne venerẽ venerari viderẽt. Sicut q̊ in odiũ veneris
a ſolitis ceſſatuʒ eſt oblationib ⁊ veuotionibo: ſic .

% pj.

oĩa ↄſimilis in ecclia ꝓceſſus inueniet᷑. In q̃ d ima
go inuẽta fueꝛat xpᷣi:mũqꝰ videlicet ⁊ bonꝰ rectoꝛ:vi
carius ſacerdos.populꝰcũ veuotõeiura ↄtulit ec⸗
cleſiaſtica: xpᷣi eccłiaʒ ⁊ locũ frequẽtando:⁊ ſancte
viuẽdo venerabat᷑. Sed illa imaginemoꝛtua ⁊ amo
ta. idolo veneris moderno tꝑe: e quo wolẽdũ ẽ᷑. in
loco eccłie in nõnullis ꝓtibo exaltato. Quid nãch ẽ
pſona eccłiaſtica pollura. niſi idolũ 7 imagovenert.
du venereas exercet oꝑatones. ceſſat ppłi oblatio ⁊
cuotio ⁊ decimatio. Et creſcit ꝑditio.tractio:et
damnatio. ¶ Hoc em̃ qñq; aperte ex verbis populi
oſtendit quibo a monenti ⁊ 2ſcientiam facientibo
vecimis 7 oblationibo dandis.⁊ eccleſijs frequen
tandis. ⁊ amãdis. 7 caſtitate ⁊ ceteris virtutibo ha/

bendis. Reſpõdent. quare vecimas darẽ rectoꝛi cõ⸗

cubinã tenẽti.⸗ Wars eccleſiã iuuarẽ in qua omnes
miniſtri ſunt polluti.vel quõ mundã ducã vitã: cuʒ
tot mala habeã exemplaria. Ouis iſta excuſatio ſit
ad excuſandũ excuſatões in peccatis: ſicut oſtenſuʒ
eitanne occaſionẽ talem a clero accipit po
pulus.qꝗ cleri exẽplo vterioꝛat᷑ Et ſicut quõdã po/
pulus ꝓpter peccatũ ſacerdotũ ofmi ⁊ finces.j. Reg.
liij. coꝛpaliter. ita nũc ſpũalit᷑ cadit peccãdo. Ideo
dicit Eriſo.ſuꝑ eplam ad hebꝛeos.Omeł. xxxuiij.ꝙ
meliꝰeſſet ſine pncipe eſſe:qꝙᷓ a malo regi.Necmirũ.
qꝛ ſiẽ meliꝰeſſet ouibo ſine cuſtodia eſſe q; a lupis cu⸗
ſtodiri. Ita meliꝰeſſet ꝙ ecckia nullü haberet mini⸗
ſtrũ qᷓ talẽ qui gregẽ coꝛrũpit.⁊ eccleſie ſtatũ coꝛrũ⸗
pit. -pᷣianitatẽ violat.⁊ coĩtatẽ peccatis?⁊ vĩdictis
cſolatã reddit. Sicut aꝑte ptʒ qrelã dei. Eʒech.
xxv. Euge inqͥt eugeſuꝑ ſanctuariũ meũ:q;ꝛ pollutũ
eſt. ex qua pollutõe ſequit᷑ terre veſolatio. SGicut pʒ
ſuꝑ hoc qð ſequit. Et ſuꝑ terraʒ iirł qꝛ veſolata eit.
Ex quibo patʒ ꝙ querẽti q̃re xpᷣianitas nõ eſt ita
bona nec ppłi veuotio tãta: nec in virtutibo ita ꝓba
ta foꝛtis ⁊ ↄſtans:ſicut fuit in pꝛimitiua ecclia. Re-
ſpõderi poſſet ſicut rñdiſſe legit᷑ quẽdam mimũ re⸗
gi frãcoꝝ querẽti:qre nõ eſſent ita ꝓbi milites nũc.
ſicut fuerũt in tꝑe karoli magni:ſicut rolandꝰ ⁊ oli⸗
uerus. Cui meneſtrallus: da mihi taleʒ regẽ qualis
fuit Rarolus magnꝰ.⁊ ego dabo tibitales milites:q̃
les nũc nominaſti. Voluit em̃ innuere ⁊ intelligere
q; pꝛobitas ⁊ impꝛobitas militũ totiꝰexercitꝰmul

tuʒ vpẽdet a ꝓbitate ⁊ impꝛobitate regis vłducis

Cui etiã ↄcoꝛdat ſententia Genece muſice ſue.li.ij.
dieẽtis.qꝙ nũꝙ; exèrcitꝰfoꝛtiter ſtetit? pugnauit vbi
dux fugit. Ita in ꝓpoſito.ꝙ omne caputr languidũ
&. Jſa. j. BGtarus g moderne ccclie.xpᷣianitatis
bene oſtẽdit in quadã hyſtoꝛia queↄtinet.ꝙ cuidã
cogitãti ⁊ admirãti d ſtatu xpᷣianitatis.e nocte qᷓ
dam apparuit imago.q̃ſi cuiuſdã pulcerrime dñe:2

ipſo admirãte que eſſet. vox ad eũ facta fuiſſe legił. Exemp.

que queſiuit.cuiꝰillã ima ginẽ eſſe eſtimaret. Cuiil⸗
le.beatiſſime inqͥt virginis marie.quo dicto imago
vꝛſuʒ verſus eũ vertit.in quo erat tota putrida:qd
inqͥt vox tibi modo videt᷑nõ eſt inqͥt vᷣgo maria. qꝛ
e ea ſcribit.q eſt tota pulcra.Ypᷣo ergo ĩeſiderãti
ſcire:que eſſet:vox dixit.illã ſimilitudinẽ eſſexpiani
tatis.que in pncipio fuit pulcerrima.ſed in poſterio
ri ꝑte.i.nũc.turpiſſima.⁊ quaſi œſtructa ẽ.¶ Etq
iſtius veſtructõis cauſa ex magna ꝑte ſit peccatũ.et
negligẽtia cleri.elegãter ſignificatũ ⁊ oſteſum eſt.ij.
ARacha B.vj.qꝛ ſicut ibi innuit᷑ ꝙ cauſa veſtructõis
veſolationis hierłm.⁊ ſancti tẽpli fuit peccatũ il-
loꝝ.qui ad tẽpli miniſteriũ putabant.põtificũ vi
Telicet.ſacerdotũ ⁊ leuitarũ. icit em̃ textꝰſic.Tẽ/
plum plenũ erat luxuria.⁊ comeſſationibo.ꝛ ſcoꝛtã⸗
tiũ cũ meretricibo.Altare etiã plenũ erat illicitis.qᷓ
legibo ꝓhibebãtr.⁊ ſacratis edibo młieres ſe vltro in/
gerebãt introferẽtes.q ñ licebãt.Sic nücnõnemo⸗

xr.

Exemp.

xxj.

ofiuerürſancti Gap i Yee⸗
ent nenficnot; Gech Nnih⸗
ſintualeſibaſtor mnpnane c⸗
Ecrtidiccne: qui Aberit rege i⸗
gem polunt Ona ſin geere ne
Pollutk Ytaepßlatd inido gledsin
Oeo illudinfi. CMtum etiad vin
to höccauſazaſſignat . Jere pg
cgerũt paſtoꝛes/ wmmini no gueſien
tellerenit rommo grer diſp e
nliggruer verater dicl poſſetilln

gbqui vſtruis tipli l. Ben

hiemſale inpomox cnſtoca guaea
ntid nocipomeni wlvomorin
lunütcta wlnllk da tnan
ntgnbemagrorpegutünoliuſtoe
nlntedt aſoaitentd
lltropapientes gößcepn⸗
ahirrhanſann dak gi⸗
deiſtisochcheret. Bedben iler
Deinscſtegabap anſtodia diligent
ginck Neucitihienai
ent öimet pſonaliter arät intere

bomoco. tfructomnelins

Ded inquadra inenaienir

nrinnas dab tatni,
agiuuntingonnes
digenglmnn guntidcint n
igaſnie ngllſinot
medccſicned ſiantdſtnſn
igihion z enaCedicchith
Naniſent enngiti,
ntie
uteglunacheheeg Ynigii
tacheeſehannſongg hune
croulp ſineaſtocigeſee nne
clseſer etcfannlli n Poh
bercyecchunulliuhenemi,
ge onnint relleſeſimm ni,
nelr cnitui euinbt itin⸗
Biaragtephitlidi Gech
eugeſlpſanchuaniſnei grpolnti
ndeſeguiktene dſcland Giang
uit Etſügtemziſtn dſclatne
tzgy gueritiiteſßiantts noeſtin ,
Auotiotita: heein iſtutiv in a
nsſintfult inprinitim ali Ke⸗
ſut mciſe ett grilammmun
in.ieno cſentitn pbiniltizni
Pekorplimagniſcut voloncsvol,
Aallus: u nibltulg ; ols
nszcgo dabonbitales nilite⸗q
. Volutaf, lunuerer intelligere
zobitos milturtotrerat nnl
tater inpꝛobitale egs loncis
ſatann Belkn ſaſirlii
gatefenttafſiktnucuuntt
Peſtd omnectbt unguli
rus mocemecccheNinnitinn
Naduͤbyſtorin veotinet nc
iiſtuurfintinun inat
nugn iſicliiſti lannenſeſ.
eic Horadcüftan ſuifeleot. n
ueeſt nöcſeefinant Cuil
piliingl o dico inei
it itginsn lnpemninen

Pꝛdoclericalis

v eſt templũ eccleſie luxuria ⸗ comeſſatione plenũ.
cum hi his vicijs pleni ſunt. qui tẽplo vſeruiũt ec⸗
cleſie:quoꝝ peccatũ eſt peccatum ſodome:ſaturitas
anis ociſ:Eʒech.xvj. Plus em̃ eſculentis 7 pocu
entis. ꝙᷓ coter populares abũdant. plus ocio va⸗
cant:qꝛ nec in coꝛpalibo nec in ſpũaliba ſe ſciunt vti⸗
liter occupare. Ey quibo p̃dicta ſequũtur vicia.Al/
tare etiam nũc plenũ eſt illicitis. Mõne os labia ⸗
manus ſacerdotis mali.que in altaritenet cũ quibo
⁊ coꝛpus xpᷣi indigne tãgit illicita dici poterũt ⁊ im-
mũda? ¶ Et nõ ſolũ hoc erroꝛe ſeipos.ſᷣ etiaʒ alios
clpiũt pꝛo quibo celebꝛãt: ſicut patet P rationem
oſtẽſaʒ. M. x.ij.¶ Gequit᷑. Sacratis edibo &. Que
em̃ ſacre niſi wmꝰ viroꝝ eccleſiaſticoꝑ:quas nõ ſolũ
mulieres.ſed q̃ verioꝛi.vtpote ſpeciaſioꝛi noĩe mere
trices nũcupant᷑:nõ ſolũ ingrediunt᷑ ſed ibi diebo et
noctibo moꝛant᷑.¶ Iſtis ̊ viſis ⁊ cõſideratis.nõ eſt
mirũ ſi templi ecclie ⁊ totiꝰxpᷣianitatis ſpualis ſeq
tur ruina.qꝙᷓtuʒ ad malã vitã.⁊ qñq; ꝙᷓtuʒ ad exterio
res vindictas.quas frequẽter ſentimꝰzaudimus.2
plures timemꝰ:qꝛ ſicut extalibo peccatis templũ et
regnũ nunc vſtructũ cermnit iudeoꝝ:p que eccleſia
terra ſignificat xpᷣianoꝝ.JIta timẽdũ eſt ne xpᷣianis
idem ↄtingat.Cuiꝰↄtingẽtie magna nũc cernit᷑ eui
ntia: hoc ꝙ magna mũdi ꝑs que olim fuit xpᷣia
noꝝ.nũca ſaracenis occupata eſt: qꝛ ſacerdotes eiꝰ
polluerũt fanctũ.SGophᷣ.iij. YOdeo etiã ſubditi pol⸗
luerũt ſanctificatõeʒ. Eʒech.xxviij. Etuz em ad
ſpiritualẽ ſubditoꝝ coꝛruptionẽ. hãc cauſã aſſignat
cretũ dicens:q qui veberẽt gregẽ ſanctificare:gre
gem polluunt.Quia ſicut grex er vna moꝛbida oue
polluit᷑. Ota ex pᷣlato imũdo plebs inficitur. di.xlv.
Deo illud in fi. ¶ Mtum etiã ad vindictas ſequen-
tes hãc cauſaʒ aſſignat eꝰ. Yere x.quia inqͥt. ſtulte
egerũt paſtoꝛes.⁊ dvominũ nõ queſierũt. ꝓprerea non
intellexerũt.⁊ omnis grex diſpſus eſt.uilibet igit
tali ↄgrue ⁊ veraciter dici poſſet illud ath.xxvij.
Vab qui veſtruis tẽpluʒ i.¶ Gequit᷑. Poſuerũt
hieruſalẽ in pomoꝝ cuſtodiã. quia eccleſiã cuſtodi⸗
unt ad modu pomerij.vel pomoꝝ:in quo duʒ poma
ſunt diligẽter cuſtodit.⁊ hoc ꝓpter poma. Bic dum
ſunt garbe m agro tꝑe autũnali:cuſtodes in mibo
multiplicãtur ẽcclie.ꝛ cuſtodiũt garbas vt ſciũt. ſu⸗
is mĩſtris pᷣcipientes.qð pᷣcepit pylatus iudeis. Ite
cuſtodite ſicut ſcitis:Aath̊.xxvij. ¶ Ged vtinaz de
eodẽ iſtis hoc pᷣciperẽt. Seo heu ille ve xpo. Iſti qo
peius eſt ve garbaꝝ cuſtodia diligentiã habent pci⸗
piendi.¶ e qua qꝛ frequẽter in ſuis fiduciã no ba
bent. ipᷣimet ꝑſonaliter curãt intereſſe:ſi poterũt.qᷣ
uo modo. vt fruct?melius colligant᷑ ? cuſtodiãtur
Per in quadrageſima ? alijs tẽpoꝛib.quãdo autũ-
nus ẽ animaꝑ.illuc minime inuenit᷑ ſed eſt in curijs
vel ſcolis vel alibi reſidet.vt ſumptibo pcat. e quo
conquerẽdo loquit᷑ us. Iſa.j. verelinquet᷑ inquit
filia ſyon:vt vmbꝛaculũ in vinea.ꝛ ſicut tuguriũ in
cucumerario.ũ em̃ ſunt fructꝰin vinea.eſt ibi obũ
bꝛaculũ:in quo vinee cuſtos moꝛat᷑: ⁊ dũ ſunt cucu⸗
meres in cucumerario eſt ibi tuguriũ in quo illoꝛuz
cuſtes requieſcit:ſed alio tpeilluc non reperit᷑. Sic
in ꝓpoſito v cuſtode eccleſie. æ quo qꝙᷓtuʒ ad alia tẽ-
poꝛa verificat᷑ illud Pꝛoũ.vij. Non eſt vir in wmo
eius:abijt longiſſima via.ſacculũ pecunie ſecũ tulit
reuerſur in die plene lune.¶ uomodo vo iſta au
ctoꝛitas æ eis verificat᷑. quotidiana wcet experien⸗
tia.quia ſi alio tpe veniat pauꝑ.vel peregrinꝰ.ad dm
mum talis elemoſynã petiturꝰ. Reſpondebit firma
rius vel balliuus dicẽs:wvminꝰmeus nõ eſt in wmo
Ecce non eſt vir in vmo eius. Cui pauper.⁊ vbieſt
vminꝰtuus? Cuiille. In curia regis.ᷣ vel alteriꝰ pn
cipis vel pꝛelati vel oxonie.vel pariſius vel bononie

pf.

Ecce via abijt longinqua. Cui paupꝑ.eſt nealiquis:
qui nos æ elemoſyna iuuari poterit pꝛo amoꝛe ei.
Eui alius.ipᷣe omnia vendidit:⁊ pecuniã ſecuʒ poꝛ⸗
tauit. Ecce quomodo ſacculuʒ pecunie ſecum tulit.
Cnipauper.quãdo inueniet᷑ in wmo. Cui alius. in
autũno eius ſperamꝰ aduentũ. Ecce quomõ reuer⸗
ſurus eſt in die lune plene.¶ Tales culdã aſſimilan
tur ſtelle:que nũqꝙ; apparere dicit᷑:niſi in menſe au⸗
guſti:⁊ quãdo apparet vrit ſegetes:⁊ ↄſumit.vt vult
PBoetiꝰce conſolatõephie/ emittit tamẽ de ſe radi⸗
os vt clara appareat. Sic iſti qui tm illo apparent
tempoꝛe ⁊ veſtib ſplendent curioſis ⁊ ad modũ ſtel
le comate cũ longa barba⸗ cabi arnia⸗⸗ omnibus
aliſs curioſitatibi. excepta veſte ſtragulata huic ſe⸗
culo nequã ſe confoꝛmat ⁊ tuncapparent vt fructꝰ
colligant ⁊ conſum ãt.Quoꝝ periculũ beatus oſtẽ⸗
dit Grego. ſuper illo Job xxxj. Si fructus terre co
medi:abſq; pecunia. ructꝰ em terre abſ pecunia
comegere eſt ex eccleſia ſumptꝰ accipere:ſed eideʒ ec
cleſie pᷣdicationis pꝛeciũ non pꝛebere. Quid ad hoc
paſtoꝛes dicemus:qui aduentũ diſtricti iudicis pꝛe
currentes officiũ quidem pᷣconis ſuſcipimus: ſed ali
menta eccleſiaſtica muti mãducamus. Exigimꝰ qð
noſtro vebetur coꝛpi. ſed nõ impẽdimus ſubdi⸗
toꝛum ⁊æbet᷑ coꝛdi.Cum iget⸗ is qni ſubeſt ſeruit ad
obſeqmiũ.reſtat pꝛoculdubio vt is qui pᷣeſt ſerniat
ad verbum. Beo non ſicimpij.non ſic. ve qua im⸗
bietate cõquerit᷑ eus Yere.xij. dicens. Multi paſto
res vemoliti ſunt vineà meam:conculcauerũt par⸗
tem meam væderũt poꝛtionem meã vſiderabilẽ:in
eſertum ſolitudinis.¶ Ecce qᷓ ſignãter dicit. Con
culcauerũt partem meaʒ.i.ſacramẽta mea. manda⸗
ta mea.⁊ ſeruitia mea:⁊ animas pꝛopꝛias ⁊ animas
ſubditoꝝ.¶ Pꝛimum væ ſacramẽtis patet. per hoc
qð faciunt circa ſacramentũ ſacramentoꝝ omnium
cauſam ⁊ virtutẽ ⁊ finem. circa videlicet ſacramen⸗
tum coꝛpꝑis.⁊ ſanguis xpᷣi in miſſa. in qua verbis ſa⸗
cramentalibo quaſi ad conuiuiũ inuitatur œus:zil
luc cum multitudine venire dignat᷑ angeloꝛuʒ. Si⸗
cut patet ꝑ auctoꝛitatẽ beati rega⸗ A.x. vij.qui⸗
bus moꝛe iudeoꝝ acetum ꝓpinant felle mixtuʒ pec⸗
catoꝛum. qꝛ e vino acetoſo ſacramentũ ſuum imo

potius ſeipᷣm conficere nitunt᷑.¶¶ Circa quoꝛuʒ fa⸗
ctũ vnũ ſũme timẽdũ eſtimo q videlicet mille miſſe
annuatim in regno cũ aceto.i.cum vino in acetum.
dicãtur totaliter mutaro. In quo caſu ſciant ſe ſa⸗
cramentũ non conſicere: ſed idolarriã cõmittere.qꝛ
adoꝛant adoꝛandũ oſtendunt:qð adoꝛan minime
ceberet.¶ Madmirandũ negociuʒ.ipſunet tale vi⸗
num acetoſum nõ biberent qui claniꝰ et melius bi⸗
bunt.qð inuenire poſſunt:⁊ vo qui omnia dat peio
ra pꝛebent. Malach.j. Siofferas panẽ pollutu ſu⸗
per altare meu offer illud ducituo &c. quaſi diceret.
vide ſi ille contẽtabitur œtalipane ⁊ vino:qualem
mihi offertis. ¶O magna ruſticitas etmaxima in⸗
equalitas:nequiſſimaq; bononꝝ diuiſio wo et ange⸗
lis eins.quartã vel pinctam nõ dant in quindena: qͥ
botellum vel lagena bibunt in die.O væteſtanda ne
gligentia: quia neccirca illã paruã vel minimã quã
cæo dant partẽ.diligentẽ non adhibent cuſtodiam.
in locis illam ponẽdo baſſis ⁊ frigidis vt diutius in
ſapoꝛe pariter ⁊ coloꝛe cõſeruet᷑. Quis rey terrenus
talibus contẽtaret᷑ miniſtris vel ſeruitio.nec ve⸗
us contẽtatur.qui dicit. Ne offeratis vltra ſacrifi⸗
cium fruſtra Yſa.j. Et paucis interpoſitis cauſam
adiũgit dicens. Iniquiſunt cetus veſtri.¶ Becũ⸗
um etiã e mandatoꝝ vi cõculcatõne patet:quia
frequẽter viſum eſt ⁊ auditũ.q querimonias apud
õ eoꝑ clericos officales vpoſuerunt.2
ras iuſticie citationis vel excoĩcatõnis impetraue⸗

xxiiij.

xxvj.

Pꝛdoclericalis

runt ꝓ lacte vel vitulo vel hmõi nõ bene vecimatis
Seo raro vel nunꝙᷓ auditũ eſt.ꝙ hmõi querimoni/
as vepoſuerũt vel lras impetrauerũt.q; deimanda⸗
ta artius cuſtodirent᷑.vbi nullũ ex cauſa illa eis cõ⸗
modũ accreſcit tẽpoꝛale.¶ Seo dicẽt ꝙ tales queri
monias vponũt ⁊ cenſuras exercẽt pꝛo iuribo eccle
ſie vefendẽdis.placet.ſed nüquid ad iura ptineat ec
cleſiaſtica ab alioꝝ mandatoꝛũ homines cuſtodire
trãſgreſſionibo.et animas ab eternis pditiomibo.qð
ſi ↄcedãt.quare nõ tãtũ ſollicitant᷑ circa impetratio
nem lr̃aꝝ.vt nundine⁊ mercatus in diebo vminicis
et feſtiuis pᷣcipuis ex quib mandati vi ve ſabbato

obſeruãdo tranſgreſſio et animaꝝ per ↄſequens ſe⸗

quitur ꝓditõ.quare nõ tãtũ circa foꝛnicatoꝝ vſura
rioꝛum ⁊ alioꝝ peccatoꝝ. ſicut circa male vciman/
tium ſollicitat᷑ coꝛrectionẽ. Quoꝝ peruerſitatẽ au⸗
ctoꝛitas oſtendit Criſo.D.iij.xij. Quãtũcũq; ergo
dicant ſe talia ſuſtinere.taliterq; o iuribo laboꝛare
eccleſie.tamẽ in rei veritate ſic laboꝛãt illi ſicut mu
ſtela. B. xij. xiij. Mota.H. iiij.xuiij.¶ Cerciuʒ etiã ce
ↄculcatione diuini ſeruitij quotidie oſtendit᷑ per cõ
ſuetudinẽ quã habent officiũ dicendo diuinũ.con-
tra eccleſie et pape pꝛeceptũ.in decretali li.iij.ti.xlj.
celebꝛatione miſſarũ.c.vlentes.vbi pꝛimo reci⸗
tatur quomõ aliqui viri eccleſiaſtici circa officium
peccant diuinũ.illuo dicentes ſyncopãdo tranſcur/
rendo.⁊ raro.i.vix quater in ãno celebꝛãdo.ĩmo ali⸗
qui illoꝝ qð peius eſt:muſqᷓ in ccẽ annis celebꝛant.
quibo recitatis nolens talia a quocũq; impoſterum
cõmitti.ꝓhibitionẽ ⁊ penã adiũgit dicens.quapꝛo⸗
ter hec et his ſimilia viſtricte ꝓhibemus ſub pena
uſpenſionis in virtute ſancte obediẽtie pᷣcipiendo
mandãtes.quatenꝰtotum officiũ nocturnũ diurnũ
qᷓ; quãtũ vus eis vederit ſtudioſe ſimul celebꝛẽt et
cuote. Et ſᷣm gloſaʒ ↄtrariũ faciens poteſt ſuſpẽ⸗

di. vel alijs penis Eianoritn puniri.vel beneficioꝛuʒ

pꝛiuatõne.qꝛ ino bedientiã incurrũt.¶ Ex iſtis cul
pa oſtendit᷑ ⁊ periculũ illoꝝ qui in verſib ↄtinẽtur

ſequentibo. Eccleſie tres ſunt:qui ſeruitiũ male ſol/

uũt. Foꝛchipers momelers verlepers nõ bene pſal/
lunt. ¶ Calium etiã officiũ xeo nõ videtur placere
quia potius videt᷑ officiũ eſſe furum ⁊ latronũ qᷓ cle
ricoꝝ. Quia ſicut latro in coqͥna volẽs de piſce ali⸗
quid furari.ↄmuniter mediã furat᷑ peciam ⁊ nõ cau
dam. vel caput:qꝛ ſi abeſſent citius perciperet᷑. Illa
ergo pecia in medio ſublata.caput ⁊ caudã ſimul cõ
iungit. Ita iſti pꝛincipiũ verſus ⁊ finẽ ſimul cõiun-
unt. mediũ ita feſtinãdo ſaltant ꝙ neſcio ſi veeil⸗
ud intelligat vel homo. Quiquidẽ erroꝛ quãdoq;
ex ebꝛietate accidit.que linguã reddit impotentẽ ad
dicendũ veſperas vel ↄpletoꝛiũ in ſero.⁊ os fetiduʒ
caput ponderoſuʒ.⁊ animã ſoꝛdidã ad dicendum
matutinas et miſſam in mane.¶ Quãdoq; vero ex
mala ↄtingit ↄſuetudine quã intãtũ habẽt feſtinã⸗
tera maled icẽdi.q; cũ difficilitate aliter ſcirẽt dice/
re. ¶ Et tamẽ valde neceſſariũ eſſet ꝙ; ad melius di

cendũ ſe aſmeſacerẽt.quia qð ſic dicit.videt᷑ potius

Exemp.

a Tintinillo colligi ⁊ acceptari ꝙᷓ; a wo. Ille nanq;
dicit᷑ emon eſſe ad hoc œputatꝰcum miſtris ſuisvt
collegat ſyncopatõnes ⁊ que male dicunt᷑ in officio
diuino.ve quo fert ꝙ cuidꝗ bono viro oꝛanti appa-
ruit quaſi gigas ſacco pleno onuſtꝰ ſaneto querẽti
ũ nole ⁊ ſarcina:reſpõdit Cintinillus vocoꝛ onuſtꝰ
vo ⁊ oneratꝰ ſum ſyllabis:⁊ dictionibo male dictis.
Vir vo ille de illo verſus fecit dicẽs. Fragmina pſal
moꝝ. LZintinillus colligit hoꝝ. In die mille vicibo
ſe ſarcinat ille.¶ Periculoſuʒ eſtᷓ tm feſtinare in of
ficio diuino intãtũ.ꝙ nec cogitãt quio dicũt:nec cn
rant niſi ꝙ a citiꝰ quo poterũt ſe expediãt. Contra
duos ẽ auctoꝛitas Auguſtini.O.v.xv.Et etiã eſt

que ſua ſunt querũt⁊ nõ que ihn xpᷣi. 1
fecit q ait.ij. Coꝝ xij. Mo qro vr̃a ſ̊ vos. Et Phil.

pf.

irrõnabile. ¶ Pꝛimo qꝛ rõe ülliꝰſeruitij eximunt᷑ ab
omni lab oꝛe ⁊ ope manuali vt illi æuotius vacent.

¶ Becũdo qꝛ ratõe illins officij oẽs ſuos habẽt ho

noꝛes 1 ↄmoda. ¶ Tercio:qꝛ ſi ſᷣm Tullium.lijj.xæ
offic.c.j..ꝓꝛiũ eſt oꝛatoꝛis diſtincte.aꝑte ⁊ oꝛnate di
cere. Quãto magis iſtas ↄditõnęs obſeruare vebẽt
oꝛatoꝛes ei.q ſi nõ fecerint Tintinillꝰ cũ eis in cõ
puto moꝛtis cõputabit.Ergo oĩa honeſte et ſᷣm oꝛ⸗
dinem fiãt.j. Coꝝ.xiiij. ¶ Quartũ inſuꝑ væ aculca/
tione animaꝝ ꝓpꝛiarũ oſtendit᷑:qꝛ ipᷣas ſpũaliter in⸗
firmas vel moꝛtuas curationi vel reſuſcitatõni ebi
te nõ ſubinittũt.dum oↄfitent᷑ non habẽti iuriſditio
nem.nec poteſtatẽ eos abſoluẽdi. HKene em̃ ſcire de⸗
beret ſacerdos qͥ ſuo pari cõfitet᷑ ꝙ par in parem nõ
habet imperiũ. Vel ſi ſupioꝛi quo ad gradũ vel di⸗
gnitatẽ ofiteat.non tñ ſuo ſupioꝛi.ſed in aliena pro
chia. ꝙ caput in mẽbꝛũ non ſibi ſubditũ virtutẽ in⸗
fluere nõ poreſt Maumnru etiã ꝙ videlicet aĩas cõ
culcãt vel paruipẽdunt ſubditoꝝ: ⁊ ſic per ↄſequẽs
partẽ i ſed nõ partẽ ſui.i garbas et allas vecimas
oblatões.Et hoc oſtendit᷑ per tria ſigna.pꝛimovi⸗
celicet ꝑ receptionẽ.ſecũdo interrogationẽ.tercio
per litigationẽ. ¶ Pꝛima euidẽtia patet ꝑ hoc ꝙ cu
ram habẽtes animaꝝ miſtros ſuos veniẽtes ad eos
cum muneribo ad placitandũ coꝛã eis ve tẽpoꝛalib-
vel ad ꝓcurandũ ſlr̃as vel ꝓtectiones vel circa nego-
cia lucratiua vel ad infoꝛmandũ eos in hmõi.gratã
ter recipiũt:venientes circa negocia aĩiaꝝ ſicut pau/
peres mendicãtes:quãtũcũq; in bona venist inten/
tione.cũ toꝛuo vultu reſpiciũt.¶ Becũda euidẽtia
patʒ ꝓ hoc qð quotidie audit᷑ ꝙ miſtros ſuos ad ſe
veniẽtes. diligẽter examinãt introgãtes quot oues
agnos garbas habeãt:æ ſi tot habeãt illo ãꝗno quot
anno pcedenti.⁊ quot marchas poꝛtet.⁊ quot leua/
re poterit.⁊ quomõ oĩa melius ⁊ cariꝰvendere pote/
runt.Sed raro vel nũqᷓ auditũ eſt.ꝙ quererẽt quot
aĩas valeãt ſubditoꝝ.vtrum ille virtuoſe ſint vel vi
cioſe. vel ꝙ diligẽter cũ miniſtris tractẽt.vel ſacer⸗
vtib ſuis:quomõ vicioſi meliꝰcurari poterũt.Si⸗
cut em̃ frequẽter eis ſcribũt vel cũ eis tractant quõ
pars illloꝝ tractaꝛi æbeat:quaꝛe nõ tãtũ eis ſcribũt
vel cũ eis tractẽt:quomõ pars vi cuſtodiri vebeat.

quomõ videlicet cgerge⸗ citare vel facẽ citari et

coꝛrigi vberẽt. ¶ Tercia inſup euidẽtia ſeu ſignuʒ
P hoc oſtẽdit. ¶ Pꝛimo ꝙ ſi aĩal vel res alia.miſtro
rũ ſuoꝝ veputata cuſtodie peat.cũ miniſtris ſuis li⸗
tigãt.eoſq; turpiſſime vituperãt vel amout æ offi
cius ſuis.eoꝛũq; vefectui qñq; imponẽtes.qð eis im/
ponendũ nõ eſſet. Si vo pereunt aĩe vir ſacerdotes
e h̊ vel leuiter repᷣbendũt. ecũdo etiã ꝑ hocq;
nõ ſolũ ſic cũ familia litigãt.ſed etiã cũ extraneis im
potentibo litigãt. placirãt.curias diuerſas.etiã ipaʒ
romanã cũ multis laboꝛibo ⁊ expẽſis adeũt ꝓ bene⸗
ficijs ⁊ pbendis ⁊ ↄmodo terreno. Sed vbi viſuz eſt
ſic litigauerũt vel placitauerũt vel tot expẽſas ꝓ
animab cuſtodiẽdis appoſuerũt:vel curiã romanã
ſuꝑ hoc ita diligẽterↄſuluerũt.cum tamẽ ad hoc fa
ciendũ ĩmineat neceſſitas. Sed e quo volendũ eſt:
quia ex dicto periculo tm̃ ꝓditio ĩminet aĩaꝑꝝ:parui
pendit᷑ negligit᷑ ⁊ diſſimulat᷑. Et ĩ omnibo talibim-
Pleta eſt figura que pceſſit in Abꝛaã ⁊ loth.qu rixa
ant v paſcuis et nõ de pecoꝛibo Geñ.xiij. Et illud
Eʒech.xxxiiij. Qð perierat nõ queſiſtis.Et iteꝝ ibi
m. Nõ queſierũt paſtoꝛes gregẽ meum. Et illuo
Each̃.xj. Biſpſa nõ queret.Ex quibo 56 ꝓ omnes

o ſic paulus

nij. Mõ quero datũ:F reqͥro fructuʒ. Mec ſic ccuit
qui ait.j.Coꝝ.x. Nemo qðo ſunʒ eſt querat. ¶ Ged
heu teſte Berñ. quẽ dabis mihi væ ſacerdotiboqͥ nõ

xxvij.

xxviij.

=2

no Ila tena end⸗
hr n Erſnen
inahle niant gillc abn
nũgi el wol nben solioon
a ſaga ſchituna dicet abindů
Ecã nnii. Gelquo poſſet apn
nortuudit; lfuncerenibus:
leticek geq ſhaliterad beſt
ſriſitis wi itiseualiter elp
holi Illuz ergo attichte ij dich
mibi Erob. i. (Etſipeis in
ſanctioꝛes ſipelns no fulſtis ni
ſitis qenicquelihet oꝛdinadz
pturo dices: mutabens in pima
herba licet dicta fenit eſaule⸗
llego pofunt tñnon incnenln
gietlabſannn Aene
Opregimineppkioltion/Ergnoſee
intibnlamenmnſh
coadloch finulcälocdeffectum
Ntriſata dlded vncdroſdetfie
nolozacaligi firin efecuffuc
Nuſti. Bicrdinäcnuta de
braſorfügico nüciglis uenſe
1lalꝛecifet anitati. ad loch⸗
qiordinsſiſceptione luminef
noſum. cantate alidi dher
han nan con oſorr naſpen
neſtor t wmutatͤeſng pol

it.(Becidgeniezn
banuneuil i in eie,
reurgumnitinmitegiiten
ehebeittſitethabtitlloäng
nmnizquot narchasportt qnetit⸗
rgvomo ciamelins an penenen
ro plnüßaucltiͦeſt nemüt
ſyboltor rnuntle nnnoſeſint i
dlligeteriminitnotmctit el ncr
uomi iaoſi mel laun potanit
trcu hit mlci dormatanti
unl beat qune tiri eisſrlli:
itiquomopojs Micuſtocini wbent
t geccrotes aturepel fck anner
(Teruainſapenicetaſeuſigyu;
Prinoq ſigial alresaliammiſtio
ta uſtoche gent nminiſtnsſnsl,
Niineninpeitllancuit
PAfectui W 8
ſet Sidoe ntalenhainn
rreßpendit. (Becicotute⸗
nmlultpitſeruennn
it lacrit nun die ſhb eli in
rhih eninr grilsakithhn
nlbennnn gen biniizf
lar motn ltot apltih
S,ca laarouerüt veltot eſhe ii
wes gwinit al ie

zaucret.Er a
ſni uz einnifi i
eut; Po fo finhy emNt

3 cjrofnaz rdH

xxix.

Pꝛdoclericalis

plus inuigilet ſubditoꝝ enacnãdis marſupijs. qᷓ ex
tirpandis vicijs.quinõ lac lanã x ouiboxpᷣi quas
nõ paſcit querat.⁊ pauptate⸗ miſeria ꝑ primoni
um xpᷣi nõ querat ad magnas aſcẽdere diuitias ⁊ &
litias: tales templuʒ vei pdictis modis violãt. Et
gqui ſic tẽplũ vei violauerit: diſpdet illũ e.j. Coꝑ.
iij. Tm̃ epᷣmo.ſ.x tẽpli violatione.¶ De ſecundo
aut videlicet e pᷣconio ppetue puritatis:qð notat
in hocꝙ; dicit. Ganctũ. bꝛeuiter ẽ trãſeundũ vt ſer⸗
mo ve ſanctitate tẽpoꝛi ↄgruat:in quo bꝛeuis ẽ om/
nis ſanctitas ⁊ uotio: ſed tñ in qua ſanctitatis pᷣ⸗
rogatiua ller. eberent qui xpᷣm ſi umũt: patet p
hocꝙ; Yoh. baptiſta in vtero mr̃is ſanctificat⸗ non
audebat ſanctũ vei tagere verticẽ ĩmo indignũ ſe re⸗
putabat ad ſoluẽdã coꝛrigiã calciamẽtoꝝ eius. Cũ
ergo magis rin ſumere ꝙᷓ tangere. magna ſancti
tas in ipis neceſſaria eſt qui ipᷣm ſumũt a ad hocoꝛ⸗
dinant yt ſumant ? vnt ceteris. Ergo ſancti eſtote
qm̃ ego ſanctꝰ ſum. AZeuit᷑ xix. qꝛ ſãctificaboꝛ in his
qui appꝛopinquãt mihi.Leuit x. Et reuera alit me
lius eſſet ꝙ in loco ⁊ ſtatu talinõ eſſent. Sicut patʒ
auctoꝛitatẽ Cniſo.C. riij. xj. Et Phyſtoꝛiã illo
qui fuit ad iudiciũ vocatus ꝓpter quẽ ftundatꝰfuiſſe
dicit᷑ oꝛdo cartuſienſiũ: e quo dictũ eſt. Y. xj. xxiij.
quo Ilſa.xxvj. In terra anctoꝝ iniqua geſſit:a ñ
videbit gloꝛiã vei. Et ſi nõ eſſz timoꝛ pene.valdera
tiona bile videret᷑. ꝙ illi q xebent alios mũdare ſint
mũdi.qꝛ ſi vos q betis alios mũdare ſitis ĩmũdi.
cuʒ ſacra ſcriptura dicat:ab ĩmũdo quis mũdabit᷑:
Ecci.xxriiij. Vel quõ poſſet caput moꝛtuuz vel coꝛ
moꝛtuũ vitã infundere mẽbꝛis?: Vlalde em irrõnabi
le videt᷑ꝙ vos qͥ ſpãliter ad ̊ eſtis oꝛdinati.vt mini
ſtri ſitis i: ſitis equaliter vel plus alijs miſtri Dya
boli. Ylluz ergo attẽdite. qͥ dicit. Viri ſancti eritis
mihi:Exoð.xxij. ¶ Et ſi pꝛiꝰ ſuiſtis ſancti nũc ſitis
ſanctioꝛes:ſi pꝛius nõ fuiſtis. nũc oĩno neceſſe eſt vt
ſitis.qꝛ nũc quẽlibet oꝛdinãduʒ ſacra alloquit᷑ſcri⸗
ptura dicẽs:mutaberis in virũ aliũ. j. Reg. x. Oue
verba licet dicta fuerũt æ ſaulead lr̃am in regẽ iſir
electo:poſſunt tñ non incoueniẽter e quocũq; dici
oꝛdinãdo.qꝛ ſicut ille.ita iſte in aliquo pomit᷑ gradu
ꝓ regimineppli altion/Er quo ſeq vebet. ꝙ ſicut in
iſtis reb videmus naturaſibo ꝓplãta mutata væ lo
co ad locũ.ſimul cũ loco effectu mutat. Mutata em̃
vel trãſlata ve loco vmbꝛoſo et frigido ao locũlumi
noſuʒ ⁊ calidũ.fit in effectu fructuoſioꝛ ⁊ aſpectu ve
nuſtioꝛ. Sic oꝛdinãdꝰmutatꝰ æ loco vel ſtatu vm⸗
bꝛoſo ⁊ frigido mũdialis ↄuerſatõis qui lumine gre
⁊caloꝛe caret caritatis. ad locũ ⁊ ſtatũ eccleſie ꝑſa⸗
cri oꝛdinis ſuſceptionẽ lumine fidei ⁊ wetrine:lumi
noſum. caritate caliduʒ. væbet eſſe in fructu bono⸗
rum operũ copioſioꝛ ⁊ in aſpectu pulcre ſug ſarpis
honeſtioꝛ.vt ve mutatõe ſua oſſet diciillud ps.lxx⸗
vj. Hecmutatio vextre excelſi. Gloſa.i.fauoꝛis 1 ⸗
motionis:qſi diceret.nõ eſt hec mutatio aut mileri
coꝛdia ad irã:ſed ab ira ad miſcõiam.eo q; ve ſeruis
mutamur in filios. hec gloſa. Ad hãc mutationẽ in
ſinuandã quẽcunq; oꝛdinandũ vel religionẽ intran
tem velviſltandi vel ad altioꝛẽ ſtatũ aſſumẽdũ.ſa⸗
cra ſcriptura alloquit᷑ dicẽs:mutaberis X. In qua
auctoꝛitate tria relucẽt. gratioſe trãſlationis inſi⸗
nuatio:mutaberis.virtuoſe ꝓbitatis aditio virum
ſponſe auerſatõnis afſumptio.aliũ./ Se pmo ſcri-
bit᷑.j. Reg.xxviij.v ſaule.q; muta nit habitũ ſuũ er
indutꝰeſt alijs veſtimẽtis. Exemplũ nos wæ iſta mu
tatione infoꝛmꝗs. ad illã nos exhoꝛtãs babemꝰ in
naturalibo ⁊ ſac ſcriptura. n naturalibo exẽplũ
habemꝰ in accipitre.qͥ rm Iſido.qñ vult foꝛtiꝰ: al⸗
tius volare. expãdit alas ſuas ad auſtrũ in ſolis ca⸗
loꝛe.cuiꝰ tute poꝛis aꝑtis antiq̃s œponit plimas

pj.

⁊ nouas reaſſumit ꝓ tempoꝝ incremẽta. Sic ſpũali
ter oꝛdinãdi vel viſitaturi vel ꝓmouẽdi vel ad reli⸗
gionẽ aſſumẽdi:qꝛ ſᷣm illud Yſa. xl. Mutabũt foꝛti
tudinẽ.aſſumẽt pẽnas ⁊c. expãdere deberẽt alas in⸗
tellectꝰ volütatis ad verũ ſolem qͥ neſcit occaſi uz. et
ad er miniſtrũ.afeſſoꝛẽ videlicet vel viſita toꝛẽ.vt ꝓ
radios gre diuine ⁊ ꝑ ↄſilin.auxiliũ⸗ fauoꝛẽ:eiꝰmini
ſtri poſſitis ſiſitis boni melioꝛes eẽ. in meliuſq; mu⸗
tani. Si vo ſitis mali.poſſitis antiq̃s peccatoꝛũ e⸗
ponerepẽnas.⁊ renouari ſpũ mentis vre. et induere
nouũ hoĩem qͥ ſm vũ creatus eſt: Eph.iiij. ¶ Bed
heu nõnulli ad lumẽ gratie.qð in hmõr oꝛdinibo vi⸗
ſitatõnibo hmõti eis offertur:alas ſuas nõ a eriũt.
ſed potiꝰpeccatis ⁊ peſſimis ↄfederationibo ſe clau⸗
dut. ⁊ ad modũ hericijviſitantẽ coꝛripientẽ pũgũt
ad modũ pardi diſas cautelas ſcoarkar⸗ diuer⸗
ſos pᷣtendũt coloꝛes ne auincãt᷑ vel coꝛrigant᷑ſub q-
bus ad modũ ethiopis in ſpũali nigredine ĩmutabi
les exiſtũt. Ve quibo Jere. xiij. Si põt ethiops mu/
tare pellẽ ſuã:aut pardꝰ varietates ſuas.⁊ vos pote
ritis bñfacere cũ didiceritis malũ⸗ In volutarijs
⁊ virtuoſis opeꝛib exẽplũ habemꝰsin pis qͥ religionẽ
ingrediũt᷑ qꝛ ſicut iſti abitũ veponüt ſecularẽ ex⸗
trinſecũ. Ita
gionẽ aſſumẽdi habitũ leponãt interioꝛẽ ipᷣius aĩe
ſiquẽ pꝛiꝰhabu erũt vicioſuʒ. Si vo nullũ pꝛiꝰ habi
tũ habuit vicioſuʒ. ſaltẽ mutet᷑ e virtute minoꝛiin
maioꝛẽ. Cõgruũ em videt᷑ ſicut babitũ mutãt ex⸗
terioꝛẽ.vel ſicut gradũ accipiũt altioꝛẽ. aliter. n. nõ
mutant᷑ qꝛ mutatio ẽ motꝰin ſi ubſtãtia: m phm. v.
phicoꝑ. Org nulla fiat inouatio circa ſbam interro
rem.nõ mutãt᷑.ſed alterãt ⁊ coloꝛãt exteriꝰmotu ex⸗
terioꝛis coloꝛis ſeu qlitatis. qᷓ ẽ hypocriſis. Admo⸗
du gabaonitaꝑ. Jo ne. ix. Qui exterioꝛẽ habitũ tm̃
mutanerãt ⁊ apparatũ.qũ ad Joſue ⁊ ad xei popu⸗
lũvenire vebuerũt. ̊ eandẽ in coꝛdibo quã in patria
ꝛia 7 habitu z neendine habuerũt malitiã. Il⸗
otñ exterioꝛi habitu apparatu ppłim tei ceceper̃t
Bic iſtiad eccliaʒ oꝛdine ⁊ religionẽ vel viſitationẽ
q̃ſi e mũdiali ↄuerſatõe ſeu pꝛiſtinis vicijs. habirũ
tm exterioꝛẽ vicioꝝ verbotenꝰ qñ ad oꝛdines vel viſi

tatoꝛes veniũt veponũt: ⁊ tm̃ circa exterioꝛẽ alterã⸗
tur apparatũ:caput maioꝛibo inclinaãt anteq; mini⸗
ſtrẽt. moꝛtuos ſe mũdo ⁊ vicijs mẽtiunt᷑ ſicut patʒ.
H. vj.j.qꝛ interiꝰpꝛiſtinũ retinẽt habitũ. vererẽ ho⸗
minẽ cũ actib ſuis induũt. Et ideo licet inf gabao⸗
nitas ↄputent᷑ hereditatẽ tñ vel libertatẽ cum filijs
iſrł non aſequent᷑ eternã. Ao Gᷓ ergo ꝙ illã ↄſequan
tur.neceſſe ẽ ꝙ obediãt voci iacob.qua familiã ſuaʒꝭ
vcet dicẽs.ũdamini.ſ.in interioꝛi hoĩe. acmuta
te veſtimẽta vr̃a.Geñ.xxxv. Ille em ẽ æbitꝰoꝛdo vt
ſieut vita naturalis inapit in interioꝛi hoĩe.i in coꝛ
. ? a coꝛde eyteriꝰ diriuat᷑ oſtendit᷑. Ita etiã vita
incipiat ſpũalis. pꝛimo interiꝰ⸗ einde exteriꝰoſten
dat. Et H hoꝛtat᷑ aplus dicẽs. Renouamiĩ ſpi-
ritu mẽtis veſtre.ſupple interiꝰ:⸗ induite nouũ ho⸗
minẽ exterius.Ephᷣ.iiij. ¶ In ſacra ſcriptura wcu
mentũ ⁊ erẽplũ ad hoc habemꝰ xe loſeph.q xe carce⸗
re Syper vequcẽdꝰ. vt regi affiſteret ⁊ puiret tonde⸗
bat᷑. habitũ mutauit carceris:ſic nanq; dicit᷑ eo
Geñ. xlj Se htotõderũt ac veſte mutata obtule
rũt regi. Sic edncẽdi carcẽ mũdi dyaboli vel pec
cati.vt regi mũdiꝰ pᷣuiãt celi.interiꝰ circũcidant᷑ coꝛ
dibo: ⁊ veſte mutata exteriꝰin religiõe vel oꝛdine ſuo

Ita neceſſe eſtꝙ oꝛdinãdi viſitãdi ad reli⸗

Nxi.

deo fuiãt:vt ææ quolibʒ tali verificet᷑ illud Abac.j. xxxiij.

AMuta bit᷑ ſpũs eiꝰ.¶ Gʒ heu nõnulli iſtũ habitũ in
terioꝛẽ mutãt.ad modũ quo diuites habitũ ſuũ mu
tãt exterioꝛẽ.qꝛ ſicut illi tpe ſereno pᷣcioſis ⁊ pulcris
ſe induũt veſtimentis.ſ̊ oꝛta ꝓcella tẽpeſtatis.illas

quas baiulꝰ ſequens poꝛtat antiqͥs reinduũt veſtes

Exemp.

xxxiiij.

Mꝛdo clericalis

Sicilli qui dũ ſunt in quiete nullã ſentiẽtes impa⸗
tientie vel peccati occaſionẽvel tẽptationẽ. Bũ etiã
nouiter ſunt oꝛdinati vel ad religionẽ aſſumpti. ha
bitũ oſtendũt virtutis.quo etiã ad tempꝰinduũtur
quipꝛimo ãno ſunt angeli.ſecũdo homies.tercio cæ
mones. Seo oꝛta temptatõe vel nbarleet occaſio
ne. ad antiqua redeũt peccata maloꝝ vᷣboꝝ ⁊ ope-
rum ↄſuetudines qͥ tꝑe temptatõnis redeũt.⸗ velut
amictũ mutabis eos:Heb.j. Quitãcito ad paruaʒ
temptatõnis tempeſtatẽ ad modũ a mictꝰ ſeu operi
menti plunialis. ve quo. O. v.xxviij. mutauerũt glo⸗
riam incoꝛruptibilis vei in ſimilitudineʒ imaginis
coꝛruptibilis hoĩs. Ro.ij. Lales enim lupo aſſilan
tur qui ̃m fabulasvt ad oues ingredi oſſet ĩ ouili.
pelle ſe induit ouina: paſtoꝛ vo ad ouile veniẽs que
ratione pellis ouẽ eſtimabat. baculo tãgens lupum
eſſe vepꝛehẽdit. volens nãq; oues ſuas numerare in
oſtio ſtans ſingulas ꝑ eum trãſeũtes baculo tãgens
illas cõputabat. ouibo vo patienter tactũ ⁊ ictũ ſu/
ſtinentibo paſtoꝛis. lupus tactꝰ murm urãdo cachin
nando ? vntes oſtẽdendo ſe lupum eſſe oſtẽdebat.
Sic in ꝓpoſito.nõnulli vt ouile xpᷣi.i. eccleſiã ⁊ eccle
ſiaſtica beneficia p oꝛdinis ſuſceptionẽ vel religio/
nẽ ingredi poſſint.pellem.i.oↄuerſationẽ fingũt.⁊ ad
tempꝰinduũt ouinã.i.ſimplicẽ ⁊ honeſtã.ſed cũ ba/
culo rangũtur coꝛrectõis viſitatõnis vel cuiuſcũq;
aduerſitatis. vel etiã tẽptatõnis moꝛſibo vetractio⸗
num ⁊ cachĩnis oblocutionũ pſecutionũ ⁊ ↄſenſu
peccatoꝝ ſe lupos eſſe oſtẽdũt.qꝛ ad modũ lupifren
duerũt ſuꝑ me ventibo ſuis.in pᷣs.xxxiiij.mutans la-
biũ veraciũ ⁊ ctrinã ſenũ auferẽs. Job.xij. Et eſt
ætalibo ſicut de vaſe pleno. K. v. xvũj. ¶ Cauſa vo
quare tãcito a bona vita vel ſaltẽ ab apparẽti bo⸗
na ad malã mutãtur. qꝛ nõ innitũtur nec ligant᷑ nec
fundãtur ſuꝑ aliqõ fundamentuʒ ſtabile firmũ vel
ĩmobile.vomꝰem̃ ſuꝑ arenã ⁊ fallum fundamẽtum
fundata ventis ⁊ exterioꝛb tẽpeſtatibo etiã qñq; ſi⸗
ne omni exterioꝛi tempeſtate p ſe cadit. Et nauis in
mari que anchoꝛa nõ firmatr᷑ nec ligat᷑ etiã ſi in lon⸗
tu ſit omni vẽto circũfert᷑⁊ cito fragitur.qꝛ nullum
mobile põt firmiter ſtare.⁊ in ſtatu ſuo põt firmiter
cuſtodiri niſi innitat᷑ ⁊ firmet᷑ ꝑ aliqð qð eſt in ſeſta
bile. Sed domꝰ firmit᷑ fundata ⁊ nauis in poꝛtu foꝛ⸗
tiſſima anchoꝛa firmata ligata ventuʒ nõ timent.
Sic oꝛdinati vel ad religionẽ vel ꝓmotionẽ aſſum-
pti qui intẽtionẽ ſuã fundãt ſuꝑ falſuʒ fundamen⸗
tum.i.ſuꝑ ↄmoda terrena qͥ nauẽ coꝛdis ſui ad xpᷣm
nõ ligant eiꝰgloꝛiã pꝛincipalit᷑ intẽdẽtes.inſtabiles
ſunt ⁊ omni tẽptatonis vẽto circũferunt᷑ ? frãgunt᷑.
vt ve quolibet tali verificet᷑ illud Treñ.j. Peccatuʒ
Peccgult hierlin. in hoc.ſ. intẽtionẽ ſuaʒ potiꝰ ſuꝑ
ucrũ ꝙᷓ xpᷣm fundauerũt in oꝛdinis. religiois vel be
neficij ſuſceptõe.ideo inſtabilis facta eſt. in executõ
ne:qꝛ vebile pneipiũ totũ fallit opus. Sed intẽtio ⁊
fundamẽtũ vomꝰſpũalis ſuꝑ xpᷣm petraʒ.ſ.fundata
ad ipſũq; tãqᷓ; ad illuʒ qui eſt anchoꝛa coꝛdis nriſᷣm
apłm Heb.vj. nauis coꝛdis nr̃i firmiter ligata vẽto

rum ⁊ tẽptationũ nõ auellet᷑ impulſib.qꝛ ad modũ

cuiuſdaʒ piſcis in mari de quo dicit᷑ ↄtra oẽs ma⸗
ris tẽpeſtates ⁊ fluctꝰ lapidi adherẽs firmiter ſe te⸗
net. Gic q foꝛtiſſime ⁊ fiducialit᷑ petre adherẽt xpᷣo:
intantũ ꝙ qlibet talis dicere poterit cũ paulo.Ro.
viij. Certaſum inqͥt:ꝙ neq; moꝛs neq; vita neq; an/
geli neq; pncipatꝰneq; poteſtates X poterũt nos ſe
parare a caritate dei.em̃ in medio eius:ideo non
oↄmouebit᷑.in pᷣs.xlv. Bic ergo gẽtes mutẽt foꝛtitu⸗
dinem. Jſa. xlj. in virũ aliũ foꝛtioꝛẽ ⁊ virilioꝛẽ ⁊ vir/
tuoſioꝛẽ iᷓ pꝛiꝰ fuerat. ¶ Otuʒ ad ſcõᷣm.pꝛo quo eſt

agduertendũ ꝙ auis mutatis plumis ſicut pᷣdictũ eſt
maioꝛis eſſe incipit virtutis ⁊ foꝛtitudinis vndeal-

pfſ.

tins ⁊ velociꝰvt dicit᷑ volare põt. Ita mutatꝰ e ſta⸗
tu ſeculari ad religioſuʒ:vel e hoĩe nõ oꝛdinato vel
nõ viſitaro ad oꝛdinatũ vel viſitatum. ⁊ mũdiali
ad eccleſiaſticũ:nõ ſufficit ꝙ vitã habeat ↄmunẽ q̃lẽ
nꝰhabuit:vel quã homĩes in ſtatu minoꝛiviuẽtes
ieite ducere poſſunt:ſed opoꝛtet ꝙ in ſpũalibo operi
bus maioꝛẽ habeat foꝛtitudinẽ.aliter ſibi⁊ alijs im
miner ruina. Sicut ptʒz ꝑ exemplũ ⁊æ ceruis ⁊ łe du⸗
ce exercitꝰ.E. ij.vij. Mota etiã ad hoc idẽ. H.ij.xiiij
Ergo viri ſancti eritis. Exo.xxij. Iſta verba ex/
hoꝛtationẽ ↄtinent oꝛdinandoꝝ vel religioſoꝝ.qui
ad triplicẽ obligant᷑ ſanctitatẽ: pꝛimo em obligant᷑
ad ſanctitatẽ in coꝛdis intẽtione:ſecũdo in oꝛdinis
ſuſceptione.tercio in totiꝰopis executione.Sicqui
aſcẽdunt ad dñm ſancrxificẽt᷑: Exo.xix.vt ve quolibʒ
illoꝝ ꝓpter triplicẽ quã habẽt ſanctitatẽ poſſitvera
citer dici illuo Iſa.vj.Et Apoc.iiij. Sanctꝰ ſanctꝰ
ſanctꝰ⁊c. ¶ Pꝛimo em̃ ſanctitatẽ habere vebet intẽ
tionis ſic ſtatũ ſuũ oꝛdinãdo ꝙ intẽtio ſua ſit ſancta
⁊ bene regulata.qꝛ ſi oculꝰfuerit ſimplex.totũ coꝛpꝰ
luciduʒ erit.Et ſi radix ſancta ⁊ rami:⁊ ſi velibatio
ſancta maſſa. Ro.xj. Vt aũt clariꝰvideat᷑ quid ad
iſtã requirat᷑ ſanctitatẽ.duo oꝛdinãdiꝓmouẽdi vel
ad religionẽ aſſumẽdi.ante mẽtis oculos ſtatuant᷑
quoꝝ vnꝰmodo ſequẽti intẽtionẽ ſuã foꝛmat.Cogi
tat em̃.qꝙ ſeculũ eſt periculoſuʒ.⁊ ꝙ natura ſua ẽfra
gilis:ꝙ inſupꝑ in ſeculo multe ſunt occaſiones homi
nem a dei ſeruitio retrahẽdi.⁊ ad peccatũ trahendi.
Viget ex alia ꝑte ꝙ dlerici in ſacris oꝛdinibo ↄſtitu⸗
ti ⁊ viri religioſi plus a malis elõgant᷑ ⁊ foꝛtꝰœo p
votũ ↄtinentie ligãtur.qð emittũt qũ oꝛdinãt᷑. Iſte
vt mala oĩa peccatoꝝ occaſiones fugiat.⁊ mũ
dius ſeruiat pncipalit oꝛdinat᷑ vel religionẽ intrat:
vel beneficiũ accipit oblatũ.non ꝓpter pᷣeſſe.ſed ꝓpt᷑
pᷣdeſſe. Iſte bene oꝛdinat᷑ vel religionẽ intrat qͥ non
facit ſe dꝛdinare ne beneficiũ amittat:ſed vt veo ſer
uiat.qꝛ ſi oꝛdinat᷑ ne beneficiũ amittat vel religionẽ
intret.vel oꝛdinet᷑ vt coꝛpꝰ ſuſtẽtet.beneficiũ vel lu⸗
crũ tꝑale.dat cauſaʒ ↄtractui⁊ actui.⁊ eſt ꝓter qpð
illud magis.⁊ p ↄſequens a veo mercedẽ expectare
nõ poterit. Mota S.eo.c.x.cũ ſequẽtibo. ius vo
videt ꝙ populares hoĩes ve quibo foꝛte ipᷣe eſt cũ ma
gno laboꝛe victũ acquirũt ⁊ veſtituʒ ꝙ etiã multos
patiunt᷑ œfectꝰ quos ipᷣm foꝛſitan erit neceſſe patiĩ
ſecko remanete Aider ex alia ꝑte.ꝙ clerici quietiꝰet
abũdantiꝰviuũt facit ſe oꝛdinari pncipalit᷑ vt pꝛedi
ctos fugiat la boꝛes ⁊ efectꝰ ⁊ coꝛpalia aſſequat᷑ cõ/
moda. Iſte habet oculũ nequã ⁊ totũ coꝛpꝰ ſuũ te⸗
nebꝛoſuʒ erit. Et ideo ſicut deꝰ iuſte nõ Poten homi
nem ꝓ vno velicto bis punire ita nec tales ꝓ ſernitõ
bis remunerare. Tales q aut nõ oꝛdinent᷑.aut intẽ⸗
tionẽ ſuã mutẽt ⁊ meliꝰ oꝛdinẽt:quia nõ poſſunt di
gne ad oꝛdines vel religionẽ vel beneficiũ accedere.
niſi ſint vaſa pueroꝝ ſancta.j. Reg.xxj. Quilibet gᷣ
oꝛdinãdus ad religionẽ vel heneficiũ aſſumẽdꝰ.cõ/
ſcientiã ſuã diligẽtiꝰſcrutet᷑ ð cuiꝰ pᷣdictoꝝ duoꝝ ſit
ↄditione cogitet cũ bona veliberatõe ꝙ dat cauſam
ↄtractui ⁊ actui.iſ.ſpũale vel tꝑale. Illud eĩ dat cau
ſam ↄtractui ⁊ pneipale reputat᷑ taꝙ; ſinis opis intẽ
tus: ſine quo nõ eſſet alłs facturus.⁊ ſi oẽs ↄſciẽtias
ſuas bene inueſtigauerint. ꝙ pauci ſint eſtůno.æ qͥ
vlendũ eſt:qui nõ inueniẽt ꝙ tranſitoꝛiũ dat cau⸗
ſam ↄtractui actui.qꝛ quis modo oꝛdinaret᷑ ſi ideʒ
lucrũ vel beneficiũ ſine oꝛdinib haberi poſſet. Nõ
ſic vos ſed dñm ihᷣm ſanctificateĩ coꝛdibo veſtris.j-
Pe.iij. ¶ Secũdo obligant᷑ ad ſãctitatẽ oꝛdĩs ſulce
ptionẽ.que ⁊ebet eſſe duplex vna interioꝛ qtum ad
ceũ.ꝙ ſitis bñ ⁊ diligẽter ↄfeſſi:ita ꝙ nullo mõ ad oꝛ
dines accedatis in pctõ moꝛtali: qꝛ ſi feceritis.iterũ
pct᷑is moꝛtalit᷑.nec grazʒ q eſt meliꝰ qð in oꝛdine dat

xxxvj. eoti dlectns. No pute

intertunecinglola erapiütun
nrcſellvtnann nu
uorelioſierapütu. A
vo iure pidet reuocta.
ſilovtninlos j nulnoliat ial
einoq ſltlu rel ſam fi
ltam ſngalind ponlt igllii
ctio inter dante rrecplente dene
tulorinet LCales i unt ſuſpel
pro dſ;per gaga fuent ci tis d
ſpmonia. 9tuas. (Tercio gd
ter lloptalen haber intention
velpetere ꝛ icutpꝛiot iudicat
erlleſi ita viget giltequo o
Enm wyſymo tna nos Et hab
ſter Yoß w nonuumuta eps lau
honſuz una Romana g ſu
chuc niunt hecmihi renlir in
ſlſun.llos guiſiooꝛninank ina
ſnione AOuanto g dans inll
nneinnectſitareſediömin ofee
Monttalontub eſtſauprloſts⸗
nncis Kaliigeialüpenni
Cnclegnent, Ingud icdie

xxxvi.

Alat tzn .7 emßg, recipitis nec ſpiritũ ſanctũ. ritũ mali „
uädo rhchrmut i ſirchacuatio lͤ⸗ Veba Acoſ tnieg inue⸗ vlclicet ſint ei ſubditi: non ſacerws ſacerwvt
unt ſed – Kuntldigigedl Nxviij. neceffectü habent in vobis. No omns ergoſe e lcinũ 7 anteqᷓ ſciat canones penitentiales. NHain
Atfortitucine Pinſdiinete⸗ totẽ habendã eriã ſi pꝛi fueritis cõfeſſi 2 ſaneti üäc nones penitẽtiales tenet᷑ ſare ſacerws: aliter vix
vrorz ean ta ſiube ſitig noua okeſſione ſanctioꝛes: Apoĩ rij AQuriſot Etonomẽ conſtabit ſacerwtis di xxxpiij que ipis.
. er enpläde⸗ 1alisin dibus eſt: oꝛdeſcat adhue ⁊ qui ſanct?eſt·ſ. de t ꝙ pꝛeceptũ ẽ q ſacerdotes ſciãt diſcerner 1
al an ellien hoeleendn, tur adbuc. Quiſrin ſoꝛclio e⸗ dinek: ſo⸗ cſenerifu⸗ lepꝛam 7 lepꝛã. mrer ancri, Phanu Bernng
n rn gſerefl quiſanctꝰ oꝛdinat᷑ olus ſanctificat Beciga er⸗ ſclatz conſideret ꝙ matenialia.ſpanis ⁊ vinũ ſint
niſ nancor vei eligdetdn⸗ terioꝛ quo ad eccleſiãq pꝛimo non intretis p falſe pura nõ coꝛrupta necacetoſa Tercio ꝙ itelligar
W allega tones allegãdo vel iurãdo. vel ali , verba ꝗ ſpecialiter ad miſſam ptinẽt. ſicutvenb
andsine elnoenobiinen⸗ . fanebs⸗ gado vel iurãdo. vel alios dicere vł ceta ſacramẽtali Fei t. icut vernba ſe⸗
aiuntekione ſeczc n. n are aclatis vlpmittedo e ſitis legitime etat: cij opulo vrer e ir ,No eleuet calicẽ intãtũ a
WS gtemn collordins nõ ſitis. LZegitima aut etas ᷣm nonq aſtitutionẽ. i populo vien poſſit anteq verba cõſecratönis que
nſnanf 6 ntio GBicgni Kle. ti. w etatez qualitate oꝛdinandon c in finiunt᷑ ibi. effun ef̃ in remiſſionẽ pctoꝑ:ſint ex in⸗
Nlägniden, NE nolib 5 eſt ꝙ libereoꝛdine ſubdyaconat in eenerale, tegro dicra. Bici intelligat quecnnq funr laern⸗
eeictrſtnd⸗ tus in.xx. pꝛeſbyteratns in xxv.anno recipe boſſunt. quecũq; ſunt bona. Phil iiij. ¶ Decudo reuereter
ungei nand Oinch ſnch lola Yoh andree ſup hoc diciti ſipts go ech⸗ alin aeiclu diuinuͦ tranſcurrẽdo nec feſtinã
nianimingmme nbatinf irarh rct de arione edinii, 10 Doſte llo enn gicek ugum of graueq ſincopando
iloabſte oſlaſitſancta nt “ 2tün reentöne oꝛdinis vſq; ad legitumꝗ eta⸗ ſocij a ſeipᷣ o:et pꝛincipiũ v e Banrr d en verſus
Etſincirſan Nertoticon⸗ empo. oꝛdi. yvel nõ eſt. &t ꝑ wcretalẽ talibo dictũ eſt.ẽ. eo . a ſocio furat.De
en nmunn triniceg eo.tr. dilecus. Mõ puto epiſcopum atra erate hane in ps rj. ¶ ereto eten ed heu wfeclt ſenct⸗⸗
Gtaitcheeitennn poſſe diſpẽſare. ecille/ Nora p̃dictu copirulu vi lerg terno remplanten omnibv oſtendetes ylj.
encttgtidnoonginzn uded etur etiã relig en blct capitulũ vi ſancta ↄuerſationẽ veſtrã
ſunig e inücipndgliti erur etia religioſos quoſcũq; coõpꝛehenere: qenec lum populraon · De. ij qꝛ vos eſtis ſpecn
bnätlanenitgtalm en in textu necin gloſa er apiuritr Ar iſna svv fand. buligom ſe toꝛtuoſu ⁊ vlcioſuʒ: roꝛtuoſam
bſaniniminniſiſane tur eſe iſi creti eclaratina vi ervif i d Hn . Reieo endit intnẽtis. Et oculs qui plus inter oẽs
laſnanmſoſt 29 unnſinffi guo religioſt ercipiutur. quidẽ exceprio in iſto no — gizſ finnns
en n dlr oecaſiones hom falſ. de Keudor enoente⸗ licit i 5 rerten. mus. in firma reddit mẽbꝛa. Et colund ainnahtir⸗
heclad pegagtütraben ¶Pꝛimo qn ſigillu vel lram fi unt et periculoſi. mus ſtat:qua cadẽte cadit. Et reges ad quoꝝe
ſamnannle niib ſin, latam ſup aliut pomt ſoillai eviggng a luſubcneſetvuelkocaduͤt⸗ Bnt arm gerteui⸗
lusa malieloenk rfotb do ctio inter dante apießte uns eo gi el Pa⸗ ſanlis videns regẽ iruere in gladiu ſuñ vr ſim oe⸗
gänrgbͤemittit iit e tulo atinet. Pales eiſunt in Koboram Ann 1 cideret:irmit ipᷣe ſuꝑ glagiu ſuũ ſeipm exemplo re
tatnetagſntsſlgin woni . pero vſ; er papã fuent on ac: viſpenſatü. rtra d. M deelcedo.ſ. Reg y. Et matres qe vigtlat ane.
ahelit ncingidelreſieneintnt ſymonia. p tuas. ¶Tercio qñ dãs ⁊ recipiẽs vel alꝰ d e el nurritis:ſev wemiens quippe oppꝛeſſit
tchitobleti,non Ptereſe ſchgt ten llo talem habẽt intentionẽ ꝙ non ꝓponit dare liſntſi lrne Oppꝛimũt quippe ſubditos ſi ma
reoudina: ril elionentut n vel petere.qꝛ ſicut pꝛioꝛ iudicat᷑ falſus tirulꝰ?quo an us retbe vr aeheumlt aues: qꝛ ſicut no eſt meli
eyebenefi aminttt ſtt doſt eccleſiã: ita videt ꝙ iſte quo ad wũ qui coꝛda intuet lis verbo oꝛaroms ſie bonus 2 feruens: quia ta⸗
knebenefguaminut nel eligmni Extra æ ſymo. tua nos ct habet: B. viij ix. Magi plo 7vita: anim. as hcrak Yra n Anrem
rvt coup ſſtitet benefaij rel ⸗ ſter Yoh. w monumuta eps laudanenſis habuit re 5 lrch . ta no eſt pei?rethe dya⸗
rocruiet pterg ſponſuʒ væcuria Romana p ſuũ Archi i ſtet leltaſticus malus pter rationes otrans
ſyammauizoaut zeſt pter adhbuc viuit 2 becmiht “ uu Archid yaconũ qᷣ Ad iſtos nãq; ſpecialiter ptinet illud Jere. xxxiiij.
Neurere falnmg.3 illos quiſte Belſing ne egcelantnl ef⸗ Ficus bonas bonas valde:z ficus malss malas vai
eo. c Ciſeguetiv Alus vo ſatione r 2 el (unie diſpe⸗ de. Sitis ergo tales ꝙ veraciter di raui⸗
. eaſ, ne. ¶ Quarto qñ dans titulũ intẽdit ei ſubu n3:1 ernlter dicere poſſit quiſ⸗
hoims wqult fotteſſßeeſtam⸗ nire in neceſſir. o etale nhe veſtruʒ: illud Lenit ir. Ganctr eſt
üt rveſtituzgyetii ate. ſed ipᷣm in poſſeffione tiruli ſuinõ ſuz. 1 are grego lan
glit rreſtruegetü nultos ponit.talis titulꝰ eſt ſcrupuloſus ⁊ periculẽ „ uz. Ded Peu penit ſonct wtema. Aich. vij.
imnfoſi nit. culoſus v ni⸗ i ſa eſt. ch. vj. n
osimforſituneritneceſepetii mis coĩs. Taliũ periculu potect cecloſi ius cauſa eſt: qꝛ ſacerdotes eius polluerũt
Angllargenlini mindncſeauenbe n bateri werero orler ene⸗ ſancri. Bopb . l Ben ſoaredtekrypauct e ne u.
ctſtintnunfnehelkithret cta oꝛdinatio irritã habeat᷑ Gloſa. quo ad execurõ blerunremur.⸗ niet ſacergotes ſigicta in omnilv
grftc rernnlunſiciid⸗ nem. Sequit in qua ecckia guiliber intitulat⸗eſſin poſſer⸗ Aulbo reſnon ec ta uenirer qur oꝛinan
tallüneguuanin hen boernd gleuer t oino⸗ Zeo dicent ſeſine titulo tens. Taſes as miniſtenig ligent ledetae di⸗
W repurage am aligus habent. Qmd reſpoͤ⸗ poſſint vminica ſacramẽta rractare. elin Ka
hieunitl ii n aiti ut patlr erß Ein vetert iü Ute nalike min ſacerdonũ pancos habere miniſtros qᷓ poſ.
Tilg unnd mni oſunn gütun lquoties. Aerba vo legie ünt Hee UPaan⸗ ſint diqne opus i exerce: qᷓ multos inutiles ꝗͥ onus
ntl auliinih ileckechet. ens vicioſe cautũ eſt vel ſatiſdatũ der cautũ ane vꝛamaroꝛi mducat. AMelius em eſſet pan⸗
Aclnone ihenif Vulbet; nec ſatiſdaru ver biala Alt Gne gorann laßrauei cos habere qui cñ tali tirulo oꝛdimnẽ intrarent eccle-
rbnaa Ha nc, vt erhibeat fidetuſſoc Auls vocar in iudicium ſiaſticoꝝ: onm ſigillo autẽtico trium angulo .n cu
ſoeneeſbenefni afuned ic xhiheat fideiuſſoꝛẽ qui ſeruũ adducit quiſcom coꝛdis oꝛis operis ſanctitare:q multos quicũ e
ini zaß tic kanrtſl ð
ſnn Pentel otnnſin ſeruũ exhibuit tãtũ eſt acſinu l exhibuiſſzʒ. Sicin monioꝝ. Oe anñt opoꝛteat eos fa⸗ cabee
itondde g mdintan olito: qui veberet oꝛdinari an titul ver :ꝛ ꝛ2onui que ad ſtar ſuũ ptinent ad hocq; oꝛdqmẽ mccr,e
hilenlhe r ichieili exiſtentẽ xequo ganen potentt qñ placuerit.ꝛ o elop oſtendit tam legeceremp ſo Me intret an⸗
lentputittic n iiss dinat᷑ ad coloꝛatũ? vicioſum ao nu lũ oꝛdinari tam . . r nplo. AW[MHWeꝛimo enim
ap 6. ſiocsolclelun, bbomimne lex illud oſtenditin. ff. nouo. Ii xij.ti. e iure
ſetatzfictunn ſnreſtino,2 5 0 4 homine indicabit De iſta materia plura tig. .ſemp. . quibuſd. In quo contin er nſ⸗
unennt gpan ſtouii darlan⸗ .. Neezergo. qꝛ quinõ intrãt ꝑ giũ datũ alicui arti vlcolle⸗ glo. v 1porenantonlin. le⸗
iinneniic en inank ſi pPpoꝛtaʒ veroꝝ tituloꝑ. fures ſunt latrones. Sic er⸗ ſen marinarũs: de reipublice buiut liio A ieſii⸗
nn ocelinan go intrare ceebem yt ſerniamꝰei in ſanctitate r iuſti 5 omnia queſtae vAlut:illis nvalebit
nirgli hl ſen rl. cia coꝛam ipᷣo omnibo diebo noſtris. Lu.j. ¶ Tercio ns hahent omnia gueſtatui ſno⸗ uüt. Dic in p
ſne ordinn . io vet, . taté i- = PTecPGI O oſito licet oꝛdinatis datũ ſit pꝛiuileaiũ j .
vobligenk,n ningit planiter. Scienter. ꝙ oꝛdinatꝰ iuriſditionẽ no eren eternam:nõ tamẽ illo gaudebüt niſi qut baͤber om.
ſeoupler nol huloninſr ceat in abſoluẽdo anteſ̃ ſciot quos ablol no exer⸗ nia que ſtatui ſuo ↄgruñt ⁊ aueniũ. ¶ Gecũdo idẽ xliij.
lint, eſiitiſſiunnini laigt huob abſolucre abert in notura oſtendit vincari 1 arboy ſfi tuf in ant
li⸗ zmortili⸗ i lkliepe⸗
c ſnel
liule⸗

xliiij.

xlv.

Vꝛdoclericalis

bus videmus q; magna circa eas ſaluãdas nutnẽ⸗
das adhibet llaenti ſe eſt:quia omnibo
arboꝛibo ſuntvtilioꝛes quãdo vebite fructificãt. Si
vo arboꝛ alia inter vineasvel in hoꝛto inueniat que
fructifera nõ eſt hac caret diligentia.Si etiã ipa vi⸗
tis vel arboꝛ e natura ſua fructifera vtilis. in euẽ
tu infructuoſa inueniat᷑. ſcinditur in ignem mitti
tur.quia ſicut nõ ẽ illa melioꝛ qusdo fructificat nec
maioꝛi cuſtodia digna. Ita nõ eſt peio: illa quãdo
non fructificar. Quia lĩcet ð alijs arboꝛibo fructus
nõ naſcatur copioſus necmultũ necefſarius:tam en
valent ad alia: vtpote ad omoꝝ edificationẽ hu⸗
iuſmodi. Ita licet mũdiales in artibo ſuis non ſint
multum fructuoſi in operibo ſpiritualibo.tamen ad
aliqua valent: quis ſuis artibo laboꝛibo rempubli
cam ſuſtentant. Eccleſiaſtici qui fodereno valent.
necalijs ſunt laboꝛibo vtiles. ſi in operito ſpirituali
bus inueniant᷑ inutiles⸗ infructuoſi:ſententia illo⸗
rum a iudice xpᷣo data eſt.qui dicit. Omnis arboꝛ ꝗᷓ
non fa cit fructũ bonũ excidetur ⁊ in igne mittetur.
ad modũ vitis infructuoſe. &t hec eſt iteru ſenten⸗
tia vi. Eʒech xv. Quid inquit fiet ligno vitis ex oi⸗
bus lignis nemoꝝ que ſunt inter ligna ſiluaruʒ:nuũ⸗
quio tolletur e ea lignũ vt fiat opus aut fabꝛicabi
tur ð ea paxillus vt vependeat in eo quodcũq; vas:
quaſi diceret nõ. Ideo ſequit᷑. Ecce igni datũ eſt in
eſcam. Gicqui in terra ſanctoꝝ iniqua geſſit nõ vi-
cæbit gloꝛiã dei. YJſa. xxvj. Nora.v. viij.lv. Huius
exemplo timeatis ⁊ deo diligenter m iniſtretis.quia
vos elegit dominꝰ vt ſtetis coꝛam eo miniſtretis ei
ii. Parał xxxix. MNon in ſanguine ſacrificio hircoꝝ
2 vituloꝝ ve quo ipi miniſtrabãt. Ged in ſacramen-
to coꝛpoꝛis lan guinis filij xei.ad qõſt pecialius vos
elegit dominꝰ ꝛc. ¶ In quibo tria circa illos templi
miniſtros ? ſacerdotes facta. in auctoꝛitate pꝛedi
cta notata. tria ſignificant circa ecclie miniſtros el⸗
ſe obſeruanda. Pꝛimo nãq; in illis examinatio pꝛe⸗
ceſſit. norata in electione cũ dicitur.elegit. Secũdo
mentis eleuatio ſucceſſit. notata in ſtatione cũ dici
tur: vt ſtetis. Lercio executio vtrũqʒ perfecit.nota-
ta in miniſtratõne. cum ſubdit᷑ miniſtretis ¶Rtũ
ad pꝛimũ. Si mittendi ad bellũ coꝛ oꝛa le in veteri
lege diligẽter examina bant᷑: ſicut oſtenſuʒ eſt. E. ij.
viij.⁊ etiã in noua lege tales arma ſua oſtendere de⸗
bent anteq ſtipendiũ eis vetur. foꝛtioꝝ rõne mit
tendi ad belluũ ſpirituale in quo nõ ſoluʒ quis miles

ſub duce. ſed etiã qð plus eſt vux populi oſtituit di⸗

igenternn examinandi.qꝛ in duce maioꝛ requirit
ꝓbitas et melioꝛ ſiue diligẽtieꝛ ſpiritualis armatu⸗
ra wctrinaꝝ videlicet⁊ virtutum. Et ſi mittẽdiaꝰ
bellũ coꝛpale pnius arma oſtendũt.vt ſciat᷑ quomõ
hoſtes expugnabũt. iuſticias terrarũ fendẽt an/
teqᷓ ſtipendiũ eis etur. A1 foꝛtioꝛi ratione oꝛdinan-
diad beneficiũ eccleſiaſticũ ad curam eriã animarũ
aſſumẽdi diligẽter examinãdi ſunt qualia arma ha
beant ſcientie ⁊ virrutũ.ꝑ que hoſtes expugnare po⸗
terunt ſpũales. animas eis traditas efendere an-
teqᷓᷓ ad oꝛdinẽ ex quo ſtipendiũ ſequit vel ad benefi⸗
cium vel curã aſſinuant animarũ:aliter xpᷣianus pi-
clitabitur exercitꝰ ſicut patʒ. H.ij xxix. Talis ergo
ad oꝛdinem vel benefici eligat᷑ qui ſciat repꝛobare
maluʒ 7 eligere bonũ: JYla. vij. Exemplo ſalomonis
qui elegit oꝑarios.Q.iiij.iij. Sic in poſito eligẽdi
ſunt tales qui ſtent mẽte ad veũ erecta.¶ tuʒ ad

Kenda vo ſtanenenan oꝛdinatꝰvel bene⸗—

ficiatus colũna in der templo efficit. De quolibʒ nã
q; tali poteſt pᷣlatus ipᷣm ꝓmonens vel oꝛdinans di-
cere illus Apoc.iiij. Faciam illũ colũnam in tẽplo
ci mei.Colũna aũt ad hoc ꝙ onus impoſituʒ bene

poꝛtet. opoꝛtet eſſe erectã ⁊ directe ſtantẽ.qꝛ ad ter/

% Hf.

ram inclinata opus cipit ⁊ ſubſedẽtes oppꝛimit.
Gic in ꝓpoſito. tales ergo quiad terrenas inclinan
tur cupiditates. vel vlectatõnes. nec ſunt apte co⸗
lũne in wmo:nec ꝓbimilites in expugnatõne vicio
ruʒ. Exemplo qo pulchre ſigniſicatũ eſt Judiẽ.vij.
vbi gedeon tm̃ trecẽtos qui ñ flexo poplice.i.genn:
biberunt. ſecũ ad bellum ſumpſit cõtra vei inimicos
qui ſᷣm beatũ Grego. apoſtolos ⁊ eoꝝꝑ ſucceſſoꝛes. ſ.
rectoꝛes ⁊ eccleſie wᷣctoꝛes ſignificant.qui bñgquaz
non flexro poplice bibunt: quia du ſcripturarũ ſcien
tiam hauriũt. ſtatum ſuũ rectitudinis ad ima non
eflectunt. Iniqui nãq; dum aquã bibunt genu fle
ctunt: quia ſcripturas ſcutant᷑: ſed ad terrenoꝝ cu
piditates turpiter incuruãtur. J lli vo trecẽti ſtan⸗
tes manu oꝛi impoſuerũt. in ſignuʒ ꝙ woctrina fidei
T aliarũ virtutũ oꝛe ⁊ opere eſt tractanda.Omnem
ergo oꝛdinandũ congrue hoꝛtatur ⁊ cet ſacra ſeni
ptura. Ecci.ij. dicẽs. Fili accedens ad ſeruitutẽ dei
ſta in iuſticia et timoꝛe. Et. xvij. Bta in ſoꝛte ꝓoſi⸗
cionis 7 oꝛationis altiſſimi dei. ſta inquit pſeueran⸗
ter. ¶'Etum ad terciũ. Et miniſtretis fideliter vſ⸗
q; admoꝛtem. qꝛ nullo modoa conſpectu illius cui
miniſtrare debetis vos elongare vel abſcondere po⸗
teſtis. Vtinã ergo ita ſolliciti eſſent miniſtri i cir-
ca partẽ ſnam et miniſteria ſua vt ei placerent.ſicut
ſunt miniſtri reguz circa poꝛtiones miniſteria eos

xlvj.

tangentia. ſpecialiter quãdo pꝛeſentes ſunt. DBed

hen ce illis qui bene in vei miniſterio mnepii han⸗
ciſunt qui bonitatẽ illam cõtinuant. Et ſica imi⸗
lantur arboꝛibo illis.æ quibo dicit phᷣus.ij. vege⸗
tabilibo ꝙ pꝛimo poꝛtant poma dulcia. Secũdo p5
cia.i acida. Zercio amara. Siciſti qui in hoꝛto ec-
cleſie vel religiomis in pꝛincipio ſue conuerſationis
ſunt dulces tractabiles.⁊ tã vo qᷓ; hominib ama⸗
biles. ſeo . De quibo Sap.iiij. Fructus eoꝝ acerbi
et inutiles ad mãaducandu ? as nibilũ apti.¶ Po⸗
ni vo viri ecõuerſo ad modum motus naturalis in
cõtinuatione motus in bono intentius agunt au⸗
gmentant᷑? pꝛoficiunt. ad modũ illoꝛum quos con
ſtituit ſalomon in officijs ſacerdotum ⸗ miniſterijs
ſuis.a leuitas in oꝛdine ſuo vt laudarent miniſtra
rent.ij. Parał.viij. ¶ Mota thema. ad pꝛopoſitum.
ij. Coꝝ.vj. Hoꝛtamur vos ne in vacuũ gratiam i
recipiatis. Mota collationem ad hoc. Vl. viij.xlvij.
Item aliud thema. V. viij. ly.
Tales ad oꝛdines ⁊ bficia et dignitates eligẽdi
7 aſſumendi ſunt quales in pꝛedictis collationibus
cſcribũtur.⁊ non ꝓpter conſan guinitatẽ vel amici
tiam pᷣces vel munera. quia tales repꝛehẽdit vcre⸗
tum ſumptũ ex verbis Yero. viij.q.j. AMoyſes. con⸗
tra eos exemplũ adducens moyſi. qui filios ſuos po

Artiiil.
xlvij.

tuit inſtituere heredes in pꝛincipatu ſed noluit: um

mo extraneũ ⁊ de alia tribu elegit.ſ. Yoſue:qui⸗ le⸗
ſus naue dictus eſt: vt ſciremus pꝛincipatũ in popu
lis nõ ſanguini veferendũ eſſe ſed vite. Nota hoc
ſpecialiter. E. ij.vj.⁊.xiiij. Nec eſt pꝛo alüjs ꝙᷓ pꝛo di
gnis ſcribendũ vel rogandũ.Sicut patet. F. 1ij. xxx⸗
iij. Mec alij ſunt conducendi. Sicut patet. C. x.xix.
Et ſi tales eligerentur quales pꝛetacti ſunt cũ con/
ditionibus etiã que notantur. M. vij. arti. iij. quos
videlicet ſpirituſſanctus electoꝛibo inſpiraret. ſicut
patet de ſancto Nicolao. Nunc etiã ſicut tunc ſpiri
tuſſanctus per eos miracula oparet᷑. Vinde quidaʒ
ſapiens in hoc caſu rationabilit᷑ reſpondiſſe fertur
cuidam regi querẽti quare veus nũc non oſtẽdit tot

Exemp.

ſigna 7 miracula pꝛo platis. ſicut ſolebat in pꝛimiti

ua eccleſia. quia inquit tunc oꝛdinabant᷑ et pmoue⸗
bantur ? eligebant᷑ per ſpiritũſanctuʒ ⁊ per ſanctas

oꝛationes. Ad ſpiritũſanctũ ptinebat oſtẽdere ele⸗
ctionem ſuã eſſe bonã per ſigna ⁊ miracula fequẽtia

nolictinpantetacti ſt 0.
antignunonincögrue icetunal
gohaberur Ero r dlabioene⸗

ſnabunt ſacerhotis manns ſuas

ieſtes ſacros yt ſoacnificarent
hubenr wannenti e penlaf⸗
oͤperintentionẽ ſanctam mani
luancis er confeſſone in llisn
Ount ineccleſiam vel tanplüeccleſi
ſeytionem.eſtes inanereſanctae
ecutione. Qniaſicntreſhiciehatin
lsquterantappenſa crea abin
magiſter inbeſtoris N widepo⸗
facexal veſte haberetmacnſamn.
ſpeculumreſpiciant conſcietie.
in intetione vel yita Etſiquaͤ
lam confefſonelauent. ſinaz
mutent. Ao talem e intetionie
cnonem ſaam noo hotti ſnt
Apedem tnungreglensin wmm
taleetiß oshottarl olk
ehiſcopns ſanctifſinns n⸗
ſe Remmn laudanent
iſſinephibereſte

. eisficci
nlonntnnſtmliun
n Ns klonggrevelsbſeonet⸗
Loltzſallatteſint niniſimi⸗
kninſtmnuſu riiglanmt ſan
ias ondnigrnn lffnüat
ulterquago prelantesſint Bey
enein mi mintſteno naptirpan,
tillimcötinant etie lini⸗
ls vguid diatobs i⸗ drete⸗
ortant pona dulcu. Decicopo
ioamara. Diciſtigniin hotoee⸗
nis iuozi ſueconnerſatioyi⸗
Cahlles ,ti ro hominivan,
Ini Gop ii. Fructuo opgcad
gucandur oonibilipti ho⸗
ſosomooum motvenoturolishn
us in bono inteytiusgcvntrav⸗
unr ao oitlouumgcs
fiaſo ſoceruorum miuſterio
imeinoyt udarmntaminiſtte
Botathens ogeohoſtun.
ur pos neinpoeni grautinm di
larionen adhec Vdiß ti⸗

e erdignitatts ligiti de
elesinptichs lationdhls

Oter cnſen bintati oeloniil

Arti.ũiij.
xlix.

Pꝛdoclericalis

vt veritas pꝛobaret᷑ ſcripture.que dicit. Quẽcunq;
elegerit vminꝰipᷣe ſanctꝰ eſt. Mumeri.xvj. Seo nũc
oꝛdinant᷑.eligũtur.pꝛomouẽtur.per pꝛeces ⁊ lr̃as ve
ſtras. et wmine regine aliog magnoꝝ væ terra.Et
ideo nunc ad vos ptinet electiones veſtras oſtende
re ꝓmotiones eſſe dignas ⁊ ſanctas ꝑ ſigna ⁊ mira/
cula ſequentia.⁊ non ad wminũ um.quia nõ hos
elegit wminꝰ Baruch.iij. Nec ꝓꝑ wvmini ducatũ ad
eccliaſticos oꝛdines currũt.quia ſᷣm Berñ.in qua⸗

dam epiſtola. Currit᷑ in clero paſſim ab omni etate
⁊ oꝛdine a vctis pariteꝛ ⁊ indoctis.ad eccleſiaſticas

curritur curas tanꝙ; ſine curis quiſq; victurus ſit cũñ
ad curas puenerit. Et ꝓpter hoc coditiones habẽt
notatas.a.vij.arti.iiij. ¶ Amici etiam illoꝛũ qui

illos ad oꝛdines vł religiones ſeu beneficia exponũt

vt neceſſaria habeant m carnem ſunt ſicut qui po⸗
nunt infantes ſuos ante oſtium hoſpitalis vel eccle
ſie.vt ve hoſpitali nutriant᷑ quos ipi nutrire nolũt.
Et ſicut qui ponunt poꝛcos vt impinguantur. Ita
nullam differentiã vident᷑ facere inter filios filias
et nepotes ex vna parte ⁊ poꝛcos ex alia:niſi q; ſicut
onunt poꝛcos in nemoꝛe ad glandes.ita ponunt il

os in eccleſia ⁊ religione nõ vt fructificẽt ſed vt fru

ctus colligant tempoꝛales ⁊ ditentur ⁊ incraſſentur
Quãdo ergo illi qui olim in eccleſia ⁊ religione po⸗
nebant᷑ vt penitentiã agerent ⁊ fructificarent ꝓ bo⸗
no fructu quem in hoꝛto dñico pꝛotuleruntr:vtpote

a bono hoꝛtulano plãtati.ixpᷣo et parentibo qͥ olim

pꝛo talibo filios ſuos ⁊ cõſanguineos in religione po
nebant in regno remunerabũtur. iſti eradicabũtur

⁊ expellentur.quia omnis plantatio quã non plan⸗/

tauit pater meus celeſtis eradicabit᷑:. Math.xx.
Requiri?᷑ ergo intentio munda:tam in ꝓmotis 2
oꝛdinatis ꝙ;ᷓ etiam in ꝓmotoꝛiba⁊ oꝛdinantibus. de
qua licet in parte tactũ ſit.S.eo.c.ixxvj. Illud tamẽ
antiquũ non incõgrue videtur addendũ exemplum
qð habetur Exo.xxx. labio eneo.i.lauatoꝛio in qͥ

lauabant ſacerdotes manus ſuas ⁊ pedes acceptu⸗
ri veſtes ſacras vt ſacrificarent. In quo potiſſimuʒ

habetur wcumentũ æ pedib affectionis mũdan⸗
dis per intentionẽ ſanctam manibo operationum
lauandis per confeſſionẽ in illis qui ingredi inten⸗
dunt in eccleſiam.vel templũ eccleſie per oꝛdinis ſu⸗
ſceptionem.⁊ veſtes induere ſanctas per oꝛdinis ex/
ecutionẽ. Quia ſicut reſpiciebãt in quibuſdã ſpecu
lis que erant ondenl circa labiũ illud ſicut recitat
magiſter in hyſtoꝛijs vt videre poſſint ſi aliquam in
facie vel veſte haberẽt maculam. Ita iſti diligenter
ſpeculum reſpiciant conſciẽtie.ſi aliqua ſit macula
in intẽtione vel vita &t ſi quã inuenerint in vita il
lam confeſſione lauent.ſi quaʒ vᷣo intentionẽ illam
mutent.d talem em̃ intẽtionis cuſtodiam ⁊ dire⸗
ctionem ſacra nos hoꝛtat᷑ ſcriptura dicens. Cuſto⸗
drpedem tuũ ingrediens in wmũ wmini: Eccls. iiij
Ad talẽ etiã eos hoꝛtari ſolebat intentionẽ qui⸗
dam epiſcopus ſanctiſſimus magiſter Johanes le
Monumuta quondã laudanenſis qui accedẽtes ad
oꝛdin es diſtrictiſſime ꝓhibere ſolebat ne quis ad oꝛ
dines accederet pᷣncipaliter in intẽtione habens ali
cuius rei tempoꝛalis emolimentũ. Hoc inſuꝑ om̃is
ratio dictat ꝙ videlicet ſpiritualia in intẽtione pꝛo
ponantur tanqꝙᷓ dignioꝛa ⁊ durabilioꝛa. etiã quã
v oꝛdines recipit intentionẽ habeat oꝛdinis actuʒ
exequẽdi:aliter enim oꝛdo ille vanus eſt.qui vebito
actu ⁊ vebito caret fine. O etiam quãdo beneficiuʒ
recipit eccleſiaſticũ intentionẽ habeat ad idem be⸗
neficium oꝛdinari:aliter em̃ beneficiuʒ ⁊ omnes fru⸗
ctus male recipit: ſicut patet ꝓ vœcretaleʒ li.vj.ti.de
electione.c.cõmiſſa.ſuper qð.c.dicit gloſa Johᷣ.an/⸗
dree.ꝙ licet quãdo beneficiũ ſuſcepit intentionẽ ha

pj'.

buerit oꝛdinariad illud.ſi poſtea intentionẽ mutet
extunc inopit eſſe poſſeſſoꝛ malefidei.⁊ tenet᷑ ad re⸗
ſtitutionẽ omniũ fructuũ extunc perceptoꝝ. Nota.

A. ix. xv. ¶ Beo heu nõ obſtantibo ralib exemplis
pꝛeceptis ⁊ cenſuris multi beneficia fructus bene
ficioꝛum ꝑ annũ occupant.non oꝛdinati.nec inten-
tionem habentes oꝛdinari ad illoꝛum dãnationeʒ.·

Plures etiã ea que ad ſtatum ſuũ vel oꝛdinẽ perti⸗

nent exequũtur ad modum pauperum qui ad eccle⸗
ſias mane veniunt.vt elemoſynas petant et luerum
requirant de introeuntib ⁊ non ꝓpter vei amoꝛem.

Sic pꝛebendati quiad matutinas miſſas vel alias
hoꝛas veniũt non ꝓpter vei amoꝛem vel veuorxionẽ:
ſed ne diſtributiones amittant qui illis tm̃ deben⸗
tur qui hoꝛis talibo perſonaliter interſunt.¶Plu⸗
rimi ad oꝛdines ⁊ beneficia veniunt eccleſiaſtica ad
modum quo aſinus legit᷑ in fabulis veniſſe ad wmi
num ſuũ. Fingitur gince aſinne videns canem ꝓpter
ludum ⁊ adulationes ſuas quas womio ſuo fecit ei
applaudẽdo ⁊ pedes ſuper eũ ponendo. honoꝛatuʒ
bene paſtum ⁊ in camera wmini bene cibati.Co⸗
gitauit ꝙ idem faceret ad hoc ꝙ idem cõmoduʒ re⸗
poꝛtare poſſet:vvmino ergo ſuo ſemel intranti.aſi⸗
nus occurrit ⁊ ad modũ canis os cum ſoꝛdidiſſimis
pedibus eleuãs ſuꝑ wminũ poſuit.ipᷣm turpiter fe⸗
dando. At ille aſinum inſanire eſtimans clamauit.
ipſũq; tãtũ verberari fecit ꝙ pellis nõ valuit obolũ

Exemp.

Ita nõnulli rudes ⁊ illr̃ati ſicut aſimi vidẽtes oꝛdi⸗
natos bñficiatos atq; aliquos religioſos a oꝛi-

ginaliter honoꝛatos. ditatos. laute cibatos ? bñ in
dutos: cogitant ꝙ volũt oꝛdinari ⁊ beneficia ⁊ reli
gionem habere vt ſimilia ↄſequãtur cõmoda ad pꝛe
dicti aſini modũ: oꝛe polluro in miſſa ⁊ pedibo ſoꝛdi
dis in oꝛdinis ſuſceptione:deũ tangũt.⁊ q̃ntũ in eis
eſt maculant. Gup quos ideo vus clamat Yoh. vj.
dicens. Amẽ amẽ dico vobis.queritis me.non qꝛvi
diſtis ſigna:ſed quia mãduca ſtis ex paniba ſatura
ti eſtis:opamini nõ cibum qui perit ſeo qui ꝑmanet
in vitam eternã. Sup qua auctoꝛitate dicit Ereg.
Per eoꝛũ inquit ꝑſonam veus illos intra eccleſiã xæ
teſtatur.qui ꝑ ſacros oꝛdines ad eũ appꝛopinquã⸗
tes nõ eiſdem oꝛdinibo virtutũ merita: ſed ſubſidia
vite pᷣſentis exquirũt. Mec cogitant in viuẽdo quid
imitari vbeant: ſed que ſtipendia ꝑcipiendo aſſe⸗
quant᷑. Ita timendũ eſt ꝙ illo aſino peius flagella⸗
bunt᷑:qui teſte pᷣs.lxxij. In laboꝛe hominũ non ſunt
ideo cũ hominiba nõ flagella bũtur ſeo cũ wmonibo
Nota. P.qxiij. xxxj.Et. R. v.vD.
Patet ꝙ niſi bonãᷓ habeant intẽtionẽ pꝑiculoſe
oꝛdinant᷑ poſito inſuꝑ v neceſſitate eſſe ꝙ bonaʒ et
ſincerã ha beãt intentionẽ:nõ ſufficit niſi etiã bonũ
⁊ certũ habeant titulũ.qꝛ ſicut veꝰ intentionẽ.ita ec
cleſia ⁊ eccleſie leges requirũt titulũ. Sicut patʒ tã
ex vecretis iã allegatis.S.eo.c.xxxix.qꝙ; etiã ex vccreta
li.li.iij.ti.ve pꝛebendis ⁊ dignitatibo.c.nõ liceat.vbi
quolibet epᷣo ſic dici᷑. Suoꝝꝑ alteꝝ eligat vel non
faciat clericos vłſi fecerit œt illis vñ viuere poſſint
Ex quo ptʒ ꝙ niſi habeat vnde viuerepoſſint ð ſuo
ſicut ptʒ ibidẽ.c epᷣs.oꝛdinãs tenet᷑ eis in neceſſarijs
ſicut aperte ex illo oſtendit capitulo. Cum q̊ pꝛimũ
caplin oꝛdinet ꝙ habeãt vnde viuere.⁊ ſcoᷣm idẽ ve⸗
lit in effectu.ptʒ illi male oꝛdinãt ⁊ oꝛdinant᷑ quã

v oꝛdinatꝰcoloꝛatũ habet titulũ:apparentẽ videli

cet ⁊ nõ exiſtentẽ.qui quidẽ oꝛdinantẽ ⁊ clericos ſu⸗
os nõ latet:nec in foꝛma nec in aceſſiõis ſeu wnatio
nis modo.vel effectu:q;ꝛ fama ⁊ rei euẽtus taliũ titu
loꝝ oſtendit veritatẽ. In quo caſu licet oꝛdinantes
quo ad mundũ ſint exonerati.qꝛ in regiſtro redigũt
ad cuiꝰtitulũ quiſq; oꝛdinat᷑:quo ad deũ tñ excuſati
nõ vident᷑qꝛ iura volunt ſicut ex allegato patet ca⸗

Arti. v.

Mꝛdo clericalis

pitulo. Mõ liceat. ꝙ ð titulis ſuis viuere poſſint.qñ
ergo titulu habent æ quo nũꝙ;ᷓ venariũ vel vniꝰan⸗
ni ſuſtentationeʒ recipere poſſunt. nõne talis titulꝰ
in fraudẽ datur ⁊ recipit iuriũ eccleſiaſticoꝝ. ¶ Dʒ
epiſcopi vel eoꝝ clenici ad tales recipiẽtes vel oꝛdi⸗
nantes clericos reſpõdent ſe excuſantes. ꝙ in exami
natione illa. tituloꝝ et oꝛdinandoꝝ ſunt vt publica
perſona.⁊ tenent᷑ credere ſigillo autẽtico alicuiꝰmo⸗
naſterij vel pꝛioꝛatꝰad quẽ quis per l̃as ſigillo mu
nitas intitulat᷑:vel etiam teſtilv:qui pꝛo aliquo ⸗
ponũt iurati ꝙ titulus ſuꝰ eſt ſufficiens.licet cõtra⸗
rium ſciant vt pꝛiuata pſona.Et ponunt exempluʒ
⁊x iudice qui æbet iudicare ſcm allegata:nõ obſtã
te ꝙ, contrariũ ſciat eſſe verũ.Et ad dictuʒ illoꝝ ro⸗
boꝛandũ vcretalem adducũt. Iij.ti. xxxj. e officio
oꝛdinarij.c.ſi ſacerdos.que ↄtinet ꝙ ypeſciuit vt de⸗
us ꝙ iudas fuit malus.tamẽ noluit eũ a ↄmunione
publice repellere.Mis vo in generali reſponſio ſuffi
ciat.que habet᷑ Y.ix.xxxj. ¶ In ſpeciali inſuꝑ ve o2.
dinandis loquẽdo non videt ꝙ reſponſio illoꝝ ſuffi
ciat. ¶ ꝛimo ꝗꝛ licet e quolibet vebeant pᷣſumere
ꝙ ſit bonus.niſi ſit contrariũ pꝛobatũ per regulã in
nis in. vj. Mon tamẽ hocpᷣſumere habeo:quãdo cũ
illo habeo aliquio agere. Mon em̃ ex tali pᷣſumptio⸗
ne eſt ei filia tua danda:ſed vebes ſcire ꝙ ſit habilis
anteq in officio ponat᷑.ꝙ habilem requirit pſonam
⁊habilitatẽ eius diligent inueſtigare.s maxime vbi
tituli ſunt ſuſpecti:vtputa. qꝛ aliqua wmus religio
ſoꝛum vel laycus dñs.vel quiſcũq; alius tales dat ti
tulos ve quib intitulati nũqᷓ; gaudebũt. quia etiaʒ
qnq; tot dant ꝙ plus aſcenditvaloꝛ titnloꝝ qᷓ patri
moniũ qo habent. O aũt peccãt recipiẽtes ⁊ ad ta⸗
ſes titulos oꝛdinãtes:patet ex lege ciuili in. ff. vete⸗
ri.li.xxij.ti.xæ teſtibo.l.teſtiuʒ fides..tu ma gis ſcire
potes. Vbi impatoꝛ cuidã querẽti qualis requirat
fides in teſtibu.reſpõdit dicens. Tu magis ſe reßo⸗
tes ⁊ ex ſignis ⁊ nutib⁊ verbis potes in eis duplici⸗
tatem ⁊ variationẽ vpᷣhendere.quã ſi dephenderis
eis fides adhibenda nõ eſt. YIta in ꝓpoſito. ſi velint
cõditiones teſtiũ lr̃aꝝ ⁊ tituloꝝ inueſtigare.inueni⸗
rent ꝙ totũ fraudulentũ: quia requirit ad hoc ꝙ ti
tulus ſit bonꝰ ꝙ ſint in poſſefſione tituli. Ita q non
ſolum habeant actionẽ ad titulũ ſed ꝙ iam habeat
tituli ſui poſſeſſioneʒ. Hoc em̃ pꝛimo ꝓbatur qꝛ lite
pendẽte væ aliqua eccleſia nõ æbet quis ad titulum
talis eccleſie oꝛdinari.licet actionẽ ad illam habeat
quia nõ eſt in poſſeſſione.( Becũdo quia ꝑ pꝛoui⸗
ſionem pape quã quis habet in aliquã eccleſiam ad
pꝛimã vacaturã no ebet quis oꝛdinari Stu cũq; p⸗
uiſio bene ↄcipiat᷑.quia nõ eſt in poſſeſſione illiꝰ ec⸗
cleſie:ſed ſolum erpectat actionẽ pendentẽ habet.
¶Kercio qꝛ ad hereditatẽ paternã qᷓtũcũq; pater
te certũ faciat ꝑ feudum talliatũ:vel quonis modo.
nõ poteris oꝛdinani anteꝙᷓ in poſſeſſione fueris illiꝰ
hereditats. Ratio in omnib iſtis eſt:qꝛ oꝛdinatus
Ebet ſtatim habere vñ viuere poſſit: ſicut patʒ ex il
la væcretali. in li. iij. ti. e pꝛebẽ c epᷣs. vbi ſic dicitur.
Epus ſi aliquẽ ſine certo titulo e quo neceſſaria vi
te pꝑcipiat oꝛdinauerit. tãdiu ei neceſſania ſubmini⸗
ſtret wnecin aliqua eccleſia aueniẽtia ſtipendia mi
litie clericali aſſignat. Miſi tfalis oꝛdinatꝰ e ſua vel
patna hereditate ſubſidiuʒ vite poſſit habere. Nec
vider᷑ contra hoc qð dicit᷑ in œcretali li.iij.ti xxxviij
iure patronatꝰ.c.poſtulaſti. In quo querit vtrũ
ſacerdos ad titulũ ſue eccleſie poſſit aliquẽpᷣſentare
inreqſito pꝛono.Et ſi ex tali pᷣentatõe aliqð pꝛono
piudiciũ fiat quo minꝰ poſt moꝛtem illiꝰ ſacerdotis
aliũ ad illuo pᷣſentare poterit. Et ſi reſpõdet ꝙ ſi ſi⸗
ne aſſenſu pꝛoni pᷣſentauit.nullũ pꝛono pꝛeindiciuʒ
generat᷑.non dicit tamẽ ꝙ talis pᷣſentatio eſt bona.

OD S Pf.

quia nec ve pᷣſentatõe ſeu titalo tali fit queſtio ſ ſo⸗
lum ve pᷣiudicõ.¶ Erx pᷣdictis ergo ſequi videtur·
nullus oꝛdinari debeat niſi ſit in pacifica poſſeſſiõe
illius reiad quã oꝛdinat᷑. Ao wcretalẽ vo illoꝝ re⸗
ſpondet᷑. ꝙ xpe noluit iudaʒ diffamare.nec ſacerdos
bet talẽ væ quo ſcit vt væus ꝑ confeſſionẽ:ſ̊ caſus
æ titulis nõ eſt ſimilis.qꝛ non ſolũ mihi.ſeꝰ ⁊ omni
bus ↄſiderare volentibo cõſtat tales titulos eſſe va⸗
nos ex coĩter accidentib.que vehemẽtes inducunt
euidetias 1 pᷣumptões.ĩmo qð plus eſt oĩbo ex certa
conſtat ſoẽtia. ꝙ maioꝛ pars oꝛdinatoꝝ nõ eſt in ps
cifica poſſeſſiõe illiꝰ rei ad quã oꝛdinat᷑. Et ideo qñ
a diuinis ꝓpter illoꝝ mala facta ſuſpẽdunt᷑.opoꝛtʒ
eos latrocimia vt dicũt exercere.

¶ Wio quales aditõnes reqrunt᷑ in oꝛdinãdo qᷓtũ Arti.vj.
ad interioꝛẽ intentionẽ. etiã oꝛdinis ingrefſum. in lij.

hoc articulo oſtẽdere reſtat: quales in eo requirunt᷑
ↄoditiones ꝙᷓtuʒ ad oꝛdinis executionẽ.¶ Ve aut in
enerali ſunt due.quaruʒ pꝛima eſt neceſſaria ꝓpter
eipᷣm ſecunda ꝓpter pꝛorimũ.d Pꝛopter ſalutẽ vVo
Aꝓpꝛiꝗ in ſpeciali duo in eo reqͥrunt᷑.videlicet mũdi⸗
ca ⁊ ſpũalis foꝛtitudo. Pꝛopter ꝓximũ etiã duo in
illo ſunt neceſſaria.honeſta conuerſatio. ⁊ wctrina.
Pꝛimũ oſtendit᷑ pꝛimo ꝑ exemplũ miniſtris alio
rum mminoꝝ in quibo videmꝰ ꝙ multis exiſtentil-
alicuiꝰ dñi miſtris.quoꝝ aliqui ſunt in cãpo ad ru⸗
ra.aliq in ſtabulo.aliqui in co na.⁊ ſic vᷣ alijs. In⸗
ter ques requirũt maximã dñi honeſtatẽ exterio⸗
rem mũdiciã in his qui eis ſeruiũt in menſa ⁊ in ca⸗
mera. Sic multis exiſtentiv imiſtris in diuerſis
artibo mechanicis ei fidelit᷑ ſeruientib. maioꝛẽ reqͥ⸗
rit mũdiciã interioꝛẽ in his qui ei ſeruiũt in mẽſa al
taris ⁊ in camera ecckłie in ſtatu alicniꝰoꝛdinis. Jðo
ſ ignãter dicit ij. Paral xxx. q ſacerdotes atq; leuite
ſanctificati ſteterũt in oꝛdine ſuo 2c. Et hoc rõnabi

le videt᷑.qꝛ qui debent alios mũdare ⁊ oꝛnare.ſint in

ſe pꝛins mũdati oꝛnati vt eis poſſet veracit᷑ dici
illud: Meemie xij. Mũdati ſunt ſacerdotes ⁊ leuite.
⁊ mũqauerũt populũ ⁊ poꝛtas ⁊ murũ. Hoc em̃ an⸗
tecedẽter requirit᷑qꝛ ab imundo quis mũdabitur:
Ecẽc̃i.xxxiiij. ¶ Aliter n.nõ oꝛdinate alios mũdãt:

ſicut nec ſoꝛdidas habẽs manꝰ. ſedð ſeipos ↄſumunt

⁊alios coꝛrũpunt. ¶ Pꝛimũ patet. qꝛ ſicut candela
dum alios illumĩat ſeipam ↄſumit. Svi etiã a tergo
lumen tm poꝛtat᷑ tm̃ ſequentib ⁊nõ ꝓdeſt poꝛtanti
quia ipᷣe in foueã cadit: ſed alios a caſu conſiłilibe⸗

rat.· Ita talis pſona eccfiaſtica qͥ alijs luces in ſeun

mũdus eriſtit. alijs bona ↄuerſatõe lucẽdo ducatuʒz
pꝛeſtat.⁊ ipᷣe imunde viuẽdo in foueã cadit inferni.

ecundũ etiã patet.qꝛ ſicut oculus ĩmundus et liij.

ſpeculũ infectuʒ diligent᷑ viſa.oculos coꝛrũpunt in⸗
tuentiũ vultũ diſtoꝛtũ apparere faciunt. Ita oꝛdi
nati qui ideo oculi dicunt q; alijs viam 1 vncatum
oſtendere vebẽt.Et qꝛ ſicut macula citiꝰapparet in
oculo ꝙᷓ in pede. Ita ⁊c.¶ Et ſicut ibi macula citiꝰ
apparet. Ita leſio citiꝰ?⁊ grauiꝰ nocet in ſubiecto ꝓ⸗
pꝛlo.¶ Quia ſicut grauit peccat qͥ calicẽ veo conſe
cratũ ceiq; miſterio oꝛdinatũ in lutũ ꝓijcit. Srauiꝰ
vo qui illũ in lutũ pꝛuno ꝓijcit.⁊ poſtea cũ illo luto
ſo ⁊ vturpato celebꝛat. Ita layci grauit᷑ peccãtqui
coꝛda ſua in lutũ ꝓijciunt peccati.ipſamq; ſpũaliter
ĩmundã faciunt.verificãtes illud Oſee.vilij. Factus
eſt iſrł in nationib Nen vas imundũ. Srauius tñ
viri peccant eccleſiaſtici qui coꝛda ſua in lutũ pꝛoij⸗
ciunt peccati. poſtea illa imunda vaſa vi offerunt
mĩſterijs. Nota ad h̊ auctoꝛita tẽ. E. vj. xxvij. ¶ De
cundo idẽ oſtendit᷑ per exemplũ cſap hyro.cuiꝰ vir
tus nulliꝰdicit eſſe valoꝛis niſi mun ecuſtodiatur.
Ita nec oꝛdo ſacerdotalis ſeu clericalis.qꝛ ᷣm bea⸗

tum Grego. ſicut aqua baptiſmslis ad celum mit⸗

dano lllato reſ⸗ ene

oné vant Danu .
atoccaſione d iniana G

orcotlor vi rod
nentfiatadeſcltanen
ſegetes nagrort.
Belgnſtnuigettain
acenalt, naloerehlo oveniand
Ar doͦno reſpocbit. feheonnr
ſed eti pyerſo ſuſtinebit ckepl
tena E vi. . (Tüergoluns
us oquoques popnlopotani
tis vonot. quod guſtuz velviſum
poſſitſcutpt; C.tl rem
biotiner o egt. Aum ſupr
thesommslegionu mulntugoc
Chuitate wcemmuns xt nullus oino
poalliſpolluat vel prios oubllco
Unceſtet inecad balneandus velalu
glisnudus incedatnealios ad übe
tmemtes (Duicerüälegiſtzad
Jurad öſens Rrinet Poſitiͦ lepg
idfumnni necdinſ
neeinsfigtquominb nanigeknd
legesad hocTi pj. Wiene
kanta unurüt dlligena neqguee
iclagacorhaupotnk aͤl
bann iectaih
cetlaſ quibuſc
Ulgantes qnomins 9 orti dn
tumimpeclrent. Ouzzto magte

nonlineſto 7 Ethoc,oih
talog nicrer onareſiri,
At vais pofſet trnaria
atiſuntſacmitu riuit⸗
Hontvs muri Hycmmfan⸗
inunoonssmidhin.
no oninate olioo nigat:
mon? ſeo ſayosoſumunt
iur elicut andels
nolumit. Düenägtergo
tid nd vdcſtponant
Daliosa Cn cOnſilide⸗
ſticz alis Mcisinſeün
onerſatdelocedo ducariz
edo infones acitifent.

geſinroculus inunctecd li.

t viſaoclos tipont in⸗
ioppergrelzcnt Mord
vnt gtolis tum 0ntn
ſcurnacllacin ppentin
(Et iatibinnchladit
crui oct ſibnn⸗
t taat ialce nond

utiin otiſgiict Gfeni
hpüat.100

uuchiloluto

liiij.

lv.

Pꝛdo clericalis

tit baptiſatũ ipſa in cloaca veſcendẽte. Ita malꝰſa⸗
cerdos alios haptiſando abſoluẽdo 7 wcendo. et
hmõi circa alioꝝ vtilitatẽ ſancta opera exercendo.
Gecundũ etiã oſtẽdit᷑ exemplo pugilis.qui ſicut
pnanaret mnnget vt foꝛtiꝰpugnet. Ita ſacerdotes
in ſignu ſpiritualis foꝛtitudinis pugne inungunt.
vt foꝛtiter in illis ſe habeãt. illi æ quibo dicit Iſa.
xl. ARutabur foꝛtitudinẽ. qua mutata manẽtes in
oꝛdine ſuo pugnabũt:ſicut ptʒ Judic.v.¶ Terciũ
inſup v auerſatõe quo ad alios patet. qꝛ ſicut non
ſufficit ſoli ꝙ in ſe ſit coꝛpꝰclarũ.niſi etiã ſit lumino
ſum ad extra. Ita n oſto E ſicut mõſtruoſuʒ ⁊
ↄtra naturã eſſet ꝙ celũ ⁊ coꝛpoꝛa celeſtia inferioꝛa
nõ illuſtrarẽt:ſed potiꝰobſcurarent. Ita in ꝓpoſito
æ clericis qui vocant᷑ lux mũdi.q; mii illuſtrent bo

nis exemplis. ↄtra rationalẽ naturã facientes pec-

cant. Oi vVo ipᷣm qð peius eſt malis exemplis obſcu
rent ⁊ igne peccatiquẽ in ſe ⁊ in alijs accendũt.oↄbu⸗
runt.⁊v dãno coꝛaʒ veo reſpondebũt.Sicut patet p
legeʒ ciuilẽ in. ff. veteri.li.ix.ti.ad.l.aquiliã.l.qͥ occi
dit. S. in hac. In qua cõtinet᷑ ꝙ ſi quis tꝑe ventoſo
ignẽ in ſtipulã ꝓpꝛia ponit.ſicut moꝛis eſt in aliqui⸗
dus ptibo:vbi poſt mefſiões ſtatim ſtipulã ↄburũt.
et ille ignis vineas.nemoꝛa wmos.vel quecũq; alia
vicini ſui ↄbuſſerit:qui ignẽ in ſtipula ſua poſuit.e
dãno illato reſpõdebit.q; ibi in textu habet᷑ ꝙ qui
dat occaſionẽ dãni.dãnũ dare videt᷑ Huic legi con-
coꝛdat lex vei Exo xxij.dicens.Si egreſſus ignis in⸗
uenerit ſpicas ⁊ obuſſerit aceruos frugũ. ſiue ſtan⸗
tes ſegetes in agro:reddet dãnũ quiignẽ ſuccendit.
Sic in ꝓpoſito.qui igne peccatiquẽ in ſe et in alios
accendit.⁊ malo exẽplo ⁊ ↄuerſatõne alios õburit.
Te dãno reſpõdebit. Et ena non ſolũ pꝛo peccato:
ſeo etiã ꝓ ꝓuerſo ſuſtinebit exẽplo. Nota dłe hacma
teria.E.vij.vj.(¶ Cũ ergo iuris ꝓhibitio ſit neĩ ali
qua aqua quea populo potari œæbet.aliquid fedita
tis ponat᷑.quod guſtuʒ vel viſum coꝛpoꝛeũ inficere
poſſit:ſicut ptʒ.C.li.xij.ti.d re militari.l.cũ ſupꝛa.
vbi ↄtinet᷑ qð ſequi᷑. Cum ſupꝛa virentes fluminũ
ripas omnis legionũ multitudo cõſiſtat puida au⸗
ctoꝛitate œcernimꝰ:vt nullus oino ĩmũdo fimo cõe
poculũ polluat:vel ꝓpꝛios publicos oculos nudatꝰ
inceſtet.inec ad balneandũ.vel alia e cauſa coꝛam
alijs nudus incedat: ne alios ad libidinẽ ꝓuocet in⸗
tuentes. ¶ Huic etiã legi ꝙᷓtuʒ ad pꝛimã eius partẽ
ꝓut ad pᷣſens ꝑtinet ꝓpoſitũ:lex ꝓhibet in.ff. nouo.
li.v. ti. fluminibo.⁊ ne qᷣd in flumine publico ripa
ue eius fiat quo minꝰnauiget᷑ ꝑ totuʒ. Nota plures
leges ad hoc.T.j.xvj.¶ ¶ Di em coꝛpoꝝ cuſtodes cũ
tanta curarũt diligẽtia.ne quecũq; infectio eſſet in
aqua qua coꝛpoꝛa potant᷑ ? abluant᷑. Me etiã nudꝰ
ſua inhoneſta ouerſatõe et exẽplo alijs occaſionẽ pᷣ⸗
beret peccãdi Me etiã quibuſcũq; impedimẽtis na

uigantes quo minꝰ ad poꝛtũ ꝑuenire poſſent opta⸗

tum impedirent᷑. Quãato magis cuſtodes aĩaꝝ dili⸗
genter obſeruare veberẽt. ne ipᷣi vel alij aquas infice
rent.que oꝛdinant panimab potandis ⁊ abluẽdis:
que ſunt exẽpla verba⁊ ſancta ↄuerſatio.quas tunc
inficiunt ⁊ infici ꝑmittũt qn male viuunt.vel alios
male viu ere ꝓmittũt:quibo aĩa reficit᷑ qñ bona ſunt
⁊ inficit᷑ oefenpik gamal ſunt. Oe etiaʒ nec ipſi
nec alij inoꝛdinate vel laſciue ambulãtes intuẽtes
ad libidinẽ.vel ad q;cũq; ꝓuocent diſſolutionẽ.⁊ na
uigãtes impediãt a poꝛtu ſalutis. Quia ſi hoc fece⸗
rint veriſiłr foꝛmidare illam poterũt ſniam Eʒech.

xxxiiij. Vepaſtoꝛibo.Et.j. Cum puriſſimã qquã.i.

verba i ſanctoꝝ exẽpla in eccleſijs audiẽdo.⁊ in

libꝛis legẽdo Nenlis Teliaugauiede fuit in oꝑe
cæ reſiduo poſt auditũ vel lectionẽ pedib veſtris.i.
molis affectionibo quas ſeqbamimi turbaſtis male

viuendo et mala exẽpla dando. Et ones mee in bis
que ↄculcata pedibo veſtris fuerãt paſcebant᷑:et que
pedes veſtri turbauerũt hec bibebãt:quibi ſpua lit
intoxicabant᷑. mala exẽpla veſtra ſequẽdo ad in⸗
teritũ ducebant᷑.Et ſic ptʒ illud beati Brego. in pa
ſtoꝛali. dum paſtoꝛ ꝑ abꝛupta gradit᷑ ſepe ↄtingit
ꝓ3d pᷣcpitiũ grey ſequat.¶ Eſt ergo in hoc caſu x
cuſtode aiaꝑ ⁊ ſubditis:ſicut dłe cancere⸗ pꝛole ſua.
Fa bule nãq; ↄtinent ꝙ cancer cuiꝰnatura eſſe dicit
ꝙ væ loco ad locũ tranſit retrocedendoſfiliũ ſuũ w⸗
cuit dicẽs. NMolifili ambulãdo retrocederelſed po-/
tius vade directe ſicut alia aĩalia gradiũt᷑: cui i.
quare non vadis tu ſicut me ire wceslſicut video te
ire ita vadã:teq; gud Prexeris ⁊ in ꝓgendi modo ſe⸗
quar.qꝛ plus exẽpla tna me mouẽt ꝙ;ᷓ verba. Sic in

Aoſito:licet paſtoꝛ bene wceat quomõ oẽs adð celũ

via directa tẽdere vebeãt:ſi ipᷣe a termino illo retro
cedẽdo ſe elonget:ipᷣm frequẽter ad pᷣcipitiũ grey ſe⸗
quitur. qꝛ teſte beato Grego. exẽpla plus mouẽt qᷓ
verba. Et h aperte oſtẽdunt dicẽtes. Erquo viri ta
les lr̃ati talia faciunt: quare nõ poſſumꝰ nos: Ecce
qꝛ cancer ſic vadit.ipii ſic illũ ſequi volunt:ↄtra w⸗
ctrinã apli dicentis. Cuſtodite vos ab omni fratre
ambu late inoꝛdinate.ij. Theſſał iij. ¶ NDuarta cõ⸗
ditio iſtiꝰarticuli eſt.q recte wceãt:qꝛ ſᷣm Criſo.ni
ſi omnẽ veritatẽ manifeſtauerint in populo.dabũt
rationẽ in die iudicii.nõ põt eis eſſe excuſatio verita
tis et vctrine ignoꝛãtia:quibo fuit inueniẽdi facul⸗
tas ſi fuiſſet querẽdi volũtas.Oꝛ aũt in eis querẽdi
ſit facultas in nõnullis oſtẽdit᷑ ciuitatibo ⁊ villis.· in
quibo theologia et iura legũtur canonica. O. inſuꝑ
in eis veſit querẽdi volũtas.patʒ.qꝛ pauci vel nulli
illoꝝ qui in ſacris ↄſtituti ſunt oꝛdinibo ad ſcolas ve
miunt:qꝛ exquo paſſuʒ trãſierũt oꝛdinis ſacerdota⸗
lis nec ampliꝰexaminari timent.habẽtes capã ⁊ ca⸗
putiũ.ſdam ⁊æi aperte repellũt.illã neſciũt.qua ra⸗
tione nõ timẽtes examinatõeʒ.in qua eis deꝰ dictu⸗
rus eſt. illud Oſee. iiij. qꝛ tu ſciaʒ repuliſti.ego repel
lam te ne ſacerdotio fungaris mihi⁊ qꝛoblita es le⸗
gis xi tui. obliuiſcar filioꝝ rnoꝑ.iopeꝑ tuoꝝ ⁊ ego
quãdo dabis ratõeʒ diſtrictifſimã. nõ ſolũ factis

J peccatis ꝓpꝛijs ſeo etiã ſubditoꝝ ⁊ alioꝝ qͥ tuo pec

cauerũt exemplo.¶ Quã ſniam tũc aggrauabit. q;
non ſolũ ſcientiã a ſeipis repulerũt ſe inſufficientes
pꝛo alioꝝ infoꝛmatõe reddẽtes:ſed etiã illos repule
runt qui ſubditos ſuos infoꝛmare ſciuerũt volue⸗
runt.dũ volẽti videlicet pᷣdicare ⁊ ↄfeſſare pꝛo viri⸗
bus reſtiterũt. Quoꝝ factũ ſequẽti oſtendit᷑ para/
bola.qua fingit᷑ duos habitaſſe in vna ciuitate vici
nos ſub vna wmo ⁊ vno tecto:inter quos ſoliꝰparie
tis erat diuiſio ita tñ ꝙ panetis ſũmitas ad tectum
vmus oĩno nõ aſcẽdit. Vnꝰ ergo illoꝝ in wmo ſua
ſupꝛa parietis altitudinẽ aues in quibuſdaʒ caueis

as ⁊ accidioſas in mane voluptates ⁊ turpes cogita
tiones in lecto ſuo diligẽs.auibo illis inquietabat᷑
vnde ad quẽdã ↄfugit ſapientẽ.qui ei catũ tradidit
in cauea. vcens:ꝙ ipᷣm iuxta aues ex pte ſua ſuſt pe⸗
Teret:vt catũ timẽtes a cantu ⁊ inqetatõne ceſſarẽt
qð cum factũ fuiſſet nõ ita libere ſicut ante cantaue
runt:cantabãt.nec ipᷣm inqetabant.Moꝛaliter In
wmo eccleſie multi habitat parietibo diuerſoꝝ oꝛdi
num ⁊ ſtatuũ drlincti⸗Yn vna vo parte poſite fue⸗
rant aues a wo.illi videlicet qͥ oꝛdinati fuerũt ad pᷣ⸗
dicandũ ⁊ ad ↄfeſſandũ. In alia vo parte fu ert mul

ti in peccatis ſuis wꝛmitãtes ⁊ laſciuiẽtes.qui cãtu

illoꝝ grauabant᷑: cũ vo neſcirẽt quomõ ſilentiũ eis
imponere poſſent:ſupꝛemã xpᷣianitatis adierũt cu⸗
riã.⁊ ↄſuluerũt pᷣſidẽtes:qͥ eis catũ in cauea.i.caplin
in carta tradiderũt.capitulũ videlicq; ſeu ↄſtitutõeʒ

lvj.

lvij.

Exemp.

habebat altiſſime cantãtes. Alius vo wꝛmitões ſu

lviij.

Nꝛdoclericalis

que in ſexto incipit:ſuper cathedrã. In ſeptumo vo
vbicatus ad tempꝰ epo
Incipit.dudũ.quo oſtẽſo volucres celia cantu arce

ant ne eos ⁊ ſubditos ſuos in peccatis ſuis vꝛmien

tes inquietẽt.nec dyabolũ væ lecto ſuo ſurgere faci⸗
ant.Ex quo ſecutuʒ eſt.ꝙ nec ita libere ipᷣm poſtea
x locis ſuis.i.aĩab peccatoꝝ.in quip ad modũ ſuũ
quieſcit fugare poſſunt. ꝓpter diuerſa impedimeta
in pᷣdictis caplis.ↄtenta.quoꝝ vnũ vt alia ta ceã eſt
epiſcopis faciẽda pᷣſentatio.er cui pᷣſentatõnis cefe
ctu multi ĩ peccatis ſuis diutiꝰ wꝛmiũt.qui ce ipſis
pꝛius aſſurgerẽt ſi ipos audire poſſent quib deuo⸗
tionẽ ſciũt ↄfitẽdi.Eſt ̊ oꝛdo retrogradꝰ.ſed nõ ne
ceſſario ↄmutatꝰ ꝙ ſcientibo ⁊ potentibo ⁊ volentibo
licẽtia v᷑ loquẽdi ⁊ audiẽdi:hec em̃ eſt vmbꝛa moꝛ
tis nullus oꝛdo:ſſſem piternꝰ hoꝛroꝛ: Job.x. No⸗

ta atra tales.P. xij.viij. YOtẽ.C.iiij.xvj. ¶ NMech̊ ſo

la in eis inuenit ꝑuerſitãs.ꝙ ſufficiẽtioꝛes artant᷑
inſufficiẽtioꝛes tolerãt exponũt.Ged etiã cũ inſuf
ficiẽtioꝛibo ſufficiẽtioꝛesvt pᷣdictũ eſt ꝑſequũt᷑. Qui
in hoc caſu cuidã militiaſſilan᷑ Noꝛmãnie.⁊ quo
fertur.ꝙ cũ rex anglie in noꝛmaãnia venatõni in ſiſte
ret.ſurrexit quida lupꝰ coꝛã canibo.quẽ in captõnis
piculo miles õ canes iuuit ⁊ liberauit. Regi vᷣo ad⸗

mirãti 1 cauſam querẽti.reſpõdit.q plus dilexit lu⸗

Art᷑. vij.
lix.

pos Moꝛmãanie:qᷓ canes Anglie. Ita iſti in ꝓpoſito
⁊patʒ.quic;tũ ad h canes eſſe veberẽt ꝙ oues cuſto⸗
Dlre tenent᷑:tñ ad modũ canũ quiin aula ⁊ curijs de
licate nutriunt᷑ potiꝰoues ledunt et ſpũaliter occi-
dunt ꝙᷓ cuſtodiaãt:⁊ eccleſie ⁊ ouibo ingrati exiſtẽtes
Xinanlcge habẽt accipiũt.neccirca illaꝝ cuſto⸗
Diam viligentis apponũt quaʒ veberẽt. Vn erñ.
ſuꝑ Cantica:ſermòe.lxxvin. Vñ inqͥt clericis exube
rare eſtimas rerũ affluentiã. veſtiũ ſplendoꝛẽ:mẽſa⸗
rũ luxuriã. cõgeriẽ vaſoꝝ argẽteoꝝ ⁊ aureoꝝ.niſi ve
bonis eccleſie. Inde ẽ ꝙ illa pauꝑ inops ⁊ nuda relĩ
quit᷑ facie miſerãda inculta hiſpida ꝓpter qõ nõ eſt
eccleſiã oꝛnare ſed ſpoliare.nõ eſt cuſtodire:ſed ꝓde
re.nõ eſt vefendẽ⁊ inſtruere:ſed ꝓſtituẽ.nõ eſt paſce⸗
re gregẽ.ſed mactare ⁊ uoꝛare: dicẽte illis dño.
Deuoꝛant plebẽ meam ſicut eſcam panis.in pᷣs.xiij.
¶ Vãc ecckie miſeriã ⁊ iloꝝ qui eccleſiaʒ vefendere
⁊eberẽt ingratitudinẽ ⁊ crudelitatẽ plangit. HPerñ.
ſuꝑ Cantica. ſᷣmone.xxxiij.dicẽs. Olim pᷣdictũ eſt
nũc tempꝰ impletõnis aduenit. Ecce in pace amari
tudo mea amariſſima. amara pꝛiꝰ in nece martyrũ.
amarioꝛ poſt in pAnern hereticoꝝ.amariſſima nunc
in moꝛib wmeſticoꝝ.nõ fugare nec fugere eos põt:
ita inualuerũt ⁊ multiplicati ſunt ſuꝑ numeruʒ. Et
inſanabilis ẽ plaga eccłie:⁊ ideo in pace amaritudo
eiꝰamariſſima.Sed in q̃ pace:⁊ pax eſt.⁊ pax nõ eſt:
pax a paganis.payx ab hereticis:ᷣ nõ ꝓfecto a filijs.
Vox plangẽtis ecclie in tꝑe iſto:filios enutriui⸗ ex
altaui:ipiaũt ſpꝛeuerũt me maculauerũt me a tur
pivita a turpi qſtu:ſicut ptʒ.H. iiij xvj.ſeqͥtur.a tur
pi cõmertio.a negocio veniq; ꝑãbulãte in tenebꝛis.
ſuꝑeſt vtiã fiat wmoniũ v medio meridianũ.
¶Extalibo vo dlerids ſeu eccłie cuſtodibmagnuʒ
iminet periculũ.tam ſibipᷣis qᷓ; ſubditis ꝙᷓ etiaʒ toti
eccleſie.¶ ꝛimũ patet:qꝛ in bello ſpũali a dyabo⸗
lo vincũtur.ipᷣe em ſpaliter ipos impugnat:ſicut pa
tet. F. iiij.xxxij. Ide etiã patet ꝑ hocqð dicit Aug.
li. ſingularitate dericoꝝ.Acriꝰinquit tam paupi
bus ꝙ; diuitid inuidetur:⁊ nõ inopes ſed locupletes
infeſtant latrones.⁊ pancipes pluſqᷓ; milites ab ho
ſtibus appetũtur in pugna.et violẽtius ꝓpulſantur
ventis ⁊ turbinibo culmina quecũq; ſunt altioꝛa:ſic
quãto malignatꝰ eſt inimicꝰin ſancto malignatꝰeſt
inquit ⁊ apud nõnullos in multis malignãtibo ſuis
pꝛeua luit.¶ Pꝛimo em̃ in hoc cõtra eos pꝛeualet ꝙ;

oſitꝰ iterũ ſuſpendit᷑ in alto.

pj.

ſpiritualibo minus curãt ꝙᷓ berẽt:negocijs ſecula⸗

ribus.eos ſe ĩmiſcere facit.ↄtra exempla naturalia.
leges ciuiles.⁊ ſanctoꝝ auctoꝛitates. ¶ Pꝛimũ pa⸗
tet:quia cũ œæus a pncipio feciſſet duo lumĩaria lu⸗
minare maius.Geñ.j.vt pᷣeſſet diei.i.ſtatũ eccleſia⸗
ſticum vt pꝛeſit ſpalibo:⁊ luminareminꝰ.i.ſtatum
ſeculariũ vt pꝛeſit tempoꝛalibo. Sicut atra naturã
eſſet ꝙ ſol ſuas exerceret opationes ⁊ claras oſtende
ret illumiationes tpenocturno.qð natura lune tri
buit adminiſtratõni illuſtratõni. Ita ↄtra ratio⸗
nem ⁊ exemplũ eſt naturale ꝙ ſtatꝰ vel oꝛdo eccleſia
ſticus ad tꝑaliũ rerũ ſe tranſferat adminiſtratõneʒ
ſpũalibo curis neglectis.e quoꝝ numero ſunt cleri
ci qui xæ crucifixi ꝓmoti hereditate: curijs et cauſis
ſeruiũt ſecularib: e quibo dicitur.ij. Machab.iiij.
Sacerdotes inquit iam nõ circa altaris officia xæ⸗
diti erãt:ſed ↄtempto templo ⁊ ſacrificijs neglectis
feſtinabant fieri pꝛincipes paleſtre.i.illius ludiqui
fit in lucta a luctãdo.¶¶ Lalium em̃ periculũ. Pꝛi⸗
mo oſtẽditur in magis qͥ in curia amiſerũt ſtellam.
dum vigelicet in curia fuerũt herodis regis.Sic il⸗
li ſtellaʒ oꝛtã iacob xpᷣm. ¶ Gecũdo in petro qui

in wvmo pꝛincipis xpᷣm negauit:queʒ pꝛus dilexit.

Bi ergo velint cũ magis ſtella inuenire:⁊ cuʒ petro
xpᷣo recõciliari.curias exeant cũ magis.⁊ cũ petro pᷣ⸗
terita foꝛefacta lacrimẽtur ⁊ cum magis in eccleſijs
ſuis vo offerant aurũ mũde vite:thus oꝛonis.mir
ram penitẽtie et ſatiſfactionis. ¶ Quia ꝙ in curijs
⁊in alijs locis ſint occupati.⁊ ꝙ in eccleſijs ve quiba
ſtipendia recipiũt nõ militent nec reſideãt. ↄtra ra
tionem videt᷑ etiam legũ ciuiliũ.que volunt ꝙ mili
tes qui ve republica alũtur in publicis vtilitatibꝰ
tm̃ occupẽtur:ſicut patʒ.C.li.xij.ti.œ re militari.l.
milites. Qui ve republica armãtur? aluntur.ſolis
berent publicis vtilitatib occupari.necagroꝝ de
bent cuſtodie:nec aĩaliũ vel mercimonioꝝ queſtui.
ſed ꝓꝛie inſudare militie.¶ Contra vo diſpenſan⸗
tes cũ eis venõ reſidentia.eſt illud qð imꝑatoꝛ indi
ci magnanumo ſub eo ↄſequẽter in eadeʒ lege ſcribit
dicens. Mullũ pᷣterea inquit ex militib poſt hãcpᷣ⸗
dijs obſequijs vacare magnitudo tua patiat᷑: ſ̊ fre⸗
quẽter eſſe in nũero ſuo iubeat.vt armoꝝ quotidia
no exercitio ad bella ſe pᷣpararẽt.Huic etiã lex cõcoꝛ
dat que ibidẽ ĩmediate ſeqᷣtur ſub his verbis. Mili
rares viros ciuiles curas arripere ꝓhibemus.Autſi
aliquã hmõi ſollicitudinẽ foꝛte ſuſceperint.etmili⸗
tia ſtatim ⁊ pꝛiuilegis omnibo enudari pꝛecipimꝰ.

¶ Biad tam diſtrictã otinuã reſidentiã ⁊ ad tãtũ

armoꝝ milites exercitiũ tenebãtur qͥ ao militiã de⸗
putanfrurcozDoszſe⸗ quãto magis ̊ obſeruare de⸗
erent hiquiad militia putãtur ſpũalẽ. Quia ſi⸗
cut mõſtruoſuʒ eſſet ꝙ celũ vel oculi ſuũ locũ muta⸗
rent et in alio ponerẽtur. Ita in ꝓpoſito. Ideo Je⸗
ro.omnes ad oꝛdinẽ ꝑtinentes ad militiãq; ſpũaleʒ
hoꝛtatur in epła.xxxiiij.dicens. Me lucra ſeculi cuʒ
xpᷣi militia queras. Seqͥtur. ꝓcuratoꝛes diſpẽſato
res vomoꝝ alienarũ quõ poſſunt eſſe clerici.qui pꝛo
pꝛias iubẽtur ↄtẽnere facultates. Amico rapere fur
tum eſt. eccleſiã fraudare ſacrilegiũ eſt:accepiſſe pau
perib eroganduʒ aptiſſimi ſceleris eſt. Aliquid vo
inde ſubtrahere omniũ pꝛedonũ crudelitatè ſuꝑat.
Huic etiã cõcoꝛdat vecretũ.xvj.q.j.c.vlti.ſumptuʒ
ex verbis Jero.quiad Samaſuʒ papã ſcribit dicẽs.
OQni bonis parentũ operib ſuſtentari poſſunt. ſi
qð pauperũ eſt accipiũt.ſacrileginʒ pꝛofecto incur/
runt ⁊ cõmittũt.⁊ ꝑ abuſionẽ taliũ iudiciũ ſibi mã/
ducãt ⁊ bibũt.¶ Ex qua ſeqͥtur auctoꝛitate ꝙ mul⸗
ti iudiciũ ſibi manducãt ⁊ bibũt. MNon ſolũ illi qui
ſufficiẽter ſine bonis eccleſie viuere poſſent ⁊ illa re⸗
cipiunt ſed etiã illiqui peiꝰ faciũt.qͥ videlicet tãtũ s

lx.

lxj.

, ahis,
porlle cenunicntiil
ſhmt oliteſt

iſem wipfluo oenat

en tolſuſticiſß⸗ illnot

icit honbfiasluffenoln
bliuscamikin ancocfin
nmnunhu tmeeunan
at lettſfana no tume fumes.
quomo nid perctii n
peccatoti mſidenis ae ſuczn
manttamnudi Clamtfan
pontifcesin ſfeno qofuta
niohecinfrenoffigus epelll
ſnrrfiigen mierhlit
totmuratonia velextentaing
mitias noſtrüͦeſt go vſurpan
ſubtrabiris goinanitererpe⸗
peſtnizplaſnatio wi ppi ſa
Videte qualeſit enoſtna po
ſere noſtns wmabitis necff
cedit vonitativ. duo wniqn
dice cpictano:dumz pos ii
poliigo gunitis Hincaccedan
cotönns ſtucto:nec priamann
elbonnſho ſedner ure herelt
ſotrin orcdiwyfisdipenini.
meſanctuani l. Etbocyen
rumm Totſilocgont. nd audeta
hinttrinneceſſehabet fn
hfurm ſadürinmagta
ſenngnſtuuerütſtante peis
Ncnanu Onnes uiöcia
ſoſzſimt inlin l i
geglenn ten
luhubirnagni⸗dac,
Enn ocnliintellectoh
6.U Mtellecto habent

lciuliü gnepolunt eni⸗
imnigahanftlind⸗
X Hiridremilitn!.
Niaamnäturzaluntunſols
tathpocnpeni neeegern⸗
ininmunaningiin
ne(Konm oniſnenen⸗
vtllud göinurtwing
iterin ucz iyelnbit
urermllnivgaf huͤci⸗
ltudo wearuk ßffe⸗
her Wanantgungi
nrit Hulcetiä ercochꝛ
turſubhis velbis Miͤi
mipereypiems Autſt
aneſcſchhein mi
Dnin vnndariprecinz.
Nrinnsreſienni adtiti
tenebätur qad müiti⸗
Vötomagis obſemanen⸗,
rnltit ſpile Aliiſ⸗
ei deloouliſnüloc; nnte⸗
r Ituingoſin ir z
nammz tpnlliicil
diems Neluas ſeal ich⸗
eun anitnls , diheit⸗
efntefecena dnipn⸗

onne noo opgefur
alures Anon fepan

xliij.

Mꝛdoclericalis

dya bole excecant᷑ ⁊ vxcipiunt᷑ q poſtꝙᷓ pꝛo vita ho⸗
neſta ſufficiẽter œ primonio habẽet xpi. reliqua nõ
in vſus pauperũ.ſeo in vanitatibꝰ expendũt volu-
ptatibo. Quos pꝛimo repᷣhendit Berñ. ſup Cant.
ſermone xxxiij.dicens. A miſtri xpᷣi ſunt ſeruiunt
antiypᷣo:oꝛnati incedũt. bonis dni.⸗ dñno honoꝛẽ
nõ veferũt. VUnde is quẽ quotidie vides meretriciꝰ
nitoꝛ. hiſtrionicus habitus. regius apparatus. plꝰ
fulgent calcaria ꝙ;ᷓ altaria:indemenſe ſplendide ci-
phis ⁊ cibis.inde omeffarõnes et ebꝛietates:inde ci
thara ⁊ lyra:inde redũdantia toꝛcularia 7 mptua⸗
ria plena:p hmõi volũt eſſe ⁊ fiunt eccleſi laꝝ ppoſiti
xcani archidvyaconi.epii. archiepi: quo facto citi
inuemt᷑ in ſtabulo q; in tẽplo. Currũt velociꝰad co⸗
quinam ꝙad miſſam:plus reſpiciunt piſcẽ aſſum qᷓ;
xpᷣm paſſum:plus agnũ elixum ꝙ; xpᷣm crucifixũ.pl
ſtudet in ſalmone ꝙᷓ; in ſalomone. Et ſequit᷑. Quic⸗
quid pᷣter victũ neceſſariũ ⁊ veſtem ſimplicẽ v alta
rio retines.nõ tuũ eſt.rapina ẽ.ſ- acrilegiũ eſt. ¶ Be⸗
cundo idem Berñ. tales repᷣbendit ad epᷣm ſcribens
Benonẽſem ve ſup fluo oꝛnatuj epiſcopoꝝ. Mõ quiiſ⸗
ien eccleſiaſticũ ſed illud tm gentiliũ ingerat qᷣs.
icite. pontifices in freno quid facit auꝑꝝ. ꝙᷓtolera/
bilius cernit᷑ in ſancto qᷓ in freno.hec me tacẽte et ſi
nõ curia regũ tamẽ penuria pauperũ clamat. Gile⸗
at licet fama. nõ tamẽ fames:fama quidẽ ſilet. Ma
quomõ mũdus peccatuʒ arguer a guo potiꝰlaudat
peccatoꝛ ĩ vſiderijs aĩe ſue ⁊ iniqu benedicit. Cla⸗
mant tamẽnudi. Clamãt famelici⸗ dicunt. Bicite
pontifices in freno qͥd facit aurũ vel argentũ. Mũ⸗
uid hec in freno frigus repelluntvel eſuriem nobis
ame? frigoꝛe miſera bilit laboꝛantibo: uid oferũt
tot mutatoꝛia vel extenta in particis vel plicata in
mãatics. noſtrũ eſt qð vſurpatis. a nobis crudeliter
ſubtrahitis qð inaniter expẽditis. Mos em̃ fratres
veſtri ⁊ plaſmatio wi ⁊ xpᷣRi. ſanguine redẽpti ſumus
Videte quale ſit qe noſtra poꝛtõne oculos vros pa-
ſcere noſtris vtrahitis neceſſitatiba quicq̃d vꝛis ac
cedit vanitatib.vuo deniq; mala Te vna ꝓdeũt ra-
dice cupiditatis:dum ⁊ vos vanitãdo peritis.⁊ nos
ſpoliãdo pimitis. Hincaccedat ꝙ hec oĩa necnego⸗
ciatõnis ſtudio:nec ꝓpꝛia manu.nec exercitio vobis
elaboꝛaſtis:ſed nec iure hereditario poſſidet:. Miſi
foꝛte in coꝛdibo vris doixeritis. Pereditate poſſidea⸗
mus ſanctuaniũ vi.Et hoc paupes modo quidẽ co
ram xo tm loquur᷑. nõ audet apte cauſari ↄtra vos
qui interim neceſſe habẽt ꝓ ſua vita ſupplicare. Dʒ
in futuro ſtabũt in magna ↄſtantia aduerſus eos qᷣ
ſe anguſtiauerũt ſtante ꝓ eis pr̃e oꝛphanoꝝ iudice
viduarũ. Omnes quipᷣdictarũ ſunt ↄditionũ mon/
ſtruoſa ſunt aĩalia. ¶ Mꝛimo qꝛ oculũ vertrũ ad ſpi
ritualia habẽt paruũ:? ſiniſtru ad vana ⁊ mundia⸗
lia babẽt magnũ..¶Becũdo quia qnq; aliqui illo/
rum oculũ intellectꝰ habent magnũ: ſed effectus ad
bonũ paruũ. In quo caſu ſunt quaſi paralitici vnn
latus habẽtes moꝛtuũ:⁊ quaſi alijs mẽbꝛis otracti
qui ſolã linguã habẽt ad 1ognfiin: Ount etiã e
ingrati:ſicut patet ꝑ dicta. G.iiij ij. ¶ Et in omni
bus pᷣdictis clericis malis illoꝛuʒ periculũ m⸗ xime
9 ran⸗ Jo in malo obſtinatio.⁊ incoꝛrigibili
tas: æ qua Criſo.ſuꝑ math. Omeł xxix. Becularis
inquit hõ poſt peccatũ cito ⁊ facile ad penitentiã ve
nit. Nam occupatꝰnegligẽtia ſeculari.dum ſcriptu
ris nõ attendit in quito ſempꝑ ſuntnoua. dum audtie
rit aliquio væ gloꝛia beatoꝝ.aut ve pena malox. q̃ſi
nouſ aliquid audiẽs expaueſcit:aut dum bona co⸗

cupiſcit. ant mala timet. ↄpunctus ad penitentiã ci

to currit. Sev clerici oĩa que in ſcripturis ſunt pꝛo-
pter quotidianã meditationẽ ante oculos inuete⸗
rata ⁊ vilia eſtimant᷑. Nam quicqd ſit illud ibiter⸗

ribile vſu vileſcit. Et fiunt ſicut catuli

rugitum eius nõ terrent᷑ gpterea cleri

meditatur ſcripruras. Aut eas oino ſeruaturꝰeſt et
erit ꝑfectus.Aut ſi ſemel c

ꝙᷓ excitatur in illis vt time
clenicũ cito penitentiã ag
miliauerit ſe.nõ ideo vol

eperit eas contenere. nun
at. Quis aliquãdo vidit
entẽ. Et ſi vephenſus hu/
et:quia peccauit.ſed cõfun⸗

ditur: quia pdidit gloꝛiã ſuam. Huic ↄcoꝛdat ecre
tum dicens: ꝙ clerici peius agũt penitentiã ꝙᷓ layci.

x pe. dl. j. menſurã.

Berũdo

vincit ⁊ œcipit.dum eos facit i

tionibus occupani et
runt: quib ſeneca
componis.nõ eſt io
es:opẽ te laturuʒ naufra
pollicitus es:quid ergo
met ſuccurre:omnes vti
te vite pariterq; aliqð a
am rephendit HMerñ.xæ
pam. li.ij.cxj. Inter ſec

contra eos pꝛeualet
leuitatibo ? diſſolu

pacta nõ ſeruare que vo fece-⸗
epla.l. Quio mihi luſoꝛia iſta

candi locus. ad miſeros vocatꝰ

ge. In oꝛe vo ſacerdotis nuge ſi
ſecraſti os tnũ euangelio talib

eſt. aſſurſcere ſacrilegiuz.
diunt ſcientiã ⁊ legem æc.

B

uz. la bia e

gis captis egris egentibus
agis hic:cũ quo ludis tibi⸗
qꝙᷓ; ad te manꝰtendunt ꝑdi⸗
uxiliũ imploꝛãt. Tales eti⸗
oſideratõe ad Eugeniũ pa⸗
ulares inquit nuge ſunt nu⸗

unt blaſphemie. Cõ
iam apire illicitum
m ſacerdotis cuſto⸗

Tercio a dyabolo ceci

piunt᷑ ſicut ſymia a vulpe: quib fingit ꝙ ve diui⸗
ſione pꝛede contẽdentes.ſymia a vulpe edocta ocu⸗

los clauſis.quibo clauſis
dam. Ita dyabolus clau
eccleſiaſticoꝝ diuerſis x

la dantibo.pꝛedã x

inoꝛdinatio mechie.⁊ cupidit

ubditis

vulpes totã aſpoꝛtauit pᷣ⸗
dit oculos mẽtales viroꝛũ
ſis velecrationibo cupiditatibo
et alijs peccatis. vt ipᷣis Bedr enriln exempla ma⸗
aciat. duz in clericis ẽ
atis. Bap. xiiij. ¶ Yn

quo exèplo patet ſecũda pars huiꝰarticuli.ꝙ videli

cet tales ſunt periculoſi ſubditis.

Pꝛimo quia ſi⸗

cut pꝛetactũ eſt.ſicut ſymia claudẽte oculos.vulpes
aedam aſpoꝛtauit. Ita in ꝓpoſito. Vnde legit pᷣ
atis clericis negligentibp in quodã regno ſunul cõ

7

gregatis. emones eos ſalutauerũt dicentes. Pꝛin⸗
ceps tenebꝛarũ pꝛincipibo eccleſiarũ ſaluteʒ. Quas
igitur gras vobis referimꝰ:quia

ſi.tot ſunt nobis miſſi. Mota. F.

qꝛe ſunt mali medici:⁊ hocq; .
potõnem bm artem non dant. ¶¶ Zercio vel qꝛ ſunt

ductoꝛes ceci:vel quia licet wceãt vi

quot vobis cõmiſ⸗
uiij.xxxij.(¶ Gecun

gnari ſunt vel quia

am bonã. nõ ta

men ducit. ⁊ hoc nõ ſufficit:quia ſicut nõ ſufficit eis
ardere niſi etiã luceant p bona exempla. Ita nõ ſuf-

ficit eis wcere niſi etia
cantibus cecis ? contra
tatum aſſimilat᷑.qui viam

non vadunt. Aſſimilant᷑ etiam

cruci. Et vtinam illo
nerent: ita ꝙ peius non facerent. Seo hen peioꝛem
quia illi ꝑ viam qua wcent non
Iſti veꝛo a via quã wcent retrocedunt.

et via vadunt contraria:⁊ ideo populus eis nõ cre/

habent conditionẽ:
pꝛecedunt.

m ducant. Aliter em mendi⸗
ctis in poꝛnis ſedentibo ciui-
wcent tranſeuntiba quꝗ

mann in binio fixe

1in omnibo ſimilitudinem te

dit. Mecmirũ:quia ſi uis diceret ſe ſcire viã ad ali
caet en

quã ciuitatẽ.a

at etia dicẽdo ſe velle illic pficiſci

vel ſe verſus illã viam tenere.⸗ petenti viã:vnam di

cat oꝛe ⁊ aliam pedibo vadat
eret.ĩmo verba illa veriſoꝛii
crederet.⁊ pedes ĩ hoc caſu p
Bic in pꝛopoſito.illi qui teſt
ſtoꝛali.ſpiritualia pꝛecepta p
telligendo penetrat. viuenq
cent que nõ opere ſed medit
verbis pꝛedicant moꝛib in
les nõ ſolum ſunt vitupera
y populi ducatũ ⁊ nauicul
bus chare cõducunt᷑ non f-

viã:quis verbis eiꝰcre
e vel luſoꝛie potiꝰ dicta
otius ſequeret᷑ ꝙᷓ verba
ebeato Grego. in pa-
erſcrutant᷑. ſed que in⸗
o cõculcant. repente w⸗
atione didicerant. et q
npugnant. Et reuera ta⸗
biles cu lpabiles æe hoc
egubernationẽ᷑ pꝛo qui⸗
aciũt ad terrã ſanctã.ter

ramq; viuentiuʒ in celo.ſed qð peius eſt ipſos quos

leonũ quiad
cus qui ſemꝑ

lxiiij.

lxv.

lxvj.

lxvij.

Hꝛdo clericalis

vucere veberẽt ꝓdunt.lad inimicos inferni ipᷣos ſuis
exemplis ꝑuerſis ducẽdo.Et ſic eadem illoꝝ erit pe
na ⁊ culpa apud veuʒ.qualem apud imꝑatoꝛem vel
iudicem terrenũ meretur qui ꝑegrinos pꝛo quoꝛum
conductu cõducitur. ducit gratis ad ſpoliatoꝛes.et
nauem quã ducere vberet ad terrã ſanctã. ducit ad
ſaracenos inferni.ad illoꝝ perpetuã captiuitatem.
¶ Quarto qꝛ ſunt ſicut ſtomachꝰindiſpoſitꝰ.et coꝛ
vulneratũ.⁊ radix infecta. Ex quibo ſequit᷑ totiꝰcoꝛ
poꝛis moꝛs.⁊ totius arboꝛis ariditas ⁊ infructuoſi-
tas. ¶ Hoc em̃ natura habet ꝙ ex ſtomacho cibad
omnia diriuet᷑ membꝛa.⁊ ex coꝛde vita. et ex radice
bumoꝛ 7 viroꝛ ad omnes ramos:dũ ſtomachus. coꝛ
7 radix bene diſponũtur.ſequit᷑ bonꝰeffectus.Con⸗
tria vo diſpoſitione in illis accidẽte.cõtraria in mẽ
bꝛis accidit diſpoſitio.His ve cauſis riſoꝰ.ſuper
Adath.operis impfecti comꝑatviros eccleſiaſticos
ſtomocho: quia ipis infirmantibo.totus populus in
firmatur Et arboꝛũ radicibo:quia ipᷣis vficientibo

tota arboꝛ væficit. Vnde ſi videris vfectũ in ramis

cõmuniter arguis væfectũ in radice. Yta zc. Et pꝛo
tanto inſuꝑ ↄueniens videt᷑ cõparatio:qꝛ ſicut ſto⸗
machus ⁊ radix ꝓ toto coꝛpoꝛe ⁊ arboꝛe nutrimẽtũ
accipiunt. Ita viri eccleſiaſtici nutrimentũ coꝛpa⸗
le pꝛo indigentibo accipiũt:⁊ ſpiritualeꝓ omnibo ac
cipere veberẽt. Quinto qꝛ ſicut fleubotomatoꝛes ce
ci:quia nec venã feriunt quã ferire veberẽt.necſan⸗
guinem emittũt putridũ.i.peccatum.ſed potius ve
nam ſcindũt ⁊ ſanguinẽ putridum augmẽtantvnde
moꝛs ſequit᷑.Exquibo patet.ꝙ viri eccleſiaſtici ma⸗

li. ſunt ſicut ceci duces cecoꝝ ⁊ ſicut ſol eclipſatus.qͥ

vt dicit᷑ ſcᷣm naturales nunqꝙᷓ eclipſat᷑ ſine dãno ter
re ⁊ fructuũ.Et ſicut fumꝰ candele extincte.cuiꝰfu⸗
mus aſtantib nocet.⁊ quãto maioꝛfuerit tanto ma
ioꝛem emittit fumũ.⁊ tanto plus nocet.Et ſicut li/
gnum ſciẽtie in paradiſo a quo pꝛimi parẽtes moꝛ-
tis acceperũt occaſionẽ. Quia ſicut illi in ligno ſciẽ
tie. Ita nũc populꝰab illis qui lignũ eſſe veberẽt ſci
entie.maloꝝ exemploꝝ occaſione moꝛtem incurrũt
Et ſicut filij ſoeli:q; nurzpte peccata filioꝝ He⸗
li populꝰ a vi ſeruitio retrahebat᷑:ſicut pater ꝑ ve⸗
cretum ſumptũ ex verbis Rabani.cuidã ſcribentis
archiepᷣo. di.l.c.æ his. SGic pꝛauis exẽplis eoꝛũ qui
ſacros oꝛdines ſuſceperũt populꝰ a vi ſeruitõ retra
hitur.⁊ peioꝛ quotidie efficitur. Et ſicut filijs Heli
peccantiba populłꝰcoꝛruit:ſicut patet ꝓ vecretũ ſum
ptuʒ.ex vbis heati Erego.j.q.uij.eccłia Sic plebs
peccata luit clericoꝝ. Totũ iſtuo confirmat᷑ Treñ.
iiij. vbi ꝓpheta plangendo recitat miſerã populi ca⸗
ptiuitatẽ.⁊ cauſam tangẽs adiungit.Pꝛopter pec-
cata ꝓphetaꝝ eius et iniquitates ſacerdotũ eius ⁊c.
EEt non ſolũ ſubdit. ſed eriã toti eccleſie ex malo
clero ĩminet periculũ panꝑtas et vilipenſio.¶ Moc
naq; ad oculũ quotidiana volẽda vocet exꝑpientia.
In qua rei oſtedit euidẽtia.qꝙ infideles quoꝝ con/
uerſio totã quondã honoꝛahat eccleſiã. Nũcxpᷣia-⸗
nitatis ⁊ legis cei ſpãliter in his qui populũ regere
berẽt videntes ſcãdaloſas trãſgreſſiones:ſcanda⸗
liʒant᷑a fidem contẽnunt catholicã.Alij etiã xpᷣia⸗
ni pꝛincipes ⁊ dñi eccleſiaſtici ſtatus miſerabilẽ vi/
ntes diſſolutionẽ ⁊ apertiſſimã ruinam atq; infa
miã intãtũ ſtatũ vilipendũt eccłiaſticũ ꝙ illiquoꝝ
ꝓgenitoꝛes eccleſiã magnifice wtabãt pꝛo eminẽti
quam in eccleſia videbãt wuotione. ad tyrãnidem
conuerſi.eccleſiam ſatagũt pꝛo viribo ſ oſeare. Ya
ꝙ dum ecclia habuit viles parietes.⁊ viros virtuo⸗
ſos ⁊ oꝛnatos.viri miſericoꝛdiaꝝ viles ecclie parie⸗
tes nobilitabãt ⁊ munerib wtabãt. Quẽadmodũ
illa regina Gaba.iij. Reg.x.que videns oꝛdinẽ mi-
niſtrantiũ in vmo ſalomonis vedit ei munera ma⸗

pf.

gnifica. Nũc videntes viros mutatos.affectũ mu/
tant ⁊ parietes quos parẽtes deuotõnis cauſa ſtru⸗
xerunt.diſſolutonis cauſa nitunt᷑ vſtruere:oſtendẽ
tes ꝙ contrariaꝝ cauſarũ contrarij erũt effectꝰ. Et
qꝙ; ideo eccleſia calcat᷑:patet. ſicut in ſequẽtibo conti
netur verſib. Virtus.eccleſia.clerus.demon.ſymo
nia. Ceſſat.calcat᷑ errat.regnat.minat᷑.Et in his
omnibo licet ratio obuiet ⁊ ↄtradicat.qꝙ videlicet ꝓ
pter pſonarũ vlictuʒ eccleſia que ꝓpter veum vota⸗
ta eſt.ſpoliari vel grauarinõ vebeat:qꝛ dicit regula
iuris in.vj.qꝙ celictũ perſone in dãnum ecclie no re⸗
dundabit. tamẽ minus videt᷑ mirabile ꝙ potẽtes a
ſeculo virifamoſi qui ſunt vel ſaltẽ eſſe œberẽt ma⸗
nus eccleſie aꝰ nutritionẽ ⁊ tuitionẽ eccleſiam vt x
berent nõ cuſtodiũt:ſed a ſuis miniſtris grauari ꝑ/
mittũt:quia manꝰ iſte ab illis qui ecclie oculi eſſe de
berent nõ dirigũtur. Sicut nãq; in coꝛpoꝛe videt᷑ na
turali ꝙ manꝰpꝛo capite.oculis.⁊ toto coꝛꝑe ſe expo
nit.ictum in ſe ſuſtinẽdo. vt illa a dãno pꝛeſeruẽt.qᷓ;
diu að hoc faciẽdũ ab oculis qui pericula ĩminẽtia
vident wocent᷑⁊ dirigunt᷑. Sʒ oculis excecatis.⁊ ma
nus nõ wcentibo nec dirigentibo. manuũ ceſſat ma⸗
gna ex ꝑte adiutoꝛiũ:qꝛviſu amiſſo oꝛdinatenec ca⸗
put nec oculos poterũt cuſtodire. Ita in ꝓpoſito.et
patet:qꝛ ſicut magna vtilitas toti pꝛouenit coꝛpoꝛi
ex oculis claris ⁊ bonis.ita magnũ ꝓuenit periculũ
7 dãnũ ex cecis. Ouia ſi oculꝰ tuus fuerit ſunplex.i.
clerus bonus.qualis eſſe veberet. totũ coꝛpus eccle
ſie lucidũ erit. Si aũt nequã fuerit.etiã coꝛpus tuũ
tenebꝛoſum erit.¶ Et ꝙ in hoc infoꝛtunio maxime
eſt vlendũ.veriſimiliter timet᷑. ꝙ in hoceccłie pla/
ga incurabilis efficiat᷑. Quia ſᷣm HWerñ.ſuper Can⸗
tica ſermone.xxxiij.Si inſurgeret aꝑtus hereticus.
mitteret᷑ foꝛas ⁊ areſceret.ſi violentus inimicꝰfoꝛſi⸗
tan abſcõderet ſe ab eo. Mũc vo quẽ eccleſia eijciet.
aut quo ſe abſcõdet:qꝛ omnes amici ⁊ tamẽ inimici
omnes neceſſarij.⁊ omnes aduerſarij. Omnes vme
ſtici nulli pacifici. Omnes que ſua ſunt querũt.et
nõ que ihu xpᷣi.Et inimici homĩs womeſtici eiꝰ:Mi⸗
chee.vij. Mõ ſic faciãt vel tales ſint qui nũc oꝛdinã⸗
di ſunt:ſeo quẽadmodũ veri filij iſrael ꝑ loca ⁊ oꝛdi
nes ſuos ꝓficiſcant᷑. Mumeri.iij.
Bi vo aliter oꝛdinẽtur.vel oꝛdinibo acceptis ab⸗
utantur. maxima pena. tam tempoꝛali ꝙᷓ eterna di⸗
gni ſũt.¶ Pꝛimo.quia vefoꝛmiſſime culpe debetur
pena foꝛtiſſima:ſed culpa eſt in eig foꝛmiſſima.ſi⸗
cut macula in oculo:igitur cc Becuũdo quia rem
pꝛecioſiſſimam.i.eccleſiam.quã xpᷣc chariſſime emit
eoꝛum traditã cuſtodie nõ cuſtodiunt.quoꝝ quili⸗
bet dicere poteſt illud Cant᷑.j. Poſuerũt me cuſto⸗
em in vineis.vineam meã nõ cuſtodiui..¶ CTercio
quia ab altiſſimo loco cadũt. Tunc arguat᷑ ſic.qui
altiſſimũ locum aſcendũt.ſi illo vel in illo cadũt
periculoſiſſime cadunt:ſed illi quãdo oꝛdines acci⸗
piunt ſacros.altiſſimũ eccleſie aſcendunt locũ:quia
imediate ad vũ videlicet in altari aſcẽdunt:ipſum⸗
q; manibo tractant:vel tractantibo tangentibo aſ/
ſiſtunt.et verbis ab eis pꝛolatis veuʒ conſecrant:ad
quem ſtatũ nunqꝙᷓ angeli aſcenderũt.Si ergo in illo
ſtatu cadunt.periculoſiſſime cadũt ad moꝛtẽ ⁊ per-
ditionem ſuã et alioꝝ.ad modũ ſaulis.qui ad perdi
tionem ſuam ⁊ filioꝝ ſuoꝝ⁊ totius exercitus diſper
ſionem.in montẽ gelboe aſcendit male pugnaturꝰ.
et ad modũ illius pueri qui ad moꝛtẽ ſuam caſn ve/
nit in montẽ gelboe.ij. Reg.j.ꝓpter quẽ caſuʒ poſt⸗
modũ a dauið occidebat᷑. Sic iſti quoꝛuʒ aliqui in
montẽ aſcendũt eccleſie. caſu nomĩatiuo:qꝛ ad hoc
magnum ſcientie magiſterij vel alicuius alteniꝰoffi
cij habere nitũtur.⁊ per hoc montẽ aſcendũt eccle/
ſie.qð frequẽter faciut.Alij yo in montẽ aſcendũt

„

lxviij.

Art.viij.
lxix.

fmnannz iariii ſrrtt

er
ngreſo oſli Almi cbbt.⸗
nitnuzumtn
nit dent ide dcretü in üima ,1
eny Etibi mneniet gpeniteti
gar
cum facere portet. tnidoprim
annis in quidpenitere Abet otn
iunãs ytatur erceptis onis die
qo quidẽ ieiunii inpane? aquaß
ſes tencre wbet omni ſeptimana
mianni tniv vieb ſin hebdoma
ſeptimi annia miſſax celebꝛatoe⸗
heutam hec ̈alie eccleſte leges o
tineg negligetes legi aeatoꝛes ⸗
lenciieſt ereit jtuz adexeanni
etgoantignoppatru; waneta 1lan
Oernas guend fiunt executdes. agr
hisgd dintantiqnomusmun d
rium redeüti Dehisnaqz fabule⸗
harlamentogregato. dochna⸗
ganöſet nantotneoſe
us parlamentioſenſu diffintü,
tonolaponeret od collum ptm
Nolamum ſonitcnentesadt
umina. Hocigt conſillo inito⸗
n locaſia ſeceet angenter,

t.Bochlstneggnt
nenchnmunene⸗
Nnlſtaniſooiinitnnn
raſoline Iinin oſiet
Fliasn nolentenin
. ltugni llanltpenan;
ocylous Mentt npler,.
eabenet toni lben⸗
gus fvent eni cpno ni
irbocinfonmnionanine
tünet gin bocecchepla⸗
uufmn Befiſter tan,
ſurgeretaptuserenans,
tſipiolentnsinimnofon/,
Hüc foquseecleſaejet.
nnesamiaztamitnima
Cerſanj Omnnez wne
Gogue ſua ſunt nter
honivcneſtaa ⸗
leſrui ic iͤ⸗
ifiliihyneloloazodi

ii. .
— Art hii.
tanponliq etena di lei.
micn calpe Werr
tines wiommicuna ſi⸗
BGecädo gliaren
guäppecharſtintentit
cuſtolunt guop guli
nt, Poſenitnechſtͤ
jnöcuſtociui (Tado
cüt Luncofſlek ſo i

Exemp.

———

Pꝛdoclericalis

datiuo.qui.ſ.muneribo datis vel ꝓmiſſis oꝛdinant᷑
vel ꝓmouent᷑.vel ad religioneʒ redpiunt᷑.¶ Alij in
montẽ eccleſie aſcendũt caſu accuſatiuo.qui ſins ac
cuſationibo ? cautelis alios impediũt qui aſcẽdere
vellent vt ipᷣi loco illoꝑ aſcẽdant:vel qui talibo ali⸗
os vijciunt ꝓmotionibo vel palacijs ſuis. vt ipſi
loca illa occupẽt mõtuoſa. Alij caſu aſcendũt vo
catiuo.quiqꝛ impotẽtes ſunt vt in montẽ aſcendãt
oꝛdinis vel ꝓmotionis ꝑ ſcalam meritoꝝ dæ virtute
in virtutẽ.illic aſcendũt auxilio dinitum inuocato.
ad modũ edere:v qua dictũ eſt.Axxv.xxvij.que li
cet in ſe ſit arboꝛ væbilis ſterilis ⁊ infructuoſa. citiꝰ
tamen ꝓ murũ aſcendit vſq; ad tectuʒ eccleſie ꝙᷓ ar⸗
boꝛ fructifera:ſed nõ virtute ꝓpꝛia. ſicut in.c. oſtẽdi
tur allegato. A. xxv.xxvij. Ita frequẽter otingit in
Apoſito. ¶¶Alij caſu aſcendũt ablatiuo: qꝛ ipſis p⸗
curantibo vel Ppse ſaltẽ occaſione bona eccleſiaſti⸗
ca ꝗ dignis auferũtur.et eis conferunt᷑ omnes tales
pueri ſenſu: pᷣdictipueri ſpũaliter timere habẽt foꝛ
tunam: qꝛ ſicut ipe ad moꝛtẽ ⁊ ꝑdirionẽ coꝛpoꝛalezʒ
in monte aſcendit gelboe. Ita iſtiad moꝛte ⁊ penã
ſpiritualẽ in montẽ aſcendut eccleſie. qð vult lex oꝛ
dinata ꝑ angelos. Gałiij.que tales in eccleſia mili
tante multipliciter punit.⁊ væ eccłia triũphante il⸗
los excludit. tum ad pꝛimũ vt w ceteris legibo
eccleſia ſticis taceã.que in diuerſis locis cretoꝝ et
œcretaliũ male oꝛdinatos.⁊ in oꝛdinibo male viuen
tes pumiunt.vnã legẽ que ſpaliter ſacerdotes punit
fornicarios.legere qͥ voluerit videat illud ecretuzʒ
gangrẽſis ↄſilij:di.lxxxijc.pᷣſbyt. Si foꝛnicatõeʒ fe⸗
cerit.væcẽ annis peniteat. Si vo vreta non habue
rit.videat idẽ cœcretũ in ſũma ↄfeſſoꝝ.li.iij.ti. xxxiiij
q.cxxv.Et ibi inueniet ꝙ penitẽtiã tamhoꝛribilem
eum facere opoꝛtet. ꝙ tribo pꝛimis mẽſibo ve vecem
annis in quib penitere væbet. ↄtinue pane⸗ aqua ie
iunãs vta tur:exceptis dñicis diebo ⁊ feſtis pcipuis.
qð quidẽ ieiuniũ in pane ⁊ qqua poſt illos tres men
ſes tencre vebet omni ſeptimana vſq; ad finẽ ſepti⸗
mianni.tribo diebo.ſ.in hebdomada. ? vſq; ad fineʒ
ſeptimi anni a miſſaꝝ celebꝛatõe abſtineat. ¶ Ged
heu tam hec ꝙᷓ alie eccleſie leges pecuniaꝝ nõ lucra
tiue ꝑ negligẽtes legũ executoꝛes fere v quo nimis
lendũ eſt pereũt qtuʒ ad executionẽ. Comparãs
ergo antiquoꝝ patruʒ œcreta ⁊ ſanctiones ao mo⸗
rnas que nõ fiunt executões.ↄgrue dici poteſt v
his.qð dixit antiquꝰmus muri œ parlamento mu⸗
rium redeũti. Se his nãq; fabule ↄtinent ꝙ mures
parlamento ↄgregato.hoc pncipaliter tractauerũt
quomõ ſe a cattis cuſtodire poſſent.in quo v toti-
us parlamenti ↄſenſu diffinitũ fuit.ꝙ cuilibet cat⸗
to nola poneret᷑ ad collum vt mures eoꝑ aduentuʒ
nolarum ſonitu pcauentes ad ſua poſſent fugere fo
ramina. Hocigit conſilio inito ⁊ diffinito.muribus
ad loca ſua ſecure et gaudenter redeuntibo.contigit
quẽdam redeuntẽ obuiam habere glirem antiquũ
qui pꝛe ſenectute ad ↄſilium venirenon potuit. qui
pꝛimo redeunti ꝑ impotentiã ve nõ comparendo ſe
eycuſans.⁊ rumoꝛes exquirẽs letanter audiuit.cat⸗
toꝛum coertionẽ.qua audita queſiuit.quis tanti cõ
ſilij tanꝙᷓ ſancti ⁊ vtilis ſtatuti execuroꝛ nolas illas
ad cattoꝝ colla vberet ſuſpẽdere.qui reſpõdit.ni⸗
hil v hocibi fuiſſe locutũ conſiliatu vel diffinitum
Eur ille.ergo parlamentũ veſtruʒ nihil valet:quia
licet ſtatutũ illuo ao ꝓpetuã rei memoꝛiã in ſe ratõ
nabile ⁊ nobis vtile ſit ꝓpter tñ executionis peribit
efectum. Bic in ꝓpoſito.⁊ patet. ꝓquanto eſt ad ꝓ
poſituʒ.licet nõ applicãdo ſingula ſingulis.necmi⸗
rum: qꝛ nec ille parabolaꝑ modus vt ſingula appli
cent᷑ ſingulis.nec in euãgelio necin quibuſcũq; alijs
ſcripi.raꝝ locis poterit obſeruari.¶ SDi yo inſta⸗

pf.

re velint ꝙ non eſt ſimile ꝓ tanto:qꝛ in p̃dicta para⸗
bola non cõtinet᷑ quis ſtatuti executor eſſe æberet.

In omnibo vo eccleſie 1 terraꝑ legibo executoꝛes oꝛ⸗

dinant᷑ eoꝛundẽ:reſpondet᷑ per fabulã fictaʒ æ par-
lamento paſtoꝝ ⁊ ouium. in quo tractatũ fuiſſe fin⸗
gitur quomõ ſea lupis cuſtodirent. In hocſenten⸗
tia omniuʒ cõcoꝛdabat ꝙ quilibet paſtoꝛ armatus
cum ouibo pꝛo exercitu ſibiaſſiſtẽtibo lupos infra fi
nes ? terminos ſuos inuẽtos.vel ita acriter punirẽt
eſſent ceteris in exemplũ.vel ꝙ eos incarcerarent
vel ve finibo ſuis fugarent.accipientes ſinguli ↄmiſ⸗
ſiones auctoꝛitatis cõmiſſe expꝛeſſiuas.ad ſua loca
redierunt. Sed heu modico ꝓcedente tempoꝛe: in⸗
ter ſcamna duo cecidit anus humo:quia inter paſto
rum væſideria ⁊ ouiũ impotentiã lupi vt pꝛiꝰ libere
rapuerũt. Sic in ꝓpoſito:quia ⁊ leges ad lupoꝝ co
ertiont.incarcerationẽ ⁊ omnimodã punitionẽ ſã⸗
ctiſſime oꝛdinate ſunt.tam ad regimẽ corpoꝝ qᷓ etiã
ad animaꝝꝑ regumẽ pꝑtinentes:⁊ rationabiliter eſt ve
ſacris ſanctionibo illaꝑ executionibo vtrobiq; oꝛdi
natum:ſed tamẽ inter potentiũ inuolũtatẽ ⁊ volen⸗
tium unporentiã. lupi infernales ſolito æbachant᷑.
Cuiꝰcauſa eſt:quia vcretoꝝ. œcretaliũ.ſynodaliũ.
7 ereunq; legũ vel ſtatutoꝝ:que quide rationa⸗
biliter copioſe⁊ diligẽter dictant᷑.ſcribunt᷑ ꝓmul⸗
gantur:executoꝛes ⁊ vefenſoꝛes ſunt tepidi.pigri.et
ꝛmitãtes.fere tm̃ curantes que ſua ſunt ⁊ nõ q ihu
xpᷣi.ſicut ex verbis innuit᷑ Herñ. e ↄſideratõe ad eu
geniũ papã.li.iij.c.vlt.vbi papã Merñ.v talinegli⸗
entia rephendit dicẽs. Jam quatuoꝛ anni ſunt q;
atuiſtis ꝗ clerici in habitu alijs eſſent honeſti. et
ꝙy tonſurã haberent oꝛdinatã.ꝙ etiã nõ obtemperã
tes poſt quadraginta dies ab epiſcopis puarentur.
Epiſcopi vo negligẽtes ſuſpẽderent᷑. Et neminem
ad huc pꝛiuatũ vel ſuſpenſuʒ luximus ac luctu ama
riſſimo dignũ quio ſecutũ eſt. Nota v hac mareria
C. xj.v.. Cum ergo ſicut ex huiꝰ articuli pꝛincipio
patet.duplex eis ſit pena væbita.quarũ ſecundã ali-
quo foꝛſitan modo euadere poſſent in curia vi.qui
nõ punit bis in idipᷣm:ſi pꝛimaʒ patienter.⁊ vt iura
volunt.quo ad pꝛiuationes ⁊ alias punitõnes ſuſti
nerent:quas tamen quia ex ꝓpꝛio ſubterfugio ⁊ ma
litia ⁊ ſuperioꝝ negligẽtia cuitant.eo certius in fu
turo foꝛmidare ⁊ expectare poterunt in curia vi. in
quo nullũ malũ impunitũ.in qua omne qð hicpu⸗
nitum nõ fuerit.infallibiliter puniet᷑ in qua nec ſp⸗
terfugiũ.nec iudicem inueniẽt negligente. Qui er⸗
go hic curiam ſeu aulam ei.i.eccleſiam militantes
vel eccleſiaſticũ oꝛdinem vel benefiqũ male intraue
rit:vel in illo impunite vel finaliter male ſe habue⸗
rit.illic æ curia vei ⁊ aula beatoꝝ.i.eccleſia triũphã
te ad quã tm̃ boni recipiunt᷑ eijcient. Pꝛimo qꝛ ſi/
eut certa ſigna ſecũ non poꝛtãt que requirunt᷑ ad h
ꝙ recipiũt ꝓ quo clarꝰ vidẽdo ponit᷑ exemplũ ima⸗
ginatũ quodã rege.Qui fecit cenã magnã ⁊ voca
uit multos:pᷣcepit inſuꝑ aitoloſPnuil os intraꝛe
ſinerẽt niſi poꝛtaret certa ſue artis ſigna vt homĩes
eiuſdem artis ſimul in mẽſa ponerent᷑ ⁊ collocarent
acceſſerũt multi qui vitam veſtes ⁊ alia artis ſue ſi⸗
gna nõ erubuerũt oſtẽdere ⁊ recipiebant᷑.Acceſſer̃t
qui vitã veſtes ⁊ alia artis ſue ſigna erubuerũt oſtẽ
ere⁊ repulſaʒ patiebant᷑. Omnes em̃ dixerũt. Dñe
wmine aperi nobis:ſed nõ omnes oleũ in vaſis.nec
ſtatus ſui ſigna poꝛtauerũt:⁊ ideo alijs receptis ex⸗
pellebant. Idẽ exemplũ pom poteſt ve fideli paſto⸗
re qui oues que ſigna ſua poꝛtãt ad ouile ſuũ reci-
pit.lupis qui licʒ pelles induãt ouinas eiectis. Sic
erit in conſũmatione ſeculi ve homie illo qui fecit ce
nam magnã. ⁊ vocauit multos.LZu.xiiij. Et evoca
tis ⁊ veniẽtibo ad poꝛtam ſuam. omnibo nãq; ſimul

Exemp.

Exemp.

Pꝛdoclericalis

clamantibo. Gomine womie. aperi nobis. IJlli tm re
cipient᷑ qui ſigna alicuiꝰſtatꝰ ſicut virgimtatis.ma
trimonij.vel viduitatis ſeu penitẽtie.vel cuiuſcũq;
artis.in qua fid eliter vixerũt ſecum poꝛtabũt.quib
ered entes ſignati eſtis.Eph.j. Qui fideliter dicere
poſſunt.Signatũ eſt ſuꝑ nos lumen vultꝰtui.in pᷣs.
uiij.omnib alijs qui ſigna ouiũ vei nõ poꝛtat eiectis
Ipſenãq; ad ude ſuũ quãdo erit vnu ouile ⁊ vnus
aſtoꝛ. tm oues ⁊ nõ lupos recipiet:ſiquidẽ nec oui⸗
epꝛo lupoꝝ fit cuſtodia vel receptõe.nec paſtoꝛem
habent.¶ ¶ Certũ ergo ſignũ ſtatus vel artis ſue eſt
ſignũ thau: quo dicit᷑ Eʒech.ix. Signa thau ſuꝑ
frontes viroꝝ.Et infra.Omnẽ aũt ſuper quẽ vide-
ritis ſignum thau ne occidatis. ¶ BGe nõ habentibo
veꝛo ibidẽ ſine miſericoꝛdia dat᷑ ſententia a dicente
cæo. Non parcat oculꝰveſter neq; miſereamĩ.ſenem
adoleſcẽtulũ.⁊ virginẽ parnulũ.⁊ mulieres interfi⸗
cite vſq; ad internetionẽ. Et a ſanctuario meo inci⸗
pite.i.ab illis qui oꝛdinẽ habent clericalẽ. Cuiꝰ oꝛ⸗
dinis vitam.veſtes actus.⁊ ſigna.vltra alios cuiuſ-
cũq; artis homĩes erubuerũt. neglexerũt.⁊ ↄtempſe
runt:ideo ab illis pꝛimo incipite. Omnibo ergo ad
iudiciũ venientib.⁊ omnibo xpᷣi militibo oſtendẽti⸗
bus.⁊ arma ⁊ actus militie ſue ⁊ ſigna ſtatus ſuear⸗
tis.in quibo ſine verecũdia ſub rege celimilitauerũt
et fideliter vixerunt oſtendentib. Quid dicturi vel
oſtẽſuri vel exhibituri ſunt ingratiſſimi ⁊ vecoꝛdiſſi
mimilites qui oꝛdinẽ habent clericalẽ.ꝓ quibo ve⸗
plus fecit.qᷓ pꝛo quibuſcũq; homibo partẽ ſuã.⁊ ſpe
cialiter iure vniuerſalis wminij ei debitã.i.væcimã.
⁊iura eccliaſtica ipᷣis ingratiſſimis ↄferendo. Ideo
ingratiſſimis:qꝛ cũ nullus miles erubeſcat arma p⸗/
biſſimi regis ſui poꝛtare.cũ nullus artifex artem de
qua viuit.ſiue ſitveſtes ſiue calcios ſuendo negligat
vel illã in publico in habitu ꝓ arte illa ↄuenien ex/
ercere ⁊ oſtendẽ erubeſcat:vñ ⁊ tales artifices coĩter
in locis publicis ⁊ gnoriqi⸗ ſue artis actꝰ exercent.
¶ Iſti vt dictũ eſt ſupꝛa oẽs hoĩes honoꝛati.exal⸗
tati.⁊ a veO ꝓmori.⁊ quietati.⁊ de primonio xpᷣiim/
pinguati.incraſſati.⁊ dilatati.vereliquerũt ceũ fa⸗
ctoꝛem. Beut.xxxij.De quibo ſpecialit᷑ Iſa.j.cõque/
ritur dicẽs. Filios enutriui et exaltaui:ipᷣi aũt ſpꝛe/
uerũt me.Cognouit bos poſſeſſoꝛẽ ſuũ ⁊ aſinus pᷣ/
ſepe dñi ſui:qꝛ ſimplices ⁊ rudes.qui fideliter in ſta
tu ſuo ⁊ arte vixerunt me cognouerũt. Et cognoſco
oues meas:⁊ cognoſcũt memee Doß 1 Ropuſgaut
meus.i.clerus cultui meo ſpecialiꝰ veputatꝰme non
cognouit.ĩmo ſpꝛeuit.⁊ arma mea et ſigna artis ſue
intãtũ poꝛtare ⁊ oſtẽdere erubeſcũt.qꝙ; ſicut pᷣctũ
eſt:vbi alij artifices quotidie actꝰſue artis ⁊1 publi
co ⁊ in vcẽti habitu exercẽt:iſti actus oꝛdinũ ſuoꝛũ
cuiuſmodi ſunt epiſtolas ⁊ euãgelia legere et miſſas
dicere.nec qͥtidie nec in publico exercẽt.nec in pꝛiua
to.niſi foꝛte tales pauꝑes ſint qui ſine taliũ actuum
exercitio viueꝛenõ poſſent:nec vitã mũdam ⁊ ſanctã
diligunt clcricalẽ:nec habitũ ſtatui clericali cẽtẽ
poꝛtant.ĩmo qꝛ talem poꝛtare erubeſcũt:ita ſecula⸗
riba ⁊ curioſis ſicut poſſunt ſeculo ſe ↄfoꝛnãt:ſigna
etiã dei⁊? ſalutis ſue.intãtũ erubeſcũt.q vltra cleri⸗
coꝝ regulam coꝛonꝗ minuũt. capillos capitis ꝓlon
gant. comam nutriũt. ¶ Celeſtis curie ianitoꝛibo
querẽti.cuiꝰeſt imago hec ⁊ ſubſcriptio.qͥd miſeri
reſpõſuri ſunt:ĩmo ipᷣis reſpõſum nõ habẽtibo:iani
coꝛes.lmo ipᷣe deus ⁊ angeli moꝛẽtiũ ſcrutatoꝛcs re
ſpondebunt dicentes:illud pᷣs.ixxvij. Signa noſtra
nõ vidimꝰiam nõ eñ ꝗꝓpheta.i.clericus vel ſacerdos:
qꝛ nec vitam nec veſtes.necactus.nec quecũq; ſigna
talis ꝓphere oſtendit necſecũ poꝛtat. Ideo de cõui⸗
nio illoꝝ qð in vi aſiſtit ↄgnitõe: ruxta illud Johß.
xvij.Hec ẽ vita eterna vt cognoſcãt te ſolũ verũ ũ.

pfſ.

eypellent᷑. Et iuſte quidẽ iuyta teſtimoniũ veritat:
vt qui erubuerit filij vi ſigna ⁊ militiã ⁊ miniſteria
hunc filiꝰhomiĩs erubeſcat.Et quivt ĩebuit nõ co⸗
gnouit in eccleſia militãte ad laboꝛẽ.nõ cognoſcatĩ
eccleſia triũphante ad gloꝛiã. Et hoceſt qð ſequit᷑
Nos nõ cognoſcet amplius.¶ Quãdo ergo eis cã
tabitur canticũ virginum fatuarũ. Amen dico vo⸗
bis. neſcio vos. ath̊.xxv. meliꝰ eis fuiſſet ꝙ chare
emiſſent veſtem nuptialẽ.i.clericalem et tonſuram.
¶ Bed beu tũc nimis tarde erit hoc cogitare.cũ ad
iudiciũ venerint:æ quo Berñ.ad Eugeniũ papam
ũe ↄſideratione.li.iij.c.vltimo.ſcribens ait. In ratõ
ne reddẽda æ tribo agetur cõtra clericos. veſtitu.
queſtu.⁊ actu. Veſtitu ſũt milites. Queſtu.i.in red
dituũ acquiſitõe clerici.Actu neut᷑. Nõ pugnãt vt
milites. nec la boꝛãt vt ruſtici vł mercatoꝛes neceuã
geliʒãt vt clerici. Qui ergo in nullo oꝛdine ſunt ſed
dum vtriuſq; eſſe cupiũt.vtrũq; deſerunt ⁊ ↄfundũt
quãdo teſte apoſtolo.j Coꝝ.xv.vnuſqͥſq; in oꝛdine
ſuo reſurget.in quo oꝛdine vel cum quibovel vbi ex⸗
pectabunt iſti locũ ſuũ: certe vbi nullus oꝛdo.ſ̊ ſem
piternus hoꝛroꝛ inbhabitat: Job.x. qꝛ hic nec in oꝛ⸗
dine nec in la boꝛe hominũ fuerũt ⁊ꝛc. Vnde Berñ.
ſuꝑ illud pᷣs.lxxij. In laboꝛe hominũnõ ſunt. Cum
inquit cuncti ſtatus hominũ habeãt aliquid labo⸗
ris ⁊ aliqꝰ voluptatis.clerici nouo quodã artificio
inter hec diſcernẽtes.totũ qð vlectat elegerũt.⁊to⸗
tum qõ moleſtat reſpuerũt.AA militibo acceperunt
ſuper bie faſtum amplam familiã.equoꝝ falleras et
nohiles apparatus. Amulieribo vependẽtes collo
pelles rubꝛicatas.vinũ. mollitiem. balneũ ⁊ gloꝛiã.
Aruſticis fructꝰ agroꝝ ⁊ hoꝛrea plena.ſed bene ca⸗
uent militaris loꝛice pondus.muliebꝛem veclinant
verecũdiaʒ:om nes ruſtici ⁊ agricole victũ ſibi labo
re acquirũt hi velitijs affluũt.⁊ tamẽ aduemietefru
ctuũ tempoꝛe.pꝛomptuaria eoꝝ plena tritico.⁊ vi⸗
num vue bibũt meraciſſimũ.⁊ inde incraſſant᷑ ⁊ im⸗
pinguãtur.dilatant᷑. Cũ ergo reſurgere hoĩes cepe/
rint.qͥlibet in oꝛdine ſuo.iſti cuʒ quibo reſurgẽt: Si
diuertere voluerĩt ad milites.ipos exufflabũut. ſicq;
cuncti hoĩes eos a ſuis finib fugabũt.Et iſti quiin
nullo fuerũt oꝛdine vbiputas collocabũt᷑: Reſtat
ergo vt illũ locum ſoꝛtiant᷑. vbi nullus eſt oꝛdo: ſed
ſempiternus hoꝛroꝛ inhabitat.⁊ ſint in laboꝛibo de
monum qui in laboꝛe nõ fuerũt hominũ ⁊c.¶ DBed
foꝛte pᷣdictis reſpõdebunt dicẽtes: ; pꝛo vefectu ve
ſtium ⁊ alioꝝ ſignoꝝ eterno cei cõuiuio nõ expel/
lentur:qꝛ in moꝛte qui inter illos ſacerdotio fungũ⸗
tur.quãdoq; radunt.⁊ veſtibo ſacris ⁊ ſtatui ſuo de⸗
centibo induñtur. cũ quib ad agni nuptias pꝛope⸗
rabunt. veſte induti nuptiali.⁊ ſicindutiteſte Iſa.
lviij.appꝛopinquare veo volũt. His quidẽ curie vei
lanitoꝛes reſpondere poterũt pᷣmo ꝑ bꝛeue tarde
venit:qꝛ tales ſũt ſicut citatiad curiã laicalẽ vel ec⸗
cleſiaſticã ꝓ ſnĩa andiẽda.ſi allegare neſciant quare
ſentẽtia darinõ debeat.⁊ munimẽta ſua wvmidimit
tunt.dũ in ſtatu ⁊ pũcto moꝛtis ad iudiciũ rapiunt
anteqᷓ indumẽtis illis induant᷑ ſacris.Et ꝑ hocerit
c illis ſicut ð illis qͥnq; fatuis virginibo.adath.xxv
que ad poꝛtã ven? tũt ſine oleo.⁊ dũ redierũt vt ole
um quererẽt.clauſa fuit ianua.¶ Gecũdo habẽdo
reſpectũ ad coꝛpꝰillud qð talib armat᷑ ⁊ induit᷑ ar
mis ſacris ⁊ veſtib:reſpõdere porerunt ſicut reſpõ⸗
ſum fuit ð indeo.qͥ ſcribit beatꝰ SGꝛeg.in li.dyal.
q timẽs ſe ſigno crucis ſignauit.quẽ demõ inuemẽs
diyit:vas vacuũ ſed ſignatũ. Ita in ꝓpoſito:qꝛ ibiẽ
vas vacuũ.ſed ſignatũ.⁊ ſignũ ſctm ſine ſignato.In
quo ariſto.æficẽ vident᷑ pdicamẽta:væ coꝛrelatiuis
qᷓ poſita ſe ponũt.hoc aũt ſignũ eſt poſitũ ſᷣ nõ ſigna
tuʒ:qꝛ ſi ſignati.ſ.coꝛꝑis ceroran⸗ indnti veſti⸗

lxxiiij.

Exemp.

Ze Inindeopnͦgtalmuth
ije In udeop nich taluen,
Ptn⸗ ſtcorp moꝛtuvzz aliq

ſance dtii ilei, oltal ſhſi

iani t uhet npbicl ſano
arinin Inaltare wiotra er
Cbſtörivotnamitis ſanctis qultvn
diuine vltois oburebank. Gicßda
Dininil charitatis deuotonis dlun
altani coꝛcis ſenardere dberet:
ſica wooffereda inflamare. ignei
ſq cupiqttatis cammalitatis bmd
infemnale vqno in Pos. vi. Gupe
hiGerũt ſolem. no obſtätibvillis ſan
ab lnemufemalioburent Et quid
H 1.
vij. (Secigo w wiauimo ape⸗
Aamlttent qe voſa ſancta wooꝛdij
Nodepponos llliatos traſferüt pin
umeſ dan v bibaltboſarrerbab⸗
ifacn venegno tiect vna d canſs
ſamdiuinocultutin teplo ordinata⸗
t pans. Sicill dae coꝛdium
birgingtn düiegtalnbapttina
mscöſegata applictain Rdin

hi nolitien balnei r lani.
oprhonenplena ſedbeheag,
eondus mnlicheen de inmnt
nſtigtagneglenii ibileto
Pafſluit tame ooenletr
ptuanizeorplenamto r⸗
Oſini rineinc, ſunt in⸗
Cierporſhnereoin ae⸗
Ho lguivnſiner D
lltes ſyo auſfolut ſegz
inliyfigobü Etlſtqviin
putus collocgbit: Heltat
Nt. pbinullus eſtondo: ſed
bitu rſintinlobonin ⸗
fucfüthamind 71 (Ded d.
Ntdicetes: d dfeande
rernd Wicuimionere⸗
inrerilosſaenthatiofmngi⸗
deſtiwlnais ſtntniſnon,
nitv adagninuptins Roe
lhril tienlinn
nmrvlit an ime
potmütömoghe

raritodanilicle leͤ

Saſlerure neſcuntanere
fiſalrn unn int

ot
gitief,
iaun uen
.
ti./Pta n Ne e
iigin rlatn
ſ jeta⸗ ka⸗
kicin ⸗ ſii iſc⸗

ineni
1

ſtogel

lrxvj.

hxvij.

lxxviij.

Exemp.

rent.

Tem credit᷑ ꝙ coꝛp

Pꝛdoclericalis

mentis:conditões ſignandas quis diligenter requi
rat:inueniet ꝙ alia oenamentoꝝꝑ ꝓpinquiꝰ ↄditioões
7 pꝛietates affectões q̃s viuens habuit ſignifica⸗
Dinaq; loco albe camiſia ĩu olueret᷑ male mu
lieris:⁊ loco pumeꝛalis caputiũ hzẽet ſub mẽro pẽ
ns:a loco mampuli cyrothecas æpendẽtes:⁊z io/
co ſtole ⁊ caſule coꝛnu ꝛ veſtẽ virideʒ venatoꝛis: ælo
to coꝛone ſertũ x floꝛilv:ꝛ loco eccleſie in qua poni
tur. calicis q ſup eũ ponit᷑ tabernõ⸗ cyphũ plenũ:
⁊ loco ꝓceſſiõis tripudiantiũ ſpectacula: ⁊ loco oꝛã
tiñ 7 cantantiũ canes tcrae ve ola viuẽs plus di⸗
lexit:tũc Aniſto. pᷣdicamẽta in illo nõ fri ſtrarẽtur:
veraciter eſſet coꝛpus illud ꝓpꝛijs et cõuenientibo
ignis ſignatũ. Nunc vo: qꝛ otrariũ accidit oꝛna-

qd alind v illo dicere poterũt celi lanitoꝛes moꝛ/
tuoꝛũ rnageezc ſit beſtia loꝛicata loꝛicis re-
gis.. Ma cha b. vj. te ſit achab malꝰ ĩ armis ali
enis.iij. Re. xxij. Er lup timoꝛe ad ouile fugiẽs oui
um pelle indutꝰouina:qꝛ tm̃ habitu luẽteſt vt ho⸗
mo.: Phik. ij. Mora. G.j. v. ¶ Quo vphenſo nõ pl⸗

ſaluabũt eum veſtimẽta ⁊ oꝛnamẽta ſancta a dãna

tione:qꝙ; iudeos terra ſancta a coꝛruptõe:vel q ſacer
Wꝛtes illoꝝꝑ nadab ⁊abiu:Aeui.x. veſtes ſancte a cõ⸗
buſtiõe. In iudeoꝑ nãq; talmuti᷑ ſcribitur:a ab eiſ
moꝛtuuʒ ⁊ aliqᷓ poꝛtiũcula terre
ſancte terra ſancta poꝛtata aſpſum nõ putreſcet:
Leni.etiã. x. habere pdicti ſacerdotes:qꝛ ignẽ im-

poſuerũt alienũ in altare vi ↄtra vi pᷣceptum:non

obſtati oꝛnamẽtis ſanctis quit indu ebant: igne
diuine vlrõis cõburebant. Bicpdicti qꝛ loco ignis
diuini.i.charitatis veuotõnis ⁊ diuiui amoꝛis:qͥ in
altari coꝛdis ſemꝑ ardere vberet: 7 oĩa opa et ſacri
ficia vo offerẽda inflamare. ignẽ imponut alienuʒ
ſqʒ cupiditatis: carmnalitatis:⁊ hmõi ign
infernalẽ: æ quo in Ps. lvij. Supcecidit ignis 1nõ
viderũt ſolem. nõ obſtãtibo illis ſanctis oꝛnamẽtis
ab igne infernali oburent᷑. Et quidẽ ſatis iuſte:Oi
cut patet ꝑ auctoꝛitatẽ apli Hehᷣ. x. ꝗᷓ habet᷑. E. vj.
xxvij.¶ Secũdo ve wiauiuio expellent? regnum

ta honos Tillicitog traſferũt vſus:qð ſignifica
tum eſt Ran.v. vbi balthaſar rex babyloõꝛis legit in⸗
terfectꝰ æ regno eiectꝰ. vna xe cauſa:qꝛ vaſa quon
dam dinino cultui in tẽplo oꝛdinata ad vſus trãſtu
lit ꝓphbanos. Sic illi q vaſa coꝛdium ſeu aĩa; ſemel
Tæo oꝛdinata ⁊ œdicata in baptiſmo: ⁊ iteꝝ dvo ſtri
ctius cõſecrata applicata:in oꝛdimis clericalis ſeu
religiõis ſuſceptõe ⁊ ꝓfeſſiõe ð regno vei ſũt expellẽ
Di: ſi illa trãſferant ad opa peccati ⁊ ſeruitia dyabo
li. Ergo ſanctificaminiquifertis vaſa dñi. Et ſciat
vnuſcqſq; veſte vas ſuſ poſſidere in ſanctificatõem
zhonoꝛẽ.j.Cheſ.iiij. ¶ Quia ſi magna culpa ſit ca
licem dñi cõſecratũ nõ honoꝛifice cuſtodire:ſ luto⸗
ſa ⁊ fetida in eo ponere a foꝛtioꝛi réne maio⸗ culpa
eſt aĩas xpᷣi ſanguĩe redemptas aſecratas mala vi⸗

ta vxturpare q eſtoĩ luto villioꝛ: luxta illõ Sap̃.xv.

Luto vilioꝛ vita ipius. ercio ꝗꝛ fures ſunt⁊ la
trones bona eccleſie diuidẽda: Sic patʒ nßea.a.
v. eis appꝛopriãtes et qſi furãtes. Et ideo ſiẽ fures

⁊latrones regnũ vi nõ poſſidebũt: Biẽ patʒ ꝑ illũ

qnondã cãcellariũ pariſieñ quo fert ꝙ poſt moꝛ⸗
tem ſuã cnidꝗ apparẽs ſe danatũ aſſeruit inter ali⸗
as cauſas ꝙ theſauros ecclie nõ diſtribuit vt vebu⸗
it pauꝑibo. De talibo eccleſie infidelibo oiſpẽſatoꝛi⸗
bus Bernarõ. ſcribens ad eugeniũ papã:⁊æ cõſide⸗
ratiõe.li.iij.c. vlti.ait. Omiſerãda bonſa talib cre
Ddita paranymphis. quiaſſignata cultui eiꝰ ppꝛio re
tinere queſtuinõ verent᷑nõ amiciꝓfecto ſponſi: ſed
emuli ſunt. In om̃ilo iſtis malis q ex malo ſequũ⸗

rientes Wwmuz e
damnatiõem trahunt: ill
les qui in libꝛis ſuis ſciũt
ciũt:ſic ergo nos poſſum
cifer et angeliſibi cõſent
baradiſoꝛet ſalomon:et
uerunt ſcientiã:et tam
dãnati ſunt. qꝛ licet ped

tamen caruerũt affectus.a ideo

ſed claudicauerũt a ſemitis:in ps.xvij. Ergo nolite

illos ſequi:ſcientes quoniaʒ cla

los ſequimi:x quibu

8 Dicitur

alũ eſſet ſi ſoli damnarẽtin·
nt ian on moiens: Judiẽ. xvj. multos
occidit. Gic iſti peccãtes et ſpiritualitermo⸗
ccleſie væſtruũt: et multos ſ. ecuz ad
os videlicer qui dicunt ta
quid ſit bonuʒ et malũ fa
us. quibus reſponder᷑ ꝙ lu
ientes: et
multialij maioꝛem iſtis ha
errauerũt:⁊ multi illoꝛuz
ẽ habuer̃t intellectus:pede

pꝛimiparentes in

nõ recte ambulant:

udus non imolabi⸗

ſacerdotes in oꝛdine ſuo. O pꝛedicta maloꝛum cle⸗
nicoꝛum damnatio iuſta ſit:vid

xix.et. .iiij xij. O: vᷣo tãraro vel nunq; miſſas ce

bꝛant:nec æο
etatis comuni
tent quo vo a
erũt: Mõ.l.vj.iiij.et.A

Exqu
kanvah

ppꝛopin

ice ⁊ aperte: vix
culpe ſcrupulũ vel pene

Cheꝛyſoſ. de dignitate ſacerdota

indignos eiſdeʒ ſubiacent penis. quibus illi quiin⸗

e. C. xviij. v. et. j.
.

ppꝛopinquãt ipſum tangẽdo et ſoci
onis eiꝰparticipãd o:pꝛiuilegiũ amit
gquare ipſumq; tangere potu
rxiiij. xiij. .
o vVo culpa et pena male oꝛdinatoꝛuʒ ſunt
poſſunt oꝛdinãtes omnem
euadere

dericuluz. quia pm
l:li.ij. qui oꝛdinãt

digne ſunt oꝛdinati. nec excuſant dicentes ſe eox vi

Birüre
in vigi
net ꝙqʒ

ue in geſtis ſanctil

ia apoſtoloꝝ petriet pan

t aaranre diebus
leiunijs et ab
veniam peccatoꝛũ ſuoꝛij a xeo
a quo finaliter reſponſum hab
ſua a vo dimiſſa fuerunt. man
tione excepta:æ
diturꝰ vtrũ bene
miruz iterũ

inẽtijs:

e vel ma
q; videatur q;

beat
plus ſolit

pena digna. cum minoꝛi cura et

ſitione homines ad oꝛduij

lilegitur. que cõti⸗
u petruʒ rogauerit
o inſiſtens quatenꝰ

impetrare dignaret᷑.
uit ꝙ omnia peccata
. um dũutaxat impoſi⸗
qua unp oſterü ranionem eſſer red⸗
e illas impoſuiſſet. ¶ Mec
grauioꝛ ſit culpa magna

diligentia vel inq⸗

es recipere:ad quoꝝ rece⸗

ptionem cura et cuſtodia ſequit᷑ animarũ quam re⸗

8

clperent as cuſtodiã ouium ſi naruz vel rerum wme

ſticarum.

Tegant em̃ oʒam oc

ciſuʒ qui poſuit ar

cham vei ſuper boues recalcitrãtes et laſciuientes.
ij. Reg.vj. Et timeant 7 tinendo caueant ne laſci⸗

uos vel

indignos oꝛdinẽt: ſ

ſuperpoſitũad ruinam eclinet.
lus hec temerarie oꝛdinantiuʒ videns pericula:thi

motheum ah eo
Jero.in pꝛologo
cet oꝛdinatione
eccleſiaſtice diſcipl
ta hoꝛtatur:dicẽs.d
neq; ↄmunicauerispe 1
quaſi diceret. ipſi peccant indign
rum etiam peccatis tu cõmu
eiſdeʒ imponẽdo. Mora xeh
ca oꝛdinandos:

oꝛdinem rei:Act᷑ xj.

N

incẽdit.

ℳ☚

Bnatus

ꝓſus. ꝛmo

Quarto ſic oꝛ

Exemplo p

per quos eccleſie onus

Weatus em pau

epiſcopum oꝛdinatum:quem ſcõm
epiſtole eideʒ directe inſtruit et w
epiſcopatus Dyaconi z omnis
me:inter cetera ſalutis documẽ⸗
anus cito neminiimpoſueris
ccatis alienis.j. Chimothᷣ. v.

eaccedendo. quo/

nicas nimis cito man⸗
aemateria. E. ij. xj. cir
etri qui exponebat illis

nimis curi-

zumo vũ offendit. Secũdo ſubie
ctum ſuũ ſtultũ oſtend

nat? dyab

it. Tercio ꝓximuʒ
olo ĩmltis officijs

Arti. ix.
lxxix.

Exemp.

HVꝛnatus

intendit. Quinto male ſe excuſat. Sexto cõdemna⸗
tur. Septimo vna quã bonã habet oſtendit condi-
tio. Octauo remedia adhibent᷑. Nono ab oĩbus et
ſpecialiter a clero ꝓcul fugat᷑. .
Pꝛimũ tria ondit᷑ exepla. Oꝛio ꝑ h ꝙ ſupꝑpigit.
Scðo ꝑ hocꝙ ſig inimici ſuꝑ caſtꝝ vei poĩt.ercio
qꝛ in pnñtia ſpõſi dona poꝛtat adulteri. ¶ Etum ad
pꝛimũ illi qͥ tamcurioſe ⁊ laſciue ſe oꝛnant.quid ali⸗
ud dicere vel cogitare vel ſaltẽ ſupponere vidẽt᷑:niſi
eus non fecit coꝛpus illud vel membe ita bñ nec
ita pulchꝛe 1 oꝛnate ſicut æbuit. ? ideo ipi illud ſu⸗
perpingere volũt in iniuriã cæi. q; ſicut pictoꝛ nõ pᷣò
teſt ſuperpingere ſuꝑ picturã alterius ſine ipius pᷣiu
dicio opis vepꝛauatõe ⁊ offenſa. Nec quicũq; arti
fer opus alteriꝰſine ipius grauamie coꝛrigere muta
re vel emẽdare.qꝛ in hoc aliũ oſtendit inſufficienteʒ
q; opus ſuũ cælet: ꝓpꝛiũ quaſi ꝑfectiꝰ inducit. Dic
in ꝓpoſito. Vnde Ambꝛo. in hexam eron. li. vj. Be-
les picturã dei o mir ſi vultum tuũ materiali cando
re oblinias ſi acquiſito ruboꝛe ꝑfundas. Illa pictu
ra fallit ⁊ ææcipit: vt nec illi placeat cui placere ceſi⸗
æras:qui intelligit nõ ruũ:ſ alienũ eẽ quo placeas
tui auctoꝛi diſpliceas qui in te videt opus ſui eſſe
eletũ. Mam ſi ſupꝛa artificẽ aliquẽ inducas alterũ
qui opus ſuũ nouis oꝑib obducat. Noõne indigna-
biturille qui opus ſun adulteratũ eſſe cognouerit:
Noli ergo tollere picturã vi ⁊ picturaʒ meretricis
aſſumere: q eſt opꝰ ei adulterare. Graue igit cri-
men eſt vtputes ꝙ meliꝰ te hõ ꝙᷓ œus pingat. Gra/
ue eſt vt ipe deus de te dicat. Non agnoſco coloꝛes
meos in imagine mea:vultũ meũ quẽ ipſe foꝛmaui.
reijcio ergo:qꝛ meũ non eſt:illũ quere quite pinxit.
Hec ille. ¶ Zo aplus.j.Thimoth.ij.ſcribit dicẽs
Sint mulieres in habitu oꝛnato nõ meretricio cuʒ
verecũdia ⁊ ſobꝛietate ſe oꝛnãtes.¶ Etuʒ ad ſecũ⸗
dum et terciũ. Sicut regi diſplicet qui vexilla et ar⸗
ma inimid ſuꝑ caſ ſue veputato cuſtodie ponit ⁊
ſigna regis abijcit.Et ſponſa etiaʒ ſuo diſplicet ma
rito:qñ wona adulteri ſen oꝛnamẽta v bonis ſpon⸗
ſi empta ſuꝑ ſe poꝛtat vt inimicis ſpõſi placeat.qua
fronte auderet vel cuſtos caſtri vel ſpõſa talis ad o
minũ vel maritũ oculos leuare aliquid ab eis petẽ
w. Sicĩ ꝓoſito illis æ quibo dicit Jeroꝰ. in epi
ſto la ad atlethã. Oꝛnatus inqͥt iſte non dñi: vela/
men antichꝛiſti eſt:qua fiducia ad celũ vultꝰ erigit
quos cõditoꝛ non agnoſcit.fruſtra ergo videtur ad
ũ oꝛando oculos leuare:que ei mulier occurrit oꝛ⸗
natu meretricio: Pꝛouer.vij.
¶ Qui quidẽ oꝛnatus nõ ſolũ deum offendit: ß eti⸗
am poꝛtantẽ multipliciter ſtultuʒ oſtendit. ¶ Pꝛi-
mo nãq; talis ſtultus oſtendit᷑ ꝓ tanto ꝙ wmũ pu-
tridã T ruinoſam coꝛpꝑis diligẽtius ⁊ pulchꝛioꝛibus
nitit᷑ adoꝛnare coloꝛib qᷓ; wmũ aĩe:in eternũ dura-
turã nitat᷑ pingere virtutibo. Illa nãq; beret pꝛi-
mo eſſe wmus ſeu templũ oꝛnatũ lumie fidei:colũ⸗
nis foꝛtitudinis: mũdicia tẽperãtie: argento fidei:
auro charitatis. Sic em oꝛnauerunt faciem tẽpli.j.
Alachab.iuij Becũdo caſtrũ bellatoꝝ.qꝛ ſic ca-
ſtrum tale armis æcoꝛat᷑: ita anima virtutibo:qui⸗-
bus vicia expugnat ⁊ aduerſarios vincit. Felix qui
vincit mũdi cupiditatẽ wonatiuũ erogãdo dyaboli
ꝓuerſitatẽ temptatiõih reſiſtẽdo: carnis volupta⸗
tem peccatũ fugiendo. De talinãq; dici poteſti lud
I. Adachab.ij. Dꝛinceps ⁊ clariſſimꝰ magnes ĩ hac
ciuitate ⁊ oꝛnatus.qꝛ vin bellatoꝛes tui.i.virtutes
clypeũ? galeã ſaſpendũt in te ꝓoꝛnatu tuo: Eʒech.
xxvij.¶ Tercio qſi vas ſpecialiter ad ci ſᷣuitiũ xe⸗
putatũ:œ quo Ecci.l.Ouaſi vas aunſolidũ oꝛna-
tum oĩ lapide pᷣcioſo. ¶¶ Quarto quaſi oꝛtus in quo
Teberet eſſe viola ſimplicitatis: roſa patiẽtie:ſolſeqᷣ

Hij.

um ſancte ſocietatis:lignũ wmificatiuũ ꝓ womo fa

cienda.i.paupibus recipiedis:⁊ lignũ fructefeꝑ pꝛo
ipᷣis cibãdis:⁊ lignũ vitis pꝛo ipᷣis potãdis. AMo ta-
lem oꝛnatũ ſcriptura nos hoꝛtat᷑ Ecci.xxix.dicens.
Tranſi hoſpes oꝛna menſaʒ. Ille xo qui ralẽ habʒ
mẽſaʒ:feliciter dicere poteſt illud Eʒech̃̊.xxiij. Mẽ⸗

ſa oꝛnata eſt coꝛã me:⁊ lignũ pᷣcioſuʒ ad redimendũ

captiuos:⁊ linũ ad cooperiendũ nudos:⁊ herbe vir
tuoſe medicinales ad viſitandũ ⁊ ↄfoꝛtandũ infir
mos: 7 mirra ad cõdiendũ moꝛtuos:⁊ lignu ſcientie
7 pꝛudẽtie ad pᷣdicandũ peccatoꝛibo.qꝛ ſic pᷣma ope-
ra ſunt oꝛnamentum actiuoꝑ: ita woctrina eſt oꝛna-
mentũ ſpeculatiuoꝝ:œ quo Ecc̃i.xxj. Oꝛnamentũ
aureuʒ pꝛudẽti wctrina.¶ ¶ Aia vo ſic oꝛnata ſpiri⸗
tualiter ſponſa efficit᷑ vi:v qua Apoc̃ xxj. Vidi ci
uitatẽ ſanctã hieruſalẽ. Et infra. Lanqꝙ ſponſaʒ oꝛ
natã viro ſuo.⁊ v habitu nouitioꝝ.i.ve oꝛnamẽto
gratie ad habitũ ꝓfeſſoꝝ ĩ celo.i.ad oꝛnamentũ glo
rie tranſferret᷑:dicens illuꝰ IJſa.lxj. Gaudens gau⸗/
debo in dño ⁊ exultabit aĩa ſmea in veo meo:qꝛ indu
it me veſtunẽtis ſalutis:et indumẽto iuſticie circũ⸗
ædit me q̃ſi ſponſam væcoꝛatã coꝛona:⁊ qſi ſponſaʒ

oꝛnatã monilib ſuis. & ergo ſtulti ⁊ infelices ſunt

qui oĩa iſta amnimaꝝ oꝛnamẽta in pᷣſenti dimittunt:
in futuro amittẽt ꝓpter oꝛnamentũ vilis panietis
coꝛpis:qui eſt ſicut oꝛnatꝰ arenoſus in ꝑiete: Ecci.
xxij.¶ Becũdo qꝛ meliꝰ⁊ diligẽtius induit ancillã
lI.carnẽ:qᷓ; dñam.i.aĩam.⁊ vas exteriꝰ ꝙᷓ interius. Et
bꝛeuiter oĩa que habet exteriꝰ oꝛnat in oĩ parte in q̃
hoĩm oſtendit᷑ oculis:ſicut in veſtib vmibo in hoꝛ-
tis bene cultis ⁊ quibuſcũq; alijs reb:⁊ ſeipᷣm nudũ
turpẽ dimittit in illa ꝓte in q̃ vei ⁊ angeloꝝ⁊ ommni

um ſanctoꝝ oſtendit᷑ aſpectib. Quis iſt maxunaʒ
non diceret ſtulticiã: ſiquis em̃ diceret ſe fuiſſe in pa

tria in qua tãſtultã vidit gentẽ q; meliꝰ oꝛnabãtur
ancille ꝙᷓ dñe:⁊ plus oꝛnabãt ⁊ plus honoꝛis cæfe⸗
rebant imagini cuiuſcunq; ſancti q; vi.⁊ ' ppls me

lius ſe oꝛnabat ex ꝑte illa in qua vebuita paucis vi⸗

eri ⁊ a miſeris ꝓſonis:qᷓ ex parte illa in qua vebuit
a multis ⁊ a nobilib videri. In qua etiã hoĩes om⸗
nia oꝛnabant ⁊ appciabant᷑ niſi ſeipos.Et ꝙ in oĩbo
reb ſuis ſeipſos minoꝛs reputabat valoꝛis quis ei
crederet:? Et tñ hanc fatuitatẽ e homibus hui? ſe/
culi credi opoꝛtet vbicũq; fuerit narrata. ¶ Qõ er
go e quodã phᷣo ve væo et curia ſua in hoccaſu dici
poteſt. qꝛ ſicut ille faciẽ regis cũ quo comedebat cõ-
tempſiſſe legit᷑ in ißam ſpuendo:pꝛo quo cũ familia
ipᷣm male tractare voluiſſet.ſinite inqt rex: qꝛ phᷣus
cum ſit nõ eſt pꝛeſumenduʒ q; bhocmagna ſine cauſa
fecerit. Sve cauſa ergo requiſitꝰ reſpõdit.qꝛ cum om
nia circa euʒ eſſent pulcherrime oꝛnata:⁊ facies ſua
ſola turpis eſſet: ſputũ omma coꝛpoꝛis purgamẽ
ta ſint potiꝰ in turpi qᷓ in pulchꝛo loco ꝓijciẽda:vbi
locus talis poterit inueniri:nõ inuemiens:faciem ſu
am reputaui tanꝙ; locũ turpioꝛem cõſpuendã. Sic
cus ⁊ angeli videntes aiam ommbus rebus vilio⸗
rem minus oꝛnatã ipam potius reputab unt ⁊ iu⸗
dicabũt eſſe cõremnendã ⁊ cõodemnadam: qñn cõtra
eos ꝓferet᷑ ſentẽtia que ſpecialiter in ſcriptis cõtra
eos redacta eſt: Math.xxiij. Ve inquit vobis ſcribe
⁊lphariſei qui mũdatis qð paret hominibo: interiꝰ
autem eſtis pleni omni ſpurcicia. Tunc em̃ pcipita
buntur in abyſſum inferni:ſiẽ illa pᷣcipitata fuit ve⸗
oꝛſum v qua ſcribitur.uiij. Reg. ix. Yeſabel depin⸗
xit oculos ſuos ſtibio:⁊ oꝛnauit capũt ſuũ.æ qua ſe
quitur pꝛincipis iehu ſententia dicentis. Pꝛecipite
eam deoꝛſum:⁊ pᷣcipitauerũt eaʒ¶ Seo beu rex ii
mue ? populus ſuus audientes vei vindictas futu⸗
ras induerũt ſe ſaccis. Sic nãq; dicitur v eis Yone
iij. Crediderunt viri niniue in dñm.⁊ pᷣdicauerunt

lumſookisuihin mecid auttar
muni halan ſitnoouibe
cetantoſtentatioem: ,hoet
morrvoxannas pottaren auben
7pꝛo mlamoteſi cis penllentn
otmamita monllĩ vopin ſupbi⸗

chlel.vi.

Utiii. Pechecſolain eis ſtiniquitne

imotenplu lmn grino incendu
nialeignez tenpla incenduturm
Fitualeignem upbigpparat'ten
nimalu Ptergd Jero inll dn
Ttaliomatu loques. dicit geſt
tum libidinuz: umpudice mentis
go ige acenetes oquẽ dammna
vbasomibus mdebüͦt ſicutp⸗
Oj.liij ta in poſito. ¶ Et ſia
lio coꝛnute ſiutotz tom plegea
lan wiridebit wdamnog omua
(herleus aute aulle hochtzin f
ſiirupcspaupiezteaiſſe dicatun
Hölurslegesadhoc Cry.
uinahocplani eſt Ero n wbiſict
nu euſtent ni ant munere etme
topoſt Bidas amnnpctafudat⸗
tetcins:r cöteſtatiſunt diin eis
ocallentih rinu aut mulieri dbe
r unlllusccagent Itad 3
2 vwmimi babetqſi bonis connn

vel oſaentia ſeu .
ie ſt
baumnſuntaonnede 4

ornatuſapbo achſuntd
e⸗ capitab Adene, Thetito 1

usgliguonignee
GGtrwtnkteiöann
unclſchnann

artanur geuſpi l gii
emell 1dllgitiugngiutanali
Lolam? otten /jlinenin Et
habet nenomathoj Paorteinq
alsſiatinpeſtiwwmntvinhor⸗
golhuſchczalioreterſtißnnuci
nillagteinij irangeorzonnn
hcit aſpegi. Qussiſiͤnaring;
lca ſigviseni dicerttſefulſteinpe
lti iditentigy nelbomghnn
Pplusomnpbitzolnshononant⸗
Uinſcunq ſoncigjan plene
preillain nn muta ancoft⸗
niserpent luuſter di
1 nen Jn quneni alioon⸗
guhant iliſas Et nein
Honoſepllabet halanolllrel
catuntate whomibus hud ſ⸗
vicigzfneritnantarg.

otanuſiainbocenſidid Snn⸗

1cetegiscignocomeccharch⸗
aceregischggoronnegedekce
nſpuengd groenochfnt

Exemp.

Arti.iij.
vj.

Art᷑.iiij.
vij.

Dꝛnatus

leiumiuʒ⁊ veſtiti ſunt ſaccis a maioꝛe vſq; ad min o⸗
rem. Populus vo pᷣianꝰmultas in ſe vindictas exꝑ

tus:multoq; maioꝛes audiens furxuras:induit᷑ ſup⸗

fluis 2 curioſis.ideo viri niniuite ſurgent in iudicio
cotra generatoem iſtã z demnabũt eaz: Albdath. xij.

et Tuẽ xj. ¶ Tercio qꝛ gandent xæ veſtitv⸗ oꝛnamẽé

tis: ꝑ que ꝓpter que ad patibuliũ ducunt᷑ inferni:2
capillatura in capite p quã ad modũ abſalois il-

luc ſuſpendent᷑:quã ↄtra moꝛẽ ommiũ pugiiũ ad ſuꝗ

cofuſionẽ ⁊ interemptõeʒ nutriut ꝓplongãt. Cere⸗
ri nãq; pugiles cñ aduerlarijs cõflicturi: capillatu⸗
raʒ auferũt ne illa teneant᷑⸗ vincant᷑. Chꝛiliiani vo
ſolo noĩe milites ⁊ militiſſe ↄtra aduerſarios potẽ⸗

tiſſimos mundũ:carnẽ: ⁊ dyabolũ cõflictuni:ſue ſa⸗

ꝓlongant: nealiquo modo euadant. Et qn cœ ꝓpꝛio
illã groſtlam z longã ſicut optãt habereno Pamnt⸗
vt ex illis coꝛnua faciãt. in quibo niti vident vt dya
bolo aſſimilent᷑:qui cuʒ coꝛnibo epingitur: ab alis
viuis vel moꝛtuis crines mutuo aceipiũt. Sicut ac
cidit paniſius cuidaʒ vetule que pᷣſcindẽs foꝛmoſos
crines cuiuſda iuuẽcule moꝛtue.que ſicut ipſa moꝛ⸗

tuam ſpoliauit: in medio ciuitatis tꝑe ꝓceſſiõis per

ſimiã ſpoliata fuit:quos quidẽ cnines ad ſuperbam

poꝛtant oſtentatiõem: amoꝛe dyaboli que tales
moꝛtuoꝝ crines poꝛtare nõ auderent ad penitentiã

peο αamoꝛe ſi eis in penitentiaʒ iunctũ fuerit:q̃

oꝛmamẽta monilis ſuoꝝ in ſuꝑbiam poſuerũt: Eze

chiel. vij.
¶Mechec ſola in eis eſt iniquitas:F etiam ꝓximuʒz
imo templũ wi in ximo incendut qꝛ ſicut p mate⸗
nialẽ igneʒ templa incendũtur materialia. ita ꝑ ſpi
ritualẽ ignem ſuꝑbi apparattempla incẽdunt ſpi-
nitualia. ꝗpter qð JYero.in li.de viduitate ſeruanda
tali oꝛnatu loquẽs.icit ꝙ eſt ignis iuuenũ fomẽ
tum libidinuʒ:impudice mentis liudiciũ. Sicut er⸗
go ignẽ accendẽtes ꝑ quẽ damnaſ equũtur coꝛꝑalia
dãnis om̃ibus rñdebũt:ſi lcut ptʒ ꝑ legẽ allegatazʒ
O. vj. liiij.ita in ꝓpoſito. ¶ Et ſicut dñs vel dna bo
uis coꝛnute:ſicut ptʒ tam ꝑ legẽ ciuilẽ ꝙᷓ etiam p le⸗
gem virũdebit æ damno p coꝛnua bouis ſui illato
¶ Per legẽ autẽ ciuilẽ hoc ptʒ in. ff. veteri. li. ix. ti.j.
ſi qdrupes pauꝑieʒ feciſſe dicatur.lj.S. cuʒ arietes.
Mõ plures leges ad hoc. C. j. xvi. ¶ De lege etiã di⸗
uina hoc planũ eſt Exo.xxj. vbiſic dici᷑. Si bos coꝛ
nu ꝓꝑcuſſerit virũ aut mulierẽ et moꝛtui fuerint.Et
cite poſt. Si bos coꝛnupeta futat ab heri nudiuſ⸗
tereins:⁊ cõteſtati ſunt vñm eius.nec recluſerit euʒ:
occidentq; viru ant mulierẽ:⁊ bos lapidibo obꝛuet
dñm illius occident. Ita aĩa que ĩ muliere coꝛnu⸗
ta vminiũ habet q̃ſi bouis coꝛnupete:poſtꝙ; ratio
vel ↄſcientia ſeu pᷣdicatoꝛ cõteſtari fuerint eam il
la coꝛnua ſunt aunijs damnoſa ꝓ quocũq; Pillã occi-
ſo:ſpũaliter occiditur ⁊ moꝛti eterne aBliarg⸗ coꝛ
nu üllud faciebat beliũ aduerſus ſanctos: dani. vij.
In qua moꝛte teſte eo Jſa. iij. Becalua bit wmin⸗
verticẽ filiaꝑ ſyon:⁊ crineʒ eaꝑ venudabit. Siẽ ptz

S.in exemplo ⁊æ vetula ꝑiſrẽſi in ſecũda regula. In
die illa auferet oñs oꝛnamentũ calciamentoꝝ er lu

nulas: toꝛques:⁊ monilia: gẽmas in fronte:2mu
tatoꝛia: ⁊ pallia: lintheamina acus:2 ſpecula.Et
eritꝙ ſuaui odoꝛe fetoꝛ: ⁊ ꝓ ʒona funiculus: ꝓ cri-
ſpanti crine caluitiũ:⁊ ꝓ faſcia pectoꝛali ciliciñ.
¶Intenim vo ꝙ tales Imultis officijs dyabolo ſer
niunt Puimo nãq; ſunt dyab olivenatoꝛes qͥ cuʒ
oꝛnatu ſuꝑbo q̃ſi cũ rhetibo aĩas capiũt:⁊ eiꝰbubo⸗
nes capita ha bentes groſſa 1 paru æ ſenſu: cuʒ qui
bus aliquoriẽs volucres cellinuoluut. ¶ Bunt ſe⸗
cundo rcfoꝛberes. q quaſið antiquis pãnis nonos
fingũt:⁊ i turpibo pulchꝛos:dũ antiquas vetulas

wvij..

turpes nitũturiunẽculas pulchꝛas pingere ⁊ fin⸗

gere. In quo caſu venditoꝛib ouiũ aſſimilant᷑ cor⸗

ruptaꝝ.qꝛ ſicut illi dicũtur oculos illaruʒ ſanguine

epingere æcoloꝛare vt recentes appareãt. Sic in

Poſito. Bunt tercio aucupes dyaboli. qꝛ ſic au⸗ Exemp.

ceps de crinibus aĩaliũ facit laqueos adcapiendas
daues. Ita ſupbi engiiv wp: tam in barbis ꝙᷓ; in
In via hacqua ambu⸗

capitib:væ quibo in ps.cxij h.
labã abſconderũt ſuꝑbi laqueũ mihi.
faciũt
tureternũ.

velis alijs religioſis indumẽtis: que in ſignu acce-
perunt penitetie religionis 7 bone vite: ſupbie cõfi⸗

uen mihbi. ¶ Sür quar
to venefici ſpuales: mirabiles ſpũales.qꝛ venenuz
inãt ſpũale.Se quibus Jero. Si vir vel
mulier ſe oꝛnauerit ⁊ vultus hominuʒ av ſe ꝓpuoca⸗
uerit: ⁊ ſi indenullũ ſequat᷑ damnũ:iudiciũ tñ patie
la venennʒ attulit ſi fuiſſet qui biberet.
AMira biles. qa alij venefici œ reb venenoſis: iſti
vo v tyriaca ⁊ verebus in ſe bonis:⁊ etiam qnñq; de

aunt venenũ: dũ̃ illis ap curioſitatẽ ⁊ ad alioꝝ aſpe

ctum ⁊ notã vtunt᷑.i⸗ SGunt qntovectoꝛes et ducto

res dyaboli.q; ſicut vus ab hũilibus:ita dyabol⸗

a talibp ducit᷑. Bicut ptʒ ꝑ hocqð narrat Ceſanius

Xε quodg ſacerdote epatus magũtinẽſis.qui vicit

dyabolũ ſuꝑ caundã mulieris ſedenteʒ: qua caudam

Pꝛter lutũ eleuãte in lutuʒ videbatur cecidiſſe. In

quo ſemitio oſtendũt ſe magis ſeruiles eſſe pſonas

ꝙᷓ ſunt ruſticiqui carriagiuʒ reꝑ dnoꝝ ſuoꝛũ de loco
ad locũ faciunt.qꝛ ſicut ille que ipſi dicũt eſt tu rpi⸗
oꝛ:ita ſeruitus illa videt᷑ eſſe turpioꝛ. ¶ Bunt ſeyto
pugiies ſeu milites dyaboli:cunioſitates ⸗ oꝛnatus
ꝓ armis habentes. Hoc em̃ exemplo hyſtoꝛia oſtẽdi
tur ⁊ auctoꝛitate.¶ Exyemplo em̃ hoc patʒ.qꝛ ſicut
rex ꝑ militiã ſuam armatã gegein aduerſarioꝝ ſuo⸗
rum eypugnat. Ita ille qui eſt rex ſuꝑ omnes filios
ſupbie pꝑ militi ſuam oꝛnatã: militiaʒ expugnat re
gis regum leſu xpᷣi. Et ſicut rey exereitũ ſuum ogre
gat ad bellandu electos arma ſua oſtendere facit:
lta dyabolus ſuos in choꝛeis ehregar ſpectaculis:
ſicut patʒ. C xv. iiij. ¶ Hyſtoꝛia illud oſtendit᷑ qua
a fidedigno narrari ſolet & quodã cui dyabolus in

omni furto adiutoꝛiũ ꝓmiſerat:qꝛ ei ſub illo pacto

homagin fecerat. hunc ergo ſeme camerã cuiuſdaʒ
curioſe mulieris intrantẽ:⁊ curioſa ornamẽta eius
auferre volentẽ: æmon pᷣdictꝰ foꝛtiter ꝑcuſſit:et re
citantipactũ et cauſam qu erẽti:reſpondit.qꝛ arma
pugilũ quibb æũ ⁊ ſuos expugno aufers. ¶ Zales
ergo qui talia oiligũt arma ao alioꝝ necem rephen
dit cypꝛianꝰ in li.vœ diſciplina ⁊ habitu virginũ: di⸗
cens. Si te ſumptuoſius comas⸗ P publicũ notabi
liter incedas:oculos intuẽtis poſt te allicias:et ve⸗
lut gladiũ teac venenuʒ bibentiꝰpbeas: excuſari nõ
hotes.Et paucis ĩterpoſitis ſubiũgit: dicẽs. Quis
illud appetat aſumat qð ad necem alteriꝰ fuẽit p
gladio? e Nec hec eis ſola ſufficit impietas ⁊ crude
litas:ꝙ ipimet armis ſuis ũ expugnẽt ⁊ ſnos occi-
dant. ſed adqũt eo ꝙ antiquatead modqũ militũ an
tiquoꝑ:arma.i.curioſa oꝛnam̃ta iunioꝛibo accõmo
Dant vel dant:ymodũ ſe armandi ⁊ bellandi woeẽt.

Et ſicut pater velantiquꝰ miles liuueneʒ armatum
að locũ ducens pugne ipm ad pugnã animat.ita fi⸗
lia a matre ⁊ inuẽcula a vetula ducit ad locum ſpi⸗
ritualis pugne.ſ.ad choꝛeas et ſpectacula wſiderio

oculoꝛum oꝛnata:Eccli xlv. NMõ talium plura offi⸗

cia. AR. vij. xxij. .

Sed omnibns p̃dictis officijs et malis aliq ſe
excuſant:dicentes ꝙ cunoſe ſe oꝛnant vt maritis ſu
is placeant:ne alijs viſis ipſam cõtemnãt. Cuiꝰ ta⸗
men cõtrariũ videtur verũ quia in wmibus pꝛijs

in pᷣſentia maritoꝛuũ nõ ſic ſe oꝛnant: ſed qñ cbẽt ad

publicum ꝓcedere.hocfaciunt frequẽter qũ mariti

vuij.
Exemp.

ix.

Exemp.

Arti. v.
x.

Exemp.

Arti. vxj.

xiij.

Exemp.

vVti ve

Pꝛnatus

pꝛeſentes non erũt. Alie ſe excuſant ma luz nõ in⸗

tendũt:quibo rñſuʒ eſt.A.vij.xxxix.Oladius em̃ cuʒ
quo homicida hoĩem ad moꝛtem ꝓcutit maluʒ non
intẽdit:ſed certe ꝓcutiens intendit. Ita in ꝓoſuo.
Dunt ergo tales ſicut illi qͥ in ꝓꝛia pſona no inten
dut pugnare:nec venari in aliena garama:vel piſca

riin aliena piſcatõe:ſed tñ arma rhetia ⁊ hmõiacco
modãt volenti.i.dya bolo:qͥ cuʒ armis illis ⁊ rheti-
bus ad vſuʒ pꝛo quo talia væſiderat ei accomodatis

ugnare:venari:⁊ aĩas piſcari ⁊ caꝑe intẽdit:cum il
a videlicet qᷓ oꝛnataẽ mũdo muliebꝛi: Eʒ ech. xxiij.
Aluj ſe excuſant: dicentes ꝙ nõ ſunt inuẽtoꝛes vel
inuẽtrices taliũ nouitatũ ⁊ curioſitatuʒ.⁊ ideo non
ipſi:ſ inuẽtoꝛes peccãt.qꝛ ipᷣi talia faciũt ne tãq; ſin
gulares ſimplices ab alijs verideant Quibo ride⸗
tur ꝙ qui vani eſſe incipiũt:⁊ qui vanis ſe cõfoꝛmãt
peccant.¶ Aliã ergo inter inueniẽtes ⁊ vtentes ma
nã non video differentiã: niſi ꝙ eſt æ inuẽtoꝛibus
e volẽtibo ſymias cape. Re vtẽtibo vo ſicut veſy
mijs captis.Dicit᷑ em̃ ꝙ volẽtes ſymias ĩ nemoꝛe ca
pere:ſedẽtes ſub arboꝛibo n uüis ſymie ſaltãt: cal⸗
ceis ⁊ cyrothecis in aſpectu illaꝝ ſe oꝛnãt.quo facto
æ loco recedentes foꝛmã ⁊ materiã taliũ oꝛnamẽto
rum ꝙ ſymijs aptas vrelinquũt:quibo ipſe veſcen/
Tentes indute capiunt. Qð quidẽ exemplũ ad duo
applicari poreſt. ¶ Pꝛimo ad illos ⁊ ↄtra illos qͥ in
terris ſuis habitãtes vel ad alias trãſeuntes curio/
ſoꝝ veſtimentoꝝ ⁊ oꝛnamentoꝝ alijs foꝛmã? mate-
riam oñdunt ⁊ dant:in quibovtẽtes ꝑ ſuꝑbiaʒ a dy⸗
abolo capiunt᷑. ¶ Gecundoↄtra illas ꝗᷓ peccato
requiſite pᷣmo aſſenſuʒ negãt.Seo peſſimi ſymiarũ
venatoꝛes ꝗqͥ ess venant᷑:vidẽtes ꝙ eas faciliter ca⸗
ere nõ poſſunt:dãt eis cyrothecas:calcios:cultel⸗
os: hmõi munuſcula:qᷓ ẽm Yero.ſanctꝰamoꝛ non
habet.⁊ ſic oꝛnate a dyabolo ⁊ e miniſtris capiun⸗
tur.qꝛ dat᷑ eis ſuppellex varia ad oꝛnãda colla:Ju⸗/
dicũ.v. Nõ. J.i.xij. Oe pᷣdictis ſinul nõ.finẽ aucto

ritatis Malach.C.iiij.xxx.¶ Patet ̊ᷣmtalẽ oꝛna
tum recipe vel eo vti nimis eſt Hiatlone ſ cattꝰ
ali

ꝓpter pulchꝛã pelleʒ rapit occidit᷑ coꝛpaliter. Ita
iſti c⸗ Rrer ideo cattis ↄpari poſſunt.qꝛ ſicutĩ il
lis alalibo pellis:ita in iſtis oꝛnamentũ et apparatꝰ

ꝓlus valet qᷓ reſiduũ coꝛpus. Vel textꝰ infra gloſaʒ

illã ↄtentꝰ. Vnde w eis ogrue dicipõt illud qð me⸗
trice dici᷑ ʒambuco. Doanbuck oꝛes zãbuco ſũt
melioꝛes. Naʒ arboꝛ olet:flos redolere ſolet.Etil⸗
lud qð quodã dicebat᷑ ſic oꝛnato ⁊ gẽmato:ĩ quo
ẽme vt verificatoꝛi videbat᷑ vim vᷣcoꝛis ſui:ſiẽ anu
us aureꝰ in narib poꝛci ꝑdiderũt. Et h̊ motus ↄſi-
ratõe dixit.Dico tibi certe gẽme q̃s pãdis aperte
Vlim ꝓꝑdunt ꝑ te qꝛ ita te fers ſuꝑ te. Sic em̃ ꝑdunt᷑
oꝛnamẽta ⁊e qͥbus ſe meretrices oꝛnãt: Baruch. vj.
Talis vꝓo habitꝰ duplex inducit toꝛmentũ ſeu pe
nam:tꝑale videlicet ⁊ eternũ.¶ Se tpali ptʒ.qꝛ oꝛ⸗
natus ſtultꝰ reqnirit laboꝛẽ:ſicut ſpaliter ptʒ in cal
ciamentis. oꝛnatꝰ vo curioſus ꝓlixã requirit ſollici-
tudinẽ:quaꝝ minoꝛẽ eis in peccatoꝝ iniũctã remiſ⸗
ſionẽ non hibẽter poꝛtarẽt.¶ ¶ Be eterna patebit qñ
Tc eis ↄplebit᷑ iudiciũ: quo Iſa.ix. Veſtimentuʒ
mixtũ ſanguine erit in ↄhuſtionẽ. Vt frequẽter em̃
illa ſuꝑſiua oꝛnamẽta in aliquo mixta ſunt ſangui-
ne illo:x quo Ecẽi.xxxiiij. Panis egentiũ vita pau
Per.. nl efraudat euʒ hõ ſanguinis eſt. ¶ BGi emʒ
ti veſte e bonis ꝓpꝛijs empta ad vanitatẽ magnũ
ſit piculũ.ergo a foꝛtioꝛi rõne vti curioſo oꝛnamen⸗
to ⁊e bonis male acquiſitis: empto maius eſt picu⸗
lum. Bed ꝙ pꝛimũ ſeu antecedẽs ſit magnũ piculuʒ
patet.qꝛ beata virgo legit᷑ cuidã charo ſuo apparu⸗
iſſe wcuiſſe ꝙ ita nõ oꝛneret ſe ampliꝰ.qꝛ in h̊ ei di
ſplicuit.Et ꝑ illud.A. xvij xiiq. ¶ Ergo ſecũdũ ſeu

%pij.
cõſequens maius eſt periculũ:q; videlicet oꝛnamẽ/
tis vtat alienis:vel male acquiſitis ſeu mutuatis:et
nõ ſolutis.qꝛ atingere poteſt ꝙ in illis moꝛiat᷑:velqꝙ;
illas qn moꝛit᷑ in lecto ſuovel i particis ſuis circa eu
habeat. Et tũc eſt ve illo ſicut de fure qͥ cũ furto ca/
pitur:⁊ ſtatim ad iudicẽ rapit᷑ œ quo ducẽtes iudi⸗
ci ſuadẽt:dicẽtes.HPũc inuenimꝰ ci furto.Sic in ꝓ/⸗
poſito dicent vemoes.hũc inuenimꝰ cũ oꝛnamentis
vel reba alienis. ¶ Taliba em̃ nuc impꝛoperare poſ/
ſent quiauderent: in moꝛte impꝛoperabũt qͥ aude
bunt⁊ dicent illud qð dixit beatꝰ Henedictꝰ cuidã
Riga noĩe:væ quibo ſcribit beatꝰ Grego.ij.ↄyalog.
qꝙ; totila rex volẽs ꝓbare ſi beatꝰ HBñndictꝰ ſpm̃ hr̃et
Apheticũ induit quẽdam ſeruũ oꝛnamẽtis ꝗpꝛijs:et
eum cũ milto comitatu ad ſeruũ ei miſit in effigie
ſua:vt ſciret ſi ſic ſeruũ i vecipe poſſet.qui ſtatim
vt eũ alõge intuitfuit:dixit.depone fili qð poꝛtas:
qꝛ nõ eſt tuũ. Ita tu qui ve malo ꝓquiſito cuʒ mul/
tis maledictòibo ſanguine ⁊ laboꝛe paupeꝝvel de
mutuo qð male ſolues.væpõe qð poꝛtas:nõ eſt tuũ.
qð ſi nõ feceris nũc volẽs.in moꝛte facies nolẽs:qñ
dicẽt tibi illuo Exo.xxriij. JYam nunc vepone oꝛna
mentũ tuũ. ¶ Nec tm in moꝛte oꝛnamẽtis pꝛiuabi
tur ſuꝑfluis ⁊ curioſis et male acquiſitis:ſ̊ ſuꝑ hoc
plagis vapulabit multis. ¶ OQ pꝛimo ꝑ hoc oñdit᷑
⁊ arguit᷑ qʒ refert Ceſarꝰ æ quodaʒ monacho poſt
moꝛtẽ apparẽte? aſſerẽte ſe grauiter punitũ.qꝛmo
riens inuetus fuit ſine cuculla. Exquo arguit᷑ ꝙ cũ
grauiꝰſit aliena tollereꝙᷓᷓ ſuo nõ vti.illi grauit᷑tunc
punient᷑ qͥ inuẽti fuerint in alienis. Et cñ grauiꝰ ſit
cKlictuʒ nimis curioſis indui:qꝙᷓ; moꝛi nudꝰvt videt᷑
patet c&. ¶ Gecũdo idem oñdit᷑ ꝑ hoc ꝙ dñs pariſi

enſis ĩ ſuo tractatu ſcribit q̃dã muliè q̃ tigẽdis ⁊

oꝛnãdis criniba duʒ viueret intẽdebat. apparuit au
tem poſt moꝛtẽ cuidã pectinãs crines ſnos et oꝛnãs
cui et dicebat ꝙ illa pectinatio fuit ei intolerabilis

cruciatus:⁊ ꝙ pecten ipᷣm ĩmenſitate ponderis ipaʒ

grauabat ⁊ vepᷣmebat intolerabiliter.q̃ apparitiõe
placuit creatoꝛis bonitati ondere qᷓꝑiculoſa ſit ſtu
dioſa oꝛnatꝰcurioſitas.¶Tercio idẽ quadã oñdit᷑
euidẽtia quã valentis viri relatõe didici equadaʒ
muliere in yralia que poſt moꝛtẽ in quadã tuba po
nebat᷑ vſq; ei œcẽtioꝛ paratꝰeſſet loc. ad quẽ para⸗
tuʒ dũ ipᷣam leuarevellent ĩuenerũt oĩa loca coꝛpo⸗
ris:circa bꝛachia videlicet ⁊ collũ:⁊ hmõi loca jaur
bus nimis curioſe cũ bendis⁊ oꝛfragijs et hmõi ᷣm

illiꝰterre abuſuʒ oꝛnata eſſe ſolebat coꝛroſa vſq; ad

oſſa:alijs locis integris exiſtẽtibus vt in illis locis
vindicta oñderet᷑ in quib culpa ſpaliter oſtẽdebat᷑
Quarto idẽ oñditur rõne q̃ dictat ꝙ oueʒ illãnõ
cognoſcat in iudicio deꝰ: q̃ faciẽ ſuã coloꝛãdo ⁊ ſeni
mis curioſe oꝛnãdo:ſignũ ſeu ſimilitudineʒ quã deꝰ
in ea poſuit ipᷣam faciedo veleuit. OQñ ergo qret:cu
ius eſtimago hec⁊ ſuꝑſcriptio:nõ mea dicet ̊ ſuꝑ⸗

Exemp.

.

Exemp.

Exemp.

Exemp.

bie ⁊ illiꝰq eſt rex ſuper oẽs filios ſuꝑbie.¶ Quinto

idem oñdit᷑ ꝑ h̊ qpd oñdit ypᷣus Zu.xvj.de diuite epu

lone induto purpura ⁊ byſſo. Gupꝑ quo dicit glo.q

ſi cultꝰpᷣcioſaꝝ veſtiũ culpa nõ eſſet:ſermo æĩnõ tã
diligenter expᷣmeret ꝙ indutꝰ erat purpura ⁊ byſſo.

quis em̃ magnã culpã et magna pena dignũ velictũ

negare poſſet qñ pa uꝑes nudi frigeſcũt:ſicut Laʒa
rus ad poꝛtam ſuam. ⁊ illi creatura et wno vei.i.
pãnis ſuos oculos vanos ⁊ tineas paſcũt.Ex pꝛe
dictis apparet ꝙ gloꝛia ⁊ ſtatus ⁊ cõditio illoꝝ qui
oꝛnatu gloꝛiant᷑ curioſo ⁊ ſuꝑbo:moꝛte adueniẽ⸗
te erit ſicut ſtatus noctiluce in die oſtendente ſe.qꝛ

ſicut illeque de nocte videntur lucide et pulchꝛe:xe

die turpes eſſe oſtendũtur. Jta in ꝓoſito:quando
wvminus auferet oꝛnamentum: Jſa.iij. Lũc em̃ erit

ſicut coꝛuus ille. A.xij xxxvj.

inp

itnomautaun yelamn
rbinnlihi iinammer
dum rmedii amn o in c he
inemcenb noſs cutus ſeon
dus pendebat⸗ Terai tanehli
Narus noo etrabes eſteremplü ſ
guivhabek. .ii nr. (Quan
itnobis omirnc dequorefen 7
Actcmn habeiaina gte ſecki
cxrij cn eſtn ditiſtin oepatr
relinq uesothenas pfectus eſt:
it yt vegetarioꝛes cogitatoes hab
men dicltomlos euz eruiſſene vi
cluibuos. Criculian iatideo ſibi
mulleresſneccupiſcinn aſpicen
mmoccaſionenobis remplu damn
curioſtunto ſns ſererroer nol
heisaſpectuzdinertan vel oculo
ſifimmimns necioſiſeitu dilgtere
ipſoperenplovelcöptſceniginfn
araauus wogneriſennt rani
geetedinofnſaſ dlegdi
chnereſtcungninfucaſperat i
Bopartumitattsfogiattalia vic
apiſentudeltmntarzerigent,
n Mgoci ictoni odtiere voinen
2) grofekhlguſecilnpa deici
unctci ipns eponttinicii
bus ſelactago belluei inclxit.

terppareſin l
teonene Alaltante pleyo⸗
dun gullrclchtanemſi
rhiclt Eig

ſthenait ſ
ericlann Bꝛnatus ecij.
gepatcte ſeunene H
tulenunne Arti.vij. ¶ Cum tñ nulli malũ adeo malũ inueniat in vita in qua cecidit pꝛimꝰ parens adaʒ: ſanſon:ſalomõ.
wiloſrdertasſiien 4 xvj. iſta qum aliquo bono ſit pmutũ: pdicti tzmali eſti Aut quis mulierẽ tangere auderet extraneã: cũ ſan
licin Rdfire afne mandrno ſunt qᷣn aliquã oditõem habeãt bonam. ctus beremita matrẽ ꝗpꝛiam vltra aquã poꝛtando:
ii DN dctn d⸗ Utñ bona dici poterit ꝗ carentiam alteriꝰmali.i. manus eiusnudas tangerenõ auderet: dicens. caro
renindalfmnn eblucki⸗ pypocriſis includit. NHypocrite nqq; nõ ſunt qͥ qua mulieris ſemp ignis eſt. Aut quis magnã cuʒ eis
5. Welnnenin 6Drng⸗, les inteniꝰſunt: rales ſe exteri oſtendut. qui famuta⸗ auderet habere ſpecialitatẽ: cum adaʒ ⁊ deꝰ tm̃ vnã
lpen icin onumane tem:leuitatẽ:et ſuꝑbiã ⁊ cetera que in coꝛdiba poſſi⸗ habuiſſent ſpecialẽ filiam:euaʒ videlicet.⁊ vnũ illo.
nmorte inped hararepol, Tnt extenihũanis z vanis oculis oſtentant: P qua rum eiecit ꝑadiſo:aliũ ſuſpendit in patibulo. Exr
Pointhrae ennbütqang⸗ oſtentãda libẽtius ao eccleſiã ꝓperãt qñq; qᷓ; ad eũ go fugite ſaluate aĩas veſtras: YJere. xl viij. ugite
ltbegt⸗ Senelichaii 8 placandu: quibo ſanius eſſet ꝙ; wvmi remanerẽt ꝙᷓe terga vertite: Jere. xlix. vt ve vobis dici poſſit illo
re ſhents Bnelo Dulgg Venn ibi veũ offenderẽt et peccata augmẽtarent: vbi euʒ Jere xxxix. Omnes viri bellaroꝛes fugerunt illã vi
dunſeni, ſcta⸗ ſnhie placare ⁊ peccata duminuere veberét. 7 turpes 7le celicet que omniby oenamentis ſuis oꝛnauit ſe: Ju.
mnſni N net Piner pꝛoſi Auldung; nfirmitatitv foꝛmes ad vitaz ditheꝓ. que ad capiendas aĩas nitir tam ipam pe,
niidun Anlit Unefigie intrarẽt qᷓ ꝙ cũ oĩ oenamẽtis ſins in gehennã mit diſſequas oꝛna re: Heſter. ij. ¶ Becũdo nos a tali oꝛ xviij.
nutni W teretur. Hoc ergo timẽtes exemplũ accipiteab hye⸗ natu retrahẽ veberet cogitatio: illa oꝛnatio vel il⸗
d neneßlligoporgg. ſſterque xæ oſuit veſtimẽta oꝛnatꝰ ſui: Heſter. xv. le oꝛnatus nos nudos ? non oꝛnatos faciet coꝛã ma
d Emmld Nablitoczmul, Ar. viij. ¶ Necin mõi ſolius Peſter actu exempluʒ habe⸗ ioꝛi multitudine in die iudicij. Dicuti homo plus
Rguinerlade Nungepfelcr xvj. mus ſuperbũ væponẽdi oꝛnatũ: ̊ etiam multa alia nitit ſe oꝛnare ve die qᷓ nocte ita nos in die q dici
nts dpegd go ndeſttuß⸗ inueniurtur exempla z remedia cõtra curioſuʒ oꝛna- tur dies magna amaravaldeq́; e nocte huiꝰmũdi
cpolis inmante ſnclsnalis⸗ E tum opoꝛtuna effectualiter mẽte tractata. Quoꝛũ Ergo in extenioꝛi veſtitu ne gloꝛieris: Ecci. xj. Dci
wrmig zamnnedenni Paini in pꝛimis ⁊ cũ pꝛimis oſtẽdebat parentibo: in ens qꝛ oĩs gloꝛia filie regis ab intꝰ: in p. xluij. Et ꝙ;
chnin morreo “ n o us qĩ ſatis potẽs fuit nequaqᷓ peimos parẽ⸗ erterius oꝛnamentũ ſpernẽdo: oꝛnam entũ acapies
ſoetneleccliitaß, . tes ſericis induit aut curioſis: ſed tumicis pelliceis. gratie: Ecchi. xxxij. ¶ Gi vo iunioꝛes hmõt exẽplis
nultis, dinopkoen, t Nechabitu menauit aun vel argẽti vel lapidũ pꝛe⸗ aboꝛnatu curioſo vanis diſcurſiby ſe retrahere no
Anrgroine dänt coſoxꝑ: ſed pellib agialin moꝛtuoꝑ: Geñ. lij Becũ luerint: terciũ reinediũ a parẽtibus vpendet r ſeni
ſmnürſeganlin ucholſ n,⸗ dum remegiũ cum ypo in cruce pendebat. ipſe nãq; oꝛlbus. ꝙ ipi videlicet eos ſiin wvmo habere volue⸗
. 4 n unlti en Enn vn guce no cunloſig indutus: ſed nudus vel fere nu⸗ nint ne diſcurrat ⁊ cocupiſcant ccupiſcant rosno
nlul. Crgnon dus pendebat. ¶ Terciũ remediũ a curioſitate oꝛ- oꝛnẽt: ſed potius oꝛnatũ ſubtrahãt ſuꝑ fluũ:ſciẽtes
eſonoͦritll guntnne natus nos retrahẽs eſt exemplũ ſanctaꝝ mulieꝝ: ve qm cattꝰaduſtꝰ vt dicit nõ libẽter euagatr. Exẽ
ingineliens Etajanb ſt quibo habet᷑. J.vij. xxxix. Nuartũ exeplũ expibu plum ad hoc habere poterunt vequodâ paupequi Exemp.
iginduurcnon nnctnicet it nobis metricꝰ: æ quo refert Agelliꝰ li. noctunʒ Balcbr habuiſſe fertur pullũ equinũ.quẽ uʒ intel
lendifi hocg uſs anili Grm acticaꝝ.ꝛ habet᷑ pꝛima pte ſpechi hyſtoꝛiglis.li iiij. igeret vicinu eius diuitẽ ocupiſcere cui illũ negare
anbit wäa molleqtigeciz⸗ xxxij.ꝙ cũ eſſet ditiſſunꝰ oe atrimomiũ ciuibo de⸗ nõ audebat: caudã eius iubaz pᷣſcindẽdo ipm quo
lvererintdehat gpponnltan relinquẽs athenas ꝓfectus et⸗ ibi oculos ſibi eru⸗ ad aſpectũ vturpauit7 alteridcoõcupſcentia mitiga
pectinssnnesſnosttonis it vt vegetatioꝛes cogitarões haberet. VUalerius ta nit:⁊ pullũ ſuũ ſi ipᷣi wmi retinuit. Bic faciẽdo fi-⸗
ectinaniofultei ntolmblls men dicit oculos euʒ eruiſſe ne videret bñ eſſe malis lijs ⁊ filiabus ⸗ wm vobiſißis reſeruabitis. qꝛ tunc
ſmunenſitotepongenoli ciuibus. Triculianꝰdicit ideo ſibi oculos eruiſſe.qꝛ ſunt ſicut gladius eruginat? quinõ libenter exit va
ntolanbllirigpennir multeres ſine cõcupiſcẽtia aſpicerenon poterat. Ex ginam ? eaꝑ ſpalem pulchꝛitudinẽ cuſtodietis.q;
höuee nhſen cuiꝰ occaſionenobis exemplu datur ꝙ ſi ipſi curioſi tũc erũt ſicũt aĩalia aues nature ſilueſtres que pel
l nas⸗ 4 gioſclt a curioſitatibo ſuis ſe retrahere noluerint: ſaltẽ nos les ⁊ plumas hñt nitidioꝛes. Sic aĩas hñt pulchꝛio
(Taon ln aitz Etenb ab eis aſpectuʒ diuertamꝰ vel oculos claudam⸗ qo res iqui minoꝛẽ cum mũdo vel muũdialibo babẽet ſa⸗
hnnlahedl ul ſifecenimus nec ipſi ſe ita diligẽter oꝛnarẽt: necnas meliantare re q ꝓpheta dicit. Elõgaui fugiẽs
Kmoxreln quacitübaß ipſoꝝ exemplo vel cõcupiſcẽtia infatuarẽt. Auerte ⁊ manſi in ſolindine. Bic faciẽt filij veſtri ⁊ filie ve⸗
reſetloe waenar⸗ ergo oculus tuos ne videant vanitatẽ. Sed qꝛ diffi⸗ ſtre ⁊ ancilleſi fuerint abſq; oꝛnamentis zZmonilibx
riumanitdinſachha⸗ cile eſt obiecto m ſenſuʒ velectabili pꝛeſente ocłos veſte purpurea:quiboa madian reges vti ſoliti erãt
Knalüinhnölan claudere: ſecurioꝛ in fuga ſperat᷑ victoꝛia: vtſ quiſ⸗ pter toꝛques: Judiẽ viij. .
hcisrotfagis epmdifnn q; opoꝛtunitates fugiat ralia vidẽdi que vix ſine cõ ¶ Et licet oĩs oꝛnathois vamitas: oĩs curioſitas Arti.ix.
ceſelenatcondſurſched cupiſcentia veltemptatõe vident QDur ergo in h tan habit, etiã quoiũcũq; actuu ſit ab oĩto pcul ir.
Sepiſtendus t in lislaa⸗ negocio victoꝛiã obtinere voluerit: pugnet ſient le⸗ pelleda: maxime tñ ab his q oꝛdie vcoꝛatiſunt cle⸗
i aigaſhälink ſiͤlele, Exemp. pus fert᷑ pugnaſſe cũ lupo. SDe iſtis nãq; fabula con ricali.qꝛ cnrioſitas in illis tam ipos qᷓ wctrinã ſuaʒ
Gneq dictat Onezlliſns tinet:q cũ lupus lepoꝛi timiditatẽ impꝛoparet:le- oↄtemm ⁊ vrideri facit ¶Pꝛimũ ꝙ videliq; ip os x⸗ Exemp.
8 aè tecnünti . pus ſe iactãdo bellu ei indixit.⁊ ſi vin ceret ad penã rideri facit:ptʒ ꝑ hoc qð e quoda fertur religioſo 4
rig nſinitentinggi⸗ ſe obligauit otingentẽ. in quo cũ lupus vtemptaret ad quẽdam enlwpeenEro negocijs cõuentus ſur
üͤſſi ichhocretian a2 æuoꝛandũ: lepus pede; diſpoſuit ad fugienduʒ. cum pauptatem wmꝰ ne allegaret: rñdit rex ipſum
tonlaut⸗ mneadlath iu⸗ Vtroq; vo coꝛã leone iudice ſibi victoꝛiã aſcriben⸗ cenidendo. Peneapparet in calciamẽtis tuis q pꝛo
nptio:N bie Ounro te ⁊ , parteſua placitante ꝓꝙ lepoꝛe ſentẽtia data fu Pre fectũ coꝛij ſunt ita ſtricta. Becundũ prʒ ꝑ Exemp.
isflisſlli nine it: eo y pugna ei cuenientiſſima eſtin fuga. quã pu ocqo fertur quendã paniſius reſpõdiſſe cnid pꝛe⸗
työok, , Nlatcio gnam exercendo aduerſariũ eñ inſequẽtem laſſauit dicanti cõtra curioſitatez. Tace inqᷣt: qꝛ illa pcioſa
byſo Gope o aiot vicit. Ergo ꝓ tanto victoꝛ efficiebat᷑.nec alio mo⸗ veſtis quã tu habes nõ emittit teaudacter pᷣdicare
ihunieſrſennanh ſo. vv viciſſet.qꝛ ſi in pace ſtetiſſet victus finſſʒ. Sic in ventatem. Pꝛedicatoꝛ ergo hũilitatis nõ ebet in
ncot'entporpi Mai oſito bellũ indictũ eſt inter nos militiã inferna veſtitu gloꝛiari vanitatis: exemplo illoꝝ pꝛedicato⸗
an dien tã:ſcopis mundatã et oꝛnataʒ: Math. xij. rum.ſ.enoch ⁊ hel e: Apoc.xj. Qui p̃dica buntami
magnaß ſiont 4 em armatã: ſcop . m.1.t EIE: anoC. . cab
Iubifngtan. norli. In quo ſi vincamur:ad penaʒ obligamur eternam. cti ſaccis.Et Eac xiij. Opient᷑ ſacco cilicino. lo
eliwatannectin Erhr ¶Poſa ergo ſe armãte 7 oꝛnãte ad bellu: nobis me la Yero. AMos eratqphetis indui ſacco cum popu⸗
i tinen ſͤ n luius nõ remaner conſiliũ qᷓ; ꝙ q̃ntuʒ poſſumꝰ ipſius lum ad penitentiã Puoca bãt:ſicindut⸗ erat ieſus: ð
endd nfclitol lec fugiamus aſpectu: loquelã:? cogitatõeʒ. qe ſiin alt quo Each. iij. YHeius indutus erat veſtibo ſoꝛdidis.
7 in bynantlnt —⸗dRW quo pᷣdictoꝝ inſultũ D expectauerimꝰ:aut vin⸗ Et atiqui ꝓphete. iij. Reg. j. Hel 3esfuit zona pel-
iaſon e mcterr cemur:aut inquinabimur:ſicut oſtenſt um eſt. Z. vij. licea accinctꝰ. Et pᷣco 7 pdicatoꝛ egis gratie noui
nluce l acet lihe 6 xlj.¶ Qins em in illo bello vel in illa Pte ⁊ acie bel⸗ teſtamẽti iohãnes baptiſta: Matb. iij. Ypſe iohan-
ngn 1 iin liauderet ſtare:aut illi pugne ſe pᷣſum eret exponere nes habebat veſtimentũ epilis cameloꝛuʒ. Sicut

nmntum .
.

Exemp.

Pſtenſio

ergo tunctalis habitus oſtendebat illos veros eſſe
nũcios:pconeſq; illius ihus qui indutus fuit ſoꝛdi⸗
dis veſtibo:imo qui in cruce fuit nudus.ita ⁊ nunc ſi
talẽ habitũ poꝛtarẽt:gꝗliter nõ. Cali nãq; expimen
to legi᷑ beatũ martinũ cognouiſſe diſtinctõcʒ inter
xpᷣm 7 vyabolũ.qͥ dyabolõò ſibi apparenti in habitu

purpureo: ſe xpᷣm eſſe ſimulãti dixit. Chꝛiſtũ pur⸗

puratũ nõ noui.⁊ ſic eũ fugauit. Mõ. P.iij. xxiij. cuʒ
ſe. Et. Vl. v. lij. Quos vo ad hocnõ trahit ipi 7 bo⸗
noꝝ viroꝑ ↄfoꝛmitas ⁊ ſimiitudo:ſaltẽ cogitent lo
cum carceris fletus wloꝛis ĩ quo poſiti ſunt. Nũuc
em̃ tempꝰ eſt lugẽdi: ccls.iij. Qð paꝝ cogitare vi⸗
xentur illi ve quib loquit᷑ vcretũ ſumptuʒ ex vbis
Petordr damaſuz papaʒ ⁊e filio ꝓdigo.di.xxxvij.c.
3

cerdotes. Sacerdotes inqᷣt omiſſis euãgelijs ⁊ ⸗

phetijs videmꝰcomedias legere:amatoꝛia bucolico

rum verſuũ verba cãtare. Et nõ ſolũ in hoc:hſ̊ etiaʒ

in oĩbus alijs opibo verbis? factis fere videmur:lo
ci carceris woloꝛis ⁊ tꝑis mali obliuiſci.q̃a antiqͥ⸗
tus fuit cantꝰ in eccleſia æuotõis: nũc eſt diſſoluti
onis puocãs audiẽtes ad leuitatẽ : vanitatẽ: 7 laſci-
niam ſciẽtia vera et edificatiua nũc vana curioſa et
litigioſa: opera foꝛtia et ſolida:nũc ſubtilia et vebi⸗
lia.tũc habitꝰ ſimplex ⁊ oꝛnatꝰ hũilis ⁊ pciũ bene ſo
lutũ:nũc ecõnerſo. Non ſic heſter qᷓ fletibo et luctui
apta accepit indumẽta.Et mardoche etiã: Heſter
xnij. Timeãt ergo tales vei viſitatõem: ve q̃ Sopb.

j.ibi em lr̃as viſitatõis ſue pᷣmittit:dicẽs. Vliſitabo

ſuper oẽs qui indutiſunt veſte pegrina. Veſtis e⸗
regrina eſt que ĩ foꝛma materia vel pcioſitate vel cu

rioſitate eſt aurea:xpianitatis ſtatui:vł religiõi diſ

foꝛmis. Tales em̃ viſitabit æ“ qui non parcet:licet

glij viſitatoꝛes parcant: Jere xxj. Non parcet neq;

milerebit᷑: ſed miniſtri eiꝰ nudabũut te veſtimẽtis tu⸗

is: Eʒech.xxiij. Sicut ꝗ̊ qntũcũq; oꝛnaueris vas fi⸗
ctile nõ poteris per oꝛnamentũ illu cuſtodire qͥn a
foꝛtioꝛi frãgi poſſit.ita quãtũcũq; vrjm coꝛpus nũc
oꝛnaueritis erit in die moꝛtis:quõ ſi argẽto ſoꝛdido
oꝛnare velis vas fictile: Pꝛouer. xxvj. Nota cõtra

plus oꝛnãtes coꝛpꝰ ꝙᷓ aiam. G. ij. vij.

BBtenſiõispꝛimo po/

¶oenga eſt diſtinctio. Secundo ꝓſecutio.

Wtũ ad pꝛimũ vtile videt᷑ wcere ⁊1 æ

clarare que deꝰ oñdit nobis:a que nos vbemꝰoſtẽ⸗
re ei. ¶ Circa pꝛimũ tria ſunt vclarãda.Pꝛimo
qᷓ œ oñdit nobis.Secundo q̃liter ſeu ꝑ que media.
Et tercio ꝓpter quid ſeu ad quẽ finẽ.¶¶ tũ ad pꝛi
muʒ deus nobis tria oñdit beneficia: lata:ꝓmiſſa:

expectata. et iudicia data: q̃liter vel ꝑ que media.

v indigẽti:ſiẽ ptʒ.A.xx.vij. Oꝛ vYo

tria: ſigna videlicet: voces: ⁊ ſcripta.ad quẽ finẽ ρ
tria ſeu tres fines. Pꝛlimo vt ſimus grati ipᷣm aman
w rone beneficioꝝ. Secũdo vt ſimus foꝛtes:2 ꝑſeue
rantes ipᷣm ſequẽdo rõne ꝓmiſſoꝝ. Zerciovt ſumus
timidi peccata cõfitendo timoꝛe iudicioꝝ.
¶ Ratiõe pꝛimi eſt aduertẽdũ ꝙ eꝰ tria beneficis
nobis oſtendit. factõis paſſiõis:? wnatõis. In his
em̃ trib amic amico beneficiuʒ oſtẽdere poõt: p ipſo
videlicet faciẽdo grauia ſuſtinedo. 2 poſſe ſuo dã⸗
pꝛimũ benefi
cium nobis oſtẽdit multa ꝓ nobis faciẽdo: liq; quo
ad plura eius opa oſtẽſuʒ ſit. A. xx. vij. tñ ſpecialiter
excellẽter illud oñdit in ſua benedicta incarnatõe
noſtrã naturã aſſumendo. Siem̃ pꝛinceps magnus

filiã vniꝰ ſimplicis et pauꝑis in vxoꝛẽ acciꝑet:qs nO

diceret ꝙ multũ.nõ ſolũ pꝛo ea:ſ ꝓ tota parẽtela fa
ceret? ¶ Becũdũ etiã beneficiũ licet in multis oſtẽ
xærit pꝛo noſtro amoꝛe:laboꝛãdo:pᷣdicãdo:fam ez: ſi
tim: ⁊ pauptatẽ ſuſtinẽdo.ſpecialiter tñ hoc oſtẽdit
in iudeoꝝ cæriſiõe:pſecutiõe:⁊ ſus benedicta paſſio

piij.
ne: de quibo Math. xvj. Exinde cepit ihus oſtẽdere
diſcipulis:qꝛ opoꝛtʒ eu ire hieroſolimã: mkta pati

a ſentoꝛibo ſcribis: ⁊ pꝛincipilo ſacerdotum occidi.
quoꝝ medietatẽ ſi amicꝰ ꝓ amico ſuſtineret magnu

amoes eioſtendẽt. ¶Terci inſup beneficiũ liq lar

ge ? late oſtẽderet: dando illa i nomiant. A. . ij-
tñ illo ſpecialiter excellẽter oſtẽdit in cena dãdo ſe
ipſum: in pẽthecoſte dando ſom̃ſanctũ. Mhil er⸗
go reſtat ei:niſi ꝙ petitõem philippi ocedat: vicen-
tis. Oſtẽde nobis patrẽ et ſufficit nobis: Joh.iiij.
Wabẽdo qᷓ reſpectũ ad iſta tria bñficia: vltas ptʒ di
cti Joh̃.x. Multa inquit bona opera oſtẽdi vobis.
Bic ergo oſtẽdit pꝛimo beneficis lata.⸗ Becundo
oſtẽdit ꝓmiſſa expectata. oĩa videlicet bona illa: æ
quibo habet᷑c. æ gaudio.x.c.æ glona.que expectan
tur per ſpẽ oſtendunt᷑ ꝑ lucẽ fidei que ꝑetit᷑. Ecci.
xxxvj. Oſtẽde nobis lucẽ. ¶ Tercio oſtẽdit iudicis
tam que ſuſtinemꝰ ꝙᷓ que timemꝰ: equibo habet᷑.c.
æ iudicio diuĩo:per totũ.Et Ecci.xvij. Juſticiã et
iudicia ſua oſtẽdit illis.

¶ Iſta vo tria beneficia ꝑ tria oſtẽdit media.per ſi

gna: voces:⁊ ſcripta. ¶ Weneficiũ nãq; natiuitatis
oſtẽdit per ſigna illa et voces que babent᷑. M.jxvij.
Et per ſtellã: AMath. ij. Et p voceʒ pris:Math.iij.
Bic eſt filiꝰmeꝰdilectꝰ. Et Aarẽ.ix.ve nube audi⸗
ta fuit vox:hic eſt filiꝰmeus chariſſimꝰ. Scriptura
etiã idem oſtẽdit taʒ antiqui teſtamẽti:ſicut ptʒ. F.
niij xvj.cũ ſequẽtibo.q etiã noui:ſicut ptʒ p totũ no⸗
uum teſtamentũ A Bñficiũ vo paſſiõis oñdũt oĩs
ſigna:que in hoꝛa moꝛtis xpᷣi ꝙᷓtũ ad tenebꝛas ter⸗
remotũ: monumenta aperta: ⁊ velũ ſciſſuʒ atiger̃t
que oĩa ipᷣm filiũ iꝓ nobis oñderũt pattete. Gor
idẽ oſtẽdit cẽturionis:dicẽtis. Vere hichõ filiꝰ cæi
erat:AMar. xv. Gcriptura ideʒ oñdit que habetr. F.
iiij.xx.¶ Meneficiũ vo wnatois ſuipᷣi oſtẽdũt oĩa
miraculoꝝ ſigna:ꝗ babent. E. vj. per totũ. Vox eti
am ⁊ ſcriptura idẽ oſtẽdũt que habent᷑ AMath. xxvj.
Hoc inqᷣt eſt coꝛpꝰmeuũ.Et Lu xxij. Hoc eſt coꝛpus
meũ qð ꝓ vobis tradet᷑. vonatio vo ſpũſſanctiꝑ ſi
gnum oſtenſa fuit locutõis oĩm linguaꝝ. per vocẽ
ſcripturã: YJohᷣ.xiiij. Alittã inqᷣt vobis ſpm̃ veri-
tatis:quẽ mũdꝰnõ pt᷑ acciꝑe.Ouilibet em̃ pᷣdictoꝝ
modo ſuo oſtẽdit eis filiũ regis.iiij. Re.xj. ¶ Pꝛo⸗

miſſa etiã expectata oſtendut ſigna voces ſcripta
gque habẽtur. O. j. arti. iij.per totũ. ¶

udicia inſu
per data oſtendũtur ꝑ ſigna que habẽtur. D. j. arti.
nij. per totũ. Et per vocè ipſiꝰ xpᷣiſcriptaʒ: Joh.iij.
Jam inqͥt iudicatꝰ eſt. Sic em virtutẽ tuaʒ oſtẽdis
fu qͥ nõ crederis eſſe ĩ virtute:Sapᷣ.xij.¶¶ Mꝛedicta
vo tria ĩ pꝛimo articulo:⁊ ꝑ tria ĩ ſecũdo articlo ꝓpt
tres vtilitates oſtendit in hoc tercio articulo.
¶ Pꝛimo nõq; ꝓpter tria beneficia oſtẽſa per grati⸗
tudinis et etiã neceſſiratis legeʒ ad tria obligamur
antidota. A Ratõe nãq; beneficij incarnatõis ob/
ligamur ad obſequiũ humiliatõnis.Ancilla emad
matrimoniũ magni pꝛĩcipis exaltata:ad cõtinuum
obligat humilitatis obſequium. Sic nos cogitãdo

quõ us noſtrã miſerã exaltauit na turaʒ. ſemꝑ er⸗

go ad noſtrã bũiliatõem videamꝰ hoc verbũ qo fa⸗
ctuʒ eſt: qð fecit dñs ⁊ oſtẽdit nobis Lux. ij. Dʒ heu
in hoc caſu ve tyriaca faciũt venenũ qui de materia
humiliatõis ſumũt audaciã ä di⸗
ctum ⁊ repꝛobatio ptʒ. D.j.xxij.cũ ſequẽtid.¶ Be⸗
cundo ratiõe beneficij paſſiòis obligamur ad ſuſti⸗
nendum lee eo laboꝛes:penitẽtias:⁊ maloꝝ homi⸗
num perſecutiões. In quo ſpecialiter oſtendunt᷑ ſi⸗
lij xei. F.v.iij. Et vr̃ homo iſta patiẽtius ſuſtineret:
oſtendit ei manꝰ? latus: Joh.xx.et Luce. vlti. Di⸗
cut qui pꝛo alio multa vulnera ſuſtinuit: ſic miles ĩ
bello pꝛo rege: vel ſociꝰ pꝛo ſocio ei vulnera oſtẽdit:

Arti.ij.
I.

Arti.iij.
iij.

lehrſſſeſude attn
nnn in iitſhu nczenn
nerinogtbuofer gehocihaldi
ntineimteligi gb wfihediat⸗ g.
tibieropih ficemes vtp. bon ſin
lus Hon eñi uffict goſtecarcharl
iinotetfſiſiontnouerca offeditp
reno vult vel allenu qodarenopo
hentervobis dareſieſſent mea ci⸗
jrpoſſet Glcef doboloſtelt ai
Ooth. iii. ¶ Tergo roner tinoꝛe
cſtenſiquoppꝛinũ eſt orectos.
tonno: teran finglis danatos o⸗
doerercet miniſrros ens. ſcanonz
tenpeſtates teraũ p ſeipn. Ratoe
mmnuſſtmur ainiſten ani
chone Adpoceßin bis triv tenoꝛ
Cſtendetincninatö furonisſai
betllopadtrußcick oſtendenc
nuznuchadhocpminiſtoſuüanm
ſnspeccatottsfſſtut diis ) wi
I. fllbomisoſtende iſtpopulie
Fetböſinoepplan voef n
ebupuinogpplican poteſtada
nonẽ warn aidick fii ho 8
tpberpelamiangllo gul onn⸗

rj. En „— „ .
ebannid nsrnit e
nis Wſncr ſ n tipan vt eum àd amoꝛez puocet: . 5s3s
let,naen; ; 6 1 lire ue 1 7 E quolibet illoꝝ ſic ad la
Andſ e udbenei lognn mis coꝛdis que pꝛo nobis patiebat᷑ in ligno co ita⸗ o 1,
laneſennin r renue ligni llan⸗ cum cotentis in corilo noſtni⸗ engeß ei denn torri c gerr Gie
cchitinene l. tnibulatõib noſtris poneremꝰ:quicqͥd ꝓ eo vel i criſ, edi
P ſticia ſua qua dl Pale⸗ Tondergangzheo velin dnntamele teluee Becũdo ad hocillos addn
den ppilggi en lhla, leue videret᷑·. Exo. xv. Oſtendit ei lignũ:qð cum mi⸗ n n fi nillue circa pplimn ſunz exer⸗ Vj.
neer ſofien Ulettat di ſiſſet in aquã m oſtattig.) m n cet tempeſtatibo? infirmitatib ill flagellãdo: vt
k uffiarnobiz del⸗ quã indulcoꝛata eſtaqua.¶ Tercio ratõe ranſt bis oſtẽſaz:
miſͤmnabifinneeoii beneficij wnatõis obligamur: ad dandũ eitaʒ xe vi nenatran õõ ennos caſtiget 7 ad pe⸗
ltbong ope toh taqᷓ v rebo melioꝛa:ſicut ptʒ.A. xiijxxiij. cũ ſequẽti nit entia a peccato reuocet: ut canis vel puer caſti
obelefaeſn Ail tidi, bus. Cuiratio ptʒ. M.j xx. cuz ſequẽtibo. ſpꝛedicta Balornnbths, lenſe irtn e oſtendiſtipo⸗
tatn cigvi tn⸗ Veanndo beneficia nobis oſtẽdendo dicere poteſt il ud Act c ule wifac e
innenelat bonn lin xx. Omnia oſtedi vobis. qm ſic laboꝛãtes opoꝛtʒ ſu- etern puell aoͦ ſaceres o ffirmitate coꝛpo
lci, (, Ae getit. Ecc im. eſt magis dareq; accipe. ¶ Gecundo rõne triplicis libenter medico ſcienti infirmiratẽ⸗ Pzinter
CTndonecſrin⸗ beneficij pmiſſi ſ. viſionio:aclpeſtolo mharr ibenter medico ſcientrint irmitatẽ et ſtatũ ſuũ oſtẽ
6nenmand d entidtii . S: ad heſiois: 7 fruitõis ob⸗ dit vt ſanetur:ita vos infirmi ſpũali
grinns Nllihhahe, ligamur ⁊ neceſſitamur:ſi illa adipiſci voluerimns:. ter oſtgi hualiter? flagellati
gtotiEtei i ebetl⸗ n ula acipiſci voluerimus: oꝛpoꝛaliter oſtẽdite vos ſacerdotibus:Z. ij
lsdKtEipi ziſtiii að ipᷣm foꝛtiter ſequendũ ꝑ fidẽ:ſpem:2ꝛ chari τ o vos notibus: Luce. xvij.
ilis ſticzet Brem̃ ous ſent nn y fide:ſpem: charitateʒ. ¶ Di Fo neciſta duo pᷣdicta xei iudi
s. 1em̃ ou ſequi facit ramꝰ viridis:aſeruũ dñm ſuñ a de vrtro, Ala timendo an
eniitutun Ai Roerer i oquctoꝛ? ſud pamamerceo to manne hohrea itnontn ared Bonnel Amzda ge,
aolheficünignatintetig oieʒ ad ſequẽdũ dñũm mouere veberet regnu ei oſtẽ poſtq;ᷓ occiderit: paber pa imtteenin
lier ocgnet entts i ſumi en monee et ſeg 1 qui poſtꝙᷓ occiderit: habet poteſtateʒ mitterer
vocesqnehabent e um:iuxta illud Pap̃ x. Juſtũ veduxit Ons per vias Bennã. Hoc em̃ iudiciñ ſramr. ein ge⸗
hi H ſre. rectas: roſtẽdit ſlli 6 4 vennã. 4 oc em iudiciũ ſignis:vocibus: ⁊ ſcripturis
Er b pochzgfſo ſath i ectas: t illi regnuz wi. Qõ habere poterũt populo ſuo oſtẽdit: ſicut pts ſup cr pturi
9*. Noce ii. . a. . nit: ſicut ptz ſup.eo. capi.ij. Siẽ fu⸗
1Aore ir Denubegnn ſi ſequi voluerint: IJſa. j. Bi volueritis bona tre co rioſtẽdit᷑ patibulũ:vr ti cin-
lennschanſig nnc⸗ megetis.: Deut rir. Tü vedent tibicũcta rerra Eererrabativtces liuo Ht u Aliet a furto ſu⸗
ni nd 6 e nrde eſ: ſitn enſtogieris mandara eins: bee⸗ weno arzanererei mene n Daiottendaſt
cniinoun imrphz rorin, 1is nrfſa s lo tibi hodie:ps.lxxxviij. Gi cuſto⸗ ꝗpꝛie ſalutis ⁊ pꝛedictoꝝ iudicioꝝĩ.
ſa noll tcnozptüne/ dierint filij erꝰlegeʒ meã. Mota ad hoc leges. O. iiij. ö cd udrcioꝑ imemoꝛes pecca⸗
bifal r uſſirqfiidi⸗ Etnota Pnicra fic i engeſpanaen el e . . ta ſus no oſtendut: ſeo abſcõdunt:ſicut ptʒ. Al.vex.
uatailhnte, bet in opibus fieri.qꝛ hocin alijs duaboi.ſpecha⸗ Atiẽtie pꝛimo oſtẽ
cpenner eli aſizat get ritate intelligit: q rfidevlak Yaco . Bitenda; etur deſcriptio cũ ratiõ
nabisgſcentſetiti Ein tibiey opibꝰ fidẽ meã vtꝑ.ſ. bonꝰ ſim in fide vel ma BSBerndo oaptio ͦ ſua weclaratiõe.
dleits Barehichoͤfl lus. Non em̃ ſufficit ꝙo ẽédat chaꝛitatẽ ſuã mẽbꝛis t. eruclo diſtinctio. Tercio pfecnio
Pnuneiegofaitnennbi ciin oꝛetm:ſicut nouerca oſtẽdit pꝛiuigno que da⸗ 6r ne una ꝛia q ex aditiòe ſur
o yutbisſißb ſtitütot renõ vult. vel alienũ qð dare nõ poteſt: dicendo.li⸗ tas Quinto wonmnden. rnharletre. Quarto vtili
bent E j ertoti ren benter vobis darẽ ſi eſſent mea:ci ſua habeat q da⸗ Etuz ad pꝛimũ rickigea ans ſeu erpimẽta.
Guürehabent Aathnn re poſſet: SGic em̃ dyabolꝰoſtẽdit ei oĩa regna mũdi: oꝛuʒz iniurias e H 8 tam pꝛopꝛigs cᷓ ſoci Arti.j.
EtAumni horctannu v. Mat h.iiij. ¶ Tercio rõneꝛ⁊ timoꝛe triplicis indicij colligit xuij q. meittare San r er Stete, ..
donono voſpiſonmo oſtenſi. quoꝝ pꝛimũ eſt coꝛrectõis: ſecundũ tribula liter intelligendũ eſt. ex. arerthiden egtene⸗
His oim ivvur verroc tionis: terciũ finalis dãnatõis. uoꝝ pꝛimũ per ſu- quẽti...his itaq;.i.c. niſi bella E eneclareſ.
Nimi nct tobio inten⸗ kanpeſtorenartemO d kenn uz per elemẽta cepta patiẽtie e alrera marilla Beieeer nnt l⸗
ibe Qunliheteñſßgicto terciu p ſeipn. Matõe quoꝝ tria oſtẽ⸗ c eundo cuʒ illo qui te angariauerit mille paſſus:
nis ii, Rein Auo⸗ xere neceſſitamur.ſ.cõtritõem:confefſionẽ:ſatiſfa⸗ lia: 1 bmõi. Imille gaſns:
en d Indictani⸗ nde imnatoe furoꝛis ſui: Yſa.xxx. vt ꝑ qpᷣli uſ. in li. de ſe f i 6 .
ertori. Oncickint bet illox ad tria pdt gun in 1. er ſennone dñ in monte. zin ſermõe vepue
djar. 2 apdicfa oſtendenda pducat. Pꝛi⸗ ro centurionis. Ita ꝙ interiꝰh t patiẽ
Ungkedehein in muʒ nãq; ad hoc p miniſtꝝ ſuũ cum coadiutoꝛi . lleen homo ſemp ſit patiẽs
ſaſ hiſcriptaz Jeheih⸗ 51 eune us beniuolus:tam erga illo aff igut: c; err
igſb phiſcigt Je ſuis peccatoꝛes viſitat:dicẽs 7 pcipiẽg er i bemnolus: tame s8 qui eũ affligut: q; etiam
A M 1 N de beccatoꝛ . pᷣcipiẽs ei illuꝰ Eʒe. erga illos aͤs ipſe iuſte co 1oꝛi
Beß finmiugzi xx. Fili homis oſtende iſr populũ poll a ogefe i enigit. In ertenoꝛi vo ope
rGaß wi 41 Orcictn 1,50 nde ir populũ pollutuʒ. ¶ o re faciat qd iuſte facere poteſt: qð pſ. ibovi
rute Oaß pi rcian verbũ pꝛimo applicani poteſt ao quẽliberad viſi ta cNn „,,,5 Pſecutoꝛibpvide
giſecöcoartichct Dy ca1 potelt ao queliber an viſita- tur magis ꝓdeſſe: ita ꝙ; ſi ꝑx patientiã vnã maxill
nrgtiuiſccinan tionẽ vocataʒ:cui dicit᷑. Fili homiĩs pꝛimo fac ſiẽ fa pꝛebẽdo pſecutoꝛes ne naxillaz
ad n di⸗ 1 peimo ucrari poſſet. etiam in ho
tinoctgingttiall, cit puer vel amicus illiꝰ:qui loquelã amiſi . n e, ver14er ea⸗
innfcutſ,,g ,nt Pen ſinhirate ſuz medico oſtengedbn pſon gun Dundir kiaucunateni⸗ Nent ug
rzltiinnngliid Honabro ſrhtat⸗ ſcriptura ro ar:dicens. Quan- ſermone vepuero centurtonis 1babet unin En Bs
ben iil lacfio 8 Habeo ini ta es 7 peccata: celera mea atq; celi ratus.Homo inquit iuſtus et ius 5 veſſe „P33–
lutönis Andl cta oſtéde mihl: JYob. Becũdo fac ſiẽ os oſtẽ . Amek⸗ tpius paratdeſſe debet
ntlits n tegem Fiij. eIB fac ſic os oſtẽ batienter eoꝝ maliciam ſuſtinere:quos fieri
noereltatarodhtinun ns infirmitatẽ pedis putridi. Et ſi meliꝰ fieri nõ t. ſepen ſc ininr eiquos fieri bonos
igͦ ltat rogttäco eng ear 1lt. . nO querit.ſepenãq; iniuriãs dum videt iniuri tũ pati 2
r Giehosot põt: rogat vt cõburatur velpᷣcindat᷑. Sic vos vt x ?̈ pati quicqͥo maliſibifrert⸗ matupari⸗
ſalnün Gnnn, velp⸗ k. ent pati quicqð mali ſibi facit.⁊ ꝙ nec dicto necf⸗
. turaz. uolibet veſtrũ poſſet dicere illud po. lix. Oſtendi⸗ e vindicat. er inrzed 10 hecfa⸗
lnnt eegh b/ populo tuo dura: que ſi facere nolueritis ratõ bikactn ercenndt AAae ocat weiniuna ſi⸗
b opu. dura: neritis ratõne bifact dat᷑: it ſfaci
W han Gben qi t facere nolueritis ratõn Lfacta verecundat᷑: ⁊ penitẽdo ſatiſfaciẽdo bonꝰ
higZei⸗ Gi amicicie vel mẽbꝛi ſpualis: facite timoꝛe dei:quiil⸗ ffi⸗ ſic lentia .
ſtiſtnchi nuni . la que hicnõ oſtendũtur: oſtẽdet toto mũdo: Maũ n ermcſic per votientia numerus creſatt electoꝝ.
inalauen V. iij ſtend genti nuditatẽ tuã. 4 Brcg noi. Pr gehce ſi nenne Npetno fer Prnn i.
ai lingnel d ⸗ caripoteſt ad pᷣdicantẽ. cui dicit᷑. Fili homiĩs oſted· are ahB. vij. qꝛ vir ira
ni ci legbetio ar poreit cui dicit. J nis oſtede cundus ꝓuocat rixas:qui patiens eſt ti⸗ .
n idantredſ⸗ ⁊c.· In pᷣdicatoe tua vlicta illoꝝ eis oſtendendo:ſic Cꝛon mitigat ſuſci⸗
gaſios bligenn heg ⸗ oſtendi? ſeriptoꝛi vfectus ĩ libꝛo quẽ ſcripſit vte Ne e Mri ad boe hyſtonam que oſten
doſfistt 8rmiloti pto ctus ĩ libꝛo quẽ ſcripſit vt coꝛ dit hoc ve facto accidiſſe:infra.ec riiij. Eti hocca
nttitis cenei⸗ rigat.ꝛ ancille ĩmundicia vaſis:⁊ amico macula ĩ fa ſu verificatur illa glo. ſuper jſ MII. Et i hoc ca-
ultroſtniti,⸗ cie vt abſtergat. ? pater filio ofiedir oteni um inter ſpinas Man n d Cant ij. Gicut li
noſe hinn tinn, Bn „7 pat edit offenſam vt ca lium inter ſpinas ꝛc. Ron inquit fuit bonus q ma⸗
mnolſtael ,A⸗ ueat. Gic tu. vt ſicper te et tnam oſtenſionẽ ad pe- los tolerare nõ potun .
aß ret Yl negdpe los te eno potuit. Mõ tamẽ ſic tolerare vebẽt
i, ii ntentiã ꝓuocati quilibet illoꝝ dicere tibi poſſit il⸗ liurias ꝗpꝛias:vt ði ſuſtineãt ininrias.qꝛ ᷣm Crij.
fulnc, ene
ho ſoce n

Arti.ij.
iij.

PHatientia
ſuper Math. In ꝓpꝛijs iniurijs eſſe quẽpiam pati⸗
entẽ laudabilẽ eſt.iniurias auteʒ væi diſſilare nimis
eſt impinʒ. vel alienas:qñ imuriãs peioꝛ effici. Qñ
ergo iniuria illata pſone redũdat in iniuris vi ? ec⸗
cleſie:illã iniuriã ææbet qͥs ſibi illatã vlciſci.ſicut pa
tet ve helya:qͥ fecit ignẽ veſcẽdere ſuꝑ eos qͥ venerãt
ad ipᷣm capiendũ.iuij. Re.j.Et heliſeo qͥmaledi
xit pueris ipᷣm veridentibv.iiij. Reg. ij. Et ſilueſter
apa excõmunicauit eos qͥ ipᷣm in exiliũ miſerũt: vt
aber. xxiij.q.iiij.c guiliſariꝰ. Vel qñ ex diſſilatõne
iniurie facte vel faciede ſibi vel ꝓximo ſuo iniuriãs
peioꝛ efficeret᷑:⁊ dãnificatõem acqreret maioꝛẽ ⁊ ſa-
lutẽ difficilioꝛẽ.vtputa qꝛ aliqͥs tibi vel ꝓximo tuo
in coꝛpꝑe vel reb damnũ inferret: œ quo foꝛte nunqꝙ;
vel ſemꝑ cuʒ maioꝛi aifficultateꝙᷓ e mala volũtate
ſatiſfaceret:ſemꝑ videt᷑ eſſe reſiſtendũ vbi adeſt poſ
ſibilitas. Maz hoc a iurenature nobis inditũ eſt vt
vim atq; iniuriã ꝓpulſemꝰ.ſicut ptʒ in. ff. veteri.li.j.
ti.j.de iuſticia ⁊ inre.l.vt vim. Et a iure conceſſuʒ vt
vim vi repellamꝰ cũ moderamie inculꝑate tutele.ſi
cut ptʒ. C.li.viij.vnde vi. ti.iiij.l.i.Ci moderamĩe
ideo addit᷑.qꝛ ſi dicat tibi verbũ inoꝛdinatũ:nõ iðo
eſt a te ꝓcutiẽdus.vel ſi te pugno pcuſſerit nõ eſt cul
tello vel atrociter ꝑcutiendꝰ:ſñ̊ ſolũ repellẽdꝰ. Qui
vo in pᷣdictis caſibo iniurias patiẽter tolerat ⁊ nõ re
ſiſtit cu poſſet:coſcius eſt crimis.ſicut ptʒ pᷣmo ꝓ le⸗
em. C. li.iiij.ti.æ cõmertijs ⁊ mercatoꝛibo.l.nõ ſo/
um. Et iteꝝ in. ff. veteri.li.ix.ti.ad legẽ aquił.l.ſcien
tiam. vbi ſubſcript ſequit᷑ tenoꝛ.Ocientiã hicꝓ pa
tientia accipimꝰ vt qͥ ꝓhibere potuit teneat᷑ ſi nõ fe
cerit:lege acquilia agi poteſt:etiã ſanato vulnerato
ſeruo. Hec ibi. In qͥ quidẽ lege.p.q cuʒ aliter. oĩ/
bus pdictis generalis dat᷑ lex ⁊ licẽtia in foꝛma que

ſequit᷑. Vim em̃ vi vefendere oẽs leges oĩaq; iura ꝑ/

mittũt.His etiã legibb beatus Augꝰ.acoꝛdat.xxiij.
q·j.c.paratꝰ.in fi.dicens.Cui licentia iniqͥtatis eri⸗
pitur vtiliꝰvincit᷑.qꝛ nihil eſt infeliciꝰfelicitate pec-
cantiũ:q penalis nutrit᷑ impunitas:a malavolutas
velut interioꝛ hoſtis roboꝛat᷑. Dec Augꝰ.in ſermõe
de puero cẽturionis.Cui etiã qᷓtuʒ ad illos qͥ iudici
ariam hñt poreſtatẽ cõcoꝛdet etiã illud Apoc.xiij.
Qui occiderit in gladio:opoꝛtet euʒ in gladio occi⸗
vi.hec patiẽtia ſanctoꝝ.
¶ Huiuſmodi vo patiẽtia duplicè ca pit diſtinctio/
nem quaꝝ pꝛuma accipi?᷑ in ↄꝑatiõe ad illos qͥ tedis
inferut.ſecũda ĩ ↄꝑatiõe ad animũ ſuſtinẽtis. Pꝛia
ex verbis colligit᷑ beati Greg.ſuꝑ Eʒzech̊.omel.vij.
Tribo inqͥt modis virtꝰpatiẽtie exercere ſolet.:¶⸗
ximo nãq; ꝑſecutiões dãna ⁊ cõtumelias ſuſtinemꝰ:
ab antiquo aduerſario tẽptamẽta. a veo auũt ſia gel⸗
la toleramꝰ. Sevd in his oibus vigilãti oculo vebet
mens ſemetipᷣam circũſpicere:ne d mala ꝓximiꝑtra
hatur ad retributòem malicie. Cõtra teptamenta

aduerſarij ne ducat᷑ ad velicta. Ne ↄtra flagella opi

ficis pꝛorupat ad exceſſuʒ murmuratõis.qꝛ qͥ in pꝛe
dictis patiẽtie ꝓbatiõibo exceſſiue murmurauerint
vel vincũtur:ſunt q̃ſi palea vel grana putrida q cuʒ
vento extra ventilabꝑ poꝛtant᷑ perdunt᷑.qꝛ ad gra
nariũ nõ poꝛtant᷑. Siẽ nãq; quigrana purgat quo/
dãmodo vento pꝛobatr q ſunt grana ſoſida: q licet a
vento impellant ad vnã partẽ:tñ in vẽtila bꝛo rema

nentes ↄſeruant᷑ ? poſſident᷑.ita quilibet ve pᷣdictis

tribus cuiꝰ ventilabꝝ in manu:Auc iij. Anunmas ſo
lidas pꝛobãt.q oẽs dicere pñt illu Sapᷣ.ij. Pꝛobe⸗
mus patientiã. in q̃ pꝛobatõe vos qͥ aĩas ha betis ſo

lidas:licet impulſuʒ patiamini: tñ in patientia vr̃a

qſi grana ſolida in ventilabꝛo:poſſidebitis aĩas ve-

ſtras:Auc.xxj. Patiẽtia igit᷑ ſen mãſuetudo in h̊ ca⸗

ſu eſt ſicut antemurale in caſtro: vel arma in milite.
que oẽs lapides ⁊ ictus pᷣdictoꝝ triũ leuiter excipi-

unt ⁊ fruſtrãt:⁊ caſtꝝ aĩe ⁊ militẽ xpᷣia leſione cuſto
diunt. Et ſicut fenũ in q res fragilis:vtpote vaſa vi
trea pᷣſeruant᷑ a fractõe:ꝗpt᷑ ꝗᷓ ſacra ſcriptura quẽli-
bet hoꝛtat᷑:dicẽs. Fili in mãſuetudine ſerua alaʒ tu⸗
am: Ecci.. Et ĩ huũilitate tua patientiã habe:Ecci.
ij. Et induite vos ſicut electi œrbenignitatẽ patiẽ/
tiam: Col.iij. ¶ Gecũda vo eſt triplex. Vna q mi/
tigat lites vel iniurias ſuſcitatas:⁊ hec vocat᷑ poli⸗
tica. Alia ꝗqᷓ ſuffert tribulatõcs:fſameʒ:⁊ ſitim:⁊ hu⸗
iuſmodi.nec iraſcit᷑ vel murmurat: potiꝰ eis nõ
curat. bec eſt purgatoꝛia. Tercia nõ ſolum hʒ pdi
ctas aditões:ſed qð plꝰ eſt iniurie vel dãni illati ob-
liuiſcit᷑. hec vocar purgati animi.i hec eſt ꝑfectiſſi
ma. Quriſto triplici modo eſt patiẽs:multa guber-
natur ſapiẽtia: Pꝛon.xiiij. Mec tñ eſt patiẽtia ĩ ab⸗
ſtracto ſicut puer dixit:qͥ coꝛã magno quodã nutri⸗
tus:qͥ cñ dicere veberet aliqð verbũ æ gallico qo il⸗
lo die didicerat: ſemel cuʒ audiret quedam religio⸗/
ſum:qͥ carnes cũ alijs nõ comedebat:a ſeneſcallo cõ
foꝛtari:dicẽte patientiã habe.poſt pꝛandiũ ⁊æ lecti⸗
one requiſitꝰ:rñdit ſe didiciſſe patientiã.qui inter-
rogatꝰquid eſſet:rñdit.Domo qͥ nõ hʒ comedere.et
cauſaʒ ptactã allegauit:qꝛ pᷣdicabat᷑ in abſtinentia
patientiã. in patiẽtia aũt pietatẽ.ij. Pe..
¶Quã qui hʒ magnã hʒ pfectionẽ.qꝛ patiẽtia op
perfectũ hʒ: Jaco.j. Gicut patz pᷣmo ex natura ſua.
DOpus em̃ hoſpitalitatis eſt opus ꝓfectũ.qꝛ eſt vnũ
æ ſeptẽ oꝑibo miſericoꝛdie:Aath.xxv. Ged opꝰ pa
tientie eſt opus hoſpitalitatis. ipᷣaʒ nãq; ſine mur
mure dei nũcij:ſicut infirmitas:fames:⁊ qcunq; tri⸗
bulatio ⁊ pſecutio recipiunt᷑: ſicut ptʒ in Job:qͥ di⸗
xit. Dñs vædit dñs abſtulit. Et ð Thobia:cui veus
plures tales nũcios miſit quos hylariter recepit vt
Bene daretr᷑ exẽplũ patietie eiꝰ:Thob.ij. Bʒ iſto
oſpitale nõ diu durat:ſed cito pꝛoſtemit᷑ in tra vel
locovbi eſt frequẽs tremotꝰ ĩpatiẽtie.qꝛ ſiẽ fremotꝰ
edificia ĩ loco illo inuẽta vſtriit:⁊ hoſpitatos ĩ wo⸗
mibus illis fugat vel oppꝛimit:ita impatiẽtie motꝰ
opera virtutũ wvmũ ei vſtruit. Vnñ beatꝰ Greg.
in paſtoꝛali. Ympatiẽtes ſiq a ſe trãquilla mẽte fue
rant bene geſta cõfundũt.et impꝛouiſo impulſu xæ⸗
ſtruũt quicquid diu foꝛti laboꝛe ꝓuide cõſtruyeraãt.
Et cũ cuiꝰlocꝰim in pace factꝰeſt:æ omibo ſuis fu
gant. Tales em ſunt ſicut hñtes manꝰ tremulas.qᷣa
ſicut illi calicẽ plenuʒ diu tenere nõ poſſunt.ita nec
iſti calicẽ paſſiõis vel tribulatõis.æ quo cæ eis ꝓpi
nat:dicẽs. Calicẽ quidẽ meũ bibetis.quẽ cito euer
tũt.⁊ ↄtra veũ vł hoĩem murmurãdo:litigãdo:blaſ
phemãdo:totuʒ qð pꝛius boni hẽe videbant᷑ effun⸗
ↄunt:ad modũ vacce q̃ totũ lac pꝛiꝰ datũ in fine pe⸗

euertit. In quo pᷣmo ptʒ patiẽtie ꝓfectio ſui co

trarij imꝑfectõem.ſicut albu albiꝰapparet luxta ni
grũ poſitum.qꝛ otraria iuxta ſe poſita:m phᷣm ma
gis eluceſcũt. ¶ Gecũdo idẽ apparet per argumen⸗
tum a ↄtrario ſenſu ſumptũ væ ſilitudine arboꝛũ.in
quibo videmꝰꝙ arboꝛ q ad oẽm ventũ vel pluuiã ca
dit ñ fructificat quãtũcunq; frequẽter eleuet᷑ ⁊ apo⸗/
diamẽtis fulciat᷑ Sic nec impatiẽs.ĩmo qðõ plus eſt
timendũ.qꝛ nec pᷣſumit᷑ ꝙ in magna ꝓſecutoe xpᷣia⸗
nus noĩe etiaʒ ſine fructu ſtaret. SRe quo ait beatus
Hrègo.moꝛał xvj. Qui inqͥta ſtatu patientie p lin
guaꝝ vulnera cadit:ipſe ſibi teſtis eſt ꝙ otra mani⸗
feſte ꝑſecutiõis gladios nõ ſubſiſteret. In quo caſu
pꝓfectio q̃ impatiẽti negat᷑:ſuo ↄtrario.i.patiẽti at⸗
tribuit᷑qꝛ ſicut impietas impatiẽs:ita charitas pa⸗
tiens eſt.j.Coꝝ. xiij. ¶ Cercio idẽ eodẽ apparet ar/
guinẽto p exemplũ naui? his quead eius requi⸗
runtur gubernatõem. in quibo videmus ꝙ nauis ſi
ne gubernaculo omni tẽpeſtate ad rupes ? infoꝛu⸗
nia impellit᷑. Sic impatiens cui gubernaculũ cxeſt

iiij.

Arti.iij.
v.

din giecuͤ mordes amplb det⸗
Aezininzinance epenaui
mnuris:amploincordetorguebet
cſtſuſtitebit oͦni ron nr. Die
,huntt iſcs antiqu ci us caſtl
naduns vani ſuſtinet ſieptz T.
huo. Ofs tales beutis imitiſ
eerrad t iumcntüſeremin
tone. Ero qdoliud eſtain ſ hoͤ
gommiſa rnep unpatienti cen⸗
iumenri ſinegubematoꝛe gomul
tcoterpceſt Erhop patoe
los gfeaiſontogandoſingulaſin
onarißmpoteriz dantans ebi⸗
Bforte obijcletg gnamcl
it cümagnuzno intedit malu
AQipriͦcetier noſoluz inbocc
glioinqno venualevellene eſtima
aficua feqntu öbet nönulls.
aligus nfamiz ſitptz in.f none
1ſanoſio beſto l Itsopu a
gueligebmo elakiyfreetani
elslapmuli licet forteacti

8 legeii
Jomatnies.

4 mr. animein
taplunt. ſitoczin Jobeadi⸗
Phit. ada
iitguns Narterteahirtt
Müpatinecd:Thob Git
Uratſedctoproſtemit inttael
mtenuchtläün
nvin Nſtrutboſpitgtooi/
Aoporinitut unpatinemot
i mn ſmit Guhent g.
itis ſca ſer gullo niretne
dit erimnptomſoimonliu ,
Prtilaboꝛeguiceciſtrurerat.
pacrfack et d wnnloſnioft
cuthftes mans trannlas
diutenerend poſtunt itanee
mbrlatcis dand es
ide meübibenis gue nanl
iemmunmurzcolingice⸗

iusoninie icchank fli⸗
rätorülteh pnntſinfmnf,
moptzpenite gfectiop 1 .
int in a g nn
miniunet holtafnpli

Scotdeap⸗
mmin ſii
n

Exemp.

Exemp.

Exemp.

vij.

viij.

„
Patientia
K
atientie:huius maris fluctibus ad omnes ſcopu⸗
os frangit?. Et ſicut vas vacuũ cui liquoꝛ weſt gre:
av ignẽ crepat vbi plenũ ſaluat᷑ Sicut ꝗ̊ vidẽs ho⸗
minẽ ſine gubemaculo nauigare.ſiẽ etia vidẽs quẽ⸗
cũq; v aliquo ſine væbitis inſtrumẽtis ſe intromit⸗
tere negocijs:ipᷣm veridẽdo ab eo qrit.ſicut dyabo⸗
lus dꝛ queſiuiſſe vbi fuit ſtola ſacerdotis. Ita a tali
q patientiã oꝛe wcet quã oꝑe nõ ſeruat:qri pt ipſuʒ
vridẽdo illud Job.iiij. Vbi eſt timoꝛ tuus:vbi foꝛ
titudo tua:paniẽtia tua:⁊ ꝑfectio viaꝑ ruarũ? Sic
ceridebatr᷑ ille magiſter pariſieñ.væ quo fert᷑ ꝙ cũ pa
tientiã pᷣdicaſſet in eccłia:et wmi rediẽs inpatiens
eſſet: eo ꝙ cibo eiꝰ nõ eſſz paratꝰ:ſeruꝰ ei impꝛoperãs
dixit:ꝙ patientiã opꝑe teneret quã oꝛe pꝛedicauerat.
cui ille. vebitũ recognoſco:ſed nõ ſuʒ pꝛonũc in ſta-
tu ſoluẽdi. Sic etiaʒ veridebat᷑ ille religioſus qͥ cui⸗
daʒ impꝛopauit aſinario ꝙ nimis aſinũ ſuũ oneraſ-
ſet. cui ülle. Mon eſt inqᷣt ira oneratꝰ qͥn poꝛtaret to⸗
tam patientiã winꝰ vꝛe. Cui aliꝰimpatiẽter rñdẽdo
ipᷣm vemẽtiebat᷑.Aliꝰ xo plus ipᷣm deridendo aſmo
dixiſſe fert ꝙ iret:qꝛ ꝓpter patientiã ipᷣius nõ duriꝰ
oneraret᷑. Ex quibo oib apparet patiẽter nanigan⸗
tis pfectio:⁊ vaſis liquoꝛis gre pleni ↄſeruatio:⁊ pa
tiẽter oſtẽdentis qᷓ wcet:⁊ rñdentis ⁊ loquẽtis one⸗
ratio.q̊ᷓ p patiẽtiã curramꝰ. Heb.xij. uarto idẽ
oſtendit᷑ ꝑ exẽpla equi:ſilicis:canis:latronis in cru
ces ſiniſtris. Quia ſiẽ equꝰ wꝛſuʒ habẽs leſuʒ tactꝰ
recalcitrat:quo facto ampliꝰſe ledit. qꝛ ſm antiquũ
ꝓuerbiũ:ſemel recalcitrãdo bis pungit᷑. Et ſiẽ ſilex
Pcuſſus ignẽ emittit:quo foꝛte tangentẽ obunit: ſed
ampliꝰ pcutit.qꝛ ſi ſemel vel ampliꝰ pcuſſus ignẽ nõ
emitteret:amphiꝰ nõ pcuteret᷑. Canis etiã lapidem
ad ipm ꝓiectũ moꝛdẽs ampliꝰ dẽtes ledit.t latro
ille a ſiniſtris in cruce œ pena ſua quã meruit mur⸗
murãs: ampliꝰ in coꝛde toꝛquebat᷑. Gicqͥ impatiẽs
eſt ſuſtinebit dãnũ: ꝛoũ.xix. Gicut ſtultꝰ puer qui
ↄburit virgã antiquã cñ qua caſtigari ſolet: ⁊ cũ no
ua duriꝰoanũ ſuſtinet:ſiẽ ptʒ.T. v. lxvij.cũ ſequẽti⸗
bus. Om̃es tales bꝛutis iumẽtiſq; aſſilant᷑ qꝛ ſicut
cberegi aĩa:ita iumentũ ſeu equꝰ ſeſſoꝛe:⁊ aĩa ra
tione.Ergo qͥ d aliud eſt aĩa ſeu hõ rönalis æ natu/

ra amiſſa rõne ꝓ impatientiã ꝙᷓ equꝰ ſine ſeſſoꝛe: vel

iumentũ ſine gubernatoꝛe.qð multis nocet nullis
vt coĩterꝓdeſt « Ex hoꝝ ;opatõe pt; qᷓrationabi
les:qᷓpfecti ſunt ↄpando ſingula ſingulis:illi qͥ ſunt
ofoꝛtati ſᷣm potetiã claritatis eiꝰ ĩ oĩ potẽtia:Cob.
. BDʒ foꝛte obijciẽt ꝙ pua melãcolia licet freq̃ns
it. q; cũ magnuʒ nõ intẽdit malum pꝓiculoſa nõ ſit.
Quibo rñũdet lex nõ ſoluʒ in hoc caſu:ſed in quocũq;
alio in quo veniale vel leue eſtimat᷑ peccatũ:dicẽs
afſidua freqntia pᷣbet nõnulla. Elo. interliearis. 1.
aliquã infamia: ſic ptʒ in. ff.nouo.li.ix.ti.de iniurijs
famoſis libellis.l. Itẽ apud labeonẽ. 5. tenet. Ex
qua lege pᷣmo elicit q; frequẽtantes loca monialiuzʒ
vel aliaꝑ mulieꝑ:licet foꝛte actũ carnalẽ ⁊ de ſema⸗
lum nõ ↄmittãt:tñ alioꝝ vtractõibo? infamie quo
dãmodo ſe ↄmittũt:ſiẽ ioſeph. F. ij.iij. BGecundo ⸗
peccatũ veniale ꝑ frequẽtiã grauiꝰefficitur. Maʒ ſiẽ
oĩs virtꝰ:ita om̃e vitiu x exercitiũ in ſuo genere ca⸗
pit incremẽtũ:ſicut ptʒ ꝑ legẽĩ infoꝛciato legat.
iij.l. legatis ſeruis.S. oꝛnatrices. Caſus legis eſt:ali
quis viaʒ vniuerſe carnis a ggrediẽdo ⁊ diẽ extremũ
claudẽdo: legauit alicni oꝛnatrices ĩ wmo ſua:quo
moꝛtuo nõ inuemũtur niſi iuuenes in arte illa: væ qᷣ⸗
bus arguitur ꝙ illas hr̃e nõ vebet.q; in arte ſua ſuẽ
di ſericũ oꝑãdi nõ ſunt expte. Hoctñ nõ obſtante
ler illas legatario indicat eẽ liberãdas. qꝛ oĩs ars p

exercitiũ accipit incremẽtũ:ſic etiã om̃e vitiũ. Nul

lus impatiẽtiã vel qq; vici leue vela natura cul
pe eſtimet alienũ qð frequẽti iteratõe dãnoſuʒ acci-

pit incremẽtũ.ergo patiẽtes eſtotead oẽs. j. Theb.

vVqꝛ ſeruũ vi nõ opoꝛtʒ litigare:ſ manſuetũ eſſe ad
oẽs wcibilẽ patientẽ.ij. Timothᷣ.ij. Vt ſitis Pfecti

⁊integni in oĩ patietia ⁊ wctrina.ij. Zimo.irij.

Duã quide qui habuerit pfectionẽ: magnã p il- Art.üiij.

laʒ oſequetur vtilitatẽ. Pꝛimo nãq; ĩ nobis ri ima
gine refoꝛmat ⁊ cuſtodit ⁊ clare videre amare facit
in aiab mãſuetoꝑ:quã fumꝰimpatiẽtie obfuſcat:⁊
eius cognitõem impedit ĩ aĩaboimpatiẽtiuʒ. Cinde
beatꝰ Orego. mãſuetudo in nobis imaginẽ vi oſer
uat:ſupple ſicut pulcher pãnus in quo imago iuol⸗
nitun vpulchelrudine cuſtodit innaginis:qua ira diſ
ſipat:que dũ quietẽ mẽtis tollit:ſpm̃ſanctũ ibiqui
eſcere nõ ſinit. Nec ſolũ cũ:ſeꝰ etiã ſtatũ ꝓpꝛiñ ⁊ q⸗
cũq; ad ſciarũ vel moꝝ pꝑtinẽt ſtudiũ clar vidẽfa⸗
cit.Oĩa nãq; iſta clariꝰ in Haullis relucẽt coꝛdibi
Pꝛo quo eſt aduertẽdũ ꝙ h qd facit traquillitas vł
motio in aqᷓ:h facit patietia 7 mpatiẽtia ĩ aĩa. qꝛ ſi⸗
cut in aq clara ? trãquilla imiſſuʒ apparet qð ĩmo⸗
ta ? turbulẽta nõ oſtendit᷑ Ita c. Et hoc exem plo

ix.

legitur quẽdaʒ heremitã voluiſſe fratres ſuos paci Exemp.

ficaſſe:ponẽs venariũ in cypho pleno aqua trãquil
la? clara:dicẽs. Gicut imago regis clare oñditur ꝑ
mediũ iſtiꝰaque:ſicapparet wi ſilitudo ĩ patiẽtibo
pacificis aĩab:ſupple⸗ ſtatꝰ ꝗpꝛius.⁊ quicqͥᷣd illis
ĩmiſſuʒ fuerit vł cogitatuũ:q oꝛa in turbulentis ob
fuſcãtur ? impediũtur. IJdeo dicit phᷣus in ſeden
v:ſupple paſſiue ſ̃m aſiquos libꝛos ⁊ quieſcẽdo fit
aĩa ſciens ⁊ pꝛudẽs. Et woctrina viri ꝑ patiẽtiã no⸗
ſcitur:Pꝛoũ.xix. Ergo dñs Dirigat coꝛda vr̃aĩcha
ritate vei ⁊ patiẽtia xpᷣi.ij. Theſ.iij. ¶ Secũdo fru⸗
ctum bonoꝝ opeꝝ in aĩab vſq; ad meſſez 7 maturi⸗
tatẽ nutrit ⁊ ↄſeruat.qꝛ ſicut aeris ſerenitas ⁊ ameni
tas fructꝰ terre ⁊ arboꝝ nutriũt⸗ ↄſeruãt:quos con
traria vſtruũt. Ita pax patiẽtia ĩ animalibo fructꝰ
ſpũſſancti:ð quibʒ SGał.v. gructus autem ſpiritus
eſt charitas:gaudiũ:pax patiẽtia. Fructũ aff erũt in
patientia: Quc.viij.¶ ¶ Tercio eſt ſcutũ contra om⸗ x.
nia aduerſitatis tela.ideo ad modũ ſcuti in ſiniſtra
parte poꝛtari væbet. per ſiniſtrã em̃ partẽ aliquoti⸗
ens in ſcripturis aduerſitas intelligitur. Scutũ its
q; miles chꝛiſti in ſiniſtra poꝛtat parte cuʒ patienti⸗
am 7 coꝛpe ⁊ animo amplectit᷑ in aduerſitate. In il

la ergo parte patientia nobis neceſſaria eſt: Oeb.x.

¶Ouarto gram vi ⁊ hoĩm acquirit 7 ad ſe attra⸗
hit.q; ſicut adamas ad ſe trahit ferrũ:ita ille quo

verificat illud Eʒech.iij. Fili homĩs vt adamantez

vædi faciẽ tuam per patientiã ⁊ manſuetudinẽ:⁊ ho
neſtam ? ſocialẽ cõuerſatiõem: dilectioneʒ cei.⁊ coꝛ⸗
da hominũ ad ſe trahit. Ideo Ecẽi.iij Fili in man

ſuetudine opera tua pfice: ſuper gloꝛiã hominũ dr

ligeris. Ex iſto ergo ptʒ ꝙꝙ h qð facit virtus in ada⸗

mãte:facit patiẽtia in patiẽte. Gicut ſ̊ adamas me
diante virtute ſua alia ad ſe trabit et ſuppoꝛtat.ita

vos cum patiẽtia ſuppoꝛtãtes imnuiceʒ in charitate:
Zbri: Nuinto eſt aoſtãtie mater:ſiẽ argui po⸗
teſt locũ a atrarijs. YJ.ij iij. Gexto nauem vite
noſtre ad poꝛtũ dirigit ſalutis:ſicut velũ vento oꝛdi
nate oppoſitũ. Eſt em in vndis huiꝰmaris quaſi ve
lum qð oẽs auerſatis recipit ventos: quiba tñ na⸗

uem velociꝰ ad poꝛtũ currere facit vſtinatũ: in quo

fide et patientia hereditabunt ꝓmiſſiones: Oeb.· vj.

Hmõòi vtilitatib mota legit fuiſſe quedam nobi Exemp.

lis dña qᷓ ſecũ mulierẽ litigioſaʒ habebat. qa plus
eã v patiẽtie meritis lucrabat᷑. Etiã fert᷑ ce ſcta eli
zabeth. q trudebat᷑ ĩ lutũ per q̃ndaʒ mulierẽ a põte:
quã tñ mulierẽ ipᷣa bõis ſuis ſo nurriebat. Sic 4 ti⸗
Dua neab Omẽt omm patiaʒ hẽbũt: Eccẽl.ij.

Exemp.

illa hñda ſe excnſare poterũt mita eis thuit patĩe m Arti.v.

cum̃ta.ñ ſolũ illa ð qͥv dẽm ẽ.Z. v.alt᷑ xij q̃t ꝑ totũ.

Ij.

Exemp.

Patientia

Ged ⁊ multa alia quoꝝ alia in ſeculi oſtẽdunt᷑ foꝛ⸗
tuna.alia ĩ viroꝝ memoꝛaliũ vita⸗ exẽplo.aliaĩ cõ⸗
ſideratõe paſſiõis alioꝝ. In ſeculi nãq; foꝛtuna qñ/
qᷓ; videt᷑ ꝙ multa multis ↄtingũt aduerſa:et h ad il⸗
loꝝ vtilitatẽ:ſic ex fine palã oñdit. Gicẽptʒ ꝑ hyſto
ria de illo ve quo fert᷑ q̃ſi ſic. Cũ em ſibimutta ↄtin/

gerẽt aduerſa æ multa bona amittẽt:vxoꝛ ſua ipſuʒ

Exyemp.

cent:ve

ad patientiã hoꝛtabat᷑:dicens ꝙ væus oĩa illa ad eiꝰ
verteret vtilitatẽ:⁊ qð dñs vædit dñs abſtulit. ¶uʒ
g quadã die vnũ amiſiſſet oculũ:a ipſa idẽ ei diceret
eiꝰ pᷣdicatõe impatiẽs:ipᷣam vᷣberauit:dicẽs.Zclc
cipe h̊ in patiẽtia.Hic poſtmodũ cũ vxoꝛe ad tarta
ros veniens:cũ illiꝰterre imꝑatoꝛe magnꝰeffectꝰſᷣm
eiꝰoꝛdinatõeʒ q iuxta illiꝰprie moꝛẽ oꝛdinauit ꝙ cũ
ipᷣo moꝛtuo viusſepeliretf fuifſʒ ſepultꝰ miſi allegaſ
ſet ꝙ turpe eſſz dno ſuo a tãmagna curiã in alio ſe
culo monoculu ſecũ ducere. YJpſi em talẽ dicunt ha
bere fideʒ ꝙ ſiẽ ſepeliunt᷑:ita in alio ſeculo viuũt.et
ideo cũ equis ⁊ canoꝛe:vxoꝛe et maioꝛibus amicis ſe
moꝛtuos ſepelire faciũt.quã ſepulturaʒ pᷣdictꝰmo⸗
noculus nõ euaſiſſet: niſi oculum feliciter amiſiſſet.
Igeo felicit᷑.qꝛ oculiamiſſio fuit vite ↄſeruatio.Et
qꝛ meliꝰeſt viuere cũ vno oculo quã duos ocłos ha⸗
bentẽ mitti ĩgehennaʒ ignis.Hic ꝗ̊ ex fine cognouit
vxoꝛẽ ſuã ſibi veꝑ dixiſſe:⁊ ꝙ ꝰadu erſa nobis ĩmit
tit ꝗpter nram vrilitatẽ. Et h ſatis ↄfirmat᷑ ꝑ vcre⸗
ta q habent᷑. .vj.xxxj.Sitẽ q̊ infirmꝰpatieter ſuſti-
net ſudoꝛẽ ⁊ aduſtionẽ ⁊ ſectionẽa dura q ſanitateʒ
inducũt ꝗꝓpter fineʒ ſanitatis:ita nos dura patiẽter
ſuſtineamꝰ:dicẽtes illud Yob.vj. Quis finis meus
vt patiẽter agaʒ? Et ſᷣm ↄſiliũ exẽplũ ſenece ſcribẽ
tis ad paulum. Feramꝰ equo aĩo: vtamur foꝛo qpᷣ
ſoꝛs aceſſit:wvnec inuicta felicitas finẽ malis impo⸗
nat. ¶ Becũdo multa ad h nos exhoꝛtãtia: habemꝰ
ſanctoꝝ pim:quoꝝ actio nra veberet eſſe inſtructio
exẽpla memoꝛie digna.¶ Quoꝝ pꝛimnʒ quodaʒ
fert mõacho qͥ moꝛiẽs manꝰ oſculabat magiſtri ſui
q euʒ verberare ſolebat: dicẽs. Iſte manꝰme poꝛtãt
ad paradiſum. In quo nobis exempluʒ vereliqᷣt: q;
ante finẽ illud cogitaremꝰ qð ipſe in fine cogitauit.
patiẽtiã quã ipᷣe habuit finẽ vides nos ſemꝑ habe
remꝰfinẽ cogitates: ſciẽtes qm patiẽtia pauperũ nõ
pibit in fine:in ps.ix.¶ Gecũdũ ex vita accipit᷑ pa⸗
trum:vbi abbas quidã legit᷑ fratrẽ ad religionẽ ve⸗
nientẽ miſiſſe ad maledicendũ oſſibd moꝛtuoꝝ.qᷣ re
diens reqᷣſitꝰqd rndiſſent:dixit nibil. Sic inqt ab⸗
bas te viuere opoꝛtet. Et cõueniẽter ſic wcuit reli⸗
gioſt nz d ipſi patiẽtiã ⁊ alias virtutes pᷣdicãt et w⸗
ſaltẽ wvcere œberẽt Quãtũcũq; ̊ alias vir

tutes ↄgrue wceãt ⁊ pctoꝛes alte clamado repᷣben⸗

Exemp.

dãt:ſi ĩ patiẽtia vel alia ꝓtute veficiãt:ipᷣi ſuꝑ ques
clamãt ſuꝑ ipos clamabũt: ipſoſq; atq; illoꝑ wctri
nam veridebũt. Et ſicatinget illis qð fert᷑ cotigiſſe
cuidã religioſo. cui cũ cib ĩ wmo cuiuſdã æ pꝛimo
nio xp̃i ꝓmotinegaret᷑:foꝛtit᷑ currẽs cãpanaʒ pulſa⸗

uit. Rectoꝛi vo qrenti qᷓre pulſaret:rdit ꝓ ala cha

ritatis:qꝛ moꝛtua eſt. Ypſo vo ceſſante ĩcepit rectoꝛ
ille ſeu curatꝰ pnlſare capanã. ꝗᷓ ab eodem religioſo
requiſitus cur ipſe pulſaret: reſpondit ꝓ aia patien

tie tue:qꝛ moꝛtua eſt. Lales ꝗ̊ ſic ſe erga oẽs hr̃e de-

xiiij.
Exemp.

berẽt ꝙ qlibet we eis dicẽ poſſet qð pauiꝰixit ð xpᷣo
j.Thim.j. Vt ĩ me oñderet xpᷣs oẽm patiẽtiã ad in⸗
foꝛmatõem. Et h eſt q d in po. xcj. Benepatiẽtes
erũt vt ãnũcient.(¶ ¶ Lercio eln ex eodẽ accipit᷑ li
bꝛo: in quo legit᷑ quẽdã cuiuſdã ſcti pꝛis furatꝰfuiſ⸗
ſe biblia. quã cũ venalẽ exponeret ꝓ. xvj. ſolidis:ille
q eã emere voluit ꝓ inſpectiõe illã ad certũ accipiẽs
diẽ: illã a quo furata fuerat poꝛtauit ↄſiliũ ab eo ac
cipiẽs ſi tatũ valeret.qͥ rĩũdit ꝙ ſic. Cũ i̊ furi tãtũ da

re vellet:dicẽs ꝙ a tali aſiliũ habuit:qᷣſiuit fur ſi ali

qͥd aliud dixiſſet.qͥ mdit ꝙ nihil. qͥ tãta victopatien
tia biblis ei repoꝛtauit: veniam interpellãdo. Inqͥ
exẽplo nõ tm̃ exẽpluʒ dat᷑ iniurias hũiliter patiẽdi:
veruetiã iniuriãtes ꝓ patiẽtie oſtẽſionẽ o lucran
di mõ quo dictũ eſt s. c.c.v.Oſtẽdit᷑ etiã ꝙ patiẽter
ſuſtinẽdo lucrat᷑ iocũdat᷑. Et ſic x iſto ⁊ xe quocũ
q; tali verificat᷑ illud Ecẽij. Vſq; ad tpᷣus expecta⸗
bit patiẽs ⁊ poſtea redditõ iocũditatis. Mõne eipa
tiẽtia iocũditatẽ reddidit . bibliaʒ ei repoꝛtauit.
qꝛ lucratꝰ eſt ꝑ patiẽtiã ⁊ bibliã ⁊ fratrẽſuũ.¶ Ter
cio ad patiẽtiã infoꝛmamur habendã ex oſideratõe
paſſionũ ⁊ vfectuũ atq; tribulationũ ſuaꝑ:miſeria
rũq; qs plurimi ſuſtinẽt. Gic em̃ ſeofoꝛtaſſe ⁊ ad pa
tientiã aĩaſſe:legit᷑ quidã mẽdicꝰſubmatta pᷣG pauꝑ
tate iacẽs.ſub q circa mediã noctẽ tybias ſuas libe
re extendẽs:dixit. Quaſi ſic laudet᷑ æꝰq mihi hanc
dit libertatẽ qua multime nobilioꝛes ſunt pꝛiua
ti. illis h intelligere potuit qͥ vinculis vel infirmi
tatibo tenebant. ¶ Hoꝝ qᷓ exẽplo ⁊ eriã ex ↄſiderati⸗
one finis aduerſitatis ⁊ materie atiẽtie:ↄtẽnere wᷣ
cet Criſo. oĩa aduerſa ↄtigẽtia ſ PJYoh. omel. lxxix.
icẽs. Mo bilis pegrinꝰin paruo apparatu aliqñ e
ſpicit᷑ ab his qͥ ignoꝛãt qͥs ſit.ſed nõ multũ curat co
itãs y in ꝓpꝛia pria ſcient ? obſtupeſcẽt:qñ dicẽt il
lud Baßp. v. Ooi ſunt quos aliqñ habuimꝰ in ceriſuʒ
1. Hec cogitãtes ſimꝰ ĩ fbulatõe patiẽtes. Ro.xij.
¶ Beod ne quis cipiat᷑ eſtimãs ſeipᷣm vel aliũ pa⸗
tientẽ qͥ in veritate patiẽs nõ eſt:ↄgruũ videt᷑ ſigna
ſeu expimẽra querẽ ꝑ que qͥs taʒ e ſeipo ꝙᷓ; æ alijs ĩ
H; caſu euidẽtias hr̃e poſſit q̃lis ſit. ¶ Quoꝝ pꝛimũ
ex auctoꝛitate elicit᷑ vltimo allegata:q̃ ſignater cir⸗
cũſtantiã expmit tribulatiõis in qua patiẽtia ꝓbat᷑
dicens. In tribulatõe patiẽtes:quaſi diceret.Alio
tempoꝛe nõ eſt nobis patientia neceſſe pꝛedicare.
Nec etiam illiꝰ oſtenſio alio temꝑe eſt in nobis mul
tum lauda bilis. nec ipſius exiſtentia in nobis alio⸗
tempoꝛe veraciter poterit oſtendi.quia ſicut homo
non dicit a febꝛibus curatus:vel tanqꝙᷓ carens infir
mitate omnino ſanus:ſi in diebus in quibo nõ eſt ac
ceſſio non febꝛicitet. Ita nec dicit᷑ ab impatiẽtia ſa
natus:vel omnino patiẽs qui diebus vel tempoꝛibo
quibus nihil cõtrarij ei accidit ꝙ modeſte ſe habet
ſed ſi illo die vel tempoꝛe rationabiliter⸗ patienter
ſe habeat:tũc hoc videns dicere poteſt illud Apoẽ.
ij. Scio patientiaʒ tuam. Iterum:ſicut arboꝛ non
bet dici ĩmobilis per hoc quod noõ mouet᷑:quãdo
nullus eſt ventus nec foꝛtis impulſio.quia tali tem
poꝛe non inclinat᷑ vel non cadit.nec tegula bene co
cta ꝓpter hoc quod extra aquã non diſſoluit᷑:ſe il⸗

la que ibi diu iacet et non mollificat Sic ille qui in

tribulatione non diſſoluitur. ve quo verificat illud

IYſa.xlviij.Excoxi te non quaſi argentũ ⁊ elegi te in

camino paupertatis. SBe tali poteſt dici illud Maũ
I. Patiens magnus foꝛtitudine. Iterum:ſicut vos
non oſtendit᷑ vacuũ pꝛopter hocq; non agitatũ:nec
reuerſum nullã guttam expandit liquoꝛis:nec oſtẽ/
dit quio interius latet. Nec lignuʒ pꝛopter hocdi⸗
citur incõbuſtibile:quia non comburit᷑ igne abſen⸗

te:ſed ꝗꝓpter hoc ꝙ in igne iacens non cõburitur. ita

nec ꝓpter hoc dici vebet quis vacuꝰ ab impatientia
quia nõ agitatus nulluʒ verbũ oſtendit inpatiẽtie
Nec igne melancolie incõbuſtibilis:quia omni me

lancoſie occaſione amota: melancolia non inflama
tur. Mec ideo dicitur inſubmergibilis ĩ aquis:quia

in ſicco non ſubmergit: ſed ſi in aquis non ſubmer⸗
geretur. Ita in ꝗꝓpoſito illi tm dicendi ſunt patien⸗
tes:⁊ ab unpatietia ira inſubmergibiles ⁊ incõbu
ſtibiles:e quibus pꝛophetatuʒ fuit Ilſa. xliij. Cuʒ
inquit trãſieris per aquas tecũ ero:⁊ flumĩa nõ opi
ent te.cũ ambulaueris ꝑ igneʒ nõ ↄbureris:ſed eris

xv.

Exemp.

Arti.vj.
XVvi.

tipſamaſpererecigied. uoden
Pkinam nitcihncüngi
murauit Interdo ſoſt Ene
patlentiaz oſtendio male ſi⸗
Otteum eſte vos vomuuz et multos
tos Git aalia hiffunbus t ſ
iqnodacerſiz velperobechenni
nmnmminii haniteſ un
igfotuseſtplen. vquiduei ſtag
Nttumſaciunt jomnes plſets relma
otano vncatt ſiceut canes uſtici
ßnobiles Inqgao caſn pleni vinutn
ctonomurmurit ſed dulcig verba .
dunt quale intus vini latet dfecat
Xvarſoinnlliancſe P
patieterlapidantiüſuſtinmtiaus
perimento freqneter wemind inten
bium: mier dinerſimogereſpoen
gmatunus etiocidius: 7 as ve
ſenns taltuns eſpondet Talt
toſiſunt iliq direnit veldicere
0 Bap,ij. Contumelig et tozma
eum t peobem Patientis illius.
ſinonpcteſt quin teſte Bemmard
nn dumnldllasdia ve firniſi
Utehlkauten alongeſintamar

ttendit .
renenmtind Aſe

atentünectſehnrähene,
n bälatmſeitutun
tipſiu enſtentuin habisglio
okentoſtendiqpin ſicntbonno
fotus peltonty nenolfir
gilindiehne inl oͤchae
Yiuveciatabinputiruſa
nisgui Nicns genpo
el accilti mogeſte ſehabet
zerationabiliter :patienter
nsdlcere poteſtillud Apot,
n. Iterumſiantarbornon
rbocqnodnomonekusde
ortis inpullio aigtallten
hon adit. nec tegula benecd
maayinon d luckſeol
non mollifcnt Bi⸗ Uane
ſunrninoneliii
Nonquaſiatgentu telegtenn
Drnll anſfnaln nii
ntucine Yenun ſnt ⸗
unmtuein ſ
nerpmnatt iqnononte ,
ielimnnbeoptn hacn

. .

aſſio chꝛiſti

quaſiſalamãdra in igne viuẽs tribulatiõis.Et hoc
eſt qð ſequitur. FFlama nõ ardebit in te:qꝛ tu es pa⸗
tiens et multe miſericoꝛdie ⁊ pꝛeſtabilis ſuper mali
cia: Johel.ij. ¶ Gem lupus ille ve quo dictũ eſt. O.
vj.xxxiij.non tactus nõ cognoſcebat᷑. Mec cognoſci
rur qualis ſit ſonus cãpane anteqꝙ; tãgatur. In pul⸗

lſatione nãq; cognoſcitur vtrũ integra fuerit vel fra

Exemp.

xviij.

cta:vtrũue ſonuʒ habeat cõuenientemue diſcõueni
entem. Sic etia de vaſe fracto vel integro:pleno vel
vacuo.Sic in ꝓpoſito.qnia qð eſt pꝛedictis tactus:
hoc eſt homĩbus tribulatio.quia ſicut pᷣdicta pcuſ-
ſiõe:ita hoĩm patiẽtia in tribulatõe ꝓbat᷑. Et h̊ eſt
qð dicitur Ro.v. Tribulatio patientiã operat᷑:pa
tientia autem pꝛobatiõem. ¶ Cauſa autem quare
tempoꝛe traquillo et pacifico patiens ab impatien⸗
te:vel virtuoſus ab inuirtuoſo diſcerni non põt vb
nullam habet occaſioneʒ contra virtutem operãdii
eſt. quia virtus ⁊ viciũ interius latent in animo.nec:
oculis intueri poſſunt coꝛpꝑeis:niſi Per operis euidẽ
tiam.que quidem operis euidẽtia haberi nõ pt᷑ᷣ ni-
ſi quãdo materia vel occaſio eſt oꝑandi. quia opus
materiam vel occaſioneʒ requirit. Quãdo ergo e-
eſt operatio:per quam intuentes euidentiã interio
ris hominis capere veberẽt:non eſt miruʒ ſi inte⸗
rioꝛis hominis qualitate ⁊ conditiõe fallant᷑. vuo
enim videns volia quomõ poſſet iudicare quod illo

rum ſit vacuũ vel plenum ſolo viſo alonge.faciliter/

enim falli poſſet.quia et vacuũ non tactum non ſo⸗
ofiblutd plenũ:ſed tangens non væcipit᷑. Sic in ꝓ/
koſtta .
ulatiõis expectat. Sicut expectaſſe legitur abbas
quẽdam:qui quidem ob fictam humilitatem pati⸗
ens vocabatur.queʒ pꝛobare volens miſit ſibi vnũ
qui ei inpꝛoꝑia diceret.cõtra quem tm̃ caput eleua
uit ipſum aſpere recipiẽdo.quoðd cuʒ abbati retulii
ſet irerum remiſit eũdem:cõtra quẽ oꝛe aperto mur
murauit. In tercio vo ſigno væficiens:ipſi apte im⸗
p atientiaʒ oſtendẽs:maledixit.Ecce ꝓbatio oſten⸗
dit eum eſſe vas vacuuʒ:et multos v eo pꝛius dece/
ptos.Sic vacui a virtutibus et ſpũſancto tacti per
aliquod aduerſuz:vel per obedientiã eis contra vo⸗
luntatem iniũctaʒ: incipiũt eſſe quaſi rane quibus
egyptus eſt plena. væ quibo due ĩ ſtagno maioꝛẽ ſtre
pitum faciunt ꝙᷓ omnes piſces vel magni lucij. et ſiẽ
rota nõ vncta.et ſicut canes ruſtici:qui plus latrãt
qꝙᷓ; nobiles. In quo caſu pleni virtutibus et ſpũſan⸗
cto nõ murmurãt:ſed dulcia verba oſtẽdentes:oſtẽ
dunt quale intus vinũ latet vefecatum: ſicut patet

ſancto ſtephano:qui cum eſſet plenus ſpũſancto
patiẽter lapidantiũ ſuſtinuit ictus.¶ Lali etiã ex⸗

perimento frequẽter wminꝰ interrogat iuſtũ ? im-
pium:qui ei diuerſimode reſpõdent:ſicut vas plenũ
qð maturius et iocũdius:⁊ vas vacuũ quoo tactuʒ
aſperius et altius reſpondet. Lali etiam experimẽ⸗

to vſi ſunt illi qͥ dixerũt vel dicere potuerũt ve chꝛi
ſto Sap̃. ij. Contumelia et toꝛmẽto interrogemus

eum:vt pꝛobemꝰ patientiã illius.que aliter pꝛoba⸗
ri non poteſt:quia teſte Gernarð.ſunt quidam mi⸗
tes dum nihil eis dicit᷑ vel fit niſi pꝛo eoꝛũ arbitrio.
patebit autem qꝙᷓlonge ſint a manſuetudine ſi leuis
oꝛiatur occaſio.Et ſic patet illud beati Grego.j dy
alog. Qualis quiſq; apud ſe lateat: illata ↄtumelia
pꝛobat. Et idem alibi. Mens iuſti ab iniuſticia di/

ſcernitur ꝙ vi laudeʒ inter aduerſa confitetur: ꝙ

aduerſis non frangitur. Patet ergo ꝙ eſt ve patien⸗
tia ſicut ve arcu celeſti.quia ſicut ille tm̃ in tempoꝛe
apparet ſeu oſtendit᷑ pluuioſo: ita patiẽtia in tribu
lationem patiẽtibus.j.Cimoth.v. CEx omnibus
exemplis: hyſtoꝛijs:et auctoꝛitatibo pᷣ dictis duo eli
ciuntur ſigna ſeu experimẽta et regule impatiẽtie:2

ui ergo in talibus falli non vult:tempꝰtri

. *
..
duo patientie:que om̃ia de verbis colligunt᷑ Augu
in expoſitiõe ꝑs.cviij.et habẽtur in vcretis.xxiij.q.
iij.cſex differẽtie ſunt. Illi nãq; qui dicto vel facto
malum pꝛo malo reddũt iuris oꝛdine non ſeruato:
ſuam hoc faciendo oſtendũt impatientiã.¶ Becũ⸗
d ſi dicto vel facto malum pꝛo bono reddunt:ſicut
hiqui oꝛe contu melias vel opere iniurias reddunt
pꝛo illo quod pꝛo bono illoꝛũ vel dicit᷑ velimpendi-
tur:peius ſuam oſtendũt impatiẽtiam. ¶ Qui vo
ecõuerſo non reddũt malum pꝛo malo dicto vel fa⸗
cto:bene ſuam oſtendunt patientiam. Quivo red⸗
dunt bonum pꝛo malo:ſicut chꝛiſtus et ſtephanus:
qui pꝛo ſuis oꝛabant occiſoꝛib perfectã oſtendunt
patientiã. Et e quolibet tali verificat᷑ auctoꝛitas
qua dicitur. Qui patiẽtioꝛ fuerit ad iniuriã:poten
tioꝛ conſtituet᷑ in regno illo:ei mercedem reddente:
pꝛo quo patiẽter ſuſtinet iniurias:patiens iniuſte.
j. Pe.ij. e quo dicit᷑. Eccli.v.AYltiſſimns eſt patiẽs
redditoꝛ:qui tantũ fecit eſſe ð vino in hydrijs:quã⸗
tum pꝛius fuit aqua:Johã.ij.q dum pꝛo ipſᷣo pa⸗
tiebatur oꝛabat:dicens. Cu es patiẽtia mea:in ps.
lxx. Iſta patientie ſigna oſtendit apoſtolꝰ:quiait.
Signa apoſtolatꝰmei facta ſunt ſuper vos in omni
patientia.ij.Coꝝꝑ.xij. Nota ⁊ virtute patiẽtie.R.
v.arti.vij.per totum.

Aſſionischriſtipri/

mo oſtendetur modus. Secundo magni
tudo. Lercio congruitas ſeu neceſſitas.
Quarto vtilitas ſeu efficatia. Quinto ꝙ iſta vtili⸗
tate carent finaliter mali.Seyto que ei ꝓ nobis mo
rientiſen patienti exhibenda ſit gratitudo. Septi⸗
mo ingratoꝛũ ſimilitudo. Octauo quas merent᷑ pe
naruʒ magnitudo. Mono inſerẽda ſunt quedã the⸗
mata circa tempus paſſiõis cõueniẽtia.

Mtum ad pꝛimuʒ duo reſtant vclaranda. Pꝛi⸗ Arxti.j.

mo nãq; oſtendet᷑ ꝙ modus paſſiõis ita intelligiet j.

cterminani debet:ꝙ dicatur et credat᷑ paſſus in na
tura humana et nõ diuina. Secundo ꝙ iniuria na⸗
ture humane illata:in naturaʒ diuinã redundabat.
Pꝛimum enim quod in parte tactum eſt. Zl. xiij.
xvj.hic exemplo oſtendit᷑ duplici. Quoꝛuʒ pꝛimum
oſtendit ꝙ chꝛiſto patiente natura diuina nõ patie
batur. Secundũ vo oſtendit ꝙ chꝛiſto moꝛienti:na
tura diuina non moꝛiebatur. Pꝛimũ patet:quia
ſicut arboꝛ ſole irradiata ſcinditur radio illeſo.Et
homo ſolis lumie ſibi cõiuncto verberatur:patitur
et plagatur:lumĩe ſibi copulato nihil patiente. Et
ſicut natura diuina in ſanctis habitãs:iuxta illuo
ps.lxvij. MRirabilis deꝰ in ſanctis ſuis:⁊ eus in me
dio eius.cum illis tamẽ patiẽtibus martyriuʒ:im⸗
paſſibilis cum ſit nihil patiebat᷑. Gic nec lumen di
uinitatis chꝛiſto in paſſione vnitum ⁊ cõiunctũ cuʒ
ipſo patiebatur. Licet enim ſimilitudo lucis incr-a⸗
te et viuentis:et lucis create vitam non habentis:⁊
lucis vnite chꝛiſto per identitateʒ perſonalem:⁊lu⸗
cis exterius coꝛpoꝛi copulato non teneat per omnia
tamen pꝛo quãto ad ꝓpoſitum oſtendenduʒ aſſumi
tur:tenet.quia ſicut luy creata vbicunq; fuerit cum
patiẽte copulata:manet impaſſibilis. Sic etiã lux
diuinitatis increata vbicũq; fuerit:et qualiuis mo
w cum patiente fuerit vnita:ſemper manet impaſſi
bilis:tam in illa perſona in qua fuit per identitateʒ
hypoſtaſis: ꝙ;ᷓ etiã in alijs ſanctis in qͥba fuitalijs
modis. ¶ Mechoc: ſed pꝛopꝛiam admirenturet
xteſtentur indocibilem inſaniam iudei et alij infi⸗
les.qui quia frenetici ſunt rudem habentes intel
lectum:nobis freneſim imponunt:dicentes nos in⸗
digna ve deo ſentire:ꝙ vid eliq; paſſus et moꝛtuꝰfue
rit.Et teſte beato Greg in omeł. cũ audiſſet iohes

an/ Ab⸗
, „ 17 3 J cſintin
Paſſio chꝛiſti e.i.. nutac uclliini

ſraa ite
atohlai t a iz tli ophe
. . ant auniin ij s urn
. zſnmtt y ſeit uid int latet: ß apto intelligenti gengll ml· Len eni
in vinculis. Inde cõtra eum ho ſcandaluʒ ſumpſit veeclanſane lci)o laula wuas lateo udelon J nrſic ludi as hn ed
Draren iꝰ debitoꝛ fieri vebuit. Mã tãto ab palã oñdit. Gicĩ po d homo cũ ſis teip̃m de, ſeſiecnifi ipenuͦne eun
oign hondrsd,ei cnas Lett deddne i⸗ ee Penpor rortenoalmata nn. iuin m el ilin
Reia atd Auia ſi illa inſenſaii concedere velint facis. Johᷣx. olciart horite. Aar. xv. Et ſicru nlintoitet/ nunnn jln
ve nctbs ſuos ſeruare poſſet impaſſibiles q̃n dicens. Vere iu fer⸗ cto: uo due apparẽt ima⸗ 4 ranf dia uhatgithun
Tunczeſſent valior wantttiene qꝛ hoc nnge cõ Sinre as Eadeer egngan gi pte patie⸗ iiij. wit aiĩ latii oß
cedere neceſſe habenr: qͥ hyſtori recipiũt vetri 6 Ezi alia nõ:⁊ ꝙ ſimul fuit viatoꝛ ⁊ ↄphẽſoꝛ vt pꝛ ☚ Lo e ai ge lill
rſſe g Eignis: æ daniele in lacu le at7 33 lũ oñdit᷑ naturale ð nube nq lieno ſpecattl⸗
puenis miſſtis in foꝛnace ignis:ꝛ xe Iᷓ desſanctũ ſuñ dictũ eſt: p quoddã exemplũ oñqd liz mundrec. hellou /n miſi M i den
allam no baſſis Et hetia Jla. in q bureris: et ſole irradiata: q dicit phus pꝛimo ce alic, reinhurfnin punin ſtar⸗
: dicẽs. Di rrãſie . cä ſter nu⸗ ſurur , igogn nato
lloquit drccg. Girraſtens p ignenon unn toꝛ tuix vj ꝙ qñ lumẽ ſolis nõ totaliter illumĩat aliquã 4. rgr gee orial orfn
flama nõ ardebit rerꝛ ego . nn i . bl Priias beʒ:ſ quodãqmõ in vna pte exp ꝙ nndes i⸗ unn nliaiuc af ſona *
. in. Quemaloꝛ e ſſiõe illa ↄſeruare: vel gend toralirabſoꝛbek: no tota appare ic qꝛ nubẽ nunaſun ſin fnon ne. 5
poſſet alios et nõ “ Ee wtẽ quã nõ ſolũ aia⸗ Hiz coloꝛẽ Säran ruben vel ai ae ſi⸗ Wirgen pu⸗ antſthtz gedo.1llice .
Fes egeeeriin aſ poltgenerals reſurrectibeʒ eſt coꝛpis xpi . 5 len ndee rcgteclün nature no len in gti gaidſannn⸗
Bus: vaueri⸗ nwithan ſempꝑ habuerit ¶ Que riſſimis colligit mar ndg eiiane vr inn cant ſirielbei ſicieli a
Redlrstatir tntnnn qedentes 068 xpus kiceree enr Pherarum fnct pin: dmo uctan inglen den e gel
Araneg bormert Aatasvinereetrelnn aPariieber uhelensenered . Sanr. iciin ernſt gefoligedi
H ſie bnt acedere ꝙ coꝛpihus ser aiulachtnegporrered Neushoer. ninubonk Iuſen r ſihumlie
Baſtnerkes wenige neeeſe Out od uã moꝛtalita nõ totalit a lumie gloꝛie abſoꝛ therur enzenber niat eain ihntn
ena Mo lian ardlen eeſrecn lge ug ein⸗ tem ſenſitiuã. qö iqſeo Fdebcolde ian ninolẽt? et ialalri aliſhi inſula ap
tem a xo õ ſtulticia dicere cyimor⸗ reee Naleleiegoienonodnnoletze obi Gniunkautefti aneſh
ereniiſe. us enbuir ſibipineggner kn wot Paegaganlangnue ma moer ꝛoſi tales na⸗ hu airt aiphen n hn
e dne ctrsi mmeu habebat im pꝛ: vt libe⸗ paruit qſi coloꝛ p eperfueſt. vkl pelle hpoĩs indura meniniieſetdic d eun
raretros õ totã vitaʒ obnoxyij erat Srzutte ſaner apparere. Sic in ppo veqͥ ſrhnlana inhan
eb. ij. qſi viceret. Gtultũ eſt dicere ꝙ in illa preil⸗ ſa luij Re utauimꝰeum qſi lepꝛoſuzʒ. tñ aliud in⸗ anoltioro i mniͤerislegedt
eb. F. din erét: in qua moꝛtis habebat imꝑiũ Iſa. liij. Rep Ee aplo. Exquibo con lres Ouprund etii ehen
luz moꝛte vſtrueret: HH Exypdictis o̊ptʒ tus latuit: ſicut ex toto illo ptʒ caplo. n iſen ogrenn⸗ ſiceni thb nine
quo Pmanatarofmiepaſuer naen, b e cluditur ꝙ nubes ſica eenara mapareuie ninſnt e weeniad 4 Boi
HH r uur ve diẽ aplus Peb ij. In eo em ieer atole enarpnreaſran ogenan cs⸗ nglnul tenee vin tetteſe
inquo paſſu catentanidregeſt Woiten Dicrnbrine Nde tilimrn c nenngtnafenuene
Fauxiliari.qꝛ ĩ eodẽ xpᷣi uppoſito 6„ nem: Zeui. xv. S . ſpaſſöe dimitteretnature:
R Parnebann er abot,⸗ natura in q paſſus 185 Aen n magnitudinẽ pleniꝰintelligẽ⸗ Arti.ij. Bualgtnntunan
i tat auxiliabat. Ydeo ſignãter dr e br dam opoꝛtet inrelligentẽ reſpectũ ſuũ ad tria dirige v. ſeblentiet nlleqſo hetgnton 8
. o igit in carne paſſo F. Dz dicẽt H re. eno adculpequatiatẽ qua patrebatur. tata ſatlſtcartſi ipſinet ſoti 4
um paſſuʒ vel m oꝛtun vel etig var e 5 mn bamtinn Secũdo av pene q̃titatẽ quam er e lunſfcno fuiſh ns poſibik geq vul
indignã eisttribuim fa etiã 86 irüͦ eit urbeta, ab cio ao ꝑſone aditiõem ꝗᷓ patiebatur. Ex h cgeſelalii woblifare to nene nh
veletarorhi paſſo de udobn atn hocqꝙ; to⸗ bus ndeluntur deluſtdes 1Dus hirobbgl fetenet oliterno pidet im doblige
fa kufe eren S Ahranennent. pte cogt⸗ karhuebuuten eege dnana⸗ grauiſ zaveongtaur ſue dtel
talncignitas: vilitgs:) cifig enti e to. Secũda vo e C0 ir ing t ronablle videt pẽ⸗
1 tiuz. Ita ſe te⸗ ue ſpectu. ¶ Be licvodlgabant tonablle idet g pe⸗
etngearfarhe gancmec , ſibnn aluere ma. Hꝛima acluſio expꝛimo elicit᷑ reſp u. . niſtinenz qua
ucer pte ſi . erẽ vel e irca wclaratõem pꝛr oi llisens ſuſtnnere tuta eit t
net nucex pte ſic cogitantiũ aſeſt gann nerẽ cunda er duobo ſequerin. ECirca wec aratöem pꝛi ͤſaſtim kir⸗
. . TEturpat e n 6 umo oñdi Iueroitppenis is oes meruerat ilin
ſoꝛdes ſup capur ſunz ĩſole pijaiat. no ſolẽ⸗ f. me ↄcluſiõis tria ſunt faciẽda. ¶ Muia primo nonleinnlgcnrt
ãanificat: h ſeipᷣm ſu ué ſoꝛdes cadũt. Yta fa ntétũ videlicet xpi paſſio wburt ee maxima. ltta altan den nälidethcien
aitter: Nin n ee ſor nuncindigne Bechdos äeet Ked eme Rimu ptz: qa nenifſnfichin wnnigſe Quie
Korognanrg tangetg qſi ſuß ſe ad ſolẽ ſxpm p⸗ Kaaconilcler. Fentteſteit⸗ unnpez de boitsnchi wnanhaiivobigii
lecta:licet ipm taʒ tũc ꝙᷓ nũc turpare nrengelet ximo 7 gnãliſſimo wlicto marimaet acerbifma et tetiypebchti ſinat dnands
”äl angerii gnaliffima coꝛreſpoõdeat pena ſeu elſtactio n hm volutoiss pengin noonginel
ſan reinfens orliekr illis ꝗchar legẽ vi. eut 1v. m eſnebeccar ai⸗ Hne mn rhlznegnd ſvemusfuſti
tam vturpat regis: p vtilitate illoꝝ ↄfectã e. cta huana iſe ↄoppedebat. Et fuit gnãli mu. ſſtinere nberer il narini⸗ a
regi ↄtumelie: dãnũ tñ facti oig peta huͦat ͦpaſſio xpᷣi æœbuit eſſe maxi Unäiuenntet ſicery ⸗
endo licet verba dicant reg n! tẽptu fractõe il qꝛ oẽs hoĩes ĩcludebat.qᷓ pa Eent lictu oa ſnsiuenirt ſcet öno pafſchſt
in ipes redũdabit. Et merito æ⸗ In elze ma intẽſiue: ⁊ gnliſſima extẽſiue. Et 1c Wlictu oie Edtaaüfſcer gſiiplatig
lis ð natura vi potiꝰ natiqꝙᷓ we oꝛe 5 ẽt mehꝛa xpᷣi myſtica iĩuoluebat: ita ĩ oĩ⸗ ni n tn iltisleg
lius verbi imꝑia rtaslſeript ĩdanu repoꝛtabit cuʒ qeſſe veberẽt mẽbꝛa xpimyſt Flis peio ſatiſfacei. nno walnotzrqlirteſona
Diriraorned gaelgu chergweltiag⸗ buamehuger lna cheia le okegrgr en laninlnen wliiin
Wlo:fragens albu p̃toꝛ 8 Et ſic hõ ꝑ oẽs ſe reltt 3 w „ ſi ſz ert dlinqntilicernoͤ rſj
l ſuſpenſum in PHac ſ̊ᷓ v cã ſuſti⸗ 5 Mrllcet no ti ad mo
tutũ publicũ ſcriptũ ⁊ in loco l turiſgitide cere voluit:in oĩb ſenſiba puniret. cs luſin⸗ oqice puntois mu foꝛmi
ingentis gemnet᷑ aureis. ſicut ptʒ. f. in . S ullð cuiꝰ ulchꝛitudo nilo tmio metit᷑: banltOle mo 1 vni dmi
onnd iaartef vacki a == ſpin coronon d.Ar cee⸗ quã ãgeli lderer 6 tutie odka
7 10s8: V. Bn 5 pfex ais i tũ audire ſolebãt: laſpher et ingeon.1 lta dbemn e 4
tum ↄphenſoꝛ. in hoca neige⸗ repenm daerurman gua ilamegcant duimundkoge nnnaeſhee
ewrlinal lurch ſer afett⸗SAa Aa⸗ Eknionetoledniadiaregknerinng raſenanine
egiũ:vt ſĩ to⸗ ris. in gquo ſrent ialiis Ividendo matris wloꝛem erur⸗vr Peccat. on ldel aiu⸗
libꝛis repe 6 ſ ge f. enſibo et pribo patiẽdo E SS e 1i 4 iceſen Dli ad Binaſin⸗
paru:r alie minoꝛes multis umpſie flagellis. i0 ſel bus lierbent dro amnoe noſtro vigentes wlo⸗ aſrccloringnim⸗ lub
bꝛu legis iuenim wmo vnr ſin oĩe denen. Rol⸗ rem impoſteꝝ omnes ſenſus ⁊ ptes coꝛpis nrio pet⸗ ner nr ionang in
xxxiiij.¶ Eui inſuꝑ ideo liber dicipoteſt.q nnicturſtgnn icko⸗

. Purporeaſicanicnensci
Lnig ghnhiſifinn daſtl

bmnugniucin enintelifs, Ini
Gmmiſaniſllniiimin di
Uegnittmugqlu ſenichm,
iltuignan vuticnk (T
mipenchamn:A Erquivt
A. /Quupplinneſt,
nimaorcine iuſhaeobßna⸗
rficofnit morinazramiſit
rpꝛlno cllat reſpectn. ODe⸗
. (Circa wdaratoem pn
aciida. Onng uimd ond
tpipaſtio Thuitte maping.
co mdebit. Puimptzei
itate klicti iiſtü idekthn
id maninaetacerbiſinuct
tarpenaſen ſerſtacnioifn
imeſuräpeccatient 7plater
tpo gotiebak fut nanmnne
Picihat Eft niſſini
ipalivnn mhuteſene
ugriſe Etlt alinſof
inzftanſvoluchnt ie⸗
cpl ſil lſi 4
linridn ,
vounirer / N M,
hemntonlimniſnele
ezlliiſhl ſinirl
Gaunuts ilnt
eniwenitikilcend

muncneye
n aant imunen
ggin e ninkit

aſſio chꝛiſti

cato ꝙꝓ eius amoꝛe cuſtodiremꝰ. Aod hunc nãq; effe⸗
ctum oẽs innitat ad eiꝰ videndũ wloꝛem:dicẽs. O
vos oẽs qui trãſitis ꝑ viã attẽdite ⁊ videte ſi eſt w⸗
loꝛ ſiẽ eſt vloꝛ meꝰ:Creñ.j.iis obijcit᷑ triplicit᷑
Pꝛimo naq; videt eius pena non fuit maxima.q;ꝛ
volũtas q pati voluit penã mitigabat.qͥ em volũta
rie patit᷑ nõ videt᷑ tantũ pati ſiẽ ille qͥ inuitꝰ. Secũ⸗
w videt᷑ ꝙ rõ q dic᷑ ꝙ maximo ⁊elicto maxima ſeu
aniſſima xebeat pena ꝓcedit:qn pena impõit᷑ væ-
imnquẽtiꝓ peccato ꝗꝓpꝛio:et nõ qn imponit᷑ innocẽti
ꝓ peccato alieno. Lercio nõ videt᷑ ꝙ ſꝑ pena ↄmen⸗
ſurari œbeat ſᷣm mẽſurã peccati.qꝛ ſiſicꝑſona ma⸗
ioꝛ ex eodẽ delicto grauiꝰpuniri æberet q; minoꝛ.qꝛ
in illo caſus eſt granioꝛ.qꝛ quãto ſtatꝰvel gradꝰ alti
oꝛ tãto caſus grauioꝛ.ſ̊ pſona maioꝛ ᷣm iura nõ gꝗui

us punit᷑:ſic ptz.ff.j.in.ff.nouo.li.ix.ti.de incẽdio ru
ina ⁊ naufragio.l.pediꝰ.x.l.licere. In quaꝝ bma dẽ

q; ſi hoĩes liberi pᷣdã grauẽ ð naufragio rapiũt pꝑ tri
enmuũ relegant᷑.i.ad ſtãdũ ĩ aliq certo loco q̃i baniti
neceſſitent.fimplices vo hoies io faciẽres ĩ opꝰ pu⸗
blicũ tãto tꝑe da bunt.ſerii vo flagellis ceſii metal
lum dãnabunt᷑.In ſecuda vo lege dẽ ꝙ qͥ data oꝑaĩ
ciuitate incendiu fecerint:ſi humilioꝛes ſint beſtijs
obijci ſolẽt.ſi in aliqͥ gradu exiſtentes id fecerint:ca
pite puniunt᷑:aut certe in inſulq œpoꝛtant᷑. Sepoꝛ⸗
tatio aũt eſt ꝙ oĩb bonis puatꝰ ibi mãeatĩ loco ad
quẽ mittit ſine ſpe redeũdi.¶ Ex his oib ptʒ ꝓ le⸗
ges ꝓ elicto eiuidẽ ↄditõis minꝰ puniũt nobiles et
gradu altioꝛes in qͥ tñ peccatũ eſt guiꝰqᷓ ſimplices
vel populares.Ouꝑ pꝛimã etiã lege diẽ glo.ↄditõeʒ
⁊xlinqntis eẽ inſpiciendã:vt plꝰminoꝛ pſona q;ma⸗
ioꝛ puniat᷑ ex eodẽ velicto.¶¶ Ao pꝛimũ rñdet᷑ ꝙ ſiẽ
nec diuinitate:ita nec volũtate ꝑtẽ ſenſitiuã a pena
ꝓhibere voluit:nec ipᷣaʒ mitigare q voluit q oĩs pe
na ſue ĩ ꝑaſſiõe dimitteret᷑ nature:ſiẽ patʒ p ſanctũ

Tbomã ſ.iij.ꝑte ce xpᷣo.q.xlvj.arti.vj.Ao ſcõm rõ⸗
nabile videt᷑ ꝙ ille q ꝓ peccato alieno ſatiſfacẽ volu

it:ita ſatiſfaceret ſic ipſunet ſatiſfacere tenebant᷑:ſi
ſatiſfactio fuiſſz eis poſſibił. qꝛ qͥ vnlt ꝓ alio ſatiſfa
cere vel aliũ cobligare:ita facere væbet ſiẽ ipe face⸗
re tenet᷑aliter nõ videt᷑ im veobligare. Cnʒ ſ̊ oẽs
hoĩes ad penas H ꝑte ſua ex pᷣmo ðæ
licto obligabant᷑:rona bile videt᷑ q; pẽa wolut
ꝓꝙ oĩb illis penã ſuſtinere tãta eẽt:quãta fuiſſet pe⸗
na ex oĩd penis q̃s oẽs meruerãt ſił in vno hoĩe col⸗

lecta. gliter nõ videtur quẽlibet hoĩem a pena quaez

mernuit ſufficiẽter vobligaſſe. Qui em vnlt centuʒ
hoĩes a cẽtũ venanijs ĩ qᷣv obligãt᷑ cobligare opoꝛ⸗
tet ꝙ ꝙ eis centũ ſoluat denarnios. Gic in ꝓpoſito qͥ
volnit oẽs a pena in quo ꝓoꝛiginali pcto obligaba
tur veobligare:pꝛo oibo penas ſuſtinè exoluere:ſiẽ
volũt ita ⁊ œccuit.Sʒ qͥ talẽ penã ex oĩb ſił collectã
ſuſtinere veberet:illã maximã:grauiſſimã:⁊ acerbiſ
ſima lueniret.ſicet xpᷣus paſſus eſt ꝓ nobis.ij. Pe.ij.
Ad terciũ rñũdet᷑ ꝙ ſiĩ pᷣdictis legib habeat᷑ ↄſide
ratio ad ↄditõeʒ ⁊ qlitatẽ ꝑſonaꝝ: vnifoꝛmis eſt pe
na ĩ nobili⁊ populari ꝙᷓtũ ad leſioneʒ ſeu fuamẽ qoð
infert vlinqnti:licet nõ qᷓtũ ad modũ punitiõis.in
quo quidẽ punitoõie mõ ⁊ vnifoꝛmitate plꝰpunitur
vel r uer noperſis ꝙᷓ ignobil.qꝛ ſiẽ plꝰgrauat᷑ nobił
qᷓ; aſſuetꝰpeditare vel ĩieiunare ꝑegrinando.x.milia
ria:vel ieiunãdo.x.dies:qᷓ talibo aſſnetꝰ xe centum.
ita plꝰgraunat᷑ maioꝛ eſt pena vna relegatio vel fu⸗
ſtigatio ꝙᷓ ſit laboꝛ ĩ oꝑe publico ei qͥ ſꝑ laboꝛare ſo⸗
lebat. v õ ei cuius dura nutritio ⁊
oneꝝ ⁊ laboꝝ afſuefactio duꝑ õ oẽs reddit fuſtigati
ones.¶ Et eſt exẽplũ ad h̊ in alia punitõe pecunia⸗
ria:videlicet in q̃ videmꝰ ꝙ ſi dimiti imponat᷑ pena
F ſolidoꝑ:⁊ paupiꝙ maioꝛi velicto pena.x. venario/
rum:videbitur foꝛte ꝙ panꝑ ꝓ maioꝛi velicto minꝰ

i.

punitur. Et tñ ſi habeat᷑ cõſideratio ad facultates

ſonaꝑ aↄditõeʒ:illa pena que videt᷑ minoꝛ in pau

pere erit maioꝛ.⁊ ſic vterq; vnifoꝛmiter punitur du

paupioꝛ in minoꝛipecunia ⁊ ditioꝛ in maioꝛi: p eq̃li
⁊ælicto vel minoꝛi minoꝛi pecunia:et maioꝛĩ maioꝛi
ꝓ eq̃li mulctatur vlicto.ſiẽ ptʒ.C.li.iij.ti.j.de iudi
cs.lꝗperandũ.S.ſinaũt vtraq;.vbi habetur ꝙ in⸗
cxx in maioꝛi dignitate ↄſtitutus ſi in certo caſu ibi
expᷣſſo iniuriã ꝑti fecerit.x.libꝛas auri ſoluere coga⸗
tur.ſi aũt iudex minoꝛ fuerit:ad tres libꝛas auni cõ
mnat᷑. Gic q̊ in hoccaſu ille q paſſibilioꝛ eſt in pe
cunia.i.qͥ plꝰpatitur qn ipᷣaʒ ſoluere cogitur.qꝛ pau
penoꝛ eſt liq; minꝰſoluat:eqliter tñ vel plꝰpunitur.
Z illexpᷣus qͥ fuit ĩ natura paſſibilioꝛ.qꝛ naturaʒ
illã in q̃ patiebat᷑ ſumpſit vetenerrima natura vgi⸗
nea:⁊ qꝛ in illa optime aplexionatꝰ fuit: maioꝛẽ ſu⸗

ſtinuit penã:licet ſiẽ ſimili pena ſeruꝰ.ſ.latro in cru

ce cuʒ dno afflicꝰ:⁊ popularis hõ ſilia regi paſſus:

Bap̃.xviij.¶¶ In quo ptʒ ſecũda ocluſio.ꝙ videlicJ
pa

io xpᷣi fuit mayrima qꝗ eliciturtaʒ ex ſecũdo reſpe
ctu ꝙ ex tercio.i.taʒ ex q̃litate pene patiẽtis qᷓ ex cõ
ditoe ꝑſone q patiebatur. Et plꝰ exaditõe elicitur
Pee ꝙᷓ qualitate pene.qꝛ qlitas pene fuit latroni
ns hincinde ſuſpẽſis:a mulris alijs cõis. Ex qͥ ptʒ
ꝙ ſi ille cauſe qᷓ coiteraſſignãtur qre paſſio xpᷣi fuit
oĩbo alijs maioꝛ pẽdẽtis:videlicet coꝛꝑis guitas ſen
põderoſitas:⁊ pẽdẽtis ſeu patiẽtis diutnitas.qꝛ nõ
ſtatim vt alij q capite amputato puniebãtur:⁊ pe⸗
nanganeralitas a plagatꝰfuit in coꝛde et locis ner
uoſis.ſ.manib ⁊ pedibo vbinerui ↄcurrũt:cũ pᷣciſio
ne accipiãtur oẽʒ aliã cauſaʒ excludẽdo ꝓpoſitũ illo
ruʒ qillas adducũt ↄcludere nõ vident᷑.qꝛĩ illis pe
narũ aditõib nõnulli alij ſiles ei 1 pares videntur.
Sʒ ſipᷣdicte penaꝝ aditões referãtur ad q̃liratẽ illi
us q patiebatur:⁊ ↄſideret᷑ quõ oẽs ille penarũ ↄdi
tiões ĩ ſubiecto ↄcurrebãt tenerrimo ⁊ puriſſimo et
optime ↄplexionato:quõ etiã ꝑſona illa qᷓ patieba⸗
tur fuit nobiliſſima ⁊ digniſſima:nõ iueniet᷑ in volo
ruʒ penalitate vl paſſiõis acerbitate ei par vel ſilis
Quanto nãq; natura et complexio patiẽtis eſt xeli
catioꝛ ⁊ tenerioꝛ:et quãto ſtatus ſuus eſt dignioꝛ:tã
to paſſio ſua eſt grauioꝛ:vt ve teneritudine d q cer⸗
tum eſt pꝛobatio difſimiletur in perſone dignitate
que patitur. Hoc ſatis oſtẽditur duobus eadem pa
tientibus ante mẽtis oculos adductis in exempluʒ
q̃ꝝ vnꝰ ẽ nobiliſſimꝰ:et alius ſimplex.quis nõ dicẽt
cofuſionem:cõtemptuʒ:paſſionẽ:⁊ omnia talia pꝛi
mo in loco publico illata eſſe maioꝛis verecundie et
paſſiomis ꝙ; illata ſecũdo:iĩmo hoc in ↄmuni loquẽ

di modo homies habent ⁊ vtrũq; paſſum dicãt:ita

tñ ꝙ paſſio pꝛimi maioꝛ fuit. Ita ĩ ꝓpoſito expᷣo ⁊
aliõ puro hoĩe.Et ſic ptʒ ꝙ ſicut paſſio pun hois ex
tribo reſpectibo aſurgit:ex culpe qᷓntitat e:⁊ culpe q⸗
litate ⁊ ꝑſone dignitate:ita ex his trib ſupᷣ oĩm ho/
minũ paſſiões habũdãt xpᷣi paſfſiões.ij.Coꝝ.j.
AQue nõ ſolũ in pᷣdicta penarũ magnitudine:ve⸗
nen in oĩ alijs rganarchle ormna
abuer̃t ↄgruitatẽ. Pꝛimo nãq; ꝙ patere ĩ
fuit. Pꝛo cno eſt aduertẽdũ ꝙ liq ve ptᷣate nbbin ⸗
ta genꝰ hũanũ alio mõ liberaſſe poruiſſz: nullꝰ tñ li
beratõis modꝰfuit tãcõuemẽs ꝙ plura cõmoda il-
lo modo liberatõis no bis ↄtulit.¶ Pꝛimo nãaq; no
bis exẽplũ ↄtulit ⁊ oñdit iuſticie. In h̊ em ꝙ illequi
fuit ſup leges qͥ vbo ⁊ prãte hoĩeʒ liberaſſe potuiſſj
aliter illũ liberare noluit:niſi oꝛdine iuſticie obſer⸗
uato. Oꝛdo namlicl reqrebat et reqᷣrit ꝙ vælin-
quẽs ꝓ ſe vel ꝑ aliũ ſatiſfaciat:⁊ ꝙ aliter Paein a xo
nõ remittat᷑.Satiſfacẽ aũtꝓ pcto totiꝰ hũani gene
ris nullꝰ potat purꝰho.qꝛ qͥlibʒ hõ purꝰaliqͥd minꝰ

7.

ẽ tõ genen hũani vninſitate.ptuit ig: ad h̊ ꝙ hu⸗

ix.

Arti.iij.
x.

. ommen,
746 * 4 ſtin ethent ai
2 .1 . Pebent Aabet miufl
230 loc èG nrn ul i hinol ſngin
L 2 Redfüi:- naſen t. S 7 cotinue ĩſa nole rEMinmnt tol ceng
ſatiſfaceret ꝗͥ hõ eſſet cui ſati actio ↄpeteret:v⁊ aii cxy homiĩto cõuerſatus eſt: Garuch. 1ij. Am⸗ mmes⸗ nol nin interſi iccien
lo ſu hoiem vt eiꝰ meritũ ſufficiẽs eſſet ad ſatiſ⸗ eſt:⁊ cum homibo cõuerſatus eſt: WMaj HRK tMo jc ſtubil h nnn ld i
quio ſuß hoĩem vt ei meriu umiciss g aut lius vt in ſecũdo nõ veficeret: duriſſimuʒ ſuſtinnit nigſin ctohon anl⸗
facienduꝙ peccato tottꝰ huami generis. Malus 30 pirnoy ſſionẽ: inexcuſabilis ſit. qe rmo ebinccci oylli cca hn
eni . anione: vt non amans inexcuſabilis t. ge ,gtnosh ſbipo, dos
hoiĩe ꝙᷓtũ ad oꝛdinẽ beatitudinis nihil eſt miſi ſol moꝛtée 7p . E fecit:nihil dimitte- ſttn jdaret it gacñe a⸗
N ue facere vebuit vt amaret᷑ fecit. n tnn t 12 epita
us. Mam angeli licet ſint ſupioꝛes qᷓtum avaditio dia queſ : ipſo teſte qui ait Yſa. v. Qnid eſt unet r. Lti Sigeit⸗
DellI nef tingentiboꝛipſo teſte q Yla. v. A oropek c tei ine
nem nature:⁊ nõ cqᷓtnʒ ad oꝛdinẽ finis.q;ꝛ eode fine Worm vltra ⁊ nõ feci? Mõne pꝛo HoNo nri oh
Et ficant ſtũ fuit qð vebui facere vinee mee vltra onen rt Mden oni gecb eno
eadem excellẽtia beatificant᷑. ögruſt r iuſ tr rahẽdo bec paſſus ſuʒ abſq; iniquita dit t ni ht o nl ectu und
ce 5 . moꝛe tuo atrrahẽdo hec abſch mi ehin ni en
vt e ho fieret ad peccatũ hũani generis tollendũ 4 smee: Job. xvj. Mota. A. riij xuij. Er no⸗ glignm pomnin Mn s. A
oruiſſet iohanes ba te manus mee: Job. xvj. otiye o alebaiN loidem
qe e illo ⁊ v nullo dieer Pe er lon 9 ſt io cum imediate pꝛecedentiintroducta ſen poni⸗ otole rcoi
Ei i. cta mũdi: Johã. ta ꝙ iſta rati te p. rinere , ſr njaliM / re
ptiſta: Ecce agne wiecce qto E vng lictũ in oẽs ſeu veducta ꝑ media que habẽt᷑. E. vj.xij.cũ ſequẽ⸗ lit yi. ferctco d. 4
HNec aplus dicẽs ho. v. , ſic vm velictu in BzS tatẽ: ſed etiã quãdam vident᷑ cõ oſuchi n vhelſto fiefet e in⸗
. ec ap zem- o ti. non ſol congruitatẽ: ſeo etiã quãdam vi tdet t eeta Meinn
omies in ↄdemnatõem:ſic ꝑ vniꝰiuſticiã in oẽs ludereneceſſitatẽ q; ypus ſicnaſcia ſic pati vebuit: ene ti g inn ite.
. e OE 7 II . . ſem at abomitt
mines in iuſtincatoem. In quo inſtificatõ nao ißs lait. Mõne ſicopoꝛtuit xp̃m pati: Zuẽ. ut Hlcſn nmnat abaniſten⸗
nl nicaro 5ma⸗ lp0 teſte quiait. Mõne ſic poztuit pm . alins innen enus bunm
bis exemp la iuſticie verelinqt. qꝛ ſi ille vꝰꝛ rxnij aauctoꝛitate nõ ſolũ paſſiõis ↄgruitas cſt fcl i rorifleg fii
1 . ſte crca hoĩem ꝓcelde ⸗· yruiij. Inquaau . ibit: ſicut tri titnßlsgbeenf cliterebo
giſter vns noluit aliter ruſt inio ciren cineie nͤ vtilitas qꝙᷓtuʒ ad hoc ꝙ pateret᷑ veſcribit᷑: ſicut ĩ tri . trerß eNrfaliter n
re:qᷓtomagis homo ad hoĩem: cinis circa cinerẽ.n bus pᷣdictis rnibo oſtenſuʒ eſt: verũetiam paſſiõis xiij. cceerltne eeemun cic⸗
6. F I itate et miſericoꝛdia mi bbus pdi . ver Uct lal ne Mohter bec nt. Bucoſt
atelate e lnſlegen ben lũ accipiẽ odus quo ad multas eſcribit᷑ circũſtantias:in H̊ ſſet Orote ſnediptt.
. i accipiẽtes qui modus quo⸗ bire SeIII zZ aſſtis ſue din ſtabo
xtam exercere vebet: ab illo exempli CSecudonõ ꝙ dicit ſic.i.in arboꝛe crucis ĩ talitpe: tali loco: tali nnorihenii Geqit Eult
Dilelit Yoh. xiij. Exeinplũ vedi vobis. ¶Secũd 6 . int latrones. ſic æ alijs circũſtantijs. Iſſdꝛi⸗ a.ni, Dueguid,
. F E virtutũ in hoc nobis exẽ⸗ etate int latrones.⁊ſic œ alijs circii 5. Ifſtorl⸗ bor cncs.
Hi. ſolũ iuſticie: ſ̊ etiam oĩm beatitudo vtutis eſt pꝛe⸗ mo nãq; cõgrue voluit in altũ crucis aſceẽdere pati⸗ mncin ſignuͤcnn tercffeelu
pla xxreliquit.vidit em ꝙ be dẽ oꝛtz virtutibo bulũ:vt nobis viaʒ aſcẽdendi ad celũ ꝑ penaꝝ aſpi fitrelcerrileh⸗ altatsfuero
miũ:et ꝙ ad beatitndine tendẽtes opoꝛtʒ vir li tatem oñderet: 1 viã illã nos poſt ſe attraberet ad ctait Joh in quce⸗
NINPan virtutes verbis z cemplis . dũ aquil ar pꝛimo in arboꝛis ramũ aſcẽ humanep uchlin a nnn
5t0 dũ aquile.que dicit᷑ pꝛim in ham adne eolieinthglcti⸗
uocamur. Erempla qutẽ alicuiꝰ ⁊ verba tato effica e ido aſcẽdere faciat: æ winde haͤorabolt
3 rirfs . re vt pullos ſuoes eni alcedere faciat: vi crecrtahiosbon moples er
clus ad virtutẽ inducut: quãto væ eo firmioꝛ haber in glen . EOE. ſcẽdit in al e ſnuqe ſilt
30 ure inan . tũ montẽ vel gerẽ. Sic xpᷣus pmo aſcẽ it in a algeneceſſaris gellchi ltexalt
. venitatis 2 bonitatis opinio:qui wcet exẽpla pꝛe iiin agltum s: ſecũdo ĩ monté oliueti: ac inde ſu lge eee Itoporh iglult
ãdo. Quaãto naq; ille cet certiꝰ vidit ea qq tutudinẽ cruas: ſecũ onté oliueti: . Nobi, an dingene
. Bee iden 31.3 opinionẽ hũt verita pꝛa aenis altitudinẽ ad celũ: q̃ſi iln morans 6H oddlrectihan nnen linti
õä t pulli matrẽ: Peane 4 itur Eccl. 4 .
ris paribo:cq; equinon vidit. Et qugro me ore * ſtennäatng. n aſceẽd ſcẽd rn. i Nrno videntes vid
I W ein 3 uãtur. Ad hocem̃ aſcẽ it vt nos aſcẽde⸗ lefidei tno vientes i
oꝑatur: tãto eius opa certius ⁊ digniꝰin exem inz 4 cete eii lequatu. ad poc ötẽ oliueti.i. p ope looſißhen oſt ipaſſie
Peru 3 e faceret pᷣ crucẽ penitẽtie.⁊ ꝑ mõtẽ oliue 1. P ope idclicet poſtxplpa
. P or zeimgen Vüiseienmneders Rfllint r nſerlegrateiſlu en n Non Parerht bnt mulaſſliagieinri
1¹3C 4 e . 1 . KI re ;†5PY ãꝑ quã caput pce it. 1 a necali⸗ 1 it vob. viij. uexa
li:qᷓtuʒ ad gaudia bonoꝝ ? penas repꝛoboꝝ. qꝛ nul aliã viam grach . las ad celum venire. qr tm illo goͤlpſeolet oh. n
viderat. Puro homie væ illis narrãte eſtac qui poterũt alias vias ad c „KRich . z tüc ognoſcensecho ſum.
Nrrere FurAPenlere⸗ in carcere e huiꝰ modo aſcẽdit:pãdẽs darnler elh ije Ie . ei llut hetfftaſhtin
muũdi gandijs: e ſole: luna ⁊ bmõinarret quenö oit inq; pandes Loſtendens alio modo ꝙᷓ alij es xiiij. 1 tes ecanntes Nparaciſo qpelleb
maqu Eu nathir ananrormnde hocnoſtian kaan Gardertenorafsir,NAtReRel. n, . hon redimeret.beradttati uehe
ras:non lus iſta vidiſti qᷓ ego: quare ergon i cre⸗ uata ⁊ bꝛachio exte panduũ iegsgollliamifat 1 Tardo
Terez. Mer etiã infallibilis opinio bonitatis.qꝛ eti- Vtroq; bꝛachio extẽto ⁊ manu in cruce gliatarmrs; ecuüi mnedioteffe ilute⸗
ain ſanctiſſimi viri ĩ aliquibj eeerht. iuxta tine Zob ſonui a iede Gaünanlegynacg an miedofin orttoi
pS. cx mis bo .1. in al i ntati⸗ gla expaſa viã p — EEt . j gwi
bu av mis hõ mendarlin aliquos botatis pfe iextrahit. Et ð ergaſtulo egypti eduxit: ſicut oficoptescoris natufalis irt
ctione veficiẽs. ¶ Ex quit ptʒ ꝙ neceſſariũ fuit ho peccaii extrahit. er gaſt EecuE
mini ao h ꝙ invirtute fimarer᷑ q a wo hũanato wᷣ olim p es ꝓp he ſui Smiſit: dicens. Ego dñs qᷓ educã neciotriſens. Bechotibime
lerina ? erempla reapet: qvicit. Exemplu vdi vo vos vr ergatulo lb velererobmolirire, eiln⸗ ſunarinedaſicspiigfignndal
bis vyt quẽadmodi ego feci vobis: ita ⁊2 vos faciatis maz vr bꝛachio exceiſo vel extẽto. m aliã lraʒ.⁊ ĩ iu⸗ nenlentipatiebet etateimiunenilt
Zoß riiij. Et quẽadmodũ ego paſſus ſuʒ:⁊ voᷣs a dicijs magnis: Exo. vj. Judicia magna fuert ⁊ ſunt Nrwcertiniunetnne nec infontin
J fimini. quẽadmodi ego loqbaret wcui qᷓ vidi:ita repꝛobare iudeos ĩcredulos ⁊ ppianos malos v xpᷣi Dumm Htuncpententiütſſeagencl
2 vos credatis.qꝛ q ſcum loqmur: 2qp vidimus te paſſiõe male ſentiẽtes:vel nimis pᷣſumẽtes:⁊ ſalua⸗ gendam dinitus t Nlics eſe
xij. ſtamur.j. YJoh.j. ¶ Lercio no ſolũ exemplũ: etiaz recedetes q in noĩeſyon ↄphendunt᷑: Iſa.j. Syon annaneceſttas ſenbona voläts⸗
cauſsʒ nobis pᷣbuit ipᷣm ſuꝑ oĩa diligen ρedia in incicio redimet: ſupple iuſto. Mec eiſuffick vi⸗ (Qnactü w auſa honoꝛ gue
magis ↄgrua que excogu ari poterunt ꝓ tali finein- Abar vt ſic in altũ aſcederet:vt ab i plueret aus nenlis acepityolütang paffione
troduccdo? coſequedo.i. p viſionẽ exterioꝛẽ ima- baꝛachia extẽdens iter oñderet: etiã altec ransun. danos ſonedos ei honoꝛer
inatõem interioꝛẽ. hec nãq; duo ſunt amoꝛis cau⸗ Taboꝛaui inqt clamãs:in põ. lxviij. vt oĩ exchlatoe patiebat ſogerate ci latröib.
Parin. Exr hoc em̃ ꝙ quis videt reʒ amabilẽ ad eius oſtpoſita ab oĩ audiret᷑ſiẽ cuſtos vinee: eq ha- none tehnͤpamceps iſpican
amoꝛẽ inclinat᷑ qꝛ licet actus alioꝝ ſenſuũ ſint amo betur. C. xvij. xiij. ¶Mec ſic e carcere eductos ⁊ in nginatöem t Pheriaim leref
ns ꝓuocatiui: p viſioneʒ tñ maxime incipit eſſe paſ⸗ via directos ſic dimittere voluit qn eos q̃tum in eo ſclentis dpnen pleret
ſio amoꝛis:iẽ phm pty li ix Erbec uij FxSrre⸗- fuit ſecte ſanaret. ꝓpter quo ſanitatẽ ſpnialẽ pfecte nmidntannet alil
rum ꝙ imaginaĩ᷑ pſonãiillã ipᷣm qmare plus ad ipᷣaʒ Iin coꝛps ſuu myſtic inducẽdã oia genera ꝓ coꝛpe il Cnenlinciaohant,⸗ niſtns
recipꝛoce amandũ puocat᷑ Et vbi hec due diſpoſi · lo ſuſtinuit medicine. Maz ieiunauit arti dietã te ſmandi Die onla demniset
tiones ſeu media ↄcurrũt: inteſus ſequit amoꝛ pᷣdi- Bungack ient wes r n d⸗ Dbeturägae d. es guipnnn
ctam vo imaginatõem certiꝰ habere nõ poteſt: nin ſe. BGudauit ⁊ potionẽ amaram bibit: 2uale cẽtes mnien thnfu mplenit
paliqð amoꝛis expimentũ intus. Inter amoꝛis vo eia carne aibauit ? ſanguie potauit. t aq w latẽ tiij Cin Purinuttſicadnoſtr
expimenta maximuʒ eſt pamico dura pati:ſicut di⸗ uete balneauit: æ baculo crucis apodiauit: 7 coꝛo⸗ I d tlitats dcharatd⸗
ctum eſt. xr. vij. Baiens igit we maxime neceſſa na ſpinea væcoꝛauit. Et totius coꝛpis ſanitatemi 1 ind ueſtnilktgend
rium ? vnleeſt homĩ ad hocꝙ vltimã attingat baa nutõez ſuſtinuit. Sn cruce nanq; poſitſe habnitad N
titudinẽ wũ ſuꝑ ola diligere: 1 ſine hocſaluaninõ goꝛpeſun myſticii: ſiẽ bꝛachiũ av coꝛpꝰ nale qꝛ ſicut iclaſendina
poſſet:a nolens ſiẽ nec vbuit ei in neceſſanijs wfictcte bꝛachiũ ꝓ rotiꝰcoꝛpis ſanitate ſuſtiet minutòeʒ: ita nanmn Jaitodehi
re: vtrũq; medii adbibuit. nõ vt pꝛimũ amoꝛis ad⸗ illud bꝛachiũ bũdictij: æqĩ ps. ixxvj. dad xu pa⸗ mcnlpioh maͤk
M ninor

abllisfi
andſen Auick
ot Zinin
ginelle er Nihil gmne⸗
lehaber Eteltinand
ltatbſen Eijni t⸗
e ſtcopor H lepatidhni
e e ir doll whnit⸗
rmenöſtligfine A

Diillinos d ddanapaſgr
2. 1I0600
uimnnoin dultcpenten

Marbons amg
gſüinr unnn

Splasadcctlun veniſe gntfiſio
Siteraſilos OMlchi i
mndngali nocoſfliie
mene ſlitni mau nunu c i
tolterpongürpegnnis hie ſo
ozmann in mcecleugtn piaz
liad moci z0nieq ttrag
cltafcidendi Hena wlyto
poſtuloegyptiedunit ſiant
iltdicens. Ego dſs ealnch
nopr erui fuituteactelt
Velenitomaliiliiz ii⸗
Zudicimagnafveftrun
dnlos PPianos malcorrfi
elnimis ſumetts, lin⸗
ſongßhencmt )o Gn
Ppletuſto. ſheratſiftcn⸗
Cgeret ptaboiiv oenino
oĩcent setiinltdanunl.
ſzinpoͦ hnii icnuſcche
itkſeuſtu niler win⸗
crsrereedctos,
laſcerlen
nepolutq eosfun
rniſnluri al
isizig generochctel
litiin ſdietate
ylinllliue Pmd⸗

xvj.

Art᷑.iiij.
xvij.

alſſio chꝛiſti

trem. Redemiſti in bꝛachio tuo populum tuũ i pꝛi
mogenita:quibo celi vebet᷑ hereditas.qꝛ illi ſoli redi
muntur: Exo.xxxiiij. Pꝛimogenita filioꝝ tuoꝝ redi
mes.minutõem ſuſtinuit totiꝰ ſanguinis qui ĩ eo fu
it:⁊ ad modũ minutoꝝ offam.i.ſpongiã oꝛi appoſu
it ⁊ acetũ guſtauit:⁊a inter ſepulchꝛi tenebꝛas ſe ĩclu
ſit vt nos redimeret ab omni iniquitate:⁊ ꝑfecte ſa⸗

naret ⁊ mũdaret ſibi populũ acceptabilẽ ſectatoꝛeʒ

bonoꝝ opeꝑ:Tyt᷑.ij. ¶ Secũdo arboꝛẽ cõgrue aſcẽ
dDit:vt vnde moꝛs oꝛiebat᷑ inde vita reſurgeret:⁊ qui
ꝓ lignũ vincebat:p lignũ quoq; vinceret᷑.⁊ vt ligno

ſeun potius homini ꝑ lignũ fructũ innocẽtie reſtitue

ret qða ligno tollebat᷑:dicẽs.Que nõ rapui tũcex⸗
oluebã: in po. lxviij. Tercio idem ↄgrue factũ fu
iſſe videt᷑: vt ve chꝛiſto fieret qð dæ re inuẽta fieri ve⸗
beret. Aliqñ em̃ res inuẽta in eminẽti ſuſpendit᷑ lo⸗
co:vt facilius inuemat᷑ ab amittẽte. Sic cõgruũ fu⸗
it vtxpᷣus quẽ totũ fere genus humanũ amiſerat:in
cruce exaltaret᷑:vt faciliter ab omib inueniri potu-
iſſet. Pꝛopter hec ̊ tria pᷣdicta veus tempꝰ ⁊ modũ
annoras paſſiõis ſue dixit. Mũc ↄſurgã:nũc exalta⸗
boꝛ: Iſa.xxxiij. Sequit. Exaltabo ad ꝓplos ſignuʒ
meũñ.i.ſignũ crucis.¶¶ Que quideʒ exaltatio pꝛimò
fuit valde vtilis ter effectũ ꝓuenientẽ: v quo ipᷣe
met ait: JYoh.xij. Si exaltatꝰ fuero a terra:omia tra
ham ad meꝑ bꝛachia mea in cruce extenta: oĩa ð car
cere extrahã dyaboli:ſicut pᷣdictuʒ eſt. Secũdo fuit
valde neceſſaria:qꝛ ſicut moyſes exaltauit ſerpentẽ
⁊X. Yoh.iij. Ita opoꝛtʒ inquit exaltari filii homĩs:
ad directiõem errantiũ:ad dirigendos pedes nr̃os ĩ
viam pacis:Auc.j.Et ad illumiatõem cecoꝝ:ſiẽ di⸗
citur:Ecc̃i.xxxiiij. Exaltãs aĩam et illuminãs ocu⸗
los:ſupple fidei.vtnõ videntes videant. Maʒ 2 hoc
videmus ꝙ videlicet poſtxpᷣi paſſionẽ certius et eui
ntius in diuĩa cognitiõe ſunt inſtructi. Et hoceſt
qð ipſe dixit Yoh.viij. Cũ exaltaueritis filiũ homi
nis:tũc cognoſcetis qꝛ ego ſum. ¶ Secũdo cõgrue
talipati voluit tꝑe.i.feria ſexta:in qua pꝛimi parẽ/⸗
tes peccantes de paradiſo expellebant᷑:vt eadeʒ die
⁊ hoꝛa redimeret᷑: hereditati ſue homo reſtitueret᷑:
q̃ peccãdo illa amiſat. ¶ Tercio ↄgruitas affuit lo
c.· Pꝛimo vt in medio terre ſalutẽ coꝛpis ſui myſtici
opꝑaret᷑:⁊ virtutẽ ad om̃es partes diffunderet:ſic coꝛ
ad om̃es ptes coꝛꝑis naturalis virtutẽ diffundit in
mecdio exiſtens.¶ Secũdo vt ibi moꝛeret᷑:vbi moꝛs
ſua mayrime hoſtijs pꝛius figurabat᷑. ¶ Quarto cõ
uenientipatiebatr᷑ etate:in iunenili videlicet ⁊ foꝛti:
vt wceret in iuuẽtute.nec in foꝛtitudine eſſe ↄfiden
dum:h tunc penitentiã eſſe agendꝗ ⁊ pauptatem eli
gendam:⁊ diuitias et vlicias eſſe ſpernẽdas: qñnõ
anxia neceſſitas:ſed bona volũtas ea ſpernere facit.
¶ Qua etiã d cauſa honoꝛẽ queʒ a ppło hieruſalẽ
veniẽs accepitvolũtaria paſſione ſpꝛeuit:vcẽs mũ
danos ſpꝑnẽdos eẽ honoꝛes. ¶ Quito cũ cõueniẽti
patiebat᷑ ſocietate.i.cũ latrõib:qꝙᷓtũ ad iudoꝝ intẽ
tionẽ:vt eoꝛũ particeps ſuſpicaret᷑:ſeo qtum ad dei
oꝛdinatõem:vtꝗphetia impleret᷑ qua dict᷑ Et cum
ſceleratis veputatus eſt: Iſa.liij. Et vt per latroneʒ
bonũ a cxtris:⁊ malũ a ſiniſtris oſtenderet:quõ in
generali iudicio bonia dextris et malia ſiniſtris ſũt
ſituandi. Sic ergo veus quipᷣnunciauit per os oim
qphetarũ pati xpᷣm ſuũ implenit ſic:Act᷑.iij.
¶ Impleuit inquit ſicad noſtrã maximã vtilitatẽ
Circa ciiꝰ vtilitatis vclaratõeʒ duo ſunt oſtendẽ
da. Pꝛimo nãq; oſtendit᷑ ꝙ paſſio vel moꝛs xpᷣi tria

nobis attulit remedia auxilia opoꝛtuna:ↄtra tria

mala picula ſeu dãna:qne ꝑ pꝛimoꝝ parentũ pecca
ta incurrimꝰ. Secũdo oſtendit᷑ quã virtutis effica⸗
ciam crux xpᷣi habeat: quo ad œæmões effugandos.
¶ Eituʒ ad pꝛimũ per pꝛimoꝝ parentũ pᷣuaricatio

PD.Al.

nem tria incurrimꝰ dãna atq; picula.Pꝛimo nanq;
incurrimꝰpiculũ moꝛtis et eterne dãnatõis:Gene.
ij. Quacũq; enim die comederis ex eo:moꝛte moꝛie
ris. Secũdo nocumentũ pene ⁊ exterioꝛis tribulati
onis: Geñ.iij. Quia comediſti ve ligno ve quo pce⸗
perã tibi ne comederes:idcirco in ſudoꝛe vultus tui
veſceris pane tuo:et maledicta terra in ope tuo:ſpi.
nas ⁊ tribulos germĩabit tibi.Tercio expimentum
verecũdie:⁊ int erioꝛis miſerie ⁊ temptatõnis.qð ſi⸗
gnificatur in hoc qð eus homĩ impꝛopanit Gene.

iij. dicens. Quis tibi indicauit ꝙ nudꝰ eſſes:niſi qͥa

comediſti ligno ð quo pᷣceperãa tibi ne comederes
Contra pꝛimũ piculũ ypᷣus in cruce moꝛiens no⸗
bis ſpũale attulit auxiliũ ſeu remediũ: ꝑ qo moꝛteʒ
eternã volentes euadere poſſunt. Quia fuit quon⸗
dam inter genus hũanũ ⁊ abyſſum inferni:ſicut eſt
inter fluuiũ per quem trãſire eſt neceſſe: p quem nec
pone habet᷑ nec nauicula:a inter tranſeuntes peril⸗
um: qui cũ neceſſitate compulſi tranſire temptaue
rint:pꝛe tranſitus impoſſibilitate ſubmergũtur:ſu⸗
per quem tamẽ ſi pons fiat ſecurus ⁊ firmus vel na
uis:homiĩes qui ponti vel naui adherere voluerint:
trãſire poterũt abſq; piculo.qui vo ab his vclina⸗
re voluerint:ſubmergunt᷑. Sic fuit ex parte iſta:qͥa
ante moꝛtem chꝛiſti non fuit pons attingens a ripa
terre vſq; ad ripã celi. Nec ſcala ad celũ aſcendens:
nec nauicula illuc ducens:ideo om̃es vœclinauerũt.
ſed poſtq; pontifex noſterxpᷣus:e quo Deb.ix. Aſſi
ſtens pontifer ⁊c. fecit nobis pontẽ crucis ſue:qͥat⸗
tingit a ripa mundi vſq; ad celum:qui eſt ⁊ ſcala ia⸗
cob que in terra ſtans celũ tangit:Qeñ.xxviij.Et li
gnũ vite in medio:eñ.ij.videlicet inter celuʒ ⁊ ter
ram ⁊ inter duos latrones:quoꝛũ vnũ volentem ad
celum vexit. Et archa noe in qua fide ſetenentes et
operibus bonis:quaſi manibus adherẽtes ſaluan⸗
tur:qui voluerũt a ponte naui teclinare periclita
bantur.qꝛ tu dñe vieciſti eos in ꝓfunduʒ: æxo.xv.
qꝛ vemerita illoꝝ hec exigebant. Sicut illoꝝ de qui
bus ibideʒ dicit᷑ equũ ⁊ aſcẽſoꝛem eiecit in mare.
Mui vo voluerũt pᷣdictis adherere ſaluabantur.qꝛ
ſemꝑ poſt illam paſſiõeʒ chꝛiſti ⁊ moꝛtẽ in cruce exi

guo ligno credunt homĩes animas ſuas:⁊ trãſeun⸗

tes mare ꝑ ratem ſaluati ſunt:Sap.xiiij. Et ſic ptʒ
ꝙ crux xp̃ᷣi virtute illius qui in ea moꝛiebatur extũc
eſt lignuʒ vite his qui apphenderint eam: a qui te⸗
nuerit eam beatus:ꝛoũᷣ iij. ¶ Mue quidẽ auctoꝛi
tas duo genera hominũ a crucis exiuit ꝓtectioneet
ſaluatiõe. Ipſam pᷣmo non appᷣhendentes:ſiẽ infi⸗
les qurnunqꝙᷓ fide foꝛmata ⁊ operibus bonis ei ad
Paſcrer Vi hoc qð dicit:qui appᷣhenderit eam.nõ
appᷣhendentes ſignãter excludere volens. Ipſam ſe

cundo non tenentes: ſicut ſunt recidiuãtes: qui ſta⸗
tum penitetie quẽ recipiũt cito vrelinquũt:⁊ tẽꝑe
temptatõis ab eo recedũt. Mon iſtos:ſ̊ eos qͥ eã te⸗

nuerint dicit beatos:qͥ lauãt ſtolas ſuas ĩ ſanguine
agni. qꝝ ps eſtĩ ligno vite: Apoc. vltimo.q; vincẽ-
ti dabo edere v lignovite:Apoc.ij. Cõtra ſecũdnʒ
ꝓiculũ attulit nobis exemplũ:quo viſo eeberemus
rõnabilłr oẽs penalitates:tedia auſteritates:et opa
pnĩe patiẽter tolerare:ſicẽ ptʒ tã exẽplo qᷓ etiã hyſto
ria auctoꝛitate.¶¶ Exemplũ em̃ ad h̊ in his foꝛtu⸗
nijs q quotidie circa nos atigũt. In qᷣb videmꝰ:q;

hõ penas tedia vel pauꝑtatẽ ſuſtinẽs:ſi viderit ali⸗

os ĩ eadẽ foꝛtuna ⁊ miſeria:⁊ ſpałr qͥ eo ſunt nobilio
res ⁊ q minꝰ œmeruert q̃re pati veberẽt:ipſe faciliꝰ
penã ſuã ſuſtinet.qꝛ ſolacin miſeroꝝ eſt hre ſocios ĩ
pena. Si ꝗ̊ talis cogitatõ penãm itigat:⁊ faciliꝰ poꝛ
tare facit ĩ illo qͥvidet hoĩeʒ puꝝ ſilia ſecũ pati:mul
tomag ĩ nobis oẽs pnĩas ĩ ieiunijs vigilijs⁊ oĩa te
dia:⁊ aduſitates q patimur vel pati poterimꝰ:alle⸗

xviij.

..

PHaſſio chꝛiſti
iſti
„ .j. ſioc⸗

uiare deberet cogitati⸗
n tatio ve tedij
ter wi vlalendo hlin X tedijs que ſi .
do filiũ ſuñ dilectiſſ uſtinuit ma/
cepati ⁊ moꝛi:⁊ e vilectiſſimuʒ rãdiu i .
res ſuntinnerhl. rihecnnn H cru⸗ neg e: plage: 71 paupertates
aupe tinuerur ?ibeclaliter or halliöe er morerhi zugre unt uctciu dura h o⸗ uas ſuſtinuit. ¶Litere hntin epilibe in
rem meruimns ꝙ& s9 quotidie mer el.qui : Ita ꝙ pꝛimal , ro inferni ponẽ rniid ſlumln irtitol
bis ſymbe nns ꝙ;̈ ſuſtinem?n emur:et qᷓmaio oꝑibus que fecit. Secũ ectio ↄſurgit ex virtuti e „ Emonn, git natiltn g
mbolüũ ſolun mein nullo meruit: cia ex bi⸗ cit. Gecũda ex hii⸗ irtutibo 2 i. mentbie⸗ nemc.,,
in crucevidet᷑ ſei it. Tali nãq; cogitatõ ß opno⸗ r his que infligit iudi 8 que ſuſtinuit. T etnb clumn ſine ggice
. . tõe bonꝰ ponũt ⁊ faciũ it iudicat. ¶ Pꝛime em ir̃ er laliſpe⸗ ſpeouli
rer ſuſtnengu n ſocium a hüili atro aciũt lectiõem mũdici ꝛime em lre cõ ſnn a ſcgo ille hell ſeul
m luſtinengu penaʒ eis impoſita äiliter ?patiten Ppunde penitetiez ſidicie? ſobꝛietatis. Se⸗ hiilhetn e od i in inñ
xix. mhil quidẽ iuſte. naʒ digna f. ã ꝓuocaſſe dicens bus ptʒ intuẽtib paupꝑtatis lectõem faciũt:qᷓ Se- Horimonun oris? Abl,,
Axemp. Teq mali fecit. .ues nij iovltoel. ecipimꝰ: hic aũt Dug pizlainetibus tom en pemreni ut: q omi- eninn intann mfanun
.quodaʒ religioſe. xxiij. layſtoꝛia huic cõ Bt inpſepi e eiꝰinceperũt:qñ pa iag 7 pauptas. qꝛ ac 7 ſalntenn lumſte
eo cogitãte Hiolo leu heremita: wequo fe coꝛdat öſepio ponebat: ? cum eo ſen nnis exilibo iuolutꝰ Genangzhecn inſi ln
. leltire er rt q̃ſi ſic per pauꝑ e 7 cum eo ſemꝑ mãſerũ hen entes el zi ofſu
Fe geggera eg ſan men rentia incepta lnc⸗ in rat 1 mẽdicus:ꝛ ip us; ſem⸗ ri gan inni
asienet ſe dams nmuo er a foete welimarenurm⸗ no ſyndone ſibr intun pm ad ſepulchy duxer lepeeliinlcn n vos vigentes
. . tu pietati⸗ xert eſp oſito.x /li
foꝛina mimis durus videbat᷑: icate nutri- uuʒ in quo poni pietatis data pon b tur Ttnn v. einfideli
ꝛina qua in cruce pepẽ apparuit eixps i vo lectõez faciut i oterat nõ habeb ebat. tun irinnudicn *
nitentiam tugꝗ pepẽderat:dicens. Quotiẽ in gnoui eʒ faciũt iuſticie equiſ bebat. ¶ Tercie glo lfii lerot ittaſc
videt᷑ tibi du m ſeu panis: vel quoden. oties pe⸗ ui dñe qꝛ equitas iudi. quitatis: Po. cxviij. C. ner,lll nandi enenikisan
ruz nimis: mollifican cunq; ſuſtines teris ⁊ lectoib⸗ iudicia tua. ¶ Talibv erge 0 xxj. tis nertlil gobis indene il
meo ꝓ teapto. Qui mollifica illud hic i BB oibo eſt ſcriptus hic liber! ali ergo li⸗ tlettnunin iniill
g cin latere aruth. uij tus hic liber m 1 ter gformann
intellexit ꝙ xp uipoſtea ve oñſione hac cogi libꝛos aĩ Poſt quẽ ⁊ ad enꝰ exẽ andatoꝑ xer: lns ſlugtale in
ii 3 Une. uiꝰ exẽpl . , tes. gul alt.
mftr an erieg Amnd dicore voluit vogusns p to s aiap ſen ſcientia; nraꝝ: aniw gr. 1 ſtsapt
dun :ſii. voluit: tũ.cõſcrib aꝑ nr̃aꝑ: wv qui 1os dotelts d⸗ ſu. hiiſier
Teogtentoe anff ſi illud ad penã xpᷣi niſi goͤcũ cribere 7 coꝛr quibo ptʒ. Z. i Ccvoc in fpo hieſ teri
tũ illud ã xpᷣi ↄparet:vel Zrmsreoli ſen ip ea Iter nõ ſnſcibi Am. hogcdinſſo dit dlgenterit
ue voluntariũ ad plagas xpᷣi appo . tem t lu ſeu libꝛa riã. 1. gloꝛiã nõ ſuſcipient᷑ ad Pergrinam des ita i ni
nsRaurarberer uden. ponererle, berchra ngecnt libea oꝛis celi. qꝛ qn poſt Ungins vthlnie nti
n0 ſolũ uli: h̊ etiã nobi Et hoc ronabilit ibi recipi. liba aꝑti ſunt: Sani. vij moꝛ Crentad marund urgliah
ipᷣe tãta volũtari⸗ s oibus videri xeb er. vel prient᷑ niſi ad exemplar pᷣ ani. vij. nulli li ſalatem l zciunt alis .
inſtü vider gnost ſuſtinuit pꝛo pe⸗ beret. qꝛ exq coꝛrecti. Opoꝛtet ẽ̊ vij plar pᷣdicti libꝛi ſcripti emr ſal dent ad cor
1 nos penitẽti peccatis qᷓ nõ fecit: cet:⁊ diligẽter illaʒ i & videre quid pꝛi ripti roͤſbis igcent
poſtras vel An penitẽtias nobis fecit: diligẽter illaʒ in equid pꝛima lecti ſar ali danunar
vel aliter cõtingẽ is in confeſſiõe ij vt dictũ ẽ wx 33 in aia bo nr̃is ſcrib eckio gitate1ali otlens od aſtin,
peccatis q fecimꝰ igẽtes: volutarie ſuſti enn teriꝰ in oĩ cet oẽʒ mũdiciã taʒ ĩ bere. Wꝛim tue. aA eglibe hnns. lh.
re: . . I taʒ ĩteriꝰ ĩ coꝛdilo qᷓ 39 1 Znimab ſich libl Iius.7
itõeʒz habitã mꝰ. Bic ergo ptʒz ꝙ cõ uſtineam⸗ in oĩbus ſenſihy ia taz iteriꝰ ĩ coꝛdi iij. Sne rigmüͤdatis 70
xrj. Ri cõuertẽdo exteriꝰ ĩmũdici. 7 opꝑibo:; nihil fit i ng ex⸗ irectiohen ſcnp ian⸗
lr lcenao nni ere.xj. Mittamꝰlignũ i gPpo⸗ idicie vell b:q nihil fit interi 7 . .
et dicendo:mittamꝰ panẽ in li ignũ in panẽ vel gule. Et ſi ali luxurie: ſiẽ nec fuit i. us vel itſt mas:bocllumſie ne⸗
pꝛius videbat᷑ dur⸗ panẽ in lignũ eius: etms. le. Et ſi aliquid tale inuẽ ec fuit in libꝛo xp̃i: irſueoncs: hen n i en
1 H len te Nhirunta, len; ilis 7 Sis volara⸗ eer tibi in gemetütuene narune lieegine ufnnr
Exo. . VeIUI-. 2U. 7 e1. : 43 n .
pulus deleegbi Bann DsRonneeRonuicatz namn dannß Rrgd neſenrin eſtan bocpriiber ſalla heinete
erar rcin ee e aas rbar bi ito: po⸗ ꝛmẽdaciũ:a ĩmũdiciã: n illã faciẽs aboĩnati lerelſiones guo beneoſikten
Alrtſmn Poſito. Et h eſt qo p bihere no po vtrecipiat liber noſte Apoẽ. xxj. Opo a110 batordqobabet CNian
. terra B eſt qð dicit᷑ Ecci t idem liber noſter cõcoꝛd oꝛtet gad B Kcdhoc
. ne ligno i creauit medicinã xxxviij. cribat᷑ in vtroq;:ſi. ꝛdet cuʒ libꝛo væi: ſoneneidige rnſ⸗Etpetengiun
xx. tr. indulcoꝛata eſt inã. Bequit. Mõ tibus.⁊. Z. iij q;: ſicut ptʒ.C. vij. xvij u? g dananf Nilisauiti
tra terciũ periculũ:i aqua: Mõ. P. vij. xlj. 52 mn 7. L. iij. v. ſi dixeris vij xvij. cũ ſeq̃n finnank ilis gui gicnls evaſen
W:cõn erſand ũ:ille qui in cruce mo u xlj. Co ndiciã iſti pulcherrij reris ꝙ no poteris ſe r noſoplepentereſgicendo eneuf
libpꝑ:ſpe ido: moꝛiẽdo: fecit oñ noziebat᷑: naſcẽ ud dicere qᷓ ꝙ ſequi vi imi libꝛi xpᷣi: ho gur ſeri,
bꝑ: ſpeculũ: ſcutũ: i fecit oñdit ⁊ edi . bꝛügué aui equi vis turpẽ poc non eſt ali Vatum Mäeripyj. Ergootrae
ciẽda legere:mũ ñ:in quib poſſit dit nobis i quẽ qui ſequit᷑ ad eũ i dyaboli wectrinã.⁊ li ſumetibilignu. Ezech rvij qui
a legere: mũdand bo poſſunt qui volũt f. bꝛi ſcripti ad eũ in moꝛte recipi nã. 7 li bilignũ⸗Ezecb mn un
mo in libꝛo iſto a tergẽ: noci voluta- pti 7 conectia erecipiet᷑.qꝛ ſiẽ li⸗ ob ii qula
.da 7 fugiẽda. ¶ E ere ⁊ videre ꝗ ſu . ni: vt ſemp eñ ij recipiẽdi ſu 3 eo ſint in utis, (Mecmiretur gois gem
moqu rgg eirtrelſomeene ne facfen bola U dyabolo ſin int ad armareolũ infe⸗ tus ſallaton 8
1 ien 1dy ntini nfer⸗ olugtoꝛis tot femnecla ſcuty
ceratus:⁊ alii fratribo vel ſocijs: quaſi p iſtũ 07 angelis eius: M 2 gne qͥ paratꝰeſt tam adtlli fogituti tpea
eratus: 7 alius laic cijs: quoꝝ vnus erat li xurioſi h :Math. xxv. Ttinã ꝙ dya⸗ amodillfigituip errepoſſitſe
tie ſmniven etth . elicn erat li mmioſi hecſapent in libro n Vtinãg guloſil naimpatori Nyn
u ts⸗ Id- intelli toris voteſt ſolua ead i
lemegte wrmnnen quoꝝ clericu igiois ſeu penitẽ⸗ uiſſima ꝓpuiderẽt: ꝛo iſto intelliger In goroꝛis poteſt ſoluaread ip⸗
tuinergz wertidzenf md ano ſor us temptarechet. E. Mi. q; ſin ent dcno litt Cliſti ſtarns inagi
3s . er au Ptarötboreſiſter. . / oc faceret meli ſt, Eſtalnis inagini
mptatõem ſuã oñderet:ipᷣ tatꝰ:cuz ſocio ſi cet paupratẽ: ꝙ ni terent. ¶Gecuda ? meli⸗ 6s Pontdequa lignüͤcſt
plis eũ in ſtatu ſi ret: ip̃e optimis CiOοu . atẽ:qꝙ nihil h cũda vo lect ege ignue⸗ vellapts:
ninſ verbis ⁊ exẽ rapine:vſure: il habeamꝰ e alieno ſi 10 npatoris ad ipſins: patris iun
vbrrelie erel. Olt. Mequiſit⸗ exẽ⸗ nos: ure:falſe pꝛie:ini alieno ſiue ꝑ vi . adipſinsr patris ſun bo
bꝛüu haber didiciſſet cum lIr̃a iſit? ergo a cleri os: ſiue p anteceſſea in uſte acquiſitõis: ſi iaz Vrij. nirqtiäͤntticglignu iidii
bere:in quo oĩa as neſciret. Rndit ſe li ne quacũq; ali ſoꝛes nr̃os: ſi tois: line per iiij. Büdicilianſi nüilͤbi
wrants clercuͦli ia bona q ſciuit didi it ſe li use quacũq; alia via.q; ſii. ue ꝑ viam mutun:ſi Bicianlignün gnoafii
ntẽ clericũ libx ſi ꝗ ſciuit didicerat. ææſi Apoc xx. inuẽ iqꝛ ſi in moꝛte qñ libꝛi utui:ſi⸗ ſoliͤſcnlptafnith triut
crucifixi: dicen nrn vicane ad magenez domn x. inuẽta fuerint in li te qn libꝛi apien n ſchlptafultnago ſalnatons
. dicens. Ecce lib duͤna ginez duxi ta ſeu debita no nt in libꝛis noſtris tali tur: di pan bſimſlind henecn de,
ginem crucifixil ermeus. ¶ E uxit eu vbita nõ ſoluta: qui loſtris tali imiliudo pendis i⸗
em cru iber meus. ¶ Et ogru uerint nõ ſoluta: v quib ſufficiẽ a rece⸗ õ
cleſie: wigelt. ibꝑ dirit. Mam ideʒ dicũ ne ima⸗ buerint acquierãtias ab illi ſu fficiẽte tlalutez nfami
ÿ videlicet imagi m ideʒ dicũt iura er in quib tatias ab illis a qui snõ ha/ ercẽdo:hã ned opando⸗
pture laicoꝝ: gines 7 pict inra ec- ebebãtur: quib accept orhachabent dtutedtei
aicoꝑꝝ: de aſe. di. iij. platũ ure ſunt libꝛi ⁊ ſcri necreddã tur: ponet eos i pta erant terunt. no ri t Ftuteyteiac
pulchꝛioꝛ et enſe. di. iij. platũ. J/ 71ſc ãt nouiſſimũ n carcere inferni Unt.no ronequaligni
ꝛioꝛ et expᷣffioꝛ lib . Inter quos ditioꝛ: etiam. v ſſimũ quadrantẽ: inferni w⸗ tudints rfß, equa lignu eſt vel
tota xpᷣi natiui 2liber eſt. nõ ſolũ ix itioꝛ: am. v. qd nunq fieri tẽ: Math. xviij inioꝛ ſinificatoio cl
e. uitas: actio: olũ imago:ß eti ſecũ po cy fien poteſt ath. xvlij. Et nn uü lcatosin eo
ctio:⁊ quecũq; i actio:auerſatio: H etiaz ꝛtant. Et ideo nõ .qꝛ nullũ quadr Gno. Mmeoeffundei pench
Cuiꝰcauſ. ſß in oo vel ar eo oſt :moꝛs:⁊ reſurre⸗ no redemptio nõ eſt miꝝ ſi nulla ſi ente caciomi etis. O. n lla r
Cuicauſa eſt ſeu ratõ. qꝛ ſic i endunt᷑ vel ge. Er ſiegt lenur itheed e a ſit in infer itncnlühatet d imach
inneniunt᷑ tri ratõ.qꝛ ſiẽ in pulcherri legunt. t ſicut ille qui lib go libꝛum tun dquababer C ff imagin
I . —PL. . . ꝛzum coꝛriait Ii In coꝛri⸗ bet. C. xyij. rir. r
quedã rube ia genera lĩaꝑ: quedã errumis libꝛis as aufert: Ita tu ſuperfl ꝛrigit literas ſuperfl inerans ecn Er quo
ſnptno intne n ire. Bie ganaq; ſunt aree: quibus rrbentur H . aufera te reſti berſin „ Serch o hcamnelinuͦ
ntus 7 foꝛi⸗ Bic in xpᷣo qui fuit liber Pabere ti nrur. Terci a te ⁊ reſtitue illis n. Hechj. S. gnu parac
litetegnree iübAicnt bS qui fuit liber babere tumo ¶Tercia lectio omnẽ Bedacdh
ree: rubee:2 ni⸗ ptz Z. eo. c. iij. i re necb ꝛc. vt ſi amoꝛe dei mnẽe wcetnos Pügles vtllitat octot
erunt virtutes e: nigre. (Pꝛime lr .inueniunt᷑ cbene viuere: ſaltẽ ipeccata nolumꝰ equela ei es opoꝛtet
utes quas interi * ram abene viuere: ſaltẽ hoc faciam⸗ti ma fuge⸗ nelatiacbetand ing m
us exercuit nsinigent aͤn ne lr̃e in chꝛiſto fu . us:diceétes. A iudicij ciamꝰ timoꝛe iudici . mp tionegdlz reamo,7 in omnf.
quia om̃i Pabuit: opera ꝗᷓ exteri Sſtis lecrörb iudicijs tuis ti oꝛe iudicio mnp. tone gdilläfugian nomni
rum mundũ:Apoẽ a fuerũt mundiſſi a qᷓ exteri is u lectõib i. tuis timur:põ.cxviij Plentis n danb. E in
m minau: iſſim Bumetibrli infoꝛmatꝰ: fe ui ps. cxviij tispable van⸗ drenpl
virtunito:rexte oni ubv fun a tancq au ume tibi lib mat:facqd did g. Neng ibele dnddäheen
z exteriꝰoꝑibus ib fuit ſcriptꝰ intus 7eius imagi grandẽ: et ſcribe.i. chꝛi E IJſa. viij aniſſcätyräni ddäherech
L a Diterer ptꝰ intus ſi aginé videndo: e.i. chꝛiſtũ cogitãdo lg anandt mmalitig e
ubee fuerunt ĩcut eſi b arpee Agr ſſume er ſcriben gitago anistitiien de Nderec
. qõ facit qui ptũ. Et ſi alit ſcribe in ala tua: Greſtiwmencz cirea eregſ⸗
cit qui falſitatem õäü inuenis:fac nmeniledoumt⸗ täitar
t in libꝛo: faciẽdo ibi gertaikſeihcn
— * . . 5 Néi .
ntnrſnennea
ſuit. D Tarma ſna hens
emoennih mneaſoſa

natbningurſu
enucgiti gde Cuim

4 . . 16
ninialta hnne⸗
kim t zividͤ
dlrens npotmegi
blchemmiltbiizör boenoneſtal
unnotupedyeboll woninil
kadei in mortenaplei ſeli⸗
nisdetemplornöinn noreedi⸗
Manrplirptiemp ayeoſiſtin
pligiluutadarmareolilnter⸗
oloſintin gne parardeſtdſo/
Aatb v Vtina s coloſiꝛlr
Bidnlneüteſttitie
en. pyri qeſiboc faceret meli⸗
terent.Gecica voleo
ilbabeum walieno ſinep igg inn
lietiniuſteequiſtöis: ſnepe⸗
nesnfos: ſinep viam murnnſe
qtſiim mortequlibeapſeutn
erintinlibris oſtnotrliu ta⸗
luruerquiſiftaite ihe⸗
ablllug guitoegeyknenant
poner oo il narrifni⸗
iuecanti Aorb ,nii
n poreſ ennli gecunn
vnöckmip ſinnl itiniin
Ntvapoibuuntnun an
hunan lint
erfusoufesterl

xxuiij.

Exemp.

XrV.

Exemp.

renti⸗

Paſſio chꝛiſti

cruce atritionis.ↄfeſſionis.⁊ ſatiſfactiõis.vt coꝛri-
gatur:quia ad hoc tibi libꝝ hunc dedit ⁊ oſtendit.
UEt non ſolum libꝝ hunc tibi hac v cauſa vdit:
hz etiam tibi oſtendit natiuitatẽ totamvitã ? moꝛtẽ
ſuam.qua ſi ſpeculum ſine macula:Sap.vij.vt ſi li⸗
bꝛũ legere neſcias.ſaltẽ ſpeculuʒ videas.⁊ fac h quo
ad animam.quod alij videntes ſpeculũ faciũt qᷓtũ
ad faciem.⁊ totius coꝛpoꝛis capitis apparatum.
¶Benanq; ſpeculantes vfectum in ſpeculovidẽ
do. vephendentes in ſeipſis illum ſtatim tergunt.
ſe ſpeculi pulchꝛitudini quãtũ poſſunt ↄfoꝛmare ni
tuntur. Ita in ꝓpoſito.vos videntes hoc ſpeculũ in
quo non fuit immũdicia nec infidelitas nec cupidi⸗
tas.nec aliqua mandatoꝝ æi trãſgreſſio.ſi aliquod
tale vitium in vobis inueneritis animas vias macu
lans. illud tergite ⁊ ↄfoꝛmaminr illi ſpeculo quãtuʒ
poteſtis.aplo obedientes.qui ait:hoc ſentite in vo⸗

bis uod in xpᷣo hieſu: Phil ij. ſicut patet. C. rxiiij. x.

t vtina m oẽs ita diligenteriſtud ſpeculũ reſpi⸗

cerent ad mayximã vtilitatẽ ⁊ animaꝝ ſuaꝝ mũditi-

am ⁊ ſalutem ſicut faciunt alia ſpecula que in came
ris ſuis iacent vel pendent ad coꝛpis mũdiciã ⁊ va⸗
nitatẽ.⁊ aliquotiens ad animaꝝ ſuaꝝ ꝑditionem.
¶ Animab ſic ꝓꝑ libꝛi huius.⁊ ſpeculi inſpectioneʒ
directionem ſcriptis mũdatis ⁊ coꝛrectis.ſcutũ œ-
dit ſue crucis ⁊ baculum ſue lancee ipᷣm penetrãtis.
Pꝓ que miles chꝛiſtiſicut milites mũdi ꝑ ſcutũ a coꝛ/
poꝛalibo. a H ſe vefendere poſſint ꝑiculis. Et
oẽs canes illo baculo ꝓpulſare infernales. iſoꝝeua
dere leſiones.quod bene oñdit᷑ ꝑ exemplũ illius ab-
batis: quo habet᷑. C. xvij.xxv.⁊ ꝑ exemplum phi/
lomene. ibidẽ.xxvj. Et p exemplum quo pᷣdicta con
firmant᷑ e illis qui ꝑiculs euaſerunt vermiũ vene⸗
noſoꝝ ſerpentẽ reſpiciendo eneũ ſuꝑ palum altũ ele
uatum Mũeri xxj. ¶ Ergo ↄtra oĩa ſpũalia picula
ſume tibi lignũ:Eʒech.xxx vij.quia lignũ habet ſpẽ:
Zob in ani⸗ illud tenentibo eiq; figentiba adhe⸗
ibo fideq; 7 moꝛib ipᷣm ſequentibo ſpem ofert ſa
lutis. ¶ Mecmiretur quis q; crux ſeu imago vel ſta
tua ſaluatoꝛis tot remedia. ſicut p̃dictum eſt:vel tã
tam ad illã fugitãtisferre poſſit ſalutẽ:quia ſi ſta⸗
tua im ꝑatoꝛis poteſt ſaluare ad ipam fugrẽtẽ: ſicut
patet.C.li.j.ti.de ſtatuis ⁊ imaginibo.l.qui ad ſtatu
as. Mon rõe due lignũ eſt vel lapis:ß quia imago ẽ
umpa toꝛis.a
erecta.quid mirũ eſt ꝙ lignũ illo bñdictũ.æ q Sap̃.
xiiij. Gndictũ lignũ ꝑ quod fit iuſticia. In quo nõ
ſolũ ſculpta fuit imago ſaluatoꝛis:h in quo ipſamer
ci patris ſimilitudo pendẽs.ipᷣm ſanguĩe ſuo vedi⸗
cauit.ſaluteʒ nr̃am in eo opando ⁊ iuſta iudicia ex⸗
ercẽ do:hãc habeat vᷣtutẽvt ei adherẽtes ſaluari po
teru nt. nõ rõne qua lignũ eſt vel lapis:ſ rõneſimili
tudin is ⁊ ſignificatõis in eo pendentis.⁊ ſanguineʒ
ſuũ in eo effungẽtis. Oe. n. illa rõne hãc habeat effi⸗
caciã ꝑ miraculũ patet v imagine crucifixi in ſyria
qua habet᷑.C. xvij.xix. Ex quo patʒ. ꝙ nec ſtatua
im pꝑatoꝛis.nec omne lignũ paradiſi eſt ſimilatũ ei.
Eʒech.xxxj.¶ Sed ad hoc ꝙ tot ↄferat remediaet
ſpuũales vtilitates.opoꝛtet ꝙ memoꝛig amoꝛe opez
ſequela ei adhereamꝰ.⁊ in omni neceſſitate ⁊ tẽpta⸗
tione ad illã fugiamꝰ. Exemplũ ad hoc accipientes
pᷣſentis pab ole.x quodã herede magne hereditat
ꝓ cuiuſdã tyrãni malitiã exheꝛedato.cuiquidã ami
cus ↄpatiẽs tãtũ circa hereditatẽ ſuã recupandã ei⸗
qʒ; reſtituendã laboꝛauit.q a fautoꝛbo ⁊ miſtris pᷣ⸗
dicti tyrãni occiſus fuit.intãtũ tñ ꝓceſſus ꝓceſſerat
ꝙ ſtatim pꝰ moꝛtẽ iſtiꝰ amici heres ad hereditatem
ſuam integre fuit reſtitutꝰ.heres amico moꝛtuo gra
tus veſtes arma ſanguine aſꝑſa.in camera ſua po⸗
ſuit.vt iugẽ moꝛtui haberet memoriã:ictꝰ vo ty⸗

ipſius⁊ patris ſui honoꝛẽ ⁊ memoꝛiã

rannus wlens ꝙꝙ heres ſichereditati ſue reſtitutus
fuiſſet. ⁊ ſtatũ ſuũ recupaſſet.p ſe ⁊ ſuos illũ multis
modis œciꝑe nitebar᷑ vt hereditatẽ ſuã venderetvł
cãbiret vel alio mõ alienaret qͥ quotiens de hoc reqͥ
rebatur nihil ſollicitabat᷑anteq; rñderet.ad came-
ram currẽs ⁊ ſanguinẽ gratũ ⁊ carũ pꝛo hereditate

ſua redimẽda effuſum reſpiciens. rñdit ſe nolle here
ditatem tanta moꝛte ⁊ p̃cio redẽptam quocũq; mo⸗/

do vendere vel alienare. d literã applicatio pa⸗
tet. Mam heres regni celeſtis genus fuit humanuʒ.
tyrãnus dyabolus. micus e quo habet᷑. A. xxj.p
totũ.xpᷣs ꝓꝑ cinꝰ moꝛtẽ ⁊ ſanguinẽ effuſum heredita⸗
tem illam recupamꝰ:ſiẽ patet.æ.j.ij. Gigna vo ve⸗
ſtium ſanguine aſperſaꝝ in quibo occiſus fuit. ſic in
omniponunt᷑ ecclia vbiimago inueĩt᷑ crucifixi. Sic
etiã in omni camera hñda ſũt coꝛdis. Et quotiens
dyabolus ꝓ ſe:vel ſuos nitit᷑ nos hereditate illa ite-
rum cciꝑe:vt ꝓ bꝛeui vlectatiõe vel ꝑua cupidita⸗
te illam vendamꝰ.ad illa ſigna in camera coꝛdis re⸗
curramꝰ:⁊ videamus quali pcio ſemel ꝓdita iteꝝ re
cupata fuit dicentes o: Redemiſti nos in ſangui⸗

ne tuo: Apoc.v. Pꝛocul ſit a nobis.vt tãfaciliter he/

reditatem illã amittamꝰ vel vendamꝰ.quo excogita
to temptatoꝛibo reſpõdeatis ſicut rñdiſſe legit Au/
guſti. dicens: Poſtq; intellexi me xpᷣiſanguine redẽ⸗
ptum nolui me venalẽ exhibere. ¶ Ad talẽ em̃ me/
moꝛiam nos hoꝛtatur petrus dicens:Mõ eſtis redẽ
pti coꝛruptibilibo auro vel argẽto. h̊ pcioſo ſanguĩe
agni immaculati.xæ vana vꝛa ↄuerſatiõe.j.Petri.j.
Cuiꝰ vᷣtute non tm̃ tria pᷣdicta remedia nobᷣ datr
ſ etiam dvemões a nob fugant᷑. SGicut.n. in egypto:
vbioſtia wmoꝝ hebꝛeoꝝ fuerunt ſignata ſangume
agninullus angelus bonus vel malus intrare potu
it ad nocendũ:ſicut patet Exo.xij. IJta nec vbi ſan⸗
guis iſtius agni nros cuſtodit ſenſus.⁊ in reuerẽtia
cuſtoditur. Qõ pmo patet ꝑ hoc quod fert᷑ equo/
dam ꝙ cũ vemon ei d nocte frequenter tedia infer-/
ret multum vexaret.a quodã wctus ad lectum va⸗
dens.illũ ex omni ꝑte xpᷣi paſſione ſignauit: muni/
uit dicens:Per vᷣtutem ſanguinis xpᷣi pcipio: ꝓnð
trãſeas terminũ iſtum:cui cum vmon enocte mo⸗
moꝛe ſolito veniret:⁊ ex oĩ ꝑte temptaret necpᷣnalu⸗
iſſet ſi intrare poſſet:dixit:pic totũ ſanguis eſt. Siẽ
ergo nobiles ⁊ caſtroꝝ cuſtodes ĩ parietib ſuis iu⸗

xxvj.

Exemp.

ta oſtia.ſcuta.lanceas ⁊ baculos ⁊ hmõi.⁊ſpeciali -

ter tꝑe guerre vel rimoꝛis pendẽt vt indigẽtes ad il/

la currãt ? hoſtes repellãt. Ita nos arma paſſionis
Ep̃i in coꝛde amoꝛe ⁊ memoꝛia pẽdamꝰ:2 in neceſſita
te⁊ temptatõe ad illa currẽtes:tẽptatoꝛes et ſpũa⸗

les inimicos repellamꝰ. Exemplo ſancti æadmũdi

Archiepᷣi.in enꝰ vita legitur.ꝙ dyabolus eiꝰſemel

foꝛtiter tenuit bꝛachiũ ne crucis ſignũ faceret. Cuʒ

vo ſe ſignare vellet manu ſiniſtra.illã etiã tenuit ne
ipᷣm cũ ſigno crucꝭ viuifice ab eo fugaret.At ſanctꝰ
ey toto ↄfidens in dño.xpᷣi paſſiõeʒ cũ pᷣcioſi ſangui/
nis ſui effuſiõe ad memoꝛiã reducẽs colliſum cũ ma
gno ſoniru in terrã dyabolũ arripuit:⁊ adiurãs peꝛ
ſanguinẽ xp̃ᷣi fugauit.xpo igi in carne paſſo ⁊vos ea
dem cogitatõe arnarilt.. Pertiiiij. Exemplo cn
iuſdã alteriꝰ qͥ a dyabolo freqnter vexatꝰ ſe vt fert
liberarenõ potuit.añq;a quodã religioſo wctꝰ:cum
eũ veniẽtẽ videret diceret:xpᷣs factꝰ p nob obediẽs
vſq; ad moꝛteʒ ⁊c. Phił.ij. Vide v iſta materia:C.
xvij.xxj.ꝓ oĩa iſta pdicta pʒ qð vtile lignũ ẽ: Nſa.x.
WVEt tñ iſtis vtilitatibo:⁊ qᷓtũ ad tria pᷣtacta reme⸗
dia:⁊ qᷓtũ ad monũ fugã.carẽt mali.q ad xpᷣi paſſi⸗
onẽ nõ recurrũt:nec bomis merent᷑ oꝑiba ꝙ p illã iu⸗
uent᷑.qͥ licet oꝛe dei inuocẽt moꝛtẽ moꝛtiſue pciũ in

ſalutis ſue auxiliũ.tñ coꝛde oꝑepᷣciũ illud repellũt

⁊tẽnũt:de quibo aquerit᷑ in pᷣs.dicẽs:Mꝛeciũ meuʒ

Exemp.

Exemp.

Arti. v.
Nxvij.

xxviij.

Naſſio chꝛiſti

cogitauer̃t repellere.et cito pꝰ.Oꝛe ſuo bñdicebãt
⁊ coꝛde ſuo maledicebãt. Que qͥdẽ pᷣcij repulſio de
duob generih intelligit᷑ hoĩm. illis videlicʒ qui
fidẽ ⁊ pciũ paſſiõis xpi nũqᷓ receper̃t:⁊ illis qͥ fidẽ
qͥdẽ nudã hnt:ſ̊ oꝑa nõ hñt xpᷣianoꝝ:quoꝝ nullꝰxpᷣi
ſanguĩe ſaluat᷑:ſicẽ in ꝑte oſtenſuʒ c..j.xxij. Ad
cuiꝰ oñſiõis vclaratõʒ:tria ſũt faciẽda:pᷣmo nãq;
cauſa ondet᷑ qre tales qͥ tis ſeipſos ꝑdere volũt xpi
moꝛte nõ ſaluãt. SGcdo rones audiẽde ſũt q huic vi
dent᷑ oriare ſententie.Et tercio eiſdẽ rũdebit argu⸗
mẽtis. ¶ Dꝛtũ ad pᷣmũ:cã pᷣdicti effectꝰſatis in ope
oñdit᷑ tã nature:q; artis. In oꝑe nãq; nature phi
loſophicũ ẽ.ꝙ ad effectũ naturalẽ ꝓducẽdũ duplex
requirit᷑ cã:vna vniuerſalis.alia pticularis.Doc.n.
ex.ij.ptʒ phiſicoꝝ.in quo habet᷑ ꝙ hõ generat hoĩeʒ
T ſol tãq; cã vniuerſalis ⁊ ꝑticularis.quaꝝ vna defi⸗
ciente.altera a tali veficiet effectu:qꝛ nec hõ ſine vir
tute vniuerſali coꝛpoꝝ celeſtiũ.nec coꝛpoꝛa celeſtia
ſine hoĩe hoĩem ꝓducũt in eſſe nature. Siẽ ergo ad
hoĩs ꝓductionẽ naturalẽ due ↄcurrũt cauſe ð neceſ
ſitate. Ita ↄgruũ.ĩmo neceſſariũ ex dinia ẽ oꝛdinati
one:ꝙ ad hols ſpũalẽ ꝓgagatõʒ in eẽ gre due cõcur⸗
rãt cauſe.œꝰ.ſ.cã vninerſalis virtutẽ influẽs:⁊ hõ ꝓ
ticularis cã coadiuuãs. Sic̃ nãq; ph̊us cãm pticu/
larẽ tãqᷓ neceſſariã vniuerſali copulat:dicẽs:hõ ge/
nerat hoĩem ? ſol.ꝓta aplus ĩ generatiõe ſpũali cãʒ
ꝓticularẽ vniuerſali ↄiũgit:dicens:œi.n.adiutoꝛes
ſumꝰ.j.p.Coꝝ.iij. Cui exẽplo ſeu rõni naturali exem⸗
plũ ↄcoꝛdat artis in qua videmꝰ ꝙ medicꝰ ſeu cirur
gicꝰ nũqᷓ infirmũ vel plagatũ ſanat:qͥ gratis ſeipᷣm
vult perimere. ¶ Mec ſolũ in his nature ⁊ artis exẽ
plis pᷣdictis hoc clarũ ẽ:hᷣ etiã cuiuſcũq; nature vel
artis.exẽplũ.has duas v neceſſitate reqͥrũt cãs:qꝛ
in oĩ re quã ſeminãt vłplãtãt:vł q̃ ð tra ad hoĩs vti
litatẽ expectat᷑:vt cõiter hoĩs reqͥnt᷑ laboꝛ vel ſolli/
citudo. Ita etiã in oĩ arte:Qui ergo in oĩ natura ⁊
arte laboꝛẽ ſuũ apponere volũt:⁊ ſe ad hoc neceſſi⸗
tatos fatent᷑:q̃re fateri ſe nolũt neceſſitatos ad hoc
ꝙ ſaluti ꝓpꝛie coopent᷑.⁊ q nec garbaʒ æ tra habere
poſſũt ſine la boꝛe vel ſollicitudine.neccoꝛꝑis ſalutẽ
qre pᷣſumũt regnũ⁊ ſalutẽ ſe poſſe ↄſeq:in celo ſine ꝓ
pꝛio adiutoꝛio:? Cales.n.qͥ in peccatis viuẽtes opi⸗
nant᷑ xpᷣi moꝛtẽ eis ſufficẽ.repᷣhẽdit aplłs dicẽs: Nũ⸗
qd xpᷣs peccati mĩſter ẽ.abſit:Gał.ij. ¶ Ged huicſẽ
tentie młtis obijciũt᷑ ⁊ obijcere poſſũt argum̃tis ſũ⸗
ptis ⁊ male intellectis.tã ex lege ci.qᷓ ex lege ciuili.
Ex lege nãq; dei argum̃tũ aſſuere poſſũt.ij. Coꝝ.v.
vbi habet᷑ ꝙ xpᷣs ꝓ oibo moꝛtuꝰ eſt.Et.j.et.iij.xpᷣs
ꝓ peccatis nris moꝛtuꝰ ẽ.Et qͥ cũq; inuocauerit no⸗
mẽ dñi ſaluꝰ erit: Ro.x.Et ſic oĩs iſrłſaluꝰ fiet:Ro.
xj. Et vult oẽs homin es ſaluos fieri.j.ad Tiioth̊.
ij. Cui etiã ſacre ſcripture ↄcordat figura.Numeri.
xxxv. Vbi oĩbo ꝓfugis in moꝛte ſũmi põtificis licen⸗
tia dat᷑ ad ꝓpꝛia redeũdi.Et ꝓinquꝰpoterit heredi
tatẽ ab alijs venditã redimẽ.Leui.xxv.¶ Cui etiã
lex ocoꝛdare videt᷑ ciuilis in.ff.veteri.li.viij.ti.quẽ/
admodũ ſeruitutes amittãt.l.ſi cõeʒ. Ad cuiꝰ legis
claratõʒ ponat᷑: duo fᷣuitutẽ habeãt indiuiſibi
lẽ ꝑ fundũ alicuiꝰ trãſeũdi:vel aquã ducẽdi:vel ali⸗
cuiꝰ alteriꝰ puitutis.vno illoꝝ minoꝛis exiſttẽe eta⸗
tis:in q̃ habilitas nõ ẽ ſeruitute ſua vti:qꝛ pupillꝰẽ.
Aliꝰ ꝓter æfectũ vſus ſᷣuitutẽ ſuã amittit:quo fa
cto cũ ad maioꝛẽ venerit etatẽ.ius ſuũ pupillo obti
nẽte:aliꝰ etiã ꝗ ius ſuũ amiſerat rõne ſocietatis: ad
ius buitutis illiꝰ reſtituet᷑. ius ſuũ reinteãbitur ei.
Sup q; lege notãt legiſte.quãtũ bona valeat ſocie-
tas. Sic in ꝓpoſito.⁊ pʒ.Huic etiã ꝓpoſito ↄcoꝛdare
videt᷑ lex ei.⁊ mũdiin vna rõne copulate.Exvtraq;
nãq; lege vefuncto pꝛe:hereditas debet᷑ filijs:⁊ vefũ
cto ſenioꝛe fratre ſeu pᷣmogenito ſine herede de coꝛ/

iij.

poꝛe ſuo.hereditas fratri vel fratriv væuoluit iuni-
oꝛibo. Sed xpᷣm oẽs bami patre vẽdicãt:dicẽtes:
pater nr qͥ es in celis. Math.vj. IJpſe ẽ etiã pmoge/
nitus in mitis fratriba ̃m apfm:Ro.viij. Ergo ipᷣo
Tfuncto.i in cruceꝓ filijs fratribo moꝛiẽte oĩbus
xpᷣianis vebet᷑ hereditas.Oẽſq; ꝓfugi.⁊ banniti:ad
pꝛopꝛiã in moꝛte tam ſupꝛemi pontificis redibũt ci-
uitatẽ. Et rõne tamcõnexe ⁊ amicabilis ſocietatis
ius qð ꝑ ꝓꝛiã ꝑdiderãt culpã:celeſtis obtinebũt he
reditatis. Iteꝝ vtriuſq; legis ↄtinet iuſticia.ꝙ em⸗
ꝓtoꝛ vel redemptoꝛ rẽ habeat emptã.vł redemptam
i æ ad oẽm hoĩem loqᷣtur dicẽs: Redemi te: Eſa.
xliiij.aᷣ ⁊c. ¶ Elnteq; ad rñſionem iſtaꝝ allegationuʒ
ꝓcedatur.in ſpali vnũ huic pꝛopoſito neceſſariũ eſt
ſupponendũi.⁊ aduertẽdũ:qꝙ videlicet lex generalit᷑
indiſticte loqᷓns:qnq; hʒ tacitã ↄditionẽ annexaʒ.
ſicut ptz expᷣſſe.ff.ð puitutibo.l.ſi cui.i.in.ff. veteri.li.
viij.ti.j.ſᷣ eo qͥ ſequit tenoꝛe.Si cui ſimplici vſu via
ꝓfundũ cuiuſpis ↄcedat᷑:vłrelinquat᷑:in infinito ꝑ
quãlibet videliq; eiꝰ ꝑtem ire agere licebit ciuilimõ
nã quedã in ſmõe tacite excipiut᷑ nõ.n. ꝓ villã ipam
glo. i. vmũ. Deqͥtur. nec ꝑ medias vineas ire agere
ſinendꝰ ẽ:Et infra.vñ ↄſtiterit vt ð pꝛimũ viã dire⸗
xiſſet glo.in carta ꝓte fundi.ſequit eadẽ via ire age⸗
re veberet. nec ampliꝰ mutãde eiꝰpoteſtatẽ habeat.
Exx qua lege ptʒ.ꝙ ↄceſſio vel licentia.ſeu puilegiuʒ
alicuiĩ generali indultũ.tacitã hʒ ↄditionẽ annexã
ꝙ videlicet iuſte curialiter illo vrat ſm rõnabilem
interpᷣtatõʒ int entõis pᷣuilegiantis:qꝛ dicit regula
iuris in.vj.q in ↄceſſione generali nõ veniũt q lſpe⸗
ciali nõ eẽt veriſifit oceſſurꝰ. Vide leges ↄcoꝛdãtes
DO. jj.xiij. Nec ẽ legẽ pᷣdictã lex alia.ff.v publicia⸗
na.l.de pᷣcio.i.in.ff.veteri.ti.ij.l.pᷣdictis.li.vj. Licet
pᷣmo aſpectu ↄria videt᷑:qꝛ vult ꝙ ſentẽtia ſeu lex pᷣ
toꝛis indiſticte loqᷓns indiſiicte intelligat᷑:.qꝛ ibideʒ
glo.młtis argum̃tis hĩcinde adductis veſcidit ⁊veri
tatẽ oñdit:dicẽs:ꝙ vbi lex ẽ q generalr loqᷣt᷑:nec eſt
alia ſpãlis q e materia illa loquat᷑:tũc lex indiſtin⸗
cte lo e i Allere mrellſen dz. Di vo ſit ſpãlis qĩ
aliqͥ ꝓlꝰ diẽ q general:tũc qð omiſſũ ẽ a lege genera-
li.nõ ẽ omittendũ a lege ſpãli:qꝛ ⁊ lex illa ſpalis fuit
q̃ſi tacita ↄditio in lege generali intellecta:quã ſecũ
agecipe deberet q generali lege vti vellet.Fpplican⸗
do vo iſta in ſpeſiali ad ſingula argumta planioꝛ ha
bet᷑ ſolutio. Mã qñ pmo dicit᷑:q xpᷣus ꝓoĩb moꝛ⸗
tuus fuit:vex eſt:Et qꝙ illa moꝛte ius acqſitũ ſit oĩ⸗
bꝰxpᷣianis: ĩmo oĩbo ꝓfugis.q; ad ꝗꝓpꝛiã redirepote⸗
rũt ciuitatẽ ſeu hereditatẽ:⁊ vitã etnã.fatendũu eſt:
ſiẽ in moꝛte ſũmi põtificis qꝛ teſtam̃tũ in moꝛte cõ/
firmatũ ẽ:NDeb.ix.¶ Ged qꝛ ius iſto generale ẽ:⁊il⸗
lius legis ſpãlis tacitã includit ↄditoʒ: q dꝛ ath.
xix. Si vis ad vitã ingredi ſerua mãdata:opoꝛtet q;
qui vult illo generali vti iure:oditionẽ illam ſecuʒ
accipiat.Alioquin ius generale ſibi mime eẽ noue⸗
rit valiturũ.¶ Et iſta ↄditiõe obſᷣuata cuicũq; au⸗
ctoꝛitas ſeu lex valet generał:q̃ dicit.qͥ cũq; iuocaue
rit nomẽ dñi ſaluꝰ erit. Et ð ois iſrłſa luatõe:Et q;
vult oẽs hoĩes ſaluos fieri:Et bone ſocietat vti
litate.⁊ ð hereditat ſucceſſiõe:q̃ ↄditõe nõ ſtãte.ius
einõ valebit generale.ſiẽ nec lex teſtamti ſeu legati.
ↄoditõe ñ ſtãte q ad eiꝰreqͥri repletõʒ q hꝛ. D.viij.
vj.¶ Ampliꝰ ad argumtũ v re empta ridet᷑ ocedẽ
dũ ẽ: res empta:res efficit᷑ emptoꝛis.vt œ illa faci
at qd ſtatui ſuo ↄgruit.⁊ remunerãdã ⁊ honoꝛãdaʒ
honoꝛet:⁊ incarcerãdã ⁊ puniẽdã puniet:ſicut oſtẽ-
ſuʒ ẽ. B. .xvj.¶ Et pᷣt erea poſito ꝙ ꝑ moꝛtẽ xpinr̃a
redẽpta ſit hereditas:vt int pᷣmogenitos qb pnci⸗
paliter vebet hereditas.oẽs ↄputemur:dubiũ nõ ẽ:
quin ſicut ad hereditatẽ diſpoſitus terrenaʒ poſſit
illam refutare:vel adeptã ven dere. Ita in ꝓpoſito.

xyj.

Puſo b

hin
. monißin
igoehtinl Zfoi
in rhaſtn hane
lſpo . ſorelin t ⸗
anti init na genn

noheted⸗⸗
Aumricch hnne ienin
laalliclntm i
kam ke ſgri⸗ rt oldantv
crltt ree
ananm niſ ignnr i
ſmien nanorv
—
ſto .u⸗ toriwuͤl

emnp. fak/qlencsl auornl lonen

Ab hmuibeſtieg,utuci
zuninnofrtiͤo neicvi 1
tosrecmedo 7gobemnädoerth
mcüt ralſsptetatisntinit
ſaciliſtuenütſict tz E
ij. cjcoide witiuta ciulla pum
tustenetur patrono ſno q ei de
gratitudimsobleguiſs reuere
ſecoglibertopotrono dbito
proti.pz enosmltü tenemurn
ne ſua iinculgẽtis ſua redemu
1 cleuouit eos: Eſa nij. Et man
lbertoo fecit t agopto flliox
ii⸗ Geg heu wlendum whoc a
Iigteſequit Cſo Jpſiantad in
Tufflerutſpomiſctm eins. (C
nos oberem pils nii dfücti in
indicatef. winiuf . . quotia
l Cöna gnulege mitu faaiti
ſe idictnatnrer ge ufücte
Tiurantiü no vindicitiniunias,
wcttdiuni⸗Enr epie⸗
Nonſolärteuenitarßetiü ne
ntnccmngtie on
Cſi neceſſanio tenen fſe nz,
uuneſentek an gii ibi

Uirg. WKttalesng aſer
Mpg. N de le mnd aditiondſ
Pii. Ndarininciiden rdiin
Ulosg Pucrbio. ,

unſhmui Admenrärii

dofr⸗
n
lal Nnn
iangen inn
t⸗ s taredi
m imenn
ninng noni⸗ , N
niner un tn n⸗
reb lan alſullei ⸗—
lbab tierd einr
enn krädk = aſn.
H ioch
mnicen iinſat hn dl bcheſte⸗ d ꝛiſti
= .
Dfmti et aſinicf A H er ti ta pᷣ xpi ſi⸗
S n liti. Nſinta
H s nilerar ater ce⸗ 22 ünteghher
hn aun renofl. ian .n al tien eladd b eregita
tanre
uurnedn tlchet ſhree er t tegi⸗ ei og m⸗ naelcan tam
nnien Pindu inh cie rangin ſtea uiſer mnd⸗ ons m⸗ poſt cam tamũi
beſi Gerll ſid illi ead :v are E no amd rat i⸗ ſeetn ſe emepe er *
iirnmſn D e⸗ r. 8 fi ra ſu t9 1ve tꝗ ehe Te⸗ eſt uns ob us ptu ato
lũn llienti renuce 2 elĩ figelßt 8 P a re qſe lal us dire eſe ſe .3 ati tuli en in 2 ſu
ghlkec ruſone . grti. v teind geiſi pe deatſi lrenery evkadt⸗ i. Pgereri mli nenmep
mmulteri. ſrnieun . tnade redestii vo adi U
t⸗ irnin . Ma w in ij v 1.2 otri ill ciũ r hotet ut,⸗ gn oꝛtã aehe rati bo 5 ſu eũñ iudi
Mbin gedian llan xem pta cẽt quã H itiõ ſa ici alit 1 um at. F. A. teri 18. il exv ppl ũ ſu i⸗
etſius ino tne p. D diui n ta ſſioi⸗ it ioe pciũ ng icl it uſti go ibi xij it. . ſi lis: tr en uſpé⸗
lißc i mmic⸗ vqag atu ſim ifrart, hf is n icia iin de uii ſihi — u i,
4 ernalrelt S narmalt gisxp. ij eg en wier n Te⸗ quia iz eſt n harn luiij en ꝗ pt illu
rrthake ert da rr a Gen ie R wie dannoh EK allnts eeadẽ
cſte ſinn, icꝙ Raſian Wrered utegente iſtra gosine
Nati⸗ . uendã . J. d erẽ? r h lis ſi ere eñ t nach bit Tianin
irl Na⸗ eine ſpen⸗ Sed ratun eunt e Vn ered uſtin oꝝli lib odiñ 026 8 hi- ſic alio
shil ſigen ntinirieg onafe nad dnegn plu iuili⸗ die exe pa. pie Sent cir) 610 H cinbeccte
n ntell glnlor, oꝛi⸗ dit ext ere 029 och ra t. ere t ns p ꝓl 10 ati ein m pec li
ſil ltgi Sanno, ſnlot nol D ii. nl⸗ ateſihr onik nra eb.r M
tent reqge ſo dſci bide, † quibo b ile: rat: it: E b SS re po bran cui eres iuſt iciti rati⸗ in
nin giun
tnie o⸗ n neitt lico rnae ipo ie g vit ipo eſe imm. quo Ai ehnne qo Saulei oſt rtvis icne
Sn kaglic 7 scr raritalie nbin. ochee iratiahr rbe⸗ ens diy eei aſnns
ſPalti iéal halss qi m on⸗ li ſb 8 p ube eãd tudi it ſe ilit. ꝛze rerie emi 7 b r . Vix erit: 2tẽ Srant
gegtne gerlexrull Gergne⸗ 8t dẽ w uen ecca rna 0 0ĩ len at ped pl ã cio: it. ꝓp ere illa ter. t: qꝛ pꝛis eemi
larllaſpaſe eniũ ti⸗ do: ia nkt 1ro. e expi ſid T dit wrqit⸗ ſiu ur ſa⸗
jultle lllii, Araruudli neeniari ragemsn uz er fa- r erga gbitoun⸗ atẽ it. ptẽ lte h 1 ſa xxv.
eqᷣo udi r pa urg cut irnĩm 20 D a 0, w gabeonere bile P venack ee gte illa eregt *
lel. U pt al nis tro ciui ptʒ it. E iu and t illi guifanſ 2. ij 7to ps e Witei iſti a b i
gchakbni Pnue otũ ibert obſe no ſi lia E Etp mametes li ilit ñ ſe aſſin .4 le 8. ( le⸗ eleſti aĩ ab E
A can⸗ . u Paine otiꝰ o⸗Raͤn r. er ciut jif secy. P SSõ 9⁰ e xer
luam innr neſnart rotart llbannogt can is wilt rent cobearet llat rernse⸗ eathel aa do⸗ mp
pfugs im⸗ iten kmanlnet or euarer lix. t lae , nenkrſar iininn o in .
eniaunle iij uante wlgel bnat eruo bocq; ne leo uenl iit zanle ſruagrert paſſi. Nebal
tmoryiti lürecin , y ij. S nit eod. ten eeige⸗ feci . li e⸗ Perocfihe rneglige eng Garton babaert
tifcis zetnii eore⸗ 7 rit ed ecit. Eſea ſua emu .1. in iſic tl be Paaon tectre reeram mu imen i.ſ. 1
Sed nſfefii nnncſ tiratei heu eſa lei, enure wrttats, ben n eiae tie ꝛeqn erngo lri duli eran an.
zi tnm fſarene l do EN o: lato ʒ.ff. mn aci cidẽ cnen in⸗ ſun dili rati ali
clun ulen⸗ S anrt ennne⸗ tm angrhzin ob fhoee gac bmrenre lun inbi dicut
A 1 M non r . Porn di deõ int ra rt: dut raret rrnat xxxvj.
imnii Omniiſt nß d Cön t Eipt Aahrar 1 dei td. llectö mtein reie acit õ lrihmcſfluch . 1.
nrezetti larpon . eff. Saleſ m? ſctm̃ it a oc. i re .i. e it 0 rellen⸗ Bi⸗ itter eo ala acio nmu nchete⸗
logenennl nnoniili me e vi 3 2is eius d ir ipdle⸗ ſe eos los tes cin erſ. s bo- ppe a ſen ere
liti eſbimin mſec⸗ viur Geug piarkiirtl ernal ma ſecchanin red rin Paltil nbiof aier o
hrohf⸗ eklan tũ antiſtn. egẽ l. fũ 5 kanct) Ba regennt Ncenr Wte oxꝝ oilien achver⸗
encnufi fuutnelich 6 uw iũ nat fl g cti i tral ꝓuo auc l. tat . 6no itin us aukdan. acta ta d er⸗
. orcka ſpn anote n vint Adae ini⸗ eeque⸗ to⸗ pt. nb vulr “ anag es del
“ M nerleer U
ceeſſoei aneſitn . du ſi n luͦ reuere r0 S Lo vup n are ane uiri tr. i mu pde nig dfiiſe arleete n9
üſeſttieſe s q N nereſiurd Stieß eing e di. phaltpin 7 naxi otẽn ao dont⸗ rn n retes b Birecfe
ien Ptaſtoñti ite ins uif. e vi⸗ zeto ſe, . ewpie: Ler⸗ . etere otũ. m gickre un :
cenimic iſer laar⸗ emi eſe dedet Teengch iã ne 7 mf. aanecciti in de :̃s. 1ng 0 itati Puanf iup n tate:
tünn ritid ſaeſ idei hen Sngui, e H eecatln YM
fickengronsſn k egi G neyfur a ane kalchm wbe Pyftoete adisd, rii kiud m ſũ tur neerſt Echt apli xpe
ftnciti illafach mit l0 V it v ſuo en U: carn O21. dmi J8 dũ udei ei⸗ anu Tre bñnfi⸗ ta eie eplin
tluri e ſt el fi ua S t. x qꝛ ip̃ ali ieſ. ĩſtrã u. m leis i 8. tri coꝛ its i 7 lus ut
malinahag 3 . nln ilia grden Na gen igee .m rolalti⸗ nüc vui fi in di P lakthntmne igra Fenama,
rtaoſito⸗ inſateli rti. vij egg us eſt v aeren e eu ei tc ſtnarins 13 vad nerrtez aud Zahman ãtis ima m titu mun:.
4 noneiin⸗ wuh. Eent⸗ dici el illa to eIm poce ter enẽ lere el 6 eũ m qꝛ ſiẽ n nem deſe
iinrſn ilſini ruij Et iti le tũ an oc pdi tuna kx aäeglf, eü aꝑ i er 1oꝛa :dſe
n⸗ too s ij. niᷣ ta r. ij gatgiha tu un r en ecc 7 ſi. mo⸗ ex emi ug die ewie
os in ivin⸗ Ulod⸗ les pᷣ ij. P uo Fpdete m airuscfie⸗ lera hon Faſingliece rüri c re n 2k
rnni, elte m e lit: lic e wo ſie seye oꝛa Fmaff. rad ha⸗ itn pnnns v
Wgan BSekene a dant ie eeene⸗ = .
Banrird oles il enanr io milit eog illi xp̃ 5egs at: J. unleſßi 1
Ex id ali zoiegilie neruerat nũ udinẽ teu BRze texꝑ ibo Pi vo diti ve g ta
em b mrng ili⸗ doſtno ib ꝓeo Ehñ m rucifi. mna es Reer ananet cet Pi iſcã tes
p. Rerad benelen us 7l a erãt nohürl rita fige tes atoreal figẽ ſita ieeri, t qᷓ⸗
iẽn 07 Alnalzidaan i vendo Jt iligẽ tro 7b tẽ.i cru a ſetel ti⸗ il. falſii .
arr nal 6 Zddare & ingr. qõ an etq mõ infe⸗ Icifi 4 i0 pm fil iũñ dnlieliſl o⸗
analered bz t: Ged ati aneriilu us fu faara e oß 831l P xp̃ᷣ ta⸗
e qu ar ma eune *. ppiſ erũt uut 8 ſn r ug; oꝛaue ed
vaaeli⸗ le⸗ 4 richerue⸗ noſter⸗ U nũc 39/ nee
ſeno⸗ eier li⸗ cũ kernuze i En anrs nus fallie r .
dũ erẽt: n q; ali⸗ mo rut: e 3 entia u08 ati e
reucla elackoei
uolu tu bonoug cs Porih irot, Bn iriaie Etqp
= . gigunu P
b h i lanu an iihnoe rt ad
erpik w ſq; i os t e.n no ger eca uibo
pit nace Mraſ nech ckeis; uſa
wlore⸗, ite lſrchend Eißrart .
oꝛẽ qu nt ch ap̃ 59 perũ
E. um E. ꝛſti⸗ ru
7 9 vi⸗ 1 ab ſtia bm ce t
m. la n 202 m V rt xxxv
an nug 39 4 re elqꝗ .
eſu in xp̃ᷓ arr n ua iij
364n ſoch erar⸗
Nri Ain. ae
inc raene
rarenm
qge

Ar. viij.

xxxix.

Paſſio chꝛiſti

ey quo euigilãt:accidioſus quõ carnẽ nutriat:Gu⸗
loſos quõ ventrẽ impleat:Cupidus quõ bona acqͥ⸗
rat ñ habita.vel habita cuſtodiat.Suꝑho quõ ma⸗
gnũ no mẽ ⁊ vanã gloꝛã acqrat. Jracudꝰ ſeu inui/
dus quõ ſe vi ndicet.⁊ ſic v alijs.cogit are nõ ceffant
q ue oĩa ⁊æ craſtino ſipoterũt oꝑe oſtẽdũt:⁊ ſic dum
iteꝝ o mni tꝑe noctis⁊ diei quovigilãt cauſas iterãt
quare xpᷣs crucifixꝰ fuit.quatũ in eis eſt ipᷣm iterato
c rucifigũt:quiba põt dici illõ Act.iiij. Vos crufi⸗
xiſtis quẽ veꝰ ſuſcitauit.(¶ Quãado ergo eꝰ illos iu⸗
ſte ad ignẽ eternũ iudicabit qͥ illũ pᷣmo crucifixerũt
* etiã tũciſtos ad eaſdẽ nõ ↄdẽnabit penas: d
illũ nũc ſuſ citatũ quãtũ in eis ẽ crucifigũt?: Si dice
re velint.q p eis moꝛtuꝰẽ.iõ nõ ↄ dẽnabũt᷑:iſtud nõ
valet:qꝛ chꝛiſt p oibo moꝛtuꝰeſt.ij. Coꝝ.v.tã ꝙ illis
qᷓ; ꝓnobis. Ged illis nõ valet qͥ fidẽ nò hñt: nec iſt:
qꝛ fidẽ moꝛtuã.i.ſine oꝑib hñt.Sed iſtoꝝ plus au⸗
gebit penã:qꝛ iniuria a ꝓpꝛijs facta.et a ſibi iuratis
plus grauat:peiꝰ nãq; eſt pꝰ dñium alicuiꝰagnitum
ↄtra eũ ꝓuerie agere.qꝙ ante.⁊ grauiꝰ taleʒ væ punit
culp a:ſicut oſtenſũ A II.u- ↄcoꝛdat ypᷣi ſnĩa
Au. xij. Seruꝰ inqͥt qͥ ſcit volũtatẽ dñi ſui.⁊ nõ facit
plagis vapulabit᷑ multis. . =
In qua auctoꝛitate vt ð pena illoꝝ tꝑali quã fre
qnter p atiũtur taceã:pena illoꝝ expmit et᷑na.quaʒ
ſic moꝛiẽtes nũqᷓ; euadũt. In hoc ꝙ dicit plagis va/
pulabit multis.i.eternis.tã ypᷣm iteꝝ malis moꝛibo
toꝛquens ⁊ occidẽs quãtũ in eo ẽ:qᷓ; etiãnõ vefẽdẽs:
QD. n. vñm ſuũ vel pꝛem vel patronũ occidẽtes exhe
redant᷑ ?⁊ penis gra uiſſimis puniũt᷑:tota lex oñdit ⁊
hete.Hoc etiã in ſpãli ptʒ ꝑ iura ciuilia.ff. ad ſyl⸗
eianũ.i.in infoꝛtiato.li.vj.ti. legis ↄſulto ſylleia⸗
no. ꝓ totũ.n q ptʒ heres nõ vindicãs moꝛtẽ pᷣde
ceſſoꝛis ſui.hereditate puabit᷑:ſiẽ pᷣdictũ eſt.C.xvij.
xij. Pꝛo cuiꝰ etiã moꝛte impuberes qͥ pſentes erãt.⁊
nõ fecerũt qð in eis erat.moꝛtẽ patris.dmi vel patro
ni fendẽdo.clamãdo.accuſãdo.vel ſtatim cũ pꝛo⸗
deſſe porerũt.veritatẽ recognoſcẽdo.exheredãt᷑: ſiẽ
pʒ ibidẽ.l.j.S.impuberes. Bupꝛa qua lege ſyllei⸗
ana caſus ponit᷑.q ad moꝛtem plagat heredẽ inſti⸗
tuit occiſoꝛis filiũ:⁊ querit᷑ vtrũ płᷣ aſtringat᷑ vt vi⸗
culo legis ciuilis moꝛtẽ pᷣdeceſſoꝛis ſui in patrẽ p/
pꝛiũ vindicet.vel vĩculo legis nature vt ei tãꝙᷓ patri
ꝓcat.¶ Mõ obſtãte.ꝙ aliqͥ iuriſte ᷣriũ dicãt.videt᷑
ꝙ in caſu poſito:vinculũ iunis ciuilis foꝛtiꝰ ſit. Cuiꝰ
rõ eſt:qꝛ in hoc caſu lex v pꝛe puniẽdovbi poteſtas
Kotra puniẽdi ꝓpter patris ↄmittit᷑ velictuʒ nõ ẽ tm̃
ex ciuilis ̊ eſt lex xpᷣi:qͥ dicit AQu.xiiij. Si qͥs venit
ad me ⁊ nõ odit patrẽ ſuũ.⁊ matrẽ ſuã.⁊ fratrẽ ſuuʒ.
nõ põt meꝰ eſſe diſcipulꝰ. Fateoꝛ.n.q; vbi lex nature
ciuilis ↄtra ſe altrinſece fãtũ diuidũt᷑.ꝙ vinculũ le
gis nature eſt foꝛtiꝰ. SGʒvbi lex ciuilis ↄfirmat᷑ ⁊ coꝛ
roboꝛat᷑ lege iuſticie.rõnis ⁊ legis euãgelice.rõe tot
ligamẽtoꝝ foꝛtioꝛ efficit. ¶ Ey quo ptʒ.qꝙ ſi pꝛ vłqſ
cũq; ꝓpinquꝰ ↄtra vũ velinq̃t.cuiꝰ amoꝛis legis ⁊ p
cepti vinculũ tã vĩculo legis nature qꝙᷓ etiã ciuiłfoꝛ/
tius ẽ:qꝛ ei tenemurrõne qua paterẽ ĩ vtraq; natu/
ra:tam coꝛpꝑali. qᷓ ſpũali:⁊ dñs⁊ patronꝰ.ꝙ oẽs tenẽ
tur miuriã deo etiã a patre factã ꝓ poſſe vidicare:⁊
q nõ fecerit hereditate patris ci ꝑ legẽ pᷣdictã pᷣua
bit᷑. ¶ Lotũ iſto ↄfirmat᷑ ꝑ legẽ ⁊ pceptũ vei: Oeut.
xiij.vbi vus pᷣcepit: ſi frater.aut vxoꝛ aut filiꝰ.aut
amicꝰ ſpãlis ꝑſuaderet aliquẽ ad cultũ vdoloꝝ.nõ
occultaret eũ:ſed ↄuictiaut ↄfeſſum populus obru
eret lapidiba: ille cui ꝑſuaſerat pꝛim⸗ bonerer ma⸗
nũ ſuã ſuꝑ eũ.Ex quo elicit᷑ ꝓpter nullũ nature vł
amicitie vinculũ eſt iniuriãti æo ꝑcendũ:nec ꝓpter
quãcũq; cauſam qui vult heres eſſe vei ꝑcere æbet:

quin moꝛtem patris ſuixpᷣi vindicet:puniẽdo.coꝛri -

piendo.⁊ modis quibo poteſt illos emendando qui

...

patremſuũ xpᷣm iteꝑ quãtũ in eis eſt.vtpote occaſio
nem dãt dãni ⁊ moꝛtis.iteꝝ occidut ſeu crucifigũt.
quod ſi nõ fecerĩt.ᷣ ſi fugerint. hereditatẽ celeſtem
amittunt:nõ tm per legẽ pᷣdictã. etiã ꝑ legẽ aliã in
auctentica quibo modis feudũ amittat. Colbl. x. c.j.
cũ ſeq̃ntibo.vbi habet᷑.q vaſallus feudũ amittit ſiĩ
pꝛelio moꝛtali fugiẽs dñm ſuũ vereliquit ⁊ pꝛopter
alias ingratitudines. ¶ Ex quib oĩbo ondit᷑ ꝙ ſic
puniunt᷑ qui deũ in his bellis q ↄtra eũ quotidie fi⸗
unt.nõ vfendũt peccatoꝛes coꝛrigendo ⁊ caſtigan⸗
do:in qua caſtigatione vel rephẽſioe nullus excuſat̃
quia ſi dicat:ego pauꝑ fui ſimplex: et ille magnus
erat.cui reſiſtere nõ potni. Contra eum erit pᷣdicta
lex de impubere:qꝛ ad minꝰfacere vebuit qo potuit.
quãto grauioꝛi pena puniendi ſunt:quiↄtra ipſum
in pſonis ꝓpꝛijs pugnãt puerſe.ↄtra eius pᷣcepta vi⸗
uendo.vt ⁊æ iſtis in ↄꝑpatione ad pꝛioꝛes verificetur
7 dicatur illud Seb.x.quãtomagis putatis ⁊æterio
ra ſupplicia mereri.qui filiũ vei conculcauerit ⁊ ſan-
guinem teſtamenti pollutũ duxerit in quo ſanctifi⸗
catus eſt.
Ab illo qui ꝑ pꝛopꝛiũ ſanguinẽ introiuit ſemel in
ſanctaſctõꝝ:Veh.ix.quod ideo dnica legiũ in paſſio
ne:quia circa illud tpᷣs aggrauauerunt iudei pſequi
xpᷣm ꝓpter reſuſcitatõnẽ ¶Laʒari:que circa illud tpᷣs
facta fuiſſe creditur. Cuius perſecutionem ſeu paſ⸗
ſionem apoſtolus in verbis pꝛopoſitis tãgens: tria
nobis oſtendit.Pꝛimo pᷣciũ pcipue pietatis.ibi.ſan
guinem.Scðdo pꝛiuilegiũ pᷣmarie poteſtatis.intro⸗
iuit ꝑ paſſionem ⁊ moꝛtẽ xpᷣi ſiue pꝛimaria poteſtas
data celum intrandi.Tercio pᷣconiũ ꝑpetue purita
tis. ſancta. ¶ Ge quo pꝛecio ? pꝛecij valoꝛe loquituꝛ
pꝛopheta dicẽs:Tu cq; in ſanguie teſtamẽti tutemi⸗
ſiſti vinctos tuos v lacu ĩ quo nõ ẽ aqua.Zach. ix.
De ſeruitio vᷣo quod ꝓillo pcio ꝓ nobis dato a noſᷣ
requirit:loquitur Cryſoꝰ:quaſi in pſona ⁊ei:ſuꝑ il⸗
lud Math.xxiiij. Tũcapparebit ſignũ filij hoĩs in
celo.Ecce inquit pꝛeciũ ſanguinis mei.quẽ redẽ/
ptiõe vedi vig veſtraꝝ:vbi eſt ſeruitꝰ veſtra quam
mihi pꝛecio ſanguinis mei vebetis. Ego ſuꝑ gloꝛi
am meã vos habui.cũ eus efſem apparens hõ.⁊ vi
lioꝛem me omnibo rebus veſtris feciſtis.¶ Hos tan
qᷓ; ingratiſſimos repꝛehẽdit Berñ.dicens:Tu es ho
habes ſertum væ floꝛibo: ego veus.⁊ habeo ſpineã
coꝛonaʒ. Conſiderẽt ⁊ caueãt choreatrices.⁊ alij va
ni:qui hmõi ad vanitatem poꝛtãt.ↄtra quos vlteri
us dveum adducit loquentẽ ⁊ dicentẽ:Tu chirothe
cas habes in manibo? ego clauos.u tripudias cũ
pedibo:⁊ ego laboꝛaui.Cu in choꝛeis bꝛachia exten
dis in modũ crucis ad vanũ gaudiũ:⁊ ego ĩ crucead
obpꝛobꝛium.Tu habes latus aꝑtum in ſignũvane
gloꝛie:⁊ ego latus habui effoſſum ad penam. Qua
vanitate multũ vtũturmõ qͥ aꝑturas habent.⁊ ſu⸗
per tunicalibo ſuis fere ab humero vſq; ad cqura vt
interioꝛes oñdãt curioſitates circa cĩgulũ coꝛpor?
facturã.Chꝛiſtus latꝰ apuit ad multoꝝ redemptõʒ
ſaluationẽ.⁊ ipſi latꝰ aperiũt ad laſciuie ⁊ carnali
tatis ꝓuocationẽ.⁊ intuentiũ ꝑditionẽ.¶Hoꝝ in⸗
gratitudinẽ:pᷣmo recitat Augꝰ.⁊ ſcdᷣo iudicũ illud
ꝛofert in perſona vei.in quodã ſᷣmone loqns. quaʒ
oqlam qui audiũt diligenter excogitent quõ in iu⸗
dicio veo rñdere poterũt:dicẽti.Ego inquit vos foꝛ
maui ⁊ in paradiſo poſui:⁊ poſtꝙᷓ illũ ꝑdideras mi/
ſertus tui carnẽ aſſumpſi:⁊ in terra ꝓpter temlta ſu
ſtinui. Alapas. ſputa. dura vba. durioꝛa Ybera. on⸗
dite nũc quid paſſi eſtis ꝓ me:ĩmo ecõuerſo potiꝰ ſe-
cuti eſtis dyabolũ.Cõtempſiſtis lucẽ. poſſidete te⸗
nebꝛas.amaſtis moꝛtẽ:ſecuti eſtis dyabolũ: Ite cũ
illo in ignẽ eternũ.quẽ qui vult eua deretollat cru⸗
cem ſuã:⁊ ſequatur me:aAdath.vj.i.ipſuʒ qͥ in cruce

Artiꝰ.ix.
xlj.

.xlij.

E

ci wuotonetana ciocunom

tinincigem:uod ſifeerin ſpe

mnärnol
guperi guteelenoſfnu ne
nns inoin lnger
tionerdione no ſoluam otoull
tneliterſumetis ramos 71.. amn
ſßo weet Au i dicens Tollat
turmetripliciter apienter ete
Peimoſapieter ſicut carcere ein
eccliam fugiens rterrpiurans
nquo cafuſicutnullusad care
Taduls nemarchnef
loꝛſroneiqr ſinollet ad carcerem
afflgeretura foꝛtion roroe no n
ledire vbl finolitertam coꝛp
Nlus offeit qyvncy oꝛius offengen
ſio oi wridet Peecio,n erptere
aceroti int ſaracenos pf deptoe
nt ci nicis reqire. vloͤ carce en
ſitato pyreclent n preci dati
nittite Reciu dendcrexiqet mn
Acarcere fugiens nullo mode
leyellttnderpectat ibeterin d
Cafcenis geſiggtetbierpecat ,
pir teucineein locovelſoch
ta fugicns lidenptuspcht
dyaboluin loco vigelictt uſpe
nelanecci ſoniollihabte
o uino eceguit pel uopo⸗
Nlnspetunit gſifttent icel

atlen morse iſtinonſal

ccaſhnügpetle untn
PAarpuecialonlogin
Ginſangieteſanintient⸗
Kaigiandiagla Tich i.
pllopade nodis datogno
rſotgnaſtingſona diſiͤ
icapporebitſignu fillioisin
eü̃ſangninisnei vegnti⸗
yrpbleſtlemit peſta gvon
nis mer kberis Ego ſnoglon
fnusefſam appsrensoyi
s ſeſtnisftaſtis Hosten
edit Ban diceſs⸗ Luesho
lorrego wus Thabeoſolnes
auezt choreatnices.1aliſe
temn portättfauos ylteri
cnte dicenti⸗ Tu chifothe
cgodanos. Tutmniudiusch
Tuinchoreis uchigent
vani gadiiegdiguceel
eslatusaptumn inſionüͤſone
hn cofin ad enan d⸗
urngoptunehebent

xliij.

.xluiij.

Naſſio chꝛiſti

pependit.ſicut v illo ꝓhetatum e orii-
gã inquit illum paxillu in loco fideli.⁊ erit in ſo luz
gloꝛie wmui patris ſui:ꝛ ſuſ pendã ſup euʒ oẽm glo⸗
niam mm patris eius. Ylli.n.xpᷣo paxillũ crucis fi⸗
xerunt in loco fideli.i.in hieruſalem quondam fide
lis exiſtens: Eſa. j. Quõ facta eſt meretrix ciuitas fi
delis. Cui in die palmax: ſicut illi ve aſcalone Jona
the ſũmo ſacerdoti: quiba dicit᷑:q occurrerũt ei ð
ciuitate honoꝛifice.j. Aach.xj. cũ ramis occurꝛerũt
palmaꝝ.illud impletes pꝛeceptuʒ quo dicit᷑:SOume
tis ramos ligni.Zeuit.xxiij. Cum quibo ꝓceſſionem
æxo obuiando faciatis ſpũalem:quẽadmodum ipſi
tunc fecerũt coꝛpoꝛalẽ: Ipſi nanq; obuiãdo xpᷣo ra/
mos lignoꝝ acceperant in manib- ipſos poꝛtantes.
nos ramòs ⁊ bꝛachia ligni q ucis.i.exempla ⁊ com
moda ⁊ vᷣtutes:⁊e quibo dictũ eſt ſupꝛa.e.c.arti.iiij.
Accipiamꝰ in coꝛdiba cũ ramis etiã in manib ipos
uotione z affectione geſtantes:⁊xpᷣo ſic obuiãtes.
Et rõnabiliter quidem qꝛ ſi regibo terrenis adueni
entibo pceſſiones faciunt ſui ſubditi.: ſpecialiter il⸗
li qui gratia illius indigent:qui quanto plus eo in⸗
digent tanto plus eis placere nitunt᷑ veniẽtib. Cir
ca quoꝝ aduentum eſt aduertendũ ꝙ pauperib eis
obuiantibo ꝑ elemoſynarios ſuos elemoſynaz dare
ↄſueuerunt: Sic in pꝛopoſito.cum rege celi multuʒ
indigeamꝰ.væ cuius aduentu in die legitur palmaꝝ
cũ uotione tanta ei occurramus: quãta eius gra⸗
tia indigemꝰ:quod ſi fecerimꝰ.ſperandũ eſt ꝙ nobis
pauperibo gratie elemoſynã ⁊ nobis peccatoꝛibo re⸗
miſſionis miſericoꝛdiam largiet Cu rali ergo veuo⸗
tione ⁊ oꝛone.nõ ſolum coꝛpoꝛaliter ſed etiam ſpiri-
tualiter ſum etis ramos ⁊c.i.ramos ligni crucis: ſiẽ
xpᷣs vcet:Au.ix.dicens:Tollat crucẽ ſuam. 7 ſequa
tur me tripliciter. ſapienter. letanter.⁊ ꝑſeueranter
Pꝛimo ſapiẽter.ſicut carcerẽ euadens mundi.⁊ ad
eccłiam fugiens ⁊ terrã ꝑiurans cuʒ cruce in manu.
n quo caſu ſicut nullus ad carcerẽ rediret mundi
ta nullus ad carcerẽ redeat dyaboli: Et hoca ma
loꝛi rõne:qꝛ ſi nollet ad carcerem redire vbi coꝛpus
affligeretur. a foꝛtioꝛi ratõe nõ veberet ad carcere;
redire. vbi finaliter tam coꝛpꝰ ꝑditur:qᷓ; aĩa.⁊ deum
plus offẽdit:q; vnqᷓ; pꝛius offenderat. YImmo modo
ſuo deũ vridet. Pꝛecio.n. ex pte regis ãd aliqu ez in⸗
carceratũ int ſaracenos ꝓ rdeptõe ſua miſſo:ſi nolu.
enit cñ nũcijs redire. vł ð carcè᷑ exire vł poſtq exie⸗
rit cito p'redierit: ⁊ pꝛeciũ datũ gtis amittit:nõne
mittẽtẽ pꝛeciũ veriderevidet᷑ ꝛ młtũ offendẽ: Sic
carcere fugiens qͥ nullo modo ad carcerem redi-
re vellet.nõ expectat libẽter in wminio illiꝰ wmini
carceris.qꝛ ſi apte ibi expectat.videtur velle iterum
capi ⁊ reduci:necin locovel ſocietate vbi capi poſſet
Ita fugiens ⁊ redemptus ꝑ chꝛiſtim oꝛtẽ ve carcere
ð ya boli.in loco videſicet ſuſpecto: nec in ſocietate
mala:nec cũ ꝑſonis illis habitet vel loquat᷑ cũ qui⸗
bus pꝛius peccauit:vel quoꝝ occaſione vel attractu
pꝛius peccauit:qꝛ ſi fecerit.videt᷑velle iterũ capi gra
tis. ⁊ talem moꝛs chꝛiſti non ſaluat:qꝛ nõ eſt xpo di-
gnus:ipᷣo rpo teſte.qui ait:Adath.x. Qui nõ accipit
cruceʒ ſuꝗ ⁊ ſequitme:nõ ẽ me dignus: Mota. K.ij.
xij¶ Ad hoc ꝙ crux xpᷣi moꝛs xpᷣi vos eductos ðᷣ
peccati manſione ⁊ carcere pꝛotegant: neceſſe eſt vt
pꝛecepto obediatis angelico.qui Zoth eductũ ð lo⸗
co et ſocietate peccati.i.æ ſodoma in re. et vos in ſi⸗
gnificatione wcuit dicens: Moli reſpicere poſt ter/
gum. nec ſtes in omni circa regione.ſed in monte ſal
uuʒ te fac.ne tu ſił ꝑeas:Genxiy. Sic nec vos moꝛe⸗
mini in omni regione vel wminio vyaboli. vbi ꝑ cõ
cupiſcentias.iteꝑꝝ vos faciliter atrachiare ad car⸗
cerem reducere potenit: ſed fugite cum illis.qui car
nem ſuam crucifixerunt cum vitijs ⁊ concupiſcẽtijs

z„ ei.i.
Sall.v.i. cum omnibo concupiſcentiaꝑ occaſionibi.
Secundo tollat crucem ſuam exemplo chꝛiſti letan
ter ? gaudenter. Si.n. chꝛiſtus qui ſciuit bene ꝓ e⸗
bunt in hieruſalem moꝛi. vt re illo verificetur illud
ps.ciij. Sol cognouit occaſum ſuum. ſi letanter ſu⸗
itinuit crucis penalitates pꝛo peccatis que non fec᷑:
quanto nos letanter pati ebemus ſpiritualis cru⸗
cis aſperitates.i penitentias nobis iniunctas. inter
quas eſt maxima. vt væinceps peccata non iteremꝰ.
pꝛo peccatis que fecimus vt penas quas meruimus
vitemus eternas.¶ ¶riplici igitur exemplo vid ere
poſſumus ꝙ hanc ſpiritualem crucẽ gaudenter tol
lere 7 pſeueranter tenere beremus. ¶ ꝛimo exẽ⸗
plum ad hoc habemus w obſeſſo ab mimicis.qui li
benter inuenit ⁊ tollit arma vel baculum vel aliqᷣd
quo ſe vfendat: Ita nos hoc lignũ crucis chꝛiſti in
fide.⁊ crucis ſpũa lis ĩ opere.quo ab oĩhb nos væfen⸗
dere poſſumus piculis:ſicut oſtenſum eſt ſupꝛa. eo.
ca. arti. iiij. Gic ergo xpianus armabit᷑ ferro ligno
ij. Reg.xxiij.per crucẽ int᷑ficiẽs inimicitias:Ephᷣ.ij.
ecundũ exemplũ eſt ad hoc ve ꝑegrino laſſato.
in ardoꝛib verato.qui gaudenter muenit arboꝛẽ
ſub cuius vmbꝛa requieſcere:⁊ de cuius fructu come
dere poſſit. Sic pꝛius vexatiĩ diuerſis dyaboli ope⸗
rib ⁊ igne peccati.qui eſt ignis infernalis.inflãma⸗
ti:multũ nuc gaud ere veberent 8 inuenerũt arboꝛẽ
crucis ſpiritualis.i.penitentie.ſub qua a pꝛedictis
laboꝛibo requieſcere poſſunt ſi voluerĩt:⸗ q; diu vo⸗
luerint:⁊ e cuius fructu hic per gratiam ⁊ in futu⸗
ro per gloꝛiam refici poſſunt qui voluerint. Iſto nã
qᷓ; eſt lignum:æ quo Apoc.xxij. Ex vtraq; parte flu
minis lignũ afferes fructus.Si.n. flumen a ccipiat
Eo aquis que ſupꝛa ſirmamentum ſunt:iuxta illud
an.iij. Pndicite aq̃ oẽs q̃ ſuꝑ celos ſunt domino.
tunc planum eſt ꝙ iſtud lignum ex vtraq; parte.i.ex
parte inferioꝛi fructus gratie:ꝛ ex ꝑte ſi uperioꝛi fru/
ctus afferat gloꝛie. Qui vo adhuc in laboꝛibo ⁊ aꝛdo
ribo laboꝛat⁊ ſoꝛdeſcit peccati.feſtinet.vt ad arboꝛẽ
iſtam citius veniat: Talibo nãq; dici poteſt illð Ge
neſis.xviij. Qauentur pedes veſtri ⁊ requieſcire ſub
arboꝛe.ponamq; buccellam panis ? confoꝛtetur coꝛ
veſtrum:Aauentur inquit pedes veſtri.i. affectiões
volũtates per contritionem⁊ confeſſionem.⸗ reqͥ-
eſcite ſub arboꝛe penitentie.vt poſſitis digne ſume⸗
re buccellam panis cõmunionis.quam vobis ſic vĩ⸗
centibus ꝓmittit dicens: Vincenti dabo edere de li
gno vite:.poc.ij. Ricat ergo ⁊ oꝛe impleat quilibʒ
veſtrum illud Cant. vij. Aſcendam in palma appᷣ
hendam fructus eius. Bellatoꝛes. n. pꝛius aſcendũt
vt vincant:ſicut oſtenſum eſt.A.xxv.vj.qui poſt vi⸗
ctoꝛigm pꝛedam capiunt: Sic nos vt appꝛehenda⸗
mus fructus illos:Galł.v.ructus.n.ſpinitus eſt ca⸗
ritas.gaudium pax. vincentibus datus ab illo qͥ ve/
nit oĩg in ipſũ pacificãs ꝑ ſanguĩeʒ crucis eius Coł
.j. ¶ Cercium exemplũ ad hoceſt chꝛiſto 1 œæ om
nibus ſanctis. ſpecialiter æ ſancto Paulo qͥ dicit
AMihi autẽ abſit gloꝛiari.niſi in cruce vmininoſtri
hieſu chꝛiſti:ał.vj.¶ Tercio tollat crucem ſuam
perſeueranter: exemplo chꝛiſti Pauli ſanctoꝛuʒ.
qui crucem ſpiritualem vſq; ad moꝛteʒ poꝛtauerũt:

Ad quod faciendum exempla nos wocent bannito⸗
rum.ſeu illoꝛum quipꝛo maleficijs ſuis ad eccleſias

confugiunt.qui crucem accipiẽtes in manibo iurãt.
ſe directã velle tenere viam. vſq;quo extra terrã ve⸗
niant. Poſt quos aliquotiens perſuaſoꝛes et attra⸗
ctoꝛes ſequuntur. qui blanditijs. ſeductionibus 27
minis eos extraviam ducere nituntur: Quib extra
viam ductis illoꝛuʒ amputantur capita. Ideo qui
inter eos aſtutiam bona habent. nec blãditijs emol
liuntur:nec terroꝛibo flectunrur: Sic in oſito.cuʒ

xlvj.

xlvij.

Arti/j.
j.

Paupertas

omnito viribo ſuis.poſt fugientes v carcere.et poſt
periurantes terram ſuam dyabolus inſequit᷑: mi⸗
tos poſt eos mittit.quib ipſemet inſequens.xæliti⸗
ꝗas ⁊ lucra oſtendit dicẽs:adhuc ad ↄſimilia redi xæ-
lectationes ⁊ lucra:q; iuuenis es.⁊ multos te iuua/
re opoꝛtet:ſicut euaſiſti hoc anno:ſic enades ſeqnti:
us miſericoꝛs.eſt. ¶ Vt etiaʒ eos ad hoc alliciat
exercitũ ſuũ mittit.quĩhignis verbis.factis noõnul⸗
los ad dyabolum nitunt᷑ reducere. aliqui choꝛearũ
blanditus:aliqui verboꝝ fallarijs aliq minis.Con⸗
ra quos oĩs chꝛiſtianus chꝛiſti exemplo tollat cru⸗-
cem ſuam quotidie: Au.ix. Nota themata quome-
do peccata noſtra poꝛtauit ſuper lignum. P. vxj. Fi
lius.n.regis moꝛtuꝰ eſt.ij. Reg.xviij. Nota quomo⸗
do chꝛiſtus nos liberauit.X.j.xj.cum ſequentibo.

— 4 7 „
upertatis Primo
Joñdit᷑ diſtincrio. Secũdo:volũtarie pau-
pertat exempla.Tercio:vtilitas anñ moꝛ
tem. Quarto:in moꝛte.Quinto:poſt moꝛtem. Ge⸗/

rxro: ꝙ eſt diligenter amplectenda:⁊ feuenter diligẽ

da:Septimo:q inuoluntana ſeu neceſſaria eſt pati
enter toleranda:⁊ caritatiua ſuppoꝛtanda.
Mtum ad pꝛimũ: paupertatum: quedam eſtne-
ceſſaria:quedã voluntaria:quedã ficta. Oꝛimã reꝝ
Tefectus.Secundã vi cauſat affectus. Terciaʒ ver⸗
ba palliant:̊ facta oſtendũt. Pꝛima eſt reꝝ.alia ſpi⸗
ritus.tercia in vtriſq; fingitur.⁊ in neutro inuenit᷑
Be habente pꝛima paupertateʒ ſcribit᷑: Pꝛoner.
xiiij. Etiam ꝓximo ſuo pauꝑ odioſus erit.Et Pꝛo/
uer.xv. Omnes dies pauperis mali. Et.xviij.Cũ ob
ſecrationibo loquitur pauper. Et.vix. Fratres hoĩs
pauꝑis oderũt eũ. De hac materiavide.P.vij.xlvj.
Be ſecunda ſcribit Ecc̃i.xj. Pauꝑtas ⁊ honeſtas
a o ſunt.Et pꝛouer.xiij.Eſt qua ſi pauꝑ cũ in mul
tis diuitijs ſit.Et.xix.MMelioꝛ eſt pauper qui ambu⸗/
lat in ſimplicitate ſua:q; diues toꝛquens labia ſua ⁊
inſipiẽs.Et Math.v. Meati pauꝑes ſpiritu. Et.ij.
Coꝝ.viij.Altiſſima paupertas eoꝝ abundauit ĩ di
uitias ſunplicitatis eoꝑ.¶ De tercia ſcribit᷑: æcci.
xiij. Nequiſſima pauꝑtas in oꝛe impij. De illã vo ha
bẽtibo ſcribit pꝛimo ſapiẽs: Pꝛouer.xiij.dicẽs:Qui
autem pauꝑ eſt increpatione nõ ſuſtinet.¶ Becun-
do ⁊æ eiſdem beatus ſcribit Herñ.dicens: Videmꝰ
inquit aliquos paupes.qui ſi veram haberẽt pauꝑ⸗
tatem a vo puſillanimes in ea inuenirentur vt re⸗
ges. BGed hiſunt qui pauꝑes eſſe volunt eo rñ pacto
vt nihil eis veſit.Et ſic diligunt pauꝑtatem vtnul-
lam pꝛoꝛſus inopiam patiant᷑:ſed ſemꝑ infeſtis? xæ
litijs eſſe cupientes. ¶ Idem weiſdem in quodam
loquitur libello.quem ↄtra cluniacenſes edidit.qui
a nõnullis apologia vocatur: dicens: Quid inquit
nobis ꝓdeſt in noſtro victu parcitas.⁊ aſpentas in
veſtiru.ac diuerſitas in opere manuũ. in leiunijs et
vigilijs iugis exercitatio.vt quid moꝛtificamur to⸗
ta die.eſtimati ſumꝰ ſicut oues occiſionis: Mõne in-
ueniebatur via tolerabilioꝛ ad infernum ſi ita neceſ
ſe erat vt illuc ſcenderemus.Cur ſaltem illã qua
multa incedunt viam.ſ.latam non eligimus.quate⸗
nus vel de gaudio ⁊ nõ æœ luctu ad luctũ trãſiremꝰ:
cum iũllis videlicet.qui abundãtes in ſeculo obtinu
ert diuitias. Ve poꝛtãtibo crucẽ.ñ ſiẽ ſaluatoꝛ:h̊ ſic
ille cinereꝰalienã. Te citharedis citharizãtibo: nõ
ſicut illi in Apoc.in cytharis ſuis.ſed vere vt bypo
crite in alienis. VUe ſemel 7 ve irerum poꝛtãtibo cru⸗
cem chꝛiſti.⁊ non ſeq̃ntibo chꝛiſtuʒ. vuplici quippe
contritione coterentur. quando hic pꝛo tempoꝛa⸗
li gloꝛia tẽpoꝛaliter ſeaffligunt. ⁊ in futuro ꝓ inter⸗
na gloꝛia ſeu ſuperbia. ad eterna ſupplicia ptrabun
tur. Sequuntur chꝛiſtum in paupertate.ſed non in

iij.
gloꝛia. lugent ſed non conſolabuntur.⁊ merito.quid
enim ſuperbia ſub pannis humilitatis hieſu? Nun
quid non habet quo ſe palliet humana malitia niſi
fuerit inuoluta ſaluatoꝛis infantia: intra pꝛeſepiuʒ
mmini arrogantia ſe coartat: Mos enim Petri foꝛ⸗
mãtenemus.ad wominum vocando per hꝰ maris lo
ca ꝓfũda.ceteri nauigio quieto vectiveniũt Cũ in/
quit:audiuit quia wminus ẽ:tunica ſe ſuccinxit et
miſit ſe in mare ⁊c.h ille: ¶ Que quideʒ auctoꝛitas
pꝛo tanto eſtad pꝛopoſitum:quia dicit ꝙ ſequũtur
chꝛiſtum in paupertate.ſed non in gloꝛia quia nõ in
vera ſed in ficta chꝛiſtum ſequuntur pauꝑtate: Illi
enim veram habent paupertatem:æ quibus Augꝰ
æe verbis domimi: Hi inquit ſunt pauperes ſpiritu.
quiquando aliquid honi faciunt deum laudant qñ
aliquid mali ſe accuſant:quequidem paupertas ſpi
nitus copulata cum paupertate rerum. perfectioꝛ in
uenitur:quia ⁊ chꝛiſtus interganti quomodo perfe-
ctus eſſe poſſet. Reſpondit:Si vis perfectus eſſeva
de⁊ vendeque habes.a da paupenibus:Ahathxix.
Ad quam paupertateʒ habendã ſectandam 7 di
ligedam pꝛimo viroꝛum memoꝛabiliũ exempla nos
inclinãt non ſolum chꝛiſti ⁊ diſcipłoꝑ:ſed etiã phᷣoꝝꝑ
quoꝝ exempla nos multũ mouere væberent.qꝛ pimi
inter chꝛiſtianos:ſecundi inter gentiles erant ſapiẽ
tioꝛes.qui omnes queſtiõem dubiam pꝛo via pauꝑ⸗
tatis veterminauerunt:non ſolum verbo.ſed etiam
opere.¶¶ Bicut patet pꝛimo per hoc qo ſcribit Tul-
lius de Socrate.qui ad ſtudium vadens magnu põ
dus auni in mari pꝛoiecit:ne illius ſollicitudo illuʒ
a ſtudio unpediret:Eſtumauit enim ſenõ ſimul poſ⸗
ſe aurum poſſidere ſapientiã. dem Tullius li.j.
⁊ tuſculanis queſtionibo refert de Biogene. ꝙ in de⸗
ſerto pꝛo wmo ſolo wolio vteretur. quod ſemper cõ
tra ſolem vertebat.vt ſolis calefieret caloꝛbo.ad quẽ
cum Alexander magnus veniret. et offerret quicqͥd
petere vellet: Reſpodit.nihil peto niſi ꝙ ð ſole meo
recedas. Mota quod deiſio dicit Geneca: ditioꝛ
fuit lexandro:qꝛ plus renuit. ꝙᷓ alius dare potiit
uia renuit:⁊a concupiſcentia ſua eiecit quicquid
lexander habuit: ⁊ etiam quod non habuit:⁊ pꝛo
tanto ſe purauit plus habere.qui nullo quod dare
potuit ſe reputauit indigere:Vnde ſeneca dicit:qꝙ il
lo die victus fuit Alexander:quia vidit hommẽ cui
nihil potuit dare nec auferre.vnde citius darium ð
regno:qᷓ iſtũ e paupertate ſua pelleręe potuit.¶Ex
uibus patet ꝙ tantũ diligunt boni paupertatem
nam. 7 plus pluſq; illam amittere metuunt.ꝙ; mali
diuitias ſuas:Et hoceſt quod ſcribit beatus Gꝛe/
goꝛiꝰ. in li.dyalo.æ quodam ſeruo vei Rſaac noĩe.q
ita metuebat amittere paupertatem. ſicut alij diui
tias.Cuius ratio eſſe poteſt:quia pauꝑtatem ꝓpꝛiã
reputant virtutes:diuitias vo a quibuſcũq; occupẽ
rur.quaſi alienas reputãt: Gicut patet ꝑ h̊ qð ſcri⸗
bit Geneca.ii.de canſtantia ſapientis.ꝙ cum eme
trius ceperat meʒaram:vbi ſcipio phᷣus libꝛos ⁊ pa
trimonium amiſerat.reſpondit.ſe omnia ſua habe⸗
re. Vnicuiq; eniʒ naturaliter ineſſe videtur plus di
ligere illa que in ſe melioꝛa ſut ⁊ que ſua reputat:vt⸗
pote que ſemũ ſecũ poꝛtare atq; hꝛe poterit ſi volu.
erit:⁊ que nullus eo inuito auferre poteſt:qꝙᷓ illa que
quaſi aliena reputat.que ſi foꝛtuna alicui ad temp⸗
quaſi ſub lege commodati concedat.ſecũ tamen diu
ten ere non poteſt:quia ⁊ alij ipſo inuito illa ab ipſo
quferent. Virtuoſiigitur habentes paupertatẽ ſũt
tanqꝙ nihil habentes ⁊ ommia poſſid entes.ij. Coꝝ.
vj.Quoꝛum quilibet dice poteſt cum vxoꝛe.Tobie
ufficiebat autem nobis pauꝑtas noſtra:vt diuiti
as computaremꝰ:Zob.v.Mota.H.j.iij.Et. R.v.

arti.vj.

ſaſteocguiitöismin⸗ gufert.d

Antur cNlectionild talligti
unur Etrbidilits apimntur.
nur qulnihil bir dimittunt ſian
reimexyyir Gbinabuſardͤ tnan
7potentto terfa ſua n captiun
poppenlo vo pleblb. gui nihilpen
mniſt. Nobuſardan önceps milin
citeis ninens aſternas. Er quih
halterpauptos olleſt Gechha
Ocunditas. extritooſurgit ermine
Cbonopopep mulritudine.7er m
Duimu patet. A. xrvi vij De
Aperunento:guo videtur gſalten
Operelimul intentione:multabo⸗
Oienunando cantandoacempl
caſignefiunt pauptatis:gneinre
lantia a dicete Ego din naduͦ⸗
neborinetennüin vo. a quein
dicente Ego vir vigens paupt
Teraud nanplüpßzpugn⸗
bne nickſecun ugnare gul d
ſmnüinwocit Gicin Poſtto in
loſtoſpinltualesagner anios
anſone Jucicnli. Onicin
lp dcccitlone Erch
lomſimanchbula⸗
ſen cizai pid , B
Pſis in manid oolii 6
felighmimatn hanwn
lag dſabolum aſing ull

nd länastecleſenn ee⸗

ſucun tagensnn
eltneilins lliunglie ung
niniſnſte
Iden Telus li,.
nl inndunenu Sen.
lo eren anad ſnherci
ols ltittaalniadi
Guspenitet etofenet oicic
Arnhilpetomligyöſolenen
riſolat Gencengdino
s mutt ſyoliio dare votit
vlcentis ua egt qulcgic
um quog non habuitro
obere uinullo guocdare
ere Bngelenenn diat il
derqui vidithomine aui
ſerre vndeatins danun
Neſu peller potuit Er
iligunt boni paupertaten
nammitteremetnunt cmoll
ſtquodſanbit eatns G⸗
odemnſenno Ni ſagc oie Henn
paupertatenn tentoli diu
Cttſtnispalbtanongni
tip ogulſin/
tit Giatpetet bhbſan⸗
Aſgoientis cunn dene
tus ſopientlo
ſapiopbrolibrosp
pbiſapiophi
dt ſon loſiucdle
lin uſt nin iun
ir leſtunin

Paupertas

Arti.iij · ¶ Gcdo vtilitates nos ad illã amplectendaʒ artãt

Vj.

atq; ↄſtringunt¶ Vera nanq; pauptas triplicem
habet vtilitatem:q in viro virtuoſo eſt. fumculs tri
plex.que ve facili nõ rũpitur: Ecẽs.iiij. Vnã nanq;
pñnt ante moꝛtem. Oliã in moꝛte:Terciam poſtmo?
tem. ¶nte moꝛtem nanq; tripllcẽ vtilitatem ſuo
ofert ꝓfeſſoꝛi v poſſeſſoꝛi. Oꝛimo tpalis cõmodita/-

tis. Dcdo interioꝛis iocũditatis. Et tercio ſperate

vbertatis.¶ Pꝛunũ patet ꝑ legẽ ciuilẽ. C. v epi. et
cleri.l.id qð pauperibo.j.li.j.ti.⁊.l.pꝛedictis.ſi up er q̃ᷓ

notant iuriſperiti ꝙ qñq; pauptas pꝛodeſt:qꝛ ſi ali

quid legatũ ſit pauperibo indiſtincte illis legatũ di⸗
ſtribuet᷑ qͥ pauperioꝛes inueniunt᷑:qꝛ hͥ faciendo pl
ad voluntatẽ acceditur teſtatoꝛis:Cui etiã legi bo⸗
na concoꝛdat ↄſuetudo:in qua videt ꝙ bonꝰ? elemo⸗
ſynarius elemoſynas largiens: vel ad aulaʒ pan ꝑes
introducens vt comedãt.pauperioꝛes elegit 1 mag
indigentes. que tam lexqꝙᷓ; conſuetudo. tam facto .
octrina ofirmant᷑ wi. Ffacto:qꝛ paupeꝑ ſuoꝝ miſe/
rebitur: Eſa.xlix. voctrina:Au.xuij. Cũ facis cõui
uium voca pauꝑes ⁊c̃. Cũ.n.pauꝑtas cauſa ſit. qᷓ⸗
re vocandi ſũt:neceſſano ſequi videtur:ꝙ vbiinue⸗
nitur cauſa intentioꝛ. potioꝛ ſequat᷑ effectus.⁊ ſic ce
teris paribo talis eſt potius vocandꝰ: taliq; eſt citiꝰ
ſubueniendũ:õ tm̃ ꝑ legem pꝛedictam. h̊ etiam ꝑ
legem i. eutro xv. Si vnus inquit væ fratribo tu⸗
is qui moꝛatur intra poꝛtas ciuitatis tue ad paup⸗
tatem ven erit:nõ cõtrahes manũ tuã. ſ̊ aperies eaʒ
paupeni. Mec in hoctm̃ eõmoditatem habent tem⸗
poꝛalem.ꝙ eis rõne pauꝑt atis datur qñq; largius:
ſed ꝙ etiam a tyrãnis ⁊ rap toꝛib tẽpoꝛe pſecutiõis
imiuſte acquiſitõis minꝰ aufert᷑ vel minus iniurijs
vexantur. collectionibo talliationido minꝰ ſpoli⸗
antur. Et vbi diuites capiuntur. incarcerant᷑ ligan
tur.qui nihil hñt dimittunt᷑:ſicut ad literã ptʒ: YBe⸗
remie xxxix. Vbi nabuſardã tranſtulit oẽs diuĩtes
potentes terra ſua in captiuitatẽ babylõis. De
paupenbo vo plebis. qui nihil penitus habebãt:di⸗
miſit. Mabuſardan pnceps militũ intra iuda:⁊ v-
qit eis vineas ⁊ ciſternas.Ey quib oĩb ptʒ: qꝙ etiaʒ
tꝑaliter pauꝑras ꝓdeſt. Secũda vtilitas. i. interioe
iocunditas. ex tribo ↄſurgit.ex minoꝛi ſollicitugine.
ex bonoꝝ opeꝝ multitudin e.⁊ ex maioꝛi ſecuritate.

¶ Pumũ patet.A.xxvij.vij¶ Scõʒ qͥtidiano ptʒ

experimento:quo videtur ꝙ ſaltem in opere tm̃:vel
opere ſimul⁊ intentione:multa bona opa pꝛedican-
do.ieiunando. cantando. exempla bong dando. oc
caſione fiunt pauꝑtatis:que in reꝝ nõ fierent abun

dantia.a dicẽte:Ego diyi in abũdantia mea.nõ mo

ueboꝛ in eternũ:in pᷣs.cxv.que in reꝝ fiunt penuria.
a dicente: Ego vir videns pauꝑtatẽ meaʒ: Creñ.iij.
¶ Terciũ ꝑ exemplũ ptʒ pugnãtiũ in duello.in qᷣ⸗
bus videt᷑ ſecuriꝰ pugnare.qui.q̃ſi venudatꝰ aquer-
ſariũ inuadit:Sic in Ipon ito. in pugna inter nos: et
noſtros ſpirituales aduerſarios. Exẽplũ ad hoc de
Sanſone: Judic.xiiij.Qui cũ nihil haberet in ma/
nibo. occidit leont. Et cũ etiam nihil haberet in ma
nib niſi mandibulã aſini.occidit mille viros: Ju⸗
dic.xv.Cũ vo aulã introiſſet ⁊ ↄnuiuijs intereſſet᷑.du
as hñs in manibo colũnas wmũ euertit.ſeipʒ cũ mł
tis alijs perimendo. Gic nõnulli qui ĩ pauptate ſe⸗
ipſos dyabolum ⁊ alios inimicos ſpũales foꝛtit᷑ vin
cunt. Colũnas eccleſie: vel pratem laicaleʒ appꝛehẽ
dentes:totum væſtruunt. ſeipos: ⁊ alios ſpũalit᷑ oc-
cidunt.Exy quibo ptʒ.ꝙ ſicut pauꝑtas ſecunitatẽ ꝛe
ſtat ↄtra latrones inimicos coꝛpoꝛis: qꝛ cantabit
vacuus coꝛã latrone viatoꝛ. ꝓta etiã ſecuritatẽ pꝛe/
ſtet ↄtra hoſtes? latrões ſpirituales:ita ꝙ ex vtraq;
pte maioꝛ ſecuritas:⁊ interioꝛ leticia eſt ĩ bona pau⸗
Ptate potius ꝙᷓ in diuitijs.Et hanc pauꝑtatis vtili

tatem aſiderauit Aug. vj. ↄfeſſionum vbi recitar.
ꝙ tranſiens ꝑ vicum. vidit paupem mendicũ iocan-
tem atq; letantem. ⁊ ad ſocios ſuos loq̃ns.ingemuit
dicens: In omnih conatib quibo laboꝛamus nipil
vellemus niſi ad ſe curã leticiã venire.qͥ nos iſte mẽ⸗
dicus pᷣceſſit. Et ſequit᷑: Ipſe letabatur. ego anxius
eram. ſecurus ille.ego trepidus. Sic in poſito:æ di
uite pauꝑe:qꝛ teſie ꝗꝓheta.paupꝑes fiducialiter re
quieſcent:Eſa.xiiij.Et teſte oyero. Oauper ĩ pecu.
nia:diues in ↄſcientia:ſecurius wꝛmit in palea:qᷓ di
ues in purpura. Bene ergo dicit ſecundus phᷣs. pau
ptatẽ eſſe odibile bonuũ.ſanitatis matrẽ.ſaprẽtie re
paratricẽ. ¶ Qui vo obijcere voluerint ꝙ freq̃nter
tedioſa ſuſtinent pauꝑes.Cõcedẽdũ eſt.ſed tñ nũq;
tantũ wlet pauꝑtate vel ve pauꝑtatis infoꝛtuni⸗
is ſicut fame.frigoꝛe.⁊ hmõi: ſicut diues xe diuitijs
ſuis amiſſis:vel per dños:vel latrones ab eo captis.
Ergo beati pauperes:Cu.vj. ¶ ¶ Tercia vtilitas.i.
ſpes future vbertatis.ey tribus elicitur rõmbo: pꝛi⸗
mo ex rõne cõis amicitie curialitatis. Gecundo xe
ratione diuine pꝛouidentie ⁊ paterniratis. Cercio
ex ratione ꝓmiſſi in fallibilis veritatis.¶ Mꝛimum
patet ꝑ exempluʒ illius qui mita verelinqͥt: vel dat

mn terra ſua ad rogatũ vel pꝛeceptũ alicuiꝰ amicitie:

talis nãq; in illo pꝛo quo hoc facit.ↄditionem cogi⸗

tans eſſe gratitudinis.ſpe retributõis gaudet. Gic

in ꝓpoſito.qui multa ꝓpter illum derelinquit.vel il⸗
li dat q adiuuit pauꝑem ð in opia:in p̈s. cvxj. ¶ De
cundũ ꝑ exemplũ patet parẽtibo bene oꝛd inatis 2
potentibo:in quoꝝ pꝛouidentiã ꝙᷓtũ ad ꝓmotionez
ſuã filij ↄfidũt? ſperant.⁊ maioꝛe ſperandi hñt ma⸗

teri paupes filij.qᷓ diuites:q; cõiter ææ ilłfilijs plIl?

cogitant ⁊ ſollicitantquinihil habent certum vnde
viuant:qᷓ ve diuitibo ⁊ potentibo:ex cuius ſollicitu/
dinis cõi curſu ſpes in filijs pauꝑibo augent. DBic in
qꝓpoſito ve wo patre noſtro. quiplus xæ pauperibus
ſollicitat᷑ pluſq; ad illos oculo miſericoꝛdie reſpicit:
T quo dicit pᷣs.x. Oculi eius in pauꝑem reſpiciunt.
Et iſte pauꝑ clamamt ſicut filius ad patrẽ⸗ oñns ex⸗
audiuit eum:in pᷣs.xxxiij.Et iteꝑꝝ: Aſtitit a vextris
pauperis vt ſaluã faceret a perſequentibo aĩam eiꝰ:
in p̃s.cvlij Et ad quem reſpiciã:niſi ad panꝑculuʒ:
Ela. lxvj.Ex quiboa omnido magna ĩ pauꝑibus ſpes
furure generat᷑ vbertat.¶ Terciũ exeplũ pʒ ð fi⸗

deli hole potente.multa alicui mittente er cuius
ꝛomiſſione.magna ſpe gaudet:ſed deus qui eſt fide

is 1 potens: multa ꝓmittit illis qui ꝗpter eũ ſua te⸗
relinquunt ⁊ pauꝑem vitã ducũt:Mathᷣ xix. vbi re⸗

citatis multis ue ꝓpterillũ quis Nnlrereporeſt.
1

addit: Centuplũ accipiet vitã eternã poſſidebit.

Ibidem vcet quõ qui vult ꝑfectus eſſe.debet om⸗

nia ſua pauperib dare:Cuiꝓmittit:dicẽs: Habeh̃
theſauros in celo. Idem ꝓmittit: Marci x.Et. Lu.
xviij.Ex quibo patet ꝓmiſſis q ipᷣm ſuũ faciunt the⸗
ſaurariũ.a quo nullus raꝑe põt.nec in cuiꝰ manu
di põt:quod ponit᷑ magnã habere ſpem remunera⸗
tionis. Qui vo hoc facere nolũt:ſtultioꝛes ſũt illis.
qui in omm ſtatu minꝰlibenter dãt ꝓ incõpabiliteꝛ
maioꝛi.Pꝛopter vꝛam ergo vtilitatẽ cũ illis vt pꝑti
cipes fieri poſſitis ⁊ cabire terrenũ pꝛo eterno:ſemꝑ
paupes habetis vobiſcũ: Marci.xuij. ¶ ¶ Tide
meliꝰ eſt oĩa ſil o dare ⁊ pauꝑ fieri.V.xj.v. Bz
non obſtante:ꝙ ve*tantã habebat e paupenib ſol
licitudinẽ:totq; eis ꝓmittat.nõnulliipᷣam quãtuʒ
oſſũt fugiũt:q;ꝛ vidẽt paupꝑes interi mitos malos
babe dies. Bed hec cauſa illos mime moneat:qꝛ
hic fame affligũt:ey triplici cauſat᷑ occaſiõe. Dn⸗
q; nãq; hoc ex diuina accidit oꝛdinatõe.qui ſuis nõ
ꝓuidet ve tranſitoꝛijs quãtũ abundãt peccatoꝛes
abũdantes in ſeculo.vt oſtendat melioꝛa amicis in

viij

ix.

Exemp.

Paupertas

futuro reſeruari:ꝙᷓ inmicis in pᷣſentiacedat. Qculi
oniꝓpter hoc ſuper iuſtos:vt alat eos in fame:in pᷣs.
xxxij. Sicut ptʒ. Al.iiij.iij. Potuit.n. Johani bapti
ſte alium cibum qᷓ mel ſilueſtre locuſtas ꝓuidiſie ſi
voluiſſet.¶¶ Qñq; hoc ex paupeꝝ qui fame affligun
tur vel moꝛluntur. ↄtingit malicia.ꝗpter quam a ðᷣo
erelinqui merentur:quia ſicut dicit Caſſidoꝛus de
inſtitutis monachoꝝ.li.vij. Mihil pꝛoderit pecuni/
as non habere.ſi volutas fuerit invobis poſſidendi
Aiſerabile eſt autẽ paupertatis ⁊ nuditatis eſtꝰ to
leraſſe. Fructus vo caꝝ caſſe voluntatis vicio ꝑdi⸗
cdiſſe:ſicut patet. R.v.xxxix.¶Mñq; hoc ex paupeꝝ
accidit diffidentia:quia nõ ita firmã hñt in o cõ⸗/
fidentiã ſicut habere ceberent:iux̃illud Petri.Om
nem ſollicitudinẽ veſtrã ꝓijcientes in eum:quia ipᷣi
cura eſt ve vobis.j.Petri.v. In ꝓpꝛia ponũt mendi⸗
catione nimis ſollicite impoꝛtune mẽdicando. ꝓ-
pter quam in his que vei ſũt qũq; minus ſollicitat.
qui hoc a duertere veberent ꝙ ſicut meliꝰ fuit filijs
Iſrael dum ciuitatũ dus ꝑvacabãt edificatiõi:Eyo.
j. Neccirca paleas colligendas ſollicitabant᷑: ꝙᷓ po
itea qñ audierũt exactoꝛes dicentes: Ite colligite ſi⸗
cubi inuenire poteritis: Exo.v.quia tũc legit᷑ ꝙ di⸗
ſperſus eſt populus p oẽm terrã ad colligẽdas pale-
as.⁊ male fuit eis.Dixer̃tq; eis exactoꝛes:quarenõ
umpleſtis menſuram lateꝑ ⁊c. Ita dũ religioſi alij
viri eccleſiaſtici im̃modo edificationi vaca bant du/
arum ciuitatum.i.eccleſie militantis ⁊ triumphan
tis. ꝑ pdicationis ⁊ diuĩe laudis opera.⁊ quo ad oĩs
alia vei obediebant woctrine.qᷓ dicit᷑: Jacta cogita/
tum tuũ in dño ⁊ ie tee nutriet.bene fuit:qꝛ ipſoꝛũ
ꝓuiſoꝛ mentiri non põt:qui dicit: Pꝛimũ queritere
gnum vi:⁊ iuſticiã eius:⁊ hec oĩa adijcienturvobis
Math. vj. Sed cxquo in ꝓpꝛia ↄfidunt induſtria. 2
collectioni vacant paleaꝝ:Muid.n.ſũt terrena om⸗
nia in Mbeec⸗ iſtant diuitijs. vlicijs.⁊ honoꝛi
bus niſi palee.que a ꝑuo flatu in pũcto moꝛtis qui
⁊e oꝛe moꝛientis egreditur exufflantur:circa quarũ
collectionẽ licet diuerſimode:multitñ laboꝛioſe ſol
licitãtur. diuerſimode ideo dicit᷑: quia quilibet ſᷣm
conditionem ſtatus ſui:Aliqui maioꝛes paleas.ſiẽ
inagna maneria. magnas eccleſias ⁊ pbendas.Ali
qui minoꝛes:ſicut patet..ij.xxxiij.colligere nitũt᷑.
⁊extunc nõnulli peius habuerunt ⁊ pauperio/
res eſſe ceperũt. Inſuꝑ ⁊ exactoꝛes illos ad amari⸗
tudinem pꝛouocant dicentes:quare nõ impleti mẽ⸗
ſurã modioꝝ ⁊ lucroꝝ pᷣdeceſſoꝝ.¶Rꝛopr iſtas er-
go cauſas veus nõnullos affligi ꝑmittit fameq; ⁊ fri
goꝛe toꝛqueri. Nec tñ vere pauperes veſerit. quin h
vt magis eoꝝ ↄuenit ſaluti eos paſcat. Fatuũ enim
eſſet cogitare ꝙ ille qui dat pullis coꝛuoꝝ eſcã illoꝝ
⁊in quem oculi omnium ſperant.⁊ dat eſcãilloꝛum
ſuis in cibo ⁊ veſtimento nõ ſubneniret.cõtra moꝛẽ
quoꝛũcũq; regũ ⁊ dñoꝝ.qui ſeruis ſuis miniſtrãtne
ceſſaria:⁊ ſpecialiter illis ſeruis qui omnia vederũt
vel vereliquerũt ꝓ amoꝛe dñi ſui.Si.n.talis dicere
poſſet:ñe oĩa ꝓpter te dimiſi:vt oꝛdinaſti.⁊ ſic pꝛo
amoꝛe tuo pauper factꝰſuʒ ⁊ ſic radicaliteroꝓ amoꝛe
tuo fam eſco:ergo cũ po tens ſis.ſuccurre mihi:vix ẽ
pater vel dñs quin ei in hoc caſu ſuccurreret.Sic in
Poſito:ſi qͥ poſſet deo dicere.ſicut legit᷑. q quidaʒ
erapiõ noĩe dixit cuidã querenti.quis eũ ſpoliaſ-
ſet:quia nudus inceſſit. Reſpondit:euangelinʒ xpᷣi
me ſpoliauit.nõ eſtimo quin ille qͥ diat Molire ſol⸗
liciti eſſe dicentes: Quid manducabimus ⁊c̃.ſic ꝓ
amoꝛe ſuo famſcenti algenti ſubueniret: qꝛ ⁊ ipĩe
hoc facit quod ocet eſſe faciendũ.iuxta illud Ince⸗
pit facere ⁊ wcere. Sed hoc vcet eſſe faciendum di
cẽs:idem poſſide cum amico tuo in pauꝑtate eiꝰ:
Ecci.xxij.igi cẽ.

iij.

In moꝛtis vo tranſi. bona paupꝑtas triplicẽ con. Art. iiij.

fert vtilitatem ⁊ ↄſolationem. Vnã ꝙ vadit ad pa/
triã. quã plus alijs vſiderauit Aliã:qꝙ inueĩetqꝙ ad
patriam illã ꝑ viam iuit bꝛeuioꝛem. Cerciam:q ad
patriam illam veniens minoꝛẽ dabit ↄputũ.¶¶ Pꝛi
inũ patet ꝑ exẽplũ q famelico vel paupꝑe.qͥ in ʒun⸗
cto eſt eundi ad feſtũ.vel diuitias.quas diu ceſide⸗
rauit.plus vᷣ hocↄſolatur: ꝙᷓ alius qͥ famẽ vel indi.
gentiam nõ habet.Et puãtucũq; ad feſtũ alicuius
oẽs eſſent vocati.⁊ e talib plures venirent.Sic in
Poſito.ſicut patebit infra.Tl.ixxvij. ¶ Bcom ptʒ
quia cũ linea inter duo puncta bꝛeuiſſima ſit.cuius
mediũ nõ exit ab extremis.⁊ duo pũcta vite nr̃e.na⸗/
tiuitas videlicet ⁊ moꝛs ſint pũcta pauꝑtatis.ptʒ:
ꝙ linea vite.inter iſta vucta a natura ⁊ ↄditiõe iſto/
rũ nõ exiens ſed ſemꝑ inter duo extrema directe ſeĩ
paupꝑtate tenẽs eſt bꝛeuiſſima.¶ Terciũ etiã oſtẽdi
tur per legem ciujlẽ. ff. commodati.l.in reb.i.in. ff.
veteri.li.xiij.vbi habetur.ꝙ qñ res tibi cõmodatur
pꝛopter vtilitatẽ tuã:⁊ in tuo vefectu.i.culpa tua pᷣ
cedente pereat.æ leuiſſima culpa teneris.uʒ ergo
oĩa in mũdo iſto ſint nobis ↄmodata mutuata.mł
ta amittant᷑.r aliter ꝙᷓ; veberent expẽdant᷑: patet. q;
illi qui plura recipiunt.ad plura rñdebũt.⁊ v pluri
bus ↄputũ dabũt.qñ eis a rerũ vño dicetur. Medde
rationem villicationis tue.Et qͥ minus recipiũt.ð
minoꝛiↄputũ dabũt.(¶ Pꝛopter hec ergo tria cum
maioꝛi leticia moꝛit᷑ panꝑ ꝙᷓ; diues.Et qꝛ nõ admit⸗-
tit tot velicta:ſicut ptʒ.A.xxvij.xlviij. Oð elegant
in vi.pa.quaſi modo ſequenti oñſum eſt:vbi legitur
quodã væſiderãte exitũ videre animaꝝ.ꝙ in ciui-
tatẽ quandã ingreſſus.vidit tartarum cuʒ tridente
ignito aĩaʒ cuiuſdã extra here diuitis moꝛiẽtis.⁊ i
lentis. Ad aliã vo ꝑtem ſe diuertens.vidit MℳÆicha⸗
elem cũ angelis ad quendã pauperẽ in vico moꝛien-
tem deſcendere.qui ⁊ aĩam eiꝰ cũ gaudio dæ coꝛpoꝛe
eduxerũt.ſicut⁊ aĩaʒ p auꝑis vlceroſi:Luce xvj. Dic
ergo cõſolatꝰẽ dñs pplin ſuũ.⁊ paupeꝝ ſuoꝑ miſere⸗
bit᷑: Eſa.xlix.
Poſt moꝛtis inſuꝑ tranſitũ triplicẽ ↄomoditateʒ
ſuo ↄfert poſſeſſoꝛi ꝓfecta pauꝑtas:quia pfecte pau
per in celo plus honoꝛabitur.plus pᷣmiabit.ampli⸗
uſq; ditabitur ¶ Mꝛzimũ oñditur p exemplũ v fal⸗
cone ſeu cane nobili.⁊ diuite malo ex vna pte.⁊ gal⸗
lina ⁊ pauꝑe exalia: Inter quos ꝓ tanto ↄueniens
fit ↄpatio:quia ꝙ tãto inuenit ſimilitudoq ſiẽ falco
vel caniculus dum viuit honoꝛatur.⁊ de melioꝛibus
comedit:ſed moꝛtuꝰ ĩ foueã pꝛoijcitur. Gallina vo
vel bos ⁊ hmõi aĩalia dñ viuũt expellunt᷑ ⁊ in laboꝛi
bus ⁊ fame alunt᷑iſ moꝛtua ad reſis menſaʒ poꝛtan
tur. Sic in pꝛopoſito.⁊ patet ad literam: Xu.xvj.ꝝ
exemplũ væ diuite ⁊ Zaʒaro.Ex quibo finib patʒ. ꝙ
melioꝛ eſt pauꝑ ⁊ ſufficiẽs ſibi ꝙᷓ gloꝛioſus:Pꝛouer.
xij. Sufficiens inquit ſibi. ſpuali videlicet ſuffici-
entia ⁊ coꝛpoꝛali pauptate.qui eſt quaſi pauꝑ cum
in inltis ſit diuitijs:Pꝛouer.xiij.¶ Scðʒ videlicet
ꝙ poſt moꝛtẽ maioꝛibo velitijs fruet᷑ amplioꝛiq; qui
ete puilegiabit.ptʒ pᷣ ꝑ exẽplũ v ſuientiba ⁊ laboꝛã
tibo coꝛã quibuſcũq; in pᷣma menſa.DOi nãq; duʒ alij
comedũt ⁊ velitijs affluũt laboꝛãt.⁊ qñq; fam eſcũt.
h alijs ceſſantibo iſti velitijs afflui incipiũt:ex cuius
cogitatione ſe pꝛius in pauꝑtateſeu fame armaue⸗
runt.Sic in ꝓpoſito.dũ diuites h̊ comedũt ⁊ bibũt
Poptume ſe veſtiũt ⁊ ducũt in bonis dies ſuos:panu
peres ĩ fame ⁊ frigoꝛe.⁊ laboꝛe.ipᷣis ĩ coꝛpalibo ⁊ ſpi⸗
ritualibo miniſtrãt. SGed qñ ipſi ceſſant.⁊ in pũcto
ad in ferna veſcendũt:Job.xxj. Iſti epulari incipi⸗
ent.in ↄuiuio illiꝰ qui tales vocat dicẽs:lenite ad
me oẽs qͥ laboꝛatis.⁊ onerati eſtis.⁊ ego reficiã vos
Adath. xj. ¶Euaius quidẽ refectõis ſpem ⁊ certitu⸗

xj.

Exemp.

Arth. x.
piij.

xiiij.

N

ſintere ulag cſurte iter veſtes
ib ncrElr ii In wnon
veſtunetu. ch bis gui dicut).
ſitin,rhndiſums. Klitis
ori ghenniker gfruantur. quatd
7gnäro inperorſubquomllite
niaſioꝛ certis ſat quõ milita
atũ eſt imperatoꝛtterrenns 4n
militätqeno ſenp olens eſt dicl
loboꝛes multo magio lle hocdie
eſt ulſolus laboꝛem 1 wlort aſt
tybbulationẽtuã 7pauptatetuã:
gaugtateme habul ad te ſicut ün
leregnü melius ibello ougnati 5
niitfllum ?principaruſe datun
n.i. Begpyni, quia ſiuttalis
fat. guismelins pognat talta
bencficinm eligt Ata dus in
reguunn ſen ünpertüccleſte eligt
tis bene deertante dicens Eie
Ntars Eſaielvii. (Ac a⸗
noneeſtadenendiie qnii
ad tna hoies eliguntur. ( J.
cegt militeeegc oꝛgines llegit

2.

lac . Aachiii. Etad ſo

Mrütiigeninan ginai⸗ Keno

Mäittrnunmes miee.
mmederedinttoncnita
enſtdinenens dici Aichn⸗
endiͦauperiin ich nanin⸗
aiam es n gucio weopore
paupiorlaroſi Aucenj O⸗
plnſuiponperſhor nſc⸗

1

tunſinitnplici mogitat; Inn

tapeuotas,quia pfecepaun
bitun glusmniablt anpli⸗
oñditur perenplii wfal⸗
lvltemeloer mapte rgal⸗
terquos tanto ouenlens
Unenit ſimilimcoqſtöftlo⸗
thonontur vnndlonibis
ducz groiitur. Galling d0
vinüterpellunk ninloboni
dne enhn
1erttoolitrum Au nſ
garo Erglin il h
is ſolcygotiſs Puef
rſbi ſPicliigllit ſufic⸗

ſponp cum
rlichlug⸗ ieliett

i

NPaupertas
dinẽ ey ſua haberi põt wetrina:qꝛ exquo wcet ali⸗
os ad cõuiuia ſua vocare paupes:dicens.Cuʒ facis
oniuium voca panpes: Au.xiiij. ad reficiendum ſup
ple:magna pᷣſumptio eſt. ꝙ ipemet faciet qð wcuit.
Cuius pᷣſumptionis ſeu ſpei cogitatio oẽm paupe-
rum amouere veberer impetientiã. ſicut ſpes xe bo⸗
na refectione ⁊ bono hoſpitio in nocte. mitigat la⸗
doꝛes de die. Exemplũ ad hoc habem? ꝓphete dicen

tis:pᷣs.xxx. Infirmata eſt in pauꝑtate virtꝰ inea.i.

virtus mea natural vebilirata: Sicut ptʒ p hoc qð
ſequitur: Et oſſa mea ↄturbata ſũt. factus ſum tãqᷓ;
vas pditum. SGic.n. reputant᷑ hic pauꝑes: Bequnt.
Audiuivituꝑationẽ multoꝑ.quã paupes quotide
erperiunt᷑. Ged quid eũ in oĩbo ↄfoꝛta bat.palam eſt
p hoc q ſequit᷑: Ego aũt in te ſperaui dñne. dixi eus
meus es tu in manibo tuis ſoꝛtes mee. ¶ Gcoo idem
oſtenditur ꝑ exemplũ de milinio: qꝛ ſicut milites in
militia bene ſe hñtes ⁊ poſt laudabilẽ militiam ve⸗
terani facti.vlitijs ↄagruis qete phenni ꝑfrui de⸗
bent: Bicht patet ꝑ legem cimilem. C. li.xij ti. ve ve⸗

teranis.l.j. Et inter multa pꝛiuilegia qᷓ ers ↄcedũt᷑.

Exemp.

ſic dicitur: Quiete poſt laboꝛes ſuos ꝑhẽniter ꝑfru
antur.fiſco nro q́; epula eadẽ ꝑmiſimꝰ.vt nullũ om⸗

nmino ex his inquietaret. ic nota.qꝙ antiqͥ religioſi

nõ cebent inquietari. Sequitin.l. AIntegra bñficia
eoꝝ ſub ſeculi nr̃i ocio ⁊ pace pfruant. Ita iuſtũ ẽ.q;
illi q in pauꝑtate laudabiliter o militauert: qui
quodaãmodo martyres ſt:qꝛ ad modũ martyrũ cæo
militãt: Vñ Merñ. Vere martyrij genꝰeſt paupꝑtas
voluntaria. Quod. n. martyrij genus grauius eſt: qᷓ

inter epulas eſurire. inter veſtes pcioſas algere. cum

illo qui dicit: Eſa.iij. YIn wmo mea nõ eſt panis.ne⸗
qᷓ;veſtimẽtũ.⁊ cũ his qui dicũt.j.Coꝝ.iiij.Eſurimꝰ
ſitimꝰ.⁊ nudi ſumꝰ.xelitijs ⁊ quiete.tanto ampli-
oꝛi ꝑhenniter ꝓfruantur.quãto melius militauer̃t:
7 quãto imꝑatoꝛ ſub quo militauerũt eſt ditioꝛ.cu⸗
ria lioꝛ.⁊ certius ſcit quõ militauerũt.Si.n.vt pᷣdi-
ctũ eſt.imperatoꝛ terrenus qͥ nõ ſemꝑ videt quomõ
militat qꝛ nõ ſemꝑ pᷣſens eſt.dicit:ꝙ qete ꝑfruant᷑p⸗
laboꝛes. multo magis ille hoc dicet: qui ſemꝑ pᷣſens
eſt. qui ſolus laboꝛem ⁊ woloꝛẽ ↄſiderat dicẽs: Scio
tribulationẽ tuã 1 pauꝑtatẽ tuã:poc.ij.⸗ Inqꝗᷓ
pauꝑtate me ha buiad te ſicut imꝑatoꝛ.q ꝓmiſit da
re regnũ melius ĩ bello pugnãti.Et ſicut Saul pꝛo⸗
miſit filiam ⁊ pꝛincipatũ ſe daturũ vincenti BGoly⸗
am. j. Reg. xviij.quia ſicut talis rex diligenter ↄſide
rat.quis melius pugnat:⁊ talẽ ad hoc quod ꝓmiſit
beneficium eligit ¶¶ta vus in bello ſpirituali ad
regnum ſeu imperiũ celeſte.eligit ĩ camino pauꝑta/
tis bene vecertantẽ. dicens:Elegi te in camino pau

Ptatis:Eſaie.xlviij.(¶¶ Ad cuiꝰauctoꝛitatis veclara

tionẽ eſt aduertendũ:ꝙ quãtũ huic intereſt ꝓoſito.
ad tria hoĩes eliguntur. ¶ Agd bellũ.j.Mach.iiij.
elegit milites: ad oꝛdines elegit ſacerdotes ſine ma⸗
cula ⁊c.jj. Mach.ilij.Et ad mRomanũ im piũ.ſiẽ ptʒ
in iſtis decretalibo.q œ electione agunt. Imꝑatoꝛẽ
Qua triplici electione nõnulli eligũtur ſancti. Pꝛi
mo nãq; eligunt᷑ ad bellũ ſpirituale. Pꝛo quo ẽ ſciẽ⸗

dum ꝙ vus videns tantã hom inũ multitudinẽ cõ.
tra pꝑtem ſuam.in bello ſpirituali rebellantem. taq;
paucos ꝓ pte ſua ↄqu erebatur.dicens:Quis cõſur⸗

get mecum aduerſus malignantes. aut quis ſtabit
mecũ aduerſus operãtem iniquitatẽ: Qua queꝛels
non obſtante tampauci ei adheſerũt.ſicut ptʒ ꝑ pꝛo
phetam dicentẽ: Oẽs væclinauerũt.ſimul inutiles
facti ſũt ꝙ minabat᷑ totũ genus ſtruere hbumanuʒ
triplicem ↄtra illud lanceam vibꝛans.pꝛopter ↄcu⸗
piſcentiam carmnis.ↄcupiſcentiam oculoꝝ.⁊ ſupꝑbiaʒ
vite.j. Yo.ij.que mũdum ⁊æſtruũt:Sicut in miracu

lis legit᷑ beati Dominici. Sed pᷣce pie matris eiꝰ:q̃

quo Math. v.
regnum celoꝝ:ad quod i moꝛte aſſumptus

iiii).
ꝓ mundo rogauit. ꝙ ei pꝛedicatoꝛes pꝛo eius mitte.

ret coꝛrectione.⁊ beatum ad hocoſtedit 2ominicũ
eſſe mittendum. quo dicere potuit:Ecce puer me

us queʒ elegi. poſui ſuper eũ ſpiritũ meũ: Math. xij.

mimas ſuas ad tempꝰ retraxit. mittens quoſcũq; wv
ctoꝛes.⁊ alios.vt per bellũ ſpũale verbi veiad quod
ſpecialiter eliguntur inimicos ſuos vincant. mun⸗
um ad ſe ↄuertant. dicens: Tlas electõnis mihri iſte
eſt. vt poꝛtet nomẽ meũ ⁊c. Act.ix. Sed ſpecialiter
Jacob.qm̃ Yacob elegit ſibi dñs:qm verbũi.pdica

tionis miſit vñs in Jacob: Eſa.ix. Secũdo fuit ele⸗
ctus ? elegit oꝛdinem ſanctũ quicũq; bonus religio/
ſus:in quo facto qꝙᷓtum ad hoc ꝙ ipe elegit. fuit e eo

ſicẽ e peregrino.ſeu alio qui certam nõ habet mã

ſionẽ: ſed circũit in diuerſis querens ꝑti. donecvnã
inuenerit ciuitatem placentẽ: q̃ inuenta dicit: Hec

requies mea inſeculum ſeculi:hic habitabo qm ele⸗

gieam. ¶ Tercio ad eternũ electus fuit imperiũ añ

moꝛtẽ.in camin Hentens electus fuit ad eonnn
HBeati paupes nrer gqmrb oꝝ eſt
uit: Et

ſic teſte pᷣs.lxiiij.quem pꝛius ad bellũ ſpũale ⁊ ad oꝛ/
dinem elegiſti. in moꝛte ad imperium aſſumpſiſti.

Nuoniaʒ inquit quem elegiſti aſſumpſiſti.Et ſicei
dicere poteſt: Elegi te in camino paupertatis. Ex
quo ptʒ pmo illud Ecci.xiv. Elegi te ex omni carne

cõo ve camino: Pꝛouer. xvij. ſicut igne ꝓbatur

argentũ ⁊ aurũ in camino. ta ꝓbat coꝛda deus:cu
ius ignis in ſyon. caminus in hieruſalẽ: Eſa. xxxj.

Terao patet. ꝙ fuit de illa pꝛofeſſione pauptatis

W qua dicere poteſt illud:Geñ xlj. Creſcere me feẽ
cus in terra pauꝑtatis mee.(¶ Æ.tuʒ ad pꝛeimũ ma
gna eſt differentia inter electiones ſeculi.⁊electiões

ci:quia mundus eligit illð.quod foꝛis apparet vti
lius vel velecta bilius:neſciẽs vtꝝ interius vitioſum

ſit frequenter vel virtuoſum: ⁊ ideo ſepe ccipitur.
Mui mundr amatoꝛes eleganter ꝑ exemplũ repꝛehẽ
duntur arlaam. M. iuj xj. 5 Hos elegit oñs:

Haruchaij. Sed quos reuera in firma mũdi vt cõ⸗
fundat foꝛtia. Et pauꝑes ĩ hoc ſeculo.diuites autẽ
in fide. YJaco.ij.¶ Et qꝙelectio ſua ſit bona wctrine

atq; miraculoꝝ oſtendſit operibo. vt oſtendat quoni

am quem cũq; elegerit wminꝰipᷣe ſanct⸗ eſt: Nume⸗
ri.xvj.Ex miraculis elemoſynaꝝ oꝑibi vite moꝛi⸗

bus illoꝝ quos ⁊æs elegit oſtẽdi poteſt. ꝙ eis obijci
non põt. ꝙ cuidã eligendo in opinione hoim obijcit

.x. vj.quia electus a vo eſt candidus pꝑ mũditiaʒ.
⁊ rubicundus ꝑ caritatem.electꝰex milibs: Cant.v.
Eauſa vo qre mũdus freq̃nter in ſuis vfecit ele-
ctionibo:quia nec virtutes vel ſpũales ↄſiderat cõ⸗
moditates:h̊ coꝛpales velectationes vł vtilitates.ẽ:

uis æficit in rationis iudicio quod electionẽ pce/

ere veberet: Electio nanq; eſt:quaſi acluſio ratio/
nis. Ideo dicit phᷣus.vj.Eth.c.ij. ad hoc ꝙelectõ
ſit bona.opoꝛtet rationẽ eſſe veram. appetitum re

ctum:quia vbi appetitus pᷣcedens eſt bꝛutalis nũqᷓ

bene eligitur vel eliget. niſi ſicut bꝛutum v quo di/

cit phᷣus.x. Eth.c.viij.ꝙ aſinus magis eligit fenũ ꝙqᷓ;

auꝝ qꝛ eſt ſibi magis velectabile.Sictales qui bꝛu⸗
tales ſequunt᷑ appetitus.eligũt quod eſt eis lecta
bile in pꝛeſenti ⁊ non in futuro:quia illud futuroꝛũ
iudiciũ illoꝝ veficit. Cuius vefectus cauſa eſt nini⸗
maa futuris ⁊ quibuſcũq; ſpiritualibb elongatõ.nõ
Pdiſtantiam localem:ſed ꝑ ↄuerſationẽ ⁊ opinionẽ
malã./Exhoc nanq; ꝙ ꝑ conuerſationẽ ſeu vitã ma-
lam. multũ a reb diſtant gratie ⁊ gloꝛie ⁊ virturum

parua eis videntur. paruiq; valoꝛis ea eſſe iudicant
ſicut ſtelle montes.a multum diſtantibo parue iu/

dicantur eſſe quantitatis: Ex hoc inſuper. ꝙ qͥs opi
natur ſe multuʒ ab alio ſeculo ꝑ longã vitã diſtare:

xvij.

1Ix.

Paupertas

res illius ſeculi minoꝛẽ ititatẽ vᷣtutis ĩ aſpectu mẽ
tis iudicant. minuſq; illas appciant. ¶ Hoꝝ dicto
veritas quotidiano oſtenditur experimẽto: in qͥ vi⸗
demus. ꝙ qñ ille quimultũ ꝗqpanꝑtate. alijs virtu
tib ꝓvitioſam diita bat vitã.virtuoſam inapit age
re vitam.⁊ ſic virtutibo ꝑ vite exercitium appꝛopin
quare:que pꝛius parua.paruiq; pꝛecij opinabat᷑ eẽ:
maxima ⁊ vtiliſſima eſſe iudicat.⁊ mundia lis ꝗ ſine
peccato fieri vhaberinõ poſſunt.que pꝛiꝰ tanqꝙᷓ eis
amoꝛe ⁊ vita pꝛoxima erant.mayrima reputabũt.qñ
ab eis amoꝛe elongari incipiũt:pua reputãtvelnillia
Biẽ pʒ ve Paulo.q cũ eſſet ꝓuulꝰ.ſapiebatvt puul⸗
ea videlicʒ qᷓ mũdi fũt:ꝑuipedẽs ea q xpᷣi ſt:nã ⁊ chꝛi-
ſtũ ⁊ Chꝛiſtianos pſequebat᷑. At poſtiꝙᷓ fuit ab iſtis
elongatus.⁊ ad eccleſia appꝛoximatus nõ ſoluʒ vſq;
ad rercium celum raptus:verumetiam vita ⁊ ↄuer⸗
ſatiõe celeſtis effectus:qui⁊ ait: Noſtra ↄuerſatio ĩ
celis eſt:omnia iſta arbitratus eſt vt ſtercoꝛa: Phiſ.
iij. Et illa tãtũ appꝛeciabatur ꝙ vitam ſuã gaudẽs
pꝛo ilł ædit. Prek ad hoc qð dicit᷑.ꝙ ille qui opi⸗
natur ſe młtũ ab alio diſtare ſeculo:ꝑ longam ð qua
pꝛeſumit vitam.parũ res alterius appꝛeciat᷑ ſeculi.
Exyperimentum ha betur ꝑ monẽtes. A. xj. xlij. Mã
ſicut ad punctũ eußeopenaßontes moꝛtis:ſpiritus
in die alterius ſeculi videre incipiunt. Ita mentis
oculis pauꝑtatis.⁊ alias virtutes que in illa patria
magni pcij reputant᷑.młtũ appꝛeciare incipiũt:Si⸗
cutptʒ de multis qui tũc mundũ ↄtemnunt.⁊ ad ha
bitum ⁊ ſtatum ſe ↄuertunt pauꝑtatis.vt ꝑtem ha⸗
beant cũ xpᷣo.qui gloꝛiatur in panꝑtate:Ecci.x.qui
diuit ias nihil eſſe dixit in comꝑatõe illius:qꝛ cũ di⸗
ues eſſet ꝓpter nos egenꝰ factꝰ ẽ.j.Coꝑ.viij.¶ NHlij
vo pfectius Chꝛiſti Panbratem imitant᷑:quia foꝛti-
tudinẽ ⁊ ſanitatem hñtes ⁊ diuitias poſſidẽtes:oĩa
apter chꝛiſtuʒ dimittunt. illi obedientes ãẽmonitõ⸗
niqua dicitur: anento pauptatis ĩ tempoꝛe abũ
dantie:Eccl.xviij.qui ideo ꝑfectius:qꝛ dũ tranſgre
dipoſſunt.ſciunt repꝛobare malum. eligere bonũ:
Eha vij E&r cum maria optimẽ ptem eligere: Lu.x.
Et iniuuentute eligere quod ille elegit:e quo eli/
gere dicitur in p̃s. lxxiij. Elegi abiectus eſſe ĩ wmo
ei ⁊c.vt ibiꝓbentur ⁊ examinẽtur.ſicut aurum in
camino ignis. I omus nanq; ver.i. ſtatus religio-/
nis vel cniuſcũq; ſtatus vel oꝛdinis in quo homines
ſaluant᷑:caminꝰ ignis lpoten Prer duo. ¶ Pꝛi⸗
mo:quia ignis in camino ſe tenet:ſed aneres a ven⸗
to ve camino parati caminum væſerunt. Ita in ꝓpo
ſito.venti temptationũ tulerũt cineres de cammo:
Exo.ix. Qui ergo ſtatuʒ aliquẽvituperat:quia ma⸗
li v illo exeunt.ita ſtultus eſt ſicut qui caminum vi
tuperat:quia cineres ⁊ fumum bene euacuat.(¶ De
cundo:quia ſicut dicitur Ecci.ij. Igne pꝛobatur ar
gentum aurum:homines vo receptabiles in cami-
no humiliationis.i.panptatis. ue v iure fũda
mentum eſt cuiuſcũq; religionis ſtabiliſſimum ⁊ fir
miſſunũ:qꝛa nullo veſtrui poteſt hoſpite.habitato⸗
re.ſeu edificij poſſeſſoꝛe.inuito.¶ Pꝛo quo eſt ſcien⸗
dum.qꝙ pꝛimo magna eſt differentia inter homines
mundi.quoꝝ ſtatus ſuꝑ ceꝛtas fundatur poſſeſſiões
reddituum vel terraꝝ. inter homĩes appꝛobate re-
ligionis.quoꝝ ſtatus ſuꝑ pauꝑtatis fundat᷑ funda⸗
mentum: qꝛ pꝛimũ fundamentũ vſtruiz auferri po
teſt.inuito poſſeſſoꝛe. Gecunduʒ voo veſtrui nõ põt
inuito poſſeſſoꝛe:quia pauptas deſtrui nõ poteſtni⸗
ſi per diuitias.q licet inuito poſſent auferri:nonta⸗
men poſſideri. ¶ Becundo magna eſt inter iſtos cõ
uenientia. pꝛo tanto. ꝙ ſicut ſtructis mundialiũ
diuitijs Boſeg iomibo ſuꝑ quib fundant᷑ eoꝑꝝ intan
tũ ꝑditur ſtatus ꝙ non reputantur inter mundi ho⸗

* lij.
mines.qui homines magni ſtatus reputari ſolebãt
Dic in religione que ſuꝑ voluntarie pauptatis fun⸗
datur:ſolum væſtructo pauꝑtatis fundamento. ſta⸗
tus illoꝝ intantũ veſtruitur. ꝙ illi qui ſolebant ve
ri religioſi eẽ ⁊ reputari. nec homĩes vere religionis
ſunt nec reputantur. ¶. Mon ſunt inquam:quia
habitoꝛum vel volitoꝛum cupiditate paupertatem
facto vel voluntate veſtruxerunt.necreputantur:qe
ſtulta exterioꝛi oſtenſione omnem religionis ⁊ vere
aupertatis veſtruxerüt apparentiam. 7 vanitatis
e fatentur eſſe pꝛofeſſoꝛes. ¶ Puius aũt dicti veri⸗
tas.nõ hic in ſcripto tm̃:ſed in omni exterioꝛi illoꝛuʒ
queratur indumento ⁊ vita ⁊ conuerſatõne.Qui.n.
vident illos in quoꝝ exterioꝛi habitu potius vilitas
obſeruari veberet.vt vilitatis obſeruatio eſſet vere
paupertatis oſtenſio.indumento:qᷓtum ad pãnipᷣ⸗
cioſitatem.indui pontificali vel regali.qtum ad co⸗
loꝛis vel ſciſſure curioſitatem meretricali vel hyſtri
onali.ꝙ opus eſt ꝙ ſcripturas reſpiciant ad h̊ ꝙ eos
nec vere pauperes.nec vere religioſos eſſe indicent:

Mam expꝛeſſius tales oſtenſio vana ꝙᷓ Petrum loqᷓ

la manifeſtos facit.ꝙ ram vani ſunt interius qᷓ; va/
nos ſe exterius oſtendunt: Aliter ſignum ⁊ ſignatuʒ
nõ eſſent vere coꝛrelatiua. Mota. H. v.lij. ¶ Ouo
modo vo ⁊v eis tanqꝙ; v vere viris eccleſiaſticis vłre

ligioſis.quis homo terrenus noticiam haberet: cuʒ

nec ipſe pꝛius illoꝛum fundatoꝛ inſtitutoꝛ ſi in tris
eſſet.tanqꝙᷓ de ſuis ſequacibo v cis noticiam haberet
¶ Munquid ſi petrus in terris nunc exiſtens.vel ali
qui pꝛime eccleſie paſtoꝛes noticiaʒ haberent his
qui nunc ſe fatentur illoꝛuʒ eſſe ſucceſſoꝛes:ſic ¶ om
nibus religioſoũ fundatoꝛib. Si em̃ in tali vita.ha
bitu.⁊ ceteris que in vſu ſunt:nunc coꝛam eis in ter⸗
ris ducerentur:⁊ quereretur ab eis:cuius eſt imago
hec⁊ ſuperſcriptio:quilibet pꝛo parte ſua reſponde⸗

ret.non mea:quia ego fui pauꝑ in re.⁊ exterioꝛioſtẽ/

ſione: Iſti vo nec ſunt in vno nec in alid. Et veriſi⸗
militer timendum eſt.ꝙ idem dicẽt in moꝛte.¶¶ Re
ctoꝛi ergo eccleſie miniſtranti vel cõmendãti patro/
num eccleſie ſue:vel religioſo nomine tm̃ roganti et
oꝛanti.ad fundatoꝛem oꝛdinis ſui congrue reſpõde/
ri poſſet:ſicut reſpondit quidam cõmendanti patro
num oꝛdinis ſui: Quare inquit tm̃ illum commen⸗
das. Cui ille:quia ſum oꝛdine ſuo.Cui alius:cre⸗
dis ſi eſſet in terra.qꝙ te cognoſceret pꝛo ſuo: Credo
inquit ꝙ ſic.Cui alius:⁊ ego contrarium eſtimo:qꝛ
nec in vita nec in habitu eiaſſimilaris.Si enim ta⸗
lium duoꝛum poneretur vita iuxta vitam et habitꝰ
luxta habitum:vix eſt tamfatuus qui eos iudicaret
eiuſdem eſſe oꝛdinisvel habitus.¶¶ Cum ergo talis
in moꝛte ad poꝛtam venenit celi. ianitoꝛibus que⸗
rentibus:quis ſit ⁊ cuius figure ⁊ habitꝰ eſt vir.iiij.
Reg.j.et dixerit ce talivel tali oꝛdine:quia vnuſqͥſ⸗
q; in oꝛdine ſuo reſurget.ſᷣm apoſtolum.j.ad Con⸗
thios.xv. Quid putas. reſpondebit parronus oꝛ⸗
dims ſui ſi ad hoc ianitoꝛibo vocatus.vt videat ſi il⸗
lum ſuum eſſe agnoſcat. Nonne veraciter reſponde-
re poterit dicens cum Petro. Non noui hominem:
quia ſicut nec in moꝛibus:ita nec in veſtibus ouium
noſtrarum ſigna pꝛetendit. Signa ergo noſtra non
vidimus.iam non eſt pꝛopheta ideſt oꝛdine pꝛo⸗
phetarum:quia pꝛophete vilibus induebantur. ſiẽ

oſtenſum eſt. O. vij. xix. Et ſicut patet.uij. Regum.

j.vbi æ Heliſeo dicitur: erat zona pellicea accin⸗
ctus: Nec v oꝛdine apoſtoloꝝ. Mã v aplis.i.ð S
mone ? Juda legitur: crant vilibus induti: Nec
e oꝛdine pᷣdicantiũ. Nã ve Enoch⁊ Helya.qui con
Ira antichꝛiſtum ⁊ eius miniſiros pꝛedicabunt:ſcri⸗

bitur Apocalvpſis.xj. Pꝛophetabijt diebus mille

iij.

xxiiij.

Eyemp.

iori meoftpofſent feeenitin
ſil aihrinfoctb ſue
ter ptunk ffſonic l iltitamen
Dichntesillumportare annheſcere
iardnicſni gaulßdiemco⸗
düt rhalptetepltät 0tegfiten
perepito erunds. Tob. ii llzi
talter dliog audacter dechnoſt
ſenannnſzentanroitße
r Giarparitnup w alli int
I. mor nlgis iln gneog ingul
laqueis ſenc npegeboͤt in aingn
ſcuiuit wmus ppoſitü w hocrep⸗
ſubditos ſos talito yriſomitten

le untbquoci 4 cic nelcneñ

ſoſtate tephecenti nct dicio gi
Nlitgontiq ſicut ffocta bidictitaͤt
nhecere dcaha guiti dos nos d
Monicletiäregularesnup inacnis⸗
Mintliſtiſtamdenit gcanoniaital
gret N burnerorugoſss uates
Pee⸗ Henizadi ſacethel
hone fiatfüpcicis cötna talts n
orreduntqui dicunt tale pon
mar ei ddmnnt aſſnmnall
Amee itis valono:cnlius fu
lenti: Mller vait in
Onmnipiſtis

d:
kin Bindrdannn dk
AWard bor .
no
abmenhnz n
fl edinſene Tran
fiͤrſe ſragnsn +
ſlauhſinnn dſuſte

Rtam

Fntemonlncenſine ,iiei
buesotlig hatant vt
louzeſeſltsſongſenon
Ntonld Blefiintalighlahe
ufuntnunccdnan eisinter⸗
germ Des niscſtinage
ulibetug arteſtareſponge
ofolpanginrerertenonoſß⸗
ntin no neenn alid Etreniſ⸗
Pgidemdicetinmorre (NRe
iiſmnn pelconengatipon⸗
oſonomine t wgontiet
ꝛutnis iui congrenſpoe,
tquidam cnenantipatro

Di

einquttmi llun commen, Synn,

Toꝛdine ſuo. QCulalius:cre⸗
cognoſcertt hro ino: Creco
nego contrariumeſtimore
ueiaſſimilans. Dienimts
vitaiuxta vtamethobi⸗
tamfatuns goi eos iudtcefet
lbabimns A Kumerpotnl
mentctli umttaubvoe⸗
in⸗ ſeurr hilttel hii
lipeltalioꝛalnengui⸗ hſth
ttfn hoſtlun l Cn⸗
. ſepongenl ennd
tonito oatus ht icett
Honne tnaitr teſonce

f f f

—

Exemp.

Exemp.

Exremp .

Paupertas
ducentis ſexaginta amicti ſaccis. Et v pꝛimo enã/
elü p̃dicatoꝛe ſcribit Math.iij. ꝙ ipᷣe iohãnes ha⸗-
ebat veſtimẽtũ ve pilis cameloꝝ. Et Mar. . Erat
auũt io hannes indutus væ pilis cameloꝝ. Inſtituta
mſuꝑ illoꝝ habent ꝙ vilitas obſeruet in capis. Et
Yaco.ij.ſcribit᷑ Pauper in ſoꝛdido habitu:⁊ Zach.
iij.ſcribit᷑: Et hieſus indutus erat veſtibp ſoꝛdidis:
qui etiã ralẽ nõ cognoſcet.pꝛo ſeruo ſuo:qꝛ nõ ẽ ſer-
uus maioꝛ dñno ſuo.Hic ergo ſeruus eẽ nõ põt: quia
ad modũ regine regio vulget habitu:eſter. xv. Et
mutatus eſt coloꝛ optimus:Creñ.iiij. De quo ergo
oꝛcſine tunc erunt.reuera ve oꝛdine ydoloꝛuʒ Pcloßo
coloꝛib æpictoꝝꝑ auro vanratoꝑ: Cuius rario ẽ:
aꝛſunt veillis. ve quibo ðꝛ hiere.x. Populus meus
mutauit gloꝛiã ſus in ydolũ. Et Ro.j. Adntan erũt
gloꝛiam ſnam quam in vera religione ? habitꝰabie⸗
ctõe habere veberẽt in ſititudinè imaginis.¶ Yu⸗

tauerunt inqꝙ; ad modu mutatiõis ro re.in qua ps qᷓ

plus a centro ſeu axi diſtat: velocius locũ murat: ſi⸗
cut ptʒ. M.xiij.ii ij. Sic illi qͥ plus a veo quiẽ q̃i cen
trum in medio.iuxta illud pſal.xlv.Deus in medio
eius nõ cõmouebit. diſtant ꝑ ſupbiã.leuitatẽ.⁊ va⸗
nitatẽ: ⁊ irreligioſitatẽ.velocius ⁊ citius in habitu
⁊ alijs ſtatũ ſuũ mutant. Paueant ergo illi erube⸗
ſcant tanqꝙa cæo nimis elongati. qui ſtatũ ſuũ parũ
vltra ducentos annos inceptũ plus in exterioꝛiba⸗
bitus a pparentia quo ad pcioſirarẽ coloꝛẽ et rugas
ſeu plicas mutauerunt. ꝙᷓ alij qui plus habentvnde
ſuũ ſtatũ œcoꝛare poſſent.fecerĩt in quingentis an⸗
nis ⁊ vltra:qͥ adhuc in froctis ſuis panno vt frequẽ
ter vtunt᷑ friſonico:vel ſaltẽ tamexili ꝙ quidã men⸗
Dicantes illum poꝛtare erubeſcerent. Cuʒ tñ nimis

eẽt rõni cõſonũq quipᷣdicando curioſitatẽ repᷣhen
Dut.⁊ pauꝑtarẽ pᷣdicãt.⁊ oꝛe ꝓfiterẽt᷑ dicentes: Pau
perẽ vitã gerimus:Tob.iiij.illã in habitu oñderẽt
ꝛ aliter alios audacter ve curioſitate quaʒ oñdunt
requenter rephendere nõ pñt:ſ̊ ecõuerſo rephendũ
tur. Sicut patu it nuꝑ ve 9dã qͥ int religioſos come

ens ⁊ vidẽs ꝙ illa que ad ſinguli ꝑtinẽèt vepẽdẽtiã

laqueis ſericis pẽdebãt in cingulo miniſtri q ets

ſeruiuit. wmus pᷣpoſitũ ve hoc rephẽdit ? rogauit.
ꝙ ſubditos ſuos talib vti ñ pmitteret. ¶ Gcdo idẽ
patuit ð quodã qͥ cuidã mẽdicãti eũ de frocti ſui cu
rioſitate rephẽdenti rñdit dicẽs:qñ capa dmici fue⸗
rit ita antiq ſicut frocta bñdicti:tãtũ poterimꝰ vos
repᷣhẽdere capa quãtũ vos nos xe octa. ¶ Ca⸗
nonici etiã regulares nup in actis 7 oꝛdinatõibo ca⸗
pituli ſui ſtatuerũt ꝙ canonici tales capas nõ poꝛ⸗
tarẽt v burnero rugoſas quates poꝛtãt “ pᷣdica-
toꝛes. ¶ Mup etiã qdã ſacre eheoolo ie pe zĩam⸗
bone fratrũ pdicãs cõtra tales inuehens. rñſionẽ il
loꝝ reduxit qui dicunt.ꝙ talẽ poꝛtant pannũ qualẽ
amici eoꝝ eis vederunt.a ſſerens illã excuſatõʒ eiuſ⸗
m eẽ ↄditõis ⁊ valoꝛis:cuius fuit excuſatio ade di
centis: Abulier vedit mihi comedi. Et bꝛeuiter in
omnib iſtis ptʒ.ꝙ ſal ꝑ quẽ ceteri eẽnt cõdiendi.in⸗
tantũ infatuat᷑ qoꝑtet ꝙ; ꝑ alios ↄdiat᷑: qꝛ foꝛſitan
pauꝑes ſt ⁊ ſtulti:Diere.v. Mota.R.v.xxxix. ¶ Mec
dicte vanitates iam peditare ↄtẽtant᷑̊ qð peius ẽ.
dicunt cũ iudeis:ad equos fugiemus: Eſa.xxx. Q
iõ peius eẽ videt᷑:qꝛ ex equoꝝ ⁊feſto expẽſis: Mꝛi/⸗
mo ſequit maioꝛ in tpalibo ſtatus illoꝝꝛ æpaupatõ
pſonaꝝ diminutio:⁊ wmoꝝ veſtructio.¶ Scdo:
ꝓſonꝗꝝ minoꝛ honoꝛatio. ¶ Tercio oꝛdinis muta⸗
tio. ¶Quarto bonoꝝ viroꝝꝑ lamẽtatio APꝛimuz
oñdit᷑ rõne.exꝑimẽto.exẽplo.⁊ auctoꝛitate.¶Etũ
ad pꝛimi.rõ cuiuſcunq; dictat. ꝙ qñ accipit᷑ panis
filioꝝ ⁊ dat᷑ equis vanoꝝ.⁊ æ ſuſtentatiõe pauperuʒ
fiũt feſta lautiſſima inceptoꝝ. opꝑtet ꝙ fili paupio⸗
rẽ tam in victu ꝙᷓ in veſtim ducãtvita. Sʒ ſic in o

. 2„5
ſito. Naz ꝓpter atributõʒ equitãtiũ ad capitula ge
neralia ꝓuincialia exactões taxatões.tot fiunt
coitates intãtũ talliant? ꝓpter feſta incipiẽtiũ ꝑſo
nax libꝛi inpignoꝛaãt᷑ vł vẽdunt᷑ ꝙ; cõitates edificia
nec in ſtatu cuſtodire. nec coopire. nec ꝑſonaꝝ nũe⸗
rum ſolito bene poterunt exhibere.vnde wmoꝝ ĩmi
net ruina. libꝛoꝝ iĩpignoꝛatio vłalienatio.vł libꝛa
riarũ œpauꝑatio. fructuũ exilis refectio ⁊ wmoꝝ
obligatio. Quia ſu ꝑbia tua.⸗ arrogatia tua.⁊ indi⸗
gnatio tug pluſꝙᷓ foꝛtitudo tua:Eſa.xvj. Nota. R.
v.lvij. ¶ Expimento idẽ ſatis oñdit i ꝑtib puincie

regni cecilie.vbi cõiter equitare ſolent:in qua facti

ſunt numero bꝛeui pauciſſuni ⁊ incole eius:ſicut ptʒ

in bꝛanduſio ⁊ alijs apulie ꝑtib.in quib wmus ca⸗

vũt ⁊ nũerus inbabitãtiũ intãtũ diminuit᷑ ꝙ ſicut
poꝛe bꝛãduſino referẽte didici.cuiꝰrelatõʒ euidẽtia
viſus ⁊ auditus ofirmanit.ꝙ eↄuentu ſuo tm̃ qͥnq;
habuit ſocios.vbi ſolẽt eẽ qdraginta:qꝛ terra reple
ta ẽ equis:Eſa.ij. YObinãq; ſpãliter młtiplicãt᷑ aſcẽ

xxvij.

ſoꝛes: de qͥb ꝓphat᷑ Zach.x. Cõfundẽt᷑ aſcẽſoꝛes eqᷣ⸗

rũ. NMota legè ad h. Vl.iij xj. Que qͥdẽ ↄfuſio q̃liter

tã rectoꝛes.ꝙ; ſubditos finaliter tãget.p exẽplũ oſtẽ

dit᷑ ve quoda dno duro ſen tyrãno.q tãdure ſuos ſb-
ditos tractaſſe gratia exẽpli fert ꝓpter ſupꝑbiã ſuaʒ

nutriendã. ꝙ pꝛius in rebb mobilibb æpaupabant᷑:

quo facto duritius eos tractabat vt pompã ĩceptã

cõtinuaret.intãtũ ꝙ terris vẽditis ⁊ tenẽtib fugiẽ⸗

tibo ⁊ pauciſſimis factis:tã ipi qᷓ ipe factiſunt medi-
ci.vbi anteceſſoꝛes ſui diuites eẽ ſolebant.ſtatũ me⸗

Exemp.

diocrem tenẽdo.quẽ qꝛ ipᷣe tenere noluit.nullũ fina

liter tenere potuit. In ꝓpoſito vo vnã Haicrex foꝛ⸗
tunarũ iam atigiſſe certũ ẽ. Alia vo adhuc expecta
tur. ¶ Certũ nanq; ẽ.ꝙ tam cõitates qᷓ ꝑſone ſubdi
te epaupant᷑ ꝓ rectoꝛum ? maioꝛũ exactõnes expli⸗
citas.vel implicitas.hanc paupatõem cõcauſan⸗
tes.⁊ quato plus wpanpantur. minus dare poſſunt
plura exigũt᷑:qꝛ modernis tpibus caritate multoꝝ
refrigerate.⁊ bñfactoꝛibo veficientib.⁊ moꝛiẽtib
ccreſcentibus nobilitates maioꝛes ⁊ ſumptum am
plioꝛes ſuperfluitates in equitaturis⸗ inceptionib
in contributionibus eſſe inceperunt. ¶ Exquibus

aliam foꝛtunam veriſimiliter expectare opoꝛtet. q/

xxviij.

videlicet illi qui paupertate voluntaria peditare.?

ſtatum humilem mediocrem.vt anteceſſoꝛes illo⸗
rum qui in omnibus abundabant tenuerũt.tenere
nolunt:ad tantã veuient inopiam. ꝙ; pauptate ne⸗
ceſſaria peditare mendicare erubeſcẽt.⁊ tuncpate
bit quõ cõtritõem pꝛecedet ſuperbia.⁊ anteruinam
exaltatur ſpũs: Pꝛouer.xvj. ¶ . n. talem exalta⸗

tionem ſequetur ruina ſi continuetur. v neceſſitate

concedere opoꝛtet:qꝛ ratio hoc cõcedere cogit.que

xxix.

facili non euitatur. Quia ſuppoſitis duobo pᷣta

ctis. ꝙ videlicet amici. caritas.⁊ elemoſyne vecre⸗
ſcunt.⁊ ſum ptus creſcunt.que ſine amicis ha beri nõ

poſſunt:difficile eſſet videre quõ tales ſumptus diu

ↄtinuari poſſent:ſine libꝛoꝝ :⁊ calicũ ⁊ alioꝝ iocaliũ
alienatõe.7 iftns⸗ veſtitus et benſa que in wo⸗
mibo ↄſeruandis poni veberent ſubtractõe.¶ GBed
ſuppoſita vera ſt:nã ꝙ charitas refrigeſcit ex q ami
coꝛuʒ religioſoꝝ et elemoſynaꝝ ſequit creſcentia:
tam quotidiano exꝑimento.qꝙ; etiaʒ ßi oñditur au⸗
ctoꝛitate. De alio etiã ſuppoſito qui ſciunt teſtimo⸗
niũ phibent:ex quibo ſequi timet᷑q vtinã nunqᷓſeq̃
retur ruina. Mec mirũ.quia ſi verũ ſit qð ſenſit ſci⸗
pio:v quo ſcribit Augu. li.j.xæ ciuit.xi.ca.xxxiiij.
dicens: ꝙ cenſebat ille eſſe infelicẽ rempublicã ſtan

Exemp.

tibus memibus et ruentib moꝛibo.q; mirabile ẽ rem

publicam eſſe infelicem creſcentibus menibus. æru-
entibus moꝛibus. ¶¶ Auctoꝛtas vo totum iſtud
cõfirmans et anteqꝙᷓ fieret ſignificans.eſt Eſaie.xxx.

.

—

Caupertas

vbi veus p ꝓphetã loquẽs ait: In ſilentio ⁊ ſpe erit

foꝛtitudo veſtra.i.foꝛtitudo ꝑ mundũ ambulandi⸗
peditando.pᷣdicãdo erit in ſpe adiutoꝛij diuini.⁊ bo
noꝝ viroꝛnʒ. Sequit᷑: Moluiſti:ſed dixiſti:ad equos
fugiemus ⁊ veloces aſcẽdemus:ideoq; fugietis.⁊ ve

locoꝛes erũt qͥ pſequent᷑ vos. wonec relinquamini:ſi
cut ſignũ ſuꝑ collẽ.⁊ ſicut malus nauis ſupverticem

mõtis. q. d. In tãta paucitate eritis poſtq; eqᷣtare ce

peritis: Sequit ibidẽ. Et dabo vobis panẽ artũ et

aquã bꝛenem. Euius cã ẽ:qꝛ ſꝑ erquo verificatũ fu-

it antecedẽs:quo ðꝛ:hi in curribus ⁊ hi in equis:in
pſal.xix.ſꝑ verificatũ fuit ↄſequẽs.ipᷣi obligati ſunt

7 ceciderunt.ipᷣo xo ſententiam ſuam exequente. qᷣ

ait: SGubuertam quadrigam ⁊ aſcenſoꝛem eius.⁊ xx
ſcendẽt equi aſcenſoꝛes eoꝝ ⁊c. Aggeꝛ vlt. Et tũc
ſcient:qꝛ tu es miſer ⁊ miſerabilis.pauꝑ ⁊ cecus ⁊c.
Apoc.iij. ¶ Gecũdũ etiã qd feqᷣt. minoꝛ ꝑſonaꝝ ho

ratſo quia ille qui pauꝑibo peditantib.⁊ hũi⸗
liter in foꝛma vebita ambulantibus caputium e⸗

ponet. 7 eos reuerenter ſalutabit. eoꝛumq; petet be⸗
nedictõnem ⁊ oꝛõnem:illos equitantes.quaſi ſal in

fatuatũ verbis veriſoꝛijs conculcabit:dicens. Sete⸗
ſtoꝛ ego ſuperbiam Jacobvalde:Amos.vj. ¶ Cer

cium inſupꝑ quod ſequitur ſtatus vel oꝛdinis woloꝛo
ſa ſiniſtre mutatio⁊ alteratio.ptʒ qꝛ ſicut in ciuili⸗

bus cũ vnitas ciuitatis ab vna ſit pollicia.⁊ diuer⸗
ſitas a diuerſa:lʒ locũ teneat pꝛioꝛẽ.cũ etiã philoſo/
phicuʒ ſit ꝙ nõ ſit idẽ numero generatũ ⁊ coꝛruptũ.
viuum ⁊ moꝛtuum:conſonum rationividetur.qꝙ eti
am in cinitate eccie vel religionis.non ſit eadem re-
ligio vbi mutant᷑ cerimonialia:quia in tnibus reli⸗
gionis ſubſtantia libb omnes religiones cõueniunt.
ſed cerimonialia illos diuerſificant. Sicut q̊ vnam
ab alia diuerſificant:ita poſterioꝛa pꝛioꝛe.p diuer⸗

ſitatem ceremoniarum diuerſa efficit᷑: que ſpũali⸗-

ter moꝛtua ẽ.nõ eſt eadẽ cuʒ illa que vixit:ſaltẽ in il

lis pſonis. in quibo moꝛtua ẽ᷑: Qð ergo mirũ ẽ.ꝙ pa

tronus uülos ꝓ ſuis vt pᷣdictũ ẽ) in moꝛte nõ cogno⸗

ſcet:ſicut ptʒ ſupꝛa eo.ca.xxiiij. ¶ Quãtũ cunq; er-

go patronus alicuius oꝛdinis ſit bonus.⁊ fundamẽ

tum pau ꝑtatis firmifſimũ.ſi quod in moꝛib ſuper-
ecdificari vberet. non ſaluetur: totum cadet.nec per

patroni vel loci cuſtodientur ſanctitatẽ: nec in tali
firmitate ⁊ foꝛtitudineↄfidere poſſunt. pluſqᷓ iudei

dicentes: Cemplũ dñi eſt: Hiere.vij. Cõtra pꝛophe
tas qui eius pᷣdixerunt vſtructõem.q.d.templũ do⸗

mini ramfoꝛte ⁊ ſanctum eſt.ꝙ veſtruinõ põt: Qui
bus vixit ꝓheta. Molite cõfidere in verbis menda

cij:dicentes.templũ dñi eſt. Ita dici põt in pꝛopoſi

ro:quia illam foꝛtitudinẽ qũam ha bet quecunq; re

ligio vel ſtatus bonus. nõ aliunde a pꝛincipio habn-⸗

it ꝙᷓ ꝗpter virtutes ⁊ opera ſancta bonoꝛum viroꝛũ.
Si ergo talibus fundata fuit fundamentis ⁊ fulci-

ta colũnis.his cõtrarijs.i.vicioſis moꝛib.neceſſe ẽ

ꝙ veſtruat᷑:qꝛ dicit regula iuris in.ff.nono.q; natu⸗
rale ẽ.ꝙ vnũquodq; eo genere quo ligat᷑ ſoluat᷑i.ſpe
ciebus ſeu modis ſub genere cõtrarijs.illo hoc ꝑmit
tente T exequente.quiait:Tres ſpẽs odiuit aĩa mes
Pauperẽ ſuphũ ⁊c. Ecci.xxv.¶ Guꝑ q vſtrutcõne
⁊ noui oꝛdis abuſione.ſi quis intime cogitaret quõ
quoꝛundã religioſoꝝ oꝛdo ꝓpter ſuam ſcientiã. hu/
militatẽ ⁊ ceteras virtutes.cito tamexcellenter fuit
exaltatus ⁊ nominarus. q; ſua ſapientia paps. impꝑa
toes.? reges.⁊ qua ſi totũ mundũ regebat.dũ ſtatũ
ſuũ vt vebuit tenebat:quõ inſupꝑ poſtqᷓ eqͥs aſcẽde⸗
bat ⁊ vanitates ⁊ ſupꝑfluitates ſibiñogruas affecta
bat ad ima cecidit.vt ſciat.qm̃ ſupꝑbia caſuʒ hʒ:quõ
etiã extũc incepit nõ eẽ ĩ amoꝛe:⁊ hoĩm ſolito hono⸗
re.ſic nec xũ vt ſolebat amabat.vł honoꝛabat:poſ-
ſet woloꝛoſioꝛes cõponere lamẽtatões dve veſtructõe

Nij.
⁊ ſpũali ↄfuſione quoꝛundã religioſoꝝ ꝙᷓ; hieremias
leſtructõne hieriin captiuitate iudeoꝝ. Mota.

R. v. lvij. ¶ Sed heu hanc plagã nõ plangunt oẽs.
ſed tm̃ hi.qui pꝛioꝛẽ viderunt vel ſciuerunt religio⸗

nem. Alij vo in iſta letant᷑.qð pulchꝛe ſigmificatũ ẽ
I.Eſdre.iij.vbi veſtructo pꝛion templo ⁊ nouo edi⸗
ficato dicit᷑:ꝙ oĩs populus vociferabat᷑ clamoꝛe ma

gno. Plurimi vo ⁊ ſacerdotib et leuitis pꝛincipes
patrũ ⁊ ſenioꝛes qui viderãt tẽplũ pꝛiuſqꝙᷓ fundatũ

eẽt hoc tẽplũ.flebant voce magna.Et multi vocife
rãtes in leticia denabarvoeken fine dicã qð dieit
HBer.ad eugeniũ papã:æ cõſideratõne.li.iiij.ca.xij.

Mõ fodi parietẽ tibi lʒ fodere⁊ videre:vtpote ꝓphe

filio. auete tñ vacce pingues.q ofringitis pauꝑes:

Amos.iiij.Et timete illu.qͥ factꝰẽ foꝛtitudo paupe
rũ:Eſa.xxv.¶ Tercia ꝑs huiꝰarticuli.voluntarie

pauꝑ amplius in celo ditabit᷑: Pꝛimo ondit ꝑ grati

oĩs exẽplũ:Gecũdo ꝑ cõtrarioꝝ motuñ naturã.
Etũ ad pꝛimũ cõditio gratis eſt. ꝙ tantũvłplus
faciat ꝓ alio quãtũ aliꝰfecit ꝓ illo.qn poſſe in vno.2⸗
neceſſitas in alio ſimul cõcurrunt. Sed pauꝑes vo⸗
luntarie plus veo dant:⁊ plus ꝓillo verelinquunt
faciunt ꝙᷓ diuites:qꝛ dant ⁊ verelinquunt ſe⁊ ſua.et
quicquid hñt habereue vel ↄcupiſcere poſſunt. Viñ
beatus Oꝛeg. Omel. v. Tanta a ſequentibo dimiſſa
ſunt.quãta a non ſequentibus concupiſci potuerũt

CLum ergo que cõcupiſci poſſent ſub eſtimatõe non

cadant:quia multa regna.immo totus mundus cũ
omnibus contentis a non ſequentibo a cupidis con-
cupiſci poſſunt:ſicut ptʒ xe alexandro: ꝙ ptʒ qͥ in ve
ra pauptate veum ſequit᷑⁊ nihil hoꝝ cõcupiſcit.nec
illa ha bere vellet ſi poſſet:ß potius ꝓpter dei amo/

rem etiã illa oblata ſperneret. apud veũ qui coꝛdiũ
eſt cognitoꝛ:ita alloca bitur ⁊ pꝛemiabit᷑.acſi totum
mundũ reliquiſſet ⁊ dimiſiſſet: quia talis dimiſſio
c ineſtima bilis.iuſte ⁊ ve grato indicio ei reddet xæꝰ

diuitias ineſtimabiles:regnũ vicʒ celoꝝ.qð eis hac
cauſa ꝓmittit dicẽs:Heati pauꝑes.qm̃ ipoꝝ ẽ re
gnũ celoꝝ:Cuc.vj. ¶ Becundũ ⁊æ cõtrarietatre vi⸗
licet.motuum diuitis ⁊ pauperis:patet per pꝛedi-
cta. D. j x. Et per auctoꝛitatem Aug.dicentis in ꝑ
ſona væi: Venale ha beo.quid.regnũ celoꝝ.quo emi
rur paupertate. gloꝛia vilitate.requies laboꝛe. Ex
his ergo omnib paupertatis vtilitatib.ptʒ:ꝙ pau
ptas ẽ quaſi vilis teca:in qua multi abſconduntur
theſauri ⁊ dinitie.qꝛ vere panꝑ eſt valde diues: De
illo nanq; verificatur illud pſal xlviij. Simul ivnũ
diues ⁊ paup.t illud hieronymi:Felix pauꝑtas ſi
leta ẽ:nec pauꝑtas ẽ ſi leta ẽ: Ar illud besti Greg.
Em cũ pauꝑtate bñ cõuenit.pauꝑ nõ ẽ.
Et hecẽ diligenteramplectãda et tenẽda.et mul

tũ diligenda:non ſolũ ꝓpter vtilitates in pᷣcedẽti ar

ticulo dictas.⁊oñſas.ſed etiã qꝛ xpᷣe pꝛimo illaʒ ap⸗

pꝛobauit. Secundo:qꝛ illam vdicauit. Tercio:qꝛ

illam multum honoꝛauit. ¶ Etum ad pꝛimũ licet
paupertas pꝛius fuerit in contemptu. vel dubiũ pꝛi-

us fuiſſet vtrum diligenda eſſet. an non:tam̃ exquo
xpc illam elegit.et verbo ⁊ opere illam diligendam
cẽ wcuit.vvctrine vei.in hoc caſu adherẽdum eſt.ſi/
cut woctrine ſapientiſſimi magiſtri in queſtione pꝛi-

us dubia. Mec eſt hec tm̃ chꝛiſti wctrina ⁊ œtermi/-

natio:ſed etiam totius eccleſie ⁊ ſanctoꝛum:ſicut pa
tet per hoc qo dicit Pꝛoſper.⁊ habet᷑ in ecreto.xij.
q.j.expedit.¶ Nec tm̃verbo ſed etiam in opere iſtã
queſtionem veterminauit.in hoc. ꝙ ipſemet tãpau/
per eſſe voluit.ꝙ ſicut dicit Glo.ſuperillud: Mar⸗
ci.ix Circũſpectis omnibus cum iam veſpera eſſet.

exijt in berhaniam. Circũſpectis inquit lo. ſiqͥs

ipᷣm hoſpicio recipet.tãte.n. pauꝑtatis fuit:q in tãẽ
ta ciuitate hoſpiciũ inuenire nõ potuit:Vnde ait:

Arti · vj.
iiij.

mnulrin hocla n ke⸗
nbos pui⸗ gii nkuerr dinitrit

ſcnrſc; ortans tbas lichius
nlar oe abininics Nfndin
ſtaoam ultismalis ponantes de
nterinde nälaudobuntci loe
Hlili abobald uſtociſz Diin n
m. gyjeſtyeremnci imo honoꝛihci
ſuni ſitiponptatos Vnd an
Ms perenndii diuit paupem fin
aup foctyodci cet dines dicens:
Nrloboutvo inuitute meuiinpfal
ſoois menſure ubltox deben p⸗
ſuronifm menſurd regis ge in his
Nig miſurago ſunt. Ita ſo aliterto
niſotorebemus. Fmn menſorpann
zi it Hecocarepauptatismet Tref
utmnenaſepiüͤt iſtnregrla, io
tiu hatns temſtung
meromanop: In qnopſann
in. nnagniiicos Dicnalichen
ſewopq etils gant dospinn
rhieucſenteomiacnlopſams.
dſotantto:actebantetrüinn
aak rdffintüfutgno
Ncultores eo pauptati ſcie

naturalirerſugit hh
aluraliterſugtt. Hoc
eoſßn i dim r wophan

etcßporius oterdi and⸗
Dernert anud di n cnti
biturzpeniadit achtotun
Dimiſiſſern gigtelisdimiſi
er dgroto indigociredder
inneni noclip göthe
5 Beuti auges n otene
Bemni w cemnnetuteyl⸗
Prponperiapoterperpredl⸗
tveltotem Aug,dlcentioin
ructndnniſe hren
nilitate fequies aboꝛe. Er
ertatis vtllitatib ptzigpan
inqus multiebſconduntur
gehaupeſtvale dines de
Ulndpfalrixii Hinnlini
bierongtni Felitpangtesl
letne Etiludbeun Gnt⸗
Suenit panp noe. .
anplegitttthligi n Zni
L Perprlitmnmellſiegiin⸗ gii
leni nti uim lign
lim milanit Cnii
t (Mtumad glini lict
inontemhrr eolbihn
neſc annan tiſc
oropere lun nlanſe
hoecuſladhenihincn
neciſriucſiocht⸗
Hwenint unm
On toumm:ſichthe
ccirtngoelnn c n⸗

— ——

xxxvj.

Exemp.

Exemp.

Arti xij.
rxviij.

NPaupertas
Filius quidẽ hoĩs nõ hʒ vbireclinet caput ſuũ. Vñ
am dic: Ego egenus pauꝑ ſum:in pſal. cviij
Becundũ ꝙ viq; xpc pauꝑtate vædicauit.p vecre
tũ onditur ſumptum ex verbis ambꝛo ſij in li.xæ of⸗
ficijs.⁊ ha bet᷑ xij.q.ij.gloꝛia. In aliquibo vo libꝛis
illud væcretũ incipit: Multi.? vident̃ magis eẽ ver⸗
ba hiero.qᷓ ambꝛo. Multi inquit edificant parieres
columnas ecciĩe:lo.i.peritos ſubtrapunt.mar⸗
moꝛa nitent auro.ſplendent laqueania. gemmis al⸗
taria diſtinguunt᷑ miniſtroꝝ xpᷣi nulla ẽ electio: ne-
q;.n.mihi aliquis opponat diues in iudea templum
menſam.lucernas.thuribula.parellas.ciphos. moꝛ
tariola v auro facta. tunc hec pꝛobabantura wmi⸗
no qñ ſacerdotes hoſtias ĩmolabãt:⁊ ſanguis pecu⸗
dũñ eratrem iſſio peccatoꝑ. Munc vo cũ pauptatem
Wmus ſue paup dñs dedicauit:poꝛtemus crucem:
Diu itias lutũ putemus:Et infra:Socrates ille the
banus hõ quondã ditiſſimus cũ ad philoſophãdũ
athenas ꝑgeret magnũ auri pondus a biecit: vt pizʒ
ſupꝛa eo.ca.iij. Nec putauit ſe poſſe virtutes ſił⁊ di
uitias poſſidere. Mos ſuffarcinati auro.xpᷣm paupe
rem ſequimur. Glo. Sequi credimus:Sequit᷑ in te
xtu.Et ſub pᷣtextu elemoſyne pꝛiſtinis opibo incum-
bãt es.quõ poſſumꝰaliena fideliter diſtribuere qui
noſtra timide reſeruamꝰ. plenꝰfacile ve ieiunijs oiſ⸗
putat: NMõ hieroſolymis fuiſſe ͥ hieroſolymis bene
vixiſſe laudãdũ ẽ: Hecille¶ Tercio pauꝑtatẽ hono
rauit in hoc ꝙ illa vſus fuit: pauperẽ honoꝛat. qñ
robis ꝓpꝛijs illũ indu ere dignat᷑:⸗ ſecuritatẽ pᷣſtat:
qꝛ ſicut qñq; poꝛtans robas alicuius dñi.p illas tpe
guerre ⁊ pacis ab in imicis vfenditur. Sicꝑ robas
iſtas a m ultis malis poꝛtantes vfendunt᷑ ⁊ hoc ſci
ent.⁊ inde vũ laudabunt cũ illo qui vũ laudabat.
illũ ab obolo cuſtodiſſʒ. .iiij xvij. ¶ Ex his ptʒ
a ſtverecundũ.ĩmo honoꝛificũ⸗ erng elſas
atũ ꝓfiteat᷑pauꝑtatis. Vnð Ambꝛo. v offic. li.j.
Noõ ẽ verecundũ diuiti pauꝑem fieri. Naʒ ⁊ ipᷣe xpᷣe
pauꝑ factus ẽ:cũ eẽt diues dicens:Paup ſum ego.
in laboꝛib a iuuẽtute mea:in pſal.lxxxvij. Gicut er⸗
go oẽs menſure ſubditoꝝ debent ꝓpoꝛtionari mẽ-
ſurari ſjm menſurã regis que in his in rebus terre⸗
nis mẽſurãda ſunt. Ita ſpũaliter totã vitã noſtraʒ
mẽſurare vebemus.vᷣm menſurã pauꝑtatis xp̃i.qͥ di
cit: Recoꝛdare paupꝑtatis mee:Treñ.iij. ¶ Bʒ heu
gun terrena ſapiũt.iſta regula ⁊ xpi opinione ⁊ men-
ura værelictis. potius vitam ſuã menſurare volunt
opinione romanoꝑ: In quoꝝx ſcribit᷑ geſtis:q; viros
magnificos veificarẽ ſolebant.i.in numero aſcribe⸗
re vνα. qñ gẽtilcs erant. æos plures colentes. Hi ̃
xp̃ᷣi audientes miraculoꝝ fama. in cõcilio illoꝛuʒ
diſputantes:tractabant:virũ in numero eẽt ponẽ⸗
dus voꝝꝑ.⁊ diffinitũ fuit ꝙ nõ:qꝛ nõ haberet impo
ſterũ cultoꝛes.eo ꝙ pauꝑtatẽ pᷣdicauit.quã vnuſqᷣſ-
ꝙᷓ naturaliter ſugit. Hoc vterminauerũt ignoꝛan⸗
tes ipᷣm veũ ⁊ dñm:v quo ꝓphetatum fuit Zach.ix.
Iſte pauꝑ ⁊ aſcendẽs ſuꝑ aſinũ.qͥ ẽ in vnũ diues et
pa uꝑ:⁊ iõ cultoꝛes ſuos habebit.quos ⁊ ditare põt:
„* facile ẽ in oculis ci ſubito honeſtare pauperem:
ccl. xj.
Mulia tñ ſua dita tio vt frequent᷑ in bocmũdo nõ
oñdit ſed potius in futuro expectat᷑. Iterũ pauper⸗
tas etiã neceſſaria ẽ patienter toleragnda a pauꝑibo.
⁊ caritatiue iuuandaa diuitib.¶ Pꝛimũ exẽplo oñ
dit Job ⁊ Tobie.⁊ multoꝝ alioꝝ qui neceſſitate in
pauptatẽ ceciderunt.⁊ tñ er patientia que neceſſita
tem ſequebatr᷑. v neceſſitate virtutẽ fecert.⁊ ad h̊ xe
eis ⁊ alijs nũc qñq; pauptatẽ ĩmittit dicẽs: Vinciat᷑
fu nib pauꝑtati.ſicut freneticus: Job.xxxvj. ¶ Cir
ca ſecundũ.quatuoꝛ oñdere H nãq; on⸗
Dit᷑ tales pauꝑes ſunt iuuãdi,. Scvo:cã. Tercõ:ð

„ 5
6 ii).
quilv.Quarto:pena oñdit᷑ nõ iuuantiũ. Pꝛimũ oñ
dit Pꝛoſp. ⁊ habet᷑ in vcreto.j.q.ij.ſacerdos.Cleri
cos inquit:quos natiuitas paupꝑes fecit.cũ ꝓfectõe
virtutis.vite neceſſaria:ſiue in wmib ſuis.ſiueĩ co/
gnatõelviuẽtes accipiãt:qꝛ ad ea accipienda nõ eos
cupiditas vncit:̊ viuẽdi neceſſitas cogit. Cã vo ẽ
nõ tm illoꝝ.S̊ nr̃a potius vtilitas:qꝛ ſicut ptʒ ex de⸗
creto ſumpto exvbis am bꝛoſij di.xlvij.ſicut hi. Nũ
qd inqt: iniquus ẽ ovt nob n equalr diſtribuat vi
te ſubſidia vt tu qͥdẽ eẽs affluẽs ⁊ abundãs:alijs vo
ceſſet ⁊ egerẽt:ẽin iccirco magis:qꝛ ⁊ tibivoluit be
nignitatis ſue exꝑim enta ↄferre.⁊ aliũ ꝑ virtutẽ pa⸗-
titie coꝛonare.Tu vo ſuſceptis vei muneribo.⁊iſi⸗
nũ tuũ redactis.nihil reputas te agere iniquuʒ. Si
tñ multoꝝ vite ſubſidia ſolus obtineas. qs.n. tãin⸗
iuſtꝰ.tãanarꝰ:qᷓ qͥ multoꝝ alimẽta ſuũ ñvſuʒ:ſ abũ
dãtiã ⁊ velicias fac̃: Meq;.n.miĩoꝛis ẽ criminis hñti
tollere.ꝙᷓ c poſſis ⁊ abũdas indigẽtibus venegare.
Eſuriẽtiü panis ẽ.quẽ tu vetines. Mudoꝝ veſtimẽ
tũ ẽ qð tu includis.aMiſeroꝝ redẽptio ẽ abſolutõ.
pecunia:quã tu in tra vefodis.Tatoꝝ ꝗ̊ te ſcias ĩua
cere bõa.quãtũ poſſis pᷣſtare qð vales:Hec Ambꝛo.
ſuꝑ illo Au.xij.Attulit ager cuiuſdã diuitis fructꝰ
vberes. Ey qua ptʒ auctoꝛitate.qꝙ ideo deus paupe
res eẽ voluit.vt ipᷣiꝑ patientiã.⁊ diuites p elemoſy⸗
nã mereret. Cui etiã diuia videt᷑ lex ↄcoꝛdare:veu⸗
tero.xv.vbi deus ait: Nõ veerũt paupes in terra ha
bitatõis tue. Yccirco ego pᷣcipio tibi.vt apias ma⸗
nũ fratrituo egeno pauꝑi.Et rõna biliter quidẽ
qꝛ ſinõnullimũłtis expẽſis diuitũ cõpant amicicias.
a foꝛtioꝛi rõne elynis vi cõpanda ẽ amicicia.
Que lʒ omnihn faciẽde ſint:maximetñ his qͥ euã-
geliũ annũciãt:ſicutptʒ ꝑ vecretuʒ.j.q.ij.ſacerdos.

Aols inquit videt᷑ dicere.ꝙ qͥ ĩ ſacrario opant᷑. que

æ ſacranio ſt edent.⁊ qͥ altario veſeruiũt ð altario ꝑ
ticipant.Qui niſi hoc ve cõtẽptoꝛiba ſuanꝝ faculta⸗
tũ vellet intelligere: nunq ſubſequens adiungeret.
Ita ⁊ vus oꝛdiauit his qͥ euãgeliũ annũciãt de euã
gelio viuere: De euãgelio viuuũt qͥ nibil habere pꝛo/
pꝛiũ volunt:qͥ nec hñt nec hre cõcupiſcũt:nõ ſuoꝑ:ſj
cõium poſſeſioꝛes.Hec ꝓſper in vcre.pᷣalł. ¶ Etuʒ
ad terciũ.⁊ quo viq; pauꝑes ſunt alendi: Nota ce-
cretũ ſumptũ ex verbis Ambꝛo.æ officꝭ.xij.q.ij ca.
aurũ.Aurũ inquit hʒ eccia.nõ vt ſeruet.h̊ vt eroget
7 ſubueniat in neceſſitatibo:qͥd ẽ opus cuſtodire qo
nihil adiunat:an ignoꝛamꝰquãtũ auri atq; argenti
tẽplo dñi aſſyrij ſuſtulerunt.Noõne melius cõflat
ſacerdos Pprer alimoniã pauperũ.ſi aliqua ſubſidia
ſunt.qꝙᷓ ſi ſacrilegus cõtaminet.⁊ aſpoꝛtet hoſtis:
None dicturꝰ ẽ dñs:cur paſſus es tot inopes fame
moꝛi.⁊ certe habebas aurũ vñ mĩſtraſſes alimoniã
Cur tot captiui in cõmerciũ ducti ſunt:nec redẽpti
ab hoſtibo occiſi ſt. Oeliꝰfuerat vt vaſa viuẽtiũ ſer⸗
uares q;metalloꝝ. is nõ poſſzrñſum referri:qͥd.n.
diceres:tumui ne tẽplo vei oꝛnatꝰ veſſet. Rñdet᷑:au⸗
rũ ſacramta nõ querũt.⁊ citopoſt. in his generiboii.
in pauꝑibo alẽdis.⁊ captiuis redimẽdis vaſa eccłie
etiã iniciata cõfringere.cõflare.⁊ vẽdere lʒ.¶ Rtũ
ad quartũ.pena illoꝝ qͥ ſicnõ faciũt:ptʒ p iura ciui
lia. In quibo hr.ꝙliberti nõ alentes pꝛonos ſuos in
paupꝑtate poſitos.puniũt᷑ a pꝛonis:⁊ in ptãtẽ illoꝝ
redigũt᷑: Verſa vice pꝛoni nõ pᷣſtãtes alimẽta liber⸗
tis.carebũt oꝑis impoſitis cã libertatis:⁊ ab eoꝛuʒ
hereditate excludẽt.vt.ff. e liberis agno.l.alimẽta
i.iĩ infoꝛtiato.li.ij.Et ð iure pꝛonatus.li.xiiij.l.diuꝰ
claudius. Et v bonis libertoꝝ.l.ſi pronus.vterq;
titulus ẽ in infoꝛtiato.li.xiiij. Cũ ergo xpc qͥ in ſuis
indiget pꝛonus nr ſit:⁊ alimẽta libertis exhibeat.2
ſpãliter diuitib: niſi ipi ei vicẽ repẽdãt.eterna care
bunt libertate. Nota. R.iiij. xij.

xyxxix.

xl.

xlj.

rti.j.

ij.

iij.

Pax
Acis pꝛimo oſtẽdet

differentia. Gecundo:vere pacis excellen
tia. Tercio:ꝙ mali hanc verã non habẽt
pacem. Quarto:que pacẽ impediunt vel deſtrnunt
Quinto:que requirũt᷑ ad hoc.ꝙ hoĩes inter ſe pacẽ
habeãt.Sexto:talis pacis vtilitas. SGeptimo:que
mala ex pacis cõtingunt vfectu. Octauo:pena ⁊ ꝑi
culũ pacẽ nõ ſeruantiuʒ. Mono:onñdunt᷑ remedia.ꝑ
que hec mala poſſumus vœclinare.vecimo pacis ve
re vel ficte expimentũ.Vndecimo:ondent᷑ quedam
themata ad pacis ꝓpoſitũ ꝑtinentia.
Wtũ ad pꝛimũ pacis differentia. attendit᷑ penes
qnq;. Pꝛimo penes ſubiecta. Gcdo:penes qlitatẽ.
CTercõ penes fractõʒ ⁊ reĩtegratõʒ. Quarto:penes
opꝑa. Quito penes obiecta. Oꝛĩo nãq; diuerſificat ĩ
ſbiectis.in quibo ẽ veleẽ veberet q̃tuoꝛ modis:qꝛ ꝗ;
dam ſunt pacifici cũ pacificis.⁊ hec eſt bonoꝝ et no⸗
nulloꝝ maloꝝ cõiter:ſicut diligere diligẽtes.qð ali⸗
qn mali faciunt:ſicut ptʒ Math.v.¶¶ Quidã vo nõ
ſunt pacifici cũ pa cificis.⁊ hec ẽ cõditio puerſoꝝ:e
quibo in pſal.cxix. Cũ loquebar illis.impugnabant
me gratis.Et iteꝑ:Homo pacis in quo ſperaui ma
gnificauit ſuꝑ me ſupplantatõem. Quidã vo nõ
ſunt pacifici cũ nõ pacificis:⁊ hec ẽ ↄditio infirmo⸗
rũ.⁊ ſcoꝛpionuʒ.iqui tacti pungũt ⁊ nõ aliter:⁊e qͥb

ij. Reg.xxiij. Si quis tangere eas voluerit armabit

ferro ⁊ ligno lanceato.¶ Quidã vo ſunt pacifici cũ
n pacificis:⁊ hec ẽ ↄditio ꝑfectoꝝ.qͥ ſignificãt᷑ ꝑ ter/
ram illã quã magipharaonis ꝑcuſſerunt:Exo.viij.
nec tñ v illa ciniphes educere valuerũt. Ita lʒ ma-
li vel boni vere humiles rephendant vel affligant.
non tñ v eis ciniphes educere poterunt murmura⸗

tõis vel etractõis.Et in hoc cognouerunt illic di⸗

gitũ adeſſe cæi. Sic in ꝓpoſito.p tale ſignũ ĩillis co/
gnoſcit᷑ eẽ ſpũſſanctus.Eyxemplũ ad hoc ve xpᷣo.qii
fuit plenus ſpũſancto.⁊ cuius locus in pace factꝰfu/
it:ideo coꝛã tondente ſe obmutuit.⁊ non aperuitos
ſuũ:Eſa.liij.dicens:Cũ his qui oderunt pacẽ. erazx
pacificus:in pſal.cxix.Ad cuius exemplu oẽs xpᷣiani
ſint cũ oĩb hoĩbo pacem hñtes: Go. xij. Etad He⸗
bꝛeos.xij. ¶ Becũdo diuerſificat᷑ ĩ qualitate pᷣdica
ta væ diuerſis ſubiectis tripliciter:qꝛ de quibuſdaʒ
ſubiectis pᷣdicat᷑ pax vera.d quibuſdã ficta:de qui⸗
buſdã mala. Nam ſi querat᷑ œ quibuſdã qualẽ pa-
cem habeant:veraciter rñderi poterunt.ꝙ bonã:de
qua in pſal.cxviij. Pax multa diligentibo legẽ tuaʒ.
Be aliquibo vo rũderi poterit ꝙ fictã hñt pacẽ: q̃

Hiere.xix. In oꝛe ſuo pacẽ cũ amico loquit᷑.⁊ in oc/

culto ponit ei inſidias. ¶ De quib vo rñderi pote⸗
rit.ꝙ malã hñt pacẽ.i.cõcoꝛdiã.vel cõfederatiõem.
vel pacificã ſocietatẽ cũ peccatoꝛib.quos repᷣhen⸗
ere vberẽt:⁊e qua ĩ pſal.lxxij. Zelaui ſuꝑ iniquos
pacẽ peccatoꝝ videns.Et põt hec differentia inter
pacẽ vei verã ex vna ꝑte.⁊ fictam ⁊ falſam ex alia vi⸗
Vri.ꝑ exemplũ ⁊e hole viuo ⁊ ve hoĩe picto vel moꝛ-
tuo. Quia ſicut hõ viuus ⁊ naturã viuã habet inte⸗
rius.⁊ vitã oſtendit exterius in Agns ⁊oꝑibus. ſic
pax vei que exuꝑat oẽm ſenſum:Phit iiij. ſicut exte⸗
rius oſtendit᷑ ita intenuspoſſidet᷑ Jõ iſta ſignã⸗
ter vꝛ.pax multa.i.multiplicata.tã interius q exte-
rius. Quã etiã ſi oẽs indigeant:mayĩe tñ qui in vna
habitãt mmo vel ſocietate:qꝛ aliter in cõtinuo ſũt
loꝛe. ¶ RPꝛo quo ẽ aduertendũ ꝙ viſio alicuiꝰpſo
ne quã quis odit.vel cũ qua pacẽ non habet.mouet
cogitatoem:cogitatio vo grauat coꝛ:r auget woloꝛẽ
mali machinatõem. Vlbi ergo qi cõtinua ẽ tał vi⸗
ſio:cõtinuus ẽ wlloꝛ. Sed ſil moꝛates quaſi cõnnne
ſe vidẽt:q̊ niſipacẽ habeãt.⁊ pacifice couiuant.con-
tinue wlent. In quo peioꝛis ſunt cõditõis illi.qᷓ de

„* 9°„5
mones inter quos nullus wlet.qꝙ alios videt in lo⸗
co quo ipᷣe ẽ:vel œ hoc ꝙ multos ſecũ habet ſocios:
Et etiã q; illi qui in duuerſis regnis vel terre ꝑtibus
vel in diuerſis ciuitatibo.vel diuerſis habitat wmi
bus eiuſdẽville:qꝛ nõ tamcõtinue nec frequenrer ſe
vident.Cũ ergo cõtra maximã miſeriã: wvloꝛẽ ma⸗
xime necefſariũ ſit remediũ:⁊ remediũ cõtra dictuʒ
loꝛẽ ſit pax.ptʒ.q lʒ oĩb hĩtantibo in diuerſis vel
eiſdẽ terris ⁊ ciuitatib neceſſaria ſit pax.⁊ quãto ſt
vicinioꝛes ⁊ frequẽtioꝛes occurrũt aſpectus.tãtoma

ℳ*

gis illi indigeãt. oib moꝛtalibo optata pace: Heſter

iij. Maxime tñ illis ẽ neceſſaria inter quos maxima
E vicinitas.⁊ frequẽtius aſpectus ſubillo qui habi⸗
tare facitvna nimes in wmo: Vos ergo qͥ ſichabita
tis:pmũ dicite:Pax huic wmui:aMath.x. Nota.R
v.xxxij. Mõ ſophiſtica.apparẽs ⁊ nõ exiſtes.ficta vł
falſa.que hoĩ aſſilatur picto vel moꝛtuo:qꝛ ſicut ille
quidẽ effigiẽ ⁊ quandã ſilitudinẽ habet hoĩs ad ex⸗
terioꝛẽ oſtenſionẽ.nõ aũt cõditõem intenioꝛeʒ. Ita
ficti ⁊ falſi lʒ exterius pacifica habeant tpa:lʒ inſu
exterius in vultu ſignis ⁊ verbis pacis ſilitudinẽ al⸗
ſimilent.ſicut ille.ij. QMacha.v.qui venit hieroſoly⸗
mã pacẽ ſimulãs:verã tñ pacẽ interius nõ hñt:qiñ
eſt pax impijs:dicit dñs: Eſa.xlviij. Et iõ loquunt

pacem cũ ꝓximo ſuo:mala aũt in coꝛdibo eoꝑ:in ps.

yxvij Manc vo pacis differentiã nobis xpᷣc inſinua⸗
uit dicens: Pacem relinquo vobis.pacẽ meã ww vo⸗
bis:nõ quõ mundus dat: Jo.xiiij.fictam vel falſaʒ

Eandẽ inſuꝑ differentiã tota in nuit eccĩa in oꝛone·

pace dicẽs:a ſeruis tuis illã quã mundus darè

nõ põt pacẽ.Talẽ qualem frẽs qui ſunt hieroſoly⸗
mis mittunt fratrib.qͥ ſunt ꝑ egyptũ ſalutẽ ⁊ pacẽ

bonã.ij. Macha j. Et nõ talẽ qualem habuit Joab
ad amaſaʒ.ij. Beg.xx.qui manu vxtera eius mentũ

tenuit.quaſi eũ oſculaturus eẽt ⁊ manu ſiniſtra ꝑ⸗

cuſſit eũ in latere.Gicilli qui dicunt:Pax.pax.⁊ nõ
ẽ pax:viere.viij. Sed tñ in coꝛdib Erus optant
⁊ expectant nocẽdi:œ quibo glo.beati Gꝛeg. Dexte/
ra mann mentũ tenere.eſt quaſi ex benigmitate blan
diri.ſicut fecit iudas ypᷣo dicens:Aue rabbi:ſed ſini
ſtrꝗ ad gladiũ mittit.qui latẽter ex malicia ꝑcutit
Jue vVo cũ quo talis pacis cõponit᷑ foꝛma:dicerept᷑
illud Eſa. xxviij. Ecceĩ pace amaritudo mea ama-
riſſima.Alios vo cõponentes ꝓpha infoꝛmat veri⸗
tatẽ interius copulare cũ pace.quã exterius fingũt
dicẽs:Veritatẽ tm̃ pacẽ diligite:Each.viij. Zer
cio diuerſificat᷑ pax in modo fractõis ⁊ repatõis tri⸗
pliciter.que quidẽ diuerſitas ꝑpendi põt.p erẽplũ
diuiſiõis reumionis aliaꝑ creaturaꝝ:in qnibovide

mus.qꝙ alique creature ꝑcuſſe vel diuiſe:ſtatim ſine

ruga quacunq; vel diuiſionis ſigno ad inuicẽ copu
lant᷑ ⁊ reintegrant᷑:ſicut ptʒ de aqua ⁊ ĩe coꝛpibus ⸗
creaturis ſubtilioꝛibo.⁊ magis ſpiritualibus ſicut ᷣ
lumine ? d radijs ſolaribus.⁊ w aere.⁊ xe igne. Alie
Fo creature ſemel fracte cũ laboꝛe ? difficultate re⸗
integrant᷑:ſicut ptʒ æ tibijs 1 bꝛachijs fractis. in qͥ⸗
bus poſtea aliqᷓ ruga apparet vel cicatrix. Alie vo
nunqꝙᷓ; reintegrant᷑:ſicut patet de vaſis lapideis ⁊ lu-
teis. Gic inter fractõem pacis.inter bonoꝝ.medio
crũ ⁊ inaloꝝ.ſilis triplex inuenit᷑ diuerſitas:qꝛ ſi bo⸗
noꝝ paxꝑ aliquã melancolicã interrũpit᷑ cito rein⸗
tegrat ad modũ ignis:qꝛ ira illoꝝ ẽ ſicut ignis ĩ ſtu⸗
pa qͥ cito extinguit᷑:⁊ ad modũ radioꝝ ſolariuʒ ⁊ ad
modũ fluminis. in quo nullum diuiſionis remanet
veſtigium: qualẽ ꝓpha oib optat dicens: Vtinã at
tenderes mandatis meis factaffuiſſet q̃i flumẽ pax
tua:E ſa xlviij. Abediocrũ vo pax ſirumpat̃ad mo
vñ maioꝛis ignis in mmo accenſi ⁊ ad modũ offium
fractoꝛum. cum maioꝛi laboꝛe ⁊ niſu H qua re
pata adhuc aliqua cicatnix in coꝛdibo illoꝛuʒ rema⸗

iiij.

cumffauaulenter

ineepotert non iſtpar neeſli
mamde Penzaligshabebuf
cuniaiſteqſtinbebetbonamburſer
ſui largedanco cunalir cupidis
Parpap nolitetimeretbüffict quit
tra di habest : rone beotiinanq;
li uihecſunt npſal dij. Gat
horſupia noc par necſolituz canta
mnſſatenith los gtv multa omil
Rapiunt t oñngant ſe ee llos Eſa. l
nt öite wanpiunt. Yitino hit pae
ollxriii. Juſtiag 7Perxoſculateſin
lequ ſimulatuniuſtig comittunt.ſ
ſunſcincit A rr d.Ouinto dinen
sbiegatriplicktereqre parbomd
ſm 09nimns: Depnima diat
ſtftcingſilihlembahem
ter acgnini pty Ber ſup Caͤic⸗
gultgtto noſtrgo dimiſerimus inter
follkadindereſt ep nn hoe
ſökalin ſzeifefione; ptande

. ſegnifuctülabiop pacen⸗

iſcuz /

Taſdn nazneilar

Onän doſita
aeiee, dPacis ereclz
nchantennere
. 4 bin me
lrcendlimnenneſtd⸗
ut⸗ Equoer lpot ☛☚
wrütznanhnſeßn
en

lanuns cit, nenn inihah⸗
religuinan Par i ni
ͤtimcncibenptiootnnt
eulivglo beuting denr⸗
eſtonaſigrbenitnnrareblan
Hoolcns: dlerabbiled ſint
Iullatiterer melun pautit
lis cöpontt oꝛmo dicerept
ipoceomoritodomegam⸗
entes pha nfoemat veri⸗
ipace. gud erteruns fingit
edlligite Zach ii. Ter i
odofractdis repatisti
fſitas ppendipot Peripli
ſpgeaturapingolpni⸗
gcuſſ veldiniſe ſtutinſin
ſionis ſionosd invice cpt
t raqlar weopbh
magis ſpnmnalbuoſatß
bo, notre gne N
i loborer Difilktite tͤ/
Hisr buchlofucts e⸗
aret ve dabrni. ei
Gtttr ſe linſhabi⸗
pncs ile holch ini

leritaselibo⸗
nenſkelne, ſtatoreln⸗/

v.

vj.

Pax

net:qꝛ nõ ita ſincerevt pꝛius diligũt.quã rugã vbis
⁊ ſignis qñq; oñdũt.qñ v alio fit mẽtio: de qo hie/
re.vj.Cura bãt cõtritõʒ filie ppłi mei cũ ignominia
diartes: Porpar⸗ nõ ẽ par. ¶¶ Supboꝝ vo ⁊ valde
maloꝝ ſi pax lemel frangat᷑: offenſio illa ⁊ fractura ĩ
illis Li caſus dy boli irrecuꝑaqilis:de qͥb Geñ.pe
nult. Maledictus furoꝛ eoꝝ:qꝛ ptinax ⁊ indignatõ
in vura. Gunt. n. carnales ⁊ groſſi ⁊ poderoſi ad bo⸗
nũ ad moũ lapidis. qui nõ reintegrãt᷑:⁊ nõ ſimpli⸗
ces:ſubtiles:⁊ celeſtes.j.Coꝝ.iij.Cũ ſint inter vos
zelus ⁊ cõtẽtio:nõne carnales eſtis. Tales non ſunt
X nõ ẽ diſſenſiõis deꝰß gea ES. xiiij.
Quarto diuerſificat᷑ pax in oꝑibo ad diuerſos fi⸗
nes tẽdẽtibo. Mã pax ſocietas bonoꝝ ẽ ĩ licit: ⁊ ho
neſtis: ⁊ ad licitos fines ⁊ in oꝛdinatis oꝑibo. Jo diẽ
Aug.xix. v ciui.xi.ꝙ pax ẽ hoĩm oꝛdiata cõcoꝛdia:
Pax do ficta ſeu mala eſt pꝛĩo in mutuis maloꝝ ſu
poꝛtatõiho ⁊ illicitis ¶ Et ſcðᷣo in muruis adulatõ
mio.q vnꝰalteri in malo adulat᷑⁊ alteri nõ vult diſ-
plicere. ¶ Tercio in mutuis ↄfederatõito ad alioꝝ
ceptoʒ. in quib afederant᷑ ad modũ ſpinaꝝ: ſicut
oñſuz ẽ. Fli. Quoↄtra Hebꝛe.xij. ðꝛ. Pacẽ ſequi⸗
mini cũ oĩb ⁊ ſanetimoniã.¶ Ouarto in fraudule
ta locutõe ⁊ oñſione.in quibo illis paceʒz fictã oſten⸗
dunt:quos vfraudare nitunt᷑:vel a qui wvna acci
pere ſperant.ſicut quotidiano ptʒ expimẽto: Vſus
nanq; frequens oñdit. ꝙ fraudulentus vceptoꝛ q;
diu põt aliquid ab inſipiente vicino lucrari.vł ipᷣm
in aliquo vcipere.eum ſalutando 1 ad potatões in/
uitando dicit: Pax pax: multa ei ꝓmirtendo. Bed
cum fraudulenter lucratus fuerit. quicquid alius
amittere poterit. non eſt pax. nec ſolita ſalutatio vel
inuitatio. ¶ Yreruz alius habebit facere in aliqua
curia:iſte qᷓdin habet bonam burſam ⁊ ſcit wnatuz
ſuũ large dando curialiba cupidis miſtris:dicunt
Paxpax.nolite timere:bñ fiet.quãtũcunq; cãm cõ/
tra vũ habeat ⁊ rõnẽ. beatũ nanq; dixerunt popu⸗
lũ cui hecſunt:in pſal.cliij. Sʒ cuʒ exhauſta fuerint
marſupia.nõ ẽ pax:nec ſolituʒ cantant celeuma.nec
ꝓmiſſa tenẽt: h illos qͥbe multa ꝓmiſerunt turpiter
cipiunt vt oñdant ſe e illos. Eſa.iij.qͥ beatũ te di
eunt.ipite vcipiunt. Iſtinõ hñt pact᷑: de qua ðꝛ in
pſal.lxxxiiij. Juſticia ?⁊ pax oſculate ſunt:qꝛ ſub pa⸗
cequã ſimulat:iniuſticiã cõmittunt.ſicut ille qͥ bur⸗
ſam ſcindit.A.xx.vj.¶ Quinto diuerſificat᷑ pax pe
nes obiecta tripliciter:qꝛ ẽ pax hominis ad i. ad
ſeipᷣm.⁊ ad ꝓximũ.¶ De pꝛima dicit apls Rom̃. v.
Patikcin fidẽ pacem habeamus ad wũ.que q̃⸗
liter acquiri. ptʒ pꝑ Ber.ſuꝑ Cãtica. Si inquit ini.
quitates noſtras dimiſerimus inter nos vuʒz nrjm
tollat᷑ qoᷣ intereſt. ?⁊ paxr erit: hoc aũt melius tollinõ
ot aliter ꝙᷓ p cõfeſſioneʒ:⁊ p tanto dicit deus: Eſa.
vu. Creqnifructũ labioꝝ pacem Pax ſecunda 4
hominis ad ſeipᷣm.que ſt quies anime in conſcien
tia pura iocunda:⁊ 3 dicit Aug.æ cinitate xei
ꝙ pax anime rõnalis: eſt cogitatõis actõniſq; oꝛdi-
nata cõſenſio: Ad hanc pacẽ habendã maxime niti
ebemus ꝗꝓpter iocundam vær inhabitatõnem:qꝛ in
pace factus ẽ locus eius.in pſal.lxxv.i.ĩ aĩa pacifica.
Hanc ergo ſi habuerimus teuʒ habemus: ꝗpter qo
Apls nos hoꝛtat᷑ iſtã hr̃e dicẽs: Pacẽ habete.et deꝰ
pacis ⁊ dilectõis erit vobiſcuʒ.ij. Coꝝ.xiij. ¶ Pax
tercia eſt ad oẽs ꝓpter opus illoꝝ pacem habere cuz
eis. j. Theſſał v.
Quãta vo ſit pacis excellẽtia que ſinceriter erga
tria pᷣdicta obiecta obſeruat᷑:oſtendit pꝛimo xpᷣi do⸗
num. Cum.n. in fine maxime ſuos diligeret. quam
quidem dilectõem wono pacis oſtendere wcuit 2 vo
luit.Ey quo argui põt.q; poſt ſeipᷣm pax ſit maximũ
quod dare põt.per argumentum ſumptũ.E. vj xxij.

iii.
q? certum eſt ꝙmaxime dilectis maximũ wnum da⸗
ret:ſed ſuos mayime dilexit:ergo eis maxumũ wnuz
dit.in craſtino ab eis receſſurus dicens: Pacẽ re/
linquo vobis: Jo.xiiij. ¶ Gecundo idẽ oſtendit au
ctoꝛitas Aug.æ ciui.xi. li. xix. ca. xij. Tantũ inquit
eſt pacis bonuʒ ꝙ in reba creatis.nihil melius ſolet
audiri.nil vlecta bilius cõcupiſci.nihil vtilius poſ
ſideri. Spũs.n. humanus nunqꝙᷓ viuificat membꝛa.
niſi fuerint naturali vinculo vnita: Sic necſpũſſan
ctus eccie viuificat mem bꝛa niſi fuerint vinculo pa
cis vnita: Cũ ᷓ vinculuũ pacis ſit ſpualiter qð vincu
lũ nature ẽ naturalr.rõ aꝑta e: quare paxẽ optima:
qꝛ ſicut mihil coꝛpalr ẽ carius vel veſiderabiliꝰvira
coꝛpali ꝗᷓ in caloꝛe ⁊ vĩculo cõſiſtit nature. Ita nihil
ſpũaliter carius vita ſpñali.que in pacis conſiſtit
vinculo. Bitis ergo ſolliciti ſeruare vnitatẽ ſpuũs in
vinculo pacis:Ephe.iiij.Vac ð cauſa HBer. ſuꝑ Cãa-
tica. œum alloquit᷑ dicens: voine pacẽ volo. pa-
cem væſidero. nihil amplius.¶ Bed qualiter æus
vdit diſcipulis ſuis hanc pacem excellentiſſimam
quos in multis vreliquit ꝑturbatiõib: Rñdetur.
hic duplicem eis vereliquit pacc. duplex cõmiſit
bellum:quibus in celo omnis erit pacis tranquilli-
tas.Sereliquit.n.eis interioꝛẽ ⁊ exterioꝛẽ. Interio⸗
rem quo ad veũ ⁊ cõſcientiam ꝗꝓpꝛiam:exterioꝛẽ quo
ad ꝓximũ bonũ.ꝙ illum nõ turbarent:ſed pacem cũ
illo haberent. ¶ Wellum vo vnũ ers inferri pmiſit
a ꝑſecutoʒib.qð ipᷣi exꝑiebant᷑ ſuſtinendo.Alid vo

eis cõmiſit in peccatoꝛum expugna tione. ipos tur⸗

△

bando. aggrediendo.ſicut patet.A. xiij arti.j.Et
AMath. x. vbiait: Mon veni pacem mittere. ſed gla⸗
dium. In fine vo omnia talia bella cefabũt. Etiõ
ſᷣm Ber.in quodã ſermone.ſignant᷑ dꝛ in pſal.cxl vij
Poſuit fines tuos pacẽ.Et hocẽ qð ꝓmittit Eſa.
liiij. Multitudinem pacis filijs tuis. Et pacis eius⸗
non erit finis Eſa.ix.
Hanc aũt tunc in gloꝛia mali non habebunt pa⸗
cem: quia pꝛimam nunc in gratia non habent: hoc
enim rationabile videt᷑.ꝙ qui pꝛimam non babent
nec habere volunt.ſine qua ad ſecundam non attin
giruri nec habeant ſecundam. SGed ꝙ; pꝛimamnõ
habent nec habere poſſunt. dum mali ee voluntf:pa
tet pꝛimo. ꝓ exemplum wmino cuiſeruiunt: dya⸗
bole nanq; ſerniunt quinon vult pacem ſed guerraz
quõ. n. pacem habere poſſet dyabolus.qui ſemꝑ pe
naꝝ inferni pungit aculeis. Si enim ſpina in pede
nõ ſinit hominẽ in pace quieſcere:quõ illum ſinerẽt
tot penaꝝ genera in paceeſſe. Mec vult ꝙ ſeruꝰ ſuꝰſit
maioꝛ eo:quia ergo annut eſt in pace. ſed ſemper
circa iras. inuidias. Iuxurias. cupiditates excitan⸗
das agitat᷑:circa conſimilia etiam ſeruum ſuum cõ⸗
tinue inquietat. Et ideo ð ſeruis ſuis.non ẽ pax vni
uerſe carni: hiere. xij. Decundo ideʒ patʒ ꝑ exemplũ
familia que eis ſeruit: Cnidemus em̃ vbi eſt in
aliqua wmo inuida. cupida.⁊ mala familia: ñ erit
diu pax bona in wmo illa:ſed mali naſipnnaram
habent familiã ſuam. ſenſus ſuos qui ſꝑ unt queru
loſi inſatiabiles:quia guloſoꝛum nuq; ſatiatur ap⸗
petitus:nec inuidoꝝ malicia: nec iracundoꝝꝑ ira:nec
cupidoꝛum ⁊ luxurioſoꝝ deſideriuʒ: ⁊ ſic e alijs. Et
ideo neqʒ introeuntineq; exeunti erit paxpꝛe tribu⸗
latõne: Each. viij. ¶ Tercio idem oſtenditur ꝑ ex⸗
emplum x wmino mina in wmo aliqua. in qᷣb
videmus ꝙ qñ ipi non trahunt ꝑ vnam choꝛdam: HF
ſemper ſunt in ↄtinna diſcoꝛdia. nunqᷓ eritvera pax ĩ
vmo illa:immo etiam amicos quandoq; turbabũt
Sed ſicẽ in malis:quia wminus. li.ratio ſemꝑ vult
caſte viuere ⁊ ire ad eccleſiam:⁊ ſic xe alijs virtuoſig
opꝑibus: vomina vo voluntas cuʒ ancilla ſna carne
ſeinꝑ vult contrariũ.Et dum ſic volũtas aduerſus

viij.

Arti.iij.
ix.

Arti.iiij

xj.

Suꝑbia

Cupidi⸗
tas.
:

Iniuſti⸗
cia.
xiij.

NPax

rõnem.⁊ caro cõcupiſcit aduerſus ſpm̃ nõ ẽ paxoſſi
bus meis:in pſal.xxxvij. Immo etiã qñq; tales tur/
bati in ſe omnes vicinos turbant. Ignis nq; ð eis
exiẽs.alijs nocet:qꝛ ſicut habet᷑: Ecci.xxviij. PHomo
iracundus incẽdit litẽ.⁊ vir peccatoꝛ turbabit ami
cos. Et in medio paceʒ habentium ĩmittit inimici⸗
ciam.
Nee mirũ:q mali nec in ſeipᷣis nec in alijs pacem
abent:quia omnia hñt que pacẽ im pediunt: et ve⸗
ſtruunt.e.n. peccata pacem impediũt ⁊ vſtruunt
oñſum eſt. H.ij.liij.ſed ipi ꝓculdubio moꝛtalia hit
peccata. ¶ Quidã nanq; illoꝝ hñt ſuꝑbiam: ⁊ hi ſu-
per bia impediente vera pacẽ hr̃e nõ pñt.Nam vbi
fuerit ſuꝑbia ibi ⁊ ↄtumelia:Pꝛouer.xj. Cuius cau
ſa eſt:qꝛ ſupbia ſuꝑbi ſe habent ad modum olei in
aqua po ſiti ꝓpter duo.¶Pꝛimo qꝛ ſicut oleũ nullo
modo cũ aqua vult miſceri:ſed ſocietatẽ eius fugit.
ſuꝑioꝛitatẽ petit. Ita ſuꝑbi quibo dũ iuſte reſiſtit
reſiſtentes iurgijs.iniurijs.⁊ cõtumelijs a fficiũt. et
pacẽ turbant:⁊ ſic vbi fuerit ſuꝑbia.ibi⁊ ↄtumelia
¶ Gecundo oleo aſſimilant᷑:qꝛ ſicut oleũ fina liter
cõburitur. aqua integra 2 ſalua man ente. Ita in ꝓ⸗
poſito.quando poꝛta bit iudiciũ qui vos coturbat:
Hal.v.qꝛ nõ qrit pacẽ ppli ſed malũ:Hiere.xxxviij.
St qꝛ ira eius ẽ quaſi ira dyaboli: Pauꝑes nãq;
offenſi ? ſimplices faciliter.⁊ ꝓ ꝑuo pacificant᷑: ſj ſu
perbus cogitans parentela ⁊ iuitias.porius eligit
cũñ dyabolo inetnu affligi. ꝙ pacificari. Juſtũ ergo
eſt ꝙ habeat qð elegit.⁊ q; eius habeat ſocietatẽ cu⸗
lius auctoꝛitate datũ ẽ ei vt ſumeret pacem ⁊e terra:
Apoc.vj.¶ Alij vo habent cupiditatẽ.⁊ hi cupidi
tate impediẽte verã pacẽ habere nõ pñt:ſicut pʒ.A.
xxvij.xxj.quia qui ſequitur qð ad plenũ cõſequi non
põt:quõ in coꝛde pacem habere poſſz. IJdeo dic bea⸗
tus ꝛzeg. Quid quietius ꝙᷓ; in mundõ hoc nibilap
petere:quid laboꝛioſius.q; terrenis veſiderijs eſtna
re: Hinc ẽ ꝙ iſrael ſa bbatũ accepit in munere.⁊ egy
ptus pcutit᷑ muſcarũ multitudine.i.cupidaꝝ cogita
tionũ anxietate:ſicut oñſum ẽ. A. xxvij.xxj. Cogrue
ergo a quodã ðꝛ philoſopho.ꝙ radi pacis ẽ aliena
nõ rapere.fructus vo eius requiem ha bere: e tali
põt dici qð ðꝛ e ſalomone.rij. Reg.iuij. Habebat pa
cẽ ex omni ꝑte.¶ ¶ Alij vo hñt iniuſticiaʒ qui ſe hñt
ad ſubditos ⁊ ad omnes qui cum illis habent agere.
etiam quibus nocere timẽt. vel nocere poſſunt:ſicut
malus marſcallus ad equũ pauperẽ paupꝑis. quez
reſpiciẽs ⁊ inueniensvnũ clauũ deficere.a intelligẽs
ꝙ nihil ꝙꝓ ope ſuo habebiit.niſi ſtrictũ ſalariũ: q ᷣ
minus equi nõ põt ei nocere.ſi parũ recalcitrauerit
eũ ꝓſternit:vel ſuꝑ ligna ⁊ inter ligna ad hoc fcã ele
uat:⁊ chamo os ligat᷑ ei feritatem imponendo. DBe⸗
xtrariũ vᷣo diuitis ei adductũ omnib ferramentis
amiſſis.⁊ in omnibus pedibo nudato:intelligens ꝗꝙ
oñs eius ei robas vel caligas dabit vel vædit.vł ꝙ ei
ma lũ facere poſſet ſi vellet.ſi equũ ſuuʒ male tracta
uerit.illum leniter palpat ⁊ blande alloquit᷑: dicẽs
benedictus moꝛellus ðᷣ hyſpania. Yta nõnulli wv-
mini terreni ⁊ etiã pᷣlati ⁊ coꝝ miniſtri ſe habent. taʒ
in religione q extra:quia pauꝑ qui non dat.⁊ quino
cerenõ põt.ꝓ puo vlicto dure tractat᷑. Sicut ptʒ ꝑ
exempluũ væ curia leonis. C. xvj. xxxvj. Magni vo 4
munera vel feſta dat. vel nocere ? agere ad illos poſ⸗
ſunt. abſolutõem. vel depoſitõem etiaʒ ꝓ magnis ve⸗
lictis faciliter euadunt:qui cum tali iniuſticia non
plus honã pnt habere pacẽ. qᷓ ille q̃ inequaliter tan
git choꝛdas bonã melodiã: v quibo dictũ ẽ. C. iiij.
iij.⁊.iiij.quia ſicut pᷣdictꝰequus paupꝑ ſemel ſic male
tractatus:nunqꝙᷓ poſtea libenter ſe illi ſubijcit qͥ pꝛi
us eum male tractauit:ſed qᷓtum põt recalcitrat. et
a ptãte eius ſe retrahit: Ita male tractati bo. coꝛ⸗/

Diij.

.⁊ oꝛe.taliba cõtradicunt ⁊ cõtra eos cogitant. et

faciunt qñ tpᷣs viderint opoꝛtunũ.illiſq; oꝛe vetra⸗
hunt ⁊ in coꝛde cum illis pacẽ nunqᷓ; habent. JIdeo
ſignanter dein ppere: vuſtici 7 pax oſculate ſunt
quaſi diceret:vbi eſt iuſticia ibi pax:quia teſte Eſa.
Et erit opus iuſticie pax:Eſa.xxxij. Vbi vo iniuſti
cia a cõtrario ſenſu.ibi nulla erit pax. Et ſicverifica
tur in eis illud Eſa.lix.Qui calcat in eis.i.ſubditos
ignoꝛat paceʒ. ¶ Alij vo hñt peccata luxurie pacis
impedimenta. Oe. n. illa pacẽ impediãt.elegãter ſi⸗
gnificatum eſt.iiij. Reg.ix.vbi Yoꝛã regi querenti:
Munquid pax eſt Yehu: Rñdit Yebu:Quid tibi
paci:adhuc vigent᷑ foꝛnicatões matris tue.q.d.duʒ
ille ſunt in vſu: quõ poſſet pax eſſein terra: Ita mo/
dum tot ſunt foꝛnicatões. adulteria.⁊ alia hmõi
peccata immunda. quomodo poſſet diu pax eſſe int
nos.qui tot modis bellamus cõtra vum. qui ẽ pax
noſtra: Ephe.ij.¶ In alijs vo pᷣteritaꝝ iniuriaruʒ
memoꝛia pacem umpedit. Et tales lupo aſſimilant᷑.
Be quo in fabulis fertur.ꝙ in wmo cuiuſdaʒ nutri⸗
tus.fand em filium eius in cunabulis occidit. Cui
pater familias de campo rediens occurrit lupo ab
ictu ſecuris diuertente. Kranden in lapide fecit im-
pꝛeſſionẽ. ui pꝰpꝛfamilias obuiãs eũ allocutus fu
it cõcoꝛdia facienda.⁊ v die amoꝛis tenẽda:Cui
ille:diẽ amoꝛis bene tenere porerimus:h̊ tñ quotiẽs
tu ĩæ filio tuo cogitas occilo:⁊ ego v ictu ſecunis in
lapide.nunqꝙᷓ boni erimus amici.¶ Aſſimilant᷑ eti-
am illi in fideli.A. xvj.vj.¶ Ad hanc vo memoꝛiaʒ
babendã diſcoꝛdiã ↄtinuãdã.qñq; ꝓpꝛia malicia.
qnq; vo dya boli excirant᷑ aduocatis.i.oblocutoꝛibo
tractoꝛibo.qui quando aliquis cum aliquo pacẽ
facere veberet.ipſum ⁊ iniurijs factis cõmemoꝛant
verbis quibus poſſunt homines ad iracundiaʒ et
diſcoꝛdiã ꝓuocant.⁊ pacem impediunt. Quoꝝ offi⸗
cium eſt ire dyaboli:qꝛ ſicut officium xpᷣi ⁊ bo
noꝛum xpianeèi n eſt pacem inter diſcoꝛdantes re⸗
foꝛmare ⁊ tenere. pꝛopter hoc nanq; xpc in terrã ve⸗
nit: In cuiꝰſignũ in eius natiuitate angeli cãtabãt
In terra par hoĩbo bone volũtatis:A uc.ij. Ita offi
ciũ dyaboli ſemold hoĩm ẽ diſcoꝛdias ſeminare
pacẽ impedire:et ad hoccãs ⁊ allegatões apponere
quib Ecci. xxviij. Suſurro et bilinguis maledi⸗
ctus.multos.n. turbauit pacẽ hñtes.¶ ¶ Oe vVo iſti 5
dicti et eis ſilłes diu pacem habere non poterunt.ex⸗
emplo patet ſequenti. quo oſtendit᷑: quedaʒ vt fer
tur in vna terra fuit ciuitas peccati plena. hec ergo
timoꝛẽ habens cuiuſdam magni regis qui cõtra eã
veniebat miſit ad quendã potentẽ. magna eis offe⸗
rens ſtipendia. et rogans ꝙ ad eos vefendendos ve
nire dignaret᷑ ad quem legari vemientes.vt eum ad
aſſenſum pᷣbendum aĩarent:ei ciuitatis expoſuerunt
foꝛtitudinẽ.in muris.foſſatis.turrib et huiuſmodi
munimentis a quibo ipſe reſpondens queſiuit dicẽs
Eſt ne coopertura ſuperius ne ira vei ſuper illam de
ſcendere poſſit:Poc inquit. pter hoc dico:qꝛ ſi ha⸗
beret murũ qui poſſet vos vfendere a vindicta vei
ag vos venirẽ et nõ aliter:qꝛ dum ẽ tamplena pecca
tis quãtũ cũq; ſit bñ firmata lapidibe et militib.im
poſſibile ẽ eã pacifice ⁊pſpere gu bernare.qꝛ niſi dñs
cuſtodieit ciuitatẽ.fruſtravigilat 4 cuſtodit eã:ĩ pᷣs.
xvj. Et ſi dñs illã cuſtodieit.totꝰmðs illã vſtruẽ
ſi poſſet:qꝛ teſte paulo: Ro.viij. Si dñs nobiſcũ.qͥs
ᷓ nos:qͥs pugnabit aduerſus electos vei. Seus vo
quamcũq; cuſtodit ciuitatẽ trã ⁊ ꝑſonã q̃ erꝰ cuſto⸗
dit mâdata. melius q; oẽs muri et milites moi. Et
nõ ambulãtẽ invia vinõ cuſtodit:ſiẽ ptʒ Garuch.
iij.vbi talib impꝛoperando loquit p ꝗꝓp ham di⸗
cẽs.Quid ẽ iſrłꝙ in terra inimicoꝛũ. ſupple capti-
uus es: Seq . Si in via vei ambulaſſes habitaſſes

Ruxunia
xiiij.

Iniuria
Fv.

Exemp.

xvj.

Exemp.

n gll ei le nn anmi
eilnan . gmnsi aurp
cturapeftimie bellen
Aalniogienaa,n e
inimnlcos:w qui ſi yis Käß .
anoapit rouer. i Aen nde
gtucne lexr peceapponent nit.
ler vj. Ci placverint oſo nie hois.
Geins nentetac poci. Er guie
Uincagtaeenraniif ſiop
ne (G heu aliqui no poce⸗ren
unt qni vſq; poſt paſchas tepe cofeft
lfinmitate wi cuſtodiunt madata.70
mrännſafern nanthe
lemns al hocgſp gace habeamin cel
heſſſ ii duns aut hacs det vodis n
u. (Becuͦci autſilet huicgg vigp
Kiſernis: miniſtns gua nanqzfron
poſſzquis abeligno nge pacipetere
Mkinneerpugnare etſipeteret fruſt
lo: Auco iſ hettis no gccigiti
is Oicin Poſtto willieguithas
len ianullo inq uietent dicetes
nchnaſtns rpanpes udelitergf
fant rodlid bit miüſte pſequetes
ihncipent aci öobnnebͤt
nerapeensio tnnenodl
mnlenunnopir emitü paudegu⸗
ſoin pſal . Ei btü pauperü⸗nn
ſierpugnato⸗ nna botemͤtnei

tor.Opote
ernctöciulaimnne u

iirzein
z. Megtoͤe
Nöpoſe,
gnnden enn eſtn hnd⸗
nnnfrnügnegnii

annginn dun deſeint

Aalis ae den gii
innti iung luintr

tnotue

Nt laru;
leſmem alndtſinln⸗ nin

iun rgindnden
nain nannhllnue,

Lamortiin iltt, Kui

adaſichſiaraficunzirde
tpaceniterdiſcncantesr⸗
opkerhoctancgröcintemite⸗
lalus natiutatrongelicitabit
hunepolitma Aci tnofi
hoimi diſezdſas ſilhojer
occis ollegotos apponere
Duſunwet bllingnis moleci⸗
itpece hites. Or Folſtiß .
cem babere non poterunter⸗
gnooſtendikeg gbegztfer

ntaspeceat plena.ecengo n

lummagniregis gnichtroei
enda potente magna eig oft⸗
ANs ag eos Erencencofe
mnlegari vententes teumat
ſgrentꝛeinitarisezpoſnannt
foſans furnetinuſfnoci
ipentponcenoeſilt lic
venns tein Miſen land
jgni grr hoedicnnſihn⸗
ros Nfenderes iiſcic u
tangedvn tanſplaſ⸗ P
nuralapitietmiib in
gegubenun gel nſß
titiglerguſlt in
tiat totͦnd⸗ llli N
laſnilcoi Y
itni irid lncen i
vonnne⸗ ſetz bun

ſtolit:

Pomn
ninlaulin i

unlelius

Utn,.

an WNE Cnm,

Arti. x.
xvij.

Pax

in pace ſuꝑ terrã. Ecce nõ dicit iſrł tranflatũ in ter⸗
rã inimicoꝝ. ꝓpter vfectũ muroꝑꝝ.⁊ armoꝝ:vel eqͥꝝ
vel militũ foꝛtiũ:h̊ qꝛ in via wi nõ ambnlauit.ſine
qua impoſſibile ẽ reb pacẽ dari.ij.Adacha.iiij. Vi
plura ⁊æ iſtis impedim̃tis pacis:ſermõe.lxxxiij.v.
Inter multa ergo que ad hoc requirunt.ꝙ homi
nes inter ſe pacẽ habeãt:pꝛimũ ⁊ maximuʒ ẽ:q pax
fiat inter nos ⁊ eũ:⁊ interius inter nos ⁊ cõſciẽtiaʒ
Bic.n.citius illam obtinebimus:q; quibuſcũq; pꝛo
ceſſionibo.vel oꝛõmibo.vel miſſaꝝ celebꝛatõibo:quia
ſi oĩs iſta fiant.⁊ aliud omittat᷑nihil impetrat᷑:qꝛ ſi
cut ðꝛ Job.ix.Quis reſtitit ei ⁊ pacẽ habuit.Cum
vo finis belli ſit pax.ad hoc ꝙ iſtã pacẽ cũ o ⁊ con

ſciẽtia habeamus.oꝑtet ꝙ pꝛius bellũ cũ vicijs ha⸗

beamus ⁊ vicioſis:⁊ tunc habebimus tps belli.⁊ tẽ⸗
pus pacis:Eccłs.iij.⁊ aliter nõ.Oõ pulcre ſignifi⸗
catũ ẽ: Nume.xxxiij. Si inquit nolueritis interfice
re habita toꝛes terre qui remanſerũt.eruntvobis q̃i
claui in oculł.i.ſi nolueritis interius vſtruere pecca
ta.⁊? exterius coꝛrigere peccatoꝛes.erunt vobis tã af
flictui interioꝛes ⁊ exterioꝛes inimici.væo hoc oꝛdi⸗
nõte.ꝙ pacẽ nõ habebitis.nec interius nec exteriꝰ.
Nec mirũ.qꝛ quãtũcunq; roget oꝛe que ad pacẽ
ſunt.quõ pacẽ habere poſſet:qui oꝑe veũ expugnat
⁊ bellũ cũ vo hʒ:quõ poſſet talis.vel cũ vicinis.vel
cũ ↄſcientia ſua pacẽ habere.cũ eus in hoc caſu fa⸗
ciat ſicut facit qui bellantibo reſiſtere vel eis nocere
vult.Calis nanq; aliquos ꝓcurat qͥ ey alia ꝑte con⸗
tra eos ſurgãt.ſic æ cõtra eos oẽs ad inſurgẽdũ in
uitat dicẽs. Quis cõſurget mihi aduerſus malignã
tes.aut qͥs ſtabit mecũ aduerſus oꝑantes iniqͥtateʒ:
in pſal.xciij. Gpãliter tñ inter oẽs cõſcientia ſurgit
cũ eo 3 lanceaꝝ aculeis peccatoꝛẽ pungũt:q̃ pũ⸗
ctura peſſimũ ẽ belloꝝ genus.ſicut pʒ.C.vij.arti.v.
Aliquotiẽs etiã exterioꝛes ↄtra peccatoꝛes excitat
inimicos:æ quib ſi vis pacẽ haberę.fac pꝛimo qð

Tus pᷣcipit Pꝛouer. iij. Mandata n e? cuſtodi. lon

gitudinẽ dieꝝ ⁊ pacẽ apponent tibi.Et iterũ:ſꝛo⸗
uer. xvj. Cũ placuerint dno vie hoĩs.inimicos quo-
q; eius cõuertet ad pacẽ.Ey quibo patet illud Ecciĩ.
Ec plenet timoꝛ eicenler pacẽ ⁊ faciẽs ſa
utẽ. ¶ Gʒ heu aliqui nõ pacẽ: F cũ ceo faci/
unt:qui vſq; poſt paſcha a tẽꝑe cõfefſiõis vł vſq; pꝰ
infirmitatẽ vi cuſtodiunt mãdata.⁊ a peccatis ceſ⸗
lant.ſ̊ iſta nõ ſufficit:qꝛ ſp pacẽ habere debemus in
terris.ad hoc ꝙ ſꝑ pacẽ habeamin celis: qua.ij.
Theſſałiij æus auũt pacis vet vobis pacẽ ſempiter
nãa. ¶ Becũdũ ant ſilłeẽ huic ꝙ vicʒ pacẽ habeãt cũ
cvi ſeruis ⁊ miniſtris.qua nanq; fronte vel audacia
poſſʒ quis ab aliquo rege pacẽ petere.⁊ ſeruos ſuos
cõtinue expugnare.et ſi peteret fruſtra peteret cũ il
lis:YJaco.iiij.petitis ⁊ nõ accipitis.eo q; male peta⸗
tis. Dic in ꝓpoſito. v illis quitꝑa a veo petunt paci
fica.⁊ ꝙ a nullo inquietent᷑:dicẽtes.Da pacẽ dñe in
diebo noſtris.⁊ paupes crudeliter affligũt ⁊ incarce
rant.⁊ odio hñt iniuſte pſequẽtes. Sic.n.agẽtes et
ſi pacẽ petunt.pacẽ nõ obtinebũt:h dicet᷑ eis:petitꝭ
2nõ accipietis ⁊c. ipo ↄtra eos bellante.qui ait:ppt᷑
miſeriã inopũ⁊ gemitũ pauperũ:nunc exurgã:dicit
oñs: in ꝓſal.xj.Cui nõ poterũt reſiſtere:qꝛ dñs qua⸗/
ſivir pugnatoꝛ.oĩpotẽs nomẽ eius.currus pharao/
nis ⁊ exercitũ eius.ſ.qui ſeruos eius ꝑſequebant᷑.ꝓ/
iecit in mare:Exo.xv. Nõ ſolũ ꝑſequentiũ ꝓdẽ-
v ꝓſonas:h̊ oĩa etiz̊ cõtra illos exercendo que ipſi
ſeruis ſuis facere cõſueuerunt. Jpᷣi nãq; tyrãni pan
perũ diripiunt poſſefſiões:⁊ wmos illoꝝ occupant.
7 ſonas qñq; occidunt.Sic dæus illis miniſtrat ad
modũ regis:qui hec tria facit rebellantibo:iuxta il⸗
lud pſal.xx.Dñs in ira ſua cõturbabit eos.poſſeſſio

nes ſuas ⁊ bona exterioꝛa auferẽdo x infoꝛtunia.Et

iii..

cnoꝛa bit eos ignis.ſ.inferni.ſ.xvmũ aĩe.i.coꝛpus.⸗
cõtentã aĩam in gehennã mittẽdo ⁊ incarcerãdo.
Bi ergo hoĩes cũ illis quos offenderũt pacẽ faci
unt.timoꝛe aliquoꝝ iudicũ terrenoꝝ qui veniũt vt
æ talib inquirãt malefactoꝛibo:A foꝛtioꝛi rõne.qᷣ
aliquibo nocuerũt.cũ eis pacẽ facere veberẽt timo⸗
re iſtius iudicis qui hʒ ptãtem mittere in gehennã.
Ita dico vobis hunc timete:⁊ uce.xij.⁊.j. Pe.ij. Et
agatis ſicut agit qͥ cũ aliquibo bꝛigã hʒ vel guerraʒ.
qn videt ꝙ rex cui reſiſtere nõ valet.ꝑtẽ illoꝝ ex coꝛ
T iuuat:talis.n.in hoc caſu ſi ſapiens ſit cũ illis cõ⸗
coꝛdat᷑. Et ad hoc ꝙ cõcoꝛdiã illã cũ rege obtineat:
oꝑtʒ ꝙ ſicut rãcoꝛẽ d coꝛde:ita etiã incarceratos ð
hominibo regis illius de carcere ſuo dimittat.a abla
ta reſtituat.⁊ tũc ſecurius pacẽ᷑ petat.Sic in ꝓpoſi⸗
to.remittat vnuſquiſq; fratri ſuo de coꝛde ſuo.⁊ ceſ⸗
ſate eis nocere.⁊ ablata reſtituite.⁊ tũcſecureroga⸗
te que ad pacẽ ſunt:in pſal.cxxj.(¶ Terciũ qð requi
rit ad pacẽ obtinẽdã ẽ mandatoꝝ viobſeruantia.
Leui.xxvj.Gi in pᷣceptis meis ambulaueritis ⁊ mã-
data mea cuſtodieritis.⁊ feceriti ea.dabo vobis plu
uiam.⁊ terra gignet germẽ ſuũ.⁊ pomis arboꝛes re⸗

xix.

plebunt᷑.quo ad abundantiã tꝑaliũ. Sabo pacẽ ĩ fi

nibus veſtris:ꝛmietis:⁊ nõ erit qui exterreat.quo
ad pacẽ tẽpoꝝ.pſequimini inimicos vros ⁊ coꝛruẽt
coꝛa oobis.¶ ¶ Quartũ qð requirit᷑ ẽ: ꝙ in cõcoꝛdia
facienda ⁊ pacẽ inter diſcoꝛdates refoꝛmanda.non
mimis graues petant᷑ emende.non tm̃ ꝓpter cãm pᷣ⸗

tactã. S.x.xiiij.verũetiã ne illoꝝ intẽtio niſus po⸗-

tius videat᷑ eẽ circa cupiditatẽ.qᷓ pacẽ Et pax qͥ ta-

li fit pacto.nunꝙ; erit durabilis. ſicut oñſuʒ ẽ. H. ij.
lv.qꝛ ſi ſic cõcoꝛdatus auderet coꝛ oñdere.nõ diceret

ſe pacificatũ.ꝭ̊ ꝓuocatũ:qꝛ nimis care pacẽ emit.vł
nimis v iure ſuo ꝑti timoꝛe dimiſit.Et iðo tpe viſo
oppoꝛtuno oñdet qᷓ; nunꝙᷓ in medio tꝑe vera pax fue
rat.¶ Qui ergo verã væſiderat pacẽ tria potius fa-
cere vebe ret:q illa fraudaret᷑. Pꝛimo nanq; vebe
ret ſe potius humiliare aduerſario ſuo.Exemplo in
foꝛmatus bꝛutoꝝ:æ quibo dicit Plinius.li.viij.ĩ
quibuſdã aĩalibo hec reꝑta eſt ſolertia.vt due oues
ſibi occurrẽtes ſuꝑ pontẽ artũ.cũ nõ poſſet vna iu⸗
xta aliã trãſire.⁊ aqua eẽt ꝓfunda.nec liceret retro⸗-
cedere:vna alteri ſe ſubſtrauit.⁊ alteri ſupꝛa ſe viaʒ
fecit. Dic hoĩes deberent ſibi cedere.⁊ vnus alteri ſe
hũiliare ꝓpter bonũ pacis.ne in ꝓfundum cadãt in
ferni.cogirfantes ꝙ arta ẽ via q̃ ducit ad vitã.Ergo
ne ab illa væuies ⁊ in ꝓfundũ cadas. eſto cõſentiens
aduerſario tuo:Mat.v. Nõ vos vefendẽtes chariſ⸗
ſimi: Ro.xij.¶ Gecundo væberet potius ð ſuo da⸗
re:ſicut patet ꝑ exemplum ⁊ auctoꝛitatẽ.D.ix.xj.
¶Tercio veberet aliquando iuri ſuo cedere.⁊ iniu
riã vel etiã grauia pati.Exemplo conſtantini qͥ po⸗
tius elegit grauiter eſſe infirmus q; pueroꝛuʒ moꝛte
multoꝝ pacem pturbare. Sic ergo inquir epacem
⁊ pſequere eam:in pſal.xxiij. Quã auctoꝛitatẽ Ery
ſop.allegans ſuꝑ AMath.omeł.ix.dicit: Non inquit
dixit pſal. Ite pax ſequet᷑ſuſcipe eam.ſed ſia te fuge
rit ſegeze eã.vtputa.ſi(qð humanũ eſt) cũ alio fe/
ceris litem.ſiquidem te pꝛius inuitat ad pacem pax
te ſequitur cum gaudio ſuſcipe eaʒ. ꝙ ſi ille quaſima
lus permanet in malo.pax abſconditur ab oculis tu
is.tu quaſi filius pacis pulſa ianuam pacis.Et hoc
eſt.inquirere pacem. Mon dicas. Ille mihi pꝛioꝛ in-
iuriam fecit.⁊ pꝛius me vbet rogare: glorioſioꝛ es
tu ſi innocens pacem petieris.ꝙᷓ ſi nocens.Querite
igitur pacem vt pᷣmium pacis inuenietis.cum illis:
Math. v. Peati cifici.qm filij vei vocabũt Exẽ⸗
plo xpᷣi qui venit hierm. que viſig pacis diciturad
querendum paceʒ. vt dirigeret pedes noſtros in viã
pacis:Luc.j.Et exẽplo aliaꝝ oꝑationum.que vili-

Exemp

xxj.

xxj.

Arti vij.
IIj.

Pax

genter in alijs fiũt negocijs minoꝛis vtilitatis. Si
em̃ legatũ hoĩs cũ magna.nõ dico expectat᷑ſed que-
ritur diligẽtia:ergo a foꝛtioꝛirone legatũ vei: ð quo
Ecc xlv. ſtatuit ei teſtamentũ pacis.¶ QDuõ vo il
lud veiteſtam̃tilegatũ amittit:vide. S.viij.vj. Alij
etiã illud —— illnd querere nolũt. Quatũcũ⸗
q;.n. aliquid tibi legatũ fuerit. niſi illud querere ve⸗
lis: Quis illud tibi poꝛtabit? Sic necillisvera poꝛ
tatur pax.qui dicũt:bene vellẽ paceʒ: ſe pꝛius no⸗
lunt hniliare:nec circa illã habendã laboꝛare.quia
ſicut dicit᷑ Eſa.lix. Viam pacis neſcierũt. Hota ꝙ
ſignanter dicit viã:qꝛ vie terminũ vellent:ſj via qua
ad illũ ꝑnenit᷑ terminũ ſcire nolunt: xe quibo Zing.
ſuꝑ illud pſal.lxxxiiij. Juſticia ⁊ pax oſculate ſunt.
Due inquit ſunt amice iuſticia ⁊ pax.tu foꝛtevnãvis
alterã nõ facis. Nemo.n. eſt qui nõ vult pacẽ:ſ nõ
oẽs oꝑanivolunt iuſticiã. Interroga oẽs hoĩes.vis
pacẽ:vno oꝛe rñdebit genũs humanuʒ:opto.cupio.
amo.volo.ama ergo iuſticiã:qꝛ due amice ſunt.Et
ſi amicã nõ amaueris.nõ amabit te.nec veniet ad te
Mec ille.
Si vo illã pᷣdictam amicã dilexeris.iſta ad te ve⸗
niet cũ triplici vtilitate:cũ vna añ moꝛtẽ:cuʒ alia in
moꝛte:cũ tercia poſt moꝛtẽ.Ante moꝛtẽ nãq; pacis
vtilitas ẽ bonoꝑ.tam ſpũaliũ ꝙᷓ tꝑaliũ multiplica⸗
tio. gugmentatio:Sicut ecõuerſo cõtingit ꝙ guer
re ⁊ diſſenſiones ſunt cã pauꝑatõis:ita pax dita⸗
tõis.ꝗpter qð ðꝛ Job xxij. Acquieſce ei⁊ habeto pa
cem. ⁊ p hãc habebis fructus optimos:in pſal.cxxj.
Fiat Per invirtute tua? abundantia in turribo tuis
Alia ẽ eius vtilitas antemoꝛtẽ. ꝙ filios vi D
tiã facit.ipᷣe.n.xpᷣcẽ rex pacificus.⸗ ignificat᷑ ꝑ ſalo⸗
monẽ quivocat᷑ pacificus.j. Parałxxij. Et.ij. Coꝝ.
vlt. Deus aũt pacis ⁊c: ¶ Cercio in nobis cei facit
habitaculũ:us.n. ẽ ſapiẽs qͥ locũ diligit pacificũ
pſal. In pace factus ẽ ⁊c.¶ Quarto oculuʒ coꝛdis
ad væi vuponit viſionẽ:ſicut paxaque ad videnduʒ
imaginẽ in ea:NHebꝛe.xij. Pacẽ ſequimĩ cũ oĩboꝛ ſan
ctimoniꝗ. ſine qua nemo vũ videbit. ¶ In moꝛtis
vo tranſitu ſeu poꝛtu ad pacẽ ſeu quietẽ ducit eter⸗
nã. SGicut nanq; nauigãtes in poꝛtu gaudẽt quieto
ibiq; wꝛmiũt ⁊ requieſcunt poſt laboꝛes. Ita pacifi
cus in moꝛte dicẽs. In pace in idipſum wꝛmiã ⁊ re
uieſcã: in pſal. uiij. Eſa.lvij.veniat pax ⁊ requieſcat
n pace moꝛieris: Siere. xxxiiij. Et vducet in pace
itinera tua: Pꝛouer.iiij. Poſt moꝛtẽ etiã pacifici tã
q; filij i cũ patre ſuo pacifico cõregnabũt.⁊ tunc
veniet ſicut dicit apłs Ro.xiiij.ꝙ regnũ viñ ẽ eſca
necpotus ſed pax ⁊c.
t ſicut ex iam dictis ptʒ:ꝙ mita ex vera pace ſe-
quunt᷑ bona: Ita ex vere pacis v'fectu multa ſequũ
tur mala. Vere aũt pacis defectus dupliciter ↄtin⸗
gere põt.vel ꝑ fictã ⁊ falſam pacẽ.vel ꝑ aꝑtã diſcoꝛ⸗
Diã.⁊ ex vtraq; multa mala cõtingunt. ¶ .. n. exp⸗
ma.multa mala cõtingunt humano generi damna
oñdit: tam pꝛimoꝝ parentũ caſus ⁊ infoꝛtunium:qꝙᷓ
etiã quotidianũ expimentũ.¶ Pꝛimoꝝ nanq; pa⸗
rentũ peccatũ ⁊ totius generis hũani ꝑditio ex hoc
ſᷣm wctoꝛes accidit.qꝙ adã cũ vxoꝛe ſua in malis cõ/
coꝛdabat.potiuſq; elegit cũ peccatrice pacẽ malam
habere. eiq; in malis placere.qꝙᷓ ei ve eſu pomi ſibiob
lato ab vxoꝛe cõtradicendo diſplicere.⁊ vxroꝛis pacẽ
pturbare. ¶ Quotidianũ inſuꝑ exꝑimentuʒ ondit
quanta ex inoꝛdinata pace ſequunt᷑ damna. tã inter
viros ecclaſticos.qᷓ etiã ſeculares. Interviros nã
q; ecciaſticos.tam religioſos ꝙᷓ alios ex hacmala cõ⸗
tingunt.¶ In religione nãq; ex hoc.ꝙ maioꝛes po⸗
tius eligunt cũ minoꝛibo pacẽ habere. ne eoꝝ amit⸗
tãt fauoꝛes.ĩ locutõibo.⁊ electõiix ⁊ fame dilatatõe
vel ne in officijs nõ ponant᷑.velne ð officijs eponã

D iiij..

tur.ſi diſpliceant.multa diſſimulãt᷑.q̃ ve iure diſſiła
rinõ veberẽt. e altos etiaʒ viros eccĩaſticos
ex hoc ꝙpᷣlati ⁊ alij qͥ in aĩaꝝꝑ ponũt᷑ regimine.ꝓro⸗
chianos ſuos alios offendere nolũt:h volũt eñn ma
lis in pace viuere multa peccata incoꝛrecta diſſilan
tur. vtriq; libere ad infernũ vadunt:qꝛvtriq; ↄtra
oſcientiã agunt:tã peccãtes.qᷓ cũ eis pacẽ habẽtes.
pſal.lxxij. Quia ʒelaui ſuꝑ iniqͥs pacẽ pctõꝝ videns.
nõ ẽ reſpectus moꝛti eoꝝ. ¶ Inter viros etiã ſeculi.
ſicut inter duodenarios ⁊ aſſeſſoꝛes ⁊ falſos homĩes
patrie.ex hoclatrones ſuſtentant᷑? homicide.q mu
tuo ſe iunant. vnns ad rogatũ facit alterius cuʒ qͥ
malã hʒ cõcoꝛdiã. Et in oĩlm iſtis ſe excuſare eſtimãt

p iulos ꝑ quos rogant᷑ ſicut adã ſe excuſauit ꝑ vxoꝛẽ

ſuã Geñ.iij.tãmagna mala pacẽ appellãtes: Sapᷣ.
xiiij.¶ Q etiã ex manifeſta diſcoꝛdia multa ſequũt
mala.certum ẽ.quot.n.ex bona pace in pcedẽtiarti-
culo ſequunt᷑ cõmoda. tot neceſſe eſt vt ex eius otra⸗
rio ſeqnant᷑ dãna. taʒ ante moꝛtẽ qᷓ in moꝛte. qᷓ etiã
poſt moꝛtẽ.(¶¶ e.n.añ moꝛtẽ ex pacis vefectu młta
otingant mala.tã exterioꝛa ſicut pugne.homicidia.
rapine ⁊ hmõi:ꝙᷓ etiã interioꝛa.ſicut odiũ.wloꝛ.ira
malicia.pꝛiuata diſcoꝛdia.⁊ hmõi:dubiũ nõ ẽ:nõ ſo
lum inter duos.ſed etiã inter multos:ſicut onſum ẽ
D. viij.ix.¶ Me etiã in moꝛte mala eos capiãt in in⸗
aun amendiit g dyabolus ſꝑ eos añ moꝛtẽ ad
hoc diſpſit vt in moꝛte eos raperet.¶ n quo facto
lupo aſſilant᷑.qui ſᷣm phᷣm.li.ij. v aĩalib pꝛius gre⸗
gẽ diſpgit. poſtea rapit. Sic iſtelupus rapit diſꝑ
t oues: cci. xlj. O moꝛs. qamara ẽ memoꝛia tua.
omĩ iniuſto habẽti pacẽ in ſubſtãtia ſua:nõ in ſe
ipᷣo nec in cõſciẽtia.nec cũ eo vel ꝓximo:h in ſubſtã
tia ſua quã nimis dilexit. ¶ Me etiã poſt moꝛtẽ ma⸗
la inueniẽt. ptʒ:qꝛ ſicut de bonis ⁊ pacificis dicit᷑ pꝰ
moꝛtẽ. Illi aũt ſunt in pace:Gap̃.iij. veus nãq; pa
cificus quẽlibet talẽ nũc ad regnũ recipit pacis.di-
cens: In pace equitate ambulauit mecũ: Malach.
ij. IJta econtrario mõ aget᷑ cũ ñ pacificis: Nota.S.
viij.arti.vlt. Nec miꝝ:qꝛ ſi paciſici ſunt beati.opꝑtʒ
ꝙ nõ pacifici ſint maledicti:nõſtm̃ a wo:ſed ab om̃i

xxiiij.

creatura:qꝛ oĩs creatura naturaliter quietẽ optat ?

pacẽ:quã ipᷣi ptur bãt: ve quibo Albdie.c.vnico. In⸗
ualuerunt aduerſum te viri pacis tue.i.qui xeberẽt
eſſe viri pacis tue.
MOꝛ: qꝛ tãtũ cõmittũt velictũ. ſine pena trãſire nõ
ñt. Hoꝝ aũt pena ⁊ pꝑiculũ duplicitertimeãt:tpa⸗

iter eternalr. Cpꝑaliter tã in rebo qᷓ;in ꝑſonis In
rebo patet p legẽ ciuilẽ in autentica. ti. ve pace iuĩa.
firmanda. Col.x.l. vnica. . homicidiũ. in qua ñ tm̃
ipᷣGi pturbatoꝛes:verũetiã ð eis iudiciũ nõ facientes
in ſuis facultatibo puniunt᷑:ſub eo qͥ ſequitur tenoꝛe
udices vo locoꝝ væfenſoꝛes vel quicunq; magi⸗
ratus ab impꝑatoꝛe vel eius volũtate cõſtituti ſeu
cõfirmati.qͥ militiã facere neglexernint. ⁊ pacẽ viola
tã etiã vindicare legitimo ſupſederint. dãnũ oẽ in⸗
luriã paſſo reſarcire cõpellant᷑. ¶ Huiclex ↄcoꝛdat
ĩei: Ro.j. Signi ſunt moꝛte.nõ ſolũ qui faciũtes:ſᷣ
q cõſentiũt faciẽtib:Gunꝑ qͥ dic Ambꝛo. ꝙ cõſenti⸗
reẽ tacere:cũ poſſʒ redargu ere:Mota plures aucto
ritates ad hoc. . vj.l.Hecẽ dura ſnĩa cõtra nõ pu
nientes vt meruerũt latrones. xæ qͥb hr̃. Y. xiij.ruij
cũ ſequẽti. Sequit᷑:citopoſt in autẽtica pᷣdicta. Re
ceptatoꝛib etiã malefactoꝝ qͥ pdictã pacẽ violaue⸗
runt ⁊ pᷣdã ementilo nr̃am indignatiõʒ ſubituris.et
eadẽ pena feriendis:pᷣterea bona eius publicẽt 1 w
mus erꝰ ſtruat᷑.q pacẽ iurare ⁊ tenere noluerit.⁊ le
ge pacis nõ fruat᷑:hec ibi:Glo.vo ſuꝑ illo verbo. de
ſtruat᷑. vider᷑ textũ veridere dicẽs.Hlcñ inſpexit im
patoꝛ iſte foꝛmitatẽ vꝛbis ꝓpter veſtructõʒ wmo
rum.qð als lex reſpicit.qm̃ inteſt reipublicene vꝛbs

Arꝰ. viij.
xxv.

ſenicoꝛdi
vh. nollet timiſench e

qud ert. a guo

ofima feainalun nn a

j ad poce eqinida el alen
zztenotin culpis Et 1
cer cante nſl nc iernbn

1 oropequigminimis ognant eg

lege einili. Pſtors adhocferi d

vh. interſediſedꝛdantibd inter guosn

ſommare Mopoſſent ißls ſic
ſnenoeſtnoritlop nfleg
foꝛmes adinice qrudeliter pugnan
tirieruntſe ceilllos duos mlanos.
mmimus pacelnter nos habertß mn
nimns Mocyimus.Amactoesr no⸗
Aldiuimns. Nanconupact habed
ſiuttücnos mutuo comedimus
clloöntaſpfagemus ad pena. Nota
Adiſtud voſitü⸗C.ir v. CIn egeet
ſntiti..f. dinoffi teſta Lpapimann
ſelin f veterilli „. Dacnangzlegeh
Masteſtameti vtpotergetettatoꝛn
mpentis valalidd ſile po ocuͤleg
ſtamento eggti epetes lo iegatd
impugnatteſtametüi pi depacehi
ttinſa pcicntoe Ephe i. Veniis
bispace qustenuitin na cheſat
loqloderit paci er paclficeri
ſtumonitoe Oar ir Pace habete
ſunuſtbergrnetinerinpacegin
11 Erhei, Zeeſtoarnfa uife
galindiagn pacis nfe ſup .
nae don n Etäͤncmiͤ

ox

ultmeanbrlauitneci elch
nkii uiſn hnd
nipgeſſpeafiaſunt hean opn
olenlatno nor elboff⸗
tunoommnvltter gmerioptat
ani Dbte nen In⸗
teinpas tuel. guibere:

It Xlicti ſinepenatraſitens eif
iculüduplicitertimeit:tpa⸗
tert in ren intſonds. I I
einantentica i Npaceiufg.
nica. . ommiagii in pan
etideis iudtci no faaenta
minnt ſubeoqſequtturtener
Afenſoꝛes vel uinnqg ma⸗
rreleusrolätutt cſtnin iil
ſireneglgtnit t ci ul
timo ſuolegennt daniie ⸗
ipellant, Hneleronttt
none noſlil zcittu
Srpqdic Anbio gl di
rcere Hot Plyrto e
baimuſſſteini lſt
nwnez nibl ni⸗
ſtiauinaftlni n
öcichi pace hiole
l nmn hilllii

“Z

yvj.

Exyemp.

Pax
vefoꝛmet᷑ minis.ffne quid in loco pnublico.l.vlti.i.ĩ
ff.nouo.li.v.¶ e etia puniẽdi ſunt in coꝛpibo ⁊ p⸗
ſonis.ſat ſignificat᷑ ꝑ hoc.qð refert mgr̃ in hyſtoꝛia
ſcolaſtica: YJoſue.xxiii.dicens. In ſignu federis effu⸗
dit Joſue aquã ſuꝑ terrã. ANõs inquit erat gẽtib
in ſignũ federis initi.ſanguinẽ ſuillu effundere.q.d.
ſiceffundet᷑ ſanguis eius.qͥ violauerit hoc fedꝰ. He⸗
bꝛei vo fundẽtes aquã atrocioꝛẽ penã in violatoꝛeʒ
iudicabãat.Alij.n.liquoꝛes nõ effundunt᷑ ð vaſe.qͥn
aliqð veſtigiũ ſui in eo verelinquãt.ſolus aque liqͥr
pꝛoꝛſus effundit᷑ qð faciebãt hebꝛei federe inito cuʒ
dñno.q.d. Nõ ſoliũ violatoꝛ huius federis ꝑibit.ſic ĩ
alijs fit federibo:ſ̊ tota ꝓgenies eius peribit cũ eo:
vt nullũ veſtigiũ eius appareat ſuꝑ terrã:Vec ibi.
In quo pena patet ⁊ piculũ violantiũ fedus pa-
cis. qð cũ cæo faciunt qn cõfitent᷑:⁊ etiã qð cuʒ pxi⸗
mo faciunt vei intuitu: qꝛ nõ ſolũ ipi. veruetiã ipoꝝ
heredes ꝓpter hmõi traigreſſiões pacis federis:no
tm hic ledunt᷑:ſed etiã frequẽter coꝛpalr occiſi ⁊ ex-
heredati vident᷑:quibo penis ſi carere volueris pa⸗
cẽ habeat tabernaculũ tuũ: Job.v. ¶ Ouã ſi ñ ha
buerit. his hic⁊ in futuro puniet᷑ eterms.cũ illo qui
nunqꝙ ſe flectere volmit.vt pacẽ haberet dyabolus:ð
quo fert.ꝙa quodã requiſitus:quare ſe humilia re
nollet vt miſericoꝛdiã ⁊ pacẽ peteret.Rñdit:affligi
poſſumus.flecti nolumus:Cuius cõditõis ſunt ali
qui qͥ ad pacẽ requirẽdã vel habendã nolunt incli⸗
nari:⁊ iõ iuſtũ ẽ.vt illiusſocij ſint in penis.cuiꝰcõdi
tõʒ tenẽt in culpis:&t ꝙ celeſtis paſtoꝛ illos ð ouiũ
eycludat ſocietate qui ſil pacifice nõ viuũt.qui canũ
⁊ poꝛcoꝝ:quiꝓ minimis pugnant ſequunt᷑ ↄditiões
M vo iſta pena ſit ei bita:oñdit᷑ taʒ hyſtoꝛia qᷓ et
lege ciuili. Hyſtoꝛia ad hoc fert᷑ e duobo vicinis
inter ſe diſcoꝛdantibn.inter quos cũ amici vellẽt pa
cem refoꝛmare ⁊ nõ poſſent.ipis ſic moꝛtuis.quidã
ſanctus poſt moꝛtẽ illoꝝ vidiſſe legit᷑ duos nimis de
foꝛmes adinuicẽ crudeliter pugnantes:Qui reqͥſiw⸗-
ti:rñderunt ſe eẽ illos du os vicinos:qui qꝛ nũqᷓ po⸗
tuimus pacẽ inter nos habere:ſ̊ mutuo nob ætro⸗/
ximus nocuimus.⁊ vætractões nocumẽta libẽter
audiuimus. Iccirco nũqᷓ pacẽ habebimꝰvel quietẽ
ſ ſicut tũcnos mutuo comedimus ⁊ affliximus ad
culpã:ita ſꝑ faciemus ad penã. NMota hyſtoꝛiã aliaʒ
ad iſtud ꝓpoſitũ.C.ix.v. ¶ In lege etiã hec cõtinet
ſentẽtia.ff.væ inoffi.teſta.l.papinianus..meminiſ
ſe. i. in. ff. veteri. li.v.DDac nanq; lege habet᷑ impu⸗
gnãs teſtamẽtũ.vtpote:qꝛ teſtatoꝛ non fuerat ſane
mentis vel aliqᷣq ſile.⁊ poſtmodũ legatũ.qð ſibiĩ te-
ſtamento legatũ ẽ petẽs:illo legato carebit. Sic qᷣ
impugnãt teſtamẽtũ xpᷣi e pace hñda.quã xpᷣe wcu
it in ſua pᷣdicatõe:Ephe.ij. Veniẽs euãgeliʒauit no
bis pacẽ.quã tenuit in ſua cõuerſatõe:pſal.cxix. Cũ
his qui oderũt pacẽ.erã pacificꝰ⁊c. Induxit in ſecre
ta qmonitõe:.ar.ix. Pacẽ habete intvos.Fecit in
ſua paſſiõe:qꝛ redimet in pace aĩaʒ meã:ĩpſal.luiij.
Et Ephe.ij. Jpe eſt pax nra.qui fecit vtraq; vnum.
Eſa.liij.Niſũplina pacis nr̃e ſuꝑ eũ. Obtulitĩ ſua
reſurrectõe: Joh.xix.Et Nuc.xxiiij. Pax vobis:ego
ſum:Aegauit in ſua ſepatõe: Jo.xiiij. Paceʒ relinqͥ
vobis:teſtamẽto pacis ſꝑ pꝛiuabunt᷑. Mota ad hoc
aliã legẽ. D.viij.vj.⁊.X.j.arti.iij. Et iuſte quidẽ ſic
eiuabunt᷑:qꝛ nõ ẽ iuſtũ ꝙ filij ſathane illð habeãt
egatũ:hᷣ tales teſte beato Gꝛeg. in paſtoꝛali. filij ſt
ſathane.Si inqͥt: œivocant᷑ filij.qͥ pacẽ faciũt ꝓcul
dubio ſathane filij ſunt qͥ ↄfundunt.
Circa vo inuentõem remedioꝝ cõtra oĩa p̃dicta

Arti.ix. mala ⁊ ꝑicula:que ex pacis contingunt defectu.tria
xxviij.

reſtant dicenda. Pꝛimo nanq; ondere reſtat ꝓpoſi⸗
tũ in remedioꝝ inuentõem. Secundo inueniendi
habendi neceſſitatẽ.Cercio nõ ha bentium piculo⸗

6 525
iiij.
ſam fatuitatẽ.tum ad pꝛimũ cũ illis remedijs qꝗͥ
oſtenſa ſunt ſupꝛa.eo.ca.arti.v.optimũ ⁊ maximuʒ
contra omnia pdicta ꝑicula ẽ animoꝝ vera concoꝛ⸗
dia.vt oẽs hoĩes ſint quaſi caſtroꝝ acies oꝛdinata.⁊
hoc faciat in eis voluntas ⁊ rõ qtum ad coꝛpus my⸗
ſticũ.q facit natura in coꝛꝑe naturali:Sicut nãq;
natura ad hoc ſꝑ nitit᷑.vt qualitates elementoꝝ in
coꝛꝑe viuo ſint.in bona ꝓpoꝛtione:⁊ ꝙ vnum ſupꝛa
aliud nõ wminet᷑ ꝑ exceſſum inoꝛdinatuʒ.ad hocꝙ;
pax in coꝛꝑe habeat᷑ que ex bõa euenit ſanitate.⁊ ad
hanchabendã ſudoꝛe ⁊ aliqn minutõe expellereniti
tur humoꝛes qͥ hanc pacem impediunt.que dum ob
ſeruare ꝑ omnia põr:pace frui optata. ⁊ a cõtrario
cõtrariũ euenit. Sic in ꝓpoſito.ratio xpᷣianoꝝ ad h̊
intendere debet:vt ſicut dici᷑: Rom̃.xv. Vnanimes
vno oꝛe honoꝛificetis deũ:ita ꝙ vnus ſupꝛa aliũ nõ
eleuet ꝑ ſuꝑbiam:nec aliũ vepꝛimat ꝑ inuidiã.⁊ ad
iſtã vnitatis pacẽ habendã.oꝑtet ꝙ; tam peccata in
terioꝛa eijciat.qᷓ etiã peccatoꝛes exterius coꝛrigat vł
eijciat oꝛando.⁊ coopando:cũ Paulo dicẽte: Vlti⸗
nã abſcindant᷑ qui vos cõturbant tanqᷓ; mali humo
res. Nam ꝙ mali hoĩes ſunt ſicut mali humoꝛes in
coꝛpoꝛe:patet ꝑ vecretũ.de cõſe.diſ.iiij.ẽ vnitas:Et
ſicut ziania in tritico:ſicut ptʒ ꝑ vecretum ſumptũ
ex verbis Aug.in li.v baptũmo.xxiij.q.iiij.quatꝰ.
Et ad hoc faciendũ cooꝑari debet ſuꝑioꝛis potẽtia
qͥ minutoꝛis locũ obtinet.que ſi non fecerit.ſpũalis
ſanitatis pace ſemꝑ carebit.Sivo hoc ex coꝛde ⁊ ef⸗
fectualr fecerit.in pace ſunt omia que poſſidet:Au.
xj: Etum ad ſecundũ neceſſitas hoc mediũ reme⸗
diũ inueniendi.pꝛimo nobis in cõſuetudine oñdit
diſcretoꝑꝝ:qꝛ ſicutinter ſe diſcoꝛdantes videntes ter
cium cũ exercitu magno contra eos venire.pacẽ int
ſe faciunt vt ſint foꝛtioꝛes contra terciũ. Sed dya/
bolus venit cum exercitu magno.terrã noſtram in⸗

uaſurus:ad hoc.n.circuit querens quem vuoꝛet.j⸗

Pe.v. Quantũcunq; ergo pꝛius fuerimus int᷑ nos
diſcoꝛdes.hoc intelligentes.ſimus amodo pacifici⁊
cõcoꝛdes:vt ſimus contra illũ foꝛtioꝛes.õ ſi face⸗
re noluerimus.minoꝛ in nobis.q; in bꝛutis inuenit
pꝛudẽtia vel ſagacitas:Nã ⁊ouo canes inter ſe pu⸗
gnantes.videntes lupũ contra eos venientẽ.bꝛigã
quã inter ſe habuerant dimittũt.a lupũ cõcoꝛditer
inuadunt:hac cõſideratõe ſicut refert Julius ſextꝰ
ſtrategematon.li.j.ti.x. SGcoꝛillus dux dacoꝝ in ex⸗
ercitu pugnã ſedauit oñdens eis duos canes pugnã
tes.ante quos lupum currere fecit.quo viſo.pugna
inter eos dimiſſa.lupũ concoꝛditer ſequebant᷑. Sic
inquit facite vos ↄtra romanos.Sicetiã faciãt xpᷣi
ani contra dyabolũ ⁊ amimaꝝ inimicos tenentes
ctrinã ꝗp he dicẽtis: Stemus ſil: Eſa.l.Et iterum:
Accedite ſimul.q ſalui eſtis:Eſa.xlv.Et iterũ:Sił
ad iudiciũ appꝛopinquemus:Eſa.xlj. Et ſuꝑioꝛ in
hoc caſu exemplũ teneat Moyſi. quo ðꝛ Act.vij.
qapparuit illis litigãtibo ⁊ recõciliabat eos in pa⸗
ce:dicens. Viri frẽs eſtis:vt quid nocetis alterutꝝ.
Iterũ nõ ſolũ inimicoꝝ multitudo ad hãc cõcoꝛ
diã ha bendã nos neceſſitat.̊ etiã ipoꝝ ꝓpinquitas
quia ſꝑ ꝓpe nos ſunt videntes ⁊ audiẽtes quicqd fa
cimus.Wacↄſideratõe ſicut narrat YJulius ſextſtra
tegematon.li.j.ca.ix.Silla romanõꝝ dux legiones
pacificauit inter ſe diſcoꝛdãtes.nũciando hoſtes ꝓ⸗
pe eẽ.qui ſtatim cõtra hoſtes ſe armauerũt. Sic vos

cũ inimici ꝓpe ſint.induite vos armaturã ci. vt poſ/

ſitis ſtare aduerſꝰinſidias:Ephe.vj.Solliciti pua/
re vnitatẽ ſoũs ĩ viĩculo pacis:Ephe.iiij. Yllos vo qᷣ
his cautelis ad pacẽ mutuãvtũt᷑ ↄpᷣhẽdit bis greg.
in moꝛal.dicẽs:Inde nobis pax robuſtioꝛoꝛit.vnõ
nob ab aduerſarijs pugna durioꝛ generat᷑. a? Mon
vtentiũ vo.tanto maius eſt periculũ.quãto maio⸗

Exemp.

xx.

Nxij.

xxxiij.

Pax
res ſunt qui inter ſe diſcoꝛdant.ſiue ſitin vno regno
ſiue in vna ciuitate.ſiue in vmo:⁊ maxime qñ ipi in
terſe diſcoꝛdãt qͥ regnũ vel cuitatẽ vel wmũ rege⸗
re veberẽt.qꝛ tunc nõ ipᷣis tm̃ moꝛs ĩminet ⁊ ruina.ſi
cut coꝛpoꝛi ex malis humoꝛib:ſed etiã oib mẽbis
⁊ oĩb ſubiectis:ſicut ptʒ.ij.Reg.xvij.vbi duobo cõ⸗
ſiliaris Abſalon. Cuſi vicʒ ⁊ Achitophel int ſe di⸗
ſcoꝛdantih.totius exercitus ſeqbat᷑ ruina. Sic nũc
qꝛ ᷣin Criſoſ.ſuꝑ illud Math.ij. Oerodes rextur⸗
batus ẽ:⁊ oĩs hieroſolyma cũ illo.Quẽadmodũ in
quit certãtiboa ventis mare cõcutit᷑ſic regib ſibi ad/
uerſantib ppls regni vexat᷑ Ergo cõſiliũ pacis erit
inter illos:Zach.vj.Et neun Sroner ei pacis
ineunt aſilia ſequit eos gaudiũ. Nota væ iſta mate⸗
ria.C.iiij.xxv.vſq; ad finẽ.⁊.C.ix.p totũ.⁊.D.viij.
pPtotũ.Hec locutus ſum vobis:vt in illo pacẽ habea
tis qͥ dicit: Jo.xvj.Hec locutus ſum vobis. vt in me
pacẽ habeatis ſolumodo.
¶Agd cognoſcendũ vo ſi hanc habeamꝰpacẽ. Pꝛi⸗
mo exemplo vtamuranſelmi. Sicut nanq; reflexio
ad parietẽ radij ſolis lucentis in aquã ſtante in va⸗
ſe aliquo lato:ondit vtrũ aqua in vaſe ſtet in pace.il
la refiexio in pariete pacifica cernit᷑et ſi trãſit ĩmo⸗
r ſeit Podi ſit in motu.Sic radij a coꝛde exeun-
tes in vbo ⁊ oꝑe⁊ alijs ſignis oñdunt coꝛ pacificũ.2=
nõ pacificũ:qꝛ ſicut fumus ẽ ſignũ ignis.ita illa q̃ ex
ternius patẽt oñdũt vbiſt aalles parl nõ af⸗
flictõis:qꝛ vbi vera ẽ pax interius:illa exterioꝛa ſt
acifica.⁊ ad malũ nõ mouent᷑:qꝛ ſẽ dicit dñs:Eſa.
iiij gdus pacis mee nõ mouebit᷑. ¶ Gecũdo cum
pacifici dicant᷑⁊ ſint filij xi:ſicut ptʒ Math.v. Ea⸗
dẽ euidentia ẽ vtendũ ad ſciendũ qs ſit pacificus q̃
vtit᷑ qͥs ad ſciendũ qͥs ſit filius i.de quo expimẽto
dictũ ẽ.F.v.arti.ij. Sicut ergo filij boni aliquał ha
bet᷑ euid entia.ex hocꝙ a patre pꝓcuſſus nõ reꝑcutit
ita pacificus in hoc ondit᷑ꝙ veo oꝛdinãte vel ꝓmit-
tente.tribulatõibo ⁊ aduerſitatib ꝓcutit᷑. Et tñ oẽʒ
eyterius oñdit pacẽ ſapientis obtẽperãs woctrine:
q̃ ðꝛ Pꝛouer.iij.Siſciplinaʒ dñi.fili mi ne abijcias.
neq; deficiaꝗs cũ ab eo coꝛriperis:quẽ.n.diligit veus
coꝛripit:⁊ qᷓi in filio cõplacet ſibi.Ergo ſic ðꝛ Ecci.
xlj. Siſciplinã in pace ↄſeruate.ꝓpter cãs tactas.C.
xvj.xxix.cũ ſequentid.
Et ꝗꝓter timoꝛẽ ⁊ amoꝛẽ illiꝰ:cqᷣ in pſal. lxrxiiij
loquet᷑ pacẽ in plebem ſuam. Pꝛo quo ẽ aduerten/
dum. ꝙ eſt le veo in hoc caſu ⁊ plebe ſua.ſicut ẽ pa
tre nobili ⁊ filijs ſuis ad ſcolas poſitis:qꝛ ſic nõ ſuf-
ficit tali patri nobili ꝙ filij ſui mgrjm habeãt cõem
in ſcolis legenteʒ:ſicut ceteri qui ſcolas adeunt:ſed
mgrm eis veputat ſpãlẽ qͥ eos ſpliter in his q diſcẽ
da ſunt vel faciẽda infoꝛmet.Ita nõ ſufficit pri nr̃o
co:vel pape vł epo:qᷣ ſe ð pace intromittit refoꝛmã
da ꝗꝓpter diligẽtẽ quã ð ſubditis ſuis hñt curã q' pa
cis infoꝛmatoꝛes ha beãt generales.ſ.ꝗphas priar⸗
chas.⁊ alios pacis pᷣdicatoꝛes:h̊ ipemet tanqꝙpeda/
gogus ſpãlis ad pauꝑes ſuos ꝓ pacis refoꝛmatiõe ⁊
ↄtinuatõe vẽire dignat᷑:vład h̊ ſpãliter legatũ mit⸗
tit:qͥ loquet᷑ pacẽ in plebẽ ſuã.tria oñdẽs:iudicium
gmoꝛis intẽſi.loqu et᷑.bñficiũ valoꝛis ipẽſi.pacẽ.fa/
ſtigiũ honoꝛis ĩmẽſi.in plebẽ ſuã. Adagnus nãq; ho
noꝛ ð.ꝙ ſic vult ſe habere ad plebẽ ſuã.¶ Pꝛimuʒ q̊
F iudiciũ amoꝛis intẽſi:qꝛnõ loquet᷑ dure nec rigide
ad terroꝛẽ.nec ad vnius vel alteri ptis vcceptõeʒ:h
in voce gratioſa ad magnã vtriuſq; ꝑtis vtilitatem
foꝛmã in h ſequẽs ypᷣi.qͥ dic Jo.vj. Verba q̃ ego lo⸗
cutus ſuʒ vob:ſpũs ⁊ vita ſunt.¶¶ SGcdo oñdit᷑ bñfi⸗
ciũ valoꝛis ĩpẽſi.i.pacẽ nõ fictã vel falſam: ̊ verã ⁊
vtilẽ: nõ ſicut aliqui qͥ pacẽ querũt vtileʒ ꝓ vna pte
tm̃:mimis vni ꝑti adherẽtes.qͥ iõ verã ⁊ ſiabilẽ pacẽ

facere non pñt:q; ſicut in edificio materiali ſi lapis

angularis veberet duos parietes copulare. vni par⸗

ti nimis adhereat.⁊ alterã vſerat.nõ erit opus fir-
mũ vel ſtabile: Ita ⁊c.h̊ ſicut xpc qͥ ſtetit ĩ medio di
ſcipuloꝝ ⁊ dixit᷑: Pax vobis: JJo.xx.
vnã ꝙᷓ ad aliã inclinas ꝑtẽ:ſ̊ in medioſtans.⁊ coope
rans:vt ſicut ðꝛ in pſal.cxxj. Fiat pax in virtute ⁊c̃.
Ad cuius auctoꝛitatis intellectũ ẽ aduertẽdũ:q;
quedã ſilitudo ẽ inter moꝛbos coꝛꝑales: ⁊ ſpũales:
qtũ ad tres cõditões.Pꝛimo:qꝛ ſicut alique ſt infir
mitates coꝛꝑales.que nec vᷣtute naturenecarte me⸗
dici.ſanari pñt.⁊ ð ſic infirmatis nõ ẽ ſpes vite.ta
alique ſunt infirmitates ⁊ cecitates ſpũales.irẽ.di⸗
ſcoꝛdie.⁊ hmõi:quibo hoĩes intãtũ infirmãt᷑⁊ exce-
cant᷑.q nec ꝓpꝛiã rõnẽ ſequi.nec slienã audire volũt
De quoꝝ vita ſpũali que in pace cõſiſtit veſperatur
qꝛ nec virtute ꝓpꝛia.nec arte curari volunt aliena.
Bcðdᷣo:qꝛ ſicut alie ſunt infirmitates q̃ lʒ virtute
Wꝛie cõplerionis foꝛte ſanari nequeãt. ꝓpter grauẽ
infirmitatis cõditõem.adiutoꝛio tñ phyſici.vel cy⸗
rurgici ſanitatẽ recipiunt optatã: Sic aliqui qͥ lʒ p⸗
pter coꝛdis ſuꝑbiã ⁊ groſſiciẽ diſcoꝛdie ⁊ iniurie nõ
ſanent infirmitatẽ ꝓpꝛia ducti voluntate.p alios tñ
mediatoꝛes illã recipeſunt ꝑati:⁊ æ iſtis ẽ ſpes ſani
tatis. ¶ Cercio:qꝛ ſicut alique ſũt infirmitates coꝛ
poꝛales:que ex nature:foꝛtitudine⁊ bone cõplexio/
nis virtute ſine alia exterioꝛi ſanant᷑ medicina. Sic
lʒ diſcoꝛdia oꝛiat᷑ inter hoĩes rõnis⁊ bone volunta⸗
tis.ꝓpꝛia rõne ſe vincentes e coꝛde rancoꝛeʒ remit⸗
tunt ⁊ pacificant᷑ Pꝛima ↄditio ẽ repꝛoboꝝ.Secũ⸗
da infirmoꝝ.Tercia ꝑfectoꝝ.ad quã pſal.cxxj.quẽ/
libet hoꝛtat᷑ dicẽs æiat pax in virtute tua.¶ ¶ In qᷓ
auctoꝛitate vnũ pᷣcipit.⁊ aliud wcet ſeun oñdit. Pꝛe
cipit nanq; amicicie fracte reꝑatõem:oñdit ſocieta
tis adepte cõtinuatõem:pꝛimũ pᷣcipiendo dicit:Fi
at pax.ſecũdũ oñdendo:quõ viq; illud pᷣceptũ ĩpleri
⁊ cõtinuari poterit:adiũgit:in virtute tua. Vlt pꝛi⸗
mũ impleat᷑.ẽ pꝛimo ab omnibo multũ vſiderandũ
Et ſecũdũ a weo diligenter petendũ. Paani ptz
qꝛ; oẽs vt cõiter appetunt felicẽ ⁊ velectabilẽvitam:
que ſine pace haberiñpõt:qꝛ ſiquis habeatoẽs di⸗
uitias mundi ſine pace:illas ſecure nõ poſſidet:hᷣ ſp
cũ amiſſionis timoꝛe.Siiterũ haberet oẽs velicias
mundi in eſculentis ⁊ poculentis:⁊ huiuſmodi:paꝝ
pꝛoderũt:dũ coꝛdis hʒ tediũ ⁊ inquietudinẽ ⁊ timo
res que ex diſcoꝛdiaꝝ ⁊ pugnaꝝ ⁊ belloꝝ veneno eue
niũt.Si iteruʒ mulios habeat honoꝛes dũ tñ ab il⸗
lis nõ honoꝛat᷑:ſ cõtemnit᷑ qͥb nocuit.plus de iſtis
wlet:q;ð honoꝛantibo gaudeat. Si ergo iſta multũ
optant᷑.mayime optari veberet pax.ſine qua iſta pa
rũ valere vidẽt᷑. Jõ ↄgrue ðꝛ heſter.xiij. Cũct moꝛ
talibo optata pace ꝑfrueris. ¶ Secũdu ptʒ:qꝛ cũ in
oĩ angulo ĩ oĩ pꝛia int magnos diuites ⁊ pauꝑes.tot
ſint diſcoꝛdie.tãtaq; ſuꝑbia:ex q̃ accidit.q quilibet
erubeſcit pacẽquerere:ne ab alio inferioꝛ: vel aliuʒ
timere videat᷑:nñ videt᷑ quõ pax fieri Roren, ſine vei
ſpãli ꝓuidentia ⁊ adiutoꝛio: Juxta illud.ij. ¶Racha.
uiij.ſine regali ꝓuidentia ẽ impoſſibile pacẽ rebo da
ni:ergo ẽ a veo multũ petẽdũ.¶ ¶ Vt ſecũdo iſta pax
pſeueranter ↄtinuet᷑ ptʒ.ꝙ neceſſaria ẽ int᷑ hoĩes v⸗
tuoſa vita:qꝛ vbi ẽ falſitas.dvlus.ꝓditio.ſuꝑbia.et
hmõi vicia.pax nunqꝙᷓ erit vera nec ſtabilis:qꝛ talis
an latronum.homicida õ alioꝝ ma-
efactoꝝ:qui ad tpᷣs cõcoꝛditer viuũt.ſed pꝰ quilibʒ
aliũ de malo accuſat.⁊ vnus vemalo cõuictus aliuz
appellat: Iõ Eʒechias rex cõgrueveritatẽ ⁊ pacem
copulauit dicẽs:Sit tm̃ pax ⁊ veritas in dieb meis.
uiij. Reg.xx. Dis æ pace dictis: Mũc dimittis ſeruũ
tuũ dñe:Fᷣm verbũ tuũ in pace:Luc.ij. Et recipe in
pace ſpm̃ meũ:CThob.iij.

Noõ plus ad xxxiiij.

xxv.

xxxvj.

S

nä cͤmil
itoofuttun ſen apinu cmi
litci bneſetgiſßis nuanti
Mrimu garete d indici ocaun
Gocanitq; dis Ans Adan et
ſceonuoſerutusſen dbitirol
ſticaoniginglipniuabat adme
ſteadpoſteroo ſvos troͤſiuit. Et
hoiem pecautũin hũcmundu in.
mom: Ro x Qui mũcum pecc⸗
ctuolepꝛimonn ſchre caplta dinx
lla ſepte capita: Apoc ryij. Vid
denten ſuperbeſti cocaneam.h
ideſtaiam peccatricem hitan ſey
tutq ſunt ſeptem dng ſos malig
1ſtwctönem ſepti wnon ſpüſſt
Gtunoriserpugnar dyabob:ſu
quefaciütheies mins d timen
numſcrttie xpugnat ira guefa
entiamindicat:qeillz ercecat,
Pognat inuidia gue facit homie
ogere cotra primu ſni. (Don
Huniorqne poiem nimis infatua
nainogicior ſuſtincls ſtultüt
ugnat auana ſen apiclti
eguitbonu ciſilürbilucnim⸗

dengürintelligengi ineptüf

atmſi eigni
W al
Pllductidelmne,,Aren

ri Aliud weetſn teiſel w.

bangumüßcihicnin daͤtfi

igrd iglſuſaniiiei
aclügtinfinnenn Erei⸗
oobomnipmulti micenmndi
muneai –
tunt fele: ulactablliptan:
ſpot eſigus ahetocbdl/
ooſewureni poſſcerßſ⸗
Glitem boberetois wlicias
oclennorrhunnſnodipor⸗
tecdiizindvietudineztimo
pognapbellon denenoeue
hobenthonosdutſigbi,
nnitionocuit Plus diſti
andent Giergoiſtnutti
aberetgar inenaitupe
gmedt beſter ii. Cüa ner
Uens,(Gech ptz eaiin
nagnos aluitts polbest
ipkirgriecar gulbe
eneaboliilfhnon ellin
viparfier pokentt inenit
guoparfien icn .
min drnild i ne 3
Liingaſbhlehc enn
ritiler ſch lind
u Mlls haltl ilh

Peccatum
Eccatum eſt duplex.

quoddã moꝛtale:quoddaʒ veniale. Circa
que ſeptẽ ſunt faciẽda. ¶ Pꝛimo nãq; oñ
dit᷑ peccati moꝛtalis diuiſio. SGcðo quo palliat᷑ Teꝛ
cio que dãna infert᷑ bonis pᷣcedẽtib.Quarto q̃ dam
neinfert bonis pñtibo. Quinto que dãna infert bo⸗
nis futuris. Gexto cõtra oĩa pᷣdicta mala oſtendũt᷑
remedia. Septimo peccati veniał oñdet᷑ ſiitudo cõ
ditio ⁊ periculũ.
Mtũ ad primũ peccatũ moꝛtale ſic dictũ a mor-
tis effectu quẽ inducitẽ duplex. Vnũ origenale:ali
ud actuale:Originale ẽ pꝛiuatio oꝛiginalis iuſticie:
que a primis parentib trãſit ad poſteros: ſicut t᷑ra
obligata trãſit ad heredes cũ oneri⁊ ſeruitutibꝰ:
⁊ debitis ſuis:ſicut patet ꝑ legẽ.ff. ve cõditione furti

ua.l.ſi fure.S.cãditio.i.in.ff. veteri li.xiij. Et ꝑ dve

cretũ ſumptũ exverꝭ peati BGrego. xvj.q.vj.ſi epᷣm
Et peꝛ vcretalem li. v.væ vſuris.c.tua nos. Nectñ
onerant᷑ q his væbitis q ↄtraxit rõne negocioꝛũ ge⸗
ſtoꝝ:h etiã ve onere cõtracto in opibo illicitis:vtpu⸗
ta furto:⁊ rapina:ita ꝙ obligant᷑ ex patris maleficõ
in ꝑte que ad eos puenit: ſi lis nõ fuerit cõteſtata vi
uente patre. Si vo fuerit ↄteſtata ipᷣo viuẽte:obligã
tur in toto:qꝛ in hoc caſu eodeʒ onere ligãt ſm leges
quo pater illoꝝ doigapar:ſche patʒ. C. li.iiij.ti.vt
ex velicto vfunctoꝝ heredes cõuemiant᷑.li.j.ſub eo qͥ
ſequitur tenore. Poſt litis cõteſtatõnem eo quivim
fecerit vel ↄcuſſionẽ:vel aliquid vliqͥt defuncto:ſuc
ceſſoꝛes eius inſolidũ tenent᷑:ſic in ꝓoſito:qꝛ pꝛimi
parẽtes furtum ſeu rapinã cõmiſerut:æqͥ facto: lis
fuit cũ eis ateſtata:ipᷣis viuentibb:Geñ.iij.vbi us
primũ parẽtẽ ad iudiciũ vocauit: Ita nãq; dicitur
Vocauitq; dñs æus Adam et ait ei: VUbi es. Ergo
idẽ onus:ſeruitus ſeu vehitũ ⁊ obligatio q̃ntũ a in⸗
ſticia oꝛiginali priuabat᷑ ⁊ ad moꝛtẽ obligabat᷑: iu⸗
ſte ad poſteros ſuos trãſiuit. Et iſta iuſticia x vnuz
hoĩem peccatũ in hũc mundũ intrauit:⁊ p peccatuʒ
mors: Ro.v. Qui mũdum peccato damnamit: Ro.
viij. Nota. R.vj.xj. Itẽ Coll xiiij. ¶ Peccatũ vo
actuale pꝛimo in ſepreʒ capita diuidit᷑: ſignificata ꝑ
illa ſeptẽ capita:Apoc.xvij. Vidi inqͥt muliereʒ ſe⸗
dentem ſuper beſtiã coccineam:hñtem capita ſentẽ
id eſt aiam pecca tricem hñtem ſeptẽ moꝛtalia pecca

ta:q ſunt ſeptem vona ſpũs Pallnead expugnatöz
ancti

⁊ eſtructõnem ſeptẽ wnoꝝ ſpũ SBonũ nã⸗
q; timoris expugnat dvabolꝰ:ſupꝑhia ⁊ pᷣumptõne:

que faciũt hoĩes minꝰ ceũ timere qᷓ; veberẽt. ¶ Do⸗

num ſciẽtie expugnat ira que facit ꝙ quis nõ ſ̃m ſci-
entiam iudicat:qꝛillq excecat.¶ Conũ pietatis ex-
pugnat inuidia que facit homĩem impie cogitare
agere cõtra ꝓximũ ſuũ. ¶ Vonũ ſapĩe expugnat lu⸗
xuria:que hoĩem nimis infatuat:⁊ vltra alia pecca⸗
ta in agẽdis ⁊ ſuſtinẽdis ſtultũ fact.¶ Bonũ oſilij
expugnat auaricia ſeu cupiditas:q facit ꝙ homo nõ
ſequit᷑ bonũ cõſiliũ:vbi lucri mali videat auãtagiũ.

¶ Vonũ intellectꝰexpugnat gula:que boĩem ad ſtu⸗
dendũ ⁊ intelligendũ ineptũ facit.¶ ZRonũ fortitu-

dinis expugnat⁊ veſtruẽ nitit᷑ accidia:que fac̃ hoĩeʒ
ĩ his que cæi ſũt triſtem ⁊ timidũ:⁊ quaſi vebilẽ ⁊ in-
firmũ:et miluini generis:qꝛ ſicut miluꝰ ẽ auis pigra
⁊ multũ clamat:h̊ nõ bñ venat᷑:ita in ꝓpoſito. Pa
tet ergo ꝙ dyabolus illeẽ draco rufus: Apoca.xij.c.
Braco inqᷣt rufns habẽs capita ſeptẽ:et in capitibꝰ
ſuis ſeptẽ dyademata in ſignũ regie poteſtatis:quaʒ
hʒ ſuꝑ omẽs ſibi ſubiectos.Hoc q̊ aduertẽtes nõ re⸗
gnet peccatũ in vꝛo mortali coꝛpe:vt obediatis ↄcu
piſcẽtijs eiꝰ. Sed neq; exhibeatis mẽbꝛa vẽa arma
iniqtatis peccato: Ro.vj.¶ Gncd̈o quodlibet iſtoꝝ
ꝑptẽ:diuidit᷑ in quatuor genera.i.in peccatũ cogita

„p.
L ſoms locutonis:opatõnis 7 omiſſiõis.¶ Nã ꝙ qõ
ibet peccatoꝝ cõmitti poterit iſtis quatucz modis
planu videt᷑:qꝛ ꝙ ſupꝑbia ⁊ ſic oĩb alijs commit⸗
ti poterit trib primismodis:dubiũ non videtur
etiã omiſſio oiĩb illis peccatoꝝ generibo ſe ĩmiſceat:
videt᷑qꝛ ſuꝑbieſe ĩmiſcet qñ ex ſupbia omittit qd fa
cere veberet: ⁊ ſicre ⁊ oĩb alijs.¶ Se iſtis ̊ quatuoꝛ
generib pcccatoꝝ põt dici illud Dañ.vij. Quatuo?
vẽti celi pugnabat in mari.Et cito poſt dicit᷑ Qua
tuor capita in beſtia.i.dyabolo:⁊ etiã in hoĩe beſtia
liter viuẽte. Et illud Zach.j. Vidi et ecce quatuor
coꝛnua. Et iteꝝ ibidẽ:Ondit mihi dñs quatuoꝛ fa
bꝛos. Et qͥ aliqð iſtoꝝ faciũt:ſibipſis inimicant: iu⸗
xrta illud Thob.xij.q faciũt peccatu ⁊ iniqᷣtateʒ ho⸗
ſtes ſũt aĩe ſue.¶¶ Tercio:quodlibet iſtoꝝ quatuor
poteſt fieri cõtra deum ſeipᷣm ⁊ ꝓximuʒ. ¶ Eontra
cũ:ſicut ĩ infidelitate:in veſperatõne:in mala iura⸗
tione:⁊ hmõi. ¶ Cõtra ſeipᷣm in gula:accidia:lu⸗
xuria:qꝛ qͥ fornicat᷑ in corpus ſuũ peccat.j. Coꝝ.vj.
Cõtra ꝓximũ:ipᷣm in aĩa:vel in famavel in corpe
vel etiã in ſubſtãtia ledẽdo ¶ Et ſiẽ cõtra quẽlibet
iſtoꝝ põt cõm itti peccatũ cogitatõnis:locutõnis:⁊
oꝑatiõis:ita etiã omiſſiõis:qñ omittit᷑ q; alicui iſto
rũ fieri væberet:ſiue cogitãdo ſiue loquedo:ſiueope-
rando. Int᷑ oĩa tñ iſta qͥ ad ſatiſfactõem maioꝛ ẽ dif
ficultas in peccato qð cõmittit ↄtra ꝓximuʒ: qꝛ vbi
alia oↄtritõne⁊ pnĩa delent᷑ corpali:illa vbi facultas
adeſt:non delent᷑ ſine reſtitutone vel emẽda:vbi in
reb vel fama vel corpe ꝓximũ leſit. Tyabolus q̊ be⸗
ſtia ẽ qᷓ iſtis triba dẽtiũ ordiniba quos pt᷑ deuorat:ð
qua Bañ.vij. Beſtia ſilis vꝛſo ſtetit:⁊ tres oꝛdinesĩ
ore eius.Et iſta tria triplex ſũt funiculus qͥ difficile
rumpit᷑: Eccls.iiij. æ quibo Prouerõ.v. Funibo pec⸗
catoꝝ ſuoꝝ q̃ſq; ↄſtringit᷑. Ex dictis pʒ triplex pec

cati actualisg diuiſio:quaꝝ pᷣma eſt in ſeptẽ. Secũda
vo diſtinguit qolibet illoꝝ ſeptẽ in quatuor. Et ter
cia diſtinguit qðlibet illorũ quatnor in tria. Vide
quũo pᷣdicta peccatorũ genera cũ ſpẽbus ⁊ indiuidu⸗
is ſuis ſt a vo maledicta. M.j. iij. Vide etiã e pecca
Vʒ ne ꝓpter to omiſſiõis ⁊ pena eꝰ. P.viij.xxj.
Timaledictiõem vel ꝓpꝛiã vefoꝛmitatẽ: vitarentur
a dya bolo ⁊ eius miniſtris multipłr palliant᷑:ſiẽ ptʒ
.j.xxix.vbi oñſum ẽ:qũo viciũ vlrtus reputatr᷑.⁊. F.
Ixxx.vbi oñſum eſt:qũo dyabolꝰ filias ſuas ſub pec⸗
catorũ pallüs nuptui tradit. Circa quoꝝ palliatõʒ
ſen falſam coloratõnẽ:tria ſũt oñdenda. Primo eĩ
oñdet᷑ qũo inimici aĩe ad peccatores ſe habeãt: dum
peccati periculũ abſcõdere nitũtur.¶ Scpo qũo ⁊
qᷓpericuloſe ſub talib pallijs excecant᷑.¶ Cercio
hmõi pallia ab oculis dei:ꝛ ſpirituũ alteriꝰ ſeculinõ
abſcondũt. ¶ Etũ ad primũ ẽ aduertẽdũ: ẽ pri⸗
mo e dyabolo ⁊ eiꝰ mĩſtris:qͥ hoĩem ad peccatũ tra
here nitũtur dicẽtes:ꝙ totũ peccatũ capiunt ſupra
ſeſicut ve aucupe.¶ Mrimo ſiẽ ille laq̃os ad auiñ ab
ſcondit œceptònem: Ita ſſti peccatoꝝ picula: ſiẽ pʒ
A. v.viij. Bicut q̊ auceps laqos vł rhetia ſub fra vł
pallijs abſcõdit:⁊ aliqð eis velectabile oñdit:ita dy
abolus ⁊ ei miniſtri peccata ſub pulchris abſcõdũt
verbis:ſuphiam vocates honeſtatẽ:vin dictã corre⸗
ctionẽ.gulã ſatietatẽ:auariciã:puidẽtiã ⁊ pietatẽ:
qꝛ dicunt ꝙ ſi mlta br̃ent:maũñs facerẽt elemoſynas
Ecce qũo cupiditas abſcõditur ſub velamẽto pieta
tis:ſicut patʒ.AA.xij.xxxviij.⁊.A.xxvij.lj.Luxuriam
naturalẽ cõplexionẽ.Aalũ lucrũ prudentiaʒ: ſicut
vſurarij: qͥ dicunt . interim v pecunia ſua lucrari
poruiſſent: Ita poſſent iudei.Alij vſiderium hono
rnis ⁊ proprie qetis palliat ſub pallio obediẽtie:⁊ ſa⸗/
lutis:dicentes ꝙ ideo lahorant in ſtudio: qa eis in⸗
iunctum et: ⁊ vt ampliꝰ ĩ ecchia ꝓficiãt. Sic abſalõ
libidinẽ dñandi abſcõdit ſub falſo colore iuſticie.ij.

iiij.

Arꝰ.ij.
v.

Vj.

viij.

Peccatum

Reg · xv. dicẽs: Quis cõſtituet me vt iuſte iudicem.
DOes iſte excuſatoõnes ſũt falſe facies:q̃s ludẽtes la
trones induũt ne cognoſcant᷑:quoꝝ ꝑiculũ vix. P.
vi.uij.cũ ſequẽti.Gcoo qꝛ ſicut auceps habet vnaʒ
auẽ pꝛiuatam ꝑ quãalias capit:ſicut pʒ.C. vj.lxj.cũ
cõcordatijs ibi allegatis ⁊c ita ẽ 77. Gropter has er
go cãs talis veceptoꝛ dicẽ põt illð Job.xxxj. Abſcõ
di tãq homo ſupple qͥ aues capit pcrt̃m. ¶ Et ĩ hoc
caſu ẽ ve dyabolo ſicut v mĩſtris regis:qͥ appellato⸗/
res fouẽt ⁊ blãde cũ eis loquũtur:ſicut ptʒ.G. v.liij.
vt ꝑ illos plures lucrent᷑ in fine tñ cũ alijs qͥ ꝑ eũ ca⸗
piũtur ſuſpẽdent᷑:Gic dya bolus pulchris verbis et

falſis ꝓmiſſis que coꝛdi inſpirat:quãdo tẽptat:ſicut

onſum eſt. M.ix.arti. vlti.pctoꝛem in peccatis ſuis
fouet:qꝛ ꝑ vnũ falſum in parrochia vel comitatupᷣ⸗
ſumit multos lucrari ⁊ pualet. Mã vnus tałẽ vene⸗
num ⁊ mors in olla:⁊ ouis ſcabioſa in ouili. Et ſicut
auceps ⁊ dyabolꝰ in hoc caſu⁊ facto ſũt ſiles: ita ho
mines ⁊ aues capte ſũt diſſiles:qꝛ aues laqum ꝓcipi
entes fugiũt:iſti na Eren ane⸗ capte wlẽt 7 nõnul-
lep̃ triſticia nũqᷓ poſtea comedũt. Iſti vᷣo nec cibuʒ
vno die ꝓpter peccata ⁊ laqos inimici quibo capti ſt
vir libẽter dimitterẽt:nec wlẽt:ſ qñq; gaudẽt: ⁊ de
hoc ia ctãt. Et ſicut dicit᷑ Iſa.iij. Peccatũ ſuũ q̃ſi ſo
wvma pᷣdicauerũt. Et ſcðo v illis ſicut de falſo luſo⸗
re q falſos hʒ ccios:cũ quiba primo ꝑmittit ſocium
ſuũ lucrari:vr ad ludendũ eñ ꝓuocet:ß in fine totuʒ
amittet: Sic tã dyabolꝰ qᷓ etiò eius mĩſtri ꝑmittunt
ad tps lucrani diuitias:velitias ⁊ honoꝛes.p tanto
dꝛ ĩ ps.lxxij. Ecce ipipeccatores ⁊ abũdãtes in ſcło
obtinuerũt diuitias. JYmmo eiꝰ miĩſtri nõ tm̃ pmit/
tũt:hᷣ etiã hmõi dãt: ſicut patet æ leccatoribus qui
multa dãt malis mulierib:⸗ v potẽtibo qͥ dant falſ
patrie ductoribo ⁊ duodenarijs:⁊ eos tales luws lu
re faciãt:⁊tractus trahere falſitatis:p quibo in fi⸗
ne toti amittẽt: ⁊ penas eternas incurrẽt:in qᷣb re-
cipiẽt duplicia ꝓ oĩb peccatis ſuis : Iſa. xl. c. ¶ Eſt
tercio ve illis ſicut ve his qͥ piſces cape volũt cũ rhe/
tibo:qꝛ ſicut illi vellent ſemꝑ in aqua turbulẽtiã vel
obſcuritatẽ ne piſces rhete viderẽt:vt meliꝰ eos ca⸗
perẽt:qð em̃ in tali diſpõne qñ vicʒ aliq̃ ẽ circa aquã
obſcuritas piſces meliꝰcapiãtur:pʒ de allecibi q me⸗
lius capiunt᷑ qñ nebula piſcãtes abſcõdit. Sic Dya⸗
bolus vellet ꝙ locus aĩeſꝑ eẽt aliquo peccato turba
tus ? obſcuratus ⁊ fedat:⁊ ſub falſo colore abſcõdi
tus:vel ebꝛietate ſopitꝰ:ne alie feditates apparerẽt.

Et iõ ꝓcurat quãtũ põt ne hõ mũde ↄfiteat᷑ ſ ſemꝑp

aliqð retineat pctm.vel ſaltẽ volũtatẽ iteꝝ ad pec/
cata redeũdi:ſciẽs ꝙ alia peccata illi aĩe intecta paꝝ
apparebũt:q;ꝛ ſᷣm Cryſo. ſiẽ ſi in loco multũ fetido
aliqð fedũ piectũ non apparet:ita nec peccatũad⸗
ditũ peccatori:⁊ quãtofetidi⸗ tãtominꝰ apparʒ:in⸗
tatũ ꝙ ſicut dꝛ Prouer.xviij. Peccator cũ in ꝓfũdũ
venerit peccatoꝝ cõtemnit.Et in hoc facto in qͥ ſẽp
aliquã querũt obſcuritatẽ aĩaꝝ inimici.¶ Ouarto
aſſilant᷑ latroniba 2⁊ pugilibo.Pꝛimo:qꝛ ſicut latro⸗
nes wmũ ingrediẽtes tpᷣs captant obſcuꝝ:⁊ lumẽ in
mo extingnũt ne cognoſcant᷑: pugil pugilẽ ſupe⸗
rans: vel oculos eruere nitit᷑:vel puluerer fra implẽ
ne ſurgẽs ipᷣm vidẽdo expugnet: Sic iſti tã demon qᷓ
erꝰ miniſtri ventatẽ extinguere ⁊ abſcõdere nitũtur
ꝓmiſſis ſuis mẽdacibo:⁊ hoc qꝛ ſciũt ꝙ; ſi nudã dice-
rent veritatẽ qñ hoĩem vel mulierẽ ad falſitatem vł
luxuriam alliciũt:addẽtes ⁊ finẽ oñdentes dicenw:
Faciamꝰ vel faciatis hoc ꝓ amoremeo: ⁊ ſimłibimꝰ
ad infernũ:vix aliq̃s vel aliq̃ eis aſſentiret. Et iõ to⸗
tum illud abſcondũt ſub wnis:vel honoribo vel de⸗
lectatõnib ꝓmiſſis:⁊ ſic eos quos tẽptãt excecãtve⸗
ritatẽ abſcondẽdo: ærönem eoꝝ impediẽdo. Sed nõ
niſi tmi illis qͥ ꝗpter lucri vel velectatõnis væſideriũ

zd v.

atis excecari volũt:qꝛ reſiſtere pñt qͥ volũt. De ilł
4 reſift nolũt dꝛ Goph.j Ambulauert quaſi ce⸗
ci:qꝛ dño peccauerũt. Quis illũ cecũ nõ diceret: qui
hʒ ante eũ bonũ ⁊ malũ:⁊ eligit malũ.¶ Bcðo quia
ſicut latro volẽs hoĩem ꝑ viꝗ ſpoliare:tpᷣus affectat
nebuloſum:ita pᷣdicti vt in fine vite:homĩem ab oĩ⸗
bo ſpolient bomis:affectãt quaſi nebulã peccata tua
Iſa.xliiij.¶¶ Et quinto ⁊æ illis ſicut xe eceptrice de
qua habet᷑. G.ij xxix.¶ Etũ ad ſcdam ꝑtem huius
articuli ẽ aduertẽdũ:q pᷣdicti aĩaꝑ inimici nõ nitũt
illos qͥs temptãt excecare in his q ad diuitias: vli⸗
tias ꝑtinent:velhonores:ĩmo placet dyabolo in
iſtis ſint bñ vidẽtes:⁊ ita ſũt vt frequẽter:qꝛ chniſto
teſte:filij huiꝰſeculi pꝛudẽtiores ſũt filijs lucis ĩ ge⸗
neratione ſua.iin hoc ſcło:ſᷣ in his ſpũalibo reb que
ad aĩaꝑ ptinẽt ſalutẽ:ſicut Naas ammonites.j. Re
gu.xj. Ideo bñ dꝛ Mo.xj. ꝙ cecitas ex ꝑte cõtigit in
lſrael. BGed tim eãt tales:qꝛ teſte beato Grego.pena
oculos apiet quos culpa clauſit:qñ oculi cecoꝝ vide
bũt: Iſa.xxix.Et qñ apient᷑ oculi cecoꝑ:qſa.xxxv.c.
¶ Hui lzʒ bic nũc ſe ceccos vel monoculos eẽ ñ cogno
ſcunt:cũ tñ certiſſimo expimẽto ſcire poſſent ſi vel⸗
lent:in hoc ꝙ viã turpẽ nõ cœclinãt:pulchrã eligen
tes:nec ve carcere fugiũt dyaboli cũ poſſẽt. In qͥ ca-
ſu ẽ ve eis ſicut hoĩe qͥ diu in aere mãſit malo:cuiꝰ
olfatus intãtuʒ ẽ coꝛuptꝰ vel ĩm utatꝰ ꝑ cõſuetudi⸗
nẽ ꝙ ger ei nõ nocere videt᷑:qͥ forte in pncipio noci⸗
uus videbat᷑:ita iſti qͥ in pꝛincipio ſciuerũt repꝛoba
re malũ et eligẽ bonũ:cõſuetudine intãrũ ĩmutati ⁊
excecati ſũt:q; dicũt malũ bonuʒ: AYſa. v. Et. xj. q.ij.
Ve qͥ ponẽtes lucẽ tenebꝛas.Deꝰtñĩ iudicio oñt
⁊ ipᷣi in moꝛte expient᷑:ꝙ illoꝝ cecitas ſtultior ⁊ peri
culoſior ſit oĩ cecitate corpali. O eĩ tales ſtultioꝛes
ſint oĩb cecis.palã eẽ tria ſigna oñdunt᷑. ¶ rimo

qꝛ oẽs alij corpalit᷑ ceci inuite ⁊ wolẽtes excecantur.

iſti vo ſpũalirer ecci volũtarie et gloꝛiant᷑ excecãtur
Bcðᷣo qꝛ alij ceci feſtinãt viſum recuꝑare ſi ſcirẽt
vbi iſti ecouerſo. ¶ Lercio qꝛ alij ceci ſcirẽt grates
volẽtes eos ſanare vel ducere:iſti ecõuerſo. etiaʒ
talis cecitas piculoſior ſit pʒ:qꝛ alia cecitas hoĩem
in foueã cadere facit:ð qua ſurgere poterit. Iſta vo
in foueam cadere facit inferni: qua ſurgere nõ po
terit. O em illos in illã cadere opoꝛtet:patʒ:qꝛ celũ
intrare nõ poterũt:iuxta illð.ij. Reg.v.Cecꝰ⁊ clau
dus nõ intrabũt tẽplũ:ãſopoꝛtet ꝙ ad infernũ veſcẽ
dat. Et hocẽ qð dicit᷑ Job.xriiij. Oculus adulteri
obſeruat caliginẽ:⁊vſq; ad inferos peccatũ illiꝰ Nõ
R.j.xvj.cũ ſequẽtib.OQñ ergo in moꝛte apient᷑ ocu⸗
li et videbũt ſe in medio inimicoꝝ ſuoꝝ: ſicut aperie
bant᷑ oculi ſyroꝝ:v qᷣbns habet᷑.iij. Reg.vj. Ape⸗
ruit dñs oculos eoꝝ ⁊ viderũt ſe eẽ in ſamaria et ho
ſtes circũſtãtes:tũc periculũ ſuũ clare vidẽtes wle⸗
büt:et wolẽtes videbũt.Et erit de eis ſiẽ ð nuplcon
tigiſſe ðᷣ qͥdã:qͥ quẽdã ð nocte ꝑtrãſiuit põtẽ dirutũ
et quaſi totaliter veſtructũ: ſuꝑ cuius rupturaʒ pua
ponebatr᷑ plãta:q̃ periculoſũ etiã v claro die et clare
videntibo iter pᷣbuit tranſeuntibo:qͥ tñ qꝛ in tenebꝛis
illã ꝓtranſiuit: et vie artitudinẽ et abyfſi pfundita
tẽ nõ ↄſiderabat:audacterſptrãſijt:die tñ facto cum
periculũ ſuũ ↄſideraret:ſupꝛa modũ obſtupuit:necp
aliq reiteꝝ ꝑ iter illð redijſſet. Sic mõ peccatores:
qꝛ tenebꝛis ſt peccatoꝝ:necviaꝝ ſuaꝝ nec abyſſi in
fernałↄſiderãt picula:et iõ audacteꝛ ambulãt. Mec
miꝝ:qꝛ ꝓuerbiũ ẽ ꝙ ñẽ equꝰita audax ſiẽ cec: facto
tñ alteriꝰ ſchi die cũ picula ſua clare ĩceperĩt vido:ſu⸗
pra modũ obſtupeſcẽt:et ſicẽ dĩ Sapᷣ.v.vidẽtes ha⸗
hũt᷑ timoꝛe hoꝛꝛibili:et mirabũt᷑ dicẽtes:qð ibidẽ ſe
quit᷑: Nos inſenſati errauimꝰ a via vitat et iuſticie
lumẽ ñ üluxit nobᷣa ſol ĩtelligẽtieñ ẽ oꝛtꝰnob:laſſati
ſumꝰ ĩvia iniqᷣtat et ꝓditõis:et ãbulauiꝰ vias diffi⸗

.ix.

Exemp.

. 1 lentes: Dia
gumkhnlenn n nnn
Uexe ve qeinta llnd e,
tone etcrſti higt nh⸗
btuenithamns oblo nrccilaun
cternamn iho hoc iudicnte:a lus
num oliatönes geecatep conciton
Cüt Vecmini:greilignn
abſcon m t
ſiutofſfumetdapi, pi. Etſicut⸗
Omninnuda apta untsaulisin
my wi. Etio i mult diſplicit ſn
ꝓPnum filiü ſnummiſtt yrpeccata
lata noſtra epenulit in corpore
Itpeccatis moꝛtui iuſticte viuamun
¶ Vecpeccnta int tñ wo viſoli
ij glacitia:ſedcnom ſuntpropno ſul
(terdamnolſo. Prinonanqnos
honis que orius ſecimus in hocyll
lautabſciſio moꝛtificat ramos. Et
Doralismottificat oig oorpis memb
iwuals mortificat ig bona opera:
lnar vinedant Etofes irnuttsg
Kintöti uſtnuincſiin peccarom
Oam Td remunerabütin celomic
niek ininfemorgelicut dick 1 dn
Pvii Na gua diepeccanerit om
ſecorgabütur eeſciens dabol
poteſtpereraum igapoppoſit
eylftutum:einter iag et irm
tualispugnarſilt dick in libri
umqnem ölan diant eſſebeen
Auguſt, ſicut eataturin dercia
elsraeggulcennotablig eil
uunfonaden Gn.
kikhntenntnenen
lationidpſni veram or:qan

Atanettblalmhencginr
mnt ttſumteanpgreſſcfit
raotgliſcen ſanitgyutis
eneiſtiacnef Kbenig
itpealig acimns hcien
nſoreeporent n do
ml: va ſurerenöpo
gereoportet patzeꝛceli
loͦij. Reg .. Cecdan
portet adinfemu dwiſcẽ
b riij. Oellusggolten
inferospeccatüll
ergo in morteapientoen⸗
inicopſlon ſcut pene
habeki Ren d e
enütſeceihſamanig etho
li ſöcate rigites ⸗
t ent weis it innblon
eteptri iuttpote ifuti
ſupcunns uproazgle
jeni vcand etcine

ns etobrfſipfuntt
ini ctohffifn
triſit ierifcto n
nociͦoſlplit eh
. Hieno eaggtoth⸗

. fſiin
in ſpnecebf

Arꝰ iij.

* *

Bupbia

Peccatum

les: viam antẽ dñi ignoꝛauimus.¶ & vo dicunt:
ſol ſiue lumen iuſticie non luxit eis ca er parte ilio⸗
rum fuit. Jpi nanq; ve numero illoꝝ ſunt qui dicũt
Yſa.lix. Reccata noſtra abſcondeꝛũt facieʒ eius id ẽ
via nobis:ſicut nox obſcura abſcondit ſolẽ. Ite⸗
rum ent tic ĩ eis ſicut v illis qui ligna vel aliqua
ponderoſa traxerũt per aquam:qꝛ ſicut illa queſſicĩ
aquis trapuntur: dum trahũtur.trabentinõ vidẽ-
tur ꝙgrauia ſint:nec ipᷣm ſua oppꝛimũt grauitate ſu
per qu em t in ſicca poſitum terra ſi ponãtur:graui
tatem ſeu ponderoſitatẽ quam prius nõ ſenſit: inci⸗

2

pit ſentire:tãq; grauia eſſe pote?t ꝙ ipᷣm ſtati ſua op
pꝛimũt ponderoſitate:⁊ ad ima cadere compellant.
Bic Photire ũlis qui malam trahũt vitã te qbus
. Gie qui trahitis iniquitatem in funiculis va
nmitatis.vident᷑ peccata nunc leuia: nec illorſi adbuc
ſentiũt pondereſitatem:qꝛ adhuc illa ducũt ꝑ ma⸗
re huius mundi in aquis velitiaꝝ ⁊ voluptatuʒ: qui
tamen cum extra huius mũdi mare in litrore alteri
us ſeculi poſiti fuerint:inuenient ꝙ; minimũ pecca⸗
tum mortale ponderoſius eſt omnibo lapidibo huiꝰ
mundi:quia omnes lapides nec oĩa creata que pon-
dus facere poſſũt corpale.ligati ad collum morien⸗
tis ipſum ad infernũ cadere facere non poſſeẽt :quod
minimũ mortale.ſ.ſpũali pondere facit. Tunc ergo
beccatoꝝ gramtatem ſentientes: dicẽt illud Apoẽ.
VWe ve ve.qꝛ iuxta illu d p̃s.xxxvij. Onus graue gꝛa/
uate ſupꝑ me. Et qꝛ ſiẽ dꝛ Hiere.v. Peccata nr̃a pro⸗
hibuerut bonaa nobis ⁊ reddiderunt nobis penam
eternam.ipo hoc iudicante:a cuius oculis peccato⸗
rum palliatõnes peccatoꝝ conditõnes: ⁊ feditates ñ
abſcondũt: Nec mirũ:qꝛ ei aliqua peccata clamãt
ſicut oñſum eſt. D. xij. xij. Et ſicut dici Heb.iiij.ca.
Omnia nuda ⁊ aꝑta ſunt oculis eius:ſicut patʒ. A.
Hv.xvij. Et iõ ei multũ diſplicẽt: ſicut patet peꝛ h ꝙ
ꝗpꝛium filiũ ſuum miſit vt peccata de rueret: q pec-
cata noſtra ipᷣe pertulit in corpore ſuo ſuper lignuʒ:
vt peccatis moꝛtui iuſticie viuamus.j. Petri.ij.
Hec peccata ſunt tm deo viſplicẽtia et dyabolo
placẽtia:ſed etiam ſunt proprio ſubiecto multipli⸗
citer damnoſa. ¶ Primo nanq; nos damnificant in
bonis que prius fecimus in hoc ꝙ illa mortificant:
ſicut abſciſio moꝛtificat ramos. Et ſicut mors cor⸗
poralis moꝛtificat oĩa corꝑis mem bꝛa:ita mors ſpi
ritualis moꝛtificat oĩa bona opera:que prius ſpua⸗
liter viuebant Et om̃es virtutes quas prius habu-
it intãtũ væſtruit:ꝙ ſi in peccato moriat᷑ nuqᷓ ð illis
coꝛam eo remunerabit᷑ in celo:niſi ꝙ foꝛte minꝰpu⸗
niet᷑ in inferno:qꝛ ſicut dicit᷑ ⁊ ẽ vi ſentẽtia Eʒech.
xviij.Aia qua die peccauerit: omnes iuſticie ſue nõ
recorda bũtur. Hec ſciens dyabolus nitit᷑ quantum
poteſt ꝑ exercitum vicioꝝ oppoſitoꝝ aciem veſtrue⸗
re virtutum:qꝛ inter vicia et virtutes ẽ ſpꝑ quedã ſpi
ritualis pugna:ſicut dicit᷑ in libro v conflictu vici⸗/
orum:quem qͥdam dicunt eſſe beati Erego. quidaʒ
Auguſti. ſicut recitatur in tercia parte ſpechi hyſto⸗
rialis:que quidem notabilia væ illo libꝛo ponuntur
inter flores beati Grego. ¶ In hac diſputatione
ſeun pugna ſuperbia interius ⁊ adulator exterius ſũt
quaſi mimus vel richmator:qͥ cum cantilenis⁊ adu
lationibo ſuis veram væſtruere nitit humilitatẽ. dũ
em hoc cordi perſuadent cuiuſcũq; dicentes. Tu es
fortis:pulcer:nobilis:diues:ſapiens:⁊ in hoc velĩ il
lo gratioſus:quio aliud facere ꝙᷓ veram virtutem v᷑
ſtruere nituntur humilitatis. OQuibo vera humili⸗
tas reſpondere vebet: Tu es væbilis:rurpis:ignobibł
pauper:⁊ ſtultus.⁊ ſicut dicit᷑ Apoca.iij. Miſer ⁊ mi
ſerabilis: ⁊ quod peius eſt finis tui interitus:qꝛ non
eſt ſapientia phoꝝ:vel legiſtaꝑꝝ:nec ſcientia natura/
lium:nec ratio logicaliũ:in inferno:quo tu ꝓperas:

pd.

Ecẽs.iij.¶ Inuidia veram deſtruerenitit᷑ charita
tem dicens: Dũ talis vel talis in arte vel ſtatuvel qͥ⸗
cunq; conſimili fama vel ne ocio ꝓſperatur ⁊ amar̃
fama eius portat᷑:nihil vel parum quod tu agis re
utatur. Ydcirco age quod ptãs et fama eius etpᷣ⸗
umptio ſua primat᷑.Actus nãq; virtutis cũ bona
factos intentõne pꝛeſumptõnem inuidia vocat.Cui
vera reſpõdet charitas:dicens illud Math.xx.c.An
oculus tuus nequã eſt:quia ego bonus ſum. ¶ Ira
et odiũ pietatem patientiaʒ ⁊ omnẽ ⁊æſtruere nitũ
tur miſcoiam:cor ad vindictam exaſperãtes: ad mo
dum ſuꝑboꝝ miniſtroꝝ:qͥ dñm ſuũ ad ſe vindicãdũ
ꝓuocant: dicentes: Magnam vo bis verecũdiam in
tulit: nunqꝙᷓ reputaberis homo niſi te vindicaueris:
inſuper et iterũ conſimilem vel maioꝛemvobis faci/
et iniuriam:⁊ alij audaciores erũt vobis iniuriandi
ſivos aperte nõ vindicaueritis. Vera patiẽtia ⁊ mi-
ſericordia in hac pugna huic inſultui reſiſt debent
dicentes:Chriſtus plura paſſus fuit:⁊ non ẽ ſeruus
malor wmino ſuo: YJoh.xv. Cum ergo chriſtus w pꝑ⸗
ſecutoribo ſuis vindictam ſtatim non acceꝑit:ß Pe
trum volentem ꝑcutere prohibuit:ergo nec ſeruꝰ fa
cere vebet. ¶ Beſperatio vo in hac pugna cõtra ve⸗

ram ſpem aciem ſuam dirigit dicens:Maioꝛ eſt ini⸗ tio

quitas mea ꝙᷓ; vt veniam merear:Geñ.iiij.c. Et ilta
maxim e expugnare niti morientes:ſicut patet. .
ij.v. In qua pugna multũ iuuat dyaboli malicia:qͥ
omnia vicia que prius occultat ſub ſpecie boni ⁊ me
ritorij:iuxta illud Oſee.xiij. Colligata eſt iniquitas
ephraim:abſconditũ peccatũ eius:ſicut oñſum ẽ.Sẽ.
e.c.v.in fine.illo velamẽto ſublato:palam oſtendet
oĩa illa eſſe eterna punitõne digna. Cui vera ſpes re
ſpõdere debet:q; Manaſſes:aAdagdalena:⁊ Petrus
grauiter peccauerũt:et tñ penitẽtes veniam inuene
runt:qꝛ veus miſericors: Et ſicut dicit᷑ Gapᷣ xj.Dii
ſimulas peccata hoĩm ꝓpter pniam. ¶ Accidia: bo
nam inuadit diligentiam:dicens:Tps frigidũ ẽ:bo
nuz eſt qᷣeſcere: et ſpãliter qꝛ d ies feſtiua eſt. Cui re⸗
ſpondet feruor:dicẽs: Ocioſis militibo non dar᷑ſti⸗
pendiũ:⁊ ꝙ ita cito vel citius eẽt ſurgendũ in diebꝰ
feriatis ad laborandũ circa victum aĩaꝝ:ſicut alijs
diebo ad laboꝛandũ circa victum coꝛpoꝝ. ¶ Eula
abſtinentiam expugnat dicẽs:Oelectabile ẽ come⸗
ere ⁊ bibẽ:ꝛ ciby boni abſtinere. etiã ſi
ſumptꝰ noceat.Abſtinẽtia ſe vfendẽ æbet:dicẽwo:
ꝙ multi ꝓpter crapulã perierũt:tã ſpũali q coꝛpalr
Luxuria caſtitatem deſtruere nitit᷑:dicẽdo: For-
nicatio non ẽ peccatũ mortale:⁊ ſocietas inter virũ
7 mulierem naturalis ẽ ⁊ a vo ordinata:qñ pꝛimis
dixit parẽtibo:Creſcite⁊ multiplicamĩ.Caſtitas ſe
cfendere vebet:dicẽs: illud ꝓuerbiũ dictũ fuit:⁊
illa licentia data:⁊ ſocietas ordinata inter coniuga
tos ⁊ non alios.¶ Auaricia veram expugnat paup⸗
tatẽ:dicẽs:Cõgrega mltas diuitias ꝓ te⁊ filijs tu⸗
is ⁊ familia pauꝑibo:vt inde elemoſynas facẽ poſ:⸗
ſis:⁊ caros qnos facꝓuidẽtiam.Cui xpᷣs rũdet:di⸗
cẽs: Molite ſolliciti eẽ.dicẽtes:Quid mãducabimꝰ
⁊c.⁊pᷣs.liiij. YOacta cogitatũ tuũ i dño. Petrꝰ: ẽʒ
ſollicitudinẽ in eũ ꝓijaẽtes.j. Pet. v. Et vera paup⸗
tas ⁊ Paulłꝰ.dicẽtes:Quivolut diuites fieri:ſupple
inoꝛdinate:incidũt in laqos dyaboli.j.Limo.vj.ſic
ſ̊p vᷣtutes reſiſtẽ pct᷑is qᷓ̃ nitũt᷑ vᷣtutes eſtruere. Et
ſic d Ecci xxij. Quaſi a facie colubꝛi fuge peta ⁊c.
Nò quidẽ ſacre ſcpture pᷣceptũ magnaʒ includit
rõnem:qꝛ ſi qs a facie cuiuſcũq; ſᷣpẽtis fugẽvellet ne
coꝛꝑi noceret:vel illð intoxicãdo ꝑim eret: a multo⸗
foꝛtioꝛi rõne a peccato veberet fugẽ qomłtopeiꝰ ho
minẽ intoxicat ĩ coꝛpe⁊ aia. Et qꝛ no tm̃ moꝛtificat
pᷣterita vt dictũ ẽ:ſᷣ et ſcõo dãnificat in pñtibMꝛi
mo qꝛ tuꝛbat ⁊ pungit conſciam:⁊ grauat aĩaʒ: ſicut

xiiiſ.
Inundia

xiiij
Geſpera

„

Accidia

BGula

Luxuria

Auari⸗
cia.

Art. iij.

xyv.

xvij.

Peccatum

fumus oculũ ⁊ ſpina pedem:pᷣs.Peccatũ meũ cõtra
me eſt ſꝑ:pᷣs.l.Et iteꝝ pᷣs.xxxvij. Mõ ẽ paxr oſſib me⸗
is a facie peccatoꝝ meoꝝ. Job.vij. Factus ſũ mihi⸗
metipſi grauis:cur nõ toll peccatũ meũ.¶ Gcðo qꝛ
ſpoliat aiam oĩb illicinmuẽtis ſicut latro. Thob.xij.
Qui faciũt peccatũ hoſtes ſunt aĩe. Tercio quia
Eẽ quaſi lepra:que hoĩem raucũ facit:ne cõfiteat᷑ vel
loquat᷑ que ad vei honorem vel ad ſalutẽ ꝑtinẽt ala-
rum:⁊ oculos ꝓprios ⁊ etiã aliorum inficit et eruit:
ne vtilia videat:et mancũ facit ne aliena reſtituat:2⸗
quaſi podagra a bonis vijs hoĩem peccatorẽ rerhit
⁊ ad ambulandũ in via vi impotentẽ facit:⁊ ratõe⸗
intãtũ infatuat ꝙ facit ꝙ peccatorꝙ parua delecta
tione veũ vendit matre eius:⁊ omnes ſanctos ⁊ an
gelos aiam ꝓpriaʒ corpus ⁊ oẽs diuitias⁊ regnũ
celoꝝ:⁊ a cõſoꝛtio vei ⁊ ſanctoꝑ:⁊ illa ciu itate glio⸗
ſa ſepat:⁊ ignibo ſe tradit ⁊ obligat eternis:vitãa ſper
nit ⁊ moꝛtẽ eligit eternã: q;ꝛ peccatũ cũ ↄſummatuʒ
fuerit geneꝛat moꝛtẽ: Jaco.j. In qua pꝛimo ſicut in
moꝛte corpali prius cõgitatõne diſtẽperat᷑:electa⸗
tione infirmat᷑:cõſenſu morit᷑:qꝛ tũc vir comedit:ſi/
ue ſit cõſenſus in electatõem cogitatiõis ſiue opati
onis. Caue ſ̊ ne aliqñ peccato ↄſentias: Thob.nij.
NQuarto qꝛ nãm ĩeſtruit interioꝛẽ:qꝛ oĩa pccca⸗
ta cõtra naturã ſunt:ſic uoñſum ẽ.H.j.ij. Et omne
cõtrarium ẽ ſui ↄtrarij œeſtructio:⁊ mundũ exterio⸗
rem ⁊ ſpecialiter in ſex caſib.¶ Primo in rapina wᷣ
minoꝝ. Secũdo in negligẽtia prel atoꝝ.Tercio ĩ ne
quicia piuratoꝝ. Quarto in œceptõne mercatoꝛũ.
MQuinto in ſupfluitate ciboꝝ ⁊ veſtimẽtoꝝ. Sexto
in luxurnia immũdoꝝ. iduic aliqualiter cõcoꝛdat il⸗
lnd ꝗõ legit᷑ in vita ſancti Forſei in legenda ſãctoꝝ.
In qua cõtinet᷑ ꝙ veus ei oñdit quatuor ignes mun
dum va ſtãtes. Primus erat cupiditatis. Secũdus
mendacij: hocꝙ ꝓmiſſum in baptiſmo factum nõ
tenuerũt.Tercius erat diuiſiõis vel diſſenſiõis:per
iram:ſuꝑbiam: ⁊ inuidiã. Quartus erat crudelita⸗
tis. In his caſibꝰ ſpecialiter miſeros facit pdpulos
peccatũ:Prouer.xiiij. Non tm̃ qꝛ bona exteriora et
interiora deſtruit:vt dictum ẽ:ſ̊ qꝛ etiam oĩa bona
⁊ ona pfectiſſima peccatori in malũ cõuertit. Non
eſt dubiũ quin veus ſacrm corpis et ſanguĩs ſui tãq;
ꝓonũ maximũ ⁊ oĩla ſacramẽta multas alias crea/⸗
turas ꝗpter noſtram eẽ voluit vtilitatẽ:que oĩa pꝛo
pter peccatum ad noſtram maiorem vertũtur dam-
natonem:intantũ ꝙ mũdus⁊ homĩes qui in mun
ſunt contenti:qͥ feliciſſimi ⁊ iocũdifſimi eẽ dveberẽt:
tam interius in cõſcientia ꝙᷓ; exterius in conuerſatõ⸗
ne:ſi nulla eẽt iniquitas:qꝛ ſi nulla eſſet iniqᷣtas:nul
la dñaret᷑ aquerſitas:propter peccatũ ſunt oĩ miſe⸗
ria tam interiori ꝙᷓ exteriori infeliciſſimi:⁊ oĩa ſacꝛa
⁊ aliã vei vna ingratoꝝ damnatõnem augmẽtabũt
intãtũ ꝙ qui plura habẽt quibo abutũtur tãqᷓ; magt
ingrati plus puniẽt᷑:⁊ ſic patʒ ꝙ; miſeros facit popu⸗
los peccatũ: Ergo nõ adijcias peccatũ ⁊c. Eccĩ.v.c.
Non tmqꝛ vſſtruit pᷣterita⁊ pñtia:ſ etiaʒ ꝓpter duo
futura:qꝛ videlicʒ facit hoĩem inſtabilẽ ⁊ ineptũ pꝛo
oĩbus bonis opibo in futuro faciendis 2⁊ habedis: et
trahit ad alia mala cõmittẽda. ¶ Primo ꝙ hoĩem
in bonis opibus facit inſtabilem ptʒ:qꝛ ſicut folium
ab arbore auulſum ab oĩ vento poꝛtat᷑: Ita pecca⸗
toꝛ ab arbore crues ſeu penitẽtie auulſuõ ab oĩ tem-
ptatione: Treñ.j. Peccatũ peccauit hieruſalẽ: ideo
inſtabilis facta ẽ. ¶ O iteꝝ hoĩem ineptũ ⁊ ſineap
petitu ad bonũ faciendũ faciat patʒ:qꝛ ſicut febres
faciũt hoĩes febꝛicitãtes in bonis eſculentis 7pocu-
lẽtis appetitũ amittere:ita peccatũ in his que di ſt.
Et ſicut magna corꝑis ſenectus vel debiliras facit
oculos calligare et manus tremere: aures grauiter
audire: pedes œbiliten ambulare coloꝛẽ palleſcẽ

Sic peccatũ omnes ſenſus et etiã intellectũ ⁊ volun⸗
tatẽ debilitat ⁊ turbat in his que oꝑari deberent ꝓ
ſalute eterna cõſequẽda. Mec mirũ:qꝛ ſicut mortuo
vel turpiter eiecto dño cæ caſtro ſuo:familia que eũ
prius dilexit turbat᷑: ita dño wo caſtro aĩe eiecto
p peccatũ oẽs aĩe potẽtie⁊ ſenſus turbati ⁊ moti ſũt
ſicut ebꝛius:oĩs ſapĩa eoꝝ veuoꝛata ẽ:in pᷣs.cvj.Per
Pecrar captiuũ me ducẽs in lege peccati que ẽ ẽ mẽ
2is meis: Ro. vij. . . .
Et nõ tm ineptũ facit ꝓ faciendis:ſ etiam ꝓ bo⸗
nis in ſurnro babels⸗ “ nãq; futura bona
impedit ⁊ retardat:etiam ſi ſequat pnia in purgato
rio ſicut foꝛefactũꝓ quo qͥs ĩcarcerat᷑ eũ interim elõ
gat a bonis ſuis que citius habuiſſet ſi nõ foꝛefeciſſj.
Dic in ꝓpoſito iuxta illud pᷣs.cxviij. Lõge a peccato
rib ſalus.¶ Scoo ſi pnĩa non ſequat᷑:toraliter euʒ
bonis ꝓriunat eternis:qꝛ ſicut recedẽs a dño ſuo ꝓpt
pꝛoditiõem ſuam ante terminum ſolutõnis non tm
amittit qð meruit añ ꝓditõem: ſᷣ et oĩb etiã priuat
ꝓmiſſis ſibia dño factis:ſic in ꝓpoſito:quia nec bo⸗
na facta añ mortale peccatuʒ: nec in mortali in celo
remunerabũtur in illo qͥ finaliter morit᷑ in peccato
moꝛtali:hʒ alias cõferat vtilitates:iuyta ſentẽtiã x⸗
ſuum quibo dꝛ. Que cũ moꝛtali bona fiũt dãt bona
tre.Cor faciunt habile minuũt toꝛmenta gehenne.
Di arguat᷑ cõtra ꝑ exemplũ væ recõciliato pꝰ inimi/
citias:qͥ a dño curiali remunerat᷑ ꝓ his q; pro eo fecit
tꝑe inimicitie. Rñdetur ꝙ ſicut mihil placet marito
de adultera facit dũ ſtat cũ adultero nec ſibi
vtẽ vel remuneratõnem ei dabit ꝓaliquo qð tẽꝑe
illo facit etiaʒ poſtqᷓ; fuerit recõciliata. Nec pat᷑ filio
rebellãti hereditatẽ dabitꝓ aliquo qð tꝑeullo facit
etiã poſtꝙᷓ dũ ei rebellat:lʒ tam maritus ꝙᷓ etiaʒ pat
ꝓniores ſint ꝓ curialitatibo tpe inimicitie fact ad
eos cõciliãduũ:vł eos captos mitiꝰpunirẽt:ſicĩ ꝓpoſi
to ĩ his qͥ mõtui ſt pcto: Ro.vj. .
malũ that tã culpe bepe pʒ.pmo ð malo clpe ꝙ qñ
qᷓ; ðo pmittẽte ad alið thit pctm:vłvt xꝑ vnu ãbo ſa
nent᷑:vł vt pãpliꝰpuniẽt᷑.¶ Exẽplũ qñq; ð pᷣmo caſu
videt᷑ ĩ his qͥ diu latueĩt ⁊ iacueĩt ĩ occulta imũdicia
vłira:⁊ ĩ inuidia:vłqͥ cũq; pcto:qͥs dyabolꝰqnq; duẽ
ad homicidiũ vłfurtũ vład inopĩatã ↄfuſiõʒ:ſeu ad
pcrjm maĩ̃feſtũ. De cõfuſiõe ſeu pcto occłto:iurillud
Ecci.iiij.Eſtofuſio adducẽs pctm.Et iux ãtiquũ ꝓ
nerbiũ q dici dꝛ: Antiquũ pctᷣm noua ↄfuſio:t qͥ dũñ
cepᷣhẽdit᷑ ↄfũdit/ vtrũq; ↄfitet᷑:et ſic vnꝰſcoꝛpio fit
medicina alterꝰ:a mõ demonẽ eijcit:dũ occaſione
pct᷑i aꝑti et᷑ occłtũ ſanat᷑. lłti eĩ ſic cadẽtes:⁊ ad pa
tibulu ꝓ furto:vłhomicidio qð gulã? luxuriaʒ ſeq̃⸗
bat᷑ odẽnati:luxuꝛiari furaꝛi cũ ↄtritõe ceſſãt:a qᷣto
nũqꝙᷓ ceſſarẽt ſi ſp vinẽ poſſẽt.iõ diẽ Aug.ð ci.ði lib
xiiũ.Au vo in qᷣt dicẽ:ſuꝑbis vtile ẽ cadẽ ĩaliqð ap⸗
tũ ⁊ maĩfeſtũ pct᷑m:vñ ſibi diſpliceãt:q iã ſibi place-
w amiſerat.¶¶ Ad idẽ brus Gre.li.xxxiij. moꝝ.Ali
qñ inqͥt minꝰẽ ĩ conuptõʒ cadẽ:qᷓ cogitatõne tacita
oliberata elatõe peccare:ᷣ qꝛ minꝰ turpis ſuꝑbia cꝛe
dir minꝰvitat᷑. Luxuniã vo eo mag erubeſcũt hoĩes
q̃ turpe oẽs ſil noueꝛt.vñ fit plerũq;vt nõnulli ,ſun
biã ĩ luxuriã cadẽtes:ex aꝑto caſu malũ culpe latẽt:
erubeſcũt:⁊ tũc ẽmaioꝛa cõꝛigãt:cũ ꝓſtratii mĩmis
qmꝰ ↄfũdũt. Mũqᷣ ̊ pꝑmanebimꝰ ĩpct᷑o vt gꝛa abũ
t:abſit: Ro.vj.(Exẽplũ ð ſcpðo caſu:imo poniꝰex/
perimtũ ſẽtiũt miłti dãnati:qͥ nũc exꝑiunt᷑ vnũ pec
catũ ad aliõ t᷑xit:⁊ ꝙ- ꝙ oĩb puniũt᷑.vñ bĩs Gre.mo⸗
rabł.li.xxv.Pnorꝭ inqͥt pcti merito ſeq̃ntiũ fouea te-⸗
git᷑:vt qͥ malũ ſciẽs ꝓpetrat:iĩceps iuſteĩ alijs et ne
ſciens cadat:̊ qͥppe agit᷑ vt culpis culpa feriat᷑:q̃te⸗
nus ſupplicia fiãt peccãtiũ incremẽta vicõꝝ. Pctm
itaq; qð ex pcto oꝛiñ tm̃ pct̃m ẽ:ſ pctin ⁊ pena pec
cati:ſicut patʒ de his qͥ guloſe et luxurioſe viuendo:

Oe iteꝝ hoĩem ad

Ar. v.
xviij.

rix.

N.

adbucnöpetero deportzret
diinend ſungtnecifiu
nullocitpeecto:inſpeaurli⸗
nguo incliquocſt dpaboluͦt
entteius ſubterfogere dinum ſi
Cryſo ſup Aoth. Eeregno hab
hem:ſicyt eſt x inpie romano:
elgateſtin voluntateelectop ſi
hoſti, t elecrcofimmarus dn
fugereoftum vel ei rebellare Gi⸗
cunqpſidentiwrita in Poſitor
terſupoes fllios ſupbie: Job xi
Apeccato ? w eis ſicut w aialibſ
goüt vbi volneninteß polt; cap
lötate capietii erut. Et ſicut d
regit quo aniſſo ad demptem g
ſcamiſſo o röne⸗Tren.
ruſalem iö inſtabilis facta e.
Potentt dices: Aultis annis
atoepeltale eltaleereranie⸗
dphenſus vel cfilus fulereti⸗
— puerbi
atgbͤtotus annus faceno pot:
logquam finglitrrhihunt in⸗

nigeſl dder
akirciinſing iatnin

hdig:ß XxI⸗

xrij.

uürntdteiinttun
ecapedsmitpuntterſcigoſ
cio Bog⸗Qiterhoianeg
eFogneg hndönglocheg i
löchithehn ,lirb ml ihot⸗
mer. Eigliigoonocatn
ueitraueit iocaultaimictcia
ug peidtco dnbolei du
Kadinopiari ofuſoz ſenad
ſoeſeupeioocltollurlllid
ducispefn. Etinfitiquig
qni pcimnonaofuſiondi
icgofltettet ſichi ſconpiofit
Kmonkeijat dijoccaſione
at. Alriciſiccaditeosadhe
niatiogglͤrlunnniſiͤ
irfuraici otrtheceſſina n
oſit die Alg da nld⸗
icheſhle;illie
ſ ihinſliginiſhi,
bins Grelilhnii no A
tzde,orttatöetcle
nice oſubiage
eani mntuiii
nciiͦr ii en

Exemp.

Peccatum

ſua alienant bona: ⁊ cõtra rõnem ſuas vendũt here⸗
ditates. Ex qua vẽditõne in maximas incidũt pau
pertates.Ecce pꝛimũ peccatũ luxurie cã fuit inique
vẽditionie:⁊v filioꝛũ ſi. uoꝝ imiuſte exheredatõnis. Et
iſtud ſecũdũ peccatũ.ſ.iniuſta filioruʒ exheredatio:
⁊ ſui vepauperatio:punitio fuit prioꝛis peccati:id
eſt gule ⁊ luxurie per paup ertatem ſeu mẽdicitatem
Znann induxit. ¶ Nec miret quiſpiam ꝙ peccatum
eu culpa queꝑ penitentiam ſtatim nõ telet᷑ ad aliõ
malũ tam culpeqꝙᷓ pene trahat:⁊ foꝛtius hom inẽ in
vtroq; liget:qꝛ peccatum in hoc caſu ſe habet ſiẽ rhe
te vel viſcus:in quiba quãtoplus auis ſe inuoluit:tã
tofortius tenet᷑:? quantodiutius moꝛatur:tãtodnu⸗
rius ligatur: Gicut patet de Petro: q primo a viſco
captus peccatixpᷣm ſimpliciter negauit:de quo viſco
qꝛ ſe ſtatim non diſſoluit:citofoꝛtius ligabar᷑̃quãm
cum iuramẽto negauit. ¶ Et eſt peccatoreĩ hoc
caſu:ſicut illo qui extra regis ponit᷑ protectionẽ.
Et ſicut ve illo qui de ciuitate vel caſtro obſeſſo ex⸗
pellitur tpe obſidionis 7 guerre:quia ſicut ille cito
ab inimicis capitur:a œ carceread carcerem ⁊ lu/
to ad lutum:⁊ de pena ad penam ad capientiũ duci
tur volũtatem:ita tanqꝙ; regi celeſti peccatoꝛ rebel⸗
lans extra ipiꝰ ꝓtectõnẽ:⸗ tanqᷓ corã c excõmuni-
catꝰ extra mẽbꝛoꝝ ecclie poſitus ſocietatẽ ⁊ Pticipa
tionẽ v peccato ad peccatum:⁊ & peccato ad pẽas.
Et ſicut dicit᷑ij. Timo.ij.A dyabolo captiui tenen
tur ad ipᷣius volutarem. Et rõ reddit᷑ ij. Petri.ij. qꝛ
a qͥ q ſuꝑatus eſt:eiꝰſeruus ẽ. Nec cogitet peccator
dicẽs: in coꝛde ſuo.Ego nullo modo maniteſtũ facõ
peccatũ:nec furtum vel homicidiũ:vel adulteriũ:vł
aliqð enoꝛme:niſi tm̃ foꝛnicationẽ: vel aliquod tale
q adhuc nõ potero vpoꝛtare: ſed errat: qꝛ in iſta co
gitatione vel pᷣumptione cõfidere nõ põt. Si em̃ in
nullo eẽt peccato: in ſpe auxilij piuini bona eẽt ſpes
H exquo in aliquo eſt:dyabolũ elegit dñm: difficile
erit eius ſubterfugere dñium: ſicut patet. exemplũ

Xryſo.ſuꝑ Aath.e regno habente regem p electõ

nem: ſicut eſt e im ꝑie romano: Sicut nonc antecq;
eligat eſt in voluntate ecroß Pril eligere vel nõ:ſed
poſtiꝙᷓ ẽ electꝰ⁊ cõfirmatus difficile erit eius ſubter

fugere vñium vel ei rebellare. SGic ve platis vel qbuſ

cunq; pſidentibo:ita in ꝓpoſito:a patet v illo qui eſt

rex ſuꝑ oẽs filios ſuꝑbie: Yob xlj. Anteqᷓ q̊ capiatur
9 Nerto ẽ ve eis ſicut ve aialibꝰ ſilueſtrib: q libere
vadũt vbi voluerint:ſ poſtq capta fuerint:ad vo⸗
lũtatẽ capiẽtiũ erũt.Et ſicut eenaui q gubernaclło
regit᷑quo amiſſo ad oẽm ꝑtem ꝓ oẽm vẽtũ impellit᷑
ſic amiſſo voo ⁊ rõne.Treñ.j.Peccatũ peccauit hie⸗
ruſalem iõ inſtabilis facta ẽ. ¶ Mec iteꝝ confidere
poterit dicẽs:aultis annis latitaui in ſecreto pec
cato:vel tale vel tale exercui peccatũ:⁊ adhuc nunqꝙq;
phenſus vel cõfuſus fuli:⁊ etiã maiora:nec in cõfu
ſionẽ incidi:qꝛ antiquũ ꝓuerbium ẽ ꝙ vnus dies fa
cit qð totus annus facẽ nõ põt:i poſſunt fortunã il
loꝝ quam finaliter hẽbunt in alioꝝ videre exẽplis:
q cõſimilimodo diu euaſerũt: ſicut patet væ latroni
bo: qͥ diu furãtur euadũt:⁊ finaliter ĩ vno die ſuſpẽ⸗
dũtur. Et alij diu latẽt in luxurijs ⁊ nõ ↄfundũtur:
in fine venter inflatus oſtẽdit qð factũ ẽ ⁊ cõfũdũ⸗/
tur. Et aliqui diu nõ ↄfit ent ⁊ finaliter in maximaʒ
incidũt ↄfuſio nẽ:⁊ tũc poſt recognoſcũt:qꝛ ex cã eis
accidit ↄfuſio.Sicut patuit v illo quinuꝑ reſpecti
ne hoĩem occidit:ꝓ quo cum captus eẽt ⁊ ad carceꝛẽ
ductꝰ:clamauit:Heu vcem annis nõ ful confeſſus.
Vide hyſtoriã cõcordãteʒ. A. xvij.vij. In oĩbo iſtis
apparet ꝙ antiquũ peccatũ facit nouã ↄfuſionẽ:qð
etiã ſicut dꝛ Ecci.iiij.Peccator adijciet ad peccan-
vum.iq peccator in vno occulto:vel qo ipᷣe puum re⸗/
putat:adijciet maius ⁊ aꝑtius:illo vtens priuilegio

v.
lluo dicit Apoc. vlti. Qui in ſoꝛdibo ẽ ſoꝛdeſcat ad-
huc. ¶ Oi vo obijciãt ꝙ multos iaeruri in pecca
tis aliquibo diu virrerũt:i nũqᷓ; maiora vel ofuſionẽ
inciderut:⁊i ſic ipi etiam euadere ſperat: Sed aduer
tantiꝙ lz hicafuſiõem nõ tñ alibiiudici oiĩpotẽtis
ei euaſerũt:dicevł gaudẽq; hp pctis ſuis vel ſtatiñ
cofunqunt ſicut gliabatur ille. D.j xxvj. vel h nü⸗
qᷓ confundunt᷑.¶ In primo caſu ẽ ſicut gaudinʒ la⸗
tronis cuius ſuſpendiũ ꝑ vnũ differt diem. Jn ſecun
caſu ẽ gaudere x hoc: ſine aliqua compatione
peius ſine fine confundent. Non ſic gloriabatur ille
valens hõ.j.Mach.vj.ſ potius ecõuerſo ve hoc glo⸗
riabat᷑:ꝙ vus ſtatim peccata in natõne ſua vindica
uit dicẽs: Obſecro aũt eos.Et infra ſequit᷑: Eteniʒ
multo tꝑe non ſinere peccatoribi ex ſnia agere:iß ſta
tum vltones adhibere magni bñficij eſt iudiciũ. Nõ
em̃ ſicut in alijs natonibo dñs patienter expectat vt
eas cũ liudicij dies aduenerit in plenitudine peccato
rum puniat: .Ya et in nobis ſtatuit: vt peccatis no⸗
ſtris in finem veuolutis:ita vemum in nos vindicet
pter quod nũꝙ; quidẽ a nobis miſcoiam ſuaz amo⸗
net. Coꝛꝛipiens vo in aduerſis populũ ſuũ non vre
liquit:hec ibi. NMe ꝗᷓ gloriando dicas illud Eccĩ. v. c
Peccaui⁊ qͥd accidit mipi triſte. Talem q gliam
ꝙ hic nõ equaliter ꝓut celiquerũt puniunt᷑m itiga⸗
re veberet certitudo pene quam totalr in alio ſecło
complebũt. ¶ Hoc em̃ neceſſarnio eos cogitare opor-
tet ꝙ videliq; alibi grauit punient᷑ affligẽtur: pł.
Teus ſit iniuſtus:vel ad minus iniuſtior ſolito:vłni
mis mutatus vt peccata ⁊ peccatores q tamaſpe pu
mire ſolebat: ſicut oñſum eſt. S. jxxv. nu coblitus fit
pumire:vel ꝙ priuilegiũ oñdant quare punirinõ ve-
bent:ꝑ quod pnt impune peccare. Et tate priuilegi/
um duꝝꝑ eẽt impetrare :q; necangelis illuo conceſſũ
fuit: Nam ⁊ v illis dicit i. ſoet. ij. Peccãtibo angel
nõ peꝑcit ⁊c. Nec prnimis illud cõceſſit parẽtibo: q g̊
pᷣſumptõne pᷣſumitis vos illis melieſſe cũ o: vlam

plius pꝛiuilegiatos vt illoꝝ peccata puniret illos

ineternũ damnaret angelos ſuos peccãtes:7 vos atz
veſtra peccata dunitteret impunita. Cogitate ergo

ſempꝑ illud.j. Petri. uiij. Si iuſtus vix ſaluabit᷑ impiꝰ

peccatoꝛ vbi parebũt. Et ſi bene viuẽtes appropĩ-
quantes ad iudiciũ:p portaʒ mortis timẽt⸗ tremũt
q audacia appropinquare audẽt qui ſarcinam por
tant peccatoꝑ:⁊ reꝝ iniuſte acqͥ ſitaꝝ:ſicut furad tri
bunal:quibo dicet᷑ illud Eʒech.xxiij. Peccata imlo⸗
rũ vioꝝ portabitis. Nonne tũc oↄfundent᷑:qꝛ nuc pe
nitẽtia ſatiſfactõe ñ puniũtur:tũc em̃ ↄfũdent᷑:ſicut
fur cuʒ furto in collo ſuo coꝛam iudice. Et niſi illud
añ vepont᷑t ⁊ reſtituãt:ſicut nũc dicit᷑ ᷣ fure qñ capi
tur:incarceret᷑ ⁊ poſtea cõdemnet᷑:ita tũc dicetur xæ
eis illud pᷣs.ix. Cõuertant᷑ peccatoꝛes in infernũ. Et
illud Math.xxv. Jte maledictiac. In quo iudicõ
eque dãnabit vnũs ꝓ vno peccato moꝛtali:ſicut aliꝰ
ꝙ mille:nõ tñ ad equales penas: ſicut captusꝙ fur⸗
to eque adjmoꝛtẽ iudicat᷑:ñtñ ad tot penas ſiẽ captꝰ
8 furto ⁊ ꝓditiõe:qꝛ primꝰtm̃ ſi uſpẽdit᷑:ſcõs trahit
uſpẽdit.Añ moꝛtem ſ̊ para te ad iudiciũ:⁊ peccata
tua elemoſynis redime:vaũñ.iiij.⁊ aliena reſtitue. et
oꝛa veũ dicẽdo:Dana aĩam meã qu peccaui tibi: In
pᷣs.xl. Quia beatiquoꝝ remiſſe ſũt iniqͥtates:et qͥꝝ
tecta ſũt peccata:pᷣs.xxxj.
Remedia vo contra omnia predicta mala culpe
et pene ſunt duo in generali:quorumvnum us ad
hibuit legem dando decem pꝛeceptoꝛumeper que co
gnoſcere et vitare poſſumus peccata melius qꝙᷓ; ante:
quia ſᷣm apoſtolum Roma.ſeptimo capitlo:pecca⸗
tum non eſt cognitum niſi per legem. ¶Aliud vos
apponere opoꝛtet cooperanw et ad ſalutem propꝛi
am ſimul laborando. ¶ Ratione primi remedij eſt

Evrij⸗

Exemp:

xxiiij.

xxvj.

Peccatum

endum: illa beſtia ideſt vyabolus Apoca.
ao dictar oeTonn habere capita id eſt ſeptem ca⸗
pitalia peccata. Et vecẽ cornua in capitibo illis: qᷣa
cũ illis ſeptẽ capitibus decẽ modis maxime genꝰ ex⸗
pugnabat bumanũ:que ſũt quaſi vecẽ coꝛnua ſe⸗
ptem capitibo:⁊ quaſi ecẽ niuuh ve fontibo illis ve⸗
nenoſis egrediẽtes: ad quoꝝ amputatõem et obſtru
ctionẽ tãq; vecẽ remedia obſtacula veus vcẽ vedit
pᷣcepta:q ecẽ pᷣcepta lʒ ſeptẽ moꝛtaliba numero pa⸗
ria non ſint:effectu tñ remedij:et medicine:imparia
non ſũt. ¶ Pro quo ẽ aduertendũ ꝙ ex lege nature
habuit homo implicite ſaltẽ ꝙ vebuit veũ diligere:
ſeipᷣm:et ꝓximũ:ſed q; iſta lex fuit obfuſcata per pec
cata moꝛtalia: neceſſe fuit ꝑ ſpãlia pᷣcepta remedia
apponere opoꝛtuna: Quia g pꝛimo et principaliter
peccauit cõtra veũ: iuxta illud ps.l.Libi ſoli pecca⸗
ui. Et hoc duplicit᷑: peccato videlic cõmiſſionis et
omiſſiomis:quoꝝ primũ ſpecialiter cõmittebat᷑ĩ ſu⸗
perbia:et hoc dupłr: Primo a vero væo ſe auertẽdo⸗
falſos vos adoꝛando. Gcdo vero cæo abutẽdo:no⸗
men eius in ſuꝑbis et vanis iuramẽtis noĩando:ne⸗
ceſſe fuit illũ venenoſum ſuꝑbie fonteʒ duos peſtife/
ros hñtẽ riuulos duob obturari pceptis:ita ꝙ pmũ
pᷣceptũ ð vno æo colẽdo:pᷣmũ obturet riuulu:et pri
mũ amputet coꝛnu:et ſcom qð ẽ de eius noĩe:nõ ſu⸗
mendo in vanũ:obturet et amputet ſecũdũ.¶ Be⸗
cundũ vo cõmittebat᷑ ꝑ accidiam dei vebitũ omittẽ
w famulatũ:cui obuiatur ꝑ terciũ pᷣceptũ ve ſabba
to ſeruãdo et ſanctificãdo:qꝛ ſabbati ſanctificare ẽ
ſemꝑ vigilater ſancta oꝑa erercere. ¶ Cotra ſeipᷣm
vo peccauit ꝑ guls:nãm ꝗpꝛiaʒ pluſqꝙᷓ bꝛuta vetuꝛpã
w. huicobuiarividet ꝑ pceptũ ð honoꝛatiõe pentũ:
qꝛ ꝑ ũlð pᷣceptũ ñ tm̃ obligat᷑ ad honoꝛãdũ nae ſtiꝑi
tẽ:h et ramis inter quos natura ꝓpꝛia cõtinetur.Et
ſancto Tho. qᷣ dicit pꝛima ſce.q.c.arti.v.qꝙ nõ fuit
pᷣceptũ datum de dilectõne ꝗꝓpꝛia põt rñderi ꝙ veꝛũ
e directe:̊ indirecte in parẽtibo. Cõtra ꝓximũ pec/
uit vel iam natũvel naſcituꝑꝝ.Cõtra iam natũ qͥnq;
modis. ¶ Hꝛimo mõ cõtra ꝓximi ꝑſonã:ipᷣam per
irã occidẽdo:cui o buiat pᷣceptum nõ occidendo.
Gcdo modo:ꝑ inuidiam famã tollẽdo: quodpᷣ
cipit᷑:nõ falſum teſtimoniũ dices. ¶ Tercio modo
rem ſuam auferẽdo ꝑ auariciaʒ:⁊ hoc duobo modis
Vel volũtate ipam ↄcupiſcẽdo:⁊ hoc duplxr:vel cõ/
cupiſcẽtia oculoꝝ:cui obuiat pᷣceptũ:nõ cõcupiſces
agrũ ⁊c. Vel ↄcupiſcẽtia carnis:cui obuiat pceptuʒ
quo dicit᷑: Mon vxoꝛẽ nõ ancillã ⁊c. Vel ipᷣam tolle⸗
vo ꝓ furtũ:cui obuiat illud:nõ furtũ facies. ¶ Con/
tra naſcituꝝ peccat ꝑ luxuriam:qꝛ illud peccatũ ſpe
cialit᷑ rĩpugnat charitati ꝓlis naſcẽc:ſᷣm ſcm̃ Tho.
ſcða ſcðe.q.cliiij.arti.ij.qꝛ de ſic genito cõiter nõ ha
bet᷑ a parẽtibo ita diligẽs cura:ſicut e nato ex cõiu⸗
io: ⁊ qꝛ vt frequẽter ẽ etiã paterni crimĩs imitator.
buic obuiat pᷣceptum qͥ d;: Mõ mechaberis. Mec igi
tur remedia deus ↄtra peccata oꝛdinauit.vt hoĩes il-
la cognoſcerẽt ⁊ vitaret:qͥ pꝛius illoꝝ nõ cognouer̃t
periculũ.Et hec videt᷑ eẽ mens apłi dicẽtis Ro.vij.
Bine lege inqͥt peccatũ moꝛtuũ erat:cu veniſſjʒ ma⸗
datũ reuixit peccatũ.Et hoc ẽ qð ibidẽ dicit. Nã cõ
cupiſcẽtiã neſciebã niſi lex diceret: nõ concupiſces.
¶ Aliud remediũ aliquotiẽs apponit œus ꝑ occa/-
ſionis ſubtractõem: diuitias:velitias:⁊ honoꝛes ſb⸗
trahẽdo:⁊ miſerosa peccatis hoc mõ retrahẽdo:ſiẽ
amici nitunt᷑ ebꝛioſos retraherea taberna:nõ dãm
eis que ihi expenderẽt:⁊ pueros ab aqᷣs cuſtodiẽdo:
ne ſu bmergant᷑:ſciẽs qm ſicut d Ecc. xxj. Eſt pꝛe
inopia vetat᷑ peccare ⁊c. In pmo remedio ſe bʒ ſicut
rex pᷣcipiẽs vt tinorepᷣceptoꝝ ſubditos ſibi obedire
faciat:Qui ⁊ hoc faciẽdo dicere põt illud.j. Joh.ij.
Filioli hec ſcribo vobis vt nõ peccetis: qꝛ ſi pecceri

PD p.

tis ↄtꝛa pᷣcepta mea.ſcitote qm ſicut dĩ Ro.vj. Sti
pẽdia peccati moꝛs ⁊c. In ſcpo remedio ſe habet ſiẽ
medicus:qꝛ ſicut infirmus diligẽterverba medici cõ
ſiderat:⁊ ope ſi ſapiẽs ſit inplet ne moꝛiat᷑:ita quili
bet nĩm vicẽs illud pᷣs.cxviij. In coꝛde meo abſcodi
eloqͥa tua vt nõ peccem tibi. Sed ſicut wctrina me/
Dicinon ſufficit ad ſanitatẽ inducendã niſi ab infir-
mo teneat᷑:⁊ niſi infirmus qntum væbeat ad ſanita/
tẽ cooꝑetur:ita nec remedia a cæo exhibita:ſine nr̃a
va lẽt cooꝑatõne:vt pʒ..iij.xxv. Ideo neceſſe ẽ ſe⸗
cũdo videre qᷓ remedia ↄtra peccati meꝛtẽ nos appo
nere debeamꝰ. Pꝛo quo eſt ſciendũ ꝙ quedã remedia
ſunt adhibẽda ex ꝑte cogitatiois coꝛuis ſeu int erio⸗
ris hoĩs.quedã ex ꝓteoꝑpatõnis.¶ Evy ꝑte interiori
pmo ꝓ remedio excogitadũ ẽ quo moꝛiemur:et q̃les
in moꝛte erimus:vt verbi gra:.Gi tu tempteris v ſu⸗
perbia vel mũdi honoꝛe:cogita qũo avermibo come
ris:ſicut oñſuʒ ẽ.C.ij.x.⁊. D.ij.xlj.⁊..v.xxiij.hu
ic etiam cogitatõni cogitatio ſe iigat humilitatis
xpᷣi ſanctoꝝ.(Cõtra luxuriã:qbꝛeuis delectatio:
eternõ mercat᷑ penaʒ. ¶ Cõtra cupiditatẽ:qbꝛeuit᷑
oĩla tranſibũt.¶ Dic cõtra gulam ⁊ accidiã ⁊ omnia
alia ſicut in capitulis ſuis ꝓprijs ẽ notatũ:que ſi co/
gitaueris:ſicut pena patibuli retrahit aliquos a fur
to:ita te finis olm. Ergo memoꝛare nouiſſima tua ⁊z
ineternũ non peccabis: Ecci.vij¶ Gecũdo pactuʒ
excogitãdũ eſt quod fecimꝰ in foro publico in pecca
toꝝ abiuratõne:vel in foꝛo priuato in peccatoꝝ con
feſſione:hec cogitãs pactũ ſerua:Et ſicut dꝛ Hene.
xlij. Noli peccare.( ¶ Tercio lucrũ excogitanduʒ eſt
regni celeitis qð nos a peccato retrahere veberet:ſiẽ
nònullos ſeruos miniſtros re trahit ab offenſa w⸗
minoꝝ ſuoꝝ:amoꝛ ⁊ cupiditas lucri vel ꝓmotionis
tꝑalis:ſic ſeruiamus eidẽ quo dꝛ in epła Jude.c.vni
co. Ei aũt qͥ potens eſt cõſeruare vos ſine peccato 2
conſtituere vos añ conſpectũ głie ſue ⁊c.¶ Quarto
pñtia iudicis excogitãda eſt:qꝛ illa retrabere vbe⸗
ret ſicut retrahit pueros a diſſolutõne cogitatio pꝛe
ſentie magiſtri:⁊ furem a furto cogitatõ pntie iudi⸗
cis:et pñtia viri vxorem ab adulterio:Ecci.iij. Sa⸗
piens coꝛ ⁊ intelligibile abſtinet ſe a peccatis. Et q̃
cãm reddit dicẽs:Quia deꝰ ꝓſpector eſt eiꝰ.¶ Qui
to paſſio xpᷣi excogitãda eſt:qͥ propter peccatũ mor/
tuus eſt. Hec retrahere beret ſicut chariſtia retra
hit a vino vel cibo:vel potu:hoc ſcientes qm̃ vetꝰhõ
nr ſił crucifixus ẽ vt eſtruat᷑ coꝛpꝰpeccati:vt vltra
nõ ſeruiam peccato: Ro.vj.¶ Remediũ vo er pte
opatõis ẽ boni oꝑis frequẽtatõ:qꝛ ſicut armavalẽt
g hoſtes coꝛpales:ita hec ð ſpũales:Eccĩ xxiiij.QOui
audit me nõ ↄfundet᷑:⁊ q opant᷑ in me nõ peccabũt:
Ko. vj. Vicut exhibuiſtis mẽbꝛavꝛa pᷣuire iniuſticie
⁊c. DHec cogitãtes ⁊ oꝑantes ñ peccabitis:qꝛ.j. Joh.
iij.dꝛ: Oĩs q natus ẽ ex v nõ facit peccatum:ſupple
moꝛtale:h̊ venialia etiã viri cõmittũt ꝑfecti:qꝛ ſepti
es in die cadit iuſtꝰ: Pꝛouerxxiiij.
Circa q tria ſũt dicẽda. Primo nãq; illoꝝ oñdẽ⸗
da ẽ piculoſa ↄditõ vt caueant. Gcðo quo aliqͥ noĩe
venaliũ abutunt᷑.Cercio quo aliq eiſdẽ vecipiũtur
Primũ pluribo oñdit exeplis.¶ Primo nãq; illo
rũ pʒ piculũ:qꝛ lʒ charitatis nõ veſtruãt eẽntiã:im
pediũt tũ feruorẽ.Et ẽ æ eis in H̊:ſiẽ caq frigida
bulliẽti ĩmiſſa:q lʒ oino eiꝰ nõ wſtruat calorẽ:impe
dit tñ bullitionis feruorẽ:põt etiã frigida tãcopio⸗
ſe ĩmitti: ꝙ ex illa ĩmiſſiõe cito frigiditas ⁊ caloꝛis ex
tinctio ſequat᷑:ſicĩ ꝓgoſito. Reilł q multa talia cõ
mittut qs põt dicẽ:purꝰ ſũ a pcto:Prouer.xx.¶ Se
cũdo idẽ ondit᷑ ꝑ exèplũ ve minutis aquaꝝ guttis ⁊
harenax lapilla minimis beſtijs:in qbo oibo pericu⸗
lũ ĩminet ex nimia nueroſitate.Tot nãq; mime aq̃ͥꝑ
gutte nauẽ paulati intrare pñt ꝙ illã eque ſubmer⸗

xxvij.

Ax. vij.

.xxix.

h t

1 eſtieſin
lura ſöt leruqg mime beſtnen.
unnlhnlde orhoihri⸗

cfinctciſinit nliaß guin
Pchtmeraihimnir adefn
Alwgicengutpitserfunun
Dueploniap rhoczgtk entin⸗
pecll pariter eulis (Eti ad
ammculilli noier natur venial
marumoin tucnio oportunit
ptotlonitvulllains wlectatonb
nnereriain hocqy yltimo reſſtütae
no velnulli pel alte veniale fin
infactis ſnis melior non hñt iuſti
bipoſſetforan l. furat qut⸗
ſſuratus fuiſet l.ita lliq vltim
lecomittere pft jnd faciit t pe
ortaleatraillud qo intacti
chſitirſicutpz gſen Tho. ſchaſ
ötum ad tpis diuturnitateſicutv
actüpontentiuxtaillud Jacd..
vno factus eſtoim veus 1c. Ehti
iſtiusarticnlitales wapiittura:
au gnuſiaſtſran inltiſat
nro ltomalorafurabateyl
linminonload ſiuſiciü g man
in oſitor pz. Lögrue war
gueca wetnna Thobie⸗qul wa
ibcipeccaro⸗ Thob Notam
lopecent. C ſil, .
i Ni 8 1 Nen. M.rj.
Dlvi;. Mölege eha⸗

Eccatoris,

emdolvai teogitncig aſ
Nwanmnimentent
niknsnmihltebofininn,
gicinoluaiſel nntionis
aegiadiinehhr Zuleccni
etcöjenane woeſtiepetgnd
nſpectügfieſlene.(Olante
agaeſtigila retnberenbe,
wos diſolntoneccgintpre
mafurtocogitztöiteingi⸗
mahochlreno⸗ Cdi ij Oo⸗
eubſtnhetſea pecaano Etqji
1, obpegoreſter. (Qui
eſti oropterpeccarijmor⸗
nbeferſicntchariſtanetnn
htu hocſclentes iñ versho⸗
muetconherent: tyltna
9 .(Hameciü oerpte
guetarorgtſicutamnafglit
Kſüelts Ecci ii Qi
opank in ne roͤpeeahnit:
ns mebuari uſeiniiſtine
ntusiͦpetaabitunge, 0,.
nno ſataunmn ile
nincöntit ieni ſhti
derhD. ,,
ihmungllll
uani tig nm N
bgbol giimngil
gigle, jtiſtin
uſi emai fic⸗
gin etrad fi⸗
cn egloliunpe
hitenifiinaluet
tpfflliiſ taſuc
ĩmpein pnon
rmihun huirpent
heſtionine nineni⸗
te Yrnuß iini⸗
nie glli iti
rpñt h

Nx.

xxxj.

Exemp.

—
hf.
/
4

.

d

Peccator

gunt:ſicut magna vnda vel ſeua tẽpeſtas:iõ diẽ te/
cretu v pe.di.j.medicina.i.S.tres ſt.ꝙ nihil inteſt:
vtꝝ nauis vno grandi fluctu aut ꝑ rimas paulatiue
aqua intrate ſubmergat᷑. Sic ꝑua peccata multipli⸗
cata tantũ oppꝛimũt ſicut vnũ grade:Gicut ⁊ choꝛ⸗
da facta œ mlt ꝑuis fil eque ligat ſicut vnũ coꝛiũ in
tegri. Mõ dico ꝙ venialia fiãt moꝛtale:vlꝙ ſpũalr
occiduũt:ſ ꝙ ad moꝛtale multũ diſponũt: mortale
introducũt:qꝛ qui ſpernit modica paulatim ðcidit
Ecci.xix. Zran nauis tot arenaꝝ lapillis onerari
põt ꝙ eque ſubmergat᷑ac ſi eẽt onuſta molarib.Et
Bamdiecne diu lacẽs inter foꝛmicas:ĩ illũ moꝛtẽ
introducerẽt:ſic xc. De ilłq oĩibus his peccauer̃t ad⸗/
huc:in pᷣs. ¶ ropter hmõi picula vtvenialia caue
amꝰ. (Prund nos hoꝛtat᷑ Ceſarius omeł vj. ad mo
nachos:dicẽs: Certi ſumus chariſſimi:niſi caueamꝰ
niſi quotidie nr̃as reſecemus paſſiones ⁊ in bonis
opꝑih vuiliter œſudemꝰ:cteriores nos efficimur: qᷓ
in ſclo fuimus. ita vt fiãt extremamra peiora poribo
Et infra Omelł.iij. Quo nauis poſtꝙᷓ pelagi flu ctꝰ
euaſit:ſi in poꝛtu ſentina integra nõ fuerit:de mini⸗
mis guttis implet᷑ ⁊ mergit᷑: Gic ⁊ monachus victꝰ
ſuꝑatus huius mũdi crimĩbus:q periclłoſis fluctibꝰ
cũ ad poꝛtũ mõſterijvenerit:ſi tepide et remiſſe opa⸗
tus fuerit negligenter vixerit: mĩma et qtidiana
peccata e aĩe ſue ſent ina haurire neglexerit:in por⸗
tu naufragij crimen incurrit. ¶ Becũdo nos poꝛta
tur v eodẽ Augꝰ.li.ð.x. chordis dicẽs: Noli quoti/
dlana peccata cõtemnere:qꝛ mĩma ſũt:ſ̊ time:quia
plura ſũt.ꝓlerũq; mĩme beſtie ſi multe ſint necant.
Xercio ad idẽ nos hoꝛtat᷑ btũs Ereg. dicẽs: Me
quaqꝙ; inqͥt cõſierẽt qualia ſ̊ quãta cõmittũt:⁊ ſi
ſpiciũt timeꝛe cũ põvrãt vebẽt foꝛmidare cũ nũerãt
Altos qͥdem gurgites et fluuiũ magnũ replẽt gutte
Rue pluuiaꝑ:⁊ hoc agit ſentina larentent᷑ creſcens
ꝓcella patẽter ſeuiẽs.¶ Etũ ad ſecũdam ptem hiiꝰ
articuli:illi noĩe ⁊ natura veniałabutũtur peccati:
q maximis in tactibo opoꝛtunitatibo ſe erponũt tẽ
ptationibo ⁊ illicitis velectatõnib dicẽtes ſe multũ
m ereri:in hocꝙ vltimo reſiſtũt actui:⁊ y totũ pꝛece
Tens vel nullũ:vel ſaltẽ veniale fuit peccatũ.Zales
in factis ſuis meliorẽ non hñt iuſtificatõem qꝙᷓ fur:qͥ
vbi poſſet furari.xl.furat xx.ꝓ quibi.xx.ſuſpendit᷑ ac
ſi furatus fuiſſet.xl.ita illi qͥ vltimũ peccatũ morta⸗
le cõmittere pñt ⁊ nõ faciũt:ᷣ tñ peccatũ cõmittunt
mortale:citra illud qð in tactib ⁊ oſculis:citra illð
cõſiſtit:ſicut pʒ ꝑ ſem Tho.ſca ſcde.q.cliiij. Pro qͥ
qᷓ;tum ad tꝑis diuturnitatẽ ſicut vltimũ cõm itteiẽt
actũ punient᷑:iuxta illuo Jaco.ij. Offendat autẽ in
vno factus eſt oĩm reus ⁊c.¶tũ ad terciã partem
iſtius articuli tales H a dya bolo: ſicut ille
cui ꝓua ſuaſit furari aĩalia:ſicut gallinas ⁊ hmõi: q̃
furado cito maiora furabat᷑: vltimo ꝑ diſpõneʒ fuꝛ
ti in minoribo ad ſuſpẽdiũ ꝓ maioribo ducebat᷑: Sic
in ꝓoſito:⁊ pʒ.¶ Cõgrue gᷓ wcuit ⁊ ſalubꝛiter ẽ ſe⸗/
queda wctrina Thobie:qui wcuit filiũ ſuũ abſtinẽ
ab oĩ peccato:Zhob.j. Nota ve hac materia venia
lis peccati.C.vj.xl. Item. Aſd.xj. xxvj. Item. Mij.
iij. Itẽ. P.j.viij. Mõ leges de hac můꝗ.

cctur piculum añ mortẽ. Secũdo in moꝛte
Tercio pꝰmoꝛtẽ. Quarto pꝑuerſitas.Quĩ/
to ſilitudo qua infirmis aſſimilat᷑ atq; moꝛtuis. De
xto:quales circa ipos ſpũaliter mortuos dicunt᷑ exe⸗
quie que vulgariter vocãtur: Placebo ⁊ Birige. Se
ptimo qũo dyabolus de vno peccato peccatorem ad
aliud ducit. Octauo peccatoris oſtencœt᷑ cecitas ſe u
fatuitas.¶ Remedij opoꝛtunitas eſtendit᷑ in nono
articulo.

( eEccatoris primo oſtẽ

pj.

¶ Etum ad primů periculũ peccatoꝝ erx multis p; M.j

añmoꝛtẽ:poſito ꝙ nullũ periculuʒ eẽnt habituri in

moꝛte vel poſt moꝛtẽ. rimo nãq; ex hoc in maio 1

ri periculo ſũt:ꝙ cæiure plus alijs tribulãrur: citãt᷑:
incarcerant᷑ mulctant᷑:occiduntur: vel ſp in maioꝛi
hoĩm ſt comigerio neiſta patiant᷑. VUñ ſapiẽs:ſi poſ-
ſet inulte qtum ad deũ peccare:peccatũ vitaret: vt
libertate in qua creatus ẽ liberi vteret᷑:ſciens qm 4
facit peccatũ ſeuus peccati ẽ: Joh.viij.⁊ ad RKo. xj
ecũdo ex hoca co tã ipſi qᷓ; alij ꝓ ipis multi⸗
pliciter affligũtur:ſicut pʒ toto caplo d tribulatõe
vt oꝑe oñdat qð dꝛ Amos.ix. Oculi dñi ſuꝑ regnuz
peccans:⁊ cõteram illud:qꝛ altiſſimus odio pʒ pec-
catores: Ecci. xij. ¶ Tercio ex hox ꝙ vita illoꝝ fre⸗
quẽter ꝑ gulas ⁊ luxurias? hmõi abbꝛeulat᷑ Et hoc
ex parte quidẽ veiiuſte qͥ eos ſubtrahit:ſicut paſtor
ou ſcabioſam ab ouili ne alias inficiat. Et hortula
nus herbas nociuas ab horto eradicat: ne areaʒ in⸗
utilit᷑ occupẽt:ſic ex ordinatõne veiquẽ qᷓtũ ad hũc
effectũ Magdalena hoꝛtulanũ veracit᷑ putabat. vi
ri ſanguinũ ⁊ voloſi non dimidiabũt dies ſuos. et G̊
ẽ quod pᷣs.luiij.recitatis quorũdam neqͥcijs adiũgit
dicẽs: Propterea veus veſtruet tein finẽ ⁊c. Iſa.xiij
Ecce dies dñi ad peccatores eiꝰcõterẽdos ¶ QNuaꝛ

to ex hocꝙ ſũt in oĩt periculis in quibo ſũt excõica⸗l.

ti.E.ix.iiij. ¶ Auinto ex hoc ꝙ in medio wrmiũt
latronũ ⁊ homicidaꝝ peſſimoꝝ.i.vmonũ q̃ non tm̃
corpoꝝ ſᷣ et aĩaꝝꝑ ſunt pomicic. Inter hos nãq; pꝛo
tato peccatores dormire dicũtur. imo qꝛ ſicut
vvrmiẽtes timẽt quod nõ eſt timen u:aquaꝑ videli
cet ꝓfunditatẽ ⁊ tranſitũ:vel caſum alto mõte: vł
vrſum vel leonẽ:vel aliqð ſiłe:de quo ſomniãt et la⸗
tronẽ vel homicidã:qͥ iam dmũ occulte intrauit:⸗
ei cũ ſocijs ad occidendũ ꝓximat:non timet:ſic pec/
catores timẽt bñ viuẽ. Guloſus nãq; timet ieiuna⸗
re:velicatus veſtes dimittere lineas.Luxurioſus cõ
tinere.Auarus pauꝑptatem. Cupidus reſtitutõnem
⁊elemoſynã facere:⁊ oẽs damna timẽt tꝑalia cor-
poris grauamina:⁊ ſᷣm ꝙ qlibet illud qð nõ ẽ ei no⸗
ciuũ:ſomniat ſibi nociuũ:lʒ ſibi ſit vtile:ita oẽs tre⸗
pidauerunt timore vbi nõ erat timor. SPyabolũ vo
peſſimũ homicidam:qͥ cum ſocietate magna circuit
querẽs quẽ veuoret:qͥ ſemꝑ iuxta eos eis inſidiat᷑:et
penã nõ timent et᷑nam:Oic ſunt ſicut equusvmbꝛa⸗
tilis qͥ plus vmbꝛã timet arbonis que ei nocereñ pt᷑
q;; bellu mortale qñ buccinat᷑ hinnit ⁊ cũ gaudio ſal
tat:ſic ipᷣi peccatores ⁊ abundãtes in ſeculo: In fe.
lxxij.¶ SBcðdo qʒ ſicut wrmiẽtes credunt ſe mita ha
bere q̃ non hñt:ih excitati dicẽt illud Sapᷣie.v.Ecce
trãſierunt oĩa velut vmbꝛa:ita teſte pᷣs. Jꝓpᷣi vormie
runt ſomnũ ſuũ ⁊ nihil iueneĩt ⁊c.¶ Tercio:qꝛ ſiẽ
qñq; vormiens eadẽ facit oꝑa que facit vigilans:qͥa
loquitur aliqñ ſurgit ambulat:ſ̊ non recte loqt᷑
ſnĩas bñ atinuãdo:⁊rõna biliter:nec ſecure abulat:
quia in foueã facilit᷑ cadit: Ita peccatores in młtis
eadem faciũt opa:comedẽdo ⁊ bibẽdo⁊ multa alia
ſicut bonixpᷣia ni:⁊ loquũtur ſ̊ non recte:ꝓpter duo:
Primuo:in medio vel in fine iuramẽta:vel ctracti
ones vel attractiões ad malum admiſcẽt. SGcðo qͥa
etiã ſi oĩa bñ loq̃tur:nõ tñ ẽ ſpecioſa laus in ore pec⸗
catoris: Ecci.xv.¶ Mec ſecure ambulant:qꝛ habi⸗
ta peccãdi oportunitate cadẽt in retiaculo eiꝰom̃es
pct᷑ores trei pᷣs.cxl.Et h̊ ſũt ſigna ꝙ nõ ſũt bña pec
cati ſomno excitati.¶Tales & facẽ veberẽt qð faci

unt hi hoſpites ſeu ꝑegrini:qͥ ĩ hoſpitijs drmiũt ſu i⸗

ſpectis:in qᷣbo aliq ſut obſcura latibula:in qͥb poſſẽt
latrones latitare.Lales eĩ oĩa latibula ſerutãtur:⁊
ſi quẽ ibi inueniũt latitantẽ eijciũt et oſtia ⁊ fene⸗
ſtras ex oĩ ꝑte firmãt:ita tales oĩa latibula ſcrutari
eberẽt cõſcĩe:⁊ ſi quos inuenirẽt hmõi vie viros ꝑ⸗

AVArꝰ. ij.
.Uuij.

H.

vj.

Peccator

ducere irlin:⁊ illuc eos eijcẽ ꝑ ofeſſionẽ: dãnare per
pnĩe ſuſceptionẽ: Exẽplo illius qͥ dicit ĩpᷣs.c. In ma
tutino intficiebãꝗ eẽs peccatores tre vt diſpgerem ð
ciuitate domim oẽs opantes iniqᷣtatẽ. ¶ Ouinto
periculũ eis iminet ñtm ex h ꝙ ſic in peccatis wꝛmi⸗
unt:h̊ quod peius ẽ:ꝙ directe añ poꝛtã wꝛmiũt ifer⸗
ni: ihi comedũt ⁊ bibũt: ⁊ cõtinue morant᷑:qꝛ nihil
ẽ int᷑ aĩas peccatoꝝ ⁊ infernuʒ niſi poꝛta fragilis ſcʒ
corꝑis q̃ p moꝛtẽ fracta in pũcto ad inferna veſcen⸗
dunt: Yob. xxj. Ergo ve peccatori:E cci. ij. ꝓpter pe

ricula iſta qᷓ eĩ iminẽt an moꝛtẽ:⁊ quia ſic vrmit in

peccatis:v qbo male excitabit᷑:ſicut oſtenſum ẽ.l.
Er ſi ve magnũ ⁊ periculũ ĩmineat peccatoꝛi añ
moꝛtẽ:maiꝰ ĩmmet ⁊ illũ expectat in moꝛte:qꝛ tũc vi
Abit etiã rñdit tam v peccato ꝓpꝛio qᷓ etig ð pecca
to alieno:qð ſuo xuerſo exẽplo vel ſie uggeſtiõe cõmiſ⸗
ſum fuit.ve peccato ꝗꝓpꝛio qð õ eũ:ſeipᷣm ⁊ ꝓximuʒ
cogitãdo:loquẽdo:vł opando:vel omittẽdovłqͥuis
mõ cõmiſſum fuit.q̃ oĩa tunc adducet in iudiciũ: ſiẽ
Di Eccls vlti. Cücta inqt que fit adducet xein iu
Diciũ ꝙ oĩ errato.vt peccata ſua tũc videãt:⁊ ſnĩaʒ il⸗
loꝝ audiãt a ſupᷣmo iudice ad ſuã dãnatõnem: qͥ hic
illa videre noluerũt:nec ſniaʒ audire ab inferiori in
Dice in cõfeſſione ad ſuã ſaluatõeʒ. Oe em̃ hic illa au
dire vel videre nolũt pʒ inductiue:tã in maioribo: q
T mediocribo:qᷓ etiq mimis:qꝛ cõiter oẽs iraſcunt᷑ qñ
ũæ vefectibo ſuis rephendunt᷑:ſicut pʒ inductiue vᷣvi⸗
tijs illoꝝ exẽpla ponẽ volẽti:ↄtra quẽ gladiũ euagi
naueit pctores:intẽderũt arcũ ſuuʒ:in Ps.xxxvj. mõ
q oſtẽſum ẽ. A. xiij.iij. ¶ Cuiꝰerroris vna cã ẽ:quia
culpaꝝ ſuaꝝ ignoꝛãt piculũ ↄditõnem: iõ illas vi⸗
cæxre nolũt vt caueãt:⁊ẽ de ↄditiõe peccati:in hoc ꝙ;
ↄditõeʒ e adhucirãt ⁊ ꝑiculũ nimis magnũ. ſdrĩo
ſicut œ cõditõne ſanguĩs:in qͥ infirmitat:vel mortis
nõ vid et᷑ periculũ añqꝙᷓ ſit frigidus: IJta peccata an-
teq; peccatore moriẽte frigeſcãt. ¶ Decudo:ſicut x
aↄd uõne ludentiũ qͥ mẽbꝛa nõ ſentiũt wolẽtia dum in
ludi ſũt feruoꝛe:̊ cũ primo a ſomno fuerint excita⸗
ti. Et ſicut ve potatõne dulci ci veneno mixta: ꝗᷓ ſta
cim dũ portat᷑ piculoſa nõ ſen tit᷑:ß qñ illiꝰoccaſione
hauſti ſe morti ſentit appropin q̃re: tũc dicit: ¶Ue ve
mihi:qꝛ potaui:⁊iraſcit᷑:q; prius luſit?⁊ porauit: ſic
teſte ps.cxj.peccator:ſupple in moꝛte:qn ſanguis eꝰ
frigeſcit ludus finit:⁊ poratio dulcis in moꝛt? eter
ne ↄuertit maritudinẽ: videbit et iraſcet᷑:qũ falſe fa
cies:cœ qbus dictũ ẽ. P.v.v.ſc; larue facies auferent᷑
q̃ nunc quales ſunt abſcondũt. ¶ vVʒʒ vtinã nũc ſape
rẽt ⁊ intelligerẽt ac nouiſſima ꝓuiderẽt: Zeu.xxxij.
Et ſi periculũ ꝗꝓpꝛiũ in ſanguine ꝓprio qͥ adhucnon
frigeſcit: nec ĩ ludo quiadpuc no finit: videre ñ pnt:
ſaltẽ vt dũ tpᷣs ẽ periculũ ꝓpꝛiũ videãt. Alioꝝ prece
entiũ pericu la ſũt eis ſpecula vt in eis videãt et ca⸗
ueãt ne illð erxpiant᷑ qñ cauere nõ oterũt. ¶ Buꝑ⸗
bi gᷓ ſibiſpeculũ faciãt ve caſu luciferi. Tyrãni⁊ in⸗
uidi ſubmerſionem Pharaonis. auari damnatõem
Diuitis ſepultiin inferno. Yracũdi vindicatiui re⸗
probatõnem ſerui nequã nolentis remittẽ conſeruo
ſuo. Accidioſi ↄdẽnatiõeʒ ſerui pigri qͥ abſcõdit ta⸗
lentũ dñi ſui. Luxurioſi inũdatoem diluuij incen⸗
Oij.v.ciuitatũ. Ou loſi incẽdiũ ppti iudaici murmu
rãt is: qꝛ eſcã nõ hũit ad libitũ: 7 cũ adhuc eſce erãt
in ore ipoꝝ:ira vei leſcẽdit ſupꝑ eos:ps.lxxvij. ſicut te
ſte dño Mmos.ix. Aorient᷑ om̃s peccatoꝛes populi
mei ⁊c. ¶ Mõ tm̃ ꝓpter peccata ꝓpriai ctiã Pfno⸗
cumẽtũ qð peccando alijs intulerũt. De q̃̊ ꝙ coꝛam
cxo rñdebũt:pʒ ꝑ exẽplũ legis ciuiłff. de his qͥ effu e
rũtvel viecerũt.l.j.hoc ẽ in.ff. veteri li.ix. Illa nãq;
lege tenet ad Lecõpenſatõʒ dãni qͥ aliqͥ eie cto do⸗
mo verſus viã gliquẽ æturpauerit vłleſerit ſub his

Pj.

verbis. Be his qͥ iecerint vel effudeint in eũ locrũ
q vulgo iter fiet: vel in q; aſiſtet:qtu ex ea re dãnũ da
tum factuue erit:ĩ eũ qͥ ibi hĩtauerit:i duplũ iudiciũ
dahbo. ? infra et ĩ eo.ti.l.vlti.hr ſic Cũ liberti homĩs
coꝛpꝰ ex eo ꝙ viectũ fuſuue qd erit:leſũ fuerit:iu œx
oputat mercedes medicis pᷣſtitas:cetaq; impẽdia q̃iĩ
curatiõe facta ſt:pterea opeꝝ qᷣb caruit ⁊ ob id ꝙᷓ in
utił factꝰẽ.Cicatricuʒ ãt aut efoꝛmitatis nulla fit
extimatõ:qꝛ libeꝝ corpꝰ nullã recipit eſtimatiõʒ: H
ibi. Iſtis ↄcoꝛdat lex di Exo.xxj. Si qͥs inqͥt apue⸗
rit eiſternã ⁊ foderit ⁊ ñ oꝑuerit eaʒ: ceciritq; bos
vl aſinꝰ ĩ es:oñns ciſterne reddet pᷣciũ iumẽtoꝝ Ter⸗
rã fodẽ a ñ opire ẽ frena mala oꝑa apte ↄmittè:aĩa
lia ve ĩ illa cadẽ ⁊ mori:⁊iſtos ſimplices taliba peri⸗-
re exẽplis.¶ Ex haꝝ vo legũ pᷣma rõnabiir elicit
effüdes vł oñdẽs aliq peccatũ vłopꝰ vkexẽplũ pra⸗
uum ð womo gie ꝑ poꝛtã vł feneſtrã alicuiꝰſeſus. Vñ
dãnificat᷑ vł æturpat᷑ trãſeũtis vł pximi vidẽtis ala
ad recõpẽſãdũ duplũ ↄdẽnat᷑:.qꝛ ſiſ obſuat lex moi
circa coꝛꝑa q eiꝰ æputãt᷑ regimi:multoſtrictiꝰillud
obfuabit lex diuina:⁊ œꝰqͥ cuſtodiã hʒ alĩagꝑ 5 eos q
alas ledũt q meliores ſt qᷓ corpa.¶ Ex ſcoᷣa vo argu
itur ꝙ corã dᷣo rñdebũt v oĩb laboribo A beſe 4.
illi faciũtiͥs ſuis puers exẽplis vłattractoibo leſe:t
ꝙᷓ et ſi illiſint finalr ꝑditi qͥ ſic coꝛupeĩt:nullã di⸗
gnã facẽ poteꝛũt eſtimatõʒ: qꝛ ſi libeꝝ coꝛpꝰ inutile
aut irrecuꝑabilr œfoꝛme factũ:nullã recipit eſti⸗
matõʒ. A foꝛtiorirõne nec aĩa qẽ mitonobilior æ li⸗
berior. Mecibi cerit ꝑs dãnificata ꝑtẽ dãnificãteʒ
accuſãs:qꝛ ſi appellatoꝛ coꝛã indiceillũ qͥ pus ĩfur-
to faciẽdo fuit ſociꝰ accuſat:⁊ qũo illũ ad peccatum
adduxit ⁊ woĩb qͥd qo factũ fuerit apte oſtẽdit:
Dic erit tũc ð peccatoribj q̃ nuc ſt᷑ ĩ oĩb ſocij ſicut la
trones ĩ nemoꝛe tũc ert appellatores corã iudice:p/
pter iſta ̊ duo.ſ.peccatũ qð pctoꝛ cõmittit:⁊⸗ qð alij
ab eo ↄmittũt coꝛꝛupti:ve gẽti peccatrici.ſ in morte
IYſa.j.qꝛ mors peccatoꝝ peſſima:in pᷣs.xxxiij.
on tm ꝓpter duo ve que abierunt:vnũ añ mor
tem:⁊ aliud in moꝛte:h etiã ꝓpter ve peſſimũ qo nũ
qꝙ vlebit poſt mortẽ: q cõſurget e trib:ex ſepatõe
afflictone:⁊ ex oſideratõne. rumo nãaq; ſicutĩ
ol peccato eſt primo volũtaria nucauerſio a veo 7 ſe
paratio: ⁊ ecoõuerſo ad culpam in peccatoris eterno
Ita erit tũcin vita a wo tota del curia ſeꝑpatio ad
penã in ei eterno Mÿõne iuſtũ vider ꝙ illiq xpᷣm 7
ſctos ſeqͥ nolũt pꝑviã pnĩe boneviteñ ſequant᷑ illos
ad gliam. Et ꝙ illi qͥ gratis ſe nũcab illoꝝ ſepant ſo
cietate tũc inuiti ab illa ſeparent᷑ Sed om̃s pecca⸗
tores ſe nũc voluntarie ſeparant:qꝛ de oĩo hoĩbus⁊
loc:ſiue ĩ ciuitate ſiue ext᷑:ſiue ſint paupes ſiue po/
tẽtes:in quihp ſunt ſupbie:ire:inuidie:bꝛige:diſſenſi
ones et immũdicie:et ſilia:veracit᷑ dici põt ꝙ œꝰ nõ
ẽ cum eis:nec illius ſocietatis ꝓticeps:qꝛ nõ hĩtabit
in coꝛpe ſubdito peccato:Gap.j.Et vbr nõ ẽ ſociꝰin
vita:ſᷣ a ſocietate ſepatur:nõ vult eẽ ſocius pemoꝛtẽ
qñ dicẽt:dñe dñe aperi nob. In q clamore ſcimus:
qꝛ peccatores eus nõ audit: Yo.ix. ¶ Gecũdove ex
triplici hen, Ofurait afflictöne. Sn nãq; nõnulli
piani veriſiłr eſtimant᷑ plures ſuſtinere penas qꝙᷓ in
das:qꝛ plura bñficia a o receper̃t:et qꝛ ſunt eꝰmõ
te redẽpti:et plꝰ v fideet wctrina ecclie informati:

3 que oĩa maio rẽ cõmittunt ingratitudinẽ peccan

:et minorẽ vident᷑ wo exhibẽ reuerẽtiã ipm lenio
ri foro et minoripcio vendẽdo:et nõ tm illum h oĩa
bona illa. P. v. xv. Vẽdit guloſꝰet luxurioſꝰ ꝓ pua
electatõe:cupidi vno vĩ duob denaꝛijs:iuratoẽs
luidiracũdia hmõrꝓ nihilo: qꝛ peœqw nihil luceã
tur:iliqᷓ ſpãlr p nihilo hũerũt trã cſierabilẽ:ĩ pᷣs.
cv. Tales q̊ ibi maxias ſuſtine bt pẽgs:qꝛ ð ilłvifica
tur illð Geñ xiij. Erãt peſſimir pctõꝛes coꝛã dño ni

Ara.iij.
vi.

ii⸗

hi orti. llape⸗
oſtm flage

alentet mi vorilli och
ne nd rel ihe aaue a
conkimes vil contentu neqz ubſt
Necmateris vel fomarge luto w.
Guß . eſtmip waltiſſimt
les: Eccki ni. Deho gedfabolust
facusi vmo Ho do malue d qn
Artñ peccatoꝛexeo ceties facit
tiäſuſtinct in hocpeloꝛeſt olun
herſr pteralias cauſas tactis. T
ſnorutuo:e diunus ppotienn
ſorge hanc wipotiamod goꝛ
Neſit diat Ecchs. vlij geno ofen
ſioſobſcß pllotioꝛefiln onm poe⸗
ntrare naietllann by⸗
iqzbeſtagiqnepatin etbüflaiſs d
ſcenti ognaſchtet diligit Pe
ſnec mi diligüt nec wi ſernosed
nos necrectosſine guivihind vin
lonioctiſubuenſcheſdaomedinit
ſedüümicnorepntät nortalts Eti
adiüenaginanenütpcidresjin
Vtſagittet iobſcnro rectos coꝛde
notffilllop malicin guarectdsin
ſegnunk verüttii anſztaneil
ntareſintpckon. dignaobſinnn
le Poanekii eininitten⸗
Edanchn ninich en
ſc⸗ 2nddiuicitamich pſe

nblt mucionoͤfmtline

AleN plumbilann
ntil Etſiatr en uri
dleitwecſetideabͤle upe
Anicnnk,iti wſeceniis
Mmnaturaſe cngieeldil
paſto hacdec,
ltſupei d bus eruabit pe

Tlecge,
tenin
ber 9 tr⸗
lcngeſlken
nnentn Deccatoꝛ vj
t..eeigebentidnnedani, S
tif ihfſi i lpldtng mis. Ey ; ſeqͥ ncce ẽq; numias i .
Ine ze C n Alhte q ſeqͥ ncce ẽ nimias impoſteꝝ ſuſti
heicstentſtdeniun, V penas: q; ꝓ meſura celicti eritr plaßagmoc. Wen. eninee ſleo laugiͦt er bonos contẽnuntme Artr v.
eregon, abekee elt xxv. ¶ Terciũ ve exↄſideratõe ingratitudis i . riptura contemnũt et infirmis et xij.
oep ticgin dr bus ſ⸗ nig erg de ing dis illoꝑ qͥ moꝛtuis compant᷑ 5 xij
itatſwant litefi 1 errendcerurfinoeft dilerit. Di em diu ſeruiẽs wmio tones et prietates diuerſio con g sti⸗ nn etur v
9,r Kfonire . i ingratũ i iens: tri- . itif ant᷑ infirmitatibo.
lponll nlunontln, ſtat:multo pltriſtabit eh⸗ tere, Vultum Maʒ ſupbi freneticis compant᷑ atq; xe tatibo .
rͦ E m gteinnie loſeruimit eius muͦgara arq wetrina ter ee hn d⸗ qui nullis ſubeſſe volut/neci vinculio enert ra ne⸗ Buhie
7ophenne,⸗Olcsine Bib nõ tiñ i tc; wctrinã tenẽdo/ quem iſti veo/ nec miſtris eius ſubeſſe volũt ninn l
tey, Allcten o tin ingratũ ſed crudeliſſimũ lueniet toꝛtoꝛẽ. J vinculis alligari ci nc legibus vr
enegcer ec dnrn ⸗ his q trib damnis que pctoꝛ ſuſtinet nculis alligari ecclaſticis: ſed ad modũ lucifert ſ⸗
cna meet beiinni ichbon . que pctoꝛ Iuſtinet ante moꝛtẽ in coꝛũq; ei oẽs trãſcẽdere volũt. Et i 0
en enraebit nn rnaltt ganeiig ehrege e. nlitglatas alattac, ertra feta aenecai
buiͤnntnflbnn Art.iiij. P.lka mner gagella: hicĩ laboꝛe hoimno ſunt a aael il inrenkter Ru anſi rhäH Zra.
anrliko elie iy. echoim/nec ronalis creature rõnalit᷑ viuentis ſe⸗ Tent vel triſtant᷑ IJta iſti ꝙ nimis gau Ynuidia
Otirkfeteb rkeriin 10 . quũt᷑ cõditões:ſ̊ potius bꝛutoꝝ e on/r5 vel triſtant. Yta iſti ex h gaudẽt te malo ꝛ tn
darnlaſteen, bomibo nõ hagellabunt /ſe õz lanewbe — hehat fili
iAönag, AMinlridn, imo potius ſub eis et peiꝰeis flagellabunt᷑:q inſſe y doven 1,Re⸗1-Q¶Auari vov, Auari⸗
lituien⸗ mnlt sunt veions ↄditõis. Vae wineiba ciſtranta Laba ür els cia.
inultſnanindl Anſelmus 1.v. v caſu dyaboli. Ryabolꝰin nit mitas quã vidi ſub ſole diuitij cclt. v. Eſt alia ĩfir
Tgaſocigtllud nulla pcedẽte pct᷑i vindicta ſupbiẽ vinſuui tas gud vidr ſub ſole diuitie ogregate ĩ malũ dñi
ſsſtcſchrdn r udi 5 a ſuphiẽs peccauit: ego vi ſui. ¶ Luxurioſi vo lepꝛoſis affil⸗
arda Erſc eeds ſa eius pena ad pctm ꝓperauijille erſtititĩ malici: letateinſjenie: pꝛoſis afſilant᷑ q alios ſus ſo⸗ Luxuria
üdchiin ganren o repꝛobãte/ ego vo reuocante. —— Aceinttane Sl rl yu er⸗ uf pewuore ader
. clotmaſkei L Nerzeereetednnto eg morentbe Pla hant qepꝛimoe vecoꝛdia Poerſerckedoggunſtten Aaſois
narz „ AApkitniiy, E aſe 11l gis hoꝛrebã hoꝛroꝛẽ/ ĩ mul⸗/ infirmos reddit. His it lijs pcr̃is itꝗa i 3
matör ſih ollä, tis aſpicio meipᷣm hoꝛribilioꝛẽ. In quo m ; aq; et alijs pctis ita infectuʒ
ſomefigi cſpinei pctoꝛis ꝓꝑuerſitas:nõ tm̃ in h nagne Parz egenus humanũ/ c a plta pedis vſq; ad verticẽ
me ctiͦ nll an ſa, nhocꝙ eſt peioꝛ vᷣemoni⸗ itis no inuenit eo ſanitas: Iſa.j c
enrrn e ni tict ⸗ bus ſed eria ĩ hoc ꝙ eſt peioꝛis ↄditionis iumẽtis et Pirranter croꝛes: Ple j. Qura multipu⸗
Etuninininlitl bꝛutis er om qcatura. Ha bꝛutoꝑ quoꝛundã et car etiaʒ mnorlun obagk ge lien. öi R nna veig
naniiielli iene nue⸗ eetevcelgiauoꝛuc vo coꝛiũ.pct̃oꝛis moꝛ⸗ vidẽt/nihil loquũt vellibereranggr dung Herant
aineMglsifun⸗ ec c et/nec cadauer/nec aĩa/nec coꝛiũ tinẽt aĩ CIUT qad ſalutẽ p-
andle etamun nontnee vel e tentũ/ neq; ſubſtãtia vel geein r. age a Bndenke ad dalit ſacia . fun⸗
ſennlabteoſtiit ecmatenia vel foꝛma:qꝛ luto vilioꝛ eſt vita ipſius: et ſepultꝰ ꝛ i e q Ru. xvj. Moꝛtuꝰẽ diues:
5 5 ng 04 2 i infe r⸗
— Slr Sige 6 ale imus odio pabs pcc̃o dacllug Au. vi Neflietes Reeedee Aris kri
Nellatortscri incier ccll. x. Bedo q; dyabolus ſemel peccauit: it poꝛti t Del⸗ n leretri
indpaincönint P- factus ẽ emõ. ſoõ vo malus/oð quo dicik Ecko reuſ ranoiebrrſtn Mr Pꝛimo ſpes lögioꝛis vi⸗
npegetiperramnai innone Attñ peccatoꝛ ex eo ꝙ cẽties facit malũ etp patien- latrones ductiad erc aens ametnaer
orpeſinginiogni, tiã ſu inet/in hocpeioꝛ eſt ꝙ pluries peccat añq dã tũ eſt ꝙ cito moꝛient/tẽ nteg harria⸗ ĩ qua cer
ſegneshlennt mniefinn net᷑/ ꝓpter alias cauſas tactas. T. v. xliij. Et magis Tales illiaffilantur A VE. Malt deu⸗ noeen
Cſotver er mler etoe ſi⸗ c ne eiã cõuertit dãnatõeʒ viuere poſſet ſp peccaret: et id
e,n neke icut dicit Eccls. viij.qꝛ nõ vfert᷑ cij ncaret: et ideo ſemp iuſte damna⸗
te. Pnnonigſient ſ IS. vnij. no ꝓfert ceito ↄtra malos bitur. ¶Bcõdo cõſider f. leni er nõ ſuj
Ne⸗ ePNN nĩa/abſq; vllo tioꝛe filij ho 5 15oitorj, atio vfectus alieni et nõ ſui:
immu nucanenios worſe . iin hoim ppetrãt mala. ¶ Jn cuiꝰ poꝛtitoꝛis vnꝰ pes et cã eſt ppꝛij .
nicanenſo uo iteꝑ patet ꝙ maioꝛ ẽ illoꝛũ puerſitas q;ᷓ quar ſt ſt em cgett pꝛij ſiatus: tenebꝛa
loamin pecatons terno 4; k e illoꝛu puerſitas q; quarũ- eſt em̃ peccatoꝛ in tenebꝛis/et ideo ſei 5 vr
tontsett⸗ qʒ beſtiaꝑ/que patia et bñflcijs wmeſticãt et bñ Alr Jet ideo ſeipſum nõ videt.
7totu el aniz ſeptioad facientẽ cognoſcat et diligut ꝛc Pcto:eo en erbn⸗ ime bes et cauſa eſt ppꝛie conſcientie furbulẽti
1rcatls lepan no diligut ⁊c. Pctoꝛes vo ecõ Eſt nã ientia ſ e mi buleria:
zſtiticdetillqin⸗ on ec wu viligut: ir s vo ecõuer ſt nãq; conſcientia ſicut aqua turbidaſi e⸗
teßtavenel mnec vei ſernos cognoſcunt:nec ho dẽtur ſoꝛd ga Qua 6 vi
Tbonexiten ſequantillos nos nec rectos ſine quib ipᷣinõ vierer ſe ee vo⸗ etur ſoꝛdes que in fundo latẽt. Ex his duobus cõ⸗
ſonſſeah EE pinõ viuerẽt:ſed ſicut ĩ di tingit/q peccatoꝛ om̃i cõtrari His. dye 3
tisſenücabillopſeganrſo luuio et ĩ ſubuerſiõe ſodome pirẽ i o eomi cotrariaarnifici. pictoꝛ nã⸗
2 8 —. — ret: C F 7 . —–
ſhant cliſt er nlros reputãt mortales Etides rcie ps mav erCird toe, urtife melioꝛa cõſi⸗
parunn woitohoiele adiũ euaginauerũt pctoꝛes intẽderũtarcũ ſuũ: Tercio pᷣſumptio miſericoꝛdie æ d allima
Itſine ſintpanpesſiepe⸗ vt ſagittẽt ĩ obſcuro rectos coꝛde.¶¶ In na aucte emiſentccedla artt in ꝛcle w qus Rig ng.
leiteinnictebeigenſeni j. nõ tm illoꝝ malicia qua rectos inimicos eſtimãt ⁊ ta ꝓpꝛia coꝛrigẽda. que negligetta ext ali gar
eſrucknuni, n ſequunt᷑:verũ etiã cauſa tangit᷑ malicie/ eo ꝙ ĩ obſcu pꝛioꝛib/treſq; pꝛioꝛes conſeqare Nn ſarGi
toptiae en itiht ritate ſunt pctoꝝꝑ: qua obſcuritate dicit Crvß. ſu tet intuẽti. Sic ergo ſicut dilntut Eccl vj. Deſert
Guß Etybinoſtißln per Zo. omel.ij. Petm inqt tenebꝛa ẽ: quieñ ĩtene⸗ oĩs peccatoꝛ et inuidus et bilinguis ⁊c VI. Deſe
noͤmiteians znari 2is nõ amic/ nõ inimici cognoſcit. Ita auarꝰ et Circa vo peccatoꝛem ſic vefunctum et ad inferni Arti.vj
6 Inichnonelins: oĩs pctoꝛ nõ diuidit amicũ a pſecutoꝛeſet maximeſi latum ſepulturam/ exequie tales dicũtur quales iliijſ.
ole (Gauitoett coꝛripit ⁊ inuidẽs nõ familiarẽ diſcernit/ ſicut nec ð diligunt. In quibus officiũ facit mõ alta Vnc 3 1
z birignünlit a le nermit plumbi aun argent i lapis hcioſus tãs/et impunitatẽ pmittens et dicẽs Nequacgmo⸗
HS 6 ctelapidũ pcioſoꝛũ nõ a riemĩ: G eñ.iij. tateg: .
n nina in ni Eiendot ie ab il u laroege boo trare nriarsdnesdrar gptemiktnt 2anregeeſ ind .
eceſe nt: oꝝꝶ eſpiciunt᷑:qͥ tñ vefectꝰvel vilipẽſio ex illoꝛũ pmittit diuiti n⸗
Onnati ilipẽſio ex illoꝛũ non dus qui ꝓmittit diuitias et longeuitatẽ. Choꝛi?
etnnocaciehif oꝛi natura:ſed qꝛ contẽnentes ĩ tenebꝛis ſunt reſpõdẽtes ſi geuitatẽ. Choꝛi vo
nndei giherenn conm es Itenebꝛis ſunt. Ita reſpodeétes ſunt adulatoꝛes exterioꝛes vel ĩterio
gtingretimclne hecce ĩ ꝓpoſito.hac ve cã ebſeruabit pct᷑oꝛ iuſt 5 SS nioꝛes
nlnntfhifn bit ſuꝑ eũ ventibus ſuis:in blal, xvj Et ſi niter eege erder relven⸗ ſibi mutuo dicẽtes
icort nnzin gln Eerktil e oenbe zne gno aliqñ. ſic pct̃oꝛ iu⸗ cogitatõ/tu es foꝛtis. Cur alia nes⸗ alra eſp el
ſolvetlupuriel , que coicatio ſancto homĩ ad canẽ. ¶ MNec mirũ. cer:tu es generoſus:⁊ ſic lauda Pſigonfj
nieinritn qꝛ oculis egris odioſa eſt luxſqbus ſi i 1. gon kur pekoꝛi veſid erijs
dnoh dae e ſi 5 qbus ſicut tenebꝛa pla anime ſue: in pſal. ix. Muop laudum falſiras p pꝛo⸗
2peai en cet / et ſicut bubões tenebꝛas diligũtj et cãtu ſuo lau⸗ phetã patet dicentẽ Treñ ij Ho20
lrſmnnii⸗ rrr⸗ HigA Aſiderijs aĩe ſue: tibifalſa. In his neqniopnmn erdemn dtagtten⸗
2*M 4 xe. . „Xx. . 2 PHy ni. . 17 . . .
hiniininin H 1 parce mihi dñe: legit coꝛpus /ſid eſt coꝛpis falla pie⸗
ni p

Xv.

Yvj.

Peccatoꝛ

tas /qnñ væbẽt ieiunijs laboꝛib/ vigil ijs et hmõi pnie
oꝑibo affligi dicẽdo:parce ⁊c.q̃ lectõne ꝑlectaſrõ re⸗
ſponſoꝛiũ cãtare veberet reſpõdendo ⁊ dicẽdo. Cre
v ꝙ redẽptoꝛ meus viuit. Et ideo reſponſoꝛiũ vo⸗
cat᷑iqꝛ coꝛpis allegatõi ſeu petitõi vel lectõi reſpon⸗
ere beret. credo ⁊c.quaſi di.exquo redẽptoꝛ meꝰĩ
nouiſſimo die te mihi reſuſcitabit in melioꝛiſtatu ⁊
oditõeqꝙ modo ſis/ſi nũc ĩ ſeruitio ſuo te exercueroꝛ
eypẽdero/nõ parcã/ſicut necmiſter parcit nec dimit
tit equũ ſuũ verare in ſeruitio boni dñi.qui ꝓ ebi⸗
liꝑdito optimũ dabit.Gic rñdit paulus dicẽs. Ca⸗
ſtigo coꝛpus meuʒ et in ſeruitutẽ redigo ¶ Gecun⸗
da lectõem. Tedet aĩam meã vite mee legit accidia
qꝛ qñ accidioſus et licatꝰ eberet aliq aggredi/ qĩ
aggrediendo vel tolerãdo/ vel in ꝑſeuerãdo grauia
vident᷑ dicit. Tedet ⁊c̃.quo tedio affectꝰ quaſi ſepul
tus et abſcõditus:ſub pigritia ſua fit impotẽs ⁊ in⸗
habilis ad omne opꝰbonũ et arduũ.Cui rõ reſpõde
re veberet oꝛãdo et dicẽdo. Qui laʒaꝝ reſuſcitaſtia
monu.⁊c.quaſi diceret.Qui laʒaꝝ reſuſcitaſti a mo
numento fetidũ/ coꝛpus ſeu ſubiectũ iſtud miſeꝝ re⸗
ſuſcitet a fetenti pigritia/et in la boꝛibus ſuſcitatuʒl
hic tẽpoꝛaliter exerceat vt requiẽ eternã inueniat.
Terciã lectõem legit pᷣumptio dicẽs.Manꝰ tue
fecerunt me:quaſi diceret:quantũcunq; pctoꝛ ſim
cæus me nõ cõdemnabit quẽ ſic fecit et plaſmauit/2⸗
ideo audacter peccabo. Cui rõ reſpõdere debẽt.Do
mine qñ veneris iudicare terrã ⁊c.quaſi diceret.tũc
me iuſte ᷣm oꝑa mea iudicabis/ et nibil mihi vale⸗
bit ꝙ a te factus ſũ/ſi ſaluti ꝓpꝛie coopatus nõ fuero
q; teſte apło:coadiutoꝛes vei ſumꝰ.¶ Quartã lecti
onẽ legit falſa vel inſtabilis confeſſio/oĩa peccata ſi
ne ꝓpoſito ceſſandi/vel aliena reſtituẽdi apte oſten/
Tens et dicens. Quantas ha beo iniquitates ⁊ pcta
⁊c.Cui ratio in fine vite reſpõdebit.iheu mihi quia
peccaui nimis ĩ vita mea:qn.ſ.exꝑiet᷑ illud quod di⸗
cit veus ꝑ ꝓphetã.Puer centũ annoꝝ moꝛiet᷑ et pec
catoꝛ centũ annoꝝ maledictus erit: Yſa. lxv.¶ Quĩ
tã lectõem legit auaricia/ cupiditasſſen nimia mun
diſollicitudo dicens.Hõ natus ve muliere ⁊c.tot re
plet᷑ miſerijs et panꝑtatibus et vebilitatibſopoꝛtet
ↄtra oẽs huius famis et frigoꝛis et pauꝑtatis mi
erias/hõ młta cupide cõgreget ⁊ auare teneat/.Cui
rõ reſpõdere veberet. Me recoꝛderis:quaſi dicẽt. Ex
quo pater veſter celeſtis ſcit: qꝛ his omib indigetis

nolite recoꝛdari neq; ſolliciti ſitis dicẽteſ. Quid mã
ducabimꝰſaut qͥd bibemus. Meq; ſolliciti ſitis ĩ cra
ſtinũ.Craſtinꝰem̃ dies ſollicitus erit ſibij ſufficit em̃
diei malicia ſua: Math.vj.¶ Gextã lectõʒ legit in⸗
fidelitas dicens.Quis mihi tribuet ⁊c̃.quaſi dicat
vel nos nõ damnabit:vel ſaltẽ aliqñ noſtri recoꝛda/
bit et nõ eternaliter dãna bit:⁊ hoc videt᷑ dicere:qñ
cõſtituas mihi tpᷣs ĩ quo recoꝛderis mei. Cui rõ rñ⸗
ere vebẽt. Oñe ſᷣm actũ meũ noli me iudicare:qua⸗
ſi dicat: in pꝛedicta hereſi nõ cõfido: ſed ſcio ꝙ ſip̃m
actũ meũ malũ iudicaueris:iuſte me eternaliter cõ/
mnabis. Ideo æpcoꝛ maieſtatẽ tuã/ vt tu us de
leas iniquitatẽ meã ſanteq; illuc veſcendã vbi nulla
eſt redemptio. ¶ Geptimã lectionẽ legit im patien-
tia dicẽs. Gpũs meus attenuabitur:ac ſi dicat:qua
re ſic infirmitatibus ⁊ flagellislaffligoꝛ:quia nõ pec
cauiet ĩ amaritudinibus moꝛat᷑ oculus meus. Cui
reſpõdet rõ aſſerẽs ꝙ quotidie peccat dicẽs. ſeccã⸗
tẽ me quotidie.Ex quo ſequit᷑ ꝙ impatiẽs falſũ di⸗
cit:et ꝙ iuſte illũ eus flagellat.¶ Octauã lectõeʒ
videlicet pelli meeſlegit vana ↄfidẽtia ĩ carnalib⁊
mũdialibo amicis dices.Miſeremĩ mei ⁊c. Hec nãq;
facit hoĩem potius ĩ hoĩe ↄfidere qᷓ in voo. Rõ vo vi
ens hoc ſtultũ eſſe/et ; ẽ maledictus qͥ cõfidit ĩ ho⸗/
mine:hHiere xvij.reſpondit dicẽs.aemento mei de⸗

„l.

us:ac ſi dicat:ad vũ eſt clamandũ in tribulatione⸗
nõ ad homineʒ:quia vana ſalus homĩs:in pſal.lix.ſj
us eſt adiutoꝛ in tnibulatiõibus:pſal.xlv.¶¶¶ No⸗
nã videlicet/quare l vulua eduyxiſti me ⁊c. legit væ⸗
ſperatio. Cui ratio ĩ ci ſperãs liberatiõe reſpõdere
cebet. Zibera me dñe ð moꝛte ꝛc· ¶ Pꝛedictis vo ani
marũ inimicis vt dictũ eſt cantantibus. Placebo:
niſi rõ reſpondeat. irige:modo quo dictũ ẽ: vefun
ctus ad infernũ effert anteqꝙᷓ oẽs pᷣdicti ꝓceſſionẽ fa
ciut:in qua dyabolus caudã tenet: qꝛ teſte ꝓpheta.
q̃ wcet mendaciũ ipſe eſt canda: Iſa.ix. Feretrũ vo
poꝛtantilli/e qbus dictũ ẽ ſupꝛa.e.c.xiij. Feretꝑvo
ſequunt᷑ oẽs qui pctoꝛis moꝛtui peccãt exemplo/qui
aliqñ ad feretꝝ manũ apponũt ipſum ſuppoꝛtãdo ⁊
feſtinãtius poꝛtãdo:quia etiã ipſi ei mala dant exẽ/
pla/quibus eũ velocius vſq; ad infernũ ire faciunt:
vſq;quo cõuertant᷑ omnes peccatoꝛes ĩ infernũ/om-
nes gẽtes que obliuiſcant᷑ ceũ:in pſal.ix.Et vſq; cũ
Diuite illo ſepeliant᷑ inferno/ĩ quo moꝛs pctoꝝ peſ⸗
ſima: in pſal.xxxiij. Peccatoꝛis ergo moꝛs: exequie:
poꝛta tio/pꝛoceſſio et ſequela:ſic incipit mediatur ⁊
terminatur.
Dyabolus vo ſic ſpiritualiter moꝛtuũ ad infer/
nũ ducẽs/ nõ ſtatim occidit ꝓpter cãm tactã. P.v.v.
quia etiã vult vt diutius viuẽtes plus peccent/ et de
pct᷑o in peccatũ cadant:hec nãq; ẽ cõditio peccato/
rũ:q in vno peccato ſolo diu nõ moꝛabunt᷑. Guper
bus nãq; cito in irã cadit:qꝛ exquo affectat ſuperioꝛ
eſſeſvel ſingulariter videri contra illã ſingulanitatẽ
impedientẽ iraſcit᷑et ꝓſpitati eius inuidet/e illaq;
vletſet ve aduerſitate gaudet:et vias querit/quõ ꝓ
ſperitatẽ eius impedire poſſet ei in bonis:vel coꝛpe
vel fama nocẽdo vel ꝓcurãdo p alios ꝙ indictet᷑ vel
verberet᷑/ vel occidat᷑/ vel diffametur/vł alijs modis
grauetr᷑:et ſic dyabolus habens peccatoꝛẽ illaquea⸗
tũ ſuꝑbia/ nõ ire/ inuidiel et homicidij/⁊ hmõilaque
is illũ tm̃ inuoluit:ſed etiã cupiditatis/gule/ et luxu
rie/ et accidie ipᷣm rhetib ĩplicat:qꝛ exquo vultapð
mundũ magnus apparerea nõ poſſit ſine multis re
bus.neceſſe eſt q multa cõcupiſcat:ꝑ que altitudinẽ
et ſuꝑbiã ſuã ſuſtentat.Ex qua concupiſcẽtia fraus
oꝛit᷑et vceptio:qꝛ exquo multa cupit que nõ habet
ſequit᷑ ꝙ qñ videt terrã vicini ſui inter ſuã iacereſq̃ ſi
bi eſſet quieta:cogitat quõ illũ circumuenire poſſit
Abũ dantia vo bonoꝝ que ex cupiditate oꝛit fre
quenter trahit ad gulã. Oula vᷣo trahit ad accidiã
quia eyquo eſt vino ingurgitatus caput hñs ponde
roſum /in lecto ſuo ſe gyrat/cogitãs cogitatões peſſi
mas:nec ſacerdote ad miſſaʒ pulſante ſurgit:quia ſi
magnꝰ ſit/cogitat ꝙ ſacerdos ipᷣm expecta bit:ſi pau
per ſitcogitat ꝙ ſufficit ꝙ veniat ad eleuatõem ſa⸗
cramenti. Hec vo duo trahunt ad luyxuriã:qꝛ exgu⸗
la oꝛit᷑ inclinatio ad accidiã: ex accidia turpis cogi⸗

xvij.

Arti. vij.
xviij.

tatio:que duo ſimul copulata frequẽter terciũ indu

cũt.Sic cadẽt ĩ retiaculo eius omnes peccatoꝛes:in
pſal.cxl. ¶ Quid qᷓ valet dicerelſicut dicũt aliqui
nõ ſunt fu res et homicide: et ideo videt eis ꝙ foꝛni⸗
catio in eis et hmõi/ nõ ſint grauia: qꝛ videntalios
grauioꝛa cõmittere:qui ĩ hoc œcipiunt᷑ ꝙ nõ poſſũt
ſe excuſare de omibus quin ſit aliqua ſupꝑ biallra / vel
inuidia /in coꝛdibus:vel luxuria in oꝑibo.qð ex h ap
paret ꝙ panci ſe excuſare poterũt:qꝛ centũ homĩbo
ſimul cõgregatis/ vix inuemuntur tres qui ſe fincere
diligant ſicut veberẽt:vel o amoꝛe xei:vel charitati
uo amoꝛe homiĩs faciat niſi aliud ſperet vł ſciat emo
lumentuũ:ita ꝙ vir inuenit᷑ qui faciat ꝓ parẽtela vei
ↄſangumitate vel vicinitate:ſed o pecunia: qꝛ chari
tas refriguit/et ira et ĩnidia intãtũ inundauerũt ⸗
ſi vnꝰvideat aliũ maioꝛẽ hĩe amicitiã/ pſperitatẽ vel
gratiã ei inuidet/de quo q̊ gloꝛiantur qui invno of⸗

nix.

. Cuiäeſtgrintanei,
eneſett. 15
iintittannemiſihte,ðn
lm ſolutiefaſc a hinet en
ſoecieſet eſpoliarie etamn de .
ounbonapſhüeli. Et multi h
cremücdi pbicoꝛpus beeui tpein
Nöͤpultnec dſtderat fugered arcer
cemnis Npytabitur tommentis. Gen
loccſur magiventcztiſüt wmoni
lrllictſi cancre ugere vellit / no po
clitpoſſent Dam atooniqh ſicica
rq carerefigereet fagere n pine
tos vo ſic copedliho poſſigetct
oͤtmnea voluntatein ſuo carcere wenn
ſoſtultones diceretillos ur ppiaſtr
füciſimo detinet carcere ch ilos ali
urpoteſtate. Mape Uli veſtulticia er
uredarguunt (Terco idtappere
nilegſdomitg guifinend cöſideri
ſueſiquoolatranant mercatornec:
quo ſoconitisilkoſſilhunt q Lothf
linõ gedigerüt r quid dicit Gen

tecrit peſſimi etpcidres coꝛi dſi

Aboidpdictis ochig etpleuli
lumnmnher Polar imee
Cemayſgtradetis nemern eſt par.
nonoſtre Anoregi dint. Anier
enoamkisamitieſigniget die
irigt dclugeſetilſina
Nam cauſis erit appz
WraE
thlchectatgres eantt

Cnnentaeſt

Uluntartichli, (rpn
ſtyera ſenſe d
ura penitent .
duen Trangneſtſa⸗ e
Gagatur. Quand. Wpelfig

hhagetzaſamnn,

tate gaucterti
ecireyeſtäinbnlegingt
Penriceblsginſigit
peloſfmmen tglisnc
lus ubeng etandiilactin⸗
lcletrhontacihneiln
ſdeni mpidtats ald tlun
erl iplit y ngo nutaps
rere mmõ poſt itenultis
ucορdcatveelttwon⸗
Erua cncvpltcitifans
omolra wpir gueno habet
lannl uiinter unceneſi
no illirwmnenttepoſſit
Paqueexcupicttuteorlk fre
Gula votrahit ad accicti
urgttatus puthisponde
Uatlcogttiscogtatotsefi
iſezpulonteſnngterief
crdos önmepectuhltſihen
te dniatad eleuntenſ⸗
trapuntadluniͦgrer⸗
adtiäeracaidla turpia o/
lotaffogert teſi ihhil
ve lealit
ocinsommespetutore

—„7

rdicereſicht citalignig ⸗

yj.

Arti.ix.
Iij.

Penitentia

fendũt:ex quo pꝛiꝰoſtenſũ eſt ꝙ dyabolus hñs hoĩeʒ
ĩvnoad alia cito retrahit:qꝛ ſicut dicit cretũ:pec
catũ qp ſtatim ꝑ pniam nõ vlet ſuo põdere ad ali⸗
ud trahit. Gloꝛiatio q̊ taliũ eſt ſicut illoꝝ qͥ gloꝛiã⸗
tur ꝙ ciuitatẽ obſeſſã ex vna ꝑte cuſtodiũt:et ex alia
inimicos intrare et ciuitatẽ caꝑe ſinũt. Sicut pʒ q;
q peccauerit ĩ vno multa bona ꝑdet:Eccls.ix.
Ex iſto vltimo iã dicto articulo cecitas patʒ atq;
fatuitas pct̃oꝝ:qꝛ ex iã dictis pʒq vnũ pctm ↄmit⸗
tẽs plimoꝝ picu lo ſe exponit et qui vnũ cõmittẽdo
credit ſe ĩ illo ſtareſet quaſi lento gradu ad infernũ
ꝓperarelad multa ꝑ vnũ tractus ad infernu veloci⸗
ter ꝓperat. En eſt e talibo ſicut ve nũcijs ⁊ hmõi:qͥ
in via ſua multũ feſtinãt qui pluriba vtunt᷑ equis vt
plus feſtinẽt:quoꝝ vno laſſo alteꝝ accipiũt. Sicpᷣ⸗
dicti ſatiati e vnõ peccato ad tpsſicut gula hmõi
aliud querũt.et ſatiati vvna fatua mliere aliã que⸗
runt vt velocius ad infernũ veniant et ſint e illx
quibus dicit᷑ Eccls.ix. Quecũq; põt manus tua fa
cere inſtãter oꝑare:qꝛ nec opꝰartificũ/nec ratõ loy⸗
caliũ/nec ſciẽtia legiſtarũ nec ſapientia theologo
ꝗpð inferos quo tu ꝓperas. ideo quẽlibet hoꝛtatur
ſcriptura dices Pꝛouer.j. Fili ſi te lactauerĩt pcto⸗
res ne acqeſcas eis. Et infra.Pedes illoꝝ ad malũ
currũt feſtinãt æc. ¶ Eſt ̊ pꝛima pctoꝛis fatuitas
ꝙ ad infernũ mõ iã dicto ꝓperatet pluribo laboꝛib-
et expenſis infernum qꝙᷓ cel comparat.¶ Secundo
ide apparet ex h̊ ꝙ occiſoꝛẽ multoꝝ anteceſſoꝝ ſuo⸗
rũ ĩ wmo aie ſue abſcõditſet ſpoliatoꝛẽ et occiſoꝛẽ ꝓ

pꝛiũ.Cuiꝰcã eſt:qꝛ intantũ excecat piculũ ꝓpꝛiuʒ

vidẽe neſcit. Ey quo ſequit᷑ taabſurdũ incõueniẽs: q;
ille q multũ voleret ve amifſione pecunie vel meſſis
vel ve ſpoliatõe vaſoꝝ vel pãnoꝝ/neſcit wllẽ e amiſ-
ſiõe aĩelet de ſpoliatiòe et amiſſione regni celeſtis/et
oĩm bonoꝝ ſpũaliũ. Et qͥ multũ ſtuderet fugẽ ð car
cere mũdi/vbi coꝛpus bꝛeui tꝑe cuſtodie mancipat᷑
nõ vult nec vſiderat fugere ð carcere dyaboli ĩ quo
eternis vputabitur toꝛmentis. Stultioꝛes nãq; in
hoc caſu ⁊ magis excecati ſũt demonibo vel dãnatis/

qꝛ illi etſi carcerẽ fugere vellẽt/ nõ poſſẽt. iſti vo ⁊ ſi

vellẽt poſſent. vamnatos nãq; ſicĩ carcẽ emõ poſſi
cet ꝙ carcerẽ frãgere et fugere nõ pñtſet œ illis certꝰ
c. Iſtos vo ſicĩ cõpedibo poſſidet pctõꝝ q nõ vi ſed
ſpotanea voluntate in ſuo carcere vetinent᷑. Quis q̊
nõ ſtultioꝛes diceret illos qui ꝓpꝛia ſtulticis in pꝛo
fũdiſſimo detinẽt᷑ carcere/q illos qͥ aliẽa ibi vetinẽ⸗
tur po teſtate. Mẽpe illi v ſtulticiaſet iſti e impotẽ
tia redarguunt᷑.¶¶ Tercio idẽ apparet in h ꝙ ſuͦt ſi⸗
miles ſodomitis/qui finẽ nõ cõſiderãt mercationis
ſueſĩ quo oĩ ↄtrarlant᷑ mercatoꝛi:nec dicẽtibo credũt
ĩquo ſodomitis ilłaſſilant/qͥ Loth pᷣdicẽti eis ꝑicu
lũ nõ crediderũt: quibo dicit᷑ Señ.xiij. Sodomi⸗
te erãt peſſimi et pctoꝛes coꝛã dño. =
Ab oĩbo pᷣdictis pct̃is et piculis vens nitit᷑ nos t᷑-
pliciter retrahere. Pudoꝛe:ſicut iudaʒ qñ dixit. Ec⸗
ce manus tradẽtis me mecũ eſt ĩ parapſide. YJta ma⸗
nus noſtre.Amoꝛe/qñ dixit.Amice ad quid veniſti
Sic nos młtis amicitie ſignis et dictis et factis.Li
moꝛe qñ dixit.Melius eſſet illiſi natꝰnõ fuiſſet hõ il
le. Iſtis tribo de cauſis erãt appꝛopinqᷓntes ad ihe⸗
ſum publicani ⁊c.Lu. xv.Et ad huc appꝛopinquare
berent:qꝛ hic peccatoꝛes recipit: Qu.xv.

Enitentia eſt triplex.

6 ſecuraſdubia/falſa. Circa quã.xx.oſtẽdẽ⸗
dil ſunt articuli. Pꝛimo nãq; oſtẽdet᷑ q̃
ſit vera ſeu ſecura penitentia. Secũdo que ſit dubia
ſeu ſera. Tercio que ſit falſa vel ficta: et quibus mo
dis agatur. Quarto:quare ſecura penitentia eſt fa⸗
cienda:et que ad hoc nos mouere debẽt. Quinto q̃⸗

piſj.

liter fieri debet quo ad intimitatẽ. BGexto qᷓtũ ad in

tegritatẽ. Septimo qtũ ad wuotõem. Octauo qtũ
ad diſcretiõem et congruitatẽ. Nono qᷓtũ ad fugaʒ
occaſionis et cautelã atiſfactõis. vecimo cqtũ ad fe
ſtinatõem. Endecimo: ꝙᷓtũ ad continuatiõem et p⸗
Eeruitgren. vuodecimo que ſit talis penitentie vti
itas. Decimotercio que ab illa penitẽtia retrabũt
et q ſunt contra illa retrahentia remedia. Secimo⸗
quanto:que ſit tarde vel dubie penitentie periculũ
quo ad hoc ꝙ ſe exponũt foꝛtune oĩa amittedi.SBe⸗
cimoquinto quod ſit illoꝝ piculũ in hoc q; cũ maio
ri reſurgũt difficultate. Svecimoſexto:qd ſit illoꝛuʒ
dãnu quo ad h̊ ꝙ tota vita illoꝝ que penitentiã pce
dit eſt penalis.Hecimoſeptimo quõ tales a ↄ yabo⸗
lo vecipiunt᷑. vecimoocauo taliũ oſtendet᷑ ſtulticia
Pecimonono quibus aſſimilant᷑. Viceſimo:quib
rebus vel beſtijs falſa.i.hypocritaꝝ penitentia cum
ſuis aſſimilat᷑ penitentibus.
Etũ ad pꝛimuʒ pnia ſecura et vera a bĩo diffinit
HGꝛegoꝛio /et habet᷑ hec diffimtõ ĩ vœcreto w pe. di. .
ca.pnia.et ve pe.di.iij.c.penitentiã. Pnĩam inqͥt age
re eſt et ꝑpetrata mala veplãgerelet plangẽda nõ p⸗
peætrare.Et hec in generali tres habʒ ptes/que ð ne
ceſſitate ad eius requirunt᷑ ꝑ[fectõem:æ quibo dicit
Cryb. et habet de pe. vi. j. . ꝑfecta. Pemitẽtia inqᷣt
Pfecta cogit peccatoꝛẽ omnia libẽter ſufferre. in coꝛ⸗
T em contritio/in oꝛe confeſſio/ in oꝑe tota bumili⸗
tas.hec eſt fructifera pnia.Hec penitẽtia eſt illud fe
lix triduũ:v quo Exo.v. Seꝰ hebꝛeoꝝ vocauit nos.
vt eamus viã triũ dieꝝ in ſolitudinẽ/ et ſacrificemꝰ
ono vo noſtro: ne foꝛteaccidat peſtis aut gladius
id ẽ culpa in pnti vel pena in futuro. Iſte ſunt inſuꝑ
tres felices ſyllabe contẽte in penitẽtia dauid.ij Re
gu.xij. dicentis. Peccauiſ ꝓpter quas pꝓpheta Ma⸗

than ei er ꝑte vi reſpõdit. Gñs tranſtulit a te pecca

tũ tuũ.e cuius pnia dicit Hiero.ad ruſticũ pe⸗
nitentia. Maturitas venie pꝛofundã regis fuiſſe de⸗
clarauit penitentiã. Pꝛofunda nãq; fuit ĩ coꝛdis cõ
tritionel aperta in oꝛis confeſſione et humilis atq;
obediẽs in oꝑis ſatiſfactione.Et iuſte quidẽ penitẽ-
tia has tres requirit ꝑtes/ſicut in danid:ita in quo⸗
cunq; alio:vt qui veñ oꝛe coꝛde et ope offendũt:⁊ cul
pã cõtrahũt:his tribus deũ reconciliẽt:vt veniã ob
tineãt:et vñ moꝛs oꝛiebat᷑ inde vita reſurgat. ¶ In
ſpeciali vo tot requirit ꝑtes et cõditões quot in di⸗
cto Sauid penitẽtis et dicentis. Peccaui:inueniũł
lr̃eꝑ quas partes ille incipiunt:ita ꝙ; peccatoꝛ ad h̊
ꝙ veniã cũ Bauid inueniat/tot dicat cũ dauid:pec⸗
caui:vt incipiendo a pꝛima litera iſtius dictiõis di⸗
cat.p.peniteo/in coꝛde.e.erubeſco.coꝛã ceo et homi/⸗
mbus ·c.confiteoꝛ nude et aperte.c cito.a.ago peni⸗/
tentiã humiliter recipien do quicquid mihi impoſu
eris:ſiue oꝛatiões/ſiue ieiunia/ſiue elemoſynas mihi
impoſueris/ſciens ꝙ iuſtũ eſt ꝙ qui ꝑ peccatũ ſuuʒ
eoꝛdinatus a ceo a meipᷣo et ꝓximo pꝑ oꝛõnẽ ſim re⸗
conciliatus deo:ꝑ ieiumum refoꝛmatus in meipᷣo:ꝑ
elemoſynã pacificatus ꝓximo. Qui inſuꝑ tria a deo
in feudũ teneo:animã/ coꝛpus et ſuhbſtantiã:per hec
tria ei homagiũ reddam:oꝛando/ieiunando et ele⸗
moſynas largiendo.v.voluntarie.i.integre.SBe iſta
penitentia ſacra ſcriptura loquens Leuitici.v.dicit
Anima que iurauit.Et infra:Agat penitentiam de
peccato.
Agat inquit pnĩam ſecurã dũ peccare poteſt nõ
eyxpectet dubiã que in vltimã differt᷑ egritudineʒ: ve
qua dicit Aug.in li.ſententiarũ eius.Et habetur in
cecreto v peni.diſt.vij.in pꝛin.c.ſi quis Si quis in⸗
quit poſitus ĩ vltima neceſſitate ſue egritudinis vo
luerit aceipere penitentiã et accipitſet mox reconcili
atur et hinc vadit. Fateoꝛ vobis/non illi negamꝰqõ

Arti.j.

UI

ti.ij.

Penitentia

petit ſ̊ nõ pᷣumimus:qꝛ bñ hinc exitſſi ſecurus hinc

exierit ego neſcio/ pniam dare poſſumus: ſecuritatẽ

aut vare nõ poſſumus. Nũquid dico dãnabit᷑ nõ
vico liberabitur. Vis q̊ a dubio liberari:vis quod ẽ
incertũ euadere: age penitentiã duʒ ſanus es. Bi ſic
agis dico tibi:qꝛ ſecurus es/qꝛ pnĩam egiſti eo tẽpe
quo peccare potuiſti: ſiaut vis agere pniam cuʒ pec⸗
care nõ potes peccata te dimiſerũt nõ tu illa.¶¶ Rõ
aũt quare dubiũ ẽ w ſalute taliũ:patet tã exẽplis ꝙᷓ
auctoꝛitatib. ¶ tũ ad pꝛimũ nõ ſolũ cõtra exem
plũ. .iiij.viij.verũetiã cõtra om̃e exemplũ in mili⸗
tia videt᷑ humanaet cõtra oẽm naturã t arboꝛibus
MOꝛ bonꝰ ſit miles ĩ ſenectute vel ĩ vltima vebilitate
qui ſemꝑ vecoꝛs fuit et fugitiuꝰin iuuẽtute.Et ꝙ ar
boꝛ que nunqꝙ fuit viridis/nec floꝛuit/ nec fructifica
uit/poſt mitos annos qũ igni adiudicat᷑ et ſcindi in⸗
cipit/incipiat vireſcere/floꝛere ⁊ fructũ ferre.Et cõ/
tra oẽm cõem rõnis curſũ ꝙ puer vel hõ quiſcũq; le
ctionẽ ſciat quaʒ nunqꝙᷓ didicit. Auctoꝛitates vo
que iſtam augent dubitatõem/plures ſunt cũ ratio/
mibus mixte:qꝛ nec ſine ratione valet auctoꝛitas/va
let tñ ſine auctoꝛitate rõ. ne⸗ vVo auctoꝛitas/ſ
qbmõi dubietatis cã reddit/ eſt Cypꝛiani:⁊ habet᷑
ĩ vcreto væ pe.vi.vij.S.hoc autẽ/vbi ſic ait. Jdcirco
fratres chariſſimi penitentiã nõ agẽtes. Glo.inter⸗
linearis: qꝛ nolũt reddere ablata. Sequit᷑ in textu.
Mec in woloꝛe velictoꝝ ſuoꝝ toto coꝛde manifeſtam
lamentatõis ſue pꝛofeſſionẽ teſtãtes ꝓhibẽdos om
nino cenſemus a ſpe cõionis /et pacis/ſi ĩ infirmitate
atq; piculo ceperint p̃car/qꝛ rogare illos nõ veli⸗
cti pnia:ſed vꝛgẽtis ammomtõ moꝛtis ↄpellit. Nec
dignus ẽ ĩ moꝛte accipe ſolatiuʒ qui ſe nõ cogitauit
moꝛituꝝ. ¶ Ad idẽ ẽ auctoꝛitas et rõ auguſtimi in
li.ve penitentia. Et habet᷑ ĩ creto pꝛoxime allega⸗
to. .illi autẽ.AHit em̃. Qui autẽ cũ potu erũt nunqᷓ
cõuerti voluerunt confitẽtes cũ iã peccare nequeũt.
nõ ſic facile acqͥrũt quod volunt:opoꝛtet em̃ q; pnia
fructificet/ vt vitã moꝛtuo impetret. Scriptuʒ ẽ em̃
j. Coꝝ.xiij. Sine charitate neminẽ ſaluũ eſſe:nõ igi
tur in ſolo timoꝛe viuit homo. Quid giſero penitet:
nõ ſolũ timere veũ iudicẽ/ſed iuſtũ diligere debʒ:cre⸗
v qͥdẽ illi qui dixit ꝑ Eʒech.xxxiij.et. xvviij. Quacũ⸗
qᷓ; hoꝛa ingemuerit pctoꝛ et ↄuerſus fuæit/vita viuet
et nõ moꝛiet᷑ dixit ↄu erſũ er nõ verſũ viuere/ verſum
quidẽ puto qui wlet w crimine/ ↄuerſũ qui wlet xe
omi eius quaʒ expoſuimꝰvarietate: vertit a peccato
qui iã dimittit peccatũ ↄuertit᷑ qͥ totus et omnino:
vertit qui iam penas nõ timet:ſed ad bonũ dei feſti/
nat tendere/ que couerſio ſi ↄtingat alicui etiaʒ ĩ fine
eſperanduʒ nõ eſt ve eius remiſſione:ſed qm̃ vix vel
raro eſt tãiuſta cõuerſio/timendũ ẽ de pemitẽte ſero/
quẽ em̃ moꝛbho veget et pena terret ad verã vix veni⸗
et ſatiſfactiõem/ maxime cũ filij quos illicite dilerit
ſint pñtes/ vxoꝛ et mũdus ad ſe vocet.i.amoꝛ carna⸗
lis ⁊ mũdialis.Sequit᷑ Aultos ſolet ſerotina pnĩa
cipe:qꝛ aliquotiẽs videtꝙ infirmitatis grauitas
nõ ſolũ potẽtiã aufert loquẽdi et ↄfitẽdi:verũetiaʒ
e hmõi multũ cogitãdi:nã et frequenter hoc videt᷑⸗
ꝙ tales Ks circa medicos ſollicitãt᷑ orhoßt quo⸗/
ru auxiliũ hic remanere poſſent qᷓ circa medicos aĩa
rũſꝑ quoꝝ ↄſiliũ hinc ſecure poſſent trãſire. Siẽ ptʒ
rege Aſa / e quo ſcribit᷑ ij. Parałxvj. ꝙ ĩ infirmi
tate ſua nõ queſiuit dñm:ſed magis ĩ medicoꝛũ arte
cõfiſus eſt. ¶ Qui q̊ iſta cauere vult picula/wvctri⸗
nã teneat Aug.iĩli. ve peni᷑. Mull⸗ inq̃ t expectet qñ
peccare nõ põt: arbitrij em querat libertatẽ/ vt vele⸗
re poſſit veus cõmiſſa nõ neceſſitatẽ q̃ pꝛius itaq; a
peccatis reliquit᷑ qᷓ ipſe ea relinq̃t/ nõ libere ſ q̃ſi ne
ceſſitate ea odenar. Licet em̃ latro veniã meruiſſet ĩ
fine oĩ crimine/nõ tñ tedit baptiſatis peccãdi ⁊ ꝑ-

iſ.

ſeuerãdi auctoꝛitatẽ.Tũc em̃ ĩ fide baptiſatus ẽ:qͥa

tũc pꝛimũ in cruce chꝛiſtũ confeſſus eſt.

M em̃ talis penitẽtia nõ ſit ſecura/ patet illos ðᷣ
quibus ſcribi Sap.v. Intra ſe penitentiã agentes

⁊c.¶ Penitentiã inqͥt intra ſe agẽtes:ſubaudi falſaã

que nõ tm̃ in hoc caſu qñ videlicet ad ſalutẽ penite-
re nõ poteſt:verumetiã in multis alijs cõmittit᷑ caſi
bus:ſicut patet ꝑ vecretũ Innocentij pape ſecundi.
peni. diſt. v. Fratres nros.in quo vœcreto oſtendit᷑
Pꝛimo que ſit falſa penixẽtia/qtũ ad hoc vt c vno
peccato penitentiã agat et nõ v alio.Gecũdo qtuʒ
ad poc ꝙ penitentiã agat abſq; hoc ꝙ v officio rece
dat quod ſine pcto pꝛius nõ tenuit: vel abſq; hocq;
reſtituat aliena vel remittat iniurias. Nota v hoc
F.iiij.iiij.in fi. ¶ Textus aũt cecreti ſubſequẽtẽ cõ
tinet tendꝛẽ. Fres nros et pᷣſbyteros ammonemꝰ/ ne
falſis penitẽtus laycoꝝ aias vcipi/et iin Eern Der⸗
hipatiant᷑:falſas aut penitẽtias eſſe cõſtat cũ ſpꝛe⸗
tis pluribo v vno ſolo pnia agitur: aut cũ ſicagit E
vno vt nõ viſcedatur ab alio. Vñ ſcriptũ ẽ Jacd.ij.
Qui totã legẽ obſeruauerit offendat aũt in vno/fa-⸗
ctus eſt oĩm reꝰ:ſcʒ qᷓtũ ad vitã eternã:qꝛ ſicut ſi pec
catis oĩbus eſſet inuolutus:ita in vno tm maneat et
ne vite ianuã nõ intrabit:hoc qtũ ad pꝛimã parteʒ
huius vcreti. ¶ Ertũ ad ſecundã ſequitur ſub hac
foꝛma. Falſa em̃ ẽ pnĩa cũ penitẽs ab officio/ vel curi
alijvel etiã negociali nõ recedit/quod ſine pctis nul
latenus agi pꝛeualet. Aut ſi odiũ in coꝛde ſuo geſſe⸗
rit:ant ſi offenſo cuilibet nõ ſatiſfaciati aut ſi offen/
venti offenſus nõ ĩdulgeat:aut ſi arma cõtra iuſtici
am qs ferat:hec ibi.¶ Jtẽ aliud vecretũ ſumptũ ex
verbis Augin epla ad macedomiũ oſtendit: q vera
pnia nõ agitun ſi res aliena non reſtituatxiij.q.vj.ſi
res:ſub his verbis. SGi res aliena ppter quã pctm ẽ
cũ reddi poſſit et nõ reddit/ pnĩa nõ agit᷑ ſed ſilat᷑ ſi
auũt agit᷑ veraciter/nõ remittit᷑ peccatũ miſi reſtituat
ablatũ. ¶ Mec valet ꝙ anceſſoꝛes et nõ poſſeſſoꝛ il⸗
lã mala fide acqᷣſiuit:qꝛ ſᷣm glo.ſupꝑ pᷣdicto vcrero:
videt᷑ ꝙ quantucunq; longo tꝑe aliquis rẽ aliena m
poſſederit/q nõ currit ei pᷣſcriprio:vt.xxxuiij.q.ij.ſi v
go. Mã diuturnitas tꝑis nõ minuit ſed guget vlag⸗
grauat peccatũ vt.xxiiij.q.j.ſciſma.Vnde ĩ pꝛeſcri⸗
ptione requiritur bona fides a pꝛincipio in medio/⁊z
in fine et ex oĩ ꝑte pᷣſcriptõnis.vt extra pᷣſcrip.qm
om̃e. OPlures vo falſe penitẽtie modos hes notatos
C. vj. arti.xj. ꝑ totũ. Inter quos ẽ vnus xx illis qͥ in
q̃drageſima:vel cã infirmitatis cõfitent᷑ cũ ꝓpodſito
redeundi ad eadẽvel ſiłia/quibo nihil dimitrit᷑: quia
nec ipſi peccata dimittũtſ ea quodammõ legarevi
nt/ad modũ quo alias res legãt cã moꝛtis quã ti⸗
mẽt cũ intetione eaſdẽ res reha bẽdiſſi ſanitatẽ recu
perauerint. e aũt talis pnia ſit falſa patet: q p de
cretũ pꝛimũ falſa pnia eſt/qn v vno penitẽtiã agit ⁊
nõ v alio. Sed ſic eſt in ꝓpoſito:qꝛ ppoſitũ peccan⸗
di eſt peccatũ: licet ergo de pꝛioꝛibus peccatis agat
pnĩam/ſcũ nullã agat e ꝓpoſito peccandi: falſã agit
penitentiã.¶Alij vo aliũ falſe penirẽtie notant ca
ſumſ/qñ videlicet quis facit penitentiã ſibi iniunctã
in moꝛtali peccato. Verbi gratia. Imiungit alicni
vero cõfeſſo ⁊ penitẽtiſ opa faciat penitẽtie/ iſte ci
to poſt cõfeſſionẽ illã in aliud moꝛtale labit᷑ pccn/ĩ
quo pnĩam agit ei iniunctã. Volunt ᷓ ꝙ iſta peni⸗
tẽtia apð veũ vera nõ ẽ.necm eritoꝛia:qꝛ moꝛtua na
ta eſt. Et ideo dicũt ꝙ opoꝛtet iteꝝ penitentiaʒ ꝓ
peccatis illis faciat.nõ tñ tãmagnã vl tãgrauẽ. Gã⸗
ctus vo Thomas ĩ ſcripto dicit ſub diſtictõe:q; ali/
que ſunt ſatiſfactões ex quibb manet aliquis cffectꝰĩ
ſatiſfactõibo/ etiã poſtq; actusſſatiſfactõis trãſijt/ſi
cut ex ieiunio manet coꝛpis væbilitas. Ex elemoſy⸗

ms largitis diminutõ ſubſtãtiejet ſic ve ſilibus:⁊ ta⸗

uij.

ſtaengo dica fali gan tu
ditä conferio potet houci ſun
itntinetſic enficztilluc ien.
agat enitenniͦ Epeccno ſno rt.
Ettiad veri niaz faciiͤmul

n peret QOuoppuimie loc ꝛtßs

adhocdndinant nobiss do dani
ganpduinhioſun⸗ Inbist ot
repnſam gere d hic luim cho
pterdvo. Peino qꝛtalis pnia wo⸗
cicoq ẽ fnainlo magis mentoꝛi
Ie wus olusacceptat pnian rolut⸗
prerqo Pobera dliat Nolutane
lpel lij. De pnin guehicagkkylt
ngclloq ft irpotoꝛo git o⸗
u utiy pnig hie ntefacta wo plae
ms acclge pofſumns afortunis frel
guenter naͤcz riſum eſtgi guacrage
ta hagunt pnie dus aspulcrlarg
Binduit optaril guaſioſteis ſepn
kcontralaſtpoſtpaſchattineſtateg
untquaſtcanes ad omiti peſſuna
maſcplpllcpetmiſenup intene
Angeſelnatuz ppternf peccatn.
lboſtecltenigen Romeſiqn
sdi bincdlctisfltirginatg i
roocumtpoſtfeſüaſce Etin
bi uivertiunnfftei V
eſanctisgngs Nusgccrpit

enimkeaamünir
1tgañceſſorseto menu
Pefmglo lien enn
Ploycotealignbſi linn
raſſnunk mijg iſi⸗
Nls ͦmninmnt ſecongertag,
ijg, lalns. Eneſpeſn,
fidcaonapto n necio⸗
Ntönis tennn apetniff
enitetie nodos hesnotatos
nter gocse vnno wilis iin
mitatis fftenkei ppoſtd
fiolauitonibi dünitnkoni
ütSea vocammilegnen
ino teslepitci noltocnin⸗
eresrchabictſiluneninn
lopnigſitfulomur⸗
c i r mominnint
intpoltocg neitignen⸗
Ho rlnitintane t
rpoſirgnnlitlnt
ül minnnna
ieninni dinncti
tgnu igi tnl
iuirnlſhnt
luinuti blhiin
i Gennigiiu ben
Eenaitoinginanun
tag enintiur
4 1, lti gle Gi⸗
jtüͤnagni Krine

ttſiciegi

—
*

Art. iij.

viij.

Penitentia

les ſatiſfactiões in pctis facte nõ opoꝛtet ꝙ iterent᷑:
qe qᷓtũ ad illud ꝙ te eis manet ꝑ pniam ſequentẽ ac
cepte fiunt ſatiſtactiones.lut que nõ relinquũt ali
quẽ effectu in ſatiſfactione poſtq; actus trãſijt:opoꝛ
tet ꝙ iterent:ſicut ẽ we oꝛatoe et ſimilib. Actus aũt
interioꝛ qui totaliter trãſit nullo mõ viuificat᷑: hec
ille. Eñ verſus. NMõ reuiuiſ. cũt que moꝛtua nata fu-
erũt. Bed reuiuiſcũt que moꝛtiſicata fuerũt. Sʒz no
videt ſentire ꝙ illa ſatiſfactio ei valeat/niſi ille effe⸗
ctus maneat poſtqᷓ pctoꝛ eſſe xeſijt:hoc em̃ videt vel
lei hoc ꝙ dicit qᷓtũ ad id quod væ eis manet ꝑ peni-
tentiã ſequentẽ accepte fiunt. Ged arguit ↄtra ꝑ
ſimilitudinẽ væ ſolutione ebiti. Bicut nãq; inimi-
cus põt vebitũ reddere/nõ obſtãte ꝙ inimicus ſit/ et
alius cbitũ pecunie ab inimico miſſuʒ recipit. Jta
vigek in ꝓpoſito / nõ obſtate ꝙ in moꝛtali ſit/ Pcõ
ſeques ver inimicus ꝗ poſſit debit ei miunctũ red-
cere et eigẽ ſatiſfacẽ. Cui rñdet᷑ ꝙ nõ eſt ſimile:qꝛ in
ſolutõe vebiti inter hoĩes nõ attẽdit niſi equalitas
reꝑ. In ſolutõne vo illius vbiti quo ad veũ reqͥrit
amiitia: q; nõ querit ſua ſicut ĩ ſolutõe alteri æbi⸗
ti ſed ſeipᷣm/qð nõ poteſt fieri ſine am otõne offenſe.
Ergo opoꝛtet ꝙ ĩ vera pnĩa et ſatiſfactione ſit amo
tio offenſe / et reſtitutio amicitie. Hoc aũt fieri nõ po
teſt ſine gratia ⁊ caritate:ſicut patet ꝑ illud.j.Coꝝ.
xuij. Si diſtribuero ĩ cibos paupeꝝ om̃es facultates
meas ⁊c. charitatẽ aũt nõ habeã/nihil mihi ꝓgeſt.
Iſta ergo dicta ve falſa penitẽtia ad cõem hominuʒz
vitã conferẽdo:patet ꝙ pauci ſunt qui verã agũt pe
nitentiaʒ:et ſic verificat᷑ illud iere.viij. Mõ eſt qui
agat penitentiã d peccato ſuo ⁊c̃.
Et tñ ad verã pnĩaʒ faciẽdã multa nos monẽ c-
berẽt.¶ Quoꝝ pꝛimũ ẽ locꝰ 2 tpᷣs ĩ quibo ſumꝰ/ que
ad hocoꝛdinant᷑ nobis a ve dantvt in his pniam
agamꝰdũ in his ſumꝰ. In his q̊ potius vebem?elige⸗
re pnlam agere dũ hic viuimꝰqpoſt hant vitã pꝛo⸗
pter duo. Pꝛimo qꝛ talis pnĩa væo plus placet. Be⸗
cũdo q; ẽ faciẽẽtiba magis meritoꝛia. Pꝛimũu patʒ
qꝛ veus plus acceptat pnĩam volũtatis ꝗ nccitat is:
ꝓpter qð ꝓpheta dicit. Volũtarie ſacrificabo tibi⸗:
in pſal.liij. Sed pnĩa que hic agit᷑ plus habet volun
tatis ꝙ illa q fit ĩ purgatoꝛio:igit᷑ plꝰœo placz. Di⸗
gnu auũt ꝙ pnĩa hic rite facta weo placeat: ſatis eui⸗
ns acciꝑe poſſumus a foꝛtunis freqᷓnter viſis. Fre
quenter nãq; viſum eſt ꝙ ĩ quadrageſima qñ xpiani
opꝑa pagunt pnie veus eis pulcꝑꝝ largit᷑ tempus / ſolẽ
ꝙ; tribuit optatũ/quaſi oſtẽdẽs ſe pnĩa placatũ. At
econtra/qñ poſt paſcha et in eſtate ad peccata rede⸗
unt quaſi canes ad vomitũ peſſima dat tẽpa maxi⸗
maſq; pluuiax et miſeriaꝑ intemperies/ apte fe oſtẽ
Tens eſſe iratuʒ ꝓpter nr̃a peccata. Dicut manifeſte
opis oſtẽdit euidetia Romeſi qua ꝓceſſio ꝓpter ta⸗
les ei vindictas fuit oꝛdinata i feſto ſcri AMarci:qd
cito occurrit poſt feſtũ paſce. Et in viẽna et in ꝑtib
illis ĩ quibo oꝛdinati fuerũt dies rogationũ ꝓ vindi-
ctis ceſſandis/quas us accepit v illis qͥ poſt qua-
dꝛageſime pnĩam ad peccata ſolita redierũt: de quo
rũ quolibet verificat᷑ illud Job.xxuiij. Dvedit ei locũ
nie vc. in eccleſia videlicet tꝑe qdrageſimalijet ipſe
fupple poſt paſca abutit᷑ eo in ſupbiã. ¶ Geoõm ꝙ vi
elicet pnĩa hic facta ſit magis meritoꝛia et fructuo
ſapatʒ:qꝛ cũ volũtas charitate infoꝛmata ſit radix
meritoꝝ et fructuũ ſpũaliũ ſequitur ꝙ illa qᷓ magis
voluntaria et maion charitate infoꝛmata ſit magis
fructuoſaſſed hic vt pᷣdictũẽ magis volũtaria 7 ma
ioꝛi põt charitate infoꝛmari:qꝛ hic locꝰẽ charitateʒ
augmentãi. Ergo ꝓpniĩa hic facta merces tua ma
gna nimis/⁊ p elemoſyna hic data/ibi magne diui⸗
tie:et ieiunio ibi magna et longa refectõ/ ab illo 4
ad refectõem illã vocat dicẽs. Venite ad me om̃s

2. vij.

laboꝛatis et onerati eſtis/ et ego reficiã vos: Math.
xj. Nõ ad modũ quo mũdꝰre icit. Pꝛo quo ẽ aduer
tẽdũ ꝙ villis quos mũdꝰrecipit refict: ſiẽ ð illis
q reſciunt᷑ ĩ taberna. q; ſtatim ſunt ad laboꝛẽ pegri⸗
natõis ſue et ſitim et famẽ receſſuri tales em ad tpᷣs
bꝛeue lautiꝰ comedũt ꝙ illi filij vel famuli q̃ ĩ wmo
moꝛantłſed poſtmodũ ad maioꝛẽ exeũt ſudoꝛẽ 7 fatt
atõem. Filijs inſuꝑ hereditatẽ oſequẽtibus / ipſi ſo
a atẽtabunt᷑ refectione/ quã tñ ſatis chare em erũt.
Sic illi quos mũdꝰ reficit lautius hic ad tps refici⸗
unt ꝙ filij vei qͥ hic ſunt ĩ pena. Illi tñ ĩ moꝛtis trã⸗
ſitu ad maioꝛẽ trãſeũt caloꝛẽ/ſudoꝛẽ atq; woloꝛẽ. Et
cã ẽ:qꝛ qͥ hic feſtũ agit ibi ieiunãdo aget vigiliã: qͥa
ſicut dꝛ Apoc.ij. vedit tpᷣs vt pniam ageret nolu⸗
it. Ex fine ̊ patet illud Berñ. Mundus inqͥt dicit:
ego deficio:caro ego inficio:dyabolꝰego cecipio/ xpᷣs
ego reficio. Cũ q̊opari libẽtius laboꝛent/et pegrini
plus feſtinẽt ſpe bone noctis poſt laboꝛeʒ. Et miles
grauia ꝓ mundano ſuſtineat honoꝛe:et eruus ꝓpᷣ⸗
mio terreno:quãto plus ebet qlibʒ hic agere pniaʒ
queiudicẽ pꝛius iratũplacat/moꝛti ad iudicatũ re⸗
uocat vitãꝗ eternã ⁊ regnü inpetrat celoꝝ:iuxta illõ
Abath. iij. Pniam agite appꝛopinq;bit em̃ regnũ ce
loꝝ. ¶ Geom qo nos mouere beret ad hoc; verã
agerempniam ẽ ſapientũ wcumentũ. In om̃i nãq;
ſcia et arte ſapiẽtioꝛiſp ẽ credendũ/et ꝓbioꝛ ẽ citius
ſequẽdus. Sʒ ĩ omilege cpbioꝛes pnĩaʒ wcẽt. Quia
ꝓbioꝛ ĩ lege nature hãc mmcuit dicẽs.Audite qſo ſer
mones meoset agitepnĩam: Yob. xxj. Itẽ ĩlege ſcri
pta oyſes Leui.v.dicẽs. NHĩa ue intellexerit pec
catũ ſuũ agat penitentiã. Itẽ in ege gratie xpᷣs hãc
cuit ⁊ themate accepit dicẽs.Penitentiã agite.
Et Yohanes baptiſta Adath. iij. Penitentiã agite.
Et Petrus Act᷑.ij.dicẽs. Penitentiã agite. ¶ Ter
ciũ motiuũ eſt nõ ſolũ xpᷣi⁊ ſanctoꝝ et etiã peccatoꝝ
wcumẽtũ:ſed etiã operis exemplũ. ¶ Dꝛimo nãq;
xpᷣs vi filius ieiunãdo/laboꝛãdo/oꝛãdo elemoſynas
dãdo hanc in ope wcuit:ſicut ᷣ rege vłalio magno
ad opus manũ ponẽteſ circumſtãtes ↄſimilit᷑ad opꝰ
manus apponũt:ita nos. ¶ Becũgo Petrus banc
ope wcuit quãdo fleuit amare.¶ Tercio magdale⸗
nt Nado inter cõuiuas flere nõ erubuit:nec in rupi
multis annis ſola eſſe tinuit.¶¶ Idẽ patet in nini⸗
uitis/ ⁊ bꝛeuiterĩ ommb ſctis/qͥ vel in ſancta pniĩa a
iuuẽtute duxerũt vitã:vel x pctoꝛibus qͥ ꝑ pnĩaʒ ve
niã meruerũt.¶ Unde taliũ exemplo mot qͥdã ad
religionem veniẽs cũ murmuraret/⁊ q̃ ſecũ celibe⸗
raret añq̃ʒ ꝓꝑmittẽt ſe radi:qꝛ pulcrã hẽbat capilla
turã ↄgrue dixiſſe fert᷑:facias inqt facias:q;ꝛ dves nun
qᷓ habuit amicũ quẽ in vita iſta nõ ofugerit. Koſi⸗
tauit em̃ ꝙ inceptuʒ faciẽdo quo ad mũdũ iſtũ eſſet
confuſus. Et tñ cogitãdo ex alia ꝑte q; us ſp ſuos
quo ad mundũ iſtũ vel ↄfũdit vel ↄfũdi pꝑmiſit. Gi⸗
cut pʒ ĩe apłis et martvyribo. MHac cogitatõe 7 exem⸗
plo armatꝰet infoꝛmat patiẽter pnĩaʒ ſuſtinuit in⸗
ceptã. Ita nos cogitãtes oĩm ſct̃oꝝ pnĩas penitea⸗
mus/⁊ indulgẽtiã fuſis lacrimis poſtulemꝰ: Judith
viij. ¶ Quartũ motiuũ eſt nõ penirentiũ incõmo⸗/
dum/qð ẽ mitiplex. Incurrit nãqʒ; pꝛimo miſeriã
⁊pauptatẽ tã ext᷑ioꝛẽ:ſicut oſtẽſũ ẽ ʒ. c. c. vij. q intio⸗
rẽſiẽ pauꝑ nolẽs mẽdicare incurrit famẽ: Apoc̃.ij.
Erit ĩ tribulatiõe maxĩa niſi pnĩam egerit ¶Beoo
expectat ↄtra ſe ſnĩaʒ:ſicut latro poꝛtãs furtũ ad tri
bunal iudici: Ro.ij.ſᷣm duriciã tuã ⁊ coꝛ impenitẽs
theſauriʒas tibi irã in die ire et reuelatõis iuſti indi
cij vi/qͥ reddet vnicuiq; p̃m opa eiꝰ. ¶ Tercõ amit
tit gloꝛiã/ ve qua in iudicio illo expeller ſicut contu⸗
mayr excõicatus eccleſia: Apocabij. Aemoꝛ eſto
vñ exciderisl et age pnĩiam. ¶ Nuarto Tijcit ad ge⸗
hẽnã ſicut arboꝛ inutilis ad ignẽ: Zu.xrij. Rico vo⸗

ix.

Exem.

Exem.

Arti. x.

riij.

Arti. vj.
niij.

Penitentia

bis:niſi pnĩaʒ egeritis oẽs ſimul ꝑibitis. Vide ergo
pctoꝛ miſeriã quã incurris iuxta te et ĩtra te ⁊ ſniaʒ
quã expectas ↄtra teſet gloꝛiã quã amittis ſupꝛa te
et gehennã ad quã ꝓperas ſubtus te⁊ elige cũ dauid
ij. Re.xxiiij.pniam triũ dieꝝ vt fugere poſſis illã lõ
giſſimã quãꝗ ineternũ faciũt damnati. Sicut Da-
uid potius elegit pniam triũ dieꝑ ꝙᷓ triũ annoꝝ vel
triũ menſiũ:ita nos potius tribo diebo.i.oↄtritõe/cõ⸗
feſſiõe et ſatiſfactõe ꝙᷓ in inferno vel purgatoꝛio:pe
nitentiã igit᷑ agite:tct᷑.ij.¶ Quintũ motiuũ eẽ de⸗
beret timoꝛ moꝛtis:in q nimis paꝝ videbit᷑ om̃e qð
ante agere poterimꝰ:ſiueĩ oꝑibus pnie/ ſiue quibuſ⸗
cunq; alijs. Tali moꝛtis metu et memoꝛia dicit qui
dã ad pniam agendã fuiſſe inductus mõ ſeq̃nti. Cũ
em̃ ↄfeſſoꝛ illũ ad ꝑagendã pnĩam inducere nõ poſſʒ
ↄceſſit ad ↄfeſſoꝛis ſui inſtantiã ꝙ ꝑmitteret miſtrũ
ſuũ omni nocte qñ iret cubitũ ſibi dicere. Cogita ꝙ;
moꝛieris/qð cũ frequẽter audiret v hoc ſepius ĩ le-
cto ꝓfundius cogitãs ad confeſſoꝛeʒ redijt/ paratus
omnẽ pati pnĩiam/qui ⁊ congrue dicere potuit illud
Job xlij.Auditu auris audiui te:idcirco ago pnĩaʒ
lfauilla et cinere.¶ Tali etiã cogitatõe motꝰ fuit qͥ
dã heremitaſ œ quo fert᷑ ꝙ reſpõdit querẽtij q̃re du
riſſimã duceret vitã dicẽs.Cũ venero ad mo.tẽ vel/
lẽ plus feciſſe.Si q̊ illi qui bñ vixerũt⁊ alperã vitazʒ
pꝛiꝰ duxerũt ĩ moꝛte volebũt ꝙ tãparus añ fecerunt
pnĩiam:q̃liter tũc wolebũt illi q pꝛius malã duxerũt
vitã/et nullã vel ꝓuã et indignã pꝛiꝰ egerũt pnĩam.
Tũc inueniẽt qð fuit c eis ſicut v diſcoł qͥ q̃diu in
ueniũt qͥ eis mutuet/lautos agũt dies/ nõ multũ in⸗
troitũ cogitãtes aut exitũ:niſi ꝙ habeãt qð veſide⸗
rãt/ſed ĩ fine qñ neceſſirant hereditatẽ amittẽ obli⸗
gatã:tũc pꝛimo h̊ nimis tarde de pᷣterita volẽt iocũ⸗
ditate/⁊ mallẽt ꝙ plꝰa elicijs abſtinuiſſẽt.Sic iſti
ĩꝓpoſito/qñ in fine ꝓpꝛiũ videbũt pꝑiculũ/ xe hoc q;
pꝛius penitentiã nõ egerunt:vellẽt ꝙ in cinere⁊ cili
tio pniam egiſſent: Math.xj.
Intimã videlicet/q̃ ẽ ex coꝛde et ĩ coꝛde.Zalẽ nã
6 vere p enitentẽ facere opoꝛtet vt emplaſtꝑ ponat᷑
uꝑ moꝛbi radicẽ q̃ eſt ĩ coꝛde:et vt ibi incipiat vinẽ
vbi incipiebat moꝛi.Exẽplo illoꝝ ⁊e qͥbus ſcribitur
iij. Re.viij.Egerũt pnĩam ĩ coꝛde ſuo.Et illoꝝ Ju
dicũ.xxj. Vmiuerſus iſrł valde woluit et egit pniam.
Hoc aũt nõ faciũt illi qͥ ad pnĩiam agendãa ſũt indif-
ferẽtes/nec curãt ꝙ ex coꝛde fiat vt fieri eberet: ad
coꝛpis videlicet edomatõem et ſuꝑbie refrenatõem
Illi aũt ſunt hmõi qui ieiunare volunt qñ cibũ nõ
appetũt:a potu aũt abſtinere volũt qñ nõ ſitiũt:di
mitterevolũt camiſiã qñtẽpus nõ eſt frigidũ:elemo
ſynas facere volũt væ his q̃ in vſibus ꝛijs expẽde⸗
re nõ poſſunt vel volũt:ĩ eccleſia volut oꝛareqñnõ
inueniũt cũ quo nõ poterũt garrulare:nõ aduertẽ/
tes ꝙ regnũ celoꝝ vim patit᷑et violẽti rapiũt illud.
Nec ꝙ infirmꝰĩ coꝛꝑe cõtraria ſuſtinet/ et nõ o pta⸗
ta: inſuꝑ nõ ꝓpꝛio/ſſ̊ medici ducit᷑ ↄſilio. vYta etiazʒ
infirmos ſpualiter nõ ꝓpꝛiũ/ſed medici aiaꝝ regẽ xe
bet oſiliũ:nec ipſi eligere vel facere vebẽt q placẽt:pᷣ
ſuſtinere q imponunt. Vñ Aug.ĩ quodaʒ ſermone.
Mouit medicus qͥd ſit ſalutifeꝑꝝ:qͥdue ↄtrariũ egro⸗/
tis:egroti eſtis/nolite dictare medico q̃ vobis medi
camina velit apponere: ſed ſicut veri triſtes ve pec⸗
catis pᷣteritis oẽm libẽter ex coꝛdis intimis agite pe
nitentiaʒ. VUt de pnia et triſticia vꝛa/verificet᷑ illud
ij. Coꝝ.vij. Queſem̃ ſᷣm veñ triſticia eſt pnĩam in ſa
luteʒ ſtabilẽ operat᷑. Et illud.ij. Parał xxiij. Egit
pnĩam valde coꝛã dño.i.intime.
Que qͥaẽ intimietas ĩtegritatẽ reqͥrit ſibi copu-
lariad h̊ ꝙ ſalutẽ oꝑet᷑:ita ꝙ ſiẽtriſtat et odit vnuʒ
pctm ſodio hẽat oẽ pcti/ſta cogitatõis q locutiõis
oꝑatõis vel omiſſiõiset oĩbo pnĩaʒ agat ⁊ puniat

P Plj.

Nuiꝰaũt integritatis ⁊ generalitatis ncc̃itas in ꝑte
legis oſtendit᷑ ſãctione.in.ff.nouo.li.x.ti.xpe.l.aut
facta: ſub eo qͥ ſequit᷑ tenoꝛe. Aut facta puniunt᷑ vt
furta cedes:aut dicta vt cõuiciaſet infide.i.nephan⸗
œ aduocatiões.Aut ſcriptavt falſa et famoſi libel/
li.Aut co nſilia et cõiuratõesſet latronũ cõſcia. Sʒ
hec qtuoꝛ genera cõſiderãda ſunt ſeptẽ modis. Cã
ꝓſona/loco/tꝑeq̃litate/qᷓntitateſeuetu:quoꝝ expo⸗
ſitõem vide infra.e.t.xx.¶ N. aũt pᷣdicta pnie inte⸗
gritas ſit neceſſaria ad veũ placandũ et ad ſalutem
oꝑpandũ pemitẽtis:pꝛimo euidẽti oñdit᷑ exẽplo ĩ quo
videmꝰꝙ qͥ vnũ pedẽ vngit⁊ lenit ⁊ aliũ pũgit ⁊ ſe
Dit/nõ placaret illũ cui h̊ facit.Sic ĩ ꝓpoſito e illo
q̃ v vno penitet? aliud ↄmittit actu vel ꝓpoſito.et
1ðᷣo nõ agit dignos pnie fructꝰ. Nã ꝑ cretũ ſũptũ
ey vꝓbis Cry. pe.di.iij.S.pꝑfectaſ vbi dꝛ.Qui plã⸗
git pctm ⁊ iteꝝ admittit pctm q̃i qͥ lauat laterẽ cru⸗
dũſquẽ quantomagis abluit tato magis lutũ facit.
Igit ↄuertimĩ ⁊ agite pnĩaʒ ab oĩb iniqᷣtatibo vꝛis.
et nõ erit vobis in ruinã iniqᷣtas:Eʒech.xviij.
Agite inqͥt pniaʒ volũtarie et uote.Sicut ĩfir
mus volũtarie ⁊ uote medicũ ſuſcipet ⁊ medicinã
ageret/ e qua eſſet certus ꝙ curani poſſet. Et ſi om̃i
tpe pnĩa væuote ſit agẽda:pᷣcipuetñ hec veuorõ in q̃⸗
dꝛageſima ẽ oſtendẽda. uia ſicut arboꝛ ꝗqᷓ natura/
liter circa tpᷣs qdrageſimale ſine humoꝛeẽ naturali
nec ſe naturalit᷑ viuã eẽ oſtẽdit/moꝛtua ẽ erad nihi⸗
lũ valet vltraſniſi vt excidat᷑ et in ignẽ mittat᷑ Its
quiĩ quadrageſima humoꝛẽ nõ habet venotõis:nec
volũtarie ſe ſpũaliter viuũ eẽ oñdit:oꝑa pnĩe⁊ vite
ſpũalis volũtarie et æuote faciẽdo/ſpualiter ẽ moꝛ⸗
tuꝰet igni inextinguibili æputatus.¶¶SDʒ heu timẽ
Dũ ẽ multos eẽ tales:qꝛ nõnulli ita ĩuite ⁊ indeuote
pniaʒ recipiũt/q opoꝛtet ↄfeſſoꝛ eos roget ꝓpnĩa
recipiẽdaſita amicabilit᷑ et diligẽter/ ac ſi totũ eſſet
bonũ ↄfeſſoꝛis/⁊ potiꝰ ꝓ ſua qᷓꝙ illoꝝ vtilitate faciẽ
da. ¶ Di vo finalit᷑ malavolũtate aliquã admittãt
pnĩaʒ illã nec diligẽter ꝑagut: nec reuerẽter nec ve⸗
uote:qꝛ vel illã negligũt ⁊ obliuiõi tradũt:vel veil⸗
la trufando irreuerẽt loquũt᷑ ĩ reditu v cõfeſſiõe/ſo⸗
cijs dicẽtes:vel ꝙ magna hñt pniam vel ꝑuã. Si ma
gnã hñt dicũt/ volut illã iuyxta ſe pijcere. Sed ſci-⸗
ant ꝙ illã ꝓijciedo cũ et aĩam ꝓpꝛiã pijciũt/et quã
hic ꝓijciũt/alibi colligẽt cũ augmẽto/qn ꝓ die queʒ
hic agere veberẽt/alibi agẽt annũ:iuxta illo Eʒec.
iiij.Sieʒ ꝓ anno vedi tibi. Nota argumentũ ex iſta
auẽte infra.e.c.hxv.Cõſiderãdo ſ finẽvideãt qͥs ð il
la ꝓiectõe plꝰdanificet.¶ Si xuã hñt/ cogitãt vłdi
cũt:qͥs dimitteret facere qð appetit ꝓ tãmodico.ſi
etꝙ tãmodica parcẽ nolũt pniaʒ poꝛtabũt eternaʒ:
in ꝗ pnĩam agẽt cũ illis:e quilv ſcribit᷑ Apocał ix.
aeßerunt nam ab homicidijs ſuis/ neq; a vene⸗
ficijsſneq; a foꝛnicatõe ſua/neq; a furtis ſuis.
Ad quꝗ euadendã cõſultius ẽ ꝙ pniĩam agat cõ⸗
rue et diſcrete. Pꝛo quo ẽ aduertendũ/' pnĩe con
gruitas et diſcretõ attedi pñt/vel ex ꝑte penitentis⸗
vel ex parte impo nẽtis.Ex parte vo penitẽtis maxi
ma diſcretio eſtjet pꝛima et pꝛecipue legibo conſonũ
q; ve peccatis ſuis in hoc mũdo penitentiaʒ agat in
quo peccata contraxit. Pꝛo tãto nãq; dicit᷑ hoc eſſe
congruũ et legibus conſonũ:qꝛ leges volunt ꝙ vbi
cõtrahitur vlictũ ſeun culpalſibi ſuſtineat᷑ pena. Si⸗
cut patet pꝛimo.C.li.ix.ti.d pe.l.ſanximus/vbi ſic
dicit᷑. Sanximus ibi eſſe penã vbi eſt noxa. Secun⸗
v idẽ patet ꝑ legẽ in.ff. nouo.lib.xj.ti.œ re militari.
l. veſertoꝛẽſin qua pᷣcipitur ibi eum flecti pena debe
re vbi facinus admiſſuʒ eſt. SGicut ergo lex dit eis
penitẽtie locũ vbi vliquerũt. Ita peccatoꝛiba ĩ boc
mundo vædit væus locũ penitẽtie ⁊c. Yob xxiiij. Ita
ꝙ iſta pꝛima penitẽtis diſcretõ attẽdit ꝙtũ ad pᷣnie

mmrn aan
6
ai.ata nnn, l ahi
gſſie in Gneſenn isſeß 9 i
ium liihſeni

ncturus: ⸗
enent mil inon
Uat, Oibnocchͤt
zivttgid peoftaſſent vel waͤſſent
Sliuitigaid ped keane .
batvenlis dereceptöe aupepreſpo
nitöcicns g direpoͤeretcn abeo
iucteij hfielacerttenagn futtcle
eeptus fuitqt c indexad llii veni
nurouit diceo: uic o me ſuſtinuiſti
ippctistuisin cpepetuo cgiſt A.
nutuit neſatis quid reſpogeret reuin
ſone corrept mnogo corpus ſuu pni⸗
io gallter n iuclo cofuſus giret
ſaentenſ niſiniam egeritis omns ſin
Aunii. Ergo penitentis age et penits
Bpoegkij.ercia attencik peneon
leſe det nullusnimis audeliter
ttieopibnogffügat intanti gſeim
Inpotentereddat tmoneporigcee
ichlegtur Beni ſeihn d ſuginde
ſſecinlgensterceſinislidotd
nſtenſnigebematönefteerat in
fiigeſiylſtus mecto. do pinioſah
ſuog Miͦeſt Afecni alind peeef

Pee

nöenllikrinter iilannte
eg ofeſnenstoger vonit
kerdlligital aeltotſeſſet
iafllenltm ui
rolituralinigmitit
ocuit. necreuerter nec/
robliniöttuci pel vll⸗
uot irectu wofeſtzeſo⸗
hitpniam pelgva Gimns
luuta ſepiicere Gegſa⸗
un ghliplaͦntli
Raugmitoſqidlegotz
itamnü: unald Ge,
Uta ergunenti iſt
crico filenicehtcobl
Ditnüͤhit cogtirtti
ecapettg inplin
itpninz olehit mni⸗
equiſenbi⸗ all.
onlecieſiufic/nn
i agefite?

tiups goln / grli

allmnniͦ in
Binſngim
. n ſtſnlinin 6
tittrai
Sopontmnn 6

„2

xix.

Exem.

Exem.

Penitentia

locũ.¶ Secunda attenditur penes penitentis pfo⸗
nã/ſic videlicet ꝙ ꝑſona que deliquit/ nõ ꝑ aliũ pera-
gat opꝑa penitentie:ſicut nõnulli ioquunt᷑ dicentes.
Hhꝛate ⁊ ieiunate vos ꝓ nobis.ſed P ſeipſã/qꝛ ſi ĩ alio
et nõ in ſeipᷣo mereri voluit:iuſtuʒ videt᷑ ꝙ in alio et
nẽ in ſeipo in celo pᷣmiet᷑ et remuneret᷑. Tali iuſticie
oſtenſiõe legit᷑ qda ad pnĩaʒ faciẽdã motꝰ. Ype nãq;
ſicut PKa e illa cõtinet ce cõfeſſione rediẽs/ triſte
vultũ facere cõſueuerat/ nec vxoꝛis reciꝑe voluit cõ
ſolatõem dicens. Quomõ vultũ hylarẽ facere poſſẽ
cu me p confeſſoꝛem meũ tot ieiunijs oneratũ cogi⸗
to. Kui illa pꝛomittere ſolebat/ꝙ totũ pꝛo illo iein
nare vellet. Qui ſic cõfoꝛtatus comedereet bibere 2
bonũ vultũ facere ſolebat.Seus em̃ illũ ab h retra⸗
here volens erroꝛe:ei ꝑ viſionem oſtendit/ ꝙ ipſe cũ
vxoꝛe ſua partẽ appꝛopinquabat celijet ꝓ Petrꝰce⸗
li ianitoꝛ vxoꝛzẽ eius manu capiens ipſaʒ introduxit
IYpſum vo intrare volentẽ er nitentẽ repulit dicẽs
MQuia hecꝙ te opera penitẽtie egit: ideo H te mer⸗
cedẽ accipiet et pᷣmia meritoꝝ. Cua viſiõe curialit
ammomitꝰ vinceps ꝓpꝛiã egit pniam:intelli⸗ ens ꝙ
vnuſquiſq; ꝓpꝛiã mercedẽ recipiet ſ̃ᷣm ꝓpꝛiũ laboꝛẽ
I.Coꝝ.iij.ct ꝙ etiã ſi pnĩaʒ egerit dimittet᷑ illi: Lu
ce.xvij.et aliternõ. Quod eſt multũ ↄtra nõnullos
petoꝛes qui eſtimãt elemoſynas et alia pietatis oꝑa
ei ſufficere ad ſalutẽ ſine pnĩa. De q̃ opinione fertur
quendã a æo tali viſione fuiſſe coꝛreptũ. SGiqͥdeʒ ei
videbat᷑ q cũ multis alijs coꝛã ſummo iudice duct?
fuerat œ factis ſuis/et c ſibi ex officio obijciẽdis re
ſponſurus/recepturus et facturus:qð iuſticia ſuade
bat.Oiĩbus qᷓ coꝛã tribunali pñtibp iudex a ſingulis
qſiuit:quid ꝓ eo feciſſent vel diſſent: et alijs e ci⸗
batõe:alijs de receptõe paupeꝝ reſpõdẽtiboſcogita⸗
uit pᷣdictus ꝙ bñ reſpõderet cũ ab eo quereret᷑ et q
iudiciũ bñ euaderet:qꝛ magnꝰfuit elemoſynariꝰ. Sʒ
Tceptus fuit:qꝛ cũ iudex ad illũ vemiret queſtionez
mutauit dicẽs:quid ꝓ me ſuſtinuiſti/vel quã penitẽ
tiãꝙ pctis tuis in coꝛpetuo egiſti. Qui cofuſus ob⸗
mutuit/neſciẽs quid reſpõderet:⁊ euigilas tali oſtẽ
ſione coꝛreptꝰ/ãmodo coꝛpus ſuũ pnĩa afflixit / intel
liges ꝙꝙ aliter in iudicio cofuſus pirer. Dic etiã vos
ſcientes/ ꝙ niſi pnĩam egeritis/om̃s ſimul peribitis:
Ru xiij. Ergo penitentiã agejet penitẽtie opera fac
Apocab. ij. ¶ Tercia attendit᷑ penes modũ qui ta⸗
lis eſſe debet / ꝙ nullus nimis crudeliter ſeiöm peni⸗
tẽtie oꝑibns affligat/intantũ ꝙ ſeip̃ᷣm ꝓ deĩ ſeruitõ
impotentẽ reddat:vłmoꝛtẽ ppꝛiã acceleret. De hoc
nãq; legitur Berñ.ſeipᷣm œ ſua impotẽtia redargu-
iſſe ꝙ indiſcretis et exceſſiuis laboꝛilbo ſeipm ꝓ mo⸗
na ſterij ſui gubematõne fecerat impotentẽ. Mecmi
rũ:qꝛ ſi virtus ĩ medio.duo vitioſa habeat extrema
quoꝝ vni eſt ꝑ vefectũ:aliud x exceſſum:Fᷣm phm̃ in
ethicis. Ricut errareporeſt quis ꝑ penitentie efe⸗
ctũ/nullã videlicet vel nimis paruã faciẽdo. Ita eti
am errare põt alius p exceſſum irratõnabilirer ſeaf
fligẽdo/ et ipotẽtẽ reddẽdo. Sicut ille qꝗͥ fãtũ equũ
ſuũ vno die verat/ ꝙ in craſtino impotẽs reddit ad
laboꝛẽ. Et ſicut ille qui tãdiu arcũ ſuum extẽdi per⸗
mittit/ ꝙ infatuat᷑ et foꝛtitudinẽ amittit:vel tantuʒ
eũ trahit ꝙ ipᷣim frangit. Sicut gequo vno die pcen
dũ eſt vt multis ſequẽtibus laboꝛet dieb. ſic medio
criter onerandus ẽ ꝙ in craſtino ſub onere nõ vefici
at. Et ſicut arcus ſicẽ trabẽdus ꝙ nõ frangat᷑ ſicut
patet ꝑ dictũ abbatis Anthonijſte quo ĩ vi.pa.ſi bñ
occurrat/legit ꝙ cuidãvenatoꝛi qui eu repꝛehendit
⁊æ hocſꝙ cũ aui quadã ludebat reſpõdit dicẽs. Tra
he in arcu tuo.quicũ trabẽt et rogaret᷑ ꝙ adhbuc am
plius traheret/negauit dicens:q ſi modũ in traben
w excederet frangerexł necillum diu extentuʒ eſſe p⸗

miſitine nimis vebilitaret᷑. Sic inquit Anthonius

vi.

ſſt renobis ſi vltra modũ et continuo ſine omni ſo⸗

lacij interpoſitione noſipᷣos vexaremus. Ideo wctri
na poete eſt. Interpone tuis interduʒ gaudia curis.
Et exemplo Aoyſi Exo rv. Faciamus gẽmas ad
oꝛnanduʒ ephot et rationale. Et pꝛeceptoapoſtoli
Komoa. xij. Ratonabile ſit obſequin veſtꝑ in oꝑibo.
videlicʒ pnie.Ita ꝙ; penitẽtia xpᷣiam nõ ſit pena Ju
x qui ſeipᷣm occidit: quo pᷣmitti AMath. xxvij. ꝙ;
pnia ductus retulit triginta argenteos. Wtũu ad
ſecundãpartẽ huius articuli enᷣ aduertendũ: di⸗
ſcretio que requirit᷑ in illo qui penitentiã imponit
að tnia neceſſaria ſe extendere vebet. P uno ad per-
ſonaruʒ. Gecundo ad circũſtantiaꝝ. Tercio ad cul
parũ diuerſitatẽ et idẽtitatem. brind patet ꝑ le⸗
gẽ in.f nouo.li·x.ti.æ pemis.l.quedã velicta: ſub eo
qui ſequit᷑ tenoꝛe. Quedã elicta pagano/ autnul⸗
lãaut leuioꝛẽ penam irrogãt:militi vo grauioꝛẽ ⁊c.
Et ꝑ legẽ ibidẽ ĩmediate equentẽ que incipit. Zut
facta.Er qua elici poteſt ſi ec indũ/ꝙ ſicut medicꝰin.
finmi curam agens circumſtantias conſiderare ha⸗
bet que infirmitatẽ cauſant vel aggrauant:vt cõſi⸗
ceratis circũſtantijs conſultius ve᷑ remedijs cogitet
opoꝛtunis. Ita medicus inge infirm antiũ neceſ
ſe habet conſiderare ſeptẽ circũj antias ĩ dicta lege
recitatas: videlicet:cauſampſonã locũ/tẽpus/qua⸗
litatẽ/quãtitatẽ/ euẽtũ. Cauſã videlicet: vt inverbe
ribus que impunita ſunt a magiſtro illata vel parẽ⸗
te qñ emẽdatõis nõ iniurie gratia vidẽtur adbibe⸗
Ipuniunt᷑:cũ quis ꝑ iram ab extraneo pulſatus eſt
Perſona dupliciter ſpectatur/eius qui fecit: ⁊ eiꝰ
qui paſſus eſt. Aliter em pumiunt᷑ exr eiſdem facino⸗
ribus ſeruiꝙᷓ liberi. Aliter qui ĩ wminũ parentẽue
auſus eſt qꝙᷓ qui in extran eum/i magiſtratũ vel ĩ pꝛi
uatũ/in hmõti rei conſideratione/etatis quoq; ratio
habeatur. ¶ Zocus facit vt idẽ vel fuetuʒ/ vel ſacri⸗
legium ſitlet capite luendũ/vel mĩoꝛi ſupplicio. Tẽ
pus diſcernit furẽ diurnũa nocturno. Qualita⸗
te:cũ factum atrocius vel leuius eſt vt furta manife
ſta a nõ manifeſtis diſcerni ſolent. Qustitas di⸗
ſcernit furẽab abigeo. Nam qni vnũ ſurripet vt fur
coercebitur/qui gregeʒ vt abigeus. ¶ Euentus ſpe⸗
ctatur/ vt eadẽ ſcelera ĩ quibuſdã ꝓuintijs grauius
puniant᷑/vt in africa meſſiũ inceni oꝛes. Gloſa.quia
multũ naſcit᷑ ibi.in muſia vbi metalla ſunt adulte⸗
ratoꝛes monete.nõnunq; quãdoq; euenit vt aliquo
rũ maleficioꝝ ſupplicia exacerbant᷑:quoties in vnũ
multis pſonis graſſantibus exemplo opus ſit. Glo.
pene creſcunt er perſonis quoꝛundã maleficioꝝ ſeu
malefactoꝛum vt alij terreantur: hec ibi in textu et
gloſa. SGi legis ciuilis conditoꝛes curã babẽtes coꝛ⸗
poꝛũ/in punitioneilloꝛũ qui contra coꝛpoꝛa legeſq;
mundi velinquunt:tamdiligenter ꝑſonaʒ /perſona-
rumq; conditiones atq; circumſtantias inueſtiga⸗
uerunt velinquentiũ:quanto magis hbec inueſtiga⸗
re veberent animaꝝ legũq; vei ha entes cuſtodiaʒ/
in penitentie unpoſitõe/vt circũſtantiaꝝ habeãt cõ
ſideratõem:que penitentiã in ſalutẽ ſtabilẽ opatur
ij. Coꝝ.vij.¶ Que quidẽ penitentia ĩpenitẽtie da⸗
toꝛe terciã requirit conſideratõem.i.culpaꝝ magni
tudimis et curationũ effſcacie. ¶¶ Aagmitudinẽ pꝛi
mo cõſiderare vbet / vt ſm quantitatẽ culpe fiat e
nitẽtie impoſitio:ſicut qͥ plus expẽdit plus tenet s1
uere. ¶ Curationem ſeu curatiomis effectum vel ef
ficaciam/vt medicina ſemper cõtraria et expulſiua
ſit infirmitatis. Exemplũ in arte medicoꝛuʒ coꝛpo⸗
rum qui cõtra infirmitatẽ calidã ſrigidis vtunẽ me
dicinis. Nec eandẽ ſed diuerſã oculo et pedi impo⸗
nunt emplaſtꝝ. Cuuus artis et medicoꝛũ exemplum
potius ſequi veberent medici animaꝝ vt contraria
ↄtrarijs curarẽt/ vt guloſis et luxuriop ieiuniũ:ana⸗

x⸗

xxj⸗

Exem.

Erem.

Arti. ix
xxij

Arti.x.
xxiij.

Penitentia

ris reſtitutõʒ et elemoſynaꝝ imponerẽt largitiões:
qꝙᷓ illiꝰqii puero dicẽti:q; equus ſuꝰwꝛſũ haberet le-

ſum. Rndit:accipe w panello ſelle et ponas ibi. Et
iteꝑ dicẽti:q; pedẽ haberet leſũ/idẽ dixit:⁊ ſic xe om
mibo eqͥ infirmitatibo. Vel illiꝰmale vxoꝛis/ qᷓ in ſa⸗
turã hñs ĩ manuſꝑ ſeipſã appoſitã inflarurã fregit/
et manũ ſanauit: quã medicinã dũ iteꝝ oculis egris
mariti apponeretipᷣm excecauit: ſicq; patuit ꝙ illo
qð manũ ſanauit oculos excecauit.Exr quo patet q;
diuerſis diuerſa apponẽda ſũt medicamẽta.SBicĩ ꝓ⸗
poſito. Si tamẽ penitens totã pnĩe quantitateʒ ſᷣm
culpeexigentiam poꝛtare nõ poſſit.vel nolit: pnĩa ẽ

moderanda:qꝛ melius eſt vt cũ minoꝛi penitentia ei

impoſita vadat ad purgatoꝛiũ/qᷓ; cũ maioꝛi quã face
re cõtemnit ad infernũ:ſemꝑ tamẽ penitẽtibus ſᷣm

canonũſſtatuta penitentiã offerat:ↄicẽs illõ at.

iij.Et u.iij. Facite dignos fructus penitẽtie. Pe/
nã vo illoꝛũ qui indiſcrete ſe habent ad penitentes.
Vide.A.vij.xx. .
Agd hoc aut ꝙ quis iſtos penitẽtie fructꝰad matu
ritatẽ nutriat/opoꝛtet ꝙ occaſiones et moꝛas fugi⸗
at ad peccatũ trahentes:ſicut notatũ eſt.A. vij.art.
ix.Et officia:æ quibo pʒ ſupꝛa.e.arti.iij. Et ꝙ moꝛã
et vmiciliũ mutet ĩ quibus ſine peccato moꝛari nõ
põt. Sane hoc libẽten facere veberet/vt de illo anti⸗
quũ verificet᷑ dictũ quo dicit᷑:q malũ vmiciliuʒ/et
mala vicinitas/ſeu ſocietas mutare faciunt moꝛaʒ:
ſeruitiũ ſeu wmiciliuʒ:quia in malo wminio fiſcus
omnia rapit. Mala vo ſocietas ↄtinue grauat. Aſda⸗
lus ſocius oĩa furat᷑. Sicut ergo pauꝑ ð loco moꝛe fu

giensnõ multa amittit pᷣdicta ſentiens incõmoda/

videnſq; locũ aptioꝛẽ et vtilioꝛẽ/ magis quietũ ſerui
tiũ/libẽter ce loco et ſeruitio pꝛioꝛiĩ quo ↄmoda ſen
tiens atra oĩa pᷣdicta nocumenta/ nõ libẽter ad locũ
redit pꝛioꝛẽ mſi inſanus ſit ſed oĩa loca fugit ĩ qui⸗
bus capi poſſit/et ad pᷣdictũ reduci dñiumſet ab om
nmi pᷣdicta ſe elõgat ſocietace.Sic opoꝛtet eſſe ĩ ꝓpoſi
to illo q ſecurã vult agè penitentiã. Ille nãq; dũñ
pctoꝛ fuit ſub malo fuit dño/videlicet dyabolo/qui

oĩa bona abſtulit /ĩ ꝑiculoſo loco moꝛã traxit/ ĩ qus

ſi fuiſſet moꝛtuus/ſſtatim fuiſſet in infernomalã ha
buit ſocietatẽ pcti vel peccatoꝛis/vel peccatricis/vł
oĩm ſimul. Sane peccatoꝛ hec vidẽs incõmoda/per
pnĩam ſe a pᷣdictis elongauit/dicẽsvel ope complẽs

illud Eciui Elongaii fugiẽs et manſi ĩ ſolirudi⸗
6

ne.Elõgaui et hoc ſapiẽterſſicut a wmo inflãmata
fugiẽs:nec ſegniter/ſ ſicut qͥ fugit latrones vł homi
cidã foꝛtiter inſequentẽ ad occidendũ. Iteꝝ elõga⸗
ui me ſicut ſe elõgãt nõnulli q lepꝛoſos abhoĩant/a
ſocietate lepꝛoſoꝝ. Intãtũ em tales a lepꝛoſis ſe elõ
gãt ne inficiant᷑ ꝙ bñ cauẽt/nõ ſolũ ne wmũ illoꝛuʒ
intrẽt:vel cũ eis vꝛmiãt:vel eos tangãt:vł cũ eis lo
quan᷑:ſed etiã viſum auertũt/ne eos videãt: et ſi il⸗
los viderint ex vna ꝑte vie ſe elongãt ad aliã. Ita ne
ceſſe eſt ꝗ penitẽs ſe elõget ab omibo S et ſpe⸗
cialiter ab illis cñ qͥb aliqñ fuit ſpũali lepꝛa infectꝰ:
et maneat ĩ ſolitudineet ĩ ſtatu gre ſtabilit᷑. Nec ad
locũ vbioĩa pᷣdicta inueniet incõmoda aliq̃tenꝰ re-
cæat:qꝛ dicit cretũ ſumptũ ex vbis Klug.e pe.di.
iij. .ſatiſfactio.q; ſatiſfactio pnĩe eſt pctoꝛũ canſas
excidere:nec eaꝝ ſuggeſtionibo aditñ indulgere. Ne
eis cõtingat qð cõtigit niniuitis œ quoꝝ piculo pa
tebit ꝑ decretũ.infra arti.xj.de quibo tamè dicit᷑ Zu
ce.i.ꝙ pniam egerunt in pdicatione Jone.
Licet nõ bñ pleuerantẽ tñ bñ feſtinatã:qꝛ pniam

nõ diſtulerũt:ſed ſtatim vt vocẽ audierunt ꝓPpphbete.

magna cũ feſtinatõe pniam egerũt. Mãſip quadra-
ginta dies pniaʒ diſtuliſſent fuiſſent ſubmerſi. Ho⸗
ruũ g̊ exemplo ẽ ſtatim penitendu et nullo mõ pnia ẽ
multos dies vel annos differẽda. Or em iſtis ma⸗

vij.

xrimũ fuiſſet periculũ expectaſſe ꝑ quadraginta dies

quale ꝑiculu imminet chꝛiſtianis qui maioꝛẽ de o
habẽt cognitõem ꝙᷓ ſaraceni illi:et tñ ꝑ multos expe
ctãt dies et annos ꝙ ĩe pctis ſuis nec bñ penitẽt:nec
aliena reſtituũt. uoꝝ pfidia ꝙ; ſit dãna biłoĩm fe⸗
re reꝝ et ſpãliter factoꝝꝑ ꝓpꝛioꝛu oſtendũt exempla.
Vulneribo nãq; coꝛpꝑis ſtatim medicinaʒ apponut:
nec quadrageſimã eypectãt/vel ſenectutẽ/⁊ ignẽ ſta
tim qñ incipit nocẽ ſine expectatõne tali extinguũt.
Et habẽtes cãm põderis i curia regisſĩ q moꝛa tra⸗
hit periculũ/illuc feſtinãter ꝓperat/ er mane venire
ſatagũt/etĩ lutũ cadẽtes feſtinãt ſurgere/ et dñm ſuũ
terrenũ offenſũ vbi ſciũt ꝙ manꝰeius fugere nõ pñt
feſtinãt placare:timẽtes ꝙ niſi cũ eo pacẽ faceretil⸗
los damnificaret:vel ſaltẽ in aliquod incõueniẽs ra
tõe illius inimicitie caderẽt: et ſciẽtes ꝙ venia cito
petita citiꝰobtinet᷑. Sic in ꝓpoſito facere veberẽt in
his ꝗ ꝑiculũ tangũt aĩlaꝝꝑ. Cõſiderãtes pꝛimo ꝙ eſt
maiꝰ mirabile mũdi ꝙ pctoꝛ audet ĩ ſtatu aliquo vi
uere ĩ quo nõ audet monſet magis pꝑiculoſũ. & hoc
aduerrẽ poterũt ſi mũdi mirabilia adinuicẽ comꝑa
uerint.Cõſiderãtes ſcõo ꝙ pctm cõſuetudinariũ et
induratũ væ difficili abluit:ſicut vas ĩ rubigine anti
quatũ/ fere ita cito frãgit᷑ ſicut mũdat᷑. Cõſiderã⸗
tes tercio:quõ antiqua pctᷣa nouas inducut culpas
et cõfuſiones:ſicut oſtenſũ eſt. P.v.xix. Conſideran⸗
tes quarto:quomõ omniaſbona opera ꝑdũt quein⸗
terim faciunt anteqꝙᷓ penitentiã agant:et quo inte/
rim nõ ſunt ꝓticipes bonoꝝ eccleſie. Conſiderantes
quinto:ꝙ ad nũdinas foꝛũ/et om̃ia mũdialia nego⸗
cia nitunt᷑ cito venireſi opinent᷑ ꝙ cito veniẽdo auã
tagiũ ꝓpꝛiũ plus facere poterũt. Sic faciendũ eſſet
vbi de lucro agi aĩaꝝ et bonoꝝ ſpũaliũ/vt in iuuen⸗
tute et foꝛtitudine pnĩam agerẽt:ieiunãdo et oꝛan⸗
w/et carnis delicias ſubtrahẽdo.moc em̃ eſſet rõna
bilius:ſicut patet tã exemplo ꝙᷓ; hyſtoꝛia.¶ Exẽplũ
em̃ oſtenditq magis cõn eniẽs et rõna biliꝰẽ tũc ini
micis rebellãtibus victnalia ſubtrahere qñ iniuſte
rebellare et nocere intẽdũt et pñt:ꝙᷓ qñ nõ intẽdũt
vel ſaltẽ nõ pñt. Sic in ꝓpoſito.¶ Myſtoꝛia etiã ad
hocin vi.pa. abbate Yohane bꝛeuis ſtature qͥ di
xiſſe fert: qͥ voluerit ciuitatẽ inimicoꝝ tenere/ pꝛi
us eſcas illoꝝ tenet/et aquã:vt dũ bellare nitunt᷑ fa⸗
me piclitãtes ſe dño ſuo ſubijciãt. rs du ĩ ieiu nio
et fame verſat᷑/hoc inimici eius qͥ ſollicitãt eũ qͥ pꝛi⸗-
ns erãt foꝛtes infirmant᷑ Cõſiderãtes ſexto: ſenti⸗
enres equũ ſuũ claudicareſſtatim querut in q ꝑtele
dat᷑ et quõ pot᷑it ſanariſmenſẽ vel dimidiũ nõ expe/
ctãtes.Et grauẽ leſionẽ hñtes ĩ aĩa odij vel alterlus
pct᷑iſillud poꝛtãt ꝑ annũ/vel multis annis/plꝰſentiẽ
tes eqͥ ꝙᷓ coꝛdis oloꝛẽ et ꝑiculũ/et ãpliꝰcæ eqͥ qᷓ aĩe ſa
lute ſollicitãtes. Mota ad h̊ pla exẽpla.C. vj. ij.ꝛ.iij
et.A.xvj.iij. Que cũ his pᷣdictis nos mouẽ veberẽt
vt peccatis dimiſſis ſtatim quo ad tps/⁊ quo ad foꝛ
tẽ etatẽ qñ peccauimus pnĩam agamus ad quod de
bitũ ſoluendũ licet oẽs teneant᷑ tamẽ illi qui aliqñ
boni exiſtẽtes guſtauerũt dulcedinẽ œnotiõis et di
uine bonitatis/ citius ſe ab iſto vebito vobligant.
Hec em̃ ſnĩa eſt Cryſ.ſuꝑ Math. ꝙ illi qui bone vi
te ignoꝛant dulcedinẽ/nõ faciliter peccato ad ve⸗
um p pniam redeũt:qꝛ bonũ neſciũt qð nõ guſtaue
rũt. Sed qui guſtauerũt ſi peccãtes cadant/efacili
pniam güntorarf habẽtes exꝑientiaʒ/ſeruitij
videlicet cei et dyaboliirecoꝛdantes bonã dei amici
tiã quã ꝑdiderunt et peſſimã dyaboli ſeruitutẽ quã
incurrerũtad vei amicitiã rehabendã cuʒ gemitib
anhelant. Et ẽ væ eis ĩ hoc caſu/ſicut de amico/qͥ ali
cuiꝰamicitiã gratã pꝛiꝰexpiebat᷑⁊ dulceʒ /talis citiꝰ
ad amicitiã redit ꝙᷓ aliꝰqͥ fãlẽ cũ eodẽ nũq; pꝛiꝰ ami
citie habuit iocunditatẽ. De om̃i ergo tali põt dici

p

Exem.

xxiiij.

ttant tum 4 nunis rfuntu
tungtinitielainunir
itſ camne dilgüt fletüg ni⸗
ridetalindyaboli nuncizs latt
Ns ureligone quandz inoreffu
ſuadentiet ſiincoſolabiliter w
ctalis rogatilvq matre ſic moꝛin
git dlcis: Nißfultfillius pl di
ehenma fuitalis plus veltan
mnaterpotylus wlere yla iurtae
It Cuius alom gloc ptr anſit pa
Nitetia nenn ceſault vſq; ad mo
i gran eſabo. Cui? aſtantiä man
Cictoneei data iyn wentuno amp
(Mrüodſcöm gienlünootinuant
nnereplo oſdik niniuntani de qin di
Ptüer verbis hiero depe. di i .nd
ſcturtencre Demnninitisautking
ſaidit hiend Gicntait Erodot n
ickſucſed emate pul beme
anerzanapuinnan
rexits diſubnen
rſe Mu. Mau Phazaſiad

ireſtopinent, to enlilo n,
Nerepoterüt, Afanwan
ſan Etbonopſhüilliütinünn,
epniam Ageretneinnaceton,
1 nbmahicd hoefͦeſt n
täggenplocybyſtonn, Elili
ſischnenlezer nahietii
nictnaluſuht uhene gſ hilfe
regit eroñt gi no itigit
In poſito. htorlgetiind

te Yohiyebiaus ſotnreq di n

tauitartinnmtcopterere, pei
alua vt diͦ bellarenitunt lo⸗
o ſubiciit. enr leiuni⸗
mici eins qſolliatitein ri⸗
ni Cöſiderütesſeng ſent⸗
icare ſtatin gverütinaore
nimenſeeldnigiüno ene⸗
Nhebittsizinoci nlglun⸗
nnuſel nulnvannisgſeni
it hialiſetini Na ii
tuauboicinl
Puzlnunmnui ici ⸗
fnir niß lnuui
, nimunng ilii
taneni Milligui
itnulacin muſlen
ubin riipeh n
Artglutnn
belinenn n
Nni nihni n
nnngini

tes Nens,
techd gultniii

entnüchenih
lcnin gleatte .
Agehat e jiiyni
ilichcotiſlc in
ii⸗ ſictottinn

Exemp.

Exemp.

ag vomitũ re

Penit entia

illud Ro. ij. Benignitas vi.i. recoꝛdatio benigni⸗
tatis viad penitentiã te adduxit.
Duem pmns hm iuſticie exigentiã cõtinua et
ppetua eſſe bet:ñ homo vinit:ſicut et recoꝛdatio
benignitatis.Ad quã ↄtinuationẽ et Ppetuitatem
abſq; recidiuo habendã nos mouere vebẽt tria:cõ⸗
ſideratio exempli. periculi rationis. tum ad
pꝛimũ ꝙ penitentiã ſemel inceptã iBad moꝛtẽ cõ⸗
tinuare beamus. Exemplũ nos infoꝛmat chriſti.
q̃ pnĩam inceptã in cruce nõ dimiſit:nec ꝓpter iude
oꝝ veriſiones nec ꝓpter pꝛomiſſuʒ cũ dicerent:ſe cre⸗
dituros in eũ:ſi veſcenderet:nec ꝓpter pene magni⸗
tudinẽ vel diuturnitatẽ: nec ꝓpter charoꝝ fletuʒ: vel
triſticiã vel laboꝛẽ ⁊ wloꝛẽ:ſicut patʒ de Adaria ma
tre ei er Yohanne flentiin iurta crucẽ 2 Magda
lena. Et Aaria et JYoſeph:q wlentes queſierũt eũ:
qpterquoꝝ wloꝛẽ necpniam:ſicut necactũ bonum
¶. ctrine ſeu pᷣdicationis dimittere voluit dicens:
VHeſciebatis q in his q patris mei ſunt opoꝛtet me
eẽ:Luce.ij. In qᷣb oĩbo nobis eximiũ imitãdi⸗ pſe⸗
uerãdi dat xemplũ ⁊nõ ceſſandi a pniĩia incepta:vl
alüs bonis operibo:nec ꝗpter ꝑfidoꝝ veriſiones qs
emõ pꝰ paſca. vel pniaʒ alio tpe inceptã ad penitẽ⸗
tes mittit:ꝑ qᷣs illos ad peccata ſollicltat: ipſi nãq;
illos rogãt vt ad ſpectacula tabernas:⁊⸗ alias illi⸗
eitꝗs vadant ſocietates:qͥs vridebũt niſi eis aſſen⸗

tiant. Sed exemplo chꝛiſti nec ꝓpter huiuſmodi de-

riſiones nec ꝗpter ꝓmiſſa que ꝓmittũt vt illicita cõ
mittant qᷓtum ad luxuriã ⁊ furtũ et hmõi: necꝓpter
hnie magnitudinẽ: vł diuturnitatẽ:nec ꝓpt charoꝝ:
q tm carnẽ diligũt fletũ a pnĩa veſiſias inchoata· ſ
rñde taliba dyaboli nuncijs ſicut rñdiſſe legit᷑ pariſi
us qdã religionẽ quandã ingreſſus.mr̃i ſue de exitu

ſuadenti et q̃ſi incoſola biliter wlenti et flenti. Cui

et alijs rogatib ꝙ matrẽ ſic moꝛinõ pmitteret. Iñ
dit dicẽs: Nũq; fuit filius qͥ pl⸗ dileyit matrẽ ſuã ꝙᷓ
xpᷣs:qꝛ nunꝙ fuit alia plus vel tantũ diligenda:nec
mater põt plus wolere ꝙᷓ ipᷣa iuxta crucẽ ſtans wlu⸗
it. Cuius aĩam glaqiꝰptranſijt paſſiõis:nec tñ ꝗ pe
nitẽtia incepta ceſſauit vſq; ad moꝛtẽ: Nec ego per
vei graãm ceſſabo:Cuiꝰↄſtantiã mater audiẽs bene
dictione ei data ipᷣm ⁊æ exitu nõ ampliusvexauit.
¶ EEtũ ad ſcoõm piculũ nõ ↄtinuantiũ penitẽtiam
in exẽplo oñdit᷑ niniuitarũ:æ qͥb dicit vcretũ ſum
ptũ ex verbis hiero.⁊e pe.di.iij..niniuite.ſub eo 4
ſeqtur tenoꝛe: e niniuitis aulonn pꝛincipio YJone.
ſcribit Hiero. Sicut ait Erodotꝰ niniue a regeme⸗
doꝝ ſbuerſa ẽ.regnãte apud hebꝛeos Joſia. Vñ pʒ
illa pꝛedicãte n expnĩa meruiſſe veniã:ſed quia
it ex ira vei ſubuerſaʒ fuiſſe: Iteʒ in
pꝛincipio Maũ: Naũ ꝓphaʒ añ aduentũ regis aſſy⸗
rioꝝ:q pplim iſrł captiuũ in ſuas regiões v᷑nſtulerat
fuiſſe hebreoꝝ traditio ↄfirmat. ſiqͥdẽ in fine huius
lectionis pᷣdicti regis aduentũ idẽ ꝓpha annũciare

mõſtrat᷑. Sed cũ ha bitatoꝛes niniue Yona interitũ

ciuitatis pᷣdicãte:ne diuina ira venũciatũ interituʒ
ſuſtin erẽt pctõꝝ ⁊ ĩpietat pniaʒz egiſt. ẽt. accepta der
miſcõia grauioꝛib ſe criminib implicuerũt:q̃ e cãẽ
memoꝛatꝰ ꝓpha ſpũſancto plenꝰiudiciũ vi annũci/
2ps. Ita eſt locutꝰ: ve'ʒelans ⁊ vlciſcẽs dñs:hecibi.
Ex qb aꝑte dar᷑ intelligi: ẽ væ incipiẽte:hᷣ nõ fi
niete vitã in bona vita et pnĩa:ſic ð illo qꝗ potiꝰqᷓ cer

tã ſummã darcet dño ſuo elegit. l. comedere cepas:e

inde.l.ſuſtinẽ ictꝰ.vIn qͥb duobo dũ mltũ fu ifſz vexa
tus v pecunia petita. vltimũ exoluit quadrantem.
BDic eus in noſtra libera pomit electione vel reſiſte⸗
re tentationibo:illarũq; ſuſtinere imperus ⁊ reſiſte⸗
re⁊ nõ peccare:vel ſi hoc facere noluerimꝰ ſaltem x
peccatis pnĩaʒ in hoc ſeculo agamꝰ: quã ſi facere cõ⸗
tẽnimꝰ: eternaz ſuſtineamꝰ penã. Gunt nonnulli

vij.
in pꝛimis duobus p multa tpa multipliciterafflicti
in qb qꝛ vſq; ad finẽ nõ pſeuerant. mdirecte eligüt

eternã ſuſtinere penã:qꝛ tm̃ ille q pſeuerauerit vſq;
ad finẽ:hic ſaluus erit: Math.x. Et ſic patʒ om̃es

quidẽ curꝛũt:ſed vnus accipit bꝛauinñ.j.Coꝝ.ix. glo

ſa.i.pſeuerans.¶¶ Mtũ ad terciũ.tã ratio noſtre ne
ceſſitatis:qᷓ rõ noĩs qᷓ etiã rõ offenſe. indicãt pnĩam
ſemp eſſe faciendã ? tenẽdã.ſic vicq; ꝙ peccatũ ſemel
omiſſuʒ ſempꝑ diſpliceat:qn mẽti occurrit qðqʒ ſem

per peniteat eũ illud ↄmiſiſſe.¶¶Pꝛimo.n. ̊ rò oñ⸗

dit neceſſitatis p exẽplũ æ naufrago qͥ neceſſe habʒ
tabulã ſemel acceptã ꝑ quã ſaluari poterit manibo
foꝛtiter tenere vſq; ad poꝛtũ venerit.ſi ꝑ illãſ. alua⸗
rni voluerit.Cũ q̊ pnĩa ſit ſcda tabula poſt naufragi⸗
um: ſicut patet ꝑ lecretũ væ pe.dil.j.ſcdᷣa poſt. et. cg.
medicina.que ſecũda dicit᷑ ꝑ reſpectũ ad Japtiſmuũ.
q eſt pꝛima:patet ꝓpoſitũ. ¶ Gcdo hoc rõ mõſtrat

nois pnie: qua dicit œcretũ ſumptũ ex verbis au

guſt. in libꝛo ve peni.⁊ habet᷑ e pe.diſ.iij. circa pꝛin⸗
cipiũ.Continne inquit wlenduʒ eſt ve peccato. qo
cæclarat ipa dilectionis.Slo.interlinearnis .dictio
nis virtus:enitere em eſt penã tenere.vt ſemꝑ pu⸗
niat in ſe vlciſcẽdo qð ↄmiſit peccando. Et cito ptꝰ
ocludit dicẽs:cenitẽtia eſt itaq; vindicta ſemꝑ pu
niens in ſe qõ cõmiſiſſe wlet.¶ Tercio idẽ oſtẽdit

roõ enlei em̃ offendit vũ eternũ:ratõnabile vi

detur ꝙ in ſuo eterno.i.dñ viuit peniteat ad hoc
veniã obtineat.Et h̊ eſt neceſſariuʒ qꝛ ſub hoc fede⸗
rex pacto:tm̃ a veo vemiã obtinebunt: In qᷣ caſu deꝰ
in ſcripturis loquendo penitẽtibo diclit. ſicut dixiſſe
fert᷑ quidꝗ rex cuidaʒ ſi dbano ei prius rebellanti:et
poſtmodũ miſericoꝛdiã petenti:et ꝙ iniurie ſibi fa⸗
ctenõ memoꝛaret᷑ Ego inquit nunqꝙ; cogitabo tali
federe qð tñ tu ſemꝑ wleas qñ cogitas.Tale pactũ
facit nobiſcũ us.et tale fedus opoꝛtʒ ꝙ peutiam⸗
cũ eo: Sic põt intelligi illud.j.Eſdre.x. Sr eſt pnĩa
in iſr ꝑcutiamꝰfedus coꝛã dno. Et qꝛ raro muenit
q talẽ agat pnĩiam:maxime de his quoꝝ pctã fuerũt
lucratina:ſicut vſurarioꝝ.furũ.ra ptoꝝ. pinrato:ũ.
et hmõi:vel e his qͥ pctis pcedentibo mediantibo ꝓp⸗
lẽ habẽt quã diligunt. Jdeo cõgrue diẽ: Giẽ pnia.
Vbi tn penitentia inuenitur que ↄditiones ha⸗
bet in pꝛedictis ſex articulis immediatepᷣcedentibo:
triplicẽ in generali ↄfert penitenti vtilitatẽ: quarũ
prima attẽdit᷑ penes terminũ a quo.ſcoa penes me⸗
dqiũ.tercia penes terminũ ad quẽ vucit. Wtuz ad
terminũ a qͥ: penitentia eſt funiculus triplexqͥ xpᷣus
templũ tũc mũdauit materiale.⁊ nunc mũdat ſpiri
tuale:pctm̃ qð eſt terminꝰp accidens:a quo gra inci

pit expellẽdo:ſicut õ tenebras ex⸗

pellit lumẽ introducẽdo:Et ad iſtũ intellectuʒ põt
intelligi ulud.ij. Parabyxxvj. Gcoõm bonitatẽ tuaz;
dñec ꝓmiſiſti penitẽtiã in remiſſionẽ pctõꝝ. ¶ Etũ

ad mediũ dũ nũc viuimus pnia.¶ Wꝛimo homineʒ

gratie reſtituit ⁊ refoꝛmat.et ſpintũſanctũ ab eo fu
gatũ reducit: Gicut patet ꝓ hy ſtoꝛiã qua fertur q̃ſi
ꝓ iſtum modũ: quidã xpᷣianus petiuit in vxoꝛẽ fili
am cniuſdã ſaraceni quã carnaliter diligebat car-
naliter ↄcupiuit: aliter habere nõ potuit ꝙᷓ; ꝑ mr̃i
moniuʒ: pater vo diſtulit vſq; rñũſum haberet a vo

ſuo. i.dyabolo queʒ in ydolo colebat: q̃ rñdit ꝙ; da⸗

ret.ſi xpᷣianꝰ chꝛiſtũ negaret:qð cũ faceret: ſpirituſ⸗
ſanctus am bobo videntibo in ſpecie columbe de oꝛe
eius egreſſus:parum vltra caput ſuũ circũquaq; vo
lando moꝛabat᷑ q cũ ille ydolo admirãs narraret:
ait ydolũ: Adhuc ꝓpe eſt:paratus eſt redire: nõ ves
qð petit niſi iuret ſe nolle penitere:q cũ facẽt:auo⸗
lauit ita alte ꝙ vix videri potuit. Saneptꝰ aliq uos
dies miſer xpᷣianus penitẽtia ductꝰ quendã adut cõ

feſſoꝛẽ qͥ ei iniunxit ꝙ heremũ quereret et in eo du⸗

xxvi.

Exemp.

Arꝰ. xij.
xxviij.

Exeip.

KxIx.

Penitentia

riſſimã vitam duceret:vſq; videret ſpiritumſanctuʒ
in eadem foꝛma eideʒ redire. Poſt pꝛimã ergo ſepti
manaʒ videbafr᷑ ei ꝙ colũba illa ppinquius ĩ aere cæ-
ſcendẽt. Poſt ſcam adhuc ꝓpinquiꝰ. Poſt terciam
vo in im intrauit. Iſte vo tres ſeptiane tres ſigni-
ſicant partes penitentie.que faciũt ſy nitũſanctum
Epeccatũ expulſum ad penitentẽ redire. Et tres di
es poſt quos penitentes qͥ vicere poterũt wolentes:
Querebamus te chꝛiſtũ in tẽplo aie.inuenerũt.Et
poſt tres dies qͥs fugiẽtes egypto peccati? ſerui⸗
tute dyaboli væo ſacrificiũ offerunt ſalutis: In qͥ fa
cto veritas ſcripture oſtendit᷑:qua dꝛ.ij. Parał.vij.
Sieegerint pniam a vijs ſuis peſſimis: ꝓpicius ero
pctĩs eoꝑ ⁊c. Secundo a pena liberat tẽpoꝛali ⁊ ho
minẽ qͥ peccando ſtatum ſeu dignitatẽ amiſit tꝑalẽ
penitendo ad ſtatũ ſuũ reducit: ſicut patet ꝑ exem-
plũ vmanaſſe.T. v.xl. ¶ Tercio penã infinitã mu⸗
tat in finitã. et moꝛti adiudicatũ reuocat ad vitam
hereditatẽ celeſtẽꝓ ſemꝑ amiſſaʒ recupat.tnõ nã⸗
q; peccando lʒ actus peccati cito trãſeat:tñ ad ꝓditi
onẽ ſuꝑ ne hereditatis ꝓ ſemꝑ ⁊ ad penã eternã ſe ob
ligat: Sicut ꝑ venditionẽ breuẽ qͥs hereditatẽ ſuaʒ
ꝓ ſemꝑ a ſe alienat:⁊ ſicut ꝑ plaga ei illatã ſemꝑ duʒ
viuit wlet:nec ita facilit᷑ hẽditas ⁊ ſaĩtas recupant
ſicut amittũt᷑:nec ita bꝛeuis eſt ↄtractus recuperati
onis ſicut alienationis:qꝛ vbi ↄtractus alienatiõis
aliqũñ eſt bꝛeuis recuꝑato qñq; ẽ impoſſibił: Ita oĩ⸗
no eſt in ↄtractu peccati. NMam ↄtractus ſeũ factuʒ
pct bꝛeue eſt. Recuꝑatio vᷣo illius qð pctõ amittit
eſſet nh perra niſi veus ex ſua maxima cn⸗
rialitate viã oꝛdinaſſet pnie.p quã hereditatẽ cele⸗
ſtem ꝓ ſꝑ amiſſamjrecupat ⁊ pena infinita cõmutat᷑
in finitã.¶ Ex qua re duo elicere eberemꝰ. vnuz q
cberemꝰ pnĩaʒ iniũctã libenter ſuſcipere⁊ ꝓ ficere:
grãs agendo:tã ceo ⁊æ via ꝓnie ꝓuidẽti.qᷓ etiãẽ peni⸗
tentiã loco vei imponenti.Adiudicatus nanq; mor
ti coꝛꝑali ⁊ tpali vel ad faciendã pnĩam et peregri⸗
nationẽ longa ⁊ ↄfuſibilẽ in magna ciuitate ⁊ coꝛaʒ
multis:et hõc iuſte.magnas ſciret ãtes pꝛincipi ter
reno:qui illam cõmutaret incom ꝑabiliter in mino⸗
rẽ.et moꝛtẽ quã meruit remitteret.Sic deberet eſſe

oſrs ꝙ̃tũ ad veũ ⁊ locũ eius ten entẽ:quoꝝ qᷣli⸗
et

oquit᷑: Eʒech.xxxiij. Si dixero impio moꝛtemo
rieris ⁊ ille egerit pniaʒ:viuet ⁊ non moꝛiet᷑. Sed tñ
ecõuerſo ẽ:quia iuſtas penitẽtias eis imponendo et
Em leges eccleſie ætermĩatas.qñq; malas repoꝛtãt
grates. SGcom qð elicit᷑ eſt ꝙ penitentes nõ vberẽt
velle vel petere ꝙ ꝑna eis imponeret᷑ pnĩa. Or em̃ an
tementis oculos ducerent.quãtũ eſſet hic pati ignẽ
terrenũ ꝑ vnũ diẽ:⁊ penã illius diei cõparent ad et⸗
nam:vel ſaltẽ ad longã quã in purgatono ſi illuc ve
nire poterũt patient᷑:in qͥ totũ ſupplebũt qpð hic mi
nus factũ eſt:nõ eligerẽt hic ꝑuam facere.Sicut fa⸗
ciunt nonnulli vulpinã faciẽtes ↄfeſſionẽ:qꝛ ad mo⸗
dum vulpis qͥ anꝙᷓ ↄfiteret ſacerdoti ancaʒ poꝛtaſſe
legit. confeſſoꝛib ſuis qñ ↄfiterivolũt blande loquũ
tar. aliqua dantes vel promittentes vt facilioe et

minus iuſtã eis imponãt pnĩam vel ſaltẽ vbis ↄten

dunt? Mradicũt:ꝙ tantã reciꝑe nõ veberẽt. Sʒ to⸗
tã hic libenter facerẽt:ſicut pʒ ꝑ arti.infra.e.ca.lxv.
Immo ſi vnũ diẽ ve penis alten ſeculi guſtaſſent p
omni die a gfeſſoꝛe impoſito libentifacerẽt centuʒ:
ꝙᷓ vnũ iterũ ſuſtinerẽt in alio ſeclo: Sicut pʒ ve lan
guido qͥ elegit duos dies in purgatoꝛio. Audite q̃ſo
ſermones meos z agite pnĩaʒ: Yob. xxj. ⁊ bonas faci-
te vias vras 2 penit ebit dñm mali qð cogitauitad⸗
nerſus vos.ſ.in alio ſ eculo: Hiere. xxvj. Mtuʒ ad
terciũ ad quẽ ducit eſt aduertendũ: ꝙ pnia eſt ſcala
Jacob: ve qua ha bet᷑.A.xxv.xiiij. p quã ad regnum
aſcendit᷑ celoꝝ.Cuius latera ſunt woloꝛ v cõmiſſo:

Ppiſj.
ꝓoſitum enõ cõmittendo. Gradus vo ſunt con
tritio.ofeſſio.ſatiſfactio.Que hʒ adhuctres gradꝰ:
ieiuniũ.elemoſynã ⁊ oꝛationem. Angeli aſcẽdũt vt
bpoꝛtant penitentium oꝛõnes:Cob.xij. Qñ oꝛabas
cũ lachꝛymis:ego obtuli oꝛõnẽ tuã vño.SDeſcẽdunt
vt repoꝛtẽt penitẽtibo ↄſolationes.iij. n .
Feins poꝛtauit cibũ ⁊ afoꝛtabat helyam. Hiero.nul
us veſperet: qꝛ vidit aſcendẽtes nullus pᷣſumat: qᷣa
vidit eſcẽdentes ⁊ cacumen eius celũ tangit:qꝛ con
ſummata pnĩa.ſtatim celũ ingredit᷑.et dñs ſcale cer-
nit eãq; tenet penitentes inuando.a exhoꝛtãs dicẽ
do:Agite penitentiã:appropinquabit.n. regnũ co⸗
loꝑ: dath. iij. .
Ded ſicut tactũ eſt.A. xxv.xv.multa ſunt que liſti
us ſcale aſcenſum impediunt:penitenteſq; retrahũt
7 retardant. ¶ Quoꝝ pꝛimũ eſt mala ſocietas:que
penitentẽ veridet.er a penitẽtia ⁊ vita bona.ſiẽ ami
ci Job et vxoꝛ tobie. vel blanditijs.vel veriſiõibo ni
tunt᷑ retrahere verbis:ſicut qͥ manifeſte malum ſua
dent:⁊ ſignis:ſiẽ fatueſe ꝑantes:vel ſigna leuia oſtẽ
dentes:vt eis penitẽs ſilłis efficiat᷑ moꝛẽ habẽtes de
monũ:q omnes vellent malos eſſe.ſicut ipſimaliſt.
Kontra iſtos habetis remedia ſupra arti. xj. ꝑ to
tu. Multũ eſt talium ſocietas ⁊ dilectõ diuerſa a di⸗
lectione matris ſeptẽ filioꝑ.j. Macha. vij. qꝛ ipa ſic
hiſios dilexit ⁊ in pnĩa ↄfoꝛtauit. ꝙ non curauit a⸗
miſſione coꝛpoꝝ:ita ꝙ alas ſaluarent. Iſti vo 2tra
nio modo ſe habent.(¶¶ Secundũ eſt mimia carnis di
lectio. Sunt.n. nonnulii qͥ tantũ carnẽ ſuã diligunt
intantuʒ ꝙ ſunt fragiles ſicut dicũt ꝙ non poſiunt
tentationibo reſiſtere. intantũq; velicati ꝙ videt᷑ eis
ꝙᷓ parũ vel nihil poſſunt ieiunare. vel linea dimitte
re:qͥ et ꝓ modico ieiunio q capitis 2querũt᷑ wloꝛe.
Tales cogitare væberẽt. ꝛimo:quõ multi ita nobi
les:ita delicate nutriti:ſicut ipᷣi. unt⸗gagranan
xpo oĩb dimiſſis artiſſimã duxerũt vitaʒ. Et ꝙ fuit
eis durũ in pꝛincipio amoꝛ chriſti. ꝓpꝛie ſalutis xæ
ſiderium ⁊ ↄſuetudo.fecerũt leue ꝑ ꝓceſſum. Secun
do:quõ tales aliquando ꝓ foꝛe factis.qͥ ad munduʒ
capiunt᷑ ⁊ incarcerant᷑: et duriſſimã ducunt vitam.
Et illoꝝ exemplo qͥ tot ſuſtinent que et ipſi ſuſtine-
rent ſi in caſu illoꝝ eſſent ꝓ velictis ↄmiſſis ↄtra ho
mines ⁊ ↄtra mũ ũ:aliqua dura ſuſtineãtp vælictis
ſuis contra cũ et ſalutẽ ꝓpꝛiam vt ſalutẽ oↄſequant᷑
aĩaꝑꝝ.Tercio cũ ſit neceſſe ꝙ hic vel alibip peccatis
ſuis patiant᷑ cogitẽt:quõ alibi penas duriſſimas ſu
ſtinebũt.qᷓ hic nec pñt ſuſtinere leues. Et ideo bene
reſpondiſſe legit᷑ quidã a quo cũ qu ereret᷑q̃re viam
religioſam ⁊ vitã durã inciperet:cũ eã ſuſtinere non
poſſet:qꝛ tenere fint ↄplexionis:ideo inquit hec ſu⸗
ſtinere nde ꝓgpter teneritudinẽ penas alte
rius ſeculi ſuſtinere nõ poſſem. Cũ jᷓ nõ ſit vfectus
ex parte coꝛpoꝛis:ſed ex parte timidicoꝛdis: Siẽ pʒ
pꝛedicto ⁊ ve magdalena:que poſt tot vlicias tã⸗
longum ſuſtinuit heremum.multis alijs conſulo ꝙ
anima que iuranit:Et infra.penitentiã agat de pec
cato ſuo:Aeuitici.ꝰ ¶ Tercium eſttedium: quod
quandoq; in via penitentie et bone vite contingit ſi
cut maloꝛum odium vel perſecutio:e hoc ꝙ cũ eis
iterum periurare non vult:vel v hoc ꝙ verum dice
re vult.et hoc ꝙ eis in illicitis non conſentit. vel

Arꝰ.xiij.
Nyij.

Exemp.

eoꝛum fugit ſocietatem. vel huiuſmodi. ¶ Remedi rxxiij.

um contra hoc in exemplo habetur marinanoꝛum:
qui ſi poſtqᷓ inceperint ad poꝛtum tẽdere optatuʒ:ſi
omni tempeſtate. vel contrarietate que jeis occur
rit redirenollent vel a nauigatione cefſare nunqᷓad
poꝛtum ptingerent optatũ. Idem pat; æe peregri⸗
ns ⁊ ommih alijs artificii taʒ in ſpeculatiuis: q; in
pꝛacticis. In omni nanq; arte malus artifey eſſet qͥ
bꝛo omni tedio ab arte ceſſaret.¶ Quartü eſt tẽta

enp

nij.

ſeut nifierbn uche
iſicutpeimo rel
ſinenſerſciſeh ln⸗
ns fuiſe molicus. ſat
niepoſtnociad dſaboll⸗
Uermsc m iunllitee ann
ts: Act., Pota dhacmaten
ti et Ap nni ciſeguent
Beptüeſtpndoutä fitendi
cinereputenttales äles lunte
cti. ¶ Contra qopꝛimũ remech
um r quontũ otru ron ſit natul
areq iniquu eſtrerubeſcere
ſſt. Gl.n. no erubuiſti peccare pe
no olmiſiſtipeccare ꝛ facereqon
homminitv,qfe ceſſns ter ubon⸗
ſeſtür vtiliſtnũ eſtniſiqedabe
fenetneteddat qo abſtulitſicutp
leſtißiverceuncant pniaz cüpe
Decaatoꝛes ſint chriſtus nöfugn
asſoccrepnigz ci getornͤit ⸗
renedtüeſt wircimſmncop v
ennserubuiſtipenitnumilie
natione:cniomnianunda rapta
eti ſnctiz eins i dia icitſi
ſyſſenbeſaspan tuüoſtengl

öni
aanng,
oaen ahupdd
in ul ae enitentia
lid Trö j itütet .
ncob e
EN niocrnio 1eccatirleo
funndi crlurunit habent lerratio qus ſpecialiter 2
umenei nire Dirden et neciſtltaeraro atowerm norhat 17 lam moꝛtu
agenel liun dl nce ſean ilt Grone vK vebelinaen zne⸗ tmia eſſer alclmto falſue o
N ncunttntn a ratio et in actu vi teia eſſer aliqna ſalſ nem. Dienim i
nllhrenik azbel et liqu mgul tione carẽt: Qualẽ vita tes turpiter⸗ us homo: im in vna
Ntegiynan erdſeſan b atiões ſuas a⁊ luxuria habit. ualẽ vit in eod apte decepiſſe :q multos i à
epprpi go. ,n Aale us 7 2cupi. nasſequunt: qꝛ ſiẽ abita opo az eodem poſtea mul piſſet: valde f. neoꝛficle
ngn abon;er ſenõ upiſcibilibo en⸗ egꝛ ſiẽ brut ꝛtunita mis negocijs:ſi ultum ↄfid atuus eſſet qui
abit ered nõ retrah oblrio vpelelnc delectabili peri⸗ ocijs: ſicut vbi ofiderermantegit dlit
1 nngnin, hono⸗ unt: YIta nec i 8 vel eisocc abili ericu ſũ moꝛti ĩex xception arime in maxi
An la, deſendreen pen rſnal e mrenreer emi, vel beredatiom ie n er
rümewenul⸗ Eontr tellexit: co po. xlviij. cuʒ in i negocijs ationoſuerer ſhelaltf
Ntenetſi 1 ra que eſt ſ⸗ mꝑatus eſt i ij. cuz in luuentus et ſ multos alu ſuet et ſpecialit
dunt enitene tqyeiſti nitas: e e eſt ſcõo peccati eſt iumentis z ntus et ſpes diu vi alios pecialit᷑
Upini ntent ein Ultrcag if õ euments in his cõfid iu viuend im hlus vecepiſſet: B
teunitmaeſiene W⸗ ud qo dele atigzreng., el arlonis v uhis eoligentes:erin h intmöt. Linz haſt
Tapenttiti luſoaggn. tentati ctat eternũ go. Mom bꝛe⸗ nturpiter vecepti oꝝ ↄfidenti i. Maz multi
edabimurninb gorgne M Exemp. tit: tio væmonis ij qd cruciat entaneũ eſt raleʒ qᷓ et cepti ſunt: ' h entia male neilri.
bior liiee aſitani p. tit᷑: Gicut pat cq penitentes muj Muint S terna amiſerũt: : hereditater viuẽtes
ſiantin dadl dnſ mi in regiſt et hyſtoꝛiã es multũ retr uz eſt Bea ſi hec vecepti tet moꝛtẽ et em tã tempo
geanumnfe llon bea ro. e quodã ſe iã que legit ahere ni diales am eptio:qꝛ a mũdi ternã incurr 02
weſegantegdaeenaln eatus Er a ſenato eẽ beati G ræ emoꝛata nõ ſidialibo nõ vi erüt.
Noeree llignil imſua bilẽ regoꝛinullo toꝛe romane reg. rahat vecepti õ retrahit cõfi nõ videt᷑:mũ
enſocfiici ni aneeit Bii o peris ſyls a indanamicne oa e ti nangzdenllanmorenrede röficentialalte eos
nalds ſe gennde maſtenoobdeie ene re potuit vt rõ nenc vcu lis is cernu otidie vide⸗ tẽ eos
raneciaſn Ar eingliſe oꝑ:ſolus i. Ivſq; ad pꝛi. undẽ roganit ꝙ i rũ de a ps puenit eis q naſcu ridie
ſenntaſhnnan nit rer ci ſacereaf e en ima in remſſion pee äs int vrme
nſogeng, dienin et:qd cũ facere aſſenti sä nectutẽ: ⁊ ñ ꝛole hoĩs vi quadragint.
lop lecß ine eũ quidã reaſſentiret i t vita ſu Pe tioni. tñ quilibet i õ
.A lberſaodi⸗ pd emõ info t incipet:pꝛii a cogita⸗/⸗ lonis ſperab et illoꝝ qͥ ad pars expect
rn cha pl 1ad ones irruiſſeĩ ꝛma balliui ꝛpꝛimo veni ſper . at lon bab gaannos! . at ſe⸗
utanleg n Nl vrbẽ iſſeĩ quod iui vulner nit ad eratis: ſtult habuiſſe vitã buemt diſe
giaoſol Gn haravtt .Ad cuius inci d maneriũ atus: afferẽ vViu ere.cũ um F in lo itã ſicut rolſce
Uanat NgA exitu incitationẽ cũ ũ qdð habun es re. cñ tam expimenti nga vita cõfi. om̃s vos
Denm lingle i Prer penitentiã poein aſtenſh; nahe. eag. Ha rig eil a cofide
Beani eeni, e vmon redu nitentiã ſuſc aſſenſuʒ nõ pᷣb xtra toꝛitate: Jaco. iiij tis euidentiſſimi⸗ ndo mal
bungicſil,annin em eſp äe dentiſſimis chetia au⸗
tuntü Mnngcnnin õ eptaz nochcoent eret e parẽs 7 ceince ta noſtra vapo? qᷓ etiã au⸗
ſemman iſi launt iat väfßdones ba Beſpatli utegenei Fn mo natus ve ps erterminabit poꝛ eſt ad modi
riciteenan nof lſicut pꝛi. ona ſua et hoĩ 8: vecoꝛdiã eẽ onnee wn Aiee hꝛem vin t: Job · xiiij nogt
miglen fen ſeiariſene Prrne reſin boĩes ſuos ſpoliarer: is milerijs. ¶ De ban winen⸗ iij. Ho
nticg dllcarigz diccke :ſane omes pdi nec exiui s ſpoliarẽt: lis timiditas & ptimu impe ns tépoꝛer 5
ieinnare ic picekeis ens fuiſſe s dictas it vſʒ ad pꝛimꝗ tt timiditas ꝗᷓ expe impedimontũ epler mil⸗
ricumge Nlinerdinin s fuiſſe malicia pſuaſion pꝛimã pul Paruniniggtn enkOnderf: pni mi eſtirronabi⸗
io aapitis Nea dinitte pnĩe:poſtmodũ 8. qᷓ eius eti es emo nis i aginata: pnie et reſiſtẽti. rroõnabi⸗
dAapitisgueriſt etiaz puiſſime i inueni graue pond IAmaginat em̃ ẽtie peccati
tpeine Nalerüt wlore paratus ũ ad dyabol buiſſime inu ſ. us eſt. ie t em guloſus peccatis xxi
feindegnönult ttunrbi d nar enageinrellige⸗ iↄfuſionẽ mai idebat um eſta talibus e lunare Erfalf oſus ꝙ durũ xxxvj⸗
iſtcutliſunt. gltiltanobi 4: Act. xj. Mota ligẽs ꝙ ei pnĩ maioꝛes facer tis maledi ibus ceſſare. E t falſo et gin zer
nannt alifſgn⸗ ra: TWex ere ad e i nam wedlt wrdaho nenl edictiontwroſtlci duntins u nſo onero⸗
Urefut pita; Et 4 xxxiiij D .j. cxxxij. cũ ſe ateria. C. vj 5 s ad vi ne videt᷑ ciliciũ ꝛofficiũ dimitts officiũ cũ
nnnrge⸗ giut riiji. &* extũ eſt pud ñ ſequenti. Et vj. arti. xij. to mirtere: ſe iñ poꝛtare. et ꝙ mi e. Et celic mul
chniſtr prle lti dinerengeng aſee fi Et. P. viij. xxiiij.- tere: ſemel in ſeptim ꝙ minus eſt ato gra
enit aneg geeſt ne reputent tal a ofitendi:q; pni xuiij. a frigoꝛe. ¶ ſeptimana: camiſi 3
iin. Gea cti. ¶ Co es q̃les ſunt: pniaʒ ſequẽtẽ agẽ tas. Er ſi uxurioſo etiã qꝛ tener eſt et iam di
inſinn⸗ nn rna oelmnazenuth aeanzre go o⸗ Er ushondlren eſt et paſũbilis
efnchis oo nuncl um ⁊ quantũ pꝛimũ remediũ e habeant ſi m upbo huili eroſa et odi ibilis
tunifnina un cer antũ ↄtra rõnẽ ſi mecdiũ eſt cogi uſpe⸗ ane ſurge litas. Et pigro te loſa eſt caſti
N tan eqo iniquũ Sneni nmturale tnne 6 habere re. Et ira pigro tediũ caſti⸗
ſinentnrerihi mn. eſt: Gi. quũ eſt:⁊ turalẽ nõ er atu ere. Hab Hracundo 7ri diũ murmurẽ
ntqveetloſiſuſtine⸗ ſt: Gi. n. no erubeſcere ö erubeſcẽ f. Duro bes aliena ti oſo inſolitũ nure
rlictbomiſi⸗ no ommiſi erubuiſti quod honeſtũ a⸗ grauis eſte timer ſi reſti itũ eſt pacẽ
mniſisotra ho miſiſti pe eccare:vel ſaltẽ neſtũ ⁊ vtil benti ali elemoſ itueret c
hdura ſiſtnetp wlign Poinundo:cſ eſeng e, vel ſaltẽ ꝓt e benekellena omni 5
oliens ninibo: qjre ceſſ. ere qð tu ſch erruboꝛẽ T.. naro er vſurari
piam ttſallti ſi neſtu ? vriliſſimuͦ eſt hiſ irpe fuit coꝛã ſ cuq; eſt manoreft einiruno⸗ r
uont vtiliſſimũ ter rubo⸗ coꝛã vo uetus 7 ad luxuriã eſt reſtituti⸗
Mnnie tenet ne ñ eſt:niſi facere go m ſe ho etus 1 aſſuetus: riãvel quecũq; tio Et
du lato leverne regdar go qe dyabolnogutl in ſe ho er veltes antn itrte eeetibl cũq; peccata cõ
Aibipenas dutiſings in e eſt ipi verecu abſtulit:ſicu utz gutturtali enracloniilfi ſibi pec inleros
bſtulit: ſicut pʒ. C. vj aliuz ꝙ pauci reſiſtunt: ius peccati ccatuũ din
tngelelss Eindee Pecaatoro ſinn e ni aen pʒ. C. vjl. d Ghsrl eſnnt oesi eccatireſiſtere intantu;
lenes Etigeobene 7 cis f. s inne cherſtn F e I.l. Mlrabi moꝛe vbinõ oẽs iſti teſt. ere: intan
quo ciquerercketinmn . acere pnĩaʒ: cũ ꝛiſtus nõ fugit i oꝛib agere cũ plus tim erat timoꝛ:ſij e ꝓpha trepid ktus
D eneckic t plg h 10 fugit inter latr umet vmbꝛac bellu cut equu auerũt
perercheiſiſtngemn em̃ no ũ eſt vei 10. nõ eẽt vell Ges cru- poꝛalẽ ꝙᷓ eternã q; bellũm 3 vmbꝛatili⸗
enonis Replgt her⸗⸗ naronc,, liteterpie wirts myt Scöm nere: eternali⸗ poſſent ta iſtipenãtẽ
con ationẽ: cui pctm tuum illi s intuitiõis: enistſi. rnaliter:qͥ nõ penis reſiſtere i na tẽ⸗
tetmeniudihiſinutli etiã ſ⸗ :cui omnia nu illioſtender ls: Sl penis:ſicut ptʒ S :qᷣ nõ poſſunt tetati ere illaſe⸗
nle⸗ 5 . S. e. C. rrrij. in tte ſi
ſa fſ 1 vi Nniiten, qᷣ oĩa da. aſonr Torheeiem. n r rales 4 fiane mize⸗ R e. ean reſiſtere
uftetiniginu,, oli ſacerd petm̃ tuu oſten toñſum eſt. . ec . az inci pedire:ne peni rẽt cogi
D ,B oſtender eſt. A. xv plures rati. peret:vel nen mne penitentiã .
nnl, re ↄfuſio oti. ¶ Terciũ remedi ead tuã ſaluarõnẽ lures rationes l ne inceptã arii 47 bo⸗
zeliu Mañ · iij medi ſaluatõnẽ nia niſi in pꝛĩcipi⸗ Amo: otinuaret: ꝓ
n mnlnsaly ſi/ dsgenrilom Naũ.iij. R u eſt cogitati 16 lami in pꝛĩcipio qꝛ pꝛedicta nõ Opter
E nudit iij. Reuelabo pudẽ atio futu am inci io. Eſt. n. ve illi⸗ cta nõ ſunt
1enimnni al n remie.xx.C atẽ tuã re o pudẽda tua:voſtẽ nipoſs piunt vitã: ſicut ð illis qui bonꝗ t gra⸗
nmimaniur iu xerunt ob onfundentur gnis ignomini oſtẽ po to ad ſcolas cuiii puero indiſci poſt ma⸗
inrii ꝛobꝛiũ ir veßementer: iam: ie re:ſed cum s cui in pꝛinapio iſciplinat.
. Meritoonigtl xxxv Bextunr ꝛiũ ſempiternũ nter:qꝛnõ i m um bene fuerit f ncipio gr 07 le
eniecn Sextũ impedimẽti rnũ: q nuncj ntelle⸗ atus: velectabi r fangntams m eſt achn
ſunithorgadts HH imẽtũ eſt i unc welebi pabuit ectabile eſt ei tus 7 in ſcientia ĩ iſce
.Cogitãt. iuuentꝰzp̃ſie bitur. abuit ↄtra ei addiſcere: cientia inf.
rbeeg mondue re volunt:ſedi n. tales i pᷣſumptio lł . oſi a coꝛ eſtm ere: ſcientia 02-
iirheeh tan mnt:ſed illa eit pi⸗ ünlenertute ecne⸗ poſito. ¶ Eſt iterũ axime ab eo di ntia quã p?
Ponmihſett d 5 UPꝛimo piculo nte ſe coꝛri erit in tene iterũ de pꝛedi. eo dilecta: Bic i P
ni⸗ ent pꝛopter coꝛrecti a eypectatio rige⸗ in tenebꝛi⸗ pꝛedictis ſi a: Dic in
lunog neii nim parũ er ꝛrectionis diffi⸗ Apter plu mo egreſſe s carceris:qꝛ ſi icut ce illo npo⸗
anonun. ficult ꝛans a via: in pꝛij bifficultatez. Bi⸗ ng greſſu de carc qꝛ ſicut illi qᷣ diu fu xvi
enrnanummm nö tate ad viã ſuã :ꝛin pꝛinci ez. Dicut moduzʒ eſt cregrauis ius oculis in pꝛi
echtum Sberae n a, SP pio erroꝛis fine di merunri celectabil eſt ſolis clani 3 m pil.
nmntiltelrili põt:ſic in ꝓpoſij epõt:qð di ne dif⸗ uerunti 18. YJta claritas.
nu ceret maledi ito. ¶Beo iu errans f. cipi in tenebꝛis in ꝓpoſito ei q poſt
nnent eſud⸗ rer li edicta: irrõ coo: qꝛ ſicu facere pientibo ſanari pctõꝑ. Eſt terũ eillis di
4 celin rrõnabili cut terꝛa illa di ibieni anarl gutn Eſt iterũ we eis ſi⸗ q diu
ſtinecſin n uen quentes vel ſi s que tm̃ ſe di⸗ tionẽ infirmitaris: ſtatim ij eis ſicut ði
nen es. YIta illi q̃ tm̃ uſpenderet nes coꝛri⸗ nec lu nitaris:nec mmediat in
ten ni 1 ctutis:co 1q̃ tm̃ caſti⸗ latrone ge⸗ x clara ita pla cib eſt ita ſapii epoſt mu
Ni heſlerinfl tutis: contra ligare cogi⸗ s et non ĩ ſanus:ſed placet oculis: ſi apidus g
zinſe Prium ficieba pꝛophetã di⸗ gitant xel liu anus: ſee aulatiue i ulis:ſicut qñ guſtui:
tir Gi m omnes dicentẽ. J icta ſene⸗ incipiũt. Sici tiue iſta eis magi⸗ qn perfecte eſſet
itud Viero. P. viij peccatoꝛes t n matutino int᷑ cipio nõ ic in ꝓpoſi magis ac magi e eſſet
viij. xxv. ¶ Z. terre Nora cörratale⸗ Ponointdrin pkncenteclen, agis pls
¶Tercio ꝓ a cõtr. dul ltũ placeat. cũ tñ cũq; bona vi acere
Ptermulron peered⸗ Dulceſomaldꝛen di tl n din goͤſtara fnenm⸗ pn
pꝛecedẽ in con vita congetſagar ban baberebo fuerit eius
a cogitationequ e bona vlta ſu onus homo
a ſperat ſeherode cel vno die et
celi:qᷓ habuit

Exemp.

Exemp.

Nxviij.

Exemp.

Penitentia

⁊ææ mala vita ſua centũ dieb ⁊ mille cogitationibus
malis. Et qõ in pꝛincipio fuit graue ſicut cõmunit᷑
eſt in inceptione eruditionis cuiuſcũq; artis.ꝓceſſu
tꝑis erit leue:Et qð in Reinetn facit inuite et cum
murmure:ſi tentare vellet. poſtmoduũ faceret hyla-
riter. Sicut patet ꝑillũ deq; tangit᷑. C.viij.vij.queʒ
Hernardꝰ pꝛimo induxit:ꝙ ꝑ ꝑpuũ tpᷣs vtputa heb⸗
domadã:vel menſem ꝓ amoꝛe vei pria ſalute pec⸗
care ceſſaret:qͥ poſtmodũ nõ tm̃ aceſſit ꝙ a peccatis
paruo tꝑe:̊ pꝛo ſemꝑ ceſſaret.qꝛ quantũ bona vita
fuit contra coꝛ eius anteq illã guſtaſſet: tantuʒ ſibi
placuit poſtꝙᷓ guſtauit. Sic eſſet ve vobis ſi velletis
Pannũ incipere bonã vitã: Rogo ſ̊ ſicut rogauit ſã⸗
ctus Hernardus.ꝙ ꝑ annũ ↄtinuetis bonã vitam:
quã nũc vel ſaltem circa paſca incipietis:⁊ ego ſum
certus:ꝙ in fineanni vobis placebit.et ſequenti an

no illud facilius facietis:et in fine illius maioꝛẽ ha⸗

bebitis velectationẽ:⁊ ſic vſq; ad finẽ vite:in q̃ ma⸗
xime vobis placebit. ¶ Bane ſi ſic viuere ꝓ dei amo
re et ſalute ꝗpꝛia inceperitis:maioꝛ duricia et diffi⸗
cultas erit in pnimo anno. Et tñ oĩs ratio dictat ꝗꝙ;
nõ ⁊betis ꝓpter hoc dimittere.Oiĩis nanq; ratõ di/
ctat.ꝙ ſi vellemus ſuſtinere duras dietas ⁊ multas
expẽſas pꝛo ſalute coꝛpoꝛis incerta:⁊ aliqñ in vanũ
quia nullũ vite diẽ ꝑ hec acqᷣrũt:⁊ ſi acquirãt moꝛ/
tem ad paruum tempus ꝓlongant:ſed nõ euadunt:
quãtoma gis hec ſuſtinere berent ꝓ ſalute aĩe eter
na:⁊ vt moꝛtẽ ⁊ penas euaderent eternas. qq̃s ſi ꝑ ſpa
cium vnius hoꝛe vidiſſent vł guſtaſſent:qͥcquid hic
ſuſtinere poſſent paterent᷑.vt illas euaderent: ſicẽ pʒẽ
ꝓ hyſtoꝛiã Bede geſtis angloꝝ v videnti penas
inferni.P.viij.xxxvj.¶ Gi vo ſic incipere ⁊ bene vi
uere noluerint ꝑ annũ vel dimidiũ:ſᷣ ad omnẽ ven⸗
tũ tentationis ⁊ occaſionis cadunt:qð mirabile eſt
ꝙ ſapoꝛẽ bone vite nõ habent qͥ nuꝙ; bene ſani guſta
uerunt.Sunt.n.nonnulli qͥ poſtꝙ; inceperũt pꝛimo
carnaliter peccare:vix vnqꝙᷓ; fuerunt ꝑ quadraginta
Dies ſil ſine illo cccaro.nlil foꝛte neceſſitate infirmi

tatis. Sic nec falſi nec guloſi nec fures ⁊ hmõi:ſ̊ ad

omnẽ vehementẽ tentationẽ: ⁊ ad omnẽ opoꝛtumi-
tatẽ in peccatum cadunt. Et tales ſicutnunꝙᷓ fue⸗
rũt in bona vita radicati:ita nũꝙᷓ in illa inueniunt
dulcedinem.nec fructum ꝓpꝛie ſalutis nutriunt ad
matunitatẽ:ſicut nec arboꝛ que radices firmas non
habet: qͥb Jude.j.Hi ſunt in epulis ſuis macule
ↄuiuantes:ſine timoꝛe.ſemetipᷣos paſcẽtes.arboꝛes
autũnalcs.infructuoſe bis moꝛtue ⁊c. De quoꝝ fine
7 pena Mah. iij. Oĩs arboꝛ ꝗᷓ nõ facit fructũ bonũ
excidet᷑ et in ignẽ mittet᷑. Et hoc cito:qꝛ iaʒ ſecunis
ad radicẽ arboꝛis poſita eſt Math.iij.Ergo ↄuerti⸗
mini ⁊ agite penitẽtiã:Eech.xviij.eo mõ quo in cõ
fefſione ꝓmiſiſtis vel ꝓmittere vbuiſtis.xe qͥ mõ ha
betur.C.v.xj.cũ ſequentib. ¶Omnibo vo pᷣdictuʒ
habentibo timoꝛẽ vel veſperationẽ.in vi.pa.ſaluber

rimũ oſtendit᷑ exem plũ qͥ qͥdã ſanctus pater quenda
qͥ ꝓpter vicioꝝ multitudinẽ ⁊ enoꝛmitatẽ diffidebat

ſe vitã ſuã poſſe emendare ad ſalutẽ reduxit tali mo
do:Oſtendit nanq; ei ille ſanctus ꝙ opoꝛtuit eſſe ve
ipᷣo ſicut fuerat quondã væ filio cuiuſdã pꝛiſfamili⸗
as habentis agrũ plenũ ſpinis ⁊ tribulis ⁊ malł her⸗

bis.qꝗᷣ filio pᷣcepit ꝙ illũ mundaret. Filius g ad agr

illũ cũ inſtrumentis cõgruis veniẽs laboꝛiſq; vidẽs
magnitudinẽ deſpans:ĩbidẽ multis diebo pꝛe tedio
obdoꝛmiuit.Ad quẽ cũ pater poſt multos dies ve⸗
niſſet ⁊ nihil actũ ↄſideraſſet:filio ꝑ predictã cauſazx
ſe excuſantẽ.ait pater:miſer et vecoꝛs:ſi omni die tã
tũ emũdaſſes quãtus fuit locus in qͥ wꝛmiebas nũc
fuiſſet pene mũdatũ.Omni q̊ o bone fili timoꝛe de⸗
poſito incipe paulatim mundare ⁊ nociua euacua⸗
re.qð cum facere inaperet.licet pꝛius cũ tedio:poſt

Dvij.

modũ tñ qñ vidit opus ſub manu ſua ꝓficere cũ ma⸗
iori velectatione totã areã mũdauit.Sic inqͥt tu in
cipe temundare ꝑ ↄfeſſionẽ et ꝑ bonoꝝ opeꝑ aſſue/
factionẽ.q et fecit:et e peccatoꝛe ⁊ exemplari dã⸗
nationis effectus eſt exemplar noſtre ſalutis.¶¶Mu
ius ů̊ exemplo incipiamus bene agere ⁊ vitã malam
mutare ⁊ veus inuabit ? dyabolus tentans væbilita
bitur.et gratia reſiſtentis augmentabit᷑.intantũ ꝙ;
ſequenti die ⁊ ſeqnti tentatione erit foꝛtioꝛ ꝙᷓ in pce
dẽti.Exemplũ ad hoc in vit.pa. quodã tentato ðᷣ
exitu heremitoꝛij ſui ⁊ qe fractione pnĩe quã incepe
rat.hic cũ diẽ ad exeundũ ſtatuiſſet et ad illũ diẽ ve
niret cogitauit:q; ꝙ amoꝛe deiadhucillo die expe⸗
ctaret:et in craſtino recederet.Cũ vo craſtinus ad-
neniſſet dies cogitauit ꝙ etiã illo expectaret ꝓ amo⸗
rematris ei.Tercio die idẽ cogitauit alio ſãcto:
ad quẽ habnit ſpãlẽ vuotionẽ.Cũ vᷣs ſic aliqᷣb die
bus dyabolo ⁊ carni ⁊ mũdo reſtitiſſet:ſenſit ſe a tẽ⸗
tatione illa vi gratia ⁊ adiutoꝛio penitus liberatũ.
NMec mirũ:qꝛ veus et mater eius ⁊ ſanctus ꝓ c amo
re ſic reſtitit ipᷣm ſpecialiter iuuerũt ⁊ foꝛtioꝛem fece
runt.Et ſicut ſic reſiſtendo ſp foꝛtificat᷑:ita ecõuer⸗
ſo qͥ cadere incipit quotidie vbilioꝛ erit ad reſiſten⸗
dũ.¶ ¶ Ad idesꝭ quaſi modo ſequenti ve quodã fert
ſimili gra a tẽtatione liberato ⁊ ad pnĩaʒ inclinato.
Cũ.n.ieiunare nõ poſſet qͥdaʒ ieiunij die cogitauit.
ꝙ; ↄtra cõem vſum ieiuna ret vſq; ad pꝛimã: q adue/
niente idẽ cogitauit de tercia:et ſic inceps vſq; ad
hoꝛã debitã in qͥ letus de tanta carnis victoꝛia cibũ
ſumpſit.ex qͥ pnĩe pꝛincipio melioꝛ foꝛtuna ſequeba
tur. Mã cũ p aliquos dies ſic penitẽtie ſe aſſuefacẽt
paratũ ſe inuenit ad ieiunia ↄgrua chꝛiſtianis. Sic
erit ve illis qui ſunt ſicut dicit᷑ Heb.vj. Facientes fũ
damẽta penitentie.¶¶ Cuiꝰrõ põt videritã exparte
ſtatus penitentiũ qᷓ etiã ex parte manus auxiliãtiũ
Etũ ad pꝛimũ peccatoꝛ in peccatis exiſtens: eſt q̃ſi

in terꝛa ſicca extra aquas graꝝ: cui onus pnie videt᷑
immobile:ſicut vebili onus magni ligni ſuꝑ aridaʒ.

qð tñ in aquis nõ ſolũ ab eo moueri poſſet:imo ipᷣm
mouentẽ poꝛtaret.Cũ vᷣo peccatoꝛ incipit pecca
tis ſuis penitere.iam onus illud incipit quaſiaquis
appꝛopinquare:nõ tamen totaliteraquaspfundas
atim attingit. ſed quodãmodo terꝛe adhuc adhe⸗
ret:et ideo ille qͥ verſus aquã ꝓfundaʒ illud mouere
nitit. adhuc tediũ habet ⁊ laboꝛẽ vſq; a ripa totali.
ter õäs s inueniat:in qͥb facilli
meullud mouet:illoq; ad onn vel ciuitatem poꝛta
tur:Sicut patet in aliquib partib:in quib homi/
nes ſuꝑ huiuſmodi ligna ꝑ flumina vſcendunt.ipᷣi⸗
q; ligna ſił ligata ĩ trãſitu regũt:ſed ligna ipᷣos poꝛ⸗
tant.Sicut etiã patet e naufragis qͥ aliqñ ꝑ põde⸗
roſa ligna que in ſicca terra exiſtentes mouẽ nõ poſ⸗
ſunt in aquis poꝛtant᷑ ⁊ a maximis piculis liberant᷑.
Eic in ꝓoſito ⁊ onere vere penitẽtieqð peccatoꝛi
bus eſt impoꝛtabile.duʒ in pctõ ſunt:quaſi in ſicco
extra flumina que ⁊æ ventre chriſti fluunt gratiaꝝ:
cum vo incipit a terra illa dyaboli recedere.et pedi⸗
bus aquas gratie intrat affectõnis:ſub onere ſcapu
las ſubmittit penitentie:incipit quideʒ onus illud
mouere:ſed cum laboꝛe et difficultate. Quando vxo
per bonoꝛum operum conſuetudinem perfectioneʒ
quodãmodo attigerit gratiaruʒ:iam quaſi in ꝓfun-
do flumine onus religionis penitẽtie et afflictionis
pꝛimo fuit impoꝛtabile:ſecũdo mobile tardũ:nõ
olũ facit mobile velox:ſed etiã ipſo poꝛtat᷑ ad poꝛ⸗
tum quietis eterne:et ipo mediãte mta alia poꝛtat
nõ ipᷣe tm̃ ſed gratia i ad modũ fluminis fecũ⸗/t

ſic põt intelligi illud.j.Coꝝ.xv. Gratia i ſum id

Exemp.

Exemp.

äs fuit:ß abundãtiꝰ
i

lis oĩbo laboꝛaui:nõ autem ego ſed gra œi mecum

afineent leuis mobile t
ingcr ifuina
rcaad peſſtni Otiſon
fiaulttopenttan inin anal
antepen,tetiß gutin biſtorhe
oſderereltat queſit cn et tatio
ſitatoin pgreſiuer teurili
ſione ſop onereoportet dictu
y.Hauc iuz ent in celo ſupr
aga er nͤginaetcn⸗
alicnusoptit pugn gaue
dubii guin ivuentpponante
anpllon munere remuneret ni
lol.vus totaq celeſtis militia
bellonos erponetes 10lcentes.
ſorgaudent de ictonia e gavd
gianemnnelllfili
eſimaioꝛmnaterig ganci eſt den
ſuccubuitet voſtati ſnuü reupa
blliter vinatig, denonagintane
Crnecfoniter ugtaterüteeſt
riagancijeſt ggncole. valpatt
prius din incult' ponanit P
mod ultus piusred dit no
cnechmöifuerunt malaner
nhiit Gein poſtoſtanhe
ugrzplenns nlacpſpinig

Mo neliotſonnng ſehneb
bs ſchentiteſe aſietir
hmiaoguachuiſianis. Die
tdiat heb y Facichtußfi
ubrooͤthihentie arte
ckpanemanns nſini
dtinpecanisepiſtenseſtgſi
Pgrop: wlonns phienicet
us magniligniſnoands.
onoven oſetinon
opeccator iMapit wpeccs
llluinapitquaſtaqnis
totaltteraguugpfungos
mogoteneachucadhe⸗
ipfungaz lllud nouere
laboꝛ vſcganipo totali⸗
asinneniatin qtofgalli
oltüvelcutatenporta
Pamnwingut hon⸗
Ofumina Nentont
brecöͤtſedligniͦto ⸗
uif o alli ii⸗

“

xlj.

Penitentia

que data eſt ab illo:æ qno dicit ij. Petriiiij. Molẽs
aliquos perire ſ omnes ad penitẽtiã reuerti
cudo ide ſtatus penitentiuz vratio difficultatis in
pꝛincipio poteſt videri ꝑ exemplum ⁊æ ligno ponde
roſo:et quaſi immobili pꝛius iacente ſup terrã vłin
terꝛa fixo.⁊ poſtea in alto aeris ſuſ penſo. Illud nan
q; du in terꝛa firmiter firum fuit moueri ab homine
ſolo nõ potuit. Cum vo a ter:a incipit auelli:qua-
ſi eradicari.moueri r gaß oreſt ſed nõ ita faciliter
ſicut quando totaliter in alto ſuſpenditur: ſed cum
boꝛe. Cum vero totaliter a terꝛa auulſum fuerit
et in alto ſuſpenſum:facillime bincindead mouen⸗
tis agitatur voluntatem. ¶¶ Siconus penitentie:
dum abillis ſuſcipitur vel illis copulatur. qui tota
liter terꝛenis cupiditatit⸗ celectationibo in figunt
vt ve vera loquamur penitentia abillis nullo mom
mouen poteſt. Cũ vo incipiunt pꝑ ↄfeſſionẽ et cõtni⸗
tionẽ aliqualitera terꝛenis illis voluptatibo auelli
mobile quidẽ eſt eis onus penitennieſed mobile taꝛ
dũ ⁊ cũ difficultate. Cũ vo onus pnĩe.ſ.per oſidera
tionẽ ⁊ perſeuerantiam:et compꝑpationem: et iugem
meditationẽ.in alto ad cruceʒ chꝛiſti ſi uſpenderint:
illi dilectione ſe ligantes:et ſuã pniam quantũ poſ-
ſunt ſue paſſioni aſſimilantes: a terꝛenis totaliter
abſq; neceſſitatis cã abſtrabentes: penitentia illa 4
in prindpio fuit immobilis:et in medio mobile tan
dũ:in fine erit leuis mobile velox:ipſo h̊ largiente
qui dicit Tuc.v.Mõ veni vocare iuſtos:ſed peccato
res ad penitẽtiã.¶ Oſtẽſo ꝑ exempla que ſit cã dif⸗
ficultatis penitentiuʒ in pꝛincipio ſue ↄu erſionis ex
barte penitẽtiũ ꝓut in hyſtoꝛijs pᷣdictis stinet᷑: nũc
ondere reſtat que ſit cã et ratio velectationis a faci⸗
litatis in ꝓgreſſu:ex ꝑte auxiliãtiũ. Ad cuius oſten
ſionẽ ſupponere opoꝛtet dictũ chꝛiſti dicentis Luc.
xv. Gaudiuz erit in celo ſuꝑ vno peccatoꝛe pniam
agente.Ex qͥ pʒ ꝙ iuuant pniam agentem:qui enim
alicuius optãt pugnã:⁊ gaudent væ victoꝛia: nõ eſt
dubiũ quin iunent pugnantẽ.qñ pñt et ebent: qn
amplioꝛi munere remunerẽt victoꝛẽ. Sed ipſi in ce⸗
lo.i.vus totaq; celeſtis militia optãt pugnã noſtrã
bello nos exponẽtes ⁊ dicentes. Eſtote foꝛtes in bel
lo ⁊ gaudent ⁊e victoꝛia:qꝛ gaugdtiuʒ erit in celo c. qᷓ
ſuꝑ nonagintanonẽ iuſtis nõ indigẽt pnĩa.Sicut
em̃ maioꝛ materia gaudij eſt e milite g in bello pꝛiꝰ
ſuccubuit:et pꝰſtatũ ſuũ recuꝑans:om̃es hoſtes no
biliter vincit:qᷓ nonagintanouẽ q nec fuerunt vi
cti:nec foꝛtiter pugnauerũt.¶ ¶ Et ſicut maioꝛ mate
ria gaudijj eſt S le. vel patrifamilias e'agroꝛqͥ;
prius diu incultꝰ poꝛtanitſpinas ? tribulos⸗ poſt-
modũ cultus plus reddit vno anno ꝙᷓ alius in nu-
ꝙᷓ. nec hmõi fuerunt mala:nec in multis annis tatũ
reddit. Sic in ꝓpoſito ſicut patet de paulo.qͥ priꝰvi

ætus ⁊ plenus vicioꝝ ſpinis:ð qͥ tãᷓ eccleſia trinphãs

ꝙᷓ militãs plus gaudet:q; væ centũ puenis innocenti⸗
bus qui nunq eccleſiam pſequebãt᷑:ſicut Pauloma⸗
lIus: Mec ita hoſtiba ſuccubuerũt: qꝛ nũꝙ; actualiter
moꝛtaliter peccauerũt:necita eccſeſi eyaltauerũt.
ſicut Paulus honꝰ:nec ita foꝛtiter de hoſtib trium⸗
phauerntn. ¶¶ Et ſient de Paulo et Magdalena:
et his ſilibus. Ita walijs ve quib re⸗ ch militia
celeſti gauder. Sicut mater æ filio:quequãto infir
mitas væ qua filius ↄuaieſcit fuerit granioꝛ 7 Picu⸗
lum amici in bello mari maiꝰ: tãto cõualeiſcetiam
filij euaſionẽ amici 7 mat᷑ ⁊ amicus plus audent.
plus applaudũta wũ laudant ve vno ta ifilio: vl
amico:ꝙ æ multis alijs:q nec in tale periculuʒ inci⸗
derunt: nectali liberatione indiguerũt. YIta in Po⸗
ſito. ¶ Mec mirũ ꝙ plus væ eis gaundet: qꝛ melioꝛes
ſunt. Sicutnanq; ns fractus ita bñ põt reꝑari
auro 2 gi gento ꝙ melioꝛ erit ꝙᷓ fnerat qn integra fu

vij.

erat:et poſſeſſoreiusnũc æeo plus gaudet:qꝛ meli⸗
oꝛ eſt qᷓ alius qͥ nunqᷓ fuit fractus nec ſic emendarꝰ.
Ita in poſito.Cum veus æ victoꝛia illoꝑ tantũ
gaudeat:nõ eſt dubiũ qͥn ad modũ grati pꝛincipis qͥ
foꝛtiter pugnantes et vincẽtes in bonis tẽpalibo re⸗
munerat: vus pꝛinceps largiſſimus ⁊ gratiſſimꝰeos
in wvms gratie: vt foꝛtioꝛes 7 ditioꝛes in bonis ſpũ⸗
alibo fiãt remuneret:et gẽas illoꝝ augeat: P quas fa

cilis videt eſſe pugna ⁊ pnĩa que in pꝛimo inſultu vi

debat᷑ eis grauis.illaq; gratia ſuffulti ⁊ repleti foꝛti
ter agunt.nõ ſolũ ꝓpter ſalutẽ ꝓpriaʒ ſed ſicut dicit
Tren.ij.vt te ad penitentiam pꝛouocarẽt. Tein⸗
quã qͥ mullam excuſationẽ habes ve omnibo pᷣdictis
eyivenri⸗ impedimẽtis:quare nõ vebeas vitã ma⸗
5 mutare ⁊ pniam agere de pᷣdictis peccatis tuis:in
quibo multis annis vixiſti: p qͥb oĩs ratio dictat: ꝙ
mulns anmis peniteas. niſi ſola inoꝛdinata puſilla⸗
nimitate q cõfitendo ſed nõ libenter penitentiã ſu⸗
ſtinendo:es ſicut infirmus: medico plagã oſtendit
Hnõ bmittit ꝙ tangat:ſed clamat et murmurat: in
qᷓ nonnulli intantũ infatuant᷑ ſtulticia ꝙ malũt age
re pniam maioꝛẽ quã ipſimet ſuſcipiũt: qᷓ; minoꝛem
et magis ſalutarẽ eis impoſitam: icut patnit veſa
cerdote de q fert: cñ ſibipᷣipnĩam impoſuiſſet: ſem
per hoſtia cñ celebꝛare vellet e altari anolauit: vſq;
pnĩam vebito mõ accepiſſet. Necmirũ: qꝛ atra oĩa
lura eſt: qͥs ſit iudex in cã ꝓpꝛia. In q̃ iteꝝ puſilla⸗
nimitate ſen timiditate caro ſe habet ad aĩam ſiẽ ſo
cius parciſſimus q cũ ſocio ꝑ viam nollet expendere
ſed libenter vellet cũ eo in hoſpitio laute comedere
ſicut ſocius vecoꝛs in bello qͥ nollet impetꝰbelli
ſuſtinere:ſed libẽter epꝛeda belli gaudere.¶ Ani⸗
ma vo in pꝛimo caſu carni ſeruire vebet ſicut pegri⸗
nus largus qͥ nõ obſtãte ꝙ ſciat ſociũ ſuũ parcũ vel
le murmurare:ſatis tñ p els ꝓuidet:q̃ ſocius durus
vidẽs appoſita comedit:licet cũ murmure: et maxi⸗
me vbi ſocio largo vel ↄtradicere vel apte reſiſtẽ nõ
poteſt. Sic væbʒ ſpñs ſe habere ad carnẽ:vt œ ope/
ribo ꝓnie et aliarũ virtutũ tanꝙᷓ ve cibis ſpirituali⸗
bus pꝛo vtriſq; pꝛouideat.quibo caro licet cuz mur⸗
mure vti æbet aĩa illã miniſtrãte: exemplo pauli. q
caſtigauit coꝛpus ſuũ ⁊ in ſeruitutẽ redegit. nonob⸗
ſtante q murmurauit ꝓ legeʒ carnis rebellans legi
mentis ſue. Sic ⁊ebet ſpũs peccatoꝛis carnẽ timidã
7 durã ad ſpũalia in ſeruitutẽ redigere pnie:dicens
ei illud Acxt.viij. Penitentiã igit᷑ age ab hac nequi⸗
cia tua. Saeuähontenne impedimẽtũ eſt in ali
qbus poteſtas.in aliquibo vo pauꝑtas. ¶¶ Pꝛimuz
patet in iſtis diuitiv qui ita vinũt. ac ſi non eſſent
x et eccleſie ſubditiſed exempti:qꝛ paruam in con
feſſione recipiunt penitentiã: adhucillam aruaʒ
nõ tenent:niſi qñ eis placet:quaſiludendo il az tene
re:nã nõ libenter ieiunãt miſi qñ nõ fameſcunt nec

veniunt ad eccleſiã niſi tarde qñ placet. intantũ

opoꝛtet ꝙ ens ꝓ ſernicio ſuo habendo ⁊ om̃s alij ex
pectent vſq;qͥ in lectis ſuis:vſq; ad magnam diẽ foꝛ

te enna del terciã ſatis luxuriauerint ⁊ ſudauerint

licias ſuas in gula ⁊ luxuria dimittũt qũ eas non
habent: hoctm̃ opere⸗ nõ voluntate. Pompã vo
ſeu ſupbia vel faſtum ꝙtü ad eqᷣtaturã ⁊ veſtimẽta
et ludos illicitos: ſicut haſtiludia. toꝛneamẽta 7 hu
inſmodi dimittunt: quando nec æ ſuo nec ve alie⸗
no habere poſſunt. vndeillam nutriant vel exerce⸗

„

ant. De his vo quos iuſte vel iniuſte contra cor ha⸗

bent.ſe tm̃ non vindicant qñ timoꝛe terꝛeno non au
dent:cupiditatẽ vo crudelitatẽ: atq; tyrannideʒ in
eisſenectus auget.et ſola moꝛs extinguit Et breui⸗
ter in quibus poteſtas et ꝑuerſitas ſimul copulata
ſunt:ita impenitẽtes viuũt acſi enollet vl nõ poſ
ſet:vłnõ audet eos punire:⁊ q̃i poſſent ſinepnis pe⸗

xliij.

xliiij.

xlv.
Exemp.

Exemp.

Exemp.

xlvj.

Penitentia

nas eternas fugerel ⁊ gaudia eterna obtinere abſq; B
ꝙ hic vel alibi æ multis ⁊ enoꝛmib pꝓctis ſuis pniazʒ
agerẽt Et ac ſi ꝑ potentiã ſuã ⁊ nobilitatẽ regnum
celoꝝ obtinere poſſent:⁊ illic voluntatẽ ſuã ⁊ vmi/
nium in omibo ſicut hic habet abſq; moꝛte ↄtinuare.
Cum tñ viliſſimus lepꝛoſus/qꝗ in vita iſta melioꝛẽ vi
tam hʒ:in alio ſeculo maiꝰhabebit wminiũ.Siẽc pa
tet ve diuite ⁊ lepꝛoſo: Lu.xvj. ita ꝙ vecij mutabunt
Et hoc in breui:qꝛ wminatio illoꝝ bꝛeuis eſt: ſic pa
tet ꝑ exemplũ ptolomei regis.j. Aach.xj.qui expul⸗
ſo Alerandro rege aſie e regno ſuo: ipſoq; Alexan⸗
dro occiſo: ⁊ capite eiꝰei miſſo.impoſuit ſibi duo dy⸗
ademata egypti ⁊ aſie:⁊ factum eſt vt teach die mo⸗
reret᷑. Ydẽ pʒ ꝑ exemplũ e Nabuchodonoſoꝛ: Sañ.
iiij.qͥ dum gloꝛiabat᷑ væ potentia ſua ſtatim ð regno
ſuo ⁊ ex hominibo eiectus ẽ. Vñ tertus dicit.Cu ad
huc ſermo eſſet in oꝛe ſuo vox celo ruit:regnuʒ tu⸗
um tranſiet a te ⁊c. Et ꝑ exemplum herodis agritpe
regis.equo vt in hyſtoꝛia actuum ↄtinet᷑ aploꝛum
CEi ſederet pꝛo tribunali in veſte regali:⁊ dinios ho/
noꝛes ſibi oblatos/nõ reſpueret:vt tradit Joſephꝰ:
inclinauit ſead eos qui ſibi aplaudebãt/⁊ dixit eis.
En ego veꝰvr moꝛioꝛ Et cõfeſtim vt hr in hyſtoꝛia.
ꝓcuſſit eum angelꝰvñni.i.facta eſt ſuꝑ eũ vindicta vo⸗
mini:qui ꝑ quinq; dies ventris woloꝛe cruciatꝰeſt:et
coꝛrodebãt vermes viſcera erꝰa ita paulatim vermi
bus ↄſum Eerekhera r. Y exemplo veritas onñdit
ſcripture q dicit.ſj.aach.ij. Gloꝛia hoĩs nirg
ſtercus ⁊ vermis:ſic pʒ.S.ij xxxiij.Et ſiillis bꝛeuis
fuit glia ⁊ longa pena:qꝛ hic dñ potuerũt nõ egerũt
pnĩam.timẽduʒ ẽ ꝙ modernis malis potẽtibo maioꝛ
erit:licet nõ ꝓlixioꝛ: qꝛ vtriſq; eterna pena reſtabit:
qꝛ hic pnĩam nõ a gũt:qꝛ illi xpᷣifidẽ nõ ſuſceperant.
nec multa que xpc oñdit ⁊ iſtis fecit oñdit:⁊ fecit ꝓ
illis:q̃ ſi feciſſet foꝛte pnĩam egiſſent. Vñ iſtis diceꝛe
põt in ↄpatõne ad illos.qð uodasvint ludeis in
ↄpationead tyrios ⁊ ſydonis:Mat 21. Gi in tyꝛo⸗
ſydone facte fuiſſent virtutes q facte ſunt in vobis
olim in cilicio ⁊ cinere pnĩam egiſſent. ¶ Bcõa cau⸗
ſa iſtiꝰoctaui impedimẽti eſt aliquoꝝ nimia pauper
tas. Mã nõnulli vagabũdi et ignoti mẽdicãtes nec
Ti nec eccleſie volũt ſubijci legibo. Mã luxuria ĩ eis
impunita eſt Ein vno loco nõ moꝛant᷑ vſq; punian
tur. Et ſi moꝛet᷑ meretricẽ vxoꝛẽ vocãt. Itaq; pctm̃
illud tãto cõius in eis eſt/quãto liberiꝰ⁊ oĩb ignoti
us:ieiunãt qñ nõ hñt comed?:furant᷑ qn ſperãt eus⸗
dere:ſuꝑbiã/vindictã/gulam nõ volũtas.nec timoꝛ
gehenne/vel amoꝛ gloꝛie:ſed rerũ reprimit penuria.
ad ecciaʒ ⁊ ad orãdũ rari ⁊ tardi ad eccliaʒ⁊ ad mẽdi
cãdũ ꝓmpti multi:Mã væ cẽtũ qͥs videbis hoꝛa.ix
vVicos replere:oſtia pꝛãdẽtiũ innum eroſa circũſtare
mſtitudine:aures implẽ clamoꝛib:vix hoꝛa pꝛĩa ve⸗
cẽ vidiſſes in miſſa:⁊ xe mille qͥ veniũt ad elemoſyne
diuiſionẽ:vix venirẽt.xx.ad epᷣipᷣdicationẽ.Hoꝝ pᷣſ⸗
ſura vel miritudo ĩ eccia vel qͥ cũq; ſalutis ⁊ ſctitatis
actuſnullis tediũ generat.Hi ſt ĩ rudimẽtis fidei.in
oꝛatione wvminica:in ſym bolo apoſtoloꝛũ ? ſanctis
oꝛationibo ignari:in ſoꝛtilegijs ⁊ incantationibo et
ſupſtitioſis doctrinis diſertiſſimi:nẽ inter muliercu
las nõ tm philoſophãt᷑:verũetiã ꝓphetãt:ve diſtan⸗
tibus et futuris diuinant:ſed ad eccleſiaʒ ſola moꝛs
illos compellit. Et in his ommibus ꝙ penitentiam
nullam agunt:niſi quam neceſſitas:ſine ſalſa patiẽ
tie adminiſtrat totũ mũdũ cõtinuis vetractionibo/
et garrulationibo:in qͥb vitã expendũtiudicãt/⁊ ipᷣi
ſaltẽ in cõfeſſione a nullo indicari volũt:Qð miruʒ
ſͦ eſt: ꝙ eus aliqñ eos fame moꝛi ꝑmittit: vt ſic peni
tentiam agãt neceſſitatis:qͥ nullã agere voluerunt
voluntatis:qꝛ raro in eis volũtarie pceſſerũt.ſed ne
ceſſitate ſequebãt᷑ penitentie actus:Sapientie.xix.

viſ.

Nonũ penitentie impedimentũ ſunt dyaboli nũ xlvij.

cij:p qͥs miti᷑ ſuos fugitiuos ad ſᷣniciũ ſuũ reducere
Pꝛo q eſt aduertendũ: ingnagrogeſehn⸗ nõ om̃es
ya boli fugiũt wminin:̊ illi t̃ qͥ volũtate et ↄfeſ/
ſione:et ſatiſffactiõe fugiũt.Alij vo lʒ ↄfiteant᷑: vo⸗
luntatẽ tñ hñt iterũ œlinquendi:hiin dyaboli re⸗
manent ſeruitute:⁊ cœ illis facit nũcios ad pᷣmos re
ducendos:qꝛ qñ duo fuerũt ſocij in aliquo cælicto:
vnus recedit.alio remanente:ſiue ſit in delicto lu⸗
xurie.ſiue furti.ſiue falſitatis.vel cuiuſcunq; altenꝰ
mali:ꝑ remanentẽ ꝑ quẽ loquit᷑: æ qͥ ꝓpꝛiũ facit nun
ciũnitit᷑ reuocare fugitiuũ: illoq; facit falſam ſa⸗
ciẽ ne cognoſcat᷑.qͥ duob modis fugitiuos reuocãt
Pmirend⸗ aliqua wna/⁊ accipiẽdo ꝑiculum ſuꝑ ſe
os fugare veberent ſiẽ demones:qꝛ certum eſt ꝙ ve
mon eſt in eis pꝛeſens. quibo dici põt: Mõ vos eſt
q loqͥmini:ſ ſpũs malignus q loqtur in vobis: bo/
naq; ab eis oblata reſpuãt ne bona amittãt eterna.
Nec eis credere vberẽt pondẽ ꝑiculi: qͥa ðↄ aplin
Sõ vnuſqͥſq; onus ſuũ poꝛtabit.Sʒ heu in
tali

plus peccatoꝛibo ſoꝛtilegis ⁊ hmõi credũt ꝙ o’i

bus aplis:q exeũtes pᷣdicabãt vt pnĩam agerẽt mar
ci.vj.¶ Cecimũ impedimẽtũ eſt pᷣumptio: miſeri⸗
coꝛdiã vei ↄſequẽdi.dicũt.n.nõ fecit nos vt dãnaret
nos. Quibo rnd eĩ nec aliqͥs in hoꝛto ſuo arboꝛem
plãtet fructiferã vt ↄhuratr᷑:ſitñ nõ fructificat extir⸗
pat ⁊ ↄburit.Sic in ꝓpoſito teſtexpᷣo:qͥ ait Mat.iij.
Oiĩs arboꝛ ⁊c æt hoc iuſte:qꝛ ſicut dicit btũs Gꝛe.
ad magnã iuſticiã iudicãtis ptinet:vt nũqᷓ; careant
ſupplicio:q in hac vita nolũt carere pctõ. Vndeci⸗
mũ eſt culpe maioꝛis ↄſideratio.ad quam culpas ꝓ⸗
pꝛias cõpantes:illas leues reputant: æe qͥb Eccki.

xxxij. Pꝛauꝰhõ vitabit coꝛrectiõeʒ et iuxta volunta⸗

tẽ ſuam inuenit comparationem. ¶ nodecimum
eſt peccantiũ multitudo. Contra quod eſt æcretuʒ
ſumptũ ex verbis Augnuſtini in omł.æ penitẽtia.ij.

q.j.multi.in fi. Non inqͥt illiquos monemus agere

pnĩam:querant ſibi comites ad ſupplicia. Mec gan

deãt:qꝛ plures inueniẽt ſibi ſiłes: Nã nõꝗpterea mi
nus ardebunt:qꝛ cũ multis ardebũt:imo magis: qa

quanto plura ligna ſunt in igne:tãto maioꝛ ẽ ignis.

Becimũterciũ eſt peccãdi ↄſuetudo:hec certe nõ
minuit pctm̃ ̊ auget.Extra ve ſymo.non ſatis.Erx⸗
tra ĩe ↄſue.c.cũ tanto.¶ Secimũ q̃rtũ pctĩ velecta⸗

tio eſt ꝙ ſpãliter gulã ↄſeqt᷑ atq; luxuriã:ↄtra qð pe
na opponit᷑ eterna. ¶ ecimũ qͥntũ eſt coꝛdis elatio
Tales.n. pnĩam agere atẽnũt vel erubeſcũt.Et iðᷣo
vbi. illeqͥ ſe humiliat inuenit locũ pnĩe:ſicut ptʒ LIu
ce.xviij.&œ publicano:talis ſupho nõ inuenit locum
pnie:ſicut 5 ibidẽ v phariſeo:æ qͥ et oĩ ſibi ſii põt
dici illud heb xij. Mõ.n.inuenit locũ pnĩe.i Weci⸗
mũſextũ ẽ ꝓoſitũ penitẽdi ⁊ vitã emendandi in ſe⸗
nectute:Ged ſicut coꝛõa clericalis in ꝓpoſito nõ ſal

uat latronẽ a ſuſpẽdio:laico nanq; dicente coꝛã iu⸗

dice ꝙ habuit ꝓpoſitũ coꝛonã habẽdi:dictũ ſunʒ ei
ad ſalutẽ nõ allocabit᷑. Ita nec ĩ ꝓpoſito v illo qͥ ĩts
li ꝓoſito moꝛte puentus ad tribunal iudicis rapit᷑.
Becimũſeptunũ eſt lucrũ. Contra qoð nota reme
diũ.P.viij.xxv.
* ig̊ qͥ in tali ↄfidũt ꝓpoſito ⁊ qͥ intendũt: ſicut
dꝛ hebꝛe.vj.Rurſus reuo cari in pniam magno ſe ex⸗
ponũt ꝑiculo:oĩa amittẽdi:tã vicʒ aĩaʒ et bona pꝛe⸗
ſentia ⁊ futura:ſic pʒ pᷣmo pꝑ exẽplũ pcedẽs ðᷣ coꝛona
¶ ꝓoſito’ dẽ pʒ ſcoo ꝑ hyſtoꝛiã veillo qͥ dixit ꝙ ſi
poſſet hr̃e ria vba añ moꝛtẽ ſaluaret᷑. D.ij.viij. Et
iuſte qᷣdẽ ſicexpectãs oĩ bomis puabit᷑: p leges. A-
vj.iiij Et. M.ix.xl. Etp legẽ eccie in.vj.cretaliũ
ti. electione.c. qᷓꝙᷓ. vbi habet᷑ ꝙ in cathedralito ec-
cleſijs vacantib ſi negligit᷑ tempus ſtatutũ ad eligẽ
dũ.æuoluit poteſtas eligẽdiad ꝓximuʒ ſuperioꝛem

xlviij.

Ar.xuiij
xlix.

nilitii rarmalemp ſub milin
Acertarüt. Etſipetätmminu⸗
ctat Videptes egesſicti
ir. Bario votardepentten
Zeremplapatz oiaamittetool

leo eñtũccoꝛpns 1 aiom 1 ecl

tro mendant reſtitntione

lut e eis mn vel abuni ylt
iſt elllis ſtcut groriacriplidi
olls olens mones paupialiqd
dicet natno cius / diuerſop ſa
peucẽ iuraulit nihil aidaret
pers inpꝛobitate multu omot
Uitſy iam fregit toti effunch
Oinendati:en llnd deo de
Giſlepotuitſnolnitet gninſus
gegamit,grillo ad voluntaten
eadtmntägeiii
Cltin d dilepit rillue
terat Giceſtin Nitnnde
do dötü nmenit rreſtitut
maladimitrere volit.n more
cata dſertre g tis amplins

eonp

o papctã ioſis inuiti
lolnultis eos:
nid omeknni deſatuts,
ne are eriſtintruerüt ch

ins inn rniif
bircnnai iin⸗
anatiabqlanalgns ,
öreputant: Tii Eca.
Mecnöczetinapoluntn⸗
rationem. CMrocecinum
Conr gnodeſt wanetnz
ſtmiinomk vpentita,
tiliqnos nonanmsogne
lttogc iuvoliaas Necgon
Diſs Hiniptanni
1sordehürino mags⸗ge
Iigneruto molorelgnis.
naſerucocheccefteno⸗
1ieſſmno non ſatis Er⸗
caimbijtüpeti leas⸗
tatqglupuni otragpe
muͦcnti eſteondotlni⸗
nüt aernbeſeit Etido
gitiocäpnieſicntptzAn
sſuponb nvent an
nlen daerifſiihi
nnent oñ nie Dan⸗
irvittianenc n in /
imialui, ln i

Ai

ircinmtit ſan “

Tnumnnagroſech,
—
Peſtinng,
lunt dne,

—

Exemp.

Penitentia

Et illi q́ mimis expectauerũt. eligendi pꝛiuant᷑ po⸗
teſtate. Cui etiaʒ alia lex ↄcoꝛdat que oꝛdinat ꝓ
beneficia eccleſie vent᷑ infra ſex mẽſes. Alioquin ad
ſuperioꝛis iudiaũ uoluit᷑ collatio. rpumentu;
ad hoc. extra ve ſupplenda negligẽtia pꝛela.c.penul
tinid vlti. Sic in ꝓpoſito.q nõ eligit pnĩam in tẽ⸗
poꝛe ſtatuto in ſacra ſcriptura que dicit: BDanus et
viuus aofiteberis: Ecci. xvij. Qui tunc etiam nõ dat
ſeipᷣm ceo:iuſte poſtmodũ/tã electõeq; collatõepua
bit/et vtraq; vuoluit᷑ ad ſuꝑioꝛis iudiciuʒ/q dicit:
Cũ accepero tpᷣs iego iuſticias iudicabo.¶ Mecmi
rũ:ſi tunc poteſtateʒ amittãt ſeipos eligẽdi:vel dã
diſet æ hereditate celeſti oꝛdinandi: cum m leges
ſeu aſuetudines in aliqua patria vel ciuitate/ null⸗
poſſit in lecto egritudinis moꝛtalis hereditatẽ ter⸗
rena vendere.vel alienare/vel aliter tunc de illa oꝛ⸗
dinare ꝙ;ᷓ ſanꝰoꝛdinauerat/vel nõ oꝛdinauerat. Im
mõ miruʒ videret᷑:ſi tũc poſſent ſic ve hereditatre ce
leſti oꝛdinare q' eis ꝓ militie ſtipẽdio appꝛopꝛiaret᷑
a væo/q militiã et arma a cæo accepta.ſ. bona natu⸗
reſfoꝛtune et gratie:ſemꝑ vſq; ad armoꝝ dilacerati
onem cũ wi aduerſario/cõtra wũ militauerunt.
Bane ſiles mũdi militiã et arma ab aliquo dño
accipiens:et ſub illa militia ⁊ armis/ſp vſq; ad pꝛo
ximã moꝛtis hoꝛam iniuſte dimicãs/nõ auderet ab
eo militie petere ſtipendiũ:timens ne foꝛte nõ ſtipẽ

diũ:h potius ſuſpendiũ ei daret:qua fronte/ auda⸗

cia/vel cõſcientia audent in pꝛoxima moꝛtis hoꝛa ꝗa
ceoꝙ ſtipẽdio regnũ petere celoꝝ qͥ ab eo baptiſmi
vel oꝛdinũ alioꝝ ſacramentoꝑ ⁊ wnoꝝ accipientes
militis/⁊ arma ſemꝑ ſub militia ⁊ armis illis/) veũ
Tccertarũt.Et ſi petãt:mirũ ⁊ gratioſum eſt: ſi cõ/
cedat. Eide płes leges p̃dictis ↄcoꝛdantes. V. iij⸗
ix. Ratio vo ꝙ tarde penitens/ſicut ꝑ pᷣdictas leges
⁊ exempla patʒ/oĩa amittet:oſteſa eſt. C.v.xuij.La
les em̃ tũc coꝛpus aĩam ⁊ qcquid habẽt/ ideo tune
cò òmendant ⁊ reſtitutionẽ pꝛecipiũt/nõ qꝛ veũ di
liqut:ſ̊ qꝛ eis vti vel abuti vlterius nequeũt. Vnoð
eſt ce illis /ſicur gratia exẽpli dicit᷑ fuiſſe xe vetula/qᷓ
ollã plenã mouẽs paupi aliqͥd de cõtentis ꝓ amore
ei et matris eius/2 diuerſoꝝ ſanctoꝝ/petenti ſemp
peũdẽ iurauit ꝙ nihil ei daret/que finaliter er pau
peris impꝛobitate multũ ↄmota:ita foꝛtit ollã mo
uit/ ꝙ ipam fregit ⁊ totũ effundit dicẽs:totũ ſit eo
ↄmendatũ:qñ em̃ illud co.i.petẽtiꝓ amoꝛe vei veæ⸗
diſſe potuit/noluit:et q in ſua fuit ptãte/illud xæo
negauit:qꝛ illo ad voluntatẽ ſuã adhucvti ſperauit

igit᷑ qn illud vtinõ potuit/illud deo ↄmẽdauit ⁊ c⸗

dit:nõ qꝛ vvñ dilexit/ſ qꝛ illud habere vltra nõ po⸗
terat. Sic eſt in ꝓoſito/ v his qͥ tarde penitẽt.⁊ tũc
⁊łò totũ ↄmendãt/⁊ reſtitutionẽ pᷣcipiũt: et vitam
malã dimittere volũt:⁊ moꝛes antiqs mutarel pec
cata veæſerere/ q eis amplius vti nõ pñt/immo quã.
do ipᷣa pctã ipſis inuitis eos vſererevolũt:quibi
Criſo.omelł.xxxiij.de fatuis virginibo ſi uꝑ illo vbo.
Oue pate erat/intrauerũt cũ eò ad nuptias. Ouo
tidie inqͥt ſacerd otes clamant in eccleſia vei: qͥ pec-
cauit/pniam agat:q nõ peccauit/ ꝑmaneat in deo.
Nec ſeducãt vos honoꝛes ⁊ diuitie tempoꝛales: qꝛ
moꝛs veſtra nõ tardat/⁊ nemo intelligit/ nemo ob⸗
audit/cũ aũt vencrit ſuꝑ illos moꝛs/feſtinãt ⁊ anxi⸗
antur/vocant ſacerdotes/pnĩam volũt agere/qñ iaʒ
pnie locus nõ eſt:qꝛ nõ ꝓpter odiũ peccatoꝛũ: ſ̊ pꝛo
pter moꝛtis timoꝛẽ pniam agũt.Adhuc.n. ſi viuere
potuiſſent/nõ eis diſplicuiſſent. ¶ Cales nãq; mo
rientes vt frequenter in vno veficiunt:qꝛ ſi pfundũ
coꝛdis ⁊ ſecreta examinarent ↄſcientie inuenirent⸗
ꝙ recedente infirmitate vel tribulatione/ vel ad ſo
lita redirent:vel nõ omnino vt veberent veteſtaren
tur. Et hac ð cã vt pᷣdicta exẽpla ? auctoꝛitas innu

. 2 7
Dvij.
unt damnaut᷑ Quib etiaʒ ↄcoꝛdat hyſtoꝛia cuiuſ⸗
dam/cui poſt mortẽ amici ſui de illo multũ ſollici⸗
ti/? libenter æ ſtatu ſuo ſcire volenti / oſtẽſum fuit
ipᷣm fuiſſe damnatũ ꝓ rebo alienis iniuſte ætentis.
Eui alius:quõ põt hoc eſſe cũ in teſtamẽto ſuo illa
bona reſtituipᷣceperat. Cui vox:verũ eſtinrẽtiõeil⸗
la rerinendiſi infirmitatẽ euaderet. ¶Talibo 4
tarde ⁊ cũ tali veniũt intentione reſpondebit᷑/ſicut
fatuis virginibo:per bꝛeue regis/qð vocat᷑: Tarde

venit. Queqͥ dẽ veniẽdi moꝛa ſicut facit multos in

curijs regũ cauſas ſuas/⁊ res v qͥb agit᷑ amittere:
Ita etiã i curia vi.Lalibo Zumpropeiide dierpo⸗
teſt illud qo legit᷑ pater ſancti Bern.dixiſſe: Cu.n.
hilius/ſanctus viq; hemardus moneret prem mũdũ
ſerere:et hĩtũ religiomis in monaſterio ſuo recipe
queſiuit pr/ꝙ ipᷣm monachũ vocaret:nõ.n. patrem
tucme vocare poteris:qꝛ tu abbas cũ ſis / tuc pater
meus eris/nec filiũ/q; nõ cœet ſic vocare patrẽ tuũ
Filio vo dicẽtiq we h bene facerent:adiecit pater.
Voca bis meinquit:fol muſart poꝛirceo: que ie fu
venu ſi tarde. Ita in ꝓpoſito tales cũ fatuis virgini

bus poſt ianuà clauſaʒ veniẽtes: nõ tm̃ damna/ſed .

etiã veriſiones demonũ vœpoꝛtabũt vicẽtiũ:fol mu
lart c. Im mo etiã irriſiones ipᷣius vi qꝛ iuxta pꝛo
phete ſñiam: Qui hitat in celis irridebit eos:in pã
ij. Nam vriſione digni iudicant᷑: qꝛ petũt qð non
meruerũt:ſicut patꝭ Eſa.lviij. Me inqͥt querũt q̃i
pens q fecerit iuſticiã/et qᷓ iudiciũ i ſur nõ ereliq
rit: Rogant me iudicia iuſticial⸗ appꝛopinqre vo
volunt. In oĩbo his veritas regule iuris ptʒ in. vj.
cretaliũ qua dicit ꝙ moꝛa ſua cuilibet eſt nociua.
Feſtina ̊ illam ingredi ciuitatẽ anqᷓ; poꝛteclaudã-
tur vel pons eleuet᷑:ne hoſpitio careas optato. Et
dũ tante hereditatis cã:tã piculoſe in dei verſat᷑ cu⸗
ria nõ negligenter agas:nec vitã tuam vel tempus
tuũ inuetutis leuiter expẽdas.Et ſic dr̃ Ecci xxxiij
Mõ vxs alienis poſſeſſionẽ tuã ne foꝛte peniteatte.
AEt ponat᷑ ꝙ tales ĩ fine vite/ vrtã ĩ meliꝰmutare
incipiant: adhuc cũ maioꝛi h̊ faciet difficultate: et
cũ minoꝛe ĩ aliqͥ caſu laude:q; ſi vitã a pncipio bonã
duxiſſent. & cn maioꝛi hocfacient difficultate:
pʒ tam exem plis oſtẽſis.C.viij.xiiij.cũ ſequentibo.
Et. E..vij.q; etiã ſequẽtib. Ad hoc nãq; exempla
habent᷑ pꝛimo in naturalibo:nam lignũ aridũ ⁊ an⸗
tiquatũ in curuitate cũ difficultate rectificat᷑: ĩmo
citius frangit᷑ qᷓrectificet᷑: SGic nonnulli illoꝝ: æœ q
bus Zan.xiij. Inuererate dieꝝ maloꝝ c. Mec mi⸗
rũ:q ſicut nõ eſt mirũ q lignum qð p quadraginta
annos ad vnã œclinauit ꝑtem/ nõ faciliterad hoc
ducit᷑. vt omni obliqͥtate vepoſita directe in altum
dirigat. Yta nec mirũ/ꝙ illi qͥ p.xl ãnos ⁊ foꝛte am-
plius veclinauerũt:inutiles facti ſunt/⁊ ſe elögaue⸗
rũt à væoò: nõ faciliter rectificant᷑ vel o ꝑ bonã ap⸗
pꝛopinquat vitã: vel totaliter ad vuʒ mentib eri⸗
gunt᷑:ſicut pʒ.C.viij.xiiij. Sed mirũ et raruʒ eſt: ꝗq;
tales pfecte ad ve ↄuertant᷑:qꝛ ad hq pfecte ad de
um couertant᷑ opoꝛteret ꝙ antiq̃s aĩaꝑ maculas et
ſoꝛdes eis diu adherẽtes ⁊ induratas cũ multis ter
gerent lachꝛymis:od moduz magdalene:et ad mo⸗
dũ pueroꝑ a quoꝝ pedibi din induratũ ꝑ lotiones
lutũ vix ſine liin⸗ auferet lachꝛ ymag. ¶ 2d quẽ
cõtritionis lachꝛymarũ fluuiũ ne ꝑueniãt:multa
ſe opponunt impedimenta: antiquaruʒ videlicʒ cul
paxꝑ/lectatiões/ cogitatiões/2 locutiões ⁊ lucra ⁊
ꝓles:et ſpecialiter dyabolꝰ oĩb modis qbo põt:nõ
enim libenter ꝑdit puũ tadiu poſſeſſum. Siẽ nanq;
oñns ter renꝰauarꝰ.longa in aliq hñs ſeyſmã 7 poſſeſ
ſionẽ/ſed male fidei nò libent᷑ Al dimittit: nec facẽ
liter etiã ꝑ placitũ ab eiꝰmanibo liberat᷑. Quo exẽ⸗
plo in moribo ondit᷑ hoĩm/ qᷓdifficile ſit inueteratuʒ

1
2

Ars. V.
lij.

liij.

Exemp.

Penitentia

dienũ maloꝝ eſſe iuuenẽ dien bonox: nõ ſolux ꝗter
impedimenta pꝛedicta:verũetiã ꝓpter antiquaʒ cõ⸗
ſuetudinẽ.Eſt nanq; v tali ſicut ve nutritis in celi
cijs ⁊ bonis morſellis in curijs ⁊ wmibo pꝛincipuʒ.
quibo antiquatis ⁊ œ cunaa licẽtiatis:granis eſt pa⸗
nis durus ⁊ parca dieta/a veſtis exilis ⁊ wmus par-
ua. Antiq nanq; gule? ſuꝑbie:ceteroꝑq; vicioꝝ cõ
ſuetudo:ꝓ quã natura ſua ẽ quaſi alterata: facit eñ
abſtinẽtiã humilitatẽ ⁊ ceteras virtutes q̃ſi rẽ ↄtra
naturã abhoerere. Sic v ſolito ad qcunq; ꝑctã: ſiẽ
onſum eſt in.c.x ↄſuetudine.Et.A.iij.xv. e nan
q; nõ pnt dũ iuuenes ſunt ꝗpter nature caliditatem
ita nec in ſenectute ꝓpter ↄſuetudinẽ ↄtraniã: e q
libet q̊ tali verificat᷑ illud boc. . veci, illi tem/
pus vt pnĩam ageret: ⁊ nõ vult penitere a foꝛnicati⸗
one ſua. Cuius cãm reddit btũs Gꝛe. dicẽs: Vſita
ta culpa ita obligat mentẽ:ꝙ nequaqᷓ ſurgere poſ⸗
ſit ad rectitudinẽ. Vide v hacmateria. A. iij.ruiij.
cũ ſequetibo.2. C. viij.x. cũ ſequẽtib.¶ Mtũ vo ad
ſecundã ꝑtẽ hmius articuli/ ꝙ nõ tantũ merent᷑ ð cõ
uerſione ſua tarda laudem poſito:ꝙ tuncanertant᷑.
Ptʒ pꝛimo:ex wctrina ſancte Lucie virginis.q̃ ma⸗

trẽ volenteʒ ſua bona ei in moꝛte verelinquere: vt

tũc illa veo diſtnibueret:ſicut in ſua ↄtinet legenda
wcuit dicens:qꝙ nõ ſatis veo carus fuerit: q hoc xxo
dat qð ſecũ ferre nõ põt.¶ Ocdo:idem ex wctrina
oſtendit᷑ ambꝛoſij.j.li.xe offi. Quid inqͥt põt habe⸗
re laudis /ſi coꝛpus voluptatib effectũ ⁊ iã ſenecta⸗
tis gelu frigiquũ. ad ſera uotionis offica: cepoſito
laʒ vigoꝛe ſenioꝛ ↄuertat. Nõ eſt em coꝛona niſi vbi
Difficilis fuerit lucta:hec ille.¶ Obijciẽti vo ꝙ iſti
gn0 loqᷣtur ambꝛoſiꝰ væbet᷑ coꝛonaſqꝛ ſicut in pꝛi
oꝛi huius articuli parte oñſuʒ eſt/ talium lucta ad H̊
ꝙ bonã agant in ſenectute vitã/ eſt difficilis valde:
Wñndet᷑ ꝙ difficultas in ope virtuoſo ex duob ↄſur⸗
git. ¶ Quãdoq; nãq; ↄſurgit exꝑte oꝑantis: qũq;
ex ꝓꝑte oꝑis oꝑati. Verbigra:Ponant᷑ duo ante mẽ
tis ocuigs quoꝝ vnꝰſꝑ fuit affuetus ad gulã: ocs
carnis vlicias.Alius vo fuit ſemp aſſuetus ad ieiu
nandũ in pane aqua ⁊ poꝛtandu ciliciuʒ:difficiliꝰ
eſt pꝛimo ieiunare ꝑ vnũ diẽ in pane⁊ vino vel foꝛte
abſtinere a potu añ pꝛandiuʒ ꝙᷓ ſit alterni p multos
dies ieiunare in pane aqua:difficiliꝰeſt pꝛĩo vtitu
nica ad carnẽ qᷓ alteri cilicio:nectñ primꝰ plꝰ apud
deũ meret᷑ ieiunãdo vno vie in pane⁊ vino: qꝙ; alius
multis in pane aqua:qꝛ difficultas illa nõ ẽ expte
vel er natura operis qð facit pꝛo amoꝛe xei.ſed ẽ oꝛi
enalieer cauſata ex ſua mala conſuetudine. Mota
eges contra tales. V. vj. vjJ. ¶ Ex parte vo ope⸗
ris operati maioꝛ difficultas ex maioꝛi ↄſurgir ope.
Verbigra: Ponant᷑ ante mentis oculos dno homi
nes eiuſdẽ ↄditionis ⁊ diſpoſitionis. Iſti faciendo
equalia virtutis opera: equaliter tentationib re
ſiſtendo/equalẽ hab ẽt dificultatẽ:⁊ equalẽ apud
cæũ merent᷑ coꝛonã.ceceris parib/quoꝝ vnus ſrplu
ra faciat ⁊ maioꝛa et virilius ⁊ feruentius omnibus
peccstis moꝛtalibo/et quantũ humana pmittit fra-
gilitas: omnibo etiam reſiſtit venialibus. Iſte ſicut
Difficilioꝛẽ habet luctã ita maioꝛem meret᷑ gloꝛiam
Jlle vo quẽ beatus væſcribit Am bꝛoſius in aggre
lendo opera meritoꝛia pꝛimam habet difficultatẽ
que eſt ex parte operãtis. In reſiſtendo vo peccato
rum exercitijs:minoꝛẽ habet difficultatẽ qᷓ; iuuenis
ſicut ex oditionibo ibideʒ patet veſcriptis.Ergo nec
ꝓPrer difficultatem in aggrediendo:nec ꝓpter puri
tatem in reſiſtendo/illam meret᷑ coꝛonam:que diffi⸗
cultati coꝛreſpõdet operis opcratijet puritati illiꝰ
q' potuit rranſgredi et non eſt tranſgreſſus: et facere
malũ et nõ fecit. De qua ſic in pꝛedicta auctoꝛitate
am bꝛoſij otinet᷑. Mon eſt enim coꝛona niſi difficilis

.
vij.
fuerit lucta.ſ.ex pꝑte opis operati/ que penitentiz in
ſalurẽ ſtabilem operatur.ij. Coꝝ. vij. ¶ Quã q nõ
hñt ſ̊ in ſenectute illam expectant:totam vitã ſuaʒ
pꝛecedente habent:vel ve iure habere veberent. pe⸗
nalem afflittuam plenaʒ timoꝛe ꝓpter multa.
Primo: ꝓpter ↄſcieremoꝛſuʒ:q eſt penaꝑ maxima
ſicut oñſuʒ eſt in.cðᷣ ↄſcia:Sapᷣ.xvij. Peſſima redar
guẽte ↄſcia:ſꝑ enim pꝛeſumit ſeua conturbata ↄſcia
Secundo ꝗprer ſtatus ſui continuã vetenioꝛatio
nẽ/ſq a wo mailoꝛẽ elongatõeʒ maioꝛẽ inferno ap⸗
ꝓrĩatiõʒ/ ⁊ foꝛtioꝛeʒ ligationẽ.A.iij.xiiij.¶ Tercio
qpt ſubite moꝛtis poccupationẽ: ſp.n. timere vbe⸗
ret:ne ei diceret qð dictuʒ fuit illi Luce.xij. Stulte
hacnocte reppetet a te animam tuam. ¶ Quarto
Rrer omniũ momentoꝝꝑ tempoꝛis abuſionem. e qͥ
us diſtrictum dabit computũ:quia ᷣm ſententiã
HBernardi.quivnũ capillum capitis nõ dimittit nõ
numeratum/vnũ momentũ temporis nõ dimittet
non cõputatũ. Et iuſte quidẽ qꝛ exquo tantã no
bis gerit ſollicitudinem ꝙ ve minimo etiam ca pillo
capitis noſtri ſollicitat᷑:iuſtum eſt et om̃i ratõni cõ⸗
ſonũ/ꝙ tadiligenter eiſeruiamus:q; ꝑ minimũ mo⸗
mentũ ab eius ſeruitio nõ vacemus. Sicut qᷓ q mul
ta bona ſibi tradita male expẽdit eis abutẽdo:ſem⸗
per grittakger cõputo cogitat: Ita ille ve qͥ dicit
Job.xxiiij.Bedit ei œus locum pnĩe et ipſe abuti
co in ſuperbia.¶¶ Quinto ꝗpter diuini furoꝛis ⁊ pe-
narũ infernaliũ accumulationem: Ro.ij. Scom du
riciã tuã ⁊ coꝛ impenitẽs theʒauriʒas tibiirã in die
ire reuelatiõis iuſti iudicij:Ged heu in omnibo iſtis
nõ penituit pplus: Ecci.. xviij. Et hoc eſt mirabi
le: qꝛ habens ſpine puncturã illam pꝛimo die extra
here nititur:ſi t homo cuius pedem ſpina intrat vi
uus ſit/ſic e muſca eius intrante oculũ ſi vo moꝛtu
ns ſit:nihil hoꝝ vel ſentit vel extrabit: Er quib pa
lam oſtendit᷑ ꝙ ſentire et extrahere:nõ ſentire et nõ
extrahere/ſunt certiſſima ſigna vite et moꝛtis. Sic
in ꝓpoſito.¶ Gicut inſuꝑ ſi leſi coꝛpoꝛaliter wloꝛẽ
ſentirent/et remediũ quererent ⁊ a cauſis infirmita
is ceſſarent/ vtpote:ſi infirmitas er ſuꝑflnitateac⸗

cidenit abſtinerent remediũ inuenire peſſent. Iteꝝ

ſi damnũ qð paterent᷑ ex h̊ eis accid eret ꝙ ð dñm ſu⸗
um iniuſte ſurgerẽt:⁊ dñs illenõ tm pñ̃tibo flagellis
illos affligeret:verũetiã multis maioꝛibojillos affli
gere cogitaret: cũ flagella dñi ſentirent: ſe ſupera-⸗
tos viderent/magnã curialitatem reputarent: ſi m
minus nihil alind ab eis peteret qᷓ ꝙ peniteret illos
ditionis facte/ et ꝙ ꝓ pnĩa illa omnia dimitteret:
ed talem curialitatem inueniẽt in vo: qͥ ait Hiere.
rviij. Si penitentiaʒ egerit gens illa a malo ſuo/ qõ
ocutus ſum aduerſum eam: Agam et ego peniten⸗
tiam ſuꝑ malo qð cogitaui vt facerem ei.
Geg heu nõnulliiſtam pniam nimis differunt:
ſemper dicentes/⁊ in ↄfeſſione pꝛomittentes/ ꝙ peni
tẽtiã facerevolunt:ſ turpitera dyabolo vcipiutur
qͥ cogitat ve hoc quod dicunt:volo:facere vnũ nolo
7 affirmatiua facere negatiuaʒ: Gicut econuerſo
cogitat ᷑ negatiua facere affirmatiuã: dixit: Meq̃⸗
qꝙᷓ moꝛiemini:Geñ iij. In qua pmiſſione⁊ falſa pꝛo
phetia/multos habet diſcipulos: quibus dictuz
eſt ſupꝛa.eo.c.xlvij q̃ꝝ actũ pᷣdixit Hieremias: Tre
no.ij. Pophete inqͥt tui viderũt tibifalſa ⁊ ſtulta.
nec aꝑiebãt iniqtatẽ tuã vt te ad pnĩam ꝓuocarent
viderũt autes tibi aſſumptrones falſas.⁊ eiectiões.
Vigderunt inquit tibi aſſumptiões falſas. Pꝛi
mo: multa tibi ꝓmittentes:vt ad eoꝝ ſocietatẽveni
res .¶ Gcdo:te venientẽ blandienteo: vt apud eos
adhuc remanẽs ꝙ ercio minas apponẽtes:ne ab
eis recedẽs. ꝙ/ Jn pꝛĩo facto om̃s pᷣdicti ceceptoꝛes

ſic ſe hũt ad illõs qs vecipiũt.ſiẽ cete:in li.de natux᷑

Arꝰ. xvj.
liiij.

lv.

Arꝰ.xvij

Exemp.

i

tonnegb lis ſe
nſ ſalaiuſticingloſant⸗
e au dcet
cntes

r gris laquei fa
eprinent annis lal
ooinorecedere volentes Cen
tra ooinorecegerer
Nuntdicites Hiteſtitmasaupart
iterunsſiſenunis Bienen
ſis miſertepntabens Di lech⸗
ojvigerenopoteris:talis nanc
ſenis vlnereopotel
tetalip tineeeſetene kgoh⸗
ſtiuoo: hio inclges nangebis
tos achuc dimittoo:e infneon⸗
hus penltehis. Et ſielſtotniy⸗
blondiendo/minogo ſicut ſenbir
tmoꝛe wapitomici ſuum:dom
lofalſam oponitcharti gqua mul
lithereltatẽ celeſta dum giſtas t
tplunmos i gecetes int cna de
tenin qpentterenolütir ſenectute⸗
gellamm velatpsinillanoinueni
Abſſüinfemi Doceßineceſtanide
cdit dſapnlig orönem. C nin
Ppiam ilam deq Ecai . Dugf
Etqniceſatsiuſte geſta dor
ſenenignunc blepenaf
ſone lcet in giclollo ſt male
nel wbilioze gtem iſenecuti
uunultoplus woacrar oblai
niihloatoblätomaleir
lepecus malecliek halace
loſns bzingre ſx ,
ens mge. Megeſuo maſchlü 7
ng inolat Nblledio &
nlosfalminarerſaln adi
nole gre: ſalry
rpeccatoꝛcentn

v

ois.
tn, Peror .
ee Penitentia Vvij.
WN üſ
. Nnfnenmnn rerum dicit᷑ ſe habere ad piſces maris. Ybrnanq; dꝛ in caſu pꝛedicto venire tardaret: quis illum ſtultiſ⸗
enaz tin dele dbern ; citur: ꝙ v oꝛe ſuo ſuauẽ emittendo odoꝛẽ: piſces ap⸗ ſimum nõ diceret. Dic eſt in zrer aulstllum ull⸗

n emnorſtz e te nlne

Nat, n i rene
dtione Ai, nn,
14. do

bloayn Pnieet yſ⸗
to pter nininnidnn
lninm Folſ geinn
tbeannzrhitiinni
D Apeninomnibiſti
Uyti. Cethoceltmirabi
mrilum inddieemn .
Mnspedenſpinaintrgtri
ntranteoculih idonortn
tyelertrahit Erquip
tmaberenoſennfe tſi
ſicno nteer nortis gi⸗
Mileſimporalitr os
erent?zocauſis iſimmnta
mmitas orſoflntatec⸗
Iinuentfepeſſent Iter
bcaderer dfin ſu⸗
enotm ptitoflauellis
ltis maloꝛito llos ffli
ſiſentirent ſelupera⸗
itatemreputarentſion
teretih ypeniteretilos
hilig omnia Minittert:
mitin o al hin⸗
t enolloo moloſnanc
n Agamertopanic⸗
lytfnranc.

gninmnins fnt: ,,

vonnennnazſ ven
nnftlinchünf 1
,poloftaan tmi n
n Ol unnn
mtniniie i⸗
mifioner te⸗
rlile nci
int hirenins⸗
itthifllun n
lonion nencn
tofhlisfticiac⸗

sEP
norotafhlid i
ienzſinnin

lvii.

Ar. xviij
lix.

pꝛopinquaꝛe facit qs veuoꝛat.Siciſti ſnauẽ emittũt
odoꝛẽ ⁊ melodiã:dum ſiẽ dr YJob xxj. tenent tympa⸗
numſ⁊ citharã/⁊ gandent ad ſonitũ oꝛgani:et ducũt
in bonis dies ſuos:qᷓ alijs oñdendo ꝓmittẽdo mul⸗
tos ad ſe trahũt:qͥs turpiter rcibin louz vtriſq; cõ⸗
tingit/q ſequit᷑:in pũcto ad inferna ſcendunt.
n ſcpo facto illiaſſilant᷑ iudeo qͥ loquit᷑: Judic.
xiy. dicens. Adane etiã apud me hodieſr duc etũ diẽ
crasqꝙficiſceris.Hic ſane modꝰloquẽdi maxĩe dya⸗
bolo eiuſq; ↄpetit m iniſtris/qᷓ volentes a ſe recedere
nitunt᷑ retinere/ ꝓniam ꝛ penitẽdi tpᷣus /cras.i.tpe fu
turo ꝓmittẽtes /qð vt foꝛtiꝰpſuadeat: letos vmittũt
dies dicentes. DBuc letuʒ diem. Et ſi oſcientia in illo
aliquos remoꝛdeat: vel aliquieos e malis ſuis repᷣ⸗
hendunt:quib inſtigantibo ab eis recedere pungun
tur/laqueũ ad eos retinendũ parãt.⁊ ſpãliter vbi v
reſtitutoõne agit:vel w aliq re iniuſte tenta vel ac⸗
quirenda vel aliq ſtatu/ vel officio:vłfacto lucra⸗
tino/vel dæ ira ⁊ vindicta/vel d᷑ aliq; peccato vlecta
bili.In omibo nanq; iſtis ⁊ his ſiłib/de duplici pui
dent laqueo:ne ab eis recedãt. umo nanq; ↄſci
entias il falſa iuſticia gloſant in his qᷓ ad lucruʒ
Ptinent ve vindictã:dicẽtes.⁊ infoꝛmantes illos in⸗
ſtam hr̃e cãm:⁊ wcentes illos ibi iuſticiam innenire
vbi leus nullã ſcit inuenire. In his vo 3 ad vle⸗
ctationẽ ꝑtinent carnis/laqueũ falſe ꝓmifſionis per
ſuadentes/ꝙ in futuro pnĩam agere poter̃t. ¶ Con⸗
tra vo oĩno recedere volentes. Cercio:minas apo/
nunt dicẽtes.Gi reſtituas pauper eris:nec habebis.
vñ te? tuos ſuſtentabis. Site non vindica neris vi⸗
lis miſer reputa beris. Si vlectatönes tuas dimi⸗
ſeris/ viuere nõ poteris:talis nan oplexionis es:q;
te talibo vti neceſſe ẽ:tene qð habes:nec adhucre-
ſtituas:qꝛ his indiges indigebis:nec electationes
tuas adhuc dimittas:qꝛ in fine oĩa reſtituas/et oĩ
bus penitebis. ¶ Et ſic iſtis trib modis ꝓmittẽdo/
blandiendo/minãdo /ſicut ſcribit Pꝛouer. rj. ſimula
toꝛ? oꝛe vœcipit amicũ ſuum:dum iſtis tribo clauſu
lis falſam ↄponit chartã quꝗ multi ꝑpdiderũt 7 =
dut hereditatẽ celeſtẽ:dum p iſtas tres mali cias fa⸗
cit pluꝛimos ei credẽtes int᷑ ſcãna duo. i. int iuuẽtu⸗
tem: in q penitere nolut/ ſenectuteʒ:in q nõpñnt/vel
qꝛ illam/vel qꝛ tpᷣs in illa nõ inueniũt nie. cadeꝛe in
abijſſũ inferni.Hoc em̃ neceſſario om̃i dyaboli cõ⸗
cludit᷑ diſcipulis/ꝑ rõnem. C. v. xiiij. In q loco agẽt
pniam illam/ qᷓ Ecci. v. Gup furẽ ofuſio pnia.
Et quidẽ ſatis iuſte:qꝛ ſi a vo maledictus ẽ ⁊ cõ
fuſione dignus/q debile pecus offert dño. A foꝛtioꝛi
rõne vrdehe⸗ in piclo illiꝰ ſt maledictõis/qͥ e vita
pꝛia vebilioꝛẽ ꝑtem.i.ſenectutẽ teo offerꝛe intenduͦt
cũ multo plus ⁊o placeat oblatio bone vite huma⸗
ne. diſpliceat oblatio male vite/ ꝙᷓ pecoꝛis:ſ offerẽs
bile pecus maledicit Malacj Aa ledictꝰinqͥt w/⸗
loſus q hʒ in grege ſuo maſculũ 7 feminã/ votum faci
ens imolat cbile dño. Eandeʒ ſniam videt᷑ veꝰatra
tales fulminare:vſa. lxv. Puer inquit centũ annoꝛũ
moꝛiet v1 peccatoꝛ centuʒ annoꝝ maledictꝰ crit. Hãc
ergo timetes ſententiq pnĩiaʒ agam⸗ tẽpeſtiue qꝛ ſiẽ
dꝛ Eccĩ.ij. Si pniaʒ nõ egerimꝰſincidemꝰĩ manꝰdñi
Ey cuiꝰpericuli ↄſideratione oſtendit᷑ quants ſit
ſtulticia tardã expectantiũ penitentiã Bi enim rex
ↄtra quemcũq; veſtrum eſſet iuſte lratusꝓ qua offẽ
ſa ſeu culpa eẽt quis in periculo ſuſpendij/ vel muti⸗
latõnis/vel perpetue incarceratõnis/K mitterer ei
daret ei pacem ſi ad illum tempeſtiue veniret: et de
culpa ſua vemiam peteret:ſi vo nollet ꝙ expectarz in
periculo pꝛoprio/quod ad talem ꝑtinet culpam: ſi h

ſtrum. ¶ Yterũ ſicut ille ſtultus diceret᷑:quiplꝰdili⸗
git inſtrumentu fatuitatis ſuel ꝙᷓ agun auri theſau
rum. Ita illi qui plus diligũt carnẽ ſuam/ pluſq; ca⸗
ptant᷑ tpᷣs opoꝛtunũ⸗ tempeſtiuũ circa ↄmoda tem⸗
poꝛalia qᷓ ſpũalia:pluſqᷓ; feſtinãt auantagia terꝛena
capienda. Quales fere ſunt om̃s:qꝛ ſi aliquis potẽs
clamaſſet. Jmmo ſi æꝰqui potens eſt hoc facẽ vel⸗
let. ſ. ꝙ vellet dare om̃i venienti ad certum tempꝰ vel
locum tempeſtiue ⁊ feſtinanter magnã ſummam ar⸗
gentij vel auri:⁊ ſi nõ venirent ad illud tempus/vfi-
cerent:vir eſtaliquis qui vbilitate/ vel pauꝑtatejvt
quacũq; excuſatõne ſe excuſaret:ĩmo ſi ire non poſſet
citius veheret᷑q; venire tarda tet. Quoꝝ ſtulticiam
Am bꝛoſius in ſermone ve Helya ieiunio redargn
ens vicit. Si aurum tibi offerat᷑. nõ mihi dicis cras
veniã:ſed iaʒ exigis:nemo diffeꝛt/nemo ſe excuſat. re⸗
demptio aĩe offert: nemo feſtinat.¶ Et ; maioꝛis
videtur ſtulticie:nõ ſolum animam pſus negligunt
q; coꝛpus vel coꝛpoꝛalia aluantagia: ſed etiam pluſq;
lumenta:qꝛ equum omt die vult cibare 7 adaq̃re:ꝛ ſi
leſus ſit iuuare:volũtq; ꝙ eqni ſui om̃i die tergãtur
mũdent᷑:⁊ cibationẽ ⁊ iuuamẽ⸗ mundatõem aime
ſpũalem differꝛe volüt.: vſq; ad ſenectutẽ. Vñ patet:
aſin⸗fameſcẽs hʒ paſcentem:et in puteum cadens
habet ertrahentẽ:⁊ aĩa non. Yteruʒ ſicut ſtultus
reputaret᷑ qui duos habens equos ad onera poꝛtan
da oꝛdinatos:ſi onus graue qd ab ambobo: vix poꝛ⸗
tari poſſet ſufficienter/vebilioꝛi imponerer:qꝛ ipe ſoᷣ
onere caderet et onerans a vectura xæficeret optata.
SDic q onꝰpniĩe/iuuẽtute q̃ſi equo foꝛti dimiſſo ſene⸗
ctutiimponit:que eſt equus tam ebilis vix ſe ba⸗
culo ſuſtẽtare ⁊ ambulare põt. Stultus 8 eſt: q expe
ctat vt onus bnie totiꝰvite qo a inuentute? ſenectu
te vix ꝑfecte fuiſſet poꝛtatũ:ſi ſemꝑ pniaʒ egiſſz: ſene
ctuti poꝛtanduʒ imponit:qꝛ quõ poſſit pᷣſumere:vel
qua ↄſcia ꝓmittere:ꝙ tũc om̃la faciet et emendabit:
omnẽ penitentiã poꝛtabit qñ paꝝ facere vel ſuſti⸗
nere põt. qñ poterit parum comedere multum bi⸗
bere:paxꝝ oꝛare ⁊ multũ antiqͥs factia fabulis nar
rare:iuuẽtutis ſue velicta imiſcẽdo cum augmento.
Karo em viſus eſt talis pfecte penitentiaʒ facere:ſiẽ
dictũ eſt. E. iij. xv. ¶ Iterũ ſicut ſtultꝰlatrovel ma⸗
lefactoꝛ reputaret᷑:ſi mnimicos pſequẽtes fugiens añ
oſtiũ eccłe apꝑtũ diu erpectaꝛet: maxie ſi inimici foꝛ
tiſſimi multũ er appꝛopinquarent:quia dum ſic expe
ctaret:⁊ ve introitu nimis moꝛoſe eliberaret:oſtiuʒ
eccleſie poſſet claudi:⁊ multa alia occurꝛere poſſent
impeduments.que ipſuʒ ab ingreſſu arcerẽt. Ita in
ꝓoſito:v nobis / ante qͥs nũc oſtiũ ecclie tã militan
tis q triũphãtis:⁊ oſtiũ vere pnĩe apertũ eſt. Bi er⸗
go din expectauerimus ꝑ oſtium ingꝛedi eccleſie:cuʒ
aduerſarius noſter foꝛtiſſimus circeat querẽs/quẽ
ceuoꝛet/ feſtinet nos in peccatis cape tanqᷓ di latro
nes:qͥs nos nõ diceret fatuos:qꝛ interim vel oſtiũ pe
nitentie claudi poteſt ꝑ moꝛtem impꝛouiſſam: ſicut
illis fatuis virginibus:vel multa alia impedimenta
occurꝛere poſſunt: ve quibus Auguſti. in ſermone.
Nxv. Quem inquitmoꝛbus vꝛget:pena terꝛet.ad ve
ramvix veniet ſatiſfactõnem/maxune cum filij quos
illicite dilexit/ſint pꝛeſentes/vxoꝛ⸗ mundꝰ ad ſe vo⸗
cent:mitos em̃ ſolet ſerotina pnĩa cœi ere. Mota re
hoc.Ah.ix.xxxix.¶ Amplius ſicut ſtultus diceretur
⁊ eſſet / qui in terꝛis vbi duella male ꝑmittuntur/ pu⸗
gilem vebilem ? ſenem/ in bellicis reb inerpertum
pꝛo mnayima conduceret canſa. ſꝛo q̃ tã pugilẽ ↄdu⸗
cens ꝙ;ᷓ etiam ipſe pugil ſuſpendereĩ ſi pugil victus
ſit. Sicut eſt ĩ aliquibus terꝛis quando pugnat pꝛo

ly.

lxj.

lxiij.

lxiii.

enitontia

culpa alicui impoſita:ſicut homicidiũ p qua ſuſpẽ-

deret᷑ſi ſuꝑ opus captus fuerit:⁊ dimitteret pugileʒ
foꝛtem:maxime cũ ↄtra foꝛtiſſimuʒ pugnare debeat.
VAel qui duos haberet pugiles/ vnũ foꝛtẽ: ⁊ aliu⸗
cbilem:vel duos eqͥs:vnũ foꝛtẽj⁊ aliũ vebilẽ:vel du
os aduocatos:vnũ diſcretũ/⁊ aliũ indiſcretũ:in po⸗
teſtate ⁊ oꝛdinatõe ſibi ſubiectos:⁊ vno vteret᷑i.foꝛ/
ti vel diſcreto in cauſis ↄtra ſtatũ ⁊ ſalutẽ ꝓpriã:vel
ipſum ſua foꝛtitudine vel diſcretõne ſicvti ꝑmiteret
alio vteret᷑ vel vti intenderet ꝓ negocijs ⁊ vtilita/
tibo ꝓꝛijs.Sic eſt in ꝓpoſito:qꝛ pugilẽ ſeu equũ ha/
bemus foꝛtem ⁊ aduocatũ diſcretum iuuentuteʒ:in
qua virtutes naturales ſunt robuſtioꝛes/⁊ intellcts
clarioꝛ ⁊ memoꝛia pctõꝝ quibo in cauſis ↄfeſſiõis
⁊ ſalutis aduocare dʒ recentioꝛ:⁊ aliũ debilẽ ⁊ œcipi
entem ſenectutẽ.Si g̊ cãm belli.vel aduocatõnis no
ſtreſſuꝑ ſcom ponimus/pꝛimo værelicto:vel ſi pꝛimo
vtimur ↄtra ſtatum ⁊ ſalutẽ ꝓꝛiam:⁊ ſcðo vti ꝓpo/
mimus ꝓ ſtatu noſtro/⁊ hereditate noſtra ꝑditis re⸗
cuperandis:quis nos non tm̃ ſtultos:ſed frenericos
nõ nominaret:⁊ diceret illud Yere.xx. Sit hõ ille ſiẽ
cinitates quas ſubuertit dñs non penituit eum.
Fina liter illoꝝ ſtulticiaʒ om̃ia exempla oſtendũt
ſequentia.¶ Pꝛimo:qꝛ intendũt venire ad opꝰſalu⸗
tis:ꝓ quo eternã væſiderant recipemercedeʒ qñ eſſet
recedendũ.Cõtra illud pᷣs.ciij. Exibit hõ ad opꝰſu/
uml⁊ ad oꝑationẽ/ſupple a mane vſq; ad veſpaʒ. Ju⸗
dicate vos ſi operariũ ſic venientẽ ad opus vrjm re⸗
putaretis dignũ mercede.¶ Gecũdo:qꝛ expectãt ſe⸗
rere vſq; terꝛa ſuꝑ quã ſerere vbent ſit plena ſpinis
⁊ herbis nociuis:ↄtra pꝛeceptũ cei: Jere.iiij. Moli⸗
te inquit ſerere inter ſpinasvidete vos ſi talis agri-
cola vberes repoꝛtarʒ meſſes.¶ Tercio:q; expectãt
metere in autũno moꝛtis: q nõ ſeminauerũt tꝑe iu/
uentutis/qð eſt tempus ſeminatõnis bonoꝛum:cuʒ
apoſtolus dicat Gał.vj. Que eniʒ ſeminat homo/H̊
et metet: Videte vos ſi ſit naturale vel cõſuetum ꝙ
nõ ſeminans ternã metat:vel ꝙ ſeminans de vno ſe⸗
mine metat ⁊ alio:quare ergo h̊ affectatis in ſemini
bus operum veſtroꝛuũ/⁊ in ſeminatõne ſpirituali ani
marum: vt in animabo veſtris ꝓꝑ totam iuuentutem
veſtram ſeminetis vicia ⁊ coꝛruptõnem:⁊ in ſenectu-
te et moꝛte cupiatis metere benedictõnem:⁊ ꝙ in to
ta vita veſtra pauca bona opera ⁊ parce ſeminetis.⁊
tunc abundanter metere ⁊ mercedes infinitas colli
gere intendatis cuʒ apoſtolus dicat.ij. Coꝛinth.ix.
Qui parce ſeminat parce et metet. Et qui ſeminat
in benedictionibo ꝛc. Gal.vj.Qui ſeminat in carne
ſua: væ carne metet coꝛruptõnem.Et qui ſeminat in
ſpiritu ſpiritu:metet vitam eternam. ¶ Quarto:
quia cuʒ experientiſſimis luſoꝛibus.ideſt mũdo:car
ne⁊ dyabolo/ad ſcacos foꝛtuneſ⁊ mundiſludunt/di/
centes vel cogitantes:permittemus eos roto iuuen/
tutis tpe lucrari ⁊ nos amittemꝰ:ᷣ in fine tota fami
lia amiſſa qñ ad angulũ fugati fuerimꝰ mactabimꝰ
eos.Cales ſic ſtulti reputarent᷑ apud mom. Ita iſti
in ꝓpoſito apud veũ ¶ Quĩto:qꝛ illi credũt dyabo
lo/ eiuſq; de lõga vita ꝓmiſſioni/cui oẽs credẽtes de/
cepti ſt. Ecc.xxix.Eſt repꝛomiſſio neqͥſſima q̃ pluri
mos ꝑdidit.¶¶ Bexto:qꝛ int inimicos moꝛtales ni-
mis diu moꝛant᷑:qᷣs ſtultũ nõ dicẽt illũ/qͥ int inimi-
cos moꝛtales ve moꝛte ſua ↄfederatos:⁊ tpᷣs expectã
tes qñ ipᷣm occidè poſſent ꝑ diẽ/vel mẽſes velaannum
moꝛeret᷑:vbi pꝛ fugere poſſet. Sic ĩ ꝓpoſito/ iſti per
mltos ãnos:q̃ſi vel ſine q̃ſiſimo ꝑ totã vitã ſuã inter
hoſtes aĩe in caſu pᷣdicto moꝛant᷑:igit᷑ c.Aqᷣbo ideo
admiratiue qrit gha baruch.iij. dicẽs. Quid ẽ iſr
ꝙ in terꝛa inimicoꝝ es.¶ Beptimg:qꝛ tota vita ſua
edificant in terꝛa vbi habitare non intendũt.i.in in
ferno. Aut ergo edificare veberent vbi intendũt ha

intrauerunt:qꝛ

ij.

bitare:ant finaliter hĩtare eos optebit vbi edificãt.

Octauo:q; maximũ munꝰ a rege cæ eis oblatnʒ
rennnunt. In periculo nanq; ſubmerſionis tabulã
pniĩe ſibi oblata /ꝑ quam moꝛtem vitare poſſent reci
pere nolũt.¶ Mono qꝛ feſtuʒ celi intrarepponunt/
et cũ veſtimentis charitatis ſe nõ induũt:ſed credũt
ſperant ꝙ in fine ſe induant qñ ituri ſunt. Sic pꝛe
ſumpſerunt multi cũ habitu exire charitatis:et cuʒ
veſte nuptiali:qͥ tñ exierunt cũ ſacco ſeruilis timoꝛis
q̃a plus timoꝛe ꝙᷓ; amoꝛe penituerũt. qꝗ aulã celi non
eur dr Heſter.iiij. Mon erat phas
induto ſaccũ intrare aulã regis.¶ Ex qͥb patet:q;
magnũ eſt ꝑiculũ tarde penitentiũ:qꝛ ſicut multi ac

cipiũt crucẽ ſpũalem pnie:in quadrageſima/et mul

ti cruce ſignãtur ad terrã ſanctaʒ /et tñ pauci in pꝛĩa
pnia pſenerant:et cũ ſcdᷣa pauci terrã ſanctã ſpauci
terrã intrant viuentiũ: Ita v accipientib pniaʒ in
vltima moꝛtis hoꝛa/pauci terrã intrãt vinentiũ:qꝛ
ce multis illoꝝ timendũ eſt/ plus timoꝛe ꝙᷓ; amo⸗
re peniteant.Et poſito ꝙ peniteant in finel tñ ſic ex

pectantes magna ↄmittũt ſtulticiã et magno ſe ex⸗

ponũt piculo:qꝛ ꝓ omni hoꝛa ⁊ die in qͥ peccãt:vłin
peccato ꝑſeuerant:opoꝛtet ꝙ agãt hic vel alibi peni
tentiã tali mõ/q; ſi h illam agant:qñq; opoꝛtet ꝙ ꝙ
peccato qð vna hoꝛa vel die cõmittit decẽ annis pe
niteant:ſicut patet ꝑ decretũ.O. vj.lxxj. Aliquãdo
ſepteml alqñ plus aliqñ minus/quã quidẽ peniten⸗
tiã qꝛ multi ante finem penitent/hic nõ pficiunt:il⸗
li vo qͥ in fine penitent ꝑficere nõ poſſunt:opoꝛtʒ q;
in alio ſeculo illam pficiant/in quo nõ vecem vel ſe⸗
ptem faciant annos ſicut hic feciſſentj ſed pꝛo omni
die quem hic feciſſent ibi facient annum per aucto⸗
ritat em &zechielis ſupꝛa allegatam.eo.cap.xv.Eyx
qua ſequit᷑ ꝙ ſi hic tantũ peccaſſet ꝙ ſᷣm inra ecclie
in h ſcło oꝑtuit centũ anis penituiſſe ſi tatũ viriſiet:
cæ qᷓ tñ pnĩa centũ annoxꝝlicet in fine ↄtritus ⁊ con
feſſus fuerat/nullũ diẽ hic pegerit.opoꝛtet ꝙ in alio
ſeculo . tot annos illã duriſſimã ſuſtineant pnĩam
q̃t dies ſunt in centũ annis qͥs hic in pnĩa non pꝑege
runt:væ qua ſi vnũ diẽ guſtaſſent/libentiꝰhic centuʒ
anmis ꝙ; ibi vno die pniam agerent:ſicut oñſum ẽ S.
eo.c.xxx.De illis q̊ dici põt illud Hiere.vj. Vevobis
qꝛ veclinauit dies:Si q illi qͥ ibi nũc ſunt pꝛiꝰqᷓ illuc
deſcenderint:penã illã guſtaſſent:ſiẽ drẽ Math.xj.in
cinere ⁊ cilicio penitentiam egiſſent.
Quam ſi facere noluerint anteꝙ; moꝛtem pꝛopin
quã et coꝛde vicinam imaginauerint ſimiles ſt pꝛĩo
latro nibus/qui furtum dimittere nolunt: nec veri⸗
tatem dæ malefactis ſuis oſtendere:nec aliena q̃ ab-
ſconderunt pꝛopalare/vel reſtituere: anteq ſe moꝛti
adiudicatos intellexer̃t h̊ em facẽ nõ vult/ dum ſꝑat
euadẽ.p quoꝝ tñ onſionem/ nec hic qñq; nec in futu⸗
ro ↄfuſibilẽ moꝛẽ euadũt.qͥ ſi in pncipio dimitterẽt
vtrãq; euaderent moꝛtem. Sic in ꝓpoſito.iſtis non
tm̃ ſic:ſed ſtultius atingit per ratõnem/ ſiue argumẽ
tum/qð illis ſiue iſtis fieri poteſt ex dictis ſupꝛa. e.c.
lxj.¶ Scoo:ſũt ſiles viperis ⁊ ſerpẽtibo/qvenenũ nõ

Dimittũt anteꝙ; flagellent᷑:quibo põt dici illõ at.

iij. Genimina viperaꝝ qͥs vos wcuit fugere a ventu
ra ira. Nõne moꝛtis timoꝛ:q̃ dimiſſo ↄſultiꝰpriꝰfaci
te dignos fructꝰ penitentie.¶ Tercio:aſſilant᷑ pau⸗
ꝑib tarde veniẽtiba/poſtqᷓ ełyna eſt data:⁊ tarde œ
nocte ad ciuitates venientibb:quaꝝ poꝛte v die clau
duntur:ſicut accidit in ciuitatibo q ſunt ve guerꝛa:ſi
cut pʒ in ytaliaſad q̃s nimis tardeveniens nõ intrat
nec extra in aliqᷣbo locis ſt vmꝰ in qᷣb hoſpitari pñt
Ater guerꝛas. Sicveniẽtes male hoſpitant᷑a ab ini
micis ſubſãnãt᷑/ dicẽtibo illud yſa.xxviij. Expecta re-
expecta ⁊c. Sic tales male hoſpitãt᷑:⁊ a emonibo ſb⸗
ſãnant᷑. In qͥꝝ ꝑſona dicit ꝓheta:in pᷣs.xxxuij.Tẽ⸗

lxv.

Arꝰ. xix.
lxvj.

lxvij.

e atätes. 16 tl
nabätalid ogttätes 30
1 en Ean lelit inn
teneiſetcherſidein un
lut ej(Deptid:talts ſullt aſi
ocln aitͦiunn
n. guo cogenb dvell
M. arciens Cum querert i rell
coꝛoe/ nitiheigt aſini caudd pan
göciinuenire opoſſet nüclnns
chilbio ſatn nb oir iniſionen
AIWct no nullis loxq muͤhfe pe
ſͦcſelenſoigliter nuelo: 1ſt aiul
ſnſeinco watv) Cor ij ho nin
ſit pus ne fine vellit hfeſenn die
dosdonufine ſie lle mabbalaa qd
neamorteiuſton: Mn. ppii. Bzben
glhülingenirenecvant duomüch
ſepacvos 10lbend rittsinutne
Nttähabuit elbzaſininamettaiͤ
Bepyltuna aſiniſepeliet patrefa
Poꝛtasirtn C Octano:tales vo
comich cantaͤtii gas gaoꝛnyn,
Badvenit ttimeit di ipiſt
Niſiccitati naln qualm din
elnpoſten con gi t vitz differ
enitirenterin niſupnalet
ſt wffancercdo aris iforn
W
ilunnos iclt Eccign
lenterſiieranti neld bitteing
etagemere lnetutis 1ad gn

Teiuendoz nitns hhn⸗
lanc, ynitate ici
. ſeitiunegal achenn⸗
i alankſeille Adi rn

n iglinndiruinn dd

llt hieſtaſen ſel noon
lbi fcient nmum per aucto⸗
unaglegnan ed cippe E
nrüpecaſſet 3 fnlnr acche
änispenttuiſeſltütitufet
Mopſicetinfineonims 0n
hiegegent oporteriſoli
vounſimni ſiſtnenntohinn
mmis s lenonin non gepe
uſtaſſentlibenn⸗hiccentu;
wienriiginit
tillud hiere n.. Verobis
liqibinücſunt ꝛiaillae

nſtaſſentſiedi othejin v

amegiſent.

itanteämottenpopin

haginanennt ſümtles ſtpni⸗
dimitterenolun nerfinß
Soſtencerenecgliangeh⸗
Nlteſttuerr onß un
rhenſac nͦil anu
mninerhlehih e hiiin⸗
1gin inchn,annitit
. Gein pnin lunin
pernrpnin ie ln
uuſknih ſic
rrpitinenin
Stnia i4et

ſicerestentu
ſnenfn yi.

lxviij.

lxx.
Exemp.

lxxij.
Etemp.

Penitentia

ptauerũt me.ſ.prius ſanũ:̊ ſubſãnauerut me ſubſã
natõne/frenduerunt ſuꝑ me ventibo ſuis moꝛientẽ et
tarde penitentẽ. ¶ Quarꝰ:aſſilant᷑ ſtulto qᷓ ĩ nemo⸗
re bis vel ter temptans: vtrum onꝰ leuare poſſit vel
poꝛtare:⁊ inueniens ꝙ nõ poſſet/plura ligna ſupad/
dens ⁊ onꝰaggrauãs/expectabat vſq; onꝰgrauiꝰeſſet
⁊ipſe vebilioꝛ: ꝓmittẽs ꝙ tũcillud poꝛtaret/qͥ prius
onꝰleuiꝰipſe foꝛtioꝛ poꝛtarenõ potuit. Sic xe ülis
dicere poterũt illud pᷣs.xxxvij. Onꝰ graue grauate ſt
ſuꝑ me:putruerũt coꝛrupte ſunt cicatrices mee.
Qumnto:malis aſſilant᷑ ſeruis qꝗ bñ nõ faciũt:niſi
verberent᷑: malis oparijs/qͥ virilr oparij nolũtj/ni⸗
ſi vño quẽ timẽt apꝛopinqnte. Gic tarde penitens
æ q rõne iſtiꝰſifitudinis dr Ecci xxxiij. Geruo mali
uolo toꝛtura ⁊ pedes.¶ Sexto: aliqᷣb aſſilant eqͥs
ter duas ↄditões. Pꝛio: ſic aliqͥ eqᷓ nõ ꝑmittũt
e curari vel ferꝛari anteq; oſtringant᷑: dure tractẽ-
tur vel ꝓſternant᷑. Ita ⁊c Gcdo: qꝛ eq̃les ⁊ eiuſdẽ
ditõis fa ciũt ſeipos d ſuos:q ſiceqͥs ſuos poſtiqᷓ
it in toꝛneamẽtis/⁊ haſtiludijs/⁊ hmoi vanitatibo
⁊ ludis ꝓhibitis afracti:ad q̃qrigã ponũt. Ita cogi
tant v ſeipᷣis: vicʒ in ſenectute poſtqᷓ fueritĩ vani⸗
tatib/a pctĩs/ ⁊ iniqᷣtatibo ↄfracti ꝛ laſſati/intantuʒ
ꝙ veraciter dicẽ poter̃t illð Sapi.v.Laſſati ſumꝰin
via iniqtatis ⁊ pditõis.am bulauimꝰvias difficiles:
viã aũt dñi irauimꝰ:tũc ſe hũiliare volũt: dicẽtes
illud pᷣs. lxxij. VUt iumentũ factꝰſuʒ app te ad poꝛtã⸗
dum curꝛũ tuũ:⁊ q̃drigã dñi. De q̃ zach. vj. In q̃dri-

ga qᷓrta eq varij:qꝛ oꝛe ſuo bñdicebãt:aſſer tes eẽ

vellent curꝛꝰiſria auriga eiꝰ. iiij. Reguʒ. ij. Sʒ coꝛde
ſuo variabãt alið cogitãtes. IJ talis põt dici equꝰ:
æq Apoc.vj.Equꝰpallidꝰpſenectutẽ ⁊ infirmita⸗
tem/⁊ ꝗ ſedebat ſuꝑ eũ nome illi moꝛs/et infernꝰ ſeq̃⸗
bat᷑ eũ. ¶ Beptĩo: tales ſtulto afſilant᷑ mercatoꝛi:dxe
quo cãꝗ exempli d/ꝙ ad nñũdinasveniẽs ⁊ ꝑ mercatũ
circũiens.Cum quereret᷑/qͥd vellet.Rñndit aĩmal:q;

coꝛpꝰ⁊ vitã hẽat aſini: caudã pauonis/ſſeu auream/

q cũ inuenire nõ poſſet/nũdinis finitis: æ nũdinis
nihil hñs.fatuꝰab oim? irꝛiſione dignus reputabat᷑

Bic ve nõnullis illoꝝ/qͥ vitã hr̃e volũt turpeʒ aſini⸗

nã aĩalem/aĩaliter vinẽdo: ⁊ ſiẽaial bꝛutũ cæſid eria
ſua ſeqndo:v qͥ.j. Coꝝ ij. ſqõ aĩalis nõ ꝑcipit ea q̃
ſut ſpũs ⁊c. H finẽ vellẽt hreſctm dicẽtes. Deꝰ vet no⸗
bis bonũ finẽ:ſic ille malꝰbalaã qͥ dirit. Moꝛiat᷑ aĩla
mea moꝛte iuſtoꝝ: Mu.xxiij. Sʒ heu nõnulli illoꝛuʒ:
qꝛ h ſil inuenire neqᷣbant/huiꝰmũdi fimitis nudinis:
ſe vacuos ⁊ oĩ bono carẽres inuener̃t:quoꝝ qᷣlibʒ ſic
vitã habuit vel hʒ aſininam:ita ſic ſenibii Yerexxij.
Bepultura aſini ſepeliet᷑ putrefactꝰ ⁊ ꝓiectus extra
poꝛtas irin ¶ Octauo:tales vocẽ mnur et aſſilant
coꝛnicũ cantãtiũ:cras cras:qꝛ pnĩam ſpꝑ ꝓcraſtinãt.
Sʒ aduertãt ⁊ timeãt:qꝛ dũ ipᷣi ſic cantãat/ coꝛuꝰifer-
ni ſic cãtat:qualm qualm:qꝛ dũ ipſi ꝓmittũt ſe vel/
le impoſteꝝ coꝛrigẽ/ꝛ vitã differt in meliꝰ emendare
ille nitit ⁊ freq̃nter in niſu puglet eos effectu illi po
ſiti æfraudare:eos varijs infoꝛtunijs ſine vera pnĩa
ocaidẽdo/oñdens:qm hec ẽ repꝛomiſſio nequiſſima/
ꝗ plurimos ꝑdidit: Ecci.xxix Fineʒ g̊ male vite dili⸗
genter aſideranti/meliꝰeẽt tempeſtiue cuʒ colum ba
licta gemere iuuẽtutis/⁊ ad archaʒ redireeccleſie.
⁊ ſaluandoꝝ vnitatẽ qᷓ cũ auib coꝛuini genen pnĩaʒ
ſicꝓcraſtinareſq ad ecclie nõ redeũt charitateʒ:ſed
ſpoliant᷑ſiẽ ille.A.xij.xxxvj. Mono: ſiles ſunt egy
ptijs/qͥ aquis irꝛuẽtibo/qn euadere nõ potuerũt/di-
rerũt:fugiamꝰ Ero xiiij. Dʒ ſiẽ nec illi:ita nec iſti fu⸗
gere potert:qꝛ yſa.xxx.dicit dñs. Velocioꝛes erunt qͥ
vos pſequent᷑.¶ SBecimo:ſiles ſũt Cayn. Nã ſicil⸗
leſᷣm Aug.ſpicas coꝛroſas ⁊ ↄculcatas/⁊ rerũ ſuarũ
ptem veo obtulit peioꝛẽ. Ita iſti æquibo diẽ Berñ.
Quid favitis iuuenesq floꝛem iuuẽtutis vr̃e offert

P „piſj.
dyabolo/⁊ feces ſenectutis vre ceo:ſecunius eſſ, cum
bel pꝛimits xeo offerꝛe iunẽtuns dicẽtes Mane
aſtabo tibi: ſin matutinis dñe meditaboꝛ in te:ĩ ps.
lxij. Exemplo rpᷣijqͥᷣ in luuẽtute maxima foꝛtitudi⸗
ne baptiʒa bat: ⁊ pniam egit ieiunãdo ⁊c. Sic pniaʒ
agite et baptiet vnuſquiſq; vrjm:Act.ij.
Illoꝝ vo q nec in iuuẽtute/necin ſenectute vera⸗
citer: fraudulẽter penitent. Pꝛimo oſtendit ſititu⸗
do. Ocdᷣo:quõ vi offendũt. Lercio:q; damnũ Puz
plus faciũt. tum ad pꝛimũ ſilitudo illoꝝ pᷣmo in
reb inuenit᷑ in ſenſibilibo: quia dum penirentiaʒ oꝛe
fingũt ⁊ oſtenduũt/que in coꝛdenõ radicat᷑: ſiles ſunt
ſepulchꝛis exterius vealbatis/⁊ interius plenis om̃i
immũqdicia.Et dum in ſigno ↄtritõnis /et ↄfeſſionis
veram oſtendũt penitentiã:ſed in ſigno reſtiturõnis
ſatiffactionis veficiũt:auro aſſilant᷑ alchimie q in
aliqͥ bo liq̃factõnibo pbatoito natura auri ⁊ boni⸗
tatẽ oñdunt:tñ qꝛ falſu
ſititudo illoꝝ in aĩalibo inuenit᷑ rꝛõnalibus: ſic patʒ
pꝛio ꝑ dicta. .x.iiij. Gcpo:idem pʒ iteꝝ ꝑ ↄdiriones
lupi vel vulpis qͥ nõ wolẽt moꝛiẽtes:qꝛ aialia euoꝛa
uerũt:h qꝛ ampliꝰviuere nõ pñt/vt plures euoꝛent
qð factũ ſeq̃ns ondit/qn ↄualeſcentes peioꝛes cſpri
us fu erãt efficiunt᷑. Dic in poſito. ſiẽ pʒ p illũ/væqͥ
pabes.T. v.xx. Eñ ſic lupꝰ vel vnlpes/ p talẽ humi
liatõnis vel woloꝛis exterioꝛis oñſionẽ manꝰnõ eua⸗
derent paſtoꝛis ipſos inueniens: etiam ſi inter oues
quaſimites et humilies moꝛtis timoꝛe ſe ponerent.

Ita nec iſti: quibꝰ in pſal.lxxxij. Imple facies eo⸗ .

rum ignomuna er querent nomen fuum wmine.
Kercio: ſimilitudo illorum in natura inuenit᷑ mu
rium:quia ſicut mus quitm̃ catti timoꝛeſfoꝛamẽ exi

re ⁊ bladis nocere timet.pꝛius modicum extra foꝛa⸗

men ſe ponit:ſed inſidiatoꝛis timoꝛe ſeretrabit: ſic⸗

q; bis facit velter:⁊ pꝛo tanto audacius ⁊ ad diſtan⸗
tius ſe exponit:pꝛo quanto in pꝛimovel ſecundo exi⸗
tu non capit᷑. un facto cattũ qui ꝓe latitat lon
gius abeſſe fantaſiarur ſicq; fit ex illa audacia tm̃
exit ꝙ moꝛtẽ acquirit. Sic illi qͥ tm̃ ſe rimoꝛe moꝛtis
a catto abſconder̃t inferni:in foꝛamia vulneruʒz xpi.
qñ infirmabant᷑:vel qͥ timoꝛe vel verũcũdia munda
na in quadrageſima peccata vident᷑ eponere:vel 47
buſcũq; tempoꝛibi exire.⁊ luxuriari furari: bmòi

maleficia facere timent:paulatiue poſt infirmitatẽ:

paſca:vel illos ył illas cũ quibus peccare ſolebant
aſpiciunt:mutuiſe occurſibus/ aſpectibus:⁊ loque⸗

lis vlectantur: ſe aſſuefaciunt: h tña facto ſe retra-
hunt.adhuc ſanecum moꝛte ⁊ paſca longius abeſſe
imaginantur:qñ etiam illi qui tm̃ verecundia. vel ti

moꝛe ceſſabant peccare mundano. qñ quem timent.

abeſſe eſtimãt:ſcelera ſua per etrant/ apte ꝓcedẽtes
vſq; a carto inferni œuoꝛent᷑:q ſemp latẽter circũit⸗
querẽs quẽ venoꝛet.j. Pe.v. Nec vnqꝙᷓ a malefacien⸗
tib longiꝰabeſt: H eis ſo aſſociat᷑ Cui reſiſtite foꝛtes
in fide:⁊ in via quã incepiſt::⁊ infra foꝛamĩa vulner
xpᷣi.Et ſiẽ vos enonet enlus Eph. vj. Induite vos
annaturãſci:vt poſſit ſtare aduerſus inſidias dya⸗
boli. ¶ Sʒ heu pauci ſic ſe armãt:vel diu pꝰ infirmi

m ẽ veficit liqfactõne. Scoõo

Arꝰ xx.
lxxiij.

Exemx.

lxxiiij.

tatẽ vel paſca in bona vita ſtãt:in qͥ ſe oñdũt mẽda⸗

ces male ad cõionẽ acceſſiſſe: vel inſtabiles:vnum
iſtoꝝ illos neceſſe ẽ acedere.¶ Ter ſilitudo illoꝛuʒ

in natura inuenit hoĩm. ¶ Et pꝛiĩo:ĩ ↄditiõe obſeſſõ

rum:æ quibo hr. Y.x.v.¶ Gcvo in pmiſſione ⁊ adi⸗
tione cuiuſda trufatoꝛis:væ quo fertur:ꝙ in mani in
periculo exiſtens ſubmerſionis:vo pꝛomiſit oblati⸗
onem cerei ad magnitudinẽ mali nauis:⁊ alio dicen
ni:ꝙ omnia bonaſua ad hoc non ſufficerent. Rñdit:
ſi haberem pedem in terꝛa ſicca:nõ hr̃er ꝓme cancæ
laʒ ꝓ lecto ſuo. Ita iſti in ꝓiculis.⁊in vincłis:⁊ ĩ car
ceriby.⁊ infirmitatito:a ↄfeſſionibus:multa mo pꝛo

Exem

Exemp.

lxxvj.

hyxvij.

Exemp.

Penitentia

mittut ⁊ vouent:æ quibi cum liberati fuenint/mini/
mum nõ ſoluũt.Contra vei pceptũ ꝑ ꝓphetã dicen⸗
tem. Vouete ⁊ reddite dño vo vro. Et h tempeſti⸗
ue:qꝛ Exo.xiij.pᷣcepit us dicens. Gctĩficate mihi
om̃e pꝛimogenitũ:⁊ nõ vltimo genitũ. Illipᷣceptum
hH implent moꝛalx: qͥ opꝑa væo ſanctificat iuuentutis.
Tercio:in ↄditõne ⁊ ꝓmiſſione alterius vecepto⸗
ris: qͥ fert᷑:ꝙ in ꝑiculo ſubmerſionis exñs/in ꝑegri-
natõne quadã/verſus ſctm̃ Michaelẽ ſancto micha
eli pꝛimo vaccã ſus ꝓmiſit ſe daturũ: piculo vo cre⸗
ſcente adiũxit vitulũ:periculum vo euadẽs:dixit.
Neq; vaccã neq;vitulũ.¶ De oĩtali ele. ater ſenibit
Ecci.xx.Eſt qͥ p ↄofuſiõe mittit amicoſ⸗ luchat eſt
eũ inimicũ gratis.¶¶ In qͥ notat᷑ ſcᷣa ꝑs huiꝰarticli
xei vicʒ offenſa/nõ tm̃ ve hoc ꝙ nõ veraciter? tempe
ſtiue penitent:h̊ᷣ etiã ce h. ꝙ in piculis vt pᷣdictũ eſt
mlta ei ⁊ ſctĩs ſuis pmittũt/q livᷣati dimittũt:⸗ æũ ⁊
ſanctos ſuos offendũt:p quoꝝ tñ oimiſſionẽ vel ſub
tractõeʒ illos nõ offenderẽtſi illa nõ ꝓmiſiſſent / vel
voniſſent.Et ſic ſiẽ in pᷣdicta pʒ ancte:e amico faci⸗
unt inimicũ gratis.Quia ſiẽ amico gratis aliq pꝛo-
mittens ⁊ nõ ſoluẽs cũ poſſet:tanqꝙ; minꝰverar ab eo
minꝰdiligit ct ſiẽ pacẽ cũ amico frangẽs/ꝛ iteruʒ ei
pacificat::ſi iterũ ad inſidias ⁊ inimicicias auertit᷑
vel ſi ꝓditoꝛie cũ eo v pace tractat/plꝰoffendit: Ita
iſti plus vũ offendũt:vel qᷓ infirmitate ⁊ ꝑiculõ mł
ta ei ꝓmiſerũt/q nõ ſoluũt liberati:velverã pacẽ tũc
cũ eo faciũt quã poſtea frangũt:vel inſidioſe ⁊ ꝓdito
rie tũc diẽ tenẽt amoꝛis:aliud in coꝛdib cogitãtes.
MNecmirũ ꝙ vũ offendũt:qꝛ ſi rex qreret amiciciaʒ
cũ ſubdito ſuo.⁊ ſtaret ad oſtiũ ſuum vt intraret vt
cũ eo pacẽ faceret /ſi ei nõ aperirʒ: ̊ diceret:expecta
vſq; ad ſenectutẽ/ vel moꝛtẽ:multũ offenderet᷑:⁊ ſpã⸗
liter ſi ſernꝰeſſet in culpa:⁊ rex in iuſta ꝑte. Ita in ꝓ⸗
poſitoſe cæo:qͥ dicit Apoc.iij. Ecce ſto ad oſtium et
pulſo:ſi qͥs audierit voceʒ meã/⁊ apemerit mihi ia/
nuã/intrabo ad illũ ⁊ cenabo cũ illo:⁊i emecũ. Ce⸗
nabo inquit hiccũ illo/in gra:⁊ ipſe poſtea mecuʒ in
glia. ¶ Ergo a ono ſenſu:ſi ͥs nõ aperuerit mihi: Hᷣ
dixerit:eypecta vſq; ad ſene ctutẽ vel moꝛtis infirmi
tatẽ:⁊ nec tũc ei veraciter penitẽdo aperuerit:nõ ce⸗
nabit xpc cũ illo:nec ecõuerſo.In qͥ ondit᷑ tercia ꝓs
huiꝰarticuli/damnũ viq; falſe pmittentiũ ⁊ peniren-
tiũ:qo quidẽ damnũ ᷓtum ad falſe ꝓmittẽtes.i.non
tenẽtes qð ꝓmittũt/p exemplũ oñdit᷑ ð medico ⁊ pa⸗
tiente ſuo.qꝛ ſicut patiẽs ſalariũ in infirmitate me⸗
dico ꝓmiſſuʒ/ſanꝰnõ ſoluẽs/qñ ad medicũ in alia ne
ceſſitate clamauerit/ipᷣm nõ inueniet pꝛomptuʒ:nec
ad eiꝰliberatõeʒ paratũ. Ita nec iſtiin ꝓpoſito/inue
niẽt deũ paratũ:̊ atrariũ qñ iteꝝ in maxia ſua neceſ
ſitate cũ fatuis clamauerint vᷣginibo:dicentes. Dñe
dñe aperi nobis.Quia nec tũc.i.moꝛiẽtes ad ipſum
clamabũt qꝛ ipʒʒ diligũt:ſ qꝛ timẽt ⁊ ꝓpter vtilitatẽ
Faznt fatuevirgines q clamauerũt.qꝛ alias vgines
apientes veo obediẽtes ad magnãgliaʒ intellexe⸗
rũt a voo ꝓmotas vtatas:cũ quibi iʒ nimis tarde:
libẽter ꝑtem accepiſſent. Vñ in h̊ hndi vſiderio nõ
pᷣdictis fatuisvirginibo tm̃:verũ etiã filio cuiuſdam
regis cuiꝰnomẽ Sobardus fuiſſe dicit᷑ aſſilant᷑. Hic
nanq; rex dnos habens filios/ hũc vicʒ Sobardum
⁊alinʒ noĩe ZLothariũ:illoꝛũq; vt fert᷑ volens ꝓbare
obedientiã ſenioꝛi Gobardo vicʒ pꝛius iniũxit par
uam obedientiã qͥ illã facere rennit:vinde idem in⸗
iunxit minoꝛi/q humiliter patn obediens/a pre ſta⸗
tim tanqꝙ; bumlis obediens magnaʒ de wno acce⸗
it hereditatẽ wminationẽ. Quod cuʒ videret go⸗
ardus/lucrum videlʒ fratris/ nõ tanq; patri veraci

ter obediens/vel wolens ꝙ ei mus tanqꝙᷓ; patri amica -

biliter ⁊ filialiter nõ obediſſet:ſed tanq; ↄſimilis lu⸗
cri⁊ vni cupidus/⁊ volens ꝙ tale munus amiſiſſet⸗

Dij.

clamanit ad patrem/ ꝙ ipſe etiam libenter obedire
vellet.Cui pater:troptard vea gobard.i. nimis tar⸗
de aperuit os ſuum vel locutꝰ ẽ Gobardus: vidit eĩ
intellexit pater q intentõeobedirevoluit. Ita de⸗
us pater duos habens filios bonos 71 malos:omnes
nãq; ſui ſt filij ꝑ creationẽ: Deu.xxxij. Nonne iße eſt
pater tuus qui poſſedit/fecit/⁊ creauit te:vtriq; obe⸗
dientiam iniũgit bonoꝝ operũ dicens. Ite ⁊ vos in
vineã meam. Malus vo patri obedire renuit/qui ta
men moꝛtiappꝛopinquãs /intelligenſq; magnã mer⸗
cedem eſſe filio largitam obedienti a veo qui dicit.
Voca oꝑarios/⁊ rẽdde illis mercedem: timenſq; ne
ab illa mercede tanqꝙᷓ inobediens vefraudet᷑⁊ penis
grauioꝛi puniat᷑ clamat ad vum vicens. Patien⸗
tiam habeſa ꝑmitte me viuere:⁊ ero tibiobediens et
om̃ia tibi reddens:qð ſi nolueris da mihi gloꝛiaʒ il⸗
lam eternã quam fratri meo vdiſtiobedienti. Que
quia petit/necamoꝛe filialijnec caritate:Fᷣ potius ti
moꝛe ſeruili.⁊ cupiditateinfoꝛmatꝰ.ſicut Eſau:geñ.
xxv. benedictiões petiuit patris. Et ſicut Halaam:
MNume. xxiij.petiuitq; nouiſſima ſua eſſent iuſtis ſi⸗
milia. Ideo ſicut iſtiſita illioptata carebũt benedi

ctione:quia ſicut dicit᷑ in pſal.cviij.de quolibet illo⸗

rum.ilexit maledictionẽ veniet ei:noluit benedi
ctionẽ ⁊ elongabit᷑. Moluitinquitqñ potuit:iðo in⸗
quit elongabit᷑ ab eo qn voluerit in ſenectutevel le⸗
cto moꝛns.¶ Ydem vo damnum falſe penitentium
oſtendit᷑ per efemplum villo v quo fertur ꝙ moꝛi
ens videbat᷑ magna ſigna oſtendere penitentie et ve⸗
notõnis/crucẽ oſculandoi ſuꝑ pectus ſuum ponen/
do/qui poſt moꝛtẽ ſuam cuidam apparens ſe damna
tum aſſeruit.Cui alius:hocmiruʒ eſt:quia ita ceuo
te ſigna oſtendiſti pnĩe:⁊ ita humiliter crucem ado⸗
raſti ni ille:ita diligenter pectoꝛi meo illam apo⸗
Rli ida erat vt pectus calidum refrigeraret.
q̊ facto ondit ꝙ lʒ tarde penitẽtesverã videã⸗
tur hoĩib pnĩaʒ oñderetñqtuʒ ad ũ qui coꝛ intue
tur:falſaʒ agũt pnĩam/quã verbis vel ſignis exteriꝰ
gloſatã:hoĩes quidẽ vcipiũt:ſ̊ cũ nequaq; œcipe⸗
re pñt.Calibo nanq; verbis hoĩes vcepiſſe qͥdã legi
tur vſurariꝰqͥ infirmatꝰanteqſacr̃a vel eccliaſticam
obtinẽ potuit ſepulturã:reſtitutõeʒ ꝑ ſe ſi ↄualeſcerʒ
vel ꝑ eccliaʒ ſi sleuerer gerenni Pevur vſuraꝛũ
qui ſanus effectus:quatuoꝛ reſtituit ſolidos:qͥ in mł
tis tenebat᷑ libris/ a quo cum quereret᷑:quare ſic p⸗
miſit vſuraꝝ nõ reſtitueret lucra. Rñdit:ita faciojre
ſtitutionẽ em ꝓmiſi ſed nõ ommum:quod ergo pꝛo
eenur e quidã qͥ ad mũqũ 7 hoĩes verba tm̃
audientes/ſufficiẽter penitere videbat᷑. Sed tñquo
ad vxũ qui coꝛ intuet falſam egit penitentiã ſophi⸗
ſtice loquendo.nec ꝙ omia reſtitueret intelligẽdo. ſi
cut factum ſequens ⁊ interpꝛetatio ꝓpria oſtẽdebat:
ↄtra pᷣceptũ ſacre ſeriptureqð dicit.uij.Reguʒ. viij.
Meſtitue ei om̃ia que ſua ſunt. Sicut q̊ ipᷣm tũc moꝛ
tuũ penitentia illa non ſaluaſſet:ita nec ei ſiles. Ad
hoc ergo ꝙ penitentia ſit vera ſaluans penitenteʒ:

neceſſe eſtꝙ ita vo in coꝛde ꝑ fidem ⁊ bonã intenti

onem penitentiã oſtendat:ſicut exterius oꝛe peniten
tiam oſtendit hominibe:teſtificans iudeis atq; gen⸗
tilibus in deum penitentiã⸗ fidem:Act.xx. Penitẽ⸗
tiam quo ad mundũ/a fidem quo ad veum.

yEnarum primo oſtẽ

ditur diſtinttio. Gecundo: oſtendi qua⸗
lem illi qui alios tempoꝛaliter puniũt ha
bere vebeant intentionẽ. Tercio: qᷓiuſtam ⁊ oedina
tam executionẽ. Quarto:penar infernaliũ oñditur
certitudo. Quĩto et᷑nitas. Sex:aueniẽtia. Septi:
magtudo. Octaꝰ:' ĩ illa nõ tm̃ puniũt᷑ pctã opatio⸗

nis:ᷣ etiaʒ volũtatis ⁊ ↄſenſus/⸗ omiſſionis. Mono

lxxviij.

Exemp.

lxxix.

ſcgvesintel lct pʒi d c
ſel gis minimiſcz
aithoc d ſſinns nocbſus
aneſittſteſicnenui .
filns velgetſture reifamilian.
turgelebißisg clpcnaliten
Ontiqofin eti morte gralat
ſims mininefenntrelarata. D
eri penis i c ſigs..
crſerbis Aug in li wpnig Hica
ſoſt mirom mõ grouls eſt. Ern
numquã vncyalis goſſue ſtinh
Nuitimcarnetonta ihuenta eſtyen
nartytespoſſiſunt tommento. Gn
licto gengerevt pwoꝛt noͤope
ajeQueda empcta ſunt moꝛtali⸗
nuliafnöti ſtatim ſanani:ſepe eñ
urniſimedicaretnotſtatim ſan
Denitens mont dind morit ctern
eñimpenitis finid ſſeng vinere
Ic mii miſerats gö opat finep
lineano. Jo tollitmalos nemal
ſe quit Ob hocetiäton
bi. CJncubyltüng auctontat
ceptis hiius articull i genett
olns infemiscerbitarer coni.

.Nhrln. Fvopenalitati
tisoſurgit:oßſum 8 blret

horſiopanſun mman Gn,

allanapanſe
deniwekaninn
risbumiiter anemn ad,,
nrerpegdn nedilanapo⸗
echi⸗ Caldom ref Uerare.
larlepenltitospero giſti,
ngtmod wi gni corintne
uͦ erhio e ignsaten⸗
Huürß mü egln ne,
utinmni liin
Maßlacfi t ercleſtian
ſttntoipſeii uleſcen
mannaſeilelnn
treſticuttſolidosinmk
hn quererek, uare ſep⸗
lucta Küdititafsdoſte
omniumquodergopeo⸗
dmücärboisspethotfi
terexigebaf. Degtin⸗
megitpenttenni ſ/
reſttvenrini iini
muurio pnugliin
p u nn
it Glan,intinner
uſittult oſli1
irſalumpentkeſth:
Pfimt hili nmn
Itatniudthenttn
ſanbiulcbetchen⸗
ſen Aan Pant⸗
nogg un. . 8

dole

S

ena

remedia oſtendere reſtat ꝓꝑ queillas euadere poter̃t
gqui voluerint. .
tum ad pꝛimũ penaꝝ ſenſibiliũ quedã ſũt mũ⸗
diales/quedã purgatoꝛie/quedã infernales. Quarũ
prima a cæ oꝛdinat᷑ ad ꝑctõꝝ coꝛrectiõeʒ /dũ hic vi⸗
uunt ⁊ coꝛrigi pñt:⁊ ob alias cauſas/ſic oſtenſum eſt.
T. v.arti.viij.¶ Gcda oꝛdinat᷑ ad pctõꝑvenialium
mundatõeʒ in carcere purgatoꝛij. ¶ Tercia oꝛdina
turav finalitera incoꝛrigibiliter peccantiũ damna⸗

tionẽ. ¶ In pnima vus freqᷓnter bona exterioꝛa au

fert minuit. ¶ In ſcoa animas ad tpᷣs incarcerat.
In tercia miſeros eternalr moꝛtificat/2 B ſtatĩ pꝰ
moꝛtẽ.Et eſt ſummo iudice deo in h̊ caſu/ſic e iu⸗
ſto iudice terꝛeno in iudicijs ſuis:qͥ alios ꝓ velictiſu
is punit in reb mulctaãdo/alios coꝛpaliter ⁊ pſonali
ter affligẽdo ⁊ incarcerando/citra tñ moꝛteʒ. Alios
ad moꝛtẽ iudicando. Sic væꝰ. Mã in pꝛima punitõe
bona retrahit2 impedit exterioꝛa:ſicut pz. T. v. p to
tum. ¶ Scda vo miſeros vtentos grauit᷑ affligit:ſi
cut pʒ ey dictis. M. xj.lv.cũ ſequẽti.Et. lxj.et.cxxxvj.
Ra wle⸗ vo ſit oꝛdinatꝰ/7 qᷓ vurgat pctq ꝑ vcre⸗
tum oñ

it. b. Gregoꝛij iiij. vyał. Et hĩ dil. xxv. q̃lis

ſub eo qͥ ſeqnit᷑ tenoꝛe.Qualis qſq; hinc egreditta⸗
lis in iudicio repntat᷑. Glo.h̊ verũ eſt eᷣ ſumme bo⸗
nis ⁊ ſumme malis. Sequit᷑ Sʒ tñ ve qbuſdã culpis
eſſe an iudiciũ purgatõnis ignis credendꝰ eſt: p eo
veritas dicit Aat.xij.ꝙ ſi quis in ſpm̃ſctm̃ blaſphe⸗
miꝗ dixẽit:neq; in h̊ ſeculo neq; in futuro remittet᷑ ei
n q̃ᷓ ſnia dat᷑ intelligi quaſdã culꝑas in h̊ ſeculo q̃ſ
am in futuro poſſe relarari/qð em̃ ve vno negat᷑ cò⸗
ſequẽs intellectꝰpʒ:qꝛ v quibuſdã ↄcedit: m vt pᷣ
dixi.hoc de paruis m inimiſq; pctĩs fieri poſſe:credẽ
gum ẽ.ſicut eſt aſſiduus ⁊ iocoſus ſermo:ĩmoderatꝰ
riſus vel pctm̃ cure rei familiar.q vix ſine culpa gat
tur:vel ab ipᷣis qᷣ culpã qualiter vclinare debeãt ſci
unt:q om̃ia etiã pꝰmoꝛtẽ grauãt/ſi adhuc in vita po
ſitus minime fuerint relaxata.De h̊ etiam igne dicit
ccretũ/ ve penis.ᷣdi.vij.c.ſi qs.S.ſj qm młta.ſumptũ
ey verbis Aug.in li.v pnĩa.ic aũt ignis etſi eternꝰ
nõ ſit/miro tũ mõ grauis eſt. Excellit em omnem pe
nam quã vnꝙ; aliqs paſſus eſt in hac vita. Nunqᷓ in
quit in carne tanta inuenta eſt pena:licet mira bilia
martyres paſſi ſunt toꝛmenta. Studeat q̊ quiſq; ſic
clicta cqꝛrigere:vt pꝰmoꝛtẽ nõ opoꝛteat penã tole/
rare.Quedãa em pctã ſunt moꝛtalia/q̃ in pnĩa ſũt vi-
talia/nõ tñ ſtatim ſanant᷑:ſepe em eſt. ꝙ quis moꝛere
tur niſi medicaret᷑:nõ tñ ſtatim ſanat᷑. Qui autẽ im
penitens moꝛit᷑ oĩno moꝛit᷑ ? eternalit᷑ cruciat᷑: Qui
em̃ impenitẽs finit᷑:ſi ſemꝑ viueret/ſemper peccaret.
Ac viẽ miſerãtis qð oꝑat᷑ finẽ peccãdi.SGlo.inter⸗
lineanis. Jõ tollit malosſne maluʒ ipſoꝝ ampliꝰan⸗
geatur. Sequit᷑ Ob hoc etiã toꝛquebit᷑ ſine fine:hec
ibi. ¶ In cuiꝰvltima auctoꝛitatis ꝑte/cã oñdit᷑ ter⸗
cie ꝑtis huius articuli.i.pene eternalis ſine fine.De
cuius inferni acerbitate ⁊ conditõne dictum eſt. M.
xj.xij.⁊.lxxxv. Oꝛ vo penalitatis illiꝰafflictio ex mul
tis ↄſurgit:oñſum eſt. S.j.iiij. Ylliꝰinſuꝑ penaꝝ mł
titudo/verſibo oñdit᷑ ſequẽtid. Judice ſcriptura:ca⸗
ligo:iuncta flagella.Frigꝰflamaſtimoꝛ/vermis/ ↄfu⸗
ſio / fetoꝛ. Dũt baratri pene quas debʒ q ſ; cauere.
Et cuiꝰpene ſeu finis peccãtiũ ↄſideratõeveritas
pʒ ſcripture:q̃ dicit:Ecci.xxj. Via peccãtiũ ↄplãta⸗
ta lapidibo:⁊ in finem illoꝝ inferi.⁊ tenebre⁊ pene.
Eyemplũ vo:⁊ ſimilitudo pᷣdictaꝝ trium penaꝛuʒ
in legibo inueniunt᷑ ciuilib:ꝓ quas aliqui 4 Tlicto
ſuo verberant᷑:aliqͥ relegant᷑:qͥ cũ redierint ſua habe
bũt.Aliqͥ in exiliũ ſine ſpe mittunt᷑ remeãdi. Pꝛobã
tur hecoĩa in.ff. nouo.li.x.ti.æœ peĩs.l.ſi qͥs foꝛte. Dic
in ꝓpoſito:pctõꝛes ⁊ etiam iuſ:i Vberant᷑ in ſclo.in
purgatoꝛio relegant᷑:qꝛ ſua ꝗᷓ pꝛiꝰbñ egerũt cuʒ exie⸗

4 17
viij.
rint bñ hẽbunt.Alij vo in infernũ:q̃ſi in exiliũ mit⸗
tunt᷑. ¶ Yterũ m legẽ aliqͥ ꝓ vælictis aliqͥ bo carceri
adiudicant᷑ ppetuo.Aliqͥ ad tpᷣs ꝓ xelictis ðtinent᷑
Dic in ꝓpoſito/ v adiudicatis inferno ⁊ cætentis in
purgatoꝛio. Quas etiã leges lex ↄfirmat dina SBeu.
xxv. Pꝛo mẽſura velicti erit ⁊ plagaꝑ modꝰ.Et yſa.
xvij. In menſura ↄtra menſurã cuʒ adiecta fuerit:
ludicabit eã. In quibo etiã auẽtib clare oñdit᷑: ſiẽ
in celo in qͥ manſiones multe ſunt gradibſdifferen⸗
tes / vel eqliter valẽtes:ſm qð in virtuoſis opibogroa⸗
dus differẽtes / vel eq̃litatẽ habuerũt meritoꝝ. Ita ĩ
locis miſeriaꝝ dria vel eq̃litas reddat᷑ penaꝝ:ſᷣm dif
ferentiã vel eqlitatẽ vmeritoꝝ:vt in oib tam meri⸗
tumqꝙᷓ vmeritũ attendat᷑ bonoꝝ ⁊ maloꝝ:⁊ iuſticia
ondat᷑ tribuẽtis:qJ in pᷣs.lxj. Cu reddes vnicui
iuxta oꝑa ſua:Et apud quẽ ᷣm ſilitudinẽ velicti af⸗
igitur ſicut dici᷑ Sapi.xviij. Simili pena ſeruꝰ cũ
wmino.
In quibo facto viq ⁊ auẽte:exemplũ dat᷑ pꝛimo vt
aliõs recte puniant/hi quibus ratione officij:ſtatus
vel dignitatis vel cmiuſcunq; gubernatõnis alioꝛuʒ
pertinet punitio.Et quia facienti rectuʒ:eſſenõ po⸗
teſt ꝙ recta caret intentõne:iuxta ventatis ſententi⸗
am dicentis:ꝙ ſi oculus tuus fuerit nequaʒ: totum
coꝛpus tuum tenebꝛoſum erit:ideo pꝛius videndum
eſt qualem in puniendo habere debeant intentõem.
Dec vᷣao intentio qualis eſſe debeat ſatis infoꝛmat
decretum ſumptum ex verbis auguſti in epiſtola ad
wnatum. Et habet᷑ xxiij.q.v.pꝛodeſt In quo aug.
imperatoꝛem et quemcũq; iudicem hoꝛtatur.ꝙ ſiue
iudicet/ſiue abſoluat/ſemper hoc faciat ad coꝛrecti⸗
onem ⁊ ↄtra ipſos ſemper officium exerceat dilecti⸗
onis/⁊ nõ nocendi vel acquirendi cupiditate:qꝛ hec
bene tm̃ aguntur qñ intenditur vt vita hominũ coꝛ
rigatur.¶¶ Ouo verba in iſta ãmniotõe videntur eẽ
ponderãda. Vnum ꝙ ñ puniat nocendi crudelitate
Bicut ille/dequo beatꝰſcribit Grego.iiij.dyal ca.j.
qui fuit maioꝛ eccleſie wri miniſter: Petrus nominel
queʒ quidem poſt moꝛtem vidit in locis teterꝛimis
magno ferꝛi pondere ligatũ ⁊ vepᷣſſum / ſicut ipſemet
rñdit:quia ad inferendas plagas/plus ex crudelita
tis deſiderio/q ex obedientia ſeruiebat.¶ Aliud
non puniat acqᷣrendi cupiditate.Siẽ faciunt illi/de
quibo dicit Criſo.ſuper epiſtolam ad Titum/ omelł

v. Noſtis inquit quã habent cmdelitatem: hiqui-

bus carceres ↄmiſſi ſunt. Mox alienas fructificãt ca
lamitates:⁊ qͥs alij miſerãtesvt male patientes nu⸗
triũt:hos hi exigũt/lucra lu crãtes/mult lachꝛimis
digna fernis exñtes crudelioꝛes:a qͥbo em̃ oꝑteret mi⸗
ſereri ab his hi fructificãt. Modꝰvo ꝑ quem ab his
fructificãt/ſeu crudeliter acqͥrũt oñſus eſt.. xij.viij
SDi vo ecõtrario/intentio eſſet iuſta ⁊ executio oꝛ⸗
dinata/nõ eẽt crudelitas crimina punire:h pietas:ſi
cut pʒ p. vcretũ ſumptũ ex verbis Diero.ad Ripa⸗
rium.xxiij.q.viij.legi. Ydeo bñpᷣcipitur Reut.xvj.
Oo iuſtum eſt iuſte exequ eris/ ait dñs.
In quo tercius intratur articulusſiuſta videlicʒ
penarum executio/que tria neceſſario requirit ipᷣaʒ
expedientia. Pꝛimo:generalitatem. Secundo: pꝛo⸗
poꝛtõnalitatem. Tercio obiectiↄgruitatem.
tum ad primum penarum genera litas /in hoc conſi
ſtere debet/ ꝙ nullum peccatũ dimittant impunitũ
ſicut patet ꝑ legem. P.vij.xiiij. Mec etiam peccato/
rem quemcũq; magaun vel paruum. Qui em̃ ante
ſententiã dataʒ:vel poſt:occulre vel aperte reos abi
re permittunt/vel venduũt:ſic illi. Y.rij.ruij paueãt
timeãt ne eis ↄtingat otigit achab regi iiri cui
nõ obſtante/ regale habuit wvminium/ꝑ ꝓbetam
a veo miſſuʒ dem̃ fuit:qꝛ dimiſiſti virũ dignuʒ moꝛte
ðᷣ mãu tua.erit aĩa tua ꝓ aĩa illius.iij. Regum.ꝛx.

Arꝰ.ij.

iij.

Exemp.

Arꝰ. iij.

uij.

V.

Exemp.

Pena

Timeãt inſuꝑqui tales nõ puniũt/iuyta ↄclnſio
nem vcreri Johis octani directũ/cuidã duci gloꝛi⸗
oſo.xriij.q.viij.pᷣterea ſub eo.qͥ ſequit᷑tenoꝛe.Pꝛete/⸗
rea vuotois tueſtudiũ exhoꝛtamur/vt marinos la
trũculos qͥ ſub pᷣtextn tui noĩs in chriſticolas deba⸗
chant᷑:tanto vehemẽtiꝰaccẽdaris/ quãta jlloꝝ pra⸗
uitate famã tni noĩs obfuſcatã faind coᷣſcis: qm̃ li⸗
cet credi poſſit/ꝙ te nolente illi nauigãtiboinſidien-
tur:qꝛ a te apꝛimi poſſe dicunt᷑:niſi eos ↄpeſceris in-
noxiꝰnõ heberis:ſcriptũ quipe ẽ/ qui crimina q̃ põt
emẽdare/nõ coꝛrigit/ipſe ↄmittit:h̊ ibi. ¶tuʒ ad
ſcdᷣam ꝑteʒ huiꝰartichi:penaꝝ vicq; ꝓpoꝛtõnalitas in
h aſiſtere dʒ vbijmaioꝛẽ culpe vfoꝛmitas.durioꝛ
pene infligat᷑ acerbitas/pẽſatis circũſtãtijs ⁊ ↄditõ⸗

nibo ꝑ legẽ ciuilẽ ſantit:.P.vij. xx.Hoc pꝛĩo ꝓbat᷑ peꝛ

vctrinã phᷣi.v.Ethy.c.viij.vbi ex intentõne oñdit
ph̊ᷣs: nõ oĩs ꝑſona ẽ ↄſilłi velicto eq̃liter puniẽda
qꝛ ſi pnceps ꝑcutiat pueꝝ/nõ eſtita puniẽdꝰ: ſicut ſi
puer ꝓcutiat pncipẽ:qꝛ puer grauiꝰ xelinqt: ꝑcuſſio
em̃ in ſeipo turpioꝛ ẽ:rõne ꝑſone pcutit᷑. vñ dicit: ꝙ
⁊bẽt puniri ꝓpoꝛtõnałr:ſ nõ eq̃liter. ¶ Gcvo: ideʒ
pꝓ leges ꝓbat᷑ cuiles. C. li.j.ti.æ epi.⁊ cle.l.pᷣſbyteri.
vbi lex ↄpando pctm̃ ſacerdotũ ad pctã alioꝝ.⁊ ↄſi⸗
derãdo/ꝙ pctm̃ in eis foꝛmiꝰẽ:rõne ſtatꝰ ⁊ oꝛdinis
q tenẽt dicit. Multomagis etem pena digni ſt/ qᷣv
plurunũ honoꝛis ꝑ nr̃am iuſſionẽ velatnʒ e/cũ occul
to inueniunt᷑ in crimĩe:qꝛ cuſ plura ↄmittunt᷑: ige
ab eo exigunt᷑:ſic pʒ in.ft.nouo.li.x.ti.xœ penis.l.qͥẽ
Ter: ideʒ ꝑ legẽ ondit᷑ diuinã/ q̃pdictas ↄfirmat
Sap.vj. Judiciu inqͥt duriſſimũ in his qͥ pſunt fiet
otẽtes at potẽter toꝛmẽta patient᷑. Iſtis rõnibo et
egibo nobiles nri? potẽtes/hoſtes reipublice.et la⸗
trones foꝛtit᷑ inuadẽet magnos velinq̃ntes foꝛtiter
punire ⁊ toꝛqre deberẽt:⁊ paupeꝝ vicinoꝝ miſereri.
Dʒ heu ↄtrariũ accidit:nã bona paupeꝝ vicinoꝝ
multis mõis auferũt illos nulla qũq; velꝙ leui ca:
vtpote ꝓ verbo diſplicẽtie verberãt:vel occidũt:⁊
paruo foꝛefacto amerciãt/⁊ male tractãt:⁊5 hoſtes
aptos ⁊ regni inimicos ⁊ magnos ⁊ potẽtes malefa⸗
ctoꝛes:ita vecoꝛdes ſt/ necoꝓ iuſticie republice vfẽ
ſione audẽt inuadẽ cape/ſpoliare/vł vt meruertma
le tractare. Sane illi ve iſta vecoꝛdia rephẽſi: rñdere
poſſent:ſiẽ in fabulis rñdiſſe fert᷑:lupꝰoui macilẽte.
Cur me inqᷣt ouis illa ĩua dis:cũ ego miſera ſim ⁊ ma
cilenta. vade ad canẽ ppoſiti pĩguẽ.vel ad palefredi
dnippinguiſſimũ: vel ad leone rapaciſſimũ:2 euoꝛa
illos/in qͥb bonã inueĩes paſturã.Cui ille:nõ faciã.
qꝛ ippᷣi remoꝛderẽt vł reꝑcuterẽt Sic iſti qͥ ↄueniẽter
lingua ãglicana:touubit hares.i.pugtoꝛes villaruʒ
appellari ifaarei ebrij ſuꝑpbeloquunt᷑ ⁊ pugnant
qui in bello ↄtra infideles/vel ↄtra inimicoꝝ exerci-
tum ꝑ tres dies penuriã ſuſtinẽtes ad nihilu valent
vltra niſi vt ad ꝓpria redeãt.vel remanẽtes ab hoſti
bus ↄculcent. Aultũ facit talis ↄtra wctrinã aug.
v. ciuitate ⁊ei.c.xiiij.HDe tibi inquit ſint artes/ pa⸗
cis imponere moꝛes/ſparcere ſu bditis/⁊ vbellare fu⸗
perbos:qꝛ ſᷣm Tulliñ:ſicut vijcere hoſtẽ egregiũ ẽ
nõ minꝰlaudabile eſt ſcire infelicis miſereri. Et con
tra pᷣceptũ dñi:ne ſis iudicãs iudicia iniuſta innocẽ
tes oppꝛimẽs ⁊ dimittẽs noxios:Sañ.xiij.¶ Nullo
modo ſ noxij ſt dimittẽdi:vel rõne potentielvel ami
cicie:ſicut pʒ pↄ decretũ ſumptum ex verbis hiero.ad
Riparinʒ xxiij.q.viij legi. In qͥ recitat᷑ primo:quõ
Helyas ꝗphetas achab regi nõ pepercit rõne poten⸗
tie:ſed ipᷣm dure increpanit. ſicut 3. Ij. Reg. xviij.
Becoo recitat᷑ pceptũ legis vei:Geu xiij. qd oſten⸗
dit/ꝙ necamicis ẽ parcendũ:mõ qͥ ſequi᷑. Vnð: in
lege dicit. Si frater tuus ⁊ amicꝰtuus Vxoꝛ / q in ſi-
nu tuo wꝛmit/ pꝛauare voluerit veritatẽ:ſit manꝰ
tua ſuꝑ eos/⁊ effundes ſanguinẽ ipſoꝛi. Mam in pᷣs.

miatur:⁊ nõ burſa:⁊ ꝙ eo mõ quo m

vilj.

dicit᷑. Iniuſti punient᷑ ꝛc. ¶Etum ad terciaʒ par⸗

tem huius articuli:oↄgruitas obiecti penaꝝ in h at⸗
tenditur:ꝙ ulud coꝛpus cũ anima: qs peccauit. pu⸗
elius purgaripo
terit puniat᷑:vt modus pene ſit ↄueniens culpe. Pꝛi
mum patet ꝑ dicta.C.xvj.xxxviij.vbi oſtenſum ẽ: ꝙ
pena quã magis timent: eſt peccatoꝛib inponenda.
Cuitñ ↄtrariũ finaliter fit:qꝛ licet in curia eccleſia
ſtica omibo pena imponat᷑ coꝛpalis:qꝛ tñ pauꝑes plꝰ
penã pecuniariã q diuites.viuites vo plus timent
coꝛꝑalem:ideo nec pauꝑ pecuniariam:nec diues coꝛ
poꝛalem:facit:Contra woctrinã Ylſidoꝛi. .ix.xvj. er
xxij.Et ↄtra leges ciuiles/q̃ dicũt:ꝙ nõ ſunt res pu⸗
niendep velictis ꝓꝑſonaꝑ: vt in auctentica.e mãda⸗
tis pꝛincipũ.S.opoꝛtet: Coł.iij. ¶ Gcom patʒ . pꝛi.
mã legem. P. vij.xvj. Et ꝑ vi actõnem:cuiꝰ ols actõ
noſtra eſt inſtructio: qua ſicut peccauit exercuit pu⸗

vij.

niendo:q;tum ad illuʒ Adomibeʒech:qui hancreco⸗

gnouit: YJndic.j. Sicut feci:ita reddidit mihi dñs.
Et ꝑ regulã datã:Sap.xj. ꝓ que peccat quis:ꝑ hec
toꝛquet᷑ &t p legem taliomis:eut.xix. Exo.xxj. Et
Zeui.xxiiij.Et p regulã in oꝑe oñſam.ij.Macha.ix.
vbi dr ðᷣ antiocho ſnꝑbo ⁊ crudeliſiq appꝛehendit eũ
loꝛ dirus viſcerũ.Et quidem ſatis iuſte: quimui⸗
ris ⁊ nouis cruciatibo alioꝝ toꝛſerat viſcera:cui h pe
na ꝓmiſſa fuit ab vno æ ſeptẽ fratriba quẽ priꝰ toꝛſe
rat dicente. Tu vo iudicio vi iuſtas ſuꝑbie penas
exolues.ij. Mach. vij.
In quo quartꝰ oñditur articulus.i.penaꝝ infer⸗
naliũ certitudo:que nõ tm̃ ex iſta auctoꝛitate: ſed ex
multis alijs ↄoſurgit euidentijs ⁊ auctoꝛitatibus.
Quaꝝ pꝛimã dei oſtendit iuſticia. Omis nãq; ra-

Arꝰ. iiij.
viuj.

tio dictat ꝙ ſicut bomtas ⁊ magnificẽtia regalis re

quirit aula ꝓ amicis reficiendis IJta etiam iuſticia
ſuũ requirit carcerẽ ⁊ furcas ꝓ inĩmicis incarceran
dis:⁊ latronibo ſuſpendẽdis. Et om̃is lex ⁊ om̃is na⸗
turalis equitas hoc habet:ꝙ ſicut boni ſunt pᷣmian-
di:ita mali ſunt puniendi.¶Cum inſuꝑ apud man⸗
ſuetiſſimã eccleſie iuſticiam:aliq ad tps ꝓ quo ſt ma
li. a ſocietate ſeparent᷑ bonoꝝ ꝑ excõicatonis gladiũ
incoꝛrigibiles.⁊ finaliter malos:finaliter ⁊ ſem⸗
PA ſeparet eos extra terꝛã benedictã:⁊ ſocietatẽ fide

iũ ſepeliẽdo. Quãto foꝛtioꝛi rõne:ſiẽ talẽ bonitatẽ

largitatẽ maioꝛeʒ eſt ponerein cæo in bonoꝝ retri⸗
butione. Dic talem in ſummo iudice iuſtiſſimo. re-
ge regum:imo maioꝛẽ:vtpote/ cui om̃is iuſticia hũa-
na ↄparata eſt œfectiua:opoꝛtet ↄcedere iuſticiaʒ 2
equitatẽ in punitõne maloꝝ coꝛrigibiliũ ad tpᷣus et
incoꝛrigibiliũ:p ſemꝑ eos a ſocietate bonoꝝ ſeparã
do:⁊ in terꝛa maledicta ſepeliendo:cũ illo qui eodeʒ
iudice iudicante ſepultus eſt in inferno: Luc xvj.
Et quidem ſatis iuſte:nam cũ hoc iuſtuʒ ſit apud
legẽ ciuilẽ.ꝙ vnuſqͥſq; illo pꝛiuet᷑ ↄtra qð agit: vrpo
te ꝗᷓ peccat ↄtra rempublicã per moꝛtẽ vel ꝓpetuuʒ
exiliuʒ:ſocietate rei publice pꝛiuet ff. pems.i.in ff.
nouo li x.l.penultima. Cuiꝰ ratio eſt:q; ex H ꝙ cõtra
illud agit reddit ſe illi bono indignuʒ. Mec attendit᷑
quanta fuerat moꝛa tempoꝛis in peccãdo: ſed qͥd ſit
ↄtra quod peccauit:⁊ quale ſit elictum nõ quati tẽ
poꝛis. Et ſi illis ↄſideratis:eternum meruit exilium.
ad eterni illum puniũt exilium vel vita pꝛiuant pro
ſemp:qᷓuis breui tampie moꝛa peccauit. Hoc idẽ iu⸗
ſtiſſimũ videt᷑ apud illũ:qui dicit:nec mentini poteſt
Kum efherd tempꝰego iuſticias iudicabo:in pᷣs.
Exini. vr illos vltimo fine pꝛiuet:qui ↄtra vltimum
nem æum finaliter peccauerunt:z contra caritatẽ

per quam ad ſocietatem pertingit᷑ beatoꝛum. ¶ Et
4. hac damnatõne iuſte conquerinõ poſſunt.oſtẽ
qit beatus Gregonius.ij.moꝛaliũ. ſuper illo Job. j.
Affuit inter eos ⁊ ſathan:per exemplum de Achab:

anasmorrepuniuntui
lan un laum emanc ninen
in ropoſtotiuna illid Proven)
gel Goſtulmo aplennotfflitn
am ßn humangs leges anttaten
dluduntur vt eis ſubtractis:ciun
Gicin poſito fult eus gmali
ellanturpurifſima dequs Ape
it in ilamaliquid coinquinatn
nationem et mendaaum. Gide
hollus holns pene infemalizen.
tatempꝛobat. O. piij ij. Beu/
tentes:od quoꝛmemengatonem
aate rilin unnim 4
iunad loꝛi illopꝛiusad pe
unturtimoꝛe Gil enim llenimorn
Anommm noneſtnumerusnuncf
Geſangturaeta dononfulſſttof
ſettemallumtimozem non habr
Mginſchiptunisſanctis llamoſte
mencacternia icſicnt nnllus⸗
ninas Ia nollos vernettertt fi
miſſa Ctſiennllus enahererur
mahertturamoread hana Oui
lerent falium. Auce oi pn⸗
. exyj.dedinit⸗

„ogr Ulte atere
Rdgcznlbien e ſj
NN Pena
nsdene irneſins ll J
Mtnannefüln dicens: quis Achab rer er peccatis bpcedentibus di · rabituropus mercẽnerij apno te qd etiaʒ dicit Jo⸗
enn eſtn inetianenſe . gnus fuit / yt tali vebuiſſet veceptone damnani: qua⸗ helis. vlti. Cito velociter reddã viciſſitudmè vope⸗
literf Meclami WE . ten?q ſevolens ceciderat in culpã:qñq; nolens rape⸗ ſuꝑ caput veſtrũ. Nota. R. vij. v. tem eadẽ rati
onaf lchloetin nonenc retur ad penam. Occulta iuſticia licentia malignis one? vei ꝓuidentia qua rebo naturalib ſtatim rebi pj.
NWN ſpiritib datur: vt quos volentes in peccatis ſtrãgu⸗ te adhibent pfectõnes/ ni impedim entů ſit x paꝛte
e Dinten nest lent:in penam peccati etiam nolentes trahant. Hec agentis vel recipientis. Eadem ꝓuidentia rebora⸗
ppecyn n WN ille apud quem om̃e coꝛ patet nulla voluntas latʒ: tionabilibo deberent ſtatim pᷣmia vel pene. Etũ ad
awarnmn 63 iin⸗ rdin attendir tm̃ quanta fuerat moꝛa tem poꝛis in pecca⸗ pcictam damnatonis centitudinẽ foꝛtequidã cogi⸗
lloſidiei gon. rpin do:ſed ↄtra quid qua peccauerũt voluntate:vtpo⸗ tabũt:q; hoc verũ eſt w infidelibꝰ qui fidem xpᷣi non
npegtin Gnoſintne⸗ ⸗ te contra vum apud quem voluntas ꝓ facto repu⸗ receperũt:ꝙ em̃ tales certitudinaliter dam nent᷑. bñ
ri te ntan nit, tabitur. DGicut apud iuſticiam ciuilem:ſicutptʒ. C. cedent:h nõ ꝙ ypᷣiani. Qð quidẽ dictũ non tm̃. S.
in den Putzel v epi cle.li.j.l.ſiquis non vicam rapere Cum eniʒ Eviij. verũetiaʒ ꝑ aucroꝛitatẽ ſacre ſenipture repꝛo⸗
glſient WN illa lex vita pꝛiuet / 1 pena ſi ubijciat capitali: illũ qui batur dicentẽ. Conuertant᷑ peccatoꝛes in infernuʒ
VAinienenitgernin ſanctimonialem rapere voluit/7 temptauit. qꝛ fina oms gentes q obliuiſcant xu: in p̃s.ix.qui dicit: oẽs
atſennngithiglldanen 8 liter in illa herſtitit voluntate:licetvoluntate illam gentes: pianam genrem nõ excipit erꝛantẽ. Sed di⸗
n antälltniht „ opere non zpleuerit. quod mirum eſt:ſi eus vita p⸗ cent:.ipſi xeum nõ nõ obliſcunt᷑: qꝛ licet peccent: ſem
dtl W uet eterna /q finalit peccare ſine finevellet: ſi ſine fi⸗· per tñ um werũ adoꝛant. Quiby reſpondet ꝙ ſicut
ſüuns dangeen ecr ne vluere poſſʒ ¶ Certũ nanq; eſt/ æ ille qui dereli⸗ hi: ita et malixpiani ſuo modo falſos adoꝛani xos.
n WN 4 I)Et cto deo aliqua frnitur:ſeu mmagna vlectatõe aliqua Mam ſi aplus Phiłiij. illos guloſos eum ventrem
ioranttgenenechat, eatura vtitur:ſi ſemper illa ſic velectani poſſet: vel habere aſſeruit:quo inquit xeus venter eſt: qͥ plus
Etgnitenſan nſeelite et: ergo m eius iudicium: qui voluntates intnetur gulam ſuãq; reum diligut: vel qui rei ſpretis maͤga
alontanenrne amh ita punin vhbet ac ſi eternaliter peccaſſet. Nota. tis gule ſue adherent. Eadem rone omco alij ülo qoõ
erſctiffytnin enale x. arti. uij. ¶ Et licet hic aliquog moꝛs ad ipſoꝛum pluſq; cum diligüt: vel ꝓpter qõ deuz verelinquunt/
uaigo r luſi nm tone dam natoꝝ non veniat purgatõnem vel vtilitatem: vel eius mandatũ:vel wum negant:væum ſibi cãſii⸗
bubie gneg eſt tamen ad multoꝛum alioꝛum purgatonem 1 vti⸗ tuunt. ¶ Cum ergo in quocũq; peccato moꝛtali pec
innamnalng,,, litatem. In quo caſu eſt ve illis:ſicut de illis qui ſ̃ᷣm cantes:ſicut ſuꝑbi per ſuꝑbiam:⁊ ſic ve alijs: wvmi⸗
igif Nul henriſ, Api leges humanas moꝛte puniunrur: non quideʒ ad ſu- nicum tranſgrediant mandatũ:7 eum negent verũ
iint auclte ſnr 4 am: ſed ad alioꝛum emendatonem et vtilitateʒ. Dic ſicut ſpãliter in faiſis patet: 7 auaris: ꝑiuris: qͥ pro
dilo auckoltinbis in Leobonroꝛinxta illud Pꝛouer. xix. Peſtillente fla⸗ pter paruũ lucrum veritatẽ negant/que veus eſt:ip⸗
ndttluſtca Ofi⸗ gicgrn gellato ſtultus ſapientioꝛ efficitur. Et quidaʒ eti- ſo teſte/ qui ait. Ego ſum via veritas:patet ꝙ in quo
tus magnlfcitiregelign am m humanas leges a cinitate perpetuo exilio ex⸗ cunq; peccato moꝛtali exiſtentes:falinn m habeãt de⸗
Cuncis Inttiam ſticn cluduntur:vt eis ſubtractis: ciuitas purioꝛ reddat᷑ um inter quẽ æ ſaracenoꝝ nuila alia videt᷑ diffe⸗
tcas pinimics negroren Bic in Ppoſito / vult ceus ꝙ maliab illa ſocietate ex⸗ rentia:niſi ꝙ iſti vilioꝛes ⁊ igno bilioꝛes adoꝛant e
idis Etofislerrofine ellantur puriſſima: vequa Apoca. xxj. Mon intra⸗ os: Nam ipſi ſolem 1 lunam ⁊ alios planetas colere
berg ſtathoniſnntinin it in illam aliquid coinquinatuʒ: faciens abomi- ſolebant / que ſunt pulcre 7 nobiles creaturet iſtoꝛuʒ
ncl Cuninſipopunen, norlonem et mendacium. Tide quomodo beatꝰgre aliqui wos habent fetidosſicut guloſij luxurioſi
dumalijagtioproſine goꝛius huius pene infernalis: certitudinem r eterni⸗ Aliqui vos crudeles/qui ſemꝑ ſuos toꝛquent culto
omrgenͦaninib li tatem pꝛobat. B. viij. lij. Bed foꝛte obijcient que res:ſicut iracundu inuidijet ſic e alijs: ſicut patet
nmuhofinlinr pſm⸗ rentes: ad quoꝛum emendatonem vel vnilitarem ſit. A.xxvij.xxxviij. Yere xvj. Sernietis dijs alienis: q;
ihenuatiginalrfie ꝙ aliqui eternaliter uniuntur. Qnibus reſponde⸗ non dabunt vobis requiem. Zteruz Judei fratri
tonfͤneſetlͤhontui tur:q ad illoꝛũ qui illo pꝛius ad penitendum indu⸗ bus ſins nõ dmodant ad vſuram. Yn lege etiam ſara
GneNe cuntur timoꝛe. Gi enim ille timoꝛ non fuiſſer:ſalua⸗ cenoꝝ vſura phibetur. Judei vᷣo intantũ legem ſu⸗
nerein ronmn honop fetn,⸗ ciquoꝛum non eſi numerus:nunq fuiſſent. Et ſii ſa am obſeruent/ꝙ iudeus iudeo non mutuat ad vſu-
nmo udlceiuſtſino.re cra ſcriptura:et a eo non fuiſſet oſtenſa pena illa el⸗ ram apter legis ſue pꝛeceptum ꝛ reuerentiã: ſeo cer⸗
bteſcioffisiuſticahü⸗ ſe eterna:illum timoꝛem non habuiſſent. Ergo re⸗ texpᷣiani illam fratrib ſuis/z leginõ exhibent reue⸗
oponet ecereſticegn us in ſcripturis ſanctis illam oſtendere vebuit. 7no rentiam. Iterum ſilli adulterium teſtantur et pu
bop comgiblliü adtßuger mendaciter:quia ſic ſicut nullus veracitertimuiſſet niunt:ſicũt oſtenſum eſt. A. xvij. x. ¶ YAteruʒ ipſi m
Gaſocieratebenopſcpi minas. Ita nullus veraciter et firmiter ſperaſſet o⸗ legem coꝛum falſos teſtes ad moꝛrem condemnant:
epeliencorci lo lant; miſſa ct ſic nullus retraheretur timoꝛe a malisnec ſicut legitur pꝛeceptuʒ: Beutro. xix. Et opere imple
Beſtininfemo, Aucny traheretur amoꝛe ad bona. Ouia ſicut illud intelli⸗ tum:Sanieł.xiij. Mos vo falſos teſtes in cauſis ma
cmon : hocinſz itani gerent falſum:Luce.xvj. x diuite ſepulto in inferno trimonialibus et alijs care ↄducimus. Ipſi nec blaſ
Popniet ugf ani inn Et illud Math. xxv. Rhunt hi in ſupplicium eternũ bet emant/nec blaſphemãtes aut turpiter iurãtes li⸗
laier noriſe eni⸗ Ita intelugerent fa ſum illo pꝛomiſũlatroni:Zu. enter audiũt. Mos vo hec faciẽtes vel audiẽtes ri
epeluerffuſenii ⸗ xxiij:Hodiemecum eris in paradiſo.Et illud Ra/⸗ demus. Ipſi homicidas nõ patiunt᷑ viuere qui volũ
gmnchngbinn thei.xvEt boni in vita eternaʒ. Mota infra eo. ca. tane occiqunt:ſicut patet Numeri xxxv. Et Exod,
1. Ginnz rmmnc, . xiiij.In quibus auctoꝛitaribus non tm penarum et xxj. Qui mqurt hercuſſerit hominez volens occide⸗
8 li niffi. pꝛemĩoꝛum oſtenditur veritas: verumetiam veloci re/moꝛte moꝛiat᷑. Inter nos vo latrones 7 homicixe
ulmmij inte tas contra grecos:et alios incredulos/qui dicũt:aĩ- liberant᷑:ꝛ fideles indictãter. Vliindei ꝓpt vip̃⸗
itnl nutanlun. mas bonoꝛum et maloꝝ penas et pꝛemia vſq; ad di⸗ ceptũ Reu. xviij.iucãtatoꝛes.necromticos:carmia
ſmmumnn iuntor⸗ em expectare iudicij. Cuius contrarium qᷓtũ ad ma trices ſecũ viuere nõ vebuerũt ꝑmittẽ:⁊ iõ tłes e ter
mnlniehttih los per pꝛedictum patet diuitem Et per auctoꝛita- ra eraſerunt:ſicut patet.j. RKeg.xxviij. vbi mulier di
Aeucul. iote tem JYJob. xxj. vbi ð malis loquens dicit. Ducunt in xit ad ſaul. &cce tu noſti quõ eraſerit magos grio
herminda ini⸗ bonis dies ſuos:et in puncto ad inferna ſcendunt. los de terꝛa. Chꝛiſtiani vo tales querunt eiſq; ð ſuo
ficis iudic feinen Et chrum ad bonos: per pdictam auctoꝛitateʒ æ la vant. ¶ Ylloꝛum reges per legis pꝛeceptũ: Den. xvij
uetctiotmn) anini trone et paradiſo: Quce. xxiij. Atq; cum ombarũ paꝛ equos non multiplicarunt:ne ſubditinimis graua⸗
Nunrnnnic tium auctoꝛitate ratto coꝛdat. Mam cum militi ct rent᷑ e penſis ſi vltra redditns ſuos expenderet. Int
niitenn i J mercẽnanio ſtatim poſt laboꝛeʒ ebebaturquod me pianos vni ĩtantũ ĩ eqͥs ⁊ põpis 7 vaĩtatib expédũt
onglenſohoſt t ruit vel vmeruit. Et milrtia ſit vita hominis ſuper ꝙ pauciſt xe ꝓpꝛio viuẽtes. ¶ Int illos colligẽs lig
li ſnii, 4 terꝛã: Yob. vij. Et ſicut dies mercẽnarij dies eius 76 in ſabbo.i.ĩ feſto illoꝝ lapidabat ſic pʒ Nu. xv. Int
raganplund Ergo evtenet qð alijs pcipit:Teuit xix. Non mo⸗ nos frãgẽtes feſta ĩ gẽplũ duciũt plureſq; ſequunt.

xiij.

Ar. vy.
xiuiij.

Pena

Pꝛopter has noſtras maioꝛes iniuſticias neceſſe
eſt acedereſꝙ mali xpᷣiani grauius in inferno puniẽ/
tur:qꝛ ſi iniuſti punient᷑:ſicut dicit᷑ in pſal.xxxvj.ne⸗
ceſſe eſt ↄcedere ꝙ iniuſticioꝛes plus punieniur:ſed
oſtenſum eſt/ꝙ mali chriſtiani ſunt iniuſtioꝛes:⁊ mi⸗
ſerabilioꝛes habẽt væos: ꝓpter qð veritas dicit Ma⸗
thei.xij.ꝙ virininiuite.i.illi qͥ fidẽ xpᷣi nõ habẽt/ſur
gent in iudicio cũ generatõne iſta⁊ ↄdemnabũt eaʒ.
oñndentesꝙ iniuſtioꝛes illis fuerũt:ergo plus puniẽ
tur ab üllo iuſto iudice:æ quo dicit᷑ Act.x. Nonẽ p-
ſonaꝝ acceptoꝛ vus: de quo etiã in ps.xx. Inueniat᷑
manꝰtua omib inimid tuisi deyrera tua inuelat ⁊c.
ſupple ad penã:om̃s qͥ re oderũt/qͥ omibo ⁊ omes dicit
nullos a pena illa excipit:q ſequit᷑. Pones eos vt cli⸗
banũ ignis. Caſſiodoꝛꝰ. Iſte ignis ſic ↄſumit:vt ſer
uet: ſic uat vt affligat dãbit᷑ miſerl vita moꝛtal/ mo
riẽt᷑ ⁊ ſem ꝑ erũt:pᷣs.xlviij.Laboꝛa bũt ineternũ ⁊ vi⸗
uent adhuc in finẽ. Sequit᷑: ps.xx. Fructũ eoꝝ væ ter
ra pdes:qͥs male acquiſierũt vł q̃s in vſus bonos dũ
viuerẽt expendẽ noluerũt.Et ſemẽ eoꝝ a filijs hoĩm
ideſt heredes ⁊ alios filios ⁊ filias/ et ↄſanguineos qͥ
male ab eis acquiſita poſt eos retinẽt/pꝛo quibe ipſi
nũc damnati ſunt:quia in eis ↄpleta eſt ꝓphetia ülla
ps.xlviij. Relinquẽt alienis diuitias ſuasqni etiam
ꝓ illis eis derelictis dãnabunt᷑:ſicut ipſi nüc dãna⸗
ti ſunt:de quibo ſequit᷑. Gepulera eoꝝ dvvmꝰ illoꝛum.
quaſi diceret.Nui in magnis glonabant᷑ diuitijs/a
pulcris caſtrisſpalatijs ⁊ wmibo:iſtis om̃ibo alijs xe
relictis:nũc q;'tum ad coꝛpus nullã aliam hñt wvomũ
qᷓ; ſepulchꝝ. Mec qtum ad animã aliam q; infernuʒ.
Nam teſte pᷣs.xlviij.ſicut oues in inferno poſiti ſunt
ECauſa vo pᷣdictoꝝ in ꝑte innuit in hoc qð ſequit᷑
Mm declinauerũt in te mala peccati.ſ.cãm deo attri
buendo:ſicut dictũ eſt.S.iij xxviij.Cauſa vo exce⸗
catõnis ⁊ deceptõnis illoꝝ innuit᷑ in hoc qð ſequit᷑
Cogitauerũt ↄſilia ꝗᷓ nõ potuerũt ſtabilire:cogitan
tes ſe longã habere vitam futurã/a quaſi ꝓ longa vi
ta ſuſtentãda/multa ↄſilia hñdo in poſſeſſiombo et
rehbhb augmentãdis:ſicut ille Zu.xij.qͥ voluit amplia
re hoꝛrea ſua/cui dictũ fuit:ſtulte hac nocte repetẽt

qgiam tuã. Ex quo ptʒ/ꝙ ↄſiliũ ſuũ ſtabilire nõ potu-

it/ita nec quicũq; aliꝰ:de qͥ Job.xvij. Cogitatõnes
mee diſſipate ſunt toꝛqntes coꝛ meũ.¶ Be om̃ibo pᷣ⸗
dictis ↄcludit pᷣs xxx Erubeſcant impij ? deducant᷑
in infernũ. Cuiꝰdeductõis ⁊ rõ et neceſſitas ẽ:qꝛ ſic
duo coꝛꝑa nõ pñt ſimul eſſe in vno loco:ita nec mali
qui ſunt corpus dyaboli cuʒ bonis qͥ ſunt coꝛpꝰ xpᷣi:
iuxta illud Ro.xij. Vnũ aũt coꝛpus in xpᷣo in vno ce
lo. Cum ſ̊ xpᷣc cum coꝛpꝑe ſus celũ occupauerit:neceſ.
ſario aliud coꝛpus de loco illo expellet᷑:qꝛ ſicut dici⸗
tur:vſa.xxviij. coanguſtatũ eſtſtratũ:ita vt alter v⸗
cidat/⁊ palliuʒ breue eſt vtrũq; oꝑire nõ põt.¶ Hec

inſup damnatonis maloꝝ certitudo ꝑ alias euid en-
cias ? auctoꝛitates oſtenſa eſt. S.j.quaſi ꝑ totum.
ſpsliter arti.ij. Qui ergo tot euidentijs ⁊ auctoꝛita

tibo damnatõnis intelligũt certitudinẽ/a tñ mali eſ

ſenõ deſiſtunt:ſeo nec penas illas vt deberent timẽt.

ſed ſemꝑ euadere pᷣſumunt/cum tñ viuant ac ſi illas
euadere nollent a penis illis trufant / latronibus

gaſſiłant᷑:imo multo ſtultioꝛes efficiunt᷑ qui iuxta fur

casſin quib ſocij iloꝝ frequẽter ſuſpendunt᷑ ſedent
7 c illis trufant:in quibo qꝛ illas nõ timent/ſimilia
poſtea patient᷑ ſicut ſocij illoꝝ: quibo exemplũ ac-
cipere noluerũt quipꝛius patiebant᷑. Sic in ꝓpoſito
qꝛ iſti e damnatoꝝ penis exemplũ accipeꝛe noluer̃t

nec timoꝛe illius ignis a peccatis ceſſare:erunt ſicut

dicitur in epiſtola Jude.j. Igmis eterni penam ſu⸗
ſtinentes.
In quo penaꝝ infernaliũ veſignat᷑ eternitas. Cu
ius quidẽ eternitatis. Pꝛimo oñndenda eſt cauſa.Se

N— Dilz.
cundo:modus quo intelligi poteſtquõ damnatiſꝑ
ↄburunt nunqꝙ; ↄſumunt᷑.¶ tum ad pꝛimũ/ou⸗
plex cauſa iſtius eternitatis eſt:quaꝛum vna eſt pec-
cantiũ voluntas. Alia viuentiũ vtilitas:tacta ẽ ſu⸗
pꝛa eo.c ix.¶ Terciã cauſam reddit Aug.li.v vera
religione. Cuiꝰhec videt᷑ eſſe ſententia. Licet actus
peccati ſit tranſitoꝛiusſtñ in illo qui in peccato mo⸗/
ritur moꝛtali culpa ſemꝑ manet in aĩa:ſed ꝙdiu cul/
pa manet iuſtũ eſt ꝙ pena maneat:gq̊ ⁊c. ¶ Oe autez
culpa ſemp maneat/ duabo oñdit᷑ ratõnibo.¶ Quaꝝ
pꝛima accipit᷑ in oꝛdine ad aiunctõ eʒ coꝛꝑis cuʒ ani⸗/
ma.Cum em̃ ex vei oꝛdinatõne/oꝑa meritoꝛia ad vi
tam eternã ↄſequ endam ſint totius ↄpoſiti ex coꝛpo
re ⁊ anima.Sicut nanq; coꝛpe aĩa indiget ad hoc vt
ſuã naturalẽ ↄſequat᷑ ꝑfectionẽin factis ⁊ virtutib
Ita iuſtũ videt᷑ ꝙ coꝛpe indigeat ad hoc ꝙ ſuã ſuꝑ/
naturalem ↄſequat᷑ ꝑfectione:ſw anime ſemel ĩ infer⸗
no in quo nulla eſt redemptio ad coꝛpus iterũ redi-
re nõ pnt:ſ̊ ꝛc.¶ Gcða rõ accipit᷑ in oꝛdine ad dile⸗

ctionem neceſſariã ad ſalutẽ. Contritio nanq; ⁊ pe-

nitentia que ſalutẽ inducere vebent neceſſario reqͥ⸗
runt odiũ peccati ⁊ dilectionẽ ci:ſed illi dãnati nu-
qᷓ; odio habebunt peccata:nec veum ⁊ ꝓximum dili⸗
Fenereho ⁊c.¶ O aũt veum nõ diligẽt patet per il⸗
ud Apoc.xvj. Hoĩes inquit blaſphemabũt cuʒ p⸗
pter plagã/nõ dicit ꝓpterodium peccati:ß ꝓpter pla
gam quã ſuſtinent:qꝛ nõ volent ſe peccaſſe inqtum
peccatũ eſt offenſiuuʒ ci:ſed inqꝙᷓtum eſt eis penale:
qꝛ ſicut Aug.videt᷑ velle:guloſus ſemꝑ ha bebit vo⸗
luntatem gulam exercẽdu luxurioſus luxuriandi.⁊
ſic ve alijs:quas voluntates dum ↄplere non pñt:ſi/
cut eis inardeſcũt/mira biliter in ꝓꝛijs toꝛquentur
cxſiderijs:qꝛ ſi ſpes ſeu veſideriũ dilatũ ad tempꝰmł
tum affligat animũ:væſideriũ qð nunq impleri po⸗
terit/maxime nere aſckg aſam. Mota plures cãs
D.j.vij.cum ſequẽti. Etum vo ad ſecundã ꝑtem
hurꝰarticuliſmodus ſeu euidentiaſqua hoc iuſte fa⸗
ctum eſſe imaginani poteſt.oñditur tam. S.j.xxiiij.
diuerſis exemplisꝙᷓ etiã exemplo Aug.⁊auctoꝛita
te ſacre ſcripture.(¶¶ Exemplũ vo Aug.ad hoc habe
tur æ ciui.ei.li.xxj.c ij.vbi plura ad iſtud ꝓpoſitum
oſtendit ⁊ adducit exempla. Inter que vnum eſt de
montib ptium cicilie.Et quidã inquit nouiſſimi ci
cilie montes/qui tãta temꝑis diuturnitatevſq;nũc ⁊
inceps flamis eſtuant/atq; integri ꝑſeuerant: ſat
idoner teſtes ſunt q nõ om̃e qõ ard; abſnumi. Vult
em̃ ꝓ illud exemplũ oñdere ꝙ illi in inferno ſemꝑ ar
dere pñt abſq; hoc ꝙ ↄſument᷑:vel in ardoꝛibo finem
habeant ¶ Quõ autẽ vel iſtud vel illud fieri poſſit
et 3 in talibo nõ nimis inſiſtamus in opꝑibus diuine
iuſticie ⁊ penitẽtie cauſas ⁊ rõnes querendo natura
les:ſacra ſcriptura nos vnico infoꝛmat vᷣbo dicẽs:q
ibi nullus ẽ oꝛdo: Jo.x. ¶ Si queras/quõ ibi poreſt
eſſe ignis ſine materie ↄſumptõne/ coꝛpa damnato
ſemp ↄburi et nunqᷓ ↄſumi/quõ ſpũs ab igne patia
coꝛpoꝛeo.quõ in eodem puteo poteſt eſſe aqua frigi-
diſſima/et caloꝛ ignis maximꝰabſq; hoc ꝙ aq̃ ignem
ↄtingat/vel caloꝛes mitiget. moec ⁊ pmõi queſtiones
in vnico Faide ſoluunt᷑ verboſibi. Nullus oꝛdo:qͥa
ibi nec eſt oꝛdo naturelnec gratie/nec gloꝛe. Naʒ oꝛ
do nature pᷣdicta nõ oꝛdinat:nec pati mirabilia:qꝛ
ignis naturaliter materiã ↄſumit ↄbuſtibilẽ/1aqua
ignem naturaliter extinguit:h̊ᷣ ibi eſt oꝛdinatio diui
ne iuſticie q̃ pᷣdicta pᷣter oꝛdinẽ ſubſiſtunt nature:vt
ſic ↄtra naturã increatã irꝛõnabiliter peccauerunt:
ita pᷣter nature oꝛdinẽ puniant᷑. Fatuum ̊ videt᷑ ni-

mis in natura ĩueſtigare væ his ꝗ ſupꝛa vel pᷣter nãm
fiũt.Hoc tñ ſemꝑ credendũ eſtq pr ⁊ filiꝰ ſpũſſan⸗

ctus/ꝗpter pᷣdictas cauſas:ſicut dr.i.Cimoth.j.pe/
nas da bunt in interitu eternas. —=

Gohbl

i

cioſi

leſt

Unnoſi

np.

frgiditutem cloteotlun ⸗
dietpals allpe veme hatlene
lie bonorij cogitantes letlai

runtqi tpiis lcenticelun
benedctipꝛius ſocabunt .

wextinguet.vermisedpnom

roqnianmplas tertasck pulchu
aup theſaurizit.rangeti bone
alige mpltes rluca nals
grtiſſuno puteo.omni bono can
ſolatös lamentantes et dicente
ſiemuromnia yelutynb.
quibicſemp querunt quocarne
binunc renutem babebunteinn
Herpictis hoglienli. uino da
Guloſtetum qul hicexcegun
io Gemi mei omelentet vose
Auibielurnrig ſtnät imaſpech
rmulieri hifnigore gehennad
witeſtechuſtorent ſietus ine
nafictan wiſonemidiwmor
cibus. Daß ) Videntes wled
oſtendtäppeſtoram in ipain
tun. cuidam ſenioſtecebande
guliöpeaats hite lta gali
entis eis whmoimale gcaniſt
hmor ſenpinilistognebani
Aturfurrumad ſuä conſuſion

iſeginifncka; .
ſealninſen etcin⸗
W
nents dunopigreſanpftf,
lunn inmmnm
Nſicerüüdlind adtonpen
ſinügönuni ingingr,
—
(Ammn voodſecundi ten
ſen uidentia guaboc üſteſtn
poteſt ofditurtum. ,, mii⸗
täi aemplo Aug zactonta
renplüpo Ag ad bochabe
phipluru a iitno poſttum
le Iuterueynumeſtve
tquidi inquutnouſſinich
npisdiuturnitaterſc;niic 1
atggintegn pſeuerant ſatl
Oſßegöarchzabſunit Gult
neglliin infenoſng 4r
ment⸗velin arconin finen
Uliſtq valilugfin eſt
irſiſtunns in opgibuo diuhe
s röNesqercnco unn
pmicoinfounot dbo lctin
. Giqvero ub bipon
nting engt mn
mio nien aſc
teopotefeſſeagn⸗
innirehiiilin

Arti. vj.

xvj.

Gupbi

Innidi

Cupidi

Pigri
accidioſi

BGuloſi
luxurioſi

Exemp.

Pena

Et nõ tam eternas.q; etiam conuenientes:Qua-⸗
rum cõuenientia in duob attendit᷑. Primo:in con⸗
trarietate. Scvo:in ſi imilitudine. Contrarietas vyo
ꝙᷓtum ad hoc attendit᷑ ꝙ pene illoꝛum illicſint con
tranie peccatis hicab eis cõmiſſis. gqõ patet pꝛimo.
Dxj xxxij. ¶ Gecundo idem oſtendit᷑ in ps. xxx.vbi
poſtq; le repꝛobis dixit. Erubeſcant impij. et vedu⸗
cant᷑ in infernũ. Adox æ aliquoꝛũ pena quõ erit con
traria peccato.ſubiungit dicens. Auta fiant labia
wloſa. videlicet falſoꝛum iudicũ ⁊ aduocatoꝛũ ma⸗
loꝛum mentitoꝛũ. et quoꝛũcunq; falſoꝛum. que hic
peccando aperiebant᷑. Et que loquunt᷑ aduerſus iu
ſtum in ſuperbia. et in abuſione legum et conſuetu⸗
Dinum. malicias et falſas cantelas cõponendo. ipſi
ibi penam habebunt ſue loquacitari cõtrariã: quia
impij in tenebꝛis cõticeſcent.j. Reg.ij ¶ Et ſicut iſti
penam habebunt culpe contrariã:ſic etiam væ alijs
eſtimanqi eſt peccatoꝛil:vt ita intelligamus. ꝙ ſu
perbiet vane gloꝛioſi.qui hic vellent ſup omnes eſſe
et ab omnibo gloꝛioſi videri. ibi erunt ſub omnibo et
in tenebꝛis latentes. vbia nullis ad illoꝛũ gloꝛiã vi⸗
Vri potenint:iudicãte chꝛiſto ⁊ dicente: Math. xxvx.
Inutilẽ ſeruũ mittite in tenebꝛas exterioꝛes. In
uidi vero habentes coꝛ frigidũ. quorum mens frige
ſcit qñ vident vel audiunt alios ꝓſperari vel cõmen
dari.ſemetipſos interius ira ninuidia coꝛrodentes:
ſicut vermes coꝛrodunt terram. Illic cõtra inuidie
frigiditatem caloꝛẽ patiunt ignis. Et ꝓ verme inui
die tꝑalis culpe vermẽ patient᷑ eterne muidie ⁊ miſe
rie.bonoꝛũ cogitantes leticiã. quã in die iudicij vi⸗
erunt qn ipſis videntibo celum intrauerunt. NHam
benedicti pꝛius vocabunt᷑ ⁊c: Eſa.vlt. Ignis illoꝛũ
no exrtinguet. 7 vermis eoꝝꝑ no moꝛiet.¶¶ Cupidi ve
ro qui amplas terras et pulchꝛs maneria. multa.2
auꝝ theſauriʒãt.⁊ argẽtũ:bona mobilia⸗ ĩimobilia
auide cumulates. lucra mala lucrãtes.ibi erunt in
artiſſino puteo. omni bono carentes. ? ſineſ pecon⸗
ſolatõis lamentantes et dicentes illud Bap̃. v. Trã
ſierunt omnia velut vmbꝛa. Tepidi vero et pigri
qui hic ſemꝑ querunt quõ car nequieſcere poſiunt.
ibinunqꝙ; requiem habebunt:iuxta illud Jere. xvj.
Seruietis dijs alienis. quinõ dabunt vobis requiẽ
MGuloſi etiam qui bic excedunt.ibreſurient: ſa.
lxv. Serui mei comedent et vos eſurietis. Illi vo
qui hic luxuria eſtuãt.⁊ in aſpectit illicitis electã
tur mulierũ ibi frigoꝛe gehennali ſtridebũr ventiba
vbi teſte chꝛiſto:erit fletus ⁊ ſtridoꝛ dentium. Et cõ
tra illiciram viſionem ibi vemonũ terrebunt᷑ aſpe⸗
ctibus:Gap.v. Videntes wplebunt.Tercio ideʒ
oſtendit᷑ ꝑ hyſtoꝛiam in vi.pa.in qua contineri vide
tur.ꝙ cuidain ſenioſtẽdebant᷑ quaſi ſingule pene ſin
gulis peccatis vebite. ita ꝙ aliena rapientes et faci
entes eis xe hmõimale acquiſitis vaſa argentea . et
hmõi.ſemꝑ in üllis toꝛquebant᷑. Et ſicut furi oſten⸗
diturfurtum ad ſuã confuſionẽ:ita hec illis ſemper
ondebant᷑ ſicut furtũ latroni coꝛã indice.Auxurioſi
etiã in locis genitaliba ſuſpẽdebant᷑: toꝛqbant᷑. Re
cidiuantes vero ſerpentes euomebant.et ſic vealijs
Predictis vero ſacra cõcoꝛdat ſcriptura. tam ve
teris ꝙᷓ noui teſtamẽti. In veteritñ teſtamẽto. Yſa.
riiij.legit.ꝙ ille lucifer inodo pᷣdicto ſuo cõtrario ſit
punitus.nam peccatum ſuũ nimia fuit altitudinis
cupiditas.qñ dixit. Supꝛa aſtra celi eraltabo ſoliũ
meum.ideo altitudine illa ⁊ etiã alia quaʒ habebat
pꝛiuatus fuit:et ad ima eiectus.et in loco inferni
fundiſſimo punitus. ſicut ptz ꝑ hoc qõ ſequit᷑. Ve⸗
rumtũ ad infernum vætraheris in ꝓfundũ laci. Eui
q;tum ad hoc ꝙ fuit altitudine illa pꝛiuatus. qua ab
utebat᷑ et contra quã peccauit:concoꝛdat lex e illo

qui peccat atra rẽpublicã.S.e.c.viij. Innouo etiã

PVpilſf.

teſtamento: Ance.xvj legit illequi quotidie epu⸗

labatr ſplendide:in quo e exceſſu cibi notatz potus

punitus fuit poſt moꝛtẽ in potus penuria: ſicut ptʒ
Phoc.ꝙ guttã petiuit aque.nec obrinuit. Quid er⸗
go valet hic ſu pbire. cum ille qui ſe plus exaltauerit
plus ibi humiliabii:vł in aliquo alio peccato hic de
lectari. cum ille qui hic plus celectat᷑: illicplus cru⸗
ciabit᷑: Apocxviij. Quatũ gloꝛificauit et in delicijs
fuit:tãtũ date ei toꝛmentũ⸗ luctum. ¶ Vtinã ergo
ſaperent et intelligerent ac nomiſſima pꝛouiderent:
Beut. xxxij. ¶ tũ ad ſcõam partẽ hinus articuli.
qnq; peccatoꝛes tam in exemplis ꝙ; etiã in ſacris ſcri
pturis legunt᷑ fuiſſe puniti.ſicut peccauerunt:ita cõ
uenientia penarũ in illis accipit᷑ in quadam ſiłitudi
ne peccati illoꝛũ.vt ſicut male incarcerauerũt.ſic in
carcerent᷑.et ſic de alijs:ſicut oſtẽſum eſ t: O. xij.xl. cũ
ſequenti.Et argumentũ ad hoc. F. viij. x. vbi oſten⸗
ſum eſt.ꝙ hica malis a fflicti.pefent a veo in iudicõ
ꝙ ipſi puniant᷑ſicut illos pꝛius afflixerunt. ⁊ de pe-
nis illoꝛum nũc gaudẽt. Contra illud Job. ix. NMon
X penis innocentium rideat.¶ Auctoꝛitas ad hoc
Judiẽ.j. Gicut feci ita reddidit mihi vñs. Et Apo.
Eiij. Qui in captiuitatẽ duxerit. in captiuitatem va
⁊et. Et qui gladio occidit:neceſſe eſt eum gladio oc
cidi. Et m h.illi qui ſunt hic ſuꝑbi:illica ſupꝑ bis af
fligent emonibo. Et qui inuidi:ab inuidis.2 qui cu
pidi.vluxurioſi.ab illis qui illos ad hec peccata tra
xerunt.⁊ ſic ve alijs.Huic dicto beatus ↄcoꝛdat Gre
goꝛlus aſſerens.ꝙ quos habnerunt incẽtoꝛes in cul
pa.habebunt toꝛtoꝛes in pena.Et vᷣm hunc moduʒ
illi ul hic ſeipſos male tractant. male viuedo. illic
ſeipſos maledicendo odio habebunt. Er qui hic iu⸗
rando vi.aſanctos blaſphemant in culpa.illic blaſ
phemabunt ad penam. &τt qui hic factis.illic oꝛe ve
um ſanctos negabunt. Hyſtoꝛia ad hoc cõcoꝛdat q̃
ſi ꝑ hunc modũ. Quidã Tao noĩe malã ducens vi-
tam. Cum us eillo finem facere vellet. quadã no
cte cum iuxta malam iaceret mulierẽ ſubito moꝛie⸗
batur. In ciius moꝛte a quodaʒ ſancto viro vicino
eius vox audiebat᷑. Fac finem ludo.quia ſatis luſiſti
Vgdo. Cui etiã veus oſtendere voluit.quã penã ſa⸗
ſtinere veberet. ad alioꝛum exemplũ. Videbatr ſiqui
vem illi ſancto ꝙ duceret᷑ coꝛam magno emonioꝛũ
magiſtro.qui ab illis apparitoꝛibo qui eũ duxerunt
queñuit.ſi adhuc locutus fuiſſet odioſa vba. qui di⸗
Ferunt ꝙ nõ. Qui rñdit.cito faciet:Et qꝛ velicate.
luxurioſe ſolebat balneari.iuſſit euʒ poni.pꝛimo in
balneo.vt tunc aliquid diceret. alnjearus ergo in
foꝛace plena pice.et ſulphure bullienti dixit:male⸗
dicta hoꝛa in qua natus fui. Et ait pꝛinceps:adhbuc
loquet᷑ plus. ve balneo ſolebat ĩ lecto pont laſciuo.
in quo multa turpis exercuit peccata.ponaturergo
nunc in lecto ſibi conuenienti.Qui poſuerunt eũ ſu
per lectum carbonũ ardentiumet ferri calidiſſimi.
Supꝑ quẽ eum parũ volueret᷑:ait. Maledicta omĩs
creatura quꝗᷓ vus fecit.et maria matereius.⁊ omẽs
ſancti. Cui pꝛinceps:adhuc loqueris plus. Cuius
iuſſu cũ vdiſſent ei potũ picis.et ſulfunis bullienris
qter gulam. et ebꝛietatẽ quas dilexit dum vixit. ait
Maledictus veus qui me fecit.ipſumq; nego.nũcet
pꝛo ſemꝑ. Quo dicto magiſter ait: ſatis locutus eſt.
Ponite illu in pnteo.in quo erit vſq; ad dieʒ iudicij
in aĩa:et poſt diem iudicij in coꝛpe ⁊ aĩa qdiu veus ẽ
in celo. Et aꝑuerunt puteñ illũ xæ quo dicit᷑ Apoc.
ix.Aperuit puteũ abyſſi et aſcendit fumus putei.ſi⸗
cut fumus foꝛnacis magne. intromiſerũt iulũ clau⸗
entes puteũ.Huic hyſtoꝛie ſatis ſacra cõcoꝛdat ſcri
ptura ꝙtum ad oĩa puncta¶¶ Nam Pen ad hoc qʒ
dicit ꝙ blaſphemanit. concoꝛgat Johes in H

xvj.qui ve dãnatis figuratiue loqᷓñs dicit. Bla phe

xvij.

Exé.

Art. vij.
xvVij.

xix.

Pena

mauerunt vũ celip̃ᷣ wloꝛibo et vulneri ſuis. Mam
ſicut illi in celo ſemꝑ veũ amabunt ⁊ lauda bunt:iu⸗
xta illo ps.xxxiij. Sempꝑ laus eius in oꝛe meo. Ita il
li ecõuerſo ſe habebunt.¶ ¶ Etum ad hoc.ꝙ dicit᷑ in
tali fuiſſe puteo poſitus.cõcoꝛdat qð dr Apoc.xxj.
Tumidis inquit.et incredulis. execratis.et homi/
cidis.et foꝛnicatoꝛib.⁊ veneficis.et ydolatris.⁊ om
nibus mendacibo. pars illoꝛũ erit in ſtagno ardenti
igne et ſulphure. qð eſi moꝛs ſcpa.¶ ¶ Ecce iſte legit
qſi ſiłes culpis ſuis habuiſſe penas in facto.Cui cõ⸗
coꝛdat pᷣceptum væ lege tallioms.veniẽꝙ dẽte: ocu
luʒ ꝓ oculo.aduſtionẽ ꝓ aduſtione cc. Exo.xxj. Cui
etiã cõcoꝛdat ſacra ſcriptura e adomibeʒech ⁊ anti
ocho.S.e.c.vij.Cui etiã cõcoꝛdat illud beati Sreo
rij moꝝ xx. Scom inquit modum culpe pena diſtin
guit᷑.¶ Nec miret᷑ qͥs ꝙ pene illoꝛũ ahqn vident᷑ cul
pis cõtrarie:ſicut dictũ eſt in pꝛima parte huius ar
ticuli.aliqñ ſiłes:qꝛ ſiue ſic ſiue ſicſemꝑ ita cõtra eos
oꝛdinant᷑ vt ſint magis afflictiue:ita ꝙ licet facta vi
cant᷑ ſiłia in culpis ⁊ penis.afflictio tñ ſemꝑ eſt af-⸗
flictio contraria. Et ita opoꝛtet intelligere.qꝙ nunc
has nũc illas ſuſtineant penas.ſicut intelli it: ꝙ qn
q́ᷓ; calidiſſimas:qnñq; vero ſuſtineãt frigidiſſimas: ſi
cut ptʒz ꝑ ilud ꝓob.xxiiij:Ad nimiũ caloꝛẽ tranſe⸗
at ab aquis niuiũ.et vſq; ad inferos peccatũ illius.
In quo penarũ infernaliũ vſigna magnitudo.
Pꝛumo:in hoc qð ſicut dictũ ẽ.muta bũt᷑ cõtrario
in contrariũ.qð plus graua bit iᷓ ſi ſemꝑ eaſdẽ ſuſti
nerent penas:qꝛ iunc ſuſtinendi cõſuerudo videret
qpãmodo penã et miſeriã alleniare: que quidẽ pe⸗
narum mutatio innuit᷑ in ps.xlviij.qui dicit. Sicut
oues in inferno poſiti ſunt:moꝛs v paſcet eos.Pꝛi/
mo:qꝛ ſi oues dicunt᷑ paſcuis ad paſcua.YOta iſti
c penis ad penas: aquis niuiũ ad caloꝛẽ nimium
moꝛte ad moꝛtẽ:⁊ ſemꝑviuent ſine moꝛte.i penis
moꝛtis paſcent᷑.ſicut oues herbis.et nunꝙᷓ illã con⸗
ſument.qꝛ ſemꝑ inueniẽt penã qua de nous paſcent᷑
Et eſt in hoc eis iterũ ſicut de ouibo.qꝛ ſicut ille her
bas quibo paſcunt᷑:nunqꝙᷓ illas ita totaliter cõſumũt
quin aliquã illarũ partẽ ſaltem radices in terra di/
mittant.⁊ ideo interim alibi paſci.cum ad illum lo⸗
cum redierint.paſcua recentia ibi inueniẽt. Sic iſti
uſaa penis ſił paſci.⁊ a quibuſdã emoibo nũc af⸗
icti. ab illis ad alias penas et alios vemones rece⸗
dunt dicentes.illud Job.xvj. Saturati ſunt penis
meis ct cum in illis penis? ab illis monido fue⸗
rint ve nouò toti.cum ad pnoꝛes redierint penas 2
toꝛtoꝛes.recẽtes inueniẽt:⁊ ſic ſine fine te nouo.et re
center cũ talib miſeris mutationib.moꝛs vœpaſcet
eos.quoꝛũ moꝛtẽ nõ veæſtruxit.nec momoꝛdit.qui di
cit O ſee.xiij. Moꝛſus tuus ero inferne.¶¶ Scoo ma
gnitudo penarũ hoim maloꝛũ et damnatoꝛũ oñdit᷑
ex cõpatione ad penas demonũ.Rõnabuliternanq;
dici põt.ꝙ multoꝝ damnatoꝛũ maioꝛ erit pena.nõ⸗
nulloꝛũ demonũ ¶ Primo:qꝛ iſti ꝓ pluribo dãnant᷑
peccatis.ꝙᷓ ipſi damnabant᷑.¶¶ Scoo.qꝛ iſti poſt di
em iudicij a genem ſpũ et coꝛpe.illi in ſpũ tm̃.ita
ꝙ penarũ intentio ſeu intimiditas pluribo ⁊ maioꝛi
bus coꝛreſpondeat peccatis. Extenſionis vero ma⸗
itudo pluribo coꝛreſpondeat partib.atq; penarũ
ubiectis. ¶ Tercio ꝓpter alias cauſas tactas in au
ctoꝛitate Anſelmi. P.vj.ix.¶ Tercio illarũ penaꝝ
magnitudinẽ cauſant ⁊ oſtendunt pᷣreritarũ velecta
tioni recoꝛdatões.Et hoc ꝑ talẽ modũ quẽ quilibʒ
in ſeipſo expiri põt. Qui em modũ illũ nunc ad ſuaʒ
emendationẽ ſcire voluerit.cogitet cqᷓpenale eſſet ſi⸗
bi in vita iſta ve ſtatu amabili. et velectabili trãſire
ad ſtatũ miſera bilẽ.etiꝗ ſi nulla pena poſitiua verbe
rum aduſtio nũ.vel hmõti:in loco miſerabili ei impo

neret᷑.ſatis eſſet ei afflictio magna pᷣteritiſtatus pꝛi

Viij.

uatio.cum eiuſdẽ recoꝛdatõis pꝛiuatiõe.Verbigra
Amittens locũ amenũ.ſocietatẽ amatã.eſculenta.2⸗
poculenta.et indumẽta velicata.et omia inueniens
in alio loco.in quo eſt cõtra voluntatẽ ſuã cõtraria:
etiã ſi ibi.nec verberet᷑ nec excoꝛiet᷑: multos tñ habʒ
wloꝛes.⁊ ſuſpiria.et ſic ex recoꝛdatõe cuiuſcunq; pꝛi
oꝛis velectatõis wolet:et ſuſpirat. Nam videns locũ
in quo eſt turpẽ:ſuſpirat vicendo. Heu q;pulchꝛũ lo
cum habere ſolebã.et ſic ce ſocietate.⁊ omnibo alijs.
Exy quibo ptʒ.ꝙ tot habebit ibi toꝛmenta.quot pꝛi
us habuit oblectamẽta.ex reuolutõe cogitatõis ꝓ⸗
Pnpeune ſi nõ eẽt alia pena ĩpoſita.¶ Oꝛ ſi hec ita ſe
abere in vita iſta ſentiãt exꝑti.et cogitẽt et credãt
mrecte magis hec ita ſe habere opoꝛtet credere
in loco illo.in quo vtraq; ſił cõcurrẽt.maxima.ſq; pe
narũ poſitiuarũ multitudo:ſicut ptʒ.S.e.c ij. Et va
rietas.ſicut patʒ in pꝛincipio iſtius articuli. Supꝑ qᷓ
varietates mutatõe fundãda eſt cogitatioimagina
v: ꝙᷓurũ eſſet omi die in vita iſta freq̃ᷓnter excoꝛia⸗
ri.nunc in ignẽ nũc in aquã mitn frigidiſſim. et ſẽꝑ
ad iſta ſtatim poſt reuocari.ſine moꝛtis poſſibilita⸗
te:⁊ ſił cũ h.qꝙ tanta erit penarũ multitudo ⁊ varie⸗
tas. Concurrunt etiãpᷣdictarũ velectationũ recoꝛ⸗
datio Sbenutta licut Par: ꝑ Augu. ſuꝑ ülo verbo
o ey Pants eos vt clibanũ ignis.bi nanq; videt
velle.q ſicut ignis in clybano maioꝛeʒ exreſlectõne
cauſat caloꝛẽ. Yta iniquoꝛũ ex reuolutõe cogitatio
num maioꝛ cauſat᷑ pena:Job.xvij. Cogitatoes mee
diſſipate ſunt toꝛqntes coꝛ meũ. ſi multũ toꝛq̃nt
in vita iſta.qñ talis recoꝛdatio eſt nuda.ſine exterio
ris pene appoſitõe.vel qñ tm̃diſſipant᷑:q.ſ.ſpe cogi
tatis ⁊ optatis vefraudant᷑.Et ſi talis cogitatõ ali
quẽ ad bonũ cõuertit.ex imaginatõe timoꝛis illarũ
benn l icut ptʒ.C. xx.v.maxime hic conuertere ad
onũ veberet. atq; miſeꝝ terrere peccatoꝛẽ.qñ cogi
tat.qꝙ niſi vitã coꝛrexerit᷑.nõ tm̃ pꝛiuatõis oĩm bono
rum toꝛquebit᷑ recoꝛdatiõe:ſed etiã alijs penis innu
mera bilibo⁊ infinitis.in quibo lamẽtãdo dicit illud
Job. x. Pene militant in me.

Non ſolum ꝓpter peccata oꝑatõnis ſed etiã omiſ Ar. viij.

ſionis. volũtatis. atq; cõſenſus. Et ꝗnter peccata p̃ᷣ
bentiũ auxiliũ.conſiliũ vel fauoꝛẽ:q ꝛ in his moꝛtali
ter peccant. Et apud leges humanas iuſtas penas
merent᷑:ergo a foꝛtioꝛi apud leges dei. ¶ tum ad
peccatũ omiſſiõis.ꝙ moꝛtaliter peccãt.ꝑ auctem pʒ
Am bꝛoſij.in quodaʒ mone. Mon minoꝛis inqͥt eſt
criminis habẽti tollere ꝙᷓ; cũ poſſis et habes indigẽ
tibo vnegare.Eſurientiũ panis eſt queʒ tu œtines.
Nudoꝝ indumentũ qð tu includis. Miſeroꝝ rede/
ptio ⁊ abſolutio.pecunia.quã tu in teꝛra fodis. Tã
toꝛũ ſcias te inuadere bona quantis poſſis pᷣſtare et
nolis. Non ſũt bona hoĩs.q̃ ſecũ poꝛtare nõ põt.ſo⸗
la miſericoꝛdia comes ẽ functoꝝ¶ O' iterũ iſtud
ctm apud leges mũdi iuſte puniat᷑ ptʒ in.ff. veteri
i. xix.ti.j.de act. empti et vẽditi.l.rõ.S.ſiꝑ emptoꝛẽ.
In qͥ habet᷑.ꝙ ſi ex defectu Ticij mihi in frumento
obligati ſerui mei fame moꝛiunt.Licius tenet᷑ mihi
ad intereſſe.i.ð dãno qð ex vefectu ſuo accidit.mihi
rñdebit.Et ſicut iſte Ticius ꝙtũ ad hoĩem.ita ꝑdi⸗
cti cõtenti in auẽte Ambꝛoſij.qꝙᷓtũ ad vũ obligant
et ab ipſo punient᷑.¶¶ SGcdo:qꝙᷓtũ ad peccatũ volũta
tis.q; illud etiã pena puniat᷑ eterna.ptʒ ꝑ rõnem et
legẽ. Sicut nanq; ſi rex ꝓhibuiſſet.⁊ publice pꝛocla
maſſet duo diuiſim ſub pena moꝛtis. Ita bene mo/
reret᷑.ſi quis incideret in vnũ. ſicut ſiquis incideret
in aliud.ſicut ptʒ in furto ⁊ homicidio.ſed veus duo
ꝓbibuit.ſ.opus malũ:dicẽs. Non mechaberis:non
occides:nõ furtũ facies ⁊c. Et voluntatẽ malã dicẽs
Non cõcupiſces vxoꝛc.vel ancillã ꝓximi tui.Et ode
ris frẽm tuũ in coꝛde tuo:⁊ cõcupiices reʒ ꝓximi tui

8. CStnn , 3 ercll.

ſiano apelante coſſet. ¶
lemculef wem mndlant
rnidino.l gulper. Jn
cfactoꝛes ſub verbis ſeqntido
ducovel conupto comtte gſuaſ
ellne nterpellauent gueümg
wmüpbuefit,. ciünequoist
cto flagitio punit capite piim ⸗
lat: coꝛmpt oomites ſupmo ſu⸗
Glo.ſice moꝛiant Hicnotag
ii verbis ſine facto n h diat
cti pchmomiſſiomis ſen ſubrraa
Comitito quupuero. vel ouelleda
Degquo iudidoruneatplati.
c oſtogtaſen gubematione qu.
ſiſes uſtoi ſubtrabat qe diat.
ſpmoſpollcioaffaunt. Eteri
Peccatniatp ſicut meretriado.rhn
etentes inos: ſiantfaciunt inn
talesfarnemlieres dtalimaie
Cötrr isetiz ler cinlis fadl
in fnono Artipdictd ar
ſiont ena hin punit. qui⸗
la un ni ad hlocat velben
. retcz velenonit Colb ii ,,

nj.

2

abet, dinns lla publlcabii
wmunrihnoninnct.
WEN
Mi rac inkemu vinetes⸗
nacne⸗ Tineantergoi
oonfamluſtaneunit
lora 2cleco gluspeis fa
Niterlieteen dek uiſch d⸗
ſr ſurnd ie
gahlnkiiſ ncfnſn
cdnsiin fnonn d

Gfitnid
ant Etſitnis Cgitard eſi
inaginatietindus idari
Kmapimebiccngertere gd
lertengepetendni gſiangi
ntmotmpringtötsdinbono
landeſea risalispenionnn
lngolto anet do diarilud
etinme.

erataopotönis ſegenioni

lenſus Et ortrpiaatn .

il,uori tinhionon⸗
Nts hilmonas iuſtas pengs
dleges dl Atmna
tallterpeccit gauctennp
one Mon minonsinteſt
fci poſſisct babtsz inlige
panis eſt gueztmdtines.
tu nclncis Aiſeſopteti⸗/
ia.guätuintengfocis Li
ann gunn haſiͤfſini
is ſeci pontgleno pot ,,/
Efuncton Qimnmfin
luſte e zrnni
t ricltil0iben
„ rrA
nenſen ſoggilnd
ausgruͦrl bian ltih

Exemp.

xriij.

DPoena

mobilẽ vel immobilẽ.⸗ vtrunq; ſub pena dãnatõis

eterne: ſicut ptʒ tam lege:Sveu.xxvij. Maledictus in
quit q nõ pmanet in ſermone legis huius:qꝙ; facto de
danatõe angeloꝝ maloꝛũ.qs no factũ.ſ volũtas xæ
mones fecit: ad penã eternã dãnauit. Ex quibo ptʒ
ꝙ ſicut qͥs ꝓ peccato o Patõis dãnationẽ ineret᷑.et in
currit eternã. Ita etiaʒ ꝓ peccato volũtatis. Sicut
ptʒ v incluſa qdã. væ qua fert᷑ ꝙ cũ in vltima infir⸗
imitate eſſet cõſtituta. vidẽdo iuuenẽ quẽdã rung
oſtij põpoſe ambulantẽ. ſuã quã ſemꝑ puraʒ tenuit
mentẽ. maculauit. ꝓ voſũtatẽ immũdã. ve qua mala
volũtate licet wluit.tñ dãnata eſt. qꝛ noluit p vere⸗
cundia cõfiteri.ſicut ipſa ſuo ↄfeſſoꝛi appa rens indi
cauit ⁊c. NMota legẽ ad H.S.e.c.ix. NQula vero poſſʒ
aliqs ſuſpicari.ꝙ hec pena nõ eſſet ebita his. q nec
opus implẽt peccati:nec voluntatẽ habent illud cõ
mittẽdi.ꝙᷓtũ ad opa extrinſeca: vel in pſonis ꝓpꝛijs:
cõſentiũt tñ in delectationẽ inrerius ꝙ alios fiat:
vel vt hᷣ fiat pᷣſtant auxiliũ. cõſiliũ. vel fauoꝛẽ. Ideo
bic oñderereſtat. ꝙ etiã iſti ſifem cũ alijs pᷣcedẽtibo
benã merent᷑ eternꝗ. et etiã nõ reſiſtentes.vbi eis re⸗
ſiſtere incubir. Veil etiaʒ peccatoꝛes hoſpitãtes.vbi
ſciunt ꝙ peccata in wmibo ſi uis cõmittere volũt:vel
talib pſonis wmos cõcedẽtes.vel locãtes. vel e do
mib ſuis nõ expellentes.¶ Hoc em̃ pꝛimo ptʒ ꝑ exẽ
plũ x hoſpiraãte inimicũvel ꝓditoꝛẽ regis:vłipſi cõ
ſiliũ.vel auxiliũ.vel fauoꝛẽ pᷣbente.vel ipſũ e dvmo
ſua nõ expellente.cũ poſſet. ¶ Gcoo idẽ oñdit᷑ ꝑ le⸗
gem auilẽ.ff. v extraoꝛdina. crimini.i.in.ff. nono.li.
ix.ti.pdicto.l.j.S.qui puero. In q pᷣdicti cõtinẽt᷑ ma
lefactoꝛes ſub verbis ſeqntid.qui puero ſtuprũ ab
ducto vel coꝛrupto comite pſuaſerit:aut mulierẽpu
ellaue interpellauerit q due impudicitie gra fecerit
vmũ pᷣbuerit.pᷣciũue quo is pſuadeat cegerit. fe⸗
cto flagitio punit᷑ capite.ꝓ im ꝑfecto in inſulã epoꝛ
tat᷑:coꝛrupti comites ſupᷣmo ſupplicio afficiuntur.
Glo.ſic ꝙ moꝛiant᷑. Hic nota llex punitvoluntatẽ
cuũ verbis ſine facto:in h ꝙ dicit interpellauerit. Et
etiã pctmomiſſionis ſeu ſubtractõis negligẽtie. in
comitibo.qui puero. vel puelle dant ad cuſtodiendũ
De quo indicio timeãt pᷣlati ⁊ quicũq; alijs dant
ad cuſtodiã ſeu gubernationẽ quaãcũq; ne coꝛrũpãt᷑
ſi ſea cuſtodia ſubtrahãt.qꝛ dicit:coꝛrupti comites
ſupᷣmo ſupplicio afficiunt. Et etiaʒ peccatoꝛibo. vel
peccatricibo:ſicut meretricibo.⁊ hmõi:locãtes vel cõ
cedentes wmos:ſicut faciunt in magnis villis.vbi
tales fatue mulieres de tali maledicto facto viuunt
Cõtrr qs etiã ẽ lex ciuilis.ff. ad legẽ Juliã. adul.
i.in.ff.nouo.li.x.ti.pᷣdicto.l.et ſi amici. vbi cõtinet
ꝙ ſicut pena capitis punit᷑.qui adulteriũ cõmittit.
ita qui vmũ ad h̊ locat vel pᷣbet. Ag idẽ eſt lexin
autẽtica velenomb. Colł.iij.. ſi s aũt patiat᷑: vbi
habet᷑ ꝙ wmus illa publica hit.r mihilominus dñs
wmus in x. libꝛis auri puniet᷑.¶ Hec oĩa lege cõfir⸗
mant᷑ diuina. que pᷣdictis cõcoꝛdat dicẽs.in ps.luiij.
Beſcendãat ad infernũ viuẽtes:qm nequicie iin babi
taculis eoꝑ.¶ Timeant ergo q leccatoꝛes.vel qᷣſcũ⸗
ſinglos in familia ſua retinẽt.vel eos paſcũtvel ve
iunt: cũ h̊ faciẽdo plus ꝓ eis faciat ꝙᷓ qui eis wvmũ
locat. Mec miret᷑ quiſq; ꝙ æꝰ vt pᷣdictũ ẽ iuſtepu
nitlictũ voluntans.vel cõſenſus: qꝛ apud etiã iu
ſticiã ciuilẽ aliqñ pctn cõſenſus grauius eſt. 2 graui
us punit᷑: ꝙ factũ in ſe:ſicut ptz.ff ad legẽ põpeia. ve
arricidijs.i. in. ff. nouo.li. x.tit.pᷣdicto.l.vtrũ.cuius
egis verba ſũt hec. Vtrũ qͥ occidũt parẽtes an etiã
cõſcij.pena parricidij afficiant᷑ queri põt. Et ait me
cianus etiã cõſcios eadẽ pena afficiẽdos. Mon ſolũ
parricidas pꝓinde cõſcij.etiã extranei eadẽ pena affi
ciẽdi ſt. Olo.Cõſciꝰ ælicti maioꝛi pena punit᷑. qᷓ ſi
ipſemet ↄmiſiſſet.nã ſi erẽ̃neꝰↄmiſiſſj occidiſſz pre⸗

du:ſicut in fabulis legit᷑ vulpẽ di

viij.

vł parentẽ alterius puniet᷑ pena cõi vbi tñ ẽ cõſcius
grauiꝰpunit᷑.qꝛ ſiẽ parricida. Predicta ofirmat
ex xei ꝗ pᷣdictis concoꝛdat: Ro. j. Qai talia inquit
agũt.oigni ſũt moꝛte. Non ſolũ aũt qui talia faciũt
H qui cõſentiũt facentib. Mora. Ci. x.arti.iiij.
Kemegia vo ad omẽs penas p̃dictas euadẽdas.
aptioꝛa inueniri nõ poterũt.qꝙᷓ vt omnibo tam culpa
rum.q; etiã penarũ radiciba ⁊ pꝛicipijs reſiſtat᷑. Pro
quibo eſt aduertendũ.ꝙ plura ſunt pctõꝝ et penarũ
exlcõſeqᷓntimotiua male a pctoꝛib interpᷣtata qͥꝝ ꝗᷓ
dam tangunt᷑.S.j.arti.v.Et. M. ix. ix. ar. ſcʒ ei mia
et hmõipᷣſumptões.pꝓ q̃s pᷣſumẽetes dicũt. ꝙ deus nõ
vult ꝑdere quos cõdidit. Et ꝙ veus neminẽ eterna
liter vult ꝑdere. Sed huic pꝛicipio obſtare debemꝰ
cogitantes.ꝙ in inferno nulla eſt redẽptio. Et dicẽ
fab xiſſe et feciſſe. eo
nanq; vt aĩalia plurs væciperet ſe infirmũ finxit. et
aĩaliã q cq viſitatõis adipſũ venerũt veuoꝛauit:vul
pes vero intrantiũ videns veſtigia ⁊ nõ redeuntiũ.
periculũ ſuſpicãs aſſeruit. ꝙꝙ intrare noluit niſi pꝛiꝰ
intrantia exire videret. et tali fa ntaſia a leonis ca⸗
uerna lõgius ſe ſubtraxit.⁊ inuitantibo ad intrandũ
obſtitit. Dic vyabolus vt plures ecipiat:infoꝛmat
multos. ꝙ ipſe eſt q̃ſi moꝛtuus.qᷓtũ ad hoc ꝙ ipᷣe nõ
eos eternaliter cruciabit.⁊ ꝙ infernus eſt cõbuſtus:
ſic ꝙ cõtentos nõ ſemꝑ retinebit.et ad iſtud publi⸗
candũ.et alios inuitandũ. vt illuc intrẽt.multos ha
bet pᷣconiʒatoꝛes.et ſub iſto pꝛeteytu multi intrant:
AMath.vij. Spacioſa eſt via q̃ ducit ad ꝑditionem.
multi vadunt ꝑ eam: xe quibo nullos exire videmus
Sap̃.ij. Non eſt ꝗ] agnitus ſit reuerſus ab inferis ꝛc
Hmibo ergo tẽptatoꝛibi⸗ tẽptatõibo.et cogitatõiby
qſuadẽt aliquid faciendũ ꝓ quo verſus infernum
iter adiungẽtes.ꝙ nõ eternaliter pibunt.rñdere xe⸗
beremus. ſicut rndit vulpes:dicẽtes. Non faciemus⸗
qꝛ ſicut d Sap.ij. Mon eſt reuerſio finis nr̃i:qm̃ cõ⸗
ſigta eſt et nemo reuertit. Sane in iſta o pinione p.ꝰ
viſui nro credere veberemus. ꝙᷓ talibo mẽedacijs.
nanq; ignis inferni ſit viſus ptʒ. Mam ſᷣm beatum
BGrego.in.iiij.dyalo.Contꝛa negantes infernũ eſſe.
oſtẽdit᷑ignis infernalis vequibuſdã cicilie locis eru
ctuare. Et Aug.æ ciui.ei.li. iij.c. vlt. dicit. ꝙ aliqũ
eruperũt tot cineres e montib ethneis.ꝙ coopue⸗
runt tecta wmoꝝ.et ignis exiẽs rupes cõbuſſit. MNo
ta Aug.S.e.c.xv.ad idẽ. O vo iſte lignis eternꝰ ſit et
naliterq; malos vetinebit. plus verbis credendũ eſt
veritatis:Math̊.xviij. q; duos oculos habente. mit
ti in ignẽ eternũ. Et Math. xxv. IYbunt hi in ſuppli
ciũ eternũ.iuſti aũt in vitã eternꝭ ¶¶ Alia vo culpa
rũ ⁊ ex cõſeqᷓnti penarũ motiua ſũt pctõꝝ lucra ⁊ ve
lectationes. Sed hmõi tẽptationũ ra dices.extirpa
re veberemus. rñdentes:ſicut rñdiſſe fert qdã concu
bina amaſio ſuo:a quo cũ robã peteret.⸗ ipe diceret
ipſaʒ ſatis habere.Mõ inqͥt quicqͥd das mihinimis
parũ eſt ꝓ pena eterna ꝓpter te ſuſtin ẽda. YJta vebe⸗
rent mulieres. ⁊ oẽs alij.q eis aliq offerunt vt falſa
Piuria. vel alia peccata cõmittant:rñdere:nimis pa
rũ eſt ꝓ pena eterna ſuſtinenda.nõ emo tanti eterna
liter penitere. Quaſi ꝑ iſtũ modũ rñdit Petrus Sy
moni mago:Act.viij.dicẽs. Pecunia ſit tecũ in pdi
tiont᷑. ¶ Alia vo penaꝝ et culparũ cã.qñq; eſt ſpes
expectatõis ſenectutis.quoꝝ piculũ ex auẽte oñdit
Yero.in epla.ad Eliodoꝝꝑ. Inter eũ inquit qͥ x. an⸗
nis vixit.et inter eũ qꝗ mille?poſtqᷓ idẽ finis vite ad⸗
uenerit.⁊ tpᷣs om̃e trãſactũ fuerit᷑: tantũdẽ hʒ vnus
qᷓn tũ aliꝰ:niſi ꝙ magis ſenex onuſtus pctõꝝ faſce p
ſificcit. Ad idẽ Aug.ſuꝑ põ.vj. Cum dies iudicijve
nerit. tũc ſentiẽt pctõꝛes qm nõ ſit lõga vita oĩs qui
tranſit. Mota ad h̊ auctem beati Gregoꝛij.pulcher
rimã.S.v.iiij. Sic ex cõſideratõe infinitarũ penarũᷓ

*e

xtig

Exé.

xv.

Exẽ.

xxvj.

Exemp.

Exemp.

Arti.j.
.j.

Perſeuerantia

omnibo tẽptationibo reſtitit.et durã egit vitã ille ve
quo refert Heda in li.cæ geſtis angloꝛũ.q; ducebat᷑
ab angelo pꝛimo.ꝑ maximas penas.ſ.ignis aqua.
⁊ hmoi. Et credens illũ locũ eſſe infernũ.dixit ei an
gelus.qꝙ fuit purgatoꝛiũ.et illos qui ibi erant poſſe
bonis amicoꝛũ opibo inuari.x ſpecialitermiſſis.Po
ſtea oſtẽdit ei puteos hoꝛribiles.⁊ penas inferni ma
ximas. ad quas dum ibi erat: duo hoĩes. vnus cleri⸗
cus.⁊ alter laicus.et mulier ducebant᷑.Et ab ange⸗/
lo reductus.totã vitã ſuã in artiſſima duxit pnĩa. et
oĩa bona ſua vædit pauperibo: vxoꝛi et filis. Et cum
hoĩes admirantes ꝗrerent ab eo.quõ potuit in tan-
to frigoꝛe.ſic q̃ſi nudus ire. Vlel alio tpe tot ſuſtine⸗
re.q̃ſi diſcoopꝑtus tot caloꝛes. Et quò poſſet in tali
pnĩa viuere. Reſpondere ſolebat.qꝙ calidioꝛa ⁊ frigi
dioꝛa viderat.et talem vitã duxit.ꝙ ſi nunqꝙᷓ dixiſſet
ſe penas vidiſſe. arta vita oſtendit ſe aliquid vidiſſe
HGe ſiłi viſione nota væ filia quadã. H.iiij x. Vtri
qꝙᷓ; iſtoꝝ põt dici:qꝛ vidiſti: nobis vtinã veraciter
vici poterit qð ſequit. HGeati qui nõ viderunt ⁊ cre⸗
diderunt: Johᷣ.xx.qꝛ vtinã oẽs ſic ſaperent ⁊ intelli⸗
gerent ac nouiſſima ꝓuiderent: Seu.xxxij.q; ſi oẽs
ſic ſaperent et intelligerent ab omnibo peccatis ⁊ pe
nis inferni ſe cuſtodirent.⁊ oĩs pnĩa et pena quã hic
ſuſtinere poſſent.leuis videret᷑. Et ꝓ tanto congrue
rñdit quidã ſenex in vi.pa.cuidã dicenti. Quid faci-
qm:qꝛ in cella patioꝛ aceidiã.Cui ſenex. Mondũ vi-
diſti toꝛmẽta futura:qꝛ ſi illa cõſiderares.et eſſet cel
la tua plena vermibo vſq; ad collũ.ſuſtinẽs patiẽter
HGic videbunt iuſti ⁊ timebunt:in ps.lj.añ moꝛtẽ ad
ſuam emendationẽ.ne videant et timeant poſt moꝛ
tem:qm timoꝛ penam babet. j. Yoh.iiij.

Erſeuerãtiã in bonis

habere operib. Primo:nos monent ⁊ w
cent ꝑſeuerantie vtilitas ⁊ nobilitas.Se
cundo:nõ ꝑſeuerantiũ vilitas. Tercio:periculũ atʒ
inhoneſtas. Anayroruntieno; ⁊oĩm artificiũ exẽ⸗
pla.⁊ diuinũ pᷣceptum atq; legis wcumentũ. Quin
to oſtendẽt᷑ cauſe retrahentes.et ꝓſeuerantia impe⸗-
Dlientes cum remedijs opoꝛtunis.
Mtum ad pꝛimũ pꝑſeuerantie vtilitas. Primo in
hoc oſtendit᷑ q æũ hic ꝑ gram inuenire facit ꝑſeue/
ratneʒ.qd eleganter in facto oſtẽdi Ægdalene.æœ
qua beatus dicit Greg.in omeł Maria.ꝗᷓ ſtabat
ad monumentuʒ foꝛis ploꝛans. Contigit inquit vt
eũ ſola tunc videret q̃ remanſit vt q̃reret:qꝛ nimirũ
virtus boni oꝑis ꝓſeuerãtia eſt. Et cito poſt.qſiuit
pꝛiusa minime inuenit.pſeuerauit vt qreret.vñ ⁊ cõ
tigit vt inueniret:actũq; eſt vt deſideria dilata cre/
ſcerent.et creſcentia caperent qð inueniſſent: Hinc
em̃ eſt qð æ eodẽ ſponſo eccleſia in cãticis canticoꝛũ
et qlibet aĩa fidelis dicit. In lectulo meo ꝑ noctes q̃
ſiui.quẽ diligit aĩa mea. Queſiui illum ⁊ nõ inueni:
ſurgã ⁊ circũibo ciuitatẽ ꝑ vicos et plateas.queraʒ
quẽ diligit aĩia mea:paululũ cũ ꝓ tranſiſſem inueni
quẽ diligit aĩa mea:Cant.iij¶ Scdðo:æũ in gloꝛia
ꝓſeuerantẽ inuenire atq; cũ ipſo cõregnare facit.Oe
em̃ veũ in gloꝛia inuenire facit.pʒ:qꝛ oẽs alij currũt
ſed vnus accipit bꝛauiũ.j.Coꝝ.ix.Glo.pſeuerans.
Ex quo patʒ.q; ſicut in curſu ſeu ludo illo multi
currebãt.tñ qui vſq; ad finẽ citius currebat atq; ve
locius.accepit pᷣcium.i.bꝛauiũ.qð in velocitate ꝑſe⸗
uerãti dabat᷑. vta hic in ꝓpoſito.Et ſicut rexvł dñs
magnus qñq; plures habet filios:ſed tñ vnus ſolus
accipit regnũ vel hereditatẽ. Ita in ꝓoſito.tm̃ ille
qui pſeuerauerit vſq; in finẽ.ſaluꝰ erit:Math̊.x. Et
regnũ xeiꝓ ſemꝑ obtinebit: qꝛ ſi ſeruire regnare eſt:
ergo ſicut ei vno die.vel ad modicũ ſeruire.⁊ poſtea
ad pcta redire.vno die vel ad bꝛeue tpᷣs regnare eſt.

ix.

Et talis ? rey ſicut rey eſtatis in ludis pueroꝛũ. Jta

ei ſemꝑ ſeruire vſq; ad moꝛtẽ.eſt cũ eo ſemꝑ regnare

Et hoc eſt qð cuicũq; fideli dicit.j. Para.xxviij.Fir

mabo regnũ eius ſi ꝑſeuerauerit facere pᷣcepta mea.
In qua magna væſignat᷑ ꝑſeuerãtie nobilitas. Maʒ
pꝓſeuerãtia ẽ Heſter regina ſola inter puellas electa.
nõ vt cũ aſſuero.ſed vt cũ ceo regnet ineternũ coꝛo⸗/
nata ⁊æ q in põ. xliiij.Aſtitit regina a vytris tuis ⁊c
Hec eſt YJoſeph ſaluatoꝛ egypti.qꝛ quicũq; ſaluat᷑.
p ipſam laluat᷑.Et hec tunica habet talare: æ q̃ bea
tus Greg.in omeł. Aaria ſta bat ad monumentum
Hinc YJoſeph inter reliquos frẽs talarẽ tunicã ha⸗
buiſſe veſcribit. Lunica quippe vſq; ad talũ eſt opꝰ
bonũ vſq; ad cõſummationẽ:⁊ talis dicere põt illud
Eccł.ij. Sapĩa pſeuerauit meum.
Bed qꝛ hoĩes nõ tm̃ trahunt᷑ ad bonũ pſeuerãtie
vel quodcunq; aliud rõne vtilitatis:ſed etiam rerra
hunt᷑ a malis imꝑſeuerantie.et quibuſcũq; alijs rõ
ne vilitatis.ondere reſtat:q̃nta ſit nõ ꝑſeuerantiũvi
litas:vt illa cõſiderata ad pꝑſeuerantiã in bono com
pellant᷑. Hoꝛũ auũt vilitas licet in toto ondat᷑ capło.
incõſtantia:hic tñ in ſpãli nõ ꝑſeuerãtes in bono
in pꝛimis.heſtijs irrõnalibo.in malis cõꝑant᷑ cõditõ
nibo. ſeu vefectuoſis. Inter quas pᷣmo leene cõꝑant᷑
qua dicit᷑.ꝙ pꝛimo plures panit catulos.⁊ veinde
paucioꝛes:continue vſq; ad vnũ.⁊ poſtremo vſq; ad
nullũ pueniendo. Sic uũli quipꝛimo oꝛdinatõis ſue
anno ſunt angeli:ſcdᷣo homines:tercio mones:ibi
iubet. Plato quieſceres? Et illi qui in iuuentute ⁊ in
innocẽtia.vel dum noui ſunt in religione.vłin qua⸗
drageſima:in infirmitate.vel feſto paſce.qñ ad cõio
nem accedũt.ſunt euoti:⁊ cõtinue poſtea vecreſcũt
⁊ ⁊ce malo in peius mutant᷑.Cõtra illud veu.xxxiij.
Bicut dies iuuẽtutis tue:ita ⁊ ſenectus tuaa Scoo
quibuſdã miluini generis cõparant᷑ auibb: quib
dicit Vincentius in ſpeculo naturali:q; pꝛimo aues
magnas venant᷑.cinde vbilioꝛes: vinde muſcas:
et culices.ac lumbꝛicos terre venant᷑:tãdẽ in fine fa
memoꝛiunt᷑. Sic nõ ꝑſeuerantes:d quoꝝ quolibet
õt dici.qð pᷣcedẽti dici poſſR⸗ leena.q multos ha
ebat filios infirmata eſt.j.Reg.ij.Qui in hoc caſu
nõ ſolũ beſtijs irrõnalib:verũ etiã creaturis ↄpant
inſenſibilibo. Sicut ptʒ pꝛimo.T. v.lxxij.ꝑ ſiłitudi/
neʒ quã habent cũ ꝓprietate ſolſequij. In quo caſu
viliſſimo cõꝑant᷑ vermi.i.teſtudini.qꝛ ſicut teſtudo
ad paruũ tactũ retrabit coꝛnua. Ita iſtip parua ad
uerſitate vel difficultate.a bono incepto veſiſtunt.
Et ideo ſicut c pᷣdictis miluis pᷣdictũ eſt.in fine fa
me.i.ꝗpter defectũ ꝑſeuerantie in bonis oꝑibo.moꝛi
unt᷑.qꝛ vita eterna vefraudãt᷑:qꝛ ſicut dicit ecretũ
ſumptũ ex verbis beati Gregoꝛij.in moꝝ.æ pe.diſ.
iij.S.incaſſũ.in fine. Incaſſũ quippe bonum agit᷑.ſi
añ vite tminũ veſerat:qꝛ infruſtra velociter currit.qͥ
pꝛiuſqꝙ; veniat ad metas væficit.Hinc ꝑ Moyſen cau
dam hoſtia offerre iubemur.vt omne bonũ qð inci⸗
pimus ꝑſeueranti fine cõpleamus. Scðo inter crea
turas inſenſibiles lune noue cõꝑant.q in pꝛincipio
noctis.ſed nõ vſq; ad diẽ lucet.Luna vo antiq econ
uerſo in fine.⁊ no in pꝛincipio noctis lucet.Luna vo
Ptene ꝑ totaʒ noctẽ. Sicaliqui in pꝛincipio noctis
Puiꝰ vite qᷓ cõꝑata ad aliã vita. eſt q̃ſi nox:ſicut oſtẽ
ſum eſt. M. xj. xlij.lucent.ſed nõ ꝓſeuerant. quibo
Eccł.xxvij. Stultus vt luna mutat᷑.Alij in fine no-
ctis huius vite.lucent.qͥ.ſcʒ in finead ſalutẽ penitẽt
Alij q̃ſi luna plena p totã vitã ſuã lucẽt.vquoꝛum
q̃libet Eccxł.l.q̃ſi luna plena in diebo ſuis lucet.Pri
mi vero.i.qui in pꝛĩcipio noctis tm̃ lucẽt.tam inter
creaturas ſenſibiles ꝙ inſenſibiles mõſtris cõpant᷑.
Quia ſicut tam in natura ſenſibili:tã rõnali.ꝙᷓ etiã
irrõnali cõtra naturã ⁊ mõſtruoſũ videt᷑ ꝙ femella

Arti.ij.
.iij.

iiij.

V.

Ziiij ti rindoneſtati deni
1

Ouogſini

lſed etĩ tori reipubite
dinnderenſen
pianitatiz tſooliter la
ſonem. ſiinpugna iſtadi
fuennt tnſc aulünm
Trconducitepugili h iuſ
neſiẽfacũtin aliqtopart
jonem omittunt Olnang
ſoao ſuo wetptus ſichta
nnlifckolole guin
reretro⸗dicedo. gNofuitmn
Cotra dnos. :tu teci ali di
lartto reſpicefeatt ipſun
lariü ringliquo calu wbig
tam amittit. Etaliustern
Gicin Poſito. wplatis.
ſunt planoꝛi pugile m
pugna iſtaad foꝛiter dimi
Laboꝛa ſicut bonꝰ miles ṽ
ma al quez tenant o ſbol
ctlerecl tatectema ict
abolus pel aro pel muigas
inſemntad amtn reſpteere⸗
glnnoreſepit etſialt o⸗
ſatunn uſtciat vtn, die
etelnatos ſen pdlitionns ete
dicgquino dnanerinc
Ppi Aegisinanitbins il
ars i,ugniins ide
Rfigendinneni: Rorfi,
Urpic pſeuerantialiuslin
ulqſarsalignoachi
Flommitnt
eniſſigfhit iae ende

ceſtattz
inlag
id nori uc
ſt . Phero
felier Heo ſen . N
tnn NPerſeuerantia ir
Nat an fachei tnlfr quecunq; fetum vnius ſpeciej * *.
en n eleräten ectpta n epuch letum vnius ſpeciei vel nature coneioy
egina ſolal Nodiltns e et aliũ pariat. Si em̃ ſemen vnun coneipiat. ᷣm G ilud incipi
el ni vnius ſpeciei ſemi em h ulud incipiant vel dunn ruii. Sng.
vel plãtula plantet᷑. alterius nature ſemmna vel er mnquit ex vobis volẽs rrum eifft bnden

02 .
escducant. Sic qui paimo cantat mirabrilia. et

tirgmna ntenicon⸗ oſtea xfi
toregp an nsnn, . ea xeficit. qui pꝛimo cõcipit ceũ. 71r ciendũ:ne poſt
Legyort , etistnig, um. A cipit ũ. 7 parit tenan:ne voſteaꝙ; poſuerit
aniaſtsbar gae vie ſicut dicit Yhoenie ſterilis. apud quẽ: c h cepit edificare. etnõ potuit cõ .
inn⸗ utognan nribe eit᷑ Ecck xl. eſt iracũdia pſeuer. ue re. Aut qs rex iturus cõmi oruit cõſumma⸗
clos ffig g ns OMehtun Tercio:inter creaturas rõ erans 1 cõtentõ regs. n5 ,e E G17 nittere bellũ aquerſus aliũ
aqllppenſg, Allei bus: pei creaturas ronales röne tñ aburent ege. nõ ſedens pꝛius cogitat ſi poſſit cũ vece miſl⸗
erſgag. Ad ha⸗ us: penmo falſis cõpant᷑ homilo entt occurrere ei.quicũ xx.mili tad Ecs milibo
nnninte mlͤckop⸗ laceratis. H. iij v. Geo T. v. xx vij. Et oi⸗ ere el. qui ci. x. milibo venit ad ſe: hec ibi. Gf
6 eh.„D. H. v.4 Secdo:compant milititong eſß faciendũ in ommi ꝓpoſit e ec 1bi. Gic
Nuitme diaenpot il betib longu anhel 5 PAL mihti nõ ha 5 nni ꝓpoſito. vt pꝛius celib
lulltmeanm 0 Enm longu an helitu. Muq ei erit h . e faciẽdo et poſtq; eliberarũ ⁊ inceptũ eſ ¶us
imiman nõ habet bonu in bello 4 cel ent bonus miles. qᷓ aßv Ha AEkuͦ 2 incepru eſt: ſicut
buntdhongige,.. In bello 2 diuturnũ anbeli cet apls:Gal. vj. Bonũ f. ruc e
tnentlrn uͤbſenerin⸗ nec bonus miles nö manbhelitum. Jta P⸗Dal⸗⸗ ni fadtes no veficiamus. Et
iungſetelin le In tiam. ies xpi qui nõ habet in bono pſ addit cm ſatis familiar: ſicut agricola aliij an
Gurmtegmatletiin enn ii nůzm. Ergo in diſciplina pſ. äο ⅛Pleueran lam: vel artifex aliũ familiari cola aliũ agrico
egtanideſcie eln A tiiij. ¶ Quod ſi nõ fecehla bſeuerate filij: Heb. 5 er aliũ familiariter hoꝛtat᷑ 5
iirin Nlaiczoltsrö, ti. iij. Quog ſi nõ feceritis. nõ tm in vr Xij. ſũmet:ne mercedẽ ami 1 vVt opus cõ
etuimnſtri nnced⸗ vj. litatẽ. inhoneſtate e..0 tm in vr̃am redundat vi SCee qmittat: dicens. Tpꝑe em ſuo
Araad deler Aeberantiäyi 71 nel ate: verũ etiã in vr vr temus nõ væficientes:ſcʒ ſi pꝛing nã luo mme⸗
aad ſeueran dabit piculu . vrm et alioꝛũ redũ 1Iq; ſi pꝛius nõ vefecerimu
ins icrintnd deroconn ee m. Bicnt ptz vltimũ e i te mi Exemplũ ad hoc v Perro: cit ckri
ſnallinnals inedod nilli. qur ce periculum unminet. Sic ee Wuerunt. Dicut ptʒ in vi. pa. vbi quidã ſe ·
malbdinneiseögniczine qn ill.qui veberent eſſe milites xpᷣj iner. Wie nex diſcipulũ wcuit dicens vbiquidã ſe
Pnrerqaoo ctto⸗ xpianitatis:et ſpãſr xp̃i. pugiles totius g t nit dicens. Talem te quotidief
leenecögn tis:et ſpaliter quoꝝ acce 4 qualẽ tepꝛima die exhibuiſti vua Exemp
luns ankantln,en ſionem. ſi in pugna iſt Punt curã z œfen⸗ Parab xtviij uiſti. confoꝛtare 1 pfice.ſ. p.
Intamlos, dn er bpugna iſta pſeuerantes. 2 pꝛud 5 aral. xviij. Et hancope impl fderift
mſgal mü rpoſn 6 fuerint, vtriſq; picul .„2 Pꝛudentes nõ Sicut . pleuerunt.et onderũt
nu, poſnmoſc c; Piculu imminer. Dicut ptz p exeplĩ btz peimo e Moyſe. qui dicit Deu.
eiliguipeind oinni conducẽte pugilẽ ꝓ iuſtici⸗ Pexeplũ ueraui in m 1 1Gen. ix. Perſe
ipninoonligrü neſie aeſe re pPuͤgii PP iuſticie vel terre ſue wfennio ant in monte. xl. vieby. et. xl. noctibo Et Cal
bomigesttenno Nanegi ncfacdit in aliqbe partibn vbi Srfa ⸗ qui dicit Joſue.xiiij. Yllius tpis ſoꝛced oleph
Etllln niuunnneri em pmittunt᷑. Gi nanq; talis IIà die in me pPſeuerat⸗ q; ho
inluventuerin ſocio ſuo xe S talis pugil ſit victus 2a v. lxxij Bercio: in Job. et Tobia.
biſuntin elgone in ceptus: ſicut ad lr̃am dicit᷑ accidiſſe. æ q v. lxxij. ¶ Quarto. in Biogene. D. iij. iij „T.
Flingoe⸗, dam qui lt bicit accidiſſe. æ gene. P. iij. iij. Quinto uzremg
crinnepoſten wareſch cõtra dnos. 2 fu tecif al ,— Vnus pugnar s p vi ↄn, pe pellet. niſi ꝗ, crucẽ
ueitzſchecnonnat Dcdd i; lariũ. in ali Plum vctt. 7 pugil victus ſa di pmiſit ; cõ PENet ꝓlecutus. potius ſe occc
Engr Ccnnoriag Jchd ii, n aliquo caſu vbip vita alicuius . bimiſit. ꝙᷓ coõtra pniam ſuſceptã faceret: cuipi.
ens cöarmnignid vqnin tam amittit. Et alius terrã vłvitã pqua Mot. vi renuũ eſt 5 aperuit. Ma ere
mmc. n vl vitã o qua eſt. Eeus celuͦ aperuit. M . .
Peculonuturlig ninociis Sicin ꝓpoſito. veplatis. ⁊ alijs cur a Pugnauit hocſequi videt᷑:quiai. . glicro pꝛio
natureli 1qpoſito. wplatis. z alijs curà hab equi videt᷑:qui ait:Luce xj. inquit ſi
ienbihors wingennſen ſunt tp̃ianoꝛñ ugiles. milites: quoꝛi eſtbecn uer auerit pulſans.ᷣ dico vobis lt tneno vir ite E
uemnr grid AAhoe aa boꝛrtrer dimiczdii Hhoꝛtaf ople bici Hõ ſit. ter impꝛobitatẽ t eins
ſaumantes: w vop uoliber N miles xp̃i.ij. Timoth̊.ij. Sr in pu et. et dabit illi quotqt habet neceſſari.
,. Reg i Quinboccuſin, ma: p̃dicto modo vcipiant ng entij. nõ ſtatim ad pꝛimũ ventũ
ne ri ⸗ abolus. vel caro. vel mi karcon dy quẽ nõ habʒ aq libitũ redi n Paltug vonti
vivenucti geutunsopant iniſenun ve mudus faciat eos poſtq; man . 3a0 hbitu redit. Yta etiã agricola in ſpe
x aceſ. unt ad aratruũ reſpicere retro: ſicut ödi e meſſis ouras ſuſtinet in opãdo tẽ ſde
puimo Cv n eſlitudi/ gilretro reſperit. er ſi : ſicut pᷣdictus pu tuneet vei adiurorj, pãdo tẽpeſtates. oĩa foꝛ
xit. t vxoꝛ Zoth: itg vi et ei adiutoꝛio erponit. N ſi .
tateſolegun. Iuquo taſu iſta ? cura wficiat vrriſqy et ta ꝙ in pugna am ſi vellet eſſe cer⸗
tateſollegun. iſta at. vtriſq; piculum umm . tus anq; ſeminaret.ꝙ bonas habit
iteſtucinl cntteſtuc et pꝛiuatõis. ſen pditio c mminer moꝛtis et aliternõ ſeminar. 2 Habiturus eſſet meſſes
i 8. ſen pditionis eterne hereditatis: etaliter no ſeminaret. nunq ſeminaret. Si iterũ
connna Itainlgpannaat ledictus qui nõ ꝑmanet in ſ altatis: qe ma pꝛimũ ventũ fnigid arar J n Bi iterũ ad
Nallucgl rtis quino pman ermone legis hins: u igiqu aratru dimitterer. nuc bñ
eabonoinceht, aſitun. xxvij. Legis inquit huiusi legi S pen. Den. teret. Ita nec illi qui 0eret. nuc vñine
honginetgte i E quit huius. i.legis eccleſiaſtice. p quꝗ ſi Aun nec bonu opus incipere volũt
miiniscictütſt infinen ⸗ au curã ? pugnã ꝓ ſuis ſubditis obli⸗ 8 niſi e ent certi e ꝓfectu. vłinceptũ nõ cõrinnqt myz
hr, vij. pficere nõ inuenio: Ro. vj —. N. Begd ſen cõtrarietatẽ inueniũt ro cötinuãt. qn
erantien bonisohlp Ehicere no inuenio: Ro. vij. Dulia ſicut or cotranietatẽ inuemiũt. Opoꝛtet ergo inci .
raudat: gſicut dict ugn R Ixviij.pſeuerantia illius lingue nõ Pnancbat gfins adiutoꝛij diuini:⁊ ſeuerare:qꝛ ſic 6 afcſad mae
ie nnntnt arge u zallnog acapit vel ve liuo ope bono 1a an Ceſe il ernl in via ſe gleueratabin
ncaſtöqvippebonum hi⸗ r lurat: vl. vmittit ſe bene eſſe facturũ.ſ poſt ninig ne E Ae In opibo nr̃is cõfoꝛmamur
annt. modũ oſtendit.ꝙ ventus ille.l . druinis. æ quibo dr Ecẽ. ut æri i
infultrpeloaten nait. g lingue illius de oꝛe ſi Ecẽ.iij. Opera auũt wi inetern
neboni ſec Qucit. &t ſieut floꝛes us dlinimni. & quo beatus GSregoꝛi
ge Chointedten g er gui nullus ſeqik fructu⸗ Er ſteut ianen as ke⸗ in omel Manaſtabat ad monumtuʒ. Drectptoin
lennng k , lnni mmatũ nõ creſcit. Et ſicut fundamentũ ſinetecto⸗ int legis cauda hoſtie iubetur offerri in ſacrificio
iuech nt nuniun qꝛ pſeuerantia illius lingue.i.pmifſum illius lingue In cauda quippe finis coꝛpis eſt. z ille bũ immolat
un Aun ae Aulif lio bmanebit. Et ſicut er his omnid imminet picu dur ſacrificiu boniopꝑis vſq; ad fineʒ pducit. vebite
iooet ucpnact⸗ um v inutilitas. inboneſtas. Mam piculu e nna actionis. Mec weumentu tenemus legis ciuilis O
eli linrirſi e uboern del an boꝛtĩ Hericlitaf inutilitas lofe —— cõfirmare ſer
ia vitd. ., qun Eir⸗e ozeat. et nõ fructificet. et malũ et dãni m E. Tiij.l.pdicti oẽs ſuis wctrini
lunamota — nrilntateer mmare. Bic in ꝓpoſito. et piculum ⁊ in r. e leueratie afirmatiõe ſeu firmitate α.
ntiitas. et damnũ ẽ: ſpuale. Et qui habitat in celi mira nos retraherenituntk:qi idsimpedimé⸗ Arti.v.
ſanſnen 6 vvorun ürridedi inn Et qui habitat in celis ta:quedã ſunt inrj quoꝑꝝ quidẽ impedimẽ⸗ x·
1 rjſnalucet l⸗ idebit eos. ps. ij. Mota wæ periculo taliũ ued ſunt intrinſeca: quedã extrinſ. B⸗ .
tinuiſniſtoltai ⸗ ti iij. ¶ Propter qo ne in iſla pꝛcula vel a ecop quedã ſ eeſec Znerimn-
nien is eet ſ 1.. Rropter q ne in iſta picula. vel veriſi unt voluntaria. quedã inuoluntari.
lnnind nit Mi incidant:ipſemet qui habitat in celi. aues Impedimenta volũtaria i Ii.
tſilocet. h qui ha bitat in celis. p exemplũ xe Volutaria intrinſeca ſunt. ꝓpoſiti in
vnochs n ſnockol us hoꝛtat᷑ ad cogitand z ccryint wor. ebita foꝛmatio:et inſtabili. ti .
noͤſtnoe Doꝛtat ad cogitandũ. anq; curã acci 3 Fix atio: et inſtabilitas. et mẽtis ſeu coꝛdis.
inihli iuii⸗ aliqð incipiant ſi illud Siilnarepoterutonns ilea keteo nio ꝛfundario erad er cerbis
4 LerS Dllis liga tio. Mam ſicut nauis nõ ligata aq ancoꝛq:

Nerſeuerantia ₰ ix.

et ſicut wmus nõ fundata ſuꝑ firmã petram. funda
menti.faeiliter ceijcit᷑. YIta in ꝓpoſito.nauis coꝛdis
noſtri nõ ligata ad ancoꝛã crucis:nec wdmus funda
ta ſuꝑ firmã petrã xpᷣm:nec arboꝛ bene radicata fa/
ciliter ꝓij citur ijcitur:ſicutꝓtʒ.T.v.lxxij. Om⸗
nis nãq; ſic interius diſpoſitus eſt:ſicut pulchꝛa fru
mentoꝛũ.vel floꝛum oſtenſio in terra mala:⁊ arboꝛe
ſterili:q nec diu durat in pulchꝛitudine:mec fructifi
cat ad vtilitaẽ̃.Et qꝛ interius firmũ fundamentuʒ
nõ habet:ideo parua tempeſtate totũ veſtruit. Sic
in ꝓpoſito.¶ Zld hoc ergo.qꝙ quis in opere pnĩe.vel
cuiuſcunq; virtutis firinus pſeueret.opoꝛtet ꝙ amo
ris vinculo interius in coꝛde ad crucẽ pᷣi.tãq; ad an
coꝛã liget. Exẽplo xpi.q clauis cruci fuit ligatꝰ.vt ve
racit᷑ cũ Paulo dic? poſſit:xpᷣo cõfixꝰ ſũ cruci. Et ſic
ei conueniat: qð e QZucia dicit᷑. Dveus in medio eius
nõ cõmouebit n P Ce oſtendat ſe ſapientem
eſſe.væ quo vicit NRug: æ cinitate vi.li.x.ꝙ differen⸗
tia eſt inter animũ ſapiẽtis.⁊ ſtulti: qꝛ ſtultus cedit
paſſionibo.ſapiẽs nõ Cauſa vero innolũtaria eſt na
turalis væbilitas.amentia. ſenectus.vel quecũq; in

potentia abſoluta.qᷓ contra voluntatẽ cõtingit. Et

⁊æ hoc.qꝙ quis tali cã ſupueniente in incepto nõ ꝑle⸗
uerat opere lauda bili.nõ eſt vituperandus:nec ta⸗
lis in ꝑſeuerantia eſt ab alijs in exemplũ trabenda.
NQulia ſicut vult philoſophus.j.ethicoꝝ.ca.xvj. Si
mile eſt æ eo qui ꝓꝑmanſit in opatiõe vtutũ.vſq; ad
amentiã.et ve eo qui ꝑmanſit vſq; ad moꝛtẽ.¶¶ Cau
ſarũ vo ſeun impedimentoꝛũ.tam intrinſecoꝛũ.q; ex⸗
trinſecoꝛũ.ꝓlura tacta ſunt..vij.arti.xiij.p tortum
Quarũvna væ extrinſecis eſt vlectatio.quã quis

in rebus innenit exterioꝛib. Et tales Jonathe aſſi⸗

milant᷑.j. Reg. xiiij.qui bene incepit.⁊ hoſtes foꝛtiſ⸗

ſime fugauit:ſed dum opus inceptuʒ ꝑficere debuit

oſt fauũ mellis veclinauit. Sic iſti poſt velitias vł
onoꝛes. Vnde iſtis cõtingit ſpũsliter.qd Aza rex

ſuſtinuit coꝛpaliter: qͥ poſt multa bona facta ſua
Dicit ij. Paral. xvj. yin fine woluit pedes. Hos coꝛri
his remediũ apponit apłs dicens:Gabl.iij. Sic

ulti eſtis:vt cum ſpiritu ceperitis.carne cõſumma
nnini.TZales ſunt ſpnaliter moꝛtui aſſimilati illiſta
tue moꝛtue. Nabuchodonoſoꝛ.q̃ ha buit capur au⸗
reum?⁊ pedes fictiles.SBaniełij. Illa inquam moꝛte
moꝛtui ſunt vel erunt: œ qus dicit apłus. Si ſcom
carnem vixeritis.moiemini: Ro.viij. Scvᷣm impe
dimentũ retrahens a ꝓſeuerantia ſunt diuitiemnn
di gaudium:qꝛ ſicut canis.vel falco ſatiatus involã
w.nõ pſeuerat. DHomo ctiã qui ſatis habet aliunde.
etiam ſi nõ laboꝛet in eſtu ⁊ pluuia. nõ ita bent pſe/
uerat in opere.et laboꝛe ſuo:ſicut ille qui nihil ha be
bit in ſero.niſi qð lucrat᷑ die. Ita quibꝛ eſt eſculen
toꝛũ ſatietas ⁊ venereoꝛũ opoꝛtunitas:ita bene non
pſeuerant in ieiunio et caſtitate. Mec illi qui confi⸗
dunt in diuitijs ſuis.et in multitudine diuitiarũ ſu
arum gloꝛiant᷑ita bene ꝑſeuerant in tribulatiõnibꝰ
ſuis.et tedioſis operibꝓ amoꝛe xpᷣi:ſicut illi qui co⸗
gitaãt. ꝙ nihil habebũt in ſero moꝛtis. niſi qð ĩe die
vite lucrant᷑. Necetiam in multis operi bonis.ita
bene ꝑſeuerant abundantes.qui multa habent que

amittere poſſunt:ſicut illi qui mihil amittere poſſũt

ſicut oſtenſum eſt. Cxvj. xxxv. Et hac de cauſa apłiz
xpᷣi diſcipuli qui dixerunt. Nos reliquimus oĩa:erãt
vnanimiter pſeuerantes in orone:Act᷑.j.¶ Lerciũ

impedimentũ eſt difficultas laboꝛ.vel flagelluʒ. qdᷣ

quis pati?᷑ in bonop operũ aggreſſu. Sed hoctollit

beatus Greg.dicẽs:qð ↄſideratio pᷣmij minuit vim

ſlagelli:ſicut ptʒ vᷣ expectãte ꝓmotionẽ in curia pa/
pe.T. v.lxxij.¶ Ouartũ impedimẽtũ eſt infoꝛtuniũ
Sed h̊ pꝛimo tollit metrius philoſophus. de qͥ re
citat Aug.v ciui.i.qui dixit. Mihil illo eſt infeli

Nietas

cius.cui nunꝙ aliquid euenit aduerſi.non illi licinie
experiri.cũ male væ illo iudicauerũt dij.¶ Scðo idẽ
tollit Seneca dicens. Illos miſeros eſſe indico qui
nunqꝙᷓ fuerũt miſeri.¶ Quintũ impedumentũ retra
hẽs ab inceptõe.et etiã ꝑſeuerantia eſt timoꝛ ꝓfectꝰ
ꝓpt᷑ hnãq; aliqͥ a pdicatoe.aliqͥ a ꝑegrinatiõe ad gẽ
tes ↄuertẽdas retrahũt᷑. Sʒ h̊ tollit pᷣmo Paulꝰ. j.
ad Coxꝑ.iij.dicẽs:ꝙ vnuſquiſq; ꝓpꝛiam mercedẽ re
cipiet.vᷣm ꝙnum laboꝛẽ.et no ym ꝓfectũ.¶ Gcoo
idẽ tollit SGen eca in epła.lxxxiij.p exemplũ ſemi⸗
nante et naufrago:dicẽs. Poſt mala ſegetẽ ſerendũ
eſt. Nam quicqͥd pierat infelicis ſoli ſteri litate vniꝰ
anni reſtituitvybertas. Memo habet tanta certitudi
nem in bnficijs. vt nõ ſepe fallat᷑ poſt em̃ naufragia
maria tẽptant᷑. Cercio:idẽ tollit in ꝓuerbijs dicẽs.
MHonarũ rerũ ſi ſucceſſus nõ fuerit.conatus ipᷣe onu
ſtus ẽ:bona nemini ẽ hoꝛa ſi nõ alicui ſit mala¶ Be
xtum impedimentũ eſt ꝑſecutio ꝗᷓ fit tripliciter ̃ᷣm
canones:coꝛdis inuidia:oꝛis ↄtractõe:oꝑis ĩflictõe
vj.q.j.ſunt..verum.Sed iſtud tollit pꝛimo guanta
gium qð ꝑſecutõne habebit:ſicut oſtẽſũ eſt.T. v.
xxxv.et.xxxix.⁊.l.⁊.lxiiij¶ SGcðo qꝛ plꝰ ſibipᷣi nocʒ:ſi
cut ptʒ.T. v.lxiiij. Mã dum iſte quẽ ꝑſequit ꝑdit ve
ſtem vł parũ in coꝛde inquietet᷑:ile ꝑdit fidẽ iſte pe
cuniã:ille iuſticia:iſtius piculum eſt exterius in reb
vel coꝛꝑe. illius in aĩa.ergo omib iſtis impedimen⸗
tis ſublatis:ſitis ꝑſeuerãtes ĩ wctrina apioꝝ: Act᷑.
ij.qꝛ ſi nõ ꝓſeneratis veficitis: qꝛ ſᷣm Bern.oẽs aut
ꝓficiunt.aut cficiũt. Mon ꝓficere em̃ veficere ẽ. Et
arboꝛ plãtata in hoꝛto dñico:q̃ nõ creſcit:nec ꝓficit
ſcindit.⁊ in ignẽ mittit.Sicut ergo arboꝛ et lili in
ter ſpinas ꝑſeueranter creſcũt.Sic ⁊ vos inter pun/
cturas ꝑſequentiũ et aduerſantiũ:qꝛ ᷣm Aug.ſuꝑ
ps.cxix. Cum inceperit xpᷣianus cogitare ꝓficere.in
cipit pati linguas aduerſantiũ.qcunq; illas nõdum
paſſus eſt.nondũ ꝓficit:qͥcunq; illas nõ patit᷑:nõ co
natur ꝓficere. Mota de materia ꝑſeuerantie. R. v. ar
tl.xj. totum. Item. S. v. vj. ,

Jetatis pꝛimo oñdit

multiplexvtilitas. Scpdo qualiter haberi
cbeat ¶¶ Etum ad pꝛimũ.pietas dupli

cem in generali confert vtilitatẽ. Vnam illi qui pie

tatis exercet oꝑa.Alteram illis.qui eius conſiderãt
pietatem.
Etũ ad pꝛimũ.pietas q̃tuoꝛ cõfertvtilitates eiꝰ
dilectoꝛi et oꝑatoꝛi.¶ Primo nãq; a veo dari facit
bona tꝑalia:qꝛ bonus dñs ⁊ largus.nõ erit parcus
ei qui ſibi eſt largus.j.imoth̊.vj. Eſt aũt queſtus
magnus.pietas cũ ſufficiẽtia.¶ Gcðdo:iuuat ad ha⸗
bendũ remiſſionẽ peccatoꝛũ:qꝛ qui ex pietate remit
tit peccãti in eũ:deus ei citius remittit dicens:Luc.
vj. Bimittite et dimittemini. Quãto ergo plus ſen⸗

timus.nos contra veũ veliquiſſe et pietate magis in

Digere:tãto plus debemus alijs tam pietatis coꝛpa
lis pauꝑpes iuuando.ꝙᷓ etiã ſpũalis dimittendo oꝑa
exhibere.Exẽplo illius. quo ſcribit᷑ Ecc.xlix. In
diebus peccatòꝝ coꝛroboꝛauit pietatẽ.¶ ¶Zerciõ:li
berat tam a culpa.qꝙᷓ etiãa culpe ſequela.i.pena. A
culpa nanq; in hoc liberat.ꝙ poſtqᷓ peccatoꝝ remiſ
ſionẽ ſemel vt pᷣdictũ eſt:ꝑ pietatẽ obtinuerimus.ea
em pietas facit.ꝙ deus a fẽptatõnibo:⁊ ſic ne in eul
pam incidamus.pſeruat.⁊ eripit.ij. Petri.ij. Nouit
dñs pios tẽptatiõibo eripere. etiã pᷣleruat a pe
na.ſeu moꝛte eterna.ꝑ exemplũ ptʒ.v traiano.et vi⸗
dua. Y. xiij.viij. Propter qð ſcriptura cõgrue ſil co⸗
pulat vitꝗ et pietatẽ.ij. Petri.j.Que advitam ⁊ pie
tatem vnata ſunt q̃ſi diceret.illa ꝗqᷓ wnata ſunt ad
pietatẽ.vnata ſunt ad vitã.¶ In quo notat᷑ quar
ta pietatis vtilitas:qꝛ mẽtẽ piã ad cognitionẽ vei.⁊

xiiij.

Arti.j.

—

U.

E

n. quid

6
manu tenest N vit
nuiſehn intickinſpen
euin adlchan parteb
E zummiliatöls minorü1
loni eſtcbunm
mus. regeifkcenennes ſunt
Guinſuhe uſttrcrfhtiul
ſtrio. Itueti jebellos mogem .
cipesr eꝑts tann tealgſaſticos
ngu llos u poſtej cotnn ga
nitaerüt gattiotes intad ſeb
egilad Ec rrij. Elnimiſenie
Pietatesn defuetuntt.
Edittiser go goparet piet⸗
Tinothii.(Bec aa oe⸗
lates dus req uirit chditioes n
tis talizer pareipſins poſſeſt
poſſidentis ehiti requint habi
teveroſilpſinsoꝛdinat requint
corimũ xehbit puttatis habltat
bentin quiboſainggalis ſenſivn
olatone. Deilonig gulillan
heyidendo. qſig niſummiſensa

. iten ſiutamsmdltani wanag

Nitfungido Pfngore achꝛimade
ndeltctinnninu. Cui
chlos:ſe manügno iglaeſtpr
nrcimaglnn etnng wn
is ognipietatetiindre late
mtſenispetidd:antiquü rſ
On ne witandir pite dlainei
iumundo Yn uo cſn ab eis ri
das guoi Ineſiolſſerege guim

hiinrägo pietate winoi
. eate dno
hincleltüncnarnnnen

Ringqutt ille dree lreryeri
eninlle 3 fe

parwiihnenennolnode
oſcit Eui

lanten . un lilaie
. .
„ *

niſen
Zmiſes n Ocdolgs
htüine danii
neranne nenrj Gnl
lcadecl ſen Per ma
haligunzun te num piã. i
each as nuit:i man TIg
Peamn ne d. rnam. O: aüt ad eoognino quã pietatẽ exercẽ
n gen naci bnioe con ſter ad co gn nnendoad veter exercẽ bn
ij. lb erna. vi dr ae l abnegã
inbenmgi do rerne vr cognoſtann tema: Job. vij Pe⸗ Gata⸗ eta egates. Sco
nliſtneinne ad itnlen. vita nr ze ſollpern uu. Deceit a, erate oꝛdinar Aingih and buius a
liſten e delendi los. qui ei pij a xps in i.ſatis o bietas ſine i in quodã rti.i. pietati.
baber editn eqnibo dici ei pietati n oſtenſio oſten⸗ necne bont geenii ãfmõ 1.pietatis ſoci
dertanti ne io en delt bear⸗ Womdetgr ge babet Niag enn aenteneeſinepa oc
li Ntacer 8 leſu. ibant 7c us Greg. u⸗ erũt oꝑa pſins aber. eequit ec ſine pietar. po er
lut aſteß an luci tionenõ 7c. ꝙ Teũ g. in omet. Due in ema ne pi⸗ 3 equit tas. nec b pieta te iuſti euz
. . lat. f. nitate: ine equitate
femt Aerdisdie⸗ ſr qua omel. vi⸗ nt. in panis fr. ture ſacr. cipu aſſociat.j. Ti. elitas eſt ate: ſeuiti⸗ equitat
it nane dts gnü oſt videt᷑ vell Gerone n oſi pietatẽ Timoth. vj Yadeoaplen ne uſlici e
dilonlatot; Ti ill enſum exteri⸗ e beatus π ne onofr le⸗ atẽ. charitatẽ .vj. Secta apkus hec cõ ticia ſi
W S mmnattogeuu mende Sreg. gt nallum
difim laGe gnouerun né quã m panis fracti. nullum la. manſ cia fi
dusa Englargg ſequit᷑:in toñm inf⸗ eruerunt in ctionẽ: ſedo edeſti ſuetudinẽ ⁊c em
icieodieſg d Ni ti nõ ſu omek. A tractione n fractõe 1 mo oñdit᷑ cᷓ in cc.
“ ”ñ”äl gerna one Teri⸗
Wlr.licut oſteſi 3 cto uditoꝛ illumiati Iillumn natõe qtũ iberi facultatẽ inatio nõ
Bog M 2e8 legis i ees legis uminati ſunt: mina dänad tõe qᷓtũ ad acultat tio nõ
niirel lbißinog . elliger⸗ cabunt. Qui tapud uũ ptum aluant᷑: 1 ſuppoſiti 8: et pᷣſci cio oñd
krcueglankͤlen inplere pier keltinerenat d an ei: ſed fa tant:necmali pontienerbont ene tn it
ink lece nein ereik prerar tea iaz intelligern 4 no eltin we eeſchan va mnr Sti ad
llepcitfige man tem nõ tm̃ z intelli o vult audi ms cã o ſaluti⸗ itate da neceſſi⸗
renisn iiij. atis. qᷓ ſcõ tvt abi onqt k pelci gln obiectõ iua. Qui ecã defecti „AQuar
vomiviſis holnrelv⸗ m pietatẽ pſa duca miat. vel oꝛ e des cum ſui nto:cõtra pᷣ fectiua: toꝛ:
bnpeot Etun atẽ eſt in ſpẽ F in aanitii epferat et ſalutii⸗ uis ſolutiõt apᷣdi enec pditõ
einen, ioꝛ mad ſcõ in ſpẽ. vi gnitione veri⸗ tſalutis quoꝛũ ntiõiby ctapon ito
ut õ vite erene⸗ ad Didj. rücũq; rep ꝛücunq; ſaln Bercoehateneen.
gefn B lin Aic⸗ mus miliatõn. Fhuis arti e. ad Tit j rar pꝛoboꝝ oñ ſalnando :pdeſtinatiõi
Nfmn Ven dis . e reges in lis minoꝛũ.iij culi. pi⸗ F. j. e potert: ſe . onñdit euidẽ 9u. 2 Dãnati. atiõis
fſcrefinſi nt os in lumbi⸗ rłclem ꝛiũ. iij. R etas ma ert: ſe ee ſalu Etia. ꝑ quã tionis
deqnbatſat Et ris. Yta etiã ſtris. et fu unt:pon Audini tam pꝛ pꝛimum tumere ſe eẽ idẽterſ⸗
necpfia ci etiã rebelles micul namus igit vi⸗ edeſtinatõ i ſalua ſe eſe eẽ danã De
mrengardon Hflar pes? rege elles n los in capi git ſac-⸗ ident᷑ h tõ in ſe. ſᷓ eti emper meli anãado
Gergoardoretll erga i s tam modernitpi apitib ſtinati abere e. ᷓ etia 1, melioꝛii 98.
i Derwsn in ga illos. qmi eccleſiaſtico itꝑis. audi. us no⸗ inatio ſit o canſam ? co m ſuns fini⸗ 2i indicio Ar.
—— mnilnsleru nardrn Geeclanee pme l aein no dla gero ſeln ncautas Eninechoden
ſanti:lfn Au i reunlinckn e o eſlclares pros eſt habe vat bonit angoneg aF en 5
um ug, 3 U Ralort . Bahntnatisagnsnendenee
ahrfer Arti. ij berzreans af ic. Sem Ebdanllandcen r JUMü a Bine
cunchillasnocun .v. 1 Ex dicti⸗ runt. coꝛdie ſi dicẽ⸗ pH. j atitudinis. navolun xpte xei
unc lsniͤhutkni . . f.Timoth. iij . untqu Pregeſtmenienootnt. uit omkeo eſte
nocn õõ oꝛum Apoſitun inauit nos in Roeſt onier eſſ.
tenugluenntie tate eliij. et: g piet. in i nvolumari⸗ nos in ad ceſt qoan ee
Ryor ates. duas requiri ed tñ . as ad oĩa vti nipſo. añ atis ſue. Et i oprönef ait apls
tis. et alii requirit cõ nad hoc ĩa vtilis eſt ſiue mundi conſtit iterũ i onẽ filioꝛu
, et gliaz e cõditiões: tot cõfe cauſas conſtiturionẽ ibidẽ 3 bm 7
2 pofidentis wongran es: vn erat vtili megeeag elſte moné Elegit nos
tis ebitã pſius 0 ex part li quẽ oꝛdi pᷣdeſtina * Con nos
aiooñ Btükasheaekoakrz Eouẽ. natio kin nensaerankrgir a krauſesn nos
Gcooualttrhuheſi pꝛimũ.debi ꝛdinatã requi itationẽ x parte et anxiliũ ſ⸗ na pᷣdeſti t. põt vt vi Eillum
beat bita equirit ſocietat & erenaner nato videt̃
Nnn ne Mupli oarioz utbuluſchalt⸗ “ ninit ſocletatẽ. S hor sro Scauſaſie lt⸗ ———H pces fi aeſti⸗
te. ain üliquipie pievi e. & De il ijs ſen ſin o eſt. ꝙ nõ tñ 1 a merita 5 tanqᷓ cũ e um wo pdeſti nn
genleganllcir Exemp piayilends e illo naq; quii. niſi etiãh ba⸗ ecta et pᷣniſa cedit hum 0 ab eterno exi nato
rũderi.ſic ꝛ q̃ſi ꝑ viſu qui illam ha ha beat in cauſatiõi eedrnumens:ſecre eriſtenti
Fentliuncg ien nne ga Naͦ Bactltsreeir ad nie, ſit cauſa imodus c bm pm üp ab eo binrel
mafhntlime Antij quõ sde. ngorele ntagcaaan⸗geni aliter Pertſtirel ipᷣius nbm. PbyKeou ſt, con⸗
onicha dodgti ct as ocul chꝛimat᷑ mij chꝛimabat᷑ 1aliarũ c. Tvat᷑ it:ſed vt nle agen phyſicoꝝ. finis cã
or, 1 . , Tat. 4 ſrn ab illo pᷣ entis: noᷓ .finis cã
lurgus eiteru⸗ ewellloslen manu niſerias. Cui Ecce in a⸗ geſiik ſilitudo illo pcõci vt cũe
Eſtaß̃ . glia: nit. P eſtinstioni⸗ ꝓ tanto nõ cipit. Si o actu
dth v⸗Eltaitbeſn⸗ lis vo neglans:dlten Ng⸗ keis. 1:non reſpici ſicu —N—H Si vo cuiqᷓ vi
tlans: 11 to finis: teneat. vo cui
4. Gadnnulgtalhe⸗ leriericar⸗ Pdia Boraer u aogelt et baltet⸗ no für
it 7. . 7. * E et. .„V. mn 8 . ini⸗ 11 .
anahnlii mran r auoi olte dln rñdet᷑p del lnſ nönia gebaniersge ſequit. eib wn Sne⸗
Snn⸗ gſan Dã 1 0. In quo e ð lui qͥ nel uerbiũ quo uilg i actualiter 1rone cauſalit. ,ſifinis pndſpalis
iQuarv eolis n Exemp a quodã caſu ab eis q la daltrui: dicit quo nõ.cũ ip r cũ ipᷣſo exiſt atis cũ i cipalis
c pititenalun .gquid iur queſiuiſſe qripoſſ. ꝛylp ipa ꝙ cũ ill ipo in ron ens. Yt pſo cocurrit
i⸗ gannh d5 aale ſo bietat? Aigstor multc, ala gu gu Actondeſinarid Perinet cGanterepo: finis. ſine
li, an iirnght ipſum xlatü in can are ſolebat: oqndo ſtino neriche nng ecſe pot abſh h
ilidlnin nd . . naliq̃tenus dii cereminus i at: hun . ino atq; oꝛdi ãtũ feciſſe: ider er oe
inuic, J. eberagoas rnutritefiizade T
itpietate. quẽ nodũ:dñe ſi iſtũ edic. quada qi ad menſa op e. et tanꝙ; Emeã eis ptieci 5 eterna ie
ſenulelgen . . Seemtr ſengfabner g qſtionepᷣ an ct a illoꝝ que p̃ Pter cãm ſin Pticipanda ein
hoſt eunnt tibi val ueris vel ali eres in oꝛe diligis: 2fr. plum video ꝓ ipſi⸗ s eſſe factu qpter bon
Hmtichiliginl B eſta eret? Qui el aliqd circa i .Hniſi in o e ⸗ ad hoc qᷓtũ is eſſe vepc ros:⁊ pᷣc 4
ainerſi⸗ 1 cibo aĩe.lii. rñdit: — ipſum fe . pe ali qex pten ad bonitatẽ aturos es ſan⸗
inrſeene, ſine ali aie. licet ſe parũ vłnihi ceris: qui tem ſuã oſtra requi tate ſus oſten. Et eſt exẽ
ttond . Horit e alio nihil emp iſtũ noĩ il. Cui il id tem ſuã. et curi⸗ quirunt. æ oñ oſtendendã exẽ ⸗
iptriſth nich qꝛ inquit i ꝓdeſt. Cii noĩando: i le. Di⸗ is m nrialitat. e dño qui ndâ. zopa ¹
6 quit ille.aliq .Eui rex verũ in oꝛeh c magnum em oſtẽd qui ꝓpt a
ſe aniͦſſenn ,, tem in o⸗ aliqᷓ fr verũ eſt: qᷓ abeat dici ppara ſtédend pꝛi er lar
oruracle ñdit. Cui tangere. qſiuit: in ex vo i .i. pieta as gloꝛi⸗ uis foꝛtiſſi. conuiu iũ cũ 8. ð qu
tim luſſi alius:i re. qſſiuit: o inte gloꝛie ſue. oꝛtiſſimis. r urtlo geinc
xxxvij. Cum impi ergo ſm co tines. q ſt cipib cãm ſine qua nõ eret 2c. E em. Ecce cã
pio tracta xe rene H parabo. pueris Dis Juaon in Fralian concau⸗
letagre veipſam ker guc a Pprermagali dicercr. Plllo Hnihiun
erui pueri mei ſi itudinẽ Vllis cõ bem⸗
ruientes mih 1 unt. mei in meam oſt niunium
mihiq; vtiles i quã 7 nõ ali endendâ.2
s in tributis alieni: miht.
tis dan dis. hiq;
.7 ſerui⸗

tu
n eggflneli
ſienl
. ope onñda
nt .
ciem piet qꝛ aliter 4
atis hñt. Em ꝙ, dr. ij
es:ſicut lj. Timo. iij. ũ
ptʒ. C. xij lij.ũt ſi
. Flj. V. 1 t lpe⸗ 2
virtutẽ autẽ tijs exhibendi
pter quos gi Ee limriſt “
m tunc pᷣ c vidit .
parauit i duos fines
illis Qu es.
quos ſer⸗

„*

—

iij.

iiij

„rr.

uos ſuos humiliter ſibi ſubiectos:tũc vidit. Ita ve
us qui omnia pᷣuidit anteqᷓ fierent: quo dicit᷑ in
ps.cxxxviij. Intellerxiſti. cogitationes meas velonge
ſemitam meã:⁊ funiculũ meũ inueſtigaſti. Et omẽs
vias meas p ꝛeæuidiſti: ꝓpter duas cauſas pueris ſuis
futuris auiuiũ pᷣparauit.ꝓpter pꝛĩcipaliter ſemet/
ipſum:iuxta illud Prou.xvj. niuerſa ꝓpter ſemet
ipſum operatus eſt oñs:⁊ ꝓpter bona opera que pᷣui
dit ſeruos ſu os in futuro eſſe facturos:ita ꝙ illis cõ/
uiuium pᷣparauit ꝓpter ſeipſum.Et qꝛ ſerui ſui ſunt
ei humiliter ſeruientes. atq; mandata eius tenentes
Et hoc ſatis videt᷑ us innuere in hoc. ꝙ typice
qualibet anima dicere poteſt fideli.iiij. Reg.xix.
BAnabo eam ꝓpter me ꝓpter dauid ſeruum meu:
quaſi diceret.Saluabo ipium.i.quãcunq; anunam
ſaluãdam ꝓpter me.Et quia etiã ipſe qui animã il-
lam poſſidebit:erit ſicut auid ſeruus meus. Sic
etiam Alexander.j.Mach.j.diuiſit regnũ pueris ſu
is. ¶GBcðdo:idem videtur ſequi argumentũ a con

trario ſenſu. Si em̃ de damnatis dici᷑ Garuch.iiij.

ꝙ perierunt ꝓpter ſuam inſipientiã. quare etiam ĩe
ſaluatis nõ dicit᷑ ꝙ ſaluãt᷑ ꝓpter ſuam ſapiẽtiam: eo
modo accipiendo li ꝓpter quo dictum eſt. ¶ Zercio
idem oſtendit᷑. tam er ſpe quam moꝛientes habẽt. ꝙᷓ
etiam ex oꝛationibo quas boni in tribulationibo fa⸗
ciunt. B. nanq;.ij. xv. oſtenſum eſt ꝑ exempla ⁊ wctri
nam beati Sregoai. ꝙ moꝛientes vebent omnia bo
na ab eis pꝛius facta ante mentis oculos diligenter
colligere. vt prer ipſa firmam ſpem habeãt ſalutis
ad quam pᷣdeſtinant᷑:qð fruſtra eſſet ſi ꝓpter ipſa ſa
lutem nõ conſequerent᷑.pᷣdeſtinatam et oꝛdinatam.
Propterea niſi ꝓpter bona opera penitẽtie.quis
pᷣdeſtinatõnis obtineret finem. fruſtra videret᷑ Zau
rentius dixiſſe: Yanuas tuas ingredi merui æt chꝛi
ſtus: at h.v. Heati qui pſecutionem patiuntur ꝓp
pter iuſticiam ⁊c. Amplius.ſic ſancti legunt᷑ frequẽ
ter oꝛaſſe.tanqꝙ; in meritis ſuis confidentes:ſicut ptʒ
uij. Reg.xx.de Eʒechia q ð moꝛte certificatus:dixit
Obſecro dñe memẽto quo ãbulauerĩ coꝛã te in veri
tate.et coꝛde ꝑ fecto.et quod placitum fuerit coꝛam
te fecerim. NMec ſicpᷣſumendo.o diſplicuit:ſed pha
riſeus qui dirit. Yeiuno bis in ſabbato ⁊c.ſed placu
it: ſicut patet ꝑ hoc quod ſequit. Audiui oꝛationem
tuam ⁊c.¶ Ded dicent foꝛte ꝙ pꝛopter bona opera
cauſaliter vt dictum eſt. bemus ſperare ſalutem
oꝛare.que quidẽ licet iſto modo ſint cauſa noſtre ſa⸗
lutis:nõ tamen cauſa pᷣdeſtinationis:ſicut necmala
opera cauſa danationis:ſicut videt᷑ velle apoſtolus
Boma.ix.qui loqns de Jacob.et Eſau:dicit. Cum
aũt nondum nati fuiſſent: aut aliqͥd egiſſent boni vł
mali. vt m electionẽ ꝓpoſitum vei maneret non ex
operibus:ſ ex vocante dictum eſt ei. Maioꝛ ſeruiet
minoꝛi:ſicut ſcriptum eſt Aalach.j. Jacob dilexi:
Eſau odio habui.¶ Gecd iſtuc videt᷑ minus ratio
na biliter dictum eſſe: quia quod eſt cauſa executõis
alicuius finis. videt᷑ eſſe cania oꝛdinationis eiuſdem
Sicut cauſa executionis finis wmus eſtvt ꝓhibeat
nos a caumatibo a pluuia. illa eſt cauſa oꝛdinatõ
nis eius. Cum ergo operg electoꝛũ ſint cauſa. p quã
finem vltimum exequunt᷑. videtur ꝙ ſint cauſa oꝛdi
nationis eiuſdem. Quod vero dictum eſt ve Jacob
et Eſau. ſic intelligi: ꝙ anteqᷓ eſſent: vnum ðilexit.
et alterum nõ dilexit: nõ ꝓpter opera que tunc fece-
rant bona.vel mala:ſed qula ſciuit quid eſſent impo

ſterum facturi. Sic em̃ vider᷑ loqui venus Iſa. xl viij.

Scio em̃ quia pᷣuaricans pᷣuaricaberis:et tranſgreſ⸗
ſoꝛem ex vtero vocaui te. ¶ Sic ergo oſtenſa tam pᷣ⸗
ſtinationis.ꝙᷓ etiam finis pᷣdeſtinationis cauſa cũ
cõcauſa antec pᷣdeſtinati ſint in rerũ naturaꝰ Mũc
oſtendere reſtat.ꝙ eedem cauſe ſimul concurruntin

Predeſtinatio

operatione.qñ pᷣdeſtinatiin rerum natura exiſtunt
Et hoc pꝛimo in electoꝛum operibo.vt videlicʒ ſi

cut veus anteqꝙᷓ eſſent illos ad finem vltimũ oꝛdina

uit. ꝓpter ſemetipſum.et ꝓpter opera illoꝛũ.Ita eti
am qñ ſunt ſimul cum eis ſemꝑ exiſtãt: ſicuripſemet
git:Ecce vobiſcum ſumvſq; ad conſummationẽ ſe⸗

culi:x cum eis etiam operet᷑.et ipſi etiã ei cooperent
et laboꝛem ſuũ apponat.¶ Scðdo:idem oſtendit᷑ v
pᷣcibus ſanctorũ.oſtendendo ꝙ eriã ipſa cooperant
ad electoꝛum ſalutẽ:ſicut ⁊ bona opera.primum
oſtendit᷑ exemplo lege ciuili.lege dei.⁊ auctoꝛitatibi

ſacre ſcripture.Exemplũ oſtendit.q magno dño pᷣ⸗

bente neceſſaria ꝓ cõuiuio pᷣparando ꝓ amicis ſuis.
qui quo ad amicitiam.⁊ veſtium honeſtatẽ ſunt di⸗
gni.ad conuiuium ſuũ intrandum.⁊ nõ ꝓ alijs. Ita

etiam ipſi qui intrare volunt.bent diligentiã ſuã
apponere:vt ſic ſint ei amicitia copulati:et honeſte

induti.q a ianitoꝛe tanqꝙ; indigni nõ repellent᷑. Dic
in ꝓpoſito.in quo exemplũ eſt ſatis ad ꝓpoſitum. ꝓ
tanto:quia ſicut pᷣdictus dñs.cauſa exempli ppoſi⸗
tus.ꝓpter bonitatem ſuam. vult multis conuiuium
parare:vult ꝙ ipſi cooperent᷑.ſeipſos pᷣparando ⁊ di

gificando.et ꝙ aliter nõ intrent:ſed expellant᷑. Ita

eus:ſicut ptʒ ĩe nõ habente veſtẽ nuptialẽ:Aath.
xxij.Et v ſapientibo virginibus:v quibus dicitur:
AMath.xxv. Que parate erant.intrauerũt.et clauſa

eſt ianua nõ paratis. Propter quod hoꝛtat᷑ oẽs vo⸗

catos:qui illuc intrare veſiderãt eſſe paratos: dicẽs
Eſtote parati:Auce. xij. Mota ad iſtud ꝓpoſitũ plu

ra exempla. P.ij.xxvij. Scðo idem lege oſtẽdit᷑ ciui/

li. C.li.iiij.ti.ꝓ ſocio.l.j.ſub his verbis.Societateʒ.
vno pecuniã conferente:aliam operã dante: cõtra⸗
bi magis obtinuit. Ey quibus verbis ſequi videtur
ꝙ ſocietatem appꝛobat mercatorũ.in qua vnus pꝛe
cium et alius la boꝛẽ apponit.eEt econuerſo.iniuſtũ
eſſet petere.q vnus totũ apponeret:et alter mihil. et
tñ cum alio lucruʒ participaret. Sic in ſocietate dei
et noſtra:in qua ypᷣes pcium appoſuit.ſanguinẽ ſuuʒ
in cruce fundendo.et etiam gratiã puenientem. coo⸗
perantẽ.⁊ ſubſequentẽ largiẽdo:qtũcunq; ex gratia
ſua ſpeciali.nos pᷣdeſtinauerit:iuſtum videt᷑ ꝙ; nos
laboꝛẽ ⁊ cooperationẽ adhibeamus. Mec aliter vi⸗
etur iuſtuʒ ꝙ lucrũ pᷣcij ſanguinis ſui.in gloꝛia ſecũ
participemus:qꝛ nec ad illo ſine tali medio laboꝛis
noſtri — qui oꝛdinauit fineʒ: oꝛdinauit
media.p que finis iſle⁊ ſine quibo finis ille attingit

ita ꝙ finis ille in ſua ſit oꝛdinatõe: vult tñ ꝙ media

in noſtra ſint libera ptãte.¶ Et eſt ad hoc aliud le
gis exemplũ.in digeſto veteri.li.viij.ti.de ſeruitutibo
vrbanoꝛum pᷣdioꝛu.l.ſeruitutes.S.ſi vmus ¶ Cuius
caſus talis eſt.Aliquis habens montẽ.vel rupẽ.ſub
cuius montis pede vicinus abefegseurt. P
montuoſam areã ſuã ad wmũ ſuã viaʒ habeat. Zex
uerit vrum fodiendo explanando cliuũ.ſibi iter
acere poſſet. ⁊ dicit ꝙ ſic:qꝛ qui concedit finẽ. conce
dit ea q ſunt ad finẽ.ſine quibo finis ille nõ adipiſcit
Ita veꝰ qͥ oꝛdinat finẽ:oꝛdinat ea q̃ ſunt ad finẽ illũ
nec tñ ita concedit cõcedens:vel oꝛdinat oꝛdinatoꝛ.
6 nõ ſola cõceſſione. vel oꝛdinatõe.finis ille habeat̃
ine ꝓpꝛia ſollicitudine laboꝛe:qꝛ qᷓtũcũq; aliquis
in caſu pᷣdicto viam alicui cõceſſeꝛit:vel qtum in eo

eſt in fauoꝛẽ illius oꝛdinauerit:ꝙ ꝓ loca talia mõtu

oſa viã habeat ſi voluerit.ſemꝑ tñ ipſius:cui fit ta⸗
lis conceſſio:vel oꝛdinatio eſt ꝓpꝛio la boꝛe vel ſolli
citudine viam illã opari et explanare.Et hoc eſt qd
vr eodẽ li.viij.ti.j.ve ſeruitutibo.l.ſi iter.ſub his ver
bis. Si iter legatũ ſit:quo niſioꝑe facto.iri nõ poſ-
ſit licere fodiendo.ſuſtentãdo iter facere ꝓculus ait
¶ercio huic ꝓpoſito lex cõcoꝛdare videt᷑ diuina:
ZLZeuit.vj.v igne.quẽ veus oꝛdinauit ſemꝑ in altari

vj.

vij.

1

urſant Vini
loerte mnet ha haln
rlchirne Euteh⸗ crdoti⸗
il un n⸗ och
ebiti oitod ho⸗ ganutß⸗
grii nigunen –
nini dgr min ii⸗
eſe icinoe
alilnaginn iii⸗
niunii uen nn⸗
4
eelnmie lifaſinn
nindun naſt Ganthenn

bomtopisn enan
ſaetate cto nir t umill⸗

vncgulmni faa ii
ſtreſalutis. iut icem ant, 1.
caclutoꝛes Eticeo olan un
gdnoſteideſtinatione atzeiun
ſri oopatixne:cogrveſk copni
Phikij Cum metn rtremoteyt
Deus eñ eſt ui opak in vobis
na polütateoia aüt faclten.
goportet ytengag ſalutima
dameer ytam wus geſtinart
pceſtinatois caſateffecti Huie
Aabong opa et ytunm ad mala o
ſunptii er verbis Nuguſtini nin
Woſor phi Auguſtinus pult,
hoſoꝛſub fagellis penituit. alnat
Auiflagellis dorauit. dänatus eſt
hecqſeguunt ſunt ihide verba
tasinqt aͤbo hoies gärtchtügd

geslchtügd cam iq peccati amde

poſſiachant ctu ad pend amd⸗
ammoniti unt. guic ergo fints
nſi nuo eimani ſentienl
inigultatis ingemuit Altenin
checiu ventate gugnauttarbn
gbdict Aibew arbitno alier
Greg dicente. ſeruos

eslinm operi ante iri,,
indeszadifenilan⸗
Mutngkatdnd ingnunfneze
apponit Et cconnerſo niuſti
totüspponerttetaſtennihll t
antiapartt Gicin ſogetutenn
5aum gppoſuir ſonguuneſun;
tenam otii nenientem wo⸗
telamtitotiangergroti⸗
lmnauenttiuſtumn tier nos
kacbibeumus Meralter ri⸗
ajſancumnns ni in loruſeci
dillſinetalineclo lebor⸗
nioꝛdinauit fintz, ortdinuit
1ſineguipfinsileattingi
tordinatöe Julttſig mecir
tite.(Eteſtadhocaliule.
ddetenin ihti dſeniprin
ſmintus ſimnne eiin
is habeno nott ,eſe
ians ollik ic ali ſ⸗

viij.

rx.

ſuo ardere. De quo ſic dr. Ignis in altari meo ſempꝑ
ardebit: que nutriet ſacerdos ſubijciens ligna mane
ſingulos dies. Ecce cuʒ H ꝙ talẽ ſacrificij offerẽdi
bitũ oꝛdinauit ignẽ:ſacerdotis reqͥrebat laboꝛeʒ
Dic in ꝓpoſito.cũ hocꝙ vus coꝛdibo fideliũ.pᷣmuʒ
infundat ignẽ gratie ⁊ charitatis.᷑ et velit illũ ſemp

ardere.vſq; ad gratiã ↄſummatã in gloꝛia:vult q; ſa

cerdos.? quicũq; xpianus aliqͥq ſacrificij a veo oꝛdi
nati.et boni oꝑis cõtinuationẽ: cum eo manũ appo
nat adiutricẽ. Idem etiã oſtẽdit᷑:. Math̊.xxv.vbi cũ

hoc ꝙ vni vedit quinq; talenta:⁊ alteri duo: ppꝛia,ʒ

circa illa requirebat negociationẽ:dicens. Negocia
mini dum venio:qð niſi feciſſent:nihil ad illoꝛũ vti
litatem actũ feciſſet. Sicut patʒ ibidẽ. æ illo ſeruo
malo.a pigro:qui vnũ acceptũ talentũ ad lucrũ bo⸗
nioperis nõ expoſuit ſed abſcondit. et dño venienti
toti q ei tradidit obtulit: dicens.Abſcondi talen
tũ tun in terra:ecce habes:qð tuũ eſt.Cui dñs. Der
ue male. et piger 7. Ey quo ꝓceſſu ptʒ.qꝙ nõ obſtan
te.ꝙ pecuniã acceptã cuſtodiuit:qꝛ tñ cuʒ illa nihil
boni oꝑis lucratus fuerat.nõ tm̃ in illa mercatõnis
ſocietate lucro caruit:verũ etiã: qꝛ pecunia accepta
laboꝛẽ nõ ad hibuit.vt cum illa lucraret malas gra
tes repoꝛtauit. Sic xæ illo qui gratiã accipit pᷣdeſti
natiomis pñtis iuſticie.⁊ cui us qᷓtum ad ſe ptinet
adiutoꝛiũ pᷣbet ſalutis:niſi coopeꝛet᷑.et lucrũ amit⸗
tet:et damnũ repoꝛtabit.(¶¶ Ex quibo legib exem-
plis oſtendit. q; cum hocꝙ veus nos pᷣdeſtinauit:et
cũ hocꝙ teſte Jſa.xxvj.oĩa opa noſtra opatus ẽ in
nobis. Et cũ hoc ꝙ ſicut ait apłs: Phiłj.qui cepit
in vobis opus boni.ꝓficiet vſq; in diem xpᷣi in cã no
ſtre ſalutis.ſicut idem aita ls. ij. Coꝝ.iij. vei ſumꝰ
coadiutoꝛes.Et ideo oĩa iſta tam vi volũtatẽ. qᷓtũ
ad noſtꝛã pᷣdeſtinationẽ. atʒ eiuſdẽ opationẽ:atʒ no
ſtrã cooꝑationẽ:cõgrue ſił copulat idẽ aplłs: dicens
Phil.ij. Cum metu tremoꝛevr̃am ſalutẽ oꝑpamini
Seus em̃ eſt.qui oꝑat᷑ in vobis velle ⁊ ꝑficere ꝓ bo⸗
na volũtate:oĩa aũt facite ⁊c. ¶ Ex quib apparet.
ꝙ opoꝛtet.ꝙ vterq; ad ſalutẽ manũ apponat ↄſeq̃n
dam:et ꝙ tam væus.q;̃deſtinatus bona coopando
pᷣdeſtinatõis cauſãt effectũ. Hnic aũt ꝓceſſui.⸗ qỹtũ
ad bona opꝑa.et qᷓtum ad mala.concoꝛdat vecretum
ſumptũ.ex verbis uguſtini.xxiij.quij. Mabucho⸗
vnoſoꝛ.vbi Auguſtinus vult:ꝙ quia Mabuchodo
noſoꝛ ſub flagellis penituit.ſaluatus eſt. Pharaovo
qui flagellis idurauit.dãnatus eſt:vñ æœ his duobo.
hec q̃ ſequunt᷑ ſunt ibidẽ verba Aug. Etũ ad natu

ras inqt abo hoĩes erãt:qtũ ad dignitatẽ ambo re
gesſꝙᷓ̃tũ ad cãm.ſq; peccati.ambo captiuũ tei ppłin

poſſidebant ꝙᷓtũ ad penã. ambo flagellis clemẽter
ammonitiſunt:quid ergo fines eoꝛũ fecit diuerſos.

niſiꝙ vnus vei manũ ſentiens. in recoꝛdatiõe ꝓpꝛie

iniquitatis ingemuit.Alteri libero ↄtra dei miſeri⸗

coꝛdis: veritatẽ pugnauit arbitrio. Hec ibi. Supꝑ B.
qõ dicit. Libero arbitrio.allegat quedã gloſa. bẽm

Breg. dicentẽ. Mon em̃ ſeruos ſuos danaret. ſi ea q
impoſſibilia ſũt fieri eis imperaret.tũ vo ad hoc
q dictũ eſt ꝙ etiã oꝑa nr̃a cũ pᷣdeſtinatõne.⁊ oꝑibo

Tei coopant.nota manifeſtã auẽtem beati Greg.

F.iiij.xij. ¶ Hoc vo qð pᷣdictũ eſt. q veus ſᷣm ꝙ opa
nr̃a pᷣuidit.pᷣdeſtinauit.vel nõ pᷣdeſtinauit:auctoꝛi/⸗
tas ↄfirmat Aug.et habext᷑.xxiij.q.iiij.ca. Nabucho
vonoſoꝛ.5. vires Aires inqᷣt. Glo. interlinearis.i.
ram obedientie.nõ iõ cuiꝙᷓ ſubtraxit:qꝛ eũ nõ pde
Anaunt⸗ Glo.i.nõ ſeruauit.qn habuit.vel nõ vœdit
qñnõ habuit.ſed iõ eũ nõ pᷣdeſtinauit:qꝛreceſſuruʒ
ab ipſa obediẽtia eẽ puidit:hecibi.¶ Ex quibo oĩb-
pʒ.ꝙ pᷣſciẽtia ꝙtũ ad malos nr̃a opa pᷣuidit:⁊ ꝙ etiã
ei pᷣdeſtinatio ꝓpꝛijs meritis implet.&t nõ ſolũ ꝓ
pꝛijs meritis:veꝝ etiã ſctõꝝ pᷣcibo.Sicut ptʒ pᷣmo:ꝑ

Predeſtinatio

beatũ Greg. in vyalogo. Et heber xxiij.qeirij obti⸗
neri. ſub his vVbis. Obtineri neqſongraj da tineta
nõ fuerint. ea qᷓ ſãcti viri oꝛãdo efficiũt. vl ipetrãt
vm gloſã. ita pᷣdeſtinata ſũt.vtſpᷣcib obtineãt.5ᷓ ibi.
Et ſicut dictũ ẽ opibo. ita videt᷑ dicendũ eſctõꝝ
pcit.ꝙ ſi veſint nõ obtinebit qo alit obtinere poſiz
Sicut ptʒ p vecretũ ſũptũ ex vbis Aug x pent dij
j. HF. Exr his itaq. V. Mabuchodonoſoꝛ. v.pps. 7. V. lu
ca. Vbi ↄtinet᷑.ꝙ vus ſuſcitaſſet q̃rtũ moꝛtuñ pfez
ſq; illiꝰ:Math.viij. qͥ dixit. Sine moꝛtuos ſepeli⸗
re moꝛtuos ſuos.ſiꝙ illo rogaſſet qñn dixit ei: Math.
viij. Seqre me.Re iſto eĩ videt gloſa ĩtelligere dictũ
Aug.q etiã ↄputat tres qͥs moꝛtuos ſuſcitauit ons:
filiũ.vicʒ aſnaoglie filiũ vidue:et aʒarum
Verba vo Xlug.ſũt hec.Cres q́; moꝛtuos alioꝝ or̃e
nibo reddidit vite:quartũ vo diſcipulo nũciante au
diuit:h qꝛ vefuerũt viui q ꝓ eo pcarent᷑ ſuſcitarinon
meruit. Obiectõi vo q fieri poſſit:q̃re ꝗ̊ ſcti oĩbo
nõ oꝛant vt ſaluent᷑:btũs rñdet Greg. cuius vᷣba ha
bẽt. xxiij.q.iiij.obtineri.c. Nabuchodonoſoꝛ.5. his

ix.

oĩbo.Ci ſuꝑna inqͥt idignatio ſeſe vt ita direri me

oullitus mouet:hãcopinio hũana nõ remouet:nec
aliqͥd ab intimis iraſcedo diſponit: ſicuroñſum eſt.
TZ. v.arti.vij.ꝓ totũ.Ex his oibo huiꝰ arti.apłica pʒ
cõcluſio:ad Ko. viij. Quos inqͥt pdeſtinauit. hos 2
vocauit:et q vocauit.hos ⁊ iuſtificauit:qͥs aũt iu⸗
ſtificamit: lloon magficauit:q̃ſi diceret:qͥs pᷣdeſtina
uit ab erno.añq; eẽnt.⁊ iuſtificauit ꝑ graʒ ſuã pᷣueni

entẽ coopantẽ:et ꝑ ꝓũ liberũ arbitriũ.⁊ p ſctõux pᷣ

ces.Ex his cauſis ſil cocurrẽtibi.hos in gloꝛia eter⸗
na magnificauit.
Eſt vlteriꝰ aduertẽdũ:ꝙ nõ tã ex exẽplis qᷓ legibo
et quẽtatibo iã dictis elici põt:veꝝ etiã ꝑ ſeq̃ntia oñ⸗
dit᷑ ꝙ pᷣdeſtinatio:vłpᷣſcientia liberi arbitrij:nõ tol
lit facultatẽ. Circa qõ tria ſũt faciẽda. Primo.exẽ⸗
plis ⁊ auẽtibo oñdet ꝓpoſiũ. Gcðo oñdit᷑ veus nõ
vbuit hoiem libertate pᷣuare. Tercio obijciet᷑ et
rñdebit.¶ Primũ oñdit exẽplũ tale.ponat᷑ ꝙ dñs
aliqͥs oꝛdinat.qꝙ ſeruus ſi veniat ad eũ certo die ĩ lo⸗
co certo.et dabit ſibipmotionẽ magnã:⁊ qꝛ dñs ſcit
ꝙ nõ põt terminũ ſine equo die ſtatuto attingere:
nolẽs ꝙꝙ defectꝰ in eo ſit. ei equũ mittit.mãdãs. eq
illo accepto ad eũ veniat. Hoc caſu poſito:nõne in it
bera ſᷣui manet volũtateequũ reciꝑe.⁊ venire vel re
futaꝛe:vł poſtꝙ; receꝑit.adhuc in ſua volũtate eſt eo
vti:vel ipᷣm dimittere.⁊ facere qð dñs oꝛdinauit.vel
nõ. Sic in ꝓpoſito.dñs nr̃ qͥ quãtũ in eo ẽ.vult oẽs
hoĩes ſaluos fieri.j.ad Timo.ij.et ad vitã venire et᷑⸗
na:ad quã qꝛ ſine gra venire nõ pnt.eis gram offert
ſicoñſum ẽ. .iij. arti.v.Et tñ ſicut exñs in lumine
põt libere oculos ſuos aꝑire et lumẽ reciꝑe. vel clan
cere.et excludere. Et ſicut exñs in fouea poꝛrigẽti ſi
bi manũ ad eũ extrahendũ:põt vl manũ dare vel re
trabere. YIta ꝙᷓtũ ad vũ qui manũ nobis extendit:
Pꝛou.j.Extendi manũ meã.et nõ erat qui aſpiceꝛet
uimmo qocunq; datũ poteſt hõ refutare.vel receptũ
amittere: ita ⁊c. Eyr quib ptʒ. ꝙ homines ſunt hic
oſiti:in libꝛa libere voluntatis.inter veũ et dyabo
um. Gicut mulier illa. A.xx. vj. inter maritũ et ama
ſium. Quibo cõcoꝛdat illud æccłxv. Beus ab initio
conſtituit hoĩem. et reliquit eũ in manu conſilij ſi ui:
app oſuit ante illum ignem et aquã:malum ⁊ bonũ.

ſe cuiuſlibet vtiliter tepᷣcatio obijcit: cũ ſemel æus

Arti.ij.

moꝛtem et vitam. Quib inſuꝑ concoꝛdat vecretuzʒ

ſumptũ ex verbis Ang.xxiij.q.iiij. Nabnchodono⸗

ſoꝛ:dicens.qꝙ pᷣdeſtinatio vel pꝛeſcientia. vi nullam

nature infert neceſſitatem: qꝛ nec bona abſq; eius
gratia. nec mala abſq; eius ſcia eueniunt: ſicut oſten
ſum eſt.L.iiij.arti.iiij. ꝓ totum. Dis etiã cõcoꝛdare

viget᷑ Anſelmus volens./ꝙ licet ſciẽtia vi appꝛoba

xij.

rxiij.

Predeſtinatio

tionis: qua bona ſcit. et ea vult: poſſet aliquo mõ di
ci rerũ volitaruʒ cã:tñ ſcia ſimplicis noticie.q̃ mala
ſcit:nullo mõ cã rerum exiſtit. Mon em̃ qꝛ ſcit malũ
ideo fit: ſed qꝛ fit. ideo ſcit. Nectñ ſcia ra ppꝛoba⸗
tionis reri tollit libertatẽ. vel cõtigeria exclu git:qꝛ
ſicut dat eſſe rebo.ita dat ea q̃ idẽ eſſe cõſequũt᷑ ita
rem lllã ſcit. ſicut eſſe ſuũ. ſe habet ad diuinã intelli⸗
gentiã: ſed contingẽtia libertas creaturas m ultas
cõſequunt᷑ ergo ome tale eis vædit: et ita illas ſcit. ꝓ
ut ſcia ſe tenet obiectine.ex parte rei ſcite. Et ſic ſtã⸗

te ſcda vei.nõ oĩa wenecefſitate eueniunt. Meta h.
R. ilij xij. cũ ſequẽtib. ¶ Gcvam partẽ huius arti.
ondit bonitas væi.qua hoĩem facere voluit ad beati
rudinẽ eternã habendã. Ex qua ſe equi videt᷑.ꝙ ſicut
ei dare voluit coꝛpus ⁊ alam: ita etia alia ei dare de⸗
buit. ꝑ ꝗ laudabiliter vitã ſuã ducere. et finẽ attin⸗
gere poſſet:nõ quiduſcũq; vijs vel modis:ſicut bꝛu⸗
ta vel inſenſibilia. qᷓ ad talẽ finẽnõ oꝛdinãt:ideo nõ
opoꝛter ꝙ laudahiliter et mentoꝛie:ſed quadã natu
re neceſſitate vitã ducant. Rõnali vo creature q̃ ad
finẽ optimũ fuit oꝛdiata. vcuit oprima dare media
q finẽ illũ attingeret. ad magnã illoꝝ laudẽ. et me
ritũ.Hoc autẽ fierinõ põt.ſine libero arbitrio.qᷓ *.
qꝛ quis ſeruũ remunerat.vel landat. væ coacta ſ/ erui
tute. vel ſernitio? Gubtracta em libertate. tolleret
laus virtutis humane. Et qᷓto plus ad vnũ etermi
naret᷑.et artaret᷑.plus videret᷑ e ſua ææficere pfectõe
et magis ad cõditionẽ appꝛopinq̃re bꝛutalẽ. Cũ er
go cuiuſlibet gubern ãtis pꝛudẽtia. ꝓuidentia. ⁊ gu
bernatio:ad gubernatoꝝ rẽdere vebeant pfectionẽ:
qꝛ ad illã adipiſcendã. vel cõſeruandã ve augmen⸗
tandã oꝛqinat᷑:ſi æus aliqd ve bonoꝝ pfectione ſub
traheret: videret facere cõtra conditionẽ cuiſcunq;
boni gubernatoꝛis. Mota bñ. H. j.arti.iij.cũ ſeq̃nti⸗
bus. ¶ Lerciã ꝑtem huius arti.i.obiectionẽ cõtra
pᷣdicta. multa ſacre ſcripture loca.facere vi. dent. In
ho videt᷑ ꝙ tota cã ſalutis aliqꝝ.et pcti.et pditois
aliquoꝝ ſit i voluntas:ſicut pʒ ad Roma.ix. Mõ
eſt inquit volentis.neq; curꝛẽtis: ſed miſerantis vei
ergo libertas nõ manet apud currentẽ. vel volentẽ:
qꝛ ex quo nõ eſt ſuũ.ſed væi:quicqͥd facit libertas.ali
ter faciẽdi.ab eo videt auferri.Et h̊ videt᷑ ve eapls
in toto ꝓceſſu ibi ſeqnti. In huncmodũ. Dricit eniz
ſcriptura Pharaoni:qꝛ in hoc ipſum excitaui te vt
oſtendã in te veritatẽ meaz:et vt annunciet nomen
meũ in vniuerſa terra:ergo cui vult miſeret᷑.⸗ quem
vult obdurat: volutati eius quis reſiſtet⸗ Nuquid
vicit figmentũ ei qui ſe finxit.qͥd me feciſti ſic: an nõ
habet ptãtem figulus luti ex eadẽ maſſa facere aliõ
quidẽ vas in honoꝛẽ:alind vᷣo in ↄatumeliã X. Iteꝝ
Exo.x.ſcribit. Ego induraui coꝛ Pharaonis.ct puõ
rũ eiꝰ. Et Yſa.vj.Exceca coꝛ ppłi buiꝰ.⁊ aures eius
aggraua:ne foꝛte videãt oculis ſuis et ↄuertant᷑. ſa
nẽ eos.Et Yſa.lxiij. Errare nos feciſti œ vVijs tuis:
induraſti cõꝛ nr̃m. ne timeremꝰte.Et ad RKo. j. Lra
didit illos veꝰ in repꝛobũ ſenſũ.vt faciãt q nõ aueni
unt. Iſta nanq; vident᷑ implicare. deꝰ ſit cã peccã
di. Alia etiaʒ ſcriptura videt innuere. ꝙ nõ oꝑpat᷑ ad
pctõꝝ cõuerſionẽ ſicut beret: Math.xj. De tyrijs
7 ſydonijs. v qb ad aliqs loqntes ait: Ele tibi coꝛo
ʒaun. Ae tibi bethʒaida:qꝛ ſiĩ tyro et ſydone. facte
eſſent vtutes ete ſunt in vobis olim.cilicio et ci-
nere pniaʒ egiſſẽt. Ex iſtis et his ſiłi qdã vixer̃t.qꝙ;
pᷣdeſtinatio ůi. vel pᷣſciẽtia eſt cã nccia.q̃re qͥs nccio
facit bonũ vel malũ.Et q iõ qͥs facit bonũvel malũ
qꝛ pᷣcius deꝰ eſt cã facti ſui: Quibo rñdet Aug xxiij.
A.iiij. Mabuchodonoſoꝛ. itẽ vaſis.dicti illoꝝ falſi
tatẽ hacrõne oñdens:q: ier pᷣſcia vei neceſſario qͥs
peccaret. iniuſte æꝰ velinqntes pumiret: vñ dicit bo
nos volitate ſus bonũ focere.nõ tñ ſine grs vi ma⸗

2

los aũt ꝓꝛia volũtate ſine gra vei peccare. Vaſis un
qt ire nuq; vredderet interitũ.i. penã eternã:ſi nõ
ſpõtaneũ inueniret᷑ hõ hre perm:qꝛ nec væus peccd⸗
ti hoĩ iuſte inferret ir:ſi hõ ex pᷣdeſtinatõe vei ceci⸗
diſſet in culpã. Cuʒ g̊ aliqͥs a veo aut ſuis ceſideruũs
traditos.aut obduratos eſſe legimus aut relictos.
Glo.interlin earis.vt ſydonios. magis ꝓ pccis ſuis
H ipſos meruiſſe ꝓfitemur: qꝛ talia eoꝑ crimina pᷣceſ
ſerunt vt ipſi ſibi penã meruert:qͥ eis etia ſuppliciñ
vteret᷑ ĩreatũ:atʒ ita nec ð iudicio vi oqrimur.
ſerit meritos væſeri.etimiĩe eius gras agimus q libe-
rat nõ meritos liberari: hecibi.¶ Ex q hvᷣbis elicit᷑

daen induratio. cecitas erroꝛ. vł wrelictio Ohba
raonis.ſi

domiox vel qrũcũq; alioꝝ. nõ æo: ſibipᷣis
umputat᷑ ad culpã: eie ectꝰ ex culpa pᷣcedẽte in
eis relinquit᷑.ſicut ebꝛiꝰ ab hoĩcidio non excuſat᷑.qᷣ
p ebꝛietatẽ coõmittit.quã ſua culpa incurrit:dũ cim
Glicn pckis volutarie eſſe volũt. et gratis a ſe deũ ex
elleꝛe: ſicut illi.q Job. xxj. dixerũt vo. Recedeano
is. ſciam viaꝝ tuarũ nolumꝰ. et ſeipſos impedire ꝑ
illas tenebꝛas qᷓs diligũt:ne lumẽ gre recipiãt:p qð
ab alijs pctis ſe oiſtodire poſſent. Bicut illi de lo
dr JYob. xruij. Ipſi fuerũt rebelles lumini:qð mira
bile ẽ.ꝙ dũ ſicimpedim̃tũ pᷣſtãt gr̃e.tãq; indurati et
excecati.in alia cadunt pct᷑a:⁊ nõ eſt volẽtis neq;

corrẽtis. vt ſit diſpoſitꝰ.ah alijs pctis vl penis ſe cu

ſtodiat. nec wo h̊ imputat᷑ ad cu pã:ß̊ ſibipſis. ſiẽ ſo
lemũdũ illuminãte:in cnlpã impnutat᷑ ei qui oculos
claudit.ſi ex ̊ aliqd malũ ſequatr᷑.lʒ non viderat qñ
hoĩcidiũ.vel aliud malũ fecit. Si qͥs vo p̃dictas ob
duratões. excecatões. vel ↄt umelias.ſic vxæo attribu
ere velit. qꝛ ipſas ꝑmittit:vel ipſas in telligere velit
in penis.q culpas ſequunt᷑:tũc facile eſt ad illa obie
cta rñdere ⁊ oĩa ſilia. Ad obiecta vᷣo e tyrtiijs et ſido
nijs.in ſpãli rñderi põt ꝑ dicta. G. iij. xvj. qꝛ lʒ em̃ il⸗
lis ve coꝛoʒaim.et bethʒaida pła anxilla oñderit re
gra ſpãli:tñ illis tot oñdit I ebuit:⁊ qͥt eis ſuffeciſ
ſent ad ſalutẽ ſi voluiſſent.i le vicz. q.. .Zimoth. ij.
vult oẽs hoĩes ſaluos fieri: et ad agnitionẽ vVitatis
venire: quã pᷣeſtinauit veus añ ſecula.j.ad Cox.ij.
Nota. Vl.x. viij.

Qna pꝛedeſtinstione qᷓ̃tum ad honos vel pᷣſcien Arti.
C tia ꝙᷓtum ad malos.ſtante ꝙ nec boni veneceſſita⸗ xiiij.
te .

ſaluantur. nec mali de nccitate damnant᷑ multis
oñdit᷑ rõnibo.⁊ ſacre ſcripture auctoꝛitatibo. ſPuis B
ex pᷣori œpẽdeat articulo. Primo:h̊ tali ondit᷑ eui
entia.ſeu cõuementia. pᷣdictis ſtantib. ꝙ nec boni
nec mali venccitate agũt:q̊ nec vencẽitate ſalnantᷣvł
dãnant᷑. Antecedẽs ptʒ.qꝛ cã pᷣma cauſat opatõnes
ſcðe.ſᷣm moqũ ipſiꝰ. ꝗg et veꝰ cauſat in nobis nr̃a oꝑa
Fſm modũ nr̃m.qͥ eſt vt volũtarie.et nõ coacte aga⸗
mus. Preterea e*pdeſtinãdo. vel pᷣſciẽdo.nõ exclu-
dit canſas ꝓximas:ß p eas potiꝰ impler᷑ qd pᷣdeſtins
uit vl pᷣſciuit. Iſtis cauſis ꝓximis ſtãtibo effectus
otingeter eueniẽt. Nã ex cauſis pximis. dicunt᷑ effe⸗
ctv potiꝰ ↄtingẽtes. Nã.fructificatio plate effectꝰ
ptingẽs ꝓpt᷑ cam ꝓximã.ꝗᷓ eſt vis generatina: q̃ põt
ipediri ⁊ veficere:quis cã remotas ſcz ſol ſit cã ex ne⸗
ceſſitate agens. Sic in ꝓpoſito. ¶ Preterea ſic hõ ꝑ
actus vtutũ pnemit ad vltimũ finẽ beatitudinis: nã
felicitas eſt vtutis pᷣmiñ. Ita ꝑ actꝰ vitioꝛũ puenit
ad vltimũ finẽ ãnatõis:nã ſtipẽdia pct᷑i moꝛs. Di
cut ů ſtate pᷣdeſtinatõe.actꝰ vtutũ nõ ſũt caandd
finẽ attingit beatũ:nã in vtute pᷣcipuũ ẽ electio.m
phm q in violẽta opatõe eẽnõ põt. Ita ſtare wipᷣ⸗
ſciẽtia actꝰ vitioꝝ violẽtinõ ſt: nã ono violetis nec
meremur nec vemeremur. Preterea ea q̃ ſũt ad finẽ
bẽt eẽ fini ꝓpoꝛcionata:finis aũt vltimꝰ. tã felici
tatig q; et infelicitatis nõ ↄpetũt niſi volũtarie agẽ
tilo qͥ ſũt dñi ſuoꝛũ actuũ. Einde neq; inaĩats neq;

iij.

Seni n velnoſiclt d

tcrnnt⸗
mſyf gaon Etr ſmwenten j
tnon nn nan innall
gotnen gluntnos
ſiſtitmiui
nte⸗

7 fnen⸗ ſolütaten irg Job

fnee on tehlti
nidumn nii ned
rn il nſenuniſneni
nmmnmn hoſin n an g ull
nrnluinnnnn onfu ſtdi
ſoonett Kenne z ſerend
5 olütateipleren
ann gfand lmnligſfui,
mnecugtiine t äiunmninn
mndͦent: Alitern eosad inpot
tqtnecx oneckaltenoniimi
alrn Aut. Erpo ioſeapud qven
ſltuetoischalito bona cy ap u
cuintmeni hec onidetr ofen to
reſ ſeet in ev. qumn oes hoits quo⸗
lylle bhabezt gq ſoluifiant. Eviden
hoharpoſumus in his wato minorib⸗
nataruns videlic;aliſs tamn aians n
Olv gicend nd uficitineceialiwenee
Eeneia Abitmeet natureſne ongman
Geanipoſuntfine ſaü naturald inch
nep tate nutntin augmitatinaa
ininſiceqy rrinſece neniüt ganoſd
nureſepnt ci gnocinisſe dfendder
Omua it vntes 1hmoi etplaͤtepcor⸗
ſio magis gecedij g no wſit melioꝛ
nnicneſticznnn
bneniat , pofſitinckſeſpnalt
nuaſtiglioſ incn ſienn
nukſiyolvent Alit nan llage
ſeſccrachorana ſifihiſtia
nnſckatitüg wfaen aitu
loc tor n f Afect ſalutis n
d alaſiimtnen
ſen ckſichrdi foi⸗ . ſeip

radicta. Bii pnczeßil,
atzaict Ola nifiet
nitiſrlutritanſifci
ſentllletig . Tinorbi.
sfien:etad gitoni inni
it musaiſtalii/0 C;/.

efumsd bonos elßſcien Zni
ntenecbonn wereſſite, pii⸗
rcũtitedamnont mulne
prurt auctonitati nis
0, Pnmo-Btallonalkan
Hcichsſtannid nerboni
Krzner dencittteſaluanih
cä na auſgtopatone⸗
t W caulat innobignigone
olätafie etn uct: ah⸗

abipſo quo dr

Predeſtinatio

bꝛuta. fines illos attingunt: qꝛ nõ libere agunt: nee
ſũt oñiſuoꝝ actuũ. Gi vo ſtantepᷣdeſtinatõe.vel pᷣ⸗
ſcientia: ronales creature nõ libere agerent. nõ plus

eis cõuenirẽt fines illi:qᷓ iſtis: relinquit᷑ ergo ꝙ libe

re agat. et ſic libere ſaluant᷑ vel damnant᷑/ ¶ Hinceſt
qo vr Seu.xxx. Conſidera.q; hodie ꝓpoſuit in ↄſpe⸗/

ctu tuo vitã ⁊ bonũ.et ecõtrario moꝛtẽ z malũ.vt di

ligas dñm veũ tuũ:et ambules in vijs eius. Gr autẽ
auerſuʒ fuerit coꝛ tuũ.et andire noluenis:pᷣdico tibi
hodie.ꝙ pereas ⁊c. Et Eccłxv. dẽ. Ante hoĩem ẽ vi
ta ⁊ moꝛs.bonũ et malũ:qð placuerit ei:dabit᷑ illi:
bipſo h.j.Elegit nos in ipſo añ mun
di cõſtitutionẽ:vt eſſemꝰ ſancti æ mmaculati in cõ⸗
ſpectu eiꝰ in charitate:qͥ pdeſtinauit nos in adoptõ
nzem filioꝛuma·
Sic tñ qꝙ in volũtate nr̃a ſit.ꝙ ſumus ſancti⁊ im
maculati.et filij vei vel nõ: ſicut vꝛ Joh̃.j. Dedit eis
ptãtem filios œi fieri. vo vefectus iſtiꝰ ſanctita
tis. filiatõis.⁊ ſalutis nõ eſt in æo. patʒz ꝑ dicta. G.
iij.arti.v.x toti.et etiꝗ pꝑ dicenda.Sicut nanq; dñs
terrenus bñ cõditionatꝰ oꝛdinãs aliquẽ væ filijs ſu⸗
is ad artẽ aliquã cũ potẽs ſit.pᷣbet ei neceſſaria.ſine
qbus pr̃is voſũtatẽ implere nõ põt. Et oꝛdinãs mi
niſtru ſuũ ad traſfretandũ mare.daret ſibi nccia cũ
qb trãſfretare poſſʒ:ſpãlitvbi ð ſuo ꝓpꝛio:nec cuiuſ
cunq; alteriꝰ habere poſſet vñ trãſfretaret:aliter em̃
ipᷣm ad impoſſibile obligaret. Ita xeꝰ pr̃ oim ꝑ crea
tionẽ:veu.xxxij. Monne ipſe ẽ pr tuus ⁊c.exponens

filios ad artẽ ſalutis aĩe. vt artẽ diſcant:p quã ad ce

lum attingere poſſint:ſeruis etiã ſuis multa pᷣcipiẽs

XVtranſitu hinus maris magni.⁊ ꝙ diligãt reũ ex to
r0 coꝛde:et vœclinent a malo.⁊ faciãt bonũ:⁊ oĩbi

alſjs eeptid vm vei volũtatẽ ĩplere nõ poſſunt:ſi
ne ipſius adiutoꝛio ſpãli:⁊ niſi ipſe nccẽia admiſtret.

MNMõne eis qꝙᷓtũ in eo eſt nccia miniſtrat:ita . cefectꝰ
e

bus ſubueniat.ꝑ q̃ poſſit in

in eo nõ erit: Aliter nãq; eos ad impoſſibile obligs
ret:qꝛ nec apꝛio nec v alieno:niſi tñ œ mno veih̊
uinplere poſſent. Ergo ipſe apud quẽ maioꝛ eſt poſ⸗
ſibilitas.et oĩs cõditio bona:qᷓ apud quẽcũq; prem
vel dñm terrenũ.hec ꝓuidet? offert. ꝙᷓtum in eo eſt.
Nec eſt vfectꝰ in eo.quin oẽs hoĩes quos ſaluos fie
ri vellet.h̊ habeãt ꝑ q ſalui fiant. Euidentiã ad hoc
habere poſſumus.in his ve qͥb minoꝛẽ habet curaʒ
in creaturis videlicʒ alijs.tam aĩatis iꝙᷓ nõ aĩatis.in
quibo videmꝰ.ꝙ nõ veficit:nec aĩalim:nec plãtis qͥn
eis media væbita: et nature ſue congrua tribuat: ꝗ
cõſequi poſſunt finẽ ſuũ naturalẽ.⁊ in eſſe ſuo ſe cõb
uare ꝑ vᷣtutẽ nutritiuã. augmẽtatiuã.⁊ alia:q eis tã
intrinſice ꝙᷓ extrinſece ↄueniũt.ꝑ q nõ ſoli in eſſe cõ⸗
fuare ſe pnt:hᷣ etiã a nociuis ſe vefendere.ſicut aĩalꝝ
coꝛnua et ventes ⁊ bmõi.et plate ꝑ coꝛticẽ.et hmõr.
qᷓto magis credẽdũ . nõ veſit melioꝛi creature:ꝓ
pter quã oẽs pᷣdicte ſũt facte. mmo ꝙ er in oĩb tali
eſpũalia ſeruari.et a
nociuis ſpũalibo ſe vefendere.⁊ finẽ cõſequi ad queʒ
oꝛdinat᷑ ſi voluerit.Alit᷑ nanq; illa creatura fruſtra
eẽt facta ⁊ actio vana.ſi finẽ ſuũ aſeqͥ nõ poſſet. Nul
lo mõ geſt credẽdũ ꝙ væfectꝰ ſalutis.cuiuſcũq; ſit in
illo.ͥ vt dr̃ Sapᷣ.viij. diſpoſuit oĩs ſuauit. æ q ite⸗
rũ ſpꝗliter dr Sapᷣ xvj. Hñ diſpoſuiſti pplim tuũ:ſi
tñ ipſi ad diſpoſitõʒ iſtꝗ coopent᷑.ſeipſos etiã diſpo
nendo:qꝛ ſicut d Pron.xvj.Coꝛ hoĩs diſponit viã
ſuꝗ ⁊c.Er quibo anctoꝛitatibb patʒ.ꝙ ad h ꝙ vebito
mõ ꝓ fine nro ↄſeqndo iconanum öupie requirit᷑
diſponẽs vnũ vninerſale.vt ẽ ipſe veus:⁊ aliud pticu
lare. vt hõ videlicet: ſicut patʒ ꝑ exeplũ cãrũ in ꝓdu
ctõe qꝛũcunq; effectuũ.P.ij.xxvij.Siẽ q̊ veus diſpo
nit nccia ad finẽ miniſtrãdo:ita opoꝛtet.ꝙ hõ ſe di⸗
ſponat pᷣcepta eius tenendo. Hincẽ qo dr Dap̃.xix.
Dis em̃ creatura ab initio ad ſuũ genꝰ refigurabatr᷑.

x..

vſeruiens pᷣceptis tuns. Oĩs em̃ creaturenoĩe.hbõ ac
cipit ſm beatũ Greg. In illa additõne de q̃ſi cõdi
tione.q ſequit᷑ æſeruiẽs Sacpris tuis:ſatis innuit in
quib ſit æfectꝰ. q; nõ debito mõ refigurant᷑ ad gene
ris ſui.i.xæi ſiłlitudinẽ.necad ipm. tanq; ad finẽ ſuuʒ
reducunt᷑. Quia ſicut ſepe cõtingit deſectũ uenire
in effectu eer efectũ agentis ſeu cauſe ſcde. abſq;
eo vkfecta in pmo agente:ſicut in væfectu artifi⸗
is habẽtis pfecte artẽ. ↄtingit aliqs vefectus ꝓpter
efectũ inſtri.Et ſicut hoĩem cuiꝰvis motiua eſt foꝛ

tis: atingit claudicare.nõ Pt vefectũ vtutis motiue

Hß apter tibie curuitatẽ. Ita in rebo creatis.et ſpãlit
in rõnali creatura. ↄtingit æfectꝰ z mala inueniri ꝓ
pter ĩefectũ ſcõoꝝ agentiũ: Iʒ in ipſo deo nullꝰ ſit de
fectus. Ideo ſignãter dr Oſee. xiij. Perditio iſrł tã
tũmodo ſupple in te:in me auxiliũ tuũ. Nam cogi⸗
tatpes. ſocutões.ſeu opatões nr̃e. ᷣm ꝙ veficiẽtes itᷣ.
a veo nõ ſũt:ᷣ a cauſis ꝓximis deficiẽtibo:ſicut oñſũ
eſt. G. in. arti.vj.p totũ.¶ ¶ tũ vo ad illud qð hñt
bonitate a vo ſũt.a quo ſicut dr̃ Yac.j.ẽ ome da⸗
tu optimũ.et oẽ wnũ pfectũ.vſcẽdẽs a pr̃e luminũ
apud quẽ ⁊c. Mota.V.ix.xiiij.cũ ſeq̃nti. Nõ tñ oĩa
Vna ab eo data ſũt in oĩbo eque ꝑfecta.ſicut oñſum
eſt. G. iij. xvj. Nec etiã gram eqleʒ oĩt offert. q qñ
q; atingere pt ey oꝛdinats pꝛudetia datoꝛis. Rex eĩ
qꝙtũcũq; bonꝰ.nõ oĩbo militib.vł pueris ſecũ nutri
tis. dat eq̃lit᷑. nec &ꝰ oĩbo angelis eq̃lẽ vedit nature.

.

ſtatꝰ vel dignitatis.vel glłie gradũ: in qͥs oꝛdines di

ſtinxit ſuꝑioꝛitatis inferioꝛitatis:oĩbo tñ ſu fficiẽt

tribuitꝓ ſtatu ſuo: ita ꝙ nullꝰ iuſte ↄqri pt.qꝙ ei plꝰ
ediſſe buit. Hecnatuyaoꝛdinata in orpe de

—

nano

oiĩbo mebꝛis eq̃te vdit wnũ nature:vel actũ eqlẽ:qꝛ

oculus nobilioꝛẽ tribuit actũ. ſpnalioꝛẽ in vidẽdo
ꝙᷓ naſo in odoꝛãdo:nec tñ ve h aqri põt:qꝛ natura de
dit.q aditoõi ſue ↄgruit:nec pedi fecit iniuriã.q; nõ
fecit eũ oeulũ/¶ Mec deꝰ etiã in natura vniunſali oĩ⸗
bus creaturis eq̃lẽ trihuit locũ.vel bonitatẽ.vel foꝛ
titudinẽ:qꝛ coꝛpibo celeſtiba eminentioꝛẽ tribuit lo
cũ.int᷑ ꝗᷓ alijs maioꝛẽ tribuit claritatẽ. Aliqͥb lapi⸗
dibo.maioꝛẽ Ytutẽ:aliqͥ aĩalilv: maioꝛẽ foꝛtitudi
nẽ.et ſic de alijs:vnicuiq; tñ ſatis ſᷣim ſuam materiã

Nec art ifer vel ars.oĩbo lignis ⁊ lapidibo in edificio

ponẽdis eq̃lem dat locũ. ̊ ſᷣm ſuã pꝛudentiã.⁊ volũ
tatẽ aliq̃ ponit in fundamẽto.⁊ ſic ðᷣ alijs. vt wmus
ↄgrue ex ſuis ꝑtibo ꝑficiat᷑. In qͥ ꝓceſſu ſieut qñq; at
tendit᷑ artificis voſuntas:ita materie capacitas et
vtilitas.Aliq̃ t ligna ⁊ lapides capacitatẽ habent
vna foꝛma.? vtilitatẽ ꝓ vno loco et nõ ꝓ alio. Ita
in edificio ſpũalitotiꝰ eccfie.qð eſt edificatũ ſuꝑ fũ
dam̃tũ apłoꝝ ⁊ ꝓhaꝑ: Eph.ij.aliq habẽt capacita
teʒ maioꝛẽꝙ vno vonò dei aut ꝓ alio. Gicut g̊ oculo
limpidioꝛi.et clarioꝛi lumẽ infundit᷑ clariꝰ.et ſiẽ ca⸗
acioꝛi vaſi ab illo qͥ olĩa vaſa implet. maioꝛ infũdit᷑
iqꝛ.nec tñ minꝰ vas iuſte ↄqri pot.qꝙ einõ tantũ ſiẽ
alteri infitlit. Ita de lumĩe⁊ de liqre gre:⁊ de wnis
dei. Et ſiẽ rex dat melioꝛẽ equũ.⁊ melioꝛa arma:illi
quẽ videt ad maioꝛa fca armoꝝ diſpoſitũ. Ita rex
celoꝝ.vna et arma ſpũalia. Qõ pulchꝛe oſtendit:
Mat h. xxv.vbi dr ꝙ vni dedit qͥnq; talẽta:alij duo:
alij vnũ ſᷣm ꝓpꝛis vtutẽ. Nec in his oĩb ſiue habeat
reſpectꝰad datoꝛis bonitatẽ:ſiue ad recipiẽtis capa
citatẽ: alicui facit iniuriã:qð pʒ Math.xx. vbi mur
murãti de h̊ͥ ꝙ minꝰ recepit.dixit.Amice.nõ facio ti
bi iniuriã:qꝛ recepit quãtũ debuit.⁊ quãtũ ſufficie⸗
bat:nec facit ̊ ſtatũ.vel decoꝛẽ cuiuſcũq;.in hͥ ꝙ nõ
omnibo dat vel offert eq̃liter:dũmodo tñ oĩbus ſuf/
ficienter:qꝛ ſicut in oĩbus pʒ pᷣdictis exemplis:ſic in
maioꝛi mundo.vel in minoꝛi.vel in artificio.vel offi
cio tolleretur oꝛdo diſtinctiõis et diſparitatis tolle
ret᷑ etiã ſummus ⁊œcoꝛ:qͥ nunc eſt in rebus:immo to

xvj.

—

nohi⸗
gizanai,,
födeltn
Predeſtinatio x). Eliz l uan on
”””c H n ſ aj M crer alaa hll
tus ipſe mũdus:tam maioꝛ ꝙᷓ; minoꝛ eſtrueret᷑:qꝛ ſi qcunq; mõ inferret: qꝛ xe h nullo mõ euitari põt. iainn ghliinn iatinnj
totꝰ mũdus eſſet ſol.nõ eſſet terra.nec alia elementa nullus ẽ vituperãdus A e oĩt talibo. qᷓ pecca hii n hofuun Nelocio bn
Bi totus hõ eſſet oculus.vbi eſſet pes: et ſi totũ edi ta ſua.vel alioꝝ.tali modis eo inputant. innuẽ⸗ ſehuben nenianor⸗ dein ſſa
nificiũ eſſet paries. vel fectij. vbi eſter vmus. Bicut tes: , nõ eſt in eis cefect?: ꝙ nõ eſt equa vla dñi:ſic ſthnn gntincele nuun cta
FGiſtoꝝ diſtinctio ad ꝑfectionẽ ꝑtinet vniuerſi. et ad e illo q ẽ foꝛtis coꝛpe. et diſpoſitꝰ ad laboꝛẽ.a lucrã runͤſern incnniͦi⸗ rhisn
rcoꝛé. YIta diuiſiões graꝑ et wnoꝛũ ſanctiſpũs. ad dñ victu ſuũ.tñ ꝓpt vecoꝛdiã ſuã. q illi a laboꝛe re ſtonngii crin ia⸗⸗ tgralt⸗
fectionẽ ꝑtinẽt:et vecoꝛẽ ⁊ vtilitatẽ minoꝛis mun⸗ trahit magnã ſuſtinet penuriã: quã veo yl mücim cs1ſp nieſe tr um
di.l.homĩs. ſeu humane vite. Ouia ſi æus oĩbo offer putat foꝛtune.et qñ illi qͥ vidẽt eu iuuenẽ et foꝛtẽ. di loubale, n nbuli ſcatpate
ret vel daret ſtatũ.et lociũ papatus vbi eſſent cardi cunt ei. Quare tampauperẽ ducis vitã. mẽdicãdo. Avitumn gun l ſnmui
nales:ſi oẽs faceret paſtoꝛes.vbi eſſent oues. Et ſicẽ la boꝛa. et acqᷣre tibi victũ. Kñdet:libẽter vellem. ſi ſnt oel⸗ i urq etiänos
qrit apſs.j. Eoꝑ.xij. Hũqͥq oẽs apliznũqͥd oẽs pꝛo koſſem:talis eſt gra mihi data.et mẽtita eſt iniqtas Glren. ſ eſenus gerep
phetesnũqͥ q oẽs wctos: imo toleret᷑ mutuũ bonũ ibi:qꝛ poſſet. ſi vellet z hec laboꝛare.et tẽptatõnilo 4 m wlliopen sNtſpegan o⸗
ſeruitiũ.⁊ adiutoꝛiũ:2 mayima ſubtraheret sre reſiſtere:ſ plus vult illa peſſimã ducerevitã. ꝙᷓ labo cſehcunen ſtucmnucniamm ſ
et ppli multitudo.iõ nõ tanqꝙᷓ; vni iniuriã faciẽs:ſe. rando et tẽptatõibo reſiſtẽdo. victũ acqͥr eternũ:q⸗ Pcatol lli giremaligna
tanqꝙ; totũ ꝑficiẽs vniuerſuʒ: ſicut dr Eph.iiij.vedit bus tñ reſi ere poſſet: ſi vellet: ergo verius diceret. o Ceſontfachrcl Dazobrine
q̃ſda quidẽ apłos quoſdã aũt ꝓ has:alios vo euan talis eſt volũtas mea. qꝛ ſicut ſcribit.j. Coꝑ x. Fide eſmſiaet di ohont
geliſtas:alios aũt paſtoꝛes.et ctoꝛes. ad conſũma lis eſt x⸗.qᷓnõ bmittit vos tẽptari ſupꝛa id q pote litu hindnang ooe⸗
tionẽ ſctõꝝ in opus miniſterij.ĩ edificationẽ coꝛpis ſtis: qge eytũ in eo eſt. oẽs pᷣdeſtinauit cõfoꝛines fieri dleirdelobinere⸗ ndetant
xpᷣi:wnec occurramꝰ oẽs in vnitate fidei.et agnitõis eginis filij ſui: Ro.vuij. “ è lls tasige di tatum.
filij vi. Ecce ꝑ G. ꝙ parum an pmittit. edit wona. Bec qꝛ foꝛte his obijcient illi. de qbo dr JYob. vj. Arti. v. ſip ce nczartinge kop tere
hoĩbo.et poſtea addit:wnec occurramꝰ omẽs. ſatis Detraxiſtis ſermomilp veritatis. Et pᷣmo æ h vl xx. gapanu Poeretgtt eſpen lchin
innuit:ꝙ nullũ hoĩem pᷣtermiſit.quin wnũ ei vde⸗ tuno dictã eſt. æ videlicet ꝙtũ in veo . oẽs p̃deſtina oponetc Rnn aa babenciͤßcelin
rit.q ei occurrere poſſet cũ alijs in virũ pfectũ.ſi vel uit dicetes. ꝙ nõ oẽs pᷣdeſtinauit:qꝛ multos pᷣſcuit. Gic in Ho⸗ miinecefani lſt
let:hñtes tñ ſicut or.ad RKo. xij. wnatões ſcoõᷣm graʒ Rñdet᷑ ꝙ io additũ fuit ꝙᷓtũ in eo eſt. nõ em̃ vfectꝰ tum. ſeutlden mnfortter pem illãc
qdata eſtnobis differetes:ſicut us vnicuiq; dini⸗ ſuerit in eo. in eis qs puidit. no eſſe p̃deſtinatõne pgeſtinnari./ len mnolocv ct⸗
ſit menſurã fidei. In q diuiſiõe ſicut dñs terrenꝰ di⸗ dignos:ſic ptʒ ꝑ ſcoam auẽtem Aug. . e. c. vlij. Ite nngt.ſieſenta logſolutt. yel
uidẽdo cibania in aula:lʒ melioꝛa.2 maioꝛa.tribuat ru foꝛteobijaẽt vicẽtes ꝙ deꝰ vult malos eſſe. vt in lelatu. tm phus lir Eoſin .
maioꝛibo.tñ nullus in aula pᷣtermittit quin vite bs eis oñdat iuſticiã ſnaʒ. vñ et tales dicere volunt. ꝙ ſi ipſein oleſnodn tare deb
beat nccia. Ita uec in anla eche ſpuͦ ſanct, alique cut in af erealoe oſtedit potentia. in terum creata rilocnuulbt ene erſp
pᷣtermittit.diuidẽs ſingulis putvult. j. Coꝝ.xij. Mõ rum multitudineet dinerſitate.ſaplam.2 in bonoꝝ dicgeci Job dr. Hepoſita ſteys
em̃ magis abbꝛeuiata ẽ manꝰ oñi. vt impotẽtioꝛ. vel glificatoe clementiã. Jta vebuit in ma loꝝ punitiõe neo.Etaum Yha Dabid die E
partioꝛ ſit e bomis ſuis ſpũalibo.qᷓ fuerũt eius diſci oñdere iuſticiã Quito rñdet᷑ ꝙ ſuppoſito q; hoĩes fi ſantterinſbecöſtitniſnime. Kt
puli cæ bonis ſuis tpalibo.et coꝛpalib:quibo dicit nalit᷑ in pctis moiant᷑ iuſtũ ronabile ẽ. in illoꝝ Bazi ſpegllbiinnonnltnteh
Act᷑ij. ꝙ oiuidebãt ea omnib ꝓut cuiq; opus erat. punitõe iuſticiã ſuã oñdat. Sed ꝙ ſicmoꝛiant᷑nõ ẽ d el⸗ Lick müi. Inwedis ſpes y
Dic veus. q dat oibo abundäreret nõ impꝛoperat: à dro volitũ. q vicit. Nolo moꝛtẽ pctõꝛis. ̊ vt ma⸗ pecſpeo ge eſthabena:qe ichtil
Jaco.j.Ey quib oĩba pᷣmo ↄcludit᷑: ſicut vult oẽs gis ↄuertat᷑ et viuat: Eʒe.xxxiij.Et.xviij. Gi tñ con 8 anl etpatiinapit cönndat.
ſaluos fieri:ita omnitolʒ nõ eqliter iñ abundanter uertinoluenit. vult penã pcrõꝛia ille ve quo dr Iſa. ſ 8 epot. Juna luc Eab ynin
xviij. anyxilia dat:ꝑ q ad finẽ illũ buenirepoſſunt.niſi vo⸗ xlv. Creãs tenebꝛas:et faciens malũ. Et Amoõ.iij. mo . . icabit neg paebltg
lũtanie impediant᷑ &t ẽ ve eo in h: ſicut we oꝛdinte Hon eſt malu in ciurtate. q xæꝰ nõ facit i malĩ pe Dumpllech ibulvontfanant ner
curſũ hoꝛologij.qͥ oĩa diſponit. quantum in eo eſt vt ne. ¶ Elide obiectionẽ te vaſis ire.et multis alijs. S. Ita ſperuti nlh ni Cmnſum
labiũ eius certã attingat cauill. niſi impediafr᷑ po⸗ e.c.xiij. Amplius qꝛ eo. c. xvj. dictũ eſt. ꝙ; oĩs vefectꝰ iuk eſiut diat J0 4
tent tñ impedini ꝑ aliqᷓ infoꝛtunia occutrẽtia. In effectuũ eſt: qnter vfecrũ ſecũdoꝝ agentiũ:obijcere nj. Alſe. e gepicto ſoes gyg
ceus hoꝛologlũ vite nre ſic oꝛdinauit: vt finẽ vite in poterũt. c dee poſſet oẽs effectꝰ naturales x ſeipſuz uuronectſaluteſn haben ieberet
Hſeculo certu habeamus.et in alio etiã vitã habea⸗ ꝓpducereet ſine vefectu: qꝛ tunccã efectuñ tolleret᷑: ſupneglgentayelfatuitatergeſper
mus:niſi ſuſtineamus q; impedimentuʒ fiat. E&t ſic qre voluit cauſas ſcoas effectus cauſare.cũ ſuꝑfluũ lit ron Etvana ſpes zmedsanin
pteſt intelligi illud JYob. xruiij. Lonſtituiſti termi⸗ videat᷑ ꝙ illud p plures cquſas ꝓducat᷑qð melius ꝑ Eahnpui. Oponet cho ſatagare
nos eius qui pᷣteri nõn poterunt. ex conſtitutiõe eci vnã ꝓduci põt:ſicut pᷣmũ ꝓduxit hoĩem.ſine aliqua lbetbonis pidd enz ſaciat.10kon
niſi qᷣtenus viri ſanguinũ ⁊ vloſi. ex ꝓpꝛia volũtate alia cã agente. Quib· rũdet᷑.q ſicut poſſet oẽs actus Volitecöficereingſpeſclamnecenizin,
nõ dimidiabunt dies ſuos:in põ.luij. Ex qbo ſcoo angeloꝛuũ.ſine angelis circa nos exercere ſi vellet: tñ ſiwnsſcitnosſalnädostainabimur.
cõcludit᷑ ꝙ hi.xæ qͥb tactũ eſt. . ij. iiij. Et. G.iij xx nõ Apter inſufficietiã dinine vtutis. ſß ex immẽſita⸗ ameſſe diniͤdos dinebimun. cexi
vij.q qñ in afeſſiõe vel alibi or eis. ꝙ opoꝛtet ꝙ petka te bonitatis ipſius.p quã ſuã ſilitudinẽ reb cõicare enäſaluts enigennähabereorc
et vitã malaꝓ ſemꝑ dimittãt. Kñqdẽt.faciemꝰ.ſi te voluit. ñ ſolũ qᷓtũ ad h̊. q exiſtãt. tũ ad h. ꝙ alio Sap.i. Qliſapiam 7dlſch 1
us vxdenit nobis gram: q̃ᷓ dicerẽt. ſi ſicnos fecenim⸗ rũ cuſtodes ⁊ cje eẽnt:ſicvoluit gelos et hoũʒ cuſto Peolllius Setl lni nh⸗
nõ ent vfectus ni: nec in nobis.tãc filij alienimen des:ita voluit hoĩeshoĩʒ eẽ cãs. vt his duob modis Altmnete 0 * mcenihode
ntiſũt ſup prem ſuũ veũ ꝛc. ¶ Gicinſup mẽtita eſt eſſedo vic; et cauſando rönalis creatura diuinq ſili iai en ekeſtcnthe
iniqᷣtas ſibi. q qñ vider ſe vel aliũ in malu. vel picu⸗ tudinẽ et bonitarẽ ↄſequat᷑ et vt amoꝛẽ inter boĩes “ 1. Qupropteringuttt
lũvł turpẽ moꝛtẽ cadere. dicit. nõ potuit alit᷑ fieri: H nutriret.q ex naturali agatõe et ꝗꝓpinquitate aliqᷓ ſeeng ng opa cen Ffam voca
fuit ſibi Hdeſtinatũ. Per iſtũ modũ fert᷑ ne⸗ dixiſſe tiens cauſat᷑. ¶ Mec valet ꝙ dicunt. ꝙ ſic pducendo le Ethochertſeeſt ſicter
mulierẽ q vidẽs vnũ alinʒ occidere.qͥd ſibi ĩputatis rõnalem creaturã. illam melius pduceret: qꝛ in eis engkac annoo ſgreröis atringe
diyit. pᷣdeſtinatus em̃ fuit ad iſtã moꝛtẽ.tp̃us ſuũ ad oẽm vefectũ tolleret: qꝛ ſicangelos ꝓduxit.et pᷣmos bſinbonisogid enin ſineope
uemit. qy pᷣterire no poturt. Em aliꝰ vedit alapã. de parẽtes:in quibo tñ vefectus mueniebat᷑: ſi icut rei ꝓ Unnceſtſpes epocnte Ptergb
qcũ clamãs ↄqreret᷑: dixit. iniuſte mihi imputatis: bauit euentus: qꝛ vefectus in actib bumanis nõ cõ Ungthecduo dicen n ⸗
Exemp. qꝛ pᷣdeſtinatio tua fuit. ꝙ talẽ et tali tꝑe alapã reci⸗ tingit ex cauſis ſcðis naturalibo q hoĩem ꝓducũt in ard nlbgeen letis i
peres:q̊ aliter eẽ nõ potuit.ergo iniuſte agis. de h̊ cõ eſſe ꝑ viam ꝗꝓpagationis. ſed ex cauſis ſcpis et imme nstan aubebenb it
qrendo. æ h̊ qõ vns oꝛdinauit et p̃deſtinanit. Con diatis voluntarijs.qᷓ operationes ꝓducunt in eſſe p Cedar guſih gtti neſeluni
⸗ grue em rũdit ſtulte. iuxta iuſticiã uã:̊ nõ veraciter motum libere voluntatis. quarũ opationes æum ſi EF Piſbeſir, . Aſuerctibiyi
. qe ſi ipſa vel ipſe v dixiſſet. oẽ pctm. vel daãnuz. q ne illis ſcõᷣis cauſare nõ cet. ꝗpter rõnem. S. e. c xij. malgtinentſeßſtin istins:
cũq; eſſet ineuitabile: er ſic nullus iuſte alteri impu vt libereagens laudem. vel vituperium pꝛemium eſſepötquſein tunerzitiato
tare poſſet dãnũ ſibi illatũ: vel re eo qri. ꝓpterma⸗ vel penam recipiant. pꝛout veſtinauit in ſuo coꝛde. 9 enlentin ga dän nn
lum qei verberando. occidendo. vel olando wel ij. Cog. ix.

nnäondn Sedgſinannt
nct H nnintninie
ſinat Ge nni Et pii Dinſcn
ultpeni aballe vrodi zi.
busrfzcils nali Et Anna i
ahltate oo N'oftat.i maline
toni r iſis irermnulto alios,
vgeeo cj. dicieſt g0is wrec⸗
ikferni ſecidopapentii obijene g
ſetocseffact?naturales pſeipſp
Actu: qetuncci wrectuiz tollenen
das effectus canſare. ci ſupfli
lures cauſas pducat gomelion
n ömü pdunt boiem ſine ligt
ninrdet ſiant poſetoiggent
Lelis arcanosepercrreiieli,
Eti dinine tutis e inniſn
1 9 qus ſiſlinciencien
us genſithftiot in
tnrſicſollt ie eihohain
——
ſnto oploenn l n iii
fi ſequat. amnotiſite⸗ 4

Arti.vj.
Hij.

Predicatio

Bed qꝛ ex vna parte iocundũ nobis eſſet.ſi pdeſti
nati fuerimus. et ſi pdeſtinationẽ nr̃am bñ ꝓſecuti
fuerimus.cũ apło qui dicit. Ad eſtinatuʒ ꝓſequar
bꝛauiũ:ad Phil.iij. Et ex alia ꝑte oimodã certitudi
nẽ habere no poſſumus:qꝛ ſicut ſcribit᷑ Ecẽs.ix. Ne
ſcit homo vtrũ amoꝛe.vel odio dignus ſit:ſed oĩa in
futurũ ſeruant᷑ incerta. SDe quibo oĩbo incertis.iſtud
ideo magis eſt incertũ: qꝛ in diuerſis ſacre ſcripture
locis.⁊ ſpaliter in dictis ⁊ verbis veritatis in euãge
lio:pauci legunt᷑ eſſe ſaluãdi.qꝛ arta eſt via.q̃ ducit
ad vitam.et pauci ambulant ꝑ viam illaʒ.Et multi
ſunt vocati:pauci vero electi.ſicut patet. Vl.iij. viij.
Et. Vl. ix. arti.iiij.ꝗpter qd eſſet magis nitendũ.vt
tam væ illis paucis eſſemus.qᷓ etiã nos w illoꝛũ nu⸗
mero eſſe ſperaremus. vt ſpe gaudere poſſimus. d
hoc ergo ꝙ gaudiũ iſtud inueniamus. duo nobis fa
cienda ſunt:q̃ facit qui rem aliquã ſcire.vel adipiſci
multũ væſiderat:vbi rem illaʒ obtinẽdi aliq̃s habet
euidẽtias.Primo nanq; opoꝛtet. ꝙ ſperet ſe poſſerẽ
illã ſcire. vel obtinere.¶ Gedo: opoꝛtet ꝙ ſpem illã
ſuꝑ certas vias ⁊ media fundet:⁊ nõ ſupꝑ negligentiã
&quã nunqꝙ; attinget finẽ optatum.¶ Primo:olco:
opoꝛtet ꝙ ſperet:qꝛ qdð veſperat᷑.ex coꝛde nõ querit᷑
Bic in ꝓpoſito.ad habendũ pᷣdeſtinatiois expimen
tum.ſeu euidentiã. neceſſariũ eſt:ꝙ quilibʒ ſperet ſe
pᷣdeſtinatũ.⁊ tamfoꝛtiter ſpem illã coꝛdi ſuo impꝛi⸗
mat.ꝙ ſi eſſent centũ in vno loco. et eẽt eis a deo re
nelatii.q; tm̃ vnus illoꝝ ſaluaret᷑.vel eſſet pᷣdeſtina⸗
tus.ipſe in coꝛde ſuo dicat:Ego ſum ille.Hocnanq;
⁊e illis centũ quilibet cogitare veberet.et ſperare. et
dicere:cũ Job.xix. Repoſita ẽ hec ſpes mea in ſinu
meo.Et cum ꝗꝓpha Sauid dicẽte ps.iiij. Zu dñeſin
gulariter in ſpe cõſtituiſti me. Et cũ omnibo electis
Bap.iij.ſpes illoꝛũ immoꝛtalitate plena eſt.Et ma
tris vei:Eccł xxiiij. In me oĩs ſpes vite ⁊ vtutis.Et
hec ſpes ideo eſt habenda:qꝛ ſicut ille qui oĩa ſperat
oĩa oꝑari.et pati incipit.⁊ cõtinuat:ꝑ que ſpem ſuã
implere põt. YJuxta illud Eccł xxxiiij.Quitimebit
ũ.nihil trepidabit.neq; pauebit.qm ipſe ẽſpes eiꝰ
Ita veſperati.nihil boni facient:nec voluntarie pa
rieut᷑:qꝛ ſicut dicit᷑ Job.vij.Conſumpti ſunt abſq;
vlla ſpe. ¶ Ded qꝛ pdicta ſpes quã quilibet ve pᷣde/
ſtinatione et ſalute ſua habere veberet:nõ eſt fundã
da ſuꝑ negligentiavel fatuitate:qꝛ ſpes unpioꝛũ pꝑi⸗
bit:Pron x.Et vana ſpes ⁊ mẽdaciũ inſenſato viro
Eccł.xxxuij.Opoꝛtet ſcdo ſatagare.vt ſpem ſuã qui
libet bonis oꝑibo certꝗᷓ faciat.⁊ oromibo adiuuet: et
nolite cõfidere in ſpe ſola:nec etiꝗ in verbis dicẽtes:
ſi veus ſcit nos ſaluãdos ſaluabimur.⁊ ſi ſcit nos eti
am eſſe dãnãdos.dãna bimur: qꝛ ex iſtis ſolis nullã
certã ſalutis euidentiã habere poteſtis:qꝛ ſicut dr:
Baßp̃.iij. Quiſapiam ⁊ diſciplinaʒ abijcit.vana eſt
ſpes illius. Sed ſi vultis certã habere ſpem. pcepta
Tei tenete.⁊ oꝑa bona facite:ſicut hoꝛtat᷑ petrus di
cẽs.ij. Petri.j.Quapꝛopter inquit frẽs.magis ſata
ite: vt ꝑ bona opa certa vram vocationẽ ⁊ electõeʒ
Reis ra hocneceſſe eſt.qꝛ ſicut ex pᷣcedentibo ptʒ
neminẽ ad annos diſcretois attingẽtẽ pᷣdeſtinat ad
ſalutẽ.ſine bonis oꝑibo.ergo ſine oꝑe:ſic dicit᷑ Job.
xxvij.q eſt ſpes hypocrite.ꝓpter qð aplus cõgrue cõ
iungit hec duo dicens.Abundetis in ſpe et virtute:
Ko. xv. Qulilibet ergo ve centũ pᷣdictis ⁊ quiſcunq;
alius.vt certioꝛẽ habeat ſue ſalutis noticia:opibus
credat.pluſq; cogitatiõi ſue:et ibi videat:ſicut dicit
Eph.j.que ſit ſpes vocatiõis eius:⁊ ſi inuenerit oꝑa
mala timeat ſe pᷣſtitum.et vitã cito mutet:qꝛ triſtis
eſſe põt qui ſe inuenit in via danatiois. Poſtqꝙ; vero
vitam mutanerit.ſperet.ꝙ qui ipᷣm iuſtificauit etiã

ipſum pᷣdeſtinauit.p illuʒ quipᷣdeſtinatus eſt filius
Tei in virtute:ꝛd Ro.j.

* xij.

. 7 . „ „
Pedicatoris verbi
ei.Primo ⁊eſcribendũ eſt officium. Se⸗
cundo oſtendit qualis intentio vebet pᷣce
re tanti officij exercitiũ. Cercio qualis oro œbet
actum pcedere ſtudij atq; pᷣdicatõnis. Quarto qua
liter opoꝛtet.qꝙ pᷣdicatoꝛes diſcant. anteq; wceant.
Quinto qualiter opoꝛtet.qꝙ ope impleant.quod di
ſcunt ⁊ cent. et quõ aliter pluribo rebus in malis
aſſilantur conditionibo. Geyto qualiter opoꝛtet. ꝙ
bona exterius exempla pᷣbeant.atq; cõtinuent. SGe⸗
ptimo qualiter opoꝛtet ꝙ mceant impoꝛtune freq̃n
ter ⁊ pſeueranter. Octauo qualem in pᷣdicando ha⸗
bebunt modũ inuectionis cõtra vicia faciendo ſpe
cialia. NMono oſtendet᷑.ꝙ ille modus eſt vtilioꝛ atq;
fructuoſioꝛ. Svecimo que pᷣdicationis officiũ impe⸗
diunt. Vndecimo bene pᷣdicantiũ meritũ.et nolen⸗
tium pᷣaicare oſtendit᷑ ꝑiculum. uodecimo quales
eſſe ebeant pᷣdicationis auditoꝛes.
Etum ad pꝛimũ quale ſit pᷣdicatoꝛis officiũ.qui
buſq; rebus in actu ſuo vebeat aſſilari multis oſten
ditur exemplis. ¶ Orimo nanq; eius officium atq;
actus in exemplo ondit᷑ medici. Quia ſicut ad offici
um ptinet medici.herbas ⁊ alia neceſſaria qrere pꝛo
cura ⁊ ſanitatis cõſeruatione coꝛpoꝝ. Ita ad pᷣdica
toꝛẽ pꝑtinet.verba ⁊ exepla qrere:ꝓ cura nõ quoꝛucũ
q;: filioꝛũ regis altiſſimi.in qͥ ipſius magna oñcd
cura:qꝛ ſicut exverbis Am bꝛoſij.in examerõ colligi
põt:ipſe eſt q̃ſi medicus electus coꝛpe.⁊ filio regis
eterni. Coꝛpus nãq; xpᷣ myſticu.et filij regis eterni
ſunt fideles ꝓ quoꝛu cura ipſi ſit electi.vt ſint ſicut
dr Luc. ix.Euageliʒãtes ⁊ curãtes vbiq;.¶ Ecce q̃
lis.quãq; generalis cura eis cõmittit᷑:q̃lis vt ſint cu
rãtes. Mõ quidẽ officiũ ſub q̃nta diſtrictõne eis cõ
mittit᷑ ptʒ ꝑp hoc.ꝙ Paulus cui iſtud officiũ ↄamiſſuʒ
fuit.dixit. Ee mihpi ſi nõ euangeliʒ auero.j.Coꝝ.ix.
Ex quo ptʒ ꝙ iſtud officiũ cõmittit᷑ ſub ꝑiculo dam
natois eterne.ſicut cura filij regis.ſub pena capit s
et piculo. Dicut ꝑiculum amiſſionis capitis timere
po ſſet:qͥ curã filij regis infirmi acceptũ.nõ diligent
vel nõ pꝛudeter exequeret᷑.hſ̊ negligeter. vt faceret te
pide ⁊ tarde:nõ plus æ cura eius.q œſolatio ꝓpꝛio
curãs:nec pꝛudeter:vt nõ vulneri medicinã appone
ret:parcẽs ne infirmũ offenderet.vel minꝰab eo dili
geret. Ita in ꝓpoſito.illi qͥ in pdicando lucra ⁊ ſola
cia pᷣponũt ꝗꝓpꝛia:⁊ pᷣdicãt ad aures placãdas.⁊ ñ ad
ſoꝛdes tergedas:nec plagas ſanandas.Ergo non ſic
vos.ſ̊ ſicut pᷣcipi᷑ Yſa.xvj.Loqminiplagas taqᷓ fi⸗

eles medici.¶ Et h̊ͥ generaliter.qð intelligit᷑ in G.· ij.

dr: ybiq;:curãtes inqᷣt vbiq;:vt t vobis verificet
iud Job.xxxvij. Mubes ſpargũt lumẽ ſuũ.luſtran
tes cũcta ꝑ circuitũ: qͥcunq; volũtas gubernatoꝛis
duxerit. MNMubes vento ſpũſſanctiagite.ſunt ſanctipᷣ
dicatoꝛes. Quibo tria in iſta auẽte tacta ſũt neceſſa
ria. ¶ Primo voctrine liberalitas ſpargunt lumen.
pᷣs.Diiꝑſit edit paupibus ⁊c. Mimis auarus eſt:qͥ
candela ſua nõ vult alias accẽdere.cũ nõ minuat᷑ lu
men eius. Ideoſvici᷑: Gap.vij. Gine inuidia cõico:
Zux em̃ om̃ibo indifferẽter ſe cõicat:Eccł xxxij. Sol
illuminãs p oĩa reſpicit. Contra illos qui diuitibo 2
nõ pauperibo euangeliʒare volunt. Mon ſicxpus:xæ
quo Yiſa.lxj.Et Ruce.iiij. Euangeliʒare pauperib
miſit me:vt mederer ⁊c. Item lux oĩa viſibilia mani
feſtat.et oĩm maculas reuelat.Contra illos qui ar
guunt ⁊ manifeſtant.⁊ pᷣdicant contra peccata pau
perum.⁊ non diuitũ. Non ſic Johes.qui arguebat
Herodem.¶ Requirit᷑ ergo ſecundo:in eis medici
ne generalitas:quod notatur in hoc ꝙ dicitur.Lu⸗
ſtrant cuncta. Contra illos qui non viſitant. nec
curant infirmos: ſicut aliqui medici: nin ybiſunt

Ar. j.
.j.

zilchiͤ
. 7 itnlus j a eoen
Predicatio xij. mrglie ihele⸗
. = . . = i n ir ſeyte
loca pinguia:vbi bñ ꝓcurant᷑ et lucrant᷑.in psẽ. JYoſi nec diuiti.nec potenti.vel pauperi:ſed omnes tãgit lunainni huitn linian
diſpergent᷑ ao manducandũ. Contra exemplũ xpi: qui contra illud qð clamat. fecerunt vel faciẽt. Ita nigralei inti ſua. leſtninn
quo Marci.vj. Jeſus circũibat caſtella:wcẽs in vos pᷣdicate euangelium omni creature: Marci. xvj ieric h nigcc eii hi
circũitu. Et Auce.iiij.vbi v ſeipſo loquẽs ait. Spi Tercio: officium et actus pᷣdicatoꝛis.aſſi łari e⸗ v. i tidiet oſtemuͤt e enell
ritus dñi ſuꝑ me.ꝗpter qð vnxit me.euãgelizare pau bet actui piſcatoꝛis.qð ſatis oſtendit in hoc. ꝙ veri 11 ißttufiie fiigentit . ant
peribo miſit me.ſanare cõtritos coꝛde.pdicare capti tas illis.quos pꝛimos fecit eeelelie Pcicatoꝛes virit 9 tinunite tt! H 6o0o ⸗ gendorg
uis cc. ¶ Tercio requirit in eis obedientie facilitas Faciã vos fieri piſcatoꝛes hoĩm: ath. iiij. ¶ Cir/ ne iinogefecin tiee⸗ ihlacte
q notat᷑ in hoc ꝙ dicit᷑quocũq; volũtas ⁊c̃. Ro.x. ca quã auctoꝛit tẽ eſt duo aduertere. Primo cõmiſ 3 le tinheit il ſtlse ſarbe
Quõ pdicabunt niſi mittant᷑. Sic diſcipuli xpᷣi pꝛe ſionẽ. Scðo executionẽ. ¶ Commiſſio vero fuit ad ſ nr Elel uſi 4
q; oñ . confi hoc facta diſcipulis chaiſti.et ſequacibus illo rane gate edantate⸗
dicauerunt vbiq; dno cooperante:et ſermonẽ confir poc facta diſcip Halſti. et ſequacibus illoꝛum. i. cn niani iſ i lte danit Dil
mante ſequentibo ſignis:Marci. xvj. Beguentibus omnibus viris eccleſiaſticis: vt piſcarent᷑ homiĩes.i. ſpt luirn getſel 1 eitbn⸗
inquit ſignis curationũ⸗ ſanitatũ.que eis ibidẽ cõ eccatoꝛes traherent ve aquis delitiarũ.ad terrã ſo linhaimmi i n.
mittebant᷑. Sup egros inquit manus imponent:et idam ecc eſie. Mon cõmiſit eis. . ncgrenfPileo⸗ nibus inaſeht ſteri vignitar
iij. bñ habebunt.¶ Et ſic ptʒ. quõ officiũ pᷣdicatoꝛis ẽ patus. vel alias dignitares: vel pbendas: vel lucra: ni mn ntini oculus tuns⸗
ſile officio generalis medici:nõ tm infirmos ſanãdi ſeu ſolacia terrena:vel laudes bumanas. Quã com nant Auſi mit necet
ſed qð maioꝛis eſt virtutis.potentie.atq; miraculi. miſſionẽ. multũ excedunt nomnulli. quiplus ſtudẽt npti. venöteſebroun gercen
moꝛtuos ſuſcitandi:ſicut oſtenſum eſt. V. viij.xxv. et plus laboꝛant.tam in ſtudendo.qꝙᷓ etiã romã eun⸗ B Vli e icj eelitia zdicnti
Et ſicut ptʒ ꝑ vcretum ſumptũ ex verbis Augu.li. w:circa mundi honoꝛes:ꝙᷓ circa piſcationẽ animaꝝ luntn ctaditi tetarnaſe ei
iij. contra manicheos.et ha bet᷑.iiij.q.j.olim.ſub his oſtendentes ſea dyabolo potius eſſe piſcatoꝛes pe⸗ ne igenid tandeüten zinten
verbis:Olim iuſſus eſt frater pᷣmoꝛtui fratrisvxoꝛẽ cuniarũ.qꝙᷓ a vo piſcatoꝛes animaꝝ. Quoꝝ pena pa Pbon et deat quiemdelancein 5
Ducere.vt nõ ſibi:ſed illi ſuſcitaret ſobolẽ. Glo.qui tet Iſa. xix. Aderebunt piſcatoꝛes qñ erunr vbi erit Nullihun rum Gregorii rl n
licet eſſet iſtius filius carnalis:fuit tñ fratris moꝛ⸗ ſletus ⁊ ſtridoꝛ ventium. Executio vero eo modo . ſar ehben ob in. Venſ eſtinlu
tur filius legalis: vt.lvj.di. Iſmael. Sequit᷑. Eiuſq; flerl vebet. quo plures capere poſſũt eccatoꝛes. qð vj. ibꝛiiupilud 3 cum in vocan flentu
noĩe vocaret᷑.qð inde naſceret.qð ſi recuſaret.diſcal ita fieri põt.ſi contra vicia pᷣdicet᷑ in ſpãli:ſicut oſtẽ nea tonlini nef i lcttionle
ciatus vno pede conſpm ſolebat in faciẽ. Nunc euã vit᷑ infra eo. c. arti ix. Nam pᷣ̃dicatio generalis eſt. q̃ Bonulloclonn habet athicehlin
gelij quiſq; pᷣdicatoꝛ.ita debet in eccleſia.que figura ſi rethe nimis lata hahẽs foꝛamina. p que multi pi inuident bonii 3 cobiͤ glalk ij
tur ꝑ illam vxoꝛẽ᷑.fratris pꝛemoꝛtui.ſe habere vt de⸗ ſces euadunt. Speclalis que nitit᷑ oẽs tãgere. eſt qſi nabent: gulbo reckep ds etcotalnid
functo fratre.i.chꝛiſto.ſuſcitet ſemen.i.filios ſpiritu rethe artum: qð oẽs qᷓtum in ſe eſt ca pit: ꝓpter h̊ em ananum habetionntery ſimanti nin
ales illius fratris.qui ꝓnobis moꝛtuus eſt:⁊ qð ſu⸗ illi piſcatoꝛes veſcenderãt.⁊ reficiebãt rerhia ſua:ne obus veſtno⸗non eſtiſta olis.
ſcitatũ fuerit.nomen eius accipiat.vt a chꝛiſto chꝛi⸗ aliquijeuaderent: Quce. v. Ged heu magna eſt diffe nsſedtenena aniinalis dfebolle.
ſtianus dicat᷑.At vero qui electus ab eccleſia. mini- rentia inter piſcatoꝛes æi:et dyaboli: qꝛ piſcatoꝛes FEgtiamagkicolarijeins affln⸗
ſterium euangelij renuit:ab eccleſia ipſa digne.me⸗ dya boli.vident᷑ ci magnis rethibus piſcari: qꝛ mul terreſuntqiinminonilocd hoſituqen
ritoq; contemnit. Qui em̃⁊ ſibi ꝓdeſt.et eccleſie:bñ tos 7 magnos capiunt:et cito. Vnus nãq; falſus in Fropoſſintogead euditaneſancte
nreiliackrero pede calciatus. Vnde illud. Mſpe vna duodena. coꝛruptoꝛ cũ pecunia: falſis verbis Dicationis grati coopantur:quos no
cioſi pedes euangeliʒantiũ pacem: euangelizantinʒ cito capiet rj. Et vna fatua mulier in oꝛnatu ſtulto loꝛum openttono inyiderenerectoren
bona pᷣdicantiũ ſalutem: Iſa.lij. Sequit. Qni eniʒ eundo ꝑ vill. plures capiet. ꝙᷓ p̃dicatoꝛ tora die cla iſibi is pdiautonis vendicgtetiil
curam lucrãdoꝛũ refugit alioꝛũ: diſcalciatiillius fi mãdo.⁊ ſic ve alijs.Et ſic pʒquõ ꝓ miĩſtros ſuos.tra cntikv nntdtalemoꝛdente cotradicat
guratũ non ſigmificauit ſolum. led in ſe impletũ poꝛ rit terciq partẽ ſtellarũ ſecum:poc xij. Piſcaroꝛes ſtoñ mens geno Prian giorli ſen⸗
tat oppꝛobꝛiũ.¶ Vide v officij huius excellẽtia et ceividet cũ linea piſcari:qꝛ ſiẽ ille lineã in aquã mit bomnit ult dluuani goagtn fu
dignitate:anctoꝛitatẽ beati Gregoꝛij in logo iſtiꝰ tit.neſciẽs quẽ capiet.niſi quẽ æus derit.⸗ aliqnũ optat ifien mleot. r ferltati
opuſculi verſus finem. ¶ Scðo officiũ pᷣdicationis capit vllum. aliqn nullũ: et q plus capit. non capit nnne eatoat Manh ſnc hi
aſſilari vbet. officio pᷣconis:qui in parlamentis cõ niſi vnũ. Ita iſte põt intantũ clamare. ꝙ veraciter laninoſia eroe⸗ ane 85
ſilus.et ciuitatibus iuſſa ⁊ oꝛdinationes clamat re⸗ dicere porerit cum ps.lxviij. Zaboꝛaui clamans ex⸗ ſe Qubtnbuatos pr is oyls phertt
üiij⸗ gia. in dua bus cõditionib. ¶Primo qᷓtum ad ma tentendo loco lineè linguã ſu. neſciens quẽ capiat: oßliarne gtihet onitione ſeqnla
teriam quã clamat.quia ſicut pco illoꝛum materiaʒ niſi quẽ vus œæderit. Et tñ aliqñ capit nullũ: ſicut ſn e guip diatagtus al Pollk). Al
et verba q ponunt᷑ in oꝛe ſuo.qtocun ſint aliquib nec illi:Luce.v. CTota nocte laboꝛãtes.mihil cepimꝰ ſum contentione n Hdlcant. Tal
terribilia. et grania.atq; diſplicẽtia. illa nibilominꝰ Aliqñ foꝛte vnũ.i.aliqñ paruum. vlł pauperẽ. et nul Gnlaealiſelucenddtſeinſds onſumͤte
apte clamat.nihil dimittens ce hoc.qð ponit᷑ in oꝛe lum magnũ.qꝛ ſicut magni piſces. vel ad lineam nõ ſatlorcdleſtis Neldus Gorſi.
ſuo. YJta pᷣdicatoꝛ verba que veus . ꝓhetaʒ Yſa. xl. veniunt: vel ſi venerint illã oꝛe capere nolunt:vel ſi Bedchnectameteclletisßalcatidis
et iuſſa ci. que ei ibidem pᷣcipit:dicens. Sta in ex⸗ oꝛe illam acceperint⁊ capi inceperint.illã rumpunt i tumpure mentis intetio ſine wipe
celſo ſupple.ad moqum pᷣconis:tu qui euangelizas et euadunt manũ piſcatoꝛis. Ita magni tyranni.di reh gilare aiienicanis
ſyon. Et clama ne ceſſes:exalta in foꝛtitudine voceʒ uites et potentes.⁊ magni peccatoꝛes.vel ad pᷣdica⸗ rarehe Ctadinpetrancügran bene
tuam: Iſa.lviij. Que autẽ verba ponit in oꝛe ſuo:q̃ tionẽ no veniunt:vel ſi venerint wꝛmiũt. vel garru tone verbĩ wiſeminandi ſtnt aani
opoꝛtet ꝗ; clamet.qtumcunq; aliquibo diſpliceant. lant. et illã aure capere nolunt vel ſi acceperint.⁊ꝛ in ißo et gens ameni⸗ tiſeminut gni⸗
patet ꝑ hoc qð ſequit᷑. Annuncia ppło meo ſcelera aliquo cõpungi.et tangi coꝛde ceperint.cito lineam ſatunmlnplick Sian ten
eoꝛũ:et vmui Jacob peccata eoꝛũ:apte et terribili illãqcoꝛ tangit rüpunt: ad alias cogitatões cupidi r mmu tg apti aben ehoagne⸗
tertonando ? ignẽ eternũ.quẽ ꝓ eis merent᷑ oñden- tatis.vel carnalitatis ſe diuertentes. Ideo dicitur pingtiſenebijcvo nf tſeminui.
V. et foꝛtiter atq; ſalubꝛiter ignem illũ eis immme Job. xl. Munquid capies leuiathan hamo ꝛq̃ſi dice . ſcicanons mogf but ꝛ geſcat. It⸗
re clamando. ſicut amici clamant amico. q vident ret:nõ. Propteꝛ hoc.ſicut dr̃ YJſa. xix. Außebut oẽs erſerbiümine, eblentöis in,
ignem. vel latrones wmui eius imminere:vt ſe con⸗ mittentes in flumen hamũ. Nec tñ ꝗpter hoceſta pᷣ imintt oſtn ein collplate
tra ignẽ illũ iuuent:vel latrones.Talibo nanq; ter⸗ dicatiõe cefſandũ.exemplo illius.qui pᷣdicauit.licet hzn Cn cicarione ſthi eſeg
ribiliba cõminationiho potius cõuertunt᷑ a peccatis multos capere nõ poſſet dicens.j. Coꝝ.j. Predica⸗ Krr aeethectena ſineſem
ſuis:qᷓ pᷣdicatione miſericoꝛdie vi: ex qua audaciaʒ mus xpᷣm crucifixũ.iudeis quidẽ ſcandalum:genti⸗ Us inehoiognet, Ramechomoſi
capiunt velinquendi: Et ideo Augu ſtinꝰ.li.iiij.ve bus aũt ſtulticiam ⁊c. ¶ Quarto actus et officium vij. Perilde. adakiuſtciin oie u
ctrina xpiana wcet: ꝙ pdicatoꝛes nõ vbẽt loqui pᷣdicatoꝛum aſſiłant᷑ actuiet officio angeloꝝ. Om⸗ ntinie ara Damihlinanu
tm̃ ſimplicitervt inſtruant. necmediocriter tm̃. vt Ne nes nãq; pᷣdicatoꝛes.p illos ſeptem angelos eſignã Sglon Uniuniniimu uit
lectent:ſed granditer. vt impellãt et vincant. ¶ De tur: Apoc.viij.quia ſicut ibi dicitur: ꝙ ſeptem an⸗ dmt WN s.nöter
cundo.quo ad modũ clamoꝛis:qꝛ pꝛeco ille alte cla⸗ gelis date ſunt tube ſeptem. JYta ſancti pꝛedicato⸗ 1 recror droni 10 regerepp
mat.cunctis audientibus. Ita tu:Judic.vij. Cun res qui ꝓꝑ numerum ſeptenarium ceſignari poſſunt. . tofa anlmag hhe magsshoe H
ctis audiẽtibo pᷣdica.Et ſicut pꝛeco ille nulli parcit quia væbent in eis quieſcere ſeptem wna ſpũſſancti d anen acnn ahaloclcatde

Amagnis tetbibnotſen genu
unt nEnneniſſäin
mngtdrcäeanintfſſirudi
Etpmafatnamulier nomamnſinlt⸗
lures capiet Hclcarotata diece
lis. Etſicgz quo g miſtooſnootn
ſtelloni ſecum:. pocrij Pllenrtons
nplſcari eſie llelinci noguo nit
Apler. iſius ys wdent 9ligſ,
inullucti plus cpit non capit
pot intanru damore. peraalter
Ips rwii Aabouuidamans e⸗
elingus ſuã neſciens que capiat:
ntt. i alſſ capitnlli; ian
Ntanogelabonutts nhilcchin
Laliqiparuum Apanpere. ernln
ut magnipiſces. laclinani
nenntilircngerelnnen

ipiſatons Iumugnltnnln

Arti iij.
iy.

Oredicatio

Abent cum ſeptẽ tubis.i.cum gr̃a ſeptẽ wnoꝛũ ſpũſ
ſancti pᷣdicare.cõtra ſeptẽ vicia eis oppoſita.t tã
ennes et paſtoꝛes latratibo et clamoꝛib.lupos in
ermi arcere. ab omili chꝛuiſti? ſepties muros circũire
hiericho.i.p totã vitã ſuã q ꝑ nũerũ currit ſeptena⸗
riũ.i.ſeptẽ dieg mũdũ circũire:vt mũitões veſtruãt
bctõꝑ ⁊ vfẽſioes ꝓſternãt:qͥb ſe q̃i q̃dã muro z vVi⸗
ratẽ munire. et federe nitut᷑: tenetes tubas ĩ mani
bus.i.in ope faciendo. quod oꝛe pᷣdicant:et alios ſiẽ
Hacariane ua conuerſatõe excedendo:qꝛ ſicut ſcri⸗
ur Yſa. xxx. Erit lux ſolis ſeptẽpliciter ſicut lux
ſeptem dieruũ: qꝛ pdicatoꝛes quaſi ſol vebent alios ſe
dien aliater. excedere.in vite clanitate:vt ve quoli⸗
bet iloꝛũ verificet illud: Judith. rj. Diſciplina tua
in omnibus ꝓuincijs pdicatur.
Nuia vero tanti miniſterij dignitatẽ intẽtio coꝛ
rupta obſcuraret: Quia ſi oculus tuus nequã fnerit
totũ coʒpus tuũ tenebꝛoſum erit:neceſſe eſt ad hoc.
tanti officij excellẽtia. digne exerceat᷑: coꝛ ſic in⸗
tentione recta dirigat᷑: totus pᷣdicatiomis actus.⁊
laboꝛ. et vſideriũ.laude inrendat xei:ſicq; regulet᷑.
ꝙ nulli inuideat qui eandẽ laudẽ intendere videtur
ſicut ꝓꝑtʒ ꝑ beatum HGregoꝛiũ.xxiij.moꝝ.verſus finẽ
libꝛi.ſuꝑ illud Yob.xxx. Verſa eſt in luctuʒ cithara
mea. et oꝛganũ meum in vocem flentiũ. Sunt inqᷣt
nõnulli.qui dum officiũ pᷣdicationis exhibent. alijs
inuident:bonũ qo habẽt.atq; ideo iam veraciter nõ
habent: quid recte ꝑ YJacobũ dicit᷑iij.cꝙ ſi ʒelum
amarum ha betis inter vos.et cõtentiões ſunt in coꝛ
dibus veſtris:non eſt iſta ſapientia deſurſum eſcen
ns:ſed terrena animalis ⁊ dyabolica. Vñ ſubdit᷑
Et aĩam agricolarũ eius afflixi Agricole em̃ huius
terre ſunt qui in minoꝛi loco poſiti.quo valent ʒelo
qᷓ̃to poſſunt oꝑe ad eruditionẽ ſancte eccleſie.⁊ pᷣdi⸗
dicationis gratia coopantur:quos non affligere:eſt
eoꝛum operibo nõ inuidere:ne rectoꝛ eceleſie.dum ſo
li ſibi ius pᷣdicationis vendicat:etiã alijs recte pᷣdi⸗
cantibo inuidia ſe moꝛdente.cõtradicat. Pia etenim
paſtoꝛũ mens.qꝛnõ ꝓpꝛiam gloꝛiã.ſed auctoꝛis que
rit ab omnibo vult adiuuari:qo agit:fidelis nanq; p
dicatoꝛ opꝑtat. ſi fieri valeat:vt veritatẽ quam ſolus
loqui nõ ſufficit.oꝛa cunctoꝝ ſonent. Vnde Moy⸗
ſes. Quis tribuat os vt oĩs ppls ꝓphetet? Ad bonũ
ergo pdicatoꝛẽ. ptinet conditionè ſequi Moyſi.⁊nõ
illoꝛũ væ quibo dicit apłus.ad Phił.j. Alij ꝓter in
nidiam.⁊ contentionẽ xpᷣm pᷣdicant.Tales ſicut lux
eandele.alijs lucendo:ſeipſos conſumũt et non ſunt
ſicut lux celeſtis.vel rubus Moyſi.
SGed q; nec tamexcellẽtis pᷣdicatiõis opatio:nee
tampure mentis intẽtio.ſine æi poſſunt haberi ad
iutoꝛio.pᷣdicatoꝛ añ oẽm pᷣdicatiõis actũ vel ſtudiũ
oꝛare habet ad impetrandũ gram bene ⁊ bona intẽ
tõne verbũ vei ſeminandũ:ſicut agricola oꝛat bonũ
epᷣs.et geris amenitatẽ.ſeminãdi terrã ſuã.et ꝙ ſemi
natum multiplicet᷑. Sicut ergo agricola duo veſide
rat vnũ.ꝙ tpᷣs aptũ habeat ſeminãdi.Aliud. ꝙ ſe⸗
minatũ ſemẽ bñ cooꝑiat᷑⁊ ceſcat. Ita pᷣdicatoꝛ añ
pᷣdicationẽ:imo añ omnepᷣdicatõis ſtudiũ oꝛare ve
et. vt verbũ vei apte pꝛimo cõcipiat᷑.et poſtea bene
ſeminet᷑. Poſt pᷣdicationẽ vt bñ creſcat ⁊ fructificet
2 ᷣm Criſo. Gicut nec terra ſine ſemine.nec ſemen
ine terra fructificat. Ita nec homo ſine co:nec re⸗
us ſine hoĩe opat᷑ iuſtĩciaã in hoĩe.ſoinc eſt gloſa ſu
per illud.ij. Dara.j. a mihi inquit Salomon ſapi
entiã ⁊c̃. Mon aurũ.nõ diuitias.nõ terrenã gloꝛiam
Salomon petiuit. h̊ vt ſciret regere pplin vei. Si h̊
elegit rectoꝛ coꝛpoꝛũ.qꝙᷓto magis hoc eligere vebent
rectoꝛes animaꝝ.abʒ ergo pdicatoꝛ oꝛare:⁊ alios
ad or̃onem ꝓuocare.et hoꝛtari:ſieut hoꝛtat᷑ apłs.ij.
Thev.iij.Orate inquit ꝓ no bis.vt ſᷣmo vñi currat

xij.

oꝛe.ſ.pdicatoꝛum:ad aures quditoꝛum. auri⸗
bus ad coꝛda.⁊ œ coꝛdibo ad ehationem bonã 7 pſe
uetZantem vſq; ad finem. et meſſem vite eterne. OGra
te ergo an om̃e ſtudiũ ⁊ pᷣdicationem.⸗ poſt. ne ſit in
anis pᷣdicatio veſtra.j.Coꝝ xv.

Poſt vero tamalte oꝑationis conſiderationẽ · et Art.iiij

tampie intentõnis ⁊ oronis irectionẽ diſcat:vt ſit
dignus opari.qð mente concepit. et intentione dire
Eit.et oꝛe vpcabat᷑.Oꝛ nanq; hoc neceſſariũ ſit. vi
xclicet pꝛius audiendo⁊ ſtudendo diſcat.antec; wo⸗
ceat.tam in natura ꝙᷓ in arte qᷓ etiã ſacra ccet᷑ aucte
Bicut nanq; naturale eſt. ꝙ auis habeat alas. anqᷓ
volando in altũ aſcendat.et ꝙ aĩal qpcũq; lac.pꝛius
concipiat.anteqꝙᷓ aliud lacte nutriat.⁊ ꝙ teꝛra pꝛius
ſemen recipiat.anteqᷓ; aliquẽ fructu paſcat.⁊ ꝙ luna
etiſtelle pꝛius lumen a ſole recipiãt.q; aliquos deno⸗
cte illuminent:⁊ ꝙ concha ante aquã recipiat.qᷓ ſiti
entes ſatiet.⁊ ꝙ puer pꝛius audiat. qꝙ; loquat᷑: qꝛ ᷣm
phm. naturaliter ſurdus. eſt naturaliter et ſemꝑ mu
tus. Ita in ꝓoſito.neceſſariũ eſt ⁊ rõnabile eſt. ꝓpᷣ
vlcatoꝛ habeat alas bone viteet ſcientie.anteqᷓ; am⸗
bonẽ volando aſcendat:qꝛ aliter. ſicut auis ſine alis
confuſibiliter vſcẽdet:⁊ ꝙ pꝛius lac mctrine cõcipi
at. quo.j.Coꝝꝑ.iij. SGicut paruulis lac vobis vedi
Et ꝙ lemen verbi ei:cæ quo in euãgelio Luce. viij.
Semen eſt verbum. pꝛius audiendo et legendo reci
piat. ⁊ ꝙ lumen gratie. et ſcientie. ſicut ſtelle pꝛius re
cipiant. et poſtea ſicut ſtelle que in pꝛofundo lumen
recipiunt.illud alijs cõmunicent.vt ſint ſtelle manẽ
tes in oꝛdine ſuoppugnantes contra ſiſaram. Judic.
v.et nõ ſicut terra.que lumen quod in ſuperficie reci
pit.alijs nõ cõmunicat. ſed potius ſint clypei aurei.
que alus ſplendoꝛẽ wctrine.et bone vite oſtendant

vt ve eis verificet illud.j.adach.vj. Refulſit ſol in xj.

clypeos aureos ⁊c. Et ꝙ pᷣus ſit cocha.vł vas aquã
renpiens.nõ vas qpcunq; turpe vel ſoꝛdidũ.ſed vas
oꝛnatum. omm lapide pcioſo.vas electionis:vt poꝛ
tet nomen xpᷣi coꝛam gentibus et regibo.⁊ filijs iſrł.
et vas ab omniſoꝛde peccatoꝛũ mundatũ.In cuius
ſignũ ſicut dicit cretum ſumptum ex verbis beati
HGregoꝛij.in regiſtro.viij.qj.in ſcripturis. Nſaias pᷣ⸗
us fuit purgatus anteqᷓofficiũ admitteret. vel exers
ceret pᷣdicationis. Sunt aũt verba beati Gregoꝛij.
iſta is qui mitti voluit.ſcʒ g oixit. Ecce ego mitte
me:pꝛius ſe ꝑ altaris calculũ.purgatũ videt:ne aut
nõ purgatus adire.quiſqᷓ ſuꝑbe miniſteria ſacra au
cat: aut quem ſuꝑna gratia eligit:ſub humilitatis
ſp ecie ſuꝑbe cõtradicat.Elo.quedã ſupꝑ illo verbo.
altaris calculũ:dicit calculũ hic eẽ carbonẽ ſumptũ
w altari vbi erat ignis ad opus ſacrificij. Et tagit
illud qo legit᷑ in Yſaia. vj.c. ſeʒ cũᷓ Yſaias ð immũ
dicia labioꝝ.qua extraxerat cõmoꝛando cũ Achaz:
et eius peccata nõ redarguendo.conqreret᷑: volauit
ad eum vnus v ſeraphin.⁊ calculo quod tulerat foꝛ
cipe œ altari tetigit.et mundauit labia eius. Myſti
ce:calculus ſignificat charitatẽ.altare chꝛiſtuʒ.qui
datoꝛet conſeruatoꝛ eſt charitatis.Per foꝛcipem.qͥ
habet duas mandibulas. intelligũtur duo pꝛecepta
charitatis. Qui em̃ ad pꝛedicandum mittitur. duo
bus pᷣceptis gemine charitatis.ſq; ve dilectione vei.
et pꝛoximi. vbet eſſe munitus.Et eſt hicargumen⸗
tum.ꝙ nullus officium pꝛedicandi debet aſſumere:
niſipꝛius labia coꝛdis.igne charitatis habeat vxco
cta:et poſt purgationẽ peccati.licite poteſt quis aſ⸗
ſumereofficium pᷣdicandi. Adoyſi etiam anteq mit
teretur dictum fuit.ꝙ ſolueret calciamẽta v pedi⸗

bus ſuis.i.affectiones.⁊ opeꝛa moꝛtua devoluntate xij

Beg heu.nonnulli ſunt vaſa plena ſcientia.ſed tã
immũda.ꝙ malis moꝛibo aquam inficiunt wctrine
Eʒechiel.xxxiiij. Cum aquam limpidiſſimam bibę

X.

Arti.v.
xiiij.

Predicatio

retis. reliquam:pedib veſtris conturbaſtis. Aliqui
ſunt vaſa munda.ſed vacua:quia noticia ſacre ſcri⸗
prure notabiliter earent. et hralios poꝛtare nõ poſ-
ſunt:nmec congrue loqui:qui nec pꝛius ſufficiẽter au

ex anditu.auditus autem ꝑ verbum chꝛi

dierũt. Cum ergo ſicut dicit ad Bongr gide⸗ lie
1. quo il⸗

4

li fidem pꝛedicabunt:qui vix vnꝙᷓ vnum verbum de

chꝛiſto vel fide in ſcholis theologie audierunt:ſicut

ſacerdotes.qui ſtatim poſt paruam infoꝛmationeʒ.

vel fundatõnem in gramaticalibus oꝛdinant᷑ opoꝛ

tet. ꝙ ſicut tales ſemper fuerunt ſurdi.ab audiendo
verbum vi:ita etiam ſint muni ad beneillud loquẽ

dum. YJdeo ſignanter e Oſee ꝓpbeta dicit: Oſee.j.
Principium loquẽdi in dño in Qlee.i.pꝛius locut?
eſt oñs in Oſee.eum wcẽdo. anteqᷓ wceret:vt pꝛius
ſit ſaluatoꝛ ſuipſius.et poſtea alioꝛñ.Hinc eſt ꝙ apo
ſtolus in diſcipulo. omnes infoꝛmat dicẽs.j.ad Zi⸗
moth.uij. Attende tibi et wctrine.ſicem ſaluum te
facies:et alios.Mliter pᷣdicatoꝛ ſimilis erit. Pylato
qui ante fuit iudex.qꝙᷓ ſciret.quid eſſʒ veritas: Johᷣ.
xviij.Quid eſt veritas? Sic illi qui ante ſacram ſcri

pturam wcent. ꝙ; ſciant. vel ſacram ſcripturam in⸗
telligant. Quod nõ tm̃ eſt contra omnia pꝛedicta ex

empla naturalia. verumetiam contra omnia exem/
pla ommum artificum. In arte em ſeminatõnis pꝛi
us ſemen in cophino ponit᷑:vt de illo terra ſeminet᷑
Et nullus cecus pᷣſumit ſpeculatoꝛ fieri. Nec in arte
aliquis magiſteriũ aſſumit: niſi pꝛius illam didice-
rit.iuxta illõ beati Gregoꝛij in paſtoꝛali. Nulla ars
Vceri pꝛeſumit᷑.niſi pꝛius intenta meditatõe diſcat
Ab imperitis ergo paſtoꝛale magiſterium:qua pꝛe⸗
ſumptione ſuſcipit᷑:icum ars ſit artium regimen ani
marum. Ideo ꝓpheta. anteq; vei pnunciaret mirabi
lia.ſignanter pᷣmiſit dicens in ps.lxx. veus wcuiſti
mea iuuentute.⁊ vſq;nunc pꝛonunciabo mirabilia
tua.Et Paulus.ij.ad Timoth.iiij. ñs aũt aſtitit
mihi: vt pᷣdicatio mea ipleret᷑: Alctuũ etiã xxij.dicit
ſe legem dicliciſſe iuxta pedes Samalielis:ita ꝓ ha
buit tam vei confoꝛtationẽ interius.qꝙᷓ; etiam homi⸗
nis in foꝛmationẽ exterius. anteq; æ pᷣdicatiõe ſein-
tromitteret.

Bed heu.D. vj lvj. et. lvij. nec ſufficit. ꝙ bene di⸗

ſcant.anteqꝙ; pꝛedicent:niſi etiam opere implent:qð
alus wcendo imponunt. Opoꝛtet er o. ꝙ exemplũ
illius ſequant᷑: cnius omnis actio. noſtra eſt inſtru⸗
ctio:qui incepit facere et wcere. Exemplũ etiã ad H̊
in natura. Gallus ve nocte. anteq; diem ꝓpinquum
cantando enunciet. ſeipſum alis ꝑcutit. Ita pᷣdi⸗
catoꝛ vnunciando diem iudicij. ꝓpinquuʒ ꝛet hoĩes
ad pnĩam. ob timoꝛem illius.vocando. et vt parati
inueniant᷑:exhoꝛtãdo.videat ꝙ ipſemet ſit paratus.
ne venideat᷑ a dicentibo.Medice cura teipſum. Et ꝙ;
ſicut phariſeus homibo onera imponit. que nec mi⸗
nimo digito ſuppoꝛtat. Seipſũ ergo pꝛius ꝑ pniam
pcutiat:exẽplo optimi pᷣlicatoꝛis.qui dicit.j. Coꝝ.
ix. Ca ſtigo coꝛpus meum.⁊ in ſeruitutem redigo.ne
cũ alijs pᷣdicaueri.ipe repꝛobo effiar.¶ Ne poriꝰ ra-
ne aſſimulet᷑ ꝙᷓ gallo. Ranã em̃ conditione ſequit:q̃
ſicut illa ſolum os.qͥ cãtat hʒ extra aquã:tm̃ os quo
pdicant. et in publico loquunt᷑ extra aquas habent
deliciarũ.⁊ dum alijs ſeminauerit.ipſe ſine meſſe fa⸗
me moꝛat᷑. Vnde beatus gregoꝛius:Omeł xxj.ſecũ
partis ſup ʒechielem. Audias q dicis:opare
quod pꝛedicas:ſi em negligis implere qð woces:alijs
meſſem ſeminas: ipſe a fructus participatõne ieiu
nas. Unde ſcriptuʒ eſt Yob. v. Cuius meſſem fame⸗
licus comedet.MMeſſem uiype ctoꝛum.qui bona
loquunt᷑. ſed non operant᷑ famelicus comedit:qꝛ is
qui panem iuſticie eſuritoperat᷑ mãdata que audit.
⁊ipſe fructũnõ habet qui ſeminando laboꝛauit 7c.

pꝛeteritis ve verbis ſuis dixit. Molite ei credere.nec

cfict
ccke
Cogtf alihin
ExIj. ſub lun nrt hminn
oxole nnn delo⸗
Tales cecis infirmis. et claudis ſedentibo in exiti pv. luthulſeil , 1
bus villarum aſſilantur. qui de via tranſeuntes bñ znutelan ctanin tu na ſi
infoꝛmant ꝑ quam ipſi nõ incedunt:que quidem cõ R fiuiti clolou etnu
ditio licet in omnibo woctoꝛibus ſit mala.peſſima tñ 1 ſvanit,. i toreluſt lus pin
eſt in pꝛelatis.quia ipſi pplin pꝛecipue pꝛecedere te i e nic teß vtilinl uiöne
nent᷑:bonis operum exemplis eos docendo: Figura: i ti rch
Mumeri.xxxij.v tribu Ruben.et Gad.et dimidia lleb.

tribu manaſſe:quiqꝛ acceperant pinguia paſcua:pᷣ⸗
cedere vebuerunt fratres ſuos ad pugnandum ꝓ eis
Iterum tales heraldis aſſilantur armoꝝ.quifacta
clamant armoꝛum que nõ faciunt. Et ſũt ſicut cym

balum tinniẽs. aut es ſonans.quod extra eccleſi ſo n jmnn hoguige g:
nat.⁊ homines ad eccleſiam worge⸗ nec eccleſiã in⸗ ithd n umaninelſ
trat:ſed ſeipſum ſonando cõſumit.quia bene loqui in n ſahrin⸗ ceplo⸗
et male viuere.nihil aliud eſt ᷓ ſeipſũ Pꝛia voce dã⸗ umn gofecerim. ho enenn
nare:qꝛ dum oꝛe tales damnat.qualis ipſe eſt:et in⸗ Nöpnis önos bortatu ſtad
ferno dignos illos iudicat:quid aliud ei dici poteſt. nlpid dl aelat ſicint. i
S ey oꝛe tuo te iudico.ſᷣue nequã. In h ergo caſu:iſti iftnini toha ullas emimn
ocen qgniqz papent cob:ſed manus Eſau. terbaſinte ni Phetiam yel
iles ſũt fabꝛicatoꝛilbo arche noe.in qua alij ſaluabã ſipenes tiei geltmr iuiti
tur.ſedipſemet perierunt: poꝛtantiblucernãa ter annledidice imn die mortis dic
go antealios qua dum alij munde tranſeunt.ipſi in nt brisergo n egr manidd
foueam cadunt peccati et inferni.¶ Item monſtra Pes Ai. Hrelocutn Geor. nem
ſunt in h:qꝛ linguas habent maioꝛes:q; manus. Vñ pbar. Terconb uli ſiglloj
HBerñ. Monſtruoſa res eſtmanus remiſſa.⁊ lingna ierhi int ſutchaſta in l
magniloqua. De die inſup loquendo et exhoꝛtando efitute eclgenl Irnnerte
et pᷣdicando.⁊ coꝛripiendo m publico ſunt aquile:⁊= ſoboneco erſotonis ni finna S;
grifones. admagnos tyrannos voldtes: z armatos ergoopl⸗ niatj Theſſalſj. .
verboꝛum telis in fronte ꝑcutientes.et æe nocte ⁊ in imüicia nec

eſt wenoꝛe. neq;
nnin mmoa do rgtelreknobl⸗

aur öqnalibollohlacttts: idn
nurno goaſt hoſboplacetes: .
Eae iig iter dict taregerckno
boſes etonenangelicameeer
nohaberet uſpecta ter mala viti

pꝛiuato ſunt ſcabꝛones in peccatoꝛũ ſtercoꝛibo ſe v⸗
lectantes: Contra illud Pauli.j. Theß. ij. Mocte xvj.
Die operantes pᷣdicauimus vobis euangeliũ. Et ite
rum dicit Ko. xv. Mon andeo aliquid loqui eoꝛum
que ꝑ me nõ eff cit chꝛiſtus. Non audeo inquit pꝛi⸗
mo:qꝛ ſi vnum bene dixero in aꝑto.⁊ aliud male ope

1 maglcop f. s ſp Auci:
ratus fuero in occulto.qui vitam meam pꝛiuatũ ſci⸗ mi mqſbs Anbroſila l) Ancz
ret vel epꝛehenderet. ve verbis meis nihil ꝓficeret. ctu ſan ſit mihi. =
ſed potius me veridendo deterioꝛaret᷑ ad modũ illi leo gagyſ. Ao ige Senera epla y.

nines amplius oculis aunkoaea
Obcepto:bꝛene reficarg eripli Be
cnili.. xe cõſigeratione. Monſtn.
pnaet pita ina:fmo multuo 7 fuctn
nlp ſitalinon arat ſir necchane.
lorgeſicutin iudicio vninusno aen
Eoron vel mü: itanecinpicatone
tonisßteſtimono veſtttuorgeſns

dinit. 1 Notonis:idnis Duͦſlitatis:occnpati
verba ſua timere: qꝛ maximus in iuuentute fuir men utinis: arcttatssin lnan
titoꝛ. ec licet falli poſſet.qꝛ vitam ſnã foꝛte emen⸗ ſſtopteſtuſtetoffe verdi ln
dauerat.tñ ꝓ tanto eſtad ꝓpoſitum.quia cuius vita tumexempl —

us.qui aſinũ in pelle leonis rugientẽ. cum aures vi⸗
eret aſini:licʒ in pꝛincipio timeret.quia ad hoc cla Exemp.
mauit vt ipᷣm terreret dixit.Aſt mihi.qꝗ quõdaʒ ſẽꝑ
aſellus ens. Cerruiſſet me vox iſta.ð ſi aures non vi⸗
diſſem. Sic de illis qui loquunt᷑ pacẽ:mala autẽ in
coꝛdibus eoꝛũ:oꝛe ſuo benedicebant ⁊c. Quaſi ſimi
li modo fertur quandam reſpondiſſe muliereʒ. cum Exemp.
quendã andiret pᷣdicaꝛe.quem in iuuẽtute nouerat

eſpicit: neceſſe eſt ꝙj eius pꝛedicatio contemnet᷑: qꝛ ſinoni Kn e irenremagn
ſm beatum Oregoꝛiũ in paſtoꝛali:quod intelligen tuoeſfeſtummietn elt
w penetrant: viuendo conculcant: repente wcent: öͤnn peſtüſang tee driti
ue nõ opeꝛe.ſed meditarione didicerant: ⁊ qð ver⸗ eob weet ſupbian linöoſde
bis pdicant. moꝛilo impugnũt. Mon inquir audeo xvij. tGege nen Alalitſöt dſe
ſeno.neimpꝛoperet᷑ mihpi.ꝙ ſim malus citharedus: o lee Geſtls natunitas: mo
vłqꝛ nõ cithariʒo in cithara pꝛia. ſicut illi in Apo. lrucschhoſiort iͤ diſcoß
riiij.qui cithariʒabãt in cithanis ſuis.ſed in alienis nccreyelnimioſeſtnͦtorvel fatn
alijs pniam bona oꝑa pᷣdicando.que ꝑ me nõ effi⸗ lincicet leultats Ecej nr. &
cit xpᷣs.ſicut multipᷣlati.⁊ officia habentes faciunt: geſſushois hügant will
qui dum cõuẽtus eſurit in refectoꝛio.laute comedũt lotione. hüiltater - il 8
in cameris ſuis.Contra illud Eccłxxxij. RKectoꝛez tulss ius Occnparivee pteſtiv
te poſuerunt:eſto in iilis.ſupple in refectoꝛio. ſicut altertilsrneceſt otliseſt⸗
vnus ex illis.vel qꝛ citharã nõ manibo:ſed lingua tã Necainoctnsbi n geſieutmee
0. Bicut nanq; tales unein aliquo muſico.bonã cunasſuas endirnn enclt te
aciant armoniã. qui manibo inſtrjjn nõ tangũt. ſed hata etülocntio Atin Arrulatonn
tm oꝛis flatu. inſtrumentũ mouerenitunt᷑. Ira nec Vilitzͤcicador uicre icator
quipᷣdicant ſobꝛietatẽ.⁊ ebꝛioſe viuũt caſtitatẽ mũ Thüten perb enſtamaldanon
diciã.vł quãcũq; virtutẽ.⁊ cõtraꝛio mõ viuũt:quia ſuarpbifoanctickronn olt, .
no mamdbus operãdo. virtutes illas tangũt: ſed oꝛe ſemapſenn, eos verbahien
deo d 6 een.
i nnanspenrn velnüae
ali beige

polates, anoto⸗
infolttanintn r ince h

beonts in rrcgtonj
iſe Bat waen
tianinns neblsangei Etite
Dnntnilinlſwnname
atchultn Hanandtdingutgi⸗
edirer naptonglinnaleoe
dccblto gnivnum mean guigtiſc⸗
nderet wperbismesnihl pfient.
nigendo ereniouret ad nodiilt
pellelonis ngimti amannesi⸗
npeinolotinent vog hocch
rereroynt. Mmihi uöͦgazſe
nuiſſet neporiſto ſoufsnon pl⸗
ig gullognunt acs malaauteln
ſuo benedicebant . Quoſiſimn
mdamfeſponciſſemnliere;. ann en⸗
dicane queminiuuetute honefat
ſuis diptt. Politeei gelctent
umaximusin unentutefutrmn
goſtetqn tam ins oltenn,
mncſtal gaſtun ulnalneſil
tius orrcicgtio onleniſckl
in vaſtotoli uoc tellin
egoriäin paſtoenll,gn

NPredicatio

flatu loquendo:qꝛ ſᷣm Genecã efficatiorẽ voxr opis
ꝓ vox oris. Mam dicit Eryſo.ſuꝑ illud Math. v. c.
Aſcendit hieſus in montẽ: Nemo põt in valleſſtare:
⁊ð mõteloqui:vbi ſtas:inde loquere:aut vñ loqris:
ibi ſta. ſi in fra eſt animꝰtuus:vt qͥd decelo loqns in
celo conſiſte.ſi œ celo loqueris:ſi iuſticiaʒ facere nõ
vis:vt quid te pᷣdicatorẽ iuſticie facis.quare magrm
vocas cuius nõ vis eẽ diſcipulus. Prius ̊ aſcẽ æ ſca
miacob ꝑ vite muũdiciã: ↄtẽplatõnem: prius em̃
dicũfur aſcẽdentes qᷓ œſcendẽtes:qꝛ cõtẽplatio pᷣce
enre lebet pᷣdicatõnem:2K vite aſcẽſus in veũ. Auis eĩ
nobilis prius aſcẽdit ad pᷣſam ꝙᷓ vſcẽdat ad pullos
nutriẽdos. Moyſes prius aſcẽdit ad xñ:qᷓ veſe cen⸗
dit ad infoꝛmandũ populũ:Exodi.x A
Johes in vi pa.moniẽs reqſitus:q; Alianod verbum
memoria dignũ diſ cipułrelinq̃ret:dixit:nũqᷓ; docui:
qð prius nõ fecerim. ¶ Hoꝝ exẽplo infoꝛmati:facia
mus id ad qo nos hortatur Seneca ad hoc ꝙ nobis
in pdicatõne credat᷑:ſicinqᷣt. Iſta diſcamus vt q fu-
erint verba ſint oꝑa:nullas em̃ maiores deoĩb mere
nipenas iudico:ꝙᷓ qui ꝗphetiam velut aliquã artem
venalẽ didicerũt: aliter viuũt ꝙᷓ viuendũ eẽ pᷣcipi⸗
unt:btũs ergo cui in die mortis dici poterit Üllð.iij.
Reg. viij. Gre locutus es ⁊ manibo pfeciſti vt h̊ dies
ꝓbat. ¶ Zercio nõ audeo ⁊c.nemihi impꝛopetur ꝙ
verba ſint ſicut charta ſine ſigillo qᷓ non valet in ne
ceſſitate:nec ei credit᷑. Ita nectali pᷣdicatõni q ſigil⸗
lo bone cõ uerſatõnis nõ ↄfirmat᷑nec appꝛobat᷑: ꝓ⸗
Rer qð apls dicit.j.Theſſal ij. Exhortatio noſtra
ni eſt ve erroꝛe:neq; ð ĩmũdicia:neq; in wlo:ß ſicut
ꝓbati ſumus a veo vt crederet᷑ nobis euãgeliũ:ita lo
qmur:nõ quaſi hoĩb placẽtes: ̊ teo qͥ ꝓbat corda:
Ecce qſe sder dicit:vt crederet᷑ noſ euangeliũ:vt
hoĩes verba euangelica a me crederẽt eẽ vera:et illa
nõ haberẽt ſuſpecta ꝗꝓpter malã vitã:ſiẽ ſt vba illo⸗
rũ: q bus Ambꝛoſius ſup Lucã: Folia em̃ ſine fru⸗
ctu ſuſpecta ſũt mihi.Tales em̃ veſtes habuerũt ex⸗
ules padyſi.Ad idẽ Seneca epła. vj.ad Lucillũ. Mo
mines amplius oculis ꝙᷓ auriba credũt. Lõgũ ẽ iter
Ppᷣcepta:bꝛeue ⁊ efficax ꝑ exẽplũ.HBernardꝰ ad Eu⸗
genii li.ij.xe cõſideratione.Monſtruoſa res ẽ ſedes
pᷣma et vita ima:Fmo multus ⁊ fructus nullꝰ Mec
mix:ſi tali non credit᷑ ſicut nec charte:neclitere ſine
ſigillo:qꝛ ſicut in iudicio vnius nõ cꝛedit teſtimonio
H̊ duoꝝ vel triũ: ita nec in pᷣdicatõne voci tm̃ credit
ctoris:̊ teſtimonio veſtitus:geſtus: aſpectus de⸗
uotoõnis:oꝛonis:hũilitatis:occupatõnis:puate lo⸗
cutõnis:⁊ parcitatis in eſculẽtis ⁊poculẽtis: in ore
iſtoꝝ teſtiũ ſtet om̃e verbũ.i.teſtimonio taliũvirtu-
tum:exemplo aploꝝꝑ:qͥ virtute magna reddebant te⸗
ſtimoniũ:Act.iiij. rimus ergo teſtis hic noĩa⸗
tus eſtveſtium religioſitas decẽtia:queʒ pdicantes
õ tra veſtiũ ſuꝑhbiam illã nõ oñdant:ſ̊ potius talia
eos vcẽt ornamẽta:qualia ſũt veſcripta. O. vij.art.
ix¶ Seðs ẽ geſtus maturitas:⁊ morũ in eũdo ꝑvil⸗
las ⁊ vicos cõpoſitio:vt nõ diſcooꝑto capite vel cur⸗
rendo:vel nimis feſtinãdo:vel fatue reſpiciendo ani
mi indicet leuitatẽ:Eccãĩ.xix. Ex viſu cognoſcit᷑ vir:
greſſus hoĩs enũciant ve illo. ¶ Sic ve oꝛone: de⸗
uotione.⁊ hũilitate:œ quibo teſtibo dictũ eſt in capi

tulis ſuis. Occupatio vo vtilis eſt pꝛedicatori:teſtis

valde vtilis ⁊ neceſſariꝰ:qꝛ ſicut medicus non ſanat:
nec aduocatus bñ cãm væfendit:qͥ tempꝰſtudij circa
curas ſuas expendũt in garrulatonibo:ita ⁊c.¶ Pri
uatꝗ etiã locutio tãqᷓ teſtis pᷣdicatoris examinat᷑:qͥa
vidẽt pᷣdicatorẽ in ſecreta locutõne diſcretũ:œæuotũ
hñtem verba edificatoria:plus credũt pᷣdicatõibo
ſuis:vbi vꝓo audiũt eos verba hꝛe nõ edificationis:
nec moꝝ:ſed potius curſoꝝ vel nũcioꝝ:qꝛ ibi narrãt
oẽs rumores patrie:⁊ ſi ſit aliq bꝛiga vel guerra de⸗

tabbas

errxr.

fendũt vnam partẽ:⁊ damnãt aliã:⁊ pſonas cõtem-
nunt ⁊ p̃dicatões.Et frequẽter qͥ eis narrãtib ⁊ sru
fantib:arrident in pntia:eos deridẽtin abſentia: et
fatuos eos eẽ iudicant:licet eis rumoꝛ aliqñ placeat
quẽ narrant:nec miꝑ:qꝛ loquela eoꝝ illos maĩfeſtat
Eſt poſtremo victus parcitas teitis neceſſariꝰ:qa
ſm vecretum ſumptũ ey verbis Mhiero.ſuꝑ Micheaʒ
ꝓphetam di xxxv. c. ecc le. Eccleſie incouenient p⸗
dicat qui pauꝑem xpᷣm pingui ventre: rubentibus
buccis annũciat. NMon predicatoniſine talibo teſti
bus credit᷑:teſte aplło q ait.j. Coꝑ.riiij. Di incertaʒ
vocem tuba vderit:qͥs ſe preꝑabit ad bellũ:ſupple

cõtra vicia. Incertã vocem ar davor teſtimonio 3
dictaꝝ ⁊ aliaꝝ virtutũ non certi e

icat᷑: ⁊ fũcnullus
pꝛepat:ſ potius ipᷣm vridet:dicens illud ad Ro.ij.
Quipdicas non furandũ furaris. ¶ Ao hoc ergo

tuba certam dæt voceʒ:⁊ impropeniũ iſtud euitet:

neceſſe ẽ ꝙ tubas manib teneãt: ſicut notatũ eſt.ẽ.
e.c.vij.Aliter turpiſſimũ pᷣdictũ incurrũt im rope⸗
rium: quo Seneca ad Aucillũ. Hoc turpiſſimu ẽ:
qð nobis obiciſolet:vba nos prophetieñ opa tra⸗
ctare.hoc idẽ patʒ. Zylle ⸗ non tm̃ turpe:h pe
riculoſum ẽ:ſicut pʒ.H.ij.lvij.His oĩb cõcordat:et
hB oĩa confirmat vcretũ ſumptũ ex verbis Ee din
q.joportet. In quo cõtinet᷑ ꝙ oportet ꝙ illeq weet
79ias rudes inſtruit:ſit eruditus:wctus:irrepᷣhen⸗
ſibilis:maturus:panidꝰ:pbatus ⁊c.qꝛ ſi iſtas virtu⸗
tes et his ſimiles nõ habeat:ñ poteſt iuſte necauda-
cter has virtutes pᷣdicare:velvicia his obalaa ac⸗
cuſare vel cõ demnare:Etiã ſᷣm leges ciuiles Pri⸗
mo in. ff.nono li.x.titu. ad.l.iuł. v adult.l.ſivxor. 5.
iudex.ſub his verbis: Judex adulterij añ oculos ha
bere vebet: an maritus pudice viuẽs:mulieri bonos
mores colẽdi auctor fuerit:ꝑiniquũ em̃ videt eſſevt
pudicitiam vir ab vxore exigat:quam ipe nõ exhibe
bar ⁊c. Hoc eſtatra pᷣlatos vłalios qſcũq; qͥ ↄtinẽ
tiam:vel quãcũq; virtutem wcẽt vel abalijs exigũt
quam ipᷣi nõ ondũt:qꝛ qͥ vebet alioꝝ væfectus ſupplẽ
vel repᷣhendẽ non erit vefectuoſus:q;ꝛ turpeẽ wcto⸗
ri cum culpa redarguit ipᷣm. Alia etiã lex huic ↄcoꝛ
dat ꝓpoſite in.ff.veteri li.viij.ti.ſi ſerui.vendi.l.alti
us. Cuius legis caſus eſt talis. Lutor vel curatõ hʒ
cuſtodire pupillũ vel impotente:ne aliqͥs edes ſuas
altius extolledo:lumen uũ eiꝰimpediat:querit lex ſi
ipᷣe tutor vel cnrator:poſſet hoc facẽ. Et rñdet ꝙ nõ
ſub his verbis:qꝛ qui aliñ facientẽ ꝓhibere ex offi⸗
cio neceſſe ha buit:id ipſe ↄmitterenon vebuit: Sic
in ꝓpoſito. Nota legem huic cõcoꝛdantẽ.R.j.xx.ex
oĩbus iſtis palam oſtendit᷑: neceſſe ẽ wctorẽ talcs
habere virtutes quales pᷣdicat:ad hoc ꝙ recte wce⸗
at: ⁊ efficaciter:qꝛ dicit phᷣsx.ethicoꝝ:qꝙ actꝰcredi⸗
biles magis ſũt ꝙᷓ ỹmones.⁊ vbi diſſonat interimũt
vex. nbernatornãq; nauis nunꝙᷓ bene ducet:
nec gubernabit nauem niſi manũ adremũ apponat
vel ſiipſemet ſit naufragus: quomodo alios ſalua⸗
bit. Vnde Geneca epiſtola. cx. Eiſcamus vt que fu
erint verba ſint opera. In tempeſtate em guberna⸗
tor naufꝛagabũdus non prodeſt:quid adiuuarni põt
rector naufragij attonitus et vomitans:nõ eſt loq̃n
dum ſed gubernandũ. icunt em̃:Hec dicit Olato:
hec dicit Zenon:⁊ ingens agmen phoꝑ faciũt. Sed
heu dicũt ⁊ non faciunt.Mathei.xxii. Non ſic Jo⸗
hannes baptiſta dequo ſcribi athei.iij. vemt io
hannes baptiſta predicans in veſerto iudee ⁊ dicẽs:
emitentiam agite. Et cito poſt oſtendit euangeſi
a ꝙ ipſe congrue pnſam pᷣdicauit:qꝛ et ipᷣe penitẽ⸗
tiam quam ore predicauit opere oſtẽdit. abebat
inqᷣt veſtimenta de pilis cameloꝝ:eſca autẽ eiꝰ erãt
ſe et mel ſilueſtre. Vide de predicta materia
vij. iij.

Arx. vxj.
Mx.

Predicatio

Mec ſufficit ꝙ bene weeant:a bonam vitam ha⸗
beant in terius in conſpectu dei:niſi etiã bona exem⸗
pla pᷣbeant exterius in cõſpectu hoĩim: q; dicit apłs
J.Coꝝ.iiij. Gpectaculũ facti ſumus mũdo ⁊ angelis
⁊ hoĩbus.Aicit em̃ lex.C.li.ix.ti. priuatis carceri
bus.l.vnica.ꝙ maiores debẽt eſſe ſpecula alioꝝ.vbi
vo pᷣdicatio vel wctrina eſt bona:et conuerſationis
oſteſio leuis:ſpeculũ non ẽ vnifoꝛme nec bñ oꝛdina-
tum:h̊ quaſi oblongũ:quod defoꝛmatũ oſtẽdit vul-
tum intuẽtis:⁊ tale ſpeculũ hoĩes nõ libenter reſpi-
ciunt:ſes abijciũt:qꝛ videt᷑ eis: facit facies illoruʒ

turpiores qᷓ ſint:Sic in ꝓpoſito tales pᷣdicatoẽs ho

mines nõ multuʒ appciant᷑:qꝛ lʒ bene pᷣdicent:leuis
tñ ↄuerſatio eoꝝ vob wordinatos oſtẽdit: 2 facit in⸗
ſpicientes æoꝛdinatos. J0 xpᷣs oẽs wocuit predica⸗
tores dicẽs:Gic luceat lux veſtravt videãt opa vꝛa
bona.Et qꝛ ſioꝑa ſint mala vel mala eẽ opinent᷑: qs
crederet pᷣdicatiõibo vꝛis vel illas ſequeret᷑:cũ hoĩes
orxius exemplis ꝙ verbis trahant᷑ qͥ em cre ret ex
Poeratontan ſupbiam fugiendã: vbi ipſemet ſuꝑbiã
oñnderet in oꝑe ⁊ ſic ᷣ alijs vicijs:qꝛ ſiquis viam ab

aliquo ad certũ locum quereret qͥ rideret ſevelle ad

eundẽ locũ ire: hoc dicto adiũgeret dicẽs: Cadas
tu ꝑ illam viã:⁊ ipᷣe ꝑ aliam irer minus ei crederet de
via quam wcuit:⁊ im ꝙtum ad verba reputaret de
ceptorem:⁊ potius greſſus ſequeret᷑ q veꝛba: Ita in
Apoſito.Si querat᷑ a prelato vel wctore quocunqʒ:
que ſit via ad celum: oẽs profitent᷑ ſe velle illuc ire:⁊
dicũt: Vade tu ꝑ viam miſcie:⁊ mũdicie ⁊iuſticie:
pniĩe:oẽs nãq; predicabãt vt pnĩiam a gerẽt: Marc.
vj.Qñ tamẽ auditores vidẽt ꝙ ipſimet ꝑ vias illas
non vadũt:minus eis credũt:⁊ frequẽter potius exẽ
pla ſequũtur ꝙᷓverba.Et ſicſm Moetiũ xe woctrina
ſcolariũ.wctnina vileſcit ex mala vita wcẽtis:q;ꝛ ho-
mines plus oculis ꝙᷓ auriba credũt:ſicut dicit DSene

ca in epła. vij. Et addit dicẽs:Zongũ em irer eſt peꝛ

pᷣcepta:bꝛeue ⁊ efficax ꝑ exempla:turbam ſapiẽtuʒ.

plus ex moribo ꝙᷓ ex verbis ſocrates traxit. Patet

̊ͤ tales qui bene vocent ⁊ mala exẽpla dant:ſt ſicut

ſine mellite. inteꝛ quas qͥ mel colligit pũgit᷑: leꝛba

Arꝰ. vij.
xxij.

nãq; illoꝝ ſũt quaſi mel:pᷣs.cxviij. Odulcia faucibi
meis eloqͥa tua ſuꝑ mel. Bed praui moꝛes ſunt qua⸗
ſi ſpine vel vepꝛes: vel apes:vel veſpe que lacerant:⁊=
lexvunt cõſcientias audienniũ videntiũ ⁊ verba int
moꝛes illos colligentiũ: Ideo apłs Tytũ pᷣdicatoꝛẽ
⁊ vctorem ſignanter wcuit:dicẽs ad Lytũ.ij. Dꝛe
be exemplum bonoꝝ opeꝝ in wctrina. Etquod we⸗
cuit eercuit ⁊ opꝑe impleuit:ſicut patet ꝑ hoc qð diẽ
I.ad Coꝝ.ij. Sermo meus et pᷣdicatio mea nõ in ꝑ⸗
ſuaſiomibo humane ſapie verbis: ſed in oñſione ſpũs
virtutis. Et hoc neceſſariũ eſt oĩ pdicatori:qꝛ ᷣm
beatũ Gregoriũ eadem neceſſitate qua cõpellit ſi i⸗
ma dicere:compellit᷑ ſima mõſtrare: Gic ergo aſcẽ⸗
in altum bone ſcʒ vite:et ibi exempla oſtende bo⸗
ne conuerſationis:tu qui euangeliʒas ſyon: Eſa.xl.
capitulo. . O”
Et poſtꝙᷓ; ſic fueris in alto loco bone vite cõuer⸗
ſatõnis ſituatus ⁊ fundatus:opus fac euangeliſte:p
dica verbũ:inſta oportune impoꝛtune:argue:obſec:
increpa.ij. ymo.iiij.¶ Predica inqͥt nemaledicti
onem illa incurras:e qua Prouerb.xj. Qui abſcõ⸗
dit frumẽta maledicet᷑ in populis.Suꝑ quo diẽ be/
atus Gregorius: Frumẽta abſcondere eſt pᷣdicatio
nis verba apud ſeretinere: in populis autẽ talis ma
ledicet᷑: qꝛ in ſolius culpa ſilentij pmultis quos coꝛ⸗
nigere potuit: damnat᷑:propter quod apls tperſona
ſua om̃s qui ſubiectos infoꝛmare tenẽtur cõplectẽs
dicit.j. Coꝝ.ix. Ve mihi:ſi non eunangelizaueꝛo. Vt
ergove iſtud euadas. Drimo argue freq̃nt᷑. Secũdo
obſecra importune.Tercio increpa perſeueranter.

Xij.

Pnmo argue et predica frequẽter: Exemplo ſpe⸗
culatoris qui omni nocte ſuper caſtrum vigilat: ita
tu:qꝛ ſpeculatorem wmui iſrael vedi te: Eʒechielis
ij.⁊.xxxiij.Et exemplo magiſtri in ſcholis qͥ quoti⸗
die auditores infoꝛmat. Ratõnem vo hmõi frequẽ
tis predicatõnis aſſignat Plinius in epiſtola ad vr
ſum dicens: Sicut faces ignem aſſidua concuſſione
cuſtodiũt:miſſum egerrime reparant: ſic ⁊ dicen⸗
tis calor: aqaudientis intentio cõtinuatõne ſeruatuꝛ
interruptoõne ⁊ remiſſione langueſcir:quia ſ̃ᷣm HBoe.
li. diici. ſch ola. Gicut in vnoquoq; oꝑe mater in⸗
uenitur conſtãtia:ſic vniuerſe wctrine ac diſcipline
nouerca eſt negligẽtia. Sed quia nõnulli frequẽtes
predicatõnes et obiurgationes contra cor habent:
opoꝛtet ſecũdo ꝙ importune ſeingerat:anteq; peta⸗
tur ad predicandum: z inuitis reclam ãtibus medi
cinam offerat:ipoſqʒ quantuʒ in eo eſt ſanet: Sicut
oductusa rege pro filio regis infirmo ſanãwꝛipᷣmq;
plorantem ⁊ iraſcentem ſi opus eſt ſcindit et ſanat:
vulnere duro ſcrutato: ⁊ carne putrida ferro candẽ
ti combuſta:aliter ſi propter filij diſciplinaʒ hoc fa-
cere dimitteret apud regem proditor haberetur. et
nuncius importune ingerit ſe:vt nuncium ſuũ faci⸗
at:qui etiam vituꝑandus eẽt niſi totum nũcium di⸗
ceret:ſicut oneratur:SGic in ꝓpoſito pꝛedicatoꝛ niſi
faciat oportune:impoꝛtune:quod ei precipitur ſie
remie.j.Roquere ad eos oĩa que ego precipio tibi.
Nota. V. ij.j. Tercio in vtroq; tam ĩ frequẽtia qᷓ;ĩ
impoꝛtunitate habenda eſt perſeuerãtia:etiã ſi fre⸗
quenter pꝛedicãdo ſe videt non multum proficere:
quia foꝛte wctrinam ſuã reijciunt:Exemplo nutri⸗
cis:que licet infans bis vel ter cibum eore ſuo reij⸗
ciat:non tñ ceſſat plus in ore ſuo ponere:⁊ ſic dum P⸗
ſeueranter in oꝛe ſuo cibus ponitur:fit vt qui pꝛius
cibum eiecit:poſtea cibum ſumat. Et cribrum licet
aquam nõ retineat:tamen frequẽter in aqua poſitũ
mũdius fit: Yta in ꝓpoſito. Vnde quidam pater in
vi.pa. dicenti ꝙ nihil œſermone retineret cordete⸗
nus:et ideo ad ſermonem non ita frequẽter iret:re/
ſpondet: Vas frequẽter aquã recipiens:licqʒ; ſtatim
effundat:vas tamẽ mũdatur:licet non in prima im
merſione vel ſecunda:Sic in ꝓpoſito.Ergo noli ceſ⸗

ſare aquã ſuꝑ immũdos effundere:qꝛ licet prima in⸗

fuſione nõ mũdentur:multis mũdabũtur. Et quã/
q; illud idem verbũ qð prima auditõne eos ad coꝛ
dis emüdatõnem non pungit:poſt mitos annos as
memoriam væductũ pungit:⁊ placet ad penitẽtiaʒ:
Nota. Vl.ij.uij. Mec propter maloꝝ aloſitates vł
alias aduerſitates eſtſa pᷣdicatõne ceſſandũ. Vñ be⸗
atus Grego. ſuꝑ illo Ecds.xj. QOui obpᷣuat ventum
nũꝙ; ſeminat:⁊ q conſiderat nubes nõ metet. iij.lib.
aſtora.c xxxviij. Nubes quea vẽto ferũtur:ſũt ma
oꝝ hoĩm aduerſitates: ppter quas non vebemus di
mittere pᷣdicare veritatem:qꝛ piger ꝗꝓpter frigus ara
re noluit: Prouer.xx.mendicabit ̊ in eſtate.ſ.quan
v ſol iuſticie apparebit in iudicio:⁊ non dabitun ei.
Vade ergo in Niniuẽ ciuitatem magnã.i.ĩ mũduʒ
⁊ predica in ea tribus predictis modis pᷣdicatõnem:
Jone.iij.

xxiij.

xxiiij.

Exemp.

PHredica inquit lõga themata vitãdo:qꝛ ſiẽtedi Ar. vii.
oſũ ẽ ꝙ cythared ꝰĩ aula diu cytharã pᷣpat:ita ⁊c. et Nv.

ſtati ad qͥditatẽ veſcẽdẽdo inuectões cõtra vicia in
ſpãli faciendo:qꝛ qͥ cythare oms choꝛdas ſi il tangit
ↄfuſam ⁊ ineptã facmelodiã:⁊ q̃ſi ludũ videt᷑ faceꝛe
pueroꝝ:ſic in pᷣdicatõne qͥ generałr oẽs ſimul tangit
⁊ vicia diſſuadet ĩ generali dicẽs: MNõ eritis ſupbi. ñ
cupidi: non camales:non efficacem facit pᷣdicatõeʒ.
Oportet ergo in ſpeciali modo:vrnunc vnam:nunc
aliam tangat chordã:exponẽdo ſuꝑbie 7 cupidita-
tis ⁊ carnalitatis ſpecies:⁊ ꝑicula:qꝛ ſᷣm bein Gre.

Hor⸗
ares d
in znn
canrii tn dimplent.
ſnaun,nuin cats cop 8
nantegtlo li ſttot gueterrn

l peſele i
wct eb ucſnln Moaran 5
rlltateßod ſi . —
hencit hets Ezech n lai
ſinediberne nelguce wa
Aaus punſima bibͤt du ſach .
Ntquem pedilomale turbataff
gtam. Aucitopadhminiſrärner
tinguetaß guo verbop inunch
znocrcdopauditop. Kötraquos
ſipilo Joh xpj Quiligatagnd
turmop xyij. Honmetinundaro⸗
ia diſtllaröne ſoueant auditons:
puyr Oup pos ſtulabit eloqnũ men
itbeatus Grego x mox. Jn hoci
ſenſatio nagiſtrop: wbet em wer
iceneplvs ſtuceatpicarej abe
di ogllinſounnnkengtem
ſuezenplüpanliq dict i. Kop i
lpſoßcicamns.(Bedfontenonti
unrannahum ſniͤc
curioſa 7denota ſeminat. Bedb
ura Nißceptummorakreppoſitüͤ⸗
öͦſeresagr ti dinerſo ſenſei⸗
miſcito ciſemine verbi di ſubtili
cns? vanlktate. Bezo eſt cötra
nntinelecnn lſcmthn
Raccepit gliam y. .
iigtfict le ar neſuaſti

ho predpionht.
vcgtum ffeqnini
doſenicernon nuin Pfoficge:
nmamſtöfrinnt Erenionutn⸗
fungbis llterchun doreſorei⸗
Auindreſtdonner irdun,
Reſoo⸗ nrzunmmitnaunin
oſtenchumſumar. Etaibnunlien
inettamenfregneterinaguapoſti

tminpaſt Engegnitun anntz ,

Pnibi eſemoyennnentcontet⸗
ſemonem non tuffegen iyet nt⸗
eguim ouu rapieng lig ſtitin
me midamrllcenoyinpnimain
nca Gein gpoſtn. Eigonolice⸗
mudosefndere e lcetprimain/
turmults mücdabötur. Etqyi⸗
abäqöprima onditöneedogd
nonpungtpoſtmitos annos
ai angien uch adbantilii
WMecproptermaie dliae
eseſta pdicatonece —
zillo Ecch . Qtiohftin

eonſ oͦnerer ijlh.
conſicerut nubes ietll 1
te anrinfmimitn

fitarts ppten ue ſn te⸗ Moert

mnnialin notuftunller.

ihosprecſcnt⸗

nabenltefhafenniuniſf,, i

Iredicatio

lij.moꝝ.ſuꝑ illo Job.xxxviij. Quis vdit gallo intel
ligentiã. Yntẽte mentes auditoꝝ ſunt quaſi quedã
tentõnes choꝛdaꝑ ſtricte in cythara:quas tangit aꝛ
tifex cũ plectro vi reddant oſonam modulatõem elʒ
nõo vno impulſu feriant᷑ ¶ Bicut j̊ mimus ad alicu⸗
lus vſcriptõem vel vriſionẽ eius in ſpãli cõditõnes
recitat:⁊ ſicut medicus ad infirmi ſanatõem non in
generali wcet qualiter curari põt:hᷣ in ſpãliqũo pe
riculũ illðincurrit ⁊ qũo ſanari põt:ita in ſpãliodi⸗/
tiones peccati ⁊ ꝑicula ſũt recitãda:⁊ ſpãles inuectõ
nes ⁊ ctrine ſũt ↄtra illas infirmitates adhibenæ
plana verba:⁊ laicis intelligibilia:non ꝑ curioſi-
tates œclaratõnes ⁊ rönes phorũ:⁊ dubias natu⸗
ras alalium:q oiĩa lireratoꝝ aures wmulcẽt vel pdi⸗
cantiũ głiam querũt:a infirmoꝝ plagas non curãt:

ſeo cecant:nec pᷣceptũ cei implent:quo pcipiunt᷑ an-

nuciare populo peccata eoꝝ: ad qdð cũ tpᷣs pdicandi
nõ ſufficiat: fatuũ eſt tot querere ambages:2 magnã
pᷣqicatõnis ꝑtem:potius in ſanctoꝝ te quib pdicat

cõmendatone:qͥ cõmendatõnibo noſtris nõ indigẽt

ꝙᷓ; in vicioꝝ ↄtra que pᷣdicare veberet reprehenſione
e quoꝝ auditoribo dꝛ Treñ.ij. Prophete tui fal
ſa viderũt tibi ? ſtulta: necaꝑiebãt iniqtatem tuã:
vt te ad prĩam ꝓuocarẽt. ¶ Cuius erroris cã qñq;
ẽ:qꝛ gliam ꝗꝓpꝛiam querũt:⁊ iõ in ſciẽtiticis ⁊ curio
ſe velectãt:vt ſicut dicit ecretũ Nicolai pape diſt.
xlj.diſpẽſatio.S.pariter. iacratõne ſcientie plura ſci
re videant᷑ &t talis ſicut idem dicit xcretũ qui ea
vcet q̃ ab auditoribo nõ valẽt intelligi:nõ ad eoruʒ
vtilitatẽ:h̊ ad ſui oſtentatõnem facit. Tales repꝛe⸗
hendit ꝗpheta Eʒech̊.xxxiiij.dicẽs: Cũ aquam pu⸗
riſſumã biberetis:reliquaʒ pedibo viis conculcaſtis.
Aquã puriſſimã bibũt:dũ ſacram ſcripturã intelli⸗
unt:quam pedibo male turbãt affectois:nec ſic tur-
atamꝓ auditoꝝ admimiſtrãt neceſſitate:vel ſiti ex-
tinguẽda:ſ̊ quadã verboꝝ inundatõne:aures rplẽet
nõ cordalauditoꝝ. Cõtra quos dicit bts Grego.
ſuꝑ illo Yob.xxvj. Qui ligat aquã in nubibo.æ habe
tur moꝝ.xvij. Non inqͥt inundatõne ſcie:ſ modera⸗/

ta diſtillatõne foueant᷑ auditores: iuyta illud Job

rxxix. Supꝑ ipᷣos ſtilla bit eloquiũ meu. Guꝑ quod di
cit beatus Grego.xx. moꝝ. In hoc inqͥt indicat᷑ di⸗
ſpenſatio magiſtroꝝ:væ bet em q wcet ſubtiliter pꝛo

ſpiceꝛe ne plus ſtudeat pdicare q; ab audiẽte capituꝛ

Dẽs vo qui in iſto vrinent᷑ errore multũ faciũt con
tra exemplũ pauli qᷣ dicit.ij. Coꝝ.iiij. Mõ ei noſmet
ipſos pᷣdicamus. ¶ Geo foꝛte non tm̃ intendũt glo/
niam ꝓpriam nec głiam cæi:h̊ vtrãq; ſimul: ⁊ ideo ſił
curioſa euota ſeminãt. ¶ Ged hoc videt᷑ prio eſſe
tra vi pᷣceptum moralr expoſitũ:quo dꝛ Leui xix.
n⸗ ſeres agꝝ tuũ diuerſo ſemĩe.i.agrũ auditoꝛu:cõ
miſcẽdo cuũ ſemine verbi vei ſubtilitates philoſophi
cas ⁊ vanitates.¶ Gevdo eſt cõtra legem fidelitatt:
qꝛ dũ p intellectum vel ſciam ⁊ hmõi gratias quas a
co accepit gliam ꝓpꝛiam querit:ita infideliter ↄtra
ceñ a git:ſicut illeqᷓ ad curiam romanã miſſus:⁊ĩ ex-
pe nſis mittẽtis ibi ſtans:vt negociũ dñi ſuiꝓcuret⁊
expediat: interim nõ negocium dñni ſui ſ̊ ꝓpria que⸗
rit expedire.¶ Tercio:dũ diligentius: ſtudioſius
laudem ꝓpꝛiam intẽdit maledictõnem illã incurrit
Hiere.xl viij. AMaledictus qͥ facit opus vi fraudulẽ
ter:⁊ qui ꝓhibet gladium dni a ſanguĩe ſuo.¶ Quar
to cõtra woctrinã faciũt beati Grego.qͥ.iij.li.paſto.
c.lxvj.ꝓ totum wocet 4 non ſũt curioſa predicanda.
Cõſtituit inqͥt te ſuꝑ familiam ſuã vt ves illi cibum
Curioſi vo dum aures vᷣmulcẽt auditoꝝ non cibuʒ
ſicut mater in ore pueri ſed ſicut nouerca in aure po
nit:cõtra exempluʒ faciũt apoſtoli:qͥ etiam dicit.ij.
ad Coꝑg.ij.⁊.iiij. Mon ſimus ſicut alij adulterantes

verrbuʒ vi. Sicut em adultera eſt: adulterat᷑ vxor:

xij.

dum marito cærelicto alteri intendit:ita adulterat

ſapia diuina:dum i gloria derelicta :alteriꝰglorie

cogitur vſeruire. æ qua Prouerb.j. Gapiẽtia foris

pᷣdicat:non in wmo eccleſie cũ marito:h er cũ aqul⸗
tero.Qñq; vo cauſa iſtius erroris ẽ:qꝛ ſicut dicit be
atus Grego. in paſtorali: habet᷑ in ecxretis di.xliij
Bit rector. Sepe rectores inprouidi hũanq amittẽ
gram foꝛmidantes:loqui libere recta pertimeſcunt

Ex quo timoreſeqtur: tales qui veberẽt eẽ quaſi

aquilevolantes ad magnos tyrannos: fint ſicut mil

ui ad ſimplices ſemꝑ volantes:⁊ cõtra eos pᷣdicãtes
ſicut miluus volat ad pullos ſuos:ↄ hmõi. Et illi
berent eſſe quaſi leo:q ad nulliꝰ pauebit aſpectuʒ
factiſunt quaſi canes:qͥ vt dicitur in vmbꝛa enß nõ

audt latrare:ita iſti qui magnis abſentib wipoꝝ

ſactis ſatis ſemꝑ abũdanteꝛ ſciũt etrahere. Ypis vo
pᷣſentibo vbinõ ad vetractõnem ſed ad coꝛꝛectõnẽ lo
qui xæberẽt:fiunt canes muti non valentes latrare:
Aſa. lvj.i. latrare nolentes.q; vidẽt lupiũ venientez
7 fugiur: Joh. x. De quibo conqritur Eʒech.xiij. Nõ
aſcẽdiſtis ex aduerſo:neq; oppoſuiſtis vos murũ pꝛo
Vmo iſra el:vt ſtaretis in prelio in die dñt. Ta⸗

les ad pᷣdicatõnis audaciaʒ primo hortat᷑wminus

Hiere.j.dicẽs: Ne timeas a facie eoꝝꝑ:qꝛ ego tecũ ſũ.
Secũdo Yſa.lviij. Clama ne ceſſes:quaſi tuba exal

tavocem tuã. Quã auctoritatẽ exponẽs brũs ꝛe.
In. xv.c.ſui paſtoral dicit: Preconis quippe officiuʒ
ſuſcipit:q̃ſq; ad ſacerdotiu accedit:vt ante aduẽtuʒ
iudicis qͥ qualiter ſequit᷑ipᷣe clamãdo gradiat᷑. Ga⸗
cerdos igit ſi predicatõnis eſt inſcius clam oris:quã
voce daturus ẽ pco mutus.¶ Tercio Paulꝰ ad Ti
tum.j.vt potens ſit ad exhortandũ in wctrina ſana

2 eos qꝗ cõtradicunt redarguerea Quarto piculuʒ

quod ſequit᷑ niſi veritatem apre dicãt quod oſtẽdit
beatus Gregor. in aſtoꝛa.ſuo.c.xv.exponens illud
Exo.xxviij.quo vi elz ſacerdos ingrediens wmum
vni:tintinabula in veſtimentis ſuis habere vebuit.
Hinc inquit Aoyſi pcipitur in exodo:vt tabernacu
lum ſacerdos ingrediens tintinabulis ambiatur vt
voces vid elicet babeat pᷣdicatõis:ne ſupni inſpecto
ris iudiciũ ey ſilẽtio offendat. Scriptum qᷣppe ẽ: vt
audiat᷑ ſonitus:qñ ingredit ſanctuariũ in conſpectu
i:⁊ non moriat᷑:ſacerdos nãq; ingrediens vlegre⸗
diens moꝛit᷑:ſi de eo ſonitus noò audiat᷑ quia irã con

tra ſe occulti iudicis ꝓuocar:ſiſine pᷣdicatõnis ſoni⸗

tu ĩcedit.Oibo ergo pꝛedicatõis impedimẽtis amo⸗
tis:predicator formam ſequat᷑ medici fidelis:qͥ non
vna generali medicina oẽs ſanat: cuilibet infirmi
tati ꝓpriam apponit medic inã. Et wetrinã teneat
beati Grego.ſuꝑ illo Job.xxxviij. Quis dedit gal⸗
lo intelligentiã. GOallõ inquit intelligentia tribuit᷑

In wcten ventatis diſcretõnis virtus vt nouerit q
bus:quid:qn vel quo inferat diuimitus miniſtratur.
Et vt longe añ nos reuerende memoꝛie Grego.na/

ʒanzenus edocuit:non vna eademq; exhoꝛtatio cun

ctis cõuenit: qꝛnec cũctos par moꝝ qualitas ↄſtrin
git:ſepe enim que alijs officiunt alis proſunt. Ple⸗

runq; herbe que alia animalia reficiunt: alia occi/
dunt:⁊ medicamentum quod huncmorbum ſanat:

alteri nocet:⁊ panis qui vitam fortiũ roborat:par/

uuloꝛum necat.Pro qualitate vo audientium foꝛ⸗
mari vebet ſermo woctoꝛum: vt et ſingulis congruat
tamẽ a cõmunis edificatõnis arte nuſq recedat vt
poſſitis dicere cum apoſtolo:Sic predicauimus et
ſic credidiſtis.j.Corinth.xv. Nota de iſta materia
xiij. xx.
3 E vo pꝛedictus modus ſit fructuoſior et vtilior
7 pꝛo peccatoꝝ cõu erſione efficacior:pluribus woce⸗
tur exemplis. Vermo nãq; womini quãdoq; in ſacra
ſcriptura ſagitte comꝑatur: Gap. v. Gagitta emiſ⸗

yxvij.

xxviij

Ar. ix.
1xix.

Vx

Exemp.

Exemp.

redicatio

ſa in locũ veſtinatum. Sagittam vo ad hocꝙ feraz
occidat:ſagittariꝰita ꝓpe ad coꝛ dirigere nitit:ſiẽ pt:
qꝛ hoc eſt vtilius ꝓ eo:qꝛillo citius feram occidit:ſic
volens vitã in peccatore veſtruere beſtialẽ: vtiliꝰ ſa⸗
gittas verboꝝ ad cor ꝙᷓad aures dirigat: Exẽplum
iij. Regu. ix. Yehu pꝑcuſſit Yoꝛam inter ſcapulas:et
egreſſa ſagitta ꝑ cor eius mortuus v. Et. j. Regũ
x. vbi dauid volẽs ſcire qũo fuit inter ipᷣimn ⁊ Saul:
cit ſibi Jonathas tale ſignum ꝙ iaceret ad quẽ⸗
dam lapidem ſagittas tres: habere pueꝝ ad colli⸗
endũ ſagittas:quo miſſo ſi diceret:lagitte intrate
ſunt:ſignũ eẽt ꝙ pater eieſſet placatus.Oi añt dice
ret:vltra te ſunt:ſignũ eſſet turbatõmis.Sic in ꝓpo⸗
ſito:qñ ſagitte dinigũtur? recipiunt᷑ intra c:rda au
ditoꝝ:ſignũ eſt placatõnis vei ⁊c. ¶ Patʒ ergo qſer
mo efficaciter ad cor directũ eſt vtilioꝛ:qꝛ talia ver/
ba plures humiliant peccatores:ve quibo dicit pſal.
xliij. Gagitte tue acute populiſub te cadẽt:qꝛ ſq; di/
rigunt᷑ in corda immicoꝝ regis. O⸗ aũt tales ſagit⸗
te ſpuales plures a ſtatu ſupbiez vanitatis:quibus
corra vũ erigũtur an gradũ hũilitatis cadẽ: colla
ſub iugo rpᷣi hũiliter ſubmittere facit:ſequẽtib oſtẽ
Di exemplis: ꝑ hoc q ſcribit᷑ li.x. eccleſiaſtice hyſto
rie.vbi dici᷑ qꝗ cum pꝛes ſancti veniſſent ad cõciliuʒ
nicenũ: contigit vnũ ephis 7 dyaleticis:illucↄgre.
gat is facere conflictũ diſputatõnis cũ epᷣis:intãtũ
ꝙ fiebat ingens ſpectaculũ multis cõuenientibo ad
audiendũ:nec poterat ph̊s cõcludi a quoqᷓ;. OQõ vi⸗
ens quidã ve confeſſorib ſimplex et nihil ſciẽs niſi

hieſum xpᷣm ⁊ hũc cruciſirũ:popoſcit ſe cum philo⸗

ſopho poſſe ſermocinari. Qd vidẽtes illi q́ nouerãt
eius ſunplcitatẽ noluerũt pati:ne eius ſãcta ſimpli
citas irriſione cõtemneret᷑. Ille tñ preſtitit mouens
ſᷣmonem:ac dicens: In noĩe hieſu xpᷣi phᷣeau dique
vera ſunt. Seus vnus eſt qͥ creauit oĩa verbo vᷣtutis
ſue:hoc.ſ.verbo:hac ſapĩa:quã nos filiũ erꝰ dicimꝰ.
Caro factum ẽ ⁊ filius natus:⁊ pꝑ paſſionẽ ⁊ morteʒ
nos a morte liberauit: reſurrectõne ſua vitaʒ et᷑naʒ
nobis ꝓmiſit/ quem expectamus iudicem omnium.
Credis ita philoſophe.At ille:ve lut ſi nũqᷓ vllum
Fᷣmonem cõtradicẽdi didicifſet:ita obſtupefactꝰ d⸗
tute verboꝝ eius ad oĩa mutus hoc ſolũ potuit rñ

re:ita ſibivideri nec aliud poſſe eẽ magis verũ. Cui

ſenior:ſi ita credidiſti ſurge 2 ſequere me:⁊ hmõr fi⸗

mriſignaculi ſaſcipe. Et conuenſus phus ad omnes
git:

Augite o virſ eruditi:vumverbis res mecum ge
ſta ẽ: verba verbis appoſui:⁊ que dicebãtur dicendi
arte ſubuerti:vbi vo pro verbis virtus ꝓceſſit exoꝛe

gicẽtis:reſiſtere verba virtuti non valuerũt: nec hõ
aduerſari potuit veo: iõ ſiqͥs veſtrũ potuit in bis qᷓ
Dicta ſũt ſentire que ſenſi:credat xpᷣo: ſequathũc ſe
nem in quo locutus ẽ æus:⁊ ita pp̃s factus ẽ xpᷣianꝰ

gratulatusẽ ſe eſſe victum:qꝛ ſicut dẽ Actuuʒ.vj.
Mõ pot erãt reſiſtẽ ſapĩe ſpũi qͥ loquebat᷑.¶ Gcdo
idem ondit ꝑ hoc quod ſcribit.ij li.hvſtorie tniper⸗
tite.c.viij.vbi dẽ: cum diſputatõnis velectatõe tꝛa

heret᷑ negocii fidei:vnus er ↄfeſſoribo laicis obnia⸗

urt dicens: Auditeirp̃s apli nõ nobis dyaleticam

tradiderũt artem: vanãq; verboꝝ fallaciã:ſed purã

ſcĩam fide et opib obſeruandã: qð dictũ oẽs appro
dauerũt:⁊ dyaletici ceſſauerũt.¶ Ybidem etiã ter⸗
cium ad hoc addit᷑ exemplũ quo dicit᷑ ꝙ cum quidã
magnificẽtia ſermonis illuderet ſacerdotibo:quidã
ſenex ſimplexnon ſine formidine ſeniorũ acceſſit di⸗
cẽs: In noĩe wmini o philoſophe audi wgmataveꝛi
tatis:vnus eſt creator oĩm:⁊ verbum erus quo crea-
Auit oĩa quod filiũ noĩamus:cum hoc credimus noli
inueſtigare ſtudiũ:et ſi credis hoc:reſpõde. At ille:
Credo inqͥt:s mitatus ẽ ineffabilivirtute. G Ptex
Thidem quartũaddit exemplũ:quo fert᷑:ꝙ cumim⸗

te pᷣs xlix⸗q dicit:Arguã te⁊ ſtatuam c

perator Conſtantinus veniſſet biſũtum:i⸗ phi veni

rent diſputarecum Alexandro cõſtantine vꝛbis epi
ſcopo:⁊ vnus ꝓ oĩb eſſet electus:ait ei eps: In noĩe

oñi impono tibi ſilentiũ: ſicfactũ eſt. Quĩntũ exẽ
plum ad ꝓpoſitum narrat Hhaimo ſuꝑ primaʒ Goꝝg.

xiiij.ꝙ cũ quidã adoleſcens homo ſceleſtꝰ beato au⸗

guſtino pᷣdicante intraret: ſtatim epo nõ attendẽte:
ſermo eius verſus eſt contra vicia ipſius:qͥ aſirãs
vo reuelatũ eẽ pontifici:conuerſus ẽ et penituit.
Dextum exemplu ad hoc legit᷑ in vita ſancti Augꝰ.
videlicet ipſo pᷣdicante:ſermo eius proceſſit cõtꝛa
erroꝛem manicheoꝝ:⁊ poſt in mẽſa dilit ſocijs:ſe de
hoc mirari:idem dixerũt illi. Quibo addidit: Grem
wminũ ꝓ hoc aliquẽ curaſſe:⁊ poſt biduũ veĩt ad eũ

qdã flens ⁊ afitẽs ſe fuiſſe manicheũ: qͥuſq; audi⸗

uit en loqui in eccleſia:qͥ catholicꝰ poſtea pᷣſbyter fa
ctus ẽ. ¶ Ex quibo oĩbus apparet: ꝙ ſermones ſim/

plices ⁊ veuoti ſunt vtiliores:⁊ ꝙ ſic predicantibus

ſicut dicit in ps.lxvij.Dominus dabit verbum euan
geliʒantibo virtute multa. Et ꝙ ſub talibꝰ ſagittis
plures cadũt ⁊ huũiliant᷑ pctores. Mõ pulchrefigu⸗

ratum ẽ li. Judi.iij..iiij. In quo legũtur Zangay

Dãſon plures ꝓſtrauiſſe vomere vno:⁊ maxilla aſi
ni:q Nioth gladio elimato. Mam Mioth non legit
gladio ſuo occidiſſe niſi vnuʒ.i. Eglon. Zangar vo
Judi.iij.legit occidiſſe ſuo rudi inſtrumento id ẽvo

mere aratniſexcẽtos p hiliſteos. Sãſon vo legima⸗

xilla a ſini occidiſſe mille viros malos: ſic adhuc vbi
pᷣdicator curioſus vix vnũ cõuertit:alins multos cõ

uertit. Nec mirũ:quia ſicut medicus circa curas di⸗

ligens plures ſanat ꝙᷓ eloquẽs ⁊verboſus qui a cu/
ras in ſpeciali non xeſcendit. ¶ Hoꝝ ergo pᷣdicator
informatus exemplis:quãtum põt cõſcientias pcu⸗

tiat auditoꝝ:cogitatõnes: locutõnes ⁊ opatõnes il

lorum recitãdo ⁊ Eerurgrengorunplo rohle 2
tra fact᷑ tu/

am. t exemplo ſancti vſiderij: v quo dicit Hay-⸗

mo ſup.j.Coꝑ.xuiij.q ſpũſſanctus ita ſermonẽ eius
diſponebat: vt hoĩm cõſcientias verhbis ſuis percute

ret:quaſi auditores eas ei mamifeſtaſſent. ¶ Et exè⸗
pꝓlo Pauliqui dicit. j. Coꝝ.ij. Predicatio noſtra nõ

cẽ in ꝑſuaſionibba humane ſapiẽtie verbis:ſed in oſtẽ⸗

ſione ſpũs et veritatis:qui ⁊.j. Coꝝ.j. oĩbo pᷣdictis

philoiophis cõcludit dicẽs: Placuit o ꝑ ſtulriciaʒ

predicatõnis: ſaluos facere credentes. Cui ↄcoꝛdat
ccretum.xxxvij.Omnẽ.dicens ꝙ non vo placniti

dya letica:quia regnũ ⁊ei in ſimplicitate fidei ẽ 7c.

¶ Ad idem eſt vcretum ſumptũ er verbis ABugu⸗

ſtini in libꝛo ve catheʒiʒandis rudibus diſti. xxxviij.

Sedulo.Marime inquit eſt vtile nofſe rra eſte:pre⸗
ponendas verbis ſententias vt preponitur animus

corpoꝛi:ex quo fit: vt ita malle vebeaut veriores: qỹÿ

diſſertioꝛes audireſermones:ſicut malle væbent pꝛu

Tntioꝛes :qᷓ formoſiores habere amicos:nonerint

etiam non eſſe voces ad aures vei niſi animi effectũ,
Hecibi. ¶ Quibus concordat Hiero nymus ĩ epi⸗

ſtola ad vamaſum papam. Se ſcnipturis inquit di⸗

uinis diſputantem: non vcet Ariſtotelis argumen⸗
ta conquirere:nec ex flumine Tulliane eloquentie
ducendus eſt niuulus:nec aures quintiliani floſcu⸗

lis: etſcholari veclamatõne mulcende ſunt: ſed ſit lo
cutio pedeſtris ⁊ quotidiane ſimilis:que ſenſt nz rei

ediſſerat:non verborũ compoſitõne frondeſ. cat:ſint
alij diſſerti: laudentur vt volunt: et inflatis buccis
ſpumantia verba trutinent:mihi ſufficit ſicloquivt
intelligar er de ſcriptunis diſputans ſcripturàrum
imiter ſimplicitatem. Cauſam vo omniũ predicto⸗
rum quare videlicet ſermo elneralis: n6 ita bene mo
uet:tangit eleganter apoſtolus:ram in exemplo ep
tis muſice:q etis exemplo turbaꝝ:v quibʒ NHume.

Exemp.

Exemp.

Nxj.

iorophetop anctoppro po
ginh h hufir ueſlen
peunnolliuib incumbitcele
n ſint ancg unig
legen aſtocietesß anicllic
lleg dolds omelites Et n
düibumſiter hortäcoſeipſe⸗
mancorfactiſiüt poreiſeipſos i
berenteeſpecnlatores:factl in
berentet Ohete chniſtiꝛ bo⸗
ſunt ꝓpheteantichnſti rſeana
hum j Gemonwoin ophen
lipgicat.
Etbocmaler mendactter ſin

Mminuetl vo tor habeant

ſiq; e crotönescacit wmon
ctntamßclcatofis auditonis⸗
alid iſ wbi Johanes dint cri
lieſupple malos gerpugnantf
tudkenögeliſtan ſtandesiut gua⸗
tenentes guetnor vetos tenei⸗
numßcicant enageliſtan eſe
rendp cordii ſpule refnigenii
tos in amantudtneſuntiſo⸗
rto erenocando:negg iupery
in uoſamoſtendenſibie

cundüpotetonim

⸗ einsproent o. in
nkeuniſnme H

nſcengit Ahhe gocicanor
nplistätunhoteiſennushan,
dgitönes: ldenönedr detineel
anecarguene⸗Eranploprophe⸗
t Amiterſtumanmcornſtait,
Ploſani ſiten,, no iathh⸗
mi gſpuſtanns in irmhetin
oim oaentus perhioſiloperant.
ris eaoi maluſtaſmt Eterd⸗
r/Q h. Predlcanonoſtra n
umaneſoplenie vo blo ſo hoſte/
Inos:ul/. Coxrj woſpdicti
dit dices: Placuit opſtultian
os facerecfedentes. Cuiocoꝛce⸗
Dnmi Dicens non doplaait,
gu diin inplicktneficele i.
Natrumſunptic erdie hnn
Kdenmngenolenenit
inquiteſtytllenoſſeltn
ſententios Trganmu .
t:vtito malle 8
immmaul lrin
nſins taenn eni,
umm n n enn,n ih
o i igntni
upn deſ olin ann,
ur n lunlegun,
– nlini danga⸗
utilunt fo
unc uilinrſſt
nnilen n li leſlſnz t

Predicatio

x. Per quaꝝ dinerſitatem ſonoꝝ ſciebãt qñ bebãt
mouẽ caſtra vel ſe pꝛeparare ad bellũ:vel ad feſta. j.
oꝑ uiiij. Que inquit ſine aĩa ſũt vocem dãtia: ſiue
tibia ſiue ceythara:miſi diſtinctõnem ſonituũ vede⸗
rint quno ſciet:qͥd canitur aut quid cythariʒat. Ete⸗/
nim ſi incertam vocez cet tuba: quis ſe pꝛepabit ad
bellum:ita? vos p linguam: niſi manifeſtu ymoneʒ
Ageritis:qũo ſciet:quid di:eritis emſi icut in aerelo
quentes:hec ibi ⁊c.¶¶ Sed qꝛ difficile eſt inter mul
tos auditoꝛes cniuſlibet mentẽ ferire: ſpaliteꝛvbi au
vitoꝑ ignoꝛat conditõnes: quia ſicut dicit BGrego.
nazanzenus m ꝙ recitat Bernardus in epla ad clu
niacenſes:difficile negociuʒ eſt in m ultitudine per⸗
mirra atq; diuerſa: vbi etas ⁊ inſtitutio varia eſt: de
talibo diſputa ntem modũ propꝛiũ velut choꝛdaruʒ
multaꝝ quãdaʒ cytharã ferientè inuenire. Yõ ſicut
Dux belli:exploratores interrogat æ conditone illo
rum cum quib cõfligeꝛe vebet: ita pꝛedicato: moꝛes
⁊ coditõnes exploret audiroꝝ a fideli illoruʒ vicino:
vel curatoꝛe:quibo exploratis ſicut du r regis potẽ⸗
tiſſimi:inimicos regis potẽter inuadat: veritatẽ di
cendo: Exemplo Bemei.ij. arat xij.qui intrãs ad
regem roboam ⁊ principes eius:ait: Quiareli ſtis
vnm:ego reliqui vos dicit dñs ct exemplo Helye ⁊
MWichee filij Yemla. Et Yſaie. YJſa.j.dicentis:MMu⸗/
dite verbum dñi pꝛincipes ſodomoꝝ.& t exẽplo om
niũ prophetaꝑ ? ſanctoꝝ pꝛo xpᷣo occiſoꝝ. Et exẽplo
Jude machaber:fiat quaſi leo in operibo ſuis.¶ Dʒ
heu nõnulli quibo incumbit eẽ leones duri:ↄtra pec
catores facti ſunt canes:cauda adulanw:non canes
gregem cuſtodiẽtes:ſ̊ caniculi circa dños ⸗ dñas: pĩ-
gues bolos comedẽtes t qꝗͥ æbeꝛent eẽ boues iugũ
vni humiliter portãdo:2⸗ ſeipſos ꝑ penitẽtiam victi-
mando:facti ſũt porci ſeipſos impingnãdo. Et qͥ de
berent eẽ ſpeculatores:facti ſunt ſomniatores.3 tq
Aberent eẽ ꝓphete chriſti ⁊ bone infoꝛmatõmis:. fct
ſunt ꝓphete antichriſti 7 ſeductõnis:ð quibo.iij. Re
aum i. Dermones oĩm ꝓphetaꝑ. vno ore bona re
gipqicãt.
¶ Et hoc male ⁊ mendaciter:ſicut ibidẽ patʒ hyſto
niam intuẽti. vo tot habeant in errore ſequaces
qqñq; ex ꝓcuratõne accidit æmonis gquũq; vo ex vefe⸗

„

ctu:tam pᷣdicatoris ꝙᷓ auditoris Primũ pʒ Apo
calip.vij. vbi Yohãnes vixit ſevidiſſe quatuor ange
los:ſupple malos:qͥ expugnant fidẽ et vctrinam q̃
tuor enãgeliſtaꝝ ſtantes ſup quatuoꝛ angulos terꝛe
tenentes quatuor vẽtos terre.i.voces illoꝝ q wctri
nam pᷣdicant euageliſtaꝑ:ne flarent ſuꝑ terrã ad teꝛ
renoꝝꝑ cordiũ ſpũᷣale refrigeriũ:neq; ſuꝑ mare.i.ſuꝑ
eos qͥ in amanitudine ſunt:ipſos conſolãdo ⁊2 eſpe
ratõne reuocando:neq; ſuper vllam arboreʒz :ſupple
infructuoſam:oſtendenw ſibi:qũo materia ignis eſt
eterni. ¶ Becundũ patet primo p exemplũ te vino
⁊ vaſe et bibente:qꝛ ſicut qñq; contingit ꝙ vinum ſa
porem amittit ꝓpter turpitudinem vaſis: quq; ppt
infectõnem ⁊ in diſpoſitõnem:que eſt in ore bibetis:
ita in ꝓpoſito vinũ quod letificat eũ ⁊ hoĩes: hoc ẽ
verbum i:vas pᷣdicator:bibens auditor. Becu⸗
do idem pʒ p exemplũ piſca tõnis:qꝛ ſicut ibi quãam.
qʒ piſcatõnis fructus impedit᷑ ꝓpter vfectũ piſcan-
tis:qꝛ piſcat᷑rhetibo fractis vel putridis :vel alijs in
ſtrumẽtis minus aptis:vel qꝛ artem vel diligentiam
nõ habet piſcandi. In quo caſu neceſſariũ eis eẽt fa
cere qð fecerũt piſcatores illi Luc.v. Diſcatores ãt
veſcenderant ⁊ lauabãt rhetia ſua. Et alibi dᷣ: Oui
reficiebãt rhetia ſua. Qñq; vo co ntingit er prepi⸗
ſeium qui capi nolunt. Sicut in eo qui ſpiritualirer
venlens predicauit:prima Petriiij. Mota. Vl.ij. ij.
Cuius exemplũ qui benè ſequit᷑ magnũ hab ebit
apud veum meritum.æt qui tenet᷑ predicarez non

xij.
facitin magno eſt periculo. ¶¶ Etum ad rimuz:
magnũ ſit meritũ ⁊ premiũ bene pdicanna.
recte viuẽtium: ¶ Patʒ primo p exremplũ v libe:ã⸗
te filiũ regis de ore leonis vel manu larronũ:ma⸗
gnam apud regẽ meret mercedem: Sicin propoſito
Etſi non eripiat ſi tñ ad hoc natum pöt elaborer:
no amittet mercedem: qꝛ vnuſqſq; pprtom mercedẽ
recipiet ſᷣm ſuũ laboreʒ.j.ad KCop.iij. Hota. T vij.
arti.j.¶ Eſttñ e hac mercede modo ſicut de arbo⸗
re vel herba que creſcit:quia ſicut illax creſcẽtia p⸗
ceptibiliter ab intuẽtenon Pcipit: creditur et ſpe⸗
ratur:cum vo vſq; ad pfectum creuerit:tũc certitu⸗
Dinaliter prioꝛ creſcentia ſcit᷑ꝛita in Ppoſito. Et ptʒ
in his qui gliam beatiſſim am pdicanerũt: Prouer.
j. Et Canti. vj. ¶ Beo forte videt᷑ alicuiꝙ maio⸗
ris meriti ſit contẽplatõni vacare ⁊ ſoli wo intẽ vere
a qua occupatoõne multũ impedit᷑: dñ circa alia ſtu⸗
t: aliſſq; intẽdit. ¶ Ged huic cogitatõnis errori
citius ſatiſfacit. Orumo exemplũ xe igne: cuiꝰ aſcenſ⸗
multa combuſtibilia inter que ponit᷑: quorũ fla⸗-
mam ſecũ aſcendere facit.non impedit: foꝛtificat
ceſcit:⁊ velotius ⁊ citius:ꝛ altius aſcẽdit. Sic in p⸗
poſito vpdicatoniv:qui vbent eẽ inter auditoꝛes:
ſicut ignis inter combuſtibilia. Vnde aunguſti. in li.

HGreg. in moꝝ.Gacni inquit tractator eloquij mo⸗
rem flumis wbet imitari flumẽ qppe dũ per alueũ
efluit: ſi valles cõcauas ex latere cotingit: in eas p⸗
tinus ſui impetus curſũ diuertit. Ciq; illas ſufficiẽ
ter impleuerit:repente ſe in alueü refũdit: quodã⸗
modo in ſealtius aſcẽdit: Bic in ꝓpoſito: ꝛ patet in
figura v his.j. Regum. ix..x. de Baul. qui querẽm
patris aĩalia:in regẽ meruit coꝛonari: Sanid gre⸗
gem ſequẽdo in regem inũgit. In ſignũ ꝙ hiquib
na intẽtione querũt bꝛutalit᷑ viuẽtes ⸗ ſpuũalr amiſ⸗
ſos: vt eos ad cæũ patrem reducant: qui ſe pro poſ⸗
ſe ve ouiũ cuſtodia intromittũt:gloria 7 honoꝛe tãq;
wetores a vo coronabũtur. Judith. vj. Deus pat
noſtroꝝ cuius virtutem pᷣdicaſti:ipſe tibi hãc voltt
viciſſitudinẽ. ¶ Ad hoc t vt illã in celo meres mur
regni coꝛonã:nõ vebemus in oĩbo exemplũ ſeqͥ Gaul
q bene loquebat᷑: male poſtmoduʒ opabatur: qe ð

talibo dicit btũs Greger ſup Eʒech. omel xv. exp o⸗

AQuiſq ore ſuo nobis ianuã regni celeſtis aperit:ce
li porta eſt. Gi vo pᷣdicator terrenis œeditus ſit:dici
põt illud Creñ.ij. efixe ſũt in terra poꝛte ei:et tũc
cornua arietis ꝗ gregem pcedere eberer veprib he
rent diuitia:ũ: Geñ.xxij. ¶ Mtum vo ad ſecũdq p⸗
tem huius articuli pericul non pᷣdicantiũ primo ꝑ.
exem plũ oſtendit᷑ ſpeculatoris zechiel. iij. 7. xxxiij.
Secũdo oſtendit᷑ p cretum beati Grego. ſcri⸗
bẽt· Venatio epᷣo:qð pᷣd icto erẽplo ↄcordat di.xliij
Ep heſijs ſo tenoꝛe ſeqnti.Epheſijs paulꝰſcibit:mũ
e ſt manꝰ meea ſãgnĩe oĩm vim:non em̃ ſubterfugi.
quo minus annunciarẽ omne conſilium velvob: mũ
dus ergo a ſanguine eorum non eſſet ſieis rei conſi⸗
lium pꝛonunciare noluiſſet:quia cum increpare v⸗
linquentes noluerit:eos proculdubio tacẽdo paſtö
occidit:Hec ille. ¶ Et ſi non paſcere fame corpalit᷑
morlentem cibo coꝛporalimagnũ ſit periculũ:nam
talis homicidij incurrit reatũ quãtomagis incunit
periculũ:⁊ granius homicidiũ:qͥ non paſcit ſpiritu⸗
aliter morientem abo ſpirituali: in ommi verbo 95
procedit æ ore vi. ¶ Huius ergo periculum tercio
oſtenditur peraliuo œcretuʒ Hicolai pape dꝛi. xliij.
Ziſpenſatio.ſub his verbis:Nlſpẽſatio nobis ẽ cele
ſtis ſeminis inũcta:veſiñ ſpa rſerimus:ve ſi tacueri⸗

mꝰ:qð cij electõisvas foꝛmixt ⁊ clamet: qᷓntomag?

xxv.

Arꝰ. xij.

xxxvj

xvij.

Predicatio

curlibet exiguo metuendũ eſt. ¶ Be tali bo dicit be/
atus ꝛegoꝛius in paſtoꝛali ſuo: ꝙ ſi diſtricte iudi⸗
cent᷑ ex tãtis:pculdubio rei ſũt qᷓtũ venientes ad pn
bliciũ:pꝓdeſſe poterunt. Et loquit᷑ ibi ex intentõe cõ⸗
tra illos:qui quietẽ ꝓpꝛiam alioꝝ pᷣponũt vtilitati.
Be quibo etiam dicit in regiſtro:⁊ allegat᷑viij.q.j.in
ſcripturis. Gi in quitvnigenitus pꝛis: p explẽda om
niũ vtilitate: ſecreto patris ad publicũ nrĩm egreſ
ſus eſt:nos qͥd dicturi ſumus:ſi ſecretũ noſtrũ pꝛepo
nimus vtilitati ꝓximoꝛum: quies em nobis ex coꝛxe
appetẽda ẽ: ? tñ pꝛo multoꝝ lucro aliquãdo eſt bon
ponẽda: Exẽplo chꝛiſti qui iter. faciebat ꝑ caſtella pᷣ
vrcans 7 euãgeliʒans regnũ cæi: Zu. viij. Et YJohis
baptiſte qꝗͥ venit in oẽm regionẽ ioꝛdanis:pꝛedicans
baptiſmũ pniĩe: Quce.iij. Ut ſitis venumero diſcipu
loꝝ quos miſit pdicare:Marc. iij. Ne upredicta
incurratis pericula: etiam illa tacta ſupꝛa eodẽ ca.
iij.ꝛ.xxviij. Oꝛedicate euãgeliũ omni creature:aar
ci.xvj.caplo. , B
In qua auctoꝛitate qꝛ auditoꝛes tangit ẽ aduer⸗
tendũ ꝙ auditoꝝ cõditio pꝛima debet eẽ ſimił fene⸗
ſtre vitree que lumen recipit:⁊ tẽpeſtates excludit:2⸗
nõ ſimilis cribꝛo:æ quo dictum ẽ.A.xxvj. qð aquã
claram euacuat:⁊ paleas ⁊ ſoꝛdes retinet. ¶ Necſi⸗
milis cardomi:q quando planat᷑ non pungit:ſed qñ
ecõtrario tangit᷑ pũgit: Ita nõnulli dum planãtur
adulatione non grauantur:ſed quando rtanguntur
contra voluntatem: pungunt et recalcitrant: con/
tra predicantem: ſicut equus quando plaga tan⸗
git woꝛſi. ¶ Nec ſilis caniculo vælicato:qͥ bolo velica
to ſibi oblato caput diuertit:muſcam vo cape nitit᷑.
Ita nõnulli qui bene dicta nõ aſpoꝛtãt:h inoꝛdina⸗
te dicta cape ⁊ frequẽter recitare ſatagũt gaudẽtes.
Tales non tm̃ catulo:verũetiam cani aſſimilant᷑ fu
rioſo:ſicut pʒ.Z.v.lxix. ¶ Becunda cõditõ ebet eẽ
ſimilis oĩ volẽti in arte ꝓficere:vt frequẽter pᷣſica/
toꝛes audiãt ⁊ ꝓficere nitãtur:nã hoc facientes mũ
vioꝛes erũt:ſicut patet.S.e.c.xxiiij.Et predicatoꝛes

animabut ad pᷣdicandum: ⁊ circa ſalutem illoꝝ dili⸗

genter laboꝛandũ:qꝛ ſicut ꝓfectus oꝑis:⁊ agri vber⸗
tas: oꝑariũ 7 agricolam animãt ad laboꝛanduʒ:ita
c. Vñ Aug. Pꝛedicatores ⁊ plati libenter vigilant
ſuꝑ gregem ſuũ:qñ vident eos in verbo vei pꝛoficere
ſicut libenter laboꝛat oꝑarius in agro: q artendit
fructuũ vbertatẽ.nam tũc attẽdit ꝙ nõ ſine cã miſit
manuʒ: incuruauit wꝛſum:⁊ ſuſtinuit frigus ⁊ eſtũ:
Gic attendit pꝛedicatoꝛ dicens illud Iſaie.lxj. Iſti
ſut ſemẽ cui bñdixit vñs:iõ gaudens gaudebo in w⸗
mino. Et cuʒ illo qui dixit: Maioꝛẽ gram nõ habeo
qᷓ; vt audiam filios meos in veritate ãbulare. ¶ Cer
cio in conditõne auditoꝛes aſſimilari vebent:fameʒ
vel aliũ defectũ patientibo:qꝛ ſicut famem patiẽs nõ
reſpiceret ꝓſonam poꝛigẽtis ei cibum vtrũ pulchꝛa
eſſet vel vfoꝛmis:vel peccatoꝛ vel non: vel ꝓpter eiꝰ
peccatũ cibuʒ non dimitteret. Pecumia etiam inter
paupes ꝓiecta:illam auide colligerẽt:nõ cõſideran⸗
tes vtrũ ꝓijcientes eẽnt turpes:vel non: Et ſitiẽtes
bonũ vinũ biberẽt ve vaſe fictili:? boni rumoꝛes li⸗
benter recipiũtur:licet nuncius ſit malus:⁊ nudo ri⸗
baldo credit:poꝛtanti lr̃as regis:ppter cuius etiam
literas ei parcit᷑:ꝙ non cõtemnit᷑:⁊ litere cũ reueren
tia audiũtur. Et etiã ceco ⁊ claudo v via wcẽti cꝛe
dit. Et fri gidus ſe calefacit in ſole:lʒ in nã ſua ca-
lidus nõ ſit:niſi virtualiter inqtum radij emiſſi ſũt
calidi. Sic credamus bñ pᷣdicantibo male opanti⸗
bus ⁊ calefaciamus nos in verbis eoꝝ:quia vᷣba pnt
eẽ calida:lʒ ipᷣi ſint frigidi.Hoc ſane dvcnit xpᷣs dicẽs
Gupꝛa cat hedram Aoyſi ſed erũt ſcnibe⸗ Bae
oĩa que dixerint vobis facite:vm oꝑa vo illoꝝ noli⸗

caſiones querũt ab amico veo recedẽdi.

xjl.

te facere:dicũt em̃ ⁊ non faciũt.Sicut non dimitte⸗
remus recipe bonam medicinam a medico infirmo:
nec auꝑ a peccatoꝛe:nec lumena candela:que arden
w ſeipᷣn coſumit:nec quecũq; pertinẽtia ad ſolatia
coꝛꝑis vel lucrũ tꝑale:miſſa a bono dñno ꝑ malũ nun
cium:ita nõ dimittamus reciꝑe wctrinama ceo miſ
ſam pꝛopter miniſtri pꝛauitatẽ. Qui em̃ hoc in tꝑa-
libo non facerẽt:⁊ in his que ꝑtinent ad ũ ⁊ animã
faciũt:nõ video aliã diuerſitatis cauſam:niſi qꝛ oc⸗
Non ſic
vos:ſᷣ ſuſcipite verbum pᷣdicatoris:nõ vt verbũ ho⸗

minis ſ̊ vei: vt v vobis poſſit dici illud.j.Theſſalo.

ij.Accepiſtis nõ vt verbũ hoĩm:h̊ vt vere verbũ ei.
Et nolite illos iudicare:nec wctrinam illoꝝ con
temnere:qꝛ ſicut dꝛ.j.ad Zimot.v. uplici honoꝛe
digni habeant᷑:maxime aũt qui laboꝛãt in verbo et
vctrina. Primo qꝛ vita illoꝝ a vobis nõ iudicet᷑:qᷣa
in talibo iudicijs faciliter errat᷑:qꝛ eis aliquorũ ſub⸗
ditoꝝ:vel eis ↄſeſſoꝝ attribuere pñt que eis attribu⸗
enda nõ ſunt:ſ̊ ipſis ſubditis. NMon em̃ oẽs obediũt
ij. ad Theſſał.j. Et ad iſtud ꝓoſitũ quidã valẽs cõ
gruerñdit cuidam dicenti ſibi: Quare inqͥt non di⸗

cis tali tibi cõfeſſo veritates ſuas:ipᷣe em̃ facit hec et

illa. Cuiille:dico tibi ꝙ tu male tenes terram illam
nitantũ ꝙtota patria obligat᷑:? tamẽ ſicut tu ꝓpter
dictũ meun:nõ vis illam dimittere:ita necipᷣe necmł
ti alij faciũt que dico eis:⁊ tñ cõtuli cũ illis euãgeli⸗
um quod pᷣdico. Secũw:ſic in honoꝛe habeantur
voctrina in eis nõ cõtemnet᷑:qꝛ lʒ ipſi ſint fatui:tñ ſiẽ
dicit Seneca in quadam epla ad Paulũ.Teus quã
q; ex oꝛe fatuoꝝ effat᷑:verbũ nanq; fatui aliquãdo
põt peccatoꝛeʒ ad bonũ cõuertere. Sicut patuitꝑ h̊
ða fidedigno narrari ſolet quodam vvmĩo: qui
atuũ ſuũ infirmũ frequẽter cum ꝓ ullũ tranſiret:cõ⸗
foꝛtari ſolebat:dicendo: Spera in veo:ibis ad celuʒ.
Cui ille ſem ꝑ rñdit:nolo illuc ire:a quo cuʒ vno die
qu ereret:quare nollet illuc ire: Reſpodit:qꝛvolo ire
ad infernũ:quare inquit:quia inqͥt diligo te:et ſicut
fui tecũ in vita:ita volo tecũ eſſe in morte ⁊ pꝰ mor⸗
tem: * tu ibis ad infernũ:ita volo ego rõne ſocie
tatis. Cui wminus:qũo ſcis ꝙ ego illuc vadam: qͥᷣa
inquit:tota patria loquitur ſic:dicẽtes ꝙ tu es peſ⸗
ſimus homo:⁊ ideo ibis ad infernũ:⁊ in veritate qui
malus homo fuit pꝛius:ex verbis illius cõpunctus:
optime ſe poſtea coꝛꝛexiti Nota hvſtoꝛiã in aliqͥ hu⸗
ic cõcoꝛdantem.C.viij.arti.vltimo. Nolite ergo ᷣ
ctrinam quoꝛũcũq; cõtemnere:ſ̊ a quocũq; dicatur
Suſcipite inſitũ verbum: quod poteſt ſalnare aĩas
veſtras: YJaco.j.Qnia ẽ pꝛimo de voctrina fatuorũ:
qui dicũt et nõ faciũt:ſicut dicit abbas paſtoꝛ invi.
pa.ſicut łe puteo:qui omnes ad ſe venientes ſatiat:
ſoꝛdes illoꝝ diluit:ſeipᷣm autẽ non purgat: ſ̊ om̃is
ſpurcitia ⁊ immũdicaa in eo ſunt.¶ Eſt ſecũdo vm
ctrina illoꝛum ſᷣm Hieronymũ in quadam epiſtola
ſicut ð aqua calida:q̃ per eos quaſi per cineres trãſit
a quibus licet quandam contrahbat turpitudinem
dum claritatem pꝛopꝛiam amittit:tamen alios la⸗
uat.¶ Et tercio de eis docentibus:ſicut maqua ba⸗
ptiſmi:que puerum baptiʒatum ad celum mittit:et
ipſa tamen a terra deglutitur:vel in foneam veſcen⸗
dit:nec tamen eſt aqua illa ab illo:qui indiget ba⸗
ptiʒari:et qui ad celum mitti vſiderat contemnen⸗
Da:quia ipſa cito poſt in rerram deſcendit. Sic nec
veritas quam ſtultus pꝛedicat:licet ipſe in infernnz
Deſcendat:quia et talis poteſt vera pꝛedicare: ſicut
patet ve NMichanoꝛe:⁊ quo dicitur ſecũdo acha
beoꝝ.viij. Pꝛedicauit pꝛotectorem vum habere iu⸗
Tcos ⁊c̃.

xxxix.

Exemp.

Exemp.

prelto
Aotoꝛmn

voſenlan nͤ

Nwoſenci
cnkſug tuni cn
un nliſpainn mg
lun ſengiiſen minni
ni toißttonen nnaun
liͦcham in niian
itaohtin er⸗
faluulin ktince
o/
ghani i li 6

G

7

oni nerenk kernam. Quinton
enik dinatione grauils pnlen
naleclizentiß mmonentii oſten
Decimoſeptimd oſtidentur erpun
cognoſcrepot tri Nnumerd b⸗
ſithlaton Deaimnooctauo giubch
tabereno detlatis.
Etum ad primü: iub noiedo
ſiroftaumplatonis. D. rij quaſig
hider hicſpecialius oñdere quale
quales ipi in oſona ſeu nita ce xh
iacuertengũg Bernargus ſtatũe
qibea alt. Orelotus ſeerbiheat
umrefrierii oppꝛeſſoxaduocati
nſen mnnm uplloeincim
Ceeopboculiſeniorirpltorem ſcrlen
tummallüütfrannop vtni ſt e⸗
lneti. ( Oumoquaneceſſttetete
ſriinſiplentiürim ri p de⸗
uo vigeliet dhet eſſerefngeniüt
nocatno panet 7 Pihſis zdok
drpryſ Siguig zinigſianer
ſip Aent aterqueibi allegank.
enner ioniilteni genonſi
enek orare ponit eremolii dr

ociartictnliaj lioanigti⸗

cüwſcinhonnehukennting

tennetehzipſiſint atnitiſ⸗
damepkuad Penli Densgni
fai verbünangg fanielignide

onichnenere. Diandamntg Ern
ui

Nuniſclerde gaodam dmid:ui
fregneter ampllünenſttetti⸗
tendo⸗Opens in wonbisgaln.
innoloillucite:aqno az tnodie
llerillucime Reſpodit gwolt
guitaqnis inct olligotert iat
wloteri eſeinnofte, ynot/
infemürita olo egoröneſda⸗
io asgagolllic din
Oltur icnlcettsgytn eshe ⸗
sodinfemni rin entue gui
nsier verbis lis chunctus:
gin nota ſtani ileliͤo
iart tind Volitengon
GStenntreßaclochchdictit
Domm:poc hoteſtſallar tin

Prelatio
Relatoꝛum bonorũ.

pnimo oſtendẽtur officia aſſimilatõnes
. cpo actus qtum ad hoc diligẽter vi⸗
gilare tenent᷑ ſuꝑ familie gr egis cuſtodiã:⁊ peri⸗
culum iĩminet niſifaciãt. Tercio maloꝝ prelatorum
erroꝛ oſtendet᷑ ſeu vefectus qᷓtum ad platõnis appe⸗
citu anteꝙ; platõnem obtinerẽt: ⁊ platõnis ingreſſũ
cum illã obtinere inciperent. Quarto q;tũ ad hoc
plura appetũt vel obtinẽt bñſicia. Quinto qᷓtuz ad
hoc ꝙ üli qui intelligẽtes ſũt inter eos płꝰcirca ſci⸗
entias occupant᷑ lucratiuas: tam illi ꝙ;ᷓ fere omnes
plꝰ circa ludũ aleaꝝ ⁊ lucrũ pecuniaꝑ q; circa ſalu⸗
tem alaꝑ. Sexto qᷓtum ad hoc ꝙ camalitatis 2 cu-
piditatis amore excecant᷑:⸗ qopericulũ ex hoc ſeqr.
Beptimo qtum ad ꝓuiſiones exemptores:⁊ qᷓ dam
na ex illis coõtingut. Octauo qᷓtũ ad non reſidetiaʒ.
ono q'tum ad hoc ꝙ oẽ peccatũ in eis ẽ notabiliꝰ
2pericu loſius. Pecimo oſtendit᷑ quibo rebo ⸗ beſtüs
tales aſſilant᷑. Indecimo illoꝝ periculũ ondit tpa-
le qtum ad hoc ꝙᷓ; bona eccliemale expendẽtes ad re
ſtitutõnem tenent᷑. Ouodecimo illoꝝ periculũ oſtẽ-
Ditur qᷣbus bona eccleſie dant᷑: qᷓtum ad hocꝙ tpa⸗
liter nõ din ꝓſperant᷑ Tecimotercio platoꝝ oſtẽdit
miſeria tꝑalis qtum ad hoc ꝙ pluribo temptatõibo
periculis ⁊ tedijs exponent᷑ Quartodecimo illoruz
periculũ oñditur eternũ:qᷓtum ad hoc ꝙ de ſubdito
rum culpa in multis caſiba rũdebunt ꝓ quibo dãna⸗
tionẽ merent᷑ eternam. Quin to xecimo qᷓtũ ad hoc
in illa dãnatione grauius punient. Becimoſexto
male eligentiũ ⁊ pmouentiũ oſtenditur periculum.
Becimoſeptimo oſtẽdentur expimenta: ꝓ que quis
cognoſcere põt:vtrũ de numero bonox vel malorũ
ſit platoꝝ. Decimooctauo ꝙ ſubditi vel alij mal ve⸗
trahere nõ vebẽt pᷣlatis.
Etum ad primũ:lʒ ſub noĩe dominatiõis oñſum
ſit officium pᷣlatõnis..xij.quaſi ꝓ totum: tñ ↄagruũ
videt᷑ hic ſpecialius oñdere quale ſit illoꝝ officium:
⁊ quales ipi in ꝑſona ſeu vita eẽ veberent. Pr qᷓ
aduertendũ ꝙ HBernardus ſtatũ et offiaũ p atog
xſcribes:ait: Rꝛelatus ſe exhibeat magiſtrũ inſipiẽ
tium:refrigeriũ oppꝛeſſoꝝ:aduocatũ paupeꝝ: ſpem
miſeroꝝ:tutorem pupilloꝝ:iudicem vidua ꝝ:oculuʒ
cecoꝑ:baculũ ſenioꝛũ:vltoꝛem ſcelerũ:virgam potẽ
tium: malliũ tyrannoꝝ:vt nõ ſit qͥ ſe abſcondat a ca
loꝛe eiꝰ. ¶ Pꝛimo qua neceſſitate teneant᷑ eẽ magi⸗
ſtri inſipientiũ:vixæ. P.xij.xxxv. Be alijs cõditõnibo
quo videlicer vebet eſſe refrigeriũ oppꝛeſſoꝑ: vład⸗
uocatus paupeꝝ ⁊c. ꝓ ipſis oꝛãdo:ha bes in vcretis
di. xxvj. Si quis. Yhinãq; ſicut ex verbis Hierony.
ſuꝑ Leuit. patet que ibi allegant᷑ Opoꝛtet bcipuepᷣ⸗
latum eẽ oꝛoni intentũ:qꝛ non ſolum ꝓ ſe ꝓ ſubdi⸗
tis tenet᷑ oꝛare.⁊ ponit exemplũ de AMoyſe: quo ele/
uante manꝰ pꝛo pplo:populꝰvincebat:vrxo.xvij.ca.
Mec ſufficit oꝛo niſi aſſit elemoſynaꝝ largitio: ſicut

pxʒ in væcreto ſumpto ey verbis beati Erego. ſcribẽ

tis ad ſeruũ vi ſecundũ di.lxxxvj. Fratrem. vbi dici
tur ꝙ largam manũ habeat:neceſſitateʒ patientibꝰ
occurrat:alienam inopiam ſuã credat:qꝛ ſi becnon
habet: epi vacuũ nomen tenet. ¶ Bequit. ſpem mi⸗
ſeroꝝ ⁊c. in quo alind notat᷑ illoꝛũ officium:quod vi
eri põt per ſilitudinem nutricis: q; ſicut nutrix eſt
ſpes pueri famelici:ita iſti:xe quibo Iſa.xlix. Erunt
reges nutricij tui: ⁊ regine nutrices fue vt tepaſcant
alimẽtis:wcumentis:ſacramentis:⁊ exemplis lucu
lentis. ¶ Primo ꝙ paſcant ⁊ paſcere tenent alimen
tis:habent in vœcreto ex cõcilio eonis pape. xvj.q.
I. Nulli epoꝑ. vbiſic dicit᷑ Cum ſit optimus perſpe⸗
ctor:ita ꝓſpiciat vt vniuerſe oues ſibi commiſſe: a ſe
maxime alent᷑:⁊ in neceſſitatibo adiuuent᷑ non Üllici⸗

xriij.

tis exactõnibn opprimant᷑:qꝛ vminus paſcere d
cere nos weuit: oĩb miniſtrare:non terrenis lu⸗
ris ⁊ auaricijs vlectari. ¶ Ged heu xæ nõnullis cõ
trariũ accidit:quia non vt nutrices vlpaſtores pue
ros vel oues nutniũt:ſᷣ potiꝰquaſi nouerce ⁊ leones
Tcpiunt ⁊ mactant:œ quib verificata eſt ꝓphetia
ophᷣ.iij. Pꝛincipes eiꝰ in medio eius quaſi leones
Et Yſa.j. Pꝛincipes tuiſ. ocij furũ om̃s diligũt mu⸗
nera.tam eccleſiaſtici qᷓ; mũdiales. Eccleſiaſtici: qs
poſtq; malefactoꝛes ſũt carceriba eoꝝ liberati: tanqᷓ;
clericip muneribo vel ne in eis expendãt:diũ ĩ carce⸗
riba eoꝝ vtinent᷑:eis purgatõnem cõtra veñ rönez
concedut: vbicõmunis ſama ⁊ opinio eſt ꝙ non ſunt
bpurgatõne digni:a vbi purgatores erut piuri:qͥ pur
gant illos:occiduntr vel comburũt: qui illos corã iu
Dice ſeculari cõdemnauerũt:⸗ audaci impoſterũ la⸗-
trocmnia ⁊ honncidia cõmittũt:vidẽtes pncipes vel
miniſtros eccleſie:quibo cum capti fuerint:tradẽtuꝛ
eſſe coꝛuptibiles. Mdundiales vo:quia malos ſup/
boꝛtant:vel quia duella pmittunt: in quibo malefa
ctoꝛes ? fures frequenter pꝛeualẽt:ꝛ ſic pꝛicipes tui

ſocij furum. Becundo ꝙ paſcere tenent᷑ wcumẽ⸗

tis habẽt in vecreto ex concilio toletano di. xxxviij.
Igrãtia.vbi dꝛ: irãtia mater cijctoꝝ erroꝛũ:ma
rime in ſacerdotib eſt viranda:qui wcedi officium
in populo vi ſuſceperunt. Et infra Bciant ergo ſa
cerdotes ſacras ſcripturas ⁊ canones ⁊ oẽ opꝰ eoru
in pᷣdicatõne ⁊ wctrina conſiſtat:at edificẽt cun⸗
ctos tam fidei ſcientia q; opeꝝ diſciplina. ¶ Tercio
ꝙ paſcere tenent ſacramentis ⁊ ſpãliter ſacramento
euchariſtie:habetur ve conſe.di. ij. Non pꝛohibeãt
Quarto ꝙ neceſſe ẽ ꝙ paſcant exemplo bone con
uerſatõnis:patet ꝑ vecretum Micolai pape. xj.q.iij.
Precipue.recitãtis verba beati Grego. dicentis:
tot moꝛtib digni ſunt:quot ad ſubditos ſuos pꝓditi
onis exempla trãſmittũt:quia in illis exemplis eos
ſpũaliter occidũt:nam illoꝝ malo exemplo miti ma
lifiunt:et per illos mali eẽ cognoſcunt᷑. Nam ſicut ꝑ
venam diſpoſitio cognoſcit᷑ coꝛpoꝛis:ita P p̃latos et
clerũ equaliter cognoſci põt diſpoſitio parrochie ⁊
laicoꝛũ: Ouia ſicut vena nims tarda vel nimis ve⸗
lox ſᷣm medicos:vel inoꝛdinata ſſignũ eſt infirmita⸗
tis in corꝑe. Sic vidẽs pᷣlatum vel curatoꝛem laico
rum quẽcunq; nimis tardum ad wcendũ ⁊ coꝛꝛipiẽ
dum:vel nimis velocẽ ad malefaciendũ:ſicut drep⸗
uerbioꝝ.j.væ quibuſdam illoꝝ. Pedes illoꝛũ ad ina
lum currũt ⁊ feſtinant ⁊c.vel quocũq; modo inoꝛdi
natos:ſignũ eſt videlicet ꝙ coꝛpus ei ſubiectuʒ male
diſponit. ¶ Licet non omnis illorum ind iſpoſitio
ex ſuperioꝝ ſit exemplo:tamẽ ſicut ꝙ aliquis in ſpe⸗
culo reſpiciens appareat turpis aliquando eſt ex ma
cula ſpeculi:aliquando ermacula propꝛia. ita ali
qui appareant:et ſint ſpiritualiter turpes: quanm
q; ex ſupioruʒ exemplo:quandoq; erpꝛopꝛia euenit
malicia. ¶ Sicut quãdoq; cõtingit infirmitatez
contrahat in oculis ex diſpoſitõne pprie complexio
nis:quandoq; ex intẽſa inſpectõne oculoꝝ infirmo⸗
rum: Sic in ꝗꝓpoſito infirmitas in oculis mentis ſeu
aĩe:quãdoq; ex ꝓpria cõtrahit᷑ volũtate:qñq; erĩſpe
ctione oculoꝛũ eccleſie infamoꝝ. Supioꝛes nãq; in
eccleſia ⁊ gubernatoꝛes fidelium:p tanto oculis co⸗
parantur. ¶ Pꝛimo qꝛ ſicut oculus egernon liben-
ter tangit᷑:q;ꝛ locus tenerẽ᷑:⸗ ſtatim qñ tangitur: cla
mat:⁊ ipatiẽtius ſuſtinet᷑ ibi tactꝰ:q; in alijs coꝛpis
locis: Sic in ꝓpoſito:nulli in toto coꝛpe ecclie:ita
impatienter coꝛectiõem ſuſtinẽt: nec repꝛehenſiõʒ
ſicut illi:qꝛ dum cupiunt alioꝛum videri medici:ab
alüs medicinam recipere erubeſcunt. ¶ Gecũdo qꝛ
ſiẽ oculꝰ infirmꝰinſpiciẽtes inficit:ita ⁊c. Tercõ qꝛ
ſiẽioculmeliꝰapparet viſonomia:⸗ certiꝰ hr iudici⸗

V.⸗

vj.

Prelatio

um cõditione hoĩs ſeu totiꝰ coꝛpis:ita in iſtis cer
tius vt dictum ẽ:cõiecturat᷑ diſpoſirio totius coꝛpis
myſtici.¶ Quarto qꝛ oculis excecatis totum coꝛpꝰ
foꝛmat᷑:ita ⁊c. ¶ Quinto qꝛ ſicut oculis dolentibo
cetera mẽbꝛa volẽt: ita iſtis ſpũaliter wlẽtibo indi⸗
ſpoſitis cetera membꝛa peius diſponũtur:lʒ nõ ſem-
per indiſpoſitio mem bꝛoꝝ ex indiſpoſitõe cõtrahat᷑
oculoꝝ:nec formitas coꝛpis ſꝑ ex vefoꝛmitate ac/
cidat oculoꝝ:qꝛ aliqñ oculis exiſtentibo ſatis ↄogrue
iſpoſitis alia mẽbꝛa aliũde vefoꝛmant᷑:⁊ oculis exi
ſtentibo integris alia mẽbꝛa ꝑdunt᷑: Sic in ꝓpoſito.
Vñ eſt tam deillis q; ve iſtis in hac ꝑte ſicut ð gubeꝛ
natoꝛe nauis:⁊ v his quos in naui niti gubernare:
quia ſicut illi periclitari pñt vel ex ꝓpꝛia ſtulticia: q̃
ſe gratis in mare ꝓijciũt ⁊ ſubm ergut:vel ex vefectu
gubernatoꝛis:itaſin ꝓpoſito in nauicula eccłie:aliqͥ

ſe ꝓpria interimũt malicia:aliqui ex vefectu gubna⸗

toꝛis: qͥ videntes nauiculã eccleſie cuius foꝛtitudo a
lignis crucis xpᷣi eſt:⁊ ferro clauoꝝ iactari fluctibo ⁊
vndis:temptatõnibo ⁊ maximis peccatis q̃ſi ad ſco⸗
pulos illidi:ocio ⁊ cõmeſſatõnibo:⁊ taxilloꝝ:⁊ ſcaca
rij:vacant luſib:exceptis his que in tenebꝛis agunt
NQuoꝝ quilibet ſicut dꝛ Pꝛouer.xxiij.eſt ſicut ſopitꝰ
gubernatoꝛ amiſſo clauo. Et hoc illoꝝ elictũ vnuʒ
maxime aggrauat:q videlicʒ ita ſomnolẽti⁊ negli⸗
gent es:ſicut ſũt circa nauiculã xpᷣigqubernandã:qtũ
ad curam aĩaꝑ:⁊ q̃ntuʒ ſũt remiſſi iniurias vindica⸗
re dei:tantũ ſũt vigiles circa lucra ꝓpꝛia in collecti⸗
one garbarũ:⁊ ꝓmpti iniurias vindicareꝗpꝛias. In
quo caſu multũ diſcrepant a cõditõne pꝛimi guber
natoꝛis eccleſie:ſub xpᷣo quiꝓ iniuria deo facta vin⸗
dicanda:mortis ſe expoſuit periculo ſeruũ ꝑcutiens
ſũmi põtificis:q neminem pcuſſiſſe legit᷑: qñ ipemet
capi ⁊ crucifigi œbuit:exemplũ iudicibo relinquẽs.
tam eccliaſticis ꝙᷓ alijs iuiurias cæo factas foꝛtityin
dicandi:⁊ iniurias ꝓpꝛias patiẽter tolerandi.¶ Sʒ
heu quid feciſſent moderni gubernatores eccleſie ſi
fuiſſent pñtes:quando Petrus exemit gladiuʒ ↄtra
magnã cohoꝛtem ſibi cũ gladus ⁊ fuſtibo occurrẽtẽ.
Non ẽ veriſimile nec faciliter credibile:q; tanto pe⸗
riculoſeꝓ amoꝛe⁊ vefenſione xpᷣi expoſuiſſent:nectã
tam multitudinem armatã inuaſiſſent:qͥ nũc in vi-
ſitatõnibo vel alijs locis ea que ad honoꝛem xpᷣi ꝑti
nent:dicere ꝑtimeſcũt:vel coꝛectõnem facere nõ au
Tent ꝓpter vniꝰ vel duoꝝ offenſam:vel vbũ acutũ vł
odiũ alicuius peccatoꝛis:tales nõ gubernatoꝛes nec
veri ſũt gregis xpᷣi paſtoꝛes:ſicut patʒ ꝑ vecretũ ſum
ptum ex verbis beati Grego.in.xv.c.ſui paſtoꝛałl di.
xliij. Sit rector. Sepe inquit rectoꝛes iĩpꝛouidi hũa-⸗
nam amittere gliam foꝛmidantes:loqui libere recta
ꝓtimeſcunt:⁊ iuyta veritatis vocem Yoh.x.nequaq;
lam gregis cuſtodie paſtoꝝ ſtudio mercẽnarioruʒ
vice leſeruiũt:q;ꝛ veniente lupo fugiũt:dum ſe ſub ſi
lentio abſcondũt. Hinc nãq; eos ꝑ pꝛophetã dñs in
crepat:dicens Iſa.lvj. Canes muti non valẽtes la/
trare. ¶ Requirit᷑ ergo ad hoc ꝙ bene regãt ꝙ ſint
imo leones Bãſonis hñtes in oꝛe examen apũ: ve⸗
inaueres acriter pungendo coꝛipiendo: fauum
mellis: veſolatos ↄfoꝛtando. In ſignũ cuiꝰ Amvꝛo.
futurus pᷣlatus vctoꝛ examen apn in oꝛe viſus fuit
recipe. ¶ O ſint ſecũdo archa reſtamẽti cõtinẽtes
virgam coꝝectõnis ⁊ manna dulcedĩis:⁊ legem dei.
E ſint tcio virga ⁊ baculus:œ quibo beatꝰ Gꝛe⸗
gorius:exponẽs illud pᷣs.xxij. Virga tua ⁊ baculꝰtu
us ipᷣa me conſolata ſut: Virga pcutimur:baclo ſu⸗
ſtentamur. Si ergo ſit diſtrictio virge que feriat ſit
etiã cõſolatio que ſuſtẽtet. Si vo nõ Pcntit:odit:qͥa
qͥ parcit virge odit filiũ: Prouer. xiij. OQuoꝝ pareen
tium pena ptʒ ꝑ beatũ Greg.in paſto.ſuo:dicẽtem:

Si rectoꝛeõtra culpas minus accẽdat᷑: culparũ oĩm
reus ipſe tenet. ¶ Oꝛ ſint quarto alioꝝ miniſtri ſeꝛ
ui:qꝛ h ad ſtatũ illoꝝ ꝑtinet:ſicut patet ex ſcriptuꝛis
ſupᷣmipᷣlati ſub chruũto.qui liteꝛis ſuis ſcribit ſe ſer⸗
uum ſeruorũ. Nec ſine cauſa vel vtili ſignificatõne:
quia ille ſcribendi modus a beato Gꝛego.fuit inuẽ⸗
tus. Cui etiam cõcordat Augꝰ.xæ ciuitate ðvi li.xix.
c.xv.dicens ꝙ pꝛelati chriſtiani ſeruiũt illis quibꝰ
vident᷑ breeſſemer dnandi cupiditate:nec pꝛincipã
diſuꝑbia:ſ prouidendi miſcoia pꝛeſunt: alit᷑ honor
eis exhibitus cedit eis ad culpam ⁊ penã:Sicut ptʒ
pꝛĩo ꝑ vcretũ ſũptũ ex verb Cryſo.di.xl.Mlti.vbi
ſic dꝛ: Mlti ſacerdotes⁊ pauci ſacerwtes:⁊ młti noĩe
pauciĩoꝑe.Et cito pꝰ. Ideoq; malꝰſacerdos ⁊æ ſa
cerdotio ſuo crimen SSõ dignitatẽ. In iudi
cio eĩ ſedes:ſi bñ vixer⁊ bñ wcuer:li bñ vcuer ⁊ ma
levixeris:tui ſolius cõdẽnatio es. Nam beneviuen⸗
v ? bene wcẽdo:populum inſtruis:quo viuere de⸗
beat:bene autem vcẽdo maleviuẽdo veum inſtru
is qũo te vebeat condẽnare.Ex quo ptʒ ꝙ nihil apõ
cum ẽ miſera bilius ⁊ damnabiliꝰ ꝙ ſacerdos vłpᷣ/
latus malus: Sicut etiã patet ex œcreto ſumpto ve
verbis Augꝰ.ad Valeriũ di.xl. Ante oĩa.vbi hꝛ.q;
nihil ẽ apud um miſerabilius:triſtius vel damna
bilius epi vel pᷣſᷣyteri:aut dyaconi off icio:ſi ꝑfũcto
rie.i.negligenter res agat᷑ Ex quib oibus patet ꝙ õ
malis ſacerdotibo vel platis verificatur illud Sap.
vj. Judiciũ duriſſimũ inhis qui pᷣſunt fiet:iõ duriſ⸗
ſunum:quia ſi cecus ceco ducatum pᷣſtet ipᷣm prece⸗
endo am bo in foueam cadẽt. Ille qͥ pcidit: durius
cadit ⁊ ꝓfundius:quia ipᷣe in puteũ cadit vacuũ.ſu
per oĩa dura ⁊ turpia:que in fundo ſunt:⁊ omẽs alij
cadũt ſuꝑ eum: Sic in ꝓpoſito æ literatis et laicis:
puteo inferni. In quo ſicut dict᷑ Sapᷣ.vj.Poten⸗
tes potẽter toꝛmenta patient᷑ ⁊ foꝛtioribo foꝛtioꝛ in⸗
ſtat cruciatus:quia quãto gradus altioꝛ tãto caſus
periculoſioꝛ. Ico dicit brus Gꝛego.ꝙ nõ cebet du
catũ hoĩm ſuſcipe qͥ neſcit hoĩes bñ viuẽdo ꝑire:nec
iudex qͥ iudicare neſcit.
In quo oſtenditur neceſſitas ſecundi artieuli:q;
videlicet opoꝛtet paſtoꝛes ouium chriſti eſſe diligen
tes circa cuſtodiam gregis chriſti:æremplo paſto⸗
rum Zuce.ij. capitulo.qui erant vigilantes et cuſto
dientes vigilias noctis ſuper gregem ſuum: quia ſi/
cut paſtoꝛ oues diligẽter a lupis cuſtodit: t ſicut
mater infantem faſcijs ligat: Ita pꝛelati ſubditos
ſuos a mala ſocietate cuſtodire:et certis legibus di-
ligenter ligare debent: quam quidem diligentiam
pꝛius habere deberent circa pꝛopriam familiaʒ: ve⸗
inde circa gregem totum eis commiſſum. Exemplo
ſolis:qui oꝛdine nature pꝛius illuminat partes pro
pin quas et media:qꝙᷓ partes diſtantes. Si vo ſe ⁊ w
meſticos ſuos non cuſtodit:deriſione poteſt eſſe di⸗
gnus: Sicut ille œe quo ſcribit beatus Hieronymus
in epiſtola contra YJouinianuʒz. Soꝛgias inquit re⸗

ctor libꝛum pulcerrimum de concoꝛdia:grecis tunc Exemp.

inter ſe diffidentibus recitauit olimpie. Cui mene⸗
lantius inimicus eius:Hec vobis inquit: væ concoꝛ
dia precipit:quiiſe et vxoꝛem et ancillam tres invna
domo concordare non potuit. Emulabatuquippe
vxoꝛ eius ancille pulchritudinem:et caſtiſſimuʒ vi⸗
ruʒ quotidianis iurgijs agitabat: Mota. C. xvj. xx⸗
uij.cum ſequenti. Non tamen in omnibus ſolis ſe⸗
quantur conditionem qui alia calefacit: cuʒ in ſe cs
lius non ſit:ſed in hoca ſolis recedant pꝛopꝛietate
ſeipſos prius amoꝛe dei:et charitatis caloꝛe calefaci
entes:et veinde omnes alios:vt non ſit qui ſeabſcõ⸗
dat a calore eorum:vt ſic preceptum teneant: Act.
xx.ca. Attendite vobis et vniuer ſo gregi:quomodo

Ar.ij.
VI.

ſmizno waimunt,nec eoenmn
tnin ſincfiatimnmuelie
nd maiors clabotarent ſef
tepreliterſoluanrur. ani⸗
ultꝛecordeelig inueſtiund
tia dachtraglig tͤlibenter dich
carifacizt qe vbiplores ingemun
infemabut et rogabut gaudite
Tcimis dadiorpaud inneniunt q
minteu niner cötras
potus vellets wal iio ſeaalite
noluti ſunt tacerit cona queneci
Eraglaerarttdehrac
nipetch nan tulibus plie
tur ſiatoſtenſumeſt C. iij j Et
Eti Mererales figntdicannbus
nullans velclero inſuis dtrahatſe
atpenttincke di prinllec relig

hoc ſqi dreridres epntantes d

Opid contrailon vinu dicat ſorn
Catricsſllon ſocictale malam ar
onlataucinntnagnundini⸗
Mlaycopaggraugtoem:
anſmienclfalt eſanc
tonibusettabemts egetesrcnt

diralbihell cauſataenusnoͤn
i d heceſſitte pulſuinter.
nank doentes domnni Bal

eus ccc ducatumn ſtetln pfece⸗
wemn ali Tezain dni,
quia ipe in putei cadit vacnn
Wargneinfunco ſunt nonesel
Dicin ppoſito xliteruts etinian
Inquo ſicnt diakt Doß Pora,
ſentapatient ztotiontofomnorin
niaquato gacns altoꝛ titocaſin
bo diat btus Geego ni aberdn
eqneſathoien bi nineco glteiner

lelat.
turneeſſtas ſeanndl artieulg

aſtorcooniumchnniicſeilgen i
gruischniſt &anplopoſto⸗
lo. guierunt yigtlantestt nſto
naſnengrehenſun. niſi/
giter alupis uſtocit: Etſiolt
cis ligat: Itaprelati ſubcitos
te aſtociireteenislegdoud
ent: quam gviden Ullenrin
went arca proprian famtlioz /

viij.

Pꝛelatio

mtraſtis:quõ vixiſtis:quõ rexiſtis:ſicut patʒ. O. vj.
Eij.vt ſic pꝛopꝛias ſoꝛdes pꝛimo lauetis/et ꝓpꝛia vul
nera pꝛimo curetis:et trabem væ pꝛopꝛio oculo tra⸗
hatis:ne ceci cecos ducendo ambo in foueam cada⸗
tis. ¶ Meceſſe em̃ eſtad hoc ꝙ e numero pꝛedicto⸗
rum ſanctoꝛum paſtoꝛuʒ:Luce.ij. paſtoꝛes moder-
ni eſſe mereantur/ ꝙ diligenter ſuꝑ ſtatu ꝓpꝛio ⸗ gre
gis vigilent/ et nõ Aarett vel velicias vel diuitias q⸗
rant: vel honoꝛesſed pꝛincipaliter laboꝛes:⁊ oneraj
vt pꝛincipaliter ſeipos et alios ſaluare intẽdãt.Hoc
nãq; vult nomẽ pꝛelati cuiuſcunq;/et ſpecialiter epi
ſcopi.ſcopos em̃ grece intẽtio interpᷣtatur. et ſa copin
ſuperintendere:ad hoc inductum m Auguſtinum
ciuitate vei. li.x.c.xix. vt notet nomen epiſcopi.
potius ſtatuʒ ſignificare oneris q; honoꝛis. Dane ſi
204 nomen illoꝝ ſignificat opere implerẽt/ magna
equeretur tam ipſoꝛũ ꝙᷓ etiam gregis vtilitas:qͥa ſi
cũ gregibus ſuis diebus ac noctibus ſtarent:eoꝛum
q; vitia diligenter ſcrutarent᷑: ſicut paſtoꝛ bonus et
diligens ſcrutatur ſcabiem ouium ſuarũ/illaq; inuẽ
ta feruenter ad illum finẽ:vt ſaluarẽtur Plequ erent/
peccata vſtruẽdo/ et pctoꝛes vſq; ad moꝛtẽ pſequẽ⸗
v et curando:ſicut paſtoꝛ curare nitit᷑ moꝛbũ peco⸗
ris ſui:nõ eſſent tot pigri ſomnolẽtes ⁊ negligentes
paſtoꝛes:nec tot ꝑditi pctoꝛes:qꝛ pauci œfectus ĩ ꝑ
rochijs ſuis eos latere nõ poſſ ndeſ illos om̃es ita di
ligenter ſcrutarent᷑:ſicut ſcrutant᷑ qui œ omnibo re⸗
bus ſuis nõ vecimant:nec eoꝛum reſiſtere poſſẽt coꝛ⸗
rectioni:ſi ita efficaciter pꝛo alijs vitus extirpandis
apud maioꝛes elaboꝛarent:ſiẽ faciunt vt æcdme in⸗
tegraliter ſoluantur. Ged quia raro inueniuntur
qui ita ex coꝛde alia inueſtigant / vel ꝑſequantur vi⸗
tia:vel cõtra alia talibenter pᷣdicẽt peccata: vel pᷣdi
cari faciãt/ qꝛ vbi plures inueniunt᷑:qui pᷣdicaturos
infoꝛmabũt et rogabũt/ ꝙ auditoꝛes ammoneãt ve
ecimis dãdis:pauci inueniunt᷑ qni eos ð alijs infoꝛ
mãt vitijs:vel qui roſer ̈ cõtra alia pᷣdicẽt. YImmo
potius vellẽt qð vœalijs ſpecialiter/ĩ quib ipᷣimet in
uoluti ſunt tacerẽt/cõtra que nec ipᷣi pdicãt nec vel⸗
lẽt ꝙ alij pᷣdicarent:ſed potius ꝓcurãt/qa pᷣdicato⸗
ribo et cõfeſſoꝛibus ꝓ talibus vitijs œſtruẽdis arcẽ
tur:ſicut oſtenſum eſt. C.iiij. xvj.Et infra eo.c.xxxv.
Et ꝙ væcretales fiant pᷣdicantibus pꝛecipientes: ne
pꝛelatis / vel clero/in ſuis vtrahãt ſermonibus. Gi/-
cut patet in cle.vij.æ pꝛiuile.c.religioſi.S.quibo. ad
hoc.vj.q.j.terioꝛes reputantes detractõem quic⸗
quid contra illoꝝ vitia pᷣdicat᷑:foꝛmidantes ne pec⸗
catrices illoꝛũ ſocietatẽ malam citius fugerẽt:ſi pec
catiilloꝝ audirent magnitudinẽ:et ſuꝑ peccata ali⸗
oꝛũ laycoꝝ a Sranetoan JPter quodvt illas ad eis
conſentienduũ facilius inclinẽt/in conuiuijs et pota-
tionibus et tabernis ſedẽtes:contra vcretuʒ cõcilij
carthaginẽſis di.xliiij.clerici.qð dicit/ꝙ clericiedẽ/
di vel bibẽdi cauſa tabernas nõ ingrediant᷑:niſi pe-
rinatõis neceſſitate ↄpulſi: inter mulierculas phi⸗
loſophank weentes wctrinã Balaã:aſſerentes ad⸗
ulteriũ lavcoꝝ grauiꝰeſſe ſacrilega luxuria clericoꝝ
quod multis et veris rõnibus repꝛo batũ ẽ.A. vij.ar
ti.iiij.¶ Quia inſuꝑ nõnullinõ ſolũ inueniunt᷑ ce⸗
ci ſpeculatoꝛes/ſed quod peius ẽ ſubditoꝝ coꝛrupto
res:licet oẽs ſe negent eſſe cecos ſpeculatoꝛes:duʒ tñ
vnũ opoꝛtet eos de neceſſitate cõcedere:vel ſüt ee
ci ſpeculatoꝛesſet marinarij et munitoꝛes/ vel viden
tes ꝓditoꝛes:qꝛ ſi tot ſpũalia ĩ ſubditis nõ vidẽt ne
ceſſe hñt cõcederelꝙ ſunt ceci ſpeculatoꝛes:ſi vident
et nõ reſiſtũt:nec pct᷑a vſtruũt/ſed potiꝰillos qͥ ↄſi⸗
lijs et pᷣdicatõibus reſiſtere et vefendẽ vellẽt artant/
quis cos a ꝓditionis piculo poterit excuſare. ¶ Dũ
q; tampaucilinueniuntur veri paſtoꝛes/et tammul⸗
ti coꝛruptoꝛes:quis negare audeat/ ꝑditio ſubdi⸗

1. „7
xrilj.
toꝛũ nõ eſt defectus pꝛelatoꝛum magna ex parte. Be
malis nãq; pꝛelatis et eis cõmiſſis:qui eoꝛum exem/
pla ſequuntun verificatilla wmonij ſalutatio/qua
referũtur pꝛelatos in quadam ſynodo congregatos
ſalutaſſe / quaſi in huncmodũ. Pꝛincipes gehenna⸗
rum pꝛincipibus eccleſiarumſid qp ſibipſis gratias
vobis referimus: quia pꝑ veſtram negligentiaʒ 7 ma
la exempla/quot vobis cõmiſſitot nobis miſſi:quia
omnes eclinauerunt ſimul inutiles facti ſunt. Om
nes inquit vclinauerunt/quia om̃ia oſſa eccleſie ey⸗
fecerunt.quãdo em̃ eccleſia fnit melius ofſata /illvi⸗
velicet offibus:dequibus Treno.j.SDe excelſo miſit
ignem in oſſibus meis:tunc melius et foꝛtius cõtra
omnes ſpiritusles ſtetit temptationes:ſed quia nũc
oſſa eccleſielque veberent totum coꝛpus ſuppoꝛtare:
conuerſa et mutata ſunt in carnẽ:id eſt ad delitias
carnalitates: et ignẽ feruoꝛis charitatis nõ habent
in ſe mollia et frigida alios ſuppoꝛtare vel caleface⸗
re nequiunt.¶/Ee autem in ſe int frigida ꝑ illud ar
gumentuʒ oſtenditurquo phũs pꝛimo celiet mun⸗
di pꝛobat ꝙ coꝛpoꝛa celeſtia nõ ſunt nature iqnee: qe
ſi fuiſſent inqt / olim oĩa inferioꝛa cõſumpſiſſẽt. Sic
reuera ſi viri eccleſiaſtiq fuiſſent ita feruenres/et ita
pleni charitateſſicut vberẽt olim/mũdi peccata e-
ſtruxiſſent. ¶ Eeſt ergo in hoc caſu deplatis et ſubdi
tis: ſicut ve vigilãtibus de nocte ſup exercitũſint ini
micos exiſtentẽ:et e ipſo exercitu. Quia ſicut erne
gligentia illoꝝ vigilantiũ imminet piculũ toti exer
citui:ſicut patuit in exerceitu regis anglieĩ ſcoria:qñ
mmimici ꝑ exercitum regis æ nocte tranſierũt/ ⁊ dam
na fecerunt:qui quidẽ vfectus ſicut dicunt/qui vſũ
habent armoꝛũ ex hoc contingit ꝙ viri valoꝛis qui
ad vigilandũ oꝛdinanturjdant ſe quieti: mittentes
vnũ rnibaldũ in equo et armis/ wvminũ ſuũ effigien⸗
tem. Sicomnino ĩ populo vi piculũ imminet ex ve
fectu cleri:vel quia illi maioꝛes quivigilare veberẽt
in ꝓpꝛijs ꝑſonis negligentes ſunt: vel quia alios ad
vigilandũ et cuſtodienduʒ ꝓ eis mittunt:nõ dico ri-
baldos coꝛonatos:et ipſiinterim dãt ſe quieti/⁊ car
nalibus et tamen ipſi ꝓ vigilia et cuſtodia ſufficien
tia recipiunt ſtipendia:quibus vt parcant locuzʒ cu
ſtodie putatũ fugiũt:et ipſis abſentibus et wꝛmi
entibus/nauicula eccleſie piclitaturet inimicus hõ
id eſt dyabolus et miſtri eius ſupſeminant ʒiʒania:
Math.rij.Ex quib om̃iba pʒ vitas dicti Bernar⸗
di q ait. Ridiculoſa res ẽ:immo magis piculoſa ſpe
culatoꝛ cecus/ wetoꝛ inſcinsipᷣcurſoꝛ claudꝰ/ pᷣco mu
tus pᷣlatus negligẽs. ¶ Patet etiã ꝗꝙ minus bn rñ⸗
Dit regi. O. vj. xx. Pꝛopter que piculavitãd 9 ſumm⸗
paſtoꝛ qui dicit. Ego ſum paſtoꝛ bonus eis ſpeciali
ter pcipit dicens. Snſtinete hic.i.in loco cure veſtre
et vigilate mecũ:aMarci.xiiij.
Quã vigiliã ſeu cuſtodiar nõnulli illoꝝ qui cura
onerãtur animaꝝ minus digne exequuntur:qꝛ ma⸗
lus cure appetitus et inoꝛdinata incentioſet malus
ingreſſus totũ opus ſequens cure paſtoꝛslis reddũt
tenebꝛoſuʒ:quia ſi oculus tuus fuerit tenebꝛoſus:to
tum coꝛpus tuum tenebꝛoſuʒ erit. Si em̃ appetitus
pꝛecedẽs tanqᷓ radix arboꝛis ſit infectus et periculo
ſus/quod mirũ eſt:ſi opus ſequens ex tali radice ſur
gens periculoſeagatur:et finis penalis ſequarf᷑. Sʒ
appetitus cureanimarum eſt turpis et periculoſus
ſicut patet pꝛimo ꝑ Auguſtinũ.xix.œ ciuitate vei.c.
xv. Et ſi inquit locus pꝛelati bene teneatur:tamen
turpiter appetitur. ¶ Becundo idẽ patet per œcre-
tum ſumptum ex verbis Crvſoſtomi:diſt. xl.multi.
9. quicunq. ſub hoc tenoꝛe. Quicunq; vſiderauerit
pumatũ in terra:inueniet confuſionẽ in celo:nec in-
ter ſeruos chꝛiſti computabitur/qui pꝛimatu tra
ctauerit:nec vnuſquiſq; eoꝛũ feſtinet:quõ alijs ma⸗

Exem.

Exem.

ZPꝛelatio

ioꝛ appareat:ſed quõ omnibo inferioꝛ videat᷑: qm nõ
qui maioꝛ fuerit in honoꝛe ulle ẽ iuſtioꝛ:ſed qͥ fuerit
iuſtioꝛ ille maioꝛ eſt. Cauſa vo quare taliũ appetitꝰ
ſit illicitus videt᷑ eſſe.quia plus appetunt pᷣeſſe et oꝛ
dinari pꝛopternummuũ qᷓ ꝓpter vũ. Et oes ſic appe
tentes/et ſic beneficia vel oꝛdies accipiẽtes:ſũt mer⸗
cẽnarij et nõ paſtoꝛes /ſicut patet ꝓꝑ vccretum allega
tum. O. vj xuij. Quibus dicit̃ Jo. vj. Queritis me.
nõ qmia vidiſtis ſigna:ſed quia ve panibus comedi⸗
ſtis et ſaturati eſtis. Gupꝑ quo vᷣbo dicit btũs Gꝛe/⸗
go. Per eoꝛum perſonã væus illos intra eccleſiaʒ xe
teſtatur:qui per ſacros oꝛdines ad muminũ appꝛopi⸗
quantes/nõ eiſdeʒ oꝛdinibus virtutũ merita:ſᷣ ſub⸗
ſidia vite pᷣſentis erquirunt:nec cogitant quid in vi
uendo imitari æœbeant:ſed que ſtipendia ꝓcipiendo
aſſequãtur. ¶ Lales ſicut a xo ſunt repellendi ĩ fi
ne dicente. Amen dico vobis recepiſtis mercedẽ ve⸗
ſtrã/et ipi regnauerũt et nõ ex me: Oſee.viij. Ita eti
am nũc ab illis qui locum tenent vi repellẽdi/ne ad
oꝛdines vel beneficia recipient᷑ eccleſiaſtica. Yꝓmmo
ipimet ab illis ſe retrahere veberẽt:ſentiẽtes ſe indi⸗
gnos et illiteratos:et vei timoꝛẽ añ oculos habẽtes:
etiã oꝛdines et bñficia eis oblata reſpuere veberẽt:
reſpondentes ſicut rũñdit ille cui dicit᷑ Yſa.iiij. Eſto

pꝛinceps noſter. Quib ille.nõ ſũ medicꝰ.⁊ in wumo

mea no ẽ panis. Heatus Oꝛego.paſto.li.j.c.j.dicit.
NQui vim pigmentoꝛũ neſciũt/videri medici carnis

erubeſcũt:et tñ qui ſpũalia pᷣcepta nũqꝙ; cognouerũt

ſe coꝛdis medicos ꝓfiteri nõ metuũt/cũ vulnera coꝛ
dis occultioꝛa ſint vulneribus coꝛpis. Quoꝝ quan
ta eſt pᷣſumptio/patet ꝑ hoc quod ðᷣ beato legit Gꝛe
goꝛio in regiſtro ſuo:in quo ipſemer ſe indignũ repu
tat gubernatione nauicule Petri dicens. Vetuſtaʒ
nauẽ et confractã indignus infirmuſq; ſuſcepiſ vn⸗
Diq; fluctus intrant:ideo mihi in ꝑiculo manũ oꝛõ⸗
nis poꝛrigas.Si ſic timuit:ſi etiaʒ tali timoꝛe motꝰ
fuit ne pᷣficeret᷑:ſicut legit᷑ in vita ſuajquare timat⸗
q; fugere gubernaculũ nauicłe nõ veberet/qͥ tres an
ſeres neſcit gubernare.¶ Sʒ qꝛ aliquoꝝ cupiditas
intãtũ mẽtis oclos excecauit.ꝙ piculũ ſuũ nõ vidẽt
et iõ a talib appetẽdis et ſuſcipiẽdis ſeipᷣos refrena
re negligũt:abalijs vi locũ tenẽtibiſtanqᷓ cupidi et
indigniſqñ illoꝝ vident impoꝛtunitatẽ refrenari de
berẽt:qꝛ m beatũ Gꝛego. in regiſtro:et allegaturĩ
ccretis.viij.q.j.in ſcripturis.Gicut locus regimĩs
Tſiderãtibus negãdus eſt/ita fugientibus offeren⸗
dus ẽ/ſicut ſcriptũ ẽ:nec quiſq; ſibi ſumat honoꝛẽ: ſ

qui vocatur a dñno tanqꝙ; Naron.

Arti iij

Eſt ſi dicẽtes:nec quiſq; ſibi ſumat exemplũ/exclu
Tere velitis ab appetitu bñficij eccleſiaſtici nullũ ha
bẽtes bñficiũ.nec aliud vñ viuerẽtiqui bñ bona reci
pere pñt eccle et maleſquãtomagis illos excludẽ in⸗
tẽdit ab appetitu alteriꝰbñficij/qͥ vnuʒ habẽt vñ vi⸗
Mere pñt:et illos qui aliũde ſuſtentatiõem hñt/ qͥ vix
bene beneficiũ pnt recipe eccleſiaſticũ ¶ Oõ pꝛimo
patet in habente aliud beneficiũ:qꝛ ſicut in largiti⸗
one elemoſynaꝝ faciẽda paupibus inequalitas ⁊ in
iuſticia eſſetq vnus ouas vel tres recipet poꝛtiões:
qui cij vnsa pꝛo dieta ſuſtentari poſſet/et alij nihil re
ciperẽt/ſed fameafſligerent᷑ vel moꝛerent. Dic in p⸗
poſitoſinequalitatẽ cõmittere vident᷑: qui ve bonis
eccleſieſ que ſunt bona paupexꝝ inter plures panpes
diſtribuenda: plures poꝛriones et pᷣbendas: vel ec⸗
cleſiam cũ pꝛebenda accipiunt/qui ve vna viuẽ poſ-
ſent:melius quo ad animaʒ q; cum duabus: et alios
pauperes/et dignioꝛes et melioꝛes coꝛaʒ xæo inopia
affligi ꝑmittunt. ve talibus dicit᷑ Oſee.ix. Sacrifi⸗
cia eoeum panis lugentiũ:omnes qui comedũt ex eo
contaminabunt᷑. Om̃is nãq; talis qui cupit eſſe tri
mus in perſonatibus ſeu pᷣbendislet vnus eſt in ſub⸗

ℳ

Liij.

ſtantia:ſicut veus eſt trinus in ꝓſonis:et vnus ĩ eſſẽ⸗
tia:videtur dicere appetere illud quod appetijt
diyit Lucifer Yſa.riiij. Dimilis ero altiſſimo.¶ SDi
cut ergo ille lucifer h̊ ſine peccato nõ apperiuit: Ita
nec in pꝛopoſito pluralitas beneficioꝝ:nec ſine pec-
cato appetitur:nec ſine ꝓiculo poſſidetur. ¶ Quia
ſicut nullꝰ ſine peccato appetere poſſer ꝙ mater ſua
vno vel pluribus membꝛis eſſet mutilata:vel ꝙ de⸗
bitis careret mem bꝛis et oꝛdiatis. Ita nec ꝙ alma
mater eccleſia illis careat miniſtris et mẽbꝛis:qui ð
beneficijs illis viuere et matrẽ honeſtare et honoꝛas
re poſſent/q alius occupat/qui plura habet. Ded
dicẽt:nõ ſubtrahunt᷑ ꝑ hoc matri membꝛa congrua
quia vnus ſeruit duabus eccleſijs et ſupplet actũ et
officiũ duoꝝ.¶ Quib reſpondet᷑ ꝙ oculꝰvnꝰ in mo
noculo ſupplet officiũ duoꝝ oculoꝝ:nec tñ ita bene
et ita vecẽter ſicut facerẽt duo Ita in ꝓpoſito vœcẽ⸗
tius et vtilius eſſet in omni eccleſia cathedrali mul⸗
tos videre canonicos qᷓ; vicanios et in ommieccdleſia
curata videre vnũ curatũ:et in omni pꝛebenda vnũ
canonicũ q; vnũ in multis et pꝛo multis. Tamũ
ergo honeſtant almã matrẽ eccleſiaʒ:que ſibi plura
acquirunt beneficia:ex qua acquiſitione vt dictũ ẽ/
ſequitur membꝛoꝝ eius diminutio /dicentes: vnꝰ
ſufficere poteſt pluribus eccleſijs.quantũ matrẽ ſu⸗
am honeſtaretqvnũ ei erueret oculũ dicẽs:q vnus
oculus ei ſeruire poſſet.Et tantũ eccleſie pficiunt et
xo quantũ equus maledictus qui pꝛebendã pluriũ
comedere vult equoꝝ:et nõ plus laboꝛare q̃; vnus:x
nec plus ꝓficit dño ſuo. ¶ Zales piculũ ſuuʒ videãt
in verbis Pꝛoſperili.xæ vita contemplatiua.c.x. alle
gatis.in væcretis.j.q.ij.paſtoꝛ:ſub his vᷣbis. Paſtoꝛ
eccleſie his quibus ſua ſufficiunt nõ vebet aliud ero
gare:quonia quidem nihil alud eſtſic habentibus
dare q́; ꝓdere: necilli qui ſua poſſidentesſ dari ſibi
aliquid volũt ſine grãdi peccato ſuo vnde pauper vi
cturns erat accipiut. ¶ me clericis quidẽ dicit ſpũſ-
ſanctus. Pcta ppli mei comedẽt. Sed ſicutnibil ha
bẽtes ꝗpꝛiũ:nõ peccata ſed alimenta quib indigere
vident᷑ accipiũt. Ita poſſeſſoꝛes nõ alimenta qbus
abundãt ſed aliena peccata recipiũt. Sed dicent
foꝛte aliqui qui nihil habent hereditate vel parẽ
tum patrimonio/ꝙ hec auctoꝛitas cõtra illos ẽ qui
bus parentũ vel mundi opes ſuffragant ? diuites fa
cunt:ſicut patet ꝑ vcretũ Hieronymiad Bamaſuz
papõ.j.q.ij.clericos/ſub eo qui ſequitur tenoꝛe.Cle
ricos antem illos conuenit eccleſie ſtipẽdijs ſuſtẽta
ri:quibus parentũ vel ꝓpinquoꝝ nulla ſuffragãtur
bona. Cui autem parentũ bonis in operibus Anten
tari poſſunt/ſi qð paupeꝝ eſt accipiunt:ſacrilegimm
ꝑfecto cõmittunt: et ꝓ abuſionẽ taliũ iudicium ſibi
manducant et bibunt. Se quibus dicit cretũ ſum
ptũ ex verbis Pꝛoſperi.in li.xe vita contemplatius
ca.x.et habet᷑.j.q.ij.ſi qͥs.ſub tenoꝛe ſequẽti. Mõ eſt
inquit meũ dicere:qualepeccatũ cibos panpeꝝ pᷣſu⸗
mẽdo. Interlinearis.i.p alijs ſumendo ſuſcipiant qͥ
eccleſiãm quam iuuare ve ꝓpꝛijs facultatibus vebu
erunt:ſuis expenſis inſuper grauant:ꝓpter hoc foꝛ⸗
taſſis in congregatõe viuentes ſunt/ne aliquos pau
peres paſcant:ne aduenientes ſuſcipiant: aut ne ſu⸗

um cenſuʒ quotidianis expenſis imminuant:ſed nõ

contra illos qui vnũ habentes beneficiuʒſaliud ſu⸗
ſcipiunt:ſed contra hos eſt auctoꝛitas Auguſtini/qͥ
ita iſtos ſuo dicto ĩuoluit: ſicut alie auctoꝛitates ali
os inuolnũt/dicens:et habeturĩ glo.ſuꝑ illud Jſa.
iij. Atteritis populũ meũ:et faciẽ pauperũ dvemoli/
tis. Ecce inquit opes ſibitheſauriʒant/et in velicijs
abutuntur:et quead ſuſtentationẽpauperu dantur
ſibi reſeruant:vel pꝛopinquis diſtribuunt:alioꝝ in
opiam ſuos vel ſuoꝝ diuitias faciũt, ¶ Eſt ꝓrteres

xiiij.

euerrelu Dareugtd

caid nonecichſec ubſtuͤti
ſurudename dditſihidat.
ſoſunt guaſtfoꝛme acagetalts:et
poꝛalehabenta ſublectis: gemagnn
inagnopopuloßſunt etqula multa
ſontvibus inopꝛerſſent nullius⸗
his eſent:totũ ergo eſeet ſuſtentat
ttnomẽ acapiunta ſuhiects necnt
citepoꝛalia metunt pintualia non
oquis ſuiglia ſeminouerntiuſtepe

ac Lop.ir Ginosinquit vobis ſem
maliamacni no eſtſinos camalia ve
göetnüclictefacerepofſent ſihenen
ſagt eperent ſenmarent.

(Wea bocnönulliilonideoc
qona ataſutüiſhintatünend

turſed potiusarca ſtudiü collegi
augmentatlonis tenarü et diuitian
glgunt ſpiſtnalinſintoſtenſueh

Ci nii onmna guos ile D⸗ .

¶n bis noqg loaspatet
conſt
Tihnwtvhonictmmteinun

nnmmiimeiumfd

(Igem eypꝛeſſe patzp exemoſi
1. Boniſgcjnoniin kanii

pttarchiepiſcopte ſcopi
tart epiſa
eininunſnarchecheeie
dunnenegocſgtionezien 0
W

ri⸗
„

eſttn
roppeteen dion
Oppeterene ens:
nin Gereiln etpyng
W Pꝛelatio
PS ratio ita iſtos ſi atio
ernerhengegiine d⸗ 6 oetack enewlto⸗ vincit: qꝛ ſiiſti
1 ebeſten, ngnaan voſſent: quare cDngo Nnerte dſeuarg,
mninſne Itanee ⸗ dnpeccati pea e accrepir vñ vi e pauperũ ergen enanderent
ernanllber NW ln antekvn c rt pit vñ vine vem Hernardi/ conſider Id
a mihec An nqur cũ diuitij ret e boni re poſſet:mi in conſide em pa
demaluntober G nef:quia toru weccleſt habet eccleſi et / ꝙᷓ illũ ducuntu quidad hocoſtengenc ſeiping
ad naknimen 6Oe in pꝛecede v eccleſia percipr cleſiam iuu vbi r teſtes cum ad ocoſtend diſciplina
An ercleſis biacon Pauli.j. ntiꝙᷓ in iſto arti cipit. ¶ Sed uare te⸗ bi eſt lex vel e oculum endum tot
rigleſigetſipplet ane n tt enloreoi dictis ta gabetſtlor pelwarerglisu quoridieoltendat
W Pletacri rat/ bonũ imoth.iij. Di ꝛte obijcient i 3 modt ukehoneſtare m eeinte n oſtendax
unn etocn ⸗ps lt p nũ opus cxſii ij. Si quis epiiſ nt illud nodi: nulla ate in vita/ij vitando/
ninidecobne vnsinmo xv vetere/ et curam ſiderat: ergo lr piſcopatũ xeſi ſe repꝛeh vel parua fit m a ſin veſtibo vel5
irnamne In etitobene ſpondet benefi⸗ animarũ. icet pꝛelationẽ 6 conſid endit Hernard entio. Dequ et huiuſ⸗
tinomniee Ninhoſt wei quando eficioꝛũ et di Quibus diff. eap Raltroriohecg rdus Eugeniñ o ſatis expl.
ucdsizfienn hetfeli erant tãexili. Sitluch vrrit benfi en veſudio alrenus legt opoſſunt hoberoin⸗
ianrigin a glimnl⸗ ſecutõ aſettendngr e Nelicia inc em̃ E canonica poꝛti. egis vel de r habere lu
dcnrigtinom gunecleſ utoes tamfe poꝛalia it eccleſiaſti libus ſe ꝛtione habẽ cretali: ſicut pat⸗
innultnenmihrdnami eſcchton . a mala / et ica us ſepultogi daa frarmbus we ſuner
ultscenn te ennd iſicut patet he ix innueniri t pꝛelatoꝝ pꝑ tariontchneſerpegraranonmhen bus efunere⸗
mnämanieonlta (Tami paſdin vrcauitpapakutmr g potuitiq peſſev Dolugt Retidgealedig pꝛinationibus et viſi⸗
ern a zdli nti iporuikictamna n Sit⸗bpnortad tong ene Gettamalslasegmneg gent get viſ.
Pnagcgniſnauinn PRouuiticnionus i ccgmagnntrong innen⸗ phas facen dranepeo loper fag v. .
oneilis , cguiſinone Ma abuit tüc viniti iſtud ſubi gnuũ tepu . tant: epo ſſunt: 9 eis per extũ
Lans dininn e ad b S vinrigo neenn ire voluit: 8 inueni vel duc et quaſt phas v
inb mutioſdie i abet:ſed tigs: nec voluit:qꝛ ec li⸗ Dit unt ad lu luaſi omnes el per
unhibaclſi⸗ anne eer⸗ d quaſioẽs tij pompã ſeculare: cclia non ate tanta ſeqni cratiuas.E penas cõm
miͦimnennaclnti nuti gregs paſeebärad moil can 1 dcarnge eciſenen⸗ iturdinini cultus wreſterii, Pe
ctocnluͦdiez feſi⸗ bꝛis cibu ãrad modũ zabant. Tu neglectũ 5 eſt ſtatus / nõ nltus wereli⸗ cupi rxvij.
bſit Ertnn dſeig, m admini ũ capitis: ſc paſto⸗ glectu: ſicut offici⸗ nõ eſt officiũ i elictio:Hε W-
vntieclaſe gepnns cere potu niſtrat. Eti⸗ is:quod alijs mẽ tet inducti tofficium c fficiu ita rerelicti n
mnaleclchio n ſopfic put terunt cum pſ. ideo tunc au s mẽ⸗ inductiue in ommi nrarionis ani relictum
hulehlcthb nl erheni lnj but gentiũ. N n pſal xvij. Conſti dacter di quina/et i ommi officio / i animaꝝxſi *
wer ͤ lul enipl, Kar. Ge man do 5 olſlurieninamen⸗ l nomnibus alij oinaul nent
Kore dm õäs es me in ca⸗ et i lbui alijs honn aletcellario/ ieo
o.CZalespindne e paſtoꝛibuj s verificetur i potius paſcunt᷑qᷓ i talen ie els Ponund viliel io /ico
la Anglaliſ nlt SKolaſced ai eerapg. e fales pofkun/unales witeh leleeri/ vigi,
Eitz contenplori c oꝛibus paſc ant ſemetipſo xxxiij. VUe ſionibus dice quales væſcribi icijs vo vi ecõ
gi paſtorſubhi 4 o cpalle et lanis oꝑieb untur: vos aut s/nonne grege 8 ſit et Judas: ns. Acceſſit ad 1 it Hugo xe lecoò
rhſnane bsbis Haſtz ag eurmiazngnlgen eranes ige comedebatis tes crucifi gacce ſerur viſei IJheſũ Petru .rxij. ab
ninnchencnd, Reaie em doled indn itatoacegenenne tehna getev:accrͤtet gbenlseen in e
pi gliucdeſtſchehen gis exai t patz P ulud. ſoe äs n meſa vyab puerſt acendoteviggt g
klliguilnapoſi bennhun ex aĩo/nõ quecũ ud.j. Petri erũt foꝛma es ocio / coõm gabolo/qᷓ necſciũ cerdores:qui eũ
elligviſug aficentes daniſti ſpiritual quecũq; ſed ſi 8 tri. v. foꝛma facti na ſapi eſſatoibus cſciut nec viſeuit vaci
grictpennſiofntipnnn di ſbinitualeſmatenie daba abagerahs m oc hinnt:allichun etebeleranoſtnn nem
oſnoy nt quaſi abãt ſubi g:quia tot inueſtigandũ ui in plateis: rariĩ ſiugentleenen
. Drahn cogulenal d⸗ po quaſi foꝛme accidẽ lecte. Nũc ? u eſſe d gandũ culpã eis:rari ĩ eccleſij t/ terre⸗
eeln idiatlpil⸗ ꝛale haben ccidẽtales: ic vo econue um veſtigi⸗ pà peccatoꝛi ccleſijs/ tardi
mei omelit Ga ſiatniht magno ta ſubiectis: iqꝛ totũ eſſe ſuũ diuttlasſch a lepoꝛis / par is / veloces ad rcuc
ta ſgalincnt, ürnüti ſunt / populo pᷣſunt: et qꝛ? magni nomis ſi ren a sſcỹ ad vocandu atioꝛes ad congrehananz
tugulvindigere nt/quibus ſi nõ et quia mul unt: qa panenm cain i paupes/ ngregand
Poſeſtu iatnn vig efſont: lro eſ lrdelend ſualuor nener igu
gnolunantu q0no ent:totũ er nt / nullius ndere poſ⸗ q́; ad miſſam: plures ſe us poꝛrigũ
hobent vhenni e cũ tẽpoꝛali biunt a ſubi tatdem temporale anels⸗ Dorortoreſe alamus oꝛnattoꝛé ee-
khanuſiatetelpane r tẽpoꝛalia metunt: lectis: nec refundũ oꝛalg/ ſi :equus carioꝛ mi taltan/ aph naliors er-
ecauctorttao cötra llobe qui Vo ä fndhü puũalia ia delicatioꝛ alb iſaliicapa pute ns calia pꝛeci
Giopes ufftagant dinittof tere meteret ſeminauerunti eminãt. Tun rumſmutatno eſt Eccequomo cioꝛ caſul/cami
pes uftagant diuttesſe ad tpalia. Sic uſte potuerũ c s ſa g, eſt coloꝛ optii do obſcnrati eſt an
reti Hieronfmiad Demaii, j. ad Coꝑ. ix. Si nos i ut patet uerũt appe anctuarij in capi optimus:dii uratiũ eſt
gere Hulre l tualia magnũ inos inqu Pqueſtione qua auctoꝛi n capite omni diſperſi ſi g
goiſegniturtende ee gõ et nũc lici eſt / ſi nos ſeminauimꝰſpirni us articuli⸗ e illud pꝛeci teaꝑ:hec il 7.
unittalaie ihitieſiſin lir aleetacate no ee beſt pun, ncnliſq vicit — la⸗ N
a a yt deb repoſſent ſibenevtnereniriß 2 ſequi opo necſan pꝛopoſituͦ iſti
lppinapapnuliaſffaimm Arti. o. erent ſemn ibeneviuerẽ 1 boꝛterſc nec ß zr Necj Hiſti
einnonnullain rtiv. Begd bocnö marent. uerẽt/ ſp ꝙ ſurdi a natiui c bene wee cunt. &
nnek niulin wI. uia ci cnõnulli illoꝝ id s ui natiuitateſi eant: uia ſicut opoets
mopenopin . circa ſtudiũ illoꝝ ideo cõ qui vereliqueru nt muti. Ita i lcut opo
npeneſtscal iuntſocniiinn tur:ſed tudiũ ſpiritualiũ grue facere nõ pñ bi ciſter runt fontem a in ꝓppoſit R
t4 nionetalijiudiaun iu augm eel nes circa itügn vetnen nõ oc bnm nes H diſfſipatas/id veviuee Rdendan .
nt deqlihip diat uniniin aneneae oni taorn lectionisperungati rerenogſet ludos al ennas erocenpatio-
delhn gligunt ſpiritualia:ſi Betplentnernrſlulank⸗ quã: Hiere. ij. eaglque continerend valet
ni ritn alnmnſi A. ij. xuij.contra ſicut oſtenſuʒ eſt rer ſtudie ne⸗ Cauſa vo toti maliẽ nere nõ valẽt
ſig ühtnoeſiluen⸗ tt In bis nãq; quos vidle. P ri. vlerlviier lantsiatantu gcecant , ale ti deni
nubpaatich eſuſerfſ, ptin entes hono ocis patet/ ꝙ conitit lupꝛa. e. c. iij. xxxij. Pone pꝛinci ntꝙ ve eis iã v rnali et cupidi
i liſun ner anlqn) vbi luerum onohermandakomziwiobieu ad vei kiunt araatemvaltde rt roa⸗anren aatſe⸗ Arti. vj
ſupergialant ghc⸗ e 4 Sonifacij quondam emplũ conſtitutoi . bus Poneniduit piin zuncti eternitati a1037
lilmn mſiekl hlinnn⸗ ibi erebiepiſeo dis legati in anglia/i. is octa a.j. Rꝛincipe cipes illos / videli 8 n0 in⸗
entes n altneſt / is: in virt glepiſcopis /et alij in qua pꝛe pter illoꝛũn napes tur ſocijf⸗ elicet qui
umunnn ahin lteſu⸗ um. ute ſancte obedi et alus eccleſi 2 ſia viuũt i egligẽtiã/ multi fuꝑ. Pei qul⸗
nentts ſſt nagtſei i um:ne negociati echentie fm iteſ i ie pꝛela a viuũt impuniti: ſi ulti ſyirit imo ge
igelſ innilinii aie⸗ ditione ng ciationes/ empti rmiter iniung cũdo uniti: ſicut oſtẽſũ ẽ nales fure⸗ Ae
iones re. en⸗ ido qꝛ p eoꝛu negligenti Eſu ẽ ſn s leccle
pabentes fendn ii men n eccleſijs ſuis fi ptiones videlicet trãt eoꝛü negligentiã pꝛa eo. c. viij
ni n contrarium fit i eri permi et ven⸗ eccleſiã/ eccliaſti ã vel ꝓcuratõ viij. Se
gseſtancko Bogen quia in perli m fit in pꝛeſenti ttant. Cui E aſcẽdũt aliũ aſticaq; adeũ ratõez/ multi i
Aſtauctef⸗ tatestl n perliamenti eſentia omniũ us ta ũt aliũde:et eũt bñficia:̊ nõ iin⸗
llit ſiutalt ann eccleſia eſt tis vbi pꝛelati ſi⸗ ũ pꝛelatoꝛ ſunt. Du em carn. takeſtfur: ia: h nõ p oſtiũ
endilnd 3/ cleſia eſt plena mercati elati ſimul co um lericoser carnalia Joh. x. cui olm
tbab goſnbile z, Gene Moſtteteenen mimd ngregan, t. m Senaltegarier ebtt ius ſocij ipſi
e2 rü nd, gociationi ite facere vumũñ contra dei tales eruuentes indii ptünepote 1pft
nc̃t tl uupe ⸗ iationis: ne wmũ patris mei pꝛeceptũ per ipſos ſi⸗ ndignos s ſuos vel
tetin tur: quia nihi tamen ipſi s mei wum unde:quia nõ ic eccleſiam i peomouent:
ſbttheſunun ne, r: quia nihil lu pſi contra h wmuz ne⸗ nde quia no intrant enonne
8 eröoutn aliquod crantur l oc quicl — lis aſcendũ poꝛtam chꝛi . es aſcend .
itentation eſ ci factum fui oquentes. Di ? oquũ endũt affectõni⸗ iſti: ſed lunt ali
nl Nral oſter fuiſſet Bi vo tr benefi oms. per m
hinui ni bogtg n Wenleotuehl olrorſtent netnen ſaruen r elecig naͤnſſtenpes ti ocper llos ui magna
it, C. Ve uliteropihar arain d. pꝛelatis e Pradettec cdnedknn, ebronocren ucunte ſr
eſt ꝙ virilius illã . Petro ert adit: contrae vi uxta illos ad
5 ex⸗ “ dextraneo calij xrem pluũ chꝛiſti qui
cleſie ſue cuſtodiã En ranene nepot taninorins
.Et contra exem li tradidit
rempluũ Melchiſe⸗

rix.

Exem.

ſanctu nec li

Pꝛelatio

æch/qui erat ſacerdos wi altiſſimiſcuius parentela
nõ legit /in ſignũ foꝛte ꝙ ſacerdotes ſ̃m oꝛdinẽ Mel
chilſedech/nõ væberẽt parẽtibus:̊ melioꝛibo eccleſiã
tradere gubernandã/q ſi nõ fecerint ſ carnaliamo
re excecati indignos ꝓmouerint/ſocij fuꝝ ſut/? mali
sgricole? ſemiatoꝛes:qꝛ bona ecchie ſeminãt ĩ terra
ſterili. ¶ Pꝛopter dictã cõm ↄgrue talin platis re⸗
ſponderi poteſt:ſicut reſponſum fuiſſe legi᷑ cuidam
magno pꝛelato/qui ſomnolenter officio inſiſtens x,
Dicationis cuiuſdã eccleſieſcum ad illũ ꝓtineret dic
re verſiculũ quengam dicendo. vomus mea eſt.
choꝛus reſpondiſſet: wmus oꝛationis vocabit. Ip̃
Diyit:tam partem ſuam qꝙᷓ partẽ choꝛi.Cũ aũt choe
rus ni hil aliud reſpondere poſſet/ꝙᷓ quod ſequitur⸗
Reſpondit vicens. Vos autem feciſtis illam ſpelũ.
cam latronũ.xæ quibus Yſa. lvj. Ipſi paſtoꝛes igno⸗/
rauerunt intelligentiam ſuam carnaliamoꝛe exceca
ti. Sequitur. Oimnes in via ſua veclinauerunt vnuſ
quiſq; ad auariciam ſuam/a ſummo vſq; ad nouiſſi
mũ. In quo introduciturſecunda pars huius arti⸗
culiſnimia vid elicet pꝛelatoꝛum auaricia ꝙᷓtum ad
ingreſſum /et qᷓtum ad pꝛogreſſum. ¶ Mꝛimo qtuʒ
ad ingreſſum/intantũ nonnulliilloꝛũ ad auariciam
clinauerunt/jqbeneficia eccleſiaſtica multis mo⸗
vis venduũtur et emunt᷑:occulte tamen et modis pul
cris et verbis coloꝛatis:ſed malis intentionibo et co
ram æo nudis et apertis:quo teſte quando ſcribunt
xi gratia epiſcopus talis loci/veracius lireras ſuas
intitularent pecunie vel potentie/ vlł malicie gratia:
quibo Hiere ij. Paſtoꝛes puaricati ſũtĩ me. ¶¶ De
cundo qᷓtum ad pꝛogreſſum/intantũ auaricia exce⸗
cantur: tam in acquirendo ꝙᷓ; in retin endo ꝙ circa
acquiſitionem quaſi ommia conſilia et cogitationes
et locutiones illoꝛum pꝛo magna parte occupantur
Vlbi em inrerillos ſunt/qui plura nõ habeant con/
ſilia ve collectione pecuniarũ q; e regimine anima-
rumſcæ pecunia diligentiaʒ habent/et quomodo er⸗
pendantur anxie ſcire volunt/ e amimabus Werumn
periculuʒ in periculo ammarũ pꝛopꝛiarum uſcepe⸗
runt:parum curare videntur. ¶ Quo facto ſe mer⸗
cẽnarios eſſe aperte oſtendunt:pꝛo tempoꝛali mer⸗
cede conductos/ æ qua diligenter ſollicitãtur/et ſu
per quã colligendaʒ diſtrictosſet pꝛouidos oꝛdinãt
miniſtros. Pꝛo animabus vo cuſtodiendis parum

cin are videntun quales habeãt cuſtodes: niſi quos

conſanguinitas vel affinitas/ vel ſymonia: vel bonũ
foꝛum eis haeſentatelicet nec ſint caſti/nec cautiſnec
t terati. e quibus HBernardus ad Eu⸗
geniu papam ⁊æ conſideratione lib.iiij. ca.xv. Ada⸗
gna inquit e minimis:et paruam aut nullam ð ma
uimis curam gerunt. Ouo liquido datur intelligij
ꝙ patientius ferimus chꝛiſti iacturam qᷓ noſtram.
quotidianas expenſas quotidiano recipꝛocamꝰicru
timio:et continua gregis wmini vetrimẽta neſeimꝰ
x pꝛecio eſcarum et numero panum cum miniſtris
gquotidiana diſcuſſio eſt:ſed rara cum pꝛeſbyvteris ce
ebꝛatur collatio v peccatis popnloꝝ. Cadit aſina
et habet ſubleuantem ſe et perit anima:et nõ eſt qui
reputet. Hec ille. ¶ Becundo circa rerũ eccleſie e⸗
tentionemſintantũ excecãtur ꝙ bona eccleſie nõ di⸗
uiduntvt tenẽtur:ſicut oſtenſuʒz eſt. O. vj xv. nec ele
moſynas debitas dant pauperibus:nec in aliquo er
ga pauperes ſe liberales oſtendunt/niſi tm̃ manũ ele
nando: et ipſos deus ſcit:quo coꝛde bñdicẽdo. Quã
curialitatem quedam vetula iocunde veriſit: qua
fertur ꝙ cum unpoꝛtune venarium a quodaʒ epiſco
po peteret:necobtinere potuit: petiuit benedictio⸗
nem quam cum ſtarim daret: reſpondit mulier. Gi

benedictio tna obolum valniſſet/illam non obtinu
iſſem: Hiere xij. Omnes paſtoꝛes tuos paſcet ven⸗

xiij.

tus. Sed dum ſic ad auariciamet alia peccata vecli
nant/et incuruantur:conſequenter ſequitur ſpiritu
alis curuitas et inclinatio in ſubditis. Quia ſicut re
gula curua non facit nec menſurat lineã rectam:nec
opus rectũ:ſed erroꝛ et curuitas ĩ regula et in exem⸗
plari facit erroꝛẽ et coꝛruptõem ĩ regulato et exẽpla

to. Ita ĩ ꝓpoſito. Paſtoꝛes ſeduxerunt eos:Hiere.l.

Fonte em ſiccato vel intoxicato neceſſe eſt riuulũ ſic
cari vel intoxicari. Ita in ꝓpoſito pꝛelatis ⁊ clero ꝑ
dyabolũ ſeductis et ſiccatis a ſpũali aqua: et intoxi
catis ꝑ peccatũ:ſequit᷑ ſeductio populi. Quod pul⸗
cerrimeoſtendit Robertus groſſũ caputĩ ſermone.
quẽ pape et cardinalibus tradidit legendũ ꝑ bãc xe
ductioneʒ. Sicut inquit in ſole eſt cauſaliter huius
mundi illuminatio:vita/nutritio et augmentatõ /et
conſummatio/ et aſeruatioſpulcritudo et œco. Sic
ſedes apoſtolica. Geficientibus vo iſtis rationibus
cauſalibus/neceſſe eſt mundũ perire. Sic ſpirituali
ter ad hoc oſtendendũ inducit pꝛoceſſuʒ quomodo
chꝛiſtus pꝛo animabus ſaluandis vſcendit in ter⸗
rꝗ:et quomodo dimiſit homines veros paſtoꝛes lo⸗
cũ ſuũ renentes ĩ terra:ꝑꝓ quos quaſi totu mundũ fi⸗
xi iugo ſubiecit:qui nucꝙ magna parte a fide receſ
ſit xpiana. Quia magnã mundipartẽ occupãt infi⸗
eles / quam fideles occupare conſueuerũt. Magnaʒ
partem ſciſmatici:ſicut imperiũ grecie:qð aliqũ fu⸗
it chꝛiſtianiſſimũ. e reſiduo magnã partẽ occupãt
heretici et falſi chꝛiſtiani.pꝛopter quã populi chꝛi⸗
ſtiani diminutoem/chꝛiſtus voce lugubꝛi plangit ꝑ
ꝓphetã dicens. Factus ſum ſicut qui colligit in au⸗
tumno racemos vindemie/ nõ eſt botrus ad comedẽ
Dum: Abichee. vij. ¶ Ex qua dveductione concludit
dicens: ſi cauſa dilatationis et multiplicatõis fi⸗
cei fuerunt boni paſtoꝛes: quibus IHiere iij. Da⸗
bo vobis paſtoꝛes iuxta coꝛ meuʒ: facile eſt inuenire
cauſam diminutionis et coartatiomis fidei chꝛiſtia
ne:malos videlicet paſtoꝛes:iuxta illud Eʒech. xxx⸗
nij. Diſperſe ſunt oues mee:eo ꝙ nõ eſſet paſtoꝛ:cuʒ
oppoſitoꝝ oppoſite ſnt cauſe.
¶Enius erroꝛis et piculi vnã cãm aſſerit eſſe pꝛedi
ctus linconiẽſis ĩ ſermone pᷣallegato. Exemptoes et
ꝓuiſiones:qñ videlicet inferioꝛes a poteſtatepᷣlato⸗
ruũ immediatoꝛũ exemũtur:vel quando indignis et
gu nugna ignoꝛant in qua pꝛomouẽtur:et te bene-⸗
Reijs pꝛouidẽtur eccleſiaſticis. Dicit ergo. Veri pa
ſtoꝛes nitebant᷑ oues ſub inferioꝝ paſtoꝛũ curã ſup⸗
ponere:et ouibus væ bonis paſtoꝛ lo puidẽ. Mõ ecõ
trario oues eximũt:et ſuis carnalibus amicis pꝛoni
Tent d lacte etlana:ita ꝙ mõ nõ ꝓuider᷑ ouibus/qo
melius ad aĩaꝝ eaꝑ ptinet ſalutè:ſed amicis/qð pin
guius ẽ ad coꝛpoꝝ ſuſtẽtatõem. ¶ Ey quo malo ſeh

tur ꝙ paſtoꝛes actum eis a chꝛiſto cõmiſſuʒ:vt vide

licet lãguoꝛes ſpũales curent amittãt:et imagna ꝑ⸗
te eo pꝛiuent᷑:dũvidẽt exẽptos monaſterioꝝ ⁊ ceno⸗
bioꝛũ foꝛnicari et adulterari:et ſpurciſſima qq; cõ⸗
mittere et a lupis rapaciſſimis ſtrãgulari: tñ pꝑ illo
rũ pꝛiuilegia ſic paſtoꝛũ oꝛa obſtruuũt᷑ q; nec modica
vociferatoe eos poterut liberare. ¶ Cũ ſᷣ ſummꝰpa
ſtoꝛ xpᷣs ĩ diſtricto iudicio ſanguinẽ ouiũ ſic ĩ paſto
oculis ꝓditaꝝ de ipſoꝛũ manibj reqret/quã poterũt
ipᷣi in ſui excuſatõem afferre rõem:niſi foꝛte in exem
ptoꝛes et pꝛiuilegiatoꝛes criminis refuſionẽ retoꝛ⸗
queãt. Et tũc timẽdũ ẽne eimẽtes et exẽpti ſil o⸗
na buntr᷑ cũ illo lucifero:qͥ pꝛimꝰ exemptõis ambitõ
nẽ q̃ſiuit.¶ In duobo pdictis/videlicetĩ exemptioõe
et ꝓuiſione:ſimul patet illoꝝ erroꝛ et piculũ ermul⸗
tis. ¶ Meimo er hoc pꝛeceptũ vei quod Moyſi fa⸗
ctũ eſt nõ tenent. Aoyſi nãq; pꝛeceptuʒ fuit/ et ipſis
pꝛelatis in Mο–H1figura: vt videant et oĩa ĩ edifica-
tõe templi faciãt ſm exemplar qð ſibi oſtenſuʒ fuit

xxxj.

Art. vij.
UI.

nſij. Mu

zintlo cgen tis ſihiels
nahlol glnteifiiſ

ſcontra ceptülegi eccleſa il
iehntpoivcüthubend
oſticics lgaetpeng etianlü.
gialli Berto oſtenaik negligeti
tena guiinferioꝛesgd eſiden
tiigd peini e tſatendii g lli ait
io bicjaſed , vicanos vel ſacen
luntaip cormerenpl ſnpꝛem
lere videntet conta eremolannuB
chꝛlſto moſtratu ege pe nuc leg
Curaſſepſondſegl uig gntin gol
ſeſſataſepotuifſet nõ pitiz ai
Actpmreſuſatangi. Math. als
tunoneicnd dſcigeretl ſanadu
ltg itſns luſennarmnlut
etcrado eh. Yid tti;manu pon
gisſanabit. I.etis i dici
nescur hat eds:egenpii das ſtad
toaniciqg iomittit ſpollatü ſa
Aut iiin Eunilbhebetine
narii i. bucantiz et victüct ven
ideßigiinonidetinfuturote
negicegi gtinagna menele⸗
inſguinnſiun
nu ppra tageno ereto ſummi

Bech yiij Ec eiſ⸗
galngne nllenveuc

Deneczac ni Eihlomeie

nſchuiſtus ſocelnenbilmngt
ansſunſirqn ollit ian,
lngenignoeſtbonnsaccanei⸗
(Crqua dancnone nincit
düatatonisctmultilientßis,
haſtoꝛes de uibns hitre ii de⸗
sluna cormerz faclleeſt nuenhe
loniser oartationis figelchriſte
ttpaſtores unailiud Gech n/
onis mer o yNoͦtſſet oeſton anz
reſntcauſe.

tmauli micinoſeenteſepreli Zi
monepallegoto Eronproes et

cer ifeniocog poteſtgtelgto⸗
mütun pel uando ncignis et
inqua peomonetunet dw bene⸗
leſiſtics Dict ergo. Venga
ſubinfenop pentori aniͦſip,
thonispaſtorio plic Roͤe
etſtiscnnhalihs nic hul
inqenͦſo hiclfolileiß
inet ſalntiſeh amio g
ſüſtitnon. Ergno nglſt
umcoocheiſo cnniſneft i
teriptos monoſtenos an⸗
nmn eſtuſinigi,
haſinſriellni iini
nii nuolſni nni
mitlbenne C ſ
i ſangnini iſſelii 4
viimanid itt ovipotern
nunmn zennii fokteingen

Pꝛelatio

in mõte.Hoc pᷣceptũ ſũmos mayime vꝛget pᷣlatos:vt
oia in edificatõe tẽpli militãtis faciãt ſᷣm exem plar
ccdeſie triumphãtis:in qua oĩs architectꝰ et hierar
chia ſm oꝛdinẽ/ſciam/ potentiã et oꝑatiõeʒ ſacrã ad
ifoꝛme:vt eſt poſſibile aſſilatur: et inferioꝛes pur⸗
gat et illuminat et ꝑficitſᷣm ꝙ eius reqͥrit conditio
nulliq; tradit᷑ quicqꝙ;/ quod ẽſi upꝛa ſuã receptibilita
tẽ aut ei quoquo mõ incõgruu ⁊ incòuemies:nulluſ
qᷓ; iuuat᷑ ĩ alterius vetrimentũ vel nocumẽtũ:aut æ
pꝛeſſionẽ/i qua inſuꝑ nulla in ſuꝑioꝛis a ſus natura⸗
liter er diuina diſpoſitõne ſuꝑioꝛe exempto:ac Phoc
nulla oꝛdinis ꝑturbatio. ¶ His itaq; et alijs innn-
meris in illo ſuꝑioꝛe tabernaculo/ qð fixit vꝰ: et nõ
hõ inuiolabilit obſeruatis: ſi hierarche ĩferiois ra-
bernaculi obſeruarẽt:tãq fideliſſimos architectos
Aſtituet eos dños wvm ſue. Si vo tabernacnli goð ſu
ſceperũt eqificanduʒ nõ edificatoꝛes ̊ pturbatoꝛes
exiltũt:fiat habitatõ eoꝝ veſerta:vt ĩ tabernaculł eo
ru nõ ſit qui inhabiter. ideant q ſiindignos ꝓmo
neãt: aut inferioꝛẽ merito ſuꝑioꝛi et melioꝛi pCponãt.
qð nõ fit:nec in natura/nec ĩ celeſti hierarchia:ſi ali

cutonus vel bonoꝛẽ inponãtvltra eius foꝛtitudinẽ

Art. viij.
yij.

vel capacitatẽ: vel ſpiritualẽvtilitatẽ:⁊ inu eniẽt foꝛ
te c diligẽti inueſtigatione/ ꝙ in his linquũt pa⸗
ſtoꝛes qui paſcebãt ſemetipos. gregẽ aũt meũ nõ pa⸗
ſcebant: Eʒech. xxxiiij.
¶ Qui ꝓpter hyt frequẽtera grege ꝑ nõ reſidẽtiã ſe
elõgãt: vt gregẽ nõ paſcẽtes rebus ſuis parcẽtes: ſe⸗
ipos abũdãtiꝰditẽt et paſcãt. Quoꝝ factũ pꝛimo
oſtendit eſſe ↄtra exemplũ xpᷣi medici et ꝓphete. Be⸗
cũdo otra eepr legu eccleſiaſticaꝝ. Zercio illoꝛũ
audiẽda eſt reſpõſio cũ repꝛobatõe.Quarto illoꝝ ẽ
oſtẽdẽda culpa et pena et piculũ.Quinto cã pene⁊
piculi. Gexto oſtendit᷑ negligẽtia ſummi paſtoꝛis ĩ
terra/qui inferioꝛes ad reſidendũ nõ ↄpellit. MRa⸗
tũ ad pꝛimũ eſt ſciendũ ꝙ illi qui reſidere nolũt ĩ ſu⸗
is bñficijs:ſed ꝑ vicarios vel ſacerdotes curã facẽvo
lunt alaꝑcõtra exemplũ ſupꝛemi paſtoꝛis chꝛiſti fa
cere vident᷑:et contra exemplanquod eis ĩ mõte.id ẽ
chaiſto mõſtratũ ẽ:qꝛ ipe nũꝙ; legit᷑ aliquẽ ꝑ mediã
curaſſe ꝑſonã ſed ꝓpꝛia pñtia:qui Laʒaꝝ nãq; abſẽs
reſuſcitaſſe potuiſlet:ſuã pñtiã erpibere dignatus E
ad ipm reſuſctandũ. Math. etiã. viij. rogatus a cen
turione q, nõ ſeẽgeret ad ſanãdu ſeruũ ſuũ paliti⸗
cũ/ſed ꝙ a bſens illu ſanaret/noluit:ſeq diyit: veniaʒ
et curabo en. Ybidẽ etiã manu ꝓpꝛia lepꝛoſum tan⸗
gẽs ſanauit.Tu.etiã.iiij. dicit/ꝙ ſin ulis manꝰ ipo⸗
nẽs curabat eos:exemplũ dãs ſtabulario ſuo.i.cura

to cuicũq; cui ↄmittit ſpoliatũ? ſaueiatũ curandũ:
Au. x.dicẽs. Cura illiꝰhabe:offerẽs ei ꝓ mercede de

Niy

nariiũ.i.abũdantiã: et victũ et veſtituʒ:hec æ ppꝛio
id ẽxpᷣi pꝛimonio:et in futuro vitã eternaʒ. Srultꝰg
medic't qui ꝓ tãmagna mercede circa infirmũ non
ſollicitat?᷑ipᷣm frequeter viſitãdo/ alloquẽdo/et ma-
nu ꝓpꝛia tãgendo/ eyxẽplo ſummi paſtoꝛis qui dicit
Ezech. xxxiiij. Ego viſitabo oues meas /ſicut viſitat
paſtoꝛ gregẽ ſuũ Et exẽplo medicoꝝ coꝛpoꝝ: * qᷣbʒ
BSeneca ad lueillũ epla.xxj. Qued inqͥt nõ niſi a P⸗
ſente mõſtrant᷑: gecpõt medicꝰ ꝑ eptas cibi acbalnei
rps eligẽ vens tãgẽda ẽ. Et exẽplo ꝓpherarũ pꝛimo
Helyſei qiij. Re.iij. vſcenditvt filiũ ſunamitis ſu
ſcitaret/quẽ gieʒi cũ ſuo baculo ſuſcitare nõ potuit.
Dic muita q ſacerdotes vel vicarij facẽ nõ pñt circa
ſpñalẽ reſuſcitatõem:et multa alia ipſi pntes facere
poſſent:ſicut pʒ.E.ij. viij.Et ideo recte ſicut mulier
ila ſapiẽter veliderauit et petiuit pñtiã helvſei. ita
ſubditi adbuc væſiderãt pntiã ſuoꝝ curatopꝑ:et ð eo
rũ abſentia frequẽter ſcãdaliʒant᷑:ſicut oues noha
bẽtes paſtoꝛẽ.iij. Re.xxij. ¶ Bcdo exemplo Yſaie qꝗ
vicit ꝓYſa.xj. Suꝑ ſpeculã dni ego ſuʒ ſtans iugit

diẽlſuꝑ enſtodiã meã ego ſum ſtãs totis noctibʒ. E
exẽplo pꝛiarchaꝑ Jacob videlicet et filioꝝ eius qui
dicut Deñ xelvij. Paſtoꝛes ouiũ ſumus nos et patres
ninquoꝑ Yacob reddẽg rõem quõ oues Laban cu
ſtodierat Geñ.xxxj. dicit:die noctuq; eſtu vꝛebar et
gelu: fugiebat ſomnus ab ocuł meis. ¶ Ecce nõ di⸗
citſe dũ oues cuſtodire vebuit habitaſſe in aula re⸗
a⸗ vel palacio papali:nec velitias et ſomnia qrẽs de
cata: nec vicit ſep pueros vel medias pſonas oues
illius cuſtodiſſe:qꝛ tũc ſomnus ab oculis ſuis nõ re⸗
ceſſiſſet. ¶ Hoꝝ exemplo excitatipaſtoꝛes: æ qui⸗
bus Naũ:iij. Soꝛmitauerũt paſtoꝛes nõ ſi int ampli
us negligẽtes: neca curs ſua ſint abſentes/ in curis
pñtes/ne poſt huius ſeculi ludũ et wvꝛmitatiõemab
illo qui bonũ paſtoꝛẽ martinũ ĩ moꝛtis exitu⸗ grel
ſus ẽ:ſi qͥd foꝛte ſuũ in illo inueniret excitent ab ille
eiſq; impꝛoperãdo et vridẽdo dicat᷑ illud SEZach. xj.
Opaſtoꝛ ⁊ ydolũ verelinquẽs grege Paſtoꝛ inquit

noiĩe ydolũ derelinquẽs oues tibi cõmiſſas in medio

lupoꝛũ habitans in abditis: vt tibi diuitias quere⸗

res atq; vlicias:e qb nũc in penis vltimũ olues
quadrãtẽ. Nec ſubditos ꝓ alide curẽt:nec fars nitã
tur qo rpᷣ fac noluit/et qð heliſeꝰfacnõ potuit:ſj
dicãt illud Eʒech. xxiiij. Ego paſcã eos ꝛcumẽtis
aliinẽtis et exẽplis luculẽtis. Hoc nãq; ols rõ dicrat
q ſi dignus ẽ oꝑarius mercede ſua: bath.x. Et Au
ce x.dignü eſt ee iße p mercede opa vebita impẽdat/
að agruo mõ abſens facere nõ põt:qꝛ quomõ paſcẽt
oues tniv pdictis modis abſentes: de quibo vr Jo.
x. Mõ audierunt eos oues. Nec miꝑ:qꝛ nimis diſta-⸗
bãt. ꝓpter q ſuꝑ paſtoꝛes iratus ẽ furoꝛ mes: zach.
x.¶ Gcðᷣo idẽ nõ reſidẽtie vlictũ ẽ ↄtra iura eccleſi
aſtica/⁊ wctoꝛes ꝓpꝛios nõ reſidentiũ. Pꝛo maana
naq; parte nõ reſidetes ſũt iuriſtej q ↄtra eos habẽt
Peteesppeis Hoſtieñ.li.iiij. Ru.iiij.v cleri.nõ re⸗
ſi. in ec. ve pben. §.j. clericos. qui dicit. ꝙ reſidentiaʒ
facere tenet/ quicũq; bñficiũ pᷣpendale habʒ:ſiuem⸗
mũ ſiue maximũ ſit beneficiũ:ſicut ep̃atus: cuiꝰ ca⸗
thedra vebet epus reſidere:ſicut patet ꝑ weretũ ſũ⸗
ptñ er verbis beati Gꝛego. vij. q. j. Pnenit. ſ⸗ cribẽtis
cuidã dyacono ĩ hũc modũ. Peruenit ad nos pigme
niũ amalificane ciuitatis epᷣm ĩ eccla reſidere contẽ⸗
tu nõ eſſe: ſed foꝛis ꝑ diuerſa loca vagari:idcirco au⸗
ctoꝛitate hac tibi pᷣcipimus:q̃tenus hoc ecetero fa
cere nõ pᷣſumat:ſed ĩ ecchia ſua ſacerdotali moꝛe reſi⸗
at:quẽ foꝛtaſſeſi ſe nõ emẽdare poſt tuã ammoni⸗
tõem cognoueris/in monaſteriñ euz eputare cura⸗
bis ¶ Ad idemẽ vecretũ concilij carthagiñ.di. xlj.
epᷣus. hec continẽs Eps vilẽ ſuppellectilẽ et menſã/
ac victũ pauperẽ ha beat/et dignitatis ſue auẽtẽ. ĩfi
e et vite meritis querat/hoſpitiolũ qᷓ;nõ lõge ab ee
cleſia habeat. Innocẽtius etiã ertra cœcleri. nõ reſt
ven.iĩ glo.ſuꝑ.c.clericos.dicit/ꝙ requirũt reſidentiã
bñficia hñtia curã aĩaꝑ ⁊ etiã alia ſimplicia qᷣtbo h cõ
petit:vel ex ſtatuto/ vel ex pꝛiuilegio/ vel ex ↄſuetudi⸗-
ne appꝛobata.Et infra dicit. Intelligo tñ ome bñfi
ciũ reſidentiã requirere niſi ↄfrariũ ↄſtet. Et h̊ reſi⸗
Tentia vebet fieri ĩ ꝓpꝛia pſona: ſicut patet v cle.nõ
reſidẽ.c.qꝛ nõnulli.et.c.ſequẽ.et.c.inter qtuoꝛ.qꝛ ad
hoſtituta ſunt bñficia:vt ſeruitiuʒ inde fiat:vñ ipſa
nõ debet reciꝑe qͥ nõ ſeruit:qꝛ qͥ nõ laboꝛat nõ mãdu

xxiiij.

cet. ¶ Etũ ad fciã ptẽ hin articuluicũt ſe hie di Nv⸗

ſpẽſatõʒ: veꝑ ẽ facti ̊ nõ iuris:qᷓtũ ad intẽtõʒ ſicut
oſtẽſũ ẽ ꝑ vcretalẽ/ cui innitũt. O.iiij.xvij. Er q̃ptʒ
q; cũ diſpẽſatõis finis ſit vtĩ aliquo vtili ſtudeatist
vt oues xpᷣi meliꝰcuſtodire Poni⸗ ſi H ñ facitis ĩ rñſi
one viaſmihi obuiat diſpẽſatõ ſ nõ diſpẽſa tiõis cã/
vel rõ:ſeu intẽtio.¶ Oed dicũt ⁊ foꝛte allegãt ſe reſi

dẽ nõ poſſe:ſed qre h̊ nõ allegãt ĩ bficij ſuſe ceptiõel
excipiètes ꝗg ideo bñficiũ reciꝑe nollent: qꝛ reſiden⸗

xxvſ.

reſide

Pꝛelatio

tiã ꝓpter bñficij exilitacẽ facere nõ poſſent.¶ SDʒ

facere nolũt ne bñficio careãt: et ideo illud male pᷣ/
tendũt poſt beneficiũ obtentũ:qꝛ ſi hñs vnã carru⸗
catã terre vel minꝰvel paꝝ vltra ſicut frequẽter atĩ⸗
gitſe et vxoꝛẽ et familiã erhibet ĩ wmo:et filios du⸗
os vel tres ĩ ſcolis:⁊ filias nuptui tradit:ꝓ cuiꝰ terra
vłredditibo vix ĩueniret qͥ ei daret.x.marcas ꝑ annũ
qs eis crederet:qͥ nec habẽt ey ꝑte dei vxoꝛẽ/ vł filios
aut filias qͥ dicũtq cũ bñficio ecclaſtico.x.marcarũ
vel amplius wmũ tenere nõ pnt:ſed wmũ ecclie ca/
ere ꝑmittũt.¶ Sed ĩ rei vitate vbi hoĩes cæ fris ſu
is fidelit᷑ viuẽtes bñ intrãt/etĩ hona fidelitateyiuũt
et iõ a veo iuuant᷑ illi qͥ vel male intrãt vel male vi-
uũt:et qꝛ vxoꝛẽ ꝓpꝛiã nõ hñt ĩ alienis/ꝗq nullo eis da
to ↄtẽtant᷑ plꝰexpẽduũt:et iõ nec ꝓſꝑant᷑ neca ceo iu⸗
uant᷑ Cu q̊ diſpeſatõ iuſtã requirat cãʒ et aliter nõ
diſpeſatõ ̊ potiꝰviſſipatio ſit:qͥs illoꝝ diſpẽſantes
ĩmo potiꝰdiſſipãtes a pcto excuſabit/q hñtes reſpe⸗
ctũ ad pᷣces diuitũ:vład pecuniã datã ſub coloꝛe pi⸗
etatis:ꝓ dñi epᷣi elemoſyna tunc ꝑmittũt ĩ curijs di
uerſis/iĩ officijs occupari diuerſis:et nõ tm̃ ĩ curijs ĩ⸗
mo ĩlocis alijs extra ꝑꝛochiã/vt ſũptibo ꝑcãt tot nõ
reſidere ꝓmittũt:qͥ leuibo petẽtiũ credũt ſuggeſtiõi⸗
bus ĩ cerelictõe Eeßis cei:qð nõ facerẽt ĩ verelictõe
gregis ꝓpꝛij.¶ ¶Elel ſaltẽ ſi diſpẽſantes dixerĩt iuſtã
ſubeſſe diſpẽſatõis cãm: q̃re pecuniã ab ilłcũ quib
diſpẽſant ſub titulo recipiũt elemoſyne:nunqͥd deꝰſi
ne iuſticie vẽditõe pauꝑes ſuos paſcẽ neqat:aut pꝛi
uilegiũ foꝛte habeat facẽ mala vt eueniãt bona:aut
qð peiꝰẽ moꝛe lude ꝓditoꝛis/qð ꝓ pauꝑibus recipi⸗
unt epeie vſus ↄuertũt.¶ Vel qs interĩ tales nõ
ilicẽtias impetrãtes a pcto excuſabit:dũ di⸗
ſpẽſantibo ſuis impꝛobitatiba dãt pᷣdictoꝝ maloꝝ oc
caſiões:dũ nitunt᷑ curã gregis quaʒ ſub iuramẽto et
qĩaꝝ ꝓpꝛiaꝝ ꝑiculo ſuſceperũt Tereligere. Pn ſuſce⸗
ptõe nãq; bñficij tenẽtibus illis manꝰſuas int᷑ manꝰ
epᷣi:eis ab epᷣo cura eccłie ſub talibo ↄmittitbis.Cõ
mittimꝰtibi talẽ eccłaʒ cũ cura aĩiaꝑ ad pntatõeʒ ta
lisſſicut vis reſpõdereꝓ nobis et ꝓ teĩ die iudicij:ſi
cut ve'te adiuuet et ſct᷑a agellaribne vVbis dictis
libꝝ ĩ iuramẽti ↄfirmatiõe oſculat᷑.¶ Quis q̊ eos a
cura nõ diligenter exhibita excuſabit poſt tale iura⸗
mentũ cæ cura faciẽda emiſſũ quã fugiũt/et iuramẽ
tũ fragẽ vident᷑ pᷣſſurã hoſpitũ veclinãtes ne trena
expẽdãtꝓ ſalute aĩaꝝ etna.¶ Oñ aĩas ꝓ ouibo pone

rxt qͥ nec pecunias ꝓ illis ponẽ volũt:cuʒ teſie beato

Gꝛeg.ĩ omel.Ego ſũ paſtoꝛ bonꝰ. Pꝛimuʒ nobis ſit
extioꝛa nr̃a miſcpiter ouiba impẽdere. Poſtremũvo
ſi ncce ſitſetiã moꝛtẽ noſtrã ꝓ eiſdẽ ouiba mĩſtrare:a
pꝛimo aũt h̊ mimo ꝑꝓuenit᷑ ad poſtremũ maiꝰ:ſed cũ
incõpa bilit er longe ſit melioꝛ aĩs qua viuimꝰtrena
ſubſtãtia quã exteriꝰpoſſidemꝰqͥ nõ dat ꝓ ouib ſub
ſtãtiã:qñ ꝓ his daturꝰẽ aĩiam ſuã. ¶ Mecilliquos
Tloco illoꝝ dimittunt:apud deũ ſufficiẽtes reputa/
bunt᷑ vel acceptabunt᷑ ꝓcuratoꝛes:qꝛ non pnt facere
vĩa que dñs illoꝝ poſſet ſi eſſet pñs:ſicut patet ꝑ di⸗
cta.E.ij.xiij. Ergo quantũcunq; ꝓcuratoꝛẽ in loco
illoꝝ dimittãt:ſiquidẽ in nõnullis partibo baliiuꝰil
loꝝ ꝓcuratoꝛ vocat᷑ rectoꝛisapud xũ illos nõ excu⸗
ſa bit:qꝛ ſufficiens nõ oſtendit pꝛocuratoꝛiũ.¶ Ded
dicent ſicut dñs ouiũ concedẽs licentiã paſtoꝛi ſuo/
ꝙ; alteriillas tradere poſſit cuſtodiẽdas: p licentiã
pꝛimã datã ipſe paſtoꝛ a piculo oum liberat Jra in
pꝛopoſito. ¶ Muibus reſpondet᷑ ꝙ ſi dñs ouiu in li⸗
centia tali data paſtoꝛiſomnino ipſũ exoneraret: et
epiſcopus iſtos:verũ eſſet taʒ exemplũ ꝙᷓ dictũ:ß qͥs
epus iſtos abonere ſuſcepto vel iuramẽto nõ exone
rat/ſed ad ꝓpꝛiã unpꝛobãa petitõem et inſtantiã per-
mittit ꝙ oues alijs tra dãt/ĩ ꝓpꝛio piculo ipſi nõ re
ſidentes ouiũ ꝑditaꝝ reſpondebunt ꝑiculo.¶ Oi

᷑ Lijj.

vo omnino inniti velint ꝙ ideo nõ reſidẽdi petũt li
centiã vt diſcãt:et meliꝰoues impoſteꝝ cuſtodiãt:et
ꝙ h licitũ eſt exẽplo ſctoꝝ paſtoꝝ Lu.ij.qͥ dixerunt.
Trãſeamꝰĩ bethleẽ et videamꝰhoc verbũ qð factuʒ
ẽ:faciãt qð illi ſancti paſtoꝛes fecerũt.qui cũ cogno/
uerũt verbo/ cito ad gregẽ ſuũ reuerſi ſunt gloꝛifi

cãtes u. Ita iſtipoſtqꝙ; ĩ ſcolis idicerint ve verbo

incarnato ⁊ gregis infoꝛmatõe ad bꝛeue tẽpus audi
erintredeant ad gregẽ ſuũ et v gloꝛificẽt:fratres
ſuos verbis et exemplis ↄfirmãdo. Nec expectẽt vſ-⸗
qʒ magiſtri fiãt:ne cõtra Yacobi pceptũ facere vide
ant᷑ dicentis. Nolite ples fieri magiſtri fres mei ⁊c.
Jaco.iij. Me coꝛuo aſſimilentqui archa egredi⸗
ens iteꝝ ad archã nõ redijt:Gèen.viij. Ne videãtur
plus eyijſſe vt diſcant qualiter ſumptibus parcant:
vel qualiter honoꝛes am plioꝛes querãt/ qꝙᷓ; qualiter
gregẽ paſcantquia grex eis traditus eſt ad paſcen⸗
dũ nõ ad parcendũ:abillo qui dicit Johã.xxj. Pa⸗
ſce oues meas.¶ Si aliter falſis ſuggeſtionibus li-
centiã nõ reſidendi extoꝛqueant/ vldeant periculuʒ
ſuũ ꝑ caſum legis.A.iij.xxxiiij. ¶ Erum vo ad quar
tam pariẽ huius articuliſculpa pena et periculũ nõ
reſidentiũ:exemplo patet quod ſcribit HBeda ðe ge⸗
ſtis angloꝛũ li.iij.c.vj.dłe Laurentio epiſcopo/qͥ ùn⸗
mediate ſucceſſit beato Auguſtino pꝛimo cantuari
enſi archiepo/qui ꝓpter aduerſitatẽ regis pꝛopoſu⸗
it terrã verelinquere:cui nocte quadã poſt lacrimo⸗
ſas pꝛeces pꝛinceps apparuit apoſtoloꝛuʒ:et multo
tempoꝛe flagellis artioꝛibo illũ afficienslſciſcitabat᷑
quare gregẽ ſibi cõmiſſũ verelinqueret:vel cui oues
xpᷣi ĩ medio lupoꝝ poſitas fugiens ipᷣe dimittẽt. An
mei inquit oblitꝰ es exempliſqui ꝓ paruulis chꝛiſti
quos mihi cõmendauerat:vincula/carcerespoſtre⸗
mo etiã moꝛtẽ crucis ab inimicis chꝛiſtilipᷣe cũ chꝛi⸗
ſto coꝛonãdus ꝓtuli. His beati Petri ammonitiõi⸗
bus et flagellis exhoꝛtatusmane venit ad regẽet re
licto veſtimento:quatenus eſſet verberibo laceratus
oſtẽdita quo rex queſiuit qͥs ei tot plagas intuliſſi/

et rei audiens veritatẽ timuit/ꝙ cã ſue ſalutis tanta

eẽt ꝑꝓpeſſus:et relinquẽs ydolatriã illegitimũ con
nubiũ baptiʒatus ẽ.Ex quo exẽplo pʒ/q ſi iſte ſãctꝰ
epᷣs tantũ cũ et ſctos ſuos offendit qͥ ꝓ tãeuidẽti 2z
vꝛgẽte cã/ vtpote ꝓpter metũ moꝛtis a rege ſaracens
ſibi infligẽda/voluit gregẽ nõ reſidẽdovſq; tempug
magis occurreret foꝛtunatũ veſerere:quãta paſſułi
ſunt qui ex cã vana et cupida gregẽ veſerũt et emoli/
mẽta recipiũtꝓ gregis cuſtodia:ð quibus Zach.xj.
Suſcitabo paſtoꝛẽ in terra qui verelicta nõ viſita/
bit.¶/ Etum ad quintã parte huiꝰarticuliſcã tan-
ti ꝑiculi.Pꝛimo ey auctoꝛitate oſtenditur beati gre
goꝛij eſſe rõna bilis.SDe talibo nãq; dicit beatꝰ Oꝛe⸗
go. omek. xvij.euangelioꝝ ſuꝑ illo verbo Math. x. et
LZu.x.Aignus ẽ oparius mercede ſua. uid inquit
nos paſtoꝛes agimus:qui et mercedẽ cõſequimur:et
tamen oparij nequaꝙᷓ ſumus/fructus quippe ſancte
eccleſie ſtipẽdio recipimꝰ quotidiano:et tñꝓ et᷑na ec
cleſia mimeĩ pᷣdicatõe laboꝛamꝰ:illa ĩ nr̃m ſtipẽdiũ
ſumimꝰ/q ꝓ redimẽdis pctis ſuis fideles obtulerũt
nec tñ ↄtra pct̃a eadẽ/ vel oꝛonis ſtudio/vel pᷣdicatõ⸗
nis vᷣbo vt dignũ eſt inſudamꝰ.¶¶ Scðdo idẽ oſtẽdit
pauctoꝛitateʒ Bernardi Ve ha bet. O. vj. lxxiiij.
Tercio ꝑ auẽtem beati Gꝛego.moꝛabłxxij. Eccle
ſiaſtica inqͥt alimẽta muti mãducamꝰeyigimus qd
nr̃o vebetr᷑ coꝛpi:ſed nõ impendimus qð ſubditoꝝ de
et᷑ coꝛdi.¶¶ Quarto qꝛ facit ↄtra legẽ. M.ix xv.et
qꝛ diſpẽſatões extoꝛquẽt.E.ij.xiij¶ Mec miꝝ:ſi nõ
reſidentes et ſpecialiterĩ curijs exiſtẽtes/ ꝑicula plu
nma incurrant:quia vuʒ amittunt:ſicut patet. O.
vj.lix. ¶ Mec mirũ ſi penã ſentiant:qꝛ faciunt cõtra
legẽ que hab et. F.iij.xxx. Et q̃ntũcũq; vicarios ha⸗

xxvij.
Exem.

xxviij.

aar 1
cbiqzminds abetchree eliger
tallfacto ſtatuto potlus
llenncnmtaeiſ,n

7 zem ſua eſſe ve
atele nſus
umno dimitteret e
Aretallegstoem. Etneucne
ſicetirſiueinetitöegmmutaton
ſunt qui verao pten ut cag e l
int gui veras plenl ca⸗⸗
feg etr ti titoz no reſena
gorlpoſſint gpker guo enie
oꝛegmutaͤt cl alio bifico enlioꝛ
ſiat etquecunqz alu aro ineſpe
ac vtbu gmutaret aberet ann
Paliterhieiliuc gdore dicit til
gle:ſicutpʒp hoc qo dicit Inno.
Pinutatione ſup cueſiti gtali
em Ci cgono poſſim ineccleſin
run pel oficere. Ppter diuerſitat
ſia vci ſupplico yt wmea öbend
liceotioet imhi puideatis ialia
miles cisſempoꝛepꝛetendutim
here mẽdaces ſunt colles: Hiere ij
In quiwom̃e peccatu? notabil
Cſet lcyloſiusröneeffectus ( P
liſunt collo eccke ſiut ex ale
Res .omgrain colleſitaa plunbn
ad diſinins in dalleſttuſicch
ditvckihifuntanaſcliirdliaci
gerckiticleperatms hrdotins
nacula valſczbies moclis dalft
erplagain ctepeioreſteet hait
bioſtet ganins eccati etmais

1.

velt
eluntoß
netnn
eännn ntitn
etpid r Abalſ k
ip eand i diire
Gſtoxegfeth gdr ter
rannn
iſcpſin lich i
yrix. beãt v ꝛel .
ancubanon ber. Pel ecer t te gtio
tr. inmͤ Wer H rij cüſe⸗ in caſu legi
dl Jacohr aiinfun ulrg oln — leie cide vi
4 efunn Ncepti ſnrainf bl dn ia nen pena ſit cul tũ ad edent =
ernen itii JMD .
na Ben wane aneif i eleſtn Ner rurercherectores nõ reſidẽ cua oniũ
inand enliun Jel HH ag hiare urggerutoblige fwot is res raiue veni xi
uennuern nnigitagrar⸗ ai na anatnad bberua; riperen taarkignoent 11..
edllonn 6nelen⸗ tancpm viſgenh, a eßi diſt⸗ e vel de Pnd mn⸗ Ra doſtaree oaneng lones umend
dnrzt aliter . H cis ini⸗ peſare cretalẽ reſidẽ e rum:qui er lup t. Ma chelltnſei9,4
lterf⸗ t Johz baſcen um/ad acit:ſii. otmaintarin poſſüt: Epen 2 ccleſia la illi os / ca gna er 1 ſi lo ros paſt
lenon glbt im de, ca xxiiij qua Micut par. enden 8 dat 0 ꝛeſt du ale habit econtr. aKoreonwe go diff. cũ illu 9
Llij qnrann ſchneſe qui iij. Pꝛ leges et der tẽ qᷓ ſu ccaſio 1plex et abit lu alhoibiagng, ſeu ne erenti⸗ zob⸗
Tlnniz⸗ em mdlo ͤ⸗ e vieiſte bger⸗ aſtrin eſidẽti⸗ Pang me D vercn upus c iagn doahonee a eſt in
articult . tpenian tadu bnfi tñ nõ ueheſtenn ſh nü ementẽ tius et us cũ h um a us lu onili et ec
caube nmn l Pie Amrg Re eli no kaale rzaiaatud enre aedor Wworertom. excl cclo⸗
etn alffe naign Ienne Ri u eſttã aa eut Har a rec puni puniti⸗ crubnhi ugit.i uduũt / i
gnactiengehe par j perimẽ ius al bes/ gexil becuni⸗ ee pen rabrindi ione b abit: J mag in ecclelin
.XTe nbbit aläͦn G mẽto: ſi ſerg o ve lle. et a dar pꝛa. e. tu lupu care p vona e ſa. xj na Y cleſia
Urenti Rede S ati ad n no 018 ni ſu ,tot ſũ ab il ⸗ r/qui gs / ſi t. oſſin ccleſi. j. E ohg
to⸗ tivepii Tge⸗ n vbi⸗ reſid no eſſe verit nt tãc ſüt hoſt llis Dic iomu antam tècau lie mal t vt nna
pteroc ſin nmnneein ſi min entia: ent ſta as opti aliqer pites Krr ni Ocapen haber telavrunturg licen⸗
acuenſi opeuimo tali f. us h a: ſicu atuto i. moſehrt uoch 5 is / ſi ; lup re et ſ et aſt untu upar xxxi.
recvin ltoteegi ANten eſt. li facto abẽt qᷓ t vicarij indiſt ſairi nõ quo ignis us ſi t polia i utia rqu
etuinockeuag; 5 pio M eqᷓ;ĩb ſtat q; rec arij ꝑ elabllkr on uod in o paſtoꝛi⸗ ante a inde ʒ: vel a vte
appanun guugi aſtlumnd⸗ dltegan e tuto ctoꝛe petui bilit ex em̃ ꝙ ſi uineſ els vr⸗ eſſerſ⸗ gnkene de,; 2
top Poſtlacn nderẽ icio potiu gfet tñ iſqᷣ c obli r inet. eſt o oui ſagaci e et vt
Kachinke ngen clino⸗ um nõ rẽt all reſid 8 eli tñ vb muni 2 enõ p alib occupa 8 ſe ſi citati velle 3
lkollläaffiat Petm n5 dimi egatõ ere/ qo gerẽt oĩ iqʒ reſii niter eu oſſun us ſi⸗ aret. gnaret: is etfe nt.
niſüdn lcien ernnlto re mit atoen qop toĩno ſi idẽt s noun t/tali gnis Yta et: vt li ac
elin gſalatubor ſis etall terẽt n ſua aucif⸗ heide Rnot libu bon faci tenl⸗
oſitas fu ingueret vel labar idetij egatõ jeffect? eſſe v facerẽ ebñfici eſt. D bo ſe ſi Vonil ant Rnn
lltas fugiens h vdllor ſu e:ſiue i em. et ſequẽ erã: ſi t/ aliqᷓ icio terius vj na ouili gnis is chꝛi hi. vid .
gonpll bipe dinttit f nt qui in pe Et nẽs f⸗ ſi vo bñ iqlite t us wom et. xj is ch oznãt: ꝛiſtio ent
tret. reque ver etitõ reue alſa ñficiũ . as illoꝛũ o ſu eWin. ꝛet il occu
nucl ninun m quẽt ras pᷣ eꝑm ra ſi Apced ciũ ſu⸗ p oꝛũ unt o iẽ in occuoés la upa⸗
nergtrxinculs lis chuiſfl gari er rei vi tendũ nuta ſiue in entẽ oſtẽ aberẽ qui i ccupa ſupꝑ upẽt:ſi ntrẽtiõ
is abinimicl Carertsppoſtr 0 ri poſſi Vitas ĩ ſt cãs: tõis b petitiõ ſtẽ⸗ rũ ad Et/ ip̃m in wmo re:tim volẽt ſicut 16e
li hob icgchulſli hche Ra Lnn nt ppt. lnõ reſidet qleſ⸗ eneficio beno re ia tabulã ligãte. untevidenen tes bon oſtẽ⸗
Hobeani pem Hecichn⸗ icut et tãt ci er quo idẽtia cũq; pᷣ ꝛũ pauci zrul 0 aliga es:et ant ident lacul a qi al
otatus'm etnammoniri⸗ ad ̊ que alio nod ſep 3 eſt vt pᷣtendã uci is pl inus ti tũ po inte eo es ꝙ ſi a 7 ſagi
patenu eſſ ltoc rege pali⸗ np qᷓ; alia o exili⸗ riã m cere 7 erent: retrah ret: qꝛ i . ſup m d
wbeſſetyab⸗ getre liter hĩ⸗ mutaré rar xilioꝛi: ꝗ ult 7 eua tũ ꝛet id erẽt: qꝛ interi eo q̃i ꝛa capiᷓ m⸗
eſiuttqsel eniolae alẽ: ſi zeill arẽt o ſin i:q qͥdẽ o pi faciã eo dñ teneegtan, q̃i ſcutũ ita
neſint otithl uchkend ſicut lud deberẽ eſpeci gẽ pm ngui wm . Renhhho cõtra es 4 ſ⸗ tüũ fa eo
ntitimult tplogastntulſi Pmuta Pp P qoͤoꝛ eret añ le fit ſr utati⸗ mus o licin peni dñm ſagitti⸗ ceren
timult /gi fteſzlute mutatio oc go e dicũ ñmẽti ymoni 0 dũm ccup ꝓppoſi itunt᷑: ſuũ ſ⸗ tis 7 t
nr un 9 rari v ũ ego p.c.queſi t Inn itatẽ vii los pꝛĩ 4 iant:q ant / reñ ſciẽt volẽt s tale are vi⸗
giplopyigſin Con ſt el ꝓfi no poſſi itũ o. in gl idelic lci⸗ nöre quia niſi entiã eſ⸗ tes bo e eo ſa 7
Krungilninen a x cã icere. ſ. im i q tali glo. ext 3 ſpũ cifi cipiẽt: imiſſea lã haꝗ Enihmui, ec cu
35 it4 tienideti uid ſup .ſ. ppt. neccl lia pñt eſſe ra 5 ixi/b :ꝛet niſi as dir ebu iſſa cleſie
ermetü moꝛtis ptuuidetin deatis: plico er di eſia ev reꝝ la i bona 1 liſi re xeri nt'‚n 3 cantã 7
eun s: et mi vt de uerſi mea ſe erba ntẽti illa o ctoꝛes int/ſal ebon . tãdo
nangineitinmne niles cãs ini dun mea p areitneen ba ad ma tione occu nerſarari⸗ a illa
1 edov⸗ Arti.ij vere mẽ ſem ꝓPuid a pbe ingu cõm chꝛiſti miſſa pare nõ gna et ſace ca⸗
unati Aſen gtanp grtiix. medgeron. aas lne ejvkalig in roeleßaſtnag vupeze o voſt lgceiqat
ot creruät r. In aces ſi pꝛete ĩalia el eccl kalia i t iaſti tant: cẽdo / dñ unt a poꝛtẽ um
cpicngrelnſ Paſtot etr quibo ſunt c ndũt ĩ tale leſia in gt enmßh eineleſin, Sacke n
Tlerütet iſet pi. Om̃ olles: ti ꝑm 8 etiã alij ꝓp cu t ſub et male ine reſi ſum cerd
is uſtodia⸗d Ktenal⸗ qꝛ ip̃i oſche 8: HMie nutatõi vel cõſi 1t pat Hpt viuẽ ſſtentin hni otes il
uibns Zach i lpᷣi ſu ius rõ catũ ẽ re.iij õibu 5ſi⸗ vj. xij/ et ꝑ de ectu do co tia b et ali. 1
interraguidreli . , Res * nt col rone enot F.. s9D ſuis: .ix. cretũ nem ꝛ2po vona o a ar.
ntmnaqi utlun es vo ni les e effect abili s: vigeli In ã ſum o pluſq; ꝛalite occu ⸗
intäpartehart bdiit etad onigra i. aelikgten. us ratiõ vrugtleef quo p ptũ ̈ ipii ng ganſh.
rticlict cũ diſtãti in col icut Pei ratiõe ſubi⸗ n n e patet ſ. ex ve iin ec puniã
uctontate oſtenditn tn udo qꝛ tatius cᷓ i⸗ le ſita ex iã all mu pt ubie⸗ cul nõ tm̃ tũ in ei ecund ones n 33
Detaliboni undange ces ec ipi ſun in vall a pluri egata 3 peimo: iſeneecher eſt dam is eſt ida ps h ri Gꝛe cet: ſi
Diatbeut⸗ m claſtici tquaſi e ſita:ſi⸗ ibus aptʒ auẽte. iſui citui noſ⸗ piculoſi uius go. O
cliopſi ni i⸗ acul ici e aſi oculi ꝛſic videt uẽt triti cuſtodi 1. Yt. a ale oſius: artienlic
60 oilo rerdo ethnil et a vel ſe rercitu uli vel pet̃mij 7no e. ritione: die ill a pꝛodi eꝓcdito 4 qꝛ ſic culi ⸗
niusmeretheſie Ouikinnt ſt plaga i cabie us ? coꝛ lacie n eis tat ytu eitam ozum itio ill ꝛis: ſeg ut ꝓditõ 5
nee ⸗ ut ibipſi in co s in o toti. s eccleſie S mi m ad coꝛpo tradil oꝛũ qui eti itö Mxu
a cmnercthechſeglinii⸗ Pſi et ꝛde peir culi us ppli eſie: e⸗ ittũ coꝛ ꝛali i itos: qui fili az peri ⸗
. 1 plur t graui peroꝛ s vel f. pli. Si ꝛet d 0 tũt. J pus / e liinn ꝛpꝛo ilio ri⸗
elimafnuhliuit tiã a ei cõ uius eſt: e faci cut u⸗ ccid mm t eceſſin refecti⸗ s wmi⸗
e nae lã/et comitt peccatũ t ꝑditi eplus ergo vbi unf. E o quo mad tate tione i⸗
nomann i,, ꝓde alijs pic Poſtle ze ononee d, ilegit / ſt nãq; peiu mrereg ſpmmie⸗ 7nu⸗
il hum ilinin thiii Aacre elt 4 uloſioꝛ: ñs in eo loꝛ ing uce pei⸗ . tauerun ꝓ quãd eillis 8 eſt / ſui i fame nali: et
e ſ Sſ ꝓdito ere ꝙᷓ d qꝛ nul maio gratitu oꝛs poſte tumpe lo olius ſicut s mali berire
tiiitnn hulant a. alijs vienlo ci et nx Eullae poſſe e aber gfig 3 . ntib riens erunthan las erſt rh zne Kemolt⸗
los aſeliciano⸗ Etiaſe uloſiu ppli ſui: us. Si⸗ citiꝰ t ofide icu Bp Dnndtes lug ſi icus/ udis r.
irnadm⸗, eonile ſicii ſtu gn aere Senriite * t patuit Grkotesen Aon Eſclt veigre. ix.
Gran nehab Hv.lepii pelle i rugu lrſleli or ũ in eis s eccli ſe multis e beato et eccleſi⸗ Sicn æ quo refu⸗
ne ugr nut Satt Penuranalnene nein⸗ ßUẽ E fl Reg Karad oci i
n ilan invoi reſitentiroui⸗ ina /vel nralimrr. Anes om reſi e rediſcolii dhruanirtan. eer ſmi acine, fu⸗
un Gunusl tranſeütes reſi no veſt nt. QD½ ꝛes male vi t per illa libẽ imittũ nefici⸗ t adh önes
ünpencinnd öſabctorn iiti nõ fa reigerkrapma e aſonsſt Kone, iu vi pheuſince ubfie⸗ ror et religian⸗ b ir. patz
ſe na eccli . tapn citi r. n s rreft ehaben,
iattet e E e iub nbas nen vere a N
uunimmnn iarhi S S eri niẽs i et c leti no rxij. aprã requi licut 99
nnigi, Pſene Enibadiartelo – etore n⸗ E. H Poluchh likeet onlihuhirve
gagnun q; illã pabit e etia pt onia et coꝛo it paſt ptü eſt riene riniepecrann um vth ve
abit 7 expẽ otã g intrade na 7 10 tum a mi arbo pecc s: ſiẽ on
Gila drnr ſneardulee vitã ſuã o etm alijs mi ad vtra iniſtri ꝛes eſt ati 7 Rarer 0
emale at ouili. ullseir. n bon ale viuẽ iniſtri⸗ nq; p is tem ſtruet mali .A.
occup 1: ſed ip reſiſte a eccli nue Regu is tem borter pli verer O exempli
rhe e! op nulluſ isſcytu plinort teit g etis teſlen ergo
s Tei nes art. lluſ trahe mad pecc amenti. uli dici entiſch
1oꝛando abit/ dam bant dohan tem garunauer Zllnd v poreſt
. S nn0 eAu anficoo un gandenl.
ndoi Auiomnerſinnliun eanig W⸗
oin rebns Bae ⸗ na
Terci⸗ ere po z vi⸗
lo ĩ reb ſſunt
voſanr Vro/
iu.

xxxiiij.

Exem.

Xxxv.

Pꝛelatio

libus:ſed ratõe abutẽtibus.¶ Mtũ ad pꝛimũ inter

creaturas inſenſibiles:pꝛimo compant᷑ et aſſilantur

foꝛimidini/ſeu ſtatue poſiteĩ blado:habente arcũ fi⸗
ctũ⁊ ſagittã ĩ manulet foꝛmã homiĩs viui/quã volu
cres cũ talibus ſignis videntes pꝛimo timẽt et fugi
unt:vinde opa vite in illo nõ ꝑcipientes:ſed ipſam
ſtatuã moꝛtuã ymaginãtes:paulat appꝛopinquãt
et in fine ſuꝑ caput ipſius ſedentes/ipſuʒ pmerdant:
bladũq; abſq; timoꝛe comedunt.fitq; auiũ bladum
comedentiũ potius requies et refugiuʒ/q; timoꝛ vel
cuſtodia. Sicvolueres celi.id ẽ mones:iuxta illud
Math.xiij.Lu.viij.Et Mar.iiij. Volucres celi co/
mederunt illud/et eoꝝ miniſtri aliquibus miſtrant
pꝛelatis et viris eccleñaſticisſin quib nõ ſunt opera
vite ſpiritualis:videntes nãq; illos/locũ/ſtatũlet of⸗
ficiũſtenere regimis/et coꝛrectõis pꝛimo timent:ſed
poſtea vidẽtes illos eſſe ſtatuas ſpũaliter moꝛtnas:
q; nec ſpũaliter in ſeipſis viuũt:nec efficaciter alios
coꝛrigunt:œ quibus Apoc.iij. Nomen ha bes q; vi
uas et moꝛtuus es:quaſi foꝛmido in blado: qua in
pſal.hxxxiij. Poſuerũt firmamentũ eius foꝛmidineʒ/
appꝛopinquãt ⁊ tã ipos q ſubditos abſq; timoꝛe ſpi

ritualiter veturpãt/dicentesillud Yob.xiij. Foꝛmi-
Becundo cãdele aſſilantur

vv tua nõ me terreat.¶ Geci 1
eytincte et fumigante:quia ſicut candela lucẽs in te
nebꝛis lumine ſuo multũ placent illuc aſſiſtẽtib:ex

tincta vo et fumigans ſuo fetoꝛe nocet aſſiſtẽtibo:et

quanto maloꝛ fuit:tanto extincta maioꝛẽ emittit fe
toꝛẽ et fumũ.Sic in pꝛopofito d illis quibus dicit
Sic luceat lux veſtra coꝛã homih:vt videãt opa ve
ſtra bona. ¶Lercõ aſſimilant᷑ ſtatuis ſuꝑ muros ci
uitatis obſeſſe poſitis:q;ꝛ ſicut exempla continẽt: q;
ciuitate qua dã obſena di bonos ha buerũt milites/
ciuitas obſidentiũ nõ timuit inſultũ. Illis vo moꝛ
tuis:vt magnũ nũeꝝ fingerẽt armatoꝝ: ſtatuas ar/
matasiquaſi militesſ/et ciuiratis defen ſoꝛes/ſuꝑ mu
ros poſuerũt.Hoſtes vo vidẽtes volucres:coꝛuosvi
elicet et bubones ſuꝑ eos veſcendere et manere:ce⸗
pꝛehenderũt nõ eſſe homines/ſed ſtatuas moꝛtuas!
que hominesvidebãtur:et a bſq; timoꝛe ciuitatẽ in⸗
uadentes deſtruxerunt. Sic ĩ ꝓpoſito/dũ ciuitas ec⸗
cleſie:de qua Eccls.ix. Ciuitas parua:et pau viri ĩ
ealillos paucos habuit foꝛtes bellatoꝛes:ſtatũ ſuuʒ
cõtra oẽs inſultus veme nũ et tyrannoꝝ er quoꝛum⸗
cunq; maloꝝ tenuit bonũ.¶ Ged ipᷣis nüc moꝛtuis
et alis nõ qua les ipſi fuerũt:ſed quaſi ſtatuas moꝛ⸗
tuas ĩ habitu clericaliſuꝑ muros eccłe poſitis quos
ideo nõ viuos ſpiritualiter om̃s eſſe vpꝛehendunt:
quia coꝛuos et bubones inferni.i.vemones ſuꝑ ipos
peccãtes et male viuentes deſcẽdere vident/et mane
re:quo viſo mones atq; emonũ miniſtri a bſq; ti-
moꝛe vel reſiſtentiaſciuitatẽ eccleſie inuadunt et ve
ſtruunt. Sed hoc in dvfectu Zauid.i papelarchiepi
ſcopiſepiſcopi:quia ad quẽlibet illoꝝ pertinet ſicut
ad dauid.ij. Reg.v.AAuferre cecos et claudos de hie
ruſalẽ:vt in fine ratõem reddens/veraciter dicẽ poſ
ſit ülud IYſa.lxij.SGuꝑ muros tuos hieruſalẽ aſtitui
cu ſtodesſnõ moꝛtuos ſed viuos:ſicut patʒ ꝑ hocqð
ſequitur. Zota die ac nocte inꝑpetuũ nõ tacebunt.
Mtuʒ vo ad ſecundã partẽ huiꝰarticuli int crea⸗
turas ſenſibiles.i.bꝛuta animalia ſeu feras. Pꝛimo
lupis aſſimilant᷑:et quo ad ingreſſũ et quo ad ꝓgreſ
ſum. tũ ad ingreſſum patet:qꝛ ſicut lupus ſᷣm Yſi
ꝝ verſus oues veniens nõ venit cũ vento:ne odoꝛ
eius ꝓcipiatur:et oues fugiant/vel canes latrẽt ⁊ cu
ſtodiant:nec ſtrepitũ facit:ſed cauteſhumiliter mã
ſuete et mature inceditad illũ finẽ et intentioneʒ:vt
ouibus victum habeat. Sic in pꝛopoſito/ litera⸗
ti venientes vel ſperantes et appꝛopinquãtes ad be

nefſicia eccleſiaſtica.i.ad oues chꝛiſtuet ad curã ani⸗

xiij.

maꝑ:famã malã quantũ pñt abſcondũt:et omnẽ ſi-
mulantes humilitatẽ ⁊ maturitatẽ incedũt:ad illũ

tamẽ finẽ vt ouibo chaiſti paſcant᷑:nõ vt oues chꝛi

ſti paſcant: quibo Eʒech.xxxiiij. Paſcebant paſto
res ſemetipſos.¶¶ Otum vo ad ꝓgreſſuʒ ideo lupis
compantur:quia ſicut dicitur lupis ꝙ pꝛius vidẽ
tes hominẽ ipſum raucũ faciunt. Ita dici poteſt ve
nõnullis curatoꝛũ/ꝙ videntes mala voluntate ho⸗
mines/qui ſuper eos latrare vellent:eos quantũ poſ

ſũt raucos facere nitunt᷑:ſicut oſtenſũ eſt.C.iiij. vf.
cri⸗

Et ſupꝛa.eo.c.viij.Foꝛmã ſequentes pꝛincipũ

baꝝ atq; ſacerdotũ iudeoꝝ:qui inter omnes verita

tis aduerſarios plus xpᷣm chꝛiſtiq; pꝛedicatiõeʒ im⸗
pedire nitebant᷑. Ita iſti ꝙ ſi omnino inpedirenon
poterũt ne pᷣdicẽt:ſaltẽ in pᷣdicatõibus illoꝝ impin⸗
gere nitunt᷑ quando vicia illoꝝ tangũt obloquẽtes

et dicẽtes ꝙ thema ſuũ nõ ſequit᷑. Siciudices eiꝰlu⸗

pi:Goph.iij.¶ Gecũdo male cuſtodiũt animas eis
traditas:et pꝛo tanto cattis aſſimilat᷑:quia ſicut ex⸗
emplariter dicit᷑ xe ſtulto/qui volens caſeuʒ ſuum a
muribus cuſtodire:tradidit eũ cattis cuſtodienduzʒ
qui caſeũ citius et plus illis cõſumpſerũt. Sic dici
põt de fatuis patronis et pᷣlatis:qui aĩas tradũt cu/

ſtodiẽdas a vmonib/malis curatis:qͥ eas pluſqᷓ de

mões væſtruũt/qꝛ mões nõ tot ↄmitterẽt luxurias
nec tot mala pᷣberẽt exẽpla quot ipᷣi:et bꝛeuitermul
ta mala:q̃ vmones ꝑ ſeipos facere nõ pñt ꝓ illos fa
ciũtqͥ ſingli veracit᷑ dic pñt illud Cant.j.Poſuer̃t
me cuſtodẽ ĩ vineis:vineã meã nõ cuſtodiui.(¶¶er

cio ĩ vna aditiõe leoni aſſiłant᷑ Dieronimiſi hoc vi⸗

delicet ꝙ ſicut legit ꝙ leone illo wꝛmiente aſinꝰeius
cuſtodie vœputatus furabat᷑. Sic anime curã habẽ⸗
tibo negligẽter agẽtibus. SGed ĩ alijs pũctis illo leõe
peioꝛis ſunt ↄditiõis:qꝛ de illo dicitq aſino ablato
annonã accipere erubuit:qꝛ aſinũ male cuſtodierat
et ꝙ poſtea latrones cũ aſino caſu inueniẽsſillos ad
monaſteriũ adduxit coꝛrigendos/quoꝝ neutrũ ma⸗
lus facit curatus. Ergo interroga iumenta et wce⸗
bunt te: Job. xij. quomodo tu peioꝛis ſis conditõis
leone Dĩeronimilet leone Gamſonis:qꝛ nec habes
Toꝛe tuo mel veuotionis:nec apes pꝛedicatõis ⁊ coꝛ⸗
rectõis.De te ergo.i.v om̃i tali dici põt ũlud Ecẽs

.

ix. Melioꝛ ẽ canis vinus leone moꝛtuo.i.paruus pᷣdi

catoꝛ vel ſacerdos:qui contra vitia latrat tali ma⸗
gno pᷣlato:qͥ timoꝛel munere vel negligẽtia contravi
tia qi leo moꝛtuꝰnõ rugit velinquentiũ.¶¶ Quarto
curã ha bẽtes a parrochianis ſuis diſcoꝛdãtes⁊ par
rochiani cũ illis litigãtes/ eiſq; cõtradicẽtes:et mu⸗
tuũ inter ſe odiũ habentes:rane aſſilanturlet muri:
⁊ quibus fabule continent eſopi ꝙ mure volente
aquã tranſire cũ rana/que ſe ſcire bene natare aſſere-
bat/cõuenit. Rana vo officiũ ipᷣm traducẽdi accipi
ensſmurẽ filo ſibi ligauit:in media vᷣo aqua rana et
mus inter ſe diſcoꝛdare ceperũt:rana trahẽte voꝛ⸗

ſumfet mure trahente ſurſum:quib ſuꝑneniẽs mil⸗

uus/vtrãq; aſpoꝛtauit. ¶ Ita in ꝓpoſito ðᷣ his qͥ du

catũ alioꝛũ vltra hoc mare magnũ ſuꝑ ſe ſuſcipiũt:⁊
XT his quos ducere veberẽt:ſi inter ſe bꝛigas habeãt

et odiũ:vel ſi illi qͥ alios ducere veberẽt:ima petunt

xxxvj.
Exem.

Exem.

Xxxvij.

Exem.

peccãdo/frequẽter cõtingit ambos a miluo inferni

aſpoꝛtariſet ambos in foueã cadẽ:qꝛ teſte pſal.xlviij
Simul inſipiẽs et ſtultus pibũt:qꝛ œclinauerũt ſi⸗
mul inutiles facti ſunt.¶¶ Quĩto interũlos qui cu⸗
rã habent animaꝝ /ſiue ſint ꝓmoti ſiue nõ:ſiue etiaʒ
alij ſacerdotes qui curã nõ habẽt:nonnulli ciconie
aſſimilãtur: qua fabule continẽt ꝙ ideo ð patria
fugit:qꝛ roſtro alteri ciconie oculũ eruerat cui alia
auis obuians queſiuit:quare de patria recederet:q̃
reſpondit 4. timoꝛe et verecundianbi amplius mo⸗
rari nõ audebat ꝓpter pꝛedictuʒ infoꝛtuniũ:a qua

Nxviij

Exem.

inem poluce et qusrupei⸗
innnm utenln
ſammtiue bltenre Puina nui
anishlrſhtigſ glueſii
bonscopauſtodie eputata aln
Poſtd Zerey. Genimeadoptu
magsfegerötingum wuperun,
dEOadmatrimonis, dnodeſtl
da es datamotnimonid aſſiml⸗
quo hobetur . xvij i geſiant u
teo. lam no tenent: niſi vſq; gli
enuemerlatzereee,
oꝛumcharrentin ithtake fein
lliplures proꝛes occnpont ee act
ponſivel ſimul olunbus copulan
henoꝛemn tenent eccleſiam. lq oin
Doterit: gus yiſa panpenoꝛem din
laltque taro ſine ſymome fit wlle

ECir velgquamcunq; aliä merc⸗

Dhnnadmodüi qud egnos cambin
Gdinendantes:n Nrra valdemmer
1eoa Afeclns ſübticentes Nelaa
Moſſontpeamnig valaliſs rchus d
Per guam mercationemnötant
lanam Tlacr gloniam. Vtilitat
Ggloꝛiam Alrytiltaten prin
aſochroun⸗ ſen mereatores
ullaaliainter ſtos llos inin

omiaſſcunt hiewniniihren,

furabat Dic nine arüͤhadi⸗
nbns. Dedialispüctisiloicde
disrg de lo dicſt gnaſind blate
mubut qraſiniimalecuſtocterat
cociaſind calinveniis ilogsd
nt cornigendos quor neutü mo⸗
Erpointenoga umentaet we⸗
nomodotu peions ſis ondltons
rloone Gamſonlo: enerhubes
nns, ner opes greglankts cor⸗
rom tulidid potlllud Ecis
uoleonemottuo. ,poninopͦt
gicontra pitialatrat toli ms/

punere velnegligetig ontrani n

git Nlingnenni Quanto
chianisſmis Dlchgategſtpar
l

õ gn

inenteſegi nurewln⸗
ntinentſood molt ent
n aneſeſtrtene unn aſin
Woffcli n talliti lan
cauit inmellu ſolen,

grea⸗ losnil⸗
teſuſſun⸗ Iulpſuglunl irn

laellammemainiis nt

xxxix.

Pꝛelatio

alia queſinit: ſiroſtrum illud adhuc ſecũ ad aliam
batniam poꝛtaret:que reſpoõdit:q ſic. Cui illa:ergo
alibi cũ illo mala comittes.ſicut ibi cõmiſiſti: et ſic
vbiq; timoꝛem habebis verecundiã: aut ergo ro⸗
ſtro illo vepoſito. in patria remaneas ꝓpꝛia aut cuʒ
illo noli ad aliaʒ patris tranſmigrare. Ita de nõnul
lis in aſito viris eccłiaſticis.qͥ in patriaĩ qua ſunt
ꝓmoriſvel moꝛant᷑:turpia cõmittũt? diffamant᷑⸗ ti
moꝛe ⁊ Yecundia. bñfida ꝑmutare:vłalia ſeruicia in
alia patria. vł alio epiſcopatu qu erũt:a quibo queri
poſſet:ſi malã volũtatẽ.ſeu maliciã. que fuit oꝛigo
alteriꝰ diffamationis ſecũ poꝛtẽt:qð ſi faciũt.inani
ter tot querũt.⁊ circũeunt partes:qbꝰ dici᷑ Oath.
Ninj. Ve vobis ſcnibe ⁊ phariſer qui arcumitis ma
reet andam. ¶ Gexto mali malis aſſimilant᷑ cani⸗
bus:ſicut patet ꝑ xecretum ſumptum ex verbis Au
guſtini.ij. q.vij.qui nec. vbi ſic dicit᷑. Qui nec regi⸗
minis in ſe rõnem habuit nec ſua crimina cæterſit:
nec filioꝝ velictum coꝛrexit. canis impudicus dicen
dus eſt magis ꝙ epiſcopus. Patet ergo ꝙ de iſtis
ſpecialiter verificatur ulud ad RKoma. j. Quicũ co
gnouiſſent ceum:nõ ſicut vum gloꝛificanerunt Et
cito poſt. dicentes ſe eſſe ſapientes. ſtulti facti ſunt:
mutauerũt gloꝛiam incoꝛruptibilis cæi: in ſumilitu
dinem volucꝑ. et quadrupedum c. ¶ tum ad
terclam ptem huius articuli. in creatura rationali:
ſed ratiane abutente. Pꝛimo malis aſſimilant᷑ foꝛe
ſtarijs:quia ſicut ipſi plus vſtruũt animalia. et ar⸗
boꝛes eoꝝ cuſtodie eputata:q; alij fures. Ita in ꝓ⸗
poſito: Jere. v. Gertime ad optimates et ecce ipſi
magis fregerũt iugum.ruperunt vincula.¶ Becun
quo ad matrimonmiũ.quod eſt inter illos ⁊ benefi
cia eis data.matrimonio aſſimilat᷑ ribaldoꝛum: de
quo habetur.Al.xvij.iij.qꝛ ſicut illi vnam accipien⸗
tes. illam nõ tenent: niſi vſq; aliam inuenerint ma
ſis placentem:ſicut patet ex verbis ad cõtractum il
ozum cocurrentia. ith take ye in beg zc. Itex ſicut
illi plures vxoꝛes occnpant cæ fa cto. Ita iſti eccleſie
ſponſi:vel ſimul pluribus copularibñficijs:vel pau
perioꝛem tenent eccleſiam:vſq; pinguioꝛem habere
poterũt: qua viſa pauperioꝛem dumittũt vel bmu⸗
tant:que raro ſine ſymome fit vlicto:ſicut patet..
e.cxxix.vel ꝑ quamcunq; aliã mercationem vel cam
bium. ad modũ quo equos cambiunt: ſua beneficia
cõmendantes:⁊ vltra valoꝛem mendaciter appᷣcian
tes.⁊ fectus ſubticentes:vel quos abſcondere nõ
poſſunt:pecunia vel alijs rebus datis ſupplentes: p
frer quam mercationem.nõ tantũ mercennarij:qui
anam. lac.⁊ gloꝛiam. ⁊ vtilitatem ꝓpꝛiam potius
ꝙᷓ gloꝛiam vei:⁊ vtilitatem ꝓrximi querunt: veꝑꝝ etiã
negociatoꝛes ſeu mercatoꝛes appellandi ſt unt: quia
nucta alia inter iſtos ⁊ illos inuenit᷑ differentia: ex⸗
cepto ꝙ pactiones ⁊ venditiones.quas mercatoꝛes
equoꝛum.et aliaꝑꝝ rerum faciũt aperte in nundinis
iſtifaciũt occulte in angulis. Si ergo deus tales in⸗
dignos reputauit.templo materiali:nõ eſt dubium
quin illos indignos reputabit templo gloꝛie. Bed
üllos indignos reputauit tẽplo materiali: ſicut pa⸗
tet: Joh̃.ij. vbi eiecit ementes ⁊ vendentes ve tẽplo
dicens. Molite facere wmũ parris mei. wmum ne⸗
gociationis ꝗ̊ c. ¶ Tercio nõnulli illoꝝꝑ furib aſ⸗
ſimilantur: ꝓtanto.ꝙ ſicut fur in wmum.cuius res
cupit occupare.quandoq; pueꝑ per foꝛamen artum
p quod ipſe intrare benenõ poteſt: intromittit. Ita
in ꝗpo ſito. væ illis qui videntes. ꝙ alicuius eccleſie
bona. ꝑ ſeipſos intrando occupare nõ poſſunt: quia
aliud habent beneficiũ curatum: nepotem ſuum vel
aliguem clericum eis ſermentem. illuc intromittũt
vel intromitti ꝓcurant. et ipſi ꝑ illum puentus reci
piunt.ve vtriſq;: Oſee.vij. Fur ingreſſus eſt. tum

6 6£
xrilj.
ad ſic intromiſſum. latrun culus foꝛis ſpolians q;tũ
ad intromittentem. Ouarto nõnulli illoꝛum mi
litibus aſſunilant᷑ cuſtodientibus ſepulchy chꝛiſti:
quia ſicut illi bene cuſtodierunt lapides ſepulchꝛi:
ſed nõ chꝛiſtum. Ita iſtoꝛuʒ aliqui arca lapides eri
gendos magnam habent diligentiã: ſed circa chꝛi⸗
ſti membꝛa nutnenda paruam. ¶ Quinta illis aſſi
milantur:v quibus dicit uij. Re.vlti. Interrupta
eſt ciuitas:et fugit Gedechias: et oẽs wiri bellato⸗
res nocte:qꝛ ſicut tunc interrupta fuit ciurtas hieru
ſalem. et ab inimicis capta. Ita nũc ciuitas eccleſie
varijs temptationibo interrupta. in pluribus pti-
bus capta eſt:et curam habentes animaꝑꝝ. qui illaʒ
efenere deberent. ſignati p regem Sedechiam:et
viros bellatoꝛes:nocte ignoꝛantie ⁊ peccati fugiũt.
Rit JYere xxxix. Oes vini bellatoꝛes fugerũt.
Sed non tm tanqꝙ; mercennarij fugiunt:ſed quod
peius eſt. ſine ſatiſfactione rarius ⁊ difficilius res ec
cleſie:⁊ male occupant:vel male dant⸗ expendunt:
e quibo reſtitutionem facere tenent᷑:quam raro vei
nunqꝙ faciunt. ¶ Oꝛ autem nõnulli illoꝛum cõſan⸗
gaieid vel alijs pſonis non eccleſiaſticis bona eccle
ie dando expendant:ſepius videt᷑. Et ꝙ; hoc malum
ſit. ꝙ inſuꝑ ad talem teneant᷑ reſtitutionem ſententi
am audiant eccleſie:que habet᷑ in væcretis ex cõcilio
Aſpalenſi. xij.q.v.fixum.vbi ſic dict. Po ſte autem
epiſcopus factus eſt quaicunq; res xe facultatibus
eccleſie. aut ſuo aut alterius nomine comparauerit
cæcernimus:vt nõ in ꝓpinquoꝛum ſuoꝛum:ſed eccle
ſie cuipeſt iura euenlant.¶ Igem patet . cociliũ
cartha ginenſe. xij. q. iij.c.j. vbi ſic dicit᷑. Placuit vt
epiſcopi.pᷣbyteri.dyaconi:vel quicunq; clerici.qui
nipil habent es oꝛdinant:æ tempoꝛe epiſcopatus.vł
clericatus ſui:agros vel quecunq; p̃dia nomine ſuo
coparant:tanq; rerum wminicarum inuaſionis cri
mine tenesnt. ꝙ adeo verum eſt. vt ſi clericus ve ec⸗
cleſia vel pᷣbenda ſua pecuniam habeat. ⁊ inde pᷣdi⸗
um emat: licet pecuniam cõſanguineis ſuis dare po
tuiſſet intuitu charitatis: non famen pᷣdium de pe⸗
cunia ſua illa emptũ:quia ſtatim cum epiſcopatum

fuerit acquiſitum eſt eccleſie: ſiue emptũ fuerit no⸗

mine ſuo ſiue alieno. Sicut patet in vecretalib.li.
iij.ti.xxv. peculio clericoꝝꝑ. c.j.7.c.inquirendum.
Vbꝛ habetur. ꝙ aliter facies.ſacrilegium cõmittit
et par cruninis inde furis eſt. ¶ Et qꝛ aliqui viſtin
uunt v bonis ꝗꝓpꝛia acquiſitis induſtria. Cõtra il
ud videt᷑ eſſe lex ciuilis.in auctẽtica æ eccleſiaſticis
titulis. . interdicimus.colla. vlti. vbi dicit᷑: q quo/
cunq; modo res aliqua acquiſita ſit poſt epatum.
eceleſie acquirit᷑.¶ Gi ſic obligant᷑: qui res eccleſie

in ↄſangumneos expedunt. qntum credis obligari i
los:qui res eccleſie in meretricib.pyſtrionibo.vani

tatibv. et ſuꝑ fluis expendant diuitũ wonis. et feſtis.

Illos ad reſtitutõem no:. Pennd ondit᷑ rõe
ſumpta ab illicita occupatiõe rei aliene. Quicunq;
nanq; ↄſumit rem alienꝗ inuito dno: ad reſtitutõeʒ
tenet: ſed bona eccleſie ſunt bona paupeꝑ: ſicut ptʒ
cretum ſumptũ ex verbis YJeronimi: ad Dama
ſum papã.xvj.q.ij.c.qm.vbiſic dici᷑. Quoniã quic
quid habẽt clerici paupeꝝ eſt: 1 wmus eoꝝꝑ oĩbo eſſe
cõmunes ⁊vebent.ſuſceptoi kegrmnoe hoſpitũ in⸗
uigilare debẽt:maxime curandũ eſt illis:vt ve ci⸗
mis ? oblationibo cenobijs qualẽ valuerint ? potu
erint ſuſtentatiõem impendat. ¶ Pꝛeterea oẽs qui
male viuentes bona aſumũt eccleſie: ad reſtitutioeʒ
teneri oſtendit᷑ rõne ſumpta:a aↄditõne rei date. ſub
certo pacto veloditõe« Ois nãq; rõ dictat.ꝙ; qui
pecunlac certo ope ſumpta opus illud nõ facit. cũ
facere poſſet. ſi vellet: ad reſtitutõeʒ accepte pecunie
tenet᷑. Ded e eccleſia chꝛiſti.⁊ chꝛiſti pmoti patri⸗

Ar.xj
xlj.

xlij.

xliij.

xluiij.

xlyv.

Pꝛeliatio

monio.bona illa recipiũt.vt vo ceteris ſanctius ſer
niant: et veo tm militent: et populum ve quoꝝ væi⸗
mis. elemoſynis oblationibo viuunt: ꝑ ſanctas pᷣ⸗
ces.⁊ oꝑa cæo cõcilient. ¶ Multi nanq; ſunt pecca
coꝛes.qui ſine recõciliatõne.ſaluari nõ poſſunt:quo
rum recõciliationis miniſterio onerati eſtis: Juxta
illua.ij. Coꝝ. v. Vobis vedit æus miniſteriũ recõ⸗
ciliationis. tanqꝙᷓ videlicet æi amicis. Quia aliter
quomodo recdctlinne oteritis:cum ſᷣm beatũ Gre
goꝛium. Cũ is qui diſplicet ad intercedendum mit
titur: irati animus ad væterioꝛa ꝓuocat᷑. Et Jop̃.
Ix. legitur: ꝙ peccatoꝛes nõ audit us. ¶ Bi ergo
male viuendo inter vũ.⁊ ſe diſcoꝛdiam faciant:nõ-
ne recõciliationis miniſtenium euacuant. inhabi⸗
les ſe faciunt recõciliatoꝛes.Et bona eccleſie que ꝓ
tali recõciliatione fadenda receperũt inutiliter cõ

ſumunt: ⁊ illos ꝓ quibus oꝛare tenent᷑ vefraudant:

et qntum in eis eſt in ipſoꝝ vefectu perire ꝓmittũt.
Auis eſt ergo taminſenſatus. qui nõ iudicaret il-
los bona eccleſie male recipere: ce bona cõſcientia
ad reſtitutõem teneri. Cotum iſtũ ꝓceſſum quo xæ⸗
ductum eſt.ꝙ qui aliqua recipiunt ſub cõditiõe ali
qua.illa nõ ſtante.ad reſtitutionem tenent᷑: ſed ma
le viuentes ſunt hmõuergo ⁊c. Cõfirmãt hoc leges
mũdi. Nota. M. ij. xv. Et. M. ix.xv. Et. O.iiij. xv.
cum ſequ entiv. Et. O. vj. l. Et lex vei Lu xix. Vbi
veritas piculum illoꝛum ꝑ exemplũ oſtendit: illo
qui tradidit bona ſua ſeruis.ſub cõditione negocia
tionis dicens. Negociamini dũ venio.æ illo qui cõ
ditionem nõ tenuit.ſententiauit dicẽs. Auferte ab

eo mnam. Ecce repetijt quod vædit: qꝛ cauſaʒ nõ im

pleuerat.quare vederat. Bic in ꝓyoſito. Ergo ſi hic
nõ reſtituant.ibi nõ euadent:qꝛ ipſe bona ſua repe⸗
tet. ⁊ male occupantes damnadbit: et nõ paſcent vl⸗
tra paſtoꝛes ſemetipſos:Eʒech.xxxiij.¶ Nullo em̃
modo credendũ eſt.ꝙ cæus negligentioꝛ ſit ad coꝛꝛi

gendũ væfectus.qui cõtingunt circa reparationem

animaꝝꝑ.qꝙ homines ſint ad coꝛrigendum ⁊ ſupplen
dum væfectus:qui cõtingunt circa reparatiõem.vel
gubernationem wmoꝑ. Cum ergo duo ſint. que vi
ri eccleſiaſtici gubernare babeãt: wmos videlicʒ ec
cleſie.⁊ aĩas eis traditas.Sicut in pnima gubernani
one veficiunt.hoĩes eis ſnccedentes ſunt valde dili⸗
gentes. ad faciendũ ꝙ taxent᷑ v mulctent ꝓ reparati
one wmoꝝ. eos ad hocaſtringunt. Ita cæus illos
artabit ꝓ defectu gubernationis animaꝝ: vt videli⸗
cet ruinas illas reparent:vel penis væbitis puniant᷑
Aliter veus eſſet negligentioꝛ ve parte ⁊ poꝛtiõeſna
ꝙᷓ homines væ parte illoꝝ. Ged quia tuncnimis tar
da erit reꝑatio:opoꝛtet qꝙ; penas ſuſtineãt:vſq; red/
dant vltimũ quadrantem. Et ꝓ certo difficile.ĩmo
quaſi impoſſibile eſt videre:quo tales ſalusbuntur
. certum eſt. ꝙ ſunt diſpẽſatoꝛes pstrimonij chꝛi⸗
ſic ſcribit apls Cyto epo:ad Cytum.j. Opoꝛtet
epiſcopũ eſſe ſine crimine:ſicut diſpẽſatoꝛem ⁊c. Et
j.Coꝝ.iiij.ſiẽ diſpenſatoꝛes miniſterioꝝ vei. ¶ Er
go aliquando vocabunt᷑ ad reddendum cõputum.
ab illo qui vocanit villicum ſuũ:ſen diſpenſatoꝛem.
dicens. Redderõnem villicationis tue. ¶ Et qũo
ibi cõputum dare poterit:qui male viuẽdo bona ec
cleſie cõſumpſit:qui gregẽ vel curã ei traditam:nec
paſcebat alimentis: nec exẽplis ſeu weumentis. vt
cæbuit:ſed potius tabardo vſus foꝛrato.⁊ delicata
comedens:⁊ parrochianos æi filios eius diſpẽſati⸗
oni traditos:fame ⁊ frigoꝛe moꝛi ꝑmittit. Nullus
diſpenſatoꝝ eccleſiaſticoꝝ talẽ in wmo ſua dilige⸗
ret diſpenſatoꝛẽ. ¶ Gitis ergo boni diſpẽſatoꝛes.j.
Pe.iiij.qꝛ aliter inaniter gaudetis:vos vel amicos
veſtros beneficia haberenõ curata. Decnãq; eſt ali
quoꝝ iocunda iactatio.ꝙ beneficiũ habent nõ cu⸗

P xrillj.
ratũ/Et pꝛima aliquoꝝ queſtio.qñ de beneficio eis
oblato vel amicis dato.mentio fit. vtꝝ ſit curatum
vel nõ: ⁊ qntum valeat.Et pꝛima beneficij cõmẽda
tio.ꝙ multũ valeat.⁊ curam nõ habeat:nec reſiden
tiam requirat pſonalem: ⁊ tale habentes beneficiũ
multũ gaudent:qui lanam.⁊ lac. guerbas.⁊ pecuni⸗
as v ouibo chꝛiſti cupiunt habere:et mihil vel parũ
O illis facere:ſed comedere:bibere:⁊ ludere:⁊ eſſe in
tabernis. vbi placet:ĩ nullo eſtimãtes ſeoneratos
ſiles illi pinqᷣ elinnelech: Ruth. iij. qui bene vo⸗
luit agꝑ ꝓximi ſui:ſed nõ vxoꝛeʒ: Ruth. Ita iſti vo
lunt bona eccleſiaſtica:ſed nõ curam ſponſe. Miſeri
vcepti ⁊ excecati:nõ aduertentes ꝙ coꝛã c: v cu/
ius patrimonio eſt qð habent.onerant᷑.⁊ obligant᷑.
et ve bona cõſcientia ad reſtitutõem male ſainpet
rũ tenent.⁊ aliter ab illo punient᷑:a quo inter di pẽ⸗
ſatoꝛes querit᷑: vt fidelis qiis inueniat᷑.j. Coꝝ. nij.
¶Iteꝑ pꝛincipalis intentio huius articuli oſten⸗
dir p auctoꝛitatem Jero. O. vj. lx ꝑ quam patet. q;
tales ſint pᷣdones:ſed pᷣdones ad reſtitutionem te⸗
nent᷑:ergo ad reſtitutionem tenent᷑ ve in finita pecu
nia quã vederunt his qui pᷣerant.ij. Parał.xxiiij.ſcq;
populares ⁊ layq pᷣlatis. Quos beatus hoꝛtat᷑ Gꝛe
goꝛius dicens. Penſemus cuius criminis apud veũ
ſit. peccatoꝑ pᷣcium manducare:a nibil cõtra pecca/
ta agere. Quibo Bernardus ſententialiter minatur

dicens:ꝙ vidue.⁊ alij v quibus victũ habuerunt:

grauem cõtra eos vponẽt querimoniã: v hoc ꝙ ve
cimas ⁊ oblationes.ab eis accipiẽtes.quod iuſticia
voluit.nõ rependebant.
Et ſi tale ſit ꝓꝑiculum male dantium.vel expendẽ

cæcretũ cõſilij toletani.xij.q/ij.⁊ illi.ꝙ ſi illi qui nul
lam ptem ex rebus ſuis diſtribuunt pauperibo. eter
ni iudicis voce.cõdemnabunt᷑ in futuro:qꝙᷓtomagis
bi qui pauperihp auferunt quod nõ dederunt: nõ eſt
dubium.quin illoꝝ periculum magnũ ſit: qui bona
ſic data ad ditationem ⁊ nõ ad mediocrem recipiũt
ſuſtentationem: qꝛ cum res tranſeat cũ onere ſuo.
qð datoꝛ ve iure dare nõ potuit:qꝛ alienuʒ fuit:qũo
potuit receptoꝛ illud v iure recipere. Nũquid ſola
receptio ſua facto ſuo.ſuũ œ iur̃ faciat. Sicut er
o dans ad reſtitutõem tenet᷑:ita quiob turpẽ cau/
aln:vtputa ꝓpter meretriciũ.vel hmõi recepit.ad
reſtitutõem tenet᷑: illi eccleſie: e cuius bonis turpi
ter accepit.Et ſi bona ĩmobilia e rebo eccleſie em-⸗
pta.ſtatim eccleſie acquirunt᷑:ſicut patet ꝑ cretũ.
S.eo.c.xlj.qui tute tale pᷣdium ſibi datũ:a nõ habẽ⸗
te poteſtatẽ dandi:poſſet retinere.ꝛ ſi tenuerit nõ ꝓ
ſperat᷑ ſicut patet tam hyſtoꝛia..xij.xxj. qᷓ etiaʒ ꝓ
quotidianũ experimentuũ.quo aliquotiens oſtẽdit᷑.
ꝙ pᷣlati magni.⁊ alij iudices.⁊væ ꝑuo ſtatu ⁊ parente
la exaltati.ve bonis eccleſie.et alijs male ꝓquiſitis:
magnas emũt terras:pulchꝛa ↄſtruunt maneria!cõ
ſangu ineas.vel filias ſuas magnoꝝ maritant filijs:
vel cõſangnineis ſuis magnoꝑ ꝓ matrimonio copu
lando emunt filiosſauriq; et argenti ſumm cõgre
gant copioſamiquoꝝ omniũ finis ſepius oſtendit.
ꝙ nõ ha bet euentus.ſoꝛdida pᷣda.bonos. ¶ IFinis
nanq; oĩm qtum ad pᷣ cedentes frequenter viſus eſt
et ꝙᷓtum ad modernos ⁊ ſequẽtes.qui ⁊v pᷣcedẽtibo
exemplũ accipere nolũt. Frequenter videbit᷑ talis
ned habuerũt pᷣcedentes:quoꝝ terre ſit empte. ꝓ
ilijs 2 filiab. vel ↄſanguineis ditandis vel marit
dis date:cito ipſis ꝓquiſitoꝛiba moꝛtuis.vẽdebant᷑:
et impoſteꝝ vident᷑: palacia. caſtra. vel maneria. æe
tali pecunia empta.vel ↄoſtructa:⁊ꝙ filijs vel filiab
vel oſanguineis:vel meretricid ditandis vel mari⸗
tãdis data: cito fuerũt ⁊ erunt coꝛniculis puia. ⁊ fa
cta ſunt ⁊ erũt cuſtodia.oĩs volucris imũde:Aꝑoc.

Arti.xij.

tium bona paupeꝑ:vel auferentiũ. æ quibus dicit xlvj.

Exemp.

ii

:

lnni oſn ano nanck
iig nn huchoſtn
giaun ahnenuͦß Aßt
i B 2 binumicis!
ſm ane A bichdnt liau

ſminng i tſir ta ni ſte⸗
ſe ſnr arn Eenen
tſpöcere dberetſit patet. un
dguenank natſuſtnannnn B
essfauentitor peisſqnbent 4
ſiannnatcoſcuntiam ledit. Quan
ſtilolugebri degtus plogit Hregd
dyak dices. Quad dienimns que
tuinnltio pfſus: quibo nſais ne
cogimur ſoluereꝛetiamn go nos cenr
ſecretum loci petij amiai meroꝛis
neditatoe Perro clenco ſuo petent
Beſpondit dicies. Jufeliranimusn
nis ſepulſatus vulnere maminit
iumonaſteno futrlabentia cicta ſul
ſehnsomniqe voluunt emnebat
lſtucogitarecſneuerat getlifere
Runcamisclauſtracötenplanone
Uuncer ocenpatiöe curepaſtonalio.
n , ſttm grichͤe
terrenlactus d uerefecat. Cunc
nemaltopadgtmnguaſpatſente
appetitacbocpolldadio mindrn,
Gctollorgpendogdamiſt don
goc bicifſthegguins hon
nnno ucivgrnor

leirgialunnaledantun diighene
aupep pelaufgrennij Ninnbo dit,
lii oletuni i qi li gſiilininn
tebus inis diſnuunt oorhenid c
ſoce codemnabunt infumno: tonuge
penty aufemnnt uod no vdennt no
inillorpena um magni it ibon⸗
tanonen aα⁰ο7zaiit
aniq m no unſeot cionmre t.
edurenopotuit ealianiz ſitiii⸗
illud viure raper. Huiquid ſola
facto ſno. ſuun wlur fagat. Bieuter
iraentneitegllannen
termeretnauu velbmoͦ receptt a0
ekeillieccleſie: deuins bonis turpn
ſibona inobilia deretd eeclſiten⸗
eſieacquirunt ſicutpatet vareti,
zaium ſibidatiia no uhe⸗
utetaleßdium ſibidatiia no ho
mdnpofſet ttinere 1ſi tenuent in
tettam by toris A ri . Fenig
en mentu uoslignonchs lit
perimcmtu. quo gliqu
P liingias ,u0 tori hnglt /
Zeclti it alie nul iii,

ꝛelatio

xviij filie vo 1 cõſanguinee magnoꝑ filijs copula/
te:ipſis moꝛtuis cotemnuntur: tanqꝙ; genere viles
vel impares veſerunt᷑ filios etiam ⸗ coſanguineos
eoꝝ filie nobilium. eis copulate:vel coꝛde: vel ope:
vel vtroq; modo vilipendũt:tunc lugens dicere po
terit illud æſa.xxviij. Generatio mea ablata eſt: q̃⸗
ſi tabemacnlum paſioꝝ. Ergo nõ diſcant ſie genus
Ditando pᷣeſſe:Ged ſicut hoꝛtatr apls ad Tytũ. iij.

Diſcant aũ̃t in bonis operibo peſſe

Arti.xiij ¶ Auã erboꝛtationem ſinemagno conamine. ope
xivi. .xre implere nõ poſſunt:qꝛ plurib temptationibo pi⸗

culis tedijs. exponun „Pꝛimo nanq; ꝙ pluribo in
terius ſubiaceni temptationibo.oſtendi exemplum
ſcniptũ. H.ij.xiij. Ciuitas nãq; vi piculoſe obſeſſa
atq; exercitus vi vbiq; ab inimicis inuaſus.eis tra
vit gubernandus. Si ergo in tali caſu homo exteri⸗
us in magno eſſet ꝑiculo: nõ eſt dubium: quin ipſe
intenius ſpũaliter in magnis ſint ꝑiculis.¶D etiã
exterius in magnis ſint tedijs quotidiane oſtendũt
cure. ſollicitudines. 7 petitões. que eis voce. et lris
iuſte ⁊ iniuſte poꝛrigunt᷑:quas ſi cõcedunt.cõſcienti
am ledunt.ſi nõ cõcedunt multos cõtra ſe ꝓpuocant:
multi eis obloquunt᷑.diffamant᷑:⸗ Pſecutiones pati
unt᷑. Ut vpluribo alijs ta ceam: boc vnico oſtendit᷑
exemplo;tum ad oꝛdinandos. SGi em̃ aliquis epᷣus
nullos oꝛdinare vellet.niſi habentes cõditiones de⸗
ſcriptas. O.vj.⁊ ſpẽaliter niſi luſtos habentes titu⸗
los æſcriptos.. vj. arti.v. Et eis reſpõderet ſicut
reſpõdere œberet:ſicut patet. M. viij. xxiiij.quot ei
oblo querent᷑.quot ſuſtineret iniurias clero ſuo:⁊
v eis fauentibo.⁊ ꝓ eis ſcribentil:quoꝝ petitõnibo
ſi annuat cõſcientiam ledit. Quam pᷣlatoꝝ miſeriã
ſtilo lugubꝛi:beatus plãgit HGregoꝛius. in pꝛologo
yal.vicẽs. Quadã die nimijs quoꝛundã ſeculariũ
tumultiba vpᷣſſus:quibo in ſuis negocijs plerunq;
cogimur ſoluere:etiam qd nos certum eſt nõ ebere
ſecretum locũ petij amicũ meroꝛis. In qua ſecreta
mecditatõe Petro clerico ſuo petenti:quid ſibi eſſet:
Reſpondit dicẽs. Infelix animus meus occupatio
nmis ſue pulſatus vulnere meminit:qualis aliquãdo
in mona ſterio fuit lahentia cũcta ſubrer erant. ꝙtũ
rebus omnibo que voluunt᷑ eminebat ꝙ nulla niſi ce
eſtia cogitare cõſueuerat.ꝙ etiã retentus coꝛpe. ip⸗
ſa iam carnis clauſtra cõtemplatione trãſiebat. At
nunc ex occupatiõe cure paſtoꝛalis.ſecularniũ hoim
negocia patit.⁊ poſttam pulchꝛã quietis ſue ſpem.
terreni actus uere fedat. Cunq; ſe ꝓ cõdeſcenſio
ne multoꝝ ad exterioꝛa ſparſerit: etia m cũ interioꝛa
appetit:ad hoc ꝓcul dubio minoꝛ redit: Ppendo ita
ᷓ qd tolloꝛ:ꝑpendo qð amiſi: dumq; intueoꝛ illud
quod ꝑdidi:fit hoc grauus.qdð poꝛto. Ecce etenim
nũcmagni maris fluctibo quatioꝛ: atq; in naui men
tis tempeſtatis valide ꝓcellis illidoꝛ:⁊ cũ pꝛioꝛis vi
te recolo:quaſi poſt tergũ ductis oculis. viſo littoꝛe
ſuſpiro ad huceſt grauius:dũ immenſis flucti
bus turbatus feroꝛ: vix lam poꝛtũ valeo videre quẽ
reliqui:qꝛ ⁊ ita ſunt caſus mentis: vt pꝛius quidem
pꝑdat bonum qð tenet:ſed tamen vix ſe ꝑdidiſſe me⸗
minit. ¶ Cũ ergo ex pꝛimo huius articuli exemplo
oſtendat᷑ quanta ſit illoꝝ quipᷣſunt interioꝛ ⁊ ſpa-
lis tẽptatio. Et ex hac ſanctiſſimi wctoꝛis lachey⸗
moſa querimonia. planũ ſit quanta ſit illox exteri⸗
oꝛ miſera occupatio.patet ꝙ tã interius. ꝙ etiam ex
terius.cõditionem tenent ventilogij:qꝛ ſicut lpunn
pluribo exponit᷑ ventis:qᷓ muri vel lapides in funda
mento. Ita ipſi pluribo miſerijs. temptationibo et
ſollicitũdinibo: vt ve quolibet illoꝝ verificat᷑ illud
ad Roma.xij. Qui pᷣeſt in ſollicitudine.
BGi vo aliqui illoꝝ cupiditate vel honoꝛe: vel veli
tijs intantũ hebetati.⁊ excecati fuerint ꝙ iſtam nõ

P xilj.
ſentientes miſeꝛiã erranerint: quoſcunq; ſubditos
vel alios facto vel exemplo coꝛruperint:7 q;tum in
eis eſt damnauerint. quos ab alijs cuſtodire vebe⸗
rent: zideo nec ipſi eos unpune ꝑdere poſſunt: ſicut
patet ꝑ legem. P. xij. xix. vel ſi negligẽtia illoꝝ eo ꝙ
eos vt vebuerũt. nõ coꝛrexerunt. nec ocuerunt: nec
peccatis reſtiterũt.ꝙ penas ⁊ miſerias nõ euadent
eternas:oſtendit᷑ tam rampin qᷓ; lege mũdi⁊ ci.
Pꝛimo nanq; hoc oſtendit ꝑ emplum in natu⸗
ra irrationali: in qua tanta dicit eſſe ſogacitas 7 in⸗
ſticia. ; grues vnam cõſtituunt ſpeculatricem: vt
dicut Alexrander 2 Golinus. libꝛo we mirabilito mĩ
Di.c.xij.que qð cauendũ ſit clamoꝛe indicat. Ecce ſa
gacitas. Bequit᷑. Et ſi periculum alijs cõtingat: xe
quo tñ euadunt. ipſam ꝗpter negligentem cuſtodiã
dilaniant interunũt. Ccce iuſticia. Quo exemplo
dat intelligi.ꝙ weus negligentes cruciabit chꝛiſtia⸗
noꝝꝑ ſpeculatoꝛes.æe quibo Eʒech.iij. Fili pominis
ſpeculatoꝛem wmui iſrael vedi te:qꝛ maioꝛ in eo eſt
pꝛudentia:qua negligẽtes diſcernere ſcit. a nõ negli
gentibo: maioꝛ iuſticia. qua negligẽtes punit. Dili
Frare ergo vigilent: vt ce quolibet illoꝝ verificetil
ud ps. cxx. Ecce non wꝛmitabit neq; wemiet qui
cuſtodit iſrael ¶¶ Gecundo oſtendit᷑idem in eadem
natura. p exemplũ væ accipitre: w quo fabuloſe cõti
nent hyſtoꝛie. ꝙ buſardum ſeu miluũ in nido ſuo in
uemiens:quẽ mater ſua illuc adduxerat. ouum inter
ousꝗ accipitris ponendo:quẽ ve ouo eductum ſuum
nõ eſſe cognouit:qꝛ nidum ſuũ turpauerat: 2 qꝛ ſi
gna filioꝝ ſuoꝝ in capite groſſo: alijs partibus nõ
oſtendit. æ nido ſno eiecit. Si rãta inueniebaĩ in il
lo accipitre honeſtatis dilectio ꝙ ð nido ſuo illũ eie
at.qui niqum ſuũ vturpauerat: ⁊ tanta inſticie exe
cutid.ꝙ illum ꝓ ſuo nõ reciperet:qꝛ ſine illo intrane
rat.⁊ ſigna ſua nõ oſtenderat:quid faciet deus ve il⸗
lis.quinidũmaculant eccleſie. factis ⁊ exẽplis.Qui
inſup ſine illo ꝑ poꝛtam intrant ceſaris: vlſymonis
vel demonis:qui ſicut buſardus ille ꝑ matrem ſuã ſi
ne licentia accipitris intrauit. ra ipſi ꝑ aliquã de
vijs pᷣdictis.quaſi edera ſuꝑ eccleſiam:ita ipſi ſuꝑ ec
eſiaſticum aſcendunt beneficiũ: ſicut oſtenſum eſt
A.xxv.xxvij.qui nec bene viuendo ſigna filioꝝ pᷣten
dunt vi:nõne vus tales æ nido ſuo.i. æ celo eijci⸗
et cõplens illud Rſa. xxvj In terra ſanctoꝝ iniqua
geſſit: nõ videbit gloꝛiam dei. ¶ Zercio idemo en
ditur ꝑ exemplum in factis nature roönalis. 7 cõſue
tudine aliquarum terrax:in qnibo dñi qui a tranſe
untibo pedagia accipiunt:vt trãſeuntes fendant:
nã hec cauſa fuit.quare pedagia eis pꝛimitus dabã⸗
tur: vt trãſeuntes ꝑ dñium ſuuʒ a latronib⸗ ſpolia
toꝛibo cuſtodirent:a quibus ſi in wminio illoꝝ fue⸗
rint ſpoliati:ipſi ñi qui pedagia accipiunt de dam
no ſatiſfacient ſpoliatis. Ita in ꝓpoſito de his qui
accipiunt pedagia.i.vcimas.⸗ oblatiões ꝗ populo
chꝛiſtiano:vt eos a emonibo ⸗ eoꝝ vefendant inini
ſtris q ſi nõ fecerint: ſed aliqui in ipſoꝝ vefectu: qꝛ
nõ pᷣdicant wcent:vel coꝛripiũt:vel nõ reſident:vil
nõ celebꝛant.ſicut œberent pericdlitent᷑ ipſi coꝛam
co v damno reſpondebũt vniuerſo. Huius aũt
dicti inſticia ꝓbat᷑ pꝛimo p legẽ. P. viij.xxiij. Oſten
dit etiã. E. ij. xij. ¶ Decũdo idem ꝓbat᷑ ꝑ legẽ cinilẽ
ff.locati ⁊ cõducti.i in digeſto veteri. libꝛo.xix.ri.lo⸗
cati ⁊ ↄnducti.l.item querit. S.exercitu veniẽte. Vbi
habet. ꝙ ille cui wmus locat᷑:ſi exercitui vłmilitib
vmum intrantibo: damnum in ea facientibo fene
ſtras: vel oſtia:vel hmõi aſpoꝛtando:ſi locato⸗ non
reſtitit ꝙᷓtũ potuit:v oĩ dano tenet᷑ Gic in poſito
T illis qui exercitui dyaboli damnũ in ppło faciẽti
foꝛtiter nõ reſi iſtũt:qꝛ erroꝛ cui nõ reſiſtit appꝛobar
His acoꝛdat ⁊ hoc afirmat lex cei.iij. Rexx. Cu

Exemp.

xlix.

Exemp.

Arti.xv.

Exemp.

lü.

Rꝛelatio

ſtodi viꝑ iſtum:ſicnt patʒ.A.xxiij xxiij. Et Eʒech.
ij..xxriij. Sanguinem aũt eius ve manu tua requi
ram.Et Geñ.xliij. Mon videbitis faciẽ meam:niſi
adduxeritis fratrem veſtꝑ minimum vobiſcũ. Et
Pꝛoũu.vj. Si ſpoponderis ꝓ amico tuo.cæfixiſti apꝰ
extraneum manũ tuam. Recte adir̃am loqui vide
tur e his.qui eccleſiam ab epᷣo recipiunt: tenentes
manum ſuam intermanus epi quãdo eis curam pi⸗
culoſam tradit. onerando eos:ſicut volunt reſpode

reꝓ ipſo:⁊ ꝓ eis in die iudicij:quam curã cum iura⸗

mento ræ pacto tenendo recipiũt:ſicut œus eos ad-
iuuabit ⁊ ſancta euãgelia.Sequit᷑. Illaqueatus es
verbis oꝛis illius.i.tam epᷣi onerantis:ꝙᷓ tuipſius re
cipientis. Sequit᷑. Fac ergo quod dico:ne ves ſom⸗
num oculis tuis:nec wꝛmitẽt palpebꝛe tue. Nimis
em̃ wꝛmit quia foꝛte ꝑ dimidium annũ nõ videt gre
gem ſuũ.Zalis nõ pot dicere illud qð dicit ſalas
3.eo dẽ.c.xxiij.Et Oeñ xxxj. Si quid furto perierat
a me exigebas:dixit Jacobad Laban.Et auctoꝛi⸗
tas beati Gregoꝛij in paſtoꝛali.Di inquit rectoꝛ cõ
tra culpas minus accendit᷑:culparũ omnium ipſere
us tenetur.
Et ſi negligentia moꝛtalis ſit. penam ꝓpterillam
meret᷑ eternam.ei ab illo infligendã qui dicit Mar.
xiiij. Percutiam paſtoꝛem. In qua pena ſeu pcuſſu
ra grauius alijs punient᷑:quia ſicut illic cadẽdo.gra
uius quaſſabunt:ita illic eſſendo durius toꝛquebũ
tur.i enim illic cadendo grauius quaſſabunt᷑. ptʒ
pꝛimo:qꝛ de altioꝛi ſtatu cadunt.⁊ vbi gradus alti⸗
oꝛ:eſt caſus ꝑiculoſioꝛ.Grauius em̃ cadit qui cã⸗-
panili vł v tecto wmꝰ:qꝙᷓ qui v feneſtra cadit. Sic
illi altioꝛem hic tenent gradũ: et etiam vanius
extollunt᷑:ſicut oſtenſum eſt..iiij.xij.cũ ſequenti.
Igem patet ſecundo:qꝛ ſub alijs cadunt: ſicut
oſtenſum eſt. S. e. c. xj. ¶ Oꝛ vo illiceſſendo grauius

toꝛquent᷑ ex pꝛioꝛi ſequit᷑: qꝛ ſi ſub alijs tacendo ia⸗

ceant.plus onerant᷑.⁊ vt ita dicat᷑: plus alijs detur/
pantur. Argumentũ ad hoc ꝑ exemplum Petri da
miani.i.xij.viij. et rationabile videt᷑:qꝛ ſicut ipſi ſu
pꝛa alios hic exiſtentes ipſos veturpauerũt in cul⸗
pa:ita ipſi ſub alijs exiſtentes.ab ipſis fedent᷑ in pe
na.Tunc em̃ experimento cognoſcent veritatẽ ver⸗
bi chꝛiſti: Zuce.xij. Seruus ſciens voluntatẽ wmi⸗
ni ſui ⁊ nõ faciens:penis vapulabit multis. DHoc ex⸗
Perlebar ille qui dixit. Et ſi nõ fuiſſem ve numero pᷣ
atoꝛum:nò eſſem e numero damnatoꝝ. .xj. xxiiij.
in quo piculum omniũ oſtenditur pᷣlato;. ¶ Oui⸗
libet ergo anteqᷓ tale ſuſciperet onus ⁊ curam tanti
periculi.ſemetipſum examinare veberet: ſicut artifi
ces examinant columnam:vel fundamentũ:vel tra
bem:anteq onus graue illi imponant. cõſiderantes
an foꝛtis ſit vel vebilis.intantũ ꝙ ſub onere illo ca⸗
t. Ita cogitandũ eſſet iſtis:vtꝝ eſſent foꝛtes ĩ mo⸗-
ribus:ne ſub alijs vt dictũ eſt cadant: vtꝝ ſint ſuffi
cientes in litteratura ⁊ wctrina:ꝓ tot filijs paſcen⸗

dis et wcendis:vtꝝꝑ ſint virtutibus oꝛnati ⁊ veſtiti:

anteqᷓ tot paſcendos nõ habentes ſpũalia alimẽta:

et tot nudos veſtiendos ipſi omnibo virtutib nudi.

Exemp?

ſuſcipiant:⁊ ſeipſos regere neſciẽtes:alios capiãt gu
bernandos. Si vVo ab illis ſufficientes eſtimati coa⸗
cti⁊ quaſinolẽtes curã tanti receperint ꝑiculi:ſem⸗
er ſollicite cogitent:qũo ad illas quatuoꝛ reſpõde
unt queſtiones. O. vj. xiij.¶ Bi vo ſe inhabiles in
nenientes oĩno ſe tanto onere in ꝓpꝛio damnatiõis
piculo voluerint onerari:⁊ verſus infernũ ꝓperare:
nullo mõ hoc ꝓ puo faciant beneficio ¶ xemplũ
ſequẽtes cniuſdã clerici vnius magni pꝛincipis. qui
beneficia plura ei oblata refutabat: ve quo cũ pꝛin⸗
ceps ille admirans ſemel cuidam loqueret᷑. Reſpon
dit. ꝙ intellexit clericũ illum vouiſſe: ꝙ nunq eccle⸗

xriljj.
ſiam aliquã reciperet minoꝛis valoꝛis:qᷓ centum li⸗
bꝛaꝝ.AAquo vocato pꝛinceps queſiuit: ſi ita eſſet: qͥ
dixit. ꝙ ſic.⁊ querenti cãm reſpondit: qꝛnolo ire ad
infernũ. niſi poꝛ bone poygne varggẽt.i ꝓ maß pe⸗
cunie quãtitate.alem modũ loquedi habent.qui
qñ dicit᷑ꝙ ſunt vel erunt excõicati.dicũt:ſi ſciuiſſeʒ
ego feciſſem. ꝙ eſſem excõicatus ꝓ aliquo: Ita ſi tu
vis oĩno damnari ad modũ pᷣdicti clerici ſeu paſto/
ris:ſume tibi vaſa paſtoꝛis ſtulti.Zach. j.
¶Et ſi ſit tantũ piculũ male ꝓmotoꝝ.nõ ẽ dubiũ.

tium:vel beneficia male cõferrentium.haben tiũ cõ
ditionem ſagittantiũ:qꝛ ſicut inter ſagittantes ꝓxi
mioꝛ mete lucrat᷑: quia nõ reſpiciunt ad vitã ſagit⸗
tãtis:ſed ad ſagitte inaniratem. Ita inter illos.
quinõ reſpiciũtad pſone valoꝛem: ſed ad nature
pinquitatẽ vel pecunie largitatẽ dicentes. Ipſe elt
ↄſan guineus meus:vel ipſe facit ꝙ me: ⁊ ideo ipſe ꝓ
pinquioꝛ erit beneficio.⁊ lucra bit. Sicut ꝑuuliiux
metam ſtantes:ꝗpinquius ad metã ſagittant. ꝙᷓ bo
nus ſagittarius ve longinquo: ita puuli eoꝝ: v qui
bus in ps.lxiij. Gagitte ꝑuuloꝝ.facte ſunt plage eo
rum. ¶ Quoꝝ pꝛimo oſtendet᷑ culpa. Et ſecũdo pe
na. Pꝛimo nanq; culpa illoꝝ ex hocoſtendit᷑ ꝙ pꝛe⸗
bent occaſionẽ trãſgreſſionis illius pᷣcepti.quo oĩbi
pcipit᷑:⁊ ſingulis in eccleſis pmouẽdis:Exo.xx. Nõ
aſcendes ꝑ gradus ad altare meũ: ſcʒ coſanguinita
tis. vel affinitatis. vel hmõi.Ex qua pᷣcepti trãſgreſ
ſione quot quãtaq; picula ſequant᷑ linconienſis in
ſermone pape directo.ſic loquẽs curie vłpſone.que
tales ꝓmouet. Papa inquit ꝑ ſuas diſpẽſatiões. ⁊
niſiones.⁊ collatões.tales quales pᷣtacti ſunt paſto
res:imo mundi ꝓditoꝛes.in oculis ſolis huius ↄſti⸗
tutis:vt ꝓuideat vite alicuiꝰ tꝑali.multa milia aĩa
rum: ꝓ quaꝝ qualibet ſempiterne viuificãda filius
ci moꝛte turpiſſima voluit cõdemnari:œuoꝛatõni
oĩm beſtiaꝝ agri tradit:et ſempiterne moꝛti. Tra 5
ens em̃ curam ouilis ⁊ gregẽ in medio lupoꝝ rapa⸗
ciſſimoꝝ ⁊ leonũ alicui:vt lac⁊ lanam tollat impo⸗
tenti aut ignoꝛati aut nolenti vel negligenti gregẽ
educere:⁊ nolẽti ſe ꝓ gregis ſalute lupis obijcere:nõ
ne gregẽ tradit vuoꝛationi⁊ moꝛti.⁊ moꝛtis ipſius
reatu tenet᷑:etiam ſi accidat aliquã ouium caſu foꝛ⸗
tuito moꝛtẽ effugere. Cradens nauis onerate hoĩbo
officium gubernandi ꝑ mediũ maris ſcopuloſi. et ꝓ
celloſi ꝑalitico: aut artẽ gubernationis ignoꝛanti:2
talis officij in expto:aut laboꝛem gubernatõis ſuſti
nere nolẽti.⁊ negligẽti.vt naulo a ſingulis ſuſcepto
ditet᷑:nõne ⁊ nauem ⁊ eos qui in nautſunt: ꝓdit et
pdit:⁊ ꝑditionis oĩm incurrit reatũ:etiam licz eoꝝ
aliquis naufragij euadat piculum: quinimo talem
traditionem cũ teneat᷑.⁊ poſſit nõ unpediens eodeʒ
reatu irretit᷑:⁊ cõſtringit᷑.¶ Gregis coꝛpalis cuſto
diã nullus ſani capitis tradit niſi potẽti. ſciẽti ⁊ vo
lenti. curã eius ad ipſius ſalutem pagere. Cradens
ergo curã gregis ſpũalis impotenti: aut ignoꝛanti:
aut negligenti. curã eius ad ipſius ſalutẽ pagere:nõ
plus ponderat. 7 appᷣciat᷑ bꝛuta:qᷓ rõnalia.coꝛꝑalia
ꝙᷓ ſpũalia.trãſitoꝛa qᷓeterna:ea que xui pcij ſunt qᷓ
ea que incõparabili ſunt empta pᷣcio.ſanguine vide
licet⁊ moꝛte filij dei. Sic ꝑpuipẽdens appᷣciatũ nõne
et in hoc ꝑuipendit pᷣcium. Se quibo ait. Berñ.ha⸗
bent epi quibus aĩas credũt:ſed quibo pecunias vel
facultates cõmittant.nõ inueniunt. optimi reꝝ eſti
matoꝛes:quimagna d minimis.et puam vemaxi⸗
mis curã habent.¶ Ex quibo erroꝛib nõ ſolũ picu⸗
lum imminet: ⁊ pena ſic ꝓmouentibus. vt dictũ eſt:
ſed etiaʒ ipſis ſic ꝓmotis. O qᷓ;amara dilectio:⁊ cru
lis ꝓmotio:vt dilectũ ad ſupᷣma ad momentũ ele
uet ipſum ꝓmouendo:et ſic pꝛomotum in tenebꝛas

liij.

luij.

quin magnũ ſit ꝑiculum male pſentantium ꝓpuiden li

Ne nati
echgle un nit
= b
lpunmhctr cccat. Nec
ſimen incſtalhect nt geeg
menfton ciſunt, ſelua

peno timendaeſt. etuimn 80
nnai aiie nefignturgihlil
ringlchno guip otennannen⸗
einccscöſttutns acerdotunß
Poommusſancteinterioes 1 0er
diogauſſus eſt paraliſanecpotun
mandare epmo ſugpoſtſe Oice
cipes rrectotesi ecdeſia Nlinq
lus aluls:ſint oiatkin je. rri din
es ppotentia ſeculorem vel qnuͦa
bptinamerggunt ad ulſe un
Nolters wo geunentur quandopen
coperunt: J1a. rij.

V (Oui vo ſare voluent: qualtter n

lac glonam:pelad pena dvolw qu
no:gio bießeſt intentione videlicet
wauohicpeſted o Alicin ecceſi
infutmropeſſeſpera. (. Pumiͤerg
interins querat in oodein intende⸗
ſtoran t wercennanns ipuna
at gloni n9rini melituez do
amteo vt mercenanius mercecl
bonnspotſo venian. Prer cötnibe

ſonüſares gain nennnn
ua intentionedno.
alterſems patir n c
erhuins runiſndeen⸗
Pceptum mplerrtinbanon er

g nalgunk uminen
nd icloges ane k one ge
hanquthſuag diſzeſitiden r
tdes talts ualesßtacn ſünt aſt
lgatons inoulisſolishlns ⸗
at pitealicu? tali. multa miigin
nalibet ſenpiteme inficsͦta fliß
iflima poluit codemnar montii
mitradit:et ſanpltememorti. Tnn⸗
ouilis gregein menlo lupoxfnpo⸗
ſalimi t acr unamtolur inpo⸗
iautuolautival negligennigrege
ſepgregss ſalutelupisobijcereno
orationtz morti? mortislpſius
jſiacacdat aliqus ouium caſnfoꝛ, lv.
cre. Trodens naumsoneratehoih⸗
ndig medtü maris opuloſiet
Gtartegubernationis ignguantin
toraltlaboren gabenato ſiſi
ligeti tnanlda ingllig ſſſin
nem eds gulinnanlſuntz r
soinincnntterielim on
tenenk oſſtnoͦinhenlgtee

S
S
—
=S
=
=—
=
=
—
—

Arx. xvij· .

Pꝛelatio

ijcit exterioꝛes:⁊ omniba intuentibus ꝓphanum
dat exemplũ.facta nanq; magne curie eccleſiaſtice.
libꝛi ſunt ⁊ wctrina chꝛiſtianis. Videntes ergo ce⸗
teni eccleſiaꝝ patroni. ꝙ beneficia dant eccleſiaſti⸗
ca ob camis affectionem: vel parentele ſen affinita⸗
tis cognationem vel ob obſequij remunerationem:
vel ob porentum pces:vel ob potentiam vel placen
tiam:vel ꝓpter aliquod hmõi factum:illoꝝ wcet et
ꝓuocat omnes habetes ius barranarns in eccleſijs
cõſimilia facere: iſta tranſitoꝛia quocunq; modo
ꝑ phas vel nephbas querere:⁊ in his beatitudinẽ exi
ſtimare:qꝛ tanto cõſpectius ⁊ damnabilius eſt cri⸗
men:qꝙto maioꝛ eſt qui peccat. Nec dicat quis.q ta
les quales pᷣtacti ſunt. ſaluant gregem p mediato⸗
res: qꝛ in talibus mediatoꝛibus vt frequentiſfſime
ſunt multi mercennarij.qui cũ vident lupum veniẽ
tem. lmittũt oues 1 fugiunt: lupus rapit et oues
diſpergit. Pꝛeterea opus cure paſtoꝛaſis.ad mul
ta ſe extendit:que ipſi mercẽnarij facerenõ poſſunt:
ſicut oſtenſum eſt. E. ij. xiij.quibo ſubtractis admi⸗
niculis:quomodo cõplebunt᷑ officia paſtoꝛalis re/
Fnmmis. Et nõ tm̃ ſibipſis pmotis:zæ omnito ta
eintuentibus exemplũ:ſed etiam ipſi ſpirituiſan⸗
cto:cuius electionem ⁊ ꝓmotionem eis vſurpant. in
iuriam faciunt:ꝗpter quod miracula ꝓ eis nõ opat᷑:
ſicut patet.O.vj.xlvij. Nota ergo ales p̃ſentandi
oꝛdinandi ꝓmouendi. vel eligendi ſunt. Et.ij. ꝑ to⸗
tum. ¶ Siaũt ꝑ ſpiritumſanctũ nõ fuerint cõſtitu
ti.pena timenda eſt. &tum ad ſecundã ꝑtem hun⸗
articuli. cnius pene figura ⁊ exẽp e heerl. Mach.
ix.in alchuno qui ꝑ porentiam regiã.i.. achidez
pꝛinceps cõſtitutus ſacerdotum pcepit deſtrni mu⸗
ros womus ſancte interioꝛes ⁊ opera ꝓphetaꝝ.quia
dñno pꝓcuſſus eſt paraliſi: necpotuit vltra loqui nec
mandare v wmo ſua poſt ſe. Sic quicõſtituunt᷑ pn
cipes ⁊ rectoꝛes in ecdleſia vei:in qua eus iuſte⁊ nul
lus alius:ſicut dicit᷑ in pᷣs.lxvij.diſcernit celeſtis re⸗
es ꝑ potentiã ſecularem vel quãcunq; aliã viã ma
a frequenter agunt. ad eccleſie vſtructionẽ: ſed fi⸗
naliter a veo pcutientur:quando pꝛincipes in iudi⸗
cio pᷣerunt: Jſa.xxxij. .
m vo ſcire voluerit: qualiter mn iudicio pᷣerit:
vel ad gloꝛiam:vel ad pena duoho querat expunen⸗
tis:qño hicpᷣeſt. intentione videlicet ⁊ oꝑe:⁊ eo mo
v quo hicpeſt: eo mõ illicin eccleſia tnumphãate ſe
in futuro pᷣeſſe ſperet. ¶ Pꝛimũ ergo erperimentũ
interius querat in coꝛde in intentõe:vtꝑ pᷣſit vrpa⸗
ſtoꝛ:an vt mercennarius.i.ſi pꝛincipaliter cei inten
dat gloꝛiã.⁊ ꝓximi vtilitateʒ.veoq; ſeruiat:vt filius
amoꝛe:⁊ nõ vt mercẽnarius mercede cõductus:ſiad
hoꝛas potius veniat. ꝓpter cõtributiones: ꝙᷓ ꝓnter
cei honoꝛes veloꝛatões. Multi nanq; veniũt ad ec-
cleſiã:ſicut ad vineã.vt fructus colligant: ſicut oſtẽ
ſum eſt. O. vj. xxij.¶ ¶ Gicut ergo Pdinerſitatẽ reſpoõ
ſionũ ſcires:qua intentione duo:quoꝝ vnus filius ẽ
alter ſeruus:patri ⁊ magiſtro ſuo ſeruirẽt: filius ſa⸗
ne requiſitus.qre patri ſeruiret: reſpõderet:vt pris
pᷣceptum impleret:eius honoꝛẽ atq; cõmodum que
reret. Beruus vo requiſitus reſponderet. ꝙ amoꝛe
mercedis. Siemercẽnarius qui dicit.j.Reg.ij.Di⸗
mitte me ad vnam ptem ſacerdotalẽ: vt comedam
buccellã panis:⁊ veri paſtoꝛes interius in coꝛde re⸗
quiſitireſpondebũt:pꝑ quã reſpõſionem ſcire poteſt
quis inter quos poꝛtionem ſuã.i.inter paſtoꝛes vel
mercẽnarios vendicabit.¶¶ Ged qꝛ hocexꝑimentũ
exterius hominibo nõ oſtendit᷑:ſed vo qui intuetur
coꝛ:⁊ ſibipſi.¶ Gecundũ experimentũ ꝑ quod ma⸗
nifeſtat᷑.⁊ diſtincrius oſtendit᷑ paſtoꝛ verus a nõ pa
ſtoꝛe exterius querat᷑ in actione.(ſſꝛo cunus expi
menti veclaratõe eſt aduertendũ.ꝙ veris paſtonbo

chꝛiſtiani:tam mali.ꝙᷓ boni.

xilij.

i. apłis:dicit᷑ Mat. x. Gratis accepiſtis:gratis da
te: p qð dictũ dat᷑ intelligi.ꝙ vuit veros paſtoꝛes ſo
lis habere ſimilitudinẽ.qui lumẽ gratis a veo acce⸗
prum:gratis alijs cõicat.¶ Pꝛo quo eſt aduertẽdũ
ſicut in natura coꝛꝑali:quedã ſunt coꝛpa opaca ſi
cut terra. lapides:quedã oyaphana ſiẽ aer ⸗ aqua
quedã luminoſa ſic ſol ⁊ ſteile:pꝛima lumini reſiſtũt
ſcpa recipiunt: tercia cõicant. Uide EoLxlvj. Sic
in coꝛꝑe eccleſie:vt eccleſie noĩe oẽs cõpꝛehendant᷑
. ¶¶Quidã quaſi coꝛpa
opaca.i.infideles ⁊ mali chꝛiſtiani:lumini gre ⁊ ve-
ritatis reſiſtũt: Yob.xxiiij. Ypſi fuerũt rebelles lu⸗
mini.neſcierũt vias ſuas.¶ Quidã.i.ſimplices lu⸗
men recipiũt gre ⁊ veritatis: quibo Luc. viij. Dĩ
ſunt qui coꝛde bono optimo audiẽtes verbũ vire
tinẽt. ¶ Quidã vo ſunt.quaſi coꝛpa luminoſa.i.vi
ri eccleſiaſtici.quibo vꝛ. Dic luceat lux vr̃a ⁊c. wcen
O videlicet ⁊ ſacramẽta miĩſtrando:vide. G. iij. vij.
Et.G.iiij.vj.¶ Gegd ſicut inter coꝛpa luminoſa:q⸗
dã ſunt que gratis lumẽ ſuũ effundutnec aliquã re
quirunt remuneratõem: vel nutritõem: ſicut coꝛpa
celeſtia:quedã vo multa cõſumunt.expetũt.i requi
rũt:ſicut ignis.in lignis.⁊ candelis. Gic in eccleſia
quida gratis accipiũt vei wna.oꝛdines.⁊ bñficia. et
gratis dãt:væ quitd Maruch.iij. Gtelle vederũt lu⸗
men in cuſtodijs ſuis:2 letate ſunt:ſignãter dicit. de
crũt:⁊ nõ dicit.ꝙ vendiderũt:vel mercedes extoꝛſe
runt.¶ Qmdã vo ſunt titiões inferni:et mercato⸗
res reꝝ ſpũalium:qui ſicut necgratis acceperũt.ſed
ſymoniace:ita nec gtis dare volũt: qui pauꝑes. qui
nihil dare poſſunt:a ſacramẽtis ⁊ bnficijs excludũt
vel in afeſſionis audientia poſtponũt. et malos qᷣ*½
vextera repleta eſt muneribo oiĩbo anteponũt:cũ clan
ſula qua dicit᷑. Volumus oĩbo alijs anteferri que in
bullis aliquotiẽs cõtinet puiſoꝝ.¶ Pꝛimiſignant
Meliſeũ.iiij. Re.v.qui gtis ſanauit naamã.¶ Se
cundi ſignant᷑ ibidẽ ꝑ Gieʒi. Sed reuera exꝑimẽtũ
opꝑis et rei wolẽda euidentia oſtendũt ꝙ Gieʒi nũc
plures habeat diſcipulos:qꝙ; ſdeliſeus vel Paulus.
qui dicit. Nõ q̃ro veſtra.ſed vos.ij.ad Coꝝ. xij. Et
plures ſunt carbones et cãdele. ꝙᷓ ſtelle:qꝛ oẽs qᷓ ſua
ſunt querũt: et nõ que ieſu chꝛiſti:ad Phiłij.¶Ex

Punẽto ergo hmõi ſcrutato. qui ſe tales inuenerint
leant:qꝛ tẽplo eijcient᷑: Yoh.ij. UAbiergo rema

nebũt:certe ſicut ignis ſunt:ĩta ad ignẽ vadũt infer
ni. vbi teſte Yob.xv. Ignis veuoꝛabit tabernacula
eoꝑ:qui libeẽter munera accipiũt.Et quidẽ ſatis iu
ſteiqꝛ œæi ha bẽt maledictõem: Yſa.v. Ge quiiuſti
ficat inpiũꝙ muneribo:Et qꝛ ſiẽ ðꝛ Eʒech.xiij. Vi
olabãt me ad pyſin meũ. ꝗꝓpter pugillũ hoꝛdei: ⁊ fra⸗
gmen panis:vt interficeret alas.que nõ moꝛiunt᷑:et
viuificarent aĩas.que nõ viuũt.Sequit. Merere fe
ciſti iuſtũ:quẽ ego nõ otriſtaui. ¶ ¶erciũ expunen
tũ habet᷑ a chꝛiſto.qui YJoh.x. wcet differẽtiã inter
veꝝ paſtoꝛẽ.mercennaniũ.et furẽ dicẽs. Paſtoꝛ bo⸗
nus. aiam ſuã ponit ꝓ ouibo ſuis ⁊c. ve quo vᷣbo cæ⸗
cretũ ſumptũ ex ꝓbis Augꝰ.xxiij.q.iiij.tres ꝑſonas
dicit ſic:res ꝑſonas diyit dns.⁊ vebemus illas in
ueſtigare in euãgelio:paſtoꝛis.mercẽnarij.ᷣ et furis:
paſtoꝛẽ dixit aiam ſuã ponere ꝓ ouibo ſuis. et intra⸗
re ꝑ ianuã.urẽ vixit et latronẽ aſcendentẽ ꝑ aliam
ptem:mercenariũ dixit.qui ꝓpter lupũ fugit. Et ꝙ
multi ſint tales.ptʒ auctoꝛiatẽ.S.eo.c.xxvj.ſcʒ p
auctoꝛtatẽ beati Greg.¶ Jdẽ etiã ptʒ ꝑ opis eui⸗
xentiã.qua viqet᷑ ꝙ nõnulli illoꝝ toraliter circa ter
rena occupant᷑. Cu ergo opus ſit amimi interps.ptzʒ
p ꝓpter tꝑalia intrauerũt: et ꝙ ꝓpter trãſitoꝛia ſer
uiunt: e quibo Mich. iij. Oꝛincipes eius in mune⸗
ribo iudicabat:et ſacerdotes eiꝰ in mercede w cebãt:
ꝓphete eiꝰ in pecunia diuinabant:2 ſuꝑ dñm nõ re-

lvij.

Ar.xviij.
lviij.

Exemp.

lix.

Pꝛelatio

quieſcebant. Mota quibo pſonis tales aſſimilant
D. vj. xj.
Et licet aliqui tales vt pᷣtactum eſt ſint ſubditi.
tñ nõ debent ipſis. vel quibuſcũq; alijs ſupioꝛibus.
in quo cunq; regimine ſiue coꝛpoꝝ ſiue animaꝝ v-
trabere:ſed ꝙ ipfis oꝛare. Et ipſi etiam ſupioꝛes cæ⸗
bent inferioꝛes efficaciter coꝛriꝑe. ¶ Pꝛimũ ꝙ vide

licet nõ eſt trahendũ. Pꝛimo wcet natura: natu

rale nanq; eſt hoĩ abſcõdere caput ſcabioſum.vel xe
foꝛmatũ.Gic in ꝓpoſito.rõnabile eſt abſcõdere vefe
ctus ſuperioꝝ.¶ Gcðdo idem wcet ratio. Cõtra ra
tionẽ videt᷑.ꝙ aliũ quis vituperet ꝓ vefectuæqui cõ⸗
tingit ꝓpter culpã vituperantis. Sed frequẽter cõ
tingit.q ſuꝑioꝛes H eſſe repꝛobi ⁊ vitioſi:de-
meritis inferiox illud exigentim. Ergo 77. Ornoꝛ
pꝛimo oſtendit᷑ S.xij.xxij. ¶ Becũdo ꝓbat᷑ hyſto⸗
ria.ſigura ſacre ſcripture ⁊ anctoꝛitatibo. SDyſtoꝛia
ad hoc habet᷑ e quodã pꝛioꝛe clarauallẽſi Galfri⸗

dus noĩe.electo in epᷣm toꝛnacenſem.qui nec abbati

nec cuicunq; obedire voliit: vt electioni aſſentiret:
qui poſt moꝛtem cuide̊ apparens.v ſtatu ſuo requi
ſitus vixit:ꝙ bene ſecũ agebat᷑. Cuialius:⁊ qũo ps
teſt hoc eſſe:cũ inobediens moꝛtnus fuenis. Cui il⸗
le. Mihi renelatũ E ſi epiſcopatũ accepiſſem. dꝗ
natus fuiſſeʒ:qꝛ ad talẽ ſtatũ venit eccleſia.q; nõ eſt

digna regi:niſi a repꝛo bis.Qõ generale dictũ liq; in

aliquo inſtantiã capiat:ſicut ⁊ illud ps.xiij.Oẽs
clinauerũt.Et illud Yere.vj.AM maioꝛe vſq; ad mi⸗
noꝛẽ oẽs auaricie ſtudent. Et s minimo vſq; ad ma
runũ oẽs auariciã ſequunt᷑: Jere.viij.Opoꝛtet ꝙ il
lam inſtantiã habeat in illis quinõ mentiunt᷑: qñ
dicunt. Nolẽs volo:⁊ nõ in illis.qui ꝑ ꝓcuratonem
Pꝛiã. pꝑ poꝛtã Gymonis ceſaris vel emonis intrãt
mẽdaciter dicendo: Nolẽs volo.O vo multi ſic in
trent ⁊ repꝛobe viuant:nõ tã vemerita ꝓpꝛia. ꝙᷓ etiã
culpa exigũt populi:qð P rhre figurat.j. Reg.viij.
vbi ꝓpter peccatũ populi.ſuꝑbe regẽ petentis.⁊ di⸗
centis. Conſtitue nobis regẽ:ſicut ⁊ cetere habẽt na
tiones:pꝓmiſit us qui ibidẽ dicit Samueli. Non
te abiecerũt.ſed me:ne regnẽ ſuꝑ eos: eis regem ha⸗

bentẽ cõditões repꝛo bas dicẽs ꝑ ꝓgpham. Filios veo

ſtros tollet ⁊c. ¶ Idem ptʒ in libꝛo iudicũ.⁊ libꝛis
regũ:et fere in oĩbo Iibꝛis IKarelit veteris teſta/
menti.legit᷑ populũ vi traditũ tyrannis malis re⸗
gibo 7 rectoꝛib. Sic Nabuchodonoſoꝛ. 7 ics not
ua vemerita. &t hoccõgrue. vt ſit ſicut pplłs.ita ſa⸗
cerdos: ſa.xxiiij. Et ſicut dicit᷑ Eʒec.xiiij. Juxta
iniquitatẽ interrogãtis:ſic ⁊ iniquitas ꝓpbete erit:
illo hoc ꝑmittente.qui regnare facit hypocritã ꝓpf
peccata ppli: ob.xxxiij. Et Pꝛon.xxviij. Pꝛopter
peccata terre multi pꝛincipes eius. Quibo cõcoꝛdat
ccretũ ex vᷣbis Yero.ſumptũ.viij.q.j.audacterſub
eo qui ſequit᷑ tenoꝛe. Non ſemꝑ pꝛinceps populi: et
iudex eccleſie ꝑ xei arbitriũ dat᷑: ſed ꝓut merita nr̃a
xpoſcũt:ſi maliſunt actus noſtri:⁊ operamur ma⸗
ligna in cõſpectu ei:nobis pꝛinceps pᷣm coꝛ noſtrũ
dat:hoc tibi veſcripturis pbabo. Andi nanq; quid
oñns dicat: Oſee videlicet. viij. Fecerũt ſibi regẽ.⁊ nõ
Pmęe:pꝛincipẽ ⁊ nõ ꝑ cõſiliũ meũ.Et hoc dictũ vide
tur ve Baule: uẽ vtiq; ipſe dñs elegerat:⁊ regẽ ſibi
fieri iuſſerat. SDed qm nõ ſᷣm dei voluntatẽ: ſed me
nitu peccatoꝛis populi fuerat electꝰ:negat eũ ſua vo
luntate⁊ cõſilio ↄſtitutũ eſſe. Tale ergo aliquid in
telligamus in eccleſijs fieri ꝓ meritis. aut in vbo.
aut in oꝑe potẽs: Glo.interlinearis.i.crudelis et ſu
perboa veo tribuat᷑ rectoꝛ eccleſie. Aut ſi malignuʒ
faciat populus in ↄſpectu dñi.talis eccleſie iudex da
tur:ſubquo famẽ ⁊ ſitim populus patiat᷑: nõ famẽ
panis:neq; ſitim aqᷓ:ſed tm̃ famem audiendi verbũ
ei. Hec ibi.¶ Mis oĩbo beatus ↄcoꝛdat Greg. xxv.

xilſſj.
moꝑ.in fi exponẽs illõ:Oſee.viij. Jpſi regnauerũt
etnoõ ex me: Necinquit diuine oꝛcinatõieſt iputan
dũ.ꝙ mali regnant:ſed ſubditoꝝ pꝛauitati.ipſe em
regnare facit hypocritã ꝓpter peccata pplłi: Job. xx⸗
riij. Suꝑ quo vicit beatus Greg. vbi. S. Quitaleʒ
patit᷑ rectoꝛẽ:eũ nõ accuſet:qꝛ nimiꝝ:dũ ſuis veme⸗
ritis ꝑuerſi rectoꝛis ſubiacet ditioni: culpã ꝓpꝛiam
magis accuſat:ꝙᷓ iuſticiã gubernãtis. qui dicit. Da
bo tibi regẽ in furoꝛe meo:Oſee.xiij.ob videlicʒ pec
cantiũ penã:Sicut iteꝑꝝ ptʒ ſa.iij.vbi in penã po⸗
puli peccãtis dicit dñs.Sabo pueros pꝛin cipes eoꝝ
et effeminati dña bunt᷑ eoꝝ. Vide plura ad iſtud ꝓ
poſitũ. D.xij.xxxij.Et. R.j.xxxvij.¶ Et licet inferi⸗
oꝛes ſuꝑioꝛib vt ex omnibo pᷣdictis pʒ.vtraherenõ
ebeãt: poſſunt tñ ⁊ vebẽt: qñq; eos charitatiue coꝛ
ripe ⁊ repᷣhendere. Sicut patet ꝑ væcretũ ſumptũ ex
vVbis Bege in.ij. epła Ce.ij.q.vij. Secuti ſũt. Vbi
Beba ad hoc ꝓbandũ adducit: qũo HBalaã ꝓpha
ſue veſanie rephenſoꝛẽ habuit aſinã.¶ Gecũdu. ꝙ;
videlicʒ vebẽt ꝓ oĩb ſuꝑioꝛibo ⁊ ſpãliterꝓ papa oꝛa
re patet ꝑ cretũ ſumptũ ex geſtis Bonifacij mar⸗
tyris.di.xl.ſi papa.ſpᷣ eo qui ſequit᷑ tenoꝛe in pte.Si
is remifſus in operib ſuis: ⁊ inſuꝑ a bono tacitur
nus:qð magis officit ſibi: nibilominus innumera
biles pplos cateruatim ſecũ ducit: pꝛimo mãcipio
bebene cũ ipſo plagis multis in eternũ vapulaturꝰ.
omoti culpas iſtic redarguere nullus moꝛtaliũ pᷣſu⸗
mit:qꝛ cunctos ipſe iudicaturus a nemine eſt iudicã
dus. niſi dephẽdat᷑ a fide vuius.Pꝛo cuius ꝑpetuo
ſtatu vniuerſitas fideliũ tãto inſtantius oꝛat: qto
ſuã ſalutẽ poſt vũ ex illius incolumitate aĩaduertit
ꝓpenſius vpendere ⁊c. ¶ Et licet nõ voluerint a ſu
perioꝝ ceſſare vtractõe:necꝙ ipſis oꝛaꝛe:ipſinihil

ominus ſupioꝛes ꝓpter hoc nõ debent a coꝛrectõne

ceſſare. Gicut ptʒ Pꝛimo ey vbis Jero. ſup Jere.
di.xlv. ſed illð. ¶ Scpo idẽ ptʒ ꝑ vcretũ ſumptũ ex
epla Coꝛmiſde pape ſcribentis ep̃is P ꝓuinciã, di. l.
ſiquis dyaconꝰ. Vere dico:inquit:qꝛ illi ipſi.quibo
cũ pꝑiculoſa ⁊ falſa mia indulgere videmur: cũ ante
tribunal chꝛiſti. ꝓ tantis peccatis dãnandi aduene⸗
rint:atra nos cauſam dicturi ſent dlckr es: aut
dura aſperitatẽ lingue eoꝝ expauimus:aut falſa blã
dimenta ?⁊ piculoſas eoꝝ adulatões libẽter accepi⸗
mus.in eiſdẽ ꝑmanere peccatis:eis inutiliter indul
gemus:aut ipſa peccata augere ꝑmiſimus. nõ recoꝛ
dantes illud qo in veteri teſtamẽto ſcriptũ eſt: Jo⸗
ſue.vij.qꝛ vno peccante Achoꝛ.q oẽs ira vei veſeuit.
Mihil ergo illo paſtoꝛe miſerabilius:qui lupoꝝ
gloꝛiat laudilv:ꝓpter quas a vitioꝝ ceſſat coꝛrecti
one:ſicut ptʒ ꝑ xcretũ ſumptũ ex verbis Flnacleti
pape.di.lxxxiij.nihil.vbi etiã dicit᷑i nullus paſtoꝛ
placere põt lupis ⁊ ouib. Diſcãt ergo oẽs paſtoꝛes
ſicoues regere eis cõmiſſas:vt in riſ ſiłſo gaudeãt
vbi erit vnũ ouile. vnꝰpaſtoꝛ lupis excluſis Joh. x.

Wlchꝛitudo eſt du/

plex vna coꝛpalis: alia ſpũalis. Circa cu⸗
uus claratõem. Pꝛimo oſtendunt᷑ cõdi

tões ⁊ aſſimilatões vane et fallacis pulchꝛitudinis

coꝛꝑalis. Scpo oſtendet᷑ ꝙ coꝛpalis pulchꝛitudo.tã
ſibi ꝙᷓ alijs:ſiue cũ ſpũali:ſiue ſine habeat᷑. ꝓ iculoſa
eſt. Tercio ꝙ ſtultoꝝ eſt pulchꝛitudo plãgenda.⁊ in
gratitudo admiranda. Quarto ꝙ ſpualis etapet⸗
tenda:et quibus medijs eſt acquirenda:et quod pᷣ⸗
mium acquirentiũ.

Mtum ad pꝛimũ S Serteneni pulchꝛitudo Ar

coꝛꝑalis ſine ſpũali.¶ Mꝛimo aſſimilat pulchꝛe pi⸗
cture.ſuꝑ lignũ putridu:⁊ qtũ ad rei exiſtentiã: ⁊ q
tũ ad durabilitatẽ:qꝛ ſicut talis pictura qᷓtũ aderx⸗

apa ſue ⁊ ſupne ſalutis negligens vphendat᷑ inuti

cpr mden no ua natulaſen i-
leekimemiurhpfun
aurans velotorpel winoꝛtultum .
fn cömentatoꝛan Anſto. um di
Mmomuliri fnudus fatun ge
banthacocrſione hnotuslluch
Vrſua wctrina Rſcionloss taliüng
ret picitate Cuichcoꝛdat Cyft
bis muliepoccumenit aſpecus n
mus aut inrosoculos haberem⸗:
ieosoeulos haberamus: ato ylſum
QAuila ſcdlat dyogenesph. Oul
glieſtecificari ſnp doacam. Et ſi
Polchꝛitugo no eſt niſi velame tum
huseiotis torijreſicuũ eſſetabhoi⸗
ulbet hoꝛnbiler taceret gueung
le rfugere. Ita yr dicere poſſit luh
itcbatmeſoas fugierüt: mktopd⸗
Etmuliepfügeremus ettuneremuso
Catlich ieviceremus fectitateinn
Dfabolihabentſckitucind ſintoſti
gus idis epulchutucine gueert
Ateſtanco rfugieco:dictret i
unlhaintinaueſun
chaltucine: eſt äff
aymanonnitl h mu
andihſeſt inffntalepichun

truginn: iſimu
ulchuitugini conpnsnn ni⸗

ikellt disonne
Puldullmligni Kädi hulch
fei Ciſimmkvemni hiſ
eiiezannderesNehm

As penm
meiuinnnnuetune

intid
ari nu brſndeannan
inag Nröergeſizbenſgnan⸗
D oul egnüktenningegi
En uns negiens dibni kinati
anboſus nſtzsbnſonenn
s0 arſbernihiminoinunn
rmnanimn ſeci dnatt eino niin

igſeiudianmnga en hecktüntic
icatafigeduins onins gpetuo
us faeliͦ titdinſtnnisaut t⸗

dücklllus nenluntat innettt
dndcren.(Etlictni wolenitaſt
eutracthenecpipſis omne: ipſinthil
ores Ppterhocn dbenta correaone
ntptz Peinoer obis Jero. ſub Zar.
(Beogitz, ui unptie⸗
lepapeſcnbenns iog oning di,
Cot duco lt gellliigſi gonto⸗
lſamia tcolgereyigenun chante
iptants peaatis di anclaguene⸗
bemdiäminr ainen i
lingve eoperpauunns aut Pliabl
aſag up Cilatoczlhiteteht
vancrepeccitis eis Mutiiter inct
. ilimns. n0reedt
peccata augere gmnilimds.
zin veteniteſtametoſhiptüct,
cccante Achoꝛ z0e a Klent

Pulchꝛitudo

iſtentiam tm̃ apparentia habet: quia tota eius exi⸗
ſtentia in ſophiſtica eſt apparẽtia: 7 qꝛ vebile habʒ
fundamentũ:lõgam nõ habet dura bilitatẽ.Gic in

Exemp. ꝓpoſito.j. AMach. ij. Pulchꝛitudo noſtra et claritas

iij.

noſtra vſolata eſt: cito videlicet. non tm̃ in moꝛte:
ſed etiã ante moꝛtẽ. ꝑ febꝛem ꝑuam: vel aliã infirmi
tatẽ vſolata mutata eſt. oſtendens ꝑ hoc debi⸗
le habuit fundamẽtũ. Mõ etiã ante moꝛtẽ recogno
uiſſe legit᷑ dña illa.Al.xj. cxlv. ¶ Secũdo habẽs pul
cheitudinẽ ſine bonitate. am łfat᷑ arboꝛi floꝛid e.ſed
nõ fructifere: ſicut nanq; in arboꝛe. que eberet eſſe
fructifera:inutiliter qᷓtum ad finẽ. ꝙ quo plantatr᷑:
eſt flos ſine fructu. Ita in ꝓoſito. de illo cuius pul
chꝛitudo cõparat᷑ floꝛi citò caſuro:que ad modũ ſio
ris modicũ vernat⁊ vireſcit:vinde marceſcit ⁊ eua
nelſcit. Sic in ꝓpoſito: Jaco.j. Flos eius vcidit: et
coꝛ vultus eius xeperijt. Yob. xiiij. qſi flos egredi
tur ⁊0terit᷑? fugit velut vmbꝛa. ¶ Tercio tale ha⸗
b:ns pulchꝛitudinẽ fimario aſſi ilat᷑ fetenti niue coo
berto. ꝙ caloꝛe infirmitatis in moꝛte niue illa ſiq̃fa
cta diſcoopꝑtũ:turpe⁊ fetidũ oſtendit qd ⁊ nunc vi⸗
veret᷑ niſi ſpectantiũ obſiſteret debilitas oculoꝝ:ſi⸗
cut ptʒ ꝑ GBoetiũ x cõſoł.philo.li.iij.qui ibi diſpu⸗
tat atra foꝛtunã pulchꝛitudinis:a adducit Ariſto.
loquentẽ. Si linxeis oculis vterent᷑ hoĩes.vt eoꝝ vi
ſus obſtacula penetraret nõne inſpectis viſcerib us
pulchꝛitudinũ:coꝛpus turpiſſimũ videret᷑ Ce r
pulchꝝ viderinõ tus natura:ſed ſpectantiũ oculoꝝ
facit infirmitas:ſicut ptʒ v funere fetido:veſtibꝛ xx
auratis velato:vel œ moꝛtui tumba picta. ¶ Et
ſᷣmſ cõmentatoꝛem Ariſto.cum diſcipulis ſuis.vi⸗
vendo mulierẽ fatuã:quã fatui quaſi pulchꝛã intue
bant᷑thacoccaſione cõmotus:illud veꝝ dixit:ſupple
vt ſua wctrina viſcipulos a taliũ aſpectuũ retrahe
ret cupiditate: Cuicõcoꝛdat Eryſoſ.dicẽs. Cũ no⸗

bis mulieꝑ occurrerit aſpectus: vrinã aut ceci eſſe⸗

mus aut linyxeos oculos haberemꝰ:q̃ſi diceret:ſi lin
xeos oculos haberemus:cito viſum diuerteremus.
Quia ſiẽ dicit Oyogenes ph̊ᷣs.Mulier pulchꝛa tem
plũ eſt edificatũ ſuꝑ cloacam. Et ſicut dicit Berñ.
Pulchuitudo nõ eſt. niſi velamẽ turpirudinis: qui-
bus a: notis totũ reſiduũ eſſet abboĩabile:i viſui cu
iniubet hoꝛribile:⁊ faceret quẽcunq; viſum diuerte
re.⁊ fugere. Ita vt dicere poſſit illud: ps.xxx. Qui
videbat me foꝛas.fugierũt: ⁊ młtoplꝰ abhoꝛreremꝰ
et mulieꝑ fugeremus et timeremus ſocietatẽ ſi pec-
catricis aĩe videremus feditatẽ: in qua expſſiſſimaʒ
Dyaboli habent ſilitudinẽ:ſicut oſtẽſum eſt.A. xxij.
qu vidẽs æ pulchꝛitudine.que exterius apparet:
illa æteſtando ⁊ fugiẽdo: viceret illud Job. v. Ada
ledixi pulchꝛitudimi eius ſtatim. ¶¶ Quarto talẽ ba
bens pulchꝛitudinẽ: eſt q̃i ſtatua ſeu ſimulacꝑ ali⸗
cuiꝰ monis wpictũ. Hoc ptʒ ex iam vltumo dictis
qꝛ iam dictũ eſt. ꝙ infra tale picturã dyaboli cõtine
tur ſimilitudo:⁊ nõ eſt dubin: quin ſicut deus habi
tat infra coꝛda et coꝛpa ſanctoꝝ: iuxta illud ps. xlv.
Deus in medio eius.ita ꝙ cæ quolibet tali põt vera
citer dici. Ecce tabernaculũ cei. YIta dyabolus ha⸗
bitat infra malos:ita vt ve quolibet tali dici poſſit
Ecce tabernaculũ dyaboli.¶ Bicut talis ſtatua
ſeu ydolũ a chꝛiſtiano bono.⁊ potenti inuẽta. igni
tradit᷑. Ota talis a chꝛiſto in moꝛte inuẽtus: Eʒec.
xv. Ecce igmi datũ eſt in eſcã:ab illo ve quo ðꝛ:Tre.
ij. Occidit vñs omne q viſu pulchꝑꝝ eſt.¶ Quinto
quibuſdam lignis putridis.a piſcin ſquamis:⁊ qui
buſdã aſſimilant᷑ vermi.æ nocte lucentibb: z au⸗
rei coloꝛis apparẽtib:ſed die aduemiẽte apparet q;
ſunt turpiſſimi. Sic tales Job.xxv. IHoomo putredo
et filius hoĩs vermis: qui ſe nunc oꝛnat xaurat in
nocte huius vite:in quo oꝛnatus ille.⁊ pulchꝛitudo

rxilij.
amittit:ſicut pulchꝛa pictura ſup lignũ putridũ.et
dturpat᷑ ſicut anulus aureus in naſo poecl: Pꝛou.
. Circulus aureus in narib- ſarsnunklerpniedde 7
fatua. Adueniẽte die iudicij oſtend it᷑:qualis fuerit
abillo qui dicit: Naũ iij. Oſtendã cunctis gentiby
ignominiã tuam. Tunc ey effectu pparebit:qð eſt
et erit e eis ſicut q folijs.que pꝛimo vireſcũt. ein⸗
ũe marceſcũt:⁊ poſtremo in lutũ cadunt. purreſcunt
et cõculcant᷑.Sic illi dicentes:illud Iſa.lxui. Ceci
dimus quaſi foliũ vniuerſi:oẽs videlicet illi.dæ ui
bus verificabit᷑ illud Yſa.iij. Pulcherrimi tui gla⸗
dio cadent.
Exy quo pater ſecundũ ꝙ videlicet pulchꝛitudo
eſt ꝑiculoſa ſam ipſis pulchꝛitadinem habentibo: ꝙ;ᷓ
etiam aſpicientibb.Pꝛimũ patet tam in exiſtenti
in gratia:ꝙᷓ etiã in alio. ¶ In bono nanq; ⁊ exiſten
te in gratia:ideo piculoſa eſt. Pꝛimo qꝛ ipſum ad
vanitatẽ ⁊ ſuꝑbiam.⁊ ꝓpꝛiam inclinat ꝓditõem. Si
cut ptʒ ve pꝛimo angelo apoſtata in gra creato: cui
naturalis æcoꝛ. occaſio fuit ruine:ſicut patet ꝑ hoc
qõ ei dicit᷑: Eʒech.xxviij. Eleua tũ eſt coꝛ tuũ in le⸗
coꝛe tuo:⁊ ꝑdidiſti ſapientiã tuam. ¶ Becundo: qꝛ
aſpicientes inclinat ad ↄcupiſcentiã mala m. Sicut
patet ꝑ hyſtoꝛiꝗ. Z. vij xxx. Et ꝑ SBuſannam: Dañ:
riij. qua dicit᷑ ibi: erat pulchꝛa ſpecie. Pulchꝛi⸗
tudo nanq; eſt in eis:ſicut ex illa prʒ hyſtoꝛia quaſi
ſpina ſeu lancea. aſpiciẽtes vulnerans: xæ qua Ecẽc.
xxxj. Facta eſt in ſpecie ipſius ꝑditio. Ciius pditio
nis reatum iuuemis quidã fugiens. timens fert᷑ fa⸗
ciem ſuã veturpaſſe.timens ne alijs eſſet occaſio rui

ne. Pꝛopter quod ſicut dicit᷑ Judith. x. Ampliauit

dñs pulcheitudinẽ eius.¶ In nõ exiſtẽte in gratia
ideʒ patet:qꝛ cõmuniter pulchꝛa ⁊ mala intantũ in
pulchꝛitudine ſua euaneſcit.ꝙ vix tm gloꝛiat᷑ xe celi
tijs vel diuitijs:ſicut de cõmendatiõe pulchꝛitudi⸗
nis. Cui dici: Eʒech.xvj. Fiduciã habẽs in pulchꝛi
tudine tua.foꝛnicata es ¶ Gcom etiã patet in Ho
loferne ⁊ Judith. væ qͥ dicit᷑: JYudith.xvj. Pulchꝛi⸗
tudo eius captiuã fecit aiam:ſq; Holofernis.
Taliũ pulchꝛitudo. Cꝛimo eſt plangẽda exẽplo
beati Greg. qui vidẽs filios quoꝛundaã gentiliũ ele
gantis foꝛme. intelligẽſq; gentẽ illã infidelẽ pulchꝛi
tudine coꝛꝑali vecoꝛari.dixiſſe fert᷑:ſicut in eius cõti
netur geſtis:quaſi ꝓ hunc modũ:teu:q; tãpulchꝛi⸗
vultus hoĩes ab autoꝛe poſſident᷑ renebꝛaꝑ:⁊ tã pul
hꝛe facies ab internis gaudijs vacue relinquunt᷑.
Becũdo illoꝝ ſtulta admirãda eſt ingratitudo.
et inciuilis ruſticitas. is nanq; mũdana cõtinet KF
titudo:⁊ ciuilis pᷣcipit educatio: vt qui plus accipit
plus reddat:diligẽtiuſq; ſuo ſeruiat datoꝛi:⁊ illud
q ea accipit cõditiõe: vt ei ſeruiat: in eius erpẽdat
ſeruit io.vel inſuꝑ habet cõditio. ꝙ veſtis quãto pul
chꝛioꝛ. tãto diligẽtius:ab oĩ cuſtodit᷑ feditate.uʒ
ergo pulchꝛitudo quoddã dei ſit wnũ:⸗ veſtimentũ
ccoꝛis: quo in ps.ciij. Confeſſionẽ ⁊ œcoꝛẽ indu
iſti:amictus lumine ſicut veſtimẽto. Sequit᷑ q̃n
to plus accipit.qꝙᷓ alius.qui minoꝛẽ habet pulchꝛi⸗
tudinẽ: tãto diligẽtius veberet ſe ab oĩ coꝛdis 7 coꝛ
poꝛis inquinamẽto pᷣſeruare:⁊ torũ ĩ ei ſeruitio eyx⸗
pẽdere in ieiunijs videlicet oꝛonibo in mũditia ⁊ fi⸗
elitate.⁊ alijs ſanctis oꝑib. Exẽplo hoĩm.qui a w
minis robas accipiũt.quas coꝛã eis miſtrando:⁊ in
eoꝝꝑ expendũt ſeruitio:quas ſi ð dñm ſuũ.⁊ in aduer
ſarij ſui ſeruitio poꝛtãt.merito amittũt. Sicin po
ſito.ſi pulchꝛitudinẽ ſuã in vanitatibo ſpectaculis.
et carnalibo ↄcupiſcẽtijs: vt appetãt vel appetant:
et alijs dyaboli expẽdant mĩſterijs:robis tei pꝛiua
bunt. Et ſicut ðꝛ in põ. cviij. Vnduant᷑ ſiẽ diploide
afuſione ſua. Diplois eſt veſtis duplicata: q̃lis ẽ ve
ſtis eliberata dyaboli ex culpa. et pena duplicata.

Ar. ij
iiij.

O

3

Arti.
lij.
Y.

Exẽ̃.

vj.

Exeimp.

Exemp.

vij.

Exemp.

Viij.

NHulchꝛitudo

Qui poſuerũt ſicut dicit᷑ in ps.lxxvij.pulchꝛitudi⸗

nẽ eoꝝ in manus inimicoꝝ.¶ Si ergo finẽ talis abu
ſus eſſent exꝑri.plus veſiderarent eſſe lepꝛoſi qᷓ pul⸗
chꝛi.Exemplo cuiuſdam mulieris bone:œ qua fert᷑
in libꝛo œ apibo:qꝙ; cũ eſſet pulcherrima:⁊multi cõ/
fluerent ad eã vid endã: oꝛauit et obtinuit. vt fieret
lepꝛoſa. ſciens qm melius eſt ad vitã ingredi turpẽ
et lepꝛoſum.ꝙᷓ c abſalonis pulchꝛitudine mitti in
gehennã. ¶ Et qm melius eit theſauꝝ anie in turpi
ſeun vefoꝛmi coꝛpe pᷣuare.qᷓ in pulchꝛo amittere.Erẽ
plo cuiuſdã væ quo fert᷑ꝙ cũ videret latrones irrue
re:vt᷑ monaſteriũ ſpoliarent.theſauꝝ in antiquã ci⸗
ſtam:⁊ ſine cooꝑtura verelictam ⁊ plenã paleis ꝓie⸗
cit:⁊ in vili theca ſeruauit.qð in pulchais nõ ſeruaſ
ſet. Et exẽplo inferioꝝ angeloꝝ.qui ſteterũt.⁊ ſta⸗
tum ſuũ tenue rũt:ipſo lucifero pulcherrimo: cuius
oĩs lapis pᷣcioſus erat oꝛnamentũ.cadẽte. Quoꝝ

exẽplo patet.qꝙ melius eſt cũ illis in ſuis naturalibd

minus decoꝛatis ſaluari:⁊ cũ ZQaʒaro vlceroſo: ⁊ cũ
multis alijs cecis ⁊ claudis ⁊ vebilibo.ad cenã intra
re eternã ꝙ; cum Abſalone pulcherrimo.⁊ multis ſu
is ſe’quacibo.in inferni ſuſpedi patibulo:in quo inue
niet: qui ſicut ↄꝛ Job.xviij.vuoꝛat pulchꝛitudineʒ
cutis eius. ¶ ODãdmiranda 7 plangeda multoꝑſtul
ticia.qui tantũ pulchꝛitudinẽ appetunt coꝛpis.tm̃
qᷓ circa illam habendã ſollicitant᷑:ſe totiẽs lauãdo.
balneando.oꝛnãdo.ſpeculãdo.pingendo.qð ſemꝑ
interius eſt fetidũ ⁊ putridũ.⁊ fedũ:ſicut paries ð lu
to.exterioꝛẽ habens albedinẽ:⁊ aĩam que nature eſt

mũdiſſime in ſe.⁊ pulchꝛitudinẽ.quam in eternũ re

cineret.ſi vellent:raro lauant.ſermonẽ audiendo:⁊ʒ
rariſſime confitendo. Utinam ad animarum
in illis pulchꝛitudinẽ augmentandam quo ad pul⸗
chꝛitudinem coꝛꝑis eſſet miniſtratũ. Sicut fert᷑ cui
Dam factũ fuiſſe mulieri:que ve ꝓꝛio nõ cõtenta co
loꝛe:quẽ ei qus derat:cuidã loquebat᷑. q; coloꝛeʒ
eius mutaret.qui pᷣcio accepto ꝓmiſit:⁊ quoddã ap
ponens ſabꝛaciũ pellẽ abſtulit.dimittens faciẽ qua
ſi lepꝛoſam.qð factũ iudex appꝛobauit:eo ꝙ pactuʒ
tenuiſſet.Cui dicere potuit illud: Yere.xxxj.GOñdi
cat tibi dñs pulchꝛitudo iuſticie. Hoc nõ ideo dicit᷑:
ꝙ coꝛꝑisſpulchꝛitudo ſit mala:nam ipſa wnũ ⁊ei.2
nature eſt. Sed abuſus nimius eius appetitus ma
lus eſt:qꝛ ſᷣm Augꝰ.v ciui.xeili.xv.c.xxij. Sic pec⸗
cat hõ inoꝛdinate.pulchꝛitudinẽ coꝛpis amõs.ſicut
auarus amans auꝝ væſerta iuſticia.¶ Gimus ergo
ſicut dicit Ecẽ xliiij.in virtute pulchꝛitudinis.i.in
pulchꝛitudine anime:in qua cõoſiſtit virtus. ſtudi⸗
um habentes.
In quo quartus oſtendit᷑ articulus.ꝙ videlicet
ſpũalis pulchꝛitudo eſt appetẽda ⁊ ſtudioſe requirẽ
da vt habeat᷑. Pꝛimo in cõſcientia ⁊ in coꝛde. Secũ
v in vYꝓbis.Tercio in ſignis.Quarto in factis.Zld
pꝛimꝗ habendã pulchꝛitudinẽ. vebemus niti ꝓpter
duo.nmo:qꝛ pluribo oſtendet᷑ ⁊ a pluribo appciat᷑
Pꝛo quo eſt aduertendũ.ꝙ cõiter hoĩes plus appe⸗
tunt apparere pulchꝛi de die ꝙᷓ ve nocte: qꝛ pluribo
apparent:⁊ in die ſolẽni.pluſꝙ; alijs:qꝛ a pluribo vi⸗
bunt᷑:ergo ꝑ iſtam rõnem plus pulchꝛitudinẽ aĩe
appetere veberẽt. que in die ſolenni oſtendet᷑ moꝛtis
oꝛãꝗ amicis ⁊ inimicis.i.coꝛam tota celeſti curia:et
etiam coꝛã multis vmonibus. Qui ergo audiũt nõ
habentẽ veſtem nuptialẽ id eſt. pulchꝛitudinẽ ſpũa
le: oꝛnatũ anime de nuprijs cei eiectũ. ⁊ fatuis vir
ginibo que lãpades habuerũt ſine oleo. id eſt. coꝛpa
clara exterius ad modũ lampadaꝑ vacuaꝑ: qne cla
rioꝛes ſunt plenis.ianuã clauſam: qꝛ nõ habent ole
um miſericoꝛdie.⁊ alioꝝ bonoꝛum opeꝝ. timeant. 2
nitantur veſtimentũ habere ſalutis: 6leñ interio⸗
ris leticie in cõſcientia.⁊ quiſe tam pulchꝛe in coꝛpe

P xiiij.
in die ſolenni:quando cõparere veberet coꝛã quinq;
vel ſex milibus homninũ oꝛnaret:oꝛnet ⁊ in ↄfeſſione

pulchꝛã faciat animã:que in die moꝛtis apparebit

coꝛam illo: cui milia miliũ miniſtrant angeloꝝ.e

quo in ꝑs.xcv.Confeſſio ⁊ pulchꝛitudo in cõſpectu

eius. ¶ Secũdo:qꝛ eus cũ tota ſua ſocietate ſicut
illam intuet᷑ ita illam plus amat:qꝛ ſicut honeſtus
homo ⁊ diues amat pulchꝛitudinẽ in camera ſua:et
ſpõſus in ſponſa ſua.Sic veus dicẽs illud ps.xliiij.
ſponſe ſue.i.aĩe fideli.Specie tua exterioꝛi ſcʒ:⁊ pul⸗
chꝛitudine interioꝛi ſq;: intende ꝓſpere ꝓcede ⁊ reo.
Hanc pulchꝛirudinẽ duo cauſant. Amotio cul⸗
pe tanqꝙᷓ; macule vefoꝛmantis:qua amota dicet vus
illud: Canti. iiij. Cota pulchꝛa es amica mea: ma
cula nõ eſt in te. ¶ Secundo infuſio gratie ſicut pul
chꝛitudo lune cauſaf ex infuſiõe luminis ſolaris: æ
qua Canti.vj. Pulchꝛa vt luna.¶ Ad ſecundã ha
bendã.i. in verbis ebemus niti:qꝛ etiam ills mul⸗
tum placent cæo:qꝛ ſicut multilibenter audiunt. et
appᷣciant᷑ pulchꝛitudinẽ in voce cantantiũ. Ita de⸗
us cũ ſocietate ſua.ſanctitatem in voce loquentium
dicens illud:Sañ.iiij. Folia eius pulcherrima.i.ver
ba:⁊ fructus eius nimius:qꝛ ex talibo verbis oen
ſequit᷑ bonoꝝ opeꝑ augmẽtatio:ſicut patet e chꝛi⸗
ſto ⁊ eius diſcipulis:⁊ pᷣdicatoꝛibus:ex quoꝝ verbis
magnus ſequit᷑ fructus:ſcʒ in illis: quibus verifi
cat᷑ dictum chꝛiſti:quo dicit. Yam vos mundl eſtis
Ppter ſermonem quẽ locutus ſum vobis. HDHanc pul⸗
chꝛitudinẽ cauſant duo.Pꝛimo nanq; ſiẽ pulchꝛitu
wv wmus cõſurgit ex bonitate ⁊ pulchꝛitudine me⸗
remij de qua eſt.Sic pᷣdicta pulchꝛitudo in edifica⸗
tione mmus eccleſie:ex bonitate ⁊ efficatia ſermõis
loquẽtis: Pꝛouer.xv. Sermo purus pulcherrimus
firmabit᷑.¶ Gecundo ſicut pulchꝛitudo wmus can
ſatur ex œæbita diſpoſitõe.⁊ ꝑtium oꝛdinatione:⁊ xe
bita ꝓ oꝛtione:vtpote ꝙ nõ ſit nimis longa vel bꝛe
uis. Bic in ꝓpoſito.etpatet. Vnde omni tali poſ
ſet veraciter dici:quod dicit᷑ Judith.xj.xvæipſa Ju⸗
dith. Mõ eſt talis mulier ſuꝝ terrã in aſpectu.et pul
chꝛitudine:et ſenſu verboꝑ. ¶ Ad terciã pulchꝛitu
inẽ.i.in ſignis et exterioꝛi geſtu habendã:niti ebe
remus. ſicut hoies nituntur pulchꝛitudinẽ habere
in veſtibus coꝛpalem et vanã. Ita vos ſpũalem et
edificatoꝛiꝗ:vt v tali ꝑſona verificet᷑ illud: Canti.
vij. O qᷓpulchꝛa es:et dvecoꝛa. ¶ Hãc ſpũalem ⁊ edi
ficatoꝛiam pulchꝛitudinẽ cauſant duo. ¶ Pꝛimo
humilis et pudicus aſpectus. Nam oculus ſimplex
i. intentio bona:opus ſequens reddit bonũ: Juxta
illud. Si oculus tuꝰ fuerit ſimplex ⁊c. Ita talis ocu

lus cauſat et oſtendit opus caſtitatis bonũ et aiam

mundã. Et ſicut macula in oculo magis hominẽ æ
turpat.et turpioꝛẽ eſſe oſtendit:qᷓ in alia ꝑte vel mẽ
bꝛo coꝛꝑis. Et ecõuer ſo: decoꝛ magis vecoꝛat. et v⸗
coꝛum eſſe oſtendit. Ita talis aſpectus ſi ſit inoꝛdi⸗

natus nimis:totum hominẽ.tam coꝛpus q;animaʒ

cturpat.cauſando ſpũalem turpitudinẽ. et oſten-
ndo:ſicut patet e auid.quiqꝛ inoꝛdinate vidit
Berſabee:poſtmodũ intantũ turpis effectus.⁊oſtẽ
ſus eſt.ꝙ adulterium cõmiſit et homicidiũ.Et ecõ⸗
uerſo.ſi ſit pudicus.totum hominẽ vecoꝛat ſpũali⸗
ter. Vnde tali ꝑſone loquitur ſacra ſcniptura: Can

t j. dicẽs. Ecce tu pulchꝛa es. Et quaſi cauſam pul

chꝛitudinis aſſignans adiungit. dicẽs. Oculi tui co
lum baꝑ. ¶ Secundo maturus inceſſus et rectus.
Sicut nanq; inceſſus claudi nõ eſt coꝛpoꝛaliter ita
pulcher:ſicut recte ambulantis. Ita nec diſſolute

et ſupbe ambulantis.eſt ſpiritualiter ita pulcher ſi

cut illius.qui mature incedit: ve quo dici poteſt il⸗
lud Canti.vij· Gpulcher greſſus tuus.¶¶ Quartã

ſpiritualem pulchꝛitudinem in factis videlicet æ⸗

ix.

Dium

Giantſolnanchz canſatpolchett
nen gennſchiintinencl
ſilebuntfegiin echeſto JNa
I. Eccetu pulcher es dilegem. C
fiazetems poſſeſſioone. Bicut nan
nem cantus ? ſocetatis facit chcoꝛ⸗
ſtiae olurumitas. Italbipulchen
hecduo. ilius popylietloa æ ⸗
vhttpoppiꝰmeus n polchꝛitucine,
ualls fiducenn reguuie opylenta

NVeretes d

)) Dum duo attendered

gneſund dülgenterg
nenncnat
fugtenda. Et vtnune
lusad Cokii dicns. QOueſurſum
guelupertenam. Ad aius wct
nen, tmnaſintoſtendenda. Primo
inſpecelignic guerre wbente
an Becunco gnoldotidorert

lant dud Prino ang it ollchein
nntqnte uigllilt
icögictapulchtincolnenſfich⸗
cleiere bonttute efintuſemnts
an Fmnaßimarlihanme
Becundoſiattpulchumnce winnsen
tadiſpoſitoe ptinnorcinatioerd
nerptpotegno ſitnimno longa relbe
doſto apatet. Gnce womnitgliorl
bia:gvod diar Jvoith /j igho zu,
alis mullierſuptemi nolean etpol
ſſu nrboy. ¶A tai puſehnin
ctencnori eſt, ubtnginlt abe
denuripvcintat aree
alemct vanas. Ita hos ſolalenet
Erlgſmmehfirkilul En.
esꝛet deonu. (Huͤcſpuͤglem reii
utudime canſant duo. C Huind
icns aſpectns Namdcllneſinple
1opus egnens edtbon in
ſtencito anbaace nnir
atmacn riin glingtepelni
inntſtaſe npgistcut l
taͤnaſen⸗ ſectuſſt an ⸗

xij.

Querere

beremus affectare. ſicut cõiuges affectant pulchꝛi⸗
tudinem in liberis ſuis. Liberi nanq; noſtri ſunt a/
ctus noſtri meritoꝛij.ex ſpiritu tanqꝙᷓ ex viro. coꝛpo
re tanꝙ; ex mulierecharitate ↄiunctis. ꝓducti. De il
lis qui multa talia habẽt opera.põt dici illud: Ecẽ.
xliiij. Homines in vrute diuites pulchꝛitu dinis ſtu
dium habentes. ¶ Ianc autẽ pulchꝛitudinem cau
ſant ? oſtendũt duo.Peimo diligens occupatio cir-
ca vtilia:qꝛ ſicut diligentia agricole in arando ⁊ſe⸗
minando:⁊ hoꝛtolani circa arboꝛẽ facit pulchꝛitu⸗
dinem agri? arboꝛis. Ita diligentia in ſpũalibus
operibus. magnã cauſat et oſtendit fructuum vber
tatem et pulchꝛitudinem. VUnde ve omnitali dicit᷑:
JYere xj. Oliuam vberem pulchꝛã fructiferam ſpõ
ſam vocauit wminus nomen tuum. ( Gecundo ſe⸗
minatoꝛum et multiplicatoꝝ cauta cõoſeruatio: qꝛ
ſicut cauta cõſeruatio lilij. ponendo videlicer ſtipi⸗
tem eius in terra:vel luto:oiu eius cõſeruat pulchei
tudinem. Ita humilitas bona opera. ⁊ virtutes ce
teras:ſicut᷑ oſtẽſum eſt in.c.de humilitate. Pꝛopter
quod ſcriptura quemlibet hoꝛtatur. dicens: Pꝛo⸗
uer. xxij. Appone coꝛ tuum ad woctrinam meã: que
pulchꝛa erit cum ſeruaueris eam:ſq; in humilitate.
¶ Talis dicere poteſt illud põ. xlix. Pulchꝛitudo
agri mecum eſt. ¶ Unde et quilibet talis qui pꝛedi
ctas quatuoꝛ habet pulchꝛitudines ꝓ pꝛemio ſum⸗
mam habebit pulchꝛitudinem: ſicut agricola ꝓ la-
boꝛe pulchꝛam habebit menſam in loco celeſtiin ta
bernaculis vi: SDe quibus Numeri.xxiiij. Epul/
chꝛa tabernacula tua YJacob. ¶¶ Que pulchꝛitudo
ey duobus cauſatur ⁊ oſtenditur. Pꝛimo ex vi viſi⸗
one. Sicut ſol nanq; cauſat pulchꝛitudinem mũdi.
Ita ſol iuſticie pulchꝛitudinem celi. et illoꝛum qui
videbunt regẽ in œcoꝛe ſuo: Iſa.xxxiij.de quo cãt.
I. Ecce tu pulcher es dilecte mi. ¶ Gecundo ex paci
fica ⁊ eterna poſſeſſione. Sicut nanq; pulchꝛitudi⸗
nem cantus ⁊ ſocietatis facit cõcoꝛdia: et cuiuſcũq;
leticie diuturnitas. Ita ibi pulchꝛitudinẽ cauſant
hec duo.illius populi et loci:æ quo Yſa.xxxij. Se⸗
ebit populꝰ meus in pulchꝛitudine pacis: in taber
naculis fiducie:in requie opulenta ⁊c.

Werẽtes dominũ

Teum duo attendere debent. Pꝛimo

Arti. j.

que ſunt diligenter querẽda. Secũ⸗
w que ſunt nõ quereda. ſed foꝛtiter
☛☚ fugienda. Et vtrunc wcet apoſto⸗
lus ad Cobł.iij.dicens.Que ſurſum ſunt querite:nõ
que ſuper terram ¶ ¶ Ad cuius woctrine veclaratio⸗
nem. tria ſunt oſtendenda. Pꝛimo nanq; oſtendet᷑
in ſpeciali.quid querere debent: ⁊ ꝓpter quam can⸗
ſam. Gecundo quo loco tẽpoꝛe ⁊ modo.et ꝑ queme
dia:queſitum inuemire porerũt.Tercio oſtendetur
que nõ ſunt querẽda ita ſollicite ſicut a multis que⸗
runtur.
Mitum ad pꝛimum quid in ſpecialiꝙ noſtra ſalu
te querendũ ſit:mcet nos exemplum ſanctaꝑꝝ mulie
rum:qmibus dixit angelus Math.xxviij. Jeſum qui
crucifiyus eſt queritis. Cauſam vo quare ille querẽ
dus eſt:wcet nos. Pꝛimo exemplũ infirmi:qui dili⸗
genter querit medicũ. Sic nos infirmi: quia Luce.
vj.omnis turba querebat eum tangere:qꝛ virtus de
illo exibat: ſanabat omnes. ¶ BGecundo exemplũ
obſeſſi qui ſollicite qᷓrit auxiliũ foꝛtis amici. Vnde
pſalł.ps.ix. Sperent in te: qui nouerunt nomen tuũ
quoniã nõ verelinquis querentes te wmine. ¶ Ter
cio exemplum pauperũ.qui querunt ſeruire alicui
omino:ꝗ quo certam ſperant ꝓmotionem:tali em

2 .

diligẽter ſeruire querunt vt ꝓmoueantur: Ita nos
querere œberemus: quo modo chꝛiſto oigne ſeruire
poſſimus:vt nos ſemꝑ in celo pꝓmoneret ſcientes:
quoniã inuenit᷑ ab his qui querunt: Sp.vj. ca pło
DQui em querunt:quomodo hic ſeruiedo vel iner
cando vel laboꝛando ſic viuere poſſint. ꝓ ꝓmotio⸗
nem. ⁊ ſuſtentationem habeant tempoꝛalem. et nõ
Aueryne quomodo ꝓmotionem habeant eternam:
ultioꝛes ſunt. ab omnibus ſtultioꝛes reputari e
berent:qꝙ; illi.qui plus ſollicitãtur ad edificandum
et ditandum:locũ eis ad bꝛeue tempus cõceſſum: qỹ
locum hereditatis.¶ Quoꝝ ſtulticiaʒ. Pꝛimo quo
tidiana repꝛehendit cõſuetudo: in qua videmus. ꝙ
qui cogitat in aliquo loco vel citra vel vltra mare
poſt bꝛeue tempus ꝓ ſuo perpetuo moꝛari:querit.
quomodo poſſit ad locũ illum bona ſua tranſmitte
re:⁊ quomodo poſſit ibi bene viuere:puidet:nec di⸗
mitteret ꝓ amoꝛe vel clamoꝛe vxoꝛis: vel filioꝛũ:vel
amicoꝛum:quin bona ſua ꝓ ꝓpꝛia ſuſtentatione:vel
vᷣmitteret vel ſecum poꝛtaret: ſi talia quereret et fa
ceret tranſiturus ad locum vbi ꝑuo reſpectiue ma⸗
nebit tempoꝛe:qꝙᷓto magis hoc facere ꝛiquerere tebʒ
quicito tranſiturꝰ eſt ad locũ:vbi ſine fine manebit
et moꝛabitur. Non ergo dimittat ꝓpter quoſcunq;
liuuandos:velꝓmouẽdos.vel ditandos:quin ꝓmo/
tionem querat ꝓꝛiam:nec de remanentibus cõfi⸗
Dat:quia aut falſiſunt.⁊ tunc veciepiet᷑ aut fideles:
et adhuc melius eſſet inuenire wmum vel cameram
paratam.ꝙᷓ ſedere in penis dum paratur: ſicut patʒ
E. iij. xliiij. ¶ Mec ve wei vel cuiuſcunq; cõfidat ꝓui
Tentia:niſi ad quam ipſemet iuuit. Inaniter em di
cunt quidam.ꝙ vus fecit celum ꝓ animabus. et ꝓ⸗
uidit nobis loco ꝓ animabus in eternum ſuſclpi
endis. Ad quid ergo vebemus illud querere vel la⸗
boꝛare.vt illud inueniamus quod certitudinaliter
Pnobi factum eſt: quia ſicut fecit celum ꝓ anima⸗
us:ita fecit mundum ꝓ coꝛpoꝛibus ⁊ anunabus ſi⸗
mul:non tamen vt inde viuant ſine ꝓpꝛio adiutoꝛio
vel laboꝛe. vel expenſis. Quare ergo non iacent om
nes ocioſi dicentes.Reus fecit mundum pꝛo nobis:
quare ergo vebemus victum noſtrum querere:nun⸗
quit ſicdicentes:nõ moꝛerentur fame ⁊ mundum ꝓ
eis creatum amitterent.SGicin ꝓpoſito. Ideo ſignã
ter dicitur in ps.lxix. Exultent et letentur in te. om
nes qui querunt te: et non ocioſi.quinolunt quere
re:nec cooperari ad ꝓpnam in celo ꝓmotionem.⸗
Quoꝛum ſtulticiam ſecundo repꝛehendit Cry⸗
ſoſt. ſuper YJohannem omeł lvj. Si inquit tm expẽ
Ditis in edificando wmos pꝛeclaras in hac luce:vbi
bella et nixe:et multe expenſe fiunt:qᷓto magis.vbi
perpetua eſt pax:et vbi duobus edificatur minu⸗
tis:ſicut patet œ vidua. Vbi libentius haberes ꝛo
mum vel locum quereres ad manendum in vxſerto:
an in regalibus locis. Si aliquis te illuc duceret:
et oſtenderet tibi locum:nõne libenter ibi edifica⸗/
res. Iſtam enim aliquando vimittes.illic autem ti
biimmobilis eſt poſſeſſio. vllic vus eſt ꝓcuratoꝛ
tuus:qui melius lei eam facere tibi.qᷓ tu noueris.
Optimus eſt enim artifey: ſicut patet ey geſtis ſan⸗
cti Thome apoſtoli. et e rege qui wmum habere
voluit:ſequitur:et ſi volueris eam habere pulchꝛaʒ
nullus inuidebit.Ergo pꝛimum querite regnũ vi:
LZuce duodecimo. Et Math.ſexto.¶ Hoc enim ſu
auiſſimum eſt conſilium:vt regnum illud:locumq;
ad manendum in regno illo queras: ibiq; theſau/
rum ſuum quilibet pꝛemittat et ꝓuidentiam faci⸗
at:vbi nihil amittere poteſt:et vbi fures non effo⸗
diunt. neq; farantur: et non vbi omnes anteceſſo⸗
res ſui theſauros ſuos.et oĩa que ha buerunt:vel di⸗

miſerũt vel amiſerũt. Et qͥ amiſerũt.aqui illicnul⸗

iij.

Rremp.

niij.

V.

vj.

Guerere

lam ꝓuidentiã pꝛius fecerunt:mihil ibi inuenerunt.
niſi ſempiternam miſeriã ⁊ pauꝑtatem. Sicut oſtẽ
vitur⁊ ſignificat ꝑ egyptios:Geñ.xlj.c.qui poſt ſe e⸗
Ptem annos fertilitatis in quibo nullã fecerunt ꝓui
centiã: ſterilitate ſequẽti ſubleuanda:maxumã in⸗
uenerunt pauptatem. Et ꝓ illos reges in Garlaam
qui omni anno eligi vebuerũt:a ꝑ vnum annũ wmi
nari: ⁊poſtea omnib ſpoliari.⁊ in exiliũ mitti. Sic
in ꝓpoſito omnia iſta mala inuenerũt qui nõ queſie
runt me Iſa. lxv. Nota. A.xj. lix. Hec miꝑ: qꝛ bic
aliquãdo wmini ſatis exiliter eſſent hoſpitari: niſi
ſummarios ſuos pᷣmitterent: qui vo pᷣmittunt. ibi
viuere querũt.illic ſatis inueniẽt:ſic Joſeph: Geñ.
xlj. Et ſicut quidã rex ſapiens:quiin p̃dicta byſto⸗
ria de Barlaam cõtinet᷑. Ibi nanq; quilibet talis
accipiet benedictionẽ ⁊ miſericoꝛdiã a ceo ſalutari
ſuo:qꝛ hec eſt generatio querentiũ dñmn:in ps.xxiij.
Pꝛimo in loco cõgruo.id eſt.in coꝛde mũdo in ec
cleſia ſancta. Mõ in coꝛde ſoꝛdido:necin lecto laſci⸗
nie.et carnalis cõcupiſcentie:qꝛ ibi nõ eſt ſpeculum
ſine macula:Canti.iij. In lectulo meo queſiui:quẽ
diligit anima mea:queſiui⁊ nõ inueni.¶ Mõ in fo⸗
ro.in quo fuerit æceptio.⁊ cõcupiſcentia oculoꝛum
et vbi quilibet nitituralium væcipere: Oſee. v. In
gregibus ſins ibunt ad querendũ wminum. ⁊ nõ in
ueniẽt. Sed in omni loco.tam in foꝛo.qᷓ in curia:in
qua viget iuſticia iuſtus iudex inuemit᷑: Yſa.lj. Au⸗
diteme:qui ſequimini quod iuſtũ eſt:⁊ queritis w⸗
minum. MNon in oſtenſioe nouitatis ⁊ vanitatis: in

qua omnis querit᷑ ſuꝑbia. ⁊ vana reputatio. inuenit
is qui eſt humilis ⁊ mitis. Sed in ſocietate humili⸗

tatis ⁊ veritatis inuenit᷑ is qui eſt veritas ⁊ vita Zu
ce.ij. Ynuenerunt eũ in medio wctoꝝ. ¶ Becundo
in tempoꝛe apto: Inuenit᷑ nanq;: pꝛimo ab his qui
querunt illũ in die claro.gratie ⁊ bone vite: non ab
his qui querunt illũ in nocte ⁊ tenebꝛis zulpe⸗ Cãt.
iij. Per noctes.id eſt.exiſtens in tenebꝛis cu
et voluntate queſiui:quẽ diligit anima mea: qu eſi⸗
ui 2nõ inueni: Yſa. xxj. Si queritis.ᷣ id eſt. querere
vultis querite:ſcʒ in die gratie.⁊ bone vite¶ Gecũ
w inuenit᷑ ab his quiquerunt illũ dum ꝓpe eſt. Sic
nanq; ipſum querũt.qui dum ſani.⁊foꝛtes.et iuue⸗
nes ſunt: cõfitentur:⁊ peccata ſua dimittunt:a⸗ ideo
ab illis faciliter inuenit᷑: qꝛ tunc omnis qui querit
inuenit: Math.vij. Et Zuẽ.xj. Et nõ faciliter inue
nitur ab his. quiquerunt illũ dum moꝛi debent: ge
difficile eſt. ꝙ eñ tune querant ſicut querere veberet
ſicut oſtenſum eſt. C. v.xuiij. cum cõcoꝛdantijs et re⸗
miſſionibus ſuis. MNec eſt rõnabile ꝙ tunc faciliter
inueniatur:qꝛ illud eſt tempus iudicãdi: nunc vero
eſt tempus miſerẽdi. ergo querite wminũ teñ dum
inueniri põt: Iſa.lx.¶ Tercio ꝑ modos rarionabi
les. Requiri nanq; ad hoc ꝙ chꝛiſtus hic inueniat᷑
gratiam. in futuro ꝑ gloꝛiam. ꝙ querens pꝛimo
modũ habeat rsntee nr le nanq; qui ſim
plex. ? rectus eſt. nõ inuenit᷑ ab illo.qui duplici vel
falſa intentione:vel falſo coꝛde querit illũ. Ergo in
ſimplicitate coꝛdis.querite illũ:Gap.j. qjm̃ inuenit
ab his ⁊c. ¶ Gecundo ꝙ modũ habeat veuoreoꝛa⸗
tionis:quẽ modũ diſcere poſſumus ab illis:qui que
runt quod diligũt. Ypſi nanq; libenter œ tali re lo
quuntur.ꝛ linguã multum mouẽt ad querendũ:vbi
et quo inueniri poſſit. Sicnos oꝛando:Ecẽi.vlti.
Aueſiui palã ſapientiã in oꝛatõe. ¶ Tercio ꝙꝓ mo⸗
dum ſeu pedes ad ambulandũ habeat ꝑ feruentem
affectõem. quem diſcere põta quolibet multũ dili⸗
gente: ⁊ ſpecialiter a Oagdalena. cui dicit Joh. xx.
Mulier quid ploꝛas:quẽ queris.¶ Quarto vir⸗
tutẽ ⁊ modũ habeat pſeuerantie. videlicet a que

pe:actu

ſendo vſq; ad moꝛtem nõ vrſiſtat. Exemplo chꝛiſti
et omnium ſanctoꝝ:ps.cuij. Querite wininũ et cõ
firmamini:querite faciem eius ſemꝑ. Muarto p
media cõuenientia que ſunt tria. Pꝛimò coꝛdis me-
ditatio ſeu aperitio. Sicut nanq; querẽs videre cre
atum lumẽ oculos aperit. tanq medium pꝑ qð opoꝛ
tet ꝙ lumen recipiat. Sic volens videre lumen in⸗
creatũ hic in gratia.⁊ in futuro in gloꝛia: opoꝛtet
coꝛdis oculos a culpa mũdatos ei aperiat.⁊ wetri⸗
nam ſuã coꝛdis amoꝛe querat. Exemplo ſapientis:
Pꝛouer.xv. Coꝛ ſapientis querit wctrinã.¶ Sc⸗
cundo oꝛis mendicatio. Exemplo paupeꝑꝝ:in quib-
mendicatio eſt mediũ: ꝓ quod obtinent inod que⸗
runt. Dic ſpũaliter pauperes: ve quibo Yia.xlj. Ege
m pauperes querũt aquas.id eſt. gratiã mundan⸗
tem: gloꝛiã fecundantem. ¶ Zercio operis pſeue⸗
rans cõtinuatio. æremplo pugilis vel militis. qui
mediante pſeuerantia in bekliche operibo obtinet vꝛ
ctoꝛnam.quã querit. Sic ergo querite bonũ.et non
malũ: Amos.v.id eſt.cõtra temptationes pugnan⸗
w. et in bo nis operib ꝑſeuerando:quod notatur in
hocꝙ dicit:querite bofn.
In hoc vero ꝙ addit: nõ malũ: tercius notatur
articulus.que videlicet nõ ſunt querenda.ſed fugiẽ
da.⁊ hec ſunt tria. ¶ Pꝛimo mũdi gloꝛia. honoꝛ.al
titudo.ſeu poteſtas:qꝛ hec vel ſunt quaſi vmbꝛa fu⸗
gitiua que querentẽ fugit:vel ſunt ita alta ꝙ nullus
querens ea:ad libitũ inuenire vel attingere põt.Er⸗
go altioꝛa te ne queſieris:Ecc.iij. Yoh.v. Qũo po⸗
teſtis credere.qui gloꝛiã ab inuicem accipitis:ꝛ glo⸗
riam que a ſolo v eſt nõ queritis:id eſt gloꝛiã. que
eſt ꝓfectu virtutum:⁊ æ teſtimonio bone cõſcien
tie.ij. Coꝝ.j. Gloꝛia em̃ hec eſt teſtimomiũ cõſcien⸗
tie noſtre.Qui vo talia querunt: et quilibet qui in
talibo ꝓficit exemplo Gamuelis.j. Keg.ij. Puer an
tem Bamuel ꝓficiebatæ placebat tã ceo:qᷓ; homini
bus.Et eyẽplo chꝛiſti:Auce.ij.qui ꝓficiebat ſapien
tia ſua experimentali. ſᷣm ſanctum Thomã tercis
pte: chꝛiſto.quaſi ĩ noctemoꝛtis gloꝛiari poſſunt
ſicut oꝑarij vel mercatoꝛes:qui re die multa lucrati
ſunt. Tunc em̃ exultent ⁊ letent᷑ in te: omnes qui qᷓ⸗
runt te:in ps.lxix.¶ Becũdo abundantia tpꝑalium
que ꝑ mimiam ſollicitudinẽ: vel diuerſas vias. que⸗
ritur cupiditatis:qꝛ talibus modis illã querere: eſt
facere⁊ illam querere cõtra ver voluntatem. 7oꝛdi⸗
nationem. Seus nanq; voluit oꝛdinauit. ꝙ homo
viueret laboꝛando in ſudoꝛe vultus ſui:G en.iij.ſoi
aũt qui in laboꝛe hoĩm nõ ſunt:ſicut vſurarij.latro
nes.raptoꝛes.⁊ qui viuunt v turpi lucro.⁊ hmõi:et
alium modũ viuere querunt:nam vſurarij nõ ſu⸗
ꝛe:ſed vſura.⁊ ſic v alijs: et mentiunt᷑ talia licita
eſſe.⁊ a veo cõceſſa. Quos oẽs pſał po.iiij. repᷣhen⸗
dit dicens. Filij hoĩm vſq;quo graui coꝛde:vt quid
diligitis vanitatem ⁊ queritis mendaciũ. ¶ ZYer⸗
cio carnalis voluptas in gula.z luxuria.⁊ huiuſmo⸗
di:qꝛ qui talem querit vmbꝛam.lumẽ gratie impe⸗
dit. vecreſcere in eo facit:qꝛ ſicut videmus vecre
ſcentibus nu bibo ⁊ vmbꝛis.caloꝛ creſcit ſolis. ⁊ clart
tas augmentatur. Et ecõuerſo ipſis creſcentibus.et
inter nos et ſolem ſe interponentibo. vcreſeit ⁊ mi⸗
nuitur. Ita œcreſcentibo nubibus carnalitatis. et
cupiditatis:creſcit augmentatur caloꝛ charitatis
et claritas gratie:et ipſis creſcentibus minurtur et
obumbꝛat᷑: Jere. vj. Ve vobis:qꝛ æclinauit dies:
⁊ ꝓlixioꝛes facte ſunt vmbꝛe veſperi:quia Prer hec
abundauit iniquitas ? refriguit charitas. Math.
xxiiij.q; omnes que ſua ſunt.i.eis ſcõm carnem vele
ctabilia querunt: Ad Ohil.ij.

vij.

viij.

ix.

ij

p⸗ .
ſeimlane n uh Z
onöreipublicevellult.
ain rdn eis llats vel leſt c⸗

luus ſo
Zaanſaeſtinter onas elnitod
mltueenteiͦt delnugnu uſtne
pii geſt bene öputanetcftür guotn
inſupfo magnopegnop roapa
neamẽtis ? haſtiludis in Ceeſtinis
tiv in magna rennetiz abenda t
xillis qui nuncjeos belloinuabu
tnolllon auriliü requireret in wnns
hiquianca eos ſunt inuenirit /oꝛſ
uuptatis / upocitotis illox malo⸗
Pidſeneſr aſſten⸗ li teng
lalieno eſſent. g iuſtis apenſis no⸗
luiniuſts aceret Call ho vel tal
boduuroniſperüt imopotius rtorg
Int end ad voluntate dantiij mecloe
lntmti guiinagna geamieſummh
un ab vna Nila vel vicd eis odiati
futis ſomſſtok ſiop itioſtnäik n
Mvescmidas damerciameta inöna
ingnirto avo gul detinſinin;

here. Jnpz ix Gcdo Eentemtta cap

oblcitaegnlerir ginigelin g
rrgcggletät, n videliczutl
is „d. Neps poſtnlat iud
dlcd noteneifn nterligenns ,
woiatgaengirenen
yltaudet e itap

dmpld Bamnels, Regi⸗ dung
Pfiatbatrplaccbar ti Noranin
bchꝛiſt. Auce ini gfiaebatlupin
nentali fmſancuumn Thomi nn
Naſtinogemomos gioꝛian pofiunt
mercatoꝛegiui wodlemultalucti
rultentzletentinte omneoquiq⸗
(Becigoabundontutpolium
liatuoiné veldiuerſis vias gue⸗
getalibus noclaillz guererereſt
rerechtra di voluntatem 10rdl⸗
nanqg voluitodinanit hond
oin ſodore ultusſi: Gß ii i
boimno ſunt ſicnt viurani, lnn⸗
nivuum unmhilan nlie
inereberunt: nan vſnrani tb u
ſic rglis: Ftalia lian⸗
jſic dslis:et mentluntta Ra
ſa. Quosisil⸗ Ern 1 .
boin vihro Gganlchege ſtat

tem 0ento nindtdii ar,

f09
uptzll ln: unnnn⸗ i
irvmbram. ume utt
e t deſiar ihenlo n
ns, Cloꝛcfe Citſolis. clan

Papina
Apine pꝛimo ali/

qui oſtendent᷑ modi ⁊ modoꝝ diuer
ſitas. Gecundo raptoꝝ afſimilatio

oſtendit᷑ atq; cõparatio ⁊ exceſſus 5

. uitatis. CTercio ingratitudo ruſtici
tas ⁊ ꝓditio.Quarto culpe aggrauatio.Quinto fal
ſa excuſatio. Sexto pene inflictio. Septimo familie
inuolutio. Octauo ve moꝛte raptoꝝ tyrãnoꝝ ina⸗-
nis populi oſtendit᷑ exultatio.
tum ad pꝛimũ.modi quib raptoꝛes et tyrãmi
rapiunt nõ ſna ſunt plurimi. quoꝝ tres oſtendunt᷑
ulam raptoꝛum fuſcinulã tridentem. qua habe
tur.j. Reg.ij. Dabebat inquit fuſcinulã tridentem
in manu ſua. ponebat eã in caldario vel in cacabo
et oẽ go leuabat fuſcinula ⁊c. Mõnullinãq; raptoꝝ
liõ fuſcinulã dicunt᷑ imanu hpr̃e tridentẽ.qꝛ trib mo
dis qi trib ventib aliena iniuſte occupãt.⁊ vetinẽt
occupata.que dñium habẽdo qᷓtũ ad ſubditos. mu
tuũ nõ reddendo. qtũ ad vicinos. munera cupide v
ſiderãdo.qᷓtũ ad vtroſq;. Graue vo illoꝝ onium on
dit᷑. tã in factis ꝓpꝛijs.q in factis miĩſtroꝝ ſuoꝑ. In
factis ꝓpꝛijs exercet᷑ ⁊ oſtendit᷑ in extoꝛſiõe quã faci
unt collectas ſeu talliatões vel taxatões a ſubditis
directe vł indirecte petẽdo. Sirecte. qũ vocatis ma
ioꝛibo ve patria exponũt eis magnas q̃s fecerũt expẽ
ſas pᷣtendentes cam. vel que nõ eſt cauſa.videlicʒ de
fenſionẽ reipublice vel iuſtũ bellũ in quo fuerũt. vel
iniuſtã vexatõem eis illatã. vel ſi eſt cauſa frequẽter
cõcauſa eſt inter duas vel tres alias foꝛte minoꝛ. q̃re
multa exp enderũt vel magnã ſuſtinent pecunie ino
piã.qꝛ ſi bene cõputarẽt ꝙtũ ⁊ quotiẽs expenderũt
in ſuꝑfluo magnoꝝ equoꝝ ⁊ ro baꝑx gonararn in toꝛ
neamẽtis ⁊ haſtiludijs.in exceſſiuis feſtis.in nouita
tibo. in magna rerinẽtia habenda ꝓtꝑe pacis ⁊ belli
⁊æ illis.qui nunꝙ; eos ĩ bello iuuabũt.etiã ſineceſſi⸗
tas illoꝝ auxiliũ requireret. in wnis magnis dãdis
his qui circa eos ſunt inuenirẽt foꝛſitan ꝙ alie ſunt
pauꝑtatis ⁊ rapacitatis illoꝝ maioꝛes cauſe ꝙᷓ illa
uã oſtendũt. vel ſaltẽ illa quã pᷣtendũt nulla foꝛet
lalie nõ eſſent.qꝛ ꝓ iuſtis expenſis nõ egerẽt.ſi nul-
las iniuſtas facerẽt. Tali ergo vel talibn cauſis oſtẽ
ſis adiutoꝛiũ petũt.ĩmo potius extoꝛquẽt vel rapi⸗
unt.qꝛ nõ ad voluntatẽ dantiũ mediocrẽ.ſed ad vo
luntatẽ ꝗꝓpꝛiã magnã pecunie ſummã hr̃e volũt.par
uam ab vna villa vel vico eis oblatã refutãtes. In
factis vo mĩſtroꝝ ſuoꝝ idẽ oſtendit᷑ in hoc q nimis
graues emẽdas ⁊ amerciamẽta irrõnabilia ĩponunt
⁊elinquẽtibo.quoꝝ quilibet inſidiat vt rapiat pau⸗
perẽ. In põᷣ.ix. Scðo vente mita capiũt mutuant᷑
ꝙ quibo qnq; tallias.ſicut ptʒ. H.ij.xxuij qnq; fidẽ.
qñq; falſum ipignoꝛãt ꝓmiſſum.que oĩa eqliter te⸗
obligãt ⁊ acquietãt.qn videliq; quilibet alteri debi
ta holt, pögnxtj dannunbea peccatoꝛ ⁊ nõ ſoluet:
Mich.vij. Pꝛinceps poſtulat ⁊ iudex in reddẽdo eſt
dicẽs. ꝙ nõ tenerm interlinearẽ. Et tq toꝛuo vul⸗
tuſcebita petẽtes reſpiciũr.⁊ tãduris vᷣbis inuadũt
ꝙ vix audẽt æbita petere.que ſi petierint iraſcũtur
et ad inimicitias ↄuertunt᷑. malũ ꝓ bono etodiũ ꝙ
dilectõe reddẽtes.q vidẽtes creditoꝛes finaliter pꝰ
multa tedia ⁊ laboꝛes leti erũt medietatẽ remitte⸗
re vel dare vt aliã habeant medietatẽ.ſiue xe boc
eis vendiderũt vel mutuauerũt.ſiue ve quocunq; cõ
tractu vebitoꝛes ſint. Si emãt aĩalia vel alia victua
lia ita ea ad regias pᷣſas habere volunt ꝙ ꝙ aĩali q
valet vcẽ. vix dabũt Hõ inſuꝑ eis mutuat
videt᷑ eis ꝙ ſit datũ vel totũ vel medietas.⁊ ſialiter
viderint rem ſe habere ad inimicitias ↄuertunt᷑.qð
pulchꝛe oſtẽſum eſt quo ad oẽs iſtius ꝓceſſus pꝑtes:
Ecẽ. xxix. Solidi inquit vix reddet dimidiũ ⁊ cõpu⸗

tabit illud quaſi inuentõem. ſinaũt:fraudabit illũ
pecunia ſua.? poſſidebit illũ inimicũ gratis ⁊ cõui⸗
tia ⁊ maledicta reddet illi.p honoꝛe ⁊ bificio red-
et illi cõtumeliam. ergo ne cõmiſceamini foꝛnica⸗
rijs aut auaris aut rapacibo.j. Coꝝꝑ. v. Sed heu ali⸗
qui cũ eis in pᷣdictis cõmiſcent ſocietatem inuiti. qꝛ
ipſis inuitis ⁊ nolentibo bona illoꝝ emunt ſicut pla
cet eis.¶Aliqui vo nolentes ſicut illi mercatoꝛes 2
hmõi qui eis multa vendũt charius rõe dilationis
qua cupiditate ducti frequẽter torũ amittũt:nã vi

olenti rapiũt illud: Math. xj. Et iſtis nõ eſt multũ

cõpatiendum: qꝛ vſure cupiditas. illoꝝ cauſat miſe
riam.¶ Alij ex euentu ↄtingenti. ſeu foꝛtuna cũ eis
ſocietatẽ habent ⁊ vicinitatem.⁊ pticipatiõem. Si
cut atingit qñq; in diuiſiõe alicuius hereditatis.vil
le vnij.vel manerij.qð diuidit᷑ inter filias:⁊ alia oc-
caſione q̃cunq;:ex q diuiſione poſtea ↄtingit tyran⸗
nũ vnã hr̃e poꝛtiõem:⁊ fidelem aliã. Vel ficut qnq;
cõtingit in emptõe⁊ venditõe.vel alia q̃ cunq; ꝓqui
ſitõe.qua tyrãnus iuxta terrã vel vmmiũ acquirit
Ex tali.n.foꝛtuna frequẽter fideli⁊ ſi impliciↄtingit
infoꝛtuniũ:qꝛ ex quo tyrannus tantã cũ eo habʒ vi
cinitatẽ ⁊ pticipatõem voluntas viſus et poſſe nucqᷓ
ceſſabũt.illũ æ pte ſua excludere.⁊ad hoc diuerſas
⁊ malicioſas excogitãt vias:qñq; nãq; vicinũ tantũ
vexant faciẽdo ipſum indictari vel accuſari.et ꝑ bi⸗
las dñis iudicibus væferri ⁊ atachiari z incarcera⸗
ri ꝙ opoꝛtebit illũ eis hereditatẽ vendere. quaſi
nihilo vel obligare:qua obligata.ſic malicia foꝛtiji
cabunt ꝑtem ſuã:ꝙ nunꝙᷓ illa recupabunt. Calinõ
da bit ceus ptem in celo:cũ ſanctis ſimplicibo⁊ fide
libo.ne foꝛte oẽs ꝑticipes ſuos æ celo cuꝑet excdlude
re. Sed in inferno cũ raptoꝛib ⁊ monibo dicẽs il⸗
lud Abacuch.ij. Suſcitabunt᷑ lacerãtes te.⁊ eris in
rapinã eis.¶ ¶Zercio vente munera penſiões. ence⸗
nia. wna. 7 curialitates. ab oĩbo cupide expectãt. pᷣ⸗
ſtolant᷑ recipiunt.atq; ꝑ nuncios mutos.i.tedia et
vexatiões.vel qnq; ꝑ mediatoꝛes loquentes.⁊ dicen
tes. Opoꝛtet ꝙ aliquid vætis annuã videlicet penſio
nem:tot ſolidoꝝ.vel aliquid hmõi extoꝛquẽet: qo ſi
facere noluerint᷑:cogitãt eos tãgere:qñ tpᷣs viderint
et locũ:⁊ hoc qũq; aperteſuis balliuis dicit atq; mi
niſtris.vt vid elicet oculũ ad talem habeãt in malũ
etnõ in bonum:occaſionẽ querentes:quũo ei nocere
potenint. Et ſic teſte co: Adich.iij. Siquis nõ vede
rit in oꝛe eoꝝ quippiã ſanctificãt ſuꝑ eũ pᷣliũ. ¶ Ta
les elegant᷑ ſignificant oſtendunt᷑ ꝑ NMabuchodo
noſoꝛ YJudith.j. .ij.qꝛ ſicut ipſe ↄtra multas gẽtes
bellũ ſeuanit.qꝛ ad eius requiſitõnem ei ſeruire vel

tributa ⁊ munera dare noluerũt:ſicut nec teneban⸗

tur. Ita vnus tyranus vel talis patrie ductoꝛ:mit⸗
tet ad aliquem fidelẽ vel alium: ꝙ; ſibi ſeruiat.i.
ſit ſecum talidie in comitatu vel curia ad iuuandũ
tem ſuam:in negocio vel dnodena.vel aſſiſa.vel in
pte:quam cõtra aliquem foꝛte vi⁊ armis.et multi⸗
tudine faciet.vel pᷣdicta munera ⁊ buiuſmodia vici
nis ſuis veſidera bit:ad que ipſi nõ tenentur. Si pꝛi
mi cõſcientiam v falſa ꝑte habentes:vel ꝑaliquem
aliuʒ timoꝛem ſe excuſauerint:⁊ ei ſeruire noluerint:
et ſecundi ei tributa darerefutauerint. ad modũ di
cti tyranni Mabuchodonoſoꝛ ſaraceni corra om-
nes apte vel occulte.tanqꝙ; cõtra hoſtes bella leua⸗
bunt:modis qmibus poterũt eis tedia inferendo.
theſauriʒãtes iniquitatẽ. ⁊rapinas in edibus ſuis:
Amos.ilj.¶ Ex qua cupida theſauriʒatõe ⁊ cõgre
gatõe vnũ notabile ⁊ danoſum ſequit malum illius
videlicet ꝓphetie impletio.qua dicit᷑ Eſa.j. Pꝛinci
pes tui infideles ſocij furũ:omnes diligunt munera
ꝓpter que tripliceʒ vel vnã de tribpjvt cõm uniter eis
exhibẽt ſocietatẽ.vel eos ve robis retinentia ⁊ fami

ui.

V.

Exemp.

PRapina

lia retinẽda.vel eos ſuppoꝛtãdo ⁊ iuuando:ne pnni
ant᷑ vel ſuſpendunt᷑:quis eſt tamfoꝛtis latro:vel vbi
inuenit᷑:qui ꝓpter munera a potentibo falſis nunc
iuuari no potenit. vel punitonem negligendo. In
quibo caſibus ve vniuerſo damno ꝑ malos illos fa⸗
cto:coꝛam væo reſpondebũt. =t tunc ſicut ſocij fue-
runt furum in culpa: ſic erunt in pena:qꝛ ſicut dicit
apoſtolus.j. Coꝝ. vj. Neq; auari qᷓtum ad pꝛinci⸗
pes infideles.vel alios falſos.munera a malis reci⸗
pientes. Meq; fures. qᷓtum ad munera talia dantes
æfurto ⁊ vemalo ꝑquiſito. Neq; maledici.i.taliũ
falſitatum ⁊ factoꝝ ⁊ mnoꝝ ꝓlocutoꝛes ⁊ mediato⸗
res neq; rapaces.regnũ vei poſſidebunt.et tuncſi⸗
cut dici Zach.v.Omnis fur ſicut ſcriptũ eſt: iudi⸗
cabit᷑.Glo.i.damnabit᷑.⁊ veniet ad wmũ iurantis

mendaciter.i.ad mmũ iurantis vel iuramentũ fal⸗

ſum ꝓcurantisꝙ furis liberatiõe.vel furẽ ſuppoꝛtã
tis.Etad mmũ furis. Glo.vindicta.¶ Qũo em tẽ
i.in moꝛte vindictã eternaʒ euadere poſſent qui oĩa
ablata ꝑ illos quos rerinuerũt vel inuerunt vel nõ
punierũt reſtituere.⁊ e ommibb dammis illatis ſa⸗
tiffacere tenent ⁊ nõ faciunt. em̃ adhuc oĩa tenẽ
tur patet.qꝛ ſi nõ reſiſtentes latronibo ⁊ alijs male⸗
factoꝛibo ad reſtitutionem tenent᷑:ſicut patet ꝑ rati
onabiles cõſuetudines et leges. P.xiij.l. Et ꝑ illos
verſus in quibus cõtin entur:qui reſtituere tenent᷑.
Juſſio.cõſilium.cõſenſus.palpo recurſus. Partici
pans.mutus.nõ obſtans.nõ manifeſtans. Aà multo
foꝛtioꝛi rõne ſuppoꝛtantes vel iuuantes vel nõ pu⸗
nientes cũ punire poſſent. O: autem nõ ſicreſtitu⸗
unt. nec ſatiſfaciunt notiſſimũ eſt. ergo illoꝝ dam⸗
natio iuſta eſt:quia nõ dimittitur peccatũ:niſi reſti
tuat᷑ablatum:q quia nõ faciunt: oñs cõteret Tn⸗
tes eoꝝ in oꝛe ipſoꝛuʒ.in ps.lvij. Patet ergo qũo ra
ptoꝛes ſunt fuſcinula dyaboli tridẽtata.ſignati er
vrſum.qi tres oꝛdines dentiũ habet in oꝛe ſuo a
niel. vi. Et oſtẽſi cũ factis ſuis et rapine ſue modis
pᷣdictos ophni ⁊ phinees:qꝛ ſicut ce illis ſeu de mi
niſtro illoꝝ dicit᷑j. Reg.ij.Omne qð leuabat fuſci⸗
nula tollebat:ſupple quaſi ſuũ. Ita cæ iſtis repu⸗
tatione illoꝝ dici poteſt illud Nume.xxxj. Vnuſqͥſ
qh em̃ quod in pᷣda rapuerat.ſuum erat.¶¶ Quia q̃ͥn
tum pᷣdictis modis.vel quibuſcunq; alijs modis:ſi⸗
cut rerum inuentaꝝ vetentione:quaꝝ tamen veten
toꝛ dicit᷑raptoꝛ.xiiij.q.v.ſi quid. vel reꝑ naufragan
tium occupatione.æ qua.C.viij.arti.v.⁊.vj. Vel
vſurarum feneratione. nam vſuraꝝ feneratoꝛ dicit
raptoꝛ.xiiij.q.iiij.ſiquis vſurã. Vel inferioꝝ cõten
tione.æ qua dictũ eſt.ꝗJ.vj.xxix. JIndex nanq; qui
alienum iurgiũ reputat pᷣdam ſuam. pᷣdo dicit᷑. S.
RB uibuſcunq; alijs
vijs vel maleficijs occupare poterũt:totum ſuum re
putant ſine culpa ⁊ ꝑiculo.dicentes.et allegantes.ſi
oñi ſint et ꝑ miniſtros ſuos vel patriã. aliqua occu⸗
pant. væ quibus cõmemoꝛant᷑: male illa acquiſie⸗
runt:bene cõueniat eis.qui me hoc habere fecerunt
ego habeo legẽ ꝓ me:ſi aliquod ſit piculum ipſoꝝ ſit
quid ad me. SDic ronde quidam dñs ſatis tarde
quem gulcs dines ecit heredem ſuũ:quia aliter eũ
ſuſpendiſſet: ꝗpter poꝛcum furtiuum:quẽ quidaʒ la
tro ad wmũ illius diuitis æ nocte adduxit: ad ꝓcu
rationem vnius balliui pᷣdicti wmini:qui ſciuit
oñs illius diuitis hereditatẽ œeſiderauit: quã mali
ciam idem latro ꝙ alio furto poſtea ſuſpendẽdus fa
tebatur. Mectamẽtyrannus: quod ſi ic acquiſiuit re
ſtituit: ſed modo p̃dicto reſpondit. Abdiniſtri vo et
alij rapinarum ⁊ falſitatũ mediatoꝛes ecõuerſo di⸗

cunt:allegantes ꝓ eis:ꝙ ipſi ſine ptculo ſunt:quia ſi

habent auantagiũ.ſ. oni quibus talia acquiruntur
habebunt ⁊ ꝑiculum:qꝛ qui habet honoꝛẽ habebit

et onus. ¶ Ded in curia vei in vltima ratõe redden
da: piculum ⁊ penã inter ſe diuident.i¶Oni rapaces
ptem ſuam habehũt:qꝛ tales miniſtros falſos dile⸗
rerunt:ꝑ quos talia acquirere cupierũt: qui licet le
gem terre ꝙ ſe habeant.⁊ iudiciũ ſeu ſententiã:quia
tñ legem ſuꝑioꝛis curie iꝓ ſenõ ha bent. ſnĩa data
in inferioꝛi curia. in ſupioꝝ reuocabit᷑. AMiniſtri vo
ꝑtem penarum poꝛta bũt: quia talibo medijs ⁊ falſi
tatibo ⁊ magnis ⁊ malis ꝑquiſitis cupidis dñis pla
cere nitunt᷑. Sciunt nanq; ꝙ dñi tales amant mini.
ſtros.qui plus repoꝛtare ſciut. Et ideo intantũ qͥti
die in falſitatibo.et cautelis.et bonis cõſuetudinib-
epꝛimendis.⁊ malis inueniendis ſubtiliant᷑ vt plu
ra repoꝛtare.⁊ dños ſuos plura lucrari faciãt:ꝙᷓ alij
qui fuerüt ante eos ꝙ vix põt ſimplex vel fidelis ter
rã habere iuxta illos:quin caurelas inueniãt.i dñm
infoꝛmẽt:quo ipſam acquirere poſſit:q iteꝝ vix po
teſt quis elinquere:quin vltra iuſticiã pumiat᷑non
cõſiderãtes: ad reſtiturionem tenent᷑: omniũ que
oñs vel dña p eos male acquirit:qᷓuis œ hocnulluʒ
habeant emolimentũ. ſicut ꝑ pᷣdictos patet verſus
S.e.c.iiij. Juſſio ⁊c. Quand ergo eis in foꝛo penuẽ
tie reſtitutio iniuncta fuerit:ſicut veberet.ſi veraci
ter⁊ diſcrete cõfiterent᷑: vadant ad dños illos.⁊ vi⸗
cant ꝙ bꝛeueab eis habebut reſponſum:⁊ finaliter
inuenient: ꝙ alia reſpõſio vel reſtitutio nõ erit:niſi
ꝙ dni rapaces cum talibus miniſtris ſuis eternali⸗

ter damnabunt᷑:ſemꝑ ſibi mutuo maledicẽtes. Si⸗

cut patet.A.xxvij.xlij.quia rapinas meditat᷑ mens
eoꝛum:Pꝛouer.xxiiij.
In quibo nõ m aſſimilatio vel cõparatio.ſed etiam
peioꝛ cõditio:quã in multis alijs reb habentibo cõ
ditiones malas inuenit. Pꝛimo nanq; inter feras
aues pᷣdales leoni in aliqno aſſimilant᷑ aquile.r in
bligua cõditione illoꝝ excedunt rapacitate. Aſſimi
lant em eis in hoc:qꝛ ſicut ðꝛ.iſti pᷣſam rapiũt:⁊ ſaci
ati alijs aĩalibo ⁊ auiba rapacibo.ꝑtem viuidũt reſi⸗
duam ſeu verelinquũt. nullã vo pdam appᷣpenden⸗
tes: ve aĩalibo et auibo ſequentiba pᷣdam ſuã faciunt.
Sic iſti multis modis pᷣdã rapiut a panꝑib. et ab
alijs quibuſcũq; nihil dimittẽtes v cõtingentito ꝓ
Pphas vel nephas. pꝑ infamiã vel bonam famã bre
poſſunt.æ 2 pᷣda cubile ſuũ replent ad modũ leo
nis:æ quo MNau.ij.Leo cepit ⁊ ipleuit cubile ſuum
rapina.Quia ſicut leo cubile ſuũ replet rapina ꝓ ſe.
et leena:⁊ leuncułita iſti inſtaurãt maneria auro et
argẽto.equis ⁊ rob.et vaſoꝝ varietate.edificis alta
eleust. poſſeſſiones multas acquirũt. ꝓſe ⁊ vxoꝛibo.
et filijs nepotibo:quib cũ hec oĩs ondunt 2 ontãt
gloaͤres H ꝙ ſunt ð numero illoꝝ. v quibo in ps
xxij. Pctõꝛes Z abũdantes in ſcło obtinuerũt diui
tias:va citer reſpõderi poſſet dicẽdo illud: Eſa.iij.
Rapina paupꝑis in wmo vr̃a. Iſtã vero pᷣdã inter fe
ras ⁊ aues pᷣdales ſequẽtes ꝑticipãt:qñ diuitibo ma
lis ⁊ mĩſtris ⁊ alijs rapacibo feſta faciunt. ⁊ munera
arch mercedes dãt v talibo ꝑquiſitis. Suꝑ iſta vo
aĩialia aues ſequẽtes tũc redeunt.⁊ œ eis pᷣdã faci-
unt.⁊ cochlear panis ſeu paneũ:ꝑ qð pꝛius alia ve⸗
uoꝛauerũt vuoꝛãt.qñ q̊ balliuos ahos mĩſtros bi
las accipiũt.⁊ eos incarcerãt vel duriſſimemulctãt
q̃ mulctanunqᷓ ſvoliaris vbia dantih obolü re
ſtituent. Vel qñ p ſenectute vel moꝛte vel alio ipedi
mẽto amplius villicare nõ poterũt:tũc ꝓpter copu⸗
tum nõ datũ vel cũ multis arreragijs male datu.vł
Iter aliã occaſionẽ excogitatã:oĩa capiunt᷑ in ma⸗
nu dni. Elide.. viij. xxxviij.æ quibo verificat᷑ illõ
Eſa.xxxiij. Ve quipdaris.nõne ⁊ ipſe pCᷣdaberis:
Eiiſo in quibo coditõibo ſunt leoniz aquile ſiles
videre reſtat in quibo ferocitatẽ ⁊ rapacitateʒ illoꝝ
excedunt.ꝛo quo eſt aduertendum. O= pꝛimo pꝛo

nn ſobulo: necnnet lup

apine
nl ſehnai
cünn

ne orcu ſimin
nn ingu atn cancn
Gigenminane chleuanenn
e i ocorod conocandum
nneng fmusan
ſrunzandlunniuildornn
ſtuent Itarugtusinl elane
iteſ hlgtntotd chſnnrrni
mnodonotincmibus. iercltſießdic⸗
amquoipſgaſtonuo in oinmnior
noco oues ad modĩ ſpinsrum lan
oſtenſum ett F,lr. Gicerpo vlulan
ocadant yel ſpollet: quando em ynn
elqaiſcunq falſus duodenarius v⸗
Hlouitur ci alio:vt innocentes op
uibus damui inferat yel ot nocente
horet None lypus lypo ylulat: vt ſn
acant velſpolient allum lupum aue
Ntad ampliusnocendum. Dic will
Inqzeguſa alii nfoꝛmst w falſitater
nercedem ei pmittit. Lalis eñn dinlan
ſitatpaſtoniqgidiotſe diam er verin
mercatorlus:ni cöneniunt de vnd
Bic ductoudas datnte gichnen
luciptiapatone Onmnes it rhisi
ii vocant lupiyeſpererguinireling
ne Auplingut reſpgte geſin up
nbantinabſeoncitin peſgeres
dam llant ttaiſtiſengfaneſenn

inmene. Ac anus veidi dclamnti⸗

cun tulbus ninſns insermal
Kimneſbinnmonilttn g
ntinungiusntinim

ſafimlano delcihuntihſeetimn
gnaiu maltsalis tenhabentivej ?

sinnenit. Prinonancginterfenno
onlinelignoafimiint agnleni
pneilopenetint apreinte Ain
bocqeſiantör iſtöcamraplütrſea
Nravih wpnclv. gten diungir ni⸗
inquur nulli vopam apobenden⸗
aulko /eguentivpan iſftaunt.
mocs pi vpiutoponpi etab
nlbiloumitites wcötnigentio
1s. giutamii vel honantanhe
da ablleſnireplentac nocileo
i Leo ceptt ripleuit abileſvum
grleo ublleſnürepletraping e.
Litaihtiinttaurärtmanenganroet
obet valop varietate. dcfuiui
lesnutugaclliit hſennenun
: aiocibero⸗ nnd
pſunrömumaoilipnrguin N

Rapina

tantocrudelioꝛes ſunt:ꝙ leo dicit᷑ ꝑcere ꝓſtratis ſi⸗
cut oſtenſum eſt. C.xvj.xviij. Et ſanctis viris ſicut
patet e Saniele. et in miraculis ſanctoꝝ:quod iſti
nõ faciunt. Ideo ad veſignandũ maioꝛem in leone
gentium crudelitatem.et maliciam:qᷓ in leone beſti
arum: ſignanter ꝓpheta quẽlibet raptoꝛem aſſimi⸗
lat dicens: Eʒech.xxxij. eoni gentium aſſimilatus
es. ¶ Secundo.qꝛ leo magnis animalilo ⁊ repaci
bus pᷣqam ſuam facit:ſicut ð vrſo ⁊ huiuſmodi. Iſti
vo ecõuerſo libentius ſimplices inuadũt:⁊ ce eis Pp⸗
vam cõmunius faciunt.æ potentibo rapacibo qui
reſiſtere ſciut ⁊ poſſunt nihil faciũt:quod ramẽ cru
xlius ⁊ grauius eſt peccatum. Pꝛopter quod væ eis
verificat ⁊ poteſt dici illud.ij. Reg.j.Leonibo foꝛti-
oꝛ es.nõ in vera ſed in crudeli foꝛtitudine.¶ Ter⸗
ao qꝛ leo ⁊ aquila ⁊ huiuſmodi anialia rapacia ali⸗
quando pᷣda ſatiant ꝓtunc quieſcunt.et pᷣſam nõ
copiunt.nec venant᷑. YJiti vo diuitijs ⁊ rapinis nun
q;ᷓ ſatiant᷑:quin ſemp coꝛda cupidoꝝ plura cupiant
et querant.Et ꝙᷓnto plura capiunt ⁊ rapiunt:tan⸗
to plura cõcupiicunt.⁊ in maioꝛ vel ſunt. vel ſe elſe
opinant᷑ egeſtate.x quibus Pꝛouer.xj. Alij rapiũt
nõſua:⁊ ſemꝑ in egeftate ſunt:Cuius rei ronem vi⸗
.AA. xxvij.iij.¶ Gecũdo lupis in aliquibo aſſimi
lant᷑ coditionibus et in aliquibus eoꝝ excedunt feri
tatem.¶ Pꝛimo in hoc eis aſſimilant᷑:qꝛ ſicut lupi
mõ ⁊ natura ſua:quandã atra canes ⁊ oues faciunt
cõfederationem et cõſpirationem: dũ ſero vlulant
in aliquo certo loco:ad cõuocandum plures:vt mul
titudine ⁊ foꝛtitudine foꝛtius canibus reſiſtant pa
ſtoꝛum: ⁊ crudelius ⁊ audacius oues innadant.⁊ væ
ſtruant. Ita raptoꝛes iniuſti adulteri: QLuce. xviij.
inter ſe atederationes ⁊ cõſpirationes faciunt quo
modo nõ tm̃ canibus.i.eccleſie pᷣdicatoꝛibus ſed eti
am qũo ipſis paſtoꝛibus in omnib reſiſtant: ⁊ quo⸗
modo oues ad modũ ſpinarum lana ſpoliant ſicut
oſtenſum eſt. F.j.ix. Gic ergo vlulant vt reſiſtant et
occidant vel ſpoliẽt:quando em̃ vnus patrie ductoꝛ
vel quiſcunq; falſus duodenarius:vel alius quiſcũ
qʒ loquitur cũ alio:vt innocentes oppꝛimat. vel ali
quibus damnũ inferat.vel vt nocentes liberet ⁊ ſup
poꝛtet. Mõne lupus lupo vlulat:vt ſimul ouem oc⸗
cidant vel ſpolient:⁊ alium lupum audatioꝛem faci
ant.ad amplius nocendum. Sic v illo qui eqqua⸗
cunq; cauſa aliũ infoꝛmat ⁊væ falſitate vel rogat vel
mercedem ei ꝓmittit. Lalis em̃ vlulat vt ſummo re
ſiſtat paſton:qui dicit ſe viam et veritatem. Sic de
mercatoꝛibus:qui cõueniunt ve vno pᷣcio vendẽdo.
SBic ⁊ ductoꝛibus patrie:qui cõueniunt inter ſe *
lucri ꝑticipatõne.Omnes iſti ⁊ his ſimiles: Soph̊.
iij.vocant᷑ lupi veſpere:quinõ relinquebant in ma⸗
ne. Lupi inquit veſpere.qꝛ ſicut lupi: qui e die lati
tabant in abſconditis:in veſpere fameſcunt:et ad pᷣ

dam vlulant. ita iſti ſemꝑ fameſcuut.⁊ nõ relinquũt

in mane.Ad cuius verbi veclaratõnem eſt notanda
fabula:que cõtinet ꝙ lupi ſero in vnum locum cõ
uenientes:⁊ ad quoddam ouile ꝓperantes: oꝛdina/
uerunt inter ſe in eundo: qũo oues omnes uoꝛa⸗
rent:ita ꝙ nullum reſiduũ carnis vel pellis vel lane
crelinquerent:quoꝝ vnius dixit: ꝙ ipſe voluit la⸗
nam. alius ꝙ ipſe voſuit pellem: alius ꝙ ipſe voluit
camem:quibus dictis ⁊ factis de qnto rape ⁊ ſpolia
re potuerunt:nullũ reſiduum dimiſerunt vſq; mane
Bic magnis raptoꝛibo ꝑ patriã trãſeuntibo vel in
aliquo loco cũ familia ſua rapaci moꝛantibo: dum
quilibet illoꝝ qui vult ⁊ poteſt:ab omnibus capit.
Inter quos dũ aliqui multa capiunt:nihil ſoluunt

niſi tallias.dũ alij ſicut hauenarij:⁊ alij ꝓuiſoꝛes ꝛn

na capiunt:ab vno duos ſolidos. ab alio duodecim
narios:⁊ ſica ceteris: q̃ntũ a ſingulis capere poſ⸗

–—
.ͤ.
ſunt: vt de reb in wmibo dantium inuentis nullaʒ
uiſionem faciant. ſed ad vicinos tranſeant: di ri⸗
aldi alij malendrini in wmib in quibus vel iu⸗
xta quas hoſpitant᷑ vel tranſeunt:gaſilinas et quic⸗
quid vaſtare poſſunt: vaſtant. dum itex magni bal
liui:et eoꝝ vxoꝛes⁊ filij 2 familia quilibet vice ſua.
et mõ ſuo colligit: ⁊ capit quicquid cage põt.quid
oteſt ouibo remanere:niſi miſeria et pauꝑtas. Et
ic ſunt lupi veſpere fameſcentes: nibil quod cape⸗
re poſſunt verelinquentes:dũ maioꝛ maioꝛa et mi⸗
noꝛminoꝛa. abe qntũ malicia ſua inuoluere
poteſt capit.Quoꝝ tam factum nephariũ ꝙᷓ iudici
um iuſtum recitat᷑: Mich.iij. Audite inquit pꝛinci⸗
pes Jacob ⁊ duces wvmus iſrael.qui violenter tol⸗
litis pelles eoꝝ vſuꝑ eis.⁊ carnem eoꝝ. cœſuꝑ oſſiln
eoꝝ:tunc clamabunt ad vñm. et nõ exaudiet eos:et
abſcondet faciem ſuã ab eis in temꝑe illo: ſicut ne-
quiter egerũt in adinuentõnibus ſuis.qꝛ ſicut dici᷑
Sech.xxij. Rapiebant violenter egenu⸗ pauperẽ
ad modum vt pᷣdictum eſt lupoꝝ.⁊æ quibus pᷣdictũ
eſt: Act᷑ ꝓx. Intrabunt in vos lupi rapaces qui nõ

tm vt pᷣdictum eſt.ſed quod peius eſt lupoꝝ excedũt .

in damno faciendo poteſtatẽ.⁊ damniillati magni
tudinem:qꝛ lupus foꝛax ad ouile veniens vnã ouem
vel magnam ꝑtem vnius ouis comedit. Alias licet
plures ſtrangulauerit.ibi tñ coꝛpoꝛa eaꝝ dño dimit
tit. Iſti vo non tm̃ vnam: ſed foꝛte væcè vel viginti
rapiunt. vel ſaltem valoꝛẽ:nullam dño dimittentes
ſicut ptʒ in regia pꝛiſa.q victuslia capiunt ꝓ wvmo
pꝛincipis:⁊ non tm̃ oues vel alia animalla minoꝛa:
que lupi caꝑe ſolebant rapiunt.ſed etiã maioꝛa.ſiẽ
equos ⁊ boues vniuerſas inſuꝑ ⁊ pecoꝛs cãpi. Pꝛe
terea lupi hominibo nocent.ſi pecoꝛa illoꝝ negligẽ⸗
ter cuſtodiant᷑. vſti vo illis nocẽt:qui hmõi habẽt
animalia qtumcunq; diligẽter cuſtodiant᷑: etiam
illis qui hnõi nõ habent aialia.vũmodo aliquas
habeãt poſſeſſiones.vel alia bona que amittere poſ
ſunt. ¶ Quoꝝꝑ raptoꝝ iuſta damnatio oſtendit.ij.
Reg.xij.p iudiciũ quod Sanid rex vedit ve vno ſce⸗
leroſo:cuius culpã oſtendit Mathan ꝓpheta in hoc
ꝙ cũ bones ⁊ oues haberet plurimas:vnam ſolam
qquã vicinus ſuus habuit abſtulit. ꝓpter quod rexad
IW ham diyit. eum eſſe viꝝ moꝛtis.Qui ergo h vixit:
diuina illuminatus intelligẽtia e illo:qui vnã ab⸗
ſtulit ouẽ:cũ multas haberet.quale putatis iudiciũ
us da bit:qui tale tũc vedit iudiciũ ꝑ ꝓphetam ſu
um.æ his qui multas habent terras ⁊ redditus.et
multa caſtra ⁊ maneria:⁊ qui veberẽt multas habe
re diuitias ⁊ theſauros niſi illoꝝ ſtulticia:⁊ ſuꝑflue
obſiſterẽt expenſe et a pauperibo oues vel boues vel
quecũq; alia auferũt vel capiunt.⁊ nõ ſoluunt. Mõ
ne tales dicet ⁊ iudicabit eſſe dignos moꝛte:qꝛ ſicut
dicit Pꝛouer.j.aĩas poſſidentium rapiunt. Se pᷣdi
ctis leõibo? lupis ſimul dici᷑ Sopv.iij. Pꝛincipes
in medio eius: quaſi leones rugiẽtes:qꝛ rugiũt ſi uꝑ
miniſtros:qui magnã nõ repoꝛtant pᷣdam:⁊ ſuꝑ ali

os: qui larga eis nõ dant munera vel encenia rugi

unt. vel ſaltem multũ oſtendunt rugitum. Sequit᷑
Judices lupi veſpere nõ relinquebant in mane.
Tercio licet in aditõnibo pluribo aſſimilant᷑ piſci
bus ⁊ illos excedunt in voꝛacitate.ſicut põt oſtendi
ꝑ dicta.l.xij.v.tamẽ inter illos ſpecialiter lucio aſ
ſimilant᷑:qui lupus vocat᷑ aquaꝑ:⁊ ipſo minus ha⸗
bent vel oſtendut in factis ſcʒ rõnis:ſicut eleganter
oſtendit ꝑ quoſdam verſus factos æ quodã rapto⸗
re:qui Lucius vocabat᷑.Lucius eſt piſcis rex ⁊ tyrã
nus aquarum. A quo diſcoꝛdat lucius iſte parum.
Hic homines vuoꝛat hic piſcibus inſidiatur. æſu
rit hic ſemꝑ:hic aliquãdo ſatiat᷑. Amboꝝ merita:
ſi lanx equata libꝛaret. lus ratõnis habet qui ra

x.

Arti.iij.

Rapina

tione caret.¶ Quarto aſſimilant᷑:⁊ excedunt cõdi⸗
rionem ſpongie:qꝛ ſicut ſpongia ex omni ꝑte aquas
trahit et recipit: quas coõpꝛeſſa emittit. Sta iſti ex
omni pꝑte:que poſſunt ra piũt recipiunt.ſed nec in
fininitate cõpꝛeſſi illa reſtituunt. ergo qne in moꝛte
ſqʒ eſt ſpes hypocnite:ſi auare rapiat: Job. xvij.
AQuinto illi ſtulto aſſimilant et in fatuitate exce
dunt. æ quo dictum eſt. P. vij. xxj. qui ſemꝑ accipe⸗
re voluit v panello. Ita iſtip omni negocio ſiueꝓ
ꝓꝛijs et ſupꝑſluis expenſis:ſiue ꝓ filij milicia:ſiueꝓ
filie matrimomo: ſiue ꝓ quibuſcunq; alijs expenſis
faciendis. ſemꝑ accipiunt ve panello pauperũ ſub⸗
ditoꝛum.ipſoſq; cũ omnibus alijs agendis:ſicut cũ
alijs cibarijs panem cõſumunt. Ende ps. xiij. e-
uoꝛant plebem meam ſicut eſcã panis.i¶ Sexto aſſi
milantur belligerantibus. ſicut patet. M. viij. xviij.
ipſoꝛumq; excedunt pꝛauitatem: quia ſicut dicitur
Judic.xxj. Non rapiũt eas iure bellantium:ꝗpter
uod in moꝛte væ quolibet illoꝝ verificatur ulud:
ob. v. IJIpſum rapiet armatus.i.ↄva bolus qui eſt
armatus malicia ſeu armis malicie ſub quo militãt
Beptumo ipſis aſſimilant᷑ vmomibus: ipſoꝛum
qᷓ; ſnperant maliciam.¶ Pꝛimũñ patet:qꝛ ſicut ip ſe
pꝛimus vmon vitatis raptoꝛ:atq; oꝛdinis raptoꝝ
fundatoꝛ ⁊ inſtitutoꝛ.cum cõplicibꝰ ſuis rapere vo⸗
luit in celo diuinitatem ſeu vitatẽ. vt eſſet ſumilis
altiſſimo.ſicut patet Eſa.xiij.vt videlicet maioꝛis
gquam vens oꝛdinauerat eſſet potentie: maioꝛemq;
hab eret honoꝛem et gloꝛiã. Gic iſti: qui de oꝛdine
regula et fundationeſua ſunt:atq; ꝓfeſſione. mul⸗

ta rapiunt.cõgregant.atq; varijs ac ſcrupuloſis mo

dis acquirunt᷑.vt maioꝛem habeant in hocmundo
potentiam. gloꝛiam.et honoꝛem. ꝙ veus oꝛdinauit:
quoꝛum regula ad quam ꝓfitentur ſcribitur. A. xij.
iiij.Et incipit. bona gente ⁊c. Ad quam plures re⸗
cipiutur plureſq; ꝓfitentur: ⁊ ꝙᷓdiu bechnr vſq; ad
moꝛtem tenẽt:quã regulã ꝙᷓcunq; ab eccleſia appꝛo
batam. Nec mirum: quia iſta regula ſiue raptoꝛum

oꝛdo: fuit pꝛimo inuentus in celo.ſ.in nobiliſſimo

loco:et a nobiliſſima creatura.ſ.a lucifero ſummo

angeloꝛum ac ſupᷣmo. Sed hen ꝗpter finem mirum:

eſtiq tot habet ſequaces: nain tinis totum afundet
quado quilibet raptoꝛ ab ipſo rapietur: vt ſemꝑ cũ
ipſo ſit in wmo ſua inferni: v cuius oꝛdine hic ſem
per fuit dum vixit: Job. xxvij. Tollet eum ventus
vrens. I. infirmitas et moꝛs: et velut turbo rapiat
eum ve loco ſuo.ſ.dyabolus. Gecundũ ꝙ videlicet
monum excedũt pꝛauitatem oſtenditur. Pꝛimo:
ꝙ ipſi quos af fligunt:in loco toꝛmentoꝝ affuigunt.
i.in inferno qui vocat᷑ locus toꝛmẽtoꝛum: Luc. xvj.
Secũdo quia ipſinõ toꝛquent:niſi malos. Ipſi vo
hic homines toꝛquent: vbi non eſt ita cõgruus lo⸗
cusqꝙ toꝛmentis. ſicut infernus. et plus frequenter
bonos ꝙᷓ malos. ¶ Tercio quia ipſoꝝ puuitio ve⸗
merita nõ excedit punitoꝛum:qꝛ in inferno nulla eſt
imiuſticia:nullus enim ibi iniuſte punit Iſti vo fre
quenter plus reſpiciũt ad pecunias colligendas. iỹ
ad culpas coꝛrigendas. Semones puniunt culpas:
ſti ex culpis colligunt pecunias: ꝓter quas da⸗
tas eos frequenter punire diſſimulant. ve pꝛopter
quas nõ datas frequenter vltra rationem pumiunt:
et vltra vmerita velinquentiũ: etꝙ tanto illoꝛum
curia peioꝛ eſt inferno. Nota.S. xij. xxvj. Sed om⸗
ma iſta redimere inaniter credunt oblatiomibus. et
elemoſynis: quas repᷣhendit us: Malach. j. Intu
liſtis inquit e rapinis claudum. et languidũ. Mõ.
plures aſſimilatões illoꝝ.AI. xiiij. xvij.
Qui pꝛimo ruſticitatem comittunt:q-um ad xe
um:quem ꝙtum in eis eſt furti vel rapine faciũt re⸗
ceptatoꝛem:dũ ei talis dant vel offerunt: que reſti⸗

Secũdo in ciuilitatẽ cõ

R

tuere leberẽt ſpoliatis.

mittunt apud mũdum:et apud omnium venatoꝛũ:

et apud ilioꝝ qui in auibus celi ludunt educationẽ.

xi

Nam ſicut cõtra omnium iſtoꝝ artem ⁊ edncatio⸗

nem eſſet:aſſuefacere nobiles canes vel falcones. ſ.

ad capiendum animalia wmeſtica:ſicut oues et bo

ues.vel gallinas vel caponcs qꝛ ars illoꝛum et edu⸗

catio vult ꝙ indomita capiant atq; ſilueſtria. Jta

cõtra no bilium ſtatum:⁊ cõtra omnem bonumſta⸗
tum:⁊ omnem bonã educationem eſt:ꝙ nobiles et

potentes:qui gladiũ poteſtatem atq; terras ⁊ reddi

tus quaſi ſtipendia accipiũt ad vindictam maloꝛũ.
i. ad venandum malefactoꝛes. et capiendũ et puni⸗
endum reos:quaſi animalia ſilueſtria. intendant ca

ptioni vel venationi vomeſticoꝝ.⁊ afflictioni ⁊ rapi

ne ſimplicium. Tales non tm̃ cõtra educationem:
ſed etiam cõtra Johannis baptiſte pᷣdicatõem mul
tum cõmittunt:Luce.iij. Neminem inquit cõcucia
tis neq; calumniam faciatis.ſed cõtenti eſtote ſtipẽ
dijs veitris.¶ OGe quibus ſi nõ ſint cõtenti.ſed alie/
na ꝑ rapinam vſuram vel dceptionem vel qᷓcunq;
falſitatem acquiſierint. quis illos a ꝓditionis picu
lo poterit excuſare. Di enim rex alicui filioꝝ ſuoꝛuʒ
cõmiſiſſet cuſtodiam:ſtipendia dans ei cõgrua ꝙꝓ ta
li cuſtodia:⁊ filijs etiam aliqua ꝓ ſuſtentatiõe ilioꝝ
minus tamen ꝙᷓ cuſtodi:ſi ille cuſtos ſuis ſtultis ey⸗
penſis ſtipendijs filios regis xe ſuſtentatõe ſua ſpo
liaret:quis a ꝓditionis ingratitudimis vitio illuʒ
poterit excuſare:⁊ q̃nto plura recepiſſet ſtipẽdia:tã
to maioꝛem hoc faciendo cõmitteret ingratitudinẽ
faliitatem ruſticitatem atq; ꝓditionem. ¶ Dic in
qpoſito filij regis celi ſunt populares.et alij ſumpli/
ces poteſtatibus ſublimioꝛibo ſubiecti.de quibus in
ps.lxxxj. Filij excelſi omnes. Maioꝛes vo dni: ſunt
eis ad cuſtodiam veputati. eccleſiaſtici ad anima Z.
et ſeculares ad cuſtodiam coꝛpoꝑ. Filus vo ſimpli⸗
cem ſuſtentationẽ. Iſtis vo maioꝛem terraꝝ et red
duuum vedit ꝓmoñonem et poreſtatem ꝓ ſnpẽdio
cuſtodie:⁊ laboꝛis. Si ergo iſti ſtipẽdia ſua ſuꝑflue
expendant vel auare vetineant:et ſi ubiectoꝝ filioꝛũ
ſuſtentationem. ꝑ q̃ncunq; viam malam acquirãt:
none ingrati ſunt ꝓditoꝛes:⁊ ꝙᷓto plura quaſi ſtipen
dium a vo receperũt: tanto maioꝛem cõmittunt in
gratitudinem atq; ꝓditionem. Caueãt ergo ⁊ dili⸗
genter excogitent quid vo reſpõſuri ſint: qui plura
a vo acceperũt. et largioꝛa dnia atq; terras 1 reddi
tus.⁊ plus viuunt ve bonis alienis: ꝓluſq; populuʒ
Ti.imo veum in populo ſuo:a quo oia que habẽt re
ceperunt rapinis et duro dnio atq; grauiſſimo iugo
et egyptiaca affligũt ſeruitute: ad modum ludeoꝝꝑ
7 Pylati qui foꝛtitudine 7 poteſtate a cæo acceptis
um crucifixerunt. In quo facto ſatis plane oſten⸗
ditur:q illi qui plus a wo acceperũt: quiq; plus ha
bent terra. plus æum cõtemnunt: minus v ce⸗
lo curant.iĩmo nõ videntur credere:ꝙ ſint eo ſubie⸗
cti vel ad celum oꝛdinati:vel ꝙ; ſubditoꝛuʒ data ſit
eis poteſtas.nõ ad gubernationem:ſed ad ſpoliati⸗
onem:qua q; abutunf᷑ cõtra veum er ſubditos illa
pꝛiuabunt᷑. Et erunt ſine omni porteſtate œbiles in
moꝛte: ⁊ vſq; in eternũ ⁊ vltra. In moꝛte nanq; erũt
ſicut dicit: Oſee.xiij.quaſi nubes matutina:qꝛ ſicut
nubes matutina ſolio ardoꝛe adueniente diſſoluit᷑:

ita iſti ſupuemiẽte ardoꝛe moꝛtalis infirmitatis. De

quit᷑.Et quaſi huluts turbine raptus ex area. Ecce
illoꝝ tunc vbilitas:⁊ nõ reſiſtendi imporẽtia:qꝛ ſiẽ
puluis ð area rapit᷑ ? in lacũ ꝓijcit᷑. Ita illi qui alia
rapuerũt:væ lecto moꝛtis rapient᷑ ad ꝓfundũ laci.
Et iuſte quidẽ.qꝛ multa ſunt:que m nonullis i⸗

loꝛum peccatũ rapine aggrauant. et illud graue eſſe

oſtendunt.⁊ que in omnil raptoꝛibo ſtatum illoꝛũ

rii

Anti iii.
xiiij.

ſiivo fiummt hnſtun i
nſmnit Ylipnc a lacidpie
hr noc lakzelolan⸗ ſufienai
ios enocterapuiſſent. o ſul n
timhoncerlict nc in
natdecti digfinotenn
tc lclunor Reñinendel
riii. Pants inguitegentiü vit i⸗
utilli virſanguinis eſ Et Ec. n
imtin ſudoꝛepane quaſiquiocaat
i gladiatoꝛocadot, qnondianu v
Eo diuerſimoeocndat poten gey
glocio. Einſup raptogoceiſo gwt
Nt Cref ii vbi diat. A melius fun⸗
dioſjnoxtuis fame. qnilliſtatim moꝛ
mmboerit oſumpnia ſtenlitateteme.
Pecgri rapineinoiotam in painappit
isaggraat eſtdiuinupceptii cötrn⸗
ſatpatt dancri in uo cöninct
lcküßethto deſundndiacienddege
nlirifunti ghibnit wii g n hena
Gbpatutſ liopageuar iſtalderat
ns. Horoei velnunc viſum cab
rgho and lmunc nſſumeſtin
Muniſſa. geno Dimitti pecatum e
ſemmonſtkniͦt dic vötiluc cii

tecuaſinis winittonpns

nnu gteniſtins mienli maoſte,
mi tmao
mnganlattinr debiileime⸗
uingendn Fberet eſtci
erelum ſan no vident Gen⸗
ſiounggi ſillioh
anllsceidlamnt⸗ umä
nuenehelchlumnſöfl . 3
eneel dnibinz nn de
. irindne indiiße
genn ſeguid maii
Uencleit Saneſian

latatematgg pdltonen, Bicin
ocllſunr apllans taliſingl
uublimiondpſndiemn weagihsn
Ncelliomnes. Maidus dodinfn
un putatn ecckeſaſtic ed anini
cuſtoclamcmnpop Fihs oſinli⸗
one Iſtis ſo moioren ten aptttel
Mottonenetpoteſtatem tgecto
s. Gierpoikiſtipe o iu fue
vare ntineantet ſbieaopfiloꝛn
pqnaunq; nam melam ocquirt:
ltoꝛ:, cto plurs gvoliſtipen
rüt: tanto moloꝛumcmittuntin
Bpditonem. Caueitergo dili⸗
auid doreſpoſariſun: uiplunn
tlargion diia atchtentnsrlegti
te donis alimis gluſczpopalnz
Poprloſuo:godi ur abitt⸗
c durd flo at ögauiſſino i
igütſeninne 0 nocn inlgl
1poteſtates do geligti
n Inl l ſiro lt ſcn

lusa Moacaeperüt: lch Pn
Is um unnnd ninlſi,,,
ntenmrenene it nn
ſube torn i

Kvy.

xvj.

Rapina
multis alijs malefactoꝛibo monſtrant eſſe piculoſi/
oꝛem. Circa queʒ articulũ. Pꝛimo oſtendi?᷑ quid in
inagnis regibus vel pꝛincipibo ſecundo quid in om
nibus raptoꝛibus culpam aggrauat atq; alijs pec-
catis grauioꝛẽ eſſe oſtedit. Tercio quare peccati ſui
periculum nõ ſentiunt neq; vident.Pꝛimũ patet
er ꝑiurio quod rapiendo incurrũt. Rexr nanq; rapi
nas cohibere tenet:⁊ ad hoc in coꝛonatione iurat:vt
cuſtodiat pacem ⁊ cõcoꝛdiam in populo:⸗ leges et

cõſuetudines bonas cõſeruet.⁊ vt miſericoꝛdiã ⁊ iu

ſticiam: ꝙtum põt faciar:quod iuramentũ nõ tenet
niſi rapinas cohibeat et raptoꝛes puniat. qꝛ aliter
iuſticiã nõ exercet: nec ad illius ptinet ſocieratẽ.æ
quo Hiere.xxiij. Regna bit rex ⁊ ſapiẽs erit ⁊ faciet
ludiciũ ⁊ iuſticiã in terra.ᷣſi ipſe vel ſua familia. ſua
negligentia vel voluũtare ſubditoꝝ bona tollat. Gr
cut dicit Ecc.xlj. Auferendo ptem ⁊ nõ reſtituẽdo.
Eui nõ ſolũ impꝛoperari põt illud ad Roma. ij.
OQuipdicas i.qui cohibere vebes nõ furari: furans.
Jmmo qõ peius eſt:qui iuratus es nõ furari.fura⸗
is.qꝛ dicit lex:q;nullus impꝛobioꝛ fur:ꝙᷓ qui rapit
Inſti.ti.iij. ve vi bo. rap.S.queres.li.iiij. Datet ergo
xiurium illoꝝ aggrauat velictũ. Gcdo iſtius cul
pe grauitas in õib raptoꝛibo: nõ tm̃ ex pdicte legis
oſtendit᷑ verbis. veꝝ etiam ex raptoꝝ factis in quiba
graunius peccare monſtrant᷑ ꝙᷓ fures:qꝛ illi mo bilia:
iſti vo ꝑ falſitates ⁊ poteſtates ⁊ vſuras immobilia
auferũt. Ylliꝓ indigentia. iſmi p ſupfluitate rapiũt
ꝓpter quod dicit᷑ vel dici põt illud:viere. xlix. Si fu
res nocte rapuiſſent: q ſufficeret ſibi ⁊c᷑. Grauiꝰ
etiam q homicide:qꝛ licet vterq; tam raptoꝛ ꝙᷓ gla⸗
diatoꝛ occidãt. diuerſimode tñ ⁊ cũ maioꝛi pena ra-
ptoꝛ ꝙᷓ gladiatoꝛ:e em̃ raptoꝛ occidat patet Ecẽ.
Hxuij. Pams inquit egentiñ vita ipſoꝝ.qui vefrau
dat illij.vir ſanguinis eſt. Et Ecẽ.xxxiiij. Quiau⸗
fert in ſudoꝛe panẽ quaſi qui occidit ꝓximũ ſuũ. O⸗
etiã gladiatoꝛ occidat:qnotidianũ vcet exꝑimẽtũ
Fo diuerſimode occidãt. patet.qꝛ vnus fame.ali

us gladio. inſuꝑ raptoꝝ occiſio granioꝛ ſit. oſten

dit Rreñ.iiij. vbi dicit᷑. ꝛ melius fuit occiſis gla⸗
vio.q;; moꝛtuis fame.qm̃ illi ſtatun moꝛtui ſunt:iſti
extabuerũt ↄſumpti a ſterilitate terre.(¶ Scom qõ
peccatũ rapine in oĩb tam in pꝛincipibo ꝙᷓ etiam in
alus aggrauat eſt diuinñ pceptũ:cõtra quod faciũt
ſicut patet ꝑ vecretũ.in quo cõtinet ꝙ rapina ꝓhi⸗
ber in pcepto ⁊æ furto nõ faciendo:qꝛ rapinã no per
miſit:qͥ furtij ꝓhibnit.xxuij.q.v.penale.¶ Terciũ
qð peccatũ illoꝝ aggquat:eſt culpe raptoꝝ indelibili
tas. Raro em̃ vel nunꝙᷓ viſum eſt:q; ablata reſtitue⸗
rent ergo raro vel nunc viſum eſt: ꝙ culpa illoꝝ eẽt
dumiſſa.qꝛ nõ dimittit᷑ peccatum ⁊c. SDe illis võò qui
foꝛte raro reſtitunt dici põt illud::Amos.iiij. facti
eſtis quaſi toꝛris incẽdio raptus./Etum vo ad
terciã ꝑtem iſtius articuli tria oſtendere reſtat. Pꝛi
mo ꝙ cupiditas plura habẽdi vel retinẽdi vel habe

re velretinere vltra ꝙᷓ æberẽt.eſt cã quare raptoꝛes

et auani piculum ſuũ nõ vident. Gcdo ꝙ cecitatem
ſua oꝛe negãt. ſed illã opeoſtendũt. Zercio quo du⸗
ce tales ceci vucunt᷑.¶¶ Pꝛimũ ptʒ.qꝛ ſicut cecus pi
culũ ante pedes latens nõ videt᷑. Ita igne cupiditę
tis excecati. v quibo in ps.lvij.ſupcecidit ignis.nõ
viderũt. piculũ ſun nõ vident. Exqua cecitate vnũ
magnũ ſequi᷑ malũ: ꝙ videlicet ad modũ cecioĩa
vendicãt. Sane ſicut cecus a ſeipſo vel alio ceco du⸗
ctus oẽm vie vendicat ꝑtem.⁊ nuncad vnꝗ nuncad
aliã ptẽ indirecte:⁊ nunqꝙᷓ vel raro directe pedes ver
tit. pluraq; pedibo quꝗ videns inuenit. Ita iſti cupi
Ditate excecati.nũcqd vnãꝗ. nucad aliã ptem terraꝝ
et rex ꝓxĩoꝝ ſuoꝝ cõpiſcenda ſe diuertũt.⁊ quot
pedibo affectionũ ſe obijciũt vel occurrũt vel oſten⸗

dũt quaſi ſua inuemiũt vel inuenire acupiſcũt. En
ſi ſtatum ſuũ bene cõſiderarent opponenti te coꝛũ
rapaditate reſpõdere poſſent. Sieut reſpondiſſe fer
tur quidã mimus quioptimus fuiſſe fertur dicto
elegatium ⁊ nichmoꝝ pulcerrimoꝑ inuentoꝛ.a quò
cũ poſtmodum cecus ⁊ antiquus effectus eſſet:qui⸗
dam no bilis ad cuius cunis moꝛe mimoꝝ ducatu æ
clinauit.queſiuit ſi eſſet ita bonus inuentoꝛ ſicut eſ
ſe ſolebat:intelligẽs querere v inuentione dictoꝛuʒ
richmoꝛum ⁊ taliũ que ad mimoꝝ pertinent leuita
tem. Qui ſtatim reſpondit:q mulſto melioꝛ innen⸗
toꝛ fuit cecus ꝙᷓ videns.qꝛ nunc inquit cecus ollas
pelium:⁊ quecunq; ſunt ante pedes meos muenio.
Ita iſti cupiditate et rapina excecati multo plura

—

inueniunt ꝙᷓ inuenirent ſi eſſent ſpiritualiter viden
tes. ꝙᷓ etiam alij mente videntes inueniant.qꝛ quic⸗
quid ante pedes affectionis vel veſiderij occurrit.vł
cupiditati illoꝝ ſe oſtendit. vel tanqꝙᷓ ſuum inueni⸗
unt vel innenire cõcupiſcunt. Et ſic ſicur cecus coꝛ⸗
poꝛe nuncad vnam ꝑtem.nunc ad aliam ſe mouẽdo
omnem pꝑtem vendicat ⁊ multa inuenit pedibo. Sic
cecus mente dicens illud Yob.xx. Mens mea in oi⸗

Exẽt᷑.

uerſa rapit᷑ Beg haccecitatẽ oꝛe negãt. ad modũ xvſ‚j.

cuiuſdã mulieris cece que Apexes vocabat᷑. xæ qua Exẽ

ſcribit Geneca ad Lucillum.qꝙ ſemꝑ negauit ſe eſſe
cecam. aſſerens alios qui ipſam dixerũt cecam eſſe
errare.⁊ obijcientibus ꝙ neſciuit recte ambulare:et
per hoc ſececam eſſe oſtendit. Reſpõdit cauſam eſſe
qꝛ wmus ſiue tempus obſcurũ erat. Ita iſti tor mo
vis cecitatem ſuã neg ant ⁊ alios qui illoꝛum repꝛe⸗
hendunt facta errare iudicant: quot modis rapinã
et cupiditatem ſuam excuſant. de qua excuſatione
habetur.j.articulo ꝓximo. Et ꝓ tanto oicit Sene⸗
ca ibidem:quod inquit in ipſa veridemus:in nobis
quotidie Rbengudne l ipſa ſe excuſabat.⁊ ce⸗
cam ſe eſſe negauit. Ita iſti ſpualiter cecos ſe eſſe ne
gant:aſſerẽtes ſe iuſtos:⁊ omnia que agunt iuſte fa
cere. Sed intrinſecus ſunt lupi rapaces:Math. vij.
Ergo licet oꝛe negant:tamẽ opere ſe cecos eſſe oſten

dunt. Dic vo excecati ductoꝛe ducuntur aureo vel Exẽ,

argenteo. Sicut oſtenditurꝑ exemplum v quodaʒ
potente:ad quem mulier quedã veniſſe fertur oſten
ns ei ius ſuum in vna re. qua iniuſte vexabarur
petens ꝙ ipſi iuſticiam faceret: qui reſpondiſſe fer⸗
tur ſe fuiſſe ſundum. Cuiilla. videas ergo chartam
meam:Cui ille.ſum cecus. Cui illa obtulit floꝛenos
quibus acceptis.ipſis quaſi ductoꝛe ad faciendum
quod mulier rogauit ducebat᷑. Sic in pꝛopoſito il⸗
li quibus ſaluatoꝛ loquit᷑ Mathᷣ xxiij. Intus ple⸗
ni eſtis rapina. & enim tali vncunt᷑ et reguntur re⸗
ctoꝛe et ꝙ nunꝙ ſunt ſurdi vel ceciin audiendo lu
cro ſuo: vel vbi wna eis offeruntur. patet. C. xvij.

xvj.cũ ſequen. Oe tali cecitate vide.P.v. ix.¶ Dz rviij,

vnum in eis videtur eſſe mirabile: ⁊ multum eſſe cõ
tra naturam:q videlicet excecati fiunt erudelioꝛes:
Peo tanto nanq; hoc cõtra naturam eſſe videtur qꝙ;
oc in natura R Greunnsfluit excecati vel
pᷣdam non capiunt: ſicut patet œ auibus rapacib-
vel minus ſunt crudeles et nociui. ſicut patet de vr⸗
ſis:qui ideo excecantur vt illoꝛum minuat᷑ ferocitas
LTeones vo et vrſi in effigie humana et in veſtimen/
tis chꝛiſtianoꝛum.æ quibo Prouer.xxviij. eo rugi
ens:et vrſus eſuriens:pꝛinceps impius ſuꝑ Vopufa
pauperem.fiunt erudelioꝛes ⁊ rapacioꝛes ſpirituali
ter excecati.œ quibo Amos.vj. Ue vobis qui opu
lenti eſtis:qui wꝛmitis in lectis eburneis et laſciui⸗
tis in ſtratisg veſtris. bibentes in phialis vinum. et
nihil cõpatiebant᷑ ſuꝑ atritione Joſeph. Ecce quo
modo coꝛdhum pᷣcedit cecitas ꝑ viuitiaꝝ opulenti⸗
am ⁊ vlitiarum copiam introqucta. Et ꝙmagnꝗ

Arti.v.
rix.

x.

Papina

ſequit᷑ crudelitas:qꝛ nõ cõpatiebant᷑ pauꝑibus. Si
em̃ qñ in lectis ſuis laſciuiut coꝛds ſua ceca apꝑirent
et miſerias inopũ:⁊ gemitum paupeꝝ pẽlare vellẽt:
qui miſeriã in victu ⁊ veſtitu die noctuq; laboꝛãdo
vitq ducunt: ⁊ ꝙᷓoiſſimilẽ in oĩbus ipſi habent foꝛ⸗
tunã. maioꝛẽ inuenirent matenã cæu laudandi:eiq;
regratiandi. ꝙᷓ; miſeroꝝ bona rapiendi vel tãauare
colligẽdi. Sed heu rapinis diuitijs vælitijs coꝛdib-
excecati:iſta nõ vident. Vos ergo quiadhuc exceca
tinõ eſtis:rapinas nolite acupilcere.diuitie ſi afflu⸗
ant:nolite coꝛ apponere:in ps.lxj. .
BSzʒ in illis vox quidã Yocob:qꝛ pulchꝛa vᷣba ha
bet ad excuſandas excuſatões in peccatis:quoꝝ qui
dam dicũt:oĩa bona ruſticoꝝ eſſe dñoꝝ ad voluᷣtatẽ
ſed hoc nõ eſt credibile:ꝙ ille eus qui poſuit oĩa in
pondere.numero.⁊ mẽſura:qui diſpoſuit oĩa etiã ip
ſa irrõuabilia.⁊ creaturas ſenſu ⁊ rõne carẽtes ſua⸗
uiter.nobiliſſimã creaturã rõnalem licet ruſticalem
eius creatõe redẽptõe adoptõe filios oꝛdinaret ſub
falſiſſims incertiſſims regula eſſe regendã. ſub vo⸗
lũtate vicq; peccatoꝛis.que infernũ replet: in qͥ nullꝰ
eſt oꝛdo.ſed hoꝛroꝛ.qu is vnqꝙᷓ ſapiẽs oꝛdinaret:ꝙ il
lud qo infernũ replet mundu regeret. Qui ergo ſic
aicũt ſunt væ lege ⁊ regula illoꝝ dicentiũ: Saß .ij.
Bit foꝛtitudo nr̃a lex iniuſticie. Et æ ꝑte illiꝰ A.
xv.iij. Alij ſe excuſant paupꝑtate ⁊ væbitis aſſerenres
ꝙ; intantũ ſunt obligati: ꝙ oʒ eos multa v hoĩbo ſu
is leuare:ſed hocnõ valet:qꝛ ad talẽ neceſſitatẽ ꝓpᷣa
ſunt ducti voluptate. ide z tales. Al.xij. xxxvij.
Alij malã allegãt ↄſuetudinẽ dicẽtes: ꝙ modus
eſt collectã æe hoĩb ſuis facere.qñ filias ſuas mari/
tat: ⁊ in hmõi negocijs vrgentib. Sed paꝝ vident᷑
filias diligerequĩ eñ tot maledictõibo ⁊ paupeꝝ la⸗
chꝛymis cas maritis tradũt. Etum cũq; em̃ ↄſuetu
dinẽ vel legẽ reqm vel coloꝛẽ in acquirendo vel reti
nendo habeãt. nõ valebit eis. vbi eſt cõtra legẽ vi.
qꝛ ſicut factũ erroneũ vel iudiciũ datũ vel aliqð fa-
ctũ vel regulatũ falſa lege in curia inferioꝛi.in ſuꝑio
ri ⁊ fidelioꝛi renocat? repꝛobat᷑. Ita ĩ ꝓpoſito.Alij
dicũt ꝙ e hoĩlo ꝓpꝛis:nõ eſt peccatũ acciꝑe:qð ha
bent qꝛ illa ſunt dnoꝝ.ſed ve boĩbo alienis eſſet pec-
catũ. dictũ multipliciter veficit. Pꝛimo:qꝛ qro
vtꝑiſtud dictũ fundet᷑ ſuꝑ voluntatẽ vel rõem. Si
pꝛimũ vet.illud eſt repꝛobatũ in pᷣncipio iſtius arti
culi. Sup rõem vo difficile vel potius ĩpoſſibile eſt
illud fundare:q; qũo cũ rone ſtare vel acoꝛdare poſ
let:ꝙ vnus in laboꝛe ⁊ ſudoꝛe magno die ⁊ nocte ꝑcũ
acquirat victũ.⁊ alius qui ocioſam ⁊ laſciuã et deli
catã vitã ducit:vſq; ad terciã in lecto laſciuiẽdo ꝓ li
bitu ſuo:illũ victu auferat: ꝙ vnus voluptuoſe vi⸗
uat.⁊ aliꝰ qui eſt ad imaginẽ vi ⁊ ſeruit wo:vix mi⸗
ſerabiliter viuat: ꝓ voluptuoſo cõuiuio filioꝑ dy
aboli galline auferant᷑ ð wmibo filioꝝ dei:ꝙ illi qui
q̃ſi tora vita vel ꝓ maioꝛi ꝑte vite ſue in luxurijs et
cupiditatibo ⁊ gulis dyabolo ſeruiũt.væ bonis illo
qui fideliter vo ſeruiut ꝓ poſſe ſuo.comedãat: et ipſi
vix panẽ habeant artũ ⁊ aquã bꝛeuẽ ad ſufficientiã
Vel quo cũ roe cõcoꝛdaret in ꝓpꝛios.in amicos in⸗
fideliter ſeruiẽtes crudeliter deſeuire: eo q; Apꝛij et
ſubditiſunt fideliterobediẽtes.ĩmo hoc videt᷑ cru
xelitatẽ augmẽtare: p eo ⁊ ex eo ꝙ faciũt cõtra natu
rale exẽplũ.ꝛ⁊ etiqatra leges ciuiles. Pꝛimũ patet
in natura accipitris ſeu niſi.x quo dicit᷑:ꝙ auẽ quã
nocte in vngelis tenet:vt a frigoꝛe pedes cuſtodi⸗
at mane auolare ꝑmittit. Ecce qui alias aues in
mane capit male tractat. illã wmeſticã q ei ꝓ vniꝰ
noctis tꝑe ſeruierat.illeſam abire pmittit. Iſti vo
ecõtrario dñatõem habentes:ſimilẽ dñatõq; habẽt
monis:qꝛ ſicut ipſe peius toꝛquet in fine illos wo⸗
meſti.os ſuos ⁊ qui ei diligẽtius ⁊ diutius ſeruierãt

R 1.

qꝛ loco retributõis infert ⁊ ſoluit fupplicia. Ita iſti
qui ↄtra pᷣdictũ exemplũ nõ extraneos:ſed qui einõ
vnius noctis tꝑe.ſed qui eitota vita ſua ſeruierunt.
dure tractare volũt exeplo emonis. Ideo tyranni
ridiculũ eius erũt: Abac.j.Ad lr̃am dicit᷑ e rapto
ribo. Sicut ptʒ ꝑ hocꝙ paꝝ ante pcedit:oẽs ad pdã
venient c. Scom etiã q dictũ ⁊ factũ illoꝝ eſt ↄtra
leges ciuiles:⁊ ſic cõtra iuſticiã. patet.qꝛ ꝑ illas qui
habet alios regere tyrannidẽ exercent in eos: quos
regere vebet. grauius peccat et durius pumiet᷑ ꝙ;ᷓ ex⸗
traneus:qꝛ dicit lex:ꝙ tutoꝛes pupillares cõſumẽs
diſſipans male cõtractans:grauius peccat:graui⸗
uſq; puniet᷑ qᷓextraneus hoc faciens.ff. e admi.tu⸗
to.l.tres tutoꝛes..ſi tutoꝛ.⁊.l.nõ exiſtimo.i. In in⸗
foꝛtiato. l.ij.ti. vj. Vide aliam legẽ his cõcõꝛdan⸗
õ Iterum dictũ et factum illoꝝ ꝓ tan
to veficiunt:qꝛ nõ ſunt ſic ſubditi illoꝝ.quin etiam
ſint ſubditi cei: et plus vi. Si ergo nõ timent eos
ſpoliare:qꝛ ſu bditiſunr illoꝝ:ſaltẽ timeant cei ſub
ditos.imo ipſum deũ in ſubditis ſuis ſpoliare:ne vi
ceant᷑ cõtra ipſum ꝓditoꝛie bellare dicentem: quod
vni ex minimis meis feciſtisẽ. ¶ Iteꝝ ceficlũt: qꝛ
dictum illoꝝ opere implẽt: vominatio illoꝝ ſimilis
eſt wminationi canis ſuꝑ oſſa:quia ſicut canis cu⸗
ſtodit os ab alijs: vt ipſe ſolus illõ uoꝛet. Ita iſti

quo LZuce.xj. e antem intus eſt veſtꝝ plenuʒ eſt

rapina ⁊ iniquitate.¶ Alij dicunt nõ rapio ſed gra
tis mihi dant:quibo reſpondet᷑: ꝙ aliquando talia
dant poteſtatem habentibo. vel ꝓpterimpoꝛtunam
petitionem:vel qꝛ timent ne ſoluere velint. Sicut
accidit nuper v emptoꝛe cuiuſdam mali dñi.qui cũ
venditoꝛe cuiuſdam piſcis cõuenit ꝓ quatuoꝛ ſoli⸗
dis ꝓ quibus cũ ibialfuc ꝙᷓ taliam habere poſſet
dixit: pᷣſenta eum dño meo ex parte mea. Zibenter
em̃ ſolutõnem ha buiſſet.⁊ allegauit cauſas quas ſci
Eeu diu piſcem nõ cepit ⁊ quia cũ vxoꝛe ⁊ filijs
nibil plus haberet ſed ꝙ habere nõ potnit malo tni
buit peccatoꝛi. vel ꝓpter timoꝛẽ vt maioꝛa damna

vitent. malunt em̃ dare gallinaʒ quã amittere equũ

vel bouem. Bant ergo ſicut ille ve quo habet᷑. O .j.
xij. Et ſicut pauper mẽdicus dat ꝑtem panis ſui ca⸗
ni malicioſo:tali nanq; plus dat ꝙᷓ; alteri: ne ipſum
moꝛdeat.vel ſuꝑ ipſum latret:ſed ꝑmittat ipſum in
pace elemoſynã petere ira ꝙ ptem elemoſyne dat ca
ni vt aliam ptem in pace habere poſſit. Gic quan⸗
v pauꝑ vel popularis homo venit cum tallis ſuis
ad curiã magni puncipis:petens ſolutionem rerum
ab eo emptaꝝ vel vebitoꝛum vel ꝓ iuſticia obtinen
da. occurrit ei canis unpudicus querẽs quid et q;⸗
tum petat:quo audito adiunget directe vel indire⸗
cte ꝑ ſe vel ꝓ mediatoꝛẽ quantu ei dabit.et ipſe pcu⸗
rabit ſolutionem: qui ab ipſo mercede accepta era
vño plenam accipiens ſolutionem.vix dabit credi⸗
ton medietatẽ mentiens ꝙ plus babere nõ poteſt.
Ecce quomodo canis iſte vnam ꝑtem de wno et ali
am furto accipit:vt qui totũ habere teberet ha⸗
beat wtem. em̃ omnes qui ꝗpter tales vel cõ⸗
ſimiles cauſas munera accipiũt etiam oblata male
acciplant oſtendit᷑ ꝑ leges ciuiles.Pꝛimo Codic.li.
xij.ti.et themetiẽ.l. euotum in fine.in quo cõtinet
quiſquis militans vel iter agens vllo in loco ali⸗
quid ab hoſpite poſtulauerit intantũ eum inbibe⸗
ri ſceleratũ moꝛem iubemus.vt ipſis quoq; p̈benti⸗
bus impunitũ eſſe nõ patiamur. Et in eodem li xij.
ti. ſalgamo hoſpitibus nõ pᷣbendo.l.vnica ſcribi
ſic. Ne quis comitũ vel tribunoꝝ aut ppoſitoꝛum
aut militũ nomine ſalgami gratia.i.culcitras lignũ
oleum a ſuis extoꝛqueant hoſpitibo. ſed neca volen
tibus hoſpitibo in pᷣdictis ſpeciebus aliquid aufe⸗
rant.Glo.quis ſemꝑ pᷣſumitur acuſſio. Si ergo iſti

ummpe bengein nn nnade

n
ſnaſalon halliuo

nemponeret⸗reſponai⸗
icn m mm nin han

ſt. Sic n.erot imaho ſa
nuurgimiiinen
tmitſacere barbanm obſtyi .
arentals a tali pſusſtbe ¹
ureamoſpottaui quia nimis ere
ninganceſllnc gren
munera vſuram abbis quilicctn
pontamen babent dandl rolontat
tentes Tdit mihi verum : Biant
lam dyabolo. A,r ir eeinocere
w vel negocior inpedltöem facien
peditionem nunis differmndo. ſicn
yvngeno porutbenealiterfacere.
llont.¶ Alij voouferentes bonah
poupere focto dicunt non eſſepecc⸗
Uparentela ſus hobuit talio. rider
ſutum ſyum hocetii lcunt qñ nid
elaliumpotenticnins puri poupe
Nlopinantur bonumegnumegnut
Nuncjtalemequnm equtantteptinan
lenuopaberemus⸗ Blij ad modi
mncdem anfennt imaginiueſtinutn
Decummias theſaurosauferunt vel s
dicemes ienuni; ömodum debon
bit dlchlamigemanfenun Tnac⸗

Pypechonns eſtin b ſſte
ſurin yeme necin eſtg

fnit lanoimaginn
latroimaginismonue
tronestmnaginis ineeere to cgiſti

rntaneſtaſununſ d⸗
balza r oſeſllo l ot l
en Sataninhbetfeteim
igutare, Alidiantnooſign
ntulwntſhonck,alignanc
ten bentib. el prrinponmnan
Nyelqe timentneſoluere relint. Dian
der Nonptorecliuſtammaldſi gch
ciuſdam li⸗ Cönenit oqgatuor ſrli
uscü nihlalincjtalambabere oſt
ta cum dno med expante men Aibenng
en habuiſtt2allecoit auſioisſl
iuplſcemno cpit nia ci yꝛer ili⸗
habentſeg habene nopotmit nalon
oni pel pterninozipt maidn damnn
unten dare galline;z qväamitrerteqri
Danterpoſtautillewquohobet. O,
tallnanq plus dot ſyolten: ne ipſun
ſap Pub rna ſitnintihini
gäpetere lta g Prem elemoſynedeta
Petere ia ken landin
teminpacehadere voſit Dicguan
opolans bomo venittumn til isſt⸗
gd eerens ſclurinentmm
l nn oi iſtan Obtitn
N i. Ggeris glld eth⸗
aicans inplliclo guete li it

ator? quontu el d
n . ngeſtlann
ungimhi kunn n
ninananli, Moetli

.

„
4

6

Exemp.
xxij.

Exemp.

tiij.

Exemp.

Rapina

male recipiunta volentilo. multo peius recipiũt: qͥ

recipiunt a nolentilv.quoꝝ conſenſus de hocꝙ da⸗

bunt nunqᷓ requini᷑ ab his qui recipiunt. Dicut cõ
tingit qñ dñs aliquis vult hre collectã in dmio ſuo:
vocat duos vel tres maiores devnaquaq; patria:7
ipiqmittunt magnaʒ ſummã ꝓ tota patria in qua
ſunt ita liberi homines ſicut ⁊ ipi.quam tñ non ſol⸗
uunt pꝛo tota patria: ̊ potius tota patria ſoluit
eis:qꝛ ipᷣi collectoꝛes ſibipᷣis parcunt ꝓpter quod ali
quando R erunt in vaſtitateʒ ⁊ rapmnam. iij. Reg.
xxj Exypdictis ptʒ ꝙ multi dantſicut ille vedit dya
bolo candelam. Al. xx. ix. Mij dieunt bene cõneniat
ſenaſcallo vel balliuo meo eatis ad eum. Sed ſup bi

las vel alias vlatões accuſet᷑q recipit munera 71 di

mittit que dño vebentur. dñs bene intromuttit ſe et
inquirit veritate. Ded vbi accuſar ꝙ alreri iniu⸗
riam facit:vt dñs lucrerur. oñs qui plus diligit lu⸗
croſum miniſtrũ 1 fatuum vicinum. ꝙ fidelem mini
ſtrum 7 ſapiẽtẽ vicinũ.nonvult ſe intromittere:qꝛ ẽ
beniamin lupus rapax: Geñ.xlix. Nota..xij. xliij.
E ſncris patet ꝙ in omnibo tali excuſatiõil-
aſſimilant᷑ ciidã latroni qui ſicut in antiquis cõti⸗
netur geſtis:quandã Ppoſiaur: imaginẽ.x quo cum
ad rõnem poneret᷑ reſpondit ſe excuſando. anulũ ac
cepi vigito:qꝛ manũ mihi poꝛrexit æ annlum ob/
tulit. Sic. n. erat imago facta cum manu extenſa:qðᷣ
opoꝛtuit ꝙ ei anulũ poꝛnigeret:quia aliter non po⸗
tuit facere. barbam abſtuli aureem quia nullus de
parentela ſua tali vſus eſt barba.Chlamidẽ etiam
auream aſpoꝛtaui.quia nimis erat frigida ꝓ hyeme
⁊nimis ponderoſa ꝓ eſtate. Sic pꝛedicti recipientes
munera ⁊ vſuram ab his qui licet manum poꝛrigãt
non tamen habent dandi voluntatẽ:ſe excuſant di⸗
centes. vædit mihi verum ẽ: Sicut ille vedit cande⸗
lam dyabolo. . 1x. ix. ne einoceret damnũ inſeren⸗
w vel negocioꝝ impeditõem faciendo.⸗ eoꝛundẽ ex
peditionem numis differendo.ſicut faciũt in curijs.
vnde nõ poruit bene aliter facere.idõo opꝑtet ꝙ ſic fa⸗
ciant.¶ Alij vo auferentes bona homĩs diuitis de
pꝓaupere facto dicunt non eſſe peccatum: qͥa nullus
parentela ſua habuit talia.⁊ ideo talia nõ decent
ſtatum ſuum:hoc etiã dicunt qñ vident monachuʒ
vel alium potentẽ:cuius patrẽ paupem fuiſſe ſciunt
vel opinantur. bonum equum equitare. pater ſuus
nunq; talem equum equirauit:vtinam illuʒ vbi vel
lemus haberemus.¶ Allij ad modũ pdicti.q̃n chla⸗
midem auferunt imagini quaſi inutilẽ. dum diurtũ
pecunias ⁊ theſauros auferunt vel auferre cupiunt
dicentes.ipᷣe nunqᷓ cõmodum ⁊æ bonis illis repoꝛta
bit. vel chlamidem auferunt vetractoꝛes dicentes:
ꝙ; nec honus eſt in hyeme. nec in eſtate. ¶ Ad literã
ſicut iſte fuit latro imaginis moꝛtue: Ita ſũt iſti la⸗
trones im aginis vine:ercepto ꝙ iſti peioꝛes ⁊ foꝛtio
res ſunt latrones q ille.vel etiã qᷓ alij qui in nemoꝛe
homines ſpoliant.qꝛ üli clam ⁊ cũ timoꝛe: Iſti ap⸗
te? contemptibiliter auferũt: Vn ⁊ wctoꝛes tenẽt
rapinam grauius eſſe peccatum qꝙᷓ furtum. Sic pqʒ
anctum thomã in ſumma.q.lxvj.arti.ix.quia vio
kenma que fit in rapina magis eſt cõtra voluntatem
qᷓ; ignoꝛantia que eſt in furto. Et quia ꝓ rapinâ non
nõ ſolum infertur alicui damnũ in reb: ſed etiã ver
git in quandam pſone iniuriaʒ: Ex quibus apparet
ꝙ Byonides pyrata congrue rñdit Alexandro ma⸗
gno.æ quo ſcribit Aug. d ciui.dei.li.iiij cꝗ.ij. Vbi
etiam ꝓbat ꝙ malus rex eſt latro:qꝛ placiti lege pꝛe⸗
da diuidit: HRemota inquit iuſticia: quid ſunt ma⸗
gna regna niſi magna latrocinia. Hoc oſtendit per
exemplum æ Alexandro impꝑatoꝛe ⁊ pyrata: quoꝛũ
hyſtoꝛia ⁊ diſputatio planius continerur in libꝛo de
nugis phoꝝ. Ibi nanq; continetur quaſi ſie: ꝙ ale⸗

rander queſiuita pyrata capto in mari ad illũ ad⸗
ducto:quare fuit infeſtus mari. Cui ipᷣe:quare es tu
infeſtus terre:ego p̃ᷣdam meam capio ſuꝑ mare.⁊tu
tuam ſuꝑ terram. Sed quia ego puo nauigio capio
pꝛedam meam ⁊ tm̃ mobilia. latro vocoꝛ. qꝛ vo tu H
facis cum magno exercim rapiendo mobilia ? imo-
biliavocaris inpatoꝛ:ſi ſolus raperet Alexander. 7
captus eſſet latro vocaretur.ſiad nutuz Byonidis
ppli famularẽtur eẽt Dyonides impatoꝛ. nam qᷓtũ
ad cauſam nihil veſt:niſi ꝙ veterioꝛ qui rapit. im⸗
pꝛobius qui mamfeſtius impugnat. Sicut ptʒ xe fu
rioſo qui quanto foꝛtioꝛ. tanto plura mala cõmit-
tit cum gladio quem mann tenet. Sequit᷑ in Hyit⸗
ria. Leges inquit pyrata quas ego fugio.tu pſeque
ris. me foꝛtuna ⁊ rerum anguſtia. iniquum. te faſtꝰ
intolerabilis ⁊ auaricia inexplebilis furẽ facit. Jta
adhuc.nam ſupflue eypenſe faciunt potentes tyran⸗
nos.ſequit᷑. Si foꝛtuna manſueſceret:melioꝛ fierem
ſed tu foꝛtunatioꝛ nequioꝛ fieres. AMiratus Alexan

Ter. eius conſtantiam ipᷣim militie aſcripſit vrexpire

tur ſi cum foꝛtuna vitam mutaret in melius. Exp̃ᷣ⸗
dictis euidenter oſtenditur: ſicut pauꝑẽ latro no
cturnus. Ita malus im patoꝛ eſt latro diurnus:quo
rũ tñ quilibet.quia v latrocinio ſno hicminus eru⸗
beſcit factũ ſuum pꝛedictis modis excuſando: ꝓnõ

rapinam arbitratus eſt:ad Phil.ij. De quib ↄque
ritur Job.xix. Mon erubeſcitis oppꝛimentes me.iõ

alibi pᷣlus erubeſcent. pluſq; punientur in moꝛte. vi
celicet qũ temones ſicut dicitur ij Aacha.iij. Aul
ta caligine circũfuſum rapiunt. .
In quo pena notat Xuius pene pꝛimo oñdit᷑ ra⸗
tio: Gecundo certitudo. Tercio latitudo. Querto
cõgruitas. Muinto velocitas ſeu celeritas. ¶ Mtũ
ad Beums ratio oñditur ex ſnĩa veritatis: Alat. xxv.
Eſuriui ⁊c.quia ſi male erit in indicio non danriba
ſuis. rõnabiliter ſequit ꝙpelus erit rapientibo alie⸗
na. Vnde NRug. ce verbis dñni.c.xx. Si in ignẽ mitti-
tur:qui non vædit rem ꝓpꝛiaʒ:vbiputas mittendus
eſt qui rapuit aliena. Si cum dyabolo ardere babz
qui nuqum nõ veſtiuit. vbi putas arſurus ẽ: qui ex⸗
Bolianrt. Ad idem fulgentius tractans illud ver-
Pen Aath. vij. Omnis arboꝛ que nõ facit fructuʒ

onum excidet᷑:? in ignẽ mittetur.ſi iudiciũ ſine mi⸗
ſericoꝛdia illi erit:qui non fecit miſericoꝛdiaʒ:quale
iudicium erit illiqui fecit rapinam. Si ſterilitas in
ignem mittitur rapacitas vbi mittet᷑ vel quid mere
tur. Quid ergo tunc erit x illis.xæ nn dictum eſt
E. iij.xxij. Et ſi illi tunc de celo expe lent. æ quibus
dictum eſt. S.ix.vj. Vbi runc erunt illi. quibo di/
ctum ẽ.. viij.xj.⁊.AM.ix.xxij. Secundo eiuſdem
pene certitudo ex multis oſtenditur euidẽtijs. Pꝛi⸗

Arti. vi

xxiiij.

ino ex hoc:ꝙ hic penitentiam dignam non faciut.q̃ xxv.

re.quia non reſtituunt. Secundo ex hoc: ceum cũ
coꝛpoꝛe membꝛis ſuis veuoꝛant. Sicut ptʒ ꝑ exem
plñ cuiuſdã magni pꝛincipis ⁊ tyrãni.qui tali ſom-
nio qmonitus ſuiſſe legitura tyrãnide ceſſare. Siq⸗
em ei videbatur ſtetit coꝛam imagine beare vir⸗
ginis marie valde femelicus:qua fame concitatus:
ad filium quem virgo mann tenebat accedens pꝛĩo
caput pueri. deinde ſcapulas ⁊ bꝛachia poſt latera.
ceinde tybias et pedes vt ſibi viqebatur comedit:q
euigilans triſtis ⁊ territus confeſſoꝝ ſuo ſomniũ oñ
dit:qui ei interpꝛetabatur: ꝙ puer ille fuit rpᷣe cum
coꝛpoꝛe.ſ.eccleſia.i.congregatione fidelium:que w⸗
minio ſuo ſubiecta erat:quam tyrãnidem exercens
verauit ⁊ uoꝛauit chꝛiſtum in ſuis membꝛis:⸗ cuz
ſuis mem bꝛis.i.cum bꝛachijs ⁊ lateribn.i.cum maio⸗
ribus.⁊ cum tybijs ⁊ pedibus.i.cum inferioꝛibus.
Tales enim chꝛiſtum cum membꝛis ſuis laceran
v:⁊ ſi ad ꝑuum tempus pᷣualeant. certitudinaliter

Exemp⸗

Exemp.

rxvj.

Exemp.

cꝙ̃ onus in collo poꝛtabit.

Papina

tñ ab eo ꝓcutient᷑. Sicut ꝑtʒ ꝑ exemplũ ve quodãty
rãno magno quiſomniaſſe fert᷑ ꝙ vnã vei manũ ve⸗
uoꝛauit: cum aliam veuoꝛare vellet. ab ea pcuſſus
interijt ⁊ in foueã cecidit:Qð quidã ſapiẽs ei expo/
ſuit dicens:ſpoliaſti eciam:⁊ nunc vis taxare pplłin
caueas ne pcutiat te us:anteqꝙᷓ inceptuim pficias.
Et cum nec ſic qmonitus ceſſare vellet.anteqᷓ ince
ptũ pꝑficeret obijt ¶ Gic Achab tyrãnidẽ exercen-
w. iij. Reg.xx?æcᷓ ct ſic antyochus tvrãnidem excogi⸗
tando.ij. Macha.v.interierunt ab eo ꝑcuſſi: quo
ðꝛ Job.xxxiiij. Mõ accipit ꝑſonam pꝛincipis nec co
uiernand. Ex iſtis.n.⁊ ex illis. G· ij. xlj. ꝗͥ ta-
es fuerunt tyrãni ? raptoꝛes:quales moderni ſunt
7 ad penas illas modernos pceſſerunt.quatenꝰmo⸗
rnis ⁊æ illuc eundo værur certitudo:quia ſᷣm bea-
tum greg.in quadã omeł. Pꝛeteritoꝝ exhibitio ẽ fu
turoꝛum certitudo.¶ Tercia certitudinis euiden⸗
tia habetur ex hoci multos in curia illa habebũt
aduerſarios.quia illos quos hic affligunt illic iudi/
ces habebunt: Jo.xxvj. Judicium pauꝑib tribu⸗
it.¶ Quarta certitudinis euidentia.ſ.pene rapto/
rum ex hoc cõſurgit q; nagnd in moꝛteonus poꝛta/
bunt:⁊ artam ? lubꝛicam habebunt viã:ex quibo ſeqͥ
neceſſe eſt: ꝙ certitudinaliter cadãt inferius ad pe⸗
nas. . n.magnum onus ? verecundum poꝛtabunt
patet.quia ſicut latro cum latrocinio ſuo manuali
captus:cum eodem latrocinio ad tribunal ducit᷑ iu
dicis: Ita iſti cum omnibus rapinis.vſuris.furtis:
7 quibuſcũq; male acquiſitis:in collo poſitis ad tri-
bunal vucentur vi:gementes ⁊ dicentes.onus gra⸗
ue grauatũ ẽ ſuper me qo tñ quantũcunq; ſit graue
cofuſibile:opoꝛtet ꝙ quilibʒ ſuum poꝛtet. In bo⸗
na.n.villa homo inueniretpoꝛtitoꝛem: qͥ ꝓ venario
onus ſuum poꝛtaret:̊ ibi ſi dare vellet totum auꝝ
argentum mundi:nullus onus ſuum poꝛtabit:nili
ipſe qui illud fecit. Quia ibivnuſquiſq; onus ſuum
poꝛtabit:ad Galath. vj. Quod cõgrue oſtenditur
ꝑ exemplum ſcriptum in libꝛo ve apibus: quodaʒ
milite.Qui poſt plures annos moꝛtis ſue apparuit
vxoꝛi ſue: ꝓ ipo oꝛanti.indutus veſtimentis cõfectis
⁊æ ferramentis equoꝝ ignitis. Et vxoꝛi querẽti cau
ſam:cum nunqᷓ fuiſſet mareſcallus equoꝝ.reſpõdit
quia non ſolui tali fabꝛo ꝓ equoꝝ meoꝝ ferramẽtis
ideo nunc hoc onus poꝛto:⁊ ſtatim diſparuit:vxoꝛ
vo fa bꝛo vocato queſiuit inquanto maritus ſuus
functus ei tenebat᷑:qni dixit ꝙ ĩ marcha anglicana.
quam vt maritũ a penis liberaret:ſoluit eid em indi
late. ¶ Hec fabuloſa reputari debʒ hyſtoꝛia que in
omniba ſentẽtie cõcoꝛdat veritatis: qua ðꝛ Math.
xviij. Mittite eũ in carcereʒ vnec reddat vniuerſuʒ
bitum ¶ Eſt. n. hyſtoꝛia ſatis ad ꝓpoſitũ oſtendẽ
Dum ꝙ videlicet vnuſquiſq; S alieno habet:tan⸗
xquo ſatis clare intel
ligere poſſumus:quanta erit tunc quoꝛundã:nõ tm
latronum ſed etiam alioꝛum cõfuſio ⁊ pꝛefſura:qꝛ ſi
ipſe tantam habuit confuſibilem penam ꝓvna in q̃
tenebatur marcha:⁊ ſi tale ð ferramentis poꝛtauit
pondus quia ꝓ illis non ſoluit.qualem ſuſtinebunt
penam:qui valoꝛem multaꝝ marcharum ꝑ durũ w
minium vel falſitatem acquirunt:vel mutuãt:⁊ nũ-
q̃ᷓ ſoluunt. Et quale poꝛtabit pondus de alijs rebus
ſicut de bobus equis.ouibus.gallinis pane.vino.vł
ceruiſia.⁊ etiaʒ terris ⁊ wmibus.qui huiuſmodijac
quirunt ꝑ rapinas vel vſuras vel malis vijs vel qui
huiuſmodi accipiunt ⁊ nõ ſoluunt.¶ O cus qñ no
biles noſtri:omnia talia onerahhabebũt in collo li⸗
gata:qua les⁊ qᷓuiles erunt.tuncpoletarij:⁊ poꝛtito
res:qui nunc equos habent ⁊ currus in quiba onera
ſua portantur:⁊ diuites ⁊ nobiles reputantur diui
tijs.⁊ honoꝛibus ⁊ veſtibus:quibus nunc oꝛnantur

P ...

ſpoliati ⁊ nudati:quando iterum animalia ab eis
nunc capta ⁊ non ſolnta in ventribus eoꝝ ſimul cla
manerint ſicut patet per exemplum ⁊ oue pstricij.
Fvii qmirabiles erunt clamoꝛes: quia aliqui eo
rum plura habebunt infra eos anim alia foꝛte cla⸗
mantia quam clamauerint in archa Noe. Quan⸗/
tum erunt inſuper tunc onuſti.vſurarij.fures.⁊ alij
qui wvmos terras ⁊ animalia:hic per vſuras furtuʒ
falſitates acquirunt:nec onus tunc vponere po⸗/
terunt:quia erit e eis ſicut e ſymia que fetum ĩ col
lo poꝛtans venatoꝛib us appꝛopinquantibus depo
nere vellet: ſed ita firmiter ei adheret:q; non poteſt:
ta nec iſte in pꝛopoſito.ſed gemens dicet:ve mihi.
miquitates mee ſupergreſſe ſunt caput meum.ſicut
onus graue ⁊c.in pſal.xxxvij. Et Treñ.j. YOniquita⸗
tes mee circũuolute ſunt.⁊ impoſite collo meo.
¶ ꝛ etiam cum iſto oneregraui ꝑviam artam ? lu
bꝛicam:vbi ⁊ multi erunt impedientes:et roꝛſum
trahentes tranſibunt. oſtenditur per hocꝙ ſcribit
beatus Gꝛeg.iiij.dyalogo.ca.xxxvij.xve quodam ad
moꝛtem trahente:cui alterius ſeculi pene oſtende⸗
bantur qui poſtea loquelam recuperans aiebat: qͥa
pons erat ſub quo niger atq; caliginoſus fetoꝛis in-
tolerabilis fluuius vcurrebat.Hec vo erat in pon⸗
te ꝓbatio.vt quiſquis per eum iniuſtoꝛũ vellet trãſi
re in tenebꝛoſo fetẽtiq; flunio laberetur. Juſti vo qͥ
bus culpa non ſubſiſteret ſecuro per eum greſſu ac li
bero ad loca amena ꝑuenirent.¶ Habenti ergo tã⸗
magnum onus peccatoꝛum vel bonoꝛum ablatoꝛuʒ
in collo ⁊ per tampericuloſum pontem trãſeunti:qͥd
verius dici poteſt ꝙᷓ illud Eſaie.xiiij. Ad infernum
xctra heris. Cuius cauſa redditur:Amos.viij. Vi⸗
cte inquit inſanias multas.⁊ calumniam patien⸗
tes ⁊ neſcierunt facere rectum dicit wminus.The⸗
ſauriʒantes iniquitatem 7 rapinam in edibus ſuis:
Prubteres hec dicit wminus.tribulabitur et vetra⸗
etur exte foꝛtitudo tua.¶ Gi queris quis te vetra
het:ſicut querit ille ve quo Abdie.c.vnico.ſuperbia
coꝛdis tui.extulit te habitantem in ſciſſuris petra-
rum. Interlinearis. qua ſi in alpibus exaltanteʒ ſo
lium tuum. ſcilicet qui dicit in coꝛde ſuo quis vetra
het me. Reſpõdetur:cꝛouer.xxj. Rap ine impioꝝ
trahent eos.quia noluerunt facere iudicium.
Tercio eiuſdem pene latitudo ad multa ſeexten⸗
dit. Pꝛimo ad raptoꝛum ſeu tyrannoꝛum et alioꝛũ
iniuſtoꝛum perſonas.quando videlicet pꝛopter in⸗
iuſticias ſuas a ſubditis vł alijs tempaliter occidũ
tur. Sicut eglõ ab aioth: Judic.iij Et cõplet᷑ in eis
illud pſal.liiij. Viri ſanguũinũ ⁊ wloſi non dimidia
bunt dies ſuos.Et illud Hieremie.xxij. Ve qui edi
ficat wmũ ſuam in iniuſticia &t ſequitur poſt. Se
pultura aſini ſepelietur. putrefactus ⁊ pꝛoiectus er
poꝛtas hieruſalem. In quo facto eus miſericoꝛdi⸗
rer agit cum ſubditis:qui tũc virgã ſubtrahit:qñ fi
lium vltra modũ verberat.⁊ eternalra vo dãnant
q̃ ſicut ſcribit᷑:Sañ.xj. Rapinas et ppᷣdam ⁊ diuitias
eoꝛum diſſipa bit. Et erunt pꝛeda vemonis:⁊ hoc iu
ſte:vt quialios pᷣdabant:ipᷣi pᷣdentur.⁊ impleatur ĩ
eis illud Eſa.xxxiij. Ve qui pꝛedaris:nõne ⁊ ipſepᷣ⸗
daberis. ¶ Gecundo ſe extendit ad perſonas iniu⸗
ſtas:qᷓtum ad hoc ꝙ heredes vt frequenter non ha⸗
bent e coꝛpoꝛibus ſuis.vel ſi habent iunenes moꝛi⸗
untur.⁊ patribus non ſuccedũt. In quo facto veus
miſericoꝛditer agit cum illis ne vinendo ⁊ mala pa⸗
trum ꝓquiſita tenendo dãnarent᷑.ſicutfuit ille.qui
patri maledicebat.A.xij.liiij. Vel ſi diu viuant he
redes illoꝛum.ſiue ſint filij ſiue nepotes vt freqnen⸗
ter fatui ſunt.⁊ de chare ꝑquiſito patris bonũ foꝛũ
faciunt:et mendic moꝛiuntur. Sicut patet ð illo qᷓ
dixit patrem fatuũ:licet a multis viuẽs ſapiẽs repu

Exemp.

necöſumatgy guiſung talie
inennenenluernt
ſob mmmentocrrnſſimt omiktis -
Andire mnq uit cbterltis peuplz
ggenos Et atopoſt Jurault dns in
ſoblitus ſocro vſchin fine oiapece
Quarto ſeeneendit ad inbditü⸗
gffligunt gr ihabet tyfanuͦ dum.
vicinuinſidioſe. Quintopena ſen
extendit ad viros ecciaſtcos i eln
ſeſſoꝛes ſyetiam pauperes mendic⸗
ſoꝛes gñ nter llos hoſpitati eos in
yel guls ſumptus in eis ponerenol
accidit qñmittuntodaliqu wm
ſin pꝛie vellent eetipen ſis: gvibn
gaurent vel meqvuopaucnis 1fen
ianonerpendent cogitant raliqñ d
Opendant ſiipt hocnon dicant mal
uiminiſtnieisaſſiſtentes dicunt: 10
nico glocant. Ertalibus ergo ſun
naminitovelquig no erpendunt cti
ntp elemaſncs rhaſpitalitati Ndi
hitgrſihsibienithu⸗ hoſpitaln
ngwmnsllnumſimotahn
nllbie eſpongetg, dmnns lor

auz innenireno
iainzt oſent:
Eir Midog iitaſn g
nal ſldfomens öt onoce,
— Heccato. ſecun,
buncteen eptislarga dant
lfamſi

lles Pertgen ah,

mein
imng Oreg.
neri eos Rigl
rtum ntn enimndsligun
nco tannnckare
nronlſſimne Ail
runt. lahi Nifn
l fuN, =
numge un tare
u R Toth uanaten dabantur ei
rſahamanun B ðð
litenmngtn l on me⸗ E
e etT nt nen hhi b illud ores in on ſat nleenrckec. tes nyta illui
Pif. ane lud zob H ende Yoberij.
tenninli nen 1. pti⸗ Et i tas: n terine p iplicabũt dill Dabantt⸗ o vñ fidel bu
hübe Mim Vlammg . pticipe illud hi⸗ ec ſtabi e plant⸗ abürn ud ſunt mtt uben ndant
ſenr oſengetn ntan dit ad es pꝛed iere. x. Uefhng n amos e Pꝛo ic ſubditi⸗ ⁊rõn tabern
iid derne lu F: poſt. de. dab xxr. Em dam non anr Werdrſto⸗ ubditi: abriun⸗ acul
long ud dor tal dOin in unct mentum da⸗ ill uctoꝛit n mien. biliter vi nla pdo
laltmnigten Pſeibit n plur⸗ rmul niuſto AIE gtoꝛ 0 eſt i gunt dſch e magni mboi abun
lerlacnin ef rrulman õ Faintfte deesnos ſt iſte er 7 pa Vſrnerenment ine⸗
—— umad oernnig cquirere aniJiaidt rcioſeerren⸗ lio vel rroe t x deſtruit nten elare
gvoni mmrean Dene oſt . in terr vtpore: enon te ac. uin⸗ liquoti exten⸗ gm el parl . anto eſt unt. Kunt r ſi il is inui
Kratg eeni enge⸗ ra. vel erqꝛ pñt: x runt. in ens vi m cõgr. amen quaſiin t de ic b nun
lid nchalet cide ec mi mari ab alij el ett k. in ſene iſuz cipi⸗ gregato: to ali ua ſi in qu ella i
gino Ate ſuũ: mium ri om̃i ijs ſi tiam a lenect pis vel to:nullꝰ icuius pᷣ coꝛrigi 0 wl int᷑
igui mihnr haſtnne uͦ:qn ſi gen halie molient nep afta ⸗ pöhent.nlft lichins Hncipi gibili⸗ endu
6 Decho⸗ Win⸗ niti unt e, naturalu ittũt.i .vel m alia i. lent: terre ſue tr. et v pisv 18: luz
ſaincſanin rin itur xtra. alite t. in pa me in curi .niſi cõſilii. act veraci el al qꝛ cõſi
niniſtoiielan ere Wingen . Bi⸗ romni⸗ paupta rcand du aamou ſilia are. qui⸗ res eeneeng,
Gbſſ 0 vellettri müu: um ralite cut ptʒ ia tend atẽé c do uci p ueri rentur: ia vtili⸗ vtilit ma
enerte tretn U uũ:qo ergo era loco i. ælapi idunt cadũt ſis⸗ poſſent poſſent :quomõ iter tr. atep̃
auhnenim in uniſag n Momitai ened or pide ſu ad locũ ſis cum t.quõ t. 7 dñi. nötales ducto⸗ .
lrmn eumgreſtt tes: qui lle ẽ:ſi ie ma eced õ rum dv minoꝛi dñi eti⸗ Palio es vuct, n
ercato bab effnocll qꝛſ quiia nõ :ſi ſp ale po ere:7 a m. ſp. n id no ꝛifami etiam s ſapi ncto⸗
toum pel ntiencotit, epe cõti nõ h a poſſe⸗ ſſeſſe ſi ad aliũ tẽ⸗ leon 2 di⸗ milia i oꝛdin biente⸗ dꝛes 3
penall bonor gotuͤ⸗ pꝛed otingi abet euen eſſoꝛe i ſint u tẽ⸗ cat ullu galira nurili: latiu es regi
enicnloſum zumablat ſi e his git veri teuent oꝛe illo extra locũ F vel us apte itate vi 1:7 cũ s rcij exen
rijij eunti⸗ pter ocſe ert en 1ð eis I ida pᷣda nt re liquem ii ilixe ereaud 1 ean 1ma
1s cauſa le iij gan i ho ecul 18. illud pda b ce uelabit: nter i er timet? et i unt. H gno⸗
scuſa wddi forn rere: caud ilo hmõr Et licʒ Zag bonos: Si it:æ ini illos h mer gq in cõſili oc qu
Pcer 2. 7calumni ii Au hoc inmat ir miuſti⸗ dant quotiẽs eTIRI runt aliqña icias en tfanto eps vlo uſpi⸗
crerecumdicl nlam patu ſubi cogit ꝓ quiiſ. iciã f. penas: viſum D me veri uditu eius co ꝛem: du ctoꝛſu⸗
nitaten Dcit inin he =— A urame at Eieg ge e acere. 7 :nullus dam: in p Urarein k NRec ontraver qui ei oĩ n
ltatem 71apin 1s. The⸗ Augdite i nto c euada talis v males P/ tes raj pſal xvj ſ. dic cidiſ. cracẽ co a re⸗
cr wmin am meckbus ſu⸗ ege e inqui ertiſſi t vindi el ip e acqui tes rapuer xvj. qui bicent. ep illo ncitabi
nus. tribulabi⸗ ns ſio: nos. uit qᷣ tunime. ndictas: eqͥ tali 1. ipm re ver iſicut ez. ſic 8:qui abit
Ndotns.Si labintetumn, .. . . ſr oblit t cito cõteri. pmitti⸗ as: qui eis is ſi accuſ⸗ buͤe t dici ut le iſuſea
tno. bimret r. li cito eriti tit d 1 eis irt pen are exoꝛe ei citur. iij 0 Pa cepe
llex Dibens ni 6 . A tus fu poſt J s paupez icẽs:An pena ſ ne rapto: nt 7 oꝛe eius.i .iij. R tus ad pᷣ
o Abd uis te dinn DQua ero vſe hurani⸗ pez: 7 Tefi. mos 16 oꝛia oꝛum ſe bono .i. verij eg. xx f. p⸗
* lec nnco affli⸗ rto ſe ; in fů nit dñs in ficere viij ci oſtendi⸗ eu tyrã ope la ritatẽ di feſtinã
. ontem in ſa ſuperbie vi ligunt. extendi. inẽ oĩ in ſu eaetl . pem cõt litur. q rano lapidar lcenti 3
uaſiin alplbn 1 extene inſidi abet d ſubdi ccats er hacob: m. Pꝛi triplicẽ ertu uitas A Ou
coꝛdeſuoquu. 5. ſeſſo ad viro ni nũ dñ vicinũ ᷣ p Is ſuis ex nan ãnide tri- ãm imo h xxxj
ur Peoner m. ogols atra ſo ꝛes qᷓ viros into pen m:pal ũ qᷣ ꝑ as illo expuli q; mul tripli⸗ nagnu by j.
oper mj. Roptneinpu ſoꝛes cetia eccĩaſti na ſer lam b eos ret 2 occu lit. 7 h ltos p icite m pꝛi Exen
n Rapijeinpior 6V qñ in lam pan icos u dam patitur ſi Be cupaun abit aupes ⁊ r fuiſſea n 1
Gcere clal el qui ter ill anpere religio nürapi⸗ rſi cer cundon uit: vt acula 8 le pu⸗
penelstituco nn. acci lia ſum dooſak e eligioſos: apine ſe uum Dinreran cula coꝝꝑ e mibu
aamultſeekten⸗ ccidi umptus i oſpit endic 8: ta eſe Terci coꝛonaj erdictũ cũ vel fe ſtruxi u8 7
tonmm ſeutft binmn, M n u an on⸗ H on enn hoj Cucion HH l foꝛeſtã rit:
annoumnet gli napege vrlkenſt rantros ſum Ac poſſel⸗ orcart vren⸗ aeeer i us amolia
s,uando didtli glloin ꝓcu ijs vel lei ntad nere nptib poſſeſlſ⸗ erge it vt te em ſu m papaʒ erra ſi ampli⸗
vando dictlicctoi⸗ raueni lent eẽ 1ali nolunt: gra Ee1an ErramnſtBam d paz vo na cotẽ 14
ditis vr aliſst ropter in⸗ ta n t vel ix eẽ e uã o mnt: vexaj uant furt octegi m ſu obi cand ötepſi⸗
emdalitcrocaidi on er inceen ua wmun exant. Siẽ .fuitig. equa m am lib lem 7her o ven it
zioth: Jucici 7 dcaici expend pende . quoꝝ 8: quibo nuncio „Bic nat bregen noꝛieb berius eredẽ abat.
8 vclcii Etcigläie qui ſent: lerit: c aueni⸗ tñ ſi s:qu um. empdi at:cui occu magnum
Fiſanguini loſi Pletines . ui mini 17 ſi ipᷣi ogit. 1i87f. ſi wwo g⸗ ran Qquem ctum . cuida par agnum
iieſc olinon dimici oñ iniſtri lipi ho ant z ali. ſeno 7 b mus nõ lĩ ites. S pꝛin nvidit ſea m ſaj et.
tülnd hicremie ni mmicts nos ꝓ eis oc non aliqñ dij mör: 0 iter vi Seci no inn ederei icto v Ylla
ninioſticu tſe it . ribo inibo v t. ¶ E tes di⸗ nt. maliu t ꝙ du lũ oꝛauit: rauit.C uus cu nt cane thedra u;
e⸗ 61 lletletf Pnt: 2 noſynas no ex s ergo ſi hoc fa lilo inte moꝛruũ uit.qui uuenis ibo ipᷣm e lace⸗
hinnnt acͤ, eng ebrernell PiERLaE l
halif nneinnnni ſentibu H us leareor viain gra ter. S im. loc a canibu us ills 3 audiẽs a ipſum
gnu anitartin monnoo. regnenderm on erer vicun becten 8
n unme tßn nunn hoſpi⸗ 6. Dz ey et ꝗ wo toccu ntasperak: ihn⸗ manu an. v ec pen ludocanũ viſus ionem
in nnhutindlie ie kietali nenlkens veßat⸗ onr m An⸗ inne ibegnt⸗ ennon. HH Katgegngs
tuntiililanmn n lenni Wemumuee vme kug oſenrebnen Eauhatser annrrotlo⸗⸗ in pa ſe facta Malthhale .r pa
Tecu e ve iſtri dñ ciũ in ent: h ſi miſtri: ta per coputot. appenſi ariete alth er oſte
enuminair , erum eſt. ns me ueniren iwmu 1: alibi pruenum o appenlio oiuii A aſarr. i⸗
engctulmnine, nde ers pꝛimũ us põt ei⸗ t. ¶ Nt illa ibi di 7 quaſi ſi erantn alimmnq; iſio. Fthel Pe egi ꝑ
um ben cũ pecca s nocer eru dic 1n5 tꝗ: ſua n r:vt ſi acquiſi⸗ ꝛimo Hares ℳ
oben mitfeatant onii, Ir̃a celebꝛ ne receptii cato e:et icunt ta⸗ g: atq; cu umer cut ip̃i iſita at n. in moꝛ ane⸗
. , au ptis la .7 ſec ꝓ eis f. a⸗ terr. um eis i auer prali q; p moꝛ Teth
iselli bentntntone m ſicu erun unduz ci ac ras quot is i unt: oꝛu oſſeſſa cö. Pl e
nteli lnfi, . nſrzeilinz Rrc M E sadr eliabona aheu⸗ d Pener,
uilan alui⸗ 6, tum anliht nic, iẽs illos j. Weg. : quia fe ſeſſa Bec ienis: ſi narios ntur. vt acquiſi
unluniaitu q; ncne gkeni 8 pꝛedas: 1. Rrk Etad ſiẽ Aereybama ĩcut latro babean ſclatur jt
nnliſdiudi erit pa ſe exte ox vmi : Yudi. t: ita daui ic ipim nepod Hõ it ſuos t
t.5 nchlinurun, bene x lon ndit: niniſtro c. ix. ¶ nid ri aleainji erank: uq; rtis: iuſt er qt
ſ ilt vmaſi Equsdo Berto rtnäe raſies ep e daͤne
usni lpant uicgu e nerin wminad ni. to⸗ a Pot-
liaten nori⸗ tam mobili atui: lam c ilijs :qur di elo. it lentium amiffi 1s plus :̈ iuſtici .
cienter a himobilne — um quibo vel pla 1diſ quiſi a ipi iuſt vel lo ibilis qch lcia. fa⸗
ta! tis ara e cus i mal arita
Lenen denen obilia Ronerael tole lam Eg ponde arq; p ponderã ineter ale acquu 8. ter
18 weprwnon ſſent: xquibo h ſuis:to nt fre 7 ſci. eren de keponerauncumout du ſitus: ;
onöabonga quibus Weigedrn Hoa atrr up ona oper ne. Mil raturusi
abung ent indi⸗ datis tis ipi ſuffi⸗ Pororrefſtefene n era arq; s.: vt ſci ubſartioge
ant: lʒ igentes: tyraãnid i⸗ ces 7 h nderen atere B benea ciatur v is ac
lz qq; ab in wm em et nu ei uiuſm t falſi re ſit pe cquiii tꝑ plu
ungen mibo ſu⸗ eius ſta lodi. xæ acquiſit nderoſi⸗ ta vel 3
to ali. u⸗ verita tatera quibon itoꝛes ioꝛ. V male
nderg cetera Igdeo xij. C atoꝛzes
Tercio 16 = in “
uiturph .2 etern bona vi clsz orq;
are mind er ita minus
nne tMalis
0c92
ogrue:

xxxij.

Exemp.

xxxiij.

Rapina

qꝛ iſtis duob peccatis tanqᷓ duabo pᷣmiſſis pcedẽeti-/
bus:cõgrue in moꝛtis iudicio ſequitur diuiſio aĩe a
coꝛpe: oĩm diuitiaꝝ.vliciaꝝ ⁊ hono n: tam ab ala
qꝙᷓ a coꝛꝑe:⁊ dabitur medis⁊ pſis:i.aĩa vemonibo. et
coꝛpus vermib. poſſeſſiones amicis carnalib ingra
tis. Vtinã hoc attenderent oẽs ſᷣm ꝙ in verſibo no/
tatur ſea equentibo. Mane. tethel. phares. vigili ſi mẽ⸗
te notares. Rapta reſtaurares. 7 melioꝛa dares.hoc
ſi non attendant:cõgrue rein ſpoliabunt᷑ ſicut coꝛuꝰ
AZl.xij.xxxvj. Et de rop.E.iij.xxij. Et hoc cõgrue: vt
ſicut ipi rapuerunt ita rapiant᷑ pſal.xlix. Rapiat: et
nõ ſit qui eripiat ¶¶ Quinto pene raptoꝝ tyrãnoꝝ
T alioꝝ iniuſtoꝛum velocitas.p exemplũ oſtenditur
æ auim pſequ entib venantibo atq; veplumare mi⸗
nantibus bubonem. quia ſicut ab aucupe inſperate
capiuntur: dum clamoꝛibo et minis tedia que pũt ei
inferunt: 1 moꝛtem 7 penam quam ei intuliſſevolue
runt.ipᷣe patiun? moꝛtem videlicʒ 7 plumatioõem.
Sic in ꝓpoſito.ſicut ptʒ ve pharaone:qui duʒ equis
armis pplin vi pſequebat᷑ ſine aliqua infirmua/
te pᷣcedente ſubito rapiebat᷑. Et comite quõdam
matiſtonenlſi. de quo ab incolis fertur: ꝙ pꝛãdio
2 velicijs quibd ĩ menſa ſplendidavteba ta dyabolo:
q̃t cũ equo magno nigro aulã ĩtrante oĩbo vidẽti-
bus ſubito rapiebat᷑: ⁊ nungꝙ; ↄparuit. Gic ð quocũ
qʒ qui ſicut ðꝛ in pſal.ix. Inſiqiat᷑ vt rapiat paupe-
rem. raꝑe paupein. dum attrahit eum duʒ attrabit.
i.niti᷑ rape pauꝑem in laqueo ſuo. cadet ſubito ⁊ in
opinate. Et hoc ẽ qd dicit᷑: Luce.xvij. Dicut inquit
ſaluatoꝛ fulgur coꝛuſcans ⁊e ſub celo:ita erit filius
hoiĩs in die ſuo. Et ſicut factũ ẽ in diebus Noe:ita
erit in dieb filij hominis. Edebant ⁊ bibebãt:vxo
res ducebant vſq; in diem qua Moe ingreſſus ẽ in ar
cham: z venit diluuiũ perdidit omnes. Sic factũ
eſt in diebus Zoth ⁊c.¶ Iſtoꝝ vo pene quã in alio
ſecule patientur. cõgruitas ſatis ondit᷑: Job xxuij.
vbi dicit᷑:ꝙ ad nimm caloꝛem tranſibuntab aquis
niuium 7 hoc ꝓpter cõditõem ⁊ ſimilitudinẽ quam
hñnt cum leone:qui ðꝛ quaſi cõtinue eẽ febꝛicitãs:in
quibo ſicut tranſit a frigoꝛe ad caloꝛes:ſic illi in in⸗
ferno. æ quo in pſal. Sicut lco rapiens ? rugit᷑s ⁊c.
Igeo in iudicio moꝛtis deo? ſanctis ſuis oꝛdinã-
tibus hoc:væ quibo ad Sebꝛ.xj. Obturauerunt oꝛa
leonum: oꝛdinabitur ð illis:ſicut natura oꝛdinat ðᷣ
vulturibo. Tultures. n. ſunt aues: que bella vlonge
ſequi cadauera ad magnã diſtantis olfacere dicun
tur:quas natura ſic punire dicit᷑. ꝙ in fine roſtrum
ſuꝑius intantũ excreſcere fa cit:q comedere nõ pñt:

⁊ ſic vſq; ad moꝛtẽ fame affugunt. Sic ſtipendiarij

7 bar etarij latrones bella amant:⁊ ſequunt᷑ coꝛpo
ralia. Aduocati vo ⁊ falſi hemines bꝛigas placita
7 bella amant ſpualia. Vſurarij vo raptoꝛes ac di-/
uites auari: bella amant dei.i.famẽ chariſtiam ⁊ hu
iuſmodi vt vſuris charis venditõib plus lucrent᷑.
ita ꝙ; oẽs iſti bella amant ſequunt᷑: pꝛedam alon
ge olfaciunt:qꝛ ad magnam diſtanriam equitãt ſti-
pendiarij vbi belloꝝ ſũt pᷣludia.Alij vo ad comita
Ius ⁊ capitula ⁊ curias vbi iudices ſedẽt.Alij ad nũ
dinas. mercatus currunt. quoꝛum cuilibet veraci
ter dici ꝑõt illud Eeñ.xlix. ald pᷣdam fili mi aſcẽdi⸗
ſii. Sicut ergo natura narurata pᷣdictis vultunibus
ſupꝑducit roſtrũ ſupius: vt amplius non comedant.
ita natura naturãte cæo vic; cogrue oꝛdinante. tali⸗
bus auii rapacib depda viuentibo velociter ſuꝑ⸗
ducit᷑ roſtruʒ lapidis tumuli ſuꝑpoſito ſuꝑ cadauer
Tfunctoꝝ:quo ſuꝑducto amplius pᷣdam capeñ pñt
H famẽ vt ca nes ineternũ patient᷑. Verificat᷑ quoq;
eis tunc illud Job.iiij. Perijt tigris:eo ꝙ nõ ha/
beret pᷣdam. E&t ſicut ðꝛ Ecc xvj. ſᷣm oꝑa ſua iudica
tur.nõ effugiet in rapins peccatoꝛ ⁊ nõ retardabit.

Ecce pene velocitas.qꝛ non tardabit. .
Hyſni omib p̃dictis Filei⸗ penis ſunt 2 erunt in
uoluti:illi iniuſtoꝝ mini leo
dam ſuam ad pᷣdam ⁊ vindictam a emndelitate exci
tantur wvmini. p quos multa mala faciunt. Sicut
dyabolus ſuꝑ terrã ꝑ caudã ſuã ſubmerſit naueʒ in
man.ꝑ quos tanqᷓ ꝑ ventes molares.illi maſticant᷑:
quos dñi veuoꝛant te quib in pſal.vij. Molas leo⸗
nũ cõfringet vñs.¶ Nanq; hi pꝛĩo vt dictuʒ aus/
ros dnos:quibns ſeruiunt infoꝛmant vbi⁊ quõ pꝛe-
dam cape poſſunt. nõ attendentes iuſticiã:.ſed vin-
dictam:quia forte eos aliquis offendit:qꝛ ſuum eis
non vædit.vel aliquid hmoi. vel vt placeãt wvominis
ſuis. Gecundo infoꝛmant aliã ptem vt vñis ſuis
aliqua vent. vt ſuam bonã habeant voluntatẽ cõſu⸗
lentes eis:quaſi eẽnt ꝓ bono illoꝝ.¶ In quo facto
modũ tenent cuiuſdà latronis:qui vt dicitur ad vi
cinos.ſolet dicere:mittite filio meo hoc vel illud.vtł
vna nocte veniet:⁊ rapiet oĩa.Gicut ille.j.Regũ.ij.
Da mihi alioquin tollam vi.¶ Cauſa vᷣo tante mi
niſtroꝛum auaricie 1 nequicie:vt frequenter eſtvna
æ duabus. Inoꝛdinatꝰvic; amoꝛ vel timoꝛ: Amoꝛ
ꝓpꝛij lucri.icunt.n.ñis:ꝙ multa pñt facere:q̃ non
pñt vt wminis ↄtra aliquos ꝓuocatis vel ad placi-
tandũ vel ad taxandũ vel ad pecuniã leuandoʒ. vel
coꝛrigendũ vt ipſi ex vtraq; parte lucrent᷑. Et exp/
te wminoꝝ:qui videntes ſe ꝓpter bꝛigas multũ in⸗
digere. plura eis dabũt:⁊ ꝙᷓdiu talia lucrari poſſunt
eos ſequunt᷑:eiſq; adulant. Vnde talibo ſeruiunt o
minis:ſicut murena ſeu lampᷣda dicit᷑ ſeruire ſalmo
ni. Dicit᷑n.qꝙ vmbilico eius in aqua firmiteradhe/
rens:totam eius fugit pinguedinẽ.v qua cuz nihil
amplius inuenit recedit. SGic iſti ee quibb Senecag.

Mel muſce ſequũt᷑. cadauera lupi.¶ Ey pte vo alia

munera lucrant occulta. ve quibo in pſal xv. Inqͥ-
rum manibus iniquitates ſunt: xtra eoꝝ repleta ẽ

muneribe.¶Becũdo timoꝛ:qꝛ ſicut Oylatus xpᷣm

toꝛſit:a crucifixit:ne a iudeis accuſaret:tãq; inimic⸗

ceſaris. Sic iſti in iuſticijs:ſuis pᷣi toꝛquent mẽbꝛa
ne a dñis ſuis vel eius miniſtris Parortlo
toꝛibus cõputi falſi reputentur. ⁊ inimici ceſanis.qͥ
ſp dicunt affer affer: Pꝛouer. xxx. eo ꝙ non tãtũ re/

poꝛtant:quãtum alij repurauerũt. Pꝛedicti vo mi⸗

niſtri.quipꝛedictis gaudent bꝛigis vt lucrentur: et
crudelibus wminis. vt plus timeantur: Pꝛimo ca-
tulis aſſimilantur leomis. qui vt dicit leone rugiẽte
⁊ alijs anĩalibus timentibo ipi cõſolantur:ptem pꝛe
ve ad quaʒ rugit ſperantes. SGic iſti in ꝓpoſito exul⸗
tant ſicut victoꝛes capta pꝛeda:Eſa.viij.qꝛ vedit pᷣ⸗
dam wmeſticis ſuis:Pꝛoucr.xxxj. ¶ Gecundo mi⸗
niſtri ſubditi falſi æ wmimo ⁊ familiaritate ⁊ ad-
uentu gaudent dñoꝝ falſoꝝ.ſub quibus iniuſte age
re ⁊ recipere poſſunt impune alijs fideliterviuenti-
bus hoc timentibo ſicut exultaſſea timuiſſe dicũtur

accipiter et capo ſeu gallina. Gcom nanq; fabulas

dum rumoꝛ eſſet invno manerio:v aduentu wmini
accipiter qui in illo cuſtodiebatur exultabat.capo
vero wlebat. Cum ergo quidam a caponequereret

qquare non gauderet ſicut accipiter. Reſpondit: ma

na ſuheſt cauſa et illius leticie et mee triſticie. Il⸗
lIe inquit gaudet quia wminus tales raptoꝛes qua⸗
les ipſe eſt diligit.⁊ bene cũ venerit paſcet ⁊ diligen/

ter nutriet. Ego vo ⁊ mei ſimiles bene wlere poſſu

mus.quia cumvenerit nos deuoꝛabit. Verſuſq; ad⸗
iecit capo ſequentes. Nil magis hoꝛrenduʒ ꝙᷓ flebi⸗

lis aula tyrani. Qua pietas omnis cum rõne perit.

Raptoꝛes famuliq; truces.ſcelerũq; miniſtni. In⸗
iuſtis dñis impietate placent. Qui ſine vi quiſine
fraude manent. hi fraude necant᷑.ſed re reddet ami
cum ũnpietas dño,.nõ amat inſontes.ſed ſontes au

7 ab audi

Ant vij.
ri:ꝓ quos ſicut leo ꝑ cau⸗ xxxiiij.

Exemp

Exemp.

Nxv.

Exemp.
fabule.

i⸗

oo öobafflentes ſeutoſten
ai ani nii Quntochnang
diutius hiuctſiltad nalok alii
bomm bumtligtöem ſicut irga dr
tur vtpunianturfili wlinqnetes
gtintertolerandi:Srenploſane
equo ferturqa; Totilanexrt
uaſtaret d auitatepenltet ge
eiin poꝛta querens quis eſſet.Cui
tlla rex flogellum wi. Ciſanctus:
ſeuus wi ergo bene venent flagell⸗
Num tuncapemitepoꝛtas: qulcie
nblliccitate ganfſis mecam ain
ibil eiuitate cepit pterſananmn

hſo kupinom: Eſa. rj.

Ecciuipꝛumea
unn cinnts Doan
om afiümdlatöes 7 condn
ſtoltica. Quaroingrati
le. n
unnonenaii. Gueirinh
atidepimiſciendi: gmulti
u altenutuem ainn
alluepeccatüi cogeotinn
ico are
☚

lagere QOunaill
— .
ſea iminfmnneneui⸗ e

N ngnofct⸗

rimititefllonen ere, un
en iaanlie

Ainat iganorveltinor
rinirgnusnffum ne
Annaligndo octtb ela i⸗
ancüipelac emmnilenangeg e
iin mugpartelnaint Eta⸗
cſentes — Multüin⸗
hutr Galu talia naun poſſnnt
advlani. Enetalto ſernuntw
na ſeulampa diak ſerutre ſglno Enm
bilicseinsinaquafirnuterache,
fngit pinguedine deqna aznihil
rtcedit Gicſſidd giid Beneer
it cadauenlupi Erteoeli⸗
occulta. dquidv in pſol w Jc⸗
iquitmtes unt muffator rehlai
aigorimor:geſicnt oftorns n
nes udaizadaſintttigininie on,
iuſticjerſnis piton Uentmmebt
us miniſno malantpe ahanc
imputmnnr rijimna al ſi
Poouer tr conon titüe⸗
.. oouer o⅞„αοσe⸗
ijnputavefit Prcin ann
goudent —
nkuulnncklmengir
ſena Oſolantungtempre
menini ſingtſtn eni⸗
erantes. iciſtiin pond e⸗

Ea vi.or Trß⸗
. dutn e nn

Art. viij

xxxvi.

Exemp.
fabule.

Exemp.

Arti

j.

Recidiuum

arani. In qua ſicut dicit Eſaie.lix.quireceſſit a
malo pꝛede patuit. Et in qua tam dñs qᷓ; famuli re-⸗
cipiunt. Sicut ðꝛ Mebꝛe.x. Rapinam bonoꝝ noſtro
rum cum gaudio.
BDubaiti vo ⁊ alij ꝑ raptoꝛes ⁊ tyrãnos afflicti ð
moꝛte illoꝝ qñq; inaniter. qñq; nõ ſalubꝛiter exul⸗
tant:vicẽtes auctoꝛitatẽ Elſaie.que habetur. D. xij.
x.Nñq; inaniter iõ dicitur.qꝛ credunt ꝙ tota cupi⸗
ditas ⁊ afflictio cum ipᷣo moꝛtua ſit. Sed cum vno
malo moꝛtuo qui ſolus dum vixit rapiebat.ipᷣo moꝛ
tuo plures ſurgunt heredes raptoꝛes vel alij qui ipᷣo
viuente raꝑenõ audebant.ſed ipᷣo moꝛtuo iniuſtici
s qperte agunt. Et põt dici ad hoc exemplũ:quod
habetur. C. xj. xl viij. Et exemplum in fabulis cõtẽ⸗
tum v ſerpente in quadam inſula inuenta:quaʒ by
oram vocabant.Cui cum vnuʒ amputarent caput
infra bꝛeue tempus tria creuerũt ꝓ vno. Sic Doñ.
ij. poſt vnum caput aureum creuerunt bꝛachia argẽ
tea.tybie ferree. De quibo dictum ẽ D. xij.arti.viij.
qñq; vnus ſurgit ſuo crudelioꝛ pᷣdeceſſoꝛe.ꝓpter qoð
mulier quedã:ſapienter oꝛaſſe fertur ꝓ vita cuiuſ-
dam tyrãni.ceteris moꝛtẽ eius æſiderantibo:a qua
cum tyrãnus cauſam quereret.rñdit.vidi populum
optare de duobus vel tribus pᷣdeceſſoꝛibo tuis. xæ
bus tñ pꝑro vno ſemꝑ moꝛtuo.peioꝛ ei ſucceſſit: quia
hocetiã ve ſucceſſoꝛe tuo timeo.ideo ꝓ vita tua oꝛo.
Nñq; vo non ſalubꝛiter moꝛtem illoꝝ optant. Pꝛi
mo quia nulli maledicere.nec aliquẽ odio habere æ
bent. Secundo quia ipſi tales merentur habere w⸗
minos ipᷣos affligentes.ſicut oſtenſum ẽ. B. xij.xxxij
7. P. riij. arti.xviij. Quandoq; nanq; vus tyrãnos
diutius viuere ſinit ad maloꝝ caſtigatõem: ⁊ ſuper
boꝛum humiliatõem.ſicut virga di igenter cuſtodi
tur:vt pumiantur filij velinquẽtes. Ergo tales ſunt
atienter tolerandi: Exemplo ſancti lupi cretenſis
equo fertur:q; cuʒ Totila rex ⁊ tyranuus gallias
ceuaſtaret:⁊ ad ciuitatẽveniret cretenſem.occurrit
eiin poꝛta querens quis eſſet.Cuiille.Ego ſum to⸗-
tila rex flagellum vei. Cui ſanctus:⁊ ego ſum malus
ſeruus vi.ergo bene venerit flagellum ad malũ ſer
uum.tunc aperuit ei poꝛtas:qui cũ omnibo ſuis mi‚/
rabili cecitate ꝑcuſſus ꝑ mediam ciuitatem trãſiẽs:
nihil ce ciuitate pcepit ꝓpter ſanctum qui fuit:odio
hñs rapinam: Eſa.lxj.

Ecidiuipꝛimooſten

duntur occaſiones. Secundo recidiuan-

tium aſſimilatões ⁊ conditiones. Tercio
ſtulticia. uarto ingratitudo. pena periculum.
Quinto remedia. .
Matiõe pꝛimi ſciendũ: ꝙ multi creduntur recidi⸗
uare qui non recidiuant. Et ſᷣm hoc eſt aduertẽduʒ

ꝙ aliud ẽ peccarũ coꝛde ↄtinuare lʒ opere parũ diſco

tinuetur.atq; aliud recidiuare:⁊ in peccatum iterũ
cadere. ¶ Quia illi qͥ in quadrageſima vel circa pa⸗
ſca vel in infirmitate peccata ſua confitentur. et ab
openbus turpibus ad tempus ceſſant: ſicut lupus
cum egrotabat.cum intentione alia vel conſimilia
redeundi.vel non cum firmo pꝛopoſito: ſemꝑ a moꝛ
talibus abſtinendi. vel nolunt reſtituere aliena: vel
ſocietates malas vitare.vel mulieres:quas pꝛius te
nedant: ab eis abigere ⁊ v wmibus ſuis eicere. vel
malas menſuras frangere comburere. vel iram ve
coꝛde remittere. Cales ⁊ his ſiles:qñ iterũ ad eadeʒ
vel ſimilia redeunt oꝑa turpia qua ia pꝛius o pabã⸗
tur:non ꝓpꝛie dicunt᷑ recidiuare:nec in peccata ſua
iterũ cadere:quia cõtinuo in illa coꝛdis affectiõe vlł
negligentia iacuerunt &t in ipᷣiis cõicant᷑ ad aĩaruʒ
ſuarum damnatõem:quõ.n. poſſet iterum cadere:qͥ
nunqꝙᷓ ſurrexit:ſed continue iacuit.vel quõ poſſet in

carcerem iterum redire:qui continue in carcere fuit
vno pede vinculatus. nullus.n. ve pꝛedictis totalit᷑
vincula ſoluebat ſpũalia:ſed lagno mõ ĩ carcerere⸗-
manſit vinculatus:nec hoſtiũ pfecte fugit limites:
ſicut eleganter oñditur ꝓbatur p legem ciuilem in
ff.nouo.li.xj.ti. ve capti.⁊ poſtli. redemptis ab ho⸗
ſtibus.l.nihil intereſt.vbi vult lex. ꝙ ille hoſtiuʒ nõ
fugit limites.qui eis intendebat redire.Bicit.n.ſic
nec.n.ſatis eſt coꝛpoꝛe mvmũ rediſte.ſi mente alienus
eſt. Nota ibi poſtliminiũ vna dictio ponitur p qua
cunq; hoſtium euaſione.qua quis hoſtium euadit li
mites. Si ergo iuſticia legis ciuilis iudicar talem ð
hoſtiboꝛ carcere nõ fugiſſe:qui coꝛde non fugit:mul
tomagis hoc iudicabit iuſticia legis illius væi. qͥ coꝛ
da intuetur. Se quo.iij. Reg.viij.⸗ etiaʒ. vij.ꝛ.j. Pa
ralipᷣ.xxviij. Beus autem intuetur coꝛ. Et ſi gratis:
quiab hoſiibus captus fuiſſet.vel coꝛpoꝛe fugiens:
coꝛde illucredire intenderet. ⁊ hoc regenti ciuileʒ
conſtaret cõomunitateʒ. nec ꝓ tꝑe captiuitatis ei da⸗
rent cõmoda:ac ſi pñs fuiſſet.per leges nanq; infra
titulum pᷣdictuʒ contentas:captus ab hoſtibo. quo
ad omnia cõmoda ſemꝑ pñs in wmo vei ciuitate re
lurotnr. d: ei cum redierit allocabuntur. non tñ vo
untarie captiuo.nec ꝓ tꝑe regreſſionis vel moꝛe in
ciuitate ipſum quo ad ciuium commo da qui men/
te alienus efſet dignum iudicarent.nec ſicut ciuem
ipᷣm haberent ſocium ⁊ pticipem:qui coꝛde cum ho
ſtibus remanſiſſet. A foꝛtioꝛi rõneriuſtioꝛi iuſticia
ille iuder iuſtus væus. illos indignos iudicabit ꝓ cõ
modis eternis ciuibus eccie oꝛdinatis.⁊ illa ciutum
ciuitatis gloꝛioſe ꝑticipatõe. Quoꝝ pticipem ſe pe⸗
tit fieri:qui coꝛde ab hoſtibus receſſit:dicens. Par
ticipem me fac veus oĩm timentiuʒ te:in pſal. oviij.
Qui voluntarie ab hoſtibus aĩe capiunt vel copoꝛe
⁊ pedibo ad ecciam:⁊ oꝛe ad confeſſionem:ab eis fu⸗
ginnt.falſa pacta cumveraci wo cõponentes:coꝛde
vel incauta occaſione cũ hoſtibo remanentes: qꝛ ni⸗
hil hoꝛum põt rectoꝛem latere cõitatis xpᷣiane:cui
nullum latet ſecretum. vequo in pſal.xliij. Dñs no⸗
uit abſcondita coꝛdium. &t reuera ſiquis facta ho⸗
minum conſideret:penſare põt:⁊ veriſimiliter pᷣſu⸗
mere: ꝙ maioꝛ hominũ multitudo inter illos:qͥ xpᷣia
ninuncupant᷑ pꝛedicto modo cum hoſtib remanet.
NMam poſt confeſſionem que fit cauſa cõmunionis
vel infirmitatis tot vitam quam antea ducere ſole⸗
bant:ducunt.qꝙ inter ecem viy inuenitur vnus:qui
vitam mundam continuando pſeueret ad bꝛauium
ſed ad gulas.luxurias.falſitates non dico redeunt:
ſed continuant.quia nunqꝙilla coꝛde dimiſerũt. Si
em̃ illa coꝛde dimiſiſſent: tamcito ab illo pꝛopoſito.
ꝙ ſtabili⁊ firmo coꝛde cõceperunt recedentes:oſtẽ-
dunt ſe nimis eſſe incõſtãtes inſtabiles. Si vo ſta
bilix firmo coꝛde abillis nõ receſſerunt:in confeſſio
ne mentiebãtur:in qua firmũ pꝛopoſitum habere.=
hocoꝛe dixerunt vel dicere buerunt ꝙ peccata nũ
ꝙᷓ facerent moꝛtalia.ſicut oſtenſum eſt. C. v. xij. ⁊ ad
cõmunionem male acceſſerunt. ita ꝙ ve neceſſitate
eos concedere opoꝛtet:q ſint inſtabiles vel ꝙ cõfeſ⸗
ſionem falſam dixerunt. vel in illa falſum quid dixe
runt.⁊ falſam abſolutõem aſpoꝛtauerunt.⁊ ad cõio
nem male acceſſerunt. Pꝛimum concedere eſt vere⸗
cundum. Secundum eſt viculoſum. emm ſecun
dum ſit periculoſum oſtendunt tam ipᷣa facta in ſe.
quid enim periculoſius ꝙᷓ e peccatis abſolutionem
nullam vel remiſſionem abere:maximequia ð pec
catis illis nunq; iterum foꝛte confitebitur: equibo
male credidit ſe ſemel abſolutũ:Quid iterum peri⸗
culoſius.qꝙᷓ ad cõmunionẽ male accedere: æ quo ac⸗
ceſſu nunq; confitebitur. quia ignoꝛantia que ipſuʒ
non excuſat:ad illam male accedens. bene accedere

Arti ij.
irij.

Recidiuum

opinatur.qꝙᷓ etiam ſequentia:quia talem hñs inten
tõnem cito ad eadem opera:que ad modicum pᷣter⸗
miſit.immo ad peioꝛs redibit.quod enim mirabile
eſt: ſi ille cito poſt paſcha mala oſtendat gule luxu-
rie ⁊ cupiditatis opa.qui maloꝛum operum ſemper
in coꝛde habuit radicem. Monne vꝛtica am ara cito
oſtendetur. vbi eius radix in terra dimittitur. NQun
quid non plaga male ſanata.cito oſtendit malũ ſuũ
vbi ferrum in pꝛofundo eius dimittitur ⁊ pericnlo⸗
ſius ſe oſtendit ꝙᷓ pꝛius. Munquid nõ igmis in ſtup/
pa.vel in ſinu cito engern⸗ Aurfs illud Pꝛouer.
vj. Munquid poteſt homo abſcondere igneʒ in ſinu
ſuo:vt non ardeat. Munquid latro incipiens carce⸗
rem frangere manibus.⁊ vno pede fugere. habẽs ſu
per alium pedem vincula:licet hoc nõ intendat coꝛ
.nunquid non cito capitur:⁊ foꝛtius ligatur. Sic
in pꝛopoſito dum pedibus ad ecciam currunt.⁊ ma
nus in confeſſione ⁊ contritione:vt videtur eleuant
videntur quaſi vellent carcerem dyaboli frangere.
⁊ fugere.⁊ ſi hoc coꝛde non intendant. Sed dũ vſu⸗
re ⁊ male acquiſita in vmo vel peccata in pꝛopoſito
iacent.vincula ſuper vnum pedem pendent. Quod
mirabile ergo ẽ:ſi talis cito a dyabolo per alia ope⸗
ra etiam peioꝛa capiatur:⁊ foꝛtius ligetur.¶ Qua⸗
pꝛopter ſi bene ⁊ ſtabiliter vis euadere:neceſſe eſt. ꝙ
facias quod pꝛecipitur Eſa.lviũj.Om̃e onus diſrũ⸗
pe:Eet illud Ecci.xxj.quaſi a facie colubꝛi fuge pec-
catum. ¶ tum vo ad ſecundam partem iſtius ar
ticuli. Illi qui cum ſtabili confitentur ꝓpoſito.quã
doq; ad iterum peccandum pluribus attrahuntur
motiuis.quidam nanq; illoꝛum a dyabolo attrahũ
tur ⁊ audacioꝛes fiunt:ſpe longioꝛis vite:queẽ ma⸗
gna vmonis vceptio.ſicut patʒ. M.ix.xlviij.p quã
multa vecepit ⁊ ad infernum veduxit hominum mi⸗„-
nacc ie Bepꝛonuffi nequiſſima plurimos ꝓ
didit.¶ Alij alijs motinis.que ibidẽ.i.A.ix xlviij
cum ſequentibus tanguntur. Quidam vo pꝛeteri/
tarum vlectationum recoꝛdatione.ſicut patʒ ð egy
rua . vi rii⸗ Quod quidam motiuum extirpa-
tur. C.vj.lxij.cum ſequẽtibus. Quidam vo ad hoc
attrabuntur pꝛopꝛia inconſtantia.ſicut ptʒ.MH. xvj.
viij.¶ Quidam vᷣo cauta demonis malicia.ſic oſtẽ
ſum eſt. P. vij.xlvij.qui cum tota potentia ⁊ caute/
la nititur fugientem ad carcerem reducere: ſicut car
cerarius fugitiuum ſuum. Cui reſiſtite foꝛtes in fi/
xx.j. Pe.v.i¶ Et reuera illi foꝛtius reſiſtunt:qui cuʒ
firmo confitebantur pꝛopoſito: quia illi e quibus
dictum eſt in pꝛincipio iſtius articuli:quiad modũ
auis. e g tactum eſt. E.vij.iij.ſola lingua vel oꝛe
ligno adherent crucis penitentie.cum plumas.i.ve
ſtes curioſas ⁊ carnes in paſcate ad ſaturitatem ac⸗
ceperint.lignum penitentie verelinquunt ⁊ aquis ſe
immergunt voluptatis. Sicut canis reuertiturad
vomitum:Pꝛouerxxvj. Sic impꝛudens:qui iterat
ſtulticiam ſuam. uoꝛum pluxes aſſimilatõnes et
conditiones. .
¶ Pꝛmo in rebus inueniuntur miſerabilibus ꝛ in-
ſenſt ibilibus. Inter quas pꝛimo ſunt ſicut antiquuʒ
veſtimentum ⁊ putridum pelliceum quod ſuturam
non tenet:nec coꝛrectionem. Ita nec iſti inueterati
dierum maloꝛum:añ.xiij.antiquum dya boli col/
lobium:quibus frequenter vtveſtimento vſus ẽ ad
alioꝛum loquens veceptionem.ſub iſtis veſtimentis
ſuam abſcondens turpitudinem:quos cito ad vo/
luntateʒ ad quevoluerit peccata mittat:pſal.cj. Vt
veſtimentum mutabis eos mutabuntur. Secun/
w ſunt ſicut vmus d paleis operata:que cito ignẽ
iniectum recipit:⁊ inflamatur:non ſic wmus lapi⸗/
ea. Vnde nnſen⸗Bopue quale fuerit ignis pꝛo
babit.j.Coꝛinth.iij.ilA creatura vo inſenſibili lau

R ..
dabili ⁊ foꝛti multum diſcrepant.ſicut patet p exẽ
plum ſolis.A. xix.vj. Inter creaturas irrationales.
pꝛimo miluo aſſimilantur. quo.A. xxv. xxv. Beciᷓ
vv teſtudini.A.xxv.xxvj.Tercio ceruo.C.xiiij.xxvj
Nuarto canibus mimoꝛuʒ. T. v.xxvij. OQuinto oui
bus. quibus dicit ph̊s.li.ij.de animalibus.c.ij.
plus alijs quadrupedibus intellectu carent:Cuius
dicti veritas pꝛo tanto in effectu oſtenditur:quia ſi
cut dicitur in libꝛo ve naturis rerum: ouis de ĩumo
que ardet vix eijci põt.⁊ſi eiecta fuerit:niſi vi tenea
tur in ignem recurrit. Conſimilis pꝛiuatio intelle⸗
ctus in multis apparet.nam a mala cõſuetudinevel
concupiſcentia vel quacunq; culpa que animã igne
ardet peccati in pᷣſenti:⁊ in heno igne ardebit eter
no:vix eijci pñ̃t.et ſi eiecti fuerint.niſi maioꝛi metu
æpꝛimantur. quaſi quadam violentia teneantur
coꝛpoꝛe redeunt:qui quantũcunq; teneant᷑.coꝛde re
ceunt ⁊ reuertuntur dicentes:cum magiſtro ſuo ſpi
ritu maligno illud:Math.xij. Reuertar in vmum
vnde exiui.Etillud Nume.x. Mon vadã ſed reuer⸗
tar ad terram de qua natus ſum. ¶ Cum enim ca/
ro ⁊ terra nata ita fuit facta:vt qð natum ðẽ ex car⸗
ne caro ſit:cum ad terrena ⁊ carnalia animo vel coꝛ
poꝛe vel vtroq; redimus væſideria: quid aliud dicit
quiſq; noſtrum ꝙᷓ ſicut pꝛedictũ eſt:reuertar ad ter/
ram ⁊c.¶ Ad queʒz reditum frequenter nos mouet
paruum tedium vel Raruug penitentie vel peccatis
⁊ temptationibo reſiſtendi la boꝛ quem in itinere ſu-
eſſe videmus. ¶ In quo facto ſuo cuidam aſſimi/
antur: qui hmõi ſunt. mõſtro qo lulligo vocatur.
quod qñq; dicitur ſocietatẽ habere cũ auibus:qñq;
cum Biei quo dicit Vincentius in ſpeculo na
turali:q in eo natura luſiſſe videt᷑:nam qnq; cum pi
ſcibus maris ꝓfunda ſcrutatur:cum vo aquas faſti
dierit eleuat ſe alis gangeri⸗ cum auibus ethera
ſcandit. Sed quia flatus non poteſt ſuſtinere vẽto⸗
rum.cum ventis concutitur.ad aquas reuertit᷑: in
Panas relabitquaꝝ. Sic in ꝓpoſito.nam nõnul⸗
iin imis ⁊ carnalibus veſiderijs gule luxurie ⁊ ter
renis cupiditatibo ſe immergunt. ſed cũ in eis tedia
inuenerint aduerſitates ⁊ penalitates ſenſerint vł
timuerint in altum ꝑ confeſſionem ⁊ oꝛationem? ie
iunium ⁊ cetera veuotionis opera ad bꝛeue tempus
ſe erigunt:ſed cum in illis ſenſerint modicam diffi⸗
cultatem. paruum temptationis imxulſum in pꝛi/
ſtinam miſeriam reuertuntur:pſal.cvj. Aſcendunt
ad celos.⁊ deſcendũt vſq; ad abyſſos: anima eoꝛum
in malis tabeſcebat. Iſta non ſunt aĩalia celeſtia: ſᷣ
ſed potius mõſtruoſa. NMam ð animalibo celeſtibus
ſcriptũ ẽ ʒech.j.Pẽnas p quatuoꝛ ptes habebãt:
iuncteq; erant penne alterius ad alterũ.nõ reuerte/
bantur cum incederent.ſ̊ vnũquodq; ante faciem
ſuꝗ gradiebat᷑e Inter vo creaturas naturaliter rõ
nales. ſed actualiter ſ̃m rõnem nõ viuentes.¶ Pꝛi⸗
mo illis aſſimilantur falſis hoĩb quibo notatum
eſt. L.v.xxvij.⁊.xxx.¶ Secundo illis afſimilãtur qͥ
pacem ſimpliciter ⁊ perpetuam nolunt ſed treugam
Sed vcipiunt ſeipᷣos:⁊ nõ um.quia veus nõ ẽ fa⸗
ctoꝛ treuge.ſed pacis:qui dicit Ego cogito cog ita⸗
tõnes pacis.deus.n.non vult:nec gratum habet:ab
eis conduci.ſicut conducunt᷑ ab amicis pegrini:qͥs
P vnam vel duas conducant lucras redeunt. Mon
ſic placet dro conduci ab his qui p vnũ vel duos di⸗
es poſt confeſſionem vel cõmunionem ipᷣm cõduce⸗
re ⁊ cuſtodire vellent.⁊ poſtea ipᷣm de eoꝛum eijcere
ſocietate.⁊ ad ſolita reuerti.ve quibus Eʒech. xvj.
Sodoma ⁊ filie eius reuertent᷑ ad antiquitatem ſu
am. ¶Cercio abſaloni aſſimilantur:quia ſicut ipſe
patri reconciliatus.⁊ poſtꝙᷓ in wmo ſua:⁊ de menſa
⁊ cibis patris comederat.ipi pꝛi inimicicias ⁊ ingra

1

v.
Exemp.

tüi⸗

talicogitatbeſ⸗
iumk: fnolier damnant Eſon

ſitentes ogltatoe nd dyebolu n

Antreceunt, mhislia velaes n
ſmiutatenmtanlcificann
Uusquss enaſerunt redirenolun
hientiüͦoſtencuntin ade buuta
viditaueſilueſtre cum qus dat
muri acatto aptü cum quo louſit
nooceiderint ſed um ißis luſenn
poſthyeuaſerintne fotte no ſp ſicl
nij iitalis anen velalii munr
yeltalem cattum vemire quia pie
No no ſtatim ocademnt. Ettmcane
haberentad ipooqua habentread
diac dyabolu: quis ſiwt io cogita
ltisalijs quos multis annis pece
4dyabolo ANttonllenmnqullr
ſans dlectabilig necios vel alioe
Tideo andacinsad iug redire volun
ſemitia captiultatem: Ia poſſa
murescogitarenſimelius regeren
alichſtirönalt Iatenogergot
re Yob nj Eenplofflopiſtatl

ſtultus in

ſan
amichm wehoſtibo lt ——

Holiauerunt vef,
nt
nlent Grn elinenrceranemm

.Bilmiterum edi
re wntii enerwin
n amianm pmpeins liber
nenle alntn iuusad ißmi
eſncntarmltufgan
Wad ieſtitn ulmsinbian
vel culcdemiit Npois
denas ncl loonnl ptot
leuana inrzelliee
H e⸗ i
Talsnſui +☛

lepotanmnf Gn

nqvoſuctoſnd miim aſin,
lunt. möſtro gölolligopoe

Gtur.
baetme haberecinnbnagi Eimn

no dictt Vincnrinsin ſpelons
wurn uſſe itetnangſchani
Ndaſantaturum doagbasfaſti
i, — auibus ethera
ia fams nonpoteſt ſuſtinerevero⸗
concunitur adoquosreuerttain
quox Olcin woſſto nannonul⸗
lbvs miideris gulerluruner tr
ſeimmerpunt ſM n hestel
ſintes z0enalltatesſehſenherl
pconfefſonem outionenrie
otionoopervod bꝛeuetenpus
nillisſenſenint nogicam difi⸗
temprationiounkulſumin u⸗
leruntur Pſal ⸗ Aſcencunt
tvqgac abyſſoe. Numeii
ltanonſunt aieli celeſi⸗
ſa Bam deninmolin ceſtbui
di 1ptes habehit.
inasp quatucrptes

— — ———

Artiiij.

Vij.

Recidiuum

titudines oſtendit. ipᷣm ꝑſi equendo⁊ pacẽ frangen/
w. quã multum habere cum pater ipm ꝑſequeret᷑
1 cape niteret᷑.cupiebat.⁊ tñ plus ſibipᷣi q patri no⸗
cuit: da ipᷣe turpiter occiſus fuit.ij. Regu.xviij. Sic
iſti patri wo. æ quo DPentero. nxij. Mone ipᷣe ẽpa⸗
ter tuus. in infirmitate vel quadrageſima pꝑ penitẽ
tiam recõciliati ⁊ in wmo eccie ⁊ de mẽſa altaris dei
no cum lpᷣo vo:ſed potius ip̃ᷣm veum pꝛem comeden
tes:cito ingratitudinẽ oñdunt:eius mandata fran-
gend o.ipᷣm abijciendo.⁊ pacem quã cũ ipᷣos in firmi
tate vel alia neceſſitate capere veller occidere.mul
tum optabant. quibo in pſal. Cum occideret eos
qrebãt eũ ⁊ reuertebant᷑:⁊ diluculo veniebãt ad eũ
cito frangunt.⁊ cõtra eum ſpũaliter bellãdo ſu rgũt
ad moꝛte ꝓpꝛiam. quibo eemie.ix. Reuerſi ſunt
E facerent malu.ſ.culpe cõtra veum. pene contra
eip̃os.
Quoꝑ ſtulticia. Pꝛimo oſtendit᷑ ꝑ cõparõem ad
animalia ratõnalia atq; ad eoruʒ facta:quoꝝ facta
ſi vtrobiq; penſent᷑.iſti illis bꝛutis inueniunt᷑ ſtul⸗
tioꝛes. Pꝛimo quia ſicut ſcribit hiero.in epła ad fu-
riam. Hꝛuta animalia ⁊ vage aues in eaſdẽ pedicas
rhetiaq; nõ reincidũt:nec cogitãtita ſiulte iſta ani⸗
malia:nec ita periculoſe ſicut fa ciunt iſti recidiuan
tes. Iſti nanq; cogitant ſemel vel frequenter pecca⸗
ta mes cõfeſſus ſum:⁊ rhetia euaſi dyaboli: nec me
ꝓtunc ſtrangulauit vel occidit ſic faciam ſemꝑ.ꝛ de
tali cogitatõe pꝛeſumentes redeunt ⁊ frequenter ca
piunt᷑ ⁊ finaliter damnant᷑. Ergo dum iſti de tali cõ
fidentes cogitatõe ad dyabolu cinus manus euaſe⸗
rant redeunt.⁊ anĩalia vel anes quecunq; ſilueſtres
ſemel euadentes: tali cõfidentes ad capient? ma⸗
nus quas euaſerunt redire nolunt. nõne maioꝛẽ ſa⸗
pientiã oſtendunt in ope bꝛuta ꝙᷓ; homies. Quis vn
q; vidit auẽ ſilueſtrẽ cum qua capta capiens luſit: vt
murẽ a catto captũ cum quo luſit quãtũcunq; ipos
nõ occiderint:ſed cum ipᷣis luſerint. ad ipſos redire
poſtꝙᷓ euaſerint:ne foꝛte nõ ſꝑ ſicludant. Vel quis
vnq vidit aliã auem vel aliũ murem ad talẽ hoiem

vel talem cattum venire.quia viderunt ꝙ ſocios ſu

os nõ ſtatim occid erunt. Et tñ eandem occaſionem
haberent ad ipos quãꝗ habent recidiuantes redeun-
di ad vyabolu:quia ſicut ipᷣi cogitant ꝙ cum ipᷣis ⁊
multis alijs quos multis annis peccatoꝝ rhetibus
a dyabolo captos viderunt:quaſi luſit:multa eis pᷣ/
ſtans relectabilia nec ipᷣos vel alios ſtatim occidit:
ideo audacius ad ſua redire volunt oꝑa:7 dyaboli
ſeruitia captiuitatem: Ita poſſent pᷣdicte aues vł
mures cogitare niſi melius regerentur natura bꝛu-
tali qᷓ iſtirõnali. vYnterroga ergo iumẽta ⁊ wcebüt
te: YJob.xij. remplo filioꝝ iſrael qui nõ redierunt
in egyptum R eyemplo magoꝑ:qui nõ ſunt reuer⸗
ſi ad herodẽ Math.ij. ¶ Gecundo hoꝝ ſtulticia oñ
ditun ꝑ comꝑationem ad facta oim hominum: in re
bus ad coꝛpus ꝑtinentibo.ſiue ad lucrũ.ſiue ad dã⸗
num:quis nanq; eſttamſtultus in his que ad coꝛpo
ris ꝑtinent ſalutem ꝙ ſemel per regem vel quẽcunq;
amicum ꝛe hoſtib liberatus moꝛtalibus:qui ipſuʒ
ſpoliauerunt vel incarcerauerunt. iterũ ad eoſdem
redeat. Gi.n. iterum rediret voluntarie ad eundem
carcerẽ.non tm̃ ſtultiſſimus reputaretur.ſed etiã re
gem vel amicum ipᷣm peius liberantẽ ꝓuocaret:ꝙ; ñ
eſſet ita voluntarius ad ipᷣm iterum liberandum: 2
maxime ſi in carcere multa faceret contra liberantẽ
Vel vbi eſt ita ſtultus in his quead mundũ per⸗
tinent:q ꝓuidentiã ꝓ coꝛpoꝛis luſtentatõe in autũ⸗-
no vel pꝛincipio anni ꝓ toto anno factam volunta⸗
rie diſſipat vel amittit vel illa ſe ſpoliari permittit
Vel qui qð edificat pnlcerrime vno die.alio deſtru
it.Tales.n.ſtulti reputarent. Sʒ in his que ad anie

ptinent ſalutem ? pꝛouidentiam ⁊ ad celi habitatõ
nem multi pᷣdictis ſunt in uoluti ſiulticijs. quia ad
ipm qui eos omibus ſpoliauit virtutibo tam picu
loſe incarcerauit:ꝙ m Hil fuit inter carcerem 7 moꝛ⸗
tis ſuſpendiũ eternuʒ in inferno:niſi oſtium moꝛtis
Poſte etiã ꝑ regem celi liberati. redeunt ad eungeʒz
carcerẽ ⁊ etiã ſpoliatoꝛẽ. ꝓuidentiam ſpualem fa⸗
ctam in quadrageſima vel alio tpe quando pure cõ/
fitenturꝓ tota vita tam hic ꝙᷓ in futuro.i.vita eter⸗
na voluntarie peccando amittũt.Et edificia qᷓ eter
na ⁊ pulcerrima ĩ celo illo die edificamit:alio die cæ⸗
ſtruyxit cum omnib illis.A. xix.xj. De quo Oꝛatius
li. eplaruʒ. Qõ petijt ſpꝛeuit repetit qð nupo miſit.
Eſtuat ⁊ vite diſcõuenit oꝛdine toto.Diruit edifi/
cat mutat quadrata rotundis. Si ergo pᷣdicta faciẽ
tes cõtra mundi ſapientiã ſtultiſunt. ꝓſti ſunt ſtul
tiſſimi hec facientes:cõtra væi ſapienti: pꝛopꝛiaʒ
ſalutem. pꝛimo ad veum euntes:⁊ cito redeuntes q-
bus minatur us Eʒ ech. xxxv. dicens. An feraʒ de
eo euntem:⁊ redeuntẽ.
In qua aucroꝛitate pena notatrecidinantium 7
periculum:quoꝝ tñ pꝛius oſten det ingratitudo:vt
exilla tanqᷓ ex antecedenti tanqᷓ cõſequens pena oñ
datur earundem. ¶ Etum ad pꝛimũ hoꝝ ingrati⸗
tudinis magnitudo pꝛimo ꝑ com pationẽ oſtende⸗
tur bꝛutoꝑ ⁊e quibus in parte tactuʒ ẽ. SG. iiij ij. vbi
oſtenſum ẽſt: ꝙ ꝗpter beneficia manſueſcũt. e mu⸗
ſtela eriam fert: ꝙ cum wmeſticandi cã fuerit in aq̃
quaſi ad moꝛtem balneata ⁊ refrigerata:⁊ iterũ iu⸗
xtaſcarnem wmeſticantis in ſinu calefacta:nũ ̈ car
nem illã moꝛdebit:ſed potius moꝛdebit qui eũ inde
nititur abſtrahere. Mo ſic im pij. non ſic:qͥ plurimis
temptatõibo vel tempeſtatibo vel infirmitatibus q̃i
ad moꝛtem vexati:⁊ a c vite ꝛ ſanitati reſtituti.at
q; eius carnea alijs ſacris ſpũ aliter calefacti.contra
ipᷣm poſtmodum nequiter moedaciter atq; ingrate
agere inueniunf᷑. ¶ Gecundo idem oñditur ꝑ cõſue
tudinem que etiam ad la trones obſeruant᷑ c q̃ha⸗
betur. E. vj xxxiij. ¶ Moꝝ vo pena ? piculum. Pꝛi/
mo oſtendunt᷑ ꝑ exẽplũ in natura irrõònali.i.ſerpen
tina.æ qua habetur. G. iiij. xxj. a quo numero Vſq;
ad finem illius capituli pena agitur recidinãtiu.

ix.

Arti.ii
x.

Exemp

WBecundo eiuſdẽ pene aggrauatio magnitudo.
in his oſtenditur que violenter inferunt᷑: ſicut ĩ pla. ·

gis in quibvidemus ꝙ qui poſt plagas ſanatas vel
tibias vel oſſa fracta ſanata:ſi iterum in eiſdem lo
as plagat᷑vel eadẽoſſa iterũ in eiſdẽ locis frangãt᷑
fractura ſecunda ẽ ꝑiculoſioꝛ. ⁊ cũ maioꝛi difficulta
te ſananda q;pꝛima. Sic in ꝓpoſito rone in gratitu⸗
dinis. ¶ Tercio idem oñditur in foꝛtuna heretico⸗
ri.qui a fide recedunt catholica:in quiba lapſus ſe⸗
cundus periculoſioꝛ eſt pꝛimo.quia in pꝛmo ad mi
ſericoꝛdiã recipiunt. in ſecundo ad ignẽtraduntur:
qð nõ fieret ſirecidiuum nõ aggrauaret peccatum.
Quarto idem oñditurin penis velinquentiuʒ. in
quibus videtur:ꝙ aliquibo velictis pꝛimo vnã amit
tunt aurem.ſecundo alteram. tercio vitam. In eil⸗
em etiam videturꝙ velictum iteratũ audirũ obtu
rat patris vel iudicis:quia pater verberans frequẽ-
ter delinquentẽ:⁊ merci damantẽ ⁊ coꝛrectõem pꝛo
mittentem vix audit.¶¶ Quinto idem oſtenditur in
his qui infirmantur vel incarcerant. In quibovide
tur:ꝙ qui x infirmitate incipit conualeſcere:a ite⸗
rum cadit. grauius infirmat᷑⁊ qui carcere fugit:⸗
iterum capitur foꝛtius ligatur: ⁊ durius tractatur.
Sic in ꝓpoſito rõne ingranitudinis.⁊ qe wum plus
offendit. Sicergo ꝑ ingratitudinem vi nouaz of⸗
fenſam:que fit in culpa poſt recõcilianõem iterata
pluribus pꝛionboligat᷑ vinculis.⸗ grauius infirmat᷑
FPpter qdð xpᷣe ſanato pᷣcepit dicens: Johã.v. Vade

xj.
Exemp.

Recidiuum

noli amplius peccare:ne aliquid veterius tibi cõ⸗
tingat tam in vinendo:quia grauius infirmaberis
cõtra me ingrate agens:qui ſemel tibi dim iſi.qᷓ etiã

in moꝛiendo.in quo paſſu frequens recidiuatio pᷣce

ns.ſpem impedit ſalutis.Nam ſicut apud quẽcũ/
qᷓ gratum dñm:plus põt ſeruus confidere in neceſſi
tate ſua:qui ei còtinue a iuuentute ſua ſeruit.qꝙᷓ ille
ꝗqui tarde venit:⁊ cito ad omnem voluntatem ſuam
ſine licentia recedit ⁊ ad inimicuʒ ſuum contra ipᷣm
vadit. Ita in pꝛopoſito.Et ſi pꝛius cõtra pᷣceptum
ñi aliquo infoꝛtunio velinquat.facilius ⁊ citius ei
dimittit. Ita in ꝓpoſito. Mecmiretur quis e hoc:
qð dictũ eſt.ꝙ viy erit in moꝛiendo tante ſpei:ſicut
qui continue bonus fuit.quia qũo poſſet tũceẽ ma
gne ſpei regnũ intrare celoꝝ:verſus qð nunq fecit
multas dietas. Tales nanq; qui frequenter recidi⸗
uant plures dietas faciunt verſus infernum:qᷓ ver/
ſus celum:quia ſi in quadrageſima aliquas et foꝛte
paucas:verſus celum faciant dietas. per totũ annũ
ſequentem multoplures faciuntverſus infernũ.Cũ
ergo quotidie vid eatur:qꝙ cetenis paribus homo ꝓ
pinquioꝛ ſit illi loco verſus quem plus iuit.videtur
a ſimili: tales moꝛti appꝛopinquãtes inferno ſint
pꝛopinquioꝛes:⁊ ſic citius ad locum illũ venire diſ-
ponuntur. Sicut patet rationem aliam notatam
A. xxv.xviij.Ergo ſi fecerit:ne iterum addat facere
Eccĩ. xix¶ Sexto idem oñditun ꝑ exemplum mira
culi in quo continetur:ꝙ quidam manmitatus vxoꝛẽ
ſuam væ adulterio ſuſpectam habens.purgatõem ei
contra iura indixit:ferri igniti. Ipſa vᷣo interim cõ/
feſſa illeſa euaſit.que poſt ad peccata rediens cum
vna die quidam dicerẽt:ꝙ multi v peccato ſuo lo⸗
uerentur. Reſpondit als loquebantur: et ecce hic
at ferrum quod poꝛtaui illeia. ferrum frigidum
gratia exempli oſtenſionis in manu accipiens:ma
num crudeliter còbuſſit iuſto vi iudicio.qui eam
ſemel lapſam ⁊ mundatam a calido cuſtodiuit ferro
iterum lapſam frigido combuſſit.Cui dici potuit il
lud Hiere.ij. Vilis facta es iterans vias tuas. Se-
ptimo idem oſtenditur ꝑ exemplum ſacre ſcripture.
DO. v. rij. 7. iiij.xx vj.⁊. P. vij. xxvj. 7. L. v. xxj.
UE omnibus nanq; pᷣdictis exemplis ⁊ euidẽtijs

patet.ꝙ eſt ve illo qui peccato ſuo fugit ⁊ liberat

Z iterum pꝛopter a nquann celectatõem vel lucrum:

quod ĩ peccato ſuo ſe habuiſſe recoꝛdatur.ad pecca/
ta ſua redit:ſicut de illo qui fugit d wmo accenſa:
qua cum exiret pꝛopter aliquod iocale vel ꝓpter
aurum vel argentum quod recoꝛdatur ſeibi dumiſiſ
ſe.periculo ſe exponens redit illud querendo cõbu⸗
ritur.Sic vxoꝛ loth reſperit retro:Geñ xix. Sic illi
duo diſcipuli de quibus legit᷑ in vita ſancti Johan
nis euangeliſte abierunt retroꝛſum. Sic multi alij
ſicut dicitur in pſal. Conuerſi ſunt retroꝛſum ⁊ con
uerſi ſunt in die belli.de quoꝛum quolibet dicit ſal⸗
uatoꝛ Au.ix. Memo mittens manum ad aratrũ re-
ſpiciens retro aptus eſt regno vi. Non enim ibi in-

telligitur coꝛpoꝛalis retroſpexio.quia homo aran/

ůo ⁊ retroſpici endo poteſt regnum cei obtinere.eti⸗
am ſi oculo coꝛpoꝛali ad diuitias reſpexerit quas di
miſit:ſed intelligitur de retroſpectõne mentis ⁊ cõ⸗
ſenſus:quo quis affectat rediread ea que dimiſit.
ideſt peccata. NMiniuite voluptuoſi. ʒ pꝛopter pᷣdica
tõnem Jone penitentiam egerunt tamen poſtea re/
cidiuarunt. Sed aliqui dicunt ſe non poſſe viu con
tinere ab actu luxurie:quod eſt ſim pliciter falſum:
quia ex hoc ſequereturꝙ veus pꝛecepiſſet nobis ali-
quod quod eſſet impoſſibile nobis adimplere. VUn⸗
e Bern. AMaledictus homo qui dicit veum pᷣcepiſ.

ſe impoſſibile. Vnde ſi talis haberet tantam volun

Re.e.
tatem continendi quantam habet vinum ſuum in
vaſe cuſtodiendi:v facili contineret. Conſtat eniʒ
quanta diligentia obſtruit quis feꝛamen vaſis re/
pleti cum vino.cum ſentit vinum exire vel ſtillare ðᷣ
illo. Patet etiam ex hocꝙ ſi cũ vno actu luxurie ve⸗
beret perdere omnia bona tempoꝛalia ſua.vel ſciret
ſibi pꝛeparatum igneuʒ lectum in quo deberet cre/
mari ſicut beatus laurentius in craticula oĩno abſti
neret ⁊ nunqꝙᷓ vſq; ad moꝛtem aliquem actum luxu⸗
rie ſcienter vel voluntarie perpetraret:ſed animam
ſuam oĩno mundam ſeruaret:quia ſicut dicit᷑ Ecci.
xxxiii. Qui baptiʒatur.i.mundatura moꝛtuo.i.a
moꝛtali peccato.a iterum tangit moꝛtuum.quid ꝓ⸗
ficit lauatio illius.
Agd omnia vo pꝛedicta picula penas ⁊ penaruʒ
cauſas vitandas.vnum eſt ſummũ atq; remediũ ſin
gulare:alia vo ſunt plura ſecundaria et acceſſoꝛia ꝑ
que pꝛincipale manutenetur ⁊ foꝛtificatur.
Pꝛincipale vo conſilium ⁊ remedium eſt: ꝙ viam
rectam ⁊ ad celum directam quam in confeſſiõe ag⸗
greſſus eſt non veſerat.⁊ vitam quam tunc munda⸗
uit: iterum non maculet.¶ Exemplum ad hoc acci
piens.⁊ quantum ad hoc ꝙ viam teneat:⁊ qtum ad
periculum quod continget niſi teneat:⁊ qᷓtum ad de
ceptoꝛes gur eum v via educere nituntur:qð tactũ
eſt. P.ij xliiij.xe illo qui iurat ꝙ altam tenebit viaʒ
vſq; extra terram vel vminium:in quo veliquit:fue
rit. Sicut nãq; ille iurauit altam ſe velle tenere viã:
ita vos ꝓmiſiſtis vel ꝓmittere vebuiſtis ante abſolu
tionis beneficium. Sicut inſup ille diligenter altaʒ
tenet viam ꝙᷓdiu inſidiatoꝛes pꝛope eſſe ſuſpicatur.
Et ſi ꝑ totam viam vſq; extra wminiũ illud veniat
inſidias timeat illoꝝ qui ſemꝑ ipᷣm ex omni ꝑte val⸗
lauerunt: vt ſi foꝛte ipᷣm extra viam inuenerint. ca⸗

Arti.v.

xij.

put illius amputent:ſemꝑ dum in regno illo eſt. re

ctam tenet viam:ne caput cumvita quã diligit amit
tat.nec aliquo modo voluntanie ad carcerẽ. de quo

ad eccleſiam fugit redit.¶ Sic iterum inimici illiꝰ

qui viam altam tenere incipit ipᷣmvbivi non audẽt
ipᷣm cautelis ⁊ blandicijs aliquibus foꝛte ſub ſpecie
amicicie ad eum miſſis. vt cum eis comedat vel bi⸗
bat vel ad aliquem locum veniat ipᷣm de via educe⸗
re nituntur.a quo extra viam inuento caput aufer̃t
quos ipſe ſi ſapiens ſit:⁊ pꝛopter ꝑiurij ⁊ pꝛopter ca⸗
pitis piculum:vt hoſtes vitare:et omnes tales ſiue
ſint amici ſiue inimici ſuſpectos habere vebet. Sic
oĩno eſtin pꝛopoſito qe nobis:quo ad aliqua.⁊ eſſe
Xberet quo ad omnia alia. Mam in hocẽ ſimile:qꝙ
ſicut ille ꝓpter furtũ vel homicidiũ vel aliquod ma
leficium ad eccĩiam fugit:in qua crucẽ accepit:a ter-
ram abiurauit cum iuramento. ꝙ neca vrtris nec
a ſiniſtris e alta væclinaret via vſq; aliud continge
ret vminium.Sic nos qui v carcere dyaboli ⁊ pec
cati ad ecciam fugimus.⁊? confeſſionem ⁊ crucem pe
nitentie accipientes ꝓmiſimus:ꝙ nunꝙᷓ a via recta
moꝛtaliter peccando veclinaremus:duʒ in wvminio
huiꝰmoi viuimꝰ. ¶ Iteꝝ in hẽ ſilłe qꝛ illimulti foꝛ⸗
te inſidiant᷑:no ſᷣ vo certitu dinałr młti inſidiãt᷑.ille
vicʒ cũ ſocietate ſua qͥ circuit querẽs quẽ uoꝛet.j.
Pe. v.ex oĩ nos partevallauit:quia ĩ circuitu impij
ambulant. Et inimicimei animam circũdederunt.
non vt caput:ſed vt illud quod peius eſſet amittere
animam auferant. ¶ Iterum in hoc eſt ſimile:quia
ſicut ad illum foꝛte aliqui mittuntur vt ipᷣm vt di⸗
ctum eſt vecipientes via educant:ita ce rrum eſt.
ꝙ multi ad illos : illas qui viam aggreſſi ſunt ſalu⸗
tis mittuntur:vt ipᷣm vt dictum eſt. v via veducãt
vt extra inuenti animam amittant.¶ Quando em
quiſcunq; aliquam perſonam verbis ſignis vel fa⸗

iuuſl u g ſt n nn

Idendl,ſicut arca infirn
cchuiſſtim guu ſiada c
Cocet velinilo moretur vel am alit
ſprcaliterum qvapalns peccauit
geleiletanteroccnrnat vel reſpiaat.
audiat perfecte d wmminionon fugi
hucaliquo modo inff lius moꝛatt
nauloſe aponit captiois: quitalibe
poteſtrenhus Mamn ylſs zuditval
copoꝛolis appꝛorimatio rei ilius
lece:r in elicjs aſſueri nutmmri: fan
ſucluum. Pocpatet in filiis lrael ge
Meuitin wſerto manna: 7 direrunt. &l
uuſeut ſuper abo iſto. Da nobis camne
unnurontes dixerit. Nuen. rj. Rec
Naum quos omecebam 17 Gimilit
iſuniunerdliſtenanninga⸗
lteant tamen cito reacdiuant.
eno difclecknin n⸗
grurnature Et eriam i einſcen. E
iensutenntofthabins Ctins au⸗

creconſuetud

plum winnonibus rins actent
ſtitſatleonna ſthenntic⸗

lum ſocleratem qui Ppmquibuſcun

lucgenitunturitandsg

welmninm:inquo rline⸗,
tinutilmſeiclin n
Nomitte dpiſtzentrihſahr
Biat nſipiledltanrilt,
nſctutuerpecheeſeſtſhiann
m Merm wmniniäiluc denint
opgniſenghngronmnihten
teißm ertna viam invenernnt ca⸗
ntſemp dum in regno lo eſ te⸗
necaput umplta qud diligetanit
do —
rentt.Ote terum ininici li⸗
nene napit ynphini nonbocet
gicjsoligulbus foteſub rae⸗
ſis. ſtomeis omear telbi⸗
oaum peniotim w pin ence⸗
tra nam inuento coputaufett
terpꝛopterplun ikeru⸗
les pitareetomnes taes ſine
ilſhecvshaber uder i
Tnobis: O ad aligna. eſe
iali. Nam in hoce ſünlleg
vlbomiatiü velsligrot ni

ane eiis eſil e
luicnd, oedtiit
Ncuimnmn t nnt
nt nggemnt tdcen ,
vue aiſ ſnnnc
t. N
ordictum Ne ngoen
ſen
crſonen

Necidiuũ

ctis wonis vel pꝛomiſſis eſculentis vel poculẽtis ad
ſeccatuz quodcunq; ſiue falſitatis ſiue luxurie ſiue
urti vel quodcũq; aliud ducere nititur. ipe ẽ ſ ſpe⸗
cie amicitiea dyabolo miſſus:vt ꝑſonã ülam via
educat:vt aĩaʒ pdat: ⁊ vt fugiẽtes nllo mõ euadãt.
Pꝰ illos cũ tota potẽtia ſeqt vt cuſtos carcen pꝰ fu
gitiuũ ſuũ: cum toto exercitu armato.ſicut oñſum
eſt. C. xv. v. Et. E. vj. xrxiij.ad modum Pharaonis
qui filios iſrael egypto fugientes cum tota ſeque
batur exercitu¶ Gicut ergo in conditionibus iſtis
eſt ſimile enobis:⁊ de illo qui terrã abiurauit. Ita
ĩ alijs ſimile eſſe beret:quia ſicut ipſe intelligẽs
inſidias pꝛope eſſe hominum vr capur auferant viã
tenet vſq; extra wminium fiat. YJta nos intelligen⸗
tes pꝛope eſſe inſidias æmonum:vt animam capiãt
viaz ten eamus vſq; anima extra coꝛpus ſit. Etſſicut
ille vltro aq carcerem non redit: nec moꝛatur infra
terminos illius wminij.vel in aliquibo locis vbi fa⸗
ciliter capi poſſet:ne foꝛte iterũ captus euadrrenon
poſſit:ſed neceſſe ſit eum ſuſpẽdi:ita nec nos ad car⸗
cerem redeamus peccati:ſed fugiamus omnia loca
in quibus ⁊ ſocietates cuʒ quibus pꝛius peccauũmꝰ
quia dicit cretum ꝙ; expedit nõ viſitare locum in
quo quis peccauit. ne memoꝛia facti reficetur diſti.
lxxxj. valet. Et. xv. q.j.mulier.quia ſi malum non co
gitat quando intrat.faciliter coõtingere poteſt ꝙ co⸗

gita bit anteꝙᷓ exibit. Sunt ergo fugienda omnia lo

ca illa. occaſiones opoꝛtunitates in quib Pactũ
alicuis ſenſus quis capi poſſit:⁊ ſenſus diligenter ſt
claudendi:ſicut circa infirmos conualeſcentes fe/
neſtre claudi ſolent:quia ſi ad aliquem talem locuz
vadat vel in illo moꝛetur. vel cum aliqua perſona.
ſpecialiter cum qua pꝛius peccauit libenter loquat᷑
vel ei leranter occurrat. vel reſpiciat. vel nuncios erꝰ
audiat. perfecte ve wminio non fugit dyaboli:had
huc aliquo modo infra illius moꝛatur limites:1 pe⸗
riculo ſe exponit captiõis:qui talibus faciliter capi
poteſt retibus. Nam viſus. auditus. locus. loquela.
7 coꝛpoꝛalis appꝛoximatio rei illius pꝛius illicite di
lecte: ⁊ in velicijs aſſueti nutriti: faciliter cauſant
recidiuum. Hoc patet in filijs iſrael quos wminus
pauit in vſerto manna: 7 dixerunt. Anima noſtra
nauſeat ſuper cibo iſto.arnobis carnes Et etiam
murmurantes vixerũt: Muen. xj. Recoꝛdabamur
piſcium quos comedebamꝰ 7c. Bimiliter qui aſſue⸗
ti ſunt iurare ⁊ blaſphemare tales etſi quandoq; pe
niteant tamen cito recidiuant. Vnde Areſtoł vij.
ethico.Difficile eſt reſiſtere conſuetudini que aſſimi
latur nature Et etiam.ij. eiuſdem. Ex actu multo⸗
tiens iterato fit habitus. Cuius cauſa patet per exe/
plum ⁊æ titionibus pꝛius accenſis. Z. vij. xlij. Bi
cut inſuper ille omnes ſuſpectos habet: fugit illo⸗
rum ſocietatem qui ipᷣm quibuſcunq; modis dæ via
educere nituntur:ita nos ne animam amittamus.et
caput ? coꝛpus ⁊ totum reſiduum. Tene ergo pꝛece/
ptum factum ipſi oth ꝛ ſocietatiſue.quod habe⸗
tur. P.ij.xluij.Et illud Baruth.iiij. Am bula per
viam ad ſplendoꝛem.i.vſq; venias ad ſplendoꝛem.
alibi Hec via. ambulate in ea¶ ¶tum ad ſecun⸗
dam partem iſtius articuli. Auxilia penitentem in
via dei tenentia pꝛeter illa que tacta ſi unt. P. vij. ar⸗
ticuł.ix.⁊ arti xj. ſũt multa ſati neceſſaria ad hoc
ſanctitatem teneat abſq; recidiuatione.Ouoꝛum
aliqua pertinent ? erpleri vebent ber actum ſeu ope
rationeʒ coꝛdis.Aliqua per operationem exterioꝝ
ſenſuum 1 membꝛoꝛum. Aliqua per occupationeʒ ⁊
totius coniuncti. ¶ Pꝛimo maximum remedium 7
auxilium neceſſarium pertinẽs ad actum coꝛdis.eſt

cogitare:quo periculo.in qua verecundia fuiſti:⸗ in

PR 1ij.

qua miſeria nũc es pꝛo peccatis pꝛioꝛibo. Pꝛimo di⸗
co cogitare:in quo periculo fuiſti:in tali videliq;:
ſimoꝛtuus fuifſes:anima tua ad infernum reſcediſ
ſet antec ſanguis tuus frigidus fniſſet. Secũdo in
qua verecundia. quando ad confeſſionem aceedens
Peccata tua oſtẽdiſti:⁊ ſi foꝛte oſtẽdiſſes:ſicut oſtẽ⸗
dere vebueras: maioꝛe; habniſſes verecundiã. Ter-
cio in qua milſeria es ⁊ afflictione pꝛo dura peniten⸗
tia tibi iniuncta facienda: z in quo periculo: niſi il⸗
lam perfeceris. Pec cogitando d quocunq; noſtrñ
lene eberet:ſicut æ illo:qui paſſum tranſiuit pi-

culoſuʒ. vbi pꝛopter latrones velalia pericula vij ed

vita euaſit:quia ſicut talis non libenter ad locum il
lum redit:ſi eadem ſcit ibi infallibiliter ſibi immi-
nere: Ita nec nos ad peccata redeamus:nec ad ſta-
tum in quo pꝛius fuimus pꝛopter pericula pꝛedicta
Pꝛopter que fere moꝛtem incurrimus eternam:ſciẽ⸗
tes ꝙ egdem pericula ſemper ſunt peccatoꝛibus pa
rata: Neccogitemus ꝙ ſicut anno iſto cõfitebamur
eua ſimus:ita faciemus anno futuro:quia multos
quos dyabolus anno iſto euadere permiſit:vt foꝛte
illos alios audacioꝛes faceret ad peccaondum:ſicut
auceps qui auem illaqueatam non ſtatim occidit.
anno futuro euadere non permittit:quia multa mi
lia hominum quianno iſto peccantes:anno futuro
monentes damnabuntur: quia non eſt dubium qᷣn
omm anno multi ad infernumvadant. Si cogitaue
ris ꝙ viam mundicie ſemper tenere magnus eſſet la
boꝛ: cogita: perſeuerant in illo laboꝛe. magna vebe
tur merces: magna reſtat pena veficicnti: Kogita
inſuper illas cogitationes. P. vij. xxxvj. et erit hoꝛa
bꝛeuis: laboꝛ ipſe leuis:vt ſic cogitando taʒ vias pᷣ⸗
teritas ꝙᷓ futuras veraciter dicẽ poſſis:cũ pᷣs, xviij.
Cogitaui vias meas 7 conuerti pedes meos in teſti
monia tua.¶ Becundo magnum remedium ⁊ auxi
lium pertinens ad actus ſenſuum ſeu mem bꝛo r⸗
terioꝝ coꝛpoꝛis: Eſt pꝛumo frequens oꝛis öfentor⸗
Tceuota oꝛatio:frequens dico confeſſio:quiavir ẽita
inſtabilis qui crto poſt confeſſt lonem ad peccatũ re⸗

deat:quia ehle gratiam inkuſa m: et pꝛopter ſibi

olicta periculis ſuis in confeſſiõe:coꝛ peraliquod
ſpacium poſt peccatum ebhoꝛret. humilis ſeu deuo
ro oꝛatio lõ dicitur: vt ſiẽ vaſallus ab inimicis obſel
ſus a dno ſuo auxilium petit:ita nos dicẽtes illõ ps.
lxxviij. Adiuua nos xeus ſalutan noſter: ꝓterglo
ram nominis tui wmine libera nos. Becũudo q;⸗
tum ad aures frequens anditus verbi ei:quia ſicut
conua leſcentes æ infirmitate indigent frequenti ci
batione coꝛpoꝛali:ita conualeſcentes xæ infirmita⸗
te illa cibatione. æ qua AMath.uij. Mõ in ſolo pane
viuit homo ⁊c.qꝛ ſicut dicit᷑ ad Heb. xj. cõualuerũt
e infirmitate. ſed foꝛte nõ ſunt adhue fõtes facti in
bello:ideo opoꝛtet ꝙ per verbum cei recreent᷑ 7 foꝛ⸗
tificentur. ¶ Tercio ꝙᷓtuʒ ad oculos fuga viſus ſpe
ctaculoꝛum:⁊ viſus libꝛoꝝ ⁊ vtiliũ laboꝝ ¶ Quar-
10 ſrum ad manus largitio elemoſynarũ: ſicut qñ
bellum inſtat periculoſius. magis neceſſarij ſunt ſti
pendiarij ꝓ conſeruatione coꝛpoꝛis:lita nũc pꝛo con-
ſeruatione anime: Eccĩ xrix.Elemoſyna gratiã ho-
minis:quaſi pupillam conieruabit.a Auxiliuʒ vo
quod ad totum pertinet comunctum eſt. Pꝛimo le⸗
pꝛoſe ſocietatis vitatio.Sicut enim lepꝛoſoꝛum fu⸗
geres ſocietatem: ne coꝛpus inficerent: ita neceſſe eſt
ꝗ maloꝝ fugias ſocietatem: neanimam inficiant.
ecundo torius coꝛpoꝛis afflictio: p ieiuniũ. Si

Arti.

J.

Redditio

penitentie. qꝛ quid ꝓpter dyaboli inſidiss: quid ꝓ⸗
pter tꝑis am enitate:tpᷣs paſcale ẽ multũ diſpoſituʒ
ad ſpu alem coꝛæuptionẽ᷑. Cõtinuemꝰ ergo illud ſic᷑
dicit᷑.ij. Corĩ.vj. In multa patiẽtia.in ieiunijs mul
tis pꝑ arma iuſticie:ne peioꝛes fiamꝰſancto tꝑe ⁊ coꝛ
poꝛexpᷣi accepto q; pꝛius fuimꝰ ⁊c̃

E „ — „ 7 —
Edditõis pꝛimo oſtẽ
det᷑ obligatio. Scoo remuneratõ.
. Katõe p mi eſt aduertendũ:q in gene⸗
rali obligamur ad tria vebita reddẽda:tribo. veo vr
delicet: nobis ipᷣis: ꝓximis. Si vo ſcire vis quid
quãtũ væo reddere æbes: Elide ᷣmo quãtũ vbes
dno meo Luc.xvj. Et inuenies in ſpeciali: ꝙ pꝛimo
teneris ei reddere tria: e tribus bo nis nature:q ab
eo accepimꝰ. Pꝛimo actũ coꝛdis.ipſum amãdo et
in ipᷣim credẽdo Ecci.xxxv. Gono aĩo gloꝛiã veo red
de. Secũdo actũ oꝛis. ipſum ↄfitẽdo. vtilia ioqᷓn-
do landes ei.ſ.creatoꝛi redemptoꝛi? gubernatoꝛi et
gratiagactiones reddendo: dicẽtes illõ Oſee. ruij.
Reddemꝰ vitulos labioꝝ noſtroꝝ. Tercio actũ
coꝛꝑis.ei ſeruiendo.⁊ pꝛeceptis eiꝰ obediendo. ſicut
ſeruuꝰ dño ſuo. Pꝛouer.vlti. Redde ei.i.xeo bonum
triplex vt pꝛedictũ ẽ nõ malũ culpe. Scðo inue
nies ꝙ æ bonis foꝛtune ⁊ gratie:quea b eo accepiſti
teneris ei in alijs trib. Pꝛimo vt oĩa recepta in eius
honoꝛẽ ⁊ reuerentiã expendant᷑:ſicut fidelis diſpen
ſatoꝛ oĩa expendit ſᷣm volũtatẽ vni ſui.ſic ſicut dici/
turad Roma. xiiij. Vnuſqͥ ſ; nrjmꝓ ſe rationẽ red⸗
det o. Scõdo vt oĩa ꝓmiſia ei reddãt᷑ ſiue ꝓmiſſa
ſint ð bõis foꝛtũe.ſiẽ oblatões.mnatões.⁊ hmõi.ſi⸗
ue ðᷣ alijs ſiẽ ieiunia.abſtinẽtie.pegrinatõeſ.⁊ hmõi
ps.lxv. Reddã tibi vota mea.q diſtixer̃t labia mea.
Tercio ſi in aliquo v iſtis veᷣficis teneris ei:ſicut
quiſcũq; diſpenſatoꝛ receptis computũ reddere:
ñ dicet illõ Luc xvj. Redde ratõeʒ villicatõis tue
i.cõputũ ð bõis nature foetũe.⁊ gre.nõ qocũq; cõ⸗
putũ:ᷣ diſtrictiſſimũ:qꝛ ſiẽ dici᷑ Math.xij. DHe om
ni vᷣbo ocioſo reddes ratõeʒ. Et hec oĩla pᷣdicta red⸗
di bẽèt triplr. ꝛimo feſtinãter:quia ſi tenetur
bomini ſtati vebitu reddere qñ põt:quia aliternon
eſt fidelis.nec dimi: tit᷑ peccatũ anteqꝙ reſtituat᷑ e bi
tum.Ergo hoc qᷓtũ ad vvũ nece eſt obſeruare. Ideo
dicit᷑ eccłiaſtes.v. Quicqͥd vouiſti ne moꝛer red-
dere. Secũdo integralit᷑:qꝛ ſicut apud hoĩes non
reputat᷑ fidelis:qui totũ in quo tenet᷑ nõ reddit.igi
tur necapud cũ.deo dicit᷑ Eccliaſtes.v. Qdᷣcũ q;
voneris redde. Tercio apparenter ? letãter:ꝙ; nõ
erubeſcamꝰ.nec triſtemur d his q̃ œ reddimꝰ: qͥa
ſi miles nõ erubeſcit ſeruitiũ pꝛobi regis:nec pꝛece⸗
ptoꝝ eius obedientiã.ergo nec nos vei. Exẽplo pᷣs.
cxv. q ait: Vota mea reddã coꝛã oĩ ppło eiꝰA. Ka⸗
tio vo:ꝙ oĩa pᷣdicta.⁊ modis pꝛedictis deo reddere
tenemur eſt:qꝛ oĩa a veo ſub lege vepoſiti ſeu mutui
accepimꝰ.iuxta illud.j.Corin.iiij.Quid habes qð
nõ accepiſti?ꝰ Sed heu nõnulli oĩa reddũt contra
ria:⁊ vbi reddere veberẽt bona:reddunt mala. Si⸗
cut patet e his:qͥ ve coꝛde reddũt incredulitatẽ: ſiẽ
ſoꝛtilegi cum eis credentibo.æ oꝛe iuratõnes? ſidei
fractiones.æ coꝛpoꝛe ſeruitioꝝ vi retractões⁊ feſto
rum fractões. Lontra reuerẽtiã vo iniqua ei tene
mur:reddunt ei irreuerẽtiã. in eccleſis garrulando.
irreuerent᷑ ſe hñdo.qͥ ꝓtanto peioꝛes ſunt vemoni/
bus quibo metuẽdus terribilis eſt loc ille. Pꝛo⸗
miſſa vᷣo ⁊ vota tarde vel nũqᷓ eireddũt:imo ꝙ vno
die vouent:alio die venient ad epᷣm vł eius vicariuʒ
in ſpũaliba pꝛo diſpenſatõe habẽda:⁊ ſic ꝓoĩbo quea
qæo accipiuũt mala reddunt. Sicut etiã ꝓ pulchꝛitu⸗
d me.foꝛtitudine.ſcientia.diuitijs.⁊ hmõi.ſuꝑbiam
la ſciuiã.⁊ hmõi. quibo ↄquerit᷑ in pᷣs.xxxiiij.dicẽs

R iij.

Retribuebãt mihi malaꝓ bonis.ↄtra illud apli.j.
Theſſał.v. Videte ne qͥs malũ ꝓmalo reddat. Si
em̃ ꝓhibuit reddere malũ ꝓ malo:ergo a foꝛtioꝛino
luit q redderẽt malũꝓbono. Secũdo nobiſipis
tenemur reddere tria. Pꝛimo mũdiciã coꝛdis ꝓpter
ũ quẽ tm̃ in mũdo coꝛde recipunꝰ. Scðo honeſta/⸗
tem locutõis ꝓpter ceũ coꝛã quo loqͥmur. Tercio ſo
bꝛictatẽ ⁊ rõna bilitatẽ in oꝑib qꝛad imaginẽ vei et
rõnalis in natura factus eſt.ergo ↄgrue reqͥritur: ꝙ
ᷣm rõnem viuat:⁊ nõ ſᷣm carnẽ:quia ad Roma.viij.
Sebitoꝛes ſumꝰnõ carni:vt ſᷣm carneʒ viuamꝰ. Sed
heu nõnulli reddũt oria ſibipſis ad dãnum ꝓpꝛium.
Pꝛimo turpes habẽtes cogitatõnes.qͥbus mina⸗
tur dñs. Oſee.iiij. Cogitationes.eius redd ei.Se⸗
cundo narrãtes lo qᷓntes illicita.ſic dꝛ.j. Petri.iiij.

blaſphem ãtes qͥ reddent rationẽ ei:qui paratꝰ ẽ iu⸗

dicare ⁊c̃. Cercio guloſe ⁊ luxurioſeviuendo.quibus
tunc.i.in die moꝛtis.reddet vnicuiq; iuxta opa ſua:
Math.xvj.Tercio ꝓximo vebemus reddere tria ᷣm
triplicẽ actum coꝛdis.oꝛis.⁊ operis. Pꝛimo ergo de
bet ei coꝛdis dilectõnẽ.ſicut mẽbꝝ diligit mẽbꝝ.ad
Roma.xiij. Memĩ quicꝙᷓ æ beatis:niſi vt inuicẽ di⸗
ligatis. Secũdo oꝛis inſtructionẽ tãqᷓ; eius dux⁊ w-
ctoꝛ:ſicut ſol reddit aeri illuminatõeʒ.ſicnos exem⸗
plo Pauli. q ait ad Roma.j. Grecis ac barbaris ſa⸗
pientibo inſipientiba vebitoꝛ ſum. Huiꝰ ergo exem⸗
plo ſicut dicit.j. Petri.iij.Simꝰ parati ratiõeʒ red/
dere d ea:que in nobis eſt fide ⁊ ſpe: Mõ dicit e re/
latiomibus vel attributis vel foꝛmalitatibo vel mo⸗
tu ſyderũ⁊c̃. Tercio opꝑis exhibitionẽ.⁊ hoc triplici
ter:quia pꝛimo potens tenetur indigenti ad ſuſtẽta
tionẽ.ſicut os mẽbꝛis in cibo⁊ potu Ecci.iiij. Incli
na pauperi aurẽ tuã:⁊ redde debitũ tuũ⁊. Secũdo
ebitoꝛ tenet᷑ ad rei accepte reddirioneʒ. Sicut tra
colono ð ſemine.iiij. Reg.iiij. Redde cꝛeditoꝛi tuo.
nõ inuite ⁊ quaſicõpulſus:ſicut nõnulli cũ quibus
opoꝛtet placitare anteꝙᷓ œbita ſoluant:ſed gratan-
ter ⁊ libenter etiã ſi nullus illo exigat:Exem plo cu⸗
iuſdã quo ſcribit Seneca.li.vij.ð ben eficis:ꝙ cũ
rem grandẽ a ſutoꝛe emerat nõ pᷣſentibb nũmis:poſt
aliquos dies rediens cũ pecunia.ipᷣim moꝛtuũ inue/
nit:quo audito vnarios repoꝛtauit.poſt ſpaciũ tẽ⸗
poꝛis cũ repꝛehẽdiſſet hanc ſuam non reddẽdi raci-
tam volũtatẽ.redijt venarios repoꝛtauit:penã exi
gens ſue impꝛobe cupiditatis. Vn Seneca dicit. ꝙ;
ebes querere cui reddatur:⁊ ſi nemo po ſcit bonus
aut malus.ad te nõ pertinet:ſed qualiſcũq; ſit:red⸗
de 5 bes Math. xviij. Sed heu. R. j.ij. Tercõ
quilibet tenet᷑ oĩb ad honoꝛis ⁊ reuerentie oſtenſio
nẽ.nõ tm̃ in ſignis ⁊ Vbis:h̊ etiã in operib.⁊ pᷣcipue
melioꝛibo ⁊ ꝓpinquioꝛib:ſiẽ parentibb: quia oẽs ad
i ſunt imaginẽ.i ergo imaginẽ alicuiꝰ ſancti ve/
neramur in ligno vel lapide vel pariete:ergo imagi/
nẽ ꝑfectioꝛẽ ipſius wi in hoĩe:honoꝛe ergo inuicẽ pᷣ⸗
ueniẽtes: Quia ſicut dᷣ ad Roma.xiij. Reddite oĩ⸗
bꝰ vbita.cui honoꝛẽ hono:ẽ:Sicꝗᷓ reddite q̃ ſt ceſa
ris celari ⁊ q̃ ſt e᷑i deo Marh̊.xxij. Sʒ heu ſic woꝛ ſi
bipᷣis.ita ⁊ ꝓximis aliqñ reddũt:qꝛ coꝛdis odiũ:oꝛis
obloqũ ⁊ tractionẽ oꝑis iniuſticiã:ſua mł is mo⸗
dis auferẽdo.nec indigenti tribuũr: nec creditoꝛib
libenter reddũt quia viuis cũ difficultate.moꝛtuis
raro vel nũꝙᷓ reſtiuũt: Paucis verbis vel ſignis re/
uerentiã vel honoꝛẽ exhibẽt.in ope vo pauciſſimis:
quia in hoc viy filius honoꝛat patrẽ:niſi dando mi⸗/
nus qð poteſt. Sicut patet patre ve quo fertur ꝙ
cũ oĩa ſilio dimiſiſſet ⁊ poſtea algeret:filius ꝑ filium
ſuum:p quẽ miſſũ pater veſtẽ petiuit:miſit duas vl⸗
nas exiles:quaꝝ baiulus vnsʒ petimit a patre.vt in⸗
quit illam reſeruẽ pꝛo te ſene:vt tibi ſeruiam: ſicut
tu ſeruis patri tuo. In quo facto multum videtur

.Iij.

üiij.

Exemp.

o. cr poter ns qul niaet
nli umnniien lla
orius onluncti iueopernd ſinep
reuentiopera bongergs Aum jeipi
readet gloꝛlam. in quad useſtlaus
Vocaopanos 1reddeillmercecle
Dignuseſtoperanus mercede ſuarp
ait i. Timoth. uij Bonum certamen
conſummani fidem ſemaui in religt
mihi coꝛona iuſticieqna reaet miht
iuſtus inder. Itepatteti ſibonomin
po ofo ſuo ſuſtint patienter Ecci.
hus ſuſtinebit potiens. poſtca reoi
t. Oaß x. Redoet wus mercdem lal
nunſuog. Non reagentibus vo pren
N imns moloto bomo:r etiam non rdde
uuſta eccet dus penos. Primüpat
nnani ſunft dmanoſanſb tu
Itatemſacre ipture Ecci rij Impi
libus reccet incictamim isinguit
ſigatmunanfaim
, bus totg ecclellaorat dicens in s ch
ludicasterram reltenunbundnen
Pancun patet puimo per —
bꝛo dewno timorns wfllio iuſc

uhht
1 male
NE
cere naeleoh
tm mali lihn lllud
re öbgnein lnet
incnde nbti edditio
dlirucdei isanter faceren. R
ltanein r ſereremgaruo ili .
aſechne giſnne ncnt Ania, Grarus flligs. .11
5 lammn nnſ rtiꝰ. ij. grennbue ſn ronns Uls.1 . .
unanlian gihme n Frum vo adt⸗ kevene anenawnen Regi
üznſnene cRnung ngennts ecundũ HS eE
maſt rn Rome gih ner omni dũ arti cẽ
habedin lioliseg Gfiume a erahrng an nia mo noriculum i redde⸗- menti en
anaigtuinn n d redaerwna b HH ſicut red enren rn R liii
ed leing norecdiei ⸗ 7 Primi ad pꝛi m. ſecu ꝛ20 quib erit pu re⸗ uop ctus 7 10 ali⸗ s8. Dext j.
Ncbaen liedi elge nem is actũ imũ. Pꝛi ndo pꝛ us reddi mitõ ena oñd periculu quoꝛum omenti
tadguo gnici Pemini, fi redd õ oquib ltionibo tum eturm mqoõ regenti tũ ben
nortis W lli idelis et deus l.fidem caaͤentlto pen gue a ad pꝛii alereg illis tumm 0 ere
lni edie ſenncneg el⸗ muetie Auipion gloꝛiam muͤnachtt o enam. diſ⸗ eo dat mum il entin conti oſtend
Lagon mia uanto ub ſp ad red picit o quia ſi iciam ſibipis coꝛdat. ſ. ur. alia Kaüran ſeun ngit. O .
aginndimunltn ertor rrcfa. peratnosiaelt 7 dilecti natlerdie man met Hõ Bnagtif.
lenne ogh nttnmuße velg wirce it Ecc iij ercede eliter a amilia enſio Se Bene ꝛiano: plex. Arti⸗
Ecci. 8 ne tur Planat. g x. VUn rti?. j
Hemi ni ſiant hekis ſin m i dicens: ndo ⁊c iij. S meita wo gere. pa B puncta magiſtrin eut anat ea poꝛi 4 Je
. iquicg midrnianeeld cabitu petite reddet ecũdo minu ra-⸗ rex per hu ri in h xvij. c . NANN An
coo Abanie itii⸗ rateſne Wlrannn an gloꝛia endendogepf renral nemod yſtoꝛio ſcholat onan
atoihiſlhri⸗ Wa us in i num pietis m: nã ndo actũ ificis 7 nene. S um. P la ſcho plana nqᷓ;
Girsanilningnnn ln 7 h. vj uoer cabilis xj. Job pꝛomn n lielornintni undo on a ſerſoge
10d. Komna.) tbez ſie D de patren 1aute omini el. 7 Vii j. e eceri ui ſapi ꝛdin tus ſi rearetur
Nnni mngdn⸗ ndsht t in ab tuu kem oꝛa ini ᷣm iß debit P- oꝛum ſe int po ientiu aret neolſili ur.
Betnii oꝛlumn atbanßt redd ndito abſco claud lam ſt õ jumil nrequi eſi mulke,
Znen lser⸗ 6. elem entim redd ndito e oſti uaz bo j. xxx. E conſili⸗ illud unrun ultu
nhonnct in ſum Lolgen E noſyn anuu et tibi. 7 pat ium tuũ am. T. t. Iij ia. ſic cerelin tconſi 15
cſt i haratirotio⸗ Eccã. xx arumꝛſi⸗ mactu i. Z er tu uu nomi Terci Reg. xij ut tactũ quu iliũ
atmbori er ſper lbezted r. xxxv. ꝛſicu m Tercio i us qͥ vi mum l io ꝙ xij. E tu eſt. nt 7f.
atmbunt rel te iat nn, etrib Da aleifſ ga i. ope zraemnec. ſlio vegnergannr auafce vgran eſt. C. xj atu
berbibini ltolihfel I.Tea dus: orm ganm aritatis et habebi⸗ ur. vſe xtus eſt i carer ſe boco Ro
pokenste blbinone. elnno⸗ tua zutem ſepti m dat 8 Dat is et vt di it ſeci crib iſte em Rv
eneturinan⸗ Thoctn quid faci ties tãtũ um en danti ſibi Diſcatti⸗ ci. le et ſibi .poſt 2 per 0
mihiisn rindigen la abſc faci entecleno yn er gentiſtbi emntng ercilludonnn lckendnezſn
0 nabo⸗ ti aduſte ondit at dext emoſ eddet . quonia moni ere e ludo erono lerit rexi
Kmnne rnotlKc i n redderti e. er era tus ynam: n tibr. AWath. erreem eo a, um ſuun mnibo omum legise
gimeleen hna iiIr taar hl. Marer n manei neſcſae ſi arh. a Bin eo eſ in lege eino ien HH legis:
elnaenerttein ſni Secit =Sõ arogenle telemoſ iniſtra leg H etipta lier viteſue.
ii Regii Gitione;. Ji 60 denti uncti. ſi o idem videt i na tuai eren cras lix Sns cone cn e ſĩ tverba e.
lii. Reg iin. . Oicurtte redd oper .ſiueo redd nabſ. a in arti. e nolunt teras ſ. ontra il ũt. ho atq;
ſichpulſusiſt ecdegeditori et gloꝛi a bo pers et red condi arti. uij con cire los pꝛi cꝙDici
Us:ſicut no⸗ ecitoritne Vloc oꝛiam. i na:er ndo ſi denti ito illoꝛ . R. tra qu volun pꝛinci icit
greoytec bi höͦnullicigtihes Di a opari in q ga eu ue patu i actu um pꝛ uarto os exem t. vel ſea cpes: .
ee ignu rios ua o m. ſei lendo 35 nato ohib vx pl cien gu
ni ſinuliu uellami cit. ij 8 eſt o 7 reddei us eſtl pſumz nam an 87 delic etuꝛ lu oꝛes no a pateb tes ill
ibit Oen bllbnnat Enn 4 c ij. Tim peranius eillis m aus. qu pꝛoximũ talam ei atos fa uriaꝗ nmlti bunt inf 3
eca.i rij. mploan⸗ onſun oth. liij merc õ gentiv ns. ake ue eos plicaret ra
toteemerat lrij oͤbencfiaec mihi nmani. fi ij. Bonu ede ſua: ath icet: ritia el auri uint r dometn⸗ vbi
iens aᷓ nofſonipnünien zuſt coꝛona idem ſe m cert pꝛopter xx. Mã ret 7 equo pondera to ꝙnon equitu 7 effemi
— pꝛo oño ex. Ytẽ lequã r in reliq ertaur. c . ſubdit. ra quem ltitudi enſa:nec iplicare lice
nrinln pus ſi ſuo ſuſti dalenſtehond, no repoſi urſũ rortoe gran punct nenlelleccqnos ntar⸗
fierbancſnamn aclüte⸗ us ſuſtinebi nun iſiẽ b ibi dñs 1 ſita eſt pꝛohib antno umm itos ni. ‚neg
lätr dnart Iteddeditach tis. Sap̃ ebit it pati. ono mi dñs in illa din nimis eturꝛqᷓ; n theſea ultu nimis ua⸗
14, grios fepoꝛta e⸗ cl, vij ru ap. x. R patiens enter. E iliti: 7 3 dDie te pꝛodi tum elauru m faci raua
nnu 1. um ſuo Redd 7 poſt Ecci. j qui mul s duce igaliter ad exc m con unt illi aui
aglarns Vienanie rin inafe r . edog ſeargtn pſhaarem⸗ arank Wien aonaſthien gregangorge
lGreddatunaſi ſeci didt malg ro nn s mer ditio i ad ten ant. V patri ndend ſed ando:
Kue⸗ nemnopoſcit b ta ſua.r pꝛo b redden cedem o iocij in⸗ ꝙ pꝛin tiliu lamp 07 t quod : qo
nöͤenine ſec rallc llc eq ee dnh ntibus 5 labo ndit kucene Senun Rale dn oreh, 5
funeN. aliſcüclitn gumentũ et 7 eti 8 0 ꝛuz ſa 3 iquali ma vid am tr. quos 86
th.wii ſw cuch inre⸗ ri tũ ſ us p amn pꝛedi ncto⸗ ex ali ſub gnum leretu anſer 7 equi
Seaben Ri. Lnni itat umptu enas on red cta:ſ. xpend dit l e He e en
ſwad bonort ſi. Tni r. em ſac bri Pꝛumũ̃ dentii ed po/ eret oꝛum geret regni pau
is1 bisßeiüin Nuc ſeipſ. atcer vn ie ne anackaͤtinrpe s annthelaurope minerhc nun F
Xhiden. perib. r0c Er b os vel indic .EcC rij qᷓ etia mꝑpa urgentes elaur graug ꝙ in etiã
atinninſihanen inai . xemp us t pꝛoxĩ ictam:i. xij. Ym 33 Per r. vo nihii efend o poſſe mine utili cuz
ß 1 bln oesd .„ 1 tota e imũui im ijs ĩ pijs gucto il hʒ gere:ſi et ſe 7 tero
Giengineliſe lill iudica ea veg alen s inqui 7peccato⸗ qui er nihilf. ühenogg hotn epaup i
oſanctie c 9 terr. oꝛat di gles ſi uit co ato⸗ ſecũ go pꝛim acer ua p a inimi eratõ⸗
— ⸗ undu amr. dicens i unt ſu ntra e ecũdũ nh hg opuli micos in⸗
lepta⸗ lgina ⸗ breewge aldetetnibrn⸗ perbi: uz tũ qð mai quod teſt:ſin jlitaxati. 6 M-
us iin hole: “ bꝛ0 et pꝛi retrib 1ps. xciij i:pꝛo qui ad ho ius dmin eil tione:qñ
no⸗ Gubm Bhat⸗ Exemp ruit ad luden Pena pro ꝛtẽ ma g alie noven õ YMU
eaheſſritil Orciſpociieli riam n gloem brerrhir eniraer ene Kaktaleſtaiz: llamrcgulste⸗ .ij.
ni hbͤi lliiii kſono⸗ lum pꝛ inglon Brengoieng urractaale⸗ ſ bciearen teſ ec ner.ll. won ãtte⸗
bindigen n uit ntenini alipe Dons Et mirum: ienetetneſeſ 9. M
uu nuißli ifialtne litn ꝛ0 bono: n eauer dn aſorerbe Pyi⸗ undeina Poe lens pupullis ceptne ne nm
lurgun et ie f nrecede Sbn⸗ o⸗ paupere loo Fet Dühpitcrrogerſ one perſe u⸗
n iher mohe; iſtne t malũ :Qui na⸗ cia c s elem erra icos efenſ.a ona
i ntirneleſohin nt D wm rreddi conſtitu oſynis perder. et hyſtri oꝛ eſl.
giſnnunmmilnie⸗ ⁵„6CUen goum ſu ee.⸗ antahebareirvenn SJ”M
e ennaſeil . ali⸗ m nch; magno e qu bus kaberenaernciacteer erp Frantht,
etane in egudeum 8 lda grogn acnerſero⸗ ifferre Bnahe d ne o⸗
ipater/ ipanultniſ e, b ceſfſari erent regula iũ regimẽ tio hoglingeeggeſ efend trinm ſoe ili⸗
bere de rio requi atq; per mẽ. P tionibus i npie a re. ad ere foꝛtů
unonnizlin ie ne, ꝙſt berẽt r quiruntu regular ain ſolpien in pꝛeſ. deſllec. Deeſn luerſa peoſpertuto
enſin i c udium ſea ectitudi⸗ ur. Ter re. Secu ipſos? ra eſenti fa tere. Hec ſi n ſinen patient eritati⸗
tor ongruum cron Krenahf cio ꝙ tri ndo qu . ſ. perducu ciunt.et unt qu e. certis er ferr
vtile iterarũ perfecti plicem er apiens int: erg regem eregni Boelg grn,
Qul⸗ ſeu ſcri ionẽé. ₰ ha⸗ Hier erit et ſ. ofm ha ad cele npꝛoſt oꝛa⸗
moauam noreres anarto te amie vigeſtmor n s kebul ſin lecameke⸗
abere deb ein eis nee ⸗ kgennoterao et garennabir reuer
. t cle ſuſcitã uerſit 0 c0 equi ciam i ex: e
t ſitate ntrari quitur i⸗ 1 t
arärmeſehr an dopnio irnmernen eren:
. ĩthꝛono .R. j. xxx eum r Moltns Eene
pꝛimꝰ in x. Sequn pitur: b
ter h it Sci⸗ bella
0 iat
utus

Art. iiij.

.uij.

Regimen

eſt:ſic ⁊ in penis ſi iuſticiã nõ fecerit: pꝛimatũ habi⸗
turus eſt:oẽs quoſcũq; peccatoꝛes in pñtiſub ſe hñt
ſupꝛa ſe plagari modo in illa futura pena habebunt
illo hoc indicãte:qui repulit i indignatõe furor ſui
regem? ſacerdotẽ Threñ.ij. =
Ag hoc vo ꝙm regulas regant᷑? regãt pᷣdictas.
et penas euadat pᷣtactas:multa ſũt eis neceſſaria in
generali.¶ Pꝛimo humilitas qᷓtum ad ſeĩm Ecci.
xxxij. Rectoꝛẽ te poſuerũt:noli extolli:eſto ĩ illis nõ
ſupꝛa illos ꝑ oppꝛefſionẽ. nõ ſub illis ꝑ vilificatiõeʒ
nõ ante illos ꝑ elationẽ. nõ poſt illos p remiſſioneʒ.
nõ extra illos p ſingularitatẽ.ſed in illis ꝑ vnitateʒ
7 cõltatem. vt e illo verificet᷑ illõ Apoc.vij. Agnꝰ⸗
ui in medio thꝛoni eſt reget eos.¶ Scdo requit ꝙ
ſnr caput oẽm in coꝛpus quã põt influit vtilitateʒ
ita ipᷣe:quia caput eſt.vt ve illo verificet illud Eccĩ.
x. Vtilem rectoꝛẽ in tꝑe ſuſcitabit ſuꝑ illaʒ:⁊ pplus
ſubiectꝰ veraciter dicere poſſit illud pᷣs.xxi. Vñs re
git me nihil mihi verit¶ Cercio requiri diligẽ
ria ⁊ virilitas in cuſtodiẽdo qꝛ cuſtos ⁊ paſtoꝛ ẽ.Ex
emplũ ad hoc ve Ceſter:væ qua dicit᷑ eſter.xv. Cũ/
qʒ regio fulgeret habitu.⁊ inuocaſſet rectoꝛẽ oĩm
um ſupple viriliter ingreſſa eſt ad regẽ ꝓ populi ſui
ſalute.¶ Quarto requirit᷑ in flexibilitas ĩ iudicijs:
ꝙ nõ ſit ſicut arũdo.quia iudex eſt cci.xxxiij. Au/
ite me magnati ⁊ oẽs ppli ⁊ rectoꝛes eccleſiie:auri⸗
bus ꝓcipite filio ⁊ matri.fratri ac amico nõ væs po⸗
teſtatẽ ſuꝑ te.¶ Detali rege⁊ rectoꝛe dicet Eſe
reget nos in ſecula.in p̃s Et talis merito ab omni/
bꝰ honoꝛabit᷑Ecci.x. In mecddio fratrũ rectoꝛ illoꝝ
in honoꝛe.
In ſpeciali vo triplicem habere debent rectitudi
nẽ ?⁊ ꝑfectionẽ.ſ.coꝛdis.oꝛis.⁊ oꝑis:vt p hec tria im⸗
plere poſſit:tria pꝛecepta ſeu vocumẽta.que in ethi⸗
ca ↄtinẽt᷑monaſticũ.iconomicũ ⁊ politicuʒ. Sebẽt
ergo rectitudinẽ habere coꝛdis.hanc aũt hñt:qͥ hec
tria ſeruant.veritatẽ in cognitione quã pᷣcipit᷑ habe
re:vt ſciat diſcernere inter verum ⁊ falſum:ſicut per
lumẽ diſcernit᷑ in albũ nigrũ.Pꝛouer.niij.Ocli tui
recta videant:qꝛ Abachuc.ij.q incredulus ẽ.nõ eſt
aĩa eius recta in ſemetipſo. ¶ Gecundo chaꝛitatem
in affectiõe.Cant.j.recti diligũt te. Sed heu in pᷣs.
lxxvij.Dilexerũt eũ in oꝛe ſuo.coꝛ aũt ipſoꝝ nõ erat
rectũ cũ eo.¶ Tercio ſimplicitatẽ ⁊ fidelitatẽ ⁊ vti-
litatẽ in intentiõe.vt in oĩb intendat dei volũtateʒ
⁊ pplłi vtilitatẽ. Vt v quolibet illoꝝ verificet᷑ illud
Job.j. Erat vir ille ſimplex⁊ rectus.¶ Rectitudi⸗
nẽ etiam habere debẽt loq̃le.quã tria cauſant ⁊ oñ⸗
dũt. Pꝛimo laus i.ps.xxxij. Rectos vecet collau⸗
datõ.Scdo voctrina ſana.vt ei dici poſſit illð Ma⸗
th.xxij. Scimꝰ qꝛ recte dicis ⁊ vces.Tercio iuſticia
in iudicando:vt e eo verificet᷑ illð p̃ᷣs.xviũj. Rectũ
iudiciũ tuũ.Et qtum ad tria ſił verificatur w eo il/
lud Mar. vij. Loqᷓbat᷑ recte.(¶¶ Tercio vebet habere
rectitudinẽ ⁊ ſanctitatẽ oꝑis:nõ tm̃ ꝓpter ſuã ſalutẽ
ſ etiã ꝓter alioꝝ exemplũ.qꝛ ſpeculũ eſt.Ccci.x.q̃
lis rectoꝛ ciuitatis.tales inhabitãtes in ea:Dãc aũt
rectitudinem tria cauſant ⁊ oñdũt. Pꝛimo nãq; ad
hocꝙ illã habeat opoꝛtet ꝙ rectereddat ðo ſeruiti-
um ⁊ bitaʒ reuerentiam:qꝛ iuſticie dñi recte in ps.
xviij. Scðo ſibipſi mũdiciã ⁊ caſtitatẽ.carnẽ ſuã vĩ⸗
cendo:qꝛ parũ eſt ꝙ alijs dñatur:niſi ſibi ratione wᷣ
minet᷑.qꝛ iſtud dñium melius eſt:qꝛ ſicut dicit᷑ Pꝛo⸗/
uerbixvj.melioꝛ eſt qui dñatur aĩo ſuo exrpugnaro/

re vꝛbiũ.Sed heu ſicut talis ẽ melioꝛ.ita rarioꝛ. Vñ

Seneca li.iij.de naturalibus queſtionibus.c.j.ꝛe
cipuum in rebus hũ anis:eſt non claſſibus maria cõ
pleſſe:nõ terras vel ignota querere.ſ̊ animo vidiſſe
ꝙ; nulla maioꝛ victoꝛia quãvitia wmaſſe. Innume
rabiles ſunt qui vꝛbes.qui plos habuerũt in pote/

iii.

ſtate.pauciſſimi qniſe.de quibus paueiſſimis tm̃ ve
rificatur illud Pꝛouer.xrj.qui mundus eſt:rectum
eſtopus eius.Tercio pꝛoyimo iuſticiã. Sic eꝛgo qui
regis iſrael intẽde vt per iſtas tres perfectões.tres
partes compleas ⁊ perficias.que in ethica continen
tur.videlicet monaſticã q̃ vcet œ regimine ſuipᷣius
Iconomicaʒ que wcet regimĩe wmus ⁊ familie.
7 politicam que wcet de regimine ciuitatis ſeu com⸗
munitatis. In quibus partibus gradatim aſcendẽ-
dum eſt:⁊ aliter regimen ſibi vſurpat⁊ piculoſe aſſu
mit:quia abſurdum eſt: ꝙ qui ſeipſum regere neſcit
regat vel regere preſumat familiam. ⁊ qui familiaʒ
regere neſcit accipere pꝛeſumat regimen animarum
vel cuiuſcunq; communitatis contra illud Heh.v.
NMemo ſibi ſumat honoꝛeʒ.i.ſumere vebet. niſi qͥ vo
catura o:tanqꝙᷓ Aaron. ¶Bebet ergo pꝛimo rege
re ſeipſum. Juxta illud O rex ſi regis.rege te.vłeris
ſine re rex.veinde pꝛopꝛiam familiam:ſicut notatũ
eſt. C. xvj.xxiij.cum ſequentibus. Quia ſicut pʒ per
ccretum diſ.xlij.c.ſicut hi.S.neceſſe eſt.non habet
frontem repꝛehendẽdi alios:qui ſuos coꝛrigere ne/
glexerit: Contra talem etiam vehementer pꝛeſumi⸗
tur v crimine negligentie:quod ita magnum eſt vt
etiam diſpoſitionẽ inducat.diſ.lxxxj.dictum.vinde
cõmunitatẽ. Quas tres ethice partes:qui recte ob⸗/
ſeruauerit.recte rex dicitur.aliter non quia ſᷣm Iſy
doꝛum etymoł.li.ix.c.iij.rex dicitur a regẽdo ⁊ recte
faciẽdo:h̊ ꝗ̊ faciẽdo nomen regis tenet.ſ.ſeipᷣm ⁊ ali-
os quãtũ poteſt a peccatis cuſtodiẽdo.⁊ hoc nõ fa⸗
ciendo nomẽ regis amittitz veraciter ſeruus eſt. Si
cut patet per auctoꝛitatem.Augꝰ.NM.iij.j.vel tyrã⸗
nus.ſicut patet ꝑ hyſtoꝛiaʒ de Alexandro ⁊ pyrata
R.j.rxxiij.Et patebit infra arti.viij per exemplũ de
Salomone.ergo wminus virtutum ipſeẽ rex.in pᷣs.
xxiũ.
Verum quia virtutes humane non ſunt tm̃mo⸗
rales que ſunt in voluntate ratione regulata:ſed eti
am intellectuales que ſunt in intellectu ſm rationẽ
bitam. Sicut patet per ſanctum Chomaʒ pꝛima
ſecunde.q.lviij.arti.ij.⁊.iij.Ad hoc ꝙ ſit dominꝰvir
rutum opotet ꝙ virtutes habeat infellectuales q ꝑ
ſtudium ſanctarum acquirũtur ſcripturarũ.¶d
quod quidem ſtudiuʒ reges ⁊ pꝛincipes.⁊ quicunq;
nobiles vel alioꝛum rectoꝛes pꝛouocari vebent. Pꝛi
mo viroꝛum illuſtrium exemplis. Secundo ſcientie
vtilitate Cercio ignoꝛantie vilitate. Quarto pꝛece
pto diuino ¶ Pꝛimo enim exemplis ad hoc pꝛouo-
cari veberẽt regum illuſtrium qui eos pꝛeceſſerunt:
et de ſtudio multum commendantur ſanctaruʒ ſcri-
pturarum.¶ Gicut patet pꝛimo de Theodoſio im
peratoꝛe.v quo ſcribitur in hyſtoꝛia tripertita.li.j.
ꝙ per diem armis ⁊ pernoctem libꝛis incumbebat.
Secundo idem patet per exemplũ Philadelphi
regis egypti. qͥ recitat magiſter in hyſtoꝛia ſcho⸗/
laſtica:ꝙ licet haberet viginti milia libꝛoꝛum. cæ cõ
ſilio tamen vemetri pꝛefecti bibliothece ſue miſit ad
iudeos ad habendum legem ⁊ei? tranſlatoꝛes:qui
eã tranſferrent.quos nos vocamus ſeptnaginta in/
terpꝛetes.¶ Tercio idem patet exemplum Yuſti⸗
miani imperatoꝛis.de quo dicit chronica romanoꝝ
imperatoꝛum: leges condidit conſumanit codicẽ
videlicet ⁊ digeſtum.⁊ leges romanoꝛum abbꝛeuia⸗
uit:⁊ ꝙ tempoꝛibus ſuis reſpu blica multum eſt pꝛo
ſoerata:tam in oꝛiente qꝙᷓ in occidente. ¶ Quarto
idem patet exemplo Salomonis.iũ.Reg.iij.qͥ mul
tũ cõmendatur.quia non petiuit a veo diuitias vel

longam vitam vel vindictam ? victoꝛiam v inimi⸗

cis ſuis:ſed coꝛ wcilevt poſſit recte iudicare populũ
ei:⁊ diſcernere inter bonũa malũ.¶ Woꝝ ergo erẽ
plo⁊ nunc reges intelligite:erudimini qui iudicatis

Art. iiij.
vj.

Exemp.

Exemp.

nnniſre i mis dfubit dr f
erifgebinnmne

ittitur.

S
=
„
=
S

tgaſitelbene aluandin
llir cſen ſrplitous n ncntt
reges vt ſenulot dñſo in f. . nr
rocto infornatio teges Poplidn .
Ooß. vj. yla intclligens gubnackapo

. ze tfiſopimm: vemerldementn⸗
ſobere Hoc n.pamo wect notura apan
cumeſt Miii 1 Alcer nang opes lach
untiſinti 0le pincicandi ſipſias i
nots gicntoſeerponant timr llar in
ftliberotinet naturan. . Becugo ide
Fönabilenanc videtur ſicutſtella qu.
Nopropinguar ad ſolis ontum maiono
fitgtem: Itallliq inmagna präternobe
Hliappzopinquör aſtimſtantunweque
ſia. Outns eſt ſol iuſticie Aaiori ttia ol
Hicomiaminope vtſicnt in potentia
Cnicorgiaplus iaffunllent. dqom
ſcricoꝛdia eins ſup oia opa eins. Te⸗
itiltas equa tactü eſt Pp ii Ett
Pebuer n Mileniccia veritasehl
1 houabik lementia theon e.
Ammn vo ſtſapient riuſterclene
egnantiümenim mii patetpr
late Ecci nryij. Dapiens in
nübumtrnonieusentwintene
Moteeno di Dafſ ii, regni eg
nocka uemncbn un, nneſen

abttocthleeparttslieneig
tenmmnamraiinmtuſni,
ALlrciijmdictura regito nne
leco nomen tegs tqner ſſeynrai⸗
upeccatiganſtociihd hde nͤft,
gisamitritr vematefſennns eſ. G
uagontaren. Aug⸗ ii teltffi⸗
tpbeſtonigz de Berancton Pfkata
attbitinffanti rii pereremplär
vowminns inmmumihkeninße

innteobunmanenonſunttfin
in voluntaterationeregulataſed an
les qveſuntin intllcn in wtons
tpatrt perſancum Chomprins
i ij r 1i, d boceſtdomin i⸗
nirtutrs bobeutiſttllanualan ib
m acuifitur ſptmani.
Giuz reges voꝛincipes.7qnicung
un rectotes pronocan whent. Pri
mum eenplis Deruncoſcenti.
ignotannie llitte Oan huit
imo enimexempis 30 hocpront
mülaſtriumgon edopkeceſſerunt

danturſancarizſan
m onndi n Theggſtir

Exemp.

Artiꝰ.x.
Viij.

Arti. vj.
.lix.

Regimen

rerraʒ. in s.ij. Tide. G. iij xij. ¶ Gc̈ ad idẽ eos

mouere veberet ſcientie vtilitas. Gcientia nãq; ſan
ctaꝝ ſcripturaꝝ magnam caulat vtilitatẽ:⁊ q;tum

ad regimen ꝓpꝛium quia facit facilitatem ⁊ inclina⸗

tione bene opandi. Sicut ptʒ ꝑ ſanctũ Chomã pꝛi⸗
ma.ij.q.lvij.arti.jEt ꝑ exemplũ v pegrino ſeu via⸗
toꝛe in quo ſcienria vie eum ꝓnioꝛem reddit ad am⸗

bulandi:Mtũ etiam ad regimẽ alioꝝ.F. nanq;.iij.

xxviij.oſtenſum eſt.ꝙ diligent᷑ curare vebẽt:ꝙ lex xxi
cuſtodiat᷑: Hoc aũt melius facere poterunt:ſi euan⸗
elia 1 alias dei dege⸗ audiẽtes intelligant q audiũt
etali nanq;:qui habet ptãtem cũ voluntate bona
⁊ ſcientiã poteſtatẽ regulantẽ:⁊ nõ æ alijs.verificat
ulud:Pꝛouer.xx. Rex qͥ ſedetĩ ſolio ſuo:diſſipat oẽ
malum:nã ſi poteſtatẽ habeat vt v illo verificetur
illud E ſa.xix. Rex foꝛtis dñabit᷑ eoꝑ:⁊ nõ ſcientiam
potentia in eo eſt:ſicut gladiꝰ in manu furioſi ⁊ cru⸗
gelis tyrãni.in quo implet᷑ qð ꝓmittirur Oſce.xiij.
Ba bo vobis regẽ in furoꝛe meo.¶ Tercio ad h̊ eos
hoꝛtari ⁊ inducere deberet ignoꝛantie vilitas ⁊ peni
culum. Vilitas oñditur ꝑ hoc q; recitat Tlincentiꝰ
in tractatu ſuo:ꝙ videlicet in literis hoꝛtatoꝛijs re⸗
is romanoꝛuʒ ad regem francoꝝ ipſũ hoꝛtabat᷑: vt
ilios ſuos inſtrui faceret in liberalibodiſciplinis di
cens:ꝙ rex illiteratꝰ eſt quaſi aſinꝰ coꝛonatus. Peri
culũ vo oſtendit ꝑ hoc ꝙ ſcribit Petrus ranennas ĩ
quadã epla dicẽs: ꝛinceps ſine liten eſt nauis ſine
remige ⁊ auis ſinepẽnis.¶¶ Quarto ad hoc eos dini
num artat pceptũ Deut. xvij.quod hẽtur ſup.e.c. .
iij.vbi ↄtinetur: ſtudere vel audire veberet legẽ di⸗
uinã ⁊ nõ romõtias nec fabulas ⁊ mendacia:que tñ
nõnulli eoꝝ libentius legũt audiunt. quo dolen
dum eſt.quia ſi ita libenter alia audirent ? legerent
vtilia.eſſent ſapiẽtioꝛes.in ↄueniẽdo pplos in vnuʒ
⁊ reges vt ſeruiãt dno:in p̃s.qj. Mis ergo quatnoꝛ
modis infoꝛmatio reges populi diligite ſapientiaʒ
BGaßp.vj.quia intelligens gubnacla poſſidebit Pꝛo/
ec tm̃ ſapĩam: verũ etiã clementiã eos neceſſe ẽ
habere. Hoc.n.pꝛmo vcet natura apum. quata-
ctum eſt. M.iij xj.Licet nanq; apes iracũdiſſune in/
tantũ ſint:q; ad ſe vindicandũ ſeipſas vſtruant: et
moꝛtis piculo ſe exponant:tũ rex illaꝝ ſine aculeo ẽ.
vt liber ↄtinet naturaꝝ.¶ Secũdo idẽ wocet ratio.
Kõnabile nanq; videtur q ſicut ſtella que ĩmediaci
us pꝛopꝛinquat ad ſolis oꝛtum.maioꝛẽ oſtendit cla-
ritatem: Ita illi qͥ in magna ptãte nobilitate plus
illi appꝛopinquãt aſſimilantur: ve quo cãtat eccle
ſia. Otus eſt ſol iuſticie. Maioꝛẽ etiã oſtendãt miſe
ricoꝛ.d iam in oꝑe:vt ſicut in pot entia.ita etiã in mi
ſericoꝛdia plus ei aſſimilent.x quo in pᷣs.cxliiij. Mi
ſericoꝛdia eius ſuꝑ oĩa oꝑa eius.¶ Cercio idẽ wcet
vtilitas.xv qua tactũ eſt. P.x.iiij. Et qͥ ſcriptũ ẽ:
Pꝛouer.xx. Miſericoꝛdia ⁊ veritas cuſtodiũt regẽ:⁊
roboꝛabit᷑ clementia thꝛonꝰ e“.
Mtum vo ſit ſapient᷑ ? iuſte clement regentinʒ
regnantiũ meritũ ⁊ pᷣmiũ.patet pꝛimo ex auctoꝛi⸗
tate Eccĩ.xxxvi. Sapiens inquit in pplo heredira.
bit honoꝛẽ:⁊ nomẽ eius erit viuẽs in eternũ.De cu⸗
ius regno dĩ Sañ.iiij.regnũ eius ſempiternuʒ. Pꝛo
quo eſt aduertendũ:qꝙ duo ſunt regna bonoꝝ: vnuʒ

ecck»ie militantis. œ quo Luc.xvij. Regnũ vei intra

ferioꝛ.

vos eſt. Aliud ecclie triũphantis. q̃ Zu.xxij.Ego
diſpono vobis regnũ ⁊c. Et in vtroq; ſunt tres ſta⸗
tus:quaſi tres ꝓuincie. Qam in pᷣmo ſunt ſtatꝰ tres
ſcilicet 2iugatoꝝ.atinentiũ.⁊ vginũ.quoꝝ pᷣmꝰẽ in-
ſecũus melioꝛ.tercius optimꝰ:Ita in ſecun-
do regno ſunt tres hierarchie.ſicut oſtenſum ẽ in ca.

angelis:infima.media ⁊ ſupꝛema. Et eſt talis int᷑

iſta regna: ꝓuincias:⁊ illos qui bene ſeregunt:in pᷣ

mo regno pꝛopoꝛtio q uli qui bene ſe reguntin pmo
inferioꝛiſtatu coniugatoꝛum.tranſibunt ad pmã

hierarchiam ideſt inferioꝛem. que eſt pꝛima aſcẽdẽ⸗
tibus. ſic e alijs. Vt ve quolibet iſtoꝛum implea-
turillud Sapx. Juſtum væduyit wminus per vias

rectas ⁊ oſtendit illi regnum ⁊ei:vt vie accipiantur

hicilli ſtatus pꝛedicti: per quos tanqꝙᷓ ꝑ vias rectas

quibus Oſee.vlti.Recte vie wmini:iuſti ambu⸗
labunt in eis. Ylle eos veducit ad regnum ſuuʒ qui
ſuꝑ illos regnat rex regũ Apoc.xix.

Aquo regno vxficiut caro ⁊ ſanguis.j. Corinthi. Art. vij.

xvaro⁊ ſanguis regnum rei po flidere non poſſũt
ideſt illi qui ̃m carnem ⁊ ſanguineʒ ſeipſos regunr.
vel ᷣm ſanguimnis nobilitatem potentiã ad culmen
eleuantur vel eliguntur religionis quibus caro et
ſanguis reuelauit.o quo eſt aduertendum ꝓan⸗
tiquitus reſpublice bene regebantur:quia non ſan⸗
uine nec genere nobilioꝛi: ̊ et ſenſu dignioꝛe rege
Bantur. quando ad regimen aprioꝛes eligebant. et
nõ nobilioꝛes. Gicut patet per hoc quod refert CUa
lerius li.iij.ciiij: tulio hoſtilio.quẽ in cunabulis
accepit agreſte tugurium: eiuſdem adoleſcentia in
pecoꝛe paſcendo fuit occupata.validioꝛ etas impe⸗
rium rhomanum rexit ⁊ duplicauit. ſenectus in a tiſ
ſimo maieſtatis faſtigio fulſit.hunc non generis no⸗
bilitas vel ſanguinis pꝛopinquitas. ſed qnimi pꝛo⸗
bitao erexit: et ideo bene rexit. ¶ Sic quando recto
res eccleſiarum eligebantur.quando mſupꝑ ipſe ſpi/
rituſſanctus veraciter dicere potuit illõ Oꝛouerbi.

vlij. Per me reges regnant. et legum conditoꝛes iu/

ſta væcernunt. Quando etiam rectoꝛes reipublice
fuerunt viri diſcreti:potius habentes reſpectum ad
vtilitatem publicam ꝙᷓ pꝛiuatam:cõmunitates om
nibus bonis abundabant. dicentes illð p̃s. xxij. Do⸗
minus regit me ? nipil mihi verit. Vnde Raban⸗
ſuper illud Pꝛouerbi xx. Exultatio iuuenum foꝛti⸗

tudo eoꝛumiet dignitas ſenum canicies:Lunc ciui-

tat es ſunt bene oꝛdinate:tunc exccleſie res recte agũ.
tur. cum foʒtioꝛes viribus operibus inſiſtunt neceſ
ſarijs:⁊ ſenioꝛes maioꝛi weuc. entia pᷣditi:e his que
agenda ſunt ſalubꝛiter conſulunt. Sed nũcad regi
men reipublice tam in eccleſia in regunine animaruũ:
ꝙᷓ in regimine coꝛpoꝛum iuienes ignoꝛantes: cauſa
ſanguinis vel pꝛopinquitatis vel nobilitatis pꝛe-

ponuntur:ita ꝙ nunc non poteſt dicere ſpiriruſſan⸗

ctus.per me reges regnant ſed potius ill Olee. viij.
vſi regnauerunt et non ex me:et ideo non regnant

ſed errant. ¶ OQuoꝛum erroꝛ licet in pꝛopꝛium peri-

culum redundet eternum: tamen interim in damnũ
redundat ſubditoꝛum.⁊ illoꝛum cum quibus contra

bunt ſicut in parte tactuʒ eſt. D.xij.arti.xiij.Et. R.

j.jA Eſt enim ĩe talibus reſpectu ad n ras: Pa⸗
mo ſicut ſtomacho in reſpectu ad membꝛa. Et
ſole in medio planetarum:quia ſi ſtomachus⁊ coꝛ
bene diſponantur:membꝛa ſunt ſana. Ged vbi hec
male diſponũtur:⁊ vbi ſol nlerur esene Ealia
mnẽbꝛa et indiſpoſita: ⁊ alias ſtellas eclypſari: Ita
quando ille væ quo cci. x. In medio fratruʒ rectoꝛ
Ecce coꝛ et ſol in medio Ecci.x.qualis rectoꝛ cinita
tis ⁊c. ¶ Becundo eſt v talibus ſicut e radicibus
arboꝛum:quia ſi radices moꝛtue ſunt: inde egredit
moꝛs ad ramos. Gica malis rectoꝛibus. de quibus
Sañxiij:Egreſſa eſt iniquitas a ſenioꝛibus qui vi/

ebantur regere populuʒ. Si bone ? ſane. inde egre

dirur vita ad ramos. Dic in pꝛopoſito de radice illa
⁊ ſequacibus ſuis q̃ ad Rhoma. xv. Et erit radix
eſſe:⁊ qui cxurget regere gẽtes:in ipᷣm ſente⸗ ſpera
unt. WNMXρercio Prolemeus phs malos rectoꝛes
et Lanapes tyrannos comparat picturis: quia ſi⸗
cut cum homines a longevidenint picturas placent

Exemp.

ſiẽ

Regimen

ꝓpe vo nõ dulceſcunt: Imagines.n. viſe in xebita ꝓ⸗
poꝛtiõe ⁊ diſtantia pulchꝛioꝛes apparẽt:qᷓ qñ vide⸗
ti nimis appꝛopinqnuãt. Ita nomẽè regũ et tyrãnoꝝ
placet his:qͥ multũ diſtant.⁊ nihil cũ eis hñt facerẽ.
qꝓe vo nõ placent.qꝛ patriã ſpolãt ꝓinquã. Vñ et
mnũc qñ dæ aliqua patria fit mentio ꝙ eſt diues:
rd etur ꝙ mirũ eſt. rex nunqꝙᷓ moꝛatur in ptibo illis.
Et qñ alia dici q eſt apoꝛiata? magnẽ habʒ cha
riſtia: Rñdet᷑ ꝙ m ir.rex iacuit ibi tãto tpe: ¶Ita
ꝙ ĩ oĩb iſtis negocijs veritas oſtendit᷑ ſacre ſcriptu-
e gse dicit Eccleſiaſtes.x. VFle tibi terra cmiꝰ rex pu
er elſt.i.pueriliter viuens ⁊ cuiꝰ pᷣncipes mane come⸗
dũt ? inebꝛiantur anteq; veniant ad ꝓlamentum vl
ↄſiliũ. Vel beata fra:cuiꝰ rex no bilis eſt:⁊ cupᷣnci
pes veſcunt᷑ tꝑe ſuo ad refrigerandũ 7 nõ ad luxuri⸗
am.¶ Quarto eſt væ illis ſicut e igne in hyemea qͥ
qui niumis ẽ remotus frigeſeit:qᷓ vo nimis appꝛopin
quat cõburitur. Ita illia qbo reges nimis diſtst:qꝛ
regem natiuũ nõ hñt:ſicut miti vtalici.xe quibo im⸗
let illud Oſee. iij. Ded ebunt ſine rege.multa mala
ella. dãna tam coꝛpoꝝ ꝙᷓ aĩaꝝ freqnter experiunt᷑
Illi vo qiib nimis appꝛopinquant ſpoliant᷑. ↄbu/
runt᷑.cæ quibo verificat illud &ſa.j.Terra vꝛa deſer⸗
tfa. ciuitates vẽe ſuccenſe igni.regionẽ vꝛam coꝛã vo
bis alieni œnoꝛant. Illevidelicet cũ familia ſus ter
rã vꝛam væuoꝛat.æ quo ſcribit᷑ Ecci.x. Rex inſipiẽs
Pdet pplm ſuum.
Nec mm pplm ſuũ pdit ipſe:ſed eti ille qͥ tyran⸗
nice vint: ꝓpꝛias qrens velitias ⁊ cõmodũ ⁊ no ppli
cum respublica quaʒ rete Xberet:ſit res populi.
Fm Auguſti.æ ciui.wi. ktern
ter ꝑdit. Et ſicut ipſos luere facit tempoꝛaliter: ita
iplſe lugebit eternaliter quando verificatur væ eo il⸗
IlIud Eʒech.vij. Rey lugebit ⁊ pncipes. ¶ Circa cuiꝰ
pene oſtenſionẽ. Pꝛimo oſtendit᷑ quõ ꝓpter peccatũ

—

ſuũ tam ipſe ꝙᷓ etiã ppł ſiłqñq; punitur tempoꝛa-

liter in terris ⁊ dñio. Scdo quò ipſe ſolus tꝑalit᷑ pu

nitur in fama:in hoc q nomen famãq; amittit regi-
am.CTercio quõ ipſe tam hic q; alibi iuſte regnũ cũ
oĩ amittet dñio.¶ Primũ patet Miere.xxij.vbi leus
P ꝓhetam regem alloqui dicens: Audi vᷣbum dñi
rey iuda:q ſedes ſuꝑ ſoliũ RPauid:tu ⁊ ſerui tui:⁊ po-
pulus tuꝰ. Vbi nora torũ caplin:quõ pcipit regi: et
miniſtris ſuis dicens: Facite iudicium ⁊ iuſticiã ⁊ li

berate vi oppꝛeſſum manu calũniatoꝛis.et adue⸗

nam ⁊ viduã ⁊ pupilluʒ nolite ↄtriſtare:neq; oppꝛi-
matis inique ſanguinem innocenteʒ ne effundet.
ſta vo ſeruantibo ꝓmittit ꝓſperitatẽ En ſtabi
itatem. Cui ↄcoꝛdat u dicit BGap̃. vj. Rex ſapi⸗-
ens ſta bilimentũ ppli h ã cñ ij
etiã.ſup.e.c.arti.j.nõ ſeruantibo ꝓmittit ibideʒ ciui⸗
tates inhabitabiles.⁊ interfectoꝛes ⁊ inimicos ſuꝑ

exæeos venturos. Et dicet: inquit vnuſqͥſq; ꝓximo ſuo:
qquare fecit ſic dñs ciuitati huic grandi? Et rñdebit

ro ꝙ dereliquerũt pactũ dñi.Cuiꝰ erelictionis qͥa
ꝓ pte magna radiy fnerit peccatũ regis YJoachĩ pa⸗
tet ꝑ hoc ꝙ ſtatim ↄ illum ꝓphetat.Pꝛimo in ei im
pꝛoperiũ recitans pꝛis ſui Joſie regis bonitatẽ ⁊ iu-
ſticiam. ⁊ ꝓpꝛiam iniquitafẽ ⁊ iniuſticias. Cõcludẽs
ꝙ ſepultura aſini eſſet ſepeliẽdus.Sic ergo oculi ᷣ
mini ſuꝑ regnũ peccans.⁊ cõterã illud =lmos. vlti.
qꝛ ſicut dicit᷑ Ecci.xj.Multi tyrãni ſedẽt in thꝛono
In gquo ptʒ ſcoa ꝑs iſtius articuli:ꝙ videlicet ta⸗
les noĩe amiſſo regio tyrãni nũcupant᷑: quod ſatis
oſtendit᷑ ex hyſtoꝛia ſcholaſtica tercij regũ vemoꝛ⸗
te Galomonis. Vbi q̃rit᷑ qre dicatur Salomon ſe⸗
nex fuiſſe: SGic.n. legit᷑.iij. Regũ.xj.ꝙ mulieres auer
terũt coꝛ ſuũ:cũ iã ſenex eẽt:cũ paruʒ vltra q̃nq̃gin⸗
ta annos viyiſſe legi. Cui qᷓſtioni rñũdet ꝑ Joſephũ

dicẽs: Moꝛtuꝰ eſt Salomonvalde longeuꝰ:q regna-

i. v. ca. xviij.ſeip̃m eternali

ui eſt. Iſtã vo regulã cũ illis

uit annis octogĩts. Viyit aũt nonagintaqtuoꝛ:F̊ in··
iblia nõ inuenitur:ꝙ regnauit niſi qdraginta an-
ms. Sicut ptʒ.iij. Reg.xj. Sed diuina ſcriptura tm̃

annos expmit:qͥbus regnauit añꝙᷓ; puaricaret᷑: in ſi-
gnũ ꝙ poſt puaricationẽ nõ regnauit: errauit. Et
ideo nomẽ amiſit regiũ:qͥ vitã duxit ſeruilẽ. Cui cõ

coꝛdat ꝓſydoꝛus ve fũmo bono li. iij. dicẽs: ꝙ reges

a regẽdo vocatiſũt. Ideoq; recte faciẽdo nomẽ te⸗
net. peccando amittit᷑. Recte ergo illitm̃ reges vo/
cant᷑:qͥ tã ſemetipſos ꝙᷓ ſoditos bñ regendo modifi⸗
care nouer̃t:Et nõ tm̃ nomẽ:Fᷣ etiã dñin amittere:
tam hic ꝙᷓ alibi merent᷑ Oe.n.hic illud merẽt᷑ amit⸗-

tere:oſtendit᷑ ꝑ iuſticiã legis ciuilis:in qua recitat᷑ĩ

quibo vaſallus iuratꝰ teneat᷑ dño ſuo. Sicut ptʒ in
autentica ti.de noua fidelitatis foꝛma.colł x.Et int
cetera dicit:ꝙ tenet᷑ ei ad hociq; damnũ ei nõ faciat
in reb in poſſeſſionid.a ↄcludit dicens.qin his om

nibo vñns vicẽ fideli ſuo reddẽ væbet. Glo. q ſi nõ fe⸗

cerit:merito cenſebit male fidei.Sed nũquid aliaʒ
penã patietur.vtiq; talem qualẽ vaſallus:q; ſiẽ va/
ſalllus in reb vel alijs infidelit᷑ agens cõtra dñm ſu

um pꝛiuatur feudo: Ita vñs in his infideliteragẽs
otra vaſallũ v iure puat᷑ ꝙꝛietate ⁊ oñio qo habu⸗

it in feudo qð vaſallus ille tenet. Et hoc ꝓbat glo.
Plegẽ.infra eadẽ colłti.qualiter dñs ꝓpꝛietate pue⸗

tur. Vbi querit lex.ſi dñs aptã felloma fecerit:an ſi⸗
cut vaſallus beneficium amitteret.ita dñs ve ꝓpꝛie⸗

tate puaret᷑Et reſpõdit ꝙ ſic. GOlo.nec mirũ cũ ipᷣe
ovñs teneat᷑ vicẽ reddere vaſallo:Quibo lex ↄcoꝛdat
cei:Eph.vj. Vbi pᷣmo dicit ſeruis: obedite dñis in
oĩbo cũ timoꝛe ⁊ tremoꝛe in ſimplicitate coꝛdis. Et
cito poſt adiungit dicens.Et vos dñn eadẽ facite re
mittentes minas.ſcientes ꝙ ⁊ ipoꝝ⁊ veſter dñs ẽ in
celis.⁊ ꝑſonaꝝ acceptio nõ ẽ apud veũ.Glo.vo pce⸗
dentis cxemplũ poit legis ve liberto ⁊ patrono q ha

betur. P. iij. xlj. Ex qua arguit. ꝙ ſicut in alimentis

pᷣſandis ad paria iudicantur:ita in ꝓoſito infideli
tate pᷣſtanda:⁊ taliter ſũt puniendi⁊ puandi ſiẽ va⸗
ſalli:quã pꝛiuationẽ licet hic euadãt:qð ex hocatin
git: ꝙ vaſalli nõ poſſũt pũire dños ↄtra eos delinq̃n⸗
tes:ſicut ipſi faciunt vaſallos ⁊ ſubditos eis inobe⸗

diẽtes Ey qua impotentia accidit:ꝙ vbi ſubditoꝝ

inopia freqnter ſuperioꝝ infidelitas rarovł nuꝙqᷓ in
hoc ſeculo punit. Cñ ceus in hoc nõ ꝓcet:qͥn ſicut hᷣ
ipſi puniũt eis inobedientes:ita œꝰ cũ acceperit iu

diciñ puniet ⁊ puabit ſubditis ſuis iniuſticiã facien

tes.Ad vos o reges ſunt ᷣmones mee:vt diſcatis ſa
pientiã: ⁊ ne excedatis:qui.n.nõ cuſtodierint iuſtici
am iuſte iudicabunt᷑: SGapᷣ.vj. NMec valer ꝙ dicũt: ſe

ius ha bere in hoc:ꝙ bona ſbditoꝝ capiunt ad libi-

tuʒ. allegantes ꝓ eis illud.j. Reg. viij. Pꝛedic ius re⸗

gis ⁊c.qꝛ ibi ius accipi equoce.ſicut lex Sapᷣ.ij.vbi
ic

dꝛ: Sit foꝛtitudo nr̃a lex iniuſticie: qũ ergo qui

male regunt.⁊ alios puant ⁊ puniũt.a v0 puniẽtur

pꝛiua bunt᷑.tam dnio terreno qð hic inuiti vrelin-

quunt qᷓ etiã dñio celeſti:qð alibinõ inuenient.tunc

veritas ſcripture apparebit:q̃ dicit Ecchiaſtes.iiij.
Melioꝛ eſt pauper et ſapiens rege ſene et ſtulto. MNo
ta leges ꝙ̈reges debent viuere ßm leges X. . ix.

Eligionis pꝛimo oſtẽ

ditur væſcriptio cũ ſua explanatione.Se⸗
ido religionẽ ingredietis intentio. Ter
cio ungrechsa ratio. Quarto ꝓmptitudo. Quinto
ingreſſoꝝ infoꝛmatio. Sexto paupertas ⁊ caſtitas.
Septimo obediẽtia ⁊ patiẽtia.Octauo ſollicitudo
7 templatio veuotio. Mono diuine laudis exhibi
tio.Decimo vnifoꝛmitatis ⁊ pacis dilectio. Vnde⸗
cimo ꝑſeuerãtia. vuodecimo ſpũałfoꝛtitudo.Ter-

ciodecio taliũ religioſoꝝ vtilitas 2 dignitas. uar

i i uld eric hoin elideetr
rotüad hoim ſa
e atſin⸗ Saß vi ſpeclum

oſegualiteligioſos ab aliſs
1. Dli oſensſireln oſosabal
ſgngdnbliananarain
turn neccertä regulam necſta 1
rmebatur. Gicutpatet T begardis
ſtitunonitpclementinar. xirl wmn
hec ſo oig hechabet tanfinniffini⸗
umrcertiſſtima ligomenta: Necmiri
luitcam in po. M j pter go eillin
ihoteſtiluc Pemm. . heceſt ei gun
choreligioqne habet ymointemapunt
ctoneq: mida que habet ſecundoertem
fen inonerſatione q immaculats. quebe
frms ſliditate in gfectione qe beceſt rel
lufuncata certa regnla aenis legidue
1 (Rarionemieſſagnertenci g, d⸗
nis gfeſoresad moplic obligani müͤdic
dris.?00is De qua notaru cſt. A.ri e
no oꝛclo diligentera dopete deentn
centes ciße..Cor mundü geninmede
Notm mugicia ſeg eriam erctionezant
nuncinin eſtvns do ſpegigliter ſane
lotob aſtare dher a lllo mun icii

vglluueininctinicicn iatn
ndamie

A Pelthaſar O. f irvi
tetaſidſi ſr ii üchn atene
drecept

Jit oerectumngrſt
eereckumptſitaptumg
nini datumonniö ſunn n
ltanm acd ) Etnd adterenan
WrNN riiij
nebenſomiſllcer Ni
W

ctogi
nneniinnanteit
vdii e nnntnenin
nitſdufen detllin inn
enenr reeanſ fene ſhn
emitret eſnniignetkn
onnli iimein lt
anſ nobanmlii nle ntc⸗
oamitti⸗ eBnatſi rceu
nenoſiots enel,go litf nnet⸗
Ernnß Paſuniigegn o,
dnent aneß eni fii in⸗

inlnbirnnl
pmodlcttſenis: healtedſiotn
ermemoꝛe in ſinpliatatt olcis Et
ngt dicens Et og dſl engeſgcttee
masſanttsg r heprreſe itii
Eacceptio noeapud di. Glo Foße⸗
lpoitlegs wllbetorpatenodin
i. Eua arguit gſiarinelinents
ona iudicantorita in Poſttotnfigei
1laliterſütpuniencipvandiſt o⸗
ionzliert hiceusdit rhocatin
Spoſſiton redros oto oo alinqn⸗
aunt whollos ,ſnbaſtoi hobe⸗
mpotmntiaacagiti vbiſhbaltoß⸗
ſupenop infielits orot nuchin
Täwusin hocnopcennſicntb
obedientes:lta W.ch aecepenti
abitſobaltis ois iniuſtiazfacien
gesſuntßnonto neft diſatiuſ
ddanis:guinnd euſocenntuſti
bunt Baß heenla uncht
eg bons ſlitor apiun al,
gailui ieg ikuten
acakecoee ianla. ei hinn
tmcofitlsr inuſtai,⸗ nnenn
ipfant nniid ninni

ſotencno gohie
uleſiobelitts unintnnn

rtapparebit

lupinor e li

Ho
oni. 4
Bemiann iiiffmin

Baemiumngi

zoiat Elchuſte i

Neligio

todecimo meritũ ⁊ pᷣmiũ. Quĩtodecimo quõ viuer⸗
ſe religiones in ſcriptura pꝛophetica videntur pᷣmõ
ſtrate. Gedecimo cæficientiũ in religiõe oſtenditur
conditio ꝙtũ adaffectũ. Recimoſeptimo qᷓtum ad
actũ. Decimooctauo Kum ad victu ⁊ veſtitũ. No⸗
nodecimo qᷓtum ad faſtũ. Viceſimo illoꝝ oſtendit
miſeria ꝙᷓtum ad finem. Viceſimopꝛimo ꝙᷓtũ ad ali
oꝛum planctum. Viceſimoſerundo illoꝑ pena oſten
ditur ⁊ periculũ. Viceſimotercio excuſatio cum re
pꝛobatione. Viceſimoquarto exꝑimentũ.¶ ¶ Etuʒ
ad pꝛimũ religiõis wſcriptio erpmit᷑ Jacobi.j.vbi
dicitur. ꝙ religio mũda æ imaculata apud ven ⁊ pa⸗
trem:hec eſt:viſitare pupillos ⁊ viduas in rribulatõ
ne eoꝑ.⁊ imaculatũ ſe cuſtodire ab hoc ſeculo.
Ad cuiꝰ anctoꝛitatis intellectũ eſt aduertenduʒ
fuerunt aliqui qui vitã religioſam ⁊ ſanctã oſten⸗
erunt exteriꝰ: nullã habuerũt interius.ſicutpha
riſei hypocrite.xæ quib dicit ſaluatoꝛ Mathᷣ. xxiij.
Ve vobis phariſei oypocrite:qui mũdatis qõ exte-
rius eſt.¶ Alij vo qñq; vitã bonam ⁊ religioſam in
terius ſe habere opinant᷑:ſ̊ minꝰ cnrãt ve fama exte
rius.v quoꝝ rñſiõe ⁊ ↄfidentia ⁊ aſciẽtia tactũ ẽ. F.
ij.iij. Ged qꝛ nec pꝛimo nec ſcðo religio ſua ſuffiẽ ad
ſalntẽ.ↄgrue re quolibet illoꝝ dict᷑ Yaco.j.puiꝰ va
na eſt religio:qꝛ pᷣma ⁊æficit qꝙtũ ad veũ ſecũda qᷓtũ
ad hoĩem:vterq; nanq; ſe tenet in extremis ⁊ neuter
in medio. Pꝛopter quod beatꝰ JKacobꝰ volens vtri
uſq; veclinare erꝛoꝛẽ ⁊ vtrãq; religiõis pfectionẽ in
vno medio in quooſiſtit ꝓtus ↄpᷣpendere:dicit Re⸗
ligio mũda.i.religioſi mũdi inreniꝰ in coꝛde:qtum
ad væũ ð quibo Math.v. Neati mũdo coꝛde.Et im
maculata exteriꝰ qᷓtũ ad hoĩm ſalubꝛe exempluʒ. vt
e illis verificet᷑ illuq Sap.vij.ſpeculum ſine macu⸗
la.¶ Alij vo ſe quaſi religioſos ab alijs in veſtibus
ſegrega bant:ſ quia non habuerũt firmũ fundamẽ-
tum nec certã regulam nec ſtatũ a curia appꝛobatũ
eſtruebãtur. Sicut patet ve begardis ⁊ beginis in
ↄſtitutionibo clementinaꝝ.wreli.wmi.ð quibuſdã
Dec vo oĩa hec habet tanqꝙᷓ firmiſſimũ fundamen⸗
tum:⁊ certifſima ligamenta:MNec mirũ:quia xꝰ fũ⸗
dauit eam.in pᷣs.lxxxvj. ꝓpter qð illa ſpecialit᷑ di/

ci poteſt illud.j.Petri.ij.NHec eſt gratia.¶¶ Decẽ

ergo religio que habet pmo internã puritatẽ in affe
ctione:qꝛ mũda que habet ſecundo externã honeſta
tem in auerſatione q;ꝛ immaculata.que habet tercõ
firmã ſoliditatẽ in ꝓfectione.qꝛ heceſt religio ĩ gra⸗
tia fundata ⁊ certa regula ⁊ certis legibus guberna
ta.¶¶ Ratione pᷣmi eſt aduertendũ ꝙ hmõi religio⸗
ms ꝓfeſſoꝛes ad rriplicẽ obligant᷑ mũdiciaʒ. coꝛdis.
oꝛis.⁊ oꝑis.de qua notatũ eſt. M. xij. arti.iij. Pꝛi/
mo coꝛdis diligentera veo petẽ vebent mundiciã. di
centes cũ ps.l.Coꝛ mundũ crea in me veꝰ.Circa qð
nõ tm̃ mũ diciã.ſed etiam erectioneʒ attẽdere vebẽt
⁊ foꝛmꝗ. Pꝛimo tñ oĩm maxime artẽdere vbẽt: ꝙ ſit
mundũ:quia eſt vas cæ ſpecialiter ſanctificatũ. er-
go eos artare vebet ad illius mundiciã periculũ qð
eis ex illius ĩminet ĩmũdicia. Sicut patet ꝑ exẽpluʒ

Te MWalthaſar. O. vj.lxxvij. Mundami ergo qui fer⸗

tis vaſa dñi Eſa.lij.¶ Secundo atrendere vebent:
ꝙ ſit deo erectum:vt ſit aptum ad receptionẽ gratie
Ti.⁊ oẽ da tum optimũ:qð veſurſum ⁊deſcendit a pa-

trre luminũ Yaco.j. Et nõ ad terrena inclinatũ:qꝛ ta
le coꝛ amittitur.ſicut patet.C.xiiij xviij.

Tercio
attendere vebent foꝛmã ſcilicet ſuperioꝛem rotũdi⸗
tatem vt ſicut coꝛpns rotundũ faciliter ad oĩa ſuꝑi-
oꝛis pᷣcepta mouea tur.ſicut oſtenſum eſt. C.xiiij xj.
non tm̃ vbi pꝛoſpera pꝛecipiuntur:ſed etiaʒ aduerſa.
Illi enim qu tm̃ obedirevolunt:vbi pꝛoſpera impo
nuntur vel imunguntur.ſunt de oꝛdine ? pꝛofeſſiõe

RP p.

Guidonis.xv quo fertur q; ᷣmagno ſtatu in ſechlo
ad religionem veniens:ſi ſibi aliquid imungeretur
quod erat oneris:ſicut ꝙ ſeruiret fratrib ſuis infir/
mis.ᷣ vel aliquod ſumile.ſe excuſare ſolebat. dicendo
o o cogitetis: ꝙ in omnibus talibus officijs la
oꝛibus ſolebam ſub me habere: quimihi in talibꝰ
miniſtraret:non ponatis me nũc ira baſſe: q; cogar
miniſtrare cui ſolebat miniſtrari quando vo ſi uperi
oꝛ ei aliquid impoſuit qð erat ſolacij. vbi bona ſpe⸗
rabat feſta velvina huinſmodi vlectabilia. capite
inclinato reſpõdere ſolebat libent᷑ pater.nã pꝛopter
hoc raſi caput vt eſſem obediens. Vide cõtra tales.
O.aj.ix. Non ſic pꝛopheta qui ait p̃ᷣs.lvj. Paratum
coꝛ meum deus.ſ.ad pꝛoſpera.⁊ iterum paratum coꝛ
meum ad obediendum in aduerſis.⁊ tale eſt coꝛ mũ
dum coꝛam væo hominibus. ¶ tum ad ſecũdũ
triplici ratõne vebent eſſe ſine macula. Pꝛimo quis
ſunt quaſi omnium ſpeculum pꝛo tanto: quia ſi ſpe
eulum in ſe ſit clarum:bene congrne oſtendere po/
teſt alioꝛum vefectus:non ſic maculoſum. ¶ Dicre
ligioſi:qui in victu. veſtitu.loquela opere omnibꝰ
motibus ſuis ſunt quaſi ſpeculum ſinemacula:Ga⸗
pien.vij. Audacter poſſunt pᷣdicando loqᷓndolalioꝝ
repꝛehendere vefectus.Et exemplo clare oſtendere
verbo quales alij eſſe veberent per bonam ſuaʒ cõ⸗
uerſationẽ quaſi ꝑ regulã rectã oim alioꝝ oſtenden⸗
tes curuitatem.nõ aũt ſic ſi ſint macnloſi ⁊ curui:be
ati ergo immaculati.in pᷣs. cxviij. ¶ Gecũdo.quia
ſunt:ſicut oculus in quo macula turpioꝛ ⁊ periculo⸗
ſioꝛ eſt. ꝙᷓ in alia coꝛpoꝛis parte: ergo ſatagite ĩma⸗
culati inueniti.ij. Petri.iij.¶ Tercio quia fũt ſicut
veſtis alba:quia ſicut macula in veſtealba ad maio
rem oſtenditur ⁊ videtur diſtantiam. Ita culpa re⸗
ligioſoꝛum ad maioꝛem poꝛtatur narraturdiſtan
tiain. in maleoperando plus ad illam quaſi ad ex

emplaromnes reſpiciunt. Vidẽtes ergo maculein

nobis periculum quilibet noſtrũ dicat illõ p̃s. xvij.
Ero immaculatus cum eo.Et iterum. Fiat coꝛ me⸗

um ummaculatum. ps. cxviij. Geg bheu eſt e mul

toꝛum ſtatuqꝙ;tum ad obſeruantiã. ſicut v illa ima⸗

gine. O. vj. xx. Et ðᷣ illa ciuitate.C.iiij. xxij. Oetũ

ad tercium eſt notandum:ꝙ hinuſmodi ſtatus perfe
ctio continet pꝛimo auſteritatem penitentie: que
notatur in hocꝙ dicit.religio.Secundo ſpecialita/
tem excellentie notatam in hoc ꝙ dicit. hec. Cercio
ſtabilitatem exiſtentie in hoc ꝙ dicit. eſt. Pꝛimuʒ
patʒ. eo ꝙ religio eo appellata ſit. ꝙ ea religemꝰ vni
o:animas noſtras ad cultum diuinũ vinculo ſer⸗
uiendi vt dicit Augꝰ.li.œ quãtitate anime.Ad cu⸗
ius intelligentiam eſt gduertendum. ꝙ in baptiſmo
omnes eo obligamur. melioꝛes iterum eo obligã⸗
tur:non tm̃ baptiſmo:⁊ generalibus pꝛeceptis ſicut
alij chꝛiſtiani:ſed tribus alijs circulis ſcilicet obedi
entia.continentia.paupertate. et alijs paruis liga⸗
turis.conſtitutionum et inſtitutionum.et actoꝛum
quibus laxatis laxantur maioꝛes circuli. Exem⸗
plum ad hoc ð liquoꝛibus in wolio miſſis:in quibus
videmus:ꝙ vinum foꝛtius ligatur ꝙᷓ qqua:et vinuʒ
quanto foꝛtius ⁊ pꝛecioſius: ſicut eſt illud quod vo⸗
cant vinum ferratum:tanto fotiusligatur. Sic re-⸗
ligio quevino comparatur et aſſimilatur:quia ſicut
in wlio vini ſunt feces inferius et ſpuma ſuperius
parui valoꝛis.ĩter que bonũ vinũ mediũ tenet. Ita
in religione qͥ nihil volũt addiſcere vel ſcire vel age⸗
re feces ſũt:qͥ vᷣo volũt inaniter ſuper alios exaltari
ſupbe gloꝛiari:ſpuma ſũt ꝑui valoꝛis.De qᷓ Oſee.
x.Tranſire fecit ſamaria regẽ ſuũ:quaſi ſpumaʒ ſuꝶ
faciẽ aque. Inter hos vo ſũt medij:quaſi bonuʒ vi⸗
num ad multoꝛũ ſpiritualem iocunditatem. œ quo

.ij.

iiij.

——

Artiꝰ.ij.
.v.

Exemp.
Fabule.

Fabu. O
Fabu. P

Heligio

a xxxj. Tinũ in liocunditate ceatũ eſt. Sed heu
ret vai eivinũ cum felle mixtũ:Math̊ xxvij.
da bant ei bibere vinũ mirrharũ:Mar. xv. ¶ Se⸗
cundũ.i.ſpũalis excellentia er hoc patet. ꝙ ſicnt pꝛe
dictũ eſt e vino:ꝙ aliqua alijs foꝛtius liga ntur.ita
hecartioꝛi pauꝑtate ⁊ ſtrictioꝛbo ligatur ↄſtitutio
nibo: oꝛdinatiombo: In ln eius ſupꝑ alias religio/
nes intantũ notatur excellẽna ſpecialis: aĩe ↄtem⸗
platiue requies ſingular.qꝙ ipam ꝓfeſſus æ ipᷣa gau
dendo ſpaliter dicere põt illud s. Hec reqͥes
mea. Et iteꝑ. Hec mutatio vxtere excelſi. p̃s. lxxvj.
Et illud Yoh.xvij. Hec eſt vita eterna.ſupple cauſa⸗
liter. Et ĩllud.j. Cheſſał.iiij. Dec eſt voluntas ⁊i.
Terciũ.i.ſtabilitas exiſtentie in hoc oſtendit᷑ q;
ſicut nauis choꝛdis ſuis in mani ligatur contra oẽs
tempeſtates: Ita hec in mari hꝰ mundi ↄtra oẽs tẽ
tationes ꝑ pdicta ligamenta. Et ſicut nauis cõtra
oẽs tempeſtates bene gubernata ad poꝛtũ ducir op⸗/
tatũ. IJta hec religio.æ qua & xo.xij. Hec eſt religio
phaſe.i.tranſitus ad vita eternã tanqᷓ; ad ponũ op/
tatũ et᷑ne quietis.

Agd boc vo ꝙ religio ſic ð egypto ad terrã ſanctã

ſun ducat cultoꝛem:neceſſariũ eſt ꝙ ipam ingrediẽs
7 aſſumens. intentionẽ habeat rectiam. mundã. be⸗
ne oꝛdinatã:quia ſi oculus ingredientis ſuerit nec.
vt illa cquſa ingrediat. qua tactũ eſt. O.vj. x.

xxxvj.⁊.l.Aliter totũ coꝛpus tenebꝛoſum erit.quia

tales tam ey pte ponẽtiũ.ꝙᷓ exꝑte ingredientiñ po/
nuntur in religione ſicut poꝛci in nemoꝛead giãdes
colligẽdas:⁊ vt vefructi abundanter vinant. v qͥ⸗
bus tactũ eſt. F. v.iiij.⁊. O.vj.xldiij. em̃ raliũ opꝰ
lit tenebꝛoſum.i.turpe ⁊ inutile ⁊ abomiĩabile.ꝛ ſine
merito coꝛã wo:qui videt ⁊ intuct᷑ coꝛ j. Reg. xvj.pʒ
quis ante oculos eius ſũt:ſicut ſpica ſine or ſi⸗
cut lampas ſine oleo:a ſicut aſinꝰ ille in pelle leonis:
vequo fabuleratione exempli fingunt: ꝙ vidẽs leo⸗
nem tam magnũ inter animalia obtincre vnñium et
honoꝛẽ:cogita uit ꝙ felix eẽt ſi leo fieri poffet: poſ.
ſet ſichonoꝛari⁊ laboꝛcs ſolitos fugere.bꝛeuit tãtũ
laboꝛanit ⁊ ad hoc egit: pellem obtinuit leonis: q̃
induta montem aſcendit:quẽ alie heſtie videntes et
leonem eſtimantes ipſi honoꝛẽ leoni debitũ fecerũt
exbibuerũt:dñs do aſini ipᷣm amittere nolens.cuʒ
diligenter ipᷣm quereret: ⁊ p aliqua ſigna aſineitatis
videlicet ꝑ aures ⁊ tales extremitates.ſ.oꝛis ⁊ pedũ:
ipſum aſinum ſuum eſſe vephenderet:ipᷣm Peuſſit:qͥ
atim relicta pelle ad ſolita remeauit. Ita miti vi
dentes religioſos ⁊ viros eccleſiaſticos opulentos 2
honoꝛatos.cogitãt ſe foꝛe felices:ſi tales eẽ poſſent:
ita dinites ita honoꝛati ſeculi fugere laboꝛes.⁊ ta⸗
li intentione pellem induũt lconis.i.habitũ religio
ſoꝝ vel cericoꝝ. Eñs vo illoꝝꝑ dyabolus:qͥ diuerſo⸗
rũ pꝛius peccatoꝛũ:⁊ ĩ ingreſſu male intentionis iu⸗
re obtinuit illoꝝ dñium: qui aſinos ſuos non libent᷑
amitteret: Videns in oꝛis illoꝝꝑ loquela? in auditu
aurium ⁊ aſpectu oculoꝝ? in inceſſu pedũ ſigna aſi⸗
neitatis ⁊ leuitatis irreligioſitatis: intelligenſq; ꝑ
hec ꝙ faciliter ad ſolita ⁊ ad maioꝛa duci poſſũt eos
magna pꝓcutit temptatione.quã ſentiẽtes clerici ad
grauioꝛa relabunt᷑: habirũ tñ ſub quo quaſi licẽter
peccare poſſunt nõ abiciũt:ne etiã lucra cũ h̊ͥ amit-
tant terrena. Religioſi vo qui licẽter cũ habitu pec
csreno poſſut: nec impune din grauia omittere: pcl.
lem abijciut.⁊ xũ in quo ĩmobrliter inrentionẽ ſi⸗
xã non habuerũt:ſed in cõmodo tempoꝛali verelin⸗
quunt cum wmino ad ſolita reuertentes. Se conſi⸗
mili aſino vide H.vj.l. Er væ conſt imili lupo:qui ſic
ſi poſſet indueret veſtem paſtoꝛis. P.xiij.xxxj. Se qͥ⸗
rum quoliber dicitur ad Phix ij. habitu. ſupple tmĩ
inuentus vt homo.Et Gerñ. in meditatiõib.Sub

ouina pelle conſcientiam vulpinaʒ abſcondebã, Et
Pꝛoſper væ via contemplatiua. Sunt quidam:qui
velut conuerſi ex pꝛiſtinis monbo:non mentem.non
actum:ſed veſtem ⁊ habitum ſolũ abijciunt. Mi ſũt
qui ſer monetm̃:non opere ſeculo renunciauerũt. ſe⸗
cularitei viuunt:⁊ vitia ſus ſub inan ꝓfeſſione me⸗
lioꝛis vite abſcondunt.ac religionis imagine 7 noĩe
palliati:opinionem virtutum ſuſcipiunt.pꝛedicant
magna nec faciunt accuſant vitia nec æponunt. pu-
blice veſpicere ſimulant:quod occulte cèmittũt. ma
gni ſtudent videri:nec tamen fieri tales. bene volũt
colligere fragmẽta ⁊ reliqͥas ſanctoꝑ eis dimiſſas ̊ᷣ
non moꝛes: Dicut illi qͥ vadũt cũ indulgentijs:qui
cmnia pꝛedicant? ſuſtinent pꝛopter lucrum tpale.
Omnes iſti ad ſiatum eccleſie religionis male acce
dunt: ⁊ vefructib eccleſie. religionis contra cer le⸗
gem comedqunt. in qua pꝛecipitur Exo.iij. Hecẽre⸗
ligio phaſe:omnis alienigena.i.qui intentionẽ ha⸗
bet a veo alienatam non comedar exeo.
Bed qui ſinc ꝑiculo eccleſiam vel religionẽ ĩtrat
fructus eius ſine ꝑiculo comedunt:reuera illiſunt
qui bona intentõne intrant ⁊ in ea bene viuunt. Ad
cuius ingreſſum ꝓgreſſum bonum multeratônes
moucre veberent ſeculares.¶ Ad amplioꝛẽ ergo cix
ca hoc ꝗpoſitum wctrinã habendã. Pꝛimo oſtendẽ⸗
ge ſũt pᷣ exempla roncs mouẽtes.⁊ ad religionis in
greſſum quoſcũq; hoꝛtantes. Gecundo ondenduʒ ẽ
piculum retrahentium. Tercio ꝙtalibo eſt foꝛtiter
reſiſtendum retrahentibo. Pꝛima ratõ pꝛo pꝛima
Pꝓte tacta eſt ꝑ exẽplũ e en inimicisvallatiſunt
HB. ij. xxj.qui libenter ad caſtruʒ vel munitã fugiũt
ciuitatẽ. Sed relißie ciuitas eſt.ſicut oñſum eſt. C.
nij rxj. ¶ Gecunda ratio timoꝛis cũ p̃dicta concoꝛ/
dans eſt v naufragio.vł illo qui naufragiũ timet
Calis.n.nitit᷑ aliqð ſolidũ in manib cape: ſicut ta⸗
bulam. mpem vel arboꝛẽ ne d mergar in ꝓfundum:
Bic ille qͥ freqᷓnter peccãdo in h̊ mani freqnter nau-
fragiũ paſſus ẽ:vel q adhuc iuuenis eſt:⸗ naufragiũ
tumet ſpũale:ſapiẽter facit tabulã penitentie:ꝛ⁊ re⸗
ligionis in manu accipiens.ne naufragio piclitetur
Aun ad hoc faciẽdũ hoꝛtat᷑AM.iij.p totũ ¶ CTercia
ratio ad hocaptos neceſſitans veberet eſſe timoꝛ:ne
ſpumſctm̃ ab eis fugarent.qð ex hoc arguũ ꝓveri⸗
tas ait Zobry E auteʒ nõ abiero:paraclitus nõ
veniet qꝗd vos.Affectio coꝛpoꝛalis pꝛeſentie chꝛiſti
in aliquo aduentũ ſpũſſcti iĩ coꝛda diſcipulog impe⸗
dire potuit.ſicut ex vᷣbo pᷣdicto innuere videt. Et ex
verbo qð ididem dicit. Eypedit vobis: vt ego vadã
Bup quo dicit Beda in glo. Expedit vt foꝛma ſer⸗
ni ſu bira hatur veſtris aſpecnib.quatenus amoꝛ di
uinitatis artiꝰ veſtris inſiga mentib: Quãtoma⸗
gis carnalis amicoꝝ affecrio ⁊ pfentia. ſpũmſctm̃ et
amoꝛẽ diuinitaris a coꝛdibo excludit minoꝝ. Et ſiẽ
ſpũmſctm̃ ibi amittũt.ita etiã ibi Ip̃ᷣm mime vel cuz
difficultate inuemiẽt: In ſignũ cmus illi q ip̃m reqͥ
rebant inter cognatos 7 amicos minime inuenerũt:
Luc.ij. Si ergo ipſi inter amicos ↄſanguineos iu⸗
ſtos chꝛiſtum non inuenerũt:quõ nos ipᷣm ĩterami⸗
cos inuenire porerimus iniuſtos.vſurarios. leccato
res ⁊ huiuſmodi. Pꝛopter hoc dicit Mat. x. ꝙ veĩt
ſcꝑare filium aduerſus patrem.⁊ filiõ aduerſus ma-
trẽ ſuã. vt ab eis ſepati in vinea religiõis diumiamo
nis maioꝛẽ inneniant dulcedinẽ ĩ pᷣſenti:æd moduz
SGanſonis qͥ parentibo in via relictis ⁊ vineã intrãs
fauum inuenit mellis.quo tam ſeipſum qᷓ etiã poſt-
modum refecit parenres: J udic.xiiij. Et in futuro
terram inueniqt ꝓmiſſionis ad modũ Abꝛae Geñ.
xij.Qni egreſſus v terra ſua ⁊1 cognatiõe ſua.⁊
wmo patnis ſui veĩt ad terrã ꝓmiſſiõis. Gicnobia
oĩa relinquenda ſunt.exemplo apoſtoloꝛum.qui di⸗

Arti.iij.

vVj.

inpeditoliig oſecnnione cuſcuch
llanimmpeit lliüe bentfcni dn
Ocntitudtinalitincrde no rdinauin
mmtmentzdinntſesoreſttune
tis ſetpatetg legen aule f. wlo
afirnauent iin f veten . ii ti i⸗
gutlletenek od teſttutione: gui aligu
eberehitate aſeeret guu ab alio zſe
guiin herege inſtituiftr ni tlledolo⸗
ediuiſet Culcoꝛdat ſanc?Thoma
bienmian ii nwa nulvfum
Neltne wus ſemu hobeat iihl ſpenalit
do poſthynn coege no ſtatuit in relig
iveretr ſeruiret qulim neingrechat in
Goeuseſtpoſtißingreſſus fuent entrani
it gcurautt tenet o ad reſtitutocz eqni
uzreſttutione acllternfaciet niſii
faritad teligonerolncar velihemeteg
ſnrdigne laningetii Ethaci
ſamob ſerkgmagiſter Zordam'magiſt
logu anteingreſiz ſnün poſtmocüma
noßclcator oainiſerecctcit geprins
oſitoretraxerat. herſibene zſihen
int enmhetto necdifſacites 2dicite
Ns t mucus vel ianitas Tecceſiz

nesiſtoſicht oſt fortemeio⸗ neſcie

clappoclameta etcolii
wlinannne glünggapponunt

. 0
ufntintertnmipoſeng nmez⸗

acerttſitaleopoſt, eins alere

al
räſenſitinz. e lGad⸗
nt maſicoſz dic lleclfiuſ
umnmnatlon ubenen

glic ſolüinmaniweeheſſiatt
Uclardani ne dmetggiin finenn
nterpeccton ömanffegnternan
ytl ocbrciunen seſt,nanffgi
pletir fuattabuli penitenie n,
n ocaipiens nenouffogiogleltetnr
igi hontat Aijptori .Tras
os eſitanomberer ſſetinoꝛne
ugarent q;' er hocargut gpen⸗
Blautiz noobiqo pofuclitus nö
fectio coporals reſenrie chꝛiſtl
ſpüſſctiicoꝛds diſapolopinpe⸗
1Rboßicto nnucre cet Eter
dicit Erpecit vobis Nrego da⸗
edain gio. Eppedit tſotmeſen
cſnsaſpecni.quotennsamardl
ſns inſigot mentio. Qruͦtnn
cop affecfio 1ſentia Hünſci
va oꝛibeclucitmnp Eſl
ſtröt tattis tbihmminen
nit Iuſſni aiuil ifinin
vamtcosminumeimnucnenie
taan ſancolneosly⸗
Niinmraniche nn nn,
innenmnͤnro noinn
inſtos. ſnrarids eint

vij.

Religio
xerũt:ccce nos reliqᷣmus oĩa Mathᷣ.xix. vt eñ Abꝛa
am ad terrã veniamꝰ viuentiũ.⁊ cũ diſcipulis centu
plum accipiamꝰ:⁊ vitam eternã poſſideamꝰ. Gi em̃
mercatoꝛ ad tempus patriã reliquit et parentes.p⸗
pter magna lucra in alia terra ſperata. Ergo nos

ter lucra eterna facere veberemꝰ illud qð dicitur

Hieremie xij. Reliqui wmũ meã dimiſi hereditarẽ᷑
meã. Bicut auis dimittit nidũ ſuũ ꝓpter glurinũ er
laqueũ. Exemplo illoꝝ xe quibo.iiij. Reg. vij. Reli⸗
querũt tentoꝛia ſua ⁊ equos ⁊ aſinos in caſtris.fuge
runtq; ti alas ſuas ſaluare cupientes. Et exempl⸗

oſhm relicto pallio in manu mulieris:egreſ⸗
ſus eſt foꝛas Geñ.xxxix Et exemplo magoꝝ Math.

ij.quivenerũt ab oꝛiente querẽtes xpᷣm. Per oꝛientẽ

barẽtes intelligunt᷑ a un oꝛtum habemꝰ. Et ex⸗
emplo pidicentis Yoh xvj. Relinquo mũdũ va-
v ad patrẽ. His ergo rationibo ⁊ exeplis infoꝛmati:
relinquite ciuitates. habitateĩ petra Hiere.xlviij.
NQuartã rationẽ vide. Vl.vij. xv. ¶ Ntum ad ſe

cundã partem huiꝰ articuli illi qui voletes egyptũ

mũdi vſerere ⁊ religionẽ intrare retrahere nituturt
egyptijs aſſimilant᷑ pſequẽtibo et retrabere nitẽtibo
filios iſrſ egyptũ fugienres 1 ad terrã ꝓmiſſionis ꝓ

berantes. Et ſᷣm Berñ. ſunt ſimiles Cderodi perſe⸗
ſcituros impedire ⁊ ſpũaliter occidere nitũt᷑ xe᷑ quo
conquerit Eſa.xxxvij.dicens. Venerũt filij vſq; ad
partuʒ. ⁊ virtus no erat panẽdi. ¶ Qualis vo fue⸗
rit taliũ culpa ⁊ periculũ.exemplũ oſtendit æ illo: q
impedit aliũ a ↄſecutione cuiuſcũ beneficij. Si eĩ
ille qui impedit aliũ a beneficio qð datoꝛ firmauit:
certitudinalit᷑ in coꝛde ſuo oꝛdinauit ſe illi eſſe da
tnrũ.teneat᷑ ad intereſſe.i.ad reſtitutionẽ equiualẽ
tis.ſicut patet p legem ciuilẽ.ff. xe wlo malo..l.ſiqᷣs
affirmauerit.i.in. f. veteri.li.iiij.ti.iij.x.l. pᷣdictis:p
quãille tenet᷑ ad reſtitutionẽ:qui aliquẽ impediuit
ne hereditatẽ oſequeret᷑:quã ab alio ↄſecutus fuifſʒ
qui ipᷣm heredẽ inſtituiſſet niſ ille dolo ſuo hoc im⸗
ediuiſſet. Cniↄcoꝛdat ſanctꝰ Thomas in ſũma.q.

xij. argu. ij. arti. iiij. Ergo a multo foꝛtioꝛi ille q im/

pedit ne vus ſeruũ habeat ſibi ſpecialit deputatũ.
Seo poſtꝙᷓ in coꝛde ſuo ſtatuit ꝙ in religiòe xeo ſp
viueret ⁊ ſeruiret.qui ipᷣm ne ingrediat᷑ impedit: vel
qo peius eſt poſtqᷓ ingreſſus fuenit extraxit. vel exi
ret ꝓcurauit. tenet᷑ co ad reſtitutõeʒ equiualentis:
quaʒ reſtitutionẽ faciliter nõ faciet:niſi iᷣm quẽre⸗
traxit ad religionẽ reducat.vel ipemet equaliter va
lens religionẽ illam ingrediat᷑ Et haciuſia de cau⸗
ſa motfend p magiſter Yoꝛdanꝰ magiſter in theo⸗
logia ante ingreſſuʒ ſuũ:⁊ poſtmodũ magiſter oꝛdi⸗
nis pᷣdicatoꝝ:oꝛdini ſe reddidit:q;ꝛ pꝛius vnũ ab illo
oſito retraxerat.¶ Pec ſi bene ↄſiderarent nõ eſ⸗
ent retrahẽtes. nec diſſuadẽtes ⁊ dicẽtes:ꝙ ita bo⸗
nus fuit mũdus vel xpᷣanitas ⁊ eccleſia ante religio
nes iſtas ſicut poſt ⁊ foꝛtemelioꝛ neſcientes ꝙ womꝰ
cui appodiamẽta et colũnas apponunt:timẽtes ne
totaliter cadat:quãdo ruinã iminet.melioꝛ⁊ puleri
oꝛ fuit ante:et tamẽ poſtea peius valeret vel totalit᷑
caderet ſi tales poſtes ei nõ ſuppoſuiſſent. Sʒ ÿpa
rentes carnales murmurẽt⁊ diſſuadeãt:naturaleẽ
ſm naturã ſenſitinã:qꝙ vo viri eccleſiaſtici hocfaci⸗
unt.malicioſuʒ videt᷑ quia illi berent ꝓcurare: ;
numerus illoꝝ augmẽtaret᷑: ꝓpter quos xpe ſpeciali
ter honoꝛat᷑:⁊ oues eiꝰ cuſtodiũtur retrahãt.volen⸗
tes hoc facere cũ ipᷣi ſtipendia magna vt hoc faciãt
recipiant: nectamẽ hoc faciat: nec alios facere per/
mittant: quis eos a malicia excuſaret: Arer qo xpᷣc
omnes hos:⁊ oẽs his ſimiles qui impediũt ad ipſuʒ
venire volẽtes Mar. x.increpat dicens. BGinite par⸗
uulos venire as me. ¶ Mtum vo ad tercio partem

quenti xpᷣm naſciturũ:quia pueros in nouã virã na

P vp.

huius articuli. SGi inimici crucis xpᷣi non obſtatib

pꝛedictis periculis aliquos a bono ꝓpoſito retrabe

„

re nitant᷑ illi debent in ꝓpoſito ſuo bono cõtra dya⸗
boli foꝛtiter reſiſtere venatoꝛes. Penmd exemplo
ſanctoꝝ martyruʒ Marciz Marcelliani fratrũ:œ
quibus in vita legit ſancti Bebaſtiani: dati ſunt
eis triginta dies expectationis: vt in his ab amicis
carnalibo emollirent᷑: a martyrio retraherẽtur:qͥs
tamen omnes foꝛti pſeuerãtia vicerunt:cũ tamẽ ad
eos reuocandũ fletibo et pꝛecib multum inſtarent.
Becundũ exemplũ ad hoc eſt veillo qui ogrue re
ſpondit matriſue.P.vij xxv.¶ Terciũ exemplũ eſt
ad idem v ſancto Paulo Act᷑ xxj.quem cum amici

Exemp.

Exemp.

flentes vellent retrabere ne aſcegeret in hieruſalez.

quia gane ohet⸗ pᷣdixerat: ſi illuc iret opoꝛ⸗
teret eum ibialligari multa pati:quib- reſpondit
quid fantis flentes ⁊ affligentes coꝛ meũ. Ego non
ſoluʒ alligari ſed etiã moꝛi in hieruſalẽ paratus ſuʒ
pꝛopteruomẽ wminiihu. Nec in his opoꝛtet offen
ſam vel maledictõeʒ patris timere vel matris:quia
nõ eſt timenda homis maledictio vbi æus benedi⸗
cit.⁊ maledictionẽ illoꝛuʒ infirmat ⁊ euacuat:qui h
facere wcet Auẽ xiiij. SGi quis inquit venit ad me⸗

non odit patrẽ ſuũ matrem ⁊ vxoꝛem ⁊ filios ⁊ fra⸗

tres 7 ſoꝛoꝛes. adhuc autem anim i.vitam carna
lem. nõ poteſt meus eſſe diſcipulus. Ey quo patet ꝙ;

in his que ad uʒ anime ſue ptinent ſalutẽ filius
ſe vebet habere ad amicos carnales:quipᷣdictis con
trariant᷑.ſicut ad inimicos:quia teneturplus deum
et ſalutem ꝓpꝛiam diligere. ꝙ; illos: Rs dicente AMa
thei.x. Qui amat patrẽ ⁊ matrem plus ꝙᷓ; me.nõ eſt
me dignus. Buper quo dicit ſoieronymꝰ. Sineceſ⸗
ſitas venerit vt amoꝛ parentuʒ ſiue filioꝝ amoꝛi vei
comꝑetur:⁊ non poſſit vtrũq; ſeruari.odium in ſu⸗
os pletas eſt. Pꝛopterea nſu idem Ipieronimꝰ in
quadam epiſtola. Oi in collo tuo paruulus æpen⸗
ceat nepos:licet ſparſo crine ⁊ ſciſſis veſtibus vbera
quibus te nutrierat mater oſtendat: licet in limine
pater iaceat.pcalcatũ perge patrem:⁊ percalcatam

perge matrẽ:⁊ ſiccis oculis ad vexillũ erucis euola.

ſolum pietatis genus eſt in hac rete eſſe crudelem.
Igem in epiſtola ad heliodoꝝ. Gladiũ tenet ho
ſtis vt me perimat ⁊ ego veematris oculis cogitabo.
hoc em̃ fatuuʒ reputat: 7 ratio eſt: quia tales amici
ſunt ſicut baculus arũdineus egypti exterius viri
dis ⁊ bene coloꝛatus:⁊ interius vacuus ⁊ impotens
intantũ:q in eo in neceſſitate cõfidentẽ ei innitẽ/
tem cœcipit et ledit potius q; ſuppoꝛrat. Sic erit de
amicis carnalibo in neceſſitate moꝛtis ⁊ aliquando
ante.qᷓtum ad eum quriin eis ſperat. Cui nrobe⸗
rando dicit᷑ iiij. Reg.xviij. An ſperas in baculo pa⸗
rũdineo atq; cõfracto egypto:ſuper quẽ ſi incubue⸗
rit homo cõminutꝰingrediet᷑ manũ eius et perfoꝛa⸗
bit eam. ¶ Ey quo patet: ꝙ ipi amici mũdiales ſũt
ſicut arboꝛ fragilis que elephantẽ ei innitentẽ cade

re facit ⁊ occidit. Vnde mhieronymꝰin epiſtola qua

dam. Quãti monachi dum patri matriq; miſeren⸗
tur:animas ſuas ꝓdiderunt. Cuius cauſa eſt: quia
ipſi filijs cõmuniter plus ꝓſperitatẽ optant tempo
ralem. Sicut patet pᷣ auctoꝛitatẽ Criſoſto. F. v. ix.
Pꝛopter qõ dicit SGeneca epiſtola. xxxij. Contem⸗
ptum tibi ommiũ opto:quoꝛũ tibi copiam parẽtes
optauerunt. Ydem epiſtola xrj. Surdũ te tuis pa⸗
rentibus pꝛeſta:⁊ ſi vis eſſe felix oꝛa wos ne quio ti
bi ex his que optant᷑ veniant:non ſunt bona que in
te volunt congeri.¶ Ouartum exemplũ ad boceſt
e chꝛiſto quipꝛopter dicẽtes: eccematertua ⸗ fra⸗
tres tui foꝛas ſtant querẽtes loqui tibi: Math.rij.
officium nõ pꝛetermiſit pᷣdicationis:licet Hierony
mus videatur velle.ꝙ non fuerunt ibi.ſed ꝙ quidã

Art᷑.iiij.

ix.

Beligio
ei inſidians ei ſuggeſſerit:vt ipſum ab operepꝛedi⸗
cationis quaſi per carnalem affectionẽ retrabheret.
Bmnium vo pꝛedictoꝝ qamicoꝛuʒ vna data eſta
o generalis ſentẽtia Leut᷑ xxvij. Maledictus in-
quit qui errare facit cecũ in itinere Et merito:quia
iuſte ſuſpendit᷑: qui bouẽ furatur ab homine moꝛ
tali.habens maledictionẽ. æ qua Zeut. xxj. Male-
ictus qui pendet in ligno.ergo a foꝛtioꝛirationeil
lam meretur eternaliter: quia tro eterno bominem
aufert: a religione gelon gun vidit ambulãs
fruſtra ⁊ inflatus ſenſu carnis ſue.ad Coł.ij. Mota
infra. e. c. xxxvj. .
Erx dictis ergo in iſto articulo patʒ. ꝙ; iuuenes nõ
poſſunt amicoꝝ conſiliũ ſemper expectare.an ad re⸗
ligionem fugere vebeant: ſed opoꝛret ꝗ ſtatim dum
iuuenes ſunt anteꝙᷓ ſint ſenſu carnis inflati:pmpto
animo æ mundo ad religionẽ euadant cum feſtina
tione. Bicut nanq; in igne exiſtentes vel ignem eis
multuʒ appꝛopinquare videntes vel inimicos:qui
illos ad carcerẽ capere vellent:poſt eos currere pci⸗
pientes. vel etiã homicidas ⁊ latrones ſuper eos ap
pꝛopinquare timentes non expectarẽt amicoꝝ con
ſilium an fugere vberent.nec negociũ differrent vſ⸗
q; ſenioꝛes eſſent:ſed ſtatim velociter ad aliqð refu⸗
glum feſtinarẽt anteqꝙᷓ capti eſſent: quia interim dũ
amicoꝝ conſiliuʒ vel maioꝛẽ expectarent etatem:in
pꝛedictis periculis poſitis multa occurrerẽt impe⸗

olmenta ⁊ ipſimet amici poſtmodũ damna viden⸗

tes:que ex tali moꝛa incurniſſent.ipſos ſtultos repu
tarent. ¶ Gictu adoleſcens nonduʒ ab hoſtibo ca⸗
tus anime:ſed vndecũq; igne peccati. igne inferna
iz hoſtibo homicidis anumevallatus: nõ expectes
amicoꝝ conſiliuʒ: nec grandeuã etatem:ne interim
capiaris: ſed ſtatim in iuuentute anteqᷓ capiaris et
ſpolieris:ſurge ⁊ ingredere ciuitatẽ:⁊ ibi dicetur ti⸗
biquid te opoꝛteat facere Act᷑.ix. Ciuitatẽ videli⸗

cet refugij.æ qua.C.iiij.xxj. ¶ Gurge inquit z in-

—

gredere &.. ſupple mane in iuuẽtute.iuxta illud Cã
ti. vij. Mane ſurgamus ad vineas.i.ad animas nu .
tandas per panptatẽ pnĩam. ligandas per caſtita
tem v obedientiãꝗ. claudendas per pſeuerantiã. d
q faciendũ multis hoꝛtamur ? infoꝛmamur exem/
Pi⸗ rationibo. Pꝛimo ſolis:qui mane ſurgit ad ca-
efaciendũ illuminandum. Secundo viatoꝛis qui
mane ſurgit ad ambulandũ. Tercio operarioꝝ qui
mane in vinea ponebãturad operanduʒ Math. xx.
Nuarto exemplo omniũ artiſicum.qui in iuuentu-
te vt ↄmuniter artem addiſcũt:quia tunc melius il⸗
lam addiſcunt. Sic iuuenilis etas eſt aptioꝛ ad ad⸗
diſcendũ artem anume ⁊ ſeruiendũ wo. ſiẽ patet. A.
iij. per totũ. Sicat ergo cum pᷣs.Aane aſtabo tibr.
HMuinto exemplo auiũ que cantare xbent et wme⸗
ſticari nido accipiunt᷑ dum iuuenes ſunt:quia ali
ter auolarent. Ita pueri vt impleant illud pᷣs. cxij.
Laudate pueri wminũ.· Et iterum.Ex oꝛe infanri⸗
um ⁊c. pᷣs.viij. ¶¶ Querẽti ergo quare religioſi ita li
benter inuenes ad oꝛdinẽ trabunt. poreſt reſpõdeni:
querendo quare ipᷣi auem iuuenẽ libentiꝰqᷓ ſenẽ po⸗/
nit in cauea. Elel vicendo ſicut dixit xp̃c. Memo po
nit vinũ nouum in vtres veteres Math. ix. ideſt. ca.
loꝛem religionis noue xuotionis:vix cum difficul
tate? raro ponit quis in illis.xæ quibo an xiij. In-
ueterate dierum maloꝑ: ergo ſicut dicitur in p̃s. ma
ne floꝛeat ⁊ tranſeat ad religionẽ:quia aliter veſpe/
re vcidat: induret ꝛ areſcat.ps.lxxxix. Sexto exem
ꝓlo Loth qui mane exiuit xe Varni⸗ 7 ſocietate
peccatoum Geñn. xix. Cunq; eſſet mane cogebãt an
geli Loth exire ⁊c. Septimo exemplo plantarũ que
in teneritudine ad libitum ducuntur æ inclinant᷑ et
quãto magis eſt plicabilis et ductibilis.tanto pul⸗

crioꝛ arboꝛ inde fieri poteſt:pluſq; poteſt ad totius
aree vecoꝛem dilatani.que ſi ſenectutem expectarẽt
frangerent᷑. Si ergo plantula ſenſum haberet ⁊ ra⸗
tionem.⁊ cuꝑet ſui ⁊ totius aree vecoꝛem.non expe⸗
ctaret vetuſtatis tempus:vt hoꝛtolanꝰinclinaret il
lam. ramoſq; eius ad libituʒ duceret:ſed ſtatim per⸗
mitteret hoc fieri. Ita in ꝓpoſito.non eypectent ſe⸗
nectutem qui ſeipᷣos ⁊ eccleſiã œcoꝛare volunt:vt ꝑ
obedientiã ducant᷑ oꝛdinent᷑.⁊ ad locuʒ in quo me
lius fructificare poterunt mittent᷑.¶ Ad locum in
quo melius fructificare poterũt:pꝛo tanto dicitur
quia multi dicunt ꝙ in ſeculo ſaluare poſſunt aĩas
ſuas:quibo reſpõdetur: ꝙ licet plantula in vno loco
creſcata fructificet. tamẽ quãdoq; remouet᷑ ? in alio
loco plantat᷑ vt melius creſcat ⁊ fructificet. Et licet
quis ſaluare poſſit vitam ſuã modis multis aquaz
tranſeundo.per pontẽ.nauem. vel natando:vbi ta⸗
men poteſt eligere ſecurioꝛẽ ⁊ facilioꝛẽ eligit modũ.
⁊ viatoꝛ bꝛeuioꝛem ⁊ ſecurioꝛẽ viam. Sic in ꝓpoſito.
Et non tm̃ modũ vel viam eligit ſecurioꝛẽ:led etiaʒ
tempus. Ita tu ad modum ſeminãtis. ſicut dicitur
Ecclłs. xj. Aane ſemina ſemen tuũ: dando tua pau⸗
peribus: ⁊ teipſum vo.¶ Exemplũ ad hoc accipi⸗
ens octauũ:omniũ ſailicet ſapientuʒ:qui dare wna
volunt: qui tunc dant quãdo maioꝛes ſperant gra⸗
tes repoꝛtare vel remuneratõnes: ſed qui cito vant
ſunt hmõi:quia qui cito dat bis dar:qui eĩ expectãt
ſe vel ſua dare:vſq; nõ poterunt vltra ſe vel ſua reti⸗
nere:ſed inuiti omnia relinquẽt. ſicut dicitur in p̃s.

xlviij. Relinquent alienis diuitias ſuas ⁊c. Saneſi
cut ſignũ matuni? bonifructus eſt:quãdo in ſe ſanꝰ
ſine violẽtia cadit:⁊ ſi cito hocfaciat.plus appꝛecia
tur.quãdo vo diu pendet ⁊adhuc verberatur ante⸗
qꝙᷓ cadat. non habet ſignũ maturitatis. Sicin ꝓpoſi⸗
rßi tm̃ ſignũ habent pcioſitatis ⁊ maturitatis.xe
quibo Michee.ij. In luce matutina faciũt illud.qð
videlicet faciebant filij iſrael:qui mane colligebant
mãna Exyo.xvj.Et ꝙ faciebat AMoyſes:cui dictum
eſt. mane egredere in occurſum phara onis. Exo. vij.
His omnibo concoꝛdat ſieronymꝰin quadã epi⸗
ſtola dicens. Feſtina queſo te ⁊ habenti in ſeculo pe
em:funẽ magis pꝛeſcinde ĩmo potius omma dumit
te:quia ſᷣm Orego. Nudi cũ nudo:luctari vbemꝰ.
Nam ſi veſtitus cũ nudo luctatur: cirius wijcitur.
Bopiritus vo malus nihil poſſidet: ⁊ nibi habẽs in
mundo niſi victũ ⁊ veſtitum. cũ minoꝛi diſtrabente
ſollicitudine weum laudat. Sicut patet ve auibus:
quiin mane dulaꝰcantant.Sic illi qui in mane iu⸗
uentutis feſtinabãt vt bonoꝝ viroꝝ religiom ceri⸗
monũs lungerent᷑: ſpeſter. vij.
Quox infoꝛmatio triplicẽ habebit partem. vnã
qᷓtum ad receſſum a malo.ſecũdam qᷓtum ad ꝓgreſ⸗

Arti. v.

ſum in bono.terciaʒ qᷓtum ad pſeuerantiã in vtroq; xj.

ad bꝛa uium ſeu terminũ optatum:vt motus ratio⸗
nis in hoc caſu motui aſſimilet᷑nature:in quo pꝛius
attenditur receſſus a termino a quo:weinde pꝛogreſ
ſio:⁊ poſtremo termini ad quẽ adeptio. Sicneceſſe
eſt ꝙ religioſi pꝛimo mẽte ſicut coꝛpoꝛe ⁊ habitu to⸗
taliter a mũdo recedant. Doc em̃ barlaam diſcipu⸗
lum ſuum Joſaphat multis wcuit exemplis. ſicut
in libꝛo einſdem planius apparet. Et hoc rationa⸗
biliter: quia ꝙ quilibet rationabilit mente a mũdo
recedere veberet:cet exempluʒ:qð Seneca in ſuis
tangit vœdlaratõmbo. æ quodã qui tres filios quos
habuita ſe nudos miſeros fu gauit:quo facto fili⸗
um cuiuſdã pauperis vicini rapere ⁊ in filiuʒ voluit
adoptare:qui ipſum cũ wmo ſua: cum omnib cõ⸗
tempſit pꝛomiſſis.dicens:ſi iniuſte tot fugaſti filies
maledictus talis pater. Si iuſte maled icttalisgu⸗
bernatoꝛ:qui tot malos nutriuit: eadem cauia.ĩmo

Exemp.

ſo
trſrlun iͦneße⸗ 370,
= tani
cul enaltorterlnn Ragrm
tſutii ſnom ingreſii nicppinuaſid
intouopen t: g

hrer uüſtupenteſunun: 1dabolum na

aworſumpoſit. multitedis vartss cogi⸗

baffecti ,0 , Afenſione dbent ſefoꝛi
efen m ſemmeliene albaci
iignonoua rtenera glontula cotn zar
anin lgotpalo Eccl i figturpa 8
õ
mrliin loco fchell ent in ſolin glone wma
niiis Ety hocintellig bet i panllo n
ilen vbocſegutt Gaſpengi per om
hriipnus atns eins. Oportet inſupar⸗
nonas conteplatiuesſcendant. Ad modum
Apij r. Etqperpetms virginem Oan
irſalutdo innocentadiutncè guia iha u⸗
ps ſpecigliter dencit conſolat et dmd⸗
culiteretpogna ſontoſtenimnei Ai,.
mnetitnovin inter irgam eſle daant,
ninetulternſl manropoſit veractter
ntterttllund is i. Cirgatua baains tn
neblunſte huiihliit men Quz⸗
ageteſe Iiiininmehncin
Aeteſerquaſilapis öioſilh zin
uimneßo narninngute uecid

urlaunpaſtne gtiatilecſpelttet

inmn haſftusinterduas reaoſu
linepre ſennſice⸗ wicenn
n eberſtͦolitam cſnd
angndenemaſn
wrhurnt danndftichfienſanelun:
unſfengi honzaiſgunn
5s. io

wuncdantqnidoan, Mdateddnn

nrhonlfnantſ titdiiſten⸗
ütrſicteocfgct isenn
rbenlcmmchnenelaumtnn,
berſlgnu matunttars Gicin go⸗
ibabent öcioſitntis mnatuntatio
bii Inlucematutimn ſngütllnes
bantfili iſmelqui nanecollebant
.Etifuatbat Aofſesclidigun
reinocunſum pbornonis Cro ph,
ncomtot Mleronymsinuaäpl⸗
ſina qucſotez habentinſccnlope
pꝛeſcindeimopotusonnmavunit
0o. Budi inudorlucton abem,
tünudo luctarur: anus wijatur.
nonlhilpoſſiet zmihilpabesin
rveſtitun. c minondiſtebente
mlandat. Gicntpatet Nauibis⸗
Peantant Dicillgviinmmaeit⸗
bärytbonop ioprelionntegn
t Heſter vin.

matio npleihabehthanm mi S

mamnalo ſudm nnin li
cuz frmangſehetmniiliſnih
temmini mmm nnenin,
hotuiaſiintletnutmnelnon

umminogquo Ninde
ſen nni gin dnn
utcoporertubltyt
teſicutconpore ℳn
nitſeniinunglfl,

cit aonplo ſclt

laninsappel e,gmid
nlne enͤbllinaltunc
inanm n Ealaiu
weerere dgnittaͤflieel
v. de d . gofoclo ⸗

— lt: qu aled
zimlſerob ubin iluzet

nirepee ſc
ns iclll ngr ginhonnlie
nc̃in gentf,hffſiß

pbar nulto ne Ethocſutoi⸗ n

.

Religio

melioꝛ eſt in omnibo.⁊ꝛ ſpecialiter in religioſis mun
dũ contẽnendi:quia ſicut ille filios quos fouit: qui
in eo tanqꝙᷓ in patre confidebant ſpꝛeuit: ita mũdus
omnes in eo cõfidentes a pꝛincipio mundi nudos 2
miſeros ſpꝛeuit et viecit. Sicut patet Baruch.iij.
Vbi ſunt pꝛincipes. Et paꝝ infra.Extermiati ſunt
7 a inferos veſcenderũt. Et ſicut omnib illis fuga
tis.ille filiũ pauperis ſibi voluit habere attenden⸗
tem. Ita mũdus multis pꝛomiſſis temptationibo
filiuʒ chꝛiſti pauperis a wmo chꝛiſti extrabere.i. de
religione et bono ſtatu nitetur.quem quilibet ab eo
foꝛtiter fugiendo ſpernere veberet. dicendo. nolo ti
bi tanqᷓ patri attendere: qui omnes a pꝛincipio mũ
di ſibi fanꝙ; patri attendentes: in fine tamrurpiter
fugauit omnib ſpoliatis. Hoc ergo exemplo infoꝛ⸗
mati:nolite diligere mundũ:neq; ea quein mundo
ſunt. j. YJo h.ij. ¶ Gecũdo neceſſe eſt ꝙ ardua a gra⸗
uia in bello ſpirituali foꝛtiteraggrediant᷑ attendẽ⸗
tes ꝙ ce quolibet illoꝝ verificat᷑ illud.iij. Reg xxij.
Mutauit habitũ ſuum ⁊ ingreſſus eſt bellũ. Circa
quoꝝ bellum ſunt duo penſanda. inimicoꝝ inuaſio
⁊nouitioꝝ væfenſio.¶ Mtũ ad pꝛimũ patet: ꝙ ini⸗
micimagnũ faciunt eis inſultũ. Sicut latrones qui
plus inſidiant᷑ illis qu os minus vident in vmibus
firmatos vel armis roboꝛatos. Ita iſti plus inſidi⸗
antur illis qs vidẽt nõ eſſe pꝛofeſſione firmatos:qꝛ
ns ſperat in illis pualere quos minus videt ſtabi
itos:⁊ ideo audacius illos aggreditur temptando
ſicut audacius agreſſus eſt Euam:poſtq; minus cer
tam ⁊ ſtabilem in bono illã quaſi heſitantẽ inuenit
dicentẽ.ne foꝛte moꝛiamur. Mouitij vo adhucqua⸗
ſi nonelle plantatõnes in hoꝛto dñico:tot ventoꝛuʒ
ſeu temptationũ impulſus ſuſtinẽtes:quia quaſi in
medio inter ũ trahentẽ ſurſum:⁊ dyabolum tra⸗
hentem veoꝛſum poſiti.multis tedijs ⁊ varijs cogi⸗
tationibo affecti.ad eoꝝ vefenſionẽ vebent ſe foꝛti⸗
teramoꝛe vuotione ⁊ affectione ligare palo crucis
ad modũ noua ⁊ tenera plantula:cõtra vento⸗/
rum impulſus ligat᷑ palo.Ecci.xxvij. Figitur palus
ſ.crux ad illos appodiandũ.Et Eſa.xxij. Figam il⸗
lum paxillũ in loco fideli ⁊ erit in ſolin gloꝛie vmui
patris eius.Et ꝙ hoc intelligi beat ve paxillo cru
cis:videtur ꝑ hoc qð ſequit᷑. Suſpendã ſuper eũ om
nem gloꝛiã wmus patris eius.Opoꝛtet inſuꝑ ꝙ ar⸗
boꝛem crucis contẽplatiue aſcendant. Ad modum
illius.C. xvij.xxv. Et ꝙ perpetuã virginem Mariã
frequẽter ſalutãdo inuocent adiutricẽ:quia ipᷣa ſu⸗
os veuotos ſpecialiter vefendit ? conſolat᷑.et demo/
nes ſpecialiter expugnat. ſicut oſtenſuʒ eſt. M.iij.xj.
cum ſequẽti:vt nouitiꝰinter virgam yveſſe ⁊ baculuʒ
crucis: quaſi lapis pᷣcioſus in auro poſitꝰ.veraciter
dicere poterit iflun ps xxij. Virga tua ⁊ baculus tu
us ipᷣa meaſolata ſũt. Mota infra.e.c arttxij. Qua⸗
ſi inquit lapis pcioſus.Ad religionẽ nanq; recipien
dus ebet eſſe:quaſi lapis pᷣcioſus in auro ponẽdus
in religione vo receptus ⁊ indutꝰ cebet eſſe quaſi la
pis pᷣcioſus in auro poſitus:qꝛ ſicut ille eſt politus ĩ
foꝛma:a virtuoſus in oꝑe. Ita ad oꝛdinẽ recipien⸗
dus Tbet eſſe politus in foꝛma:q ſcilicet nõ ſit᷑ vxo⸗
ratus:alterius religionis ꝓfeſſus ſeruus vel ratio⸗
cinijs obligatus:ꝙ' ſit mũde cõfeſſus.in religionexo
tanqꝙᷓ in auro poſitus inter duas gẽmas pꝛecioſiſſi-
mas.i.inter virgaʒ yeſſe ⁊ baculũ crucis.mũda ⁊ pu
ra ⁊ frequenti cofeſſione vebet ſuã politam cõſerua⸗
re claritatẽ ne peccatoꝝ rubiginemaculetur. Siem̃
vinea que ſemel in anno fructificat:ſemel in ꝗno pu
tatur ⁊ purgat᷑.cõgruũ eſt: qui omni ↄie ſpiritua⸗
liter fructificare vebʒ.æ quo in pᷣs.hj. Ego qnaſi oli
ua fructifera in vmo dñi.omni die purget᷑. Quiaſi
cut ſaphyrus vel conſimilis lapis pᷣcioſus non com

cõfiſus fili accedens ad ſeruitutẽ ci.

pp.

patitur ſecũ ĩmundicias. Ita nec religioſus bonus
cuiꝰ foꝛma ſpualis erit clara: ſicut aſpectus lapidis
cryſtalli Eʒech.j.Erit etiã in opere virtuoſus in ſe
vfendedo:contra temptatõnes.wuotionibo ⁊ oꝛa⸗
tionibo.⁊ inimicos amime aggrediẽdo pᷣdicationibo
exhoꝛtationib. Sicut lapis pᷣcioſus vſtruit coꝛ⸗
poꝛales in firmitates:ita væbet ipᷣe ſpirituales:quia
pter hoc vt pꝛedictũ eſt mutauit habitũ ſuũ.⁊ in⸗
greſſus eſt bellum. ⁊ ꝓpter hoc diſperſi ſunt lapides
ſanctuarij in capite omniuʒ platearum:Thꝛeñ.iiij.
Tercio neceſſe eſt qᷓtũ ad terciã partem huiꝰ arti
culi:ꝙ in pᷣdictis ꝑſeuerantiã habeat vſq; ad bꝛaui⸗
um:quia opoꝛtet ꝙ illi qui ſequaces væbent eſſe pau
li qui ait.j.Coꝝ.iij.Canq; puulis in chꝛiſto lac vo⸗
bis vedi:qui videlicet vebent populuʒ lacte paſcere
vctrine.ↄditionẽ ſequãturanimaliũ:que lacte coꝛ
poꝛa nutriũt populoꝝ:⁊ iugum poꝛtant onerũ coꝛ⸗
poꝛaliũ.xe quibo ſcribit᷑.j.Reg.vj. Ibant aũt in di⸗
rectũ vacce ꝑ viam:que ducit bethiames.⁊a in itine⸗
re vno gradiebant᷑ pꝑgentes mugientes.⁊nõ cœcli⸗
nabant neq; ad ſiniſtrã neq; ad vxtram. Gic opoꝛ⸗
tet:ꝙ illiqui vebent poꝛtare arcaʒ teſtamenti.i.ſua
vctrina ⁊ pdicatione ſuppoꝛtare eccleſiã:⁊ poꝛtare
ingum dñi ab adoleſcentia ſua:et lacte eruditionis
amimas nutrire populoꝝ vadant directe vſq; beth-
ſames que fuit ciuitas filioꝛuʒ iſrael ⁊ ſoꝛtis dei.per
quãa ſignificat᷑ ciuitas illa.in pᷣs.lxxxvj.Gloꝛioſa di
cta ſunt ð te ciuitas cæi:⁊ in itinere vno.i.vnanimes
quia habitare facit vnanimes in wmo:in pᷣs.cxij. vt
dicere poſſint in vmo dñi:ambulamimꝰcum cõſen⸗
ſu. in De uu nngicntes in oꝛatione in hymnis ⁊ cã-
ticis ſpiritualibo: nulla parentũ ↄpaſſione vel quo
rũcunq; alioꝝ.vel temptatione ad vexterã eclinent
vel ſinũtrã:ſed foꝛtiterin via dei pſeuerent. ſcientes
ꝙ ſicut iugum animalibo grauius videt᷑ in pꝛincipio
poſtea leuius:ita erit iugo illo.væ quo ſaluatoꝛ
Juguzʒ em̃ meũ ſuaue eſt Math.xj. Vnde tierony
mus. Via religionis in ingreſſu dura:in ꝓgreſſu ſe⸗
cura.¶ Illi vo qui trepidauerũt timoꝛe vbi ñ erat
timoꝛ:qui timent religionẽ ſuſapere vel in ſuſcepta
teine illam renere nõ poſſent: ſunt mirabiles
uſoꝛes: qui potius obolũ amirtunt:q; illum habe⸗
ant. confidere em veberent in illo ſperare qui dicit
Eſa.xl. Qui ſperant in wmĩo:mutabũt foꝛtitudi⸗/
em: quia maioꝛẽ habebunt ſpiritualẽ foꝛtitudinẽ
qᷓ pꝛius habuerũt.Sicut patet per exempluʒ natu⸗
rale.O.vj.xxxj.Confidere ergo⁊ ſperare eberent:
ꝙ qui dat vitam:dabit ⁊ gratiã:ſine qua bene viue⸗
re nõ poteſt:⁊ qui dat gratiã ſtandi et ſuſtinẽdi per
vnum diem. libẽtius dabit pꝛo omnibo diebv vite il
loꝛum:quia ita largus datoꝛ eſt ꝙ libentius dat xe⸗
narium ꝙᷓ obolũ:multũ ꝙᷓ parum diſpoſito ad hoc.
quia dat omnibo abũdanter Re an illo ergo
a. ſ. perſeuerã
terEcci.ij. Sta inquit imobiliter ⁊ perſeuerãter: ſi
cut mons ſyon:quia qui confidunt in wmino:ſicut
mons ſyon non cõmouebit᷑ in eternuʒ. in pᷣs.cxxiiij.
Quia ⁊æus in medio eius non cõmouebit᷑ in pᷣs.xlv.
vt cum deo ſemꝑ regnes:cui ſeruire regnare eſt:⁊ cuʒ
Aaron et filijs eius religione perpetua:Aeuiti.vij.
Seo ad hoc: ꝙ illuc pueniant: opoꝛtet ꝙ volun⸗
tarniam habeant paupertatẽ ⁊ perfectã continẽtiaʒ
ſeu caſtitatẽ.Circa quoꝝ paupertatẽ tria ſunt oſtẽ
enda.¶ Pꝛimo nanq; exempluʒ oſtendet᷑ pauper-
tatis perſuaſiuũ:æ quodã heremita in vitiſpatrũ.
* gus fertur ꝙ cum quidã ſenatoꝛ eimagna legaſ⸗
ſet hereditatẽ:quã ei executoꝛes obtulerunt.reſpon
dit dicens:pꝛius ego moꝛtuus fui ꝙᷓ ipſe.ipſemodo
ego diu multis iam ãnis elapſis:⁊ quomodo poteſt
moꝛtuus habere hereditatẽ vel heres eſſe moꝛtui:2

xv.

Exemp.

Beligio

ſic totũ refutãs nos hoꝛtari põt dicẽs illud hꝛeñ.
iij. Recoꝛdare pauꝑtatis mee. Wide plura exempla
ad hoc. P. iij.arti.ij. ¶ Gecundo per rationẽ legum
oſtendit᷑:que volunt.qꝙ ibiſcrupuloſum eſt: vbi ali⸗
qua religioſo oblata erun⸗ cum pauptate habe/
re non poſſit: vtrũ ſibi vel ↄmũitati data ſint: dicit
potius ſint vmunitatis. Svicit em̃ lex vna. ff. e re⸗
us dubijs. l. ciuibo. i. in infoꝛciato.li.xj.ꝙ ſi Negarg
fuerit relictum ciuibo ciuitatis. ciuitati videt᷑ eſſe re

lictum. ¶ ¶ YItẽ dicit alia lex:ꝙ ſi filiofamilias lega⸗

tum eſt relictũ: ſi mn poreſtate patris ꝑmanſit: patri

potius videtur relictũ ꝙᷓ filio.ĩmo patri acquiritur
vt.ff. ve condi.⁊ æmõſtra.l. filiofamilias.i in infoꝛ⸗
ciato.li.xij. ¶ Hec vident᷑ eſſe cõtra illos qui quecũ-
ꝙᷓ; poſſunt cũ quocũq; coloꝛe eis appꝛopꝛiãt:⁊ ↄmu
mitatem vefrandant cum quadã dubietateannexa.
Tales vident᷑ omnia reliquiſſe pꝛo amoꝛe cei reli
gionis:ſicut aliqui erelinquũt patriaʒ et parentes
peo amoꝛe fatue mulieris: quibo duʒ bona mulieris
Tæficiunt:⁊ cũ ipſa ſatiati fuerint.ipſam vel occi/
dunt vel dimittũt ſpoliatã.equibo Hiere.v. Foꝛſi
tan paupes ſunt ⁊ ſtulti. contra charitatẽ facien/
tes: qꝛ charitas ve qua ſcriptuʒ eſt ꝓy nõ querat que
ſua ſunt.ſic intelligit᷑ quia nõ ꝓpꝛia ↄmunibo.ſed cõ
munia ꝓpꝛijs anteponit.ſm Angu.in ſpeculo cleri⸗
coeum. ¶Tercio pena oſtendet᷑ ꝗpꝛietarioꝝ. tam ꝑ
hyſtoꝛiam beati Hregoꝛij. E. vj. xvj. q; etiam per æ
cretalẽ que habet᷑ li.iij.ti.xxxv. xe ſta. inonach. c. ſuꝑp
quodã. bi requiſitus ve quodã religioſo ſepulto
in terra benedicta. qui ante moꝛteʒ illa que habuit
pꝛioꝛi ſuo reuelarenoluit. Reſpondit ꝙ nõ ſoluʒ in
terra bndicta ſepelirinon debuiſſz: ſed etiã ex poſt⸗
facto extumulãdus eſſet ſi ꝓpter ſcandalũ fieri po⸗
uiner Olo Prermoꝛtale peccatũ in quo moꝛtuus
fuit.¶ Quibo ↄcoꝛdat hyſtoꝛia ſacreſcripture Jo⸗
ſue. vij. v Achoꝛ lapidato. Ey quib patet q̃le ma⸗/
lis iudicium pauperibo trvan Hob hrm ¶ Etũ
ad ſecũdam partẽ huius articuli cũ pꝛedicta bono⸗
rum religioſoꝝ voluntaria panptate congrue ꝓ tã-
to cõtinentia copulatur: quia ſicut incõtinẽtia ma
mmepauperes vturpat 7 vefoꝛmat: qnia ratõnei
uitiarum ? vlitiarũ a quib ſubtrabunt᷑. ratione
religionis cui religant᷑ minoꝛeʒ habent laſciuiendi
opoꝛtunitatẽ:ita a contrario ſenſu continentia eos
mayime væcet. eiſq; ſpecialiter ↄgruit:non tm̃ a moꝛ-
talibus. ſed etiã q; a venialibo neceſſe eſt eos abſtine
re.ſicut oſtẽſum eſt. P. v. xxx. Mec tm̃ a factis: ſed eti
am a ſignis incõtinentie:ſicut ab oꝛnatu curioſo.ſi⸗
cut oſtenſum eſt. O. vij. arti.ix. Et a faciei coloꝛatõ-
ne: ⁊ vana ſpeculatione:quia illa pſona religioſavel
anuma non eſt ſponſa chꝛiſti ſed meretrix dyaboli: qᷓ
ſpꝛeto ſpeculo crncifixi ad ſpeculũ ſe oꝛnat materia
le: vt vane videat᷑ et cõcupiſcat᷑ vel ↄcupiſcat. Quia
teſte Hieronymo. dum ao ſpeculũ pingit?᷑. in contu⸗
meliã artificis pulcrioꝛ eſſe ꝙᷓ nata ſit conat᷑ Et te⸗
ſte Auguſtino in ſpeculo clericoꝝ. Appetere vel ab
ipſis appeti velle crimmoſuʒ eſt. Et quare ita curio
ſe ſe oꝛnarent ⁊ polirent: miſi gloꝛiarent᷑ ve aſpectib-

e appetitõmibo. w ſollicitudinibo quãtũcũq; oꝛe dr

cant contrariũ. Mota cõtra tales exempla. C. iij. v.
Et. ſ.e. c. xvj. Mectm̃ a factis vel ſignis abſtinen⸗
dum eſt laſciuie: ſed etiã hoĩes religioſi a colloquijs
mnlierum. 7 mulieres religioſe a frequentibo collo⸗
us viroꝝ ſe vebent cõtinere: quia licet colloquia
illa in pꝛincipio ſint boneſta ex dyaboli tñ tempta⸗

tiohe 7 ꝓpꝛia fragilitare. et alterius partis quãdoq;

ſed frequenti cũ muliere veceptus fuit colloquio. ſi
cur patet YJudic. xvj. Nec nos ſumus illo foꝛtioꝛes
vel Salomone ſapientioꝛes:nec Dauid ſanctioꝛcs.

R v.

Mec tm̃ a pꝛedictis ſed etiã a cogitationibo illicitis
omnes ⁊ mayrime religioſi abſtinere ebent ꝓpter Pi
cula que er talibo contingũt cogitationibo. ſicut pa
tet. Cx. arti. vj. a quibo religioſitas cuſtodiet iuſti
ficabit coꝛ:Ecci.j. ,
Mec ſufficit Reetas cum dtinentia que religio⸗/
ſam ꝑſonam iuſtificat qᷓtum ad xeũ:niſi etiam obe⸗
dientiã exhibeat ⁊ patientiã oſtendat qᷓtum ad pla
tum:vel eius locũ tenentẽ. Sed pᷣdicte duevirtutes
cum obediẽtia habente ſalſam patiẽtie:ſunt omni⸗
bus religioſis neceſſarie:qꝛ in his trib omnis reli⸗
gio ſubſtãtialiter ↄſiſtit ⁊ fundat᷑. Et iſte eſt triplex
funiculus:quia bono religioſo x difficili rumpit᷑:
Eccłaſtes.iiij. imo a perfecto nunꝙ;ᷓ rumpetur. Cui
dicitur Eſa. xxxiij. Hon rumpent᷑ funiculi tui vſq;
per illos ad celũ trabant᷑ab ipo qui ait Oſe. xj.
funiculis Adam trahã eos:poſtq; per illos illoꝛuq;
pꝛofeſſoꝛes multos eiecero de tẽplo vendẽtes 1 emẽ
e Dah . Fecit quaſi flagellum v funiculis X.
¶ Mali vo religioſi quotidie illos rumpũt. æ quo
cõquerit᷑ Hieremie.x. dicens. Funiculi mei dirupti
ſunt per obedientiã videlicet 7 œfectũ patientie:qꝛ
non oĩmodã in obediendo oſtẽdant patientiã: que
ideo cum obediẽtia congrue copulat᷑.quia ſine ipſa
obedientia virtus nõ eſt. Sicut patet ꝑ auctoꝛitatẽ
Berñ.in qnodã ſermone. Si inquit iam tibi in ipſa
obedientia via:aliqua foꝛtaſſis dura aſpera occuꝛ
rant: vt accipias pᷣcepta nouella. que licet ſalubꝛia
ſunt.minus tamẽ ſnauia videant᷑: pec ſi moleſte ce⸗
peris ſuſtinere.ſi diindicare pᷣlatum. ſi murmurare
in coꝛde:etiam ſi exterius impleas q dicitur vel iu
betur. nõ hec eſt virtus patiẽtie ſed velamẽ malicie.
Huius vo tamneceſſarie patiẽtie habemus pꝛi-⸗
mo exemplũ.ſecũdo cauſam.tercio inexcuſabilita⸗
tem. ¶ Pꝛumũ patet in vitiſpatrum. in quibo conti
netur de quodã patre ſeu abbatequihabitũ religio
nis ſuſcipe volentes duxit ad cimiteriuʒ. pꝛecipiens
pꝛimo die: ꝙ oſſibus maledicerent moꝛtuoꝝ ſecũdo
vo die ꝙ benedicerẽt.qð cuʒ feciflent. queſiuit quio
reſpondiſſent: qui dixerunt ꝙ nihil:quibo abbas:ſi
vultis eſſe in collegio noſtro.opoꝛtet vos ſimilit᷑ pa
tienter ſilere: non reſpondeatis maledicentibo nec
benedicentib:quia ſicut dicit Eſa.xxx. In ſilentio
ſuo ſine reſponſione 1 munnuratõne 7 ſpe erit foꝛti
tudo veſtra.i.in ſpe pficiendi: qð vobis imponitur.
Nota plura exempla wiſta materia. P. j. per totũ.

Exemp.

Cauſam vo patientie habemꝰ triplicem. Qunaꝝ xviij.

vna eſt:quia impatientia nocet nihbi pꝛodeſt. Tin
Augu. in quodam ſermone ad religioſos. Si in⸗
quit ea que tibi pᷣcipiunt᷑ dura ſint. nuũquio murmu
rando poteris ea facere mollroꝛa vel leuioꝛa?ſi pꝛe⸗
uales implere qð pꝛeceptũ eſt. pꝛebe obedientiã cuz
bumilitate:ſi vo non puales impoſſibilitati tue cũ
humilitate poſtula veniam: dura tibi vident᷑ pꝛece
pta ſenioꝛis:quãto tibi durioꝛa erunt conſilia dya⸗
boli dveceptoꝛis.nõne legis.melioꝛa ſunt vulnera di
ligentis: ꝙᷓ fraudulenta oſcula odientis. neſcis quia
inflatus ꝑ viam artam incedere nõ poteſt. Secũdo

.

quia impatientia turpem ⁊ vilem interioꝛẽ partem
hominis eſſe oſtendit: qð duplici oſtenditur exem⸗
plo. ¶ Quoꝛũ vnum eſt Augu. in pꝛedicto ſermone
qui vult 7 x coꝛde noſtro ſit:ſicut de vaſe pleno:qᷣ
tactum oſtẽdit qualis liquoꝛ ſit interius: ita coꝛ no
ſtrum qð vacuũ eſſenon poteſt. agitatum aliqua oc
caſione impatientie nõ nouam ſupbiam vel humili
tatem generat:ſed qualeʒ pꝛius habuit oſtendit: qꝛ
teſte beato Gregoꝛio li.dyał.qualis quiſq; apud ſe
lateat illata cõtumelia pꝛobat. Oe oſtendit per bvy⸗
ſtoꝛam: quodã viro ſancto. qui vituperia audi-
ens patienter reſpondit.

Becũdo idem oſtendi? xix.

gioneperpetua Etinbis non
Hunegentennn
tat. Phil.xlt.

pij (In qvo miigione mecanteq

1

ſaar compllabils mſabilis pe
hatientiam. voliras a came0
aneronvper cotinentis wpeimü
iſtrmationolis per cotenplanone⸗
leturitu cotrano molo ſe habebi
N umomnitoſenſi ertenonv. 70
tenous. Qung ſicutoculi coꝛporns d
Ne videant vanitate:et pedes anan
Nem: itgoculimentis wbet ſpeciali
enigiad cötemplarione: gueguided
dam dſatbit dicentt Sit mensin
viſpſininis Deoalsergomenn
Pbetadinſſeßs ar. Lenaulocnlo
nnte unit n i nihl Cuins
tamurad mont weminlalſcenden
Eli Bentriſeilam mn
nlun wl achb. Ingun wmno in
nelgoſtg manns lenanond ib

bereſtyinsatüteſcn deianin,⸗
us otunntetſnre nenſin 4
nhli. ſechco arſan terdd ineriti
Aumüpatttin pinipatwun irer,
Edlodipatreſenebbareqnlhetinie
apeolente dupt odainitmniz tn
diegofſbus nalettanntnoinan in
pbentulcnit öhz feafnt goeiltcr
Mnt gui diremareymbll gultvabbe
eincollegionoſtrooporer vos inlie
ehon reſpondeanz moledicennint
tlto:qia ſct diat Eſa y. Inſſen
ponſioner munnurutone 1ſpeenti
..Lin ſpepficendi gd vobis imponin
merenpla diſtamaten Pifi
n opanientiehebenb tilienn A⸗
nia impatientia NoctrNihigtntſiß
inqpodam ſennonecdtelgaſs i
netibiiiunk dhra ſin ügtinnn
troczfnumtſlann ane
1
rrpoſhltenim dunt lcin

ere ,onſbidunion renſi
s:guöto tibi ourionn tfunt
fanchlenticſchalinl N

gucenn i ſgr oͤetct n
nuumnantmm ite t ian

entiũ Il
mmennuturpen, ,len n ſnn
ſtoſtmat gbn,iii *

x.

Religio

per exemplũ ⁊æ canibus.in quibo videtur q nobiles
in loſſa poſiti vel copula ducti nõ cachinnant.nec ſe
retrahere vel caput extrahere nitunt᷑: que omnia fa
ciunt canes ruſtici ad pꝛedaʒ non aſueti:quia tales
nec ad venationẽ cum alijs:nec libenter duci volũt:

nec ire ſed venatoꝛe pulſãte: quãdo nobiles vmpte

⁊ feſtinanter ad pᷣdazʒ ſe pꝛeparant:illi vix capur ele⸗
uant parum latrando. Alijs vo laſſis venatione

redeuntibo: ipſi nitunt᷑ cuʒ illis vel ante illos eſſe p⸗

mi ad cibum cani pꝛeparatũ: quos diligens vena
toꝛ cumvirga ꝑcutiendo abigit. Sic v illis qui co
pulari veberent in mumo ad officia diurna noctur

na:⁊ exempla ad pᷣdam animarũ per officium pᷣdica

tionis capiendũ.ſi nobiles ſint ⁊ ſancti:ſtatim ſepᷣ⸗
parãt. Alij vo quaſi rudi latratu ſe excuſant: ſed ta
men alijs cum pꝛeda redeuntibv:ipſi ad pꝛedam par
ticipandam libenter erunt pꝛimi:quibo ſuperioꝛ ita
miniſtrare veberet cum virga diſcipline: ſicut tali⸗
bus canibo miniſtrat venatoꝛ dicendo illud Apoc.
xxij.foꝛas canes. Vide iſtud plenius. H.ij.xxxiij.
Tercio quia inobedientiuʒ murmuratio pꝛelato
ad magnam vertit᷑ meſticiã:quia talis eſt ſicut ho⸗
mo umpotens mẽbꝛa habens bilia: nõ pꝛopter ve

fectum virium:ſed pꝛopter vefectũ coꝛdium. Quia

ꝙᷓtum ad terciã partem huius articuli e hmõiobe
Dientie reſiſtentia ⁊ & impatientia nullam habent
excuſationẽ:quia faciendo qð pꝛecipit᷑ ſi ſperarent
in wvmino.quãtũcunq; eſſent œbiles veus iuuaret:
qui dicit.qui ſperãt in vuᷣmino mutabunt foꝛtitudi
nem: Eſa.xl. Et merces attraheret:que ꝓmittitur
in pᷣs.ix.Patientia pauperũ non peribit in fineʒ ⁊c.
Ex quibo conſideratis.ſicut ſcribit᷑ Leuit᷑.xvj.Affli

Er Sanüne veſtras ſub obedientia ⁊ patientia.re⸗

igione perpetua. Et in his non væficietis. exemplo
Pauli qui ait:Omnia poſſum: in eo qui me confoꝛ
tat: Phil.vlt᷑.
¶ In qua religione mediante qua confoꝛtatione
ſicut cocupiſcibilis ⁊ iraſcibilis per paupertatem ⁊
patientiam:⁊ volũtas cuʒ carne ⁊ omniba membꝛis
exterioꝛibo per cõtinentiã bennutur. Ita neceſſe
eſt:ꝙ rationalis per cõtemplationẽ ⁊ notionẽ ele
uetur:ita ꝙ cõtrario modo ſe habebũt oculi coꝛpo⸗
ris cum omnibo ſenſibo exterionbo:⁊ oculi homĩs in-
terioꝛis. Quia ſicut oculi coꝛpoꝛis vebent vepꝛimi:
ne videant vanitatẽ:et pedes artari cõtra vagatio/
nem: ita oculi mentis vebẽt ſpecialiter in religioſis
erigi ad cõtemplationẽ:que quidẽ diuerſitas a 320
dam eſcribit dicente. Sit mens ſi nne as
viſuſq; in imis. ve oculis ergo mentis intelligit᷑ pꝛo
pheta dixiſſe pᷣs.cxx.Leuaui oculos meos in mõtes
vnde veniat auxiliũ mihi. uius exẽplo omnes in⸗
uitamurad montẽ wmini aſcendere.⁊ ꝙ ha dicente
Eſa.ij. Venite aſcendamꝰad montẽ wmini ⁊ ad v
mum dei Jacob. In qua wmo. in quo monte vebʒ
religioſus ꝑ mentis eleuationẽ ſibi clauſtruʒ facere
quatuoꝛ partiũ.ad modũ cla uſtri materialis qꝛ de⸗
bet ibi habere oꝛatoꝛiũ ⁊ ſtudiũ in rationali ꝑ veuo
tionem ⁊ ↄtemplationẽ. ex vna parte. Refectoꝛium
per verbi dei ſuſceptionẽ ⁊ cibationẽ in cõcupiſcibi⸗
li. Capitulũ ⁊ infirmatoꝛiũ per ſui coꝛreptionẽ ⁊ ali
orum cõpaſſionẽ:ſicut ait apłus. Quis infirmat᷑ et
ego nõ infirmoꝛ.Soꝛmitoꝛiũ in volitiua per vſide⸗
ri quietationẽ.Sic em̃ in mmo patris meimanſio⸗
nes multe ſunt: Joh.xiiij. Et beati qui ſic habitãt
in wmo vñi ĩ ſecula ſeculoꝝ laudabũt eũ:pᷣs.lxxxiij.
Bed ad hoc ꝙ wmus ſpũalis habitaculũ videlicet
ipſius anime iſto modo edificet᷑ duo requirũt᷑.ꝛi⸗
mo paſſionũ interioꝝ ſedatio ? totius homiĩs quie⸗
tatio ⁊ pacificatio.q pulcre ſignificari poteſt.pꝑ il⸗
lud ꝙ ceus nolnit ꝙ Tauid qui erat vir belloꝛũ:ſed

D.

R

ſalomon pacificus edificaret ſibi vmũ. Sicut pa⸗

tet.j. Paral.xvij.Et ꝓpter hoc congrue ponit ſeda⸗
tionem paſſionũ:que facta eſt in pꝛioꝛi articulo per
patientiam:⁊ pꝛopter rationẽ tactam.C.xiiij. xviij.
Et. P. j. ix. Cõgrue in hocarticulo ĩmediate ſequẽ/
ti additur religioſoꝝ que fit per mentis quietatio⸗

nem cõtemplatio. ¶ Secũdo requiri ad pꝛedictaʒ xxj.

contẽplationis wmũ edificanda: ꝙ religioſus tora
liter a mũdiali cõuerſatione:⁊ q̃ntũ poteſt a mũdia
liter viuentibo ſe elonger.⁊ ſolitudinẽ querat.Exem

plo auis que volens pullos ſuos ſaluare.a via ⁊ a cõ
mnuni hominuʒz tranſitu ſe elongat: quia aliter v fi⸗

lijs ſuis nõ gauderet.Et exemplo ſancti Eadmũdi

uenis exiſtens:ſea pueroꝝ ludentiũ ſocietate elõga⸗
re ⁊ ſolitarius oꝛationiboa ſtudijs vacare conſueue⸗
rat:ex quo ſibi ſemel accidit chꝛiſtuʒ in foꝛma pueri
obuiũ habere:in cuiꝰ fronte ſcriptũ legit Yeſus na⸗
ʒarenus rex iudeoꝝ.a quo ⁊ infoꝛmabat᷑: q; ↄtra om
nes tẽptationes ⁊ tedia illud ſignũ ſibi in facie ſem/
per impꝛimeret ⁊c.¶ Tercio exemplo ꝓphe quiait.
Elongaui fugiens ⁊ manſi in ſolitudine. in pᷣs.luiij.
Cuius auctoꝛitatis vœclarationẽ.vide. P.vij.arti.
ix. verſus finem. ¶ Quarto exemplo DHieronymiqͥ
ait in epiſtola.lxxi. Quid inquit veſideramꝰ vꝛbiũ
frequentiã:qui v ſingularitate cenſemur: mihi opi
dum carcer eſt:ſolitudo paradiſus. Idẽ epła.xxxiij.
Quid agis frater in ſeculo:qui maioꝛ es mundo.
Quinto ⁊ vltimo exemplo ipſiꝰchꝛiſti:cuius om/
nis actio noſtra eſt inſtructio:qui cõtemplarioni et
oꝛationi ꝓlixius vacaturus:ſicut ſcribit᷑ Joh. xviij.
Egreſſus eſt trans toꝛrentẽ cedron vbi erat hoꝛtus
in quẽ introiuit.populi frequentiã vrelinquẽs:ex⸗
emplum pᷣbens ſequentibo: ꝙ qui volunt oꝛationi ⁊

contẽplationi ꝓlixius va care. mundũ fugiant ⁊? hoꝛ

tum intrent religionis:ad quẽ ſuos inuitat amicos
dicens. Veniat dilectꝰ meus in hoꝛtuʒ Cant᷑.v.i.in
religioncʒ appꝛobatã. Que ꝓpter tres rationes hoꝛ⸗
to comꝑpatur⁊ aſſiłatur.
dinem amotionis:quia ſicut plãtula agreſtis ⁊ poꝛ⸗
tans fructum amarũ? inſipidũ.amouet᷑ nemoꝛe
vel campo in quo creſcit.ad hoꝛtũ vt per induſtriaz

boni hoꝛtolani conditionẽ ſuam mutet ⁊ fructꝰpo⸗ Doꝛtus.

nos faciat per virgulã bone nature ei inſertam. Sic
hoꝛtolanꝰnoſter chꝛiſtus dve quo magdalena veraci-
ter eſtimabat:quia hoꝛtolanꝰeſſet Joh̊.xx. qui dicit
Ecẽ̃i.xxiiij. Rigabo hoꝛtũ meuʒ plantationibi.ſci⸗
ens ꝙ ſicut in hoꝛto floꝛes minus cõculcant᷑:⁊ q ar⸗
boꝛes fructus ſuos ad maioꝛẽ nutriunt maturita⸗
tem:mulros qui vel in mũdo opera fecerũt agreſtia
id eſt mala.⁊ væo inſipida.vel facerent ſi ibi remane⸗
rent:œ mũdo quaſi campo ad hoꝛtũ tranſfert re
ligionis:que eſt fons hoꝛtoꝝ.puteus qquaꝝ Cant.
iinj.vt fructũ plus afferant p inſitũ verbũ:qð poteſt
ſaluare animas veſtras Jacobi.j.quia tales ſunt in
ſerti in qeo:⁊ us in eis. Et ſi s manet in me ⁊ ego
in eo:hic fert fructũ multũ Joh.xv. Et vt quilibet
illoꝛuz ſit tanꝙᷓ lignum qð plantatũ eſt ſecus vcur⸗
ſus aquarũ:qð fructum ſuũ dabit in temooꝛe ſuo:2=
vt ve illis verificet᷑ illud Hieremie.xxxj.Erir anima
illoꝛum quaſi hoꝛtus irriguus:aqua uotionis et
religiomis irrigatus.quoꝝ anime ſi ſint vuote.reli-
gio per illas tranſiens augmentat᷑.ſicut riuulꝰtrãſi⸗
ens per terrã humidã ⁊ aquoſam:ſi ſint aride dimi⸗
nuitur:ſicut aqua trãſiens per terrã aridam.quoꝛũ
quilibet dicit᷑ hoꝛtus ſine aqua Eſa.j. Mota ve hac
materia. C.xxxvj.v.bñ. ¶ Nec tm̃ ex tali ariditate
creſcunt ſpũalia que ſunt quaſi cauſe ⁊ radices tẽ
poꝛaliũ:ſed etiã ipſa decreſcunt ex ↄſequenti tempo
ralia:ſicut patet per hyſtoꝛiã.x date⁊ dabitur que

4

cantuariẽſis. In cuius geſtis legit᷑: ꝙ in ſcholis iu⸗ Exemp.

Pꝛimo pꝛopter ſimilitu Fxi.

NReligio R p. , unfinmein

habet᷑. E. iij xlj. Sicut ex ſenſibili patet experientia tur. Ita in religione: quia ibi cuſtodiunt᷑ permunũ r ganin i ſibtlin he thn
que oſtendit:qꝙ eo tpe quo inter aliquos religioſos certe regule:⁊perſi epem.i.virgam diſcipline intẽtũ leaftoctr tſerpetsne⸗ n⸗ mnuig
tanta fuit wuotionis abũdantia poſt cõpletoꝛiũ ſicut arboꝛ nõ faciens fructũ in hoꝛto terre foſ⸗ nineluſich aru ſven oſi is
vel matutinas vix euelli poterant de choꝛo ſed inter Ronanz: ramoꝝ inutiliũ pꝛeciſioneʒ ab hoztolano nicig hrelgt ghopeni *5 bmõ
eos ibi remanentes: tam ꝓpeccatis Apꝛijs ꝙᷓ alienis ad bonum fructũ poꝛtandũ diſponit: quem ſi nullo in ctn osbenen ulbi⸗ det
innumerabiles fletus audiri potuerat: gemitꝰfuit modo facere volu erit:a ſ. apiente hoꝛtolano ſcindi⸗ le iatacl aicionhushe “
cõmuniter in pꝛincipio cuiuſcũq; oꝛdinis rücriuu⸗ tur? in ignem mittit᷑et alia loco eius plantat᷑ Sic lehlionntpe lniu melu
lus euotionis religionis ꝑ terram humid 7 plu⸗ elinquens vel nõ faciens fructũ bonum in religio⸗ ſi ſrperhlu i⸗ ſocire Its
toſam currebat.abũdabat cæuotio religio interi ne multis modis ad bonũ fructum faciendũ trahi⸗ ſnn inon on tan ermurumtt
oꝛ.tanq cauſa ⁊ radir. et bona tpalia exterius tancd nurter artatut. multo plunito qᷓ bomies in ſeculo. ge ehn aiccori e htenſient die
effectus intãtuʒ abdabant ꝙ tuncmaxima mona ſicut minoꝛ eſt diligentia circa arboꝑꝝ in nemoꝛe co⸗ nnc on nl ſfilettdne maltin⸗
ſteria ⁊ edificia funditꝰedificabant:⁊ e terra eleua⸗ ſeruationẽvel fructificationẽ: in quo ſunt quaſi om nnn⸗ to ſeente auruoin uadoc
bant: nũc vo riuulo illo veuotionis ꝛ religionis de- nes infructuoſe. ſemꝑ tales ibi ꝑmittunt᷑. ita circa Snmnn terom:ſicute bortol
creſcẽte. ⁊ radice exiccata. ⁊ cauſa ceſſante interioꝛi. hommes in ſeculo in quo fere omnes vœclinauerunt ſeſrun am campos in ltrs
intantuʒ ceſſant ? vecreſcunt bona exterioꝛa: ꝙ illa inutiles factiſunt.quẽ fructũ ſi ſic apparati⸗ diſpo brenm nocitofamds ſnos 4
edificia que tunc leuabant nũc coopire integꝛa nõ ſiti facere noluerint: a ſaprẽte hoꝛtolano chꝛiſto ſcin morermngit talisffuctu⸗
borerunt aſemare:ꝛ ꝙ terras ꝛ libꝛos quos tuc eme ndi ſunt ? in ignem mittendi: .ipſo hoceis pꝛomit ncinet en ranſennioprun⸗
xxiij. bant:nunc vendere cogunt᷑ vel obligare. ¶ Mec mi tente:qui ait. Omnis arboꝛ quenõ facit fructũ bo⸗ lurttat liquiſunt in eligi
rum. Pꝛimo qꝛ ſicut ſiccitas ⁊ œfectus aquarum in num excidet᷑: in igneʒ mittet᷑: Adat h. iij. In quo clcatur Ite umen guialumd
nubibo cauſat ſiccitatẽ ⁊ æfectum aquarũ inferius ꝓfundioꝛes erunt et plus ardebunt:quipic altioꝛez benecuſtocltnn el aligs
in terris ⁊ in fontibo.riuulis ⁊ fluuijs. et etiaʒ fructu et ſecunoꝛẽ locum habuerũt. Mec miruʒ quia plus dinate ad parentes in vel ſuſpi⸗
um væfectum:ita vfectus enotiomis et ariditas in cum offendũt. Sicut em̃ homo plus grauat᷑ cõtra tel ve quitomalunm e
his queſuperius ad æum Ptinent:cauſat cfectum ingratuʒ et ꝓditoꝛem illũ: pꝛo quo plus fecit. vel cui alnaema elitonen ſiater in
inferiꝰ in his que ad hominẽ prinent. Et hoc iuſtuʒ maioꝛem oſtendit amicitiã:ita in ꝓpoſito. Moõnere tualtpficendlo mulnp ceses
videt᷑ vt homine retrabẽte ea que deo debent᷑: eus ligio ſis maioꝛem oſtendit amicitiã. in hocqꝙ eos xe tranſenntes debantffon dotrch
retrabat ea: quehomĩ væbent᷑. Juxta illuo psᷓ. cvj. mundo eductos œ loco temptationũ ⁊ periculoꝛũ: Hropterea teraig paſs arho⸗ ui⸗
Poſuit ſcʒ homo terrã ſq; religionis ſine aqua:2 exi eos quaſi theſauruʒ pꝛecioſiſſimũ in loco poſuit ſe⸗ ni vopter aſectum llloum qur⸗
tus aquarũ in ſitim:qꝛ vbi ſolebat eſſe exteriꝰexitus curitatis. Si em̃ theſaurum quẽ plus diligit in ſecu s volunt facre hottumolerum. ’
aquarũ lachꝛymarũ notionis. nunc eſt ariditas rioꝛi loco ponit quis: arboꝛem quã plus diligit nl ſoſa queletifeat dumthomi
et leuitas. Yd eo luxra illuo qð ſequit᷑. Reus poſuit nemoꝛe ponit in hoꝛto:⁊ hoc faciendo ſignũ eſt ꝙ ea 4 un tranſire voluptates. Di⸗
terram fructiferã in ſalſuginẽ.i.in ſterilitatẽ a mali plus alijs diligit. Sicin ꝓpoſito. contra que omnia Uutih Beg.rn Damthiyineamt
cia inhabitantiũ in ea.¶ Secũdo nõ eſt mirũ:quia opera ⁊ dilectionis ſigna. ſi ſic poſiti et tranſlatiad nean m Zobckiiquaſthons
ſicut YJacob due dabant᷑ ſoꝛoꝛes: nam cũ RKachele theſaurum ⁊ hoꝛtũ wmini ingrati exiſtant:plus œ nnuntan, 7o. (Terdoreligioh
E yam poſſidebat. Et ſicut Caleph Axe filie ſue du eis grauat dicens illud ps. liiij. Quoniã ſi inumteus ner eueg Pter
plex dedit irriguũ ſuperius ⁊ inferius.⸗ nõ inferiꝰſi⸗ meus malediriſſet mihi ſuſtinuiſſem vtiq;:eteni ho⸗ zaſſlatur terd⸗ aten ſif
ne ſuperioꝛe. Ita ceus cũ vita contẽplatiua euo- mo pacis meeĩ quo Hergut magnificauit ſuperme gufictionls ueſtl ſncerd.
ra dat & yam abũdantiam.ſ.tempoꝛaliũ Geñ xxix. ſupplantationẽ po. xl. qd grauius poꝛto admirans bene ſtocito. Glgnseñ 3
Et duplex dat irrignũ Joſue xv.quia recipienti æ quomodo eſt vel quid eſt ꝙ dilectus meus in wmo teapertum. y ulliber nnareport
no ſuo irriguũ ſuperius.i.xuotionis ad ſpiritua⸗ mea fecit ſcelera multa Hieremie.xj. æ quo facto q̃⸗ hon habet bon ooimnoni gfuctus
lia dat irriguũ inferius.i.abũdantiã tpaliũ.non ta- ſiadmirans dicit Hieremie. ij. Ego te plantaui vi⸗ nutuntati. Gedſi nicer bene dauſn
men dat inferiꝰſine ſuperioꝛe. Religioſo ergo diſſo⸗ neam electam: omne ſemen verũ quomodo conuer⸗ contman haberopinione Oiepbig
luto penurnia patrenti.ſacra ſcriptura reſpõdet cau⸗ ſa es mihi in pꝛauũ vinea aliena. Bed ꝙ planta⸗ xxv. hionemeromnipartediffolntam.7 w
ſam aſſignãs.ij Paral xxxij. dicens. Ipſe eſt qui ob tiin wmo wmini nõ faciant fructũ bonum: ſeo cõ⸗ Pſipmmoni loſos habentes ſenn.
turauit ſuperioꝛẽ fontẽ aquaꝝ:⁊ auertit eos ſubter mittant ſcelera multa:ex duabo ca uſis vel tribo con⸗ nmtuidiſtlamnatimne
a occidenteʒ. Et p̃s.lxxiij lipſum alloquet᷑ dicens. tingere poteſt:vel ex æfectu capitis negligenter cõ⸗ tos:pparatos nonopinatfructus id
Tu dirupiſti fontes toꝛrrẽtes.ſ.ſuperioꝛes. Et e ſeruantis:vel ex æfectu pꝛopꝛie malicie inclinantis boncum operummnetffuctülumib
conſequenti tu ſiccaſti fluuios.ſ.infenoꝛes. Ded illi vel iſtis duoby ſimul concurrentib. Exy vfectuve no dictur ad virgine; Aboſam d
in quib religio cum xuotione pſeuerat: ſicut dici ro remiſſi cuſtodis poſſunt pꝛedicta damna dupli⸗ (tusventnistal Lontrarii, Lannde
umere. xxiiij. ſunt ſicut hoꝛti iurta fluuiũ irrigui citer contingere:vel quia ſuos ſubditos nimis ſinit llum hortum N. 0Ca Racgin
interius in ſpiritualibo.⸗ exterius in tpalib. ( Geo euagani: maxime in iuuentute. Ey qua enagatio⸗ 7 Geando . ecni ſintiͦ
ad hocq; hoꝛtus amime interius totaliter irrigetur ne? diſcurſu cõtingit eis. Pꝛuno ꝙ accidit aui. que chonts, * ummlitucine rc⸗
cuotõnis? religionis ruuulo:opoꝛtet ꝙ faclat ſicut nimis curioſe caput ponit extra caueam: vel que ni lepon eſent ibornscöminn
facit: qui niuulo ꝑ hoꝛtũ vel per campũ ſuũ curren⸗ mis frequenter exit talis vel a catto velab aut capi ainale entcreſer itnoſe ontn
tem:totum vult hotũ irrigare. Jpſe nanq; meatus tur rapaci. Fiqura. iij. Reg. ij ð ſemei. Ergo in quã ſun egin napublica. Dicin don
per quos aqua trãſit obturat. quibo obturatis. ipſa cunq; vmum intraueritis illic manete: Aaren . Nan Hintutes⸗ intra dis moꝛbosſ
altius aſcẽdens totũ in circũitu irrigat. Sic in po Becũdo euenit eis quod⸗ plante que frequenter . ſheſtlgni nlter ſcentie iirof
ſito obtura omnes ſenſus exterioꝛes ne audiãt: ne lo tranſlata. vel multum agitata:non benefruetiſttat plnaopnſeſumtinet corem.
quant᷑.ne videant vanitarẽ.7 meatus volũtatis ne VUnge Beneca epiſtola. ij. Mon conualeſcit planta enoſoſiniihoneneſe,
33o3 7 iuulus amoꝛis affectionis ad inoꝛdinata que ſepe tranſfertur. vei quia eos in wmo remanen ſlatte condiendi mortuos. i
dilabat et perdar᷑.ſicut oftenſum eſt. A. xx. xj. Et re- tes:muro religionis iplinen n diligenter cir⸗ Gltalttrnucos blaci tu
ligio uotio amoꝛ ad eum erit in te. ſicut dici⸗ cũcingit nec munit: ex quo væfectu quiinimicoꝝ ſpi bbiſtorshonefe u contnaſt
tur Eſa. lviij.quaſi fons cuius non væficient aque ritualium ſentit inuaſionẽ poteſt dicere illud gob munbiſctatangn coinfimor
tu ſeu anima tua: ſicut dici ſaie Ij. eris qua lho⸗ x. quaſirupto muro et aperta ianua irruerunt in nbſiperdon ahecinn dpoupen,
tus irriguus in quo ſicut homo in loco ſen oꝛto flo me: quia ſicut dicitur Eʒech. xiij. Mon oppoſuiſtis guum bachnthun we z Talije
rido fructifero ameno chꝛiſtus quieſcit 2 œlecta k: murum pꝛo wmo wmini. ¶ Seo vbt hoꝛtolanꝰ ſpi xxvj. Dhionn arm WN
Huij. quia ⁊ ad hoc vſcẽdit in hoꝛtũ ſuũ: Cant᷑. vj. ¶ Be⸗ ritualis habet ſub ſe ſubditos malicioſos et ad ma/ tant Phin WN
cundo religio hoꝛto aſſimilar᷑rarione cõſeruatõnis lum inclinatos omni tempoꝛe: quãtũcunq; eos nec , r Sf necznoctid lan
quia ſi arboꝛes plante 7 herbe fructus 7 oĩa meli cuagaꝛi permittat:licet inſuper eos muro religionis 7ſoliucinz Donan d zeius,
us cõſeruant᷑ in hoꝛto ꝓ campo:et ad maioꝛem cre⸗ muniat diligenter: eos ab anumarũ periculis mini⸗ ie Catiam charagnaſih elus⸗
ſcunt matunitatẽ: quia per ſepem vel murũ includũ mepotenit cuſtodire:quia licet hoꝛtolanus poterit ES gro orlandig. n
hihitio g n
s

arulngniaut ſnne
Penuinnurnehnin
Nlideſtollecvomeus ivmo
lts hienmnle j vqnofigvů⸗
leme,ij. Eyoteplantani⸗
ſanen peni qnomogo conner/
enaliena. Oenglanta, g⸗
ciantfucrühonumeſed co⸗
erdnabv canſis veltnip con⸗
tfecru capitignegligenterco⸗
tuproptlemalleincimantu⸗
oncumenti. CEr dfectue
ſuarzuttatandulr
gnia uos ſobitos ninisſinit
nann ltinen
i. Pꝛuno gracalalt ul e
n hmneſun iun
ils rela tto deleboblepi
.Bes.iͦemei Coings
tislic monete Aor.
ndt hlanele tlngte
ugtatanonbeneffut ſic
Bonoonuuldltplun
eiatseosin mno manen
lepitenn llſea
nguinnahi

lih ii Honan ſiſie

xxvij.

Arti. ix.

ita bene hoꝛtum ſuum firmare: ne magna animalia
Per ſepem intrent vel murum:nõ tamen poterit euʒ
1

ccuſtodire: qͥn ſubtilioꝛa 71 magis venenoſa intret
animalia: ſicut ſerpẽtes coluber ⁊ hmòi.Ita quã⸗

tucũq; pꝛelatus circa ſuegregis muigilet cuſtodiã:
licetq; illos bene ab apertis groſſis cuſtodiat pec⸗
catis:ſicut a culpis carnalibus ⁊ hmõi tamen eos a

ſubtilioꝛibo ? periculoſioꝛibus peccatis: cuiuſmodi

ſunt ſuperbia.ira.inuidia.⁊ mala coꝛdis dlectatio.

et hmõi:non poteſt cuſtodire. Iſta nanq; animalia
venenoſa aliquotiens permurum tranſeunt ſine li⸗

centia hoꝛtolani. inficiẽtes ſicut dicitur Amos. iij.
In vento vꝛente aurugine multitudinẽ hoꝛtoruʒ
veſtroꝛum. YJterum: ſicut quãdoq; contingit ꝙ ar⸗
boꝛ extra viam ⸗ campos in hoꝛto poſita:bene mu⸗
rato ⁊ cuſtodito ramos ſuos vltra murum ad viam
inclinat ⁊ extendit.⁊ talis fructus non nutnt ad ma
turitatem. ſed a tranſeuntib- pꝛius pꝛoſternit᷑ con
culcatur. Ita aliqui ſunt in religione poſiti bona 2
bene cuſtodita: tamen quia ramos affectionis inoꝛ⸗
Dinate ad parentes vel alias perſonas:foꝛte malas
vel ve quiba malum oꝛiri vel ſuſpicari poteſt. vel ad
aliqua extra religionem extendunt.a fructibo ſpiri-
tualibo pficiendis multipliciter impediuntur quia
tranſeuntes cedebant frondes de arboꝛibo Narci.
xj. Pꝛopterea tercia pars arboꝝ cõbuſta eſt Apoẽ.
viij. Pꝛopter vefectum illoꝛum qui de vinea religio
nis volunt facere hoꝛtum olerum. id eſt. qui vita
religioſa que letificat vum et hbomines cupiunr ad
familiares tranſire voluptates. Gicut Achab qui
dixit.iij. Reg.xxj.a mihi vineam tuã:vt faciã hoꝛ
tum olerum. Johelij. quaſihoꝛtus voluptatis to⸗
ta terra coꝛã eo. ¶ Tercio religio hoꝛto comparur
⁊aſſilatur ꝓpter õ pter ſimilitudinem ſi
gnificationis:quia eſt ſicut ſignuʒ fructuũ in hoꝛto
bene cuſtodito. Giquis em̃ videt hoꝛtũ ex om̃i par-
te apertum:⁊ ꝙ quilibet intrare poterit ad libitum.
non habet bonã opinionẽ ꝙ fructus ibi creſcent ad
maturitatẽ. Sed ſi videt bene clauſum ⸗ cuſtoditũ
contrarniã habet opinionẽ. Sic vbiquis viget reli-
gionem er omni parte diffolutam.⁊ wmos dirutas
diſſipatas ⁊ religioſos habentes ſenſus⸗ coꝛpoꝛis
membꝛa ad diſſolutiones? omnes vanitates aper⸗
tos ⁊ ppᷣparatos.non opinat᷑ fructus ibi matureſcere
bonoꝛum operum:nec fructũ illum ibi quieſcere.œæ
quo dicitur ad virgineʒ gloꝛioſam. benedictus fru⸗
ctus ventris tui.Contrariũ vo opinatur vbi videt
illum hoꝛtum. e quo Cant᷑.iiij. Iↄoꝛtus condluſus
X*&. Secundo ꝗpter ſimilitudinẽ conditionẽ perfe
ctionis:quia ſicut in hoꝛtis cõminus ſolebant her-
be plantari ⁊ creſcere virtnoſe contra moꝛb os medi
cinales:qꝙᷓ in via publica. Sicin bona religione cre⸗
ſcunt virtutes contra oẽs moꝛbos ſpirituales. YJbi
nanq; eſt lignũ vite ⁊ ſcientie.ibiroſa patientie: in⸗
ter ſpinas pnie ſuum tenet vecoꝛem. ibt creſcit viola
hũiſitatis:ſolſequiũ honeſte ſocietatis:m irra cha⸗
ritatis ad condiendũ moꝛtuos: linũ ad operienduʒ
ſpiritualiter nudos:bladũ contra ſpiritualẽ famẽ:
ibi floꝛes bone fame:quies infirmoꝝ: ſolatium miſe
roꝛum: ibi ſatiatio:auaroꝝ paupertas:ihbi humilia-
tio ſuperboꝝ.obedientia ⁊ ſic x alijs. Ybi byſſus v
ginum. pyacinthus confeſſoꝝ purpura ma rum.
Ibi omnis anmatura foꝛtiũ. ꝗbi volucres celi can-
tant. YJbineq; diebo neq; noctib laus ceſſat angeli⸗
ca. æ qᷓ Eſa. Ij. Donam ſertuʒ eius quaſi velitias:
ſolitudinẽ eius:quaſihoꝛtñ wminiinueniet᷑ in ea
gratiarũactio ⁊ vor laudis.
In quo nonus notatr᷑ articnlꝰ. ſↄiuine laudis ex
hibitio. uius laudis ⁊ laudantiũ. WMꝛimo oſtende

tur canſalitas. Secũdo diuerſitas. Zercio in tegri⸗

tionem quidã væſcri

tas. Quarto vtilitas. Pꝛunũ patet: quia ſiabꝛa⸗
am ⁊ antiqui patriarche: magnaʒ cauſam babne⸗

runt. altaria lapides erigendi.⸗ multis modis de-

xxviij.

um ⁊ ſacrificijs ⁊ libaminibo oblarioniba laudan⸗

di:quia eos edurit x terra chaldeoꝝ: vel quia eis ꝓ
miſit terram chananeoꝑ:multo maioꝛẽ cauſam ba⸗
bent wum in canticis ſacrificijs et modis quibus
poſſunt veũ laudandi.illi quos eduxit e terra pec-

atoꝛum væ terra moꝛtuoꝑ: ⁊ poſuit eos in terra re⸗

ligioſoꝝ vt ei ſermirent: a pmiſit eis terram ſanctoꝝ
tot nationibo tam infideliũ:qᷓ etiam chꝛiſtianoꝝ di⸗
miſſis. ¶ Et ſi Aoyſes cũ populo ſuo cauſam ha-
buit in vi laudem canricuʒ facere ſpecialẽ dicendo.
Eantemꝰwmino. Exrodi.xv. quia eos ſaluos dema
rI rubꝛo eduxerat:quãto maioꝛem cauſam habent

Cãtemꝰ.

um laudãcd: quos eduxit de bocmarima no vbi

Piclitant rot anime. ¶ Et ſi Anna cauſam abuit
um laudandi ⁊ dicendi. Exultauit coꝛ meñ in w⸗
mino.j. Reg.ij.quia ei vnicum derat filiũ carna⸗
lem: quanto magis hocfacere veberent: quibo mul⸗
Tos vædit ſpirituales.¶¶ Di etiam Eʒechias rex cau
ſam habuit laudem ſpecialẽ faciendi ad xei honoꝛẽ
ſicut patet Eſa.xxxviij.quia ipſum ⁊æ coꝛpoꝛali ſa⸗
nauit infirmitate: quãto magis hi hoc facere vebe⸗
rent:quos a multis infirmitatibus ſanauit⸗ pꝛeſer

uauit ſpiritualibo.dicentes cuʒ DBauid:ſemper laus

Exulta⸗
unit.

Ego dixi

eius in oꝛe meo. Becundũ oſtendit᷑ per exempluʒ xxix.

e auibo:in quib videm us:q; non omnes eaſdeʒ ha⸗
bent notas:neccantandi moduʒ vel locum:omnes
tamen ſuo modo vum laudant. alique ſuper terrã
vel arboꝛes vel aliud firmũ ? folidum fundamentũ
ſedendo. Alie alte in aere volando ſi icut alaude. ita
non omnes religioſi:eaſdem habent notas vel offi⸗

cia vel moduʒ æum laudandi. Cuncti tamen boni

ceum laudant.Aliqui ſuper terram poſſeſſionum 2

diuitiarũ fundati ſicut poſſeffionatt. Alij quaſi in

altum a terra per paupertatẽ voluntariã 7 diuitijs
relictis eleuati.qui eo plus diuinis laudib inten
re poſſunt:quo minus circa terrena occupantur.
Vinum em in altis locis aridis rupibo pꝛecioſius
eſſe ſolet. Sic diuina laus que eſt vinuʒ q letificat
cum ⁊ homines Judiẽ.ix.in locis pauperum:quia
ipſi eum laudant.⁊ cantãdo:quia pauperes homi⸗-
nes in ſancto iſrahel exultabũt Eſa.xxix. Et enaãge
liʒando:qꝛ pauperes euangeliʒant᷑: Luc.vij. ¶ Ter
cium patet.A. ij.j. Vbi oſtenſum eſt: ꝓÿ ebent lau⸗
dare um extoto coꝛde et oꝛe⁊ coꝛpoꝛe integraliter
non oꝛe tm̃ vel labijs:coꝛ habentes a vxo auerſuz:ex
pectantes tempus quo velinquere poterunt. æ qui
bus Math. xv. et Eſa.xxix. Populus hic labijs me
honoꝛat:coꝛ autẽ eoꝛum longe eſta me. De quoꝛum
numero fuiſſe videtur quidã Richbaldus nomine
qui filiam cuiuſdaʒ per quã ei frequenter elemoſv⸗

nam miſit. fertur finaliter coꝛrupiſle. Cuius condi⸗

pſit breui congruo ſtilo dicẽs.
O latro chꝛiſti Richbalde diu latuiſti:nunc oſten⸗
diſti qualis ſub pelle fuiſti. Tales hypocritenõ be⸗
ne veum laudant:quia nõ eſt ſpecioſa laus in oꝛe pec
catoꝛis. ¶¶ Quartũu patet ꝑ exempluʒ cenonicijs.in
gquibus videmus ꝙ ſi tẽpoꝛe noulciatus infra clau⸗
ſtrum veum vt vebent laudent religionis ad ipſum
poſt annũ ſemper laudandũ recipiũtur. Sic hic æ⸗
um vt vebent landantes infra clauſtrũ quatuoꝛ vir
tutum cardinaliũ. pꝛudentiã temperantiã iuſticiã.
7 foꝛtitudinẽ per annũ.i.tempus vite ſue. poſt tem
pus illud ad perpetuũ recipient laudationis lo cuz.
Omnes ergo in quibo vus totam contulit miſeri⸗
coꝛdiam. ſicut patet in pꝛima parte buius articuli.
ebent modis poſſibilimo veum integraliter lauda-
re. ⁊ dicere illud.ij. Cheſſałij. Mos aũt vxbemꝰgra

Exemp.

Arti x.

Vp.

Religio

tias vo agere: qui elegit nos pꝛimitias in ſalutem.
inter quos tamen hec laus et benedictio ſpecialiter
religioſis competit.ergo benedicite omnes religioſi
wvmino:Dañ̃.iij.
MAuia vo iſta laus ſiue benedictio veo nõ placet.
ſine mutua pac ⁊ concoꝛdia. Sicut nec homibo pla
cet cantus diſcoꝛdantiũ:ideo ad hoc ꝙ laus væo pla
ceat:neceſſe eſt ꝙ religioſi maxime inter ſe pacẽ ha-⸗
beant æ mutuã concoꝛdiã.¶ Circa quoꝝ pacem p-
mo oſtendet᷑ quid ad hoc ꝙ pacẽ habeant requirit
tanqꝙᷓ fundamentũ.Secũdo quio pacẽ inter eos tur
bat cũ motiuis cõtrarijs. Lercio diſcoꝛdantiũ aſſi
milatio ⁊ periculũ.¶ tum ad pꝛimũ fundamen⸗
tum pacis eſt vite mudicia. Sicut elemẽta in mijto
id eſt in homie cõcoꝛdantia nunꝙ; vitam cõturbant
ita habentes pacẽ interius nunq pacem cõturbant
exterioꝛẽ:ſi vo peccata interius nõ veſtruant᷑: 133
exteꝛius nõ habebũt.Qõ pulcre ſignificatũ eſt Nu
meri xxxiij. Si aũt nolueritis inquit interficere ha
bitatoꝛes terre qui remanſerũt:erunt vobis q̃ſi cla⸗
ui in ocnlis:qtum ad remoꝛſuʒ cõſcientie ⁊ obſcuri-
tatem intellectus:ex quibo ſequit᷑ turbatio pacis et
quietis exterioꝛis:quia Eſa.lvij.dicit᷑. Impij qua⸗
ſi mare feruens qð quieſcere nõ poteſt. ¶ Etum ad
ſecundũ enar animeſitas inter illos qñq; ex hoc
oꝛitur ꝙ officia les vtilioꝛes.⁊ maioꝛis laboꝛis ſe re⸗
putant clauſtralibo:clanſtrales vo facta vepꝛauant
officialium.⁊ videt᷑ eis ꝙ melius facerent ꝙᷓ ipſi faci
unt. ¶ Cunus contrariũ ꝑſuadent natura ars ratio
figura ⁊ auctoꝛitas. Pꝛimo natura apum. quarum
quedam materiã adminiſtrant ab ext rinſeco quaſi
officiales: quedã vo interius pacifice ⁊ ſine murmu
re dicunt᷑ ſeruire fratrib ſuis.eandẽ materiã diſpo/
nendo operando. Ideʒ apparet in arte in qua alij
lapides cementũ ad edificiũ poꝛtant.Alij vᷣo ma⸗
teriam illã pacifice adminiſtrãt. Idem dictat ratõ
videlicet ſicut in mẽbꝛis coꝛpoꝛis naturalis qdoli
bet mẽbꝛũ ab alio iuuat᷑. Et ꝙ ſicut vnũ mem bꝛuʒ
ſanum ⁊ ſine væfectu.aliud defectuoſuʒ ⁊ inſufficiẽs
iuuat q̃ntuʒ poteſt.⁊ ſuppoꝛtat.⁊ ſupplet inſufficiẽ
tiam.nec ei ꝓpter inſufficientiã detrahit nec obloqͥ-
tur:ſed q̃ntuʒ poteſt illum nitit᷑ abſcond ere vefectũ
⁊ membꝛũ illud pulcrum eſſe et vtile oſtentare. Ita
ratio dictat ꝙ fiat in coꝛpoꝛe chꝛiſti myſtico in vna
religione in vna vmo ꝙ ſi fiat vterq; ꝓſperat᷑. Siẽ
patet per figuram Exodi.xvij.vbi legi᷑.q Joſue⁊
alijs militi aongeibe ↄtra inimicos dei et ſuos.i.
contra Amalech. quaſi officialibb extra ad pᷣdican⸗
dum ⁊ pngnandũ ↄtra inimicos vei Moyſes 1 Aa⸗
ron ⁊ Maria quaſi clauſtrales ꝓ ipſis manus eleua
bant oꝛantes:qð dum ab vtraq; parte concoꝛditer
fieret bellinegociũ bene agebat᷑: ſed parte vna ⁊æfi⸗
ciente. mhil valuit altera. ¶ Mõne ergo fuiſſet vna
pars inſana ſe ab actu ſuo retrahẽdo cũ ↄmunene/
gociũ ⁊ ↄmunis vtilitas ex vtriuſq; partis actu xe⸗
bendcret qui⸗ nec ſolis oꝛantibo:nec ſolis pugnanti
us: ſed vtriſq; ſimuloꝑantibo: ꝙ eis incũbebat vi⸗
ctoꝛia dabat᷑.imo vna pars in hoc caſu alteri tra⸗
hens freneticis aſſimilant᷑ qui vntibus moꝛdent ſu
os adiutoꝛes.¶ Moc ergo exẽplo ſaqe ſcripture in⸗
foꝛmati:nõ dicant officiales ⁊ extra laboꝛantes:qͥd
faciunt clauſtrales.ſed cogitent ꝙ in monte contẽ-
plationis ꝓ eis manus eleuant. die noctuq; oꝛãtes:
ſine quib in pugna pᷣdicationis contra dyabolũ. et
in pugna ⁊ laboꝛe ſollicitudinis contra mundi vefe⸗
ctum ⁊ fallaciã nequirent ꝓſperari.¶ Nec murmu⸗
rent clauſtrales ↄtra exterius laboꝛãtes:qꝛ frequẽ⸗
ter lutoſas ſepe etiam duras ꝓpter eoꝝ victum ⁊ ve⸗
ſtitum cuſtodiũt ⁊ ambulant vias ſed cogitent ꝙ ſi⸗
e talibo ſagis cilicinis tabernaculi iloꝛũ pulcritu/

R v.

vo minime poſſit ꝑdurare. Vnde beatus Gregoꝛꝰ
xxv.moꝛalł.exponens illud verbũ:Exodi.xxvj. Ta⸗
bernaculũ ita fiet:dicit ſic. Vt em̃ in interioꝛibb ta⸗
bernaculi byſſus fulgeat.xœſuper pelles ⁊ cilicia ym
bꝛes puluerẽ ⁊ ventos poꝛtant:qui ergo in eccłie ſi⸗
nu magnis virtutibo ꝓficiũt.pᷣpoſitos ſuos veſpice⸗
re nõ vebent:cum eos vacare reb exterioꝛibo vident
quã em̃ ſui candoꝛis gratiã retineret tabernaculuʒ:
ſi byſſum pluuia tangeret ſi hoc ſuſceptus puluis fe
Da ret. Si em̃ ſecurus vt coccus rutilas ciliciũ quoꝓ

tegeris cur accuſas:hec ille.¶ Concoꝛditer q̊ agant

clauſtrales intra regis palaciũ:cuʒ Meſter.⁊ officia.
les extra poꝛtam cũ Qardocheo ad ſuoꝝ ⁊ totiꝰ po⸗
puli ſalutem obtinendã Expugnẽt exterioꝛes arceʒ
dyaboli et peccati.cum militibo Jude machabei. j.
achab.uiij. dum interioꝛes conuẽtuales ſacerdo⸗
tes ſine macula ſancta mũdant.⁊ templum vi vedi
cant.⁊ dũ Maria in wmo ad pedes ſedet Jeſu.ipſiꝰ
verba audiẽs:Martha exterius vtiliter occupetur.
Oeꝛ eĩ hec duo opa iſtis duabo incũbant partibv.pul⸗
cre oſtenſum eſt.j. Mach.iij. Congregatꝰ eſt inquit
conuẽtus vt eſſent parati in pꝛeliũ.⁊ vt oꝛarẽt:⁊ pe⸗
terent miſciaʒ:⁊ miſeratõnes.Ex qua patet aucto
ritate ꝙ conuẽtus ex duobo ſq; ex oꝛatoꝛibo⁊ pᷣliato/
ribus perficit᷑. Sed exterioꝝ pꝛelium:qð fit inpᷣdi⸗
cando ⁊ exhoꝛtãdo.interioꝝ ieiunio ⁊ oꝛatione ꝓfi⸗
citur. Sed eyterioꝛes ad modũ ſagoꝛum ſunt in tꝑa
libus vtilioꝛes: ⁊ ad modũ lye ⁊ fenẽne fecũdioꝛes li
cet apud aliquos ſint contẽptibilioꝛes. iuxta illud
r. A1 Peculani iudicia ſi habetis contẽptibi⸗
es in eccleſia cõſtituite.um ergo vtrobiq; mutuo
viciſſitudinis obtentu ſibi mutuo vtiles ſunt:⁊ neu
tra ps ſine alia viuere poſſit:pacifice viuant.¶ Au⸗
ctoꝛitas eſt ad ho cæuſebij omeł.xl.ad monachos.
Non inquit in hoc loco viriſſe: ſed in hoc loco bene
Sne laudandũ eſt:quid vobis habitationis huius
ecretum ꝓdeſt: quãdo tyrannico dñatu malicia in
vobis regnat:quãdo ira ſuꝑequitat:quando maio⸗
rem metũ in vobis humanus oculus:qꝙ; diuinus vi⸗
t:quando nos qui extra mundũ credimus eſſe per
diuerſarum paſſionũ vicia mundũ intra nos inclu/
ſum tenemus:ita vt qui putabamur pꝛecib noſtris
ſeculo poſſe ſuccurrere:pene fit vt videamur ſecſi in⸗
terceſſionibo indigere. Ideo fratres videte vocatio
nem veſtram:venire em ad clauſtruʒ ſumma pfectio
eſt.ſed nõ in clauſtro ꝑfecte viuere.ſumma dãnatio
eſt. Item ꝙ vnus contra aliuʒ nõ murmuret. Berñ.
in ſermone ⁊e laboꝛe meſſis:quid inquit ſi laboꝛare
aut ieiunare plus alio potes ⁊ ille te patiẽtia ſuꝑat.
humilitate pᷣcedit.charitate ſupeminet:quid tota
die in his que videris habere verſaris inſipiẽte cogi
tatione.eſto magis ſollicitus:vt ſcias magis qͥd væ⸗

ſit tibi.¶ Etum ad terciã partem huiꝰ articuli. Il xxxũ.

li qui in religione ꝓpꝛias habere volunt volũtates:
inter quos vnus alteri muidet:alteriq; contrariat᷑.
alterũq; nititur ſupplantare. aſſimilant᷑ paruulis:
qui in vtero matris Rebecce collidebãt᷑:. Geñ.xxv.
e quibo Oſee.xij. In vtero ſupplantauit fratrẽ ſu⸗
um: quoꝛũ colliſione wumꝰ illa ſeu eccleſia in qua
collidũtur conqueri poteſt ad modũ MRebecce. dicẽ
ůo:ſi ſicmihi futurũ erat:quið neceſſe fuit cõcipere.
Quoꝑ periculũ ſen pena ẽ woloꝛ interioꝛ.ſicut oſtẽ.
ſum eſt. P. iiij.iij. Et vepauperatio exterioꝛ:quia ex
hmõi vnus aliuʒ non diligit: vel ex hoc ꝙ officiales
illiqui extra laboꝛãt minus afficiunt᷑ ad clauſtra⸗
les.et minꝰ curant negocia vtiliter pagere coĩtatis.
cogitãdo cogitatões afflictionis.còcipiũt ꝙ illi oĩa
que ipi poterũt elaboꝛare ↄſumũt:ſta tuũt in coꝛdi/
bus ſuis malignis:⁊ oꝛdinãt ꝙ; minꝰvł nõ ita ex coꝛ
laboꝛabũt:vt e eis famẽ patiẽtibo vindicent᷑:vel

omenſeſuntangellpectus argenten
nonnn nocſdbe aeſiſaſt
tpeloꝛs wtripdlctis netallis: il
ſemoꝛecontinueſunt minoꝛis malotle
Etagremoͤſtmoſeaſimllant ſtate
ſmoſum ellet oui conape aguu. pan⸗
nͤſtuoſum eſt iti conapere relgioſ
apitvgo nteltreligtoſns eſe rinan
ere parere opeoſtendere pitpo⸗
etüicunolliettonn
leſtihreligioſam. (.Tales ſunt woꝛdin
lalanbinn Nqnofert, ſeng quato d
Imcions etgtis 1dignitatis aſcencdit ge⸗
monachefuitfactnsabdas dindeehn
woarchicßs:tanto minois fuitſeruo
tatis vlbonitatis goci papa andire
Pſſeinbunenaab Bonugeſaren
w eßonegligeti archieo remifſo ſain
npencitopis Gakii dicis Diſtnl
ſintu cpeniti came fämami Ter
haraturonimalid ſenbeſtio: nig ſie
neraſie: nols ait ad aranem 4

kintenopleiunioorgtioney
wenniiiennine
dmnocii er feniſe cſcinel
int contipnhiliors intta ilnd
iudicu ſihabetis contiythi⸗
ute Damergoymabicgmutuo
entuſtbimurmo vtitesſunt anen
crepofſithaafice ilant. An⸗
Euſebijomneh l ad monachos,
cloco pinſſer ſeo n hoclocobene
nid vobes ubitationhuins
Gotyrannicopfatu molaa ir
olr ſupequitat voncomano⸗
umanus ocyluo cydininns ⸗
am mundi idinweſſeper
picia munditntmnosinch,
nipotabamurpreab noſtris
epenefft t tigtamur ecliin⸗
Yaed fratres vicete vocgtid
cdad dauſtmzſumms gfect⸗
gfecteriuge iumma di iti
Ntraalinznömurmuet, In
emcſioguſpnlit litu
lopotts iletehantinn en
bantate iugemnet noten
vhbar minrlſ ien,
ſlananſe naii

Ani xj.

riij.

Religio
ſaltem pᷣdam cũ eis diuidere nolũt:ſicut ille vir peſ⸗
ſimus.j.Reg.xxx.qui dinidere pꝛedã noluit cum re/
manentibo ad ſarcinas.quẽ SBauid coꝛripuit:⁊ con⸗
trariũ oꝛdinauit. Sed ex cõſequenti cõtinget: ꝙ ipi
eadem vindicta ferieut᷑.quia erit eis: ſicut fingit
fuiſſe de manibo ⁊ pedibo conſpirationẽ inter ſe faci-
entiba:ꝙ nõ plus laboꝛarẽt:quia os ⁊ ſtomachꝰom/
nes illoꝝ la boꝛes noꝛabũt.Ex qua conſpiratõne
accidit ꝙ oꝛe nihil comedẽte ⁊ ſtomacho vbilitato
deficiente:qꝛ nihil recepit:ipſa quoq; mẽbꝛa ex cõ
ſequenti veficiebant.qð videntes ſanioꝛi habito cõ
ſilio.moꝛe ſolito ceperunt laboꝛare.⁊ ꝓ ſtom acho et
pꝛo eis. Sic ð illo qui pᷣdicto modo cogitat.niſimo
re ſolito ſolita negocia diligenter exequat᷑ cõmuni⸗
tatis:cõuertet wloꝛ eius in capnt eius ⁊ in verticeʒ
ipſius eignos eius deſcẽdet.in pᷣs.vij.ergo huius
vana eſt re go⸗NHacoj
Quia vo nõnulli in pncipio ſue ↄnerſionis.⁊ inpᷣ⸗
mis ſne religionis annis.magnã oſtendunt pacis 2
cõcoꝛdie vnitatẽ:⁊ religionis ⁊ deuotionis ſincerita
tem:ſed poſtmodũ ꝓpter œfectum pſeuerantie ⁊ re-
ligiomis obſeruantiã. vitam ſimnl ⁊ habitũ ærelin-
quũt.neceſſe videt᷑ motiua oſtendere que religioſos
ad ꝓſeuerantiã animabũt.¶Circa quoꝝ pſeueran
tiam tria ſunt aduertẽda ⁊ conſiderãda. Pꝛimo nõ
Pſeuerantiũ vilitas ⁊ aſſimilatio vt illa conſiderata
qð ꝓſeuerantiã hoꝛtent. Secundo periculuʒ ⁊ com-
paratio a pſeuerantia retrahentiũ.Tercio ꝑſeuerã
tium vtilitas.¶¶ Etum ad pꝛimũ non ꝑſeuerantes
multis rebo viliba aſimilant. Pꝛimo. P.ix.arti.ij.
BGecundo aſſimilant᷑ illi monſtruoſe ſtarue Nabu⸗
chodonoſoꝛ.vañ.ij.que habuit caput aureũ: qꝛ pri
mo menſe ſunt angeli:pectus argenteũ.ventrẽ ereũ:
quoꝝ ſicut quodlibet ſucceſſiue poſt aliud minoꝛis
eſt valoꝛis ve tribo pᷣdictis metallis: ita ipſi a pꝛimo
feruoꝛe continue ſunt minoꝛis valoꝛis ⁊ religionis.
Et ↄgrue mõſtruoſe aſſimilant᷑ ſtatue:quia ſiẽ mon
ſtruoſum eſſet oui conciꝑe agnũ:⁊ parere lupuʒ:ita
mõſtruoſum eſt vitã concipere religioſam. quã con
cipit quãdo intẽdit religioſus eſſe⁊ incipit religioſe
viuere.⁊ parere.i.oꝑe oſtendere vitã potius lupinã
vel ſecularẽ in veſtitu.in geſtu.⁊ in omnibo qntuʒ po
teſt ꝙᷓ religioſam. ¶ Tales ſunt oꝛdine et regula
baldubini. de quo fert᷑.ꝙ ſemꝑ quãto diutius vixit
⁊ maioꝛẽ etatis ⁊ dignitatis aſcendit gꝛadũ:quia qœæ
monacho fuit factus abbas:veinde epᷣus.ac poſtre⸗
mo archiepᷣs:tanto minoꝛis fuit feruoꝛis vel chari⸗
tatis vel bonitatis: qð cũ papa audiret. fert᷑ ei ſcri⸗
pſiſſe in huncmodũ.Monacho feruẽti.abbati cali⸗
w. epo negligẽti. archiepo remiſſo.ſalutẽ.Oẽs tales
repᷣhendit aplłs Gabł.iij.dicẽs.Sic ſtulti eſtis vt cuʒ
ſpiritu ceperitis carne oſũmamĩ.Tercio vilibo com
parãtur animalibo ſeu beſtijs:quia ſicut aſina ſpꝛe⸗
tis roſis ⁊ violis vadit ad cardinem. Et rana pul
cerrimo viridario vel væ eccleſia in lutũ.vel gallꝰ ve
margaritis inuẽtis.Sic illi œ religione ad ſeculum
vel ad moꝛes ſeculares.v quibd OGał.j. Miroꝛ ꝙ ſic
tamcito tranſferimĩ ab eo qui vos vocauit in grati
am chꝛiſti Quarto infantibo comꝑant᷑ ratione non
dum vtentibo:qꝛ ſicut ipi dant pomũ vel venariũ et
cito poſt datũ repetũt:⁊ niſi redonet offendunt᷑ ⁊ la
chꝛymant᷑. Sic iſti ſuã dant eo ⁊ pᷣlato volũtatẽ.⁊
multa pꝛins ſub væo ⁊ ſuperioꝛib patiunt᷑.quos al-
loquit᷑ apłs Gałiij. Tanta inquit paſſi eſtis ſine cã
uia nõ pſeueraſtis ad mercedẽ.¶ Quinto nõnulli
illoꝛum malis aſſimilantur operarijs:quia ſicut fal
ſus operarius bene operat᷑ conductoꝛe pᷣſente:quo
recedente ceſſat. Ita illi pᷣlato:vel illo quem timent
pᷣſente. Ded vefectus pꝑſeuerantie oſtẽdit quales ſũt
falſi.quis conditio rei ⁊ natura cognoſcit per ſuum

Rr v.

bus audo ſibipᷣi dimittit᷑: ſicut patet de graui
ſibi dimiſſum p motum ſuum voꝛſum:oſtendit᷑ eſſe
graue. Ita tales qui ad oculũ tm̃ bene opant᷑:quos
repᷣhendit apłus ad Eph.vj. dicẽs. Obedite.Et in⸗
fra. Mon ad ocnlũ ſeruiẽtes:quaſi homĩbo placẽtes
ſed vt ſerui chꝛiſti. facientes voluntatẽ vi ex animo
cum bona voluntate. Et cauſaʒ aſſignat adiũgens
ait. ſcientes ꝙ vnuſquiſq; quodcũq; fecerit bonum
hoc recipiet a dño.¶ Erum ad ſecund partem hu
ius articuli duo ſunt facienda per oꝛdinem. Pꝛimo
oſtendẽt᷑ occaſiones que poſſent aliqueʒ mouere ad
non intrandũ vel non ꝓfitendũ:⁊ in religione perſe
uerandũ:cum reſponſionib ⁊ euacuationib.Secũ
w pꝛincipale intentũ.¶ Etum ad pꝛimum aliqui
foꝛte ingreſſum vel pſeuerantiã in ſuſcepta fugiunt
rel eont u audierunt vel viderũt aliquos ſe ibi
male habere ⁊ ſpũaliter ꝑditos ⁊ foꝛte coꝛpaliter:et
ſic ſocij ſocios ⁊ parentes filios ante ingreſſum ne in
grediant᷑.vel poſt ingreſſum ne in religione ꝓfitean
tur:verbis vel literis ⁊ nuncijs nitunt᷑ infoꝛmare:⁊
modo pꝛedicto Nl onile ⁊ religioſis vetrahere cũ
augmento. ¶ Quibo multipliciter reſpondet᷑. Cꝛi⸗
mo ſi pꝛedicta de cauſa nõ vebent væſiderare religio
nem intrare:ergo eadem ⁊ cauſa non debent veſide
rare religionem intrare vel in religione pꝛofiteri an
gelonnn⸗ul ibi audierũt aliquos ſe male habuiſ⸗
e: 2 vemones factos fuiſſe:nec vebent in flumine pi⸗
ſcari.vel mare nauigare: 4
nec lectos intrare:quimu ti ibi moꝛtui ſũt:nec vxo⸗
res ducere:vel eccleſias recipere:quia in talibmul⸗
ti vfecerunt:nec aliquã artem æddiſcere vel exerce⸗
re:quia in omni arte. ſiue ſpeculatiua ſiunemechani
ca viderunt aliquos veficere. Si vo nullã artem ꝓ⸗
bter hoc dimittũt homines: qui illam addiſcere vo
unt: quia in illa viderunt aliquos ſe male habere.
quare artem dimittũt anime ⁊ religionis: quiin il⸗
la viderunt aliquos xæficere. vel quare ſtatũ contẽ⸗
nunt religionis.᷑ vel religioſis detrahũt quia inter il
los aliqui auditi fuerunt mali: cum in omni ſtatu a
pꝛincipio mundi aliqui fuerunt minus habentes.ſi
cut oſtenſuʒ eſt. Y.x.arti.iij.et ſpecialiter.xv.⁊ xxij.
Er quibus ommib oſtenditur: ꝙ omnes quitali cõ
ſideranione ab ingreſſu vel ꝑſenerãtia religionis re
trahunt᷑: trepidauerũt timoꝛe vybi non erattimoꝛ.
in pᷣs xiij. Secundo ad foꝛmã illoꝛum reſpondet᷑ ar
guendi.oſtendẽdo ꝙ peccant in foꝛma.in pꝛioꝛinan
qʒ reſponſione oſtenſum eſt: ꝙ peccant in materia.
Mꝛ etlã peccant in foꝛma patet.quia ex vno vel duo
bus ſingularibo concludũt vnam vniuerſalẽ:dicen⸗
tes vel cogitantes:quia vnus fuit talis.ergo omnes
ſunt mali.vel religio eſt mala:quia vnus malus vi⸗
ſus eſt in religione illa. Que quidem arguendifoꝛ⸗
ma non tm̃ peccat in materia ⁊ foꝛma:ſed etiam con
tra omnẽ naturalẽ ſenſum ⁊ intellectum. NMaturali
nanq; ſenſu videt᷑ aliquãdo niuulꝰeſt turbidus in
ſipidus ⁊ nõ ſanus ad potandũ.vbi fons omnes con
dition es habet contrarias. Mec in hoc ꝓpoſito va⸗
let inſtantia.dicendo:qꝙ ex grano in foꝛo vel vino in
cypho cognoſcit᷑ quale ſit reſiduum in granario vel
vlio:quia ille modus ↄgnoſcendi vficit:in his qui
voluntarie ſunt boni vel mali:quia frequẽter in fo⸗
ro vel extra oꝛdinem videtur ⁊ cognoſcit᷑ vnus ma⸗
lus:vbi reſidui in clauſtro ſunt boni. Nec miruʒ:qe
illi qui extra ſunt:habitu vel vita derelicta religio⸗
ſa:ſunt quaſi palea. Sicut ergo non eſt mirum vide
re paleam parui valoꝛis extra ventilabꝛnzʒ: vbi gra⸗
num purũ rema net in vẽtilabꝛo. Ita in ꝓpoſito.Et
ſicut eſt ſtultũ arguere totã paleam: qð eſt in vẽtila
bꝛo: quia palea videtur extra. Yta in ꝓpoſito. habʒ
nanq; pᷣlatꝰbonꝰ ſiue religio vẽtilabꝛu in manu ſua

uia multiibi perierunt:

xxxiiij.

xxxvj.

Arti.xij.
xxxvij.

Religio
Math.iij.pꝛoijciens paleas ad ignem inferni:⁊reti
nens grana ꝙ grananio celi. Quã quidã religionem
T qua erat verelinquẽs bꝛeui ſtilo eſcripſit dicens
Tu ſcala YJacob thꝛonuſq; tu Salomonis. Sas vẽ
to paleas·in celo grana reponis. In quo facto cum
o concoꝛdat qui ſedebit conflans et emundãs ar-
gentum: purgabit filios leui:Malach.iij. Et om⸗
Nem palmitem non ferentẽ fructum purgabit eum:
JYobxv. t omnẽ arboꝛem: quenon facit fructũ bo
num: excidet illam ⁊ in ignẽ mittet: Adath.iij. Qui⸗
us autem tales religioſoꝛũ vetractoꝛes aſſimilen⸗
tur: ⁊ quale ſit illoꝛum periculũ patet. S. vj. xxxj. cũ
ſequenti. ¶ Retractoꝛes vo dyabolo aſſimilant᷑: qᷓ
ſemper nititur homies a pſeuerantia ⁊ ab omni bo⸗
no retraherequi raro vfilijs vel amicis quos v re-
ligione tempoꝛe nouiciatus extrahũt gaudere vidẽ⸗/
tur. Aſſimilant᷑ eti multis alus. s.e.c. vij qui mul⸗
tum diſcrepãt ab exemplo Abꝛae.qui in dei ſeruitõ
vnigenitum ex libera matre. magis dilectum ⁊ he-
redem iĩmolare voluit filium. Et contra exemplimn
Job. F. v. viij. Iſti autẽ filios volentes eo ſeruire.
Pditos reputant. vnde ⁊ vefoꝛmioꝛes nõ vt wo ſer-⸗
miant:ſed vt coꝛpoꝛe viuant quãdoq; in religiõe po⸗
nunt.ſicut patet.E. iij. xxvj. cuʒ ſequenti. ¶ Oi vo
aliqui contra volũtatem illoꝝ religionẽ intrare vo
luerint:vt cæo ſeruiant: ipᷣos retrahere vel extrahe⸗
re nitunt᷑:quibo foꝛtiter eſt reſiſtendũ ſicut patet.S.
e.c. viij. ¶ Ao quã reſiſtentiã 1 pſeuerantiaʒ omnes

boꝛtaturapłs dicens:Gał v. State inquit nolite

iterum iugo ſeruitutis contineri. Et infra. Curre⸗
batis bene.quis vos impediuit veritatinõ obedire
nemini conſenſeritis. perſua ſio em̃ hec non eſt ex eo
qui vocat vos: qui autem conturbat vos indicium
poꝛtabit quicũq; eſt ille. ¶ Etum ad terciam par⸗
tem huiꝰarticuli. Vide materiã. P. ix. arti.j. Dem⸗

per ergo pſeuerantes viuite m certiſſimã ſectam re

ligionis:Act᷑ xxvj. L
Ho quã quidem pſeuerantiã babendam magna
ſpiritualis requirit᷑ foꝛtitudo: que ex multis efficit
perficitur.⁊ conſeruat᷑. ¶ Pꝛimo ex intentione con⸗
tra tẽptatõnes ⁊ aduerſitates pugnantis. ſicut oſtẽ
ſum eſt. P. ij. iij. ¶ Becũdo ex repletione ſpũfſan⸗
cti adinuãtis. Gicut nanq; lignuʒ ſolidum: foꝛtius
ventoꝛũ reſiſtit incurſibb:q; arundo vacua: que cum
vento circũfertur mouetur. Et vas plenum foꝛti⸗
us ſuam tenet erectionem.qꝙᷓvacuũ. Sicſli qui ſunt
leni ſpirituſancto et dulcedine diuini amoꝛis. foꝛ⸗
tioꝛes contra temptationes pſeu erant:qᷓ illi qͥ ſunt
vacui:quia illi omni temptationis vento mouẽtur:
ad querendũ vlectationes in alijs:vt alibi querant
qð infra ſenon inueniũt. in quacũq; aduerſitate ci⸗
to impellũtur:ſicut vas vacuũ.vbi plenuma ſna nõ
monuetur rectitudine. Exemplum Acxt.vj. Cum eſ⸗
ſet Stephanus plenus ſpirituſancto &c. Et œæ apo
ſtolis Act.ij. Repleti ſunt omnes ſpirituſancto.Et
de Yohãne baptiſta Zuc. j Spirituſancto replebi⸗
tur adhuc ey vtero matns ſue. Igeo omnes pꝛedi⸗
ctos nullus a charitate chꝛiſti mouere potuit. æ q;⸗
rum ſingulis in pᷣs xlv. Seus in medio eius non cõ⸗
mouehitur. ¶ Tercio expfectione ſocietatis ſimul
habitãtis. NMam bona ⁊ ſancta ſocietas iuuat tam
ad reſiſtendũ ꝙᷓ; etiam ad inimicos anime pſequẽdũ
ſi cadat ad citius reſurgendũ. Mꝛimuz patet: qꝛ
ſicut plures ſimul latronibo reſiſtunr: ne ſpolientur
vel occidant᷑. vbi ſolus vinceretur. Et plures virge
ſimul ligate non frangũtur: vbiſola frageretur. t
multicarbones accenſi. vel multe candele ſi imulli⸗
gate:non extinguũtur vbi ſola extingu eret. Ita reli
gioſi.quibꝰ dicitur Eſa.xxx. In ſilentio ſpe erit foꝛ
titudo veſtra. Qui ſicut vna habitatione 2 vna pꝛo

R P.

feſſione ⁊ religione:ita vna charitate aàffectione et
mutua ſuppoꝛtatione ſunt ſimul ligati confedera
ti.non ſpoliant᷑:nec ſpiritualiter frangũtur vel occi
duntur vel extinguũtur.vbi ſolitarius vincitur⁊ ex
tinguitur. VUnde ⁊ ſicut illis dicitur Eccleſiaſtes
iiij. Adelius eſt duos ſimul eſſe ꝙᷓ; vnum. habent em̃
emolimentũ ſocietatis mutue. Ita ⁊ veſolo dicitur
ibidem. Teſoli quia cum ceciderit nõ habet ſuble⸗
uantem ſe.¶ Ex quib patet ꝙ pater reuerẽdus in
vitiſpatrũ bene reſpondit cuidam queꝛenti:que eſſz
melioꝛ ⁊ ſecurioꝛ vita.ſolitaria videlicet vel viuen⸗
tium in cõmuni:pater vo ille allata olla plena car-
bonibo. carbonez magis ignitũ ab alijs ſepauit: qui
cito extinctus fuit. alijs viuis remanentib. Dic in⸗
quit eſt œ ſolitario.⁊ viuentibo in cõmuni:quia fra
ter qui iuuatur a fratre: quaſi ciuitas firma Pꝛo⸗
uerb. xviij. Et ſicut dicitur Eccleſiaſtes.iiij. Ouiſ⸗
piam pᷣualuerit contra vnum:duo reſiſtunt ei:vnus
vo quomõ calefiet.quaſi diceret.ĩmo nõ calefiet ſed
extinguet᷑:ſicut carbo ſolus:vbr alij non extinguũ⸗
turnecrumpuntur: quia ſi licut Eccleſiaſtes.iiij. tri⸗
plex funiculus.i.illi qui infra funiculũ triplicem. vi
Telicet obedientie.continentie. voluntarie paup⸗

tatis charitatiue viuũt: dificile rumpunt᷑. ¶Secũ

dum patet: quia ſicut plures canes lupum pſequũ⸗
tur in ſequela vſq; ad lupi perſeuerant captionem
Et plures fideles.latrones perſequũtur z capiunt:
vbi ſolus non auderet. Ita plures mutuis conſilijs
inſtructionibo exhoꝛtationit 7 adiutoꝛijs melius
et foꝛtius inimicos perſequũtur crucis chꝛiſti: dicẽ⸗
tes illud Deb.vj. Dominifoꝛtifſimũ habeamus ſo⸗
latium. ¶ Zerciũ etiaʒ patet. guia ſicux candela fu
migans iuxta accenſam ꝗꝓpe poſita reaccendit᷑. Et ſi
cut carbo frigidus inter igniros iacens reignitur.
Bic cuʒ ſancto ſanctus eris.in pᷣs.xvij. Motq⸗ ehac
materia videlicer quomò foꝛtitudinem talem ſerua
bit. S. e. c. xij. Per dicta nanq; bec et ibi ſcire poteris
quomõ ſemper eris foꝛtis vir religioſus ac timens
um: Acxt᷑.x.
Talium vo religioſoꝝ magna eſt vtilitas ⁊ digni
tas. Ey bona nanq; religionema na ſequitur vtili⸗
tas:tam ipᷣis religioſis qᷓ; etiam alcs. Pꝛimo nanq;
ipſimet triplicem conſequũtur vtilitatem. tempoꝛa
lem ſuſtentationem. multoꝛum periculoꝛum euaſio
nem. in celo maioꝛem remunerationem. Pꝛimũ
patet pꝛimo ex bonoꝝ tpaliũ quibo ſuſtentamurna
tura ⁊ cõditione.Secũdo ex vi ꝓuidẽtia. ¶ Ex bo
norum tpalium ideo ꝗꝓpoſituʒ oſtendit conditione.
quia conditionem habent vmbꝛe:quia ſicut ipſa ſe⸗
quitur fugientem:⁊ fugit ſequentẽ. Ita dum religio
ſi erant veraciter pauperes: mũdi diuitias 7 hono
res ex coꝛde fugiebant. bona eos tpalia intãtũ ſeque

bantur ꝙ omnib bonis abũdabant:nam tunc poſ⸗

ſeſſiones eis dabant᷑ ab illis quoꝝ heredes nunc il-

las libenter auferrẽt ſipoſſent: ⁊ iuxta veritatis vo
cem:dum queſierunt regnũ er? iuſticiam eius: om
nia hec tam religioſis poſſeſſionatis. qꝙ; mẽdicanti/
bus adijciebant᷑:quenite inquit regnum vei⸗ luſtici
am eius:⁊ ommia hec adijcient vohis: Math. vj. Et
Auẽ. xij. Sed ex quo inceperunt iſta er coꝛde ſequi.
ſe huic ſeculo nequã confoꝛmari:mũdus abeis fu
git velut vmbꝛa: Job. xniij. IJlli nanq; qui vere pau
peribus dabant per legem il am. P. iij. nij. quãdo vi
Vnt eos in habitin mitido:⁊ alijs curioſitatiba ſemũ
dlaliter viuentibus confoꝛmare Wna ſua ab eis re/
trahunt. Eccequomõ bona tempoꝛalia ſequũt᷑ fu-
glentem: 2 fugiunt ſe ſequẽtem⸗ confoꝛmantẽ: pꝛo/
pter quaʒ conditionem bene dixit ille qui hecaalia
conſiderauit. aſ.xiij.vj. Molire ergo ↄfoꝛmari huic

Exemp.

Art᷑xiij.

Nxviij.

ſeculo nequã: Roma.xij. Sed ſitis fugiẽtes eiꝰ que Exemp.

s veſtes mn
ta qntum hommes ſecull. in
uritulnhereſionanerenin
ſbanmreſmiſoſenr n teſunt⸗
nugis alis angulieppencichstaͤt
mantaligni vant ntu poffunt 1omi
Pusdicturin octatn e duodeain
qui inquit vereres aut vilespannos h⸗
uerant: iam inreligionenouos autp
Conrenunt. Nota. Piij v. (Beci
l ſpeaalitatenaz gulayroꝛes hahe
ſant homines ſecyli quas nonullinllo⸗
herent ſilidte haberepoſſent iu rams
ypencvloſis rlegant ſoeaalitatia
figventerarca lampage vel andelam
in fame velocacltur yel aligualltrrae
iator velals wannatis eſtnngttur.
remlunnoͤhattſtſimt anten volautt )
nentezccatalestuntesamicitaseg
ſupeechningit guin pintualitr dc⸗
nſen udſepſafama dnigaun &
ſobqui aliumamit Geienri gt

*

dnei
ation Nachze
eeſpin l eficin
uinin fin mte Religio
erſian lſaltnnlur eſe⸗ . .
e denſltanigsert .
ungſie ellonan⸗ nunl mndo eſt concupiſcentie c loné P
WN ne Ar zralitatlsinuctiud Neun vois Bndi, neml v.
.Panltes C. xiij.iij. Er .ſicut patʒz. H. ij.xxj. em longinquã .
banmn Inn W ſum: cum quo remplo habentis theſaurũpreaio' mm longinqus. Circa ſecũd
N nndnseſtloen iand latronuʒ fugit ad Reaſaclo⸗ turp rngeten qus vin religioſie ſubdiuiſionis.i. xl
Pongiteet bater areſil prergo Wea lg . n qui enuma; ſpoli Lafg emontaenag rriz ſunr die ex wi conſequun,
neltalcnn u f nniiigi mHhni d Wern leg clamaſſe: lat z ſpoliant. pꝛo⸗ plis zauctoritatito 2 rartronty 1n
ſolitan nquenant auloin . erem:que eius inſidia ba rones latron vere pauperiboet i rationibo nanq; ex⸗
rukan lgeliaeneͤ Sn Pioninfnann zes n iacaſtunet es ſup peribv et in eo ſpem ſnam penaeif P,
zmgg egllatzoſe ll tin canum cep̃h n ſilueſtriũ: que em ſepnig er, confidentes ij onentib pꝛomi⸗
goigniti ala lapleng eh⸗ ſ. pᷣhendentes inſidi. venatoꝛun pius etiam in pꝛouidenti 1
tei tiabag Pleng . erta 7 mont tes inſidias. ad loca fugi 27 religioſiũ quo ad mundũ dcipi itia pꝛopꝛia
awin aliisſenne ⸗ tana: ſicut iuuen loca fugiunt de⸗ eligioſi in ꝓuidenti dũ vcipiuntur. Tercõ q
annawnuekenanen Naltn cambnolnſerniver ten, WTTII m exponũ entia ꝓpꝛia confidentes perienloſ⸗
dayeneinn Nentito t SrO erniveraciter di⸗ ad animã ponũt. quo ad entes peri
rafnnn ntinincnnid Dien xxj. Circũdeder icere poſſunt illud ps pꝛimo ru; 7 quo ad mundu 4f ded
tcontn Ilſiſteg in amoin mone: oge ee um lllis Eſa. i victusi felent nw nar moronti u;.
Conra vnn bili 0; te confugi eʒ dñi.dicens i llis Eſa. ij. cientib noꝛantibo. quib
ferngneddn fchi. onfugi wee me f. ns illud ps. cxlij bus noctib ntih. vox ad quẽd dlulbus
haſidiene Reiiint, liſ⸗ veni facer acere voluntatẽ cxlij. AdD s noctib continue facta eſt am dinitem tri
tcarboſe cerer in ntelynng veni facere voluntatẽ m atẽ tuam:quia nõ to iuuaret.7 a eſt: q dei ſeruos i 7.
lus dbanenccleſitſ in fine ei grati eam ſed tuam: q ſr ecent⸗ von eos fame periren s in veſer⸗
en gi erbielinen itſen . Jpſ. as agendo ca tuam: qo ſi fecerit: on audens inſtanti⸗ non permitteret: i
un uinſiant Eed l nngni yxi pſe liberauit m ntabir illud pp. xc. dicẽs neſciret ntie tam valid etaille
tilliguin tEtcſcſing uboi, xv. Sero. Efs e laqueo v 1d p5. xc. dicẽs ad quem mitte enon parere
Niniinfafn aeieſtutihm pero. ¶ Ded heu iſti enantium et oneratos boni ret locum camelos dinerſos
ennne nllalähiien bug ereuplig n 6o obſtanti ve: o nron doms verſus wſertnʒſi elos diuerſos
Cunnentie Paun dleen f eremplis. quidã v kantibo perſuaſioni confidens in wo qn woſmn Aa ine ductoꝛe direyi
erilin fe Nolntnn paupertatẽ. nec q eram exterin nI ret. Cun :qui ipſum ãmonun ꝛe direxit
Neylhüt diffilenn ntantepen atẽ. nec qᷓntuʒ veb ius non oſtendũ Cuius ducat onuit ꝙ eos diri
aſarhi umppnt, gere: ſed q̃nt berent vident t am ſani redi u ad fra tres 7 i dirige⸗
lyrepe Dej in tri uʒ poſſunt vident mundum fu ni redierunt. Q indead wom
ſpadin ntg onn ch n tribus. ¶ꝛimo i ent ſe ſeculo conf. rum eſſe t. Quo exemplo cl um ſu
pipeſnm iun hilni⸗ mlrtbus. ¶Pꝛune in appararus vani. nfoꝛmare Eaſſiodonus ort ſuperpsay uien
lunonespeſe ltti tapam e viridi us vanitate:quia li poteſteſſe ſecurius eᷓi 5 ait ſuperps. kj nibii inqt
imn, Oonen to. vel ali 2 rubeo non h quia li⸗ ecurius qᷓilli omnia coõmirtel nihil inq
tn peregnin ennn el alias veſte on habeant vel ſe ſuis cultoꝛib- . mnia cõmittere qui t
Ituglunn n d bunt uerſi⸗ veſtes cum tor ſciſſuri carle⸗ congrue pꝛofutur ttere qui nouit
oneri lons nut o nnſſee s. vel alia oino no ris coloꝛibus di w idem patete futura pꝛeſtare. 1
ontinonib aiend nſlis menta q̃nt non tam curioſa hab Di⸗ mo remplo bea ti ι ſtare. ¶ Becu⸗ Exem
doperſeguüt gutonſomelin ta qntum homines ſeculi. vt i abeant oꝛna⸗ nacho quodam: qui regoꝛij in.j.dyał remp.
ſqnüturnnciz g e cut illi.qui in h 3 ſeculi. vt in hoc te in m: qui cum eſſet Dyak. Te
Dominiſczriffe chuiſtidics lib n hoc eſſe oĩno Hoc oĩno ſint ſi⸗ quadam ſocietate:⁊ tm̃ ſſet in quodam
Comihifomftimühahe dice, ibenter eſſent ſi poſſ. o non pꝓmittunt᷑:qu cebant eum alij etate: 2 tm̃ piſces co mon⸗
etiazpatet. üdebeonneſ, rugis ⁊ alijs ci poſſent:in veſtium quod cuʒ ſces i m alij dicentes: nuquid ij megeret. cri-
ggiaſi alijs cinguli eſtium tamen nito ces inn enies:quii nuũquid in monte iſto pi
ſan pe ut endelaft mant aliqui vani:q̃ᷓ appendicijs tãtũ ꝛe et nies: quidam vero exi nte iſto pi⸗
nn Pepoſita regccendſt e⸗ aliqui vani: ãatũ ſe ſeculo af. teo hauriendã:b ro cxiens ad a
usina inl teaccmncſt t bus dicituri qᷓntuʒ poſſunt ⁊ pmi ofo⸗ aunenda: bonum piſ. aquam pu
Ditosttenn nne⸗ 3 dicitur in tractatu d pmittunt᷑ qui us piſcis viſus fue cem extraxit: vbi nuncp
nckusenis s ho einiur, qui inquit vet de duodecim abuſioni! . Jacta inquit ce erat. Jacergo qo p unc p⸗
ns n ps. pyi Mot nerante eteres aut viles onibus: quit cogitatu o qd hoꝛtatur ps.liiij
etgnomöfortitnon anhee ant: iam in religi pannos habere triet. Et tatũ tuum in wmio: zlpſe te ii
thentnlone contend igione nouos qaut pci conſue⸗ Petrus.j. Petri. v. ¶ 7 lpſe te enn
rNicznanqgbercrthia ene tendunt. NMot ſj aut pᷣcioſos hab in eum pꝛoijci ri. v. Omnem ſollicitudinẽ
I lbiſarepckeni loſa ſpeciali .P. iij. xxv Secudoi bere S ijcientes:quia ipſi ollicitudinẽ
ns rno ireligi Poken⸗ 9]1. pecialitate:na . ⸗ ecũdo in peri ugu. Pꝛo cetein . pſi cura eſt 1
oſsr tinmz ſicut hbomines ſea 3 quiavxoꝛes habere nõ pericu ſeretrah ijce tein æum:non em̃ i vobis. Et
. berent ſilreire eculi: quas nõnulli ill no voſſunt eree aor. teendae nnnttot Piateatevt
gioſor mognoeſtytlltmordinn dn in perie icite habere poſſent. i oꝑ libenter ha vel nutrix ſibi totali. Bicut necbona
. Etnordini Ni periculoſis xel voſſent. in vanis 7 qu nec bonus bi totaliter adherentem g ins
Prelintonemzgguſegniturti frequ 8 lectant᷑ ſpecialitatibo: quandoq; is wminus ſeruuʒ ſibi obedi eſerit filiũ:
Gfeulg rhtiͤ⸗ quenter circa la pecialitatib:quia papili ceus qui dici ruuz ſibi obedie un⸗
oſocheraneſſo Hei ctu fla ampadẽ vel cand papilio cit Oſee. xj. E edientem: ita nec
oſis etlamalis. Peinonang u flame vel occidit candelam volans: tabam eos in bꝛachijo go nutricius ephꝛaim poꝛ
onſeguümurvniitatem tanpiu mi nigratur. vel ali ur vel aliquali ns: ke⸗ ꝛachijo incto nos wientt. vel almng
tenptu i vel alis æcurtati aliter aduſtione de ontra ſalutem noſt nos vſerit:vel aliquio
n.,multomunypericglommeuſn re volare nõ poteſt ſi atis reſtringitur: ita li tit: ſifnerun noſtram nobis contingere pemnt⸗
icut ante tur: ita libe⸗ t: ſi fuerimus quaſi m contingere permit
Renfennmeratonen dpini quentes circa tales e a volauit. Yta illis fr biles ſine wl odo geniti infa mit⸗
noprNaliüqviniſtrmmn s Pec cootingar quia ſpiri citias: quãdoq; om in fine. Conſt uguſtinꝰli.j.ſoliloquii.
Wrl ulte gut. iritualit 1 G om⸗ g.. anter wro crede ei quioꝛum
Decudo er d puidins CCr amſon Judi? vj r fama aliter occidunt᷑. ſicu quãtũ potes.noli e eiq; te totum cõmit
leo Poſittuoſtenitaniinin ſevn⸗ qui pallium amiſit nigrati Eremplo io⸗ teſtate:ſed eius Ucerle eſſe quaſi pꝛopꝛius in nad
ahamarnoii, incarcunkerartantur: neliberen r. Et. F. ij. iij. Et m lare len eius clamentiſſimmnar velliſimt wmnr⸗
hrfigticlani inmti ſegaunn Nenedantere⸗ nen ſ Rent pꝛius ad ta⸗ ſier⸗ nIp tibi zuemitre nm ſe ſuplengrenon
n elNintiuttan runt: C. xvj en ſi iam neſcia le iꝙ tibi pꝛoſit:
ſhagents it ,lliix lr petibilit udiẽ.xvj.¶ Tercio uez captum 8. Meſciunt pꝛoſit.
incti ate. e qui in velitiaru xj. Ego poꝛtab unt em̃ modo quib
bunt bomu ap t,luunfi n Marus i quibo Hieron map⸗ ſcient ai abam eos in bꝛachij Eequibꝰ Oſee
i en latus in paupe wmo⸗ ymus epiſtola.xxxuiij cient auũt poſt ꝛachijs meis neſcrerũt.
vbonisgkütillt n ni/ milio rugientẽ ſaci mo⁊ tugurio ruſti Lxiij. ea. Ad hoc idem b elclerüũt.
nn gientẽ ſa ciar ruſticano qui vi xxxi. moꝛał. Quiſqs iᷣ idem beatus Sregoꝛi
mtobilb gler n hnſſni⸗ et mella faſtidi e ventrem poterãꝗ er ne frangit᷑: q̃s inquit aduerſit goꝛius.
le⸗ aſtidio noua gen ãnuncſimilaʒ rangit: a quo factus eſtmini ate 7 tribulatõ
nitſoſn tin nin t ro. De quibo Berñ genera nomina piſciũ qui qo non ctus eſt minime contemplat 0
aſc n guibo Berñ. imonach piſciũ que/ ð non erat fecit: f. ime contemplat: na
n mi ni,f undinin aſſum g chꝛiſtu paſſuz plug us plus colet pi Tient. vanebenianeezend ſine gubernarlonens
No ti Fnint/ elixum ᷓ paſſuʒ:plus oculos dirigij piſcez I ⁊ qui benigne hominẽ nucrnarione n
iſepuſeſinni nnn 3 xum ꝙᷓ;ᷓ ad chꝛiſtum 18 oculos dirigit ad agnũ iuſte cruciari e hominẽ condidit: nequaqᷓ i
ele le m rſt maledicti: im crucifixum ſconſt gnũ eſt: qui permittit:nec ſinit negl quaqꝙ; in⸗
Ounmingnenin Griſfft . non ouis benedicti: ſi at ꝙ lupꝰ eſt ſt:qui hoc etiam qð non fui eglecte perire qõ
atſal,nfi ſ marco loquitur: potij :ſiplus de marcha iᷓ ſi wommib pꝛomiclentid babent erram l de —t j
Non tiktganteſant. cupatur. Pꝛopter h us mercatoꝛ ꝙᷓ monachꝰnũ malibus auib ntiz habeat. etiam b „CEt xlj.
iuſnn nüleidlifl ſi religioſi lahte ec ⁊ his ſimilia no abe bus 1 auibus celi. v quo dicitꝑs erant⸗
ni fumert ſimilia non eſt mirabi omnium in quo dicit põ. cxluij .
Nianfonelie agrehn ſireligioſtaliqui etiam alij diuiti. irabile te ſperant wmine c cxluij. Oculi
i gunczetidere⸗ oꝛes quos ca H uitias vel litia tis eſcam ipſo mine X&. Et qui dati
dnii Anacii rzhen ab eis pere nitunt᷑ non 8 vl oꝛum 7 pullis co . at iumen
nicosten b eis velut vmbꝛa fugi. n appꝛehendat. ſ. qui manna iudeos i ꝛuoꝝ inuocantib-
lomniſan din nnin diuitias iᷣ ugiant: quia n ſed ui manna iudeos in vſerto annis paui euz:
in gischn teri , 8 in vo. e quo in põ.cxj ) querunt ver ginta:qui DHelyam i nnis pauit
tdoraliscn Petne wmo eius. S in põ. cxj. &loꝛia 7 diui ras uite yam in toꝛrente cari it quadra-
7are Me udden vmo eins. Bed fonte dereli⸗ ꝛia 1 dinitie in nit coꝛuozum. uij. R rith miniſterio
onfonmafe ſafliti⸗ Dieremie. erelicto cum illi iij. Reg. xix eg. xvij. Et miniſteri P
1 gloſt f. ij.me vereliquer 8 quibus J. Reg. xix. Et Banielem i iniſterio angeloꝛũ
mnöbonatenſen egint⸗ oderunt ſibi ciſt erunt fontem aque vi rio Abach anielem in lacu leo geloꝛl
ohe, ln ti ernas diſſipatas: e viue.et li⸗ achuc. Rañ. vlt. Mũqui num mimiſte⸗
ſltimn e oliten nereaquas: qd miru tas: non valentes co ios ſpirituales. cuͦ etam lcene ſuos erelinquet fi
ne dirt let nhi tur:ſed famẽ m eſt ſi apperiti⸗ o me beſtie ſpeci⸗ ciũ etiam leones lupi c. quet fi
e benteinn S„ pꝛochno Znerv.dunn wiſenamparn Enon bcgen. ſuo eſtie ſpecialiter ſuis gui vie neliſn
in 10 gitoc go Zuẽ xv. qui pat patiant᷑: cum filio 8 ſpecia les veſerit pᷣdic eant fuijs. Munqui
Golteſn patre verelicto abijt in regi peres:qui pꝛo ip irpdicaroꝛcs miniſtros 1pau⸗
i. in regio⸗ res: qui pꝛo ipᷣo cs 7 miniſtros 7 pau-
9 miliari oipᷣo paupes facti ſunt:vt ipſi meli 1
liarius mũdius ⁊ plus ad ſuũſ. rvt ipſi meli fa⸗
. eruirẽt beneplaci

.xemp.

xlij.

xliij.
Exemp.

NReligio
tum:nullo mõ credendũ eſt:nectimendũ vt pᷣs.mẽ⸗
tiatur qui diot.ꝙ eſcã vdit timentibo en. Mentiũ⸗
tur ergo qui dicũt ꝙ niſi furarent᷑ falſirates ↄmit⸗
terent ꝙ viuere nõ poſſent:quia ſi fideliter agerent

viuere poſſent. Si ergo viuere non poſſunt:hoc eſt

quiamale viuũt.a um vt veberent nõ tument: qui
dat eſcam timentibo ſe.¶ Ex qua patet auctoꝛitate
quidã v oꝛdine mendicantiũ bene reſpondit cui-
dam dicenti:ꝙ oꝛdo illoꝝ ſtare nõ poſſet: quia fun/
datus erat ſuꝑ nihil. Cuiille:vidiſtis vnqꝙ; coꝛniceʒ
dicere miſſam: nõ inquit alius.Cuiille.Et eum ĩe
illa ani alijs ſcriptum eſt:⁊ pater veſter celeſtis pa
ſcit eas.Conſiderate:inquit chꝛiſtus. Volucres ce
li nõ ſeminant neq; congregant in hoꝛrea:⁊ tamẽ pa
ter veſter celeſtis paſcit eags. Ergo a multo foꝛtioꝛi
paſcet illos qui miſſis ⁊ pᷣdica tionibo et alijs modis
die noctuq; ei ſeruiunt.Et pulchre ſignificatum eſt
HGeñ.xxij.Ecce inquit Yſaac ignis ⁊ gladius:vbiẽ
victima patermi. Cui Abꝛaham.æus ꝓuidebit ſi⸗
bi de victima fili mi. In ſignũ ꝙ vbieſt ignis wuo⸗
tionis ⁊ gladius pᷣdicatõnis:que ſignificant᷑ per hoc
; poꝛtabat in manibo ignem ? gladium: licet ille oꝛ⸗
v ſit ſuper nihil fundatus:quitamen ſuꝑ nihil non
poteſt dici fundatus: quiſuꝑ ve fundat᷑ pꝛoniden⸗
tia:œus tamen ꝓuidebit ⁊ victima.i.æ neceſſarijs
Vnge beatus Sregoꝛiꝰ. Pꝛedicatoꝛi verbi vei tã⸗
ta vebet eſſe fiducia:vt ſi ſumptus ei nõ pꝛouideat:
bos tamen ei nõ weſſe certiſſime credat.¶ Et ſi v⸗
eſſet auctoꝛitas:omni habenti rationẽ cõcedere ne⸗
ceſſe eſſet.ꝙ us ſuis pꝛouideret:⁊ ſeruientibo ſibi.
Pꝛimo quia ſi eis nõ pꝛouideret.aut hoc eſſet:quia
eos nõ cognoſceret: aut non poſſet:anut quia nollet
eis ꝓuidere. Pꝛimũ dici nõ poteſt:quia in ps.xxxij.
ſcribitur.ꝙ intelligit omnia opera eoꝝ. Et ad heb.
iiij.Omnia nu da ⁊ aperta ſunt oculis eius. Nec ſe
cundũ concedi poteſt:cũ eius potentia.poteſtss ſeu
magnitudo ſit infinita. iuxta illud ps.cxluij. Ma⸗
gnitudinis eius nõ eſt finis. Mec phas eſt terciũ ex⸗
cogitare.cum voluntas ci ſit vniuerſaliter omnis
boni. Mon igit᷑ poteſt dici ꝙ veus ſuoꝝ ſeruientium
curam nõ habet.¶ Di quis vo dicere velit: ꝙ ſuoꝝ
curam habeat ſeruoꝝ:qꝙᷓtum ad hoc:ꝙ ſint ⁊ vinãt.
⁊ ꝙᷓtum ad hocꝙ ſpũaliter bene regant᷑:ſed nõ qtuʒ
ad terrenam illoꝛũ exhibitionẽ: in qua eos pꝛopꝛio
reliquit arbitrio.Hoc ſtare nõ poteſt quia ſtulta
eſſet pꝛouidẽtia alicuius qui nõ curaret ea:ſine qui
bus ea que curat eſſe non poſſent. Seo ſerui cvi eſſe
non poſſunt.nec viuere.nec ei ſeruire ſine terrena et
coꝛpoꝛali ſuſtentatione:ſicut inanis eſſet vei pꝛoui⸗
entia ve eoꝝ ſpirituali vita vel ſeruitute niſi etiam
de eoꝛum curam haberet coꝛpoꝛali ſuſtentatione:ſi⸗
ne qua ei ſeruire non poſſunt. His concoꝛdat illud
Aath.x. Suo paſſeres aſſe veneunt:⁊ vnus eoꝛum
non cadit ſuper terram ſine patre meo. Vult enim
tãtũ oſtendere:qꝙ ſi œ paſſeribo curaʒ habet.ergo a
multo foꝛtioꝛi ſuoꝝ curam habet ſeruitoꝝ.Et q;
eſt qð dicitur Math̊.vj. Molite ſolliciti eſſe:dicen-
tes.Quid manducabimus:aut quid bibemus:aut
quo operiemur:ſcit em pater veſter:quia his omni⸗
bus indigetis:querite ergo pꝛimũ regnum ⁊ei:⁊ iu⸗
ſticiam eius:⁊ omnia hec adijcient᷑ vobis. Molite &ᷣ
ſolliciti eſſe in craſtinum. hecibi:¶ Gecundu iſtius
ſubdiuiſionis ſimiliter oſtendit. Pꝛimo pꝑ erempluʒ
hoꝛtolano:qð habetur.E. iij.xlv. Mec miruz: qꝛ
æſerit eos veus:et pꝛopꝛie puidẽetie verelinquit. Gi
cut patet per dictum cuiuſdaʒ ſapientis in vitiſpa⸗
trum:quaſi per iſtum modum. OQnidam dixit ſeni:
ſe cuſtodire duos ſolidos pꝛo ſnis neceſſitatibus cui
ſenex:ſi eos cuſtodieris. ſpem in eis pones:⁊ xeus te
Terelinquet.Et hoc videtur ratiom conſonuʒ: quia

mago Act. viij.

PR p„ꝓ.

ſicut veus ſuis dixit Luẽ.xxj.quando ducerent᷑ ante
reges ⁊ pꝛeſides:qꝙ non pᷣmeditarent᷑ quio reſponde
rent quia ipe eis daret os ⁊ ſermonem. Etiam dixit.
Nolite ſolliciti eſſe c. Sicut ergo eos verelinquit
qui plus in ſua ꝙᷓ in i confidunt ſapientia.Ita eti
am illos qui plus in cei ꝙᷓ in pꝛopꝛia confidunt pꝛo
uidentia ſuſtentat:ita ꝙ tales minus habebut:qui
anxie cogitant:quomodo multa habebunt. Sicut
illis frequenter minus datur:qui nimis anxie petũt
et ſi multa habeant ante finem. in fine nihil habe⸗
bunt. Et ſic finis oſtendet: vtruʒ illa que habent ex
ci vel alia ſint pꝛouidentia. IJdeo dicit Seneca in
quadam epiſtola. Hoc vnum diſcas: vitam contem
nere.nemo illam bene rexit:niſi qui contempſit:nulł
li poteſt ſecura vita contingere qui ve pꝛouidentia
nimis cogitat.Et beatus Gregoꝛius in moꝛal.Mi
ra ſecuritas coꝛdis eſt vniuſcuiuſq; diei ſufficientia
contentum manere.Ex qua videlicet tranquillita⸗
te:requies eterna naſcit᷑:quia a requie tali ad eter⸗
nam tranſitur:⁊ erit ſabbatum ey ſabbato:quo con
tra repꝛobi:et hic fatigantur in veſiderijs:et illic in
toꝛmentis:eiſq; v laboꝛe cogitationis laboꝛ naſci/
tur oloꝛis:vnde ab eſtu auaricie ad ignem trahun
tur gehẽne Hoc in parte dicit ſuper illo YJob.xx.Ar
tabitur et eſtuabit:et omnis woloꝛ irruer᷑ ſuper eum

Vigde ⁊væ pꝛedicta materia:q videlicet ideo penuri ·

am patiunt᷑:quia in vo vt væberent non confidunt.
.Iij. ix. cum ſequentibo. ¶ Tercium inſuper iſtius
ubdiuiſionis oſtenditur:per hoc qo ſcribit Diero⸗
nymus epiſtola.lxxxiiij. Quidam inquit v fratribo
partioꝛ magis ꝙᷓ auarioꝛ:centum ſolidos quos linũ
texendo acquiſierat moꝛiendo væreliquit.intereſtĩ⸗
ter monachos conſilium(habitabant enim ibi arci
ter quinq; milia diuiſis cellulis)quio facto opus eſ
ſet. Alij pauperibo diſtribuenaos eſſe dicebãt.Alij
dandos eccleſie. Mõnulli remittendos parentibus

xluiij.
Exemp.

Aldacharius vo ⁊ Pachomius ⁊ Iſidoꝛus.quos pa

tres vocant.ſancto in eis loquente ſpiritu:in fodiẽ⸗
vs creuerunt cum eodem:dicendo. Pecunia tua
tecum ſit in perditionẽ:ſicut dictum ſuit Symoni
Pꝛopter hec et his ſimilia pericula
vitanda. Paulus hoꝛtatur dicẽs.j.Limoth̊.vj. Di
uitibus huius ſeculi pꝛecipe non ſublime ſapere:et
neq; ſperare in incerto diuitiarũ.Si hoc facere non
ebent diuites.i.non confidere in diuitijs:quas e
iure habere poſſunt:multo foꝛtius hoc pꝛeceptum

pauperes ligat:qui ⁊ iure eſſe non poſſunt:vtpote

qui pꝛofeſſi ſunt paupertatẽ.Et ſi hoc faceꝛe bent
diuites qð in auctoꝛitate ſequitur.multo magis ad
hoc neceſſitant᷑ pauperes religioſi. Sequit᷑ aut. Sʒ
in voviuo:qui pᷣſtat nobis omnia abunde.¶ Etũ
ad ſecũdam partem pꝛincipalẽ huius articuli:q; re⸗
ligioſi multa euadãt pericula:tam coꝛpoꝛalia q; ſpi
ritnalia.patet.quia vadunt viam bꝛeuioꝛem ⁊ ſecu
rioꝛem:ſicut oſtenſum eſt.M xix.j.Et ſi velint dice/
re:q in omni ſtatu via eſt ad celum. Reſpondet bea
tus Gregoꝛiꝰ.xxvj.moꝛał.Sepe inquit rectũ mun⸗
dumq; iter pergimus:⁊ tamen vepꝛibo iuxra viam ꝓ
veſtimenta retinemur.invia quidem mũda non of⸗
fendimus:ſed a latere naſcitur quo pungimur illuo
ergo iter querẽdũ eſt:in quo minoꝛa ⁊ paucioꝛa ſunt
a latere pugentia. ¶ Tercia vo pars huius articu/
li:ꝙ videlicet in celo plus remunerabũtur patet per
pꝛomiſſumveritatis Math.xix Omnis inquit:qui
reliquerit wmum vel fratres aut ſoꝛoꝛes aut patrẽ
ant matrem aut vxoꝛem vel filios aut agros pꝛopt᷑
nomen meum:centuplũ accipiet ⁊ vitam eternã poſ
ſidebit. ¶ Mec eſt religioſoꝛũ vita tm̃ eis:ſed etiam

xliiij.

Thema

alijs vt pꝛetactuʒ eſt in pꝛincipio iſtius articuli vti⸗ ꝙ religio
lis.Ypſi nanq; ſunt currus iſrael ⁊ auriga cuiꝰ cha⸗ ſis.

Ermmy. urſah ut ini dnoe

t
renopoter Fahſco
linganmgelchiedi,
ſt nicum ld en imb n
Nun mrinen plat itt
unn zcrcogitaerut.

ſragtem ſun

inmurſangt Jauenig
bſconennt onſilio neci⸗
rans: idtcita patre cenaz
ligniv vſubtueſcntü inui
zcontrasliop pditioneſemt

Egemp. rntts ſepiennii Yie auesil

lesintereos diſtincti abalĩ
cum iunenis patni abſcödie
cſtis omnes moꝛtui. qepaua
populanür inbeiga velpu
illos contetione verbop at
bitum diſtincũ ſtanm cogne
bent. Cuius conſiliũ am⸗
ſetꝛomnes in magno poſultae
didiaſſer coſilia. yi⸗ Fooin
modo vela qvo tolia didiaſſet
mifionerel ventatẽ aperuit
num ſeniopeſſe conſilii: ordin
ſionerenocanerüt Linesoblch
ſchrabillo um ererctuſuogt
Anczet. Perri .Yliqſente
cdnſilia untili quipredicari
Cesinfozmantetcleſteguon
Oire Ndent quosnönulli e
nerinterlllos babitarepmi
Imittüt. Alij vo llos libenten
beeſgoſackocichsaffin
ctiam inalio eis affünilaniy⸗
nelllorigentesſaglentäen

uentt Teninn iſtpritis ii
dtnn untantben e
lnnii Qundamnanitdſtunin
kawanion ntunſolidos noelini
ieaatmoniendo Nreliuitintereti,
Conſcllumſhabitabant nüntbiane
adiniſiscelolis niofactoope
intv diſtnbnenaoscſedieber Ai
e. Bonolliromittendospaſenribus
Pachemins iicorno goge
go m ass logventeſpintunntoci⸗
cumeodem dlcendo. Peenninmn
inione: ſiut dicum ſhit jng
honnmnhec binli inn
borkaturdiccs,. Timnothen
aliprecpe nonſcblineſeet
centodiuntunni Hihocfucemn
non confidere in divitieitiin
nt muſtofotilehtenucnin
guiwinne iſenanaſint nn
nati Etiieenertlu
hanben ſeninr miinnen
anluſli e
unpgtt n lei , li
Pſtatnobizontc ſ,
n eſihnini ih ⸗
nen rnchen ſhi
einmnt
(llun nnn, ſgurn⸗
mſinel A urle

un u iſe ini e

tSeMtiann
nnnngal ng
⸗ inull mn nnri
nmn mn iſlie
Munn niwurpiucl gti
ickincoe oeſodlils
ZAin liniigfherefi

nnen

antee
Polostenna ſonnopete
huitbnn ng

v
7

Exemp.

Exemp.

Ar.xiiij.

xlIv.

Religio
ritate⁊ wctrina ? exemplis Helyvã.i.populũ creden
tem ad celũ trahẽtes. Sicut nãq; in phia tota virtꝰ
minoꝛis ꝗpoſitionis: ⁊ etiã ↄcluſionis ex maioꝛi e⸗
pendet ꝓpoſitione. Ita tota vel magna pars virtu⸗
tis ſeculariñ ⁊ etiã Hõ que fit ꝑ moꝛtẽ.quã⸗
vdicet᷑ illuo Eʒech.vij. Fac concluſionẽ: ependet
ex viris eccłiaſticis ⁊ religioſis.Sicut tota vita mẽ⸗
bꝛoꝛum ex vita coꝛdis. Et tota lux mũdi ex luce ſo⸗
lis. Yta lux ſpnalis ex luce illoꝛum quib dicit. Tlos
eſtis luxmũdi:Math.v. Si ergo quidã peccato ex⸗
cecati.iſtoꝝ luminariũ vephenderẽt vti itateʒ: non
ita religioſos vilipẽderent:nec v eoꝝ eijcerẽt ſocie⸗
tate.ſicut faciũt. In quo facto ꝙ̃tuʒ ad vnũ quibuſ
dam aſſimilant᷑ cuib.quõdaʒ expellẽtibo:vt fertur
xc eoꝛum ſocietate et ciuitate omnes ſeragenarios:
qui bellare nõ poterãt. Inter quos quidã patrẽ ſu-
um ſeneʒ contra edictũ abſcondit: quo facto conti⸗
git quẽdam illiꝰ ciuitatis apud aliã ciuitatẽ capti⸗
uum vætineri:quiaudiens ꝓditionẽ quã contra ci-
uitatem ſuã excogitauerũt:totuʒ ſcripſit in tabulis
albis. ponens ceraʒ xſuper rogauit ꝙ illas tabulas
ad ciuitatẽ ſuam cuidã amico mittere poſſet:qui ni⸗
hil videntes in eis ſcriptũ conceſſerunt. Ille vo qui
tabulas recepit intelligẽs: ꝙ tam ſapiens homo ſi⸗
ne magna cauſa.illas mime miſiſiet tabulas.ad cõ⸗
ſilium ciuiuʒ vætulit: in quo nihil vel minumũ quio
inuenire ſciuerũt. Juuenis vo ille:qui patrem ſunʒ
abſconderat.xæ conſibio rediens 2 patri omnia nar⸗
rans:vidicit a patre ꝙ ceraʒ auferrent ⁊ viderent ſi
aliquio ve ſubtus ſeniptũ inuenirent. qð et fecerunt
⁊ contra alioꝝ ꝓditionẽ ſe munierũt iuuenis admi⸗
rantes ſapientiã. Itẽ cines illi tractanerũt ꝙ nobi-
les inter eos diſtinctũ ab alijs poꝛtarẽt habitũ. qõ
cum iuuenis patri abſcõdito narraret:ait pal. ergo
eſtis omnes moꝛtui.qꝛ pauci eſtis nobiles reſpectu
populariũ:⁊ in bꝛiga vel pugna qua qñq; inter vos
illos ⁊ contẽtione verboꝝ.cito vos occident. per ha
bitum diſtinctũ ſtanim cognoſcentes quos occidere
bent. Cuius conſiliũ cum filius nobilibo narraſ⸗
let:om nes in magna poſuit admiratione:quõ talia
didiciſſet cõſilia. Ypſis vo oĩno ſcire volentil quo
modo vel a quo talia didicifſet: ſub certa illoꝝ pꝛo/
miſſione rei veritatẽ aperuit. Qui videntes tam ſa-

num ſenioꝝ eſſe conſiliñ: oꝛdinationẽ te eoꝛũ expul

ſione reuocauerũt. Ciues obſeſſi.ſunt chꝛiſtiani ob

ſeſſi:ab illo cum exercitu ſuo qui circũit querẽs quẽ

uoꝛet.j. Petri.v. IJlli qͥ ſenes inter iſios bona dãt
conſilia.ſunt illi qui pꝛedicationib et confeſſioni
ciues infoꝛmant eccleſie:quomõ ſea dyabolo cuſto⸗
dire vebent.quos nõnulli ciuitatibo ſuis eiecerũt
nec inter illos habitare ꝓmiſerunt: nec adhuc per⸗
mittũt. Alij vo illos libenter eijcerẽt ſi poſſent. In
hoc ergo facto pᷣdictis affimilant᷑ ciuibo. Et vtinam
etiam in alio eis afſimilari vellent. vt ſicut ipſi in ſe
ne illo videntes ſapientiã per quẽ eos pꝛudenrer do
cmit:quomõ ſe a periculis cuſtodire væberent coꝛpo⸗
rum. SOta iſti aduerterẽt quomõ religioſi w oꝛdine
mendicantiũ multos wcuerunt. quomõ ſea pericu
lis cuſtodire vberent animarũ.⁊ hac moti conſide
ratione.nec ingreſſos æ ciuitatibo expellere: vel gra
uare niterent᷑:necintrare ⁊ cum eis habitare volen⸗
tes ꝓhiherent.iuſte ⁊ religioſe æ reſurrectõe cogitã
tes. Hj. Macha b. xij. .
Bev illoꝛum religioſoꝝ qui nec pꝛopter volunta
tes malas ⁊ niſus obſiſtentiuʒ: nec pꝛopter lingnas
Atrahentiũ cefſant illos infoꝛmare:qui ipſos perſe
quũtur:nec ipᷣos fugiunt: ſeo quãto plus eos perſe/
quũtur: ⁊ væ ſocietate eoꝛũ illos expellere nituntur:
fanto foꝛtius eis dare ſana conſilia ſatagũt.magnũ
eſt in terra meritũ in celo pᷣmiũ.Pꝛimo nãq; bic in

p.

terra merent ꝙ religioſi.⁊ ſpecialit᷑ qui inter eos ſũt
ſenes inquietarinõ deberẽt per legẽ. D.iij xv. et hoc
tum ad coꝛpus.¶ Secũdo meritũ illoꝝ continue
creſcit interi in ala:ſicut patet ꝑ exemplu ignis cui
comꝑant᷑.pꝛuno ꝓpter ſui diſpoſitionẽ.⁊ ſecũdo pꝛo
pter ſui feruoꝛẽ ⁊ coꝛẽᷣ. ¶ Pꝛimo ꝓpter ſui diſpoſi
tionem ꝓ tanto:qꝛ ſicut ignis in ſi ua ꝓpꝛia ſpera cir-
culariter fert 1 mouet᷑:ſed in materia aliens ſp aſcẽ⸗
dit. Dic religioſus ſᷣm ꝓpꝛiã viuens voluntatẽ: 7 vo
lens in ꝓgpꝛia eſſe volũtate: circulariter mouet᷑ cnʒ il
lis ve quibo in pᷣs xj. In circũitu impij ambulanr:ſi
cut vꝛſus circa ſtipitẽ qui ibi eſt in ſero vbifuit ĩ ma
ne. Figura de iudeis qui dicũt Deut᷑ij. Circñiuimꝰ
montẽ ſeyr multo tꝑe: quia nõ vei nec Movſi: ſed
feiem ſequebant᷑ voluntatẽ. Seo religioſus in vo⸗
untate dei Plariſſi habens volũtate:quaſiĩma⸗
teria aliena:ſemꝑ aſcendit.meritũ merito gccumu⸗
lando. v virtute in virtutẽ vſq; videat xeuʒ oꝝ in
ſyon:ſicut ignis effulgẽs:⁊ thus ardẽs ĩ igne. Ecci.
lI. Ao modum helyequi ſurrexit quaſi ignis: verbũ
eius vt facula ardebat.Ecci xlvii.¶ Et qꝛ magno
merito magnũ æber in celo pᷣmiu:non eſt dubiñ qͥn
religioſis qui a iuuentute cæo fideliter ſerniũt:ma⸗
gna in celo debeat merces: ſeu pᷣmiũ. Ipſi nanq; nõ
ſeruiũt veo:ſicut ſerui conductitij.i mali chꝛiſtiani:
quibo certum reddit᷑ ſtipendiũ in terra:ſed ſicut filiũᷣ
quib vebet᷑ hereditas merces ſine eſtimatione. Fi
gura ad hoc SGeñ.xv.xe Abꝛahã:qui ꝗpter deuʒ pa⸗
rriam vreliquit cũ parentibo:pꝛopter qð vus ei di
Egorerto tuus ſum et merces tua magna ni⸗
mis. t. j. Machab. j. vbi dicitur ꝙ vocauit pueros
ſuos nohiles qui ſecũ erant nutritia iunẽtute ſua:2
diuiſit illis regnũ ſuuʒ. Nec mirũ:qunia plura ꝓpter
cuʒ dimittũt ꝙᷓ omnia regna mũdi: ſicut patet per
rationẽ oſtenſam. P.iij.xxxiij.
ſed ⁊ mulra genera martyrij ſuſtinent. Vnuz in lin⸗
na in afflictione toꝛmẽto:qð habent in hocꝙ; li⸗
ere loqui nõ audent. Aliud in oculis in hocqꝙ ad
libituʒ vagari nõ ꝓmittũturad videndũ mundi va
nitates ⁊ ſpectacula.Terciũ ⁊ magnũ in hocꝙ pꝛo⸗
pꝛia pꝛiuãtur volũtate. Quartũ in carnis macera⸗
tione:in hocꝙ carmnis reſiſtũt temptatõnibv.qð du
rius multisvider᷑ ꝙᷓ vna hoꝛa ꝓ chꝛiſto caput amit-
tere. Quintuʒ in paupꝑtate ⁊ laboꝛe ⁊ hmõi tedijs qᷓ
kaude⸗ frequẽter experiũtur mendicãtes. Oꝛ em̃ ra
ia ꝓprer deũ ſuſtinere durioꝛ pena ſit ip̃a moꝛte.pa⸗
tet etiã per legẽ ciuilẽ. Codice li.ix.ti.ad legem iuł
maie.l.quiſqᷣs. In qua habet᷑ q eriã filij intãtũ pꝛo
crumine leſe puniũtur maieſtatis:q eis viuere tedi⸗
um eſt.⁊ moꝛi ſolatiũ:qꝛ exheredant᷑ et vpaupant᷑:
melius eſt moꝛi qᷓ ſemꝑ in pauꝑtate viuere.Curle
giↄcoꝛdat illuꝰ Thꝛenoꝝ.iiij. Melius fuit occiſis
gladio ꝙᷓ interfectis fame.qm illi ſtatim moꝛtuiſũt
iſti exta buer̃t ↄdſumpti ex ſterilitate.Ex quo tãtuʒ ẽ
meritũ ⁊ pꝛemiũ omnia ꝓpter vũ derelinquẽtiũ et
ſuſtinentiũ:beatus quimoꝛiẽs co dicere poteſt: tu
ꝓ me fuiſti mẽdicus ⁊ pauꝑ ⁊ multa ſuſtinuiſti trigi
tatriboannis. Et egoꝙ te multa vreliqui pauper
fui et multa aduerſa ſuſtinuia iuuẽtute mea:qꝛ ta⸗
les cũ veo:ſicut dicit Exodi.xxix Erunt ſacerdotes
religione ꝑpetua.
Ou quidẽ religioſi ſacerdotes qͥ ad actũ ⁊ habi⸗
tũ in veteri teſtamẽto:qͥ ad vocatõʒ ⁊ opatõeʒ in no
no teſtamẽto.vident᷑ fuiſſe pᷣmõſtrati. Vt aũt meli
us videat᷑: quõ in veteri teſtamẽto quo ad pᷣdicta fi
gurant᷑ opoꝛtet ↄſiderare:q; oẽs religiões 7 oꝛdines
incipiẽdo ab oꝛdine apłoꝝ vſq; ad diẽ iſtũ in genera
li:in vno ↄcoꝛdabãt actu. Et ł ſpeciali:aliqͥ ab alijs
in actib aliquã habuerũt diũſitatẽ. In habitu vo
⁊ in gnãli ⁊ in ſpeciali oẽs aliquã habuerũt differẽ⸗

Mec tm̃ dimittũt:

xlvj.

Ar?. xv.
xlvij.

xlviij.

Religio

tiam.¶ In generali vo actu in hoc omnes ↄuenie⸗

bant:q quadrigã eccleſie.i.populũ chꝛiſtianuʒ imo

generaliter humanũ genus ad celũ? ſalutẽ trabeꝛe

poꝛtare.exemplis vcumẽtis ⁊ oꝛationibo dirigeꝛe

⁊ ducere omnes:qui boni inter illos fuerunt nitebã
tur.⁊ nitunt᷑ ad modũ quodãmodo equoꝝ vel alioꝝ
animaliũ que quadrigaʒ poꝛtant ⁊ ducunt:qꝛ ſicut
ipſam quadrigã pcedunt cõbinati.⁊ ipᷣaʒ poſt ſe du
cere nitunt᷑. Ita iſti vite peminẽetia alios pᷣcedebãt.
⁊ ipos quaſi quadrigã vel currũ iſrahel poſt ſe duce/
re nitebant᷑:timẽtes ne currũ vmittẽtes in illã inci
r ent ſententiã: quo ad vuʒ.que habet᷑ Geñ.xliij.
Mon videbitis faciẽ meã: niſi adquxeritis fratrem
veſtrũ minumn vobiſci. Sunt ergo equi omnes bo⸗
ni religioſi:qui a pꝛincipio chꝛiſtianitatis oꝛationi/
bus.ieiunijs.vel quibuſcũq; ſu ffragijs curruʒ iſrael
ad celi ducere conabant᷑:equi dicti ꝓter actus ⁊ cõ
binationis ſimilitudineʒ. ve quibo ꝗſio.li.etymoł.
Equi ab equalitate dicti ſunt:qꝛ ſolebãt olim duo
equi eqlis foꝛme ad trahẽdũ currũ iũgi. Sicad tra
hendũ hoĩes ad celũ.miſit illos binos Luẽ x. Cur⸗

rus vo vel quadriga eſt populꝰquẽ quilibet oꝛdo pꝰ

ſe trahit ad ſalutẽ.in hocergo generalit᷑ omnes ↄue/⸗
niunt.¶ In ſpeciali vo aliquã habent dꝛaʒ:q; ali⸗/
qui currũ iſrael trahere oꝛdinant᷑ conant᷑ oꝛationi
bus hoꝛaꝝ ⁊ miſſarũ quotidie in locis ſuis vccanta/
tionim ⁊ ſanctis meditationibo ? ↄtemplationibo et
ſpiritualibo infra vmum laboꝛib.¶¶ Alij vo his
actũ ſupaddũt laboꝛis coꝛꝑalis. ꝓ mundũ ambulã
tes ad pᷣdicandũ. Sicut illi œ oꝛdine aploꝑ ⁊ e oꝛ⸗
dinibo mendicantiũ. ¶ Habitu vo omnes aliquam
generaliter vt pᷣdictũ eſt:habẽt diuerſitatẽ.¶¶ Cõſi
⁊æxrãdo ergo pꝛimã conditionẽ generalẽ in qua oẽs
cõueniũt.elegãter vident᷑ omnes oꝛdines cũ popu⸗
lo quẽ ducũt fuiſſe pᷣmonſtrati:ꝑ illas quatuoꝛ qua
drigas.æ quibo pᷣdixit ꝓp ha dicẽs Each.vj. Leua⸗
ui oculos meos ⁊ vidi ⁊ ecce quatuoꝛ quadrige egre
dientes de medio duoꝝ montiũ:quia medij ſunt int
vetus ⁊ nouũ teſtamẽtũ:participãtes naturã extre⸗
moꝝ:duʒ ſᷣm vtrũq; vt ebuerũt vixerũt.¶ Conſi⸗
erando vo ſecũdaʒ conditionẽ:in q aliqui ab alijs
differut. Apli ⁊ ſequaces illoꝝ ꝓ mnndũ diſcurren⸗
tes ſignificari videntur:in hoc ꝙ cito poſt dicit:qui
erant robuſtiſſimi exierũt ⁊ querebãt ire ⁊ diſcurre
re peromnẽ terrã:quoꝝ cõmiſſo et auctoꝛitas ꝑ hoc
patet qð ſequit᷑. Et dixit ſupple deus:ite pambula
te terra:quoꝝ obediẽtia ⁊ actus ſpecialis ⁊ laboꝛio⸗
ſus ⁊ vtilis valde:in quo ab alijs diſtinguũtur:oſtẽ⸗
duntur p hoc qõ ſtatim ſequit. Et ꝓpambulauerunt
eam.Et vocauit me:⁊ locutꝰeſt ad me dicens. Ecce
ni egrediunt᷑ in texrã aquilonis requieſcere fecerũt
ſpirirũ meũ in terra aquilonis. Ecce magna ambn⸗
lationis illoꝝ vtilitas:quia requieſcere fecerũt ſpm̃
ſuũ:⁊ ſpirituſanctũ vei in terra aquilonis.Ad lr̃am
vominiũ tartaroꝝ:⁊ regnũ ꝑſidis et imp eriũ trepa-
ſũdanũ ſuper mare magnũ ad partẽ mũdi ſunt aqͥ-
lonarẽ. In qua pte fratres pegrinãtes ꝓ xpᷣo in mul
tis animabo ſpiritũſanctũ fecerunt ſuo quieſcere mi
niſterio:qꝛ ſua pᷣdicatione innũerã multirudinẽ ad
fidẽ chꝛiſti ĩ illis ꝓꝑtibb auerterũt:a qua pegrinatio⸗
ne ire aletra alianali impedire nitunt᷑ pᷣpoſitum
pharaonis.⁊ quibo pᷣtactũ eſt. YJ. ij xiij Conſiderã
vo inſuꝑ terciã illoꝝ conditionẽ: in qua habitũ oẽs
habent dinerſuʒz: vident᷑ oſtenſi fuiſſe:in hoc ꝙ in eo
dem capitulo continet᷑:in quo ſic dicit᷑:in quadriga
Penn equi rufi. Pꝛimi nãq; oꝛdinis uete apoſto⸗
i:rufi erant ſanguine martyrij: ꝓter ſanguinis nã⸗
qᷓ; effuſionẽ.rubꝛũ eſt indumentũ tuuʒ o petre:cum
maioꝛi parte collegio tuo. Sequaces vo illoꝛum

rubicũdi ſũt igne charitatis:que eos ꝑ mũdũ diſcuꝛ

R D.

rexe facit ſalute pꝛoximox. Iſti magnaz poſt eos

duyrerunt ⁊ ducũt quadrigã ſaluandoꝝ.i.multitu/

din em chꝛiſtianoꝑ:qui ſicut dicit᷑ ad Eph.ij.ſuper⸗
edificati ſuꝑ fundamentũ aploꝝ⸗ X. Beqͥ⸗
bea

A . .

tur.in quadriga ſecũda equinigri.

fuiſſe credit᷑: imediatioꝛ oꝛdim aploꝝ væ oꝛdinibus
appꝛobatis:in quo adoꝛãt regẽ regũ cũ equis ⁊ cur
ribus: Eʒ ech.xxvj. Sequit᷑ In quadrige tercia eqͥ
albi.i. aſterciẽſes ⁊ pᷣmonſtratenſes:Apoc.vj. Ecce
equus albo ⁊ qui ſedebat ſuꝑ eũ exiuit vincẽs vt vin

1. beatꝰ? Wenedi⸗
ctus ? beatꝰ Oregoꝛiꝰ alij ve oꝛdine illo quipximꝰ

ceret. Sequit᷑.in quarta equi varij ⁊ foꝛtes.i.paupe

res mẽdicantes.varij habitu:foꝛtes ⁊ veloces ſpñ et
feruoꝛe ? laboꝛe in ambulando ⁊ ppᷣdicando.æ quit
Hieremie.iiij. Velocioꝛes a qͥlis equi illiꝰ. Et Aba
chuc.j. Velocioꝛes pardis equteius:qꝛ ſunt quaſi
Paera equites diſcurretes.ij. Adachab.v. BGuri ri⸗
gidi in Perearo expugnatõe. Juxta illud Eſaie. v.
Vngule equoꝝ vt ſilex:ſi tamẽ non claudicauerint
vno pede terrã foꝛtiter pꝛemẽdo.i.veritateʒ intelle/
ctu ſane intelligẽdo. Et alio pede terrã nõ tangen⸗
D. hoc eſt veritatẽ quaʒ intelligunt nõ opando nec
alijs efficaciter oſtẽdendo. ve quoꝝ quolibʒ Each.

ix. Riſpergã quadiigã w effraim: equũ v bieruſa

lem. Oe qut pꝛedictiequi homiĩes in oꝛdinibo veo xe
ſermientes ſignificẽt. patet ꝑ hoc qð ibidẽ Each. vj
ſtatim ſubdi᷑ ꝓpha qui queſiuit ve pᷣdictis qui eſ
ſent:⁊ œ reſpõſione ſibi facta. Et reſpondi inquitꝓ
ppera 7 dixi ad angelũ qui loquebat᷑ in me:quiſunt
i vne mi. Et reſpõdit angelus ⁊ ait ad me. Iſtiqᷓ⸗
tuoꝛ ſunt venti celi qui egrediũtur:vt ſtent coꝛã w⸗
minatoꝛe oĩs terre.xæ quibo Each.x. Poſuit eos q̃ſi
equũ gloꝛie ſue in bello:⁊ ad hoc armant᷑:videãt ta⸗
men ꝙ arma illa nõ male poꝛtent. Gicut illi. Y. vij.
vj.cum ſequẽti. ¶ tum ad ſecunda partẽ buiꝰar⸗
ticuli ꝙ eedẽ religiones ſint in nouo teſtamẽto oſtẽ
ſi ⁊ expꝛeſſi:qtum ad tpis vocationẽ ⁊ oꝑationẽ.vi⸗
ctur Math.xx. vbi pꝛimo mane miſit in vineã ſuaz
apłos:hoꝛa tercia benedictũ cũ regula ⁊ oꝛdine ſuo:
beatũ Augu.cũ regula ⁊ oꝛdine ſuo. In hachoꝛa
ſpirituſſanctꝰ abundãter datus eſt: quia in diebus
ſuis emanauerũt puteiaquarũ. quaſimare adim⸗
pleti ſunt:Ecci.l. Hoꝛa ſexta pᷣmõſtratẽſes ⁊ ciſter⸗
cienſes. Hoꝛa nona oꝛdines miſit paupeꝝ: qui bene
ſignificant᷑ ꝑ Petrũ et Johannẽ qui aſcenderũtas
hoꝛã oꝛationis nonã.:Act᷑.iij. Nõ habẽtes aurũ ne⸗
argentũ:ſed virtutẽ curãdi⁊ ſanãdi ſpũaliter in⸗
irmos. Hoza vndecimg introducet quos ipᷣe nouit
Ecce oꝛdinũ vocatio:quoꝝ actuʒ voluit chꝛiſtꝰ eſſe

vinee ſpũalis.i.eccleſie culturã:ad omnes illoꝝ ⁊ ſin
gulos dicens:ite ⁊ vos in vineã meã Math.xx.quia
religio mda ? imaculata: hec eſt viſitare pupilios
7 viduas in tribulatõne eoꝝ: Jacobi.j.
Quã quideʒ religionẽ in omni oꝛdine maculant
ex moꝛdinata a ffectione ⁊ eius ſequela.que multuʒ
anhelant ad officia dignitates quales in ſtatn vel
oꝛdine ſuo vident poſſibiles. Talium nanq; inteẽtio
ſeu affectio eſt obedientie exemptio:cathedre peſti⸗
lentie ſeſſio. vocari ab homib rabbi: habere pmos
recubitus in cenis:⁊ ſalutationes in foꝛo:a thꝛonuʒ
iudicũ poſſidere.gaudere cũ gaudentibo:ſed nõ fle⸗
re cũ flentib. Hi ideo nidũ ſuũ maculant:qꝛ ſubeſſe
nõ ſuſtinent: pᷣeſſe nõ noꝛunt: ſuperioꝛib inobedien
tes:inferioꝛibi impoꝛtabiles.quia ſũt impoꝛtuni vt

Arxrꝰ.xvj.

xlix.

accipiant. inquieti wnec accipiant. quia auertente

te faciẽ ⁊ nihil eis dante turbabũtur. ingrati cũ ac⸗

ceperint.⁊ tamẽ ablata colligũt.nihil interrogãtes

pꝛopter cõſciẽtias gens intractabilis.ſubijci neſca
niſi cũ non valet reſiſtere wcuerũt linguas ſuas lo⸗

qui grãdia cũ operent exigua. Bicut reges gentium

incönenlenti pſtato.
mſnnn⸗ imaſt caime nennt⸗
ſinpoloꝛem erpone unkeſſeſleba
. bfing ing gone deu n
tempusſen fauoꝛe; Cpoſitifiuntalis
ſcentig parter: opinione.? erßfin
nun vlterus n ſinitanguſtiaretmen
lantes inarciitnequiidi videlice ef
piunt .heincipio melio rfine ignora
cntem literatur babentts. qul ufer
tis ſennnio. erabominabiles faciſt
ſns percicit babylonſaennenomẽ⸗
dunm vmbum panltans no tamn ron
lopſeqũtur longius fugiotab aſem.
ategque dilerenut ine olo gutier ſa
E ugeln amieaatnutgnan
ſhoilter cotingat quiſpirituale hie
ſenelineis dſtntenit contta di defenl
leticionditem reedificunt ditam ares
ſomido: ai Beneceönincäürurteſtine
layliradiualln. Pugerin uitmev
naſenesludinomuseſtſrlladamusg
dit ſllba ggo aſeiz wdit puramen
nerenopoſleg mihieriſta ianozanrt
et es Aexlltaignoꝛanni
mninet gbinoönoci eſto puenleo ine
ilnſonaiſtacöponns noͤeſtioe 4
Ucentz ſunplicig hanfenez .
ſunplicia bonitate Etiz;
neAlbenſancüerat ptſufficn

Celns alt dme ſti,
tgiütnnptſtenteni,
dTach, eſitengäſ
bocarmark wideitth,
Dortent Giantili ) Fi.
nadſeonndäpartebugr⸗
intinnond teſtametodſt
9pocatione v0patione i⸗
omanemiſtin pineiſine;
cüci fegvlezordtneſno:
Poꝛdineſno. In hachorn
datus eſt ula in diebus
tani ,aſimareogim⸗
rmomoͤſtroteſes aſter⸗
lrnarge lale
hannc qui aſcenderitad
nohehitnunie⸗
tia nidiſpbaliterin⸗
ndurn ſ
acru; Mluitchuſt eſe
rurz adommesiloprin
nine n,ng
bereſttlitne htil
ne achi
inomnionne
rensſtltmlii
itiresgulginſntt

miurllſe nn
tlngnnoſnunn
ugannit

nuclur Mn.

Art xv
l.

Neligio

wminãt᷑ pauperũ ſubditoꝝ. Illos ↄtra quos ſuſpi
cationibo moꝛdent᷑: in omnẽ ventum diſpergũt:fit⸗
qʒ facultas agendi ꝓ libitu.⁊ nemo dicit:cur hoc fe⸗
ciſti.pſunt omnibo pſunt paucis.Capite eis inclina
tur.dicẽdo:aue rabbi. Coꝛde ſimul cogitat᷑: vah qᷣ
ſtruis templũ vi. ſuſurratas velationes recipiũt
ab his qui verent᷑ palam dicereꝙ in aure ſuſurrant
ſubditis onera grania imponũt ⁊ impoꝛtabilia nec

Vumni digito ea ſuppoꝛtãt.huius vana eſt religio:
acobi. j.

ij ¶ Hoꝝ vo actus ẽ indiuidua colligere diligẽter 7 cu

ſtodire: vniuerſaliba parũ curare. eſſe in appꝛopa
tis parci.in ↄmunibo ꝓdigi.in cauſa rei cois anxij:in
cura rei familiaris hylares:in pᷣma ſe impꝛobe excu⸗
ſant.in ſecũda licentiã impoꝛtune extoꝛquẽt:in ſtu⸗
dijs vani.opiniones nõ moꝛes ſed nouioꝛes ⁊ vanio
res ſectantes: ciſternas vacuas fodientes telas ara⸗
nearn teyentes.œ quibo nihil ſupeſt niſi afflictio ſpi
ritus:euiſceratio mentis:enacuatio gratie. Hi iugi⸗
ter inter ſe contendũt.nõ quis dignioꝛ:ſed quis ãno
ſioꝛ ⁊ pꝛioꝛ ad magiſteriũ habeatur dũq; plus oculꝰ
ad patriã habet᷑ rannos.qᷓ ad ſcientiã ⁊ moꝛes.ſur⸗
gunt annoſi indocti:quoꝝ anni multi actus ſtulti
cathedra rapiunt magiſtralẽ.⁊ digni turpit᷑ poſt⸗
ponũtur.O em̃ patria vel etas vel tempus longum
ſtudendi clericũ faciat ſtrenuũ.nullius conſulta ſin
ceriſis vel cuinſq ratio admittit oꝛdinata.¶ Woc
ergo incõuenienti vſitato.ad talem vuenit quoꝛũ⸗
dam ſtatus famoſoꝝ clericoꝝ inopiam. vt qui dum
ſm valoꝛem exponebant᷑:eſſe ſolebant vniuerſitatũ
⁊regnoꝝ fama floꝛes ⁊ gloꝛia. Deu ſᷣm patniam vel
tempus ſeu fauoꝛeʒ expoſiti fiunt alijs inferioꝛes:in
ſcientia pariter⁊ opinione.⁊ vt erpᷣſſius exeat ꝓto⸗
tum vlterius nõ ſinit anguſtia retineri ꝓpter amn bu
lantes in circũitu:qui ibi videlicet deſinũt vbi inci⸗
piunt ꝓ pꝛincipio medio ⁊ fine ignoꝛantiã.⁊ ſuffici⸗
entem illitera turã habentes.qui vefecerũt ſcrutan/
tes ſcrutinio. et abominabiles facti ſunt in ſtudis
ſuis.perdidit babylon ſcientie nomẽ ⁊ famam: fitq;
vt dum vmbꝛam vanitatis nõ tam vanius ꝙᷓ inſani
us ꝑſequũtur.longius fugiat ab eiſdem.⁊ ipᷣi vani ſi
cut ea que dilexerũt ſine oleo gratie ⁊ ſcientie lumĩe
cum lampadibo vacuis vacui relinquent. Mec mirũ
ſi his exiliter cõtingat:qui ſpiritualẽ hiericho quaʒ
ſemel in eis veſtruxerũt. contra vei vfenſionẽ 1 ma⸗
ledictionẽ:iterũ reedificant.vitam circa inania con
ſumẽdo:qui Senece cõuincũtur teſtimonio epiſto⸗
la.xlix.ad lucilluʒ. OPudet inquit me vt in re tamſe-
ria ſenes ludimꝰmus eſt ſyllaba.mus aũt caſeum ro
dit. ſyllaba ergo caſeuʒ rodit.puta me nũc iſtuv ſol⸗
uere nõ poſſe:q mihiex iſta ignoꝛantia periculũ im
minet:qd incõmodũ eſt:o pueriles ineptias.qͥd mi⸗
hi luſoꝛia iſta cõponis:nõ eſt iocandi locus: aperta
cent ⁊ ſimplicia bonitatẽ.Etiaʒ ſi multũ ſuꝑeſſet
etatis ꝑce diſpenſandũ erat:vt ſufficeret neceſſarijs
nunc vo que vementia eſt ſupuacua dicere in tanta
tempoꝛis egerlare Faen i epla. xlix Qõð inquit nõ
pꝓdidiſti habes.coꝛnua nõ ꝓdidiſti.ergo coꝛnua ha⸗
bes. Non vaco ad iſtas ineptias. ingens in manibꝰ
negociñ eſt:quid agã. moꝛs me ſequit᷑.vita fugit.ad
uerſus hec me wce:effice vt ego m oꝛtẽ non timesã:et
vita mea nõ effugiat. Idẽ in epla.xvj. dicit tales eẽ
quales amẽtes:qui ciuitate obſeſſa ⁊ ſenib atq; mu
lieribo cum ceteris ſollicitis circa ſuã ſalutẽ ipᷣi circa
vanas vacãt queſtiũculas. Ideʒ epla.lxxxvij. Scis
ue recta ſit linea:qͥd tibiꝓdeſt:ſi qð in vita rectuzʒ
ſr ignoꝛas. Sic in muſica que wcet vocis modiſica
tionẽ.Sic in geometria:q;̃ e mẽſuratõe eſt ⁊cc. Iſta
nãq; liberaliũ artiũ oſectatio moleſtos intẽpeſtuo⸗
ſos verboſos ſibi placẽtes facit:quare q̊ liberalibus

Pv.

ſtuqijs filios erudimꝰ:nõ quia vtutẽ dare pñt:ſ qe
animũ ad accipiendã virtutẽ pparant.
¶ODõ minus in opere oſtendũt illi. equib in p̃s.
lxxvij. vefecerũt in vanitate dies eoꝛum: qui videli
cet totam vel magnã vite ſue partem in talibo conſu
munt:quoꝝ tamen victus eſt licatioꝛ: et veſtis vt
frequenter pᷣcioſioꝛ. Jpſi nãq; qui patres eſſe debe⸗
rent pauperuʒ: duces celeſtis militie:? foꝛma gre⸗
gis in bonis exẽplis ⁊ operibo penitẽtie ſocijs in ſan
guine ⁊ cede verſãtibo:cibos cupiũt vlicatos ⁊ ſom-
nos capiunt matutinos.Alijs inꝙᷓ; nocte dieq; cura
Puigili feſtinantibo redimere tempus:qm dies mali
ſunt:nõ tam multiplicit᷑:qᷓ etiã ſalubꝛiteropando.
⁊ vſq; ad vite veſperam oꝑationẽ continuãdo. Illi
ecõtrario ⁊ longas noctes wꝛmitãdo conſumũt:⁊ di
es fabulãdo pagũt ocioſos:in cenis angularibo fer⸗
cula ferculis apponũt᷑: illiqui poꝛtãt pondus diei
7 eſtus.penuriã patiunt᷑. Sicq; inter illos ludus di
uiditur:vt duʒ iudas ci loculis iunenis.i foꝛtis bel
qui omnia vuoꝛat qui famelicus cibũ ſaciatꝰfamẽ
fameſcit:ſemꝑ wlens ð væfectu cibi vel ſacculi.ſicut
patet.h.v.arti.ix.ebꝛius eſt ⁊ potens crapulatꝰ. Pe
trus aũt ⁊ Johãnes.i.bilis ⁊ pauꝑ quibo nõ eſt au
rum vel argentũ.famẽ vt canes patiunt᷑. Sicq; agi-
tur vt cõuenientibo vobis in vnu non eſt cena infir⸗
mantis coꝛpoꝛis ruinas reficere ꝓ cõmodo: ſed car⸗
nis luxuriantis curã pficere in eſiderio.licata ni⸗
mis medicina pꝛius alligariꝙ; vulnerari. membꝛuʒ
non pcuſſum plangere fouerevnguẽrovbi nõ wolet:
emplaſtrũ apponere vbi ſciſſura nõ pcedit. ſed poſt᷑
ſequit᷑ quia ꝓpter crapulã multi perierũt et in mul⸗
tis eſcis erit infirmitas:qð minus aduertũt ſue car
ni: tamimpꝛouide ꝓuidentes ⁊ indiſcrete.nõ ad ne/
ceſſitatem ſed ad ſuꝑ fluitatẽ circa quã explendã dũ

pꝛandijs incũbunt longioꝛib: ne qð abſit feſtina co

meſtione iudeiʒare videant᷑:non ſoluʒ fauces cibos:
ſed ⁊ aures ⁊ rumoꝛes ſitiunt.nõ minus altos ? con⸗
fuſos ꝙᷓ vanos ⁊ fabuloſos:a q̃ntuʒ oꝛa dapibo.tãtũ
lingue vetractionib occupant᷑: poſtqꝙᷓ ſeſſum eſt co⸗
megere vel bibere ꝑ villam vel hoꝛtũ feſtinãt diſcur
rere.Gedit inquit populus mãducare ⁊ bibere⁊ ſur
rexerunt ludere.vt ſacco artius vpꝛeſſo et compᷣſſo.
locus fiat cene. Quos rephendit Berñ. in epiſtola
ad dñm abbatẽ:dicens. Que ẽ hec ſecuritas fratres
inter frendentiũ vndiq; hoſtium haſtas.⁊ circũuo⸗
lantia ſpicula ꝓijcere arma:⁊ pꝛãdijs incubare lau⸗
tioꝛib:aut molli volutari lecto.qualis eſt hecigna
nia o milites.⁊ quale periculum.ſicut patet. A. viij.
xiiij Talibus impꝛoperat᷑ anmerIII. Nũquio
fratres veſtri ibunt ad pugnam:⁊ vos
Quibo ſalubꝛius eſſet reſpondere.ſicut ipi reſpon⸗
erunt. Moſipſi armati ⁊ accinctipergemus ad pꝛe-
lium ante filios iſrael:vnec introducamꝰ ipſos as
loca ſua. Ne eis contingat qð contigit lucifero:qui
ſolus ſedere voluit.ſicut dixit Eſaie xiuij. Gedeboĩ
monte teſtamẽti. Et quid er hoc ſequebat᷑: patet ꝓ
hoc qð ſubiungit. In infernũ vtraheris.Aaron eĩ

ic ſedebitis

Ar xviij.
lj.

tempoꝛe vindicte non ſedit: nec wꝛmitabat:ſed ſte⸗

tit inter moꝛtuos ⁊ viuentes thuribulo in manu ac⸗
cepto: Numeri.xvj. SGic religioſi inrer peccatoꝛes:⁊
cum in thuribulo oꝛationis ⁊ pdicationis:ne ſpe⸗
culatoꝛ wꝛmiẽs pᷣcipitet᷑. tum ad ſecundã partẽ
huius articuli vanis non tegumentũ nuditatis:ſed
oꝛnamentũ appetit᷑ vanitatis.querit᷑ ad induendũ:
non qð vtilins ſed qð ſubtilius ⁊ nitidius ve inueni
tur:non q frigus repellat:ſed qð ſuperbire compet
lat:qð per mollem tactũ mulceat. ⁊ per coloꝛes ocu
los attrahat intuentium:non qo vtilius poteſt ob⸗
ſeruari. ſed qð venuſtius et vanius oſtentari. Non
enim ille quem oꝛe⁊ vita oſtendere væberent.i.chꝛi⸗

Art᷑ xix.
liij.

Exemp.

liiij.

„ „ .
RKeligio
ſtus ſummꝰ paſtoꝛ:cuiꝰgregis cuſtodes eſſe veberẽt:
talibus legit᷑ fuiſſe indutus oꝛnamẽtis: nec vectus
equo vel ſtipatus baiulo mãticã poꝛtante. etrus
etiam ⁊ omnes oꝛdinuʒ fundatoꝛes ſine tali ſatis
crediderũt poſſe implere falutare mandatũ.quo di
citur. Si amas me paſce oues meas Joh. xxj. Di er
ſe vos contraniũ in omnibv cõmittitis. reſtat ꝙ iaʒ
it ſeruus maioꝛ dño ſuo: et diſcipulus ſupꝛa magi⸗
ſtrum. Et ꝙ in his hi quihmõiſi unt potius ſint im-
peoperatoꝛes et vſtructoꝛes ꝙᷓ religionis oſtenſo⸗
res:quia illũ habitum quireligionis ſignũ quondã
fuit ſpeciale:nuncin ſignũ geſtant ſuperbie: miles ⁊
monachus ex eodem ſibi partiũtur capã ? caligam
cum talibo inſignijs chꝛiſti:humilitatẽ pꝛedicãt.vei
iuſticias enarrant. eccleſie teſtamentũ aſſumunt di
latant capucia? philateria. magnificant fimbꝛias.
ſtringunt manicas. trabunt tunicas. rugant capas
oꝛnant latera ꝓdunt laqueata iocalla. oſtentant ſu
daniola munuſcula et dmm ſiccurrũt ad capitula:
plus loci illiꝰambitio ꝙᷓ æuotio terit limĩa. ¶ Ged
inquiũt.nũquid v veſtib cura eſt o: æ non magis
⁊æ moꝛibo nec in habitu ẽ religio:ſed in coꝛde.ac foꝛ⸗
ma hec veſtiũ vfoꝛmitatis mentiũ ⁊ moꝛum eſt in⸗
dicium. y coꝛdis ſine dubio theſauro ꝓcedit quic-
quid foꝛis apparet vicioꝝ. Vanuʒ coꝛ vanitatis no
tam ingerit coꝛpoꝛi.⁊ exterioꝛ ſuꝑfluitas:et curioſi⸗
tas interioꝛis certiſſimũ eſt ſignum vanitatis.mol⸗
lia indumẽta molliciẽ indicant animi:⁊non tm̃ cn⸗
raret coꝛpis cultus.niſi pꝛius neglecta fuiſſet mens
inculta virtutib. ab illis qui ſe huicnequã confoꝛ⸗
mant ſeculo.⁊ cõmixti ſunt inter gentes ⁊ didicerũt

opꝑpa eoꝝ.Contra quos vide. H ij rii. Et. O. vij.
glo.

arti. vlt.ergo hoꝝ vana eſt religi =
uis vanũ nõ diceret paupratis nomen: vbi ex
tanto faſtu ⁊ expenſis ꝓclamant᷑ inceptiones ſcribũ
tur ſ̃e:multi ad cenam vocant᷑ inceptoꝛis:et ſi qui⸗

m talis e anorainekzl impoſterũ ambicio⸗
are: occaſiones querũ

ſis patrociniũ non poteritpᷣ
tur non cõparendi: nec p ſe nec ꝑ pꝛocuratoꝛẽ ſuffi⸗
cienter inſtructũ. Ei vo cuiꝰ fama:licet vana tñ ce⸗
lebꝛis haber᷑. v tota curritur ꝓuincia. terra operit
quaſi locuſtis.replent᷑ hoſpicia. narrãtur rumoꝛes.
diſputat᷑ æ partibo honoꝛant᷑ amici.ſcãdaliʒantur
inimici. inirant᷑ omnes. obloquũtur nobiles tale a
pauperibo freri phaſe.qð ipſi ſinemagno diſpendio
ſe facere poſſe diffident᷑.aſſerentes illos abuti nomi
ne pauptatis in ſupbiam:⁊ ꝙ minoꝛẽ continet veri⸗
tatem dictũ quo ſe paupes afſerunt. Quidam nãq;
nobilis obijcere ſolebat. vel ꝙ, mẽdaces erãt ſe pau⸗/
peres aſſerẽtes. vel latrones.vt tot expẽſas p latro⸗
ciniũ acquirerẽt. Jpſis vo ↄgregatis in diuinis offi
cijs quãta ſit negligetia patet.cũ ſacris vigids au
a

ciſſimi vix intereſſe dignent᷑: ad ſacra miſſarũ ſolẽ⸗

nia ad ludendũ.ad nidendum. z ad cachinnã magis
ꝙᷓ ad pſallenduʒ congregari videant᷑: dicam quo
mali ſeu diſſoluti rident. æuotilugent. dicq inquazʒ
plane vt wlens: ſed amãs amẽs tamẽ magis videar
ſed ei qui nõ amat ⁊ qui vim nõ ſentit amoꝛis.ſi ta⸗
mẽ dici libeat.quo vefluũt in ↄmeſſationibo ebꝛie⸗
tatibo. in cubiliond dicam in unpudicitijs. vt iam
cetus clericoꝝ putent᷑ pꝛoſtihula laſciuoꝝ. ꝛ cõcilia
bulum hiſtrionũ: qꝛ ibiremiſſio ſocietas. effuſio li⸗
beralitas loquacitas affabilitas. cachĩnatio 1 wri⸗
ſio iocunditas. mollicies nitoꝛ veſtimentoꝝ hone
ſtas vocat᷑ ſeu nücupat᷑. Di ad hoc amicoꝛũ marſu⸗
pia exhauriũtur:ſi ſic beneficia pꝛincipũ elemoſyne
pauperũ.ĩmo ſanguinis ĩmacuſati agni pꝛeci diſſi
patur:nõne iniqui ſunt cetꝰ veſtri: Eſaie.j.¶ Mũ⸗/
diales vo qui multũ mirant᷑ ſciſcitant᷑:qnomõ ta⸗
lis faſtus inter ꝗphas. Jgnoꝛant plane:quõ de ſum

PR v.

ptiboegenoꝝ ſic ventrib ſeruiũt guloſoꝝ:quomõ li

ber tunica obligant᷑ vel vendũtur eunntis ? dantis:
quomõ pecunia mutuat᷑:ne nihil dando inimicus
ceſaris videat᷑:et vt ab illo qui dati pᷣteritiimemoꝛ
eſſe nõ poſſet:qui ⁊ futurũ ſperat.diſſolutus ſuppoꝛ

tetur vel indignus ꝓmoueat᷑:ſicq; dum ſuperbit im

pius incendit Baner ſt libꝛoꝝ quos antiqui ſã⸗
ctipatres ? pdeceſſoꝛes ↄgregauerũt alienatio. Mã
ſiin libꝛaria libꝛi inuenti fuerint duplicati:vnũne/
ceſſe eſt in obſequiũ inceptoꝛis: qui ad conuentũ il⸗
lum ptinere dinoſcit pꝛo pecunia alienare:qui dum
tempoꝛibo ſuis: iteru non vuplicant᷑.ſuis obſequũ⸗
tur ſucceſſoꝛit:quos a tali venditionis ſollicitudi-
ne pᷣſeruant in euũ. Pꝛo eo ſinon pudet ineptiarũ
cur non piget expenſarũ laboꝛum ⁊ futurarũ pena

rum.quid pꝛoderit in ſeculo eis vanitates reiau⸗

ſe hominuʒ: ſi adhuc in monaſterio vanitates ſuſti⸗
nent emonũ. Mon ſatis em̃ intereſt vtrũ poꝛtioneʒ
ſuam recipient cũ puerſis hominibo.an cũ vmoni⸗
bus.quoꝝ indifferens erit dãnatio ignis eternꝰ.Et

lv.

ſi mentio fiat ve erroꝛe pᷣdicto extirpando:abſit in⸗

quiũt.non vcet: tꝑi non cõgruit: oꝛdininoſtro non
coõuenit:quã in ſcholis geramꝰfamã attendito:et de
placito ſeu honoꝛe dei vltima fit mentio. ꝓiactura

animarũ:pꝛo ruina wmoꝝ ⁊ penuria fratrum leuis

fit cctatio:niſi qð ſublime eſt.hoc ſalutare dicamꝰ

7q gloꝛiã redolet. hoc iuſtuʒ teneatur. Sane inter
hec mirari poterũt quicanſas ignoꝛant erroꝛis: cuz
regularis auctoꝛitas fratribo indulta ſit vicia coꝛri⸗
gendi.qua fronte.quo ſpiritu.quoue inſtinctu tam
enoꝛmia iqe noroli diſſimulat incoꝛrecta:niſi foꝛ
te ſi Diaers as eſſet. nemo fidenter repᷣhendit:in q
ſe eſſe irrep
tatis eſt in quo quis ſibi indulget.alijs nõ vehemen
ter iraſci.¶ Quoꝝ erga vita via vebuit eſſe vite: oñ
exemplum in ſuis actiboſtendunt erroꝛũ: ceci facti
ſunt duces cecoꝛũ.t vbi omnes ſoꝛdent.vnius fe⸗
toꝛ minume ſentit᷑. O inſenſati pꝛelati. gquis vos in⸗
faſcinauit nõ obedire veritan? Ubi nuc gladius le
ui. elus Gymeonis: vbi feruoꝛ moyſi:qui wmeſti⸗
cis ſuis nõ pepercit peccantib: vbi pugio phinees:
qui ſancta emulatione wũ placauit iratum. Emn⸗
lamini ergo o patres: emulamini vias wmini.a iu⸗
ſticias veinoſtri:vum tempus eſt faciendi. vt eis re⸗
ſiſtatur:quoꝝ faſtus ſtatum veſtrũ diſſipat⁊ vcolo
rat. Sic vtiq; ⁊ veſtre fame ⁊ oꝛdinis non modiceꝓ
ficietis vtilitati ⁊ obmuteſcere facietis oꝛa hominũ
malignoꝝ. . =
Aquibus moꝛũ erroꝛib ſi ceſſare noluerit: finis
erit hominũ venſio:i abiectio.⁊ induratis eterna
timenda eſt dãnatio. O em̃ hominũ ſequit᷑ riſio.
patet.quia v latebꝛis pauptatis falleratum ⁊ miti⸗
dum pꝓſilientẽ in publicũ.omnes notant ⁊ cachĩnã⸗
te labio vrident: obliquo ſydere intuentes. oſten
dunt digito cunctis nota bilẽ. Si vo ſtatus ſui ĩme
moꝛes in apparatus laſciuia.in geſtus inſolẽtia. in
faſtus iactantia. in p̃dicta narratione⸗ diſputatio⸗
ne imꝑtinente: interioꝛis homĩs oſtendant inſaniã
quis eos tanꝙ; ſtultos nõ irridebit:qui dimiſo po⸗
mo.i.mundo.eius retineant vermẽ.i. ſuperbiam. in
omnibo pdictis oĩa quippe bona coꝛruptibilia ha⸗
bent vermẽ:⁊ mũdi vermis eſt ſupbia: quã pꝛedicti
retinẽt mundũ vrelinquẽtes. Begquitur ſecũda
pars huius articuli:vi videlicet deiectio:qm vt ait
pocta. Frangit veus omnẽ ſuperbuʒ. alta cadũt.in⸗
flata crepant. tumefacta pᷣm unt᷑. deſcẽdent acheron
tis ad vndas a turre babelad ima. Quia pleriq; ad
honoꝛes anrie aſcẽdere nitunt᷑ conant᷑ incaſſum:qꝛ
dum oꝛdiunt᷑ ſuccidũt᷑ moꝛiunt᷑ vel impediũr: qͥ in⸗
ania meditãt᷑ ſtulto laboꝛeↄſumũt᷑.qꝛ diẽ ps.lxxij.

enſibilẽ non confidit:ſi quidẽ humani⸗

lvij.

taccipit guiu
r en nAnc Noagomim

ſant
eapijt/j nbilp omore mi ſen i
,fotius fni gemore mun uann
ſtatem es geatisoblatiſicut aliqf
crüt ſpter equosr famolos cumgun
runtmoran qui Ecis Eſtme
infra Geruos equites 1 peindpes.
imitiuioꝛcinis ambulantes:qusſiſen
In quiby ſi r bonis erpenderetpan
nalilv eſſet tolerabile malü w bo⸗
ſum No em multũ viget intereſſe ix
bulont nam latũ: interillooqdici
buloredum veniutad cunde temmin
henflliomz. dantequs Quißponn
il e ilenuguc urn
Ouncſsſntſtillud Aath. enij. Gevobi⸗
iaitennitto poenteqe poenſisn
Nammansmentä rancti aminumſtr
onceuſrauinlabauin contndut,
Penſisſubcinisingonidd ducts tctt

cenſcantliit giunenteg: denorat

nnad fünnlätironectuntifc,
eſſe nemoficenter ßencitini
iblinanconfiitiignicihunant
guis ſbiinanlgerallsn ehenen
Moperga vita via wbutteſſepitedi
nis tioſtenduntenoi caft
Ni Etyvbiomnnes ſothant Pnins ⸗
ni. Oinſenſonpreleti. s roolhy
dalire rentun: binicglocisle
nis:pbifemormopſin wnneſt⸗
atpeccantiv: phipugiophinecs:
none wiplocautimtum. Enn⸗
rw: emylomini ins winihl u⸗
um tempys eſtfacteni vt eis ⸗
sſtatun veſtrü diſſiat wcolo
ſrefame ordinisnon mocice⸗
obunutecerefaatnis ahommini

ü enditpſiceſneoleit inb Nn

ſio isbiection incufatisetem
io Geßͤhominiſegni:nſi
cbnsobgtotuftleentun nit⸗
oubleñomnesnotint tarhini⸗
bluſl innin
tonotubll. menii
nia in geſtus nſoleiin
nlſininln alen rnn,
nicita norwwtioner n⸗
inanenincriſii
z naebitotint ſo
maebltt .

nnnent uni pl
anlopebonn con l ier
guntecſliultihrtli
init Sel hiu⸗ l
llni⸗ icet n 3
kanniſtni, run
Inunt cgente
e ninn ai
nimnt conl i i/
aamink utinin ift.
iborznmiig
0

6

lviij.

lx.

Arꝰ.xxj.
lrj.

Keligio
Beieciſti eos dum alleua rent ethec quidẽ luſta vi
detur ciectio: om̃i rõni ↄſona vxtre excelſi muta-⸗
tio:vt dũ oꝛdo humilis in oculis ſuis caput ↄſtitue/
retur in tribubo iſrł. Sicut ſaul ſuꝑ gentes et regna
vt euelleret edificaret⸗ plantaret:dum viq; poſuit ĩ
eo ſpẽ ſuam ⁊ nõ in foꝛtitudine equi voluntatẽ ha⸗
bebat:tꝑalibi abundabat auxilijs: et ſpũalibo auct
fuit incremẽtis.At vbi dicere inceperũt cũ pfidis iu
deis: ad equos fugiemꝰ ſuꝑ velo ces aſcendem⸗:vſa.
x. Et ad capla alia loca ꝓ mundũ eqtabimꝰ. Jp̃i
obligati ſunt et ceciderũt:pᷣs.xix.ſicoñſum eſt ſupra.
P. iij.xxvj. Ded dicent ꝙ; tꝑa mutant᷑ 7 hoĩes cæteri
oꝛant᷑? ꝙ charitas in coꝛdibo refriguit multoꝝ: ⁊iõ
tam ꝙ certis locis ꝙ etiã ꝓ pſonis ad loca diſtantia
euntib opoꝛtet iſtis temꝑii ↄtriburionẽ facẽ.Qni

bus ridet᷑: ſicut tpa veterioꝛant᷑ illis qͥ ↄtributio

nem petũt:ita etiã illis a quibo petunt᷑: tempoꝝ ;̊ pe
nuriã: ſi ⁊ pꝛioꝛẽ copiã loca inter ſe diuidãt⸗ qua⸗
numiter poꝛtent ꝓpꝛio regimini vrelicta. Perſone
vo ad loca diſtantia miſſe ↄtnibutõne nõ indigerẽt:
ſi antiquoꝝ patrũ:qͥ pꝛimitꝰnõ tm̃ oꝛdines:h̊ fotam
eccliam ecoꝛauerũt in peditando medicando ſe⸗

mitas ſequerent᷑. em nõ recipiunt ꝙ amoꝛe vei:h

multa expendant/experto crede mgro:ſciens ꝓ certo

ꝙ hoc vfectũ nõ arguit in illis:p quos tranſeũt: ſed
vfectũ humilitatis in his qͥ n petũt. Om̃is nãq; qͥ
petit accipit:⁊ qui querit inuenit:2 pulſanti aperiet᷑

Aath. vij. Zu. xj. ¶ Qõ ergo miruʒ ſinihil gratis

accipiũt/qͥ mihil ꝓ amoꝛe vi:ſed pulcrius hoſpitiuʒ
1 foꝛtius vinũ ꝓ amoꝛemũmi querũt:qui 7 hoſpita-
litatem eis gratis oblatã:ſicut gliqñ viſum eſt/nolu
erũt ꝓpter equos ⁊ famuloscum quibo ĩ villa volue⸗
runt moꝛari:v quib Ecẽs.x. Eſt inaluʒ qð vidi.Et
infra Geruos ⁊ equites ? pꝛin cipes.ideſt patres pꝛi⸗
mitiui oꝛdinis ambulantes:quaſi ſeruos ſuꝑ terꝛam
In quib ſi de bonis expenderẽt parentalilo vel pſo
nalibo/ eſſet tolerabile malũ:ſ̊ e bonis ↄfratrũ ſuo/
rum Mõ em̃ multũ videt᷑ intereſſe inter illos q am⸗
bulant viam latã:⁊ inter illos q dicũt ꝑ aliam ſeam
bulare dum veniuũt ad eundẽ terminũ:q ſumunt pa-
nem filioꝛuʒ:⁊ dant equis. Qui ſᷓ pꝛimis olcit illud
Eſa.xxxiij. Ve qͥ pᷣſaris:quid puras dicturꝰ erit ſe⸗
cundis/ niſi ilud Math.xxiij. Vevobis ſcribe 7 pba
riſei:ptermitto vpocrite:qꝛ ypocriſis non equitat:qͥ
æcimatis mentà anetũ ⁊ ciminum ſtricta ſtatua et
onera grauia in la boꝛib in contribu tõnib alijs 5
penſis ſubditis imponẽdo duces ceci excolantes cuii

cemſcameli aũt glutientes: qͥ uoꝛatis wmos pan⸗
. rusn ſuh obtentu vanitatis. Mota legẽ ↄtra tales

iij xj. Sʒ qꝛ pᷣtactum eſt:ꝙ ſioĩno multa expẽde⸗

re velint de pſonalibo: eis datis expendant/foꝛſitan
reſpondebũt: ꝙ miniſter cõitatis de fiſco vinere ve⸗

bet quib reſpondet᷑/ ꝙ w his que eis dant᷑ a diuerſis
cauſa officij:qð habent/vel itineris:qð facient/ viue
re invia veberent:quia illa que recipiũt cauſa officij
vel adminiſtratõnis:etiam ſᷣm iuſticiã iuris ciuilis
tenent᷑ in officio vel circa aminiſtratõeʒ illa expen
dere nõ ⁊ in cõmodo pꝛopꝛio:ſicut primo patet tam
in textu qᷓ in glo.ff. æ ꝓcurato.le.qui ꝓpꝛio nomĩe.id
eſt in digeſto veteri li.iij. Ydem patet ſecundo.ff. de
admemiſra. emtonaet in infoꝛciato.li.iij.vbi habet

ꝙ quicquid tutoꝛ recipit ratione tutele/tenetur cir⸗

ca tutelã expendere vel pupillo reſtituere. Uide plu
res leges his ↄcoꝛdantes. O.iiij xv.cum ſequẽti. Et
Ad. ix. xv. Et. P. iij xliij.quibo ↄcoꝛdant auẽtes le⸗
gis diuine. O. viij.ijij.
¶Bequitur ex pcedentibus planctus ſeu lamenta⸗
tio:ſed non illoꝛum freneticoꝛum:qui diſſipati ſunt
nec compuncti qui plangendi ſunt:quia non plan/

¶ Sed nulli illoꝛum ideo mi

R p.

gunt: ſed illoꝛum qui ruinaʒ hieruſalem cum xpo la⸗
mentant᷑. Quis non plangeret ad pᷣdicta mala œue
niſſe:oꝛdinem tamſanctũ tanq; precipuuʒ: oꝛdinem
videlicet quo nullus in terꝛa ob caſtitatis ccoꝛeʒ et
charitatis ardoꝛem ſimilio: oꝛdinibo angeloꝛum. Hi
carnem quondam ſuã crucifixerũt cum vicijs 1 2cu⸗
piſcentijs:pꝛedicabant cum Paulo:laborabant cuz
Mart ha/xei faciem cum Maria et an gelis otẽpla⸗
bant᷑. Ged heu quõ obſcuratuʒ eſt aurum mutatus
eſt coloꝛ optimus:ab illo pꝛiſtino fulgoꝛe: qꝛ vider̃t
eam boſtes:⁊ eriſerũt ſabbata eius: quia datus ẽ ei
pꝛo ſuaui odoꝛe virtutũ/fetoꝛ vicioꝝ et pꝛo criſpanti
crine celeſtis vcoꝛis:caluitium turpiſſime venuda⸗
tionis. Om̃es qui gloꝛificabant eam ſpꝛeuerũt eam:
quia viderũt ignominiam eius:qm̃ ſingulaꝛis ferus
paſtus eſt eam. Hec autem ſcribens ↄtra nullü lo⸗
quoꝛ oꝛdinẽ:qꝛ ſicut dicir Herñ in apologia.vec⁊
ſi videntur fieri in oꝛdine:uullus quippe oꝛdo quip⸗
piam inoꝛdinatũ recipit/quod vo inoꝛdinatum eſte
oꝛdo non eſt:vnde nõ aduerſus oꝛdinem:ſed pꝛo oꝛ⸗
dine diſputare putandus ero/ſi nõ oꝛdinem in homi
nibus:ſ̊ hominũ vicia repꝛehendo.O quantũ diſta
mus ab his qui in diebus Antonij extit erũt mona⸗
chi. Gi quidem illi tanta auiditate inuicem panem
animarũ perapiebant:vt coꝛpis cibum obliti:diem
plerunq; ieiunis ventrib: ſed nõ ieiunis mentibus
tranſirent:⁊ hic erat rectus oꝛdo:qũñ dignioꝛi ꝑti pꝛi
us ſeruiebat᷑. Vobis vo auenientito in vnum: vt ver
bis apoſtoli vtar:iam nõ eſt wminicã cenam mãdu
care. Panem quippe celeſtem:nemo eſt qui reqͥrit:ne
mo eſt qui tribuat:nihil veſcripturis:nihil æ ſalute
agitur animaꝝ. Sed nuge ⁊ riſus:⁊ verba ꝓferũtur

in vanũ/z inter pꝛandendũ quantũ fauces dapibus

tantũ aures pa cuntur rumoꝛibs. Mota. P.iij.ij.
¶ Dis in pꝛeſenti ⁊ ſocijs illoꝛum ratõne ſocietatis:
pena ⁊ periculum imminet innoluntarie pauꝑtatis
in futuro ipſis ſolis durioꝛ reſtat afflictio penalita
tis. Primuʒ patet:quia ſicut veſtructis fundamẽtis
operis/neceſſe eſt opus cadere:ita veſtructa ſanctita
te:queeſt fundamentũ mater abundantie religio-
nis ſicut patet ſupꝛa.e.ca.xxij.neceſſe eſt abundanti⸗
am veficere:⁊a ſicut humilitate aſcendit᷑ ita et ſuper
bia vſcendit᷑ Ged heu quid dicam: incraſſati impi
guati dilatati vrelinqruũt deum Beu. xxxij. Mota.
A. viij. xv. Gcðm inſuper: ꝗꝙ videlicʒ vita rrreligioſa
in alio ſeculo penam cauſat:patet/quia hic minime
illoꝛum pumiunt᷑ leuttates:ſicut oſtenſum eſt. M. xj.
cxxxvij. Et. O. vij.xv.x moꝛiente ſine cuculla. Sier
go iſte puniebat᷑:vł ſi habitũ dimittens quo ad mũ⸗-
dum apoſtata reputetur:⁊ tanqᷓ apoſtata puniatur
cum ↄtinentia paupertas voluntaria. obedientia/
ſint ita ve ſubſtantia religionis: etiam plus ꝙᷓ habi⸗
tus /ſequi videt᷑ ꝙ tclefavel aliqp triũ eæſerẽs p̃di
ctoꝑſapð veũ apoſtata rputet᷑:⁊ taq; apoſtata ſit pn⸗
niẽdꝰ⁊ gꝛauiter affligendꝰ:ſicut pʒ. eyxemplũ pꝛimo
rum apoſtatarum. ideſt angeloꝑ:qui e ſtatu obedi
entie in celo:a pꝛimoꝝ parentum in paradilſo receſſe
runt. Et ꝑ exemplum te Balthaſa⸗ ve quo habetur
O. vj.lxxvij.xx quibo oſtenditur veritas illius viſi⸗
ãanis:⁊e qua in vitaſpatruʒ habetur vbi atinetur:
abbas Siluanus raptꝰ: vidit multos de habitu ſuo
duci ad toꝛmenta. Er quib omnibus patʒ: irreli⸗
gioſi ii fuerint/ iudiciunin pꝛe omnibus gentib poꝛ⸗
tabunt.ij. Eſdre.j.

„

nus penas timent pre⸗
dictas:quia quot habent vicia.tot habent vicioꝛu 3
operimenta ad modum dyaboli ae quo dictum eſt.
jxxx. Illi nanq; qui inter religioſos vicio laboꝛãt

pꝛopꝛietatis ſe excuſant et male cooperiunt proui⸗

lxij.

lxiij.

lxiiij.

Exemp.

Ar. xxiij.
lxv.

Exemp.

Ar.xxiiij
lxvij.

Religio
ↄẽtia xtra futuros væfectus:ſicut hoꝛtolanus.E.iij.
xlv.IJlli vo qui pꝛopꝛie voluntatis ſequũtur ceſide-
rialſe excuſatos a vicio eſtimant inobedientie:quan
do ſuperioꝛ gladium nõ eximit in virtute ſancte obe
dientie ei pᷣcipiendo. Seo aduertant tales: væ* nõ
legitur tali pꝛecepto pꝛimos alligaſſe parentes:neð
ligno comederent vetito. Vide hac materia. Y.
iiij.vij.Ylli vo qui carnis ſequuntur pigriciaʒ: ſe ex
cuſant coꝛpoꝛis affectata ſanitate dicentes:quia ne
mo vnqꝙᷓ carnem ſuam odio habuit ad moduʒ illius
qui ſudare cõſueuit.A.viij.xiiij. Yllivo qui pꝛima-
tum inter alios gerere videntur:qui ambulantĩ ma
gnis et in mirabilibus:qui equitatem expellũt ⁊e lo
cis:in quibus honoꝛes et velicie diuiduntur:ſe excu⸗
ſant dicentes/ non equaliter valetis omnes:vvalo/
re equinocantes:et equalitatem expellentes:ſic pa⸗
tet.E.iiij.iiij.¶ Inconſtantes vo: quibus dictũ
eſt. YJ. ij. v.ſe excuſant grauaminis vel tedij illatõne:
pꝛopter quod noua querunt loca ad moduʒ ciconie
æ qua. P.·xiij.xxxviij.Illi vo qui parua negligũt vł
contẽnunt:ſe excuſant ꝙ magna tenent nec peſſima
ↄmittunt:quia non ſunt adulteri raptoꝛes hom ici⸗
de hniuſmodi.Contra quosvide.P.v.arti.vij.q̃d
enim valet ꝙ nauis a magnis cuſto diatur vndis: ſi
guttis paulatim intrantibꝰ ſubmergatur. Vel qͥd
valet ꝙ a leone magno ex vna parte ſe cuſtodiat eta
ſerpente ex alia parte occidatur. Ita quid valet ꝙ a
luxuria ⁊ homicidio ſe cuſtodiant:ſi ſuperbia vel in
uidia que ſubtiliter intrant pereant: ¶ Curioſivo
⁊ vani in habitu ⁊ oꝛnatu ſe excuſant honeſtate mẽ⸗
tientes:pꝛopter qð deſtruentur. Exemplo cuiuſdaʒ
monaſterij:æ qͥ refert beda de geſtis anglox æ quo
dam:qui ante ↄbuſtionem cuiuſdam monaſterij il⸗
lud comburendum eſſe pꝛedixit:quia vacabant texẽ
dis ſubtilibus indumentis:quibo ſeipſas adinuicem
oꝛnarent moꝛe ſponſarum:vt exterioꝛum viroꝛuʒ ſi⸗
bi amiciciam ↄpara rent.CLales deo non placẽt:nec
in celo ei ſociabuntur: ſicut illi ſoli qui ei moꝛibo pia
cere conantur/ſicut patet in libꝛo Heſter.ij. In quo
continetur:ꝙ multe erant ſimul in quadaʒ cuſtodia
cõgregate:vt que in cuſtodia illa regi placeret:ei ad
conregnandum aſſociaretur: inter quas ſola Heſter
que ſe exterius oꝛnare noluitregi placuit:⁊ cum ip/
ſo regnauit omnibus alijs que mundiciam ſolaʒ q⸗
rebant exterius tanqᷓ; immũdis abdicatis. Mec mi⸗
rum:quia Seu.xiiij.habetur.e omne qðo reptat et
penulas habet unmundũ eſt. Ita illiqui in religio⸗
ne vel eccleſia ratõne oꝛdinis vel ſtatusvident᷑ volu
cres celi ꝑẽnas habentes:quibus ſeipſos et alios in
altum volando ad celos poꝛtare veberent. Tlel quiĩ
ſecalo vel religione curioſo habitu:quaſi pẽnatimł⸗
tis appendicijs ⁊ diuerſis videntur coloꝛibus ⁊ circa
terꝛenas reputant ↄcupiſcentias:⁊ vanoꝛum homi⸗
num querũt gloꝛiam/ illam gloꝛiam qua filia regis
ei placere niti᷑ de qualin pſal.xliiij.Omis gloꝛia filie
regis abintus verelinquẽtes:huius vana eſt religio

Haol. Tales cus ⁊ angeli væſtruent et repudia⸗

unt/ſicut pᷣdictus rex Aſſuerus repudiauit qo ex⸗
terius placere conabat᷑. Et ſicut cõſimiles a mundi
pꝛincipio verelinquebant:⁊ væſtruxerũt ⁊ nõ verebã
tur ꝓpter religionẽ. Mach.vj. Vide v hac materia
ſupꝛa eo.ca. xvj. G
Experimentũ bonoꝝ religioſoꝝ et maloꝝ capere
ofſent: qͥ voluerint ꝑ ſimilitudinem 7 diam ſolis ⁊
une. Sol nãq; tres habʒ ſimilitudines ſeu ↄditões
que quidẽ in religioſo inuente:certo experimẽto ve⸗
rum oſtendunt religioſum æ&t luna tres habet ↄtra⸗
rias que ꝑuerſum monſtrant religionis veſtructoꝛẽ
Sol nãq; pꝛio ẽ in ſe rotũdꝰ. Sic bonꝰreligioſꝰdʒ eẽ

R v.
I rotũdꝰ Oter ꝓmptitudineʒ qu a hr̃e dʒ ad obe⸗
ientiam. Coꝛpꝰ nanq; rotundu facilius mouetur.
ſicut oñſum eſt. Y.iiij x. Gic ꝑfectus obediens neſcit
moꝛã:mandatũ non ꝓcraſtinat. Malus vo qui ſolo
nomine eſt religioſus/ad modũ lune eſt coꝛnutꝰ: nec

ad mouendũ ↄtra voluntatẽ ſuꝗ eſt facilis: ſicut nec
coꝛpus coꝛnutũ.Gcdo ſol hʒ in ſe mundiciã ⁊ clarita

tem ꝑ naturalẽ eius ↄditionẽ. Sic bonus religioſus

habet in ſe vite mundiciã:ꝑ carnis ↄtinentiã:⁊ mace
rationẽ cum his qͥ camẽ ſuã crucifixerũt cum vicijs
7 pcupiſcentijs ad Gab v. Luna vo in ſe eſt maculo⸗
ſa:⁊ quãto plus ſoli apꝛopinquat:qtum ad aſpectũ
noſtruʒ:tanto plus væcreſcit/ minus habet velumi-
ne. Gic mali in religione vel quocũq; ſtatu ſunt ſe
maculoſi:⁊ quanto plus cũ mali ſint in ſtatu religio
nis vel platõnis:væo ꝑ gradus altitudinẽ appropin⸗
quant:tanto plus ſpualiter æcreſcũt⁊ minus v lu⸗
mine hñt gratie:⁊ plus ð peccato qꝛ quanto gradus
altioꝛ:tanto pctm̃ grauius.Talibo q̊ in moꝛtis hoꝛa
otinget/qð auenit pᷣpoſitioniin gramatica:qꝛ ſiẽ p⸗-
poſitõni dno caſus accidũt in vonato/accuſatiuꝰ vi⸗
delicet ablatiuus. Ita eis ↄtinget qui in religione
vel ſtatu vel wmimio pᷣponunt᷑ in iudicõ moꝛtis.Ca
ſus accuſatiuꝰ:qñ a vemonibo accuſabant᷑. Gicut pa
tet. D.ij.vij.Et ablatiuus:qñ omia qꝗ dilexerunt et
etiam regnũ vei ab eis auferet᷑. Tercò ſol in ſitu ma
gnam hʒ altitudinẽ.Sic vere religioſi ꝑvoluntari⸗
am pauꝑtatem:ve quibo dr.ij. Coꝝ.viij. Altiſſima
paupertas eoꝝ abundauit in diuitias ſimplicitatis
Mali ad modũ lune inferioꝛem tenent locũ:quia cir
ca terꝛena lucra plus occupant᷑ plusſq; terꝛenis onu
ſti vpꝛimunt᷑. Sic ergo ſicut d̃ Ecc.xxvij. hõ ſen⸗
ſatus ſicut ſol ꝓꝑmanet:ſtultꝰ vt luns mutat᷑. Sic er
go tu qui es vir religioſus ac timens veũ Act.x.tra/
cta et loquere:vt ꝑ totum caplin pᷣcedens oñſum eſt
cum viro religioſo ſanctitate Ecci xxxvij. Juſte
religioſe e reſurꝛectõne cogitans.ij. Mach.xij. YIte
rum ſicut luna eclypſat ſolł:ita ipſe ⁊ ſpãliter e reli
gione exeuntes nitunt᷑ mendacijs ſuis obſcurare bo
nos. Qõ vo pacem hñt:nõ eſt nouũ:nam ſic habuit
lucifer et barꝛabas 1stror vo multi ei credunt:vi⸗
detur mirum:qꝛ nec boni ſunt nec fideles. Pꝛohatio
qꝛ ſi eſſent etiã inter malos boni eẽ poſſent: ſicliliuʒ
inter ſpinas:⁊ ſicut Loth in ſodomis:⁊ Noe in mũ⸗
do:⁊ Yob in terꝛa hus:et Thobias int᷑ aſſyrios.Et
ita ecõuerſo inter bonos pñt eſſe mali: ſicut Yudas ĩ
ſocietate xpᷣi T apłoꝝ.Siue ergo illi ve quibo recedũt
ſint boni ſiue mali:opoꝛtet eos fateri ſeipſos eẽ ma⸗
los:qui malum ſuũ alijs imponunt. Nec mirũ:quia

ſic latro foꝛtiter mentiret᷑:vtꝑ hoctalis nõ reputare

tur:ita iſti.t ſic latroni non eſt credendum anteqꝙᷓ;
ducerur ad furcas:ita nec iſtis: nec eoꝛum fautoꝛi⸗
us 7c.

BEſtitutõnisrei velfa

me aliene. Pꝛio oñder᷑ nccitas. Scðo a qͥ
¶Vbus fieri dʒ. Tercio q̃liter fieri dʒ. Quarꝰ
reſtitutõis oñdit᷑ difficultas.Quinto difficultatcã
Sexto nõ reſtituentiũ fatuitas ⁊ 2ꝑatio. Geptimo
pena illoꝝ oñdit᷑ atq; piculũ.
Etũ ad pꝛi hñtẽ aliena: tria nccitare ðᷣberẽt ad
reſtituẽdũ/timoꝛ/amoꝛ/a rõ.Pꝛimũ pʒ:qꝛ ſic timoꝛ
captõis ⁊ ſuſpẽdij:facit latronẽ ꝓjcere furtũ in via
ꝑquã dñs rei ipᷣm ſeqͥt ad capiẽdũ malẽs ꝙ dñs illũ
hẽat:q ꝙ ipᷣe cũ illo capiat᷑. Sic qͥ alienã rè vł famã
abſtulit:ſi vult euadere furcas inferni:⁊ ipos q iſjm
ad capiendũ ꝑſequunt᷑:ſic illaʒ ꝓijciat ꝙ ei reſtituat
a quo fuerat ablata:qꝛ vicit regula iur li.vj.c.petm̃
ꝙ non dimittit᷑ pctm̃ niſi reſtituatur ablatum:ſicut

nel clor etpt
atam ? ſocitratem anbelo⸗
ſerſeiſum ſbihſhn Taneered
ecceſtereſtitnendo.
et grenioecch ſtinärn
Peſtinettein loum priſtinü⸗
zhereditaten etemnam. Juptallle
gul teſtives herecitatemeamml
ninec pna decarſa netalia reſtirui
eſt Ari. vi. Quos iatio nereſt
ſtimenoum:uis ſiinfinnitatead
ſalteanuinerin ü
,imo inpperunmacludicatus poff
heret w carcere enadere ſcirit n
lerent morem vel carcerem mſ dar
tipotiusomta dorent que poſſent v
cgem uaderent cotpis:r vtaſquale
lenaliberarent cothis: uecto fine⸗
annſilllaad finezno ſuſtinerent. Er⸗
tonedfſia guemalehabet ſnani
ret omminſoſnis t mortem 1carce
ſerumetogeretinfemnüeue nunij
Diemiqteſusſunt dafet ſtpenan
euem ergoratönabiliter no deb⸗
gliena ſna que non ſunt yt tamch
tem euaeeret ernam Hocfirmit
nõeſtallus enaget
Atallus uaidinodns vbi fa
tnicignin inelien pernnia y
no pel aſta rallenafam eſt
gtumin animahlerſ en
tumin animarhlczalib
imeegoqniamelins N ee
ey ad celum/ ᷓ
müdigan nqamom
momnid llcis am d

leppſadin
ungonſenun habesmin

iuſimultelcere
linditneten lrtihefie
7 Rom

1 mo –
amliuhtn ui⸗

bongantin diitigſin latori
nminfnnmntmatſrtn N
Musocqpanf Poſctenenis0l
Becrgoſiant di Ecd i⸗ hoͤſen⸗
mantt ſtultyvtlanamutat. Gic
alggoſnsgcnnens Ni Act inn
tptotum caphinpcedens oſſnmma
MoNſancntate ci mß Iuſen

necönecogltans . Aach ii e
alppſarſoleltaigler hälitr wiel
itmmnt mqnCocjs ſnis obſcyrurebo
mhirndͦeſtnoui nam ichabutt
blotweg vomutn eircntpl⸗
chont untvecfigeles Peobatio
rma os boni epoſent ſiellliß
Lothin ſodomio: :Moein nu⸗
us:et Lhobiag iſtaſſ,nis Et
nos Pſtefſenaluicit huctel
Bneergoili danlhyntce
dportet ds fatenſahſtstinng⸗
äeiisinponunt Necmin uu
entirchvtpboctulino teptnn

trönisreivel

gninlu⸗ zumiheiktal g
nungraſifing
efurti inſi

Exemp.

Reſtitutio

patet. P. vij.v. Ybi habentur ad hoc leges eccleſia

ſtice: quibo ſacra ↄcoꝛdat ſcriptura Zeuiti.v. Ipſuʒ
q; inquit quod intulit damni reſtituet. Seo quia ti
moꝛ pene vel ne plura amitteret non eſt cauſa reſtitu

tionis ſufficiens ad ſalutem quia timoꝛ nõ eſt in cha

ritate.j.Yoh.iiij. Meceſſariũ eſtip pꝛedictus timoꝛ
in amoꝛe finiatur: quia aliter vtrunq; amittitur: et
quod reſtituit vitam ſeu celum qð timet amittere
niſi reſtituat. Exemplũ ad hoc veneganti alteri ma
gnum depoſitum / quibo fertuꝛ ꝙ cum quid apud
alium magnum theſaurum œpoſuiſſet ad cuſtodiẽ
dum:quia guerꝛas in via ꝑ quam iturus erat timu⸗
it/ cum vo negocio pꝛo quo iuerat pacto rediret aliꝰ
poſitum negauit.AAlius vo ad patriã wlens redi⸗
ens: v conſilio cuiuſdqã ſapientis:iterum ad pᷣdictuʒ
redijt kalzrt cuſtodem ↄuentiõe facta: dum ſim
in wmo loquerent᷑ ille cõſiliarius ſu pueniret qua ſi
vtriq; ignotus cum plurib animalibus onuſtis / fin⸗
gens ſe y totũ qð habuit apud ipᷣm tanqᷓ apud illi⸗
ciuitatis fidelioꝛem deponeret/vſq; ad reditum ſuũ.
quo viſo ille eepoſitarius timens ne prioꝛ ipſum de
epoſiti vetentõne diffamaret:ſpe habendi plus a ſe
cundo/totum prioꝛi reſtituit.Et ſic vtroq; tam ha⸗
bito qᷓ æſiderato caruit:quia timida et inoꝛdinata
voluntate reſtituit. Sic illi qui tm̃ timoꝛe moꝛt vel
ne vitam amittant eternam:æ in inferno ſuſpendan
tur reſtituunt /ꝗpter quod ſicut dicit᷑ Oſee.xij. Ob/
pꝛobriũ ſuum reſtituet ei vminꝰ.Sed amoꝛe vire⸗
ſtituenti. reſtituet dñs multomelioꝛa. hic videlicer
rartein 2 ſocietatem angeloꝝ et pticipatõnez eccle⸗
e? ſeipſum/ſibipſum carcere dyaboli liberando
et gremio eccleſie reſtituendo. Juxta illud Geñ.xl.

Heſtituet te in locum priſtinũ ? in futuram gloꝛiaz

hereditatem eternam. Juxta illud pſal.xv. Zu es
qui reſtitues hereditatẽ meam mihi.¶ Deo heu mł
ti nec vna væ cauſa nec alia reſtituũtæœ quibo tactuʒ
eſt.A. xij.xlvij. Quos ratio neceſſitare œberet ad re
ſtituendum:quia ſi infirmitate ad moꝛteʒ tetentus
poſſet ꝓ bonis ſuis a moꝛte liberari/vł carceri duriſ
ſimo imppetuum adiudicatus poſſet aliquo qð ha/
beret ve carcere euadere:⁊ ſcirẽt ꝙ nullo modo eua⸗/
derent moꝛtem vel carcerem niſi darent:credo ꝙ mł
ti potius om̃ia darent que poſſent vt moꝛtem ⁊ car⸗
cerem euaderent coꝛpꝑis:⁊ vt a ſqualoꝛe ⁊ fame ⁊ mi⸗
ſeria liberarent᷑ coꝛꝑis:que cito finem haberent: eti
am ſi illa ad fineʒ nõ ſuſtinerent. Ergo amplioꝛi ra-
tione om̃ia quemale habet⁊ ſua nõ ſunt/ dare vebe⸗
ret wminis ſuis:vt moꝛtem ⁊ carcerem ⁊ famẽ ⁊ mi-
ſeriam euaderet inferni:que nunqꝙᷓ fineʒ habebunt.
Di em̃ que ſua ſunt daret:vt penam euaderet coꝛpis
bꝛeuem/ergo ratõnabiliter nõ veberet grauari vare
aliena ſua que non ſunt:vt tam coꝛꝑis q; anime moꝛ
tem euaderet eternam. Doc firmiter aduertentes:iX
nõ eſt alius euadẽdi modus vbi facultas adeſt reſti⸗
tuẽdi:quia ꝙᷓdiu aliena pecunia vel bona ſũt in tua
wmo vel ciſta/⁊ aliena fama eſt leſa:tamqdiu erit pec
catum in anima:hic⁊ alibi pena vſq; reſtituant᷑ Re
ſtitue ergo quia melius eſt ire cum modico ⁊ cũ pau
pere vlceroſo ad celum/ꝙ cum omnibo diuitijs hniꝰ
mũdi:⁊ cum omnibo cexlicijs cum diuite epulone Cu
ce. xvj.ad infernum. Si habes multa reſtituere ⁊nõ
poteris omnia ſimul reddere:facꝙ teipſo liberando
7 in vita eterna exhibendo/⁊ pꝛo magna hereditate
celi emenda:q faceres pꝛo filio tuo in ſcholis exhi⸗
bendo:vel ꝓ hereditate vel mercatõne terꝛena maxi⸗
mi lucri emenda.Oiem̃ ad exhibendũ filium ſuum
quis in ſcholis om̃i ſeptimana tres vel quatuoꝛ de⸗
narios expenderet: vel ꝓ mayrima terꝛa emẽda:ſi ita
eſſet ꝙ quaſiꝓ nihilo illã habere fo ſi aliquã par
nam hꝛet pecuniã pauci ſunt qͥ vel nõ alia que vẽde/

R pf.

re poſſent venderent vel aliunde parcerent: vt omni
ſeptimane vnũ vel duos venarios reponerent vt he⸗
reditatẽ illã emerent. Ergo a fortioꝛi rõne omni ſe⸗

ptimana aliquid colligere deberet ꝓ ſeipſo exhiben⸗

do in vita eterna: ⁊, illa hereditate ſeu regno emen
do/ vt in vie moꝛtis veraciter ⁊ ↄfidẽter dicere poſſit
illud.ij. Reg.xvj.
oglie reſtituet mihi dñs regnũ patris mei. Iſta
vo reſtitutio.Pꝛimo fieri dʒ a male dantib? recipi
entiby. AR. xiiij. art.v. Scðᷣo a pᷣlatis ⁊ vir ecchiaſtict
bona ecclie male expendentib.P.xiij. arti.xj. Ter⸗
cio a dantibo ⁊ nõ hnñtibus ptatem dandi. ſicut ſunt
miniſtri mminoꝝ ⁊ collectoꝛes garbaꝝ vel vcimaꝝ
et a recipientibo ab eiſdem. P.xiij. arti.xij. Quarto a
fiſco in caſibvbiille cuiꝰbona dño ↄfiſcant᷑ eſt ebi
tis obligatus:vel tenet᷑ alijs reſtituere:ipſe vminꝰ:
quem iura fiſcum vocant tenetur reddere:etiam per
iuſticiam legis ciuilis:que minꝰ rigida eſt:qᷓ iuſticia
ceiſſicut pʒ.fr c iure fiſci.l.nõ pnt.i.in.ff. nouo li.ꝛj.
vbi habet᷑ qo ſequit᷑. NMon pñt inquit illa bona ad
fiſcum prinere:niſi que creditoꝛibo ſupfutura ſũtil⸗
lud eni bonoꝝ cuiuſcũq; eſſe intelligit᷑ qd eri alieno
ſupeſt/ illud tm fiſco ↄpetere põt/et nõ illud in quo
obligatus:qꝛ illud ſuũ nõ eſt. Muõ rñ ↄtra legẽ iſta⸗
faciuũt in parte taxtũ eſt. d.viij.xxxviij.¶¶ Huinto
generaliter ab illis ad quoꝑ manus bona ablata æ⸗
nenerũt. P. vij. v. ¶ Geyto vmiuerſaliter om̃es illi qͥ
in ſequentibe verſibo ↄphendunt᷑. Juſſio oſiliuʒ ↄſen
ſus palpo recurſus. Participans mutus nõ obſtans
nõ manifeſtans Quoꝝ vælarationem vide in ſum⸗
ma ↄfel.li.ij.ti.v.de raptoꝛibo.q.lxv.que incipit:qro
ergo. IYbi nora ꝙ qñ vnus vadit cũ alijs ad malefa⸗
ciendum qui ſine eo totũ malum feciſſet:ipſe non te⸗
netur niſi de ꝑte ei aduenienti:ſi ab alijs diſtinguat᷑

Di vo damnũ qð ipſe intulit ab alijs diſtingui non

põtifiat eſtimatõ de vniuerſo dano:⁊ ipſe rata ſua
reſtituat.Et hoc eſt ꝙ; pᷣcipit᷑ Exo.xxij.Si leſerit in⸗

Aan an is agrũ vel vineã ꝓ damni eſtimatõne re⸗

ituet. Qualiter aũt reſtirutio ſit facienda/qᷓtuʒ ad
famam oſteuſum eſt:v.vj. xxxyp.
¶ Vtum vo ad alias res:pmo neceſſe eſt. ꝙ fiat ſta
tim.ſicut patet p ſanctũ homã in ſumma.q.lxij.at
ticu.vij.qui dicit: q ille qui tenerur ad reſtitutõneʒ
ſen tenet᷑ aliquid reſtituereillud ſtarim facere debʒ.
Cuiꝰratio eſt:qꝛ ſicut accipe rem alienã eſt peccatũ
79tra iuſticia ita tinere eam:qꝛ ꝓ hoc ꝙ aliqͥ xe⸗
tinet rem aliena inuito dno/impedit eum ab vſu rei
ſui:⁊ ſic facit ei iniuriã:manifeſtũ eſt aut ꝙ nõ licet ꝓ
modicuʒ tpᷣs in pctõ moꝛari:ſ̊̊ quilibet tenet᷑ ſtatim
pctm̃ væſerere/ ſᷣm illud Ecci.xxj.quaſia facie colu⸗
bꝛi fuge pctm̃:⁊ ideo quilibet tenet᷑ ſtatim reſtituere/
vel petere dilatõeʒ ab eo:qͥ põt vſuʒ rei ↄcedere. Cui
ↄcoꝛdat decrerũ factũ in aurelianẽſi ↄcilio.xxxvj.q-
I.c.vl.S.ex hac.dicens:q rapina dupliciter põt fieri:
vel qñ res rapit vel qñ vius rei violenter eripit᷑ Er-
go ſiẽ dici᷑ Thob.iiij. Gtatim ei mercedeʒ reſtitue.
Bcðo ꝓꝙ fiat diſcrete: ſic vicʒ ꝗſem abſolutõem
pᷣcedat:niſi ſpoliatus dilatoeʒ ederit. ¶ CPꝛo quo ẽ
aduertendũ ꝙ; MHoſti.vult ſᷣm ꝙ dicit:ꝙ diſcretꝰ ſa⸗
cerdos põt ſuã ↄſciazx infoꝛmare:ex eo ꝙ intendit vti
liter gerere negociũ creditoꝛis.naʒ ſi videt ꝙ alit᷑ nõ
põt imꝑpetuũ recupare/vel nõ ita cito: vel ita ↄmo⸗
de:põt recepto iuramẽto vel alia ſufficiti cautiõne
ſi haberi poteſt:dilationeʒ ↄcedere/aſub hac condi⸗
tione ſi hoc apleuerit infra diem talem/ peccatoꝛem
abſoluere:vt ſic creditoꝛ:qð ei œbetur recupet ? pec
catoꝛ nõ rexedat a pᷣbytero veſpatꝰ. hoc ꝓbat ꝓ le⸗
ges. ff. de nego. geſ. i. in. ff. veteri.li.iij.l.ſoluẽdo.ff. de
mino.i.in digeſto veteri.li.iiij.l.ait pᷣtoꝛ.ff. x ſolutio
nibus.l. ſoluere.i.in digeſto nouo. viij.li.Alij dicut

liij.

Arꝰ.iiij.
vij.

Beſtitutio

vbi ſciri pñt pſone ſpoliatoꝛum:nõ poteſt ſacerdos
dare dilationẽ vel uie gre ſine ↄſenſu ſpoliatoꝛum
vel creditoꝛuʒ. Et iſta eſt ſecurioꝛ via:quis qñ hñt a
Afeſſoꝛe dilationẽ: ⁊ abſolutionẽ/ vix vnq re tunnt
H omi anno nouã petũt dilatõneʒ im potentiaʒ reſti-
tutõnis allegantes. Nec mirũ qꝛ quanto diutiexpe
ctauerint in pctõ iniuſte vetentõnis moꝛã traxerĩt
tanto erut impotẽtioꝛes:ergo ſtatim ante abſolutio
nem reſtituereei om̃ia que ſua ſunt.iiij. Reg.viij.
Begd heu multi in hacre cuidã aſſimilant᷑ trufa-
toꝛi:cui cum in ↄfefſione diceret᷑: ꝙ opoꝛtuit hic re⸗
ſtiruere vel in die iudicij durũ veo ↄputum reddere:
ſto inquit ad terminu longioꝛẽ. Ita illiquinon cu⸗
rant quanta habeãt qæ alieno:niſiꝙ hic non reſtitu
ant/qui malũt veo ꝙ; homini rũdereſa potius eternã
omniũ rerum ꝙᷓ tpalem vnius rei volut vefectum et
pauꝑtatem. Quoꝝ quanta ſit ſtulticis patebit ĩ fi⸗
ne/ſic oſtendit auctoꝛitas beati Grego.D.xj. xiiij.
Tercio ꝙ fiat integraliter ſm rei ablate ſeu dam
miequalitatez ⁊ oꝛtionẽ. Juxta illud Teui.xxiiij.
Bentem ꝓ vnnte reſtituet:qð eſt ↄtra multos:qui to
tum qo iniuſte vetinent: nõ libenter dimittũt necre
ſtituũt/ſed foꝛte ꝓꝑtem/⁊ alia pte remiſſionẽ petũt
Nuaʒ ſpoliatus qui libentiꝰrotum haberet ſi poſſet
ocedit vt aliquid habeata malo ebitoꝛe. Et hͥ non
ſufficit:ſic psatet ꝑ vcretalẽ.li.vj.ti.de vſuris.cꝗ cc;
vſurarij.ſuꝑ qua dicit glo. Archidvaconi:ꝙ ſufficit
ꝙ remiſſioneʒ obtineat: bona voluntate creditoꝛis:
nõ aũt mala voluntate. ꝑ argumentũ a ↄtrario ſen⸗
ſu. Tales em̃ qui aliqua que iniuſte vtinẽt dimitte⸗
re volũt:⁊ aliqua nõ/pharaoni aſſimilant᷑⸗ egyptijs
qꝛ pharao polim dimittere voluit:ſed nõ oues et ar⸗

menta Exo.x. Non ſic pᷣianus: ſed ſicut dicit Job.

ij. In integꝛum reſtituet.
Woc aũt inter omia q̃ in foꝛo penitentie peniten⸗
ti inponunt᷑ eſt difficillimũ:qꝛ om̃s alias penitenti
as libentius recipit:qꝙ; illam: ⁊ q peius eſſſillã ſi re⸗
cipiat:vix vnqꝙᷓ ꝑficit quia cũ murmure ? magna di⸗
ſceptatõe ⁊ ↄtradictõne ⁊ dilatõis petitõne illaʒ re⸗
cipiũt.qua recepta ⁊ ꝓmiſſa:illam elongabut van
no in annum ſemp dicen do: volo vſq; ad moꝛtem et
tũc dicent filijsvel executoꝛibo ꝙ ipſi reſtituant:⁊ pꝰ
moꝛtem faciant eis candelam et paꝛent medicinam:
poſt ſuſpendiũ furtuʒ reddant: falſo ⁊ quotidiano
erꝛoꝛe xcepti/eſtim ãtes ꝙ alij plus diligent animas
ſuas q; ipſi dilexerãt/⁊ plus ꝓ illoꝝ facient libera⸗
tione/ vel ꝙ foꝛte ipſi ita cupidi nõ erũt in bonoꝛum
tentõne cum ad manꝰilloꝝ puenerint:ſicut ipſi fu-
erũt.Cuiꝰtñ ↄtrariũ ſepius viſum c:iqꝛ ſicut ipſi æ⸗
bita ſua reddere noluerũt dum vixerunt:ſed vſq; ad
moꝛtẽ voluerũt eſſe alijs obligati:ram viuis qᷓ; xefu⸗
ctis. Ita illi ad quoꝑ manꝰbona illoꝛũ eueniũt:q̃
ñq; in teſtamento ad debitoꝝ ſolutõeʒ oꝛdinantur
volut eſſe eis obligati dum viuunt: etiã alijs viuis
⁊vfunctis quib ipſi dum vixerũt tenebant᷑: eadem
quippe menſura qᷓ alijs menſi fuerũt:remetietur eis
Math. vij. qð vefunctus ſentiens: dicit illud YJudi.
I.licut feci:ita reddidit mihijillo hoc iuſte pmittẽte
gui ſicut dr Job.xxiiij. Juxta vias ſinguloxꝝ reſtitu/
et eis. Vide de hac maferia.E. viij totũ. Patet er
ꝙ tales qͥ de peccatis ſuis wolent⸗ ofitent᷑ ̊ reſtitue
re nolũt:cuidã ſpẽi auri facti ꝑ artẽ alchimie afſimi
lant᷑/ qð in tercia vficit pbatoe. Sic vſurarij ſymo⸗
niaci raptoꝛes ⁊ om̃s mali ↄquiſitoꝛes qͥ wlent⁊ cõ⸗

fitent᷑: hj in reſtitutõe deficiijt. Ibieĩ obſcuratũ ẽ au

rum optimũ Thꝛeñ.iiij. ¶ Ey quo tamdifficilis eſt
aliene rei vel fame reſtitutõ. pʒ ꝙ ſaniꝰ oſiliuʒ eſſet ꝗ/
famã dimitterẽt illibatã rem nõ auferent alienaʒ.
Illi em̃ qui ex poſtfacto allegant ꝙ pverecũdia dem̃

nõ pñt reuocare diffamatiois:nec aliena reſtituere 5

R Pf.

pauptate. ꝛimũ facere poſſent:ſivellẽt q ſcõm face
re nolũt/ falſas impotentie cauſas confringentes.
Anñ ergo e fame vel alteriꝰ rei temptant᷑ ablatio
nejcogitare vberent: ſic fert quidaʒ cogitaſſe qͥ cui-
dam diuiti diu ſeruiẽs cum frequẽter opoꝛtunitatẽ
haberet aurũ⁊ argentũ ſuñ aſpoꝛtandi abſq; cuiuſ⸗
cunq; vpᷣ̃henſione:⁊ ve h̊ aliquotiẽs eſſʒ temptatus
ſemp talilb reſtitit temptatoõnibo/ cogitando fi illud
auferã/ optet ꝙꝙ tãtũ iterũ reſtituã: ⁊ foꝛtenõ habe⸗
bo voluntatẽ: ⁊ ſic ero ꝑditusvel nõ habebo faculta
tem:⁊ ſicſemꝑ ero in coꝛde ⁊ 2ſcia anxius:g̊ nõ poſſũ
melius reddere qᷓ; dimittere:qꝛ pꝛimũ poſſum/ſecun⸗

dum nelſcio ſi potero. Si iſte tali cogitatõne ⁊ timo⸗

—

re vno om̃ilv talibo reſtitit temptatonib:multoma⸗
gis om̃s a diffamatõne ? aliene rei ablatione iniu-
ſta acquiſitõne/a ab om̃i vceptõne muneruz mala
receptõnelom̃s in quocũq; fuerint officio duo timo⸗
res 7 duoꝝ fimi cogitatõnes retrabere deberẽt: ärũ
pꝛimũ eſt cogitaꝛe ⁊ timere ꝙ pᷣdictus timuit. BGecũ
dum eſt cogitare ꝙ ſimul cum h̊ ꝙ opoꝛtet ꝙ equa/⸗
lens reſtituat/2 de damno ſatiſfaciat. Opoꝛtebit in⸗
ſuper ꝙ durã z longã ꝓ diffamatõnis ablatõis ve⸗-
licto penitentiã ſuſtineat in pᷣſentijvel penã eternaz
in futuro. Ex qͥ finaliter opoꝛtebit ablatũ reſtitueꝛe
⁊ ſimul cum h̊ penã pati efficacem cũ vtrunq; fecerit
facile lucrũ ↄputabit:ergo melius eſſet in principio
vnũ maluʒ dimittere:et vtroq; ſp malo carere. Sic
memoꝛare nouiſſima tua ineternum nõ peccabis:
Ecci.vij.
Cauſe vo pᷣdicte que fiunt in reſtitutõne difficul
tatis ſunt plures:que ſimul in aliquibo:⸗ alunctim:
in aliquibʒ vo diuiſim inuemunt᷑. In aliquibo nãq;
vel oĩino impedit vel difficultatẽ facit ſupbia ne re⸗
ſtituat? inoꝛdinatus timoꝛ paupꝑptatis:timẽt em̃ ne
ſi ab vſuris ⁊ lucratiuis officijs qtum ad minimum:
H piculoſius qtũ advũ ⁊ animã ceſſaꝛent/vel aliena
reſtituerẽt in verecundis apud mundũ ⸗ in paupta
tem caderet:⁊ ꝙ nõ poſſent inter vicinos honorifice
ſicut ſolebãt vluere nec in ſolitis eſſe honoꝛiby:ſed q̃⸗
ſi ſtultiab omib reputani ꝛiſto ſi upbie vinculo ⁊ in⸗
oꝛdinati timoꝛis:illi qui trepidauerũt timoꝛe:vbiñ
erat timoꝛ ita foꝛtiter fardellũ bonoꝝ male acquiſi-
toꝛum ad collum ſuum ligant: ꝙ nunqꝙᷓ illud epo⸗
nẽt:ſed qᷓdiu væus fu erit in celo cũ ſanctis ſuis:vnuſ
quiſq; og onus ſuuʒ in inferno poꝛtabit/ad Galł.
vj.Et.j.ad Coꝝ.iij.¶ Ded iſtud vinculũ nunc ſcin⸗
dere⁊ ſoluere veberet cogitatio verecũdie ⁊ pauꝑta
tig eternaꝑ. Cogitare em veberent ꝙ melius eſſz hic
ad tempus verecũdari in diffamatõnis reuocatõne.
paupertatẽ hic ad bꝛeue tpᷣus ſuſtinere:⁊ coꝛã pau-
cis/⁊ a paucis ⁊ mũdialibo/⁊ foꝛte fatuis/imo ſiue foꝛ
te fatuus reputariſqᷓ; a deo 7 a ſapientibo v tora cu⸗
ria celeſti ⁊ etiaʒ ab illis qui nuũc ſtultos reputant: q
dicta faciunt. Illi nanq; finaliter ſtultos reputa⸗
unt:qui pᷣdicta nũc nõ faciunt. Cogitare inſuꝑ xe
berent ꝙ vus eſt ita potens ad ditandũ ſeruũ ſuuʒ:
ſicut dyabolus/⁊ ita bonus⸗ kronns ſit ad illud fa/
cienqũ:ex quib potentia videlicet ⁊ bonitate ſeqͥ de⸗
bet firma fides ꝙ ita faciet quantum nobis expedit
ad ſalutem. Jacta enim cogitatuʒ tuum in wmmo.
et ipſe te enutriet. ¶ Poſtremo cogitandum eſſet ꝙ;
tunpe ſit cum tali fardello in collo coꝛam mũdovni⸗
uerſo cõparere.x qua apparitõe ⁊ fardelli poꝛtatõ⸗
ne notatũ eſt. R. .xxvj. ¶ In alijs ideʒ impedit vel
candẽ facit difficultatẽ timoꝛ ne filij vel filie nõ ha⸗
beãt ſufficiẽter vñ viuãt qͥ vinclo onꝰpditõnis tã ad
colla pꝛia ꝙᷓ etiã ad colla ligant filioꝝ.ſic pʒ. A. rij.
viij et. luij. Contra quos nota diſtinctionem filioꝝ
A.xxvij.lij. Qua ſuppoſita primo addendum eſt in
generali et in omnem euentum ſiue grati ſint futuri

Exemp.

Ar?. v.

ix.

mill veni⸗ .vſimilem
Nrgueniͦ onnet,ittitud d
tur Hereces nanh N inne canomn
Abita patns ſoluendarſierecutoꝛes
hel noluennnt ſoluerergeherechtas t
re ſuo ſiantoſtenſum eſtleges tamc
llles. .vi ſine fvent vbirumerotn
lieſtenotio ? vedlitio:ſiexer quaſt
utelavelaliopnegogior cumu:ſtueern
ſni ſue er uaſi nalefgo: ſiut g in
maleiudicet et ſicaliquid amittat. Ac
hec imn Hoſtienſem Rapmundu Cane
cumntenent ſinead eos venerint: inen
ent nteſtts iuentepatfeſinen. In
Duspunctisſunt omnaiori parte allpat
unntfnmnor iudicnddr

mI, tumcunqhfalſon. Oni oſſes gaibuſch

dam wuuranijmagniq nolongeanteß
teobipzmerenſi afſimilantur. Illon
otnoqmiommia bona ſng moꝛiens
luſdam ſielis vin eechaſtici tnaciit
mmence:venerütflli ad dictum virii
hecunte lofferetee: ta areſtitut⸗
perat ceſſaret:v0ffig eis dimitteret⸗
poneret: faceren poſſetꝛtam

rrgnefntinnetintözediffn
rgutſinulinalglin ginngn 21
liniunentunt zi aliinnen
nuenlont In alignipnig
eldiftaltztifiet ſubiarere,
tnstünotpanptanig imnitefine
rattisofficſs tumad mininun
sdmü,anini ſſnent telaling
rcundis spud nuncig in aptn
nöpoſſentinterplcinos hononce
renerinſolnoveſehononlſedij⸗
yutan lſto ſuphie inonlorin⸗
quinepidoucnthimonerbii
ter fanuelliboyop maleocequiſ⸗
um ligant: nuncillluc wpo⸗
eritincelo ſanctis ſnis vnnf
z in infemo portobitad Balk.
(Ged iſtod vincalännncſon⸗
cogitatid verecicien paupte
reen Noerent meli eſbie
ariindiffamatonis reuocgtöne.
Ibꝛenetpus ſuſfinerenn coripan⸗
dialiirtotefirnisinoſieft
ca roa leplennio Ntotzan
lisgeinde onoſlnnnn
inanqj faliter ultob lor
enöͦ aaint. Cegltire ſiblt.
2pmmnsal luni iniic⸗
entu lotpptit
talunnmnunle

ltatuz tun
in imilneſei⸗
Hhuitatian
lenli iczinhebit

ͤeinornef ielflenih

Exemp.

Reſtitutio

ſiue nõ:q magna ſtulticia eſt plus alios qᷓ ſeipſuʒ di
ligere:⁊ ↄtra om̃eʒ charitatis oꝛdinẽ eſt ſ- eipᷣm perde
re ⁊ occidere:vt alij laute viuant vel ditent᷑ Et ↄtra
regulam gramaticalem/qua dicit᷑. Cum fueris felix
ſempꝑ tibi ꝓximus eſto.¶¶ SGcdo eadem patet amen⸗
tia crudelitas:quia furtum ſeu fardellum ve male
quiſitis in collo ponunt innocentiũ puerorum. qð
iu poꝛtando iam nõ innocentes ſed nocentes ſuſpẽ
dunt᷑. enim ꝓ tali onere qð qñq; eis in innocẽtiꝗ
imponit᷑ damnabunt᷑/ patet quia raro viſum eſt vel
nunqᷓ ꝙ filius male acquiſitũ a parentib: ei datuʒ
reſtitueret. O em̃ eis datum filij reſtituere noluerit:
magna oſtendit᷑ pᷣſumptõne.A. xij. liij. ¶ Ex qua p̃ᷣ⸗
ſumptõe ĩmo quotidiana opis oſtenſione magna ,
lioꝝ oſtendit ingratitudo:quis em̃ filium nõ mimis
diceret ingratũ:ĩmo crudeliſſimũ:qui potiꝰvult vi⸗
dere patrẽ ſuum nobilem foꝛte vel ignobilem in die
iudicij cum turpi ⁊ impoꝛtabili onere coꝛã toto mũ
do venire ⁊ ad ſuſpendiũ duci furcaꝝ infernalium:qᷓ;
bita ſua vel male acqͥſita ſoluere vel reſtituere pa⸗
rentum ſeu ꝓpinquoꝝ:⁊ tñ ſic eſt fere ve omib:qᷓ ma⸗
ioꝛ pars eſt ingrata ⁊ infidelis ⁊ crudelis:quia ſiẽ di
citur Pꝛouer.rj. Qui aũt crudelis eſt etiam ꝓpinqs
abijcit.Et ponat᷑ ꝙ periculũ eos ad reſtitutionẽ nõ
moueat parentũ vel ꝓximoꝝ:ſaltẽ eos ad h̊ mouere
eberet periculũ ꝓpriũ: quia niſi reſtituant illa que
patres male acquiſierũt vel vebita que ipſi ↄtraxe⸗
runt:ſicut parentes in die iudicij cum turpivenient
onere:ſicut patet. R.j.xxvj.quia illa male acqͥ ſierũt
vel quia vbita nõ reddiderunt que ↄtraxerũt. Ita

ipſi cum ſimili veniẽt onere:⁊ ſimilem ſuſtinebũt pe⸗

nam:quia eadem acquiſita nõ reſtituerũt/vel qꝛ ve-
bita parentũ non reddiderũt:ad que e iure tenen⸗
tur. Deredes nanq; e iure canonico tenent᷑ ad om̃ia
bita patris ſoluenda:ſi executoꝛes illa non pater̃t
vel noluerint ſoluere:qꝛ hereditas tranſit cum one⸗
re ſuo:ſicut oſtenſum eſtꝑ leges tam canomcas qᷓ ci⸗
niles. P. v.j.ſiue fuerit ebitum ex ↄtractu/cuiuſmo⸗
di eſt emptio ⁊ vẽditio:ſiuelex quaſi ↄtractu /ſicut eſt
tutelavel alioꝝ negocioꝝ cura:ſiue ex maleficio:ſic ẽ

furtũ ſiue ex quaſi maleficio:ſicut 8. iudeyx ꝑ incuriã

male iudicet:et ſic aliquid amittat᷑. Ad om̃ia nanq;
hec ſᷣm Hoſtienſem Raymundũ Cancredũ lri⸗
cum ſtenent᷑ſiue ad eos venerint:ſiue non:et ſiue lis
fuerit ↄteſtata viuente patre ſiue nõ. In Aun omni
bus punctis ſunt ꝓ maioꝛi parte culpa biles filij no⸗
bilium ⁊ raptoꝝ:vſurarioꝝ/iudicũ:aduocatoꝝ.⁊ qͥ⸗
rumcunq; falſo ꝝ.Qui om̃es quibuſdam filijs cuiuſ
dam vſuraꝛij magni:qͥ nõ longe ante h̊ tꝑa in ciuita⸗
te obijt metenſii aſſimilantur. Illo nanq; vſurario
moꝛtuo qui omnia bona ſua moꝛiens in manus cu/
iuſdam fidelis viri eccłiaſtici tradidit ſpoliatis reſti
tuenda:venerũt filij ad dictum virũ/ magnã ſummã
pecunie ei offerẽtes:ita q; a reſtitutõe quã facè ince-
perat ceſſaret:⁊ om̃ia eis dimitteret:quibo cũ ipſe re⸗
ſponderet:ꝙ h̊ facere nõ poſſet:tam ꝗpter pris illoꝝ
periculũ qͥ damna ret᷑ niſi reſtitutio fieret:q etiã ꝓ⸗
pter piculũ ipſoꝝ. Mñderũt/totũ piculũ ſit ſuꝑ nos:
moꝛe iudeoꝝ dicentiũ.ſit ſanguis eiꝰ ſuꝑ nos ⁊ ſuꝑ fi
lios nr̃os. Illum vo valentẽ virũ⁊ fidelẽ eis ↄdeſcẽ
dere nolentẽ:ſed aĩam pris illoꝝ ꝓ poſſe liberare vo⸗
lentẽ vnus occidit filioꝝ.Ecce qualiter illi filij pa⸗
trẽ amabãt:bñ potuit eſſe letus pr:q ꝙ illis ditadis
Dũ vixerat laboꝛabat:qd putatis feciſſent ꝓ pꝛis li⸗
beratõne ipſimet filij ſi executoꝛes in dicta reſtituti
one facienda fuiſſent œpurati. acta ꝓbãat qͥd feciſſẽt
Et idẽ qʒᷣ ip̃i feciſſent/ vt freqᷓnter faciũt nüc vxoꝛes
7 filij ⁊ amici qui executoꝛes putant᷑ æfunctoꝛum
ergo iſtud vinculũ ſoluere veberent:om̃ia que ad pꝛi
oꝛis vinculi ſo lurõeʒ oꝛdmant᷑ cumadditamẽto pe⸗

R pj.

riculia ingratitudinis filioꝝ. Sic ergo ſolue vincu⸗
la colligatõnis tue:Eſa.lij.⁊.lviij. Mota.Vl.xij.xxv.
In alijs idem impedit eandem reſtitutonis fa⸗
cit difficultatem rei poſſeſſe amoꝛ inoꝛdinatus ⁊ ni⸗
mia dlectatio/que ẽ in coꝛde taliũ:ſicut hamꝰin gut
ture piſcl qꝛ ſic piſcłcupiditate cibi deglutit hamũ/
Piculũ tamen ignoꝛans. Ita auarꝰcupiditate vœce⸗
ꝓtus male acquirit ⁊ iniuſte detinet periculũ ſuum
ſcire nolẽs:qui noluit intelligere vt bene ageret aba
chuc.j. Facies homims:ſicut piſcis maris: inter qͥs
qñq; hamum quem vnus fugit ⁊ dumittit ſeu eſerit
alius accipit ⁊ capitur ⁊ vcipitur. Ita bona qᷓ moꝛi
ens qnq; inuitus fugit ⁊ vſerit:qñq; vo voluntarie
que male poſſedit heredibus ⁊ executoꝛibus reſtitu⸗
enda ſpoliatis vereſquit:que di ipſi auide colligũt
⁊ pꝛo vſibo ꝓpꝛijs vetinent:hamo capiunt᷑ ⁊ ccipiun
tur. quo rñ œceptõnis ꝑiculo executoꝛes ſe excu⸗
ſant/dicentes: facere nõ pñt ꝓ vefuncto ſicut vebe
rent:qnia vxoꝛ ⁊ filij ⁊ alij amici hona eius abſtraxe⸗
runt/⁊ iniuſte œætinent:addentes/facient illi: qui bo
na eius habent. Vxoꝛ vo ⁊ filij ⁊ alij amici dicũtjre/⸗
ſtituant ⁊ reddant executoꝛes:quia ipſi bona eiꝰha⸗
bent ⁊ vebita vefuncti reddere tenent᷑:⁊ hoc ipſos fa
cturos fideliter intelligimꝰ. SDum vo ipſi ſinguli: q̃
poſſunt colligunt:⁊ qð ꝓ defuncto fieri vel reddi xæ-
beret alus imponũt ſuponuntq; ꝙ alij faciãt. Vel
moꝛiens inter illos. Pꝛimo vecipitur ad modũ filij
cuiuſdam nobilis in religione paupertatis/ we q̃ cuʒ
amici camales crederent:q pater ipſum ſufficienter
iuuaret:⁊ pater ſupponeret:q; ab alijs amicis ſat ha
beret:ipſe inter illos ſemper male erat indutus:⁊ mł
tum indigens:quia dum vtraq; pars ſupponeret:
alia ipſum iuuaret:ſicut ipſimet dixerũt: qnñ ſua fuit
eis oſtenſa indigentia:⁊ neutra ei aliquid daret:ipᷣm
inter illos opoꝛtuit indigere. Sic in ꝓpoſiro cæ iſtis:
c quibo dicitur Hieremie.xj. Mon ſaluabũt eos.id⸗
eſt moꝛtuos in tꝑe afflictõnis. Scðo vecipĩad mo⸗
dum aſini cõis trium fratruʒ:quiſucceſſiue per dies
ſingulos eis ſeruiens/fame piſſe fingitur:qꝛ quilibet
ſuppoſuit ꝙ alius euʒ ſufficienter pauiſſet die pᷣcedẽ
te:⁊ paſceret die ſequenti. Sic moꝛtuus veccept⸗:in⸗
ter pᷣdictos/œ quibo ↄfidebat.dicere poteſt illud hie
remie.xvij. Maledictus vir qui ↄfidit in hoĩe.Atta
men ipſimet qui hec vtinentmulto turpius vœipi⸗
untur:⁊ periculoſius:quia ipſe moꝛiens:ſi cum ſuffi
cienti ↄtritõne ⁊ voluntate firma:q; ipſemet reſtitu/
iſſet:ſi tempus ⁊ facultates habuiſſet/eis reſtitutio⸗
nem facere pᷣcepit ꝓ ipſonipſe hamũ euaſit a quo ipſi
foꝛte nun ꝙᷓ liberabunt᷑:ſed cum ipſo damnabuntur.
SBe quo fertur: ꝙ cum quidã in moꝛtis articulo am
moneret᷑:; iniuſta acquiſita ⁊ œætenta reſtitueret:a
ſemꝑ diſſimularet ſe non audire:nec rũderet:finali
ter ſuadenti ſtomachando reſpondit dicens. BRa mi
hi coꝛ aliud ⁊ reſtituam:qꝛ cum coꝛdeqð nũc habeo
nunqᷓ reſtituã.Eccequõ hamo auaricie coꝛ ſuuʒ ita
foꝛtiter captum fuerat:ꝙ nullo modo voluit ſe libe-
rare.Et hoceſt quod dicit᷑ Eccleſiaſtices.ix. Sic pi⸗
ſces capiunt᷑ hamo. lo.interlinearis.ideſt auari⸗
cia:ita homines ⁊c. Immo multo ſtultius.⁊ piculo
ſius capiunt᷑ homines.e ſtultius patet ſoꝛimo:qꝛ
ſi piſces periculum ſuum ſcirẽt/fugerent anteqᷓ cape
rentur. Secundo quia poſtq; capti ſunt per hamuʒ
in gutture vel per rhete /libenter ſe liberarent:et ha
mum extraherent ſi poſſent. Auari piſcibus ſtuli-
tioꝛes:neutrum faciunt:quia chriſtiani cum ſciunt
periculum ſuum vel ſciunt vel ſcire poſſent ſi vellẽt.
nec tamen iniuſte acquirere ceſſant. IJterum poſtq;
per hamum ideſt pecuniam in ciſta vel burſa ⁊ diui
tias in diuerſis locis et terꝛas et poſſeſſiones etmu⸗
nera male acquiſita.et peccatum in amima ſeu coꝛxæ

Exemp.

Exemp.

„4VI, a0
iil, iin⸗
7 „ H 1 . i *
Reſtitutio . Auruuel
o diſtl e ant hunl. anl lig⸗
. . ve fut :vel qul en fufc mn bunt nen ata
iberare poſſent ſi vellent/ mala ablata vxoꝛis vel econuerſo:vel filius/ vel executoꝛ: velqui⸗ unc ſu ncs olennm ig ſicll eij d̃
abruſonle cecaen er ↄfeſſionem eijciendo ⁊ coꝛ fuerit moꝛienti pꝛopinquioꝛ:extr ahet eas leg ragarhiuſin oniſcnnutnl
ſanando Aulro piculoſius/qꝛ iſtiad moꝛtem ⁊ pe⸗ burſa/væ pariete ve tenꝛa:vel vbicunq; fuerint ab⸗ ngcſmns nann oninni, pfecn
nam capiunt᷑ eternam. Sed heuvt frequenter ecoꝛ ſconditeleaſq; ad Bꝛobriam 7 non ad vfuncti cõneꝛ lelihn nib aninenio larnd
de talium dici poteſt illud Eʒech. xxx. Ecce non eſt tent vtilitatem/a ſpinam quam r idemdelent er⸗ ſenn S c a li in i bet
xiij. obuolutũvt reſtitueret ei ſanitas. In aliquibus vo trahunt: in pede pꝛopꝛio ponunt. Nec mirum:quia lte lann iateoi ce one
idem impedit eandem reſtitutõnis difficultatẽ fa exquo ipſi dum vixerunt:plus Ra ekt⸗ nam, leſiu mum han diis
cit ꝑueria cõditio vebitoꝛis⁊ falſi acquiſitoꝛis:quia prias dilexerunt:ſicut effectus oſtendit: quo vid 1 tüntck ainun 4 grenh zut
aut ꝓdigus ſeu largus eſt:⁊ tũc tot expendit reddi ꝙ reſtituere nolũt/vt animas pꝛoprias luer gu⸗ u i⸗Rer nil ſbe erar i
tur inpotens ad reddendum. Talis nanq; etiã ſi po mirum eſt:ſi illi ad quos bona illoꝛum vemiunt plus ⸗ ne nenlin ranu mortemaͤnin
tens eſſet multolibentius multa eypenderet in alijs diligunt diuitias ꝙᷓ animas alienas. ideſt defuncto⸗ nirui penant⸗ pumanlt monte: .
6 itatib / vel etiaz libentiꝰmultas rum. Ymmo marime mirandum ⁊ marimefatuita⸗ nn , eſthi geiit nnnn ſvcr
Xlectarönito r vanitati . ti s indiciũ eſt ꝙ aliquis e hoc confidere velit: ꝙ ali ius od gd den
daret elemoſynas q; aliena reſtitueret:qꝛ v redditi tis indiciũ eſt ꝙ aliquis ve hocconfide iche nn nnnniſhctunn de n eſtmaͤr
one ſeu reſtitutõne cogitare non poſſunt ſine coꝛdis us velit animam ſuam plus cipſe diligere/ vel ipſaʒ n eeſans etnin 1. Heſtirat guito
ſſticia anã inſi nõ dij, liberare/ vbi ipſe non vult:vel maioꝛem circa ipſius ee uc Marl. . eng Ordin
triſticia quã ipſi nõ diligunt. Aut auarus eſt⁊ tunc ſe ica uits Neſinln gnout an 3
coꝛ ſuuʒ ſic foꝛtiter ſupius claudit ꝙ mihil qð ſemel iberationem adhibere di igentiam. Jeo ſign buf ricntpaind⸗ ntolergond onniſtit
intrat:libenter exire ꝓꝑmittitur. In qua ↄditõne in⸗ dicitur Pꝛouerb. vj. Teipſum libera. vo quibu a gninn teſtame geiglanetnar
milat. Unde ⁊ tales dicere pñt illud: Pꝛo⸗ dam irꝛonalibus amimalibus ſint ſtultioꝛes. Pꝛimo tunene d eſtegnar ginavir g⸗
En Kmiet cuti . ſum eſt. B. iiij ix. Gecundo id lon. ganlian o eyit deloidina aberre
.j lutiamꝰ eum ſicut infernus. In omnib oſtenſum eſt. B. iiij ix. Becundo i em in naturalſoñ og fieripcepit vee anebabetn
aeguet⸗ . tuti ꝛed que ionee s nofi it n
vo nõ reſtituentibo generaliter reſtitutionem undhe⸗ ditur omnium animalium væ pꝛeda viuentium: qu t entiaterns⸗ itſirultſieit
dit ſeu difficultatẽ kent fectus fidei:]quia quis la⸗ totam vimittunt pꝛedam cum qua ſine vite amiſſio rſoffia leſttuere poteſti Voluntes
õ reſti Lvidens patibulũ ſibi/ niſi reſtitue⸗ ne euadere non poſſunt. Aues etiaʒ ꝛedales: preda feſtatim ltutonis tencko
e ettinte Moenavetvul 1 ſidias timentes:temptant ſi cum illa in al⸗ ſet eſe opleta et ſzgend
ret ꝓpatum. Ita ſi illi qui xXpᷣiani vocantur viderent capta inſidias imen es: temp ſet⸗ 1 eſtitutone gratio eſtige
oculo fidei quõ furce inferni ꝓ eis parant᷑ ad modũ tum volare poſſint:alioquin totum vel partez quaʒ labirunq mnoicltate⸗Cin nungtet
illoꝛum.A. xij.viij.libenter reſtituerent/tam famam ferꝛe non poſſu nt: vimittũt. Sic habens diuitias co eeſyza⸗ nenn güraliena. mbon⸗
ꝙ; res/⁊K omia redderent/quia mane tethel phares ſe⸗ gitet ſi cum bona conſcientia illas retinere et ad ce pnit ſineteeiterſcnndi rif
Eremp. dula mente cogitares/a rapta reſtaurares ⁊ melio⸗ lum volare poſſit / aliter niſi totum dimittat:ſtulti⸗ guni t r eiekihanib becin⸗ un
ra daꝛes. Ergo quiin his ceci ſunt intantũ animaꝛũ ꝛ cũct animãtibp vninerſe carnis Geñ. vj. Sy qꝛ int ni Holats Seb ag n
penculũ a co perereeberent viſum / et recipere: ſiẽ hoc ẽ difficile/ dicit᷑ a vitate Mat.xix. Edifficile di⸗ ſitutnlseffe dahnogiſunn eb
cecus ille Marci.viij.qui reſtitutus eſt vt clare vixe ies intrabit in regnum celoꝑ. . . ſonmmreſtitnere⸗ Pineſttin Vnlliter
ret omnia. Nota optime auctoꝛitatem Auguſti.Al. In quo magnũ oſtenditur maloꝛum diuituʒ qui Ar. vij. ſrdelblacarhin octturg gecltor d
xij. xl viij. cealieno ditant᷑:nec illud reſtituunt periculuʒ. ſoꝛo poſuntipſo giuente. oſeſtoncalite.
29. vj. ¶ Niſi vo hoc petant ⁊ efficaciter reſtituant: ſt pri⸗ quo eſtoſideranduʒ ꝙ tales ſunt in periculo magno xvj. pondt hillop bono) ☛
Ard. vi. mo vt pᷣtactuʒ onmln furibo ſtultioꝛes:quia illiti⸗ ante moꝛtẽ ſin maioꝛi in moꝛte/in maximo p? moꝛteʒ Preſtituckach tönon arike nwrriine
= mentes/omia ꝓijciũt ad eccleſiam fugientes/ dicunt Prunũ pʒ te periculo tam coꝛpꝑali ꝙᷓ ſpirituali. Ta⸗ trus ollls bons glalob gaſtmor
uj. Inſup graresepi⸗ qui eis viam eccleſiam oſtendunt. les nanq; aliquotiens ante moꝛtem incidunt in pau reobtinebit. Etpongk alta
vel oſtium eis aperiũt:vel aliquo mõ ipſos vt eugde ertatem. ſicut oſtenſuzʒ eſt. .ix. xxiiij. Et in diuer⸗ bünegelter rhtükfein ſen
re poſſintiuuant:quoꝝ ↄtraꝛium in om̃ibo iſtis ĩue⸗ a cadunt infoꝛtunia:ſicut pʒ. Y. xiij xxxvij. Et. O. cͤpoeſotis wbitore eſe ſteun
nitur:quia neconus ꝓijciũt/timentes ne ſubito pre⸗ vi ·xviij.cum ſequentibo. Mulrũ etiã ſunt in bꝛigis 2 nritlamoeini⸗ captuolotroaniũchn
ie: t ſpaciũ penitentie ⁊ nõ citis /et in verberantium v occidentium timoꝛi⸗ in wmno ſua dlmittens: dptens
occupati moꝛtis die:queꝛant ſpaciũ p 3 . ber 21/ Eremp. Mtinwmo ſua dimitrene:⸗ n
inueniant:cuʒ inſuꝑ ſint homines vemundo: q plus us. Oꝛ etiam ſpñalia ante moꝛtem incurꝛunt picu⸗ nnint totum reſttwuut no ſechrradt
ctrina indigent ſalutis:vtpote qui periculoſtus er la. certũ itqg emp in culpam ⁊ frequenter in deſpe it ipſincortid teſrio uccate ſital
rant ⁊ infirmantur:qui aliena iniuſte letinent. Bi⸗ rationem cadunt ante moꝛtem. Sicut patet bᷣmo de Cictdnan rabocuerſoris dfuütto accuſa
cut patet per pyſtoꝛiam ſecundam. xij xxxiij. Qui Juda proditoꝛe.Et ſecundo ve quodã vſurario mo ſarefuniin wmo men dinlſemeis
Exemp. etiam libentius ag eccleſiam et animarum confuge⸗ riente in cluitate treʒenſi:qui hoꝛtanti eum ad peni ecee Dirobis dictni g
re berent medicos:plus illos fugiũt: ſicut infirmi tentiam/reſpondit: nimis tarde eſt⁊ faciens poꝛtaꝛe le un ſuſnegtteneng eziucicne
in vita ſancti AMartini:⁊ ſicut alij e quibus.A. xx⸗ floꝛenos ſuos coꝛam eo ait:heu cuʒ quanta ſolicitu enoſu ie H uce⸗
vj·xx.cum ſequentibus.Et plus offenduntur contro dine vos acquiſiui:⁊ nunc ꝓter vos animam coꝛ⸗ teret corain ſin aignd
illos:qui eis in pꝛedicatõne vel alia collatõne oſtiũ pus perdam:heu ꝙ vnqꝙ vos vidi:nec tamẽ reſtituit mnonſ gccnſatner aeſt
celi oſtendere vel aperire nituntur: vel quocũq; mo Et ſic eius cõditio peioꝛ fuit q Jude pꝛoditoꝛis: qꝛ nuit velvtrizngtor um coreſtoi
do eos ſpiritualiter iuuare volẽtes. De quib- Amos ipſe pecuniam male acceptam reſtituit:et qui pꝛius nent dicatic reſtiintöez fiencepit gi
v. Odio ha buerunt coꝛripientem:et perfecte loquẽ- reſtituere noluit: ſicut nec ei ſimiles adhuc faciunt: ceſiter illa deqnido Accuſat vltenusret
xv. tem abominati ſunt: quia diripiebant paupereʒ ꝛc. tunc reſtituit quando nihil ei valuit: coꝛpus terre it ricety nullusſentiat guintalioſt
Gunt ſecundo aliquibus bꝛutis ſi imiles: aliquibus bona mundo:animam emonibus. JIn moꝛte etiam nni ivdicabik faſſione. Bdicentiap
vo ſtultioꝛes. Gimiles vo ſunt brutis vilibus: ſicut ſunt in periculo magno:quia tuncab illis quieos in ſcricꝛdlalr copioſa gpnd eü regemptio
canibus: quia ſicut canis ad vomitum reuertit᷑ Pꝛo tergo ſemper ſequebantur capiuntur et ſpolantur ſnccotdia ſedlgnooſtcit dum geſt
uerbioꝛum. xxvj. YIa ipſi ad illa que metu moꝛt euo ab amias nomine et inimicis re exterioꝛibus: eta iñectapud wi ſiont apndillos den
munt:dum reſtirutõnem pꝛecipiunt ⁊ oꝛdinãt:poſt⸗ cemonibus v interioꝛibus:tunc inuenient moꝛien⸗ 0brnertegalept piudicii mortis dan
qᷓ; conualuerint:reuertuntur. Sicut iterum que mo tes/ ꝙ eſt v eis in hoc caſu: ſicut x latronibus: qui atiucicati gmmo ſin Poſito toti
riens euomit canis comedit:ita pꝛedicti que moꝛiẽ⸗ ſemper dum furant᷑ euadere ſperant: ſed multi illoꝝ 5 —
tes verelinquunt pꝛo ſe redqenda. In quo maxima vns die vel nocteſpe fruſtrati capiũtur. Illi vo qui iſiaz gibſineeheni ateyel⸗
illoꝛum oſtenditur ſitis auaricie:quia quis nõ dice/ bona illoꝝ accipiũt adminiſtrãda 7 nõ miniſtrãt vt Möreinimifage ltnecremittun
ret illum maxime ſitire coꝛpoꝛaliteriqui aquaʒ bibe ad quoꝛum manꝰquocũq; modo buenerint/et eis Hmane cthann eſe wülue
ret:que æ illo: qui fere vel totaliter ſubmerſus fuit quod vebuerũt non fecerunt inuenient in moꝛte illo non Keic öbremittert wogatt
eijcitur. Sic quis non diceret illum maximaʒ in coꝛ rum ꝙ ſunt ſicut furti vel rapine receptatoꝛes: quia ruttioniniſnaſunt iii.
de ſitim habere cupiditatis/qui diuitias illas veno⸗ ſicut fures qñq; amicicia illoꝛum ad quos reputant 4 Eſorze ct i
rat:quibus moꝛiens fere vel toraliter ſubmerſus fu ſe obligatos:quãdoqʒ timoꝛe ductifurtum ſuũ apoᷣ NS g.
it:quas tamen dũ moꝛitur euomit. Juxta illð Job. illos ponunt: tamen apud iuſtũ iudicẽ culpabi⸗ 1 Vcck voſſhlitas chon
xrx. Siuitias quas uoꝛauit euomet er de ventre eiꝰ les ſt. Ita he vani eapid bona male acqſi eſtcznf, Ween do. Qumo ang
extrahet eas. Extrahet inquit eas maritus diuitias ta roneamicicie illis dant.et apud illos dimittunt: cinfereiner. to n

ſianndigtle⸗ ſoptinp

ſantoſtenſnzeſt hl

nuſarmaſutg, ancnenern
m ſeyuennitn Aultneni ntinbig

In eſonunninn z0diintinn ninon/

— ſhnuntpicu⸗
npinalpam vfrnnentrin whe
duntontemortem. Glaltoaterömo de
tort Etſeoundo eq uodi vſuranomo
katetrezenſiequihontanti eumac peni
onditmimistardeeſtir fadtens pvonare
8cramn ed githhen cuzquantaſclictn
viſinkanunc Pter wosaninamtco
ben Vnc ws vicinec tmereſtfuit
Sditiopeioꝛfutti; Jude ocltong
mmalescceptam reſtitultet quipel⸗
oluir ſicutnecaiſiniles acbocfnint
itquandonihil ei alvlt coꝛpus tent/
raninan monnbus Y nokketlin
lomagho giutuneailognl en
r ſagueunti apiunturtt Hohontur

ui
muntheinlin
Rn gialonagnn j
inmaruno
HRNpenialotam anlgunenn

eligvotiens ntenaneminciinrinn

Ein

xvij.

rviij.

—

Reſurꝛectio

quos carnaliter diligũt Aliqua vo timoꝛe executo⸗
ribus diſtribuenda verelinquũt: qui om̃es dũ bona

illa tanꝙᷓ ſua tractant:apud diſtrictũ iudiceʒ:tanq;

furti receptatoꝛes ↄdemnabunt᷑. WMoſt moꝛteʒz Vo
in maximo ſunt ꝑiculo:quia ſicut latroni ligant ma
nus vt ſic ligatis manibo ad ſuſpendiũ ducat᷑ coꝛpo
rale tꝑale. YJta talibo moꝛientib manus ad littera
realiter ligant᷑:ex qua ligatõne miſi prfecerit ꝙ ſpi⸗
ritus nõ liget᷑ ſicut coꝛpus:ita ſpiritus ligatus ad ſu
ſpendiũ ducit᷑ eternum: Ideo ↄgrue oꝛabat Hiero⸗
boam.iij. Regũ.xiij.dicens.epcare pꝛo me vt reſti
tuatur manus mea mihi. Cuiꝰexemplo om̃s ad hoc
conaꝛi veberent:vt de cuiuſlibet liberatõne/taʒ liga
tionius que fit ꝑ culpam ante moꝛtẽ in anima:q; eti
am ligatonis coꝛpoꝛis:que fit in moꝛte:⁊ de reſtituni
one poteſtatis vtriuſq; ꝙtum ad veum/veraciter di⸗
ci poſſit illud Aſarci.iij. Reſtituta eſt manus eius.
Ged dicent pꝛimo:ꝙ moꝛiens oꝛdinauitomniũ re⸗
ſtitutionẽ in teſtamento/ergo nõ damnabit᷑.A qui⸗

bus querendũ eſt:qnare ipſemer non reſtituit:qn re

ſtitutionẽ fieri pᷣcepit vel oꝛdinauit/qꝛ aut bona ha⸗

bet ſufficientia terꝛis ⁊ omibb que habet venditis: et

tũc ſtatim reſtituere poteſt:ſi vult.ſi aũt nõ vult:nõ
videt᷑ eſſe ↄpleta reſtitutõnis voluntas/⁊ ſicnon ſal
uabitur:qꝛ reſtitutõne facienda tenet᷑ omia vẽde⸗
re vſq; ad mendicitatẽ.Cuiꝰratio eſt:qꝛ mendicare
poteit ſine pctõ:nõ aũt aliena vetinere:ergo tenetur
pꝛimũ facere vt euitet ſecundũ.Aut bona ſufficien/
tia nõ ſunt:⁊ tũc videt᷑ inanis oꝛdinatio:qᷓtum ad re
ſtitutõnis effectũ in ſpoliatis. Sed dicent nõ poteſt

ſtatim reſtituere ad comodũ ſuum:qꝛ habet anima/

lia vel blada ⁊ hmõiſque ſtatim vitiliter vendi non
poſſunt ipſo viuente:vocetur q̊ creditoꝛ vel ſpoliat⸗

7 ponat᷑ in illoꝝ bonoꝝ poſſeſſione:aliter poſtmodũ

nõ reſtituet᷑ ad cõmodũ creditoꝛis:qꝛ poſt moꝛtẽ ł-
bitoꝛis pꝓ illis bonis placitabit:⁊ vir finaliter medi
etatẽ urmebi AE ponat᷑: ꝙ poſt moꝛtem cebito
ris integraliter vebirũ reſtituar creditoꝛi:adhucnõ
videt᷑ hoc ſatis ꝓ debitoꝛe eſſe ſecurum:quia ſicut la
tro in latrocinio caprusilatrociniũq; qñ ad iudicem
ducit᷑ in vmo ſua dimittens:⁊ Pepieni illis qͥ in w
mo ſunt:q totum reſtituãt/nõ ſecure ad iudiceʒ va/-

dit/voſipſi in coꝛdibo veſtris indicate ſi tali coꝛã in

dice ductoſa ab aduerſarijs de furto accuſato:ſuffici
at dicere:furtũ in vmo mea dimiſi:meis pꝛecipiens
ꝙ totum reſtituant. Si vobis vid eat᷑: ꝙ boc coꝛã iu
ice nõ ſufficeret terꝛeno. Ideʒ iudicate: ꝙ nõ ſuffi

ceret coꝛã iuſtiſſimo iudice co: ; coꝛã eo ductus 79
cœæmonibo accuſatus:ꝙ aliena iniuſte abſtulit vel re

nuit/ vel vtrũq;:⁊ ꝙ totũ cum coꝛꝑe ſuo in vmo iue⸗

. .

nerit dicat:ꝙ reſtitutõeʒ fieri pᷣcepit qñ inuitus re/

ceſſit:⁊ illa de quibo accuſat᷑ vlterius retinerenõ po⸗

tuit: videt q nullus ſentiat quin talis ſtatim ex pꝛo/
pria iudicabit᷑faſſione.¶ Gʒ dicent/ apud vũ ẽ mi/

ſericoꝛdia⁊ copioſa apud eũ redemptio:ſ illis qͥ mi⸗
ſericoꝛdia ſe dignos faciũt/ dum tpᷣs eſt miſerẽdi:nõ

em eſt apud ven ſicut apud illos qᷓ wminiũ ĩ wallia

obtinẽt regale:vt pꝰiudiciũ moꝛtis datũ:moꝛti ven
dat iudicatũ. Immo ſi in Wolies totũ remitteret
us minoꝛẽ facere videret᷑ fidelitatẽvel in maioꝛẽ in⸗

iuſticiã:qꝛ ipſi nec vendũt necremittunt:vbi ſeq̃la ẽ

ptis ne iniuriã faciãt parti leſe vt illud remittat qð
alteri debet: quõ remitteret qo altẽ i vebet ante
moꝛtẽ.qreſtitue ei omia q ſua ſunt.iiij. Reg. viij.

Eſurꝛectiõis. Dꝛimo

oñdet᷑ poſſibilitas. Scdo neceſſitas. Ler
o certitudo. Quarto quõ reſurꝛectõ xpᷣi
eſt cã nr̃e reurꝛectõnis. Quinto quõ reſurꝛectõ xpᷣi
fuit exemplar nr̃e reſurꝛectõnis. Sexto ⁊e wtib on⸗

R vij.

detur coꝛpoꝝ reſurgentiũ ad gloꝛiaʒ /⁊ qualitate
coꝛpoꝝ reſurgentiũ ad penam.
APem exemplis oñdit᷑ ⁊ auẽtib. Exempla em ad
hoc habent᷑ tam in natura ꝙᷓ etiã in arte:et in mira⸗
culis diuinis. Si em̃ natura hoc ab auetoꝛe hẽat na
ture:ꝙ ferꝛũ lapidẽ adamantinux ſeu magnetẽ ad ſe
trahere poſſit in altũ:multomagis hãc potentiã:na
tura ſibi retinuit diuinitatis: vt natura coꝛpalẽ bo
noꝝ hoĩm ad ſe in altum trahere poſſit.⁊ vt ferꝛũna
ture ponderoſe manubꝛio copulet aĩe: æ qua copu⸗
latõne vide.iiij. Reg.vj.Et.aM.iij. xx. Ey quibo ptʒ:
qꝙ; ſiẽ dedit nature:ꝙ ferꝛũ lapides ſurſuʒ ſubleuarer
et fern ſurſum aſcẽderet. Ita potẽs eſt ve lapidibus
iſtis ſuſcitare filios Abꝛabe Math.iij. ¶ Scðo idẽ
eyemplo oñdit᷑ in narura. Si eĩ natura potens ſit e
terꝛa auꝑꝝ ⁊ alia metalla cũ artis ſupplemẽto gigneꝛe
qͥs hãc potentiam ab illo auferet:vicẽdo ꝙ coꝛpa ſiẽ
auꝑ clara nõ poſſet de terꝛa ſuſcitare.x qͥ dr Joh. v.
GStẽ pr̃ ſuſcitat moꝛtuos ⁊ viuificat:ſic ⁊ filiꝰqsvult
viuificat:qͥ dicit Joh.xj.Ego ſuʒ reſurꝛectio et vita.
Et qͥ credit in me:etiã ſi moꝛtuꝰfuerit viuet:qꝛ oĩpo
tens nomen eiꝰ Exo. xv. ¶ Tercio exẽplo in n idem
pſuadet᷑ floꝝ arboꝝ ⁊ oim granoꝝ q interꝛa ſemĩan
tur ⁊ de terꝛa creſcut.Sic nanq; floꝛes pulcerꝛimi de
terꝛa ſurgut lutoſa ⁊vili ꝓꝑ potentiã nature.Et eadẽ
potẽtia arboꝛ q̃ in byeme apparet:qſi moꝛtua/eadeʒ
numero in eſtate reuiuiſcit:⁊ virideſcit ⁊ de puo pu⸗
pino fit arboꝛ. Et ve parna nuce fit coꝛulus. IJuxta
illud. Se nuce fit coꝛulus/ ve glande fit ardua qrcus
Et ce grano ſicco ſine palea vel viroꝛeſſeminato/⁊ in
terꝛa moꝛtificato:ↄſurgit herba viridis:⁊ ſpica cuʒ
paleaꝝ veſtimẽto:⁊ totũ ꝑ potentiã quaʒ cæ'nature
tribuit create:hᷣ foꝛſitan ſiqͥs oĩa nõ vidiſſet vix iſta
crederet. VUt verbigra.Si aliqͥ ſub terꝛa nato et nu⸗
trito:qͥ nunqꝙ; floꝛes arboꝛes vel creſcẽtia vidiſſʒ fru
mentalin manu ſua lutũ pupinũ vel grana tenẽti di
ceret᷑ tu tenes in manu tua materiã floꝝ pulcerꝛimo
rum vel arboꝝ mayimaꝝ/⁊ fructuũ optimoꝝꝑ: qꝛ na⸗
tura elementoꝝ h̊ de his qᷓ in manu tenes põt ꝓducẽ
vix crederet qð nõ vidiſſet. Gic nec ille nutritus in
carcere de qͥ ponit exemplũ.b. ꝛego.in pꝛin quarti
dyalo. Yta infideles qͥ reſurꝛectõem coꝛpoꝝ nõ cre⸗
dunt:qꝛ illam oculo fidei nõ viderunt. SGi pulueres
in quos ↄuerſa vel reuerſa ſunt coꝛpa ſetõꝝ in mani-
bus teneret:ſeu ofſa arida ⁊ diceret᷑ eiſtu tenes mate
riam uleereiin oꝝ coꝛpoꝝ que ineterni durabũt in
manibs:qꝛ veus de pulueribo iſtis:ſeu oſſibo/ talia coꝛ
poꝛa refoꝛmabit. Juxta illud apli ad Phil. iij. RKe⸗
foꝛmabit coꝛpꝰhumilitatis nr̃e ⁊c. Et iuxta teſtimo
niũ Eſa.lxvj.Oſſa inqt nr̃a:q̃ſi herba gernnnabũt.
HGlo. interlinearl.i.reuiuiſcẽt/ vix crederet/ ĩmo mul
ti iloꝝ nunqꝙᷓ ̊ credere voluerũt. Quos ↄuincit.h.
HGrego.·xiiij.moꝛał.dicẽs. Süt nõnulli ↄſiderantes
ꝙ; ſpus a came ſoluit᷑: caro in putredineʒ vertitur:
ÿ̈ putredo in puluerẽ redigit/ ꝙ puluis in elemẽtis
Plurrorept nequaqᷓ ab humanis oculis videat᷑: qua
pꝛopter reſurꝛectõnem fieri poſſe vſperant: et dum
arida oſia veſpiciũt/hec veſtiri carniboſet rurſum ad
vitã virideſcere poſſe diffidũt:qui ſi vim reſurꝛectõ
nis ex obedientia nõ tenent:certe hanc tenere exra-
tione œbuerant:quid em̃ quotidie niſi reſurꝛectõeʒ
noſtram in elementis mundꝰimitat᷑. Mam ꝑ momẽ
ta tempoꝝ cernumus arbuſta viriditatẽ folioꝝ amir
tere a fructuũ ꝓlatõne pꝰlargitõneʒ ceſſare. Et ecce
ſubito: q̃ſi ex areſcenti ligno velut quada reſurꝛectõ
ne veniente videmꝰfolia erum pꝑe/fructꝰ grãdeſcere ⁊
totã arboꝛẽ rediuiui væcoꝛis veſtiri. Conſideremus
etiã paruũ cuiuſcũq; arboꝛis ſemen qð in terꝛq iaci⸗
tur: vt arboꝛ ex illo ꝓducat᷑ et ↄphẽdamꝰſipoſſumꝰ:
vbi ĩilla tãra ꝑuitate ſemĩs:tãta arboꝛ latuit/qᷓ ex il

Ar.j.

Ar?ꝰ. ij.
luj.

NReſurꝛectio

lo ꝓceſſit: vbi lignum vel coꝛtex: vbi viriditas foli

oꝛum:vbivbertas fructuũ/nunqͥd nã in ſemĩe aliqͥd
tale videbat᷑:cum in terꝛã iaceret/ quid ergo mirum
ſi tenuiſſimũ pulnerẽꝗ noſtris oculis in elemẽtis re-⸗
dactum:cum vult wus in hominẽ refoꝛmat/ 4 er te⸗
nuiſſimis ſeminib imẽſa arbuſta refoꝛmat et reinte⸗-

grat. Bicergo ad Roma. j. Inuiſibilia ipſius a cre

onem nõ creqũt/quos ad ↄſideratõnes aliaꝑ creatu
rarũ inuitat ſaluatoꝛ ALu. rij. 7. Math. vj. dicẽs. Cõ
ſiderate lilia agri:quõ creſcut. Et infra. Si aũt fenũ
ð hodie in agro eſt ⁊ cras in clibanu mittirur: æus
ſeectitegnsugt vos:puſille fidei: ſuple ſurge
re faciet ⁊ veſtiet gloꝛia ⁊ honoꝛe in reſurꝛectiõe in qᷓ
nõ nubent neq; nubent᷑:ſed erũt ſicut angeli Math.
xxij. Quib om̃ibo ↄcoꝛdat.j Coꝝ. xv. Quõ inqͥ re⸗
ſurgunt moꝛtui:quali aũt coꝛpe venient. Inſipiens
tu qp ſeminat᷑ nõ viuificat᷑: niſi prius monat. Et c
ſeminas nõ coꝛpus qð futuruʒ eſt ſeminans: ſed nu-
dum granũ vtpote tritici vel alicuius ceteroꝝ:cœus
aũt dat eis coꝛpus ſicut vult ⁊c. Gcõo ideʒ exemplo
oſtendit᷑ in arte humana/in qua cumvideamꝰæ pul
ueribo ⁊ cineriba cuiuſdaʒ her e:que filix vocat̃᷑:cla⸗
riſſima vtpote vitrea fieri coꝛpa:cur hanc artẽ ſub⸗
trahit ille:qui dicit/homo cum wꝛmierit non reſur-
get Yob xiiij. ab illo qui eſt ommium artifer Sapiẽ
tie.vij. Suſcitans e puluere egenum. J. Regum. ij.
Tercio idem exemplo oſtenditur alioꝛum mira culo
rum. Bic nanq; arguit Augnſtinꝰ ↄtra incredulos
Te reſurꝛectõne xpᷣi ciui.xei.li.xxi c.v.dicẽs. Vnũ
mũdo incredibile videmus:vicʒ per paucos illit⸗
teratos fidei ſubiecit mundũ:cur ĩ illud nõ credunt

vicʒz reſi urzectionẽ xpᷣi in celum in carn e. Bicut ſipſe

ex vno miraculo yp̃i alterius argnit poſſibilitateʒ 2

rõnabilitatem. Ita ex alijs miraculis tom xp̃i qᷓ; ali
oꝛum ſanctoꝝ oſtendit᷑ poſſibilitas 7 ratõnabilitas
reſurꝛectõnis. Non eniʒ videt᷑ rõnabile negare quin
ipſe poſſit moꝛtuos reſ uſcitare:qui Laza reſuſcita

nit cum alijs/ ve quibi dictũ e P. xj. viij. in fine/ xe

beat:quia maioꝛ ratio vider̃ beat ſuſcitare coꝛ
pora nunqᷓ moꝛitura: ſed ſemp wũ laudantia: q coꝛ
poꝛa iterũ moꝛitura. Nec iternʒ viget̃ rõnabile:quĩ
ille hoc poſſit et ebeat fa cere:cuiꝰvirtute ſancri ſui
ſuſcitauerũt moꝛtuos:tam in vita ipſoꝛũ qᷓ etiam in
moꝛte:ſicut in pluribus legitur geſtis ſanctoꝝ. Illi
vo qui fidẽ ñ recipiũt xpᷣi: nec miracula credunt ſan
ctoꝝ:antiquũ tamẽ recipiũt teſtamentũ: ſicut iudei⸗
antiquas ſcrutent᷑ ſcripturas: in quibo plures ꝑ He
lyam ⁊ heliſeũ muenient ſuſcitatos. Qui ergo ad ta

ctum oſſium heliſei æfuncti ocedunt hominẽ moꝛ⸗
tuum ſuſcitatũ:ſicut patet. iijj. Reg.riij. vbi ſcribit
cum tetigiſſet oſſa heliſer reuixit homo cur hocne
gant p potentiã cei poſſe fieri expo / vel gen eraliter
vom̃ibo quidem ſadquceoꝑ:qui dicũt nõ eſſe reſurre
ctionem moꝛtuoꝝ Lu. xx.
Contra quos reſurrectõnis neceſſitas plurib oñ
detur romibus 7 auctoꝛiratiby. Mationibo ſeu argu⸗
mentis hecoſtendit᷑ ad magna educentibo incõnue⸗
nientia:miſi reſurꝛectio ocedat᷑moꝛtuoꝝ: quaꝝ aliq̃
tacte ſunt. F. iiij ar. iiij. que licet ibi ad aliud hic ta-
men ad iſtud veducipñt ꝗꝓoſitum. ¶ Pꝛimo nanq;
negantes reſurꝛectiõeʒ/negare habẽt diuinã ſapien⸗

Htiam ſeu bonitatẽ que cum diſponere dicat oĩa ſapi

enter: ad maioꝛẽ ſiverum ſit oꝛdinaſſe felicitatẽ ho⸗
mines vebuitq; iumenta: qd tñnõ fecit ſi vnus ſit in
teritꝰ hominũ iumentoꝝ Ecẽs. iij. qꝛ multa iumẽ
ta 7 irꝛõnalia quietius 7 lautiꝰ:7 magis ſᷣm ꝗpꝛia xe
ſideria 7 xlectatõnes: 7cum minoꝛe ſolicitudinella

boꝛe ⁊ pena/timoꝛe et grauamine hic viuũt:q; multi

R vij.
optimi ? ſanctiſſimi homines. Di ergo iſtis ſanctis
viris nihil alibi reſtaret in reſunectõne moꝛtuoꝛuʒ:
neceſſariu eſſet ↄcedere:ꝙ cæus creaturaʒ ad imagi⸗
nẽ ⁊ ſimilitudinẽ ſuã factã:infelicioꝛẽ 7 miſerabilio
rem feciſfet:multis irꝛõnalibo creaturis/a etiã peio⸗
rem:q; irꝛõnalem creaturã:qꝛ multis peſſimis homi
mib᷑ qui peccatoꝛes et abundãtes in ſeculo obrinent
dinitias: ducunt in bonis dies: vbiilliiqᷓ pie viuere
volũt cum ypo pſecutioneʒ patiunt᷑. moc nanq; gene
rale eſt apud om̃s malos hoĩes xæ quacũq; ſint fide
vel ſecta: vbi maliſunt ? reſurꝛectõnem minus ſpe
rant:hic celecta biliterviuere conãtur bm carnis de⸗
lecratõnes: quas dum pꝛopter amoꝛem chꝛiſti ꝛ ſpeʒ
reſurꝛectionis:ſi ſpe illa fruſtrarentur: et nec hicnec
alibi caro quod eſtoꝛganum ſpirituſſancti electari
ones hẽat:tales miniſtrixp̃i ſunt infelicioꝛes.nõ tm̃
lumẽtis:ſed etiã om̃ibi dya boli miniſtris: qꝛ dyabo
li miniſtri hic:xpᷣi vᷣo miniſtri nec hicnec alibi xelici
gs haberent. Et ꝙ iſta ductio ſit bona ad pꝛoban
gam reſurꝛectõeʒ: patet aplin.j. Coꝝ. xv. vbi ex in⸗
tentione chriſti ⁊ mem bꝛoꝑ eius ꝓbans reſurꝛectiõʒ
talem facit veductõeʒ dicẽs. Bi aũt xpepdicatur: ꝙ;
reſurꝛexit a moꝛtuis: quõ quidaʒ dicunt in vobis q
reſurꝛectio moꝛtuoꝛũ non eſt: neq; chriſtus ſurꝛexit.
Bi autem xpᷣenon ſurꝛexit a mortuis: ergo inanis ẽ
fides noſtra: ⁊ pꝛedicatio noſtra. Et infra paꝛũ. Er⸗
go qui wꝛmierunt in xpᷣo perierunt: ſi in hac vita tm̃
in xpo ſperantes ſumꝰ ſupple ſine omi ſpevel re reſur
rectionis/miſerabilioꝛes ſumus om̃ibus hominibo.
Becundo tales diuinã negant iuſticiam/qua ma
lihic vel alibi puniri eberent. Scoõᷣm hãc vo opini⸗
onem alibi nõ puniunt qꝛ non reſurgunt:nec h ic/qᷣa
ſicut dr Yob. xxj. Hic impij viuũt ⁊ ↄfoꝛtati ſunt: ſh⸗
limatiq; diuitijs. Nec oteſt dici: ꝙ pꝛedicta xi bo
nitas ſen ꝓuidentia et apientia quo ad bonos:z iu⸗
ſticia quo ad malos:ad anumas tm extẽdatur bono
rum ? maloꝛum:qui poſt coꝛpoꝛa moꝛtua in gaudijs
vel penis viuunr:etnon ad coꝛpora moꝛtua:que nũ
qꝙ; reſurgunt:quia ex dei pꝛouidentia iuſticia ebe⸗
tur bene agentibus pꝛemium:⸗ peccantibus ſuppli⸗
cium. Bene autem agentes vel peccantes nonſi tani
me tm̃:ſed homines exanima et coꝛpore compoſiti.
ab hominibus exanima ⁊ coꝛpe compoſitis: bmiũ
xbetur:vel ſupplicium:vt ſicut ſimul laboꝛãt in bo
nis operibus: ſimul remunerent᷑. Et ſiẽ ſimul peccãt
ſimn Runlank illuũ qᷓ æ ſpez reſurꝛectõne moꝛtuo
rume ludicatoꝛ Act.xxiij. NMota ad hoc Damaſce
nu. F.iiij. xxj. Yteruz dicere pꝛedicto modo:q cor
poꝛg non reſurgent:nec remunerabunt᷑ vel pnuniãt᷑:
H tm aĩe/ eſt otra ſacrã ſcripturã:tam veteris ꝙᷓ; noui
teſtamẽti. Mã in ve. teſta. coꝛpoꝝ reſurꝛectio aperte
pᷣnunciar᷑ ꝗob.xix. Gcio inquit ꝙ, redemptoꝛ meus
viuit:⁊ in nouiſſimo die terꝛa ſurꝛecturꝰſum:⁊= rur
ſum circũdaboꝛ pelle mea: in carne mea videbo ve
um ſaluatoꝛẽ meũ. In nono etiã teſtamento chriſt?
vtrãq; ꝓmittit reſurꝛectõneʒ Yoh. v. dicens. Amen
amen dico vobis:qꝛ venit hoia/2 nũc eſt: qñ moꝛtui
audient vocẽ filij cxi:⸗ q audierint: veniẽt: quã qui⸗
deʒ ꝓmiſſionẽ/ opteat etiã xe coꝛpm intel igere re
ſurꝛectõne pʒ p ꝙ ſequit᷑. Venit inqͥt hora in qua
om̃es qui in inonumentis ſunt audient vocem eius.
Manifeſtum eſt aũt: ꝙ anime in monumentis nõ ſt
ſed coꝛpa. Et apls coꝛpoꝝ reſurꝛectionem poſtendit
dicens.j. Coꝑ. xv. Geminar coꝛpus alale. ſurget coꝛ⸗
pus ſpijale:optet coꝛruptibile
onem: 7 moꝛtale Bᷓ̊ induere imoꝛtalitatezʒ. Tercio ta
les ontum in eis eſt: omeʒ inter homines ceſtru⸗
unt bonitate z pietatẽ tam exrterioꝛẽ ꝙᷓ et̃ interioꝛẽ.
Vn &niſo.ſup illõ Aat. xrij. qᷓñ dicũt reſurꝛectõeʒ ñ

eſſe. In om̃i inqͥt re vel actu virtus agendi ſpes eſt fu

induere incoꝛrupni vj.

e—: ſtes.
chuiſtifuerüt muln te
ita moꝛtuis. Sec fort⸗
Huuiadnmni niite
chmũ qer m ium ciulia negatin
engl nöpitfienb enta
geſtonouo. l. tl. witinereactue
ne Ehibabetg pot pharegali
tem pboncoq fuit ibitota diee
aut etlazg homo pbet galiqsn
lidiequia otinue fuitch eo yel⸗
co:ytputan marupbimiſſam d
nanq; pteſtes gharepot. Hed n
toꝛenm his ſufflaens mongoru fie
poti. gatiud nla ſipꝛoberme l
dieno ſoluiſſe hoc gcwntinuefin
hocg intalilocofui gſonaliter⸗
nmino pbatigeg pꝛoaatoꝛem oe
ioaus teſunectnls chꝛiſl ſtractu.
Alüntntgetenon potult iipiimlli
continefverin an encthoſegn

nglpoſtenpaunamai nti⸗
tetnonoccnpangnon ani
Nuer niolidlnnig iſtan he,
s geanmn, peujrihup ſlpli
magentez relpeecints nonſtoni
evgronlma er opore ompoſtt⸗
ranlma ,corpe onpoſino:pimii
cuum vt ſicnt ſinnl laboꝛit in bo
lremuncrent. Et ſitinulpeccit
liq dſperreſunectöne mortno
Aci rii Mota ad boc damaſe⸗
ternz dicerepregictonocn
ntnecremunerabunt pel poniif
Lcri ſenpturi⸗tam vetanayoni
ye teſto. cotpopreſunecnoopene
. Gao inqult redenptor mens
no dieterta ſonectue ſmem
alemertinanemu nillon
gn nouo ctlo tilameſtochiſ
mmutint, J0 n lcnu. Ann
venit horoz nicel Af nottnt
ne ucinin nne enn⸗
wcovn ijtellgere re
httatetis rcin gusmcpe
ſenuit. Genlt t hofulni

umeſn udin nan do⸗
in monum
vanineln nonumntlon
. uninrucihlen Katndt
o⸗ — ,

—

Arꝰ.iij.
vij.

Reſurrectio

turi. Qui em arat/arat vyt metat: qͥ pugnat / pugnat
vt vincat ⁊ ſic walijs.Tolle 6 ſpem reſurrectionis:

et ſoluta eſt obſeruantia om̃is pietatis. Qnarto ne
gantes reſurrectionem noſtram: negare habent xpi

reſurrectionem integralẽ:qꝛ cũ xpᷣs ſit caput xpᷣiano
rum opoꝛtet ꝙ pᷣiani ſibi charitate copulari tanqᷓ;
membꝛa cũ coꝛpe coniuncta:cũ ipſo reſurgant:ali⸗
oquin diuiſus eſt chriſtus:et quaſi monſtrũ ſine mẽ

bꝛis reſurrexit.que omnia qꝛ? inconuenientia ſunt.

opoꝛtet cum aplo ↄcedere 7 dicere illud.j. Cox. xv.
Gmmnes quidẽ reſurgemus: eo mõ quo terminat
Caſſi.ſuper illud ps. j. Mon reſurgent impij in iudi
cio. Reſurget inqͥt iuſtus vt iudicet:pctõꝛ vt iudice
tur:impius vt ſine indicio puniat᷑ Gicut patz be⸗
atũ Grego. J.xj. v. Mota plura argumenta quead
qpoſitũ adduci pñt.A. xxiij.iij.
Noſtreaũt reſurꝛectionis certitudo:nõ tm ex di-
ctis eniqentijs: verũetiã exxp̃i accipit᷑ reſurrectõne
AQuia ſicut pᷣdictũ eſt:ſi chꝛiſtus caput xpᷣianoꝝ ſur
rexit:⁊ xpᷣiani boni tanqꝙ; mẽbꝛa reſurgent ad gloꝛia
Bed ꝙ xpᷣs reſurrexit multis et veraciba ꝓbat᷑ teſti⸗
bus et teſtimonijs:que quidẽ teſtimonia ſufficiẽtia
ſunt:tam in lege diuina q; humana: qꝛ in vtraq; ad⸗
mittit᷑ teſtimoniũ duoꝝ vel trium. Sed reſurꝛectio-
nis chꝛiſti fuerũt multi teſtes. Pꝛimo apli q; dixert:
Act.x. Aanducauimus et bibimus cũ eo: poſtq; re
ſurrexit a moꝛtuis. Sed foꝛte dicent aliqui ita pꝛo
babunt iudei cõtrariũ P milites cuſtodientes ſepul
end m iura ciuilia/negatiua põt ꝓbariĩ actu
Pſonali qͥ nõ põt fieri ꝑ ꝓcuratoꝛẽ. Sicut paterĩ di
geſto nouo.li.v.ti.xæ itinere actuq; pꝛiuato.l.ij. in fi
ne. Vhi haber q võt ꝓbareꝙ aliqs nõ fecit ſeruitu
tem: ꝓbando ꝙ fuit ibitota die:et nõ vidit eñ ibi. ſi⸗
cut etiaz: ꝙ homo ꝓber ꝙ; al iqs nõ dixent miſſaʒ ta⸗
li die:quia ↄtinue fuit cuᷣ eo vel ↄtinue fuit ĩtali lo⸗
co:vtputa in mari:vbimiſſam dicere non potuit:H̊
nanq; p teſtes ꝓbare põt: Sed æ facto qð p ꝓcura⸗

toꝛem hñs ſufficiens mandatũ fieri põt: ꝓbare non

tui.nõ ꝓbat:qꝛꝑ pꝛocuratoꝛem hoc facere potui. cũ
Factus reſurꝛectõnis chꝛiſti ſit actus ꝑſonalis. qꝛ ꝓ
aliũ reſurgere non potuit:ſi ipſi milites pꝛobent/
contmnue fuerint cum eo: erꝑ Fqu ꝙ nõ ſurꝛexit
ſufficiens vider pbatõ. ¶ Bed ſi tã iſti qꝙᷓ illi teſtes
bñ examinẽt᷑ ſicut ⁊ m iura teſtes exam inari vebẽt
Ratebirt ſt᷑ teſtes veritatis:⁊⸗ q falſitatis. Diſcipn
rnanq; teſtifica bant᷑ e perſona: loco et tempoꝛe.7
ſue teſtificatiomis certi imũ allegauerũt indicium
dicentes / ꝙ manducauerũt ? biberũt cũ illo. Mili⸗
tes vo incertiſſimã falſiſſimã ſui teſtionij allegaue
rũteuidẽtiã dicẽtes: Nobis wꝛmiẽtib venerunt di
ſcipuli et furati ſunt eũ:ſicut ptʒ Math. vlti. Gfal
ſiſſimũ ſit iſtud teſtimoniũ videteet aſiderate:quia
aut fuerunt veraces:et tunc verum eſt qn dixerunt:
ꝙ videlicet wꝛmierunt et tunc neſciuerũt:quid cir⸗
ca illos agebatur:vtrum videlicet ſurꝛexit vel fura⸗

6

in vna parte:videlicet wꝛmitionis. opoꝛtuit eos eẽ
falſos teſtes in ſecũda parte dicentes: qm̃ diſcipuli
ſui eũ furabantur. Gi vo fuerunt in vtraq; pte falſi
ergo in neutra parteeſt eis credendũ: ſed teſtimoni
um illoꝝ tanqᷓ falſoꝝ et coꝛruptoꝝ teſtiũ eſt ab om⸗/
nib abijciendũ. Falſo ꝓter rationẽ pᷣdictam coꝛ⸗
ruptoꝝ/qꝛ ſicut dicit ath.xxviij. Quidam cu⸗
ſtodidj venerũt in ciuitatem⸗ nunciauerũt pꝛinci⸗
pib ſacerdotũ oĩa que facta fuerãt: et illi ꝓtũc veri
merunt teſtes. Sed ſeqtilloꝝ coꝛruptio: ogrega⸗

Ppij.

dicat. teſtemeipſo: quantomagis illius regis eternt

credendũ eſt teſtimonio:qͥ d

reſurrexero pcedã vos in galy 1.
Cuius reſurrectio congrue eſt eã noſtre reſurre,
ctionis. Gicut ſᷣm phᷣm in. ix. metaphiſice:pꝛmũ in vi

icit Math. xxvj. Poſt;
leam.

ommii alioꝝ genere eſt cauſa alijs. Becd chriſtus eſt

pꝛimogenitus moꝛtuoꝝ Ap

oc.j. Et chriſtus reſur

rexrita moꝛtuis pꝛimitie wemiẽtiũ.·j. Coxꝑ. xv. ergo
ipᷣe eſt cꝗ reſurꝛectionis alioꝑꝝ:quibo pꝛimo terrã et
monumentu? infern liberuz aperuit: neab his in
die iudicij vtineri poſſent: et hoc in die paſce dilu⸗
culo: ſicut ipᷣe pᷣdixit x pſal.lvj dicens: Exurgam di
luculo. In qua dio tangit:emidentiã boꝛã. Dep⸗

mo Luc.vlti.S

urreyit dñs . d ſecũdo Mar. vlti.

Burgens mane pꝛima ſabbati ¶ Quibo ſcoo celuz

aperuit in die aſcenſionis:vt
re poſſent: Que omnia o

ipm reſurgentes intra

pera pulcre pumo poſten⸗

ſa et ſignificatavidentur in factis illiꝰ:equo ſcribi

tur YJudic.xix.a

ane facto ſurꝛexit homo:et aperu⸗

it oſtium. Aperuit nanq; oſtiuʒ inferni vt bonos li
beraret:Oſtium monumentinõ in reſurrectione:

poſt ꝑ miniſterium angelox:

viij. Angelus inquit wvmini veſcendit accedens
renoluit lapidem: vt vententes tæ ſua reſurrectione
certificaret:de quibo ſcribit Marc. xvj. Et aſpicien

tes viderunt reuolutũ lapid

ẽ: Oſtiuʒ celi vt ad mo/

dqum ferri lapides adamãtinos. ideſt viros ſolidos/
in fide et bonoꝝ opex pſeuerãtia. æ quoꝝ quolibet

Eʒech.iij. Vt adamantẽ 7

t ſilicẽ di fe: ad mo

dum ſolis:qͥ xe mari aquã purã ſurſuʒ trahit: ſalſaʒ
ponderoſam ⁊ terreſtrem erelinquens:bonos zele

ccos ſuos ſpũales ⁊ ſpiritualiter leues: ſurſum pa ſe

aſcendere ⁊ celuʒ intrare faceret. De quilbo ſcribitur

quibo pꝛomittitur Joh.xij. S

1exaltatꝰfnero: om

nia trabam ad meipſum:ideſt omnia tractu digna:
7 ad tractum taleʒ diſpoſita. Qõ pulcre ſignificatũ
videtur in facto JYoſue: YJoſue. vij. Burgens inquit
diluculo recenſuit ſocios:vaſcendit cum ſenioꝛi. us
ideſt cum viris iuſtis:et cum participibus ſue paſſi⸗

onis. Be quibb ad Roma. vj. S

ſimilitudini moꝛtis eius:ſum

ĩcomplantati ſumꝰ
ulet reſurꝛectionis eri

mus.Et infra. Gi moꝛtui ſumuns cuz chriſto: ſimnul

et vinemus cum ipſo Xc. Vult em tantum dicerer ij⸗

moꝛs et reſurrectio chriſti ſunt cauſa reſurꝛectionis

illoꝝ ad vitam:ꝗ cũ xpo /ſicut dicĩad Gal. vj. car⸗

nem ſuam crucifixerunt:cum
18: Licet nanq; ꝓomni mo⸗

vicijs et cõcupiſcenti⸗
tuis ſit et reſuſcitatus

vt ſua moꝛte⸗ reſurrectione oẽs quãtũ in eo fuit nõ
ſolũ a culpa ſ etiãa moꝛte liberaret cterna: qͥ fe⸗

ctꝰrepare venit:qͥs pꝛimo in

currimꝰ parẽte peccã⸗

te:ex cuius pctõ nõ tm culpã ſi etiã mortẽ in nobis

cauſaret coꝛpoꝝ. Rõnabile ꝗ

fuit vt illeq venit efe

ctibo illis ſuccurrẽ ſicut ſug moꝛte moꝛtem illam ⁊e
ſtruxit:ſicut miſit oſee.rij. Ero moꝛs tua o moꝛs.

Et ſic dñaq

.· v. Per vnũ hoĩeʒ pctm̃ intrauit in

hũcmpm:et ꝑ peccatũ: moꝛs: ſici vni cœlicto moꝛs
regnauit per vnum multomagis accipientes abun

dantiam wnationis et luſtici

per vnum Jeſum chꝛiſtum: J

e in vitam regnabunt
ta et reſurꝛectiõe ſua

omnium quantum in eo furt reſurꝛectionem cauſa⸗

ret. vt ſicut dicitur ad Koma
ita et vnũ.Cũ g̊ᷓ velictũ imm

nos. v. Gicut delictuʒ
oꝛtalitatẽ quã in ſta⸗

Ar.iiij.

ij.

Reſurrectio

tu innocentie habuimus et ſemꝑ habuiſſemus ſivo

luiſſemus ⁊æſtruxerit/iuſtũ fuit vt vnũ illud reſtitu
eret. Et hoc eſt qð ſeqͥtur. Si em̃ vnius velicto mul
ti moꝛtui ſunt:multomagis gratia vei. in gra vniꝰ
boĩs YJeſu chꝛiſti in plures abundauit.Ex qͥ habet᷑
ꝙ efficacius eſt meritũ paſſiois et reſurrectoõnis xpi
ad reſtituen dum nos ad immoꝛtalitem: ꝙᷓ fuit veli-
ctum ad tollendam immoꝛtalitatẽ: qꝛ nec tagran-
dem abſtulit velictum inmoꝛtalitatem: qꝛ illiin ſta
tu innocentie habnerunt poſſenõ moꝛi: chꝛiſtus vo
ſua paſſione et reſurꝛectione melioꝛẽ illis.q cũ eo re
ſurgent ad gloꝛiã cauſauit immortalitatẽ. videlicʒ
non poſſe moꝛ:vt melioꝛem innenirent reſurrectio
nem Hebꝛe. xj. IYlli videlicet tm̃ ve qui ibi pᷣmitti⸗-
tur: Vicerunt regna opꝑati ſunt iuſticiã ⁊c.⁊ nõ alij
Et hoc eſt quod dicitur.j.Coꝝ.xv. Om nes quiigeʒ
reſurgemus ̊ non om̃s immurabimur. Sed illi tm̃
ĩmutabunt᷑ ad gloꝛiã qͥ aceipiũt exemplũ reſurrecti
onis chriſti:qͥ ira reſurgunt a moꝛte culpe:ſicut ipᷣe

ſurꝛexit a moꝛte coꝛꝛſis. .
Ars. x Pro quo ↄſiderandũ ꝙ xpᷣ pꝛimo reſurrexit ter
. cia die. In ſignuʒ primo ꝙ ve triplici moꝛte ſuos li-

beraret:pꝛimꝗ.i.culpe veſtruendo.ſecundam .1. na⸗
ture.vt ſuos faceret illam nõ timere.terciaʒ.ſcilicet
pene eterne vt ſuos faceret illam euadere. In ſignũ
ſcõo ꝙ ſtatũ ſeu tpᷣs ante legem et tempus ſub lege
finiret.et terciũ inchoaret.ſ.ſub gratia. In cuius ſi
gnũ ſurꝛexit circa finem noctis:⁊ pꝛincipiũ diei:qͥa
noctem figurarũ ⁊ culparũ et vm bꝛe finiuit. et dieʒ
gratie et gloꝛie ſeu diem inchoauit eternitatis et de
tis eterne. In cuius ſignũ nõ quem cunq; diẽ:ſua in
choauit ⁊ iluſtrauit reſurꝛectionẽ:ſed diem wmini
cum:qͥ eſt dies qͥetis.ſignificans:ꝙ ſua reſurrectiõe
ſuos ad diem ducit quietis eterne. quo in pſalmo
lxxxiij. Melioꝛ eſt dies vna in atrijs tuis ſup milia.
7e quo quotidie in illa cantatẽ hebdomada. Hec di
es quã fecit vñs. Qui gᷣ iſtius reſurꝛectõnis xpᷣi que
tercia die ad deſtructionẽ triplicis moꝛtis et finitio
nis noctis facta fuit:capit exẽplũ a moꝛte culpe tri⸗
lici actu.i.cõtritionis.ↄfeſſionis et ſatiſfactionis
urgendo. vt Apoc xx. Hec eſt reſurrectio pꝛima. ſta
tũ gratie cũ ipᷣo incipiendo et cõtinuando:habebit
diẽ gloꝛie cimn ipſo in reſurꝛectione ſcdᷣa:que erit in
gloꝛia. beatus ſanctus q habʒ ptẽ in reſurꝛectõe
pꝛima:Apoc.xx. Scðo xpᷣs ſurꝛexit veraciter: nõ ſicẽ
H- Samuel. j. Reg.xxviij. Et ſicut illi:qͥ ficte veniunt
ad ↄfeſſionem cu ꝗꝓpoſito recidiuandi. vel peccatuʒ
ſuũ nõ dimittendi. Sed ſicut xpᷣs de qͥ Zuc.vlti.ſur
rexit dñs vere. Tercio chꝛiſtus ſurrexit velociterꝛ
cito:qꝛ in mane. Ita a culpa ppetrata nocte? mane
eſſet cõfeſſione ſurgendũ.ps.lvj. Exurgaʒ diluculo
NQuarto ipſe ſurꝛexit integraliter in coꝛpe⁊ ani⸗
ma. Ita integraliter ſurgere vebemus cogitatiões.
locuitiones. oꝑationes. occaſiones pctĩ vſerendo:et
pniam integrã pagendo extra culpam: aliter pfecte
nõ ſurgimus nec totalem accipimus ſanitatẽ:que ẽ
ↄſcientie bone interꝛogatio in ceũ.j. Petri.iij.
Ouinto yp̃ᷣs ſurꝛexit ꝑſeueranter:non ſicutilli:qͥ
cito poſt paſca redeũt ad pctõꝝ ſepulchꝛa:q dimiſe
runt a peccatis ſuis ſurgendo. Mec ſic neorß ſiẽ xpᷣs
qͥ a ſepulchꝛo ſuo ſemel reſurgens ad ill iterũ ſicut
nec ad moꝛtẽ redijt:qꝛ xpᷣ reſurgens a moꝛtuis iam
nõ moꝛitur moꝛs illi vltra nõ dnabit᷑iad Roma. vj.
SDi ergo partẽ cũ chriſto volumus in ſcða vendica/
re reſurrectione: quõ chriſtus ſurrexit amoꝛtuis p
loꝛiam patris: Ita nos ad Roma.vj. vt in die re⸗
urrectõnis cũ dno gloꝛiemur:nõ tm̃ in anima:hm eti
am in coꝛpoꝛe gloꝛioſo.
Pꝛo quo eſt aduertendũ:ꝙ; quatuoꝛ erunt votes

Arꝰ. vj. bone coꝛpoꝝ gloꝛioſoꝑꝝ:⁊ quatuoꝛ qualitates ↄtra⸗

nuſß
i e⸗ t
uſt tillon⸗ crpe
viſ. =
nunm t eſillt rieitſnn
rie coꝛpoꝛũ damnatoꝝ. Se pꝛimo pꝛimo.et ſecundo e gſitan ctüguali .
ſecundo.et tercio oſtendet ꝙ gaudia ⁊ penas aĩie nõ pij. ſubn 4 l dei nnan
expectant vſq; ad diem iudicaj. Etũ ad pꝛimum ninth. ibonaftent iebunnr Ati
coꝛpoꝛis pꝛima vos erit claritas. Mã ex claritate et achi unadſcm itones ba⸗
virtute anime ad diuinam viſionem eleuate: coꝛpꝰ 5 Adannit e aſt gooto
ſibi vnitum claritatem accipiet:pm ↄdecentiã ani⸗ ict⸗ l guft ſt zumnato⸗
me. Sicut q̊ anima diuina viſione fruens: quadam ias corbio mecrkunn ſgſicuta
ſpũali claritate replebitur ꝑ quandã redundantiaʒ co , lu uskttche isct
ex aĩa in coꝛpus:ipm coꝛpus ſuo modo claritat glo orgtennn ijebiunne viſon ſes:ſ
ria induetur:et hoc eſt qð dicit apłs.j.Coꝝ.xv. Se/ tenthlin ſnrabominubi u
minatur coꝛpus in ignobilitate:reſurget in gloꝛia: enln / 4 Pointenine ſſecll
A coꝛpus noſtrũ qð nunc eſt opacũ tunc erit claruʒ laummttun enigrekfaclesn
m ꝓmiſſionem veritatis Math. xiij. ulgebunt in ne tnunnubi ech ceon erüt coꝛpe
q̃t iuſti ſicut ſol in regno patris eoꝝ. Mec tamẽ om anterius⸗ obeditia:
nes iuſti equaleʒ habebunt claritatẽ:ſed erit in cla⸗ ſedificultate nint gznoe gie
ritate illoꝝ differentia ſicut eſt in coꝛpoꝛibo celeſti/ onderoſa ia⸗7 ſefuerun
bus.ꝑ quoꝛũ ſimilitudinẽ aplus.j.ad Coꝝ.xv.diffe Potecienkigiſiant etiptan nuliu
rentiam claritatis illoꝝ oſtendit dicens: Alis clari nen auenſe. eceruntſubtil
tas ſolis /alia claritas lune:alia claritas ſtellarum. n ni omnino ſubiectaſe magi⸗
ſtella aũt differt a ſtella in cla ritate: ita et reſurre⸗ lia ſicut eop aiap gffanz fuen
ctio moꝛtuog. Scoa vos erit agilitas:amma nã⸗ Nalun b. hafſbilisſicnt nn

ꝙᷓ; que diuina viſione fruit vltimo fini comiõcta in wnaneln ſoꝛlficatis ent oie
omnibo experiet᷑ ſuum veſideriũ adimpletum :et qꝛ imall
eſiderio anime mouetur coꝛpus:cõſequens erit vt
coꝛpus anime ad motũ obediat:et ſit vbianima vo
luerit.Et hoc eſt qð apłus ait.j.Cox.xv. Seminat᷑
in infirmitate:ſurget in virturte. Infirmitatẽ. n.
experimur in coꝛpoꝛe:qꝛ inualidũ inuenit᷑ ad ſatiſ
faciendũ deſiderio anime in monibus ⁊ actionibus:
quas anima ĩpat:que iufirmitas tunc totaliter tol Dol 8gvbib
let᷑ virtute redundantie in coꝛpus ex aĩia veo cõiun⸗ aſtmnſtagnu ignio rſulopunis pbibe
cta:ꝗpter quod Sap.iij.dr v iuſtis:ꝙ tanqꝙ ſcintil Phattamcidin dieacnotein ſt
le in arũdineto diſcurꝛent:nõ ꝙ motus ſit in eis ppt Vomalaegerunt inreſurrectione in
neceſſitates:cũ nullo indigeant qͥ vũ habent: ̊ ad Terci pars hyarticulipmopt
virtutis demonſtrationẽ. Tercia vos erit impaſ⸗ .Scoideoſtendt rone. Ochmo⸗
ſibilitas.qꝛ ſicut aĩa diuina viſione fruẽs/ habebit piij. per maniti aſequerer i oꝛdo in pen⸗
eſideriũ ſuũ impletũ:qꝙᷓtũ ad omnis boni adeptio⸗ pa ait et merituno apetüt coꝛpini
nem: Ita etiam eius veſideriũ impletũ erit:ꝙᷓtũ ad in hobet röne; ment wmenti: n.
omnis mali remotionẽ:qꝛ cũ ſummo bono nõ habʒ luntanii Ygit tm ptemũ cᷓ m⸗
locũ aliqð malũ:erit igitur coꝛpus immune ab om⸗ mrab oirad cor rnlengt
ni malo:⁊ qᷓtum ad actũ ⁊ qᷓ̃tũ ad potentiã:tum mniatione vel hoe Liullo tnn
ad actũ qͥdẽ:qꝛ nulla erit in eis coꝛruptio:nulla væ⸗ nramm puninone aninapreſun
foꝛmitas:nullus vefectus.qᷓtum ad potentiã vo qꝛ n 8 pqnmuges choenis nicet⸗
nõ poterũt patialiqd q eis moleſtuʒ ſit. Et hẽ q nlue ultmentuͦt lpa ppn' puni⸗

Pucunqy mortuiftſurgent incvenn
Etſiwtcorpa beatoe ußmüctlun
infini rtenthoſnzloci benebit.

1 Zoc rr dfabol⸗qſelnebar eo⸗

diclt apls.j. Coꝑ.xv. Seminat᷑ in coꝛruptione. ſur- Dk alungſia corheſepankgſtatn
get in incoꝛruptione. Qnarta ws erit ſubtilitas n elpenapſuſcepidlles:gd eſt otra
Sicut aĩa nanq; veo pꝑfectiſſine adherens: eius bo Cuntcnecgiebonon val malon glo⸗
nitatẽ participabit in ſummo ſᷣm moduʒ ſnuʒ:Sic eddürnidüinicnnneflzn

coꝛpus pfecte ſubdetur aĩe:et eius ꝓpꝛietates quan- turchcctonid Erqnaſei wicri d⸗

tũ pofſibile eſt participabit in pſpicacitate ſenſuuʒ oemamittunt memonii rönis iuct
in oꝛdinatione coꝛpoꝛei apparatus:⁊ in omnimoda nmmonizt vel ſopite wemiͤt:ſi
ſubtilitate ⁊ ꝑfectione nature:vt quecũq; aia pene⸗ Femegzſimemonöhabethamn

trare voluerit: illa corpoꝛi reſiſtere non poſſint: qͥa vmnanfnoeg te heütbonin
tanto eſt aliquid ꝑfectius in natura:quãto eius na
tura ꝑfectius ſubdit᷑ foꝛme ꝑfecte:eiq; quãtũ poſſi⸗
bile eſt aſſimilat᷑? ꝓoꝛcionat᷑ Cũ i̊ foꝛma ihi ſir ſpi
ritus ſubtilis:quãto coꝛpꝰfuerit ſpũaliꝰ⁊ ſubtilius
tanto pfecti:et quãto pfectius tanto ſpũa li: ꝓpter ſedetloͤin reg eaelis notf
qð apls.j.Coꝝ.xv.dicit Seminat᷑ coꝛpꝰaĩale:ſurget
coꝛpus ſpũale:nõ ꝙ ſit ſpũs:vt quidã male dixerũt.
ſed qꝛ erit oĩno ſubiectũ ſpũi:ſicut ⁊ nũc dicit coꝛp⸗
animale:nõ qꝛ ſit aĩa.̊ qꝛ aĩalibo paſſuõbo ſubiacet
vel qꝛ anime gubernationi ſubdi deberet. Patet
igit᷑ exypᷣdictis ꝙ ſicut ſpũs homĩs eleuabit᷑ ad gliaʒ
ſpũuʒ:vt veũ ꝑ eẽntiã videat:ita eius coꝛpꝰſublima

Teerdota

dſtencikgyg,,,
nnnckorgimis dig

bit᷑ ad ꝗpꝛietates celeſtiũ coꝛpoꝝ:inqᷓtũ erit claruʒ ſtg Aaltes T.
impaſſibile abſq; difficultate? laboꝛe mobile ꝛ ſub o,. Cnpen d fins
tile. In quo pʒ wtiũ coꝛpoꝝ cõgruitas: vt ſint cele/ I nqto digniteg nnl duo ſunte
ſtia:ſicut ⁊ ſpũs eſt celeſtis. Et ſicut gloꝛia in quum Pf. Ureuefentitales ſſtkſnerot
bumana aĩa ſubleu at᷑:excedit naturalẽ virtutẽ cele beni

Aſdeni aguünpletumn tt
ncnnns cſellens eit it
iobetſuterſirſhigninafh
lbsalt Cox m Ienit
ureure. Zfimitntsn,
lelnnaliciͦinnenit ag atiͦ⸗
nein motbuszoctionibyo.
infirmitastunctot,litytol
lein orpuser gig dochinn⸗
ii Dr winſtisn taniz ſcintil
dentnög motusſir ineis gi
indigeant wühabent:ßad
ne. Tercia woertinpaß⸗
ining nlſone fnnis hahehit i
Früagommisbonloceept⸗,
rſeni inpleri ent qtad
tciſummo honono huh
urcpnsunmmneghon⸗
rfti aopotenni tun
dueegen.
s. Ftumad potentis vog
aAmelelnſt ali
minatin onruptione ſnr⸗
Qvarta do ellt ſubtlitas
aſimtacbaleneinne
ummofmn modt;lS
ſver ens Mlictates quon/
gleret eins Pel⸗ ſnſonz
eppatnis u in n,
nurure gt uecic i
ſenenon poſilt:,
nnſſtn n te nn
muenn utm guit; aſi
negfr li h ſthi

ulhi
conat Ai fonn ſubrilus

eſnſſal
ntſiſ gn

niij.

Ar j.

Bacerdotium

ſtiũ virtutũ: Ita gloꝛia coꝛpoꝝ reſurgentiũ excedit
naturalẽ pfectionẽ celeſtiũ coꝛpoꝝ vt ſit maioꝛ cla⸗
ritas: im paſſibilitas firmioꝛ: agilitas fac ilioꝛ. et
ſubtilitas pꝑſpicacioꝛ. Et ſic põt intelligi illud.j. co
rinth.xv.Alia qͥdẽ celeſtiũ Gha alia terꝛeſtriũ. Sic
S cedẽt:qͥ bona fecerũt in reſt unꝛectionẽ vite: Jo. v.
Etum ad ſcoam pꝑtẽ huius articuli oↄſonũ vi⸗
det᷑: coꝛpa damnatoꝝ ↄditiones habeãt cõtrari⸗
as coꝛpibo ſanctoꝝ:vt ſicut eſt ꝓpoꝛcio inter aſas et
coꝛpa ſaluatoꝝ:ita ſit inter damnatoꝝ. Illa em
coꝛꝑa erant opacaſet tenebꝛoſa/ſicut et eoꝝ aĩe erãt
Et erũt a lumine diuine viſionis et cognitionis ali
ene:exquo facti ſunt abominabiles:ſicut ea que di⸗
lexerunt qᷓtũ ad aĩas interius:ↄſequens videt᷑ 1 be⸗
ne ꝗoꝛcionabile ꝙ; venigret᷑ facies illoꝝ ſuꝑ carbo⸗
nes exterius.
ſine difficultate anime obediẽtia: ſed magis erunt
ponderoſa ? grauia: qdãmodo aĩe impoꝛtabilia 2
inobedientia:ſicut et ipᷣe aĩe fuerunt p inobediẽtiaʒ
a. co auerſe. Nec erunt ſubtilia ſpũalia qſi ſpi⸗
ritui om nino ſubiecta: ſed magis erüt obtuſa 7 car
nalia:ſicut eoꝝ aĩa p affectuʒ fuerat ⁊ erit. carnales
remanebunt et paſſibilia:ſicut ⁊ nũc vel magis: ita
ꝙ ſicut in bonis gloꝛificatis erit oĩs mali carentia:
ita in iſtis erit ols mali eypientia. Exꝑient᷑nanq;
patient᷑ a reb ſenſibilib afflictionẽ:ſ nõ coꝛruptio
nẽ: vt laboꝛent ineternũ:et viuẽt adhuc in finẽ. Ad
huc nanq; moꝛtui reſurgent incoꝛrupti.j. Coxꝑ. xv.
Et ſicut corꝑa beatoꝝ ſupᷣmũ et luminoſuʒ:ita pec
in fimũ ⁊ tenebꝛoſuʒ locũ obtinebut. Et hoc eſt qd
dẽ Apoc. xx. Byabolꝰqͥ ſeducebat eos. pplin.ſ.miſſꝰ
eſt in ſtagnũ ignis ⁊ ſulphuns vbi beſlie 7 pſeudo ꝓ
phete qruciabunt᷑ die ac nocte in ſecula ſeculoꝑ:qui
vo mala egerunt in reſurrectionẽ iudicij: Joh. v.
Tercia pars hꝰarticulibmo ptʒ pꝑ dicta. P. viij.
x.Scðo idẽ oſtendit᷑ rõne. Scom oꝛdinẽ nanq; cul-
pe ⁊ menii aſequẽrer ẽ oꝛdo in pena et pꝛemio: cul/
pa aũt et meritij nõ ↄpetũt coꝛpi niſi ꝑ aĩam. Mihil
em̃ habet rõneʒ meriti demeriti: niſi incỹtũ eſt vo⸗
luntariũ. Igit᷑ tam pꝛemiũ qᷓ; pena auenient᷑ veriuã
tur ab aĩa ad coꝛpus: Mulla igit rõ eſt quare in pꝛe/
miatione vel punitione animaꝑreſt urrectio expecte
tur coꝛpoꝝ qͥn magis cõueniẽs videt vt aĩe in qͥb ꝑ
pꝛius fuit meritũ et culpa:ꝑpriꝰ puniẽt puniãtur
⁊ hoc ſtatim qñ a coꝛpe ſeꝑant᷑:qꝛ ſtatim ſunt pᷣmio⸗
rũ vel penaxꝝ ſuſceptibiles:qð eſt ↄtra grecos qͥ di⸗
cunt:q; nec aĩe bonoꝑ vel maloꝝ gloꝛiã vel penam
habebũt añ diẽ iudicij:vt tuncſi ilpᷣmient᷑ vel puniã
tur cũ coꝛpoꝛib.Ey qua ſeqͥ videt pone ꝙ aĩe interĩ
oẽm amittant memoꝛiã ⁊ rõnis iudiciũ: vel inte⸗
rim moꝛiãt᷑ vel ſopite wꝛmiãt: ſicut hyrundines in
hyeme:qꝛ ſi memoꝛiã habeãt boni v oꝑibo bonis 7
martyrio:qð ꝓter veũ ſuſtinuerũt/erũt ſpe gau⸗
dentes:⁊ ma li ecouerſo timoꝛe maxiĩo timẽtes Hec
etiã poſitio ð aplin vider eẽ.qͥ ait. ij. Coꝝ.v. Scimꝰ
inqͥt qm̃ ſi terreſtr: vmꝰ nr̃a diſſoluat᷑: hẽmꝰ wmũ
nõ manu factã eternã in celis nõ tm̃ in ſpe ſicut nũc
ſed etiã in re:ad quaʒ nos ꝓducat qui eſt reſurrectõ

et vita:Yohannis.xj.

Acerdotalis prio
oſtendit᷑ oꝛdinis dignitas. Scdᷣo mi
niſterij qualitas. Zercio opis puer-
ſitas. Quarto finis penalitas. Cir
ca pꝛimũ duo ſunt cõſiderãda. Pri⸗
mo in q dignitas ↄſiſtit ſacerdoralis. Scdo in q́⸗
li ren erentia tales habendi ſunt ſacerdotes.
Etum ad primũ dignitas oꝛdinis ſacerdotalis:
Primo conſiſtit in angeloꝝ aſſimilatione. Secun⸗

NMec eoꝝ erũt coꝛpoꝛa agilia:qua ſi

Wõ in regum apatione.Tercio in nominis interpꝛe⸗
tatione. Quarto in indumentoꝛum ſignificatione.
Pꝛimũ patet Malach.ij. vbi vequolibet dicit᷑ ſacer
dote. Angelus vm exercituũ eſt:qꝛ ſicut angeliĩ ce⸗
lo:immediatius circa dei miniſtenia occupãt᷑:ita ſa.
cerdotes in terra. Immo iſti plus in terra druĩo ap
pꝛopinquant obſeqo ꝙᷓ angeli in celo:qꝛ iſti in terra
cũ ey pane ↄficiũt:qð angeli nec in celo nec in terra
facere po ſſunt:ꝗpter quã maximam appꝛoximatio⸗
nem ⁊ dificationis ꝑticipationeʒ/nõ tiñ angeli:ſed
etiã dij in ſacra ſcriptura nuncupant᷑: ſicut patet p⸗
mo Exodi.xxij.vbiad Moyſen eillo q ad iuramẽ⸗
tum ducendus erat:dicit᷑. æxodi.xxij. Applica illũ
ad væos vicʒ ſacerdotes.Et rurſus ſcriptũ eſt. Dijs
nõ vetrahes.i.ſacerdotim. Pꝛobant᷑ hec omĩa in
creto ſumpto ex verbis beati Brego. ſcribentis ad
Aauricium imꝑatoꝛeʒxj. q.jſacerdotibo. vbi ex pᷣ⸗
dictis auctoꝛitatil imꝑatoꝛẽ ad reuẽntiaʒ inuitat
oꝛdinis ſacerdotalis. Secundum etiam patet ex
tribo:ex inunctiõe/ ex officio/ex coꝛona. Exy quibo tri
bus oſtendit᷑ q; nõ tm angeli in celo vel dij vt pꝛedi
ctum eſt: verũetiã reges in terra nũcupant᷑. Pri
mo nanq; in inunctione regib ↄpantur:qꝛ ſicut re⸗
ges inungunt: in ſignũ ꝙ erũt in regimine coꝛpoꝛũ
miſericoꝛdes:p oleu nanq; vnctionis in ſacra ſ. cpᷣtu
ra miſcdᷣia intelligit᷑ Ita illi vt ſint ſibi⸗ alüs miſe
ricoꝛdes in regimine alarũ. Scdᷣo in officio oꝛdo ſa⸗
cerdotalis regali pꝛeeminet dignitati. ſicut ptʒ ꝑ de
cretũ diſ.xcvj. duo. Vbi Gelaſius papa Anaſtaſio
ſcribens oñdit:; tanto maius eſt officiũ ſacerdotũ
quanto etiã ꝓ ipſis regiba vel legi hoĩm in diuino
reddituri ſunt examinerationẽ. Et parũ infra ſeqt
Si regũ fulgoꝛi apares:⁊ pꝛin cipũ Oyademati:lõge
infenius enit:qſiſi plumbũ ad auri fulgoꝛeʒ pares.
Ex cuius vecreti pꝛincipio patet veritas auctoꝛita
tis YJudith. viij. Vos inqᷣt qᷣ eſtis pᷣſbyteri in popu
lo dei: ex vobis pendet anima illox.i.illoꝛum factaſ
tam regum ꝙᷓ quoꝛũcunq; ſubditoꝝ:qꝛ ſi mala ſunt
illoꝝ facta/vobis imputant᷑ Si negligentes fueritt
ipᷣis predicando et eos coꝛri gendo vel alijs pꝛedi-
cantibus ⁊ coꝛrigentib eoꝝ defectus oſtendedo. qꝛ
vos illoꝝ vicia non poteſtis diu ignoꝛare:ĩmo mul⸗
tomelius poteſtis om̃s illos cognoſcere ꝙᷓ epiſcopꝰ
vel quicunq; alius qͥ cum eis nõ reſidet. Si ergo cuʒ
vicia eoꝝ no ignoꝛet:ſi negligens fuerit in coꝛrigen⸗

.

do:vel qui coꝛri
diſt. xl. multi. vbi ſie dicitur: In iudicio enim ſedes
ſiquidem bene vixeris et bene wcueris pplin inſtru
is:ſi bene wcueris et male vixeris:tni ſolius odẽna
toꝛ es:nam bene viuendo ⁊ bene wcendo pplin ĩſtru
is:quõ viuere vebeat.bene aũt wcendo ⁊ male viuẽ
do:dũ inſtruis quõ te œbeat condenare. Ex eiuſ⸗
dem etiam væcreti fine patet ꝙ ſunt lumen populi⸗
ſplendorvt patet dii xciij. ſacerdotes. Tercio quo⸗
mõ ex coꝛona illoꝝ ad reges oſtendit cõparatio: qa
ſicut reges coꝛonam ⁊æferũt impialem. Et qualis il
la coꝛona eſſe vebeat / oſtenſum eſt. O. vj. viij. Pꝛo⸗
pter hec̊ tria petrus illoꝝ ſcribens regalitatem di
cit.j. Petri.ij. Regale dorichgen ſancta/ ppłs
acqͥſitionis.Etiã Exo.xix.xseis ſoquẽs dicit Erl
tis mihi in regnũ ſacerdotale et gẽs ancta.qꝛ ſic dẽ
Meemie.ix. Dediſti eis regna et pplos. Tercio il
loꝝ dignitas ex nominis patet int erpᷣtatiõe. ſiue ſa
cerdotes ſine pꝛeſbri nuncupent᷑ Mam ſacerdos dr
quaſi ſacra dans. Sed heu in pꝛedicto vecreto Eri⸗
ſoſto. diſt. xl.multi.dicitur:ꝙ multi ſunt ſacerdotes
noĩe ⁊ pauci opere:qꝛ nõ oĩs ſacerdos ſanctꝰ. Pꝛe⸗

ſbyter etiam dicit᷑ q̃ſi pᷣbens iter. Er q̃ re dar intelli
biꝙ pᷣſbyteroꝛum actus ẽ iter ꝑpło pᷣbere tã exem⸗

gere nõ poõt alijs indicando oꝛdi-
ne ſuo iudicium acqͥrit. Sicut pʒ ꝑ vcretũ Criſoſt.

ij.

lij.

Bacerdotium

plis ꝙᷓ; mcumentis.ipſumq; ꝓ huius vie diſcrimina
ad celum vucere pꝛecedendo. Sed heu multi dicun⸗
tur pꝛeſbyteri:qͥ nec iter pꝛebent pꝛecedendo.necad
celũ vadut ↄcomitando ſ̊ male viuẽdo retrocedũt.
De quibo dicit cretũ ſumptũ ex vᷣbis beati grego.
in moeal.iij.q.vij.qui ſine peccato.Quiinquit ſine
pctõ eſt veſtrum:pꝛimũ in illam lapideʒ mittat.ad
aliena qppe peccata punienda ibant: et ſua relinq⸗
bant.reuocent᷑ itaq; intus ad ↄſciẽtiã:vt pꝛius pro⸗
pꝛia coꝛrigant:et tũc aliena repꝛehendãt. Hinc ẽ g.
cũ trib beniamin Judic xix. in carnis ſcelera fuiſi
obruta:collectꝰoĩs iſrael vlciſci iniqͥtatẽ voluit Ju
dic.xx. Sed tñ ſemel et iterũ in belli certamine ipſe
ꝓſtratus eſt:qͥd hoc eſt:q in vltione ſceleris inflam
mat᷑:et tñ ipſe pꝛiuspſternit᷑:niſi ꝙ pꝛius ipſi purgã
di ſunt ꝑ quos alioꝝ culpe feriunt᷑. Aliter nec recte
Tucunt:nec wcent:nec alioꝝ vicia recte coꝛrigunt.
Igdem beatus Greg.⁊ habet᷑ ibidem vecreto.iiij.ſe
quenti poſtulatus. Poſtulatus inquit dñs iudica⸗
re væ peccatrice nõ ſtatim dat iudiciũ:ſed pꝛius ſe in
clinans oꝛſum:digito ſcribebat in terra:ac mũ
quod obnixe rogat᷑: iudicat. vicʒ nos ty pice inſtru⸗
ens:vt cũ ꝓximoꝝ errata ↄſpicimꝰ:nõ hec antea re⸗
pꝛehendendo iudicemus ꝙᷓ; ad oſciam humiliter re⸗
uerſi digito diſcretionis ſollerter exculpemus. Ju
xta illud apfi ad Gal. vj. Fratres et ſi poccupatus
fuerit homo in aliqͥ velicto:vos qͥ ſpũales eſtis ĩſtru
ite hmõi.Et hoc eſt qdð ſaluatoꝛ ait:q ſine pctõ ẽ ve
ſtrum.i.pꝛius.voſipſi legis iuſticiam implete: et ſic
innocentes. manib ad lapidandam ream concurri-
te. Glo.dicit: ꝙ ſcribebat:terra terram accuſat:vel
ſiqᷣs ſine pctõ eſt c& Argumentũ qð ſufficit ſi ſentẽ
tia ſcribatur in pariete:nam et edicta pꝛetoꝝ ſcribe
bant᷑ in albo:hecibi. In q̃ glo.videt᷑innuere q iðo
ſcribebat vt daret exemplũ ſnĩiam ſcribẽdi.¶ Ex pᷣ⸗
dictis pʒ qualiter pᷣſri nõ tm alioꝝ vicia iudicãdo
H vitã ꝓPꝛiam emendando pᷣire veberent. Sed cum
multi:nec ſic pᷣcedant nec pᷣcedere velint erꝛoneũ vi
detur:ꝙ ducatũ acciꝑe volũt:potius.n.berent ſe
ab hoc onere excuſare:ſiẽ impotẽs coꝛꝑe ducatũ re⸗
cuſat pegrinoꝝ.Si.n. ducatuʒ petat qͥs ab infirmo
vel claudo vel ignoꝛanti ꝓtinus ſe excuſabit impo⸗
tentiã vel ignoꝛantiam allegando. Sed inter ſacer⸗
dotes vel clericos nõ eſt ita infirmus in aĩa:nec ce⸗
cus vel ignoꝛans vel ſtultus qͥ ducatũ recuſet cecoꝝ
oblatũ:imo nõ oblatũ inſtant᷑ petũt:⁊ qñũq; qð peiꝰ
eſt emũt qᷣlibet in gradu quẽ reputat ſibi poſſibileʒ:
aliqͥ in magnis pᷣbendis ⁊ eccleſijs curatis.aliqui in
ꝓrochijs vſeruiendo. alij ꝓ vfunctis celebrando.
vt aĩaꝝ ve purgatoꝛio ductoꝛes fiant ducatum capi
unt et obtinent:tñ tanꝙ;ᷓ ceci et impotentes ſeipſos
ad celum ducere neſciunt.Ze alioꝝ ducatu et pctõ⸗
ruũ ſe intromittunt emũdatiõe:cũ ipᷣi in pctĩs ſoꝛce
ſcant.Qõ quantũ ſit ↄtra rationem ex verbis oſten
dit᷑ beati grego.iij.q.vi.in grauioꝛib: ſub eo qͥ ſeqͥ
turtenoꝛe. In grauioꝛib peccatis quis poſitus:dũ
ſuis pꝛemitur/aliena non viluit: cunctis.n. liquet.
qꝛ cũ is qͥ diſplicet ad intercedenduʒ mittitur:irati
animus pꝛoculdubio ad væterioꝛa ꝓuocat᷑. Scriptũ
quippe eſt Pꝛouerb.xv. Victime impioꝝ abomina
biles ſunt ono: vota iuſtoꝝ placabilia:neq;.n. in oĩ⸗
botẽtis viiudicio quid.ſ̊ a quo dat᷑ inſpicit᷑. Hinc
eſt em̃ qð ſcriptũ eſt Geñ.iiij. Reſpexit dñs ad abel
etad munera eius:ad Cayn vo ad munera eiꝰ nõ
reſperit. victurus quippe: qꝛ wominus reſpexit ad
mũera:ſollicite pᷣmiſit:qꝛ reſpexit ad Abel. Erx qua
re patenter oñdit᷑:qꝛ nõ offerens a muneribo:ß ma⸗
nera ab offerente placuerũt: wna qppe iniquoꝝ nõ

ꝓbat altiſſimus:nec reſpicit in oblationib eoꝝ:nec
in multitudine ſacnificioꝝ eoꝝ ꝓiciabit᷑ peccatis:

G

„
0

4

B ..

Ecci.xxxiiij. In cõſcientijs ̊ ſuis ſentientes ſe ami⸗

ciciã cũ o nõ habere:ad ipᷣm tanqꝙ; amiciꝓ inimict
pcaturi:nequaqᷓ accedere veberent:h potius ſe re
trahere ⁊ excuſare vſq; amiciciã cũ o reuocaſſent.
BGicut ſe quiſpiã retraheret ⁊ excuſaret ne ad regem
Tepꝛecaturus accederet:cũ regẽ ſibibeniuolũ nõ eẽ
minume dubitaret. Sed ꝙ ↄtrariũ faciũt:nõ eſt tm̃
fectus cecoꝝ ducũ ſ etiam cecoꝝ ductoꝝ/ſicut oñ⸗
ſumeſt. C.v.xix. Et. .Ald.x.iiij. Tales aſſimilant᷑ mit
tentid redditũ ſuũ ꝑ lepoꝛem:quia talem nuncium
melioꝛi foꝛo habere poterunt. Stulti ſunt:q;ꝛ exem-
plum nõ ſequũtur machabei:qͥ elegit ſacerdotes ſi⸗
ne macula voluntateʒ habentes in lege i mũda⸗
uerunt ſancta. j. Macha.uij.¶ Muarto ſtatus illo
rum dignitas in veſtiũ ſacerdotaliũ oñdit᷑ ſignatio
ne:et capitis tonſuratione. Veſtes nanq; in multis
cõditioniboa ondunt ipos milites xpᷣi armatos: quia
loco galee in capite haber amitam que in capite di⸗
ſcretionẽ ſignat:loco bũbacij albi militũ mũdi:ha⸗
bent camiſiã vel ſupellitiũ q̃ᷓ mũdiciã repñtat:lo co
loꝛice habent albam:quead pedes ⁊ ad omnia mem
bꝛa ſe extendit que ſignificat charitatẽ:lq̃ ſe ad om⸗
nes extendere vebet:habet et cingulũ que ↄtinenti-
am ſignificat:ꝑ quã ligari œbent motus ſenſualita
tis:habet ⁊ manipulũ:quaſi anulũ deſponſationis
inter ceũ et ipᷣm:qñ in receptione ſacri oꝛdinis voro
obligat᷑ caſtitatis:habet et ſtolam in collo: ⁊ añ ad
modũ crucis cancellatã:in ſignũ ꝙ iugũ illius qͥ in

V.

cruce pepẽdit ſꝑ poꝛtabit:oq; vſq; ad moꝛtẽ obe

diet:et illis qui locũ væi tenent: hʒ et caſulaʒ q̃ opit
partẽ poſterioꝛẽ ⁊ anterioꝛẽ: ꝑ quã oꝛatio intelligi-
tur:q oꝛat ꝓ cælictis pꝛeteritis vt remittant᷑ et ꝓ fu-
turis ne cõmittant᷑ vbet etiam habere gladium vxᷣ⸗
bi i.de quo ad Eph.vj.Gcutũ fidei ſumentes.et
infra. Et gladiũ ſpus:qð ẽ verbũ cæi:habet ⁊ caput
raſum ſupꝑius in ſignũ ꝙ mens erit nuda ⁊ apta ſine
peccati nubilo ꝙtũ ad veũ:habet et pilos tonſos in⸗
ferius:in ſignũ: ꝙ nõ nimis adherebit iſtis inferio⸗
niba ꝓ cupiditatẽ vel inoꝛdinatã vlectationẽ. Sed

abſit ꝙ in eis ſit ſignũ abſq; ſignato:ne dyabolus in

vita vel in moꝛte eis unpꝛo peret:q fecit iudeo:æ q̃

habet᷑. O. vj.lxxv. Gi. n. nõ ſit in eis ſignatũ conue⸗

nientius induerent᷑ in moꝛte:ſicut ibidẽ deſcribitur
quibo Treñ.j. Sacerdotes eius gementes.Sivo
ſit in eis ſignũ et ſignatũ quanta eis vebeat᷑ reueren
tia:qtum ad ſecundã partem huius articuli: patet
pꝛimo exẽplo aſini chꝛiſtũ poꝛtantis.Eyqͥ nanq; po
pulus tantã exhibuit reuerentiã aſino chriſtũ poꝛ⸗
tantiſemel:ꝙ veſtes ſuas ſub eius ſtrauit pedibus:
H chꝛiſto placuit:pʒ quantũ ei placet:q ſacrdotes
boni:q ſꝑ ipᷣm vel ſpũaliter vel ſacramentaliter vel
vtroq; mõ portant in maxima habeantur reueren-
tia.¶ Gcdo idem oſtendit᷑ ex verbis beati Gregoꝛ.
ſcribentis ad mauriciũ im patoꝛem.xj.q.j.ſacerdoti
bus. Ad cuius intellectũ eſt aduertendũ:q; Aauri
cius impꝑatoꝛ cõpellebat clericos rñdere ſub ſuo ex⸗
ale:et eis æbitam reuerentiã minime impendebat
Rere btũs Grego.papa. ipſi ſcribit dicens:q' om̃es

vi.

acerdotes debet generaliter honorare:quia adhuc

neſcimus q̃lis qͥq; futurus ſit in terribili ei iudicõ
Et ꝙ ipᷣos vebeat honoꝛarepbat exemplis Cõſtan
tini imꝑatoꝛis:et etiam paganoꝛum imperatorum
q̃ ſacerdotibo ſui tꝑis:qͥ dijs lapideis ſernierũt ho⸗
noꝛẽ maximũ tribuebãt.Et rõne:qꝛ in diuinis elo⸗
quijs aliqñ dij aliqñ angeli nuncupant᷑. Pꝛopter h̊
Sq bene pꝛeſunt pꝛeſbyteri duplici honoꝛe.i.tꝑali⁊

ſpuali digni habeant᷑j. Timoth. v.

—

Motate verba. Qui inquit bene pꝛeſunt:ad qð
multe in eis requiruntur conditiones/ et qnalita⸗
tes bone.Alique reſpiciunt moꝛes.alique ſcientiã.

Ar⸗. ij.
vij·

jorenlsſoiapiitt 4d wneſla
ncnmnu n ,h irihir
lcti amitti nugne elbiliie 4
ula defonmitas obſiſtitſcnl dya⸗ 1
irſizefick qlicid fetcuͤglhona
coſineſobrietateßcictͤbenehfend
qelintinc Rgular chuetate oſſan
rcefſufacllter ranſt in libicine. 8
ais ſohnietao ſnt di y vinolen
mõiſancritat muũdicnotmope
ſe wbent reqnt y habeantin geſtu⸗
in peſtim ſinplidtatem dil xldena
tij dveyita hone clencox. dena off
oacd ſcdam pte hulus ariali ricl
ts beant eſſe wen olſcren rctiã ſde
titegpz dil xxpij gtoti Etdi hyil
hin ge abia ſacerdotis dñt ſiam cuſto
ſurcoti. Et di klij ſit rectoꝛ. Deben
inſiſteedi pii cignoritin et npi
Pter nuſta. Pnimo quin talis occuhe
itanatgermig gliſſcntſtlas
gentesfinnanentoſeggeſcnhturen
mdana iniquitas Itemniamatſe
ecannig ici nö amablt eaſe di

Ni, i
dne Dech
Untiödene eenancginne⸗
ſotüdgenguitapn⸗
lppelinäiniuntindiih,

Garüficeifumentes et

us:gde perbiſ ihabet anpt
nuq mens ent nuda rapta ſine
iad d habet etlootnſtoin⸗
ni ninucchethtlonin,

linoꝛdinati wlectons Ge⸗
iabſiy ſionatonedpabolystn
imnproperer ſratiug r;
n,noſitinas ſignuti cone⸗
morteſtntihige Nſnhtun
rotescius gementes Olſo

tüquanta es wbent releren

arten huins artichluperet
iſtüportantis. Erq nanczpo⸗
reucrentii aſino chniſi o
ſnas ſub eius ſrauit penons⸗
lanticiglucn ſihlani
ſaliteryel ſicumeſtoliinil
nmaling habemmtmnnnnn
jendit eratbiobun be⸗
öingunen ſen

oſcikſigro

Bacerdotium

Etum vo ad aditiones:q̃ moꝛes reſpiciunt. Pꝛi
mo in his qͥ diuino ſunt œputati ſeruitio: maxima
reqrit mentis ⁊ coꝛꝑis mũdicia: ſicut ex verbis oſtẽ⸗
lbean BGrego. in regiſtro.⁊ habẽt᷑.j.q.j.neceſſe.ſh
hoc tenoꝛe. Meceſſe l vt munda ſit manꝰ:que dilu
ere ſoꝛdes curat:ne tacta queq; vterius inquinet. ſi
ſoꝛdida ſequens lurũ tenet. SGcriptũ nanq; eſt Eſa.
lij. MRundamini qͥ fertis vaſa wmini:qꝛ magnũ in⸗
cõueniens eſt ſacerdotẽ coꝛpꝰ xpᷣi ↄficientẽ inmom
eẽ. ¶ Gicut ptʒ pꝛimo ꝑ xcretũ.j. q.j.ſacroſancta.
cũ ſequẽtib. ¶ Gecdo idẽ patʒ ex verbis Berñ. epla
ij. Quid inquit cũ femis tractas:qͥ ad altare cũ w-
mino fabulans:qualiter eiſdẽ labijs oſcularis ĩ al⸗
tari filiuʒ virginis:qͥb oſcularis in lupanari filiam
meretricis.Lalis ſacerdos multo peioꝛ eſt pplło:qa
vix eſt ita malꝰ v pplo qͥn w immũudicia ſua⸗ alijs
pctis ↄfiteat᷑ añꝙᷓ ad coꝛpꝰ xpᷣi accedat ſumẽdũ: qð
ipᷣi nõ faciũt:vel ſi faciũt/illis vt frequenter ↄfitent
ꝗ nõ habent ptãtẽ ipſos abſoluendr. qꝛ par in parẽ
nõ habet ptatẽ. ¶ Gũt etiã peioꝛes ſacerdotibo iu⸗
deoꝝꝑ:qꝛ ipi anꝙᷓ ſe ſacris induerẽt veſib. œbuerũt
lauare pedes manus: Erodi.xl inſi ignũ ↄfeſſionis
ſacerdotũ xpᷣianoꝛũ.(¶¶ Vt qᷓ pᷣdicta caueãt im mun
dicie incõueniẽtia: oim ſiniſtrã fugiant ſuſpicionẽ
⁊ caſtitatẽ ſecure cuſtodiãt:oẽm a ſe expellant mali
occaſionẽſa muliex cohabitationẽ. Juxta wctrinã
aug. libꝛo ve ſingu laritate clericoꝝ. MNõ inqᷣt vſpe
cta nõ vetula ſuſcipiẽda ẽ ad vmeſticũ obſequiũ qꝛ
magis cito elinq: vbiſine ſuſpicione ſecure poteſt
xlictũ ↄmitti:maxime qꝛ libidinoſo niła deſpectõ/
nulla vefoꝛmitas obſiſtit/cui dyabolus pinges ſpe⸗
cioſuʒ efficit:quicqͥd fetidũvłhoꝛridũ fuerit. Quia
vo ſine ſobꝛietate pᷣdictã bene hr̃enõ pñt mũdiciaʒ
qꝛ ſicut in.c. gula ebꝛietate oñſum eſt ꝙ de hmõꝛ
exceſſu faciliter tranſit᷑ in libidinẽ. Gcðo reqrit᷑ in
eis ſobꝛietas/ſicut pʒ di.xxxv.vinolentũ. Tercio qꝛ
hmõi ſanctitatẽ ⁊ mũdiciã nõ tmñ oꝑpeßß ſignis oñde⸗
re vbent. reqͥrit᷑ ꝙ habeant in geſtu maturitatẽ: et
in veſtitu ſimplicitatem:dii.xlj.clericus. extra li.iij.
ti.j. vita ⁊ hone.clericoꝝ.clerici officia. Etuz
vo ad ſcdam ptẽ huius articuli:q videlicet ſacerm
tes vebeant eſſe wcti.diſcreti ⁊ etiã ſce dinine intẽ⸗
dẽtes/pʒ diſ.xxxvij.p totũ.Et Di. xxxviij.in.c.pluri⸗-
bus.qꝛ labia ſacerdotis dñt ſciam cuſtodire. xj.q.j.
ſacerdotibo.Et di.xliij.ſit rectoꝛ. Debent g lectioni
inſiſtere:di.xxxviij c.ignoꝛãtia.et.ixxvj.c.qͥ. S.ecce.
pter multa. Primo quia talis occupanio a multis
Preſemuar peccatis:quia ſicut ſtellas non nox:ſic in⸗
erentes firmamento ſacre ſcripture non obſcurat
mũdana iniquitas. Item qui amar ſcientiã ſcriptu
raꝝ:carnis vicia nõ amabit/ oſe. di. vlti. nunqᷓ.
ecundo quia confeſſoꝛ œbet habere ſcientiam
diſcernendi inter lepꝛam et lepꝛaʒ. di.xx..j. Et ¶Le
uit᷑.xiiij.vbi dicit᷑:adducet᷑ lepꝛoſus ad ſacerdotem.
CTercio rationabile 1 congruum eſt: vt ſciat et in/
telligat que legit:et que ad oꝛdinem ⁊ officium ſuũ
pertinent: Nullus enim congrue accederet ad mini
ſtrandum in menſa cuiuſcunq; regis terreni:niſi pꝛi
us diligenter didiciſſet: quomodo eiad placituʒ ſer
uire poſſet. Et ſi aliter accedere pꝛeſumeret tãqᷓ in
dignus repelleretur: Sicnec aliquis accedere debe/
ret ad miniſtrandum dæo in menſa altaris: niſi priꝰ
ſciret ⁊ intelligeret verba canonis: et vim verboꝛuz
ſacramentalium:et quomodo in conſecratione plu
rimarum hoſtiarum intentionem ſuam referre de⸗
bet:non tm̃ ad illam quam in manu tenet:ſed etiam
ad omnes ↄſecrandas:quomodo etiam populũ dei
infoꝛmare vebeat: quia ſieut dicit Iſidoꝛus x ſum
mo bono libꝛo.iij. acerdotes ꝓ pploꝝ iniqͥtate dã
nantur:ſi eos aut ignoꝛantes no erndiunt: aut pec⸗

B ..

cantes non argnũt. Debent gᷣ ſare quomõ weebüt
parochianos ſuos ſymbolũ fidei et oꝛõnem dñicaz.
extra li.iij.ti. j. e vita ⁊ honeſtate cleri. vt quiſquis.
Bi vo aliter ignoꝛãtes ad ei ſeruitium acceſſerint:
ignoꝛans ignoꝛabit᷑.j. Coꝝ.xiiij.Et taãq; indignus
ſeruus:a vi wmo que eſt in celis expellet: qñ ei dice
turillud Oſee.iiij. Quia tu ſciam repuliſti: ego re/
pellã te:ne ſacerdotio fungaris mihi ineternu. Pꝛo⸗
pter q ꝑicula vitanda pꝛecipit æus ꝓꝑ vicarium ſuũ
in terꝛis. extra li.j.x eta. et quali. oꝛdinan. Cum ſit
ars.dicens: Cũ ſit ars artiũ regimen animaruʒ/di-
ſtricte precipimus:vt epᷣi mouendos in ſacerdotes
diligenter inſtruant infoꝛment: vel .p ſeipſos vel ꝑ
alios viros idoneos ſupꝑ diuinis officijs ecciaſticis
ſacramentis:qualiter ea rite valeant celebꝛare qm̃
ſi vecetero rudes vignaros oꝛdinarepᷣſumpſerint.et
oꝛdinatoꝛes ⁊ oꝛdinatos vltiõi graui cœcernimꝰ ſub
iacere. Banctius eſt em̃ maxime in oꝛdinatiõe ſacer
dotũ paucos bonos ꝙᷓ; multos malos habere mini⸗
ſtros:qꝛ ſi cecus cecum durerit:ambo pariter in fo⸗
ueam dilabunt᷑:hecibi.qꝛ ſacerdotes oↄtẽpſerunt le⸗

gem meam:x ʒech.xxij.

Quoꝑ puerſitas in hocpꝛimo ppendit᷑ ꝙ eum Ar⸗

moꝛe ſacerdotũ xpᷣm crucifigentiũ ↄtemnũt et ꝑſe⸗ ix.
guniege ſicut ex olv patet eusgelijs pontifices et
acerdotes pꝛimi fuerunt ⁊ pꝛincipalioꝛes xpᷣm pſe⸗
quentes:ipᷣm in cruce ad eius ↄtumeliã et ſuam pꝛo⸗
pꝛiam damnationẽ offerentes. Yta iſti nunc ipᷣm in
membꝛis ſuis ꝓſequũt᷑:et in altari ad ſuam ↄtume⸗
liam ? q;ᷓnam offerunt damnatõnem. VUnde bern.
epla. ij. Heu heu dñe veus: uia ipſi ſunt in perſecu⸗
tione tua primi:qui vident᷑ in eccleſia gerere pꝛinci⸗
patum:arcem ſyon occupanerũt: appᷣpenderũt mu
ntiones 1 vniuerſaʒ veinceps libererradunt incen⸗
dio ciuitatẽ:.nõ eſt iam dicere: vt pyls ſic ſacerdos:
qꝛ nec ſic ppls vt ſacerdos:⁊ hi oms ſacrifciũ ad eo-
rum offerut damnationẽ: vtpote ↄtra legem vi: qa
icit beatꝰ EGrego.ſuꝑ Eʒech.omeł xij. Mon qᷣlibʒ
ſacerdos in lege ſacnificiũ offerꝛe vbult: H ſignaãter
Dicit lex:ꝙ ſacerdos qͥᷣ patri iure ſuccedit. ſacerdos
loco patris eſſe ebuit. Dic in eccleſia: Ille tm nite
ſacrificiũ offert ꝓſt ua ? alioꝝ ſalute:qͥ pri ſuo xpᷣo ſũ
mo pontifici: v q pſal.cix. Tu es ſacerdos ineternũ
iure tanqꝙᷓ filius per moꝛum imitationem ſuccedit.ſi
quidem filius dicitur per carnis pꝛopagationem et
moꝛum imiationem xxij.q. ij.queritur.¶ Gecun⸗
do in hoc ꝙ pꝛopter eos etiam alij ſacramẽta eccle⸗
ſie contemnunt. Vnde Ambroſius in quodã pᷣmo⸗
ne. Ex inoꝛdinata inquit ⁊ indiſciplinata multitu⸗
dine ſacerdotuʒ/ noſtre religionis venerabile ſacra⸗
mentũ hodie daꝛtemptui. Mã qͥ vbuerãt eẽ vica
rij apoſtoloꝛum et filij Petri:factiſunt ſocij iude et
pᷣambuli antixpi.¶ Tercio in h:q ↄtra ceuz mani⸗
feſtam ↄmittũt ingratirndines:in hoc ꝙ ipi qͥ inter
eos ſunt ditioꝛes ⁊ ſupbioꝛes:miſſas dicunt paucio
res. Nota.H. viij.viij.bñ.et ſic quãto eꝰẽ eis curia
lioꝛ:ipi peiꝰei ſeruiũt.qꝛ dñ paupes fu erũt:maioꝛeʒ ·
cuotionẽ oñderũt. SGiles cuidã magpᷣlato. xæ qᷣ fer
tur ꝙ cũ ab eo qͥdã qreret:q̃re magnꝰeffect ſolita di
miſit ieiunia ⁊ œuotiõis obſeqͥa:rñdit: tũcfeci vigi
liã:nũc ẽ tpᷣs faciẽdi feſtũ. Sed tales q hicfaciũt fe
ſtum alibi facient vigiliam cum ſacerdotibus belis
qui intrabant vt comederẽt Banielis. xiiij. DOecau
tem quotidie creſcens in ſacerdoti puerſitas 7 ob
ſcuritas:ſignũ eſt ꝓpinqui finis mundi.ſᷣm Eriſoſ.
ſuꝑ illud Adath.xx. Circa vndecimam boꝛam &c.
Primo inquit incõuallibus fit obſcuritas die de⸗
clinante:ſic pꝛius in laicis ⁊ ſecularibus incepit ob
ſcuritas:nũc aũt q vides ; ſacerdotes poſitos ĩ ſũ
mo vertice dignitatuʒ:qui mõtes diciũt᷑:appᷣhencht

Ard. uij.
xj.

BGBanctitas

iniquitas tenebꝛoſa:quõ dubitat᷑:quin iam finis ſit
mundi:qꝛ ſacerdotes eius polluerunt ſanctuʒ So⸗
phonie.iij. .
Quoꝝ pꝛimo oſtendi pena. Scdo peneratio.
Tercio piculũ qð alijs imminet ex ſacerdotuʒ veli⸗
ctis. Ratione pꝛimi eſt ſciendũ ꝙ ſicut inuncta ve⸗
hementius ardent in igne ꝙᷓ alia:qꝛ vnctõ: oingue
do ⁊ hmõi flãmã nutrit et caloꝛẽ auget: Ita lacer
tes mali inũcti in igne infernali:qñ pcutiẽt ad mor
tem eternã:illo caloꝛe ſicut filius ſunamitis pcuſſus
fuit caloꝛe ad moꝛtẽ tꝑalẽ.uij. Reg.iiij. Et ſicut na
dab et abiu mali ſacerdotes ↄbuſti fuerũt.Leuit.x.
Iſti nanq; cõgrne ꝑ puerum illum taʒ in facto qᷓ in
pᷣena ſignificant᷑. Nam tũcpuer ad meſſoꝛes vadit.
cũ impotentes ignari vł volẽtes opꝰ vltra vires.i.
oꝛdinẽ vel eccleſiaſticũ bñficiũ vł curã aſſumũt ⁊ qc
cegtãt.Tunc vo puer.i.pueriliter viuens in capite
ad moꝛtem ꝑcutit᷑:qñ a chꝛiſto ad moꝛtẽ veputatur
eternã:cũ illis qͥs ꝑcutietvirga oꝛis ſui dicẽdo. Ite
maledicti in ignẽ eternũ Math. xxv. q; ſicut mene/
laus in ſemet ipᷣm retoꝛſit ſummũ ſacerdotiũ.ij. Ada
cha.iiij.¶ In quo notatur ſecunda pars huius ar⸗
ticuli:quia ſicut ipſe malum habuit finem:quia ſa⸗
cerdotiũ male vendicauit. Ita iſti qͥ illud indigne

vendicant et male in illo viuũt/e qb dici põt illud

xiij.

quod ſcribit beatus Cypꝛianus martyr in epła cõ⸗
tra hereticos.Moꝛe inqᷣt ſymiaꝝ:que cum homiĩes
nõ ſint/foꝛmã hũanam imitant᷑:vultum eccleſie ca
tholice ⁊ auctoritatẽ ſibi⁊ veritatem vendicant:cũ
ipᷣe in eccleſia nõ ſit/ benedicit cũ a væo ſit maledictꝰ
vitã pollicet᷑ cũ ſit moꝛtuus.veum inuocat blaſphe⸗
mus.ſacerdotiũ ä
re ſacrilegus ad hec omnia accedit:et illud malum

vt antiſtes dyaboli audeat euchariſtiã facere: cum

nec ſacrificari oblatio illic poſſit vbiſpirituſſanctꝰ
nõ ſit.nec cuiq; eus ꝑ eius pꝛeces et oꝛationes pro/
ſit:qͥ deũ violat.Si enim qͥ eccleſiam violant ethni
ci ⁊ publicani habent᷑:multomagis falſa/ altaria et
illicita ſacerdotia ⁊ ſacrificia ſacrilega fingẽtes in⸗
ter ethnicos et publicanos neceſſe eſt vt cõputent᷑.
Hec omnia habent᷑.j.q.j.ſi qͥs inquit eccleſia. Si
aũt ſacramẽta aliquib tales adminiſtrẽt ſacramen
ta ꝓ tales velut ꝑ lapideos canales:vbi nihil genera
tur tranſeunt ad locũ fertilem.i.ad alioꝝ ſalutem.
ſ.q.j.ſi iuſtus fuerit.Et ſᷣm btm̃ Greg.in omełſunt
ſicut aqua baptiſmi:que pueruʒ ad celum mittit:⁊
ipᷣa in cloacã ſcendit.Si qᷓ Nadab etAbiu Leui.
x.legunt᷑ a ve igne pcuſſi:qͥ indigne et male in ſacer
dotio ſuo ſe habuerũt:ignẽ alienũ in altari ponen⸗
tes. Ita pꝛedicti qͥ in coꝛdis altan ignem imponũt
dyaboli.i.diuerſoꝝ pctõꝝ nec ꝑ pꝛedictos pꝛemuni⸗
unt᷑/ cũ et moyſes ꝑ illos omnes alios pᷣmuniat vin⸗
dictam oſtendens et dicens:hoc eſt qð locutus ẽ w-
minus:ſanctificaboꝛ in his qͥ appꝛopinq̃nt mihi.⁊
Leuit᷑.xxj.ſacerdos nõ ↄtaminet᷑. Si vo ilpᷣi ſunt cõ/
taminatiſruina nõ tm̃ ſubditis:ſ etiam toti immi⸗/
net eccleſie.Sicut nãq; tẽpeſtas ⁊ nigredo ⁊ obſcu-
ritas in nubibus eſt cauſa tempeſtatis in terra 1 ma
ri:et obnubilationis ⁊ obſcuritatis in omnibus pꝑti
bus inferioꝛib: Ita in ꝓpoſito. Quod pulcre oſten
ſuʒ ẽ in omnibus euãgelijs: In quibus patet: ob⸗
ſcuritas pſecutionis cheiſti in ſacerdotibo: cõuene⸗
runt inquit peincipes ſacerdotũ Luc.xx. fuit cã ob/
ſcuritatis eiuſdem pſecutionis in laicis et ſubditis
dicẽtibo: Crucifige:quod apertius patʒ Marci.xv.
vbi dicitur: antrfiet⸗ concitauerunt turbas: vt
magis Marraban dimitteret eis. Oꝛ inſuper ruina
immineat eccleſie patʒ.O.vj.xxj.

Anctitatis ſeu ſpiri/

tualis ſanitatis. Pꝛimo quedaʒ ſunt mo
tiua.Scðo quedã ſunt effectiua ⁊ ↄſerua
tiua.Tercio quedã veſtructiua: quedã ſunt ſigni⸗
ficatiua ⁊ oñſiua. ¶ Circa pꝛimũ ſeptẽ ſunt oñden
da:q̃ nos ad magnã ſanctitatẽ habendam mouere
et hoꝛtare veberent.
Pꝛimo nanq; nos mouere dʒ pᷣmij magnitudo et
diuturnitas ⁊ iocũditas.Si.n ꝓ mercede homines
maximos ⁊ viliſſimos ſuſtinent laboꝛes: ſic pʒ ð cło⸗
acarijs.q̊ͥ et nos laboꝛes ꝗꝓpꝛie ſanctificationis vt cõ
putari poſſimꝰ inter illos Sap.v.Ecce quõ ↄputa⸗
ti ſunt inter filios dei et inter ſanctos ſoꝛs illoꝛũ eſt:
quoꝝ quolibʒ in ps.xx. Magna eſt gloꝛta eiꝰin ſa
lutari tno. Et iterũ ibidẽ.: Poſuiſti in capite eiꝰ co⸗
ronã.ſ.in capite martyꝝꝑſð lapide pꝛecioſo ꝓpter moꝛ
tis duriciã:vginũ ve auro ꝓpt᷑ earũ mũdiciã. Ecci.
xlv. Coꝛona aures ſuꝑ caput eius:wcton v ſtellis
ꝓter claram vctrinã Apoc.xij. In capite eius co⸗
rona ſtellaꝝ.Sicut q̊ ſancti ſequentes ⁊ alijs poſte⸗/
rioꝛes ſꝑ laboꝛioſe nitebant᷑ inter illos cõputari:et
ſoꝛt em inter illos accipꝑe qͥ pceſſerunt vt virgines cũ
virginibo ꝑ magnã tentationũ reſiſtentiaʒ:ĩta opoꝛ
tet nos. Videatis q̊ ſi inter aliquos de pᷣdictis ↄpu⸗
tari ⁊ coꝛonari meruiſtis diligenter ↄſcias et opera
vr̃a examinate:cũ quibo illoꝝ ſoꝛtẽ traxiſtis.Et ſi cũ
aliquibo in gradu aliqvos inueneritis:pmanete gra
tias agentes:⁊ q ſanctus eſt ſanctificet᷑ adhuc:apoc.
xxij. Si vo vos eis diſſimiles inuenenitis:ſanctifica
mini:cras em.i.poſt moꝛtẽ vrãm: faciet dñs int vos
mirabilia Joſue.iij. Scðo ad hoc nos mouere ce-⸗
berent ſanctoꝝ exempla/ſicut oñſum eſt.E. vij.vij.
Et. F. iij.ij. cũ ſequenti. In hoc ergo caſu vebet el⸗
ſe ve nobis ſeruientibus iñ eccleſia.i.in vei curia. ſic
eſt v ſeruientibo in curijs magnoꝝ: Ippi nanq; mul
tũ conant᷑ œ minoꝛi et inferioꝛi officio ⁊ ſtatu aſcẽ/
dere ad maius officiũ maioꝛẽ honoꝛẽ:et q̃d cõſide
rant vel cogitant vel operant᷑:vt habeãt qð optant
Certe reſpiciũt ⁊ cogitãt ꝙ dñs honeſtus : ſapiens
illos qͥ bene et fideliter ſe habuerũt in minoꝛi officõ
vel ſtatu/ ponit in maioꝛijet ad maioꝛa ꝓmouet cuʒ
tpᷣs occurrerit/et ꝙ illos qͥ in fideliter et male ſe ha⸗
buerunt in paruo officio/ tota curia eijcit/ vel foꝛ⸗
te incarcerat et ſuſpendit:nec in minimo officio eſſe
mittit.Ey qua viſione vel cogitatiõe moti nitun
tur ſi ſapientes ſint pꝛimoꝝ ſequi ↄditionẽ. Sic nos
X. Quõ bonos veus exaltauit:malos vo in pureuʒ
Tiecit inferni:quoꝝ quilibet in terra ſanctoꝝ iniq̃ᷓ
geſſit nõ videbit głiam vi: Eſa. xxvj. Seruiamus
G illi in ſanctitate ⁊ iuſticia coꝛã ipo omnibo diebus
noſtris:Luce.j.qui elegit nos vt eſſemꝰ ſancti⁊ im-
maculati Ephe.j.vt poſſitis cõpꝛehendere cũ om̃i⸗
bus ſanctl.¶ Terciu motiuũ ẽ facilitas illuc veniẽ
di. Olim.n.via ad celuʒ non erat trita neca multis
ſcita. Trita nõ fuit:qꝛ nulli in veteri teſtamẽto ꝑ il
lam ambulabãt ꝓpter qd apłs eb.ix. illo teſta⸗
mento loquens dicit. NHõdũ ꝓpalatã eſſe ſctõꝝ viã.
Sʒ tũc illã tritã fecerũt ⁊ facilẽ onderũt: populi de
oĩ ſtatu ⁊ oĩ etate. Vnde Aug.æœ wct. ꝓpᷣiana. Con
ſidera:qͥt milia martyꝝ certã tibi fecerunt viã:trãſi
erũt vgines /tranſierũt martyres/trãſierũt pueri et
puelle:⁊ adhuc tn times vbi timẽdũ nõ ẽ:qꝛ ſiẽ pa⸗
ſtoꝛ aliq̃s oues vltra aquã trahit vt alij ſine timo/
re ſeq̃nt᷑: Ita vooẽs ſcõs:vltra mare hꝰmũdi attra⸗
xit ⁊ dnctoꝛes miſit. V.iij.vij.ad ↄfirmanda coꝛda
nra ſine q̃rela ĩ ſctate.j.Cheſſa.iij ¶ Sʒ heu qꝛ mul
tinõ ſpauerũt mercedẽ iuſticie:nec iudicauerũt ho
noꝛẽ aĩiaꝑ ſanctaꝝ: Sap.ij. Muartũ motiuũ ẽ vo

Arꝰ. f.

iij.

lũtas vei ⁊ vtilitas ha.Si.n. irratõnalia obediunt iiij.

gasſcifcet vosia..
nmnalme ſcuſmnint fiatinnod
Oſeptan metls, beinop cdis⸗
fione Gialtſanat neulcnepat
minutione:ſicſanat deus ns⸗
Sad fceſient lucenut e⸗
ſtretinißgletenetſicfices tuateie⸗
nij. Tardo pſpem:ſiclaboꝛns ſpe
firmſpeſanitatis multa ſuſtinent.
iſno:ad Koma. iij.Quantopche
Ginfimno dict ſiis coꝛdis honi⸗
lantal ſanitatelta ſpualiten ſich.
Ecc i. Quinto p iuſtiaã regce
imcſt qꝛ ſint in una iuſtu uſtus
itaſalus inſtoxa dño in po errj. S
onem mole ſoceratis bone ſocletan
Ob mebꝛipurncdlabſciſione r bon
ſauntidez Bicc ſancto ſcis cno in
Obleverantiä in iddictis: Bien
multa Aeueräter uſtinecoſuſtitar
nſeuerauent vſczinfine hicſalw⸗
nbacaut gſenerantin multas
onts perquarum ſuffereti ſalus
paoſorent ulnn Biantos
binsſicoſſa lccleſe xqdd Treñ
igeinoſſiv meis et erudliuit
Auidicit oſſa eccie btertni⸗ ne
inſusſiſiritin
egaane ftun iamanten.
.Oado gi ſicforritudo co diaf
cineoſſiernj ekisin
ſern ns iunlsin fortitue
nndiietndned iet

Paſtmoni räm fiaetoſait
deii Sanucmnen⸗
enplaſiateſſmeſ E di i, j
ſegnan. Inboccrgociſt ddert⸗
iennbus iſ tecleſin ein di una ſi
Pinaunssmagyor Ifinangn
nonle iufenorioffidor ſatuaſci⸗
offañ mainn honoꝛittic ñiie
it nal opcnani r habeit ooptant
cogititi honeſtuoſaplens
leliterſehabuenit in miouoffich
maloni erag moliorg omouet an
pllloo qinfigeliterer naleſeha⸗
offcia etotu angeiet relfo⸗
Penditnecin mininoofficoeſte
ione vel cogitatiemott nitun
tpuimopſeqnidinone Dicnas
Aus eraltauitmalds Hoin len
Mn goilbetintenn ſacetp ii
ghun i E n Gnuinn
eriuſtiaa ctz i0 omnlto dlehii
,1 ſſem?lonanzin/
ni clegt nos yte i⸗
ytpyfits⸗ nar
nau morui uclitulle inm

Aro. ij.
v.

Banctitas

voluntati diuine:quantomagis rationalia. Et ſi in
firmus obedit voluntati medici: quãtomagis ſpũa
liter infirmus. De qua voluntate.j.Theſſa.iiij. hec
eſt voluntas vi ſanctificatio veſtra. ¶ Quintũ eſt
ci vocatio:Si canes et aues obediũt voci dñi ſui:⸗
mon umnperio chꝛiſti:peioꝛẽ ſeeſſe vemone oſten⸗
dit qui peccatũ ſuũ et immundidie locũ deſerere nõ
vult ꝓpter eũ xe q. j. Cheſſa.iiij. Mõ.n.vocauit nos
us in immũdiciã:ſed in ſanctificatiõem. Sed heu
ſi ribaldus clamaret bannũ regis:nullꝰ auderet cõ/
tradicere:et nic multi clamant bannũ regis eterni
i.aĩarũ ſanctificationẽ:et multi oꝑe contradicunt.
Bextũ eſt vi ſimilitudo: Filius.n. bonus gandet
aſſilari patri zc. ſic nos conari opoꝛtet vt ſimꝰ ſilłes
illi q ait Leuit.xx. Gancti eſtote:quoniã ego ſanctꝰ
ſum dñs eus veſter. ¶ Geptimũ eſt digna vei rece⸗
ptio.Dicut nanq; ſubditiꝗ timent velamant dñm
ſuum:mmũ ſuã mundant:vt dño intrãte honeſte re
cipiat᷑.Dic Ecci.ij. Qui timent dñm ſanctifica bũt
aias ſuas⁊c.qꝛ wmũ tuã dñe vet ſctitudo:ps xcij.
Multũ q̊ erꝛant qͥ ve tẽplo vi de q.j. Coꝝ.iuij. Lem
Pium i ſanctũ eſt:qð eſtis vos.faciũt pcrõꝝ ſterqͥ
imiũ:qͥ bo pꝛecipit᷑.ij.palyp.xxix. Sanctificate ⁊ mũ
date vumum mwmini.
Huius aũt ſanctitatis effectiua 1 oſeruatiua cã ẽ
ipᷣe œus:TLeuit᷑ xx. Ego vns qͥ ſanctifico vos:Gicut
medicſeu medicina efficit ſanitatẽ in infirmo: Sic
Teus pacis ſcificet vos ꝑ oĩa.j.Theſſał.v.Vanc aiũt
ſanctitatẽ ſeu ſanitatẽ efficit in nobis er ↄſeruat deꝰ
ſeptem media. Pꝛimo ꝑ coꝛdis ↄtritionẽ ⁊0ꝛis
ofeſſionẽ: Gicut ſanat medicus patiẽtẽ ꝑ ſudeꝛẽ et
mi nutionẽ:ſic ſanat veus ↄtritos coꝛde:ps.cxlvij.
SPcõdo ꝑ fidẽ:ſicut ꝑ lucẽ redit qͥs ad viam quã ami⸗
ſit:et in ipa ſe tenet:ſic fides tua te ſaluũ fecit: Zuce
vij.Tereio ꝑ ſpem:ſic laboꝛans ſpe mercedis.et in⸗
firmꝰſpe ſanitatis multa ſi uſtinent.ſicſpe ſalui facti
eſtis:ad Roma.viij. Quarto ꝑ charitatẽ. Siẽ nan
ꝙᷓ; infirmo dicit᷑:ſitis coꝛdis boni⁊ hylaris q B iu⸗
uant ad ſanitatẽ:ita ſpũalitenſic facite vt ſalui ſit:
Ecci.iij.Quinto p iuſticiã reddẽdo cuilibet qð ſu⸗
um eſt qꝛ ſicut in curia iuſta/iuſtus lrberat᷑⁊ ſaluat᷑
ita ſalus iuſtoꝝ a dñoſin ps.xxxvj. Gexto p abiecti⸗
onem mgale ſocietatis:⁊ bo ne ſocietatis dilectionez
Siẽ ꝑ mẽbꝛi purridiabſciſionẽ ⁊ bonoꝝ mẽbꝛoꝝ cõ
ſeruatiõeʒ. Sic cñũ ſancto ſcũs eris:in p̃s. Beptimo
ꝓſeuerantiã in oĩb pᷣdictis: Siẽ nanq; laboꝛans
multa ꝓſeu erãter ſuſtinẽdo ſuſtẽtatõnẽ acqᷣrit. Sic
q pſeuerauerit vſq; in finẽ:hic ſaluꝰ erit:mat. xxiiij.
In hacaũt pſeuerantia multas patiet᷑ tribulati
ones:per quarum ſufferẽtiã ſalus ſua augmẽtabit᷑:
7 pᷣcioſioꝛ erit ⁊ pulcrioꝛ.Sicut os albũ in igne fit al
bius: ſic oſſa eccleſie ve quo Treñ.j. De excelſo miſit
ignẽ in oſſib meis:et erudiuit me.i.ad ſctõs viros:
Qui dicũt᷑ oſſa eccieꝓptertria. ¶ꝛimo ſiẽ oſſe a to
tũ Earbeie ſuſtẽtãt:ita cc.ſicut pʒ de Loth:q ſuſtẽta
uit ſodomã: ꝙqiu in illamanſit:⁊ etiam ſegoꝛ Geñ.
xix. Scðo qꝛ ſic foꝛtitudo coꝛpis iudicat᷑ ex groſſitu
dine oſſiũ: et nõ carnis:.ita foꝛtitudo bonitas eccle
ſie. et cuiuſcũq; ſtatus er bonis et ſanctis viris iudi
cat᷑ oſtendit᷑:et nõ exr carnalib.Tercio qꝛ ſiẽ caro
faciliter cedit:ſ̊ os foꝛtiter reſiſtit impellenti. Ita
ſpũs qͥdẽ ꝓmpteſt:caro aũt infirma Math.xxvj.
In aliqbo vo ve iſtis ofſiba miſit ignẽ tnbulatio/
nis et martyrij: vt albioꝛes fierẽt: ſic oſſa in igne: qꝛ
ſicut ignis ceſiccat medullas ⁊ humoꝛes interiꝰ ĩoſ⸗
ſibo latentes:⁊ ea ſic facit albioꝛa:Ita tribulatio x
ſiccat oẽʒ carnalẽ vlectationẽ q̃ ꝓmedullam ſigna
tur ato ge ſiẽ medulla creſcit luna creſcẽte ⁊ ecõ⸗
uerſo:ita vlectatõ carnis creſcẽte carne velicatenu
trita creſcit ipᷣa vo ꝑ tribulationẽ xcreſcente xecre

ſcit: et ſpũs foꝛtificat᷑:et fit interius albioꝛ p mũdi⸗
ciam:ſicut vœcet ſanctos dei Eph. v. Et ſic verifica⸗
tur illud Hiere.xxx. Tps tribulatõis iacob:7 ex ipo
ſaluabit᷑. In aliq vo de iſtis oſſib⸗ miſit ignẽ diui
ne ⁊ ſuꝑnẽ charitatis gue htanto ignis we excelſo vi
pot:qꝛ ignis cæ excelſo fulgur vicz ſeu choꝛuſcatio
qñq; auruũ ⁊ argentũ in burſa Pumitſiẽ oñdit Al⸗
bertus ſup libꝝ metheoꝛoꝑ: burſaʒ illeſaz erelin⸗
q̃t: Ita ignis pᷣdictus aurũ 1 argentũ in pauperum
ↄſumit neceſſitatiho:⁊ auariciã in coꝛde aſumit:⁊ nñ
tm̃ coꝛ illeſuʒ dimittit: ſ qo plus eſt aliq̃d purgat et
Pia ⁊ ſanctificat:illiꝰvicʒ ⁊ qͥ verificat᷑ illõ Ecd.
I. In medio ignis non ſum eſtuatus:in qͥ fuit:ſicut
vicitur Eccĩ.xx.theʒaurus ſine vefectione ſanctita
tis. ¶ Bed heu Michee. vij. Perijt ſanctus de tra:
⁊iuſtus in hoibo nõ eſt:oẽs in ſanguine inſidiant᷑:et
vir fratrẽ ſuum venat᷑ad moꝛtem: ¶ Notate vba:
perijt ſanctus terꝛa:qꝛ illi qͥnuclocũ tenẽt in ec⸗
cleſia ſanctoꝝ:vt in pluniv no ſunt interius ſancti:
ſeg tm exteniüus: ſicut imagines ſanctoꝝ ſuperedifics
tiſuper funcamentum apoſtoloꝛum et ꝓphetarum:
quia ſicut imagines ſanctoꝝ apparatũ habẽt au
ratũ in barba et veſtimentis ⁊ curioſe factũ.⁊ inte⸗
rius vt frequenter ſunt putrideet a vermibo cõme⸗
ſte. Sancti Vo in ſe dum vixerunt contrarias habu
erunt virtutes/qui fuerunt pulcerrime oꝛnati:inte⸗
rus in aia ⁊ exiliter in coꝛpoꝛe. Gicut patʒ ve iohã
ne baptiſta:q erat veſtitus r Dilis cameloꝝꝑ: Yta qᷓ
nũc loca ſanctoꝝ ⁊ antiquoꝑ bonoꝝ chriſtianoꝝꝑ in
omni ſtatu eccleſiaſtico religioſo ⁊ ſeclari:vt in plu⸗
nitb æ oꝛnatu pulcro ⁊ curioſo multũ curant erteri
us ⁊ interius ſunt gratia vacui:et peccatis putridil
et a emonibo corꝛoſi:et ſicin imagine ꝑtranſit ho⸗
mo:in pſal.xxxvii. Pater ſanctifica eos in veritate:
Joh.xvij. In qͥ facto voſipſiiuuate:⁊ dñm Jeſum
xpᷣm ſanctirficate in coꝛdib veſtris.j. Petri. iij.
Cuius quidẽ ſanctitatis ſeu ſpũalis ſanitatis: ſe
ptẽ ſunt veſtructiua ſeptem ſanitatis recuꝑate ſeu
adepte oſtenſiua. Primuũ vo veſtructiuũ eſt ſuꝑbia.
quaʒ infirm abat᷑ filius reguli Boh i. Schm eſt
inuidia:que illos excecauit in tẽplo Johᷣ.xij. Terci
um ẽ ira:p quã monia cverabat᷑: Adar.v. luc. viij.
Quartũ ẽ accidia q̃ lãguẽ fac puũ cẽturiõis:Nu.vij
Quintum eſt auaricis:que aridã fecit manũ Ahat.
xij. Sextũ eſt gula:que fecit hydꝛopicũ ꝑ ebꝛietatez
AQuce.xiiij.Septimũ eſt luxuria:que ſignat ꝑ muli
erẽ habentẽ fluxum ſanguinis Quc.viij. Sed qꝛ ülle
æq dicit᷑ in ps. ſanat om̃s infirmitates eoꝝꝑ:om̃s
iſtas tunc ſanauit infirmitates:ſicut in locis patet
reallegatis. Gi vultis ſcire:ſi etiã om̃es tales ĩ vo
bes ſanauit infirmitates: videte cognoſcite per ſe⸗
ptem ſigna que omnia accipiunt᷑ ꝑ ſim ilitudineʒ ſi/
gnoꝛum in illis qui ſanantur coꝛpoꝛaliter. Quog
pꝛimuʒ eſt ceſſatio woloꝛis interioꝛis.i.pax conſcien
tie Pꝛouerb.xvj.Pulcedo eſt anime ſanitas coꝛdis.
Gecundum eſt in febꝛicitantibo ceſſatõ motus ſicꝗ
peccando:Yeuit.riij. Si quidem lepꝛa non creuerit
ſanus eſt. Terciũ eſt appetitꝰ ciboꝝ ſpũaliũ. Quar
tum eſt ↄtemptusilloꝝ queinordinatus bpenn
in infirmitate væſiderauit:ſicut potũ ⁊ hmõ.Quĩ⸗
tum eſt rſtitutio coloꝛis.i.honeſte anerſatiõis. Se
xtum eſt virtus bene ambulandi. Geptimum ẽ for
titudo bene operandi et San ſuſtinendi. Siceniʒ
facta eſt iudea.ideſt confeſſio ſanctificatio eius: In
pſal.iij. Et ſic floꝛedit.ideſt oſtenditur ſanctifica-
tio mea. ide ad pꝛopoſitum.F.iij. xxxvij. cum ſe⸗
quenti.

vij.

AVrꝰ.iij.
vViij.

ix⸗

Ar.j.

tatilo operil:̊ in moꝛte tales

Gapientia
Apientie primo oſtẽ

ditur diuerſitas ſeu diſtinctõ. Gcdᷣo quõ
hec ſapientie dꝛñtia in diuerſis ſapiẽtibo:
viuerſis modis oſtẽdit. Cercio in quito rei ſeu vir
tutibo vel operilo vera oſiſtit ſapĩa. Quarto qnõ ac
qritur. Quinto falſoꝝ ſapientiũ oſtendit᷑ periculũ
Sexto qnõ ſequentes falſi ſapientes pᷣcedentiũ deci
piunt᷑ verbis exemplis ⁊ ꝓpꝛijs pſumptionibo ⁊ co⸗
gitationib. Septimo tã veri ſapiẽtis ꝙᷓ etiaʒ appa⸗
rentis oſtendent᷑ fines ⁊ fimiũ viuerſitas. ..
Mtũ ad pꝛimũ ſapĩe dat᷑ diſtinctio vna ſpecialis
ue in quatuoꝛ mẽbra diuidit ? alia generalis que
Ale⸗ qtuoꝛ partes ſub duobo brachijs cõplectitur.
In ſpeciali nãq; quedã eſt ſapia q videt᷑a nõ eſt.
ſicut auricalcũ ſeu cupꝛũ videt᷑ aurũ/a cuculꝰ videt
auis nobilis:⁊ noctilucelet ſquame piſciuʒ:⁊ partes
cuiuſdã ligni putridi videntur res auree? pulcerri
me nocte ignoꝛantibo. Iſtam vo vpian habẽtes
ſunt ꝓuidi in terrenis: Mã filij huius ſchi pꝛudenti⸗
oꝛes Enr filis lucis in generatione ſua:Anc.xvj. ec-

ce ſſignanter veritas notat noctilucã dicens in ge

neratiõe ſua.i.in nocte huiꝰſchiſ et nõ in die alrerius
ſeculijqn in hoc caſuvnũ expꝛimẽs aliud excludit/ vł
in generatione ſua.i.in his terrenis vlectationib/
viuitijs 1 honoꝛih: qꝛ in alijs.i. diuinis impruden⸗
tes ⁊ negligentes ſunt hiere.iiij. Filij inſipientes ſt:
Komag. j. dicentes ſe eſſe ſapientes /ſtulti facti ſunt.
Btulti nanq; omes tales prius ꝓpꝛijs fiũt volun
e oñdunt᷑ ab illo
qᷓ dicit:pdam ſapiam ſapiẽtiũ.j. Coꝝ.j.⁊ pꝛudentiã
pꝛudentiũ repꝛobabo. ¶ Alia ſapia nõ videt᷑ eẽ et
eſt: qualis eſt ſapĩa ſb hũilitate ⁊ abiectiõe abſcõdi⸗
ta:et ꝙ homo ſit ꝓuidus in diuinis ⁊ in oꝑiba ſpũali
bus ſola ſua ꝓpter xæũ dimittendo/abiectã paupe⸗
rem vitã ducedo/iniurias remittẽdo/erga inimicos
ſe beniuolum oſtendẽdo. Oe nanq; hec vera ſit ſapi
entia apud veũ que h̊ͥ abſcondita ſapiẽtibo mundi
pꝛudentilo⁊ reuelauit es paruulis.i.hũiliba Luc. x.
Math. xj. ſapĩam pᷣſtans puulis in ps.ſuo patʒ tam
opere:in q hec oĩa oñdit:qᷓ wctria q̃ wcuit Zu. xij.
dicẽs. Vendite que poſſidetis date elemoſynã: fa
cite vobis ſacculos ꝗ nõ veteraſcũt theʒauꝝ in celo
indeficientẽ:qͥ fur nõ BRpropar⸗Oer n Tps opando
⁊ cendo:ſicut dicit apſs.j.Coꝝ.j.ſtultam fecit xeꝰ
ſapiam huius mũdi: Que nanq; apnd mũdũ maioꝛ
ſtulticia ꝙᷓ facere que pᷣdicta ſunt. Nã verã ſapiam
q in pᷣdictis ↄſiſtit vtutibet opib:mũdus ⁊ mũdi⸗
aliter viuentes:apud qͥs ſapiẽs reputat᷑:qͥ ſcit dita⸗
ri honoꝛari/facere partẽ ſuõ bonã: p phas? nephas

inimicis ſe foꝛtiter vidicare/ſtulticiã reputat: qa
nõ habent in videndo mediũ vel lum en vebitũ. id⸗
eſt grãm: Ideo ſi icut videns baculũ rectũ dimidiuʒ
in aqua:ipᷣm curnũ reputat qꝛ videt ipᷣm ꝓꝑ medium
nõ ꝓoꝛciõnatũ.i.aquã. Ita pᷣdicti hac de cã ſapĩaʒ
rectã curuã reputant? ſfulticiã:ipamq; puipendũt
ſicut pueri ⁊ poꝛci lapidẽ pꝛecioſum:qꝛ in dei ſapiẽ⸗
tia nõ cognonit znnedue Cek Snge ſiqͥs inter
vos videt᷑ ſapiẽs in hocmũdo/ſtultus fiat pꝛedicta
ſtulticia apud mm jvt ſit ſapiẽs vera ſapĩa aps veũ
Coꝝ.iij. Mã ſapĩa hꝰ mũdi ſtulticialeſt apud veũ.
I. Coꝝ.iij.¶ Tercia ſapĩa nec videt᷑ nec q̃ vtun/
tur homicidèz latrones alij notoꝛij pctõꝛes qͥ ſa⸗
pientes ſunt vt faciãt mala Coiere.uij. ¶ Quarta vi
det᷑ eſt quã habʒ ille qᷓ hene agit? bene weet: q eſt
dilectꝰ o ⁊ hoĩbʒ Ecci xlv. Onia vo pauci ſt tales
tali or ſingulaniter ꝓuerb.iij. Bearus hõ qͥ inue
nit ſapĩam. ¶ Gcda vo ꝑs huius articuli/ dũ ſcoam
7 quartã veram/et pꝛimã et terciã falſam vocat ſa⸗
pietiã:quatuoꝛ pᷣdicta membꝛa ſub duobj cõplectit

B iiif.
bꝛachijs: Inter quas.i.inter verã ⁊ falſam ſapienti
am:pꝛimo talis eſt in generali differentia ꝙᷓtum ad
vſum:qua lis inter ſponſam ⁊ adulterã:qꝛ ſicut ſpõ⸗
ſa habet᷑ vel haberi veberet ad vtilitatẽ/ ideſt ad ꝓj
lis gereationez: i honoꝛẽ:⁊ ad finẽ ſalutis eter
ne. Adultera vo habeturad voluptatẽ ⁊ ad finẽ dã
natiõis eterne: Ita vera ſapientia que ſponſead li⸗
teram comꝑatur:Gap.viij. Queſiui inqͥt mibi ſpõ
ſam.i.ſapientiã aſſumere:eſt ad vtilitatẽ ⁊ ſuuʒ poſ⸗
ſeſſoꝛem ad vitã ducit eternã dicẽtẽ: venerunt mihi
oĩa bona pit᷑ cũ illa.¶ Gcdᷣa voi. falſaſẽ ad volupta
tem ⁊ ad damnationẽ ⁊ moꝛtẽ eternaʒ:nã ſapia car⸗
nis moꝛs eſt: ad Roma. viij. ¶ Gcdo talis eſt inter
illas dꝛñtia:q̃lis eſt inter aquaʒ quecurrit ꝑ venas
ſalſas et ſulphureas que eſt ſalſa et amara: et aquazʒ
ne vſcendit v nubibus que eſt dulcis:qꝛ ſicut aq
illa terꝛeſtris eſt amara: ita ſapĩa illa terreſtris: xe
qua Yaco.iij. Mon eſt hec ſapia x ſurſum ceſcẽdẽs
ſed terꝛena aĩalis dyabolica.Terrena inquit: ꝗꝛ cir
ca cupiditatẽ ⁊ lucra terꝛena. Hialis/que poti ver⸗
ſatur:quomodo omnis homo eſt animal: ꝙᷓ quomo
do omnes homĩes ſalui fiãt. vabolica:q̃ circama
licioſas verſatur falſitatesllicet ſit dulcis: dum eſt
in vſu:dũ videlicet qͥs ꝑ illam lucratur diuitias de-
licias vlhonoꝛes:tamen finalitererit amara.quã⸗
do dabit computũ e minimo qð p illaʒ lucratus ẽ
Vndepatet ꝙ qui iſta vtit᷑ vel viuit ſapiẽtia.fina⸗
liter cũ finem pꝛincipio comparanerit/dicere veraci
ter poterit illud Apoc.x. Seuoꝛaui eũ:⁊ erat in oꝛe
meo tanqꝙᷓ mel dulce/⁊ cñ vuoꝛaſſem eũ: amaricatꝰ
eſt venter meus:qꝛ finaliter talis ſentiet ventrẽ.id⸗
eſt cõſcientiam/⁊ omnia interioꝛa amaricata.Alia
vo eſt vſcendens a Poere luminum. vqua Ecd.j.
Fons ſapientie verbum ei in excelſis: eſt dnlcis in
pꝛincipio ſicut mel.ſed in fine eſt melle dulcioꝛ. iu⸗
xta illud Ecclhi.xxiii. SGpũs meꝰſuꝑ mel dulcis.
Hec aũnt differentia in diuerſis ex opib oñdit᷑ di-
uerſis/ſicut natura HH ex diu erſitate et
cõditiõe oñdit᷑ fructuũ.Gicut ꝗ̊ arboꝛ bona bonos
fructꝰ facit/⁊ ex plurib q̃s habet radicib illos fru⸗
ctus pꝛoducit: Ita hõ ſapiens: ſoꝛimo exradice fi⸗
dei fructum pꝛoducit fidelẽ ⁊ abijcit alienos: qꝛ hõ
ſenſatus credit legi i Ecci.xxxiij. Gecũdo ex radi⸗
ce ſpei in bonis operibus:tanqꝙ; operariꝰ ꝓpter ſpez
mercedis perſeueranter opera pꝛoducit virtuoſa. ex
quibo in fine vite firmã ſpem habebit in fideli wmi
no megdg. Brouerb riin. Bapientiam cũ inue⸗
neris habebis in nonifſimo ſpem. Tercio er radice
charitatis opera eſtendit dilectionis vei 71 pꝛoximi.
Ex qb pʒ ꝙ dilectio vei honoꝛabil ſapĩa e Ecci. j.
Quarto er radice timoꝛis pene vitat pctã.ſiẽtẽta⸗
tus v latrocinio reſiſtit timoꝛe ſaſpe uͤ puer u er
xiiij. Gapiẽs timet ⁊ recedit a malo. Quito exradi
ce iuſticie reddit vnicuiq; vbita: ꝓuer. xx. Diſſipat
impios rex ſapiẽs.¶ Bic ex fructibo iſtiꝰarboꝛis oñ⸗
dit:ꝙ dæ illa veraciter dicit᷑ puer.iij. eſt lignũ vite
qꝛ hec dat ⁊ ꝓducit vitã gratie:et in futuro vitã glo
rien ſic primi et puriſſimi fructus eiꝰ: puer.iij. Hũt
ſ̊ fructũ mũdi ſapiẽtes nõ ꝓducũt:nec eis ſapit.qͥa
dẽ Eccli.vj.ſpa eſt nimis ſapia indoctis. Vnde
Criſo.ſuꝑ Math.omł.liiij. Peccatoꝛiba ſi volueris
loq v ſpalibo reb:nõ intelligũt verbũ: necſentiẽt
ibi dulcedineʒ: nec eſt poſſibile vt inter amaritudi⸗

nes peccatoꝝ ſentiatur dulcedo ſermonuʒ. Sicut ſi

in magno vaſe aceti modicam guttam mellis immi-

ſceat:⁊ mel perdit acerbitas acetinon mutatur.

Bicut etiam ſi oſtendis herbam viridem leoni vel
campum plenum floꝛibus:non excitat eum ad con⸗
cupiſcentiam quia non habet hoc in naturs vt her
bas manducet. Et econuerſo:ſi oſtenderis bonicar⸗

Arꝰ.ij.

iiij.

ip

Nlel j ate MN t ro.
iſatlnhng
At vin coꝛdep tio
iin recep
i i fsogiblsnt
Etſecdi agifa

Ponketemplifwit ſeniprüer ſententi
iunn ins Abentimanehu
veris Bnde rbocoꝛaculüapollini⸗
diſeedlturnochis elcon ſcttot
turpolicrancon. .iij cij. Beando⸗
ſatennoplatoms. mque ptait
Iffintöe phie. Phia eſt tegii ann
latudo moꝛtis ſolliatudinẽ mom
lveremoꝛtificatoem niciogr oꝛanox
lamalii voluotati. Cui chcoꝛdartul
lyap ueſtioni pbi loquens wſonan
Utuphoruzeſtchmendatio nortis pt
Troitem oſticik er auctoꝛtate hi
Derilud Ya i Cöſllannsno tſttib
lij Grecinatpoetelandabinseid ie
tſebeatü gulperſeſapiat. Dechdog
dunt qrigortgh enent huͤcnun
cali Et etali dia Gaß ir Gi
matus inter fllios hoimſi abfuentt⸗
nchlichnutir
apletia vera no oſiſtit in ſcient
ehrlldche gef ge
Ulnzcötentumin vitu atr: deante
=
bnnllin mumnind
Minolterevigelicet⸗ .

fingliertalisſent M
Komnis inmumanmn dt
erpirluninn dluni
gerbum diincllis:etnlchi
nelſehinfineeſtmnell ulcio i,
lmii Opione iio nl dllas
gennaindinatisrapivofcien⸗
menlesniningaunſne
fucmuũ ar iarboꝛ bonu bnn⸗
olunh s haber gialillooffn,
tuho ſapiens. Pꝛino erructee f⸗
naitfigels robijatalinoo:qeho
niai Ccd mij Oecioer tadi⸗
enbus:tanſyoperon ppter ſpe;
anteroperg plodnat virnnoſt e
imoſpan habehitinficcl wnn
wad mii Gehiatum dän⸗
nonifſmo ſpen Teraoerncick
oſtencit dilectionis min protin.
cio mi hononbik opige t Eui
tennanegan iutſci ſiin
reiſtit timore iuſpeci ber iit

li

Arti.iij.
v.

Exemp.

— 7%7 „
Bapientia
nes:non eas cognoſcit.qꝛ non eſt hbob vt cames mã
ducent.Gic ſi homini mũdiali celeſtia loquanis nõ
videt nec cõcupiſcit. e ſihabentẽ oculos egros po
nas in aliquo loco obſcuro:videt melius. Si autez
onat᷑ in ſole vix ⁊ cum pena videt.qꝛ oculus eger ſo
is candoꝛẽ non ſuffert. Gic ⁊ homo mũdialis qui
oculũ.i.mentẽ hʒ ſoꝛdidõ ? turbulentã 7 in reb mũ
dialibo ſapit ⁊ aſtutꝰeſt.ſi aũt trahis eũ ad res ſpũa⸗
les:nihil ſapit.Er quẽadmodũ pluuia ſuꝑ lapidem
cadat exteriꝰ madelcit:ſed intꝰ ſiccus ꝑmanet. Sic
taliũ hoĩm aures verbũ pꝑcutit:ſed in coꝛ nihil vſcẽ
Dit.⁊ ſic ſapiẽtia foꝛis pᷣdicat:ꝛou.j.quo cõtra dr
Pꝛou.xiiij.ꝙ in coꝛde pꝛudentis requieſcit ſapiẽtia
Et ſic ex diuerſis oꝑibus ⁊ receptiõibus oſtendunt
qui ſunt veri ⁊ qui falſi ſapiẽtes.
Ao hoc vVo ꝙ verã habeas ſapiam tam ex operi⸗
bus receptõib illoꝝ:ꝙᷓ etiã ex alijs euidẽtijs:diſce
vbi ſit ſapia: Garuch.iij.id eſt in quibo virrutibo vł
rebus ⁊ operibo.¶ Mꝛo quo eſt ↄſiderandũ maxi⸗
ma ſapientia cõſiſtit in cognitiõe ⁊ diſcreta in ſuip̃i
us gubernatõe:⁊ nõ in magnitudine ſcientie litera⸗
rum. ¶ Pꝛimo ergo oſtendet᷑ affirmitiua. et ſecũdo
negatiua.⁊ tercio inferet᷑ concluſio.¶ Affirmatiua
pꝛimo oſtẽditur ex verbis Augꝰ.iiij.ð ciui.vi. SGci
entiã inquit celeſtiũ terreſtriũq; rerum magnã eſti⸗
mare genus humanuz ſolet. in quo bfecro melioꝛes
ſunt quihuicſcientie pᷣponũt noſſe eipſos.laudabi
lioꝛ eſt animus cui nota eſt ſua infirmitas:qᷓ qui ea
non reſpecta vias ſyderuʒ ſcrutatur. Gũma q̊ phia
eſt ſeip̃m cognoſcere.qꝛ vt ait Iſaac we diffinitõibo.
H eſt cognitio ſuipius. Vnde et apnd gẽtiles in
onte templi fuit ſcriptũ ex ſententia velphici oꝛa⸗
en Irnapollinio Ad beatitudinẽ ꝑuenies ſi te agno
ueris. VUnde ⁊ hocoꝛaculũ apollinis x celo vſcen⸗
diſſe creditur:nochis elycon.i.ſcito teiſ̃m: ꝓut dici
tur policraticon.l.iij.c.ij. Secundo idem pꝛobatr᷑ ex
ſententia platonis. ſm quẽ vt ait Alphoꝛabiꝰ.li.cæ
diffinitõe phie. Phia ſ tediũ ⁊ cura ſtudiũ⁊ ſol⸗
licitudo moꝛtis. , ſollicitudinẽ moꝛtis volẽs intel⸗
ligere moꝛtificatõem vicioꝑ pꝛanoꝝ H et
carnaliũ voluptatũ.Cui cõcoꝛdat tulliꝰ.li.j.tuſcu⸗
lanaꝝ queſtionũ:vbi loquens væ ſocrate:ait. Tota
vita phoꝛuʒ eſt cõmendatio moꝛtis:vt ait ſocrates.
Tercio idem oſtẽdit᷑ ex auctoꝛitate Hieronym iſu⸗
per illud Iſa.iij. Cõſiliarius nõ eſt tibi. Et Mich.
iiij.Greci inqͥt poete laudabilis eſt ſentẽtia pꝛimũ
eſſe beatũ qui per ſe ſapiat.Secũdo qui ſapieteʒ au
diat.qui vo vtroq; careat: hũc inutilẽ eſſe tam ſibi
q alijs.Et ve tali dic᷑ Gapᷣ.ix. Si quis erit ↄſum⸗
matus inter filios hoĩm:ſi abfuerit ab illo ſapiẽtia
tua:in nihilñ cõputabitur.¶ Megatiua vo videli⸗
cet ꝙ ſapiẽtia vera nõ oſiſtit in ſcientia literaꝑ.q; et
ꝓ vera ſineilla haberi poteſt. Pꝛimo oſtẽdit᷑ p exẽ-
pluʒ cõrentum in vitaſpatrũ: ve antonio heremita:
qui quibuſdã phᷣis ad ſe veniẽtibus:⁊ eius ſapienti
am in reſpõſis ⁊ wctrinis admirãtibus:cũ lr̃as ne⸗
ſciret rũdiſſe fertur: querẽdo ab eis quot hoꝛũ eſſet
pꝛius:litere videlicet:vel ſciẽtia ſeu ſapiẽtia. quire⸗
ſponderũt ꝙ ſapiẽtia ſen ſciẽtia.qꝛ ſine illa nullꝰli⸗
teras inuenire vel oꝛdinare potuit.quib ille. Que
ergo mihi neceſſitas lĩ̃as diſcere vł ſcire:cui melius
eſt oꝛare:⁊ dicerecũ dauid. Honitatẽ ⁊ diſciplinã ⁊
ſcientiã ce me.qm ſicut d San.ij.deus dat ſapiẽ⸗
tiam ſapiẽtibus. Mam ⁊ ipſe dauid ſapiam de wno
xi plus ꝙᷓ ſtudio habuiſſe ondit ꝑ hoc qð dicit:qm
non cognouiliteraturã: introibo in potẽtias wmi
ni:e wcuiſti mea inuẽtute mea:ps.lxx. Ecce oſtẽ-
dit ꝙ rex ille dauid:æ quo dicit.ij. Reg xxuiij. ꝙ ſe⸗
dit dauid rex in cathedra ſapiẽtiſſimꝰ:tantã habuit
ſapientiã:dicẽs.Deus dvcuiſti me a iuuẽtute.⁊ non

B iilj..
in libꝛis Ariſtotelis vel ſophiſmatũ.æ quibo dicit
ſeneca epla. xlv. YJlla dicere ſophiſmata nec ignoꝛã⸗
ti nocet:nec ſciẽtẽ iuuat.Et. li.ij. ebeneficijs. Iſte
ineptie poetaꝑ relinq̃nt᷑:quito aures oblectare po
ſitũ eſt dulcẽ fabulã inuenire. Sed q̃ ingenia ſana
re ⁊ fidẽ rebus humanis retinere:ac memoꝛiã offici
oꝛum aĩas ingerere noluerũt ſerio loquãtur: æ ma/
gnis viribo agant.ſicut ptʒ per hoc ait:nõ cogno⸗/

ui Faturã.¶Quid ergo wcuit eum a iuu ẽtute: vel

in quibo rebvel que facere:per quẽ rantã habuit ſa
pientiã: ex diuerſis ſacre ſcripture oſtenditur hyſto
rijs in quib ĩuenit᷑ quõ didicit a iuuẽtute:pꝛius vꝛ
ſum ⁊ leonẽ occidere:ꝙᷓ cõtra goliã pugnare ⁊ vince
re.n quibo oſtendit᷑ ꝙ ſapiẽtia noſtra bet eſſe in
vitioꝝ expugnatõe ⁊ pugna:⁊ victoꝛia cõtra inimi⸗
cos anim e:⁊ in vefenſiõe aĩe:⁊ non alias nouas vani
tates inuenire.qꝛ dicit ſeneca li.j.x bñficijs. Mõ re⸗
fert van⸗ ſciat luctatoꝛ:ſi ſcat quãtũ victoꝛie ſa⸗
tis eſt. Si in ſtudio multa vlectãt pauca vincũt:li⸗
cetneſcias que ratio oceanũ effundat et reuocet cur
pariter natis fata dinerſa ſunt:non multũ tibi no⸗
cebit trãſiſſe: que necliq ſarenec ꝓdeſt. Quicquio
eniʒ nos melioꝛes bonoſq; facit:aut in ipᷣo aut in o⸗
xiumo poſuit. Cui cõcoꝛdat Criſo.ſup illud AMaiß.
xj. Nemo nouit pr̃em: niſi fili. dicẽs ꝙ ſapiẽtia nõ
eſt eloqa vi ſcire: ſ m eloquia vei viuere. Qui in⸗
quit ſunt veri ſapiẽtes iſti ph̊i ⁊ oꝛatoꝛes in natura

li ſcientia ⁊ lraꝝ examinatoe excecati ſunt:æ ei na

tura cõtendebãt. non deũ inuenire cupiẽtes: altiſ⸗
ſima dicere vſiderãtes:victiſunt ingenio:vefecerũt

ſermone:in vltimo nihil ampliꝰ ſe inuenire poruiſ⸗

ſe cõfeſſi ſunt:niſi qꝛ wus incognoſcibilis eſt. ⁊ ſicqͥ
neſcit vlt trãſire:neceſſe eſt ꝙ p eãdẽ viã reutat. De
talinãq; ſapia dicit᷑ Eccos.j. In multa ſapia multa
indignatio. XId quiꝰ otrarũ oẽs hoꝛtat᷑ aplus.j.
ad Coꝑ.uij. A vobis inquit diſcatis ne vnꝰaduer⸗
ſus aliũ inflet᷑. Scõo didicit dauid a iuuentute ſua
gregẽ patris ſibi cõmiſſum cuſtodire.⁊ wcere filios
iſra hel ꝙ haberẽt artem ſagittãdi: ſicut patʒ.j. Re.
xyvij.Ad qð etiã oẽs hoꝛtat᷑ Judic.iij. viſcant inqᷣt
filij iſrahel certare cũ hoſtibo ⁊ habere cõſuerudineʒ
pᷣliandi.In quo datur intelligi ꝙ ſapiẽtia xpᷣianoꝝ
maxime officio vel ſtatn ppoſitoꝝ non vebet eſſetm
in vefenſiõe ſpũali cuſtodia ꝓpꝛia:ſed etiã in wctri

na ⁊ pdicatõe quõ alij ſe vefendere debeant pᷣdican⸗

: dicẽ illo Yſa.j. Siſcite bñfacẽ. Exẽplũ ad h. P.
iij.xiij.lvj.c.AAd iſtã ſapientiã diſcendaʒ hoꝛtatur
Pieronymꝰin epła quadã ad Xuguſ. iſeamꝰinqͥt
in terris:quoꝝ ſciẽtia maneat nohis in celis. Exem
plum ad hoc in natura irrationali.Mam ſi foꝛmice
diſcũt laboꝛare in eſtare de quo viuũt in hyeme. er⸗
go multomagis ronalis creatura arca hoc hic labo
rare veberet:d quil alibi viuere poſſic. Ergo vade
ad foꝛmicã o piger. cõſidera vias eius:et diſce ſapi
entiaʒ: Pꝛouer.vj. Ded heu nõnulli modernoꝝ ſtu⸗
vntii potius a cicada diſcere videntur: cum vocuʒ
cõfuſione alte clamare.ideo mendicabũt in hyeme:
2 nõ dabitur eis:quomiã cuʒ vacnis lampadibo cla⸗
mabũt cum fatnis virginibo:væ quiboverificatur il⸗
lud Baruch.iij. Quoniã nõ habuerũt ſapientiam
perierũt pterſuam inſipientiã. quia ſpᷣm Richar/
duʒ:ſcientia foꝛis ſtat vbiamoꝛ intrat.¶Cõcluſio
eſt ꝙ volentes cũ dauid diſcere ſapiaʒ: tam circa gu
bernationẽ ꝗꝓpꝛiam ꝙᷓ; aliena:plus bonitatiſtudeãt
q ſcientie. Et in gubernatõe pꝛopꝛia faciant tria:q̃
ccentur in apocriphis Eſdre.¶ Reuocent diẽ pᷣte
rnitum.i.reducant ad memoꝛiã dies pᷣteritos⸗ tem⸗
poꝛa in quibus peccaſti:⁊ feſtina agere penitentiã.
Becundo numera vel menſura ventuʒ. 1. diligenter
conſidera in pᷣſenti vitam tuam queeſt quaſi ventꝰ:

vi

Beruire

lj Erenrns eſt vita mea:qualis ſit ⁊ ad quem
imem tendat. Tercio pondera igneʒ. i. pꝛouide tibi
cõtra ignem eternũ:vt illũ euadas. In his nãq; tri
bus tres cõſiſtũt partes pꝛudẽtie ⁊ ſapiẽtie:xe qui/
bus Geneca.li. xquatuoꝛ virtutib. Si pꝛudẽs eſt
anim tnus:tribo tpibo diſpenſet᷑ pᷣſentia oꝛdina.fu-
cura ꝓuide. pterita recoꝛdare. Maʒ quinihil w pꝛe⸗
terito cogitat:vitã perdidit.quinihil v futuro pꝛe
meditat᷑:in oĩbus incautꝰ incedit. Pꝛedictis q̊ tribo
motis callidi eſt intelligere viam ſuã ⁊ in coꝛdepꝛu

Vntis requieſcit ſapia: Dꝛoũ.xiiij. Quãtũ etiaʒ re⸗

Arꝰ.iiij.

ix.

liiij.

gi debet qui alios regere væbet qᷓtum ad gubernati⸗
onem alioꝛũ:vt ad modũ ſapiẽtis hoꝛtolaniſciat:qᷓ
amputanda: z que irriganda 7 fouenda. Et ſicut dꝛ
Ij. Paral.ij.vt ſciat celare ⁊ inuenire pꝛudẽter e om
nibus. neccirca amputanda ? coꝛrigenda ſuꝑflna et
vicioſa incaute ꝑpſequens occidat᷑: in ala per odium
perſone vel appetitũ vindicte: ſicut aſahel pſequen
w abner. ij. Re. ij. Pꝛopter cuiꝰ cõtrariũ infoꝛman
dum:ſpũſſancrus dabat᷑ in ſpecie ignis et columbe.
vt vnotaret illos qui ſpm̃ſanctũ acceperũt in vicio
rum expugnatroõe eſſe feruẽtes ſicut ignis:⁊ ſinema⸗
licia ſicut colũba. Et xpus docuit diſcipulos ſuos
Aathů.x.eſſe pꝛudẽtes ſicut ſerpentes:⁊ ſimplices ſi
cut columbe. Qõ exponẽs NHerñ.li.xæ pᷣcepto et di⸗
ſpoſitiõe:dicit. Volens inquit ad vex inſtruere di⸗
ſcipulos magiſter veritatis: Eſtote inquit pꝛuden⸗
tes c. Oꝛemiſit ergo pꝛndentiã ſinequa neminẽ ſa
tis eſſe ſimplicẽ ſciret.quõ cæniq; ſimplex erit oculꝰ
cum ignoꝛãtia veritatis. vnde ad ſimplicẽ oculũ re⸗
quirit᷑ vt ibi ſit beniuolẽtia qua fallere nolit: pꝛu⸗
rntia qua falli nõ poſſir. Et ſicſicut dict᷑ Pꝛoũ x.
BDaplrentia eſt viro prudẽtia. Finaliter vnum dili

genter cõſiderandũ eſt ꝙ quãtumcũq; veductũ ⁊ cõ

cluſum ſit: ſapiẽtia magis cõſiſtat in bonis moꝛi⸗
bus ꝙᷓ ſcientia. tñ vtraq; ſimul melioꝛa: pulchꝛioꝛa
ſunt.qꝛ ſᷣm Tlictoꝛinũ:ſiẽ recitat Tullius pᷣmo rhe
torice ſue. Bulce eſt matrimoniũ inter ſcientiã ? vir
cutem.qꝛ ſapientia ſine virtute facit ꝓpꝛia peccata
Afendere:redarguẽteſq; cõtemnere.ꝛ ſec eſt ſapien⸗
tia in eis ſicut aliquid coquendũ in olla ſine ſale qð
totũ exit ⁊ ſine ſale perit: Johᷣ.ix. Onia dicitis vide
mns peccatũ in vobis manet:id eſt indoctis hũane
ſapientie.j. Coꝝ. ij. In talibus nãq; vel qui docto⸗
res ſunt ⁊ peidꝛes ãpliꝰmanet peccatũ.qͥa ſeruꝰſciẽs
voluntatẽ dñi ſui &. Ex quo ptʒ ꝙ filij hetaꝑ:id
eſt filij xpᷣianoꝝꝑ herbas nociuas 1 moꝛtiferas colli⸗
gunt:ex quibo moꝛs in olla cauſat᷑ coꝛdis:qñ ſᷣm hu⸗
manã ſcientiã multa ſciũt ⁊ ſeipᷣos neſciũt.farinam
vo ſaluatõis anime imponẽtes ofm̃iꝗ ſaluare pñt:ſi
cut filij ꝓg hetaꝝ qͥ ꝑ ſapiam tuã ſaluati ſi unt:Dap̃.
ix. Mam ſicut ibi dꝛ: ſapiẽtia hoĩem obſeruat:⁊ a w
loibus liberat. B
¶Ergo neceſſariũ videt᷑ ſcire quõ virtus tante vti⸗
litatis acquiri poſſit. Circa cuiꝰ inquiſitiõ em pᷣmo
oſtendet᷑ intentũ: videlicʒ quõ acquiratur. Secũdo
quõ habita cuſtodiat᷑.Tercio ꝙpter excellentẽ no
bilitatẽ multũ veberẽt omnes conari:ipᷣam acqui⸗
rere cuſtodire. ¶ Etum ad pꝛimũ cñ vera ſapien⸗
tia ſit in vocatiõe qua vocatus quis eſt bene viuere
vt in pcedenti oſtenſuʒ eſt articulo:tot modis ⁊ vrr-

tutibus opibo acquiri augmentatur ⁊ cõſeruat

ſapientia: quot bona vita. Specialitñ ꝓ bumilita
tis acquirit᷑ virtutẽ:ſicut ptʒ in exemplo naturali⸗
hyſtoꝛiali. Maturali pꝛimo:qꝛaquã nullus locꝰtã-
tñ ad ſe attrahit: ſiẽ loc imus. Mam vbi loca alta
aquã ⁊ plumiã a ſe abijciunt: unus illã ad ſetrahit.
Sic hũilitas que conditiõe ſua ceteris virtutibo

eſt baſſioꝛ:flumiĩia illa ad ſe trabit que om̃es ſuꝑbia

ſeabijcit.xe quilo Ecẽi.xiiij. Ego ſapia effudi flu

tfi collaudabũt ſapĩam eius: Ecẽi.xxix.

5

Bvilj.

mina. Juyxta illud Pꝛouer. xj. Vbi hũilitas ibi ⁊ ſa
pientia. Exemplũ vo ad hoc hyſtoꝛiale vnũ notatũ
eſt. H. vj. xviij. Aliud vo fertur ad idem de duoboſo
cijs. quoꝛũ vnus licet minus ingenioſus:ſemꝑ tñin
actu ſcholaſtico aliuʒ pᷣceſſit.qꝛ hũiliter aboi w/⸗
ceri petijt.Alijs vo de hoc ꝙ aliũ in ſcientia pceſſit
admirãtibo:rñdit quidẽ ꝙ fuit væ illis duobo ſic fu⸗
it quondꝗ ve duob mendicãtib:quoꝝvnus habu⸗
it paruũ ſaccũ ⁊ initad omnes.et quilibet vædit ſibi
aliquid:licet parũ ſicut pugillũ ⁊ hmõi. tñqꝛ a mul
tis parũ accipere nõ ernbuit: v ſero ſaccũ plenũ re⸗
hoꝛtauit. Alius vo quiſaccũ magnũ poꝛtauit⁊ nõ

iit niſi ad magnos magna petens. necad pauꝑes:
nec parua accipe voluit:ſ talia erubuit:in ſero ſac-

cum vacuũ repoꝛtauit. Sic in ꝓpoſito ſuperbus: e
quo Pꝛoun.xiiij.querit deriſoꝛ ſapientiã ⁊ nõ muenit
ideo ſaccũ vacuũ repoꝛtat. qͥa in maliuolã giaz nõ
introibit ſapĩa: Sapj.j. vbiille qui a cæo ſapĩaʒ que
rit ⁊ hũiliter petit.qꝛ omnis ſapia a dño co eſt: Ec
cleſi. j. Qm eriã humiliter ab oibo:ſicut dicit᷑ Ecci
xxxiy.ſapiẽtiaʒ antiquoꝝ exquirit.repoꝛtat ſaccum
plenũ:intantũ ꝙ willo dici potuit illð Eccli.xlvij.
Impletus eſt quaſi flumẽ ſapia. Pꝛopter qð mul⸗
Mtũ vo
ad ſecunda partẽ puiꝰarticuli:cum eiſdem ᷣm ppm
ſumus v nutrimur ſeu cõſeruamur.ptʒ ꝙ ſicut ſapi⸗
entia humilitate acquirit: ita augmentar᷑ conſer⸗
uatur a oſtendit᷑. Ylle nanq; qui vere ſapiẽs eſt:ru⸗
bo in hoc compatur moyſi:qui ignẽ habebat clarũ
illũq; alijs oſtendebat:nec tñ in ſe cõſumebat᷑. Ita
hi ſapiẽtes ignẽ habent ſapie:⁊ illũ alijs oſtendũt:
* ſicut dici Pꝛouer. xvij. In fa cie pꝛudẽtis relucʒ
piæntigipſt qum hũilitatea ſupbie cõbuſtioneſe
eruat. Patʒ ergo ꝙ qualis eſt differentia inter lu
men firmamẽti et candele: talis eſt differentia inter
veram ſapiam ⁊ falſa m: Iſa.xxix. Peribit ſapiaa ſa
lente. ¶ Ex quib ſequitur tercia pars hui? articu
e elicer multũ conari veberent omnes veram
habere:⁊ huũiliter oſtendere ſapientiã. Pꝛimũ ꝙ vi⸗

licet multũ conari deberent: tam ex pcedentibus

atz ſapientie vtilitatibo:q etiam ex eius excellenti
bomtate:que multũ excellenter ↄmendat᷑. Pꝛimo
in libꝛis phᷣoꝑꝝ:ſicut ptʒ pꝛimo.vj.ethicoꝛũ.c.vj.vbi
phᷣus dicit ſapientiaʒ inter virtutes intellectuales
pᷣcipnaʒ ſimplicter. Vnde dicit ꝙ eſt ſcientia reruʒ
honoꝛabiliu. Et ideo diẽq; ipa eſt ſicut caput ĩ coꝛ⸗
poꝛe per quã oẽs alie ſcientie dirigunt᷑. Libꝛo etiaʒ

x.ethicoxꝑ.c.xij.dicit ꝙ omnes virtutes ſiue ſpecula⸗

tiue ſiue actiue ad ſapiam reducũtur. Secũdo in ri
tu ſaracenoꝝ:w quo ſicut recitatur policraticon.li.
iiij.c.vj. Vnũ tm̃ quaſi um cxoꝝꝑ⁊ omniũ pꝛinci-
pem colũt ſapiam.qꝛ omnibus pꝛeeſt. VUnde et phᷣi
veteres imaginẽ ſapientie pꝛe foꝛibus omniuz tem⸗
ploꝝ pingi fecerunt. hbec verba ſcribi vebere ſanxe⸗
runt. Vſus me genuit:peꝑit memoꝛia. Odi homi⸗

nes ſtultos: v ignaua opera:et phicas ſententias:in
quibus nulla eſt vtilitas. Tercio in libꝛis legũ ciui

lium:ſicut ptʒ pꝛimo.C. Ii.ij.ti. ve aduocatis diuer

ſoꝛuʒ iudicũ.i.reſtituẽde:vbi lex querit. Siaduoca

tus qͥ in certa curia multa lucrat᷑ poſſit illa q̃ ibilu

cratur heredib vrelinqre:vel teneat᷑ om̃ia curiere
linquere.⁊ tenet . poteſt illa heredibus relinqu ere
que licite ⁊ iuſte ibilucratur.qꝛ ſi illa que ex nobili⸗
tate genenis poſſidet:poſſit heredibo reliquere:mul
tofoꝛtius que ſua acquirit ſapiẽtia. Quarto iſtis le

gibus leges cõcoꝛdant vei: Pꝛouer. viij. Melioꝛ eſt

ſapientia cunctis opibus pcioſiſſimis. Et Pꝛoner.
xvj. Poſſide ſapientiã:qꝛ melioꝛ eſt auro.Et Eccle

ſiaſtes. ix melioꝛ eſt ſapĩa qᷓ arma bellica. Et ibidẽ.

AMelioꝛem dixi ſa pientiã foꝛtitudine.æd qð oſten⸗

x.

in

ſenlam verbis velareige
rgtain henkane gun
anitategaudere: n⸗
nusretcere gieier nuiie⸗
hocin pocifin bonitateſimu
ceteros upbiendo Nſpiaunt. Ju
featax quaſip conditoes cotraru
Pveritateomumelĩ lucpreputare.
Pltas eridetur u mundi ſapln
hututur Ged fnalittrent eroenſ⸗
tuſenhit Ecckimj. Eſtſaplentia
nelo. Talinz vopꝛimoptz guiſitus:
Pemerſttas vor viliras lloind
ſntfunario rebus fetidis ſiumles.a
fonesodotiferas iucens maioze cault
liard incregtaradii ſapie geates
esmittens ipſosſactmeliddes 1r
Voſupferida ucis qnato pius eins
rem:tantoplus fetent. Oiciſfali
aoluſfiunpnichit
res ſe anes malicioſtfiüt ſit vul
dlal Ecis Peegoſioreſtſaiap
nalum dollouͤnboctinekig
knclecuitluſitrſenen⸗
vult. ta no ſ

lguetne Doltoſcpehn⸗⸗
rwinſgaung tuen
gn niielanatwoiiginn
t enmdl daſgi
iannmneſcanidrend
Gnun nardinſcldte
W uſunn
1 nchanntihen l
luifuneſgi Puntnn
ſiameits Ei int An

nihuimaſaninſein

mur aöſmumr ohſit 5
cqul pareſoplio cſtmn,
iurmoſi ige abeberini
ecbat nertiinſechſunehet It⸗
e hadant ſipie ili lisoſtn it
Loncr pii. Infzcienucirisreing
um hüllitztes ſüpbieöduſtanee
nrgglleſtnifranalent
et candeletaliseſtoiferentiante
7fallam Ja. nr. Denbiriopigeſa
ultoſequturterasparsbun atia
ultüconon nberentomnespemen
roſtmndereſipientii Peini ti⸗
non aberent tam er eeſentbus
lurativrctam raig elani
tinna mnnannti hn
urotz peuno j ethlcon c o⸗
tuz imter irwutes itelegnales
1. Gngedict nnncnn
deo diey iha et ſicut aput ce/
nenul Moag
ctgomnes vinntisſineſheal⸗
ſanummlucin Halſinſ
auoſiatreataturpolicetundl
eSn Tort onii ,
giſi dun dpr nnl
m ronnibos eeſ Enlel,
nd nefolibloonmniatn/

D E

5

riij.

Anti vj.

xiuij.

—, * 4
Bapientia
Tendum ponit exemplũ Hugo didaſcalicon.li.v.di⸗
cens ꝙ pondera que aliquãdo viribo leuare nõpoſ⸗
ſumꝰ:arte leuamus. Ideo vicit᷑ Gap.vj. Melioꝛ eſt
ſapientia qᷓ vires.⁊ vir pꝛudẽs magis ꝙᷓ foꝛtis. Jðᷣo
dicit Gocrates in ſententijs ſuis. Foꝛtis nemo po/
teſt iudicari:niſi ⁊ pꝛudẽs fuerit. Virtus em̃ ſine ſa⸗
pientia temeritas piculoſa eſt. Ao idẽ Dieronymꝰ
ſuꝑ Oſee. Pꝛudentia abſq; ſimplicitate malicia eſt.
⁊ ſimplicitas abſq; ratõe ſtulticia nomĩat᷑. Quaſcũ
tñ virtutes:ſiue alia bona:vt potentiã vel hinõi:
acra ſcriptura omnibo ſapiam pfert:dicens Gap̃. x.
Omniũ potẽtioꝛ eſt ſapia. Poheer qõð dicit Sa¶p̃.
vij. Inuocaui? venit in me ſpũs ſapie:⁊ ꝓpoſui la
gentibus ⁊ regnis.⁊ diuitias nihil eſſe diri in ↄpati⸗
one illius. ¶ DBecunduũ membꝛũ ꝗy videlicet chꝛiſti⸗
ani gian ſuam oſtendere in ſapientia ſua hũili⸗
ter ſe habere:oſtendit᷑ pꝛimo exemplo antiquoꝝ ſa/
pientũ. De quibus refert Talerius:ſcribẽs xe qui⸗
buſdam piſcãtibus ⁊ tabulã aureaʒ trahentib.e q̃
cum apollinis reqnireret᷑ conſiliũ cui eberet᷑ dari:
rñdit ꝙ ſapientioꝛi œ ſeptẽ.Quã cum cuilibet illo/
rum ſingillatim offerrent:nullus illã accipere volu
it:hiiliteraſſerens alios eſſe ſapientioꝛes:et quoli⸗
bet illam ſub hũilitatis obtentu refutãte:tandẽ il⸗

lam apollini cõſecrarũt. Si illi ſapientes infideles

cũ tanta hũilitate ſua vſi ſunt ſapia:multum erube
ſcere veberent chꝛiſtiani:qui ſapĩa ſua abutũtur in
ſuꝑbia ⁊ malicia. De quibo beatus Orego.x. moꝛał.
exponẽs illud Job.xij.ceridet᷑ iuſti ſimplicitas. Hu
ius mũdi inquit ſapĩa eſt coꝛ¶achinatiõibus tege⸗
re:ſenſum verbis velare:que falſa ſunt vera oſtende
re.Et ecõuerſo honoꝝ culmĩa querere:tpꝑalis gloꝛie
vanitate gaudere:erogata ab alijs mala multipli/
cius reddere.quicqͥd per malicis explere non valet:
hoc in pacifica bonitate ſimulare.Danc qui ſciunt:
ceteros ſuꝑbiendo veſpiciunt. Juſtoꝝ vo ſapĩa ibi
recitat quaſi ꝑ conditões cõtrarias.⁊ additur.pati
ꝓ veritate ↄtumeliã lucꝝ reputare.mec iuſtoꝝ ſim⸗

plicitas deridetur:⁊a mundi ſapientibo fatuitas re

putatur. Seod finaliter erit ecõnerſo. Re hacſapien
tia ſcribit᷑ Eccłi xxj. Eſt ſapientia que habũdat in
malo.Taliuʒ vo pꝛimo ptʒ pũᷣſitas:⁊ ſcõo piculũ.
¶ Peruerſitas vꝓo ⁊ vilitas illoꝛũ in hoc oſtendit᷑ ꝙ
ſunt fimario ⁊ rebus fetidis ſimiles.qͥa ſicut ſol ſup
floꝛes odoꝛiferas lucens maioꝛẽ canſat odoꝛẽ.ita ſa
ientia increata radiũ ſapĩe create ad bonos ⁊ hũi⸗
es mittens:ipſos facit melioꝛes ⁊ humilioꝛes. Sol
vVo ſuꝑ fetida lucẽs quãto plus eius participãt calo
rem:tanto plus fetent.Sic iſti falſi ⁊ fetentes coꝛaʒ
cæo quãto plus ſapĩam participãt:tanto moꝛdacio
res ſiẽ canes:⁊ maſveton fiũt ſiẽ vulpes. Popter qõ
dicit᷑ Ecẽs.x. Pꝛecioſioꝛ eſt ſapĩa parua q; glia. Pe⸗
riculum vo illoꝛũ in hoc timet᷑: ſicut nõ eſt ꝓditoꝛ

peioꝛ qᷓ ille qui plus ſcit ve ſecretis illius quẽ ꝓdere

vult.ita nõ ſunt chꝛiſti nec eccleſie nec veritatis pe⸗
ioꝛes ꝓditoꝛes:nec maioꝛes ꝑſecutoꝛes et ſubuerſo⸗/
res ꝙᷓ illi qui per ſcripturas woctrinã vel vſum:velꝑ
ingeniũ naturale plura ſciũt d ſecretis cei vel eccle-
ſie vel veritatis:quãdo ad malũ illa que ſcũt ↄuer-
tunt.qꝛ ipſi habẽt ſcientiã malefaciendi⁊ volunta⸗
tem:ideo tales ſunt ⁊ ꝑiculoſioꝛes magis timendi.
Figura.ij. Reg xv. Dauid plus timuit cõſili achi/
tophel ꝙᷓ; omnin ſurgentiũ cõtra euʒ. Bic v illo qui
ſapĩa ſua abutitur.de quo Iſa.xlij. Sapiẽtia tua et
ſcientia tna ipſa vœcepit te. Mecipſitm̃ qui q̃ſi ſenes
falſa ſapĩa ditati alios pᷣcedunt:ſpũaliter cipiun⸗
tur.ſe etiã alijs ſequẽtibo ⁊ quaſi iunioꝛibo piculo⸗
ſi fiunt:qͥ ipſoꝝ verbis ⁊ exemplis cipiunt.
¶ Eirca quam væœcptiõem duo oſtendent᷑. Pꝛimo
quõ pᷣcedentiuʒ vecipiunt᷑ verbis vel exemplis.Se⸗

BeAlii.

cnndo quõ ꝓꝛia vecipiunt pᷣſumptõe. Tercio vo er
pᷣciſa veceptois enarhen aſtccengeareg
pꝛe oculis nõ habent: oſtẽſa d. xiij.xx. et. F. iiij.
xvij ¶ Pꝛimũ vo viden poreſt ⁊ oſtendi perexem-
plum qð in fabulis cõtinet᷑ wequodã in lecto iacen-⸗
te ⁊ latronẽ circa wmũ audiente: gquem vecepit alte
narrãdo vxoꝛi ſue quõ oĩa bona ſua acquiſierat la⸗
trone audiente. Solebã inquit aſcendere tectum:2
quoddã tale vicere carmen. quo victo om̃es wꝛmie
runt:⁊radiũ lune amplexãdo:qui virtute carminis
me ſuſtentabat veſcendi:⁊ ſpoliaui oẽs.Alius vo B
audiens cacumẽ aſcẽdit:et carmen illud dixit ſiẽab
illo didicerat. Quo dicto illi wmo finxerũr ſe al-
te wꝛmire:⁊ ſtertere ex quo ipᷣe ve reliquo audaciazʒ
ſumens:radium amplectẽs fractis cruribo cecidit.2
captus ſicut meruerat tractabat᷑. Ita nõnullis per
mũdifoꝛtunã ⁊ ſapĩam quaſi per radiũ lune:qͥ adue
miente in iudicio moꝛtis ſole iuſticie obſcurabit᷑:di⸗
tatis.⁊ poſtea ve ſeipᷣis vel alijs ꝓipᷣis narrãtiba quõ
ditati ſunt:vel alijs cogitantibo:quõ exaltati ſunt.
vel per pꝛincipũ amiciciã: vel officia vel legũ vel ſa⸗
pientie nomẽ ⁊ honoꝛẽ:vel quaſcũq; vias vel falſita
tes audiẽtes.inſuꝑ vel cogitãtes ipos in talibus fa⸗/
ctis ſuis fuiſſe ꝓſperatos.eundẽ radiũ.i.eundẽ dita
tionis modũ amplectinitũtur: finaliter cadunt:et
cæcipiuntur ⁊ capiunt᷑. Quia ſicut ille e wmo ceci⸗
dit per quam intrare nitebat᷑ vt ditaret᷑.ita iſti de ſa
pientis mũdana cui innitũtur: vecipiũtur:q eſt q̃ſi
vmus ruinoſa:iuxta illud Ecẽi.xxj. Canq; vmus

Exemp.

extermĩata. Sic fatuo ſapiẽtia ⁊ ſcientia.¶ Secun- xv.

dum vo quõ eriam ꝓpꝛia vcipiunt᷑ pᷣumptiõe:oſtẽ
ditur exemplũ pꝛimo v aquila.ſecundo v vulpe.
Ratiõe pꝛimi exempli aquiila eſt cõſiderandũ
ſicut ex pcedenti anctoꝛitate beati Gregoꝛij.S.e. c.
xij.ptʒ ꝙ mũdi ſapiẽtes v ſua ſapiĩa pᷣſumentes:ali⸗
os veros ſapiẽtes veſpiciũt:⁊ ſeipos in omnibo alijs
pᷣferunt e ſapĩa ſua ſe iactando. Vnde eſt de illis et
alijs ſimplicibo ſicut fabule cõtinent fuiſſe ve aqui⸗
la ⁊ alia aui minima. Illa nãq; de viſu acutiſſimo ⸗
longa ꝓuidẽtia e pᷣda ſe iacta bat.⁊ vt minima auiſ
pꝛudentiã ſuam in omibo plus timeret et veneraret᷑
dixit ei vt wꝛſuʒ ſuũ aſcendẽs in altũ ſecũ veniret et
potentiꝗ ſuam experiret᷑. Quã cũ ad altiſſimũ locũ
deduxiſſet:queſiuitqͥd in terris videret.rñdit ſeni⸗
hil videre vetermiatum. Mõne inquit aquila vides
in aliquo loco vbi cibũ tuum colligere vel pꝛedã ca
pere poſſes.que rñdit ꝙ nõ.cui aquila.Miſera mo⸗
w apparet ſapiẽtia ⁊ ſcientia tua ⁊ potentia ⁊ clari⸗
tas mea quia ego video pꝛedaʒ meam pingueʒ. nam
cadauer ſub nobis ita claꝛe video q; intueoꝛ oẽs ner
uos ⁊ quicqᷣd in eo latet.⁊ illud ſtatim erit pᷣda mea:
7 tu miſerrima fameſces.Aquilavo vſcendente ad
cadauer:auicula ſepem intrauit ꝓximaʒ vt videret
finem:⁊ ecce auceps qui pꝛo auiba rapacibo capien/
dis rhete ſuũ iuxta cadauer occultauerat:illud extẽ
vens aquilaʒ inuoluit.cui auicula impꝛoperãs aie⸗
bat. Modo Piwe valet mihi viſus meus ⁊ pauꝑtas
mea:que nullã vidit nec accepit pꝛedã ꝙᷓ viſus ⁊ po⸗
tentia tua tibi miſerrima.Zu iactaſti te videre ner⸗
uos ⁊ quicqᷣd in cadauere erat: Mare ergo ſtultiſſi⸗
ma aucupem non videbas:nec rhete cauebas.meli⸗
us fuiſſet tibiq; nihil ve pꝛeda vidiſſes. SGic erit qe

mundi ſapientibus:qui credunt ſe omnia videre et

ſcire quicqd in negocijs latet:⁊ omnẽ viam perquã
Pus, capere poſſunt lucrari: diligẽter intuent᷑.
ed miſeri dyabolum non vident qui eis inſidiatur.

nec peccati rhete quo inuoluũtur:⁊ ad penas infer

ni ducũtur.quibus melius eſſet q ceci eſſent ⁊ nibil

circa hmõi viderent. Quibus dicit ſaluatoꝛ Yohᷣ.
ix. Si ceci eſſetis peccatũ non haberetis.nũc autem

Ex fab:

beimn

7
Pcuratort⸗
memhit n ii n
fecyere mnemen liolly
ſtni s ſnr iiu⸗ negetl
B UIj. nmuch lm lſen
, tsdu “
clentia ct ointroe n at
. 33. e. F. irij. xvij. 2 ergicens. tct n
eſtris: Yſa. v. vide. F. nn uket eent n ſG0
idetis: peccatũ veſtrum em te ſahren⸗ inn Lientin ſe U ſtudetiũ Umaant imunnnil 4
quia vide le⸗ tuntur facit ꝙ irbete capiu epe N eneralis oſtendit᷑ differentia. tenpon⸗ epetu 5qaſlibe⸗
laqua male vtuntur facit uus ſimplices vecep pꝛimo gene litatẽ ſtudiuʒ conferat ace h ſpehe ie inn Viffu
ir anih⸗ räkteſlabuht miitin Haha conſtan Teneſoenantefn d idn leientia. Hitninlau leli
runt ? Erueruͦt: tuc ſtabun ſtiauerut: Sap̃. v. ſcripturarũ. Tercio in q ẽtatur cõſerua⸗ ſubſ a tenc
4 i ſe angu lentia bhu⸗ Icrip õac uiritur augm 3. tae ſant: ze o c
tia aduerſus eos qui ſeaj omodo ſapientia hu Auarto quomõ a Etur ad hanc acquirẽ lmnt z i oꝛatide
⁊oſtendẽtes eis quomod Coꝛint᷑.iij. Et into exempla oſtendẽtu 1s in philoſo tune nt Jno⸗ Quds?
pꝛopantes lticia eſt apud veum.j. faalſunt: 50 tur. Quin Etia. Gexto qualiter quis i Phlile rec ſeuts in Poflätur.
ius mundi ſtultic lentes: ſtulti factiſunt: a⸗ dam nos mouẽtia. Bexte gere: ſacram ſcriptu aſſiſth a nerol —–
0 dicẽtes ſe eſſe ſapientes: ſtult Becũdũ exẽ⸗ la alijs mũdi ſcientijs ugere: liter in il lehnnd qis ve
quomõ dicẽtes r. et V. iiij. riij. E phia ⁊ alijs mũdii Septimo contra aln nlinnn ihlo ſtudi eſtra⸗
oma. j. Mota. P. v. ix. ulpe que ſe iacta beat intelligere. DBeptimo⸗ Octauo oſten hinna iſtoneb deſra n
Ey fab. Roma.j cotinent fabule ve vulp⸗ ttũ deſpici⸗ ram ve faciẽde ſunt inuectiões. Oc Arti.j. ⸗ gihniſtio Oam
plum ad hoc:c u haberet cautelis:ca bus lis ſtudentes faci i cula iminent aĩaꝝ. . Giut cificatibem. tus Gle
t , ſaccum plenu hal m aſcendere.cani ereſtat q̃lia talibus ꝑ ſic ꝓcedit Berñ. j. ieinſan ones bea eſce
xvj. uit ꝙ nibilſ. ciuit niſi arboꝛe boꝛem aſcen Ter e I rticulũ œclarandũ iche ſ vt ſci⸗ ſie itulo expᷣ tati cond
ens qui nihi 2 o eito poſt arl Ao pꝛimũꝗ EE lunt eo fine tm̃ vt ſci⸗ gocay⸗ ſoinfirmikanc pe
tibus quo ci do queſiuit . unt qui ſcire volu ſcire volunt t ubio amplius
.——H s capte impꝛoperãd licibus ſuper Cant᷑. Gn atao eſt Et ſunt qui ſcire volun unpcnt et ſineqnoc erun
nre duiene ear e Bic erit v ſimplicibi nt: turpis curioſitas eſt. Et ſunt qui ſcire vo⸗ edicefetn honotumo,
3 cautele. Bic. refugiuz wrſeaarnneztenen. vanitas eſt. eſt e d infucti cbili
vbi eſſent om̃es ille ivenatoꝛes ⁊ canes ref vt ſciãtur:⁊ rurp dant: turpis queſtus eſt. eſtoten i. cigoꝛrnz.nt
cõ es infern venate ille. C. xvij. xxv. ſcientiã ſuam vendant: . ficẽt: cha⸗ ls mnactioe vi celi quos
qui cõtra om boꝛez crucis. ſicut ille. r. Sic de lunt vt ſcienti⸗ olũt vt ardentius edificẽt: cha nogumn ingen ni lctlig
ſuñũ habent in ar ndinota. F. .xxx. Si⸗ Et ſunt qui ſcire v hbendit pꝛimo ſacreſcri⸗ ca liberts ptatis. .
Et alijs ſapi it apoſtolꝰ. j. Coꝑg.j. ritas eſt. Tres p⸗ lauctoꝛitas. Pꝛimuz patz tpſustenene n cedentl.
Exemp. mundi ſapientibo iſ a tar etgaflrteſian⸗ pture ſecũdo Hlrontni au areenate — per ilitnin
eorAnforlt rbrles eſt ſapientia. qa neq; ſcie Jere.ij. vbi ve illis co ſic uner foderũt ſibi cyſter nini ilud olumnan hia noͤfoit
B Ailsunt ud inferos: Ecẽs. ix. dane:ſen as oatnsgaens nelenegtdree nente dii⸗ lremnb ſlenmna gruni n
tia eck ſn norgr finis ſapientie wrtronenait Da dil Gtangre 3 a cuz laboꝛe Mie. Baaͤt niimin gonten n int vexoe
Art᷑ vij. 52falſe. Finis vo ſapiẽtie vere oſ tie dueat arfogerunt. as atq; burſales. Bane ſi⸗ orqjer 4ſlüig a s ſcientis
. arnalis 2 falſe. ocupiſcentia ſapientie ſcunt curioſas van illis aquã habe⸗ etorq bus paͤlcris ſalentn
EvI. anolt bi dicitur ꝙ cõcupiſcen eſt aduer⸗ ꝛeſt eyſternas fodere vt ve illis Eil⸗ diſe, Jntni . Vbindſt
HaenI. y Ad quox intellectum lteri⸗ loꝛ laboꝛ eſt cy ã haurire gratis.⁊ tamẽ 8 liad Donerb.r.
a regnü eternum. a finium vnius et alteri '̈ de fonte parataaqu ſana ſicut fonta⸗ iurtalllud ſronn ibus vonon
ifferentia di bi per at ꝙ; ſt ita clara nec ang lic . bonurn. ingaibus do
tendum ꝙ pꝛeter ne eſt pᷣmo. A. riiij. lvij. vbi p la de cyſterna noner iſis pᷣdicte acqui- noneſtbon H.ni. Ecce
Eſa e pmo. mudi ſtul⸗ 4 cy loꝛi laboꝛe et expen 18 P Tr. ſcutſenbitur ronerb.,
a ſablentie quce lũ ꝙ lapientia hinꝰ můe lis. Biccuz maioꝛil a ſalutis anime: ad quã gra ſitſidie ns ſche
ſenſibile patet exemp c M. rxj. cxlvj. vbi oſten⸗ runtur ſcientie ꝙᷓ ſcientia ſalui ſa. lv. Om̃es in⸗ bitnilictterin eritatis
Et iteruz. rien len itatur Iſa. lv. Om̃e frmitatem ? elognis y
tum habet finem. fines falſe ſapientie:et s accipiendaʒ omnes inu nõ habetis ar⸗ enffrmitatem,dlogbi e.
omnes fine hbucin⸗ tis accip daquas. 7 qi nõ I tſaentni Douerb.
ſum eſt ꝙ vane ſunt lũt. Duplex adhij t ſitientes venite ad at ille tres ſunt ectum erquini eRen,
vide edere nolũ du qui 7. Et ſimul cum hocij 6 ſecmn ſalute animerqus
multi vigẽtes hoc creder. rſitas. Pꝛima ꝙ vna? tum: ꝓperate . Etſ tiam repꝛehẽ ſcicnriam deeo ſalute anime qu
turi iuz diue 5 a ĩ ce gen firmioꝛes. ve quo etiam repꝛ clenftamn d Copꝝ i. Non in
uenitur illarum fin bolum. Becũda ꝙ ver bulentioꝛes infirn i. Quid tibi vis in tſchiſuficene.Konij Hon
. vyobolnm. Ex turbulen 5 ſequitur Jere.ij. tatſokſuhcee nlſileiz m:⸗
cit ad GnmeDliggnr in infemo infatuabitur. E, r in hoc qõ ſeq idg. Qo quaſi expo dſareint voo miſieſz fym⸗
:falia in infemo in iſ duntur in hoce ugz turbida. Qõ q- luid ſnr int vo atio75dl
lo augmentabit᷑: fo ſitatibo tanqᷓ ex duab pꝛem via egypti vt bibas aq lij agar exquiſierunt pꝛu⸗ Fij (Erbuius ſaientieoccnpon 1
uibus duabus iu videlicet tales eti apud Waruchin virll hi n lentie neſcie liratez ſoamatoniſtudi
o: ꝙ vide a nens ſt. viam autẽ ſapientiene Confert yrilirat cend
is vna infert᷑ concluſi tes Pꝛimuz p m que x terra eſt. viam phendit Hiero IUctiwclaratiöem ono ſunt olcenda
i . berent ſapientes ta: entiam q s auctoꝛitas rephendit i naidelaranoem duo ſunt dier
aqua fontali in co 6:gd locum al runt. ¶Becundo e: dicens. Mõne v ril. Tteraumeſt coduden
ter per cempln a lio habens oꝛiginẽ: ad locum⸗ nymi. diſ xxvij.nõne:dicen te mentis ingredi:qui entia liata 1honeſts eſt
. . t i nis ſclentia
talis nanq; a loco alto Eccli. j. Fons ſapiẽtie:id in vamitate ſenſusz obſcurita et. quiphi ein ſoniduseeſenn
lẽtia: Eccli. j. ſuz eſt in van lw in dialectica arte toꝛquet᷑. q Gentema temptationibsp
giecnatik teſaßt o. iij. Que ſurſuʒ ſebus acnoctibv in dia trans celij ———
is Et Yaco. ij. Que baſ diebus ſcrutatoꝛ oculos tra lcntnäcqnanis ancoꝛe ligata ab v
eſt verbi er in excell ca eſt. Ylla vo que 4 cus: id eſt naturalis pſi. byſſi in quo.d⸗ ij. 9
tenti⸗ idez pudica tur: nec ali⸗ ſicus: fundu terraruʒ et aby spuſſeruat itachd ſonidccnganin
ſapienria pꝛimũ quideʒ pud ltuʒz ducitur: nec leuat: 7 vltra pꝛofun rteʒ tranſe⸗ 9 d
nunꝙ;ᷓ in a bitra- eleuat . t ad alteram parteʒ u1 m neſrugtapenicniispeccate
ſum habet oꝛiginem t: ſed ad lo cum illuʒ vbi . inane vemergit. 7v t:qui adu cAug HM
ltü ducit: ſev a⸗ entia Jacobi dam mane vr rphas ⁊ nephas querũt:q fonymſuper chiſtoli 2d Eybei⸗
aid ſeenmine ducit. Sic illa ſapientia J am: qui dinitias per pl t alienas:⁊ opes m berehiſthlind E
i ne ducik. ſed ter- ibus hereditates captan a:E ſſtin bac nita gvod virnz ſapienti
Ei deginen ben tia veſurſum veſcendens: lantur regibus hereditat. ui ſint relicturi:igno⸗ aquod vir
iij. Hon eſt ſapien itum nõ ſatiat: nota. A. ogregant: quas in momẽto c lédi. i. quime⸗ ſumertudincgmüciregndamin
1n veee ea rknio ed Ibrnanqg raiec la uidrrereb noce rl⸗ es bur ſundet llmweſehninnz ror neii
xvrij. Nxvij. v. J Sritel nhtetner Pete ttiz ſa⸗ gebergent echnendar es o reppenduntur amſanpturani. Gecundüdicen
Btlkaitbued e efananfaiann, „ ſales: ſed Steham th⸗ mo vemoͤte lauduno in ſentuſigeſchtmeſtlin
Porine nulis eſſe oſtencek. Gie nanch SBabrgied⸗ T. iij x. ed Ruttne clemẽtinas:ti.xæ ogi nnnninunmn R
porrs ſus qui nullam vel paruã habe BGapi lo. ſua ſuper c llo nanq; capitulo oꝛdinar yin cuneſtalent d üͤeher doy
phiſta verboſu Rtog ſaptente ſeeſte oſtendttd Kaato⸗ in fine. In il Deſde venn euanoleem ſutportt perilweoſtoliij Tin
tiam iuter illiteratos ſa ntatiõis et ratienis iuerſitatibo berent eſſe v ice: chaldee lin⸗ niniteinſon
argumen faciet vniue ce: grece: arabice: cha ge⸗ giptura dininn inſpinta eſtvtn
ente vo ſupueniente vian Bic eus ſtultam faciet habentes hebꝛaice: g n in pꝛe a Nlatset
. eoſtendit. Bic? q; oſtendi tem habent. ſt dioſos wceant quon ad wecen umngd conipiengü ade
ipſum ſtultuzʒ eſſe lam. j. Coꝝ. WMoc nãq; o uarũ peritiam.vt udio pdicent: quibus vult cineyt effen ſith .
ius mũdi ſapientiam.j. 1. co: quo fertur guarũ p is cõtra infideles pᷣdicent: jarog inrheffectus ſit homo lado⸗
Eremp. buius mi uodaʒ magno clerico: ſi. qictis linguis cõtr. bus per eccleſiaruz pꝛela . s Deanndo ro ter ytilitatij
tur exemplo quodæ 7 ſe damnatuz aſſe⸗ in ſtipendijs ſufficientibus p cieter puidert. ſei Pterytilitarün
uidã apparens iille. Tu in ſtip non exemptos ſufficiẽter p ſicnnt agnoſenerelnc
poſt moꝛtem c di finis ꝓpe adeſſet. cui ille.ã tam exemptos ꝙᷓnone lcti Ouilhelmi. Hec vo mncögrü ſic ee diſcem
rens:queſiuit ſi mundi fini⸗ lo vbi eberes iſta uo verbo diẽ glo. dic burſe ſertgrimatien di
7 in alio ſecu X ſapi Superq d effectum: pꝛo eo ꝙ& ſiandd⸗ Aaſic eglig ,
es magnus clericus: in ſt ſcientia neq; ſapi le vducta eſt ad e le obſer⸗ naualis der ho ce
t. Mon eſt ſe . luntas male ꝓduct. ipſam: ſicut male obſer⸗ renbadermanz
mellus meſcrre. reſpoͤdit. n iaz omnis ſapiẽ euacuarẽtur per ip ꝛque eſt ſupꝛa Kmaneſtatize nln
n, Ecẽes.ix.quoniaʒ o SS pꝛelatoꝛũ deʒ cauſam:quee iup ſcereft ez. qulam
entia H j. Kocluſio ex his ma fuit illa ⁊ pꝛopter eand iuz: pericu⸗ atipſum drz in lus viſt
PS. cvj. IC0 ſtul uata fuit ill j onicoꝛũ regulariuz: p ie eterna: lius viſit
e eadꝛat eſt pe qu ille diceretur ſtu onachoꝛũ canonicoꝛũ reguj iſco⸗ urta Aind Zohä ne
A8 er nd munu ille die 5 ſtatum ins papa pcipit archiep ognoſen Und Johi iher
ſeſie genror lopnon lo:et fine pꝛopꝛi ſo. li. vj. In qua wminꝰ p va poip etnaz hnaſcantteſoli, ee
7— dat vni negoci 4 t loſo. li. vj 7 noniales infra perp tiag. dnz. nei⸗
tus qui ſe tota iter H ius mundi ſe dan iſcopis: ꝙ omnes m .vj. cenſibo. 6:pelinterg ßl .
Bic ſapientes hi et pis 7 ep 5 illa que eſt li vj. ð c en ſcereſye ia clennii i
feetu vficit. Su⸗ iſſime quo ad munduzʒ.e ncludant clauſurã. Dev piſcopi ĩ ſuis vi⸗ greſoat ,nnll ulumi
«ð nceaclen oꝛdinatur qua les epiſcopi ĩ ſuis vi rediniſin nd luali
uo ad eñ a ve vobis qjſe lientes eſtis in
ve vobis qͥ ſap
ns: Jcre. ix. Quia

Alubarettapenſszcickagl,
ſumnaſilnzaninenluige
uncslnuttätur Zialv Offeoin⸗
teadaqugs Tinöhabenisgr⸗
X Etlimul ambhociletesſint
nfimions. dnd enan tipehh⸗
ſequitur Jere . Quidtthifioin
1saguazturbids. Qögyaſerpo
agerefulinnr⸗
nucſt numoureſapiannencſae⸗
bos autonitus tybenithiero
edtcns Höne obisficetun
pbſeuntatementsigredqun
halecticaartetorguet quiphi
piautaor oclostransceli
dütenaruzetobjftinquoc⸗
irtadalterampanizttnſe⸗
bas nepheocfütliacl
giratescaptantaliengsopes
nometocui ſintrelicurigno⸗
mmmannadeſaisi un⸗
mendanklegts wort,liuhln
Neqnac; Peino teßpenum
9 dic Stelancnott
Suilbelno v note anl

minveminucnnt
lonngaen an

— —

Arꝰ. ij.

Gcientia

ſitatõibus recipere ebẽt ꝓcuratoꝛes ⁊ alie ſimiles:
que burſales ſunt optime memoꝛie cõmendãtur:ſe⸗
quẽtes affectionem illius capituli.diſxlvij.omnes.
In quo introducit᷑ beatus Gregoꝛius: loquens in
rix.moꝛal.et dicens.Omnes hunus ſeculi dilectoꝛes
in terrenis rebo foꝛtes ſunt:in celeſtibo ebiles. Naʒ
pꝛo tempoꝛali gloꝛia ſudare vſq; ad moꝛtez appe⸗
tunt. et pꝛo ſpe perpetua nec paꝝ aicen⸗ in laboꝛe
ſubſiſtunt. In terrenis lucris quaſlibet imiurias to
lerant:⁊ pꝛõ celeſti mercede vel tenuiſſimi verbi fer-
re cõtumelias recuſant: terreno iudici toto etiã die
aſſiſtere foꝛtes ſimt. In oꝛatiõe vo coꝛam wvmio vel
vnius hoꝛe momẽto laſſatur. Quos ad foꝛtitudinẽ
in ſpiritualibus ſtudijs reuocat apoſtolus: dicens.
Bicut exhibuiſtis mẽbꝛa veſtra ⁊c. ſic ⁊c. ſeruire iu/
ſticie in ſanctiſicatiöem. Quam auctoꝛitateʒ in pꝛe
dicto capitulo exponẽs beatus BGregoꝛiꝰ dicit. Eo
rumꝓculdubio infirmitati condeſcenditur: acſi eis

aperte diceret᷑.ſi nequaq; amplius poteſtis:ſalteʒ ta

les eſtote in fructu bonoꝛum operum:quales fuiſtis

dudum in actiõe vicioꝛuʒ. nec vebilioꝛes vos habe⸗
at ſancta libertas aeris.i.celi:quos in carmne validos
habuit vſus terrene voluptatis. Blo. vo Johan
nis andree ſuper capitulo pᷣcedenti: magiſtris:ex
ponẽs illnd.volumus ꝓuideri: dicit. Hec voluntas
interminis ſuis manet. quia nõ fuit de executoꝛe p⸗
uiſum.in quo videtur vefectum executõnis in papã
retoꝛqre ⁊ ↄſiliũ:qͥ debuiſſent executoꝛe ꝓuido ꝓ⸗
uidiſſe. In tribus pᷣdictis ſcientijs non eſi bonum:
iuyxta illuo Pꝛouerb.xix. Vbi nõ eſt ſcientia anime:
non eſt bonum.in quibus vo non eſt ſcientia anime
ſicut ſcribitur Pꝛouerbᷣ·xxij. Ecce veſcripſi eam ti⸗
bi tripliciter in cogitatiõibus ⁊ ſcientia:vt oſtende
rem firmitatem ? eloqnia veritatis. In quibus coꝛ
rectum exquirit ſcientiã: Pꝛouerbᷣ.vvij.id eſt verã
ſcientiam væ eo ⁊ ſalute anime:quã apoſtolus repu⸗
tat ſibi ſufficere.j.Coꝝ.i. Non iudicaui inquit me
aliquid ſcire int᷑ vos:niſi ieſuʒ xpᷣm ⁊ hũc crucifixũ.
¶Er huius ſcientie occupatio r dilectio maximaʒ
confert vtilirateʒ ſuo amatoꝛi ſtudioſo. Circa cuiꝰ
dicti veclaratiõem vno ſunt dicenda tanqꝙᷓ pꝛemiſſe
⁊ tercium eſt cõcludendũ.¶ Pꝛimuʒ dicendum eſt:
ommis ſcientia licita ⁊ honeſta eſt vtilis:pꝛo eo q;
ſaentem a temptationibus pꝛeſeruat ſpecialiter.
icut nãq; nauis ancoꝛe ligata ab vndarũ pericu⸗
is pꝛeſeruat᷑:ita coꝛ foꝛti occupatõne ſtudij certi li
gatum pꝛeſeruat᷑ a periculis peccatoꝛnʒ. Vnde Hie
ronymꝰ ſuper epiſtolã ad Ephe.j. Di inquit quicqᷓ
eſt in hac vita quod virnʒ ſapientẽ teneat inter pꝛeſ
ſuras ⁊ turbines mũdi:⁊ equo amimo pmanere per⸗
ſuadet:illud eſſe pꝛimuʒ reoꝛ meditatiõem ⁊ ſcienti
am ſcripturarũ.¶ Gecundũ dicendũ eſt ꝙ ſtudiuʒ
ſen ſcientia ſacre ſcripture vtilioꝛ eſt ꝓpter tria. Pꝛi
mo pꝛopter vtilitatum multitudinẽ. Alienanq; vt
dictum eſt valent ad vnũ:hec vo valet ad multa:ſi⸗
cnt patet per illud apoſtoli.ij Cimoth.iij. Oinnis
ſcriptura diuinit inſpirata eſt vtilis ad arguendũ:
ad vvcendum: ad coꝛripiendũ:ad erndiendũ in iuſti
cia:vt perfectus ſit homo vei ad opus bonũ inſtru⸗
ctus. Becundo pꝛopter vtilitatũ maioꝛitateʒ. quia
alie facinnt cognoſcere vel diſcernere inter congruũ
⁊ incõgruũ:ſicut grãmatica. vel inter verũ ⁊ falſum
ſicut logica.⁊ ſic alijs.hec vo clarioꝛ eſt et amplio
rem aßer manitfeſtatiõeʒ. quia manifeſtat ⸗ cogno
ſcere facit ipſum veuʒ.in cuius viſione vita conſiſtit
eterna:iuxta illuo Johã.xvij. Hec eſt vita eternavt
cognoſcant te ſolũ veꝝ væuʒ. quẽ inter omnes ſcien⸗
tias:vel inter omnia ſcientiũ lumina hec tm̃ cogno
ſcere ſacit nulla alia. Qma ſicut nullum Inmina⸗
re diuiſim:nec omnia lumĩaria mũdi ↄoiunctim poſ

B tiiij.

l⸗ Be quo in pᷣs.xxxv.
In lumine tuovidebumus lumen. nk mnane

tuo:id eſt ſciẽtie tue.quod eſt arce met lc
mine lympidius. Non tm quia denm hic per grati⸗
am ⁊ alibi per gloꝛiaʒ oſtendit:ſed etiam quia clari⸗
us ad coꝛrectioeʒ tam ꝓpꝛios ꝙᷓ alienos oſtendit re⸗
fectus.quia ſicut lumen ſolare clarius vVerius 1 ad
diſtantius oſtẽdit quis pulchꝛũ ⁊ quid fedum ſit:in
facie vel veſte ꝓpꝛia vel aliena vt tergatur ⁊ coꝛriga
tur.ita lux hiius ſcientie:æ qua Bap. vj. Ponaz in
lucem ſcientiã illius. ꝓpter cuius lucis claritatez in
qua incõparabiliter omnes alias excedit ſcientias.
Auguſ. confel.li. iij.c penłt. loquẽs alijs ſcientijs
quarum noticiam ante cõuerſionem ſuam pleniffi⸗
me habnit:dicit ꝙ habuit facieʒ ad illumiata: 7 wꝛ
ſum ad lumen:id eſt ad ſcientiam xe co. & qua Sa
pieñ.ij. Pꝛomittit ſe ſcientiã vi habere ad illumia
tionem ſciẽtie claritatis vei.ij. Coꝝ.iiij. Tercio pꝛo
pter vtilitatũ pꝛecioſitatẽ ⁊ finalem bonitatẽ. Pꝛo
quo eſt aduertendũ ꝙ licet ſemper bonuz ſit ſcire: ſi
urporezper hocꝙ d hoc vus cõmendatur: Gap.
ix. Gcit inquit omnia ? intelligit: tamẽ hec omni
alijs eſt intantũ charioꝛ et omnes alias intantũ ex⸗
cellit:ꝙ qui habẽt om̃es alias:ſine iſta finaliter va⸗
ni ſunt.iuxta illud Sapieñ. xiij. Vani ſunt omnes
homines in quibus nõ ſubeſt ſciẽtia wi. Qui vo ha
bet iſtam ſine omnibalijs:hica moꝛre liberabitur
culpe:⁊ alibipene.e pulchꝛe oſtendit᷑ in quadã by
ſtoꝛia de quodã cuiuſdaʒ collegij ſtudioſo in epiſto⸗
lis paulis.De quo fertur ꝙ deo per vindictam colle
gium cum collegiatis væſtruẽte pꝛopter eoꝛuz veme
rita. audita fuit vox cuiuſdaʒ angeli apparẽtis ⁊ di
centis uſtodi filiuz pauli. Et ſic patet finaliter ꝓ
iuſti liberabũtur ſcientia: Pꝛouerb.xj. ¶ Conclu⸗
endum vo ſequitur ex his tribus vtilitatibus. Erx
illis nanq; ratonabiliter ſequi vberet ꝙ hec ſcẽtia
plures ⁊ diligentioꝛes habere veberet auditoꝛes.qꝛ

coõmuniter omnes artifices ⁊ operarij ibioperãtur:

vbi plures ↄſequũtur vtilitates.et illis operibx cuz
maioꝛi intendũt diligentia. Sed in iſta vt ex pꝛedi⸗
ctis patet plures ↄſequũtur vtilitates. ergo 7c. Cu
ius tamen cõcluſionis contrarium accidit.quiavbi
alij magiſtri habent centum auditoꝛes:magiſter in
theologia nõ habebit viginti. Eſt em in ſchola ſua
quaſi qui colligit racemos poſt vindemiatoꝛes. qᷣa
omnes que ſua ſunt querunt:⁊ non que ieſu chꝛſti.
ſemper diſcentes et nunꝙᷓ ad ſcientiaʒ veritatis pue
nientes.ij. Timoth.iij. Ideo nõ eſt veritas:non eſt
ſcientia vei in terra:Oſee.iiij. Quia æœ iſta ſcientia
ſpecialiter verificat illud Pꝛouerb.j. Ympꝛudentes
odibunt ſciẽtiaʒ. Quibus impꝛoperari poteſt ſicut
impꝛoꝑauit ille qui cecidit in puteũ:alteri queren-
ti quomodo illuc cecidit. De quibus ſcribit Augu.
in quadam epiſtola ad Hieronymuʒ. Oe cum quĩdã
in quẽdam cecidiſſet puteuʒ ve quo ſine auxilio ſur-
gere non potuit ad quẽdam pᷣtereuntẽ clamauit:an
Lilium petens.cur ille Infelix quomodo illuc cecidi
ſti: ⁊ quid ibi facis. aliag Haibens noli quere
re quomodo huc cecidi:quia illa diſputatio ad me⸗
am liberatiõem nullam cõfert vtilitatem: ſed que-
ras ⁊ diſputes vt ſcias quomõ liberari potero:quia
illa diſpntatio erit mihi vtilis. Sic dici poterit il⸗
lis qui quotidie diſputant:quomodo anima eo
ri infunditur: vel quomodo ibi ſit tanqꝙᷓ foꝛma ſola:
vel cuʒ alijs ſit coꝛpoꝛis foꝛma:⁊ his ſimiles querũt
queſtiões.multo vtiliꝰ eſſet diſcere ⁊ diſputare quõ
coꝛꝑis carcere poterit ad ſaluteʒ liberari. Quia

Exemp.

iiij.

Exemp.

Arti.iij.

V.

vij.

Gcientia

ſicut dicit Auguſ.li.confeſ.li.v.c.iiij loquẽs ſpeciali
ter contra geometras et aſtrologos. Sic inquit plꝰ
valet habere arboꝛem ⁊ vſumfructuũ eius:⁊ grati⸗
as agere ⁊ neſcire altitudineʒ et ꝓpoꝛtionem eius:qᷓ
ommiaa hecſcire non habere fructũ eius. Ita plus
eſt ⁊ valet habere finalem vtilitatẽ ꝛe veo que in vl⸗
tima dabit᷑ beatitudine: ⁊ ſalutem anime eternã: qꝙᷓ
ſcire ⁊ cõferre omnibus cxo attributis relatio⸗
nibus ⁊ anime conditiõibus:⁊ pᷣdicto fructu carere
eterne felicitatis. BRiſcamus ergo in terris ſᷣm Cie-⸗
ronymũ ⁊ Auguſtinũ:quoꝝ ſcientia maneat nobis
in celis:id eſeſcientiaʒ vx æo ⁊ ſalute anime.quia ſi⸗
cut dicit᷑ Eccłi.xxxiij. Quare vies diez ſuperat.Et
iterum. Auy luceʒ:⁊ animus amimũ:⁊ ſol ſolem a m
mini ſciẽtia ſuꝑati ſunt. .
Que i ſcientia cõſiſtit in tribus:in bonitate ſci
entis: in diſciplina vælinquẽtis:in medulla virtutis
latentis. Pꝛimũ reſpicit ipſum ſcientẽ Secundum
reſpicit pꝛoximũ ignoꝛãtem.Et terciũ reſpicit ipᷣazʒ
ſcientiam ſpũaliter intellectam. Que tria ſimul cõ⸗
pꝛehendit ps. cxviij.dicens Honitatẽ qtum ad pꝛi
mum.⁊ diſciplinam:qẽtum ad ſecundũ.⁊ ſcientiam:
chtum ad tercluʒ: wce me. Be pꝛimo dictum eſt. S.
iij. arti.iij per totum. Quem quideʒ articulum con-
firmat Geneca epiſtola. lxxij. dicens. Relinque iſtũ
ludum literarũ philoſophoꝝ. Gocrates qui totam
philoſophiaʒ reuocauit ad moꝛes: hanc ſummã di⸗
xit eſſe ſapientiam: bona malaq; diſtinguere: vt ſci⸗
at repꝛobaremalum 7 eligere bonum: Yſa. vij. quia
ſcientia ſanctoꝝ pꝛudentia: Pꝛouerh.ix. Pꝛudẽtia
videlicet que habet tres partes.e quibus dictũ eſt
S.ij.viij.quarũ ſcientia miſi vtatur ad bonuʒ:eſt ſi
cut bernac.E.vij.iij. Et ſicut paraliticꝰ habẽs vnã
partem perditã ⁊ quaſi moꝛtuam:id eſt voluntate⸗
manum. Jdeo hoꝛtatur Petrus:wcens ꝙ babea
tis in virtute ſcientiam.ij. Pe.j. Quia ſᷣm philoſo⸗/
phum.x. Ethicoꝛũ.c.j. non ſufficit ſcire de veritate:
ſed temptandum eſt eam habere:eaq; vti. Quia ſᷣm
Bernardũ ſuper Cant. ſicut ſcire multas diuitias
non facit diuitẽ: ſed poſſeſſio ⁊ vſus.ita nec ſcire vii
tutes facit virtuoſum:ſed poſſeſſio ⁊ vſus. Non tm
ad pꝛopꝛiꝗ bonitatem:ſed etiaʒ ad alioꝛum diſcipli
nam:vt ſciatis ſuſten tare eum quilapſus eſt verbo:
Iſa.l. Ad dandam ſcientiã plebi eius:Zuẽ.j. NMon
dicit ſcientiam vanitatis ⁊ obſcuritatis ad modum
ſophiſte: qui vt dicitur Job.xxxv. Fruſtra aperit os
ſuum: abſq; ſcientia verba multiplicat. ſed ſcienti-
am ſalutis ⁊ clanitatis ad modum ſolis. De quo ba
betis exemplũ.P.xiij.lvj. Et væ tali verificat᷑ illud
IJſa. liij. In ſcientia ſua iuſtificabit multos. In ſci⸗-
entia inquit ſua:non indeoꝝ:qui ſcientie tm̃ volunt
coꝛticem ? paleam:id eſt intellectũ hyſtoꝛialẽ non
medullam:id eſt intellectum ſpiritualeʒ. Ged in ſci
entia ſuaad eſt vei habent ꝓpꝛetateʒ:vt ſit ſpititu⸗
alis ⁊ ſpnaliter intellecta:ſicut ipſe ſpiritus eſt. Nã
us ſpiritus eſt: eos quiadoꝛant opoꝛtet in ſpiri⸗
tu et veritate adoꝛare: Joh.iiij. Pꝛo quo eſt aduer-
tendum q; ſacra ſcriptura pꝛimo ſilici ſeu lapidi cõ-
paratur duriſſimo. Vnde beatus regoꝛius ſuper
Ezʒech.omełxxj.ij. parte. Cui inquit verbum ſacri

eloquij ſimile dixrerim miſrlapidi in quo igmis latet.

dum manu qnideʒ frigidus tenetur: ſed pcuſſus fer
ro per ſcintillas emicat:atq; per hoc emittit ignem.
quo poſt ardeat quod pꝛius manu frigida teneba⸗
ur. Bic verba ſacri eloquij que per narratiõem li⸗/
ere tenentur frigida. ſed ſi quis hocaſpirante womi⸗
no intento intellectu pulſauerit: de myſticis ſenſit
ignem ꝓducit. vt in eius verbis poſt animꝰ ſpiritua
liter ardeat:qui pꝛius per literaz frigidus permane
bat.Comꝑatur ergo pᷣmo lapidi: quia xe illa ignis

r

22 2
B iiſ.
egredit᷑ ſpiritualis. Secundo compatlapidi quem
moyſes p ercuſſit:Exo.xij.quia ſicut petra illa pcuſ
ſa bis vædit aquam.ita ſacra ſcriptura bis percuſſa
id eſt intellecta:in ſenſu literali et ſpirituali.vel bis
percuſſa:id eſt manibus bene operãdo lingua bene
vcendo dabit aquas habũdantiſſime:ita vt popu
lus bibat ? iumenta:id eſt maioꝛes et minoꝛes.quia
ſicut dicitur Eccli xxj. Scientia ſapientis tanqᷓ in⸗
undatio habũdabit. ¶ Mꝛedicta vᷣo ſcientie dupli
catio due ſunt tabule teſtamenti: in quibus omnia
legis mandata continent᷑quas duas moyſes e mõ
te:⁊ bonus chꝛiſtianus ao montem poꝛtat celoꝛum.
Mullus nãq; ad montem illũ redire poteſt:niſi am
bas tabulas quas moyſes inde poꝛtauit:repoꝛtet.
Et eſt vᷣ ceo in hoc caſu ſicut v epiſcopis:qui vca
nis ⁊ alijs miniſtris aliqua in ſcriptis mandantes:
addũt. certificetis nos per literas veſtras pa tentes
harum ſeriem cõtinentes. Ita eus vult certificari
per literas:id eſt conſcientias noſtras patentes:ha⸗-
rum tabularuʒ 7 mandatoꝛũ ſeriem cõtinentes. Zi
meant ergo iudeia mali chꝛiſtianiqui aliter ipſum
certificant. quia iudeihbyſtoꝛialeʒ:mali vo chꝛiſtia-
ni tm tabulam poꝛtant verbalẽ: dicendo ſe eſſe chꝛi
ſtianos ⁊ mãdata cei obſeruaſſe. Ideo veus certifi⸗
cationem ? certificantes repꝛobabit:ſcientiam illo⸗
rum ſtulticiam faciens Yſa. xliiij. Patet ergo ſi ha⸗
buero omnez ſcientiaʒ ⁊c.j.Coꝝ.xiij.
Ergo neceſſe eſt veram ſcientiaʒ aliter acquirere
augmentare et cõſeruareqᷓ ipſi faciunt. Pꝛo quo eſt
aduertendum ꝙ vera ſcientia quenon inflat acqui
ritur pꝛimo tanqꝙᷓa diſponẽte ⁊ remouente pauper⸗
tate. Pauperes nanq; ᷣm philoſophũ.x. Ethicoꝛũ
ca. xiij.ſunt aptioꝛes ad felicitateʒ. quia minoꝛibus
ſollicitudinibus impediũtur. et hoc videtur dicere
Iſa.xxviij. Quem vocebo ſcientiaʒ:niſi ablactatos
a lacte:id eſt ab huius mundi licijs:diuitijs:⁊ ho
noꝛibus. ¶ Gecũdo a wectoꝛibus pꝛecedẽtibus vt
ab exaltante ad diſtantius videndum. Pꝛo quo eſt
aduernendũ ꝙ moderni dericnon habent e ſcien⸗
tia ſua magnaʒ ſuperbiẽdi occaſioneʒ: quia nõ ſunt
in his que de ſcripturis vident:niſi ſicut gnanus ex⸗
altatus ſuper ſcapulas gigãtis.quia ſicut ille ad di⸗
ſtantius tanqꝙ; gigas in aliquo videndo quaſi totaʒ
quãtitatem ⁊ virtutem illius diſtatioꝛis 2 viſionis.
habet a gigante ſuper quem ſtat. quaſi minimam
partem a ſeipᷣo.qui ſi inxta illum et non ab illo ſup⸗
poꝛtatus ſtaret:impoſſibile haberet in coꝛpoꝛe ro⸗
tundo ad tantam diſtantiaʒ viſum ſuũ dirigere. ita
iſti ſupꝛa philoſophoꝛũ alioꝛum wctoꝛum wctri⸗
nis fundati et aliquã nouam et vanam ſubtilitateʒ
ſuper eos mueniunt: ſed totam virtuteʒ ſcientie ab
alijs habẽt ⁊c. ¶ Zercio ꝓpꝛio laboꝛe vtab appᷣhẽ⸗
dẽte. Pꝛo qͥ eſt aduertendũ ꝙ illi qui nos ſtudendo
⁊ ſcribendo laboꝛioſe pceſſerunt:quaſi vt pꝛedaʒ ſa⸗
cre ſcripturenppꝛehẽdentes vel attin gentes: nos ꝓ
illa capienda paratos facerent: fuerunt ſicut lepo/
rarij pcurrentes.in quoꝛũ virtute predam capiunt
ſequentes ambo tamẽ tam pꝛecedentes tam ſequẽ⸗

tes:licet non equaliter laboꝛare opoꝛtet. Mã z ideo

hm Auguſ.li.æ wctrina chꝛiſtiana. Deus voluit ſa
cram ſcientiam eſſe obicurã:vt ſuperbia wmeturet
ingeniuz excitetur: ⁊ chanius cuſtodiatur quod cuʒ
difficultate acquiritur. Et ſic patet ꝛopter quam
cauſam vus qui addit ſcientiam addit er laboꝛem:
Ecclaſtes.j. ¶ itum vo ad ſecundam parteʒ hu⸗
ius articuli eſt aquertendum ꝙ vera ſcientia pꝛedi⸗
ctis tribus modis acquiſita:tribus modis augmen
tatur conſeruat᷑. Pꝛimo modo hũiitate: ſic oſten
ſum eſt. H. vj.xviij. Becundo coꝛdis receptibilitate
Pꝛo quo eſt aduertendũ ꝙ ſciẽtia in libꝛis recepra

Arꝰ.iiij.
viij.

ix.

Xk.

Perniagiuglihuf gueiie,
hulentocto fulſſent elete. Dicſaiet
ſequeg iruttsſ cnceſipte tan⸗
ſcutlitgeſcnpteinepeelio Cuius⸗
mirans apkus:ait Oaltitudo dinin
7ſcientie diad Re...
i. (Adiſtam ſcentis ſindioſescguin
habemus cxempliͦin phis antiqnis
tiquis inpatoꝛibus t regibus. Er.
duobus pmiſſs terno ſeqek oncln
nos vberemus in ſanctis tllibus e
lboꝛioſi. Eremplüin antinis phi
tneſndr ntiul iͤg
oophü ſenem quondie in fementen
ginſupꝛemo due quibuſda amiao af
legvocam aferentibus aput wpffon
, tenogatus cur hoc faceret vt an
h tuquo diſgatantcpen moriar.
Tduitate di lif.c. i. rectat ddil
Ms: cumaucdiretanima cſteimona
Cpilanit wiiden cöſeggendi ilam
Deiſtisergo doobus venlfici; liud
llisvinendliz philoſo hädifini
ſophäcltfinisfin
hatetphocg ſenbit Iſigop. ij E
Anrigui incut pteramoꝛem ſcen
niladardanors aipianchir
ceptiginiunii⸗ haudebãt: altj wſert

S
Bcienti 9
B liiij.

iholktenlingnit
Shen, t 6s
wiehaemt lncuſt
habücnnid ſab
n Gaten dbetmn he poſſeſſo dita: vel facili
Pregera bienti ni poſſeſſoꝛ i e vo rec ittit᷑: vel ſuo nõ
leteſte icha ſoſct poſſidet: illa indiget epta cuſtodi ſuo nõ ꝓd
n annnen Sanp ſer noebrti codileogn Zis üen astn
sa Dnag nn. LoMi ſpoſitu eſt er artif lns di laz in libꝛi⸗ ſi :quãdo
onea, 000 ni 18. Ex artife, lillã ꝛis i tales hẽ wet
tmniren HſoNld oꝛdi uo p x ad opandũ in coꝛd relkift aado wctos habuerũ
Aär npoztar no toꝛũ ne mendii atet ꝙ cõ ndũ peri epoſ eſtifica rectoꝛ uerũt
edin⸗ celo ꝛũ: admirã dicant — H. grue reſt er illam di ſapi tur B es eta rectoꝛe
ind, eDot baym Di⸗ mirãt iũ cuid pondi di⸗ apient oetiꝰ gubna 6. Ita etnũ
aſirbdede teſt niſi icato rãti quomõ illi q oꝛdi ndit qui es re res fo toꝛes.qui et nüc
ſuſion ntant lam R ꝛes qᷓ ipſi: nõ illi poſt. ꝛdine idaʒ rent. Er gerent vt e beat quia pl
aanr dnſenin Kex benri⸗ cuz plu Wriſn eſgend S Trgo diſtgi. carß reate rie aro vt
gn nanlccpie Gre. ligni cus eſt diti res hab meltoeeogee Baß. j. Et ligite ſapii ectoꝛes ſapientieſt
onos nſanhti guide gnis meremi ditioꝛ h erent lib oꝛes pꝛ impleari qui pᷣeſti entiã aui i apienti aut
— es dontes. ius ſciuit fa tamen tius cui ille. coꝛ m ud Yere. iij ulis: S dicati e⸗
amſeinn hetmne⸗ ſignaͤte facere wmu qᷓ; vnuo daN. J le: neum:7 e. iij. D pterzen wnn
nn Juduen Mtintes Gige dicitur ile Gioti wng nglieĩ cluſio rõn⸗ paſcent v abo vobis I vt in vobis
mandatoyf 88 fian ſtodi :7 ſcientia ani rh.ij. Si i poſit e⸗ ti ⁊ alij eis ſũ ter ſequi a 7 wetri oꝛes iu
düſenen Nnss let te. E a anime iintra ito. Ideo licitud s ſimiles: tur ex bĩ ctrina xta
zmalichnn etlemchdnen ha⸗ celle vel lij cce ſignã tue pla uerit ſapiẽti⸗ tudo circ. s: quoꝛũ ex his. quia la. MC.o
V bulſtiantan . ibꝛo ãter dici cuerit: apieétia 7 circa mũ a regi cõuerſati ſi iſti
Nontyerb lizmelis⸗ ſun cipiat᷑: ſi aduert Cercio coꝛdi⸗ tue:an illi qaui ca vtili⸗ ntũ habebã erat ij a ſol
intverbala⸗d ſochrltk multis n i coꝛ ill endũ ꝙ lii⸗ ꝛdis trã znon qui æ mũ a 7 regi bebãt ſtu n mund
iobſemn Dicendoſe nultis mo ud turb licet ſcienti quilita ca ſalutẽ mũdo men eis cõmi dendi cæſi 0
Aobſemuſe etſecht ſicut neat᷑ to barioib lenrla in coꝛde ſi lutẽ ꝓfici ad hoc ſi. 9 cõmiſſuʒ. qᷓ eſide
untiri m I qð eſt in ta ſcienti us et ſollici n coꝛde iaſtici iciant ani pecialit 3. Gto .
. kobabltſch bcertifi 0 au n olla ebulli tia eff. 1 icitud 17 religioſi mimarũ i er ſegre ꝓtomagis
eng ſatti itſaenti Un⸗ fi getur. qui ullien 5 undit᷑. ſi linibo cens gioſi:quib in ſtudi egatur: x 8
o o xluii. umnilo⸗ Exem it anima ſci ia pᷣm phᷣ ti. In c 7 ſuperiꝰ exi bib Leuit᷑ x. Vii. luibus ſpeci⸗ dio:ſicut r: vt cir
i LoÜ/ atetergoſt p. rei a ſcie phm oꝛde v exit betis: inũ et pecialiter pᷣ virie
reram ſci u ba nonte olym ens. E o er quieſ. quil um ſcienti eatis ſci ie qd inebꝛi pit wus: di
ennozali nerũt po. F. t conſe quieſcendo tradi tiarũ: entiã diſ. niare poteſt i
Giplmaumn ine Mi beſtates aſcẽdi⸗ n aleina bil t lite⸗ iber loseſ. quas tam ꝗpꝛi τι. cir
Uaſdenna t Proqvo 1 in mõtis i it: pe altitud H iloſophi Dui oꝛuʒ verifi diligẽt ꝛias qᷓ ann ca ſtu
Nnaquenonn iſt ſtea i 8 illiu r hocꝙ li o vltra 1pꝛo nia tu ſer erificet tes eſſe deb qanimas ei
iminr Ninflatgcani ve ea int . s ſummn litere ſcri ventos 7tẽ vti u ſcienti⸗ ur7 um eret: eis
— õ entgnlee rite n r 7tẽ wtio fun ntiaz repuli leatorinan erel
hioſoph Pper, ſic cito fuiſſ. nt᷑:que i empoꝛib Beo qui ihrinet. ego repel ſee. uiij
Badftliatat r Ethiconn ſi queq; virt ent velet in loco te us po⸗ cipalit uia pꝛedictũ ernũ ellaz te:ne ſa ij.
ſelatatgz gniamt icut li⸗ utes ĩ e. Dic ſciẽ erreſtri er inſi ctũ eſt S ne ſacer
H ut litere ſcri lcoede ſeripre eligeſie nerh. mo quomõ endũ q ſcientiã
f.cthocyicetordi miran cripte in ex criptet ſic venoti n mõ ali ſtudendũ a ſal
D Hoc Nldeturdi ans 9 n⸗ exc. tran tio: on alias tudendũ. Ui ute .
nln gnn ld Sriv. trt Bikuncnan aiitgce ſunt geo:r ”MÿM Arti. vj.
bawarn Eninſpad .v. Seniſtamien .xj. iurttarnz hient Hen ſen. Sſenr õ
een uibus pꝛechenb abemu cientiã ſtudiv 3 ſapienti⸗ beam pturã vbi quomõ cte: vt phi ſe
miruncn bunzn nea n enenplut udioſe acqun . s eenhagehgh ingenoral rnnrele
otionlan. mpatoꝛi in phi cquirench as reſpi⸗ õä ali iöam
mrtilaiic Kele- mg unparoribus geelleirendenn De lo reivicere v blenre loauifntinrai ſa⸗
S ſſy er regi quis. Secũ ꝛimo oꝛuz qni ebemus. Pꝛin ſ quomõ elliger
bleloccaſi⸗ unt eſcin⸗ nos de pᷣmiſſis terci egibus. E ecũdo i qui vſiderã 8. Pꝛim mömamekrſn,
Mocciſioni;: la iint 1 beremus i rcio ſequet᷑ co xquib mn an apponẽd derãt a mo nos ndi ſcienti xi⸗
g pident niſiſwt aboꝛioſi. s in ſancti concluſi us tanqᷓ; ua a. aliquã ppetitũ c cet exe enti xiij
eſeel⸗ onuser⸗ e i. Exem anctis vtilib uſio: ꝙ vi ex appetitus p ãdo nꝗ omedendi emplũ il⸗ ij.
ggaͦts io ſant lleaddi⸗ lon hocqoſ. plü in anti⸗ ibus eſſe dilin idelicet mrtokay in q; tales icibaria ei⸗
rnnc dl⸗ oſophũ cribi ntiquis phᷣi⸗ e dili ꝛem habeã ant vt acetoſa a eis
jaligvo idenconeſi ophũu ſ. t Ualerius li phis igentes et tera abeãt ſe appeti et ꝓuocati
glitotoz ꝓi enem . erius li.viij Pꝛim pponenda.ſi. apoꝛez tuʒz ꝓu ocati⸗
üllius viſtations wiſionn n ſupꝛer quotidie ij Viij. S o patet admod da. ſicp̃l ad com ocent: v
llionis. requ mo die e ita feru alomonẽ phi b uz etia pᷣlibare debẽ edendũ conſ el vt
glem ſtataguaſi mininem E adam of. quibuſdã an nenter addi Ephi abeanti denet te emus phi⸗ conſequẽ
qlem nterr. erentib amicis aſſi iſcent vt meli n pot toꝛes pᷣguſte phiaz. E e-
urtailumetnon ab illoſt⸗ remp. ſit ogatus us ca is aſſiſtenti em melioꝛ u. Bic guſtant ſe t quẽ
ſehaberetd⸗ e tus curh put cepᷣffi tibus: mus i em ſapo nos phi alſa: vt ſapoꝛ?
ſſuebaberet in conpe Ee quo diſt oc face Pſſum ſati⸗ e ns in th poꝛeʒ ? clari am 7 alias ſci⸗ apoꝛ
annia; ſumian dinigee t nis: ꝙ e wei. li. j epero moꝛi ʒ iſtud quicqᷣd centiſcienti⸗ icna intellect tias:
ſheſi . tauit veſideri⸗ animã eſſen diſcipulo iam pꝛece nit per ex : Pꝛouerb. ter ado
cptotan ginnte ſ(altiͤß illis vin rgo duob quenglt ille lem: ſeipm 7 J 8:7 cum illi⸗ iauerũt egi ꝛeoꝛũ. qui ecI
Ruid, oN endi bus verificat᷑ i Arränoetalirnes⸗ ta nos is ſpolij egiptios vt di a ſiẽ ipſi
rao unhburirihaſf,, . harein boc 4 Phllaiephaciiinae val brralweer⸗ Ere mun wanann Aneu denk viretoy 1
nmn g lligtiſßslnii intiqui in ribit Jſidor nis fuit. S. Ygem lra illuc s ſpoliarel ugul. æ ww m exierun
nteqnaſi al nquit or?. ecũdo idẽ cquerere: ibꝛos ppi ctri unt.
ſ nnt gt it uigͤ/ ij calcabãt ꝓpter am ij. Ethym o idẽ tam vitam i᷑ re:7 cum illu hiloſo na chꝛiſti
lmmmpt oftile ſic, i/ ae Nhondrra all e Erynolcrifj. Bienachl in üſis ounnca, atim box: enper
aanrſunnt nie teinblatbi ebnehar Aaret Viaſtabtohttr. rurer re i 13
Uorüyi Gplun rius vacarẽ erta S: alij ac Dil. legi ani dep tum ogia
günngnte, igenar e e ÿMD
lebomreconnt⸗ Hrieo go ho nte caucaſo v s ob modicã yptiaca ↄſe 1 ſ. auro et ar ijs iſrabel r: dicens. Leg xxvij.
engn dar lt acm ꝛtoꝛ vos o chꝛiſti ri expoſi icandi curã entie: ſiue oꝛaliter i᷑ pohiarent
agis babũ ꝛiſtiani itus mem curã ueniremus:i. argentu r inſtruẽ t egypti
kuinſtuunenn cerxemplũi abũet in ſci vt charitas v. oꝛat. E nus: in vſi m eloquẽti s vt ſiu ⸗
nscnſtodi xf. f Berana in ſcienti⸗ neas veſtranzags Ad ide haſainnfeng erſe eaurn
ngaſlunnunnen vj. Se regibus tia:ad Phil . ra magi turb 3 allega tifere eru apud poet uz
n cundo id patet in bil. j. Se gis at. 5. g nt cretũ ditioni‚ as in⸗
ſenet hunſnin AApabuerut em patet ix parte pꝛed ecundũ ra mi un ergo⸗di venae verrain⸗
tſ . e in h pꝛer icta. RÆ. an quidaml 3 :Dicent a Bede di mꝰ?.
kemimatttallnd Rrsnte ör menatctnia squrgencrotiszunn, to g dena n e g es. Secul edil. xxxrvij
1 Di⸗ .In gentil iã:taʒ ij ene toti⸗ . 0 7 oꝛnatu ver ad volu ulares i rxvij.
ſradſentnnihn anus d hi ilibus ngentilibus qᷓ mun⸗ tionem gerboꝛũ del ptatem nquit lit
tecſ⸗ tam . . 18 qui . pPatet per h us ᷓ in . ſt addiſcũ ectati 3 poetarũ fi e
Nung tn jnut en in lib icognitionẽ oc qð dici chꝛi entur ſcũt vt err .quidam ? igmen
uhncn ter era libu itionẽn dicit cl ſcri .2 Vrilia erroꝛes gentili vo ad 12
nitnmnble l b e 3 rque Ne s ſtudijs dili netnnr ipture cõ que in eis i ntiliuz l erudi
nonmgo u ln lun guit agiſtru. In ecã trayan ntes fuerũt et eragadaſſeun t. tales l erint:ad ete⸗
nilnntih iicne i in theologia chꝛiſtianis us pluthar pꝛo⸗ .. i: id eſt adh icnox:i. iliter ſ⸗ acre
7 zei⸗ lbnenah o alcuinũ:i voctoꝛẽ h ptz in ka chu ba cientia uc ſactam id eſt ſciẽti eculares li
yſpanuũ. V atica dyal lbinuz co gno rij. ¶ Etu nquit no turã ignoꝛa laris: no
.Vnde tũc ectica 7 omẽ⸗ ſenſus li mad ſe cti indicat ſci nti:indicã
reſpubli aſtrolo ig9 du iteralis in cundaʒ 4 t ſcientiã: cat
tunc ve a. Aliqnñ ſenſt Werbrgeg. Metnohlee Miij.
rificat᷑ pꝛo i us lirerali⸗ Regnaun
pꝛo ill alis eſt uit d
olntellectuah paraboli 3
ctu qui ſub icus.
parabola

xvj.

Bcientia

ↄpᷣhendit᷑:ſiẽ illud Judiẽ. ix. Juerũt ligna ad ſiluꝗ
vt mũgerent eis rege. Senſus lr̃alis verꝰ eſt ꝓ his 4
male eis regẽ fecert. SGẽſus moꝛal ſiue tropologicꝰ?
qn lr̃a expoit ad inſtruẽdũ nos ĩ moꝛib.Git ſi expo
nimꝰper dð aĩam: ꝑ indeã eccleſiã. Senſus allegoꝛi
ens eſt: qñ aliquid veteris teſtamẽti exponit᷑ xe his
q accidũt in nouo teſtamẽto:ſiue xæ xpo:ſiue de mẽ⸗
bꝛis ſuis. Senſus ana gogiceſt: qñ aliqd veteris vel
nouiteſtamenti exponit᷑ ve vita eterna: illa celeſti
patria ſeu ciuitate hierim q ſurſum eſt. Vñ HBerñ.
Titera geſta wcet quio credas allegoꝛia. Moꝛalis
qd agas:quo tendas anagogia. Sic multiplex erit
ſcientia:anieł xij. .
¶Kontra illos vo quialiter phᷣoꝝ vel lr̃aꝑ ſecula/
rium reſpiciũt libꝛos:qꝙ; in pꝛima hbuiꝰarticuli parte
oſtẽſuʒ eſt:mulre in diuerſis ſcripturarũ locis fiunt
inuectiões. ¶ Pꝛimo nãq; tales repᷣhendunt᷑ per il⸗
lud I ſa.j. Argentũ tuũ verſuʒ eſt in ſconam. vinuʒ
tuũ mixtũ eſt gana⸗ Et eſt ſenſus ſᷣm Hiero.ALex qei
vel eloquia vi ſincera ⁊ pura ſunt argẽtũ: Juxta il⸗
lud ps.xj.Eloquia dñi argentũ igne examĩatũ. Vi
olata vo mixta ⁊ ad malũ intellectũ applicata:ver
tunt᷑ in ſcoꝛiam:que hebꝛaice ſjm Hiero. ↄicit ſyſim
quod eſt rubigo:que optime ſignificat phicaʒ vani⸗
tatem.qꝛ ſicut ru bigo metallũ cõſumitita iaʒ phia
q̃ſi totã theologiaʒ cõſumpſitqꝛ que ſunt queſtiõcs
vel diſputatões vel vetermmatiões theologoꝝ:niſi
vane opiniones: inutiles phᷣoꝑ ⁊ cõmentatoꝝ ſub⸗
tilitates.ita ꝙ nõ iam RanE/ ptij: vt ditent he
bꝛei.qꝛ nõ phia ad theologiã trahit᷑:ſed potius ecõ⸗
uerſo theologia ad ph̊iam trahitur. Et ſicin rei ve⸗
ritate theologia qᷓ mandata ei ad moꝛes xæclarare
⁊ trahere veberet euacuatr᷑ vos autem irritũ feciſtis
mandatum i ꝓpter tradities veſtras: ath. xv.
Sequit᷑ Vinũ tuũ mixtuʒ eſt aqua. Intantũ nãq;
in nonullis ſcholis theologie vinuʒ ſacre ſcripture
mixtũ eſt aqua vanitatis ⁊ lenitatis g vix retinet ſa
poꝛẽ vel coloꝛeʒ:ſed mutatꝰ eſt coloꝛ optimꝰ: Treñ.
uiij. ¶ Hos ſecũdo repꝛehendit Petrus rauẽnas in
quodam ſermõe:dicens. Odibilius nihil eſt ſubtili
tate:vbi eſt ſola ſubtilitas¶ Quid eniʒz ꝓdeſt in illis
pendere dies ſuos:quinec wmi:necmilitie:necin
oꝛzo:nec in clauſtro:necĩ curia:nec in ecchia:necali⸗
cubi ꝓſunt:niſi dũtaxat in ſcholis. Ad ideʒ Seneẽc.
ad lucilluʒ Quid eſt inquit acutiꝰ ariſta:in quo eſt
vtilis. Tale eſt inquit ingeniũ ſola ſubtilitate laſci
uiens ꝙ nulla in ſe reſidet grauitate. Et qꝛ nulla ĩſe
reſidet grauitate: ad modũ fum in altuʒ erigit᷑:iu⸗
xta illud Yob. xj. Vir vanus erigitur in ſuperbiam
¶ Terciõ hos wocet ⁊ contrarium facientes rep̃hen
dit veꝰ Eccli.iij. dicens.Altioꝛa te ne qſieris:⁊ foꝛti
oꝛa te ne ſcrutatus fueris:ſed q̃ tibi pᷣcepit leus co⸗
ita ſemp.⁊ in pluribus operibo eius ne fueris curio
us. Mõ em̃ eſt tibi neceſſariũ ea que abſcõdita ſunt
videre oculis tuis. In ſupnacuis rebus noli ſcruta
ri. Et quaſi cauſaʒ reddens:dicit infra.c.xviij. Mõ
eſt inuenire magnalia vei cum conſũman erit homo
tũc incipiet.⁊ cũ quieuerit opabit᷑ Et ſic poſtq; cres
tus eſt a veo iuſtus et rectus.Et ſiẽ dicit Ecch. xvij.
ECreauit ilhis ſcientiã ſpiritus. Ypſe infinitis ſemi
ſcuit queſtiõibnus:Eccłs. vij. Tales pꝛimo afſimilã
tur monih in dnob. Pꝛimo qꝛ ſicnt vemones in
celo voluerũt conabãtur opinionẽ ſuam pꝛepone
re opimioni œi ? ſanctoꝑ angeloꝝ. Sic iſti. de quib
ſingulis Job.xlij. Inſipiẽter locuti ſunt ẽc. Cõtra
quos Auguſ. v wctrina xpᷣiana.li.iiij. Laus inge⸗
nij boninõ eſt verba:ſed veritatẽ querere. nõ vt di⸗
ctum ſuũ dicto alterius pponar᷑: ſed vt erroꝛ vinca⸗
tur. Gecũdo quia vemones ideʒ ſonant q ſcientes
Vnge ſicut aliqui cõueniũt cum cis in nomiĩe:ita ⸗

B (liiij.
in ꝓpꝛietate ⁊ conditõe.demonũ nanq; conditio eſt
homines verxare:⁊ vincula vexatoꝛũ frangere:7 non
obediẽtes eis:perſequi. Sic collegati qui ſcẽitie nõ
intendũt pꝛopter finem vebitum: cum in ſuꝑficie ſci
entie nomen habuerint:vexant tam wmũ ꝙᷓ ſocios
ſuos in omniba non obtemperãtes:et vincula diſſi⸗
pant regulariuʒ obſeruationũ.Hi cum vꝛia literas
poꝛtant moꝛtis ꝓpꝛie. ¶ Gecũdo aſſimilãtur ranis
Vnde Oꝛqgenes diſ. xxxvij. legimus. 5. pinc etiam.
Eynifes inquit⁊ ranas quiba egyptij ſunt percuſſi:
vanam dia lecticoꝝ garrulitatẽ:7 ſophiſtica argu/
menta intelligit. Item Hieronymꝰ ſuper Jſa. ⁊ a
ber diſ. xxxvij.diſ. vᷣino. dicit ꝙ; tales vanitates ten⸗
dicula quedam ſunt ⁊ fantaſmata ⁊ vmbꝛe:que cito
reſoluũtur. ꝓpter que epiſcopi ſpecialiter ⁊ alij cleri⸗
ci gentilium libꝛos:et maxime que ad luxuriaʒ pꝛo/
uocãt legere pꝛohibẽtur. oiſ. xxvij.per totuʒ. Et diſ.
lxxxvj cum multa. Vide plures inuectões cõtra ta
les.P.ij xxxj.et.AM.xxiiij.xij.⁊. M.v.l. Quemlibet
autem veſtrũ hoꝛtatur apoſtolꝰ nomiĩe diſcipuli ſui
dicens.j.Chimorh.vj. O thimothee vepoſitum cu
ſtodi: xuitans ꝗphanas vocum nouitates:a opini⸗
ones falſi nominis ſcientie.quã quidaʒ pmittentes
circa fidem exciderũt.¶ Tercio aſſimilatur pueris.
Vnde Chꝛiſoſ.in ꝓlogo ſuper Math̊. Adoleſcenti
in ludo literaꝝ poſito:non tam placent ſolida ꝙᷓ pi⸗
cta:potius pulchꝛa qꝙᷓ; vtilia ſectat᷑ ꝛc. Vnde MWerñ.
Multi ſtudent plus alta qᷓ apta pꝛoferꝛe:erubeſcũt
plana et humilia:ne hoc ſolum ſcire videantur. Re
quibus dici Oſee. vj. IJpſi ſicut adã trãſgreſſi ſunt
pactum. Quos repꝛehedit Seneca:dicẽs. AMagne
mentie eſt ſupuacua querere in tanta temꝑis ege
ſtate. quid inquit tetoꝛques:quid te maceras in i⸗
la queſtione:quã vtilius eſt ↄtẽnere ꝙᷓ ſoluere.
Quoꝑ pꝛimo oſtenditur periculũ. Secundo cau
ſa periculi.Tercio falſa excuſatio. Pꝛimuʒ patʒ pꝛi
mo ex verbis DHugonis:v vanitate mundi. Illi in⸗
quit qui circa rerũ curſus ſtudent ⁊ creatoꝛis ſuiob-
iuiſcũtur ſunt ſimiles auibus v nocte. que dum in
noctis tenebꝛis ignem intuẽtur:ab inſidiãtibus ca
piunt᷑ ad moduʒ papiliõis:que tantũ volat circa lu
men nocteqꝙ; comburitur. Et ad modum viatoꝝ
qui tm̃ intendut his que circa viam ſunt ꝗꝙa termi⸗
no excludũtur: Pꝛouer. xxv. Sic qui pꝑſcrutatoꝛ eſt
maieſtatis oppꝛimetur a gloꝛia.quia ſicut ſcribitut
Job.xxxvj. Ipſe eſt æus magnus vincens ſcientiaʒ
noſtram. Gecudo oſtendit᷑ idem per exemplũ ce tri
bus wallenſibus. ð quibo fertur ꝙ cum per angliam
eos trãſire opoꝛteret.nec bene poſſent niſi anglicuʒ
ſcirent. cõuenerũt ꝙ quilibet vnum verbuʒ õ angli⸗
co addiſceret:vt ſaltem de cõmunibus et neceſſarijs
loqui poſſent. quoꝝ vnus vebuit reſpõdere ad ĩter⸗
rogantẽ quieſſent:dicendo tres wallenſes.Alius ſi
gno facto ad cibuʒ ⁊ potum:inſinuãdo ꝙ illa emere
vellet: venditoꝛibus vbuit dicere ꝓpter denariuz in
burſa. Tercius emptoꝛi affociatus venditoꝛi:dicen
ti q tm habere vellet: vt cito ⁊ ſine verboꝛuʒ altera⸗
tione ſe eypedirent:ne verboꝝ copia eis veficeret:di
cere vbuit:iuſtuʒ eſt. Illis ergo iter per angliã fa⸗
cientibus:cõtigit eos per locuʒ tranſire:vbi quidaʒ
ab alijs latronibo occiſus ncrat guibeue Porer ſuſpi
tionem captis ⁊ coꝛam iudice adductis:iudici que⸗
rentiquis illũ occidit:de cõmuni trium aſſenſu:pꝛi-
mus quicqᷣd ſciuit ð anglico expẽdit:dicẽs nos tres
wallenſes. Judici vo querenti quare:ſecundus an
glicum ſuũ expendit dicens:ꝓpter vnariũ in burſa.
Judici vo dicenti: ergo eritis ſuſpenſi:terciꝰqð di/
dicerat expendit dicens:iuſtuʒ eſt. Ouo facto patu
it:quoniã ſtultus factus eſt omnis pomoa ſcientia
ſua:Hierem̃.lj. Sic de illis qui diſeunt ſcientias va⸗

Arꝰ. Vrij.
xviij.

Exemp.

1.
ofetur ſe eſſedamnatuͦ n
nieſineſel iina gnotindre
nundn Etle

edehi Vi )ſdob li ii cſün
nnd Ni linimaſrn
gun cötentiolopſtudium non pꝛo H
ngcgtulundslenunn Agngl
da paſspi articllii eſt genan
hon tñ pſipeccant ſed etizzaliosſc
carefacentes non ſolnz pantencht,
omalio qvlros eccleſiaſticos:ſicin
tendetes nuidos , upbos inclcat,
lrniali uele enpall pen
gemi Ero j. Ol mnitinter dnom
Mcufar mortus fverttent ia gaia.
Oienes alt. Aullerinternrätes me
frmuoꝛin fideſcandalizat er gueſtioib
ſterqdapkus aſide homicidtd ſpüali
dit dicis Denbit infirmoin tnaſcenn
rintb.i.Ctroptermala icnſe
Gregord mquada omeb tales vitat
gliostalts diſputaties vitare wen
ſicemaloalinno intdllegni cedereij
nire geſiant diak .Thiñ . Oneſt
ſfiri eiifcit Etawoft ciun
abiuz volentigeſſe egis eroesen
grümnecz eidafimͤt eſn
1 nrduudam 4
Et Tach nij c
ntudnmine)⸗
bns eſed.
maſls, en uaige ſicut
Cntramanichede ſ
rnrn einomneso
itnorgnewteidct dnen et

nt Zinpni Radetnon inn⸗

i.
lte den.
Tvineln

finen Nu olgnale eyon

mnann a ünenz
nt: ninſnne leh
dno W

loaltacapte ſmeen, i
nehorſolun —
Ni Poſtſiataginiſgeſiſint
pr⸗ inlt Genenn dieis Aagne
cuaguctere ntuntatemdis ge
tetonues guidte macaas inii⸗
Nrlliuseſtotenerezſolner.

ſenciturpenai. Beencon Zeſi
ofalſaerwuſanid Peummg potzi pfi

onis: anlitotemyndt Yliin⸗
curſus ſtugent,eutvns ſob⸗
lſs auibhus vnocte qnedumin
m intuinur ab ſigiinboc
piloͦg uetanni robtaualr
bunitur. Etao mogun rito
qye arca nlam ſunt a tennn⸗
r w. Gieqnipſantatoreſt
ura gona guiaſicntſbitu
dus magnus vinccnoſcteltiß

ſtenaitiden ererenglü ni n

rüpfenurg ounperangun
Aurhaneeſnr nſſcngin
uiibet mlun ne di, nll⸗
— nis

xix.

Exemp.

II.

Benectus

nas:vel ꝓpter lucrum vel laudeʒ humanã vel ſcien-⸗
tias ꝓhibitas.ſicut alchemiã:vel ſoꝛtilegiũ cũ ſpeci
ebus ſuis:vel aliquid tale.quo cito non tm̃ moꝛtem
ꝓꝛiam:ꝙᷓ etiam moꝛtẽ ſpiritualẽ ꝓcurãt alienaʒ in
diſcipulis ⁊ ſequacibo ſuis.xv quibꝰ Luce.xj. Vle vo⸗
bis legiſperitis:qͥa tuliſtis clauẽ ſcientie ipſi nõ in⸗
troiſtis:et eos qui introibãt pꝛohibuiſtis. Luliſtis
inquit clauẽ:dœ = Auguſ.⁊ wctrina chꝛiſtiana:
li.iiij. Quid ꝓdeſt clauẽ habere aureaʒ.i. intellectũ
bonũ vel ſcientiã magnam:ſi ianuaʒ non aꝑgiat.aut
quid obeſt habere ligneã que aperit? Quia ſᷣm eũ⸗
em confeſſionũ.li.vij.Aliud eſt v ſilueſtri cacumi
ne patriã pacis videre:ſed iter ad eam non inuenire
fruſtraq; conari ꝑ inuia intrare:ant viam illuc du⸗
centem tenere. Dicqui alta cõtemplant᷑ ſed nõ ope⸗
rantur: qui operãtur ſine alta ſcientia. vequibus
dic. Surgũt indocti ⁊ celũ rapiũt:nos cum lciẽtijs
noſtris in infernũ dimergimur. Sicut patet de illo:
quo fertur ꝙ pariſius poſt moꝛtẽ ſuam apparuit
ſocio ſuo:aſſerens ſe eſſe damnatũ ꝗpter vanam glo
riam væ veſtibus ⁊ ſciẽtia.quo timoꝛe ſocius percuſ
ſus religionẽ intrans:ait.Ad logicaʒ pgo quenõ ti
met moꝛtis ergo.¶ Pꝛedicti vo periculi certiſſimũ
exemplũ habet᷑ e ſancto ieronymo. væ quo dicit
cretũ diſ.xxxvij.legimus:ſumptuʒ ex verbis Ra⸗
bani v eccliaſticis pᷣſſunis.Legimus inquit v bea⸗
to Mieronymo:qui cũ libꝛos legeret Ciceronis ab
angelo coꝛreptus eſt:eo ꝙ vir chꝛiſtianus paganoꝝ
figmentis intẽderet. Stultas ergo⁊ ſine diſciplina
queſtiones deuita: ſciens quod generant lites.ij. ad
Timoth.ij. Vñ Iſydoꝛꝰ li.iij.de ſũmo bono. Si⸗
cut inſtruere ſolet collatio:ita veſtruit cõtentio ⁊c.
quia cõtentioſoꝝ ſtudium non pꝛo veritate:ſed pꝛo
appetitu laudis certatur. ¶ In quibus patet ſecũ⸗
da pars hurꝰ articuli:id eſt periculi pene cauſa.qꝛ
non tm ipſi peccant:ſed etiaʒ alios ſcandaliʒãt pec⸗
care facientes.non ſoluʒ partem cõtrariam:ſed eti⸗
am alios qͥ viros eccleſiaſticos:ſic in diſputatõibus
Rrendetec inuidos ⁊ ſuꝑbos iudicãt. AQuale g ſit il⸗
oꝝ ꝑiculũ ⁊ qualis penaꝝ cauſa perpẽdere pñt ex le
ge vel: Exo. xxj. Si inqͥt inter dnos rixantes mulier
ꝓcuſſa ⁊ moꝛtua fu erit:erit aĩa ꝓ aia.Nð exponens
Mꝛigenes:ait.ALulier inter rixãtes moꝛitur:qñ in⸗
firmioꝛ in fide ſcandaliʒat᷑ ex queſtiõibo legis. Dꝛo/
pter qð apłus R ve homicidio ſpũali tales rephen
dit: vlcẽs. Peribit infirmꝰin tua ſciẽtia frater.j.Co
rinth̊.viij. ¶ Pꝛopter qᷓ mala? ꝑicula vitãda beatꝰ
HGregoꝛiꝰ in quadã omel.tales vitat ⁊ ſuo exemplo
alios tales diſputatiões vitare wcet:dicẽs. Salua
fide malo alieno intellectui cedere ꝙ; ↄtentõibo væſer
nire.qꝛ ſicut dicit.j. Ehiß. AQueſtiões magis pꝛe⸗
ſtãt ꝙᷓ edificãt.Et cito poſt. Cõuerſi ſunt in vanilo
quiuz volentes eſſe legis wctoꝛes: nõ intelligẽtes qꝗᷓ
loquũtur:neq; cæ qͥb affirmãt.qꝛ ſubtilia ⁊ inaudi⸗
ta o ui nitũtur. quoꝝ damnatio certa ptʒ Jſa xix.
Confundent᷑ inquit plectentes ⁊ texentes ſubtilia.
Et Each.x. Confundent᷑ omnia ꝓfunda fluminis
Et Zach.xiij. Cõfundent᷑ ꝓ bete vnuſquiſq; ex vi⸗
ſione ſua.Exemplũ ↄtra eos. A. xxv.xx. ¶Erxqnibo
oĩbus patet ꝙ gloꝛia taliuzʒ eſt ſicut poꝛtanriuʒ lite⸗
ras vꝛle.G.ij.xij. Pꝛopter que mala vitãda elugꝰ.

contra manicheos.li.v.omnes hoꝛtat᷑: dicens. Cõ⸗

peſcat quemlibet humana remeritas:et io quod nõ
eſt non querat:ne id qð eſtnon inueniat a quo que/
rit: YJob.xxxvij. Nunquid noſti ſemitas nubiũ ma⸗
gnas ⁊ perfectas ſcientias? Sed dicunt ꝙᷓtuʒ ad ter
ciaʒ partẽ huinꝰarticuli:q; totũ faciũt vt veritatẽ ᷣ
ceãt ⁊ fidẽ fendãt. Sʒ ita vfendũt ipᷣi fidẽ ſic cat
tus caſeũ.vñ ʒelũ vi hñt:hᷣ nõ ſ̃m ſcientiã:ad Ro.x.
Tu ſcis dñe qͥ habes ſanctã ſciẽtiã.ij. Aachab.vj.

B pj.
Enectutis pꝛio oſten

tur vtilitas qᷓtum ad aĩam:et miſeria
Etum ad coꝛpus. Gecundo bonoꝛũ ſenuʒ
oſtendit? ꝓpꝛietas ⁊ cõditio atq; reuerentia.Tercio
maloꝝ ſenũ oſtenditur ꝑuerſitas. Quarto piculũ.
¶ Etum ad pꝛimũvtilitas anime exſ. enectute ꝓue
niens eſt ꝙ mitos moꝛtis pᷣmittit nuncios:vt moꝛs
aĩam inueniet pꝛeparataʒ:ſicut oſtenſum eſt. Ald. xj.
iiij. Illa ergo ſigna ſentientes ſe pᷣparent:ſcientes
omne qo antiquat᷑ ſeneſcit ꝓpe interitũ eſt: hebꝛe.
viij. Coꝛꝑis vo miſeria ⁊ infelicitas ex ſenectute p⸗
ueniens. Pꝛimo ptʒ ex verbis Benece epla. xxxj. di⸗
centis ꝙ; eſt e ſenili coꝛpe:ſicut de putrido edificio.
quia ſicut in edificio lapis a lapide et lignuʒ a ligno
dilabitur. dum vna pars repatur alia vſperatur.
ita in ſenibus omnis iũctura dilabitur: et dum vna
pars excipit᷑ alia diſcindit. Circũſpiciendñ ergo eſt
quom exeas:quia nihil habet qð ſperet queʒ ſene⸗
ctus ducit ad moꝛtem. huic em intercedinon poteſt.
alia eniz genera moꝛtis ſpe mixta ſunr.non ſic ſe⸗
nectute. Et ponit exempluʒ quõ in ſenibus melioꝛa
pᷣteruolant ? vterioꝛa ſuccedunt:idem Geneca:di⸗
cens. Quẽadmodum inquit amphoꝛa qð effluit
ſinceriſſimũ eſt⁊ grauiſſimuʒ:⁊ turbidum remaner.
Dic in etate noſtra qð optimũ eſt in pꝛimo eſt. iq;
exhaurire patimurin alis:vt nobis fecẽ reſeruemꝰ
Sicut patet ve quolibet. ve quoverificat᷑ illud iij.
Reg. xiiij. Caligauerũt oculi eius pꝛe ſenectute Et
illuo.iu. Reg. xv. Temꝑe ſenectutis woluit pedes.
¶ Qualis vVo taliũ bonoꝛuʒ ſenum ꝓpꝛia ſit condi⸗
tio. Pꝛimo patet ꝑ exemplũ animaliuũ pꝛedaliũ:ſiẽ
canum ⁊ falconũ. In qnibus videmus ꝙ quãto pl⸗
ad pꝛedã appꝛopinquãt:tanto plus pꝛedã caꝑe ni⸗
tunt᷑ ſuo modo ad hocferuẽtius agũt. Ita ſenes
infirmi ⁊ vebiles plus per conditõem coꝛpalis ebi
litatis ad pꝛedã optimã vite eterne appꝛopinquan
tes fernẽtius illam diligunt: intentiꝰ illam veſide
rijs ⁊ bonis oꝑibus appꝛebendere nitũtur. qꝛ in bo
nis ſenibus coꝛpibus oꝛſum vergẽtibusvigoꝛ ve⸗
uotionis in ſublimiora aſcẽdit:xæ quibus in ps.xcj.
Adhuc multiplicabunt᷑ in ſenecta. Sicut ptʒz in de⸗
cretali pape Alexãdri tercij.li.j.ti.ix xe renũcia. c. j.
Caſus eſt ve quodã ep ſenepetente ceſſioneʒ ⁊epi⸗
ſcopatꝰ renũciationẽ. papa vo ei licẽtiã nõ œdit ce
cxndi:dicens. Quia in te vigoꝛ wuotõtis ⁊ fidei eti⸗
am coꝛpoꝛe ſeneſcẽte non veficit:ſed vergẽte croꝛſuʒ
ↄditõe coꝛpoꝛea feruoꝛ ſpũs in ſublimioꝛa ↄſcend it
monemꝰ te:vt ſuꝑ hoc dieb iſtis nulla te facias im⸗
poꝛtunitate moleſtũ. qꝛ indecẽs oino pꝛobat᷑ pꝛius
ſoluere militie cinguluʒ:ꝙ cedat victoꝛi aduerſitas
pꝛelioꝛũ.Et ratõnabiliter videtur ꝙ in ſenectute de
uotius agat:vt q̃ntuʒ ſenectus a iuuemili vigoꝛe di⸗
ſtrahit:hoc maioꝛ mentis veuotio ſuppleat.⁊ ꝙ ille
qui in vno grauatur:in alio ſubleuet᷑⁊ qui per vebi
litatem maceratur in coꝛpoꝛe:per fructuʒ boni ope
ris reficiatur in mente.Aliter eniʒ non tm̃ cõtra pꝛe
dictoꝛum ⁊ alioꝛũ animaliuʒ: ſed etiam contra om⸗/
mium rerũ naturalem faciunt cõditionem:quarum
motus m phm in fine intendit᷑ Cales repꝛehẽdit
beatus Gregoꝛius cuidaʒ ſeni remiſſius agenti diſ.
lxxxvj. tanta:ſcribens. Hoꝛtamur aliquãdo reſipi/
ſcere miſer ſenex: atq; a tanta leuitate moꝛum er ope
rum peruerſitate cõpeſce te.et quãto moꝛti vicinio:
efficeris: tãto ſollicitioꝛ atq; timidioꝛ eſſe veberes.
qꝛ ſᷣm Cypꝛianũ ð.xij.abuſiuis. Quid ſtolidiꝰ fieri
poteſt ſi mẽs ad ꝑfectõeʒ feſtinare non cõtendat:qñ
totius coꝛpoꝛis habitu: ſenectute confectus hbomo
ad interitũ ꝓperat:duʒ oculi caligãt:aures grauiter
audiunt:capilli fluũt:facies in palloꝛem mutatur.

Arti.j.

Ati ij.
I 0

lij.

Benſus ſan
B yp.. tnumbin

Tntes lapſi numero minuũtur:fla .
. :flatus non ſuauit.
olet:cutis areſcit:pectus ſuffo . auiter. cam:⁊ apparet ex textu bibli . iens. be 4
ram uʒ coꝛpis cito pnunciant. cendit ⁊ bellum vicit. Poſtmoduʒ vo ſi RZ et nneſſhen⸗ endi
querẽda:vt moꝛiatur in ſe hoc ꝙ in neceſſitate ſu ſpbicl , inten
te bona:Choh enectu⸗ iſrabel baaſa: plus i contta kegem nſnle ni eni ielilus
Pob. xiiij. Tales vo ſenes vel qui ab ini- el baaſa: plus in rege ſyrieꝙᷓ; æo afi zPporet igin aniſide⸗
niobent vnrerur⸗ aͤboꝛ uerur veilter rkillnſt⸗ Koganotni neruntn oono ieber Fo⸗ AAurlicic tan, gin
1 e in exterioꝛibo non poſſint:ſu Pter que in ſenectute wluit pedes.iij ntz le / tper
tandiz honoꝛãdi ſu poſſint:ſuppoꝛ⸗ Mectñ in infirmi it pedes. iij. Re xv. num . cha oſfenclth nter cun
: nt.quia ſicut dicit᷑ in colł pa.ij n in infirmitate ſua queſiuit dñm:h magis i niͦmnon atellgente
colłiij. abbatis movſi. tuitie ſeni Pa. in medicoꝛ f 1 nm:h̊ magis in Paimue ote Gice
oll.iij. ab! yſi. Riuitie ſenis non ſunt cani uz arte cõfiſus eſt. ij. Parałxv . ((Er,oblcd 1 P. -
cies capitis:ſed induſtria i canl- ſm Albertũ vbi pꝛius.in i vj. Ita multi Altate tholct. i ſeni
Fabula. ritoꝛu, ſtipenai ria iuuentutis ac laboꝛis p̃ᷣte auarici⸗ pꝛius.in inuentute veſtruũt vydola ic innir nn mneobleht V
tes pꝛimo aſſimilãtur verberãtibus c gaen⸗ rum:⁊ bella vincũt ona oak Elilig⸗ hriſiilecgabniald Pn
. anem ſenez: ũt temptationũ. ſed in extrema vi hale amlo Jec mne. Job
pꝛedam caperenon poruit. quia m fabulas fert r!. te wlent pedes. quia tũchab egtſeon⸗ nlin en inri ennhint vnl
ſpondiſſe ꝓ ſene qui cecidit f. Ebulas fertt ad camalitates melinatu. cel affectoͤes molles: nniealtie itgret ümuli
acta pꝛioꝛa vigent. E ,c es Inclingtur:quaſi effemĩati. l ſisne oget og
leo antiquatus 2 ab omnibo aĩalibus cõ t. Et onm nõ re aſi effemiati. Et tunc n oculis ne t eri aſpectu coh
mnibo aialibus cõc quirũt.qꝛ tũc œænotõesæ la j Cnl illiatüͦalb
ſpondiſſe fertur ingemiſcẽ ulcatus re tas:æ quibo in pᷣs. cxlviij srlaudes ciaſue⸗ ernebe um apellatre
ẽdo. Cum eſſet mihi vi quibo in pᷣs. cxlviij. Genes cum iuni ſle nret um pel r⸗
fuit ⁊ honoꝛ. Gecũdo co nermihi vnt⸗ ent nomen dm: abijciũ es cum innioꝛib lau⸗ araochrintret. velloque⸗
2. ntra pꝛeceptũ faciunt diui “ omi: abijciũt. ⁊ fomẽta ocio b leten augiẽdo vel loc
nuʒ: quo dicitur A eui. x Honoen per. iui⸗ dimẽta querũt medicoꝝ.xæ qᷣb Karcblan. Ernnres et ooneti rotlas
Et Ecẽi.viij. Meſpernas homi ananez ſemis. ti eſtis: vt cuʒ ſpñ ceperiti aane giieg mic ſtyt ſneſtras uss epigu acch
Arti. iij. ¶ Peruerſita ſpernas hominẽ in ſenectute ſua li cuʒ ſpũ ceperitis nuc carne ↄſumami. . eſfineſtae irno facttooſtii⸗
in. tatez vo maloꝝ ſenũ atq; conditõeʒ ſcri um maximũ in hocoſtendi? giculũ ꝙ ſtipẽdio ea⸗ gliandiren iet Poſuioeim
bit Innoceñ li j. we vilit. tqꝙ; conditõeʒ ſcri rebũt eterno.ſii Piculũ ꝙ ſtipẽdio ca⸗ nldiat. Polund⸗
⸗ .li. j. ate conditõis humane:di ut eterno. ſicut ptʒ tam ex lege z iuſticia mũdii 9 Plü damd erſum me.
uij. cens. Genex facile ꝓuocatur:⁊ diffici ane: di⸗ quibo cõtinet ꝙ ſti m ex lege iuſticia mũdi in eng net gecntoradlef unn
1 7 difficile reuocat.ci in fß ſtipendiũ nõ vbet ſoluimili cum coſiſteret ⸗ crinäſa
qedit tarde diſcredit. tenarx ⁊ cupid tritis r que⸗ qð in fine ꝓmittit᷑:niſi et ſolunmilitibus: mili mtret Etad walt
dit. upids: triſtis 7 ð in fine ꝓmittit: niſi ↄpleta militia:C. li.x.ti er viamillä int uui
. :et tardus ad aud 8 q no expletis ſtipẽdijs. l. ij. Quia ſicut dici et Pꝛonerb.in. mireasv
laudat antiquos:⁊ ſperni tudienduz. alia:nihil credit᷑ fui Onig ſicut dicirlex t aean int te lliulſeen
aran 2 ſpernit modernos.vit credit᷑ fuiſſeactuʒ dũ aliq ſi & a labiapall iintate,
ſentia 7 comendat berm rnos. vituꝑpat pꝛe- dum. C. eelte⸗ u aliq ſuꝑeſt ad agẽ⸗ tia lobleg⸗ ſus tuos Et ta⸗
7⁰ pꝛeterita.ſuſpirat et anxiat᷑ C.li.vj.xvæ his quibo vt indignis.i . bꝛetueßckdantgreffvon
pet ⁊ infirmat᷑.Audi poetã. Aſ ar tor⸗ hus cõcoꝛdat ler eccllaſlca:dicenoe frha Aut ſn ſus gni dfuholt
e uIi. Aulta ſenem circũ s cocoꝛdat lex ecchiaſtica:dicens ꝙ fruſt hreulteromnnes ſenſu. l
niunt incõmoda Tales pꝛimo ſunt i Archne/ qui pꝛiꝰq; ad meta ens ꝙ ra currit 7zcblle n⸗ oꝛet.. Pe
incuri⸗ nt ingrati filij vel metas pueutat veficit:de ſt. lij Circitt queres guem Eude
incuriales. Ingrati vel quia 1filij ve incaſſuʒ.quia t: ve pe. diſt. 1ij. 5. 1 homo niſt nſtoti⸗
nec vo væderũt floꝛ uʒ. quia magis vlinqͥt qui interruptã lbetſenſum perdit homonilt
iuuentutis:nec etiam feces dare volũ orez crelinquit vel dimittit:qᷓ; quinuncᷓ ptã cauſaz wieiee tgom
. e volũt ſenectutis re tvel dimittit: ꝙᷓ qui nunq; ad ſtA.i r Er quo ſequit gon
quibus Treñ. v. Denes vefecer e nit:in auteñ.xæ litigãtibus ch ad caulaz pue ſneſt ioſ
v. . t v poꝛtis. Qui i litigaãtibus. . omnẽ. coll. viij ſtneceſtamna ergo omnido ſen
ad literam: quãdo ampli un uia oĩa lex? ſent .coll. viij. QDue ſocigeſtneceſlarigeert
mn⸗ us leuitatibus ſe d ẽtia ↄfirmat vei: Jaco.ij. Si qui Con ri; Clanditeergo ſenſuse
poſſunt in opere:ſed ent in poꝛti i are non legem impleuerit: ff. 2 j. Si quis totaʒ tej. Cop piin. ernge.
i is ⁊ oſtijs: lerit: offendat aũti : (Be
cleienres et mala que facere leheſer ſecgevl tia: factꝰ eſt oim reus. Eurgſtarrnert ae Naanch en cnt unrn e
tio⸗ Lilſunt inenftree tnn ſ en n bo⸗ H meat. Ne pijcias me in tpeſenecru Ueimnunmnantinh ne Ylin
rderũt:in ſenectute aufercdo nd ute me. HNuia ſedid Gerecng der ſe ei nas ihe ao hectncula guoridlid loc⸗
cerdotes meiet ſenes mei in webechſuun Want. S be arbor apparer:que poſtſtolto ffe r G en mafenantilvo no ana auh
Foiwr⸗ in ps.xxxiiij.Diſſipati ſunt nec annert Dis Sic repꝛoh eſt qͥ floꝛes iuuẽtutis Wori e . naoanugſtegernd adnerohr
pati ſunt intantũ ꝙ tota vita in eis q̃ſi . rum opexꝝ fructꝰ maturos ꝓf. il: no ſeq vana:imo phiblta quondleauch
eſt:nec tamẽ ↄpuncti ſũt: eis qſi conſumpta ad ſecundã Muros ꝓferre puipẽdit. ¶ htũ olnimicos ereüt: Hos queru
1 ũt:vt ad eum cõ ſecundã pteʒ huiꝰarticuli illoꝝ pi. S“ ur ud inimcos eüt: lyos quenũt.n
DRatgNvoelnſten turpibus Seoad van, eneſc luneruteineevetrlnsrinencang Vv. dalnneaere aiztun
verboꝝ leuitatibus. Pꝛopter qo drẽ btʒ ex hᷣ ꝙ tales ðᷣ diffioili coꝛrigunt᷑:ſic oñ . mlanerterüt ſenſumſuu: Dan ni.
pꝛlanno, Gin ſen bus dur arti jen⸗ qð diẽ Cy iij. xuij. P.viij. xxv. qꝛ ſiẽ dẽ gunt᷑:ſic oñſuʒ eſt.M. atale oſttüſtenci,
in illog camenon veren particule cauendeſunt:qᷓ terna fi Nage qꝛ ſic dꝛ Ecẽi.xxv.Que ĩ iuuẽtu ale enditurper exempluz
lloꝝ ca aſcht ad peccanduʒ . tetua no agregaſti quõ ĩ ſenect S u⸗ nanſitu vel aſtrointer duas tennas
licet: lingua: in quil ccanduʒ. Coꝛ vi⸗ in inuẽt 1. ectute tua ĩueĩies? Si q̊ Acalit astenas:n
ngug: duobus ſi poſt inuẽtute tua nõ ↄgregaſti virtures: feciſti in⸗ leng. Dicnt nicz neceſſariüheſt
nes webilitate vel ſenectute cöſumpſit: ealotere⸗ nãtute v rtutes. H feciſti wein⸗ ſatnaneciſaniclan
8 h e cõſumpſit:⁊ cal ãtute vnu male vite anrecedẽs: diffici V er tercuſtodirerge ilo capto reſiun
rinrit in coꝛpoꝛe: fumu malaꝝ cogirationii 1loe uti ſi ſile non ſequat᷑ cõſequẽ rdifficile 1 mix erit dagloreſinu ine
oꝛpoꝛe. nalaꝝ cogitationũ z locuti ſequatr᷑ cõſequẽs ſenectutis. Et ſic verifi. lloſecure aſtocitortſini eſtfen
onum extinguerenolnenüt 2bl. cuti tur v te illud Senut᷑ xixvuj Ble ee El ſic verifice ii otſicnü cſtſtau
Etinguereno 17 oſſa arida wo dare ſe eut. xxxviij. Siẽ dies inuẽruti. tii eſtſenſus uſtodue geſuͤt iſi
nectutis peius miniſtrãt veo q; comuniter min cn⸗ ita ⁊ ſenectꝰtu . s iuuẽtutis tue negig ue ſüraſiloc⸗
omuniter miniſtr ienect? tua.¶ tuʒ vo ad terciã ptẽ huiꝰ arti int alaz inter⸗
tur canibus.quibus amio döf V nis culi.i.ſiue i SS ciꝗ ꝑtẽ huiꝰ arti znter. Amones 1 allos
1 cõſumptis ſaltem oſſ. ue tuuetus ſit boa ſiue mala: ſi ſ. os kchepiſcenti
ꝓijciũtur. Et vtinã ſaltem ſi tis ſaltem ofla mala.illoꝝ periculũ pꝛi a: ſi ſenect?ocedar᷑ Upilcentias ſen res ncnpil
. on! ũ pꝛimo ptʒ: 9 err. πσ eſt . dcuplſ
3ormelruorhet urmun, cco miniſtrarẽt. Naʒ ptʒ ꝑ exẽplũ xe pꝛimo ptʒ:qꝛ peiꝰ errãt:Sicut guena. Illisergo captis totn
ſubſtantiam ſuam di melius eſſet fatuo quitotaʒ li iu & pegrino in extranea patria: à' pr. Opik. Illio ho uſtocirggyn o
dimipaſſet in regione lonan ius errat in ſero ꝙ; in mane:tũ atria: q piculo hitis. D cuſtochitis peinapat
vno excepto venario: ſaltẽ illũ ne longinqua tio fruſtrabit᷑ opt ruͦ ge faciliter tuchoſpi lie Lainr Teroi
tem ſuam coͤnertere iy l. tẽ illũ cuſtodire in vtilita oꝛ erit ad in ptato: tuʒ qꝛ in tenebꝛis impotenti nannis. A. vviij. Quarto⸗ B
bec ſenes Yoh ere: ꝙᷓ illũ etiam amittere. Audite nir ad inueniendũ viaʒ rectaʒ: tũ qꝛ tunc facili ibop inqnn ldn de oſte
les Yohel. j. ſaltem bona o . ab illis capitur et ſpoliat: chgeiſiter r nquit vigenns, ſin
xeuotiõis fernoꝛe:in ſ. a opera ⁊ virtutes ⁊ ſtas tenebꝛaruʒ. Sic i quoꝛum poteſtas eſt pote pertidimittürur⸗ Gfino dar
helis. . Aliter impen enectute coõgregate ſenes Jo⸗ tenebꝛaruʒz. Sic in ꝓpoſito capietur ſenex Hi ofind enn den ulnenw ralis
eng.. mpenitẽtes eſtis i. remie.vj. Secũdo quia hab rlene Hie⸗ ſtmnur Sicani
ſicut ptz per auctbertet 7in malo obſtinatti quia habent maledictionem væi lin Aliiſ iſ ſn dee mimne quet
ctoꝛitatẽ Hugoni. o l Jſa. lxv. Puer centu eledictionem vei n A.üi iiz ſint ar n Auelt
leqmus Vamtebnin Pg onis r vi Sieil . r ley Puer enum annon morietur:eteccato ſur Haine aban ulbuopn
Arꝰ iiij iudices &.. uti ſunt duo ſenes maledictionbeatt ernardt. Ral didnn⸗ abee i Vaſen kaaleftclſmibe
rv.uij. Quoꝝ quãtuʒ ſit periculũ ſi caput canum: 7 coꝛ v ni. Maledictuʒ inquit ſtolitetang Auclte: lloſcg rato
y. uentute? mali inſenceture iin ſuehoni fneinr iin⸗ lum. caluiciñ in fronte vntanen n e ulu coꝛemn dumn gnodſise mnene attdef
iuuentute ꝙᷓ in ſenectute:ſiu n fuerint tam in goſa ⁊ lin micies in mente. frons ru⸗ ditionthahedet Ate cuſtoclit
tute: ſiuequouis modo: i gua nugoſa. labiũ pendẽ . nehabetſuſdegg ddll
men ꝙ ſenectus fuerit mala: s modd: ita ta⸗ oculꝰ calligas veri ndẽés 7 vns ötrahẽs um veloff d Perti neceigli
en e' ener mala: ptʒ. lligas veritas claudicãs. vita œæbilis 7 vii veloffci ſedane deialiqd⸗
erüt in iunuẽtute? malii ſen di NPꝛimo in his qᷣ fu- tus flebilis. di a8. vita væbilis 7 vir tnoſenſg d ſedpotins gs⸗
AAe ute pe lebilis. dies vberes: act l. enſn ant inng eincar
rege iuda.iij.Reg.xv.x quo dicit rnpla ſtulti. De quibo Sap. iij. Sint Peore⸗ Rnieneg⸗ Th vöii⸗ tmo verdo mmcn
ma ſenectus illius 1. e erit nouiſſi⸗ naniontb gniſhe glaſ
inſus dfn Untad malij e
Aaendita
n er ne

nnat di JNacd i Diigtotn
afndraitn mnlüzſanc
ens. Qllgſtat igent nectcnß
lat. Neijcss ne itpeſcneenn
nlnu rlui unuß
Behe ola cy Julignio epeo⸗
eſanfleninde
Nes iuétutis mient :tibono⸗
turvo ofene pulpott. (tü
rtianſiilox gieulum qmali
incepert othnatinſenectute:
alicorrigunk,ſofſuzeſt .
ſedi Ecii g Qeiiumet/
Wiſenectute aincied: Dis
Tegaſtivinunts hftiſt win⸗
tantecedes difficle, mipent
gvisſcheguts Et ſe efſid
nii Hĩ les litlg ytne
Etnz vood tergi tihnnsrti
foꝛ enelaſ hlur ,eti
ainop ge li ni
ummnernanl nl
manertu efullirtin p

iij.

— (ℳK—

Arti.ij.
uiij.

Benſus
Enſuum hũanoꝛũcuj

ſtodia diligens. Pꝛimo multis cauſis
eſt neceſſania. Secundo oſtendet᷑ ꝙ quaſi
Apꝓditione vei anmneſuſpectiſemꝑ veberent rati
oni ſnbijci ⁊ arte ſeruari.Tercio oſtenditur quõ in
eis apparet ſignũ interioꝛis ↄditionis ⁊ qualitatis.
Quarto ꝙ nõ eſt amiſſiõe alicuius ſenſus wolen⸗
dum p queʒ quis ſolet peccare.
¶Pꝛimũ pꝛumo oſtendit᷑ per exemplũ caſtro vel
ciuitate obſeſſa:cuiꝰpoꝛte diligenter cuſtodiunt᷑:ne
inimici intrẽt.ſicut patet. H.ij.vj.Sic cuſtodiãtur
poꝛte ſpũales caſtri anime obſeſſi.i.ſenſus:oculi vi⸗
licet:exemplo Yob qui ait.
lis meis ne cogitarẽ ve virgine: Job. xxxj. Facere pa
ctum cum oculis ne cogitaret ee muliere.eſt oculos
cuſtodire ne ꝑ eoꝝ illicitũ aſpectũ cogitatio de mu⸗
liere ad coꝛ intret:⁊ æum erxpellat:⁊ animã occidat.
Et aures et os ne audiẽdo vel loquẽdo moꝛs intret
per feneſtras ſuas. Sepi aures tuas ⁊ linguꝗ nequã
noli audire:⁊ oꝛituo facito oſtia:Eccłi. xxviij. Ad
exemplũ dauid qui dicit. Poſui oꝛimeo cuſtodiam
cum cõſiſteret peccatoꝛ aduerſum me. i.dyabolꝰ: vt
per viam illã intret.Et ad woctrinã ſapiẽtis qui w⸗
cet Pꝛouerb.iiij. Remoue te os pꝛauũ:a vetraben⸗
tia labia ꝓcul ſint a te.oculi tui recta videant: ⁊ pal
pebꝛe tue pᷣcedant greſſus tuos. Et tactus et olfatꝰ

2 bꝛeuiter omnes ſenſus. quia dyabolus ex omi par
te circũit querẽs quem vuoꝛet.j. Pe. v. Et per quẽ-

libet ſenſum perdit homo niſi cuſtodiat᷑ ſicut oſten
ſum eſt. Z. vij.xix. Ex quo ſequit᷑ ꝙ omniũ ſenſuũ cu
ſtodia eſt neceſſaria.ergo omnibo ſenſibo ꝑfecti eſto⸗
te.j.Coꝝ.xiiij. Claudite ergo ſenſus exem plo Nee⸗
mie: quo habet᷑. F. iij.xxviij. ¶ Ged heu nõnulli
poſſunt dicere illuꝰ Job.xxx. Qnaſi rupto muro et
apta ianua irruerũt ſuꝑ me. Illi videlicet quiquo⸗
tidie ad ſpectacula: quotidiè ad loca currũt:vbi vi⸗
re affectant illud in quo camales habẽt velectati
ones:quas ſine peccato habere nõ poſſunt vel vide⸗

re:qꝛ vana:iĩmo ꝓhibita quotidie audiunt ⁊ loquũ

tur.⁊ ad inimicos exeũt: ipos querũt.non vt cuʒ eis
pugnẽt:ſed vt ab cne capiãtur ⁊ occidant᷑ cuʒ illis
qui auerterũt ſenſum ſuũ:SDan. xiij.¶ Secũdo pꝛin
cinale ꝓpoſitũ oſtenditur per exempluʒ ve paſſu ſeu
tranſitu vel caſtro inter duas terras:inter quas eſt
guerra:Sicut nãq; neceſſariũ eſt locum illũ dilige⸗
ter cuſtodire:qꝛ illo capto reſiduũ facilius capitur:
⁊ iullo ſecure cuſtodito reſiduũ eſt ſecuꝑ. Yta neceſſa
riũ eſt ſenſus cuſtodue.qꝛ ſũt q̃ſ locꝰ pãſſus medij:
int᷑ aĩaʒ interi.⁊ vemones ⁊ alios exterioꝛes immi⸗
cos ⁊ cõcupiſcentias ſen res ↄcupiſcibiles:int᷑ quos
eſt guerra. Illis ergo captis totuʒ reſiduũ faciliter
capit᷑. Illis vo cuſtoditis pꝛincipatꝰ ſenſati erit ſta
bilo Ecc̃i x.Tercio idem oſtenſuʒ eſt per exemplũ
nauis.L.v.xviij. Quarto idem oſtendit᷑ ꝑ exemplũ

libꝛoꝝ.in quibo videmus ꝙ ſi nõ claudant᷑:ſed ſemꝑ

aperti dimittũtur: pulueribo alqs turpãtur:vel
om̃ino vſtruũtur. Sic anime que ſunt libꝛi:ſic oſtẽ
ſum.. ilij.iij.ſicut patʒ in libꝛis pueroꝝ ⁊ parrochi
alium. Nolite &̊ pueri effici ſenſibus.j.Coꝝ.xiiij.
Bed ſenſus claudite: illoſq; ratõnis vigilãtia cu
ſtodite:tanqꝙᷓ ve tei anur vqirde ſuſpectos ad mo
dum quo vñs ca ſtri arte cuſtodit illũ quem e pꝛo⸗
ditione habet ſuſpectũ.nec ei aliqð ↄmittit wmini⸗
um vel officiũ:ſed potius incarcerat. Ita ſuꝑbiã in
tuo ſenſu aut in tuo verbo nunqᷓ; wmiari pmittas:
Thob.iiij. SGciens ꝓ certo ꝙ ſenſus ⁊ cogitatio hu⸗
mani coꝛdis ꝓna ſunt ad malũ ⁊c. Geñ.viij. Et vbi
ſenſus dñant᷑:pax aĩe tur bat᷑.ſicut ptʒ.P.iiij.x. Viñ
aplus ad Phi.iiij. Pax ci que exuperat omnẽ ſen

Pepigi fedus cũ ocu⸗/

B p.

ſuʒ cuſtodiat coꝛda veſtra. Et ſi ignãter dicit pax vi

tanꝙ; ſuꝑioꝛis pꝛincipis ⁊c᷑. IYlliergo qui bene viuẽ
wv urn interius in ſecrero nõ habẽt coꝛdis quãtum⸗
cũq; ſenſus ſignãt exterioꝛes:ſicẽ facũt illi qui euan
geliũ JYohãnis audiẽdo tot crucibo oꝛa aures ⁊ na⸗
ribus:⁊ quaſi oẽs coꝛpꝑis partes rãdiligenter ſignãt
non tamẽ dyabolũ ne intret excludere poſſunt. qꝛ z

tunc temꝑis per peccatũ moꝛtale in quo ſunt inte⸗

rius habitat.nec iuſticia i ſcit per tales cruces pa
trociniũ dare criminibo. Ged potius eis impꝛopera
ri poſſet:ne eis cõtingeret illud qð legitur quondaʒ
ſancto cõtigiſſe golloto. æ quo fert᷑ ꝙ ollam ſuã be⸗
nedixit.⁊ ꝙ dyabolꝰ qui erat in olla ꝓpter illã bndi⸗
ctoeʒ exire nõ potuit.Sic⁊c᷑. Gr ꝗᷓ illu talibo cruciba
ſignis dei auxilio vultis extra ſenſus veſtros cuſto
dire pꝛius vũ introducite: dya bolũ bene viuendo
expellite:⁊ refoꝛmamĩ in nouitate ſenſus vri:ad RKo
man.xij. Ao hoc vo ꝙ cens coꝛ intret illud inhabi
tando in pace cuſto lat:opoꝛtet ꝙ poꝛte exterioꝛes
.i.ſenſus omnibo vanitatibo⸗ cõcupiſcentũs claudã
tur.⁊ poꝛte intenioꝛes.i.intellectꝰ:memoꝛia:⁊ volũ⸗
tas vo per fidem ſpem ⁊ charitatẽ aperiant. Et ſic
poteſt intelligi illud pᷣs.xxiij. Attollite poꝛtas pꝛin
cipes veſtras:id eſt. O pꝛicipes xpᷣiani attollite.i.co
her cete poꝛtas veſtras exterioꝛes.i.ſenſus.Et eleua
mini poꝛte etemales.i. ꝗꝑpite poꝛtas interioꝛes o:
introibit rex gloꝛie. Figura.lij. Re.vj.vbi e wmo
i quã ſalomò edificauit dict᷑ ꝙ vtrũq; oſtium du
plex erat: ſeinuicẽ tenens apiebat᷑. tali videlicermo
v erat factũ ꝙ vna Borte ſe claudẽte alia aperieba
tur ⁊ ecõuerſo. ſigniricãs tam pᷣdictas poꝛtas exteri
oꝛes ⁊ interioꝛes: qꝙ; etiam ꝙ ſicut agam expulſo poꝛ
ta celi claudebat᷑: Geñ. Et inferni poꝛta aperiebat᷑
Iſa.v. Dilatauit infernꝰ os ſuũ. Ita ecõuerſo dum
celipoꝛta apeꝛiebat᷑ in apertõe lateris chꝛiſti:q eſt
oſtiũ celi. equo Geñ.vj. Oſtiuʒ pones in latere ar⸗
che:poꝛta inferni claudebat᷑:niſi homo gratis eã ſi⸗
biapiat peccãdo. SBeiſtis oſtijs dicit᷑ ſimul Eʒech.

xlj. Ex vtraq; parte bina erant oſtiola. qꝛ ſicut duo
ſunt oſtiola ad infernũ:vnũ in ſenſibus per culpaʒ:
aliud in moꝛte ad penam. ita duo ſunt oſtiola ad ce⸗
lum. vnũ in potentijs anime ad meritum:a aliud in
moꝛte ad pꝛemiũ.⁊ quibo Eʒech.xl. Oſhiũ erat cõ⸗
tra oſtium:ꝑ ſecunduʒ oſtium non intrabit fruſtra
inflatus ſenſu carnis:ad Col.ij.Mõ..xxiij xiij.
PBigua ant certiſſima oſtendũt. in ſenſuũ actibo:
quis ſit coꝛdis inha bitatoꝛ: vel vus vel dyabolus.
7 omnẽ interioꝛis homĩs conditioneʒ atq; qualita/
tem.v quibo ſignis ĩ parte dictũ eſt.D.ix.ruij. Maʒ
ſicut igne vel lumine in wmo accenſo feneſtre clau⸗
duntur:ne per ventum intrantem lumen extingua-
tur. Sicut ergo apertio feneſtrarũ eſt ſignuʒ ⁊ cau⸗
ſa extinctionis luminis in wmo:⸗ clauſio ecõuerſo.
Ita clauſio ſenſuũ eſt ſignuʒ ⁊ cauſa ꝙ ille eſt in ani
ma qui dicit. Ego ſum lux mũdi: Johã.viij. Et xe
talibus dicere poſſumus illud.j. JYohã.v. Gcimus
quia filius vei venit ⁊ vedit nobis ſenſum ⁊c̃. Yterũ
ſicut leuitas familie eſt ſignũ leuitatis wmini.nam
ſm iudiceʒ populi:tales ⁊ miniſtri eius:Ecẽi. x. Et
iudey qui libenter audit verba mendacij omnes mi
niſtros habebit impios Pꝛouerb. xxix.ſic diſſolutõ
et inoꝛdinatio actuuʒ in ſenſibus exterioꝛibus.in il-
lis ve quibus ad Ro.j. Tradidit illos ꝰ in repꝛo⸗
bum ſenſum ⁊ ſignũ ⁊c. Et ſic per ſigna extenioꝛa qs
cognouit ſenſum dñi:ad Ro.xj.
Articulꝰ qrtꝰ ptʒ pᷣmo p exeplũ de eo:æ q̊ fert qꝙ
cũ vidiſſz amicos lachꝛymãtes ꝓ eo ꝙ vnu amiſiſſet
oculũ:qſiuit vtꝝ flerẽt oculũ quẽ amiſit vłꝓ eo quẽ
huit. Ill dicẽtiba ꝙ oclin flerẽt Pditũ:rñdit h̊ fatuũ
eẽ. qꝛ potiꝰflẽ berẽt inimicũ ſecũ moꝛãtẽ qꝙᷓ recedẽ

V.⸗

Exemp.

Arti.iij.

vij.

Axrꝰ.·iiij.
viij.
Exemp.

ce
2 i⸗ to
Bequi Bpil. gimn ctaie
S . . 2“ nichit ſeinpehln urfe 1l ſob
qð verum eſt e quocũq; ſenſu:per quẽ quis ad niſi ipſuʒ ſequãtur:ita necnos. Bicat ergo quilibet real golnn lntohe⸗
S trahit᷑ quia melius eſſet ad vitam ingre⸗ 7 opere inpleat illuo eñ. xxxiij. Pꝛecedat wminꝰ uniim, reanen
di ſine illo ſenſu ꝙ cũ illo mitti in gehenng. Mõ ao B meus:ego paulatim ſequar veſtigia eius. alice; ei. Vrtli ftuznuf⸗ aleſn ſauri un
Exemp. exemplũ vv agellio.O. vij. xvij. De iſtis ergo ⁊ his ſi⸗ Bequarinquit non tm per pꝛedictaʒ tripliceʒ vi⸗ Arti.ij. tlqbefüt. paeriboen atommme.
milibus poteſt dici illud Ecci.x. Ciuitates:id eſt ec am: ſed etiam triplici modo obedienter: ve ociter:⁊ iiij. niarelit ſieralnn ſolucrüt.
cleſia militãs ⁊ triumphãs:inhabitabũtur per ſen berſeuerãter. Peimo obedienter.exemplo ſeruoꝛũ 2 6 naghſ mabohar elapoſt
ſum pꝛudentium z. . pueroꝛũ:quia ſi tota die obediẽter ſequũturpeditã ¹ tebonu D nurchuſtin ſcutd
b mus chꝛi w magiſtrũ ſuũ equitanteʒ; pꝛo paruo ſalario:a foꝛ onnuſ hlin na.uis ofietn
Equi debe Mii *l tioꝛinos veberemus volutane ſequichꝛiſtum qua- eni illtet notſcloſn
ſtum. Pꝛimo triplici via. Secundo tripli ſi ſocium nobiſcñ peditanteʒ pꝛo gratia in ꝛeſenti: Ounscc. cſcueräͤtercht i
ci modo. Zercio ſequinon œbemꝰdyabo 7 gloꝛia futuro.qui magnas nobis Tedit vltimiſa⸗ i n Laraop uümiſantes .
lum:mundũ:⁊ carnalẽ voluptatem. larij arras: bona nature foꝛtune? gratie ꝓmittens: in on tat anaß 10 Balat .
Eitũ ad pᷣmũ væbem ſeq xpᷣm ꝑ viã miſericoꝛdie Pꝛouerbxj. qui ſequit iuſticiam ⁊ miſericoꝛdiaʒ . ſurniatopoſte nus. temporet
7 charitatis:p viã mũdicie ⁊ caſtitatis:ꝑ viã reuerẽ mueniet vitam ⁊ iuſticiaʒ ⁊ gloꝛiam:ſolutionẽ vlti⸗ maan dficinocant em mult
Arꝰ.j. tie ⁊ fidelitatis. Pꝛimo ꝗ opoꝛtet ꝙ ſequamur ꝑ maʒ. SBed heu multi ipſum ſequũtur:ſicut mali gar ſc cientes Ad ſeucrötins
viam miſericoꝛdie:om̃ibo imurias remittedo cha/ tiones cum murmure:nec ei vt veberent obedire vo on⸗ niaſicut anis ruin o
I. ritatiue diligendo.ita ꝙ nullũ odio habeamus: nec lunt:niſi pꝛius verberẽtur infirmitatibus 7 aduer- ilei lam qbilis Nideki uẽ ix
aliquo vindictã capiamꝰcoꝛdis rancoꝛe:nec oꝛis ſitatibus. Gimiles cuidã fatuo: qui cum in via du⸗ lrhlel citr ſebebaktun⸗ abe
tractiõe vel maledictõne:nec operis ſeu manuum ctoꝛem ſuũ ſequi nollet: dixit. Verbera ſtultuʒ cum ur⸗Gli nmius ninberent
vindicatiõe. Perhanc nanq; viam chꝛiſtus ad celu virga circa tybias ⁊ tunc obediet i qnod 7 fecit. Exemp. 1 der fomunerotot: 4
iuit..x.ij. Et hanc oꝛe wcuit tanqꝙ viaz celi. B. ix. SGic iſti.quib dicitur Yob. xxxvj. Cepii. ſequi poſt niſto⸗ tunn ngn videmusg
viij. et. x. et. xj. Tu me ſequere:ſcilicet per viam pa/ miſeriam. Secundovelociter: non tepide nec negli⸗ luninnn lef⸗ Imitur nimich. Oun
cis ⁊ dilectiois:iuxta illuꝰ Hebꝛe xij. Pacem ſequi⸗ enter obediẽdo et agendo.ſicut ille quo dicitur umnaturale rlupi Etbꝛeulteron
mini cum omnibus homibus. Per viam illaz beſtie Luc xij . ſe equebat alonge: ſed foꝛtiter⸗ feruẽter. qulturſen llſunzfagtt ontmuni⸗
et iracunde crudeles:quiſe vindicant oꝛe opere et exemplo pauli qui dicit.Rerſequar ſi quo modo cõ am inſenib eſuuz Gecũdo igẽoſten
modis quibus poſſunt:qui etiam tempus expectãt pꝛehendam: ad Phbil. ij. Comphendam inquit. 11 autem no ſennutu. idenus qul h
nocendi:odiũ in coꝛde ſuo diu poꝛtantes ipſuʒ nõ ſe le qui lente ſequitur nunqᷓ comphendere poteſti lũ gumiant nqlen Glnon ſequitt
quũtur:ſed dyabolũ qui ſemp ſuperbit odit ⁊ inui⸗ qui velociter pꝛecedit ⁊ foꝛtiter. Seo chꝛiſtus foꝛti⸗ lem aliqua artem ſienle Zta
t: v quo Apocał. vj. Homen illi moꝛs 7 infernus ter pꝛeceſſit.qꝛ ſic in ps.xviij. Erxultauit vt gigas ad nez ſat nihil warteill imäſuan
ſequebat eum. Bed tm iülli qui in die iudicij erunt a currendã viam. Ergo ad hoc ꝙ cum apoſtolo ipſuʒ tatemadciſcediquomdan ſ
xtris.id eſt oues illum ſequũtur: oh. x. ¶ Becũ comp̃hendamus:opoꝛtet ꝙ velociter currẽdo ipſuʒ n Aberet ſeqai wctrin demon
v neceſſe eſt ꝙ ipſuʒ ſequamur per viam mũdicie⁊ ſequamur. Ad hoc autẽ tria nos iuuant. quoꝛũ pꝛi⸗ inundiaretalis peceatis cuzilli n
caſtitatis:ita ꝙ nec coꝛ cogitatiõibus:nec coꝛpꝰ tur muʒ eſt vpoſitio ommis peccati male a ectionis. , direrunt Dent .ij. Begamur do
ij. pibus inquinet᷑ luxurie operibo: ſed fiat coꝛ et coꝛpꝰ ita videlicet ꝙ non ſit in nobis pondus peccati vep⸗ v. ſlequi volnenttis mini trabüt vobi
imaculatũ:vt non cõfundar. Confundit᷑ nanq; taʒ mens. ſed ſimus ſicut dicitur Hebꝛexij. Beponẽtes ſruſelegit quids mmon ſemo er ſer
coꝛpus qꝙ; anima ſi inquinet᷑.quia ſicut illiſequũtur omne pondus et arcũſtans nos peccatum. Secũdo n lacdn vnocte pergens am⸗
chꝛiſtũ ad vitam eternã: qui ambulant in via ĩma⸗ multum iuuat pedes affectionis aliquibus occu itr pontem ffuctuz uenirtt ſioti/
culata. væ quibus Apocałriiij. Hi ſunt qui cũ muli pationibus terrenis curſum noſtrũ impedientibus mueqlitvsafilt Qll a dianr g
eribus non ſunt coinquinati:ideo ſe uũtur agnum non imergantur: nec lutoſe voluptati infigant᷑. Cle aet ngeguig tergo n mecho um
quocũq; ierit. Ita illi ſequũtur dyaboluʒ ad dam- locius nanq; ⁊ facilius currit ille cuins plata peduʒ i gnni oen mecnooſtm
nationem eternã:qui ambulant per viam pollutaʒ faciliter terram planãꝗ tangit: et coꝛpus ſpericuʒ qð wart. Pnäwratnclerſchne
ſcinie. quibo.ij. Pe.ij. Multi ſequũñtur eoꝛuz lu tangit planum in puncto facilius monetur et cur⸗ ertelin 1. 8 aker ubn,
rurias.ergo multi damnãtur quia multitudo ĩ hboc rit:qᷓ coꝛpus quaqratum quod terram tangit exto⸗ Aürt log.hoc obis eyemet quiaſe
beccato dyabolũ ſequitur:quaſi bos ductus ad vi⸗ to latere. Sic facilius xum ſ. equitur quinullis vo⸗ li Heg wii Vevobis hetis qui
ctimaʒ: Pꝛouerb. vij. ¶ Tercio neceſſe eſt ꝙ chꝛiſtũ luptatib imergit: nec terrena coꝛde tangit vel que⸗ ſium ſumm c Ezech. ij. ecſegui;
. õ viaz renerentie q;tum ad venm. ita rit:niſi in pũcto neceſſitatis. Talis poteſt dicere il⸗ dum, multiudineentantemet esl
ij. reddamus wo reuerentiã bitaʒ:coꝛde in ipᷣm cre⸗ lud Xnce. ix. Magiſter ſequar te quocũq; leris. Ter dicentihns Otra Derringmeccleſie
ndo: oꝛenomen eius innanũ non accipiẽdo:nec cium inuans ad hoceſt dvpoſitio oneris terrenaruʒ „ononeſtpeccati monale vel dus
vota vel iuramẽta vel fidem datã xxſi erendo:vel de- diuitiaruʒ. Onuſtus nanq; non poteſt bene ſequiil M lequos codicit gelerent veliurta
ſponſatam frangẽdo: Job. xxvj. Cauene vclines lum qui ſine onere vadit. Pꝛopter quod chꝛiſtus n nmt. Ypſinsqgqulmultituini il
ad iniquitatẽ. hanc em cepiſtiſi. equi poſt miſeriam. cuit illos qui perfecte ipſum ſequi vellent veponere 4 inmnäur ndezſinplia ubſing
BGeod heu pꝛimã fidem multriurãtes franguũt. quia diuitias:dicens Mathᷣ. xix. Si vis perfectus eſſe va fumdiſtehata ſtltia. Qez um
auaricia ſequitur coꝛ eoꝛũ: Eʒech. vxxiij. Secundꝗ et venge omnia que habes et da pauperibus: et tur viderent ggnuͤg foꝛum poꝛta
vo frangit qui ſequit᷑amatoꝛes ſuos adulterando: babebis theſaurum in celo:et veni ſequere me. No⸗ meineſeſicgin⸗ oſta ti
Oſee.ij. Et opere vt in diebus feſtiuis ipſuʒ ſequa tate oꝛdinem verboꝛum: quod eſt erfectiſſimuʒ in vj. enuntquate ng . ed Allii
mur.nõ ad foꝛũ vel ſpectacuia vel tabernas vel ope opatiõe:⁊pᷣmuʒ in intentõe:põit v timũ taniꝙᷓ; finẽ 2 itnſiſt aſien re Jpſo⸗
ra mala vel eriaʒ mãnalia:h aæd ecciaz: exẽplo illiꝰæ cauſaʒ cauſaꝝ ĩ erecutioe:dicẽs. Segn me. In quo nisduobnsant mbuohe Fütuns
quo dicit᷑ Zuẽ.xviij.ſequebat᷑ illum magnificãs xe- nra maxima ĩ via ↄſiſtit pfectio. Scòo nos ad illam n rilenstnt, . ocaſſerẽn
um. Ira nos laudantes denm in wmo eccleſie. Er⸗ Aeitat pfectiõeʒ: dicẽs. SGi vis pfectus eſſe:vade ⁊c. ſeeiliize moltitydine in ho
go ſicut wcetur Ruẽ xxij. Seqnimini eum in vmũ Fercio ſubiũgẽs pfectõis modũ:dicens vende ⁊ da hicucegte gnuztancß amnem aſ
in quã intrat. Et per viam iuſticie ⁊ fidelitatis itũ c. Quarto ſubiũgit eiuſdẽ pfectõis finẽ ⁊ effectuʒ: ſint gorunn⸗ loo gecldig fuſffe
ad ꝓximũ ꝙ ei non noceamꝰ in anima aꝰ beccandũ dicẽs. hẽhis theſauros c. Bʒ qntũ tria pma ſint di mrmn — o verdo vel ge
ipſum inducendo. nec famnaʒ a uferendo: nec coꝛpus uitibo difficilia: pt; ꝑ exẽplũ illiꝰcui dixit. Maʒ xæ ſanmnh ht ulnonſequebaf
ledendo:nec bona alienãdo: ſed ſa equimini qð iuſtũ eo ibi ſequi᷑. Cuʒ aũt audiſſʒ adoleſcẽs vYba h̊ abijt guden mitarz. —
eſt: YJſa. lj. Per iſta s tres vlas ſicut pᷣcipitur SGeut᷑. triſtis. erat em his multas poſſeſſiões. Et qꝛ tria il Plaon ſendonnii Thete⸗
xiij. ominu veum veſt ſequimini. quia beatꝰ qui la pambula ſunt eis difficillima ex ꝓꝛia volütate: tucinen 4.E. Ii⸗ Nanid e.
in moꝛte dicere poteſt iſſud Yob. xxinj. Veſnigia eiꝰ Iuta erit eis impoſſibileer diuia ſentẽtia: ſiẽptʒ ꝑ H lunnönſtezcndumen, nicen
ſecutus eſt pes menus. Et infelix quinõ ſequitur. qa q ſeqr. ꝓhs af dixit diſcipułſuis. Amẽ dieo vob: ent iſinnrſiuſanten mu dicg
membꝛa ad locum vbi caput eſt venire nõ poſſunt: qꝛ diucs difficile intrabit in regnũ celoꝑ. Et iteꝝ di ſelgenpläſen sinhoc
nec peregrini ad locuʒ attingerequo ducto: pcedit: co vobis. acilius ẽ camelij foꝛamẽ acus trãſire: n enetuhen etur ergo er
W. eſeniddann hadmchn.

Beruire Bvviij.

ereeannn

hont gnen Ntn anſen .
mmolicr er tetn ꝙ diuitẽ intrare regnũ c. Qð aquertẽtes apoſtoli: . . ⸗
Eiptndiechane en ſuctr⸗ cenos neliglmmnd eun eta iſciehanrwleeres e. ta ⁊ regulata eſt fertilio fructirera ihe⸗ anl .
aunnng geitiniheuet i xix Etiaʒ minima que ſine peccato Puberepereze bee reliet Aicitun ſtenlis · vel pfert ſpinas oe
neolinneſnellſſinnt⸗ reliquerũt. vr facilius ſine impedimẽ 6tur. s noctuas. Dic in arte puer ad artez poſit⸗
uinlitnteinn nſ gus ete aerliho ſinennpedt ſan H pꝛie volũtati ⁊ regimini verelictus rardh ene Piec .
W etn ognunznnu⸗ iiij. Ata ꝙ ipſi ſic reliquerunt omni Rath. imo nunq ꝑfecte artem illã addiſcet. Sic nec arteʒ
EN iniuſte bona terrena Gabere volurrgt ctuſt * ſalutis animaꝝ. Opoꝛtet ergo ꝙ illi qui xpm perfe⸗
gani efnnne, eeilinii, ſe ꝙ omnes ſequamur cheiſluz vel apo ſKoton neceſ cte ſequi volũt:ſicut dĩ ad Tytn. ij. Bint abnegan.
mriſtküſtann, tniten q; via vel modo:ſed in vna.quia ſicut dicitur Eele tes unpietats , ſecularia veſidena. Ma ſicut dici
ninicdltln ſl eſtcongig vij. ij. Quis eſt ineᷓ; homo vt ſequi poſſer regem f. tur ZTuẽ. ix. Qui vult venire poſt me:abneger ſemet
nm linſenin lllinuͤtit ſuum? ¶ Lercio perſenerat er hꝛlltum e ae lſpᷣm: ⁊ tollat crucẽ ſuã ⁊ ſequat᷑ me. Illi qui ſicxpᷣm
renttcihrd ſiakmlign mus. non ſicut canes pꝛimiſantes aareno toſimns. ſequinolũt:ſed potidyabolũ:⁊ muſtitudinẽ:⁊ ꝓpꝛi
ladniutinmn eitenl ſeo ſicut oicirapoſtoll ad Salat. vj. Bonum aurez am voluntarẽ: quã plures ſequũtur ꝙᷓ xpᷣm: cuidam Eyemp
iniles cnlläfanng, undtsrgci, facientes non vficiamus. tempoꝛe em mom aurcz magno aſſimilant᷑: ſtulto ſaracenoꝝ duci. De quo e
. holletdint Manunun, Bae ceficientes. Ad hocantem multuʒ mnar viſns leg n rvienok aaroe; ductus eſſet ad locnʒ
gortuncchecſettee Mtng idei. quia ſicut canis pſeuerãtius loci . i:7 vnn pedẽ haberet in aqua. anteqꝙᷓ alium
guod tur pꝛedam quiillaʒ videt: zun i ptiſante oꝛdinẽ vbi eẽnt
na egirnn n . tur dn auneharanm. Eue Haj. rorſicurnici⸗ pater mater ⁊ oẽs ꝓgenitoꝛes ſui.⁊ viciniante eum
ſiorninſmlittehmnd Art.iij. * vo nnlliſequi eberent dyaboluz ſeductoꝛez norner zunmdtng ringaon Einater⸗
Nedakeiue ſfnnn ndinln vij. dimiſſo chꝛiſto remuneratoꝛe: patʒ pꝛimo per exem Et ego inqᷣt ſi baptiſat⸗ anon multitudo.
M dfukterzfmni plum in natura. in qua videmus llũ animal ſi go inqͥt ſi baptiſat fuerò quo vadaʒ. cui rãdir. O ſtulte
,AAlct erſegvor ionnn t⸗ dm õ Ao celũ inqᷣt ſi poſt baptiſmũ bene vixeris cui ill
dpblij Can ihen llo nocni maturalẽ ſequitur inimicũ. Oms enim nun ſe Abſit y ego ita farn⸗ ene vixeris. cui ille.
nel.Lonßengaminan⸗ quitur:ſed fugit lupũ. Et bꝛeuiter om . ÿego ita fatuꝰ eſſeʒ æ locũ vbi parentelãme
uiunnnß onßfatnenie am i “ eromenaturale eti am ⁊ tantà multitudinẽ inuemiã: vſererẽ. ⁊ irem
einjs mii Enſtuter nn plum in arte. i d nullu inuenirẽ parentẽ vicinũ vel amicũ.⁊ pedẽ
Bullaultt narte.in qua videmus q; qui habet volunta uã i ſuit: el amicu. pedẽ
Ennindeg n niiiiiii⸗ tem aliquã artem ſciendi: ing er quã in qqua poſuit:retraxit.Eandẽ ſtulriciã multi
Umapaſtolo qua artem ſciendi: non ſequitur wctrinã eiꝰ in ope onñdunt:i rician
en unmn ett ulrl w arreni ſcire. Ita qui habet volũ 2 V. E ndoctas fabulas ſecuti ij. De.j.
mmenaneiumt gunͤ nõ reberet ſea ereen engonten imare vollir. — runuit quidã domio
nonſt mtenfmn⸗ 4 inuidia: et alijs peccatis: cuʒ illis ſtu lrio ndeio gui ſele id,n Ofi⸗ iin. enis. quidã dñis
urnann biir,i anin temp. oixerunt Beut. tiij. S enos. ſleu onctoꝛib infernalib.i emonũ tẽpta-
ſiut iam hahe,i Danni err .riij. Bequamur weos alienos. quos tiõiho:mũdialibo cupidiratibo: .
I Deponites ſi ſequi volueritis:miniſtrabũ g. Gi „ n: muũdialibo cupiditatibo: carnalibo volupta
trciſtansnosperann Grij tis: miniſtrabũt vobis. Bicnt mini⸗ tibo. ¶ Circa qᷓs pui . i
ecaltnmn Gcihl ſtraſſe legit᷑ quidã demon ſeruo et ſequeſtriſt . . qs ſᷣuitutes nouẽ ſunt dicẽda. Pꝛimo
Pnalg afunnnbz lilietan amaſiã a * equeſtriſuo qꝗͥad nanq; oſtendet᷑ q̃liter vebemꝰ e ſeruire. Secundo
me ſinpeni nocte pergens: cum ad fluuiũ veni- ſa oñ Ebeimn⸗ ire. Secund
mis urſun noſiinpenunnb rer 7 pontem fractuz inuent ad Nulnn . cauſa ondet᷑ quare eſt ei diligẽter ſeruiendũ. Tercio
nfganf uz inueniret:ſtatim vœmon in foꝛ la o ete T
Verlutoſepoluptan nfigni⸗ d.ùir ma equitis affuit. Cui exemp a ondent᷑ ad hoc mouẽtia. Quarto aliquog
tilleemins glitgye EiIi cuz diceret ꝙ vltra aquã duj ofdii ingringo:q erp eS Raa1 aliqu
alisamti 5 e virn ngtitudo: qᷣ ei nõ ſeruiũt poſtꝙᷓ ſtipendiũ ab
uerer gnulenni vere⸗ tiif erſe in⸗ cadtgguinnnlanlu n. receperũt. Quinto qlirer dñits muͤt lerendus
puncofialins monemnrerur⸗ qui ipᷣm ſequũtur.ſicut lucifer ſubmerſit angelos ſe 5
neunuenanereln t., a engf We ehen ler nui⸗ H ei ſeruiũt allos væcipiũt. Ocrauo qͥ ſunt ox min
ein Gidenn thelque⸗ ritum ſuum 2. E ech s. ge den equũtur ſoĩ di: dyaboli: carnis:⁊ finis.⁊ ſtipendiũ iſtaꝝ oſtende
ne Tn wein dum i. multitudme Tantanwean Eheee nuh⸗ tur ſeruitutũ. Nono admiratõe oſtẽdet ꝙ nõ ob⸗
aniainer, centibus cõ errontem:vt eis lognonbus er ſtanteꝙ dñi mali tale ſeruis ſuis ſaluũt ſalariuʒ: tñ
ſerſeguartegnochcgiens Ter deibne cotra wvetrinam eccleſie.ſicut ꝙ foꝛnica maximã bñt ſeruoꝝ multitudinẽ: qͥ eis ſeruiũt vo
eddin tio non eſt peccatũ moꝛtale:vel veus nõ vult perde⸗ crer. 3 mné: . 2 ,
EEE odidit: . vis peyge diẽter:pꝛompte:feruẽter:largiter:⁊ hylariter.
õ Hamv. renk S Stan eberchevelfiufgopere eoꝝ face⸗ ERituz ao peimu eſt fidelirer eo ſer lendu q̃dru⸗ Artij.
evodit Pogte,glachiſtpn aſſimnta PBu nu ſien ini ic loquẽri credũt: pliciter. Pꝛimo ꝑ coꝛdis cogitatõem. Secundo per j.
ſecte ſunſegi tlentnnm tuen deſtahgt⸗ implici: cui ſimplicitas nõ mul oꝛis locutõem. Tercio ꝑ manuũ opatiõem. Quar⸗
Gitispeffnlecn a ſtulticia. Queʒ cum quidam vt fer⸗ to per totius cõluncti paſſioneʒ. Pꝛimo per coꝛdis
Au; i nnnummniet alccrent oguii on foꝛum poꝛtaret:confedera⸗ meditatiõem eſt ei ſeruiendum irtolienterin Ptn
avehudex. tione inter ſe facta vnus poſt aliũ ei obuiantes que⸗ crecfengoriphm oiigengoinlgnm igt: 4, e
nnalne n ilin 1 ſierunt quare caneʒ poꝛtaret. IJpſo vo hocnegante mo in ipſuz credends⸗ uia ers eſt. .
ham gulc iin i, firmiter ſic eſſe aſſeruerũt. Fatuus vo ille licer pꝛi⸗ us autem verax eſttonn⸗ pomo menaar. Genpen
hüntmnͤthol in gr mis duobus aut tribus hoc aſſerẽtibus non crede⸗ in arte anime nõnulli potius credũt ſoꝛtilegis men
tmnirniiͦ dſigin picene tantã multitudinẽ in hoc cõcoꝛdare ita dacibus et necromãticis:v quibus Beut᷑.ix. Con⸗
lrgign⸗ cßutti. ſectachalt. ⁊ agnuʒ tanqꝙᷓ canem a ſe ꝓiecit:dicens. tempſiſtis imperiũ wmini: 2 non credidiſtio er Ge
ii in gien ſone ausamnitieoech , uiſtesagnns feale⸗ cundo ipſum diligendo:quia bonus eſt:Luce. xviij.
ſrfnnti etefnh inke,den nt ueirn erdo ve are o ecipit:cõ Nemo bonus niii ſolus deus. Ideo Reut. vj. Dili⸗
i enne ingſit rempin loth. qui non ſequebat: ſeo fugiebat cõ ges wMminuz eum tuum ex toto coꝛde tuo z&. Et ei
tat itinuinnin ſoꝛtiuʒ ſodomitaru. Et contra exemplũ thobie:qui ſeruiais in omni coꝛde:vin olaia veltin. o; el
iſeieinee, e Rar 4 n nd⸗ R Ae. FEtcbrracte⸗ SGed heu multi dilexerunt eum in oꝛe ſi ho Banen
ulſin is Ctanil tudinem fuaʒ comburere wmũ:dicentẽ hocma⸗ Kandenfun,Dlietes Figeliez aun diligunt:
leſinn gluein lum nõ eſſet:nullus ſenſatus in hoc multitudini cre benenens eſt. Pꝛopter uon malen i plaß lel.e⸗
hinnin ſninſiſi rrfenn exemplũ ſequeretur. ergo et in ſpiritualibo ns auxilij mei et ſpes meaĩ deo ẽ Sic timete dñm:
bileed is Minin Pon e õz malum: Exov. Fuite ei coꝛde ꝑfecto: JYop. xxiiij. S⸗ benilli qemi
nin niannir Hiij. Necſequi veberent pꝛopꝛiã ⁊ carnalem volun iſtis frenis velectant᷑ ꝙ celeſtia nõ multi apperũt:qᷓ
ubitin ſuninl .
mmnclüg

iij.

Beruire

ſempꝑ hic viuere vellent ſi poſſent:non crediderũt in
o:nec ſperauerunt in ſalutari eius:pᷣs.lxxvij. Se⸗
cundo eſt oꝛe ei ſeruiendũ tnipliciter: ipſo reuerẽ⸗
ter loquendo.qꝛ potens ⁊ pꝛeſens eſt:Ecẽi.iij. Ma⸗
a eſt potẽtia dei:in ps.cxxxviij. Si aſcendero ĩ ce
um tn illices c. ergo ſemꝑ pᷣſens. Sed heu mala lo
cuti ſunt v co: in ps. lxxvij. Secũdo ipſuʒ laudan
. qꝛ dignus eſt. ideo ſempꝑ laus eius in oꝛe meo.in
ps.xxxiij. Sed heu non eſt inuẽtus qui rediret ⁊ da/
ret gloꝛiã veo.ſed iurãdo ⁊ mentiẽdo os coꝝ locutũ
eſt ſuperbiꝗ:in ps.xvj.Tercio ipᷣm dep̃cando.qꝛ lar
gus eſt qui dicit:petite et accipietis:Zuce.xj. vicat
ergo quilibet illuv.j. Eſdre.ix. Ssepᷣcatio mea apud
Xæũ:vt daret nobis vitã modicã in ſeruitute noſtra
Sʒ heu nõ oꝛauerũt:nec oꝛãtes honoꝛauerũt:ſ̊ po⸗
cius dixerũt illud Malach.iij. Vanꝰ eſt qͥ ßuit vo.
Tercio in ope manuũ eſt ei ſeruiendũ triplici᷑. Pꝛi
mo ei in omibus obediendo:qꝛ oñs noſter eſt:in ꝑs.
Ipſe eſt vñs væus noſter:nos aũt pplus eius.tanto
potius eſt obediendũ iᷓ; cuicũq; dño terreno:qto eſt

oĩbus porẽtioꝛ. Ideo Act᷑.v. Opoꝛtet obedire vo

magis ꝙ; homĩbo.Seo heu nõnulli ſermerũt potiꝰ
creature ꝙᷓ creatoꝛi:ad Ro.j.ve quibus dicet᷑ infra
arti.v. Secũdo opera noſtra q̃ntuʒ poſſumꝰ eiꝰ ope
ribus aſſimilãdo.qᷣa ipſe eſt pater noſter: Joh̊.viij.
Patrẽ habemus veũ. Sicut ergo honoꝛ eſt filijs bo
nis in oꝑibus ſuis patrẽ imitari bonuʒ:ſimiliaq; et
nõ ↄtraria opera facere.ita honoꝛ eſt bonis imitari
uʒ. Ergo eſtote imitatoꝛes ci ſiẽ filij chariſſimi:
ad Eph.v.vt ſiles ſitis illi qͥ ad Phił.ij. Siẽ pa⸗
tri filius mecũ ſeruiuit in euãgelio. Sed heu deum
qui te genuit vreliquiſti:eut᷑xxxij.dequo ↄqueri
tur Iſa.j.Filios enutriui &. Tercio ipᷣm in oĩbo ſe⸗
quẽdo.qꝛ ductoꝛ bonꝰeſt lumen poꝛtãs:Joh.j.Deꝰ
lux eſt. Di ergo viatoꝛes in terra extranea vel tene⸗
bꝛoſa ſequũtur bonũ ducẽ:⁊ luminis poꝛtitoꝛẽ pᷣce-

dentẽ:a nos ſeqni ebemꝰcũ iij. Re.xviij. Si vmi

nus eſt vus:ſeqmini euʒ. Et ſicut exhibuiſtis mem
bꝛa veſtra ſeruire imũdiciead iniquitatẽ:ita nũc ſer
nite iuſticie in ſanctificatõnem:ad Ro.vj. Sed heu
multi ſunt ſicut illi qͥ dixerũt o:recedea nobis: ſci
entiã viaꝝ tuaꝝꝑ nolumꝰ. quibo Jere.ij. dixiſti.nõ

ſermiã. Quarto eſt vo ſeruiendũ per totiꝰ coꝛpoꝛis

paſſionẽ.nam prer Teuz pati vebemus.qꝛ fideliſſi⸗
mus ⁊ ſapiẽtiſſimꝰſaluatoꝛ eſt: Iſa.xij.Ecce cæꝰſal⸗
natoꝛ meus. Si ergo ꝓ hole pati᷑ homo:qᷓtomagis
pꝛo vo. Sed heu q;ꝛ multi nolunt pati:nec modicũ
onus penitẽtie vel laboꝛis ꝓ vo ⁊ ſalute aĩe.et mul⸗
ta patiũtur pꝛo mũdo: ſimiles meretrici que ad ver
ba mariticlamat ⁊ nõ adulteri. Mõ aũttu ſic:ſ pᷣdi
ctis q̃tuoꝛ modis illi ſoli ſeruies:Aath.niij.
¶ Qꝓpter mltas cauſas fideliter ⁊ hũiliter ſeruiẽ-
duʒz eſt. Pꝛimo qꝛ ſumꝰ ſerui natiui ſeu oꝛiginarij in
terra ci nati ⁊ nutriti:et ex vi ſeruis oꝛigineʒ nr̃am
trahentes:iuxta illud ps.v. Ego ſeruꝰtuus et fili⸗
us ancille tue. Cum ergo ſernꝰteneat᷑ dño ſuo ſerui⸗
re in opibus pſonalibo ⁊ realibo: ſicut ptʒ in. ff. vete⸗
ri.li.vij.ti. operibo ſeruoꝝ:per toruʒ. ſequit᷑ q nos
teneamur cæ ſeruire. qꝛ plus accipimꝰa vo ꝙ ſeru⸗
oꝛiginaniꝰ.qꝛ ille terrã:nos autẽ tam terraʒ ᷓ coꝛpꝰ
qiam: oĩs coꝛpis membꝛa. Si ergo vnũ membꝛũ
amiſiſſes:ſemꝑ te reputares obligatũ ad ſerniendũ
ei qui tibi illud membꝛũ reſtitueret. Ergo a foetio
ri ratõe deberes te reputare obligatũ ad ſeruiendũ
ei qui oĩia membꝛatibi vædit cũ nullũ haberes.ergo
ſeruite vno in leticia:in ps xcix. Si vo nirenõ vul⸗
tis qꝛ eſtis ſerui empticij.quia empti eſtis pᷣcio ma⸗
o. j. Coꝝ. vj. Et ad hoc empri eſtis vt ei ſeruiatis
am per pꝛeciũ pꝛo vobis in cruce datũ:ſicut dicit
j. Theſ.j.Cõu erſi eſtis as æuma ſimulachꝛis vris

„ 252
ſeruire veo viuo ? vero. Si ergo redemptus de duriſ
ſimo carcere ſaracenoꝝ:ſemper reputaret ſe obliga-
tum ſuo ſeruire redemptoꝛi⁊ liberatoꝛi. Et ſi leo xe
quo legitur in vita ſancti Hieronymi ſeruiuit ei:qͥa
ipᷣma ſpina quaʒ in pede habuit:liberauit.a multo
foꝛtioꝛi chꝛiſtiani chꝛiſto ſeruire veberẽt redempto⸗
ri:qui ipſos qᷓntuʒ in eo fuit carcere liberauit dy⸗
aboli.⁊ ſpinã per penitẽtie ſacramentũ æ aĩa extra
hit peccatoꝛum. Ergo ſicut dicit᷑ wcetur in pᷣs.ij.
Seruite wmio in timoꝛe.Hernarð. Juſte vẽdicat
vitam meã:qui pꝛo mea ſuam dedit. Si vo ei ſerui⸗
re non vultis ꝓpter duas cauſas pᷣdictas: ſaltem ter
cia que magnum ſtipendium futurum ſupaddit ad
hoc vos aſtringat.quia videlicet eſtis ſerui cõducti⸗
cij:quos cõducit in re.bonis pꝛeſentibo ſcilicet natu
re:foꝛtune:⁊ gratie:⁊ ſpe:atq; ꝓmiſſis bonis gloꝛie.
Si ergo bꝛutum ſeruit ⁊ diligit ipſum quiillud bo⸗
nis pᷣſentibus nutrit:quia ⁊ futura non ſperat.ergo
a foꝛtioꝛi ratõe omnes gentes ſeruient ei: in pᷣs.lxxj.
Pꝛopter pꝛius data ⁊ pꝛopter mercedem expectatã
ſperataʒ:quaãdo dicturꝰ eſt vus illud Math.xxv.

Serue bone⁊ fidelis:ſuper pauca fuiſti fidelis:ſupᷣ

multa te conſtituam.intra in gaudinʒ ct. Pꝛopter
pꝛedictas tres canſas omnes videntur multũ obli⸗
gatiad ſeruiendũ cæo.⁊ ſpecialius qui plura qui-
etius que habent ab eo receperunt:a æ eo retinent
multa:ſicut reges ⁊ alij potentes. Pꝛopter qð dici⸗
tur in pᷣs.cj.Et regesvt ſeruiãt wmĩo.Quietius ſic
clericiqͥ ſunt coloni ⁊ ſerui aſcripticij: id eſt ſpeciali
ter aſcripti ad glebam vi colendaʒ. Necnomen ſer
uitutis vi timeant.quia licet pꝛedictis cõparet᷑ ſer
uitutibus:tamẽ multum ab Uke differt. quia pꝛedi
cte ſeruitutes ſunt laboꝛis ⁊ vilitans.cœi autẽ ſerui/
tus eſt libertatis:cui ſciliq; ſeruire regnare eſt:et eſt
nobilitatis. Cuius ſerui per ſeruos ſignificãtur ſa⸗
lomonis. iij. Reg.ix. Poꝛro filijs iſrahel nullum
fecit ſalomon ſerunʒ:ſed erant viri bellatoꝛes et mi

niſtri eiꝰ. Ita ſerui chꝛiſti:id eſt boni xpᷣiani ſunrno

biliſſimi milites:vbi ſerui peccati et etiam alioꝛum
vminoꝝ ſunt violenter ſubiecti.Et hoc totuʒ ſicut
ſcribitur.ij. Paralip.xij.vt differentiaʒ ſciant ſerui/⸗
tutis mee:et ſeruitutis regum terrarũ.quig iam nõ
dicam vos ſeruos:ſed amicos: Joh̊.xv. ¶ Mecite⸗
ruʒ timeant ei ſeruire:ſicut illi. R.v.xl.quia ſub lar

go Vmio nulluʒ wfectum timere veberent. Jlli vo

qui timent quia aliquãdo viderunt ſeruos cei pati
penuriaʒ:et aliqua ſuſtinere aduerſa:et pꝛopter hoc
a ſeruitio dei ſe retrabunt. In hoc ſunt ſimiles cui⸗
dam ſtulto: væ quo fertur ꝙ infirmatus ad moꝛteʒ:
reſpondit q cõmunicari noluit:quia ſoꝛoꝛ ſua parũ
ante infirmata cõmunionem accipiens:moꝛtua fu⸗
it. Mon ſicnos:ſed ſicut dicitur Auce.j. Sine timo
rennimicoꝛuʒ noſtroꝛum liberatiſeruiamus illi. In

ſanctitate iuſticia coꝛam ipſo:om̃ibus diebus no⸗

ſtris. Et ſicut diciturad Romañ.viij. Mon accepi⸗
ſtis ſ⸗ piritum ſeruitutis iteruʒ in timoꝛe:ſed accepi-
ſtis ſpiritũ adoptõis filioꝝ.

Cum pꝛedictis vo cauſis que vberent tanqꝙᷓ; cau Art. iij.

ſeneceſſarie ⁊ pᷣciſe omnes ad xeo ſerniendũ artare.
Alias habemus cauſas motiuas:et quaſi exempla⸗

res plurimas.quarum alique excitant amoꝛem:ali

que incutiunt tinoꝛem. Inter excitantes amoꝛem
bpꝛimo exemplum motiuùm habemus quaſi in om⸗
ni re naturali.in qua videmꝰ ꝙ ſol et luna et omnia
coꝛpoꝛa tam celeſtia ꝙᷓ terreſtria diligenter ſᷣm ſuaʒ
conditionem et naturam vo ſeruiũt. Et ſicut dici⸗
turin pᷣs.cxviij.Omnia ſeruiũt tibi. Et non tm̃ ſibi
Hi plꝰnobis: ſiẽ ptʒ ex auctoꝛitate DHugonis. .xxiij.
xx. In pꝛimo ergo:id eſt in hocꝙ omnia vo ſermiũt
excitamur ad ſeruiendũ:ne qui eſſe deberemꝰ om̃tbo

e zſin ſial
lrolligentes ſtis vos eo.
Purhufindetasrußnn
lareo nſeruitio diſicnt vultis g⸗ .
veſtro. Hocnggratio dictat non io
ſemi vorſedme ioes yt inglino
natis melioꝛi aclatis:cni ots pyli
ſernlet. Daf vij Sed heufacka oſte
n ſtaligs veſipq lbeter vellet
Nvotidlegtra eius ſoceret nadata:
ſtronẽ vel ummrioſuz. qul bons mag
uueco lormnoſe hmo vicioſum⸗
eetelaraeniane ſe ſun⸗
Ropferts. Et ſic wo fagetes ynolle
bio:pos dñios 1 m ſernũ faatis. De⸗
A tlij dicens. Denuire me feaſtiin
HENtuzad ſecnnda pant hubamm
Cenpläſen tanſaz qtimoreincutita.
Rvindictis guds Waceehit möſenn
nöͦſemiütcönertendo dia gue gead
tiumnoſtp ſientoſtenſuzeſtinpuim
ticuliinpꝛincipio:adſtenlitate 13
inpſentiſintoſtenſnz eſ. Tyarm
nug boca hoff dan
deg d0 flat hac de canſa.

n am taroe Exem lühabek adhocl

inenit quida anckus patercni
ercnid
ihamocerna ſuntpeionn pa
uocreatis notaͤtg inuenit fenilit

omo pelus ſernit ro⸗
nnnfetrcen tafnne

geſarchantazs n
hluin nimäifanltu, .
Etſieutlocod gnaif

chumlaiagg Ninafr
tant alnlit uictscihartiſer
enultun dilisdffan glinhuti
intlebans rpiitans. inntiſeni⸗
vaiſaligſernireregareeſtetiſ
uinsſemi erſemosſſgniftͤtnrſ,
eg.ir. Poꝛro filis iſtobelpulun
mpz:ſederunt uin belutorcvetmni
mlchriſtino tbonl iuni untno
pbiſenm peccafietetiamaltorum
lenterſubien Ethoc wtnz ſint
ym er difennny ſantſemn⸗
utis tegum tenvni uig um n
ſenomicos: Joh . Mecite⸗
reſiatili Rerlqnaſnbler
fectumtinere nberent. Jllde
ignsdo Nideruntſelnos dihati
ſtuataktaſrafugnidn
mabunt Inpocſuntſinlean⸗ Unn
pfantrchufimenechnn
unicarinolnitoi⸗ ſunſn⸗
munimannn in n
oſichtolctur Ace, ln

fruum bont ininn ,
aucumn hoſn ln .
imrmd Fomni fi in

A /
Annzimmliuuhn

sfl. ,
franſellellic ngt
nnmnn ., n n
iunmetſi
neſ gteninn⸗
icoegotntenen n
n gnumn,n
emn Nl

run ne onnton
lumnſni e ii
naſ irtninini
mnumi lin i

.

— —

— —- ---===rrr—————-—-——ʒ—

Thema.

Exemp.

Thema.

vij.

Exyemp.

—

7 7
Bapientia
creatuns melioꝛes: ſimus peioꝛes. In ſecũdo:id eſt
in hocꝙ nobis ſeruiunt obligamuret neceſſitamur
ad ſeruiendũ ei qui fecir hec ad illũ finem: vt nobis
ſeruirẽt.⁊ nos ad illũ finem vt illi ſeruiremꝰ. Sicut
ptʒ Math.xxv. vbi rradidit ſeruis ſuig bona ſua:di
cens.negociamini. Cum ergo nibi ſeruiat oĩs creatu
ra: Judith.xvj. ronabiliter iuſte ſcriptura pcipit:

dicens. Seruite illi ſoli.j. Reg. vij. Becundũ exem-
lum haber in omni arte:in qua videm⸗ cũ q̃nto la
oꝛe hoĩes ſeruiũt quilibet ĩ ſtatu ⁊ officio ſuo: mul
tas duras dietas ſuſtinẽt vt victũ acquirãt ⁊ veſti⸗
tum cũ expenſis ⁊ in uuẽtute artem illꝗ addiſcũt
7 ad ſeruiendũ ſe offerũt. non tm̃ in artibo⸗ officijs
licitis:ſed etiam illicitis: ſicut in haſtiludijs:toꝛne⸗
amentis:luctando:choꝛiʒãdo:⸗ hmõi. Que viden⸗
v ſanctus homo ad feruentius ſeruiendũ cæo exci-
tabatur ⁊ ad fletũ.qꝛ ita diligẽter wo nõ ſeruierat.
Z.· j.riiij.Et tñ dñi qniba tamdiligẽter in omiarte⸗
officio ſeruiũt. qñq; qa non poſſunt:qñ qꝛ nolũt:
eis male ſoluũt ergo Eligite hodie qᷣ p ac;: cui po
tiſſimũ ſeruire icrarts⸗ Von ne.xxiiij. Terciũ exem
plum ad hoc accipiat quilibet ĩ factis vel ſiderijs
ꝓpꝛijs. Gr em ſeruiẽtes habear:melioꝛ regnla ei da
rinõ poteſt q̃liter o ſnire vbear: ꝙᷓ qualiter vult
ꝙ ſerui ſui jm ratõem ei ſeruidt. Di nullos habeat:
melioꝛ regula ei dari nõ põt qꝙᷓ ꝙ ira fideliter ira di
ligẽter deo ſeruiat: ſicut vellet qp ſerui ſui ei ſeruirẽt
ſi aliquos haberet. Siue ꝗᷓ habeatis ſiue nõ:tãfide
les ſerui ⁊ diligentes ſitis vos eo:ſicut vnltis ꝙ ipi
ſint vobis. Et ita veloces ⁊ ꝓmpti obediẽtes⸗ by
lares in ſeruitio dei:ſicut vultis ꝙÿ ipſi ſint ĩ ſeruitio
veſtro. Hoc nãq; ratio dictat:non ſolũ iy ſitis tales
ſerui veo:ſed melioꝛes:vt in aliquo vuʒz vobis pᷣpo⸗
natis ⁊ melioꝛẽ faciatis:cui oẽs ppli tribus⁊ lingue
ſerulẽt:Pañ.vij. Sed heu facta oſtenq ũt ꝙ alit᷑ eſt.
qꝛ nõ eſt aliqs veſte qͥ libẽter vellet habere ſeruũ:qͥ
nuotidie atra eius faceret mãdata: vel ebꝛioſuʒ vel
latronẽ vel luxurioſuʒ:qui bona magiſtri expẽderet
viuẽdo lururioſe:⁊ hmoi vicioſum. Er cum noletis
aliqs ſic ſuiret vobis:nõ ſic ſᷣniẽtes o:voſipᷣos
veo pfertis. Et ſic dveo faciẽtes ꝙ nolletis qð fiẽt vo
bis:vos dños ⁊ ipᷣm ſeruũ facitis. Re quibo ↄquerit
Iſa. xliij.dicens. Seruire me feciſti in peccatis tu⸗
is. ¶ htuʒ ad ſecundã partẽ huiꝰarticuli:pꝛimum
exemplũ ſeu cauſaʒ q̃ timoꝛẽ incutit accipe poſſumꝰ
Tæ vindictis quas eꝰaccepit in pᷣſenti ð his qui ſibi
nõ ſerniũt:cõuertendo oia que creata ſunt ad ſerui
tium noſtꝑ: ſicut oſtenſuʒ eſt in pꝛima parte huiꝰ ar
ticuli in pꝛincipio:ad ſterilitatẽ ⁊ ad miſeriã nr̃am
in pᷣſenti: ſicut oſtenſuʒ eſt. L. v.arti.j et. A. x. xj. O
nãq; hoca vo fiat hac de cauſa: ptʒz ta exemplo eti
am ratõe.Erxemplũ habet᷑ ad hoc in vitaſpatx. vbi
iĩuenit᷑ quida ſanctus pater cuidã quereti:quare
tpa moderna ſunt peioꝛa tꝑit antiquis: in h q ĩre⸗
bus creatis nõ tara inuenit fertilitas. Reſpõdit.qꝛ
homo peius ſeruit æo ꝓximo.naʒ nũc ſicut mino⸗
ratur⁊ refrigeſcit charitas:ſᷣm ꝙ veritas pᷣnũciauit
in euãgelio:ita minuit᷑ fertilitas.Et q maioꝛ fuit
ad vũ ⁊ ꝓximũ dilectio:maioꝛ fuit reꝝ habũdãatia.
Et ſicut loco dilectiõis q̃ fuit tũc in coꝛdibo creſcũt
inuidia ⁊ odiũ: ita iuſtũ videt᷑ vt loco bonoꝝ fructu
um qui tũc creſcebãt in terra:nũc creſcant herbeno
ciue. NHam ratio hoc dictat.qꝛ cñ terra inferioꝛ ho/
mine ſit facta vt homini ſeruiat:⁊ hõ inferioꝛ ceo.⁊
medius inter wũ ⁊ terrã ſit factꝰ vt ſerniat wo:bo⸗/
na ratio ⁊ vebita videt᷑ ꝓpoꝛtio ꝙ ſicut hõ ſeruit ſuo
ſuꝑioꝛi o: ita terra ⁊0ĩs creatura coꝛpalis ſuo ſu⸗
perioꝛi uniat homiĩ.ſi bene:bene.ſi male:male. Hac
ergo vecauſa in fame frigoꝛe? miſeria eramus ſub
elemẽtis mũdi ſerniẽtes:ad Gał uij. Secũda cau⸗

B lij.

ſa inutiẽs timoꝛẽ pẽſanda eſt ex vindicta quà ꝰ&

nũc credere nolũt:illus videlicet ð dixit xpᷣ 4
xij. Seruꝰ ſciens voluntatẽ dñiſt u non Dadsa.
gis vapulabit multis.
. Pauent v caueãt ſerui ingraniſſimi. qul vigelicer
in facto pꝛimo ſimiles ſunt cuidã demõi q gerarduʒ
ſenomiĩauit.qui poſtq; habuit caputiũ capam am
plius molere noluit. Secũdo aſſimilant᷑ cnidã cat⸗
to:e quo ter exemplũ fabuloſe ferrur: quidam

res occidit:ipᷣm ad fraternitateʒ acceperũt ſeu reci⸗
piebant. q ingutꝰ mures cape ceſſabat. De quo cuʒ
alij mirarent᷑: dixit ꝙ ſolita opera per alios faceret
cattos ipſe vo quaſi alioꝝ magiſter quieſceret:⁊ ali
os qualiter facerent infoꝛmaret. Iſtis nãq; oẽs illi
aſſimilant᷑:qui anteq; ꝓmoti vel ditati ſunt: ceuote
cxo alijs ſeruiũt huiliter loquũtur:ſicut iuuenes
ſeculares: ⁊ filij nobiliũ. cõmuniterpaupes in om̃i
arte vel mercatõe vel officio. Nam inuenes ſecula⸗
res ⁊ filij diuitũ duʒ iuuenes ſunt:mane ſurgũt:ma
tutinas ve beata virgine diligẽter dicũt. magnam
cõſcientiã hr̃ent illas dimittẽdi:xæ minimiſq; ↄſciẽ
tiam faciũt ⁊ cõfitent᷑miſſas æuote cuʒ letanijs in
maneaucdiũt. Alij etiam in oĩofficio duʒ pauperes
ſunt:multũ ſunt obſequioſi: ⁊ veo in caſtitate ſerui⸗
unt:ne v officijs ſuis expellant᷑:vel ne peioꝛẽ foꝛtu⸗
nam habeãt in agendis. Cũ vo caputiũ habuerint᷑
id eſt: cum foꝛtuna illo fuerit melioꝛata:videnduʒ
eſt quid faciant. Mobiles vo cũ adepti fuerint dñi⸗
um:⁊ ab illoꝝ exempti poteſtate: qui ſolebãt mane
aſtare dño:wvꝛmiũt vſq; ad terciã. Et qui ſolebant
oĩbus eſſe gratioſi ⁊ ab omib benedici ꝓpter duruz
vvminiũ ab om̃ibo maledicũtur. Alii võ qui in pau
pertate caſtitatem fingebant: omnibus erãt obſe⸗
quioſi:ineraſſati:impinguati:oilatati:fedam vitaʒ
Ducere nõ timent. ⁊ vxoꝛes quas in paupertate acce
perunt ditati erubeſcũt ⁊ repudiant:eta diuitijs et
cupiditatib intãtũ ſi uffocant᷑: magis inuirenunc
obulum ꝙᷓ quãd enariũ expenduũt. Scholares
voqs aliquiin eccleſia ponunt atq; ꝓmouent ꝓpter
bonitatẽ quã in eis vident.ſicut pᷣdictus cattus po
nebatur in religione:quãdo iam ꝓmotiſunt vtmu⸗
res animas væſtruẽtes in hoꝛreo wminico œſtruẽt.
per ſeipſos hoc facere nolunt:ſed ꝑ alios ſacerdotes
omnia facere volũt. Ypſi vo in curijs venatiõibo et
negocijs ſe implicant ſecularibus:in quibus tantuʒ
occupãtur ꝙ ſepius et cum minoꝛi remoꝛſu cõſcien⸗
tie nunc matutinas cæ die ad qͥs tenẽtur dimittunt
q; aliquaàdo fecerunt matutinas ð beata virgine ad
quas non tenebãtur: niſi voluntarie.Et ꝙ vix vnaʒ
audiunt miſſam. nullam vo dicunt miſlam:etiaʒ il⸗
liqui non ꝓmoti dicere ſolebant. in qua cum audi⸗
unt non circa letanias dicendas:ſed cirea literas le⸗
gendas: vel ↄfidiendas: vel ſigillandas occupantur
Et qui non ꝓmoti ſolebant eſſe largi:vt per mune⸗
ra ⁊ largitatis nomen citius ꝓmouerẽtur: poſtmo⸗
dum fiunt tenaces per opus auaricieſequens:oſtẽ⸗
Tntes ꝙ in largitate precedenti et etiam obſequio
ſymomam cõmiſerunt mentalem. Mam permu⸗
nus a manu vel obſequio quale eſt ꝙ qͥs ſeruiat epi⸗
ſcopis vel alijs patronis: illa intentione q; pꝛomo⸗
ueatur.vel per munus a lingua ſine pactione coꝛam
cæo qui intuetur coꝛ.j. Reg. xvj. cõmittatur ſymo⸗
nia:videant vcretalem.li.v.titu.e ſymonia.x.tua
nos:ſub tenoꝛe ſeqnti.Sitñ is qui talẽ wnateʒ fa
cit ea intetõe ducat᷑ vt p tꝑalia bõa ꝗoffert ſpũalia
valeat adipiſci.Et clerici qͥ eum in freʒ admittũtſᷣ

religioſi videntes eius vtile ſeruitiũ.qꝛ mulros mu⸗

Ars iij.
Vlij.

Ex faß.

iy⸗

Beruire

eſſent eum niſi cõmoda tempoꝛalia reaperẽt admiſ
ſuri:ſine dubio tam illeqꝙᷓ iſti apud diſtrictũ iudicẽ
q̃ ſcrutatoꝛ eſt coꝛdiũ ⁊ cognitoꝛ ſecretoꝛuʒ culpabi
les iudicant᷑:hecibi. Quibus pꝛimo ↄcoꝛdat vcre/
tum ſumptũ ex verbis Bede.j.q.iij.nõ ſolum. dicẽs
ꝙ nõ ſolu venditoꝛes ſunt columbaꝝ.⁊ wmũ cei fa
ciũt wmum negociationis q ſacos oꝛdines largiẽ⸗
do pꝛecium pecunie vel laudis vel etiã honoꝛis inqͥ⸗

runt:verũ hi quoq; qui graduʒ vel gram in eccleſia

ſpũalem nõ ſimplici intentiõe: ſeo cuinſlibet huma
ne cã retributiòis exercent ⁊c. Gco ad idẽ ↄcoꝛdat
cretũ ſumptũ ex verbis Grego.naʒanʒeni.j.q.j.qͥ
ſtudet. In quo facit mentionẽ æ Gieʒi ſymomaco
qui pactũ expꝛeſſuʒ nõ legit᷑ feeſſe v venditõne gr̃a
ſanitatis.Et æ ſymone mago qͥᷣ nõ ꝓceſſit ad acruʒ
datiõis ⁊ tñ ſnĩaʒ accepit daãnatiõis ꝙ voluntateſy⸗
moniaca. Suꝑ pᷣmo etiã vꝓbo vcreti. qᷓ diẽ: ſtudet:
recitat ꝓvna pte opinionẽ illoꝝ qͥ dicũt ꝙ ſola volũ
tas fac ſymoniacũ:ſic ſola ſpes facit vſurariũ.xiiij.q
iij.c.j.Et dictum alioꝝ qͥ dixerũt:q; hmõi peccatuʒ
ſi non ꝓceſſerit ad actum:ſola voluntate vlet᷑:ſicut
ſola voluntate ↄmiſſum eſt:Cui dicto aliqͥ inniten

tes dixerunt:ꝙ beneficiũ ſic acceptũ nõ opoꝛtuit re

ſignare. ſ penitentiã agere. e qua opinione eſt In
nocentius ſuper caplo pꝛedicto.tua nos:quoꝝ opi-
mo vera eſt:quando eſt intẽtio ſola nõ veducta.nec
ad actũ pactiõis:nec onationis.ſi autẽ veducta ſit
ad actum ſine pactione:ſioit dæ illis qui large dant
vel ſeruiũt vt pꝛomoueant᷑ opoꝛtet ꝙ reſignent: Si
cut aꝑte patet in glo.tam ſuꝑ dicto caplo.tua nos: qᷓ
dicit ꝙ ad parẽ penã iudicantur ſicur ſymoniaci ex
pꝛeſſi:h̊ ipii tenent᷑ renunciare:q̊ ⁊c.q; etiã ꝑ. gloſam
luꝑ dicto væcreto.qui ſtudet.q ↄcludẽs ſic dicit.ho⸗/
die ſola penitentia cum reſignatione acquiſitoꝝ ſuf
ficit.cũ ſymonia in aĩa gerebat᷑. Hoc dicit ad diffe⸗
rentiã alioꝝꝑ ſymoniacoꝝ:qui ſunt excõmunicandi:
ſicut ibidẽ patet in textu. Si vo qͥ pꝛedicto modo ſi
ne pactione et cũ intentione munerea manu velob⸗
ſequio vel lingua ſuntpmoti.beneficia ſicut bẽnt
dimiſiſſent. maioꝛ ꝑs beneficõꝝ mũdi vacaret. Nec
Innocentius eſt ↄtra ia dicta:qꝛ ipᷣe loquit᷑ vbi in-
tentio nõ ꝓcedit ad actũ wnationis vel pactionis.

ſicut patet ex verbis ſuis:que ſunt hec: ꝓpter hanc

tñ intentionem non vebet reſignare ̊ pnĩiam agere.
Iſti ergo maii ſerui ſunt ꝓtanto:qꝛ ſicut apud mũ⸗
dũ malus ſeruus reputat᷑ qꝗͥ ſtipẽdiũ accepit ſine vo⸗
luntate wmini: Ita pᷣdicti ſymoniaci. Iterũ cũ om
nib alijs pᷣdictis generaliter mali ſerui ſunt: qꝛ apõ
mundũ boni ſeruiunt qñq; diu anteqꝙ; ſalariũ acci-
piũt:quo accepto libentiꝰſeruiũt.Et ſtatim ſivictu
veſtitu ⁊ ſalario accepto dicerent magiſtro qͥ eũ ꝓ
ſemꝑ aduxit:expecta nõ ſeruiã tibi adhuc:ß in qua⸗
drageſima vel in ſenectute malus ſeruus reputaret᷑
Dic v omnibo pdictis qͥ velaccepto ſalario diuitia
rũ in mundo vel eccleſia.tepidius ſerniũt.vł o nõ
ſeruiunt ſed ſuo ventri.ad oma. xvj. Sed interim
Dyabolo ſermiũt multa ↄmittẽtes ⁊ ventri.comedẽ
tes ⁊ bibentes:dicẽtes in coꝛde ſuo.expectet adhuc
in quadrageſima velſenectute ſeruiamus illi quan
do opoꝛtet nos moꝛi:Quoꝝ actũ et finẽ recitat xpᷣs
Math. xxiiij. dicens. Gl aũt dixerit malus ſi eruus il
le in coꝛde ſuo:moꝛam facit dñs meus venire. cepe
rit ꝑcutere aſeruos ſuos:manducet aũt et brbat cũ
ebrioſis: Veniet oñs ſerui illius in die gna non ſpe⸗
rat:et hoꝛa quam ignoꝛat:⁊ diuidet eũ:partẽq; eiꝰ
ponet cũ hypocritis: illic erit fletus et ſtridoꝛ venti
um. Et eſt auctoꝛitas hecꝙ tanto ad ꝓpoſitũ:quia
auctoꝛitas loquit᷑ ve ſeruo quem ↄſtituit ſuꝑ oĩa bo
na ſus.poſtqꝙᷓ ad talem ↄuertit ingratitudinẽ ſicut.

pꝛedicti:quoꝝ nemo põt duolo dñis ſeruire: Mat.

B pilf.
vj. et Luce xvj. ⸗ W
Vbi videlicet ſunt ↄtrarij. Sed vbi dñs terrenꝰ
eſt bonus ⁊ nõ iubet o ↄtraria nec impoſſibilia. et
ſeruus etiã in his tm̃ obedit: que diuino nõ ↄtrariã
tur mandato:ita ꝙ vterq; aditiões tenet ſequentes
q̃s poteſt duobus.·ideſt celeſti et terꝛeno wmino ſer
uire.i.obedire. Conditiones autem tam in wmino
ꝙᷓ in ſeruo requiſite ad hoc ſũt iſteſex: Incolume.q;
neuteraliũ dãnificet nec in coꝛpenecin anima. Zu
tum. ꝙ vterq; alterius res tueatur eo modo quo ad
ſtatũ ſuũ ꝑtinet. ne ab ipᷣis vel alijs in reb ſuis dam
nificent᷑ Honeſtũ.ne vnus illicitũ pꝛecipiat:vel aliꝰ
in illicitis obediat mandatis. Vtile.qꝙ; ſeruus vtili
ter ſeruiat. et oñs vtiliter ſoluat. Facile.ſine violen
tia litigio vmurmure. Poſſibile. ꝙ dñs nihil pꝛeci
piat umpoſſibile:nec alius tale aliqͥd attẽtet. Iſtis
ſexmodis ſicut diciturad Ephe. vj. Seruiobedite
wominis veſtris carnalibo:nõ ad oculum ſeruientes
ideſt dum vobiſcum ſunt tm̃:ſed ſicut ſerui vi qͥ vo⸗
biſcum eſt ſemꝑ. Ergo ita diligẽter⁊ fideliter ſicut
ſeruirent dñis epiſcopis pꝛeſentibus vel ſaltem pro
pter timoꝛẽ vel amoꝛẽ vel cupiditatẽ ſemꝑ ſeruiant
tã dñis terrenis qꝙ; etiã co.qꝛ ipᷣe ſemꝑ pñs eſt: et qa
oculi dñi atẽplantbonos ? malos in ommi loco. p⸗
pter eius timoꝛẽ vel amoꝛem.wvm inis ſuis fideliter
ſeruiant.ne fidem frangant.et æi mandata ſemꝑ te
neant. ne ſtipendio pꝛiuentur eterno:ſed potius ſint
illius ſtipendij ſpe gaudentes. dño tã terreno ꝙᷓ cele
ſti ſeruientes:ad Ro. xij. Contra pꝛedictas vo adi
tiones multũ faciũt dñi vel magiſtri:q wcẽt veldu
cunt ſubditos ſuos ad verberandũ vel ſpoliandum
vel ad falſitates faciendũ.⁊ illi qͥ .eis obediũt vt eis
potius ꝙ veo placeant. Sed veniet tpᷣus qñ neutra
ps Fiküralertiß maledicent ſibi mutuo: ſicut pr
filiꝰ.A.xij.liiij.qñ ð eis verificat᷑illud Bap. xviij.
Seruus cũ dno ſili pena. Iterũ õ pᷣdictas faciũt cõ
ditiões dñi qͥb placet: ſerni ſui eis mentiant᷑ vł
falſum iurent obtemperantes. æ qv dictum ẽ. J.
xij.xxiiij.Et cauſa piurij qñq; ibidẽ.xix. Nõ ſic vos
H cñ pꝛedictis aditionibo:ſerui obedite ꝑ om̃ia dñis
carnalibo.ad Cobłiij. Et ſimul cum hoc dño chꝛiſto
fuite:ad Cohiij.
Et nõ dyabolo circa cꝰ ſeruos in h̊ articulo duo
ſunt oſtendenda. Primo qᷣ ſunt fui illiꝰ. Sco quõ
in diuerſis officijs diuerſimode ei deſeruiũt. tuʒ
ad pᷣmũ:ſicut ſui vei mãdata dei cuſtodiẽdo ſeipᷣos
et ꝓxrimũ verbo facto et exemplo ad bonũ ↄuertẽdo
diligeter ſaluare nitunt᷑:ita ſerui dyaboli ecõuerſo.
ſicut iterũ ſpũſſanctus ad h̊in coꝛdibo habitat ſᷣuo
rũ vi.⁊ ꝑ os illoꝝ loqͥtur. iuxta illud: Mõ vos eſtis
q̃ loqmini æ.. Ita in ꝓpoſito dyabolus ſciẽs ſetur⸗
pem et odibilẽ in noĩe ꝓpꝛia foꝛma:ſeruos ſuos in⸗
trat:et in illoꝝ foꝛma ⁊ ꝑ illoꝝ loqᷣtur os. Et qõ ali
cui loq œſiderat vt ipᷣm ad peccãdũ inducat in oꝛe
ponit ſᷣuoꝝ ſuoꝝ:⁊ipᷣi loco magiſtri ſui alijs loquũ⸗
tur. Siẽ pʒ. P.vij. xlvij. Et mediãte wctrina 7 auxi⸗
lio magiſtriſui.alios q loquunt᷑ ad diuerſa indu
cũt pctg. O..n.ſicloq̃tur expſie pbat᷑iij. Reg. xxij.
vbi legit᷑ ꝙ ſpũs malus qͥ voluit vcipe Zichab⁊ po
pulũ eius dixit:quõ hoc faceret. Ero inqͥt ſpũs mẽ-
dax in oꝛe oim ꝓphetarũ eiꝰ.qð dixit fecit et ecepit.
el credentes:per oꝛaꝗpherarum loquens. Ille ergo
idẽ ſpiritus qui ibi loquebat᷑ per oꝛa falſoꝝ; ad vce⸗
ptiõʒ Achab loqbat᷑. Sañ. xiij.p oꝛa fa lſoꝝ iudicũ
ſeu ſacerdotũ ad deceptiones ſuſanne:7 adhuc loqᷣt
Pos cuiuſcũq;: qui aliũ ad qocunq; peccatũ trabe⸗
re nititur. Per oꝛa nanq; ſeruoꝛum ſnoꝛum vult ali
os facere ſibi fuos:⁊ pctõ: Juxta illud Jo h. viij.
facit peccatum ſeruus eſt peccati.¶ Efum ad ſecũ
dam pantẽ hunus articuli: ſicut æus qui miſit fuũ

Ard. v.
x.

Exemp.

Ar. vj.
xj.

xij.

ſtſichtpotes fructum
maamhärtneiinn
rllan chin r iultivacgirer
cantieinnat: Nt dinitigs gagun
Uugſiaiount glemnbadirinu
bher et virgineselas videlicet gue
ctu:nontamein afeetn cuſtoiuͦt Ha
eglgenenenchs tone gen
to.rſoluũtlingua: vbi prinapes dl ſo
cium cotrariu faciüt Habet rtlerũp
atoꝛes falſos 1religloſos fictos. Et ſi
ſuni offcii inuentum ineakin lat
ccdeſig malionantinz. Et ſicnt eccleſis
t pocaturin ſaca ſcnptura corpus it
ij Cop rj. Vnũ aut oorp inppo e
ſoullbetticelis vnu monbp: ita h

yontiicuiusſopremu capur eſtiße

Gmn O apitisintenatenetmalnsyr⸗
Dcnlißlanremiſſun dorus diſiolurns.
crabak anscowenheragroennt
untindices Dicitur. cmimiudexr: que
Illiergo qul ins dicunt etnon faci
eſunt os Aingua ſunt adnocati et
ſlulyt dicltur Hieremie ir. Wauerüt
leguimendaci Ants iüt ballii .
lkluſtam erequentesſententlam ſen
ideo dicſttur. Aures:qula audiunt ini.
tem 70bſeguütur wum do inpaupn

tenißmmalelientſbinntvoſagti n
iijioeis enfiakllig Gn,⸗ n Gn

oſilpen Freni tlche alteh
volacetſemiſni gaunmnnine
obtenpernntw eihdianni 7.
ſolunmjñg ihige r. Noſcro⸗
inoniſeml obectepofin onis
Eiij Etſinul amn hocafochalſto

paracſeruos in articulo duo D

Primoqqſunt fuill. Ocho gvs ,
Dinerſimodeei dſeruict. Ann;
Wmödata di anſtdaidd ſaßes
acdetcgenplo adboni onentite
enimuntitaſerui debolitcöueſ
mensad binchali hohittfn
dloctur una line Ho ſreſi
fain poſtro ebolieſclizſeni
nnnier ſinuſie utl
ſuman l ocnnr e Etl 8
vrĩi ſocomagitriſlalii n .

.

.piij.

õ

Beruire

ſuũ vocare omnes ad cenam ſuam.i.totam eccleſiaʒ
ſuã congregatõnem fideliũ:ꝑ diuerſa diſtinguẽs of⸗
ficia:in quibo ſeipſos ⁊ alios ſaluare nitunt᷑:. Sic ite⸗
rum magni dñi in curijs vis plures habent miniſte⸗
riales:ita dya bolꝰmittit ogregatõnẽ ſeruoꝝ ſuoꝝvt
tam ſeipſos dãnatos qᷓ etiam alios ad ſuam ducant
cenam inferni:inter quos loco veroꝝ ꝓphetaꝝ dei:
ſunt pphete falſi dyabolt, Pruimo auari:qͥ pꝛophe
tant carũ tempus quale optant vt ſus charins ven
Dant. Becundo ſuphi vaniquiañtẽpus in diebus
ferialibo pᷣdicunt qꝙᷓuani volũt eẽ in diebo feſtiuis: in
eccleſia in ſpectaculis in tabernis. Tercõ:iracũdi et
inuidi:q minandoe pᷣloquũtur:qño ſe impoſterũ vin
ↄicabũt.Quarto guloſi:qͥ ante tẽpus exultanto fe
ſto vel ebꝛietate futura. Quĩto accidioſi:qqͥ pꝛophe⸗
tant ſe velle in craſtinũ facere longũ matutinũ: Se⸗
xto luxurioſi:q multa bona mulieriba prophetantz
ꝓmittũt vt eis aſſenſum pᷣbeant peccãdi. Septimo
omnes infideles:q longã ſibipſis ⁊ alis promittũt
vitam:⁊ impunitatẽ dicẽtes.ꝙ veus neminẽ vult pe⸗
rire chriſtianoꝝ. e his oĩbus Treno.ij pPProphete
tui viderũt tibi falſa.¶Bicut iten veus habuit apo
ſtolos ſuos ⁊ alios pᷣdicatores:qui fidem rectã wcu
erunt: YIta habet dyabolus aplos ⁊pdicatoꝛes 4 0
cent credere in ſoꝛtilegijs ſtrenis: hmõi. DHabʒ eti⸗
am martyres ſuos qui gula:luxuria:haſtiludijs:pu⸗
gnis:⁊ homicidijs:⁊ alijs factis crudelibo moꝛtẽ eis
naturaliter pᷣfiram pᷣueniunt:v ſeipſos añ tps ꝓſter⸗
nũt:ſicut potes fructum in horto ꝓſternere añ ma⸗
turitatem. Habet et confeſſores ſuos:auaros viqʒ qͥ
vt plura accipiãt ſeu acqͥrãt vigilãt: ⁊ vt acquiſitis
parcant:ieiunãr:⁊ vt diuitias acquirere poſſint: di⸗
uites fieri:oꝛant:que non habẽt iniuſte optãtes. Ha
bẽt et virgines:illas videlicet que lʒ mũdiciã in effe
ctu:mon tamẽ in affectu cuſtodiũt. Habet et pᷣlatos
negligẽtes:a pꝛincipes tyrannos:qͥ com edũt xe argẽ
to.⁊ ſoluũt lingua:vbi principes ci ſolebãt adhuc
etiam cõtrariũ faciũt. Habet ⁊ tlerũ pollutũ ⁊ mer-
catoꝛes falſos religioſos ficros.Et ſic cõtra omneʒ
ſtatũ ⁊ officiũ inuentum in eccłia vei:aliũ inueniesĩ
eccleſia malignantiuʒ. Et ſicut eccleſia fideliũ dicit
et vocatur in ſacra ſcriptura corpus xpᷣi:iuxta illud
apli.j.Coꝝ.xij. Vnũ aũt corpꝰ in xpᷣo cuius coꝛpo⸗
ris quilibet fidelis ẽ vnũ membꝝ: ita hec ecclia ma
lignantiũ:cuius ſupremũ caput eſt ipe dyabolꝰ:lo⸗
cum vo capitis in terra tenet malns princeps. Cuiꝰ
oculi pᷣlatiremiſſi:⁊ elerus diſſolutus.Coꝛ aſiliarij:
qꝛ ab eiꝰ ſicuta coꝛde opera prodeunt exteriora.Os
ſunt indices. Dicitur enim iudex: quaſi ius dicens.
Illi ergo qui ius dicunt et non faciũt in iſto coꝛpo
re ſunt os. Lingua ſunt aduocati et alij legiſperiti:
qui vt dicitur Hieremie ix. weuerũt linguam ſuam
lequimendaciũ.Aures ſũt balliui ⁊ ſeneſcalli: ⁊ alij
iniuſtam exequentes ſententiam ſen mandatũ: qui
ideo dicũtur aures:quia audiunt iniuſta pꝛecipien-
tem ⁊ obſequũtur:œum vᷣo in pauꝑibo clamantẽ nõ

audiunt. Sed quo ad vum ſunt aures ſurde: ideo

quando ipſi clamabunt in anguſtijs:reſpondebituꝛ
eis:eatis ad dños:quos aliquando audiſtis. Lateꝛa
ſunt camerarij et ſecretarij:qui omnia conſulta ĩ pu
blico veſtruunt in pꝛiuato:ſicut ſecretarij Roboam
iij. Reg.xij. Manus ſunt milites ⁊ alij a⸗ymati ad oẽ
bonũ paralvtice:⁊ ad omne malum paꝛate.Pedes ſt

inferioꝛes ribaldi:cuſtodes equoꝛum:⁊ alij latrũcu

li curias ſequentes. Zibie ſunt armigeri. Vent᷑ vbi
multe ſoꝛdes congregãtur eſt aulicoꝛum ſordidoꝛuʒ
adunatio. In quo ventre ſeptem ſunt nequicie. Pꝛi
ma: auidia officioꝛum ambitio. Secũda:ſeductoꝛia
adulatio:qua quilibet alteri adulatur:vt honores:
cõmendatonesz officis conſequatur. Tercia:impꝛo

S vij.
ba munerum acceptio⸗ officioruʒ ⁊ iuſticie ſeu iuſte
eypeditõnis vẽditio. Quarta: inuidia:qua quilibet
alteri inuidet:ſi melius ſit cim wmino vel ei ꝛepo
natur vel plura lucratur. Quinta amicitiaꝝ aiif fi
cetio in ſalutatiõibb honoriboꝛ fictis ſi ignis. Sexta ẽ
eoꝛum contra alios conglobatio. contra hominẽ nã
alterius wminijj in quẽqᷓm illornʒ linquentem:
atim ad vindictam ⁊ p̃ᷣdam ſicut ſpine confederan
tur:ſicut Pylatus:Herodes iudei cõtra chriſtum.
Septima eſt in cõmeſſatõnibꝰ et voluptatibo et va⸗
nis ludis ⁊ innaturalibo vigilijs T nocte:⁊ doꝛmita
tionibo cæ die noyia et infelix vacatio. Moctem inqᷣt
vertũt in diem:ideo vertitur eis nox huius mũdi in
diem:⁊ dies alterius ſeculi in noctem tenebꝛarũ vbi
nullus ordo. Omnes iſti veclinauerũt:ſimul inuti⸗
les facti ſunt. Deiſto corpe verificatur illð IJſaie.j.
VOmne caput languidum ⁊c. ¶ Iſtius vo coꝛpis ma
ledicti cuſtodes:gladios ⁊ arma circa ipᷣm poꝛtãtes
ſunt pugnatoꝛes et homicide. In curia vo eius:coci
ſunt guloſi:camerarij luxurioſi:carnifices tracto
res. Der aldi ⁊ mimi ſua vel aliena peccata iactãtes
nuncij ſũt mendaces.Armigeri eius ſuperbi:claui/
geri ebꝛioſi. Aercatores eius ſunt fures latrones:
⁊ vſurarij:⁊ ſymoniaci.Eius conſiliarij ſunt falſi cõ
ſpiratores et duodenarij periuri. Capellani ĩ capel
la eiſꝰ unt canrores turpium ⁊ ad laſciuiaʒ ꝓuocãtiũ
cantilenarũ: narratores turpium geſtoꝛũ. Cuſto⸗
As pacis in wmino ſuo:⁊ coꝛectoꝛes malefactoruʒ
ſunt iſti in poteſtate et officio conſtituti:qui pꝛo mij
neribo puniunt bonos ⁊ ſimplices:⁊ vẽdũt latrones
homicidas:⁊ ſuppoꝛtant malefactores. Vmẽs iſti
ſunt ſerui dyaboli in diners officijs:iuxta illud ad
Roma.vj. Gerui eius eſtis cui obediſtis. Et ꝙ plu⸗
res ſint v iſtis ꝙᷓ de ſeruis vei patebit infra eodem.c.
arti. vltimo.
Aodus vo quo ei ſeruiũt ⁊ alios vecipiunt et ad
ſeruiendũ inducunt. Primo patʒ. Al. xv. xiiij. Et. F.
jxxx.Et. P.vij.xlvij. Secũdo idem vecipiendimo⸗
dus oſtenditur ꝑ ſimilitudinem in natura irratõna
li: ve qua fabule fingunt qꝙ vulpes ceruum qui ad le
onis curiam inuitatus venire contempſit:adulatio
nibus ⁊ blanditijs et luſibus fictis cepit euʒ⁊ ve⸗
nire fecit ⁊ occidi. Ad literam dicitur ꝙ vulpes lu⸗
dendo lepoꝛem ad ſe trahit et vecipit: Sic pꝛedicti
miniſtri ad illum quitanqꝙᷓ leo circũit querens queʒ
deuoret.j. Petri.v.etad curiam ſuam multos ver⸗
bis deceptorijs trahunt. Alij conſulentes:ꝙ pro re
amiſſa vel tedio in quo eſt:vel pꝛo amoꝛe inter ipᷣaʒ
et maritum vel amaſium nutriendo: vel amiſſo re⸗
cuperando:ad clericum necromaticum vel ſoꝛtilegã
vadant:vel ꝙ pro lucro terreno foꝛnicentur: totum
periculum ſuper ſe accipientes: quod ſi verum ẽ:nec
Pylatus periculum habuit de chriſti crucifixione:
quia iudei totum periculum ſuper ſe acceperunt di⸗
centes.Sit ſanguis eius ſupernos et ſuper filios no
ſtros. Alu per modum ioci trufantes vridentes:
tu es ineptus inter mulieres:et his ſimilia dicentes:
per que verba licet foꝛte quandoq; pꝛeter intentum
homines inclinant et emolliunt ad peccandum:Si
cut patuit nuper œ quodam wmino qui noniteꝛad
vvminiũ ſuum veniens cum ſeruis ſuis:ludẽdo dice/
re ſolebat:qmulieres vocabant eos capones:quoꝝ
vnus poſtmodum propter huiuſmodi peccatum væ
curia licentiatus dixit in aula coꝛam domino er fa⸗
milia publice: ꝙ nunq illud feciſſet: niſi talia verba
fuiſſent.Eyxquo patet: ſic loquentes ſubintroier̃t:
vt nos in ſeruitutem redigerẽt: Ad GSalathas ſcpᷣo.
Hoc enim vel ipſi vel ipſe qui in eis loquitur inten⸗
dit. tum ergo ad intentõnem dyaboli ſic loguen
tes vel alios ſigno facto vel verbo ad peccata allici-

Ar. vij.
xuij.
Exfab.

Exemp.

Ar. viij.
xv.

Beruire

entes:ſũt ſicut cattus excoꝛiatꝰ:vłpetia carnis moꝛ/

tue:qua quis miluos capit:a ſufflatoriũ dyaboli ad
ignem luxurie vel alterius peccati inter aliqͥs inſia⸗
mandum. Et ſicut ſtimulus quo animalia pungũt᷑
vt ad infernũ celeriter vadãt et ſeruiant regi abylo
nis: Nieremie xviij. Tercõ idem væcipiẽdimodus in
arte oſtenditvenatoꝝ:q tria habẽt per que beſtiam
capiũt:laqueos ſiue rhetia:canes:⁊ clamantes vt be
ſtiam diuertere faciãta via tuta ad periculoſam:ſic
dyabolus habet rhetia multorum peccatoꝛũ. SDe qͥ
bus in ps.cxl. Cadent in retiacio peccatoꝛes. DHabʒ
⁊ canes id eſt omnes predictos quorum quilibet in
officio modo ſuo alios venat ad peccatum. Habet
clamatoꝛes:qͥ vel per minas vel veriſiones clamãt
ſuper nolentes eis in malo acquieſcere. Alij a latere
ſuadent:dicentes illud Ero.xiiij. Meliꝰ eſt ßuire eis
ꝙᷓ moꝛi.Ey vuoh ergo imediatis⁊ vltimis articulis
tanq; ex duobo ſignis certiſſime cognoſcere poteris:
q́ ſunt ſerui vyaboli:nam videndo in aliquo factum
Tx que in pꝛiori:⁊ modũ ⁊v quo in iſto vltimo dictũ
eſt ſcire poteris cui ille ſeruit cũ filijs ſuis.i.cũ ſuis ſi⸗
milib:ed Gabłiiij.
¶ tum vo ad ſeruientes mũch carnis pꝛimo oñ
detur qui ſunt ſeruimundi camis dyaboli ſpecia
les. Scðo quis ſit finis ⁊ ſtipendiũ ſeruitutis mũdi
⁊ carnis ⁊ dyaboli.ercio ex iſtis finibo tanqᷓ ex añ
cedente infertur conſequẽs:; nullus veberet eis ſer
uire. tum ad primum ſerui mũdi ſpeciales ſũt ſu⸗
perbi ⁊ auani. Nam primi multa expendũt in equis
⁊robis ⁊ robarum varietate:⁊ nouitate:⁊ feſtis:⁊ lu
dis : ꝓpter mũdi vanitatem:⁊ ſic mundo ſeruiũt. De
quibj Eccłs.x. Vidi ſeruos in equis. Gecundi mfta
colligunt vt apud mundũ ſint magni:diuites ? po⸗
tentes:et inter primos honorati:idolis ſuis ſeruien
tes.iiij. Regum.xvij.id eſt auaricie:que ẽ idolorum
ſeruitus. Serui vo carnis peculiares ſũt guloſi: oci
oſi:luxurioſi:ſeruientes vſiderijs volupratib:Ti
tum.iij.quoꝝ quilibet ſeruiuit immũdicijs.iiij. Re
gum.xxj. Serui vo dyaboli ſpeciales ſũt inuidi ꝛ ira
cundi. NMam a quo quis ſuꝑatus eſt: eius ſeruus eſt.
ij. Petri.ij. ¶. tum ad ſecũdam ptem huiusarti⸗
culi dicamus illud quod dicit beatus Grego.in mo
rałſup illud Yob.xxj. OAucũt in bonis dies ſuos.
oei bene Yob enumeraſti vitam:dic finem quem
cõcludit dicens: In puncto ad infernũ veſcendunt:
non tm̃ illiqui vitam ducunt predictam:ſed etiã il⸗
li prophete ⁊ alij dyaboli miniſtri qui modis pꝛedi⸗
ctis ipſos ad peccandũ induxerunt: vel mediatores
ad hoc fuerũt: iuxta illud Oſee.iiij. Coꝛꝛues hodie
ideſt cito ⁊ inopinate:2 coꝛꝛuet propheta tecum qui
te in malo fonebat:vład bonũ ñ reuocabat m glo.
¶ Coꝛuẽt inquit in moꝛte in qua experiẽtur quod
nunc credere nolunt:qualiter wminis ſeruierunt qᷓ;
ingratis ⁊ qperuerſis.Dane ꝙ tales ſint quilibet in
corde ſuo:er factis ꝓpꝛijs ⁊ conſuetudine bona inteꝛ
homines fideles bona obſernata:ex qua diu obten⸗
tum eſt ꝙ ſeruo fideli de licentia dñi in termino ſuo
recedenti:wminus ſtipendiũ ſoluat:⁊ ſeruus hoc iu
ſte petere poteſt:cui quãtofideliꝰſeruiuit⸗ diligen⸗
tius:⁊ quantoplus indiget:tãto wminus ad ſoluen
Dum ei maioꝛi iuſticia obligatur:⁊s ſi fecerit dicetis:
bonus wminꝰ eſt. Gi autẽ non fecerit ſed potius
ſibi damnũ fecerit:dicetis ꝙ malus ⁊ ingratiſſimus
ſit. Sic indicetis de ſeruis pꝛedictoꝝꝑ wminoꝝ:quan
recedũt a diis:ſi bene eis fecerint:bonũ ẽ eis ſer⸗
uire:ſi autem male in neceſſitate moꝛtis eis fecerit:
malum eſt ſeruire eiſoem. Talis dicere poteſt mõᷣo:
ſeruus tuus ſeruiuit wmino nequã: quia male red⸗
dis ei:qui ſieut dicitur eb.ij.per toram vitam ſuã
obnoxij erãt ſeruituti. Cauete qui vidiſtis ꝙ ſic red⸗

B Hilſ.
didit alijs:ſc etiam reddet vobis. Eadem cogitatõ
fiat de his qui ſeruiunt camni:quia ſemper habebũt
contrarium ſcq; ꝓ ſanitate infirmitatem⁊c̃. ꝓ cibo bo
no erit cibo vermium ⁊c̃.pro ocio laboꝛabunt ineteꝛ
num.Et ibi ſicut dicitur Dieremie.xvj.c.Seruietis
dijs qui non dabũt vobis requiem. Idem etiam co
itandũ eſt v ſeruis dyaboli:quibo in fine nihil da⸗
bir niſi patibulũ ĩferni. Miſi forte ꝙ illi miſerabilio
res ſunt in duob.Primo quia minoꝛem habent xæ⸗
lectatõnem in ſeruitio ſuo T maioꝛem afflictõnẽ:naʒ
alij in ſeruitijs ſuis licet bꝛeuem inueniũt vælectatio
nem:iſti vo tam hicꝙᷓ alibi torquentur:nam hicma
gnam habent afflictõnem: ſicut patet in capitulis 3
ira et inuidia. Vbi ergo alij ve tranſitoria velectati
one ad eternam penam:iſti vadũt ve tranſitoria pe⸗
na ad eternam. Gecundo ſunt infelicioꝛes: qꝛ mor⸗
tuo ſeruo mundi vel carnis:nec mũdus vel caro ani
mam recedentem plus affligit: dysbolus vo ſemꝑ
poſt animam ſerui ſui:⁊ poſt diem ludicij: et corpus
affliget:⁊ pꝛo toto laboꝛe nihil aliud dabit ſᷣuo ſuo
niſi patibulum inferni ſempiternum:a ſeruitute du
ra qua ante ſeruiſti: Eſa.iij. ¶ Erum ad terciam
partem huius articuli:ex iſta parte iam dicta infer⸗
tur conſequens: ꝙ nullus deberet pꝛedictis tribus
ſeruire in malo pꝛopter afflictionem et multitudi/
nem ſeraitutis:Trenoꝝ pꝛimo. Sed wminii illoꝝ
fugè et ceo ſermire:Exemplo cuiuſoaʒ ⁊e quo fertur
y diu cuidam vomino ſeruiens:infirmitate pꝛeuen/
tus petiuit a wmino liberationem. Cui reſponden-
ti ꝙ ipſum ſanare non poſſet:ait:Ego pꝛomitto xæo
ꝙ poſt iſtam infirmitatem:ſi æus vederit mihi ſani
tatem:ego nunqꝙᷓ ſeruiam niſi illi qui poteſt et aĩaʒ
⁊ coꝛpꝰſanare et liberare:quod et tenuit rligionẽ in-
greſſus. Dic et nos illi ſoli ſeruiamus:per quem cre⸗
atura libera bitura ſeruitute.Et non illis ve quibꝰ
Actuum ſeptimo.Seruituti eos ſubijcient:er male
tractabunt:Exemplo ergo Jude:dequo dicit Tre
norum PuttnorAwlgransr Ju das pꝛopter afflictio⸗
nem et multitudinem ſerũitutis. Migremus et fu⸗
giamus ſeruitutem mundi qui dicit:Ego deficio:et
carnis:que dicit:Ego infido.Et demonis:qui di⸗
cit:Ego vœcipio et pꝛofiteamur nos eſſe ſeruos chri
ſti:qui dicit:Ego reficio:pᷣm Bemardnʒ. Et vltra
non ſeruiamus peccato:ad Komanos ſexto. Sʒ for
te cogitabunt ꝙ niſi mundo ſeruiantnon reputabũ
tur:immo ſi ſimplices non ſequantur alios adts⸗
bernam: dicent ꝙ reputabuntur parci et miſeri: et
non habebunt honoꝛem ab alijs. Ded ſtulta eſt hec
cogitatio: conſultius eſſet cogitandum: quomodo
len indus eis carere poſſent:vt haberent eternas
audes. =
Sec heu non obſtantibus predictis ſernitu-
tum finibus plures habent ſeruos:tres ſũlli mali w⸗
mini:⁊ diligentiores et magis obedientes et prom⸗
ptos et feruentes:et largos: et hylares. tum ad
bꝛimum ꝙ; maioꝛ ſit maloꝛum ſeruorum multitudo
pulchre figuratum eſt primo.iij. Regnm.xviij. capi
tulo. Vbi Helvas propheta dicit: ceremanſi ꝓ⸗
pheta wmini ſolus:prophete autem Gaal quadri⸗
genti et quinquaginta:pꝛopheteq; Lncoꝛum qua⸗
dringenti viri ſunt. Gecundo idem patet.iij. Regi
xxij.capitulo.vbi falſi prophete erant multi.abr⸗
cheas autem ſolus propheta dei. Ideʒ tcꝛcio ondit
in euangelio Mathei.vij. capitulõ. vbi chriſtus di⸗
cit viam latam eſſe que ducit ad perditionem:⁊ mł⸗

tos ambulare per eam:et artam eſſeqne ducirad ce-

lum:et panci ambulare per eam: De quibus Eſaie
ſexageſimoqͥnto.c. Gerui habitabũt ibi. Et cito pꝰ
Serui mei comedẽt ⁊ vos eſurieris:buimer bibẽt:
vos ſitietis:Fui meiletabũtur:et voa contriſtamiui:

xvij.

xviij.

Thema.
xix.

Arꝰ.ix.
xx.

uumponem panen Ubyſtnomd
uiubinnenniſun .
8 viippathinotmale X
lan N tocſzangtluene
ſairania dhiſüt eligeſiqita onpte
ſcüütoia vbiſüt religioſt
1. lantervacitad motutinas veladt
unlivagit odDtabemes ſpectzeblarn
Vel guiita patienterviglarent in dict
is wiſenuitis:ſiant mall vigilan⸗
Geloliis wiſeruitislntm P
Prmiio vopenvtenehꝛani vel vbieſt
honoxad trabendi alios ad benũ 70
iin molis ad trahendi allos ad opa dy
weheiſurichemevalrri⸗
iunqe licetin ſe aligi oio habeant pe
heſcuttñglijs pyentates ſuas dicerervelt
um ſimala ſogetus quam ſocins iden
ligereei diſgllicent: waiepenculonihi
ſerens g cuſtodumnon hzaie ebiß a
Dunittas talem ſocictgte dltale vitintn
pſam velcomd tun deirendo dal dond
anmitteco:r hinot. Aali donontiment
ſcuntaliosapertis verbisa woretrabe
bolunciteſtgrintannüc niiufl,
nis iniuſtisinbis gue verberädo⸗
uſe ae nolire efinnan we e
Etſintanisſcnhin nn alſisali
ſeeponwereliulis tinolne een
ſcennetſccum duenſopuenens⸗

ſodoma peccatij inmigr
ln Eliig rin gicuerunt: Pl.

are non poſſetalt Erd gomitto
immmmim Alntn
nſemiam nii ſlli ni poteſt ttaiaʒ
erliberare guogettenultfigicniin
tnos iliſollſemiamus pernenge,
icuraſemmimnte. Etnon ilo vqoi⸗
imo. Gemituti eos ubijctent et nnie
Stemploergo Juderdeoint Te
nc inantn flm⸗,
dinan ſmituna Algranng erfi,
tmmmundii at oefigoet
Eoinſao Et danonio:muldl/
towſitumur oeſeſemos ehn

xxj.

dtfao:fn Bemamig Er ltma hn
ccatornd Romanosſerto Gfor vj,

ii mundoſernanmnon enttibi,
Micts non ſegnanta Alins adts⸗
Grepunepandur arattmniletitet
Vrenihalls .nſiluttt
glrius eſet oogltandun nano⸗
urrepoſnt: thaberen crimn

b ogttiöllinli 1.

Gprelictsleni h.

Ar. j.
1.

Bymonia

Fm ꝙ ſũt diligètioꝛes:qꝛ ſerui vi ita negligentes ſt:
ideſt multi quiſicunt ſe eẽ ſeruos vi: ꝙ non młtũ
curant audire in ſermonibus vel alijs increpatõibo
zu ceo ſeruire ? placere poterũt. Sed dicũt:qͥ bene
acit bñ habebit. Et vicut in hoc totũ contineri qo
in pᷣdicatõne audiẽt.Circa vo alioꝝ pᷣdictoꝝ dñoꝛũ
ſeruitia maiorem adhibẽt diligentiam: ſiue ſeruiãt
in licitis ſiue in illicitis. In licitis patet: nam ſi qs
eberet alicui regi vel vno ſeruire terreno :diligẽter
inquirit ⁊ libenter audit ab illis qui modũ ſuũ ſciũt
quo ei ad placitũ ſuũ ſeruire poſſit ⁊c. cõtra dicta.S.
In illicitis etiam:qꝛ ſeruiẽtes mũdo in ſupbia ⁊ cu
piditate ⁊ diuitijs acqrendis:nõ ſunt ita negligen⸗
tes dicẽtes:ſi bene fecimus . ̊ diligenter inquuũt
moduũ in quo poterũt ⁊c. Dic v ſeruis carnis qͥ dili-
genter in quirũt quo ſanitatem hr̃e poſſũt ⁊c.⁊ ſicð

alijs vt. S. YIta ꝙ in oib apparet ſeruis: ſicut ſolus

Judas circa ypᷣi captõn em nõ woꝛmiebat:ß alijs wꝛ
mientibo ipſe diligenter agebat. ſollicitequerebat
quo chriſtum traderet: Ita nũc bonis tepidiꝰ agen-
tibo:mali cũ maxima diligẽtia ad inſernum currũt.
¶ O etiam largius mali ſeꝛuiũt dñis ſuis patet: qͥᷣa
vbi beatus Martinus nõ vædit niſi dimidiũ palliũ
ꝙ vo:ipſi dant integras robas pꝛo dya boli ſeruitio
cõcubinis ſuis:lʒ etiam ꝓ ſimili vanitate cuʒ quibꝰ
meliꝰ eẽt vebita ſua ſoluere. Vbi etiam boni dant
Puum panem ꝓ amoꝛe vi:ipſi dant larga conuiuia:
bona cibaria meretriciba ⁊ hyſtrionibo:⁊ falſis ho
minibo ꝙ malo ſeruitio. Vbi boni dant ꝓ veo qdrã⸗
tem:ipſi in luſibo pꝛohibitis et malo ope expendunt
marcham. Itẽ hoc pꝛomptius:patientiꝰ: hylarius
faciũt:quia vbi ſũt religioſi qͥ ita ꝓmpte obedient

2⁊ hylariter vadũt ad matutinas vel ad eccliaʒ: ſicut

mali vadũt ad tabernas ⁊ ſpectacula mala opera.
Vel qui ita patientervigilarent in dicẽdis oꝛonibo
vel alijs vei ſeruitijs:ſicut mali vigilant in dyaboli
ſeruitio 1 operibo tenebꝛarũ: vel vbi eſt tantꝰ feruor
bonoꝝ ad trahendũ alios ao bonũ ad um:ſicut
ẽ in malis ad trahendũ alios ad oꝑa dyaboli: Eſti-
mo ꝙ pauci ſunt qᷣ cũ tanto caloꝛe vel effectu nitan⸗
tur:q; licet in ſe aliqui odio habeant peccata:eru⸗
beſcut tñ alijs veritates ſuas dicere:vel timẽt intan
tum ꝙ ſi mala ſocietas quam ſocius videt aliũ ſociũ
dlligere ei diſplicea t: aĩe periculo nihil ei loquit:
aſſerens ꝙ cuſtodiam non hʒ aĩe eiꝰ:ß ei dicet: Niſi
dimittas talem ſocietatẽ vł tale vitiũ:tu cõfũ des te
ipſum vel coꝛpꝰ tuũ veſtruendo vel honorem mundi
amittẽdo:⁊ hmõi.Mali vo non timent:nec erube⸗
ſcunt alios apertis verbis a veo retrahere:⁊ ad dya⸗
bolum cõuertere:intantũ ꝙ niſi in falſitatiba ⁊ duo
Tenis iniuſtis:⁊ in his que verberãdo ⁊ ſpoliãdo in⸗
iuſte facere volũt:eis afſentiant:vel eos tanqᷓ; nõ bo
nos ſocios ↄtemnũt vel eis minant᷑:⁊ ſic qͥᷣd pſuaſio⸗
nibo:qͥd veriſionibo:qͥ d minis falſis aliũ ad falſi: itatẽ
Et ſicut ouis ſcabioſa alias ſimiles facit:ita leccatõ
ſue potatoꝛ vel in alijs vitioſus: ſociũ ad ſimile duẽ
peccatum:et ſic cum ꝑuerſo puerteris: qꝛ peruerſi ſiẽ
ſodoma peccatũ ſuuʒ pᷣdicauerunt: IJſa.iij.Et ſic pʒ
illud Ecci.iiij.Qui ſeruiũt ei.i.dyabolo:obſequen⸗
tes eꝛũt:quia ſeruitus peccati ẽ peioꝛ⁊ vilior oĩ alia
ſeruitute ⁊c̃.

2 . — 5 .
Vmoniacoꝛũ.primo
Iſtendent᷑ modi quibus ſpũali emunt et
vendũt. Secundo aſſimilatio culpeag⸗
grana tio. Lercio peruerſitas. Quarto pena ⁊ peni⸗
culum. .
MWitum ad primũ:modi et mercatõnes ſymonia⸗

coꝝ in generali ſunt tres:ſicut oñſum eſt. O.vj.ix.de

— —„

B ix.

quibo tanc re venenoſis madicibo ſeu fontilp mltira⸗

mi ⁊ riunuli exeunt venenoſi.Quo vnꝰ eſt ꝙ epᷣo
patrono vel amicis eoꝝ:vel miſtnis⸗ nurearentemo⸗
vel dant munera:vel mutuat᷑ pecunia. Et iſte ẽ com
munis modꝰ:⁊ qꝛ non audẽt offerre pecuniaʒ ſub ti⸗
tulo wni:offert᷑ ſub modo mutui:que tñ in reiverira

te datur quaſi paũ ab ilłqui ꝓmoueri cupiũt antech

ꝓmoti ſint: intẽtione vt ꝓmotõnem hẽant ſpĩ
laeſt bñſiciu celeſiaſtie henn talee int ſhalen
ci:⁊ ꝙ reſignare opoꝛtʒ:⁊ quaſi oẽs ſunt rales: qa
pauci eis alia dãt væ ca:niſi iſta pcedẽte vel ſperara:
D. viij.ir. Secũdꝰ ẽ in his qͥ iuſticiam quã gratis fa⸗
cere tenent T⁊ vberẽt vendut. Sicut hi q anq illqui
cũ indulgẽtia ꝑ dyoceſim ire volũt lr̃as ↄcedũt:ma⸗
gnam pecuniã ptem voĩb mendacijs quefacturi
ſunt recipiũt.Gi em iuſtũ ſit ⁊ licitum: ſicvadant:

gratis vadãt:ſi illicitum ꝓter mẽdacia ⁊ falſitares

2 veceptõnes quas loquũtur: nullo mõ ire ꝑmittant
MNõ plꝰ iſta iuſticie vẽditõne:⁊ qũo ẽſymonia. J.

ix.xvj Terciꝰeſt ĩ his qͥ quãcũq; emũt ptãtẽ: ſicoſtẽ
ſum eſt in iure canonico.j.q.j. Di qͥs epᷣs vult.cum

glo. ſua. In quibo continet ꝙ qͥ dat munus: vt ſit di

ſpenſaroꝛ rerũ eechaſticap vel vt aduocatꝰ vel iuder

vel vefenſoꝛ vel caſtellan? ſymoniã cõmittit. Cui cõ
coꝛdat oſti.M.viij.xxij. ¶ Quartꝰẽ in his qͥ emũt
vel vẽdunt iuſpꝛonatꝰ: e em ills ſpãlitervendi nõ
poſſit:pʒ expᷣſſe in iure canonico ex.li.iij. ti.ð iure pa
tronatꝰ.c.æ iure vo:vbi papa infoꝛmatꝰ x qdam: 4
iuſpꝛonatꝰ vẽdicerat ſenbit epo:ꝙ ſi ita ſit:cũ iuſpa
tronatꝰ ſit ſpũali annexũ:q cõtractũ illũ irrituʒ xe⸗
cernat:trãſit tñ cũ vmiu erſitate.Quibo ↄcoꝛdat ſct᷑s
Tho.æ aqno in ſcripto ſuꝑ quarrũ ſniaꝝ diſti xxv.
Addens ꝙ ſi gleba chariꝰ vendat ppter reſpectũ iu
riſpꝛonat? ſymoniaʒ cõmittit:qñ nãq; gleba tm̃ ĩ vẽ
ditõne noĩat᷑:ſ iuſpatronatꝰ in intẽtone ſub pᷣcio ca
dit in mercatõne:q eſt int᷑ Judam.i.cupidũ pꝛonuʒ
iteꝑ xpᷣm vendentẽ.? Cayphã.i.ſymoniacũ clericuʒ
xpᷣm male ementẽ. Et ẽ dæ illis in illo ↄtractu ſicut ᷣ
muliere q̃ vẽdiderat bouem legatã pꝛo aĩa mariti
obolo:⁊ gallũ ꝓ marcha:ſub qua marcha intẽtio:ſʒ
nõ pactio interuenit bouis. His etiã oↄcoꝛdat icœʒ in
ſũma.q.c.ar.iiij. Et Petrꝰ et Albertꝰ in ſcptis ſup

quarto viſt.xxv. Int᷑ pꝛedietas vᷣo ſymonie radices

⁊ ramos piculoſiores ſũt qͥ occultioꝛes ⁊ magis vſi⸗
tati ſunt. Munꝰ nãq; a manu aliqᷣ foꝛte vitãt: quia
aꝑtũ eſt:munꝰ vo ab obſeqnio vel lingua:ſymoniã

q̃ cõmittit᷑ ꝑ pᷣeees armatas:vir aliquis vitare vide᷑.·

nõne ꝓpter hoc clerici patronis ſeruiũt: ⁊ amici pro

indignis mun us a lingna id eſt pᷣees patronis? effis

poꝛꝛigunt vt ab eis pꝛomoueãtur:et pꝛopter h̊ etiaʒ

ipᷣ eos frequenter indignos pꝛomouent habẽw plꝰ

ad hoc reſpectum ꝙᷓ; ad eoꝛum ſuff icientem bonita⸗
tem. Di vo dicere velint ꝙ ipſi pꝛo alio pacto eis ma
nibus vel linguis ſeruiunt:cõcedẽdum eſt:quia alia
ſunt verba tam etiam illoꝛum ꝙ; etiam conferentis:
quãdo dicit ꝙ confert eis intuitu charitatis.Sʒ xæ
us nouit et ipſinon ignoꝛãt ſi conſciẽtias ſuas ſcru⸗

tarentur veritatem. Mnnꝰ vo a manu vt predictuʒ

eſt aliqui etiam vitant ꝙᷓtum ad pactum apertum:
ſicut illiqui pꝛo ope ribus ſpiritualibus:ſicut dedi
cationibus et alijs que habere volunt a pꝛelatis ex⸗
pedita aliqua ante opus perfectum vel inceptuʒ gra
tis offerre videntur. Et ᷣm Innocen. xextra li.v.tit.
e ſymo.ca.pꝛimo.⁊.c.ad apoſtolicam.ſponte obla⸗
ta recipere poſſunt. Sed videturꝙ illud ſponte ſeqͥ
beret factum ſpirituale:quia ſi pꝛecedat:pꝛeſumi/⸗
tur illa intentõne datum. Lalis etiam receptio tã⸗
qꝙᷓ concuſſio pꝛohiberi videtur in lege cinili.R.j rxxj.
Se modovo qui der pꝛeces fit armatas:vix eſt qui
conſcientiam habeat:vel ex parte ſcribentis ſeu pci⸗

. 2

Arv. ij.
iij.

Arꝰ. iij.
iij.
Exemp.

Bymonia

pientis ⁊ rogantis:vl ex pte obedientis.act tñ ſicut
grauius peccat raptoꝛ:qꝙ; fur:ita videt᷑ ve illo:q ta⸗
En intrat violenriaʒ: illeẽ quaſi raptoꝛ ſimu lu⸗
cifero:qui rapere voluit itatem:qui ita in ecd eſiã
ſicut lucifer in celum aſcẽdere vult contra vei volũ⸗
tatem:dicens illud Eſa.xiiij. In celum cõſcendam.

Et iterũ:Aſcendam ſuꝑ altitudinẽ nubiũ: ſilisero

altiſſimo.

In quo pꝛimo ſymomiacoꝝ inuenit aſſimilatio.
Becundo Jude aſſimilant pi venditori in vuobꝰ.
Pꝛimoin cauſa:ſcõo in modo loquendi. Im cauſa:

quia ſicut Judas ᷣm glo.vendiditxpᷣm vt aliqd ⁊da
ret pcio illo:his quos carnaliter diligebat:ita pa
troni maioꝛes pᷣlati iterũ xpᷣm vendũt:nam gratiã
vendentes ſpũfſancti qui eſt ſilio conſubſtantialis:
ipſum filium vendunt.j.q.j.Eos.vt tam ipſiqꝙᷓ illi:
quos carnaliter diligunt habeant vnde male viuãt
qtum ad alam:pꝓpter hoc nanq; elaudus? languidꝰ
intulerũt munus:aMalach.j. Etum etiam ad mo⸗
dum loquendi vel cogitãdi eidẽꝓ tanto aſſimilant᷑:
quia ſicut ipᷣe dixit:qͥd vultis mihi dare ⁊ egovobis
eũ tradam: Sic iſti loquũtur vel cogitant qn acce⸗
peĩt munera ⁊ ꝑuerterut iudiciũ.j. Regũ.viij. Quo
rum culpam ſupꝛa culpam de multa aggrauant.
Pꝛimo quia muler iſtoꝝ meliꝰ foꝛũ faciũt de cbriſto
vendentes eũ pꝛo venario:quẽ recipiũt ꝓ miſſa cele⸗
bꝛanda:vbi ad celebꝛandũ pꝛo alijs ve iure tenetur
Mꝛ. aüt illud ſit ſymoniacũ:vide in ſumma confeſ li.
ti. ſymo.q.xxxix. Secũdo qꝛ bl e erd vxoꝛeꝛ fi
lijs legitimis:ꝛſti vo ꝓ illicitis pionis illegitumis.
Tecio quia Judas ſemel:ipᷣi frequẽter quotiẽs bũ/
ficia ꝓꝑmutant. Quarto quia ille quod male recepit
reiecit: ille etiam pꝛecium accepit anteq chriſtuspᷣ⸗
cium ſur ſanguinis pꝛo ipſo poſuerat. Iſti autem ex
poſt facto pꝛecium cogitauerunt repellere id eſt ven

—

re ⁊c̃. B
Quoꝝ puerſitatis execatõnis cauſa eſt cupidi-
tas: Dicut patet ꝑ exemplũ equodam pꝛebẽdaro
ðq fert:ꝙ qtid ie dicere ſolebat:ꝙ pluna hr̃e bificia
ecckłiaſtica peccatũ fuit moꝛtale:⁊ ꝙ; aliud videre ne⸗
ſcimt:cum vo ipe duo haberet:cõtrariam dicebat:
ꝙᷓ videlicet licitũ fuit vuas haberepᷣbendas: ſ nullꝰ
inquit poteſt hanc videre iuſticiã: niſi qͥ duas habʒ:
nulliautẽ hec videre poſſũt:niſi ſpñaliter excecati:
⁊æquibo Beu.xvj. Munera excecant oculos ſapien⸗
tium. Sic vo excecatoꝝ puerſitas multiptr oſtẽdit᷑
Pꝛimo in hoc ꝙ ex eoꝝ auaricia negligentia con⸗
tingit ꝙ tot mali oꝛdines ⁊ beneficia intrant ecclia-
ſtica. Hatrom nanq; platiſunt murus eccleſie: de
quo ꝙtum ad malos dꝛ Geneb. xlix. Vaſa iniquita
tis.i.indigni volentes oꝛdinarivel ꝓmoneri pᷣdictis
muneribo oblatis:tanqꝙᷓ ferreis inſtrumẽtis ſuffode⸗
rũt murũ. Sicut ergo muro eccleſie vſtructo:porci
7 canes ⁊ alia aĩalia immũda intrant ⁊ eccleſiaʒ ma⸗
culant:ita pᷣdictis:xe quibo IYſa.j. Oẽs diligũt mu⸗
nera: ſpũaliter ꝑ peecatum æſtructis: tales oꝛdines
⁊ bñnficia intrant:æ quibo in pᷣs.lxxviij. Deꝰ venerũt
gentes in hereditatem tuã polluerũt templũ ſãctuʒ
tuum. Et Soph.iij. Sacerdotes eius polluerũt ſſj⸗
ctum:qꝛ murus hieruſalem diſſipatꝰ eſt: Meemie.j.
Et ꝓtanto intrant omnes illi qui templũ oradmi
niſtrandũ eo intrare ꝓhibent᷑ L euixxj. IJbipapit
eus ꝙ habẽs moculam nõ accedat ad miniſtrondũ
Et ſpecificant᷑ macule impediẽtes:pᷣquas ſpiritua/
les macule nũc intelliguũtum in his qui accedere non
eberẽt ad vioꝛdines vel beneficia Bicit enim ſic.
Homo q habuerit maculam non offeret panes deo
ſuo:mec accedat ad miniſteriũ eius:Si cecus fuerit ĩ
ſpualibo non habens ſcientiam advrſcernenduũ inter
Nepꝛam r lepꝛam. Talem deus a ſcerdotio ſuo rpel

let: Oſee.iiij. Vel ſi claudus qͥ ſcilicet vnlt xæo ſerm
re ⁊ mãmone:vel qui rõne oꝛdinis vel bñficij veo mi
litare tenet᷑:et ex alia parte implicat ſe negocijs ſeeu
laribo:ſicut illi qui in curijs ſtant regum ⁊ wmino⸗
rum circa occupatõnes negocioꝛũſecularium.tales
ſunt ſacerdotes lucoꝛum et pꝛophete Gaal:a quibo
Helyas queſiuit:vſq;quo claudicatis ĩ duas partes.
lij Negg ppitj paruo vel grandi vel toꝛto naſo
id eſt minus diſcretus:vel nihil ſcit:vł minus diſcre
tus in opinione ꝓpꝛia:⁊ qui ab alijs quo ſibi deeſt
addiſcere erubeſcit:⁊ qui toꝛto naſo faciem eccleſie
ſuis peruerſis exemplis veturpat.Si fracto pedevel
manu id eſt cuius nec affectio bona eſt necoꝑatio:ſi
gibbus id eſt cupidus habens gibbũ tꝑalium ĩ wor⸗
ſo.ſi lippus.Lippꝰ habet pupillam ſanaʒ:ſed humo
res veſluentes oculoꝛum viſum impediũt: aſpectũ
cturpant:⁊ ſignificat habentes cognitõnemverita
tis:quam feditas carnalis obſcurat voluptatis:q⸗
tum ad gulam et ebꝛietatem. Di iugem ſcabiẽ ĩ coꝛ⸗
poꝛe ꝑ quam ſignificantur luxurioſi.Om̃s iſti ⁊ his
ſimiles talia que pꝛedicta ſunt cõmittẽtes:raro vł
nũqꝙᷓ væ eis abſoluũtur:quia ſuis vicinis confitẽtur
ſacerdotibus:qui nullam poteſtatem habẽt eos ab
ſoluendi:cum non ſint eoꝛum ſubditi. Cũ ergo ſint
mali in peruerſo opere⁊ filij perditionis in impoten

tia:maledictus qui accipit munera:Seu.xxvij.ſup⸗

ple ⁊ tales in eccleſiam introducat:vel in aliqua ſic

viuere permittit.Tales enim ſicut ſimiles ſunt Sa

racenis in culpa:qui capta Roma: eccleſiam ſancti
Petri ſtabulum quondam fecerunt equoꝛũ ⁊ alioꝛũ
animaliũ:ita et ſimiles illis erũt in pena:qui redeũ/
tes in mare ſubmerſi ſunt:quia qui templũ vi vio⸗
lauerit diſperdet illum veus.j.Coꝝ.iij. Chriſto er⸗
go querenti vel cuilibet bono malum clerum admi
ranti:⁊ cauſaʒ tante leuitatis ⁊ ſpiritualis feditatis
in eccleſia cogitanti:reſponderi poſſet ſicut legũtu:
filij cuiuſdam auicule reſpondiſſe matri querenti:
quis illoꝛum nidum fedauerat:qui dixerunt:frater
noſter iſte cum groſſo capite:quem cuculus in ouo
lbi fraudulenter poſuerat: Ita dicere poſſunt deil⸗
lo:quem cuculi:qui ſemper idem cantant ſcilicet af-
fer:affer: Pꝛouerbioꝝ.xxx.in nido ponũt eccleſie: qͥ
hit groſſa capita:quia plus comã nutnũt:v minus
religioſe raduntur ꝙᷓ filij chriſti.v quibus Eſa.xl⸗
vj. Confertis aurum væ ſacculo:et aꝛgentum ſtateꝛᷣ
ponderatis:conducentes artificem id eſt patronum
vel maioꝛem prelatum:vt faciant deum id eſt locuʒ
tei tenentem: quod dum faciũt fures et latrones in
loco vi ponũt:qꝛ non intrant per oſtiuʒ ſciliq; chri
ſtum: Yoh. x. Et ſi fur eſt et ſacrilegus:qui aliunde
aſcendit et furatur calicem vel libꝛum.a fortioꝛi il⸗
le fur eſt qui aliunde aſcendit ⁊ totam furatur eccle
ſiam et per totam vitam ſuam cum omnibus fructi⸗
bus occupat. Quod iterũ dũ faciunt ſponſam chri⸗
ſti adulterare faciũt:dum eam alteriqᷓ vero marito
id eſt im maculato copulant: quibus ait chriſius:
Vos autem feciſtis eam ſpeluncã latronum: Mat.
xxj. Et ſic qui male intrauerunt wmum vei in eccle
ſia militante: poſtea eijcientur wmo ceiin eccle⸗

ſia triumphãte:quia ſicut dicitur Zacharie vltimo

.

Ex fab.

capᷣ. Mon erit mercatoꝛ vltra in wmo wmini. Mec .vij.

mirum:quia veum multum offen vꝛunt in terra:nõ
enim ẽ aliquis ita pauperquin granaretur:ſi ad fo⸗
rum vuctusvẽderetur. Et ſi homo ſic offen veretur:
ergo deus ⁊c. ¶ Secundo illoꝛum peruerſitas ĩ hoc
oſtenditur: q contra wi faciunt iuſticiam: qui diſꝑ
ſit vdit pauperibna. ¶ Tercio contra vi curialita
tem qui vult ꝙ quilibet habeat victum et veſtitum
neceſſarium: et nullns ſuperfiuum: contra qnod vi

Tntur facere:qui duo beneficia vni dant perſone.

iones quare puͦalia ven u n
Riganaſannslbauncon⸗
abocg am lagulnobabainn
Obmuteſcentorecefitinſpechlo lor
lcet co ſymoniaco: vquoin chronica
ici omanoꝛi: nidellcet um Hile
halisipoſtmogu papa Gregorms in
nultos vponeret ſymoniacos:ꝛcotr⸗
obatonem pꝛeualefenon poſſetila⸗
geamna coꝛuperat. deteſtimonio conft
ltieipꝛecepit ſi eet mũus a nltio ſyn
ſimoniiz ſueinnocentie diceret: In non
zicaneſcantirnd onichtoun
tri vſchſpintumſanctu perduceret: ül
ſnslidertatem peccauerat vendedd:n
libere vellet Onarinullo modo nomin
ſicum teſtimonii deficeret humanu:
ctus teſtinonio:obmuteſcens depone
Oppellebatur evoum n ſigni g talis
cietateetpellendus eſt electoꝛumeteſt
bentemunerlbus eins wo: Hede .
henas quas poſt llam eieonem uſt
ne llonmſiſe ruſſentteſt in cö
repanins exemplüſe coꝛlgerepofſun
cutiße feat t penao qnas iple vidite
nanq iu chronlca ſnbitur rom
chefirpuer, uderet um guoen⸗
margentes omiſitel eat
hnru rliaflieinai ihein
lutt haſtnociͦ ſocnnn nen
ihfinmnitateptnidni, ntigitünpat
ſonpd um aliis 1 cere mortui
cennnagen igtllcs ipſumd
epmiülum epgrn f.

aminmoinctt peliſglini
Zilsqinfatininond .
nicaptn Boma: acdlſian ſinn ⸗
qroncan fece unt egnoni alii
nllesiligenütippenngtiſetci⸗
verſiſuntegnis guitenpliſmiio⸗
tilum dus. Lor i Chriſtoer⸗
uulibet bonomaſun demm acni
ntelevitansr pintualofcltuns
ntireſponden poſetſicytl gün.
nlalle eiponciſt nutn grenan. Si
lumifetauent loitunut foren
oſſocpire: gem aalio ihouo
oſuamt u dleerpofiut wl,
ulanperimn antintſaliatof⸗
or m inncoponitelclſe:
Piu pius omi utnit, nins
ffilſchnſi Nanibis ſir ,
n Eſacalotetalanunſtate
entes artkicenic etpartdnum
zum vtfcunn vunit Ktlaan
inunſwütfntzttlninn
noninttantperoſt ii 7
ſiſnrtſtct ugiignn glla⸗

urcalicem nlitm enn
meaſendrtinenmn e fin⸗

Exemp.

Bymonia

DQuarto contra voluntatem teſtatoꝛũ: 7 alioꝛũ qͥ ee
cleſiam illa intenrõne wtauerũt vt multos haberẽt
pꝛo eis oꝛantes:plures autẽ haberẽt ſi plures eẽnt ꝓ
moti:ergo ⁊c. Quĩto in hoc ꝙ alia faciunt:ð qᷣb di
ctũ ẽ.E.ij.xij.⁊æ quibo oĩh conqueritur deus Hiere.
rj. dicens: OQnid eſt ꝙ dilectus meꝰ ſcilicet pꝛonus
pᷣlatus vel per eos ſymoniace introductus:in domo
mea fecit ſcelera multa.
Sed quia ſcelerib multis vebent᷑ pene multe:vt
pꝛo menſura peccatiſit plagaꝝꝑ modus:Seut.xxv.
neceſſe eſt ſequi: ꝙ ſymoniacis qui penas euadunt:
eis a iure canonico infligendas: due immineant pe⸗
ne a veo inferende:quas eis ꝑ beatũ Gregor.minat᷑
j..j.quibuſdam narrantibo. Vnam videlicʒ ĩ coꝛ⸗
poꝛe:qna vcæo diuerſis pcutiuntur infirmitabꝰ: pa⸗
tronꝰ videlicet aliter ſpinitualia tractans qꝙᷓ deberet
lepꝛa:ſicut Oʒias rex.ij. Parał xxvj.vel moꝛte ſicut
ʒa qui impoſuit archam wminipoꝛtandã bobus
laſciuientibi.j. Paralł.xiij.Quas etiã penas ſymoni
aci patientur clerici:quãdo ſimiliteꝛ in infirmitate
pcutientur:ſicut Gieʒi lepꝛoſus.iiij. Reg.v.Et moꝛ
te:ſicut illi ſeꝑtem viri qͥ mala intentõne acceſſerũt
ad Saram LZhobie.iij. p quos ſignificat᷑mala intẽ
tiõe vel malo mõ accedẽtes ad oꝛdies vel bñficia ec⸗
cleſiaſtica. In coꝛpe vo ⁊ anima eternalit penas ſu/
ſtinẽtes ſine eſtimatõne:quia ſpũalia vendiderũt et
emerunt:que etiã ſᷣm iura ciuilia non cadũt ſub eſti
matione:nec appꝛeciatõne in.ff. veteri.li.j.tit.x re.
diui.l.ſacra loca ĩ fine.vbi habet᷑ ꝙ res ſacre ſb eſti⸗
matõne non cadũt. Iſtas vo penas in moꝛte incipi⸗
ent patroni qñ obmuteſcẽt:non valentes reſpõdere
ad queſtiones quare ſpũalia vendiderũt:iniuriã ſpi
rituſſancti facientes libertati:quoꝛuʒ exemplo qᷓtũ

ad hoc ꝙ cum illo:qui nõ habuit veſtem nuptialem

obmuteſcent:pꝛeceſſit in ſpeculo illoꝝ quodam vide
licet epᷣo ſymoniaco: quo in chronica legitur põti⸗

ficũ romanoꝛũ: videlicet cum Hildebꝛãdus caꝛdi

nalis:poſtmodu papa Gregoꝛtus in francia legatꝰ
multos vponeret ſymoniacos:⁊ cõtra vnũ epᷣm per

ꝓbationem pꝛeualere non poſſet:quia om nes teites

pecunia coꝛuperat: teſtimonio confidens ſpũſſã⸗

cti ei pꝛecepit ꝙ ſi eẽt mũdus a vitio ſymonie:in te⸗
ſtimoniũ ſue innocentie diceret: In nomine patris
⁊ filij ⁊ ſpũſſancti:quod cum plunies dicere niteret᷑⁊
tðtũ vſq; ſpiritumſanctũ perduceret:illum cõtra cu
ius libertatem peccauerat vendẽdo:queſpũſſanctꝰ
libere vellet vnari:nullo modo nominare potuit:⁊
ſic cum teſtimoniũ veficeret humanũ: diuino cõui⸗
ctus teſtimonio:obmuteſcens vponebat᷑:et de cetu
expellebatur epoꝛum:in ſignũ ꝙ talis in moꝛte e ſo
cietate ecpellendus eſt electoꝛum:teſtimoniũ perhi
bente muneribus eius veo: Heb.xj. ¶ Etum võᷣo ad
penas quas poſt illam eiectõnem ſuſtinebũt exẽplũ
illoꝝ niſi ſe coꝛigant:pꝛeceſſit in Cõrado impato/
re:pꝑ cuius exemplũ ſe coꝛꝛigere poſſunt qui volũt:ſi-
cut ipᷣe fecit vt penas quas ipſe vidit euadãt.De ipᷣo
nanq; in chronica ſcribitur romanoꝝ im ꝑatoꝛuʒ: ꝙ;
cũ eſſet puer ⁊ luderet cum quodam clerico:qͥ habu
it fũtulam argenteã:ꝓm iſit ei eatum quãdo eẽt im
peratoꝛ pꝛo illa fiſtula:quod ꝓmiſſuʒ poſtmodũ im⸗
pleuit.oſtmodũ vo contigit imꝑatoꝛem in quadã
infirmitate ꝓ triduũ iacere ⁊ moꝛtuũ:⁊ pꝛedicto l
ſcopo cum alijs clericis circa ipſum oꝛantibo cum lo
ꝗqu elam recuperaſſet:inter pꝛima verba que loqbat᷑
epᷣm illum epatu væ facto pꝛinauit:aſſerens eum fe⸗
re fuiſſe damnatum/ pꝛopter illam mercationem: di⸗
cens:per totum triduũ emones ſuper ipᷣm ignẽ ſuf⸗
a ſſent:mediante illa fiſtula calidioꝛem: q vnqᷓ; vi-
erat. Be qno igne dicitur Yob. xv. Ignis wuora⸗
bit tabernacula eoꝛum:qui libenter munera accipi,

WWM1

B irx.
unt Caſdẽ vo penas emptoꝛes id eſt ſymoniaci de⸗
rici cum venchitoꝛibus incipient obmuteſcentes: qũ
reſpondere non poterunt: ad queſtiones eis ohnjciẽ
das ex officio: quibus habetur. D. vj xiij. Oe vo
vterq; tam vendentes columbas q; ementes æ tem⸗
plo eijcientur triumphante: oſtendit chriſtus quan
et ementes ? vendentes eiecit ve templo militan⸗
te:Marcixj. Oe inſuper e ſocietate eijciendi ſi ut an
geloꝛum patet in eiectionepꝛedicti Oʒie⸗ BGieʒi de
ſocietate hominũ. Ipſi nanq; congrue pcutieban⸗
tur tali infirmitate:ꝙ in hom inũ ſocietate morari
non potuerunt ſanoꝛum:in ſignũ ꝙ ſymoniaci in ſo
cietate moꝛari non poterunt angeloꝛum et ſanctoꝛũ
æ quoꝛum quolibet verificatur illud Eſa.xxvj. In
terra ſancroꝛum iniqua geſſit:non videbit gloꝛiam
Ti. Quam ſententiaʒ vedit ⁊ confoꝛmauit Petrus
cõtra Gymonem.a quo ſymonia ænominat᷑ dicens
Pecunia tua ſit tecum in perditõnem:Act.viij. Mo
V. xij.xxix.⁊c.

Bcietatis bone. pꝛi⸗

—=
mo oſtendit᷑ vtilitas. Secundo ſocietatis
. peruerſe inſtabilitas. Tercio periculum
qtum ad hocꝙ ſocios maculat per culpaʒ. Quarto
qtum ad hoc ꝙ ⁊væo diſplicet. Quinto qᷓtuʒ ad hoc
ꝙ ducit ad penam.Sexto ꝙ boni aiu placere malis
non poſſunt:necmali bonoꝝ longam volunt ſocie⸗
tatem. Septimo quomodo quis conditionem ſuaʒ
cognoſcere poteſt interioꝛem:per ſoqetatem exteriꝰ
qamatam.
Kirca pꝛimũ duo ſunt dicenda. Pꝛimo nq; oſtẽ
tur intentum:⁊ ſecũdo ſocij examinatio. tuʒ ad
pꝛimũ bona ſocietas pꝛimo impetrat gratiam:quia
ſicut vnus apud mũ dum aliquando a pꝛincipe peti
tionem obtinet ratõne ſocietatis quam per ſe obti⸗
nere non poſſet:ita etiam apud vu:habent eĩ emo⸗
limentum ſocietatis ſue:Eccłs.iiij. Mon ſolum gra
tiam impe trando ſed etiam conſeruando:ſicut car
bo extinctus non tm̃ habet emolimentũ carbonum
calidoꝛum in acquiſitõne ignis:ſed etiam in conſer⸗
uatione: Ita in pꝛopoſito homo extinctus⁊ ſpiritu
aliter moꝛtuus ⁊ frigidus per adiutoꝛiuʒ ſocietatis
bone vite et gratie reſtituitur. Qð pulchre oſtenſũ
eſt.iiij. Regum.xiij.p moꝛtuũ reſuſcitatum per ſoci
etatem oſſium Helyʒzei. Et etiam in vitã ſpirituali
conſeruatur:ſicut candela accenſa cum multis alijs
copulata in vento cõſeruatur ab extinctõne:et vir⸗
a a fractiõe:Sic ſaluati fuiſſent illi œ ſodoma a cõ
uſtione ſi vecem bonos ſocios habuiſſent: enes
xviij. Sic au literam ſaluata fuerũt a combuſtione
oſſa pſeudo pꝛophete in bethel pꝛopter ſocietatem
ofſiũ Abdo pꝛophete:quando Joſias rex iuda oſſa
alioꝛum combuſſit.iiij. Regum.xxiij.Et ſic in om̃i⸗
bus patet illud Eccls.iiij. Gi fuerint duo ſimul:fo⸗
uebuntur mutuo:ha bent em̃ emolimentum ſocieta
tis ſue:vbi alij qui nullam cũ bonis habent ſocieta
tem deſtruũtur:Sicut patet c viris lachis veſtru⸗
ctis et captis ab hoſtibus.ve quibus vicitur Jud.
xviij.ꝙ cum nullo hominũ haberent quicqᷓ ſocieta
tis. ¶ Exquo ergo maxima eſt bone ſocietatis vtili
tas et male periculum:ſicut patebit in ſequentibus:
ſocij ſunt diligenter pꝛobandi anteqꝙᷓ ſocietas firme
tur:vel a quocunq; quis ratione ſocietatis ad aliqᷣd
faciendum inducatur:Quia ſicut mercatoꝛ diligen
ter conſiderat quam berdiam habeat ſocietatẽ:nec
libenter latronibus ſe aſſociat. Peregrinus etiaʒ di
ligenter inquirit verſus quam terram homines va⸗
dunt qui ipſius per viam petunt ſocietatem. Et ſi
ipſe verſus terram ſanctam peregrinetur:non aſſo⸗

Arꝰ. ſ.

.lj.

Arꝰ. ij.

aij.

Exemp.

Exemp.

Arꝰ.iij.
V.

Gocietas

ciat ſe eis qui contrariam vadũt viam:ſed ſocietatẽ
illoꝝ vclinat: Yta qui intendit ire verſus celuʒ di⸗
ligenter inquirat qui vadũt per viam illaʒ:⁊ qͥ non.
quando aliquoꝝ ſe ei offert ſocietas:⁊ xclinet illos
qui vaduntverſus infernum. Fili mi ne ambules cũ
eis:pedes illoꝛum ad malum currunt:Prouerbioꝛũ
j. Sed ſocietatẽ illoꝝ veuita:Eremplo YJacob q ſo⸗
cietatẽ Eſau vitauit dicẽtis: Ero ſociꝰ itineris tui:
Geñ. xxxiij.
Prne ergo exemplo maloꝛum æuita ſocietatem
que pꝛimo eit inſtabilis q,tum ad ſeipos. Secundo
qꝙtum ad omnes. Oe nanq; malorũ ſocietas ſit inſta
bil int ipſos malos pʒ tẽ per exẽpluʒ oſtẽſum.Al. xxj.
xxvj:qᷓ etiam ꝑ exemplũ quod in quibuſoam antiqͥs
eſtis ſancti Micolai continetur dæ ſocietate dyabo
1ifuris:quoꝛum ꝓrimus iuit verſus wvmũ quẽdaʒ
vt infantem ſtrangularet: quem marer eifrequẽter
⁊æderat:quando e nocte lachrymabatur:ſiẽ ibi cõ⸗
tinetur. Fur vo iuit verſus eandem wmũ vt poꝛcuʒ
furaretur:quoꝛum vrerq; alteri obmians alteri con⸗-
ſilium ſuũ reuelauit ſub ſigillo confeſſionis. Furvo
a dyabolo queſiuit ſi mater aliquo modo puerũ ſuũ
cuſtodire poſſet:qui ſub pacto ſecreti ei diyit ꝙ ſic:qꝛ
quando ſiere incipiet ſi ibſum ſolito modo maledicẽ
v tradat:ipſuʒ aſpoꝛtabo:ſi vo ipᷣm tunc benedicat
non habebo in ipᷣo poteſtatem. Qunibus ſimul ad ᷣ
mum venientibo ? parum auſcultantibo:incepit pu
er lachrymare:ad matrem vo excitatam cuʒ mur
mure ei maledicere incipiẽtem:fur clamauit dicens:
benedicite:quod ipſa ꝑterrita audiẽs: dixit: benedi
cite.2abolus vo videns ſuũ conſiliũ reuelatũ:cla
mauit:dicens:capite latro nem:qui choꝛdã habet li
gatam ad tibiam poꝛci. Sic quãdo malus homo: qͥ
magnam habuit ſocietatem ci dyabolo vel ei? mem
bꝛis:cui multa mala reuelauerunt: incipit conſiliuʒ
vyaboli in confeſſione reuelare:ipſe eum diutius ꝑ⸗
ſequitur. Vel quando duoꝛum in malo confedera⸗
toꝛum vnus ad fidelem bonam conuertitur vitaʒ:
veritatem dicendo:⁊ ſpecialiter in aliqua cauſa con
tra alium:alius ipᷣm quaſi inimicũ perſequit om̃ia
que ve ipſo ſcit reuelat. Mota.. xxj.xxvj. Talis er⸗
go eſt ſocietas inter ſe:xæ qua Eſa.j. Pꝛĩcipes tui in-
fideles ſocij furum. IJterum necad quoſcunq;ʒ alios
ſiue bonos ſiue malos ſtabilem tenent ſocietateʒ vel
amicitiam niſi pꝛo tempore quo ſuũ vident auanta
gium:quo ceſſante ad inimicitiam conuertũtur:Gi
cut canis væ quo dictum eſt. F. j. xvij. Et ſi apertum
coloꝛem non habent hoc faciendi: occaſiones tamẽ
querunt nocendi ⁊ vcipiendi:in hoc exemplũ Kans
tes cuiuſoam pꝛelati: quo fertur ꝙ ſubditum ſuũ
coꝛam eo venientem: cuʒ nimis longa barba vitupe
rauit:q contra ſtatum ſuũ barbam poꝛtanit: iteruʒ
raſum venientem repꝛehẽdit: ꝙ quaſi in barbis ni⸗
mis iuuenis eſſet pro ſtatu quem tenebat. Dic qua⸗
litercunq; te habeas ad ſocium falſum:ſ. emper occa
ſiones pꝛetendet:ꝙ te non habeas ſicut habere vebe
res:⁊ ſpecialiter quando videt te in aliqua aduerſi/
tate:vel ꝙ auantagium ſuũ erit maius cuʒ alio:tũc
tales opponet inſtãtias:impꝛoperãdo que nunqᷓ fe⸗
ciſti vel cogitaſti. Et ce tali ſoclo ſcribit᷑ Ecclg. vj.
ſt amic?ſociꝰ mẽſe: non pꝓmanebit in die nccitatt.
Societas ergo talis tampericuloſa eſt fugienda:
non ſolum quia eſt inſtabilis:ſed etiam quia vnꝰma
lus in ſocietate totam ſocietatem verbis turpibo vel
iuram entis vel detra ccõnibo maculat. Et ſicut chor
da v pelle lupina in cythara:totam melodiam coꝛ⸗
rumpit:quia ſicut mercatoꝛ in nundinis merces ſu⸗
as apit ⁊ ondit.ita mercatoꝛ dyaboliĩ ſocietate mer
ces coꝛdis ſui ondit. Nam ibi ex abundantia coꝛcfis
os loquitur:luxurioſi luxurioſa: ⁊inuidi malicioſa:

B x.

ſic alijs loquitur. Et hoceſt quod dicit beatus
BGregorius in paſtoꝛalibus:ꝙ inepte leticie nidine
ſunt dyaboli:in quibus nunumis dyabolus ꝑ mer/
catores ſuos qui alios ad ſimilem inclinant culpam
multos lucratur. Sicut patet per exemplum. H. ij.
rxvj.quia quilibet conatur ſocium ſibi ſimilem face⸗
re:Giẽ pʒ.D.viij.xxj.in fine:cĩ qͥ niſu frequenter pꝛe
ualet: dum ſocius ſocio in malis condeſcendit: ne di⸗
ſpliceat:ſicut Adam condeſcendit Eue.C. ij. ij. Di⸗
cut enim tunc mala ſocietas Adaʒ vcepit mulieris
ſicut patet perhoc quod dicitur BGeneſis.iij. Muli⸗
er quam vædiſti mihi ſociam vedit mihi et comedi.
Et Petrum mulier chriſtũ negare fecit Math. xxvj.
æ quo dicit Remigius:videte qᷓnoxia ſunt pꝛanoꝛũ
hominũ colloquia:qui coegerunt Petrum apoſto⸗
lum negare wminũ:quem inter diſcipulos iam fue/
rat cxi filium confeſſus:Sic adhuc mala ſocietas:27
ſpecialiter muliermultos vecipiunt:ſicut Adam et
multos ſuis colloquijs chriſtum negare faciunt de
facto.nam talis ſocietas aſpectus et loquela tactus
et coha bitatio eſt moꝛbus contagioſus ſicut lepꝛa 2
infectiuus:ſicut aer malus:ſicut patet per auctorita
tem beati Gregorij.D.vj.vij.Et ſicut tactus picis:
Wquo Eccleſtici.xiij. Qui tetigerit picem inquina
bitur ab ea:⁊ qui communicauerit ſuperbo:induet
ſuperbiam:Sic amicus ſtultoꝛum ſimilis efficietur
eis: ꝛouer.xiij.Hoc nanq; quotidiano videtur ex⸗
perumento: videlicet innocentes et recti:quitanqᷓ
lampades clare in religione ponuntur:ey mala ſoci⸗
tate tanꝙᷓ ex oleo coꝛupto efficiuntur nigri: ita ꝙñ
retinent ignem: Ita qui ey ſocietate malaveniũtad
facta ad que nunqꝙ; veniſſent:qui omnes conuerſan⸗
tes vt alios ſus conuerſatone inficiãt. Pꝛimo ſigna/
tur per ignem:quia ignis pꝛoxima ſibi igniendo ſibi
aſſimilat: Sic ⁊c. Vnde Apocalip.ix. Vlidi inquit
equos:et qui ſedebant ſuper eos: habebant loricas
igꝗneas:⁊ ce oꝛe eorum pꝛocedebat ignis:fumꝰet ſul⸗
ppur.Equi ſunt peccata ad infernum poꝛtantia:lo
rice maloꝛum colligatõnes igneas:⁊ cæ oꝛe eoꝛũ pꝛo
cedebat ignis blaſphemie et iuram̃ti et ſulphur tur

pium verboꝛum ⁊c. Secundo comparantur aque ꝓ

tanto:quia ſicut aqua citius ignẽ extinguit:qᷓ igmis
aquam calefaciat:ita mala ſocietas citius malos fa
cit ꝙᷓ bona malos. Vna nanq; fatua mulier decora⸗
ta ſuo aſpectu et loquela citius centum ad concupi⸗
ſcentiam malam conuertet:ꝙᷓ optimus homo ſus pᷣ⸗
dicationeviginti ad concupiſcentiam bonamet de⸗
ſertionem mali.Et cauſa eſt intrinſeca:quia ſenſus
et cogitatio humana prona ſunt ad malum:Seneſ
viij. Et cauſa eſt extrinſeca:quia illi qui trabnnt ad
dyabolum pꝛomittunt munera:vel illi qui trahun⸗
tur ſperant habere. Zales non aduertunt ꝙ neceſſe
fuit Petrum ſocietatem illam que ipſum ad negan
dum induxit deſerere anteq; veram ageret penitenti
am et ad diſcipulatum redci eretur:ſicut patet Ma⸗
thei. xxvj. capitulo. Egreſſus inqͥt foꝛas fleuit ama⸗
re. Vnde Remigius. OQui in atrio Cayphe ſedens
non poterat agere penitentiam: egreditur foras de
impioꝛum conſiliovt pauidenegationis ſoꝛes ama
ris fletibus lauet. ¶ Ex quo patet quantum noceat
ſocietas mala:⁊ qᷓntum inuat recedereabea. Ideo
dicitur Ecci. vij. iſcede ab iniquo veficient mala
abs te. Et Pꝛouer.xiij. Qui cũ ſapiẽtibo gradit᷑:ſa⸗
piens erit.

Ex iſto articulo vltimo pʒ ꝙ ſocietas mala ẽperi Ard. iiij.
culola: qꝛ wo diſplicet. Or em teo diſplicet tam ſoct Viij.

us trahens aliũ ad malum patet:quia bonus pater
odit trahẽtè filiũ ſuũ ad malũ ludu vel ad luganar
⁊c.ꝙᷓ etiam tractus aſſenſũ pᷣbẽs:ſicut pʒ p filiuʒ qui
magnam ſocietatẽ hʒ cuʒ ꝓditoꝛilv pꝛis ſui.⁊c.ꝛ ſi

cummaninn i
batnmn da n
=
ien ui ei mahn
cnafnnn SGiathil t umen
nihtl mſta non na ronm

ultur. Monpoteris ſtare contra⸗
Aprann ali⸗ gen
ilumm:r aliguiocciii.Thaliter do et
ci eisafflguͤtur quando cis öſenti
hocoſtenclt watboridv vel aliſs rer⸗
goibys idemnsqy vma cadentealia
katio horum eltiquia du llloꝛi ſoci
heccatis llop conſentiüt:urta cano
conſentire dicitur qui pecatiamabi
loaij Siinimicus. Et iineſupulo /.
fepon eſt: qui manifeſto facinoꝛi non
nij.di Erroꝛ ertra vᷣ ſenten erco.
He gueſiſepoꝛem moꝛti ſocians Judh
Wacſecundäparten buins ammculin
isaſſocaris: alij mont incunrant
jad boctisftegnenter nadent: Nfa
gue hrpaliter moriütur Nt ſpüiaiter
gumortem ammincunerint eds iine
quunt m. Gtum voad tercump
qultibiſocitttecongtur opnlani,
maliſareszamicita chinnctnseiſte
ſarnan oſſarf,naliſcntesſocl
ſumebiſlonſanatanif i ſocietl
nnplöinbachrinotenis wigu

ecnuptoeffanntur nen ttagf
zuguigſtanmminm ie
unc; enifſentquiomnes Conderſan⸗
converſatöneinficit Duino ſig,
gpialgnis rorimaſibligniendoſti
17 Vnde Ayocelip i. Giciingut
edebant ſupercos: habebantlonas
eonm pꝛocegebat ignofunderſil/
tpeccataad inſemum potanrin ,0
olligaröneoigyeae, worecoupeo

aſobemieetiunumti etſulohur tur A4

? Gemndocompaunwraqe
qus attus igMetinguit,cjlgnns
lta mala oaetasatius malos fu
Vnananq; tatua mulie decote⸗
oqocla atins ontumad cnanpi⸗
Onwertet oprunnshondſuaß⸗
iedncuplcanriam banametde/
Etcanſe ſKtumltaluſi⸗
manugnmneſlnrag lun kn
iurtluliginnn,
mmittuntmuneraptli in n
bere ZaltznoNacliſtulte

. pun on in
ſatutmilamn goenn nnin

Exemp.

Bocietas

lerenio pater ſocietatem amittis ei:quia ſocieta⸗
tem habes cũ malis. Vñ dicit Den. vij. ꝙ vederit p⸗
ceptũ filijs iſrael ne haberent ſocietatẽ maloꝝ.Et ſi
cõtra fecerint:ſequit᷑: Jraſcet᷑ furoꝛ dñi contra te et
elebit te cito: Sicut patet.ij. Paralip. xix. xe Joſa⸗
phat qui in muſtis vo placuit: tamen qꝛ cuʒ achab
malo ſocietatẽ habnit: ꝓheta a vo miſſus ipᷣm rep̃ᷣ
hendit: dicens: JImpio pbes auxiliũ:⁊ his qui odeit
cn:amicitia cõiungeris:⁊ iccirco iram vi mereba⸗
nas. Et.j. Mach.ix.patet: ꝙ Judas macha beus in
pꝛimo hello occiſus fuit:poſtq; cũ romaĩs ſe cñ alijs
ludeis ſociauit:qureis reſcripſerũt ⁊ remiſerũti hie⸗
ruſa lem vt eſſent in memoꝛiale ſocietatis pacis. j.
Adach.viij. ,
¶Er qua patet hyſtoꝛia: maloꝑ ſocietas eſt peri
culoſa: quia ducit ad peno. Circa eui⸗ clarationeʒ
ſunt tria dicenda. Primo intentũ. Gecundo oſtẽde
tur ꝙ poſtqᷓ ad penam induxrerint tanqᷓ ingratinon
iuuant. Ex quibo tercio cõcludetur ꝙ ſocieras taliũ
eſt fugienda. Circa pꝛimũ ſunt tria dicenda. Pꝛimo
nanq; oſtenditur intentũ Gecundo ad hocadduce-
tur exemplũ. tercio reddeturratio. &tum ad pri⸗
muʒ intentũ eſt: pꝛopter ſocietatẽ maloꝝ boni af-
ſigũtur tꝑaliter:quandoq; etiam eis nõ aſſentien⸗
tes: SGicut patet quando ð his qui in ſocietate inuẽ
ti latronum incarcerant᷑⸗ forte ſuſpenduntur. Soc
nanq; oſtenſum eſt. Z. v. arti.ij per totũ. Et confir⸗
matur Yoſue.vij.vbi œ populo dicit us: ropter
Achor q; tulit e anathemate. Non ero vl vobiſcũ
Vnec conteratis illum: qui huius ſceleris reus eſt,
Bequitur: MNon poteris ſtare contra hoſtes tuos:ſi
cut patuit coram hay vbi om̃s fugati fuerunt pꝛopt
illum:v aliqui occiſi. Tpaliter vo et et᷑naliter tunc
cũ eis affligũtur quando eis cõſentiũt. Exemplum
hoc oſtendit w arborib vel alijs reb ſim ul ligatis:
gquibus videmus ꝙ vna cadente alia cadit: Bic ⁊c.
MHatio horum eſt:quia dũ illoꝛũ ſocietatem diligũt
peceatis illoꝝ conſentiũt: iuxta canonẽ qui dicit:
conſentire dicitur qui peccatiama bilem ſep̃bet dij.
xciij. Si inimicus.Et ine ſcrupulo ſocietatis occul
tenon eſt: qui manifeſto facinoꝛi non nitit᷑ obniare
lxxxiij.di.Erroꝛ.⁊ extra ſenten. excõ. qᷓte. Talnan
q; ẽ quaſi ſepoꝛem moꝛti ſocians: Judi.iiij. ¶ Etũ
vo ad ſecundã partem hnius articulimultis placet
alijs aſſociatis:ꝙ alij mortẽ incurrant ſpiritualem
ad hoc eis frequenter ſuadent: vt faciant propter
que corpaliter moꝛiũtur: vl ſpũaliter vel vrroq; mõ
quã moꝛtem cum incurrerint eos ſine auxilio vereli
quunt c. ¶ Etum vo ad terciam partẽ:ſi malum
qni tibi ſocietate conatur copulari:vel anteq; ipſum
malũ ſcires:amicitia cõiunctus eſt:ad bonũ conueꝛ
tere non poſſis:vinculũ ſcindas ſocietatis:neĩ abyſ-
ſum ab illo traharis: tanq ei ſocietate copulatꝰ: Ex
emplũ in hoc pꝛimo tenẽs vei: qui peccãtes angelos
7 hoĩes te ſocietate ſua eiecit:tam in celo ꝙᷓ in terra:
tcinferno eüceret ſi infernũ haberẽt ad ſolatium.
Scdo exemplũ tenens Johannis euangeliſte q hoc
fecit: hoc wvcuit. Oe hõc fecit patʒ in iure canonico
xxiiij.q.j.Om̃is qui.vbi recitantur verba Bede ſu
epiſtolam Johannis ſub tenoꝛe ſequen ti:narrat em
væ illo auditoꝛ eius ſanctiſſimus? martyr foꝛtiſſimꝰ
Polycarpus ſimyrneoꝝ antiſtes.quia quodam tẽpe
cum apud Ep heſum balnea lanandi gratia fuifʒ in
greſſus: ⁊ vidiſſet ibi Coꝛinthũ exire:cõtinno diſceſ⸗
ſit: non lotus: dicens: fugiamus hincne balnea ipſa
coꝛꝛuant:in quibo corinthus lauat᷑ inimicus verita
tis.Oe etiam hoc vcuit patet.ij. Yoh.ca.vnico. Si
quis inquit venerit ad vos ⁊ hanc wctrinam no bz:
nolite recipe eum in wmũ:nec aue ei dixenitis:qͥ en
dixerit aue illi:cõmunicat eius operilo malis. Ter⸗

T22Z

B x.

ꝛne totuz

re vnam ouem moꝛbidam eijcit 76.
Bic ve conſilio ARoyſi ſepamini ite-

voyſi ſe la tabernaculis im-
pioꝛum ne pereatis.j.q.j. Si quis inqunt. anltam.
tes quia que ſocietas lucis ad tenebꝛas. xpᷣi ad beli/
al. ij. Coꝝ. vj. Jho beatus Erego. iij. aſtoꝛa. c.xlvj.
Non ſunt inquit viligendi mali: perfecto inquit pᷣs.
xviij. odio oderam illos odiendo videlicel vitiaz
diligendo naturam. Idem ſi uper Eʒechielẽ omelia
ix. dicit ꝙ ſtultum ẽ eis placerequos ſcimus væo nõ
Et pꝛeterea ſi om̃ino volumus eis pla⸗ placè.
cerenon poſſumus:ſi diu boni eſſe voluerimus. Cu-
lus cauſa in partetacta eſt. Y.x. v. Pꝛo quo duo ſt it
aduertenda. Primũ eſt ꝙ mali magnam gaudẽt hẽe
ſocietatem Becũdqum elt ꝙ diun bonorum nolũt ha
bere ſocietatem. Primum batet per verba illoꝝ quo
cõmuniter dicunt:quocunq; inerimus ſiue ad celuz
ſiue ad infernũ ſocietatem magnam habebimꝰ. Seo

Ar. vij.
XI.

aquertant tales quale ſolatin eſſet eis in hoc ſcło. ſo

cietatem habere multitudinem circa eos leonuz ra⸗
pacium vel ſerpentiũ venenoſoꝛum vel bufonu. Bic
ergo minaretur alicui:ꝙ in nemoꝛe ligatus deponi
berent: vbi ſciret multitudinem eſſe pꝛedictaꝑ be
ſtiarũ:quale ſolatium eẽt dicere ibi multas habebo
ſocias:niſi poſſz eas mitigare.ſicut Job. xxx. Frater
mi draconu:a ſocius ſtrutionũ. Secundo aduertãt
ꝙ non minus ardebũt:quia plures aꝛdebunt. &π
tum ad ſecundam partem buius articuli:maliqͥ bo
nos peruertere non poſſunt: nec eis ſimiles efficere:
eoꝛum fugiũt ſocietatem:ſicut lupus et vulpes canẽ
et puer virgam. Jta malus non venit ad lucẽ:vt noõ
arguant᷑ opa eiis: Joh.iij.⁊c. Et ſicetiã in hoĩbo hõ
ſibi ſili ſociabit᷑: Ecc. xiij. .
¶ Ex quibus apparet ꝙ er his quib quiſq; amore
diu aſſociatur conditõnẽ pꝛoprniam cognoſcere põt:
quia exquo ſimilis ſibi ſimili aſſociabitur:conditõ⸗

Arꝰ. vij.
rxiiij.

nem videns illius cui ſociatur:quaſi in ſpeculo con⸗
ditionem pꝛopꝛiam:ideſt alteri ſimilem videre põt.

Bicut nanq; mortuus nõ abhoꝛꝛet ſocietatẽ mor⸗
tui.ex hoc ꝙ ſimilẽ habet conditioneʒ:ita in pꝛopo⸗
ſito. Et ſicut iterum cogn oſcere ores⸗n⸗ quis alleũ
comedit ex hoc ꝙ os fetidum alterius gqui huinſ⸗
modi comedit nõ ſentit:ita ſi vitia alterius teñ gea⸗
uant:ſignũ eſt ꝙ tn vitioſus ſis. Et h etiaʒ ſignũ e: in
quocũq; qui criminoſis ſine tedio viteilloꝝ ⁊ affecti
one ⁊ niſu coꝛꝛectõnis ſociatur:quia ſᷣm Augẽe. li. ij.
contra ꝑmenianuʒ. ⁊ habet᷑ in iure canonico. xxiij.q.
iiij.ita plane:tnipliciter quis malis ſociatur:aut cõ
mittẽdo aut fauẽdo:aut ñ coꝛigedo:qũo inqͥt pme-⸗
nianus incoꝛꝛuptus poteris benmanere q coꝛuptis
ſociaris Ex quo videtur velle ꝙ qui aliquo tniuz p⸗
dictoꝛum modoꝛum coꝛꝛuptis ociantur: tã a ſeipſis
cq;ab alijs cognoſci poterũt:quomiã coꝛuptiet abo⸗
mina biles facti ſũt:in pᷣs riij Mec i̊ ſunt ſigna:ſiẽ dz
n. uj.ad cognoſcendum illũ et ſocietatẽ paſſiõis
illiꝰ2c.

Vrtilegii ſiue cuiuſ/
cunq; diuinatonis. Prio in generali oſtẽ/
tur inuẽtio et pꝛohibitio ⁊ ſortilegoruʒ

maledictio. Ge cundo in ſpeciali oſtenditur carmi⸗
natricum erroꝛ. Cercio Xcepcio oſtenditur que fit ĩẽ

cartulis et ligaturis circa collum poꝛtatis et obuia
tionibus et vocibus anium ⸗ cõſtellationib. Quar
to ceptio oſtendit᷑ que fit ꝑ diuinationẽ⸗ illuſio⸗
nẽ ſomnioꝝ. Quinto veceptio oñdit illoꝝ qͥ dicũr ſe
ð dievyl de nocte a quodã pulchro pplo rapivl ci eis

Ar. .
⸗J 7. 4

Bortilegiũ

oqui vel volare ſen quicꝙᷓ ſocietatis habere. Bexto
quare effectus diuinatõnis ſeu ſoꝛtilegij aliquando
veraciter eueniũt: quare veus hoc permittat:⁊ q̃n
tum veꝰ pmittat malignos ſpũs in talib pᷣnalẽ. Se⸗
ptimo tam ſoꝛtilegoꝝ ꝙᷓ etiam creventiuʒ eis inepta
oſtendit᷑ reſponſio cũ repꝛobatõne. Octauo omnin
ſoꝛtilegoꝛum pena oſtendituret periculum:atq; pe⸗
na periculum ſtulticia infidelitas oĩm illorũ qͥ eis
credunt.
Pꝛimus articulus tres partes cõtinetinuentoʒ:
pꝛopibitönem: 7 maledictõnem: quarum quelibet
er alia œpendet. Mam ex hoc ꝙ, ois talis ſuperſtiti ·
oſa vanitas ſit a dyabolo inuenta ſequitur ratõna⸗
biliter eius pꝛohibitio:exquibo ſequir᷑ ſup cõtrariũ

facientes ⁊ talia illicita exercentes maledictio. WR⸗

tum ad pꝛimam ptem ꝙ omnis ſoꝛtilegij ars ?⁊ ſpeci
es ſit a dyabolo inuenta:patʒꝭ pꝛimo auctornitate au
guſtini væ ciui.ei.⁊ habetur. xxvj. q.ij. qui ſine ſalus
toꝛe.Mec inquit vanitas magicarum artiũ ex tradi⸗
tione maloꝝ angeloꝛũ in toto terraꝝ oꝛbe plurimis
ſeculis inualuit.p quandã ſcientiam futuroꝝ ? infe-
rop:et inuentones eoꝛum inuenta ſunt aruſpicia:
auguratõnes:⁊ ipſa que dicuntur oꝛacula et necro⸗
mantia. Sed væ hoc vltimo verbo maius dubiũ vi⸗
ctur:quia in necromãtia videntur fieri charactẽs:
alia ſigna per que vemones videntur artari ad cõ⸗
parendum et ad reſpondendũ ad interrogata:qui⸗
aliter non videntur velle vera dicere:niſi ad hocar⸗

tarentur dictis ꝓel factis incantatoꝝ ⁊ coniuratoꝑ:

poſtᷓ etiam eis comparuerint quaſi inferiorib ⁊ a0
faciendũ imperium illoꝛum obligant᷑. Ded nonvide
tur veriſimile ꝙ demones artem inueniſſent: vel ho
minib tradidiſſent:per quam hoĩes qui eis inferio⸗
res ſunt natura eis impaſſent:quia non viqetur ſta-
ve cum ſuꝑbia eoꝝ ꝙ velint ſubeſſe vbi poſſũt pꝛeeſſe
Cuiargumẽto reſpondet᷑ x Auguſti. æ ciui.i li. x
ca.xj. Quicquid inquit vemones faciuntverbis her
bis:ſignis:ꝓtractõnibus:aſpectibo:⁊ hmõi:totũ ad
ludificatõnem faciunt hominũ.Exy quo pʒ ꝙ ſiẽar-
tem illam ad hominũ inuenerũt veceptõnem vt ho⸗/
magium ab eis haberent: ſeruitutem ad multoruʒ
ꝓditõnem: Ita fingunt ſe per artem illam aſtringi
vbi non aſtringũtur:vt maius habeant homagium
7 diligentioꝛem ſeruitutem:⁊ plures ſupplicatõnes
inuocatõnes et oblatõnes ſpecialioꝛes:quales eis
dant quando non ſtatim veniũt:ſicut patet.iij. Re⸗
gum. xviij. vbi ſacerdotes Haal quande baalnõ ſta
tim affuit:incideꝛũt ſe laãceolis:vt ſanguine pfunde⸗/
rentur:quia demones ſᷣm magiſtrũ in hyſtoria ſcho
laſtica:ſuper locum illũ multũ oblectant᷑ oblatione
ſanguinis humani. Mon em artari poſſunt pervtu⸗
tem vel potentiam hoĩm naturalem:cũ ſint nã hoĩ⸗
bus ſuperioꝛes:nec per virtutem ſanctitatis vel mi⸗
raculi:ſicut xpᷣs et alij ſancti legũtur eos artaſſe: qͥa
coniuratores ⁊ necromatici ſancti non ſunt:nec mi/
racula facere poſſunt:niſi forte dicere velis ꝙ artã⸗
tur per inuocatõnem noĩs vei. Sed hoc ſtare nõ po/
teſt pꝛopter duo. Pꝛimo quia coniuꝛati per nomẽ dði
a malis eis non obediũt:ſicut patet Act.xix.vbi q̃dã
exoꝛciſte legũtur vmonem adiuraſſe ꝑ hieſum queʒ
Paulus pꝛedicabat: exiret de hoĩe obſeſſo:quibus
reſpondit:ſieſum noui:⁊ Paulũ ſcio:vos autem qͥ
eſtis:⁊ inſiliens in eos verberauit eos egregie: et in-
cuſſus ẽ timoꝛ omnibo exoꝛciſtis:vt non auderẽt am
plius demones in hunc moduʒ adiurare. Secundo
quia hoc dato:adhuc pꝛior ſtaret dubitatio: quare
videlicet voluerũt in arte illa tradere qũo per inuo
catõnem noĩs vi artarent᷑. Relinquitur ergo ꝙ ar⸗
tari fingunt ſe vt plus vecipiant.¶ Ex quo ratõna⸗
biliter ſequir talis artis ꝓhibitio ĩ diuerſis ſacre ſcri

pture locis:Pꝛimo Leui.xix. Non augnꝛabimĩ neq;
obſeruabitis ſomnia. Et iteꝝ eo.li.cxx.Anima que
æclinauerit ad magos ⁊ ariolos:⁊ foꝛnicata fuerit
cũ eis:ponam faciem meam cõtra eam: ⁊ interficiaʒ
eam v medio populi mei. Item aplłs Habł iiij. qbuſ
dam talia obſeruantibo ſcripſit:dicens:vies obſᷣua
tis et menſes et tꝑa et annos:timeo ne ſine cauſa la⸗
boꝛauerim in vobis. Item dñs ait diſcipulis Actu.
j. NVon eſt vim noſſe rpa vel momenta que pꝛ poſu⸗
it in ſua ptãte. In iure vo canonico talis ars ẽ ꝓbi⸗
bita in multis locis:⁊ ſpecialiter xxvj.q. totum vbi
etiam. q. vij. Mõ obſeruetis.adduci᷑ Augꝰ. dicens:
Mõ obſeruetis dies qui dicunt᷑ egyptiaci:aut kalẽ/
das Januarij: in quibo cãtilene quedam ⁊ cõmeſſa⸗
tiones:⁊ in quib adinuicẽ vona vonãtur quaſi ĩpn/
cipio anni boni fati augurio:aut aliquos mẽſes aut
tpa aut dies:aut annos:aut lune mẽſis ſoliſq; curſũ
qꝛ qui has obſeruat aut ↄſentit obſeruantibb:magis
að ſuã dãnatõnem tẽdit.Aies egyptiacos qͥ adhuc
intitulat᷑ in q buſdam kalẽdarijs quos obſeruãt: no
lentes ſibi minuere:ſᷣm glo.ſũt:quos egyptij inuene
runt:vt qui aliqð opus tali die inchoaret malũ exi⸗
tum haberet:quos xpiani mali obſeruãt. Pꝛedicta
etiã ſunt cõtra illos qͥ vxoꝛes ducere nolunt:niſi cre
ſcẽte luna. In lege vo ciuili tales artes ꝓhibite ſunt
C. li.ix. ti. male.⁊ necroma.pꝓ totnʒ. vbi tales male
fici vocant. Ex quo patet ꝙ artes illoꝝ ꝑ conſilium
maloꝝ ãgeloꝝ ſut inuẽte.Er quibo duobho taq er du⸗
obopᷣmiſſis ſequit᷑ ↄncluſio:Oĩim illis vtẽtibo vel ↄſen
tientiba vei maledictio cũ illo lucifero cuiꝰ æ medici
ſũt. Nã hʒ aĩa medicos viros videlicet ſpũales. Et
nã ſuos. Et dyabolꝰſuos hʒ medicos ⁊ phas a qͥ ſa
lariũ accipiẽt:qꝛ ⁊ cũ illo ⁊ pᷣmis parẽtib volũt diui
nitatis eis iura attribu?᷑: NMãq; ſanitatẽ ⁊ futura pᷣ⸗
ſcire ſoliꝰ ci ẽ:⁊ cui ipevoluerit reuelare.xvj.q.v.c.
j.? Iſaie. xlj. Pꝛioꝛa mouiſſima annũciatemihi:⁊
dicã ꝙ dij eſtis. Oꝛ et᷑ ↄferre ſanitatẽ ꝓpt᷑ nãlem vſũ
ad ſãctos dei ptineat:pʒ Mar.vlti.vbi d ſanctis tm̃
loquẽs dicit:Suꝑ egros ma.impo.⁊ bñ hẽbũt ⁊c̃.
En quo erroꝛ ↄnincitur carminatricũ:q nec ſt fi
les nec ſancte nec mũde:necꝓpt᷑ veũ:ſ̊ ꝓpter tꝑale
lucrũ:ſuꝑ egros manꝰimponẽt. Circa quorũ dicta
7 facta ⁊ doctrinã ẽ diligent᷑ ↄſiderandũ ᷣm Tho.in
ſũma.q.xcv.arti.ij. Vtꝝ vid eant᷑ nãliter poſſe tales
effectꝰ cauſare:⁊ ſi ſicnõ erit illicitũ. Si autẽ nãliter
nõ videant᷑ poſſe tales effectꝰcãre:oñs eſt: ꝓꝑtineãt
ad quedã pacta cũ demonibo inita:vt pʒ ꝑ augꝰ.xxj.
xæ ci.ci Errãt ſꝗ̊ tripłir in dicto:qꝛ mẽdacit᷑ dicũt ſe
poſſe talia facẽ.i.ſanare.vel res ꝓditas inuenire⁊ ſi-
ne pcto:vt alios eis credẽtes vecipiant:⁊ miſerũ vi/
ctum lucrent᷑ ꝑ mẽdacia:qð ꝑ h facilit᷑ ꝓpẽdi põt:q;
tali talia dicũt ⁊ faciũt intẽtõne:q;ꝛ apð aliqͥs viſum
ẽ:ꝙ nolũt aliqͥd facẽ vel dicẽ:niſi aliq certa eis por⸗
tent:ſiẽ panẽ farinã ſal ⁊ hmõi:vel pecuniã. Oẽs eti
am illa arte vtẽtes vt cõiter ſũt indigẽtes: ex qͥ pᷣu/
mit᷑ ꝙ artẽ illã exercẽt ꝓt᷑ lucrũ acceptũ vl ſperatuʒ

Be iſtis q̊ ſpãliter dictũ videt᷑ illud Mich.iij. Pro/

phete eiꝰ in pecunia diuinabãt ⁊ ſuꝑ dñm nõ requi⸗
eſcehãt. Secundo errãt in facto carminatõnis:quã
nõ faciũt cũ herba medicinali:ſicut medici coꝛpo
nec cuʒ ſymbolo ⁊ oꝛone dñica vel euãgelio: Math.
ſicut Warabas.Et ſi oꝛonem dñnicã dicãt:nõ tñ in
oꝛe illoꝝ ſanat ꝓpter duo:Pꝛimo qꝛ aliq̃ noĩa igno⸗
ta ⁊ etiã dicta falſa admiſcẽt: ſiẽ patebit infra.e.ca.
arti.vij.vbi aget᷑ ð illoꝝ rñſionib. Secundo qꝛulð
qð faciũt ẽ ð ꝓhibitõeʒ legis diuine:canonici⁊ ciuił
ſiẽ oñſum ẽ arti.j.Et ↄtra voctrinã totiꝰ ecclie. Er⸗
go ſi bonũ eſſet quod faciũt:ceſſare tamen veberent
propter tot pꝛohibitiones:⁊ ne factum illoꝛum ah
alijs in exempluʒ vertatur pernicioſũ.Tercio errãt

mz ſum cvat Serigo liter
eerqi ſmnunnͤb⸗ yelvoabus

in oſtencitp erempli fatue mullenarr⸗

nottimfimatz nollo mo onfiten
feage voluit eccleſiſtica dices ſe adh
ſos upuicturi:q: audiuit uculu qu
peſtone devita kelpondente geen
Gitagdbuc qoinq; annos ſupeſſeetſic.
mafuitzcredens dauisgarriräſoreg
luit pphetereuelgre dicet. Etnume
qgois eſt vtſci quid deit mihi4 T.
iſta wceptioneno ſunt immunes:qn
bus velſtrenag dationibus quas vi
rontſquipꝛimo manenihil mutuan
aliguid vendidenint vel ſtren ac
ſicmelius lucgabunk Gyer mals
pamni luconunihaberepit 4
habenn degnscamnuliereſeſign
nuntciſaclonohmiartt. guene
ganticauſa boe feetſnealigin

mibi obuiaſti. At üla

la fittibi ſi gedliciſſj n e
nbituaſten tn eniß

Nd ſopſcapul
in gitat iuraſg dicis fir e⸗
eeigfit iibiſi

iccluſio Oin lisriti
kugnciliolin aren
medicdsiroo vigelicet hüles. Et
ubobſtos pnneliehsr Phig iſ
Enällo abhuitnirii
nartmne Bücgſanitatefumnaß⸗
maiißepolnentrevclarenigt.
Hriong moviſſimaannägrenthit
Ack feneſanltati pr nilen tſi
tineatgGonylti hi xſinenut
voegwsmi inpo.?hi hebit,.
aumhorturaumninatncñ, qnecſtſi⸗

nansinponit Olnc, orü dicka
édilgent ,iderandi n Tho in
Vtn niſeank ilitr poſetals⸗
ſcnöenitiliari Giantenilitg
tiesckeccdre s ſtig rintit
dnonihintſtind .
im krindinchmititnet ⸗
lenar da tes Mitſhileſitni⸗
corlitu nahinntt nieni⸗
. obhhlt itſin
zed dicintlioligcenne
htier emi e⸗

Nn iit tins tii

————=
Necmüce eeppt mß Prn hale i 8

4

Arti.ijj.
iiij.

erit ꝓter cãs tangedas infra.e.c.arti.vj.

Boꝛtilegium

in vctrina. Vlel qꝛ wocẽt ibi inueniẽdas vbi inueni⸗
ri nõ ꝓnt/et a talibus aſpoꝛtatas qͥ illas nunqᷓ aſpoꝛ
tauerũt:et ſic illos diffamãt:et odiũ inter illos faci⸗/
unt. Vel qꝛ wcẽt aliquas res vel ignotas lr̃as circa
colliũj vel in burſa poꝛtari vel in capſellis vel in veſti⸗
bus ligarivel cõſuij vel foꝛte res noras ⁊ alias obſer-
nationes ðᷣ eundo ad cerrũ locũ/ vel circa certũ locũ
tot vicibus/ vel ad dãdũ tãtũvel faciendũ aliqp ta⸗/
leſꝑ quod rẽ ꝑditã vel amoꝛẽvel ſanitatẽ recu ꝑabit
vel continuabit.vel ꝓpoſitũ ſuũ ĩ omibus obtinebit
vel de dicẽdo aliqua:cũ cert ũ ſit ꝙ oĩa talia dicta vł
facta naturalẽ efficaciãnõ habeant talẽ effectũ pdu
cendi:manifeſtũ eſt ꝙ omnia talia dicta facta ⁊ w⸗
cta ſunt ſuꝑſtitioſa et illicitalet tanqꝙ; ydolatria ⁊ in
fidelitas ab om̃ibus ſpernẽda:cuʒ his qui immola⸗
bant hoſtias ſuas lemonijs:Leuit᷑.xvij.
A uo erroze et ceptõe:pꝛimo nõ ſũt immunes
qͥ aliq̃ ſcripta circa collu poꝛtãt:ĩ qbus ſũt aliqͥ cha-
racteres vł noĩa ignota inſcripta:quaſi eẽnt magna
ci noĩa vel angeloꝝ.Quia ſicut dicit Cryſo. Aul⸗
ti confingunt aliqua noĩa hebꝛaica angeloꝝ /et ſcri⸗
bũt ⁊ alligãtque nõ intelligẽtibo metuẽda vident᷑:
etiã cauenda ſunt:ne aliquid falſitatis contineant.
Crucẽ vo et verba euãgelij ſine aliquo fermẽto ad-
mixto poꝛtareę licet:ita tñ ꝙ nõ credat᷑: diuina vᷣba
vel cruxmĩoꝛẽ hẽant efficaciã:ſi vᷣba alio tꝑe ſcribãt
qᷓ; dũ euangeliũ ĩ ecclłia legit:vel ꝙ crux minꝰhabeat
efficacie:niſi fiat dũ paſſio lemt l⸗ nãq; pꝛedicta
noĩa que credũt vel dicunt eſſe cæi vel angeloꝝ dum
ignoꝛãt que ſunt noĩaſvñt eſſe vemonioꝛũ.Siq̊ no⸗
mina ſũt dyabolij nullũ Hadent bonũ coſequet
effectũ. Gi vꝓo dei ſunt etiã nullũ cõſequet᷑ effectu ni
ſi pct̃m:qꝛ illa cõtra ꝓhibitõnem poꝛtat ecclie. Nec
characteres illi ignoti:ĩ quib habet᷑ ſpẽs ĩ modo ꝓ⸗
trahẽdi/vel etiã imagines q̃s aſtronomicas vocant
aliquẽ effectũ ex ſe ꝓducere pñt:et ſi aliquẽ ꝓducãt
In illna⸗

qꝙqʒ ; tacita habent᷑ pacta cũ vemonilł ̃m ſactũ Tho

Exem.

v.

Exyem.

mã ĩſum.qxcv.arti.ij. Secũd q̃liter vecipiant᷑ au⸗
gures:qͥ ĩ ſternutatõibus vel vocibus diuinãt auiũ/
oſtendit᷑ ꝑ exemplũ fatue mulieris:æœ qua fert᷑:ꝙ ad
moꝛtẽ infirmata/ nullo mõ confiteri vel ſacramẽta
reciꝑe voluit eccleſiaſtica/ dicẽs ſe adhucꝑ qͥnq; an⸗
nos ſuꝑuicturã:qꝛ audiuit cuculũ quĩquies ſibi ad
Aueſtionẽ v vita reſpondentẽ:credens ꝑ hoc ſibi de
vita adhuc quinq; annos ſuꝑeſſeſet ſic ecepta moꝛ⸗

O tua fuit:credens p auis garrirũ ſcire quod veus no⸗

luit ꝓphete reuelare dicẽti.Et numeꝝ dieꝑ meoꝛuʒ
quis eſt:vt ſciã quid veſit mihi. LZercio qualit᷑ sb
iſta œceptione nõ ſunt immunes:qui in obuiatiõi⸗
bus vel ſtrenaꝝ dationmibus quas vẽditoꝛes cõſide⸗
rant/qui pꝛimo mane nihil mutuare volunt: anteqᷓ
aliquid vendiderint vel ſtrenã acceperint: credũt ꝙ;
ſic melius lucrabunt᷑ Sʒ ex mals illoꝛũ credulitate
damnũ/lucꝝ vo nunqꝙᷓ habere pñt.Exempli ad hoc

habetur e quadam muliere ſe ſignanti vt fertur in

mane cũ ſacerdoti obuiaret.que reſpondit interro⸗
ganti cauſã ꝙ hoc fecit ne aliq infoꝛtuniũ illa die
accideret ei.Cui ille.Credis ꝙ peius tibi continget
qꝛ mihi obuiaſti.At illa.timeo inqᷣt. Cui ille.reue⸗
ra fiet tibi ſiẽ credidiſti.nã vnũ ha bebis infoꝛtumiũ
qꝛ mihi obuiaſti:et ipſã ꝑ ſcapulas appᷣhenſa ĩ foue⸗
am ꝓiecit lutoſaʒ dicẽs:fiat tibi ſiẽ credidiſti: Mat.
viij.Ecce infidelitas ſua tm̃ ſibi nocuit:naʒ ſi ei ſine
infidelitate obuiaſſet:nec eiobuiatio nocuiſſet. Sic
eſt ĩ omibo talibo. Mã ſi oĩa facta feceris/que infideli
tas dictat tibi: ſi ea ſic feceris: damnuʒ hẽbisſine
infidelitate nũqꝙᷓ cõtinget infoꝛtuniũet ſi nibil hoꝝ
feceris vt ex dimiſſione taliũ circũſtantiaꝝ lucꝝ eue
niat/nũꝙᷓ inde a vo repo:tabis emolimentũj. Quia

B xj.
hm eCryſto. Juſticia vei neſcit patrociniũ darerri⸗
minibus. Mõta te iſta mareriaſet quare płꝰtiment
obuiare bonis q; malis. x. v. Quarto qualiter eti
am nimis conſiderantes conſtellationes/ in quibus
aliqui concipiunt᷑ aliqui naſcuntur:et aſſerentes ꝙ
neceſſe eſt eos tales eſſe quales habuerunt conſtella
tiones vcipiunt᷑: oſtendit Aug.v. ve ciui. vi. cq vij
dicens/ꝙ nouit geminos conceptos et naros ſub es
em conſtellatione.quoꝛum vnus fui? maſculus ali⸗
us femina/ cum tamen ſexus maxima ſit coꝛpoꝛũ di⸗
uerſitas.Eadẽ etiam inſtantia poteſt fieri in moꝛi⸗
bus ve Eſau et Jacob ⁊c. IJbidẽ etiam. c. viij. oſten
dit idem in alijs rebus tam naturalibus qᷓ volũta⸗
rijs:quia dato ꝙ vno die et tꝑe inqpiant aliqui ſe⸗
minare et plãtare et vxoꝛes ducere.quãta accidat in
ter illa diuerſitas/ videmus et herbaꝝ et aĩalium et
fructuũ. Nã ſepe cõtingit ꝙ vna ꝑs frumenti come⸗
dit᷑ ab auibusſalia conſumit᷑ ab erugine ⁊ vnus ñ
vroꝛe gaudeat et ali wleat:et tñ ſub vno fato et cõ⸗
ſtellatõne fuerüt grana ſeminata et vxoꝛes accepte
Falſitatẽ q̊ oĩm taliũ geneaticoꝝ ſacre ſcripture oñ⸗
dit auctoꝛitas: Ecci.xv.Cõſtituit inqᷣt us hoĩem
et reliqͥt eũ in manu cõſilij ſui adiecit ei mãdata⸗ pᷣ⸗

cepta ſua. Si volueris mãdata cõſeruare ↄſeruabũt

te.Appoſuit tibi ignẽ et aquã ad qð volueris poꝛri
ge manũ.Ex quo patet ꝙ libertateʒ volũtatis et nõ
neceſſitatẽ conſtellatiõis oꝑa ſequunt᷑ meritoꝛia cũ
gratia:et vemeritoꝛia ſine gratia.

Circa vo ceceptõem que fit ĩ apparitõe et diuia⸗

tione ſomnioꝝ tria ſunt dicẽda.Pꝛimo nãq; oſtẽde Srr iiif.
tur intentũ:ꝙ videlicet ex talibus multi cipiunt᷑. ꝰ·
Secundo opponetur. Et tercio reſpondebi. ꝛi⸗
mũ oſtendetur tripliciter. exemplis.euidentijs ⁊ au
ctoꝛitatibo.¶ Etũ ad pꝛimũ/ exempluʒ pꝛimo ad h
habet᷑a beato o iiij. dyal.c.l. e quodã quẽ vy c=
abolus tali mõ væcepit. Fecit nãq; ꝙ diu accidit ſi⸗ Exem.

biſᷣm ꝙ ſomnia ſua euigilãs diuinabat vt finaliter
ipᷣm ĩ diuinatõe ſomnioꝝ ſuoꝛũ cõfid entẽ veciperet:
qð et fecit. Nã quadã nocte ſomniũ qð viderat int᷑⸗

pꝛetabat᷑ ꝙ longa ſibi vita ſuꝑeſſet:pꝛo qua magnã
pecuniam cupide congregauit:qua congregata ino

pinate et vita et pecunis pꝛiuabat᷑.¶ Mup etiaz in
vtalia quidã talis ſommatoꝛ ſomniabat. ꝙ ſi quen⸗

Exem.

dã occideret heremitã:fieret rex cicilie:ĩ quo vuũ con
fideret:ſicut in alijs ſomnũjs ſuis et diuinatiomibus

cõfidere ſolebat:in quibus etiã aliqñ ſᷣm diuinatõ⸗

nẽ veritatẽ foꝛte inuenerat vt in fine vecipetur.Cuʒ

autẽ ipſum occidiſſet capt us ſuſpẽdebat᷑. emones
em̃ videntes homines talibus veditos diuinationi-
bus ſillis ſomniantibus ſic illudũt/et ſomnia illoꝛũ

oꝛdinãt:qꝙ aliquotiens eis contingit ᷣm diuinatio⸗

nẽ.quod etiã dvemones in coꝛdibus illoꝝ ponunt/vt
ſic ꝑ duas vel tres diuinatões quas habent ſicut cre
diderũt:faciat eos aciꝑe vnã vniuerſalẽ/q videlicet
ſic habebunt ſemꝑ et œcipianturet ſicut dicit᷑ veu
tro.xiij.fictoꝛ ſomnioꝛũ interficietur. ¶ Euidentia
magna ad hoc haberi poteſt videlicet ꝙ dyabolꝰſic
nitatur multos ccipere et frequẽter pualeat ꝑ v⸗
ceptões quas facit vigilantibus. Cũ em in vigilan⸗
tibus ratio magis vigeat qᷓ; in wꝛmientibus:ſi vigi
lantes per dubiam et equiuocam loquelam vcipe⸗
re conetur et pꝛeualeat.quod mirum eſt ſi ideʒ faci⸗
at wꝛmientibus:maxime eis dum vigilant creden⸗
tibus. Sed vigilantes frequẽter per dubia oꝛacula
et reſponſa decipit. SGicut patet pꝛimo ꝑ hoc qð re-
citat Aug.æ ciui.vi.v pyrrho rege grecoꝛũ/ conſu
lente Appollinem:⁊æ bello futuro inter ipſum et ro
manos.Cuiille.vico te Pyrrhe:romanos vincere
poſſe.Qui po ſtea in vno bello vincebatur:⁊ in alio
vicit.Et verſum pꝛo vtraq; parte conſtruere potu⸗

it.¶ Secundo idẽ oſtendit᷑ ꝑ hyſtoꝛiaʒ contentã in
Exeinl chꝛonica romanoꝛũ pontificũ: v illo q dyabolo ho

Exem.

Eem.

vij.

Boꝛtilegium

magiũ faciensireſponſũ ab eo habuit ꝙ nunqᷓ; mo⸗

reret᷑ anteꝙᷓ gratis intraret hieruſalẽ.qui hoc intel

ligẽs æ ciuitate:cũ eccleſiã quandã in roma ſic vo⸗

catã intraret/ſe œceptũ inuenit. Tercio idẽ patet
p hoc quod fert᷑:cuidã tali reſponſum tedit/q; nũ-
qᷓ; moꝛeret᷑ anteqᷓ indueret᷑ in chirotheca:queʒ poſt⸗
modũ villam quandam quegannt vocaturintran
tem occidit.¶ Quarto idẽ oſtendit᷑ in hyſtoꝛia ſco
ſtica:que continuat libꝑ machabeoꝝ ad euãgelia
illo vcepto qui pᷣdirit moꝛtẽ Antigoni in pirgo
ſtratonis certo die:q cũ poſtea itelligeret nõ poſſe
cõtingere:quia locus ille multũ diſtabar. eodem ta
mẽ die ĩ loco alio qͥ ſic vocabatur occiſus fuit. Sier
go tot vcipit vigilantes:qð mirabile ſi ſomnia mul
tos errare fecerunt: Ecchi.xxiiij. De quibus dicitur
Sap.viij. Niſus ſomnioꝝ maloꝝ turbanerat eos:p
illuſionem videlicet et veceptiõem illius:ve quo di⸗
cit beatus Oꝛegoꝛi. li.viij.moꝛalłſuꝑ illo Job. vij.
Terrebit me per ſom nia et ꝑ viſiones hoꝛroꝛe cõcu/⸗
tiet me. SGepe inquit malignus ſpiritꝰhis quos amo
repᷣſentis vite vigilantes percipit:pꝛoſpera eriõ we⸗
miẽtibus pꝛomittit. Et quos formidare aduerſa cõ
ſiderat:eis hic durius ſomnij imaginibo intentat:q̃-

tenus indiſcretã mentẽ diuerſa qualitate afficiat/ eãõ

q; aut ſpe ſubleuans/aut timoꝛe vepꝛimens confun⸗
dar. Ticet vo ſicomnes væciꝑe nitatur: nõ tamen pᷣ⸗
ualet niſi in his eo vigilantes recipit. Sicut pat;
hoc quod ſequit᷑. Quos autem vigilantes nõ ſu⸗
perat:eos weꝛmintes grauius impugnat. Hec autẽ
ſuperna diſpenſatio benigne permittit:ne in electo⸗
rum coꝛdihus ipe ſaltẽa paſſionis pꝛemio ſomnꝰva⸗
cet. ¶ Etum ad ſecunda parteʒ; huius articuli / his
obuiare videntur exempla Pharaonis et Joſeph!
et pincerne et pꝛincipis piſtoꝛñũ/ et Mabuchodono⸗
ſoꝛ et vanielis.qui ſomnia obſeruaſſe legunt᷑nec æ
PoediſPenrur. B quibus inſup exemplis oſtendi
tur: q; ſomnia nõ ſunt vana: qa oĩa pꝛedicta ſomnia
magnũ habuerũt effectũ ſequẽtẽ. Quibo rñderi po-
teſt ꝑ dicta ſancti Thomein ſum. qxcv. arti. vj. qꝛ 5
dicta ſomnia ex diuina pceſſerunt renelatõne:ficut
ponit exemplũ e Pharaone. Mec ꝓpter hoc ſequit
ꝙ fides adhibẽda ſit ſomnũs nris:que vel ex diuina
nõ ꝓcedunt renelsatõe/vel ſaltẽ ,Deece hoc ignoꝛa
mus:q; nec habemus Joſeph vlł DRanielẽ qui inter⸗
pꝛetet᷑. nquo caſu oĩa ſommiaſſunt diuineoꝛdinati
oni vrelinquẽda:qꝛ ſi vtilia ſint/vtilẽ effectũ ſigni⸗
ficantẽ:nõ minus euenient: ꝙ illa in vxij ꝓijcis:ſi ma
la er tali fide ꝓmereri poſſes:qꝛ vens ſnĩiam de te da⸗
tã anteq; executioni æmandaret᷑ renocaret:ſicut de
ezechia rege et ð niniuitis. Si vVo ecõuerſo oĩno vis
ſomnijs credere:ſi bona tibia o oſtendquntur/ pote
ris ex mala credulitate ſequẽti ea impedire: qꝛ cre⸗
dis cõtra ꝓphibitõem apſi qui ait. Nolite ommi ſpũi
credere:⁊ tãto ſequimi Manaſſen malũ/ e qno di
cit ij. Parałxxxiij. qui obſeruabat ſomnia/ q inter
alia mala er non numeraret᷑ſi malũ nõ eſſet. Bi vo
mala ſintet dãnoſa:æus tibi ↄtingere ꝑmittẽt ſicut
credis:qꝛ etiã in bonis meritis ſuis exigẽtibo: et fide
foꝛmata pmittit cõtingere ſicut credũt: Aath. vrij.
Bicut credidiſti ita fiat tibi. Et iteꝝ Math.ix.Lu.
xviij.et Mar.v. Fides tua te ſaluõ fecit. Et in malis
emeritis ſuis et infidelitate exigẽtibus/ etiã contin
gere pmittit ſicut credũt. Et h̊ aliqui expiunt᷑ quiĩ
muuẽtute dũ talibus crediderũt ſomnijs et diuinati
onibł/aliqna habuerũt ſomnia er quibus ſciuerũt:
quid eis ĩ craſtinũ fuit futuꝑ. Sed poſtqᷓ; euacuãtes
ea que puuli ſuntde eiſdẽ ſomnijs nihil curauerunt
et tunc nullus ſolitus ſequebatr effectus. de ſomnijs

B xj.

ergo et quibuſcũq; aljs omnẽ ſollicitudinẽ veſtraz

ꝓijcientes in en.j. Petri.vꝰx.
Hac inſup illuſione cæcepte ſunt mulieres q ĩ hac
Pte magis inueniunt᷑ culpabiles q; viri. que dicũt ſe
rapia quodã poplo et duci ad loca quedã pulcra et
ignota: que etiã dicunt ſe cũ eis eqͥtare p multa ter⸗
raꝑ ſpacia intempeſte noctis ſilẽtio/et loca plurima
tranſire/et qui eis credũt:et q loca quecunq; clau
a exeũt et intrãt ad libitũ.Circa quoꝝ ceceptõnis
eclaratõem duo ſunt oſtẽdẽda. Pꝛimo nãq; oſten⸗
cEꝑ aucroꝛitateʒ iuris canonici wctrine eccleſie:
tales illuſiones quas credũt eis fieri vigilãtibo fi⸗
unt eis w:miẽtib. Bcdᷣo oſtendit᷑ ꝙ ſiue fiat eis vi⸗
gilãtibo ſiue wꝛmiẽtibo gliari nõ vebent: qꝛa ſpũ fit
maligno. Pꝛimũ patet x vecreto cõci. Acqreñ xxvj.
q.v.epi.vbi p oſt ꝓhibitõʒ cuiuſcunq; ſoꝛti egij: poſt
etiã exhoꝛtatõnem epᷣis et ſacerdotix factã:q hmõi
vitia de parrochijs ſuis ꝓ viribus extirpent:ſubiun⸗
ſit dicens. Illud etiã nõ eſt omittendu:q; quedã ſce
rate mulieres retro poſt ſathanã cõuerſe monũ
tent᷑ cĩ dyana nocturnis hoꝛis a paganoꝝ/vel cũ
herodiade et innũera multitudine mulien equitare
ſuꝑ quaſdã beſtias:et multaꝝ terraꝑ ſpacia ptrãſi-
re intẽpeſte noctis ſilẽtio ⁊c. Sed vtinã he ſole ĩ pfi⸗
dia ſua piſſent/et nõ multos ſecũ ad infidelitatis in
teritũ ꝑduxiſſẽt. Et paꝝ infra. Biquidẽ ⁊ ipᷣe ſatha
nas qͥ trãſfigurat ſe ĩ angelũ lucisj cuʒ mentẽ cuiuſ⸗
cũq; mulieris cepit / et hãc ꝑ infidelitatẽ ſibi ſubiu⸗
gauerit:ilico trãſfoꝛmat ſeĩ diuerſaꝝ pſonaꝑꝝ ſpẽs at
q; ſilitudines/⁊ mentẽ quã captiuã tenetiĩ ſomnis ve
ludẽs:mõ leta/mõ triſtia:mõ cognitas mõ incogni
tas pſonas oſtendẽs/ p væuia queq; veducit/ et cũ ſo⸗
lus ſpũs hec patit infidelis ho nõ in aĩa ſed in coꝛpe
euenie opinat᷑. Et cito poſt paucis interpoſitis ſeqᷣ
tur. Quiſqͥs hoc credit infidelis ẽ:et pagano vxteri⸗

e
illuſionibus et fãtaſmaribo ſeducte frequẽter ſe fi⸗

oꝛ. ¶ Etũ ad ſecũdã partẽ hniꝰarticuli. Si omino ix

inſtare velint/q hec s ſiue ĩ coꝛpe ſiue extra eueni⸗
ant: neceſſe hñt cõcedere/ꝙa ſ̃ piritibo fist malignis
ꝓpter Denne ge eis nocẽt. Scdo qꝛ eos a nocu⸗
mẽtis nõ liberãt.¶¶ Rõne pꝛimiẽ adnertendũ in
alio ſclo nullus ppls eſſe credit᷑:niſi bonꝰ vel malus:
bonus ſicut illiĩ celo vel ĩ purgatoꝛio: maliſicut we⸗
mones et dãnati. Sʒ pꝛimi eis nõ pñt ſic illudere:qꝛ
ißemet fatent: eas verberãt vel infirmas faciũt in
terdũ/qñ cũ eis loquunt᷑: boni aũt poſt moꝛtẽ malũ
nõ faciut/nec dicere pñt ꝙ ſint aĩe damnatoꝑ:qꝛ il⸗
le ĩ inferno ſunt:et exire nõ pñt ad libitũ. Ergo cõce
te opoꝛtet ꝙ ſint emões/vt illa mala ctrina eti
am alios in mala fide errare faciãtet tã moꝛtuos qͥs
damnatos aſſerũt/ꝙᷓ etiã viuos quos damnãdos p⸗
nũciant diffamẽt: et vt abeis quibo loquunt᷑ aliq
ſacrificiũ habeãt. Hocnãq; confitent᷑ ꝙ ab eis qñ
q; cibos vel panes petunt tanq; indigentes: et qñq;
eis talia dant vt illos etiã ad dandũ alliciant. S
cundo illas a nocumẽto nõ pꝛeſeruant:ſicut patet ꝑ
exemplũ v muliere que ſacerdoti huiuſmodi du⸗
catu cõfeſſa dixit: nulla clauſura ſibi obſtare poſ⸗
ſet:quin ſtatim ꝑ auxiliũ et inuocatõem illius ppłi
eſſer vbi vellet. Temptabo inqͥt ſacerdos:et oĩa fir-
mãs/et baculũ in manu accipiẽs/ et ipſam egregie
berare incipiens pcepit ꝗ eritũ quereret. Onuẽ cum
innenire nõ poſſet:faterineceſſe fuit: tã illoꝛũ au⸗
xiliũ ꝙᷓ ars in neceffitate ſibi ceficit. Ex pᷣdictis ergo
patet/ ꝙ neceſſe eſt fateri ꝙ in malo ſtatu et a dmo⸗
ne aliquo mõ poſſeffi ſunt:vel ꝓpter defectuũ baptil⸗
mi vel confirmationis vel bone vite⸗ .
UBec ſi ita eſt mirabile videtur:quare effectus di⸗

Exan.

ninationis et incantatiõis aliquãdo veraciter eue⸗ Brti. vi .

nixre vident᷑. Circa quẽ articuluʒ duo ſunt dicenda. Xæ-

i . .
naont lecden dinlit tihſiie

crederent. AQuantum Fo Ts lsn

in patetin Jobetinomnihus alusm

cnaſetpater uoriciem perſeurid
malos mam malicam ſuam xemon
ccuerunt Ger guaſimt dicit Aun
tatemxillibꝛo ca, Densnung,
aturam malam miſt vidiſſet vonumin
ſiut er wnonibus in hominu erenal
altdicit ibidem. ciij. Germeset ge
Ac wcoꝛemvniuerſſicut coloꝛ miger
Inn ſitpulcenumns in ſerſec quia fac
Oes. Giidendum en quare dus etian
mmittat Auſiones. Augaſtinus ddr
penmittiryt üliqoitalia vident er
tur quales int in fide. Dicut patet
runn. in fine Etad hocadducitur
riij. Gi inquit ſumexeriti meckotn
qulſommum ſe vidiſe dicat et re
boꝛkentum:et euenerit guod loa
Mnancles verba poheteillius
matemptat vos wininus dus ve
at ytrum diligati
gatisin toto coꝛdean
leneprobar dictz tamfacientinme
Nunt /gepreciut enne ntium
t cy beclut euenit inneni.
ieſuis nam reminuenl di
velprerorum elanin erditan
elamimglium meo⸗

arergoeſtpeccatüho

mocdoinſpinn

to poſtpanasinterpoſini
rarktuſftietunenn
ſitipmnehndmal. Hiofit
hergo ſuei cipeſine mmenen⸗ 6
Heecem go ſinnip for nalen⸗
geas nocit Oeokeosa ocn
onepꝛimis oagueftenige in
lafantinibmn emin⸗
opeliouratoꝛioemoliſvt ⸗
Pprumleisnopft ſieluderege
verberät veliafirnas aciͤtin⸗
luntebonisüt poſtmonenalil
egitgſintsiedannatob ll⸗
Prenopftadlibiri. Ergochee
dendes tülg malawaniuet
enmnſnin n
ſc̈etii vinos quos damnador
i enbh utii
¶docrig anftmni abeuſi
——
getiͦad vandiolannt ⸗

Pinſtclatomninnaſclnane

Exem.

Exem.

Exem.

Exem.

Goꝛtilegium

Pꝛimo oſtenditur quantum dyabolus vecipiat et
quare.Secundo quantumũ eus ꝑmittat et quare.
tũ ad pꝛmũ/dyabolꝰtantũ vecipit ſᷣm Aug.lib.
Hcæ cluit.i.c.viij.quantũ cus ꝑmittit/etnõ plus.
Bicut patet pꝛimo p exempluʒ geſtis bĩi HGꝛego.
quo fert᷑ ꝙ ci vellet quendam potentẽ de Roma
luxunoſum caſtigare:duo necromantici illius potẽ
tis pꝛece et pꝛecio inducti: coniurauerunt Temones
ad tantũ nocendũ beato Oꝛego. quãtũ poſſẽt. Cui
amplius nocerenõ potuerũt q; eius equũ verxare/ cũ
ſupꝛa pontem tyberis eqͥtaret:vt equꝰ ipᷣm in flumi
ne pꝛecipitaret. Sed ſigno crucis æmones fugauit/
et equũ ſanauit:necromantici vo ceci effecti totã re
cognouerũt veritatẽ. ¶ Scdo idẽ pater ꝑ hoc quod
ſceribit beatus Oꝛego.ij.dyal ꝙ videlicet campanel
lã beati Benedictifregerut:qui libenter plus feciſ/
ſent ſi us ꝑmiſiſſet/ſicut oſtendit idẽ btus Gꝛego.
li.iij.Oyal.cxvij.ꝑ hoc ꝙ nec poꝛcos intrare potue/
ruũt niſi ꝓꝑmiſſi.Cauſa vo quare dyabolus tantũ xæ⸗
cipere nitit:eſt hoĩm ꝑditio: ppter hoctãmultiplici
ter hominibus vel in foꝛma hoim moꝛtuoꝝ velĩ qͥ
buſdaʒ alijs apparent. Sicut eypꝛeſſe patet per hoc
quod in vita legitur ſancti Germaniſꝙ tranſiens ꝑ
lombardiam/et in wmo cuiuſdam hoſpitatus ma⸗
trona ſibi narrauit:quomõ amici moꝛtui venirent
ſemel in hebdomada væ nocte ad comedendum cuʒ
eis:quos dixit illa nocte venturos.SGanctus vo ro⸗
gauit ꝙ; cum illis loqui ponet/quos cõiurauit di⸗
cerent qui eſſent/⁊ quare illuc veniſſent.qui dixerũt
ſe eſſe vmones /et ꝙ illuc veniſſent ad hominũ ludi⸗
ficationem qui eis cibum quaſi homagiũ vœderunt.
Igẽ patet per hoc quod legitur in vita ſcti Har-
tholomei aſtaroth/qui homiĩes quos pꝛopter in
fidelitateʒ ledebat dimiſit/vt ipſi ſe ab illo ſanatos
crederent. Quantum vo vus eis nocere permittat
patet in Yob et in omnibus alijs martyribus z ſan⸗
ctis/et patet quotidie in perſecutione bonoꝛum per
malos:nam maliciam ſuam væmones per malos ex-⸗
ercuerunt.Sed quia ſicut dicit Auguſtinus æ ciui
ta te viſlibꝛo.xj.ca.xxj. Deus nunq; permiſiſſet cre⸗
aturam malam/miſi vidiſſet bonum inde venturum/
ſicut ex demonibus in hominũ exercitatõem. Et ſi⸗
cut dicit ibidem.c.xxij. Vermes et creature viles ſũt
ad væcoꝛem vniuerſi:ſicut coloꝛ niger in imagine/nõ
quia ſit pulcerrimus in ſe:ſed quia facit alios pulcri
oꝛes. Videndum eſt quare vus etiam pꝛedictas ꝑ-
mittat ũluſiones. Auguſtinus vo vult/ꝙ teus hoc
permittit/vt illi qui talia vident et audiunt pꝛoben
tur quales ſint in fide.Sicut patet.xxvj.q.v.nec mi
rum.in fine.Et ad hoc adducitur illud seutrono.
xiij. Si inquit ſurreyerit ĩ medio tui pꝛophetes/ aut
qui ſomnium ſe vidiſſe dicat/et pꝛedixenit ſignü at⸗
q; poꝛtentum:et euenerit quod locutus ẽ.Et infra.
Hon audies verba ꝓphete illius aut ſomniatoꝛis.
quia temptat vos wminus veus veſter / vt palaʒ ſci-
at vtrum diligatis in toto coꝛde an non. Ecceq;ap⸗
te repꝛobat dicta tam facientium ꝙᷓ credentiuʒ:quo
dicunt/ꝙ pꝛedixit euenit/ inueni veritatem in ver⸗
bis ſuis.nam rem inueni perditam/vel ſanitatẽ mei
vel pueroꝛum vel animalium meoꝛum recuperauit
quare ergo eſt peccatũ hoc credere vel facere vłquo
modo in ſpiritu maloveritatem diceret:et quare eſt
peccatum ſomnijs credere.nam inueni ſommia eſſe
veriſſima:peſſime arguit:quia ſicut ex pꝛedicta pa⸗
tet auctoꝛitate ꝙ ipſi ad veceptionem facere inten⸗
dunt ſaliquando videlicet verum dicerejet effectum
optatum inducere:quia niſi aliquando hoc facerẽt:
nullus cis crederet/ necetiam ſomnijs. Seus aliquã
v facere permittit /vt pꝛobet ſuos in fide. Aliquan
o Fo talia mirabilia illos facere permittit ad tem⸗

B xI.

pus/ſm Auguſtinũ e ciuitate i.li.x.ca.viij.vt mi
rabilius poſtea vincantur. Et ponit exemplũ öma
gis Pharaonis:et ceus excellentius honoꝛificet᷑ ſeu
gloꝛificet. Sicut etiã patet xe Bymone mago: q ad
tempus aſcendit mirabiliter vt eius eſcenſus eſſet
mirabilioꝛ et fidei catholice gloꝛioſioꝛ. NMon ſequi/-
tur ergo: veritatem dixit / vel euenit quod pꝛedixit.
ergo nõ in ſpũ maligno dirit vel operat᷑. Sicut patʒ
tam ey pꝛedictis rationibusq; etiã ꝑ exempluz ſacre
ſcripture Act᷑.xvj.v phitoniſſa illa a Paulo ſanata
que queſtuʒ pꝛeſtabat wominis ſuis diuinando. Hec
nanq; mira bilia fecit/et verum dixit/quando clama
bat poſt Paulum et Bamabam dicens. Iſti homi
nes ſerui dei excelſi ſunt/qui annũciant vobis viã ſa

lutisſet tamen nõ ĩ ſpũ bono.ſicut patet ꝑ hoc quod

ſequitur. Solens autem Pauluslet conuerſus ſpũi
dirit. Pꝛecipio tibiin nomine Yheſu xpᷣi exire ab eal
nõ em̃ ab illa eieciſſet ſpm̃ſanctũ:
Sed ad pꝛedicta multipliciter et irrationabili⸗
ter reſpondent. Pꝛimo nanq; dicunt tam facientes
qꝙᷓ conſentientes ꝙ ſancta verba dicunt i et ſancte
Marieſet alioꝝ ſanctoꝝ et oꝛationes multas.Qui⸗
bus rñdeturꝙ cũ verbis illis bonis tanqꝙᷓ cuʒ melle
fellita verba et mendoſa adiungunt/tanq; qui vult
alium intoxicare. non em dat ei venenuʒ purum:ſed
miyxtum cũ bono cibo vel potu. Sic in pꝛopoſito/ et
hoc patet eoꝛum examinanti verba carminatiõis:q
qnq; ſunt hec que ſequũtur. Sancta Maria carmi⸗
nauit filiũ ſuũ a moꝛſu alphoꝛũ et a moꝛſu hoĩm/et
coniũxit os ad os/et ſanguinẽ ad ſauguinẽ/ ⁊ iunctu
rã ad iunctura:et ſic puer cõualuit. Ouis xpᷣianꝰnõ
diceret iſta verba mẽedoſa et cõtra fidẽ efſe catholi⸗
cam:quia nunqᷓʒ talis infidelitas accidit matri ver:
quõ ergo haberẽt poteſtatẽ ſaluãdi hoĩem vel aĩal.
SDed dicent:us dedit virtutẽ verbis:verũ eſt ver/
bis veracibus et nõ mẽdacibus:et nõ verbis cuiuſ⸗
cunq; conditionis væœdit virtutẽ ſanatiuã:ſed vbi oꝛ
w vel ſanctitas hoc meretur dicentis: quia ſicutĩ x
bis ſacramentalibus effectus verboꝝ plus ex virtu⸗
te verboꝝ q́ᷓ; ey ſanctitate dependet ꝓferentis. Ita
econuerſo in oꝛationibus ⁊ verbis ſanatiuis ⁊ ad mi
racula ꝑtinẽtibus/ effectus plus vpendet ex oꝛãtis
ſeu loquẽtis ſanctitate q́; ex verboꝛũ virtute. Sicut
expᷣſſe patet v verbis chꝛiſti et alioꝝ ſanctoꝛũ. Ipſi
naq; paucis verbis et oꝛõnibus moꝛtnos ſuſcitabãt
mones eijciehãt et infirmos quoſq; ſanabãt. ali⸗
qn imperãdoi aliqñ cæpcando. ſicut patet ve chꝛiſto
dicente Marci.v. Puella tibi dico ſurge. Et Petro
Act᷑.ix.Thabita ſurge:q verba ſiquis nr̃jm diceret⸗
timeo ꝙ nihil inde veniret.qꝛ habet efficaciã ex ſan
ctitate loquentis que in ſoꝛtilegis et carminatrici⸗
bus nõ inuenit᷑. ¶ Gi em̃ ſanctitate hoĩes ſanarent
et iumẽta/vel ſpũ ꝓphetico futura pᷣdicerẽt/vel ſpũ⸗
ſancto furẽ diceret ad coꝛrectõem/tam viui q́; moꝛ⸗
tui eſſent tollendi: ſicut alij ſãcti qui ideo ſancti ab
eccleſia habẽtur:quia hec fecerunt.Et tunc tota ec
cleſia erraret que wcet ꝙ nõ ſunt credendinec colẽ⸗
di. Amplius ſi ſãctitate ſanãtquare vona exquirũt/
quare pꝛo amoꝛe deinõ ſanant:ſicut Coſmas et a
mianus. Pꝛeterea ſi ſanctitate ſanarentvirtus ſana
tiua ſpecialiter cũ oſſibus illoꝛũ et reliquijs rema⸗
neret poſt moꝛtẽ/ſicut et alijs ſanctis cõmunit᷑ le
unt᷑ plura miracula ꝑ eoꝑ reliqnias poſt moꝛtẽ il⸗
oꝝ facta/ et plures ſanaſſe legunt᷑ moꝛtui Pviulas
nunqᷓ; de ſoꝛtilegis legit᷑. Pꝛeterea aut ſic anant et
veritateʒ dicunt et taſia miracula faciũt in virtute
i et ſanctoꝝ verboꝝ aut talia mirabilia faciunt in
virtute et auxilio dyaboli et verboꝝ ꝓhibitoꝝ. oꝛi
mũ eis concedere magna ẽ pᷣumptiꝰ hoc videlicʒ q;
us eis hoc drulerutſqs maximns ſanctis ꝓ magno

Art. vij.
Eij.

xiij.

Ar. viij.
xiiij.

Goꝛtilegium B xj..

munere cõtulitſpm̃ videlicet miraculoꝝ et phetie

cũ nec in mĩmo illis ſanctis ſint ſiłes. Illi naq; ſãcti
cũ omnibus alijs virtutibus et abſtinẽtijs et mun/
da vita etiam humilitatem talem habuerunt/ꝙ fu⸗
ierunt loca illa in quibus miracula fecerunt/ne de
aude populi vanã haberent gloꝛiã. Iſti vo vbi ma
ioꝛem habent populi laudem et lucra/libenti ſe cõ⸗
ferunt et moꝛantur.quo facto etiã ſi ſancti pꝛius fu⸗
iſſent/ſanctitatẽ illam amitterent/quaʒ ſub humili-
tate nõ cuſtodiunt:relinquitur ergo ſecunduʒ. Sed
dicent ſanitatẽ conſequunt᷑ ſic foꝛte ſine illis feciſ⸗
ſent/vel hoc dyabolus facit a nocumento ceſſando/
vt pꝛedictuʒ eſt ve geſtis ſancti Bartholomei ſupꝛa
e.c.x. Iteꝝ dicunt. aliquando culpabiles de furto et
hmõi veraciter oſtendũt/et res ꝓditas: quod mira⸗
bile eſt. nam vemones quibus ſeruiũt ibi pᷣſentes fu-
erunt:quãdo aſpoꝛtabãtur et abſcõdebant᷑:qui ali⸗
quando verũ dicunt. aliter nullã ſectam haberent.
Hoc nãq; ꝑ ſanctitatem vel virtutẽ vt pꝛedictũ ẽ fa
cerenõ poſſunt:ergo ꝑ dyabolũ.Sed dicunt.non ꝑ
dyabolum ſed pulcrũ populũ:nec a dyabolo didici/
mus talial nec ei credimus:ſed pulcro populo.ſicut
ſupꝛa.e.c.ix.oſtenſũ eſt ꝙ tales emones ſunt. Iteꝝ
dicunt facientes/totum periculũ ſuꝑ vos ſit:nõs em̃

nihil mali dicemus. Cõſentientes vᷣo et requirẽtes

dicunt.nos in æum credimus: ſi aliquod periculuʒ
ſit/ipſi habeant. Sed conſentientes et agentes pari
pena puniendi ſunt:et vnuſquiſq; onus ſuum poꝛta
bit:ad Gal. vj. .
Circa quoꝝ tamen penas et ꝑicula:pꝛimo ⁊ pe/
m tractabit᷑ ſoꝛtilegoꝝ. Secundo ⁊ penis creden
tiũ et pꝛebentiũ auxiliu.conſiliũ vel fauoꝛeʒ.Zercio
oſtẽdit᷑ in qua conditõe et ſimilitudine ambo ↄueni
unt.Etũ ad pꝛimũ.pena illoꝝ tꝑalis ſᷣm iurs ciui⸗-
lia.cC.li.ix.ti.væ male.l.nullus.et.l.nemo.eſt capitis
amputatio vel cõcrematio.Et iuſte quidẽ:qꝛ ſi moꝛ
te digni ſunt qui ꝑ patriã et diuerſas villas vadunt
coꝛpoꝛa occidẽdoſergo qui aĩas:eſſent ita digni cõ⸗
buſtione ſicut homicide ſuſpendio. Pena vo illoꝛuʒ
ſᷣm iura canonica patet ex verbis Zlug.æ ciuit᷑. i
xxvj.q.ij.qui ſine ſaluatoꝛe.Quiinquit ea ſectãtur
ſi ſe nõ coꝛrexerintad eternã ꝑditõem tendũt.ĩ coꝛ/
poꝛe videlicet et aĩa.et hoc iuſte vt ab illo ſtipendiũ
recipiãt cuius medici fuerũt.Soꝛtilegoꝝ vo querẽ⸗
tiũ auxiliũ vel conſiliũ. Pꝛimo magna ẽ infidelitas
qꝛ infideles reputant᷑ mres q̃ pueris ſuis capita volẽ
tibo vel alia infirmitate laboꝛãtibus/pᷣter pater nr̃ ⸗
credo in veũ:querũt ligaturas ſoꝛtilegas et incanta
tiones.diſt.lxxxviij.qm̃ nõ.Secũdo magna ẽ ſtolidi
tas:qꝛ hoc ĩ arte faciũt aĩe et fide eccleſie qð ĩ nulla
arte fit. Mã ĩ om̃i arte credit᷑ illi qui ſcit arte illa ſi
cut patet inductiue. Sed ĩ hoc caſu plus credũt vni
vetule que vixrudimenta ſcit fidei vel oꝛõem dñicã
vel vni trufatoꝛi narrãti ve geſtis fatuis et mendaci
bus:qᷓ optimo mgr̃o in theologia qui ſempꝑ ſtuduit
quõ vera dicere potuit.Et plus qᷓ oĩbus clericis hu

ius mũdi vel wctrine eccleſie. Nã oĩbus wcentibo:

ꝙ ſoꝛtilegis nõ ẽ credendũ:et ꝙ pena eterna eſt ꝑata
pctozꝶl us. Et ꝙ tenẽdo vi mãdata ꝓſperitatẽ con
ſequetur optata/nõ credũt.Se quo ꝓpheta aquerit
Iſa.liij.dicens.vñe quis credidit auditui nr̃o. Ve⸗
tule vᷣo dicente contrariũ:et ꝙ; ꝙ ſanitate et ꝓſperi⸗

tate qñ videlicet aĩalia moꝛiunt᷑ vel bona elabunt᷑:

ſic vel ſie faciet credũt. In quo quantũ errãt ⁊ quã⸗
tũ er rarẽt ſi antixps tpe illoꝝ venirer: oſtendũt in fi
c et oꝑepᷣcedenti. In mala nãq; fide errãt tamcito
credentes:in quo oſtendũt ꝙ antixpᷣo cito crederẽt:
q̃ maioꝛa eis oſtẽdet mirabilia. Yteꝝ in ope errant:
⁊ãdo /ꝓ opere et artificio dyaboli wna.Cu em̃ oſtẽ⸗
ſum ſit:ꝙ tales ĩ virtute oꝑentur demonis:ↄſequẽs

Bpes

eſt: iſti qui eis aliqua dant:pꝛo artificio vent dya⸗
boli:et ſic aliquo modo ei ſacrificant/et ab eo conſi⸗
liũ querunt/qꝛ ſupꝛa dictũ eſt ꝙ ſoꝛtilegi ſecrets pa⸗
cta habẽt cũ monibus:et ab illis petut ↄſilia. Cũ

ergo iſti petant ab illis qui petunt a dyabolo/cõſe⸗

quens eſt vt etiã iſti a xmonibus petant et conſili/
um accipiant.quia qui ꝑ aliũ facit ꝑ ſeipſũ facere vi⸗
tur.¶ Zercio magnũ eſt illoꝝ periculũ coꝛpoꝛale
ſicut patet ꝑ exemplũ Saulis.j. Reg.xxxj. Et ocho
ʒie regis.iuiij. Regũ.j.qui infirmus dixit ſeruis ſuis:
te conſulite Beelzebub vtrum viuere queã e in⸗
irmitate mea hac an nõ. Et æus ꝑ DHelyam ꝓphe/
tam reſpondit ei dicens. Runquid quia nõ erat ve-
us in iſrahel/mittis vt conſuletur beelʒebub. Idcir
co lecto ſuꝑ quem aſcendiſti nõ veſcẽdes. In quo
datur inte lligi exemplo:ꝙ peius valuit/quiã aliũ ꝙᷓ
cum verũ conſuluit.ve Saul etiã ſcribitur.j. Pa⸗
ralip.x. Phitoniſſam conſuluit nec ſperauit in vo.
ꝓpter quod et interfecit eumſet tranſtulit regnũ ſuũ
MQuarto magnũ illoꝝ ꝑiculũ ſpũale patʒ ꝑ vcretũ
xxvj.q.v.ſiquis:vbi dicit.ꝙ ſi quis ariolosſauruſpi
cesſincantatoꝛes obſeruaueritſaut philaterijs vſus
fuerit anathema ſit.¶ tũñ ad terciã partẽ huiꝰar
ticuli cõditio cõis eſt: tã ſortilegi qᷓ eis credẽtes li
bentius credunt et faciunt que ꝓhibent᷑ qꝙᷓ que ab ec
cleſia wcent᷑. Similes vxoꝛi Zoth/et vxoꝛi cuiuſdaʒ
alterius:q comedit v pixideĩ q̃ manitus venenũ po
ſu erat/et pᷣcepit ei in ſpali ne v pixide illa comedẽt.
Cuius contrariũ cũ faceret moꝛtuaſfuit ⁊c.

Beipꝛimo oſtẽdetur

emolimentũ. Secundo fulcimentũ.Ter⸗/
cio motiuũ.Quarto impedimentũ.
Mtum ad pꝛimũ. emolimentũ eius in duobus cõ
ſiſtit. Pꝛimo in hocꝙ omma lucrat᷑. Secundo ĩ hoc
; mihil amittit. Pꝛimũ patet ꝓ exemplũ fiſci: qͥa ſi⸗
cut fiſcus ꝑ legẽ vł conſuetudinẽ oĩa lucrat᷑/et ve mẽ
bꝛoꝝ ſuoꝝ damno:ſicut de pugna ⁊ vberib et hmõi
violẽtüs ſibi lucꝝ facit foꝛefactoꝝ et amerciamẽto⸗
rũ et hmõi:ſicut patet.C.lli.x.ti.dæ iure fiſci. Et ĩ. ff.
no.eo.ti.p totũ.li.xj. Ita homo ꝑ ſpem omnia lucra
tur:etiam de coꝛꝑis et membꝛoꝝ ſuoꝛũ vetrimento:
quia qui bene ſperat licet coꝛpus atteratur:et mem-
bꝛa omnes paſſiones patiantur:interioꝛ tamen ho⸗
mo:dũ pꝛopter iſtas paſſiones:et coꝛpoꝛis vel mem⸗
bꝛoꝛũ amiſſionẽ gaudia ſperat eterna: ex om̃ibo coꝛ⸗
pꝛis aduerſis et licitis et virtuoſis cõmodis oĩa lu⸗
crat᷑:dũ oĩa ſperat.j.Coꝝ.xij.Secundũ patet.qꝛ lu⸗
cratoꝝ ſpes ẽ:q̃i ancoꝛa oĩa ſpũalia lucra contra flu
ctus huiꝰ manis tenẽs.Sicut patet ꝑ HBerñ.Si in⸗
quit ſeuiat mũdus:ſi fremat malignꝰ:ſi ipᷣa caro ad/
uerſus ſpiritũ cõcupiſcat:ſi exurgat aduerſus mepᷣ⸗
liũ:in te ego ſpabo:Heb.vj. Cõfugimus ad tenẽdã
ꝓpoſitã ſpem quã ſicut ancoꝛã ha bemus aĩe tutam
qꝛ quaſi ancoꝛacõtra omnes temptationes et tedia⸗
et ſpãliter cõtra tediũ vſpatõis tenet et confoꝛtat.
P. v.xiiij. Mec tm̃ tenet et cõfoꝛtat/ſed ad veũ erigit
et poꝛrigit oĩa ſpũalia bona:maioꝛa pᷣmiaꝓ talibus
mercibus ſperans et expectãs. Vnde brũs ꝛego.
moꝛalł.vj. Spes ĩ e᷑nitate animũ erigi::idcirco nul⸗
la mala que exterius tolerat ſentit.
Ecdificium vo ſpirituale ſicad veum erectũ:ſpes
appodiat ne cadat:tanq; columna foꝛtis opus ſuꝑ/
poſitũ et tanꝙᷓ baculus hominẽ in via lutoſa ne ſpi
ritualiter cadat vel infirmetur:iuxta illud ps. xv.
Sn mino ſperãs nõ infirmaboꝛ. Huius antem co
umne ſeu fulcimentiad wvũ erecti: pꝛimũ fundamẽ
tũ eſt bonũ opus.Hoc em̃ patet pꝛimo ratõe que di⸗
ctat:ꝙ ille qͥ ſeminat metere ſperat. Secãdo er ſpei
diffinitione:que eſt certa expectatio future beatitu⸗

Exen.,

Artij.
J.

Artij.

ineinfgſlnchaen
aſc zniſleni li n
ſohatd Giguis niülaborn
Diecſtacenſator Gien minaces h .
noſitiheſtettetchſemessncdin
reitmilitbus ſigrauiſſimiicrus
busleuc videnk ettolerabiles ſunt:
Im modop multomagis ci celüßpa
Eoſtilooſoltantp dber ſentin zl⸗
nitigerſpes ibenignüfinem venire. n
u kaſdaſſel quo duatt: neq aliaz/
Ainit Hota w hac matenig aucroꝛt⸗
ſpijet Cvij j Et ci iombuspdicni
ultaribusoſteſi ſit ſpes mercedis .
ttpaſſiones q ſineſpeeſſent graulſtümer
Hmoſequſta cötrario ſenſutg paſſiones
labones ſont graniſſumi vbinullaeſtſ
ſecmercedis. ota adbocepenpln D
ſbuonacz dici Prnner uii no dad⸗
ſpe;mall. Et Giß. i. Gicllenns e
ohabebütſpen. Hota. T. nr 2
tum noſtro topus ſhualeopen noſtn
uo eſtacuertengüg vita ni eſta .
Arebetiad noci anuliin guo vie
ificur wneelineagneincipttae

Punctürcnertat. Plluc eignodi
gncininctanligſicha un
ſni Bicdenin wſt dogene
eſcurlinna hügn agnochenmn
lncg polrent ſinei diuirjs ſiuei
antuftlſcentis relguibnſe,
al⸗ imin In ollo reqniẽ gnet
fut urtliOneſul ctno inneni⸗
ndnter Kentrsctale

ſtdſſing 8

lpumooſtegetun
nenti Oeanndofllaimenti Te⸗
tiui Quano impelunenti.
mü anolinentü einsinduobesi
vocgomnialucrat Gecuncoiboe
Heimü patet peronpli filc a i⸗
kcanlueructne ois untlet wmi
:ſiut wougnar hent ethm
faat foefctop ctanergameto⸗
ter A. rti eineſiia Etif.
.. Irabonog ſpomonnlslua
etmanbuopſori atnmanto:
tlicetcorpusattemntunttinen⸗
patunturintenortamenbo⸗
pafionestt onols elnen⸗
Ndaſheraraennmtr ofi cn,
ciis Futdoſis onodisdiult,
Cin i Seant anrail⸗
neondinſhinlali nanin
Sõ
ſiffenat naligl nen
narſian,ſeteclcſißſ,
apiſcrſgnnſengl aenii
oheb ij Ciſininn

ſutanchni pobenogiemniin

nsͤnmnhinlißrii

inhribnt anitl
mtaintn ii
liͤbonormaiote e⸗
ng, hie Brlh
ee ini Gitatoond⸗

iiij.

õ

B rxi.

Dinis veniens ex ei gratia et meritis pꝛecedẽtibus.
Ex quibus patet ꝙ quicunq; vult recte ſpare/opoꝛ⸗
tet tam vei gratiam qᷓ; opera meritoꝛia excogitare.
Nam re aliter ſperantibus dicitur Gap.iij. Vana
eſt ſpes eoꝛum. Vnde beatus Gꝛego.xxix.moꝛaliuʒ.
Incaſſum pꝛeſumit qui timere veum in operibo re⸗
nuit.De iſta materia vide.D.ij.xv.Et.P.xj. articu

lo ſexto. Gecundo ſpes iſtud opus ſpirituale nutrit

et fouet. Gpes que ex tribulatione conſurgit. Si⸗
cut nanq; qui ſuſtinet dietam et ſudoꝛẽ ſperat ſani⸗
tatem. Et qui multa patienter ſuſtinet adu erſa pꝛo
potenti et bono wmino/magnã ſperat mercedeʒ. ex
qua ſpe opus ſuũ duʒ in edificãdo eſt ſuſtentat᷑. Dic
uilibet noſtꝑ opus laboꝛioſuʒ libẽter patiat/ dicẽs
illud Zob. iij. Hoc ſciat ꝓ certo oĩs qͥ colit telet vita
eius ſi in ꝓbatione fuerit coꝛonabit᷑:ſiĩ tribulatõne

fuerit liberabit᷑. Coꝛonã em ꝓ tribulatõe pꝛomittit

ſciens ꝙ ſicut opus materiale cemẽto nutrit ⁊ robo⸗

rat᷑:ita opus ſpuale ĩ tribulatõe ſpe coꝛonationis et
mercedis.iuyta illo.ij. Coꝝ.j. Nos patimur vt ſpes
nr̃a ſit firma. Vñ beatus ꝛeg x.moꝛal. Honoꝛum
mens quo durioꝛa ꝓ veritate folerat/eo eternitatis
pᷣmia certius ſperat/intantuʒ ꝙ ſi exurgat aduerſus
mepᷣliũ/in hoc ego ſpꝑabo:ait pſal.xxvj.Cui⸗ exẽplo
ſitis ĩ tribulatõe ſpe gaudẽtes:ad Rtoma.xij Hec

eſt em vtiliſſima wctrina/ꝙvidelicet in bona opati⸗

one et tribulatiõe gaudeamꝰ ſpe mercedis:qꝛ ᷣm
Aug.ſuꝑ pſal.xij.ſpes cõmodi furat᷑ laboꝛes et me⸗
tũ abſcõdit piculi.Et ſjᷣm Crvf. in quadã epiſtola.
Om ne opus leue fieri ſolet: cuʒ eius pꝛeciũ cogitat᷑
ſpeſq; pᷣmij ſolatiũ ẽ laboꝛis.Et ſᷣm eundẽ Cryſoſt.
ſuꝑ Aath. Gi quis viã laboꝛioſam eſtimat/ ſue xeſi
die eſt accuſatoꝛ.Si em̃ minaces pelagi fluctus nau⸗
tis:ſi tẽpeſtates atq; hyemes a gricolis:ſivulnera te
ærent militibus:ſi grauiſſimi ictus plageq; pugili/
bus leues vident᷑ et tolerabiles ſunt:ꝓpter ſpẽ tꝑali
um ↄmodoꝝꝑ/multomagis cũ celũ pᷣparat᷑i pᷣmio.vel
eyx pñtib aſpitatiba æbet ſentiricuʒ laboꝛes mayĩos
mitiget ſpes ĩ benignũ finem venire. ne ſᷓ aſpicias q;
via eſt aſpa/ſed quo ducit:neq; aliaʒ/qꝛ lata ẽ: vbi
Tſinit. Mota de hac materia auctoꝛitatẽ Gede.A.
j. vij.et. C. vij.vj.Et cñ ĩ omibus pᷣdictis exẽpłet au-
toꝛitatibus oſtẽſũ ſit/ ꝙ ſpes mercedis facit laboꝛes
et paſſiones q̃ ſine ſpe eſſent grauiſſime:leues.Ex oĩ/
bus ſequit a cõtrario ſenſu:ꝙ paſſiones inferni atq;
laboꝛes ſunt grauiſſimi vbi nulla eſt ſpes/ nec finis
nec mercedis. Nota ad hoc exemplũ.A.j.xiij.De ta-
libus nãq; dicit᷑ Pꝛouer.xxiiij.nõ habent futuroꝛuʒ

ſpez mali. Et Gap̃.iij. Si celerius vefuncti fuerint
nõ habebũt ſpem. Mota. T. j.xix¶ Tercio ſpes vi⸗

tam noſtrã et opus ſpñale opeꝝ noſtroꝝ pficit.Pꝛo
quo eſt aduertendũ ꝙ vita nr̃a eſta ceoſet in cu tẽ⸗
re væbet/ad modũ circuli:in quo videmus ꝙ nun-
qᷓ; ꝓficitur vonec linea que incipit a puncto:ad idem
punctũ reuertat᷑ Yllud em̃ quod lineã illã ad idem
punctũ reducit circulũ ꝑficit et figurã facit ꝑfectiſ⸗
ſimã. Bic de vita noſtra q a veo ꝑ creatõeʒ initiũ tra
hit:ſicut linea a pũcto/ a quo cũ erierit querat ꝓfici
vbicũq; volueritſiueĩ diuitijs/ ſiueĩ velitijs / ſiue in
honoꝛibo/vel ſcientijs vel quibnſcũq; alijs/ dicens il
lud Ecẽi.xxiiu. In oĩb requiẽ queſiui: finalit᷑ dicet
illud Cant᷑ iij. Queſiui et nõ inueni:niſi qrat ĩ vtu⸗
tibus.inter q́s fides charitas et alie oẽsvitã nraʒ q̃i
lineã circulariter verſus ũ verrũt:ſed ſpes ipſã p⸗
ficit:dũ in ipᷣo tanqꝙᷓ in alpha et o:id ẽ in pꝛimo pun⸗
cto et vltimo/vitã noſtrã finẽq; opeꝝ noſtroꝝ ponit
dicens illud pſal.lxj. Spes mea in veo eſt. Ged heu
nõ crediderũt in o. Ecce circulus diſcõtinnatꝰet
fractus:nec ſpauerũt in ſalutari eius: in pſal.lxxvij.
Ecce ꝙ nõ eſt reductus nec ꝑfectus/

Bypes

Motiua vo ad ſperandũ in deo ſunt tria. ums
creatoꝛis poteſtas.ſecundo bonitas.tercio Euns
exemplũ. Pꝛo pꝛimo eſt aduertendũ:qꝙ ſicut ĩ homi
ne terrenu duo monent ſperare:et pꝛopter ſpem mer
cedis pꝛo illo libenter laboꝛare et ſuſtinere potẽtia

vigelicet et largitas ſeu bonitas: qꝛ licet curtalis ſit

ſi nõ ſit potens retribuere:minus mon in 1
ſperare. Si etiã ecõuerſo potẽs ſed no entaltn Nen
minus pꝛo eo ſuſtinẽt. Sed ſiambo concurrunt ſpe
mercedis:qui mercede indigent /libẽter ei obtem pe⸗
rant. Cũ ergo vtrunq; in veo pleniſſime inueniatur
Pumũ nanq; in ipſo eſt:qꝛ ommipotẽs nomen eius.
Exodi.xv. Et dni eſt terra et plenitudo eius:ĩ pſal.
xxiij.SGecundũ etiã in ipᷣo inuenit᷑:qꝛ Yacobi.j.ſcri⸗
biturq dat omnibus abũdanter et nõ impꝛoperat
Hec ergo duo mouẽt ponerein dno veo ſpem meam
Tercioõ ad idẽ nos mouet exemplũ Socratis/ð quo
recitat Aug.ꝙ potionẽ veneniquã maligni ei æde
runt vel aliud.quod medicamentũ immoꝛtalitatis
eſſe dixit. Tantu em ĩ veoo ſperauit mõ ſuo:ꝙ pꝛo ve⸗
ritate moꝛi nõ timuit ꝓpter ſpem future immoꝛtali
tatis. Sicut nec quicunq; martyres xe quib Baß.
iij. Spes illoꝝ immoꝛtalitate plena eſt: ſcientes qa
bonus dñs et confoꝛtans in die tribulationis:et ſci
ens ſperantes ĩ ſe: Noum.j.Et quia nõ veſeruit ſpe/
rantes in ſe: Judici.xiij.vbi non ſperantes vſernit.
Bicut aperte patuit ꝑ exemplũ quod fided igne di⸗
citur contigiſſe quibuſdam:qui cũ inimicis cõfli
gere vebebant / omnes confeſſi coꝛpus chꝛiſti accepe
runt vno excepto qui erat omniũ foꝛtiſſimus et no⸗
minatiſſimus: qui ſolus alijs impꝛoperauit ꝙ time
rent:addens ꝙ ipſe illa die nullã cõionẽ accipet:ni⸗
ſi de ſpatula ouis.Alijs vo qui in veo ſperabãt eua⸗
dentibo ipᷣeſolus interijt/ vt facti et effectus diuerſi⸗
tas manifeſte oſtẽderet:qm̃ ſaluos facit ſperãtes ĩ ſe:
in pſal.xv.Et nõ alios:quoꝝ aliqui ĩ foꝛtitudineſi⸗
cut iſte p̃dictus.Aliqui vo in multitudine diuitiaꝝ
ſuaꝝ ſperauerunt/ſicut ille ve quo in pſal.lj. Spera
uit in multitudine diuitiaꝑ ſe e quoꝛũ quolibʒ
Dapᷣ.iij. Infelix et vacua ſpes illius.
Vyabolus vo ſciẽs bone ſpei vtilitatẽ et falſe ſpei
id ẽ pᷣſũptõis falſitatẽ:muleũ conat᷑ verã ſpem impe
dire⁊ falſã impꝛimere.Cuiꝰarticuli œclararõ ex tri
bus depẽdebit oſtẽſionib.ꝛimo ex oſtẽſione qua
oſtendit᷑ intentũ:quõ dyabolus nitit᷑ verã ſpem im-
pedire. Secũdo ꝑ que media. Tercio qunõ conat ho
mſes ĩ falſa ſpe infoꝛmare.Pꝛimũ oñqit figura. iiij.
Reg.iiij. ꝑ creditoꝛẽ qui voluit a muliere.i.aĩa chꝛi
ſti ſponſa duos filios.i.ſpem ⁊ timoꝛẽ auferre/vt per
ablatõem ſpei caderet in vſperatõemvel ꝑ ablatio⸗
nẽ timoꝛis caderet in pᷣumptiõem. IJlla vᷣo neutrũ
auferre ꝑmiſit:ſed clamauit ad Helvſeũ:ꝑ quẽ libe
rabat᷑ habens vaſa oleo plena.Sic aĩa clamet ⁊ neu
truʒ auferre ꝑmittet:ſciens qm n ſpes ſine timoꝛe
neq; timoꝛ ſine ſpe valet. Juxta illos verſus. Si ti⸗
moꝛẽ ſine ſpe:mox veſperatõ ledit.Er niſi ſpes time
at:ſtatim pꝛeſumptio damnat. Ergo timoꝛ ſine ſpe
nec ſpes valet abſq; timoꝛe. SGi p iſtoꝝ filion cõſer
uatise clamet oleo miſcðie plena libera bit/ ſicut ptʒ
E. iij.vij.et.xv.Aaa q̊ elemoſynã et habebis ſpẽĩ no⸗
uiſſimo: Pꝛouer.xxiij¶ Etũ ad ſecundã ptẽ huius
articuli eſt aduertendũ:ꝙ dyabolus veram ſpeʒ per
ꝓlura unpedit media:q̃ mñ media ĩ generaliĩ duo di
Ntinguũt᷑ ĩ generale et ſpale.Generale nãq; ſperĩpe/
dimẽtũ ẽ qdᷣcũq; petim ꝓꝑ qð quis inimicus cœi ↄſti⸗
tutus ẽ.Qð impedimẽtuʒ ĩ exemplo patet cæ illo:qͥ
inimicitias contra aliquẽ regẽ exercuit tgalem/vet
eiꝰmãdata gratis trẽſgreſſus ẽ:et cũ inimico illiꝰre⸗
gis amicitias hʒ:quõ poſſet talis in no ſuo/⁊ ſpãlit᷑
qũ inuitus ad eũ trahitur ſpeʒ hꝛe.immo totalit᷑ ve⸗

VIrti.iij.
v.

Art. iij·

inn zaub

e 1722. 5 13½ , loz eel iii n0⸗
BGpirituſſanctus BS rxii. ðõä
ſperat. Sic in Ppoſito x illo qͥ wũ quocũq; pcto of gendũ/ſed etiam ad loquendũ:iuxta illud ath:x. mmn mma Fiul i a hito⸗nan
fendit:et dyabolo vel mũdo qmicitia copulatur xæ nõ em̃ vos eſtis qui loquimĩ ꝛc. Et ad noſtrãſpũa⸗ ſit⸗ mnefi nu Hel es oſer
guo in canomica Yacobi. c. iiij. Ouicũq; voluerit ee lẽ veductõem:iuyta iilud pſal.cxlij. Spus tuus bo nin lelt l ce ſl i emi
amicus hui ſeculi:inimicus cæi cõſtituit: quõ a xxo nus veducet me in terr rectã. Ey quibus qatet qd· n eicnalleoteeli umthor beij⸗
aliqd ſ erare poterit: ſpaliter in moꝛte: q nolens ædit:qꝛ pꝛimo conſolatoꝛẽ his qui alias inoꝛdingz⸗ i letnein nulu litatt
coꝛã il o tanꝙ; coꝛꝗ liudice rapier᷑:niſi ei pꝛius recõci tas fugiunt conſolatões. De talito nãq; verincat᷑il⸗ ſus boleerhch geiahele ſinca
liatus fuenit. Se talibo em dicit Sap.ij. Meq; merce lud Yoh.ruij. Aliũ paraclytu dabit vo bis. Recedẽ cedſa cſegnix i e; anallann un
em ſperauerũt iuſticie. Molite i ſpare in iniqtate:ĩ tilo vo ab illo termino a quo ſcðo dat infoꝛmatoꝛẽ/ nuit Cuſr ſn optione *
viij. pſal.lij. ¶ Ympedimẽtoꝝ vo ſpecialiũ/pꝛimũ ẽ ter⸗ vt recte vadãt in medio. Tercio ꝑſeuerãtibo dat ou ſauli c li ⸗ i qam doß
renarũ voluptatũ abundãtia in dimtiis/ xelicijs et ctoꝛẽ/ vt terminu attingat ad que/ veducet inqᷣt mei uſbir g theb. . miriauit.
honoꝛibus. Ouod pulcre oſtenſũ fuit Nuũeri. xxxij. terrã rectaʒ. Peima ꝗᷓ eius bomitas qtũ ad volentes gnnne giileannnt lcögleuite
vbi legit ꝙ ppls cui pmiſerat cæus terrã ꝓmiſſionis boni eſſe reſpicit terminũ a quo.ſecuda mediuʒ. ter⸗ gununt⸗ iſenin i chatt
iq ẽ rubenite et gadite et dimidia trib manaſſes:ha cia finẽ: in quib tnibus totus motꝰſpijalis vite no ſec ete Romg dii aleit
bẽtes pecoꝛa multa/terraʒ ꝓmiſſiõis inhitare renne ſtre continer et ſic œdit bonis hodie illu: cuius bo ſi flor ac di viſüf. Jn gaa leb
t.G ſito ve illis qui hi itas om̃ B..Spüs ohl lin vgunt bifliſn nig generoſe
rut. Gic in ꝓpoſito æ illis qui hic pecoꝛa.i.coꝛpoꝛa nitas om̃ia continet: ve quo Bap̃.j. Spũͦs om reple uioguntdhen⸗ te ppaginis
paſcere appetũt.de quibus brũs ꝛego.moꝛa. viij. uit oꝛbẽ terraꝑ:et hoc qo cõtinet oĩa.? Etũ ad ſe⸗ ij ſlenanolliti ſtdis. domo⸗
ſuꝑ illud Yob. vij. Conſupti ſunt abſq; vlla ſpe. Re cundaʒ partẽ huius articuliſquerar quilibet in co⸗ llg fii gt ſeg imr hotinef
pꝛoboꝝ inquit mentes erga dies vitepſentis tãto cõ ſuo.qicens illud pſal. cxv. uid rerribuã dno pꝛo trucimis obſeg in grenplochu
ſtringunt amoꝛe: vt ſicſemp apperant viuere:quate omnibo que retribuit mihi:qui ſic ædit mipifilii — mmneolteſii En ſuanitatedule
nus ſi valeant vinendi curſum nunq; veſiderent fini Iſpmſanctuʒ et angelos et oĩa bona: ſicut patet. A. x. ebalura ſp. donns ſabist
re. cogitare qppe vẽtura vſpiciunt Habere nulla ni arti.j. Dec nãq; ſi recte cogitauenit:iĩueniet ꝙ oĩs rõ e ſpi Gaß ti O0 eſtſcendb⸗
ſi quepᷣtereunt cõcupiſcũt:ſpẽ totã in rebus trãſeñ dictat:ꝙ ðᷣ oĩbus bonis ſiis melioꝛa wo reddat. Di nn Paronepuinicſ iihusryn
ä ſuũ ammonet di⸗ cut e bonis nature inuentutẽ/ foꝛtitudinẽ/ pulcritu lierabi nantetdue li
i H huiꝰſeculi pᷣcipe nõ ſperare incerto dinẽ et hmõi. Se bonis etiã foꝛtune melioꝛa.i.vci⸗ eniglonätit pallii en us
. õ imoth. vj. Becunduũ eſt oiffidẽtia re mas et elemoſynas iuſte vẽdicat. Et ð bonis gratie nnn rerpemat egein lla gte nmn
enatrampranoilms. uod oſtẽdit᷑ Numeri xrij. oiĩa opa requirit. Magna naq; ruſticitas etiã apud e iiliuft eocczſio: oporte
3 egitur. c iſrahelite licet terrã pꝛomiſſionis x mundũ eẽt/optima ab amico æ mutuo recipe:7 peſ u ſtepotns ta in ppoſito erpe
iderarent: audito tamen ꝙ ſtirpem enach: cui non ſima reddere:nec hoc fieri poſſet abſq; vitio ingrati gran tlnmrtiimeſns ͤts ni
igeer RPolteeUſtcr 6 Papeient: eran tudis/ et ꝑiculo pcti:quo erẽplo clare vidẽ poteſtis ſicktor ie ii Donecrenentansin
dicit Ephe. tiij. Deſ⸗ ngtes ſemett ſos eraqute⸗ Rsbonimgratienesgentin iculi lon q voĩ numng eahlinis etinluen
runt ipudicicie m opera imundicle e tal Aneus bonis ſiuls pciczẽ partẽ teo dare volut: ͥ v in nn eheneroͦnucniur gn
e eiic e . Pereiun lele. Be talibo Aug. uentutẽ foꝛtitudinẽ et pulcritudinẽ ĩ ſeruitio expen Fiſoce uags iot Aug inregula.
verbis wmim ome r. di il taminimcuz eſt dut dyabolu cogitãt guq; eriã dicür ꝙ ſenectutẽr di popter guda dit 1 Sea
deif ut retro reſpicere: ſicut facit ille qui temptati ebilitatẽ et efoꝛmitatẽ ĩ ſeruitio cr expẽdere vo⸗ tum dinitü dignitategloꝛian.
onibus no aperte reſiſtit. Remecuʒ contra hocpa lũt. Qui inſuꝑ peioꝛa vecimãt et putrida vel coeru genus paterni aligalpatte habentr
eler infra an emndrellone. Karcin impedimentũ ẽ pta.vel etiã mima ꝓ reo dãt/ et qͥ gratias eis datas mnpen hebenns ung aluin
torum NSum egenndi zetenei le r. . ĩmalis expẽdunt vſibus. his vo pcioꝛes ſunt qui ne ij Cooerpatne drobolo le
ler n Bnhufis ndem pane snrtier. melioꝛẽ partẽ neq peioꝛẽ cxo dãt /ſicut illiq poſt ſum glone ſpintuaiis: ui er noͤhilioꝛ
taan⸗ anPiogenonctammat fenan n ſbe⸗ uuentur er forritudinẽ ſuã in malis expẽderint icunt. Gloꝛiamurin ſpegloꝛie filioꝛn
tes ſaluabimur. Et quibus aſſilantur patet.EG. iiij tatotbua cohttarbtbub er oeatenb e ec di⸗ menmegattneſunnſet
xiiij.Et. M.ix.arti.vlti.ꝑ totũ. Ex quibus patet/; n is. cij queĩ in ner méagis naridtoiaril Kons nii Bo
in eius pmiſſtonibuo ſicut vielt Ere tnieltro⸗ Tnrantüchnentums mlnoſtumnlolenednnien . in avr:uallnnzeleume
na ſpes inſenſato viro ⁊c. citatis et vxbilitatis p’gant vt ve luto ſurgat peto⸗ L iur deir Eee unnoldonobn
, u: ad modũ aialis pigrti luro racte gaͤt pcro⸗ lios Nüetinter anctos ſoꝛs nloꝛuzeſt.
Pirituſſancti pꝛimo rucad moci aia is niortiluto iacẽtis/nõ tn ſurgurt irnunnertione crtiore:nis hhutan
poſtendit᷑ honitas qua a pꝛe et filio et a ſe⸗ necad vxũ vadunt. Sed ad moquz poꝛci in luto ia⸗ itone nobiinuͤu i
po varfholi qua a pꝛee filio et a ſe⸗ cent malaꝝ cogitationũ:et turpiſſimaxꝝ locntionüũ· ſtſcendüla di —
kvtile Pſo vari voluit. Secũdo huiꝰ wni oſten⸗ necignẽ recipiut ſpũſſcti. De quo Lu. xij. Ygnẽveni aſtſabnciiqg diferentig tinder cöhin
dit vtrlitas etũ ad hoc ꝙ in die pẽthecoſtes oẽs bo mittere in terrã:ſicut nec lignu quod viu ſlaq iacun catorlittennutgtione canpſoni. Ma
nos xpᷣianos legitimauit.Tercio iſtius wni oſtẽdit᷑ e HH.AEGni quod diu laq iacuit ultationibus ſuis ibenti
generalitas qᷓtu ad plures effecrus. Quarto neceſſt Sõ Uglohled Ennatierappon inquanti ſnbgennepntengnen drnde
eili plures effectus. Qua 8 et v s ipᷣm accẽdere ſuo fumo no 3 aunt ad valoꝛe
tas. Quinto apparitõis diuerſitas. Sexto oſtende⸗/ iſti fumo turpiũ . ncgt Hr hab⸗ ü int
pparitois diuerſitas Bext de⸗ ũ verbox et iuramento lsſubet ſehaclociiuen tmer inta
re reſtat qualis erit recipientiũ diſpoſitõ Beptumo onchmmuft, Zect eremßlo⸗ nnthaine
at qualis e B ito. mnum et vxtractionũ multis nocentet ſpecraliren vo einmnoloeoſupendnponatn
agers nierſeer quo erpumento quis cognoſcere letibus ĩeis ignem accédere ſpuͦſſcti rerrabuͦr. M⸗e⸗ ouncupens nties Ninileion⸗
Anij. ¶ Circa pꝛimũ duo ſut aſiderãda. Dꝛlmo quid o en ne u ſeketed igne recipiür ipus malignri unmmminllaſavghrardle
l. tüſit Gebo qd retnbuedi ſit Etiad penmli in 8t ns ziuuͤenes ſunr et votetes ad malefacenu foꝛ ngenem anhitnne Kennl
d. pẽthecoſtes ẽ datũ melius wonũ qo dari potuit. Gi⸗ ſti erao ſpecia xe Hokentes ſunt turpiter fumãt znonncambiengo no eſpiciunt ſitu
cutnaqzt die na nenun vnAIQ& aripotuik. ergo ſpecialiter pᷣ munduʒ intelligunt᷑: xe quo örecipnunt monetäniſi 4
rede uch Loie natiuſtatis pp̃i datus ẽ fili dei ad nraʒ Joerearadotie parr i kenin . Mütüſerbibi enignn
taemptoz:er ĩ die cene ad noſtrã ſpũalẽ nutritõʒ et mundus nõ poteſt accivere 4 e nio bonons etreverent
cõfoꝛtatõem/qñ illeĩ ſpeciepams dat cẽquiẽ quo 3 1 reiracapeteef7: Eclechonisetfanorisnne
Plciki piol end ns da que AQAui vo illũ accipiunt maximã cuʒ illo reapiu ⸗ atcomputati muncictm
Pechenoſtescnfne iti na e eeVtilitate: q: vbi pꝛius erãt filij irejfilij ppabollet:t·. Ari i. tane noineratnpigbiacöm
6 eſt ſpnſſanctus ad noſtrã ſpãũale,z lij ſeruitutt. r Sert reer 1”. zS. ſeſnſte Güt malo
conſolatoem. ppter quod Yoh euin. vocat p ſerultutis eterne ipius receptõem leginimant᷑?- ſuicſtdllienecdneasc bonos:
conlo latoöem: pp q Yoh. riiij. vocat᷑ paracly⸗ filij vei efficiunt᷑:iuxta illud ad Ro. viij. Onrenpn⸗ necreſpl
tus. Aliũ inquit paclvtu dabit vobis: lo fi ragunk edad Ko. vitj. Durcun nunt tigun ſelgann aal⸗
les petunt mmoĩoneque ad ipm ſpecialiter oitteit. PeeSuntk:hr filij erſunt. Pꝛo quo ẽaquertẽdu metenetintanti e od vel
poſſint eius ſemp connolatmoneghanders ſeet e no. 4. Piterente magna eſt inter filios vxoꝛis legitüne hnnnanig antenseſin
lra; buͤlen infoꝛmatõem. ppter quod dicit̃ Joßh unt bernbinegua tig legirunt r ure lucee⸗ ali ciilachmn uhamo
xiiij. Paraclytus añt ſpũſſanctus quẽmi r;. na, iIn auté concubineĩ pa⸗ Necfepntaning n. Weünonifſim
oihemerellte vos Deebitola unſolana hinili⸗ Verna non ſuccedunt hereditatej niſi legitimentiir. woguunlnndah Treim nnnn
Vnus autem mous legitinandi ſm iura eſt yvir ruangwennttcnnduriiſii⸗
ninbaſſig a eri aureinibil
. biſtyſaäjtnnn 1

Pbecag Nctnötetputndartſenn
nmg lro dt t j geituo dnn
unt ſibus Poo fo tionsintguine
teneq paori nodit ſarllig goſ
fontlnſu in nolis Apelerinr
riciapenguttntoctmtus ermie
mrötbus et ocvtolhueſet niteqis
mcaqveituuenturemaleegemt.
ro molnoſtunuls ſenechins ce
ns puigann vt w uto ſurgatpcko/

Splonilutoigcetis no n ſorgunt.

t Sed ad modn; Potciinlutdig⸗
Nrionietturpiſingr ioontoni:
tſpäſſchi Degno An h Jentran
ſcutnerlignu gvoc di iacinat
uralöſed fumnet;erappkopipanont
siön huitaeſinfinpßnn
iwerbopetiname tot t ini⸗
imümntunnenr nſtuein,
mmuin iſiln
ſt nicn inhi

mnegli bdi Aulnc
dacteinlicnn
Cine flbennn iu
negbin iegic abbii ni
pateni rli etinn
Cifnuntchr

ekauiyelt. gllnint It

iiij.

V.

==

BGpirituſſanctus
accipiat in vxoꝛẽ illaʒ:que pꝛius erat cõcubina: ſicut
patet ve inre canonico.extra li.iiij.ti.qui filij ſint le
gitimi.c.tanta.Et in iure ciuili.in Autent᷑. quibus
mo.fi.natu. effi.le. coll vj. circa pꝛin. licet conſuetu⸗
w anglie ſit contraria. Sic in ꝓpoſito.nam oẽs erãt
qi filij ancille: dicẽtes illud po. Sk⸗go ſeru'tuꝰ 2 fi
lius ancille tue.i.filij nature humãe eruituti ſubie⸗
cte dyabolice ⁊ pcti.iuxta illud Ephe.ij. Filij ire era
mus:et p cõſequẽs inhabiles ꝓ hereditate celeſti cõ
ſequẽda. Chaiſtue vo iſtaʒ ancillam ĩ incarnatione
ſua ſibi veſponſauit:vt adoptionẽ filioꝛum œi reci⸗
eremus: ad Galathas. iiij. quam adoptioneʒ ſen
egitimationeʒ ĩ incarnatõne mmitiauit. ĩ natiuitate
oſtẽdit.et ĩ datõe ſpũfſancti cõpleuit. p ſpiritũ ado⸗
ptõis ſilioꝑ:ad Roma. viij. Et ſicpatet ꝙ qui ſpiri
tu cæi agunt/hi filij vi ſũr. In qua legitimatõe tria
videmus. nobilitatẽ ꝓpaginis generoſefilij vei ſüt:
pſal.lxxxj. filij excelſi oẽs. Secũdo mobilitatẽ vm⸗
titudinis obſequioſe:agũtur potius ſpiritn ſen vo
untate alterius ꝙ; ꝓpꝛia/exemplo chꝛiſti Luce. niij.
ebatur a ſpũ. Cercio ſuauitatẽ dulcedinis amo-
roĩe.ſpũ. Sap̃.xij. O ꝙᷓ; bonus⁊ ſuanis eſt oñe ſpiritꝰ
tuns. ¶ Batione pꝛimi eſt ſciendũ:ꝙ vbi ſut plures
filij ex eadẽ matre et diuerſis pꝛibuns:vnus nõ habet
mateniã gloꝛiãdi ſuꝑ aliũ de nobilitate aliqua ĩ q̃ ex
cellit ex ꝑte matris:qꝛ in illa pte vnius ſunt conditi⸗
onis:ſed ſi aliqua ſit glie occaſio: opoꝛtet ꝙ illa ſur/
gat ex parte patris. Ita in ꝓpoſito ex parte matris:
id eſt ex ꝑtenature terreſtris/omes vnã habemꝰma/
trẽ terra:eñ.iij. Donec reuertaris in terrã qua
aſſumptus es:qꝛ puluis es et in puluerẽ reuerteris.
Ergo ex illa parte nõ inuenitur vera cauſa gloꝛian⸗
di.pꝛopter quod dicit Aug.in regula. Necq; ve parẽ
tum diuitũ dignitate gloꝛiari. Sed quia qᷓtum ad
genus paternu/ aliqui patrẽ habent veũ: Joh. viij.
Nos patrẽ habemus uʒ. Aliqui dyabo ñ: Johã.

viij. VWos er patre dyabolo eſtis. Illi habent mate

niam gloꝛie ſpirituaiis:qui ex noͤbilioꝛi ſunt patre q̃

dicunt. Gloꝛiamur in ſpe gloꝛie filioꝛuʒ dei:ad Ro⸗
ma.v. Jlli nanq; qui nuncſunt filij ꝑ gratiam gloꝛi
anturſſicut dicit᷑ ad Roma.viij. Adoptioneʒ filio⸗
rum dei eypectanteslſupple ꝑ gloꝛiam: equibus di
citur Sap.v. Ecce quomodo computati ſunt inter
filios vei:et inter ſanctos ſoꝛs illoꝛuʒ eſt. vuo inclu⸗
dit:num erationẽ certioꝛẽ:quia cõputatiſunt.⁊ꝛ cõ⸗
ditionẽ nobilioꝛẽ inter filios vei.¶ Ratione pꝛimi
eſt ſciendũ/ꝙ differentia eſt inter coputatõem mer⸗
catoꝛũ:et comntationẽ campſoꝛũ. Mam pꝛimi ĩ cõ⸗
pntationibus ſuis libentius vtuntur vnarijs cupꝛi
nis ꝙᷓ aureis/nec reſpiciunt ad valoꝛẽ quem vnari⸗
us habet ſed ad locũ quem tenet/intantũ ſi cupꝛe
us in vno loco ſuperioꝛi ponatur:et aureus in inferi
oꝛi:cupꝛeus centies vel milleſies plus ſignat ꝙᷓ aure-
us/ nec tamen in uũlo loco ꝓpter valoꝛẽ:fed ad volun
tatem ponitur compntantis. Campſoꝛes vo econ⸗
uerſo in cambiendo nõ reſpiciunt ſitũ ſed valoꝛẽ:qͥs
nõ recipiunt monetã niſi bonam. Applicando achp
poſitũ:exhibitio honoꝛis et reuerentieet reputatõ-
nis et electionis et fanoꝛis mundi et mundialiũ ẽ/ſi-
cut computatio mercatoꝝ/quia cõmunins honoꝛãt
et eligunt et diligũt malos qᷓ bonos:qꝛ mundus qõ
ſuũ eſt diligit:nec reſpiciunt advaloꝛẽ illius quẽ ho
noꝛant vel eligunt /ſed ad locũ vel ſtatũ vel gradum
quẽ tenet:intantũ q; apnd eos peſſimus ĩ magno lo
co honoꝛatur:et optimus in paruo loco nõ reputat
Iſa. lij. Cõſiderauimus eũ nouiſſunũ viroꝑ:vnde
nec reputauimus euʒ. Treñ.uij. Filij inclyti amicti
auro pꝛimo/quomodo computati ſunt in vaſa teſtea
Ecce quomõ vnarij anrei nihil ſigniſicãt apð eos:
quia baſſuʒ lscũ tenent. Sed verus campſatoꝛ chꝛi⸗

B xiij.
ſtus qui dictt. Quare nõ vediſti pecuni
ſam ⁊c.exegiſſem illam:id eſt ehe vſu ner hnr
apud quem nõ eſt perſonarũ acceptio ꝓprer locum
vel dignitatẽ: ſed peopter veruz anime vgloꝛé / filo⸗
ſuos facit: v quibus Yohã.j. Dedit eis poteſtatẽ fi·
lios vei fieri his qui credunr in nomine erꝰ. Se qui⸗
bus Acx xix. Opiritũſanctuʒ accepiſtis credentes.
Auoꝛũ licet nobiliſſima ſit conditio tamen ratione
ſeruilis terre quam tenẽt interim multis ſeruituti⸗
bus vexantur et grauantur:vſq; terra illa ſit ꝑ ſpiri
tumſanctũ amoꝛtiʒata et ſpirituiſuo totaliter ſn⸗
iecta.Eſt nãq; v ſpũ noſtro in hoc caſu:ſicut eno⸗
bili ꝑſona/que aliquãdo ratõeterre ſeruilis quã te⸗
net alligat et obligat ſeruiruti que terrã illaʒ ſequit
dum illã tenet ſeruilẽ:poſtqᷓ; ramen fuerit amoꝛtiza⸗
ta ſicut terre aliquaꝝ eccleſiarũ et religioſoꝛũ: vel a
ſeruitute p wminũ liberate et exoneratea ſeruitute
illa liberatur. Sic anima dũ terrã renet ſeruib con⸗
ditionis:id eſt carnẽ:que ſicut terra egypti in ſerui⸗
rutẽ fuit redacta ꝓpter cibũ: Geñ. xlvij. Ita hec ꝓp⸗-
pter cibum vetitũ multis ſeruitutibus et tem ptati⸗
onibus verxat᷑: qꝛ caro cõcupiſcit aduerſus ſpm ĩ om
nibus. Sed tamen in illis qui terrã ſuam amoꝛtiza⸗
uerunt cũ vitijs et concupiſcentijs/terra illa eſt a pi⸗
culoſa et moꝛtifera ſeruitute liberata:qꝛ ſi ſpũ facta
carnis moꝛtificaueritis viuetis:ad Ro.viij. Ouõ 4
ʒ libertatẽ ſpecialiter hĩe deberẽt viri eccleſiaſtict
et religioſi. In cuius ſignuʒ terra ſacerdotalis erat
libera:Geñxlvij.x quibus ſignãter dicit/ſi moꝛtifi
caueritis. Pꝛo quo eſt aduertendũ:qꝛ ſicut differen
tia eſt intergrauiter infirmũ/et moꝛtuũ nõ ſepultũ
et ſepultũ atq; oblitũ: p tanto ꝙ; pꝛimus inuitus et
timoꝛe reſignauitad tempus elitijs ſed nõ diuitijs

Secũdus diuitijs ſed nõ honoꝛibus: quos circa ſe⸗
pulturã ſuam fieri dñ viueret veſiderauit vel oꝛdi⸗

nauit. Cerceꝰ vo nec habet vælitias nec diuitiasjnec
honoꝛes. Ita inter viros eccleſiaſticos et religioſos

et aliquãdo etiã inter alios aliquiſunt qui delitias

fugiunt carnalis voluptatis:⁊ continentiã ſeruant
coꝛpis et non coꝛdisſtimoꝛe pene et cõfuſionis et 2.
ſi inuiti:ſed nõ fugiunt diuitias inoꝛdinatas: ſed ſi⸗
cut auari illas querunt/et Regt Phrierali üÜlas ab⸗
ſcondũt:quimelius cũ illis qᷓ c carnali voluptate
ſubterfugere ſe poſſe eſtimãt manus pᷣlæatoꝑjet iſti
tanto grauiteraſſimilanr᷑infirmatisAlij ſunt qui
nõ querũt diuitias ⁊c ſed nõ fugiũt/h ambint hono
res.qͥ amt pꝛimos recubirin cenis ⁊c.iſtividentur
moꝛtui ſed nõ ſepulti.Alij ſunt totaliter moetifica⸗
tiom̃iho pᷣdictis:et cõſepulti cũ xpo:ſicutveri humi⸗
les:quibp mũdus crucifixus ẽ et ipſi mũdo:ad Gal.
vlt. Et illi ſunt veraciter amoꝛtiʒati:et a ſeruitute
carnis/mũdiet dyaboli liberati in libertatẽ filioꝛũ
cei. qua libertatepᷣ nos liberauit: ad Gał. iiij. Et
boc p ſpiritumſanctũ quem nobis ⁊c᷑.quia vhiſpiri
tus wvmini ibi libertas. ij. Coꝛinth. iij. Et nõ tm̃ li⸗
bertas: ſed etiam obedientie pꝛomptitudo: qͥ˖a ſpi⸗
ritus quidem pꝛomptus eſt: Adath. xxvj. In quo no
tatur ſecũda pars huius articuli:ſcʒ mobilitas oin⸗
ptitudinis obſequioſe. Pꝛo quo eſt ſciendum ꝙ ver
ſificatoꝛ libenter verſatur circa dictiones quas po⸗
teſt bꝛeuiare et longare ad libitum. Ita pꝛelatus er
quiſcunq; alius circa illos regendos qͥ faciliter obe
diunt. Bed regnla eſt apud verſificatoꝛes: ꝙ ſylla⸗
ba bꝛenis poteſt longari ſed longa nequit bꝛeuian.
Sed abſit ꝙ hec regula obſeruet᷑ ve religioſis et qui
buſcunq; ſubditis:q videlicet perſone bꝛeues:id eſt
parui valoꝛis in moꝛibus ⁊ ſcientia appetant longa
ni:ideſt exponi ad honoꝛes pꝛelationis et officia ma-
gna.Et ꝙ illi qui ſunt quaſi ſyllaba longa:id ẽ ma

gni valoꝛis in opiniõe ꝓpꝛia vel in magno ſtatu vel

vij

viij.

ix.

Arti.iij.
x.

uiſcãt:Eʒech.xxxvij . Geð

BGpirituſſanctus

honoꝛe noluerint pꝛo pꝛelato vel ſuꝑioꝛe ſuo bꝛeuia
riſidẽ humiliari et obedire ad humilitatis officia:
vtrunq; em̃ abhominabile eſt apud veũ ⁊c.ad Gaf.
v. Spiritu ambulate/et vœſideria carnis nõ perfici⸗
etis. Quod ſi feceritis magnã in omnibus operibus
muenietis interioꝛis ſuauitatis dulcedinẽ. ¶ Etũ
ad terciam partem huius articuli:quia cũ ſpirituſ⸗
ſanctus amoꝛ ſeu charitas ſitſiuxta illo.j. Joh. iiij.
Beus charitas eſt/ vbi ſpirat et infundit charitateʒ
ad bene amãdũ ſicut agens naturale intẽdit impꝛi⸗
mere ſuã ſimilitudinẽ in id in qð agit/ſicut ignis ca⸗
loꝛẽ in coꝛpoꝛe in quo agit. Sic ſpirituſſanetus cuʒ
ſit amoꝛ diuinus intẽdit in nos amoꝛeʒ incẽdere vt
ipᷣm recipiẽtes veracit᷑ dicẽ poſſint illud.ij. Coꝝ. iij.
In eãdẽ imaginẽ trãſfoꝛmamur a claritate ĩ clari⸗
tateʒ tanqꝙᷓ a dni ſpiritu ⁊c.Et ſic amoꝛ omnia facit
leuia/ſicut oſtenſuʒ eſt.A.xx.xv. In talibus ergo im⸗
pletur pꝛomiſſum filij:Lu.xj. Pãter veſter xe celo da
bit ſpiritũ bonũ.
¶ Mon tm pꝛopter legitimationẽ pꝛedictã/ſed quia
generaliter omne bonuʒ in nobis efficit. Sicut nãq;
om̃e bonũ vite naturalis ĩ coꝛpe humano ẽa ſpũ na.
turali:quia ipſe dat coꝛpi ſenſum/verbũ/morũ/⁊ ſta⸗
tum /quia ſine ipſo nec ſentit nec loquit/ nec moue⸗
tur/ nec ſtat. Sic omne bonũ vite ſpũalis eſt a ſpiri⸗/
tuſancto:qꝛ ipᷣe dat homĩ ſenſum charitatis nõ car-
nalitatis. verbũ veritatis nõ vanitatis. motũ ſãcti⸗
tatis nõ infidelitatis.ſtatũ firmitatis nõ inſtabili⸗
tatis.dvat ergo charitatẽ in coꝛdelveritatem in oꝛe⸗
ſanctitatem in operelvirtuteʒ in continuatione. Evx
pꝛimo ſequitur ꝙ facit amare feruenter et fideliter.
Exr ſecundo ꝙ facit loqui ſapienter. Ex tercio ꝙ fa⸗
cit operari innocẽter. Er quarto ꝙ facit continua⸗
re ꝑſeueranter. Pꝛimo qᷓ̃tum in eo eſt/facit nos uʒ
amgre feruẽteret fideliter. Sed ad hocꝙ iſte effectꝰ
ſequat᷑ duo requirunt᷑ adiutoꝛiũ ſeu fauoꝛ ſpũſſan⸗
cti:et laboꝛ ſpiritus pꝛopꝛij. Sed ſpirituſſanctus ĩ ꝑ⸗
te ſua nunqᷓ deficit:qꝛ confert auxiliũ et offert pꝛemi
um:in quibs duobo conſiſtit quicqͥd ad ipſum perti-
net. Bed adhuc requirit᷑ laboꝛ ꝓpꝛius vt pctis 7 ob-
ſtaculis amotis lucẽ recipiamꝰ:et ignẽ iſtũ nõ extin
guamus. Si ſᷓ abluerimus ſoꝛdes filiarũ ſyon i.aĩa⸗
rũ in ſpũ iudicij.i.confeſſionis ⁊ ſpũ ardoꝛis.id ẽ fer
nentis ſatiſfactõis: Iſa.iiij.tunc ſtatim charitas xi
Oiffuſa eſt in coꝛdibus noſtris ꝑ ſpiritumſanctũ qui
datus eſt nobis:ad Roma. v. Et ne vficiamus ĩ la⸗
boꝛe offert pꝛemiũ ⁊c.Et ſic ſpiritus adiuuat infir⸗
mitatem noſtram: ad Roma.viij. Secundoctum ĩ
eo eſt facit nos loqui ſapienter quo ad nos: reueren
ter quo ad veũ:veraciter quo ad omnes. Pꝛimo ſa⸗
pienter quo ad nos in confeſſione: quia ſicut vẽtus

facit paleas nõ incluſas/ nec vtentas:ſed in loco ap⸗

to iacẽtes ſue virtutis impulſu longius gPpelli. YIa
virtute ſpirituſſancti palee peccatoꝝ lõgius expellũ
tur v coꝛdibo eoꝝ qui oꝛa apta habẽt ĩ cofem̃one: p⸗
pter quod dici poteſt:q venit ꝑ moduʒ ſoni ventoſi:
Acx ij. Factus ẽ repẽte v celo ſonus tãqᷓ; aduenien⸗
tis ſpũs vehementis. Oꝛ autẽ noſipſi ſic oꝛa apire de
beremus:vt ipᷣe peccata ſic purgaret: ſicut purgauit
peccata dauid cõfitentis æ quo &ccli.xlvij. Spũs
purga uit peccata illius:quatuoꝛnos monere vebe⸗
rẽt timoꝛſloꝛſſpes et gaudiũ. Zimoꝛ væ druina iu
ſticia ?1 pena eternaſwloꝛ ve culpa pteritaſſpes te ve
nia futuraſgaudiuʒ ve miſcpᷣia adepta. SDe quo gau⸗
dio habet. C. vij arti.iij. Ergo ab iſtis quaruoꝛ ven
tis veni ſpũs / et inſuffla ſup interfecros iſtos et reui
H Dcdo reuerẽter quo ad ũ
ꝙ ſermo noſter ſit:eſt eſt: ſine omni iuramẽto vano:
q cũ ſpũſſanctus ſit bonitas et curialitas patris/ta
lia iuramenta vora contra omnes nõ tm̃ weiſed etiã

mũdi curialitates emiſſa:ſunt ſpãliteratra ſpiritũ⸗
ſanctũ:quoꝝ pieulũ patet Math. xij. NQuiautẽ di⸗
xerit contra ſpiritũſanctũ verbũ/nõ remittet᷑ ei. Ex
emplũ ad hoc.J.xij.xxix. Tercio veraciter quo ad
oẽs. Et ꝓpter hoc dici põt ſpũs veritatis: JYohã xv.
Gpm̃ veritatis quia patre ꝙceditſin foꝛma apparu
it lingue:in ſignuũ q; lingua deberet eſſe mẽbꝛu veri⸗
tatis:nã ipſum mebꝝ ex ſua creatõe et ad hoc ſpecia
lius oꝛdinafr᷑ vt ꝑ ipᷣm veritas oſtendat᷑. Ex quo qtã
ex creatõe qᷓ etiã ex ſpũſſancti apparitiõe oſtẽdit᷑ ad
boc væſtinatũ iſtud coꝛꝑis membꝝpatet ꝙ magnuz
eſt meritũ ſicloquentiu:et magnu piculũ lingua ab
utentiũ.Pꝛimũ patet ꝑ miraculũ quod legi᷑ quon⸗
vã in Vlienna oſtenſũ ve lingua integra inuẽta ĩ tũ⸗
ba cniuſoã moꝛtui toto coꝛpe coꝛruptoſ quo cum
ſanctꝰepus ĩ oꝛomibus cauſa quereretſibia cæo reue
larũ fuit ꝙ cauſa fuit incoꝛruptõnis lingue: nunqᷓ
mẽbꝝ iulud ꝓ poſſe ad falſitatẽ mouebat. Och ꝓch
vloꝛ pauce tales lingue nũc in cimiterijs inueniũt᷑
Mec miꝝ:qꝛ ſpũs malignus ita foꝛtiter mouet lin⸗
guas multoꝝ ad litigandũ/ ætrahendũ/iurãdũ ad
mentiendũ et maledicendũ:ſicut ſpirituſſanctꝰmo⸗
u ebat linguas illoꝛũ ad v laudandũ/ et ad Been⸗
candũ et ad verum dicendũ:v quibus dicit Act.ij.
Repleti ſunt omnes ſpirituſancto/ et ceperũt loaui
varijs linguis:ꝓut ſnũſſanctꝰdabat eloqui illis.Se
cundũ.i.piculũ abutentiũ ꝑ exemplũ oſtenſũ fuit in
regno frãcie:ĩ quo cuiuſdã linguã e magna falſita⸗
te quã in iudicio ꝓtulerat cõuicti:ꝑfoꝛauerũt in lin
gue extremitate et ferro pꝑ mediũ ex trãſuerſo poſito
ipſum ſic extra os violẽter vetinẽtes:ipᷣm ꝑ maioꝛes
villas illius patrie:in qua Slaue ſic cachinnantẽ:
ad exempluũ alioꝝ trãſmiſerũt. Si ſiceſſet nũc mini⸗
ſtratũ omnibo falſis iudiciba et aduocatis et duode⸗
narijs et tractoꝛibo et quibuſcũq; mẽbꝛo illo abu
tẽtibo/multi cachĩnarent. Sed licet hicpenas tales
euadãt nõ tñ alibi:ꝗñ væus illos interficiet ſpũ oꝛis
ſui.ij.heſſalł ij.i¶ tũ ad terciã ꝑtẽ huiꝰarticuli
ſpũſſanctꝰ ꝙᷓtũ in eo ẽ facit nos vtilia opari foꝛtiter.
Pꝛo quo ẽſciendũ ꝙ ad opus bonũ tria reqͥrunt᷑ ſci
re / poſſe / et velle. Pꝛima duo ipe dat nobis/adiunga
mus ergo nos terciũ/et oꝑa noſtre ſalutis bñ pſpa⸗
bunt᷑. Peꝛimũ patet ꝓ illud Joh.viiij. Paraclytꝰaũt
ſpirituſſctũs wcebit vos omnia: ꝙ videlicet nõ w⸗
betis nõ facienda facere:vel facienda omittere:et ꝙ
Vbeatis iudicia dei timere.Et hoc eſt quod dicitur
oh.xvj. Ille arguet mundũ væ peccato ſuo qõ cõ⸗
niſit/e iuſticia quã omiſit/et ð iudicio q nõ timn
it. Et ſuggeret vobis oĩa:ſq; potentiã exequentẽ: ſi⸗
cut coꝛꝑa ſupioꝛa influunt virtutẽ ad germinatiõeʒ
et pꝛoductionẽ᷑ fructuũ inferioꝝ: vſa.xliiij. Effun⸗
dam ſpiritũ meũ ſuꝑ ſemen tuũ:et benedictõem me⸗
am ſupꝑ ſtirpẽ tuã et germinabũt. Vnunſe niſq; ergo
voluntatẽ ſuã adiungat in ſpũ asſuerngimavt al
uus ſit.j.ad Coꝑx.v. Quarto ſpũfſanctus qᷓtum ĩ eo
eſt facit continuare pſeueranter: qꝛ ſicut ſpũs natu
ralis dat coꝛpi ſtatũ ne in cineres et quaſi in nihiluz
reducat᷑ qꝙᷓtũ ad eſſe nature:ita ſpũfſanctusĩ eẽ gre.
Et hoc tripliciter in ſtatu penitẽtie ↄſolãdo/ĩactu
pugne ꝓtegendo/in motu vie veducẽdo.Dat ã ſpũſ
ſanctus patientiã in pñti pena:qꝛ ſicut ille facit ali⸗
quẽ patientius ſuſtinere q dicit ei. Eleua oculos tu
os et vide:quantã habebis v la boꝛe mercedeʒ. Ita
ſpũſſanctus cuius eſt mentẽ noſtrã ad celeſtis leua⸗
reſurſũ ferre ad modũ ignis qͥ cineres ĩ altũ tollit
Exyemplũ ct᷑ vij.x ſtephano cñ eẽt plenus ſpũſã/
ctoſintendẽs in celũ vidit gloꝛiã vei ⁊ Dic diſcipu⸗
liĩ multis tribulatõibo Act ix. edificabant᷑ in tino⸗
re wvminiet conſolatione ſpirituſſancti replebant᷑.
GSecundũ patet/ꝙ videlicet victoꝛiã datipugna

riij.

Exem.

Exem.

itai in cocis hroctidn
i r oell enann
ul Niafſcütnͤneen
tiodt
ſmuiſnnui
inn ontm igneme

goſnaliopcrckaeretin infiutum.
n achagnnmenſundisr
reneceſefuirgfefg naſugeneece
foſitatereceptot ad feſtiTin aitio⸗
Puimd ergd igefitigr ali,nunc inci
funtnecfepleuerunt ois:forte diun
nepleverunt ſcntytz Npdlico Af
cirur Heſter . feat grande auiuiũ
piw F„. paupro dimiſerunt inanes.
imno replet ſunt oes ſpuſſancto. ,m
e Efnngmingut wiinmm
amem. In ſecudo erceſſit qe wnu b⸗
ſtinfinlti:nez wo ſos eſt. Yon ii
uſti. Magno wimilencoꝛcho: wnu de
Etſiepatettuin quutitate in gualit
NHenſoruͦ dat Ans ſpintü: Joh in. l/
eentiain iſo minid innenin potuin
ſpecialiterpotaionimücraliguor
replenturgnullälingnä habent adl
voqulloquipittuppialoquit. Pt⸗
dem lingnam ſin patet Acru i E
quicunchpoſtea llo wno fueruntn
ſancta ad wi honoꝛẽ 1gnmnoplalut
lionen loquebant gut ſpuͦſſn
ls Aen i Terclacauſa ſen Ge
cantüpacifcatio Zpſe n enfl
hutno flliabetemno xt 7n
keſſenems :amor hois 1 akichre
tus vnlta foꝛtioeſt ergoſiti clemſ
nnſpintwoin igalg t

nincftare immndinne gden

4cRoma. Oni erſpümſa
ſirünaltermorn 1genrältter

derartr obſeſſos Anr ſuoinvohe

abutmnnii eranolügſtnce
wantiiſuiec
Pgnlleutchlicgftulanitih i
de ſopmmellüͦertriſleſd hoſt
analaerdniitts önn naior
meinns dligattſiecachinnanti⸗
op räfnienit Diſctſtt ienin⸗
isincianetearoctiserdnale,
nridcer guihnſcicg nebid ilbei
chinunent Declietthicenp nle
lbigi vustlloo inteferſzions
I.Aiadterui e husarnali
ntos taat op friloopan fontn.
liodcpns bonijtne reintſa
Peima duo edor hobioblun⸗
aietopa noſtre olotis bfigſt⸗
toillud Yoh nii Pamacft aut
bit vosonnnia:g nidellcerno e⸗
facerevelfaciendaommittereeti
iinere Ethocektqnod didne
cuctmundi dpecentoſpo goch⸗
niomiit etöindica o otin
dbiscin hpetanni nibeni/
Ainfiumntirmtian genniuniß
nmniͦnfciu t ien
ucmüinfeno⸗ J
ſupſanen nüͤthenehlnimn
nunſnen nſre
iaummntin inſil
iingrupunſeti
1,unm ſil n i,
Irgtumnnit luſ niiß
utöneinchre i tuitihft.

Art. ilij.
rxiiij.

Arꝰ. v.
xvj.

Vna oim alioꝝ excederet in i

Bpirituſſanctus

per exremplum JIu dic xiiij. vbi dicit᷑ q; anporuit cat
tulus leonis ſeuus 7 rugiens:p quẽ intelligitur tem
ptatio carnis mũdi vel dyaboli occurrit ei: Irru⸗
it aũt ſons womimi in Banſon ? dilacerauit eu. Ter
cio dat aſtatiã in via:qꝛ ſicut amoꝛ fecit Jacob con⸗
ſtãtẽ.intantuũ ꝙ videbãt ei dies pauci pᷣ amoꝛis ma
gnitudine. Gic ſpũſſanctus qui eſtamoꝛ multopo⸗
tentioꝛqꝙᷓ quicũq; amoꝛ camalis ps.cxlij Bpiritus
tuus bonus væducet me ⁊ Coꝛ ergo mundũ crea in
me us:vt ſit affectio pura:qtum ad pꝛimã ptem:z
ſpiritũ rectũ innoua in viſceribo meis: vt ſit ocutio
que ex abundantia coꝛdis pꝛocedit recta:qtuʒ ad ſe
cundãꝗ. Me ꝓijcias mea facie tua: vt ſit operatio Sta
qtũ ad terciã:⁊ ſpm̃ſctm̃ tuũ ne auferas a me:vt ſit
cõtinua.ꝙᷓtum ad quartam.
Hꝛima aũt hinꝰ wni neceſſitas fuit vaſoꝝ ſpũ ali
um.i.animaꝝ repletio. ↄtra ignem peccati. Biẽ nã⸗
ins in wmo iĩminente timoꝛe vel piculo. neceſ⸗
ſe eſt unplere vaſa aqqua ↄtra ignẽ illũ ne noceat. vł
ſi nocere inceperit vt extinguat anteq ſtus noceat:
Ita us impleuit ⁊ implet adhuc vaſa coꝛdis ſpiri
tuſancto.ꝓpter hoc dicitur: Repleri ſũt oẽs ſpũſan⸗
cto:Actu.ij.¶ Secũda fuit np gnificeurte i oſtẽ⸗
ſio:Mlci.n. reges pꝛius magna fecerãt ↄuiuia:ſicut
rex Aſſuerus centũ octaginta dieb Heſter. j. Et da
uid Salomon: æ multialij. magna largitiſt mu⸗
nera. Deus vo qui oẽs alios potentia excedit infini-

ta.hoc oñd ere nõ potuit mi lfeſtũ ⁊ wnũ ſuũ feſta ⸗

leret in infinitum. Cu ergo vel⸗
let oẽs hoĩes ad agnitionem ſui nois 7 potentie veni

re neceſſe fuit ꝙ feſta ⁊ wna ſua excederent:in nume

roſitatereceptoꝑꝝ ad feſtũ.⁊ in ↄditione wnoꝑ: In
pꝛimo ergo exceſſit:qꝛ alij nunqꝙᷓ indifferẽter recepe
runt nec repleuerunt oẽs:ſ̊ foꝛte diuites receperunt
⁊ repleuerunt:ſicut ptʒ xe pᷣdicto Aſſuero. v qu 0 di
citur Heſter. j. fecit grande ↄuiuiũ cuncns pꝛinci⸗
pibo . paupes dimiſerunt inanes. Sed hic in vei
uiuio repleti ſunt oẽs ſpũſancto. ᷣm Zimiir Jo⸗
Pelt. Ekundom inquit v ſpiritn meo ſup omnem
carnem. In ſecũdo erceſſit:qꝛ vnũ ibi datũ fuit.et
eſt infinitũ:naʒ eus ſpũs eſt: Yoh. iiij. De quo Au.
guſti. Magna vei miſericoꝛdiã: wnũ vat quale ſibi.
Et ſic patet tã in quãtitateqꝙ in qualitate: nõ ad
menſurã dat us ſpiritũ: Joh.inj. Tercia diffe⸗
rentia in iſto ꝛuinio inueniri põt:quia in oniuijs et
ſpecialiter potationib mũdi:aliquotiẽs nonulliſi ic
replentur: ꝙ nullã linguã habent ad loqndum. Illi
vo qui loqui pñt turpia loquũt᷑. Oſti vo loqbantur
oẽm linguam.ſicut patet Actu.ij. Et nõ tmilli: ſed
quicunq; poſtea illo wno fuerunt repleti:honeſta ꝛ
ſancta ad vei honoꝛcẽ̃ ⁊ ꝓximoꝝ ſalutem ſeu edifica/
tionem loquebant᷑ ꝓut ſpũſſanctus da bat eloquiil
lis Actu.ij. ¶ Tercia cauſa ſen neceſſitas fuit diſcoꝛ
dantiũ pacificatio. Ypſe.n.qui E fuit nexꝰ et amoꝛ
patris ⁊ filij ab eterno.vt pacificaret mundũ:volu⸗
it eſſe nexus ⁊ amoꝛ hoĩs ad hoĩem: ſcientes qm vir⸗
tus vnita foꝛtioꝛ eſt. ergo ſitis ſolliciti ſeruare vnita
tem ſpiritus in vinculo pacis.ad Eph.iiij. Quarto
vt ſanctificaret imundos per ſpũm ſa netificationis
ad Roma.j. Quin to vt generaliter oẽs viuificaret
ſpiritualiter moꝛtuos.Et hoc ẽ quod dicit᷑ad Ro⸗
ma.viij. Eiuificauit moꝛtalia coꝛpoꝛa veſtra: ꝗpter
inhabitantem ſpiritum eius in vobis. SBexyto vt li⸗
beraret obſeſſos.ſicut oſtenſum eſt. P. ij ix.
¶Agd hanc aũt liberationẽ faciendã duol moqis
miſſus fuilſe legik inui ſibiliter cu mẽtibo caſtis illa⸗
bitur. Et viſibiliter cũ in aliquo ſigno viſibili vmõ
ſtratur. Et hec qu idem apparitio ſeu oſtenſio:quin
qʒ modis in quinq; rebo diuerſis facta fuiſſe legitur
Pꝛimo in ſpecie columbe ſuꝑ xpᷣm baptiʒatuʒ. Luc.

B xrilj.

iij. Deſcendit ſpũſſanctus coꝛpali ſpecie:ſicut coliũ
ba in ipᷣm. Scdo in ſpecie nubis lucide: ſup xpᷣm trãſ
figuratũ AMat h. xvij. Ad huc to loqnte:ecce nubes

lucida obumbꝛauit en. Vbi ſic dicit ,
ptiʒato dño:ſic ⸗ clanficatormyſte a ,e are
tis oſtendit᷑:ſpũſſanctus ibi in columba. hic in nube
lucida apparuit. Tercio ĩ ſpecie flatus. oh. xx. In⸗
ſufflauit in eos dixit: Accipite ſpiritũſctm̃. NDuar⸗
to in Peae ignis. Quito in ſpecie lingue Act. ij. Jõ
em in ſimilitudine iſtaꝑ qͥnq; reꝑ monſtratus eſt: vt
tur intelligi haꝑ reꝝ ꝓpꝛietates o patur in coꝛ⸗
aib quibillabitur: Pꝛimo ergo oſtenſus fuit in ſi⸗
militudine columbe. que ꝓ cantu gemitũ habere. et
felle carere dicit᷑:q etiam in foꝛaminib petre manet
In ſignũ. q illi q ſpiritũſanctũ habent. pꝛo peccat
uis gemut. Eſa. lix. Quaſi columbe medrtantes ge
memus.Mõ ſic qui ſpiritũ hñt malignũ: qui letant᷑
cñ male fecerĩt 2c. Scdo ſut ſine fell e ire inuidie cõ⸗
tentionis ſpũalis amantudinis. Baßp. xij. O qbo
nus ⁊ ſuan is ẽ dñe ſpiritus tuus in nobh. Tercio mo⸗
rantur in foꝛammnibꝰ petre ulius. æ quo.j. Coꝝ. x.
Petra auũt erat xp̃s.ad modum phulomene. C. xvij.
xxvj. t ad modu ſancti patns. C. xvij xxv. Ebꝛeñ.
uij. In vmbꝛa tua vinemꝰ in gentib.¶ Sedo oſtẽ⸗
ſus fuit ĩ ſpecie nubis:q eſt a terra eleuata ⁊ pluuiã
generat: refrigeriũ pꝛeſtat laboꝛantibo: In ſignuʒ
ꝙy illi qui ſpiritũſanctum habent ſunt eleuatia ter⸗
ra p otemptum terrenoꝑ. Eʒech. viij. Eleuauit me
ſpus luter celuʒ ⁊ terrã:hoc eſt contra cupidos. Se⸗
cũdo ſpũale hñt refrigeriũ p extincrione carnaliuʒ
voluptatũ.ſicut patet de beata virgine:cui dictũ eſt
Luc.j. Soũſſanctus ſu pueniet inte: quia nõ fuit in
ea ſpus imundus gule ⁊ lnxurie. ¶ Tercio ſpualem
pñt pluuiã lachꝛymaꝑ ? vnotionis. ad lotionẽſt u5
⁊ alioꝝ.pᷣs.cxlvij. lauit ſpũs eius ⁊ fluẽt aque: Pꝛ0
prer qð qñq; ſpnũſſanctꝰ aque opatur. Joh. vij. Flu⸗
mina de ventre eiꝰ fluent aq̃ viue: bocaũt dicebat õ
ſpũ ꝛ. Tercio datꝰ fuit in ſpecie ſoni ſeu ſi imilitudi
ne flatus:Pꝛimo q; flatus ſen aer motus ſiue vent?
eſt velox ⁊ facilis ad mouendũ:Sic illi qui ſpiritũ⸗
ſanctũ hñt ſunt agiles ad obediendũ. VUinde glo. ſu⸗
per illud Actu.ij. Factus eſt repente ⁊c. Meſcit rar-
da molimina ſpirituſſancti gra:oĩbb em mobilibus:
mobilioꝛ eſt ſapientia. Scðo qꝛ ſiẽ eſt neceſſariꝰad
reſpiranqũ intantũ ꝙ ſi ad hoꝛã homini ſubrrahere
tur. continuo moꝛeret᷑. Gic ⁊ v ſpirituſancto intel⸗
ligendũ eſt. ps.ciij. Fuferes ·ſ.e.⁊ defi.⁊ in pul.ſ. reueꝛ
tentur. &t econuerſo. Emitte ſpiritũ tuũ⸗ creabũt:
quia ſpintus eſt qͥ viuificat: Yoh. vj. Quarto ap
paruit in ſimilitudine ignis. Juyxta illõ Act.ij. Se⸗
dit ſupꝛa ſingulos eoꝝ ranq; ignis: In ſignü illiq
ſpiritũſanctũ acceperũt:hñt ſe epteʒ wna ſpũſſancti
enumerata.Eſale.xj.ſimilia ſeptẽ Puietatibus ſeu
opationibo ignis. Mã ſicut ignis pꝛimo purgat au⸗
rum vel metalla quecũq; rubiginoſa. Ita tales pur
gant peccats ⁊ expellũt p wnu timoꝛis:nã rimoꝛ ᷣ
mini expellit peccatũ: Ecci.j. Scðo ignis dura me⸗
talla mollificat: Sic ſpũſſanctus ad miſeroꝝ com⸗
paſſionẽ ⁊ oꝑa charitatis.Tercõ incinerat: Bix ſpi
rituſſanctus ꝓ wonũ ſcientie cineres ad memoꝛiã no
ſtram reducit:in quos reuertemur. Quarto aſcen⸗
dit illuminat: Sic ſpũſſanctus illos qͥ ipᷣm recepe
rũt ꝑ wnũ aſilij illumiat ⁊ ad celũ aſcẽdẽ fac. OQuĩ⸗
to mollia ⁊ fragilia ↄſolidat. Sic ſpũſſctũs ꝑ wnuʒ
foꝛtitudis fragiles ad pſeuerãtiã ĩ bonis opibo foꝛti
ficat. Siẽ ptʒ de ſctõ Petro:qui ante diem penteco⸗
ſtes ad vocem ancille: vminuʒ negauerat: poſti; ſpi⸗
ritumſanctum in die pentecoſtes receperat:ipᷣm ne⸗
gare nolu: itpꝛopter reges⸗ Pncipes vel etiã pꝛopter
ipſam moꝛtem. Sexto facit illos:qui pꝛius fuerunt

Exemp.

yxvij.

ctum recipere vebent:oſten ditur ex conditione illo/
rum qui tuncillum receperunt: Ilti nanq; pꝛimo fu
erunt humiles:quod notatur in hoc qð dicit᷑ Actu.
ij.Repleuit totam wdmum:vbi erant ſedentes: non
ſuperbe vogantes:ſcientes . emittet fontes in con⸗
uallibus.i.gratiam ſpirituſſanctiad humiles Eſa.
lxvj. Super quem requieſcet ſpiritus meus niſi ſuꝑ
HPumilem ⁊ quietum. Vel ideo dici poreſt ꝙ mittit᷑
ad ſedentes.ad œſignandum ꝙ iudicibus tam coꝛ⸗
poꝛum q; animarum: quoꝛum ẽ in iudicio ſedere mł
tum neceſſarius eſt ſpnituſſanctus:Pꝛimo quia cõ
fert ſapientiam ad iudicandum. Eſaie.xlij. Ponaʒ
ſpiritum meum ſuper eum: iudicium gentibus ꝓ⸗
feret. Secundo.quia pꝛofert auctoꝛitatem ad cõdẽ-/
nandum vel dimittendum. Joh.xx. Accipite ſpiri⸗
tumſanctum:quoꝛum remiſeritis peccata remittun
tur:⁊ quoꝛum ret inueritis ꝛc̃. Secundo fuerũt mũ⸗
di. De ipſis nanq; canit eccleſia: ſanctuſſpũs inue
nit eos receptacula munda ⁊ hunulia ad receptio⸗
nem ſpirituſſancti: pꝛopter quod beatus Gregꝰ. in
omeł.pentecoſtes nos hoꝛtatur dicens:Tergat ſoꝛ
des pꝛaui operis.qui o pꝛeparatwmũ mẽnis.er
cio fuerunt charitate vniti:quod notatur hoc:qð
dicitur Actu.ij. erant omnes pariter. Erat enim ĩ
eis coꝛ vnum ⁊ anima vna.Sic opoꝛtet ꝙ in nob ſit
ad hocꝙ ſpirituſſanctus ſpiritualem vitaʒ nob vt.
quia ſicut ſpiritus hominis non viuificat niſimem
bꝛa vnita coꝛpoꝛi: Ita nec ſpirituſſanctus membꝛa
ſpiritualia. Et ſicut elemoſyna darur pauperibo ſi⸗
mul congregatis: Ita gratia ſpirituſſancti. Et ſi⸗
cut membꝛa cum coꝛpoꝛe coniuncta cum illo nutri⸗
untur: Yta ⁊c. Ideo congrue dicit ſcriptura in ꝑſo⸗
na wi Ecci.xxv. In tnibus placitũ eſt ſpiritui med
J⸗ ſunt pꝛobata coꝛam væo hominibus. Concoꝛ⸗
ia fratrum 7 amoꝛ ꝓximoꝝ. vir ⁊ mulier ſibi con-
ſentientes.O inſuꝑ talis pax amoꝛ ⁊ ↄcoꝛdia ſit ne⸗

falſitatem ⁊ iuramenta mala in oꝛe ꝓpꝛio vel alieno.
vel etiã in ope tãqᷓ; fumo cognoſcere põt: quis ſpũs
ſit in coꝛde. Nã ſicut dicitj. Mach.iij. Fumꝰq vide
bat᷑ clarabat qð factũ fuerat. ſicut oſtẽſuʒ eſt. S.
ix.xv. Vbi ergo qᷣlibet nitit᷑ aliũ ciꝑe:vbivnꝰaliũ

odit ⁊ alteri inuidet.ibi ſcias nõ eſſe ſpũſſancti ignẽ

H̊ͥ fumũ ſpũs maligni:qꝛ ſicut tiriones diuiſi nõ faci
unt ignẽ:̊ fumũ:ita tales dimiſi ꝑ diſcoꝛdiaʒ vtra⸗
ctiões ꝑſecutiões ⁊ fraudes.⁊ hmõi.Er ſic fumꝰoſtẽ
dit quales ſunt ſicut loq̃la oſtendit qua terra ſũt
A. v.vij.Et inotus coꝛpis oñdit vitam interiꝰ. Vñ
beatus Oꝛegꝰ. in moꝛal. Oabitare in coꝛꝑe animaz
pꝛobant vitales ſenſus coꝛpoꝛis:habitare in coꝛpo/
poꝛe ſpiritũſctm̃ vita pꝛobat ſpũalis: IJllud ex viſu
⁊ auditu dinoſcitur:iſtud ex chantate ⁊ humilitate

2 ceteris virtutibo in talibo.ſicut d.j.Yoh.iiij.Pꝛo
A bate ſpũs ſi ex veo ſint.

PBperbiepꝛimo oſtẽ
det᷑ ſignificatõ. Secũdo ſupboꝝ aſſimla⸗
tio. Tercio puerſitas. Quarto pena 7 pi

culu.Quĩto q; oẽs ſupbiã odio habere deberẽt Ge⸗
Oxroↄtra ſuꝑbiã oñdent᷑ remedia ꝑ q vinci poterit a
volentibp.

Batõc pᷣmiẽ ſciẽdũ: ſuꝑbia in exterioꝛiloque⸗

la vł geſtu vłapparatu: Pꝛime ẽ ſignuũ interior ſte⸗
rilitatis ⁊ vacuitatl.Oe ſterilitat ptʒ:qꝛ ſic in rebo
naturalibo videmꝰ: cõiter vbi flos exteriꝰ oſtenſꝰ
eſt pulchꝛioꝛ maioꝛ.ibi fructus ẽ minoꝛ: ſiẽ ptʒ in
roſis ⁊ lilijs.⁊ hmõi.Et ecõuerſo:vbi flos puꝰſeoñ⸗
dit exterius:ſiẽ in vineis ⁊ frumẽtis.⁊ hmõi.vłnlis
ſicut in ficulnea:ibi fructuũ maioꝛ ẽ vbtas. Matura
em̃ in vno q̃ſi totũ poſuit in floꝛe:⁊ in alio torũ ĩfru⸗
ctu. Bicut ergo pulchꝛitudo latitudo folioꝝ ſignũ
eſt ſterilitat: ĩpᷣdict reb naturalilo:Sic etiã ĩ mo⸗

zoſt 4 folt. 1
25 . mal 00 * nom, s ſigi⸗
iri . nt imader L ſeD/
BGBpirituſſanctus B xiij. geö, altlai e,
r ſes ſef i gs fo cn es Mil igmnonn ſthn
in tenebꝛis videre que circa ipſos ſiint:ne in his que ceſſaria ad receptionem ſpirituſſancti.ſatis oſtẽdit ſee igoſted ſ gisn
videnda ſunt anenr. Di⸗ ſpirituſſanctus ꝑ w chꝛiſtus Joh. xx. vbiad diſcipulos intrans: pmo di mnhcin hannginn
num intellectus facit videre: que credenda ſunt: ne MNit: Pax vobis: 7 poſtes mraͤl eis ſpiritumſanctum Orent cenhli⸗ ruimn lus liit⸗
ꝑmalam fidem vel ſoꝛtilegium vcipiant᷑. Septimo dicẽs: Accipite ſpiritum neri 76.4 Quarto erẽt xxj. tegne aignscne cuſtepe iut e
alios calefacit: Sic ſpũſſanctus ſe hñtẽ calefacit ad in loco ſecreto.iin cenaculo et oꝛantes: YJuxta illud aean urf atſi⸗ W ar detind
alioꝝ edificationem ⁊ infoꝛmationem p vvnũ ſapiẽ⸗ Actu.iᷣ. Erãt pſeuertes in oꝛationib.Et parũ in⸗ — eigt) Grchh⸗ e⸗
tie.non in wctis humane ſapientie verbis:ſed in wᷣ fra.Erãt quortidie ĩ tẽplo:EIñ⸗ æ illis canit᷑: Oꝛã Capotin inzol 4 rocen 4
ctrina ſpũs.j.Coꝝ. ij. Pec omnia operatur vnꝰ atq; tibo aplis ⁊c. In ſi imd ꝙ qui volũt ſpiritũſanctũ re ſdi ludtſing⸗ ſan uceehan hin 4
idem ſpiritus.j.Coꝝ. xijA¶ Vlide quõ ſeptẽ vona ſpi cipẽ.fugere œæbẽt ſpecta cula: et eccleſia perere atq; nn minaline mglinldde naſal nan⸗
xix. ritus altgnihl. contrariant᷑. P. v.ij. ¶ Quinto oꝛare:nam oꝛante Hieſu vſcendit ſpũſſanctꝰ QLuce. in Coheton , hanint⸗ ncunrarh mn
qByuare in ſimilitud ine apparuit linguarum. in parte iij. Quĩto etiã audientes verbũ vileguntur ipſum anui glpni n enancll ſi Eſeft mi⸗
tactum eſt ſupꝛa.e.c xij. Quia eriam lingua eſt mẽ/ recep iſſe. Actu x. Adhuc loqᷓnte Petroꝛcecidit ſpi⸗ hen atenin güniſin ct uͤn
bꝛum quod cum maioꝛi difficultate regitur: iuxta rituſſanctꝰ ſuꝑ oẽs qui audiebant verbum: SGic .. iuh⸗ elaureitgola inui inle ſamt⸗
illud JYacobi.iij. Matura beſtiarum womatur: lin/ Berxto eriam penitentes ſpiritũſanctũ recipiũt. ſiẽ Exemp. nn ſob unt ſtan en occllan i j
guam autem nullus hominum wmare poteſt. Et ni patz per hyſtoꝛiã ce columba. P. vij. xxviij. qo intel in inainen bonn scnank r
lſi regatur. eſt membꝛum periculoſiſſimum. iuyta illo li in hoc poteſt quod dici᷑ Actu.viij.ꝙ imponebãt . i gtunannaſe rat msclannu
acobi.iij.Lingua ignis eſt vniuerſitas iniquitatt manus ſuꝑ illos:⁊ accipiebãt ſpiritumſanctũ: Qui loer eusurpithgind muh⸗ ſgnu dun
Exemp. FNe vo regulatum Arccktnnnam. lecht patet. L. v. ergo ſpiritũſanctũ recipe væſiderãt.iſtoꝝ exẽplo ſint ſtintern nonbſtn han ſcnickt
v. Jõ ad vnotandum ꝙ maxune regimme indiget humiles.mundi.in chanitate vniti.in ſecreto oꝛan/⸗ n i ama. nenuaent tanacklune
ſpirituſſanctus conuenienter in foꝛma apparuit lin tes. verbũ viaudientes. ve peccatis pemtẽtes ma ſeſuper ſeut nal i ni nee jat di⸗
guarum:z non quarumcunq;:ſed ignitarum:In ſi⸗/ nibus ſe ſubijciant abſoluentis.Et tunc accipietis ſer lo nn ſfitnentio d⸗ 1
gnum ꝙ ignea verba pꝛoferent:⁊ vt ignitum eloqͥ- virtutem ſpirituſſancti ſuperueniẽtis in vos Actu/ ſcutilebe ſior rin pſuorgni pu ben
um vi pꝛedicarent feruenter. quam gratiam mun⸗ um. j. ”c . dict uto l nſhtolorus anic iusgb⸗
dicia intantum iuuat: ꝙ aliquando etiã ſine linguis Ged quia quidã ſom̃ſctm̃ nunqꝙ; receperũt.ſiẽ in- Art.vij. emnt li i ine bu n Ei
. dbpeeedicabant. ſicut oſtẽſum elt. A. vij. xxxiij. Et vt au fideles Actu.xix. Meq; ſi ſpirituſſanctꝰeſt audiuimꝰ . xxij. neutnln nntmemtmenen
dientes illos pꝛedicare cognoſcerent ſpiritumſan⸗ Nuidã vo ipᷣm receptũ imũdicia ſua fugauerũt.ſiẽ lhiwemum i nrgi dern ſcadſor
ctum quaſi ignem illos illuſtrare:⁊ quaſi lingua in infidelis ille.A. vij.xxxiij.. ꝓphanũ ſpiritũ receper̃t di etre, equo tu⸗ oſta occultariond
eis loqui:iuxta illud Mathᷣ.x. Non vos eſtis qui lo⸗ quo ſpiritũſctm̃ cambierũt.Ideo ne quis in h̊ ca⸗ nſo ichntnenfa ibanienden
quimini:ſed ſpirirus patris veſtri qui loquit᷑ in vo/ u decipiat᷑:credẽs ſe ſpiritũ hꝛe ſctm̃.qͥ ſpiritũ habe gocla unit –
bis. Nota v hac materia.⁊ ſpecialiter quare appa/ at ꝓphanũ:Pꝛimo ad cognoſcendũ veritatem tam 1. iij Guperbiünmtintde aeſcr badenm
ruit in ſpecie columbe ſᷣm ſanctumn Chomam in ter qᷓ;tum ad ſeipſos qᷓ ꝙᷓtum ad alios:experimẽto vtat unidfim hmirun. Pfſinle dee
cia parte de chꝛiſto.q xxxix.arti.vj.Et in pᷣma ꝑte.q. angeloꝝ. A. xxij.arti. vij. Per amoꝛem nanq; mũdũ Utaſpewim eben intangeio tnanlen .
xliij. arti.vij. vel imũdum.œquo ad Gał..iiij. Miſit væus ſpiritũ ma adovermottuum vbind ang sſed baantt
¶ NQuales vo opoꝛteat illos eſſe:qui ſpiritumſan/ filij ſuiin coꝛda nr̃a:Et ꝓ ſimplicitatẽ colũbinã vel ſoobo

iſumtenut Cifoebllammt aidſi⸗ ungi
aſumtenutt ſſernstolesnilsctfetanteschen
Nwrangelus trrqod dict Ands n Dart
Aſoeſhtan Jachb alle Zanocſtind me⸗

ous motms qins ſut pora morn⸗ glponi

ur Iu glons untonanent, igbo oul nl
ptlcnge ſpsliter norvo 54. Qum/

Pckſinunſpeculefilatonis oyoboli:damna⸗
mnoctemetſutpaſtoꝛonesſissano wno⸗
Iitſcnorrermilitesſocoperanna Gelle guit
kgſagdii⸗ Qrufneni Grtg aidanimi
ſchum repedopcktſapdian atadugdamunas.
Aufſrhonigs ctfndamenti dmiürd⸗
nn in gurihninimamme
Nlumylnop Ecdp Ynitium dis ecani ctiapbe⸗
nce Au innociſernonenicligtis
ogitfücemenniluc nanooteſonar dern
— RE
Auretfcur urcnitutsn mülinindcöinit
nnanttlirchuſts altnidrebolns miee
lsoſtnnſthentafnahumilantinee⸗
6 ſinſn iſtliatg ain ſ
Ohnſigbleiftentlenankin Rthna
ſonſihglikinnn deni
n Attangat vnnſe mnahchitmi De⸗
Otinentum ſunnfn zf
nentnedfedalſeifie encetmnnn
Mafinandtbitetac

nſiusnenudchn ſonilnt
mräknanen ſtedihcan fiulend
lninnnelndſtnmn id e⸗
a rin ingir
mlieſehon ntingefn
B iſod

cenaanlag d n
gtlnun Nengi 1
dirnnenudaiai
nignig n dlliddiil⸗
O
nte deeſn vſeeele eſĩ Etre
ndmnannnctfüſinnn

isſehinti hieſchfii ſhinti
mmoad gnoſendi rc⸗
ärumn ad lids:apen netitil
namtipi Prandum nancgniͦi
kudad Bal i Aiſt ns ſrti
mir Etpſinpliatntcnlinni el
famentzmalainoꝛe rio felolino⸗
tif tumo onoſrt hot: isſhi;
ſmtdian) och j ſunjfite
gofacti fnemt ſroſtiſindt d.
lber nittoli mape vhlipnolij
let ibiſcus noeſeſpiſſancriign⸗
nierſittitionz aiinſioci
ta tales diuuſ o ouſcomcio; ao⸗
fauges thmnol Et ſcfundoſte
utloqaoſtendit d quaten ſͤ
corgooßdit ltam inten Ci
morat Dobitareincolbe aninz
ſnſus orhonis abitureincon⸗
Nita pobat ſoilo⸗ Zudri
mriſmdcrchattate hunlin
bintlſanti b in
oſint.

Gigenalinlnſt 54
8 ſignu H N 4.
Deimno e ge,⸗ grer⸗
gfetnl, 4 tzglſit .
Afinn ani n
rtnelid inar ſtſhi

Exemp.

—AM

Buperbia

ribus hoĩm:vbi maio: pompa oſtendit᷑ exteriꝰ q;tuʒ
ad illos qui dicũt Sapᷣ.ij. Coꝛonemꝰnos roſis.⁊ nõ
ptrãſeat nos flos tempoꝛis:Ecce roſe ⁊ floꝛes.ſignũ
eſt ꝙ ſunt intenius ſteriles omnibus virtutũ fructi⸗
bus carentes. etiam ſignum ſit interioꝛis vacui/
tatis.patet ꝑ exemplũ veſpica vel ramo:quia ſiẽ ſpi
ca vel ramꝰ qui plus erigitur.oſtendit qm̃ fructu mi⸗
nus onerat.Et ſicut ſpica vacua ſuꝑ plenas aſcẽdẽ⸗
do caput in altum erigit: Ita ſuꝑbia eoꝝ quite ode
runt aſcendit ſemꝑ.in pᷣs.lxxiij.¶ Gecũdo eſtſignũ
interioꝛis vilitatis: ſicut patet pꝛimo exemplo.ſe⸗
cundo hyſtoꝛia. Exemplũ ad hoc habetur in artiri⸗
cibus.in quibovidemꝰ:ꝙ parietes terrei ſeu lutei plꝰ
7 diligentiꝰ exterius oꝛnantur pinguntur ꝙᷓ; mar⸗
moꝛel vel aurei:quia cum pꝛimi ſint æ ſe fedi artifi⸗
ces illos oꝛnant.ſecundos vo vpingere eſſet illoꝝ
ulchꝛitudinem bonitatem occultare. qñ ergo ta⸗
ia opera tamcurioſe exterius oꝛnant᷑:certius ſignũ
eſt interioꝛis turpitudinis ſeu vefectus ꝙᷓ pꝛecioſita
tis. Sic in pꝛopoſito de peccatoꝛibus ſupbis.dum
ita ſuperbe oꝛnant᷑ exterius:certius ſignũ eſt ꝙ qui⸗
libet illoꝝ.ſicut dicit᷑ LNañ.xiiij.interius eſt luteus:
ſicut ille bel e quo ibi fit mentio.Et ꝙ ſicut Sap̃.
xv.dicit᷑ luto vilioꝛ ẽ vita ipſius:qm̃ ignoꝛat qui n
xerunt illũ.O vo mn iſtis luteis parietibo albatis
reputatur ad decoꝛem in viris ſanctis ⁊ ſolidis ꝑ ſo⸗
lidã wctrinam xpᷣi mandatoꝝ vi tenẽtiam ad mo
dum ſerne v quo dicitur:Guꝑ hãc ⁊c.eſſet ad ſpi-
ritualis pulchꝛitudinis ⁊ pcioſitatis occultationeʒ
ter quod ſacra ſcriptura quẽlibet talem wcet Co
ie.iiij. Superbiã auũt in tuo ſenſu aut in tuo verbo
nunqꝙᷓ dñari ꝑmittas ⁊c. Hyſtoꝛia ad hoc habeturĩ
vitaſpatrumſe heremita angelo tranſeuntibo iu-
xta cadauer moꝛtuum:vbijnõ angelus ſed heremita
naſum tenuit: Cũ vo obuiarent cuidã ſupbo:angelꝰ
naſum tenuit. aſſerens tales viles et fetentes coꝛam
æo ⁊ angelis.ꝓpter quod dicit Amos.vj. Deteſtoꝛ
ego ſuperbiam JYJacob valde. Tercio eſt ſignũ inte⸗
rioꝛis moꝛtis quia ſicut coꝛpoꝛa moꝛtua plus oꝛnã⸗
tur: Ita plura ſunt oꝛnamenta ſuꝑbo oculo ⁊ inſa⸗
tiabĩili coꝛde.⁊ ſpũaliter moꝛtuo.in pᷣs.c. ¶ Ouar⸗
to eſt ſignum ſpeciale filiationis dyaboli damna⸗
tionis eterne:qꝛ ſicut paſtoꝛ oues ſuas certo cogno⸗
ſcit ſigno:⁊ rex milites ſuos per arms.Gicille:qui ẽ
rex ſuꝑ oẽs filios ſuꝑ bie Hõ cognoſcẽ po⸗
teſt ꝑ ſuꝑbiã: Quia ̃ᷣm beatũ Greg. euidentiſſimũ
ſignum repꝛoboꝝ eſt ſupbia.a electoꝛuʒ humilitas.
Muia ſicut humilitas eſt fundamentũ omniũ vis⸗
tutum: Ita ſuꝑbia eſt initiuʒ ⁊ fundamentum om.
nium vitioꝝ.Ecci.x. Initium oĩs peccati eſt ſupbia
Vnde Augꝰ.in quodã ſermone ad religioſos.q in⸗
cipit.fũdamentũ aliud nemo poteſt ponere:vuo in.
quit edificia ⁊ due ciuitates a mũdi initio cõſtruũt᷑:
vnam edificat chꝛiſtus:alterã dyabolus:vnã humi
lis:alteram ſuperbus:vng humiliatur vt firmit᷑ ſur⸗
gat:altera erigitur: vt infeliciter cadat: In fabrica
chꝛiſti qui edificant᷑ leuant᷑ð imis ad ſũma: in fabꝛi
ca vo dyaboli: ſummis ad ima pꝛecipitant᷑. Seqͥ
tur Attendat vnuſqͥſq; veſtruʒ fratres dilectiſſimi
continentiam ſuam: ⁊ ſi in ſe videt wminari ſuꝑbiã
in ciuitate dyaboli ſe infideliter edificari: imo pci/⸗
pitari.non dubitet ad ruinam. Sivo in illovera hu
militas regnat:chꝛiſto ſe edificari ⁊ fideliter adhe⸗
rere cõgandeat:nõ enim diſcernunt᷑ filij ei ⁊ dyabo
li niſi humilitate ⁊ ſuꝑbia.QOuẽcunq; enim ſupbuʒ
videris.dyaboli filium eſſe nõ du bites. Quẽ vo hu
milẽ eſſe pꝛoſpexeris cei eſſe filium confidenter cre⸗
dere debes: Ticit.n.ſcriptura. YInitium apoſtaſiea
cxo ſuꝑbia.⁊ econuerſo initiũ redemptionis fuit hu
militas. Reſpexit inquit Maria humilitateʒ ancil

B xriiij.
le ſue: ille videlicet. qui ſignanter wpcuit: Diſcitein⸗
quit a me.non mundum fabꝛicare non moꝛtuos ſu⸗

ſcitare ⁊ Vtutes reliquas facere:ſed quia mitis ſi
humilis coꝛde.hec r⸗ 4 5

Er gquibus patʒ nec ſuphi placuerunt tibi ab Erti ij

mitio: Judith.ix. Quoꝝ ſimilitudo pꝛimo inuenit
in rebus inanimatis. Gecũdo in bꝛutis. Tercio in
monſtris. Quarto in factis animaliũ rationaliũ ſᷣ
ratione abutentiũ. Quinto in factis operibo dya
boli.Pꝛimũ oſtenditur ꝑ exempluʒ de faba⸗ veſica:
quia ſicut maioꝛ ſtrepitus eſt duaꝝ fabaꝝ in veſica
q; ſi eſſet plena optimis granis. Sic duoꝝ ſuꝑboꝛuʒ
qꝛ vbi fuerit ſuꝑbia.ibi ⁊ ↄtumelia:Pꝛouer. j. Be⸗
cundo idem oſtendit᷑ ligno: Homo nanq; ligno aſ
ſimilatur.in p̃s.pᷣ.Et erit tanq lignum: Lignũ aũt
a terra extractum ⁊ in alto aere ſuſpenſuʒ marceſcit.
⁊ fructum nõ poꝛtat. Sic qui ſeipᷣm a terra.i.ab hu⸗
militate quã ex terreſtri natura ſua habere veberet.
extrahit ⁊ in alto.i.in magnis et mirabilibo ſupꝛa ſe
coꝛ ſuum ponit.Sicut ille in p̃ᷣs.xxxvj. Vidi im piũ
ſuꝑeyaltatũ ⁊ eleuatũ ⁊c̃.mar ceſcit: Juxta illõ Ja⸗
cobi.j. iues in itineribus ſuis marceſcit:⁊ fructuʒ
deo placentẽ nõ poꝛtat: Ideo ſacra ſcriptura Ecci.
vj.quemlibet ãmonet dicens: Ne extollas te in cogi
tatione anime tue velut taurus:ne foꝛte elidat᷑ vir
tus tua ꝑ ſtulticiaʒ.⁊ relinquaris velut lignũ aridũ
in heremo.ve quo Ecci.x. Radices gentiuʒ ſuꝑpba-
rum arefecit eus.⁊ plantauit humiles. Cales eniʒ
tm̃ ad ignẽ valebũt.in quo ? ponentur. quando oĩs
arboꝛ que nõ facit fructum bonũ excidetur inignẽ
mittetur Math.iij. Cunc humiliabit᷑ ſuꝑ bia aſſur
SZacharie. x.Tercio idem oſtendit᷑ ꝑ exemplum coꝛ⸗
poꝛis rotundi:quia ſicut coꝛpus ſpericum ſeu rotũ
duin vixin aliquo loco poſitum quieſcit: Ita ſupbi
quando reputant ſe ꝑfectos: ſicut linea circularis fi
Frre ꝑfecta. ſemper mouentur ad pꝛomotõnes: 7
oca Inatura alcioꝛa. Cõtra naturã ꝓ tãto dẽ:quia
coꝛpꝰrotũdũ naturałr mouet᷑ ad loca inferioꝛa.illi
autem ad ſuperioꝛa:qꝛ ſuperbia aſcẽdit.in pᷣs.lxxiij.
uarto idem ꝓ exemplũ oſtendit᷑ fumi vel vapoꝛis
Fumus nanq; aſcendendo ãnihilatur ſeu ãnullatr᷑.
SDic veieciſti eos duʒ alleuarẽtur.in pᷣs.lxxij.Et va
poꝛ qui totam cooperit ⁊ obnubilat patriã:et quã⸗
doq; multis ſua nocet coꝛruptione.caloꝛe ſolis ta/⸗
ctus ſubito euaneſcit: Sic ſuꝑbiqui totam patriaʒ
ambiunt.⁊ ſuis peruerſis factis⁊ exẽplis multos coꝛ
rumpunt.væ quoꝛum quolibet Yohelis.ij. Aſcẽdet
putredo eius:quia ſuꝑbe egit.caloꝛe tacti moꝛtalis
infirmitatis:ꝓ verum ſolẽ qui diſperſit ſupbos mẽ/
te coꝛdis ſui:Auc.j.ſubito euaneſcent:E ſaie.ix.Cõ⸗
uoluetur ſuꝑbia fumi:Job.xx.Trãſibit ſicut viſio
nocturna.Ex qua auctoꝛitate oſtenditur ſecũda
pars huius articuli:ꝙ videlicet animalib- a ſſimilã⸗
tur irrationalibo: Inter que pꝛimo ꝓpter conditio/
nem in pꝛedicta auctoꝛitate intellectaʒ auibus aſſi
milantur:quia ibi habetur. Et velut ſomnium auo
lans nõ inuenietur ⁊c̃.quia ſicut aues que altius vo
lant dũ viuunt. vilius tractantur poſt moꝛtem: Sic
ſuꝑbi. Secũdo ſymie aſſimilantur: ꝛimo pꝛopter
rationem tactam. O.vij xj. Secundo quia ſicut ſy⸗
mia que in loco baſſo timet.in alto ſuper omnes ca⸗
chinnat oẽſq; veridet. Sic multi in poteſtate conſti
tuti:quia abominatio eſt ſuperbo humilitas Eccĩ.
xiij. Tercõ:quia ſicut ſymia nititur aſſimilare:qð in
alio videt: Ita ſuperbus videns conditionẽ ſupbie
in vno:nitutur eiaſſimilare ſe:⁊ ſic ſuꝑbus qui com⸗
municat ſuperbo induet ſuꝑbiam Ecci xii. Et nõ
ſolum ſupbis vitioſis: verumetiam in facto virtu⸗
oſis aſſimilari conant᷑. Pꝛopter quod dicit petrus
rauennas:qꝙ ambitio eſt ſymia chanitatis quia cha

iij.

V.⸗

Buperbia BH Axiii. cnt t ha mi e
= gide⸗ o N ſo
ritas patiens ꝓ etemis:ambitio pꝛo diuitijs: chari libus.⁊ parentels pauperẽ. necaliquẽ illoꝝ videre n uotedt in ir⸗ ſru .
tas oĩa ſuffert ꝙ veritate. ambitio ꝓ vanitate tã pa⸗ vellent. Bed ſi eſſet aliquis magnꝰ e oↄſan guinitate erit gumried ip coneſiil iſi
tiẽterſi nkerte qñq; grauiter verberatus vłleſus ri vel affinitate.illũ recognoſcũt ⁊ v illo libenter lo⸗ no⸗ n oGtan nic ſſech ofſeſions
Exemp. det ? damnũ ſe habuiſſe negat: Cui agrue dici poſ⸗ quunt᷑ loqui audiunt.ad modũ mule que nõ aſi Ginlon drkirrle ſens n nnere
ſet ſicut in fabulis legit:vulpes dixiſſe lupo: qui fa/ na matre:ſed w equo patregloꝛiabat. Secundo ve⸗ bruummt nicvip⸗ . (cors in zcorn⸗
melicus ad wctrinã vulpis tauri iacentis aſcendit ſtis clericalis clericis nõ placet ſuꝑbis: ſed militar: ſcß aſtatiſe ſſio Mlugte Ndin gomp 001
wꝛſuʒ vt ibi ſe ſaciaret:ſurgẽs vo raurus:ad ramuʒ eis in equo ⁊ oĩ placet apparatus.nec eis vel qᷣbuſ Nadiniſap e inenklue hcin ̃
quẽdã lupũ graniter quaſſauit:q ad frã cadẽs den- cunq; alijs veſtis placet patrie.aut antiquoꝝ parẽ⸗ lnt ſuſtcttnl mnant ning⸗ –
nb turputer cachinnauit: Cuivulpes Rideas quõ tum. ſicut onſum eſt. Y.ij.ix. Cuũ eis minet᷑ wus.di⸗ ſn hiaz Ge icei rr⸗ Kddece⸗
voluenis. malũ habuiſti caſum: Sic dici põt ad ma- cens:Goph.j. Viſitabo ſuꝑ oẽs indutos veſte pere⸗ ſud enſi⸗ ſ 4 Zvelaclmnan⸗ cunmre.
gniloquos ſuꝑbie tue Soph.iij. Pꝛedicte vo aucto grina.enio ſemꝑ maioꝛes cupiũt ꝙᷓ ſint:qꝛ ſi ſit re nul mnfllun Nant Ettalan ngen d
ritati. Petri ↄcoꝛdat Innocentius libꝛo dæ vilitate ctoꝛ vellet eſſe es. veinde archieps ⁊ cardinała pa⸗ nulniußſeh ti Sgnlil zngg⸗
ditionis hũane dicẽs. Ambitioſus ſemp ẽ pauidꝰ. pa. Si ſit armiger. miles baro comes vel rex eſſe x⸗ nilunniacnfnen irmng ld n⸗
ſemp attentus ne vicat qdð diſpliceat:humilitatem ſiderat. Et ſicſicut Alexander nõ fuit ↄtentatus œæ nlle ifgeintengenen ſus ſüͤtftinn n
ſimulat. honeſtatẽ mentit᷑ affabilitatẽ exhihet. be⸗ ſtatu ſuo Ita nec iſti æ ſuoſupꝛa humanum moduʒ iy. in ecle t Acl atiuica ſinrog ſun 4
nignitarem oſtẽdit. cũctos honoꝛat. vniuerſis incli- ſupbia repletns. . Machab. . BDec cum tales Exem p anfneneror ngliqoſi⸗ Fitranſinctsed
nat. reqnter curias viſitat. optimates amplerxat᷑ ciſ foꝛtunas ſupꝛa ſequerãt. freqnter eis otingit. qd bm . ſp icn negonkleiſine ramſirefodan
q́ᷓ; pplaudit: adulat᷑ feruidus vbi placere cogno⸗ fabulas cuidã ↄtigiſſe fertur:qui necromãaticis ſe ſh⸗ aſmntonde ntaccuſato⸗ etranſcüt
nerlt teniqus vhi putauenit diſplicere.ĩpꝛobat ma- iecit illuſionitv.ipᷣm ad hoc inducẽs qꝙ in altũ ipſuʒ ſ ten ocicio e inm ti * Peoien
la. teſtatur iniqua. Alia cũ alijs ꝓbat: eadem cũ volare wceret. ad moduʒ ſubaudi:quo volauit Sy⸗ ſuret n unnlul ern ede
alijs impꝛo batvt iu dicet᷑ idoneus vt reputet gece⸗ mon magꝰ: ꝓqͥ cũ quoddã maleficiũ fecifſet ad vo⸗ ſixt detls 5 inoſtore dichtſereg 1o
ptus vt laudet ab oibo.⁊ grauẽ ĩtra ſe ſuſtinet pugnã landũ oꝛdinatũ. alteri quẽ odio habuit pixidẽ ali- geahſatorffatin edoſibſnacn
vj. difficilemq; ↄflictũ.¶ tũ ad terciã ꝑtem hꝰ arti⸗ am:cum alio maleficio oꝛdinaſſet:vt ipᷣm quaſiĩ for canenortgann en evntur atinn⸗ .
culi.ſup bia ſuꝑbi monſtruoſis ⁊ innaturalibo aſſi⸗ mam ↄuerteret aſininã:qᷓtum ad exterioꝛẽ apparen Egoſum galſnnſe ötreſoluiin ornn
milant᷑ beſtis. ratione natiuitatis:quia ſi icut vidẽs tiã: ⁊ pꝛimũ ad feneſtrã mittere.ĩ qua ambas poſue ga verbĩ ſſunn 6 loint Etpele t
. bufonẽ vel ſerpentẽ veone vel optima beſtia: 2 lupũ rat pixidesvt ſuam acciꝑet.erroꝛe eceptꝰaliã aſpoꝛ Gicn ebol aſ e i andene tir iidi
vel ethiopem. ve pulcherrima naſci muliere: diceret tauit.qua cũ falco fieri veſideraret aſinꝰ efficiebat᷑: nouoinrbonmd denn maltinnani⸗
talem eſſe fetũ monſtruoſũ ? innaturalẽ: Sic vidẽ/ Wocꝙ tanto valet ad ꝓpoſituʒ:quia ſicut necromã inpomiapii rtſlzt Vub oaite Deh
tes ſuphiam naſci de virtutil.⁊ de vitioꝝ victoꝛijs ticus ille plures habuit pirides: Ita mundus plu⸗ tini caſus poſuntdialſit by notante oe
dicere poſſunt ratione ↄſimilis natiuitatis talibus res habet foꝛtunas:quaꝝ dũ aliqui vnam aſſumere cnim vocoritabbi. nannſ ochmöfn
Supbia ẽ ſerpens. ð quo dicit Geñ.iij. Apſa ↄteret nitunt᷑ vt in altum volent in hoc ſeculo.quaſi aſinia ocatiui Et ſicut vocandn ſinilin loni ſund
caput tuũ. Ecce virtus ⁊ victoꝛia vx vitio. Sequit᷑ ꝓpoſito ſuo veficientes efficiunt᷑ Et in alio ſeculo in narics Diciſtifm entmio zugfſatione
Et tu inſidiabens calcaneo illius:qꝛ cſ dyabolusĩ abyſſum inferni dilabũt Gicut patʒ de Ekaro. A. . ſantrectis coce gmna tuͦſite aſs lict
omnibo alijs ſuggeſtionid ⁊ temptationib ſic ſupꝑa xv.xx. Et velucifero Eſaie.xuiij.qui vſiderãdo ppp caliotdinotionenotiinaſtcöneponſtinf
tus inſidiatur quaſi a tergo:vt ingerat ſuꝑbiã væ vi teſtatẽ volandi altius vſcendit ad ꝓfundũ laci: de⸗ Oꝛationioſed ſemo abſolutt. Biciſnunn
ctoꝛia. Et hoceſt q dicit Augꝰ. in regula. Supbia tracta eſt inquit ſupbia tnua Eſaie.xiiij. ¶ tnzad . ſunt in citate ſed opinione marine appetrn
vo bonis opiho inſidiat᷑ vt pereant:ſicut ptʒ de Ele⸗ quintam ptem hin articuliꝓ tanto vmonibo aſſi⸗ uſe nete E ſicutnmis non gl,ſe
aʒaro.j. Machab. vj. qui ſub elephãte perijt quẽ oc milant᷑:quia ſicut demones erubeſcũtvideni victi vł . n . omt Bblatinus caſs ſecturiuſinen
cidit. Vnde beatus Gꝛegꝰ. Sub hoſte quẽ occidit ſupati.vel loco in quo ſunt eiecti:ſicut patʒ per B 6 leg ka tali guicquld male dobuit el be
moꝛit:qui ve culpa quã ſupat eleuat᷑. Iſti vo inſidi quod æ ſancto legi Edmũdo:qꝙ videlicet dũ verſꝰ Pareeracui 8 haberepotuifſeril
atoꝛi difficile eſt reſiſtere: quia m beatũ Gꝛeg. D i quendã vemomacũ vt vemoneʒ expelleret veniret. remp. undugen Eurnenellln
ficile eſt vitare vitiũ: quod væ victoꝛia naſcitur viti: emon exiuit. dicens: volo ſpõte exire: nõ dicatur Nuncllo ti Eun einarſl auß
oꝛum: quia cũ bene pugnatis cñ cuncta ſubacta pu⸗ ꝙ inuitus exiui. Sicſuꝑbi quando væbent ceponi: nnevd ollegabit in ludervanco dicet
tatris. Que plus infeſtat vincenda ſuperbia reſtat. ipſemet ſeipos pꝛius veponuũt ne dicat᷑ c· int Aar y Orinmnun buntantn
Eauſam vo difficultatis tangit in hocqꝙ dicit: Cũ Muop puerſitas in hoc pꝛimo apparet: ꝙ inter untſepbian in po m. (Dch ſihedor
cicta ſubacta putatis.· Pꝛo quo eſt ſciendum: ꝙ ſiẽ oẽs ſpũug liter cadentes ꝑ culpaʒ ipᷣi ſunt pꝛimi. Dꝛo Arꝰ. iij. Muetpverſitas omnid gecatnidptunt
in infirmitatihn coꝛpalip. infinmitas eſt piculolio quo eſtſciendũ de peccatoꝛtbvin ös vi rii. De⸗ 5 gbimanlnmeguitbazi W
T incurabilioꝛ qne neſcit᷑⁊ nõ putatur eſſe infirmi⸗ cuinauerũt ſimul inutiles facti ſunt:quia teclinaue⸗ j. Mlſtgo. Ali nangg peetores ient oresd
vij. tas. Bic in ꝓoſito e ſu ꝑbia:in illo cuiꝰ ſpũs eſt ob runt a xpᷣo qui eſt verbũ ſubſtãtiuũ. dicẽs illõ: Ego ite tbmotaliquanco pecczre tunt in
firmatus ad ſuphbiam añ.v. ¶Etum ad quartã ſum qui ſum:cuius recti quaſi nominatruicaſus ſt lllaum tß. Ded ſupbiquanto danl
ptem ſtultis aſſimilant᷑ ſupbi:quia ſicut ſtult? eſſet quicunq; bonichꝛiſtiani:ſic a chꝛiſto noĩati.Et ta⸗ lloasſancnor ſiclt li urtnſt
qui plures ↄduceret cocos vel oparios ad paſcẽdos les re facto exiſtentes quia a co ꝑ peccatũ nõ obli- rinqropeioꝛeſtl 1 ial mani
oculos ꝓpꝛios 7 alioꝝ.potius qᷓ; coꝛpꝰ ſi uũ. Sic ⁊c. q quantur moꝛtale. Et ſicut ceteri caſus pᷣm dialetti⸗ Nina, bi — Nsn
plus expendit ꝓ vanitate ⁊c. Scðo quia moꝛtiadu cam que rei veritatem attendit.non ſunt noĩa ſ̊ ca⸗ Utmane ulblamſtamonert tünn 6
dicati. ad moꝛtẽ ducti plus oꝛnatn vel appara⸗ ſus nominũ. Gic illi qui a ꝑfectione chꝛiſti cadunt zo nl nalnannseſttnimias inſone
Exemp. tu qᷓð aĩa ſollicitat᷑: Ad modũ cniuſdã fatui qͥnnꝑ moꝛtaliter peccantes:nõ ſũt nommãdireligio ſi vel kung —☛ beati Gen
ad ſuſpendium ludicatus:dũ ſacerdos ei de ↄfefſio⸗ xpᷣiani:ſed ſunt obliqui religionis vel chꝛiſtianita⸗ nn li nintvſpenntg orloſiores. titd 4
ne loqueret᷑:tm̃ caputiũ lamẽtabar᷑ qp eductꝰð car- tis cum nomine nominatiui caſus.i.cũ chꝛiſto vłre⸗ ue letefn Vllores 1honis omng,
Exemp. cere amiſerat. Et ad modũ alteriꝰ ↄfimilis: qui ad ligione in pꝛincipio concoꝛdantes qᷓtum ad pꝛola⸗ des. Ecd Obilis Torho W
1 feſtum inintatus nudꝰ veniſſe fingit. equo ſuo opti⸗ tionem: ſed in fine diſcoꝛdantes qᷓtum ad operatio anaſenſuneſt efn. ndip
viij. a dufo ſcarleto. ¶ Tercio idem oſtedit p exem⸗ nem. Quoꝛum caſuum:pꝛimus eſt genitiuus ſignifr ii Wnfohenaln ſtdupler⸗
Exemp. Pin exandro magno quo refert Valeri. ꝙ cans ſuperbos. qui fuerunt pꝛimi cadentes et œcli⸗ ij ni Tenporleeſty Wunthel⸗
P· tres malas babuit oditiones: ETlnã qotempſit pa⸗ nantes a vo. iuxta illud Ecci. x. Initiũ omnis pec- Vrnſ Cnnone lormum Ccponte
trem ſuũ regẽ nobilem: ipſum quaſi ignobilem repu eati ſuperbia. Gicut ergo genitiuus eſt pꝛimꝰ caſus ſiogagſidini ler Aſiden
Fans Parunda cũ eſſet macedonicus.noluit vrive⸗ obliquus. Sic ſuperbia ? fuperbi pꝛimo obliquant H käſaceſcihmn Uetetiamquondun⸗
emacedonica que videbatr᷑ eſſe vilis: ̊ pſica q erat vectitudmne:tam increata ꝙ; creata:quoꝛum caſus tewg iſundnn munns. equcnn
magis ennoſa Ferao noluit reputari vt homo: ſed eſt magnus:quia celo ceciderunt. Ricet ergo om⸗ Palſundad eeen 8onne
vt cus: vñ ſe filium Youis nominabat: Ita nõnul⸗ nes ſuperbia lucifero habentes generis caſus ini wmniun nei ddatd ſegnae de
li tam in ſtatu eccleſiaſtico qᷓ ſeculari. ad magna er⸗ tium. hac d canſa dici caſus poterunt genitiui. Jl⸗ ſt riloſi efipbianin aupi l eyy
altsti patrẽ erubeſcunt xpᷣm:cum actibo ſuis bumi⸗ li tamen hoc nomen ſpecialitermerentur. ve quibv. hinsciennonernean bit
„ .. . . „ . . .
nneguntectn er itondnil
ninſaſoocNreair cltgög
egosneſngnee 1Sm Egöoß
nuidl finße nulnnet les ſck Frai
nlnbctlt it dn

niddlabit Bialthatd Eian .
rluafed Eine niigni nicniit
ndialtus uſcenditad ofunciülnein,
gutſupbiotna Eſaie i Mnzo
enbuuartialiptunto wnonih aſi⸗
ſiant dnones enbeſcitmiden tiqif
locoin uo int iech ſimtpotperh
wlegt nio: nideligr du raſ
mnaci pt amone, acpelleret mine.
icens rolo ſpöteirenoͦdlcamr
IGicſupbiqvando abent apont.
Prius Tponlit nedicgt s,
ſtas inhocprund apparet cp inten
Adentes gclgaz Hiiunt huint bin
3 Rpeecatorlpin s. d. . De

mlinurlesfactiſuntqig dlinan

i ſubſtstin dicsllo E⸗
lch verhͤ ſubſtutini dicis lo n
cnius neuſnn ſin ſoſt

4 „
—
ul d. iiſitt
etlutckinei nan⸗
enominutil aſs n,
u. anuuntstalh
naponnninn ln g nti

jfinenſetante, mhſni

S

S

4

.

An ii.
JFun.

Buperbia

HG. ij. arti.vij.qui de genere ſupbiunt cum pfidis iu⸗
deis ⁊ ſuꝑbis.qui dixerũt Jop.viij. Mos patreʒ ha-
bemus Abꝛaam:ideo liberi ſumꝰ:quibo ſpecialiter
aſſimilantur cogitantes:ꝙ generoſiſũt ⁊ ideo ſupio
rib renuunt obedire.⁊ liberi eſſe affectant: Iſti ſiẽ
grũs caſus reguntex vi poſſeſſionis vel poſſeſſoꝛis:
qꝛ diuitiaꝝ poſſeſſio vel eaꝝꝑ poſſeſſoꝛes maxime re⸗
gunt ſuſtentant in re vel in ſpe vel in pompa eoꝛuʒ
ſuꝑbiaʒ. Ged aduertant tales 2. ĩeus ſpecialr odit
pauꝑem ſuꝑbum:Ecci. ꝓxv.¶ Zatiui caſus ſũt:dã⸗
tes munera vel laudes vel adulationes vt p hec cõſi
milia vel maioꝛa ſguank p tales reguntur ex vi
acquiſitionis:qꝛ ſᷣin beatũ Gꝛeg.niſi laudem vel lu
crum acquirere intenderent vix vnqꝙᷓ aliqd magnifi
cum facerent.Accuſatiui caſus ſũt fratrum vel vici
noꝝ accuſatoꝛes ⁊ malicioſi ↄſpiratoꝛes:ſic dicti ab
accuſando:⁊ regunt᷑ ſepiſſune ex vi tranſitiõis:quia
illoꝝ intentio eſt vt accuſatos tranſire faciant vel a
ſuis reb vel officijs vel fama. Et ſepe tranſeũt:Gic
ipſi vt de eis verificetur illud poc.xij. Rꝛoiectꝰeſt
accuſatoꝛ fratrũ noſtroꝝ:vicũt ſe regi a verbo.ſed
certe nõ reguntur ab hoc verbo ſubſtantiuo qᷣ dicit:
Ego ſum quiſum:ſed reguntur ratione adiectionis
ad verbũ ſubſtantiũ.quod põt reſolui in parncipiũ
Bic regebat᷑ Cayphas qui dixit:Expedit vt vnus
moꝛiatur:bonum dixit:ſed non bene:⁊ ſic ſuũ dictũ
in participiũ reſoluebatur male intentionis. Toca
tiui caſus poſſunt dici ſuꝑbi hypocrite.Reſiderant
enim vocari rabbi:vt dicit dñs.⁊ pꝛo ranto vo cant᷑
vocatiui&t ſicut vocatiuꝰ ſimillimꝰeſt ntõ ſᷣm grã
maticã:Sic iſti ſᷣm exterioꝛẽ ↄuerſationẽ ſimillimi
ſunt rectis coꝛde:quia etiã ſicut iſte caſus licet in vo
cali oꝛdinatione:nõ tñ in ↄſtructõne ponit᷑ infra te/
xtum oꝛationis:ſed ſemꝑ abſolute. Sic iſti numero
ſunt in cõitate.ſed bonone maxime appetunt eſſe
in ſingulanitate:⁊ talis ſicutntũs non regit᷑ ſed ab⸗
ſolute ponit. Ablatiuus caſus ſeqᷣtur in fine:qꝛ in fi
ne auferet᷑ a tali quicquid male habuit vel habere
ↄcupiuit vel quicquid bene habere potuiſſet:ſiẽ re⸗
gnum celoꝝ: Iſti degunk ex vi cauſe:quia cauſas cõ
tra eos allegabit iuſtus iudex:quando dicet:Eſuri
ui ⁊c̃. Math.xxv. Qui ⁊ retribuet abundanter faci⸗
entiba ſuꝑbiam.in pᷣs.xxx. ¶ Scðo ſuperboꝝ ĩ hoc
apparet ꝑuerſitas q omnib ete dorle tanto pe
ioꝛis ſunt conditionis:ꝙ nullo loco parcut vel tem⸗
poꝛi ſacro.Alij nanq; peccatoꝛes:ſicut fures.homi⸗
cide.⁊ hmõi.aliquando peccare vitant ꝓpter lucrũ
vel ſacrum tp̃ᷣs. Sed ſuꝑbi quanto tempus ſolenniꝰ
vel locus ſanctioꝛ:ſicut in eccleſia vel ↄgregatõ ma⸗
lioꝛ: in quo peioꝛ eſt luxurioſo:tanto plus in appara⸗
tu vel hmõiſuꝑbiam ſuam ondere nitũtur.Ex quo
patet:quanta malignatus eſt inimicus in ſancto.in
ps.lxxiij. Ded aduertant:ꝙ ſᷣm beatũ Oꝛeg.quãto
coꝛam hominibo fuerint gloꝛioſioꝛes.tãto coꝛã xeo
angelis eius erunt vilioꝛes.⁊ bonis hominibo odi⸗
bilioꝛes.Eccĩ.x.Odibilis veo hominibo ſuꝑbia.ſi⸗
cut oſtenſum eſt. P.vj. xxj.
Hoxꝑ vo periculum eſt duplex: vnum tpale. aliud
eternũ. Cempoꝛale eſt duplex:vnum coꝛpoꝛale.alið
ſpirituale. Coꝛpoꝛale eſt triplex vſiderij fruſtratõ.
Triſio.⁊ occiſio:Pꝛimũ patet.tam quotidianis exẽ
plis.qᷓ ſacre ſcripture figuris.requenter enim vi-
deturꝙ dũ ſuꝑbus nõ eſt ↄotentus honoꝛe vel gradu
vel ſtatu. habito vel ei oblato.ſed maioꝛẽ ſtatuʒ vel
vminium maius ſuꝑbiendo cupit.vtrũq; ꝑdit. Et
eſt v illo ſicut fatuo mercatoꝛe.quirem venalem
nimis charã facit ⁊ tenet.⁊ ideo nec accipit qo offer
tur nec quod accpere cupit.h vtroq; caret: Ita illi
dum ſeipſos maioꝛis tenẽt valoꝛis ⁊ ptãt:.⁊ dignos
maioꝛi ſtatu vel wminio ꝙᷓ alij teneãt. dum nolunt

B .Xx 1 UI).
tenere qð habent in pace.vel accipere uod eis
tur:ſ̊ maius ſiderant:frequenter rigen ſoffer
na cadunt. Siic lucifer Eſaie. xuij. Gic Adam Ge⸗
neß.iij. DBic Roboam. iij. Reg xij. Dic ſennacherih
iiij. Regũ.xix. Et Tobie. j. habito caruit⸗ optato.
quia vus ſupbis reſiſtit Jacobi.iiij. Weniſio vo
nunqᷓ ſinit talem iacturam eſſe ſolã ſed eã ſ emp aſſo
ciat: Quia ipſi quia ſuꝑbis ↄtemnũt.vidẽtes ipis
male ↄtingere ⁊ foꝛtunã circa illos mutari:ſe babet
ad illos:ſicut fabule ferunt aſinum dixiſſe vertrario
confracto. eyt:arius nanq; æ byſpania aſino feno
onuſto fingitur obuia ſſe.qui pede eleuato ipm pcu⸗
tere minabat᷑.magna cum indignatione pᷣcipiens q;
te via ſua recederet.Aſinus vo poſtmoduʒ ei in ar⸗
mis ⁊ antiqtate ↄfracto ⁊ fenũ ad campos poꝛtan⸗
ti iᷣm ridendo:dixit.moꝛel e hyſpania poꝛta fe⸗
num nobiſcũ. Gic ſtabunt nũc a ſuꝑbis vilipẽſi ⁊ iu
ſti aduerſus eos: qui ſe anguſtiauert qͥ dicent: qd
nobis ꝓfuit ſuꝑbia noſtra: Gap.v. Coꝛpoꝛalis etiã
occiſio freqnter finem tenet ſupbie. Maʒ holofernis
nbur anputauit: Yuditnij. Et Aman ſuſpẽdit
in patibulo Mheſter.iij. Et luciferum fecit vmonem
Eſa ie.xiiij. Ey quiba omnibo patet:q magna turris
multos ſuſtinet tempeſtatum impulſus: quibo miti
qui turres eſſe volunt veijciuntur Mota. H. vj. xxiij.
quidũ pꝛopterillud ꝙ ſupbiendo ambiunt coꝛpoꝛs
literocciduntur:oſtendunt ꝙ eſt de eis ſicut de veſi⸗
ca que tantum inflatur ꝙ frangitur. Et ſicut dera⸗
na quam fabule ferunt: q; dum tãtum inſlari volu⸗
it quod bouis haberet magnitudinem crepuit. Ex
quibus patet ꝙ melius eſt humiliari cum mitib⸗ q
viuidere ſpolia cum ſuꝑbis. Pꝛouer.xvj.¶ Pericu⸗
luʒ vo ſpirituale tpale quod ex ſuperbia oꝛltur:eſt
culpaꝝ q;tum ad ſeipſum ⁊ maloꝑ exemplox. qᷓtuʒ
ad alios multiplicitas.¶ Mꝛimũ patet.quiã ſt uper⸗
bia ſola eſſe non poteſt:ipſam nanq; multa vitia ſe⸗
quuntur. ſicut ira inuidia ⁊ hmõi. Naʒ ex hoc: qͥs
ↄcipit e ſe bene ꝙ ſit nobilis vel gratioſus:⁊ ex hoc
ÿ talis reputari multum affectat. ab bominiba væſi
erat honoꝛari.Et ſi aliqui ipſum non honoꝛãt eis
iraſcitur: Et illis qui honorant᷑ inuidet:ſicut patet
e Aman:qui hac d cauſa iratus fuit ↄtra Aa do
cheum:eſter.iij. Et dũ vnus ſupbo alteri reſiſtit.
ibi oꝛiuntur homicidia pugne vel ſaltem lurgia: qa
inter ſuperbos ſemꝑ iurgia ſũt.Pꝛouer.xiij. ¶ Ge.
cundũ etiam patet:quia alia peccata occulte fiũt. G̊
autem herten ideo plus ommb quaſi exemplũ oñ-
ditur velinquendi.¶ Ged foꝛte dicent:qui rebo ſuis
abutentes.alijs exempluũ pꝛebẽt ꝑditionis.quid ad
nos:nũqͥd rebo nris qs ſmergè poſſumꝰ vti nõ poſ⸗
ſumꝰad libitũ:Quibo rñdet᷑ꝙ nec vtiilł:nec illas ð
ſtruere poſſumus in exciuſionein gratie alioꝑ:⁊ ſpi-
rituale pꝛeiudicium animaꝝ. Gicut patet ꝑ caſuʒ le
is in digeſto veteri libꝛo.viij.titu. v ſeruitutibo vꝛ.
anoꝝ pꝛedioꝝ.l.ſi arboꝛem.S.interdum. In qͥ con
tinetur. ꝙ ille qui alteri conceſſit ne vnꝙᷓ peraliqua
facta lumen a wmo ſuo impediret.non poteſt arbo
rem plantare vel aliquod tale facere: ꝑ quod lumẽ

—

ſuum umpediatur:ſed nũquid poſſit ſua Teſtruere:qͥ
bus ⁊eſtructis alterius impediret᷑ claritas:⁊ dicit
nõ: ſub ever bis BPuterdinn dici poſſit:eum q; qui
tollit edificium vel vepꝛimit luminib efficere ſr foꝛ/
te reuerberatione vel pꝛeſſura quadaʒ lumen in eas
edes vuoluebatur. Glo. Accuri. ex reuerberatione.
vñn illud refulſit ſol in elypeos aureos:a reſplendue⸗
runt montes ab eis.hec ibi.Cui concoꝛdant alie le⸗
es.tam mundi qꝙᷓ cei. F ij.viij. ¶ Peniculum vo il⸗
oꝛum eternũ in moꝛte patebit ſeu apparebit. quan
do ipſis tactis ſtimulo moꝛtis.ventus ſuꝑbie cæ eis
eyibit ſicut ve veſica acu puncta:Tũca paradiſo er⸗

XxV.

Exemp.

Exemp.

xvj.

xviij.

Exemp.

Arꝰ. v.
yix.

neq; enim cum hominibus habitare in terra væſi ide
rant.neq; ad celum volare poſſunt:ſolum ergo relĩ⸗
uitur eis flãma ignis tenoꝛans eos:qui enim ſe ex
altat quãtũ põt vijciet᷑ quãtũ veus põt. ¶ Et ſic ĩ
oĩb pᷣdictis oſtenditur ꝙ ſuperbia pᷣcedit. ⁊ cõfuſio
tempalis.vel eterna. vel vtraq; ſe emp ſequetur. Et h̊
eſt ꝙ in antiquo dicit pꝛouerbio. ꝙ ſupbia pꝛecedit
7õfu ſio ſequitur.¶ Quod elegant᷑ cuiuſdam fabu/
le oſtenditur fictione:qua fingitur duas quondam
fuiſſe ſoꝛoꝛes:quaꝝ vna ſupbia:altera cõfuſio voca⸗
batur:quaꝝ pꝛimã contigit ad feſtum magnũ voca-
ri.ſoꝛoꝛe non vocata.que immemoꝛ curialitatis:di⸗
rEit ad ſoꝛoreʒ vocatã.q ſecũ iret:Cuiilla vtpote in⸗
ter curiales nutrita reſpondit: non venies. nec vllaʒ
nobis verecundiã facies. vt non inuitata ad feſtum
vel oſiliũ vel quãcũq; vanitat venies oñſionẽ:Cui
illa:pꝛecede ergo tu: ego paulatim vt potero tua ſe

quar veſtigia:quod ⁊ factum fuit. Et ex illo die con

ſuetudine ? iuris pᷣſcriptione obtentuʒ eſt ꝙ ſuper⸗
bia pꝛecedit ⁊ ↄfuſio ſ. equitur:⁊ ꝙ contritionem pꝛe

cedit ſupbia:Mꝛouer. vj

Quam nobiles 7 uobles ideo fugere debe rent

Nobiles igeo:qꝛ ſᷣm

eatum Oꝛego. multũ eis inſi

diatur: quia natione celeſtig 7 nobilis:vtpote in ce⸗
lo genita: mentes querit nobiles ⁊ celeſtes. YIgnobi
les ⁊ quicunq; ſimplices ipſaʒ odio habere deberẽt.

quia nõ hñt tãtũ inimicũ.qꝛ ſuꝑbia facit:ipſi tal⸗
liantur ſpoliantur. crudeliter tractantur:quia ſu⸗
per bia multas requirit erpenſas:quas dum nõ poſ
ſunt ha bere de ꝓꝛio:quia inter ſi upbos pauci ſũt qͥ⸗
bus pꝛopꝛia ſufficiunt:querũt vijs ⁊ modis qb poſ-
ſunt aliena. Et ſic di ſuperbit impius incendit pau
Per.in pᷣs.ix.Et nõ ſoluʒ pauper incenditur:h̊ ſicut
ventis maris turbatur trãquillitas: IJta . ſuꝑbos

noſtra in ſtatu alto. erin ſtatu humilitatis:Caõ vi⸗
dens dyabolus multos quos in ſtatu paupertatis 2
humilitatis vecipere non poteſt: pꝛocurat quãtum
poteſt ꝙ ditentur vel in alto loco vel dignitate po⸗
nantur: vt ibi fiant tanqꝙᷓ puluis quem pꝛoijcit ven⸗
tus a facie terre.in pᷣs.j.In quo ꝙ; frequenter pꝛeua
let. pulchꝛe oſtenſum eſl. uij. Reg. vlti. vbi Nabu⸗
ʒardan legitur paupernibus ĩ terra dimiſſis. diuites
hotentes ⁊ nobiles ſecuʒ in babylone capriuos du-⸗
xiſſe. Nos ergo tale periculum ünminere videntes
eyparte nature noſtre terreſtris:⁊ puluere.remedi⸗
um accipere deberemus: vt non ſimus alta ſa apiẽtes
ſed humilibus conſentientes. ad RKoma. xxij. ¶Ex
pte vo nature rationalis remediuʒ accipere vebemꝰ
Pꝛimo cogitando quid ſumus:⁊ quid erimus. q;tuʒ
ad naturam quam habemus. Secundo quid ſumꝰ
quid erimus.ꝙᷓtum ad ſtatũ quem tenemꝰ: Quid
ſumus qtum ad naturam coꝛpoꝛalem. vili terra:
hec enim nature noſtre eſt radix initium. que dili⸗
genter cogitata eſt medicinaſis contra ſuperbiam.
Bicut nanq; quandoq; radix herbeẽ magis medi⸗
cinalis ꝙ;ᷓ floꝛes vel folia: Ita magis medicinaleẽ cõ
tra moꝛbum atq; moꝛtem ſuperbie.reſpicere radicẽ
noſtram ideſt vilitatem et miſeriam nature noſtre.
ꝙᷓᷓ floꝛes vel folia ideſt vnam pulchꝛitudinem vel ꝗᷓ⸗
cunq; alia bona vel facta que videntur pulchꝛa⁊ flo
rida tum vo ad naturam rationalem ideſt aĩam
cogitando quid ſumus: Si ſupbi fuerimꝰ: willa in⸗
uemiemus Fſumus in illa dyabolo turpioꝛes: ſicut
oſtenſum e A. xxiij.vj. Ergo ſuꝑbiẽdo x illa.ma⸗
teriã veſtruimꝰ.⁊ cauſam ſi uperbiendi:quia illã tur-
piſſimam efficimus.Exiſtis patet illud Ecci.x. Nõ
eſt creata hominibus ſi uperbia. Quid vo erimꝰ. q;⸗
tum ad noſtram coꝛpalem naturaʒ: terra 7 cibo ver⸗

uv
. buhan⸗
mngheiecut mnn emd
B . i 1 ninl ne ungin i ens ne
P£ up erbia Xx Uj. niſ en en thuin i ſos
letatur. Sicut oſtenſuz eſt. P. iiij. nlenniſin a an miͦ one n
. S- . payx inquietatur. P. ij. ctis os io⸗
Aent b Nagoſz o ezeln Ban Riselreneek yndtten⸗ 3 mcs qtum ad vanitates in duratur: kugi A oii ucen
liquo v aliqua ciuitate vel regno eiecto ꝗpter cul⸗ uia dum ſuper flne expengut circa ſuperbiam ve⸗ cnig ofill n l Nnfaientrv
patraliggeztts ciuitatem in quo eſt eadem culpa. .. oꝛnamentis ? ludis. fiunt ipſi quaſi impotẽtes hiſerin nna fne nt upbife guet⸗
ad ciuitatem illam iuſte redire non poteſt. Sed an⸗ Ve enalmpe⸗⸗ ur c Firar ec untege aſn Gluch in⸗ hic ligeaner⸗
geli le celo ꝓterſ uperbiam fuerunt eiecti ergo im⸗ lin manibo mint t deialumau nagni⸗ t. B
poſſibile eſt S in aus nnenletl a. 6 n unenlun Brhelanrd Pomam 3 ont Neia en untindietahan vonm
te culpa ⁊ expulſionis cauſa illuc redeant.Ille . italinereſſi denteſpoli 1i N tNe fam
ſafi⸗ . . . ius eſt.ſuos quaſi tali neceſſitate pꝛecedenteſpolia⸗ gutmm gegliſs et cauſa
Aunln cogilant rcteebendu nmgenes oiene tur: ⁊ ſic dum tam ipſi ꝙᷓ ſubditi inaigeẽtes lnhi, uale u non dubeet ei
Nunquid tu altioꝛ:q; pꝛimus angelns: nunquid tu üne mer ſi faciunt nec ſubditi facere oſſunt ad s igponiunn nnmeligrli
ſolendidioꝛ in terris.qᷓ ille in celis: ꝙ ſi ille ve tanta fiunt.nec ipſi faciu bon rne , Pnitu teralioy
zar⸗ . i. . tur. Et ſic ſuꝑbia iam regnante tẽpus fer d anon a atiß .
ſublimitate ruit per ſuperbiam:quomodo tu ad tã que tenentur . 5 er. NNe ehab⸗ hac ec⸗
aren . oetis veſcriptum nuncoſtenditur. Ex qui liln ponente ae aſi bac vcn
tam celſitudinem ſuperbiens aſcendes:memẽto er⸗ Herz . ienanu. Eer ( aurepoe0 ve ſtituen
IR es. " niſire zjeii aſjj- . us colligitur ꝙ tempus aureũ in mũdi viguit pn/ ſinr tez. ierhe rectoꝛe
go ꝙ pulnis es: cinis es:⁊ niſite tãtũ hũilies quã pio. in quo omnes abundabant: quia matoteo in irllatd inmslemrecte riſlis
u es: . es:Ergo quid ſuperbis ter pio. in quo om 3 qu ⸗ ſpeſtemplu gſivnns erl,
r ahto Eieln Mectid gertc Salndendted ei0. nrpannennerefleni nrentueuemles e ſtelconilantcneſun⸗
5 * . rIVi5 77 . . 2 ne⸗ 2 4
o erenanz entineenen aed N So 3 naunn 1 ngentenmen uo homines inceperunt eẽ uſen adntthn te ſ n e
P .*„ . * . . . . . 1 —
Sanp. SSrraſſegracnl⸗ ſeu coruo:qui pennis ſe ind uerat magis cunioſi.ſumptuoſi.⁊ malicioſi.⁊ mundus p⸗/ hi gigcc Fta ſoll oEcci i
pauonis.ſocietatem fugiens auiũ conſimilis condi- conſequens peioꝛ.Cercium ferreum:quod eſt nunc Ginkeri shum enonnn ſupbe ſe
tionis 71 nature: A quibus dum poſt bꝛeue tempus in quo nullus væ ſuo contentus. alium bello rapina naimne ſutun unſinin ni Giat
expellebatur.ab auibus ſimplicibus quarum ſocie⸗ falſitate wmat:ſicut ferrum alia metalla wmat ⁊ ſtuma nni it vnſio nnull̃
tatem pꝛius fugerat nullo modo recipiebarur. quia ell oremadit erlliaturenod ewing in ine⸗ tti funnit⸗ codi
eas pꝛius contempſerat. Sic in moꝛte erit de illis qᷣ ideſt toto mudi atento dici poteſt Ecci.xxj. Oom ſpeite ig igea cVi. ſcgbian
. ꝛius ſocietatem contempſerunt humilium 7 vapu⸗ que nimis locuplex eſt. . mundus qui aut qũq; locu⸗ ſcutgoau irbo cyt wtroberet aſr
Ene; hominũ:⁊ volabant p magna officia ad gru⸗ plex fuit bonus. admiſcebit᷑ ſuperbia. Cõtr. a qua unm coglton J1 uotercium con⸗
es: pennas induebant pauonum. a magnis robas pꝛeter remedia que oſtenduntur. h. xj xcij..cj. Eſbie mi Zudeudllalit infrand
accipientes:quibus induti vicinis plus pꝛopinqui ¶ Alia tria ſunt remedia adhibenda:quoꝛum Ppꝛi⸗ m enaiie nos oꝛdinauit rem
ꝙᷓertranei nocent. In bꝛeui vo moꝛtis poꝛa a ma⸗ mum accipitur ex parte nature terreſtris guam ge⸗ ſhundo ibmeremio: inuo pum
gnoꝛum ſogerateqirum pennio dol⸗ erant in⸗ rimus. Gecundum expartenature ationalis: qua nosNnb ifech S cödo wm wanntad
duti vſq; ad terram in qua ſepeliuntur expulſi. Ouʒ regimur.Tercium ey i bꝛouidẽtis: ad quam tedi nobisminando. chtamfacti
ab illis quoꝛum pennas poꝛtabant exrpelluntur. ab mus. Ratione pꝛimi eſt ſciendum: ꝙ cus natu⸗ peducendo. 6uckſenſibltere
alus humilibo tunc in celo quos pꝛius contempſert ra noſtra loquens dicit Gen.iij. Puluis es in pul⸗ guoticlein geplondiualt en nniſn
non recipientur. Ged potius dicent illud po. cxvrij. uerem reuertenis. Puluens auũt conditio eſt in al Primo Muͦfedtad noli —
Confundantur ſu brute imiuſte iniquitateʒ fe to loco vbi ventoꝑ occurrit impulſus:poſitꝰ. diſper Felantio ad ofium iui reinans⸗
cerunt in me. VUnde Wern. AMirum eſt e ſuperbis. gitur: In umo vo poſitus conſeruatur. Dic natura

rumotralpnn ſun at no ſinireos wmo⸗
les:necc
unaen nadiarci clſa
tes cnob expoleis:non hit occ⸗ bren
eirebellancuß potius obeulend ſpeas
vunb ulis fugere no poſſentſine morti⸗
cogtantes q otra eos veniendo faallten
las apere cOnburerepotenitſtotrauln
rint. Dac d canſa dens voluit diass noſtr

nfortiſima in babi

tare moslutess 2 Abiles 1 nan de
haruü igne cobunitur rincinerat. Dic⸗
ſtroodparuum infinnitatis caloꝛe Pt
teſicutpdictumeſt di OMalach. iin ernn
Intesiniquitgteſtipula: Bien piculn
benticaſtrüfortiſſunü regirchellare⸗
oeipericulü eſt no habentunifi wmug
Oicin Poſitouia ſineoi reiſſtentis

ii lerur in ſubin ſns in s. Vii⸗ (Deen
Mi cultad memoriä miſlenänoſtr reqinc

dlelt Geſi lij. Aemeto quia puluis es
liuſcdam regis Nqno fenur egfllinn
ſpbientẽ 7mmultos autientémalen⸗
ucacia gu habuit: er eog flleſſer
naſitzaudacem ſupdiü guon
aktcogtatdſanguinis regij

gneoſtncnntr Art,
ntnmutunchbeni nin,
aunt umneteneſfgin e,
idum Dhuntenanrengtiontis
cuntr Mipnolititinse lantic⸗
epamieſtſcendnng dnod ann⸗
nens dicit Deii Pulntstsin
ns Prluensatcncttoſtiin
mopocmmtimpolſus⸗poſt, Nine
Fopoſtusconſevatur Giehunne
olto etinſtotn bumnlintio⸗ Qoͤri⸗
multogquosin ſumm ponpertans:
apert non poreſt oꝛochut quatum
Irpelin altoloco el dignitarepo⸗
nttanc pulnisem goatfen,
in js j In quo freqenter orena

ſumeſt. ii. Beg⸗vln. vbi Nabn⸗

Auperibusiterra dinifio. diuites
Aes ſecnzindabelone aptinosd⸗
tale perulun unminerericdentes
noſtreteremnsn polvere kenei

erenusvtnonſinus altn ageit
conſenrentesad Ronma ni. (E I

ationaloreneticzataperedben
oquiiſunnarglitenni ,
lumbabenns Helnco ld un
tumad ſtari pentenen
Dnurnnmn ponllen lnnn,
enoſrreſrcirꝛ ninin hii

mnpie Z

1

1

—

Buperbia

miũ.⁊ nõ terra quecũq; viridis vel pulchꝛa:vtpote
in ſupficie terre ſoliobiecta:h̊ terra ſb terra: Ita ꝙ
terra quã nũc in cimiterio videmus ⁊ calcamus erit

ſupra caput noſtrũ ⁊ ſupꝛa terrã coꝛpoꝛis noſtri:ſu⸗

—

.xij *

xxiiij.

pꝛa quaʒ etiã canes calcabũt: Quid & ſupbis terra
⁊ cinis:Ecci.x. tum vo ad naturã ronalem ſiſuꝑ⸗
bi fuerimus:ſicut nũc ſumꝰillis turpioꝛeſ in culpa:
ita ſemꝑ erimus ꝓfundioꝛes in pena:in qua pena:ſi
cut dici alach.iiij.erunt ſuꝑbi facientes iniqui⸗-
tate:ſtipula in qua tñ ignis nũꝙ; extinguet᷑ Eſaie.vl
ti.Quid ſumus vt dvemagnis intelligatur:qtuʒ ad
ſtatum.quẽ tenent qui alijs pꝛeponunt. Reuera q̃i
veſtis pluuialis que alijs veſtiba ſuꝑ ponit᷑.qᷓ ſi ſci-
ret quare ſupponitur:non haberet cauſam ſupbien-

di:quia non ſupponitur:qꝛ melioꝛ alijs ſit vel cha-

rioꝛ a pꝛeponente habeat᷑:̊ ꝓpter alioꝝ ↄſeruatiõeʒ
⁊ vtilitate;.Si ergo ceꝰ vel alij hac œæcauſa te alijs
quaſi veſtem pluuialem rectoꝛẽ ↄſtituerunt te.noli
extolli:ſed eſto in illis quaſi vnus ex illis.Ecci.xxxij.
Muia ſicut nõ eſt ꝓpter bonitatẽ ſpume vel paleeꝙ
ſuperioꝛem obtinet locũ:nec ꝗꝓpter pꝛauitateʒ grani
qꝙ inferius iacet: Ita foꝛte in ꝓpoſito.Ergo quanto
maioꝛ es humilia te in omniboEcci.iij. Ouid erunt
qtum ad ſtatum illum:ſi in illo ſuꝑbe ſe habuerint:
in fine omniũ parebũt veriſioni. Sicut vextrarius.
ſupꝛa.e.c.xv.Et iſto ſtatu pꝛiuati nullũ obtinebunt
ſicut graculus.ſupꝛa.e.c.xvij.Sic ergo dñs exercitu⸗
um cogitauit hoc:vt detraheret ſuꝑbiam oĩs gloꝛie
Eſaie.xxiij.¶ In quo tercium contra ſuꝑbiã nota⸗
tur remediũ:qð eæ oꝛdinauit infra nos.extra nos.

ſupꝛa nos. Infra nos oꝛdinauit remediuʒ in hoc ꝓ

nos ⁊e debili fecit meremio:in quo pꝛimo vnũ fecit
nobis minando.Secũdo vnũ wcuitad memoꝛiam
reducendo. ¶ Tercio vtrũq; tam factũ qᷓ; wctrinaʒ
quotidie in exẽplo adducit ſenſibiliteroſtendendo:
Pꝛimo vnũ fecit ad modũ regis:qui ſuos capiens re
bellantes:⁊ ad dñium ſuũ reducens:timenſq; ne ite
rum ↄtra ipᷣm urgaren ſinieos wmos habere xe/⸗
fenſabiles:nec caſtra foꝛtiſſima in habitare h̊ ill ve⸗
ſtructis:wvmos mediocres eis ↄcedit:ſciẽs ꝙ haben
tes wvmos expaleis:non hñt occaſionem e ꝑte illa
ei rebellandi:ß potius obediendi ⁊ ſpecialiter ſi xe
wmibo illis fugere nõ poſſent ſine moꝛtis periculo.
cogitantes ꝙ; ↄtra eos veniendo faciliter wmos il/
las capere ⁊ comburere poterit ſi ↄtra illum ſurrexe⸗
rint. Hac e cauſa teus voluit aĩas noſtras in habi⸗-
tare womos luteas vebiles.⁊ quaſi xe ſtipuls q ad
paruũ ignẽ cõburitur ? incinerat᷑. Sic coꝛpoꝛa no/
ſtra ad paruum infirmitatis caloꝛẽ: ꝗpter quod foꝛ/
te ſicut pᷣdictum eſt dꝛ Malach.iiij.erunt ſuꝑbi faci
entes iniquitatẽ ſtipula:SOi em piculuʒ ſit militi ha
benti caſtrũ fortiſſimũ regi rebellare.a multo foꝛti⸗
oꝛi periculũ eſt nõ habenti:niſi wmũculã ex paleis.
Dic in ꝓoſito:quia ſine oĩ reſiſtentia compᷣhende⸗
retur ninpbi ſua.in pᷣs.lviij. ¶ Becũdo aliud wo-
cuit ad memoꝛiã. miſeriã noſtrã reducẽdo. in hocꝙ;
oicit Geñ.iij. Aemẽto quia puluis es:Ad modum
cuiuſdam regis. v quo fertur: filium illegitimuʒ
ſuꝑbientẽ ⁊ multos ꝑcutiente⸗ male ſe habentez ex
audacia quã habuit: ex eo ꝙ filiꝰ eſſet regis wcuit.
Dicens:ſi ita audacem ⁊ ſupbũ ⁊ pꝛonũ ad malum te
facit cogitatio ſanguinis regij ex parte patris: reduc
ad memoꝛiã pauptatẽ ⁊ ignobilitatẽ mẽdice mati
tue.⁊ retrahbas te a talibo exceſſibus. Sic ſi cogitatõ
parentele vel diuitiaꝝ vel dignitatis vel honoꝝs vł
cuiuſcunq; gratie:mouet aliquẽ ad ſuꝑbiaʒ: cogitet
Tfectus ſuos ⁊ miſeriã:quõ videlicʒ puluis eſt. co⸗
gitet quã parentelã habuit ex ꝑte illa.et inueniet ꝙ

illã ignobilẽ habeat parentel. v qua ſcribi Yob.

xvij. Dutredini dixi:pater meus es:mater mes ⁊ ſo⸗

B xiii..

roꝛ mea vermib. Et talis eſt in ſe:iuxta illud. Yob.
xxv.homo putredo ⁊ filius hoĩs vermis:nõ tm̃ intꝰ.
Hz etiam extra: iuxta illud Job. vij. Induta eſt caro
mea putredine.⁊ ad talẽ finẽ tendit:iuxta illo Job.
xiij. Quaſi putredo conſumẽdus ſum: Et quotidie
illã purredinẽ oſtẽdit ⁊ experit᷑ in oĩ pte coꝛꝑis vbi
interioꝛa ſe oñdere pñt: Ergo humiliatio tua in me
dio tui Michee. vj. Gi vYo ð diuitijs ſupbit. cogitet
ex alia ꝑte ꝙ illas ex ſe nõ habet:qꝛ ſi reddidiſſet au
rũ ⁊ argentum terrea qua ſumuntur.⁊ veſtes ouibo.
ſericum vmib. frumenta campis.= piſces aquis.
⁊ ſic ve alijs oſtenderet᷑ apte quid haberet ex ſeipſo:
inueniret ꝙ ille qui eſt ditioꝛ eſſet pauꝑrimꝰ nud⸗
miſerabilis. Si ergo oĩa iſta ⁊ pulchꝛitudinẽ ⁊ ho-
noꝛẽ ⁊ oĩa accepiſti:quid gloꝛiaris:quaſinõ accepe/
ns.j.Coꝝ.iiij.Et ſi dicas: pᷣdicta vt pᷣſcriptuʒ eſt
ſingulis reddere nõ opoꝛtet:ſed vt tua illa occupa⸗
re vis:⁊ ideo gloꝛiaris.Expecta pauliſper:⁊ illa red/
des:bona mudo.⁊ coꝛpus vermibo:⁊ animãẽ foꝛte æ
monibo:⁊ ſic ſingula ſingulis:wlẽs ꝙ non pꝛius illa
reddidiſti:imo ꝙ vnqua illa accepiſti:qñĩ iudicõ ði
iuſtas ſuꝑbie tue penas exolues.ij. ach. vij. Tuc
inuenies ꝙ ſuꝑbia in te fuit magis vituperabilis:⁊=
q erigit magis punibilis q; dyabolo:qꝛ ipſe fuit ſpi⸗
ritus ⁊ imoꝛtalis:nullũ pꝛedicti remedijs habes:
ipſum a ſuꝑbia retrahẽs: Et quia nõ æ dyabolo:

e hoĩe dicit᷑. Yob.xxiiij.Dedit el dñs locũ peniten⸗

tie:⁊ ipſe abutit᷑ eo in ſuꝑbia.¶ Tercio vtrũq; ĩ ex⸗

pꝑꝓumẽto oñdit:qñ wloꝛes infirmitates ⁊ tribulatio⸗

nes ⁊ paſſiones ſentimꝰ:in illis eus nobis ſenſibili

xxv.

ter oſtendit quales ſumꝰ. Sicut oñdit Alexandro

plagis quas patiebatur. Et Anthiocho in putredi
ne ⁊ pena:quã ſuſtinuit¶ e Alexandro nãq; ſcri⸗
bitur ꝙ filius Jouis dicebatur.qui cũ grauẽ vulne⸗

rum poſt bellũ quoddã:in quo vulnerabat᷑ ſentiret

vloꝛem dixit:ppłs me vocat filiũ YJouis:h̊ iſta vul⸗
nera oſtendũt me eſſe filiũ hoĩs. Antiocho etiaʒ
regi.vœquo ſcribit᷑j.Mach̊.j.ꝙ intrauit in ſanctifi⸗
cationẽ cũ ſuꝑbia:⁊ ꝙ locutꝰ ẽ cũ ſuꝑbia magna:ſic
oſtendit veꝰ qualis erat. Sicut patet ꝑ hoc qð e il⸗
lo ſcribitur.ij. AMach.ix.AManifeſtauit veꝰ in eo vir⸗
tutẽ ſuã.Et quõ.patet ꝑ hocqð ſequit᷑. Ebullierũt
vVmes ⁊æ carnibo eius:⁊ fetoꝛe illius exercitꝰ graua⸗
batur.Cunq; nec ipᷣe fetoꝛẽ ſuũ ferre poſſet: ductus
eſt ad agnitionẽ ſui:⁊ ait:Juſtũ eſt moꝛtalẽ ſubditũ
eſſe veo. Et hoc dixit:qñ deus ei ſenſibili exꝑimento

oſtendit qualis erat: qñ in illo cõpleuit qð pᷣdixit

Jobel.ij.c. Aſcendet putredo eius:quia ſuꝑbe egix.
Secũdo æus rem ediũ oꝛdinauit i his que extra
nos ſunt.tam in his que eiuſdem nobiſcũ ſut natu⸗
re:qᷓ etiam in his q vilioꝛis ⁊ inferioꝛis ſũt nature.
In pꝛima natura remediũ nobis offert qñ oſtendit
nobis lepꝛoſos claudos.cecos.xæfoꝛmes.pauꝑes.et
miſeros:qui tã in bonis nature qꝙᷓ foꝛtũe a natiuita
te vefecerunt. Rum em̃ veus nobis tales oñdit:quid
aliud oñdit vel wcet ꝙᷓ; ꝙ hiquos tales feciſſe potu-/
iſſet ſi voluiſſet. xe hoc ꝙ ce mera ſua gra eis plus cõ
tulit nõ ſuꝑbiãt.nec contra vũ illud erpẽdãt: Ada⸗
gna.n.ingratitudo ꝑ bona que nobis plꝰ qᷓ alijs con
tulit contra ipſum ſurgere vel contra ſnos.ipᷣinq; ſu
ꝓbiendo ⁊ quoſcũq; v ſubditis ſuis pſeq̃ndo expu⸗
gnaꝛe.De talibo dꝛ: Hiere.iij. Pꝛouerbis penitentie
verbis blaſphemaſti ſupbie.Aldelius eſſet talibo ce⸗
cos ⁊ claudos? pauꝑes ad vitaʒ ingredi:qᷓ; cũ oinni⸗
bus bonis nature ⁊ foꝛtune mitti in gehennã ignis.

¶ In ſcdᷣa natura.i.in vilioꝛi ⁊ inferioꝛi.remediuʒ

nobis offert.quando pꝓmittitviles beſtias nos affli
gere. Cale remediũ ondit illi e quo q̃ſi ſic fertur:q
tm̃ ĩ foꝛtitudine ↄfidebat: dixit.ꝙ tãtũ timuit veũ
quãtũ muſcã.Circs quẽ deo oꝛdinante ſtati maxĩa

Exemp.

Exemp.

Thema.

xxvj

yxxvij.

Temptatio

muſcaꝝ aduenit multitudo:q a leſione eiꝰ infra na⸗

Exemp. res aures nũqꝙᷓ vſq; ad moꝛtẽ ceſſauerũt. Tale ite⸗

xxviij. viliſſimis wmaret᷑ humana ſupꝑbia.

Arꝰ. j.

4
*

Exemp.

rũ remediũ oñdit in Herode agrippa.æ qͥ dꝛ Actt.
xij.ꝙ Herodes ſtatuto die indutꝰ veſte regis:edit ꝓ
tribunali:populus aũt acclamabat æi vocesſ.i.diui
nas ei dando laudes:⁊ ↄfeſtim percuſſit eum angelꝰ
dñi.eo ꝙ nõ vediſſet honoꝛem co:⁊ ↄſumptus a ver
mi expirauit. Tale iterum remediũ oſtendit egy⸗
ptijs:eos ranaꝑꝝ ⁊ muſcaꝝ.⁊ hmõi plagis affligendo
SDe quibo Angꝰ. Potuit inquit ve vꝛſis ⁊ leonibo po
pulum wmaſſe ſupbum. Sed muſcas ĩmiſit vt reb
Tercio deus
remediũ ↄtra ſuꝑbiam oꝛdinauit.ĩ his que ſup nos
ſunt:Pꝛimo in hocꝙ matrẽ ſuam benedictã:⁊ om⸗
nes ſanctos quos ad celũ duxit:illuc eos ꝑ viam du
xit humilitatis:Quoꝝ nullus illuc vnꝙᷓ ꝑviam ve⸗
nit ſuꝑ bie:quia in via illa veus ſuꝑbis reſiſtit JYaco
bi.iiij. Secundo in hoc ꝙ durũ minat᷑ ſuꝑbis iudici
Vin rees⸗ Eiaieggvig Cae coꝛone ſuꝑbie:hoc ve: ſi
nunc canere rennunt:tunc experient᷑ qñ ad lutũ coꝛ-
poꝛa redibunt. Sequibus beatus Oꝛego.ſupꝑ illud
Job. xiij. Redigentur in lumum ceruices veſtre. Siẽ
inquit ꝑ oculumviſus:ſic per ceruicẽ ſolet ſuꝑbia de
ſignari.Ceruix vtiq; in lutũ redigitur:cũ ſuꝑbo hu/
miliat᷑ in moꝛte.⁊ elata caro tabeſcit in putredine.
Intueamur em̃ qualia iaceant in ſepulchꝛisdiuitũ
cadauera:q̃ illa inextincta carne eſt imago moꝛtis:
que tabes coꝛruptionis:qꝛ certe ipſi erant qui extol
lebant᷑ honoꝛibo:habitis reb tumeſcebãt: væſpicie⸗
bant ceteros:⁊ quaſi ſolos ſe eſſe gandebãt.Et dum
nõ ꝑpenderent quo tendebãt neſciebãt quid erant.
Sed in lutũ ceruix redacta eſt:quia veſpecti iacent
in putredine.quitumebant in vanitate. In lutũ cer
uiy redigit᷑:qꝛ quãtum carnis potẽtia valeat.tabes
coꝛruptionis ꝓbat.

n

Emptationũu atqʒ
temptantiũ. Pꝛimo oſtendet᷑ diſtin
ccõ. Scðo demonis in temptãdo oñ
ditur cautela. Cercio eiuſdem oſten⸗
ditur malicia. qua bonos plus tem⸗
ptat.Quarto ꝙ nulla temptatõ ledit:niſi a tempta
tis habeat ꝙ ledat. Quinto quare veus hoĩes tem-
ptari ꝓmittit.Sexto temptantiũ ad culpã oſtendi⸗
tur pena. Septimo remedia contra temptatões pᷣ⸗
ſumptiõis⁊ veſperatiõis.Octauo ↄtra luxuriã.o
no generaliter otra oẽs temptationes remedia oñ⸗
dentur. —
¶ Etum ad pꝛimũ tres cõmuniter in genere tem/
ptatõnes diſtinguũt᷑:xæœ quibo pretactũ eſt.A.xviij.
j. Item. A. xxvij.lviij.ſcili; mũdus caroꝛ vemonia
Quoꝝ pᷣmo oſtendende ſunt inſidie ⁊ pericula.ſcdᷣo
inſidiaꝝ dinerſitas.¶ Pꝛimũ exemplo oſtenditr cu-
iuſdã fabule:qua fingit᷑ hoĩem quendam in væſerto
in tali poſitum periculo:quod circa ipᷣm habuit ma
re tempeſtuoſum:quod creſcendo ſibi appꝛopinqua
bat:⁊e quo nõ erat certus:vtrũ fluendo ad ipᷣm aſcẽ
deretipſumq; ſmergeꝛet:multũ tamẽ timuit:quia
ipm aqua tangere incipiebat: Juxta ipᷣm vidit leo⸗
„nem rapace:qui verſus ipᷣm oꝛe aperto veniendo q̃i
ipᷣm occidere vellet minabat᷑. Infra ſinũ ſuũ ſerpen
tem inuenit quiilluc intrauerat:dũ wꝛmierat.Hec
ergo videns ⁊ ſentiẽs clamauit dicens: Soꝛs maris
ira fere wlus anguis agũt miſerere.i.iſta tria artãt
me ad clamandũ ⁊ petendũ wi miſericoꝛdiam. Cui
vox ad eũ.æuge.ſperne.ↄtere.coꝛono ſin feriere.i.fu
ge mare quantũ potes.⁊ ſperne.i.vefende tea leone:

7

ſideranda:

T .

⁊atere ſerpẽtẽ: ⁊ coꝛonabo te:ſi vo hocnõ fecerl:ad
illis hic ferieris ⁊occideris. Nota qe alio:quaſi ĩ cõ
ſimili periculo.A.xxv.xj. ¶ Spmritualiter mare eſt

mundus:hoc mare magnum et ſpacioſum. in pſal. Exemp.

Cuiꝰ foꝛtune q̃i vñ nũc ꝓſperitat nũc aduerſitatꝭ
hominẽ in periculo ponere atinue nitunturæ ſpiritu
aliter ſubmergere. Leo eſt dyabolus.vqno.j. Me⸗
tri.v.Aduerſaniꝰ veſter dyabolus tanqᷓ leo circũit
queres quẽ æuoꝛet:Serpens venenoſus eſt caro:q̃
multis diuerſaꝝ infirmitatum venenis nos occide⸗
re intentat ⁊ frequenter grauiter moꝛdet taʒ coꝛpo⸗
raliter qᷓ ſpiritualiter Et ſepe ſpiritnaliter et nſhl⸗
libiliter coꝛpoꝛabiliter occidit. Si ergo vallatꝰ ne⸗
ceſſitatur ad veuʒ clamare ⁊ dicere illud: Math. vj.
Me nos inducas in temptationẽ ideſt nõ ſinas nos
cad ſi tẽptatõe ↄſenſũ pᷣbẽdo.Sic vo clamãti vox
illiꝰ qͥ ſic clamare wcnit.rñdet dicens: Math̊. xxvj.

Vigilate ⁊ oꝛate.i.vefẽditevos ſupᷣ vndas manl emi

nẽdo caput in altũ tenendo:ferã expugnãdo:⁊ car
nem ſubijciendo:vt non intretis in temptationẽ.i.
ne ſitis victi.quia ſi viceritis coꝛonabo vos. Si aũt
victi fueritis hic culpa ab hoſtibus ⁊ poſtmodũ pe⸗
na a me eritis ꝓcuſſi Ergo temptatio vos non appᷣ⸗
hendat.j.Coꝝ.x.ifferentiam vo ⁊ ↄditionem quã
quilibet iſtoꝛum in temptando habet pꝛopꝛiaʒ ⁊ ab
alterius temptatione differentem veſcribitura mł⸗
tis cc. Ge iſtis vo temptationum modis ⁊ temptan
tium manibus habes plura notata. J.iij.ix. Bema
nu vo dyaboli in ſpeciali vide. M.xj. cxxxj. Dequo
Dicitur.j.Coꝝꝑ.vij.Cemptat vos ſathanas.
Qui in temptando multis vtitur cautelis:quan

doq; cogitationes immittendo:quãdoq; aperte lo⸗

quendo:quandoq; nuncios ſuos mittẽdo¶ In co⸗
gitationis immiſſione quibuſd am vtitur cautelis:
qtum ad hoc ꝙ um miſericoꝛdem pꝛedicat. ſicut
oſtenſum eſt.Ad.ix.xlviij. Etum vo ad hoc ꝙ aliter
temptat.ſanos ſcilicet pꝛeſumptione ſicut etiã oſtẽ
ſuz ẽ. .xxj.viij.Atq; aliter moꝛiẽtes.S.ij.v. Etuʒ
vo ad hoc:ꝙ multos a confeſſione ⁊ penitẽtia retra⸗
hit:oſtenſum eſt. C. vj.l.cum ſequentibus. Quomo
do vo aperte loquendo quandoq; væcipit. patet pꝛi-
mo in ſeductione pꝛimi parentis.¶ Becundo idem
oſtenditur in collatione patrum. vbi legitur dya⸗
bolus ſciens ꝙ pa ter cuiuſdaʒ heremite in craſtino
venturus erat ad filium ſuum:die pꝛecedenti in foꝛ-
ma apparuit boni angeli.dicens:Cras veniet dya⸗
bolus ad te in foꝛma patris tui: vt te vecipiat:ſtatiʒ
ergo cum intrauerit ſecuri in manu accepta:ipſum
in capite ita foꝛtiter ſicut poteris percute:⁊ ſic mul⸗
tum confundes ipſum:Cuius wctrina cceptus in
craſtino patrem occidit.Hoꝛum ergo exemplo ſiue
aaarn per ſeipſum cogitationes inmittendo: ſi⸗
ue loquatur per ſe vel per miniſtros ſuos:no lite om
ni ſpiritui credere.Sed pꝛobate ſpiritus:vtrum ex
co ſint.j. Jopᷣ.iiij.Quomodo etiam perminiſtros
ſuos multis cautelis multos vcipit. oſtenſuʒ eſt. S
viij.a rti.vj.et.vij.per totum. Quomodo etiam tri/
bus modis quandoq; per ſeipſum:quandoq; per mi
niſtros ſuos plures vecipit. oſtenſuʒ eſt. P. vij. arti.
xvij.per totum. ¶ In omnibus vo iſtis temptatio/
nibus ſiue per ſe ſiue per alios temptet.tria ſunt cõ
ꝛimo ſollicitudo quam habet in tẽptã
do. SGecundo temptationis modus. Tercõ tempta
ti pꝛudentia. ¶ Pꝛimum oſtendetur per hoc quod
fert in vitaſpatꝝ.q; Machariꝰ vidit dyabolũ trani
ire vus vnũ monaſteriũ ampulis ⁊ pixidiba ex oĩ p⸗
tependentib onuſtũ:quaſi medicꝰ eẽt ⁊magnã ha⸗
beret ve infirmis ſollicitudineʒ:qui requiſitus quo
iret.reſpondit: ꝙ ad talem locum vt ꝓpinem eis xe

reij.
U.

Exemp.

iij.

Exemp.

Otüͦammittent.750
nllrntiend auinitnen Daur 4
er enoicigintnttiei
ſec tii gias , Domo pdicts imäha
dabent ictomenqy Hein fine an 4
ergo guiinboctemptstöeinnetus eirnid
inij MWercio dem oſtenditperenp
catoriq uia ſicut ile anlidz merctsoſten
cefitiymiibennusvelleanere gobonn
toſtendir wfectum vo abſcondit. Itn⸗
inbeatum Gꝛeg moꝛal niij ſup llod
Abſcondita eſt wloula eius: moers ſide
aiuſc: wi iao ſupt onioꝛes. 7ca ante e
Oikrvel etiam anteocylosad quefaalins n
leninchnareſicutletis lummam ꝛvonam
duns cnde iram r udelitatem oſtendtt.
ſtanbioſis habert dond us cnpicis id
ſittbaberediniras licdſis Faclectadn
ferrliaus. Bead dum doum nonoſtendiit
Afectumabſeonit eiplan us da
1clplendo diaſk icdictuquia dum eia
Ntiha nequacy vigeatur anes dbeſtias d
npoopoſtto,gnis uaſieſc umlaqned
unncnlda bmoöimundi gſottas cumin
utelnheccat. ſi rali
ls anſentitante uolare eſtk⸗
nebaratirpenemncſani
1 cepenint anolare. Ti

Ni Tenptat foo ſithaniz
Mmmomuns Dtithrcantelsegnan r
rsinmintncdegticncgagenel, g
anmnd ſnennähn n
niſtone quibuſdam vritnk anteti⸗
Pdum miſencorden peecient ſiat
Air vii Eun foad hoe gltn
ſalicet gteſnmptioneſiwtenioſti
Atgilter nonit d i Enn
ultosa confeſſoner oonitetanetro⸗
Ovil amn ſeguennbus Quond
endo quandogg vaot voteton⸗
pꝛuniparent, Beangolgen
utionepatiumn philegiturgo⸗, n
ter niuſcaz beremtte in gaſtino
füium ſuum diepuecedentiinfor⸗
Niangei dicens Crns veniet ſc
mapatis tMi Nte dahink ſitß
veritſron in mann aceehtihſin
tter ſiut olns nnle ſme
ihſn. Citomcn uineti,
nocaan doum nb anl
bſumcogittintsinmninnlnſ⸗
egn d iſhos enolteen
ſere perninſtweſu
ſe getonbateſhüine nn
n⸗ lms ahlt enſel
unlunn gonocetunn/
ni de n ſim unngenn
nint cſtnſiſi n tri⸗
ne umnd 8 ntinc
I. 4 tan Ua„,
ſeſirſnei⸗ mmdmenini
inoſolictn cns Lenilannen
nimsnd n herbtginc
Punn ih ilt eho in
Gachall llllbcrtit

güann eit lli
ouſeeui io he iinſ⸗

liij.

V.

Temptatio

potionilo meis:cits vo p ipſum redeundo ola vaſa
repoꝛtauit vacua:reſpondens:qꝙ omnia circa vnnʒ
euacuauerat. Sanctus vo Macharius in craſtino
illuc krobenzne. innenit ꝙ vnns nocte illa turpiter
⁊ multipliciter œliquerat:Cui cũ pꝛedictuʒ narra⸗
nerat pꝛoceſſum:ipſum ad penitentiam reuocauit:
eo ꝙ paſſus eſt ipſe ⁊ temptatus:ad Mebꝛe.ij.
¶ Becundo idem oſtenditur per hoc: ꝙ etiam xpᷣm
temp tauit.æ quo ðꝛ QLuc.iiij.ꝙ temptabat᷑a dya⸗
bolo.Modus vo temptandi: Pꝛimo oſtenditur per
exemplum vſurarij.S.ij.xj. Secundo idem oſtendi
tur per exemplum luſoꝛis: quia ſicut luſoꝛ aliquan-
v cum tribus taxillis alium qui foꝛte aliquid in pᷣn
cipio lucratus eſt finaliter æpauperat: Ita dyabo
lus ludens cum tribus taxillis.i.cum ſuperbia vite
cum concupiſcentia oculoꝛum.⁊ cum concupiſcen⸗
na carnis:Cuius pꝛimi puncta ſunt vana gloꝛia ia
ctãtia de ꝓpꝛijs factis ⁊ vilipenſio alioꝝ ira inuidia
elatio.⁊e foꝛtitudine pulcritudie oꝛnatu diuitijs ce
licijs vel parentela vel gratia quacunq;. Secũdi vo
puncta ſunt:vſura:rapina.fraudes male acquiſitio
nes.mẽdacia.piuria circa mercatões ⁊ hmõt.furta

atq; quecũq; falſitates.q circa rerũ terrenaꝝ fiũt ac

quiſitões.ercij vo puncta ſunt.ĩmũda cogitatio.
turpis locutio. viſus alloquiũ oſcula ⁊ hmõi.qui/
bus quidem ſeipos temptant dum vadunt ad vide/
dum vel loquendum ⁊ trufandum cum mulieribus
Illi vo qui cum aliquo pᷣdictoꝝ cũ illo ludere inci⸗
piunt.hʒ in pꝛincipio aliqua lucrari videant᷑: tñ in fi
netorũ amittent.⁊ ad hocad tpᷣs lucrani ꝓmittunt᷑
tpalia:vt ſemꝑ anuttãt eterna. Quid.n. curat dya-
bolus qui nou querit diuitias. delicias.vł ho noꝛes
ſed tm̃ aĩas: homo pdicta in tota vita ſua lucret⸗
habea t.ſic tamen ꝙ ipᷣein fine animã habeat.beat⸗
ergo quiin hac temptatõe inuẽtus eſt fidelis Eccĩ.
xliiij. ¶ Cercio idem oſtendit᷑ꝑ exemplũ falſi mer⸗
catoꝛis:quia ſicut ille cuilibʒ merces oſtendit: quas
credit ipᷣm libentiusvelle emere:a qpð bonũ ⁊ pulcrũ
eſt oſtendit: vfectum vo abſcondit. Ita dyabolus
ſᷣm beatum Gꝛeg.moꝛałxiiij. ſuꝑ illud Yob. xviij.
Abſcondita eſt cipula eius: moꝛes ↄſid erat vniuſ
eA cui vicio ſunt pnioꝛes.⁊ ea ante coꝛ oſten⸗
dit:vel etiam ante oculos ad que facilius nouit mẽ
tem inclinare:ſicut letis luxuriam ⁊ vanam gloꝛiam
duris coꝛde iram ⁊ crudelitatem oſtendit.qᷓnobile
ſit ambitioſis habere honoꝛes:cupidis qᷓiocundum
ſit habere diuitias:elicioſis qᷓdelectabile ſit habe
re velicias. SGed dum hoꝛum non oſtendit fineʒ: nec
cfectum. abſcondit vcipulam ſuã: æcipula quippe
a decipiendo dicit᷑.ſic dicta:quia dum eſca ſicponit
vt ipa nequaqꝙᷓ videatur: aues ⁊ beſtias vecipit.Sic
in pꝛopoſito:quia quaſi eſca cum laqueo eſt lucrum
cum culpa. hmõi mundi ꝓſpitas cum iniquitate
licie cum peccato.⁊ ſic vᷣ alijs.¶¶ Quẽ laqueũ ſi⸗
cut auis non ſentit:anteqꝙᷓ auolare velit: Yta multi
hunclaqueum peccati ⁊ pene tunc ſentiẽt cũ in moꝛ
te ve hoc mundo inceperint auolare.Tũc.n. ille cal
lidus mercatoꝛ aduerſarius noſter:qui pꝛiꝰ tm̃ oſtẽ
dit: qdð pulcrum ? vlectabile fuit:aliam ꝑtem oſtẽ⸗
Tt. ⁊ aues pꝛius illaqueatas:ſ laqueũ no ſentiẽtes
quia in pace ſuper eſcam ſteterũt ad moduʒ aucu⸗
pis currere incipiet:vt illas capiat.non ſolum illa/
queatas in rhetibus ꝗꝓpꝛijs:q ſunt ira inuidia 2 hu⸗
iuſmodi amara. Juxta illud HBerñ. Caro ſuggerit
mihi mollia:mundus vana. dyabolus amara:ſᷣ eti⸗
am ir retitos in rhetibus carnis vel mundi tunc ca-
piet laqueis veſperationis. In quibus eius ſup ali⸗
os temptatoꝛes oſtendit᷑ maioꝛ miquifas 7 cupidi/
tas ⁊ crudelitas.quia carne mundoa temptatõne
captione animaruʒ in moꝛte ceſſanti: quia tunc

T „.

caro animam nõ capit gule vel luxurie delectatoni⸗
bus.nec mundus vanitate:aemon vo tunc crude/
lius⁊ ſollicitus om̃es capere nititur xæſit perationis
amaritudiue.Pequa malicia pꝛemuniuit nos dveus
HBeñ.iij. dicẽs. u inſidiabenis calcaneo illiꝰ id eſt
vite extremitati. SDic ergo pᷣmunitꝰ:pᷣparò animam
tuã ad tẽptationẽ. Ecci.ij. Muarto idẽoſtenſtit
ꝑ exemplũ obſidentis caſtrũ vel ciuitatẽ: quia ſicut
ſapiẽs bellatoꝛ ciuitatẽ obſidẽs:ipſaʒ circuũit:q̃rens
7ſiderãs ex qua parte facilius capi poſſit. Sl inſu
per ciuitas pus capta fuerat.cogitat exqua parte et
quõ pꝛius capta fuerat.⁊ eiſdeʒ medijs.ipſam iterũ
caꝑe nitit᷑. ⁊ maxime ſi in ilia parte adhuc ſit debili⸗
oꝛ vl min ꝰmunita.Sic dyabolus qui eſt multũ cal
lidus bellatoꝛ ⁊ temptatoꝛ:tam ꝗꝓpter nature ſubti
litatẽ: qᷓ et ia ꝓpter longã experientiã tẽptandi ciui
tatem obſidẽdo anima rũ circũit naturã ⁊ cõditio
nem diligeter cõſiderat quoꝛũ cunq;. ſicut oſtẽſum
eſt. A. xxiiij.uiij. Et. M. ij. vij. Et ex pte vebilioꝛi om
nes inuadit ⁊c. Sicut ergo caſtrũ ex omni parte illa
diligentius cuſtodit᷑ vbifoꝛtius expugnat᷑:ita tu ex
parte illa diligẽtius pᷣpara aĩam tuã ad temptatio
nem. In quo ocet᷑ ⁊ amonet tercia pars hꝰarticuli
i.tẽptati pꝛudẽtia ¶ Pꝛo qͥ ẽ ſciẽdũ ꝙ tẽtatꝰex vna
Pte habenſq; repugnãtiam rõnis ey alla parte. poni
tur inter temptantem ſuum. ſcilicet dya bolum vel
carnem ex vna parte:⁊ ſpiritumbbonum ⁊ rationem
ex alia:ſicut vminus inter duos conſiliarios. quo/
rum vnus dicit ſibi nudam veritatem et periculum
ſuum.Alius vo totum conſilium illud nitit᷑ ſtrue
re.Pꝛimi conſiliuʒ terret in pꝛincipio:ſed placebit
in fine.ſecundi econuerſo.Vvomini vo pꝛudentia in
hox reſiſtere vebet ⁊ diligenter conſideret quis eilo
nitur.⁊ quis finis ſit conſilij vnius ⁊ alterius:a fal⸗
i conſilium reſpuere ⁊ alterius ſequi. Sic in pꝛopo
ſito ſpũſſanctus ⁊ angelus bonus coꝛdi inſpirãt cõ⸗
ſilia hona ð mundic iuſticia humilitate miſericoꝛ
dia elemoſyna ⁊ huiuſmodi:que in pꝛincipio terrẽt
ſed in fine placebunt. Angelus vo malus nititur il⸗
lud conſilium veſtruere ⁊ contrarium conſulere:cu⸗
ius conſilium multis in pꝛincipio placet:ſed in fine

diſplicebit: Ergo reſiſtite dysbolo ⁊ fugiet a vobis⸗

Jacobi.iiij. Gicut patet per hocquod dicitur ZLu⸗
ce.iiij. Conſũmata inquit omni temptatiõe receſſit
ab eo dyabolus.
¶ Motate ꝙ ſignanter dicit conſũmata omni tem/
ptatione:non enim dicit remptatione:ſed omi tem/
ptatione: quia a ſanctis hominibus vemones quo
ad aliquas temptationes victi:non ſtatim recedũt.
Sed ꝙ contra ipᷣos maioꝛem mittit exercitum: foꝛ⸗
tioꝛemq; parat pugnam.hyſtoꝛijs oſtenditur.exem/
plis ⁊ auctoꝛitatib.¶ Dyſtoꝛia pꝛimo habetur in
vitaſpatrum d ſancto patre:qui ſupꝛa monaſteriũ
quoddam dicitur maximam vidiſſe vemonũ multi
tudinem volitantem. Inde vo tranſiens.ſupꝛa ciui
tatem malam in qua multi erant vſurarija diuerſa
mala fiebant vnum ſolum vidit: Cui per angelum
c cauſa reſpdnſum fuit:q; quia villa erat eis.ideſt.
demonibus ſubiecta.tm̃ vnum balliuum ad ipſoꝛuʒ
deputabant cuſtodiam:quia ipſos impugnare non
erat neceſſe.quia ᷣm beatum ꝛegoꝛium. illos iim⸗
pugnare negligit:quos quieto iure ſe poſſidere ſen⸗
tit. Sed quia illi ve monaſterio rebellabant ipſos
ſubijcere.Atq; ſicut dicitur.ij. Machabe.ix. Cem⸗
ptauit expoliare templa.ideſt ſanctos.e quibus.j.
Coꝛinthi.iij. Templum veiſanctum eſt: quod eſtis
vos.¶ Becundo in eadem hyſtoꝛia habetur ad idẽ
quodam quimultos demones frequenter fertur
vidiſſe coꝛam magiſtro illoꝛum congregatos ad red
dendum cõputum:v teceptõibo ⁊ temptatõibo ſuis

vij.

Anti.iij.
viij.

Exemp.

ix.

Arti. uiij

x.

1

rti. v.

Teſtimonium

⁊lucris:quoꝝ vnus vocatus ⁊ requiſitus reſpondit
ꝙ; in man multos ſubmerſerat:⁊ nouem dieb ni⸗
hil aliud fecerat.Alius rñdit.ꝙ infra triginta dies
non potuit plus facere qᷓ; ꝙ in ciuitate quadam mul
tos ꝓuocabat ad ebꝛietatem. veinde ad pugnam ⁊
homicidiũ:ma giſter vo neutri factum ſuum alloca-
uit:ſed eos verberari pᷣcepit:quia ita modicum fece
rant. Candem venit vnus qui uixit ꝙ quadraginta
anmis ſollicitus fuerat ad temptandũ quenda mo⸗
nach um ⁊æ luxuria.⁊ ꝙ in illo pualuit.⁊ q nihil am
plius fecerat:qui a magiſtro multum honoꝛabatur
7 coꝛonabatur. Ex quibus patet: quanta maligna⸗
tus eſt inimicus in ſancto:in pſal.lxxiij.ſicut ptʒ. O.
vj.lix. ¶ Erxemplũ pꝛimo eſt ad hoc ð obſidentibus
caſtrum: qui cõtra caſtra foꝛtioꝛa:foꝛtioꝛes parãt in
ſidias. cotra obedientes nullas parant inſidias.
Secundo œ homicida ? latrone:qui reſiſtentẽ foꝛ
titer impugnat:obedientẽ vo non infeſtat. In om̃i/
bus tñ fidelis us:qui non patietur vos temptari:
ſupꝛa illud qð poteſtis:ſᷣ faciet cũ temptatõe ꝓuen
tum vt poſſitis ſuſtinere.j.Coꝝꝑ.x.
In quo articulus oſtendit᷑ quartus:q nulla tem
ptatio nocet. niſia temꝑtato ſumat initiũ nocendi:
quia omnis temptatio ſine noſtra velectatione vel
conſenſu ſuggeſtio eſt:que necxpᷣo nocuit.Sicut pa
tet ꝑ dictum b eati Gꝛeg.in omeł. SOuctus eſt hieſus
in veſertum:vbi ait:ꝙ tribus modis temptatio agi⸗
tur.ſuggeſtione.vlectatione.⁊ conſenſu.Et paruùm
infra.emptari ſien⸗ ſuggeſtionẽ potuit: eius
mentem peccaticlectatio non momoꝛdit. atq; dya
bolica illa temptatio foꝛis.nõ intus fuit.Ergo nec
nobis nocebit: ſi tm foꝛis ſit ⁊c.ſed potius ꝓdeſt:qꝛ
ſicut ventus granũ.ita temptatio animam purgat.
ergo beatus homo qui ſuffert temptatõem: Jacob.
j.ideſt quiſuſtinet patienter ꝙ externius impetũ faci⸗
at:illam tñ non admittit ꝑ velectatõem vel conſen⸗
ſumrſed fotiter reꝑcutiet.⁊ ſic dyabolum poſſʒ cõ⸗
fundere ⁊ quaſi ꝓpꝛio gladio necare:Pꝛimũ patʒ.qꝛ
pᷣſumptuoſus homo ↄfunditur:qña ꝓpoſito væficit
Sic ⁊c̃. Secundũ etiam ptʒ:quia ſicut dauid Soli
am ſeoccidir gladio.j.Reg.xvij.Et machabeus
n gladio quez appollonius contra ipſum poꝛtauit.
ipᷣm ꝗpꝛo gladio expugnauit.j.Aacha.iij. Dic ⁊*.
Sic ergo oẽ gaudium exiſtimate:cũ in temptatões
varias incide ritis: YJaco.j. Mota v hac materia.c.
T cogitatõne.in pꝛincipio.
¶ In auctoꝛitate vo vltimo allegata cauſa tangit
quare deus bonos vel temptat vłtemptari ꝑmittit
vt vicʒ ex temptatione gaudiũ eis accreſcat ſpiritua
le. Sed quia non tm̃ boni temptant᷑:ſed etiam mali.
Pumo inquirendum eſt:quare malos temptari ſi
nit. Secundo quare bonos. Solutio vo pꝛimi du⸗
bij elici põt ex dictis.H.j.arti.iiij. Vbi oſtenſum ẽ:
quare deus fecit homĩes:quos pꝛeſciuit eternaliter
eſſe damnandos:quia eo modo quo fecit:vt bñ eẽnt
ſi voluiſſent eo etiaʒ mõ temptari ꝑmiſit:vt ꝑfectõ⸗
res eſſent ſi voluiſſent:vel ideo tẽptari ſinebat ma⸗
los:vt expimento certo ſe ſcirent regno celoꝝ indi⸗
gnos. NMam eyꝑimento facto videntes:qᷓfacilit᷑ fue
runt ſuꝑati: parũ ꝓ tanto pᷣmio pugnare nolue
runt.ſe indignos cognoſcere ⁊ plangere poterunt.⸗
iuſte damnatos ſe cognoſcere:⁊ tanto pꝛemio pꝛiua
tos.qui tam bꝛeuiterꝓ tanto pᷣmio pugnare nolue⸗
runt. Si queratur:quare ſine temptatoibo eis dare
noluit regnum celoꝝ:querant a rege quocunq;:qua
re mayximas terras vł wminia nõ vult dare militi:
quem ſcit velle fugere in bello:vbi vincere poſſet: ſi
vellet. Si enim talibus regnũ daret celoꝝ:illud in-
dignis dare videretur.⁊ alij minus curarent ꝓ illo
pugnare:qð ſine pugna daret᷑⁊ ſic ꝓnihilo haberẽt

T .

homines terrã deſiderabilem. Si in ſacra ſcriptura
legerent: ꝙ illam æus daret hominiba nõ pꝛobatis
ui ſi pꝛo bani fuiſſent vefeaſſent.ſicut illi C uc.viij.
Tempe temptatõnis recedunt. Pꝛopter qð ne mi-
nus reputetur vel veſideret᷑ tanqꝙ; talibo meritis da⸗
tum.ſignanter dicit qualibo datur: QLuce.xxij. Vos
eſtis qui ꝓꝑmanſiſtis mecum in temptatõibo meis.

ego diſpono vobis regnuʒ ⁊c. Nota ve iſta materia.

T. v. lviij. ¶ eEtum ad fecundam ꝑtẽ huius articu xij.

li:quare deus bonos temptari pmittit. Pꝛimo on⸗
ditur ꝑ exemplum filioꝝ iſrael aduerſarioꝝ illoꝛũ
in libꝛo ioſue.quiaſicut᷑ aduerſarios cũ illis tolera⸗
uit: ad ipoꝝ humiliatõem:ita nunc ſinit ſanctos tẽ
ptari. Vnde beatus Gꝛeg. Sic iebuſeos iſrael tole
rat:vt humana mens humilia æ ſe ſentiat:dum mi⸗
nmima non ſeꝑat:mira.n. nobiſcum diſpenſatõe agit
vt mens noſtra nõnunqꝙᷓ pulſatione culpe feriat᷑:nã
eſſe ſe magnarum virium homo crederet:ſi nullũ vn
ꝙᷓ; earundẽ virium vefectũ intra mẽtis archana ſen
tiret. Secundo idem oñditur ꝑ exemplũ in arte fa⸗
bꝛili. In qua videmus ꝙ faber inſtrumentũ aliqð ꝑ
ficere volens.ipᷣm ferrum ⁊e quo inſtrumentũ aptuʒ
ꝓficere cogitat.non tm̃ in igne ſed nunc in igne nũc
in aqua ponit.Et ſic ſi intellectum haberet cogita⸗
re poſſet:q talis quaſi toꝛmentoꝝ mutatio eius pfe
ctionis eẽt augmentatio: Ita omne gaudiuʒ exiſti-
mate:cum in temptatõesvarias incideritis: Jaco.
j.dicentes.Lranſiuimus ꝓꝑ ignem ⁊ aquã:ſcietes q
ſicut miles ve omni noua victoꝛia nouũ habet gau⸗
dium. Ita miles xpᷣi œæ omni temptatõne quã vin/
cit. Bicut ptʒ ꝑ exemplum ⁊e glonoſa muliere. ⁊æ q̃
ſcribitur ſeptimo libꝛo hyſtoꝛie ecciaſtice:ꝙ cum fi⸗
lio ſuo quindecim annoꝝ omni die ducebat᷑ vt vide-
ret alios martyriʒari.vt toꝛmenta in alijsviſa cei fi
m abnegarẽt:nec tñ timuerũt ſed ſe toꝛmẽtis ob⸗
tulerunt:⁊ cum multa nona toꝛmenta circa eos mu
tarent.ipa p ſingula toꝛmenta inuocabant hieſum.
Et ſicut xpᷣianis poſtmodũ fatebat᷑.in omni toꝛmẽ-
to inuenit nouum adintoꝛium ⁊ ſolamen. Sic tem⸗
ptati œ omni temptatõne in qua victoꝛes exiſtunt.
Ergo omne gaundium exiſtimate fratres ⁊c.ſcientes
qm ſicut aurifaber pꝛobat auruʒ in igne:ita deꝰnos
pꝛo bat:ſicut ꝓbauit Abꝛaam. ⁊ quo ðꝛ Geñ.xxij.
Temptauit vus abꝛaam. In quo norate:qð lʒ xe
temptet ad ꝓbatõem ⁊ ꝑfectiõem. Et caro mundus
vel vmon ad vœceprõem:non tñ licet ꝙ homo tem/
płet ſeipᷣm:ſicut illiqui gratis multis ſe exponũt tẽ-
ptationibo.ey quiba malas habent delectatões in ſo
cietate mulierũ:aſſerentes: ideo magnũ habebũt
meritum: quia carnalis voluptatis vltum non cõ⸗
plent opatiõem. Contra quos.j. Coꝝ.x. Mon tem-
ptemus xpᷣm.ſicut quidam ex ipſis temptauerũt.⁊ a
ſerpentibo perierũt:quia ſicut 5 Snathivi Qui
eſtis vos qui temptatis dñm.¶ ¶ercio idem oſten⸗
ditur p exemplum in arte fabꝛili. In qua videtur ꝙ
aurifaber conſiderata cõditiõe cũiuſcunq; metalli:
videnſq; ꝙ vnũ plures.aliud paucioꝛes põt ictus ſu
ſliner⸗ c inſuꝑ vnũ ad maioꝛẽ viſponitur ꝑfectiõcʒ
vnum plus ⁊ aliud minus malleat: ſciens ꝙ aliqua
illoꝝ frangerent᷑ citius: ſi tot ictus ſuſtineret.quot
aliud ſuſtinet.ideo talimetalli ꝑcit? permittit tale
vas fieri quale natura ſua ſuffert:lʒ non ita pulcruʒ
ſicut ve auro fieri poſſet. Ita veus videns ꝙ aliqui
foꝛte nõ ſuſtinent tot paſſiones:ſicut Aaurẽetius ⁊c᷑.
ꝙ tamen aliqua ſuſtinebunt toꝛmẽta: ꝑ que pulcra
vaſa fiẽt in wmo dñi.teſte aplło.j.Coꝝ x. Mõ patie.
tur vos temptari vltra id qꝗð poteſtis:qꝛ tales nouit

Exemp.

riij.

dñs detemptatõe eripere.ij.ſe.ij. ¶ Quarto idem ruiij

oſtendit᷑ ꝑ exemplum in vita militari:in qua miles
nouus ꝑmittit᷑ grauia in bello ſuſtinere. Et panis

enim Tus nein

ruin.ibidem. .
tenptitoreſtmaloui goheuithu

ter ſciat ſicutille
winr da Tenpt nooebſent Xccel

Alummof un nautelciti
mutic euanun ger derbe ſahel
cos QOnorum pena primoplegts oſtend
O vjliij Et O vi Geanngo kadent
vnlegesdſtenditur infno liir t n⸗
Nn rmanfragio. edes vbiſicdiat. Qui
uum vtfromenn iurta wmumpoſitum a
fit pictus vetberatus igninecan inbet
tofoꝛnon banca wo penam meretur: qn,
Itempla. animos quacynq; incendentt
heſen requiſitõe Et quid ſipꝛnsacerniu⸗
glum dlpeccato: adbucpenam merer qut
get Lerao igemoſtenditur in. f. verertli.
nioubns. ſiminor Qui etiam cöcoꝛdar
iijti Naleatonto.,greca Inqnibus con
ſiavisperſuaſent indnrinitaliquẽ min
fsadlodendum ad tanilostenetur eidem⸗
ntöem omnin qneinindoillo amilit Erge
liuiſnadetallanicfaciat quodcuq pecc⸗
nan ſeirtenetur ddamno eſpons
an an iloport bitquianini perdiit
ſeiſan elreſttuerenecaliusiham dam
teclpane Beqnig itenptztöisnnll

ereintangtatoceneachuctennt,

iiten 4
m nn ie .
ſent diennoninided n
tönioe ſarll lobn⸗

nmmn dgno nſnmne
nmminaeniinnnminn
ninlgneſeänunenigte ie
t Etſeſtinteleanm ahantnen
logunſtonennpntnriiſe
Gmagtatin Itaonnealcingſf⸗
tenſtatbeſfartullalent ec⸗
unſiuimmsignen agliſcetts
dmm nona victonis oi habetgen⸗
MNommnt temptatöne qni in⸗
amnplum ggangſamnliere rj
hmolihoheſtonträſten anſ.
ecinannonomnidieducchetzti⸗
nynizar. Nttonmentain aligsdlla diſt
Fitnectitimucrüt ſed etormetbob⸗
immulta nonatonmentactag aenn
ingula tvementainvocabunthiſun.
nispoſtnogifitehut inonnltomi⸗
lum adiutotiumzſolumen Orten⸗
mnptatöͦneinqua nicorezenſtunt.
vdium iſtimareſßatnb niſtnte
berpꝛobataurz inigner lta d nos
auit Bbuuam deo Gen.,
ebuumn Ilommtnnebhil
nöem ſtctiden Etcmoni
damtortiliceginnanen
aiigrigraromoinsſechoni

lectathesilſt
goipnaiushabend lhtit

nenttete tannitn ann
nchmn ſj en in
Abon,
e
trenten iallen n
nplun tdll ſſtugt

Exemp.

Arti vj.

yvj.

Temptatio

in furno coqui:vt acceptioꝛ ſit pꝛincipi ⁊c. Sic ꝙ ac-
ceptus eras vo:neceſſe fuitvt temptatio ꝓbarerte:
Tobie.xij. ñ talis tñ pater vel pꝛinceps videret fi
lium militẽ in bello veficere ei ſuccurreret. Sic de⸗:
Sicut patet ꝑ hyſtoꝛiã de Antonio in vitaſpatꝑ.qꝗ
poſtꝙᷓ a monibo grauiter verberabat᷑ xpᷣi ppendẽs
pñntiaʒ dixit:O bone ihu vbi eras:Cui ille: iuxta te
eram:ſed expectauiſcertamen tuũ.Ex quo ptʒ. ꝙ ipᷣe
enum ero illoꝛum erat.v quibo dici᷑ Sapᷣ.iij. De⸗
us temptauit eos.⁊ inuenit eos dignos ſe. ¶ QDuin
to iqẽ onditur ꝑ eremplũ tranſitus nauis:qꝛ ſiẽna⸗
uis ſine vento nõ feſtinat ad poꝛtuʒ. Sic ⁊c. Sexto
idem patet.ꝓ exemplum purgatõtis tritici:in quovi
emus qð volens triticum purgare.illud ventis ex⸗
ponit. Sic tẽptatiſunt pr̃es nri vt ꝓbarent᷑ i.vtpu⸗
rificarent᷑: Judith. viij.
¶Aliter vo ad culpam ⁊nõ ad cãm licitaʒ temptã
tium.pena patet in dyabolo in facto pꝛeterito.in fu
turo vo v iure patebit. Pꝛo quo eſt aduertendum:
ꝙ dyabolus temptat vt ccipiat:denteroñ.viij.vt
affligeret te atq; temptaret. æus vo vt perficiat at
q; alijs virtutem ſuoꝛum militum oſtendat. vt inpᷣ⸗
dictis in articulo pꝛecedẽti patet exemplis. Aliter
enim eus neminem temptat: Jaco.j. quia ipſe in⸗
temptatoꝛ eſt maloꝛum.ibidem. Homo vo aliquan-
V temptat vt ſciat.ſicut ille pꝛobauit pueros qui ei
ixerunt:Sañ.j.Tem pta nos obſecro vecem diebo.
Aliquando vt ſeducat.ſicut qui aliquã ꝑſonã tem⸗
ptat ad peccandum. per verba.facta.ſigna vel nun⸗
cios. Quoꝛum pena pꝛimo p leges oſtendit ciuiles.
D. vj.liiij. Et.O.vij.vj. Secundo eadem pena ꝑ eaſ
⁊vm leges oſtenditur.in.ff.no.li.ix.ti.ð incẽdio rui⸗
na ⁊ nanfragio.l.q edes.vbi ſic dici Qui edes acer-
uum vt frumenti iuxta wmum poſitum combuſſe⸗
rit.victus verberatus igni necani iubet᷑ Ergo a mul
to foꝛtioꝛi hanca vo penam meretur:qui edes dei
⁊ templa.i.animas quacunq; incenderit temptatõ/
ne ſeu requiſitõe.Et quid ſi pꝛius accenſum fuit tẽ-
plum cei peccato:adhuc penam meret᷑ qui ignẽ au⸗
get. Tercio idem oſtenditur in. ff. veteri.li.nij. ti. e
minoꝛibus.l.ſi minoꝛ.Cui etiam cõcoꝛdat lex.ff.ve.
li.xj.ti.xe aleatoꝛbo.l.greca. In qnibus continetur
ꝙ ſi quis perſuaſerit ⁊ induxerit aliquẽ minoꝛis eta
tis ad ludendum ad taxillos:tenetur eidem ad reſti-
tutõem omniũ que in ludo illo amiſit. Ergo a ſimi⸗
li qui ſuadet alicuiqꝙ faciat quodcũq; peccatũ. quo
animam perdit. tenetur æ damno reſpondere.: po⸗
nam cuʒ illo poꝛtabit qui animã perdidit: quia nec
ipᷣe illam ei reſtituere:nec alius ipam damnatã pote
rit recupare.Sed quid ſi temptatõis nullus ſequat
effectus in temptato:certe adhuc temptans ad pe⸗
nam obliga bitur:acſi effectus fuiſſet ſecutus. Pꝛi⸗
mo hoc pꝛohatur p legeʒ.C.ti.v furtis.⸗ ſeruo coꝛ⸗
rupto.li.vj.l.ſi quis ſerno alieno ꝓſuaſerit.ĩ qua cõ/
tinetur:ꝙ ſiquis ꝑſuaſerit ſeruo. ꝙ ei pferat rem ali
quam vñni ſui:ipo dño neſciente licet ſeruus dicat w
mino ſuo quõ alius ipᷣm temptauit.⁊ dñs concedat
ꝙ ei illam rem perferat:ille tamen temptatoꝛ debʒ

condemnari ſicut fur.⁊ wvmino petente ad reſtiru-

tõem rei tenetur. ꝓpter malam quam fecit perſuaſio
nem:lʒ furtũ inuito dñno non ſit ſecutum. Secundo
idem ꝓbatur pꝑ legem in.ff. no.li.ix.ti.vœ incẽ.rui.et
naufra.l.quo naufragiũ.S. ſenatus.vbi cõtinet: ſi
quis ex naufragio clauos vel vnũ ex his abſtulerit.
oĩm rerum noĩe teneatur.⁊ tñ põt eſſe ꝙ ablatio il⸗
lius claui non fuit cauſa naufragij:quia tñ quantũ
in auferente fuit.cauſa fuit naufragij:ideo omniuzʒ
rerum ⁊ damnoꝝ reus eſſe pꝛeſumitur c. ultum
ergo omnibus timendum eẽ eberet:ne qnẽqᷓ exem⸗
plo vel quocunq; mõ temptarent. Quia ſi apud le-

X

gem ciuilem ꝓhibritum ſit ne piſcatoꝛes de nocte lu⸗
men oſtendant. ne nauigantes fallant: vtad eos q̃ſi
ad poꝛtum aliquem trahant:ſicut ptʒ in ti.vlt.alle.
l.ne piſcatoꝛes. Amulto foꝛtioꝛi apud legem ei p⸗
hibitum eſt: ne exempla vel quecunq; alia Käörauit
ſpũaliter nauigantes cecipiant᷑. Ergo noli eẽ quaſi
hõ qui temptat: Ecci. xviij.
ia vo omnes pꝛedictis temptatiõib- reſiſtere

poſſent: ſicut oſtenſum eſt. Z. vij xr. vrilevidetur ſ⸗ xvij.

oſtendere per que media ſen remedia illam potenti⸗
am omnes reducere poterunt ad actum. Quia ſicut
vana eſt potentia que non reducitur ad actumĩna-
turalibus: .ita etiam in moꝛalibus. Circa hanc vo
oſtenſionem pꝛimo ſcire opoꝛtet: ꝙ ſicut circa ſani/
tatem coꝛpoꝛalem ſeu conſeruatioem ſanitatis coꝛ⸗
poꝛis contra frigoꝛa vel caliditates vłquaſcũq; paſ
ſiones que ipᷣius coꝛpoꝛis expugnant ſanitatem:nõ
ſemꝑ eadem adhibentur auxilia: ſed contra contra⸗

rias ⁊ diuerſas paſſiones:diuerſa adhibentur reme-

dia:ſicut contra famem cibus:cõtra frigus veſtimẽ
ta.⁊ ſic ve alijs:ita ꝙ ſemꝑ quot modis fit coꝛpoꝛa/
lis ſanitatis cxpngnatio:tot modis neceſſe eſtadh⸗
bere remedia. Sic circa cuſtodiaʒ ſpũalis ſanitatis
anime neceſſe eſtꝙ quilibet remedia adhibeat opoꝛ
tuna. Cum ergo ommis animaꝝ expugnatio 7 tem⸗
ptatio ſit per inpedimenta ſpualis ſanitatis:q coꝛ⸗
di tm̃ offeruntur:vel ꝓ illa que coꝛdi ſimul et ſenſib
exterioꝛibus oſtenduntur.vel ꝑ illa que coꝛdi ⁊ ſen⸗
ſibo monſtrantur. ⁊ opere exemplari exercentur. vtil
lo exemplo quis ad peccandum trabatur qtum ad
peccatum cõmiſſionis.vel retrahatur per oꝑis onu
ſtionem ad peccatum omiſſionis.contra om nia iſta
ſanitatis impedimenta ⁊ cauſas eſtructiuas:opoꝛ-
tet cauſas querere conſeruatiuas.¶ Sane: qꝛ pul⸗
ſatio que fit coꝛdi. tm põt fieri e omnibo? ſingulis
peccatis:contra omnia et ſingula.vel in ſpeciali vel
in generali ſcribere opoꝛtet remedia. Si ergo in ſpe
cialiquis pulſet᷑ in coꝛde de cogitatõe depᷣſumptiõe
ſeu ſuperbia. Pꝛimo cautelam diſcat ſe efendendi
a beſtia ſilueſſfri.que a canibovel venatoꝛe inſecuta.
in montibo væſcendit ad valles.⁊ econuerſo. Ita qui
temptatur v ſuꝑbia ⁊ pſumptõe.vſcendat᷑ ad cõſi
eratõem ꝓpꝛij vefectus ⁊ peccati.Eremplo ohe 4
in tali caſu dixit:eccaui:quid faciam o cuſtos ho⸗
minum: Job.vij.Et exemplo pauli:quiin tali caſu
dixit: Me magnitudo reuelationũ exrollat me:datꝰ
eſt mihi.ſcilicʒ a vo:qui ei ð tali remedio pꝛouidit:
ſtimulus carnis mee.ij. Coꝝ.xij. Si vo venatur ve⸗
ſperatione eo modo quo oſtenſum eſt. D.ij. arti.j.vł
etiam ꝑ ſpeciem iuſticie.ſicut oſtenſum ẽ. C.vij.xiij.
aſcendat ad montẽ qui xpc eſt per ſpem. peccata ſua
non nimis cogitando. Exemplo Job qui in rali ca-
ſu dixit. Non peccaui:⁊ in amaritudinibus moꝛat᷑
oculus meus JYob.xvij.¶ Hec autem ſpes per quaʒ
ad montem ci aſcendere œbemus eymultis ſurge⸗
re ⁊ cauſari vebet:ſicut in parte oſtenſum eſt. S. xij.
arti.ij. Pamo ex certo vi adiutoꝛio. Sicut nanq;
agricola cum bobus vadit dum laboꝛant.⁊ paterfa
milias vel ductoꝛ animalis cum aĩali qð onere vexa
tur. vt ipſa animalia inuent ⁊ dirigãt: Yta qͥ tẽpta-
tiõib vexatur ⁊ reſiſtit us.ſicut dicit᷑ Ecci.iij. in
temptatone am bulat cum eo. Quem in iſto ſpũ ali
bello ſi nullo modo dimiſerimus a belli periculo in
fallibiliter nos pᷣſeruabit: ſicut pᷣſeruaſſe fertur quẽ
dam militem francie:quiillum in duello dimittere
noluit. am nanq; ' in terra illavbi duella cõtra
um ? leges eccleſie T amimarum ſalutem ꝓmittũ/
tur: quidam miles francie duellare vebuit cõtra mi
liteʒ vaſconie. Pꝛimus ergo ad iuramentũ poſitꝰ:q;
diez ꝓ bello aſſignato teneret contra alium pugna⸗

Arti.vij

xviij.

xix.

Exemp.

Exemp.

Exemp.

Temptatio

turus:iurauit ꝙ ipſa die contra ipᷣm pugnaret cum
adiutoꝛio vi.Miles vo vaſconie idem iurauit ſe fa-
cturum cum adiutoꝛio Wernardi fratris ſui.Aquo
cum quererent quomodo hoc dictum intelligeret.
cum modus non eſſet ꝙ duo pugnarent cõtravnum
Reſpondit. non pugnabimus duo contra vnuʒ. ſed
duo contra duos:quia ipſe dicit ꝙ vult habere veuʒ
ſecum: ⁊ ego dico ꝙ volo habere Bernardum fratrẽ
meum mecum:a ſic erimus duo contralſouos.Aliter
enim ipᷣi eſſent duo contra vnum. Cui cum iudex di/⸗
ceret:q oino opoꝛteret ipſum dimittere ſocietatem
in facto illo:ipᷣe reſpondit.dimittat ipſe ſocietatem
cei in facto illo. ego faciam quod pᷣcipitis:qð cum
alius nullo modo concedere vellet vt um dimitte
ret.bellum impedituʒ fuit.⁊ per illum qui nullo mo
w ci dimittere voluit ſocietatem:vterq; a belli pe⸗
riculo fuit liberatus. Sic illi qui non dimittunt il⸗
lũ qui dieit.cum ipſo ſum in tribulatiõe eripiã eũ ⁊
gloꝛificabo eum:ſed firmiter in ipius ſperant adiu⸗
toꝛio.dicentes illud pſal.xvij. In te eripiara tẽpta/
tione. ¶ Becũdo iſta ſpes ſurgit ex certo auxilio an-
geloꝝ: nanq; nuncad temptatos angeli deſcen⸗
dant ad ipſoꝛum ſolacium ⁊ refrigerium ⁊ temptan
tium confuſionem:ſicut veſcendit ad pueros in foꝛ⸗
nace poſitos:Sañ.iij.ad ipſoꝛum confoꝛtatõnem ⁊
malignoꝛinn incendentium confuſioneʒ cõbuſtio⸗
nem. Patet pꝛimo per hoc qð ſcribitur in vitaſpa⸗
trumiꝙ videlicet abbas moyſes vidit multitudinẽ
demonum:quafi homines armatos multos rrpran
tes. Sed ex alia ꝑte reſpiciens. vidit multos p ures
æfendentes. Secundo idem patet.iiij. Reg.vj. vbi
Gieʒi timenti exercitum ſyroꝛum: Heliſeus oſten/
dit multoplures angelos eſſe cum eis:dicens. Noli
te timere regem aſſyrioꝛum:multo enim nobiſcum
ſt plures ꝙᷓ ſecũ. Et.ij. Paralxxxij. Ergo ſi exurgat
aduerſum mepᷣliuʒ.in hoc ego ſperabo:in pſal.xxvj.
In hoc.i.in adiutoꝛio vi ⁊ ſanctoꝝ Felor: qꝛ
ſeipſum ⁊ per angelos:ſicut dicitur Hebꝛe.ij. potẽs
eñt ⁊ eis qui temptãtur auyiliari.¶ Tercio iſta ſpe⸗
ſurgit et magnitudine pꝛemij:qð quantum erit ptʒ
ex ſimilitudine hvſtoꝛie que in vitaſpatrum cõtine
tur v ſene quodam.qui habuit diſcipulum quẽ in
veſpere wcere ſolebat:quadam ergo nocte contigit
ſenem ſom no grauatum obdoꝛmire:quem diſcipu⸗
lus expectans vt lectõne ꝑacta ſimul oꝛarẽt: ſept ies
fuit ð receſſu temptatus.⁊ ſepties temptatõni reſti⸗
tit: Poſtmodum vo angelus ſeni locũ oſtendit glo
rioſum:⁊ in eo ſedem in qua ſepteʒ erant coꝛone.Et
ſeni querenti:cuius eſſent:reſponſum fuit.ꝙ diſapu
li eius eo ꝙ ſepties temptatõni reſtitiſſer. Sic volu
itꝗpheta temptari ad ſui meriti augmentũ:qui ait
Pꝛoba me dne ⁊ tempta me:in pſal xxv. Si ergo tã/
tum fuit merituʒ illius:qui leui reſtitit temptatio
ni.quantum erit meritum reſiſtentiũ.nõ tm̃ vna no
cte ſicut ipſe ſed tota vita ſua maximis tẽptatiõibi.
Nota.Axxij.xix. Et ſi ſpes pꝛemijj facit militẽ foꝛ⸗
tius pugnare ⁊ grauia patiẽter ſuſtinere.ſpes tãti p⸗
mij veberet nos facere foꝛtiter cõtra oẽs tẽptatiões
repugnare:Exemplo ioſaphat.⁊æ quo cõtinetur in
libꝛo barlaam:quomodo mulieres ad eius ſeruit iũ
eputabantur.vt ipᷣm allicientes vecipent:ſed ip ſo
wꝛmienti ꝑ viſionem ductus fuit ad ciuitatem quã
dam. auro fulgentem vbi gens erat ſole ſplendidioꝛ
Cui petenti:ꝙ ibi remanere poſſet:reſponſum fuit.
reſiſte temptatõnibo caſte viuendo. ad hanc poſt vi
ctoꝛiam es ventu rus:qui ſpe illius ꝓmiſſi roboꝛatꝰ:
omnes poſtmodum faciliter vicit temptatões:Cu⸗
ius exemplo nos cum tentamur ve aliqua dlecta⸗
tione terrena.in illa velectatione eterna mentem fi
gentes. dyabolo qͥ illas offert rũdere vberemus.ſiẽ

X ..

reſponderet.qui remn habet venalem:illi qui minus
ꝓ llla offert. dicens. Alius mihi plus vult dare. Et
exemplo xpᷣi:qui dyabolo offerenti eiomnia regna: ſi
cadens ipᷣm adoꝛare vellet. rũdit:vade ſathana:nõ
temptabis wuminum veum tuum: Math.iiij.

BGi iterum in ſpeciali pulſetur temptatione car/ Art. viij
nalis inoꝛdinate dilectionis vel velectationis.ſicut xxij.

tripliciter illo temptari poteſt:ſicut cogitatiõe.ſ. en⸗
ſuu inoꝛdinata aperitione. operis ſeu exemplioſtẽ
ſione. Ita tripliciter eſt reſiſtendum: Pꝛimo nanq;
cogitationibus illicitis ⁊ minoꝛibus reſiſtendum ẽ
lectationibus:ſicut paruo latrunculo qui intrat
alijs aperit:quia niſi abbꝛeuiati eſſent dies eius:
vix ſalua eſſet omnis caro:adath. xxiiij. Qura ſicut
capite ſerpentis introducto. totum coꝛpus intrat.
Dic in pꝛopoſito.Pꝛopter quod dicit Thimothe⸗
eus pꝛincipibus exercitus ſui e Juda.j.Macha. v.
Si tranſierit ad nos pꝛioꝛ.non poterimus ſnſtinere
euʒ:ſta ergo in poꝛta:⁊ pꝛincipijs obſta.Et accedẽs
ad ſeruitutem di ſta: pꝛepara animã tuam ad tem
ptationem: Ecc.ij.Et ſicut patet.C. x.ij.quia ſicut
dicit Iſidoꝛus de ſummo beno.libꝛo.iij. Pyabolus
ſerpens eſt lubꝛicus:cuius ſi capiti.ideſt pꝛime ſug⸗
geſtioni non reſiſtitur:totus in interna coꝛdis:dum
non ſentiturillabitur. Secundo reſiſtendum eſt in
ſenſibus:ꝙ illi firmiter cuſtodiantur:quia ſicut ve-
nenum cordi non no cet:ſi om̃es partes coꝛpoꝛis ſic
cuſtodiantur: ꝙ venenum intrare nõ poſſit. Ita in
pꝛopoſito. Si vᷣo venenum permittitur intrare coꝛ⸗
dis vitam extinguit.Sic illi:quiſenſus ſuos nõ cu⸗
ſtodiunt:ſed mulieres v ſpectacula libenter vident
cum eis libenter loquuntur.ſicut Samſon cũ da⸗
lila: Judic.xvj. Temprati ſunt. in occiſione gladij
moꝛtui ſunt:ad Debꝛe.xj.quia plus q; &bent conde
ſcendunt dilectis ſuis.Ex o patet.ꝙ eſt ð illo qui
eis pꝛius parum ⁊ poſtea plus condeſcendit:ſicut ð
intrante aquam ſpiſſam in pꝛincipio minus pꝛofun
dam:quia ſicut talis pꝛĩo vſq; ad talos.vinde plus
ſeꝓfundat vſq; ſubmergatur. Sic in pꝛopoſito. Er⸗
go temptatio nos non appꝛehendat niſi bumana.j.
Coꝛinth. x.ideſt niſi illa pꝛima ⁊ leuis que eſt in pꝛi/
mis motibus que non occidit. ¶ Secundo in opere

eſt foꝛtiter reſiſtendum. Pꝛimo vt temptatus e le⸗ Niij

cto ſurgat:ſicut faceret pꝛopter latrones quicoꝛpus
occidere vellent. Secundo vt carnẽ abſtinentia affi
ciat.⁊ velectatõem cogitatõis fugiat:aliter.n.nõ ſa
pi? ea que viſunt. Vnde invitaſpatrũ.quidã moy
ſes nomine væ peſſima vita monachus effectus. con
queſtus fuit cuidam ſeni Jſydoꝛus nomine. w car⸗
mis temptatione:Cui ſenex. Canis macello aſſuerꝰ
⁊carnibus ſaturatus.panem nõ comedit:anteq fa.
me afficiat. Voluit.n.tãtũ dicere:ꝙ caro inoꝛdina
tis velectatõibo aſſueta.in pane qui coꝛ homiĩs cõfi
mat.ideſt in wctrina pi wini dicia. caſtitate. hu⸗
iuſmodi.ſapoꝛem non habet. anteqᷓ abſtinentia af⸗
ficigtur:nec aliter ipſe oꝛationibus ſeipſum ſanare
poſſet.niſi delectationes ⁊ cogitationes tales abijce

„=
.

Exemp.

ret. Gicut patet in vitaſpatrum. vbi ſenex rogatus Exemp.

vt pꝛo inuene oꝛaret:Cum hoc faceret.nec pꝛofice-
ret e hocadmirãdo cogitaret:vidit q̃i ethyopes
coꝛdieius ſagittare.per quod intellexit ꝙ cogitatio
nes turpes coꝛdi eius unpꝛimerent:in quibo delecta
batur: ait ei:quid me rogas temptatiõem illam a
te auferre:cum tu in vlecrationibus illis vlectan-
v menõ iuuas ſed impedis:miſce ergo cum illa vele
ctabili potione potum amarum moꝛtis tue:vt non
taãtũ tibi dulceſcat:quia ⁊ bona mala ſapiẽs tẽpta
bit:Eccĩ.xxxix. Tercio vt contra exemplũ qð in oꝑe
oſtenditur pulcro: per quod ad laſciulam ꝓuocat᷑:

exemplũ cogitet cõtrariũ vt reuocetur. Verbi gra⸗

nſanctop gunn
trrſencſ hin o
podelcninl . l tnanute qus

cicas guötenptatötdoreſſtere d
rlnoddſebali atis gne,
tatöen dincens 1dlocum uü recie
burniig vfsadinnit ne palom
ſetininfemnoanuns meg. Hecognoul
penficatu: Ecci rii. Intenptatd⸗
ſeruabit Lerdo yt oim peccatox
en ilaengue Auh
tecatis ſau prergulam diluun
pterlorura. ſermi inutilis incararut
pteracaidiam . quiznoluit ponerepean
veretäcttattänhmbcran
ti pterauaricis Auc vj. vbieſtnotst
abeuangeliſtzante molte ppomitur Z⸗
dicit. Becoꝛdareqrrecepiſtibona in
Poſtmone 60 ecduerſo ſent hatet gu
diuntes ininant 15ponunt paupi
temſe poſtmorte alder ent. Dardar
ſocatop pteriracicid Pharaonis:
ſubmerſt Pter ndi Dentero vi
feerntdſs Pharaoni egppriis iue
numnatop: pter ſiopbiam: Dec rec
llos pptertalla peccata Lditos:ſiſin
nchnendestaliumpeaatop ten
lentle eſats fentate icens cant

ſnt dcnet Indoen caſu chen
natelüürureri orſt du⸗
nrrchlentt tdrr
quamlabonis ☛
ez.
daannde
inotangteng enlum donen
eleen norzinn iennogn
1

nerfikeinci⸗ onmnclq

PNnenumin

venenum ermittiturintn
cnt elinnininnn⸗
ulirtszſpecallibentrtilen
rerloguontur ian Ganſoncüde,
Tempratiſont in occſiohegicti
debre g qniapls; dbentonte
noſnis Cxuopatet geſtotlogti
mipolten olus condeſccnaltſits
nſotfummnpꝛinaptominvs ppofin
talispꝛio ſ;adtalos wingeplu⸗
ubmmanpatur Oicin ropoſir. E,
non apprehencar nii pumnana ,
iſiilla pruma zleuiouecſtinon⸗
nonoccidit CScanndomopere
dum. Peino vtrenptamns dele⸗
eretpropter atrones leoos
Seaniatm ihſiienieif
ncogtatdis ogiraltter n ſoln
t Vndeinciteſpani gbtineſe
ſima vitamonachus fitl nl
umſan zhlnue nde n
Ciiſei. AAnorlotl

zcomeditantegfe
nu han ne aihin

n töti iare:on
i mmülctg Colhlaſe,
rinuſot rnüͤci inoon

anteg⸗
nnon bnt nn ſihimir

ripſeouneninn gtnlooble

aAfiO
tonegrl ngati⸗
faſos ofice⸗
in ritaſy nefut fio
rt ,Aunh Nopes

S
E
—
=—
=
=
–☛ =
—
= =
S
S=.
=ẽ—
SE
2S
S
=
=

Niiij.

Exemp.

Gn

xxvj.

Temptatio

tia. Vidẽdo młieres oꝛnatas tripudiare:vel ĩoſtijs
vmoꝝ ſtare:⁊ in eccleſijs vt oculos alliciant intuẽ⸗
tium.exemplũ accipiant quõ ſe cuſtodire beãt ab
vno ve tribo ſocijs. quibo fertur ꝙ ſimul ambulan
tibo ? colloqᷓntibo:quõ ſe a talibus cuſtodire poſſent
temptatõnibo dixit vnus:qn ralia video vel cogito:
temptatõem vinco:cogitando mundiciã ſancte ma
rie ⁊ ſanctoꝝ qui in celo ſunt.Alij illud remediũ ap
pꝛobauerunt. Alius dixit: esd cogito gaudia celi et
penas inferni.ſed ⁊ illud appꝛobauerunt. Terciꝰdi
xit:ego cogito quales eẽnt excoꝛiate:⁊ quõ tunc ca/
chinnarent. Et vtinã ſic ſtantes: taliintentiõe ad
vtriuſq; ptis ſaluteʒ eſſent excoꝛiate. pelles tenẽtes
ſuꝑ capita vt videremus:quõ tunc nobis placerent
qꝛ ma gnu ect remediũ cõtra temptatõnes magnas
quas viderunt oculi tui:Peutero. xxx.
¶ Eontra oẽs vo temptatiões in generali que fieri
poſſunt cogitando loquendo vei ſenſibo oſtẽdendo
vel opando vel omittendo: gen eralia adhibeda ſũt
remedia: Pꝛimo nanq; cõtra illas adhibẽdũ ẽ reme
iũ in coꝛdis cogitatone.vt paſfſio coGrer xpi: qa
ſine baculo crucis nõ eſt tutũ in bello iſto pugnare
cõtra canes inferni. Sed baculũ illum habentes il⸗
los vincere poſſumus:ſicut oñſum c. C. xvij.xxv.⁊c̃.
Becundo vt ꝓpꝛie recoꝛdemur dctrine:exemplo cu
iuſdam in vitaſpatrũ.æ quo fert᷑. ꝙ poſt vitam here
miticã ⁊ ſanctam temptatus ad ſeculũ redijt:ĩ quo
reditu in cella quoꝛundã fratrum ꝓpter eſtũ ſe rece⸗
pit. A fratribe vo rogatus veuotã eis fecit collatõ/
nẽ.qua dicta. apð ſe cogitauit.hoc modo: tu qͥ alijs
pᷣdicas.quõ temptatõilv reſiſtere vebent:a tẽptatõ
nibus victus ad dyabolũ vadis:qua cogitatõe tem
tatõem vincens ⁊ ad locum ſuũ rediens. dicere ſo⸗
lebat:niſi qꝛ dñs adiunit me:paulominus habitaſ⸗
ſet in infemo anima mea. Recognouit.n. væ ſe illud
verificatũ:Eccĩ. xxxiij. In temptatõe veus illũ ron
ſeruabit ¶ Tercio vt olm peccatoꝝ recoꝛdemur fi
nmium Fili ergo recoꝛdare: Luc.xvj. vt caueas exhe⸗
redatòis & ſau:ꝓpter gulam. diluuij generalis pꝛo⸗
pter luxuria.ſerui inutilis incarcerati ſpoliati: /
pter accidiam.quia noluit ponere pecuniam dñi ſui
ad menſam.i.ad vſum Hone operũ. diuitis damna
ti: ꝗpter auariciã:Auc.xvj. vbi eſt notabile.ꝙ diues
ab euangeliſta ante mołtẽ pponitur Laʒaro:quan-⸗
dicit: Recoꝛdare qꝛ recepiſti bona in vita tua ac.
Poſt moꝛtẽ vo ecõuerſo.ſicut patet quaſi notando:
ꝙ diuites wminant᷑? pponunt᷑ pauꝑibo ante moꝛ/
tem:ſed poſt moꝛtẽ aliter erit. vathan ⁊ abyron ſuf
focatoꝝ ꝗꝓpter iracũdiã.OPharaonis ? exercitus eiꝰ
ſubmerſi: ꝓpter iuidiã: Seutero.vij. Recoꝛdare qͥd
fecerit dñs Pharaoni ⁊ egyptijs.lIuciferi ⁊ alioꝛum
damnatoꝑ:ꝓpter ſuꝑbiam: Hec recoꝛdare:videnſq;
illos ꝓpter talia peccata ꝑditos:ſi in talibo peccatis
adhuc nõ es.talium peccatoꝝ temptatõnib reſiſte.
ſicut leo ceſſat a feritate videns canẽ verberari. Si
vo in talibo peccatis es:hec videns te coꝛrige. In an
tiquo nancPuerbis dicit᷑: ꝙ pulcre ſe coꝛrigit:qui
P iam ſe caſtigat. Sed heu Sañ.xiij. dicit᷑:ꝙ exar/⸗
ſerunt in cõcupiſcentia ſua et veclinauerunt oculos
ſuos:ne recoꝛdarent᷑ indicioꝝ iuſtoꝝ: ppter qð reli⸗
quit eũ dñs:vt tẽptaret᷑.ij. Daralip.xxxij.¶¶ Quar⸗
to vt ꝓpꝛie recoꝛdemur moꝛtis ⁊ la boꝛis pᷣ ced entis:
peneè ſequẽtis. In hoc n. caſu cogitare veberemus
ſicut cogitat aliarũ rerũ poꝛtitoꝛ:qꝛ ſicut ille cogi⸗/
tat ⁊ cõſid erat quid poꝛtare œæbeat.⁊ ad quẽ locum
quam laboꝛis habebir mercedeʒ. Ita nos cum de
quocunq; temptamur peccato:hec tria cogitare
beremus. Pꝛimo quantum ponderat onus peccati.
quo temptamur.⁊ inueniemus ꝙ non ſit ita foꝛ⸗
tis gigas.nec fult sa pꝛincipio mundi.qͥn ſub illo mo

ſit terminus ad

nens ſtatim ceciderit ad infemum. Secundo quis
. queʒ poꝛtatur:⁊ inueniet.ꝙ coꝛpus
terminum ſuum in terra cuius diligenter cogitada
eſt putredo ⁊ miſeria.quomodo tuncnibil ampli⸗
us habet coꝛpus vlicatenutritum ab alio niſi ma⸗
ioꝛem putredinem ⁊ fetoꝛem. ¶ Zocus vo ad quem
anima peccatum poꝛtat in fernus eſt. Tercio q mer
ces pena eſt eterna.quia ſtipẽdia peccati moꝛs Hec
tria excogitemus. ſicut oſtenſum eſt. D. iij. viij. Int
om nia tamen ſpecialiter.ſicut dicitur Sap̃. ij. Tem

ptemus que ventura ſunt:Sicut temptauit ille. A.

vij xlvij.Et ſicut temptauit ille.x quo fertur ꝓtẽ⸗
ptatus quodam furto. in quo quis œpꝛebenſus
vm conſuetudinem patrie ebnit melle inungi. eta
muſcis vſq; ad moꝛteʒ coꝛrodi.Hic ergo anteqᷓ tem
Egionh conſentire vellet. manum vnã inunxit mel
e muſcis ad tempus expoſuit:vt guſtaret p minus
quomodo maius ſuſtinere poſſet toꝛmentum. Cum
vo v minoꝛi multum grauaretur. cogitando ab
alio nimis pateretur.a furto ſe cobibuit. Sic ergo
temꝑtemus que vẽtura ſunt.⁊ cogita nouiſfima rua
. Ecciĩ.vij.Contra nanq; omes pꝛedictas coꝛdis
temptationes erat ſola temptatio ire ſufficiẽs: Sa⸗
pien.xviij.i.ire future excogitatio.¶ Etuʒ ad ſecũ⸗
dam partem huius articuli.ſecũdo in loquela ⁊ſen⸗
ſibus coꝛpoꝛis contra omnes temptationes adhibẽ
da ſunt enecto Jn loquela pꝛimo adhibendumẽ
remedium confeſſionis:vt hpomo temptatiões ſuas
nude ⁊ aperte confiteatur dyabolũ accuſando con
fundat. Quia fm Auguſtinum. Cum male cogita⸗
tiones 7 turpes imaginationes confitentur. dyabo
lus in illoꝛum oſtenſione non minus offenditur: q
fur qui in furto ſuo vepꝛehendirur:quia ſicut fur no
libenter hoſpitatur in wmo vbi conſilia eius reue⸗
lantur ballino. Nec libenter moꝛari vel furari que-
rit in terra vbi ſtatiʒ fit iuſticia. Ita nec dyabolus
patet ſic. Ergo frequenter cõfitendo reſiſtite dya
bolo.⁊ tanqꝙᷓ cofuſus fugiet a vobis:quia ſicut latro
inuadens hominem cum ſagittis: ſentienſq; ipſum
ita bene armatũ ꝙ omnes ſagitte ſue ſtatim repcu⸗
tiuntur.nõ libenter ad ipᷣm amplius ſagittat:ſed po
tius ſe retrahit. Bic ya bolus qꝛ lʒ audaciſſimusĩ
inuadendo ⁊ crudeliſſimus vbi nõ inuenit reſiſten⸗
tiam:⁊ tamen timidiſſimus vbi inuenit reſiſtentiã:
Qð pulcre oñſum ẽ exemplo cumſdã byſtoꝛie:q̃ fert
quoddãa ſanctus pr vidit dyabolũ euntẽ coꝛã diſci

pulis ſuis. dum in loco eent oꝛõmis:et cuilibet quaſi

pilam pꝛoſjcere.que in aliquibo firmiter figebat᷑ ab
aliquib tepide.ab aliquibus rigide repcutiebatur:
cum vo ꝑ ſingulos ſiciuiſſet.redijt.⁊vbi pꝛioꝛ fuit re
cepta alteram pꝛoiecit.vbi vo tepide repellebatur:
eandem iterum infigere nitebatur. Ab illis vo qͥ pi-
lam ſuam foꝛtiter repulerunt longius fugit:in q fa⸗
cto væus nõ tm̃ ſibi.ſed etiam nobis modũ tempta⸗
tionis oſtendit dya bolice:quia vbivna eius tempta
tio recipit᷑.cito aliam imittit:ſicut ptʒ 8 byſtonam
ebꝛij. E. j. iij. ¶ ¶bi etiam tepide repellitur eandez
iterum impꝛimere nititur. Sicut patet . exempluʒ
temptatiomis Eue:Geñ.iij. Et eiuſdem reſponſio⸗
nis:qua dixit:ne foꝛte⁊c. ¶ bi inſuꝑ rigiderepel⸗
litur:recedit:ſic ptʒ ꝑ exẽplũ xpᷣi Luc niij. Cõſũma⸗
ta omni temptatione dyabolus receſſit ab eo. Ex qͥ
bus omnibus oſtenditur verſus.illiusveram eẽ ſen
tentiã.Eſt leo ſi cedit:ſi ſtat vt muſca recedit.Etil⸗
lud Cheyſoſtomiſup Matheuʒ. Impꝛimis inquit
grauis ⁊ intolerabilis eſt impetus dyaboli:quem ſi
quis foꝛti animo ſuſtinuerit:in ſecundo inuemiet eũ
infirmioꝛẽ:quãto nanq; plus percuſſus fuerit. mag
refnigeſcit et veficit. Suius g⸗ vecoꝛdem ſcientes
conditionem.hec facite ad culſtodiam animarũ ve⸗

Exemp.

xxvij.

Exemp.

xxviij.

xxix.

Exemp.

Eremp.

Temptatio

ſtrarum:quod lupus facereſdiciturad cuſtodiã coꝛ⸗
poꝛis ſui.vpᷣe nanq; dicit᷑ ſagittas ei ꝓiectas oꝛe ac
cipere Emnaene Di⸗ vos ſagittant dyaboli ve qui
bus in pſal. Sagitte potentis acute.paccipite ⁊ cõ⸗
feſſione frangite.r ſit in ↄfeſſione.ſicut wcet̃ Seut᷑
xxxiij. Doctrina tua a ſancto viro quem ꝓbaſtiĩtẽ
ptatione. ¶ Gecundũ oꝛis remediũ adiutoꝛiũ eſt
vt tam dyabolo q; membꝛis eius temptantibo rigi-
cœreſpondeatur:Eremplo cuiuſdaʒ bone mulieris:

ne cuidam eam din ſollicite ⁊ finaliter iurãti: tã⸗

tũ ipam diligeret:q quicquid ab ipᷣo peteret ei da⸗

ret:cui illa:poſſum cõfidere:qpð iuramentũ tenebis:

ita inquit. Cuiilla. Rogo in veritate iuramenti pᷣ⸗
ſtiti.ꝙ nunqꝙᷓ ve peccato me ſollicites: qꝛ nunqꝙᷓ tibi
conſentiaʒ.⁊ ſicilla pauꝑcula pᷣciſe reſpondẽdo ipᷣm
diuitem ſuꝑauit.vna eius contemnendo. Sic vos
quia vbi wna leccatoꝛum vel quoꝛũcunq; tempta⸗
toꝝ recipitis ⁊ pᷣciſe nõ reſpondetis.faciliter ducent
vos ad mala v quibo vos ſollicitant. Illis nang fi⸗
naliter dicetis ꝙ negare non poteſtis:dicentes illud
Judi.xj. Qua re tanro tꝑe nihil ſuꝑ hac repetitiõe
temptaſti. ¶ Cerciũ oꝛis auxilium eſt fidelis oꝛatõ
Sicut nanq; omnia animalia natando capita ele-
uant ſupꝛa aquas. Et ſicut vbilis inuaſus ad ſociũ
vel dñm foꝛtem cnrrit:cuius auxilio cõtra foꝛtem vi
ctoꝛ efficitur. Et ſicut obſeſſus mittit ad dñm ꝓ au
xilio habendo. Et qniad cuſtodiam alicuius terre
ſub aliquo dño ponitur:qñ periculum timet: 7 d Vi
ribus pꝛopꝛijs non plene cõfidit. ad dñm currit.vel
terram in manꝝ ſua reddit.vłauxiliũ poſtulat. Sic
nos in aquis tribulationũ? temptatõnuʒ natando
mentes eleuemus ad vum: Exemplo pſal. xx. qͥ ait.
Leuaui oculos meos in montem. Et inuaſiad dñm
ad ſocium noſtrũ:qui dicit:Cum ipᷣo ſum in tribu
latione:curramus:quia cum ignoꝛemus quid age⸗
re vebeamus:hoc ſoluʒ reſiduihabemus:vt ocnlos
noſtros dirigamus ad te.ij. Paralipᷣ.xx. Et obſeſſi:
ad veum recurrere:neceſſe habemus. dicentes illud
pſal.xviij. Qm̃ in te eripiar a temptatõne.Et ſicut
terrã in manu ſui dñi tradit cuſtodiendã:terrã no⸗
ſtram tradamus in mann i:v viribo noſtris nöp⸗
ſumendo:ſed humiliter conſeruatõnem terre nobis
tradite ei ſubijciendo. Exemplo cniuſdã religioſi.
v quo fertur:ꝙ cum muiltum temptatus.pꝛopꝛiaʒ
im becillitatẽ hum iliter recognoſcendo.coꝛam ima
gine crucifixi genuflectens:dixit:oꝛando.⁊ ſtatũ ſu⸗
um oſtendendo:domine qñ aliquis ſubditus cuſto
diens caſtrum vel terram womini væ cuſtodia ꝓ ipᷣm
facienda diffidit petit auxilium a dño ſuo:qð ſi ei x
negau erit. totum ei retradit dicens:cuſtodite: vt ſci
tis. qd cum ad ſeipᷣm applicauit:cito ſenſit vi adiu⸗
toꝛium.d quo ðꝛ Ecci.xxxiij. Timenti vũ non oc⸗
current ma la:ſed in temptatõe vus illum cõſerua⸗
bit ? liberabit a malis. Nectñ in talibus temptatõ
nibus eſt oꝛandum ſimpliciter:q deus temptatões
auferat:ſed ꝙ temptatos a ꝑiculo cõſeruet: Exẽplo
abbatiſſe Bare. ve qua fertur in vitaſpatrũ: ꝙ non
oꝛauit deum ꝙ temptatõeʒ ab ea auferret: ſ ꝙ foꝛti⸗
tudinem ei cõferret reſiſtendi:ſicut paulo:cui tem⸗
ptato dixit: Sufficit tibi gratia mea.Et poſt qua⸗
tuoꝛdecim annos apparuit ei demon: dicens: viciſti
me ſara. Cuiilla. Mon ego te vici.ſed xpᷣc. Ouius er
go exemplo ᷣm Chꝛyſoß. ſup Johãnẽ Omel lxxvij.
Cum a pnicioſis aliquid patimur:ad pꝛincipeʒ no⸗
ſtrum reſpiciamus: non laboꝛes ſed coꝛonas excogi⸗
tare vebemus. Gicut negociatoꝛ nõ pelagum ſoluz:
ſed lucrum reſpicit:hoc ſcientes: qiñ non vereliquit
ſanctos ſuos: niſi foꝛte ad tempus ad illoꝝ humilia
toõem maturitat em ? vtilitatẽ. Si ergo ad tp̃s abie
ctus vel derelictus videaris.ſemꝑ in fine ſpem in il⸗

LZ .
lum habeas:qui dicit Apoc.iij. Seruabo te ab ho⸗

ra temptatois que ventura eſt ⁊c.¶ De remedio xo
temptationũ quod in ſenſibo coꝛpoꝛis adhibendũ ẽ

habet᷑. S. vj. arti.j.¶ Etum vo ad terciam parteʒ xxxj.

huius articuli.in opere occupatiõe contra omnes
temptatões adhibendũ eſt remedium. Opere con-
tra peccata cõmiſſionis:elemoſynas dando:qð fit
otra temptatõem æ aliena re habenda.qꝛ qui large
ꝙ vo dat ſua. non erit multũ temptatus aliena ac-
quirendi. Et occupatõe contra omnes temptatões
inueniet: tam contra peccata cõmiſſionis ⁊ omiſſio
nis. Mota wctrinam ad hoc. M. xij. xj. Et exemplũ
in natura animalium. ve quibus Storknr colũ⸗
be vt ſe ab auibus cuſtodiant rapacibo: ſup ripam
libenter ſedent fluminis:vt eius in aqua vmbꝛã per
cipientes:ſe cuſtodiant. Sic nos ſedendo ſuꝑ nipas
ſacrarum ſcripturarũ ⁊ occupatõnũ ſanctarũ:in q⸗
bus dyaboli dephendentes vmbꝛoſas malicias nos
cuſto dire ebemus.¶ Bed vnum eſt ſciendũ:ꝙ ali
qui vnam vmbꝛam eius fugiuut:⁊ ab illa ſe cuſtodi
unt in vna pte: dum ab vno ſe peccato cuſtodiũt.qd
dum ipe cõſiderat ad modũ callidi expugnatoꝛis:q
vnam ptem coꝛꝑisvel ciuitatisvidens munitã:aliã
inuadit. Sic dyabolus cõtra quẽ in omni ꝑte.nõ ſo
lum cogitando vel loquendo vel elynas dando vel
ſe vtiliter occupando:ſed etiã ex omni pte ꝓpugna⸗
cula ſunt opponenda. Exemplo pauliqͥ dicit Act.
xx. Vos ſcitis quomodo fuerim ſeruiens dño cũ om̃i
humilitate manſuetudine lachꝛymis ⁊ tempta-
toõiqua que mihiaccideruntzc.

Eſtimonioꝛuʒ ſeu te/

ſtium: Pꝛimo oñditur diſtinctio. Secũ⸗
conditio? neceſſitas ⁊ examĩatio. Ter
cio tam falſoꝝ teſtium ꝙᷓ etiam ꝓducentiũ pena oñ⸗
ditur preulum.

Etum ad pꝛimum eſt ſciendũ: teſtis eſt triplex Arti f.
ſup eroꝛipe videlicct us.xquo Job. xvj. Ecce in j.
c

oteſtis meus. conſcius meus in excelſis. Interi⸗
oꝛ.ipſa vicʒ conſcientia.ij. Coꝝ.j.loꝛia noſtra hec
teſtimoniũ ↄſcientie nr̃e.Eyterioꝛ videcʒ peorim.
c quo.j.himo.iij. Opoꝛtet teſtimoniuʒ habere:
ab illis qꝗͥ foꝛis ſunt ⁊c. De pꝛimis duobo tractat x⸗
cretum Seßer pape.xj.q.iij.inter verba. vbion/⸗
dit: ꝙ de verbis vetrahentiũ ⁊ teſtimonio malignã⸗
tium minus curandũ eſt:dũmodo duoꝝ alioꝝ quis
teſtimoniũ habeat bonum:quia quid inquit detra⸗
hent es faciunt:niſi in puluerem ſufflãt: ⁊ in oculos
pꝛopꝛios terram excitant.vt vnde plus puluerẽ te⸗
tractõis perflant.inde magis nihil veritatis vide⸗
ant.vocandi tñ ſunt etiam ipᷣi tranquille ãmonẽ⸗
di. eiſq; ſatiſfieri modis omnibus vebet ne ſcandali⸗-
zemus eos.exemplo xpᷣi:a th.xvij. e tercio vo te
ſte habetur. æ cõſecra.diſ.j. Sed qꝛ iſte teſtis terciꝰ.
qñq; ẽ verꝰqnq; falſus:qᷓtum ad hoc duplex diſtin/
guitur teſtificatio ſeu teſtimonin. Vnuʒ falſuʒ: qð
phibetura falſis cõtra fideles ad ipoꝛum dãnifica⸗
tõem. Secundum phibetura cõſcientia ⁊ a veo ⁊ fi⸗
delibus teſtibus:contra ipos ad ipoꝝ eternam dam
natõem. ita ꝙ illi qui falſum cõtra alios ꝓhibent te
ſtumoniũ:verum habebunt teſtimoniũ cõtra ipos.
Et eo modo erit contra ipos veruʒ teſtimoniũ:quo
ipᷣi contra alios falſum nunc phibent. Sed ipᷣi nũc
qñq; falſum teſtimoniũ perhibẽt ex cupiditate.Si
cut illi:qui quocunq; modo ſuis teſtimonijs vel iu⸗
ramentis faciunt aliquem vñm vel ſubditum iura
ſua vel rem ei vebitam amittere. Tale fuit teſtimo⸗
mum cõtra Maboth phibitum ꝓcuratũ ab his qꝗᷣ
voluerunt ipm facere amittere vineam ſuam:quidi
rerũt.iij. Regxxj. Submittite duosviros:filios be

perbiafallumoriginatun
lſlhauſhati
cerete
leſinnnünnoer detllikinnen
iiingn teſtlinsad ncene
go iiqincgmockls ver quinch n i⸗
fant vel phibentteſtinonii cotras
ceptum. Exo r. Von loquenis Srap
ſum teſtunoniu: Ita abillo veq örin ⸗
Teſtio in celo fidelis cotma cos in iudi
tenerall venum ghibet teſtinomuna
vnnertinanieus ir icl
Pun. pterquinqg tonts ſcut oſume.
Depcict: do tmibpteſtivvideplura. E
ſeguencitv.
Iis vo falſi teſtibus ſica do damn
4 Mesteſtinoniäphihebitis dov. C
Olfendentur condiniones. Decandoteſd
ceſſitas Qrnnn ad pumum condito⸗
tiſtuin bis verlibus deſcnidant Etae
tus diſgetio fama Et ortunafidesit
Iiites Etas non ſt minot aſinis ii
Concitio non ſitſeus ihidi Ger
nlir gua o otteſticnlincann
nidne ſenſ boſtien Innoceñ
lagltur decömodopecun

tons n rigi eeetalit anez
n neß
rant:quo verg dz„ W. us. Bi dicſe
ſu Aanen rgiiignaun

fimoniouzſeute⸗
m Aainooßtin ditngid eci⸗
onditiorneceſitus reramianid Te
teſtumcjetum ddlcentiü enadi⸗
.

innneiliantiͦg tituetriin N

Gcliar rys woo zumn Catil ,
— ſo Inten⸗
enna CO Glolaneſtuer
mere Nnunnne.
ij Opottetteſtinonunz habere:
1tz. Zepꝛümis duolo tractat d⸗
papei i inter vetba. vbioß⸗
Krabentii rteſtmoniomaigli/
mdäetdäinddid duos gion ui⸗
Atbonumuia quidinquitit,t
giſimpolverenſuffͤt rin lles
eratunt Nt me hlu⸗ auae
t inde magis nhl entati ſi⸗

Hir ranquleinont/
Untetum ſir nauqullenni⸗
n aumntnunhe n ali

Arti

iij.

*

I.

Teſtimonium

lial contra eũ:⁊ falſum teſtimoniũ dicant. ¶ Qñq;

vo falſum teſtimoniũ ꝓcurant ⁊ ꝑhibẽt ex volupta⸗

te:ſicut illi qui teſtificani in cã marrimon iali teſti⸗
ficantes pᷣcontractũ vel impedimẽtũ.vel ꝙ nullum
eſt impedimentum.vbi nõ fuit pᷣcontractus vel pco
gnitio.vel ſi fuit ad minus ipᷣpi falſum allegant: vi
runt qð nõ viderũt.vel aliud tale.nec impedimẽ⸗
tum vt aliqui habeant:quas habere non ⁊eberent
vel non habeant:quas habere veberent. Iſti in ali⸗
quo aſſimilant᷑ teſtibus ſuſanne:quia ſicut cauſa te⸗
imonij illoꝝ fuit carnalis voluptas:quia voluer̃t
babuiſſe:quâ nõ vebuerunt habere: Ideo dixerunt
Bañ.xiij. DLHicemus contra te teſtimonium ꝙ fuerit
iuuenis tecum ⁊c. NMota. .rij.xvij. Qñq; vo teſti⸗
m oniũ ꝓhibent falſum vel ꝓcurant ex ira:ſicut liti⸗
gantes maledicta ⁊ impꝛoperia obijciẽtes.Et iſti
aſſimilantur teſtibo ſancti ſtephani. æ quibo dicit
Act.vij.Erclamantes:voce magna impetũ fecerũt
vnanumiter in eum:et teſtes poſuerunt ⁊c. Qñq;
vo falſum ꝓcuratur ⁊ ꝑhibet᷑ teſtimoniũ ex inuidia
BGicut illi qui ex odio vel inuidia ꝓcurant aliqͥs in⸗
dictari vel in aliqua curia grauari.vel qui quoſcun
qᷓ; apud ſuꝑioꝛes vel pares vel inferioꝛes ſuis œtra/
ctõnibo vel malicioſis accuſatõnibo diffamant.vłin
rebus vel in coꝛpe ſuo grauant vel granari faciunt.
Et iſti aſſim ilantur falſis teſtibo xpᷣi.xe quibo Mar⸗
ci.xiiij. Multi teſtimonium dicebant contra eum:⁊
non erant teſtimonia illoꝝ conuenientia. Qñq; vo
exr ſuperbia falſum oꝛiginatur teſtimoniũ:qtum ad
illos videlʒ qui ex ſuperbia iurantes deum falſuʒ vel

lent facere teſteʒ velvanũ.dum ab ipᷣis ſic iurantib

in teſtimoniũ inuocat᷑:. ve tali teſtimonio ðꝛ Ecci.
xxviij.Lingua teſtificans adducet moꝛtẽ. Sicut er⸗
go ipᷣiquinq; modis ⁊ ex quinq; cauſis falſum ꝓcu/
rant vel ꝓhibent teſtimoniũ cõtra alios cõtra dei 4
ceptum: Exo.xx. Non loqueris ↄtra ꝓximũ tuũ fal⸗
ſum teſtimoniũ: Ita ab illo vqͥ ↄꝛ in pſal.lxxxviij.
Teſtis in celo fidelis.cõtra eos in iudicio ꝑticulari
⁊ generali verum phibet teſtimoniũ:naʒ ſcimus:qꝛ
verum ẽ teſtimoniũ H Qõ erit eis metuen
dum:ꝗꝓpter quinq; rones.ſicut onſum ẽ. Vl.viij.xviij
Be pᷣdict vᷣo tribo teſtibivide plura. V.viij. xv. cũ
ſequentib. .
¶ Iſtis vo falſis teſtibus ſic a deo damnatis:vos fi
deles teſtimoniũ ꝑhibebitis: JYo. xv. Quoꝝ pꝛimo
oſtendentur conditiones. Secundo teſtificatõis ne
ceſſitas.I¶ Etum ad pꝛimum. conditões bonoum

tẽſtiũ in his verſibus veſcribunt᷑. Etas conditio ſe

xus diſcretio fama Et foꝛtuna fides ĩ teſtibo iſta re.
quires. Etas ꝗ; non ſit minoꝛ annis.iiij.qiij. teſteg.
Conditio ꝙ; non ſit ſeruus.ibidẽ. Sexus. q; non ſit
mulier:quia nõ põt teſtificari in cauſis criminalibo
teſtamentis.m Hoſtien.? Innoceñ. Sed ĩ cauſis
ciuilibus vbi agitur cõmodo pecunianio. Diſcre
tio.ꝙ non ſit furioſus vel ebꝛius.ex.li.ij. ti.xx.væ te⸗
ſtibus. Oꝛ ſint bone fame.ij.q.j.in pꝛimis.iij.q.v.ſu
ſpectos. Foꝛtuna.qꝙ nõ ſit nimis paupꝑ.iiij.iij.teſtes
MQ5 S cõtra teſtes paulinos londonijs. Fides. ꝙ; nõ
ſit infidelis.ij.q.vij.non põt. Item nec obſcuri vel
ignoti admittũt᷑.vt in autẽ.ð teſtibo.li.vij.ſanximꝰ.
ðᷣ etiam eſt contra pᷣdictos teſtes paulinos: cõtra
Uos admittẽtes. Si dicũt:ꝙ ſuffic: ſint noti ꝑtib⸗
illiñ ſt noni ꝑtib niſi ĩ falſitate. Sʒ dicũt:ꝙ tota fal
ſitas ẽ in ꝓmotoꝛibo:h̊ ve talibo curie pᷣfect/:q ita no
toꝛios nõ coꝛrigũt væfectus. Si dicũt:ꝙ illos igno⸗
rant:quõ veri eẽ poſſet q ipᷣ ignoꝛarẽt quẽ mund⸗
ſeit. Aeſtimonn vVo neceſſitas in hoc conſiſtit.ꝙ qñ

aliquis poteſt aliquem liberare ab iniuſtga moꝛte vł

pena quacunq; vel falſs infamia vel ab aſiquo dam

no:tunc loquatur? veritatem oſtendat. etiam ſi nõ

T 1.

requiratur.ſᷣm ſanctum Tho.in ſumma.q lxx. arti.
aqui⸗ in hoc caſu tenetur facere:qð in ſe eſt:quia eii
oc caſu pꝛecipit᷑ in pſal.lxxxj. Ernip ite pauperem.et
egenum vmanu peccatoꝛis liberate. Et ſoꝛouerb.
xxiiij. Erue eos qui du cuntur ad moꝛteʒz: Exemplo
Danielis:qui in tali caſu liberauit Su ſannã:Sañ⸗
xiij.Aliter periculuʒ illoꝝ patet:ad Ro. j. Quoniã
digni ſunt moꝛte:non ſolum qui faciunt:ſed qui con
ſentiunt facientibo. Vbi dicit glo. conſentire eſt ta⸗
cere cum poſſit arguere.Et ſᷣm Auguſtinum vterq;
reus eſt:⁊ qui falſum dicit: quiverum occultat:ille
quia nocere cupit:iſte:quia ꝓdeſſe non vult. Nota
V.j.iiij.¶ Qui ergo ſpũaliter viuit:in tali caſu lo⸗
quatur:eremp lo xpᷣi:qui dicit Joh.xviij. In hocna
tus ſum vt teſtinonin phibeãveritati. ¶ In exami
narione adhibenda eſt cautela. que tñ ſine peccato
adhiberi põt:æremplo cuiuſdam regis x quo fert᷑
ꝙfalſos teſtes tali conuicit cautela: Pꝛimum enim
ad ſe vocans:nihil aliud ab eo queſiuit:niſi ſi ſciret

iiij.
Exemp

pater noſter: qui dixit:qꝙ ſic. Cuiille. Ergo dicis.

Pater noſter:quo dicto receſſit:quo amoto aliũ fe⸗
cit venire:Cui ait:dicas veritatem.aliter male erit
tibi:ſciens pꝛo certo:ꝙ ſocius tuus omni qð que/
ſiuimus ab eo rei veritatem dixit. ſicut pater noſter
Alle vo timens ne ſocius venudaſſet veritatẽ: totaʒ
illoꝝ dvenudauit falſitatem. Et ſcimus:qmveruʒ eſt
teſtimoniũ eius: YJoh.xxj. Re iſta teſtimonij exami⸗
natione habetis.ex.li.ij.ti.xx.de teſtibo.venerabili.
Cautele vo in examinationeteſtium neceſſitas eſij.
ꝓPter illoꝛum confederationem ⁊ copſpiratõem.in⸗
ter ipᷣos nanq; ꝓducentes:⁊ipᷣos teſtes væ certa ver⸗
boꝝ foꝛma eſt confederatio. Sicut inter illum:q vo
luit ſimplicem de vacca ſua vœciꝑe:ponendo totam
vaccam ꝙ eſſet alba cum non eſſet. ponendo totum
ſuꝑ pꝛimũ venientem:cuʒ quo confederatus fuerat
ꝙ diceret ipam eſſe albam. Talis confederatio fue⸗
rat inter pontifices ⁊ teſtes contraxpᷣm adductos:
ideo cõuenientia eoꝛum teſtimonia non erãt:AMWar⸗
ci.riiij.quia tales erant ipſi pontifices:quales etiaʒ
ſunt adhuc qui teſtes ꝓducunt. Tales teſtes pꝛodu
xerunt:⁊ ꝓducunt ad modum canis:qui ſᷣm fabulas
contra ouem teſtem adduxit lupum ? vulpem: ꝙ er
panem mutuauerat:quoꝛum teſtimonio: quiiʒ int
ſe non erant amici:niſi cõtra terciũ:ſicut Pylatus⸗
herodes iudices:iudicio ouis pellẽ ꝓ pane eis tradi
ta:ipᷣam in frigoꝛe boꝛiali nuda vreliqrunt:q̃ dice/
re po terat illud pſal.xxvj. Inſurrexerunt in mete/
ſtes iniqui.Et ſicut eſt ſimilitudo inter teſtes ⁊ ipᷣo/
rũ ꝓductoꝛes:ita etiã int᷑ purgãdos ⁊ cõpurgatoꝛes
Eſt nãq; ð malis volẽtibo ſe purgareſiẽ œ lupis:
q̊ͥ ſᷣm fabulas purgauerũt ſeꝑ vulpes:qꝙ nũqᷓ; ouib-
nocuerũt. Et vulpes iteꝝ ꝑ lupos ſe purgauer̃t ĩ cu
ria leonis:q; Galliin⸗ nunq; nocuerãt. Tales ſt pur⸗
gatões ſacerdotũ ⁊ alioꝝ nũc in curia xpᷣianitatis:qͥ
rũ qͥlibet veraciter dici põt illud Jo.viij. Ceſtimo⸗
niũñ tuũ nõ eſt verum:qꝛ multi falſum teſtimomum
dixerunt:Marci.xiiij.
¶ Quonꝝ pꝛio ondit᷑ pena ? piculũ. Scðo vo oñdet᷑
ericulum eoꝛum qui faciunt eos falſuʒ teſtificari.
WPꝛimoꝛum vo periculum pꝛimo tactum eſt. Zl.
xij.lx.(¶ Becundo periculum illoꝛum tactum eſt in
beſtons eccleſiaſtica.li.vj.ca.ix.v tribus perhibẽ⸗
tibus falſum teſtimonium contra Marciſcum epi⸗
ſcopum hieroſolymitanum. Quoꝛum pꝛimus viyit
niſi veꝝ ſit ꝙ dico:rogo veũ: ſim furio ſus vłregio
moꝛbo coꝛrumpar.qð T citopoſt factum eſt. Secun
dus ait:niſi verũ ſit qð dico:rogo veũ ꝙ ignis me cõ
burat:qui nocte ſequenti cum tota wmo ſua com⸗
buſtus fuit. Tercius dixit:miſi verum ſit qð dico:ro
go veñ ꝙ cecus efficiar. Qui videns pᷣdictas vindi⸗/

Exemp.

Exemp

Exemp

Arti.iij
v.

Exemp

—
—
—
—

m,, lopen
L gten ſnll enn
5 tmint⸗ tis omnee habit.
Timoꝛ T i. ungnnmniinlant
iQ is von
. i. or in eis e, inon
ctas pᷣcatas contra alios ↄtingere timẽs tãtũ flen- di ſunt ererraehunt ſunt quaſtequue vmbꝛantlio: ununna vmnoſlelutet heime
w wluit: ꝙ cecus effectus fuit. Sic teſtis mendax gun vmbꝛã fugiens q nõ ledir.in foueã cadit. SDic 4 K“K uangnun nn Gia i hoſtlon
peribit æc. Oꝛouer.xxj. Et teſtis falſus ñ erit impu libet iſto fugiet arma ferrea incidet in arcũ ereũ: n. geriſtſine 1 gcn l gealiqu
. mitus. Peouer. xix. Hee mirum: qꝛ Pꝛouer. vj. inter Job. xx. Quia trepidauerunt timoꝛevbi non fuit ti mmin inſit cmmmnalin bolns
ſerque deus ſpecialiter odit: falſus teſtis computatr᷑ moꝛ. SBe iſto timoꝛe qno qs beccat timoꝛe ꝓpꝛie pel- NN⸗ fiam in it⸗ ncneceto Oſa mnpe
vj. [KContra vo facientes falſum teſtifica riꝓcedi põt lis vel timoꝛe tempalium:nota diſt.xlvij.ſicut.xj.q. lt crünpet unp ntisg vſertu tſer
ſicut ꝓceſſum ẽ cõtra facientes falſum lurare. Y. xij lij.quiſquis..ca.nolite.i¶ Item eſt timoꝛ natura⸗ i ennlinien mreceytus dinn m
arti. vij. Vbi tactum eſt ve his qui cuſtodiã habẽt lis:quo xpc timuit ⁊ alij perfecti viri.vij.q.j.ca.vlti. info ginfoelt intantumber
ferarum beſtiaꝑ.⁊ ve his qui illas ab eis accipiunt. tem eſt timoꝛ filialis ſanctus ⁊ caſtus.⁊ hic ẽper⸗ diun en ſonlclen ſci —
qui illoꝛum non habent wminiũ ſed cuſtodiaʒ. Sʒ ectio?.xxiij.q.vj.c.iam vo.in fine.i.quo quis amo⸗/ ſe⸗ n rioſius nt imuolri
dicunt ꝙ fere beſtie nullius ſunt wminij.ſed conce⸗ repeccare timuit:ne offendat: vbialij timent pecca irgy gi ſtatun enan dirans &
dun tur capientibus. Et ad hoc adducũt Egrs n re ne puniantur. Et eſt exempluʒ ve vxoꝛe que timet lſaleñ nd 6do cantabs feau eſet
ſtitu ta.li.ij. ti. rerum diuiſione.fere igitur. 7. F. q⸗ mantum quem diligit ne offendat. Et alia que ti- xlun nonach aͤſepfe ianz
dDam enim. cum ſe. . Et in digeſto nono. li. iij. ti. j. e met ne offendens vphendatur puniatur. verſus. ſienscſt gtioſegoebatam 8
acqnirendo rerum wmimo.l.adeo. Ad optimũ vi⸗ PBgerunt peccare boni virtutis amoꝛe. Oderũt pec cd i etrando. Ex
tur eſſeveritas ⁊ legum intentio:dum enim pꝛedi care mali foꝛmidine pene. Cum pꝛimis timete wuʒ nalapoſtmnd Eta wii. Zino in
cte leges edite fuerant. loca vbi fere beſtie moꝛabã⸗ 7 date honoꝛem illi: Apoc. xiiij. . oſticttur lu tereat⸗ ſubuerteto
tur erant vſerta.a ideo volenti venari cõmunia:ſi- ¶ Quia iſtius timoꝛis magna eſt cogruitas er pre Arti ij. jennens te inſtan nloth in monte d
cut eſt adhuc in aliquibus montibo wallie. Dʒ poſt Tei ipᷣm largientis: quia ſicut congruu eſt:c wmin⸗ ij. atpatet ſeonnc in aradiſoſet I
i; loca illa ꝑ vſum vel pᷣſcriptõem vel ſtatutum ſunt potens miniſtrum diſcretum pᷣmittat:qui hoſpiciũ lolet pꝛimis pen 1 Breg ct Ve
a certis minis poſſeſſa ag pꝛopꝛiata occupata.et ſuum quo venturus eſt pꝛeparet omnes immundici ſtolos Deo iat btuů lamonncke
certi cuſtodes ꝓ arboꝛibo ? anunalibꝰ cputati⁊ iu as expellendo. Ita congruuʒ eſt ꝙ ens timoꝛẽ ſuũ beatus Gregorlus in *
rati. capientes illa furtum videntur comittere. p le⸗ in animas immittat fidelium qui omnes ſoꝛdes ex⸗ geto l al auelibet Lothin iy Ei⸗
ges Inſtituta. æ rerum diuiſione. S§. apium. Et ĩ di pellat peccatoꝛũ. Juyta illud Ecci. j. Timoꝛ dñi ex . tnf in monte peccault. 4
geſtõ veteri.li.viij.ti.de ſeruitutibus ruſticanoꝝ pᷣ⸗ pellit peccatum. Iterum:ſicui wmĩio hoſpitato co⸗ elparadiſo iocundius ,et tnan
diog. l.viuus.Ex quibo colligit:q vbiaues ad cer- gruum eſt:qð dum in aula eſt ianitoꝛem habeat in 1 aracpſopeccando ceadit. Ben
. tum locuʒ reuolant:ſicut columbe: anima lia:ſicut poꝛta. Et dum in camera eſt:camerariũ habeat ca⸗ . md enonesctit niens, Etiua
abes. vel beſtie in certo loco paſcuntur:ſicut fere be mere ſue cuſtodem. Jta congruum eſt: wo hoſpi⸗ gut lnatoꝛs:gs htuͤtus elit. Ergol
ſtie in pꝛato vel foꝛeſta vel parco. furtum cõmittũt tato in coꝛdibus fidelium.illum habeat iſtius aule urk 4 on nidns ge ſicut timo
illa auferentes Et cuſtodes iuran hec dantes vlnõ camere cuſtodem.dæ quo Ecci.j.Cimoꝛ dni cu ſto gui naln i ineofenſaſtmmireen
xefendentes. plurium. ꝓcurantes vel recipiẽtes vł diet coꝛ ¶ Segd hoc eſt aduertendum:ꝙ ianitoꝛum bitus factt ſern iadinſowmindeon
petentes ſunt cauſa xiurij.⁊ inde comed entes ſunt quidam ſunt vimi.quidam moꝛtui.ideſt. in pariete * tetandemn Ren ba onſcatiorle
furti ꝑticipes ⁊c. icri peimne cuſtodit:ſecundus nõ. Dic timoꝛ filia mor domini glonackgt hedeen
. zſ ei ſt is cuſtodit coꝛ a peccato ⁊9Q latronibus inferni. Tr ayultanionis. Timenti dum
Imoꝛũ Pꝛimo oſten moꝛ vVo ſemilgeſt quaſi ianitoꝛ iuxta poꝛtam vepi Ec.pumo. .B
2 ditur diſtinctio. Secundo timoꝛis ogrui ctus cum baculo in maniv quaſifoꝛmido. minãdo ii. ¶ Qui ho Yter hhlitaten iz tin
as. Cer cio vtilitas. Quarto neceſſitas. nan⸗ i inimicos arcere vellet ? expellere:ſed neutruʒ ltẽ Pter neceſſtate penichly go⸗
Arti. j. VEtum ad pamũ timoꝛ quidam ſernilis eſt. quã acit. Sic timoꝛ ſeriilis ñ pᷣſerust coꝛ s peccato. nec getiym nimeanrt olns iquemcunq
AtI.ſ. w. quis timoꝛe penefa cit:qu facit:ſicut patet ex ver- peccatum expellit:quia ille timoꝛnon eſt in charita Ii pwptermultas cauſas erempla/
I. bis beati Gꝛeg. xxiij. q.iiij. hec antem. Et iſte mul⸗ te.j. Yo. iiij. Ergo ſecum cõpatitur peccatũ. con p. pocfaclenciü infoꝛmamur⸗ Quoppꝛin
tos a bono retrahit:ſicut oñſuʒ ẽ. J. ix. va Hic qñ/ ſequẽs non excludit:quia voluntas peccandi intus . lbeooborloam habet Hj i. Be
qꝙ; vocatur initialis.qꝛ ſicut ſeta introducit filũ:ita latet. Et ſic licet excludat actum peccati: non tamẽ m. cturgrquiduſtam fſabulonn guiv⸗
lpᷣe introducit ⁊ inidiat charitatem. c peni.dil.ij.5. peccatum:ſicut patet ðᷣ fure:quitiñ furari dimittit us denadnnipignap nus vo cabar po
hecante finem Et ſicut virga iutroducit ſcientiam Pter timoꝛem carceris vel furcarũ.ꝛſi ic de alijs. dB bimnüſclüdalnz babulſtſtun
in puero. libꝛi amoꝛẽ. ita timoꝛ ſeruilis cum 4q nul timoꝛ wmini ſanctus:ĩ pſal. xviij. ſanctitate coꝛdis Gbai Drguo nimͤleh 6 nttur.
Ius celum intrare põt:quia ẽ quaſi indumentũ ſacci oꝛis operis: vt ce illo verificetur illud Eſaie. vj. Et Camg d ebeduiſſedculde
num Mardochei.cum quo nullus aulam regis cele Apoc.iiij. Sanctus ſanctus ſanctus. ? in goeds fugiens enit ad dud
ſtis intrare pot parat tñ viam ⁊ initiat introitnʒ: E¶Eſt etiam timoꝛ vtilis ex pte recipientiũ in om̃i Artiij. nrnn eee nlbhis dſhnattet n
quia initii ſapientie timoꝛ dñi Ecci.j. ¶ Itẽ eſt ti⸗ ſtatu. Ham pꝛimo eſt vtilis peccantibus: quos vr- ſij. . ſn galallpalihhenote aſſtodiey
moꝛmundanus bumanus. æ quib ⁊ quo multos get ad ſtatum penitentie:ſicut timoꝛ inſe uentium anaſtrirnegluf Won
sb his:que dei ſunt retrahunt onſum c. ꝗ. xiij. xxvj. veget latronem ad piectõem latrocinij. Dic timoꝛ 159 eig volipbemi cuaſitiß Argus i⸗
ECum tñ nullius rei timoꝛ nos ab his que dei ſunt re mini eypellit peccatum:nam qui ſine timoꝛe ẽnõ lidit. Bicin ofito de ctöeruin
trahere veberet:quia nec timoꝛ infa mie. vj. q.j.ſunt poterit iuſtificari:Ecc.j. Secundo penitentibo:qa bus venatur aludiclv ſamgu
plurimi. Nec cniuſcunq; mundi foꝛtune. Vn Dene ſicut ſeruus ex timoꝛe wmini humiliter veniam pe⸗ 1 do. Infenozes vo ludices uiſe
ca epła.xiij. Mon ſis miſer ante tempus cuʒ illa ue tendo culpam recognoſcit emends ꝓmittit: exqui apauca wemiu un
velut venientia expauiſti:foꝛtaſſe nuũq ventura ſint bus viſis wminus illius miſerer Si⸗ Ecci. ij. Qui Aterioꝛajet üle ſtiamnöadol e
Certenon venerunt quedam cũ timoꝛe expectata: tunent dñnñm inquirent quebeneplacita ſuntei:pũi⸗ Hrum adea que di nt önn W
ergo nos toꝛquent magis qᷓ; berent vel cum oĩno liter confitendo ⸗ ſatiſfaciendo:quibus ideo: quo⸗ domoga ihalaſtbpel ohab⸗ eſ
non veberent. Aut ergo angemus wloꝛem. aut fin⸗ modo miſeretur pater filioꝛum miſertus eſt wminꝰ urgotioni velmun 13 eisfalſo⸗ lur
gimus aut poecupamus. Si. n. futurum eſt.quid iu timentibus ſe:in pſal.cij. Tercio pugnantib:qꝛ ſi⸗ gerequano encag
nat wloꝛi ſuo occurrere:ſatis cito wlebit cum vene cut timeꝛ amiſſionis hereditatis facit pugnãtes gulcontem ſachhotenmnt Ge Ar
rit interim tibi melioꝛa pmitte. Aliqñ gladius ab illa magnam habere in pugnando ſollicitudinem: egryj Etnen s malos er
Ip ceruice reuocatus eſt ars carnrifici ſuo ſuꝑſtes Sic qui timet vum nibil negligit: Eccls. vij. Mecĩ ſidterfugen donltabſconitg ong l
fuit. Q¶ Idem in eadeʒ epla. Plura ſunt quenos ter- pſeuerãdo væficir:quia Pꝛouer.xiiij. In timoꝛe w⸗ berent. r eoimn
rent ꝙᷓ pmunt: ⁊ ſepius opinioneqꝙᷓ relaboꝛamus. mini ſiducia foꝛtitudinis. Quarto grauia ſuſtinen. camantsagee Aucdipſemet en
Aad idem beatus Sꝛeg. x. moꝛał Quiſquis in ſo⸗ tibus:nam ſicut infirmus ex timoꝛe quem habet ne 5Foca pobis gpentdin eui weer
lo etemnitatis vſiderio figitu r. nec ꝓſperitate extol⸗ anima ſeparetur a coꝛpoꝛe. libenter bibit potiones Geman habethoteſin Sſtimet
litur nec aduerſitate qua atur:quia dum nihil ẽ in amaras.⁊ ſuſtinet dietam. Bic qui timent ſeparatõ h⸗ merer nfinginnmren mimitten
Hocmundo qappetat. nii eſt a xe mnndo ptume⸗ nem animea wo patienter ſuſtinent tribularones inm am dtileſiiiune liſefii
ſcat Sioĩno iſtis timoꝛibus trepidãtes ab his que bauꝑtates ⁊ hmõi pꝛo cxo: Ecci.ij.Qui timet xæuʒ umttoſt

n ſ
ſi lenoini us
Retg hes⸗ ſiehyn
itanufneiſinih nt
lohepice ene fſnnei gerutl
Eeteme 9dos ni laqj Z
nlurganiheee enkechtanan garg r
t aljznte ncc n lar, . iiij. Eriiu. Bu egeritis Fr Tün Rern Uli
nnetne, 8 Nadenade Ramthin LD ii
tabn ſon braſnn eutt mrcamenenminn⸗ nipil nepicabit A n wen Ij.
naftt Exemp. lrr nericlllnerunores zner racſeln Zuintos burnema vel iudick⸗
iigni tihtinarne⸗ fenturin vitaſt NAT— er vi oekecl tsominaslogaafft
ncain Agn kennemin vug heraininea ino⸗ imo pbocqs en corbonegeuerrama agnüͤſt
Nanttn t. Era,Avetine uroger in preſtn emitica ti ipoſt lon ocqõ dammficare poelte d reramentwegupe. .
ſamerdin rpunn 1e gyet 2 oꝛma muli⸗ ptione ela moꝛe ali⸗ am peni Zuc. xij re poteſt: einpus e eus ul ant.
idin nntis latyr⸗ li⸗ tium:quii ieris err. lato: dyab qualiter ſtib⸗ .ne priue :Igeo di xpectat: i us timẽ
Wuenil Ins unim itpe⸗ ead ignem * poꝛtam recepi ſertu apparnuũ latõib igatvo perioꝛ bis: H plus
ſtign Ann inpumnszt nenktbte pit y i vod receptu rum pete it ibuene donc rdeſtg n
bonnonggi imnete qy ipſum ductus in 8 dixit ens hoſpi pter h ponat vos i oꝛibo:ſ. tẽ eſt gaudij ete
miang enugn nz „oſculatus: curnnnſ erin emoꝛifrigo⸗ Beests vos in infertoreh. ijs cel
tgientis n e deltc 6 ſtarin aſpici heremi rigo entes m time: ½ nferio ſtatibo e
inchn guisſicn kcögni re eum qᷣ ſtatim piciendo mitam 9 tim repꝛehendi e: Ecc ꝛibo. l. in i⸗ tribn
mdiſenretecnannn strpt victu Teridend enanuit lo ample Ace/ timeas ab h ndit den V. Kontr. n inferno:
D Wa ta ipᷣ monach tabat di multis alij uit 7 areſcet: iine mortali elj. Qui ium vo f.
ndo⸗ eſtpupe Nralieſgieſ, 4 m tentati. us qᷣ ſe icens:E ijs ina dit cel t:7 dbliti la fili is manche
00. Ftach etomnez hici 1 mala atio ſeque epfectũ eſſ ccequor e⸗- elos 7. T ns es wmi lio homĩ quit tu v
Summitt norrze Sünmandz oſtẽ poſtmodũ quebat : eſſe pu omow Ducis lac Teraum vminifact nis qᷣ quaſi t
tarfileſiumag ei hlii zalkar icd bpet. ꝓ ad mũd tabat: 7 qu kdeſtfohteed & E hzcro la tuit ſife⸗
Ntori lium kinneſi de ur illud E E rando. E 1 uz redij tan arto ꝙ onioꝛum/ P um eli 7 1: qui tetẽ
nna re Aenn ſniſud nuertb zum ect. ndo. Ex q yl ijt mul exerci⸗ pꝛedictu X dſer hn e
tun. 43 Clnnesſt des cut te inſta xxvij. Si ꝗplanuz t citum pl tus dux C ſcribit doctrĩ
Fenm l Ei Ann g⸗ patet ſe nier daſDnant et vex eſſe pronnncinagcvnnt⸗ x Clearcu fronto libes
gn ſaln ordi ioſeboeet ſeeundo ſuhneraknd e nrlane n e vberei snomu libꝛo
P 1wmnio holot 4 ſt t pꝛimis ceoth in er wom Wwmini pꝛopter h qꝙ illi qui bere im ine die Exem
mninemnall, untd Pltttoch olos. De pentibo in bimehte wwnheite S ub im ocfuger itüneren igo dein dicebat p.
oden nerg eſtcam un ſaberr beatus e qbo dicit b paradiſo/ ede angelis i 1. nõ beratore Tenercerrum nt mortem cß hoſtẽ
tim Jnangnunenin eerne Eelegori bas Sreet g. A öngieen Bic enim anmantrn dubiam
ngrunmeſt lateo⸗ etis diſ. xl ius in qu eg. et Be inter apo Inimico tv bello: animaui irent ſuppli 12
laten d ne nn nbne· te iuſtus . .quelibet. adam omek. rnardus. Si⸗ ſtiani: s ſuos. Gi⸗ o: imper iriltos dawelin.
re . ariii veipan elet in ADerrgmnen ic lq pꝛo Lenagn enn exercitu
Detwcetng .Tin b le parodiſo wrnant n ipſa peru eturi e pꝛopter prernafiinomaiti ⸗ abuit ſco
dd Timondßicvch mo de iocundi ccauit. Et ꝗᷓ erſa ciuin ſum rquamcũq; us mali ſa weedl ſung en
ninlgui umnimgtnimnun qu paradyſo ius /et tñ an⸗ qjd cel ita⸗ mi imper qaduerſi pomlc t dt
gridem nannicdene nn nodã ſe peccand angelu o ſecuriꝰ ſoreſegl plug cole erſitatem ns timoꝛẽ: 21
oaſſtoctti Ortuiiektindari dit ſe⸗ rmone addi o cecidi 8 le celo plus ipᷣm s ſcilicet wi Tcefici oꝛẽ: nec
ecundusnd Ligpariee ſaluatoꝛis: dit dicens it. et ho nus ali m tim i: co ant in bell⸗
Ws n Dictündrfii . qui ſe ꝛis: s cens. Et i ernardus * 2 t quan imeant qᷓi ntra vici ello
Naperatozale tünorfli ni ſemper gͤtutus erit iud us vo ĩ erunt. dei o hicet qᷓ illos: qui⸗ icia et vici
* Dralatronibugi,fen bitus faci eſt pani erit: E das eſc dei aut ſemperi : quia il vicio
goaſiianltor i Ginfemi. Ti s, facit ſe anidus. qꝛ ſii 2 Ergo b e ſcola ceci gere pote em man per in fut loꝛum
aionnnnindenumnrmmmi tetand õä beatus ho eneharerne ). Vance dtener Nſen 2n/
alsinmanbdqtaſſanin nhad I dan emn nꝛeui Pentg enleee mo Rüronecngzagagn te gore no
ooarane el uaſifonmtdo. minae . oꝛ domini ia ab ipſo eruire: ex emp ha homin ens: Adelu anna ſapi c œfuncti ⸗
coancr eletropelar. exultati⸗ ini gloria er wmi ꝛex qua ſeruitu⸗ Paaneawreln lugel tter erelegi⸗ effu⸗ .
morſemilioß Pellererſadneurm tationi. ria er gloꝛifi⸗ no co ſeruitu/ eptem fi relin mihi inci elegit Bani
ſrullisi 8. Tim. gloꝛificati tonſe⸗ ti tem fra quer incidere ĩ 2
Smleumncihatin inchantn . ſaltẽ i vo gpter vtil erit in na ascarnificemt vleene goeſ Et mate
oſeumnci,etimrheraini altẽ P er vtilita extremis: effectus ſu Ret eeF. mnibus alls
lemb Peccati 70 co Piter necefſi⸗ itatem L is: fectus ſuſci⸗ iſtum: achab 3 al
uliu⸗ Oluntospeceyni get ipᷣm ti⸗ ceſſitatẽ xvuz timere cito c. cipe mo :ſed di⸗ eoꝝ. vij 6
trtycligetachi Nuumndinn⸗ Ser Montlnesntl en Rigdafif de mroock ner ꝛtem. ſcie gnaokatechuneyt.
n peccati ontani E nu.: pꝛoptern plus qᷓ uz qdᷣ ali gligunt in pace ve ronerb. xxi ns ꝙ quiti ibus tui.
tpatetöͤfuregiti ontame xemp hoc faci mult q; quem iter eis atij verſa .xxix. Et qni tim uis
gultifuran dumitri hoc faciendũ ij as cauſas 7 cunq; wmi eis ↄtin⸗ cumen irur: Pronerl t qui ti et hominẽ .
carens pe furani.7ſie dali umn emp. Iibeo b umntonanmn en minũ t tis tum elici wonerbiongan gicſn ine
Saln .1ſic ralis O . arlaam:⸗ mamur: pla / in erre⸗ multis b lcitur ex orum. xiij pꝛeceptu
Ncugigſal weii, ſancti 3 citur ex m: habet̃ :Quoꝝ pꝛu nquibus õs x verbis J riij. Quartum
r. ſanctitatecordis b quibuſe .D. j. xxij pꝛimũ elici ad nuncn operibus ſui⸗ ob. xxxj artum
Eilorenſiceurilti Enien, bus venatoꝛi dam fab j xxij. ¶ G elicitur poſtiᷓ etia egauit: s ſuis/ rxxxj. vbi reci
ieſ.te Hi⸗ enatoꝛiby/ qu fabulis:i ¶ Becund * 1 m dixi⸗ quod v videli ecita
crusſancus ſancths. 1 cvnũ ſolu quoꝝvx n quiby ↄti um eli n tota vi xrit: Co olebant: cet pau
rud en. . ocul nus voc ↄtinet᷑ ve * te lta mea 2 meum: t:et mul pe⸗
inor tiloer gte keugientün i cabat᷑ Ar uz habuiſt. ca batr᷑ poli duo s ſuper Job. xvij :non r tis alijs:
R lne in oßi geg Ceru gus:qui mille iſſe fingit phem re nõ me fluctu xxvij. dixi epꝛehen lus:
zuno eſt vtihopeccuntbus: H ruus ergo e mille babui gitur. Ali Us: 7 nõ potui s timui rit: Sẽ dit m
Nilt uspr quosf, f⸗ vt ipᷣm eos fugi abuiſteo ius vo dicit ob. xxxi ui leuz/ quaſi tu e
e⸗ ret: ir. ad bubnle cribitu cti amici lj. ꝙ angeli tex verbis ei us eiu
mad piegöͦenlanoani Gicine õ us abſcond ubulcum r ſi⸗ lci łei geli timeb is eiuſd 8 fer
t ercatum umil ſnetinorein paleis pol. ab argo te cuſtodil ercedẽ ei um ti geli. Aliqui gliqul iergonlipꝛect
en timo’ galeis poli go nequaq; ire pote ei da m timu iquinunq ipſum go iſti pꝛedi
ant Eld Gemnd, ounntinin at Girn hemu nequic Abſonltenad necon⸗ Amici nerumt quanto niᷓ multũ.ſi⸗ nunc oenget
tinor mninibunler tan Pagwnanz, oſi lt: Argus ip̃t ens ͤe 2 ataneietrlenen omagis i icut Yob:tã dert
enim mumeh Pus venghuk ſKudi cröͤrer aui ipm muemt. ſub znereb⸗ berent. & oſcnqunt, nus et eeti
nnartag ar i exterioꝛajet ula Ponen ices qui ſunt eſiaſticis nes timer certiq pa geoos eſemnh en ti
ie trum illa eri vident reſt quaſi Poli eu emus. S auci e nobi⸗ us in caneu,
Nrlnfnilin guſlr in ih ud m ad ea qu am nõ ad ꝓl eſpectu ea olt ANos Erif ed ita certiſi is euader carce⸗ vij.
rpatnflionn nlemue; niß⸗ aémos lra “ ſunt nõ Gun. vel qꝛ ocul vicz lenabit Beutvatkeperbol numhe ſiegt w. om⸗
iin un er kenrekateabdded- H
ſonns hati toroſuct pugne 1 qur uando um et m rament vi⸗ eſt arta:et ath. xx dicit: M. m
erucinem: ui contem q; poterun enda cio oꝛuz et ia qne duci a:et pauci x. Et ꝙ via t ultiſt
berirh doſeliatttihen. Reg emplatur boj nt. Bed Argumie ſub bula ucit ad uci ambulan ia que duci
umm xvj. E bonos 7 m irgum. i⸗ ter⸗ nt perillã erditio nt ducit
unnhlis Ech i Nall ubeerfn. t nonit abſe 7 malos et i .ideſt œu nobi illã. Im nem eſt per eam: Et qᷓ
unn ii 8 ngere kabſcondi et intuet 5 s damna mo ſieſſe lata: et multi t
rgu Prauct. ii Yntinan berent. ePortür d lita coꝛdiuʒ: cor. j dareturti rentur om emus certi: multi am⸗
i Oumm liimn dam autẽ oc eſt quo deo im ma :nullomode NrItUenrt. Erſi nibuonobto m agna
l e tni v am gutẽ vobi q ipſem xime ti 0 0 tur ſimiliter: ſi ĩ vbi ſu bis ma q e
nngnmrlintn I- q; occideri s quem ti et wocet Z mere de ccaſion er: ſi cen nt mille igna canſa
otione⸗ Er Sic eti t habet meatis/ti uce. xij. Oñ poſi⸗ em haber tum ex er congregati 9
ni an Hen ihn remb- T eent nalel poreſt timete ni. Oñ ito. er entti eis ſalu gatiti⸗
g N p mer fingitu tatem m eum: q vb go omn mendi arentur:
ann grllin n ie 1 ervatti ſne ſar ei ittere in geh poſt⸗ i ſumus plu es um ti Beg ſic eſt i r: offs
Y Ultnen nkuin nm cum ne ſtrepit veuiſſe filiñ gehennaz. mereno res con mete: pꝛi in Pro⸗
mnangii Cuim mrepoſſer ghg Crepkeuſnoegutan S , enan dicr⸗ ezcngregzriemigen en Naa
Ipron. i gallus. Sic deqarſteraftne in d⸗ teriatis co ri peecllegain nen m eccleſie: ti⸗
quantum- Füannniaiign iNe⸗
quin pommi mnes ergo oꝛum oſteng re niintur pa
nipetõ mo timete: qui ũit falſitatem
danabung bin
tur: ſicut

Trinitas

pꝛo ſuper bia/iraluxuris/et huiuſmodi. Si erga ali⸗
qui veſtrũ tale peccatum in vobis ſentitis:quã excu
ſationem pꝛetendere ſcitis vel exceptionem ꝙ nõ ſi⸗
tis damnandi pro talibus peccatis:ꝓ quibo pecca⸗
tis væcies centena milia ſunt in inferno damnati.et
ad hoc ſignetis quodcũq; pctm̃ moꝛtale:q quiſcũq;
veſtrum eſt irretitus:niſi ꝙ us miſericors ẽ. Que

cogitatiovel quod dictũ qtum ad tales reprobatũ

Exemp.

eſt. M.ix. xxxv.poc omnes cogitent vt timoꝛẽ habe
ant: Beut.xix.Ey quibo omnibo patet/ꝙ cæus amo-
re et timoꝛe nititur nos a malo compeſcere:Ad mo
dum cuiuſdã ſacerdotis:v quo fert:q volentibo ec⸗
cleſiam ſuam ſpoliare:occurrit in vna manu imagi
nem crucifixi. In alia vo baculum poꝛtans:rogas
eos ꝙ vel amoꝛe crucifiri vel timoꝛe baculi recede⸗
rent.Cũ vo omnesamoꝛe crucifixi recederent vt di
rerunr vno excepto:qui tantum illa vice pro amoꝛe
chriſti facere nolnit:illuʒ timoꝛe exire compellebat.
Sic ⁊us aliquos amoꝛe a malo retrahit. et ad ſe
trahit. aliquos hic timoꝛe iniciare amoꝛe conſum
mare facit:illos videlicet apud quos initium ſapi⸗
entie timoꝛ domini:in ps.cx. Be cuius fine cito ſeqͥ

tur: Zaudatio eins manet in ſeculũ ſeculi cc.

BRinitatis primo oñ/

Arꝰ.j.

Idetur diſtinctio. Scoo vnius i et triuʒ

dnſanarglendefur us eſſiegg. Fejeic q̃⸗
modo dvebemus moꝛibus ſanctã imitari trinitatem
Etum ad pꝛimũ/ trinitate duplex datur diſti-
ctio:vna generalis.alia perſonalis.ve generali di⸗
cit Bernardus in ſermone v trinitate.Eſt inqᷣt tri
nitas a qua homo cecidit ſcilicet pater et filiꝰ et· ſpi
rituſſanctus.Et eſt tninitas que cecidit.ſcilicet me
moꝛia /intellectus et voluntas.Et eſt trinitasĩ quã
iſta cecidit/ſcilicet impotentia ignoꝛantia et concu⸗
iſcentia. Nam memoꝛia cecidit in labilitatẽ:quia
abilis eſt memoꝛia hominum/que fuiſſm ſtabilis: ſi
homo nõ peccaſſet. Intelligẽtia cecidit in ignoꝛan
tiam veri et falſi:boni et mali:faciendi et nõ facien
diſ commodi et incommodi. Voluntas cecidit in

con cupiſcentiam carnis oculoꝛum et ſuꝑbiam vite.

Et eſt trinitas p quã trinitas cadens iterum reſur⸗
git:ad trinitatẽ qua cecidit.ſcilicʒ/fides/ſpes/cha
ritas. Fides pꝛeceptoꝛum articuloꝝ et ſacramento⸗

r. Spes venie gratier gloꝛie. Charitas coꝛdis oꝛis

operis: Iſti ſunt tres qui teſtimonium dant in rer-

ra.j. Joh̊.v. ¶ tum ad differentiam perſonalem
⁊ ſpecialem in diuinis/que eſt differẽtis oꝛiginis ab
eterno:Credimꝰ ꝙ in illa ſanctiſſima trinitate eſt
vna ꝓſona patris:que eſt a ſeipſa tm̃/ et non ab alio
quocunq;/quod non eſt ꝑſona filij que eſt ab alialet
non eſt perſona ſpũſſancti:que eſt a duabus.Queqͥ
dem perſonarum diſtinctio pluribus oſten ditur ex-
emplis.Pꝛimo nanq; ꝓ exemplũ oſtenditur lucis ſo
laris:in qua triplicem videmus diſtinctionem: vnã
in coꝛpoꝛe ſeu fonte ſolari:aliam in medio:terciã in

obiecto determĩato:ad qð reſpicimus. Pꝛima eſt a

ſe ⁊ nõ ab alia luce creata. Scoa eſt a pꝛima.Et ter
cia eſt ab vtraq;. Et tamen om̃es ſimul tempoꝛe ſũt
Secundo idem per exemplum oſtendit᷑ ſcientie:cir⸗
ca quam et in qua tres homines ſic conuenire poſ⸗
ſunt: ꝙ vnus ſcientiam inuenit: et illam tm̃ hahet
a ſe. Alter vo ab illo wctuslillam ſcribit: et ſicillaʒ
ab alio habet. Tercius illam legit intelligit:et ſic
hahet eam tam a pꝛimo ꝙᷓa ſecundo:et tamẽ in om-
nibus tribus vna eſt ſcientia. Gic in diuinis perſo⸗
nis:pater habet eſſentiam ſeu naturam a ſejfilius a
patre:ſpirituſſanctus a patre et filio: et tamen vna
eſt eſſentia/vna natura in omnibo tnbus: qꝛ bi tres
vnũ ſunt.ij. Yoh.v.Tercio hec eſſentie vnitas et ꝑ⸗

. guia licet in vno ſu
1

Tiuij.

ſonarum diſtinctio ꝑ exemplum oſtenditur tniũ lu⸗
minariũ in vna wmo:in quibo videmus vnitatẽ lu
minis ⁊ trinitatem luminarium ſiue candelarũ in⸗
ter ſe diſtincta. O em̃ lux illoꝝ triuʒ ſit vnica planũ
videtur. Pꝛimo quia aer ſeu medium in quo ſunt eſt
vnuũ. Cum ergo vnitas accidentis eiuſdeʒ ſpeciei ſit
ab vnitate ſubiecti:patet:ꝙ lux in vno aere eſtvna.
biectoſt in vna ꝑte ſubiecti poſ
nt eſſe ꝓlura accidentia diuerſi generis vel ſpeciei
vt quantitas/qualitas ⁊ huiuiſmodi:non tamẽ eiuſ

dem ſpeciei:quia in vna ꝑte ſubiectinõ poſſunt eſſe

due albedines:quia non poteſt diei ꝙ vifferant nu⸗
meroſcum accidentia non differant:niſiad differen
tiam numeraleʒ ſubiecti:nec ſpecie nec genere ergo
non differunt. Eadem ratio procedit illa loce in

medclio: ſicut patet intuenti. Si quis dicere velit/ q;

lux vnius luminaris occupatvnam partem aeris:⁊
lux alterius aliam /et ꝙ ſint diuerſe luces ⁊ diſtincte
ſicut diuerſa luminaria:hHocnon videtur bñ dictũ:
quia non eſt ſignare punctum:in quo ſit aliquid lu⸗
minis vnius:in quo non ſit aliquid luminis alteriꝰ.
AQuod ex hoc apparet:quia vno luminari vel duo⸗
bus ſubtractis nõ remanet aliquid væ illo medio te⸗
Beanes. Eic) lux tercij luminaris remanẽtisipꝰ
totum mediũ illud occupabat:vel per ſubtractonẽ
alioꝛum facta eſt maioꝛis virtutis ad diſtantius ſe
multiplicandum/quod eſt inconueniẽs ⁊ cõtra phi
loſophum:quia agens naturale ſtatim sagit quãtnʒ
poteſt agere. ¶ Quartuʒ exemplũ ad idẽ eſt Anſel
miin epiſtola ve incarnatione verbi capto.ix. fon

te videlicet riuulo et ſtagno:vbi cũ aqua in his ſin⸗

gulis ſit:vnica eſt tamen in fonte aqua non ab alia.
in niuulo ab illa que eſt in fonte: Jlla vo que in ſta
gno eſt ab vtraq;:et non pꝛocedit vltra aque deriua

tio. Quinto hec eſſentie vnitas et perſonarum tri⸗
nitas et coetermtas ⁊ inſepabilitas: per exemplum

oſtenditur ignis:in quo videmus in vno igne calo⸗
rẽ lucem ⁊ motum inter ſe differentes:ſunt tamen
omnes coeterni:quia licʒ caloꝛ ab Ss gignetur: eſt
tamen igni coeternus: qui ſi ignis fuiſſet ab eterno⸗
caloꝛ fuiſſet ab eterno:et luxet motus:quoꝛum nen
trum ab alio diuidi poteſt:quia tanta eſt iſtoꝝ inſe
parabilitas:qꝙ neutrum ſine alio eſſe poteſt. YJta ve
vna eſſentia ⁊ tribus perſonis in diuinis. Ande au
guſtinus ve verbis wmini.Ziuide ſi potes o arria⸗
ne ignem ne iſta tria in eo inueniãtur/et tunc muʒ
diuide trinitatem. ¶ Serxtum eſt exempluʒ ad hoc

Auguſtini le verbis vminiſſermõe.xxxix. Si inqᷣt

virgultum naſcatur ſuper aquam:moxvt incipit exi
ſefe gionn imaginem ſuam in aqua. Et ſi virgul⸗
tum illud fniſſet ab eterno:imaginẽ illaʒ ab eterno
Bennie Doe eſt ab eterno imags patris cæi fi
lius:quo Michee. v. Egreſſus eſt ab initio a die⸗
bus eternitatis.Et ve qno Jo.j. In pꝛincipio erat
verbum. Pꝛedictaʒ vo diuinitatis vnitatem et ꝑſo
narum trinitatem.pulcre oſtẽdit apoſtolus ad R.o
ma. . dicens. Ex ipſo et ꝑ ipſum et in ipſo ſuntom⸗
nia:viuina nanq; vnitas nobis inſinuatur per pꝛo
nominis idemtitatem: ſed trinitas per pꝛepoſitio⸗
nis varietatem:que ter ꝓnũciatur. Sed in qualibʒ
pꝛonunciatione variatur: Perſonam vo patris de⸗

notat cum dicit:ex ipſo:quia exnunqᷓ; inpoꝛtat cir⸗

cum ſtantiaʒ cauſe eficientis/ et hec dictio patri cõ⸗
gruit:Perſonam vo filij oſtendit:cum dicit/ꝑ ipſuʒ:
quia ipᷣe eſt patris ſapientia:ꝑ quem fecit et ſecula:
ad Hebre.j. Perſonam vᷣo ſpirituſſancti notat cum
dicit: In ipſo:quia ipſe ẽ cui ſpecialitersppropꝛia
tur bonitas: in quo ſunt omnia bons inquatũ boni
tatem ipſius pticipant:et extra quẽ nulla ſũt bona:
ſjuia ipᷣe creauit illam.i.bonitateʒ in ſpirituſancto:

uij.

V.

vnerentur. .
ſlen u tpares aut n Nr⸗
eutereſſet r dus no he

lmnaant vnus eſſet muinuſen
cä vns ſitmapimus:neciliamian⸗
nis dininis:qe illino ſunt gluresdi
Zercĩ viq; neceſſani eſtinte
pinllo o wofuit abetemotnin
crip pbat. Ns phat e de fuite
fuentobetno vt noͤvinact inttll
natura habet memoꝛla intelligent
Vnn ſi homo fulſſet abetemo hol
nãet er tepoꝛe quo qeatus fuit hab
atagj wns abetemo habuit ercellet
creota. Iſta ait tna inceataetin
mõ innenta: vocamus tres gſonas di
ſine llis eſtepotuit ergo necefſanium
cſein do rinitatem Monarum et n
nd mMananet ntas natureaten
ru hoceceptopioneidi .tantd
do ſunt uia quicquid eſtin woſut
animmna vo potentie fm aliquos ſunn
vo ſintanimeubſtantiales ereng
Poſiti In boc vo eremplo nod⸗
ckat dtrinitatellbeo.ir. c. ir.
irideultuniscapfis Etli niiſan
mrtnii nn geſlnrinann
and Aeerkaa itereſſevelint

Geetnon peocedit ngactedrina
cſanie mitnottpeniorun ti⸗
Utzs ilſeabllitss: ger enplun
is: in qvo yidemnsin nonpnecle⸗
um interſe iferentte: ſunt tumen
blaliq aloꝛobigneihretureſt
Mus: qiſiignis foiſetabetemo
moeetlurer motus:qvozumnes

poteſtegnng tontaet iſor nle

mmmiineoloeſeoreſt gear
ns perſoyis in dinihis. Angeen
Wmmint. Diuigeſipoteso alrin/
uineoinucntätur et tunc denn
.(Senom ettgenpinz addet
dis dminiſemmde In intit
turſuperaqnammepyrinahltt
inem ſuominages Erlitunn
bctamoinagnille; ebatan
eſedetmnoinag hannt,
Emtfvs eſtab intt⸗
dey Elnnfle ic en
no 0). A
trin zet üitten e ⸗
aunteſieil i
gnlntafiii n tſinm⸗

Arꝰ.ij.
vj.

viij.

„
Trinitas
Eccl.j. Et ſic patet vnitas et diſtinctio illoꝝ trin⸗
De quibo.j.Joha.v.Tres ſunt qͥ teſtimoniũ dãt in
celo/ſpa ter verbum et ſpũſſanctus.
IHuius aut poſitionis neceſſitas multis oſtendi
poterit euidentijs. Circa cuius neceſſitatis veclara
tioneʒ pꝛimo oſtendetur ꝙ neceſſariũ eſt cred ere q;
ab eterno fuit vnus veus ? tres pſone. Secundo q;
neceſſanium eſt credere/ꝙ quelibet trium pſonaruʒ
ſit vus non tamen plures dij. Circa pꝛimũ tria ſũt
dicenda. Pꝛimd oſtendetur:qꝙ; us fuerit ab eter⸗
no ſine princpio. Secundo ꝙ nõ potuerũt eſſe plu
res dij ab eterno:Tercio ꝙ neceſſario in illo vo ab

eterno fuit trinitas ? coeternitas et equalitas pſo⸗

narum. Pꝛimum patet:qꝛ ſi aliquando non fuit: et
poſtmodum fuit:ab aliquo eductus eſt onon eẽ ad
eſſe:non aũt a ſaniore q non eſt nõ põt aliqͥd age
re. Si aũt ab aliquo:illud eſt pꝛius ro. Ponere ̊
us nõ fuerit ab eterno/eſt ponere aliquam cauſaʒ
efficientẽ ceu:et ſic us nõ eſſet pꝛima reꝝ cauſa:qð
eſt tam ↄtra philoſophos ꝙᷓotra theologos. Ergo
ponẽ opoꝛtet ꝙ ſit ab eterno a ſeipſo ſine pꝛincipio:
qꝛ om̃e quod ⁊æ nouo fit ab aliquo inonatoꝛe:opoꝛ⸗
tet ꝙ ſumat oꝛiginem vſq; ad pinimam cauſam qab
alio cauſari non poteſt. SGcom etiã ꝙ nõ potuerunt
eſſe plures dij patet ex ratione communis cõceptus
ci. Mam omnes gentes tam phi ᷓ alij:ſemper con⸗
ceperunt deum eſſe:quo maioꝛ excogitari nõ poſſet:
qui etiam non haberet parem. Quibus ſuppoſitis:
ſi ponerentur plures dij fuiſſe ab eterno natura di⸗
ſtincti / aut eſſent pares/ aut impares. ſi pares tunc
neuter eſſet æus:qꝛ væus nõ habet parem cuʒ ſit ma
ximus.aut vnus eſſet maioꝛ ⁊ tũc minoꝛ nõ eſſet xꝰ
cũ teus ſit maximus:nec iſta inſtantia valet in ꝑſo⸗
nis diuinis:qꝛ illi nõ ſunt plures dij ſed vnus deus.

¶ Terciũ vicʒ ꝙ neceſſariũ eſt intelligere credere/

iy in illo vno veo fuit ab eterno trinitas pſonaxꝝ/ptʒ
ex iã ꝓbat: Nã ꝓbatũ ẽ ꝙ deꝰ fuit abetno.Ergo oʒ
ꝙ fuerit ab etno/ vt nã viua et intellectuałoĩs at talł
natura habet memoꝛiã/ intelligentiã et voluntatẽ:
Nam ſi homo fuiſſet ab eterno habuiſſet iſta tria:
nãet ex tẽpoꝛe quo creatus fuit habuit iſta tria ce
ata:q̊ eus ab eterno habuit excellẽtius iſta tria in-
creata. Iſta aũt tria increata et in deo ercellentioꝛi
mõ inuenta:vocamus tres ꝑſonas diuinas:nec vxꝰ
ſine illis eſſe potuit.ergo neceſſarium eſt intelligere
eſſe in veo trinitatem pſonarum et vnitateʒ eſſentie
quo in anima eſt vnitas nature⁊ trinitas potentia
rũjhoc excepto ꝙ ꝑſone ibi ꝓ tanto excellẽtio mo
do ſunt:quia quicquid eſt in vo ſubſtantia eſt. In
anima vo potentie ſm aliquos ſunt accidentia. Si
vo ſint anime ſubſtantiales/ exemplũ eſtmagis ad
ꝓpoſitũ. In hoc vo exemplo quod Auguſtinus tra
ctat trinitate libꝛo.ix.c.v.⁊.ix.⁊.xiiij. IOtem lib.x.
tribo vltimis capłis. Et li.riiij.a.ix.c.viq; ad.xv.eſt
ſimilitudoꝓ tanto:qꝛ ſicut in anima eſtvna natura
et tres potẽtie:nec aſiter eſſe vel intelligi poteſt:ita
in veo eſt vnus veus/⁊ tres ꝑſone coeterne.ſicut tres
potẽtie ſunt coeterne ip̃ᷣi aie. Et eſtalia ſimilitudo
ꝙ tanto:qꝛ ſicut de memoꝛia gignit intellgentia ⁊
vtroq; voluntasata ibi ve patre gignit᷑ filius:et de
vtroq; ꝓcedit ſpũſſanctus. Nec hocarguit:ꝙvna ꝑ
ſona pꝛecedat aliaʒ tẽpoꝛe ̊ tm̃ oꝛigine. Quia ſi ſol
fuiſſet ab eterno:nõ pꝛeceſſiſſet radiũ ſuuʒ tempoꝛe
H˖ oꝛigine.¶ Queratur g ab infidelibus:qui nos ve
rident:eo ꝙ; dicimus et adoꝛamus in vno o tres ꝑ
ſonasſpatrem et filium et ſpiritumſanctũ:quare nõ
derident ſeipos:qͥ ponunt in homine et poſuiſſent ſi
fuiſſent ab eterno tres pꝛedictas potẽtias in vna eſ⸗
ſentia anime. Iteꝝ quare nõ verident ſeipos dicen⸗
tes:ꝙ vnus homo poteſt eſſe pater et filius ⁊ habe⸗

s denun vel maln Bicut oſtenſum eſt e cha
putante cuʒ iudeo. F. uij. xxxv. Si em̃ hec
ocedant in homine ſiue in aNie akonan erfecti
onis eſſe:ſi iſta remouere velint a wo: neceſte eſt eos
ↄcedere eum minoꝛis eſſe pfectiõis qᷓ ſitanima ra
tiõalis ab ipſo creata:quibus melius eſſet intellige
re concedere ex ſimilitudine figurati ⁊ foꝛmati ſilłi
tudinem infoꝛmantem/vt ſicutvidens ſimilitudine?
et figuram in cera concedit talem figuram eſſe in ſi⸗
gillo/ quod figura illa foꝛmatur: Ita vidẽtes iſtã
trinitatem et vnitatẽ in amima noſtra eſſea ceo foꝛ
matã:ↄcedant aſimilem eſſe vnitatem et trinitatẽ ĩ
illo qui eſt figura ſupſtantie e:ad Debꝛe. j BGed
concedẽt:nam neceſſe eſt ↄcedant: nã z ratio natu
ralis eos neceſſitat ad cõcedendum:q in veo eſt me
moꝛia intelligentia et voluntas/ nec tñ ↄcedent ibi
tres eſſe pſonas/quibo infertur ꝙ ↄcedunt in reno⸗
biſcum et negant in voce: quia concedentes ilia tria
eſſe in veo:fatent᷑ aliquã in veo eſſe trinitatẽ/ in quo
nobiſcum ↄueniunt:ergo tm̃ in vocea nobis diſcoꝛ⸗
dant: in hocip nos iſti frinitati nomina impoſuimꝰ
pſonarum:que nomina eis non placent. Nos vono
mina eis impoſuimus talia vem Augꝰ. haberemꝰ
quid reſpondere querentibo qͥd wela eſſent tria vel
tres in ded. Vt ver bigratia. Gi fuiſſet queſitũ a xpi
ano/que eſt illa trinitas in veo/ nõ poſſemus bene et
cõgrue vixiſſe/ ꝙ fuiſſet trinitas potentiaruʒ:iqꝛ tũc
nõ intellexiſſent ve in hoc differꝛe ab anima in qua
ſunt tres potentie. Videntes q chꝛiſtiani: quicqͥd
pfectionis eſt in creatura eminentioꝛi et perfecrioꝛi
modo reperitur in creatoꝛe:nomma maioꝛis excellẽ
tie attribuere voluerunt illi trinitati increate. Mec
magis congrua inuenire potuerunt:nec magis vep
pinquo ſignificantia rem ve qua agit᷑: ꝙ; nomina p⸗
ſonarum: v ideo iſta nomina illi impoſuerunt trini
tati. Gi vᷣo illi qui pꝛedictam in cro fatentur trini⸗
tatem:et iſta nomina non recipiunt ſi magis ↄgrua
nomina ad ꝗꝓpoſituʒ oſtendere velint: illa pꝛoducãt
in lucem/vt hoc detetto ab omnibus recipiant᷑: nec

ſit amplis diſſentio inter chriſtianos ex vna parte

et iudeos et gentiles ex alia parte/que in ceo vt pꝛe⸗
dictum eſt vnitatẽ ⁊ trinitat ↄcedunt: ſed nomina
negant pſonarum. ¶ BGlautem dicerevelint: q tria
pꝛedicta in v nullam faciant trinitatem:ſed oẽm
in eo habent idemtitatem. Obijcitur ꝙ opoꝛtet in
— tribo.ſcilicetimemoꝛia/intelligentia ⁊ vo⸗
untate diuina aliquam inuenire diſtinctionem:qꝛ
ceus multa intelligit que nõ vult.quia nõ vultmoꝛ
tem peccatoꝛis:et famen illam intelligit: ergo inter

illa eſt aliqua:ꝙᷓtũ ad hoc diuerſitas:et ᷣm hoc pöt

dici trinitas:et ſicratio pꝛedicta contra eos pꝛoce⸗
dit. Si querant:quare vocamus pꝛedictas pſonas
patrem filiũ et ſpiritumſanctum:cũ necmemoꝛia
noſtra in anima poſſet dici pater:vłintelligentia fi⸗
lius τ. Reſpondetur primo: ꝙ ſacra ſcriptura ĩ di⸗
nerſis locis vocat veũ patreʒ:ſicut patʒ.vutro.xxij.
Ipſe eſt pater tuus ⁊c.⁊ multis alijs locis. eꝰ etiã
in plnribus locis ſacre ſcripture:dicit ſe habere fili
um. Sicut patet Oſee.xj. Ex egypto vocani filium
meum. Et diciturfilium ha bere: Marci. v. Vere
filius vi erat iſte. Picitur etiã ſpirituʒ ha bẽ Geñ.
VBpiritus wmini ferebat᷑ ſuꝑ aquas.Et in ps.ciij
Pnlere ſaifienun tuũ et creabuntur.Et iteꝑ: Uer
bo vñi celi firmati ſunt ⁊ ſpũ oꝛis po r Ergo

opoꝛtet qpter aliquã ꝓpetatẽ vel ſignificatiõʒ tlia

ce ceo in veteri et nouo te.dicant᷑: Mõ aũt põt meli⸗
oꝛrõ inueniri q̃re pꝛnitas in veo inueniat᷑ vel dve eo
dicat᷑ intrinſece:q ratiõe gignitiõis filij:quã opor⸗
tet etiã infideles ↄcedere:qꝛ ipſi ↄcedũt ꝙ memoꝛia
gigint intelligentiã:⁊ vtrũq; ꝓducit velle in volũta

Ar iij.
xij.

teſt pctã dimittere

Trinitas

teꝛq ipſiconcedunt etiam in diuinis eſſe gignentem

quem nos hec cauſa patrẽ vocamus. Et genituʒ
quẽ filium dicimus. Et ab vtroq; ꝓductũ:quẽ ſpiri
tuſanctũ pꝛofitemur. Mabent ergo cauſaʒ:quare il⸗
las tres pſonas et vnũ veuʒ: qui aliquando in ſacra
ſcriprura vocatur pater: aliquando filius:aliquan
do ſpirituſſanctus: vocamus patrem et filin ꝛ ſpiri
tumſanctuʒ. Se quibo dicit Math.xviij. Maptiʒã
tes eos in nomine patris filij et ſpirituſſancti.
In quo inſinuatur ſcõᷣa pars huius articuli.ſci-
licet:ꝙ quelibet ꝑſona in diuinis ſit eᷣus. Vnde au

guſtinus libꝛo œ trinitate in fine: oꝛationem ſuam

ſanctam dirigens trinitatem: ait. somine us
gaenefon girngene patrem et filium ⁊ ſpiritũſan
ctum: Meq; enim diceret veritas: Ite baptizate gẽ⸗
tes ſin nomine patnis ⁊.niſi trinitas eſſes: nec ba⸗
ptʒari nos iuberes wmine ceus in eius nomie qui
nõ eſt vñs æus:necviceretur voce diuĩa:Audi iirl:
mminꝰ vus tu⸗ vnꝰ eſt:niſi ita trinitas eſſes:vt vnꝰ
vminus vus eſſes.Hocetiam in ſpeciali de ſingu⸗
lis patet ꝑſonis. Nam patrem ſnum dicebat ceum
Boß⸗ vViij. Be filio etiam idem ꝓbatur. F. iiij. xviij.
Auam pꝛobationem confirmat: ꝙ chriſtus in di⸗
uerſis locis dicit:Luce nanq;.vij.dicit ad magdale
nã.· Remittũturtibi peccata. Et Math.ix. Et luce
v. dic palytico: Remittũt᷑ tibi pctã tua.Et ceperũt
cogitareſcribe ⁊ phariſei dicẽtes: Quis ẽ hicq lo
tur blaſphemias: quis poteſt dimittẽ peccata: niſi
ſolus æus. Duper quo dicit Ambroſius in Omel

xcviij. Moſce interioꝛis hominis ſanitatem:cui pec

cata wnant᷑ que um iudei aſſerunta ſolo cæo poſſe
concedi:væum vtiq; cõfitentur: ſuoq; iudicio ſuã p⸗

fidiam perdunt:vt opus aſtruant/ pſonã negẽt. ita

; teſtioniũ nõ veeſſe diuitati fides deſſie ſaluti: h il
le. Di emveꝝ vixiſſẽt dicẽtes eũ eẽ blaſppemũ 2 mẽ
dacem:nequaqꝙᷓ coꝛpus exterius ſanaſſet: ergo coꝛpꝰ
exterius ſanando oſtendit veruʒ quod ipſe dixit: re
mittunt᷑ =c. Et ſic ꝑ. Araue⸗ ꝙ; fuit veus quitm̃ po⸗
Be ſpirituſancto inarer her
hoc quod dicit᷑ Luce.xij. Qui in ſpirituſancto blaſ

pbemauerit: non remittetur ei c. quia blaſphemia

vᷣm Ambꝛoſium eſt vel cuʒ eo attribuitur quod ei
non conuenit:vel cum ab eo remonetur quod ei cõ-
uenit. SBe iſtis tribus pſoms et vno o: clamat pꝛo
pheta dicens:Eſa.vj. SGanctus ſanctus ſanctus vᷣ
minus us exercituum:plena eſt omnis terra glo⸗
ria eius.Et Apocalyp.iiij. Sanctus ſanctus ſan⸗
ctus wminus oρρt0ε.qui erat: etqui eſt: qui
venturus eſt. .

¶ In quibus dum ſanctuʒ ter clamant oſtendunt:

quomodo nos per triplicem ſanctitatem in moꝛibo

ſancte trinitatis imitatoꝛes eſſe beremus:tam in

imagine trinitatis:ſcilicet ꝙ ſanctitatem habeamꝰ
in memoꝛiaſintelligentia et voluntate: qᷓ etiã in ap
pꝛopꝛiatis ſingulis pſonis: vt ſimus ſancti in poten
tia que appꝛopꝛiatur patri:et in ſapientia: queap⸗
pꝛopꝛiat᷑ filio:et in amoꝛe qui appꝛopꝛiat ſpũiſan⸗
cto. Sic ſancti eſtote:quoniã ego ſanctus ſum: Ze
uit. xix. Puʒ vo vnice dieit: DEñs eus. Xc. oſtendit ꝙ
nos vnitatẽ pacis ⁊ acoꝛdie in moꝛibꝰobſeruare e⸗
beremus. NMam boc chriſtus a patre rogauit Joh̃.
xvii. Vt et ipſi vnum ſint:ſicut et nos vnuz ſumus.
Huius vo vnitatis ⁊ trinitatis in nobis:pꝛimo ma⸗
gna eſt ↄgruitas. Secundo oſtẽditurque ad hocre-
quiruntur. Tercio vtilitas. Quarto qᷓ pꝛedicte vni
tati et trinitati ↄtraniant᷑:et que illã ſtruunt. Pꝛi
mum patet:quia congruum videtur ꝙ imago aſſimi
letur quantũ poteſt illi cuius eſt imago:ſed nos ſu⸗
mus ad imaginem ci:Geñ.j. Faciamus X. quam qͥ
dem imaginem habemus a deo in anima et eius po⸗

eſt nobis differentes ſiue ꝓphiam in

. — 2 1
T :iij.
tentijs. Sed picturam quã fiamus ad ſimilitudi
nẽ nobis vereliquit: imaginem qᷓ ab co factam: no⸗
bis ↄmiſit vepingendam illa pictura et illo modoe
quo dictum eſt. A. xiij. vj. Congruñ ůͦ et nobis ne⸗
ceſſariũ eſt:ꝙ ſicut ipſe fecit quod facere ebuit qᷓtũ
ad naturam/ dando animam ? eius potentias. Ita
nos faciamus: quod facere nobis incũbit:ipſam cuʒ
ſuis potentijs oꝛnando:et ad hoc foꝛtiter laboꝛãdo
Hoc.n. wcet lex ⁊ ratio ſocietatis:ſicut patet.ff. pꝛo
ſocio.ideſtin. vete. li. xvij.ti. p ſocio.l. v. .j. vbi ha
betur ꝙ vno ponente pecuniã/ vl dante nauigaturo
vel eunti ad nundinas:et alio adhibenteo eram p⸗
ſona lem:ita ꝙ ſint ſocij in lucro 7 damno: licita ẽ ſo
cietas. Di vyo vno ponente pecuniaʒ alius nõ appo⸗

nit oꝑpam:illicita eſt ſocietas. Sic in ꝓpoſito:æo no

bis dante pecuniã/ſpũalẽ habentẽ imaginẽ ceſaris
ideſt ſummi imperatoꝛis:ſi nos adhibemus laboꝛez
ſicut att Paulus vocando nos tei coadiutoꝛes: bo⸗
na eſt ſocietas. Aliter vo ſocieta tẽ ocioſi ſocij repꝛo
babit oicens:Quare non vædiſti pecuniã meamad
menſaʒ Au ix. Ybi. n. ad literã: talẽ ommibo ſibi tra
ditis ſpoliauit: iudicauit dicens:ve oꝛe tuo te iu⸗
dico ſerne nequã. ¶ Opoꝛter ͤ ſicut ipᷣe dat natu
ram:ita nos vemus operam: vt ſicut ſumus ei ſimi⸗
les in conditione nature/ et in ſimilitudine ꝓpꝛieta
tũ pſonaliũ: Ita etiã ſimus in gratuitis ⁊2 virtuoſis
oꝑiv:a in appꝛopꝛiatis ꝑſonalibo: qᷓtum ad vſt uz bo
num:vt ſi potentia vel ſapientia et huiuſmodi Pſo⸗
nis apꝛopꝛata:a o nobis xent᷑: bene illis vtamur.
vt ſicnõ tmñ in ono wi:ſed etiam in laboꝛenoſtro ſi⸗
mus ei noſtri in mercatione iſta imitatoꝛes atq;
ei ſimil es:vt ve quolibet noſtruʒ poſſit veraciter di
4 illud:qð veriſoꝛie dicit᷑ æ adã BGeñ.iij. Ecce adaʒ
actus

quaſi vnus exnobis c. Sed ben quidam

plus aſſimilari nitunt᷑ cuiam paſtoꝛi:veqͥ; r, Z Exemp.

quodam tranſeunte recſitus:an fidẽ ſciret. Re
dit ꝙ ſic: Mequiſitus vltra:ſi haberet noticiã patr?
er filij 7 ſpiruuſſancti: bene inquit noui patrem ⁊fi
lum:quia oues illoꝝ cuſtodio: ſed illũ terciũ nõ no
unquia nemo eſt in villa noſtra qui tale nomen ha
beat: Yta multi nitũtur eſſe potentes⸗ ſapientes ſe
culi:in tanto imitantes ↄditionem patris et filij:F
pauci nitũt habere bonitarẽ vel in ope oñdere cle⸗
mentiã:que appꝛopꝛiat᷑ ſpũiſancto.Et tales Otan⸗

to pꝛedicto paſtoꝛiaſſimilati: dicere pñtillus Act.

xix. Neq; ſi ſpirituſſanctus eſt audiuimus.¶ Mtũ
ad ſcdᷣam pꝑtẽ huius articuli ad hoc ꝙ pᷣdicto mõ cõ
foꝛmemur co: reqͥrunt᷑ aliq interius in aĩa: aliq ex⸗
cerius in opere.iſdꝛimo in ala ⁊ eius potentijs requi
ritur ſimplicitas puritas:ſic oñſum eſt.C. xiuiij.ix.
Becundo requirit᷑ mollicies ꝑ compaſſionẽ et pie-
tatem ⁊ charitatẽ ⁊ huiuſmodi:qꝛ ſicut cera mollis
⁊ nõ alia ſilitudinẽ recipit ſigilli:Sic ille tm̃ xei reci
pit ſilitudinẽ:qͥ veraciter dicẽ põt: Factũ ẽ coꝛ meuʒ

tanqꝙ; cera liqueſcens:in ſal. xxj. Exterius vo ĩope

reqrit ſapie bonitatis:⁊ hmõt cõicatio :nam in illa
trinitate eſt cõicatio nature ⁊ bonitatis: nã pat᷑ cõ⸗
municauit naturam ⁊ bonitatẽ ſuam qͥcqͥd hubuit
filio/et vterq; ſpniſctõ. Pꝛedictũ eſt etiã ꝙ illa tri⸗
nitas luci aſtimilat᷑ ſolis:in qͥ videmus ꝙ lucẽ ſuam

nõ occultat:ſed abunde cõicat: Bicnos: ſicut dicit

ad Roma.xij.Hñtes wnationes ᷣm grãz que data
hando.i.pᷣdi
cando. ſiue miniſterium in miniſtrando: qͥpeſt in ſol
licitudine:q miſeretur in hylaritate: et ſic in ommi⸗

xiij.

△

xiiij.

bus: ſicut gratis accepiſtis gratis date: Math. x. die

centes illud Sap. vij. Gine fictione didici:ꝛ ſine in
uidia communico: vt ſic ve nobis Verificetur illud

AMath. v. Vos eſtis lux mũdiltũ ad terciã ptẽ xv.

buiꝰarti.pdicte ſilitudinisimagna eſt Vtilitas. Pei⸗

innomine wigno hau
iinnomine wi go haull
ſen docopu ſufuithaun ein nom

innonuus ilt Glannm gagenne⸗
oꝛpons in nomine Mius l: ma
mlfcenmntansſonera nnen
tomnis qui credit in ipſu nonp 4
itemdeman J0h.ii. Etum ad
huiusarticuli: Primo ſimilitudine
bisomnepeceatunmn vſtruitmottale
tudineminitatio:quatuor xeſtwmun
miam peccatoꝛum. Pꝛimum patet
vcmna mana:libꝛopꝛimo. Omn
cſe oſentiunt cetens rer quis an-
erho peccans moꝛtalter. quo ungg
gliquig in ſno amoꝛe in rew alijs no⸗
iumn t illod intapꝛeranue ru ſun
heret Axyñj vij Et P. iij j.
Muopterquod we nlduſcam guloſi⸗
arnis rehus aliſs plns amantiw dian
ii. Quo; dms venter eſt. Gecundi⸗
ſmersecendhumſihtucinem n
nunttninitanisctum ad appro
o:quna mali munt otentes: gui⸗
Wiminioſuo iutu imilnngne .
nn batnerpatentlumungulig
vanian deſtuüt iam Et duner
lur dum innenbui ſns niuſtecke
neanb okeſitroſuboli

myii. Pro eo
ein anerem

bus: etm ep 4qu
Uunſe ebatmk ſtarate
uut q die 1
Tnn ſei leccßpire liif

Phlnaclugi me
eräte
locicaut die ſn

mis — glarßennnn

nnwsernobis 7 Srädenggigan
nitunt aiian ſnmigen gn
untrtt;imnsenfttſchn Fis
hſtus lruſihabent notigi enn⸗
ſoncn beneinqlit onipottm r
llor auſtoctoſen ilöteraunöne
kin llianoſtm gultalenomenba
ititureſepotentes ſapientisſe
tantes aℳitionen potnoet ſljß
rebomtatepel nope oñſtere de⸗
puat ſpiilancto Er toleoptan⸗
aſlimnlori dicerepftilnd Ac.
fanctus eſtaucilins1 Cni
ns arCicaddecgpicnd
Irmnigliginterusinai lig
imoineiar cins otennſs en
37 untus ſidſſune .alii⸗
Duiuſnodieqe ſut e ne
hinntill gulei nni
pmannniini⸗ nmis ige
urt huitcoicnd nuninii

Exemp.

xvj.

carnis rebus alijs plus amantibo dicit᷑ ad

Trinitas

mo:quia in omnibus bonis nos iuuat. Secundo qe
ab oinnib malis nos vefendit: Primum patʒ quia
omne bonum humanum tanqꝙᷓ a radicibo naturali⸗
bus eſt a potentia /intelligentia voluntate/ p qui-
bus illiqui — virtutes vi non habent ſimi
litudinem:habent impotentiam ignoꝛantiaʒ 1 ma⸗
lam voluntatem:et ſic habent radices meriti infe⸗
ctas: ꝓpter quod fructum meritoriũ pꝛoducere non
Locunt niſi iuuentur ab illo: vquo in pſalmo. xxvj.
ominus illuminatio mea zc. vominus inquit iu⸗
uans noſtram impotentiam per nũ foꝛtitudinis:
uia ipſe eſt wminus foꝛtis et potens: in pſal. xxiij.
ñs iterum illuminatio: qua aufert᷑ noſtra cecitas
et iqnoꝛantia et illiiat intelligentia ꝑ donũ vſereri
omis ⁊ ſapientie:quia ipſe eſt lux vera que illuminar
omnem hominem Jop̃.j. Dominus tercio ſalꝰ:qua
ſanatur noſtra voluntas et dirigitur ad amandum
es que tei ſunt per wnum charitatis. Tu ſis ſalus
mea ab ertremis terꝛe: Eſa. xlir. Sic appendit tri⸗
bus digitis molem terꝛe Eſa. xl. Secundũ etiã pa⸗
tet/quia iſta henedicta trinitas eſtſ. cutumptegens
nos ab omnibus malis pꝛeſentibo:ſicut oſtenſuz eſt.
F.iiij.xxx.Et futuris ſicut patet ꝑ exempluʒ le So
crate equ narrat cõm entatoꝛ ſuꝑ Boetium ð di
ſeſpline colariuz: ꝙ cum accuſatus eſſet ꝙ libꝛũ fe⸗
ciſſet e co/et non ve/ dijs:cõpulſus fuit haurire ve/
nenũ in nomine vi quo hauſto nihil ſibi nocuit: po
ſtea vo cõpulſus fuit haurire in nomine cæoꝛuʒ:7 ſta
tim moꝛtuus fuit. Si enim paganus moꝛtem euaſit
coꝛpoꝛis in nomine vnius i: maioꝛi ratiõe chꝛiſti
amni fide tninitatis foꝛmata. moꝛtem euadent eternã
vt omnis qui credit in ipſuʒ non pereat ſed habeat
vitam eternam YJoh̃.iij. &tum ad quartam ptem
puius articuli: Drimo ſimilitudinẽ vnitatis in no-
bis omne peccatum xeſtruit moꝛtale. Gecundo ſili⸗
tudinẽ trinitatis:quaruoꝛ eſiruunt genera bomi⸗
mium peccatoꝛum. Pꝛimum patet ꝓ Auguſtinũ æ
vctrina xp̃ᷣiana: libꝛo pꝛimo. Omnes inquit um
eſſe oſentiunt: ceteris reb quis anteponat. Cum
ergo peccans moꝛtaliter:quocunq; genere peccati/
aliquid in ſuo amoꝛe in rehpalijs o anteponat: cer
tum eſt ꝙ illug interpꝛeratiue ceũ ſuum repurat:ſiẽ
patet. Ixvij.xxxviij Et. P. viij xj. Et. R. vj. vij.
Propter quod væ quibuſdam guloſis volu arun
ilip.
iiij. Quoꝝ cæus venter eſt. Secundũ etiã ꝙ quatu⸗
oꝛ generg peccatoꝛum ſilitudinem in animalꝰ ſuis
deiſhrmunt trin itatis qtum ad appꝛopꝛiata: Patyp⸗
mo:quia mali mundi Rorenres: qui potentia ſua in
vminio ſuo abutunt᷑ ſimilitudinẽ vſtruunt attri⸗
buti patris:qꝛ potentia mundiali qua abutunt᷑: 0
tentiam væſtruũt aĩarũ. Et dum potentia vana ſu⸗
pꝛa xæum in membꝛis ſuis iniuſte eleuantur vel ele⸗
nari cupiunt:ſub Pateſtat⸗ dya boli in pena culpa
ceijciuntur: Eʒech. xxviij. Pro eo ꝙ eleuatuz eſt coꝛ
tuum ſicut coꝛ vi: dabo te in einerem in aſpectu om
nium vinentiu. Secundo. qꝛ mundi mali ſapientes
vel quia credere nolunt:niſi qð ratiõe appꝛehende⸗
re poſſunr: vel qui ſapientia quã habent in falſitati
bus: et malicijs abutunt᷑:ſicut patet. S.iij.arti. vj.
vcram ſapientiã:x ſic attriburum filij in anima væ-
ſtruũt:q dic ẽtes ſe eẽ̃ſapiẽtes: ſtulti factiſt:ad Ro.
j.Tercio qꝛ ſeipos ⁊ munduʒ nimis amãtes: alijs
inuident es qua ntũ in eis eſt:bonitatẽ enernant ſpi
rituſſancti. Primo qꝛ in hocꝙ carnem nimis amãt

nihil dicunt bonum:niſi qð viderur bonum ſᷣm car

nem vei mundũ:dicentes illud Sap. ij. Venite fru⸗
amur bonis que ſunt. Decundo in hoc:quia innidi
ſnnt nolunt gloꝛiam alicuius audire miſi pꝛopꝛiaʒ:
et in gloꝛia pꝛopꝛia id quod ei eſt ſibi attribuunt:

ſimilitudinem cœi igne vſtruunt peccati: Omaſi
cera ad ignẽ liquefacta ſim lliudine; Oun ſe
pꝛeſſam: Ita anima ad gne acupiſceẽtie oculoꝝ vel
ſuꝑ bie:vel carnis calefacta. ſimilitudinem amittit
Ti:qꝛ ſuꝑcecidit ignis. Et veraciter dicere poterũt
igna noſtra nõ vidimus:in põ. lxxiij. Eoci. xvj. A
trib impijs væſeret᷑ ſimilitudo ſupple trinitatis: p⸗
pter quod tres ſpecies odiuit anima mes: Ecci. xxv.
quia iſta tria ſunt inſatiabilia: Prouerb.xxx. Tria
ingaigſunt inſaturabilia: et quartũ q nunqꝙ; vicit
ſufticit. ¶ In quo notatur quartum genus homi/
nũ:q iſtam imaginem turpiter vehoneſta t: Ylii ſt
Ebrioſi: nam illi voluntate nunq dicunt ſufficit: qʒ

audim:ꝙ cum eſſet in tempeſtate maris cepit ſalſas
carnes comedere in magna quantitate:et cũ alij fle
rent et oꝛarent:queſitum eſt ab eo:cur manducaret
Reſpondit:multum habeo hodie bibere: ideo car⸗
nes ſalſas opoꝛtʒ me comedere: Pꝛo tanto iſti ſunt
ſimiles illi:quia ſcut ipſe vadens ad maread mor⸗
tem coꝛpoꝛisſcomedit carnes ſalſas. YIta iſti euntes
ad tabernasad moꝛteʒ aĩaꝝꝑ comedũt ſalſa vrmul⸗
bibant: Iſti turpius plus ſilitudineʒ veſtruunt
trmitatis:qꝛ trium pꝛedictoꝝ qͥlidet amittit vnam
ꝛietatẽ:vni trium pſonarũ appꝛopꝛiatã/ vnus ps
tentiam/alius ſapiam:tercins bonitatem: ſicut ptʒ
e pꝛedictis: Ebrius vo omia traa ſiłamittit: ei ſi⸗
tria ſt difficilia:⁊ q̃rtũ penitꝰignoro: Prouerb. xxx.
¶Iſta mala quaternitas emultis alabus lllaã be⸗
nedictaʒ Meili trinitatẽ/ equa Eccd.xxv. In tri⸗
bus benepſacitũ eſt ſpimeo.ideſt in tribus perſo⸗
nis:qui teſtimonium dant in celo:⁊ in trib ettã que
fiunt in terꝛa. ¶ Exemplo quoꝛundam ph̃oꝝꝑ æqͥ-
bus taleoſtendit᷑ eemplum: Quidã im eratoꝛ vo
catis ſex philoſophis a tri pꝛimis queſiuit:qͥd eẽt
qð eis plus placeret in terra: Pꝛimus dixrit: plus
ei placuit: voluntas nõ habet qpð vult:qꝛ cũ mun
qus nuncſit malus: ſi maloꝝ voluntas impleri poſ
ſet. foꝛet peſſimus. Scoᷣus dixit: plus ei placuit
voluptas eſt mixta miſerus:ſicut patet x gula/luxu
ria ⁊ omibus alijs:quia aliter hoĩes eſſent nimis vo
luptuoſi. Tercius ꝙ omnis nota ſeu erro⸗ finem ha
bet:qꝛ aliter melius eſſet malis i;ᷓ bonis. Et ſic tria
ſunt:que bene gradiunt Prouerb xxx. Atribo ſecũ-

dis queſinit: æ quib rebus in terꝛa plus mirarent᷑:
Primus vixit: æ his ꝙ illi qͥ ſapientioꝛes reputã
tur:ſunt ſtultioꝛes:ſicut patet. S. iij.xviij. Secũdꝰ
u bocqy ili q̃ pulchrius loquunt᷑ peius faciunt:
icut patet ve executoꝛib et bypocritis. Cercius ꝙ;
xæ hoc ꝙ quis audet in tali ſtatn viuere:in quo non
audet moꝛi:qꝛ ſi in ſtatu illo moꝛiatur damnabitur
ab illo qui appendit tribus digitis molẽ terre Eſa.
xl. capko.

NRibulatio et angu/⸗

4 ſtia innenerũt me: in pſal. cxrviij. Et ideo
E(d tribulationẽ calamꝰ auertitur fenbẽ⸗

tis.Circa cuius vſcriptõnẽ:Primo oñdet᷑ q̃ ſit tri
bulationũ occaſio:cã⁊ oꝛigs er ꝑte tribulatoꝝ. Se⸗
cundo ꝙ ꝓpter malos bont tribulant᷑. Tercio ma
li frequenter minus in hoc ſeculo tribulant᷑ ꝙᷓ boni
AQuarto quomõ tribulatiões im pedire poterimus
Qninto quare œus ↄtinue⁊ ſꝑ cuʒ culpa peccato⸗

res non flagellat. Gexto:quare tribulario frequen⸗

Exemp

xviij.

Exemp.

Tribulatio

ter redit. Septimo ꝙ pauci boni eam impedire nõ
poſſunt.Octauo que ſit vei intentio tribulatõnem
immittentis. Nono quis ſit effectus vel finis tribu
lationis ex parte tribulatoꝝ.DPecimo tribulatoꝛũ
reſponſio ⁊ obiectio contra pꝛedicta cum reſponſio
ne. Vndecimo ꝙ omnis tribulatio quam patimur
eſt iuſta. Ouodecimo/ꝙ venulla tribulatione eſt cõ
tra ceũ vel alios tribulantes murmurandũ.Tree
cimolꝙ pꝛopter tribulationes non eſt a bono ꝓpo⸗
ſito vel opere ceſſandum.
Ratione pꝛimi eſt ſciendum: ꝙ aliqui tribulatio
nes pluuie et ſiccitatis/ et huiuſmodi attribuebant
planetis: et cauſis naturalibo. Vnde diligenter in⸗
quirunt:quis planeta tunc regnet:? qdiu regnabit
7. buiuſmodi queſtiones vanas ⁊ friuolas faciũt:qͥ⸗
rum dictum videt᷑ eſſe contra rationem et contra ſa
cram ſcripturam:et contra legem canonuʒ. Primũ
patet/quia ſi iſte pluuie mundũ vſtruẽtes: eſſent ex
naturali cauſa:minꝰ caderẽt in eſtate qᷓ hyeme:cõ/
ſequens eſt falſum ergo antecedens.conſequẽtia pa
tet tam naturali ratione: ꝙᷓſenſibili experimento.
Cum enim pluuia ſit cauſata e humonbus ⁊ exha
latõnibo in altũ attractis in eſtate:qñ ſol qui hmõi
humores væſtruit et conſumit plus nobis appꝛopĩ-
quat:et maioꝛes habet caloꝛes ⁊ virtutes ꝑ natura
lem rationem:videtur ꝙ tunc deberent tales aquo/
ſitates minus in aere abundare: et per conſequens
minoꝛ pluiuia generari.Hanc enim cauſaʒ aſſignat
philoſophus.libro.ij.metaphi.capitulo.vj.Quare
videlicʒ plus naturaliter pluit in hyeme:quia ſol qͥ
humoꝛes ex quibus nubes et pluuie generantur eſt
lus a nobis elongatus. Hoc etiam quotidiano et
enſibili patet expimento. In terris.n. multum cali
dis.et ſoli multum appꝛopinquantibus rara ẽ plu
uia intantum ꝙ in egypto que directe eſt ſub ſole in
meridie:vt dicitur nunꝙᷓ eſt pluuia:ᷣ̊ quicquid ibi
creſcit:ex irrigatione nili vel alioꝛum irriguoꝝ:n
ius caula eſt:quia ſol omnes humoꝛes ibi conſumit
et veſtruit:Et ſi tantũ veſtruit vbi tantum appꝛo⸗
pinquat:ergo vbi plus appꝛopinquat/plus deſtrue
re:et minus pluere veberet:Sed in eſtate plꝰappꝛo/
pinquat/ergo ⁊c. uius ↄtrarium tamen videmus
quia in omnibus iſtis tempeſtatibo pluuiarum pe
ſtilentijs comuniter in hyeme eſt pulcrum tempus/
et in eſtate et ſpecialiter quando ⁊eberet eſſe tempꝰ
ſicciſſimũ:ſicut in diebus canicularibus eſt turpiſſi
mum. Intantum enim philoſophus reputat mira-
bile:ꝙ ſi illis plueret diebjꝙ.ij.ꝓhiſicoꝛum dixit/q;
caſu pluitſub cane.ideſt ſub tali ſigno. Potius ergo
videntur tales peſtilentie ortnm habere ⁊ cauſari a
cauſa vo luntaria.ideſt a peccato quod ex mala oꝛi⸗
tur voluntate:q; a cauſa naturali.¶ Vuic etiaʒ vi/
detur concoꝛdare ſacra ſcriptura:Querendum ẽ.n.
ab illis:qui dicunt ꝙ planeta hoc melt gale plane⸗
ta regnauit tempoꝛe diluuij Moe:quando cathara
cte celi apte ſunt Geñ.vij.et pluit quadraginta die
bus et noctibus:⁊ veſtruxit toram terram cum om-
nibus contentis:quis autem pla neta vel conſtella⸗
tio illius pluuie occaſio fuit:niſi peccatum. Ille em̃
ꝓlaneta videlicet peccatum tunc regnauit et pluui
as illas occaſionaliter cauſauit:Optimꝰnãq; aſtro
logus vus illam aſſignauit cauſaʒ Geneſis. vj. vbi
ſcriptura. Tlidens inquit vus ꝙ malicia multa ho
minũ eſſet in terra et cuncta cogitatio eius intenta
ad malum omni tempoꝛe penituit eum ꝙ feciſſz ho⸗
minem:Et cito poſt: Coꝛrupta eſt terꝛa coꝛam veo.
Et iterum: Repleta eſt terꝛa iniquitate:et ideo di⸗
ſperdam eos cuʒ terra:Ecce qualis planeta tunc re
gnauit:qui rerꝛe iſperſionem cauſauit.¶ IJterum
querendum eſt ab eis:quis planeta regnauũt.tẽpo⸗

T p.

re dauid:quando facta eſt fam es in diebus eius an
nis tribus iugiter.ij. Reg.xxj. Certe planeta crude
lis wminij hanc cauſauit.ſicut patet ibidem. Con⸗
ſuluit inquit dauid oꝛaculum vvmini:dixitq; dñs ꝓ
pter Saul:et wmum eius et ſanguinem: qꝛ occidit

gabaonitas. Illi.n. gabaonite fuerunt pauperes in

populo oꝛdinatiſad opera videlicet ad aquam poꝛ-
tandam ⁊ ligna cedenda/ſicut patet YJoſue.ix.quia
ergo ſaul illos afflixerat et ocederat: fame tota ter
ra oppꝛeſſa fuit:illius ergo crudelitas planeta fuit
famem cauſans. Mõð ergo mirabile ſi modo ſit plu⸗
uiarũ tempeſtas quãdo maioꝛ eſt luxurie coꝛruptõ/
et malicie cogitatio ꝙᷓ in diebus Moe:quia milłe fal
ſitates et nouitates ⁊ modi peccandi ſunt modo in/
uenti:qͥ tũcnon erant.Qõ mrabile: ſi fames pplin
affligat:qñ maioꝛ eſt dnoꝝ crudelitas: ſicut patʒ.
xij.quaſi ꝑ totum.et ſpecialiter.xvj.qᷓ; in dieb Sau⸗
lis.Cũ ̊ pꝛeteritoꝝ exhibitõ ſit futuroꝝ certitudo
patet/ꝙ illi planere qͥ tuncregnabanr:et illa cauſa⸗
bant:nũc regnãt:et iſta que patimur cauſant. Ite
rum querendũ eſt ab eis un planeta regnauit tpe
helyve.iij. Reg.xvij.quando nõ pluit anms tribus ⁊
menſibo ſex:quãdo tanta fames terꝛã occupabat ꝙ;
nec erat herba equis:cCertum eſt ꝙ planeta tunc
fuit in terra ⁊ male turbauit illã:Ged quis ille fue⸗
rit patet per hoc qð reſpondit helyas pꝛopheta re⸗
gi malo achab: Mõ ego inq̃t turbaui iſr:ſed tu ⁊ w
mus patris tui qͥ vrelinquentes vminũ ⁊c. iij. Re
gu.xviij.(¶ Qua in re penſandũ eſt:qꝙ illi qͥ peccan/
do eum verelinquũt:⁊ dyabolo adherent:terꝛã tẽ⸗
peſtatibus ⁊ vindictis et fame turbant.Et ꝙ pecca
tum eſt planeta regnans:qͥ nos ↄturbat.· IJdẽpa
tet Leuit᷑.xxv. Et SBeut.xxviij.vbi cœus pꝛo fracti⸗
one mandatoꝝ minatur omnia mala:ꝗ̊ fractio mã⸗
datoꝝ ei eſt planeta:q mala illa ibi minata cauſat
Et ponatur:ꝙ naturaliter enenire veberent:ſiman
data dei cuſtodiremus:æus illas canſas naturales
impediret ſicut ibi patet ex toto ꝓceſſu illoꝝ duorũ
capituloꝝ.Sunt ergo iſta mala vei vindicte. DHuic
etiam concoꝛdat lex canonica dicens ꝙ ꝓpter mali⸗
ciam hoĩm mõs fame ⁊ penuria affligit.xvj.q.j.Re
uertimini.Eyxemplũ ad hoc habetur quo fert᷑:ꝙ in
quadam patria locuſte patriam ad modum egypti
vaſtauerunt:quaꝝ aliquas incole capientes:in vtra
qᷓ; ala cuiuſcũq; tres inu enerũt literas:quas cũ dili
genter legerent:inuenerunt ꝙ in vna ala fuit ſeptũ:
lra.in alia cæi. Sicut em̃ ꝓpter peccatũ terra fuit pᷣ⸗
md maledicta Geñ.iij. IJta nunc. Vnde Criſo.ſuꝑ
illo mathei:vj. Querite pꝛimũ regnũ vei. Dictũ in⸗
quit eſt homini:Maledicta terꝛa in opere tuo ⁊c.
Vides quoniã ꝓpter peccata hoĩm maledicit᷑ terra
Ita ꝗpter bona opa benedicit᷑: Tu g̊ᷓ iuſticiam que
re:⁊ non veerit panis:qm ſicut ꝓpter mala opera fru
ctus terre ſubducit᷑. Ita ꝓpter bona abundat.To⸗
tum iſtud manifeſta ↄfirmat᷑ auctoꝛitate Hiere. v.
vbi quia non metuerunt uminum:qui dat pluuiã
tempoꝛaneam et ſerotinam in tempoꝛe ſuo: et pleni
tudinem annue meſſis.ſtupoꝛ et mirabilia facta ſũt
in terra. Quod cum ſentirent dixerunt:Iniquita⸗
tes noſtre œclinauerunt hec:et peccata noſtra pꝛo⸗
hibuerunt bonum a nobis. Ad ideʒ in pſalmo.cvj.
Terram fructiferam in ſalſuginem a malicia inba

ui.

Exemp.

°

bitantium in ea.Ad idem lex ciuilis in Autenti. vt

non luxurient᷑ cõtra naturam. Colł.vj. S. omnibus.
circa mediuʒ. vbi recitato iurandi abuſu dicit: Pꝛo⸗
pter ta lia œlicta fames ⁊ terremotꝰ peſtilẽtie fiũt.
Ad idẽ eſt ſacra ſcriptura. Y.xiij.ix. Et Eʒech.xiiij.
erra inqͥ t cũ peccauerit mihi: extendam manum
meam ſuper eam: et conteram virgã panis ei:⁊ im⸗
mittã in eã famẽ ⁊ interficiam væ ea hoĩem ⁊ iumen

lum goſteſiones en toegyhti
qineet alntenpe ati at

güt multi Hter de⸗
tetin canone. c 3 k:ſicut pot

giteſunt. Ge .
nit conſumpta ſun 3 rüanims

ampueri licu
ſod etampueriet homines ma
dnnlchent giat ate d⸗
ruinqmultipueriquinunc; pece
nracitiſant.Sicut eti patetin di
gii vbitampoſſeſſionesaninal

Entes pker allop peccats ſubme

nitedium agitanme gtene
Pppecatũ Achioꝛ exercitus contn
autpatet. B.ij rlvij. Ydempat.i
tum eſti in famellla multi emnt
dietatis. Et. iij. Reg. xvij. quando
tnibus et menſibo ſer. Igem etia;

Uauis ꝓpter ynuma fae wi fugitn

I.Peg. lij peo peccato ofnl etphini
Hichr archa wi captuata legiror⸗

U; nommerat quo peccato gladlins d

Doprlum pelypo it. Mauicnlact
ſancnipoſtoll Pter inde ſocierati
bakſicutpatet ppiii⸗q no rurde
lud. Qp nimm ſimodemnisten
pueninnocentes Pter malop pec
mun etnimmiſs lunis ubmergant
inbillopincant,r Prer difagin
inomnitv. malepſperentunertnt

tun. Qnop qullber dicere
. „ t
endtennit nenoheuthe
gemtnam Bel a dusnihiln

dD
1
ncofae
Rteri ſnsimn .
q . 1 . y⸗ . *„
Nuumammdnchnnen⸗ ta.Et Elſaie.v. Triginta modij ſementis faciẽ H.
An ahon ellanghie ios eres: Et Gcn/ lu wbrilliftig Mebn.lſſent ſiviriffent. Et tunc den
alcnnlätlunumoi nquendo recognoſcente oirerunt ak. de euadant eternam: ꝛrem tempoꝛalem: penã
ene Acnr gat Agann hec patimur:qꝛ peccauimus i rerunt: Merito bantur hec j q 3; meruiſſent ſi viyi
deratete, aret Joſge i ir: qꝛ peccauimus in fratrẽ noſtrũ:vi bantur hec.j.q.iiij.eccleſia.S.i vixiſſent. Pro
tllne Tckocgn eir a tes anguſtias anime eius:dum vep. rũ: viden quino I.iiij. eccleſia. . item p malos.
lsavanſte ineun⸗ tea nguſtias animeeius dum tepcarer nesjetnon 2 luiſſentiet tüc eus cisiniurianon foeit es
Oaemaleliiv inmnn Baa Wnga ehiren nos tribulatio. Ideʒ es mundi miſeria tempeſtinen ne n facit: eos
agriin oblleſ nooſet Polel .iij. vbi ꝑꝛimo recitat ꝓpheta ex oꝛe i vo ratio queratur e auferendo.
maltreſtin oo ſto quõ in pplo illo fuerũt raptoꝛes aex oꝛe rir eantibo fame afflinunk etag e ulis qͥ pentibo pee
ndichne n Mec⸗ tis modis peccatoꝛes:ex 7 oppzeſſozes: m? ſpond nlgunk: et wealujs bonis viri hee⸗
ngunchns Nae efupti is peccatoꝛes: ex quo ↄcludit dicens: ſpondet᷑ ꝙ frequenrerin ſacra ſeripra nls aRe⸗ vij.
mtine Hoenl, nii ea hec dicit dñs deus:tribul t vicens: ꝓpter⸗ lios puniuiſt. acra ſcriptura legi᷑ wus ri
neran Nand efe ns:tribula bi circumiert puniuiſſe pꝛo patribo/et iuſt legit weus fi
Omiellſunt noco ctra hetr᷑ ex te foꝛtitudo tua/et diripi erra poꝛaliter. eN uſtos pꝛo iniuſti
cſtion ns ie nnespof . cũ tempeſtates ⁊ fames ⁊ bella miſerie p:ꝛ lſe eſſe wum zelorem vifitanten pere a ndo vicit
brumet kanddlts ſan Nn v. pter peccata accida: es 7 bellaz miſerie pꝛo fili elotem viſitantem peccatũ ci
etſpegelte m enaltpatz . ccidant maloꝛũ:mirabile videtur:q̃ ilios: Exodi. xx. vſq; in terci barentũ in
entnpchidin edundi te boni eandem ſuſtin videtur:q⸗ tionem. vic; in terclam etquartam
W ſ. uſtinent foꝛtunam qui eam nõ em. c pena intelligitur t ram genera⸗
lmenit tfürnronen, auerunt. Ad cuius væclaratio am nõ cau ad paruul r tempoꝛali: Qneqᷓ̃t
zeletuncregna Lemnimce ſicut fre rationem eſt ſciendum: unlos duabo æ cauſis iuſte agi᷑: ration u
maderiſta abundectiſen quenter in ſacra ſcriptura i enanmmed ceſſarie cõmixtionis:vix enij gił: ratione ne⸗
. lla⸗ pter pe Pin lacra ſcriptura legunfur multi ceaſie comixtionis: vix enim poſſe
lückeh gbeperinmrantf pter peceata alioꝛũ puniti: ita creditur a. 4 affligi:niſi etiam filij:qui cũ ipſij ent patres fame
ubcsgusglnmngn e auũt multi ꝓpter ita creditur adhuc. mneaffligerent Bicurn van Nmanent ſimul f⸗
Ceigung⸗ Panctaregnerit tet in er peccata aliorũ pumiuni maloꝝ: fligerent Bicut nõ poteſth mul fa⸗
. Möplnitann e n canone.j.q.iiij.eccleſia.per *τ: pa tkrahi:nec arboꝛ deſi teſt humoꝛ ab arboꝛe ſbᷣ
ndotanta f Annio trüne lum poſſeſſiů. eſia. per totum. Et non ſo⸗ rene 2 Tſiccari:niſi etia
eng ſantstmni lum poſſeſſiones ꝑdunt᷑ ſicut patet Exo.ix. vbi grã MDur enim vult facer. m rami veſiccent:
gusCenn aſtg gen geing dine et alijs tempeſtatiba egypti ro. r. vbi grã⸗ cit etia acere ꝙ arboꝛ veficiat:neceſſan
. etg ödtnne egyptioꝝ poſſeſſi. m ramosſæficere:Sic u eceſſanio fa
enfane Alanttzgtnne dite ſunt. Sed etiam animali. oſſemones g⸗ bocconera nian . Peopoſiro. Nec eſt
Bel nelt S m animalia et omnia pꝛimo ccontra diuinam iuſticiam: quia ſicut ii. ece
ocgo repponatt hel gus llelne, nita conſumpta ſunt. Idem ge⸗ pa pꝛopter vnius regi 1: quia ſicut iuſtus pa
cg neponatthelas gophen pter Igdem patet. j. Reg xv. vbl ꝓ⸗ ptopter vmus regis vel vnius wmini lici
Mogonntt ſob oohetu fy/ peccata amalechitarũ gnũ vel ciuitate j mini vliguere⸗
Mocgo ictturbaul iſftſeotn ente iuſſa ſunt i tarũ animalia eoꝛum wo iu⸗ faiibus no m ponit ſub interdicto:extra
lnnannne⸗ iind PHente iuſſa ſunt interfici.: ergo mirum eſt: ſi ſaiibus n eſt nobis Et extra vofficto ele⸗ e ſyo
a ls mmini i. i, Re dernis tẽpoꝛibo væus animalia occidat eſt: ſi mo⸗ ne. Et pꝛopt nbi⸗ a e officio vlegati. ſ.
ua intepenſaniͦeſtiilih ſtra us animalia occidat pꝛopter no⸗ tpꝛopter vnius excommunicati ½
incnütrdjob nlltenn, peccata ⁊ poſſeſſiones ⁊ blada pluuia cæ multi puniuntur:qui cum ati contumaciaz
nqnütz dyabologcherenttenuti,, tempeſtatibus. pluuia vſtruatz ſunt. Et i am eum eo communicare nõ
ndictoctſmerntbant Et i iß . ſed etiam 4Br KEiNonlabnn in cratione carẽtes os iE aln a rey ꝓpter cnimen leſ⸗ Pmeledtatw ftle.
gunimmnn line malos puniebant: Gicut patet ſodoma 1 gmor Erproptervnlhoitbe Bore cum milititv.
Et Dent rii bi dns eoſfacti ra:in q̃ multi pueri:qui nunqᷓ mga gomoꝛ? amee eer e uitatem obſidet
neri:qui nunꝙᷓ peccauerũt: flammi am affligit. 7 lapides 7 ſagi in obſidet 2
Opminaturomnia malsiſtactiomi, traditi ſunt. Gicut etiã patet in diluuio ᷓ ammis tamen ſunt multi paruuli: agittas ꝓijcit: in qua
ſanetac mals ilaſbinh vi vbrram poſleiſto llo Moe Henñn. Per iuſtinam paruuli:qui nunqꝙ; peccauerunt.
diranns Aus ls auſis utlftit⸗ ni tedium patiebantur. Idem paret Yoſue vij. vbor Wremug n el iui⸗ e Nereto vieg.
vo Na mala al pincicte. Hule tum eſt: in fame li empatz. Ij. Reg. xxj. vbi cer- trib fame: uit. Item puniunt᷑ paruuli pꝛo pa
utlercanona diens Pter nli cietat is. Et. iij illa multi erant afflicti rariõe ſo⸗ tres vi. eꝛet hmijrationerequndatiomie: duiap
. . „7 . . . . . 2 VI e „ð e . uia
eretautiN eer e ig ig Flrn neane⸗ Pater luit rhe bpbrractogoſemhonbm Amglt ann Pinkg
moli ad bochobetr go fef om. nauis ꝓpter vnuma facie wi fuantiuñ one. j. vhi dundat in moꝛtalitas animaliũ
lucepontnn Tean gin Enm Peo Niepre BeccTafntet ec itnpee ſeloneant bafetcfe nee Prer les ira⸗
uasincolecapientes n ptra victꝰ ⁊ archa ei exercitus vei lorum ſi . elea peccatoꝛes:vt in il-
eelimmngtucitſi K;: nudetgi aan tanenen .Kne paruuton in hente⸗ ber ehnr ener
. H eſchtſi⸗ j . . 11, . 7 1
Dant eh bakeli⸗ ter iude ſocietatẽ: fluctib s eſt tibi moꝛiet᷑. Eos er endo
Ncl at᷑:ſicut patet 12 tim turba⸗ res: pu let. Eos ergo puniendo peccato
Bcñi annne Vne Cnie ſi lud patet.xxiiij.q.j.nõ turbat᷑et dil.xlv.ſed il punire intendit:ſicut quicattuli.
Feii ctüin⸗ ud. Qò gmirum ſi moderni⸗ di.NIv.Je ram leone:intend un verberat co
Auenteptinurni di di 4 puerii ernis tempoꝛibo infantes 2 „* ens ꝑ hoc leonem caſti
remg nopere tuoz. nnocentes ꝓpter maio 6 pter tales cauſas li ei ſtigare. Pꝛo⸗
Aaledictatenu nopere in kir:er nuni P oꝝ peccata fame moꝛiã⸗ uitatez T as paruulieius ducti ſunt in capti
gleclcltterta tur: et nimijs pluuijs ſubmergantur: æ ꝗpt. atez Trenoꝝ. j. Et comedẽt muli capti
te gecens hoſnne i in bello vincant: ergantur: termalos ſuos. Treñ.ij. E . mulieres paruulos
T Eiuſtcum oe :7 Pter dei fugitiuos et peccato: n os. Treñ.ij. Et vfecit ꝑuulus et la n piai
ogabanehi() Ai meimiin omnibv male ꝓſperentur: r peccatoꝛes is: ibidem. &t paruuli petierũt ctans in plate
aDPter Molzoper⸗ mtur. Q eꝓſperentur: et tribulationeʒ patiã⸗ Et paruulipetierũt panem:et nõ erat
tpaniagfſunt in n in T, ur: Quoꝝ quilibet dicere poteſt illnd põ. cxviij frangeret eis: Trenorum. iiij. ( ꝛet n eratqᷣ
nai t: grer ene ehint , tenuit me pꝛo peccatoꝛibo vereli. ioꝛes: 2qui ſunt etotis perfectioꝛis: qui videntuneſ vin.
cortare hieg. ⸗ gem tua ib erelinquentib le⸗ ſebon r b e b bertecnoris: qul viqentureſ viij.
lireſti fimat ane r ini vj . m.¶Sed cũ vus nihil iniuſte et oni:et hmõi peſtilentias minune vident᷑ cauſa,
Imei dat n . tionem agat: . ſte et contra ra re: q; tñe ,1 . mie vident᷑ cauſa/
amenmn min n t qua væ cauſa ſic poſſeſſiones 7 b :q; tñ cum alijs affligunt᷑: reddit Auguſti
tempore innocentes pꝛopterno Huni ruta ſam ciuitate cei li.j.c. iiij. di. uguſtinus cau
etſarotianl uhllut,ſit ſticaſe⸗ centes puniat/ opoꝛtet inne m ciuitate vi li.j.c. uij. dicens: q cum mali
a ſtvporet mital ſtigare. ¶ Pꝛo quo eſt ſe 6 fliguntur:quia eos nõ coꝛripiũ ꝗꝙ eum malis af
adnnmni en J hus inſte mortalttate, tndn Znaaſathegrnr entlieem Relrchterauſane, HH ye
ret etnt einnfſ. Yomia que in mundo creantur recepimus cum con⸗ cupiditatem:quia tepidi ſumus in hi⸗ laz et
unun ee ilieii ditione:vt co ſernuiremus et m eum con⸗ et noſtram us in his que ad vuʒ
. nd⸗ andata eius cuſtodi et pꝛoximoꝛum ptinent ſal
numnanttii . nametab iin remus:qð qꝛ non facimus /iuſt odi am verecundi lab t ſatutem. Et eti
umeſ alginen ſterili. imus / iuſte ea aufert: terrã i aboꝛem nolumus impengere: et vbi
inumiſſi lisin Buan. terilitatem conuertit: vt qui auct 1 laboꝛ non requirit᷑ verecundi bendere: et vbi
nlrculns ,c annihte⸗ beneficia cog vt qui auctoꝛem noſtruz per Jonecl ecundia nos retrahit. Quo
4i Col ſ in a cognoſcere nolumus:ſaltẽ ꝑ ſupplici o nec la hoꝛ nec verecundi eranIt. aaoe
n Ndrnan⸗ nanno ſtetneene nolumus:ſaltẽ g ſupplicia ſen ditas. ii viq; eop ini dia retrahit: impedit cupi
Ne aablſo don icut patet. . q.iiij. eccleſia. S. his reſpond- tas. Eu vicʒ eoꝝ inimicicias wuit e
iuran ſetiefüi⸗ tur. De filijs aũt qui . s reſponde- diant vel mumididas uitamus: ne impe
binctn enenobt l tilus aũt quicuʒ patribo perdunrur: ſicut i diant velnoceant in iſtis tẽpoꝛalſibo: ſiuequas adi
tenenmet ch i ſodomis.Et v illis qui ſicutin piſe adhuc appetit no alibo: ſiuequas acſi-
uſimei n aij i n fon viur is qui ꝓ peccato Tathan et Abi 1c appetit noſtra cupiditas: ſiue qs ami
rwra. , ln gann n ron vini vſcender . an er il⸗ tere formidati lrag. 8: ſiue qg amit⸗
erhunn lellun e guendume H inferos: Ei um eri. xvj. diſtin q́ᷓ; amarã ſebtatfaem itas. Yure ſeis iſtaʒ vitã qñ⸗
unnngmn iliiiui geht aut paterna cnmina ſequi voluu amars ce nolneln ramanda vulcee ine rOrind
rncnn in am ara ee nolueft. ouicacoꝛdat væcretũ di; xlv. ſed
6700

. W☚
— 2 —,

Tribulatio

Ulud. Et accipitur ex verbis Hieronymi ſuper Hie
remiam:Vno inquit peccante ira dvei in populũ ve⸗

ſeuit velvenit.Et querit quomodo hocacciderepo
teſt.⁊ reſponder:qn inquit ſacerdotes qͥ ppło pᷣſunt
erga velinquentes beninoli videri volunt verẽtes
peccantiuʒ hinguas:ne foꝛte eis male loquerẽtur
ſacerdotalis ſeuentatis immemoꝛes:nolunt cople⸗
re quod ſcriptum eſt.j.Limoth.v. Peccantẽ coꝛaʒ

omnibo argue:vt ceteri metum habeant: Nec illud

apoſtoli.j. Coꝝ.v. Tradidi huiuſmodi ſathane in
interituʒ carnis:vt ſpiritus ſaluus fiat: Que ẽ iſta
bonitas et miſericoꝛdia vni pamere ⁊ om̃es in diſcri
men ducere: Polluitur enim populus ex vno pecca
toꝛe:ſicut grex ex oue moꝛbida:ſicut patʒ E.vij.iiij.
Et. JY.xiij.xxnix.ꝛxl. Paxet g̊ ex his auguſtini ⁊ hie
ronymi verbis:q illi qui viroꝛum bonoꝝ locum te⸗
nent qui etiam boni apud mundum reputantur in
tribu latiombus non ſunt immunes:dum illis qͥ tẽ-

eſtates cauſant ſunt nimis ſociales:qui vo in nul-

o con ſimili reus eſt:ideo cum eis affligit᷑:vt meritũ
et gandium ei in celo amplius cumulerur. Et ꝓprer
alias cauſas.væ quibus infra eodem. cea xxxiiij. Pꝛo⸗
pter has.n.cauſas multe tribulationes iuſtoꝛuʒ:in
pſalmo.yxxxiij.
Ex quo omnes tribulationes ex peccato cauſan⸗
tur.Et honi etiam ꝓpter maloꝝ ſocietateʒ tnibulã/
tur:mirabile eſt quare mali frequenter in hbocmun⸗
do minus tribulant᷑:quia ex hocꝙ ip̃ᷣi ſunt tribula
tionis cã:videt᷑ ꝙ ipſi debeant plus tnibulari.Sʒ h
mirabile eſſe non debet:tribulationem etmodũ tri
bulationis:tam bonoꝛum qᷓ; maloꝛũ conſideranti.
SBeus enim ſe habet ad bonos ⁊ malos:ſicut rex ad

filios ⁊ pꝛoditoꝛes.Et ſicut maritus ad vxoꝛeʒ quã

diligit ⁊ incoꝛrigibilem. Et ſieut medicus ad infir-
mũ de quo eſt ſpes ↄualeſcendiet ad vſperatum.qͥa
ſi rex filios frequenter velinquentes.frequenter ⁊ q̃
ſi continue caſtigari et verberari ꝑmittit:proditoꝛ
autem qui virgam coꝛrectionis non ſentit in fine ſu
ſpenditur. Ita qui filij: virga frequenter coꝛrigunt᷑
roditoꝛ vo patibulo et gladio:et hoc ſemel et fina
iter. Ita ſimplices et mediocres fideles virga fa⸗
mis et tribulationis hic frequenter verberant᷑. Sʒ
diuites et peſſimi:quos famis et tribulatõ nõ attin
git:ducunt in bonis dies ſuos:ſed finaliter tanq ꝓ⸗
ditoꝛes ad inferni patibulũ œſcendunt. Iterum ſi
cut maritus qͥ vxoꝛem diligit frequenter repꝛehen⸗

dit et ad bonũ p caſtigationeʒ vncere nititur:peſſi⸗

mam Fo ad libitum dimittit: Sicut et pater filiuʒ
incoꝛrigibilem. dicens:vade et fac quod vis: nõ am
plius intromittam me te:incaſſium laboꝛauiihe⸗

redicatẽ meã nunqꝙ; habebis. Talis vxoꝛ gaudendi

materiam non habet ve hoc 7 ſie ad libitu dimitti⸗
tur.qꝛ hoc non eſt ꝗpter eius bonitatem ſed nequici
am. Barr enim talis filius:quia ſicad voluntatẽ di-
mittitur: quia caſtigatione et hereditate reputatur

indignus. Sic in ꝓpoſito:qui hic ſunt exempti ann

mero flagelloꝝ ſignum eſt: ꝙ ſunt exempti a nume⸗
ro ſponſarum et filioꝝ vei:et hereditate celi pꝛinan
tur:⁊ hoc non eſt eis bonũ ſignum:ſed optimũ dam

nationis indicinm. Idem exemplũ eſt æ infirmo a
medico deſperato. MM.iij.iij. ¶ Eſt ̊ we talibo.i.õ bo

nis q in vita iſta infoꝛtunia atiuntur/⁊ malis

in omnibo ꝓſperant᷑ ſicut e hominibo qᷣ vadunt cuʒ
ſole ⁊ cõtra ſolem. Mui enim vaunt cũ ſole añ eos
vmbꝛam habẽt:ſed habent lumẽ a tergo:qͥ vo econ
uerſo: hñt ecõuerſo lumen ⁊ vmbꝛam. Sic q vadunt
cum vo ſicut NMoe quo Geñn.vj. Cuʒ wo inqͥt am
bulguit/multas habent tribulationes:tedia et pſe-
cutiones. Juxta illud.ij. Timoth.iij. Qui pie vo⸗
lunt viuere cũ chꝛiſto/ꝑſecutionem patientur. Ged

Hic tri

T „v.

in fine habebunt lumen illud/v quo in ps.xxxv.in
lumine tuo videbimus lumen. Qui vo contra ſole,z

chꝛiſtũ ambulat:habet quidẽ lumẽ ꝓſperitatis añ:
q ſeculo et ſeculi diuitijs frui. Juxta illud iere.
Fij. Via impioꝝꝑ ꝓſperatur:Et bene eſt omnib qui
male agunt.Et illud ps.lxxij. Ecce ipſi peccatoꝛes
et abundantes in ſeculo obtinuerunt diuitias. DHa/
bet tamen duo mala ⁊ duas tenebras videlicet inte
rioꝛes ⁊ exterioꝛes. Interioꝛes.n.ſecũ poꝛtat.Exte
rioꝛes boſttergum mortis inueniet:a quibo iuſtus ⁊
nlatus liberabit. Orimũ malu eſt:q quãm
tribulatio ↄtra eum ſurgit extra ↄſolationem nullã

inuenit intra. Vnde Auguſtinus ſuper ullud pſal.

xxxvj. In diebus famis ſaturabunt᷑ 2c. Malus cum
tribnulari ceperit foꝛis nihil habet/ ablara ſunt om⸗

nia. Yn cõſcientia nullum ſolaciũ eſt:nõ eſt quo ex-
eat.quia dura ſunt:non eſt quo intret:qꝛ amaravel

malsa ſunt. Merito ſ̊ fit ei quod ſeqᷣtur: qꝛ peccato⸗
res pibunt:Quib enim locus nuſqꝙ; eſt:quomõ non
penibunt:non.n. illis locus eſt in his que foꝛis ſunt
lbi enim patiunt᷑ tribulatiões:nec in illis que intra
ſunt:qꝛ ↄſcia illos nõ ↄſolatur:nõ.n. eſt illi bene ſe⸗
cum:q cũ malo bene eſſenõ poteſt. Quiſqͥs aũt ma⸗
lus eſt male ſecum eſt.ipᷣe em̃ pena ſui eſt/ fugit ab ini
mico ille aut quo fugere poteſt/foꝛmica eſtate colli⸗
git vñ de hyeme viuat. venit em̃ hyems tribulatõis.
et ꝗ tunc non inuenit quod edat fame veperit. Aa⸗
ezaa foꝛmicam o piger: Pꝛouer.vj. Habet et aliõ
malum ⁊ tenebras exterioꝛes poſt moꝛtem eternas.
qñ dicere poterit illud: In tenebris ſtraui lectuluʒ
meũ.cum illo diuite Lu.xvj.cui dici᷑ Recepiſti boõ
na in vita tua:Ecce lumen ꝓſperitatis hic: Et a⸗
ʒarus ſimiliter mala. Ecce tenebra ſeu vmbra in B
mundo: MNuncvo hic conſolat᷑:ecce lumen poſt.Tu
vo cruciaris:ecce tenebre poſt.¶ Onñ q̊ boni tribu⸗
lationem ſuſtinẽt:cogitẽt quõ deꝰtribulationẽ ſuſti
nuit.quõ etiã matri ſue et apłis ⁊ martyrib ⁊ omni
bus amicis ſuis tribulstionem miſti/ recirp nu
ber multas tribulatiões tranſierunt fideles ⁊ gau
ent dicentes:cũ quodam ſapiente:qui in tali ſtatu
ſeipſum ad patiam hoꝛtabat᷑ 1 ↄfoꝛtabat:gallice di

cens: eus nunqꝙᷓ habuit amicum:quem nõ confu⸗

dit in hoc ſeculo:quaſi diceret /ergo nõ eſt vis eme.
ſi ego ↄfundar. Sic ſe in tribularione ↄfoꝛtanit po/

pulus dei.ij. Machab.vj. dicens: Reputent inqͥr ea

que acciderunt nõ ad interitum:ſed ad coꝛrectionẽ
eſſe genenis noſtri. Etenim non multo tempoꝛe ſinẽ
peccatoꝛibo ex ſententia agere: ſed ſtatim vltionem
adhibere:magni beneficij eſt indiciũ:non.n.ſicut in
alijs nationibus:dñs patienter expectat vt eas cum
iudicij dies venerit in plenitudine peccatoꝝ puni⸗/
at. ¶ In fine ᷓ dicent cum illo. B.iiij.xvij. Mali er⸗
go vid entes bonos hic affligi et eos pſperari time/

ant cogitantes et loquentes v ſeipſis et ve ſimilibo Eremp.

eis:ſicut loquitur beatus Gregoeius in quadã ome
lia.Oñ inquit cogito Job ſedentẽ in ſterquilinio:
Johannem eſurientẽ in heremo: Petruʒ ſuſpenſuz
iu patibulo. Jacobũ vecollatũ herodis gladio.hĩc
conſidero:quantũ deus puniat qͥs repꝛobat:ſi ſic fla
gellat quos amat. Et reuera magnũ habent timoꝛ:

motinum:qa exquo pla vi receperunt beneficia et

na.ſcilicet nature foꝛtune et huiuſmodi:diuitias
et velicias et honoꝛes:contra que maioꝛa alijs com
mittunt peccata.⁊ minꝰ hic purgant᷑ vel tribulant᷑
veriſiłr cogitare pñt ꝙ a deo tanq ĩfirmi veſpati ve⸗
ſerunt᷑:et a dyabolo Hicantmaſin mactãda ad v-

ſiderioꝝ paſcua ducũtur et paſcuntur:vt ad penas

et ernas reſeruentur/cum illis. H.iiij. x. ¶ QOui en
hica æo vſeritur a wmonibus in veſiderijs malis rij.
fouet᷑:eiq; ꝑcunt:nec ita grauiter in vita iſta llos ꝑ/

m:
ninatura aſtmalum licetr
uceſunn nunnnfirrinumun

ialiterimpuniti eſent qui mantſics⸗
allterünpuniti eſſent qui mar
ebaccunnta dum facrtenenintene

uus athirfsant obſeqniumſe heſtart⸗

gniſtet opns g dſui natuna 7
w lrum ſit aſcgr entantenen
ten in bono g iibi vult ienio ſocha
inemuncratuoomnino no ent Sedqu
tiengentitvin alia yita eruntremunen
niin iſta remunerabunt quibus dlet
cepiſtis mercegem veſtram. Math j.
(Vliſa tnbulationum tam in bonis hor
Ij in melis cauſa:vtilevidetur conſiderare
cauſatas eas ds rcyocare ꝛ cefart roln
us 0pera ad hoc wuenire potenimvs.
ſiendum q per quatuor vias ſen opera
NNOGOSOtNdibocdbtintrepoflumus
iaeſtomniummalornm crnſcſſi. Erd
crum eſtinarticulo peimd ecczwume
ſapeſtllenteneceſſanoſequltur g de
feſſonem cauſa ſeq niror dſtcnd efe
tempeſtatis. Pꝛelati ergo tales vida
ſuttsetbellgimminee non iolum ud
lumad pꝛoceſſiones etoꝛatönes indale

cgreſeh per cenſunao eccleſisſtichs s

pemet communione ſicut i
let compellere Nbemn Rud dtni

datg ertenns peccato letento intenins

ſuperplagam poſitn
pperpl mfeno in vn
oenimeſſet vpopnlus re ad m

ctſſonem:ul .
n eiqula confeſſio ſine yge⸗
ninen mit gabtt ,n leallbehdoct
8

bllul Intenchns ſhanilmnit⸗
it Aü nſ ldick egitib
telunen gſon tatohic Eti,
Mala Eccttmchra ſen nbrainb
obiccanſolikecttlummn aſt Ti
rtenchrpoſt (Oisbeniiet,
tr cogttitqud tnbnlaroneſiſt
utmſnectaphios manprivz omni
rlaumuie ine
lanöcstran iervutigelis gan
gvoom ſpicntenguiintoliſttu
boꝛtabot afotabat gollienl
Habitamtenn. venno ſi⸗ Enn
noſidient emono et nis ne.
ſein tnbulatione,forranitto,
ab Ej dicens Heytentincte
dintentumdedec coneckion⸗
Etenimnonmſdtongonknn
tanmuagere ſts ſterinſinnnen
benefichcſtinciai,nonn ſurii

Tribulat io

ſequuntur ne terꝛeantur vel eum fugiant ſicut perſe

Exemp. quuntur bonos. Sicnt patet ꝑ parabolam: qua fer

Exemp.

Ar.iiij.

rxiiij.

tur ꝙ in quadam patria hoꝛribili tempeſtate omni
bus campis vaſtatis: cum tempeſtas ad campũ cu⸗
iuſdam mali hominis veniret:audita fuit voxĩ aere
pertranſite euʒ quia ipſe eſt totus noſten⁊ campꝰeiꝰ
illeſus remanſit.
vel alios quibꝰtalia ſunt qui gaudent de hoc ꝙ moꝛ.
talitatem vel tempeſtatem vel famem vel infoꝛtuni
um que plus veſeruiũt/nec tamen cum vicinis pati⸗
untur poſſet dici:ſicut fertur fuiſſe dictuʒ cnida vſn
rario conſumili de canſa gloꝛianti et dicenti:ꝙ bene
fuit cum vo:non inquit᷑ alius:ſed multos ſocios ha
buiſti in ſocietate monum:qui circa tepeſtatem il⸗
lam ſe intromiſerũt. Et non ſolum ꝙ ſic pꝛoſperent

et in talib tempeſtatibus eis parcatur ex emonum

venit aſtucia:ſed etiam ex vei pꝛouidentia: que vnult
ꝙ ve bonis que faciũt h̊ remunerent᷑:quia nullũ bo⸗
num inꝛemuneratum: Pꝛopter hoc enim retribuet
abundanter facientibus ſuperbiam: in pſal. xxx.
ed obijcitur ꝙ bonum qo fit pꝛo amoꝛe xinõ
erit irꝛemuneratum quin remunera bitur hic vel ali
bi:bona vo que infideles fecerunt ante aduentũ xp̃i
que etiam faciunt adhuc illi vel mali chꝛiſtiani:nõ
intendentes ea pꝛo cæo facere:quare remunerata le⸗
gunturſita ꝙ eis tunc vederit regna et imperia. Si⸗
cut pʒ.D.xij xxxiiij.ꝙ nũc etiã cĩs diuitias væt tem/
poꝛales. Cui reſponderur ꝙ ſicut malum ⁊ peccatſ
quod væ ſui natura eſt malum:licet ex operantis in⸗
tentone contra veum non fist:impunitum tamẽ nõ
erit a liter impuniti eſſent qui martyꝛes occiderunt
quia hoc contra vum facere non intendebant: h po
tius arbitrabant᷑ obſequium ſe pꝛeſtare wo:ita vite
tur ꝙ qui facit opus ꝙ d ſui natura 7 m genere mo
ris eſt bonum:ſicut paſcere eſurientem:⁊ hoc facẽ al⸗
teni in bono qð ſibi vult fieriqð faciebant inſickles
inꝛemuneratus omnino nõ erit. Sed quialijs pecca
tis enigentibo in alia vita erunt remuneratõne indi⸗
gniſin iſta remunerabunt᷑:quibus dicet chꝛiſtꝰ. Re
cepiſtis mercedem veſtram: Math. vj.
Viſa tribulationum ram in bonis hominibus cᷓ
in malis cauſa:vtile videtur conſiderare qualiteriã
cauſatas eas veus reuocare ⁊ cefſare voluerit 2 q̃s
vias opera ad hoc uenire poterimus. Pꝛo qno ẽ
ſciendum ꝙ per quatuoꝛ vias ſen opera⸗ per quatu
oꝛ modos oꝛandi hocobtinere poſſumus.¶ Pꝛima
vis eſt omnium maloꝛum confeſſio. SEre eniʒ di⸗
ctum eſt in articulo pꝛimo ꝙ peccatum eſt ton can
ſa peſtilentie:neceſſario ſequitur ꝙ veſtructa ꝑ con-
feſſionem cauſa:ſeqnitur vſtructio effectus ſcilicet
tempeſtatis.
ſtates et bella immimere:non ſolum vxæbeꝛent popu⸗
lum ad pꝛoceſſiones et oꝛatõnes indulgentũs indu⸗
cere:ſed per cenſuras eccleſis ſticas eos adconfeſſio⸗
nem et communionẽ ſicut in quadrageſima fieriſo⸗
let compellere veberent. Ratõ eſt:quia indulgentia
da ta extenius peccato retento interius eſt emplaſtx
ſuper plagam poſitum ferꝛo in vulnere retento. e
lins enim eſſet ꝙ populus iret ad confefſioneʒ:q;ad
ꝛoceſſionem:qu ia confeſſio ſine pꝛoceſſione tribu⸗/
ationem mitigabit 2 nõ econuerſo. Si ergo tempe⸗
ſtas ad pꝛeces veſtras:non ſtatim ceſſet:quod mirũ/
quia viy eſt tercia pars veſtrum ſine peccato moꝛta
li.¶ Mec quiſcũq; ſane mentis ſe difficilem reddeꝛe
xberet in tali caſn ad ↄfitendum. Quis enim ᷑ ita
fatuus:qui videret regem terꝛennm contra cum ira
tum intantum ꝙ contra eum inciperet facere duruzʒ
ceſſum ⁊ grauiſſimas accipe vindictas:qui eũ con⸗
eſſione facta ſacerdoti nõ placaret ſi poſſe z marie

ä

llis ergo qui bonos dicũt ſeipſos

txot vanitatibus et ſuperbijs contra vum

Pꝛels ti ergo tales videntes tempe⸗

T+ hv.

Aſciret in enlpa eſſet 1 rex iulle ↄtra eum ꝛoce,
deret. Yta in ꝓpoſito:quis eſt qui per aperniſima ſi
vna videt wum iratum: qui non dicit cũ illo Eſaie.
ij. Confiteboꝛ tibi quoniam iratus es mibi. Si h
ure fecerit /cæum ſibi reconeiliabit: 2 vindicta ceſſa
it. Er dicet g ſequitur. Conuerſus eſt furo: tuus

⁊ſolatus es me.¶ Bed quia paruʒ valer confeſſio

niſi ceſſeturab operibus malis:que ſunt tempeſta/
tum occaſio.¶ Gcva via eſt ommum operũ maloeñ
que mundum mutant turbant⸗ abuche creatura⸗
rum vei:ceſſatõ.Cũ eĩ oẽs creature quodãmodo ad
noſtrum ſeruitium ⁊ ſolatiũ facte ſint. Sicut patet.
A.x. x. vt nos illarum accipientes ſemuitutem vtilem
vel bonam bene⁊ digne ſeruiremus wo:iuſtum fuit
ꝙ ꝙᷓdiu nos bene veò ſeruiuimꝰ/et creaturis ſuis qd
eius vtebamur ſeruitium et honoꝛemet noſtrum vt
beremus ſolatium:q; mundus cum omnibus ele⸗
mentis ⁊ cõtentis oꝛdinate nobis ſeruiret. At vbi in
cepimus eſſenouitatum inuentoꝛes. cæo woꝛdinatij
7 odibiles/et creaturis ſuis contra eum abutiin ſu⸗
perbiam ſiuſte ꝑmittit:immo facit mundum cuz ele⸗
mentis omnibus creatunis nobis coꝛdinari:vt ſi⸗
cut ve ſeruimus:ita illa nobis ſeruiant. Et quia nõ
poteſt oſtendi:quomodo a cresturarum abuſu ceſſa
re vebeant/niſioſtendatur prius quomodo his abn⸗
tuntur:pꝛius reſtat oſtendere quomodo in his teli⸗
quunt:quo viſo minus erit mira bile ꝙ illis omibus
afftigimur. ¶ Tempus enim pulcrum in cnoꝛeis et
cantilenis luxurioſis et curioſitatibus ad laſciniam

pꝛouocantiby: contra vum eypendebant: ſicut patet

C. xv.p totũ. Cempoꝛe vo pacifico mnaioꝛes vtebã⸗
tur ludis pꝛohibitis:ſicut toꝛneamẽtis/et huiuſmo
di:minoꝛes vo in cupiditatibus et bellis inteſtinis
et pꝛiuatis/ira videlicet inuidia 1 nocumentis mu⸗
tuis. rureicne terꝛe ferrilitate abutebant᷑ in gu⸗
la ⁊ ebrietate plus ad voluptatem qᷓ ad neceſſitateʒ,
Animalibo etiam abutunturvel quia illa cõtra vei
pcepta tenẽt:ſicẽ illi q plura habẽt animalia/ xe qui⸗
us mimmum non occidunt vt vitã fame moꝛieẽtis
ſeruent. Gicut ergo ab ingrato etiam pꝛius data re-
nocantur:ſicut patet in ca. gratitudine.Et. F.iij.
xiiij.et.xv.Et. .v.v.⁊xxiij.Et ſicut a balliuoveſtro
in vno infideli multa aufertis et ſuſpenditis. Ita ce
us cui in tali neceſſitate vnum animal non dat:alia
reuoxat et in multis alijs punit. Si enim aliqua illo
rum eſſent wo data/alia moꝛtalitate non occideren
tur. Sed quia nolũt minima dare: maioꝛa ĩ moꝛta⸗/
litate er bello amittunt. Vel quia illarum igne⸗ in
endũt
Se illarum nanq; lana ſolebant poꝛtare robas ꝛve-
ſtes vnius coloꝛis vel recte ſtragulatas et recte acqͥ
ſitas:ſed modo erit e multis colonbus ⁊ cum mul⸗

tis maledictionibus: quia ſicut illas poꝛtant atra⸗

uers.ideſt ex tranſuerſo/ ita ipſas lucrantur:qͥa dum
pancis fuerunt robis/F̃m conditionem ſui ſtatꝰcon-
tentiœ redditibus ſuis eas emeruntnunc vo qꝛ ela
ti ſunt multas ⁊ varias vaꝛijs modis ſciſſaset ſum-
ptuoſis modis pictas ingemmatas ⁊ auratas poꝛ
tant.qꝛ vᷣo multos timent vtpote qꝛ multos offen⸗
dunt ⁊ ve padis cũ eis nõ hñt multas ⁊ vltra vires
robas alijs dant/qnibo ab emulis ſperãt defendi vel
miuſte vidicari.vel iniuſte capiũt obtinẽ / q̃s oẽs cuʒ
alij vanis expẽſis qꝛ de redditib ꝓpijs ſolu nequiũt
ſhditis rapiũt/v mercatoꝛib ad vſuras mutuant
qð tardevel nũqᷓ ſoluũt.qꝛ veũ pac cũ eis nõ hñt:ſiẽ
patet.E.iij.xxij. ¶ Argento etiam abutuntuꝛ:quia
quod factũ ẽ vt pꝛo expenſis ſoluatur. illud in alios
vſus expendunt.inde vsſa et oꝛnamenta pᷣcioſa faci
endo:vt e argento comedant:⁊ ramuſculum coꝛuli

xv.

xvj.

xvij.

rix.

coloꝛis/ vadũt ſicut armigen

incipiendo a pꝛmi
conuertatur: ꝙ choꝛeatrices impediat: 7 ita frequẽ⸗

Tribulatio

pꝛo cibo ſoluant. Melioꝛ fuit modus antiquitus co
medere videlicet eligno:a ſoluerepecuniam:qᷓ ecõ⸗
uerſo. Ille enim modue fuit ſanior pꝛo anima emen
tium ⁊ vtilioꝛ pꝛo vendentib/quia melius ⁊ coꝛdi œ
lectabilius eſſet pꝛo eis habere ſex venarios ſtat ſo⸗
lutos/qꝙ talliam quinq; ſolidoꝛum qui nunqꝙ ſoluen
tur. Meu mutatus eſt coloꝛ optimus. IJmmo nõ ſolũ
coloꝛ ſed valoꝛ quia moneta quarũdam terꝛaꝛũ que
ſolebat eſſe optima qꝛ argentea nuceſt peſſima:qꝛ li
nealꝙtum ad illos æ quib patria clama t.qꝛ nihil
Plunat niſi ramuſculos queruli. Nunc vo aliaꝝ pᷣ⸗
nalet moneta terꝛaꝝ. qꝛ melioꝛ eſt moneta cupꝛea ꝙᷓ;
lignea. xe hac matenia nota. H.ij. xxuij. ve hac vo
monete mutatõne videt᷑ ꝓphetaſſe Eſaias.j. Irgen
tum inquit tuum verſum eſtiin ſcoꝛiam. Et q̃ſi cau⸗
ſam aſſignans/ait. Pꝛincipes tui infideles:qui ſiecut
male lucrant᷑:ita male expendũt:qꝛ aꝛgentũ illoꝛum
libentius expendũt ad aleã qꝙᷓ ad eccl ie fabꝛicaʒ: vt
modo quo venit vadat ⁊ finis principio ↄfoꝛmetur.
Legib etiã et iuris abutunt᷑:ſicut patʒ. A.riiij. viij.
In iſtis eniʒ eſt mirabilis mutatio:qꝛ pauci legiſte
eſſe ſolebant magna equitas:modo ecõnerſo mul⸗
ti ſunt tales parua veritas:pauca eſſe ſolebãt iura⸗
menta:⁊ magna fidelitas:minime iuramẽto crede⸗

batr/modo tatuʒ iurant:ꝙ nemo eis credit. Omnibo

etiã officijs abutunt᷑:a miniſterijs artit: qꝛ dñ in
offſcijs diuerſis miniſtri ducebant᷑: fidelius ee pere⸗
gerũt. Bed poſti ea em erũt:om̃ia puerterũt. Gic cõ
muniter q̃ſi in omi arte mecha nica plłꝰ ſolito ſtudet᷑
ad vanitatẽ ⁊ nouitateʒ:ex quo ſequit᷑ opa illoꝑ no⸗
uo modo facta hibꝛis noms aſſilant quioms ſunt fal
ſi.Et in om̃ibo iſtis vanitas vanitatum:⸗ om̃ia vani
tas: Eccs.j.Et qð mirabile eſt: rebb abutunt᷑ exte

rioꝛib:ex quo animabo coꝛpibo:a ſtatu abutuntur

rio:maioꝛ em̃ pars hoĩm amimaʒ omia membra

coꝛpis potius ⁊ libentius dyaboliqᷓ wi exponũt ſer

uiiio 1 hoca iuuente. Maioꝛẽ em̃ maliciã in cupidi-
tatibo iuramentis ⁊ alijs ſcit mõ puer. ꝙᷓ ſolebat ſci
re ſenex:hoc qᷓtum ad animã. rum vo ad coꝛpoꝛis
mem bra:oculos om̃i exponunt vanitati in videndo.
Os oĩ iuratõi ⁊ falſitati ⁊ vrriſioni ⁊ tractõi. An⸗
res libentius male auditõni ꝙᷓ pCᷣdicatõni. Adembꝛa
inferioꝛa luxurie. Manꝰilloꝛũ anguine plene ſũt ad

pugnandũ pcutiendũ/furandũ parate. Pedes illo⸗

rum ad maluʒ curꝛũt Pꝛouer.j. Et breuitera plãta
pedis vſq; ad verticẽ capitis ⁊c̃. Eſa.j. Gtaru etiam
Iꝓprio intantũ abutunt᷑:ꝙ vix eſt aliquis ð ſtatu ſuo
atentus/vel qtum ad acquiſitionẽ:ſicut oſtenſuz eſt

Ayxvii.v. Vel qtum ad victũ vel veſtitum:qꝛ cleri⸗

ci in habitu et tonſura excepto ꝙ foꝛte pannꝰeſt vniꝰ

18/. ut am ꝓpᷣlati ſicut milites:vxo
res ciuiũ vel armigerũ ſicut militum vel regum. Et

ſic pijſſime veus:ſupbia eoꝛũ qui te oderunt aſcẽdit

ſemp:pᷣs.lxxiij. ¶ Iſte ſñ pꝛedicte nouitates rerum
abuſus et falſitates:nouas cauſant tempeſtates: iſti
ſunt planete:qui tempeſtatibus 1 pluuns z bellis il⸗
los nouitatum inuentoꝛes: alios ratõne ſocietatis

toꝛquet. Qõð em mirabile eſt: vel quã iuſticiam facit
us:ſi illos qui omniba creaturis coꝛpalibo etiam ⁊

anumabo ꝓpꝛijs abutunt᷑ 7 cum illis contra veum mi
litant:eumq; ſuis exrpugnant wnis omnibo affligat:
cuncta que ad eoꝛum ſolatium creata ſunt:vnmil-
lis abutunt᷑: cuncta ad illoꝛum conuertat wlorem:
vt ᷣm beatum Gregoꝛium in omel. Erunt ſigna ⁊c̃.
Qui in cunctis velinquimus:in cũctis feriamur:vt

s tem pus pulcrum in plumioſuʒ
ter licet foꝛte non ita alte clamare faciat pꝛe fame et

miſeria lachꝛymãdo ſicut pꝛius riſit ⁊2 clamauit tri-

T+ v.

pudiando. t ſicut enocte vigilant 7 œ die wꝛmi
unt/noctem vertentes in diẽ:⁊ econuerſo. Ita eſtas
conuertatur eis in hyemẽ et econuerſe en pa⸗
cis ve hac v cauſa in tempus conuertatur belloꝛuʒ.
Terꝛa etiam pꝛedicta de canſa ↄuertarnr in ſterili⸗
tatem. Animalia in moꝛtalitatem: quam trempoꝛi⸗
bus iſtis ſpecialiter vidimus de bobus maioꝛẽ ꝙᷓ an
tea factam audierimus vel legenimus:qo non eſt ni⸗
ſi quia homines vterioꝛantur. Juxta illud Diere⸗
mie. xij. Pꝛopter maliciam habitantium in ea con⸗
ſumptum eſt animal. Ideo etiam tempoꝛa in peius
mutãtur. Et quod mirabile eſt:ſi monete argentip⸗
dicta v cauſa deficiant. leges lacerentur iuraroꝛes
miniſtri falſi reputentur artifices pauperentur.
coꝛpoꝛa infinnentur: et diuerſis modis occidantur.
Buime perdantur/z ſtatus illoꝛum obliuioni perpe
tue tradatur. Et ſic finaliter ð nullo gaudeant quo

mgle vſi fuerant:ſed ab omnibꝰ rebus illis in coꝛpo⸗

re ſimul anima toꝛqueantur in quo toꝛmento cun⸗
cta que ad vſum pꝛauitatis flectimus ad vſum nohᷣ
conuertũt vltionis. Neatus regoꝛius in omelia p
dicta: ſicut oſtenſũ eſt. A. x.xj. iuſti indicis iuſſu apo
ca. xviij. Quantum inquit fuit infidelis 7 quantuʒ

glificauit ſeſtantũ date ei toꝛmtũ ⁊c. vt a ceteris cre⸗

aturis abiecti ſolius ignis ⁊ demonis ſocietatem ba
deat. Pꝛedictis vo plaetis ceſſantibus ne ipſi ampli
us regnant:ceſſabũt peſtilentie/tam hic ꝙᷓ in futuro
quia dicit lex eccleſie: ꝙ queʒ innocentia adiuuat: di
gnum eſt vt alia caſtigatio non affligat.ij.q.iij.men
nã. Et. iij.q.ix. dignum. Sed vir eſt ſpes mundus
Vnqꝙᷓ redeat ad antiquam fertilitatem in terꝛa ma
rni ⁊ vbiq; quã antiquitus dicitur habuiſſe:ſicut nec

homines ad antiquam bonitatem:quia ſicutmun⸗

do vcreſcente:vecreſcit etas ⁊ vigoꝛ coꝛpoꝛis:ita re⸗
frigeſcit charitas multoꝛum:MMathei.xxiuij. Sed qꝛ
non ſufficit ad peſtilentiaꝝ mitigationem confeſſio
vel a malis pꝛedictis ceſſatio: niſi etiam de commii⸗
ſis fiat ſatiſfactio. Adeo tercia via ⁊ modus eſt depᷣ⸗
teritis malis ſatiffactio:et de male ablatis: xæten⸗

tis reſtitutio:ſicut em̃ wloꝛ medicina:ita iſtis cura⸗

xx.

tur tribulatio:ſi tamen medicina ad moꝛbum pona

tur. ideſt ſi illi confiteant᷑ et penitentiam agant auur

peccauerunt. Exemplo Zauid. ij. Regũ.xxiiij. Qui
videns tribulatõeʒ in populo clamauit⸗ dixit. Ego
ſum qui peccaui:a= iniuſte egi:iſti qui oues ſi unt:quii
fecerunt: vertatur obſecro manus tua cõtra me. Et
ſic tribulationem ſedauit. Gic rex Joꝛam. iiij. Re⸗
uꝓum. vj. videns famem et miſeriam in ſamaꝛia:veſti
menta pꝛopria pꝛe woloꝛe ſcidit. Nec fuit ille wloꝛ ſo
lum in oꝛe clamando vel oꝛando:ſed in coꝛpoꝛe cili⸗

ciʒ poꝛtabat: a⁊ in craſtino fuit fames ſedata. Vter
q; enim pꝛedictoꝛum in cauſa fuit tribulatõnis: qᷣa

peccauerunt: 2 vterq; medicinam ad moꝛbum poſu⸗
itiet ideo moꝛbum curauerunt. Sed heu in moder⸗
nis tribulatõnibus omnino contrarium eſt: quia il

li qui ſunt cauſa tribulationis: peccata pꝛopꝛia non

confitentur: nec facta iudicant:nec ſibipſis cum da⸗

uid tnibulatõnis cauſam imponunt:ſed alijs.qꝛ me

diocres totam cauſam imponunt magnatibo z diui
tibus dicentes. Ipſi ſunt ita crudeles:ita duri wmi
aurereos Eus terꝛam væſtruet. Illi vo econ
o iſtis cauſam imponunt dicẽtes: ſubditinoſtri
ſunt ita falſi:non curantes v periurijs falſitatibo

ſerui noſtri infideles:ita cdignãtes et ſuꝑbi ꝙ ſerui

re vel operari nolunt. ita ꝙ pꝛopter eos veus terꝛaʒ
ſtrint. Adam culpam impomit eue et eua ade: ad

ercnſandas excuſationes in pecca tis:quia neuter ſi-
ne culpa eſt. Sʒ qꝛ neuter cu pa ʒ ꝓpriã cognaſcit:nec

ofitet᷑ nec medicinã ad moꝛbũ ponit ideo tribula⸗/

inltas elt rege de
ſunt cauſa narantmctelen
obſeſſanninoꝛes tamenin aun
ioni obſidetur:plus fam
ſidionis cauſardum obſide ben
zvigiliarum 7laboꝛi: quitamen liben
poſfenthabere gacen aſiaſipanis
lateſitillimaioꝛes famem no patientu
ciuitatiinſultus multos faat ad hocy
cant vel ni capiat auitate capta cuſo
nem damnat ad moete:rqui famez pati
lict ſinplices pacen hobebunt Ftain⸗
lis qui wum quem in baptiſmno 7 quadi
ceperunt in caſtns onimap ſuarum /ren
hiter ciecemt wus iſtos obſiet voſtilen
grandines autlumias cadereyidemuoy
Verſitates tot inſultus ad caſtra ſacit t
ſodchgt ſanumeſten ſlin Nconfidd imi
ſolälud verd dſ redderer. g du ſicd
famis patiſtpali qmipeaz munieit⸗
lom muninert ſie puen inocetes fame
ifinei imone i ni capien ligalin
numno fueunt morteetemna denna

ninun Halned
Camtinam fernlitatem i
imninmaneinmiatulſſimze
utigrambonitaten:qnig ſintmun,
tengeſtetuer vigcrponsttae
ttomultorum Metbeiiiſgetg
peſtllntis ningationen confiſ
Nedicnis eſſanorniſetom wonmni⸗
ctio Igeoteran tlrnocotſ y⸗
ſotiſachoxr w malesblotinn utan,
ſiutan wlotmetidhaituiſto aurs
ſitumen mecicnuoc norlbompon
wnfireunt erenitentum ogantqn
templo Sonis Regi miij Qui
Giz in populoclamautt, oipit C
rriniuſteeginſtiqniones ſuntquin
urobſead manustmacöngne Gt
mſedauit Gicrer Neumii He⸗
famenetmilenam Mſanguinpeſi
pemicreſätit Her tllemin
Bendo velounto fſeli nnpnl⸗
rin auſtofoltfnesſcchii, Ee

cauſafuittnbulotöni⸗
andn cnamod mothunpoſ

aallmn nnennc iziunin un

inri ſut. l do eein

um i ſabcitinoſtni
d beſn ictceſibitin
minhonmn lit ierffltani

Nnaninlchnl itosct fhbig ii

]

☛

rrij.

xxrij.

5 —R—o —
ðUl 5õ

Tribulatio

tio non ceſſat.Et vt hoc manifeſtius apareat:vide
antur illoꝛum tam verba ꝙ; opera. Quis illoꝛuʒ qñ
tribulationes imminere videt ſeipſum verbis accu⸗
ſat dicens.Ego ſum qui peccaui.Sed ſi in aliquo re
cognoſcunt tales tribulationes:ꝗpter peccata acci⸗
dere:dicunt mundus eſt malus ⁊ falſus: vel illi ſunt
tales:mundum ⁊ alios accuſant:et aliena ↄfitentur

licta:immo potius ſeipſos:⁊ alios ſimiles ſibi cõo⸗

foꝛtant.dicentes:non erimus in veſperatione:ꝗprer
aruam pluuiam:quid timem?nos:ſemper ſatis ha
bebnmneſranbns verbis nunꝙᷓ tribulatõnem ceſſa⸗
re facient. Que vo talium ſint opera acta pꝛobant ⁊
ſigna oſtendunt. Quia dũ religioſi ⁊ pauci foꝛte pau
peres ve populo ⁊ mediocres ad pꝛoceſſionem ꝓ aer
intemperie faciendam miſſas ⁊ letanias cantan/
dum ſermonem vi audiendum congregantur. Il
liqui illius tempeſtatis cauſa ſunt laſciue in lectis.
vei guloſe in tabernis:aut circa alia mundialia ſoli-
citi moꝛantur:necad ꝓceſſionem veniunt/necoꝛant
nec alijs dicunt:oꝛa pꝛo me:nec wolent vel penitenti⸗
am agunt:ſed potius ve fame gaudent futura.quia
blada et alia ex antiquo eunr⸗ ata venalia chariꝰ
vendent: terꝛas/⁊ alioꝝ bona fameafflictoꝛũ:qua
ſi pꝛo nihilo ement:⁊ ideo nõ curant agere penitenti
am:⁊ ſic in laboꝛe hominũ nõ ſunt in ꝓceſſionibus
7 penitentijs:ideo cum hominib nõ flagellabuntuꝛ
peſtilentijs in hoc mundo:ſed cum vemonibus eter-

nis penis in inferno.¶ Ad cuius auctoꝛitatis intel

lectum eſt ſciendum/q; quandoq; maioꝛes in ciuita
te vel caſtro quii wminum ſuum caſtro ſuo eiecer̃t
ſunt cauſa quare ciuitas eſt rege e caſtro ſuo eiecto
obſeſſa:minoꝛes tamen in ciuitate:qui nunq; ſt ob/
ſidionis cauſa:dum obſidetur:plus famis ſuſtinent
⁊ vigiliarum ? laboꝛũ:quitamen libenter vellent ſi
poſfent ha bere pacem:qnia ſi panis vei cibo in ciui-
tate ſit illi maioꝛes famem nõ patientur. Rex vo
ciuitati inſultus muitos facit ad hoc vt ciuitarẽre

dant vel vi capiat/ciuitate capta cauſantes obſidio/

nem damnat ad moꝛtẽ:⁊ qui fameʒ patiebantur:ſci⸗
licet ſimplices pacem habebunt. Ita in pꝛo poſito.il
lis qui veum quem in baptiſmo ⁊ quadrageſima re⸗

ceperunt in caſtris nnaz ſuarum/ euʒ poſtea tur

piter eiecerũt/ us iſtos obſidet poſtilentijs:q̃t eniʒ
grandines aut pluuias caderevidemus/ vel alias ad
verſitates/tot inſultus ad caſtra facit vt caſtrum ei
reddat᷑:ſanum eſſet ↄſiliuʒ vt confido/inimico expul
ſo/illud vero dño redderẽt.qꝛ lʒ dũ ſic obſidẽt᷑ mihil
famis patiãt᷑: alij q minꝰeaʒ munieft vel qͥ illã nal
lomõ muniuert ſic pueni ĩnocẽtes fame mortãt᷑:iteꝝ
Ifine.i.ĩ moꝛte qñ vi capient᷑ illi qui in laboꝛe homi
num nõ fuerunt moꝛte eterna ↄademnabunt᷑ vbi alij
qui nõ fuerũt in cauſa liberabunt᷑ oc em eis ꝓmit
tit veus dicens. Multe tribulatio nes iuſtoꝝ ſupple
in hac obſidione:ſᷣ q his omibo liberabit eos vmi⸗
nus. Figura ad hoc v Dieremia: ꝗ in ciuitate hieru
ſalem a Mabuchodonoſoꝛ obſeſſa:fuit poſitus in er

gaſculo carcerisqͥ erat in vmo Jonathan. Sede⸗

chias vo rex manebat in palatio:ſicut pʒ Hiere xxx⸗
vij. Capta vo ciuitate oculos regis eruit:⁊ in carce⸗
rem vſq; ad moꝛtẽ poſuit:ſicut pʒ.iiij. Reg.vlti.Se
Hieremia vo pᷣcepit pꝛincipi dicens:ſicut ptʒ Hiere
mie.xxviij. Pꝛecepit inquit rex babylonis Nabu⸗
ʒardan pꝛincipi militie dicẽs e Hieremia.Tolleil⸗
lum ⁊ pone ſuꝑ eum oculos tuos:nihilq; mali ei faci
as:hvt voluerit ſic facias ei. Iſta eadẽ foꝛtuna oñſa
fuit u.xvj.ð diuite ⁊ laʒaroſð vtriſq;: Sap.xj.DPos
quidẽ tanq; pateꝛ monens ꝓbaſti:illos aũt tanqᷓ rex
durus intenogans cõdemnaſti.¶ Pʒ quia nõnulli

ſunt:qui ꝓnulla tribulatõne a ceo miſſa:pᷣdict mo

TD pv.

dis ſe coꝛrigere volunt: reſtat quarta via ad hq tri⸗
bulatio mitiget: vicʒ tales qui in talibo peſtiletij⸗
a vo miſſis:ſunt in coꝛrigibiles/ p homines coꝛrigat᷑
inuiti.qui ad moꝛtẽ ſicut in iuſticia ſeculariad moꝛ
tem. Et qui ad duram pniam coꝛpoꝝs: ſicut in iuſti
cia eccliaſtica. illam ſicut meruit:ſuſtineat/7 hoc fa⸗
cto ceſſabit tribulatio a bonis. Qõ ſignificatũ fuit
Jolſue.pij. Achior em lapidato victoꝛes extiterũt fi
lij iſrael:qui ante ꝓpter eum ſuccubnerũt:ſicut patet
H. ij xlvij. Phinees etiã NMume.xxv. occidit foꝛnica
toꝛem cũ foꝛmcatricelet ceſſauit quaſſatio:pꝛincipi⸗
bus qͥ peccaticauſa extiterũt ſuſpenſis. Filijs etiam
Saul qui in paterno crimine ꝑricipantes famis cã
extiterut ſuſpenſis.ij. Regũ xxj. ceſſauit fames. Fal
ſis etia ſacerdotibo et ꝓphetis ab Helya occiſis.iiij.
Reg xviij.ceſſauit tribulanio ſiccitatis. Malis etiaʒ
in diluuio Moe ſubmerſis ceſſauit pluuia: Geũ.viij
Yona etiã in mani ꝓiecto:ſtetit mare a feruoꝛe ſuo.
Yone.j. Eltinã ſic abſcindant᷑ qui vos conturbant:
ad Eal.v. Et reuera nõ ſoluʒ peccatoꝛ:ſed etiã ſup/
poꝛtatoꝛ:qui peccatoꝛeʒ nõ coꝛrigit/peſtilentijs nos
ↄturbat. Et ideo poꝛtabit iudiciũ ſuum quicũq; eſt
illeſad Gab.v.i.qᷓtumcũq; ſit potens⸗ magnꝰparrie
ductoꝛ.qꝛ nõ eſt apud vu ꝑſonaꝝ acceptio:Actux.
SBic pᷣparatus ⁊ diſpoſitus añ ꝓceſſionem vel oꝛatõ
nem:quã ꝙ aeris temperie facis:oꝛa dñm:et ipſeicu⸗
rabit te:Ecci.xxxviij. Sicut fecit RRauid ꝗͥ ait. Ad
minũ cum tnibularer clamaui:ꝛ exaudimit me:ps.
cxix. Et exaudiet.ſi tñoꝛaneris ⁊ clamaueris ſponte
7 voluntarie: ronabiliter/ veraciter fidenter: Pſeue
ranter. Cum iſtis ↄditõnibo ſecure ad deum clama⸗
re poſſunt:⁊ dicereillud Nume.xx. vomine xeꝰ:an
di clamoꝛem populi huius xc. Pꝛimo ergo volunta⸗
riea ſtatim quando vident tribnlatõnem incipe:an
teqꝙᷓ fame ⁊ miſeria arcent᷑ ↄfiteant᷑ et oꝛent. Dic em
malũ tribulatõnis euadere poſſent:ſicut latro ſuſpẽ
dium: qui ſponte latrocinium dimittere malã vi
tam vellet. Sʒ heu multi latronibꝰ indurat affimi
lant᷑ ⁊ muſtele:qꝛ ſicut latrones illi latrocinium di⸗
mittere nolũt:anteqᷓ ad hoc carcerevel vinculis cõ⸗
ſtringant᷑:nec veritatẽ ↄfitentur anteqᷓ; affligantur.
Muſtela etiaʒ wm eſticari nõ vult:anteqᷓ ſit᷑ fere ad
moꝛtẽ balneata. Gic multi nolũt gulas et luxurias
ſuas vimittere anteq; famis ⁊ vefectꝰ neceſſitate com
pellant᷑:nec ↄfiteri añq; infirmitate affligant᷑: nec eẽ
vmeſtici vi ãteꝙᷓ pluuijs 2 tẽpeſtatibo ſint peſſime
balneati.v qbo Mat.xiiij. Pꝛe tioꝛeclamauer̃᷑̃t.Ta
lis ↄparatus eſt iumẽtis. In pſalmo.xlviij. Oꝛet er
go er clamet cito ⁊ voluntarie.¶ Scðo ratõnabili⸗
ter. Ratõnabile em̃ videtur et ommi rarõni ↄſonnm
ꝙ prius petatun ꝙ tribulationis cauſa vſtruat᷑.ſci-
licet peccatum/videt᷑ ergo ſatis rationale:q; tempo
re pulcro vel etiam quando tribulatio nis tempꝰin-
cipit vel anteqꝙ; incipiat:qꝙ fieret pꝛoceſſio:⸗ oꝛatõ:;
cauſa tribulationis. ſcilicet peccatum væſtrueretur
quod tamen nunqꝙ fit:etideo nõ exaudiuntur: quia
q;diu manet ferꝑ.i.peccatuʒ in vulnere coꝛdis: æus
medicus ſummus illud non ſanat:nec afflictiones
aufert. Lalibus enim dicitur Jacobi quarto.Peti
tis et non accipitis:eo ꝙ male petatis:quia petitis
ceſſationem tribulatõnis anteqꝙ; ceſſet cauſa.Tercio
veraciter clamandum eſt:ſicvidelicet:q ita ſit ĩ coꝛ⸗
de ſicut oſtendit in oꝛe:vt tanta ſit humilitas in coꝛ
de:quanta oſtenditur exterius: aliter eus non au⸗
dit.Patre enim verberante filiuʒ:ſi ſciret ꝙ ficte cla
maretſim erci /vel ſi frequenter clamaſſet: mercilet ſe
non coꝛrexiſſet: patera verberibus non ſtatim ceſſa⸗
ret:ſed diceret/mentiris:qꝛ non eſt tibi coꝛdi:qꝛ fre⸗
quenter ſic ꝓmiſiſti:s pactũ nõ tenuiſti. SGic ⁊ cetẽa.

xxiiij.

xxv.

xxvj.

Arꝰ. v.

yxi.

Tribulatio

AQuia peccatoꝛes non exaudit us Johan. ix. Hec
canſa fuit:quare in tnibnlatione poſituʒ non exaudi
uit regem õ cha. vj. Et illos etiam
qui frequenterin tribulatõne clamant:qua recedẽ⸗
te redeunt ad ſolita:non ſtatim audit⸗ cetera. Faci
at ergo et teneat quod in tribulatõne peomittit: pꝛo
cuius obmiſſione tribulatur. Exemplo Jone qui di
cit Jone.ij. Clamaui ad wminum ⁊æ tribulatione
mea. Illam autem rnibulationem ſuſtinuit:quia oõi
pꝛecepto inobediens fuit: certe liberatus pinpteobe
diuit:qua in re penſanduʒ: quiaveraciter clamanit.
iõ liberari meruit.(Quaꝛto clamãduʒ eſt ↄfidẽter
lle enim ad wminum terꝛenum bonum: v gratum
in tribulatione clamare poteſt confidenter:qui an⸗
te tnibulationem auditione bonis operibus vel ali⸗
quo ſeruitio ſe dignum fecit.Dic in pꝛopoſito:ille qͥ
pꝛius vxi tenet mandata in tnibulatione poſitꝰ: deo
dicere poteſt. Tu es refugium meum a tribularõne
que circumdedit me ⁊c. Hꝛeuiter/ quomodo põt cla
mare confidenter:qui in tota vita ſua ſeruit dyabo
lo:in tribulatione poſitus:non habet ſpem:qꝙ; exau⸗
dietura cæo. Illis enim canta bitur canticum virgi
num:neſcio vos. Quia ᷣm Ipieronymum ſup illud:
Hſee. vj. In tribulatõne ſua mane ſurgent. Ympu⸗
dens poſtulatio eſt tempoꝛe neceſſitatis:et anguſtie
ab eo querere auxilium quem in pꝛoſperitate con⸗
tempſeris. ¶ Quinto clamandum eſt perſeueran
ter.ideſt cum coꝛde perſeueranti:qᷓtum ad volunta⸗
tem:quam tunc habemus:et cum perſeuerantia bo⸗
na in opere ſequenti:ꝙ videlicet non ſimus:ſicut fal
ſi homines: qui volunt tenere cum vtraq; parte. cuz
lepoꝛe et lepoꝛario:ante pꝛandium cũ ceo:⸗ popran⸗
dium et in nocte claudicare ad dyabolum: ꝛilli ſer⸗
nire ⁊ cetera. Sic qui dum tribulanturtmmodo ad
penitentie crucem manleuant. Oꝛ eſt contra exem⸗
bla ſacre ſeripture. Moyſes enim cũ populo vei Ero
di. xv. Et Anna.j. Reg.ij. Et eʒechias rex Eſa ie. xx-⸗
rviij a tnbulatõne ⁊ tedio in quo fuerũt liberati:le
guntur co regratiando ſolenniter: dñoq; pꝛoceſſio-
nem faciendo cantaſſe:qui om̃es dicere potuerũt il⸗
lud.ij.ARacha.j. e magnis periculis a veo liberati
magnifice veo gratias agimus. Alienigena etiam a
æo curatus: Auce.xvij.⁊æo gratias egit:qdð nõ vide⸗
tur fieri moꝛdernis temꝑibus:qð eſt ↄtra curialita-
tem. Sicut ptʒ.A.x.ix Ergo ſicut dicit Eſaie.lviij.
Clama ne ceſſes.¶ Tales ſeruis nequaʒ in duobus
aſſimilant᷑. Pꝛimo quia ſicut illiwmino p̃ᷣſente ⁊c̃.
capita inclinant: licet nõ coꝛde ꝛc. Gic ⁊c. Vnde cuʒ
occideret eos: qu erebant euʒ ⁊c. Gcoo/quia ſicut ip⸗
ſi vmino miti nunqꝙᷓ bene ſeruiunt:ſed qureos fla⸗
gellat ⁊c. Sic ⁊ cetera. Vnde imple facies eon igno⸗
minia/⁊ qu erent nomen tuũ⸗ cetera.pſal.lxxxij. Jl⸗
li qui facit quaꝛto opera et clamat quatuoꝛ modis
in iſto articulo quarto ↄtentis: dicit. eus in tribu⸗
latione inuocaſti imne? liberaui te ⁊c̃.
¶ Bed exquo iſta quatuoꝛ opera cum quatuoꝛ oꝛã
di modis:nunq; in omnibus hominibus inueniũtuꝛ
immo quia eoꝛum ↄtraria in malioꝛi pominum par⸗
teſemper mnuemiuntur: quarenon flagellat œus ſem
ber et atmnue:⁊ quare non ſemper cum vlicto punit
elinquentes: ex quo ſemper maioꝛtribulatõis ma⸗
net cauſa in maioꝛi waͤni⸗ parte: quare non ſeqͥtur
ſemper effectus. Huic quodãmodo reſpondet Aug.
cuuitate ⁊ei.li.j.capi.iij.dicens: ꝙ aliqua peccata
hic punit:ne omnino crederetur nulla peccata puni
re. Aliqua vo hic nõ punit:ne ommino crederet nul⸗
la eſſe alia pena in alio ſeculo. Si enim nullam B pe-
nam vel viderent vel ſeutirent: vix aliquaʒ crederẽt
vel tunerent: quia vir eſſe intelligunt:quod non vi⸗

dent:ſicut patet. A. xxiij.j. Si vo mali:qui penã pa⸗
tientur eternam tribulatõnem hichaberent conti⸗
nuam quando te bomis que faciunt remunerarent᷑.
Kongruum ergo videtur: tribulatio aliquãdoac
cidat:vt coꝛrigibiles in alio ſeculo maioꝛem timeãt:
et a peccatis ſe cuſtodiant. Eis eniʒ wus tribulati-
onem immittendo ſe habet ſicut pater ad filiuʒ quẽ
du verberat dicit:miſer niſi te coꝛrexeris:heredita⸗
te mea pꝛinabens:⁊ ſicut latro incarceraberis et ſu⸗
ſpenderis: filius vo hoc ſentiens: non ſe coꝛrigens:
hic penas accipit quaſi arram et pꝛeguſtationẽ ma⸗
ioꝛis que ſequitur:quando mala moꝛte moꝛiet᷑ Sic
in ꝓpoſito ⁊ patet. De illo enim qui ſe ſub tribulatõ
nis virgs coꝛrigit dicit᷑ Oꝛouer. xxiij Percuties euʒ
vuga 7 anumã eius v inferno liberabis.ſ.tu eꝰ. AMa
lo vo qui ſud hac virga ſe nõ coꝛrigit dr Eʒech. xvj.
Ve ve tibi ait wminus veus. Ve bis dicitqꝛ vnum
hẽbit hic/⁊ aliud in futuro. Mota.T. xvj. xvij.7. Vl.
v.. Et nos veberemus concoꝛdare et aſſimilart bo-
nis filijs:et coꝛrigere et reſpondere ſicut ſolent bo⸗
ni fili ⁊ cetera Mtum vo ad illos:qui ſe ſub tribula
tione coꝛnigunt: non eſt mirabile ꝙ nõ continuetri⸗
bulantur:quia iuſtum videtur: ꝙ ipſis coꝛrectis ceſ⸗
ſet tribulatio. Nec et qtum ad il los:qͥ ſe non coꝛri⸗
gunt:quia iuſtum eſt ꝙ in lucidis interuallis:ð par
uis bonis ſuis operibus:hic remunerentur:ſicut pa⸗
tet ſupꝛa eodem capitulo.xiij. VUnde beatus Grego
rius. Honos hic per afflictõnem iudicat: vr illicper
miſeratõnem remuneret: malos vo tolerar: per tem
poꝛalem clementiam: et illicpunit per eternam iuſti
ciam. Et reuera quanto malos plus hictolerat: tan
to certius ſue damnatõis ſignum habent. Quia hec
ſententia eſt Hieronymi.ꝙ magnum ſignü eſt ire der
quando peccatoꝛibus nõ traſcit᷑:quia medicus ſrceſ
ſauerit curare veſperat:ſicut patet. A. iiij. iij. IYllis
em̃ erit tũc.ideſt in finetribulatio magna AMather.
xxiiij. Mota. M. xj. xviij. .
Et nõ ſolum vt ꝑ penas viſas:alie credant᷑ nõ vi-
ſe: ſed etiã: qꝛ frequenter ad peccata que in tribulati
one dimittimus et in infirmitate ⁊ pꝛoſ peritate ⁊ ſa⸗
nitateredimus: ideo tribulatõ frequenter ad nos re
dit. Multi enim in infirmitate moꝛtẽ timẽtes: ꝛ? tri
bulatone famem patientes vel timentes: vocem bu⸗
miliant:veum petunt ad eccleſiam confugiunt: cum

pꝛoceſſionibus et letanijs et oꝛationibus:more la⸗

tronum:qui ad eccleſiam ⁊ eum quoꝛum membruʒ
pꝛius nõ vilexerũt fugiunt:quando ſuſpendium ti⸗
ment. Et ſicut lupus qui cum egrotabat monachus
eſſe volebat. Et ſicut canis ꝗᷓ magiſtrũ ſuum dum fa
meſcit diligent᷑ intuet. Ita iſti ſi infirmi ſint ? in tri⸗
bulatõne/in eccleſia crũcifixum diligenter cũ mani-
bus eleuatis reſpiciũt. multa pmittunt ſatiffactio⸗
nem et reſtitutõneʒ:vo amiciciam mittunt:ſic ca⸗
nis lupo. F.j.xviij. Aagnam oſtendunt euotõnem
moꝛe illoꝛum: xe quibus ſcribit Aug. ve ciuit. cei. li.
j.ca.ij. Qui pꝛius chꝛiſto et eccleſie et fidei etraxe⸗
runt: ciuitate romana capta ad eccleſiam fugerunt
apoſtoloꝛum ⁊ ſalusbaãtur. Moꝛe etiaʒ Pharaonis:
q̊ afflictus dixit ad moyſen. Dꝛa vñm ꝓ me. Exo. x.
ccaui indt in dvñn vũ 7 vos. Rogate veũ: vt an-
erat a me moꝛtẽ iſtã ⁊ a tribulatõe liſabat᷑. Dic iſti
⁊c. Et ſic ille recidiuauit ⁊ plaga redijt. Ita faẽ ſuꝑ
nos ⁊c Et peioꝛes interdũ ſunt poſtꝙᷓ fuerint liᷣati
in om̃ibo.Et bꝛeuit᷑ vix eſt viceſimꝰ:qͥ ꝗ d ſolitã nõ re
deat neqtiã: wũ ex and⸗n P3. F. v. ij De ſinſte
ſolitã redire facit ib atdeʒ Oꝛ pulcre oñſuʒ ẽ hie
remie.xxxiiij vbi hr̃ ꝙ rege nabuchodonoſo: expugn
te ierĩm: rex Sedechias ⁊ alij pncipes ad wctrinam
WMieremie dimiſerũt ſeruos:quos ↄtra legẽ vltra ſex

Arꝰ. vj.

Hx.

hoingut ec iu e ent ciitatem e

.

4

ninicmn gcin one

mnte —
in
nmtgihe ohan.N. 1
nenat Joantenbitin

umlup es
8 inchtigbi Joban V

m reaperet ene n
enim antec;liqn g.
lun gateunsdoſnba ntoſte
ſis nitebat inimicnus. Qualite gl
mitate ettribulatione et earceris ang
quuntunetqualiterliberati ennnt
Guſtinusloquensin pefſona illomumett
auitas ponenſis fult obſeſſa. Congua
Vminepeccata que feams:et fagellaa
uoꝛet maloꝛa ſunt peccata. Gic eniim n
qnandotmibulantur. Gequit Gierxtench
ammultafacienda pꝛomittimus:liret
utſanonfaamys. Nota. Opofm nij
Oed ponsturginſtabiles fregnenter.
ſſtrecidinent,qn etiam mali indurati cont

t:etſie nidnlariones del ontinne valf
H Grdlctnzeſtcanſentmiedüe ücurge

neeffegnenter neccontinnemonaliter
poſfunt ſuis meritis mundum ſalngreret
nes et tenpeſtates impedire. Cym enim
lotius corpoꝛiseccleſie vita et oolumne.
niahrrkee ſicut dicit Cniſo
atpeum omeli. .huins mundimecn
qnit medulla chu fuent in arboꝛe u
in eiocharitas abunet: qne omnla ſuſ

farincoporehman tanta poteſt

nmozum 4 a:⸗
hunilinuncanti ht ſuſden

ianrpmi nagnunſinöci
udneniitſakgumeling ſee
—
nfinetribolato nagnn etb
An i . Watl
m pgens piſggglieelnt nͦni⸗

uenir abpenru leinnninlan

Gcetihininnlarezpobenttgt ,1i,
Adw nbularöffe entera noort
linifrmitatemortitinita: im
npatiente pel imnentes: ween hu⸗
Muutacdeſam confitunt: aum
tletantjs etoꝛationibus morela⸗
ceſiam Tumquommwenbny
örfogiund gaandd ſalpenciumti⸗
npnsniumegrotabatnonachs
– magilnüſnumdunt
intuci Iu ifiſiltfimiſir nn⸗
leſia aufirun dllgentercunon⸗
hicit nile mminmſlei⸗
:woamiadenn nittunt ſeco⸗
Argnunoſeniins aunatinſt
rntuliin
vchuſncn linſmnt

glaptaaddl .
nintchewang ilen

none Ero.
innſieunit 8
iſi mnnin iln en
nncg fit Juſil
nniitnrſ gnnl
i ictſin⸗: 30 n
grtg lunnett
ninluig bami eppui

RG

xj.

Exemp.

Arꝰ vij.

rxxij.

1

r
WeE

4*

Tribulatio

annos tenuerunt: dimiſerunt liberos: quia Exodi.

xxj.pꝛeceptum tale habuerunt:ꝙ ſi emerent ſeruum
hebreum:ſexannis ſeruiret emptoꝛij in ſeptimo di⸗
mittetur liber gratis.¶ Sedechias vo et alij vidẽ⸗
tes: ve obſidione liberati erant:quia exercitus re⸗
teſſerat/conuerſi ſunt et retraxerunt ſeruos 7 ancil/
las quos dimiſerant/ œus enim obſidionem er fina⸗
lem vſtructionem ſuper eos reduxit:quibus ait hie
remias ibidem/cæſtructionis cauſam aſſignans. Oq
bo inquit ait veus:per os ieremie:viros qui nõ ſer
nauerunt federa ſua in peſtem et famem: et in manu
inimicoꝛum ſuorum/et capient ciuiratem et ſuccen⸗

dant eam igni. Sic in pꝛopoſito non ſolum eandem

vindictam ſuper nos recidiuantes reducit ſed maio
rem: et ſuper incoꝛrigibiles finalem damnationem.
Vnge dicit Yohan. v. et YJohan. viij. Vade et noli
ampliꝰpeccarene vteriꝰtibi ↄtingat.Tota vo cau⸗
ſa quare frequenter et quare etiam durioꝛ redit tri⸗
bulatio in pꝛedicto:patʒ ſacre ſcripture exemplo: qe
nos pacta et federa non ſeruamus. Vnde beatꝰ ꝛe
goꝛius in quadam omel ſententialiter. Quando in
quit moꝛi timemus:inducias vite petimus:vt pecca
ta noſtra deflere poſſimus:ſed poſt habitas induci⸗
as:pꝛo peccatis ſatiſfacere contemnimus.¶¶ Sicut
nuper e quodam ſatis noto viſum eſt:quipoſt mul⸗
tas quas fecerat iniuſticias:graniter infirmatꝰ moꝛ
tem timens clamare fecit per foꝛum væ conſilio con⸗
feſſoꝛis:ꝙ ſi cui iniuriam feciſſet:ipſum damnando:
vel bona eius anferendo/q veniret ad wmum ſuaʒ:
et plenam reciperet emendam et reſtitutõnem. Cui
cum multi venirent petitoꝛes et petitõnes recepiſſz
interim anteqꝙᷓ aliquid reſtitueret:œ infirmitate cõ⸗

ualuit: petitoꝛibus vo ſemper impoſterum moꝛta⸗

lis exiſtebat inimicus. Qualiter voo tales in infir/
mitate et tribulatione et carceris anguſtijs cro lo⸗
quuntur:et qualiter liberati operantur oſtendit au
guſtinus loquens in perſona illoꝛum: tempoꝛe quo
ciuitas vponenſis fuit obſeſſa. Conquerimꝰ inquit
wvmine peccata que fecimus:et flagella que ſuſtine⸗
mus:et maioꝛa ſunt peccata. Sic enim multi illoꝛũ
quando tribulantur. Sequit᷑. Si extendis manum
tuain:multa facienda pꝛomittimus:ſi retrabis pꝛo⸗
miſſa non facimus. Mota.O.v.arti.vij.
Bed ponatur ꝙ inſta biles frequenter: vt dictuʒ
eſt recidiuent:ꝙ etiam mali indurati continue pec-
cent:et ſic tribulationes vel continue vel frequẽter:
vt dictuʒ eſt cauſent:mira bile videtur ꝙ aliquiqui
nec frequenter nec continue moꝛtaliter ꝑeccant: nũ
poſſunt ſuis meritis mundum ſaluare:et trihulatio
nes et tempeſtates impedire.Cum enim ipſi ſint:q̃ſi
totius coꝛpoꝛis eccleſie vita et columne.totum edi⸗
ficium ſuppoꝛtãtes. Et ſicut dicit Criſoſtomus ſuꝑ
Matheum omeli.j.huius mundi medulia:quia in⸗
quit medulla ꝙᷓdiu fuerit in arboꝛe ſana:fioꝛet: cum
in eis charitas abundet:que omnia ſuſtinet ommia
ſuffert... Coꝛinthioꝛum xiij.mirabile videtur: ꝙ ip⸗
ſinon ſunt foꝛtioꝛes in edificationem et ſuppoꝛtatio
nem:q; mali in œſtructionem. Huic reſpondetur:q;
ſicut in coꝛpoꝛe humano tanta poteſt eſſe maloꝛum
bumoꝛum abundantia: ꝙ vita ſuffocatur etmem/
bra vbilia remanent.Lanta etiam poteſt eſſe edifi
cij ruina: ꝙ columne incuruantur. Zanta circa ra⸗
mos arboꝛis fulguris combuſtio: ꝙ medulla illam

non poteſt facere floꝛere. Ita tot ſunt in mundo pec

catoꝛes:qꝙ vita membra ſuſtinere non poteſt:qᷣa om⸗
nis caro coꝛruperat viam ſuam Geneſis.vj. Etom⸗
nes vclinauerunt:m pſalmo.riij. Et omnes auari⸗
cie ſtudent Mieremie.vj. Ideo columne incuruãtur
æt grauantur. Yob.ix. Sub quo curuantur:qui poꝛ⸗

„.

tant oꝛbem. ¶ Figura patet: Geneſis. vj. vbi NMoe

et filij eius non potuerunt mundi impedire ſubmer

ſionem. Et. xviij. vbi tot leguntur in ſodomis mali.
ꝙꝓ Loth eoꝛum rumam unpedire non potuit:nec eti

am Abꝛaham. Hoc etiam patet Wieremie. xv. vbi p⸗

Hieremias legitur pꝛo intemperie ſiccitatis oꝛaſ⸗

ſe:ſicut patet ibidem.xiiij. dixit vminus ad eum. Di
ſteterit Aoyſes et BHamuel coꝛam me: non eſt aims
mea adpopulum iſtum:eſjce eos a facie mea: quiad
moꝛtem/ad moꝛtem:et quiad gladiumjad gladium
et qui ad famem ad famem:et qui ad captiuitatem⸗
ad captiuitatẽ. Idem pʒ Eʒechleł.xiuiij. vbi cœ ſic lo
quit᷑ Cerꝛa cũ peccauerit mihivt preuaricet᷑ extẽdã
manũ meã ſuꝑ eã: aterã virgã panis eius:et mittaʒ
in eam famem: et interficiaʒ e ea hominem ? iumẽ⸗
ta. ¶ Et ſi fuerint tres viri iſti in medio eius: Moe
Daniel et Job.ipſi in iuſticia ſua liberabunt qimas
ſuas:ſed nec filios aut filias liberabunt:qui ſcilicet
ſunt in culpa:ſed ipſi ſoli liberabunt᷑:terꝛa at xeſola
bitur. Patet ergo ex diuerſis ſacre ſcripture teſtimo
nijs:ꝙ pauci boni non poſſunt tribulationi reſiſte⸗
re:pꝛopter maloꝛum multitudinem et maliciaʒ:pꝛo
pter quam licer oꝛent et faciant quicquid poterunt:
non accipiunt quod petunt:quia ſunt tot impedien
tes:vix enim in ciuitate vel congregatione eſt tercia
vel quarta pars que nõ ſit in peccato moꝛtali. Qui

xxxiij.

enim vellet wmum edificare:tot poſſet habere im/

pedientes: nunqꝙ; ſequeretur effectꝰ. Sic ⁊ cetera.
ME patet de latrone:qui dixiſſe fertur:cuidam bere⸗
mite:ꝙ niſi infra annum eum pꝛo ipſo oꝛando ad bo
num conuerteret:ipſum vecapitaret: quod cum ptꝰ
annum complere vellet: heremita rogauit euz: ꝓan
teq; eum occideret ꝙ lapidem ve wmõò eiüjceret: moꝛ
tem ei remitteret quod cum facere conaretur: ſicut
ipſe verſus oſtium per vnum pedem mouebat:here⸗
mita tantumdem eum poſiponebat. Cui latro:non
poſſum eum eijcere:quia opus tuum contratiuz me
impedit. ni heremita: ita nec ego tead bonũ con⸗
uertere poſſum:eadem ⁊e cauſa. Ita in ꝓPpoſito/quia
quando vnus eſt eqificans et alter vſtruens: quip
reſtat niſi laboꝛ:Eccleſiaſtixiiij. Ppꝛopter maloꝛñ
ergo opero:cæus ineyoꝛabilis eſt. Et intantum con⸗
tra malos offenditur: ꝙ aliquando legitur ſanctis
oꝛantibus diyiſſe:ſicut quandoq; dicit iudex fidelis,
Quando enim ab aliquo amico rogatur pꝛo vita la
tronis. Reſpondʒ: noli rogare pꝛo illo ⁊ cetera. Sic
legitur in libꝛo apibus.q; cum quidam oꝛaꝛet pꝛo
ente tribulata: venit vox ad eum dicens: ſine ſuper⸗
os humiliari.Sic etiam reſpondit æus Hieremie
ꝓphete:oꝛanti pꝛo populo in afflictöõne maxima hie
remie.xiiij. Moliinquit oꝛare pꝛo populo iſto in bo⸗
num cum ieiunauerint:non exaudiam pꝛeces eoꝛuʒ:

et ſi obtulerint victimas:mon ſuſcipiam eas quoni⸗

am gladio et fame et peſte conſumam eos. Patet er⸗
go qre veus iuſtos ſempernõ exaudit:⁊ quaremun⸗
dus peſtilentijs turbatur:quia non omnes trahuut
P vnam choꝛdam. Mota. P. xj. J
Bed cuʒ iudex iuſtus æus qui in ſe eſt vnus:iſtas

Exemp.

Exemp.

tribulatioues tribus generibus unmittat hominuʒ Ar. vij.

videlicet perfectis œ quibus dictum eſti
immeditate precedenti. Et mediocribus:quinunc
ſtatum tenent bonum:nunc malum:finaliter tamen
bonum tenẽt. Et eſſmlo:gu! finaliter iudurantuꝛ
inueſtigare opoꝛtet:quare iſtis tnibus eandem fre⸗
quenter tempoꝛalem immittit tribulationeʒ « Ad

cuius væclarationem eſt ſciendum: ꝙ alia intentoõne

eam bonis.alia malis coꝛrigibilibo.alia incoerigibi-
lib ĩmittit. ¶ Honis eĩ tribulatõeʒ ĩmittit. Pꝛimo
vt melioꝛes fiant. Scpo vt maius pꝛemium acqui⸗

n articulo xiiij.

Nyxv.

xxvj.

Exemp.

magis eam in

Tribulatio

rant.Tercio vt humilitatem? ſtatum ſolidum tene
ant. Quarto in ſignum ꝙ melioꝛa eis reſeruat.Quĩ
to vt celum eis citius aperiat. Pꝛimo vt melioꝛes fi
ant:quia non eſt aliquis viuens quin poteſt melioꝛ
fieri. Si ergo faber carbones aqua aſpergit:vt vehe
mentius innamentur: et clarius ardeant et clauum
pluribus ictibus malleat:vt ligno foꝛtius infigatu:
Dic eꝰ inſamatos charnitateiaqua aſpergit tribu⸗
latõnis:et malieo percutit perſecutõnis:vt charita⸗
te amphius ardeant:et cruci atq; crucifixo foꝛti ad⸗
hereant:cũ illis qui virerunt ad Roma. viij. Quis
nos ſeparabit a charitate chꝛiſti: tribulatio an an⸗
guſtia et cetera.quaſi diceret nullus:quia quãto plꝰ

nititur ignem charitatis in nobis perſecutoꝛ extin⸗

guere:tanto plus inflamat:quia multe aque non 1o
tuerunt extinguere charitatem. Canticoꝝ.viij.ſed
inflamat. Et quanto plus malleat tan⸗
to foꝛtius cruci crucifixoq; adheremus. Et ſic quan
to plus ſeparare nititur:tanto minus ſeparat et in-
tendens contra nos militare:pꝛo nobis militat ipᷣo
⁊xo ordinante:qui nec aliter eis ſuper nos poteſta⸗
tem vedit. Vnde beatus Eregoꝛius ſuperillo Job.
xxx. Diſſipauerunt itiners mea. Ommipotens ceus.
electoꝛum ſuoꝛum aduerſarios tempoꝛaliter ꝑmit/
tit excreſcere:vt per ſeuiciam maloꝛum purgetur vi
ta bonoꝛum.¶ Gicut ergo wminus auri tacet ⁊ per
mittit ꝙ mallietur:vt aliquod iocale inde fiat. Ita
Teus tacet conculcante impio iuſtiorem ſe:Abãacuc
puimo.Et quanto nox obſcurioꝛ/tanto pulcrioꝛ vi-
detur ſtella.A. xviij.iij. cum ſequentibus. Predi⸗
ctis concoꝛdat beatus Gregoꝛius.xxvj.moꝛa liũ.di⸗
cens. Electoꝛum væſideria dum aduerſitate pᷣmun⸗
tur:perficiuntur:ſicut ignis flatu premitur:vt cre⸗
ſcatlet vnde quaſi extingui cernitur:inde roboꝛatur
Secundo vt mercedem et famam maioꝛeʒ acqrant.
Rex enim militem diligenslet ſciens eum nobili⸗
ter in bello facturum et magnam hereditatem et fa⸗
mam ſempiternam acquiſiturum non ei pꝛopter la
boꝛes parcit:quin eum ad inſultum illum mittat:⁊
quanto charioꝛem:tantd citius eum mittit:vbi fir
mit er ſperat ꝙ pꝛoſperabitur:vt gloꝛioſioꝛem repoꝛ
tet famam victoꝛiam atq; mercedem. Sic eꝰ. Vn⸗
de beatus Gregoꝛius moꝛał. ix. Sicut inquit vnguẽ
ta latius redoloꝛe neſciunt:niſicommota.Et ſic aꝛo
mata fragrantiam ſuam non niſi incendantur:expã
dunt. Ita veri ſancti:omne quod virtutibo redolẽt
in tribulatoõnibus innoteſcunt. Tercio ne ſupbiant
ſed humilitatem reneant. In hoc enim operatur x
us circa electos ſuos quod facere ſolebant Romani
circa victoꝛes ⁊ trumphatoꝛes ſuos. Triumphꝰeniz
Fm vYſidoꝝ dicitur a triv:quia triumphatoꝛ roma
nus cum victoꝛia verſus ciuitatem veniens tres:ho
noꝛes habere vebuit:captiuos vinctos poſt curꝛum
ſuum ducebat: tota ciuitas ei occurꝛebat: æ quatuoꝛ
palefredi albi curꝛum ſuum ducebant. Sed neð his
ſuperbiret tria vitupabilia eum ſuſtinere opoꝛtuit.
Vnum ꝙ minimus ⁊e populo ei illo dieimpune ma
ledicere potuit. Scom ꝙ ceiecta ⁊ vilis perſona ſecũ
in curꝛu ſederet. Tercium ꝙ infoꝛtunatus eum leni⸗
ter tangere vebuit: ⁊ dicere.Talis fuiſſem: ſi foꝛtu-
na mihi miniſtrarʒ:nec tua foꝛtitudo:ſed foꝛtuna te
victoꝛem fecit. Sicut ergo ille ſi cauſam neſciſſet:ad⸗
mirari potuiſſet. Ita electi in pꝛeſenti:neſciẽtes dm
nium tribulationum cauſas:et vtilitates admiran
tes:vicunt. Pñne quid multiplicati ſt qui tribulant
me:in pſal.iij. Cui reſpondetur ſicut pater reſponde
ret in tali caſu filio querenti/quare permitteret euʒ
frequenter a magiſtro verberari: et quare plus eum
vaberaninberer guͤlum vel illum. Pater reſpõde⸗

C hv.

ret querenti talia:quia tu es filius meus: te curazʒ
habeo:et non we alieno. Sic etiam ſeruo pꝛoprio re⸗
ſponderet:quando eum caſtigat ⁊c. In hoc eniʒ bo-
ni ſe patrem oſtendit tribulati:potius ꝙᷓ pꝛoſperevi-
uentis:quia flagellat omnem filium quem recipit.
Prouerbioꝛum.iij.Et Panreefi Kaen vo non fla
gellat:oſtendit non eſſe ſuum filium quia ſᷣm beatũ
Gregoꝛium. Qui exempti ſunt a numero flagelloꝝ
exempti ſunt a numero filioꝛum. In hoc etiam oſte⸗
dit differentiam inter amicos inimicos:ſicut patʒ
ſupꝛa eodem capitulo.xj. Sicut patet. G. iij. xij.
Quarto in ſignum: ꝙ melioꝛa tibi in alio ſeculo
reſeruantur. iligens enim paterfamilias in opere
ſuo plures habens operarios diligenter conſiderat:
qui bene operãtur ⁊ quimale:illis vo qui male ope
rantur:pꝛima die licentiat:nec aliquid amplius ab
eo expectare poterunt:bonis vo oꝑationis mercedẽ
et mayime vbitimet ꝙ ad alium wminuʒ recedent:
non ſtatim ſoluit totum niſi tm̃modo æ quo viuere

poſſunt:vt ſic in opere ſuo:ſemper retineat᷑:et in fine

plenam recipiant mercedem. Sic dat veus malis h̊
abundantiam:quibus in fine dicet. Recepiſt mer⸗
cedem veſtram/a bonis dat hic parcitatem. Zd iſtũ
intellectum videt᷑ Ruguſt. reſpondere ſaracenis im
pꝛoperantibus chriſtianis:ꝙ tot tribulatõnes ſuſti
nuerũt/⁊ ſpecialiter romani poſt fidei chꝛiſtiane ſu⸗
ſceptõneʒ/cœ ciui.i.li.ij.ca.vxix. Saraceni blaſphe
mantes queſierunt vbi fuit veus chꝛiſtianoꝛum:qui
tot mala ſuos ſuſtinere permiſit.A quib querit au⸗
guſti.vbi ſt dij eoꝝ:quibo pꝛopter bona terrena ⁊tẽ⸗
poralia finaliter ſeruiunt: et tamen iſta nobiſeum
am lreunt:gu xo noſtro pꝛopter iſta finaliter nõ ſer
uimus. Ipſi ergo inquit ↄtra veos murmurandiha
bent materisʒ tanqꝙᷓ contra crudeles:qꝛ ab eis mer⸗
cedem pꝛo qua ſeruiunt auferunt:nec eos hic vel ĩ fu
turo remunerant. Mos vo non ſic:quia mercedeʒ ꝓ
qua ei ſeruimusnon hic ſed alibi nobis reddet. :
vo iſta nobis temꝑalia ad tempus ſubtrahit eſt/ ne
incraflati impinguati dilatati/ verelinquamus euz
factoꝛem noſtrum/2 tanqᷓ pꝛedicti oꝑaꝛij ad ſeruiti⸗
um dyaboli per ſuperbiam eleuatijquia ibidem. ca.
xxx.dicit:q homines non petunt iſta temporalia in
abundantia vt ſobꝛie viu ant:ſed vt luxurie et volu/
ptatibus vacent:qð vidẽs væꝰ ſummꝰmedicus:h̊ nõ
concedit. Sicut nec mater filio petenti vinum purũ
ſed illud aqua miſcet:ne in inſaniam conuertat. Mo
ta. G. .xxiij. ¶ Quinto vt cel nobis aperiat. Ape⸗
iunt antem iſte vei vindicte nobis celum: inctum
illa que in mundo ſunt minus diligere faaunt illa
maioꝛifame faciunt oᷣſideraꝛe:que ira dulcia nec te-
ſiderata eſſent: niſi fames et tribulanio hic pcederet
quia ſᷣm Aug.ſuper illud pſal.lxviij. Salunʒ me fac
⁊c̃. Mec panis dulcis eſſet niſi fames pꝛecederet. Er
go quando permitttit veus aut facit vt in tribulatõ
ne ſimus:quia tunc miſericoꝛs eſt:non enim alimẽ⸗
tum ſubtrahit:ſed vſiderium monet: ſicut falcones
permittunt᷑ famẽ habere vt auidius ad pꝛedam vo⸗
lent:et citius ad manum redeant. Sequitur in oꝛigi
nali.Ad hoc eniʒ ſubnenire differebas. vt mihbi dul⸗
ce eſſet: ſubuemires:ſciens quia ſpecioſa eſt in tem
poꝛe tribulationis miſericoꝛdia Eccleſiaſtici.xxv.
Ad hoc ergo mibulamur vt aliam terꝛam ⁊eſidere⸗
mus:ſicut tribulatus in vna ciuitate a tyrannis que
rit aliam/ et ne ſine claue intretur et ductoꝛe. Non
enim viderur iuſtum: ſeruus quo ad acquiſitõneʒ
illius hereditatis:maſus habeat pꝛiuilegium q; w⸗
minus. Sed ſic opoꝛtuit chꝛiſtum wvminum pati:et
ſic intrare in gloꝛiã ſuaʒ: Luce. xxiiij.ſcilicet per poꝛ
tam tribulatienis. ¶ Contendite ergo intrare per

Exemp.

xxxviij.

xyix.

ſarpane iii Fehun rinnocentium
ngſlthinn rne nahuchocnel
bit. Arege dobabyons cſe genitentu
igtelligenswannz dominn canoenatt
m Hieronfmum:ſica pnd cone .
ins eſt t non inegrandl admiratone: .
fet beatam et Nleuit ſuclaanaln hn⸗
ſat Jntelligens inquitmanum wiele⸗
tlli manns Sicfeount filinm procig
Aoath. xcv. Olcut enimiſtis tnbus veron
tallecum eoſq; redunt. Ita nuc ſola mea
talectum multis Eſale xyii. Gewungo!
Nttimidos et negligentes velocins verſus
ſinarefaciat pꝛopter hocenim nos pung
fligit t e nico owoꝛ et eccar alcen
Gcut dicitur gaqnulapullos iuos fame g
Anido olend marremm aftumicquuntu
punguntur animalis pigra Boet enim ne⸗
fupeniclloſoreticeofeſnarerultneſpol
geebeagtus Gregoꝛins Aala nepatimun
um inconhellunt Gicnt teclain via o
go glntsac patnam feſtinare. Et no
ene usſungnſumin
ie ſeguentur ſinetime
ns pqterante nos chꝛiſt
meraſtnn mbrianun Adunt velur

tn Nuter althh
ummaun mlius lnoee M

Mnrer
Mimns ielicn, ulsclinit

karepoten n udit ti l n deope
eere rdens dann unhlutze

cunonoſtnataiſafizeliter oer
NRcpoingnteam mnenunmunntite
mmiztuni ontts ntls ibent,
oquaſenmontanſenntgetibebic if
nenunt Hos ononſognignenatp
Vunvsjnon bicſed alibi nobis tocer 4
bistempeligad tempno ſhbrehtrene
pinguan allaun antivanno
oNrumzztancypuecitloporijagſerutt⸗
lperſuperhuamcleuutiqnin bicen a.
bomnes nen ponr ſu tenponlon
itſotnienuann ſufr nneet volu⸗
ant oitis a iimn meniens h
utnecnaterfiiopcrentivinunpui
õ
(Quindd Netünubisepenn An,
niſe uivincdige wbiscäbn nginn
intpintninedlm in i
e ſacunt oſiderort⸗ Belrodulaanten⸗

eniüfemestttnhllin bifnint
i i migine
. ſcscſieriiſant;hliltnid
e Utfgctfrintmbuln
ſeronenineine

xI.

eEDr ehe —

ð,

Tribulatio

anguſtam enne Ence.nij. moꝛe pauperum:qui
in magnis feſtis poꝛtas diuitum intrant multiplici
ter vilipenſi:et hzelle⸗ qu andoq; percuſſi:nec cu⸗
rant:niſiꝙ ad feſtum veniant.Gic aſcendit Helyas
per turbinem in celum.ideſt in paradiſum.iiij. Re/
Fm 1. Sic aſcendit chꝛiſtus cum omnibus amicis
uis: ſicut patet ſupꝛa eodem capitulo. xj. Cum ergo
non ſit ſeruus maioꝛ wmino ſuo:non væſideret a tri⸗
bulatione eximi:quia ſi exrimitur/ſſeruus chꝛiſti non
eſt. Vnde Auguſtinus in quodam ſermone. Mullꝰ

ſeruus chꝛiſti ſine tribulatione eſt: ſi putas te nõ ha⸗

bere perſecutiones:nondum cepiſti eſſe chꝛiſtianns.
Vt ergo chꝛiſtus te ſeruum faciat vel oſtendat/2 vt
celum auidius aſcendas:tibi iſta mittit. Einde Pe⸗
trus rauennas in quadam epiſtola. Hec omnia foꝛ⸗
ſitan operatur wminus:vt veratio vet nobis intel⸗

lectum. Mouetur turbo vt Helyas rapiatur in celũ

Pꝛopteriſtas cauſas multe ſunt tribulationes iuſto
Fuz In bialaniu Et non timeant:quia Yeſus ſem
per pꝛeſens eſt:ſicut patet ſancto Antonio ⁊ ceta.
Aalis vᷣ incorrigibilibus multiplici de cauſa tales
im mittit vidictas Prno vt eum et bona opera et
ſalutem pꝛopꝛiam fugientes reducat:ſicut paſtoꝛ be
ſtiam fugienteʒ reducit cum baculo. Sic reduxit
us Yonam fugientem eius mandatum cum baculo
tempeſtatis: YJone.ij. Sic reduxit regem Manaſſen
ad ⁊ei et ſui cõgnitioeʒ et vite coꝛrectionem/carcer⁊

captiuitas.ij. DParalypo.xxxiij. Iſte enim antecq; mi

ſeriam et vindictam ſuiſſet expertus: fuit peſſimus:
ſicut patet.iiij. Regum.xxj.et.xxiiij.vbi habetur qp
impleuit hieruſalem cruoꝛe innocentium quem effu
dit. ANrege vo babylonis nabuchodonoſoꝛ captus
intelligens manuʒ wmini eſſe: penitentiaz egit. Et
vm Hieronymum:ſic a pꝛioꝛe conuerſatione muta⸗
tus eſt:vt non ſine grandi admiratõne:vitam duce⸗
ret beatam/et veleuit idola et mala opera:que pꝛius
fecit. Intelligens inquitmanum wri eſſe:benedicta
ſit illã manus. Sic reduxit filium pꝛodigum fames:
Math. xv. Dicut enim iſtis tribus vexatio œdit in-
tellectum eoſq; reduxit. Ita nũc ſola vexatio dat in⸗
tellectum multis:Eſaie xxviij. Secundo vt pigros
et timidos et negligentes velocius verſus celum fe⸗
ſtinare faciat:pꝛopter hoc enim nos pungit et fame
affligit vt e nido coꝛpoꝛis et peccati aſcendamus.
Bicut dicitur: ꝙ aquila pullos ſuos fame affligit vt

VT nido volent: marrem in altum ſequuntur:et ſicut
punguntur animalia pigra. Scit enim nos eẽ in pat
Iu periculoſo:et ideo feſtinare vult ne ſpoliemur.vn⸗

de beatus Gregoꝛius.dala que patimur nos ad xe
um ire compellunt. Sicnt redia in via compellunr.
eregrinos ad patriam feſtinare. Et non ſolum ad
Pocbmcrero inos ungit: ſed etiam ſicut ouis ante
alias ducitur:vt alie ſequentur ſine timoꝛe. Ita e⸗
us pater ante nos chꝛiſtum deduxit velut ouem: p vi⸗

am et paſſum tnbulatõnis:vt qui pꝛius trepidaue⸗

runt timoꝛe:vbi non erat timoꝛ: videntes eum ante
tranſire amplius non timeant tranſire. Sicat ergo
chꝛiſtus cum apoſtolis.ij. Coꝛinthioꝝ.j. Tribula⸗
mur pꝛo veſtra exhoꝛtatione.Tercio vt ruſticos ca⸗
ſtiget. Ruſtici enim ꝙᷓtum ad veum ſunt:qui ſolo ti⸗
moꝛe ei ſeruiunt. Videntes ergo tales vindictas q⸗
runt ſic. Sancta Maria:quid intendit væus facere.
Auibus reſpondetur:qꝙ intendit ruſticos. ideſt pec
catoꝛes caſligare:et facere eos tot lachꝛymas pꝛe fa⸗
me emittere et miſeria:quot riſus modo emitrunt in
oꝛdinatos in peccato. Et hoc iuſtuʒ videtur: vt plu⸗
nia vindictarum ceſſet per pluuias lachꝛymarum.
Et ſicut pꝓrius in lecto inoꝛdinatum duxit riſum et
leticiam. Ita tnibulatione pꝛeuentus picat. Zaua⸗

X p.

4

leuem: ad ſocietates illicitas euntem: . fi
lius ſuus quandoq; tribulationem Gplace uig ſ
ctus cum gemitu ad eam redeat:cui malum et dam⸗
num oſtendentunon ſtatim verba pꝛofert compaſſi
onis:ſed increpationis/dicẽs: nunqᷓ vis in wmo re⸗
manere ⁊ cetera. Jmmo aliquando marer volens fr⸗
lium coꝛnigere: pꝛocurat ꝙ terreatur: eiq; placet: ꝓ
aduerſitatem ſuſnineat. Sic ceo et cerera. ob. xv.
Tenꝛebit eos tribnlatio etanguſtia. Quimto vtin⸗
firmum ſanet. Medicus enim quandoq; fact ꝙ du
Ia euacnanio ſanat ⁊ euacuat quod pꝛius xlectabi⸗
liter ſumptum fuit. Et potu quandoq; amaro infir
mitatem fugat: quaʒ potus introduxit vlectabilis.
Nota. O.iij.iiij. ¶ Et licet iſtam manum non ſem-
per ſentiamus: ſemper tamen eam videmus velau⸗
ditam timemus. Deus enim ſummus medicus:qui
in medicina ſua vficere non poteſt: triplici nos me⸗
qicina ſanare nititur. Vna quam ſentunus: quan⸗
do tribulationes et vindictas experimur. ARlia quã
in alijs videmus:quando enim videmus maluʒ ma-
la moꝛte moꝛtuum / vel preſens ſeculum cum ſua pꝛo
ſperitate male finientem: ad quid aliud æus nobis
illius finem videre oꝛdinauit: miſi vt ipſe eſſet nobis
medicina. Et cuius adulatiõe vel malo exempto fu⸗
it intoxicatus: ſicut patet. E. vij.xj. eius fine et pu⸗
trefactioneſit poſtmodum ſanatus vt vnde mo:so-
riebatur inde vita reſurgat. Et ſic exemplum accipi

amus vv ſcoꝛpione ? cetera.Et eſt ſctendij vm Pli

nium libꝛo.xj. Scoꝛpꝛio quandoq; parit vndecim fe
tus:iquos quandoq; occidit et euoꝛat: ſed ſagatioꝛ
exillis wꝛſum matris aſcendit:vbiſe ſecurum a cau
da et moꝛſu eius cuſtodit: ibiq; matrem interficit:
fraterne cedisvitoꝛ exiſtit. æt hoc inquit pꝛouide ꝓ
uidit natura/ne venenata pꝛogenies nimis pꝛopage

tur. Modo conſimili: vnus falſus ſcoꝛpio ducteꝛ pa⸗

trie vel quocunq; alio vicio:ſi icut patet.E. vij.iiij.
multos eyxemplo vel verbo vel opere ſimiles generat
ſcoꝛpiones:quos quãdoq; aliqua occaſione oꝛta ve⸗
ſtruere ninitur: quia regnum dyaboli in ſe diuiſum
eſt:et falſus aliquanda contra falſuʒ ſurgit ⁊ cetera.
Et ſe mutuo impediunt.um vo pꝛincipalis falſus
contra alios ſi urgit:accidit ꝙ aliquando contra euz
iuſto vel iniuſto modo ſi urgunt:eumq; ſua accuſati⸗
one confundunt: et ſic matrem cum toto veneno ve⸗
ſtruunt.Et ſic fit ſcoꝛpio non ſelum moꝛtuus ſed eti
am viuus medicina ¶¶ Pꝛedicto modo videlicʒ per
ſcoꝛpionem putridum ſe ſanauit ab eins moꝛſu here
miegei vt fertur temptatus emuliereiquam ali⸗
quando cunioſe viderat. Poſtq; eam moꝛtuam ⁊ pu/
trefactam intellexit:tumbam eius occulte veregẽs:
e putredine ibi inuenta in panno ad collum ligato
quotiens v aliqua alia temptabatur: miſeriam il⸗
lam naſo et oculo apponens.temptationes tali hoꝛ
roꝛe fuganit. Ecce quomodo moꝛſus ſcorpionis per
ſcoꝛpionem moꝛtuum curabaturet ſanabatur. Sic
quodammodo ad penitentiam etad compunctio/
nem mouit Bedechiam regem Ananias: qui eum
pꝛius intoxicauit mala voctrina:Hieremie.xxviijqꝛ
eogem anno ᷣ̃m ꝙ Hieremias pꝛedixit: moꝛtuus
fuit:ſicut dicit magiſter in hyſtoꝛijs ſcholaſticis.ſij
er. iiij. Reg. verſus finẽ:r ſic qᷓtũ ad pᷣ ꝙ regi baby⸗
Kancs obediret ⁊ hũiliarʒ ſe ad tps:fa ctꝰẽ eii medici
nã ſcoꝛpio moꝛtiꝰ vicʒ ananias.pdicti vidẽtes alioꝝ

finẽ amiias timtes ðᷣ cineribo fecert eis ſpeculũ: ſiẽ

patct.E.vij xviij.¶ Eʒ heu multi talia videreno/

xlj.

xlij.

Exemp.

xliij.

xliiij.

Tribulatio

lunt:ſicut patet.E.vij.xvij. Nota etiã. G.ij.xl.cum
ſequenti. Tercia medicina nos ſanare niti᷑ medi
cus noſter. tribulatõne ſeu vindicta quã in futuro ti
memus vel ſaltem timere xeberemus: qñ eni in ſcri
Paurs ſanctis vel ꝑ pꝛedicatoꝝ oꝛa illam peccatoꝛi-
us minat᷑ penam.⁊ coꝛ illoꝝ peccatis aduſtum ⁊ le⸗
ſum ĩæ pemis illis eternis cogitare facit: digitũ adu⸗
ſtum igni applicat:vt caloꝛ caloꝛem/⁊ aduſtio aduſti
onem eypellat: ardoꝛ ardoꝛem mitiget. Primusvo
infirmus in anima:pꝑ aliquam predictoꝝ trium tri⸗
bulationũ medicinaʒ ſanitati reductus dicat illud
pſalmi. Quãtas oſtendiſti mihi tribulatõnes mul⸗
tas ⁊ malas ⁊ anerſus:viuificaſti meſ⁊ ve abyſſis ⁊c.
Deg heu qñ ſtam tribulatõnem futurã timebunt:
quam nunꝙ in tota vita ſua viderũt:qui iſtas quas
quotidie erperiunt᷑:quando in ꝓſperitate ſunt non
timent: ſolum em quando illas ſentiũt timẽt.Alio
vo temꝑe:ſi in pᷣdicatõne minas ⁊æ futura tribulati
one audiant. potius cũ iudeis verident: dicentes il⸗
lud Eſa.xxviij. Manda remanda:expecta ⁊c. Recte
ad litteraʒ ꝓphete iudeis ex parte vei penas futuras
minabant᷑: quos veridebant dicentes: frequẽter no
bis talia mandant᷑: expectamus:⁊ nõ vemiunt. Ita
modernos vridẽt pꝛedicatoꝛes:ſic pʒ. A. xvj.rxiij.
vſq; quod pᷣdicunt ſenſerint/⁊ opera ⁊ pdicatõneʒ il⸗
loꝛum in malam interpretant᷑ partem. Nec mirum
ere ſic interpretaban?᷑ facta xpᷣi: Johãnis bapti⸗
eripſo xpᷣo teſte ath. xj. enit inquit YJohãanes
nõ manducananeq; bibens:v dicunt vemoniũ habð
quia crediderũt q; per potentiã vemonis tantã po⸗
tuit ſuſtinere abſtinentiãv tali modo dicerẽt ꝙ hy
pocrita eſt. Sequit. Venit filius hominis mandu⸗
care ⁊ bibere:⁊ dicũt: ecce homo voꝛax potator vini:
publicanoꝝ et peccatoꝝ amicus:cõſimilia adhuc in

eius notant diſcipulis:eoſq; iudicantes ⁊c. Et dya/

bolus ꝓcurat ꝙ non credant eis:ſed in hoc non excu

ſantur: q patet ꝑ hoc ꝙ ſequit᷑ Math. xj. Di inquit

in ſodomis factefuiſſent virtutes que facte ſunt ĩte
foꝛte manſiſſent vſq; in hanc diem. Ita nobis dici
poteſt:ꝙ ſi vus feciſſet omnes virtutes:v om̃s oſten
diſſetvindictas:antecqᷓ Tmones peccaſſent:que fecit
et oſtendit anteqᷓ nos eſſemus vel peccaremus:nun⸗
qᷓ; peccaſſent:ſed manſiſſent vſq; in diem hancin ce⸗
lo:quis em̃ credere vel opinani poſſet: ꝙ ſi e p amo⸗
re angeloꝛum anteqᷓ peccaſſent fuiſſet moꝛtuus: ſi il
los ſeipſo tamfamiliariter laborioſe viſitaſſet:eiſ⸗
qꝙᷓ; predicaſſet:et penam illoꝛum eis futuram certiſſi
me oſtendiſſet: poſtmodum peccaſſent. JImmo ni
hil hoꝛum eis fecit:nec penam aliquam eis futuram
ſeiuerũt necaliquem damnatũ audierũt. Vide. P.
vj.ix. Pꝛo nobis vo om̃es ſacrauentoꝝ miraculoꝝ
virtutes fecit/creauit redemit et recreauit/ſeipᷣo pa⸗
uit/⁊ multa wonauit ꝑ ſeipſum pꝛedicauit⁊ certifſi-
me pꝛedixit et oſtẽdit nobis penas eternas futuras
ſi mali ſimus. monum etiam ⁊ alioꝛum penas:tam
tempoꝛales ꝙᷓ eternas videmus ⁊ credimus: quis nõ
Diceret. tales non ſolum Pharaone coꝛam quo tot
fuerunt facte vindicte:ſed non tot oſtenſa beneficia:
ſed etiam vmomibus durioꝛes. Vbi enim eſt Pha⸗
rao vel quiſcunq; ſaracenus:qui ita familiariter to⸗
ta die qe gaudijs bonoꝛum:a penis maloꝛum ⁊ chꝛi⸗
ſto ⁊ ſacramentis infoꝛmaretur tribnlatõnibus ſci
retq; ſe pꝛopter peccata ſua artari: qui ſe non coꝛri-
geret. Talibus ergo dici poteſt illo qd ſequit᷑ Maa⸗
thei.xj. Verütamen dico vobis: ꝙ terꝛe ſodomoꝛuʒ.
ideſt ſodomisſimmo etiam demonibus remiſſiꝰ erit
in die iudicij:qvobis/quia nec amoꝛe alliciũtur nec

ver beribus inclinantur. Gexto vt curnos rectifi⸗

cet et rectificatos in rectitudine teneat.Fd hoc em̃

tam aſperam:et ſic ad ſe iuuenem reduxit.

X p.

ꝙ lignũ curuum rectificetur:opoꝛtet ꝙ dure traba⸗
tur vel grauiter opꝛimetur. Planta etiaʒ ⁊ virga re
ctificata inter anguſtias coꝛpoꝛum conſiricta recti
tudinem conſeruat/ aliter vo ad pꝛiſtinam reuertit
curuitatem. Sic homo a cæo in creatione per natu⸗
ram/a in baptiſmo per gratiam factus eſt rectus:qᷣa
vidit cuncta que fecerat in creatõne:⁊ refecerat ĩ ba-
ptiſmo:⁊ erant valde bona: quia teſte Eccleſiaſtes.
vij.fecit hominem rectum. Sed heu ſub onere pecca
ti incuruatus eſt:⁊a rectitudine quaʒ ꝓꝑ aquas acce-
pit baptiſmaris enoꝛmiter exoꝛbitauit. Recte ergo
per aquas pluuiales immo vindicatrices eum ad re
ctitudinem reſtringit/vel ne a rectitudine ad curui⸗
tatem redeat pꝛiſtinam:diuerſis tempeſtatibus euʒ
oppꝛimit:ne iterum ad terꝛena inoꝛdinate incurue⸗
tur. Et ſi ſictribulationis modus aduertatur. ip⸗
ſe modus videtur vi oſtendere intentioneʒ;: quanm
enun homo ad terꝛena incuruatur voꝛſum inclina-
tur. Beus ergo volens facere ad modum boꝛtoloni
qui videns plantulam nimis inclinatam ad vnam
partem:eam recuruat ad aliaʒ: ita ꝙ in illa parte in
qua priꝰfuit gibboſitas:erit poſtea curuitas ⁊ econ
uerſo. Ita væus ⁊c. vbi fuit voluptas ⁊? pꝛodigalitas
ibi ſit fames ⁊c. ¶ Septimo vt rebellantes ad pacẽ
reuocet. Rex enim terrenꝰvel vminus triplicimo⸗
do vexat ei inobedientes: vt ad ſubiectioneʒ in eius
vmmium reuocentur: campoꝛuʒ fructus et edificia
ſtruit animalia captiuando. Figura.ij. Reg.xiiij.
AEbſalon veſtruxit blada Joab:quia vocatus veni⸗
re noluit. Sic vo damnificatusvenit. YIta imple fa.
e. igno. et qᷓrent tuñ nomẽ wmine:in pial. Secundo
caſtra eoꝛum obſidet vt fame afflicti ei apeniant:qð
ſi cito fecerint:eos ad pacem recipit:vitam eis con/
cedendo:federatos dimittit:ſi vo contra fedus ite⸗
rum fecerint:grauius iraſcetur. Tercio perſonas ca-
pit ⁊ incarcerat vel occidit. Si vᷣo eas capere nõ poſ-
ſit:vt alij maioꝛem habeant voluntatem eos perſe⸗
quendi:dat eos captentibns:vel magna wna capiẽ⸗
tibus pꝛomittit:ſicut patet.E. ix.iiij. Et tales ſolẽt
multos habere aduerſarios ? tribulatõnes:quia in
nullo loco ſecure latitant:quia illi qui prius vide⸗
bantur eſſe amici:poſtmodum ratione cupiditatis
eis erunt pꝛoditoꝛes. Iſtis tribus modis tribulat ce
us eius mandatis ino bedientes:quia blada ceſtruit
pluuijs/animalia pꝛedatur moꝛta itate:villas et ca⸗
ſtra fame obſidet: diuites occidit cibo putrido qui
fit frumento putrido:quos vyo per ſenon occidit
alijs in bellis tradit cap tiuandos. Populũ ergo væo
ino bedientem inuenient omnia mala et afflictõnes
ita vt dicat in illo die. Vere quia deus non eſt mecũ
inuenerunt me hecmala:eutr.xxxj. ¶ Octauo vt
venenum effundant peccati:peccatoꝛes enim condi
tionem habent ſerpentum: propter quod Yohãnes
baptiſta eos viperas vocauit: uc.iij. Genimina in
quit viperarum:quis vobis oſtendit fugerea vẽtu⸗
ra ira ⁊c.quia ſicut ſerpentes verberati venenum di
mittunt. Ita iſti:ſicut patet.A.j.ij. Tales ergo di⸗
cere poſſunt illud Oſee.vj. Percutiet et ſanabit nos.
NMono vt ad ſe redeant/et ſeipſos agnoſcant. Soeti
us in pꝛincipio muſice ſueſcribit ve quodam iuuene
qui cum audiret quendam citharedam canere notã
dulceʒ:in. b. molli:q alienatus eſt a ſe:xe conſilio vo
Pythagoꝛi philoſophi:cantauit in.b. quadratono⸗
ts pro/
ſperitas multos a ſe ſeua cognitõe ſua ⁊ a ſtatu deo⸗
prie ſalutis alienat:ideo deus tribulatõnes eis hnit
tit vt ad ſe redeant:ſicur patet ſupꝛa eodem capitfo.

xl. Et. Mxx.xij.¶¶ Decimo vt a multis peccatis pre/ xlvij

ſeruet. Scit enim eus:q ſicut ſalis amanitudo car-

tus7 c0en
unimm z g
n .
urgent.Onethe nr alibi gun
ibleii nngi Etona

xlv.
„ luimeminninthnuntann
nittit qi vieliceter illa coenigii 3
nialli lin⸗ hurte oſtigere reſtat

inmittat malis:quig eãn⸗ rigan⸗
ctat Nä sliggic agereinnanu: qua
* gffigit. no ti eos fruͤſtrs ſed iuſte
mumſiant apud hoiesni ſolum actus
am mouset foema eſtobſeruandus:g
tutis imphmn in ethics inis tna reql⸗
tet qñopoetet in quito opoꝛtet. Sicn
iuſtus ticet ſaat dtatus finoliter ynl
narmo minus tm eum añ finalem 1 oi
tentiam atani faat ollatoꝛe uſtiae pe
dinem obſeruando:quo obſeruato ſnlan
Iitiuam. Yrta ſupmus iuder x?nos aita
largieoſtaitptz. Ax g torum nobie
lendo infinmitatitv 7tnbulationity 1.
igendo oſtndat magnam eſſe difere
Oceffom ſuß :e poeſtamiminſdiſtiumi im
bolialinumicimonans g adronis d
rpꝛimooccidit antecy muniat. 190
Aus verd echtnan⸗ pelns multas ömin
ones. ꝛ tpaliß ſpoliates et dilerſaa gt
ſiſeßafarenoient ltind dtat in n

nedifftnltini daco ſniam ſnttz 1

bac eqguer
ſide nto atna puorts dkatiöco fnem
leutrexrpenno aſtum peti ne
etallſancorggſiepitenolnennn⸗

llt. Sic xens duröanari t.
. 1
tnindictiopulſatno zundckin

xlvj.

Exemp.

5
—
2
SS
5
E

renttui nome dminei
Anchiiafimeiſetmin
Enndtnszd acenftagit iunen .
Kiemtmsinitiſ ſochina ettzi⸗
nnd gaulius inuſtem, Targo paſo ase⸗
nenmt e cait i o ens apgre i⸗
maioren habenmnt olihratnn epet⸗
atens apminbvo:pel nagno moupe⸗
————
bataduuniv, mihniröneorleil
aue lantunt qnnatli oi prus ni⸗
amicl poſtmodum ronione apiiunt⸗
ummra Msmus oglonihilat d
Vns tobecientms:ia blsca dſti k
alia redatur nonglitateyllgsetea⸗
iadünstedttchngntre
urridorgds voer e
nurannunln henlienn
mm invenientomnamalata ul
inillodie Vareqnin dus non⸗

—
— –— —
=
=
=
S
—

Exemp. cati infectione.

xlviij.

xlix.

Tribulatio

nes cuſtodit a putrefactiõe⸗ fetoꝛe.Et ſpine frumẽ
ta etne Brn tribulatie cuſtodit aĩam a pec
icut ptʒ pꝑ exemplũ qo ſcribit Hie
ronymus in epla ad ruſticu ve iuuene quem vidit in
quodã egypti cenobio:quinullo modo carnis tem-
ptationẽ vincere potuit:mii tedijs et laboꝛibo anxi
alus.p annũ em miſerijs veratus et obpꝛo hꝛijs:in fi
nerũdit:quõ luxurian licet: cui viuere nõ licet. Fa/
cit ergo eus qᷓtum ad tales in opere:qð oꝛe cõſulu⸗
it ſcipio romanis. Conſuluit em̃ ꝙ carthaginem ca
ptam nõ vſtruerent. ſicut ptʒ li.ij.xe ciui.ei. c ij. in
fine. ne bello ceſſante exterioꝛi:interioꝛi plus veſtru
erent᷑.qð poſtmodũ rei ꝓbauit enentus.jicut Ppʒ. C.
iiij.ix.quia in aduerſitate muri edificia et iumenta
veſtruebant:et mmus incendebant᷑. In ꝓſperitate
vero moꝛes honeſtas.coꝛda cupiditatibo et luxurijs
cremabant᷑: vt ergo carnis peccata fugiant tribula⸗
tionem carnis habebunt hmõi. j. Coꝝ.vij. Vndeci
mo vt eos q pena pᷣſeruet alibi. Filius em ſemel ver⸗
beratus et caſtigatus ⁊ coꝛrectus nõ iterum flagella
tur:niſi iterum delinquat. Ita qui hic tribulantur
vt purgent. Vnde tꝑe tribulationis peccata dimit
tis: Cobie.iij. Mon tribulant᷑ alibi quia nõ conſur
get dupiex tribulatio: Maũ.j. Econuerſo vero ᷣm
Aug.qui in hoc ſeculo ſiagellan non merebit᷑. in in
ferno toꝛquebit᷑. Nota plures cauſas ꝓpoſitum oſtẽ
⁊vntes.A.j.ij. Et.A.xx.x.cum ſequentiiv. Et. 1. ix.
v.cum ſequentib:¶ Oſtenſo ergo q̃re veus tribu
lationem immittit bonis:quare etiã malis eam um⸗
mitit qui videlicet ex illa coꝛrigunt. In huius ar⸗
ticuli vſtima parte oſtẽdere reſtat quare eam æus
immittat malis:qui ꝑ eã nõ coꝛrigunt᷑. Cum em̃ nõ
ceat veñ aliquid agere inuanũ:quare hos fruſtra
affligit.nõ tñ eos fruſtra ſed iuſte flagellat qꝛ apud
cæum ſicut apud hoĩes nõ ſolum actus iuſticie eti
am modus et foꝛma eſt obſeruandus:quia ad actuʒ
vtutis ſᷣm phm in ethicis ſuis:tria reqͥrunt᷑:vt opoꝛ
tet: qñ opoꝛtet.⁊ in quibo opoꝛtet. Sicut ergo iudex
iuſtus licet ſciat ꝙ citatus finaliter vult efſe contu⸗
max:no minus tñ eum añ finalem ⁊ diffinitiuã ſen⸗
tentiam citari facit uollatoꝛie:iuſticie ꝓceſſum et oꝛ⸗
dinem obſeruando:quo obſeruato ſnlam ꝓfert diffi
nitiuam. Ita ſupmus iudex deꝰ nos citat: beneficia

largiẽdo:ſicut ptʒ.Rx.p totum ꝓ nobis vura ſuſti

nendo.infirmitatibo? tribulationibo vindictis af
ſuigendo vt oſtendat magnam eſſe differentiã: inter
ꝓceſſum ſuũ:et ꝓceſſum iniuſtiſſimi iudicis.ſcʒ dya
boli vel inimici moꝛtalis ſc latronis vel homicide:
qui pꝛimo occidit anteqꝙᷓ; pᷣmuniat. ⁊ poſtea ſpolia&
Tus vero ecõtrario:pꝛius multas pᷣmittit pᷣmuniti
ones.⁊ tꝑaliũ ſpoliatões.et diuerſas citatões: quibo
ſi ſe pᷣparare noluerit:vltimo citat in moꝛte pepto⸗
rie diffinitiuã dãdo ſniam.ſicut ptʒ Luce.xij. Stul⸗
te hac nocte aiam tuã repetẽt a te:que tanto erit du
rioꝛ: q̃nto atra pꝛiores citatiões fuerit cõtumatioꝛ.
Sicut rex pꝛimo caſtrum petit ꝓꝑ miniſtros ſuos ad
poꝛtã pnulſando:ꝙ ſi apire noluerint: obſidet et frã
git. Sic veus durũ aunarũ ⁊ crudelẽ. infirmitatibus
et vindictis pulſat:nolentẽ vero aperire:moꝛte rum
pit:quo moꝛtuo põt diciꝙ dens dirupit petraʒ ⁊c.
¶Pro qꝗẽſciẽdũ ꝙ diuitie celitie? honoẽs:⁊ alie mũ
di ꝓſpenitates q ↄtinuo fluũt ? reſluũt.et ꝓt ĩpetũ
curſus ſin et labilitat?: ꝓpt quã ĩ vno loco diu obdu-
rani nõ poſſunt:aque fluenti cõpant᷑ Coꝛpus vo in
quo aquas obdurare nolunt velitiarũ.⁊ ciſte in qui
bus nolunt fluxũ imped ire pecuniarũ. Et mundus
in quo diu cõſeruare nitunt᷑augmentũ honoꝛũ ſta-
vu vel ciſternis arenoſis vel diſſipatis cõpantur.
equibo Hiere.ij. Me relſaven fontẽ aque viue

et foderunt ſibi ciſternas diſſipatas q continere nõ

valent aquas:qñ vero ad
fluit.⁊ in eo artificioſe ad

D.

tale ſtagnũ aqua cõtinue
tpᷣs impedit᷑: qnto ↄiutiꝰ

fuerit impedita:æ maio: aqua cõgregata:tanto pe/

ioꝛ ⁊ ꝓfundioꝛ fit finalirer tagniruptura. Sic ſpu⸗
aliter qũ pecunias in theſauris: ⁊ qͥnto maroꝛes cæli
tie in coꝛꝑe congregauerit:⸗ Into diutius hmõireti

nuerit ꝑ conſuetudinẽ el

itiarũ ⁊ ptinacitatẽ pecu⸗

niarũ inpediuerit fluxũ:tanto peioꝛ in moꝛte ruptu
ra fiet:qn ⁊ coꝛpus et ciſta ſikrumpent:et aque fluẽt
pecuniarũ.illis e quibo minus opinabatr. ſicut patʒ

A. xij.xvj.Delitie vero eu

aneſcũt: q̃ntuʒ fuit in de

litijs:tatũ dabit ei toꝛmetũ⸗ luctus:ex ſentẽtia vei:
Apoc.xviij. ¶ Sic ergo bmo dæus induratis tribu⸗

lationẽ mittit:vt vebitus
tentiã teneat᷑. Gcðo idem

oꝛdo citationis ante ſen⸗
facit nedamnationẽ ſuaʒ

vo inputent. Dicut em malis dat angelũ cuſtodez
ſicut patet ex verbis Hieronimi. A. xxij. v. Er ſi icut
dat gratiam illis qui impoſterũ illa abutunt 2fina

liter damnant᷑. ſicut ptʒ. G.iij xxxj.

Ita talibus tri

bulationẽ mittit nuncios:aliter em in moꝛte 7 in die
iudicij conqri poſſent cõtra deum et dicere:nung; e
diſti mihi angelum cuſtodem vel gratiam. vel ꝑ nun
cios tribulatiõis nos citaſti:et feciſti illos a rtris
tuis:ſi talia ꝓ nobis feciſſes:nõ fuiſſemus mali. De
us vero volens ab omnibo talibo blaſphemie occaſi

„

ones auferre.eis mi

ttit et dat quicquid ſaluti illoꝛũ

neceſſariũ eſt. vt in die iudicij ſe iuſiificare poſſit:et

dicere illud Michee. vj. P

opule meus quid feci tibi

aut in quo moleſtus fuureſponde mihi. Monne bhec
dicere tuncpoterit Yude ꝓditoꝛi quid fecitibi. nõ-
ne feci te apłm meũ.vãdo tibigraʒ aplatꝰ. Sic etiã

Dicere poterit illis:quibo contuli magnum ſtatũ 7

dignitatẽ. vł in gradu eccleſiaſtico ſen ſeculari: quo
abuſi ſunt. Sic dicere poterit omnibo malis chꝛiſti
anis ⁊ infidelib:quos ⁊e nihilo fecit.⁊ moꝛte qtum
in eo fuit redemit:⁊ gratiam ſi voluiſſent cõrulit ſa⸗
cramentoꝛũ:que tn infideles nõ receperunt. Falſive
ro chꝛiſtiani illis receptis abuſi ſunt. Sic ergopom
nibus patiendo: omnibo dando angelum gratiaʒ
et tribulationes coꝛam om̃ibo rõnabiliter ſe excuſa

re poterit.Et dicere illud

Eſa.v.Quid amplius x

bui vinee mee.i.vobis facere ⁊ nõ feci:cœfectus et cã
damnationis veſtre nõ eſt in me:ſed in vobis: quia
ego plantaui te vineam electam:omne ſemenverum
quõ conuerſa es in pꝛauum:vinea aliena Hieremie.

ij.Et Eſa.v.ſicut patʒ.E

iij.xxix. Ex toto ergo iſto

ꝓceſſu patʒ:qꝙ aliqͥ ſũt ſi grana matura:qui leui tri
bulationis ꝓcuſſione x palea exeunt peccatoꝛũ ſiẽ
daulus: qui tactus ſtatim reſpondit: dñe: quid me
vis facere.Aliqui ſicut grana minus matura tardi⸗

us.ſicut latro in cruce. Ali

*

qui ſicut grana putrida

que nunꝙ; exeunt ꝑcuſſione:ſicut Pharao et Hero⸗

Ts. Nota plura quare xeu
lij.arti.iij.peꝛ totum.

Viſo que ſit i oꝑatio tribu
quis ſit tribulationis effectus.

s tribulationẽ mittit..

entibo.Circa qð pꝛimo oſtendere reſtat:effectuũ di⸗
uerſitatẽ inter ſaluandos 1⁊ vãnandos. Scoo diuer
ſitatis cauſam et oꝛiginem. Ratione pꝛimi eſt ſcien
dum:qꝙ tribulatio conditioneʒ habet igmis:quia ſiẽ

in igne rubigo a ferro aufe

rtur. Ita rubigo peccati

ab aia:o bie.iij.Peccata in tribulatione dimittis
quia etiã ſicut ignis in diuerſis rebus.diuerſum ha
bet effectũ:qꝛ in eodem igne aurũ purgat: aromata
redolet:quedã in melius mutant᷑.ſicut ſilex in vitrũ
et mollia ſolidant᷑:ſicut lutum in ollam:quedã vero
ibifetent ſicut ſulphur:quedã ibi fumãt:ſicut aquo
ſa:quedã ibi conſumunt᷑ ſicut ſtupa ⁊ fenũ et palea:

ita ꝙ ignis ondit:q materie ſunt ſolide ⁊ q non:que
ſunt vera ⁊ q coloꝛata.Siquidẽ : denarius cupꝛeus

.l.

lantis: videre reſtat ar. ir.
n tribulatione pati lj.

luiij.

liij.

liiij.

Tribulatio

Ani exterius aureus videtur.in igne oſtendũ 23 lis
ſit. SOta tribulatione ſaluandi.ſicut Job et Tobꝛi⸗
as purgant᷑ confitendo. pacientia redolent: ſolidan

tur ⁊ perficiunt᷑ Bamnãdi vero murmurando et in

peccatis ſuis ꝑſeuerãtes.vł peccata ſua cũ Pharao
ne in tribulatiõe augentes. in illo igne fetent fumãt
et conſumunt᷑:ſicut ſnipula ante faciem iguig.ps.lx⸗
xxij.et ſicut fenum tectoꝛum.in ps.qxviij. Et quaſi
ſtuppa collecta: Ecci.xxj. Et ſicpatet: medicina
ſalutis:nõ eundem in omnibus habet effectũ Quia
dum Mabuchodonoſorꝑ flagella coꝛrigit᷑. ſicut pa
tet.A.iiij.vij.ſoharao per flagella obdurat᷑.xxiij.q.
iiij. Nabuchodonoſoꝛ.Pꝛimis dicit᷑: Johᷣ.xvj.Cri
ſticia veſtra vertet᷑ in gaudiũ. Secundis vero dici
Job. xruij. Ad nimium caloꝛem tranſiet ab aquis
niuium. cum pᷣdicto Pharaone qui ab aquis maris
trãſiuit ad caloꝛem inferni:quia vſq; ad inferos pec
catum illius. Primi em̃ grano duro aſſimilant᷑.qð
ſub flagello nõ frangit᷑:ſed a palea purgatur. Putri
dum vero frãgit᷑ neca palea ſeparat. IJIdeo pami ad
modum bom grani in hoꝛreo celiſunt reponẽdi. vbi
palea que hic cum vento temptationis v area eijci⸗
tur. in ignem mittenda eſt eternum. Hoc em̃ eis pmit
tit Johannes baptiſta: Math. iij. de veo loquens:
Cuius inquit ventilabꝛũ in manu ſua et ꝑmunda⸗
bit aream ſuam.ſcʒ per tribulationes.ſicut munda
turaurum ⁊ bladum.et cõgregabit triticum in hoꝛ
reum:paleas aũt ⁊ grana putrida:que ſub flagello
palsam peccati nõ dimittunt:comburet igni inex⸗
tinguibili. Nec mirum:quis ſic dicit ps.xxxuiij.diſ⸗
ſipati ſunt nec compuncti ⁊c œ talibus loquit᷑:qui
vindictis diſſipant᷑: nec tñ ad pniam et peccatoꝛum
dimiſſionem pũgunt᷑. Se quibus dicit œus Amos
iiij.ꝙ dedit eis indigentiã panũ in omnibo locis ſu⸗
is:et tñ non ſunt reuerſi ad eum. Oe etiã ꝓhibuit ab
eis pluuiam ꝙ frumenta nõ potuerunt creſcere:ſed
terra ſterilis ꝑmanſit. O etiam intantũ defecerunt
aque: ꝙ venerunt due vel tres ciuitates ad vnam.
vt biberent aquam ⁊ nõ ſunt ſatiati.¶ etiã miſit in
eis moꝛtem.i.moꝛtalitatẽ.Oꝛ etiã iuuenes eoꝛum ꝑ
cuſſit gladio in bello ſceʒ vſq; ad captiuitatẽ equoꝛũ
Et ſemꝑ in fine concludit.Et nõ eſtis reuerſi ad me
dicit dñs. Omnes pᷣdictas vindictas expꝛeſſe exereꝝ
it in nobis.hoc excepto: ꝙ illoꝛũ vĩdicta fuit nimis
ſiccitas que eſt pulchꝛioꝛ:quia illo tꝑe boĩes tpᷣs ha
bent amenũ ad ſpaciandũ adopandum ad ludendũ
et hmõi. MNoſtra vero eſt nimis pluuia:que turpioꝛ
et pongeroſioꝛ et triſtioꝛ eſt ꝓ coꝛdibb humanis.Et
ſicut illi inerunt ad alias ciuitates ꝓaqua. Ita nos
ad alia regnaꝓ frumẽto. Et ſicut ⁊æ illis concludit
ibi. Et no eſtis reuerſi ad me. Ita v nobis cõcludi
poteſt. Et ſi hoc ſolum de nobĩs concludi poſſet:eẽt
aliquo modo tolerabile. Sed ꝓchdoloꝛ:non ſolum
dici poteſt e multis:qñ ſic tribulant᷑ ꝙ nõ reuertũ
tur ad œum:peccata pꝛioꝛa deſerẽdo:ſed plus a vo
auertunt᷑ elongant᷑ peccata augmentando:qꝛ duʒ
omni genere plagarũ gladio fame et moꝛtalitate.⁊
omne genus hoĩm his tribus plagis ꝑcuſſerit.quia
maioꝛes in diuerſis eigi intrinſecis ⁊ diſcidionibo
inter ſe et bellis extrinſecis:pauperes mendicantes
fame:qꝛmulta milia ex illis fame interemit. AMedio
ges moꝛtalitate ⁊ ꝙᷓtũ ad ſeipſos ⁊ ꝙᷓtũ adaĩalia ⁊c.
Auid agrue loquit᷑ veꝰ ſaie.j. Suꝑ q̃ ꝑcutiã vos
vltra addentes pᷣuaricationẽ:q̃ſi diceret: quo gene⸗
re vindicte poſſum vos vltra ꝓcutere:quiſemp ſub
mea ꝑcuſſionead væterioꝛa conuertimmi. Et eſt ſen
ſus: ꝙ in iſto ſeculo non reſtat vlterioꝛ pcuſſura:ſed
in alio.ad modum dñi terreni qui diſſolutos male
ſe habentes in carcere liberioꝛi ponit in carcere duri
oꝛi.et penis affligit durioꝛi.Sic teus qui nos xæ

ð

Eaai exules in hac lachꝛymarũ incarcerauitvai
e:locum iſtum ꝓ carcere? penitentia œputãdo. Et
certum eſſe conſtat.q; dieen intentioneʒ exulantis
et incarcerantis eſt:q faciamus nobis carcere ali
um paradiſum:qð ſi facere voluerimus:nos in gra⸗
nion ponet carcere peniſq; af fliget grauioꝛibus. Il
loſq; qui dicunt:humiliaſti nos in loco afflictionis
et nõ obſtante: ꝙ; hic cooperuit nos vmbra moꝛtis.
id eſt peccatũ.In illis em implebii illud beati Gre
goꝛij moꝛał.li.iĩx. Induant᷑ ſicut diploide confuſiõe
ſua.Siſploiden em duplicem veſtem dicimus:Con⸗
fnſione igit᷑ ſicut diploide induti ſunt:qui iuxta re
atus ſui meritum ⁊ tꝑali. ppetua animaduerſione
triunt᷑ quos ſua pnñ̃tia mala nõ coꝛrigunt:ſed ad ſe⸗
quientia ꝓducũt.Se quibus DHiere.xvij. Bnplici cõ
tri ione contere eos dne ⁊c.¶ Gurioꝛes etiã ſunt in
fide liba mininitis: qꝛ illi timoꝛe pene future ⁊ rpalis
antecillam ſentiret ſe emendauerunt. ſicur ptʒ Jo
ne.iij. vbi legit᷑ ꝙ Jonas clamauit ⁊ vixit:adpuc qᷓ⸗
dꝛaginva dies et niniue ſubuertet᷑.et crediderũt vri
niniuite in vñm:et pᷣdicauerunt ieiunium.et veſtiti
ſunt ſaccis:a maioꝛe vſq; ad minoꝛem. Et œus vin⸗
dictam retraxit. Sic faceret no bis:ſi penitẽdo ei
obedire voluerimus.ſicutptʒ. O.j.vij. Sʒ heu quis
nũctant ã inueniret fidem inter chꝛiſtianos:ſi quis
parum ante clamaſſet ⁊ pdixiſſet mala quenuper ac
ciderunt:⁊ apertas veivindictas quo ad potentium
trucidationẽ:quo etiam ad famẽ ⁊ moꝛtalitatẽ:qͥs
ei credidiſſet:quiaexquo nec peccatũ dimittunt vel
penitentiam dignam faciunt ꝓ pena tꝑali.quã ſen/
tiunt:necꝓ eterna quã timent᷑:qñ hoc facerent o pe
na tꝑali quam futurã expectarent:cum manifeilioꝛ
ſit vindicta que videtur ⁊ ſentit᷑ iqᷓ que timetur. Mlda
gna ergo eſt differentia nõ ſolũ inter niniuitarũ cru
Telitatem et noſtrã:ſed etiã inter opera. Ipſi em̃ in⸗
uerunt ſe ſaccis:nos induimus nos veſtibus ſuper
bis. Ipſi ieiunauerunt:nos voluptatibo vacamus.
Jpſi a maioꝛi vſq; ad minorẽ:internos maioꝛes pa
rum curant.ſicut patet.S.e.ca.xxj.Ipſi timoꝛe pene
tꝑalis peccare ceſiauerunt:nos ſub flagellis tꝑalibj
habentes etiã timoꝛẽ eternaliũ:peccata nec dlmitti
mus:ſed qð peins ẽ augemus. Rõnabiliter ergo no
bis minat᷑ chꝛiſtus:Cath.xij.dicẽs. Viri niniuite
ſurgent in indicio cum generatione iſta.⁊ condẽna⸗
bunt eam.quia pnlam egeruntin pᷣdicatione Jone.
Patet ergo quo dinerſus eſt tribulationis eftectus
bonis ⁊ mali.quia boni in aquis tribularionis aſcẽ
dunt cæ virtute in virtutẽ:qꝛ in eis tribulatio patiẽ
ſiam operat᷑:ad Ro.v. Patientia aũt opus pfecrum
habet: Jacobi.j. SGpũaliter vero moꝛtui in ipſis
ſcenderunt in abyſſum. Huius aũt dinerſitatis cãm
inneſtigare barfere parte pedis affectionis. Eſt
em̃ ve anima ſeu interioꝛi affectione.⁊ x coꝛꝑe ſicut
circino:cuius vnus pes ponit᷑ in puncto quodam
vel centro. et alius pes circi ducit᷑ vt circulũ faciat.
in quo videmus:ꝙ ſi pes ille interioꝛ vficiat ⁊ lo
co ſuo dum alius circndncit᷑ moneat᷑ circulus ſeu li/
nea illa incepta nõ pficit. Ita ſi pes amoꝛis.x quo
Auguſtinus. Pes meus amoꝛ meus.immobiliter fi
gat et teneat᷑ in centro.i.in co:qui eſt quaſi centruʒ
in medio.iuxta illud põ.xlv. Seus in medio eius nõ
cõmonuebit.⁊ in medio aĩaliũ ⁊ in medio latronũ in
cruce. ⁊ in medio diſcipuloꝛũ:ꝙtũcũq; coꝛpus extra
circũdat᷑ ꝑ tribulatões diuerſas cũ illis qui circũie-
runt in melotis anguſtiati afflicti ⁊c.Hehᷣ xj.circu⸗
lus tñ vite ꝓficit᷑ſicut pʒ. J.ij xj.Exemoluʒ ad hoc
pꝛimo in antiquis ſapientin væ lyſandro videlicet
et ſocrate. xe Auuͤs phs.ij.poſterioꝛũ.vbi oñdit quõ
vng ꝓpꝛietas ſeu ſpecies põt cõuenire pluribo: dicit

illi in vna virtute magnanimitatis intantũ cõue

lv.

ablta antate ppuitr
ctumm pite urſum fecit in do⸗ luan⸗

incipii gccepit:dicens ulna.
chmtanmienanſundi
nn nef ar ebeet
rofum Etg heefhio it oluusi
dik aucoꝛitate bent Greg. haͤbetin
ſacuerſtus. digt eñgallerſit⸗
ia ct wolins. vel vins oofſat pbano
no uctcĩ repꝛobatonis. Glo. Mtrrlin
alibidiat beatns Greg g oontinunst
lium etemerepꝛobatols e iudicii. De
nitate. Quis eñ neſaatroſpemum fi,
oplopdicgturus ad ytalla veniebat: ti
ftaguu gralinet ti nauis cdis. Bld in
ideſt onſtanria denwaris Kucriin
Malld habet pecefiri 1d Deggi
tnibulant merexrultabut ſimotus fuere
ludo ille aiuopes d locoin uo anze
ncittalius ictoꝛeffiatur Jicin

i. Chnic vo vltino dicto welucta vide

micus cötranos crercetpoſſun gniln
untobüͤcere qrere quare wus ptäte

DOt. ¶Iteniqulſennit ſeicoobij

laue nuen aüttaugtüten abe
elteptationi teſiſtendt. Vtri
er Chaſoſo ſid Aath onck iug
Ii Qopoteſtquisintrarein wmun
ſedinperemiſ peiusalligauerit fo⸗
ſine no ſolum Pptz quare dxeus no⸗
ularionibv alſjs animittitet

Rfarmna nöſüimnm niniitin
noſtti ſ eti intn en Zpſießi⸗
dsnos ndbinnons veſtbne ih
nanemntnos volnptari tgaume.
ipſed ninoni inr no nnurn
ſat ott eaanj l nnmepene
xſauennt nos ii gel otpali⸗
nveictemalii pcana necdimim
inuseaugemus Konubilierenono
ſts Aoth, j didig Gtr⸗
ny anenmunowetlaCNdiN,
Miamegeruntmmoiantane zone.
diuerſas eſttnoniationig eneans
iaboniin adtis ihtiuronidiſd
nvinmnd ein tstndtlandi
4Kod Penenmmaütoptoſftan
i. Gpürlinr de nonuliiſhſen
ſin hlibutnunften nle
onederhartepetioafelni⸗,
e iefaione ttanldeſi
intenonafectoe.
it zongoghntn
s Mp er oll ii nile
lin o ilar tnn
ſogleitenn nicien
neg nonefictll nltl⸗
us anchenel nſipcsnni lno
Der nem, ninnſnl uiatni
o Aic nn 5
ncnnNN tio inen
niluſps l den lnmnmnd n
nntidiili igontznn
onoi g eſchi⸗
io ann nſecziſeglie
lune n fln dii eii

Tribulatio

nerunt ꝙ nulla foꝛtuna exterioꝛ eos turbare vel mu
tare poterat.ſed eodẽ modo ſe habebãt in ꝓſperita⸗

te ? aduerſitate.qꝛ reputabant ſeipſos dignioꝛes et

nobilioꝛes omni foꝛtuna ꝓſpera.et omnibo rebo exte
rioeilv:et ideo ꝓ nulla re exterioꝛi voluerũt turbari
vel mutationem facere circa rem nobilioꝛis nature.
Quia vo foꝛtioꝛis fuerũt nature:ideo nulla frangi
poterãt foꝛtuna aduerſa.⁊ ſic nec ꝓſperitate necad⸗
uerſitate turbatio cadebat in ſapientẽ qꝙᷓtũ ad aĩam
lʒ tribulatio coꝛpns afficiat:ſicut nec coꝛꝑa celeſtia
mutant᷑:ꝓpter aliqua accidẽtiavel turbatões q fiũt
inferius in terra.Siiſti tã immobiliter ligabant᷑ an
coꝛa ſeu pede affectõis in vtutemagnanimitatis. q;
to magis qui cõfidunt in dno:ſicut mõs ſyon:nõ co
mouebit᷑.in ps.cxxiiij.ſed nec œæcoloꝛabit᷑:ſed ad mo
duʒ lauri ⁊ palme hyeme aduerſitatis et eſtate ꝓſpe
ritatis erit ſoliũ eius viride Hiere.xvij. Et folii eiꝰ
nõ defluet. in ps. . Quo contra mali in aduerſitate
ſũt᷑ tanqꝙ foliu qð a vẽto rapit᷑: Job xuj. Et q̃ſi quer
cus vſluẽtibo folijs: Eſaie.j.¶ Predicto mo habu
it pedẽ affectõis in veo fixũ Yob:qui qñ exterius tri
bulabat᷑:interius firmꝰ ſtabat:dicẽs.dñs vædit.dñs
abſtulit: Job.j.Eccetribulatõ exterius:tm̃ firmus
manebat interius ſicut ptʒ p illud qð ſequit᷑. Inoi
bus his nõ peccauit YJob labijs ſuis:neq; ſtultũ qͥd
cõtra ven locutus eſt. SGuꝑ quo beatus Sreg. Stul
te cõtra vi loquit᷑:qui inter flagella ſe innocentem
dicit. Dic fixus erat Paulus: qͥ dicit ad Ro. viij. qͥs

nos ſepabit a cantate xpᷣi:tribulatõ an anguſtia ⁊c.

Et qꝛ ſic firus erat interioꝛipede affectõis:ideo pꝑfe
ctum vite curſum fecit in o:ipſum cõſummando a
quo pꝛincipiũ accepit:dicens illud.ij.ad Zunoth̊.
iiij. Honũ certamẽ certaui.curſum cõſummaui.Ex
omnibo iſtis ptʒ.qꝙ cã quare iuſtus in tribulatõe nõ
cõturbabit᷑ ſed ꝑſicit᷑:eſt.qꝛ habet pedẽ affectionis
in ceo fixam. Et ꝙ hec fixio ſit huius effectus cã.oñ-
dit᷑ auctoꝛitate beati Greg.q habet᷑in vœcretis.vij.
q.j.aduerſitas.icit em ꝙ aduerſitas q̃ bonis votis
id eſt ꝗpoſitis.vel viris obijci᷑ ꝓbatio veritatis eſt.
nõ iudiciũ repꝛobatõnis. Glo.interlinearis.immo
alibi dicit beatus Greg. ꝙ continuus ſucceſſus tpa
lium eterne repꝛo batois ẽ iudiciũ. Sequit᷑ in aucto
ritate. Quis em̃ neſciat qᷓpꝛoſperum fuit:q beatus

apls pᷣdicaturus ad ytaliã venlebat:v tñ vemiẽs nau

fragiũ ꝓtulit:et tñ nauis coꝛdis. HGlo.interlinearis
id eſt conſtantia aĩe in maris fluctibo integra ſtetit.
Malivo habẽt pedẽ fixũ ⁊c. Se quibo in ps. xij. Qui
tribulant me:exultabũt ſi motus fuero. In illo em̃
ludo ille cuius pes æ loco in quo enʒ poſuit mouet᷑
vincit᷑ alius victoꝛ efficitur. Sic in ꝓoſito.
Huic vo vltimo dicto ĩæ lucta vidclicet quã ini-
micus cotra nos exercet poſſunt qui luctã illã ſenti⸗
unt obijcere.⁊ qrere quare veus ptãtem talem ei de⸗
dit. ¶ YIterũ qui ſentiũt ſe victos obijciũt.querẽtes
quare væeus nõ vdit eis ptãtem dyabolo vel tribula
tiomi vel tẽptationi reſiſtendi.ltriq; queſtioni rñ-
det Chꝛiſoſto. ſup Math.omel. luiii.ſuꝑ illud Mar.
xij. Qnõ poteſt quis intrare in vmum foꝛtis ⁊ vaſa
eius diripere:niſi pꝛius alligauerit foꝛtẽ. Ex qua re
ſpoſione nõ ſolum ptʒ quare veus nos quibuſcunq;
tribulationiba alijs verani ꝑmittit:et quõ eas vince
re poterimus ſi voluerimus. Orime queſtioni reſpõ
Tt ſic. Picis inquit vt quid talem ptãtem veus dyʒ
bolo vædit. Et r’det:ſi ille ſeductionis potentiã nõ
accepiſſet:tu ꝓbationis mercedẽ nõ ꝗ cciperes. Om
nis autẽ ſeductio nec põt ſeducere:niſi habeat boni
coloꝛẽ ꝑ qð videat᷑ bonũ eſſe qð malũ eſt.Omne vo
malũ voluit vus latere ſub coloꝛe boni.et omne bo
num voluit eſſe ſub caligine obſcuritatis. vt nec bo
nũ ſine laboꝛe inuenias:nec malũ ſine laboꝛe euites

T v.

negligens aũt nec bonũ inueniat nec malũ euadat.
HNota: C. j·xj. Scde vero obiectioni rũñdet ibidẽ ſic
pſuadendo.vt cũ dya bolo ⁊ omni ttibulatõne foꝛti
ter pugnando coõgrediamur: nec inquit bẽt hoſtẽ
timere foꝛtẽ.qui pꝛincipẽ habẽt foꝛtioꝛẽ:nam ſicon
tẽdimus cũ eo:manitfeſtũ eſt ꝙ foꝛtioꝛes illo ſumus:
ſi aurẽ negligimus ille foꝛtioꝛ inuenit᷑.¶ Qai ergo
ſub tali teptatione vł tribulatione ſuccubunt æ rur
piſſima cõmittunt:ſi hoc veo im putantvel cõſtella⸗
tioni vel cõplexioni quã veus fecit:ſicut dam qui
diyit:mulier quã vediſti mihi:dit mihi.⁊ comedi:
mentiunt᷑:qꝛ nõ in cæ ſed in ipſis œæfectus inuenit᷑
qꝛ vincere poſſẽt ſi vellẽt ꝛc. Oeatus Greg. in dyal.
qualis quis apud ſe lateat:illata cõtumelia pꝛobat.
¶ Iterũ obijcit᷑ ↄtra pᷣdicta.S.em̃.e.c.xix.dictũ ẽ ip
plures tẽpeſtates ⁊ vindicte iſtis accidũt tꝑibo ꝙᷓ an
tiquis.ſicut patʒ ve moꝛtalitate aĩaliũ. Sed cu pec
catũ ſit oĩm vindictarũ cã:videt᷑ ꝙ ante aduẽtũ xpᷣi:
qn parũ fuit niſi peccatũ.plures debuerint fuiſſe vin
dicte. modo em multiplicant᷑ tam boni ꝙᷓ interceſſo
res tam in celo ꝙᷓ in terra. Puicrñũdet Aug.e wctri⸗
na rpᷣiana:dicens:cãm eſſe quare plures ſunt modo .
tribulationes:qꝛ modo ſeruus ſcit volũtatẽ oñi ſui:
⁊nõ facit eã:ideo plagis vapulabit multis:Zuc.xij.

¶ Er quo vñni dicto:articulus infertvndecimus.q;

videlicet oẽs tribulatões iuſte patunur:eo ꝙ vei vo j
lutatẽ ſcimus ⁊ nõ facimus eam:hec aũt iuſticia in⸗
cludit:tam ipſum cũ vindictas accipientẽ. qᷓ ipſuʒ
actum ⁊ modũ:quo ipſas accipit. Primum patʒ:qꝛ
ſicut rex a ſibi rebellantibo et crimen leſe maieſtatis
coõmittentibo iuſte punire:⁊ oĩa auferꝛe poteſt.et fru
ctum arboꝛi et campoꝛum: hoc em̃ faciedo vel iuſte
punit nosꝓ commiſſis ſicut iudex. v miſericoꝛditer
a nobis infirmis aufert nociua ſicut medicus. In hᷣ
ergo facto vniuerſe vie dñi miſericoꝛdia ⁊ veritas.in.
ps.xriiij. Scom pʒ.quia factũ in ſe iuſtum eſt:q ille
quia ſe fugat ſanitatẽ vitam ⁊ pacem ſq; xpm ꝓmo⸗
riatur cum filijs ⁊ amicis et aĩalibus ſuis.⁊ ꝙ bellũ
habeat et nõ pacem:qꝛa ſe fugauit defenſoꝛe ſuum.
Tercio etiã in modo iuſticia oſtendit᷑: votum em̃ ſo
lenne in baptiſmo factũ frangimus:et ꝓmiſſa nõ te
nemus:ſed teſtes falſificamus. et ideo aquis et inun
dationibo iterũ nos baptiʒat:ſemina et pꝛata ⁊ ſara
ſubmergendo. Sic ergo patz ꝙ oĩa iudicia tua iuſta
ſüt: obieni. TLicet ergo qn affligimur cauſas e
terminatas et claras nõ videamus:cogitemus ꝙ iu
ſtus iudex nihil iniuſtũ circa nos agit vel agere ſinit
quin aliquẽ iuſticie effectũ inde ꝓducet: cogitemus
ꝙ palea eſt vel circa cogitatões vel locutões vel oꝑa
tiones ſeu omiſſiones.et ſi foꝛte nos lateat:qꝛ ſi diui
tes paleã nõ haberent ſuꝑbie cupiditatis:nequaq;
illos in bellis aduerſarioꝛuʒ flagellaret gladijs. Sj
mendicantes nõ haberẽt paleã vel rubiginẽ ꝙ raro
ieiunant vel ad eccleſi veniunt ꝓptermiſſam vel de
uotionẽ niſi ad petendũ elemoſynã in oſtio eccleſie:
hoc aꝑte in oꝑe oñdunt:qꝛ vbi diuiſio vebet fieripe
cunie.multitudo pauperũ cõuenit et cõcurrit. Et ſi
melioꝛ pᷣdicatoꝛ trere ibi p̃dicaretvix ↄcurerrẽt tres
ex eis. Oꝛ etiam ſm leges eccleſie nõ viuunt in matri
monijs. necꝓ foꝛnicatiõe coꝛrigunt᷑ qꝛ ſunt vagabũ
di et neſcit᷑ vtrum ducta ab eis vxoꝛ ſit an nõ.qꝙ eriã
fures ſunt.et hmõi.et ſic niſi aliqͥd hoꝛũ eſſet.neq̃qᷓ
totiens fame eos veus occideret. Mota v hac mate
ria. A. x.x. Et. A. vj.ij.et.x. IJſtam ergo vi iuſticiaz
cogitãtes nõ cõtradicamus cuʒ Petro dicẽte Yoßh̃.
xiij. Mon lauabis mihi pedes in eternũ:ſed pafiẽter
ſuſtineamus dicẽtes: qð ſequit᷑. Eñe nõ tm̃ pedes.i.
nõ tm̃ punias peccata coꝛdis et affectionis.ſoꝛdes a
coꝛde quferẽdo:ſed et manus ⁊ caput.i.oꝑis et qͥnq;
ſenſuũ.qui pꝛincipaliter in capitevigent:qꝛ qð facit

22 —

Art. xij.
lxiij.

lxuiij.

Tribulatio

neſcimug modo: ſciemus aũt poſtea qñ clare videbi
mus:quõ totũ ꝓ noſtra egitvtilitate:tunc dicemus
illud ps. lxxxix. Lerati ſumus ꝓ diebo: quibo nos hu⸗
miliaſti. anmis qbovidimus mala:mõ nõ m ultũ letã
tur:cãm neſciunt.Siẽ nec ille in carnoto. M. ilij. vij
In iſta aũt ſancta mgri? diſcipuli collatoe infer
tur nõ ſolum duodecimus articulus: ſed eiuſdẽ arti
culi neceſſitas. In hoc em ꝙ viſcipulus ait: Eñe nõ
tm pedes ⁊c. inſtruimur in tribulatõead patientiã.
n hocvo ꝙ dicit mgr:niſi lauero te ⁊c.oſtendit᷑ tri
ulationis pacientie neceſſitas: qꝛ licet lauet exte
rius.niſi intꝰaſſit paciẽtia:ex tali loniõe nõ müdat
quia vus ſine nobis nos nõ inſtificat. De talibo em̃
dicit᷑ Naun.j.oñs mundãs nõ faciet mundũ. Requi
ritur ergo ad hocꝙ tribulatõe mundemur: interioꝛ
pacientia ⁊ humilis accextatio ad minus cõcomitã
ter. Circa quã quatuoꝛ oñdere reſtat Pꝛuno ꝙ nõ
eſt murmurandu ↄtra tribulationẽ qua vens videt
p ſe inmittere. Gcdᷣo ꝙ nec etiã cõtra tribulationẽ
vVlꝓſecutionẽ quã ꝑ alios ĩmittit vłſinit immittere
Tercio mirmurãtiũ cõtra aliquos pᷣdictoꝛũ ſifitu
w. Quarto piculupſtendet᷑ Primũ ptʒ:quia ſicut
arboꝛ ſi intellectũ haberet nõ murmuraret cõtra eũ
qui ei aufert ramuſculos ⁊ ramos nociuos:qui eius
impediunt aſcenſum. Nec infirmus ſapiens contra
medicũ qui errare nõ poteſt.ſiꝓ eius ſanitate potuʒ
dat ſamafd. Ges nec nos cõtra dveum ⁊c. ſed gras age
re:exemplo Genece qui ait:gratias ago infirmitati
meeę:qnõ ſinit me poſſe qõ nõ licet. Rota pabolam
ad hoc duob vicinis:quoꝝ vnus ſno ad oẽm foꝛ
tunam ſe poſuit in oꝛdinatone ci. Allter vo ſemper
voluit diuinare.ſen oꝛdinare voluit:quale tpᷣus ſeu
foꝛtunã habere vſiderabat.Et ſi contrariũ accide⸗
ret grauaret᷑. Primi vero homĩs ager ⁊ ꝓmptuaria
erant plena:ſecundi vo ecõnerſo:pluribovero ve hoc
mirantibo:rñdit ſapiens. Mon eſt miruʒ: pꝛimus
abundat:quia ſem habet vel pluuiaʒ vel ſiccitatem
vel quale tps veſiderat:qꝛ quicquid deus mittere ſi⸗
bi voluit veſiderabat.SDe alio vo nõ eſt mirabile:qꝛ
vult ſapientioꝛ cæo eſſe. ve cõditione iſtiusſecundi
ſunt quaſi oẽs moderni.immo peioꝛes.qꝛ ille cõten
tabat᷑:qñ habuit quale tpᷣs volnit. Iſti nulla cõten
tant᷑ foꝛtuna:ſed ſemp murmurant q̃litercũq; veus
oꝛdinauerit ⁊c. Melius ergo eſſet oẽm foꝛtunã pati-
enter tolerare cum pꝛimo pꝛedictoꝛũ.⁊ꝛ cũ Paulo di
cente.ad Phił.iiij.ſcio abũda re ⁊ penuriã pati.Se⸗/
cundũ ptʒ.ꝙ nec eſt murmuranduʒ contra illos:qui
ex dei iuſſu vel ꝑmiſſione nos tribulãt: qꝛ teſte aplo
ad Heb.xij. Et Johᷣ.in Apoc.iij.quẽ diligit ca⸗
ſtigat.flagellat aũt oẽm fihhu quẽ recipit.vel pᷣ ſe vel
Palium:qui eſt quaſi virga. Sicut ergo filius irrõ⸗
nabiliter maledicit mgr̃o ⁊c.qꝛ pater oꝛdinauit ⁊c.
Sed dicent.nõ eſtvoluntas vei ꝙ mali ſic alios affli
gant:taliaq; dãna ⁊ iniurias in erunt: ſed cogitent
tales:qꝙ talia nõ ꝑmittit ꝓpter flagellantiũ bonita
tem: ſed ꝗpter flagellatoꝛũ vtilitatẽ. Sicut aurũ q8
exponit igni vt purget ꝛc. er pplin negligenter agen
tem. ſ. erpktio. Mulrrf n exponit ſuos in hoc te⸗
ſerto tyrãmis xc. qui ſm g. ſunt ſerpẽtes.qui cru
cliauerunt martyres ⁊c. Mon ergo gaudeant affligẽ
tes:nmec wleant afflicti:qꝛ ſicut nec eſt ad ignis vtili
tatem ⁊c.quia ad nihilũ veducet tribulãtes nos. ps
lix.ſicut patʒ vᷣ Oharaone ⁊c. Exodi.xiiij. Et ſicut
patʒ Da nieh. iij. vbi legit irga verberans. id eſt. q
foꝛnacẽ incenderunt ↄbuſti ſunt. Dic ergo dũ alios
quaſi candelã emungentes:vt clarius lucere poſſit:
non ſolum digiros ꝓpꝛios ſed totum coꝛpus 7 aĩam

comburunt. Tribulatos vero ſecum regnare faciet

vt ſit quilibet illoꝛũ particeps in tribulat one et re
gno:Apoc.j.¶ Dicut ergo gakiere inſenſibilis ſi ra⸗

2 D.

tionem haberent: contra inſtrumenta nõ murmmura
rent quibo pficiunt᷑:ſic necnos ⁊c. Sicut nec chꝛiſꝰ
quicuʒ pateret᷑ nõ comminabat᷑ ⁊c.j. Petri.ij. Et li
cet iſta pacientie foꝛtitudo omnib ſit neceſſaria. tñ
pſonis magniſtatus eſt mito neceſſarioꝛ: quis ſicut
videmus ꝙ licet inferioꝛ mundipars om̃i vento mo
ueatur.ſupꝑioꝛ tñ pars oꝛdinatioꝛ ⁊ omm tumultu ⁊
tẽpeſtate caret.⁊ motu ſuo oꝛdinato inferioꝛa iuuat
et fructificare facit. Sic qᷓtumcunq; inferioꝛes car⸗
nales ⁊ ſupbi interſe tonent fulgura emittent ma
licie et odi ⁊ mutuis tempeſtatib ſe turbent. ſupio⸗
res tñ rectoꝛes qui ad modũ coꝛpoꝛum celeſtium re⸗
gere vebent inferioꝛes ommi tali motu carere ebẽt.
Et ſic pacienter ſuſtinendo tribulationẽ accipe⸗
re ctring Pauli ad Ro. rij. Moli vincia malo tri-
bulationis vel pſecutionis:ſed vince in bono malũ.
In qnibus tria.ſtrenuitas impoſita:iocunditas ap
poſita:puerſitas oppoſita relucẽt. Primum in actu
laudabili:quem hoꝛtat᷑ vince. SGecundũ in obiecto
clectabili qð demõſtrat᷑in bono. Tercium in adie
cto terribili:quod ꝓpinar᷑.malũ.Sepmo.j. Johᷣ.v.
Omne quod natum eſt ex wo:vincit mundu. Ecce
quõ hoĩes celeſtes ex veo nati.vincũt mũdum. Pro
pter em electoꝛũ conſcientie? coꝛdis bonitatem: pꝛo
ſco electis omnia coopant᷑ in bonum. ad Ro. viij.
Etum ad ſic diſpoſitum in anima dicit᷑: pꝛo tercio
Boph.iij nõ timebit malum vltra:quia veus eſt in
illo: qui conſolatnos in omnitribulatione noſtra.
ij.Coꝝ.j.¶ Quo ↄtra malis dicit᷑ ad Ro. ij. YJra
indignatio tribulatio anguſtia ⁊c. Ecce malilnfe

oꝛem partem mundi occupantes. ᷣm carnem dele⸗
ccabilia diligentes. Mota.

j.vij.cũ ſequẽti.¶¶ S
boni dicere poſſunt:ſed ⁊ gloꝛiamur in tribuiationi
bus. Nota vebmõi homi A. xxvij.xxxviij. Et. C.
I.xiiij.Et. F.j.xxiiij. Et.C.j.xij. Aſſimilan ergo fre
neticis et voluntarijs ⁊ fatuis. Pꝛimi ſemp laboꝛãt
ꝓ moꝛte ſibi a opMuonuf. Secundi diligunt
eis contrania. Mota lepꝛoſi vel alterius langnidi in
firmitas: quea væo imponit᷑ nõ creditur minus eſſe
menitoꝛia: ꝙᷓ vnblica penitentia vel alia cum cilicio
et loꝛica ferrea ſi patienter ſuſtineat᷑. ¶ Contra tri⸗
bulationes murmurantes aſſimilantur vaſi vacuo
quod ꝑcuſſum ſonat. Sic vacuus gratia in tribula
tione ⁊c. ¶ In illo ergo iudicio patebit:ꝙ tales aſſiꝰ
milant᷑ incuti: quia ſicut ferrũ illud in ſe durũ: mal⸗
leum ſua durica repellẽs bis percutit᷑ c. Gic indu
rati hic ⁊ in futuro ⁊c. v quibus Job. xlj. ſtringetur
ſi malleatoꝛis incus. Mota. D. riij. In quono⸗
tatur quarta pars hius articuli. Pro quo eſt ſcien
dum Flle Eiis ex intentione malleatoꝛis:in altũ
qlñq; diſponit᷑ locum:ſi nõ frangit᷑:ſi vero frangatur
lococaret diſpoſito. Sic in Apoſito ⁊c Item ſicut
vaſa figuli ex eius intentiõe in ignẽ ponunt᷑.vt apta
fiãt ⁊c. Sicut ergo figuli vaſa pꝛobat foꝛnax:ita ho
mines iuſtos ⁊ iniuſtos tẽptatio tribulatõia: Ecci.
xxvij.vt qui n tribulationis patienter ſuſtinẽt
onant in aula celi: et alij qui frangunt᷑ ponant in
ntum inferni.
Exiſtis duobus vltimis articulis videlicet vnde
cimo duodecimo:quia ey quo oĩs tribulatio quaʒz
patimur eſt inſta. ſicut oſtenſum eſt in articulo. xj
pter iuſticiam: ſequit᷑ contra nullã iuſtã tribulati
onem eſt murmurandu. ſicut oſtenſum eſt in. xij. Er
go a multo foꝛtioꝛi habendo reſpectum ad pᷣdictam
luſticiam a nullo ꝓpoſito vel opere ꝓpter tribulatio
nem vel pſecutionem eſt ceſſandum. Ad hoc haben
tur exempla et ſcriptura. Exemplum em̃ in naturæ.
Arxboꝛ bene radicata. de quo.A.xviij.iij.vẽto ⁊ im
pulſibus nõ ꝓſternit: nec a creſcendo omnino ceſſat:
nec vigoꝛem vel fructum amittit.xvæqua Hiere. xvij.

lxvij.

3 lxviij.

lxix.

lxx.

lxxj.

Art xiij.

Ep;
liſap tnobis
Aachſ. —R ,
Eritatispꝛun
ditur diſtinctio tllitne
Seomdoq omnes ten
berepnunciarer Efen
/ —
en. Nuono qbaltter Pter hoc veri
mnt raniv rbiotili ifſtlni
xecauſa:vum weſerit veritatio.Quin

ritas apparens 1no exiſtens:? qulbus
lant illi quitalem badent roſtendunt x

raiezelkmruranm

tumad primnum peritans ouplat

io:quarum vna babetur. Vl. viij gij.

citor ſe digronmega vertatem diſt
ritatem dire nſct Naſerihdare. Qum
ſiſtitin dbita egula rarionis iundicie
et coꝛuis motus ipſi ratoni. Sendac
dineal alioo: eſtneceſſana nindiabt
Pdicatondus: quibabent aligs re
Olllamnemint parcantigd modumlen
hotantiei cchum no parcitlo imim
ten muſquiſc;.ad Eph. lij. Aaa
nem onnin erquirntid ven tat Bi
Metue ventas. Iſtus votriplics
Meſtrrlitzs Prinons penaic
vcuiga ntam duatimmoetali⸗
uuſlatpueninſcholi lenonen

Weritas

6

Möcon re Oie nlhmn
Wlnne , unlnehii⸗ lt ee
ke nnu i annen⸗ Benedictus vir qui confidit in dño ? erit dñs fidu⸗ tulit vini foꝛtitudinem:quia cum homo nõ pꝛeſit ce
le Geſtnchn itſf, 4 lxxij. cia eius. Roſa etiam a creſcendo ſpinis eam circũ teris niſi animi foꝛtitudine:vinum ſuperat ipſã ani
n lno; nnn ſclnran, ſe⸗ dantibo nõ inpedit᷑. Sed hen nõnulli conditionem mi foꝛtitudinem. Soꝛobabel vo mulierem fo ꝛtioꝛẽ
newo, in inddi ſcnt ſequunt᷑ ſolſequij:quod ſole pᷣſente ſe aperit:ſolis ve vtroq; afſeruit:nam regibus ⁊ eis qui vites plantãt
nttnaruſn ninzomnin nn ro caloꝛibus recedentibo claudit᷑ pulchꝛitudinem mulieres vitam conferunt alimoniã ad robur vſ
N Lortiunmnmmn pꝛioꝛem nõ oſtendit. Ita etiam patet ve ꝓſperitate q; ꝑducunt:ſuꝑ hec omnia veritatem dirit eſſe foꝛti
bl neſeto ruman ifnuiu 7 aduerſitate. Secundũ exemplũ eſt in arte. NMauta oꝛem que immutabilis eſt ⁊ ſempiterna. qꝛ ſc ad vi
NS nent 2ſlnanndun, Arter ventum tedioſum nõ ſtatim redit. Terciũ exẽ tam ducit ſempiternã. in quo eius maxima oſtendit
N Amelanipſ⸗ g tten nn plum in viris illuſtribus:quoꝛũ vita a ſufferẽtia ad fortitudo ⁊ vtilitas:quã experient᷑ qñ eis moꝛienti⸗
inmdandinann hi⸗ aduerſitatis in ſacra ſcriptura ⁊ alijs ſcripturis au⸗ bus dicet᷑ illud Eſa.xxvj IJngrediat᷑ gẽs iuſta cuſto
aanne We lunt, Lenticis commendat᷑:. Yob. j. Diuerſos tribulatiõis diens veritatem. ¶ Eſt em maxime neceſſaria: Pri⸗ iq̃.
n; ul numbnuche ne⸗ lxxiij. nuncios audiens: patienter rñdit dicens. Dñs cedit mo in omnibo dictis ⁊ factis. Scõo in omni amici⸗
W gnonegege, T. Et nos vebemus diuerſos tribulationis nũcios cia.Primum patet.ſicut pellis ſine lra.aut cera ſine
„ m anmsſeninntenai⸗ mn. gratanter recipere:ſicut pauperes ſcholares: ꝓmoti unpꝛeſſione nullam facit fidem. Sic nec homo in di
rmtwimunteimnili. onè in curia romana expectant gaudenter. Sic To ctis ſuis vel factis nullã facit fidẽ ſine veritate:quia
nohaſtentni aunitn⸗ 4, bias a bono incepto pter aduerſitates nõ ceſſauit: oſtenſa ſunt repugnare ventati: Yob. xxj. Bcom pa
N dorgktin Chnmmgann Tobie.ij.et.iij.nota textum. Sic nec Martinũ he- tet ex dicto Tullij œ amicicia. Euius inquit aures
lapdniſann Winbin remitam dyabolus a bono ꝓpoſito impedire potuit clauſe ſunt veritati:vt ab amico verum audire neq̃⸗
Nlrdo dini nd T inngdie Exemp. De quo ſcribit beatus Gregoꝛius.in li.dyał.q; dya- at. huius ſalus vſperanda eſt. Scitum eſt em̃ illud
udcene mali Nehndſcin bolus tribus annis in Heꝛma ſerpenti inrta eum cu nerbiũ Catonis:multo melius æe quibuſdã acer⸗
cccton WNNN bauit: vt tali eum hoꝛroꝛe de cella eijceret:nec tñ pꝛe s imimicos mereri:qᷓ eos inimicos qui dulces vi⸗
mmin Nutl pinit nüiin unaluit. Omnes iſtioſtenderunt ſe eſſe fratres chꝛiſti dentur illos ſepe verum dicere. hos vero nũqᷓ;:nulla
vomni⸗ ſanntöbenttnene et ſanctoꝛum:quia Ecẽi.xl.ſcribit᷑ꝙ fratres in ad⸗ eſt hec amicitia cum alter verum audire nõ vult: et
Eenn cvopentihbunnn e on iutoꝛium in tꝑe tribulatiõis. DOos ergo exemplo añ alter ad mentiendum paratus eſt. Ois ergo neceſſi⸗
ei Anlmadickin oculos habentes:qui ſunt oppꝛobꝛijs in tribulatõi tatibus compulſus:dicat quilibet illud Proũ.viij.
tünebitnalun l uenn n bus ſpectaculum facti:ad Heb.x. hoꝛtat᷑ Paulus ad Veritatem meditabitur guttur meum. 53 .
uinmenaminhninn r Ephᷣ.iij.Peto p fideʒ eius.i.chꝛiſti.ne eficiatis in ¶¶ Yoſam aperte ꝓnunciando defendendo aæ ſine⸗ ar. i.

tribulationibo.hecſcripſimus vobis: in tribulatio⸗

lg: n l. ceſſe ſit pꝛo ipſa grauia ſuſtinendo. Dꝛimo em̃ vebet liiiuj.
ne et impetu. qui ſuperuenit nobis in iſtis annis.ij. 3 . P

thbuatoranenti ini hi quilibet veritatem libere oſtendere non tm̃ iudices

ife AMach. j. animarũ in hi. d regi tinent ani
tmmmtinennmnminamn . . bis que ad regimen ptinent animarum
H teöemegmmen . . ſicut oſtenſum eſt. C. vj. x. vłetiam iudices alij.ſicut
nhn inaſſdin N Er ltatis Pꝛimo on oſtenſum eſt. Y. ix. iiij. vbi etiam plura oſtenſa ſunt
eirhell Nunmrintmönlanont 4 ditur diſtinctio vtilitas ⁊ neceſſitas veritatis impedimẽta. Sed quo ad omnes.ſicut pa .
Kbnoldand Dwi gnii eit Secundo ꝙ omnes tenent᷑ veritatez tet. C. ij.iij. Et hoc ſine intentõne vindicte. Cuius
ſmii Et Cini Aümienk nofe Alibere ꝓnunciare vefendere.Tercõ mtentionis ſignum eſt:ſi eque peccatum reuelat fa⸗
Oluntmis fnens palniſmohihnit ſo veritas parit odium ⁊ pſecutio miliaris ad coꝛrectõnem ſicut alterius. Si vero pec
ggunfuumd Oimydi oicont nem. Muarto qhaliter ꝓpter hoc veritas frequẽter catum familiaris celat ⁊ alterius reuelat:ſignum eſt
4 bnleoſ maltmis lugnidiin perit:⁊ qnibo rebus ta les aſſimilant᷑: qui quacunq; illud ſiniſtra oſtendit intentione: certum ꝙ ami

ta do impont örcinr ninns eſe
vublia pententiu elali un glid
ſiparienter ſuſtinent. (Coe, I

e cauſa: viam veſerũt veritatis. Quinto que ſit ve⸗ cum carnaliter⁊ nõ ſpiritualiter diligit me illius ſe⸗
nitas apparens ⁊ nõ exiſtens:⁊ quibus rebus aſſimi ⸗ exemplum:cui dicit᷑: Luce.xx. Mon reſpicis der
lant᷑ illi quitalem habent v oſtendunt veritatẽ. Se onam hominum:ſed viam dei in veritate wces. Se

nlluntirraſ ti qnta ſit vere exiſtentis veritatis raritas. bent etiam omnes veritatem defendere quia qui ve
ilumrui mgo . 2 eyiſtentis ven — 1
—–— Artu.⸗j. C¶ Arum ad pꝛimum veritatis duplex datur diſtin ritatem nõ v fendit vel non ꝓnunciat: pꝛoditoꝛ eſt
lo a⸗ incico etcltg tlltſi jJ. ctcio:quarum vna habetur.Vl.viij.xij. Alia vero di veritatis.xj.q.iij:nolite timere.Et non tm̃ pꝛodiro⸗

ckd elol⸗ citur eſſe hieronymi:qui veritatem diſtinguit inve
ns ſe miſlatnnin, ritatem vite.iuſticie.vel ſcripture. Quarũ pꝛima cõ
daregelis dahcand ſſrnann ſiſtit in vebita regula rationis: ſubijciẽte paſſiones
urd it d uidns Jobni⸗ nn 1 et coꝛꝑis motus ipſi ratõni.Secunda conſiſtit in
ns Mens. Motn D i. ne Dine ad alios:⁊ eſt neceſſaria in iudicibus ⁊ platis et
Pmn llloftial. fo loct 1 p̃qicatoꝛdus: qui habent alios regere vel wcere. vt
pis pintintoheng eunt i linnn b illam nemini parcant:ad modum leonis:quietiã
ſomſinͤfengki ofinhein poꝛtantiei cibum nõ parcit:loquimini ergo verita⸗
Poſtd. Sei oſto n Gimn int tem vnuſquiſq;ᷓ. ad Eph. iiij. Lercia impoꝛtat oꝛdi
lin tmmnril Mli nini ehi nem omnibo exquirentibo veritatẽ. Sic ergo omnes
tilslni lirol⸗ gohitfhh i,l vie tue veritas. ¶ Iſtius vo triplicis veritatis ma⸗
tno n inon litit i gna eſt vtilitas. ſorimo quiaa pena liberat. Secun⸗
–— . onis yranmnſilt v quia ad vitam duat immoꝛtalẽ. Primum patet:
mihnen Nt onhelt quia ſicut pueri in ſcholis lectionem ſuã repetendo:
et ipſam veraciterreddendo a verberibo liberantur.

resſunt apud vum:ſed etiam miſeri quo ad mũdũ.
Vnge Criſoſto.ſup math̊. Si ꝓptertimoꝛem moꝛ
tis tacereveritatem impietas eſt.quõ non eſt maioꝛ
impietas:pꝛopter miſerum ventrem ⁊ vani honoꝛis
ſpem tacere veritatem. melioꝛem facere gratiam pa
nis ⁊ honoꝛis ꝙᷓ gloꝛiam veritatis. SGicutille e quo
Prouer.xxviij.pꝛo buccella panis deſerit veritates
Quoꝛum impietas in hoc patet.ꝙ ipſum vendunt:
qui dicit Yoh̊.xiiij. Ego ſuʒ via veritas ⁊ vira.ſicut
oſtenſum eſt.A.xiiij.xiij. Ergo veritas eſt oſtenden
da. et ꝓ veritate etiam ſi neceſſe ſit grauia ſunt ſuſti⸗
nẽda: quia ſicut dicit ecretum ſumptum ex verbis
Gregoꝛij. Melius eſt pꝛo veritate pati ſupplicium:
ꝙᷓ pꝛo adulatõne accipere beneficium.xj.q.iij.nemo
peritoꝛui ⁊c.

=”òM ſutmhe 5 Ita repetendo ⁊ opere reddendo veritatẽ mãdato⸗ Hec vero veritas in opere oſtenſa frequenter odi gr. iij
noboe lnimisoti mblero ne; rum vei:æ quibo in ps.cxviij.omnia mãdata tua ve um parita perſecutõnem. Circa cnius articuli œcla
ino gline o ln nartiglolih ritas:a penis liberant᷑inferni: YJoh. viij. Agnoſce⸗ rationem. Orimo oſtenditur in quibus veritas odi
ſi⸗ ſatoſenuneſt ſtönnbni tis veritatẽ. ⁊ veritas liberabit vos. Scom elicitur umparit tum ad illos:qui pꝛopter veritatẽ ad ini
miganmnunlin ſinti Exemp. ex verbis Zoꝛobabel.ij. Eſdre.iij.vbi cõtinet᷑ ꝙ rex micicias conuertunt᷑. Secundo quibus rebus veri
nſn Giataſtſne ian Sarius queſtiõem ꝓpoſuit triba cuſtodibus coꝛꝑis tas in illis aſſimilatur. Tercio quomõdo alij cõtra
mg mioiß ll ſui:quid detribo foꝛtius videret᷑ rege ſq; vino ⁊ muli quos huiuſmodi exercent inimicitias per veritateʒ
vtiohun Nlopert nnn eti ere ꝓmittens munera⁊ honoꝛes ei qui ſapientius re illos fugare vebent. ¶ Mtum ad pꝛimũ in illis odi:
gſid c un 1nenn, ſponderet.quoꝛũ pꝛimus dixit regem eſſe foꝛtioꝛem um parit:qui imitatoꝛes ſunt indeoꝛum. quibus ve
tionen ſtog ml in Cum em homo ſpſit ceteris animãtibo:rex pꝛeeſt ho ritas vicit Yohᷣ.viij. Me queritis inrerficere:homi
tſnnmn 14. iſc .R mini:⁊ ad nutum eius omnia fiunt. Scpðus aũt pꝛe⸗ nem qui veritatem locutus ſum vobis ꝗn quibus
dicntn ſccen
lem necs . vne .

I Tn ⸗n⸗/ ——

Exemp.

Art. un.

Weritas

ſicut bubo non amat lucem ſolis:ita neclingua fal⸗
lax amat veritatem: Prouer.xxvj.Qui etiam imita
toꝛes ſunt dyaboli. quo dicit᷑ YJoh.viij. In verita
te nõ ſtetit ab initio.⁊ veritas in eo nõ eſt. Ex cuius
imitatione ⁊ vctrina ſui veritatem fugiunt:⁊ vera⸗
ces a ſe vbi poſſunt fugant ⁊ ꝑpſequunt᷑.etiam qᷓtum⸗/
cunq; fuerint eis pꝛius familiares:moꝛe lupoꝛum qͥᷣ
lupum in ouem conuerſum pſequunt᷑: moꝛelarro/
num qui ſocium ad fidelitatẽ conuerſum inuadunt
ex ſpoliãt. Sicut patet ve Paulo:quem qdiu lupus
fuit:iudei non pſequebant᷑:ſed ipſum ouem factum
omnes terra maniq; pſequebant᷑. Et hoc eſt qd ait:

ad Gabiiij. Inimicus factus ſum vobis:verum di-

cens. ¶ Hanc mulroꝛũ conditionẽ quidam conſide
rans:cuidam ſeruientimagno dño alleganti ꝙ ab
eo recederenõ potuit: con ſilium vediſſe fertur. ꝙ ve
ritatem ei diceret:⁊ cito licentiam obtineret:quod
cum feciſſet infra quindenam licẽtiatus fuit. Quo
factoveritas oſtendit᷑ dicti Senece.Si inquit in cli
entulum felicis hominis potẽtiſq; ꝑueneris:autve
ritas aut amicicia ꝑdẽda eſt. Sed ꝙ multitales di
uitibus veſunt.patet per eundem. Cum inquit diui
tes omnia habeant:vnum eis cæeſt.ſcilic; qui dicat
veritatem. ¶ Etum ad illos vero veritas aſfſimilat
aque benedicte:quia ſicut omnes pꝛopinquius acce
dunt:dum illa datur:quia ipſam libenter accipiũt:
et clamant ipſam petentes:ſed ſi copioſe aſpergant᷑:
illi idem murmurãt:dicentes.ſatis ſatis eſt. Ita eſt
æ illis qui veritatem cõmendant ⁊ veridicos.et oꝛe
in agendis veritatem petunt.que tñ ſi eis fiat vel di

catur murmurãt: iplam nolunt. Moꝛem in hocha

bentes iudeoꝛum qui veritatem increatam in terris
apparentem:multum væſiderauerunt:habitam tñ
audire noluerunt:ſed faciem ſuꝗ auerterũt. Sic iſti
æ quibo verificat᷑ ill.ij.Cimoth.iiij.a veritate qui
em auditum auertent ⁊c.Sum vero multi circa ve
ritatem in ſcientijs ⁊ alijs agibilibus acquirendam
multum laboꝛant ⁊ multum expendunt: ſicut patet
Tæ multis qui circa ſtudium veritatis quaſi totã vi
tam ſuam expendunt.quã tamen acquiſitam ⁊ oſtẽ⸗
ſam nonnulli paruipendunt:poteſt dici ꝙ vomni⸗
bus virtutibus vel rebus bonisveritas eſt:que cum
maioꝛi odio ⁊ obpꝛobꝛio 7 damno tꝑali expenditur
et oſtẽditur. SGed veritas vus tales a ſe fugat:ſicut
lux bubonẽ in moꝛtevidelicet.qñilli quaſi bubones
in tenebꝛas ponentur exterioꝛes:qui hic veracibus
pᷣualuerunt ꝗpter cauſas tactas.F.j.arti.ij.Zunc di
cent:ſicut illi.ij.Eſdre.iiij. Magna eſt veritas ⁊ pꝛe⸗
ualet:qm̃ finaliter ſuꝑ omnia vincit veritas.ij. Eſ⸗
dꝛe. Iij.

vita iſta frequenter perit.Circa cuius articuli œcla
rationem. Primo oſtẽdet᷑ que ſit cauſa pꝛeciſa:qua⸗
re multi veritatem vſerunt. Secundo quibus reb
diſſimulantes aſſimilantur. Zercio a quibo conuin
cuntur.¶ tum ad pꝛimum. vna cauſa eſt inoꝛdi⸗
natus amoꝛis appetitus.⁊ hic inuenit᷑ in his qui ve
coꝛdes ſunt veritatis vefenſoꝛes. Iſti nanq; tepidi
veritatis vefenſoꝛes videntes ꝙ aliter eſt in arteani
me atq; aliter in omnibo alijs artibus.quia in omni
bus alijs veraces diliguntur operarij. In arte vero
anime tales contemnunt᷑ odio habentur. ꝙ adu⸗
latoꝛes honoꝛantur ⁊ ditantur. ab his qui ſicut dici
tur ad Roma.j. Vleritatem vei in iuſticia vetinent
a veritate vclinant:ne damnũ incurrant.vel lucruzʒ
habeant. Alia cauſa eſt ſimilitudo: quã veritas vi⸗
ctur habere cum iniuſticia.et hanc habent duri w
mini? eoꝛum miniſtri qui dicũt v exceſſibus.⁊ gra⸗
uaminibus in wminio ſuo.qꝙ iuſte fuerint. Et falſi
mercatoꝛes⁊ vſurarij:qui dicunt idem vemalis lu⸗

Sed heu ꝓpter pᷣtactas ⁊ alias cauſas:veritas in

cris.⁊ cuſtodes carcerum de his quos affligũt vt ali
qua eis dẽtur.⁊ ſic v alijs.Omnes iſti ⁊ his ſimiles
offenduntur qñ eis veritas dicitur: ſiue in confeſſio
ne ſiue extra. Et ſpecialiterqñ mentio fit reſtitu⸗
tiõe:quia pꝛimi.id eſt.dñi veritatem ſe habere in in
luſticijs ſuis dicunt:eo ꝙ coniaetudinem ꝓipſis ha
bent:quoꝛum factum et dictum repꝛobatur.C. viij.
arti. v. ¶ Adercatoꝛes vero dicunt:ſenſus habuit.er
go nõ vcipimus eum. Vſurarij aũt vicunt q; auan⸗
tagium habere poſſunt e rebus ſuis:et vtinam ha⸗/
berent auantagium⁊ nõ damnum. Mota optime qe
talibus. l. xxvj. xiij. Alij vero ficti veritatis vefenſo
res vidẽtes ꝙ 5 dicti et his ſimiles a veritate auditũ
auertent:ad fabulas autem cõuertunt᷑ij. Zimoth.

ſfn gad Kona ſti
iiij. Et ꝙ iraſcuntur contra veraces.⁊ cona ſolita vł iantes. tareachucſun gvel eccato
ſperata ſubtrahbunt.⁊ ꝙ parcentes veritati diligun Fhopern gointiſtatiölbn gend⸗ onera
tur.veritatem aliquotiens in confeſſionibo et pꝛedi inquan laſtiſis velduo ga:sd
cationibus alijs locutõnibus ⁊ conſilijs dimittũt ſinibus a m de eltute icennt 4
ita ꝙ cauſa eſt:tam in illis quibus fit adulatõ:q eti ioulo anima daſtnigonrur. di ch
am in adulatoꝛibo:quare in mundo ⁊ circa wminos um iurament neyerberentur e ünl
modernos ⁊ diuites nunc paucioꝛes ſunt veraces et dicere verilaten Lombutatu Del 1
fideles ꝙᷓ eſſe ſolebant.quia ſicut dici᷑ Prouer.xxvj. ne wmus lloꝛn cstiment. inciduntin
lingua Saitar nõ amat veritatem. atum ad ſecũ vrij. tantguia dum i ib crarenon pote
dam partem huius articuli. Illi qui ꝓter cauſas . golbag hſieor nn inus⸗Suverd
huiuſmodi oimittunt dicere veritatẽ vel facere vbi Exemp. veritatamttquinet⸗ biberabit
illam dicere vel facere tenentur. Primo aſſimilant sropter venlnte n rcuidamat
illi ydolo: æ quo eſt famoſum exemplum Talerij: Ni ( Buinto gfſümlant vnum
quod cum daret reſponſa ce amiſſis vel furatis:in nolrbit Genec. vij c rocnius
quadam ciuitate.quidam latro ad ipſum vemẽs:vi ſpunſun dinſdammimt. † —
rit.qꝙ eius capnt frangeret:ſi ipſum reuelaret. Cum noneferturfuiſſe guoam de nn
ergo poſtmodum leſus latronem indicare nollet:re amorum princegs ZJulium et Ponn ⸗
ſpondit cauſam iſtam dicens. Tempoꝛa mutantur. nis gercitus Juli ctharo dicik⸗
homines væterioꝛant᷑⁊ qui vult dicere veritatẽ frã⸗ ar aum ompeio. Aaiit poſte
gitur ſibi caput. Quõ em tempoꝛa mutantur.oſten feden gauaminum dtſctetunfaceretm
ſum eſt. Z. v. xvj.cum ſequentibus.Chꝛiſtiani vero nenda aunnumerummmiltumocaſ
nõ vberẽt ydolo aſſimilari:ſed Paulo qui dicit ad ſtauran nn moindignan gtalen
Ro. ix. Veritatẽ dico in chꝛiſto nõ mentioꝛ.¶ Sed peium mſltey imn inaßt
heu nonnulli ſecund aſſimilant᷑ ydolo egypti:æ qᷓ Exem p. liten fexiſet: on ner
bus Aug. de ciui.vi ſcribit.ꝙ egyptijs volentibus deetatem non zecher⸗. unſeclt rl
eificare Iſim ⁊ ſerapim:cum multi contradicerẽt ret wpi atharo cum militis ſua . urn
⁊obloquerent᷑: poſuerunt iuxta eos ydolum habẽs varentadſedendum inter eos ail ih⸗
digitum ſuꝑ os:in ſignum ꝙ tacerent vel punirent᷑ tibi uſi ocus nos antaſſet. Cuiillemir
Iſti ydolo aſſimilant᷑.non ſolum pᷣdicti qui veria⸗ nootibi oaai m ndltunguina-
tem dicere nolunt::ſed bi qui faciunt ne alijs verita. ſedere onſueuiſti Jn hocnotans eum.
tem oſtendere audeant. SGicut ſũt iniurioſiminiſtri lſecdat amn Yulioſoꝛo garteſaa loqu
dñnoꝛu miꝗpter quoꝛum timoꝛem ab eis damnificati (um Hompeid cmi Operans Inded
nõ audent venitatem dnis ſins oſtendere. Bicut ſür itqnecfunt Ponmpeid enns amicnsn
Mperioꝛes religioſoꝛum pꝛelati:qui puniunt ſilen vtmuuſq;adulatoꝛ. Sicntihide recttat⸗
tium imponu nt:vel alij qui ꝓcurant ꝙ ſilentium et erijt pꝛouerbium inter romanos. c,
pꝛedicationis artatio imponat᷑ ei qui contra poten plici vel fallo vel proditoꝛe vel adulate
tium loquitur ſuꝑbiam ⁊ vanitatem. Quilibet nan bat wicrreſolebant leenbit
q́ʒ talis iuxta potententem ſuperbum eſt quaſi pᷣdi/ Eteſſimileillende. Agar hr⸗
ctum ydolum iuxta Iſim ⁊ ſerapim:quia ſicut illõ rninesh i diquo dipit Hel
fuit fenſoꝛ illoꝛum vxoꝛũ. Ita tales ſunt vefenio⸗ aogunteg ergn en Bdu dn
res dñoꝛum.qui nõ acquieuerũt veritati.ad Ro.ij. Intes. echronerbia 1 dicta c
Tercio andam aſſimilanturmimo. æ quo fert: iy. v his qui ſinulplacerer ſenuire voin
ꝙ cum ianitoꝛ cuiuſdam dñi cuius aulã intrare vo⸗ Exemp. Pwbguenmanuhel⸗ vel einsm
luit vt comederet:quereret cum quo vño eſſet:illere Mo parte veritatis

ſpondit:ꝙ cum o:ſenaſcallus vero vel vnñs ianito
ri reſpondit:ꝙ niſi alium haberet vñm:illucnon in.
traret:qui cum hoc audiret: dixit ſe eſſe cum dyabo
lo:quo audito hylariter receptus fuit:quia bonus

ſocius erat. Sic tales qui videntes:ꝙ in curiis et co

mitatibus⁊ falſoꝛum hominum ſociletatibus erunt
vilipenſi:ſi cum cæo fuerint:qui eſt veritas:ad falſi⸗
tatis ⁊ dya boli conuertuntur cominiũ.⁊ omnes pec
catoꝛes qui vlectationes ⁊ lucra habent in ſeruitio
vyaboli poc faciunt opere:quod ille dixit oꝛe xæqui
bus ad Roma. j. Commutauerũt ventatem xæi in
mendacium. ſeruierũt creature potius iᷓ creatoꝛi.

oqunntur: vope
laula um partetenet falſitatis. gn

tetiaſua maioꝛ eſteqn

n epeccatoꝛ
abus vis nmill
i tüln a Wi
en .
veritateſuperari n Terreei
tur gaino ab een⸗

metreponſa damiſioe innnin
lne gnidan luwammmen
Rutffungatriſun tuelinr Cn
hdun leni unonenincicgrenolite
mmiſan dans Lenpcunutmmn.
tenouant aqni polt dicge eritnnifti⸗
Put. Qu emitempozomutonmrontn
Nv, aumſeguentibus Ahuſtunpen
oloaftumlar, ſen Panloni cte
itati dicoincheiſtono nenno⸗ Gel

Iſemundaſimlant al, ggver eij en

aui mnbit eghptis volantivn⸗
ntſempun: um multicontracicerit
Lgoſneruntiuna es dolunhan⸗
s:inſignomg toeenent M.
s, m, nte⸗
t gbtquiſfacuint eglis feni
Adeant Beantſütinimrſtminlin.
uummEmaun Nes danſfficr
uren dnisſnis Nntn Dini
gioſommrelat gpipunlnntn
ntniali liga mi iuninn
artarionnponatcigniconnnih

Exemp.

Exemp.

Weritas

OQuarto non tm̃ cuidam aſſimilantur ſtulto:ſed
ſunt illo ſtultioꝛes timidioꝛes.d quo fert᷑. ꝙ quia
dno ſuo narrauit facta familie que faciebant in ab⸗

ſentia wmini in comedendo ⁊ bibendo ⁊ furando ꝰ

hmõi.fuit per quẽdam væ familia bene verberatus:
quiad ſingulos ictus dixit:quãdo dñs aliquid que
rita te:dicas ei fatuitates.⁊ non veritates rebus
viſis. Cum ergo wminus iterum ab illo talia Aure
ret.⁊ ipſe ſtaret attonitus timidus ⁊ nihil reſpon⸗
Tret.ait dñs:dicas mihi veritatẽ audacter:qui ſta/
tim vt veritatem ei nominauit: incepit flẽdo clama
re.⁊ dicere.o wmine nũqꝙᷓ; nomines mihi illud:quia
veritas eſt peioꝛ res mundi: umine adhnc ſentio in
wꝛſo meo ictus quos ſuſtinui ꝓvltima veritate quã
ixi. Iſte ſtultus non dimiſit dicere veritatem ante
q; fuiſſet verberatus. Monnulli vero dicentes ſe eſſe
ſapientes.ad Roma.j.ſtultioꝛes factiſũt:quia nun
ꝙᷓ pꝛo vernitate adhuc ſuſtinueruntvnum ictum:⁊ ta
men quando in viſitatiõibus vel peccatoꝛum inqui
ſitionibus vel aſſiſis vel duodenis onerantur: in pe
riculo animarum væ veritate dicenda:ad quã dicen
dam iuramento aſtringuntur: dicunt ꝙ non audẽt
dicere veritatem ne verberentur vel occidantur.vel
ne wvmus illoꝛum comburatur. Sed ſtulte hoc cogi
tant:quia dum ipſos timent. incidunt in vindictas

ei:ve quibus ipſi eos liberare non poterunt:quan⸗

v veritatem requiret vminus.Si vero ipſos offen
datis pꝛopter veritatẽ.veritas liberabit vos:Joh.
viij.¶ Quinto aſſimilantur cuidam citharoni.de
quo ſcribit Seneca.vij.xeclamationum cõmendãs
reſponſum cuiuſdam mimi. Pro cuius dicti vcla⸗
ratione fertur fuiſſe qudam bellum inter duos ro/
manoꝛum pꝛinceps Yulium et Pompeium. in quo

pꝛĩceps exercitus YJulij citharo dicit᷑ clam fuiſſe con

federatus cum Oompeio.Accidit poſtea ꝙ Julius
quendam mimum diſcretum faceret militem ad re⸗
ſtaurandum numerum militum occiſoꝛum ꝓꝑ Pom
peium:milites vero indignati ꝙ talem ꝑſonam mi⸗
litem feciſſet: omnes ſimul iumuerũt ꝙ ipſum in ſo
cietatem non reciperent. Cum ergo wmum intra⸗

ret vbi citharo cum militia ſua ſedit ⁊ locum ei non

varent ad ſedendum inter eos.ait Citharo:ceſſiſſes

tibi niſi locus nos artaſſet. Cui ille:mirum eſt quo⸗

modo tibi locus artus videtur:qui in duabus ſellis
ſedere conſueuiſti. In hocnotans eum: ꝙ in vna ſel
la ſedebat cum Yulioſoꝛo parte ſua loquẽs:⁊ in alia
cum Pompeio cum ipſo operans:vnde dicere volu⸗
it:q nec fuit ompeio certus amicus:nec ceſari:ſed
vtriuſq; adulatoꝛ. Sicut ibidẽ recitat Seneca.En
exijt pꝛouerbium inter romanos.q; quãdo ⁊ ou
plici vel falſo vel proditoꝛe vel adulatoꝛe ſermo fie⸗
bat:dicere ſolebant. Ille equitat in duabus ſellis.
Et eſt ſimile illi verbo:quod dirit Helvas ad falſos
homines.iij. Reg.xviij. Uſq;quo claudicatis in pu
as partes. Hec pꝛouerbia ⁊ dicta cõgrue dici poſſũt
Ehie qui ſimul placere ⁊ ſeruire volunt duobus ᷣ
minis.id eſt.vo ⁊ dyabolo vel eius miſtris:qui oꝛe
pꝛo parte veritatis loquuntur:⁊ opere quacunq; de
caula cum parte tenẽt falſitatis: qui nunc tenent cũ
vno quando potẽtia ſua maioꝛ eſt:quando vero po
tentia inimici maioꝛ eſt tenent cum illo.Lalibus re
ſtat illud ve:Ecẽi.ij. Ve peccatoꝛi ingrediẽti terrã
duabus vijs.cum illo de quo Joh̊.viij. In veritate
nõ ſtetit:quia nõ eſt veritas in eo.¶¶ Etum ad ter⸗
ciam partem huis articuli.Turpe eſt chꝛiſtianis in
veritate ſuperari a ſaracenis. Sed pꝛedicti ſuperan
tur.pꝛimo ab Ariſtotele qui.j.Ethicoꝝ.c.vij.omni
familiaritati pꝛefert veritatẽ:quia licet Plato eius
eſſet amicus:2 fuiſſet magiſter. veritatem tñ ei pretu
lit ipſum redarguendo:aſſerens ꝙ duobus exiſtenti

W

bus amicis.ſcʒ Platone ⁊ veritate:maioꝛ amica eſt
veritas. Eſdqre etiam.ij.c.iij.dixerunt oẽs tam iudei
ꝙᷓ gentiles ꝙ ſuꝑ omnia vincit veritas.
Sed non ſic inter falſos chꝛiſtianos. De quibus
verificat illud añ.vii. Proſternerveritas in terrã
inter qs veritas regnat apparẽs et nõ exiſtẽs. Ad qͥ
rũ afuſionẽ falſitatis onſionẽ tria ſũt ondẽda. Pri
mo que ſit veritas apparens. nõ exiſtens. Secudo
quibus rebus tales aſſimilant᷑. Tercio quid de eis
congrue dici poterit.¶ Etum ad pꝛimũomnes il⸗

li veritatem habent tm̃ apparentẽ e quibus pꝛeta

ctum eſt. S.e.c.vij.qui ſq; veritatem tm̃ in oꝛe habẽt
et nõ in opere.ſed malicias multas in opere ſub veri
tate oꝛis abſcondunt:quibus credendu eſſet: ſi ope⸗
ra concoꝛdqarent cum verbis:quia dicit ph̊s.x.ethi⸗
coꝝ.c j.ꝙ ſᷣmonibo ↄouenientiba opibo creditur.ſi aũt
nõ conueniant nõ creditur. Et ponit exemplum e
ille: qui dicit velectationem nõ eſſe bonam: in qua
tñ ipſemet velectat᷑. Lalis nanq; m philoſophum
in operãdo qõ oꝛe repꝛobat dictum pꝛopꝛium inte⸗
remit. magis ꝓuocat auditoꝛes ad faciendum ideʒ
exemplo ꝙᷓ retrahat verbo. Cuius cauſaʒ reddit:qꝛ
vnuſquiſq; magis eligit illud qð wcet᷑ et videt te
bonum in particulari ⁊ in ſpeciali:quia licet bonuʒ
vniuerſale ſit diuinius.tñ homines pꝛeeligunt ſi pe⸗
ciale. Sed illud qð oſtenditur opere:videtur eſſe ab
operante electum: tanq; magis eligenqum in ſpecia
li cum actiones ſint magis circa ſingularia qꝙ; ſermo
nes. Eidentes erge vnum vælectationẽ oꝛe condem
nare.et actu illam eligere.potius ſequunr᷑ exempla.
ſermones reputantes inanes:quia actiones ſunt ſin
gulariũ.apter quod ſignanter dicit płus Eph.iiij.
Veritatem facientes non tm loquentes.in verita
tecreſcamus. Et.j. Yo h.iij. Mon vuligamus verbo
neq; lingua:ſed opereet veritate.quia.j. Joh.j. Di
dixerimus ꝙ cum illo ſocietatem habemus:et in te⸗
nebnis ambulamus:mentimur z veritatem nõ faci⸗
mus. ¶ Etum ad ſcõam partem huius articuli:dũ
tales veritatem libenter legune loquunt᷑:ſunt ſimi
les ocioſis lectoꝛibus antiquoꝛum geſtoꝛũ:que di⸗
cunt nõ faciũt:ſicut eſt de bellis ⁊c. Yterum ſimiles
ſunt illis:qui cum mimo libenter loquunt᷑:cuius tñ
ſocietatẽ nolunt.qñ arduis negocijs tractant =c᷑.
DBic iſti ⁊c. Et dum veridicos iudices.pᷣdicatoꝛes.cõ
feſſoꝛes.in collo cutionib pꝛiuatis commendant.et
tñ cæ veritatis indicio vel dicto offendunt Aſſimi⸗
lantur pꝛimo illis ſocijs..xxvj.xv. Secũdo aſſimi
lantur cuidam. ⁊æ quo fertur: ꝙ quendam hoſpitio
recepit extraneũ:qui aſſerebat:; ideo fuit vagabũ⸗
dus.⁊ ab omnibus ⁊ patria ſua eiectus:quia omni
bus dixit veritatem. Cui ille.pꝛopter illam cauſam
egs plus diligo et libẽtius te recipiam:venias ad
mum meam ? maneas mecũ. In qua wmo cũ iuxta
ignẽ cum alijs ſederet:dixit ei dñs wumus:dicas no/
bis aliquam de omnibus veritatibus tuis:qui con⸗
ſiderans:qꝙ ipſe ⁊ vxoꝛ ⁊ cattus erant monoculi:ait.
vos tres nõ habetis niſi tres oculos.⁊ dñs quaſi in⸗
ſaniens ipſum ſtatim v wmo eiecit. Sic illi qui di⸗
cunt:Sap.ij. Videamus ſi veri ſintſermones eius.
Et infra. Contumelia ? toꝛinẽto interrogemus eũ.
Quos repꝛehendit apłs ad Gab.iij. Quis vos faſci
nauit nõ obedire veritati: Ooteſt etiam pᷣdictum ex
emplum leſſe contra eos: qui veritatem loquunt᷑ vel
pꝛedicant impertinentem vel modo incoueniẽti. cõ
tra quos.ij. Cimoth.ij. Seruum autẽ dñi nõ opoꝛ⸗
tet litigare:ſed manſuetum eſſe ad omnes:wcibile;
patientem cum modeſtia coꝛripientem eos qui reſi
ſtunt veritati. Etum ad terciam partem huius
articuli.pꝛedictis.⁊ ſpecialiter illis:qui veraciter lo
quuntur⁊ fallaciter operantur: congrue dici poteſt

FI.

xij.

Erẽ.

riij.

rinnan
. mreus bih⸗ unni,
waaſt U ℳ
1 d modum: quo quidam dixiſſe fertur we iudicibus ditur verbi vei auctoꝛitas ⁊ credibilitas. Si em bul tudln Einn 7 . dt
7 aſſeſſoꝛib ꝓcuratoꝛibo zaduocatis curie chꝛiſtiani la pape magne ſie it auctoꝛitatisz albelatte Ere nut ionihen rnunt⸗ tamenp
tatis. IJpſo nanq; obloquenti conqucrenti hoc magis verba ci veriſſima: que nullo nzd⸗ 0 fa es hen uſn gerſch nalimmn ſuar
ꝙ iuſticiam in illa obtinerenõ poruit vt voluit. ali⸗ poſſunt:quia ſunta nanerit re e e eal . gloit noumipind⸗ omms an connt
us ipſum repꝛehendit dicens:nõ dicas ſic amplius: eſt veritas:que dicit Jo riiij. E o ſuʒ via veritas: tadpe⸗ 5 umnofli 7 cben⸗ ſcclin
quia curia chꝛiſtianitatis eſt. id eſt: curia chꝛiſti ⁊ ſã ideo ſermo tuus veritas eſt: Jo ein Eri ne u. ig S n derbhen aa hoteu t
cte eccleſie. Cui ille: bene poteſt eſſe ꝙ curia ſit xpᷣia ſemp ſit tate auẽttatis ⁊ efficãcie⸗ credibilitatis ſiẽ Audutt lin nun Ccirommeſd
‚ſed illi ia ſũñ dici poteſt le eẽ veberet:qnʒ ẽ ex vfectu ꝓnũciãtis. qñʒ ey œfectu ynumnll ſgteal Nlſ
na:ſed illi œ curia ſũt vmones. Ita dicip g beret: qnʒ eex vefectu⸗ 2 in nalt narun
ſtis: qui legibus ſuis abntuntur: vicentibus ꝙ leges audiẽtis. Verbũ nãq; vi ſe b ad moũ gladij.æqͥ inaniun mnlintizan —
habent veras ? fideles. Et multis alijs dicentibus ad Heb.iiij. Viuus eſt em ſermo l bllear 7 pene pucunt ſumml Plogt . metil
ſe veritatem dicere cum vetrabunt. vel mala inten⸗ trabilioꝛ omni gladio ancipiti.ad Ep memir? ennungu⸗ lri. Era ap uidingt
tione loquuntur. Zeges quidem bone ſunt. et vera gladium ſpiritus quod eſt verbum vei. autẽ g 82 yeluns, manne Aic Auntiu⸗
verba. chꝛiſti ſunt:ſed opera et loquentes ſunt dya⸗ dius bonus in pcutiendo veficit ab effectu optato: rterba d⸗ aſatul ſclttni⸗ ſhit
boli. habentes foꝛmam ſciẽtie ⁊ veritatis in lege.ad H occiſione illius qui moꝛti adiudicatur po immone n. cuiuſcunchtſic —
Ro.ij.et nõ materiam nec veritatem. teſt eſſe vebilitas percutientis:aut duricia rei pcuſſe Pfnvoluntaten uin aucserun
Propter quod ſicut dicit᷑ in ps.xj. DBiminute ſũt SDic in pꝛopoſito verbum dei eficit: vel quia ꝓnun⸗ ſe Co Ve ci ſaluifüſtin
Arti. vj. veritates a filijs hominum.intantũ ꝙ nunc pꝛo ma ciatoꝛ eius eſt ſpiritualiter vebilis 2 inhabilis: xeh ſct 4 1 his anren d cvizaudito⸗.
riiij. gna parte venificatnr fabula: qua fingitur: ꝙ qua⸗ in ps. xlix. Peccatoꝛiaũt dixit deus: q̃re tn enarras ſr ſt. Eſtergo dre epoltis gi
tuoꝛ ſocijs. ſeʒ igne vento aqua et veritate ſimul exi⸗ iuſticias meas ⁊c. vel quia dura percutit coꝛda pec- nie igneclignieinin incondi
ſtentibus.⁊ ſe diuidere ad pꝛopꝛia volentibus: loqn catoꝛum. Induratũ inquit eſt coꝛ Pharaonis. DBe n eig inlignis inll laggoſorn,
tibus inſuper ? querentibus vbi quilibet iterum in verbis nanq; que ſuper tales cadunt. dicitur Math. opers⸗ vinidl velp mmicoy diſpoſito
uenire poſſet:quando indigerent. Igmis in ſilice. vẽ xiij. ꝙ aliud cedit ſuper petram ⁊ natum aruit:quia in lign atum ſiltin ſicco? na
tus in folijs tremuli. aqua iuxta radicem liuncoꝛum nõ habuit humoꝛem. Criſoſtomus vero in imperfe tam efflen ciraquoſo perfreguen nqn
fatebatur ſe poſſe communiter inueniri:veritas vo cto. omeł xl viij. tales compat terre arenoſe que qᷓuiſ ligno vini nncen elncet effectun .
fatebatur ꝙ neſauit vbi inueniri poſſit. Et vix ad⸗ pluuiam ſuſceperit.tamẽ quia nullos in ſe tener hu an naliter un apoclat appoſitix .
hucſcitur:iuxta illud Oſee.iiij. Mon eſt veritas:nõ moꝛes. ſemper aret. Tales ſunt ſicut rethe:quod tm̃ diſpoſito inp ſecuncoaqniterdi⸗
. eſt miſenicoꝛdia. nõ eſt ſcientia vi in terra. Et cauſa Plenun eſt dum eſt in aqua. Et ſicut cribꝛum qð ſo⸗ . nnluctfunun n efecns gueminlie
in parte patet. F. j. arti.ij. Et hocad damnu mul as paleas retinet. ſicut oſtenſum eſt. A. xxvj. v. Sic ſemagetolun Ziepetbum dim
xv. toꝛum frequenter et ſpecialiter oſtenditur in curijs iſti que vident᷑ exr erroꝛe dicta retinent. ex illis tam toprodnegrepotſt, vecucitfumumt
et placitis:in qmibus potius ad wna reſpiciũt: qad loquentem i verba diffamare nituntur. quibus di ne putrido ſene.oeim agnam pwan
veritatem. Et igeo ſicut dicitur.j. Mach. vij. Veri⸗ citur.j. Cheſſał.j. A vobis diffamatus eſt ſermo dᷣ nisroblocutois iterum domelius
tas ⁊ iudicium nõeſt in eis:in quo faciunt veritateʒ mini. . = . umncmgncianis en mun
peioꝛis conqitionis ⁊ minoꝛis reputationis: qᷓ falſi Mon tamen pꝛopter hoc eſta ctrina ceſſandũ: Arti.ij. ſicnt Dernus Math. vj. Be⸗ zure
tatem vel quẽcunq; hominem.qꝛ cum pꝛo omni ho ſed frequenter eſt pꝛedicãdum pꝛopter tria. Pꝛimo iiij. biego dint eidñesꝛeggeſus foꝛs:fleuit
mine “ dat vel plus nocere poteſt loqudtur. ꝛopter neceſſitatem. Secũdo pꝛopter pꝛopꝛiã vti⸗ el ni oocnar hantns ſichan
er tamen hoc pꝛo veritate facere nolũt:nam veritas itatem. Tercio pꝛopter vrilitatẽ auditoꝛũ. R⸗ re nii Monne verba mea vt ignis are
plus dat. Mam quicquid boni habent nature foꝛtu tum ad eima. ſi neceſſarium eſt illi qui pꝛeponit . iamoͤlatis hateti ad hoe Sſe
ne ? gratie. totum ab üllo habent: qui eſtveritas:qui filijs vel familie alicnius ad eos paſcendum: frequẽ „ U. Pioſalutiou fictbrbpornet gin
dicit Yoh.xiiij. Ego ſum via veritas ⁊ vita.ꝛ ſic plu ter paſcere.⁊ ſi aliquando ex infirmitate cibum non atin vol Pitediſpoſteonis conin
ra dat ⁊c.tñ pꝛo illius parte eſſe nolũt:quia wna fal recipiant vel nõ retineãt:nõ tamen poteſt ſine moꝛ⸗ nilitatis et de o no ſme kel⸗
ſitatis videntur eis magis recentia. ideo a veritate tis illoꝛum ⁊ pꝛopꝛie perditionis periculo totaliter cuinsarricnlioſtenſione *
exciderunt.ij. Timoth.ij. Plus etiam nocere poteſt: ſe ab illis retrahere:ne eis cibuʒ offerat. immo q̃nto mo tamnuncq wiq verba qneloddn
aquia poteſt. et vult aduerſarios ſuos mittere in ge⸗ infirmioꝛes ſunt tanto frequentius eſt eis cibus offe nouinotrin wernna habindi Sean
hennam: quinõ acquieuerunt veritati:ad Ro. ij rendus. Sic e illo:quem conſtituit dñsſi uper fami olcet gue er boc ſeguir. Pminump.
liam ſuam vt det illis cibum in tẽpoꝛe: omnibus ve⸗ Pexenplum derenerentia queerbibernn
E b OD 4 dD b Et b b e bet cibum offerre animarũ. v quo Math.iiij. Non disregis Reanndd degen oilemin
Erba deidebet h 9 in ſolo pane viuit homo: ſed in omni verbo der 77. tur: omnemrvenerendam Rdendsn
repzonunciarotes v auditoꝛes. Ex parte Non tm̃ maioeibus ? vbi emolimentum ſperat tem fatonis Cli vi,tl nandd pronocarer
er go pꝛonunciantis. Primo oſtendetr᷑ q̃n poꝛale: ſed etiam pauperibus. ne dicatur: ꝙ in eius lomnem honotem. Terdioerſacram
ta ſit pꝛonũciãdi neceſſitas:⸗ cum qᷓnta loqui vebe⸗ efectu parunlipetierunt panem. non erat:qm fro in qua debonis leget Theſfabij
at audacia. Secundo pꝛonunciationis frequentia. geret eis: Treñ.iiij. Nec tm libenter illud recipien⸗ wabunn Hoinſed rt rerdüü di Zſtu
Tercio ex parte auditoꝛum humilis auditio: 7 tam tibus:ſed etiam illud ſemel vel bis abüijciẽtibus: qꝛ nqreenplislegibis zancnitn due⸗
loquentium qꝙᷓ verboꝛum honoꝛatõ. Quarto ex par tales infirmi ſunt ſpiritualiter⸗ monſtruoſi. Exem neſuſeipite inſitu verbum gd ns:
te vtriuſq; impletiõis oſtendetur neceſſitas. Quin plo illius qui in verbis ſuis mõſtra placauit: Ecci. iiij. ſhras: Jachhiſ 3 gpoteſtſa
to verboꝛum dubioꝛum legis interpꝛetatiio.. xlv. Tlide plura ad iſtud pꝛopoſitum. P. xij. art. vij. arsf dinm lecna auctoitueen
Primum patet per Criſoſtomum. in imperfecto Secundo pꝛoptenpꝛopꝛiam vtilitatem: quia mer⸗ Erxemp. u d culll dnote audinos
Arti.j. ſuper illud Math̊ xiij. Cum gaudio ſuſcipiunt ver cedem nõ amittes etiam ſi nullus ſequatur effectus reauſ. ueſtacnentenci g hee
bm. omeł lij. Qul inquit ſemen accipit et optimo Sicut patet per eoriem qua fertur bearum Gre arln tates. Primo nancgillun
tpe non ſeminat. ſemen perdit.⁊ dño ve damno tene ſoꝛlum cuidam reſpondiſſe epiſcopo: querẽti te ſna loicht tumenſclolluminarſctene
tur.ergo nõ eſt equum nec ſecurum nos cerelinque⸗ frequenti pꝛedicatione. æ qua nulla ſequebatur in crplij. Lcerna pecibus meis v.
re verbum vei et vacare menſis. Actuũ.vj. Ergo ſi⸗ auditoꝛibus vtilitas. Ethiops inquit ita niger bal reluemni obismt wuopane
cut dtritur: Eſaie. lir. Spiritus mens qui eſt inte neum exit: ſicut intrauit:stamen balneatoꝛ merce⸗ nltos alios gmodumamicl uiſ⸗
verba mea que poſui in oꝛe tuo non recedant æ oꝛe em accipit. Sic in pꝛopoſito.quia vnuſquiſq; pꝛo⸗ . dbonere dNnoctea ipſin ul
tuo. Sed illa audacter pꝛonuncia: quia ſunt verba pꝛiam mercedem recipiet m pꝛopꝛium laboꝛem.er ittit cſucema dlin cehn m venire
xei. Si em̃ nuncij regis ſolennes iu regno ſuo in p⸗ go pꝛedicaverbum inſta opoꝛtu ne inpoꝛtune.ij. Li ter ſcat Iirduamiſrgbe,
ſentia eius: cepta ſua audacter pnunciant abſq; ti- moth.iiij. Tercio pꝛopter vtilitatem auditoꝛũ ſpe⸗ ſuadbof trüſtäne itnobis vtſ⸗
moꝛe:qᷓtomagis tu:qui ad hocin eccleſia es nũcius ratam:quilicet pꝛimavice nõ conuertantur iterum dutiuſeheſn ei deniamus v.
et camatoꝛ œputatus: ergo ne timeas a facie eoꝛũ: poterunt. ſicut patet. .xij xruiſj.et licet in vno loco lijſni. inmultislo 8. Foluitlucernam
quia ego tecum ſuʒ dicit ons: ecce vedi verba mea in fructum non faciat poterit in alio. Sol em vbiq; lu⸗ verbum ſunm s auafiroꝛibus
oꝛe tuo: Hiere.j.Nota.P.xij.xxxij. In quo etiã oſtẽ cet.? tamen vbiq; aurum nõ generat:ſed in terra ad nüſciens g enelantondsmuln
menclare cGleat ſih⸗ minubln⸗ ſunt

enpeopterdoceſta daring eſtmaß⸗
ck rtͤimdunnne me n
ſfmumn Snit oeſerguni⸗
ao opterlltats ucſtori. ,
un. uneetſanum etiligni nnnt
leglimnigad os ſantunfeti
Alignaiorinimimedbumnon
onreirnötammnpoteſtſinemon⸗
oprieperdinonis genaulo totalitn
remecis ehuzofferat inmoe
ttunofreqnenniu l udofe
Somumatinſoſlerunt
lis abumnteportonmmihts d⸗
mmimard. Rand Carhitc Wn
tdomnd:ſtndnedd dir.
Dus Jcndimentunſyeratten
mpanpenbus nedicuturg inein
tiemmntpanen mMopeitqnfi
li Neerilbenttr lud nchin
ludſene zeͤbir püciſnen
ntſpintuulitrz nonſtue ed
his ins noſtrulacnllt vcl iſ
nitut nhgſinn biini
oditg honn ir n g
õä
Nhe us ſeloturefunn
tlumſ mlemn ennge
drum ſarnziirſne

v.

Arti.iij.

vj.

Werbum

hoc diſpoſita ⁊ veus vbiq; pluit: in mare ⁊ ſuder iu⸗
ſtos ? iniuſtos:⁊ tamen illa plumia nõ vbiq; fructnʒ
pꝛoducit: ſed in locis diſpoſitis. Et: Iiaacnon tiñ
Jacob:ſed etiam Eſau benedixit. Einde Augn. li.
væ benedictionibus Eſau et Jacob: Simul inquit
pluit dñs ſuper ſegetes ⁊ ſuper ſpinas:ſed ſegeti plu
it ad hoꝛreum:ſpinis ad ignem:⁊ tamen vna eſt plu
uia. Sic verbum dñi omnes compluat:Seut.xxxij.
Audiat terra verba oꝛis mei:bene conueniat audi-
toꝛi vtrum illam recipiat ad hoꝛreũ celi vel ad ignẽ
inferni:quia ex volũtate auditoꝛum eſt: ꝙ ex illa p⸗
ucunt fructum ſalutis animarum. velſpinas pun⸗
Kntin Ni ei rnenn Hieronymus
nper illud.ps. cxlvij. Er adipe frumẽti ſatiat te. cõ
parat verba vei manne. Quicquid inquit volueris
ey ſermone ci naſcitur:ſicut tradunt liudei:qm̃ man
na ſm voluntatem cuiuſcunq;:ſic ſapiebat in oꝛe il⸗
lius.j.Coꝑ.j. Verbum crucis pereuntibus quidem
ſtulticia eſt. his autem qui ſalui fiñt.i.no bis virtus
ei eſt. Eſtergo re verbo vei auditoꝛibus eius ſi
cut ve igne et lignis in igne poſitis:quia ſicut ignis
operatur in lignis. ᷣm lignoꝛum conditionem:quia
in ligno viridi vel putrido vel aquoſo:nõ habet tã⸗
tam efficatiam ſicut in ſicco ⁊ diſpoſito:et tamen in
ligno viridi ⁊ aquoſo per frequentiam et ꝑſeueranti
am fin aliter eundem educet effectum quem in ligno
diſpoſito in pꝛima pꝛoducit appo ſitiõe:quia pꝛimo
pꝛoducit fumum.ſecundo aquãa. tercio flamam cla⸗
ram:qui eſt vltimus effectus quem in ligno diſpoſi⸗
to pꝛoducere poteſt. Sic verbum ei in viridi inue⸗
ne ⁊ putrido ſene.pꝛimo educit fumum murmuratõ
nis? oblocutõis:iterum aquam pꝛoducit lachꝛyma
rum ⁊ compunctionis.quando melius recoꝛdantur
ſicut Petrus Math.xxvj. Recoꝛdatus Petrus ver
bi:qð dixit ei dñs:egreſſus foꝛas:fleuit amare. Ter⸗
cio flamã pꝛoducit charitatis.ꝛ ſic patet illud.Hie⸗
re xxiij. Monne verba mea vt ignis ardens. .
Ex iam dictis patet: ad hoc ꝙ ſermo vei capi⸗
at in vobis ſalutis effectũ:opoꝛtet ꝙ in vobis ſit hu
militatis et bite diſpontionis conditio. Circa
cuius articuli oſtenſionẽ dno ſunt veclaranda. Pri⸗
mo ꝙ tam nuncij eiꝙᷓ; verba que loquucur ſunt ho
noꝛandi in reuerentia habendi. Secundo vitlitas
oſtẽdet᷑:que ex hoc ſequitur. Primum patet.pꝛimo
p exemplum ⁊æ reuerentia que exhibert᷑nuncijs ⁊ ver
bis regis. Secundo ꝑ legem cinilem: in qua contine
tur: ꝙ omnem reuerentiam dvebemus nuncijs impe
ratoꝛis. C. li.vij.ti.quando pꝛouocarenõ eſt neceſſe
l. omnem honoꝛem. Tercio pᷣer ſacram ſcripturam.
in qua væ bonis legit᷑j.Theſſał ij. Mõ accepiſtis vt
verbum hoĩm:ſed vt verbũ væi. Iſtis ergo infoꝛma⸗
ti exemplis legibus ⁊ auctoꝛitatibus:in mãſuetudi
ne ſuſcipite inſitũ verbum:qð poteſt ſaluare aĩas ve
ſtras: Yacobi.j. In qua auctoꝛitate notat ſecunda
ars huius articuli.i euote auditiõis verbi vei vti
itas. Pro ⸗ eſt aduertendũ ꝙ; hecquinq; inducit
cauſat vtilitates. Primo nanq; illuminat ignoꝛã
tes.ſicut lumen ſolis illuminat ſedentes in tenebꝛis
in ps.viij. Lucerna pedibus meis verbum tnum.
Hanclucernã nobis miſit æus pater ꝑ filiũ ſuũ:⁊ p
multos alios ad modum amici. qui ſciens amicũ ſu
um opotere v necte ad ipſum venire. ei miniſtros
mittit cũ lucerna vel lucernis.ne in via erret vel tur
piter cadat.Sic vus miſit nobis:vt ſine erroꝛe ⁊ ca
ſu ad hoſpitiũ ſuũ in celo veniamus.vt lumen abun
dantius haberemus: voluit lucernam benedicti fi-
lij ſui:in multis locis a crucifixoꝛibus perfoꝛani:et
verbum ſuum a pꝛedicatoꝛibus multipliciter expo
ni:ſciens ꝙ lucerna in qua plures ſunt feneſtre: lu⸗
men clare cõicat:ſi hec cuius feneſtre ſũt chꝛiſti vul

W .

nera et omnium ſanctoꝛum wctrina ⁊exẽpla in qui
bus clare omnibus oſtendit vultum anime. et quid
agendum fugiendumue ſit. et nõ ecipit intuentes:
ſicut ſapientia mundi quead modum lune ſeu lumi
nis candelarum que nõ ſunt pulchꝛa: facit pulchꝛa
apparere:pꝛopter quodne ccipiafr: iſtam lucernaʒ

pꝛopheta ſpecialiter petiuit dicens. Zucerna pedi⸗
Secundo rracundos er

bus meis:verbum tuum.
inuidos quaſi congelatos liquefacit. Sed eſt aduer
tendum ꝙ ſicut lumen ⁊ caloꝛ ſolis nõ liquefa cit fer
rum ſed glaciem. Ita verbum æiraro liquefacit in
antiqua malicia. vel odio quaſi ferrum induratos:
ſed quo ad alios emittet verbum ſuum⸗ liquefaciet
ea.in ps.cxlvij. Qui vero volunt omnino damnari
indurantur: Mathᷣ.xv. Hoc verbo hariſei ſcanda⸗
liʒati ſunt. Tercio mnndat:nama modum quo vẽ
tus mundat granum a paleis:verbũ vimundat ho
inines a culpis.j.imoth.iiij. San ctificatur ꝑ ver⸗
bum. Et ad modum quo aqna mũdat ſoꝛdes coꝛpo
rum. Ita aqua illa v qua Eʒech.xxxvj. Effundam
ſuꝑ vos aquã mundam.⁊ mundabimmini ab omnib
inquinamentis veſtris.in qua lauaminimũdi eſto⸗
te: Eſaie.j.quia mundat ab omnib ſoꝛdibus aĩarũ:
oh. xv. Jam vos mundi eſtote ꝓpter ſermonẽ quẽ
ocutus ſum vobis. Sed eſt aduertendũ ꝙ ſicut nõ
omnis aqua mundat:ſed illa q̃ ẽ in ſeclara. Ita nõ
omne verbum vel ſapientia aĩam lauar:ſed ille fons
clarus.e qͥ Ecci.j. Fons ſapie verbum ðᷣi in excelſis
Quarto vitã dat gratie. Sed ſiẽ ſignũ moꝛtis eſt in
infirmo. qñ cibum nõ retinet. Ita m beatũ Greg.
ſignum eſt moꝛtis eterne:qñ hõmo nõ retinerverba
cuquibo Yoß. vj. Verba vite etne habes. Quin
to ad regna celeſtia ducit. Eſt nanq; v illo ſicut ve
fonte:quia ſicut fons ducit ad altitudinem oꝛiginis
Sic verbum veiad vum.æ quo Joh.j. In pꝛinci⸗
pio erat verbum. Sicut ergo operarius:cui magna
pꝛomittitur merces:dicit in ſpe⁊ in gaudio foꝛtiter
agam. Ita vos dicentes illud Hiere.xv. Factum eſt
verbum tuũ mihi in gaudiũ.v quo ipſum frequen/
ter cõmemoꝛemus dicentes illud ps. cxviij: Memoꝛ
eſto verbi tui in quo mihiſpem vædiſti.
Sed ad hoc ꝙ ſpem in illo habeamus opoꝛtet ꝙ
centes et audientes illud opere impleamus:quia
quid valet alium wocere:q; maculam abſtergat: ei q
maculam in eoſee non tergit facie: cum turpe ſit
wctoꝛi quem culpa redarguit quam in alio repᷣpen
dit: Cales em ſũt ſiẽ fabꝛicatoꝛes arche NMoe.ꝑ quã
alij ſᷣnabãt᷑ et ſaluabãt᷑ ? ipſi in diluuio pierũt. Elel
q valet audirequõ vbi maculã abſtergere veberz
niſi illã tergat.Eſtote ̊ factoẽsvᷣ bi:Jac.j. Sz aliqᷣ
aucditoꝛes ſunt ſicut fere beſtie: quia ſicut ipᷣenon lt
benter audiunt: immo fugiunt latratum canum: et
ſurdus nõ vælectatur in cithara:nec cecus in lumine
Ita nec ipſi in audiendovel faciẽdo verha vi:quia
nõ recipit ſtultus verba pꝛudentie.Prou.xviij. Im
mo qð peius eſt q aunito audit. operib vſtruit. ⁊ p⸗
dicanti vetrahit ſeu wcenti. Cuius cꝗ iam pᷣtacta ẽ
qꝛ verbum eſt ſicut ignis.v quo in ps. cxviij. Igni
tum eloquium tuũ ⁊c. Ignis autem poſitus in vaſe
pleno aromatibus cauſat ſuauem odoꝛem. ſulphur
vero cauſat fetoꝛem. Sic verbum ci cauſat in illis
qui ſunt pleni peccatis.id eſt. oſtendit quales ſunt.
uando videlicet in quocunq; impletur ? oſtendit
ind Ecẽ̃i.xxix.Loquetur verba tedij ⁊ murmura⸗
tionis ⁊c. Quoꝛum periculum per exemplum oſten
ditur legis ciuilis: quia ſi mulctari vebet in quin/
quaginta aureis:qui cum vanga vel alio inſtrumen
to albũ deſtruit pᷣtoꝛis.i.verba ſua ſeu ſnĩam vel edi
ctum pꝛetoꝛis in alto loco poſitum. ſicut patet in.ff.

veteri.libꝛo.ij.tit.de iuriſdi.om.iudi.l.ſi quis illud.

Art.
iiij

viij.

Arti. v.
ix.

Arti.j.

Exemp.

Exemp.

Wia

Et Inſtit.libꝛo.iiij.ti.v actio..penales.toma
gis qui verba dei verbo vel opere conculcauerit de/
terioꝛa meretur ſupplicia.dequibus Eccłs.x. Initi
um verboꝛum illius ſtulticia:et nouiſſimum oꝛis il⸗
lius erꝛoꝛ peſſimus. .
Etum ad quintum:verba dubia ſeu obſcura in⸗
terpꝛetani vebent m iura contra loquẽtem:qui po/
tuit clanius ixiſſe:ſicut patet.ff. væ pactis.l.veteri⸗
bus placet.id eſt in.ff.veteri.li.ij.Guꝑ qua lege po/
nit glo.caſum e vendente equum aſſerentem ꝙ nul
lum æfectum habeat:niſi ꝙ nõ vult aſcendere arbo
res:poſtmodum vetecto ꝙ nõ vult tranſire pontem
ligneum:nõ valet vẽditio: ceptoꝛ reha bebit equũ

ſuum: quia verbis obſcunis vecepit innocentem. æ

quo Prouer.xiiij. Innocẽs credit ommi verbo. No
ta alias leges huic concoꝛdantes.Al.vj.x. ⁊c.

Zarum pꝛimo pone
tur diſtinctio.oſtendẽdo ꝙ omnes vadũt
Pviam neceſſitatis ⁊ hocpericuloſe. Se⸗
cundo oſtendetur:ꝙ plurimi currunt ꝑ vis culpead
penam ⁊ quõò. Tercio ꝙ pauciambulant ꝑ viam gra
tie ad gloꝛiam ⁊ ꝑ quas ſemixas.Quarto per ſennbi
lia exempla iſtarum viarum.⁊ qtum ad medium:et
qᷓtum ad finem oſtendet᷑ conuenientia diuerſitas.
Ad pꝛimum ſic ꝓceditur: viarum quedam eſt ge⸗
neralis peregrinationis:quedam miſerabilis uia
tionis:quedam ⁊electabilis retributionis.ſorima
eſt neceſſitatis.ſecũda ⁊ tercia ſũtvolũtatis.Prima
eſt nature:qua omnes vadũt ad mortem tꝑalem.de
qua dicit dauid ad Galomonẽ filium ſuũ.iij. Reg.
ij. Ego ingrediar viam vniuerſe terre. Secunda vu
cit ad moꝛtem eternam.œ qua Prou.xiuiij. Eſt via
que videtur homini recta.⁊ nouiſſima eius deducũt
ad moꝛtem. Tercia eſt gratie.que ducit ad vitã im/
moꝛtalem. qua in ps.cxviij. VHiam mandatoꝛum
tuoꝛum cucurri cum dilataſti coꝛ meum.ſ.ſuperius
verſus te.ſicut patet.C.xiiij.vij.Dicut nãq; trocus
in ludo pueroꝛum bene currit qñ ſtricta ſeu arta ꝑs
eſt inferius ⁊ latum ſuperius.Sic nos in via mãda⸗
toꝛum qñ coꝛ eſt ſtrictum inferius:q;tum ad ſollici⸗
tudinem terrenoꝛum:⁊ latum ſuperius ꝙtum ad ce-
ſiderium ⁊ occupationem celeſtium: hec eſt via ſine
inmpedimẽdo:Sapᷣ.xix. ¶ In pꝛima via cum pericu
lo pꝛogredimur.cum pauꝑtate egredimur.ad ſtatuʒ
pᷣteritum non regredimur. Primo cum periculo ad
moꝛtem ꝓgredimur. ꝗꝓpter trium hoſtium inſidias:
qui in via hac qua ambulabã abſconderũt laqueuʒ
mihi. in p.cxli. Mdundus laqueũ cupiditatis. Ca⸗
ro laqueum voluptatis. Oyabolus laqueũ vamita-
tis. Vñ antonius.in vitiſpatrũ vidit mundũ plenũ
laqueis ⁊c. ¶Contra pꝛimum hoſtem: meceſſe eſt ꝙ;
miles chꝛiſti armet᷑ armis iuſticie ⁊ fidelitatis.Con
tra ſcõm armis mundicie ⁊ caſtitatis. Cõtra terciũ
armis timoꝛis 7 humilitatis. Sic parate viam vñt:
Auẽc.iij.Sed multi ſicſe nõ pᷣparant:quia laqueoꝛũ
pᷣdictoꝛum non vident picula: ſimiles illi aquile dxe
qua habet᷑. S.iij.xv. Alij vo ad modũ illius par
ue auicule.œ qua ibi fit mentio.⁊ exemplũ.iſtos ca⸗
uent laqueos ⁊ vias illas derelinquunt.ſicut fur de
relinquit furtum ſuũ:qñ ad iudicem vadit.Ad qð
faciendum oẽs ꝓpheta hoꝛtat᷑ dicens. SBerelinquat
impius viam ſua. Eſa.lv. Et reuertat vnuſquiiq; a
via ſua mala:hiere.xviij.¶ Gcðo cũ pauꝑtate egre
dimur. Yob. j. Mudus egreſſus ſum nudus reuer⸗
tar:AMichee.j. Vadam ſpoliatus ſcʒ bonis tꝑalib.
ab amicis extra.⁊ bonis ſpũalibo ab inimicis intra.
niſi foꝛtiter me ab illis cuſtodiero.Apꝛimis vo nul

lus ſe cuſtodire poteſt niſi bona pᷣmittendo.A ſecun

„₰

dis niſi foꝛtiter pugnando ⁊ eis reſiſtendo.Sed heu
iſta nõ faciunt:quia non cogitant quõ in nouiſſimo
aggrauata eſt via:Eſa.ix.Si em̃ cogitarent:quõ bo

na que poſt ſe verelinquunt:ſunt inter amicos par⸗

tes executoꝛes ⁊ legatarios ⁊ alios.ſicut os piectum
inter canes:bona ſua pᷣmitterent:neipſi ea amitte/
rent.⁊ ne eſſent alijs occaſio ruine. Sed nonnulli̊
bene ſentiunt:⁊ tamen bona ſua nõ pᷣmittunt: quia
lemper pꝛeſumunt ſe diutius victuros:quibus fre⸗
quenter contingit:ſicut illi Luce.xij. Stulte hacno
cte repetent animam tuam.Et tunc quinegligit vi⸗

am ſuam moꝛtificabitur: rouer.xix. Lercio ad ſta iij

tum pꝛiſtinum non regredimur. Exemplum de 2a
uid. qui.ij. Regũ xij. vicit væ filio ſuo moꝛtuo. Ego
magis vado ad illum ille nõ reuerter᷑ ad me. Et nõ
ſolum ille ſed quilibet noſtrum dicere poteſt illud:
JYob. xvj. Ecce bꝛeues anni tranſeũt.⁊ſemitã ꝑ quã

non reu ertar ambulo. prima vero pars huius au⸗

ctoꝛitatis: œberet nos excitare ad viriliter agendũ
opera ad ſalutem animarum pertinentia:qꝛ in om⸗
ni negocio ſiuein ambulatione.ſiue in quacũq; ope
ratione: qnando homo nõ habet longum tempus:
plus ire vel operari feſtinat.¶ Becunda vero pars
nos mouere ceberet ad bonoꝛum operum multipli
catione n:quia omnia que nunc agimus vel pᷣmitti
mus:ibi inueniemus.Sicut ergo ille qui locum mu
tat ſine ſpe redeundi.nititur multa pᷣmittere:vel ſe⸗
cum poꝛtare.ergo ⁊ nos hoc facere eberemus. Pro
pter qð dicit᷑ Ecẽs.ix. Quodcũq; facere poteſt ma⸗
nus tua inſtanter operare: quia comedent fructus
Vie ſue: Prouer.j.
¶ tum ad ſecundum tria oſtendent᷑. Primo qua
lis ſit via ꝑditionis. Secundo ꝙ multi currunt per
eam.Tercio qui ſũt illi.Otum ad pꝛimum:vbi via
ei eſt recta. Yuxta illud Oſee.xiiij. Recte vie domi
nuiuſti ambulant in eis.via dyaboli eſt circularis:
quia ſicut in circulo faciendo rediturad punctuʒ in
quo incepit. Sic peccatoꝛ ſemel peccata ſua veſerẽs
et iterum ad eadem rediens:circulum facit redeũdo
ad peccatum:quod væſerere videbat᷑. Gic SGamſon
oculis erutis in mola circũit dyaboli: Judicũ.xvj.
Biccanis reuertitad vomitum ſuum: ⁊ impꝛudens
iterar ſtultiaam ſuam: Prouer.xxvj. Sicq; in circũ
itu impij ambulãt.Et iter impioꝛũ peribit:in põ.j.
In quo caſu iter ab iterando dicit᷑ e quoꝛum quo.
liber Miere.ij. Vilis facta es nimis iterans vias tu
as. Gecunda eſtretrograda ad modum cancri.Ho/
mo nanq; cõſtitutus eſt inter celeſtia:que habere xe
bet ante ſe.⁊ terrena:que ha bere deberet poſt ſe: quꝗ
do ergo terrena mimis amat:retrocedit contra i pᷣ
ceptum: Geñ.ix. Nolireſpicere poſt tergum tuum.
Sed talis dicere poteſt illud:TZreñ.j.Expandit re⸗
the pedibus meis.conuerſa ſum retroꝛſum.¶ Ter⸗
cio eſt lubꝛica pꝛo tanto:quia ſicut poꝛtantes onus

graue in via lubꝛica faciliter cadũt in foneam. Jts

peccatoꝛes poꝛtantes onera vſurarum ⁊ furtoꝛum ⁊
maloꝛum perqniſitoꝛum ⁊ alioꝛum peccatoꝛum fa⸗
ciliter in puteum cadunt inferni. Ex quibus patet
via illoꝛum tenebꝛe ⁊ lubꝛicum:in pſalmo.xxxiiij.

¶WPer iſtas vero vias multi currunt.quia ſpacioſa

eſt via que ducit ad perditionem:a multi vadunt
eam: AMath.vij. Primo ſuperbi:quoꝛum via eſt

periculoſa.quia nimis alta:Prouer.xvij. Qui al⸗ v.

tam facit wmum ſuam querit ruinam: et arboꝛni⸗
alta pꝛoſternitur.ſicut pʒ per leges. J..vj.xxv. Ideo
Eccłi.xxxij.dicitur. In via ruina ne eas:et nõ offen
es.¶ Becundo auari.quoꝛum via eſt laboꝛioſa:qꝛ
cum laboꝛe acquirunt. cum timoꝛe ſeruant: et cum

wloꝛe perdunt: et finsaliter perduntur dicentes il⸗

lud Gapientie quinto.c.Caſſati ſumus in via inix-

,icetesumplalmin
Pe nonſtra nthi Deus Fon dang

elte guit. duct⸗
ntra ſtnen n oſblun oſtenda
nilas nos dacmnt. rlo N
crum füllumſaumet ihlaz atn Ben
Giam icutoſtnſum eſt B.i. Riein
ſuameytipſamſegnamurg amnge
quirelicisommdusſecut ſunt eum
murg viam paupentatis. Quartopat⸗
Pbetas. vtpꝛimos ſegnamurt yamm
ſcundos o iom pentatis nam in iſns
uerſevieomi miſericoꝛdia vltas. n ps/
to marteres:quoꝛum quilib; olcerepon
xvj. Propter erba labioꝛum tuoꝛum eg
vias duras yt ipſos ſequamur diamp
nocofeſſoꝛ uonu guilibz dicmpon
pii. Vam verttatis elegi vr oobs ſen
Niamn odedientie veritatis. Geytimd
quard quader dns die Wndelasn
biminiſrradat Riſasſeggamur di
puritatis. Bicergo uſtii dedupit dus
Vu.r. Et ſicnotas mihifeaſti vuns n
Veus naq oes iſtos mittendo ad mo
ciuici amicoſuo in erranez patnia:
tit ſed cum hocq ſicei ductoꝛem dat.
etiam ductoꝛem ſeqatur allter in via
eſipluresper lam hadunt. ſiad vnun

Peecellentes ſequentes reint
edentes⸗ encda
leo ſint ni de yla tſequentes —

Olctas puenerunt. Abillis ennn,
tas uenerunt. Abillis ergo
ſanidniagueiirnudontetan
Ens eetinmunicia virgimmn
d Nſradis ductored veſtn
din gnoſunt⸗ eer

1

Mnenichetztignnmen Kuertee

S=
=sq
S.
S=
=.
=
—

Operune:niaconedint fu⸗

ſkanndun nindſtniat gnind
mnu Sunngmnennte
uiſütil Qtnmac ginumebiti⸗
Jurte llud Olte piii. Beceviedon
lant incis nudfuboleſtralans
dralo —
Oicpeccatoꝛ lemel pecatfia mires
danntiſingraialun tarnteic
o alenme ri ſehnt Gie Ganſon
Imolr arcütt opabolt Judici pyj
uitad vomitum ſuum rinnndin
mſuam. Prvver i Gigici
A. Eumianbltnnii⸗
abiterandodlat. wanoumquo.
Mlisfacta tsnimisiderans Nusin
Gewdcrada ddomemncn d⸗
Rens innctetugtehter
nenargbehubere eberctpoſtſgi⸗
4nünis amat ürtocelitchnmna
1 Boliteſp;nt voſttegun tun,

ud⸗TieñiEipenc,⸗
atilud Drmi Em
egaonnnſeſtn inmiin Vn,
as n, alt ottiselii

protantn gl en 1

+

v—

Exemp.

Arti.ij.

Vj.

vij.

vViij.

S
Hb S

—“
=

.
2

r

Wia

Auitatis ⁊ perditiõis:ambulauimus vias difficiles
uuid nobis ꝓfuit ꝛc.¶ Tercio guloſi ⁊ laſciui.quo⸗
rum via eſt damnoſa:quia per bꝛeuem ⁊electationẽ
ducit ad penas eternas. Sicut latro ꝑ viam viridẽ
et ſuguem ducitur ad patibulum:ſic væ iſtis:licet il⸗
lis aliter videatur:cum inquinate ſunt vie illoꝛum
in omni tꝑe.¶ ¶Quarto inuidi ⁊ iracundi per viam
Duram: quoꝛũ via ſemper eſt amara: Ecẽi.xxj. Vlia
peccantium complantata lapidibus. in finẽ illoꝛũ
inferi et tenebꝛe⁊ pene.t ſic de alijs.in cõparatione:
ad qͥs dr.in ps.j.Heatus vir qui nõ abijt in cõſilio
lmpioꝛũ ⁊ in via pctoꝝ nõ ſtetit. Mam oẽs pᷣdicti.2⸗
his ſiles œcepti ſunt:ſicut ille:qui vbuit fuiſſe ſapi
ens a ſtulto.A.xxj.xxvij.C.v.ix.ergo MHeati unmacu
lati in via:qui ambulant in lege oni.in ps.cxvij.
Eirca quoꝛum viam tria dicenda ſunt Primo
oſtendit᷑ que ſunt vie vñi:ſeu gratie ꝗqᷓ ducunt ad glo
riam:⁊ quõ veus conatur nos per illas ducere. Se⸗
cundo ꝙ pauci vadunt per eas: et qui ſint illi et per
quas ſemitas vadunt.Cercio guomodo multi vias
iamittunt. Mtum ad pꝛimum vie vi ſunt vie
mũdicie iuſticie ⁊ ceterarum virtutum:quas ebere
mus diligenter querere:et inuentas ſollicite tenere:
ad modum peregrini qui diligenter querit ⁊ tenetvi
am que ducit ad villam: ſeu locum quo tendit: qꝙᷓto
plus viam que ducit ad patriam celeſtẽ querere de-
bemus:dicetes:cum pſalmiſta in ps.xxiiij. Vias tu
as vne vemonſtra mipi.eus vo qui ſemper iuſtoꝛũ

in his que iuſte petunt pᷣces audit.ductoꝛes ad nos

miſit qui vias pᷣdictas nõ ſolum oſtendant:ſed etiã
illas nos ducant. ¶ Prumo ⁊ pꝛin cipaliter dile/
ctum filium ſuum:vt ipſuʒ ꝑ triplicem ſequeremur
vlam.ſicut oſtenſum eſt.S.vij.j.Secundo matrem
ſuam:vt ipſam ſequamurꝑ viam fidei.Cercõ apłos
qui relictis omnibus ſecuti ſunt eum: vt ipos ſequa
mur ꝑ viam paupertatis. Quarto patriarchas ? ꝓ
phetas.vt pꝛimos ſequamur ꝑ viam miſericoꝛdie.
lecundos ꝑ viam veritatis.nam in iſtis duobus vm
uerſe vie dni miſericoꝛdia ⁊ vitas.in ps.xxiiij. Quin
to martyres:quoꝛum quilibʒ vicere potuit illud ps
xvj.Propter verba la bioꝛum tuoꝛum ego cuſtodiui
vias duras.vt ipſos ſequamur ꝑ viam paciẽtie. Se
xto cõfeſſoꝛes:quoꝛũ quilibʒ dicere potuit illud ps.
xviij. Viam veritatis elegi:vt ipſos ſequamur per
viam obedientie ⁊ veritatis. Septimo virgines.e
quarũ qualibet veus dicit᷑. Am bulãs in via hac.mi
hi miniſtrabat.vt ipſas ſequamur ꝑ viã mundicie z
puritatis.Sic ergo iuſtũ æduxit dns ꝑ vias rectas⸗
Bap̃.x. Et ſic notas mihi feciſti vias vite.in ps.xv.
Beus nãq; oẽs iſtos mittendo ad modũ fecit ami
ci:qui cũ amico ſuo in extranea patria ductoꝛẽ mit-
tit:led cum hocꝙ ſic ei ductoꝛem dat:opoꝛtet ꝙ; g
etiam ductoꝛem ſequatur:aliter in via errabit. Qñ
em̃ plures per viam vadunt. ſi ad vnum locum tam
pꝛecedentes ꝙᷓ ſequentes ire intendant.ſi pꝛeceden⸗
tes ſint certi œ via.⁊ ſequentes incerti:neceſſejeſtq;
ſequentes non tm reſpiciãt:ſed etiam ſollicite ſequã
tur pᷣcedentes. Sic æ nobis:pꝛedicti ſancti nos pꝛe
ceſſerunt in via celi:⁊ certi ſumus ꝙ illuc ꝑ vias pꝛe⸗
dictas puenerunt. Ab illis ergo interrogate ce ſemi
tis antiquis:que ſit via bona et ambulatein ea ⁊c.
Hiere.vj.id eſt.in mundicia virginum. et ſic ve “M
Et nõ &æſeratis ductoꝛes veſtros:ne eficiatis de lo
co in quo ſunt:ſed foꝛtiter ꝑſeuerate ad ſequendum
cuemlibet pᷣdictoꝛum.quia ſᷣm beatum Hreg. In⸗
uanum foꝛtiter currit qui anteꝙ;ᷓ vemiat ad metam
ficit.vicat ergo ⁊ opere unpleat illud Yob.xxiij.
VBeſtigia eius ſecutus eſt pes meus:viam eius cuſto
diui:nec vclinauiab ea. Bed heu Abath. vij.An
guſta poꝛta ẽ ⁊ arta via q̃ ducit ad vitã:a pauci am-/

— — —

ſ◻W 7„
bulant peream. Veritas huius auctoꝛitatis in ope
ribus oſtendit᷑. Mam pauci ſunt qui vadunt ꝑ viaʒ
obedientie et multi per viam ſuperbie: pau quiꝑ
viam amicicie:⁊ multi per viam inuidie:pauci ꝑ vi⸗
am miſericoꝛdie iuſticie: charitatis:⁊ multi per vi
am auaricie et cupiditatis: pauci per viam concoꝛ⸗
die:et multi per viam iracundie:panci perviam pꝛu
Tentie caſtitatis ⁊ ſobꝛietatis.⁊ multi per viam acci
Dle:luxurie.⁊ gule.Quibus omnibus dicit᷑: Ecci.ij.
Ve his qui perdiderunt iuſticiam ⁊ vereliquerunt
vias rectas.et diuerterunt in vias pꝛauas.QOuo⸗
rum aliqui vtilita tem et pꝛiuilegium viarum dni ꝓ
dunt ꝑ nõ vſum. Sicut nãq; habẽs ſeruitutẽ ſeu pꝛi
uilegium eundi per pᷣqium alterius:non vtendovia
illa.per leges poteſt illam amittere.ſicut patet.ff.
ſeruitutibus vrbanoꝛum pꝛedioꝛum.l.hec autẽ iu⸗
ra.id eſt.in digeſto veteri.li.viij. Gic in ꝓpoſito ce il
lis quibus a cæo conceſſum eſt.ꝙ poſſunt ire per vi⸗
am mandatoꝛum ci.ſi tꝑe opoꝛtuno ⁊ conceſſo illa
via nõ vtuntur⁊ libertatem illam et vtilitatem vie
illius perdunt ⁊c. Ergo hec eſt via. ambulate in es:
veq; ad vxteram neq; ad ſiniſtrã æclinabitis:Eſa.
xxx. Vide plures leges huic cõcoꝛdãtes.P.vij. xlix.
quas omnes leges.lex cœi.et ſentẽtia chꝛiſti ↄfirmat
Zuce.xix.qui ſeruum illum qui pecunia ei conceſſa:
vſus non fuit:pecunia illa pꝛiuauit.⁊ inſuper ꝓ pec-
cato omiſſionis penis puniuit eternis ¶¶ Alij vero
idem perdunt per abuſum.ſicut illi qui via vita tem
poꝛe et ommibus wnis ⁊ pꝛiuilegijs tam naturalibo
ꝙᷓ gratuitis abutũtur in ſuperbia.⁊ alijs modis pec
cado.Gi ergo pꝛinceps terrenus per teges iuſte po⸗
teſt a tali qui pꝛiuilegio ſuo abutitur illud auferre:
ſicut patet.C. æ aqueductu.l.eos.i.in lixj. In qua
lege continet᷑: ſi a pꝛincipe alicui conceſſum ſit pꝛi
uilegium adaquandi vcem pecoꝛa. adaquando vi⸗
ginti. pꝛiuilegium ꝑdit.quia illo pꝛiuilegio abuti
illud excedendo. Gicillis quibus conceſſum eſt pꝛi-

uilegium a veo ſenu wnum vel nature vel gratie qus

bona operando ire poterunt ad celum.ſi illud exce⸗
dant illo male opando:merito illud amittunt. Mo
ta plures leges huic concoꝛdantes.l.vj.iij. Quity
concoꝛdat lex vei:Luce xvj.qui ptãtem villicãdi ab
ſtulit a villico:qui bona illius diſſipauit. Alij ve
ro idem ꝑdunt per contrarium factum. Mam ſm le
ges. ſi alicui conceſſum ſit ꝙ aquã oucere poſſit ꝑ vi
am ſeu riuulum veterminatum? veterminate quan
titatis: vtputa per meatum vnius pedis.nec illum
elargiri poterit vel ad alium locũ tranfferre. Si vo
contrarium faciat.illlum elargiendo.illũ ꝓdit.Si
vo in duos meatus diuidit.vnũ ꝑdit.In pꝛimo xyo
caſu totum ꝑdit: quia conſiſtit in actu indiuiſibili.
in ſcõovnũ tm̃.quia vnus meatus ab alio dinidi po
teſt.ff. e aqua eltiua.et pluuiali.l.ij.i.in digeſto no/
uo. li.j.Et.ff.quibus modis ſeruitutes amnittant.l.
aqua.et.l.ſiꝑ partem.id eſt.in digeſto veteri.li.viij.
Sic in ꝓoſito œ illis qui nõ ſunt contenti ire et vi
tam illoꝛum ad celum vucereꝑ artam viam manda
toꝛum æi:ſed volunt illam elargiri eundo ꝑ viamꝓ
pꝛie voluntatis.de quibus.ij.Petri.ij. Multi ſequũ
tur eoꝛum luxurias. per quos via veritatis diffama
tur:vel qui duplici pꝛogrediuntnur via.ſcilicʒ in qua
drageſima vel in infirmitate in via vei:ſed poſtea in
via dyaboli:quibus conceſſum eſt ꝙ tm̃ per vna ire
poterunt:⁊ animam ad celũ ducere. Primi qui ſem
per in largioꝛi via quã deberent ambulant totũ per
dunt. Secundi ꝓpter vnam via. id eſt. dyabo li amit
tunt. Calibus nanq; dicitur: Ecæci.ij. Ve peccatoꝛi
ingrediẽti terram duabus vijs.Et Ecciiij. Coꝛ in
grediens duasvias nõ habebit requiem. Quis ſi
cut dicitur Prouer.ij. Relinquunt iter rectũ:⁊ am-

ix.

Wia

bulant per vias tenebꝛoſas.¶¶ Pro quo eſt ſciẽdum:
lex facit differentiam inter iter. actum.et viam.qᷣ
qur habet ſeruitutem itineris põt ire ſolus:qui actꝰ.
areſ ducere iumentum ſeu currum vel qocunq; vo
uerit. ff. æ ſeruitutibo ruſticanoꝛum pᷣdiozum.l.j. G
eſt in digeſto veteri. Et ſi habens iter. viam facit pu
nitur. Sic in ꝓpoſito multis et ſpecialiter religioſis
indulgetur legarur a chꝛiſto iter rectum: qð vide/
licet ire poterunt ſoli: ſine iumento ⁊ diuitijs ⁊ pom
pa ſeculari:ſi ergo actum ⁊ viaʒ auctoꝛitate ꝗꝓpꝛia ac
ciperepᷣſumunt vt vadãt cum illis:v quibus in ps.
xix.Hiin curribus et hi in equis. Nonne eis dici

poteſt ꝙ derelinquunt iter rectum 7 ambulantvias
tenebꝛoſas.væ quibus dictũ eſt. P.iij.xxvj.cum ſeq̃n

tibus.Et quia vœtali via illoꝛum aliq uiſcandalizã

tur:congrue dicitur in pſalmo.xlviij.hec via illoꝛuʒ
ſcandalum ipſis. .
HOmnes vero pᷣdicte tres vie in hoc conueniũt:ꝙ
omnes ſũt bꝛeues: quia bꝛeues dies hominis: Yob.
xruiij. Pue vero vltime.i.gratie et gloꝛie differunt in
duobo. in pꝛogreſſu ⁊ in egreſſu. In pꝛogreſſu ꝓ tan⸗
to differunt.quia via culpe dum durat eſt velectabi
lis:quia que maio: vælectatio:qᷓ ꝙ peccatoꝛ habeat
que male concupiſcit ⁊ lata.via vero ei ecõuerſo vi
etun terribilis ⁊ arta eſt in ꝓgreſſu. In egreſſuvero
et in fine viarum ꝓ tanto differunt:quia via culpe ꝑ
celectationes bꝛeues ducit ad penas eternas. via ve
ro vei econnerſo: p bꝛeues penas in reſiſtendo.⁊ pe⸗
nitentias atq; reſtitutiones faciẽdo.ducit ad pᷣmia
gloꝛie eterne. Et põt videri iſta differentia duos
a contrario ambulantes: quoꝛum vnus vadit cir
cum ferentia alicuius circuli ad centrum:alius vero
vadit v centro ad circumferentiã. Nam pꝛimꝰ ha
bet viam latam in pꝛincipio. Sicut patz æ illo qui
e circumferentia rote inter duo ligna que extendũ
tur a centro ad circumferentiã vadit verſus centruʒ
in pꝛincipio nõ cõſtringit᷑:ſed in fine artat. Ille vo
qui econuerſo vadit:licet in pꝛincipio artetũr.tñ cõ
tinue viam inuenit largioꝛem. Sic ve illo qnidimit
tit ampliſſimum celum. ? vadit ad centrum terre.i.
infernum. largam inuenit viam in pꝛincipio:qꝛ via
impij ꝓſperatur. ⁊ bene eſt ommibus quimale agũt:
Hiere.xij. Et quia ducunt in bonis dies ſuos.: Job.
xxi. Et quia ipſi peccatoꝛes obtinuerũt diuitias.in
ps. Sed certe in fine.ſicut dicit᷑ Job. xx cum ſacia⸗
tus fuerit artabit᷑ et eſtuabit et omnis wloꝛ irruet
ſuꝑ eum. ve cuius vie fine:Ecci xx. Via peccantiũ
complantata lapidibus. in finem illoꝛum inferi 7
tenebꝛe ⁊ pene. Ex quo patet ꝙ ꝙᷓtum ad illos in no
uiſſimo aggrauata eſt via: Eſa.ix. Illi vero qui ecõ
uerſo bene viuendo centrum relinquunt terre ⁊ di
recte ad latitudinem tendunt celeſtem. licet in pꝛin⸗
cipio via videatur dura.in ꝓgreſſu erit tũ ſecurioꝛ.
Quia ſᷣm Hieronymũ via religionis ẽ in pꝛincipio
ſeu in aggreſſu dura. in ꝓgreſſu ſecura larga. et mi⸗
nus grauat.ſicut patet tam ꝑ dicta. C. viij. arti.ij. qᷓ
p Auguſtinum dicentem.qꝙ via que ducit ad vitam
in pꝛicipio eſt arta.in medio latior. in fine latiſſima.
Hoc eſt quod dicit᷑:. Prou.iiij. Ducam te ꝑ ſemitas
equiratis: quas cum ingreſſus fueris non artabunt᷑
greſſus tui. Ex quibus patet illud Eſaie.lv. Mon eĩ
Vie mee vie vr̃e dicit dñs:Et illud Eʒech.xviij. Mũ
quid via mea nõ eſt equa.⁊ nõ magis vie veſtre pꝛa⸗
ueſunt. Cauſam aũt latitudinis vie culpe ⁊ artitu⸗
dimis vie gratie. reddit Ehriſoſtomus ſuper illud:
Aldath.vij. Intrate p anguſtam poꝛtam. Poꝛta in⸗
quit dyaboli lata eſt. qꝛ apud illuʒ ſine lege fũt oĩa.
Abijt vagus in via coꝛdis ſui: Eſa.lvij. Chꝛiſti au⸗
tem arta:qm ſub ratione legis apud illum ſunt vni⸗
uerſa:huic peccatoꝛ peccatis inuolutus: ſuper queʒ

WB iij.

dyabolus vninerſam ſarcinam maloꝛum poſuit: in
trare nõ poteſt. Sed ſancti qui ſũt ſpirituales ⸗ ſub
tiles:qui quales intrant mundũ: tales exeunt. Cõ
ſiderate in verbis Criſoſtomi pꝛogreſſum. Vlia in⸗
quit chꝛiſti eſt arta:quia ſub lege ſunt omnia. vtpu/
ta nõ accipere nomen dei inuanum: caſte viuere. ini
micum diligere. et ſic œ alijs mandatis.que vident
multis dura. Sed 'm eundem Chꝛiſoſtomum. Ne
reſpicias ꝙ aſpera eſt via:ſed quo ducit. nec aliam ꝙ
lata eſt in vlitijs. diuitijs.⁊ honoꝛibus.ſed vbi veſi
nit.ſicutvidendo hoĩem ꝓꝑ viam duram peditare ad
locum maximi honoꝛis ⁊ commodi.ſi illum multuʒ
diligis nõ multum te grauat dura via. nec multum
vie conſideras laboꝛem. Ita ⁊e teipſo cogita ſi aliũ
vides in cura cum multifudine magna duciad pati
bulum. ꝓlus conſideras finem vieqᷓ viam. z plus af⸗
fectares viam et finem pꝛimi qᷓſecundi.Sic in Po/

ſito.Ambulate ergo ꝑ vias aſpas: Haruch.iiij.7c᷑.

Iſuscoꝛpoꝛalis ⁊ ſpi

ritualis. Primo oſtendet᷑ ſimilitudo qᷓtũ
* ſd ipſam viſionem: ⁊ ꝙᷓtum ad amiſſionẽ
Secundo queſcebemus videreſupꝛa nos. Tercio q̃
infra nos. Quarto que iuxta nos. Quinto qui dlari
us vident omnia que ſpiritualiter videnda ſunt: et
qui plus impediunt᷑. Sexto ꝙ ꝓpter amoꝛem vel ti⸗
moꝛem illoꝛum:quia omnia noſtravident debemus
uͤlgeter videre:ne aliquid in nobis ſit:quod eis di⸗
pliceat.
Mtum ad pꝛimum. ſorimo oſtendetur ſimilitu⸗
V vtriuſq; viſionis:⁊ ſecundo vtriuſq; cecitatis. Si
militudo vero viſionis cõſiſtit in tribus. in obiecto
in actu. ⁊ fectu. In obiecto dupliciter. ſorimo: qꝛ
ſicut coꝛpoꝛalem Tlectant oculũ.lympha viroꝛ ſpe⸗
culum:ita ſpiritualiter oculum bonoꝛum ⁊xlectant
conſideratio noſtre fluxibilitatis. ad modum aque
quia oẽs moꝛimur.et ſicut aqua dilabimur in terra.
ij. Re.xiiij. Et viroꝛ herbarũ que ſupꝑ moꝛtuos cre⸗
ſcunt.⁊ ſpeculum alioꝛũ damnatoꝛũ vt caueamus.=
ſaluatoꝛũ vt ſequamur. In chꝛiſto nãq; in illis de
bemus pᷣcipue ſemꝑ oculos ponere ſpualiter ⁊ obie
ctiue.ſicut in capite ponunt᷑ localiter. vt moꝛes imi
tent᷑ narurã. Ille nanq; voluit qui oculis coꝛpalibo

ſupꝛemũ locũ tribuit coꝛpis.ꝙ oculi mentis in ſupᷣ⸗

mum locũ p amoꝛẽ ⁊ vſideriũ tenderent celi.Exem
plo ergo paſtoꝛũ videamꝰ hoc verbũ: Luce.ij.i.xpm
ex xpᷣi vitam.nõ terꝛena vel carnalia ad concupiſcẽ/
tiam moꝛe cupidoꝛũ guͦloſoꝛũ ⁊ lururioſoꝛũ.quoꝛũ
oculiſunt inſatiabiles:ſed vñ oĩa que ad edifica⸗
tionẽ ꝑtinent aĩe:exemolo ꝓpbete qui ait:oculi mei
ſemꝑ ad dñm. Et iterũ. Leuaur oculos meos in mõ
tes ⁊c̃. Ille vo qui ecouerſo cum bocꝙ oculos qtuʒ

ad naturã habet in ſupᷣmo loco:⁊ illos ctum admo

res in nouiſſimis infimis:qᷓtum ad ſollicitudineʒ
ponit:naturam puertit.et beſtias illos puerſos in
conditione ſequit᷑. Se quibus Raniel xiij. Declina
uerunt oculos ſuos.vt nõ viderẽt celum. neq; recoꝛ
darent᷑ iudicioꝛum ntor. Bcõdo q;tũ ad obiectũ
in hoc vebet eſſe ſimilitudo ꝙ ſicut viſum mẽtis.ita
neceſſe eſt: viſum coꝛp is ab illicitis retrabamus
aſpectib. Vnde beatus Greg.xxj. moꝛał ltractans
illud verbum Job xxj. Pepigi fedus cũ oculis me⸗
is ne cogitarem de virgine. Precepsinquit anima
dum nõ pꝛeuidet:ne incaute videat qð concupiſcat:
ceca poſtea incipit vſiderare quod videt. Sanctus
igitur vir:vt cogitationes caſte cuſtodire poſſet. fe⸗
dus cum oculis pepigit. ne pꝛius incaute reſpiceret:
quod poſtmodum inuitus amaret. Periculum
vero contranium facientium. patet in exemplo a⸗
uid. P.xiiij.r. ca. Yob ergo exemplo er Sauid:rogo

bs Hottioalle an
ccaligeleruntoculir nigeren poterat.

I moculo:v maculapch
nniſplus nocetinoculo: maculaf⸗
n Gicgetammiſtendückin

Eai eij Req nusoulo quid gegruz

Cbereteſſeocul eccleſe. De guio Seel
Dent vana dininant mendatig alt dns.
ſecundaparte huins articuli. ſkitudo en
taris ſpbalis poteſtattendivel itum
cauſantia velcjtum ad ceatateſequuenti
ptzquia ſtent umen oolloꝛi cdrpallum
Dinipercoꝛpa opaca ſuppoſita velomm
hotquis abho ——=
pelg infinmtatesoculis ſupuementes.
terpot viſus inpein anu ner in bis gye⸗
facienda ſunt g terrenoꝛi ſolliatucine:
circ alios facleda unt pmuneru accepnn
ltereñ piam cel poſſit pigere pel iuſta.
un celi vel iuſtigam roaulos pomtten.
46 nos 1mnonera quarücüqg rerum. geſ⸗
nis oncnpiſcentie Nderunt inde
ſ naual nſikid agnuusdn
cun; peccatum mortale Deſeruis hane
figkillud Eſs elj. Qniseſtceaoniſiſe
c quem ſicutequuz cecum dutt de luto
lunm naſiad ibit Oap.ſ Anb
Otate:guis diio peccauerit. pelinfinmi
6tpotesſuperbia itnſelngedn m
Pperbia rnamugu zn
5 ſi
ens qigi
peecata ſpiliter imns hiun cunt I
ii anineſiggenletenne die d
ſunt en Auenlittpipſͤin bis
nignitie e tbs nir Lom
miquttates mer 1n ne A. Comben

um luuom,lano is
rnealinndinnchiuſtgnien i

nlmmmn gimn fnſen inlfy,

mlontgrſtancotnile Cectais S
nnüinscitinuinsn
en Iobienddiglatn inn
lndlantelüifnſeſin,
inimalitroaiunbononm mlennt
onoſtreflunbiltuns agnotin egne
minunetſictaq udlahimrintm.
Etnmherbani einmorusge⸗
lumaliori nanmaroniſt ateunts
qnamur. Juchiſtoniggninilisn
ſemg oculos pongre piglitrr hi⸗
piteponun? oal tmr raus ini
Mnang mWini ul enl pali
Bhuitcotgis gocnlimentigin ſiß⸗
eRidenitenient di Eien
Werme ocerdi Anctiipin
tenma del aneligsd catlii⸗
idn oſni lunnſnü lun
tiabilioſel Ni din lesg aificn
ai betepleitoenlinei
iiecrnnplo Phet lln i j
ſteriä 0
Etiteri. lanninalſon⸗ n
Oniccneſ aun og oaliu

““ losctunosne
berinſthno nuoliinin,

5

mns infinisſn

uoniis liſii

utf. Deqoibs d
nin its. ite
ntnh ſan inn in
na n⸗ nams
umlgtingen
dee ggigein⸗ an
tevih rgbcnahlen

S=

iij.

iiij.

Wiſus

auerte oculos:ue videant vanitatem. ¶ tum ad
actum vero vebet eſſe ſilitudo:vt ſicut oculus coꝛpo
ris totum coꝛpus ducit:⁊æ alios conducit. Ita viſus
mentis totum hoĩem ſpũaliter ducatfi alios cõdu⸗
cat verbo ⁊ exemplo: et ſpãlirer ille: cui hoc incũbit
exauctoꝛitate vel officio. Bic ergo ſicut viſio coꝛpo
ris inter obiectum et oculum eſtrecta. Ita ſpũalis
quo ad teipſũ ⁊ alios: Juxta illud Prou.iiij. Oculi
tui recta videant. tum ad vefectum in hocpꝛimo:
eſt ſilitudo:quia ſicut oculi coꝛpales in hoc differũt
ab aurib nanibus: ꝙ; nõ vident maculam in ſe:nec
iuxta ſe collateraliter. Ita multi nec ſua nec collate
ralium peccata attendunt.ps. xxxvj. Lumen oculo
rum meoꝛum:æ ipſum non eſt mecum:qui tñ in alijs
plura dicunt ſe videre peccata ꝙᷓ ſint:quos repꝛehe⸗
dit veus: Math. vij. Quid aũt vides veſtucã in ocu
lo fratnis tui: rabem aũt quein oculo tuo eſtnõ vi⸗
s:nec conſideras. Si em ꝗpꝛios viderent vefectus

—

ſatis haberent materiã vlendi:quia vix eſt ciuitas

vel congregatio in qua tercia vel quarta pars nõ ſit

in peccato moꝛtali. Propter qð Jeſus videns ciui⸗
tatẽ ſeuit ſuꝑ illa dicens: ſi cognomiſſes ⁊ tu: Zuce.
rix. Scoo:qura plus væficiunt in ſenectute ꝙᷓ alij ſen
ſus. Sic etiã oculi eccleſie. i clericiplus deficiunt iỹ
laici:ſicut alibi oſtẽſũ eſt: Geñ xxvij. Senuit Iſaac
et caligauerunt oculi⁊ videre nõ poterat.Tercio qe
damnu plus nocet in oculo:a macula plus apparet:
ꝙᷓ; in pede. Sic peccatum in ſuperioꝛi ꝙᷓ in ſubdito:

Ecci.xxxj. Nequius oculo quid creatuʒ eſt.i.illis qͥ

eberet eſſe oculi eccleſie. Ae quibo Eʒ ech.xiij. Vi/
ent vana ⁊ diuinant mendatia ait ons. ¶ tũ ad
ſecundq partẽ huius articuli. ſilitudo coꝛpalis ceci
tatis ⁊ ſpũalis poteſt attendi vel qᷓtum ad cecitateʒ
cauſantia vel ꝙᷓtum ad cecitatẽ ſequentia. Primum
ptʒ:qua ſicut lumen oculoꝛũ coꝛpalium põt impe/⸗
oi per coꝛpa opaca ſuꝑpoſita. vel omnino excecari
pot quis ab hoſtib captus:ſiẽ SGamſon Yudic.xvj.
velp infirmitates oculis ſupuenientes. Yta ſpuali⸗
ter põt viſus unpediri anime: in his que circa ipſuʒ
facienda ſunt ꝑ terrenoꝛũ ſollicitudine:⁊ in his que
circa alios faciẽda ſunt ꝑ munerũ acceptionẽ. Qua
liter em̃ viam celi poſſit videre vel iuſticie:qui inter
viam celi vel iuſticiam ⁊ oculos ponit terras diuiti
as wmos munera quarũ cũq; rerum. qꝛ ſuꝑcecidit
ignis concupiſcentie ⁊ nõ viderunt.in ps. lvij. Tota
liter vo excecat᷑ a dyabolo:captiuus ductus p quod
cunq; peccatum moꝛtale. Se ſeruis nanq; ſuis veri-.
ficat illud Eſa.xlij. Quis eſt cecus niſi ſeruus meus
⁊c.quem ſicut equuʒ cecum ducit c luto peccati ad
lurum:quaſi ad libitũ:Soph.j.Am bulabunt in ce
citate:quia dño peccauerũt.vel infirmitate ſpũali.
vtpote a ſuperbia.ira.vel rolala Xl nanq; tria
peccata holem ſpũaliter excecant. Et ſicut in flatio
oculo ſuꝑneniens qñq; ipſum eruit. Ita iſta et alia
peccata ſpãliter luxuria.ſicut oſtenſum eſt. L. vij. x-
xiiij. anime ſuꝑueniẽtes ipſã in his ꝗ vei vel ꝓpꝛie ſa
lutis ſunt excecant.ps.xxxix. Comphengerunt me
iniquitates mee.⁊ nõ potui vt viderem. ¶ Etũ vo
ad cecitatẽ ſequẽtia.in hoc pꝛimo eſt ſimilitudo:qꝛ
ſicut cecus faciem habens immundã: in ſpeculo ſoꝛ⸗
s nõ videt vt tergat:nec latro excecatus ⁊ ad pati
bulum vel ignẽ ductus ab his qui dicunt:ꝙ ipſũ ad
bonũ locũ ducunt vel ad bonũ feſtum vt ipſum deci
piant patibulũ vel ignẽ nõ videns nõ timet anqᷓ ſen
tiat. Ita nõnulli ſpũalitera dyabolo ⸗ peccatis ex⸗
cecati:nec ſoꝛdes vidẽt in anima:⁊ ideo nec eas mũ⸗
dant:nec patibulum vel ignẽ videre volunt infemi:
nec dyabolum:qui ſemꝑ iuxta eos expectat: vt illos
moꝛte perimat eternavt tineant. Cuius cã eſt:qꝛ ex
cecati cum ſint.ad ignẽ infemi ducunt.a mundo car

77

W iiiij.

ne? emonibo. a quibo credunt duci ad honoꝛes. dr⸗
nitias.velitias. ideo ignẽe illu nõ timent anteq; ſen⸗
tiant. Ged tuncm beatũ Greg,pena oculos apiet
quos culpa hic clauſit. Sic excecati fuerunt illi peſ-
ſimi ſodomite:qii oſtium wmus inuenire neſcierũt
HGeñ.xix. Et ſicpꝛimo apertiſunt oculi ſyrorum qñ
fuerunt in medio inimicoꝝ ſuoꝛuũ æ quibo dicit᷑.iiij.

Keg. vj. Viderunt ſe eſſe in medio ſamarie. Sicpꝛe

dicti peccatoꝛes excecati ſil ſentire videre voluũt pe
nas inferni qn ſunt in inferno. cum illo: Tuce. xvj.
Eleuans oculos ſuos cũ eſſet in toꝛmentis vidit 7c.
SBcðdo quia ſicut cecus coꝛpaliter nõ debet ᷣm iura
eſſe aquocatus.ne irreuerentiã faciat iudici a tergo
boſtulando.ſicut ptʒ.ff. v poſtulãdo.l.j.S.caſum.id
eſt. in digeſto veteri. li. iij. Nec tutoꝛ qꝛ talis nõ põt
res pupilli ꝑ ſe bene cuſtodire.ff. œ excuſatione tuto
rum.l ꝓoſt ſuſceptam.i.in infoꝛciato, li.uij. Ita nec
ceci ſpũᷣaliter ſunt apti ſuoꝛũ vel alioꝛum aduocati
coꝛam vo:quia ſcimus:qm̃ peccatoꝛes nõ exaudit
cus: Joh. ix. Nec etio animarũ tutoꝛes:quia ocu⸗
los habent coꝛpales ⁊ nõ videbant:que ad anima⸗
rum ꝑtinent cuſtodiam.j. Regum.iij. Mon poterat
videre lucernam vei. .
OQmbus dicit: Eſa. xlij. Ceci intueminis nmo
quid habetis ſupꝛa vos: vum:qui ꝓpter amoꝛemve
ſtrum: factus eſt pauper 2 hinnilis: vt vos alliceret
ad cõtemptũ cupiditatis ⁊ vanitatis:qui ꝓpter vos
laboꝛioſam ⁊ parcꝗ caſtam penalẽ vitam vſq; ad
moꝛtẽ duxit:vt ipſum ſicut puen libꝛñ reſpicientes
diſcatis ocium gulam ⁊ oĩs peccata contẽnere: cuz
ipſo dura ſuſtinere:⁊ tñ illos qui dura ingerunt cha
ritatiue diligere. Sic vacate ⁊ videte:quia talis pꝛi
mo hic in terris viſus eſt: Garuch.iij Yterũ lena
te oculos veſtros ⁊ videte: Joh.iiij iudicem veſtruʒ
iratum ꝙ peccatis veſtris: vt euadere poſſitis in die
iudicij:qñ oẽs homines videbũt filium hominis ve
nmientem: Luce.xxj. Cuius iudicium tunc erit pecca⸗
toꝛibus terribile. ſoꝛimo ꝓpter peccatoꝛum manife
ſtationem ad peccantiũ cofuſionem. SGcoo ꝗyter in
euitabilitatẽ. Tercio ꝓpter pene acerbitatem ⁊ vu⸗
rabilitatem. multa alia. ſicut patet. Y. xj. xv. Be qͥ
bus Merñn. Memoꝛare nouiſſima tna:que ſũt moꝛs
iudicium.⁊ gehenna. Quid hoꝛribilius moꝛte. quid
terribilius iudicio. Gehenna vo mihil põt intolera
bilius excogitari. Vlideat ergo peccat oꝛ.ꝙ in moꝛ
te nec magnũ nec paruñ væ bonis ſuis ſecuin poꝛta⸗
re poterit. In iudicio vo nec reſiſtere:nec fallere po
terit indicem. In gehenna vo nullã habebit conio⸗
latõnem: ſed ppetuum vlulatum ⁊ ſtridoꝛem dentiũ
Leua ergo oculos tuos in directuʒ ⁊ vide: Hiere.iij.
quid væus:qui eſt ſupꝛa te fecit ꝓ te:⁊ quid faciet cõ
tra te:nmiſi fueris talis:qualẽ in pᷣdictis exemplis ſi u⸗
is te eſſe wcuit. ad Ro. xj. Vide veritatem ⁊ ſeueri⸗
tatem vi. ¶ Ged nõ obſtantibo chꝛiſti exemplis vi⸗
ſis vel bonis ꝓmiſſis vel penis in fligẽdis in chꝛiſtũ
nõ ſequentes ipſe dicere poteſt ülud ps. xxx. Qui vi
crunt me:foꝛas fugerunt a me:qꝛ vix ecimus poſt
ꝙᷓ ad etatem peruenenit viginti annoꝛum:ipſum ſe⸗
uit bene viu endo.ſed ponius ipſum cuius ludiciuʒ
Töhaiiren fugere non poterũt:nunc fugiunt ꝙᷓdiu poſ
ſunt male viuendo. Quiomnes ſymie aſſimilantur.
que fugit nucem pꝛopter amaritudinem coꝛticis.
Nam quia auaris et mundi ſapientibus amara eſt

paupertas:quam in chꝛiſti vident vita. Ideo ipſius

vitam in hoc non imitari : ſed potius fugere volunt
Bic de ſuperbis:et delicatis et quibuſcunq; pec
catoꝛibus:quia aliquid eis durum in chꝛiſti vita vi
dent ipſum in hoc fugiunt. quibus Job.ix.c. Fu⸗

giunt ⁊ nõ vident bonum. Contra quos habes. V.

iij.rij. Mon vos ſic: ſed guſtate et videte: quoniam

ar. ij.
V.

Vvj.

vij.

viij.

Arti.iij.
ix.

Art. iiij⸗

p.

Wiſus

ſuauis eſt dñs.in ps.xxxiij.¶ Quſtate inquit:quo⸗
modo ſub paupertate chꝛiſti.⁊ poſt paupertatẽ pau

perum pꝛo chꝛiſti amoꝛe infinite ſequuntur diuitie.

poſt aſperitatem velitie.poſt contemptibilitatẽ ho
noꝛes. ab illo nobiliſſimo rege. Quia aliter bonus
nõ eſſet:niſi ſuos in fine remuneraret:qui dicit Exo.
iij. Midens vidi afflictionem populimei.et veſcen⸗
oi liberare eum. Sed heu aliqui nõ guſtant. illhivide
licet qui ſunt alijs ſaturati peccatis:et quia non gu⸗
ſtant bic:nõ ſaturabuntur alibi: vbi viſio fit victus
qima ſicut comedentes in pꝛimo prandio nõ vebent
comedere in ſecundo inter religioſos. Ita illi qui
ſaturauerunt oculos ſuos hic vanitatibus. et affe⸗
ctiones ſuas malis amoꝛibus:vẽtrem ſuum guloſis

clitijs:mmos ſuas repleuerunt alienis diuitijs.vo

luntatẽ ſuã in illicitis.interangelos in ſecundo pꝛã
dio nõ paſcentur.iiij. Reg.vij. Videbis oculis tuis
ſcilicet in die iudicij.et inde nõ comedes.Alij vero
nõ guſtant:nec vident:ſicut mali illiterati:et etiam
inſufficientes in ſtatu ſuo:q;'tum ad ſcientiam mo⸗
res:qui nec intelligere nec facere volunt:quod faciẽ
Dum eſt.Alij vidẽt:ſed nõ guſtant. ſicut literati ma
li:quibd Naas eruit oculos vextros.j. Reg.xj.æ qui
bus Math. xxiij. Guꝑ cathedrã Moyſi ſederũt ⁊c̃.
Hi recte figurant᷑ per Oerodem:Tuce.xxiij.qui mul
tum veſiderabat Jeſum videre:quem cum vidiſſer:
illuſit indutum veſte alba. Sic multum vxſiderant
ſcripturas intelligere.in quibus vidẽt Jeſum:quẽ
tamen indutum veſte alba. id eſt. wvctrina pulchꝛa 2z
ſcientia.vita turpi contemnunt. Talium intellectꝰ
voluntate conqueri põt dicens illud Zuce x.So⸗
mine nõ eſt tibi cure ꝙ ſoꝛoꝛ mea ⁊c. Alij vidẽt⸗ .M
ſtent ſicut ille. Zuce.xviij. Elidit et ſequebatur illuũ:
Prouer.xxxj.Guſtauit ⁊ vidit qm̃ bona eſt negocia

tCio eius.

¶ Ymra ſe videre vebet peccatoꝛ damnũ quod pec
cando incurrit:vt wleat Quantã em̃ materiã habʒ
loꝛis. in exemplo oſtenditur. Si em ad wmum re⸗
dlens:et intra cameram ſuam reſpiciens. et videns
theſauros qs maxios habuit ablatos. filios et młie
res et qmicos occiſos.chartas maxime hereditatis:
que in placito eſt ſtructas:et quecunq; alia bona:
que in revel in ſpe haberi poſſent:que in camera ſua
vreliquit ablata:et cum hoc etiamvideret dñm ſuũ
ſibi offenſum vmeritis ſuis exigẽtibus:et hoſtes in
ueniret paratos ad ipſum ad penas maximas rapiẽ
dum.mateniã habet wolendi. Et peccatoꝛ ad came⸗

ram conſcientie ſue rediens:in infimtũ maioꝛis tri-

ſticie habet occaſionem:ſicut patʒ inductiue in om

nib pꝛedictis ad peccatoꝛem deum et gratiã amit
tetem appᷣuicatis. Ergo videte fratres ne forte ſit in

aliquo coꝛ malum. ad Heb.iij. Ged beu celicta quis

intelligit.in pẽ xviij. Et ideo ſicut dicit Here.viij.

Mullus eſt:qui agat penitentiaʒ ſuper peccato ſuo.
dicens:quid feci:vnuin nanq; ſequit᷑ ex alio. Nam ſi
pᷣdicta pct᷑i dana intelligerẽt agerẽt pnĩaʒ de pecca
tis tam ſuis ꝙᷓ alienis.vbinunc ꝓpꝛia nõ intelligunt
et de alienis ludunt. Cauſa vero quare elictum ꝓ/
pelum et penãꝗ ſequentem nõ vident. eſt duplex. vna
qtum ad velictum. alia qᷓtum ad penam ſequentez.
Mtum vero adq vxlictum:nõ vidẽt:quia nõ reſpicit
directe peccati œfoꝛmitatẽ:ſed commodũ vel tele⸗
ctationem annexam. Et qᷓtum ad penã ſequentem
ame? quo ſeipſum inoꝛdinate diligit: facit ꝙ iudex
cipitur in pꝛopꝛia cauſa.et intelligendo nõ rectaʒ
eontra ſeipſum pꝛofert ſentẽtiam. Ergo vide:quia
malum eſt: et amarum reliquiae te dñm. Hiere.ij.
NJuyxta ſe videre vebet pꝛorimoꝛum neceſſitatẽ vt
ſubueniat. Regula vero Hᷣm quã eis ſubuenire iube
mura chriſto data eſt.vilige inquit pꝛoximum tuũ

77

W iii).

ſicut teipſum:que fundatur ſuper regulam nature:
qua dicit᷑.Hoc facias alteri quod tibi vis fieri:quã
regulã chꝛiſtus appꝛobauit et confirmauit:Math.
vij.Omnia inquit quecunq; vultis vt faciãt vobis
homines et vos facite illis. Iſtam regulam vide et
nunqꝙᷓ errabis. Item qui peccat per iram ⁊c̃.cõtra pᷣ/

dictam regulam facit ⁊c.vſq; ad conſummationem.

iuxta illud ad Galathas.v. Si inuicem moꝛdetis ⁊
comeditis: videte ne abinuicem conſũmamini. Si⸗
cit ſignanter.moꝛdetis. pꝛopter vetractoꝛes qui moꝛ
ent qñ aliqua mala vituperãt dicẽdo. Ipſe eſt ma
lus in hoc. ſed nõ totaliter comedunt:qꝛ nõ omnia
que in ipſo ſunt vepꝛauant.vicit etiã comeditis cõ
tra illos qui venoꝛant oĩa:que vident in hoĩe.nunqᷓ
ooaum dicendo ee l Sed ſi pꝛopꝛiaʒ
Ercitatem conſideraret: diceret illud Tobie. v. Qua
le gaudiũ mihi eſt qui in tenebꝛis ſedeo.et lumen ce
li non video.¶ IJterum ſi peccat quis p nimiam te⸗
nacitatẽ. non ſubueniendo miſeris ⁊c. a p̃dicta regu
la væficit:quia qui habuerit ſubſtantiã huius mun⸗
di.et viderit fratrẽ ſuũ neceſſe habere ⁊c̃.j. Joh.iij.
Ergo videte qualẽ charitatẽ œderit vobis deus.j.
Joh.iij.hoc eſt operib oſtendite.(¶ ¶ Sed heu ſicut
terra impedit ve nocte vt ſolem nõ videamus. Ita
qui impediunt᷑ terrenis affectionibo ne videant pᷣdi
ctam eenlam ⁊c. Mota quare moiẽtes pluravidẽt
AM. xj. xlij.
¶ Omnia vero pqicta quidã lympidius intuentur
quidã plus impediunt᷑. Circa pꝛimos duo ſunt di⸗
cenda. Primo oſtendit᷑ qui ſunt illi quibo maioꝛ in⸗
eſt pᷣqicta videndi diſpoſitio. Gecundo ſub qua foꝛ⸗
ma illa intuent᷑.¶ etum ad pꝛimũ omnia ad cæuʒ
ptinentia et ſtatum ꝓpꝛium vel ꝓximi clarius vidẽt
humiles et pauperes ſpũ: ſicut videmus coꝛpaliter
exꝑumento ſenſibili qð quidem experimentũ habet᷑
V. vj.xvij. Ita ſpũaliter ꝓpter qð dici᷑ Geñ.xviij.
Beſcendã et videbo.¶¶ DOmnia aũt pꝛedicta ſub foꝛ
ma videntur ſcutali:quia ſicut omne quod videtur
oculis coꝛpoꝛalibus videtur ſub foꝛma piramidali:
cuius conus eſt in oculis.et baſis in re viſa. Ita etiã
quod videt᷑ ſoũaliter in oculis fidei vt amandũ cre⸗
dendum vel fugiendum.ſub pꝛedicta foꝛma videtur
Cuius foꝛme vnus angulus eſt crcatoꝛ in oculis fi⸗
cei. alius Yo angulus:queʒ videre vebemus. eſt ipſa
creatura in qua videre vebemus indigentes vt ſub/
ueniamus peccatoꝛes vt compatiamur coꝛrigamꝰ
ſanctos vt ſequamur. Juxta illud Luce. xviij. Vi⸗
Dit et ſequebatur. ¶U GStum ad ſecundam partem
duo viſum inpediunt ſoũalem. Primum accipitur
ꝑ ſimilitudinẽ inpedimenti intrinſeci:et aliud ꝑ ex
emplũ obſtaculi ey trinſeci in viſione coꝛꝑali:nam ſi
cut viſio coꝛꝑalis vnum impedimẽtũ habere poteſt
intrinſecũ:cecitatem videlicet coꝛpalem. Ita ſpũa⸗
lis cecitatem ſpũalem:in his que dei ſunt et ad aĩiaꝝ

pꝓtinent ſalutem. Sunt em̃ multi oculati in alijs.ſicẽ

patet. P. v.ix.et.S.iij.xv.et.ſapientes:qui tũ in moꝛ
te inuenient ſe eſſe ſtultiſſimos et cecos:qñ cum tota
ſapientia ſua nõ inuement vnam rationem ad pꝛo⸗
bandum efficaciter: ꝙ debeatur eis æ congruo glo⸗
ria beatoꝛũ.et obijcientur ſatis multe ad concludẽ
dum ineuitabiliter: tranſire æbeant ad miſeriam
damnatoꝛum. De quoꝛum quolibet verificat illud:
Ecẽci.xxxvij. Omni ſapientia vefraudatus eſt.Cunc
videbunt oẽm turpitudinem tuam:Eʒech.xvj. Hs
bendo ergo reſpectũ ad finẽ illum ᷣm Hiero.ſuꝑ il⸗
lud Math.xvj. Quid ꝓdeſt homini: ſimundũ vni⸗
uerſũ lucret. BGi inqt haberes ſapiẽtiã Galomonis
ſi pulchꝛitudinẽ Abſalonis:ſi foꝛtitudinẽ Gamſo⸗
nis.ſi lõgeuitatẽ Enoch.ſi diuitias Creſi.ſi prãtes
Octauiani:quid ꝓſunt:ſi tandẽ caro det᷑ vermibo:⁊

rj.

Arti. v.
xij.

xiij.

M

„ſinefin
giutte ne s⸗

e ſen en
nunn in nſſnſn

nemillius finis: uodt
nn lanſne uueghatn⸗
nennneſ muſaie neetmeſür onmn
ganſten rofnct Hcrevquͤ
meretcnmra tegemſupdire igſumncin
totins crercitus oontemnere velhoien
iintunudicd uſffün n tr bade
paratosal fadendun vindictaminhe
Inpſentia ſus furan. Gietiam worin
iftuni zopnimi mariti? totis ererat
ret adulterari. Sl familia inpſenna o
ſamet guloſam vitam ducere. dum inal
n beretnönetimeret quareno tlmem
mre mulms alijs modis contrs wum
irareramo ſalpcmando ſaphim ml
Noccidere velanariaam ſulurunam v
Accidiamſectar. Gidis alims haberen
nnunüftandanccſir

n lia vbiczcameret. eipicere Neredin

0 nden uſhund addes Anmu
fentuquo poſſet ſeng wed placere : nid
habeipſumpoulis cogltaigſuno
ichopatides tnas videre ꝛlocutdes
adluentere Abetis qui cogitatis malan
ſrisgfiloq niminiturpiz :t1uratis en⸗
nanieſpine limna queq geßm Cul
epka. Demg ita Cogitandäet quaſt in

toꝛum mi viſus alioi
abhomito abſconat zarnla d

⸗
P
ealn Wiſus B iii
muin kobante brn r . . . . .
lnifinit anim reſineff V
ntn rninen eg xiiij. . Alrrmonih ns cum diuiteſine fine aucianca. gnam viam facere. et in die moꝛtis v neceſſitatec
nnelein ricini òcͤ.cͤ
enterert eig rdeſbatite peccatoꝛes nõ vident wum 7 ere õ onere ca des ſur
””sr gant. Dro Rreragnan ſen male lzde le ab illis elö ppeccatum. quia dines cadens ubonere femen ⸗
erlin ehinn Aillennnnm xv. dit ſolem: nec cognouit diſtantia bont mal aſpſure r hmo nullo modo ſurgerepoteſt Eei tt
andu nnnanliumne anndo tr oniſpoſittonem vtporeqs ponik Laſtue⸗ fen do ſe drenarr Erg in morte antemorteme⸗
unia⸗ di⸗ gum q reberet pom oni polt ter⸗ lioꝛ eſt paupertas. Iſtius opinionis fui
n poniante oculos. SDic ſpiritualit igit. Tidiimpi nit pꝛopheta
K P er in pſalmo. qui ait. VHidi impium ſuperexaltatũ ꝛc.

N Wperir,g, (Asin, 4
nmi 6 irduci , gner n veum queʒ ſemꝑ ante ocnlos habere deberemus. In quo oſtendit. ꝙ ille de alto lo

nellunr elm exemplo illius:Gen xxxij. Vidi dñm facie ad faci *£ Dr dgaolen co ſub onere male
guidrnnt dat riͦchianll et ſalua facta eſt anima mea: ⁊ ſpiritualia poſtpon: Teniannng in hocqueſtione. veram concludit len⸗
dnchn eſüeriſhoi nad mus:et ante oculos mundi vlitias ⁊c. pomimus 7. 1ar en ſibiacns. Cullodiiiinuocentia videeai
monſtenmn Nit oun ¶ Tercio ꝑ alicuius coꝛpis interpoſitionẽ?.ſicut pʒ icm. .
fümibieſtan daretild oe x bis quiſut in ꝓfundifſimo carcere:quiid ſolem O 4 S SAS&
lic Aintnchedn nõ vident ⁊c. Sic nec illicqui in reele ſaah R4 . gue 3
ſgtnnnſiſe unaimenee et dyaboli: ꝓpter quod ſpũfſanctus oꝛtakt Ban. ſut viquedam hominis. Circa quas ger
nſ⸗ unlmngont enmmmt . Egreaummni filie ſyon er videteretzem r. n. mnooſtendet᷑.q veus inſte vindictas acci⸗-
ugnihablentſeſen atin Arti.vj. ¶ Et cauete ⁊omnes cogitationes locutiõ dit e peccatoꝛibv. Secũdo q; homo iniuſte. vbro ſiẽ
tentfenifiün hlnnüibrinu xvj. tiones dili enrenmgungate⸗ urarll ocutioeg vo8 cætur pen multas rationes ꝙ ho no vindictam cape
largulig haſhchaentſzinn ercitu celeſti videt vos: ſicut Gen Aitota er⸗ re non debet qurbuſcunh iniurus ſibi vel ſuis vel
rchn nligti int dohenn Vigdentes nanq; diuinam uoametzn antnnß quibuſuis rebus illatis. Tercio exempla oſtendent
gecit oſtencite. Dech l. rerum genera. ſpecies indiui am. vident oĩm ad hocꝙ nõ capiat monentia. Quarto.qᷓdamn bi
nogept len ea eriel . ſpecies indiuidua ⁊ torum oꝛdinẽ vni le ſit ꝙ quis ſe vindicet. Qui indi⸗ Pe
Nunttennz n nitante 4 Beriz Thomam contra gentiles. li. iij c vij. Et alo wnnno heger gleri nto gvmncdicta ſemp ex
m,: degnr Fe m ndit rönibo: ſta r nen . Bexto.qui
amzi Por ugrenn renllan ne⸗ ſubſte ndAnarn vna ẽ iſta. iſio diui omnino ſe vindicare volentes aſſimilent Sere⸗
gitelunn tt alio ſubitaͤtte nniin hds cuinſlibet intellecta mo illoꝛum audienda eſt retponio.
z lis ſubſtatie. nis em̃ res cum puenit in vltimũ Ci . . 5
niagutihnntininan e Tttertabternn eius naturalis. Ergoopor⸗ 4 KnANerRaluur dieegde. Rn aruck er .
Circapuinoodnoſtnr i, naturalis appetitus rationalis crearure quie AlN kacra iuſte J.
imooſianckuiſintiltannnn⸗ ſcat poſt adeptionem ũᷣlius finis: 5 capere poteſt. Secundo reſpondebit. Cexcio oſt
rgutſuntilinih nivin at poſt adeptionem illius finis:quod eſſe nõ poſſj Te ſAr. on eꝛcio oſten⸗
ealncoſtbtuft, ſciret:quia appetitus naturalis ẽ batur per iura lu tind ⸗
went Cuncomnd omnia pꝛedicta ſcire:nec tamẽ ſũ 1a: 8 iura que volunt ꝙ nemo ſut iugex in cauſa
madinäannigecn . ſcire:nec tamẽ ſũt omnia:que us ̃a. C. li.iij.ti.vt nemo ius ſibi di
et ſtatun Puun relppinicnnotilii poteſt facere ⁊ nõ facit. Si ergo qurlibet noſtrum ti icie l nenglid N i dlcat.l. vnica.7 f æ
Ppimidanus cie 1t. Bi ergo quilibet noſtrum ti iundicijs.l.penul.id eſt in.ff. veteri.li.v. Reſi
ſalgenu h:ſat,linngnil meret contra regem ſuꝑbire.ipſumq; in pntia ſus ⁊ ledut Eiare ee en veterl. ll. v. Reſpon ger
s ſpii: alite totius ia ſua ille qui æ iure põt dare iudicium.in imurijs alij
oſenſblligouiden apen nentüebei totius exercitus contemnere. vel hotem occidere in illatis poteſt eſſe iudex i. ire alijs
8 pᷣſentia iudicis iuſtiſſimi qui tot h tis poteſt eſſe iudey in cauſa pꝛopꝛia. qtum ad no
Itaſſüelttr gtr qo dict ejii icis ĩqui tot haberet armatos toꝛia pimn Innocentium.u
Ita ialrer pterqd dial Geß ni. aratos ad faciendum vindictam in homici nnocentium. in wecrerab. libꝛo. v. ti e ver
ct igebo Omnng at udictaſnoſo laplenti mant. renmm d Ricides vi boꝛum ſignificatõne. ſuper capitulume c
mlan lgnlamn gun nun 1 Earroligtererl. WVriereren Kurw ere harer w epaſconu qulgkotmurnse crituctt⸗
zuautntölrazitniu⸗ ret adulterari. Si familia in Rüria ir petlet ocs erantoe rtal S6 i tnzein nac⸗
cſinoanla cthaſoilte la. Ntneni ſam er guloſam vitam ducere. dum in alij .ſerarem fact. quio viſmnlanioninõ
NMe Abers M Ala. r . in n alüs occupa⸗ eſt locus.diſ.lvj.in ſe ibus. in fi
ſoualiterinoculisfigei rononchen⸗ ri veberet nõne timeret quare nõ timemꝰſuphire i tnedec lain ſlacerdotipus. in fine. extra. xe co
8 onen mꝰſupbire. iu abi
mugiengumn lboutit, fm, niin rare. multis alijs mot⸗ contra æum in enenti adina tae dahevanrde Er Ran goraentarch .
Nuanmuldbunn ſacbot⸗ oechfent uei ni Nerende 44 bire. vel dgtgi⸗ odiẽ iuris.quia tunc erunt in iudicio 2 peoortones ieck
nulns alz tlgete bennlb ſtihſe ceiderc, vel auariciam ſeu luxuriam vel gulamvt? timas conuicti ⁊ confeſſi cecöõdemnati
kan accidiam ſectari. Si dñs aliqme hab femi 7 cauonicecõdemnati.xvꝰ.
1a videre ddewosindigentes Kiud/ 1. liqmis haberet ſpeculum g. v. pꝛeſbyter.et.q.vlt.ſi quis pꝛeſb .
fah qui totam familiã ſuam vbicunq; eſſet:videret fami it a Vlk. ſi quis pꝛeſbyter. ertra. co
caddes Rcdmarwgur cdlgon Er ſa vbi q; eſſet:videret.fami babitatione clericoꝛum et mulierum. noſtra queſi-
wpii⸗ / xemp. q; caneret. et ei placere niteretur. Sicnos. tum. ij. q. vj. ſunt eti . ⸗noltrg quelt
ahummn Junallutinen Ende in vitaſpatru abbas Antonius cuid n k Lerlilaerin hnikie. e er pleiuſte vm
n enget ntonius cuidã qut dictam retribuet in hoſtes: Seu.xxxij
atur, Clektunscdſtenndan unn renti:quõ poſſet ſemꝑ deo placere:rũdit. Si. . er in hoſtes: wen. xxij. Quare vero
õ placere: rüdit. Sic ſeinꝑ vindictam tardat.et ſtatim cum peccato illa
npeliun ſhü len pinun en habe ipſum pᷣ oculis. ⁊ cogita:ipſum oẽs cogitatõe. ipit. õõ
pealunr. igecneralince oattc . Rtatoes accipit.in parte oſtenſum eſt.C. v. arti. v. Et tamen
me inpedimentlinrn itani atq;; oꝑatiões tuas videre.⁊ locutões audire.¶ Hec nõ eſt bonum ſi V.
er trinſeain dlioneorbgli aduertere vebetis. qui cogitatis mala i. D ignum væ quo aliquis gaudere pore⸗
culicrtriſegtiny ihabrent etis. qui cogitatis mala in coꝛdibo ve⸗ rit.quod deus ſtatim ipſum peccantem nõ punit.ſi
vnumminpedimenne⸗ ſtris qñ loquimini turpia.⁊ iuratis enoꝛmiter.⁊ cõ⸗ unit. ⸗
hals unll lmn Itni⸗ Sr n emn cut patc ꝑ auctoꝛitatem Machabeoꝛum. P. v. xxi.
Atcorpelen N0t. mittitis ſpurciſſima queq;:qꝛ ᷣn Culliuʒ in qnadã 1 V.xxiij.
coratan nelet e r dein a. Denp ün eof rullnz inq quia quanto plus expectat:tanto durins percutiet
ilamin bis le l ntet i⸗ epła. Gemꝑ ita cogitandũ eſt quaſi intimum pecca et grauio 8 Kecar: iet.
nſpü,lanin iralminͤe i toꝛum tui viſus alioꝛũ penetraret. Quid em grauioꝛem accipiet vindictam. ſicut patet. D. . et.
ncn⸗ ce inn uninn ab Kout pſconclare vens ilind geare Wed hen cäs
ret Gn verantsid in diſputationibo/qꝛ veæus vbiq; eſt.⁊ quia omnia vi er iudicem iniquitaris. qui vindicauit vi 3
ſeltſinos tc ho⸗ Tet. ſeq in cogi per iudicem iniquitatis.qui vindicauit viduam:qꝛ
fſecſeſn n nmn nin u cgitarlonio. locutionitv. opatoi omij moleſta ei erat.ꝙ veus faclet vindictam lenorhſito
ano n i en n n . nibus facimus acſinuſ eſſet. nec aliqua videret rum clamantium ad ſe:Luce. xviij
ctohieſ ftmnte ne a. cura vel wminio eſtis one⸗ cet pꝛopter multas rationes. Primo quia ille qui l⸗
tmonunſie len figilu rati.ſcientes ꝙ tales pedibus offendentes cadẽtes t. plus ſ⸗ e duia nieget .
hilitengn hen ertinn purius cad peccauit.plus ſupꝛa veum peccauit. contra cuias fe
nro tZune durius cadunt. Ex quo ptʒ reſponſio ad queſtioneʒ cit õ E
n. Deqen francate e quã vir magni ſtatus i “õü ne. bꝛeceptum:cui plus tenetur obedire.qnem tene⸗
pentig e Sechee, nagni ſtatus in potentia ? ſcientia queſiuit tur plus amare ration loni emnotioni.
Onnni nthan. cn vtrum videlicet melius eſſer ꝙ hõ eſſet diues i; on s. redempfionis.
ntndinennte ig in aei 1 P Ho eſſet diues ꝙᷓ pau⸗ gu bernationis.et gloꝛificatiõis.qu rur pli
mtuptn neilumſn Gi per. Quia ſicut melius eſſet habentimagnã dietam j ucatiots. quem tenefur pius
dͤfin iKimun acere. vel eriã , cimere ratione damnationis. Exquo ergo ipſe vin⸗
at litens e, hhſhðẽðẽ
binathnin inn igi emus ma ẽ g iura pus allegata. ꝙ nemo dʒ eẽ iudex in cau⸗
int liſniitt N
atin7inilli
nidnn
N

iij.

uiij.

V.

vj.

Windicta

ſa pꝛopꝛia.totum ergo committe te veo qui impijs
et peccatoꝛibus reddet vindictã:Eccł xxxv. Tercõ
quia ſtultum eſt.ſicut ſtultũ eſt auferẽti vnum rena
rium vel modicum bonũ:totũ gratis abijcere. Dic
ſtultus eſt qͥ auferenti vel nocenti ſibi in re exterioꝛi
gratis umm et celum ⁊ aiam ꝓpꝛiam et hereditatem
celeſtem.ſicut ptʒ. S.iiij.v. et oĩa hona ſe vindicãdo
Edit.poc em̃ faciendo plus ſibipſi nocet.quia dum
alius pecuniã ꝑdit vel verberat᷑ in coꝛꝑe.vindicans
omnia bona pqdicta amittit et verberabit ineternũ.
SDi vero alius famam leſit difamando.leſus ipſam
reſtanret bene viuendo remittendo.⁊nõ augmen⸗
tet ſeipſum malũ et vindicatiuũ oſtendendo. cõtra
aplm quipcipit nemini malũ ꝓ malo reddere: Ro⸗
ma.xij.Quarto quia eſt cõtra naturã.nõ tm̃ huma⸗

nam.ſed quãcunq;. Mam in omni natura videmus

aialium.quia vnum membꝛũ adiuuat aliud ⁊ nõ e
ſtruit.vtpoxe.ſi vna manus ledat alterã:ipſa leſa n6
⁊æſtruit alteram niſi foꝛte in freneticis:ſed a legẽte
emenda recipit ligationis 1 emplaſtri impoſitõnis.
Sic in ꝓpoſito. Si vo ledens nullã voluerit facere
emẽdã. leius ꝗꝓpter hoc nõ plus ſe dãnificet:ſeda deo
melioꝛẽ expectet emenda atq;vindictã iuſtioꝛem. de
quo in pſalmo. Cognoui qꝛ faciet ons iudicium in-
opis et vindictã pauperũ. Sen heu aliqui peius fa⸗
ciunt.qꝛ nõ tm̃ v nocente.ſeu ve parentela. verũ etiã
T tota patria ſe vindicare querunt.ſicut ptʒ de his
qui ꝓpter damnum eis illatũ in vna patria. vtpote
ꝛ ipſi vel amici eoꝛũ ibi verberati fuerunt.æ omni
bus illius parentele ⁊ patrie ſe vindicare. illoſq; ver
berare veſiderant vł occidere.qui in hoc peioꝛes ſũt
inferno atq; æmonibo: in quo atq; inter quos vnuſ-⸗
Borer ſuũ poꝛtabit: Gal.vj.ſicut patʒ. G. xvj.
uij.
ſurabit᷑ ſibi a wo.ſicut pʒ ꝑ hoc ꝙ dicit eus Eʒech.
xxv. Pro eo ꝙ ſe vindicauit vdumea ð filijs iuda:id
circo extenda manũ meã ſuꝑ eo:⸗ auferã de ea hoĩem
et inmenta.et ſaciam eam væſertã.⁊ ſcient vindictaʒ
meam dicit dñs. Gexto qui aliter facit indignus eſt
miſericoꝛdia. veus em̃ remittere vult ſub illa condi-
tione ꝙ nos remittamus. Math. vj. Si dimiſeritis
bominib peccata eoꝛum.et œus dimittet vobis pec
cata veſtra.⁊ ſi nõ dimiſeritis ⁊c. Ita etiã qui vindi
cari vult a væo inueniet vindictã:Ecẽ. xxviij.¶ De⸗
ptimo.quia eſt turpe et inhoneſtum apud veũ ⁊ ho
neſtos.q; homo ſe vindicet.qꝛ ſicut apud mundũ re-
putat᷑ œdecus ꝙ nobilis vir et potens pcutiat vł ſe
vindicet e miſero. Et ſᷣm hũc intellectũ fabula in
troducit leonem ad murem qui ei nocuerat dicentẽ
vincere poſſe:dicens.vincere crimen habet ſi vincaʒ
minimuʒ.ſic vincere vinci eſt. Sic ſpualiter cum ille

qui nocet nõ tm efficit miſer et miſerabilis 2 cecus 2

claudus: Apoc.iij.verumetiãſpũaliter moꝛtuus:qꝛ
illum vincere vedecus eſt. vnde Seneca libꝛo we cle
mentia ad Meronem. Mon minus ſunt turpia pꝛin
cipi multa ſupplicia. ꝙᷓ medico młta funera. Tales
em vincere eſt potius vinci. Noli vincia malo vin
ce in bono malum. Roma. xij. Ergo quia eſt o p⸗
iudicatiuũ.cuius alterã iuſticiã ſibi vſurpat.qꝛ ipſe
vindictã ſibiretinuit.ſicut ptʒ p aplin: eh.x. quod
habet᷑.xiij.q.j.ꝙ; militare. Aihi vindictã et ego re
tribuã dicit dñs. Mono qꝛ miles regis eterni eius ẽ
cuſtos ⁊ ꝓtectoꝛ de quo te vis vindicare:ſcʒ angelus
quite iterum accuſa bit.ꝙ in pᷣiudicium ſui hoiem ᷣ
eius ꝓtectione gaudentẽ inuaſiſti.qui etiã eſtad xi
imaginẽ factus.atq; chꝛiſti ſanguine redemptus. er
go ne quis ſupgrediat᷑ qm vncker eſt ve his omniba
Teus.j. Theb.iij.

Arti.iij. ¶ Quia vo quoſdã exẽpla plus mouent.ad idem ꝓ

bandũ.¶ Pꝛimo adducit᷑ exemplũ veri æi tui:cur

uinto qe piculoſum eſt. qꝛ eadem menſura mę

W p.

cñ iudei dicerẽt: Joh.viij. Tu xmoniũ habes.cum
etis ipſum verberarent ⁊ crucifigerent nõ ſe vindica
uit atra illos qui qñq; verba verbis:qñq; verberilo
vindicãt. Scdo exemplũ falſoꝛũ veoꝛu.de quib Se
neca. li œ clementia ad Meronem. Ii.j. ca. iiij. ij in
quit placabiles velicta potentũ nõ ſtatiʒ fulminibo
pſequunt᷑ ꝙᷓto equius eſt hoĩem hominitn ppoſituʒ
miti amimo exercere imperiũ. Nam ⁊ rali mõ aliqn
inumici melius vincunt᷑. et ad amicitias reuocant᷑.
BSicut pꝑtʒ ꝑ hoc qð ibidẽ ſcribit.c.v.dæe quodaʒ qui
multũ ſtuduit circa vincendos hoſtes Tſtruẽdos.
inter quos cũ vnũ veſtruere nõ poſſet. cõſuluit vxo⸗
rem ſuã.q dixit ei:fac ꝗqp medic facereſolẽt.qui vbi
vſitata remedia nõ ꝓficiunt. tẽptant cõtraris. nam
hecregula eſt medicoꝛũ. ꝙ cõtraria atrarijs curant᷑
Biigit᷑ ſeueritate adhuc nihil ꝓfeciſti. nũc tempta
quõ cedat tibi clementia. ignoſce illi. alienã mali⸗
ciam tua dulcedine ſtude ſuꝑare: qð cũ ille feciſſet.
cõcluſiſſetq;.eũ conſolatũ amiciſſimũ fidiſſimumq;
habuit ⁊ heredẽ. Sic rñſio mollis frãgit ira: Pronj.
xv.¶Frangit inquit iram ? aliũ ad bonũ trabit: ſi⸗
cut patet in vi.pa.exemplo cuiuſdã ſenis. Cuius by
ſtoꝛia eſt huius monachus quidã obuiauit cuidam
ſacerdoti ydoloꝛũ poꝛtãti magnũ pondus:cui dixit
quo vadis vemon. Ille vo iratus verberauit mona
chum ⁊ fere moꝛtuũ reliquit. Cui poſtea obuiauit
abbas Adacharius dicẽs. Salueris bone laboꝛato?ꝛ
Eni ille.quid boni in me vidiſti ꝙ ita me ſalutares
Cui ſenex:qꝛ vidi telaboꝛantem. Cui latro.extua
ſalutatõe cognoui te ſeruũ cei eſſe.⁊ ſtatun penituit
T verberatoe monachi.⁊ factus eſt monachus. Ec
cequõ verbũ dulce multiplicat amicos: Ecc.vj. Et
extinguit ardoꝛẽ ire.ſicut ros vłpluuia ardoꝛẽ ſolis
vel ignis. Verbũ vo durũ vel fractũignẽ augmẽtat
Mam ſicut ey colliſione duoꝝ coꝛpoꝝ duroꝝe. ſic fer
ri⁊ ſilids educit᷑ ignis. Ita in Poſito. Et ſicut ap⸗
ponẽs ligna ignẽ augmentat. Sic in ꝓpoſito. Ideo
Ecc.viij.dr̃. Me litiges cũ hoĩe linguato. neq; ſtru⸗
as ligna in ignẽ ipſius. ¶ Tercio eremplo ꝓboꝛum
viroꝛum. Primo Juᷣlij ceſaris. ce quo recitat Aug.
libꝛo velibero arbitrio quõ Cicero in eius laudem
dicit:q; cum eũ recoꝛdaretu r:oĩm ſolummodo iniu⸗
riam obliuiſcebat. ¶ Secundo regis Philippi. e
quo Seneca liij. xe ira. ꝙ cum ad eum ſegati athe⸗
nienſium veniſſent. ipſi perenti quid eis gratũ eſſet
echand urreluſpendereru tñ inpunitos ve
reliquit.¶ Cercõ regis Sau j. Reg. xj. cui cũ dixiſ
ſet populus. uis eſt qui dixit:non regnabit ſuper
Nos Baul. interficiat᷑. Reſpondit. nõ interficietur
homo quiſpiam.quia fecit dominus ſalntẽ: in iſrael
Cuius exemplo veberent alij ꝛincipes eſſe miſeri⸗
coꝛdes etiam erga inmicos illoꝛum: poſtqᷓ illoꝛum
traditi ſunt poteſtati.et non ſe ſemper dure vindica
re.ſuperbe dicentes illud Eſa.j. Vindicaboꝛ æ ini
micis meis. ¶ Quarto regis Sauid.qui illum De⸗
mei qui ei multa dixit impꝛo eria.ij. Regũ.xvj.no⸗
lint occidere.etiam a ſuis ad hoc inſtiga tus.ij. Reg.
xix. Propter quod dicitur.. Macha. ij. ; Dauid in
ſua miſericoꝛdia conſecutus eſtregnum. ¶ Quinto
exemplo omnium ſanctoꝛum. quibus Cberſoſto
mus.omeł. xvij.ſuper illud. Molite iudicare. Apo⸗
ſtoli inquit et wctoꝛes in pꝛimitius eccleſia multas
iniurias ſuſtinuerunt. ab his quos poſtmodũ con⸗
uerterunt. Srenim fniſſent memoꝛes iniuriarum.

nunq eos poſtea in charitate wcuiſſent. Ged nunc

cum frequenter wctoꝛes offenduntura laicis. ſiue
luſte ſiue iniuſte. vyabolo ſeminante occaſiones.ſi
memoꝛes ſunt iniurie:totam ſoluunt. Mam vbi re
coꝛdatio iniurie aut wloꝛis in medio eſt. nec m⸗
ctoꝛ beniuolenter wocet laicum.nec laicus eum be-

ſetenetu an eer ſictenet ed

r .7.
zmaſbonasmittit:7licte
ſiig al ond mnenr Et ehihg

ui non fal tus libe
in Yni ihu deſtr tec honbn

aan eſe inin lanil onair
lten penam temenic
al Et rolentiſe ind
ſtnear ten conenſtunied littgran
um ſuum comeolk⸗ ec
mmultis equis intranspins
n reſehne faceret E=
lrataſttieſenon inkicautſe
tuuit Srcngentsſe inlene den
augmentanttempotalia ſemper ſpl
mninnsommipotens vindicabiticie
Etinimicos multiplicant vbi illos
dunt. Vnge Geneca declementia lib
Sicut inquitabſalla arboꝛemuoltin⸗
ta vno arege ocaiſo multi ticinim
videliceter nepotes tamla. Not
naquomodo plus nocet ſbipſi. .. v.p
naturq ita potentes ſin g e endicn
pita nulla ſiſtieant damno quia dan
dicareſenonpoſimttamen maniom
huncj efagient: quiſemper viget intent
apꝛopterſe ndicand ſicnt patet. .
ſemnper eam Ricetons gaddſaciun.
ctiamfrequentereſtcötra ieges euie
lius non punietur pꝛo patremnſtincen
Numſipater deuno maleſe babens
Namomd analnn ſeoce
chrionu conceſſumeſt:
uifnocioficnmnd annmnn⸗
falis.ldind Aare libꝛo. ix. Et co
ualllusnon vobit niquitaten
unſginpeceatoſtomorietun: Eu⸗
iag ſient dicttur Gef rplij Aig⸗⸗
lu Lrviij. Abfita

in um unplo: 1
nnn Plo:noneſt hoc tii gon
D en ncicantes onnrecictn
Dnan ſcercent nlnſtcaz gnon
u N edaliqin totam patniam
nerbera elloct neele

Apatmnia vel

kenitlumun
leeſlatwofkglanisgriniſalc
höf Nunvafnaiigningnitn
liimenldnnnnnd fife
kins zuln Peiin Eiann,
rangnenmn Bein poſtn gtn
elingtsci aſeliigiqto gin,
hpſus, Ladbanmngl, ooum
lihri rar A
imou Amin euolandan
Grceretuncvinſolummnocolnin⸗
(Btaundorege Pir
zi gamatannlnat⸗
lpuma, uil blieſet
enderequostfiüngunitds
Sel angalänt
ordrnanreawitfager
. Döondit Mounoffidetn
iiſftat daminnsſlniiniſtul
õ
nntaiſpun nfi lloun

B

tinnoygiui i h,⸗
nanaznee

iſr
Anian, Ari

Ix.

Arv.iij.
viij.

Windicta

miuolenter audit: ſeo conuerſo weſo egreditur:illuʒ
ſpernens: amplius ſeipᷣm ledens: ſed non ſentit ale
diſpendium effractum. Iltimo ad ideʒ in foꝛmavel
exemplo apum. H.iij. xj. Omnibus iſtis exemplis in
foꝛmamur.ad nõ faciendam vindictã in natönibus
In p̈s. cxlix.
¶ Quos vo ratõnes vel exempla non retrahũt ipᷣa
damna que vindicãtes ſuſtinet ipſos a vindicta re⸗
trahant. e ipſis nanq; ſpecialiter verificat᷑ illudp⸗
uerbioꝝ.xix.Qui uimpatiens eſt ſuſtinebit damni.
ꝛimo qꝛ wmũ pꝛopꝛiam.i.aĩam igne inflamat in⸗
ernali: vt wmũ ꝓrimi combuj rat: ⁊ aliqñ contingit

eatł nu noꝙᷓ accidit.vbi ergo caput pꝛopaum frangit
quandoq; cenam pꝛoximinon tangit. Et ſi pꝛoximo
noceat:ꝓlus tamen ſibipſi:vel in coꝛpoꝛe:qꝛ aliquã⸗
vbi credit ſe vindicare verberando verberatur: vł
vbi credit ſetm̃ verberare occidit et ſuſpenditur: et
anumꝗ amittit ⁊ poſſeſſiões. vbi vo ſe vindicat oblo
quendo quandoq; diffamat:2 a0 reſtitutionem fa⸗
ine tenetur:quam dum non facit perditur:quãdoq;
fac ꝙ aliꝰbona amittit:ꝛ ſic tenet ad reſtitutõʒ:quã
qui non facit damnatur. Et ſic ptʒ ꝙ tales aſſimilã
tur Amã libꝛo Deſter.et egyptujs libꝛo Exodi:⁊a fa⸗
cienti æ ſe ſarcinam vt alios comburat: et paranti
alteri penam tempoꝛalem ũla conditione vt ipᷣe ſu⸗
ſtineat eternam. Et volenti ſe vindicare xæ lepoꝛe qͥ
bladum ſuum comedit:quiad litteram quendaʒ no
bilem vicinum inuitauit pꝛo lepoꝛe capiendo: qͥ bla
Dum cum multis equis intrans:plus vno die blam
nocuit lepus faceret ĩ tota vita ſua:qui ab eis ille
ſus euaſit:et ſic ſe non vindicauit ſed damna augmẽ
tauit. Sic volentes ſe vindicare:damna aliquando
augmentant tempoꝛalia ſem per ſpiritualia quia
minus omniporens vindicabit ĩ eis Judith. xvj.
Et inimicos multiplicant vbi illos diminuere cre⸗
dunt. Vnde Geneca ve clementia libꝛo.j.capło.iiij.
Bicut inquitabiciia arboꝛe multi rami creſcunt:
ta vno a rege occiſo multi ic inimici ſurgunt: fi⸗
ij videlicet et nepotes et amict. Mota iſta mate
ria quomodo plus nocet ſibipſi. YJ. v. xv ij.¶ Et po⸗
natur ita potentes ſint ꝙ de vindictis ſuis in hac
vita nulla ſuſtineant damna:quia damnificati vin
dicare ſe non poſſunt:tamen manũ omnipotent vr
nunqᷓ effugient:qui ſemper videt intentõnem malã
quapꝛopter ſe vindicant:ſicut patet. X. xi. vij. Qui
ſemper etiam videtopus quod faciunt. Quomodo
etiam frequenter eſt cõtra leges ciuiles: per quas fi⸗
lius non punietur pꝛo patre hiſi in certis caſibus pʒ
Nam ſi pater vecunio male ſe habens in officio ⸗
curionatus amoneatur ab officio:pꝛiuilegium filijs
ecurionũ conceſſum eſt: non bent toꝛqueri: et
huiuſmodiofficium nõ amittunt:ſicut patet. C. de
falſis.l.viuo Marco.libꝛo.ix. Et contra legem vei
qua filius non poꝛtabit iniquitatem patris:ſj vnuſ
quiſq; in peccato ſuo moꝛietur: Eʒechielis.xxxiij c.
uia ſicut vicitur Geñ xviij. Abſit a teꝙ perdas iu
ſlum cum impio:non eſt hoc tuũ qui iudicas omnẽ
terram. .
Ac ſe vindicantes contra pꝛedictas leges quan
qꝙ; tantam exercent iniuſticiaʒ ; non tm l filios vłp⸗
pinquos ſed aliqn in toram patriam querunt vindi
ctam:vtpote quia vnus æ patria vel amicis ſuis eſt
in vna patria vel villa occiſus vel verberatus:volũt
verberare vel occidere omnem Aen capeꝛe poſiunt
Te patria vel villa illa qui nibil æmeruerunt. Qui
in aliquo ſm fabulas peiores ſu nt quodam latrone
æ quo fertur ꝙ cum furaretur bannum pendenteʒ
circa crucifixum:imago cadens bꝛachium eius fre⸗
git:cui poſtea grauiter infirmate:cũ ſacerdos ꝓuaʒ

ret:

non erit mihi beneq;

2.

D.

im inen erueifiri ad ponendum ante eum poꝛta.⸗
atim vt vidit᷑ clamauit dicens: Aſpoꝛta illum
diu illum videro.

t ſaceꝛdoti

guerenti: quare:reſnondit: quia alrquãdo fregit mi

hi bꝛachium. Cui ſacerdo

fuit pater eius: ego non poſſun

lus pater mihitantum dan
iſti:non tm cæ filijs:ſed od

nocentes eis quinipil malrapu
pꝛo tanto etiam peioꝛes ſunt momdbus: quia illi
reddunt vnicuiq; iuxta opera ſua:et non iuxta ope⸗
ra aliena:videant tales ſi iuſtum eis vigereturg o
mo tem poꝛaliter vel veus eternaliter illos pꝛo alie⸗
no puniret vlicto:vtpote quia
habuerunt malos:⁊ſi non videtur eis iuſtum eis

ſicmẽſuretur:nec ipſi

a: non fuit iſte. Eꝛgo inqᷣt

n diligere filium cu⸗

mnum intulit: Yta dicũt
lo habent omnes amicos

d eos meruerunt: &

parẽtes vel vicinos

ſicalijs menſurẽt. Si vo ali⸗

ter alijs menſurare voluerint:etiam ſinon pꝛeualu⸗

erint: eadem pena et damno d
animo mala inferre vellent p
le. ad vindictam.li.ix. In qui

ſuggeſſit iudici Aolgqini comim
e

vtputa furtũ v
cum non fuit vtectum

anim

igni ſunt᷑:quod alijs
er legem. C. de penis
a continetur:

ꝓ̈ ſi quis
iſit crime pn blieun

adulteriũ:in ſuggerentẽ comiſſuʒ:

o malo iudici ſug⸗

geſſit:delatus erit dimiſſus:2⸗ ſuggerens penaʒ poꝛ-

tabit quam ille conuictus p
ſito faciet ille qͥ legem fecit
pᷣdicte legi cõcoꝛdat:

cans vindicabit.

oꝛtaſſet: Sic in propo⸗
cit talionis: que coꝛam deo
qꝛ ſicut dꝛ Ecci.v.Reus vindi⸗

¶U O ſi oĩno ſe iniuſte

uſte vindicare voluerit coꝛwe oꝛe:
vel ope. Pꝛimo qui ſic

ſevindicat ſimiłeſt ſiulto qui

pontem quem faciliter facere poſſet vt trãſeat ⁊ fal

netur facere non vult: ſed
enim talem ſtultũ iudica
miſcie facere non vult:

potius perire elegit:om̃es
rent: Sic illũ qui pontem
remittẽdo quo ſaluari poſ⸗

ſer:ſed potius pontem deſtruit:quia ſicut dici? Pꝛo

uerbioꝝ.xxvij. Yra non habet

pens furoꝛ:a q miſcoiam negat:

ſtulat:qꝛ Jaco.ij. Judiciũ ſine
xviij. Mõne opoꝛtuit te miſere
glo. ſup illð Eccĩ. xxviij. Qun
Fruſtra ꝓ pecatis ſuis qͥs oꝛat qͥ fratri æ
tatem negat. Et ᷣm
tiam accepturus ẽ a de

miſericoꝛdio:nec erũ

fruſtra miſciaʒ po
miſcoia ⁊c. Mathei

ri conſerui tui 2. Et
8 exoꝛabit.

lictac.
ita chari-

ug. vnuſquiſq; talẽ indulge⸗
o qualẽ dedit

rimo ſuo. Ex

quibus pʒ ꝙ; rales meliorẽ puũctum quẽhabẽtĩchaꝛ
ta ſua pꝛo hẽditate celeſti recupeꝛãda:gratis chaꝛ
ta animaꝑ ſuaꝝ velent pdunt:qe quilibet iUloꝛum

ſicut dici

Eʒechielis.xxv.peccauit vli

nques: quia

Vlndictã expe tiuit v eis. Gcpo aſſilant᷑ illi q cuidã
ſacto epiſcopo dicẽti ſibi ꝙ curã ale eiꝰ haberet:iõ
opoetuit ipm v peccatis ſuis conigẽ: qe we illius
ala opoꝛteret ipm coꝛã veo rñũdere. Eni ille: Gr ſci⸗

rem aĩa mea peiꝰ valeret. Ecce
q aĩe ꝗpꝛie damnuʒ intuliſſet:
væ animaꝝ cuſtodia reddẽdo
ꝗpꝛiſs marima dãna inferũt:
7 qũq; ĩ nullis danificẽt:
vj. Eelꝰ⁊ furoꝛ viri nõ
T aliqͥ beſtijs ferocibo a

qualr ipᷣm diligebat:
vt alius in cõputo ſuo
eficeret: ſic iſti aiabꝰ
vt alios etiã in mimis
xquoꝝ quolibet
arcet in dievindicte. Cercõ
ilant᷑: p qnto damnũ infeĩt.

Pꝛouer.

in Hvo peioꝛes ſt᷑:qꝛ beſtienoc?

abſetib loqnw: ꝓcurãm:

t pntibo:iſti o nocẽt

młris modis ſevidicãm

Pꝛopt᷑ qd fert᷑: qdã pꝑhs reqͥ ſitꝰ qͥd eẽt inimiciſſi⸗

mum hoĩ:Rñndit a

vindictã creati ſunt.

ter hõ. Pꝛo tanto Yo ꝙ freqnt
ſe vindicãdo plꝰ damnificãt ꝙᷓ ſint dãnificati.
peioꝛes ꝙᷓ; ſiles ſunt illis
bus dici illð poteſt E

potiꝰ

ſpiritibus infernalib: we q
ccl. xxxix. Sut ſpiritus quiao

¶ Beo dicũt: nos alio

s alioꝑ vindictã ꝓcurãdo vnũ dici
mus:q lʒ veꝝ ſit:tñ m

alo aĩo hoc dicũt:⁊p tãto illi

æxmoniaſſilant᷑.xxj. xxvj. Alij dicũt nũqᷓ ei noce-
bimus:̊ xæꝰ vindicet nos 2 væt ſibi malaz moꝛtẽ: et

Arꝰ. vj.
II.

Ar. vij.

xij.

Windicta

alijs modis ei maledicunt. Tales tripliciter errant
Punmo qꝛ veum in honoꝛare vident᷑: quẽ lictoꝛẽ illo
rum vel homicidamꝙ eis fieri optat vel rogãt. Se⸗
cundo qꝛ tales ſe vindicare vellet ſi poſſent: ſic co⸗
ram ⁊o qui intuetur coꝛ.j. Regum.xvj.tales iudicã
tur quales eẽ vellent ſi poſſent. Tercio quia odium
ĩ coꝛderetinẽt:qð ĩ maledicẽdo oñdũt.Et tales ma

lũ ꝙ malo reddut:ſicut patet ꝓ reſponſioneʒ cuiuſog

: anii⸗ abatur qd eẽt malu
Parnfeln erdeine micne coꝛde:7
ꝓ malo nõ reddere: Rñdit: lij orcujt
non nocere: ſigno: verbo:⸗ vel facto. Alij dicut ꝙ ve⸗
recundũ nimis eẽt e niii ſe vindicarẽt: ⁊ hoc etiam
alu eis ſuggerũt:qui eos ad vindictam exaſperant:
adiungentes ꝙ damnũ vel veꝛecũdia facta tali redũ
dabit in amicos omnes et parentes. Ded mirabile ẽ
verecundũ eẽ viuitibus qð pauꝑes parentes nõ iu⸗
uãt:⁊ verecundũ ẽ vt dicũt ꝙ aliquis v parẽtelaveꝛ
beret᷑ vel occidatur:quare ergo contra pꝛimã vere⸗
cundiam remedium non apponũt iuuanw: contra
ſecũdum apponũt vindictam ſumendo: vbi quia ꝓ⸗
nioꝛes ſunt ad malũ q ad bonũ:oſtendẽtes ꝙ vindi⸗
cta ex malo pꝛocedit animo. Si em ex animo bonop
cederet:maioꝛem verecũdiam reputarẽt:ꝙ aliquis
v parẽtela eſſet a dyabolo ſuꝑat peccãdo:q; ꝙ eſſet
ab homine victus:⁊ potius niti veberẽt ꝓ ipſe dya
bolũ ſu ꝑaret:bñ viuẽdo ꝙᷓ hoĩem ſe vindicando.Et
tali vindicta põt intelligi illud pᷣs.etabit iuſt⸗
cũ videritvindictã. Nullus em̃ veberet erubeſcẽ xpᷣo
⁊ ommb ſanctis aſſilari:qui hic elegerũt eẽ infeꝛio
res:vt in celo eẽut ſugiores.aMMelius em eẽt eis aſſila
riqꝙᷓ luafero:quivolendo eẽ ſuꝑior:factus eſt oĩbo in
ferioꝛ: ſicut patet Eſa.· xiiij. ita diſcipuli ſui in flama
ignis dantis vindictam.ij. Teſſałj. Si vo aliquis
Xæ parentela vel amicitia occiſus ſit:cuius moꝛtẽ vi⸗
dicare conant᷑:hoc faciẽdo dãna ſibipſi inferũt pᷣta⸗
cta:⁊ moꝛtuo vel leſo null cõferũt vtilitateʒ:meliꝰ
em eẽt tam ꝓ occiſoꝛe q; pꝛo oĩib ptibus ꝙ aliq fie⸗
rerꝙ anima occiſi a miniſtris ði:q; ꝙ pugne ⁊ guerꝛe
vel homicidia ꝓ eo fierẽt a miniſtris dyaboli ð qui
bus Pꝛonerb. vj. Furoꝛ viri nõ parcet in die vindi⸗
cte. Hiij dicũt:mali ſunt:ꝛ ideo iuſte puniri pñt. veꝝ

eſt ab his qͥ oꝛdinant᷑ ad vindictam malefactorum.

j. Detri.ij.non aũt ab alijs qui ad hoca eo nõ ha-
bent cõmiſſionem. Et qᷓntumcũq; dicãt ꝙ iuſte eos
puniũt:tamẽ ꝙ iniuſto mõ ⁊ male:patet pꝛimo: qa
illoꝝ occiſio exquo maliſũt:non eſt niſi poꝛta infer⸗
mi:ergo illoꝝ occiſio multũ vo diſplicet:ſicut oñſum
eſt.c.de homicidio. Secundo quia ſi punirent illos
inqtum mali ſunt:ergo potius punire deberẽt:qͥ ma
ioꝛa crimina cõmittut otra vũ. Si em eypꝛobꝛoſuz
verbum vel factũ eis illatum vindicant:quaꝛe talia
facta cõtra æum non conant᷑ vindicare in iuratori⸗
bus adulteris ⁊ hmõi.ↄtra cuius cõtrariũ cũ faciãt
quia quaſi omnes iniurias ꝓpꝛias 7 non iniurias pi
nitũtur vindicare:moꝛe iudeoꝝ ipeſter. viij. notum
fieret paratos eẽ iudeos ad capiendam vindictam
Tͤ hoſtib ſuis.Contra quos vide. P. j. artic.j.p to⸗
tum. Contra tales vo qui verbo maledictionis vel
odio et volũtate ſe vindicare volũt vel veſiderãt:eſt
hyſtoꝛia que habet᷑ duob:quoꝛuʒ potẽs ab impo
tente rem accepat ? non ſoluerat: ꝓpter quod paup
illi ſemꝑ maledixit:quod cum diues audiret cuʒ hoc
ꝙ pꝛius ſua abſtulerat:in magno etiam ipᷣm odio ha
buit. Cuidam ergo ſancto viro qᷣ ſe intromiſit ꝙ po
tens reſtitueret:⁊ ꝙ alius remitteret:⸗ inter ſe pa-
cem haberent.nec pꝛenalenti poſt moꝛtem illoꝛũ oñ
dit veus duos miſeros foꝛtiſſime inter ſe pugnantes
quoꝛum vnus ſemper dabat duos ictus: vbialius ñ
dabat niſi vnũ. Cui veſideranti cauſam ſcire reuela
tum fuit ꝙ erant duo pꝛedicti:quoꝛum diues ſemꝑ

WB P.

os accepit ictus:quia in dnobus vliquerati hoc
digelirer e. rapuit 2 1 odio habuit:pauper vo ĩ vno
liquit. Cuius exẽplo videre poteſtis: ꝙ, nulluʒ ali-
ud auantagiuʒ ibi habebitis voſipos vindicãtes niſi
qꝙ illi qui plus velinquunt maius habebunt toꝛmẽ⸗
tum.

Artutuʒ.pꝛimo oſtẽ/

detur diſtinctio. SGecundo vtilitas et ex⸗
Ccellentia. Tercio neceſſitas. Quarto oꝛi⸗
go cauſalitas. .
¶MWtuʒ ad primũ virtutes quedam ſũt theolegice
ſʒ fides:ſpes:charitas:œ quibo victum eſt in lo cis
et capitulis ſuis. Quedam vo ſũt cardinales.ſ.tem-
perãtia: inſticia: pꝛudẽtia:foõtitumw.pantia q̃vtu
oſus regitur circa concupiſcentias ciboꝝ et quarũ⸗
cunq; coꝛpoꝛaliũ velectatõnũ: hͥ ſpecialiter refrenat
hoĩem ab accidia:gula:a luxuria:⁊ tſticia:q̃ ex iſtoꝝ
contingit abſentia. Juſticia que hominẽ regit in cõ
aratonead aliũ. Mudentia que in omnibo agibili⸗
us mediũ modu oꝛdinat. Foꝛtitudo que in omni
bus aduerſis et pꝛecipue in periculo moꝛtis hominẽ
roboꝛat ⁊ confirmat. Se iſtis quatuoꝛ dicit Zim bꝛo
ſius libꝛo officijs. Honus circũitus eſt: ſi iuſticia
qrit:pꝛudentia inuenit:foꝛtitudovendicat:tpantia
oſſit: vt ſit iuſticia ĩ affectu:pꝛudẽtia in tellectu:
örirn ĩeffctu:tꝑantia ĩvſu.⁊ ᷣm bẽm Greg.omel
iy. ſcðe ꝑtis ſuꝑ Eʒech his q̃tuoꝛ menſurat᷑ pfectoꝛũ
vita per quadrũ:vt tantu m habeat latus vnũ quã-
tum in linea ſingula:quia vnuſquiſq; tantũ pꝛudẽs
eſt quantũ iuſtus et foꝛtis ⁊ tempatus:⁊ ſic ſingulas
voluẽdo virtutes:quãalibet in qualibet reperies:qð
non tm̃ verum eſt in virtutibus pꝛedictis: veꝝ etiaʒ
in intellectualibo:que ᷣm philoſophũ.vj.ethicoꝛũ.
ſunt ſapientia:intellectus:ꝛ ſcientia:vt partem per⸗
ficiant intellectiuam:⁊ꝛ in moralibus que ab intel⸗
lectualibo differũt:vt partem ltrer petitiuam:
rõne regulatã.ve oĩb nanq; iſtis verificat᷑ illð phᷣi.
vj. ethi.dicẽtis: hõ non pot perfecte habere vnam
virtutem moꝛalè:niſi hẽat oẽs: nũqᷓ; fectus erit
ex pte ſui:qͥn etiaʒ om̃es in oꝑe ondat: niſi ſit mã.
ſicut põt eẽ in aliquo virtuoſo ꝙ nõ oñdit opa libe⸗
raliter magna expendẽdo:qꝛ expẽſarum weſt facul⸗
tas. NHuic etiã cõcoꝛdat Miero.in quadã epła. Om̃s
inquit virtutes ſibi adherent intãtũ vt qui vna ca-
ru erit oĩb careat.Cuius cã eſt:qꝛ ſi om̃es vna exce⸗
pi habeat:quis eſt ſicut ciuitas obſeſſa ex om̃i pte
vna excepta cuſtodita:qͥ ergo vnã hñt:om̃s pñt toĩ
virtute ↄfoꝛtati:Colłj.
BDim vo iſtaꝝ virtutum vtilitas in hoc aſiſtit:q
oẽs ſũt arma aĩe in ſpũalimilitia:quito rex nr̃arma
uit pugꝗnare volẽtes:⁊ qꝛ oẽs in cõtinua ſumus expu
gnatione:vult ꝙ cõtinue oĩa pꝛedicta poꝛtemus ar-
ma ad væfenſionem virtuoſoꝝ et eypugnatõnem vi⸗
tioſoꝛũ ad calcandũ ſupꝛa oẽm virtutẽ inimici:Lu.
x.c. ¶ Quia vo virtus ẽ pfectio naturepᷣm phm. x.
ethi. c.ij.pdicte virtutes non ſũt ſegniter habedevel
oſtendẽde: ꝑfecte ⁊ excellẽter: qñ videlicet maioꝛ
vitioꝛum occurrit opoꝛtunitas:quia ſicut patiens
tunc pꝛimo oſtendit ſe eſſe patientem:quando ma⸗
teria occurrit impatientie:ita cum ommi virtute.as
hocergo ꝙ homo dicatur excellenter virtuoſus re⸗
quinitur q; ſit caſtus in iuuẽtute:hylaris in ſenectu
te:largus in paupertate:ſobꝛius in vbertate:bumi⸗
lis in ſublimitate: patiens in aduerſitate: obediens
in poteſtate:vt de illo qui iſta opere compleueritve⸗
racit er dici pot erit illud Actuum.xix. Vlirtutes nõ
modicas faciebat.Et illud Mather. vij. capitulo:
In nomine tuo virtutes multas faciebat. Ded heu

Arꝰ. ij.

neyil wenee
alneene hn rhocyvel eno
. Rn gbiciendeſet 1 eſnu
nden abit vintutem? ſunncne
ninne icet virtoſne alina neſt
nvoſpellaci lttar pen
nu atum ati —
nn c iur ſe encne
beantac ſtatum un gunn
1 guenirenon oſtt t:ſicut pꝛ
znis Directönis ad mod

pinns lſinlnnen i coꝛpoꝛls: ſi

. o:
ſatunnentum afmiut

tosdirigatznutniat t Urele
nnlchengefhntiugr mirinut

Far dica⸗
tiniguitates Gecundo gꝛeclcs
binemn olſgetönietqod dicit,
nig dingtegpos ctcum cis waltet
iunandoet anmn eis operando⸗Bicl
dñs dabit verbumn enangelizantito y
ps. lxyij alitereſſent ſicnt candela qln
ſeiam conſumit. Non ſit ergo vinn
men candele.ß ſicut lumen ſolis: quo
ſeymnecnatemam ſolis cofumit.
ſignanter dicit Act./.Acapieris nint
ſupuenientis in vos ct erttis mihitel
Aaqriam di Luce . Vintus altiſſimi
bi. ¶Cerdo poꝛites pirtutam hab
t qvod oferitoeſnnut e Ran,
nehtculi calons: ſic wuotlooꝛonts. P
Ecd piij Nict⸗ Epaltätes wmminiürept
termngid eſten lane Onad N
ſpinitvales vel corpaltsiuſtepugnann
beant foꝛtitudinis nein pucna drfih
tucmns nein pugn.
eſtneceſſana iſtis ſicut eguns bonus⸗
belocd gall Talssigekt do voſt
hotilluc po ecinnitimevinuten

plantaſtiinſurgetes in me ſubtus me
dum canem. ¶ Ointo e peniti

Kranuſe Wan adiutoꝛio ſoll
nenabent inutenihntt
1 nclantin vin Vab und
r afnintitsgiane
we ſcheongnecopula⸗ iinn
glieſunt in Nnik

lagtlinuſguſtznmni guci⸗
afitonmmneſeſnhii⸗
näiberingnelbetthhenini
kinritunbro uecſgia er nn
ſnopblloſepbu tſ ethani,
telltusſentiaptponmog⸗
um:in moyelibroguesbind⸗
teptporten gfair peninan:
ain ung ilo mfat lohi
ͦnon gotpantctrhabaettan
iibiat eog nuc Efegtw en
mes inopeonat,ni altau.
oubnöidogel,
õ
t iero ngadse.
RociRad Nnad⸗
ns rRdeWace
ſicnt anitns obſeſacrofite
itaqengo muhitofishſt in

mnnm iltwiͦ eſſtre N

rſnüniniinaguinnnnin
te: roiz)hcftunſintnn
Sönnurcioprecice Nuud 8
ntimnſ tanntnhit
hüſepucin niniinne

mifunn unt it

Arꝰ. iij.
Nj.

iiij.

Wirtus

tantus eſt conflictus vitioꝛũ virtutũ:ſicut oſtẽſuz
eſt. P. v. xij. Et vitioꝛũ atq; virtutũ in nomine aſſi⸗
milario:ſicut pʒ. F.j.xxix.cum duolbo ſequẽtibo. 7. ο.
lix.iiij.⁊.M.viij.ij.ꝙ pauci ſunt vere virtuoſi.młti tñ
virtuoſos ſe fallaciter fingũt. De quibo dicit phᷣus in
ethicis:q; falſe ſe ſinulans virtuoſum eſſe:peloꝛ ẽ coꝛ
rumpente monetam:ð quo dicit Ecc.xj. Eſt homo
marcidus æficiens virtute oculus wmini reſpexit
illum. ¶ Cauſa vo quare nõnulli frequẽter a virtu⸗
te tranſiliũt eſt non tm̃ illoꝝ inſtabilitas: ſed alioꝝ
umpꝛobitas:in quibo bone matres generant malas
filias ex conditõne recipientiũ: vtputa virtus inui⸗
Oiam:veritas odiũ:familiaritas contem ptu: amoꝛ
falſum iudiciũ:⁊ ſic v alijs. Pꝛopter hoc vereliquit
me virtus mea ⁊ lumen oculoꝛuʒ meoꝛum:et ipſum
non eſt mecum:in pᷣs. xxxvij.
Mon tamẽ ꝓpter hoc vel quecunq;:huiuſmodivᷣ
tutes ſunt abijciendeſed neceſſario babende:qꝛ w⸗
minus dabit virtutem ⁊ foꝛtitudinem plebi ſue: in
ps.quia licet virtuoſus aliqua patiatad tempꝰ:tam̃
ſola virtus ſpe quadã ⁊ velectatõne ſuũ nutrit acto⸗
rem:peccatum autẽ ſupplicio ſuũ toꝛquet operato .
rem. Hac igitur ſpe et conſolatõne om̃es virtutes ha
beant ad ſiatum luũ neceſſarias:ſine quibus ad ſalu
tem ꝑuemire non poſſunt: ſicut pꝛeſidentes virtuteʒ
coꝛꝛectõnis ⁊ directõnis ad modũ capitis:in quo eſt
Virtus viſiua dirigens membꝛa coꝛpis:⁊ virtus gu⸗
ſtatiua:membꝛa nutriẽs coꝛpoꝛis:⁊ ſic pᷣſidens ſub⸗
ditos dirigat nutriat. Et aliter ſicut dicituꝛ Eccli.
vij.noli querere fieri iudex:niſi virtute valeas irrũ⸗
pere iniquitates.Secundo ꝙ pꝛedicantes virturem
nhabeant diſcretõnis:vt quod dicũt faciãt. Siẽ au⸗
riga dirigit equos et cum eis vadit et roboꝛat ipſos
iuuando et cinn eis operando: Sic illi quibus do⸗
Ons dabit verbum euangelizantibo virtute mlta: in
ps.lxvij.aliter eſſent ſicut candela que alijs lucens
ſeipam conſumit. Mon ſit ergo virtus illoꝝ ſicut lu⸗
men candele:h̊ ſicut lumen ſolis:quod lucendo: nec
ſeipᷣm:nec materiam ſolis conſumit. Pꝛopter quod
ſignanter dicit᷑ Act.j.Accipietis virtutẽ pũſſancti
ſuꝑuenientis in vos:et eritis mihi teſtes c. Ef ad
AMariam dẽ Luce.j. Virtus altiſſimi obũbꝛabit ti⸗
bi. ¶ Tercio ꝙ oꝛãtes virtutem habeant vuotõis
vt quod ꝓferũt oꝛe ſentiãt coꝛde. NMam ſicut lux eſt
vehiculu caloꝛis:ſic veuotio oꝛonis. Pꝛopter quod
Ecci.xliij.dicit᷑: Eraltãtes vminũ replemini virtu
te:maio: eſt em oĩ laude. ¶ Quarto vt cõtra hoſtes
ſpirituales vel coꝛpales iuſte pugnantes:virtutẽ ba
beant foꝛtitudinis nein pugna veficiant. Hecnanq;
eſt neceſſaria iſtis:ſicut equus bonus ⁊ arma bona t
bello coꝛpali.Talis igit᷑ ̃ eo poſt victoꝛiã dicere
põt illud pᷣs. Piecinxiſtim e virtute ad bellum:⁊ ſu
plantaſti inſurgetes in me ſubtus me.i.dyabolũ mũ
Dum ⁊ caꝛnem.¶ Quinto ꝙ penitẽtes virtutẽ ha⸗
beant ꝑſeuerantie ne recidiuent:ſicut conualeſcenti

bus neceſſaria eſt virtus abſtinentie ne iterum infir

mentur. Carbo enim extinctus defacili reincendit᷑
ꝓpter quod væ diſpoſitis ⁊ volentibus dici᷑ Judith
v. Quotiens penituerunt vedit eis virtutẽ reſ iſtẽdi
¶BSeyto ꝙ perficientes virtutem habeant ſtrenui⸗
tatis:bona multiplicanda ad bonũ ſeminantiũ duʒ
tempus habent:⁊ hoc cum adiutoꝛio cei:ſicut ſemi⸗
natũ multiplicatur adiutoꝛio ſolis:ſic multiplica hᷣ
in aĩa mea virtutem: In pᷣs.¶ Septimo ꝙ laborã
tes habeant virtutem charitatis:⁊ panem verbiði
ne veficiant in via. ps. Werbo wmini celi firmati ſt
et ſpiritu oꝛis eius omnis virtus eoꝛum. Sic igitur
ct nobis veus m viuitias gloꝛie ſue virtutẽ:Eph̃.
iij. Nota ꝙ congrue copulat diuitias ad virtutem:
quia nulle alie ſunt in vita iſta vere diuitie niſi ha⸗

W p.

beant virtutem que auferrinõ poteſt. Vnde Sene
ca in quadam epiſtola. Mihil eripit foꝛtuna niſi aoᷣ
dit. virtutẽ nõ vedit:io non vetrahit: ideo ſapi⸗
ens nihil perdit qui in poſſeſſione virtutis eſt.
Erquo poſſeſſio virtutis eſt cauſa neceſſaria:vti⸗
le vigetur eius inquirere oꝛiginem et cauſaʒ vt facili⸗
us poterit obtineri. Pꝛo quo eſt ſciendum virtu⸗
tes moꝛales ſunt pꝛimo a natura q;tum ad inclinati
onem:aptitudinem:et Capacitatem. Sunt ſecundo
ab vſu:actu:2 conſuetudine qtum an perfectionem.
Pꝛimũ pꝛobat Tullius libꝛo de amicitia tali expe⸗
rimento.Eſto ꝙ ſit aliquis homo:cuius quis nunqᷓ;

noticiam habuernit: ſed lolum ꝙ audierit opera eius

virtuoſa:ex hocipſo quodam naturali inpetu incli⸗
natur ipᷣm diligere et ei complacere.Hoc patet in le⸗
gentibus hyſtoꝛias viroꝛum ſtrenuoꝛuʒ in quoꝛum
amoꝛem feruntur quodam naturali impetu ex fact:
er geſtis lectis. Cuʒ ergo aliquid naturalit᷑ natu reñ
placeat niſi ꝙ oꝛtum habet a naru ra:ſequitur ꝙ vir⸗
tus oꝛtum habeat a natura: Cui videtur concoꝛda
reiullud Ecci.xvij Beus de terra creauit hominem:
⁊ m ſe veſtiuit illum virtu te. Etum vo ad perfe⸗
ctionem non eſt a natura: quia ſi complementũ ſuũ
haberet a natura omnes eſſent perfecte virtuoſi:qhᷣ
eſt falſum. Perficitur ergo bonis operibus: peril⸗
lum qui tribuit nobis ſpiritũ:et operatur virtutes
in nobis:Gał..iij. Et etiam in paſſionibo pꝛo chꝛiſto
Nam virtus in infirmitate pficitur.ij. Coꝝ.xij. Ex
quibus patet:q illi qui in extremis ſe ad xum con⸗
uertunt:non poterũt perfecte virtutibus per fici:qa
non poſſunt habere conſuetudinem bene operandi.

Bevo dicent: ſufficit ꝙ ſaltem tunc ſaluemur: Re⸗ vi⸗

ſpondetur ꝙ; viaauris cõmunis taz pm leges ciuiles
ꝙ canonicas tutioꝛ et facilioꝛ eſt qᷓ via ſpecialis in⸗
ris:Ged via virtutis eſtvia iuris cõmunis eundi ad
celum. alia autem eſt ſpecialis priuilegij ſ̊ ⁊c. Ada⸗
ioꝛ pꝛobatur per legem ciuilem.ff. de m ino.l.minor
autem vigintiquinq; annis.i.in. ff. veteri.li.iiij. in q̃
continetur ꝙ ſi minoꝛ appellaueꝛit a ſententia con⸗
tra eum lata infra tempus appellatõnis.i. infra wæ⸗
cem dies:ha bet remedium contra ſentẽtiam per vi⸗
am iuns cõmu nis id eſt per appellationem. Si vo
ey negligentia non appellauerit:poſtqᷓ; tempus ap⸗
pellatõnis expirauerit ad hoc ꝙ reſtituatu r:opoꝛtʒ
pꝛobet ſe fuiſſe minoꝛem vigintiqninq; annis. Et
etiam robe ſe fuiſſe per ſententiã illam leſũ:quod
difficilius eſt. Yterum maio: pꝛo batur per legeʒ ca
nonicam in. vj.ti.œ cœci.c. ad æcimas. In quo con⸗
tinetur ꝙ quo ad æœcimas occnpãtem infra limites
prochie ſue ſufficit ꝙ ꝓbet ꝙ fuit ĩfra fines limites
parrochie ſue. Quo ad alium vo qui illas occupãs
pꝛeſcriptionein aliena parrochia quando ſpoliatur
opoꝛtet ꝙ pꝛobet pꝛeſcri ptõnem: poſſeſſionem⸗ ſpo
liationem quod eſt diffialius. Ex quibus elicit᷑: ꝙ
via ſuris cõmunis eſt facilioꝛ et ſecurioꝛ. Sic in pꝛo
poſito:qui ergo eligerent eſſe in via iuris comm nis
in appellationibus faciendis vel vecimis petendis:
quare non eligunt eſſe in via iuris communis: etiaʒ
gĩabo ſaluãdis:as cognoſcẽdũ illum et virtutem re⸗
ſurrectõnis:hiliij. ¶ Et bene comiungit virtu⸗
tes et reſurrectõnem:quia virtutes ſunt filie vi: ſiẽ
vitia filie dyaboli:ſicut patet. F j. xxx.c.ſequentibo.
Reſurrectio vo eſt merces ſeu dos qu ã dat cũ filia⸗
bus. Sʒ adu ertite ꝙ; non dat iſtas filias cum doti⸗
bus niſi ſpiritualiter viuentibus. Ypſe enĩ eſt ð opi⸗
nione cuiuſoam philoſophpi:qui culdam /querenti:
vtrum melius eſſet dare filiã diuiti inſenſato:q;; pau
en ſenſato. Reſpondit:mallem dare filiam meam
omini ſine pecunia:qᷓ pecunie ſine homine. Sic deꝰ

homini habenti vitam interius ſpiritualem: talis

Arꝰ.iiij.

VYV.

vij.

Ar j.

iij.

Wita
reſurget: ſicut bomo potens cadens iterum ſingire.
Sic talis et non alius:quia ſicut nec imago homĩs

ſine vita cadens nõ reſurgit:ita nec talis: qꝛ ſicut ꝰꝛ
Ecci.xj.Eſt hõ marcidus veficiẽs virtute. Mõ.E.

x xix.

ð —

Ite cõtemplatiue et
actiue: Pꝛimo oſtendet᷑ adinuiceʒ comꝑs-
io. Secunw vite huane bꝛeuitas: inſta⸗
bilitas:⁊ ceptibilitas:? remedia ↄtra hec.Tercio
vite gratie bonitas ⁊ cauſe:⁊ ſigna onſiua:⁊ vires qil
lam cõſeruant. Quarto vite gloꝛie ondetur acquiſi

tio. Quinto tam r gre ꝙᷓ gloꝛie unpedimentum.
impevitoꝝ rñſio. “”
Konm ematnn dicẽda ſunt. Pꝛimo em̃ oſtẽdet
ꝙ vita actiua eſt vtilioꝛ. Gecundo q; vna aliaʒ non
umpedit:ſ̊ augmentat.Tercio ꝙ p̃lati ſpeciałr vtrã
q́; hbabere tenent. tũ ad pꝛimu patet: vita cõtẽ⸗
platiua ẽ ſecurioꝛ:ſ̊ actiua fructuoſioꝛ ⁊ vtilioꝛ:p ex
emplũ væ duobo militibo:quoꝛum vnus ſemꝑ aſſiſtit
in vlitijs:alius vo vidẽs pericula regno ĩmin cir/
cũit.⁊ foꝛtiter regnũ inha bitãtes defendit:pꝛimꝰha
bet ſtatũ ſecurioꝛẽ:alius vtilioꝛem.Et ſic pʒ ; Ma
ria ſedens iuxta pedes regis eterni:vlitijs affluens
ſpũalibus:ſecurioꝛẽ habuit vitam ſᷣm virtuteʒ vite
inſolubilis:Heb.vij.Martha aũt et Lya fecũdioꝛẽ
eis qtum ad augmentũ meriti:quod ex multis con-
ſurgit oꝑib:⁊ vtilioꝛem alijs:qui in tꝑalibus ⁊ ſpna
libus ab eis iuuãtur. In tꝑalib ſicut in oĩb opeꝛibo
miſcðie et charitatis. In ſpialibus vtpote in pᷣdica
tionibo ⁊ confeſſiomibus que lʒ ad vitam ptineãt cõ
tem platiuã:qꝙtum ad ſtudiũ pᷣcedens:ꝑtinent tñad
vitã actiuã qᷓtum ad vſum ſequ entẽ.qui igit᷑ iſtã bʒ
xpᷣm imitatur:qͥ ait Dob r Eco veni vt vitã habe⸗
ant contẽplando: abundantius habeant:illã alijs
largiendo. Sed dicẽt:in vita actiua multeſſunt tem
ꝓtationes ⁊ peccatoꝝ occaſiones:que occurrũt exvi⸗
ſis ⁊ auditis in confeſſione ꝙᷓtum ad illos qͥ per mũ⸗
dum diſcurrũt ad Faice ndu ⁊ confitendũ. Bũt etiã
multa tedia coꝛpalia:quibo concedẽdũ eſt: in ſignũ
cuius lya erat lippis oculis:Geñ.xxix. Nec tamẽ eſt
ab his ceſſandum qui cum hocꝙ in aliquo oculos le
dunt ſpũales:quos cito confefſione tergũt:maioꝛeʒ
a ðo recipiẽt mercedẽ:in cuiꝰſignũ eadẽ ¶va ſcribi⸗
tur fuiſſe fecũda. Hoc nanq; pꝛimo exemplo oſtẽdit
⁊T milite:qͥ multũ contra hoſtes pugnans in aliquo
arma ⁊ veſtes in vtili regis ſeruitio lacerat vł xetur⸗
pat:non tñ minoꝛeʒ ̊ malioꝛem a rege meret᷑ merce⸗
Tvm:qᷓ alius cuius laboꝛẽ ve camera ad aulã ad co⸗
medendũ:⁊ e aula ad cameram ad wꝛmiẽdũ. Se/
cundo idem oſtendit᷑ ꝑ exemplus e duobo miniſtris
coꝛam dño ſuo in menſa aſfſiſtentib:quoꝛũ vnus qñ
clamant ad ignem: miniſteriũ continuat: aliꝰ vo ſol⸗
licite vadit:que wmus incipiat cõburi perquirẽs:et
ſi domus dñi ſui periculo ſe exponit vt ignem extin⸗
guat:quod faciendo lʒ robã quam a dno accepit pul
chꝛam in alique vœcoloꝛet: tñ faciliter a dño xe h̊ ve⸗
niam obtinebit⸗er non minoꝛẽ ſed potius maioꝛem
a grato dño meret᷑:pꝛopter vtilem laboꝛẽ remunera
tionem:ꝙ; alius qii ad ignem extinguendũ nõ cucuꝛ
rit: H̊ coꝛam menſa ſtans oꝛauit:ꝙ alius illum bñ ex⸗
tinguere poſſet: Sicĩ ꝓpoſito de milite qui conatur
eccleſiã vefendere ⁊ ignem extinguere peccati:qͥ aias
multoꝝ conſumere incipit. ⁊ cæ alio in clauſtro rma
nente:licet primus plures ſuſtineat temptationes:
et tedia:tamen ſecũdus maioꝛẽ cõſequitur remune⸗
rationẽ:ꝓpter quod ſic in vita tua tempta animam
tuꝗ: Ecci.Nxvij. ¶¶ Becũda pars huius articuli:q
videlicet vita actiua aliam augmẽtat:a altius aſcen

*4 .
WB vij.
ere facit oſtenſa ẽ.P.xij.arti.j. Cui ↄcoꝛdat ⁊ oĩa
pᷣdicta confirmat vecretalis Innocẽtij tercij ſcribẽ/
tis archiepiſcopo ſalaritenſi.li.j.ti.ix.dxe renũciatõe
ca.niſi cum pꝛidem.ad literaʒ ille epiſcopus petiuit
a curia Romana ꝙ poſſet epᷣatui renunciare et con⸗
templatõni vacare.Cui papa inter multa alia vſus
finem illius capituli reſcribit dicens: Nec putes:q;
ideo Martha malam pꝑtem elegerit que circa pluri-
ma ſatagebat:quia Maria optimam ptem elegit qᷓ
non auferetur ab ea:quoniã licet illa ſit magis ſecu
ra:iſta tñ eſt magis fructifera:lʒ ⁊ illa ſit magis ſua⸗
uis:hec tamẽ magis vtilis:cuʒ in fecunditate ſoboł
lippitudo ye rachelis pulchritudine ſit plata:qᷓ;
uis ſimul in vnũ contemplatiuus eẽ valeas ⁊ actiuꝰ
legiſlatoꝛis exemplo.i.aMoyſi ᷣm glo.qui nũc aſcen
bat in montem vt gloꝛiam dñi cum maioꝛi cerne⸗/
ret libertate:nũc vᷣo deſcendebat in caſtra:vt cũ vti
litate neceſſitatibo populi ꝓuideret:quapꝛopter faci
lius indulgetur vt aſcendat monachus ad pſulatuʒ
ꝙᷓ pꝛeſul ad monachatum ⁊eſcendat:hec ibi. In hoc
vo vltimo verbo qð dicit:ꝙ facilius indulgetur⁊c.
Rõ patet: qꝛ monachus ad pꝛeſulatum aſcendens
bene viuens vtrãq; habebit vitam:vbimonachꝰcuʒ
vna viuere poteſt:⁊ perfectius eſt duo habere bona
qᷓ; vnũ.Huic concoꝛdat vecretũ.vij.q.j. Suggeſtuʒ.
vbi liberius papa aliquos dure repꝛehendit:qͥ vel⸗
lent laboꝛes cuſtodire ouiũ væſerere: contem platõ
nis quieti ſe tradere: Fac ergo quod dicit᷑ Ecci.ij. c.
Coniũgere deo ꝑ contemplatiuã:⁊ ſuſtine vt creſcat
in nouiſſimo vita tua ꝑ actiuam. Exiam dict ſpe
cialiter ex cretali pꝛeallegata patet ꝙ lʒ vita con⸗
templatiua ſit ommbo viris eccleſiaſticis ſpecialit
religioſis neceſſaria:ſicut oſtenſum eſt. R.v.articło
viij.per totum:tam en hic cũ actiua pcipue ẽ p̃latis
neceſſaria:quia ipſi vebẽt cũ Moον pᷣo aſcẽdere
in montẽ contemplationis:⁊ cum eiſœæm vſcentere
ad oues cum virga coꝛꝛectionis. Vnde qtum ad il⸗
los diuiſio philoſophłli.v animalibus ſpiritualit
intellecta eſt inſufficiẽs. Ipſe nãq; ibi diuidit aues
in habentes bonas alas ſiue bonos pedes :ſicut pʒ
in byrũdinibus 7 perdicibus. Iſtis vo vtrũq; opor
tet conuenire:vt er alas habeant contẽplatõnis ⁊ pe
s bone operatõnis:Exemplo Abꝛabe quiĩſacri⸗
ficio ſuo habuit aĩalia gradientia ſuper terram vo
lucres celi:iGeñ.xv.⁊ NHelcane qui habuit annã ꝛ fe⸗
nennam.j. Regum.ij.Et dauid in cantico ſuo copu⸗
lat volucres celi et piſces maris: In pᷣs. Et in exer⸗
ciuu ſuo habuit remanẽtes ad ſarcinas et bellãtes.j.
Meg. xv. Et exẽplo YJacob qui habuit Z vam:habu
it ⁊ Rachelem:nec fecunditas Aye pulchꝛitudinem
eſtruxit Rachelis: Ita nec vita actiua quo ad me⸗
ritum pacem cõtemplatiue:quia vtraq; ex ſpũſacto
eſt: Roma. viij. Pꝛudẽtia aũt ſpũsvita actiua:⁊pax
q;tum ad ↄtẽplatiuam.
Ad hanc aũt duplicem vitam habẽdam multuz
mouere veberet oẽs moꝛtales vite pñtis miſenia: taʒ
culpe ꝙᷓ pene.Hec autẽ miſeria conſiſtit in tribus in
bꝛeuitate: ĩ iſtabilitate:⁊ væceptibilitate. Pꝛimũ pʒ
auctoꝛitate YJob.xiiij. Homo natus v muliere bꝛe⸗
ui viuens tꝑe.Et experimento quo videmus ci
ma pars natoꝛum bona et ſana vita non trãſit octo
geſimum annũ:per quoꝛum annoꝛum fere medieta⸗
tem nec multuʒ gaudet nec wlet:nec ratõne vtitur:
qꝛ eſt quaſi moꝛtuus nil ſentientes dum wꝛmit:an/
fer adhuc ſepteʒ pꝛimos annos in quib neſcit quid
ſit vita hoĩs: qꝛ rone non vtitur: ⁊ ſic nõ remanẽt ni
ſi circa trigintatriũ annoꝝ tꝑa: in quibo vruit vt hõ
rõne vtes:in qba multos hʒ wloꝛes cũ riſn 1 gaudio
mixtos.Eyxqͥ pʒ qd dꝛ Sap.ij. Exiguũ : cũ tedio eſt
tpᷣs vite nr̃e.ue ᷓ maioꝛ ſtultitia qꝙ ꝓ diuitijs deli⸗

iiij.

Arꝰ. ij.
.v.

r. ſcedit longi
ter inhoe Kailuc . v
ſeucom trahit bꝛeuioteiet t 4
lngonan mitunini Bie u
gam trabefe nltam: ſup ſpem llun
tisquoc hot congregat ponit diuit
turdelteinotkinanimultosben
cupit honoꝛes: ubito dom ſperar l
mom ſortem vitamtrahit: ap.ln.
fuenint inpſumptöne propꝛig inniht
turſicut tz weillo Au. ri qui volui
rea ſuo:cul dictum fuit: Grulte hac
teaiam mmam. Ol ergo ſtyltus eetet
ppꝛiam ? bereditate; manm vqui
vel anima vel reo amitterepoſſetepor
nam trabendiſontẽ longion. A fortu
mus eſtiqui oiam vpꝛiamr regnũ ccl
olm penax que infimem pör ponir i
nis lte ſint faait illi qul multa illie
tatimein Wlectatonioer vanitatihoch
longionsit t cnutcninis noſri
ſultics ci itanoſtraſit aho Ja
inalreepoa noiuaumhent
ryiij Orealſaeſt velut texente vita.
mammtſeniam „Dbrenitaten deberen
apponere vinlis laboꝛ ſicut opanir
oppnoplnnarefeſtinatin oger via,
beraimtcit intureante danſione
nuhre uſt edtitm Peonen .
li bioinſitſigi doſuimdsfmi
dpſenmercin aerblnfunan
ren⸗ nafhzgut videns ei
emisetr,f,. MMlanm ſus nitit
bekrebus inmobil expene
lo oſſimusm lilv. Bicnos!
ahler annllo zob
D
eccgtſdeln.. e us rem
inbade nalun emains
on noſtatu per

be⸗
eeniini,
detm .
lr
Wita
vij.

anan li cetn
Opoſt Zle 1 drmg d
Chrpaneeturenmnei⸗ toe
nfeer
heha elegen Mee o⸗ quad onoꝛib
galld oprin tineleu: Augechzagnr : tãbꝛeui⸗
ßluonniſi ſn cnahn renai iutttere cel bꝛeuis tpi⸗
feniin ltti Nrenarrt 1. Yn ttere c u:2 freq gis: vtputa tn
lee la ſt neleti vj uent qua ſic eloꝝ 7 quẽter ta tnigi⸗
nltanei . e Sen ſecut vialkinde Aa erae reutcereng⸗
Gtnt W Nagioſtn, tione cundo ccl xx Aaborabutie, nälncke Kui
n rſöntnud ui, B as bulmeſtto imitatur Karargſeſoa⸗ i⸗ Amawlenſomi, s magnaẽ ſi
enſgtor mitaten. zen . te: in ama vong vitaſ⸗ s inqui E:ſicut
rſenmnd Tachips nitatei 0 cotin mrnanne Bng⸗ qua co uedã i emꝑ quit nunqᷓ; Pp
W v alij n infir ue ſtatũ 8: nũ nuncᷓ ndi⸗ da in nobi gaudiñ mi eſte per illud
nbb ſnlcher iunn aſa . ijs. Y rmita ũ ſuũ cfo nqꝙ Pv eemo inne is c iũ h e tri Ulud o
hlcharin nen turami ob. vij remein en nge n bus innobi⸗ auſan abet. H iſtis ben ugo
enc eret⸗ Keöpry rcũfer atᷣ va ntus eſt ſio in ta nos 1 namvi s cauſ⸗ c cauſe m oñdũ utem vine: Iij
—— umnenl H poꝑ ſe eſt vit HH n guſat bona vira, iqut: qᷣdã wram. .
tunm nch Nafac tus ſiue i contu eu nubi⸗ a mea ciam: .7 eos 7 aĩe. P na vi uchitꝰ v jdã cõſe m
Ngnat in oad c tat᷑. e in bo tinue fe Is qui a. Seci 7 ſic ſunt i ad elogi ꝛouer vitaʒ coꝛpij erbi er eruãt
itofenirh llr tat. Nob xuiij nli mattre ſ n conn cũdo ſunt inuen GWamegzaelene, H
vonich Pficliunh.) Traſiet uirj. natun am ſus ue gemi muenlenel wen melien rita iſtecilo bo⸗
onchls ohraulbl Ydo bul t vit unci⸗ e ſiue fe mutat: ventis b pane vi ibo ea. D clin lauſc eribo bo⸗
fig habe dpeeſul Mdlgen a diſſe a noſt in eodẽ oꝛtu t: It us pnĩ viuit h Deut da aur ulta ſi bo⸗
eſtlann Hnn ſolis:i oluer̃ ra dẽ ſta ne cõti a noſt m nĩe. Si⸗ omo 7c Vij emega ide
eſr⸗ cbirnitn nn d s: ita vi 4 r. quaſi tu ꝑ tinu moꝛte icut nã o 7c. S 7 1v .½
gerftne dedl gtn⸗ wlo vita adijs ſ. veſtigiũ mancet. Gehn. te ſ te coꝛpali: i. nãq; chri ecun Sõ
chadat 9 onachy . ꝛe: p̃s. noſtra olis: iu nubi Baßp. ij nali i: ita me riſtus do ca . F.c. Ron
Werani um bhabe efecit i caloꝛ : qꝛ ſicu is : ſi. ij. poſt d ad vit ebꝛa ſi terci uſat on
nali tnü tiig , deed Saßp̃ abem it in w e infi cut neb cutn moſneen vitamgr⸗ ſua hi⸗ la die trib opi
☚ ..OH i ap̃. ij us carni⸗ loꝛe ifirmitari⸗ ula c. e n cõſp dies: i ratie. O s trib reſurr. opi
—— nggeſr me Mom nie len tis diſt⸗ aloꝛe enastr :ꝛin die terci ſee. vj. ſangern eNit
octreoniii we. —–Wæ b moꝛia nen n conten ea. Y oluit cũ charitati⸗ ius. T ercia ſi .vj. Vimifi⸗ H
— nipel ab m hẽbi oſtrũ nere veli⸗ In quo cũ ignis.j is: ſicut i erci uſeltabn Wr amnor.
cergo 77 conten vij. em us il itop obliui⸗ xlitias wcum̃ ms. Jo ut igni⸗ cio cauſ. tabit n abitno⸗
platina⸗ laſt Ecc i ill ꝛiam 7 cõ pa no roꝝ ccipi. quitur bo igimu .Tranſi arbon nobis iuemꝰ
tmopacti Uaͤn ſoſtine ij uc vbi n ilof noſtra r. Jn et etn onamf. s frat ati ſi e frigi P cal n
tnett tfen . ceptibi vn grönen ſenmn⸗ quo ww emo vit am itres. O umus dop oꝛem
glipral nam. Erln Nttſat i ptibili ita:Ecẽ õ cumẽtuz gaatnmglie õ per cabo
n dien,„ ſenti itate:ij cẽs. vj a in Vt ad tuz ſum urali⸗ pla q o ca oꝛte ꝛeʒ
— ie laſhtanrur in vj. erctoto, noſtꝛa ſmn us 80 berarergntnnne ularnmanmteld,
dinseceſi ohnmn ter in antur acon ige poterin m at bo doꝛ vite i ttract ha in multi⸗ taz
norſant ſiſtioznang ſtu hoc ⁊e r trah ditoͤne cõ lo conſi rimus: R nam vi ite in vin Rnae dpd tis p
Oſen 7ſecei cam cipi entib ſe cõfid iſtit in ve⸗ Koma n vira in ditam eꝛis. ij 1uſtã der
mahſea nre l longi õ e eöfidenteßi n re⸗ Sana i Bi coꝛperi enbl. Bo ãt:ſie
aangni,ſi gioꝛem it bꝛeuie qñ credi :quia in vita p̃ viuet . Hã anrſkena nto ſi E. hj. Alij
gli het c mp inch gan miſi nioꝛẽ: it lo a talis fr aß;⸗ 7 facti. Hãc añ ſpi fe arnis cut di⸗ ijs
thet ei 4 Pneißlati am tra! it:ami :et qui ngio equẽ 7 factis cõ Pgevegonan moꝛtifi. eta c
lunonint anſ ciſere tu od põ tam: 7ſur ic a in ſpe ahefe⸗ hel rlatlo:q⸗ dũt pꝛĩ moꝛtifi. ĩaĩa
lonegnini aſan aſenn r delitij t congr ſuꝑ ſp illis qui trahendi otanq; ipᷣam vi arboꝛis ꝛio hom caueri⸗
vphili nls Unlit 1 cupit h is ino regat em illin ni ſpera di oſa opa exmoꝛtui uam: it. viridi eſta in eritt
1 wann Ftumanil m ono ꝛdinati⸗ ponit di 1s longi⸗ it lon⸗ abũ tio bo is viuẽ a etiã: tas ĩ f dictis
ni, nulhupſn 4 am ſo ꝛes:2 ſi tis: mu Diuitia gioꝛus ſe udanti ona o uẽtes: ergo e olijs 7
fniy lnigi ſunualt . fueri ꝛtem. i ſubito d lros p vemulemgeg, beati la fru ccupati⸗ o. vj exhib 7 flo *
glos eh Olnnctan t nt in p̃ .I. VNtam umſt er phas tis vti. id 8 coꝛp ctuũ oñ tio cuili j. Becũ bete vo⸗
s ſuehons eces i 6s . ur:ſic pᷣſumptõ trahi erat l 67 .⸗ eſt oñ pa veſtr dit ar ibeti f 08
aciabs Iin He⸗ es ſicutp; 4 re ut pt ptöne it:Sap̃ tlongã: ephas bo ndite il a boſti. rboꝛe in ſta ructu
tis vo vtrüe a ſua: tz veill pꝛop p.iij.D bꝛeuiſſi ne vit illla eẽ viuẽ am vi m viu tu ſuo:ſiẽ
1. coltipletnt lam t ctum n. xi qui nihilũ õgevi⸗ octting⸗ re iuſtici la p op em: Ro go exhi
Eumgbal, Photuͦnotr ꝓpꝛi⸗ nam m fuit: ui volun com ite unm:n nam ſi iciam: pers iuſti oma. 1hi .
EumgHufegliiin iam 7 h Si er Stul uit am putabũ nit rita ww ſicut ri Pꝛou luſticie: . xij.c
uintu llCch⸗ vel ani eredii go ſtul te hac pliare h tualit ctrina pᷣ iuulus uer. xvj e: qeignin
elanegli potmnunnto gaulnt) Pel krchn nste noctenebetera maggdnb vᷣdicatõ clarus⸗ Vj. Vertio ſana
gihabuitanni e⸗ trah reb a maximã: et dic epetẽt n udabu ui no nis 7er oñdit f. io ſan
EtNdc⸗ itanni ſ mus Agreeſan, 5:7 qui. eret: qᷣ vi 2 um: ß üit te dñ n habẽ exhoꝛt. tfontem 2
Wcwwcd of eſt:qui aĩ oꝛtẽ lo ere poſſ. icquid t. q vitaʒ Harnene dne:ne⸗ Et: iuxt tatöni⸗ m vi⸗
cnsmars In da⸗ im pen a eeer ongion? et: pon coꝛ rmig t q; oẽs ta llop̃⸗ s quã ſpi
csnati nſe.an ris vin aꝝ qu m pꝛi⸗ ꝛc. A fo neret ſu oꝛze pe:ßß itã ernã: ms. J qui vl. ps. Mõ pi
ametes sdiarcine a⸗ . vite:ſi. e inſti⸗ am?r foꝛtioꝛi i Pfoꝛt viuã: vin 3: Joh In quib fu cendũ o mo *
Stthellͤtes; ta tibo:ij cut facii igere põ egnu c. Lille ſt tu Quãto ꝗᷓ gita gẽ .ij fien ũt in i 1.
nnt igf⸗ lo :in del ciũt illi põt: p celoꝛũ 2 ultiſſi ſtviſu⸗ qcũ gre: nãa Igit ñ tfons infer⸗
S ainhab longioꝛi lectatõ li qui ponit ſu amiſſiõ iſus:qu q; Yba rabõo imoꝛiar: aqueſ.
nd n bu ſt loꝛis vitt onibo: imults i Pſp iõez latio: it* vVlo Sa dmiran a⸗
Gtnainen ulticia cñ ee olip. wann nbſhen ongr larioꝛmanud. guſt Paenoenaſte oꝛtec
3 Itunte itzuctinaid vita cũ vit necti⸗ mnitatibo lcita in gie⸗ bilibo nun er⸗ ſtus: olfa a: nã ſic grcardertpe⸗
Nie omme⸗ ta noſtra: anoſtr. onis ĩ cõmi n cupidi gfe. membꝛi⸗ ectio t:t ẽſignũ eil ps.
nolaruegnin nuge ſſ⸗ zwiieegine lants lnboͤleni lrut ih ſpe e.j. Co⸗ rerid hror! HH ze
rle er ſpoſien Pꝛeci 02 ad vapo eꝛñ. Et q̃ ſ oñ o. iij acim⸗ 0: It⸗ s: loqu enãe
mlenneitſtĩntii mam mi ſae modi 2. Jac Em e gunt: iij. Oia em̃ uoſonren er uela:ab
aerper 9 iſeri⸗ velut ichm o. iiij aloꝛ α1DHa :ſiue mũ em̃ ve onoꝛem cũq; h- u⸗
nan. ppo am. a t pan „O Han mũdus ſi eſtr. ioſle is ſenſi
lumn num nuti z appro ere vinili⸗ M t ßMUMU sr es
nbal ilan nuln L viij per 4 aiuueretelnarin ceberem ea. Cõtra ⸗ oyfeinaan⸗ röſeruã iue pñti am veſtr. ta
mmtlauſiklituntſ nii RZ Fñ . vt ſit integie imnt naenar. barmm via Sit a wir, vbe ne mahenrs os ſinefnturo⸗
nuinlinſſltüniet dam pno mnit ar gtum eato:ch aine⸗ ium mimus: la vita viu ren maſinror eꝝ bono na.
nummnun blun ui⸗ illũ Ee died enre ctauſione⸗ 02 HS viram et uirg iner mon noi rbarhnriie m
mnmnnnn iiß Mlol ſan ſia luramm gusnisvatmanit aenamlutan I.
i m unineln bin u mercẽ abilia: v umus pmi Lötraſerg⸗ Ita ⁊c. ſi. us gaud undo ſpi⸗ a. Yoh utergoſoar:
ee tatem: narij: Vbi nõ fu ittere ſecũ Hoĩs .ſicut E idens fl ſpiritua h. vj. Ego ãti
Purlmmſuln ſiin, terris pecuni qui vid ratu ead locum oĩs. Terci⸗ ca. x oꝛida lis leti go mein⸗
mnnmmſnnin lo Gaenehe en aiſene rern obli oenwn⸗ 1 ardocr ſpualis Poanaie⸗ Elis leiias. Ran
annlnuanniunn, neretdenace nnonn gglen ni H ge keanenterla BübaeHanitart Aersrem
imansnnnnn ¶Kötr. ccipit ecum il os ſemii nere i vñ cioſi. aboꝛi ſanam t lab vita
nninſiulil aren mlteere Wranmznng eauid e Se
non Miini un, atean ſpe ſonlpel⸗ eneletss ctue yleẽ nri Benſemarg ln pinmall Bmnie ——
umcer ill Pit it⸗/ vin uis a oꝛis vi uam h iũ qᷓ am. mo at vi bonn is in potẽta
i ga iuere: in ndet ij vite: oꝛamĩ nullũ cõ 8. v. Dici taz anũ nis op ſtud tatus
nlnsbinlont nn eue poſſa :in quo nõ n ali : qꝛ maius ĩpec c0 endo qᷓ icitu nimeſe eribu endo:legẽ
ltoe i teni et: nimi noõ quo ſt us mi cato i⸗ te vi qᷓ ſub tur: Queri eu grati⸗ s veun legẽ
niG Einini tin Raer m i det Moriſe mirabi la⸗ õ õ um querẽ
ierienli . Aer ſiue Ween ſe homis Berzſnod enät M
.v. i. vita iamus ſi it pericu a hoꝛa p vj. vij. pꝛ en mul te combu coꝛꝛig is bñ vi⸗
grati imul loꝛe mori iij. Sci. opter ti mal rat᷑ vt i⸗ endo: vi⸗
e. cumxp̃ ꝛergo ſiue vi ae. quod nale querũ t igni⸗ vini
o vnomno,f. tuus es. pa tua qu vidẽt᷑ vij “ re gni um 0⸗
8.7. Diram & ia nomen n ns ence
ta ad en qᷓtũ ad quirit p 7mot⸗.
u acqrũ ſeipm:7 er nouez:
aneketaenrcredi n
idẽ fo adpxi⸗ r iiij
ꝛmatã: muũ xij iij.
N ſicut .

F
ä 4
— S=

Wita

ponũ cognitũ ad habendũ poſſibile:mouet volũta/
tem ⁊ oẽs vires coꝛpoꝛis ⁊ alie ad idem acquirenduʒ
Sic vita eterna fide cognita mouet ad petendũ ore
⁊ ad querendũ ope vita eternã:⁊ oĩs qui ſic credit et
querit accipit. Nam hoc ſciatis qm̃ vitã eternã ha⸗
betis:qͥ creditis in noĩe filij ei: Yoh.v.Ergo vita il
la acqᷣritur mediate fide cum opib. icamꝰ iᷣ ⁊ ope
ondamus illud Thop. viij. Filij ſanctoꝝ ſumꝰ vi/-
tam illã expectamꝰquã deus datur eſt his q fidem
ſuã nunqꝙᷓ; mutãt ab eo. Secundo ꝑ obedientiã ꝓm/⸗
ptam. Mã ſicut ſeruꝰ obediẽdo mandatis vñi treni:
vitã acqᷣrit terreſtrem:ſicobediẽdo mãdatis vomĩ
cel eſtis:celeſtẽ. Aath.xix. Magiſter qͥd faciẽdo vi-
tam eternã habebo. Et ſequit᷑: Si vis ad vitã ingre
diſerua mãdata.Tercio ꝑ dignã ſacroꝝ ſuſceptoeʒ.
Nam ſicut pꝓ nutrimentũ coꝛpale acqrit hõ bonam
vitã coꝛpale:ita ꝑ ⁊c. Yoh.vj.Qui mãducat meam
carnẽ ⁊ bibit men ſanguinẽ hʒ vitaʒ eternã:⁊ ego re⸗
ſuſcitabo eũ in nouiſſimo die.Et iteꝝ ibidẽ.Siquis
mãducat ex hoc pane viuet ineternuũ.MVtũ ad ſe⸗
ipſum acqͥritur pꝛimo pnia. Mã ſicut infirmꝰ piculũ
moꝛtis euadit:⁊ vitã foꝛtẽ ⁊ ſanã acqͥrit potiõe ama

ra ⁊ medicina coꝛꝑali:ita in ꝓpoſito.Roma.vj.cap.

Nũc aũt liberati a peccato:ꝑ pniam.ſerui aũt facti
ceo habetis fructũ veſtrũ in ſanctificatõem fineʒ xo
vitam eternã. Secundo pꝛudentia queret᷑ in pugna
ſpũali. Nã ſicut dux exercitꝰ ſua pꝛudẽtia:ſibi vitaʒ
acqͥrit poſt victoꝛiã:ptem aduerſam vebilitando:et
ſuã foꝛtificãdo:Sic nos vebilitando carnem ⁊ foꝛti
ficando ſpm̃.nam caro cõcupiſcit aduerſus ſpiritum
Qui igit᷑ odit aĩam ſuam q;tum ad opinronẽ mũdi:
ipᷣam ieiunijs ⁊ ſpũaliba laboꝛibb macerando:iĩ vitaʒ
eternã cuſtodit eam: Joh.xij. Non parcamus q̊ pꝛo
pter mũdanoꝝ opinionẽ qͥ veram vi ſapientiam re/
putãt ſtulticiã:qꝛ Marci.ix.Honũ eſt ad vitam in⸗
gredi œbilem:qꝙᷓ duas manus habentẽ mittiĩ gehẽ⸗
nam ignis. Tercio finalit er ꝓꝑſeuerãdo:ſicut qualiſ-
cũq; pſeuerãdo in bona coꝛpis cuſtodia vitã lõgam
acqͥrit coꝛꝑi: Mã qui abſtinens ẽ adijcietvitã:Eccĩ.
xxxvij: Ata pꝓſeuerantia in bona cuſtodia ſpũs:vitaʒ
longã.i.eternaʒ acqͥrit anime.Apocał.ij.Eſts fide⸗
lis vſq; ad moꝛtẽ ⁊ dabo tibi coꝛonam vite.Thobie
iij. Vita eius ſi in pꝛobatiõe fuerit coꝛonabitur. He
atus Grego.in moꝛal. Incaſſum bonũ agit᷑ ſi añ vi/
te term inũ væſerat᷑:quia fruſtra velociter currit qui
pꝛius qᷓ ad metam venerit deficit. ¶¶ Otum ad ꝓxi⸗
mum einr pꝛimo condonãdo faciliter delinquẽ
ti:Mam ſicut cõtrarietas vel diuiſio ſeu pugna cõ⸗
ponentiũ in coꝛꝑe bumano eſt cauſa coꝛꝛuptõnis et
moꝛtis ipᷣius coꝛpis:⁊ ↄcoꝛdia eſt cã longe vite: Sic
in ſpũalibo odiũ eſt cã moꝛtis ⁊ eterne damnationis
ipᷣius aĩe. Sicut patet exemplo illius:v quo fertur:
ꝙ cũ moꝛiens ãmoneret᷑:ꝙ ð vei confideret miſcpia:
quaſi ſic rñdit:SGcio ꝙ miſcõiam de me veus nũqᷓ ha
bebit:qꝛ ego nũqᷓ de hoĩe miſcðiam habui:quin vo⸗
luntate vindictam ſꝑ accepi:a oꝑe vbi potui. Jaco.
ij. Judiciũ ſine miſcoia ⁊c.j. Joh.iij.Qui odit fra⸗
trem ſuũ homicida eſt. Et ſcitis qm̃ omnis homici⸗
Da non hʒ vitam eternã. Jaco.j. HBeatus vir qni fuf
fert temptatõnem ⁊ remittit:qm̃ cum ꝓbatus fnerit
accipiet coꝛonam vite. NMota..ſd.ix.xxij. Secũd in⸗
digenti miſericoꝛditer ſubueniẽdo. Juſtũ nãq; vi/
tur vt qͥ in ſuo eterno ꝓlongat vitam cæi.i.pauꝑis
ꝙ Tus ꝓlonget vitam ſuã in ſuo eterno.Et qͥ nõ ꝓ⸗
longat:ſua non ꝓlonget᷑. Math. xxv. Eſuriui non
vdiſtis mihimãducare.Et cito poſt. YJbũt hiĩ ſup
pliciũ eternũ qͥ non plongauerũt:illi aut in vitã et⸗
nam. Et ſic patet illud ꝛouerb xj Clementia ppa⸗
rat vitam æxemplũ ad hoc in narura. SGi eĩ os acci
peret cibũ ſibi ſoli ⁊ non trãſmitteret ad alia mẽbꝛa

WB vij.

necipᷣm os viuere poſſet: ſi aũt alijs tranſmittit ſibdi

trãſmittit:et᷑ dũ alijs ſibipſi vitã acqᷣrit:Gici ꝓpo⸗
ſito:ꝓpter qð Chob.xij. Hona coꝛo cũ ieiumio ⁊ ele⸗/
moſyna magis qᷓ theſauros auri ↄdeꝛe: quoniam ele

moſyna a moꝛte liberat:a ipſa ẽ que purgat pcta:et

facit inuenire vitã eternã.Ergo nõ oꝑamiĩ cibũ pꝛo
vobis tm̃ ſ̊ eriã ꝓ alijs:iuxta illõ Johã.vj.Opamĩ

nõ cibũ qͥ perit ̊ qͥ ꝑmanet ĩ vitã eternã:ſciẽtes qm̃

ſeminat ĩ carne ð carne ⁊ metet coꝛuptõnem:qͥ at
eminatin ſpũ:vſpũ metet vitã eternꝗ: Gal. vj.c.
Si g̊vis ĩ celo ꝑfectꝰ eẽ vade ⁊ vẽde oĩa q habes ⁊ da
pauꝑibo. Sicut ſapiẽs dat minꝰ vt accipiat maius.
Et ſicut qͥs dimittit eccłiam pauꝑioꝛẽ:vt pt᷑ hꝛeme
lioꝛẽ⁊.pᷣbendã:vbi pt᷑ hr̃e eßatum:h̊ſciẽs ꝙ oĩs qͥ re
nienr, mwmũ ⁊c̃.centuplũ accipiet ⁊ vitã eternã poſſi⸗
bit:Math.xix. Si papa rlamaſſet ꝙ oẽs qͥ vellent
dimittẽ bñficia curata vłpᷣbendas venirẽt ad eũ et ĩ
cẽtuplo plꝰ illos ditaret:qͥt bñficia ſua dimitterẽt ⁊
ad eũ currerẽt. Etſũmus põtifex:ð quo Heb.viij.c.
Talẽ hẽmus pontificẽ qͥ ſedet ĩ xtera cei: clamat
oĩs qͥ reliqrit c. Et ẽ verax ⁊ potẽs ad tenenduʒ qð
clamat:a tñ pauci ſũt qͥ minoꝛa dimittũtvt accipiãt

xV.

maioꝛa. Op em̃ pᷣſumũt hꝛe diſpenſatõeʒ pluralita/

tis volẽtes ⁊ cupiẽtes hꝛe hic minus⁊ ibi marih illð
ẽ pꝛiuilegiũ paucoꝝ:ſicut pʒ.V.iij.viij.Et ſicut pa⸗
tebit.V.ix.ar.iiij. SGcrutamĩ igit᷑ ſcripturas:in qͥbꝰ
putatis vos vitã eternã hꝛe:voh.v.Et inueniet ꝙ
pauci illo gaudẽt pꝛiuilegio.Tercio errãti euidẽteꝛ
pſuadẽdo:ſicut em̃ oculos dirigẽdo alia mẽbꝛa ꝑ vi⸗
am rectã ad locũ optatum diriget ſe:ſic qͥ dirigit ali/
os ꝑ viam rectã ad vitã eternã. Ecci.xxiiij.Qui elu⸗
cidãt me vitã eternã hẽbũt.Tali q dici põt illð Jo.
vj. Verba vite et᷑ne habes:tã ꝓ te 15 alijs. ⁊ ſicptʒ
illð Pꝛouer.vj.Mãdatũ lucerna ẽ ⁊ lex lux ⁊ via vi⸗
te increpatio diſcipline. =
Hãc aũt vitã obtinendã pᷣmo impedit moi ꝓſpe⸗
ritas:ꝓ tãto ꝙ vitã ↄtẽplatiuam ⁊ vitam greꝑ quaʒ
ad illã puenire opoꝛtʒ depꝛimit ⁊ veſtruit.Et ẽ exẽ⸗
plũ Senece ad hoc epia.xl. Segetẽ inqͥt nimia vber
tas ſtermit ⁊ rami onere frangũtur ad maturitatem
nõ ꝑuenit nimia fecũditas. Idẽ euenit eis qͥs nimia
felicitas coꝛũpit. Et ſic patet ꝙ ꝓſperitas ſtultoꝛuʒ
perdet eos:ꝛouer.j. Ideo dicit decretum:qꝙ nihil
infelicius pꝛoſperitate peccantiũ.xxiij.q.j.paratꝰ.ĩ
fine.Et cauſa ẽ:qꝛ illa ꝓſperitas eſt bonoꝝ retribu
tio opeꝝ ſuoꝝ: NHam f̃m iura canonica mali pꝛo bo
nis que faciunt pntem ꝓſperitatẽ pꝛo retributõe re⸗
ci idr rpe dr ih H.a
qua diuiti dꝛ Luc.xvj.Recepiſti bona ĩ vita tua ⁊c̃.
Ey quibus elicit et concludit beatus Gregoꝛ.xxvj.
moꝛał. manifeſtum pꝓditõis indiciũ eſt q affecta
tis iniquitatibo ſubſequens fauet effectus:a nulla cõ
trarietas impedit qð mens ꝑuerſa Sere ua
concluſione timent etiã ſancti viri cõcludi ſ̃m illu
bti Grego.v.moꝛał. Sct᷑i inqͥt viri cũ ſibi ſuppeteꝛe
ſpera huius mũdi ↄſpiciũt:pauida ſuſpitõnetur⸗
ant᷑.Timẽt em̃ ne hic laboꝝ ſnoꝝ fructꝰ recipiant:
⁊ exterioꝛib muneriba tumulãs ab intimis repellat

Ar. v.
xvj.

ui concoꝛdat leꝛ diuina

Pꝛopt᷑ qʒð ꝓſperitatis infoꝛtuniũ dicit btũs Greg.

8 cũ oĩs foꝛtuna timẽda ſit:magis tñ timẽda ẽ pꝛo⸗
pera ꝙ aduerſa:illa em̃ ſe mũdo erudit:iſta blandi⸗/
endo ſeducit.Filij iſrł legunt᷑ plꝰ peccaſſeĩ terra p/
miſſiõis ĩ abundãtia qᷓ; in erũna egyptiace ſᷣuitutis.
Er quibo aliqͥ veritas ſeoñdit qõnis qua põt q̃ri:
vtꝝ vᷣtuoſius ſit ſeu maioꝛis meriti: hõ ſe bi habe
ret in ꝓſperitate vladuerſitate:qꝛ ſicut ex pᷣcedẽti pa
tet auctoꝛitate bti Greg.Et ex totopceſſu 1 Pud
Populꝰ dei qͥ in pſperitate deuʒ dereliquit: illum in
aduerſitate qſiuit. Moc et᷑ totis ſacre ſeptuꝛe oſtẽdit
pelagꝰ:in quo inuenitur ꝙ in abũdantia male ſe ha⸗

xvij.

nneoete⸗
Un
lvs arcge n⸗ ſepang
norol⸗ Eo ind en gſenn

ps ttu gdnosaffectatus erat N
fenlai,glung nobispaſſus
Xdit lberüarbimi ad faclendü
go ſinon mdiſſetneonon eſſemus
ipſein locoſederet iudicis a0 nos
Potninus boniefſer mali fm ppe
gliterad nos ſe hehit oſ iſtis puͦ
non maffzectü quem pꝛins diatf
quem innenit indicabit. Et bocn
ciuilis qpcia remm no exoffectu
loꝛum cömuniter fungunt ffad
= Etpomiturexem
verbis Nec ille quifiliũ alimũ oo
quantũ ei pater vendere ſolet. Vi
I tractotur w filio alicnins vdlre
gicr go raleat quo pmio ei pꝛe
Abet eſtinan mafmu goma,

huit ad filii vel rem illam: Ged ſia

tennenan anaſifllius licnins ſed
mat⸗Jicin tnanrd dRininchcid
rali coꝛam ſumo indice mactadii d
quanto pꝛecio velmio digni fuer
Dirurreſpecruoadefechumegnen
habuiitad nos antecy vitan ſuäp⸗
Tdir neciuſtus iuderßmiülumaß
unaſeng inidiriucit
allenn poſſidebitnam
chnſtiſed leni dequhelnge e
d allenl: dequihoin
unt mihl Etideoßmpene
innkrgnnal el

loete⸗
nloodingecoalianihn l⸗
umdinger ſeſec ngtaln⸗
tactemi Ead mi, Ouiehy⸗
hihit Taltni erllig,.
enuiſſiik ninn
Aülucemgirlerlurrniati⸗
ne.
ndimoinpecitniiphe⸗

iglmumn ttan glig N.

Npuimit, ainie gi
l Oepmimni,ninu en
efanminropnutuntaten
5Ciaenteis ſonini⸗
patergecſpeneſtlnig
nnii nnnmn ll
munä igNl.l
Etwocekbono kerthn
rnCNori WaAa
EKräparmidnidant
Nicnncdeierdint
Chinübongifſttian.
Alnitbenm nin,
citöisinciai elcſi en
anſutffinminn an
ſnainni lihner

„Ait aöns .
rrgil,
niun n aaſil
jva t lte it
Nnrſnm
t ahutuun⸗
nt

—

xvii 7
III.

Arꝰ. vxj.
xix.

buerũt: ⁊ in aduerſitate ad dñm clamauerũt Ad
minu inquit cum tribularer clamaui.cũ alijs cõcoꝛ
dantijs innum eris. Immo adhuchec quotidiana
Weer erpenentia:quã videmus ꝙ homines in pꝛoſpe
ritate vr oſtenſum ẽ plunies errant. Er quib argun
ſic: Vbi plures errant: virtuoſius eſt bene agere: ſed
in ꝓſperitate vt oſtenſum eſt plures errãt: ergo inp⸗
ſperitate virtuoſius eſt bene viuere:quia q in ꝓſpeꝛi
tate tenuerit illam.ſ.virtutem:vitam hereditabit:
Ec iiij. Nota. 1. xviij.iij. vſq; ad finẽ capli.¶ De⸗
cundo impedit illnd qð ex pꝛimo oꝛiginat᷑ſ.mũdia⸗

boꝛis impedit᷑ ꝑ ramuſculos imptinẽtes ſupfluos 2
inutiles: Ita vita contẽplatiua 7 vita gratie ꝑ occn-
bation es terrenas. Eta cõtrario ſen ſu: vbi q̃s circa
talia non occupat᷑:liberius vacare põt:z abundan⸗
tius circa ea que vi ſunt. Vnde brũs Rregoriꝰ. xxxr.
moꝛal. Eo inqt quo extra ſepan ꝑ diſciplinam mẽs
n por:eo ſup ſe inrendere:að pfectum pf:qꝛ ⁊ creſcere
arboꝛ cogit:quep ramos di nc ꝓhibet: 7 cum ri⸗
uos fontis obſtruimus fluenta ſurgeread ſuperioꝛa
ꝓuocamus.
¶ Beg dicũt multi quũocunq; fuerit iſtis impedi
mentis vite gratie⁊ gloꝛie finaliter vitam habebi⸗
mus gloꝛie:qꝛ xpᷣs vitram ſuam dit in cruce vt illaʒ
paberemus:qui igituꝛ tãtũ ad nos afficiebatur:nul
lo modo vult nos perdere. Quibo reſpondet᷑: licet
xp̃s tatuʒ ad nos a ffectatus erat vt crucem ꝓ nobis
aſcenderet:⁊ plura ꝓ nobis paſſus ſit:tñ quia nobis
dit liberũ arbitriũ ad fa ctendũ bonũ vel malum:
ꝗqð ſi non vdiſſer nos non eſſemus moꝛte digni. nec
ipſe in loco ſederet iudicis ad nos iudicandu: ſed qñ
potuimus boni eſſe mali ſᷣm ꝓpꝛiam voluntatem:
alirerad nos ſe hẽbit oĩb iſtis pũctis mutati:qꝛ tũe
non ſᷣm affectũ quem pꝛius dici habuiſſe:ß valoꝛẽ
quem inuenit iudicabit. Et hoc luſte:quia dicit lex
ciuilis pᷣcia rerum nõ er affectu nec vtilitate ſingu
loꝛum comuniter fungunt ff. ad.l.falci.l p̃cia.iĩ in
infoꝛciato.li.xj. Et ponitur exemplũ ĩ textu ſub his
verbis. Nec ille qui filiũ alienũ poſſidet tanrũ habʒ
quantũ eũ pater vendere ſolet. Verbi gratia:quan
tractatur ⁊v filio alicuius vel re aliqua coꝛam iu-
dice qd valeat: quo p̃mio vel pꝛecio dignũ ſit: non
bet eſtimari ̃ᷣm affectũ quem pater moꝛtuus ha⸗
buit ad filiũ vel rem illam: Seo ſicut ihi dicitur in
textu:non quaſi filius alicuius:ſed qnaſi ho mo eſti⸗
mat᷑: Sic in ꝓpoſito qñ in iudicio pticulari gene⸗
rali coꝛam ſũmo iudice tractabit valoꝛevitenre:2
quanto pꝛecio vel pᷣmio digni fuerimus:non habe⸗
ditur reſpectus ad effectum:quem pater noſter xpᷣs
habuit ad nos anteq; vitam ſuã pꝛo noſtra in cruce
cedit nec iuſtus iudex ſᷣm illum affectũ: ſed pᷣm nrm
actũ nos eſtima bit ⁊ iudicabit. Nam tũc iuderx fili⸗
um alienũ poſſidebit:nam peccatoꝛes non ſunt filij
chriſti ſed alieni:de quibꝰ inp̃s. EFiu alieni mentiti
ſunt mihi. Et ideo ᷣm pꝛedictã legem non quaſi fi⸗
lij chniſti:ſᷣ quaſi hoĩes eſtimabunt᷑. Dec confirman
tur ſentẽtia chriſti lege ði: Yoh.viij.vbi iudeis aſ/
ſerentibo ſe filios abꝛahe ⁊ ſic realiter quo ad naru⸗
ram fuerũt:qꝛ tñ vitam illoꝝ inuenit malam nõ eos
vt abꝛabe ̊ vt emonis filios eſtimabat dicẽs:Tlos
ex patre vyabolo eſtis: Sic iuder cum aſſeſſoꝛib ſu⸗
is eſtimabit de peccatoribo in ludicio:poſt quod do/
lendo porerunt dicere illud Baße. xv. Eſtimauerũt
luſum eſſe vitam noſtram. His ⁊ alie leges cõcoꝛdãt
ciuiles:quaꝝ vna dicit ꝙ boues væ eo fundo intelli⸗
gũtur in quo laboꝛant:v non in quo moꝛant᷑ ff. ð f⸗
w inſtru.l.cum quidã.cũ ergo laboꝛ Zopa maloꝛnʒ
ſint e fundo ⁊ wminio dyaboli: qntũ cunq; ipſi vi⸗
cant vel videantur conſiſtere in terra chriſti:ſicut 5

Ditate Abꝛahe:tamen ex operib laboꝛib ad dya⸗
bolum bertinere dinoſcuntur. Si fe eus illos in

moꝛte toleraret:videret᷑ facere ini

rum illoꝝ po

ciam cõtra ve
ſſeſſoꝛem.

illius ſoli cenſetur in quò viuit: in quo radices hbʒ:

Z non illius in quovidetur conſiſter.
ſa. l. ſi plures.i.in.ff. nouo.li.ix. S

ere. ff. arbo. fur. ce⸗
Sicut ergo ralis ar-

boꝛ quãdo ſcinditur ad illam prinet: in cuius domi⸗
nio vixit ⁊ radicee habuit:nec alius ipᷣm iuſte impe⸗

dire poteſt:q

quo voluerit: Sic in pꝛopoſito erit:quando

te ſcindit᷑ ſi p

radices fixit i

mine habitu

nin ipſam libere tollat 7 ducat ⁊ poꝛtet

Gilc in pzopoſito erit: quando qͥs mor
ꝛlus in vmio dyaboli 7 in eius operibus

ntentõnis 7 voluntatis: quãtũcũq, no
7 ſtatu in terra chriſti conſiſteret. Ta⸗

li iuꝛis pꝛetextu obtinuit dyabolus diuiteʒ illũ:Au.

xvj.ſicut oſtenſum eſt.AA.iiij.xv. S

iẽ ergo ille ĩ cuiꝰ

parrochia virit moꝛitur iuſte petit coꝛpue:ita ille
in cuius puitio vixit ⁊ moꝛiebat᷑ iuſte vendicat aĩaʒ
allegando ꝙ ſeꝛ ſua iuſticia illud. ij. Mach. vj. iſte
quidem hoc modo vita diſceſſit:ergo eſt mens. ſti

vltime legi concoꝛdat alia que habetur.

Y. v. v. Mec

iſtis repugnat auctoꝛitas ſacre ſcripture que habet

M. xj. xliij. ꝗ

ua dicitur:Si ceciderit lignũ ad auſ

7c. quia in cuius terra ſtant dum viuũt:ad ei partẽ

cadunt dum
uitio vei⁊ cꝗ

moꝛiñtur. Non em̃ ſtant in terra 7 ſer⸗
dunt ad partem dyaboli:quia non pot

male moꝛi qui bene vixit:nec ecõuerſo:ſi vſq; ad mõ
tem ſtet in ſeruitio dyaboli. Inter om̃es vo ad infer
nũ cadẽtes peius cadunt et pꝛofundius qui peccant
et alios verbis vkexemplis peccare faciũt:qu ia ſicut

melioꝛ ẽ qui

—

bene viuit 7 bene Wcet:qꝙᷓ q ui tm̃ bene

c eſiaſti.xxij. Mequiſſimi nequiſſima vita. O. tal es
eleſtẽ nohabebũt hereditatẽ P iura phat᷑. ⁊X.jxx.

Iſitationis.

iſitatio vei vebet eſſe exẽpla

i itiita econuerſo ille peioꝛ eſtac. De tali dicit᷑ Ec

Primo

r7foꝛma vi⸗

( Ner diſtinctio oſtendendo quomodo

ſitatõnis hũane. Secundo adducẽda ſunt quedam
themata ⁊ materie que generaliter penin ẽt ad om̃s

viſitantes 2 viſitan

es. Tercio pducende ſũt q̃daʒ

themata ⁊ matene que ſpecialr viſitantes infoꝛmat
et viſitãdos in religione.
pꝛimũ: viſitatio eſt dupler:diuinaꝛ pun Ar.j.
mana. diuina qua veus cni dicitur in p̃s. Intẽdeqd .ſj.
viſitandas omnes gentes. viſitauit viſitat et viſita⸗
bit quatuoꝛ genera hominũ: peccatoꝛes: penitentes
ꝓficiẽtes:⁊ pfectos:viſitatoꝛilo humanis 7 moderni

¶ Etum ad

tpis dans exe

mplũ quaſr in viſitatiõibo ſuis ad iſta

quatuoꝛ genera hoĩm ſe hẽbunt. Pꝛimos naq; viſi⸗
tat in vita æ in moꝛte diuerſimoge. In vita fic ma
giſter diſcipulũ errante vt coꝛiigat᷑ verberibo.ĩ moꝛ⸗
teincoꝛꝛigiles ad modũ iuſti iudicis vt danẽt᷑ x pꝛi-
mo in pᷣs. Oi aũt dereliquerint filij eiꝰ legeʒz meaʒ ⁊c.

viſita bo in ige mii

eoꝝ. Be ſcõᷣa
coꝛdis:q;tum

.

qtates eoꝝ: 2 in vberilv peccata
ſa. x. Viſita bo ſup fructu; magnifici
ad ſu pbos qͥ hic viſitãtib ino bedien⸗

tes viſitari nolũt:ſj potẽtia ſe vfendũt vel malicia
rexf Eir vel hypocriſi pcta ſua abſcondũt.æ q⸗

bus Sop

.J. Viſitabo ſup pncipes:q.ſ.xæ ptãte ſu⸗

perbiũt vel potẽtia:ne viſitent᷑ſe vfendũt:ꝛ ſup fili-

os regis qͥ

ter generis no bi

litatẽ obedire 7 facere

go eis inci bit ↄtẽnunt ꝛ⁊ ſup oẽs qui induti ſũtveſte
deßnins qᷓtum ad hypocritas:qͥ exreriꝰoĩa oſtendnt
pellẽ.i.ↄuerſatõem ſünplie 7 bonã:ß interius ſũt lu

pi rapaces:⁊ ſuꝑ oẽm

arrogant ingredit wmũ dñi

q in ſa terrena aĩali fabslice er cautel et puerſo

cõſilio ⁊ malit
gãter ingredi

ijs 7 appellatõnibo małcõfidens arro
7 ro? locũ ſuũ tenẽtilo obedire con

.

Irez dicit alia lex ꝙ arboꝛ xx.

.iij.

* iiij.

Wilſitatio

temnit:æ quib Hiere.ix. Sagittavulnerãs ẽ lingua
eoꝑ: wium locuta ẽ. Munqd ſup his nõviſitabo diẽ
ons aut in gentẽ huiꝰ ñ vlciſcet aia mea ¶ Pꝛedicti
nanq; ⁊ eis ſiles ſupbia ſua quaſi vinci nolut: ana⸗
ricia ſua quaſi ſua ꝗ mittere timẽt:vłqua pꝛiuari ti
ment facto v hoc quo iure pꝛiuatiſunt: xlitijs
ſuis quibo carere nolut cõſulẽtes frequẽter vt viſita
tiones ꝑ media pᷣdicta euadũt hoĩm:h qnid ẽ viſita⸗
tiones ⁊ indicia euadere hoĩm bꝛeuia ⁊ leuia:ĩ iudi⸗
cijs duriſſimis incidere vei: qui v eis loquit oiere.
v. ARagnificati ſunt quo an ſuꝑbiã:⁊ ditati ſũt qͥ ad
auariciam:v impinguatiſunt quo ad gulam luxu⸗
riam ⁊ pterierũt ſermones meos peſſime. i.pꝛecepta
mea v miniſtroꝝ meoꝝ:nũquid ſup his no viſitabo
dicit dñs. q. d.viſita bo diſtrictiſſime:qꝛ ille mentiri
non põt qͥ illã viſitatõneʒ eis pmittit dicẽs: Ege at
in die vltõnis viſitabo hoc peccatũ eoꝛũ: Exo.xxxij.
Dus liter ergo nuc vel ĩ moꝛte rñdebũt ad illã que⸗
ſtionẽ quãab eis querit xꝰ Eſa.x. Quid inqͥt facie
tis in ie viſitatiõis ⁊ calamitat:is. Cui quidẽ qõni
rñdet Hiere.vj.7. viij. A minoꝛi inquitvſq;lad maio⸗
rem oẽs auaricie ſtudẽt.Et ſequit. Pꝛopterea ĩ tꝑe
viſitatõnis tue peribũt. Sicviſitatus fuit ſuperbus
angelus lucifer cũ ſocietate ſua. Dic viſitatꝰ fuit ino
bediens Saul. Et auarus ille Luce xij. Ma habes

multa bona. Et guloſus diues Zuc xvj. In pma vo

ꝓte hiiꝰ viſitatõis diuine q̃.ſ.viſitat peccatoꝛes cor
rigibiles vt coꝛigant᷑: infoꝛmant᷑ viſitatoꝛes eccleſi
aſtici. In ſcdᷣa qua.iſ.viſitat incoꝛꝛigibiles ad moꝛtẽ
infoꝛmant?᷑ viſitatoꝛes ſeu iudices ſeculares. d pꝛi
mos nãq; pertinet pceptum illuo j. Regum. xvij. ca.
Fratres tuos viſita bis ſi recte agãat:⁊ cũ quibo oꝛdi⸗
nati ſunt diſce.d ſecũdos vo illud Leui xxvj. Vi⸗
ſitabo vos velociter. Et infra. Percutiam vos ⁊c.

Secd ẽ aduertenqũ ꝙ in vtraq; pdictaꝝ viſitationũ

Ti: eus habet ⁊ haduit quaſi viſitatonis ſue coad⸗
tutoꝛes non ꝓpter adiutoꝛij indigentiã:ß potiꝰ pꝛo⸗
ꝓter ſignificarõnezʒ exemplũ. In hoc nãq; ille cuiꝰ
oĩs actio noſtra ẽ inſtructio ᷣm beatũ gregoꝛiũ dat
intelligere ꝙ viſitatoꝛes hoĩm in viſitãdo peccato⸗
res conſilio indigent et auxilio alioꝝ. Sicut nanqʒ
pꝛimo væus a pꝛincipio mũdi peccatoꝛes viſita nit ꝑ
ꝓphetas ⁊ alios electos:ipos ad bonũ ducẽdo:ita p⸗
latis dyoceſes ſuas viſitantibo: neceſſariũ eſt aviu⸗
toriũ electoꝝ viroꝝ:qͥ ad hocð ſingul parrochijs eli
gunt᷑ fidelioꝛes ⁊ melioꝛes:vt p eoꝝ auxiliũ peccato/
res viſitent᷑: oſtendant᷑: ao bonũ cõuertant᷑ 7 coꝛꝛi-
gant᷑: O: eo diligentius? fidelius facere debent quo
ꝓphetaꝑ? electoꝝ viroꝝ vt pdictum ẽ locum tenẽt:
2 quo excoicatõnum minis ⁊ pᷣceptis ad veritatẽ di⸗
cendam obligant᷑: v quibo nullus pᷣter epᷣmvel eiꝰpo
teſtatẽ habẽs eos abſoluere põt. Sicut inſuꝑ ſecun⸗
w occidit pꝛimogenita egypti Exo.xiij. Et exercitũ
Bennacherib ſentiocrogffacuunq; milia.iiij. Re⸗
gum. xix. p myſteriũ angeloꝝ. Ita nuc mediantibus
ilłqͥ ad viſitatõnem vocant᷑:q angeloꝛũ locu tenent
occidere debet pᷣlatꝰ peccatoꝛes:illa.ſ.moꝛte qna di⸗

cit apłs: Moꝛtuos qͥdem peccato:viuẽtes autẽ deo.

Et iudey terrenus moꝛte coꝛpali mediãte fideli du⸗
odena:ita ꝙ vterq; iuder ſi recte viſitarevel iudicaẽ
Tbeat:neceſſe habet fidele inuocare adiutoꝛiũ cum
Moyſe Exo. uxij. Qui inqͥr dñi eſt iungaturmihi.
Et ait:HNec dicit dñs. Ponat vir gladiuʒ ſupꝑ femur
ſuuũ ite? redite de poꝛta ad poꝛtam.i.œ wmo ad do⸗
mum totã parrochiam æ qua eſtis diligẽter ſcrutã
v:ſi mercatus in aliquo loco teneat᷑ in dieb dicis:
ſi aliq non veniãt ad miſſam in dmica ꝓpter capellaz
in qua audiũt euangeliũ:ſi ſint aliqui concubinarij
vel vſurarij vłĩ mrimonio male copulari:vel ſymo
niaci vel ſoꝛtilegi:vel hmõi malefa ctoꝛes in clero vł
in pplo:q oĩno latere pñt niſi ꝑ vos onñdãt᷑:⁊ occidat

W pilf.

vnuſqͥſq; fratrẽ ⁊ amicũ ⁊ ꝓximũ ſun:nulli.ſ.ꝓcends
nec potẽti ne noceat:ſciẽtes qm̃ veꝰ potẽtioꝛẽ:et pl⸗
nocere põt. Nolite ergo timere eos: q occidut coꝛp⸗
⁊c. Math. x. Mec amico:qꝛ ẽ amicus coꝛꝑi: ita ꝙ ſit
inimicus aĩe:q̃ maxima ẽ inimicitia. Et ſi ſciãt nunc
vobie bonas grates qꝛ eis parcitis:maximas ſcient
vobis malas grates ĩ die viſitatõnis ⁊ calamitatis
elõge veniẽtis: Eſa x. In erarne nec ipi pcra
illoꝝ celare:nec ab amicis il iuuari poterũt.Et h̊ ẽ
qð ſe equit. Ao nnafugiert auxiliũ.¶ SGcðo viſi⸗
tat ve penitẽtes ⁊ ĩ afflictõne poſitos: ſicut medicꝰ
aualeſcẽtes vt ↄſolet᷑? letificet ⁊ ĩfoꝛmet qualr nere-
ant ſe cuſtodire vebeãt:ſicut etiã mater filiũ fame
licũ vt paſcat:ſicut pʒ Exo.iij.vbi ait:Viũtãs viſi⸗
taui vos oſolãdo:cibãdo:⁊ vidi oclo ↄpaſſiõis om̃ra
ſeʒ aduerſa q accidert vobis ĩ egypto:⁊ dixivt educã
vos e tra egypti: Ecce viſitatò ⁊ ↄſolatio ĩ ope. Sic
platus vel qcuq; viſitatoꝛĩ viſitatõne ſua ↄſolet᷑ pu
ſillanimes:ſuſcipiat infirmos:patiẽs ſit ad oẽs.⸗ ſiẽ
famẽ ⁊ vfectũ nitit ſupplẽ ſpũalem quã aĩe ſuſtinẽt
pꝓcr̃oꝝ:ita merrnermißo 93 upeꝑꝝ: ⁊ famelicũ
paſcat ad eũ clamãtẽ ⁊ dicente illõ Diere.xv. Recoꝛ
dare mei ⁊ viſita me⁊ tu eꝛue me:qꝛ religio ma apð
vñ h ẽ:viſitare ĩſirmos ⁊ viduas ĩ tribulatõne eoꝝ:
Jaco.j.Et tũc ve vtraq; paſtura veracit᷑ dicẽ potit
illõ ʒech.xxiij. Viſitabo oues meas? libeꝛabo eas
⁊ paſcam. Et ſciat ꝙ talł paſtura magna erit merces.
ꝛceps nãgqʒ diligit remunerat ⁊ qcũq; gratus hõ
illos qͥ viſitãt amicos ſuos ĩ alienis ptibo ? neceſſita
tibo ſuis:ſic xpᷣs qͥ dicet: Infirmꝰfui ⁊c. Mathi.xxv.
Ergo ñ te pigeat viſitare:Ecci.vij. Sʒ heu ſt nõnul
li tã pᷣlati ſclares qͥ lautas ab eccleſijs viris ecchaſti
cis indigẽtibo recipiũt pcuratõnes qꝙᷓ etiaʒ religioſi:
ſiles ill oneroſis viſitãtibo ⁊ ↄſiliatoꝛibj Yob.ij. SDe
q ba cõdixerãt ſibi vt viſitarẽt ⁊ ↄſolarent᷑ eũ.x qbꝰ
tñ ſãctꝰ Yob:qꝛ illũ effectualłr ñ ↄſolabãt᷑:poſtmodũ
diyrit:aſolatoꝛes oneroſi oẽs vos ¶ CTercõ viſitat c
ꝓficiẽtes:ſicut pꝛfamiligꝗs oparios laboꝛãtes vtopꝰ
bonũ ↄtinuẽt ⁊ ꝑficiãt: quo deficerẽt niſi ab altiſſi⸗
mo emiſſa fuerit viſitatõ:Ecci.xxxiiij. Sic pᷣlatꝰ vel
qcũq; viſitatoꝛ bonis exẽplis ⁊ verh̊ ⁊ pdicatonbus
viſitare vebet ꝓficiẽtes ðᷣ virtute ĩ Stutẽ ne vficiãt:
intãtũ ꝙ ſuhditi ð eo ⁊ĩ eo vũ gloꝛificare pñt ⁊ dicẽ
illð Ruc.vij. Pꝛopheta magnꝰſurrexitĩ nob 7 *
viſitauit plebẽ ſuã.Quarto viſitat dveꝰ pſeuerantes
⁊ pfectos:ſicut viſitant honoꝛabiles pſone wvna gre
glie:amplioꝛa eis largiẽdo:ſicut pʒ ſpecialr æ bĩa
vgine: quaʒ modo dicto ſpecialit᷑ viſitauit. Vñp̃s.
Viſitaſii terrã.i.virginẽ hũilem:⁊ inebꝛiaſti eã:per
ſpũſſancti fecundatõnem ⁊ grarum in pñti inunda⸗
tionẽ:mltiplicaſti locupletare eã:p vltimã 7 pfectiſ⸗
ſimam gloꝛificatõem. Sic pᷣlatꝰ vel aliꝰ viſitatoꝛ et
viros ⁊ quaſcũq; pſonas religioſas ⁊ pfectas inebꝛi⸗
are vebet vbo pᷣdicatõnis ⁊ exẽplo ſãcte cõnerſatõis
dicẽs illð Hiere.xxix. Vliſitabo vos ⁊ ſuſcitabo ſuꝑ
vos vᷣbũ bonũ. Iſtis qᷓtnoꝛ pᷣdictis modis viſitauit
nos oꝛiẽs ex altõ.illũinare his q ĩ tenebꝛis ⁊ in vm⸗
bꝛa moꝛtis ſedẽt:Qu.j.Et iſtis qtuoꝛ modis:tu q̊ͥ in
viſitãdo locũ erꝰt enes:intẽde ad viſitãdas oẽs gen
tes.nõ miſerear oĩm qͥ opant᷑ iniqͥtatẽ:ĩ pᷣ. Au. vij.
Viſitauit plebẽ ſuã. Etviæ ꝙ ĩ eis oĩa honeſteꝛ pᷣm
In q̃ auẽte pꝛĩo relu/ oꝛdinẽ fiãt.j. Coꝝꝑ.xiiij.
cet ĩtroducit᷑ ſcõs articulꝰ. Viſitatõ.ſ. hũana que
oꝛdinarie h abet ꝙ ommia honeſte ⁊c. Chariſſimilʒ
hoc apoſtolicũ pᷣceptum ad omnes dirigat᷑ xpᷣianos
modo tamẽ ſpecialioꝛi ad prelatum diriqitur viſi⸗
tantẽ:⁊ ad capitulũ ſuũ viſt itandum. Ipſi nanq; ſũt
ſpiritualia populoꝝ capita:ſicut ergo q; in toto coꝛ⸗
poꝛe oꝛdo ſit vcẽs ⁊ honeſtas:hec ramẽ maxime in
capite reqnirunt᷑: Yta quantũcunq; pᷣdicta apli ver
ba totũ eccleſie coꝛpus a d oꝛdinẽ habendum et ho⸗

vj.

Arꝰ.ij.
VII.

vel falſitates ncganplioo o

ei dch nimenti nglea in

sfuent gti gnantͦung gollachan
culta. Gic vos qul
turoleſed maledictum t autlecseſt
fmieſuuſininnenti minnten e⸗
ſnainangaranndnn e
iminuitur Din autezmorit. Dic ene
gvia vens ad vitam apentt.os autezin
nit iniquitaten: Oroner.x. Ged fone co⸗
cut li vianos vel amicos noſtros gccnſan
la in eis ſequetur coꝛrectio quo ad anima
cunia accepta eos vinere omitrent: ſcut
runt et nihil ſequeturmiſiipſoꝛi in bon
catio Quityreſponger vos eſtis ſean
minns er actu vobis in vlſitationeinun
ſicut ſpeculatop officiumeſtillds de caſtne
lisinmininbus muniret damane,lit
mnnoſo gawelllecnia? Gimni ta,
tcentqod in eo ſt ie ainm i ino
liberan Jic aglet darzanitasg hocf
et expii. Fionſis i. Taccepemp
ſpecnld ndd oſtititomni maalͤini
boc aſltegiperctryelamicd Bicvos
habetis ſpecnliſeo ortetg i
Uſe poet im ſpecnl
lk Dicpoopimomundare voſipſos
al hoe Abeabe uipeimo ſia 08E
Gvi. Quiiuſb painacanſatoriſilge
Poccꝛdineomnnla con .
Pat ecuni. Perfett

naniingee fii
krdiant iſpinn ii
tnememen, Airinde

rt ei n Gha ſin/
Pabealtſior ſſzetſt
hangköntschenigrtligieſi⸗
iwrſlinonid Zohi de
lturit oſclngkei dh⸗
cnalrfaſlabir poſno;
be o Trti tlitut
oponos ahonitofrat⸗
Gvo nfunitnliah alifi⸗
Cuinij geilitrd
lis verb rpcicaton⸗
kinutei mrieniini⸗
nä donkamnsr
Wminö A
iſtur , gſuenttn
ds Randnait
e ddeſt n
eait iltantt, Bß.
ilmrittiſtiife
7grunminpitiinmctt/
gurttup ditini hleen ⸗
cilnd e a fiſmmet⸗
reigiobsr ftatiein,
mgihſſiniuti
ſinbo wor ſſetnt
mjtium onſin
rnigitnhe in
ifctlannun
niten nſtil e

kinijtriſtzl en
lii nn
Cnitn, ufſinih. n

W

tit væ viſitatõis materia/quin
ue ad viſitatiõem ptin
ſiue ſit ſymonia ſiue v
nec etiã ipſis viſitandis ſi
e offendantur ſiue nõ.
que ſi viderit vnũ membꝛũ ſi

dant q
populi

ci:ſiu

tit quin ipſuʒ lauet/ et in h
plus diligit. Sic
officio vilitatõis:
vel falſirates oſtendentes/
, cite. j. Coꝝ.x. ¶ De
viij. e medicus vulnu
coꝛꝑis fuerit ꝑte/q
culta. Sic vos qni
turale ſed maledi
ſtru eſt quaſi inſt
ſanguini coꝛrupto via
i minuitur. Sin
i. quia venã ad vi
rit iniquitatem:
cũt/ſi vicinos vel a
la in eis ſequetur c
cunia accepta eos v
runt/et mihil ſe
catio.Quibo re
minus ex actu vobis in
ſicut ſpeculatoꝝ officiu
lis imminẽtibus pᷣmun
mino ſuo ꝓditoꝛ eſſe cõ
fecerit quod in eo eſt/
eratit ie voget!
et.xxxiij. ili homĩs ⁊c᷑.
n. æ ſpeculo quod oſtẽdit o
hoc caſu regi parcit vel amic
ha betis ſpeculi/ſed opoꝛtet
gat᷑. Sic vos pꝛimo mundar
ad hoc Abꝛqahe:qui pꝛimo im c
xvij. Quia iuſtꝰ pꝛioꝛaccuſatoꝛẽ ſui:
Hocoꝛdine omnia complebuntur:&
patet ſecundũ.Perfectio videlicet re
Ratione cnius eſt aduerte
ato Aug. diffinitus multũ
ture in maion mundo
totius vniuerſi hunco
tionẽ oĩa quanto uꝓl
pio/tanto ſu
in ſimili na
pꝛopinquant
niunt᷑ ⁊ ſimp

õ

—

tura

Wiſitatio
neſtatẽ hoꝛtent᷑: hictamen ſi
gunt᷑ a dicente:omnia ⁊c.
cepto compᷣhendit aplus vi
etiam oꝛdinantes eto
quo ad diſtributõem
omnia honeſte.Dec
tem/oꝛdinæe.
ant:
nos ſic
xix. Oꝛ

licioꝛes. Bic coꝛ
ſitum et loci eminentiã p
elemẽta:ideo pfectioꝛa ij
ſim plicioꝛa ſunt coꝛpib
pars riuuli que plus fo
rioꝛ inuenit᷑ IJdẽ etiã
poſitõibus:

—––-

ecialius ad capita diri
In qua auctoꝛitateſ.
ſitantes et viſitãdo
eꝛdinãdos/ quo ad
vel compoſitõem
ũdo expꝛimit ꝑfect
Ter cio executõem benec
pꝛimo.ij. Coꝝ.vj. In omnibuj
ut vei miſtros ⁊c. Se ſcõᷣo lu
do eſt rerum pariuʒ diſpariũ
tribuens diſpoſitõ. Se tercio A
. ſiat qð cuiuſqᷓ; offendat aſp ectũ
ceat ſanctitatẽ ſupple omnia fi

tria. Pꝛimo
valde lataʒ
dem regulan
ontinuatã/fi⸗
s exhibeamus
g. ciui. vi. li.
q; ſua cuiq; loca
ug. in regula.
ſed quod veſtrã te⸗
nt. Mtuʒ ad pꝛimũ
t. Omnia. nil dimit⸗
oĩa dicant᷑ apte oſtẽ
ent/tã peccata cleri q
ſura ſiue ↄcubinatꝰ?c.
e ſint amici ſiue inimi
Exemplũ pꝛimo ĩ matre

oc caſu incipit a filio quẽ
officiũ geritis matris in
ittatis veritateʒ celãtes
ſed omnia in gloꝛiã i fa
cundu exemplũ ad hoc eſt w oꝛe
s9totius coꝛꝑis apit in quacunq;
uantũcunq; ꝑs illa chara ſit vłoc
officiũ geritis oꝛis aliter non na⸗
ctum et crudele os eſtis. Os em̃ ve
ntñ minutoꝛũ/quod quidẽ ſi
m et exitũ bonuʒ fecerit:viuet
autez moꝛit᷑. Sic vena viteos iu⸗
tam aperit. os aute; impioꝝ o
ꝛouer. x. Sed foꝛte cogitã
micos noſtros accuſauerimꝰ:nul
animas/qꝛ alij pe
ut pꝛius vixe⸗
bonis damnifi⸗
q vos eſtis ſpeculatoꝛes ad
viſitatione incumbente: qa
m eſt illos de caſtro ve pericu
ire et clamare/ aliter coꝛã wo⸗
uincit᷑. Si autẽ clamauerit 2
ipᷣe aiam ſuã a ꝓditiõis piculo
atʒz auctas ad hocSʒech.iij.
Terciũ exemplũ ad hocẽ
ulã in facie/ nec in
o. Sic vos qui officium
eculũ pꝛius ter
8. Exemplũ eſt
ſeipſum circũcidi

nec vos 4
nihil dim

ꝛrectio quo ad
iuere pmittent:
uetur niſ ipſoꝛũ in
pondet/

mnẽ mac

Pꝛouer. xviij.
eñ.xlj. In quo
gulata oꝛdine.
nqũ/q oꝛdo pᷣdictus a be
aſſimilatur taʒ oꝛdini na
qᷓ etiam rationis. In oꝛdine
ꝛdinẽa hanc videmus condi
us appꝛopinquant ſuo pꝛinci
nt purioꝛa o pfectioꝛatſicut angeli qͥ tã
qꝙ; miniſterij dignitate plus xæo ap⸗
ꝙᷓ ceꝛpa celeſtia.et ideo pfectioꝛes inue
pa celeſtia/quia qtũ ad
lus veo appꝛopinquantqᷓ;
nueniunk. Bic elemẽta que
us miytis. Sic in aquis illa
nti appꝛopinq̃t purioꝛ et cla
patet in rationalibus ſiue p⸗
in quibus illa ꝓpoſitõ que plus ſapit xe

—⸗8=
WB viij.
natura hꝛimoꝑ pꝛincipioꝝ/pluſq; eis ĩnatura ppin
quar maroꝛẽ habet eruba apparentẽ nne
tẽſiqpus ſicõtrarii otingeret/ totusoꝛdo nature et
vniuerſi emet impfectꝰ a atrario ſenſu nõ tenẽdo fie
ret peſſime. ſicut ad oculi pʒ wangel malis. Bic ve⸗
beret eſſe ĩ moꝛibo oꝛdine hoĩm/q'illi ꝗ plus appꝛo
pinquãt pꝛmo pꝛincipio increato xpo röne officij et
oꝛdinis ⁊ ſtatus qᷓtũ ad platos. alij viri ecchiaſtici⸗
pᷣcipue ſacerdotes q intantũ ei appꝛopinquãt ꝙ ipʒ
mamibus tangũt ? tractãt/ 7 q plus Eipm ſamgechs
eis ipᷣm incoꝛpoꝛãt.nec ſcin poteſt quõ er vel ipſe eis
lus appꝛopinquare poſſ. Et. ̊ in eis maxima reqͥrit
onitas pfecto ⁊ punitas/ad hoc ꝙ ſtatuʒz ſuũ digne
teneãt/ꝓut oꝛdo nature ⁊ rõnis eet. quẽ ſi ſic tene⸗
ant ꝙ tanto ſunt oibus creaturis dignioꝛes ꝙ ipi ve
um ↄſecrare pñt/quod nec angeli vlhlri creatura fa
cere pũñt. Gi vo ecõuerſo ſtatũ ſuũ nõ tenuerit/ſicut
pᷣdictũ eſt œ angelis. ſunt omibus creaturis etiã mł
tis vemonib beioꝛes. Et ꝓpter hoc o eis dici poteſt
quod AMal. ij. dicit᷑. Angelus em̃ oñi exercituũ ẽ. Sr
vo tales nõ ſint/ad hoc pꝛimo ⸗ pꝛincipaliter inten-
Tere dzviſitatoꝛ / vt illi pꝛimo pꝛincipalit᷑ oꝛdinent᷑
⁊ coꝛrigant᷑ ? talesfiãt. ¶ Et ad G̊ exemplũ habemꝰ X.
ĩ minoꝛi mũdo.i.in hoĩe ſeu in natura buana. In qᷓ
videmus ꝙ ſicut natura ĩ coꝛpꝑe bñ diſpoſito cuilibz
mẽbꝛo locũ conuenientẽ ſue tribuit cõditõi/ſicocu⸗
lo quod ẽ membꝝ digmius locij ſupioꝛẽ/⁊ pedi inferi
oꝛẽ ⁊ ſic ve alijs / aliter eſſet coꝛpus monſtruoſũ. Ita
etiã mẽbꝝ nobilius diligẽtius a damno ⁊ leſurq cu⸗
ſtodit.⁊ ſi leſum ſit/citius illud curare feſtinat. ſicut
patet cæ coꝛde.oculis ⁊ facie.qꝛ vbi maius imminet
piculũ vel æfoꝛmitas/cautins ⁊ feſtinãtius ⸗ diligẽ
tius eſt agendũ. Ita in eccleſia dignioꝛi dignioꝛ lo⸗
cus eſt dandus. qꝛ ſicut natura pꝛius coꝛdis attẽdit
factõi:qꝛ impoſteꝝ pꝛincipiũ erit vite⸗ mẽbꝝ vtili⸗
us/⁊ vitã totius coꝛpis continẽs. Ita ipſi pꝛelati.ta
lis pꝛincipaliter intẽdere veberẽt ꝓmotioni/quiĩ fu
turo vitã ſpũalem fluet ad omnia mẽbꝛa alia eccle⸗
ſie.⁊ ſi tale coꝛ vel talis oculus in aliquo ſit infirmꝰ:
viſitatoꝛ ⁊ omnes de viſitatiõe ſe intromittẽtes/ pꝛi-
mo ⁊ pꝛincipaliter circa ipſius curam inſiſtere vbe⸗
rent/incipientes a ſanctuario: Eʒech. ix. eindecir⸗
ca alia membꝛa ſic ſollicitenturiq; quilibet locum ?
ſtatũ ſibi teneat/qu a aliter coꝛpus eccleſie erit mon
ſtruoſum? efoꝛme/quãdo.ſ pes paꝝ reſpectiue in⸗
firmus artat᷑ vſpicit᷑ ⁊ dure coꝛrigit/ 1oculus exce-⸗
catus qui cñ ſanani vel recuꝑani poſſet/ et facies xe⸗
turpata:⁊ mẽbeũ magnũ extra iuncturã/nec ſanan⸗
turſſicut accidit ↄtinue inter illos qui cartulũ vbe⸗
rant ⁊ leoni parcũt.qui vident lupu venientẽ 2 fugi
unt quis nõ diceret talẽ cõitatẽ monſtruoſaʒ:2 can
ſa eſt:qꝛ tales pꝛelati eccleſie⸗ ſupioꝛes ꝑmiſſiue om
nẽ puertunt oꝛdinẽ. Ideo ibũt vbi nullus oꝛdo/ ſed
ſempiternus hoꝛroꝛ inhabitat: Job. x. ¶ ercõ vo
ommbus iſtis efficax fieni bet executo. ⁊ qtũ ad xj.
Tferentes/⁊ ᷓtũ ad velatos⁊ qᷓtum ad iudicantes.
tum ad vferentes:id eſt qᷓtum ad vocatos ad vi
ſitatõem ꝓchꝛiſto ⁊ eius concilio infoꝛmando q; om
nia que ĩtaberna dicunt vetrapentes ad eoꝛũ dam⸗
nationẽ/ aperte dicant in viſitatione ad ſuam 7ali-
oꝛũ ſaluatõem. tum ad vlarosſ; iuſtam executi
onem non impediant rogando vel dando. necoꝛpus
quod peccat puniatur rogando em̃ vel dando aliqd
magiſiro filij regis/ ne filius ipſe velinquens punia⸗
tur. vel ꝙꝙ libere ſeipſum perdere poſſit tam dans ỹᷓ
recipiens a rege repoꝛtar malas grates. Patient er-
go ſuſtineat dicens illud ALuce.xxij. Paternon mea!
led tua voluntas fiat. Etum ad iudices qui eos
in talibus pꝛecibus et wnis exaudire non berent
Epter rationes et leges oſtenſas.C. xvj. xxxviij.cum

E

Waiſitatio

ſequentibns. Ergo cuncta fac m exemplar qptibi

in monte monſtratũ eſt: Exo.xxv. Et Hebꝛe.vꝛij.
Ex iſtis patet ꝙ rationeviſitationis tam accnſa⸗
toꝛibus qui aduocãturtam accuſatis/ꝙ; etiã iudicã
tibus competit illud pꝛeceptũ pꝛopheticũ: Zacha.
viij. Loquimiĩ veritatẽ vnuſquiſq; cũ pꝛoximo ſuo.
Thema. Emitte lucem tuã etveritatẽ tuã. Om nes
nãq; pꝛedictos in ſpũ dñi et veritate adoꝛare opoꝛ⸗
tet: Yoh.iiij.pꝛimos accuſando.ſecundo culpas ve⸗
raciter recognoſcẽdo.tercios iudicando. Iſtis ergo
tribus modis loquimĩ væitatẽ. Vel ſic. tria comp⸗
hendit.viſitatõis inini.modum.ambitũ.pꝛimuʒ in
loquele oſtenſionæ ſecundũ ĩ veritate. et terciũ in ge
neralitate conaltit.tria expꝛimit et oſtẽdit. Pꝛimo
viſitatõis intiũ.loquimi. Scòo modũ quo fierni æ-
bet. ſ. pR vitatẽ. Cercio mediũ ſeu auxilium quod
vnuſquiſq; cum ꝓximo ⁊c. Se pꝛimo. F. v.j. ve ſe cũ
WD Boma. ix. Veritatem em dicam. Ratione cuius
eſt aduertendũ/ꝙ veritas eſt quadruplex. qᷓtum ad
pns elinet ꝓpoſitum.ſcripti.coꝛdis.oꝛis et opis. Di
uidendo vo pꝛimaz veritatem contra omnes alias.

mogerno temꝑe magna inuenit ſimilitudo inter il-

lã ⁊ illas tres ꝓ tanto:qꝛ ſicut ad oculũ patet illa ve
ritas ĩ ſcriptura ibor eſt multũ notabiliter dimi⸗
nuta/qꝛ noui libꝛi nõ ſunt ita veraces ſicut antiqui.
Ita nec homines moderni tantã habent veritatẽ ĩ
coꝛde.oꝛe et ope/ſicut antiquitus hẽe ſolebant/qꝛ di
minute ſunt veritates a filijs hoĩm:ĩ pſal. Et Oſee.
uiij. Mõ eſt veritas. Ideo mũdus eſt ſtultus: ex qui⸗
bus mẽdaciũ.adulteriũ.furtũ inundauerũt.qꝛ coꝛ⸗
ruit in platea veritas: Iſa.lix. Per cuiꝰefectũ et ca
ſum pꝛedictũ/pꝛedicti erroꝛes acciderunt qui libꝛuʒ
chꝛiſtianitatis multũ vefoꝛmauerunt ſed reuera ſi⸗
cut videns libꝛũ veracẽ et bonũ quo filiũ ſuũ emen
dare poſſit agit qð illũ habeat libꝝ.ꝓ quem ſuum fi
lium coꝛrigat. Ita pᷣlatus vel viſitatoꝛ intelligẽs vł
ſuſpicans vel audiẽs vefectus ⁊ peccata et falſitates
eſſe in ſuis ſubditis.qui quipem vefoꝛmarũt libꝛos
conſcientiaꝝ fa ciat citari curã animag habentez. et
melioꝛes et fidelioꝛes xe parrochijs tanqꝙᷓ libꝛũvera
cem p quem alioꝛũ coꝛrigat xxfectus. ¶ Circa quo⸗
rum coꝛrectõeʒ reſpiciatis pꝛimo lr̃as capitales.id ẽ
viros eccleſiaſticos. cõſiderando ſi in eis aliquis ſit
fectus. quia falſitas in eis tanqꝙᷓ in oculo vel facie
eſt valoꝛe notabilis et apparens. vindealios. quod

ſi feceritis liberabitis a periculo tam vos qᷓ illos et

etiam ſuꝑioꝛes veſtros: Yoh. viij. Cognoſcetis veri
tatẽ:⁊ veritas liberabit vos/ergo a oↄtrario ſenſu nõ
recognoſcendo veritatẽ falſitas ꝑdet vos et illos.ſi⸗
cut tam euntes ad belluʒ ꝙᷓ remanentes ad ſarcinas
pduntur per malos bellatoꝛesjet rex et regnuʒ ꝑta⸗
les vecipitur:ſicut patet. H.ij.viij.et. xxix. Patet igi
tur ꝙ ſi aliquis veſtꝝ neſciat quãdo antichꝛiſtus ve
niet. vel ſierret falſum dicẽdo quale tps erit cras fn
tuꝑꝝ ꝓnoſticãdo/nõ eſt falſitas damnatõis/ſed vbi 5
cepto iuramẽto vel excõione tenemĩ veritatẽ dicere
ſi veritatẽ celaueritis/vel falſitatẽ ſciẽter Dixeritis:
voſipos damnatis. Ideo quẽqᷓ vim ſollicite ammo
net apls.ij. Thimo.ij. dicẽs. Sollicite cura teipſum
ꝓbabilẽ exhibere veo opaniũ incõfuſibilẽ recta tra⸗
ctantẽ verbũ veritatis Sed ĩ malis xpCianis voca-
tis ꝙ veritate dicẽda veritas frequenter impedit᷑ ti
moꝛe:quia nonnulliilloꝛum exemplũ ſequunt᷑ ydo-
li quod noluit dicere veritatẽ ne angerete caput.
Yta illi inoꝛdinate damnũ bonoꝝ vel coꝛpoꝛum ti⸗
mentes /nec eos gccuſare:nec iudices coꝛpoꝛalit᷑ pu⸗
nire audent.qui tamẽ potius veñ timere deberẽt. xe
quo in pſal. Aandaſti iuſticiã tuã et veritatẽ tuaz
numis.i.ſub pena perditiois eterne.quod damnũ ab
alio inſuꝑ no poteſt. in accuſatis vo impedit et ne⸗

W veilj..

gar chtiment tãgi ſicut equus ſcabioſus.p muneruʒ
interpoſitõʒ /ſicut lumen ſolis impeditur quandoq;
ne luceat lune ꝑ terre interpoſitõem. et ſicut etiaʒ ra
dij ſui aliquando interponunt᷑ ne nobis clare appa⸗
reant ꝑ nubis interpoſitõem. Sic munerum et tur⸗
pis lucri cupiditas frequenter veritatẽ impedit ne
in oꝛe et opere et coꝛrectõe exerceat᷑. Et oſtendit᷑ ĩ i.
lis in quibus impleta ẽ pꝛophetia Banielis. viij. p⸗
ſternetur veritas in terram. Vos vo tanq vini vera
ces in quibus illequi vos ad hanc vocauit viſitati-
onem implenit. vel ſaltem implere credidit illud qʒ
AMoyſi dictum fuit Exo xviij. Pꝛouide ⁊e omni ple
be viros potentes et timentes deum in quibus ſitve
nitaset qui oderint auariciam. Et ſpecialiter vos
ſacerdotes et curati/ qui curã in ꝑiculo veſtro ſuſce⸗
piſtis/qui multũ gaudere vbetis ꝙ modoveritateʒ
dicendo poteſtis vos in aliquo exonerare:nolite illi
falſo vo.i.pᷣdicto ydolo aſfſimilari/ vł exemplũ abiil
lo acciꝑe.ſed exemplu accipite a veſtro veo xpo/ qͥ di
cit:veritatẽ dico Joh.xvij. Vlos etiã accuſati noli⸗
te fieri ſicut equus et mulus recalcitrando cõtra ac-
cuſatoꝛes et iudices/quia pꝛopter veritatem et man
ſuetudinẽ et iuſticiam veducet te: in pſal.xluij. Ju⸗
der inſuper cũ conſilio et clericis ſuis in veritate edu
cet iudiciũ:Yſa.xlij.vt omnis iſrahel ad celum veni
entes audacter dicere poſſitis illud Yia. xxvj. Ape⸗
rite poꝛtas et ingredietur gens iuſta et faciens veri⸗
tatẽ. Sed heu timendũ eſt ꝙ in poꝛta illa nõ ſit ma
gna pꝛefſura:quia cõmutauerunt veritatẽ viĩ men
dacium: Roma.j.quia veritas nõ potuit poꝛtas eo-
rũ ingredi.ſicut patet.l.xuij.xxxix.ideo nec ipi celũ
ingredi pñt/qꝛ ipſi expulerũt veritatẽ e curũjs ſuis.
Veritas increata Yoh.xiiij. Ego ſũ via veritas ⁊c.
expellet omnes vos:igit᷑ cauete.quibus ſpecialit᷑ di⸗
cit YJoh.xv. Vos teſtimoniũ ꝓꝑhibebitis.¶¶ Quan.
em aliquod negociũ ponderis ignoꝛat᷑ frequẽter
accidit ꝙ per teſtes pꝛobatur per quos veritas de⸗
monſtraturſſed moꝛes hominu iſtius patrie in ſpe⸗
cialia pꝛelato viſitante ignoꝛantur. ergo neceſſeẽ
Eveſtꝝ teſtimoniuʒ ad veritatem wueniat. Vos er
go teſtimoniũ perhibebitis: duo expꝛimit et requi⸗
rit auctoꝛitas hec.oſtenſionem veriratis teſtimoni
um.conditioneʒ per hibentis perhibebitis.equo
j. Jo. v. Cres ſunt qui teſtimoniũ dant.vnus exteri
us.alius interius.tercius ſuperius. Qui quidem te-
ſtes ſic oꝛdinant ꝙ ſi vnus væficiat ĩ teſtimonio ſuo.
ab alio coꝛrigi ebet. Pꝛimus teſtis ſeu teſtimo niuz
eſt ſpecialis duodena.fideles videlicet ad viſitatio-
nẽ vocati vt teſtimonlũ perhibeant veritati taz in
his que ſeipos vel alios tangunt. Secundus eſt cõ⸗
ſcientia.Terciꝰſœus. Pꝛimo pꝛecipũ Erxo. xx. Mon
falſum teſtimoniũ dices nec celando ratõe amicicie
nec oſtendendo ratione inimicicie: et non erit in vo
bis teſtis mendax. Ergo foꝛtiter teſtimonium per⸗
hibeant veritati.Pꝛimo quia ad hoc electi ſunt ex
oꝛdinatione pꝛelati dicentis illud Act.vj. Conſide
rate fratresviros boni teſtimonij. Sicut ergo aduo
catis incumbit vetitatẽ dicere cauſa ſua:ita iſtis
ecun do pprer periculũ vitandũ. Sicut nãq; fal⸗
ſus teſtis m iura tenetur ad reſtitutionem ommiuʒ
que per ſuum falſuʒ teſtimoniũ pꝛorimus amiſit/ſi
rut patet p cretum ſumptũ ey verbis Anguſtimĩ
iſtola ad Macedoniũ.xiiij.q.ij.nõ ſane. et. c. ſires.
t. ij. q.j. ſi notum. Et ſicut aduocatus ad reſtituti
onem tenetur /ſicut patet.A. xiiij.pertotũ. Ita vos
quiteſtes eſtis et aduocati animaꝝ. Teſtes ꝓ tan-
toſquia perhibebitis teſtimoniũ veritati. Aduoca⸗
ti pꝛo tãteo/quia ſicut aduocatus tenet loqui ꝓ clien
te ſuo. Ita et vos ꝓ animabus omniũ e parrochijs
veſtris. Et ſi aß illoꝝ in veſtro væfectu ꝑeat/ vos

ado:mnc anſnenn irn dientes
ameſuteſinonio lenabimn onn⸗
ſtrabeceſtteſtunonii conſclenfe.i et
mnitschltennnzenirileſmmane⸗
r vqno Diere git. Egoteſtis ſtin e⸗
oluttorcauſa quebicin viſtation 4
tur ſint nropter Afectum infenorig indi
z aalte ſupeno decauſa lla ſe int
ſiat patetatra liuo j. roffiglo oꝛdinan
gabilivbibubetur pter efecum erca
Tiure vel onſuetucinecomecnio pemner
oꝛdinarins ſe e capitulo intromittit nulla
viſttatöe? waſione dficiet vel enabit. get
lofidelia inpſolꝗ verociter: fideliterco
Nlain inferioabo niliatunus l udi
vel dimiha neglecta vel uuiceln enher
Deß. docit mihiens indici n bocyen
ſcimnsg vep tteſumdnid ins Jodedſ⸗
teſtimoniumet miindicium eſtmultumt
lpteraninc Puind propter evelocite
ch.li. Accedm ad vos in iudioret e
lormaleſics adiltens tpeniuns Beun
genenalitaten ſie groſſinnt tune dien
nuseſſetgnanetttinendi ſol onne wig
acroßensetomiſionisibiftatabinn
enumilinsteſteſt dus ereectsſen

Vervs:etlingue eins gudi
nicon inn saucitor. Teraio ppte

Int peſſtui dantsſi,
bnii. Egoſi udentu,
atanete uihlaſtinlidi
noniihehitiOun
lpondentsinontffegnietn /
wbatur geros tmitun,
bominuiſtinpamehe⸗
eimoumn /o nutſee
mnutmn mumnlat Chose
leu: doo erpuuntter fegn⸗
ſionen pentunotictmun
ytopmtihchtude
umitunt, tMugteri
penus Qliggiconte⸗
cdrndnidinn,
e erriendrin
ts Nädienad Niſtnin
perbihenn eitar tuzn
tangunt Geanclstſch⸗
dinogree ih Nn
glneccclanconutbeanlann⸗
eininidcrt lontinn
Ofonterteltinoniunhen
nahoe heei r
ngniiin euii
neni gin haln
iin ſnſi
inane t gentigſl⸗

Wiſitatio

coꝛaʒ leo le damno reſpõdebitis. Conſidera igitur

quomodo reſtitutionem tot animaꝝ ꝑditaꝝ facere
poſſes.et teſtioniũ ꝑhibe ve malo: Joh.xvii.¶ Si

vo iſti teſtes exterioꝛes in aliquo cæficiunt/ nõ recte
malo vt vberent teſtificantes.æ quo in viſitatõ/

ne requirunt᷑ ad ſui ⁊ alioꝛum ſalutem et liberatio⸗
nem. Di inſuper teſtis etiam interioꝛſilloꝛum videli
cet conſcientia nõ eos nũc ⁊ peccato vt veberet re⸗
moꝛdeat in vitaſ/ſed erret.quia obfuſcata ⁊ quaſi de
ſtructa eſt ꝓꝑ peccati conſuetudinem vel vlectatiõeʒ
vel lucrum.ꝓ quod contingit ꝙ minoꝛẽ nũc habent
conſcientiam ⁊æ viginti libꝛis iniuſte auferentibus:
vel le adulterioqᷓ; aliquando habuerunt ð venario

auferendo vel foꝛnicatione cõmittenda.qꝛ ſub qua⸗
dam peccati conſuetudine conſcientie dom us ita ob
ſcuratur/ꝙ in magna peccata ſicut nec in aqua tur⸗

bida videri poſſet/quiminima viderent ſi conſcien⸗
tiam haberent claram: ſicut vident attomos in ra⸗
Dio ſolis.et conſcientie ſtimulus ita obtuſus et ab⸗
ſconditus eſtſicut abſcõditur quod intra teſtamẽ⸗
tum continetur vſq; ad moꝛtem teſtatoꝛis/ nõ tamẽ

in moꝛte errabit.quis moꝛte appꝛopinquante/ dya⸗

xvij.

xviij.

bolus illam ei:id eſt moꝛienti oſtendet/⁊ obtuſã exa⸗
cuet.⁊ auferervelamen vlectationis vel lucrii et fa
ciet ꝙ nõ veficiet ĩ his q ei obijciet/ſicut patet.D.ij.
vij. Qui igit᷑ in viſitatõe pᷣlati nolũt reſpondere ad
interrogata ſuoꝝ ⁊ alioꝝ liberatõnem/tuncreſpon/
bunt ad obiecta dyaboli ad ſuoꝛum damnatõem
teſtimoniuʒ reddente illis cõſcientia: Roma.ij. IJlli
vo qui nũc conſcias ſuas liberant veꝝ dicendo ⁊ fa-
ciendo:tunc argumenta euadent demonũ/⁊ voſci⸗
entie ſue teſtimonio gloꝛiabũtur:dicentes.Glia no
ſtra hec eſt teſtimoniũ conſcienr̃e.ij. Coꝝ.j.Et ſi tã
exterioꝛes q interioꝛes errẽt:ille ſuperioꝛ teſtis ⁊ iu⸗
Tx:⁊ quo Hiere.xxix.Ego teſtis et iudex.ad quem
cæuoluitur cauſaſ que hic in viſiratione nõ coꝛrigi⸗
tur.ſicut pꝛopter defectum inferioꝛis iudicis quan⸗

q; accidit ꝙ ſuperioꝛ ve cauſa illa ſe intromittat.

ſicut patet extra libꝛo.j.xæ eRio oꝛdinarij irrefra⸗
gabili:vbi habetur ꝙ; ꝓpter œfectum vecaniad quẽ
T lure vel conſuetudine coꝛrectio pertinet capituli
oꝛdinarius ſe e capitulo intromittit.nullo modo ĩ
viſitatõe ⁊ veciſione væficiet vel errabit.qꝛ teſtis ĩ ce
lo fidelis:in pſal.qͥ veraciter ⁊ fideliter coꝛriget om
nia in inferioꝛibus viſitatõnibus vel iudicijs errata

vel dimiſſa ⁊ neglecta vel abſcõdita.Pꝛopter qnod

Daßp.j.vocat᷑ coꝛripiens iudiciũ. In hoc veracit᷑:qᷣa
ſcimus ꝙ veꝝ eſt teſtimoniũ eius Yoh.xxj.¶ Iſtud
teſtimonium et vi iudicium eſt multum timen duʒ:
ꝛopter quinq;. Pꝛimo pꝛopter eiꝰ velocitatẽ: Ma⸗
ach.iij.Accedam ad vos in iudicio:et ero teſtis ve⸗
lox.maleficis.adulteris ⁊ periuris.Secundo ꝓpter
generalitatem.ſi em̃ groſſioꝛa tm̃ tunc dicerẽtur:mi-
nus eſſet graue et timendũ.ſed omne vxlictũ coꝛdis.
oꝛis et operis et omiſſionis ibi recitabitur:Sapie.j.
Kenum illius teſtis eſt eus:et eoꝛdis ſcrutatoꝛ eſt
verus:et lingue eius auditoꝛ.Zercio ꝓpter teſtimo
nij conditionem. Gꝛauius em̃ a rebus amatis mole
ſtia ſuſtineturet reuera illa que hic ardentius inoꝛ⸗
dinate amauerunt teſtimoniũ ibi contra eos ferent
vt diuitie contra auaros: Jacobi.v. Agite nũc diui
tes:diuitie veſtre putrefacte ſunt.Et cito poſt.Eru
go earum in teſtimoniuʒ erit vobis.Et pꝛoles male
qmata ⁊ nõ caſtigata ⁊ male pꝛomota contra parẽ⸗

tes vel pꝛomotoꝛes:Sap.iiij.Ex iniquis em̃omnes

filij qui naſcuntur teſtes erunt nequitie. Quarto ꝓ

pter teſtimonij firmitatem. ꝓum em̃ accuſatus po/
treſt teſtes repellere ⁊ exceptiones contra illos oppo⸗
nere/aliquod remedium inu enire poteſt: nam hic a
te ſtimonio repellũtur inimici.ij.q.j.in pꝛincipijs.ex

WB viij.

na li. x.ti.j.cũ opoꝛteat.c.inquiſitoꝛes.et libꝛo.v.ti.
iij.xe ſymo. licet heli.ſed hecibi eſſe nõ poſſũt: quia
ibi admittunt᷑ taʒ amici qꝙᷓ inimici. Cuius cauſa eſt
et ratio.quia inimicus ibi mentirninõ poterit/pecca
tũ falſuʒ imponẽdol nec amicus celando/ quia deus
eſt uud ex. Ego teſtis et iudex:Hieremie.xxix. ¶ Quĩ
to pꝛopter accuſatoꝛum in excuſabilitatem. No em̃
ſe excuſare poterunt per impotentiam vel ignoꝛan⸗
tiam vel gratie abſentiam ab obſeruantia manda⸗
toꝛum æi.quia ſi dicat peccatoꝛ. vomine volunra⸗
tem tuam umplere nõ potui nec ſciui:mandata tua
nõ audiuĩ.pꝛemia vel nußpltet nõ intellexi: ideo nõ
feci bonum nec fugimalumſinfallibile teſtimoniuʒ
euʒ mendacẽ conuincet:deutro.xxx. Teſtes inquit
hodie inuoco celum et terram ꝙ pꝛopoſueriʒ vobis
moꝛtem et vitambonum ⁊ malũ ⁊c̃. SDi dicat noui.
ſed facere nõ potui.contra hoc certiſſimuʒ perhibe⸗
bunt teſtimoniũ ſancti⁊ ſanctelqui non ſunt alia
materia ꝙ ille.ſed cum ipſi potueruntergo ⁊ ipſe po
tuiſſet ſi voluiſſet. Certe magnũ teſtimomiũ erit cõ⸗
tra carnales/beata Agnes et alie virgines. Contra
guloſos ſanctus Micolaus ⁊ multi alij. Cõtra aua⸗
ros apoſtoli qui om̃ia reliquerunti ſanctus Somi⸗
nicus ⁊ ſanctus franciſcus.et plures alij.Talis er⸗
go ſic in iudicio cõuictus dicere poteſt illud Job.x.
Inſtauras teſtes ↄtra me. Si dicat noni/ſ no vdit
mihi gratiã volẽdi vłoꝑandi. Cõtra h erit teſtimo
miũ oĩm ſanctoꝝ quib vus gratiã vædit.quã ⁊ rece⸗
perũtquã illi obtulit ſicut illis.cũ nõ ſit ac euz
Pſonaꝝ acceptõ:Col.iij.ſicut oſtenſũ eſt.

rxix.

.iij. arti.

v.Tũc igit᷑i illis verificabit᷑ illud qð eis dixit Act᷑.

j.Eritis mihi teſtes ⁊c. Et vos teſtimoniũ phibebi
tis:qꝛ ab initio mecũ eſtis: Joh.xv.Et.T.ij.ꝓ totũ
Nota. Y.xj. arti.iiij¶ ¶Hoꝝ igit᷑ teſtioniũ ⁊ iudiciuʒ
timentes:anꝙ; ad illa veniatis.recte iudicate filij:in
pꝑs.Tria oſtẽdit ad viſitatõʒ neceſſaria:modũ.recte
actũ iudicate.collegiũ:filij. ve pꝛimo Mar.vij.loq̃
bat᷑ recte.veſecũdo Joh.vij.Veꝝ iudicate. Se ter
cio in pſal. Filij excelſi oẽs.¶ Etu ad pꝛimũ:ad ple
niꝰvidelicetviſitatõis modũrecte videndũ:ẽ aduer
tendũ:q; modus viſitantiũ ĩ iure eterminat᷑ canõi⸗
co:extra in.vj.ti.œ cẽſibo.c.romana.vbi habet᷑ ꝙ qᷣli
bet archiepᷣus ſicut ex pꝛimo patet.S.vel epᷣus ſeu ali
us pᷣlatus oꝛdinario iure/ſuos ſubiectos viſitaturꝰ:
ſicut ex vltimo patet.ꝭ.pꝛius capitulũ ac ciuitatẽ ꝓ

Tr.

pꝛiã viſitare ꝓcuret:vinde totã ꝓuinciã ſeu dyoce⸗
ſim. Et hoc rõna bilit᷑ oꝛdinat᷑ ⁊ obſeruat᷑:vt platus

ĩopibo viſitatõis ſeu gubernatõis.Pꝛimo confoꝛmẽ

opibo diuine foꝛmatois hẽat modu. Scðo oꝑiba di

uine viſitatiõis.Tercio operibus nature oꝛdinate.

Quarto oꝑibus artis appꝛobate.Quĩto antiquo⸗

rũ patrũ exemplis. Sexto vt pꝛecentũ impleat diui

nũ.Pꝛimo nã pᷣlatꝰh̊ faciẽdo oꝑibo diuĩe foꝛmatiõis

cõfoꝛmat᷑:quibo vꝰtotũ mundũ foꝛmanit.Illa nã⸗

qꝙᷓ; oꝑa tripłra wctoꝛib diſtinguunt᷑.ſ.creatõis.diſti

ctõis ⁊ oꝛnatus:ſicut elicipõt exverbis ſcti TChome
ĩpꝛima ꝑte ſũme.q.lxix.arti.j.cũ ſequentib. Et ſuꝑ
ſcᷣm ſniarum.di.xv.quoꝝ triũ opeꝑ/pꝛimũ ſtati fu⸗
it factũ ſine moꝛa tempoꝛis:in qua factura mõ quo
dam cõfuſo omnia ſimul creauit. Juxta illð Eccli.
xviij. Qui viuit ineternũ creauit oĩa ſimul.Suo vo
reſidua in ſex dieb cõpleta erãt:ita ꝙ opꝰdiſtictõis

in tribo pꝛimis completũ erat diebus:videlicet dñi⸗

ca:⁊ feria ſcõa:⁊ tercia:⁊ opus oꝛnatꝰĩ trib reſiduis:
ita tñ ꝙ tã circa oꝑa diſtinctõisꝙᷓ circa opera oꝛna
tus:ſꝑ incipiebat a ſuꝑioꝛibus et ſimplicioꝛib ⁊ no
bilioꝛibo:ſicut diligẽter ſtudẽti pʒ Geñ.j.Pꝛimo nã
qᷓ die copoꝛa diſtinxit celeſtia:diuidẽdo luceʒ a te⸗
nebꝛis. Secũdo die aq̃s diſtinxit et aerẽ/faciẽdo fir-
mamentũ.i.diſtinctõʒ inter aquas ſuꝑioꝛes criſtal-

.. „ — „ 1. 72 * „„ imm
Wiſitatio WB viij. vnune alin,⸗
lings:et in ferioꝛes pꝛius totũ gerẽ occupabant: Seg heu nõnulli alios accuſant:verum foꝛte dicen⸗ liranl ceiſjerſicnt ee ic eidr
vt ſic fieret aeris diitinctõ et purgatõjet etis aquaꝝ tes: intentiõe tũſe vindicandi: ſicut mon latroneʒ 14 giit npaß ſiuti mlldpe
magis ad vnũ ↄagregatõ. Tercio die diſtinxit terra/ cũ poꝛco.A.xxjxxvj.Erecutio vo bona ⁊ clara debʒ niholinnl e eaſtidit inmitate
cõgregando aquas que adhuc totũ eius ſupficiẽ oc⸗ eſſetam ex parte accuſantiũ ꝙᷓ ex parte iudicantiuʒ: teoci feſtn itates 7 cicis aiaß
cupabãt:in locũ vnu.iĩ mare.hocqᷓtũ ad opus diſtĩ ſimilis citharedi:quia ſicut intentio actus cithare ate ſitinfimm ewhent 10 etmoꝛs
xxj. ctois. ¶tũ vo ad opus oꝛnatus/ eodẽ mõò quo il/ Dilac( ſaoc oꝛdinatur: vt concoꝛdia fiat in choꝛdis ad ni ſinatöebſi . iimtas coꝛp⸗
lis trib diebo in ope ꝓceſſerit diſtinctõis:incipiẽdo hoc vt melodiaʒ reddant vlectabilẽ: pꝛo qua habẽ⸗ nuifſtigtotli angit ⸗ ian
a ſuꝑioꝛiba alijs tnibus diebus ſequẽtibo:circa opꝰ ꝓ da ſingulas tangit choꝛdas:et ſtringit alias plꝰ. ali⸗ nan ſtiouſoltaiſ nte me dbi
ceſſerit oꝛnatus. Mã quarto dieꝗ pꝛimꝰæ tribo di as minus/que ad notam illam tangi vebet/ nulli la⸗ gien ſteti ſinii utffeneti. 1
ebus oꝛnatus/oꝛnauit coꝛpoꝛa celeſtia pulcritudine ate parcendo:ſi vni nãq; parceret tota melodia in⸗ natro iiiimu 5 ſthsmatns
coꝛpoꝝ luminoſoꝝ:ſicut ſolis.lune et ſtellaꝑ. Quĩ⸗ ficeretur. Ita accuſantes et iudicantes nulli parce⸗ hiu immurnlte ringit vlch
to vo aquã oꝛnauit et aerẽ/ ꝓdurẽdo in eis piſces et re vebẽt. Bicut nãq; ex pꝑte oſtenſũ eſt. C. iiij. liij. te⸗ n goſ e n ſscon oſicutlurr
aues. Seyto die ten oꝛnauit ꝓducẽdo in ea alaʒ vi⸗ fectus tactus vmius choꝛde melodiã inficit. Siceti· vohti rir iura ddli liee noga
uentẽ in genere ſuo:iumenta et reptilia ⁊ beſtias ter no ppoſleora: ſi vnus qꝛ foꝛte potens eſt:vel alia vᷣ nuuſan onplus ccuſat n ginek
re.Mue oĩa cũ ſimul feciſſe potuinet/nõ vider᷑ ob ali cauſa nõ viſitat᷑ nec coꝛrigit/ vt veberet:ſed pecunia ſieliß . litated lqe coſuetun ſi⸗
ud ſic Panlefelſee ſupioꝛibus incipiẽdo opa ſua ſine data vel malo fauoꝛe in pctis ſuis iacere diſſimulat luthinie ſicutnecger lnge
ſaltu loꝛmaſleſqᷓ ob regenti exemplũ/ vr ipi ĩopere glij pauꝑes qui dure coꝛrigũt᷑:murmurãt:ctrabũt zi ograuut at gnbordin lncinan
gubernatõis et viſitatõis exemplũ ſequãt᷑ pꝛimi opi et obloquunt᷑:⁊ exemplũ ab illis accipiũt redeundi ſali conigunti erechficatönea
ficis:et pꝛimi opis ꝓducti:ſeu opis creatõis vel foꝛ⸗ ad peccata:et ſic ſpũalis melodia coꝛrũpit᷑:qꝛ nõ eſt jtfien b Muii i nalic⸗ multüd
matõis. Mec ſolũ in h/ꝙ viſitatões et coꝛrectões ſu coꝛdiũ cõcoꝛdia:uec tm pacẽ turbent coꝛdiũ:ſed eti⸗ ſenofics woe ſtſeh iomibi
as incipiãt a ſupioꝛibo et dignioꝛibn.i ab ilł e capi⸗ am ꝓ tales perſonaꝝ acceptões/tota turbat᷑ cõitas: lingna ſenloelamt 3 freneticiqſt
tulo:et æindead inferioꝛes veſcendãt ſed etiã coꝛ ſicut oſtenſuʒ eſt.xxj..xv.·x.¶ Cuius ratõ ẽ:qꝛ xrüij ſ ſas ſucaumik effen edici.
rectões ſuas a ſupioꝛib et potẽtib qbuſcuq; ſic in⸗ ſicut falſi patrie ductoꝛes et duodenarij:ſunt cã tot . titamia retnabͦt ad uſante ctiã qle
cipiãt:et ſic exerceãt/ꝙ nec maioꝛi vl ſuꝑioꝛi:nec me latronũ/⁊ etiã malefactoꝝ:p quos fideles frequẽter mogulireno honnacitg oetia⸗ 6
dio:nec inferioꝛi parcat: nec ſaltũ ĩ accuſãdo vel coꝛ⸗ inquietant᷑. Ita qui alios accuſare veberẽt vel puni ſin Uincic loguunt. Olcfnetich⸗
rigẽdo faciãt. Qui em̃ maioꝛibo parcit/ vłeos ſaltat reſ⁊ nõ faciũt:⁊ qui reos purgãt vel iuuãt:vł ſuppoꝛ ſtan tiv phaliwꝛet, tingen ilk eben
. exemplũ nõ ſequit᷑ diminũ:nec in ope gubernatönis tãt / ſunt cã quare tot ſunt pctoꝛes:ppter quos trus ſu nterilosnschalic unt ſiut
opꝑi confoꝛmar᷑ creatiõis.⁊ ſicopus ſuũ tqqᷓ diſtoꝛtũ totaʒ cõmunitatẽ peſtilentijs/ pluuia et fameaffli⸗ . Anatiſs. ſuetuciead pehmn afſuttiex
et woꝛdinatũ et cũ erẽplaniſuo nõ acoꝛdãs:a ſũmo git / dicẽte pſal. Poſuiſti terrã in ſalſuginẽ a malicia hagiga tare excecatupicul Puin
opifice tãc falſũ repꝛobat᷑. Cũcta fac pᷣm exẽplar inhabitantiũ in ea. Vos qᷓ iſta picula cauetelet di⸗ nelpelani . infimniteefmn bin Gr
q tibi in monemonſtratũ ẽ: Exo xv. Et ſollicite ligite iuſticiã qui iudicatis terra: Gapᷣ.j. In hoſtẽ⸗ Et libialo ehnumdt firmitate ſus
cura teipᷣm ꝓbabilẽ erhibere opariũ recte tractteʒ Antes vos eſſe filios xei:qui cũ accepit tps iuſticias fimiſunm Eumatear lome
ij. verbü veritaris.ij. Thimo.ij.¶ Dcdo viſitando et iudicabit:qui nulli parcet.quiſicut nullũ bonũ di⸗ lſeihs Nere nolͤtzniſlst ſerſi .
puniendo:pꝛimo ſupioꝛes/ et capitulũ ꝓpꝛiij viſita⸗ mittit irremuneratu: ita nullũ malũ vimittit impu o guipmebicimoltü dſtiet p
. tiomiet pnnitioni confoꝛmat᷑ diuine. veus nãq; pꝛi- nitũ. Ditis q̊ filij patris veſtri/qui ſolẽ ſuuʒ oꝛirifa- nctltzumagnis geb eis iurgerethiſe
mo capitulũ ꝓpꝛiũ viſitanit:etĩ eo velinquẽtes gra⸗ cit ſuꝑ bonos et malos: Math. v. Factuz vo iuſticie no pitſetſuntabſentes Etali loquelu
uiter puniuit:qñ celuʒ viſitando/angelos ĩ eo ælin⸗ quo peccatoꝛes veraciter accuſatis vos qui ad h̊ vo- 60 ſiutiſti rniamſrüt ütion
quetes i carcere reduxit inferni. 8einde inferioꝛes 7 cati eſtis / et fideliter punitis ⁊ iudicatis/ vos qui ad opoꝛtetomlcos ſnos medico oſtedisia
quaſimedios viſitauit et puniuit:qñ Agds et euã in hoc iudices poſiti eſtis: poriſſime oſtẽdit vos filios ſitttiqui vin fimitatit ſpualibus ind
padiſo terreſtri æliquẽtes a padiſo excluſit: et ĩmũ eẽ Ti: ſicut pʒ. v.iij. Si vo iniurias pꝛis filij nũcu⸗ airu Hoꝛlinati eſtis pos qui aubhic
di viuos ſet infermi moꝛtuos libero clauſit cancẽ. Se pati patiẽter videãt:licet nomiĩe vocent᷑ filij:re tñ nõ iſtisot ſpüͤal
inde plurmmos alios viſit. it inferioꝛes ĩ rſiẽ illis qui patrẽ ſagittabã vij Finakanncnſtdinaſini
de plur mos alios viſitanit et pumiuit inferioꝛes ĩ ſunt:ſiẽ patet de illis qui patrẽ ſagittabãt. F. v. vij. mos ablentes et q pſeipis loquinolüüt
mũdo iſto vælinquẽtes:cæ quibo nõ pñt nec opoꝛret Vos ergo ſpecialiſſime tenemĩ vos oſtẽdere eſſe fili⸗ datio giox p 6 netoclinellen⸗
poni exẽpla ꝑ ſingula:ſic nos viſitauit oꝛiẽs exalto: os vei:qꝛ vos ſpecialius nntrit:et ee patrimomio eiꝰ “
Tu. j. Sẽ quo u.vij. Recte iudicaſti. Tercio h faci viuitis: q ſe vobis patrẽ oſtendit:ſicut patet. F. v. ij ocuceli nuliianmfmmnuaf,
endo opibus cõfoꝛmgr nature bñ oꝛdinate: qenatu NMõ ſitis ergo filij vgeneres:ne impꝛopet᷑ vobis lĩ r duumu acptfſ gmittere inmui wrgautt
ta pꝛmo ↄfoꝛmat aia lis. Dic viſitatoꝛ capituluʒ qᷣ Ila. j. Filios enutriui r. Tales eĩ filij vegeneres ſũt niaficainidattanſincit Etſiatn
ẽ vel eſe deberer quaſi coꝛet vita ſpuialis toti? dvo ſiles ſiomacho peſſimo qui cibania recepta ꝓpter ſui mſchnaſocirerunmemiumds Zui
ceſis. Ouano idẽ in opihoſtencht antis medirmne indiſpoſitõem ad mẽbꝛa nõ trãſmittit: ſed porius ĩ Oiutete Vngineglzirna tienſhid⸗
aꝛ medic pꝛimo ſtomachũ ſanare miti: windemẽ⸗ malos humoꝛes cõuertit. Ita illiquia tro abaria panegöͤvelitocaſtare düihetlecanen⸗
bꝛa: ſicut patet.A. xj. lxv. Jdẽ oſtendit᷑ iexempł an⸗ recipiunt coꝛpalia et ſpũalia tenent᷑necbñ necad ef . ſencoꝛcik ingicaretet qnudelt celaret
iquoꝝ. Hã abꝛahã pꝛimus circũcidit ꝓPꝛiũ filium ficaciter ad mẽbꝛa tranimittũt. Vos gtanq; ſtoma⸗ io Erhoſſaptteinfimnos .⸗Theſt 1
ſmah elẽ: winde alios. Gen. xvij Et Laban pꝛius chus bñ diſpoſitus: et coꝛ et lux mũdi qui eſtis ime⸗ liget piſtateinfimi⸗ Ectiri Tni⸗
qutat?ẽ tabernaculuz YJacob. winde Lye ꝗᷓ ſenioꝛ dio dyoceſis / tanꝙᷓ vita:ꝛ lux totiꝰdyoceſis: vel eẽ de ſequẽ ¶ Deſco Au ir nn Wie⸗
Nt ſoꝛoꝛ. vinde Rachelſæ alian: Sen yj. Gexto bẽtis ſicur ſtomachꝰĩ medio coꝛpꝑis/ vitã ſpũsleʒ in- moniaſet tligrog unner deinic⸗
H faciẽdo pceptũ implet diminũ:quo pcipit᷑ tei mini fluitem torũ coꝛpus viriliter: vſfectus totus capitu muupctet hi: rſicle a 1 Jniabet
ſtns pꝛiꝰſignare thau viros ſãctuarij wi: Eʒech. ix. liſet dyoceſis ĩ mũdo/et ad coꝛrectiõʒ coopando:in⸗ licnonegcndel aurnlſchulb i Pr.
ſtu inſup oꝛdinẽ viñ itãdi cõgrue videt᷑ weuiſſe He firmos curate:et moꝛtuos ſi uſeitate: Math. x. Sicut pual Ergo Kler ta vobis dataeſt .
engi modo ſuo ſcrutãdi et querẽdi:qñ ſunami⸗ his curã cuſtodiã coꝛpoꝑ wpꝛehẽdens:qꝛ multos Angziniin ſbeg ſatinucnaſin
te ꝗ iuit:recte ne agit circa te Bicquerat platus ve infra cuſtodiã ſuã habet infirmes/ medicos alloqui löͤſino W hſuppon
m atrice eccłiaſet circa viꝝ tuũ.i.circa viros tibi xe/ tur coꝛpoꝝ dicẽs. Infirmos cnrate. Sic eꝰcurs bg n haus poſipos anrate
ſeruiẽteget circa ſili tuuʒ iiij. Reg. iij. circa lagx bens animaꝑ:quoꝑ cur recepiſtis in picnlo alarũᷓ 6 nig Neſins intcan ☛
guate guaſt filij nutrini vxebẽt: e qnib poſtre vꝛaꝑ/ alloquit dicens. Infirmes chrate: ⁊ vltra one Eineſtetuͦt er ir ii, Upoms.
ii. mmo faciẽda ẽviſitatio. Cotũ illud pꝛimũ pꝛincipale rat vos q medici coꝛpõꝝ pñt:dicẽs. Moꝛruos ſuſci⸗ nieeſanis, 5 bqnatnd
conſirmat. et ſcm iniungir p illud.j. Pe. iiij. Yn ci⸗ rate. In q tnia compᷣpẽditad viſitatiöem ptinẽtia. W igite cep hlagui
arinuit luici a wmo wi. Ha auctoꝛitas 7 mo Nuoꝑꝝ pꝛimũ inſinuat.ſcom hoꝛtat᷑ terciũ pꝛecipit v. ſnant Deiaſt co ſtſanüdqg
duͦ oſtendit ⁊ pꝛecipit pdictũ et a ctũ inducit dicens Inſinuat cõditõz væficiẽtis fra gilitatis/ĩ expᷣſnone niſnspeno, mimeto auͦt ſei
in ieni Ou goltss gerus ad hoc vt accuſantib vel ſpñalig infirmitatis ð q fit inqſitõ:infirmos. Gcdᷣo akigo temnandid dmahr cn
gnen ltfon Zdali requirit. intentõem pu⸗ hpoꝛtat ꝓmotõem ꝓficẽtis ꝓbitatis e q fit ammo⸗ ſanachnhhrieran, W ſanaſenn
recutionẽ clarã. Re pꝛima habetur. M1.xj. vj. mtio:curate.Tercio pᷣcipit aſſecutionẽ pꝛoficientis greninhlinö ſen endn detemihe
len imz

9
N M
dennctmtiem .
mig ntſr nſoten SNerSn
tnnk Wiſitati
inſnninrdnn atio -
tn nt ein nd anitatis:in qᷓ to ſpre knn B 66 ₰½
rnnnwnnn evuuna , Aora, nuknentemner boeſiiatee viij.
dtcho Auneleencheti ſt alitervidelicet in alalo:q̃ imfirmi et ibecilles/ſpñ⸗ dit. Nota picnlũ nõ ſ⸗ ᷓ
um Aluntngſulinß dico ollẽdant coꝛpopiſic ales abſ; hj me uiij. Et tercro ſuſcita 2tps curationis e: Hrere.
te ehfennnaeonet ameccre coꝛ ene⸗ um tüurpes neglrge ate moꝛtuos:ci Diere
Ane Gborent Aher ul tes cn feſtinatoeoſtedut is coꝛpoꝑ ifirmi turpeé negligeterage o8tca oovfic, xrvi
nteger,lektotnn ini⸗ plicate ſũt infirmi it. Yuxta illud po. Oulti ſuſcitare coꝛpa it agẽ: qꝛ ſi magnũ ẽ mi ici⸗ xxvij.
e dlanme nlli feae ataen nrares ꝛc. Ira ifinni uſer. nũq; moꝛi eꝝ moꝛitura: mai⸗ emiraculuʒ
koſten,cMttsnoll eſtinatõe oñder. 6 irmitates ſpũal ſiq; moꝛituras:ſi a:maiꝰ eſt ſuſcitareaĩ
en i C ii k malafeſgars te danen nedicis vles o.kf Hulsur vatere lc zere gias
em MN C. i i aioꝛi feſtinatõe quo infi alag: et eo c go. i fine ꝓlogi hußtr auctoꝛitate bii
nenlocti,,,,Al õä u; um puptractate:circa taore llet e e⸗
e noti hr an d⸗ ioꝛ:ß ſicut qñq; ↄtingi⸗ moꝛs ĩ illa pteẽ turpe et piculoſuz ẽ irca tãexcellẽs .
neecnalehoten Onj “ matus/ſtatũ ſuũ nõ q; ↄtingit/ꝙ qͥs coꝛpaliter i e agite/ culoſuz ẽ negligẽter agẽ negoci⸗
kpejal⸗ ns: ſtati ſuũ nõ oſtendit: epa liter infir ꝓy poteſtis ve lapidibo fuſci agẽ. Ita foꝛtit g
rein dden⸗ Ualoliz . qꝛ piculũ ſuũ ignoꝛat: ſi mec medicinã petẽ Aat. ilj. Hoci. pidibo fuſcitare frli ꝛtit ;
hart iu at: ſicut fr. E petẽ: vel Mat.iij. Hoc inſuꝑ faciẽdo pᷣ are filios abꝛabe:
durecd Näüfussu inſeanl ma/qð nõ grauat cut trenetic vel hñs cũ quo dicit᷑ Si o pceptũ implebiri her
niitnutdifinnle to. Banñ at multũ añ tpᷣs moꝛti 8 qpoſte⸗ i quo dicit᷑. Si peccauerit in plebitis vñi⸗
Gmngalienim ie unlar 5 aũt duabo x cauſis conti noꝛtis. Sic ĩ ꝓpoſi⸗ ripe eñ:Math.xviij. Si⸗ te frater tuꝰ/ vad
gan edllan Krmnii peccat,ſicut ivlurajveli ntingit/ vel qe mult: tud plures hñs filioo l⸗ icut aliquotiẽs otingij e coꝛ
Pneloginc Mlititenngt iuſmodi:ſᷣ h vel ĩ aliquo ſicut luxuri pao rã et ilios /illoꝝ diſcretioꝛi ali gir c p⸗
rtiſni lonininet odi:ſ h̊ non plus excuſat xp̃i. uxuria vel hu et coꝛrectõem. Sic i 1on aliog mittit c
gön dan O dliͤeſt les ab infideli at ppᷣianos a pcto/ qᷓ infi Bi peccauerit ⁊c n ppoſito cuilibet vim dietg
ä di:iõ nõ itate:vel qꝛ cõſi s2 pcrto/ cy infi . cauerit ac. Quod quidẽ et wim dices
Lacceptigtneet ſtet⸗ i: iõ nõ grauat:ſi. uetudinẽ hñ includit:ſi uod quidẽ pꝛeceptũ viſi
Amj Gtanbeiie ficili coꝛri⸗ at:ſicut nec aer t peccan- it:ſi peccauerit:et viſitantẽ ĩ u viſitanduʒ
ever Ctiͤtn icili coꝛrigunt᷑: ſicut malus aſſuet⸗ili b vrk he ger ien rili et viſitantẽĩ hoc dicit coꝛri
nnngd Llbnti örfieri pnſ: arboꝛ diu inclinata:qð tñ di qe peta ſunt tatiõis matia q̃ ngit᷑:ſi coꝛri
duocenmmuethen 3 fieri ꝑ vnũ:ſicut pʒ æ rectifi inata: qd tñ non 2 pcta ſunt qᷓ coꝛrigẽda ſi q̃ iiugit᷑:ſi peccauẽit
ingna niſntaif Trii. ieri ꝑ omes vos: rectificatõne arboꝛis:poõ rnipe.Tercio cauſe ſunt. Scdo actꝰ pᷣcipit᷑:
einisſinennutt Uon dr .: vel qꝛ a medi ne arboꝛis: pot t. cauſa reddit᷑: qꝛ f bcpit: coꝛ⸗
elcberaſnef inonsku icomclzadiae efo Nulen viltar: cit: quoꝑ pꝛimũ iniungit: ſecundu peivik.ii
Naligecalſeedheri leter . quelã amiſit:ſed ĩ om ſtat: vellqꝛ 5 pꝛimũ iniungit᷑:ſecundũ pᷣci 8. Tria & fa⸗
lunrni Cberitpe ann P aliquos.ſ.eis ſu omibus tribo caſib cã reddit᷑.SDe pꝛij ſecundũ p̃cipit:et iß .
irelinittſe nitit᷑ amici ccurrit᷑:qꝛ freneticũ qͥ ſeip u8 veget n n. Mor. Fret micrco
rſnrothr n ei nitit amici retrah qꝛ freneticũ qͥ ſeĩm ꝑd egẽt pniĩa.i.tã clerus qᷓ mnes em̃ pec 5
drg t mur retrahuͦt ad viſtantẽ medicij pdere tu ea ercare us e; pplus. one cun Ouerut
clentis inin Vos ye irmo qui irenõ põtvadũt: pi eqicũ:amiciꝙ in du/ ꝙ tã peccata cleri oõne cuiꝰ eſt adue
tlentis oluulgarin ,dl ſit amici medi ſt: ꝓ illo etiã qͥ loquelã ami viſitatõis/q ſi q; populi ſub r auer.
W l amegfil⸗ nrmmgt edico loquunt᷑. Si⸗ q loquelã ami ſitatõis/q ſi recte ſcrut materia cadũt
. rmitatibo ſpiali BSic freneticis ↄtingiti i mũ damnũ pꝛin ent mita ſunt. ¶ Circa pꝛi
Kiſs ialna ſanatiõeʒ. loꝛet otingere ſily eebere ci ribo accidit/ vt pl itſqg er peccatoe xviij
lntist alacerrn, q . Ynter illos nãq; ali ere circa eoꝝg 1 vt plus moueami magi et peccato⸗
toͤtmni⸗ ab antiqaſuetudie ad ptnj iq ſunt ſicut frenetic rij peccata veſtr eami magiſq; ſitis volũ
nigictaantſnn A amezudie ad pein oſſeti neriet⸗ catores ain nſga rro X oꝛſi⸗ Volsra⸗
Klaolaagplt ip in el cupiditate excecati: piculũ i: vel amoꝛe car ꝛes nãq; mũdus mu Aigere: Ppter.
urcnifat ultne⸗ Et illi piculoſe i excecati:piculũ ꝗꝓpꝛiũ ſci 8 pater Leuit᷑. xxvj ultas ſuſtinet vĩdi bec⸗ .
net cniſiat uliͤboniid, ESt illi ꝑiculoſe infirmãt᷑: cire nolũt TLeuit᷑.xxvj. Et Seutro. xxviij vĩdictas:ſicut
ſndi o .„„ firmi ſumꝰ ſ infirmioꝛ 5 qꝛ ᷣm btm̃ Oꝛego. oẽs i quaſi m t νtro. xxvrij. Sdar
Math.. Fncti ſoinſtin o quiba medici muitũ diſtã amicis monent᷑. Al mpediũt arboꝛis/ qᷓ radi uſculianutiles fructuʒ
Füanz oinſtie kils i imultũ diſtãt / et ſũt ĩ wmiboſi li ut arboꝛis/ qᷓ radicibo diſpoſiti ructuz
nacninenmnatf pctits ia magnis ꝙ ab ei et ſũt ĩ wmibo ſuis.i s abſciſis fructifica diſpoſitis et ramũ
Cchſetisfcognlgbt⸗ nõ pñt/ et ſi ab eis ſurgere et p ſe e1. ces viri eccłiaſtici t. YIta mũdus ĩ quo ſũt q̃i en⸗
hitr iucicnns,tovnie 3 et ſunt abſentes. Et alij P ſe ambulare eccliaſtici:qꝛ ſicut radi quo ſut qi radi
melad ad kalite ſug abſentes. Et ali loquelã ̈tũ ad ea qᷓ prurehernatrunene ananc eſe .
ponſimroſinttiyflii⸗ uã ꝑtinẽt amiſerũt:qᷓ ſtatũ cktü ad ea q nceer nut uͤnene ed Bnruceeſe eſcn
on ae ſale tihſl L opoꝛtet ꝑ ami erũt:ũ ſtatũ ommiũ iſt ſpnalẽ.Arboꝛes vo alij ramos traſmitte
foigunmggigflindan ſitãti qui ncos ſuos medico oſtẽdi aĩ ttde boꝛes vo alij ſunt xpiani. Vli ranbeſer
Mmuspelo iim, tãti qui de infirmitatib o oſtẽdi aĩaꝑ.i. plato vi mies quaſi arb typᷣiani. Video i
eedncYNield eſti⸗ libus inqͥrit. Amici a ꝓcedere debetis:ſi⸗ ca pctoꝛum coꝛrectõ
ti igtminit ,in venſtie N ti Nis vos/ r. Annet etis: icur peedit qmiarboꝛe muat⸗
hottt oirthat niſtis: vt ſpũali qui ad h̊ hic vocati eſti⸗ et nociua aufert:ſed ci ocedit qui arboꝛẽ mũd
Mneni wpoſin feli⸗ mooblemes ec, iter freneticosn evtilr ind teled aircs arbosea radices pniue
incpaſithrc il abſentes r s retrahatis: e arboꝛes diſponi es radices pꝛius.
niltſikanl Fa ſ, a ndelnaget wele Rotraſüntengguntig ſene arrochiantortinfirmo piantt mill ſben
neingndcteddaſld et diuinũ pᷣceptũ ur ↄtra fraternã eẽt arſeaee ernis vel alijs illtcin⸗ . ſanis miſtrent: ſi ſint 1
sktilukgutsfit tñ ey officio incũberet ee firns coꝛꝑalit᷑ ꝑire: vbi ſidentiã faciat. Demndes bon ſi ↄtinuã vt vebẽt re
Rcdenaratgazbinf miſcðia cuſtodire Alnagnotaſt Et ſicut magna eſt miad wuͦ aſcedetes ſunt rn oꝛes ſerutade ſunt: qꝛra
dnbnfmittſeöpetiel Dig teſte lorreguigeterd inmos. Ya ĩ ppoſito. nãq; veu credere vebẽt tregel eẽ deberẽt. Pꝛimo
Julligneunhent poꝛego velit occultare diͦ tin. tuꝰ vulnꝰhabet ĩ coꝛ⸗ tricee qᷓ ramũ iſtũ impediũt: oꝛtilegos er canmna⸗
iiomt eintin lericoꝛdit indicarerer imet ſecari: nõnea tem Sʒ mirabile ẽ qñ vos vel fil t:et iõ abſcindendi ſunt
ntnit Vosst tniſtnmn to. Ergo aeereedecelorer vra ꝓpoſi⸗ bnt: velqnñ res mittiels:weriuen vel gialia paſſioes
nainniigiten keziſrare infirmũ: eli Et non te nuete erinf. Sſct aliſ talia porietito eitiot ſirnelr
zinmm, ſnllir A Deſcdo Zu. ix. Dedit eis e. P. xij.j. cuʒ nore et infoꝛmare vbi tales inueni Etoles no
eſ monia jet vt lã .Begit eis prateʒ ſup oĩ et illoꝝ damnatõʒ:ſed in viſi inuenire pñt: ad vz
dinangi ti uthin yvj. ti laguoꝛes curarẽt. In qj auete ercellen⸗ de naatſvn rA orloid ma val
SPurer vinrgehent dtgelig art crcell i ſalnaroz vlr ſelrtoaliana nei e eng ne
ltenafeclethtionni lla peter via: qꝛſcu oſſcipuii õ 0 vir ſcitis aliqua noia amae
Uten dſee noꝛes coꝛpal lis dvedit pr̃atẽ curãdi ꝙ; oꝛe laudet᷑. unc ramũ i are. Deds ramus ẽ
lconectijeniii⸗ ſ. 3 es. Ita vobis d 3dr phemiet piuri amũ impediũt iur⸗
ge pnal. Ergo vos eſtis ſi⸗ data eſt pr̃as ſanãdi emi et pꝑiuri. Tercius raj. iuratoꝛes. blaſ⸗
Gſierut uenh quaʒ infi izg ſicut tyriacaſet ſi 1 Nuramzunpechffe vinnn aie moin abeer ſernt
ismin zinfinna ſanabit qr Biuppomttun g ta loe re⸗ ramu unpectüt vſurarijet forniearheche i foen.
ennhit e AsRnoepemos vonponthtote mrateemat e⸗ caricoꝛpus hu peccur Qop. vj Ei male naturun
rhimrrtii ipᷣm Ln.iiij. N ipos curate. AMedice inqͥt . qui ſcire æbẽt ꝙ nõ t. j. Coꝑ. vj. Et male maritati
n gnib m Zn. iiij. Me ſitis ſicut claudiĩ poꝛti cura te⸗ lui ſcire vebẽt ꝙ nõ pñt in ꝓpinquioꝛi itati
nosanmn alijs viã oſtẽdũt et ij claudiĩ poꝛtis ciuitatũ coſanguineã vxoꝛis pinquioꝛi graduſacei
inzartedd ſ ꝙ alia ꝑs eiꝰvideli dꝛp' plagatũ ſaner o Cle.e. ti. conſanguinitate et affini excõicati ſũt
ne,: Oondol ſanant. Bici lelicet coꝛ ſit ſanũ ianer op⸗ excõicantur oẽs cõ nitate et affinitate
irnics an nnfi anant᷑. Sic ĩ ppoſito. Expimẽ quã alie ptes coicantur oẽs cõtrahẽtes mr̃i trere-ca eos. vbi
tnunnaeg 6 ianre veing Ber Sniwereen wrdsonae biro ofan unntsris uri wmib eſſenen ꝓhi
nhotei n ſe rali quo videm? meb ꝛpis natu/ tot vſurarij ſũt et fonicarij lo veſt io duins
dnc ſitiiaſin iuſcũq; mẽbꝛijet curã vel ꝑs ſana ſentit leſiõ plato:nũ coſtẽdi i et mali hoĩes / bñ ſeruiũ
rofearltan ſe nẽbꝛi/et curã eius habet:mẽ it leſiõʒ cu ſed vobis coꝛqᷓ ite eos vt coꝛrigãt᷑:aliter nõ Aint
E, anare nitit ſi nõ ſenti habet:mẽbꝝ aũt vel ꝑs qᷓ ed vobis coꝛã xeo coꝛrigat:aliter nõ pꝛelato/
tteſtzi an⸗ m ars nitit ſi no ſencit leſionẽ mẽhleſt el ps 4 latiill ro peccatũ illoꝑ imputabiĩ
htuptil s n Son poſtoſllleenrir veri enel do nor nete Waeenn egoſte ekarun e bee⸗
mẽeb I
ſtanmninei mẽbꝛoꝝ eoꝛũq; co 1 wlet demalo alio⸗ ete ei dicentis: p pſal t. Exemplũ o te⸗
if coꝛũq; coopꝑat᷑ ſaluti:mẽbꝝ ſanũ ſe eẽ oñ oẽs peccatores terre l.· In matutino interficiebaʒ
E. loꝝ cõtingat qð uoneig ondn poter ſocietatẽ ü
igit hieruſalem: qua

xxix.

xxxj.

facta eſt. Vide. A. xxj. xx viij.

Wiſitatio

Treñ.j. Peccatũ peccauit hirlm: ꝗꝓptereq inſtabilis
ij. Beſecundo Saß .
Pꝛo bata autẽ virtus coꝛnipit inſipiẽtes.i.illa que ẽ

.Bin ſe bona et pfecta:Iqua no inueniẽ macula. qua

aliũ coꝛripit:qꝛ talis eſt ſicut coꝛ ſanũ in medio mẽ⸗
bꝛoꝝ infirmoꝝ. Talis audacter aliũ coꝛriꝑe poteſt
aliter aũt nõ:qꝛ turpe eſt mctoꝛi cũ culpa redargu⸗
it ipm. ñ vos ẽ̊ ſitis tanq tales electi hoc ope oſtẽ
dite:et ĩ hoc apparebit ſi ſitis ꝓbari et ꝑfectiſaut nõ
qꝛ opibus credenduʒ eſt:coꝛripite ergo inquietos. .
Theſſał.v. Et coꝛripeamicũ:Eccli xix. ¶ Be tercõ
Act.vij. Aſcẽdit aũt ĩ coꝛ eius:vt viſitaret fratres
ſuos Moyſes. Ita aſcẽdat ĩ coꝛ platijet vniuſcuiuſ⸗
q; vim/ſſciẽtes qe frater q] iuuata fratreẽ q̃i ciuitas
firma: Pꝛouer xviij.qꝛ ſicut ĩ ciuitate firma wvmꝰfir
miter ſtãs wmũ vicinã volentẽ cadẽ appodiat/a ful
ciẽdo ſuppoꝛtat. Ita vos / vt e vobis verificet᷑ illõ
I. Aach.iij. Adiun abãt euʒ fres ſui. Ad hoc nãq; vt
mõ pdicto quilibet aliũ iuuet pᷣlatusvel viſitatoꝛ xe
ſcẽdit in hoꝛtũ ſuũ:Cant᷑.niij. Iſta nãq; vba cuilibz
ↄpetũt viſitatoꝛi/q vſcẽdit quo ad coꝛpalẽ pᷣſentiã:
Ben xvii. elcen ⸗ et viſitabo ꝛc.in hoꝛtũ.i.ĩſub⸗

—

ditoxꝝ collegiũ: æquo Cant.iiij. Fös hoꝛtoꝝ/ puteꝰ

aquaꝝ ⁊c ſu.i.ſuã nõ excedẽs poteſtatẽ:N diligent
agnoſcat vultũ pecoꝛis ſui: Pꝛouer.xxvij.Tria ᷣ in⸗
cludunt᷑ in pdicta aucte p̃lati pñtia:ſubditi obediẽ⸗

tia/et oꝛdinaria poteſtas.Ovebet qᷓ pꝛimo veſcendere
ſicut nauta qn anchoꝛa in fundo maris arreſtata E:

vt cauſam videat impedimẽti/et nauẽ liberet a peri
culo. Et ſicut medicus ad infirmũ pulſũ tangẽdo/2⸗
infirmitatẽ examinãdo:vt æ illo verificet᷑ qð dictũ
E v angelo/qui deſcẽdebat et mouebataqua/ ⁊ ſana
bat᷑ vnus: Joh.v. Mꝛelatus nãq; et viſitatoꝛ quicũ
q; angelus eſſe vebet:et quiſcũq; ad viſitationis ad-
iutoꝛiũ vocatus:et qui viſitationi interſũt/ꝓpt᷑ duo
Pꝛimo qꝛ ſicut angelus carnẽ et oſſa nõ habet. Jta
nec tales carnales eſſe vebẽt: nec m carnẽ viuãt:nec
amicis carnalilo parcãt:nec malos ſuppoꝛtent / ſicut
oſſa poꝛtãt carnẽ:et tũc aquã bonon verboꝝ et con⸗
ſciaꝝ mouẽdo poterũt ſubdituʒ ſanare:et illud facẽ᷑
qo renent᷑ ad qð et eſcendũt/ſicut eis incũ bit:exem
plo Symonis ſũmi ſacerdotis: æq habet᷑ j. Aach.
xvj. Symõ aũt ꝑpambulãs ciuitates que erãt ĩ regio/
ne indee et ſollicitudinẽ eaꝝ gerensj/ veſcẽditĩ hieri/
cho. ſupple vt videret q; oĩa ibi bñ ſe haberent. Sed
heu ſicut ille Gymon q locũ gerebat pontificis fuit
æceptus p Ptolomeũ filiũ a bobi cũ armatis/qui ðᷣ
no ſtati ſequit/ ꝙ fecit ceptõem magnã in iſrahel
FPra nũc pᷣlati et viſitatoꝛes ccipiũt᷑ ꝑ falſos hoĩes
armis malicie et male cõuentionis ſimul cöfedera⸗
tos ⁊ q̃ſi armatos:quoꝝ væus cõfringet arma/⁊ſcu⸗
ta ↄoburet igni. ¶ Becudo qꝛ ſicut angelus malo nõ
ducit᷑ aſilio. vYta nec pᷣlatus vel viſitatoꝛ/ vel qͥcunq;
ad viſitatõem ꝓ veritate dicẽda veniens duci be⸗
ret. Sed heu frequenter contingit/ꝙ ſicut dñi tẽpo
rales minꝰ ſcioli/jvno conſiliario/ ſiue mĩſtro aliquo
quicqͥd dño a bonis et ſapiẽtiboꝓg regimĩs ſui ⁊ rei⸗

publice vtilitateſ ↄtra conſciam illius ductoꝛis ↄſul
tum fuenit:illeĩ camera tpe veſtruet expectato. Ita
qñq; pᷣlati et alij viſitatoꝛes viſitãtes multa audiũt
coꝛrigẽda et accuſata:et eoꝝ coꝛrectõe faciẽda:ſapi⸗
entu requirũt conſiliũ: ſed veniet ↄſcius ipᷣe ſibi/ qui
ſe culpabilẽ et vlatũ/ſimulq; moꝛẽ et cupiditatẽ pᷣ⸗
lati vel talis ductoꝛis et dſiliarij intelligit: et ſecre⸗
tius ĩ camera locuturusſaliqͥd ponet in plati manu
vel illius cõſiliarij:nullo ſciẽte niſi xo et dyabolo et
falſo plato et aſiliario et iniquo ſubdito: et quicqͥd
circa coꝛrectõʒ faciẽdũ fuerat mutabit:⁊ ſi poſtea de
eius coꝛrectõe coꝛã pᷣlato illo vel dicto cõſiliario. æe
pꝛedicti peccatoꝛis coꝛrectõe fiat mẽtio:ſtatim ipᷣm

ercuſando reſpondebit. Iaa:p æuʒ bonus eſt: multa

mẽdacia cõtra bonos volat. Ecce quõ juſtificat im
piũ muneribus: Iſa. v. Vbi vo aliquo fit men
tio q nihil dat:vel eis multũ applaudit vel adulat᷑.
qñnõ ſentit ſe in caſu ĩ quo eis multũ indiget:ipᷣm de
pꝛauãt tanqꝙᷓ duꝝ et parcũ:nec in iuſticia ſua fauent.
Et hoc eſt qdð ſequit᷑: YJſa.v. Et iuſticiã iuſti aufer⸗
tis ab eo.¶ Quoꝝ periculũ ĩ hoc apparet/ꝙ; ſüt ho/
micide nõ natoꝝꝑ:qo frequẽterẽ graui?qᷓ; homicidi⸗
um natoꝑ:q; renati occiſi ſaluani poſſũt:qpnõ pñt
nõ renati occiſi. ꝛo tanto aũt ille qui coꝛrectioem
peccatoꝝ vel punitõem/vel viſitatoem ꝓpter mune
ra/fauoꝛes vel timoꝛes/vel negligẽtias:ad vebitũ noõ

Ducit fineʒ. vel qui hoc fieri facitvel ꝓcurat auxilio.

conſilio vel fauoꝛe/hom icida dicit nõ ꝑfecte natoꝛũ
qꝛ ſi ꝑfecta peccatoꝝ coꝛrectio ſit noua eius ſpũ alis
natiuitas:ſicut patet ꝑ modũ loquẽdi ſaluatoꝛis no
ſtri dicẽtis. Mſi qiis renatꝰfuerit ⁊c. Et Pauli di⸗/
cẽtis. Filioliquos iteꝑꝝ parturio: ppter quã parturi
tõem vocant᷑ alibi quaſi mõ geniti:ſequit᷑ qñ inci
pit coꝛrigiſincipit ſpualiter naſci:ergo qui illã im e
dit a boꝛſũ fetus aĩati ꝓcurat.Se quo cõquerit ꝗJla.
xxxvij. Venerũt filij ad partũ/et vtus nõ erat pariẽ
di. Sũt inſuꝑ peiſimi infirmoꝝ cuſtodes/qͥ ſpũaleʒ
impediunt ſudoꝛe:ꝑ quẽ infirmus poſſet ſanari: 7 5
quoꝝ impedimentũ infirmus moꝛit. Hoꝑ conditi
onem ad pꝛioꝝꝑ iuſtoꝝꝑ conditõnem Aſaias cõparãs
dicit. Juſticia habitauirĩ ea:nũc aũt homicide.Et
ſu biũgit dicẽs. Oẽs diligũt munera:ſequunt᷑ retri⸗
butões: IJſa.j. Iſti nõ vſcendũt ſicut angelꝰ ad vni

us ſanationẽ:ſed ſicut æmones ad multoꝝ pditio⸗

nẽ:v quibus quãdoq; dicetur illud Haruch.iij.ad

inferos veſcenderũt. Mõ ſic ille qui dicere poteſt il⸗

lud Exo.iij.Deſcẽdi vt liberarẽ eũ. Ad hoc inquaʒ

xxſcendiĩ hoꝛtũ meũ/vt ſaluẽ:et vt herbas nociuas

expellã /et arboꝛes floꝛere et fructificare faciã: qꝛ ad
hoc ꝙ iſta fiant/neceſſani eſt ꝙ pꝛius nociua auellã
turlet terra coꝛdiũ euertat/ diſponat᷑ renouet᷑:ſicut
Pa tet ex pꝛecepto vei MHiere. iiij. Mouate inquit vo⸗
bis nouale:et nolite ſerere inter ſpinas. ¶ Zld iſtius
vo terre diſpoſitõnem neceſſariũ eſt aratꝝ lingue/ꝑ
quã fiat ſpũalis terre aratio.i.veritatis oſtẽſio ⁊ re⸗
cognitõ/que ideo vocatur aratio:qꝛ ſicut voſt terre
foſſionẽ vel euerſionẽ/qð pꝛifuerat abſconq itũ oſtẽ
dit᷑. Ia in ꝓpoſito. Ad quẽcunq; ꝗᷓ illud ꝓpheticũ
ptinet pᷣceptuũ E&ʒech.viij.Fili homĩs fode parietẽ:⁊
cũ ꝓfodiſſem parietẽ apparuit oſtiũ vnũ/ et dixit ad
me. Ingredere et vide abhominatões peſſimas q̃s
ſti fa cut: et ingreſſus vidi:”et ecce oĩs ſilitudo repti
liũ et aĩaliũ abhoĩatio/ et vniuerſa vdola womus iſ⸗

rahel picta erãt ĩ pariete in circuitu Ptotũ. Iſtud

ſi viligenter impleueritis pꝛeceptuʒ/ excoꝛde facta

via/ et vicinoꝝ pſcrutãdo:multa inuenietis opa ve⸗
nenoſa et bꝛutalia:p que reptilibo.i.ſerpentini gene
ris vermibo et aĩalibo:hoĩes in factis ſuis aſſilani qᷓ
opoꝛtet p veſtrã oſtij aꝑtõem.i.apertã oſtenſionem
ænudarijet v hoꝛto dnico expelli:ne illũ wturpẽt:
hoc em̃ facientes quilibet veſtꝝ dicere põt illõ Yſa.
xlj. Ponã væſertũ erꝰ quaſi velicias: et ſolitudineʒ erꝰ
quaſi hoꝛtũ dñi:inueniet in ea gratiarũactio et vox
laudis. ¶ Ad hoc aũt q; hoꝛtus dni ſeu vines ſic di⸗
ſponat᷑ opoꝛtet ꝙ pᷣlatus pᷣcipue et qᷣlibet ad viſita⸗
tionẽ ꝑtinens pꝛeceptũ illud impleat ꝓpheticũ quo
Dicit᷑. Vlide et viſita vin eã iſtã/in pſal.lxxix.vbi tria
includit viſitationi neceſſaria. Oiſcretõez vide: exe⸗
cutõem viſita:ſubiectionẽ vineã iſtã tibiſubiectã et
nõ alienꝗ. Vel aliter. Pꝛimo væbet inu eſtigare viſi⸗
ta. Secũdo ↄſiliare vide. Tercio ſnĩaʒ ꝓferreiſtã.ſ.
iuſtaʒ. Pꝛima duo ſcz diſcretio et executio ſe tenet er
porte viſitatoꝝ.Terciü ex parte ſubiectoꝛum. Pꝛi⸗

rxxiij.

Nxxuij.

ig ſitet literchh⸗ ne pi: go ſifi
gt uerelſe cca incunat
Tolumemi

ſectos piſſtütibusſ .
o tünbiin et — n
cuerudinieet regulantv inſtituns.

roinungeoculostuos. Dcomqo pich

innetiouplerneniüettt aenpli

ceſi niusg netii ensetaque iäckau

alicetad ipſins viſonem vnum
Aus: nia licetod ipfins niſonem nun
mennir nocin aer telick:alnit
Abitum oncurrens aqua videlicet iins
inpecit Gicin propoſito debitum meci

(iveritatezin agedis et indicadis: e ratie

cteis agla erab ealume rechpit iutlan
ſtellelumen reapiüta ſolexvt ab iha tand
repnlent etoꝛdinit Lexante male intelle
malũ ducta:et ſubtilitv et malicioſis can.
medtii roꝛinotü goczm recti cumati
puertit etegutate Perillnig dicit m
dnguuläles lvisrege ego indta
ſitareaufer Aud meci wordingtü vt r⸗
ſitllludpſal. Eqnitati vidit vultus ains:
ij ii Tauoy nigeliet nimizohie
an ee ndnumme um.
Eterpunento. icin poſtto ſpiiallteregeg
enimis aphndpungt dcarnaleſen As in⸗
affectemedelaſiimnis dd Aongatoc
bumnolummenſnonitiibederictdi,
birneriucicgdlt Bicnttg ecgii
Ueiugf etarchoͤdſiſ Reg vj eccodebe⸗
mebhioguihnginaunbit teriu
uppoꝛtgreeccleſiep vifß *
eſ nic aenfe tenügf an
Iitatisſetmannam ſuetuch
lieraucank amaliteni co.
gfeignand lierni
triſterüͤt er traſfer e⸗
ſihattooßn ifninn Thorüd

lſnuguebong eſſem rüclan eſtſiat̃

ltncre eret tr.
na üd polens alij in ulen d
lnniteſadeadenann ehen
rigereeeme ariman g e obe
gig n Aeihnann
glee iditldee eid Liat⸗
tntncindd nfe
aſenin lanenſirne⸗
rondoſle voen bltpck, wahenn
. felli nlien in
ilin lhumrn inn
malie ſanin
e

6

inlbennii Ridreinug
ytelleafthatio naler
aerretfincnfianrfiii i
ſani eſt ins ciam
latai lſvonut, moniia
Hiar ij Yoore inlitto,
mrelutelnr. A.Riſtin; i
Meatſſni eſtaatr lngne
Ianio,ſ pentarsoſtiſon⸗
turonanapetaiuſe
Vr mncallinn hoſti
Nlwnagg llucd oodens
Fübonſgididnt
NRN Ndnd
umne liui
vicucrtceecis ſiſtucoreptt
ermiorrſapcole nne
rcteincrantuptori Yir
ginspueecnz ereoteßini
zcormoltainvenienone t⸗
erprlliſapanmiin
poucz nficto lbtfiknif
r; lopenioſtnſonnn
gthenn geils amee
diiwerpellnellnn

eſſrdint tn , ,
Minnusciitc,
line Gunimn

nichn er hlttöl

4 unin net in, vvi⸗

Nxv.

xxxvj.

xxxvij.

Wiſitatio

müũ ſcʒ oculũ ſeu viſũ diſcret
uis videlicet cupiditatis: duplex in videdo medium
et nimia obiecti lrorunari vel elõ
us coꝛpoꝛalis pul
lis munere excecaf. Er ſicut igmis viſuz ĩ

ad pꝛimũ/ſſicut ocu

inter viſũ et viſibile interpomit. YIta cu

lis quibo ſupcecidit ignis et nõ vder

Huc puluerẽ excuti

os ſubiectos viſitaãtibusplene obſeruari pcip
ſaluis ſuꝑ h̊ rönabilibo et appꝛopꝛiatis

cõſuerudinib/et regula

rio innnge oculos tuos.
impeditſouplex mediũ patet ꝑ exemplũ ve baculo re
et aque videt᷑ curuꝰet obli
s viſionem vnum vxbitum
aliud tamen non
cet ipius viſionem
um medi um viden

cto/qͥ viſus ꝑ mediũ geris
quus:quia licet ad ipñin
concurrat medium /aer videlicet:
bitum concurrens/ aqua videli
impedit.Sic in pꝛopoſito/ cebit
di veritateʒ in agedis et iudicãdis: ẽ ratio ſeu lex vei
et oĩs alia lex ab ea lumẽ recipit:
ſtelle lumen recipiũt a ſole:
regulent᷑ et oꝛdinẽt᷑. ALex au
malũ ducta:et ſubtilibbo et

mediũ coꝛdinatũ qð cãm
puertit et equitatẽ. Per ill
bonũ malũ: Iſa. v.

Eim atiovel elongatio viſuʒ im
bet expimento. Sic in ꝓpoſito ſp
cui nimis appꝛoyimat pꝑ carnal
affectõem:vel qñ nimis ab eo elongat᷑ ꝑ odiũ vł ma
lam voluntatem/nunqꝙ talẽ beye videbit/ nec viſita⸗
cut a vaccis qᷓ buerũt poꝛ⸗
tare iugũ et archã vñi.j. Reg.vj.excludebant᷑ vituli
Ita ab his quibus incum
chã ſuppoꝛtare eccleſie ꝑ v
eſſe virga Aaron.i. diſcipl
ritatisſet manna manſuetudinis neceſſe e
li excludant᷑ carnalitatis/ conſanguinitat
diati amoꝛis. Aliter nãq; vineẽ Haboth
xxj.trãſferũt/et trãſferri pmittũt ĩ hoꝛtũ o

bit:nec iudicabit.Sicu

ſubditos ſᷣm ſuas carna

tẽ.Sicut inſuꝑ volens

mũdare:neceſſe habet ei

t Wonifacius pa
liu.ti. cẽſid.c romana. oedinãs e p̃l
bus:ſub eo qui ſequit᷑ tenoꝛe.
piat m ꝙ eſti canonib conſtitutũ: nullã tñ pecuni
ꝗam ipe vel aliquis v ſua fꝗ
ficij:aut conſuetudinis /ſe
noĩe:ſed ĩ victualibo expẽſa

Eaueat inſuꝑ neipᷣe vel quiſqᷓ ſuoꝝ aliqð munꝰqo⸗

populi mei:et veſcẽdi vt liberẽ eũ.

ceptuʒ habetis.j. Reg xvij. Fratres 16
Et nota cãm bonam/quare viſitare vebent. A. xj. j.
Illa v cauſa viſitabit pcta eoꝑ: Hiere. xiiij. MNon
parcendo /ne eos offendãt:qui licet mõ grauent ve h
ꝙ viſitant᷑ grauius tñ wlebunt in fine ſi nõ viſiten⸗
turſq damnũu ſu vepꝛehendunt: ſicut patet c illo

ribo inſtitutis.
¶ Scom qo v

=
—

uere:

ts / tria impediũt/ pul⸗

gatio. Etum
ita ſpũa⸗/
mpedit qñ
cupiditas ĩil⸗
it ſolẽ: in pſal.
pa i.vj.creta⸗
Platis viſitãti⸗
Rꝛocuratões aũt reci⸗

milia occaſiõe alicuiꝰof⸗
u quolibet alio modo eo
8s m recipiat moderatas

cũq; ſit et qlitercũq; offerat᷑ pᷣſumat recipe:vt nõ
ſua ſunt videat᷑ querẽ ſed que xpᷣi:qð ſi fuerit cõtra
pᷣſumptũ/recipiẽs maledictõ

mptũ/recipi ledicrõem incurrat/ a qᷓnunc
niſi duplũ reſtituat liberet᷑ Tolumꝰem̃ in his frau-

religioſoꝛuʒ
Lali g colli⸗
idelicet viſuʒ

ſicut planete et alie
vt ab ipa tanqᷓ a recta cꝗ
tẽ male intellecta/vel ad
malicioſis cautełmixta ẽ
rect curuatſiudiciumq;
er illã naq; dicũt malũ bonũz
1 vis recte ergo iudicare vel vi
ſitare:aufer illud mediũ coꝛdinatũ/ vt x te dici poſ
ſit illud pſal.Equitatẽ vidit vult

tna pl us eius:ſicut patʒ
J.xiij.ij¶ Tercio ꝙ vi

delicet nimia obiecti appꝛo
edit/quotidiano pa
ſjaliter:qꝛ qñ qͥs ali
ẽ ſeu aliã inoꝛdĩatã

bit poꝛtare iugũ dñi/⁊ ar
iſitatiõeʒ ſuã:in qua debʒ
ina coꝛrectionis et lex ve⸗
ſt vt vitu-⸗
is/ et inoꝛ⸗
iij. Regũ
lerũ/ dum
litates viuere pmittũt. Vli/
neã nãq; tranſferri in hoꝛtũ olerũ/eſt ſtatũ bonũ vel
pſonã que bona eſſe veberet tranſt ferre ad carnalita
aliũ in luto iacentẽ erigereꝛ
bamoꝛẽ et cõpaſſionẽ ap⸗
pꝛopinqreet inclinari manũq; ei iᷣm auxiliãdo poꝛ
rigere:exemplo ci qui ait Exo.iij. Vidi afflictiõez
De ſecundo p̃ᷣ⸗
tuos viſitabis.

WB

2
piij.
euius veſtis comburebat 2. xiiij. Muncigit?
viſitãda ẽ vinea:qꝛ viſt itatio a Nenif bneigt
De tercio Aath. xxj. D .

tercio Mg azde hodie opare in vineam
meã.Hoĩes em̃ ꝓ tanto vinee compari poſſunt:qꝛ ſi⸗

ut vinea nõ fructificans ad nibij⸗ ſi
Ita nec hoĩes niſi fructũ H Gecne
nihil valent niſi ad ignem in ferni. Iſtam ergo vine⸗
am vt melius fructificet vobig amputare incumbit.
d hoc ̊ ite vos in vineã: Mach. x. d illos autez
pꝛeceptũ illud v vinee cultura dirigit: de quibo m
ſtice dicitiij. Re xx. Aittã ſeruos meos ad te:⁊ ſcru
tabuntur wmũ tuã/et wmũ ſeruoꝝ tuoꝝ. NQuequi
m ver ba licet ad ir̃am ſint ipᷣius Hengdab ꝓmit-
tẽtis / ꝙ ſeruos ſuos mitteret ad wmũ achab. Moꝛz
liter tñexpoſt ita et intellecta pñt eſſe verba ipius eij
mutetis pꝛelatũ ad viſitandu ſubditos ſuos: vel ver
ba cuiuſcunq plati ſupiois vel iudicis mittẽtis in-
ferioꝛes viſitatoꝛes vel indices ſcribẽtiſ ; vel dicen⸗
tis. Mittaʒ 7c. Que quidẽ auctoꝛitas ſic intellecta
tria oſtẽdit. Pꝛimo viſitantiũ et voca toꝝ ad viſita
tõem ꝓ veritatis oſten ſiõe:excellentẽ oſtédit auẽteʒ
ĩ hocꝙ a veo mittunt᷑ qui dicit. Mittã. Scdo eoꝛũ
diligentẽ expꝛimit ꝓbitatẽ: qꝛ diligẽter ſcrutabunt᷑
Tercio ſubditoꝝ viſitant pficientẽ ↄcludir vtili⸗
tatẽ:qꝛ ad hoc viſitant᷑ vt viſitãtes purgẽt wmuz. i.

2ſciam:ſeruoꝝ.i.ſubditoꝝ.¶ EVti ad pꝛimũ ĩ ̊ vi⸗ Ixvu..

ſitantiũ/ et in viſitatõe iuuãtiũ oñdit᷑ auctoꝛitas:qᷣa
ab illo mittũtqͥ miſit ſeruũ ſuũ hoꝛa cene dic? inui⸗
tatis vt venirẽt:A uce riiij. Exqͥ apte ondit᷑ q illoꝝ
auctoꝛitas/cõmiſſio et officiũ ẽ pplim ppare et voca⸗
read vi cenã:er nõ colligere pecuniã. Zaliũ em peri
culũ patet.iij. Reg.xy. p hoc/ ꝙad Achab qui rece⸗
ptis poſſeſſiõiba ſeu munerib a benadab eũ abire p⸗
miſit dicit. Quiꝗ dimiſi iſtiviꝑ dignũ moꝛte erit ala
tua ꝙ aĩa illius ſdẽ periculuʒ patet.ij. Machabe.
x. œ occiſis a Juda machabeo:qꝛ dimiſerũt quoſdã
malos obſeſſos o muneriby abire ipunitos. Itẽ gaiꝰ
imꝑatoꝛ pᷣcepit illũ moꝛi:qͥ receptis a iudeis mune-
ribo ſtatuã ſuã ĩ tẽplo nõ poſuit ĩ hierlin / eo ꝙ ploiu⸗
cxoꝝ dilerit mũera qᷓ;impatoꝛis pcepta. oE ſexẽ⸗
plo caueat viſitãtes et ĩ viſita tõe iunãtes/ qꝗ ſpãlit᷑ a
ceo miſſi expꝛimunt᷑:vt fructũ faciãt aĩaꝑ: Mat. xxj.
AQiſit inqt ſeruoo ſnao ad agricolas ⁊?᷑. ¶ NWꝛo ſcpᷣo
põt qlibet ad viſitatõʒ ptines dꝛcere iliud Boph. j.
Serutaboꝛ hieriin ĩ lucernis. In q̃ aucte vpheta ii
loꝝ oſtẽdit diligentiã quo ad duo. Pꝛimo qtũ advi
ſitatõis materiã.i.pcta: e quibo fit viſitatö:wcena
ỹ diligeter illa ſcrutent/nihil dimittentes ſ. ed om̃ia
inquirẽtes / dicẽtes. Derutaboꝛ F. Becũdo qᷓtũ ad
viſitantiũ et accuſantiũ intentõem et affectũ: wcẽs
ꝙ vtrobiq; intentõem habeant lucerna diſcretõnis
illuſtratã: et caritatiua ſeu pĩna affecroe infoꝛmata
et tũc eritis lucerna pedibo:in pſal.a d dirigendã il
luſteandã: etad mundandã wmũ tuã. i. conſcdas /
pꝛias:et vmũ ſeruoꝝ tuoꝝ.i.conſcias ſubditoꝝ/⁊ vi
cioꝝ vioꝝ/faciẽtes qpar ſit huic wmui: Aat. x. Sʒ
iſti coꝛrectõis/ emũdatõis/illumĩgtõis et pacis tria
ſũt ĩpedimẽta. Quoꝝ pꝛimũ ẽ culpe ſimp occulta
tio et negatõ. Scðm ẽi reſpoõſione culpaꝝ palliatõ:
falſatõ / coloꝛatõ ſen terginerſatõ. Terciñ eſt pꝛaue
ↄcoꝛdie ſeu ſocietatis ogluriatõ et aſpiratio. Pꝛimũ xl.
pʒiqꝛ cũ pctm ſit moꝛbo ſpũalł/platꝰ vo viſitãs ſit me
dicꝰ:cũ culpa abſcõdit᷑imedicꝰſcrutãs veludit᷑et v-
apit᷑. Cales qlibẽter culpas ſuas occultãt: pra⸗
chelẽ ſignificẽt᷑: geñ.xxxj.qͥ vdola ebſcodit ſubt ſtra
mẽta. Taban vo deluſus viſittes onuit ſiẽ euidẽtia
vqʒ hyſtoꝛie. Bignificãt᷑ etiq ꝑ ſacerdotes bel Daſñ.
xuiij.qͥ facta ſua mala occulrabãt.pviſitãs ſilitudinẽ
hãe dʒ daniel:qꝛ ſic daĩel circa opeꝝ illoꝝ vnudatõʒ
cau teceſſit 1 cinẽs qͥs ĩ tẽplo aſptatos cribꝛauit

xIj.

Fxlij.

Wiſitatio

ad veritatẽ vuenit. Ita neceſſe eſt ꝙ viſitates cau
te et diligenter inquirent/et ꝑ homines in tẽplo cõ⸗

gregatos qui cineres nõ ſolum ſigmificant ſed ve⸗

racius oſtenduntur:quia omnes homines terra ⁊ ci-

mMs: Ecchi.x. ad veritatẽ neceſſe eſt ꝙ rrueniant. Sʒ

ad hoc neceſſariũ eſt ꝙ homines illi cineruũ illoꝝ ſe⸗
quant᷑ cõditõem et veritatẽ: qꝛ ſicut illi æ pedũ ve⸗
ſtigijs ſiue impᷣſſioni nõ mẽtiebant᷑:ſed oim peduʒ
oſtenderũt foꝛmã æ quãtiratẽ:qꝛ maioꝛis pedis ma-
ioꝛẽ oſtenderunt foꝛm:et minoꝛis minoꝛc. Ita ne⸗
ceſſe eſt/ ꝙ iſti ſe habeant circa oſtenſionẽ maloꝝ ho
minũ:ita videli ꝙ tã magni qᷓ; parui oſtendãt veli
ctũ/et vera cita et humiliter pᷣlato viſitãti obediat:
qꝛ cuilibet iloꝝ Yob xiij.loquitj/ vel loqͥ põt dicẽs.
NDuãtas habeo iniquitates et peccataſſuppleĩ ſub⸗
Ditis meis:oſtẽde mihi: ſicut os medico infirmitatẽ
oſtendit pedis vel vigiti putridi:et ſi meliꝰeẽ nõ pot
rogat vt comburat᷑ vel pꝛeſcindat᷑ Sic vos vt xe vo
bis verificef illud ps. Oſtẽdiſti populo tuo duraſſci
entes ꝙ melius ẽ ꝙ hic dura ad tẽpus qᷓ alibi ſinefi⸗
ne ſuſtineãt. Et qð pulcrius ẽſ hic coꝛã paucis eo⸗
rũ oſtendant᷑ wfoꝛmitates qᷓ alibi coꝛã roto mũdo:
qn leus cxeis verbu ſuũ implebit:q dicit Maũ.ij.
Oſtendã gẽtibus nuditatẽ tuã. Si vo ſic oſtendere
nolneritis: oſtẽdet vobis eus damnatiõeʒ veſtrã: ð
qua Apocał xvij. Veni et oſtendã tibi Damnatiõez
tug. Si vo nude et apte et iuſte oſtẽderitis/ oſtẽdet
vobis veus mercedẽ eterna:qñ væ quolibet vim veri⸗
ficat᷑ illud Sa p.x. Juſtũ væduxit oñs ꝑ vias rectas
et oſtendit illi regnũ tei. ¶ tuʒ ad ſecundũ impe
dimentũ eſt aduerrendũ/ꝙ illi qui cũ pꝛimis culpas
ſuas omnino occultare nõ poſſunt: vt ſic iudiciũ eua
dant coꝛrectionisiillas palliant et coloꝛare nitunt᷑:
ſicut patet de vſurarijs qui vendẽtes boues dicũt q;

pyur tantu recipe in termino ſolutõis vltra veꝝ valo
rẽ quantũ in termino vẽditionis valnerũt p quan-

to ad terminũ illũ locaſſent:et ſic alienũ bouẽ locãt
H certe iudicio vel aliquo illoꝛũ ſubtracto appare⸗

bit ꝙ fuit cupiditas et vſuraſer ſic x alüs mercato⸗
rib dicẽnibus: pñ̃t tantũ recipe quantũ cũ pecu⸗

mia illa interim lucri potuiſſent: væquito loquit᷑ ſa-
cra ſcriptura: vel ponius ſpũſſanctus ĩ ſacra ſcriptu-
Ta: Iſa.xxxiii irge Z habuit foueaʒ hericius:et
enutriuit catulos: et fouit ĩ vmbꝛa eius Qus auẽtẽ
Ptractas btũs ιaρςg ο ₰οaα altoꝛali. c. xij. ſnialiter di⸗
cit:in herici nomine impurementis duplicitas ſeſe
fendẽtis væſignatur:qꝛ anteqᷓ; capiat᷑ pedes cernũ
tur et caput:ſed mox vt app:ehẽſus ſem etipᷣm ĩ ſpe⸗
rã colligit/pedes introꝛſus ſubtrahit raput abſcon
Dit. Dicpᷣlatus vel viſitatoꝛ vel quiſcũq; pctoꝝ coꝛ⸗
rectoꝛ pedes hericij vidit:ↄuʒ mala ſubditoꝝ audit
vel vidit veſtigia:ſed dũ eum pꝛehẽdere nititur in
ſperã colligit᷑:et pᷣlatus tergiuerſatõe pꝛaue fenſi⸗
onis illeſus:totuʒ pariter ignoꝛat qõ ſe ſcire credit.
Volẽeteſq; eos ca ꝑe ad modũ hericijj contumelie vł
Tetractõis aculeis pungũt. Quoꝛũ factuʒ Mar. xij.
ſignificat: vbi ſeruos miſſos ad agricolasja lios con⸗
tumelijs affecerunt: alios occiderũt. Nota. F. j.xxx.
Kerciũ impedimentũñ maloꝛum videlicet concoꝛ
Dia:qui quãdo culpas nec celare poſſunt:nec palli⸗
are.malicioſa ↄfederatõe ſe vfendũt.i ꝑ leuſathã
ſignificant ad coꝛpuſq; eius ptinẽt:æquo Job. xl. 2
xlj. Coꝛpus inquit eius quaſi ſcuta fuſilia et ↄpacta
ſquamis ſe pᷣmẽtibnsvna vni cõiungir᷑: necquidẽ

ſpiraculu incedit eas:vnialteni adheret:ettenen⸗
tes ſe nequaqᷓ ſepabũ᷑ Cuiꝰauctoꝛitatis expoſitiõʒ
nota m hem̃ ꝛeg. F. .x. Oec maloꝛũ confederatõ
E ſicut ſpinaꝝ cõnerio:et ideo ſicut eis miniſtrabit᷑
equibus Haũ.j. Dicut ſpine ſeinnicẽ cõplectũtur
ſic uiuiũ eoꝝ pariter potantiũ cõſumet᷑ qſi ſtipula

W ppiij.

ariditate plena.e hac maloꝛuʒ anaicicia loquitur
Aug.in epiſtola ad AMacedoniu dicens. Axpo ma⸗
nat vera amicicia:nõ temptatõibus pẽſanda cõmo⸗/
tõnis ſed gratuito amoꝛe. Amant ſeinuicẽ mali: ſed
amoꝛ ille oĩ carcere durioꝛ ẽ et peioꝛqᷓ Diſcoꝛ dia:ne⸗
mo em̃ veracit eſſe amicus dicit hoĩs:niſi ſit amicus
veritatis. ve illoꝛum vo pena nota. F.j.xuij. Wis ᷓ
tribus impedimentis amotis:ſcrutare et vide qob.
i ebatid Ti ſitmundo. ſ
¶Onia vo veus nõ ſoli ĩ ſclarit:ſed etiã religio⸗
ſis habitare dignat᷑: poſt ſerutatõem et viſitatoʒ ᷣ
mus væiin ſeculanib: vidẽda ẽ etiaʒ in religioſis:ad
qua pᷣlatus mentẽ ad viſitandũ dirigens: dicẽ põtil
lud Yone.ij. Videbo tempiũ ſanctũ tuuʒ. Clamoꝛ
iſte fiit Yone clamãtis væ vẽtre ceti. ꝛo quo ẽ ſciẽ
dũ ꝙ vẽter ceti capitulo iã religioſoꝝ aſſilat᷑:qꝛ ſicut
Poos q extra ventrẽ eiꝰpiclitabat i ventre a picu⸗
is pᷣſeruabat᷑. Sic illi qui extra clauſtꝝ varijs tẽnta
tiõibus et occaſionibo qſi maris vndis pidlitant:in
capitulo a piculis illis mundari. cuſtodiri et ſanari
bẽt. Ad hoc nãq; capitulũ/ et ſpaliter tꝑe viſitati-
onis intrare vhẽt: vt a ſpnalibus piculis mũdẽtur/
et impoſteꝝ cuſtodiant᷑ Qð ergo Yonas dixit ĩ ven
tre cetiſpõt cõgrue dicere pᷣlatus vĩſitãs:vel alius in
eius noĩe et ꝑſona. Videbo templũ ſctm tuuʒ. Que
quidẽ auctoꝛitas oĩa oſtẽdit que ad viſitatipeʒ reqͥ⸗
runt᷑. Ald viſitatõem nanq; ſicut ad quodcũq; opus
bonũ quatuoꝛ cauſe requirũt᷑...efficies. materialis.
foꝛmalis:et final:que quidẽ q̃tuoꝛĩ pᷣdicta expꝛimũ
tur auẽte.Efſiciẽs nãq; eſſe oſtẽdit᷑ ille qͥ dicit:vide⸗
bo. Materialẽ vo oſtẽdit dicẽs:tuũ. Et foꝛmalẽ ex
pꝛimit di.templũ. Finalẽ:ſcm̃.Oſtẽdit᷑ pꝛimo actꝰ
Vtutis:videbo vos et gaudebit coꝛ vim. cðo ſtatꝰ
tutꝰĩ hoc qð dicit/tuũ:qꝛ thꝛonus tuꝰerit firmus iu⸗
git᷑.ij. Reg. vij. Zercio locꝰ ſalutis:templũ.j. Coꝝ.
iij. emplũ dei ſanctũ eſt qð eſtis vos. Nuarto fi⸗
nis operis/ totũ ſit ſanctũ: IJla.vj. Danctꝰ.ſ.i coꝛ⸗
T:ſanctꝰin oꝛe:ſanctus in ope.¶ ¶ Rõne pꝛimiẽ ad⸗
uertendũ/ꝙ ſicut in vidẽte ad hoc ꝙactus erꝰ ſit re⸗
ctus et vYtuoſus tria reqͥrunt. Mꝛimo inſtrumentuʒ
ſanũ. Scdðᷣo mediũ claꝑ. Tercio obiectũ ꝓpoꝛtiona
tũ. Ita ĩ viſitãte ⁊ accuſante reqrit᷑.ꝛimo nõ ſoluʒ
oculus.i.intẽtio ſana et iuſta.q videlicet nõ viſitẽt
coꝛrigãt vel accuſant ꝓpter odiũ vel vindictã: ſicut
cõiter faciũt:qꝛ vix familiarẽ vel ſpecialẽ accuſant
ſicutĩ pꝛimitiuo oꝛdineĩ quo ꝑ accuſatões et viſum
coꝛrectioõis alaꝝ cognoſcebant᷑ ſpãles. Sed hen mõ
põ ſpecialesſſed inimici et ꝑſecutoꝛes a malis repu-⸗
tanf qui aĩas coꝛrigere ꝑ accuſatões nitũt᷑: ſ tñ ꝓpt᷑
h frater fratrẽ/ vel amicꝰ amicũ/pire pmittẽ nõ er
Kequirit᷑ inſuꝑ ſcðo ꝙ P ĩſe ſint ſami et mundi:qꝛ
aliter malos non accuſabunt:nec audacter coꝛriget
quia cõmuniter vitioſus aliũ nõ nitit coꝛngereſqui
eodẽ vitio labeꝛat ne ei impꝛoperet᷑ ꝙ feſtucã ð ocu
lo fris extrahat.et trabem ĩoculo ꝓpꝛlo nõ videat:2=
ne ei dicat᷑ Medice cura teipᷣm. Pꝛimo ꝗᷓ videte voſ⸗
meipſos.ij. Yoh.c.vnico. SGecũdo requirimedium
claꝝ ĩ vidente.hoc manifeſtũ eſt et in viſitante/ etac
euſante necefſariuʒ eſſe ſupponit videlicet pꝛimo
inter iudicẽ viſitantẽ er ſubditũ viſitatũ /ſit q̃ſi me⸗
diũ iudici rectũ ad h ꝙ ſit iuſta ſnĩe ꝓbatõ.¶ ec

Arti.iij.
xliij.

aũt fieri nõ poſſũt ſine accuſatõe et diligẽti examia- xlv.

tione:ũ ſnĩe pbatõnem iuſtã et veracẽ velationẽ ſeu
accuſationẽ:quaſi mediũ congruũ inter accuſantẽ ⁊
iudicẽ/ p̃cedere ẽ neceſſe. Cuiꝰquidẽ accuſatõis mo⸗
dus et foꝛma/a ſaluatoꝛe noſtro chꝛiſto ĩ enãgelio œ
terminat᷑ Math. xviij.vbi wcet᷑ et pꝛecipit᷑ ſi pec
cauerit in te frater tuus.i.teſolo ſciẽte:xæ ouo nec fa
ma laboꝛat:vade et coꝛripe eũ inter te et ipſuʒ ſolũ.
Si teaudierit non dicas pᷣlato vt pꝛeiato:ſed vt vi⸗

bi n id nenn,
pinculüin Biern
beſätalmeſen Zo i. Heeumt
perun ot peuciquiſicpeedunt 0e
Aonguinkobiatun Ponionae
1cpen Qnienculha abſcondunt.
Nongätne videat qan voillampalliäte
ctefacta uget mercts nas oſtenduͤt qi
poſſunt Vos aut no ſic ſec epeplochen
ſapulioſtecltefacta veſtra apte. dicenn
lud Auce xxiii. Videtemanus meas
et yidete ſineoĩ palliatione tegiuerſot
ſione. Vigedne coſigera qnñ facta ſum
.Cnquooſtandit ſemndupnapale
elict itatols gue eſteccati vllitas.
ls infinnitus. Pro guo are uenit l
mitartwepoꝛallitum al jſens oti
ilnc Grgnaaltoli bisti /
Cens grguant. Qiq nangg coꝛpns gian
meiſinunnemirineinedn
Gedensinducensmonabtati:gi on
lengnorſtbino noinctus idei,
mortligraugkinfimitate nöti tcll
pparenti. ograuat norrallinf
untitemapparen Etin iiſtecn
ie ſtrkſium uſicsſemtcic
ancto feſtnnt enelgne,. Bicin infinn

gneaiamn grauont. cöſini
EN le chimils uacn

ſunt naſidiſpoſttön , nlasſuntg

beer iſinn
ellun gene
mſiinegan tinee
npäſncn,
ennfacimcinn
gnin itn eit
Nelta W
nieernn
ilonnnennnib zinn⸗
anugennaſtkinrtan
ni äluntheſſinn,

weqnigeſtncniiſtn ni
nickafi, iingn⸗
itt Alces ti Et omalser
Alſen Oſiütfii inoae⸗
tgntchtafinbcſn
nihnnuenetſnun,
cioloc ſelntutengli Cr.
gict göeſtrie Olani⸗
nci ln Einn in,
s noe Caenini g, N⸗
tmire ad ocguria itty,
ini Ounelnſtmmenn,
1. Lonbobiecn wonn
nſantrreinit oino ſy
riula inz it
eratim, inigi ſont
luri wel ſgecgligrolſnt
d Naccendes Nnn
des Decdennid
a eononsanaiis en⸗
uutſthaſiük hüiſl
iamiai pirepnttenon
gihiiſteitinianmntil
nſebunrnecsvctctracpet
ſutlüſollflanienin
nnngl im
Benſoalohnn

xlvj.

—

Wiſitatio

cario chꝛiſti.vt puideat oꝛdinis honeſtati.qui eum
no puniat penis poſitis: nec pꝛuatis:niſi foꝛte ad
talem locũ.in quo peccatũ ſecure accedere nõ poſſit
tunctanto illo pꝛiuet᷑ acceſſu. Di autẽ te nõ audie⸗
rit. i.ſi recidiuau erit. adhibe tecum vnũ vel duos i.
dic plato vt pᷣlato:⁊ ſi ipſe nolu erit. alicui quipdefſe
poſſit ⁊ nõ obeſſe.qui ti eum nõ puniat penis poſiti
uis pꝛiuatiuis.que eũ diffamare poſſent: ſicut pꝛi
uatõe ab officio vel actu:ſed penis cõmunibo bonis
et malis:ſicut ammonitõne tanta ad aliũ locũ. Di
aut te ſolo ſciente certitudinaliter factũ ſit peccatũ
ita ꝙ tu ſolus ſcias te peccaſſe: vel ſcias aliũ peccaſſe

cet cu hocalij tecũ cõiecturatõem babent e peccato

tali:qꝛ fama laboꝛat d te.vel illo. iam teneris illud
plato dicere: vt puniaris.qñ ve hoc inquis. nec tñ te
vel ipſum ꝓdis:ſed fama peccatũ ꝓdit.⁊ eſt quaſi te
ſtis illud ꝓpans. In quo caſu ſicut iudices eccleſia
cihoĩes ponunt ad iuramentũ veritate dicẽda
Ita iudices religioſoꝝ tales ponere poſſunt ad q̃ſti
ones excõmunicare:niſi veꝑ fateant᷑. Mec vebet in
his caſitbo ſpẽaliter vbi periculũ vel coꝛruptio imi⸗
net coõmunitatis timere vt celet. ꝙ extra cõfefſionẽ

ſub ſigillo cõmittit ſecreti vel cõfeſſt loms:qn velictũ
nõ cõſitetu ꝓpꝛiũ.ſed alienum vel ſuũ:nõ tñ ↄfitẽs

vel penitens:ied vt aliũ ad peccatũ inducat: ſub ſi⸗

gillo cõfeſſionis. ſuũ vel alienum reuelat delictũ:qꝛ
vm ſanctũ Chomã:ſigillũ cõfeſſionis nõ vebet e e
vinculũ iniquitatis. Sic ergo videte regiones:qꝛ al
beſcũt ad meſſem: Joh̃.iiij. Sed beu miſſis multa:
operarij ant pauci.qui ſic ꝓcedunt 1 operant᷑. Ter⸗
cio requirit᷑ obiectum ꝓpoꝛtionatũ:v quo habet᷑õ.
e.c. xxxvj. Qum em̃ culpa abſcondunt. obiectũ nimis
elongãt ne videat᷑ qui vo illam palliãt quaſi eno⸗
cte facta ſua et merces ſuas oſtendũt qn videri non
poſſunt. Vos aũt nõ ſic. ſed exẽplo chꝛiſti tanqᷓ di⸗
ſcipuli oſtẽdite facta veſtra apte. dicentes plato il⸗
lud Tuce. xxiiij. Videre manus meas pedes meos
et videte ſine oĩ palliatione.tergiuerſatõe vel abſcõ
ſione. Vide dñe ⁊ cõſidera qm̃ facta ſum vilis: Cre.
j. ¶ In quo oſtendit᷑ ſecundũ pncipale. matenia vi⸗
licet viſitatõis:que eſt peccati vilitas: zaĩeſi pũa⸗
lis infirmitas. Pꝛo quo ſcire ↄuenit.ꝙ ſicut in infir
mitatibo coꝛpoꝛaliboꝙtum ad pᷣſens Ptinet ꝓpoſitũ

—

quadruplex inuenit᷑ diuerſitas: oẽs tñ ſuis modis

coꝛpus enhaent. Quch nanq; coꝛpus piculoſa gra⸗

uat᷑ paſſione:que eſt quaſi diſpo ſitio infirmitatẽ p⸗
cedens ⁊ inducens moꝛtalitatẽ: qñq; longo granat᷑
languoꝛe:ſub quo moꝛi melius videt᷑ ꝙᷓ viuere: qnq;
moꝛtali granat᷑ infirmitate: nõ tñ fetenti: nec extra
apparenti. Qnq; vo grauat᷑ moꝛtali infirmitate fe
tenti ⁊ extra apparẽti.Et in oĩbo iſtis caſilo ⁊ infoꝛ/
tunus.ſtatũ ſuum qui aliqo ſentit pᷣdictoꝑ.medico
diſcreto feſtinat reuelare. Bic in infirmitati ſpũa
lib que aĩlam grauant. cõſimilis quadruplex inue-
nit᷑ viuerſitas. Quedã nanq; vicis ſunt ꝑiculoſa: qꝛ
ſunt quaſi diſpoſitões ad vicia moꝛtalia:ſicut fami
liaritates cũ malis:vel ſuſpectis:vłminus honeſtis

ꝓſonis:frequẽter etiã collocutõ es cũ mulieribo: oci

oſitates:cirioſitates: in geſtu vel habitu leuitates:
ad diſcurrendũ ꝓnitates ⁊ hmõi. Quedã vo ſunt vi
cia piculoſa que ſunt puipenſiões ſtatutoꝝ ⁊ obſer-
uantiaꝝ regulariũ: ad que religioſa pſona obligat᷑
vltra pᷣcepta æcalogi.ad que quilibet tenet᷑ chꝛi tia
nus. Et hec aĩe infirmitas in nõnullis pᷣdicto aſſila
tur languoꝛi:qꝛ nõnulli quaſi tota vita ſua illo lan
guoꝛe tenent᷑: qui licet frequẽter coꝛripiant᷑ ?⁊ puniã
tur:⁊emendã ꝓmittant:paꝝ tñ curãt.quotiẽs cõtra
ſtatũ ſuũ,⁊ regulã ⁊ ſuꝑioꝝ oꝛdinatões cõmittãt dñ
mõ viyecteõ cei nõ faciant mòdata: adulterãdo:vł

homicidiu furtũ cõmittẽdo:ꝛ illuq nicij z lãguoꝛ

l

W viij.

in eis paꝝ differt ab incoꝛrigẽte. Quedã vo vocant⁊
vicia cruminoſa. q videlicet directe ſunt 3 aliq le
vcẽ pᷣceptis vcalogi.pꝛiuatij tñ ſine ſcãdalo. Que
dã vo vocant᷑ ſcandaloſa. q videlicet ſu pᷣ criminoſa
addũt infamiaã: ſicut plaga fetens addit ſupꝛa nõ fe
tentẽ fetoꝛẽ:⁊ oẽs iſtas paſſiones. infirmitates. ſeu
plagas.neceſſe eſt medico oſtẽdere aĩaꝑ.i.pᷣlato viſi
tati.vt ipſe e medicina ꝓnideat opoꝛtuna. Reuela
ergo ei eo mõ qJ reuelanda ſunt. dutincte⸗ apte oĩa
Eiculoſa. ꝓnicioſa.criminoſa. ſcandaloſa:⁊ coꝛã eo
ab oĩ malicia laua coꝛ tuũ: Jere.iiij. vt coꝛ tuũ fiat
templũ ſanctũ i.qᷓtũ ad tria:ð quibo habes. O. vj.
viij. Ge quo etiã tẽplo habet᷑: Jere. xxx. Templũ in
xta oꝛdinẽ ſuũ fundabit᷑¶ Circa anus fundatõem
edificatõem.a ↄſummatõem eo mõ ꝓcedendũ eſt. qᷣ
circa fundatõem ⁊ edificatõem ꝓcedet᷑ tẽpli materi
alis. Ad quatuo? requirunt᷑. Pꝛimo fundamẽta
Bcdo fulcimẽta. Tercio coopimẽta. Quarto oena
mẽta. Juxta quẽ digr) auctoꝛitas v tẽplo
Pal intellecta. dicit. Tẽplũ iuxta oꝛdinẽ ſuũ ꝛc.
ota. O. vj. viij. Te qua auctoꝛitate phetica.q̃tu
oꝛ eliciunt᷑ tẽplo ſpũali necefſaria. Pꝛimo inceptio
qꝛ fundabit᷑. Scðdo erectio ſeu eleuatio. iuxta oꝛdi-
nẽ᷑. Tercio cõpletio ſeu reꝑatio. cooptio. ᷣm cõdi⸗
tionẽ ⁊ ſtatũ ſuũ.Quarto coꝛatio:qꝛ tẽplũ eſt cui
Tcoꝛ cõgruit.Sepᷣmo in ps.lxxxvj. Ipſe fundauit
eã altiſſinus. Ipſe.ſ.vens fundauit ea.l.religionẽ ſu
P duplex fuñdamentũ: quoꝝ pꝛimũ fuit ſub alio
tũ valde:aliud ſupꝛa illud eſt magis cõſtructũ:ad
modũ quo in iſtis magnis videmus oꝑib. Pꝛimũ
fundamentũ wctrina.xij.eſt aploy: ꝓpter quoꝝ wo⸗
ctrninã bec religio eſt eccleſie murus ciuitatis habẽ⸗
tis fundamẽta duodeciʒ: Apoc xxj. Illoꝛũq; wctri
nã tenẽdo:eſtis aues ſanctoꝝ ⁊ womeſtici xi.ſupedi
ficatiſuꝑ fundamẽtũ apłoꝝ 7 pHaꝑ: Eph. ij. Ydeo
vo iſtud latius eſt:qꝛ no ſolu religione:ĩed etia totã
fundat eccleſiã:xe qua in ps. Fundat᷑ exaltatiõe vni
uerſe terre. ¶ fundamentu vo ſuꝑ üllud magis co⸗
ſtructũ ⁊ nouiſſimũ cuiuſcunq; religionis oſiſtit in
tribo punctis ſeu la pidib q̃dratis: in obediẽtia.cõ⸗
tinentia. ⁊ volũtaria pauptate. Guꝑ his em̃ funda⸗
mentis fundauerũt templu in nouiſſimo. ij. Eſdre.
v.Loq̃ndo pᷣmo v pꝛimo fundamẽto eccleſie. xe fi⸗
lio vei: ſuꝑ quẽ us pater eccleſiã ſuã fundanit:põt
exponi illud.iij. Reg.xvj In pᷣmitiuo ſuo fundauit
eã. Zoqᷓndo vo ĩe ſcoo:pot exponi illo. quipmus
fuit talis oꝛdinis inſtitutoꝛ inuẽtoꝛ. Vtraq; vero
fundamẽta ſacra ſcriptura cõplectẽs dicit. Funda⸗
mẽta eins.i. eceleſie.ꝛ etiã religiõis ĩ mõtibo ſanctis:
in po.l. in chꝛiſto. religiõis fundatoꝛe. ꝛ aũt fun
damẽta pꝛimitiua ſint ſancta:nulli in dubiũ vertit
chꝛiſtiano. & etiã fundam̃ta ſcoa ſancta ſint. ꝙ ad
ſalutẽ vucat: ſi bene tenebit.nullus dubitare pmit⸗
tit᷑ chꝛiſtianus.¶ Bi pꝛimo nanq; obediẽtia.qᷓ ma⸗
rime in aduerſis attendit᷑ in operib humilitatis.
recte teneat᷑:quis dubitat.quin ad illum ducat.qui
factus fnit obediens vſq; ad moꝛtẽ. DHac ergo aſide
rata vtilitate religionis. nullũ opus oĩno aliquẽ re
trahat:ſicut necchꝛiſtũ:nec vtilitas: exẽpio Baul.
cui dictu eſt. j. Re. xv. Melioꝛ eſt obediẽtia ꝙ; victia:
⁊qᷓ̃ſi ſcelus ydolatria eſt nolle quieſcere. Bi ſcpo tri
plicẽ habeant ↄtinentiã:coꝛdis:ꝛ. ſenſuũ. exterioꝝꝑ.ſ.
affectionũ a locutionũ hmõi:⁊ opis. Mon eſt vi
ponderatio ſic cõtinentis anĩe:Ecci.xxvj Bitercio
pauꝑtate ſic vtant᷑ volũtaria.q nec pecuniã. nec qͥe
Faliud in manibus habeant ꝓpzijs: vel alienis: et
ſpãliter in manibo ſecularibo:œ quo frequẽter ↄtin
gũt dãna ⁊ ꝑicula.ſine ſupioꝛis ſui ſcitu:⁊ licẽtia ex
pᷣſſa:nõ eſt dubiũ quin taliũ paupex ſit regnũ celoꝝ
Mat. v. Di vo. ecõuerſo ꝓpꝛietarij fuerint. hona ſua

xlvij.

xlviij.

Wiſitatio

a fratrih abſcondẽtes:vel in manibo mercatoꝝ vel
alioꝝ:cõtra pauꝑtatis ⁊ ꝓfeſſionis regulã habetes:
videant exemplu ⁊ ſpeculũ.⁊ piculum ſuũ in achoꝛ
lapidato: Yoſue.vij. Et in anania ⁊ ſaphira:Actu.
v. Et in illo monaſterio beati Grego.quiabſcon
dit tres aureos.iiij. dyał. Iub talibo nanq; religio/
nis veſtructa ſunt fundamẽta: Eʒec xxx. Pꝛedicto
vo poſito fundam̃to:parietũ ⁊ columnaꝝ tria opoꝛ
tet erigere fulcimẽta:quaꝝ pᷣma ſuppoꝛtet.quo ad
ũ:ſecũda quo ad mundũ:tercia quo ad clauſtruʒ.
Pꝛumo quo ad v fulcimentũ ſpũalis wmus eſt
oro:qꝛ oro eſt pius affectus mentis tendẽs in veũ:⁊
hecoꝛantẽ ſuppoꝛtat:qꝛ ſᷣim Auguſtinũ.Gi beneoc
currat or̃o eſt oꝛanti ſbſidiũ:dya bolo ſuppliciũ: an
gelo vo gaudiũ:⁊ cæo gratũ ſacrificiũ.Et hec religi
oſis maxime ꝓdeſt:tam ꝓ ſeipſis.qᷓ etiã ꝓ alijs. Pꝛi
mũ ptʒ.qꝛ q;tumcunq; quis ſit ab inimicis obſeſſus
et tẽptatus.⁊ ferrea temptatõe victus:ſiad vũ mo
re clamet obſeſſoꝝ.⁊ expugnatoꝝ.eũ tẽptarinõ ſinit
vltra id qdð põt:ſed quaſi noua acie occurrit:quaſi
victis.⁊ quaſi pᷣ timoꝛe fugientib.qꝛ volũtate ⁊ cõ
cupiſcibili.⁊ ceteris aĩe potentijs quaſi veficientibo.
et penead malũ qp caro vel alius inimicus ſuader
inclinatis:clama ad vñm ⁊ ducet tibi exercitũ potẽ
tiaꝝ fugientiũ. Quod pulchꝛe ſignificat᷑.j. Mach.
xj. vbi totus exercitus a Jonatha duobo videlicet
Aathathia ⁊ iuda.exceptis fugit:qð videns Jona
thas oꝛauit.⁊ terrã capiti ſuo poſuit:⁊ ſicexercitũ re
Duyit.⁊ hoſtes fugauit. Vigilate ergo ⁊ oꝛate:vt nõ
intretis in temptatõem:Math.xxvj.Et cõgrue ad
hoc.ꝙ homo ſe a tẽptationibo pᷣſeruet. iſta duo ſibi
neceſſaria ↄiungat.vigiliam ⁊ or̃onem:qꝛ vigilia vi
licet ⁊ maxime in lecto.ſineor̃one. vel vtili ſtudio
niculoſa eſt.qꝛ dyabolus illi.quẽ ſic ocioſum inue⸗
nit: multipliciter temptationes immittit. Scom
etiã patet.q; multũ valet cpcatio iuſti aſſidua: Ja
co.v. Nota.ꝙ dicit iuſti. Tales em̃ tm̃ digne oꝛant.
et illis de quibo viuũt ſatiſfaciunt. Alij vo eos veci⸗
piunt:qꝛ nõ fuit intentõis illoꝝ ad vũ odioſos mit
tere nuncios.ad vepᷣcanqũꝙ eis:Et hi in fine vcipi
ent᷑ qñ miniſtrabit᷑ eis:ſicut vinee infructuoſe.Ad
hoc ergo vt vos ⁊ alios de ꝑiculo liberetis:opoꝛtet
mũde illũ oꝛare.cui humiliũ ⁊ manſuetoꝝ ſemꝑ pla
cuit œpcatio: Judit.ix.¶ Gecundũ fulcimentum
quo ad mundu eſt hoſpitalitas que diuites recipit.
vt amoꝛ in hocmũdo inter potentes ⁊ eccleſiã.⁊ eti
am inter vicinos cõſeruet᷑:vt ſi mali ſint.ne noceant
pauꝑes vᷣo vt retributio in alio ſeculo ſperet᷑:⁊ qͥſcũ
q; bonos vt ꝓficiãt. Tał hoſpitalitas etqͥ ad mudũ
7q̊ ad vũ.mvmũ roboꝛat. Pꝛimo nãq; wmũ ſuppoꝛ
tat quo ad mundũ:qꝛ dum charitatiui ſunt.⁊ ſus li
bẽter dant. damna eis nõ inferunt᷑:qꝛ dum das cha⸗
rus eris: nec tũc opoꝛtet te inimicos timere. Scoo
vo domum ſuppoꝛtat.⁊ quo ad mundũ ⁊ quo ad ve
um:ſicut patet ꝑ byſtonam.xæ date ⁊ dabit.E. iij.
xlj. 1. Y. vij.j. Poꝛta patens ⁊c. Sʒ heu plures in p/⸗
ma hòſpitalitate cõfidunt qꝙᷓ in ſecũda.Plures nan
q; in noĩe mundi ꝙᷓ in nomine ei recipiunt. Cõtra
quos eſt exemplũ ſeu hyſtoꝛia.M. xx.ix.Ecc.xix.Ele
moſyna viri qſi ſaceulus cũ eo:gram hoĩs quaſi pu
pillam cõſeruabit:qtum ad pꝛimã hoſpitalitatem.
Et poſtea cõſurget?⁊ retribuet illis rettibutõem. qᷓ
cum ad ſcõam. Or ergo videris monaſteria vpau⸗
perari:⁊ grangias ĩpignoꝛari:⁊ mus interioꝛes eẽ
dirutas: vide cauſam extra poꝛtã. vbi wmũ paupe⸗
rum.quã in pꝛincipio or̃onis habebant longõ.vide
bis veſertam ⁊ dirutã.⁊ intelligas hanc eſſe cauſam
Mam vũ chꝛiſtus paſcebat chꝛiſtus eos paſcebat ⁊
ditabat. Bũ ecõuerſo:ecõuerſo. Ergo noõ neceſſitas
vel paupertas cõpulit eos ad illius elemoſyneſub⸗

. 22
WB Ollj.
tractem:ſed ſubtractio eos ad paupertatẽ:qꝛ eie⸗
moſynas ſolitas ⁊ numeꝝ oꝛantiũ ⁊ ſacerdotũ queʒ
habere teberent retraxerũt. Secundũ fulcimentũ
ſeu columna quo ad clauſtꝝ eſt. mutua ſocioꝝ ↄcoꝛ
dia ⁊ charitatiua cõſenſio ⁊ ſuppoꝛtatio. Suũ nanq;
edificantes turrim babylonis:Geñ.xj.cõcoꝛdes fu
erunt in oꝑe mutuo ſe intelligentes ⁊ iuuãtes.opus
pficiebant ⁊ aſcendebant. Contrario vo effectu cõ
tingente veficiebant. Sic in religione ⁊ omni cõmꝝn
nitate ſitis ſuppoꝛtantes inuicẽ in charitate:Eph̊.
iiij.Ad hocnanq; viſitatoꝛes ad te veclinant.vt po

nant fundamẽta ſuppoꝛtãtia.j.Eſdꝛe.vj. ¶ Cõple

mentum vꝓo wmus ſen templi ſpũa lis ꝙtum ad te-

ctum ſeu finẽ totius operis ⁊ edificationis.tria pᷣſu

munt:intentio clara.pꝛudentia.⁊ ꝑſeuerantia. ꝛi

lj.

mũ patet:qꝛ ſi oculus tuus fuerit ſimplex.i.intẽtio

recta ⁊ bene oꝛdinata.ꝙ videlicet nõ venias ad reli⸗
gioneʒ ſiue ſtatũ eccleſiaſticũ:nec chꝛiſtum ſequaris
pꝛineipaliter:vt de menſa eius comedas ſicut poꝛcꝰ
ſequit᷑ vetulam que fabas poꝛtat: ſed vt mundi
us ? certius ſeruias:tunc totũ coꝛpus.i.opus ſeq̃ns
totum lucidũ erit ⁊ ꝑfectum:qꝛ ſi radix ſancta ⁊ ra⸗
mi. Secundũ etiam patet:qꝛ ſicut ars ⁊ ſcientia re
quirit᷑ in edificatoꝛe wmus coꝛꝑalis. Ita diſcretio
in edificatoꝛe tẽpli ſpũalis.qꝙ nõ ſit nimis ſtricte cõ
ſciẽtie:nec nimis large:nec ſapiat vltra q; opoꝛteat
ſapere:ſed ſapiat ad ſo bꝛietatẽ: Roma.xij. Se hac
diſcretõe nota. .vij.ꝑ totum. Terciũ inſuꝑ patet:
qꝛ ſicut ille.qui bona intentõe ad religionem vel ſta
tum eccleſiaſticũ venit:⁊ bonus religioſus quaſi in
ventre matris eccleſie intentõe bona cõcipi:ſi pꝛi⸗
mo anno vel tẽpoꝛe nouitiatus:⁊ dũ eſt in reddẽdo
ſeruitiũ.ſit quaſi angelus⁊ religioſus in his que vxi
ſunt feruens ⁊ diliges:⁊ poſtea panlatiue tepeſeat ⁊
querat officia extra vt equitare poſſit ⁊ amicos iu⸗
nare:⁊ a veo oꝛdinis abſeruantijs ſeelongare.eꝑ
ſona religioſa bene cõcepta et nata in bꝛutalẽ ⁊ mõ
ſtruoſam beſtiam cõuerſus.coꝛã ves ⁊ angelis abho
minabilis quaſi monſtꝝ efficit᷑:⁊ e ſocietate illoꝛũ
in moꝛte eijcit᷑. Ita ille.qui in his qne incipit ꝑſene
rauit vſq; in finẽ ſaluus erit:Mathᷣx. ¶ LZẽplo vo
ſpirituali ſic cõpleto in his que ad eius ꝑtinent fun
datõem.eleuatòem.⁊ edificationis cõpletionem. il
lud interius cõgruum videt᷑ oꝛnare:ad modũ quo tẽ
pla materialia picturis ⁊ alijs oꝛnant᷑ paramentis.
vomõi ergo oꝛnamẽtũ in tribo cõſiſtit ⁊ cõpletur:qꝛ
tria requirit ad eius decoꝛẽ:oꝛnamẽta qtum ad væ⸗
um.ſimilitudinẽ ſen cõfoꝛmitatem:q;tum ad mun⸗
dum:honeſtatem:qtum ad clauſtrũ veritateʒ. Pꝛi
mũ nanq; anime oꝛnamentũ quod attendit᷑ in oꝛdi
ne ad ven.eſt vei ſimilitudo ꝑ fidẽ. ſpem. ⁊ charitatẽ
et ceteras virtutes:in anima depictas. e hac pictu
ra et pulchꝛitudine:nota.A.xx.ij.Et.C. xiiij.iij.cũ
ſequentibus. Secundũ anime et ꝑſone religioſe oꝛ⸗
namentum. quod attendit᷑ in oꝛdine ad mundũ eſt
ꝙ in habitu nõ ſit curialitas:nec ĩ geſtu lemitas: nec
in verbo ſcurrilitas: nec in equitatura familia cani
bus ⁊ hmòi ſuꝑfluitas:ſed ᷣm Auguſtinũ in regula
Vn omnibo motibo veſtris nihil fiat.qð cuiuſqꝙ of⸗
endat aſpectum:ſed quod veſtrã æceat ſanctitatẽ.
Tercio vᷣo anime et ꝑſone religioſe oꝛnamentũ.qð
in oꝛdine attendit᷑ ad clauſtrũ cõſiſtit in ieiunijs.vi
gilis.patientia. ⁊ hmõi:⁊ ſpecialiter in veritate.ꝙ
videlicet talis ſit interius:tã in cõſcientia.ꝙᷓ in clan
ſtro.qualem ſe eſſe oſtẽdit in foꝛo:aliter illa ficta cõ
nerſatio quã foꝛis oſtendit.nõ eſt bone ꝑſone oꝛna⸗
mentũ:ſed male vite operimentũ.⁊ hypocriſis ſuſtẽ
tamentũ:et bypocrite indumentũ. Mõ talis vecet
mwmũ veſtrã ſanctificãdo:ſed tota oꝛnata eſſe æbet
ad ſimilitudinẽ tẽpli Salomonis:væ quo diqt᷑.iij.

lſſttatio

90d
. ,olool 4
onininluueei
na gni ei e C, iin
ann ig gi iſtien uckei nten

nns ſareligſchru e.

gocie entieſts: atchin ea ſilogtes
dalcnatatemte glidoclecod
pmmiſit Eſa i Oupmurdotuos eru⸗
cuſtodes: vt neitis 1aligeterinquira
micianimap.. tecata ſintin dl caſtns
bis rytcos veſtfo adiutoꝛid erpellatis
plioaboitvoiculsſement. Erpo aug
am: Jere. j. Scvo:qe ſiut uſtodes 6
caſtron videgtesgicula iminere claman
alisoſtengüt: guiiuuare caſty wfende
Ita vos:vquixj. Mach. xij cuſtodes
aaſtwx Ceraoi ſiautilli uſtodes pke
latores yigetes iminen pialamo
necciſtddiütes ſe ſnanegligenin aſtypen
tentes. id ntani dadres actad⸗
in Hoſito Hocſatise verdis diaſtendl
i.nij. vbiquelidet veſtpallognid d
hois ſeculaton wmuiiſnel waite. E
tiamanfeſteapparet cficntcuſtos rel
damgo 0ſtendendo. rfaciend öne
liſeaſtoliunſiuenda giald ſtichee
ſininoͤclamauent ſend liberen ti
ergo dhoſttü uſtoci . Tinoth yi n
lnnuininanamibalien
ratuo Pelno geſiatipſihade
ernatineiee
Tludpſoytleganöͤertinen r e

iounn Teuiiib nn
innmienninmnniß
nit ꝛ bonns el gioſs guſin
ftünmröebene chanik il⸗
Noultiatus: 1düeſtinredteco
georreltgioſtsinbisgpeni
Grpoſtenpablanieteeſt:
t equitar poſſtomiaol⸗
Babſemunnisletangen np
Sceptactaws in hutzl, ms
us cor; vo,Mgtli he
xefiar /wſteranllai
egviinhoegoenctpleoſue
nit Oatb . QTil f
bis vealautniunti,
iamnn d en,
tanmrtac oginoti
Aläs dnani darunends.
NWrNene
rdNaNinäriN Nd
Gormitatennclton Antp⸗
mnadannſni eitng l
manigi mmnil nati
tncopftſhen rchenn

liiij.

S

*

Wiſitatio

Reg. vj. ꝙ nihil erat in templo.quod nõ auro tege/
retur. ergo illi tẽplo ſimiles in omnitb exhib ea⸗
mus nos:ſicut vei miſtros.j. Coꝝ.vj. Et tũc de qua
libet pſona religioſa que iſtius eſt coditõis:dici põt
illud: Canti.iij. Cota pulchꝛa es: tã interius qᷓ; ex-
terius.ad ſimilitudinẽ arche teſtamẽti: qua dicit᷑
Exo.xxv. erat deaurata intus ⁊ foꝛis auro mũdiſ⸗
ſimo:⁊ ꝙ etiã habebat quatuoꝛ circulos aureos. per
quos ferebat᷑. Sic ꝑſona religioſa habẽs quatuoꝛ pᷣ
icta.ſ.fundamentũ.fulcimentũ.cõplementũ.ꝛ oꝛ⸗
namentũ:tanꝙᷓ quatuoꝛ circulos aureos: ⁊ tanqᷓ qᷓ
tuoꝛ rotas: quatuoꝛ q̃drigas: Each.vj. in templũ
vputabit᷑ vi. De quo in ps. In tẽplo oẽs dicẽt glo

riam. Nõ collarõem in viſitatõe. S. viij.v. Pericu
lũ nõ viſitantiũ vt berent:ptʒ ꝑ leges. P.iiij.xxv.

¶ Erx quo tm̃ eſt piculum nõ viſitantiũ.⁊ nõ cuſto⸗
dientiũ:cuſtodite ſic ſcitis:ath̊.xxvij. Sicut dñs
terrenus habẽs caſtꝝ. wvmũ vel habitatõʒ obſeſſaʒ
ſuis pcipit dicẽs.Cuſtodite diligẽter ſiẽ ſcitis: Ita
us multas habẽs mãſiones aias videlicet fideliũ
vobis tanꝙ manſionũ iſtaꝝ cuſtodibo pcipit dicẽs.
Cuſtodite ⁊c. In quibo ↄuo includit ad viſitatiõeʒ
ꝓtinẽtia:pᷣceptũ neceſſitatis cuſtodite:⁊ exꝑimentũ
veritatis.ſicut ſcitis. tum ad pꝛimum eſt aduer-
tendũ.ꝙ cuſtodia eſt triplex:phumana. angelica. oi
uina:ſicut patet.C.xviij.j.Dumana vo cuſtodia at
qᷓ; ijſaꝑ cuſtodes pᷣdictis dei mãſionibo cõꝑati:pꝛi⸗
mo ſpeculatoꝛibo ſue cuſtodib aſſimilant᷑ caſtroꝝ.
Pꝛimo:qꝛ ſicut ipſi ad caſtra vocant᷑:et in ipſis po⸗
nunt᷑ vt ipſa cuſtodiãt: ne a ꝓditoꝛibo intrinſecis vł
inimicis extrinſecis ꝓꝑdant᷑. Ita vos ad hocad eccle
ſiã hodie vocati eſtis: atq; in ea ſił ↄgregati ab ipſo
eo ⁊ locũ eius tenente.qui hodie cõpleuit qð olim
ꝓmiſit: Eſa.lxij. Suꝑ muros tuos ieruſalẽ cõſtitui
cuſtodes:vt videatis ⁊ diligẽter inquiratis.vbi ini
mici ulnatl eccot ſint in vei caſtris ⁊ maſioni⸗
bus.⁊ vt eos veſtro adiutoꝛio expellatis ⁊ veſtro au
xilio ab oĩb ꝑiculis pᷣſeruent᷑. Ergo augete cuſtodi
am: Yere.lj. Scõo:qꝛ ſicut cuſtodes ⁊ ſpeculatoꝛes
caſtroꝝ videntes ꝑicula ĩminere clamant:⁊ ꝑicula
alijs oſtendũt:qui iuuare ⁊ caſtꝝ fendere poſſunt
VYta vos:⁊ quib.j.aANach̊.xij.cuſtodes ꝑ crcuituʒ
caſtroꝝ.Tercio:qꝛ ſicut illi cuſtodes vł caſtroꝝ ſpe

culatoꝛes vidẽtes ĩminere piculum:a nõ clamantes

nec cuſtodiẽtes:ſed ſua negligẽtia caſtꝝ perire ꝑmit
tentes. a dño caſtri tanqᷓ; ꝓditoꝛes tractabunt᷑. Dic
in ꝓpoſito.Hoc ſatis ex verbis vi oſtendit᷑: Eʒ ech.
lij.⁊.xxxiij.vbi quẽlibet veſtꝝalloquit dicens. Fils
hoĩs.ſpeculatoꝛẽ wmuiiſrael vedi te. Ex qua ſentẽ
tia manifeſte apparet.ꝙ ſicut cuſtos vel ſpeculatoꝛ
clamãdo. oſtendendo. ⁊ faciendo qð in eo eſt: ſiue
alij ſe cuſtodiant ſiue nõ.a piculo ſe liberat ꝓditõis
ſi autẽ nõ clamauerit.ſe nõ liberat. Ita in ꝓpoſito.
ergo vepoſitũ cuſtodi.j.Timoth.vj. Secũdo iſti cu
ſtodes manſionũ cæi. camerarijs aſſilant᷑ ñoꝝ: ꝓpt
uatuoꝛ. Pꝛimo qꝛ ſicut ipſi habẽt ꝓuidere.q; lumẽ
it in camera. Ita vos q; lumen fidei ſit in aĩiab: ita

ꝙ illud ꝑ ſoꝛtilegia nõ extinguat᷑:ſicut pʒ.C.xviij.ſ.

Secũdo ſicut ipſi camerã ab omnib ſoꝛdibus
mũdant. Ita vos ꝙ nõ ſit luxuria: necinceſtus:vel
adulterium. vł talia immũda:ſed ſi aliquid tale ſit
in populo:vel ꝙ vnus cñ duabo ꝓ fidei dationem cõ
traxit:vel occulte ſine bannis pᷣcedentibo alicuico⸗
pulat᷑:⁊ huiuſmodi: Tercio qꝛ ſicut ipſi omnia ca⸗

merã annullantia amouent.⁊ ſpãliter aliena:ſiẽ fur

ta et hmõi:qꝛ dñs fidelis nõ libenter in tali camera
hoſpitaret᷑. Sic veſtrũ officium eſt e cameris cei.
omnes auferre vſuras ⁊ bmõi:qꝛ ad hoc habetis cõ
ſiſtonia: Math̃.xxvj. Quarto: qꝛ ſicut camera ſic i⸗
luſtrata ⁊ mũdata ⁊ euacuata:ceteri famuli habent

E

— —

—

W vilſ.

diligentiã apponere ꝙ dño honoꝛifice ſeruiat᷑. Ita
vos. ꝙ; hoĩes in diebo feſtiuis cxo fideliter ſeruiãt.et
ꝓ diuina audiãt: ⁊ ꝙ in eccleſijs prochialibo. vel ſal
tem alibi miſſam ex integro andiant ⁊ ſialicubi cõ⸗
trarium fiat:ſicut fit in aliquib ꝑtibus.vbitm̃ me⸗
moꝛia cõtenti in capella facta ad miſſam nõ veniũt
in pᷣdictis nulli parcendũ eſt:nec literato:nec layco
nec porent vel pauperi: qꝛ plus tunenda eſt wiof⸗
fenſa ꝙᷓ; hoĩs.Eſt nanq; de veo in hoc caſu ſicut vere
ge.qui filiũ ſuum plagatũ:vel infirmũ tradit cyrur
Kico:vel medico:qui medicus ſi filio parcat. ne eum
cindat: vel nõ potet potu amaro eius timens offen
ſam:⁊ ſic filius perdat᷑a rege ranꝙᷓ ꝓditoꝛ tractabit᷑
nec a filio finaliter qn piculum ſu ſentiet grates re
poꝛtabit. Sic in ꝓpoſito. Mota ad hoc hyſtoꝛiã æ
rege qui ſolebat dicere.ꝙ libentiꝰmagiſtꝝ ſuũ ſuſpẽ
vret ſi illum haberet: qꝛ in iuuentute eũ nõ caſtiga
uit. Nec in pᷣdictis erroꝛibo valet excuſatio æ peccã
ti multitudine. Nota ad oĩa pᷣdicto:⁊ q; pter mul
titudinem nõ eſt peccanaũ:cõcoꝛdantias ad libitũ
C.· xviij.ꝑ totum. Ergo lepꝛoſos mũdate:Math.x.
Vide huius thematis ꝓſecutõnem. Ald. xij. arti. ij.
Item aliud thema ad ꝓpoſitũ. Diligite iuſticiã qui
ludicatis terrã:Gap.j. Yllam videlicet ve qua ha⸗/
bet᷑ ⁊ que diffinit. J.xiij.iij. Cuius tria ſunt pcepta.
Honeſte viuere. quo ad ſeipſuʒ:alteꝑ nõ ledere.quo
ad ꝓrimũ:⁊ ius ſuum vnicuiq; tribuere.quo ad veũñ
et hoĩem. vobis incumbit oꝛdinare de hoie x regno
⁊c. Item põt fieri collatio ad iſtud ꝓpoſitũ de dictis
Pxxij.j.cu ſequentibo.veſcendit in hoꝛtũ ſuũ:Can
ti.iiij.qꝛ modus ⁊ cõſuetudo hic habet appꝛobata.
in viſitatione dicat aliqua collatio ad viſitatõeʒ
ꝓpoꝛcionata: que in pᷣdicto verbo cõtinet᷑. In quo
tria cauſat ad viſitatõem pꝑtinentia: ſicut ptʒ. S. e. c.
xxx. In pꝛimo facto aplet in oꝑe ? viriute.qð ille va
len pPon: e Bymon fecit in figura ſignificatõne
j.Adach.xvj.ſicut patet.S.e.c.xxx. Sic pᷣlatus ſc n
dit.ſicut pater ad filios:⁊ ſicit bene amãs.ad am⸗
cos ſuos væſcendit.vt cũ eis cõſolet᷑ ſi quẽ ſciunt: vt
illũ curent ⁊ iuuẽt. Sic veſcẽdit angelus mouebat᷑
aqua.⁊ ſanabat᷑ vnus: Joh.v. In hoꝛtũ ſuum.i.in
iſtam religionẽ:que ſicũt quecunq; alia ꝑ hoꝛtum ꝓ
tanto ſignificat᷑:q;ꝛ ſicut hoꝛtus eſt melius diſpoſi⸗
tus.vt arboꝛes ⁊ plantas nutriat. et bene cuſtodiat
ad illũ finem vt fructũ poꝛtent bonũ placentem:
qᷓ; ſint campi vel nemoꝛa:ſi hoꝛtus ſit bene cuſtodi⸗
tus. Sic religio eſt melius oꝛdinata.⁊ ſecurioꝛ ad ̊
vt cõtentos cuſtodiat.et bonũ fructum faciant bo⸗
noꝛum virtutũ cæo placentem.⁊ animabo ſalutarẽ.
qᷓ; ſit mũdus.ſi tamen religio cuſtodiat᷑:vt cuſtodiri
debet. Si vo nõ cuſtodiatur eſt peioꝛis cõditionis
qᷓ; ſit nemus.Quod videri poteſt ꝑ exemplũ oꝑa⸗

lv.

tione inter arboꝛes nemoꝛis.⁊ hoꝛti.Arboꝛes nanz-

qᷓ; ne moꝝꝑ duas habent cõditiones. Vnam in qua
arboꝛes hoꝛtoꝝ in bonitate excedunt:æ aliam ĩ qua
a bonitate ⁊ ꝑtectione illaꝝ vficiunt. In hoc nãq;

ꝙ de eis meremiũ fieri poteſt.quod nõ poteſt ita coõ

grue v arboꝛibo hoꝛtoꝝ.in bonitate excedũt.in hoc
ꝙ fructum ita placente nõ poꝛtant. in bonitate ab
6 eficiunt. Arboꝛes vᷣo hoꝛtoꝛum econuerſo in
vna cõditione bonitatis excedunt. videlicet in fru⸗
ctu:ſed in cõditione meremij vficiunt. Sic mun
dialibus.quilicet male viuant q;tum ad vũ:tamen
in hoc viros religioſos excedunt. ꝙ laboꝛando plus
ꝓficiunt cõmunitati. In alia veficiunt:quia nõ fa/⸗
ciunt fructum bonoꝝ virtutum eo placentẽ. Reli
ioſi Yo boni ecõuerſo bonarum virturũ mũdiales
pᷣcedunt:in laboꝛe vero væficiunt. Aufer ergo cõdi⸗
tionem in qua pᷣcedunt ⁊ in omni peccato erũt peio
ris cõditionis.Ad hoc ergo ꝙ in certitudine boni⸗

c4 6
ne cfeſſ n
WB ir. =
Wocatio

.
n in ſe Gn gentnl⸗
le t̃s durat. i. ſtatim poſt peccatũ. qñ indulgentia l n idini ulclch
tatis quacunq; excellãt. beg Aaro znneded giaß ecaror vtilioꝛ. Dũ levereato m rſliene aunte cailt
E . . uſus F . dit que ecit:q;tum ad ren lute mnent 0
ſus:fons ſignatus. oꝛtus ↄc ura riat᷑omnia bona ꝑdit Ergo inan greni fcn ten
enteig tem: 7 % antemu 5 ãtergo vtilius eſſet ſtatim venire: uimann NgChe ſſaltem
obegientia cõrinentrã:. ? pauptatem: 7 oꝛdina tõem eternã:ergo vtilius z. xj. Venite ad me n t arelh l irnl luit
. oniaꝝ. 702 ãtẽ ⁊ dicentẽ:Math̃. xj. Tenite a Ntn ori eN, jreno
le ve bꝛutage. ve barbicanet ne ki cat elan venite ad vocãtẽ 1 d ſtros ꝑditis. onera .Y n oet / Nn ni meitenoln
.Y 2 9 . nofert ut mno
tionũ. atq; oſtitutionum: qꝛ ſii. a eq; voſteſſo tieioaara 2la oee ve Ehrr mre et rlnnnmn li ll un uun
3 . 8 : AVſa. lv. Vie EE . v:Nͤ ter wüm
ſurã.eſt ſicut hoꝛtus abſ clauſura: q boꝛti de⸗ tieſtis pondere peccatoꝑ: Yſa. lv. Ven fontẽ ij. lgmn 1ina ſtate Mter in⸗
. fo: ntrant ? hoꝛti ũdo ſicut venit ſitiens ad grop: ile nen
ri ſuo placet.neq; dño: qꝛ aĩalia i ferunt. Sic in p⸗ viuet aĩa veſtra. Secũdo eut veni it ibo mal agr auamen
65 es fructũ auferunt. a. ad quã omnes inuitant᷑: in qua oĩb po inden figl
turpãt:⁊ male intrantes fru pᷣ̃dicto mõ habeat eſt et tabernã.a qua oẽs. vt gra t te ſrur nouer.
allro.ſ wqne Yla h Vale attem qjſi Dr tus 33äsl Ia. L nhglignn ſum .
drug; de quo Yſa. j. ſi hoꝛtum dñi.inueniet᷑ in tiã gratis ac 6. . abſq; auro vel P tanemihen ee ntöemop
tias:⁊ ſolitudinẽ tuã quaſih D. vj. xliij. Si lv. Oẽs ſitientes venitead aquas ⁊c̃.abſq; ʒ ſucher viſnvnu igſiceretad in tatis.
5j . riaꝑactio. Nota. . vj. geto vc. Ad illas aquas eſtis vos vocan lel ifutquisipnct, ED ſt
lvj. ea vox nanaa: gre t: ſed muꝝ obedientie frangat rgeto e. ietis aq́s in gaudio ve fontibo ſal⸗ ln ne coliliün negleri
vero pᷣdicta nõ habeat: do qui obedire volu ſti: Eſa. xij. Haurietis aq̃s 4d 8 adaqᷓ ſenſiomnt atöesntes
E tatẽ:ſicut uido q is. Sicut aĩalia ſitibunda nõ expectatis . 4 innentie:t incee eeſapien
e uatons. Dicu drageſime. Mec expectatis illu aͤnmen tatiinuituͦtis nel W
it in pſpena. led o cõtinentie ꝓmalas volun/ re vſq; ad finẽ qua fagcſime. inguendo qui inci tno bonita itis. acqleutl poſt
ligoſis . E: muye ciẽdo: vel turpia lo tpjs ad querendũ aquã ꝓ igne extinguendo quin grentrinc ea cronatho.1
1 . te aſpiciẽdo:vel turp burere:ergo ⁊c.qꝛ nũc in libertatẽ vo necpoten ritur nobats
tates cogitando:vel illicite aſpi. ſic oꝛdinet. ꝙ nec peret wmũ cõburere: ergo⸗ énaris ad Ego Yo minte Zarao vocat
mmue cotinentie ſic oꝛciner. ꝙ nee eſtis: Gal. v. Tercio ſicut venit mercẽnan ac lantmerho gaci Cc ddh
ufco⸗ Kecre u entes malan cogitationͤů:· cctieſtis: Gal Et oues ſequunt᷑ paſto⸗ apmmt ne nc oga ſelntis iclt
male beſtie pue.ſicut ſerp ru vmno mercege habenda:E 1 1 iat elnc; f t n
um tranſeant z muruʒ iunt ad epos.Et milites ritatisllgecl s. Inquihpom
nec magna wlar oler di n. uij. Dval duo rẽ ad paſcua.Et clerici ven ei ſtide ſc ralle, göem
3 . in.iiij.d yalago. cũ k. Et ſi eſſet vel rex ita largus dee iuſtiae. nema de
egar hanptaris Reurilie t hoꝛtus diſſipatus. ad reges vt ꝓmoueant. . 6s „ρ cart peſtran pocatnen bi⸗
8: etus dunip. 5 2 ita potẽs ꝙ oẽs Vteery Fonnuitatad ſupbi⸗
bus aureis:religio talis e llo weg urenk De⸗ oëο volentes ꝓmouer vocaret. ita . r wwubolus vo Muitat
q dicit᷑ in ps. 66 . t ſtatim timẽtes ne moꝛa etrij Dy⸗ ditatéin acquire
Et eſt v omni tali ſicut veillo q dii ditare poſſet:multi venirẽt ſt⸗ nete⸗ 3 G apiditateinaann
din ie⸗ t eã oẽs qui pᷣtergra 22 ſpãliter ſi clamari feciſſʒ. ꝙ oẽs m. Aundusgd lurmna
ſtruxiſti vineã eius.vindemian 1ad il traheret piculum: ſpãliter ich. diam. adiz golam lur
. ⸗R it eã aper c ſilua. qui ad il . re deberemus ad roodocdii lan 1 l ir.¹
innarerermmaun ad Aer cauie aneula Varun Kenuen 4. Bee den Ano re mercegẽ illaʒ giuebiuinelatguunt
r dem virgap quã ipſemet eof erm, lt 7 ex poteſtate põt oẽs Frvocaretad menn
dam. lracturg vel elargatoem v obis inu eniat᷑:iã gloꝛie: : qua ex largitate vult ⁊ er p Tperr o losſuas: neter
facit. Si vo aut talis fractura in vobis i ſa edifi⸗ veniẽtes vitare. qui vocati ſunt ĩ eternã hereditarẽ gogullibet gvolesc llisre⸗
. ri. Vt ru inoſa edi es rr tres vias ſeu tria iiij. inſeinuenit zillis
ad vos vclinauit edificatoꝛ ſepiũ Rndai ideb. ix. C qd qus venire opoꝛtz p 1 ncz rohutbes Tkon⸗
ũ riget dicendo. Riga bo hoꝛtũ me ñäläü . a via oſtendit᷑. quoc dictüͦeſt
lud ꝑdant ſient Balthaſar: an. v. — — Nꝛunũ patet: q accedentẽ credere opoꝛtet: Peb. j. bentiſta dinitrendi wüſeqendlich
.- Ncationis vocatiu/ õ sinerennd Nedgenanantme
. ſtinctio 7 quare ce- benetenet. Ita nec carẽs umine fide e, Bhben multinimistarde:
Nbachen ne undeg Nnine re⸗ Varnangn s eiſto⸗ r o energer di gealrune en dent Biuf
quẽ r: tã a xeo qᷓ; ab Vrunt. ſ. ꝑ fi e: manſerũ Duaen. Bic 7 Cox.j. ſeexcuſabat dperegrinatoe, 11
beremus. Secundo ad quẽ vocamur a luo vocati eſtis in ſocietatẽ filij eius.j. Z * inté:glins o dpobollcu fan
odis adiilla a eo Bechn ſſe eſl. Ged ĩp⸗ alen clpicitt irllo g oyebo
e deenln. Korao dutbnone electoꝛi Becom etiã patet: qꝛ o credere nece e eſt. Siat efſeptz.
. titudo.et electoꝛũ pe 2 e . data: Mat. Pcarnalem voluptatẽ. Diau pfleptzʒ
dacamur. Quarto vocatop multitudo. , ſe dieit. Gi vis ad vitã ingredi ſerna mãdata: As Gifee
itas. Mu into cᷓ oſtendit᷑: quare pau edicit. Di. i: a quo mul Homoquici fectcenam magniͦr voc
ennneh lr 2 vententi ſtulticis. Deptimo H g 1 eal la Loenl aii da Tinn Degunͤticnn iſeinnimadt
na eoꝛungs oſtendu atq; piculum. omnes ſunt vocati: ab illo oꝛdinatã: qui⁊ in Mano rivy il ul wcun ſunt uſt.
„ Pen mü rvocat dyabolus vo hofumus venire.c; P viaz ab li⸗ tes nõ in⸗ . pomm. Biqeilher öltnnan i
j. ¶Rtum ad pꝛimũ vocat œus: voca V ! dinauit: aliter vo venientes n . Weam. Bqolliber cſetnnan us/⸗
Arti. j. cat mũͦdus: ocat caro Prnmo vocatnos rens do⸗ mabni Mat. xiv Eſuriui ⁊ nõ œdiſtis mi narer anciſont gini innenimnt ſein ſa
1 ſumme potẽs ad punienduũ cõtumaces: ſumme rheurge eſt tanlitati⸗ et nõ neceſſitatis ſiẽ inticdiſdinentt caſcde ddicn
bonus ad remunerandũ veniẽtes ꝓ per⸗ n ptʒ v ſemita. p quã citius ⁊ facilius itur: non tñ eſt talsͤſeiſeoſtntütnfteqnerer edich
ſumine potẽs eſt. ad eũ ſtatim eſt veniendũ:n pu neceſſe. Et iõ die MaB. xix. Bi vis pfectus eſſe: va parartſug Nſaeni doſfun Etgn
anerunertrat ene lerul. gur b eKnecran Evendcol⸗ que habes:et veni Per iſtas vias voca cäitllinſigödirennt bcien Aner
quẽ nnerſtatun ait Er rnl doſta vo cat enlla tus eſt ieſus. diſcoul eins H eS. Arti.ij. vnns agletfeſiugflegͤſhi rhz
nalun . oni obediunt. oẽs exgpimẽtovideãt tz, eAbebaber gne
ſenſibiliũ creaturaꝝ. que eius vocationio re ad que vocant᷑:vt hoc viſo oẽs exꝑimẽtovi 6 nſczad mengietats
iij. Emitti inẽ? vadit: ⁊ vocat illud et ere ad qu lant: nz vigéteg opa vocant᷑: nrz, a e Nlgereteheh
nöz ocate:obediunt: Ro. uiij. . Ft , iIir iunt. quieos ad talia Al. vel decoꝛdeſiloſr⸗
Voehnlaeſlee⸗ nö lüat erang ea que ſunt. Sed hen⸗ onz orgi. Ahele agnant. ſtne dalns diacſuar hantunan⸗
. abſoꝛpta eſt ratio ĩ hoĩe.⁊ intantũ exceca 2 aacogan Jey ſn ei: ſicut magiſter diſcipn lcti Kogo habe
aki⸗ vocanr vbed eae iri ma lnnrs öad rep. cacbaggenregnoen leetoren⸗ HMZ icus i⸗ nng ticne ninent ſnani
Ein hii ue oꝛdinant᷑: cũ etiam ca magt iᷓ veritatis: ſic vos vocauit inꝗ mirabn Mro Zi⸗ . 1
1 ndi angneeenne eo vocantiobedire cõtem tem ad viã veritatis e aabener⸗ ſariſfactõez ni nmt a le abo iv lam en
nt⸗ Vobir einh ni vocaui ⁊ nõ reſpondit mi⸗ unnen n Hern Ss H demẽdã: nutni niusg us d, aant⸗ ſneni oterütnil
hoe io vepcabar ipſimn. slo.oꝛepdicatoꝝ. Te 1 aafe dũ ? verberandũ: abbas monachum ltng C ndͤtila qnen
cundo:qꝛ ſumme bonus ⁊ fidelis eſt. ad ipſum vocã Paepa aan arßen Mon em̃ veni vocare iuſtos. amnbiend 1 Eunſguicgſentn
t m veniend eſt Pptertria cõmoda.ſeu tres vtilita ad capitulũ: Mat eiſen uij. NMon em̃ vocauitnos kininſ rinnſcuiſgzen Gocmnar d
reo. Wume ſicut venit pegrinus ad papã dantẽ lar ſec peccatoꝛes . Fek ſanerifientgem. Bie voen unwe Enaenidli o⸗ Nen
gam indulgentia in anno grer infirmus ad medicũ dise ac boſtpercctge Knnt lg⸗ m vbits aupinne⸗ Peniedhere Aboeg
ocantẽ oẽs infirmos vt gratis eos ſanet. Ita nos nit deus 2 6 lũ ſuũ:Exo.iij. ñs væus he mundi d Kicod ran
14 den vein ulgentis beccaton. 2 ſouialem ecihia⸗ Rodgvoeoigrtge Dnbenren triũ diep in ſolteu — Lrcnananet ati
mus ſanatõem. Heb. ir. Remiſtionẽ accipiant. ae din vtimolemus xro noſiro 1otnröe ofeiſioneet nmalt Pobian in nutcnm
vocati ſunt.ſupple.⁊ veniũt tempeſtiue dũ indulgẽ Ngergnihe ginnnnncli
0

e ſ ern .
n Wocatio B ir

d cir nllen r n Uan
ſonlleatß omotei . ⸗
2, Uling getnn ,dln ſatiſfactione. Yſa. xxij. . etum
nanin tnnun enaomer⸗ lekad oellonts reunagſten ſa ur Seancuted engaen ainaliter ſciens. ſi⸗
„7ln Aarhri e⸗ iſfactionis: ingulũ ſacci cõtinngrönis- ad cenã nupti S
dech Nlalo none cõtra planctũ cõfeſſioni 1 li vocati ſunt ⁊ pueniũt. Sʒ quii
Nnco nln Venin nen anctũ cofeſſionis. occidere vitulos atra vir ꝙ illud cred it. necrI ta excecati ſunt
ann, At penitſin Aen⸗ vV. tutem cõtinuationis. ¶ aꝛe illud cedere nolũt. nec chꝛiſt i: gliaſ 1
n gluimt dmniuan ðẽð voreg l aliak Aluc
N Dtarwene n lutinin ant quare ea adhucfacereno poſſunt: ſiles cuidã Etaut nucomnes pmptioꝛes reddamur ad chꝛi
tidlloguighineii tauo ter , votiſ miſit⸗velſaltem oſitũpabau- eitpeimoquilo cit vss veeet BArn idgdd
Rrid ag ,: Altnt i, romã:qui in vere irenoluit ꝓprer cultu omi 8 cet. Gcõo guo eſt eius i.
. , . 5 mn . . — . . . .
ngin Michintz gen qꝓpoſito.æ quo cõqueritur: E. Bilcin eimo mõ vocat audiens. Scbo videns. Tercio ab⸗
n eine Rer n db nuntiobedtremik. . Pꝛouer. j. Vocaui v re⸗ ens. Dic vocat er „Teyrcio ab
ni ige nelltnig lic ſtio bedire mipi:⁊ extẽdi manus meas adopus verbis ppelo e ne ke ,Lelind 2 peincpaliter
ereengo,:,„ Oene niinn et nõ fuit qui aſpiceret ad initatõem operis mei. æ ſrbis ꝓpꝛijs ⁊ verbis pꝛedicatoꝑ:oĩm videlicet p⸗
Tanboigt iͦtilihan periin omnecdſilii mei Lpauptanto ohecherier bbennEanu Eb Eomiſſok. Bicurnanch cäpa ini
liernntnminm rormn ntlerr inarepatoes meas Beglerſti:quan viee kord egler ad clel tubis antiquitus ad bel⸗
nc⸗Etoltsſenn ret:nõ bonitati inuitãtis: kentie cöſulentis: . conis adaudiendũ regis edicta. Sicꝑ i
tnatmimn i miſtn⸗ nec potentie increpãtis aingrikt. üler loe verba vſcripta. Veaniin in 8s. n enaren
eni Etieſtnd it⸗ Ego vo in intentu vellro aebd err g ſeani? eiuit ſonus eoꝝ: toti mundi vocauit ad eternam
unfnan nm cabunt me:⁊ nõ exaudiã. Tercio vorarh eathe. Rr vene Aa Were eresveegten
Penlikitſakintinitgnends Itatis.⁊ quecunq; opa ſalutis:ſicut cõcoꝛdie.mũdi 18. .chꝛiſtus ad celũ. noſtrã natur poꝛtans:
älierf nmteinlemn vj.· ( ce. iuſticie.iſic æ alijs. In quibo rtd zair mene dian lavos ſuog mo haicto. ꝛvr ariuo venent
tinusfſftim Mhennde⸗ vt cert veſtram vocatõnem ⁊ electõem faciatis.ij. la ſbonunenis bona ſua: et vædit vni quin
e lllyare Nhenen lo Petrij. Dyabolus vo mmui rgaatis. ij. talẽta.ſ.bonũ nature in opatione:bonũ 5
geyinma I Jj. Tya bolus vo inuitat ad ſuꝑbiam. irã inui öe:boniᷓ batione:bonũu foꝛtune ĩſu
tuepult nunnmnul diam. Mundus ad cupiditatẽ in acquirẽdo: 4 ſtentatoe:bonũ grane in pfectione: bonũ noticiein
waiſn 7erponſtn paroi⸗ w. Caro ad accidiã. gulam rluruna De ucver nſ vione boni elecrolo in virutis acceptoͤne. et .
waat ſinticteni etini, nanc iſtoꝝ poteſt vici illud: Oꝛouer ix.aaiſit anael turparbona nteke Ahaeis multi aburunt:qe ir⸗
nirahonptnpſinſnni i las ſuas: vt vocarẽt ad menia cturt .1. Aiiit ancil turpãt bona nature. abutunt᷑ bonis foꝛtune iniuſte
fentuts nu noſtngitt. o quilib aerla cin tetis. Ciideater⸗ acquirẽdo:auare vetinendo:ſupflue expendẽ
n Ne ecle cſini. go quilibet quales cogitatões.⁊ velectatões. locuti ſiſtunt bonn Etrnendo⸗lupflue expendedo⸗ re⸗
2 Trüfmincſilin. ones. ⁊ opatoes in ſe inuenit. ⁊ illis credat.cui obedi illequi nolun intelli edt ene e n klaleicur
enti rigeehart geöß. d at vocanti. Bed heu.quod pᷣdictũ eſt e nolenti pe b qui noluit intelligere vt beneageret. Negligũt
luninecnns hianmei0 grinari:fere dic põt omnib quroẽs ppoſitũ h dn heudentie meligendo: vpter que timebut qn
Nislumifiiefiune,itn bentiſta dimittendi ? u ſequendici mnmito llio⸗ fiene ile valnanten ic recldendu eoputumm .
Pterqo Yohi deniten⸗ Job.x. Pꝛopꝛias oues vocat noĩatim a ſequent᷑ eũ. gab tens hi ntanis. KEuce. xvj. viffamatus
ſenütapudei. Bicr orti Sʒ hen.multi nimis tarde: ꝓpter qð multi ſunt vo latarrill. Aaſt diſſipaſſet bona ipſius. ? vocauit
nbain nifli j A cati:pauci vero electi: Mat. xx. Qnia ſicut pᷣdictus anonte iae. m hocaudio vteredde roem villi
ognimrſect el elitx . ſe excuſabat ve peregrinatõe. Ita iſti.vnus p mũdi S s tue: iam em nõ poteris amplius villicare.
immiin. nlags n alem cupiditarẽ: alius p dy abolicg vantrare atuce⸗ Secudo ſignis beneficioꝝ ꝓmiſſoꝝ ſeu oſtenſo ꝝn
ah lo bati nglon kearnalem voluptatẽ. Sicut erpſſe ptʒ: Auce. niuj. monlkcn Wnano gauent:anglar Ls . in ix
mcMiodanlea . omo quidẽ fecit cenam magn: e e :7 miles reclamatoꝛiũ fal *⸗
Aar m vo moolum tun Deguibo vt odi magnã:z vocauit multos coni:ſi nihil lo F. iſt⸗
ar ,j n equibo vt pᷣdictum eſt ſe exeuſauerũ 1 oni: i nipil loquant. iſtos ad ſe vocant:z vemre fa⸗
yabilantimni rti it ie excuſauerut. Sequitur. ciunt.Sic deus extend
Hobl , emo viroꝝ illoꝝ qui vocatiſi ſtabi cvus extendendo manũ ſuam cũ pomo re
AMiar f unintmz 1d i⸗ . vIOllon qui vocati ſunt. guſta bit cenam gni celeſtis:filios ſuos .
WinödiKsni- meam. ¶ Bi quilibet cõſcientiam ſuã b gloꝛiã i vere paupes ⁊ volucres celi
Cniuirno Naſbsn vj. im bet cõſcientiam ſuã bene exam quui gloꝛiã illã fameſcu gre facir
Elüridl . naret.pau zc. nt vocat.⁊ venir. ,
isarindtſſundsſ Urgteidhontanggrigrliecd fe en ſe in ſentẽtia ſau mum Auoliber Yob riin. Wocabto meriag machs
Gnhclninn uſßh l tales ſe eſſe oſtendũt:2 freqgetenose Negecpogig⸗ tibi. Et qſi veideras modũ quo vocari optat:adiũ
nr Diris innsſen peccata ſua vſerere nõ poſſunt. Et quid aliud 5 ioli manmn ruae poꝛniges vxtera: non tm qñq;
eet veni Periſtns s focr cũt illi.niſi qð dixerunt drctt Aure i An die ons pᷣdicta largiẽdo. ſed etiã maioꝛs ꝓmittẽdo:et
nenea nii erunt pdicti: Zuce. ruiij. vpum em̃ manũu veniẽtis ad ſe appᷣhendẽdo.nè peccã
tius iice rſnn Aii vnus cgltat vel in aſilio qõ ſibi œ aia datur:reſpõ Ad modũ matris q filiũ ad ſe n, enecegci cadat
Citiſinrore icetice t. ꝙο bona ini 5 bp5 N I15 Gt e Z cadere in⸗
reflobizglihlihtiii vſq; ad mendicitatẽ vendere tener:ſtcut pater in e⸗ dernnealticlaꝛln vuͦ venires vſns me opp̈bẽ
ittätsbtlerhſdent ereſtitutõe: vel ꝙ officiũ qb ſine peccato nõ tenet. dimanath fuauite a piculis coꝛpꝑis ⁊ aĩe. Ergo
rttltieitc)6 nec tenere vult: vel xe coꝛde ſuo irã remittere:ſed tñ tenẽtes iuſticiã. illos nõ timeãt qͥ iuſticie adueriant᷑
gcienttseln ei SP⸗ luo ir remitt ere: ſed tñ Sicut freqnter ↄtingit in his qui dñis ſeruiũ
loneiun inan i⸗ Racmgal bdalaecre phann: gnideliud diẽ iſte. ni mnis:quoꝝꝑ vnus falſitatẽ domen. not it tene
aendi,cChi s: ARogo habe me excuſatũ:venire T . rei en⸗
tlaenuͦgehul ſi It. Ad ti enon ſu alterius.cui ſi ↄſentire noluerit.ipſi n
ſntneciir i poſſum.qui ⁊ p̃ᷣdictoꝝ timeat ſententiã. qua dicet . plum apud vnñm
Gcetſichtnee i toꝝ timeat len qua dicetur et amicos accuſare ⁊ diffamare pcurabit p ſ .
er R nemo viroꝝ ⁊c.Licet ergo oẽs illam cenã æſiderẽt inu ſſie n abit p ſez p ali⸗
litbemlegob/ rbie Pii c⸗ E k d eog. ceng . os.qs ad h̊ minis ꝓmiſſis inducet:vt falſi itatẽ quã
1 ocineb nõ pᷣſimant ꝙ ad illã ꝑuenire poterũt:niſi vadant ſe cõmi or 5 er litatẽ quãꝗ
ſe tos fomn nſucin vis panas vocantn faalari P ip e cõmittere voluiſſet. cõſilem ei imponant 1talẽ
a,d Dentin ANliend, quas vocant᷑: ⁊ faciãt illa ꝑ que vocant᷑: Pꝛo inter ſe falſi venant. Sʒ du iuſticiã t. 2 talẽ
esnin nd nili nt pter q.j. Coꝝ.vij. Vnuſquiſq; ſicut vocauit veus QAula heerivaa tpaah d eit nott
tt . .. Er t. Qnia licet dñs ad tpᷣs aliqð ſini
iiugtndi/e ſnchun ita ambulet: mes⸗ s ad tps aliqõ ſiniſtg ve illo aci
mnii liannift. eſt. in ipſa GnaneaAplde Woradhot aadrehn piat. ꝓpter falſoꝝ diffamatões:cito dei Sikllenge
Pmneßideni⸗ entne um vocantẽ venire veberet. A i rx 2n0ad a Amittitte talẽ velle ſeruare.illiꝰ veritas ⁊ alioꝝ fal⸗
tiij Nonen giee aĩa ꝝ inimicos. Cũ ergo veus vocet a 4 bomlene, eas Ennchbife dñs eũ diliget.⁊ alios odio habe
inſencnſiendn ehi mußndicã. iuſſictz:. zceteras virtutes: 2bpebel ag it: ⁊ ticlandabũt veñ dicentes:illud ꝓſa xlj. Hec
inſan ſii⸗ nie/ U etera⸗ 8: 7 Oyabol? ack oꝑpatus eſt ⁊ fecit.vocãs generatões ab exoꝛdio:
eni n ziͦi, viag ptaegend ſopbiam uinmunglcis urã. ? cete oñs ömus z nouiſſimns Nereio nhen An n:ego
li o⸗Eſſ ra mala:videat quilibet diligẽter quẽ 7 ouInus. ercio nũcijs fiagello;g z
inmni li igẽter quẽ ſequat᷑. et cũ tribulationũ.Nã ſic mr filiũ a loco ꝑiculoſo vocat F·
nſwteni⸗

ẽÿ

Art. iij.
xij.

WBocatio

virge pcuſſiõe.⁊nudũ frigus ad ignẽ:⁊ famelicus fa
me ad cibũ vocat᷑. Sic veus ad hoc flagella et tẽpe⸗
ſtates.quaſi nũcios ſuos mittit:⁊ hac ve cauſa:ſicut
dicit᷑ in ps. Famẽ vocauit ſuꝑ terram. Et iſta eſt q̃ſi
ꝓemptoꝛia citatio:in qua ſi ſe coꝛrexerint.⁊ ad æuʒ
venerint. ſaluari poterat:iuxta illud.j. Pe.ij. Di be
ne faciẽtes patiẽter ſuſtinetis tribulatoes.tani; nũ
cios vobis miſſos:⁊ illoꝝ ammonitõe vos coꝛrexeri
tis. hec eſt gra apud væũ.in hoc em̃ vocati eſtis. Ve⸗
nientes vo ad pꝛimã citatõem optime faciunt. veni
entes ad ſecundã minus bene: veniẽtes ad terciã ad
huc minus bene:at nõ venietes male faciũt:⁊ ingra
ti exiſtũt beneficuũs datis in pꝛnima pte huius articu
li:quibo vocant᷑.ax indigni bñficijs ꝓmiſſis quibo tra
hunt᷑:⁊ digni exiſtũt tribulationibo eternis:qꝛ ſſ tẽ
poꝛalib quibo pulſant᷑ indurant᷑.i peioꝛes effecti re
trocedũt.Ad modũ peſſimi equi qͥ quẽto plus pcu
tit᷑tanto plus retrocedit:quoꝝ indiciũ datum eſt:
JYere.xxxv. Ecce ego adducaʒ ſuꝑ Judã vniuerſam
afflictionẽ.eo ꝙ locutus ſum ad eos ⁊ nõ audierũt:
vocaui eos ⁊ nõ reſponderunt mihi.ve iſta vocatio
ne 2 qũo vocat nos veus.ꝑ ſeipſum ⁊ pncipales mi⸗
niſtros curie ſue:vide..j.xxxiij. Ex pᷣdictis vo col⸗
ligit᷑ ꝙ bonos curialiter vocat cũ eis pulchꝛe loquẽ
w: 7 bona dando: ⁊ melioꝛa ꝓmittendo: malos vo
nigide.penas duras infligẽdo:a durioꝛes cõminãdo
Et ſic pꝛimo mõ vocationis allicit. Secũdo trahit
Tercio ipellit. Sic ergo vocati eſtis vt benedictiõe
hereditatis poſſideatis.j. Petri.iij. ¶ Quã vt ha⸗
beatis eſt veniendũ tripliciter. ꝙᷓtũ ad ſcoam ꝑtem
pꝛincipalẽ huiusurticuli. Pꝛimo ad chꝛiſtũ. Scoo
poſt chꝛiſtũ.Tercio ꝑ chꝛiſtũ.Ad chꝛiſtũ wcentem
mãdata vite.tanqꝙᷓ; ſcolares ad magiſtꝝ wcentẽ vti
lia ⁊ nõ ꝑuerſa. Ita nec nos ad dya bolũ mundũ vel
carnẽ:que vocant ⁊ wcent nociua:ſed ad vñ qui vo
cat dicẽs:in pð. Venite filij audite me. Scðo poſt
chꝛiſtũ cõuerſantẽ nõ poſt inimicos qaĩe ſeducentes
Bicut necmercatoꝛ vadit poſt latronẽ:ſed poſt fide
lem ductoꝛẽ. Ita nos poſt chꝛiſtũ. qui dicit at.
uij. Venite poſt me:nõ poſt aĩe inimicos.¶¶ Zercio
chꝛiſtũ ad oĩa bona acquirẽda.ad oĩa officia ⁊ be⸗
neficia obtinẽda.tanq; ꝑ oſtiũ veniendũ eſt:qꝛ ſicut
ipſe dicit: Yoh.xiiij. Nemo venit ad prem nilin me
ego ſum via dirigẽs in cõuerſatione.veritas inſtru⸗
ens in pᷣdicatõe:vita ad eternam vitã introducẽs in
paſſiõe. Pꝛedictis tri modis vecat ⁊ pᷣdictis tribi
modis eſt cõparendũ ⁊ veniendũ:qꝛ ipſo teſte: Ro.
ix. Vocabo nõ plebẽ meã:qꝛ peccatricẽ et infidelem
Ppᷣdicatõis ⁊ fidei ſuſceptõem plebẽ meã.⁊nõ dile-
ctam mes:qꝛ in bonis ꝓmiſſis nõ ſperauit:necmeã
ſequebat᷑ cõuerſationem dilecta.qn hoc ſapere ⁊ ſe⸗
qui incipit ⁊ nõ miſericoꝛdiã cõſecutã.Quia in tri⸗
bulatione nõ cõuertebat᷑: necꝑ chꝛiſtũ intrans.ac
miſericoꝛdiã cõſecutam qñ ↄtrarium fecerit.⁊ vep⸗
teritis ſe emendauerit.
Segd heu timendũ eſt:pauci miſericoꝛdiã cõſe⸗
quant᷑ Pmaln vocati.pauci vero electi:Math.xx.
ad hoc habemus exemplũ ſignificatõem ⁊ cãm. Ex
emplũ in natura.ſignificatõem in ſcriptura. cãm in
volũtate.nmo exẽplũ ad boc habet᷑ triplex in na
tura in eruditõe in electõe. Pꝛimo ĩ natura videmꝰ
ꝙ licz ſol ïtũ in eo eſt ad oẽs ꝑtes terre ſe habeat eqᷓ
liter. tñ cima ps terre nõ couertit᷑ in anꝝ. Sicut
ſunt glebe terre. que in lutũ faciliter.⁊ pance que in
auꝑ vel aliã mineriã electã zuertunt᷑. Et ſicut ſunt
plures ſpine pungẽtes:qꝙ arboꝛes fructifere plures
tribuli ad ignẽ ꝙᷓ querci ad edificationẽ. maioꝛ ẽ cu⸗
mulus paleaꝑ:que a vẽto poꝛtant᷑.qꝙᷓ granoꝝ que vẽ
to reſiſtũt.⁊ maioꝛ in hoꝛto eſt numerus floꝝ qᷓ fru
ctuũ:qꝛ ð quarto floꝛe vix ſequit fructus. IJta timẽ

„

S 7 .
WB ix.
di eſt. ꝙ q̃rtus flos chꝛiſtianitatis.i.v baptiʒatis
nõ ſit quartus ſaluatus:Vnñ Berñ. In mari marſi
lie æ qtuoꝛ naui vix perit vna. In mari vo huius
mũdi guaruor hoĩbo vix euadit vnus. Or vultis
ſcire vtꝝ ſitis de grano vel de floꝛid remanentibo ad
finẽ oꝛdinatũ:videatis vtꝝ vẽto tẽptatõis ſitis: ſiẽ
palea poꝛtati: vel ſicut floꝛes ꝓſtrati an nõ:⁊ ſi vul⸗
tis ſcire:vtꝝ maioꝛ ſit cumulus paleaꝑ danandogꝑ
videte ſi maioꝛ ſit in mũdo numerus pctõꝝ ant no.
Sco exẽplũ ad hoc habemus in eruditiõe illoꝝ.qᷣ
ad ſcolas ponunt᷑: quibo vix q̃rtus fit bonus cleni
cus.Terciũ exẽplũ ad hoc habet᷑ ĩ electõibo pᷣlatoꝝ.
ad quas oẽs vocant᷑ qi cõmode vocani poterũt. et
multi er eis ſoꝛte eligi ſperãt.⁊ tñ finalitervnus exil
lis ſolus pᷣlaturã obtinet. Ita oẽs quidẽ currũt:ſed
vnꝰ.i.pauci accipiũt bꝛauiũ. Satagite ergo vt ꝑ bo
na opa certã vram vocatõem ⁊ electõem faciatis.ij.
Petri.j.¶ Etum ad ſcdᷣam ptẽ huiꝰ articuli ſigni⸗
ficatõem in ſacra ſcriptura. Pꝛimo ad h̊ habemus
in diſpoſitõe arche noe.⁊ↄtentis in eadẽ:e quibo di
cit beatus Greg.in omeł. Multi ſunt vocani. Si in
quit in archa noe credendũ eſt in latioꝛi ⁊ in ferioꝛi
pte beſtias qqrupedes fuiſſe.ð in ſupioꝛi So ⁊ artioꝛi
pte aues ⁊ hoĩes. Sic plures ſunt beſtialiter viuen⸗
tes ꝙᷓ rénaliter. Et quãto archa altioꝛ. tãto artioꝛ.
vſq; ad cubitũ:qꝛ quãto ſanctioꝛes.tãto pautioꝛes
vſq; ad chꝛiſtũ. Scdo in exercitn Gedeonis: Judr.
vij. In quo ð trigitaduob milib ad bellũ võcatis
nõ remãſerũt niſi trecẽti viri. Sic ᷣm Rabanũ ſup
illud:euãgelij. Multiſunt vocati:pauci vo electi ⁊c
Ad fidẽ inquit multi veniũt: ⁊ ad regnũ celoꝝ pau⸗
ci. Mota euidentiã ad hoc. H. ij. viij. Et reſpoſionẽ
chꝛiſti: Luce.xiij.vbi cuidã querẽti ⁊ dicenti. Dñeſi
pauci ſunt qni ſaluant᷑ 7.. ꝓOpſe ait: cõtendite intra
re ꝑ anguſtã poꝛtã:q; multi dico vobis querũt intra
re⁊ nõ poterũt:⁊c. Ergo diligẽter videte vocatõem
vram fratres.j.Coꝝ.j.¶ Mtum ad terciã ptem hu
ius articuli. cauſa tãtę paucitatis electoꝝ ꝓpꝛia eſt
volũtas:qꝛ aufer ꝗꝓpꝛia voluntatẽ ⁊ infemus nõ erit
Mullus ꝗ̊ vo ĩputare poterit. ꝙ; pauci ſaluant᷑: qᷣ
ſi fecerit:exẽplo wocet᷑ ſẽſibili:quo errat. Mltis mi
libo ſcolariũi vna vniuerſitate exiſtẽtiv:⁊ mgr̃is be
ne wcentibo in ſcolis:illa qᷓ ad inſtructõem pꝑtinent
moꝝ: mnlti ſunt qui in vtriſq; veficiũt: quibo ĩpu
tat᷑none ſcolaribo:vel quiad ſcolas vel lectõnes nõ
veniat.vel veniũt quidẽ:ſed wꝛmiũt.⁊ faciũt ſurdã
aurẽ.a nihil boni inde aſpoꝛtare volũt. Sic in ꝓpo⸗
ſuo.nõ eſt wcenti ⁊ vocãtiiputandũ.q; multi dam
nant᷑:ſed illis qui venire nolũt ꝑ viã ꝑ quã vocant᷑:
neca tenebꝛis a quibo vocant᷑ j. Detri.ij. De tenbꝛis
nos vocauit in admirabile lumẽ ſuũ.¶ Ge renebꝛis
inquit vos vocauit peccatoꝝ:ſcruta mini ̊ cõſciẽti
as vras.⁊ videte quis veſtꝝ iſti obediat vocatõi:⁊ ſi
bene ſcrutet᷑ vix inueniet᷑ decimus qui nõ ſit in vno
peccato moꝛtali:⁊ multi in multis. Cã clare q̊ vidẽ
tes 7 exꝑiẽtes.ꝙ pauci ſunt qui vadũt ſicut vocant᷑
abillo.qui nõ vocauit nos in imũ diciã ſed in ſancti
ficatõem.j.Theb.iiij. Molite mirari. multi dam
nant᷑:qꝛ h eſt iuſtice.⁊ us aliter ꝙᷓ iuſte ⁊ bñfacere
nõ põt:ſed miramini.ꝙ tãpauci ſunt qui vadũt in
ſanctificatõe ⁊ mũdicia: et tãmulti in imũdicia: qꝛ
hoceſt puerſe volũtatis. Si ꝗ̊ vultis eſſe de paucis
electis. vnuſquiſq; in ea vocatõe in qua vocatus eſt
in ipſa ꝑmanet.j.Coꝝ.vij. Itẽ ſicut nõ eſt cauſa in
ſole vel in planetis.ꝙ maioꝛ ꝑs terre nõ cõuertit᷑ in
auri vel argẽti mineriã:ſed qꝛ in terra eſt diſpoſitio
gria. Sic in ꝓpoſito. Sed dicẽt foꝛte.ꝙ tampna poꝛ
tio eſt ad h̊ diſpoſita.er oꝛdinatõe veiꝓcedit:ipᷣe em
potuit aliter ipſam diſpoſuiſſe ſi voluiſſet. Yta in
poſito.q̊ cauſa eſt in eoo. Rñdet᷑ negãdo ſilitudineʒ

xiij.

riiij.

w.

1

leinapiüt quiſtatuin kato hoſtiht
lumadcunkamnpit
N cötinmantpeccata diu poſſunt.
gliqi peccata erit. chfitent iter
unt zheceſtmaioꝛ pshoim. Aiqui
leincipiüt bene vinunt poſtes. Aliqge
ciſim bene inaipiit ꝛbenecötinnant.
dies ſuos. Cuergoer yna pte audunus
tem. ꝙ pauci uluant: exalia gte viden
ſtmcum hoccocoꝛlare no wſperamus:
ghpol dicti eſt. P.x art j. Cteti
l wunam velchuiliialianins punaipi
unt Einaoñpoeranen tentts 1mag
nulntuaine irm: xeullx ſammrg
lerut a n eseptraremanetes fame mor⸗
müviolnterntrurenitgteni Jtn nds,
ddo⸗dedgamctiltnndunt Per
ſtus: Aath.vi. Contendite Umguirim
Nontam. Byheuintaliöſturand ngne

infirmi cecl claul ꝛcoraliter umpote

lauſ inillo quioes vocat cecos 1ann

Ancenlizſtiengelenhabemt

tifeniüt ac enniicei l⸗
46 tediſttenein⸗
hlaitiunin Nenn die
Ntn Ypeaitcörtenctteinn
Vrmulcidicofobioqenitinmn
Eo dilgiter niternanim

)(MunsAtnciſunin

in panatunstlactn gliſ
Apoluntmrs eninien
Potent goald ilalteit
ſiibiliqidenat Alponn
nſitnegn inin,mmif
ia ulnmimn nit
miy atai, nina
lac ſols llea öntali⸗
Awmricäffſunti
Gune Den ⸗
Cann hrnii annin
Lennſir grilli hene
ankianidenn
nburiuneſtsDe ercn⸗
ſentuminizchtn
Necanmg ſaltunid
ſtiobecin doend
enic wanteguin⸗ ſtinene

72

ichrezfit

xvj.

Arti. v.
xvij.

e

H
SSL

—

Wocatio

Ptanto ꝙ terra cũ teneat locũ inter crcaturas inſen
ſibiles no poteſt habere porentiã ad cõtrariam vo⸗
luntatẽ.qua poſſit voluntati diuine ↄtradicere: qꝛ
hec eſt creature rõnalis: opoꝛtet ergo ꝙ totaliter di
uine ſubdarpuidentie 2 gubernationi:⁊ ſic nõ poõt
ei unputarni. ꝙ nõ eſt melioꝛis vel alterius diſpoſiti
onis ꝙ ſit:ſed homo tanqꝙ; creatura rõalis habet vo
luntarẽ. que valet ad obediendũ 2 nõ obechendum
xo:ſicut patebit.V. arti.iij. Ergo poteſtas am⸗/
plioꝛ eſt in hoĩe.ꝙᷓ; in creatura inſ enſibili. qua pᷣt vo⸗
luntan viuine ⁊ vocationi obedire. vel no obedire:
et ſic ſaluari vel vamnari:⁊ ꝓ tanto cauſa eſt in eo ſa
lutis vel damnatiõis:ſic in homine cauſa eſt. quare
multi damnant᷑:a pauciſaluant᷑:qꝛ pauci credendo
bonis openibo fidem ſuã oſtẽdũt: Ro.x. zobediunt
enangelio.ĩmo pauci:qꝛ euangelium vult. ꝙ diliga
mus inimicos: Aarh.v.⁊ multa alia. que paucite⸗
nent: ergo paudi veniunt.ſicut vocant᷑:qꝛ.ij. Theß.
ij. Nocauit nos ꝑ euangelium. ¶ Er quibo terribi⸗
lis omnib metuenda ſequit᷑ ↄcluſio. que habetur
lj. Petri.iiij. ꝙ vix iuſtus ſaluabit᷑:? ſicut or AMich.
vij. Juſtus in hominibo nõ eſt: qꝛ omnes veclinaue
rũt:in ps. Omnes ergo. ſi hec dicta timere nolut:
ſaltẽ eitimeãt ſententiã:qua dicit᷑ Multi ſunt vo
cati ⁊c. Di em̃ aliquis wctoxꝝ hoc dixiſſet:foꝛſitã mi
nus crederẽt:aſſerẽtes.ꝙ ipie neſciret:qui vel quot
ſaluari.vel damnari veberet: ſed exquo væus qui om
nẽ ſcit veritatẽ.hec dicit:timẽda eſt ſententia.et ſpe
cialiter qꝛ varios videmus euentus mundi⸗ hoĩm:
qꝛ aliqui bñvitã incipiunt.⁊male finiũt.Aliqui vo
male incipiũt.et male cõtinuãt ⁊ male finiũt. Aliqͥ
male incipiut. quiſtatim vłcito poſtqᷓ; ad annos di
ſeretionis ꝑuenerint:peccare incipiũt.⁊ male finiũt
qꝛ cõtinuant peccata:qᷓdiu poſſunt:ſed tñ in medio
aliqñ peccata væſerũt.⁊ cõfitent᷑:⸗ iteꝝ ad eadem re
unt.⁊ hec eſt maioꝛ ꝑs hoĩm. Aliqui⸗ pauci ma/
le incipiũt.⁊ bene vinunt poſtea.Aliqui vo 7 pau⸗
ciſſimi bene incipiũt ⁊ bene cõtinuant.⁊ bene finiũt
dies ſuos. Cũ ergo ex vna ꝑte audunus um dicen
tem.ꝙ pauci ſaluant᷑:⁊ er alia ꝓte videmus opa no⸗
ſtra cum hoc cõcoꝛdare.nõ eſperemus:ſed faciamꝰ
quod dictũ eſt. P.xj. arti.vj. Et ꝙ etiaʒ faciunt qui
ad curiam vel conimiũ alicuius pꝛincipis intrare ni
tunt᷑. Extra em̃ poꝛtam exiſtentes magnã vidẽt es
multitudinẽ extra: quibo ſi ſcirent q pauciintra.
ſerũt. ꝙ oẽs extra remanẽtes. fame moꝛerent᷑.mul
tũ violenter intrare niterent᷑. Ita nos vidẽtes mł
tos:æ quibo pauci intrabunt: ꝓpter qp wcuit chꝛi⸗
ſtus: Mathᷣ. vij. Contendite inquit intrare ꝑ artã⸗
poꝛtam. SGzʒ heu in talipᷣſſura ab ingreſſu defecerũt
infirmi.ceci claudi.⁊ coꝛꝑaliter impotentes:nec eſt
cauſa in illo.qui oẽs vocat cecos ⁊ clandos.⁊ xebi⸗
les:Luce xiiij.ſed qꝛ coꝛpalem habent impotentiã.
Ita nec unpᷣſſura iſta intrare poterunt:qꝛ ſpũalem
babent impotentiã: qꝛ Apoẽc. xxj. nil inquinatũ. et
faciens abominatõem intrabit in illam:nec hoc eſt
veo vocãti imputandũ: ſicut oſtẽſum eſt. D.xj. arti.
iiij.ſed ſibipſis qui volũtarie ſpũaliter ſ unt impote

tes:in quo peioꝛis ſunt conditionis:qᷓ; impotentes

coꝛpoꝛaliter.
Si ergo intrare veſideratis. ambuletis digne æo
qui vocauit vos in regnũ ſuũ gloꝛiam.j. Theſſał.
ij. Cauſa aũt quare venire negligũt tã multipliciter
accipit᷑.qꝙᷓ; multipliciter hoĩes in rebo creatis velectã
tur:vel eis inoꝛdinate abutunt᷑:vel cunq; mõ mo:

taliter peccant. Mã oẽ peccatũ moꝛtale eſt cauſa re

nocans et retrahẽs a loco ad quẽ vocamur. Deillis
ergo qui venire nolut: aliqui falconi aſſilant᷑ ſatu⸗
rato:quaꝝ magna eſt ingratitudo:ſicut ptʒ.G.iiij.
xxxiij.Alij Yo aſſilant᷑ auib illaqueatis.Dꝛimi ſũt

=ò

auariguloſi. accidioſi. lururioſi: qui ideo nolũt veni
reqꝛ in talibo vlectant᷑? ſe ſaturare nitunt Secũdi
ſunt ſuꝑbi.inuidi.iracũdi. qui gratis illaqueant᷑ fu
nibo peccatoꝝꝑ. Eſt em̃ de iſtis. qᷓtũ ad curiâ vel cõui
ulum ei:ſicut de potentibo ꝙtu ad curiã vł cõuiuiũ
mũdip tanto:qꝛ ſi quis in hoc mũdo ꝓclamaſſer cõ
uiniũ mayimũ.in quo oẽs recipent᷑ venientes:ſi via
venidi ad illud magnos requireret laboꝛes: accidi
oſi. velicati: ⁊ quiſatis haberẽt in wmo ſua. nõ irẽt
libẽter:ſed paupes qui nibil haberẽt ĩ wmo ſua.noõ
Pcerent laboꝛibo: m axime ſi illi viu ibi eſſe poſſent
Bi iteꝑ via magnas requireret expẽſas. auari non
irẽt. Bi iteꝑx magnũ paterent᷑ ↄtẽptũ ſuꝑbi nõ irẽt.
Di itex x viã illã ire nõ poſſent:niſi in lris dicẽtit⸗
ſe in ſocietate ſua eos ꝑ viã diligere ponoꝛare:qui
multũ fecerũt atra eos:inuidi æiracũdinõ irẽt. Sic
oino ⁊ eiſdẽ æ cauſis fere totus mũdus ſe retrahit:ꝗ
cõmiuio væi:ſeu a cena illa:æqua Luce.xuij. hõ qui
dam fecit cenã magnam:⁊ vocauit multos.Queiõ
cena vo cari põt:qꝛ ſicut in pꝛandio multi comedũt
æ quibo panci.i.ſpũales amiei⁊ filij:⁊ x familia re
manent in cena. Et oẽs oues væœ villa paſcunt᷑ in cᷓ
pis:ſed væ ſero vnuſquiſq; paſtoꝛ ĩ winũ ſuã recipit
ſuas:alias a bijciẽdo. Ita in pꝛãdio ſacramentoꝝ:7
inpaſcuis naturalis ſuſtentatõis. oẽs ſil recipiun t
⁊ paſcunt᷑ in loco paſcue ibi mecollocauit:ĩ ps. Bʒ
ad cenã ⁊ ad ouile vei:in celo nõ recipient᷑: nec rema
nebũt niſi filij ⁊ ſpũales amici:Joh.xv. Tlos ami⸗
ci meieſtis.⁊ oues chꝛiſti: e quiw Joh. x. Pꝛopꝛias
oues vocat noĩatim ⁊ oues illũ ſequunt. Mota. S.
iiij.iij. Pauce tñ ꝓpter cauſas pᷣdictas. Mã vælitioſi
le excuſant ꝑ laboꝛes. cogitãtes ꝙ, m?lius eſt eis
mibo ⁊ velitijs ꝓpꝛijs.q; in wmo ⁊ couiuio vei: pauci
em̃ ſunt v taliv qui cocipere poſſũt. q; maioꝛes ſint
celitie in vmo ⁊ cena vi qᷓ ipſi inueniũt in his que
inoꝛdinate diligũt:qꝛ ita ſunra p̃ſi entibo abſoꝛpti?
excecati ꝙ futura que nõ ſunt expti.nõ cognoſcunt
Nec mnitũ væſiderãt:⁊ ideo venire cõtemnũt: ſicut
regina vaſthia rege vocata:Heſter.j.Et ſic ſacerdo

tes egypti quinõ venerũt ad Joſeph:qꝛ habuerũt

annonã:Geñ.xlvij.Et ad lr̃am videveritatẽ qæ hoc
P. iij. xj. Gicut ergo in aula dñoꝝ terrenoꝝ vltimi
ad pꝛãdiũ ſunt neceſſitate pauꝑes: Ita ad aulã ei
et cenã agni veri pauꝑes qui plus iſſã ſiderant:et
citius currũt.⁊ erũt pꝛimi. Et ſi idẽ ſunt neceſſitate

et voluntate pauꝑes: illis verificabit᷑ qð ðꝛ e vo

catis: Math xx. Erũt noniſſimi.i.pauꝑruni in foꝛo

mũdi:pꝛimi in foꝛo vi. Auari vo ſe exeuſant p expẽ
ſas.⁊ ſic v alijs:vt patʒ in exẽplo po ſito.qð pulchꝛe
oſtẽſum eſt:Luc.xuij. vbi os tales ſe excuſabãt:alij
in villa. alij in negociatõem ibant:ſicut faciuntad⸗
huc dũ veberẽt eſſe in eccleſia ⁊ ſermonibo.⁊ obedire
cxo vocãti. Sed heu qꝛ qui inuitati fuerãt. nõ erãt
digni. igni accipiunt᷑ qui apud mundũ miſerire⸗
putant᷑ qui laboꝛes.? cõtẽptus nõ negligũr: qui ex
pẽſis nõ parcũt.qui inimicos diligũt: qui ſᷣm ꝓpoſi
tum vocati ſunt ſancti: Roma. vij.
¶, Pꝛedictoꝝ vo venirenolentiũ. ſdꝛimo oſtendit᷑
ſtulticia. Gcðo iniuſticia. Pꝛimũ patet in duob ex

xviij⸗

emplis. Pꝛimo in B.q ad lueꝝ vel honoꝛẽ ſeculi nõ

ſolũ veniunt vocati:ſed etiã cũ magna ſollicitudine
et laboꝛibo.a eypẽſis:qñ vocer v
ra nec ꝓpꝛia lucra:vel honotes:vel diuitias:⁊ eliti-
as:ſed ad falſas et apparẽtes:de quibi duriſſt imũ da
bunt cõputũ ꝓ quibo frequẽter damnant᷑.nõ vocati
vadũt: ſicut ꝑtz x euntib ad romã ꝓ plaruris ⁊ p⸗
bendis. curis animaꝝ ĩpetrandis. w legiſperitis
et aduocatis: æ mũdi ſapientibo: negociatoꝛibo: qͥ

tm ſollicitant᷑ circa diuitias lucrandas:⁊ e multis
alijs:qui ſub iniuſtis dñjs:multa ſuſtinẽtiet mults

ñnq; agunt vt vocent᷑:nõ ad ve

xix.

Arti. vij.
Ij.

Bocatio

mala cõmittunt ꝙ lucro terreno:ſed ad veros hono
res ⁊ diuitias ⁊ vlitias:ꝑ quos ſaluari ſemꝑ pote⸗
ſtis.ire nõ vultis:ad illum qui vos vocauit ꝑ gratiã
ſuam: Hał.j. Secũdo eandem ſtulticiã oſtendũt in
hoc.ꝙ filiam ⁊i:qꝛ nõ videt᷑ eis ꝙ ſit pulchꝛa: cum
maxunò accipere nolunt regno celoꝝ. Cum em filiã
hominis nõ pulchꝛã acciperent. ꝓpter lucꝑ terrenũ:
cur filiam wi.i.vitã virtuoſam accipere nolunt cuʒ
regno celoꝑ. Seus nanq; in caſu vt multos ad ma
trimoniũ ũlius filie inuitaret.facit ſicut legit᷑ quen
dã regem feciſſe ve filia ſua. Fingit nanq; ꝙ ille rex
duas habuit filias:vnam turpein. ⁊ aliã pulchꝛam.
quaxꝑ turpem plus vilexit: qꝛ melioꝛ erat. Vidẽſq;
ꝙ nullus liben ter illã acciperet. niſi multũ cum illa
daret: cædit ei ⁊ cuicunq; volenti ipſam in vxoꝛẽ ac-
cipere regnu. Cum altera vo nihil dare voluit. niſi
q ꝑ ꝓbitateʒ ſuã lucari potuit. Sic in ꝓpoſitoeſt
Xο 7†α pauptatis. 7 pnie ? æ vita ꝓſperitatis
et ha bundantie:ergo cũ pꝛima filia apppende vitã
eternã. in qua vocatus es.j. Limoth. vj. Et ꝙ veus
eſt bona rone ad hocmotus:ptʒ. El. vj. vij. viij. In
iuſticia vo illoꝝ in hocoſtendit᷑ ꝙ nõ tm cõtra legẽ
cei: vegetiam cotra legem faciũt ciuilem: in qua cõ
tinex. ꝙ ex quacunq; cauſa quis in ius vocatus fue⸗
rit. ſi certũ eſt ꝙ eſt ve iuriſditione vocantis. tenet᷑
cõparere:ti.ſi quis in ius vocatus no venerit.l. ex q̃⸗
cunq;.i.in. ff. veteri.li.ij.ti. .l.p̃dictis. Eui ↄcoꝛdat
lex dei dicens. Ambuletis o digne vocatone qua
vocati eſtis:Eph̊.iiij.id eſt.in quocunq; ſtatu: vel q̃
cunq; & cauſa vocati ſitis. Hec tales no cõparẽtes
tm ſtulti ſunr:ſed ſimul cũ hoc penam magnam in-
currunt ? xiculum. Hocoſtenditr pꝛimo exẽplo:ſcoo
legib. Exemplũ ad hoceſt ve vocato p potentiã ad
regẽ.apud quẽ meruit ſuſpendium: quẽ ſi rex vocat
ſnidelitermittens. q totum foꝛefactu ei remitteret
ſi veniret antec vẽtus mutet:vel infra bꝛenẽ termi⸗
nũ:⁊ ſinõ.ꝙ ſtet ꝑiculo ſuo.ſtultus eſſet: 7 magno ſe
viculo expeneret.niſi feſtinãter veniret. Ita nos
qui vocati ſumus dũ ventus vite eſt in coꝛpe:aneſci
mus q; bꝛeuiſſimũ eſt illud tpᷣs. Certum em eſt.q eſt
valde bꝛeue:⁊ tamen põt eſſe multo bꝛemius ſit q
opinamur:qꝛ bꝛeues dies hoĩs ſunt: Job. xiiij. Im
mo reſpectu eternitatis nihil eſt: ſicut nec gutta aqᷓ
reſpectu aque maris: YJob.vij. Parce mihi dne: ni⸗
bil em ſunt dies mei. Iteꝝ Yob. ix. Dies mei veloci
us tranſierũt curſoꝛe: qꝛ curſoꝛ aliqñ quieſcit: dies
vero noſtri nunqᷓ currere ceſſant. Gequit᷑. Cõſum⸗
pti ſunt abſq; ſpe. Sicut ergo ſuꝑ tãarduo negocio
citatus. tabꝛeue:imo quod magis eſt timendũ.du
bium habẽs diem. multũ feſtinat. Jta nos multis
a co vocati:vt ptʒ.S. eo.c.arti.iij.feſtinãter ſpeciali
bus diebo faciamus:qð dicũ Exo.iij. Ybimus viaʒ
trium dieꝑ:ad hoc em̃ chꝛiſtꝰ vocauit vmiuerſos fra
tres ſuos.ij. Reg. xiij.
¶ OQuoxꝝꝑ pena p exemplum patet punitõis diuerſa
rum legu.in quibus no cõparentes puniunt᷑.Gicut
patet pꝛimo ꝓ leges canonicas.xxiuiij .iij.xæ illicita

vbi vecretum habet ſub tenoꝛe ſequenti: factũ in cõ

ſilio pariſien. Quicunq; tribus auctoꝛitatito: ſiue
citationibo iudicis cõuentus: vel tribus edictis ipe
ratoꝛis fuerit ad iudicẽ puocatus:aut vno ꝓ omni-⸗
bus pemptoꝛio.i.qð cauſam extinguit. fuerit voca⸗
tus:⁊ pᷣſentiam ſuãâ apud eũ iudicem a quo ei nun
ciatũ eſt expibere noluerit. aquerſus eũ quaſi in cõ⸗
tumacem iundicari põt: quinimo necretractari ꝑ ap
pellatõem negocia poſſunt:quoriens in ↄtumatioe
fuerit uidicatũ. Dhancautem trinam monitõem fun
dat vecretũ:ſicut patet ex glo.ſup euangelio:Math.
xxj. vbi paterfamilias bis miſit ſeruos:⁊tercio filiũ
ad inuitatos vt venirent. Si igit apud iudices ter⸗

. „
WB ix.
renos ter del ſemel ꝑgꝑemptoꝛie. ad certum locũ cita⸗
tus nõ cõparens omni appellatione poſtpoſita pu⸗
nitur: atumax reputatur: ⁊ ᷣm leges canonicas ex
cõmunicatur:ſicut patet in Cle.ti.de wlo 7 cõtuma
cia.p totum. Et ſm leges regni in tali iacens excõ⸗
municatione: ꝑ quadraginta dies capit᷑ incarcera
tur. Sic apud iudicẽ celeſtem. apud quẽ quis ad lo
cum celi otinue veniendũ:ſemel citatur: uado gra
ui infinnitate ꝑcutitur: vel quãdo in cõfe ione n⸗
ponitur ei ꝙ ſemꝑ in munda vita ad celũ vadat. Si

vero nõ venerit ↄtinne.ſed redierit:iteꝝ citatur. qᷓn

w iem ſibi cõtingit.ꝛ ſictercia vice.dici poſſet: .ſ.
tmplex cei citatio.eo modo utell⸗garcus dictů eſt
S.c.c.arti.iij. Si vo pluries æusa iquẽ p‚dictis mo
dis citauerit.in hoc maioꝛẽ oſtendit citato gratiã.
Peremptoꝛie vero tunc quis citat᷑ quando moꝛte
Pcutitur: ſiue ergo pꝛimo modo ſiue ſecũdo citerur
vo:niſi ſemꝑ ſit in veniendo.eo modo quo venire

bet. eo modo quo in die moꝛtis cõparere ebe⸗
ret.i.gratia ⁊ bona vita inſtructus:ſemꝑ modo pdi

ctoa o punit. Mam quando moꝛtaliterpeccando

reuertitur:⁊ a iudice æo ad quẽ vocatur elongat et
cõtumaciter ſe abſentat excõmunicat᷑: ꝙ,tum ad vũ
et eccleſiam triumphantẽ:qꝛ extra cõmunionem po
nitur ſanctoꝑ:⁊ ſi vſq; ad moꝛtẽ in illa ſententia pſe
uerauerit. capitur: eternaliter incarcerat᷑. a deo di
cente. NMemo virox illoꝛum qui vocati fuerant gu⸗
ſtabit cenam meã: Luce. xuij. ¶ Cui leges cõcoꝛ⸗
dant ciuiles:ex quibus wcet᷑. ꝙ citatus in cauſa qi
minali:ſinõ cõpareat:bona ſua vebent annotari.i.
atachiari:⁊ quaſi ſub ſequeſtro poni:vt ſic in bonis
iterum puniat᷑. Poſt annum vo xbet omnia bona
amittere:⁊ in coꝛꝑe ſi capi poſſit put meruit puniri
ff. publicis iudicijs.l.inter. in.ff. nouo.li.ix. Cui
cõcoꝛdat lex in. ff. veteri.li.uiij.ti.xe iudicijs.le. poſt

edictum pemptoꝛium.Et.C.li.vij.qũo ⁊ quãdo iu

x.l. coſentaneum. ꝛ.l. tres cenunciationes. exqui⸗
bus oſtendit ꝙ cõtumaxr eſt puniendus:ſeu mulctã

dus in bonis:⁊ nibilominus in coꝛpꝑe pena ſuſpẽdij

quando capit᷑: vel almn pena qua meruit eſt plecten⸗
dus. Sic in ꝓpoſito.a xo ſummo iudice imperato
re:ad ſtatum gratie ꝑ ſe vel p̃ᷣdicatoꝛes ſuos vocatꝰ:
ſi venire noluerit:frequẽter dum viuit in bonis mul
ctatur. quod ꝓpter peccata ſua et cõtumacias ſnas
qᷓtum ad veũ deus pmittit. ꝙ bona illoꝝ cõfiſcãtur
capiant᷑.: inquietationibus 7 tempeſtaribo perdan
tur:ſicut oſtenſum eſt.T. v.artri.j. Cui cõcoꝛdatr il⸗
lud:Luce. xix. Auferte ab illo mnam ⁊c. Et nibilo⸗
minus qñ capiunt᷑ in moꝛte eos penis puniet eter⸗
is: ſicut ꝓmittit: Jlre.xxxv. Ecce inquit ego addu
cam ſuꝑ qudam vniuerſam afflictionem: eo ꝙ locu
tus ſum ad eos ⁊ nõ andierunt:vocaui eos.⁊nõ re⸗
ſponderunt mihi. Et ſi hoc ꝓmittit. nõ eſt dubium
quin ꝓmiſſum tenebit: quia fidelis ceus qui vocat
nos. j. Theſſal. v. ¶ Beg dicere poterũt.ꝙ omnes
veniunt ad diem ad quẽ vocantur.i.ad diem moꝛ
tis:quia omnes ad moꝛtem currũt:etſi icnullus erit
cõtumax. Quibus reſpondetur: fm iura. qui coꝛ-
poꝛe coparet: non tamen eo modo quo cõparere te⸗
bet. ↄtumax reputatur. Verbigratia: quis cõparet
in curia romana. oſtendens ius. quod pᷣtendit ſe ha
bere in aliqua electione:non ramen cõparet inſtru⸗
cturus.i.cũ munimentis que ſibi valere poſſ. ent: co⸗
tra ipſum tanqꝙ; cõtra cõtumacem in cauſa ꝓcedet:
ſicut patet in.vj.xcretalium.ti.xæœ electõne. c. j. Dic
in ꝓpoſito in die moꝛtis.omnes cõparent ⁊ cõpare
bunt. ſed peccatoꝛes nõ cõparent inſtructi ci muni
mentis que eis valere poſſunt. bone vite⸗ virtutum
ad petenqu ius in electione vei. et ideo cõtra eoſen⸗
tentia da bitur.ſicut cõparuerunt. Et ſic liudicabat᷑

pabtaneſanlne nten
bet graulter gel M encung

Ir. uſut poſtnecl woilinhni,
s rcir eſe vigetg homin e
tatis lbertas pigek quaſiotſanat
avoluntatepꝛiuani lame hoc nd⸗
Voluntate del⸗oni ſeruireregnare
mapima lbenss. Hams cotrario
dyabolo focit hominem captiun
no facit hominem ibeg:ſed obet
homninemſeruu vmiſerum captiun
diartij Thuno. Captiuitenen
tatem. ergo . Ad gimitrente vero
tiue. Maã vmultis que wus omitt
pidꝛum eret 1 beneſitomnihn
Yere.paj. Et multa aduerſa dei
Etmulte ſunttmibulationcs ion
mnint uo e voluntas mi hocpat
hoc no acmnurntſi mi ilenmt po⸗
amldieius voluntati ſecöfoemnaret/
nonet Aag.N gencicötna manich
gnit volütatt dinoſſte gnis dnide
ue walunnihwsendſreie
nonoeſſet:omnes eins impuent
ltanicefinkemasnek i
nbus Etdenlihefu
Nmmann eins difiget, d
rriij. ueſok nnuſe bahen⸗⸗ en

+☛ e
mmangtäimani OWð
Woluntas
luntas
I.

ur ledoſprt
Etflrilchen dunn giumn
annncanlgnd llegge
anachignrn l leinn
gnnenl mnn 4
eengen n eti ale aut vocatus⸗
Nanime dten Ducqni nanen it ſine veſt s ad nuptii
rineenn Rd— ennriate Haͤth Iij. gai
unndefid ege H Blũta . qui coparu .
arneifeli lctüimelen ditur di . tis pꝛim ue ipſe fecn
linhitkan lan eedgo rorde⸗ inuic ooſtẽ a vole vinne. nobis fieri voluit
Dnce Melt c ſine ne eſti re volu omodo volũ em cõ a volend eccatu mo. uir factédo. ſ
n denzge d dt volũta paratio oſtegieg l moꝛtal tfaciẽdo. Oe ſife
nbadunn ergnoniehi nec t iin O neitn tis. Terc a chꝛiſti eſt er nit in ob ipſe volu evita Pi ſif⸗
lubecaa; l Ao dlaſ nes ſaluos fi obediendũ e votuntat n tes cñ illo. i ieria gcercgtclen re porenmus.
ſcrotn nd e, in mah leri. Q ũ.et qu untati di ex ſi. lo. illud a: peccatũ e oſtend mus
otnenniclit tro enn petevehimsdri narrocp volnnenta dini⸗ cut u. Gooo ſeqnea täfdgmn ſunlne die .
epoen nsari⸗ gtog ꝛie volunt eter remune voluntas tã vult om⸗ clinami co ſequẽd xxvj. Mo us ſupbie. ipſe
fainfuetri or⸗ ti.j. O. ur peri⸗ nõ regula cto. Domto .Mã ipſe aii Ananmen nrate volo. ſ.
6o Onlendo⸗ tcico , 4 [Etu culum te rati uinto dare 7c Pſe ait M Irmuratoi⸗ tate ſed
cnar⸗ diemorti clnpenn na. e qua. mum volũ Pantis ego bo nõ licet ⁊c x. Tolo gratia alij⸗
ltainſtn dcön lnite ctificati⸗ .j. Theſſ.a olutas eſt . . D nus ſum c. an ocul 2 huic lijs fa
Chn ficatio veſt al. i duple ulgentiã. ſi Teicioenond noniſſi
—☛ be⸗ Rrarat eſtn er Alll ij. Hec eſt x. Vna di agGeneia.ſint cio eius ſegnen de s nna
iiced ninnanirenhti ꝓpheri⸗ voluntt a buman voluntas rer ſan⸗ codemn t neceſſe eſt. equedo hele⸗ eſt.
bſent 40 ni⸗ Naeanc pcipi⸗ ma nana al ua. ij. Petri. j. e ait Gech rire vindi amur Eet in⸗
aterch Ccntnrei 0 cipiendo ia quatuo llata eſt ali etri. j am atr. Bech. xviij. M licte z h pecca
nfännlifnnin pit nan nkttendo Pmragawan, dinna , ari fe kneteeNenget omteldn. Mam
teamn in ulili vtrun q; vclinare p̃ᷣmiando abet ad i 0 ciretis qu ntes repᷣhendi pecca toꝛis: ſecl en⸗
4Gmo Tacomuno m ; ſimul a malo:7f. 7 puniend olem m. no odem id eſt miſt dendit. dicen s: ſed eti
rmnlr a heny oꝛtis meſſi⸗ creſcere 2 facere bo o. Pꝛeci n lemnnaſſengi. ericoꝛdiã 6 Matß xij.
clemoliter ſntennin obediẽ ionẽ. r. .triticum cũ num. pmitti⸗ nan bemu is innocẽ ã volo. 7 no xij
Eillerum Meaneert, Ne iẽtes. 2 ſic remunerato cũ ʒiʒania mittit tũ ad liber s volunta ocẽtes. Qua no ſacrifici
uc nquloantif 9 Mhl ſ iſtam V omnis vol bedientes: vſq; ad doe mtiie d. ti. quã oꝛe rto eius of.
nij ean ha bet o volunt untas m es: 7 punit i vid iſti mihi ontra aua dꝛe 7 ope oſt 9foꝛ⸗
idus waet, Ee⸗ iho, b coꝛreſpo as hum ea fiet: Ecẽ in⸗ eant dari i. volo riciã: YJoh̃ tendit ꝙᷓ⸗
n lldh et graui ndenter ana qua Ecẽc. xlvj claud ritatẽ. Qui vt vbi ego HB xij. .
arannin unn dal I fiun ter. qꝛ ill .„Mam ad atuoꝛ modi 1. ſe unt vel ſea „HDuinto go ſum illic ſi ater
tar dongſug ubent o ri nt volunt a que vidẽ peipien ig ſe egratis ſi eoccultãt i otra auar ic ſint. vt
Veſtropont Annorari, is pcipien tate vident Etur leuia: tem ſe ha⸗ Etiam ubrrahent t in cameri os. qui poꝛ: t.
mun onne onh 4 angel tis. ſicut grauia e quado ꝓpꝛi Eu v es ne pa io comelientes er
Uin Fo be bong gelus dixit ꝙ i patet Geñ x volunt PPzia am age t ꝙ bona o aupes com entes
eſipioſi omnnluh cuſauit ꝙ in moõ eñ. xix. de⸗ ate ſupi ner entem. w pera cõtii. medant cũ et
igihaſithntnant nn iu poſtmodũ te aſcẽd vAotb. qui qu ranau. Bexto ——””e cu eis.
iblilergiefſen . ni s radiy odũ vero i ict, ie alingdlned müdici ov as ad wlum mrmorn.
nter inffnorali, nl tati ni eſſe videt o illuc ſe gluarer: In udicie: Math ult znos Ppſum in a acci⸗
ten lilin vi nollis Cni is libert let ꝙ homi perrexit volũ er: ſe ex dare. D dath. vlij. 73 s velleſcebe moꝛte remn
iin didicshene et vol as. vldet minicui olütat lam: Septimo .7 Zuc. v leſcebemus emn
un Et, Cl ri ais leot untate pꝛi quaſi us nat e. Cu m: Ecc.xx abſtin enriã .dixit lepꝛ. puritatẽ
Ali i lor nutn volu epꝛiuari iatra naturã ura eſt volũ ſt cc. xx. &£ entiã ⁊ p. rlepꝛoſo tate
1lmesn giorvuchin ntate vei ari. tame h aturã al ſt vol are pñia Quantu penitenti⸗ volo mũ
unaogtioes ran maxima li i. cui ſerui Ehoc nõ teri ſubijci uͦ faci m ſic em̃ m bonn entiam cõ
nmm NAletevnnii abolo facit MNam a co re eſt: cui ob eni eſt e me. v volunratẽ volütarin is manit.
lommuolncogepan iheti co facit homin cotrario ſ. edire eſt U vt facerẽ F. qꝛ in ij peccatũ .
penauemm ſuti homni homun nem captiuũ enſu ſi obedi In.quo volunt capite libꝛi . Bic .
nlteigee ij ominem ſ. nem libex: uũ ? ſer edire ne eit h patet terciũ atem tua e?i ꝛi ſcriptũ
nv umnod. eglti⸗ dicit. j eruũ 1 miſ. E:ſed obedi uum: obedire tur. umilitero raiuũ ꝙ videli⸗ eꝰ in ps riptu
. Itores ſnob focft tem. ergo .ij. Capti⸗ captiuũ. M o facit ilia. S em̃ intent u. Circa 8 ntati doiun
hitnun nit hnumn ine wng An mietengegannatani lug. Sero ic unencnkmarem ⸗
ntinbnnumm ue. Ra œ multi⸗ mittentẽ ad ipſi nur. Tercio ſi exẽpla ill it e, endun
Curzſuocrainnme pioꝛum ultis tẽ vero ſea us volun patet: cio qũo no a ſequ xempla ſenſi
G i ꝓſperet᷑ que deus pꝑmi. ehabe un et: qꝛ ſi i nonulli ſa amur. oõ enſi⸗ Arti
A,edli⸗ Yere.xxij .7 bene ſi mittit:ſi. tadmira lia.ſi etiã i nſenſibili li ſaluart v oẽs ſaluabi⸗ lij
altmihietn Trcgmnie inr ein eſiromntn gul mglengu iia ſieria raronal õ ,„ f.
zwtongchutngein e a mulre in lta aduerſa vqur maͤle aguͦt nairn ſ erig en tayl ab⸗ zluna r cetera ſum⸗ iiij
Nd Cnhcletl b rant quare õ eabüt: celo.? dem tiä rationaliger elſanag cetera ſim⸗ .
rambnli bocnoad evolunta ones iuſtox. i t amicis ti: qui ali onesininterno dintner eones. 2 omni
Crnde⸗ ainrelen mirent᷑: ſi 8 ei hoc oꝝ. in po. multi 1 aliter nfemo diuin ra:ſicut nig
noneths densgunid nn awleicine dal eevlderet volnaln mulri ſſent. ſed et ppter ipſum ine obediũ angeliin
ſSnA nonet A untati ſe cõ erent vol tamen æ to foꝛti⸗ etiã cane⸗ coꝛpoꝛi ut vol
ene Earingliteſheſtl qni ug⸗ ifecone ee Bne * ofoꝛtioꝛin es ⁊ ſeru poꝛlobſeln,nmger
. Eckeinanitege it volu e geneſi cõ ꝛmarẽt. F. 7 vt dei cuius ve rnos diui lobediũt dñi⸗ eſſis nõ
Nafemaffictonenntgſocr deo õ et. Quos volũtas nõ ine veb iit vis (blora mul
eXe . 1noſſe qui manich ideo am ca nos pci as nõ reſt beremus ſuis: a mul
Audiannt ſhantiehsnot cus qꝛ volunratẽ ſſe quis veſi eos. li. j. Sii. pcipit vel cõ picit:n obedin zmul
udicun N us no eſſet: hoĩs eſiderat: fi j. Si in⸗ vt facit vel cõſili mec vocat: e volutat i
t ſborgnitk öctnun H Reſt lg eeiger oenl Beoag S.Jh ſiliat niſi rnecaliquid en
fibocnn D nuiſcp eifmelkamums quis vell micus eb. x. S untatẽ dei i ad vtilii quid ci
gtiͤfihiis ici ius im vellet cuiꝰ ami Bed E Tei tilitat cir
vit ien gnn h vbus. Ebvets tamicuso mpudentiã den ger. ami⸗ Ad pla ð teokonn noſtra.
Picgepoteitggonms i ni in m ali verificat ili niſi purgati rent. nõ aliqua ũ inquit regi ediũt. miſſionẽ:
niroantliAAdennn kaerogin eius dij ficat illud gatiſſimis uguagn welien rerhus mnlud pe Tirrv.
ut vocal e⸗ oꝑ in via ſea iriget. Ad pᷣ ſa. liij. E 6mo poſſumus mus. aĩ ulta expen S1. 1x xv.
ninmannitttſnlllat T. v. xvj. cũ e habet i pᷣmiant olũtas penſis 21 7 nolumus. it placere i. dimus
. 1.cũ ſequ ber ingrate: . em vol aboꝛiboni us. imo re iola .,2
iponlan fninugnan gem iuſticie:ne entibo: Dap̃ re:aer oſtenſie untas cere facere qð nitunt mun qõ peius eſt volunta
unganndtlchnnn Pare ia vero anoiantedela elſtoginee urne li ſi volut. ſe lall⸗ Brntenai⸗
ngens us ll in bab mentẽ ve inilo vone vol illã hiiari fa eoꝑ co ilo etiã ci Pucrſio t en⸗
S tt z ni cũ vei 18.7
ummnl lnal . bar ere timide:qꝛ ro volũtas one volũtati⸗ uari cerenõ pnt nantk facere 17 muh cu⸗
atsgeitiu W tes ge ſur nulln 4 ſibile eſt q; ſe deber n .Dei autẽ inaliter atẽ. quã tnſ- e
Nuin. ek: 2 .oꝛientẽ ¹ s du vini ꝙ pecca beret nulla ſe . volun ter ab eis n tn ſem
mmmuech inc⸗ getet moꝛiẽs t. occidentẽ it euadere põ toꝛ illa poſſ. quet᷑ pena. ß tatẽ in boni jalos 8
, . Sneis Der ntẽ. auſt re põt m eua . . ſſent ſi ₰ g. H ma . 15 Onis 0 0s tes re⸗
n unn in t iin ergo l eua dere põ Z.7 aqu l undi Tei ſi vellẽt n maxrimarm pibo ex
zerenerchele ucrat᷑ qui pot vol uilonem bar vt bñfaciẽ olut. DBe qj.j unerati. quibo
to, lilisll nnrttinin de vna qui furt untatẽ puni⸗ Ita n hoĩm i ciẽtes ob e qᷓ.j. Pe ij o. qu iemp.
15 nun evna patria tum vel ali punientẽ er m ignoꝛantiã. i- muteſe de j. Hecẽ lemꝑ
nocäneriſnn du dei en ad aliã fugi ia grauia cõ „Quid daliza ntiã.i. infii. cere faciati. c volũt
1tutunnn tate adere iudiciũ giens:hoi uia comit alizant: g le iã. i. infideliũ det atis ip: a3
ooſltonr n “ Arti.ij. ( e ſua 7 iciũ.n hoim euadit i tens xij.⁊.xiij genram nõ Atractões.i( udentiũ
ocötach ti. ij. G auertere: Ecẽ ullo mo idit indici ij. C Br nõ ten bes. ꝗᷓ de ᷣ
unmer itne ar⸗ lij LErgo vi e: Ecc. xviij poterit icia: ſerere vo volun lemns. ſiẽ B ſcan
3 ſciucic ij. punientẽ idet᷑ ad h „xvij. neca volũ v. 706c vellemus. 7 6 mtatẽ diui ſiẽ prʒz. Z. uij 5
Nänenn õ ocꝙ vol olu 7 oc8ο aluar s. aermo drgerem, iij ar.
1viuine. ofoꝛmem . untatẽ ei ri.j. Thi. i aremur. qꝛ i 8 Viu er cere.? noſtrã
.no tm en nus voluntate dei euad i. ij. E .(ꝛ ipſe v emus. ſiẽ tra
ns pceptis tatẽ noſtrã amus mus volũ t Aug. lii. ult oẽs hoĩ ptz. YP. i
Deatego egn ratẽnĩ alörn e vloianmen es holes ſal l.
lunta Enram illii e diui diſtimmito uos fi
oꝛ: ſed etiã opa ſaluari. eS nllns vol grſs. nli, Malli cteilt. V.
E dubiũ mo ſalutẽ i ofoꝛmare e. Sr i vol
Aodus q ipſe eã vult. 5
s ant qͥ ipſe hv n0
lipleh vult eſt

=

* &.

”
—
5 — —
—

5 „lſb
Woluntas BW r. — ali

S iclend mnolo hu⸗
ignn hetenn velpail
.. bona opera. ꝓnum adiutoꝛium ſicut patet per ſalariũ e publico.que quidẽ lex exoptima fundata omneshe ogetan. gſſtiont⸗
ſanctũ Tho. in pꝛuma ꝑte.q.rx. arti. vj. vbi querit. fuit ratione. vt aduocatiequaliter ad oẽs ſe habe⸗ idttace at ce ac Ma oz
vtrum voluntas viſemꝑ impleatur. Et reſpondet rent.ſed ponamus ꝙ aduocatus vſinit poſtulare.⸗ ann ſ. ino ennzin ſga⸗
V ſic.quantũ ad illud quod ſimpliciter vult ⁊ abſo actus facere aduocati. dicit lex ꝙ nõ amittit nomen ſſooskettdr ratis eo. enh
lute. qꝛ ex ſua ſola vpendet voluntate. nõ autem ꝙᷓ aduocati.ſed ſalariũ. C. li.ij.ti.ve aduocatis diuer⸗ . Cerum wolun Atercam . atr
tum ad iilud quod vult antecedenter in bonis ope⸗ ſoꝛum iudicũ.l.nulla.Sic in ꝓpoſito.qui in baptiſ- D 4 ntpa 5
ribus.que ex alioꝝ vpendent voluntate. quia illa mo vel in quadrageſima incipiũt eſſe aduocat Sſe . „ lnontsfl n ſbro l⸗
vult quaſi cõditiònaliter omnes homines ſaluos fi et ꝙ alijs in curia altifſimi.vbi maxima eſt equitas. n raintateſtin igacem e
vj. eri ſi ſint ſalute digni. ¶ Ged hoceyx duab pendet ſipoſtmodu aduocare ceſſauerint. licet nomen reti nol troneset ſin ntꝛen
volũratibus. ſicut expᷣſſe vcet beatus Grego. xxxiij. neant chuiſtianoꝑ.nõ tñ mercedem.qꝛ nomẽ habes anle holuntg e n habere
moꝛalł. ſuꝑ ilio YJob. Qnis vædit mibi vt reddam ei. vt viuas ⁊ moꝛtuus es: Apoc.iij. Item vicit lex giuere len. nntun
P illo 1 uas 7 moꝛtuus es: Alpoc. ilj. Ytem vicit lex qꝙ; velleut, ieni Ni
Honuʒ inquit quod agimus a ci eſt noſtrum. xi negociatoꝛes publici gaudebüt pᷣuilegio negocioꝝ liyeli itgſt dic d dia⸗
puenientem gratiam. noſtrum ꝑ obſequentẽ libe- ꝙnõ ſoluent pedagia. vectigalia.⁊ hinõi.di circa . lunrſeſusmenin dd üni
ram volũtatem.ſi em wi non eſt vnde ei gratias agi negocia occupant᷑ reipublice.ſi autẽ circa ꝓpꝛia ſol nbeſte dicent: ſſt imn
mus.⁊ ſinoſtrum nõ eſt. vnde nobis tribui pᷣmia ſpe Iicitentur. nõ gaudebunt in. ff. nono. li. xj. ti. xe iure . Gwſorte ni aeralunpate
ramus. hecille. Er quibus patet ꝙ due voluntates imumitaris.l. ſemꝑ. 5 negociatoꝛes. Gicin ppoſito. oluntdr omnnegtils ſol
requirunt᷑ ſine quibus fieri nõ poteſt: quaꝝ vna ſtã coõmumia ſunt negocia ſalutis noſtre. qꝛ ſunt totius hoſſt facere⸗ af quart eſpo
te.i. voluntate ci.altera væficere poteſt ſi vult.ſicut curieceleſtis. omnium electoꝝ: qꝛ reſtauratio roti lifacerente sohegunt pol
oſtẽſum eſt in. c. ee hoĩe 7.c pdeſtinatione. Sicut us cumie celeſtis ex ſalute noſtra æpendet. gaudiũ Aus i⸗ omnezenn bioſtenſum
etiam expſſe pater. j. Thi.ij. vbi dicit᷑:ꝙ vult oẽs ho ommium electoꝝ. 2um ergo talibus occupat᷑ quis ſom er, bet. Iten
mines ad agnitõem veritanis venire. &t. j. Theſſa. negocus comumdb. nõ ſoluet vectigal anime demo⸗ ſacit aurunfunt ſuntateillor
iij. Oec eſt volutas vi ſanctificatio veſtra Et mul nibus.ſed dum circa ꝓpꝛia.i. carnalia occupat᷑. ⁊ vo eſtinpoteſtzteſehnd theolog
tis alijs locis. in quib inuenit ꝙ deus vellet ꝙ oẽs luntatem ꝓpꝛiam ſequit᷑ cõfundet᷑ iſrael in volũta⸗ gent. Hoc donoſblum Phie
benefacerent antecedenter. cõſequenter ꝙ omnes te ſua: Oſee. x. Ytem diecit lex ꝙ vxoꝛes militũ: gau⸗ nibpboeeuoharütſt
ſaluarent᷑a tamen illa voluntate ſtante immutata. ebunt pꝛiuilegijs militũ.dum mariti abſentes ſũt Picor.cj. pbat,ritor
q voluntas vi eſt imutabilis. apud quẽ nõ eſt trãi cauſa rei publice.nõ auteʒ cauſa rei pꝛiuate. C. li. ij. pſeninereeſtin pottſtatend
. mutatio. YJaco.j. multos videmus ad agnitiõem ve ci. vxo.militum.l.vlti. Sic in ꝓpoſito. ? patet ex n 5 ſunt voluntante. Repeo
ritatis nõ venire:ſicut infideles.⁊ multos nõ ſancte 4. plicatione legis pcedentis. Item vicit lex ſi qᷣs feren Dicitis:iy nulluseſt
viuere. ſicut malos chꝛiſtianos. Gicut ergo voluit HD cauſa reipublice. habet pꝛinilegiũ ꝙ; non ſvo⸗ r crgemplum aſtochort
omnes ſaluos fieri. Ita voluit oẽs eſſe humiles. be⸗ currit cõtra eum pᷣſcuiptio:nõ auteʒ ſiſit abſens cau maadan, oluntanie mals comil
nignos.miſericoꝛdes. caſtos.⁊ ſic v alijs virtutibo. ſa negocij ꝓpꝛij.in. ff. veteri ¶iiiij.ti ex quibo cauſis anson ſumplus voluats
Et ſicut voluit ꝙ omnes haberẽt gloꝛiam ꝓ merce⸗ maloꝛes.a b hoſtibo.⁊. l.ſequenri⸗Sic in ꝓpoſito. et — n benen
ve boni operis. Ita voluit ꝙ ſancte viuerẽt et bona patet p applicationem pᷣcedentium. Quibo leges cõ ncfudendan d
opera facerẽt. ſine quibo mercedem bonoꝝ operum coꝛdant diuine. Nam wus voluit ꝗ; pꝛimiparentes ſorfaegent ſinaneſckinpot
. nõ reciperent. Et ſicut nolui nec vult moꝛtẽ pecca⸗ ſemp vixiſſent ſi volumſent. ⁊ ve hoc eis tactepꝛiui⸗ usſogiisnos Pndeat sdtaquen
toꝛis eternã in pena qui dicit:nolo moꝛtem peccato legium dedit: Geñ.ij. vbi pcepit eis ꝙ nõ comederẽt Poteſtate un poluntareadiunct⸗
ns: Cʒech. xviij. Yta nõ vult tempalem moꝛtẽ pec- ligno vetito ne moꝛerent᷑.voluit etiã ꝙ ſorhc ut nNallfitintſtat elne
toꝛis in culpa. Cum ergo videamus ꝙ multi non ſocietate ſua fuiſſet ſaluatus: Geñ. rix. vbi pcepit ei goabo. vanaeſtoſnaſio. guiane
ſunt humiles. ſobꝛij. et quales veus vellet q eſſent ꝙ exiret æ ſodoma ⁊ ſe ſaluaret.ne etiã reſpiceret re poluntaria Geg nultia deo vimn
in vita:mirabile nõ eſt młtinõ ſunt ſaluati. ſicut tro.ne periclitaret᷑. em̃ vus pdictos vixiſſe? ſal⸗ * et diat Eſ vij Ju dleletnij x
eus vellet in moꝛte. Mam oẽs hic mihi acedent ꝗ; uos füiſſe volmſſet. patʒ ꝑ pcepta que eis edit.que lontas veſra. emo X. Eruibus
nõ omnes hic viuũt ſicut cæus vellet. quare ergocõ ſunt oſtenſiua voluntatis pcipientis:ſiptʒ ꝑ ſanctũ nlt uſnnrmbeſenneli hne
cedere nolunt ꝙ nõ omnes ſaluabunt᷑ ſicut e vel⸗ Tho. pꝛima pte ſumme.q Xix.arti xij. vbioſtẽdit Aſuctionamn cſequentis ſi oͤhe
let enmn vnũ ſequaturex alio. Et exquo cõcedere vo qninq; ſunt ſigna voluntatis rei. ꝓhribitio. pceptũ. ler wiinnmdmenlene
lũt ꝙ multimoꝛiunt᷑ in peccato culpe:quod eus nõ cõſilium.operatio.pmiſſio. vo voluntas ſua in p llt ohꝛloſoobua r orpiwx
vult quod eſt iniuſticie.quare ↄcedere nolũt ꝙ; mul dictis nõ ſit impleta. effectus ſequens oſtendit. Erxr . mehlick 8 ni⸗ i
ti moꝛiunᷣmoꝛtepene quã væus vult tanq iudiciuʒ quibo patet ꝙ ad hoc ꝙ voluntas dei fuiſſet imple⸗ ſt rmmanede nne
iuſticie. Et ramen hociudiaũ tenendo. vult omnes ta opoꝛtuit ꝙ ipſi tenuiſſent pᷣcepta.ſine quibo 8 le⸗ 1 rennatn ſiartledn
homines ſaluos fieri antecedeter ⁊ cõſequẽter. An⸗ ri no potuit. que tenendo ipſi pꝛiuilegio gaudere W
recedẽter ſicut bonus rexqui vellet ſubditi ſni nũ potuerũt. ꝑpetue vite.et ſalutis. et que nõ tenendo eocunhiamm h Puc Widi
qꝙ peccarent.ſi tamen peccẽt. vult ꝙ puniant᷑ ↄſequẽ ipſa amitterẽt.voluit ergo ꝙ ipſi ſalui fuiſſent. ſi ip ecöfincitmatten ſnam
ter ⁊ vult ꝙ ſaluent᷑inquãtum bomines. non autez ſi voluiſſent. ſic vult oẽs ſaluos fieri.⁊noluit moꝛ⸗ uifi. G eſpſum eram cöfundt lictt⸗
inquãtum homicide ſunt.vel fures. vł foꝛnicatoꝛes. tem ſi ipſinoluiſſent:qui dicit Eʒech. xviij. Nun⸗ Aa. opere noncplenent. ſiantoſtenf
vel huiuſmodi peccatoꝛes. Qui ergo dicit: vult oẽs quid volũtatis mee eſt moꝛs impij. tois ergo pꝛedi⸗ F em; Baaretii atetpleges
homines ſaluos fieri inquantũ homines. qui creari ctis ſalutationes acoꝛdant ſummoꝑ pontificum.et Ueraun rbalunen et
one gubernatõe.ꝛ ratione oſtendũt ſe homines eſſe eicta unperatoꝝ:que ſunt voluntatis illoꝝ expſi⸗ tl rerzoꝛalnamo n n
nõ vult ꝙ omnes ĩmundi qui viuunt ſicut beſtie. et ua. Gummi nanq; põtificis ſaluratio qua generali bis. llenarum nnptia HM
potius beſtialem oſtendunt vita rationalem ſint terſcribit vniuerſis ctoꝛlbo 7ſcolariie bononie. ſi tapdſiatoneg rſiefni nin d
alalui.qꝛ in vita quilibet illoꝝ coparatug eſt beſtijs eut facit in pꝛincipio ſexti decretaliũ. vel ſicut facit Drer voluntaten nuſclmno
vij. inſipientibo.a⁊ ſimiulis factus eſt illis.¶ Muibo ratio in pꝛincipio Cle. cõmoꝛantibus. ſalutem et apoſto buntnture ahemlaoſelidt
nibus coꝛdant leges ciuiles. Ex quiln bahetur p⸗ licam benedictõnem. In illis tamen ſolũmodo effe Dee ſtum n 4 vrcdihen lain
mo ꝙ clerici nõ debent vocaniad onus tutele. ſed ꝗ; etum habent.qui ſe dignos faciũt ſalute et benedi- Dqua o ronum bonmienka
oẽs pꝛinilegio in hoc caſu gaudegt eccleſiaſtico. ve⸗ ctione. Gic de vo volente oẽs ſaluos fieri. Et licet onden ei. Pondns equnũ
rum eſt ſi ſe gerat ⁊ viuant tanq; elenici.C.li.j.ti.de imperatoꝛ ſcribat ꝙ vult omnes quos vnperq ſuire nte degultun egulrit vol
epis 2 clericis. lege generalliter. Gieĩ Ppoſito lex vei git clemen ria eſſe quietos pacificos ⁊ felicem viram volmntinſtapnat. Dicetum⸗
vult: ꝙ nullꝰ homo onere rauet᷑ damnis.ſed ꝙ om ducere,nõ tamen vult ꝙ latrones 7 bomicide quie- eomcnendano⸗ noͤdo ⸗
nes imunitate gaudeant ſalutis. ſitamen viuãt vt te viuant. ſed ꝙ ſuſpendantur. Ergo licer in omnib- adi ngucbanin ſcldſd
nemenes guon vita eſt viuere rõnaliter. Item di⸗ talibus verba ſint generaliter pꝛolata. eſt tamen ta ocel lcereanr olus.
cit lex: ꝙ aduocati in curijs maioꝛihn. ſicut in curia cita conditio ſubintellecta. vt videlicet in illa gene bam ns noſolun fnouic noin

pfecti pᷣtoꝛij ⁊ in curia affrice.⁊ hmõi. ebent facere rali clauſula (et merito) digni includantur et in⸗

i
rgn g .
dnoe AWlleer.
un anen nefn WB t 4 WS
ciiuimnnn digm excludant᷑. Et ſicĩ taliło h ſignum vniuerſale onem. ſed foꝛte ve illis nident: z ludunt. ſicur faciunt
Cei Oeen onnſetnennbn omnes habet qoammo do diſtributoem accõmodã multi qui quales alij homines inferni. mulieres te⸗
galhai gbiin lier⸗ id eſt. accõmodatam. vel ꝓ quibus intelligitur ⁊ di nent infernales. qualiter etiam amici illox vel illi
Anſtarzh. keſtanngaußtt citur: Et ſic eſt e hac ꝓpoſitione: qua vult omnes quos carnaliter diligũt alios iniuſte verberauerũt
neceſan nnnimneſe nipſe ſaluos fieri. qno etiaʒ in ps. cvj. qꝙ; duxit eos in et occiderunt.et his ſimilia. cum riſu et cõplacentia
inen chint leen ulliu pottum voluntatis eoꝝ. ¶Sed heu multi vellent narrant vel narrari faciũt. qui etiam de malis que
ee mnenanenin ſaluarniꝙᷓtum ad terciam partem huius articuliſt i⸗ alijs acciderunt letantur. Quoꝝ leticia multum le
ngen cpeli Zen i 3de⸗ cut latrones vellent pacem. Heatus nãq; Augnſti ticie aſſimilat᷑ Rrepalncn in ſenon foꝛmicatur. nec
* hit iil tlag⸗ nus we cinntate vei. libꝛo. ix. cxij.dicit. ꝙ omnes eti occidit. nec multa talia facit. et tũ letatur æ hocqꝙ;
la,hnz Araer am latrones et ſedicioſi pacem volunt. ied tamẽ ſi⸗ alij talia faciunt. Cum em̃ equalſiter ſit actus volũ⸗
ſinn tig, dign viuere nolunt ꝙ væſeruiant pacem habere. Sic ma⸗ catis cõplacentia peccati ſui vel alterius pᷣteriti. ſi⸗
ethi repleſi li vellent ſaluani: 2 vitam habere eternam. ſed no⸗ cut voluntas peccandi in futuro. volũtas peccati
NN . Tuke lunt ſic viuere ꝙ ſint digni vt illam habeant.⸗ ideo futuri quod nõ cõmiſit. ſed vſidenium habuit cõ⸗
Unsoſtdubpoln, nõ eſt voluntas mea in vobis. dicit vminus Mala. mittendi. pumar eternaliter.tanq; factum: ſicut ex
nlunclnn l luttpking j. Ded foꝛte dicent: ꝙ nõ eſt ſimile ve pᷣdictis exem⸗ legibus oſtendit᷑ allegatis. Et legi vei quam recitat
ſluroſt Antſunmnitnn plis voluntatis pape vel impatoꝛis ? ver quia æues Alug xxxij. q. v. qui viderit. ſic. Qui viderit muliæ,
dun Ponl nar n; poſſet facere omnes eius volutati obecdirent. q rem ad cõcupiſcendam eam. iam mechatus eſt eam
nlerne n gaglpfigi⸗ alij facere nõ pofſunt.quare ergo inquiunt. nõ facit in coꝛdeſue. Sup quo væcreto dicit glo. Tantũ pec
thnn nngllmmnen, us oinnes eius obediant voluntati tpis reſpon cat quilibet ſtudioſa voluntate comittendi adulte⸗
kci umnl nagin ſum eſt. P. xj. arn.ij. vbi oſtenſum eſt ꝙ us ad hoc rum. quatum ipſo facto. infra e pe. diſ.j.ſi cui. Et
nad⸗ ſeuntahlinlifiin facit quatum facere xbet. Item foꝛte dicent ꝙ nõ cito poſt. Bic ergo cõmittitur adulterium ſe olo ani
lei ed Wrzniii, . eſt in poteſtate ſen voluntate illoꝝ ꝙ ſint boni et ſal mo ſᷣm canones.Bimiliter piuriũ.xxij.q.v.qui peie
Nreunnmnehenne nent᷑. Hoc vo nõ ſolum atheologis. verum etiama rare.Idem in furto et alijs criminibo.æ pe. diſ. j. ſi
teanſanngi⸗ cli philoſophis repꝛo batũ eſt. hiloſophus nanq;. iij. Irterea.hec ibi. Nota. J.xij.xxij. Quod miu ſi v⸗
ir Drngpſinn Ul, ethicoꝝ. c.xj. ꝓbat ꝙ virtus ⁊ vitium et virtuoſe et us eternaliter cõplacentiam peccati puniat pteriti
ganng Zunict ene vitioſe vinere eſt in poteſtatenoſtra. et ꝙ tales ope⸗ anthertum. l.ſi illum qui illud cõmiſit p velicto:
liehader nini cs rationes ſunt voluntanie. Repꝛobat inſuꝑ ibidem ita itum ꝓ cõplacentia:quia licet nõ ſit nomine ſuo
nngsentg iſtinen 6 quoſdam dicẽtes: ꝙ nullus eſt malus volens. Hoc factum:illud tamẽ quãtum in eo eſt appꝛohbatet ra
liijta Ehnrn repꝛobat per exemplum cuſtodis reipublice qui gra tificat. et illi facto exrpoſt cõſentir. et ſic cõſentien
nemn gien⸗ ulſe uius punit voluntarie mala cõmittentes ꝙᷓ; ignoꝛã tes agentes pani pena puniẽdi ſunt. xvij.q.iiij. om
dlnnun gpoltv ter. Honoꝛant etiam plus voluntarie operantes bo nes. Apud illuʒ circa quẽ nulla cadit p̃teritio:apud
öllueg ldhltsci na. et ſnadent hominibus ꝙ bene operentur. quod quem omnia ſunt pᷣſentia. Qui ergo voluntatẽ ma
dtgyinlpefan non facerent ſi non eſſet in poteſtate illoꝝ.quia nul⸗ lam punuet vepeccato p̃ſenti: quare nõ puniret e
ra boctulagteni lus ſapiẽs nos ꝓuocat ad ea quenon ſunt in noſtra eecato pterito.cũ apud peccantem vtrunq; ſit ma
peentto noͦconeitze: poteſtate.cum voluntate adiuncta. Si inquit ſua⸗ um. et apud indicem neutꝝ ſitp̃teritũ.væ quo Pꝛo
ink folutenig Yorde⸗ cxat ꝙ non calefiat in eſtate.vel non eſuriat ſubtra⸗ uer. xix. Multe cogitatões in coꝛde viri. volũtas au
nus. Beſ tbifapte cto cibo. vana eſt ꝑſuaſio.quia non eſt in poteſtate tem vomini ineternũ pmanebit. Cui rationi leges
luant eiri igimnn voluntaria. Sed inultiaſcæo vituperantur.quibus cõcoꝛdant ciuiles.que volunt ꝙ non tm̃ in contra⸗
s chctaayirl/li⸗ et dicit Eſa. lviij. In die iemnij veſtri. inueniet vo ctibus. veꝑ etiam in maleficijs ratihabitio mands
Suntngueat it le luntas veſtra.ergo ⁊c. Ex quibus patet ꝙ ſi habe⸗ to cõparetur.in.ff. nouo.li.v.ti.xæ vi? viarmata.l. j.
aplennsiph nai rent voluntatem bene viuẽdi. bene viuerent. Et ad 5§. ſed ⁊ ſi cũ quis. Et ſcoᷣm leges canonicas in ecre⸗
iram ej woolunt⸗ ſtructionem cõſequentis ſi nõ bene viuunt. nõ ba tali.li ij ti. æ reſtitntione ſpoliatoꝑ.c. cum ad ſedẽ.
n inun bent volitatem bone vite nec ꝓgꝛie ſalutis. quia di in fine.vbi Subahiti in ſpoliatione iudicat᷑ qui il-
Hfymlinmz iunj cit philoſophus.x. etbicoꝑ.c xj. ꝙ; voluntas non eſt lam ratam habuit ſub his verbis. Spoliag eruũt in⸗
alensclint. manlifeſta ſine operibo. ſed aliqui nimis tarde illam quit vel mandauerũt ſpoliari: vel ſpoliatõnem ſal⸗
tailſninge⸗ oſtendere intendunt. ſicut ille. El.ix. arti.ij. et inte⸗ teratꝗ habuerint ꝓnunciauimus 7c. Glo. vero ibi
echninegniiſe rim in malis ꝓpꝛiam ſequi volunt voluntatem. cum em plures ad hocadducit leges.ff. æ vi æ vĩ arma⸗

ipönderi gauige
Uts. rguenotenente

illo ꝓuerbioꝛum.xxix. Puer gui dimitti voluntati
ſue cõfundit matrem ſuam

ta. I. ci a te..l.iij. S. ꝓcuratoꝛ. ?. ij.q.j.notũ. Quibi
etiam aliud cõcoꝛdat Eareri ſ.. li quua pſulstue

diſetifnitnr i ¶ Beipſum etiam cõfundit. licet voluntatem ſuam Ex iſtis legibus Bc e qui ratũ habet vli
nar ch⸗ opere non cõpleuerit. ſicut oſtenſum eſt. P. viij. ix. ctum pteritum velinquit. ſed cui plaq; expoſt facto
unsfen anala nn et. xxij. Sicut etiã patet ꝑ leges que voluntatem pu illug ratũ habet. ergo ⁊c. Maioꝛ eſt manieſta apud
cit Eth i hnn niunt cum verbis ſine opere ꝑpetrato. in. ff. nouo. li. iura pᷣdicta.minoꝛ eſt manifeſta apud veũ quiintu⸗
inp Hisc ll⸗ ix.ti.væ extra oꝛdinarijs criminit.l.j.S.j.ſub his ver etur coꝛ j. Reg.xvj. Mam ſicut ille apud mundũ ra

fiuncr
tſunmorpongfiune
toluntunelloegifͤ

bis. lienarum nuptiaꝑ. itemq; matrimonioꝝ in⸗
terpellationes. ſi effectu ſceleris potiri non poſſint

tum habet qui expoſt facto dicit placet:qmia mnn-
dus hoc audit. Ita apud veum ille ratuʒ habet qui

uſilnnnngunic, ꝗꝓpter voluntatem pernicioſe libidinis extra oꝛdinẽ in coꝛdis cogitatione dicit placet:quia us hocau
ivr ſolaniv boroni 1 puniuntur. extra oꝛdinem. i.ad iudicis voluntatem dit, nam coꝛdis cogitatio apnd veuʒ alta et aperta
Anntili. aitinl Bic qᷓtum eſtad œæum punient᷑ ad eius voluntateʒ. eſt locutio: quia nò vor ſed votum reſonat in aure
nbnc ſalſend ,uin ⁊x qua ſoꝛouer.xj. Pondus equũ voluntas eius.qꝛ xciin pp. Meditatio coꝛdis mei in aſpectu tuo ſem
e⸗ anliüncife ponderis equitas requirit ꝙ voluntas iniuſta a vo per. ideo in voluntate mea cõfiteboꝛ ei apud quez
lennit iatd⸗ untate iuſta puniat᷑. Sic etiam a cõtrario ſenſu v oĩs voluntas loquit. omne coꝛ arer.
ui ſeri Etlet voluntate in bono:quãdo quis facit quod in eo eſt. ¶QEryquibus in pte patetꝙ voluntas mala quea
iylilic⸗ inperifr eo modo quo loquit᷑ apoſtolus: KRo.vij. Velle mihi cæo nõ regulatur eſt periculoſa. ꝛimo quia us il
nulle immfin adacer trcere autem bonũ nõ inuenio. Cum ergo lam videt2 iudicat: vt oſtenſum eſt. Gecundo quia
an ſocen⸗ voluntas nõ ſolum feratur in cõcupiſcentia futuri extali radice venenoſa. licet opera faciat v genere
monegrbon tomih boni. vel apparentis boni.ſed in vlectatõepſentis. bonoꝛum. non tamen bene. nec meritoꝛia ad vitam
Nr E ſinnnnn et in cõplacentia pᷣteriti. Caueãt ⁊ timeant illi qui eternam: quia ipſa eſt fons et radix omnium ope⸗
n hai rluge bus aliena peccata placent. pᷣſentia vel pᷣterita.qui⸗ rum.qui fons ſi fuerit intoxicatus.omnia opera tã⸗
rlcnei bus nihil cooperantur qᷓtum ad operis ppetrati⸗ ꝙᷓ omnes riuulos intoxicat vel impedit. et coꝛpus
mniihch⸗

Woluntas W. r tanl
A⸗ H,, ane tMet cec

õ . ine tenel te hab
nece fon eta dei munione.
tleuia. untate carnis. ri: Yoß ere
vam i oꝛaſſe ſolumodo p bona voluntate paben nra polmitas mnralsmn rvolnnrart Vri: Yobeſ⸗ nms r outun csyall⸗
da. aſſerens ſe tuncomnia mẽbꝛa habere foꝛtia ad E:ſed lliſunt pne voluntoris er imcooren eo aum Neilin uenninn
iſeruitiũ eyplendum.ſi voluntas fuerit foꝛtis.Er luntatem qu ſemel vederunt in enliatte or ve B antml fifſffm mi. c
leis dlec plemi in omni volũtate vei:Cobüij. iteꝑ rehabere volunt ad modum puert, urer Plart: . ie eil li i najnuta
X s ee F cecus cum a omnentr ſine quo quod vædit repctit. tales deum in Gorig moöwnenl. nnoneeſn hun Bgruia li
mielu ꝙ ad infernũ ductus fuit: Gerñ. Mihil pu ent. ſed illiqui in tota voluntate queſierũt illum in Honeſonttna tten n quiae
us niſi ꝓꝛiam voluntatẽ. ceſſet ꝗpꝛia volũtas nenerunt. ij. Parał.xv. Mora ſij netuobon rine ugtffn ole ſen⸗ e
et infernus nò erit. Voluntate vo veo et rationere voluntatio Pienla mal⸗ a h d mento vone u el ni naing
nlar⸗ tanqꝙ ductoꝛe:omnes ad celũ venerunt. meli tem nuerle volantarie eent⸗ Baiscät emhcnd. n rmn mne llati eni
8 eſt ergo ꝙtum ada iimam.? curialius ꝙᷓtum ad to plurib nocere facit. ſicut ioguoco . agn —
mundũ voluntatem dininam pᷣponere. diceédo. 0o/ tingere potuit ve tribus erenrnoee gluli grotenelilat
ceme facere volũtatem tuaʒ. in p quo ductoꝛe.om quod effet enser picnoſtns wl wott velnef ſnn eleſ tevelvtllitate.
sad celum dirigunt Ende Zlugꝰ. ſuper YJoh. vj. miniſtri. vlinuidi vicim. Quormm vnne vte ſt nn en a ke vvto c biſ
omo a cæo dirigit᷑ cum voluntati humane diuunag minus:quia ipſe habet poſſe vell Ali drilbet nntal ererhinin rohſͤe
volanrae ponitur. quã voluntatem illam qua celũ lini ⁊ miniſtri ꝓpter duo. oꝛimo ſi Fegre ſittrpenen caulam comutat
et paradiſus terreſtris ſpoliant.? infernus implet᷑. ditos onerant muneribns et alij e Creue ſtntef gſoſei⸗ lioꝛfuenit:
Et eurialius quo ad mundũ vt ſeruus voluntateʒ vv quia vi . alijs expenſis. Decun⸗ toveltepenſtnc en oenſ
iuſti vmii ſue pᷣponat voluntati iniuſte.Apud ⁊e o nocerehorene Morn enn en Nrauo⸗ afmhoener ernnn
um nanq; aliter facies.nõ ſolum incurialitatem: ve dirit inntans vielnnern Rraieiwalinle Tercius tun ccnuneniich uc
rumetiam piculum incurit:qꝛ dum illum nõ ſequi ipſe er inuidia rodio vicnog actulat õ cillo qui vouit animnal guo
tur qui vicit. Quiſequit menõ ambulat ĩ tenebꝛis minum:ꝙ; apud miniſtros:⁊ꝛ ſi tam apud w⸗ nis do vouent aacucek ante
ed lumen ſcedere vult in tenebꝛis ambulat. culpe wmino. et miniſtris quibus eſt eanla perca t ai⸗ emen numen nli⸗
rj Rrrer ar. Rea enalens ſeur in lo eun cinis. quos damnificare facit 7ſiciſtino volunta⸗ uchtenue mnin
. AWath. v.«Quarto qe ꝛclaudus. videtur peioꝛ:quia eſt ali Rnaſticnerat:
NMam qui ſcit qiid faciendũ ſit er vna pꝑte.⁊ ex ali. n piurihno pamke et hnd n culvechgen bſ intußch
at f. ſit exx . 2 in pii . bene . mnolo.iuxtaßaumq
ns Babervolanrate lie 63 Raen ter e golunte⸗ 8 b nine buiuſcemodi habens voluntatem. ij. renmtadl Han .
vt ſicut claudus quãdoq; pulcer eſt ſe 4. ltreci, tguints
Ando. ſe rlgaule ſn hulan ſiotales frequẽter 1 . . t unee nc⸗
i . 8 7 ℳ1 .
Eizairamdeni eanTwoger eiiker⸗ Otiprimo oſtẽdit ex e trſalſckt
. phariſeis. Math.xriij. BGup carpedram moyſt 7 AIcellentia. Secundo vtilitas in quo oſten hontihas. In vofis gutem Ppet
Iten quandoq; pes clandicantis in exterioꝛiappa pera ex vo run g melioꝛa ?1 maioꝛis meriti ſunt o⸗ krnane neeank ſar wrn
rentia eſt ira pulcer. ſicut pes recte gradientis. nõ ta tra hoc aen⸗ ecac er ppeia voluntate. Tercio cõ ooucnnſtmingd
men in ꝓbatione operis. Bicnõnulli verbis volun⸗ is. ¶ maloum eg es eu ſolurionibo ſn Nunt ubctina nardluma
tatem ſuen bonã eſſe oſtendũt: ſed in operis ppranit mi vorr oltenair ween . .. RKocllonla o ſiugen giucleſin
dneinpiiſime rfi ciunteqe pmiſſa no tenent 1ver er o⸗ aln. . . Halctam.eqe velmaius bonnn
apparene r Noſtendut. quoꝝ tota virtus eſt tualisoſieditfoentu dio etrminn dend ene ſpiri-⸗ Anti j. vrarniij n cniti ecaſhin
mhſſis polergz neneertenioꝛem in verbis 2 0 geſt virtutis et fortitudmto d moiantenan I. nr anlno ſnene kh autn
tiam Jee mn Hõ nec in coꝛde exiſten⸗ tem vſq; ad mortem o ae eunplucker elke dakagmiente ſn
rge ſupꝛa RNrden volaͤrar qmbo teſtinomiũ recg ſis qui per votum quod in ofefion ern rane aneairmnad, aſn
Zales aſfimelant MtoAerit. j. Coꝑ. vii‚j. cad moꝛtem in grutia. etr Mvin ungtenge at a ſniemioln poteſtoi
cidit ænutrice ſus.7 1 iboſeth . Reg ui. gui ce na reo copulantur: ex voto ſe vorſgatns w ido. gann antemmanni nnnt
ſtra ſacraſcriptura atq; bon effect? eſt. Mutrix no Numeri.rj. Intantũ enim vonentemii erobli 1usiron votun weeen,
Praegomonlaver d Ka⸗ teio Rgrenosmr gat ad ſoluendum quod ꝓmiſit. ꝙ epiſ. e int n anneiniüdi,
lacte ſuo nutrit.a qua ad modi ipbibeth mi vopum pꝛius emiſſum w religioneitgreglenag te⸗ 4 ännndis ümaun
tiad terram.iad terrens cadunt: ⁊ ſpũaliter claudi nene ehſcopatum dunittere. z votum ſuum umple Puahrgungmigutr
efficiunt. xe quib :7 ſpũaliter claudi re.ſicut patet extra li.iij.ti.xxxiiij ee. areunt grer noc dict
eſficiant quibns Pꝛoner. xvj. Oüo pulcras ti⸗ Wewprioge. rn, ruu. we voto zvon res Keunglachie Peon
ias fruſira babet clandus ſcindeccs eitn oreſctnl Recmen ecer tuas. vbi tali reſcribit papa dicẽs. CEtſiatſunt eo
toꝝ parabola.quã videlicet oꝛe dicunt:ſed ope no ve ges eccleſie memoꝛote acreddasal- mij mnimmliaſniem g u uſ
coplent:quibo cõgrnit oꝛare illud ps. Clol benon tiſfuno pota tua. vbi dicit glo. ꝙ ad hoc cõpelli xæ ij ninintlaſacent⸗ uius
ijj. ous mei beneplacita fac vñe. E PS. Eloluntaria bet. et alij etiam vt ipſum recipiant intrare vole . tlones alducent aah
Eij. ptoꝛſen tyrannno deſt ne. ¶ Quinto qꝛ eſt ra⸗ tem quando recipiturs conuentu zabb Zoten⸗ ſatci oro ſi Cudln
Paran n⸗ mus: qꝛ ſicut tyranus tm̃ accipit ⁊ mu bater ꝙ licet ſit voluntati enotere enle crenlio ſii nn Ebor
ubditis ſuis. ꝙ tã ſeipſuʒ qᷓ illos finalite eſitatis reuere eno elttere eſt ta⸗ pun vnnllvenn
pauperar 2 cöfundir G vol men neceſſitatis reddere. ergo vouere et reddi glepung wnidpezcinnen
bauherar cofundir icvoluntas habens wmint mino wo vellre ta giat Bloteue reg! ite w⸗ Pdſs imalis dfopchcitione in
vno ſenſu accipit vlectanöes. eHiodog ceſſitas locum habet in voto ſolenmrer e dubllcc Eiſhitnnnenenegterl
aeruin niamtn, Ges. nunc ab alio.et nunc emiſſo. Reſpondetur per vcretalem liiij. mublce ctocins ſol. Gin eta l eſt o
atenutn RaRnnaderne d⸗ illicita mutu⸗ clerici vei vouentes matrimonium contraperepol. bidened in Poſttoͤter
em ohh rir. in A hnul menan mng e ad miſeri ſunt caplo. rurſus:vbi papa dicit. ꝙ apud rum no unſllnſie bbefun. Au
tum vel homicidium H obegt⸗ ſt. ſicut fur minus obligat votum ſimpler e ſolenne. Bed foꝛ⸗ onnidend n LVelltzeſtrpli
megtens moeln iert Ae becltens. Etisn tevicent ſicobligartad ſeliglonit moreſſano⸗ lus llaſre elcet daren
tus. ſicut platus vel ſepnoe dalwdens Rro e ſunt epecrare vſchad moem vel vlriinem lenen⸗ „* gaunn rt
ricum.⁊ nõ impediens.eandem ſi beutere cle ctutem. et tunc votum ſuum implere quando vl⸗ unlag fn banniädennn
catõis incurrit. extra livti wſen ereb c mnt⸗ im te amerinteh, Et hac cautela nonnulli contra Nnunq wdet nadnig A
tu glo. Sic voluntas enn incibit infenoꝛa reger fFm wctoꝛes vbi nnlo vonie Rne lrdo danto aia laieentetei⸗
e quis vouit ſine aliqua conditione nbiſalandemneriltanis r,
pꝛia reſennge, Atm o dar.
danonelat orſtne⸗ wi⸗ vo⸗
Aemnplij n ettla ſt

Pru pclantit Tadh;
ictioncsci olnroninſ⸗
topetetiumfucnonnnn
.

iaullntim an hii⸗ Ani
macnttwco. Lonteng ,
ubſurlinni
t, arpatr vnl
ſimeinnnimri
Slminnzirgte.
Lahligadts wnind:
Werenſöcgracdi
t.ecnhns te
igineingretiencnete⸗
ge rworunſuuminpte
,nüi. Toronrotire⸗
Un ntnmniß
emenoute tſeleil
g,got oechhelin⸗
te unt inme gln⸗
Nueſnt alhrte in⸗
—
Vereetfenclen
ofac n
Grn ſolenn e⸗

*

i.

tatis anteq;

et cõtinentie.e
pᷣdictam. eque
vt ar xxiij.q.vlti.c.
æo animas
cimus. Q
tum adh

Wotum

et tẽpoꝛis pᷣfixione tenet᷑
ſi in vouendo aliud in m
patet: eutro.xxiij. Ci
xo tuo.nõ tardabis re
cæus tuus.⁊ ſi moꝛatus
catum. Mecobſtat pᷣdi
us mutant᷑. qꝛ voti fra
in melius.extra.li.iij
ptione.c. ſcripture.Se
tio ne ſunt tria attend
quid vœceat ᷣ̃m honeſt
tatem.ex.li.⁊ ti.pᷣdict
circumſtantijs cõſid
poſſunt
lare. pᷣte

ſtoꝛum placabilia.

EEt ſicut ſunt o
Arti.ij. mini vtilia facien

rationes adducent᷑

facere cũ voto ꝙᷓ ſi
exemplis.ſecũdor
emplis pꝛimo ⁊ve
ꝙ; dñns curialis magi
Tæt᷑ ſibi terra ? tenementa. id eſt.
ꝙᷓ redditus ſoli.
e redditu bonoꝝo
eſt Anſelmi ſic. Meli
omni bono centuplũ redde
et plus ꝓ illo facit ꝙᷓ qui dat
bi arboꝛem ad faciendũ œ e
luntas.fructus eſtopus bo
vtrunq; teo dat.qꝛ ⁊ voluntatẽ ſuã
illius qui locũ vi tenet in terris.⁊0
it. vbi ſecularis opa tm̃ cæo dat ⁊ v
ꝓpꝛia reſeruat poteſtate. etiã i
pꝛimo patet ꝑ exemplũ vnaui fluc

in

„

exequi ſtatim cum põt:ni⸗
ente habuerit. ſicut exp̃ſſe
voueris inquit votum dño
ddere. qꝛ requiret illud dñs
fueris.reputabit᷑ tibi in pec⸗
ctis ꝙ aliquãdo vota in meli
ctoꝛ nõ eſt qui illud cõmutet
xxxiiij.x voto ⁊ voti redem
d in cõmutatiõe ſe
quid liceat ſᷣ
atem. quid expediat. pᷣm vtili
18. . magne vuotiõis.
oſideratis 7 inuentis.
epiſcopi in omnibo votis tem
rꝙᷓ in voto terre ſa
ſonaꝝ ? neceſſitate vel vti
Tcretalis.extra d voto.
pᷣſidet pendet arbitrio
litatem pſone ⁊ cauſa
tio vel repenſatio me
et ᷣm hoc vebet exinde d
ptuꝛa cõcoꝛdare videt᷑
cæ illo qui vouit anima
quis veo vouerit adduce
Ticans vtꝑ bonuman mal
Item ibidem ſequit᷑. Hom
et ſanctificauite
bona ſit an mala
matum venundabit᷑. Siautẽ i
erit redimereeam. d
nis.Ex quibus oſte
et hinogi poſſunt elem
pontificis. In votis a

u diſpenſa
m equitatẽ

bᷣm wetoꝛes.
poꝛalibo diſpẽ
ta qualitate ꝑ
ibus cõcoꝛdat
c.j. vbi ſic dici᷑. Ab eiꝰ qui
ligentius qua
is:2 ſi pegrina⸗
agis eo accepta
uibo ſacra ſcri
eui. xxvij.vbi pꝛimo vicit
uod ĩmolari veo nõ põt ſi
nte ſacerdotem qui duiu
ſit. ⁊ ſic ſtatue pꝛecium.
o ſi vouerit wmũ ſuam
dño. cõſiderabit ſacerdos: vj
o ab eo fuerit eſti⸗
equi vonerat nolu
abit quintam ꝑtem eſtimatio/
*,vota pegrinationis
oſynis redimi ad arbitrium
tuis. ſiue ſint neceſſi
m baptiſmi ⁊ articu
ſup.c. vnuſquiſ.
s ſicut religionis
qꝛ ſᷣm glo.
rinõ poteſt
ſt que poteſt
onibo. 5. ſan
õfirmãtur. qᷓ
poſſunt:Aeui.xxvij. Ani⸗
poteſt dño: ſi
m erit mutari nõ poterit. Et
Bi quis viroꝝ votum voueritnõ faciet
bum ſuũ.In quibus oſtendit᷑ talium v
tudo.qꝛ cum in melius vel maius mut
ſequit᷑ ꝙ ipſa ſunt maxunũ
re poterunt.

ncte. penſa
litate. Ou

vVt cõſideret di
m cõmutation
lioꝛ fuerit 2m
iſpenſare.

am 1
7 iuxta pᷣcium

utem ppe
teqꝙ; voueant᷑ ſicut votu
loꝝ fidei.quos pᷣm glo. e ve vot
vouit in baptiſmo. ſiue voluntat
Pr diſpenſare nõ p
vel maius bonum
Vlti.c.vlti.qꝛ caſtitas ſola e
pᷣſentare. vt in auten. æ len
ue omnia in ſacra ſcriptura c
oc ꝙ mutarinõ
mal auteʒ quod ĩmolari

uis vouerit
ſunctum erit z

umeri. xxx.
irritum ver
otoꝑ magni
ari nõ poſſũt
quod væo dare vel offe⸗
Pꝛouer.xv. Vota iu⸗

placabilia ſuſcipiẽti:ita ſunt bo
Ad cuius œclaratõem. Pꝛimo
ad hoc ꝙ melius eſt bonaꝗ opera
ne voto. Et hoc oſtendit pꝛimo
ationitv. tercio auctoꝛitatit. Ex
cõditione.in quibo videmus
lus remunerat q
olum cũ redditibo
Bic in ꝓpoſito ð terra coꝛdis noſtri
bperum. Aliud exemplũ ad idẽ
vtilius largo dño quip
dare arboꝛẽ ⁊ fructum
fructũ tm et reſeruat ſi
a ꝙ vult. Arboꝛ eſt vo⸗
ns religionem
ponit in manu
pa etiã co red⸗
oluntatẽ liberzg
ſtud ſecurius ſit
tibo ſactata quẽ

ter quod dici

ti.

dDño
s acceptat 7

nũ. Intra

ſecurius eſt ad anchoꝛã in poꝛtu ligare. du tempe⸗
ſtates nimie durant q; ꝓmittere ꝙ ad oẽm ventu ſu
per mare exponat᷑. Gecũdo p exemplũ e arboꝛe ſen
plantula tenera que ventis fere ꝓſternit. vel cui ven
toꝝ iminent inpulſus piculoſi. cũ ſit in natura ſua
fragilis.ſecurius eſt ꝙ ſtipiti ſeu palo liget. Sic pa⸗
lo crucis chꝛiſti ꝑ votũ religionis cõtinentie Lelpe
grinationis terre ſancte ꝓ amoꝛe crucifixi. Mis igit᷑
exemplis infoꝛmati.offeretis ono in ſoleẽnitatibo ve
ſtris vota ⁊ oblatões: Nume. xxix. Rönes inſuꝑ
multe idẽ cõcludunt.quaꝝ tres tãgit ſanctus Tho
mas in ſumma q.lxxxviij.arti.vj. Pꝛumo qꝛ vouere
eſt actus latrie.que eſt nobiliſſima virtus.illud añt
q eſtimꝑatuʒ a nobilioꝛi vtute melius eſt magis
meritoꝛiũ. Secũdo qꝛ qui vouet plus ſe deo ſubijcit
ꝙ quinõ vouet. ſicut qui daret arboꝛem cũ tructibi
ꝙ qui daret tm̃ fructũ. Tercio qꝛ ꝑ votũ voluntas
imobiliter firmatad bonũ.facere aũt aliquid ex vo
luntate firmata ad bonũ Ptinet.ad ꝑfectionẽ virtu
tis. vt patet ꝑ phᷣm. ij ethicoꝝ. Pꝛeterea melius eſt
haberetria bona ꝙᷓ duo.ſed oꝑans ex voto hẽt tria.
qꝛ votũ ? bonam voluntatẽ⁊ opus bonũ. vbi alius
habet tm̃ voluntatẽ bonã ⸗ opus. Itẽ melioꝛ eſtobe
dientia ꝙᷓ ꝓꝛia volũtas ſeu etiã victuna ex ꝓpꝛia ꝓ⸗
cedens voluitate.⁊ opus obediẽtie eſt maioꝛis meri
tiqꝙ ꝗpꝛie voluntatis.ipterqð qñq; iniungit᷑ penitẽ
tibo ꝙ pnias que ex ꝓpꝛia faciũt auctoꝛitate.faciant
tanq; eis iniunctas.ſed opus ꝓcedẽs ex voto ẽ opus
obediẽtie. ergo 27. YItem ſi maloꝛis meriti eſſet ſine
voto pegrinani vel cõtinere vel religioſam vitã duce
re.ſancta eccleſia multos cipet eis ſuadẽdo ꝙ boc
votũ faciant ꝓmiſſo.ſi em hocſine voto facere maio
ris eſſet meriti.ſaltẽ q incipent hocfacere. eberet
cos a voto abſoluere. Iteʒ ſi ſit magni meriti apud
eũ dimittere agy vel bmõi ext erioꝛa ppter amoꝛeʒ
ei.ſicut patet atchᷣ irx. Oĩs inquit qui reliquerit
Vmũ vel fratres aut ſoꝛoꝛes aut patrẽ aut matrem
aut vxoꝛẽ aut filios aut agros pꝓpter nomen menm.
centuplũ accipiet. vitã eternaʒ poſſidebit. quima
ſe⸗ ereliquit magis meret᷑. 7 qui marimũ maxime:
ed vouens ꝑpetuam obedientiã in religione inaxi⸗
mũ cæreliquit.quo maius dimittere nõ poteſt. qꝛſe
ipſum. vi ſe totaliter alteri ꝓpter amoꝛem Ti ſubij
cit. ſi ergo alius in ſeculo eandem vel maioꝛẽ faciat
penitentia. nõ tñ ꝓ veo tm dimittit. ſic nõ tm̃ mere
tur.qꝛ nõ ſolum facere ꝓpter uʒ ſed etiam wrelin
quere ꝓ cæo ab ipſo vo remunerabit ergo iſtiꝰ ope⸗
ra que cõſiſtunt in faciendo v obediẽdo ſunt melio⸗
ra.q;ꝛ ſunt quaſi holocanſtum.ſicut oſtenſum eſt. Z.
ij.j. Vnde beatus Grego.ſuꝑ Eʒech. Sicut illi qui
ex poſſeſſis re ſubſidia egentibo miniſtrant. in bo/
nis que facinnt ſacrificiũ tro offerũt. ꝙ aliquid veo
imolant? aliquid ſibi reſeruãt. Qui vo nihil ſibi re
ſeruant offerut holocauſtũ qð maius eſt ſacrificio.
Itẽ brũs Greg. Melioꝛ eſt obediẽtia ꝙᷓ victima:qꝛ
P victimã aliena.ꝑ obedientiã ꝓpꝛia caro mactatur
Cuiacoꝛdat ieronymus epka.lix.cõtra vigilatiũ
diſputãs. Aſſeris inquit eos melius facere qui vtũ
tur reb ſuis ⁊ paulatim fructus poſſefſionũ paupi
bus diuidunt ꝙᷓ iilos qui poſſeſſionibo venundatis
ſemel omnia largiunt᷑nõ a metibi ſed a wmino re⸗
ſpondebit. qui dicit. Si vis perfectus eſſe. vade et
vende omnia 7c. AOathei. xix. Sed obijcis ſi omnes
ſe recluſerint in ſolitudine: quis celebꝛabit eccleſi⸗
26. Cui Hieronymus. Gi omnes fuerint tecum
fatui quis erit ſapiens: rara eſt virtus et a paucis
appetitur.et vtinam omnes eſſent quod pauci ſunt
quibus. Aulti ſun yocati :pauci vero electi:
Mat hei. xx. caplo. ¶ IJtem c ꝛiſtus voluit ma⸗
trem ſuã ad opers caſtitatis voto obligari.ergo ſic

iiij.

vV.

vj.

vij.

Wotum

facta ſunt maioꝛis meriti.Cõſequẽtia patet.qꝛ cre
endũ eſt ꝙ filius vi ſicmatrem ſuã gubernauit. ꝙ;
opera ſua ageret.ꝓut eſſent maioꝛis meriti.Antece
ns ꝓbat᷑ tam er dictis wctoꝝ dicentiũ ꝙ caſtitatẽ
vouerat ↄditionaliter:niſi æus aliter oꝛdinaret.qð
ideo dicunt ad ſaluandũ veꝝ matrimoniũ interip
ſam et Yoſeph.ꝙᷓ etiam ey dicto ꝓpꝛio:Luce.j. Vi⸗
rum inquit nõ cognoſco: voui nõ cognoſcere:ideo
quero qũuo fiet illud. Queſtio nanq; admiranda. ſu
per aliqua admirationis cauſa fundani vebet. cum
ergo maritum haberet.ſi cogitaſſet cũ ipſo ſocieta⸗
tem habuiſſe.quare admirando queſiſſet.qũo filiũ
cõciperet:cum hoc ſit naturale ⁊ qe cõmuniteracci⸗
entibus. Tota ergo queſtionis cauſa ſuꝑ votũ fun
dari videtur cõditionale:quaſi diceret:exquo ſic vo
ui qũo oꝛdinauit ceus ꝙ ego filium cõciperem ⁊c.
Cui angelus ꝓter iſtam cõceptionem ↄtra votum
vel volũtatem tuam nõ facies:quia ſpũſſanctus ſu⸗
perueniet in te ⁊c. Si quis dicere velit ꝙ queſtio fun
datur ſuꝑ verbo angeli.quo dixit:filius altiſſimivo
cabitur:nõ videtur verum.quia quare tũc reſpon⸗
diſſet: virum nõ cognoſco.cum viri ſocietas non re⸗
quiratur ad hoc ꝙ filius vei ſit vbicunq; voluerit.
Magis ergo videt᷑ turbatio eius qua dicit᷑:turbata
eſt in ſermone eius.et admiratio eius mouere ani⸗
mum ne a voto quod fecerat recederet. anteqꝙ;ᷓ oꝛdi⸗

nationis diuine ſub qua cõditione vouerat: expᷣſſe

intelligeret. Nectamen poſtmodũ a voto reſilijt.qꝛ
oꝛdinatio nõ væfuit.ꝙ a ꝓpoſito reſiliret.que dixit:
reddam tibi vota mea. que væſtinyxerunt labia mea
in ps. Item ſi nõ ᷑ſſet maioꝛis meriti facere eum vo

to. Jacoh priarcha dei erraſſet.de quo Geñ.xxviij.

Votum vouit dicens. Si fuerit wminus mecũ ⁊c.

Et ꝗꝓpheta auid quidicit. In meſunt œus vota

tua.Et irerũ. Sic pſalmum dicã nomini tuo in ſecu
lum ſeculi.vt reddã vota mea væ die in diem. Et.ij.
Eſdre.viij. Vouiilluc ieiunium in cõſpectu wmini
vt quererem ab eo bonũ iter nobis.et qui nobiſcum
erant filij iſrael.Et.ij. Parał.xxxj. Filij iſrael obtu⸗
lerant cimas ſanctoꝛũ q̃ vouerant veo ſuo.¶ Ob
lectiones vo cõtra pᷣdicta. Non obligatus ad vota
liberam habet voluntatẽ ad vnum vel plura libere
faciendum vel nõ faciendum. obligatus vo ad vnũ
vel tenetur ex xebito ad ieiuniũ vel actum aliũ vir⸗
tutis fa ciendũ.ſed plus allocatur opus bonum vel

22

wnũ illiqui libere dat.ꝙᷓ illi qui vebitum reddit. er

go v. Becundo ſic:duobus ꝗꝓpoſitis quoꝝ vnus vo
uit cõtinentiã. alius nõ:ſi vt erq; peccet.pꝛimus gra
uius Sugnd in eo eſt qðammodo ſacrilegium

ſicut patet.X.vij.arti.ij. Tercio dicũt ꝙ vouens tẽ

pta bit᷑:iuxta illud.ps. Quãta maligtus eſt inimi⸗

cus in ſancto. Quarto dicũt ꝙ wlet ſe voniſſe vlre
ligionem intraſſe.⁊ ſic meritum amittit et pᷣmium.
Quinto dicunt ꝙ bona que facit.facit timoꝛe pᷣlati
vel etiam pene quã ſuſtineret voti fractoꝛ. ⁊ſic etiã
meritũ euacuat.Sexto dicũt votum eſt neceſſariũ.
ergo inuoluntariũ et cõpulſiuum.ergo ⁊c.Ad pᷣmũ
quando dicit᷑ in maioꝛi.nõ vouens poteſt libere fa⸗
cere quod faciendũ eſt vel dimittere. Reſpondet᷑ ꝙ
ſi iſta cõditio libertatis ad faciendũ bonum vel ma
lũ faceret vota maioꝛis bonitatis ⁊ laudis.opa no⸗
ſtra maions eſſent laudis ⁊ bonitatis q; opera æi.
matrig eius.a ſanctoꝝ angeloꝛũ.qui fuerunt et ſunt
ad vnũ vererminatiq; nõ potuerunt bonũ vimitte
re⁊ malũ facere.necetiam poſſunt bonũ quod faciẽ
dum eſt nõ facere. Sicut ergo votũ ad faciendũ ma
lum.vł quecunq; foꝛtis obligatio ſicut in demonibo
et pharaone⁊ alijs obſtinatis nõ tollit vmeritum
Ita nec obligatio vel veterminatio ad faciendũ bo
num tollit meritũ. Quando iteꝝ dicunt in minoꝛi.

WB x..

iſte eſt obligatus ad certũ.⁊ benefaciendo vebitum
ſuũ reddit.quis eſt ita inſanꝰ qui vult dicere ꝙ oꝑa
illius peioꝛis cõditionis ſunt qꝛ obligauit ſe ad bo
num reddendũ 7 malum fugiendũ.quod facit dum
cõtinentiam vouet.quia ſicut ꝑ bonam voluntatez
intrinſecam fugant᷑ emones. Ita ꝑ votum cõtinẽ
tie fugant᷑ homines dyaboli miniſtri. ne mulierem
vouentem ad matrimoniũ? carnalia deſideris ſolli
citent. Si ergo bonũ eſt fugere occaſiones tẽptatio
num ⁊ ſollicitationũ bonũ eſt von ere. ¶tum ad
ſecundũ argumentũ:pꝛimo ponitur inſtantia in foꝛ
ma.Plus peccat homo ſane mentis eodẽ genere pec
cati qᷓ;amens.⁊ tamen ſtultus diceret᷑ qui vellet eſſe
am ens.vt peccatum ſuũ leuius eſſet. Secũdo reſpõ

ctur ꝑ Anſelmum.li.v ſimilitudinib.in quo vnlt

ꝙ; religioſus eodẽ genere peccati grauius peccet. et
tamen citius ha bebit remiſſionem penes exemplũ
duobus:quoꝝ vnus alicui wumino dat ſe⁊ ſua to
taliter.Aliꝰ vo ſe ⁊ ſua.ſed nõ totaliter.ambo poſt⸗
modum vvminũ offendunt eodem genere vlici. et
Benmnodn veniam poſtulant.pꝛimus citius obtine
it.qꝛ gratus wminus recoꝛdabit᷑ pcedentis wni2
feruentioꝛis amoꝛis ⁊ longioꝛis beneficij.qũo etiaʒ
impoſteꝝ ſe ⁊ ſua totaliter dãdo gratitudinẽ pꝛimã
cõtinuabit.⁊ ꝙ poſt inimicitias inſuper clarioꝛ erit
amoꝛ.vbi maioꝛ pceſſit offenſio.ſicut patet e petro
qui plus peccauit negando. qᷓ; alij quinõ fuerunt de

religione apoſtoloꝝ.a tamen citius veniã inueniẽs
a chꝛiſto poſtmodũ plus amabatur. Exr quo patʒ q;

licet fractoꝛ voti in hoc peioꝛis ſit cõditionis.ꝙ gra

nius peccat.tñ cõtra iſtam cõditionem que reddit

ſtatũ ſuũ ſecurioꝛ eſt. Quarum pꝛima attendit᷑ pe⸗
nes ſubleuantes. Habet em̃ talis ⁊ ſpãliter religio⸗
ſus plures increpantes accuſantes ⁊ a malo etiã ſub

leuantes ꝙᷓ alij.i ſic licet in puteũ cadat ꝓfundius.p

tanto minus damnũ ſuſtinet.qꝛ citius extrahit᷑. Se
cunda attendit᷑ penes veniam quã a eo citius obti
nebit.ex his nanq; quepꝛius do vedit. habet maio
rem diſpoſitõem ⁊ habilitatẽ vt citius veniã inue⸗
niat.qꝛ illa bona opera que pꝛius fecit redqunt veũ
Anprin: vt largiat᷑: ſicut ptʒ in pᷣdicto exẽplo An
elmi. Tercia qꝛ poſtea maioꝛ erit cũ eo ꝙᷓ alius qͥ
ſimiliter peccauit ⁊ penituit: ſicut ptʒ ꝑ exemplũ ve
Betro.Ad terciũ patet in.c. x temptatiõe.ꝙ nõ eſt

malũ temptari. n cheiſtus temptabata dyabolo:

Math. iinj. Sed eſt bonũ 1 maximi meriti tempta/
tõem vincereę.quã vt vincat.vouẽs ponit ſe in mam
bus ĩei ⁊ vicarij chꝛiſtt.·ſicut miles in ꝓtectõe regis

et philomena in ſpinis vt cuſtodiata bubone:ſicut

ptʒ.C. xvij.xxvj.Exẽplo pauli qui ait:Galij. Chꝛi
ſto cõ fiyus ſum cruci.Sic vouẽs ſpãliter religioſus
ſciens ſe plantnlã tenellã ne cadat vento tẽptatõis
ligat ſe cruci trib clauis.ſc; obedientie ↄtinentie et
pauꝑtatis.¶ Ad quartũ reſpondet᷑:ꝙ ſi wolet ſe vo
uiſſe. hoc eſt ꝓpter aliquã temptatõeʒ. ↄtra quã ſapi
entiſſime ſibi ꝓuidit:ne ab illa vin ceret. ipſam ſeqn
W. q voto ſe liganit.⁊ ↄtra oẽs tales quas pᷣcogita
nit futuras ſe anchoꝛa voti ſtabiliuit.⁊ ſic e maxiĩa
et optima ꝓuidentia a voo remunerabit᷑: qꝛ maluit
malũ tẽptatõis pᷣuenire qꝙᷓ; pueniri.⁊ ſic fecitad mo⸗
dum ſapientis ꝓuiſoꝛis. qui nõ ꝓ vno tm̃ anno. ſed
etiam ꝓ tota vita ſua ſibi ve victualibo ⁊ ſpñalibus
ꝓuidit armis:optime ſauit ꝙ; natura ſua fuit incli-
nata ad malũ.et ideo cõtra motum ſenſualitatis ꝑ

rationis actum. id eſt. p votum ſe armauit ? religio

ni ſe ligauit. Gicut ergo infirmꝰ ꝑꝓmittit ſeligari vt
ſecet᷑ 1 ſanet᷑ſictalis.⁊ licet qñq; dum ſecat᷑ murmu⸗
ret.eſt tñ voluntarius qꝛ etiz ad hoc ſe ligari ꝑmiſit
Dic licet religioſus vel voto aſtricrus: quandoq;
murmuret.ex carnis infirmitate qᷓndo dura ſuſtinet

viij.

Ix.

cſilire
ſcte vnnneilie duit erß
ofacereillucqu
ono ſunpllatter ab
ſllunaſminninnn
tem annexam. gtnet
er wumoffendere.7Uchoneit
ſrt euumafmrtn ur
ſcvora vouebut dio ſolbent.

¶Aad hocautẽ ghec ots ſint dñ

Aeim cdtriones equitunt Quarum

ſctntins vota infstnonturff⸗
tesperichlamincorrund animap.
Tmmelionbono.⸗ amßmſancti
mna lapyii antig. non abetfie
Inaiferenti ed tm debono quo
tutis. et quod in aliquo cuentu el
nolym noobligat niſi p euentu b
te vquo Judle j. Votum fonn
occymiſſeronimalirunonale ab
nuiſſeet aliterno. Contra iſtamco
buogenera homini pꝛino pernit.
llur roumtiy woluntaliemo⸗
berare pelalini gſe al pallos dann
uocunchmoco ſe inclcare rel aln
tumcOnittere talia wtano untten
etum Toletanicdclii i guih
eoqunſegutttenore. Di pudis i
hsuo uue nenete quibuſube
ongenigſſetcltioallegatn guen

Wotum

. ₰
anhrnn X ).
nalunfint llgneen vdluntarie tamẽ ſuſtinet. ꝓtanto voluntarie ad ta votoꝝꝑ receptoꝛ non eſt. ſed dya bolo fit: Pꝛouer.xx.
go ſar Egnbcfig bo lia obligari voluit. obedie do ſacre ſcripture qua dꝛ Kuina eſt homini æuotare ſantos. Scðo qꝛ ſunt
tne AUmanſon dun Ecẽ. vj. Inijce pedem tuũ in cõpedes illius. in toꝛ ſtulta: quibus oueit ſanctus Thomas in queſtio
dpuhof It Nmncleth ques illius collum tuũ.vincula em illius alligatura ne ⁊ arti.pᷣallega. Vora inquit ſtutra. vt væ no pecti-
monii, ninrſn nemſin ſalutis. ¶Ad quintũ dici poteſt ꝙ licet timoꝛe pᷣla nando caput⸗ ſimilia. potius ſunt ceridenda ꝙᷓ ob⸗
ckfi cannali 4 iren . ti vel pene faciat.tamen adhuc põt eſſe meritoꝛiu ex ſeruanda. quia nõ ve melioꝛi. Si vo tale votum ali
raeocnſon beſleſtli pꝛima radice.q; amoꝛe iuſticie tali ſeruituti ſe ſub⸗ quam includat inhoneſtatẽ. ſeu turpitudinem.ſicut
nneſt onen⸗ r tigkn⸗ iecit:vt penã talem timeret.qꝛ niſi voluiſſet nõ timu herodis ve regno dando ſaltatrici. æ hboc dicit ⸗
opontn, 9 Aune iſſet ⁊ niſi voluiſſet nõ vouiſtet. cum ergo ex volun⸗ cretum.xxij.q.iiij.vnuſquiſq;.ꝙ tolerabrilius eſt iu⸗
ndiveneneb lſtmnruift tate ꝓcedit votum.⁊ ey voto talis timoꝛ et ex tali ti ramentum no adimplere qᷓ ꝙ turpe ett cõmittere. et
halſdidrn genan n moꝛe opus bonũ:videtur ꝙ e tali radice ſit merito ponit pᷣdictum exemplum væ herode. Bup quo di⸗
hſtülnimani roeli , rium:qꝛ ſi radir ſancta et rami: Roma.xj. Et ſi de⸗ cit glo. Non ſolũ ergo iuramentum rei ülicite non
idimind rc npj libatio ſancta ⁊ maſſa.Ad ſextum nõ ſe- equit eſt ne eſtiſeruandum.ſed et inhoneſte. licet poſſit ſeruariſi

ceſſariu. ergo innoluntariũ vel coõpulſiuum. qꝛ fide
li neceſſariu eſt reſdere vebitum pmiſſum. ⁊ chꝛi⸗

ne interitu ſalutis eterne.vt er e iureiurando.quẽ⸗

nice e treade . um. 7ch⸗ admoqu.¶ Gecunda cõditio eſt ꝙ fiat cum volun
salainnl annli ſtiano tenere fidem ſi vult ſaluari.et chꝛiſtũ pati et tate veliberata. cum reuerenti nominatione rei. ka⸗
luſeini Hin Uitſeiſio cñ hoc fecit voluntarie ſicut ꝛ martyres. licet cõtra ſancti cui ſit. Contra illud faciunt qui faciliter 2 q⸗ Ij.
nin torni nanirſf, inclinationem ſenſualitatis cũ voluntarie patieba ſi ex quadam vouent cõſuetudine qui pauca ſine vo
trt olengene dieig tur.talis ergo nõ ſimpliciter neceſſitat᷑ vel cõpellit᷑. to faciunt. Quoꝛum quantu ſit periculum patet.qe
r ginbatint quia ſicut antea fuit voluntariũ.ita ſemper poſt.qꝛ ſicut vltimu quod eccleſia poteſt facere animabus
entchgahſt, ianonn Poſſet a voto reſilire ⁊ religionem deſerere ſi vellet. celinquentiũ eſt excõmunicare.⁊ quod rey poreſt fa
klongions icj inn vel nõ facere illud quod vouit. ergo nõ obſtante ꝙ cere coꝛpoꝛibo eſtoccidere. Ita vltimũ maximum
linntgmnne m ſit voto obligatus remanet potentia ad vtrũliber. quod pꝛiuata ꝑſona poteſt facere veo bene vouẽdo.
mniantsitinnann n ergo nõ ſimpliciter ab extninſeco cõpellitur ad vnũ vel dyabolo male vouendo. eſt voto ſe eis obligare.
tafanſo ſargnn ent ſed illa neceſſitas extrinſeca habet interius volũta⸗ Bicut ergo piculoſum numis eſſet platis ſubditos
nch. Faii of Epen tem annexam.qua potius facere vult ꝙᷓ votum fran omni die.et faciliter ⁊ ſine cauſa excomunicare. re
unanatioyn ſefunt e . gere? eum offendere. ſic nõ neceſſitate ſed volun gibus occidere ſubditos. Ita ⁊c. Et ſi teſte chꝛiſto
hzanahann g linneniis rate.qꝛ veum offendere no vult.ſupionio obedit. et veommi verbo ocoſo reddẽt rationem. qualem cre⸗
gaolafth Cnchonmd ſic vota vouebũt oño ⁊ ſoluent:Eſa.xir. vitis reddituni ſunt ve talibus verbis computum:
mnͤi toinchnnn— Arti.iiij ¶ Ad hoc autẽ ꝙ hec vota ſint dño placabilia. tres Amos.v. Vota pinguium veſtroꝛum nõ ſuſcipiaz;
un cGcſtonen gue eicſt xj. cõditiones requirunt᷑ Quarum vna vel omnito re ¶ Cercia cõditio eſt ꝙ ulud quod vonẽt reddant. ã rFiiij.
urpwpainganmct e⸗ . ficientibus vota infatuantur ⁊ frangunt᷑. vouen⸗ quã faciunt.qui omnino nõ reddent. quoꝝ pericu-
entalis: ſültenrelgo⸗ tes periculum incurrunt animaꝝ. Pꝛimũ eſt ꝙ fiat lum patet in anania.et ſaphira.qui pᷣm Hieronimũ
calantzanaloeniſ e melioꝛibono. Nam ſᷣm ſanctũ Thomam ĩ ſum/ in actibus apoſtoloꝝ.a ceo percuſſi legunt᷑.qꝛ quod
einpotei cotpfundis, ma.q.lxxxviij.arti.jj.non cebet fieri wmalo. nec de cxo vouerant retraxerunt. Cales vũ et ſanctos gra
inet arinsenehi g indifferenti.ſed tm̃ ve bono quod pꝑtinet ad actũ vir tis inimicos faciunt.ſicut patet.P vij. lxxvj. Nec
Mniamuig oriſgufn tutis.et quod in aliquo euentu eſt bonũ.in aliquo mirum ꝙ offendunt᷑:nam et homines iuſte offendũ
uins o wdtt Pehetnio . malum no obligat niſi ꝓ euentu bono.vt votũ ep tur ꝙ pmiſſa eis facta nõ tenẽtur. ergo melius eſt nõ
tari ratis pani inne⸗ te. quo Judiſc. xj. Cotum vouit dicens ꝛc. Si ei vouere:qꝙᷓ poſt votuʒ nõ reddere: Eccs. v. qui nimis
be gusfet etintni, occunriſſet animal irrationale vebiiſſet votum te⸗ differunt. cõtra illud: Eccõ.v. Si quid vouiſti æo
ton inzcicoenlo nuiſſe et aliter nõ. Contra iſtam cõditionem faciũt nõ moꝛeris reddere.Talium periculum patet:Aa
natcin aſiuß duo genera hominũ.pꝛimo pernitioſi quales ſunt lach.j. Maledictus wloſus qni votum vouens dat
* n illi qui vouent ꝙ volunt aliquem occidere vel ver⸗ xo eebile. id eſt. ſenectutẽ. vel vltimã vite hoꝛam.
4 n⸗ gack berare. vel alicui ſe vel ꝑ alios damna inferre. vel Dicat ergo illud Yone.ij. Ego autẽ in voce laudis
Eent krdechaln⸗ quocunq; modo ſe vindicare.vel aliquod factũ illi immolabo tibi quecunq; voui reddam ꝓ ſalute w⸗
EH citum cõmittere.talia vota nõ ſunt tenenda:per ve⸗ mino⸗ H
Wepoekkärad cretum Toletani cõcilij xxij:q.iiij.ſi publicis: ſub .
nesdonitſeinni 6 eo qui ſequit tenoꝛe. Gr publucis ſacramentoꝑ ges ͤ2 L
rnlteingdeſt ſtis quod veus auertat a quibuſlibet illicita vel ns U . SSr 10 oſt 5/
uſtocint,bupont⸗ r bona extitiſſet ↄditio allegata.que aut iugulare ani . uraru Ppem E
nliguar glct mam patris aut gerere copelleret ſtupꝛuz ſacratiſſi ditur innentio. GSecundo ꝓhibitio. Ter
eovisſpülterralghit me virginis:nunquid nõ tolerabilius eſſet ſtulte N vſurarioꝛum cõparatio. Quarto ma-
neadnt tdtiſril miſſionis vota rei cere. id eſt. frãgere. ꝙᷓ . inutilium licia. Quinto ſtulticia. vilitas.⁊ periculum. Sexto
ſgobeciete gnftalet ꝓmiſſoꝝ cuſtodiam exhoꝛrendam criminũ implere reſponſio et palliatio. SGeptimo pena. Ocrauo dam
. Ganikiolgen menſaram. Yn. c. ſequenti pomitur exemplũ æ hero nationis ſignum. Mono culpa et periculum aliquo
tenpkatl,gtti iſni i æ qui inranit ſe daturũ herodiadis filie quicquid rum qui mutuo ab eis accipiunt: qui x eoꝝ bonis
Pilzſinartihen il eſſet penitura. Cito poſt allegat᷑ verbum Yyſio. dicẽ Eticipant:vel qui illos in ternis ſuis permittunt vel
i ngle oigine tis in ſynonimis.li.ij. In malis ꝓmiſſis reſcinde fi quocunq; modo vouent.
ihliut tieneri em. in turpi voto muta vcretũ. Impia ẽ ꝓmiſſio QEtum ad pꝛimum qnatuoꝛ genera hominum Ar.j.
ugili que ſcelere adimplet᷑. In.c.ſequenti quod incipit.ſi ue ſunt quaſi quatuoꝛ rote in curru iſrael.id eſt. in x.
ennennne nitn, aliquid. ponitur exemplũ æ dauid. qui iurauit ꝑ de ancta eccleſis ſunt a o oꝛdinata: et artes illoꝛum
enie enn ſl um ꝙ vo luit occidere Mabal.nec vituperat᷑ ꝙ illad et laboꝛes ſunt ab ipſo inuenti. Ipſe nanq; oꝛdina⸗
lltſ ivr hünins nõ adimpleuit.Gup illo.ᷣc.dicit glo.ꝙ ſiiurauime uit. ¶Hꝛimo pꝛelatos bonos. et viros eccleſiaſti
irnanall ſoſutici⸗ peccatuꝑ venialitentsle inramentũnõ æbeo adim cos ad ipſum laudandum. et ad regimen anima/
itgnarurt ſelttil plere:qꝛ adijcerem peccatum peccato. ¶ Etum vo rum. ¶Becundo pꝛincipes et milites. et alios
famorum ſn trrint xij. ſit pᷣnictoꝛum periculum:pꝛimo patet.qꝛ foꝛtiſſimo wminos et mmicellos ad pugnandum. pꝛo iuſticia
runſeinnn ſenft vinnculo quo ſe wo ligare veberent. ligant dyabolo. ettene vefenſione: et ad regimen coꝛpoꝛum
fimm'bninn n et vltimum ⁊ marimũ quod veo offerre poſſunt rea ¶Tercio fideles negociatoꝛes pꝛo vtilitate reipub
gigon ſe ibni liter offerunt dyabolo. licet veũ voce nominent in lice gubernanda/ ¶ Quarto omnes fideles ope⸗
al hacklnn vonendo:qꝛ tamen in ſe malũ eſt.nõ ceo qui maloꝝ rarios artifices: ſeu quoſcunq; laboꝛatoꝛes qui di
ſmnngil it
oto altn ſommmt
nirutec

lij.

WBſura

ligenter implẽt illud ad qõ nati ſunt. Job.v. Homo
ad la hoꝛẽ naſcit c. vyabolus vo oꝛdinauit: ⁊ inue
mit quintũ genus hoim. qui ſunt quaſi rota quinta
adcdita plauſtro.i.vſurarios.⁊ ideo nocent.Et qꝛ in
laboꝛe hoĩm a veo oꝛdinatoꝝ nõ ſunt. ſed ꝑ artem a
oyabolo innenta viuere et lucrari volunt. cũ hoĩbo
in purgatoꝛio non flagellabunt᷑.ſed cũ demonibo in
inferno. Mam ⁊ hoc iuſtuũ eſt: qꝛ vſure ſunt eius nun
dine.in quibo animas accipit tanqꝙ; ꝓꝛiũ teloneũ. ſi
cut oſtenſum eſt. S. ix. vij. Et qꝛ a veo nec oꝛdinati
ſunt: necars illoꝝ eſt ab ipſo inuenta. ideo a wmo
ſua celeſti in qua ſui recipient᷑ illos excludet.dicẽs .
pðõ.xiiij.Dñe quis habitat in tabernaculo tuo. Se⸗
quit. Qui pecuniã ſuã non vedit ad vſurã. ergo qui
pecuniã ſuã velalia que hic nomine pecunie intelli⸗
gunt᷑. in quibo vſura cõmitti poteſt. dat ad vſuram.
ibinõ habitabit:quia non habitabit iuxta te mali
gnus in pg. vj. . .—
Eſurarius vo eſt malignus ? iniuſtus. Pꝛimo qꝛ
facit cõtra legem cei in antiquo teſtamẽto:Seutro.
xxiij. Fratri tuo ſine vſura illud quo indiget cõmo⸗/
dabis. Et Zeui xxv. Di attenuatus fuerit frater tu
us:nõ accipies ab eo vſuras:necamplius:qꝙᷓ vdiſti.
Et in nouo teſtamento:A uc.vj.Date mutuũ:nihil
indeſperantes. SGcoõo facit cõtra legem nature.qᷓ
vult:ꝙ facias alteri:qð tibi vis fieri:ſed tu velles ÿ

I neceſſitate tua.alij nibi ſine vſura mutuarẽt. ergo

⁊c. Zercio cõtra leges ſancte matris eccleſie.ſiẽ ptz.

extra li.v. texviij. æ vſuris p totũ. Quarto cõtra le
gem ciuilẽ. C. li. iij. de vſur.l.j. in qua ſcribit ꝙ vſu⸗

re optimo iure væbentur. Glo.i.peſſimo. Et allegat
lo. ad hoc legẽ.C. li.ii.ti.veQ mmofficioſo teſtamẽto
fratres. Ad cuius tituli veclaratõem eſt aduerten
dũ ꝙ mofficioſum teſtamẽtũ eſt:qñ ille qui iure ſan
guinis veberet eſſe heres. eſt in teſtamẽto exhereda
tus.et alter heres inſtitutus.in titulo ſͦ illo. lex oſtẽ⸗

dit in quip caſibo experedatus põt habere actiõem
cõtra inſtitutũ. Quoꝝ caſuum vnus cõtinet᷑ in lege

pᷣdicta: liberto.quẽ dñs ſuus libeꝝ fecit:⁊ heredẽ

ſuũ inſtituit.ſi erheredatus poſſetoſ Edere:q ille le

gitimatus et heres inſtitutus fuit patrono ſuo. ip⸗
ſum legitimati ingratus. habet actõem cõtra eum.
Verba autẽ legis ſunt hec qᷓtum ad ꝓpoſitũ iſtud.
Ziberti qui ꝑperam.⁊nõ bene merẽtes maximiſq;
ben eficijs. ſuũ patronũ aſſecuti.inſtituti ſunt ⁊c̃. 4
verba glo. ſic exponit. beneficijs.i.maleficijs. ironi⸗
ce em loqmit᷑ Et allegat ad hoc leges in. ff. nouo li. j.
ti. dãno infecto. l.ex damni.ꝭ.quocũq;. et liixti.
Tæ furtis.l.inter oẽs.Aſſecuti.i.ꝑſecuti. Quibo cõ⸗
coꝛdat illud YJob.ij. Henedic.i.maledic veo.⁊ moꝛe
re. Quare ergo mirant᷑ legiſte:ꝙ ſacraſcri tura. que
nõ debet ſanctum dare canib tamſecrete oquit᷑.qñ
nõ totaliter negligẽtibo ſenſum ſuñ oſtendit: poſtqᷓ;

leges illoꝝ ramoculte impꝛopꝛie loquunt᷑ Uel

põt exponi ſicoptimo iure.i:iure diuino.quo aliqñ
cõceſſum fuit iudeis: ꝓpter certas cauſas a ſarace⸗
nis. ſed nõ a fratribo ſuis vſuras accipere potuerunt
vt quos bello ſepare nequibãt. vſunis ve pauparẽt:
qꝛ in terra eis data a wo habitabãt: Beutr.xj. Om
nis locꝰ quẽ calcat pes veſter. veſter erit. que ↄceſſio
cũ cauſis ſuis nunc ceſſat. Et ideo qð fuit tũc opti⸗
moiure cõceſſum. nunceſt optimo iure ꝓhibitum:
Veutro.xxiij. NMõ fenerabis fratri tuo ad vſuram.
¶ Quinto cõtra antiquã cõſuetudinẽ chꝛiſtiani
tatem. Nã in pᷣncipio chꝛiſtianitatis vt ſcribi. vix
inueniebat᷑ vnus vſuranius in ciuitate.et ipſe nõ fe⸗
nerabatr᷑. niſi data fide ꝙ ipſum nõ publicarent: tm̃
tunc enubuerũt: ꝓpter operis vilitatẽ. ⁊ ſocioꝝ pau⸗
citatem. qñ vero dæ illo vehemens oꝛiebat᷑ ſuſpitio
wmus eiꝰ vocabat᷑ umꝰ dyaboli.ꝛ ſicab alijs oſcu

WB xij.

lũ pacis ei in eccleſig nõ dabat᷑ ignis a vicinis in
mo eius nõ ſumebat᷑. Dueri eũ expaneſcẽtes. digito
emõſtrabt. Nuncaur ꝓpter hinꝰ pecrari frequen
tiã:vix ab aliquo abhoꝛret᷑ ꝓpter qð nũc dicũt:ma
lũ bonũ.⁊ ecõuerſo:Eſa.v. Sicut ptʒ nõ tm̃ ve bis.
ſed etiã cœ alijs qͥ olim dicebant᷑ falſi aſſeſſoꝛes. nũc
vocant᷑ viri ſapiẽtes.h̊ ve qͥ dicũt:malũ bonũ: Eſa.
v. ¶ Bexto oẽm rõem faciũt.Si em̃ʒ rõem facere
diceret. ꝗᷓ millelibꝛas expẽderet circa vnũ obolũ iu
crandũ.imo circa choꝛdã ad ipſum ſi padenas. mk
to plus q oẽm faciũt rõnem qui aĩam ſnã expendũt
circa vſurã ꝓ qua ſemꝑ ſuſpendant᷑.⁊ ſemꝑ in ſuſpẽ
dio viuẽtes nunꝙᷓ œponent᷑. Qudacioꝛes ſunt oĩb⸗
furibo:qꝛ furtũ ſuũ ko aͤr ad locũ:vbi certi eſſe poſ⸗
ſent: ſi vellẽt ꝙ ſpoliabunt᷑ et vamnabunt᷑.qꝛ nõ xve
ficiẽt v plateis eins vſura ⁊ wolus in ps. luiij
¶ Pꝛopter qo nõ tm̃ in moꝛte damnabunt᷑.ſed etiã
antemoꝛtẽ quilibet illoꝝ cõpatus eſt. Pꝛimo rex
inſenſibilib. Scðᷣo aĩalim irrõnalib ⁊ vilibo. Ter⸗
cio hoĩbo malas aditões habentib.¶ .tũ ad pꝛi⸗
mũ inter creaturas inſenſibiles. Pꝛimo cõꝑat᷑ ixi⸗
di vel trũco.cuius clauis ẽ amiſſa.in qͥ eſt ꝑun de.
men ſuꝑius.ꝑ qð pecunia ĩmittit᷑ ſed qꝛ clauis amiſ
ſa eſt. extrahi no põt anteqᷓ frangat᷑. Sic vſurarius
et quicũq; aliena vtinet. eſt pixis ſen trũcus dyabo
li.in quo gregar illicita lucra.ſed qꝛ clauẽ.i.volun
tatẽ amiſit reſtitutõis.extrabinõ pñt:q male lucrã
tur:anteq; archa coꝛdis moꝛte frãgat᷑. Lũc dinitias
qs veuoꝛanit euomet: Job. xx. Gcvo ſpõgie quea⸗
quã recipit:ſed nõ emittit:niſi cõpꝛimatur. Sic nec
iſti:niſi moꝛte cõpꝛimant᷑ Nam ꝓpter infirmitatis
vel aduerſitatis cõpꝛeſſionẽ:nõ reſtituunt. quibo
in ps.xxxiiij.viſſipati ſunt necↄpuncti. Tercio bur
ſe.que qñq; ꝓpter pecuniã quã cõtinet ſcindit᷑ ⁊ ſic
pecuniã poꝛtat ad ꝓpꝛiam ⁊æſtructõem. Sic vſura⸗
rius.Pꝛopter hoc cuilibet ipſoꝝ dicet᷑: ilſud Actn.
viij.Pecunia tua ſit tecũ in ꝓditionem. ¶ Etum
ad ſcoᷣm inter creaturas irrationales. Pꝛimo cõpa⸗
rant᷑ et aſſimilant᷑ ſyitie.R.j. xxvj.in fine. Scõðᷣo bu
fonibo.qui vt dicit᷑ vineam exeunt:qñ floꝛere incipit
eius odoꝛem nõ valentes ſuſtinere.Bic iſti omnino
terre vediti exeunt dæ vinea eccleſia: Eſa. v. quando
ſeiunt ꝙ pᷣdicabit᷑:nolentes intelligere. vt bñ a gant.
ſumiles illis.A. xxvj.xx. de quibo dicit chꝛiſtꝰ. ppter⸗
ea vos nõ auditis:qꝛ ex vo nõ eſtis. Di vo verecun⸗
dia ducti in eccleſia remanent grauant᷑ obloquun
tur:Amos.v. Odio habuerũt in poꝛta coꝛripientẽ.
ct loquentẽ pfecte abommati ſunt. Et addit ꝓphe-
ta cãm ⁊ penã dicens:ꝙ eo ꝙ diripiebatis paupem:
et pᷣdam electã tollehatis ab eo:wmos quadro lapi
æ edifica bitis.⁊ nõ habitabitis in eis. Tercio vſu
rarij ⁊ quicunq; ꝓpter ꝓlem ditandã iniuſte acqui⸗
runt. ſunt ſiles vipere:que occidit᷑ ppter puilos.nec
filii vel filie in bonis illis ꝓſperabunt᷑:quia trfferẽ
tur fili eius. æ mendicẽt ⁊ eqjcient᷑ ve habiratõnib
ſuis.ſcrutet feneratoꝛ oẽm ſubſtantiã eius. vt ſicut
r dyabolo venit. ita ad dyabolũ vadat ſubſtantia
eius. Ad locũ vnde exeũt flumina. renertent᷑: Eccã.
I.Quarto aſſimilant᷑ equo vmbꝛatico.quia plus ti-
ment vmbꝛã. id eſt paupertatem tempoꝛalẽ ꝓ ſe et
ſuis.qᷓ bellum moꝛtis eterne. Et tamen in rei veri⸗
tate pauperes nõ eſſent reſtituendo.quia ininſte ab
lata reſtituendo. reſtituitur eis regnum celoꝝ.quo⸗
modo ergo pauper dicendus eſt. cui ius acquiritur
in tali regno cui angell ſeruiunt. qui habet haben⸗
tem omnmia. qui multa habet in re. et omnia in ſpe:
ergo trepidanerunt timoꝛe:vbinõ erat timoꝛ. Po⸗
tius ergo xberent illum timere qui ex vſuris et ini
quitate:redimet animas eoꝝ.in ps.lxxj. ¶ Gitum

8

ad terciam ꝑtem huius articuli inter creaturas ra⸗

Arti.iij.
uij.

H.

tonlv. Vi Ambooſi dr
ii gui ics Sgueinet
fictt vita non viuet. Lercio
ſcut colligt er verdis uge
bent iiſ g ili ,d din A
nt ndellrukmatete
cnidiccteq no min' audelis
ren vſuris aidiumialiq
rent diuites ſiſpeere yel an
hantide fcere ſuroniis (.
ij coꝛpales. Dꝛimo afiimilant lx
ia fundewimlüteraltar
mledo molunt. Jta Mibcdx
fepdicaruo. relmifoms ne
re necaliena reſtitẽ rolir nex
ſunt.niſi gneinfernalin tücin
ſunce wumlerunt e. jn do⸗
imj x. Gypiinne y Tmnſiem
, vffenenao: qun ſmwr Mi nfi,
ſntintes inilllcit er wlann
cl lsariſienſis gum din
nisinfemni, mortis. neeiimn pmo⸗
ſionito ſibatluhioſemu ſni inf
ſubito nom'fuiretali inenit
abuimfſcl folunteti nerag
lii. no zfence iberall Peoi, i⸗
i Drar mnſt niltuphga
goͤmalzs reg um tmalitiz

gramaininſte lumn

hüt ante⸗ ngr Anm

culibet pſo i lil en
ltteci in pdinonan. un .
wmms imatonals. Peinochhe,
Fite Rji uſtu Sen
inenmrcuntgiflourrinait
ntes ſoſtinere Giciſtionnn⸗
1vinez ccleſa. El p un⸗
plentus urelluen rhiant.
n. ulolatchul Crer⸗
1 o os Oido rechn⸗
WandNGONonun
daddodr n ditent.
Wrnimariſmt Etatüib⸗
rPtog dingiehans geßen.
Oats tbeends glactdhl
bediteinsines Lctioſft
landituncͦininſttgagn .
nealedcali tfthhl ite
ile persbunt gbinniffiſ ⸗
Gir gairhiinib
n en ſcbſtuntiͦtil 1n
n nimiruen

vij.

Exemp.

Arꝰ.iiij.
vlij.

¶ Quoꝝ inta ſit malitia.

WBſura

tionales. Pꝛimo aſſimilantur ha bentib infirmita⸗
tes ſpũales. Gecundo coꝛꝑales. Inter habẽtes ſpi⸗
rituales æfectus:pꝛimo cõpanturlatronibus. ſoꝛi
mo ꝓpter ſimilitudinẽ quã habent cuʒ eis.R.j.xxvj.
Secundo quia frequentervtuntur reobligata.2 ſic
vſum furantur: no cõputãt qõ eſt peccatu. m ſan-
ctũ Tho. in ſi vmma. gelrarvii artt ar vj.nin foꝛ⸗
te talis res eſſer:cuius vſus ſine pᷣcio ſoleat concedi
inter amicos:ſicut ptʒ x libꝛo cõmodato.Siẽ nan⸗
qᷓ; mutuum reſiſtit in his que conſiſtunt in numero
7 pondeꝛe. menſura.in quibo non opoꝛtet ꝙ redda
tur idem numero:h ſine vterioꝛatõe reddere opo:
tet:ſicut ptʒ ve equo libꝛo.⁊ hmõi vtendo.ergo ⁊ dve
terioꝛandoveſtes.⁊ hmõi eis impignoꝛata:quis eos
a ꝑiculo furti excuſabit. Vno ergo vſurario vel fal⸗
ſo hoĩe.aliũ talẽ vecipiẽte.ſicut frequenter ↄtingit.
eceptus ↄgrue dicere poſſet.ſicut Tuliꝰ refert quẽ
dam magiſtrũ dixiſſe latronũ. In wmo enĩ in q; fu⸗
rabant᷑ vnũ pᷣcioſum vidẽs iocale.dixit ꝙ illud ſpeci
aliter cuſtodirẽt. in nemoꝛe vero qñ pꝛedã duiſei⸗ .
illud non inueniẽs.dixit:mibi videt᷑ ꝙ ſunt latrões
inter nos. XFit latro ad latronẽ: q̃ſi ſic loquunt᷑.qñ
latro latronẽ:vel falſus falſuʒ vel vſurariꝰ vſurariũ
accuſat:vel cũ eo ↄtendit dicẽs. Vſuram ⁊ ſuꝑabun
dantiam a Piat Eʒ ech.xxij. Scoo aſſimilant᷑ ra
ptoꝛibo. Vñ Ambꝛoſiꝰ ææ bono moꝛtis. Et haber.
xiiij.qiiij.ſi qs. Si quis inqͥt vſurã accipit:rapinã
facit vita non viuet. Cercio aſſimilant᷑ homicidis:
ſicut colligit᷑ ex verbis Auf.ad macedomiũ. Et ha⸗
bent. xiiij.q.iiij.qᷣd diraz. Quid dicã inquit ve vſu-
ris:crudelioꝛ qui trucidat pauperem fenoꝛe ⁊c. vult
eni dicere ꝙ nõ minꝰ crudelis eſt:qͥ trucidat paupe⸗
rem vſuris.q; qui diuiti aliqͥd eripit. Sʒ tales cona
rent᷑ diuites ſuſpẽdere.vel emẽdare.qᷓre ergo nõ co⸗
nant᷑ idẽ facere vſurarijs. ¶ Inter patiẽtes xefectꝰ
coꝛpales. Pꝛimo aſſimilant᷑ litargicis.quia ſicut illi
ita ꝓfunde wꝛmiũt:ꝙ excitani vixy poterũt.ĩmo wꝛ⸗
miedo moꝛiunt᷑. Ita iſti ic wmiũt:q nullo clamo
re pᷣdicatõis.vel ᷣ miſſionis vel cõminatõis euigila
re.nec aliena reſtituẽ volũt.nec aliquo excitari poſ⸗
ſunt:niſi igne infernali:⁊ tũc inueniẽt.ꝙ nimis pꝛo/
funde wꝛmierunt.p̃s. lxxv. voꝛmierunt ſomnũ ſu⸗
um. æ. Sapientie. v. Tranſierunt omnia c. Gecũ
v freneticis:quia ſicut illi infirmitatem ſuam nõ
ſentientes. in illa ludũt. et volentes eos iuuare.æ-
ri dent: Ita iſti. Sicut patet v illo ve quo refert
Odo. epᷣus pariſienſis:ꝙ cum vſurariꝰ eſſet.e mi/
nis inferni moꝛtis.que eiin ſᷣmonibo alijs rephẽ/
ſionibo fiebãt:ludẽs:ſeruũ ſuũ infernũ vocabat.qui
ſubito moꝛtuꝰ fuit:et aliũ ĩu enit infernũ.in quo nõ
habuit trufadi voluntat s: necↄgregat diuitias vſu
ris. ⁊ fenoꝛe liberali. Pꝛoũ.xxviiſj.
kug. cõpatiõe ad diuer⸗
ſas malas res:qᷓrum tñ malitiã excedũt. Sicut ptʒ
pᷣmo ⁊ve furib. In pcedẽti nanq; articulo oſtenſum
eſt:ꝙ ſunt eis ſimiles.qð etiã ſatis innuit xp̃s. Mat.
xxj.vbi eiecit nũmularios templo dicẽs. Somus
mea ⁊c.vos aũt feciſtis illam ſpeluncã latronũ.Hic
vero oſtẽdere reſtat:ꝙ ſunt illis peioꝛes:quia fur cõ
mũiter nocte furat.vñ dicit᷑a furno.i.a noctis ni⸗
gredĩe. Vſurariꝰ vo furat᷑ nocte dieq;. nulli parcẽs
Tpi.vel ſolẽnitati.nã quo ad illud qð ſibi accreſcit
ex mutuo:nũqᷓ wꝛmit.qꝛ illud ſemꝑ creſcit: et dũ il⸗
lud ſꝑ creſcit. ſemꝑ creſcit pctm in aĩa. Hoc ergo pec
catũꝙ tãto oĩa alia excedit pct̃a.q;ꝛ ab alijs qnq; ſal⸗
teʒ du pctõꝛes wvꝛmiũt.ceſſat᷑:ab iſto vo nũqᷓ. Et ſic
vſurariꝰ ſimilis eſt dyabolo.quia ſicut iſte ſemꝑ vi⸗
gilat ad male faciendũ. Ita iſte ſiue wꝛmiat ſiue vi
gilet: qꝙtũ tn ad aĩam in qua ſꝑ pcr̃m currit ⁊ creſcit
ſicut tpᷣs currit.extra:⁊ creſcũt vſure:ſemꝑ ci dya bo

W Lrij.

lo ad infernu ambulat.qo ergo mirum eſt: ſi cito ad
infernũ veniat:qui cõtinue verſus illũ currit. Cum
vnus vetulus citiꝰ ad vnũ locũ vemire poſſet: conti-
nue eundo.ꝙᷓ vnꝰ curſoꝛ. qͥ multas faceret pauſatio-
nes. Gic iſti tãtũ feſtinãt. tot dietas añ moꝛteʒ fa
ciũt: in moꝛte ĩ pũcto ad inferna eſcẽdent: Job.
xxj. ¶ Gcdo maliciã excedũt iudeoꝝ: quia ipinõ ac
cipiũt vſurã v fratribo ſuis iudeis. falſi vo xpᷣianis
fratribo ſuis accipiũt xpᷣianis. cõtra illud eutro.
xxiij. Mon fenerabis fratri tuo ad vſurã. ¶ Tercio
peioꝛes ſunt iuda ꝓditoꝛe.qꝛ ſicut legi᷑ Mat.xxvij.
Judas pniĩa ductus retulit triginta argenteos:qo
iſti facẽ nolũt. ¶ Quarto peioꝛes ſunt᷑ inferno:qꝛ
infernꝰ quos incarceratos vætinuit: legitimo dnño ĩ
paſſione reſtituii:qð nõ facit vſurariꝰ vel aliena in-
luſte detinẽs.¶ Quiĩto peioꝛes ſũt demõib. Pꝛimo
quia vemon vnꝰ in vno loco:ꝓ vno tꝑe nocet.vſura⸗
rius vero ſimul et ſemel mitis nocet:quoꝝ bona ad
vſuras currẽ facit.vñ nomẽ eiꝰ põt dici legio.i.mul/
titudo vemonũ: Luc.viij. Gcðo qꝛ vemõ ⁊e vlitijs
illicitis ⁊ lucris turpib:⁊ alijs peccatis.q̃ qðãmo⸗
pctõꝛibmutuat maioꝛẽ dat terminuʒ: qꝛ vſq; ad
moꝛtẽ:vſurariꝰ vero vix dat annũ:ſᷣ cito repetit di/
cens. Quare nõ dediſti pecuniã meã ad menſam. et
ego cum vᷣſuris vtiq; exegiſſem illã.Luc.xix.
Hoꝑ p̃mo patet ſtulticia. Scdo vilitas. Lercio
Piculũ.ꝛimũ ptʒ pimd in hoc: pociꝰ fenerat᷑ hoĩ
ꝓ minimo lucro:qð veraciter eſt dãnuʒ. quã wo in
mẽbꝛis ſuis.ſicut dicit Pꝛoũ xix.enerat᷑ dño:qui

milſeret᷑ pauꝑis: ꝓ maxio lucro regni celoꝝ ſub car⸗

ta vi:in qua ſcribit centuplũ aceipiet.beani miſeri
coꝛdes:qm̃ miſcoiam ↄſequent᷑. Mat.v. Scðo quia
plus dat pꝛo vſuris:q ille caimutuat ꝓtoto mutua
to:quia ponamꝰ: ille cni muruafr᷑ dat cenariũ. vel
valoꝛẽ venarij in ſeptimana. Alius vo qͥ illũ dena⸗
riũ recipit. ꝓ illo aĩiam dat æ regnum celoꝝ:⁊ peneſe
obligat infernali.ergo eſt ſtultus mercatoꝛ. Tercio
quia nõ vult reſtituere venariũ vt habeat veũ.⁊ re⸗
gnũ celoꝝ. Sic ſtulti ſũt:qꝛ reſtituẽdo nõ vepaupã:
tur. ̊ dit ant᷑:qꝛ vũ acquirũt.⁊ gram in pnti.⁊ glo⸗
riã in futuro. Venerũt mihi oĩa bona parit᷑ cũ illa.
Beg foꝛte ſperãt ꝙ filij vel alij reſtituẽt ꝓ eis. Sed
videat ipi qtũ ꝓ ſuis fecerũt vel reſtituerũt. et minꝰ
ſibi fieni putent. quia quotidie refrigeſcit charitas
multoꝝ. Gcom eriã ptʒ in hoc: ꝙ officiũ illoꝝ viliꝰ
eſt o fficio cuiuſcũq; laboꝛatoꝛis.vel artificis:qꝛ int
dẽs artifices.ipᷣi ĩtãtũ ſub terfugia qrunt:q vix eſt
aliqᷣs.qui ſe vſurariũ pfitet᷑.Ad quoꝝ cõfuſionẽ fer

tur:q quidãà pᷣdicãs ſciẽs ibi multos adeſſe vſurari⸗

os.qᷓſiuit:ſi aliqͥs eſſet vſurariꝰ.⁊ oĩbus tacẽtibo.qᷣſi⸗
uit: ſialiqͥs eſſet ibicloacarius.⁊ vno rñdente ꝙ ſic:
Intnlit pꝛedicatoꝛ: ecce videtis qᷓ vile ſit officium
vſurarioꝛum.vilius videlicet officio cuiuſcunq; ar⸗
tis.quia cum alius pꝛo arte ſua viliſſima reſpõdeat.
ipſi pꝛo arte ſua loqui erubeſcunt.quid ergo faciẽt.
vel quomõ erubeſcẽt in die iudicij.vhi non poterũt
ſe occultare.nec vitia ſua palliare vel excuſare.ſ̊ om
nit nuda erunt.⁊ aperta toti mundo.De quodã etiã
alio fingitur vel fertur. quaſi per iſtum modum.
in quadam patria pꝛedicans.in fine dixit:ꝙ voluit
ſeꝑatim homines abſoluere eiuſdem artis. Dirxit er
go ſurga nt homines talis artis.a ſimul benedictio.
nem accipiãt.quod cum plures feciſfent. vltimo ait
ſurgant vſurarij.quod cũ facere nollent ait: exquo
non vultis ſurgere vt habeatis ben edictionẽ:ſedea
tis ⁊ habeatis maledictionẽ. Gi ergo in die iudicij
tocius mundi confuſione.⁊ wi maledictionẽ vitare
vultis. vſuras ne ſingulia fratribus veſtris exiga-
tis. Meemie.v. ¶ Hoꝛum periculum patet pꝛimo.
quia nunꝙᷓ reſtituent. R.vj.riij. Gcðo in hoc ꝙ om

2„

xjI.

Exemp.

Exemp.

xij.

Arti. vj.
xiij.

riiij.

WBſura

nem viã celi eis obſtruũt. NMam vniuerſe vie dũ mi
ſericoꝛdia ⁊ veritas. Viam miſcoie obſtruũt in hoc

nihil faciũt ꝓ miſcoia.̊ ꝓ pecunia ſen lucro quo/

cunq; terreno. Viam veritatis in hoc:ꝙ oꝛe vnum
dicit.et opꝑe aliud faeit. Zicit nanq; oꝛe: ꝙꝙ amoꝛe
ci ei inutuat.ipᷣmq; ↄpaſſione iuuat.̊ ꝙ mẽtit opꝰ
ſequẽs oũdit.qũ plus petit:qᷓ tradidit. Nam aufer
ab eo ſpem lucriterreni:⁊nõ mutuabit: ergo ſpes il
la dat cauſam ↄtractui:qꝛ ſine ipᷣa nõ eſſet mutuatu
rus:⁊ om̃e ꝓpter qð et illud magis.ergo magis facit
poꝛ amoꝛe lucri.qꝙᷓ æi. Eis ergo dicturuseſt veus.
Amen dico vobis. recepiſtis mercedem veſtram.
Et ꝙgraue peccatum ſit ꝓximum opprimere vſuris
et mutuare ſub ſpe lucri.⁊ nõ amoꝛe dei:patet tã ſa⸗
cre ſcriprure ꝙᷓ leguʒ auctoꝛitate pluribus locis. Et
talibu dicit apoſtolus. Qui volunt viuites fieri in-
ciduũt ĩ laqueũ dyaboli.ex ſic acqſitis iniuſte. Ergo
nullum vſuris oppꝛimes. Exodi.xxij.
Sed heu cũ innumerabiles ſint. nullus ſe vſura
riũ fatet ͥ oẽs vſuras ſuas abſcondũt ſub falſis re⸗
ſpõſionibi:⁊ palliatiomi. Nam qͥdam illoꝑꝝ vſurã
allit:ſub ſpecie locati ⁊ cõducti. contra legẽ coll.
ku Gieut illi e quibo tactũ eſt. V.viij. xlj.qui bo⸗
uem vel aliud anunmal realiter vendũt. ſ̊qꝛ emptoꝛ
ſtat im ſoluere nõ põt:ei alal locant: ad certũ diem:
aquo.ꝓmittit ſe ſoluturũ.dicẽtes: Tantũ ꝓ boue ad
talem terminũ reciꝑe poſſumꝰ. verũ eſt.⁊ licitũ eſſet
ſi bos illoꝝ eſſet:nũcaut:quia iilliꝰ eſt:qui .ipᷣm emit:
nõ bouẽ: dilationẽ vendut ſolutõis. v illud eſt vſu
ra.ſicut ⁊ quecũq; vẽditio charioꝛ ꝗpter termini di
lationẽ.Alij dicunt᷑ placet partib.ns m tam ſibi qᷓ
mihifacio auãta giũ: quia v vœcẽ ſolidis quos ego
mutuaui lucratꝰ eſt duos vel tres:ex qno lucrat᷑ qle
eſt petm ꝙ mihi væt partẽ lucriſuiin pecunia vel in
pane vel carnibo vel in huiuſmodi rebo.in quibo pe
cuniam ſibi mutuatã expẽdit.⁊ mercat᷑vel q̃re non
poſſum ad menſam kane tali pacto comedere: Re⸗
ſponder᷑ ꝙnon galeg acet partit. vel vtraq; ps
lucrat᷑.ergo eſt licitũ Mam foꝛnicatio placet parti/
bus.⁊ tamẽ peccãt ↄtra vei pceptũ faciẽtes. Si ergo
auãtagiũ querũt: mutuent ꝓ amoꝛe illiꝰ: qui dicit.
Luc.vj.vate mutuũ nihil inqe ſperãtes.vt lucrent᷑
regnũ celoꝝꝑ. Vnde glo.ſuꝑ ilud. Mõ in hoĩe ſpem
mercedis ponatis:ſed ĩ xeo.quo iubẽte hec feciſtis.
7 hereditas veſtra in eternũ erit. Aliter vo nõ lucra
tur:quia qv lucrari eſtimat ſuũ nõ eſt. ¶ Beg foꝛte
dicent.q ille a quo lucratꝰ eſt:illud qð lucrat᷑ ei da⸗
re poſſet cum ſuũ ſit:⁊ veſuo licitum eſt ei facere qo.
vult. Sicut ergo libero wno facere poſſet. ita etiam
ey libero pactõ. Rñdet᷑ pᷣmo p rationẽ.qꝛ non eſt ſic
ſuũ qͥn pᷣncipalius fuit i:quia ſui vt balliui vel di
ſtributõis.qꝛ de omni minuto duriſſimã reddet ra⸗
tionẽ. œi aut vt oñi.cuius eſt terra ⁊ plenitudo eiꝰ.
ſicut dñi pncipalis:⁊ oꝛdinatio ⸗ pᷣceptũ ⁊ ꝓhibitio
eius potiꝰ tenẽda eſt e rebo ꝓpꝛijs qꝙ̃ᷓ pacta ᷣui.ĩmo
pacta ſuoꝝ in hoc caſu tenẽda nõ ſi unt. ſicut patʒ ex
pſſe ꝑ legẽ ciuilẽ.C. li.ij.ti. pactis. l.pacta. ſb hoc
tenoꝛe. ſdacta que ↄtra leges ↄſtitutõeſq;. vel cõtra
bonos moꝛes fiunt:nullã vim hze. indubitatiiuris
eſt. Ged talſia pacta ſunt cõtra leges diuinas:ſicut
oſtenſum eſt ſuß. e. c. arti. ij. Et otra leges ciuiles. qꝛ
in iure ciuili appꝛobãtur quatuoꝛ concilia:ſicut pa
tet per gloſam. C. li.iiij.ti.de vſuris ſub his ver bis.
Jure nouo ex toto tollantur vſure: vt in autenti⸗
co v eccleſiaſticis titulis. colł.ix. S. j. vbi dicit:ſer⸗
nandas regulas ſanctoꝛũ qnatuoꝛ concilioꝑ: Ged
in niceno concilio ſunt pꝛohibite. vt diſ. xlvij .c.qm̃.
Sequitur ibiin gloſa. Item ſi nulla lex diceret ad-
buc non valent:cum ſint contra legem vei. Et infe⸗
rioꝛ nõ poteſt tollere legem ſuperioꝛis. vt.ff. ad tre⸗

bellianum.l.illea quo.id eſt. in infoꝛciato. li.xiij §H.
tẽpeſtiuum.ꝛ.ff. e arbitris.l.nam magiſtratꝰ ideſt.
in. ff. vet eri.li.nij. YJtem contra naturam eſt. vt ſer-
uus tollat lege; wmini ſui. C. li.ij.ti. e pactis.l.ſer-
uus. vbi w ſeruo ſic dicitur. In vterius autem no⸗
uo pacto refoemare non poteſt obligationem recte
cõſtitutam. Mon ergo ſtipulatio:non pignus. non
uuramentum æ his pꝛeſtandis tenet. vt patet. C. li.
len. vlegibus ⁊ conſtitutionibus.l.non dubium. i.
i.j. vbiſicſcribitur. Nullum enim pactum.nullam
conuentionem. nullum contractum. inter eos vide-
ri volumus ſubſecutum quam coutrabunt lege cõ⸗
trahere pꝛohibente: quod ad omnes etiam legum
interpꝛetationes. tam veteres. ꝙ; nouellas. trahi
generaliter imperamus. Et parum infra ſequitur:
ſcom pꝛedictam itaq; regulam. nec ſtipulationem
huiuſmodi tenere.necmandatum vllius eſſe momẽ
ti. ⁊c. Actu. v. Opoꝛtet obedire veo magis q; ho/⸗
minibus. Oec ſunt multuʒ contra illos. cõtra quos
diſputatur. . viij. articu. vj. ¶ Gi vero querere ve
lint.quare lex i vſuras pꝛohibuit.⁊ quare ſine vſu
ris mutuare pꝛecepit indigenti:et quare fructus re
rum inpignoꝛatarum. computare vebent. cum poſ⸗
ſint res ſuas tenere.bladum in grangijs. pecuniaʒ
in burſis. quare ergo lex i pꝛecepit.qꝙ ita mutuent
niſi aliquid inde reci ere poſſint aunantagium. Pꝛi-⸗
mo reſponde li ciuilis. C. legibus et conſtitu/
tiomibus. li.j. l.non dubium. Xegis inquit latoꝛi
quod fieni non vult lex tm̃ pꝛohibuiſſe ſufſiciat. Se-
cundo reſpondetur ꝙ ſic querentes parum habent
rationis. Si enim eis videtur ꝙ ipſi vebeant oꝛdi⸗
nare v rebus ſuis.ſicut placet eis: quare nolunt:
dens habeat eãdem libertatem.qui nobis rradidit
bona. non pꝛo nobis tm̃. quia nec pꝛo diuitibus tm
iſta creauit. ſed vt voſipſos et pauperes illos ſuſti⸗
netis. eis dando. et mutuando. vt illis rebus vo bis
vitam acquiratis eternam. Qui ergo queris quare
deus talia te facere pꝛecepit: ita inſipiẽs eſt queſtio
ac ſi quereres.quare voluit te eſſechꝛiſtianum.⁊ ire
ad eccleſiam: et ieiunare: elemoſynã et alia chari/
tatis opera facere: qꝛ ſicut iſta te vult facere. vt pe⸗
nas euadas eternas:æ amimam ſalues. regnũ eter-
num acquiras. Ita vult te indigẽti mutuare:quia
in aliquo caſu tanti meriti eſtiſtud: ſicut aliquod
pꝛedictoꝛuʒ. Et ad hoc ꝙ dicis ꝙ interim poſſis de
rebus rins mutuatis lucrari. et auantagium tuum
facere. Reſpondetur ꝙ illud auantagium non ha⸗
bent:necſunt certi habete:quia interim totũ amit-
tere poſſint: et incertum pꝛo certo vendere iuſticie
videtur obuiare. SDicit ergo:non mutuabo. Reſpo
tur minus maluʒ ſeu periculoſum videtur eſſe nõ
mutuare. q; ſic mutuare:qꝛ difficilius eſt aliena re⸗
ſtituere ꝙᷓ æ pꝛopꝛia crudelitate penitere. Dicunt
ergo:moꝛitur fame indigens. Reſpondetur minus
malum eſt:q; coꝛpus ſuum moꝛiatur fame:qᷓ; anima
tua vſura. Et tamen medium eſſet eli⸗ endum mu⸗
tuare videlicet ſine vſura: quia exquo ſufficiens pi-
gnus habes nunqꝙᷓ; tuum amittere potes. SGed or 8
cunt. conſuetudo eſt:et iura regni permittuntꝙ fru
ctus nõ computentur agro vel pꝛato. vel molen⸗
dino vel wmo impignoꝛata. Reſpouſio iſta patet
ex legibus pꝛecedentibus. Si enim omnes leges et
conſuetudines hoc permittant. vel hoc habeãt. ni⸗

hil valet contra regem wum et legem eius:quiait.

Teuiti.xxv. Computabuntur fructus:et quod reli⸗
quum fuerit reddat. ideſt rem impignoꝛatam. cum
tãtũ v pignoꝛe leuauerit:quanti mutuauit: ædu⸗
ctis erpenſis pignus reddat. Etiam ponamꝰ:q ma⸗
lum non eſſet e ſe. eſt tũ malum.qꝛ a veo ꝓbibitum.

xv.

xvj ·

wih

ſnũ vel quu men⸗
nſimg mumdi⸗
tali coloꝛes oabo
ni vengüͤtſicutchan
rerooſſint aligiit
rus augmẽtont. ſicy
nicytunc valeat bladt
dunt chan:uig em⸗
ſoꝛte animal quodtñ
enios tales vinrari⸗
ſuns coſoluit. Aele
tur arcafeſtũ Johãn
minũ in quo weamun
us editur. Bienve
no vtſeiyma peric
git er muriu oſumpt
tuitis caſipꝛcum bae
turus blad ſuumte
ret geitantü dare
mẽſura:qñreſiduũ y
temredgedibladu g
reſiduu veneret pꝛal
¶ Alijſub coloꝛe loc
emuntouem yel bon⸗
nulli oial habet 7 bo
Vnenan⸗ yenitadeũ.
talanimali ſed locab⸗
taſetamimi- Indoe
higanimel vocat.
losuippeanniamt
Non mutuabotibip⸗
Hoͤlenti gPenunin
dpecunia nbimutn
repoſſums iced el
lir uer yelbone

rgiplt Nbeantoꝛal⸗
teis anorenbunn g
Wn, unnobis tradicit
2nec prodiuttibnoti
t panperesllos ſuſi⸗
do r loreuo ohe⸗
Anieroq tens gune
talnſſpiiz eſt netin
eſechꝛitumun tie⸗
moſſnutelüchun⸗
ltepultfacene re⸗
ſolurs zmmunr.
vin numunn,uu
ut,iantalided
aucNagontdn
mantagiumnonbu⸗
inintenntotſant⸗
Ceno pencere iſtlde

Ponmutnabo Pehh ⸗

loſumtidergreſend
ſfilius ſ alcu/
ne enitne Dicht
Peponter mind⸗
iarturſemieſjonin
cſit apencunnn⸗
acrgnoſpfinlii ⸗
nme orn Glil
gieminn .
elgun, lno
chenib labe
in oneslete ,
gAdocdilein
nert ili
nn Gtum c

WBſura

Pꝛimoꝛũ enĩ parentũ comeſtio te ſe malũ non fuit.
niſi quia ꝓhibitũ.Picẽt foꝛte: quarenõ poſſumꝰ xe
re impignoꝛata interi auãtagiũ ſumere:ſicut poſſe-
mus v pecunia interim lu crari. Reſpondet᷑ ꝙ cum
nulla pecunia poſſes tibi tãtũ interim lucrari.ſicut
lucraris ꝓ amoꝛe vei mutuando:qꝛlucraris celum.
Ded dicent:hic etiã viuere opoꝛtet.⁊ lucrũ querere
pꝛo nobis ⁊ noſtris:verũ eſt:ſed nõ ↄtra pᷣceptũ ⁊ le⸗
gem ⁊æi.quia talis nõ viuit.ſed moꝛit᷑.nec vitã que⸗
rit.ſed moꝛtẽ eternã Gicergo opoꝛtet hic viuere.vt
ſemꝑ viuãt: quia quid valet hic viuere. niſi vet ſem
per viuere.Et quid ꝓdeſt homini ſi mun dũ vniuer
ſum lucret anime vo ſue vetrimentũ patiat᷑. Meliꝰ
eſſet iread celũ cum pauptate:qᷓ ad infernũ cũ om⸗

xvij. mibo diuitijs mũdi.¶¶ Aſij vſurarũ turpitudinẽ pal

liant ⁊ a bſcõderenitunt᷑ ſub ſpecie emptiouis ⁊ vẽ/

6

ditionis. Gicut fert feciſſe qͥdam de quo fert᷑ꝙ vo⸗

Exemp. lenti habere pecuniã ab aliquo ſub conditione mu/

xviij

tui.tũdit dicens:non mutuabo tibi pecuniã.ſ̊ eme
aſinũ vel equũ meũ ꝓ.xx.ſolidis.qui videlʒ nõ valet
niſi œcẽ. mutuabo tibi tãtũ ad talẽ tminũ. Sub⸗
tali coloꝛe a dyabolo vcipiunt᷑ termĩarij illi videlʒ
qui vendũt ſicut chariꝰ vadit in anno:⁊ ſi tũc ſolue
renõ poſſint: aliquiꝓ tꝑis plõgatione adhuc vſu/
ras augmẽtant. ſic videlic; ꝙplus volũt ãno ſequẽ⸗
ci. ꝙᷓ tunc valeat bladũ.vel qui bladũ vel bouẽ ven⸗
dunt chariꝰ:quia emens nõ põt ſtatim ſoluere.ideo
foꝛte animal quod tm̃ valet veceʒ vẽdunt adxij. O⸗
enĩ oẽs tales vſurarij ſint ptʒ expᷣſſe.er.li.v.ti.xviij.ð
vſuris.cõſuluit. Vel qui biaa vendũt:ſicut vendi
tur circa feſtũ Johãnis baptiſte.vel quẽcunq; ter/
minũ in quo v ↄmuniter accidẽtibo bladum chari
us vẽditur. Si enĩ venderet ꝓpter ꝓximi ↄpaſſionẽ:
⁊ nõ vt ſeipᷣm a periculo cuſtodie liberaret:qð cõti-
git ex muriũ ↄſumptõe vel putrifactõe.vel alijs foꝛ
tuitis caſib:cum hac ꝓteſtatione:ꝙ nõ eſſet vendi⸗
turus bladũ ſuum temꝑe illo. ſedꝙ tantũ ei mutua
ret.⁊ ꝙ ei tantũ daret ꝓillo quantũ reciꝑet pꝛo tali
mẽſura:qñ reſiduũ vẽderet.qꝙ etiã daret ei liberta⸗
tem reddẽdi bladũ ꝓ blado vſq; ad tenininũ.in quo
reſiduũ venderet piculũ non incurreret vſurarum.
¶ Alij ſub coloꝛe locationis œcipiunt᷑.qui videlicʒ
emunt ouem vel boueʒ vel aliud animal ab illo dur
nullũ aĩal habet.⁊ hoc ſciẽs dicit illi qui p neceſſita
te aeunie venit ad eũ.trado tibi tantã pecuniam ꝓ
tali animali. ſed locabo tibi illud animal ꝓ tãto ad
talẽ terminũ. In hoc enĩ caſu vt veũ vecipiãt.pecu-⸗
niã animal vocãt.Cõſinilit᷑ eccipiunt᷑ illi quiad il
los quioꝓ pecunia mutuanda ad eos veniũt.Ricunt:
non mutuabo tibi pecuniã. ſed aĩalia. Alio vero re-
ſpõdenti.qꝙ pecunia plus ꝙᷓ aĩalibus indiget.dicũt:
pecuuia tibi mutuata nullũ emolumentũ habe/
re poſſumꝰ:ideo accipe hãc pecuniã.⁊ emas tot aĩa⸗
lia.oues:vel bones:pꝛo tanta pecunia:⁊ redde mihi
in ãno tãtũ ꝓ locatione cuiuſſibet aĩalis:⁊ ſimul cũ
boc redde mihi in fine aĩalia in foꝛma qua tibi tra
duntur. Si enim in hoc caſu vſuram no cõmittunt
nec iudei vſurã nõ ↄmitterẽt:vocãtes pecuniã: bo⸗
ue m vel equũ:qͥ bꝰ illos.xij.denarios.quos ꝓ obulo
ad ſeptimanã mutabũt equũ vocare poſſent. Sic ⁊
chꝛiſtianꝰ falſus.qui cũ hoc.pecuniã noĩe aĩalis lo-
cat.naturã nõ tenet locationis:quia in locatõe ani-
maliũ.ſi aĩalia moꝛiant᷑ ſine defectu illiꝰ cui locant
moꝛiunt᷑ dño ſuo:qꝛ locatio nõ trãſfert dñiũ in illũ
cui locant᷑: In pᷣdicta vo locatione pecunie trãſfer-
tur wminiũ. E mutuãs vult ĩtegrũ habere: Sʒ cũ
certũ ſit.ꝙ falſa noĩario naturã nõ mutet ↄtractus
Plons ẽ.ꝙ ↄtractoꝛ ille.⁊ apud vũ:et apud homĩes
onos. eſt vſurariꝰ. Idẽ ẽ e illo.qͥ dicit.ꝙ nõ vult
mutuare frumẽtũ:ſed dicit ꝓtãto vendit᷑bladum:

S „
W ij..
nũc. habeas tãtũ de pecunia. emas tibi tot menſu⸗
ras bladi.⁊ reddas mihiꝓ qualibet tantũ uantuz
valet in eſtate.¶ Alij œcipiunt᷑ ſub ſpecie falſe ſoci
etatis.quin olũt eſſe ſocij periculi:h̊ lucri. Alij ſub
vmbꝛa maioꝝ. dicẽtes: ꝙ magni ⁊ diuites ⁊ pꝛelati.
in manerujs ſuis mutuãt ⁊ vendũt ꝓut canius vendi
tur in anno:Rñdetur pꝛimo.ꝙ foꝛte dñi illoꝝ illud
ignoꝛant. ¶ Scdo ꝙ licet ipſi vadãt ad infernũ.nõ
opoꝛtet ꝙ alij vadant.niſi voluerint: quia licetĩ na
turalibo hoc verũ ſit: ꝙ ſupioꝛibo eclipſatis. neceſſe
eſt inferiora eclipſari.⁊ obſcurari:nõ tm̃ in volunta-
rijs.Alij ſub ſpecie dãni⁊ falſitatis vebitoꝝ. dicen⸗
tes:ꝙ diuites vebitoꝛes ſunt ita falſi.ꝙopoꝛtet eos
carius vendere ꝓpter dãnũ quod habẽt:qꝛ non ſol⸗
uunt fideliter nec ad terminũ: vnde vellẽt.ꝙ p̃dica/
ret᷑ ita bene cõrra malos cebitoꝛes: quibo ſi veritas
dicat᷑.veriꝰ dici nõ põt.niſi ꝙ ipſi ex vna parte ſint
cupidi vſurarij:⁊ alij ex alia parte falſi er œceptoꝛij
ebitoꝛes. Alij vo ſe abſcõdunt ſub vfectu ꝓbatio
nis: ſicut illi qͥ nunꝙᷓ mutuãt:niſi ſoli qui faciet eis
obligationẽ cæ.xxx. vbinõ recipiunt nili.xx.timent
enĩ ſi plurib ſimul veniẽtib mutuarẽt:ne vſurarij
apud mundũ ꝓbarent᷑:⁊ nõ timẽt ne apud cuʒ qui
ſemꝑ eſt pᷣſens qñ mutuãt.eternaliter cõdemnentur
Nunq enĩ ſolo pᷣſente mutuant:vbi tam veus qᷓan⸗
geli ⁊ tota curia adeſt celeſtis.ſicut ptʒ.A. xxv. xvij.
multi œmones nes ad intuitũ ſunt pᷣſentes:⁊ tñ
ipᷣi vident᷑ eſſe ce illis.qui dixerũt:nõ videbit wmi⸗
nus:nec intelliget vns Jacob: ntelligite in ſipiẽ⸗
tes ⁊ ſtulti aliqñ ſapite: nũquid qui plaãtauit aureʒ
non audiet:ant qui finxit oculũ nõ aſiderat. Alij
vero vſuras abſcondere nitunt᷑ ſub ſpecie curialita/
tis. nolẽtes pecuniã habere ꝓ pecunia mutuata:ſed
e pane cũ piſtoꝛib:æ carne cũ carnificiv: potu
cum põderatoꝛibo.⁊ ſic œe alijs: habẽdo cõueniũt
nõ attẽdentes pᷣceptũ chꝛiſti:Lu.vj. Sate mutuum
nihil inde ſperãtes. Alij vſuras ſuas abſcõdereni⸗
tunt᷑ ſub pacto penarũ:ſeu ſub pacto legis cõmiſſo⸗/
rie Eſt aũt illud pactum tale: Obligo tibi pignus
tale.i.rem mobilẽ:vłhypothecã.i.rem imobilẽ: vel
pꝛo tanta pecunia ad taleʒ diem:hoc adiecto.ꝙ niſi
ſoluã tibi illã pecuniã ad talem diem. pignꝰ ſeu hy⸗
potheca.tibi ſemꝑ remaneat: Iſtud fa cieẽtes ĩ frau⸗

Tem vſurarũ.vt pꝛo pecunia ad terminũ talẽ mutu-

ata habeãt pignꝰ.multo maioꝛis valoꝛis:quia ĩ ſpe
illud habẽdimutuãt. male vſuras ſuas abſcõdunt:
asie vſurarum ↄtractũ in omni iure pꝛohibitũ ab⸗
cõdere nitunt᷑ſub alio atractu. equaliter phibito:

NMam pactũ legis cõmiſſoꝛie. ꝗꝓpter inopiam vebito

ris eſt inhibitũ in iure canonico:extra.li.iij.ti.e pi
gnoꝛibus.c.ſignificãte.Et in.l.ciuili.C.li.viij.ti.de
pactis pignoꝝ.l.j.nõ tm̃ in foꝛo ↄſciẽtie:h in foꝛo iu
diciali:intm̃.ꝙ mihi ſoluẽti tibi ratã.i.qð mihi mu
tuaſti:mihi apetit ↄtra te pignoꝛaticia actio. Vult
tñ lex pᷣdicta.ꝙ pignꝰ in die vendat᷑qñ debitoꝛ ĩ die
non ſoluit:a creditoꝛ tantũ accipiat quantũ mutu/
auit:⁊ reſiduũ ſoluat debitoꝛi.Aliqui vo in fraudẽ
iſtius ꝓhibitõis non dicũt:Obligo nibi tale nego⸗
cium:⁊ niſi illud redemeris tali die ſit tuũ:ſᷣ verba
habẽt vẽditõis ĩ fraudẽ pᷣdicte legis dicẽtes.ꝛ Emã
illud a te:⁊ niſi redimas illud ad talem diẽ amittas
illud:et fit charta ſimplicis vẽditionis cũ ſcripto a
latere ꝙ illud redimere poſſet: realit᷑ eſt pactũ legis
cõmiſſoꝛie:licet verba ſint venditõis. Seatꝰergo de
quo verificat᷑ illud:Eʒechieł.xvriij. Pi nꝰ œbitoꝛi
reddiderit:⁊ ꝑ vim nihil rapuerit:ad vſurã non cõ⸗
modauerit. =S
Cõtrariũ faciẽtes dãnificant᷑.qñq; in reb:in filijs
7 in ꝓꝛijs ſubiectis. ¶ Pꝛimũ oſteſum eſt per exem
plũ fabule.M.ix.ij.G̊ tñ talibb mutuant:qꝛ pulchꝛe

ir.

Ani vij
XXI.

xxij.

bat: Oꝛa

WBſura

ꝛomittũt:et ꝙ lanã ⁊ hmõi: in melioꝛi foꝛo habere
perant.ratione mutui:⁊ quia etiam carius eis ven-
dunt.ratione termini:⁊ hec eſt cauſa qre falſus pꝛo⸗
miſſoꝛ.⁊ cupidꝰ mercatoꝛ ad dãnum ꝓpꝛium frequẽ
rer cõcoꝛdãt.¶ Secundũ ſepiꝰ videt᷑.ꝙ videlicet le
filijs vſurarioꝛũ verificat illud pᷣs.cvii tranſferent
filij eius ⁊ mẽdicẽt:⁊ eijciant᷑ e ha bitatiomibo ſins:
quia ſepe terras ⁊ wmos:que patres eoꝛum vſuris
acqᷣſierunt:alijs vſurarijs obligant. et cum illis dũ
durant luyxuriantur: ⁊ de patrio incendio nihil cogi
tant. Juxra illud Job.xviij. Ron habebñt filij eiꝰ
memõꝛiam illius:nec miſerebuntur incendij eius.ſᷣ
poſtmodum cum ipſi ad idem incendium venerint:
⁊cæ eius malicia cõqueruntur:qnia ſicut dicit᷑ Ecci.
xlj. De patre impio conquerent᷑ filij:quia per ipſum
ſunt in obpꝛobꝛio.¶ Tercium patet:quia coꝛpus ⁊
animã obligat ad gehennam: Nam celum iuſte pe-
tere non poteſt:nam ad eandem legem ⁊ iudiciũ ob/
ligat ſe:quo alijs menſurat. Math.vij. Eodem iudi

cio ⁊c.et eadem menſura ⁊c. Sed ipſe nihil dare vel

mutuare vult.niſi vetur ſibi melius ꝙ; illud quod
tradit:ergo nec celuʒ alio pacto tradetur ſibi.quia
ipſe melius dare non poteſt:neceſſario ergo illo ca-⸗
rebit. Iſte pꝛoceſſus ꝙ ad paria iudicabuntun con
firmatur per vcretalẽ.li.v.ti.œ vſuris.c.quia fru⸗
ſtra. Vbi ſic dicitur.quia fruſtra legis auxiliũ inuo
cat:qui cõmittit in legem:ſtatuimus.vt ſiquis vſu⸗
rarius a nobis literas impetrauerit ſuꝑ reſtituẽdis
vſuris vel fructibꝰ computandis in ſoꝛtem:niſi pꝛi-
us ipᷣe reſtituerit vſuras:quas ab alijs noſcitur rece
piſſe:auctoꝛitas literarum nullatenus audiat᷑. Ita
nec in curia vei aliquid impetrabit.quod ei valebit
niſi pꝛius reſtitutis vſuris:⁊ niſi ab hoc erroꝛe ceſſa
uerit:quia iudiciũ ſine miſcia his ⁊c̃. Jac̃.ij.¶ In
quo iudicio tanto alijs peccatoꝛibus granius puni⸗-
etur:quanto plures eius vſuris coꝛrupit.illos vide
licet ad quoꝛum manus uenerũt:qui ⁊ in illis pec
cata augmentant:Et ſᷣ̃m vecretalem pᷣdictam talis
dum viuit:et alij pꝛo ipſo poſt moꝛtem fruſtra legeʒ
muocant miſcðie:vel pacis:vel requiei:vel adiuto
rij cuiuſcunq; ſancti:quia legem miſcpie nõ tenuit:
quia non pꝛo miſcðia.ſed pꝛo pecunia vel lucro ter⸗
reno mutuauit:qui etiam nunqꝙᷓ a peccato quieuit:
fruſtra auxilium inuocat quietis.per dicentes:reqͥ⸗
em etemam. cc. Poterunt angeli optime reſpõdere
legem non tenuit᷑ quietis in gratia. ideo quietẽ non
inueniet in gloꝛia: Yꝓmmo væum ⁊ ſanctos:per quo
rum feſta vſure ſue creſcebant ⁊ currebãt.ſemꝑ ꝓno
cauit in culpa:ipſoꝝ iudicio ſemꝑ inquietabit᷑ in pe
na:Et ſi ille in libꝛo: Numeri.xv.væ pꝛecepto cæi ſe
gitur lapidatus R ligna collegit in ſabbato
uale iudiciũ dabit willo cuius vſure per oẽs dies
anctoꝝ tocius anni currunt ⁊ cõtinuant᷑:quia etiã
in ſanctiſſimis diebo illas colligit ſibi poꝛtatas. Di
iterum nullũ tenß iurequis petere poſſit.qð volũ
tarie vẽdidit:quali inre poſſint ipſi petere:vel alijp
eis poſt moꝛtem lucẽ vel requiẽ celi: Nam dum vi⸗
xerunt.vendiderũt dilationẽ ſolutionis:quia caniꝰ
ꝓter üllam vendiderũt: in dilatione aũt illa nullũ
tempus eſt niſi dies cum luce:a nox pꝛo requie.Er/
ſo vtrd vendidit tam tempꝰ lucis. ꝙᷓ quietis. Fru
tra ergo petit vel pꝛo eo petit᷑ lux vel qͥes celi: tũ qͥa
cõtra legẽ peccauit lucis et quietis:dum vtroq; tpe
vſure ſue currebãt:tũ quis ſentẽtia data eſt:Eʒech.
xij. ꝙ qui vẽdidit ad id quod vẽdidit.non reuertet᷑.
Ey quibo motinis fertur quendã ſacerdotẽ motũ:
qui dum Barcheno ſuos qmoneret. dicere ſole⸗
itis ꝓ oĩbo alabo excepta aĩa pꝛis mei. pꝛo
qua nõ oꝛabitis:quia fuit vſq; ad moꝛtẽ vſurarius.
quẽ ideo dñs nõ recipiet:quia ſicut dicit᷑.ij. Parał.

rix. Mon eſtapud dñm iniqtas:necmunerũ cupido
Bigna aũt dãn atõis vſurarij.deꝰ Fecer ns⸗
ere dignatꝰ eſt:ſicut patʒ pᷣmo ꝑ exemplũ.M.ix.xl.

Ar. viij.

xxiij.

Secũdo per exemplũ de quodã alio.x quo fer.

cum moꝛtuus ab omnibo vicinis.fidelibo et iuſtis
non poſſet lenari: vt ad eccleſiaʒ poꝛtaret᷑: occurrit
cuidã inter eos ꝙ cõſuetudo illius ciuitatis erat:

quilibet ad terrã poꝛtabat᷑ ꝑ hoĩes artis ſue.qð cuũ

Exemp.

alijs intimaſſet:⁊ ipſi caute feciſſent.q̃tuoꝛ vſurari⸗

os venire. faciliter ipᷣm leuauer̃t: Mec miꝝ qꝛ q̃tuoꝛ
cemones poꝛtauerũt quintũ:vt eus oñderet.q aĩs
a vemonih poꝛtabat᷑ ad infernũ:per hoc ꝙ coꝛpus

ſine mĩſterio dya holi ad terrã poꝛtari nõ poterant.·

ſed ab his qͥ ſicut ipᷣe veſcẽdunt in lacũ. Eʒech.xxvj.
¶ertio idẽ alio oñdit᷑ exemplo.væquodã. æquo
fert᷑ qiſic cũ ſacerdos bonꝰ illũ in eccleſiaſtica ſe⸗
pultura.nollet ſepelire ſicut nec vebuit:ſicut patʒ ꝑ
ↄſtitntionẽ Oꝛeg.x.in cõcilio lugdonẽſi.Et ex.li.v.
ti. v vſuris.c.quia in omnibo.aſſerẽs ꝙ hec tra ci
eſt:ideo in illa hõ dyaboli nõ ſepeliet᷑:amicis vo vo
lentibo ipᷣm in via ſepelire:reſtitit miniſter regis di-
cens:hec terra regis eſt:h̊ nõ ſepeliet᷑: ꝓYpᷣis vo alter
catibo.affuit dyabolꝰ aſſerẽs q; tãtũ faceret pꝛo eis
ipᷣm poꝛtaret ad locũ ſepulture ſibi vebitũ:⁊ tol⸗
ens ipᷣm poꝛtauit ad infernũ:vt ibi ſepeliret᷑ ſepul/

Exemp.

tura illa:de q̃ ¶Lu.xvj.Moꝛtuꝰ eſt diues ⁊ ſapultꝰ eſt

in inferno. ¶ Quarto idẽ oñdit᷑ exẽplo cuiuſdã ta⸗
lis. x qͥ fert.q cũ bꝛiga fieret de eiꝰ ſepultura. alijs
aſſerẽtii ꝙ nõ tebuit ſepeliri ſepultura eccleſiaſti⸗
ca:alijs dicẽtibo ↄtra.v cõi ↄſenſu in hoc cõſenſerũt
ꝙ coꝛpꝰ poneret᷑ ſuꝑ alalia.rogantes:ꝙ deus aĩalia
diriget ad locũ vbi vellet ipᷣm ſepeliri: ſicut direxit
aĩalia ð aʒoto cũ archa teſtamẽti.j.pReg.vj.Arialia
vero directe ſine oĩ humano cõductu illud poꝛtaue
runt ad furcas ibi ſtãtes:nec vltra illud poꝛtare vo
lebant:vt qui latronũ vitã vnxerat:ſicut habet᷑ſupᷣ
eo.c.vj.cũ latronil ſepeliret᷑ et ibi pijceret᷑.vbi ca⸗
dauera putrida ꝓijciunt᷑. Gic ille Yoachim: Jere.

xxij. Sepultura aſini ſepelłiet᷑: quo ad coꝛpꝰ:⁊ peius

quo ad aiam:nam ſicut aſinꝰ ꝑ pedes ita iſteꝑ aĩazʒ

trahit᷑ ad foueã inferni.ad modũ ꝓditoꝛis:qꝛ ꝓdi⸗

toꝛ vei eſt: cuiꝰ ſeruũ ſe dicit eſſe oꝛe: ⁊ occulte cõtra
ipᷣm runn quem ſub ſpecie vecipit pietatis.
Igeo legit᷑ qͥdã væ qdaʒ vſurario dixiſſe: æq fert.ꝙ
cũ quẽdã pᷣdicantẽ audiret.ꝙ mon oẽs vſurarios
ad infernũ poꝛtaret: ᷣmone cũ indignatione rece
dẽsxcuida vicino obuiauit:cui cũ cauſam ſue ire nar
raſſ queſiuit qͥd ei dare yellet.⁊ cum ipſo rediret.⁊
coꝛã omnib dictũ ſuũ repꝛobaret.ↄuentione facta.
abierunt. Pꝛedictꝰ vo vicinus queſiuit alta vocea
pꝛedicatoꝛe.ſi diyiſſet: ꝙ dyabolus om̃es vſurarios
ad infernũ poꝛtaret. Sixi inquit. Cui alius: Mon
dixiſti verũ:non faciet eis tantã reuerentiã:ſed tra⸗
het eos poſt ſe fuſcinulis ad infernũ:ſic vt pᷣdictũ ẽ.
tradi cadsuer moꝛtuũ.⁊ ꝓditoꝛ qͥ ꝓditoꝛie diuiti-
as congregat: Sic qui coaceruat diuitias vſuris:
Pꝛouer. xxviije·
UIlloꝝ vo qͥ mutuũ accipiũt ad vſuras in aliqͥ ca
ſu. magnũ eſt pctm.⁊ periculũ:ſicut oñſum ẽ.H. iij.
xvij. Et.M.ix.ij. ¶ Quãtũ vo ſit piculũ illoꝝ qͥ ve
bonis ſic acqͥſitis pticipãt.ptʒ ꝑ exeplũ v ſcto yfur
ſeo.æ qͥ ſcribit᷑.ꝙ cũ aliq rpe tunicã ab vſurario re⸗
cepiſſet.⁊ ꝓ eo ſpãliter nõ oꝛauerit.cũ eſſet ĩ infirmi
tate detentꝰ.poꝛta bat᷑ illa tunica coꝛã eo ardẽs ab
angelis. ꝓiecta ſuꝑ faciẽ ſuã: dixit ãgelꝰ.ab impio
recepiſti:p eo nõ oꝛaſti. Sanctꝰ vo ſanitati reſtitu-
tus.ſemꝑ maculã ↄbuſtionis ĩ facie geſſit:qꝛ in tãtil
lo cõica uit cũ vſurario.¶ Se talibo dicit vecretalis
extra. li.v.ti. æ vſuris.c.tua nos. Sictua nos duxit
fraternitas conſulendos:quid ve vſuranioꝛuʒ filijs

iiij.

Exemp.

Exemp.

Arti.
xxv

ix.

Dun Gic cogitattulis n
n ralteſ poſtnone
induat vel fili vñadtort
pelerecutoꝛes ſul ñlaute
jolcnaltcher a⸗
loꝛ gigm ua pdat. Erge
ret. quo iyi N bonis ab ee
cantãtib ?letos dies duu
gebit: ipſe olbus bonis
cõcedet Lu xvj. Ged di⸗
dum viuimꝰ laboꝛam?:
ri ereb tpalibus nimis
cuſant vecuptditateraua
ppꝛiam neceſſitatẽ diccetee
ideo talia inqrimꝰꝛ tenen
velcemũ vñ vinerepoſſum
ales erinus: Ettñ ſintai
ſadantp Priamnneceſſitate
excuſann danicd neceſit
tatechin diuitis ſemp ere
tüadtercispante bl

. rumn. q publicos vſuranio

vel wmos eis locant.
lugtonenſitiwnſine⸗
Gneccollegium necalia⸗
Pſona cuin chq ſitdignit
alienigenas valios noon
ce pecunla fenehꝛẽ exercet
ad ocwmos ſuas intern

taſcpulumn. Ais gi⸗
iſcprltun⸗ altilt⸗ Ennn

ſenſuin hoccölenſnit
Nganttsg seil
nſcpeln iat dingt
neni)⸗Beg d, Niain
GGducmlndponene
eVimailludporrareno
nxenatſicuthabekſiß
et ibi piſret bicn⸗
eille Yoschin ⸗
go danp' ,eis
Ppelles ſpein
cü pdttoiz ge⸗
tortr roecllttanni
ecte vantipenu
inſe ziini

4

mogoisirars Srend.

mdignawonetec
giNn
taChmiirediret
et menticneftch.
apeſiuitältaſoees
Polusofies hſuanids
gut. Clials Nn
Utinucrannͦſaln⸗
nfemüſe tßliche⸗
torq painhnedilln,
emat piultus ſono:

örad nsinsliſct ni.

iſarofſime
ceſtnali n

i. m.
2*

12

=

Nvj.

——

Wſura

obſeruandũ ſit.qui eis in crimine vſuraꝝ defunctis
ſuccedunt: aut extraneis.ad Ae⸗ bona vſurarioꝝ
aſſeris euoluta: tue igit᷑ queſtioni Ir̃is pᷣſentibv re⸗
ſpõdemꝰ. ꝙ filij ad reſtituẽdas vſuras ea ſunt diſtri
ctione cogendi:qua parẽtes ſi viuerẽt.cogerent᷑:hec
ibi.¶Becretũ vo ſumptũ ex verbis Augu.ad Ma
cedoniũ dicit:ꝙ niſi reſtituãt.penitẽtia nõ agit:ſed
ſimulat᷑.xiiij.q.vj.ſi res aliena.¶ Pꝛopter qð dicit
Hieronymꝰ.Cauendũ eſt nobis inquit maxime:ne
ab his accipiamꝰ munera quos nouimꝰviuere c la
chꝛymis paupum. Sʒ oicut.nobis nõ iminet peri⸗
culum:quia illa iiuſtenõ acqͥ ſiuimꝰ: ſed tali vel tali
titulo habemꝰ. Ged caueant:quia qlibet rñdebit.
non tm̃ v eo qð vt latro acqͥrit:ſed qð vt latro acci⸗
pit. Tales eni nõ m legẽ munditm̃: ſed etiã ſᷣm le⸗
gem dei veſcẽdent ad infernũ viuẽtes:nõ quia vſu⸗
ras acceperũt vel exercuerſit:ſed quia neqᷣtia in ha⸗
bitacul eo ꝑ. R. vj. xj. ¶ Et ſi tãtũ eſt peniculũ eoꝝ
HZ bona ralia pticipãt.multo maius eſt periculuzʒ
illoꝝ qui bona talia vetinent:vbi ipſi mali acqͥ ſito
res pᷣceperũt ꝙ ipſa reſtituerẽt:tales enĩ ſunt ſicut
ſanguiſuge.que tumido mẽbꝛo appoſite ſugũt ſan⸗
guinẽ coꝛruptũ.ꝓmẽbꝛũ ſanũ faciũt.moꝛtẽ ſibipſis
acquirẽtes.eoũ.xxx. Sãguiſuge due ſunt.ſ.filij et
executoꝛes qui ſemꝑ dicũt:affer.affer. Hoc cogitare
eberẽt añ moꝛtẽ.qui ita diligẽter diuitias querũt:
vt tales filios ⁊ vxoꝛẽ:⁊ executoꝛes dicerẽt ĩgratos.
Munquid cogitat talis miſer.ꝙ vxoꝛ ſua non habe⸗
bit vñ ſealteri poſt moꝛtem ſuam maritet ⁊ iocalia
induat vel filij vñ ad taxillos ludãt.⁊ letioꝛes ſint:
vel executoꝛes ſui vñ laute comedãt ⁊ bibãt ⁊ cãtẽt.
7 diuitias ↄgregent ꝓ aĩa ſua.vbi ipᷣe pꝛo expẽſis il⸗
loꝛũ aĩam ſuã ꝓdat: Ergo nũc ier arrare ebe⸗
ret.quõ ipᷣi e bonis ab eo acqſitis.poſt moꝛtẽ ſuaʒ
cantãtibo ⁊ letos dies ducẽtibus.ipſe in inferno lu⸗
gebit:⁊ ipſe oĩbus bonis carebit:cui necgutta aque
cõcedet᷑: Qu. xvj. Sed dicẽt: nõ pꝛo ipſis:ſ p nobis
dum viuumꝰ laboꝛamꝰ: Rñdet᷑:q tam ipᷣi ꝙᷓ oẽs aua
ri reb tpalibus nimis olliciti gukerk ditent᷑ ſe ex
cuſant væ cupiditate auaritia. ꝓ mundi foꝛtunã et
ꝓpꝛiam neceſſitatẽ. dicẽtes: Nullũ certũ habemus:
ideo talia inqrimꝰ tenemus:hſ̊ cũ ditati fuerimus
vel certũ vñ viuere poſſumꝰ habuerimꝰ:largi ⁊ curi
ales erimus: Et tñ ſicut añ certã ꝓmotionẽ ſe excu⸗
ſabant ꝑ ꝓpꝛiam neceſſitatẽ: Ita poſt ꝓmotioneʒ ſe
excuſant p amnicoꝝ neceſſitatẽ:⁊ tales tam in pauꝑp⸗
tateg in diuitijs ſemꝑ excuſatões erurin pctf̃is.
¶ Etũ ad terciã partẽ hyiꝰ articu i. periculũ illo⸗
rum. qᷣ publicos vſurarios in terris ſuis recipiunt:
vel wmos eis locant:ptʒ ſᷣm Oꝛegoꝛiũ.x.i.in ↄcilio
lugdonenſi.ti.d vſuris.c.vſurarũ.li.vj.qui ſtatuit.
ꝙ neccollegium necalia vniuerſitas:vel ſingnlaris
ꝓPſona cuiuſcũq; ſit dignitatis.ↄditionis. aut ſtatꝰ:
alienigenas ⁊ alios nõ oꝛiũdos ⁊e terris ſuis publi⸗
ce pecuniã fenebꝛẽ exercẽtes. aut exercere volentes:
ad hoc wvmos ſuas in terris ſuis ↄducere:vel cõdu⸗
ctas habere:aut alias inhabitare ꝓmittãt. ſ̊ hmõi
vſurarios manifeſtos infra tres mẽſes væ terris ſu⸗
is expellãt: nunqꝙ; aliquos tales vcetero admiſſuri:
nemo illis ad fenus exercendũ wmos locet: vel ſub
alio quocũq; titulo cõcedat:qui vo cõtrariũ fecerĩt
ſi ꝑſone fuerint eccleſiaſtice.pꝛiarche.archiep̃i.epᷣi.
ſuſpẽſionis:mĩoꝛes vo pſone ſin gulares excõicatio⸗
nis:collegiũ aũt ſeu alia vniuerſitas.ſententiã inter
dicti ipſo facto.ſe nouerint incurſuros:quã ſi ꝑ mẽ⸗
ſem aĩo ſuſtinuerint inqurato:terre ipſoꝝ qᷓdiu ibi⸗
Dem vſurarij in ipſis cõmoꝛant᷑.extũc eccleſiaſtico
ſuhiaceãt interdicto. Ceterũ ſi layci fuerint ꝑ ſuos
oꝛdinarios ab hmõi exceſſu oĩ puilegio ceſſante ꝑ cẽ
ſurã eccdleſiaſticaʒ cõpellant᷑. Ganctꝰ Yꝓo Thomas

trahit.⁊ mãdato equiꝑatur: qð ſpãliter tũc veꝝ

W xij).

æ aquino reqniſitꝰa duciſſa lothoꝛinge. de pericu⸗
lo tenentiũ tales in terris: Rũdit ſub hac ſententia
aſſerens ꝙ ſiles ſuntillis qui latron es vel alios ma
lefactoꝛes defendũt vel iuuãt:ſeu ſi uppoꝛtant ꝓpter
munera vel wna:quia ſicut iſti ꝗꝓpter munera iſtos
ſuppoꝛtãt. Ita illi pꝛopter redditꝰ vel wna que ve
o lucro ſuo.cuʒ q̊ e vſuris dent: nõ eſt dubium
q̃n peccent.? ad reſtitutionẽ teneant᷑ illi a quo rece-
ptũ fuerat:ſicut ille ad ciiꝰ manus veuenit. Sʒ foꝛ/
te dicent:nobis licet reciꝑe redditꝰ æ wmibo ter-
ris nr̃is.cũ ergo ab eis vt a qᷣbuſcũq; redditꝰrecipi-
mon peccamꝰ:qꝛ nõ vſuras ̊ redditũ recipimꝰ. Re
ſpondet᷑ pᷣmo.qꝙ nõ licet eis wmũ taliboa locare:par
gumentũ legis. P.viij.xxiij.ergo nec redditũ reciꝑe
Pꝛeterea ⁊œ vſuris:ſi liceret facere redditũ ſeruitu⸗
tis dño terreno:⁊ ſi ꝑ talem receptionẽ purgaret᷑ vi
tium vſure:quo ad recipientẽ:a foꝛtioꝛi videret᷑.ꝙ
liceret v eiſdẽ facere redditũ oblationis deo: ⁊ ta
lis oblatio brgarer vieinj vſure in recipiẽte cum ſit
E

actus eycellẽtioꝛ:⁊ maioꝛis meriti.Cõſequẽs eſt fal

ſum:ſicut patʒ ey li.v.ti.de vſuris.c.qꝛĩ omnib.vbi

cõciliũ lateranẽſe pᷣcipit ne ſepeliant᷑: nec oblatões
illoꝑꝝ quiſqᷓ accipiat: Nec mirũ:qꝛ nihil de ſacco ex
trahipõt.aliud ꝙᷓ ibi poſitũ fuerat: cũ ergoĩ coꝛbo

na vſurarioꝝ nihil pᷣter vſurarii:vel iĩtavſuris mi⸗
xtuʒ poſitũ ſit ꝙ bonũ a malo diſcerni nõ põt.nihil

aliud extrahi põt. e his igit᷑qui munera vel tribi

ta a talibo accipiunt:verificat᷑ illud pᷣs. SGi videbas

furẽ currebas cũ eo:⁊ cum adulteris poꝛtionẽ tuaʒ
ponebas: Et illud Eſa.j. Pꝛincipes tui infideles
ſocij furũ. Mec talia ab eis reqpiẽdo tm̃ ſocietatẽ.
ſed auctoꝛitatẽ pᷣbent velinquẽedi:quia ratificãt vi/
tium pᷣcedens:ꝑ legem in.ff.nouo.li.viij.ti.rem ratã
haberi.l.quo enĩ. In qua querit᷑quot modis qͥs al⸗
terius factũ ratificare põt. Et rñ et᷑ ꝙ voce vel exẽ
plo.ſeu ſoluendo qn alius emit:vel recipiẽdo:ſic qñ
alius vendit:ergo receptio pᷣcij eſt vnus modus quo
cõtractꝰ ratificat᷑. Cũ igit᷑ iſti pᷣciũ recipiãt ab vſu⸗
rarijs:cõtractũ ratificant vſuraꝝ:a ipᷣm fieri man-
dant ꝓ regulã iuris.qua dicit᷑. Ratihabitio -
eſt.
qñ noĩe alteriꝰ:vel ad vſum ſen vtilitatẽ ratificãtis
factũ eſt. Paueãt igit᷑ pᷣſidẽtes in ſuᷣma curia chꝛi⸗
ſtianitatis:⁊ oẽs alij ꝓ quoꝝ munenib.redditiba.et
queſtis.⁊ cupiditatibo.⁊ exactionibo.multi mutuuʒ
accipiũt ad vſuras a iudeis et alijs:qͥ curiali noĩe ſe
vocant pᷣſtatoꝛes.vt illoꝝ nullo dato ſe ſaciẽt:ſ̊ nec
in aliquo refocillẽt apetitũ:quibo Eſa.j.Oẽs di⸗
ligunt munera:in quoꝝ manibo iniqᷣtates ſunt:ĩp̃s.
Sn quoꝑ curijs vſura mater eſt ſymonie? ſymonia
mater eſt vſuraꝝ matꝝ ciuitate nata in curia parit
⁊ nutrix in curia dilecia.in ciuitate matrẽ fouet:qꝛ
aufert væ curia ſymoniaʒ ⁊ cupiditatẽ: maxima ex
pte vſura ceſſabit in ciuitate. SGanguiſuga la ycoꝛũ
dicit ſemꝑ:affer vſurã. Quõ ergo ĩmunes ſunt a cul
vſuraꝑ:vel quõ unmunes erũt a pena earundẽ:aut
qnid tot leges aut cõſtitutões oſtendũt vſuras ꝓhi
bitas:qui ſuis cupidis receptõnibo tot nutriũt vſu⸗
rarios:et tot occaſiones tribuũt vſurarũ:qͥd v eis
verius dici poterit:niſi ꝙ teſte xpᷣo:ad modu ſcriba⸗
rum ⁊ phariſeoꝝ.dicũta nõ faciũt.⁊imponũt hoĩb
onera grauia:ſicut patet.H.uij.xvij. Mec minimo
digito ea ſuppoꝛtãt:quia nec a collectoꝛe vcimarũ
ab eis miſſo ve vecimis q̃s colligit cõtentiſunt: Sʒ
æ nouis collectis q ſub maximis cẽſuris excõicatio
nis v interdicti.a multis pauꝑih leuãt:⁊ religioſo⸗
rum wvmibo viuere volũt opulẽter. Si vo dixerint
ſe neſcire munera eis oblata eſſe ab vſurarijs mutu
ata:vel v dantiũ pignoꝛib.et grauiſſimis vebitis
ſub multis fideiuſſioiba eſſe leuata: Reſpõdet᷑: ꝙ ſi

xxviij.

xxix.

xxx.

Xpũs

tam diligenter tanq; ſincera conſciẽtia inueſtigare
vellent cum Tobia. dicentes: Videte ne foꝛte furti
uum ſit. Tob.ij. Si inſuꝑ tam ſollicite inquirerẽt:
quot floꝛeni eis oblati ſine viciovenirent vſure⸗ ſy
monie⁊ dantis granamine:ſicut cõſiderare volunt
ſe vel ꝑ ſuos.ꝙ ſint boni ponderis.⸗ metalli: foꝛſi
tan ſpinam inuẽenirẽt in pedibo claudicãtis.quiqð
gratis a veo accepit veo nõ gratis tribuit ſeruituti.

W) Hꝛiſtus dei filius.

zimo multa bons nobis attulit.
Teramo magna pꝛo nobis cõdidit
Tercio oſtendit᷑.ꝙ ſi epᷣdictis gau⸗
vre volumꝰ. opoꝛtet ꝙ vicem repen
damꝰ. in ipſum credendonipfum amando imitan⸗
:atq; tenendo qpðᷣper nomẽ ppᷣianitatis impoꝛtat᷑
¶Pꝛ:imo in natiuitate nobis attulit exoꝛdiũ ſpũa
lis letitie: Gicut aduẽtus adiutoꝝ.letificat pericli⸗
tantem.auditus liberationis incarceratum:Au. ij.
Annũcio vobis gaudiũ magnu: quia natus eſt vo⸗
bis hodie ſaluatoꝛ.qui eſt chꝛiſtꝰ. Math̊.j. Natus
eſt ieſus qui vocat᷑ chꝛiſtꝰ.Et ſicut aduentꝰ lucerne
letificat ſedentes in tenebꝛis.pᷣs. Paraui lucernã.i.
AManriã in eius ↄceptione.⁊ natiuitate.⁊ annũciati⸗
one chꝛiſto meo: Ylel paraui lucernã.i.chꝛiſtum.in
quo lux ſuabat᷑ vitatis: Joh.j. Erat lux vera.quã
in natiuitate eius oſtendit:ha bitãtibnĩ regione vm
bꝛe moꝛtis: Eſa.ix. Ad dirigẽdos pedes noſtros in
viam pacis:Ruc.j.Ergo ambulemꝰ in lumine oñni:
Eſa.ij.quia lux oꝛta eſt iuſto:ĩ pᷣᷣ. SGecũdo in cõuer
ſatione ſpeculũ miſcoie wnãdo et cõdonando:ſicut
aqla volat añ pullos ſuos: vt ad ſilłe puocet: Rom̃.
xv.Guſcipite inuicẽ wnando.iuuando.a remitten⸗
v: ſicut chꝛiſtꝰ ſuſcepit vos ĩ honoꝛẽ cei: Treñ. uiij.
Anñ faciem enĩ dñs chꝛiſłꝰ.CTercio in pᷣdicatione n
cumentũ.ſicut ſol circũiens terrã emittit claritatẽ:
Ro. xv. Seus ãt paciẽtie et ſolacij mctoꝛ.vet vobis

in idipᷣm ſape in alterutrũ.i.vt qͥq vnus ſapit ve deo

alteri ſapiat:ſᷣm ieſum chꝛiſtũ.i.ſᷣm wctrinam ieſu
chꝛiſti: vt vnanimes.i.in fide vno oꝛe in ↄfeſſione ho
noꝛificetis um: Exemplo Pauli dicẽtis:an expe⸗
rimentũ qritis sA me loquit᷑ chꝛiſtꝰ.ij. Coꝝ.
xiij. Quarto in tribulatione exemplũ patiẽtie ⁊ in⸗
nocentie.j. Petri.ij. Chꝛiſtꝰ paſſus eſt ꝓ no bis.vo⸗
bis relinques exemplũ:vt ſeqmini veſtigia eius. pa⸗
tientie. qui cum malediceret᷑ nõ maledicebat. cũ pa
teret᷑ nõ ↄminabat᷑.innocẽtie: quia pctm non fecit:
nec inuentus eſt wlus in oꝛe eius. Quinto in moꝛte
iuſtã hereditatis celeſtis vendicationẽ.et hocꝑ ra/
tionẽ legis ciuilis.C.li.iij.ti.œ iinofficioſo teſtamẽ-
co.l.ſi mr. In qua cõtinet᷑ ꝙ ſimr duob filijs here-
dihn inſtitutis.tercio filio poſt teſtamẽtũ ſuſcepto:
ſiĩ puerperio vceſſit mater:ler ei cum duob fratri-
bus largit hereditatẽ:qꝛ ex pᷣmmptõe ete nõ ſolet
mater filiũ pᷣterire minoꝛc: Sic in Apoſito. v? qui
eſt mater nr̃a.qui dicit Eſa.lxvj. Ouõ ſi cuimater
blandiat᷑ita ⁊ ego ↄſolaboꝛ vos:duos inſtituit he⸗
redes celi: vnum in lege nature:aliũ in lege Mdoyſi.
Poſtmodũ vo moꝛtuꝰ fuit in ſpuali duerbero ter⸗
cij filij.i.xpłi chꝛiſtiani: ergo ſᷣm rationẽ egis pᷣdi-
cte.duobo filijs.i.electis.pli gentilis. iudaici ante
moꝛtẽ chꝛiſti heredibo regni celeſtis inſtitutis.no⸗

bis chꝛiſtianis bonis:in quoꝛũ puerperio materno

ſtra moꝛtua eſt:cum ipſis hereditatis celeſtis. iuſta

cõpetit vendicatio:⁊ hocper moꝛtem ipſius:xæquo

I. Cimoth. ij. VUnus eſt mediatoꝛ vi et hominum.
omo chaiſtus. qui vœdit ſemetipſum pꝛo nobis om
mibus. Dañ. ix. Poſt hebdomadas ſeptuagintadu-
as occixeturchꝛiſtus:ſupple.vt nos hereditatem ce

chꝛiſtus peccati mini 11
mo in remuneratione pꝛem ium eterne gloꝛie: quan

leſtem iuſte vendicemus.ij. Cox.v. Chꝛiſtus ꝓom
nibus moꝛtuus eſt. Nota. P.ij. xxv. Ergo chꝛuto in
came paſſo vos eadẽ cogitatione armamini.j. Pe⸗
tri.iiij.¶ Bexto in reſurrectione initium immoeta
lis vite.ad modum optimi medici. qui medicinam
affert. per quam infirmus non ſolum cõualeſcit.ſed
redditur immoꝛtalis: Sic chꝛiſtus pꝛimitie wꝛmi⸗
entiuz.j. Coꝝ.xv. ſua reſurrectione membꝛa ſibiad
herentia: ⁊ milites ipſum ſequẽtes. in gloꝛſa reddit
immoꝛtales:quia Ro. vj. Chꝛiſtus cum membꝛis
ſuis reſurgens ex moꝛtuis iam non moꝛitur ⁊c. Sed
nullus v pᷣdicta hereditatis vẽdicatione vł medici
ne allatione nimis pꝛeſumat:quia ſi pᷣnceps ſeu rex
negligens. ꝓpter ſuam negligentiã contra hereſim
extirpandam:vel etiam quandocũq; inutilis ⁊ diſ⸗
ſolutus ⁊ negligens contra regnum ⁊ iuſticiam ob⸗
ſeruandam. æ regno adepto eponi poterit. per rpᷣi
vicanium in ternis.ſicut patet.xv.q.vj.alius:vbi Za
charias papa œpo ſuit Ludouicum regem francoꝝ
7 Innocentius ottonem imperatoꝛeʒ.pꝛopter ſuos
cfectus. A foꝛtioꝛi ratione chꝛiſtus dveponere pote⸗
rit⁊ œponet negligentes in regimine ſpirituali:ſiue
pꝛopꝛio ſiue alieno. maxime ĩ pꝛopꝛio: quia exquo

per oꝛdinem charitatis plus ad regimen pꝛopꝛium

obligatur. in illo velinquens pꝛo tanto videtur gra
uius errare: Tales ergo non pꝛeſumant:quia nung
er eſt. abſit: Gabl ij. Bepti⸗

in coꝛpoꝛe ⁊ anima electos ſuos remunerabit:ad
moduʒ pꝛobiſſimi ⁊ potentiſſimi regis.qui milites
qui pꝛo pꝛopꝛia voluntate quaſi værelicta: 7 pꝛopꝛij
periculi obliti.ipᷣm ſequendo.vitam ſuaʒ moꝛti vin

culis. multis anguſtijs expoſuerũt: remunerabit

ſᷣm conditionem ⁊ pꝛobitatem ſinguloꝛum: Cobl.iij
AMoꝛtui eſtis.⁊ vita veſtra abſcondita eſt cum chꝛi⸗
ſto. Moꝛtui inquit eſtis pꝛopꝛie voluntati chꝛiſtum
ſequendo:⁊ vita veſtra gloꝛie nuncabſcondita Ecuz
chꝛiſto in Srguen inueniemus quando occurre⸗
mus obuiã chꝛiſto in aera?: ſicſp cum wmino erimꝰ
j.Cheſſał iiij. Eſt enim hꝛiſtus in hoc caſu quaſi
teſtamentum clauſum:in quo quandoq; multa bo⸗
na alicui legata ſunt abſcondita ignota. wneccla-
re videat teſtamentum:pꝛopter quod legatarij quã
to plura eis legata ſperant.tanto ad illud videndũ
inardeſcunt. Gic ve chꝛiſto qui eſt teſtamentum no
ſtrum:œ quo pe dicit.j.Coꝝ.xj. Hic calix nouuʒ te⸗
ſtamen tum eſt in meo ſanguine. qo boni qui multa
in ea eis legata ? reſeruasa ſperant. multum videre
affectant. ſcientes:quia cuʒ xpᷣc apparuerit.vita ve/
ſtra. tuncz bona veſtra: æ quibus in pſal. Credo vi
re bona dñi c. Et vos apparebitis cũ xpo in glo⸗
ria:Coł.iij. Mota.C. vij.xviij.
¶ IHſtud vo teſtamentum pꝛo electis ſuis condidit
iuxta illud Pſal. viſpoſui teſtamentum meum ele⸗
ctis meis. ¶ Circa cuius teſtamenti oꝛdinationem
quatuoꝛ reſtant claranda. Pꝛimo nanq; oſtende⸗
tur iſtius teſtamenti neceſſitas. Secundo vtilitas.
Cercio quare dicitur nouum teſtamentum. Quar-
to qui xæ illo excludunt᷑ etiam ꝙ iuſte ve illa conclu⸗
ſiõe cõqueri nõ pnt ¶ Gtũ ad pꝛimũ neceſſitas mu
tandi vel cõfirmandi cuʒ additamentis antiquum
teſtamentum: æ quo habetur. L. iij irij.ꝛ inſtituen⸗
di nouũ:ꝛimo atfurßer exemplum in moꝛbus
hoĩm. Secundũ ꝑ exemplũ in antiqͥs legiv. In mo
rib naq; hoim hac videmus oↄſuetudiem. ꝙ ſteſta⸗
toꝛ dũ poſt teſtamentũ ſuꝑpuiuat: amicos qb in il⸗
loteſtamẽto bona ſua legauit. inueniat ingratos. 2
nouos acquirat bonos. gratos:nouum condit te⸗
ſtamentum: et bona ſus nouis legat amicis: netlie
2

excluſis:Vic veus qui in antiquo teſtam ento m

miftonb wn elnie
excloſi geduntur. Et H
eeſtteſtamentuma gund
ſechiſtanoo beretiin
tieterni: Heb rlij. Et hen
menti,quod mandait ad
jeper nonum teſtamentun
Roma . ¶ Beccobee
anplu in antiquis munhl
nitur ſi mater duobus
„t inſtitutis terciopoſtme
N. tumnon mutet illum eti⸗
uat rillum inſtituerepe
bereditatem venchcarene
iij.ti.dð inofficioſo teſtamen
tem legis ſunt hec: Gima
bus inſtitutis terao poſt
lare illvd teſtamentum po
Eiſſetmerito yt non iuſtis
imnofficioſo teſtamentoquer
hecibi Iſtam vo pltimam
is neglecrus ſterelus filin
dinofficioſo teſtamento q
late atura; do conditlon
Ei i Dplicandd ad roe
numgd nos gerttaffectized
tuiticeſtelictos degennl
gisnature.electos wein
gis Poyſi pecenim ſunt
monteſſna. Galiii zalli
Ptuun. datum fult in mont

uij.

Arti. vij
v.

ls 5
n Conp
hime⸗ Ahugnn F
nlnatiin Ninnh bona legamit iudeis:qui oꝛd ſt .
usancr ei enent nit iudeis:qui oꝛdinauit teſtamentum eiꝰ /.
W ſuper ſacrificia: in ps. icut terram ſanctam r celum. hpoc ; eſt nonũ. Secundo certificat v ere imajfr
mnnnr eninte W ber inn guratur dicens: Gtam teltames butcine d en teſtamentü⸗ Ter G a e
n nenb ingrariſſ. oſt⸗ it eos non ſolũ brlr. i . MNuarto pficit virtutei
ctes n dſh . gratiſſimos: ſed crudeliſſimos:quia in p̃s. Cõ uincibili. in ſanguine. Oꝛimũ ptʒ: Ein⸗
1. Aaſnuun merũt in vnu aduerſus wmin 4 12. anerg Eöne⸗ ſi ſint len ſi 7 nelion tnnfrerflin Nottare ſe
lamonm nmmemh m eius:ipſum ad moꝛtem perſequẽdo: 1. ciunt.ſed ſiceſt ee nono teſtamen ein Ailt⸗
Monor en Ws tat 1 perſequẽdo:vt heredi- mni duo teſtamento. ergo c. Mi
nopeie liur,e atem terrenam eis legatam haberẽt. dicenres Pi. pꝛoba tur:quia antiquũ teſt .ergo ac. AMinoꝛ
anare di eſt her . legat⸗ dicentes: Hic licut . tamentũ fuit imꝑfectu
loeſnetil es. venite occidamꝰ eum:z noſt . ut patet ꝑ exemplũ ? ration 15 cluitt 3
laſſ ncen gl R tas: AMarci xij. Ad li ra erit heredi⸗ teſta.l.ſi is qui monem legis ciuilis. ff. de
Glgani Mepoſan Adarci xij. Ad literam: ipſum occider eſta. I. ſi is qui teſtamentũ. Caſu enS-.
rauerunt:vt terrã illã poſſi re pꝛocu⸗ luit plures in teſt 8 eſt. Aliquis vo⸗
unnidainltni herni . ã poſſidere poſſent. dicẽteſ: N in teſtamento facere hered
ereſimn foꝛte veniant roma el: Me duos nominani redes. quibus
nnenuchiltlis, foꝛte veniant romani ? tollant noſtrum locum zge. nominanit. poſtea obmutuit: queri
Gnriſtes ⸗ tem: YJoh̃.xj. Chꝛiſtus vo qui ge nominati ex illo teit querit lex vtx
Nopon dunoh rat æqui tus vo qui nos amicos acquiſie 1 amento ſint heredes futuri
Nlporenit n. quibus Yohãnis. xv. Vos amici mei eſtis. ſj reſpondet ꝙ non:quia lex ait.eũ es Initur. et
Nterpy entpern feceritis ny E nici mei eſtis:ſi mentũ f. i; Pon P.ſy eu magis cepiſſe teſta
dtſealis ritis que pꝛecipio vobis: illoꝛum iud ur ntu facere. ꝙᷓ feciſſe: ſicut eypſſe in infoꝛci.
uconicnn n edi antiquitus fuer n nabdum qui to. li.iiij.ti.j. 8 Patet in infoꝛcia⸗
onlamnnemf liciã: erunt populus peculiaris: videns ma an J.de teſte. l. pallegata. Se ſi poſtcad tẽ
nperatorg n e icia: opere adimplenit. quod per pꝛophet . pus ſiluit omnes nucupet c̈ad tẽ
eg as pꝛomi ie. pet quos vult heredes oꝛdi⸗
echeis nhtr ſic ſit: Waruch. ij. Statuam eis teſtamentüũ ſerut. nare tanqꝙ; er teſtamento perfectoc pꝛius nucun ⸗⸗
lls Rponere puli iudaici.qui aliquã entũ ſerui.i.po⸗ ti heredii berfectoꝛc.pꝛius nücupa⸗/
nnegmnintin none qui aliquãdo fuit ſeruus:ſi neregitarem conſequuntur. Si
ineſn eilkualiſi lum patet coꝛpoꝛalem q; ſicut ad ocu⸗ us incepit f. un.⸗ Bic in peopoſito. x.
meiropeien e m patet coꝛpoꝛalem qꝙᷓtum ad terram terr pit facere teſtamentũ ſuũ.quando tedit legẽ
opriorgnis miſſionis: ve qua excluſt ene pꝛ0 nature legem ſeri quando vædit legẽ
bangin onn w qua excluſi cemuntur: 2 ad oculum ſpi gem ſerptam. 7 vtroſq; heredes inſtitui.
en aptin ritnalem ꝙᷓtum ad terran vonn pphin gẽtilẽ in teſtam̃t. e eczes nſtitur.
vetnnnaßlin luſt el am pꝛomiſſionis eterne: æ 6 in teltamto pad. Ecci. xlv. Sratuit illi
Geryr⸗ 4 excluſi creduntur:Et ſic patet ill temneideg teſtm̃ paci:qñ dixit.h facias alteri Statuiti
deſunant e e e eſt teſt patet illud. Ecci. xvj. Lon önö ribi vig fferre Alker q̈ tibi vis fieri7
r N NNN 1 etamentum a quibuſdam. Iſtis vo ſic ex. q nõ tibi vis fieri nõ facias alteri:h̊ nꝗ.
abſit Beki S chꝛiſtianos heredes inſtinn ſis vVo ſic exclu nent 5er, O.cts alteruh naq; ogrue te⸗
bſit Gaki Dee 8. chꝛiſ es inſtituit 5 ent. Populũ vo iudaicũ i.
tuneternetiole gan il⸗ ti eterni: Deb. xiiij. Et Ped. erein nn le per ſanguinem bircoꝛum Aeemente cgorii
sſnos fennenablteag ſegen nbne mangane ad vos væus: Et ſicpatet. q̃⸗ rc airi ſacerdotij. Sed iſtis ſic in ſenptis: .
initins umin um teſtamentum finis legis eſt chꝛiſtu m filiũ non nücupauit anteq; in terris chꝛiſt⸗
gulmnlites Roma. x. ¶ Deci is leg chꝛiſtus: apparens. b enpguit anteꝙᷓ in terris chuſt⸗
aſi drtlitn, gii D Roma. x. ¶ Becũdo bec neceſſitas oſtend pparens. peredem inſcripſit popul
nellt,nagti D emplũ in antiqui. . onendtrur p ex. in teſtamẽt j bopuluz chꝛiſtianum
pitumſunz nontin antiquis mundi legibus: in quibus inu o euangelij qo moꝛte ſua cõfirmanit:
nluaz no⸗ nitur. ꝙ ſi mater duobus filij e⸗ vbi teſtamentũ eſt oliinguit: ge
voſuerüt renonenbit “ to inſtitut duobus filijs heredibo in teſtamẽ⸗- eit moꝛs neceſſe eſt vt intercedat
enſi . ſtitutis. tercio poſtmod 2 ſtatoꝛis: heb.ix. Et iõ toto ill cedgat te⸗
en ſnloumn Cij vj. tum no no poſtmodum ſuſcepto. ſiteſtamẽ- ij bereqn 110 toto illo medio tꝑeilli duo fi
lohm. Kol. n mutet:illum eti ſnſtr lij hereditatem celeſten . 5 4
bſconaltaef mnchn G . T:llt am inſtituendo cum ſuper 4 n vendicare nõ poterant
1 niuat Yillum inſtituere poſſet: ill e tute teſtamenti imperfecti gut vi.
ueroluntatichtinn bereditatem venrca poſſiet:ille cuʒ duobus alijs rvlitum ſilz nolan, 1. pꝛopter quod wlentes =
Vell 4 eredt⸗ reno . . tum filij noĩatio eUNe
Nuncablconcit iag iij.ti.ð inofficioſo taſfnenenroftmare. a balt. anxie vſiderantes. 7 ercke Nhaner nanon
mus qandoocune⸗ 4 tem legis ſunt hec:Gi mater duobus filijs hh dͤ⸗ ſtamẽtu tuii. ? alas paupeꝑ tuoꝝ neobiulcan⸗ e
cun vunivenn bus inſtitutis.tercio poſt teſtam̃tũ ateplerg mn⸗ finem. in pᷣs. Et ne diſſipes teſtamẽtũ m a Fi.
Hus in bocaaiquan 4 tare illud teſtamentum potuiſſer.= hoc facer Hofirma ſententiama ſcribe wcrerũ wañ vj Aq ·
Iuancogmalube⸗ riſſet: merito vt non iuſtis ratiombus nrlrerao e u gemituͦ ercttat⸗ iuxta illuc o. prern metre, .
11 ghon unucch mofficioſo teſtamento querelam inſtituere poterat: opu gemitũ pauperũ.nũc exurgam ·terciũ filin .
Glanrmigi 4 hec ibi. Iſtam vo vltimam clauſulam ſi i erat: teſtamentũ ſunʒ confirmauit ſi 5et
gthe vis neglectus. ſtereius fuͦn uſulam ſi intelligere xliiij. ¶Becundo id uꝑ caput eius Ecci.
Nahilid tlkendͦ mnofficloſoreltoment menede luſtis ratõnibus ficat nos veritare infallibel tet leſ anenrum cere:⸗
0 uerelam inſtit B i: s cones ⸗
Plundonn, òð in ieborr⸗ Wan dd e S goik emgem⸗ vih.
MKNN D ij. cando ad pꝛopoſitum. æus qui 2 mnis oꝛdinatiò eſt teſta
.Cddemqnmun num ad nos gerit aff n. us qui mater⸗ cctum. cui tanꝙ veritati mentum perfe
. m⸗ ectuz. duos filios heredes inſti um. cui tanꝙ veritati eſt credendum velfi
rant multun niiet D tuit: ideſt electos væ eredes inſti- hibenda. ſ. edendum vel ſides ad-
D . entiltate. nda. ſed illud quod e .
Vbinl it UGW gis Voru ren dearos e indan ———— r; . FeRem nt m lcl es ecngre inen wve n
businplalAn gis Moyſi:hec enim ſunt duo t . e oꝛclato.li.itij.ti. æ teſta.l. t. reteI III.
rebitisci tholn go⸗ monte ſyna.abiiij.qd lit moteſtzinento vnuzin ſic ſignatas tabulas ccipio⸗ H in fine. vbi
L ptum. datum fnit in monte ſyna. amentum ſcri bari.ſicut patet etiam ibid 4 1 .er keſtibus pꝛo⸗
. Cidt Mipi ſcript 1 e ſyna. Alind vo quianõ vo duas ↄditiones ldem. l. vj. teſtamẽtũ. Opas
ddects ſinligt , ptum certo loco: ſed potius coꝛdibus erat inſer⸗ las oditiones habuit excellentius noun
hmununnumnt arcot entet uo ad locum ſcripture ve menti girerns vel uecunch bullapapaliz velcher
Orcinatiohe 1. Tercium vo filium po . .qꝛ vetꝰ fnit ſignatũ e Dyr,
Mucli oſtence⸗ pulum vraclicet cheiſtionitani⸗ ſen aaegens k 5 vitulop buſle vo papales ſt itugine bircox et
Primo nancholt 1 itatis: pꝛo quo ſi teſtamẽ- da quand . gnate ſut plũbo. choꝛ⸗
. Srmnnſtͤun un on onatkter:⸗ Prerttone celeſtis hereditatis tuonard dcbtgaropen gente Yilu hoteſtame
r⸗ elegis pꝛedicte excluſus fuiſſet:vid . 1S guine chꝛiſti. 7 coꝛpe eius ij .
teſtamentun, ſius noui te medi ꝛnidoo ehꝛi⸗ pendente. Pꝛo ir. .elus in crnce
Cncli⸗ amenti mediatoꝛ eſt: vt moꝛte interce- 5 Pꝛopter qð DHeßp.ix. Chꝛiſtus
guuſt ie dente redemptionem earu cati⸗ ee ſtẽs pontifex futuroꝝ bo 1 autez aſſi
ſuni naſtunn erant ſub perbn teſtameneen eptombffwgema que us ⁊c. In ſecũda erign ronckrice ruhli perfecri⸗
ungtinnſin, nr au! voͤcat ſunt eterni hereditatis: Depᷣ.ix· Ar⸗ Seraerettanuene veteris nullũ egim teile mifſis
ij tii nſdn, amentum meum ſidele ipſi: in pſal. Et ſempi oyſen interfuiſſe. Nam e ill cit
V moribis num: q? cũ ommi ni: in pſal. Et ſempiter/ xix. Vocauit dñs de m e ũlo ſolo drcit᷑: Exo
uungiummn ne qè cũ omnibp membꝛis xpianitatis chꝛiſtꝰma⸗ . Mocauit dñs ARoyſen in cacumi . 0.
ntiaslegi, . j. Exo.xxxiiij. Fuitq; ibi mne montis. t
mmuͤclegh⸗ net in eternum: Yoß. xij. Ktum ad ſecundã ptes o MHU1. uitq; bi cum wmino .
ſen gteſt⸗ hbuiꝰ articuli hꝰ feſtamtr.vtilii ſecnnch brez dies 7 qdragint tno quadraginta
ſemſien nih⸗ erticul h teſtamti. vtilitas eſt qdruplex: que raginta noctes: paneʒ nõ comedit 5
oo lonn qu idẽ vtilitas ĩ pᷣdicta includi P, non bibit.⁊ ſcripſit in tabuli t. 7 aquã
utannlce tdg/ dieltur includitur auctoꝛitate: qua Et ſequi abulis verba federis vcen
unin un rer .. Mauureſtamentae equitur. Cunq; vſcendiſſet na⸗
uncd vr. gune Bamdeninallen ehditere Alenubr di ae deteſter nen , eten eo⸗
lhat micen fß teſtamenti euangelij qo conficiebatur in
voteſ nant
ſ

.ix.

FFXpũs

nocte cene dñice.qñ dixit: Mouũ teſtam̃tũ ẽ in meo
ſanguine. Mam nocte teſtamentũ ſignari poteſt.ff.
T teſtamentis.l.ad teſtm̃.O.poſſe.dnodecim habuit
teſtes.quibo ⁊ dixit.Act.j.Eritis mihi teſtes.quoꝝ
duoꝝ teſtiũ.illud ſcripſerũt:Marheꝰ videlʒ ⁊ Jo/
hannes. Hã ſicut notarius pape ad maioꝛẽ certitu-
dinẽ nomẽ vel ſigna ſua ponit infine inſtrumẽti ꝛte
ſtamẽti ab eo ſcripti. Ita YJohãnes in fine teſtamẽ
ti euãgelici dicens:iceſt diſcipułꝰ ille qͥ teſtimoni
um pꝑhibet væ his ⁊ ſcripſit hec. Si quis obijcere ve⸗
lit ꝙ tabellio vel notaniꝰ qui teſtamentũ ſcripſit.te
ſtis eiuſdem teſtamenti eſſe nõ poſſit.Aey repꝛobat
illãobiectõnẽ friuolã.ſic pʒ.ff. xe teſtam̃tt.⁊ ĩ infoꝛ
tiato.li.iiij.l.mmiciꝰvbi vmitius labeo.queſiuit a
quodã legis ↄditoꝛe.qui vocabat᷑ iubentius celſus.
queſtionẽ hãc foꝛmã habentẽ.cũ ſalutatione pᷣcedẽ/⸗
ti.RPomicius labeo celſo ſuo ſalutẽ: Querit᷑ an teſti
um numero habendus ſit is qͥ rogatꝰẽ ad teſtamen/
tui ſcribendũ idẽ q; cũ tabulas ſcripſiſſet ſiuerat
Cui reſcripſit in hũc modũ: Jubentiꝰcelſus.labio⸗/
niſuo ſalutẽ.Aut nõ intelligo quid ſit ð quo me cõ
ſulis. aut valde ſtulta eſt ↄſultatio tua.plus.n. ꝙ; ri⸗
diculũ eſt dubitare an aliquis iure teſtis adhibitꝰ
iure ſit qm idem tabulas teſtamenti ſcrnipſerit.h̊ ibi
ce verbo ad vᷣbũ in textu. Patet ergo ꝙ taʒ Mathe
us ꝙᷓ; etiã YJohannes teſtis eſſe potuit.⁊ ſcimꝰ quia
vex eſt teſtimoniũ eiꝰ: Yohᷣ.vlti.quia melioꝛis ⁊ ve⸗
rioꝛis teſtam̃ti ſponſoꝛ eſt Heh.vij. Mota.A.iiij.iij.
Tercio iſtud teſtamentũ veberet nos ad humili⸗
tatis obſequia inclinare.ꝓpter reuerentiã teſtatorꝭ
teſtiũ. In veteris enim teſtamenti confectõne nõ
fuit niſi deus in diuinitate ſua Moyſes. In factio
ne vo noui teſtamẽti fuit eus in veitate humani⸗
tate.⁊ duodecim teſtes.quiho maioꝛ excellẽtioꝛ ⁊am
Pe. debetur reuerentia ⁊ humilitatis exhibitio et
idei adheſio.qꝛ ſic dici᷑ ad Heb.viij. Mõ ſᷣm teſta⸗
mentũ quod vædi patribv.hoc teſtamẽtum diſponã
mmui iirł:̊ excellentius.⁊ cũ maioꝝ ſolennitate et
certitudine ⁊ ſocietate.vt pꝛedictũ eſt. Si qͥs vo cõ⸗
tra pᷣdicta obijcẽ velit.ꝙ ad teſtamẽtũ ei nõ reqͥri⸗
tur tanta teſtiũ vel alterius ſolennitatis obſeruan⸗
ria. Mam lex eximit imꝑatoꝛẽ a iuris ſolennitatibꝰ⸗
vr licet illas nõ obſeruet in teſtamento ſuo.tñ nemo
poteſt illud fanare ſeur par;. li. vj. ti. e teſta⸗
mentis.l.ex im ꝑfecto.⁊ in.ff.veteri.li.iiij.ti.v arbi⸗
tris.l.nam magiſtratus: foꝛtioꝛi ergo ſummo im
ꝑatoꝛi veo eandem opoꝛtet tribuere libertatẽ. Re⸗
ſpondet᷑:ꝙ chꝛiſtus qui nõ venit legẽ ſoluere ſed ad
implere.ſicut voluit legis moſaice cerimonias im⸗
plere.ſicut patet ve circũciſione.⁊ hmõi:Ita etiam
voluit legis ciuilis implere ſolennitatẽ.qꝙtum ad ſi
gnificationem.pꝛo bationẽ ⁊ teſtiũ ꝓductionem.eo
modo quo pᷣdictũ eſt.vt alijs imꝑatoꝛib regibo ⁊ pn
cipibo daret exemplũ leges tenendi.q̃s ↄdũt.vel
alij imꝑatoꝛes ↄdiderũt. Mã ad hocobligantur:nõ
tm̃ exemplo chꝛiſti.ſed etiã pꝛopꝛijs legibo.ſicut ptzʒ
pꝛimo. C.li.vj.ti. teſtamẽtis.l.ex imꝑfecto.vbiſoi
citur.Oe nihil taʒ ꝓpꝛiũ imperij eit qᷓ legibo viuere.
Secundo idẽ patet.C. li.j.ti.x legid ⁊ conſtitutio⸗
nibo. l.digna vox. vbi ſic dicitur: Oigna vox eſt maie
ſtati regnantis legi alligatis ſe pncipẽ ꝓfiteri. Se
quitur parũ infra. Et reuera maiꝰ unperio eſt ſub⸗
mitt ere legib pncipatum.ſub audi ſm glo.q; econ⸗
uerſo leges pꝛincipatui.Et caulaʒ reddit dicẽſ:ada
loꝛ inquit eſt honoꝛ ⁊ maioꝛ ↄueniẽtia cũ imperiuʒ

ſit de foꝛtuna. Vnde dicit᷑ cuilibet:Si fortuna vo⸗

let. fiet ee rhetore ↄſul. Si volet hec eadẽ fiet de con
ſule rhetoꝛ.At leges diuino nutu ſunt ꝓbate.vt in⸗
fra ve pᷣſcriptione longi tꝑis.l.fi.hec ibi in glo.Ar⸗
guit enim.ꝙ ouemientius eſt.ꝙ illudẽ a foꝛtuna. ſic

ſud illo ſigillo quod eſta diuino nutu.vt patʒ per le
geʒ allegatam. que eſt. C.li.vij.ergo⁊c. SGequitur in
textu ꝙ nobis licerenon patimur. iudicamus. glo.
ſucceſſoꝛi noſtro non licere. Ey quibus patet q; om⸗
nia imperia ⁊ regna ⁊ imꝑatoꝛes ⁊ reges legibus.et
non ab vſu vel pꝛopꝛia voluntate œberent guberna
ri.quod eſt multũ contra illos.C.viij.arti.v. Quo
rum pꝑiculũ patet ex lege iudicio vel. Sap.vj.Au⸗
dite inquit reges intelligite. Et infra. Mõ cuſtodi
tis legem iuſticie.ſcilicet hoꝛrende.a cito apparebit
vobis iudiciũ duriſſimuʒ.abillo ve quo Auc.xxiij.
Hũc inuenimꝰ dicentẽ.ſe chꝛiſtũ regẽ eſſe. ¶ Onar/
to iſtud teſtamentuũ xpᷣi eſt maioꝛis virtutis ⁊ ꝑfecti
onis. Pꝛo quo eſt aguertendũ.ꝙ talis eſt differẽtia
inter teſtamentũ Moyſi ⁊ chꝛiſti.qualis eſt in iure
ciuili inter codicillos ⁊ legitimũ teſtamentuʒ.quia
ſicut inter iſta inuenitur differentia vna qᷓtuʒ ad ſo
lennitatẽ que attendit᷑ in hoc ꝙ codicillus fit cum
quinq; teſtibus:teſtam entum cũ.vij.C.li.vij.ti.dx
codicillis.l.vlti.S.in omni autem vltima volunta/
te. alia ꝙᷓtum ad effectum ſeu perfectionem. quia
iure codicilli nullus hereditatem conſequitur. C.

li.vj.ti.xæ codicillis.l.hereditatem.vbi ſic dici᷑ ve⸗
reditatẽ quidem neq; dari neq; adimi codicillis poſ

ſe manifeſtum eſt. Sic in factione veteris teſtamen⸗
ti.non fuit tanta teſtiuʒ ſolennitas:ſicut patet.ſupᷣ.
eodem.ca.viij.nec tanta virtus vel efficacia.quia ꝑ
iſtud nullus hereditatẽ conſequi potuit.quia ſiẽ oñ
ſum eſt.ſupᷣ.eo.c.vij.illud teſtamentũ imꝑfectum fu
it.⁊ ᷣm iuris equitatem nullus ex teſtamento imꝑ⸗
fecto hereditatem acquirit.C.li.vj.ti.d teſtamen⸗
tis.l.ex imꝑfecto.vbi ſichabetur.Ex imperfecto te-
ſtamento nec imperatoꝛem bereditatem vendicare
ſepe conſtitutũ eſt. Oue omnia legi diuine confoꝛ⸗
mantur qᷓtum ad hoc.ꝙ per legem moyſi nullus he⸗

reditatem conſequi potuit paradyſi.quia nullũ ad

perfectum ducebat lex. DHeb. iij. Nec mirum:qꝛ te-
ſtatoꝛ eius veus fuit.quumoꝝ non potuit. et ideo

legatarij tali teſtamento nõ ditabantur.quia ſicut

habetur Meb.ix. vbi teſtamen tum eſt. moꝛs neceſſe
eſt. vt intercedat teſtatoꝛis.ſed in teſtamẽto chꝛiſti.
teſtatoꝛ moꝛtuus fuit.⁊ ideo tanqꝙᷓ ex teſtamento ꝓ
fecto ⁊ confirmato legatarij hereditatem conſeque
bãtur.quia ſicut dicit᷑ Heb.ix.Teſtamentũ in moꝛ⸗
tuis confirmatum eſt: Ex omnibho iſtis patet ꝗ chꝛi-
ſtus ſicut dicitur Heh.viij. Melioꝛis teſtametime⸗
diatoꝛ eſt:quia in melioꝛibo repꝛomiſſiomibus ſanci⸗
tumveſt.⁊ ſic ſuper wmum iſrael ⁊ ſuper wmuʒ iuda
teſtamentum nouum. Deh.viij. ¶ Ey qua auctoꝛi-
tate elicitur ratio querendi.quare dicitur nouuʒ te-
ſtamentum. Etum ad terciam partem huius arti-
culi eſt aduertendum.qꝙ multis ⁊æ cauſis poteſt di⸗
ci nouum:Pꝛimo pꝛopter Bon veclnortones n
o.

pꝛioꝛi enim erat ſcriptuʒ:Oculũ pꝛo oculo.Ini

Biquis percuſſerit te in vna maxilla.pꝛebe ei alte⸗

ram. In illo: viliges amicũ ⁊ odio habebis inimi⸗
cum. In iſto: Biligite inimicos veſtros bñfacite bis

qui vos oderunt. Math. v. Dic ergo patet ꝙꝙ in pꝛi/

oꝛi erant leges auſteritatis ⁊ timoꝛis ſeruitutis p/
pter quod Gal.iiij.Hec enim ſunt duo teſtamenta:
Vnum quidem in monte ſynai in ſeruitutem gene⸗
rans.ad literam. Teſtamentum illud factuʒ fuit in
monte nar eraabue er totum mundũ ſeruit cuʒ
filijs. Ila autem que ſurſuʒ eſt ideſt lex chꝛiſti libe
ra eſt.qua libertate chꝛiſtus nos liberauit.Sique⸗
ras:quando. quomodo nos ſic liberauit. Reſpon
detur: ꝙ condendo nouum teſtamentum: et in illo
nos inſtituẽdo heredes regni celeſtis nos liberauit
a ſeruitute legis antique ⁊ peccati.Hoc enim oſten⸗
ditur per exemplum antiquoꝛum ſapientũ.quiſen⸗

R

ih.

lium puptllum herecen inſ

inendo ſic pielict gifil
ſinarilin mortuo ſefuu
Cli vj ti wneceſſanis ſem
lis.lccum quidam vbi pech
men inter antiquos puudent
gnafulſſet altercatꝛinfine
cens Dititach vni pupllol
neceſſanius heres. Bicin oꝛ
lio eius 7nobis. itomen nee
enimus. heredes quidem den
ſti. Roma. viij quua ſiut di
ſtiſumus heredes.chꝛiſtus
pternous legota 1 nouos oi
ti i diſpoſitores 1 diuiſioꝛee
dum. qchꝛiſtus moꝛiens nor
feditatem. ſed etimomnes
herecltatem conſegui poſſiun
vinurchus intelligt voinirn
neazrelinno vodis. Judes
to pꝛecepit pugnare 7 aduer!
Jn nono recthit gladio ing
ſem autem hullſmocilegat
luteſſeſyintüſancni ul di
ni.ſecuncanoslatos dal
voſanctus talegata diuii
ſaplentiealtengrattaſamit
malis Etinhoc ſe hiſt
rennnndl guenina inn
uunenlente, Ethoceſie

ttaten Conſegitnr. 8
uren dhiſediak he
en limniaciellsf
WN
hnltzgſatatr ii
o eleficu ui
eauipotut gnuſeni
ammentäingfectun fy
erteſtmenm ing,
Clintttmman⸗
tur Crünpefſecor⸗
crecitatenfenctegre
nialegi dinine conton
egem mopiinoloe⸗
radpſi gois nullio⸗
ii Becmtumn⸗
1 non potuit ito-
imbantur auuſir
wumet mor euſe
inteſtamitochuſti
ancyrteſtamenen⸗
radnmmim anlane
Atnncntönnin
ts
Nos Mamerimte⸗
niſtonidus anch
drſoperwnuzlda
. CErane gucton/
gartdiaturnonnt⸗
nponenbilsen⸗
ns nClſiohetild
1s Orliſationts
di wtald li
manlla geͤde in .
jocio ubehon

2

xiij.

—

Xpũs

ſerunt. veciderunt.ꝙ eo ipſo ꝙquis ſeruũ inſtituit
beredem. conſequiturlibertatem.ſicut expꝛeſſe pa/
tet. C. Ii.vj.ti. neceſſarijs ſeruis heredibus inſti
tuendis.l.cum ſerni.Caſus eſt iſte: Quis ſciens ali.
quos eſſe ſeruos.ipſos tãqꝙ; liberos heredes oꝛdinat
cum aliter nobilis hereditatis wminuʒ habere nõ

kanr uer eo vt wmino vti niſi eſſent liberi.dicit

ex. es ſcriptura benigna interpꝛetatiõe pꝛoinde ha

beda eſt. ac ſi liberi ⁊ heredes inſtituti fuiſſent. Dic

in pꝛopoſito de ceo qui oꝛdinauit nos quos ſcinit ꝓ

tunc eſſe ſeruos legis peccati:ſeredes quidem vxei

coheredes autem chꝛiſti. Roma.viij.quia illam he-
reditatem nobilem ſine libertate conſequi non po⸗
tuimus.ex hoc ipſenos a ſeruitute legis liberauit.⁊

ſicchꝛiſtus nos redemit ðᷣ maledicto legis. Gabiij.

¶Becundo pꝛopter nouum modum ſcribẽdi. An/
tiquum enum teſtamentum ſcriptuʒ erat in tabulis

lapideis. Iſtud vo in came chꝛiſti clauis: flagellis

toꝛtoꝛum.Ecci.xliiij. In carne eius fecit ſtare teſta
mentum. Mota ad hoclegeʒ. O.iiij. xv. Heb.x. Hoc
eſt teſtamentũ quod teſtaboꝛ ad eos.dabo leges me
28. ſupple ſcriptas in carne mea.in coꝛda eoꝛum peꝛ
fidem et amoꝛem. Cercio pꝛopter nouum ius conſe⸗
quendi hereditatem per chꝛiſtimoꝛtem Etꝑ quez
modum hoc fiat poteſtis videre per exemplum rati
onis antiquoꝛum.Pꝛo quo eſt ſdendum.qꝙ pater fi⸗

lium pupillum heredem inſtituendo. et erſeruũ ſb⸗
ſtituendo.ſic videlicet ꝙ ſi filius moꝛiatur.ſeruus ei
ſuccedat.filio moꝛtuo.ſeruus ſuccedit.ſicut patet.

C. li.vj.ti æe neceſſarijs ſeruis heredibus inſtituen⸗
dis.l.cum quidam. vbi pꝛedicto caſu poſito.cuʒ ta⸗
men inter antiquos pꝛudentes quondaʒ hoc ma
gna fulſſet altercatio:in fine imperatoꝛ wcidit di/
cens. Oit itaq; vni pupillo liber et moꝛtuo pupillo
neceſſarius heres. Gic in pꝛopoſito.ð wo patre ⁊ fi
lio eius ? nobis.ſi tamen neceſſarij ſerui fuerimus.
erimus.heredes quidem i.coheredes autem chꝛi
ſti. Roma. viij.quia ſicut dicit᷑.j.Coꝝ.iij. Nos chꝛi
ſti ſumus heredes.chꝛiſtus autem ei.(¶ NQuarto ꝓ
pternoua legata nouos diſpenſatoꝛes.⁊ teſtamen
ti vei diſpoſitores ⁊ diuiſioꝛes. Pro quo eſt aduertẽ
dum. ꝙ chꝛiſtus moꝛiens non ſolum legauit nob he

reditatem.ſed etiam omnes actus virtutuʒ Pquos

hereditatem conſequi õ 5 omnibus
virtutihus intelligi voluit quod væ vna dixit: Pacẽ

meaʒ relinquo vobis. Judeis vo in veteri teſtamen

to pꝛecepit pugnare ⁊ aduerſarios gladio pcutere.
In nouo pꝛecepit gladio in vagino ponere.DRuiſo⸗
rem autem huluſmodi legatoꝛum pꝛincipalem vo⸗
luit eſſe ſpiritũſanctũ.qui diuidit ſingulis.j. Cox.
xij.⁊ ſecundarios pᷣlatos RleoErerdtes. Bpiritus
vo ſanctus ita legata diuidit. Nam vni daturmo
ſaprentie alteri gratia ſanitatum. alteri ꝓgpia.ꝛ ſic
⁊ alijs. Et in hoc ſe hʒ ſiẽ vᷣtus viuiſiua in coꝛpo⸗
re naturali.que diuidit ſingulis mẽbꝛis ſituʒ ⁊ actũ
ei conuenientẽ.Et hoc eſt qð ait aplus Roma. rij.
Coꝛpus vnum eſt ⁊ membꝛa habet multa chꝛiſtus.
Et ſicut inconueniens efſet ꝙ vnum membꝛũ ſitum
vel actuʒ vendicaret auctoꝛitate pꝛopꝛia.qpð natura
diuiſiua increata vel creata non vediſſet: Ita in ꝓ⸗

poſito.ꝙ aliquis intromittat ſe de officio vel opati⸗

one ad que nec ſpirituſſanctus nec pᷣlatus ipſuʒ tã⸗
qᷓ; dignũ exponitvel e⸗ auctoꝛitate tribuit.ſicut fa
ciunt qui anctoꝛitatẽ pꝛopꝛia pꝛedicant. RKoma. x.
Quomodo pꝛedicabuntniſi mittantur: 7 qui ꝗphe-
tiʒant vel e gratia ſanitatum voluntate pꝛopꝛia ſe
intromittũt:ſicut ſoꝛtilegi.⁊ ſic æ alijs. qui omnes
merentur totum amittere.quod ſic vſurpãt.per le⸗

gem. C. li.vj.ti.xæ legatis.l.non eſt dubium:vbi ha⸗

X* J.

betur ꝙ legatarius tãtũ ðᷣ ſibi legat amittere xehʒ
quatũ pꝛia auctoꝛtateſi ubtraxit. Sic in pꝛopoſito
pꝛopter quod Heh.v. Nemo ſibi ſumat honoꝛeʒ ſed
ui vocatura cæo tanqꝙ; .aron. 7 tunc tenebit chꝛi⸗
ſtus.quod pꝛomiſit dicens. neq; pꝛophana bo.i.fru-
ſtrabo teſtamentum meñ. in ps. Ergo wminũ chꝛi⸗
ſtum ſanctifieate in coꝛdibus veſtris. j. Petri.iij.vt
nec intentio veſtra nec operatio eius excedat volun
tatem.nec executoꝛis eius ſpirituſſancti diſtributio

nem. ¶ Gil vo aliteꝛ feceritis. qᷓtum ad quartam ꝑ-

tem huius articuli. v effectu teſtamenti tam legep⸗
dicta ꝙᷓ etiam legibus ſequentito excludemini.Pꝛo
Ei aduertendum. ꝙ antiquoꝛum pꝛudentium
ententia fuit. ſicut patʒ in. ff.i..in in foꝛtiato li. v.ti.
ſi quis amiſſa cauſa teſtam̃ti ⁊c.l.ſi quis ſub oaditõe.
vbi habetur ꝙ ſi quis eſt ſub conditione fact⸗ heres
in teſtamento.ſi per legatarium ſtet.quo minus cõ-
ditio impleatur. hereditatem non conſequatur: ꝗqa
Aficit in conditione.cui parere potuit ſi voluiſſet.
Igem patet per aliam legem. C. li.vj. ti. e ſeruis ne
ceſſarijs l.filioli. In qua œ tali dicitur. Qui heres
fnit inſtitutus ſimpliciter libertatimnatꝰ. ſub cõ
ditione.ſi autem eam ideſt conditionem neglexerit
minimeq; compleuerit libertate eum 2 hereditate
ſua culpa volumꝰ vfraudari. Sic in pꝛopoſito:nos

habemus ius in hereditate celeſti.ſi tamen ſicut di/

citur Deutro.rix. Si cuſtodieris mandata eius 7 fe
ceris que ego pꝛecipio tibi hodievt diligas mminũ
um tuum er ambu les in vijs eius.ſi iſtam conditi
onem non impleuerimus torum ius amittimꝰ. Ex⸗
emplo angeloꝛum cadentium. espꝛimoꝛum paren⸗
tum.qui pꝛo vefectu impletionis tacite conditionis
perdiderunt ius in hereditate paradyſi celeſtis et
terreſtris.quia non cuſtodierunt teſtamentum tei.
et in lege eius noluerunt ambulare.in pſal. Mota.
Z.tercio.quinto.ergo diuiſus eſt chꝛiſtꝰ. abſit. j. Co
rinthio.j.vt teſtamentum non teneat vel legatum
non ſoluat. ſed ipſi ſunt diuiſi a chꝛiſto.i fruſtra no
men perferunt chꝛiſtianitatis iterum chꝛiſtum cru
afigentes.
MWAd hoc ꝙ æ effectu teſtamẽti chꝛiſti gaudeamꝰ.
opoꝛtet ꝙ vicem ⁊ gratitudinem ex pendamus. ca-
paces eius teſtamenti efficiamur. Ad cuius intelle⸗
ctum tria ſunt dicenda. Pꝛimo oſtẽditur quid ei ⁊æ
beamus. Secundo ꝙ'ſihocnon reddimus. legatum
reuocabitur.Tercio ꝙ e tali reuocatione ſeu exhe⸗
redatione. nullus iuſte conqueri poreſt. Etum ad
pꝛimum. Pꝛimo vbemus el fidem vt ipſum firmi⸗

ter credamus.quia non credentes in ipſum. non re-

1

putamus ipſum celi teſtatoꝛem.⁊ ſicteſtamentũ eiꝰ
impugnan tes legato carebimus.per legem. P.iiij.
xxvij. Secundo ipſum viligere ratiõe bonitatis ſueæ
ratione firmitatis pꝛopꝛie.quia ſicut mulluz inſta
bile poteſt firmiter ſtabiliri niſi firmo ⁊ ſtabili ad⸗
hereat: Ita necnos niſi amoꝛe ei adhereamus. qu
ſtabilis manet.ve quo Johᷣ.xij. Chꝛiſtus manet in
eternumn. Ei ergo finmmiter acherenquz eſt: exemplo
illoꝛuʒ qui dicunt Roma.viij. Quis nos ſ. epera bit
a charitate chꝛiſti. Cribnlatio/an anguſtia/an fa⸗
mesan nuditas/an periculam/an perſecutõ/an gla
dius: Tercio omnia opers noſtra qtum ad intentõ
onem ⁊? operis executioneʒ ſunt ſuper ipſum fundan
da.vt ipſius voluntatem et gloꝛiam in omnibo tan⸗
ꝙᷓ fundamentum ſtabile attendamus. quia funda-
mentum aliud nemo poreſt ponere pꝛeter id quod
poſituʒ eſt quod eſt chꝛiſtus Hieſi us. j. Coꝛinthi. iij.
Quarto ipſum pꝛedicare mitas aĩas ei acquirere.
atq; opera virtuoſa tanqꝙᷓ ſerui vtiles. Quiquicqͥᷣd
ciquirunt.xvmino acquirũt. C. libro quarto titu.

Arꝰ.iij
xv.

pxviij.

Xpus

per quas pſonas nobis acqᷣritur.l.j. Yta nos q lega
Ren pꝛo xpᷣo fungimur.ij. Coꝝ.v.quicqͥd pᷣdicãdo
vel bene oꝑando ⁊ viu endo acquirimus.xpᷣo cuiꝰ ſer
ui ſumus acquirimꝰ. vt quilibet vicere poſſit illud:
Gal.ij. Viuo ego bene operãdo.iã nõ ego.viuit vxo
in me ypᷣs.cũ hoc acquiro.⁊ ꝑ quem hec oꝑa vite ſpi⸗
ritualis facio ¶ Sʒ ponam?, pꝛelatꝰ vel oñs terre⸗
nus ſubdito ſuo pᷣcipiat.ꝙ aliquid opet᷑ ad eius vti-
litatem.⁊ ipᷣe hoc faciendo intendit honoꝛẽ xpᷣi.cui
acquirit᷑illud opꝰ vel cui potiꝰ fit.certe ipᷣi veo.qui
potius attendit coꝛdis intentionẽ ꝙᷓ opis execuniõʒ
Nõ vt melius videat᷑ ponamꝰ caſum legis qͥ habet
C. li.iiij.ti.p quas pſonas nobis acquirit᷑.l.ſi duo.
Caſus eſt iſte.Duo ſeruũ cõmunem habeant.vnus
iuſſit ꝙ aliquid ſibi acqreret ꝑ alterius ſtipulatõnẽ
ideſt ꝓmiſſionem. ipſe vo ſeruuꝰfacit quod alteri v
mino illud pꝛomiſit dubium fuit inter antiquos ſa/
pientes.cui illud acquint᷑ vel mittenti vel illi cuiꝓ⸗
miſit.⁊ vterminat᷑ in lege pᷣdicta ꝙ in aliquo caſuil.
li acquiritur lucrũ.quod in hac accidit cauſa.cuius
mentionẽ ſeruus fecit ſub his verbis.multo etenim

ampliꝰ opoꝛtet valere dñici noĩis mentionẽ ꝙᷓ heri⸗
lem iuſſionẽ. Sic in ꝓoſito ꝙᷓtum ad illos qui com-

munibo opibo ſuis mentionẽ in coꝛdis intentione fa
ciunt v xpᷣo:ergo dñm rpᷣm ſanctificate in coꝛdibus
veſtris.j. Pe.iij. Nota.A.j.v. ¶ Quinto oĩa tene⸗
na vebemus ꝓpter xpᷣm contẽnere:⁊ in militia ad ipʒ
ꝑtinente totaliter occupari:exemplo militũ impera
toꝛis.quibo pꝛecipit lex.c.li.iiij.ti.locati.⁊ ↄducti.
l.milites.dicens:Milites noſtros alienaꝝ reꝑ adu⸗
ctoꝛes:aut fideiurſoꝛes:aut mandatoꝛes ↄductoꝛuʒ
fieri pꝛo hibemus:ne omiſſo armoꝝ vſu ad opus ter-
reſtre ſe conferant:armis autem ⁊ nõ pꝛiuatis nego⸗

cijs occupentur:vt meritis⁊ ſignis ſuis iugiter inhe

rentes.rem publicã a qua aluntur ab ommi bellato⸗
rum neceſſitate vfendant.Hec ibi.Ouãtomag ne⸗

mo militans eo implicat ſe negocijs ſeculanibus.ij.

Timoth.ij. Sed hen.ſicut milites mũdi:d quibus
tactum eſt. N.iij xv.nũc ad illa ↄuertũtur facta ne⸗
handa: v quibo dicit. C.li.iiij.ti.locati.⁊ cõducti.
.liq;. Milites inquit ĩmemoꝛes ad hmõi ſoꝛdida au
deant venire miniſteria:⁊ relictis ſtudijs public ſi-
gniſq; victricibbad ↄductiones aliaꝑ reꝝ pꝛoſilire:⁊
armoꝛum auſteritatẽ nõ in hoſtes ond ere:ſed circa
vicinos foꝛſitan aduerſos ipᷣos miſeros colonos qͥs

efendendos ſuſceperũt cõuertere. Sic de militibꝰ

xp̃ᷣi fere oẽs que ſua ſunt qrũt:⁊ inique.q hieſu chꝛi⸗
ſti:Phił ij.miſtũ ↄtra illius exẽpluʒ qui dicit:Phitł.
iij. Dĩa arbitratꝰ ſũ:vt ſtercoꝛa.vt chꝛiſtũ lucri face
rem: Et qui wcet.ij. Chimoth̊.ij. Certa vt bonꝰmi
les xpᷣi:Et magnã amittunt ingratitudinẽ ↄtra il⸗
lum:e quo dicit Phil.ij.Hoc.n. ſentite in vobis:qð
in xpo hieſu.qͥ cũ in foꝛma vi eſſet v. ¶ Pꝛopt᷑ qd
merentur vei legatũ amittere.ꝑ legem que ẽ. S.viij.
vj. Mec mirũ:qꝛ noie chꝛſti abutunt᷑ nomẽ xpᷣiani
tatis male poꝛtãt.dicẽtes ſe eſſe chꝛiſtianos:cũ chꝛi-
ſtianoꝝ oꝑa nõ faciant.Et iſte erꝛoꝛ plꝰ in arte chꝛi
ſtianitatis.ꝙᷓ in quacũq; alia regnat: Nõ me:h Au⸗
guſtinũ audite:li.de vi.chꝛiſtia.c.vij. Quis inqͥt taʒ

vanus miſer eſt.qui aduocatũ ſe cũ lr̃as neſciat:an

deat ꝓfiteri:quis tamuanus ⁊ excoꝛs ẽ vt ꝓfireat᷑ ſe
militẽ. cũ arma gerere neſciat:nemo q́; nomẽ ſine cã
ſoꝛtit᷑:ſutoꝛ vt ita dicã:neceſſe eſt vt calciamẽta cõ⸗
ficiat: ſi vult vt talis vocetur: aut faber: aut artifex
quilibet artis ꝑitia facit:vt ve negocijs nũcupetur.
Hmõi exemplis agnoſcimꝰ nullũ ſine actu nomẽ:ſᷣ
omne nomẽ ex actu:Tu vo quõ chꝛiſtianus diceris

in quo nullus actus chꝛiſti apparet: certead damna

tionem tuã fruſtra tibi nomenvendicas alienũ. Si
vo hocnegare velis.operibo credite:cõſiderãdo que

ſunt opers chꝛiſti.q̃ enumerat Auguſtinus ibidẽ:p̃⸗
mittendo qͥd impoꝛtet nomẽ chꝛiſtiani. Chꝛiſtianꝰ
inquit iuſticie.bonitatis. integritatis. humanitat:
innocẽtie.patientie.caſtitatꝭ pꝛu dẽtie.hũilitatis.
pietatis.ẽ nomẽ:Quõ g̊ vẽdicat ſibi nomẽ chꝛiſti⸗

ani.qͥ ve tamplurib reb necpauca habet. Di ergo

velitis ſcire quis eſt iſte verus chꝛiſtianꝰ audite
guſtinũ ibide. Chꝛiſtianꝰ inquit ille eſt.qͥ nõ nomi⸗
ne tm̃: in opere eſt chꝛiſtianus:ille quixpᷣm in om/
nibus imitatur.quiſanctus. inno cens eſt: in cuius
pectoꝛe malicia non habet locuuu:in cuius pectoꝛe
ſola pietas cõſiſtit ⁊ bonitas:qui neminẽ nouit no/
cere vel ledere:ß omnibo opem ferre:Chꝛiſtianꝰ ille
eſt.qui exemplo chaſti:nec inimicos nouit odire:ᷣ
magis aduerſantib ſibi benefacere:⁊ pꝛo pſecutoꝛi-
bus ſuis.⁊ hoſtibo exoꝛare: Mã qui aliquẽ ledere vł
nocere paratus eſt:ille mẽtit᷑ ſe eſſe chꝛiſtianũ.Chꝛi
ſtianus eſt qui poteſt iuſta voce dicere:Neminino⸗
cui hoĩm.iuſte vixi cũ omnibo:Tm̃ ergo credamꝰ il⸗
luũ chꝛiſtianũ eſſe.in quo hec videmꝰ:⁊ nõ qui ſe xpᷣia
nũ dicit.⁊ hoc nõ facit: Naʒ ſicut ſigno ſeu ſigillo ſi⸗
ue verbis:⁊ non vba ſine ſigno:⁊ fructui ſine folijs:
⁊ non folijs ſine fructu: Ita operibo ⁊ nõ verbis cre
dite:Sic ergo luceat luy veſtra:vt videant opa ve⸗
ſtra bona: ⁊ illa nos exiſtimet hõvt miniſtros chꝛi
ſti.j. Coꝝ.iiij.Aliter legatum reuocabit᷑.¶ Etuʒ
ad terciam ꝑtem huius articuli.nullus delegati re⸗
uocatione:vel ſua in teſtamẽto chꝛiſti exheredatõe
nec videlicet ſaracenus:nec iudeus:nec malus chꝛi-
ſtianus:iuſte conqueri vel querelã in officioſi teſta-
menti rationabiliter pꝛoponere poterit: Dꝛimo ꝙ
nõ ſarracenus:ptʒ pꝑ legẽ:quia ſi filia exheredata in

teſtam̃to patris.eo ꝙ impudicevixit.iuſtenõ habet

querelã. Ergo a foꝛtioꝛi.nec ſaraceni.qui ſᷣm legem
nam machometi.impudicã ducũt vitã.qꝙᷓtũ ad vxo
res ⁊ ↄcubinas:quas vᷣm legẽ illoꝛũ habent:ſicut pʒ
intuenti:Alchoꝛanum: Oed filia talis iuſtã nõ ha⸗
bet querelam:nec aliqiuid ð hereditate recuꝑat.per
legẽ. C. li.iij.ti. inoffic teſta.l.ſi filiã. Ergoꝛc. Cni
ↄcoꝛdat lex vi dicens:Ephᷣ.v. Foꝛnicatoꝛ autĩmũ⸗
dus non habet hereditatẽ in regno xpᷣi. Gcoo ꝙ nõ
iudea.patet:quia iudea fuit mater xpᷣi qᷓtum ad car
nis ꝓpagationẽ:⁊ inimica eius ꝙᷓtum ad moꝛtalem
ꝑſecutionẽ:talis vꝓᷣo mater nullã actionẽ inofficioſi
teſtamenti ↄtra filiũ pꝛoponere poteſt:ſicut ptʒ.C.
li. eo. ti.l.liberi. In qua talis eſt tenoꝛ:Gin aũt ma⸗

ter ↄtra filij teſtamentũ inofficioſum actionẽ inſti⸗

taat:inquiri diligenter iubemꝰ:vtrũ filiꝰ natura ex
iuſta cauſa leſus: matrẽ nouiſſima leſerit volũtate.
ꝙꝙ nec luctuoſam ei⁊ legitimã reliquerit poꝛtionem
ey teſtamento.ſi tñ mater in honeſtis factis atq; in-
decẽtibꝛ machinatõiha filiũ foꝛte obſedit: inſidujſq;
clamdeſtinis vł manifeſt appetijt vł inimicis ſuas
amicitias copulauit:atq; ĩ alijs ſic verſata ẽ:vt ini/
mica eius potiuſqᷓ; mater credit᷑:hoc ꝓbato inuita fi
lij acquieſcat voluntati.¶ Cercio:necmalus chꝛi⸗
ſtianus per legem eiuſdem libꝛi.a tituli.qui incipit
fratres. In qua ↄtinerur.ꝙ heredes in teſtam̃to ſcri
pti.exheredari poterunt ꝓprer malã vitã:vel ingra⸗
titudinẽ.ſub his verbis:Si ſcripti heredes infamie
vel turpitudinis:vel leuis note macula aſpergunt᷑:
vel liberti.qui perperam ⁊nõ bene merentes:maxi⸗
miſq; beneficijs.Slo.i.maleficijs ſuũpatronũ aſſe
cuti.inſtituti ſunt: Sic in pꝛopoſito.dæ chꝛiſtianis.
ui poſt teſtamentum chꝛiſti:in quo quãtũ ex parte
chꝛiſti eſt ſunt heredes inſtituti.grandia cõmittũt
peccata:⁊ ingrati ceo exiſtunt.operibus ipᷣm negan
tes:Nam negatio chꝛiſti nõ tm̃ fit verbis ſed etiã fa
ctis.ꝑ ðᷣcretũ ſumptũ ex verbis ioieronymi.xj.q.iij.
eſtimant:ſub tenoꝛe ſequenti.Eſtimant quidam in

erix. .*

510ie ctemnas. L quin⸗
madherens Mtis lnded
udointer ſponſuz manale⸗
Con. rj. Eini inqqt apnt,
risvir: Et Epb. v. Uh capt
eſticckie.¶ Gicut eo bons
nimeret Mẽ: Ytaetͤbone
retr wptepereditans p
dpatrioſui pmeruit hered
tretaleeremplũ poteritis e
filios:quop pꝛobare voln

fectionẽ voluntatis:vt ſaßi

ni⸗ cllſti

rem hñfem volitate berege
q; gmmelius ag hmorei vent
iiu⸗ reſponſiöes: ad aliquã
queſitoʒige intalilo reſpoſio
iclectus ỹoppetit ndition
ſunmagregatls u luitqna
lent ce oſndg doſſent!
velente na gna otaret
teret uidinhoccaſnoptar
tens eiqmeld diceret ſnaͤhe
gihe vellet auni r argentͤ.
fe Decic dint enil
nii., Tercius dirit. malnn⸗
reſſe aboſvpareniv viai

ſueligere

—ð =

ann
nt
mnnone Aurſin 7
mineltntg
ärſunee V
lun nungfune
peeeucite hii Xxpũ
liriiueline pus
nheher g ro tĩ wü negare:ſi in .
, Is K gare:ſi in perſecuti. £ “
compb n in perſecutio
dðððð ].
factis que ꝑuerſa ſu uʒ eſſe: Ecce apo ab eis veſiderata:ſũj
m. 7 hmõi: 7 pot infirmit oſſent
7 poſſet mltis c atem. famem. vel
nltis carereqn appetit .
na

D cia veritas:ſanctitas foꝛti oꝛdi 2
egit oẽs carnis habere œlitias ad

lti
ſnnnlcieiim .
Nt oaruin n Wau cia. ePien iẽtia: p inranj.
teni, naiugn nem nenc getn ventasegtnepiru ane ubncg,
r enthenon eer nem ſanctitas. p imbecillitatẽ. i rpitudinẽ ⁊ libidi tatẽ oꝛdinatam ij
N. ennitn, vonſtantia ninrſoetitn ratetuinpatientaveiin⸗ omnes ginatam moꝛdinanter
Meelhinicd Manslle H ijs cũ negamꝰ. :quotiẽſcũ per iſ⸗ mi erũt in vno Quintus vid
dencſnn blk oi 3ss i; vincimur inec wmm ſchreos hberare d ens.
en oije ; . tm̃a wi filio eſſe ãdũ eſt in die iudicij etiã oẽ⸗ u ſcoͤleos liber qꝛ nec argentuũ pꝛi
uni erddſeaneny, * vos. qͥ in martyri le venegandos. qñ di udicij. ha oẽs amici eů rare potuit in di pꝛi⸗-
„lelign cchtorj⸗ 2 martyrio xpᷣmn los.qñ dicet: Meſci s moꝛtis:ſi. ns ſpꝛeuefr̃t quẽ in die moꝛt
nitkſeeſee t rum ope vel ſe egauer̃t:ßᷣ eriã oẽs i cio nas moꝛtis: ſicut prʒ. A. xxj. quecunq; i 1
eſechtſctuc t Wnonb:vet mten oEillos. tienmuntuni ve. . . & ; inter angu⸗
nſado tchtſnni hn, . tus negat:vel ofeſſi lcogitatione chꝛi .⸗ e finiuntur in pena. 7 vj. Et ꝙ etiaʒ oẽs væli
eneeckk nm er el ofeſſus ↄfitet: Juxi ꝛiſtus nega⸗ cis ſuis:neq; i 7 ,chꝛiſtus non efi oẽs deli⸗
mni⸗Ti 6 eniino . 5 ubuenit ſermones . ur illud Zuc.ij . bonã vitã 1 . oc ſeculo.n n veficiet ami
. of meos. hüc fili .ix. Qui onsg vitã eſſe cũ wo:z bur⸗ eq; in futu ami⸗
obertic ro rceme erit.eiꝰ ppls qͥ eũ ũc filiꝰh dita o: hui turo. ele⸗
nprnie acoꝛdantẽ. negaturus eſt. . oĩs erubu tem. Iſta eſt ic pater adiudi⸗ git per
Nſ ndqiepͤ⸗ dantẽ. G. v. x eſt. Mota legeʒ pᷣdicti Tæus eſt pabola in ſtanti. udicauit h
zſiautſignot eſhin ter licite In qua oñdit᷑ ex 3 p̃dictis s pater creatio n ſtantis fempoen. le-
ſeſinonf dſillt . ill poteſt exheredare filiũ rquibo cauſis xxxij. Monnei nemultos babet filio oꝛis: nam
lgnoerffuctniſineſclfg ud ꝓpoſitũ. C. li. v. ti efiliũ. Mora ctiã legeg ad b me ipſe eſt pat et filios: D
Ntropenin Nlhefälig⸗ bem⸗ .C. li.v.ti.xe repudij ã leges ad ene elegit? bene vinin ertnus RraTo⸗
nöperhieen, Inter culpas gi pudijs. l. ↄſenſuʒ. 7.l. i Inte⸗ ene viuit ſua e quibo ille tm qᷓ
fhechati arbisae bus culois vx. pas gũt vxoꝛis in quib oñ 3.7.l. iu⸗ Inter quos tam lam hereditat 4
Kellkg. pileonro⸗ it pis vxoꝛ wre quib oñdu . nimis . en multi:pꝛii . tem habebi⸗
iſimerbötnin ba pe⸗ alijs peccatis ibi m amittit:ſi qui cupiunt aur pꝛimo aſſimil eolt
nirirug ee atis ibi enumeratis: cut ꝓ adulterio cut mercat um: argentum ant᷑ filio:qꝛ
utumreuocabſt Gchi tanto faciũt ad woſitũ atis: Quequi et . oꝛes.et vſurarij bona mobilia:ſi
umfaoab Ane n ad ꝓoſitũ ſi equideʒz leges qui multa vſurarij.et mu ilia:ſi
Aicylinullns e ↄiniſſum ↄtra maritũ q; ſicut mulier sc te: vi sO pecumias colli nerum recept
nncnl uullus legen ta aĩ maritũ moꝛtalẽ:wtẽ qpter velictũ te: videntes ſe . igunt ex vſun eproꝛes:
ametochriſtigh , Ita aĩa que eſt ſpõſa xpᷣi e: wvtẽ amittitt iſtum omnia poſſe cũ unis 2 iniquit
erecor 1 17 fidei xp̃iani a xp̃i effecta inſſi it tpalem mundum cũ cuũ pecuma habere cij 3
eciudensneena 4 . anz, xpᷣiani Oſee ij. B n uſceptõe ba til⸗ elemoſyni K & uũ muneribo z e Ha bere circa
igueniii WW cliquẽs ↄtra ſpo ſüin ponſabo te mihii ptil⸗ contr. s: ß cõmuniter i rpenſis: 7 futu
nnoffcoſtetr ſis Taice et ponſũ ĩmoꝛtalẽ.vvt ibi in fide. contra pꝛiã vetine n vtroq; vficiu uꝑ cuz
Ponerogtgit Pn 1 eternas. ve quibo. R Wres a mittit coꝛpo in elemoſyni⸗ nt ſalutem:qꝛn nt: ⁊ illas
onſere tent. Dumno er adherens. wtes illas .vVij. arti. vj. Et ei 20: ſit oſynis largiunt i e nec bene acquiſi
iquns ſiflg gberecatan tudo i dtes illas habebu .vj. Et ei fideli ta reſtituunt. Alij vi n chariſtia: dgunna
ulfllg peredatain tudo inter ſponſu abebit. Oe. n. iſta ſimili tis modis talr⸗ ij vident nec male acqui
udicepittilſenoh j. Con. rj. Tirii. z moꝛtalẽ n. iſta ſimili⸗ tis modis talia amn es. ꝙ tales fr. quiz.
lend paber .ↄG Con.xj. Viri in ⁊ĩmoꝛtalẽ ſit b immobilia:ſi amittunt:c equenter
Hecſarucmiqnuifnl .„ů ris vir: Et E q̃t caput xpᷣs eſt:ca bona: ptz mobilia: ſicut pate cum ſecundo fili mk
eclaracch,, . Vir: 4 . 6 . CWm ilio emi
lici ucit ,tti jti igmn eſt eccki Eph. v. Vir caput ſt put aut mulie⸗ quiſitoꝛibus.⁊ꝛ pꝛelati. lercatoꝛibu nunt
duclt ſti itüsct yj. eſtecclie. ¶ Bicut e eſt mulieris:ſic xpᷣ lijs 7 . pꝛelatis.qui talia ſibi 87 malis per
ſegellloüdab ti meret᷑ — rgo bona m lĩ ginc xpus nepotibus: S ii talia ſibi 7 ſun 8 P
jtſiatg; i meret wtẽ: Yta etiã nulier pꝰ moꝛtẽ mari tur de us: Bed quia ſic uis emũut fi⸗
e fu tlo i retur wtẽ heredi lã bona aia poſt moꝛtẽ Emari pecunia vſuraria: empta freq 5
lite etur wrẽ hereditatis xpᷣi:Si⸗ poſt moꝛtẽ pi pecuma ecchi aria: vel alite qnter emũ/
köhartitetertager dã patris ſuii. is ꝓpᷣi: Sicut qntus fili me⸗ ccleſi⸗ a ecclie. cum qua quii rmale acqſita:
Citatereglother ꝓmeruit heredi. s filiusquon eccleſie acquiri qua quicquidi ita: vel
ſſul ſifli Eintei . re tale exemplũ bereditatem. Be illo nꝗ le acquiritur. ſm iu id immobile er
l.Nlii ori C . fili ũ poteritis excogi naq; pa ; quicquid empfũ fu ira eccleſiaſtica:que emit
p,, Fonntcgtorantin R ilios:quoꝝ pꝛobare volun gitare. ꝙ habui q reuertatur.xj ptũ fuerit ve pecuni. ca:que volunt .
o; eatrali ectionẽ vol voluit peudentiã animt 7af l terur .q·iſ.c. decumia ecckie ad ip
inregno 5. Gdg rem bi untatis: vt ſapientioꝛẽ ã anuntz af id clericoꝛum. c. v ſrnen ad ipam
er n⸗ ntem volũtatẽ: lentioꝛẽ ⁊ rati i; aſſignati Im. c.j. talia m. 7 extra. œ
it matericunagar q; meliu ſtatẽ:hered lonabilio⸗ aſſignatis cito la a perquiſit bPecu⸗
ne melius ad hmõi rei inſtitueret: intelligẽ natis cito elabunt oꝛibus: vel a ſui.
ansinnc, nunien ſiEn 1hmõi rei veritatẽ t: intelligeſ⸗ ꝙᷓ alij malefact ur. Quod vid a luis
G, eſ eſponſiões: veritatẽ veuenir vi oꝛes. ꝙ ſine ſi entes tam illi.
ulli cnini oflahi queſitaz: qꝛ es: ad aliquã bonã epoſſet per nerenecchadene onnt e roe illi.
iraʒ: qꝛ in talib- quã bonã queſtionẽ aba 7fautoꝛi lere poſſunt atoꝛibus. nec di
neregoteſtſicnt . tellectus q; appeti reſpõſionibus freqᷓ ab as toꝛibus. nitu confuſionem ſine in
. Qmnci⸗ . i appetitꝰ oditi. us freqnter tam ij malignitate: ntur amicos h ine amic .
sAner neſtna⸗ ſimul ogregatt itio manifeſt am in⸗ gnitate: cuʒ tercio fili. abere? f. W
rid grega tis queſiuit:quã vi eſtat. Ab ei wvmini falſi. ercio filio:Et h autoꝛes in
oficdiumsctuneinſti lent ducere. poſi iuit:quã virã ĩ h 8 ergo alſis patrie ductoꝛi ac e cauſe⸗ .
AG poſito. ꝙ poſſe ĩ hoc ſeculo mal⸗ nes potenti ductoꝛibus: aà magm
bemevrüͤfi natuts wellentep vin 4 poſſent habere oĩ 4 potentibus amicirti⸗ 7 econuerſo. l
ſrhhhüfll ho⸗ vellent: p vita quã optarẽt ere oiĩa que habe ꝙ in omnibo tali ia copulantur. Alij zlatro⸗-
ouiſinaleſert litut cerẽt quid in hoc caſ Err pꝛecipir indulis. gt. d bo ralim multa ſut tedi r. Alij vidẽt.
H luid in hoc caſu optarẽt ſingulis. ꝙ di⸗ ant carnis wſiderijs i üut tedia ſe quãti ponſt
rimartiventporinen tens erqqͥ meliꝰ diceret ſuã vel deſiderarẽt: pmi. quarto filii igerijs in ociũ quatũ poſſũt
märelan i⸗ perecltare s Pnt rto filio.Alij vi. i gulam lurxuri ut
rinboneſtofictogten . q; ipe vellet aurũ ⁊ argentũ itatẽ. Mꝛimꝰ dixi bunt i ij videntes.ꝙ omni luxuriaʒ. cum
inonee re. Secũdꝰ dixit: irgentũ: quantũ dilt: ent. n notr. er q omnia iſta finẽ
lüfontobſti iſci 2 dixit: ꝙ ipſe vellet ex ciunt:in hoc vi. ; om nes iſti inẽ habe⸗
oane, niũ. Tercius dixit: mallet magnũ penge⸗ hoc videlicet ti in puncto v
appetjt tl inczlti Yeſt. ius dixit: ꝙ maluit ſ terraꝝ wmi timent vt veberẽt ſi ꝙ eo nõ cona no defi⸗-
ſisſicrenimirin eſſe ab oib parẽti uit mltos habere ami aaantfn e oſtent nt placere: nec
gitligſe aſnin yit: ꝙ ipe in h vicinus dilect amicos: 5 antijs. Oe etiam iſum eſt. F. irij. xxvij ec
nrtitboehunhſlln Nrahliger hoc caſu eligeret oĩa h us. Quartdi us. wus non xefici. omnibo pꝛedrcti. rxvij. cũ
ice⸗ t :7 nihil pati toĩa habere carni P am eficiet omnibo:pꝛedi is vficienti⸗
guonaniluh ipᷣe maluit pati aduerſitati⸗. e carni vele⸗ amoꝛem ? bonã vi pꝛedicti tenti⸗
e maluit eſſe bene cñ wo: is. Ouintꝰ dixit: dic 7 bonä vitam a lictis ſpꝛetis:
diſtis rñſi ionesraarcr orr hocpor vollgerer A t 1e are mapto Phil. eeran; quinto filro⸗
e rõnes. Oꝛimꝰ vigit 4 ali: e git Piemnept. echaiſt⸗ Et
qur ad noſtranftn eſtis p finem p giabone nfri. z nõ
ctrinã oſtendit rem e ſequenti: .

fainul uii

Pcradezllt
bnnuiſin
c e heri z iii llla etiã
Giinnhall . cum illa etiã bo 2
otenmul helconi nenrorRrmg⸗ et. Becũdꝰ vidẽs ꝙ hñ
vginttsnnin / tuin: aliq pn lodis eos amittunt: s hñtes
nni mn i mniſ lnelen 145 incendiũ ignis: ali ttunt: aliqui p fur⸗ vt ſapientiã ill
iſiͦin ſun leceur bana abereimnohlttanch maris pericu- porinformareren heriterur zad hoc v
altinnoc. zlei micos qebm⸗ cos hirnt amicos: 4 pre ſua: Qurrũdi ũ de n P Aue
tunl dis ön s qꝛ pᷣmꝰ p latrões: icos: p inlłtos ini vo hoc fi ia: Quirũd uo nullus
ſtitun enl n ſet pdẽ: tũ es: 7 ics falſos polel cianol oc fit poteſt. videre in it hoc eſte viratẽ nd
oißnn :7 rc nullũ baberẽ alſos hoĩeſ. oĩ qͥs vebet mitis p videre in his qᷓ ceſi vitatẽ. Quõ
ſtraneni eten⸗ per ꝙmelius eſſè aberẽt refugiũ: I. oia poſ 5 mltis pᷣdicare: his qᷓ ſideratis:qñ 0
ſnnt oe us eſſet ꝑ latronũ glũ: cogitãs inſi eñ accuſãdo:vłei are: qꝛ ſi qͥs h ratis: qñ ali⸗
öiftſc⸗ 8 que babuit oſer tronũ ⁊ falſoꝛuʒ a Ntas inſu eu acculado:vł ei vtrahe habeat inimicũ qui
n igunſnite . uare. ꝙᷓ plura h micitiã. ſua pdicet õ tales vᷣitatẽ ahego leſit: o ich qui
obis hin n minus vellet amittere:taliũ abere 1 omnia tpe qᷓ qnõ reddi Vitatẽ dicẽdo: t: optat vel rogat
men⸗ zus videna g ee⸗ rretalinclegit ſoelerare Aabar⸗ erille wbnoe ira Dertemmutugtnt
iͦ oĩa haberẽt pᷣdii niovedit. rer wnenn pdi tz malos vebito⸗
pdicta it. Pptertermm aAa urari
mutuo: et ſic de oĩba nnrveld aliqd bbaajee⸗
ur non lentit

xxij.

videtur eis qͥ m
ultos h
erepoſſnt. nt venarios.q; oĩa cũ illi
ſiunt:adoptauit magna bahere perr lek⸗
uniã: vt

—

aliquando
contingere potuit. ¶ De ſeptẽ ſapi
apienti/

b G
.

ꝛxiij.

Xpũs

ſe culpabilẽ in tali vitio.qð videt in alio ſibinociuũ
rogat.qꝙ veritas hoc dicat᷑. Vidiſtis ergo ⁊ audi⸗
ſtis quõ veritas ab oĩb væſiderat᷑:ſ reuera ille q ſen
tit ſe imunẽ in illa culpa.ꝓ qua vellet ꝙp̃dicaret cõ⸗
alium:qñq; in alia eſt culpalis.dũ tangitur murmu
rat:Et ſic patet.qꝙ qñ culpe oĩm ſil ponunt᷑.⁊ vVitas
dicit᷑:tã ↄtra vnũ ꝙᷓ ↄtra aliũ.nullus otentatur vp-
te ſua:ſic pʒ.A. xxvj.xvj. Et ſic patetveritas rñſiõis
iſtius.⁊ tñ fatue faciunt:qꝛ ſicut quilibet appeteret
plus ꝙ; vulnus in coꝛpoꝛe ꝓpꝛio ſanaretur ꝙ alieno:
ta veberet de vulnere aĩe deſiderare. ſecundo ꝗᷓ⸗
luit:circa qð plꝰſollicitant᷑ ⁊ expendunt hoĩes qðẽ
magis ↄtra coꝛ in ſuo optimo eſſe ⁊ optima natura.
Qui reſpondit. ꝙ circa ſcam ⁊ ſapientiã:Et quõ h
fit videre poteſtis h̊ mõ:qm ſcitis ꝙ ſcientia artis li-
beralis ꝓ qua hõ honoꝛari põt: vel mechanice de q̃
viuere põt quo ad mũqũ bona eſt indigẽti.⁊ oẽs ſci-
re veberetis:ꝙ viu ere ̃m legem ver eſt optima ſcien
tia ⁊ ſapientia:ſine qua oẽs alie ĩ fine nihil valebũt
⁊ tñ videtis ꝙ multi q circa alias ſcias laboꝛãt ⁊ ex⸗
endãt.hanc ſapientiã ⁊ ſcientiã maxĩe hñt ↄtra coꝛ
icut patet inductiue.d ſuꝑbis.iracũdis auaris.gu
loſis.ocioſis.luxurioſis.⁊ x oĩb alijs:nã qpð hñt:ha
bẽt tm̃ ↄtra coꝛ:ſi peccatuʒ verelinqre.⁊ viuere ᷣm
legẽ eüg ſalia atq; vctrinã ſtulti ſpiciũt:Pꝛo/
Uer.j. tercõ queſiuit:que ſit maioꝛ iniqtas que
fit in terra:qͥ rũdit:male wcere. Et cãm afſignauit.
dicẽs: Si quis furat᷑ bona aufert exterioꝛa: ſi occi⸗
dat coꝛpꝰ vſtruit:̊ ſi male wcet.ꝙ quis luxurietur
vel malũ qðcũ q; faxit:aĩam oↄfũdit:que melioꝛ eſt qᷓ
bona exterioꝛa:vel coꝛpꝰ:⁊ ſic talis peioꝛ eſt latrone
homicida:⁊ etiã ↄbuſtoꝛe wmoꝝ ⁊ eccłiaꝑ:qꝛ tem
plũ vei ↄburit ſpũale:qð meliꝰ⁊ durabiliꝰ eſt. A
quarto q̃ſiuit q̃ fuit maioꝛ ſapientia quã xpᷣs feẽ no
uam legẽ ecclie nũciando:qui Ra- in hoc.ꝙ ſim
plices ⁊ illr̃atos elegit diſcipulos:qꝛ ſi ſapiẽtes mũ/
di:vel diuites:vel nobiles vel potentes elegiſſet:ini⸗
mici fidei infideles dixiſſent:q; tales voluiſſet habu
iſſe apłos.qͥ ꝑ potentiã vel parentelã: vel ſapientiaʒ
mũdanã eis mũdũ ſbiugarũt:⁊ nõ ꝑ graʒ vlł vtuteʒ
fidei.¶ Aqͥnto q̃ſiuit q eẽt maioꝛ mudi ſtulticia: qͥ
rñdit.qꝙ qͥs ſua ⁊ ꝗ ſemꝑ hꝛe poſſet negligeret:⁊ alie⸗
na ⁊ que neceſſariò amitteret. diligẽter curaret:⁊ tñ
in iſta multi implicati ſũt:nã bona oꝑpa ſua q̃ ſecum
poꝛtare pñt.negligũt:res vo mũdiales que ci ſunt
quib diſtrictũ reddẽt ↄputũ:nec illa ſecum ferre
porerũt.diligenter curãt:Si ergo ſcire vultis vtruʒ
in iſta fatuitate ſitis tẽti:videte circa q̃ plꝰcogita
tis vel laboꝛatis:vtꝝ ſitis citiꝰ.diutiꝰ.⁊ cælectabili
in diebo ferialibo circa ꝑtinẽtia ad coꝛpꝰ:vel in dieb
feſtiuis circa ea qᷓ ꝓꝑtinẽt ad ſaluteʒ aĩaꝝ:vtrũueplꝰ⸗
feſtinatis carnẽ curare infirmã vel alãm: ⁊ ſi inuene
ritis ita eſſe. ꝙ ſitis ſtultiſſimi certitudinaliter ſcix
oteſtꝭ.¶ Aſexto q̃ſiuit qð fuit maius ntüt ir,
ile:rũdit:ꝙ hoc ꝙ hõ potiꝰvult duci ab inimicõ ãd
moꝛtẽ.qᷓ ab amico ad vitã. Cui dñs:qͥ ducũt ab ini
micis. Cui ille:mũdus.caro. vmonia.ſũt inimici:q́⸗
rũ mũdꝰ ducit ad cupiditatẽ:caꝛo ad accidiã:gulaʒ:
lurxurii: vmon ad ſuꝑbiã:irã:⁊ inuidiã. Chriſtꝰ vo
eſt amicus. qͥ ducit ad oĩa ↄtraria.Et q; multiillos
inimicos:⁊ pauci amicũ ſequũt᷑:opa oñdũt.⁊ multi
tudo in nũdinis ĩ die feſto.⁊ paucitas ĩ eccfia.Doꝝ
ſtulticia patet. O.iiij.iij. Numerꝰ etiã peccantiũ et
tabnas.? alia mala freqntantiũ. illud oñdit: qͥb

Eccls.j. Stultoꝝ infinitus ẽ numerꝰ.Sed cauſa ẽ᷑⸗

qꝛ via inimicoꝝ eſt magis vlectabilis:inexpꝑtis.ſed
nolite cogitare:ꝓ quã viã:ſed quo ducit.¶ A ſepti⸗
mo qſiuit:quid eſſet mundi certiſſimũ: rñdit moꝛs:
ſicut ptʒ. M.xj.xriiij.⁊ tñ ve qͥ wlendũ eſt. q̃i oẽs ſic
viuũt acſi nũꝙᷓ moꝛi eeberent. Qðtamẽ eſt:q ſicut

melius eẽt eiqͥ ligat ad arboꝛẽ.cui ſagittat vbivide
ret exoĩ ꝑte ſagittantiũ aliqͥs occidere.ſe diſponere
ſtatim ad moꝛtẽ.ꝙᷓ cogitare ꝙ longaʒ vitã duceret:
in illa ſpe multa mala interim facere: Ita nop qͥs
vita cuiuſcũq; nrm ẽ ligata ad coꝛpꝰ q̃ſi ad arboꝛem
quandã:ð qua euadere nõ põt añ ꝑ moꝛtis ſagittas
miltos exoĩ pꝑte occid. Tales ᷣ q ñ cogitãt.ſ̊ viuũt
q̃ſi eſſent ĩmoꝛtales optie rephẽdũt phiĩ ꝑſona :.le
randri. A. xj. lxxxvj. Talib ergo nõ dabit ve? here⸗
gitatẽ celi:qꝛ illã nõ vſiderãt vt vberent.qͥs nunc
flẽs dico inimicos crucis xpᷣi: Phił iij. cſ illos qͥ vera
citer dicerepoſſũt cũ aplło.Gabij. Viuo ego iaʒ. nõ
ego:viuit in mexpᷣs.¶ Et oẽs ſicviuere deberent.
patet ex rõe rñſionis pᷣme queſtiõis ſequẽtium.et ex
auctoꝛitate apli oẽs queſtiões ↄcludente. Pꝛima q̃
ſtio ẽ:q̃ ſit liberioꝛ res mũdi: Rñnſio.N.iij.x. Secun
da ẽ.qð mẽbꝛoꝝ coꝛpoꝛis ſit ſũptuoſiꝰ. Rnſio.M.iij
xiij.Lercia qð ẽ minꝰmirũ mũdi.Rnſio. M.iij.xv.
Quarta ꝗᷓ ſit vanioꝛ laus mũdi: Eñſio. M.iij. xv.S.
qd valet. Quinta qͥ hoĩes mũdi hñt bꝛeuioꝛẽ viſum
Rñſio. MN.iij xvij. Sexta qð ẽ bonũ qo hõ cõius vo
lens:amittit.Rñſio.2.iiij.j.Septiĩa qͥq eſtĩ quo fa
cere credit cõtra ꝓximũ:⁊ plus ⁊ citius facit atra ſe⸗
ipᷣm: Rñſio. M.iiij.iiij.Octaua q ſit maioꝛmũdiru⸗
ſticitaſ: Rñſio.O.j.j. Ytẽ. O.vj.xxuij. Nona qð eſt
iuſtipcto mundi: Alffto. M.i vij . ii de⸗
cima ꝗ maioꝛ mũdi irrõnabilitas: Rñnſio:odio ha
bere marimos ꝗmicos:ſicut pʒ.O.iij.iiij. Et.CT. v.
xl Et. O.iij.viij. Vndecima:qð ẽ peccatũ in qͥ ẽ mi
noꝛ duplicitas. ⁊ maioꝛ ↄcoꝛdia int pctm̃ interius ĩ
coꝛde.⁊exteriꝰ ĩ oꝑe:Rñnſio ſuꝑbia.D.vij.xvj.2no⸗
decima in quo pũcto minꝰ ꝓ ve faciũt mlti. ꝙᷓ ꝓ qͥ⸗
cunq; poĩe. M.iij.v.Et. O.iiijxj.Et quibo tales aſſi
milant᷑.O.iiij. j. Nec ſic vos:h ſicut dicitur.j. Coꝝ.
iiij. SZic vos exiſtimet hõ vt mĩſtros xpᷣi:Gꝛãs ago

xpᷣo.q hũc tractatuʒ in ſuo noĩie terminaui:et qͥ duce

hũclaboꝛẽ ꝑduxi vſq; ad xpᷣm ducẽ:Bañ.ix.
O₰

¶¶Finit opus putile curã aĩaꝝ gerẽtib.p venerabi⸗/

leʒ ⁊ uotũ Johãnẽ le Pꝛomyard ſancti Somini⸗-
ciſectatoꝛẽ p̃feſſum: Gũma pᷣdicantiũ vocitatũ.per
Anthoniũ Rkoberger incole Nurenbergk qᷓdiligent
ſic effigiatũ.Anno incarnate vitatꝭ.M.cccelxxxv.

ii. kl. Julij.
CKAaus vo.⸗- —ꝑ

A .

An ſuntag vñ montag voꝛ ſant
Ni nſtend derbtuch dirr i
ſacngiinenin ſohiotſi
CHarptag iſtd mon im waſſeunan
Nſinft nüm wirt uff des herlig
Vug vñ montag nach de nontag iſt
aßen Der bruch witt auf dornſta⸗
hützẽ iſt gut lo=fen An zinſtag ve
MUn ſamſtag noch vnſers hene frolie
Aea vſ.nüw wirt auf ſant Erſmue
. An freitag nach ſant Midharts t
er mon in ſchitzen iſ gut loſſen
Yvñ zinſtag voꝛ ſant egns tag ba
mnnnfſhn munſeſig An
s.vii nuw wirt auf vſtſer fraw
uluiſ.ſtund agaadeiſichme
natgareten tag iſt mon im ſedꝛpi⸗
iſcenſolntenftieſencsthüſfe
“ wirt auffſuntag noich
ſaten Der bruch pitt auff
ſider mon in fiſcheniſt nee iier⸗
nfiſchen iſt mittelleſſe
ndden tag da

zinſtag nach ſe

artholomeus tag v
4 *

Pe vnim wirt auff
n ſuntag na

8

Fiß Guůͦter Nach rat vnd beſchluß der meiſter des geſtirns vnd auch der artzney Oo 4 iren . . Jer
Eren lauff der ſunnen vnd des mones Mit abſcheydung der boͤſen planeten Caude draconis. vnd vie cõ buſte. Des ioꝛeg. Criſt. vnſers. ME
berꝛen geburt Viertzehenhundert vnd ſechßwndachtzig ioꝛ vnd iſt. A. ſuntag bůchſtab Vnd fünff die guldin zal.· Vnnd. vſ. wochen

N zwyſchen wy nacht vnd der pfaffen faſtnacht Genner . . . „ 6
S— As erſt nim wirt auffder heiligendrei hunig tag ſo es ii. N
GSE REE AENichlecht vnd xxxix. minuté voꝛ mittage vnd iſtder tag viu. MWi

ſtund lang vnnd. xxviiſ. minuten. An montag nach der heyligen drey künig tag iſt der mon in fiſchen ſ⸗
iſt mittelleſſig. An mit woch vñ doꝛnſtag darnach iſt der mon im wider iſt gůt loßen. An mitwoch/
y/ nach ſant Anthonien tag iſt der mon im krebs iſt mittelleßig. Der bruch wirt auff ſant Sebaſtianus tag
M)rů ſo es. i ij. ſchlecht vnd vliſ. minuten. Am ſamſtag nach ſant Paulus bekerung tag iſt der mon im ſcoꝛ⸗
pio iſt mittelleßig. An montag voꝛ vnſer frawen liechtmeß vnd zinſtag voꝛ mittag iſt der mon im ſchü
. tzen iſt gůt loſſen
Wals ander nüw wirt auff der pfaffen faſtnacht aben noch der veſper ſo es. vj. ſchlecht vnd. iſ. minuten. Vñ iſt der ta g· iv. ſtund lang vñ
lvij. minuten An zinſtag vñ mitwoch nach ſant Agathen tag iſt der mon im wider iſt gůt loßen. An mitwoch nach ſant Vel⸗ ⸗
tins tag iſt der mon im krebs iſt mittelleßig ¶ Der bruch wirt auff ſamſtag nach ſant Veltins tag nach mittag zůͦ. v. vñ. vl vi. mi⸗
enutẽ An mõotag voꝛ ſant Peters ſtülung noch mittag vñ zinſtag voꝛ mittag iſt ð mon in ð wog iſt gůt loßen An Sunta grñ
montag noch ſant Mathis tag iſt ð mon im ſchůtzen iſt gůt loßen Am freitag voꝛ mitfaſten iſt ð mon im waßermã iſt gůt loßẽ. MR
AVAs drit nüw wirt auff mõtag noch mitfaſt vo⸗ mittag zuůͦ. vſ. vñ. vxv. minuten. Vñ iſt der tag · x. ſtund lang. vñ. xliij. minutẽ An
ʒinſtag mitwoch noch halbfaſt iſt der mon im wider iſẽ gůr loßen An montag vñ ʒinſtag noch ſant Gregoꝛien tag iſt ð mon im
3 Krebs iſt mittelleßig Der bruch wirt auff m oͤlag noch ſaut Gertruten tag ſo es. viſ. ſchlec vñ. xluiiſ. minuten voꝛ mittag Am
lun vl.7 Oii i PVkarfreitag iſt der mon im ſcoꝛpio iſt mittelleßig m oſter ag iſt der mon im ſchützen iſt gůt laßen. An doꝛnſtag in der oſter
nabilitg Kfſragiha S„uchen iſt der mon im waſſerman iſt gůt laßen. Ar. RNintag noch oſtern iſt der mon in fiſchen iſt mittelleſſig

dorſi Pʒ Oiih ijet 10, As vierd nüw wirt auff ſant Ambꝛoſien tag noch mittag zůͦ. iti. vñ. ii. minuten. Vñ iſt der tag. xiiſ. ſtund lang vñ. xxii. minuten
laina dtiecanſn R An ſuntag vñ rant voꝛ ſant Tiburcien ag iſt ð mon im krebs iſt mittelleßig. An Suntag darnach iſt ð mon in der wog
orgcrdliaint et nnini 2 ,, iſt gůt loßen ¶ Der bruch wirt an mitwoch voꝛ ſant Joͤꝛgen tag zu. xii. voꝛ mittag.vñ. vxxviii.minu. An doꝛnſtag voꝛ ſant Joͤꝛr
Niii⸗ ſupbis O riin dn⸗ 5 Agen tag iſt ð mon im ſcoꝛpio iſt mittel An ſant Joͤꝛgen abet iſt ð mon im ſchützẽ iſt gůtiloßen Mitwoch vñ doꝛnſtag nach ſant
oineirin ii y Marx tag iſt ð mon im waſſerman iſt gůt laßen Am mey obent vñ am tag iſt der mohn im wider iſt gůt loßeen
1 O 1) Etguiptieseſi ⸗ Dy As ſtiinfſe nüw wi pligen Crütz tag zůͦ. vſ. vñ. xlſ. minu. noch mittag vñ iſt ðtag. viii. ſtũd lang vñ. liſ. minu. An Sun
clcrooß ſcntdiatur c As fünfft nüw wirt auff des heyligen Crütz tag zů. vſ. vñ. xl⸗ ch g vñ iſt ð tag. xiiii. ſtũd lang vñ. lij

u Nard d. —◻☚ i, iſt ð mon im krebs iſt mittel. Am pfyngſt obẽt vñ am tag voꝛ mittag iſt ð mon in ð wog iſt gůt
GS, tag vñ montag nach dẽ nontag „ mn Prynoſt
nd⸗ tmiſtwayi G N ia n Der rich⸗ wirt auff doꝛnſtag noch ſant Soffyen tag zů. iii. vñ. viii. minu. noch mittag. Am freitag darnach iſt ð mon im
nloncleteminancie ſchützẽ iſt gůt loßen An zinſtag voꝛ vnſers herꝛen fron lichnams tag vñ am tag darnach iſt ð mon im waßermã iſt gůt loßen.

Bac n duci daſlr An ſamſtag noch vnſers herꝛẽ frolichnãs tag iſt ð mon in fiſche iſt mitel. An möotag noch ſant vrbãs tag iſt ð mon im wid iſt gůt
iaigr rbboſmnmi⸗ . As. vſ. nüw wirt auff ſant Eraſmus tag voꝛ mittag zů. vſ. vñ. vxiiii · minu. An ſuntag darnach iſt der mon im krebs iſt mittel.
——— G, RB io freitag nach c Midharts tag nach mittag iſt der mon in der wog iſt gůt laßen An ſant Fix tag vnd den gag darnach iſt
Büma pdicantii woari der mon im ſchůtzen iſt gůt loſſen Der bruch wirt auff ſamſtag noch ſant Fix tag voꝛ mſtrag zů. vi. vñ. vii. minu. An montag O
ncole Rurenbunt h iint Mvñ zinſtag voꝛ ſant Johaus tag baptiſtẽ iſt ð mon im waſſerma iſt gůt loßen An doꝛnſtag vñ fritag voꝛ ſant Johans tag iſt ð
amare mon-A ddd. mon in fiſchen iſt mittelleſſig An ſant Johans tag vñ den tag darnach iſt der mon im wider iſt gůt loſſen

As. vii. nüw wirt auff vnſer frawen obent als ſie über das gebirg gieng moch mittag ſo es. ſ. ſchlecht vñ. vxiſ. minuten vñ iſt der tag
viiſ. ſtund lang vnd. xxviiſ. minutẽ An fritag noch vnſer frawen tag iſt der mon in der wog iſt gůt loſſen An zinſtag voꝛ ſant
margareten tag iſt ð mon im Farpis iſt mit telleſſig. Darnach hebent an die huntag vnd weren vntz vnſer frawen tag deren Do
xzwiſchen ſol niemãt loßen es thů dan not Der bruch wirt auff Suntag nach ſant margaretẽ tag nach mittag zů vüt.vñ. x.minu.
As. viii. nüw wirt auff ſuntag noch ſant Jacobs tag obentz noch. ix. vñ. xlſ.minuten vnd iſt der tag. xiiii. ſtund lang vnd. x vxv. mi
nuten Der bruch wirt auff vnſer frawen tag der eren zuͦ. iv. vñ. xxſ. minuten. An mit woch vnd doꝛnſtag noch vnſer frawen tag D
iſt der mon in fiſchen iſt mittelleſſig Anifritag vnd ſamſtag noch vnſer frawemtag iſt der mon im wider iſt gůt loſſen An ſant
3 Bartholomeus tag vnd den tag darnach iſt der mon im krebs iſt mittelleſſig S
x. nüw wuͤt auff zinſtag nach ſant Auguſtinus tag voꝛ mittag zuͦ. vii. vñ. vxij. minu. vñ iſt ðtag.vii.ſtũd lang vñ. lvii. minutẽ
An ſuntag nach ſant gylgen tag iſt ð mon im ſcoꝛpio iſt mitel. An mitwoch voꝛ vnſer frawen tag zů herbſt iſt ð mon im ſchü⸗
tzen iſt gůt loſſen An ſant Niclaus abẽt võ Tollentin auguſtiner oꝛdẽs. vñ den tag darnach iſt ð mon im waſſer man iſt gůt loßẽ
Der bruch wirt auff des heiligen Crütz obent ſpot ſo es. ix. ſchlecht vñ. vxxiiſ. minu. An des heyligẽ Crůtz tag vñ an dem tag dar
I nach iſt der mon im wider iſt gůt loſſen An ſant Matheus obent vnd am tag iſt der mon im krebs iſt mittelleſſig
As. v. nüw wirt auff mitwoch voꝛ ſant michels tag noch mittag zů. ix. vñ. xxxviii. minu. vñ iſt Ttag · xi. ſtũd lang vñ. xvii. minutẽ.
W An ſant Jeronimus tag noch mittag iſt ð mon im ſcoꝛpio iſt mittel. An moͤtag voꝛ ſant frãciſ cen tag iſt § mon im ſchützẽ iſt 4
7 uͦt loßẽ. Am ſamſtag vñ ſuntag nach ſant franciſcen tag iſt ð mon im waſſermã iſt gůt loßẽ An mitwoch vñ doꝛnſtag noch ſant
ioniſien tag iſt ð mon im wið iſt gůt loßẽ Der bruch wirt an fritag nach ſant dioniſien voꝛ mittag zuͦ. ix. vñ. j.ꝛ minu. An ſant ℳ
lucas tag vñ am tag darnach iſt ð mon im krebs iſt mittel An zinſtag nach ð. xi. tuſent megt tag iſt ð mon in ð wog iſt gůt loßẽ E
B As. xſ. nuw wirt auff ſant Simõ vñ Jude obent nach mittag ſo es. ij. ſchlecht. vñ. i. minutẽ vñ iſt ð tag. ix. ſtund lang vnd. xxvv. mi
nutẽ An aller heyligen abẽt iſt ð mon im ſchützʒẽ iſt gůt laße An fritag vn ſamſtag darnach iſt ð mon im waſſermã iſt gut loßẽ.
An ſant Lien haits tag iſt ð mon in ſiſchen iſt mittel. An mitwoch vñ doꝛnſtag voꝛ ſant martinus tag iſt ðd mon im wider iſt
gůt loſſen Der bruch wirt auff ſant martins tag noch mittag ʒůͦ. vti. vñ. lii. minu. An zin ſtag vnd mitwoch nach ſant martins
tag iſtð mon im krebs iſt mittel. An montag noͤch ſant Elizabeth tag iſt ð mon in der wog iſt gůt loſſen W
D As. xii. nüw wirt auff ſuntag nach ſant katherinen tag voꝛ mittag ſo es. viii. ſchlecht vñ vxxxvix.minutẽ. Vñ iſt ð tag. viii. ſtund lang TS
Rvñ xvui. minutẽ An ſant Andres tag vñ zwen tag darnach iſt det mon im waßerman iſt gůt loße An ſant Barbaren tag iſt ð N
mon in ſiſche iſt mittel. Ant ſant Niclaus obent vñ am tag iſt ð mon im wid iſt gůt loßen ¶ Der bruch wirt auff mõtag voꝛ ſant
Lucien tag zůͦ. vſ. vñ. vx. minutẽ voꝛ mittag An ſant Luciẽ obent iſt ð mon im krebs iſt mittel · An mõtag voꝛ ſant thomas tag
des walcſoeten iſt der mon in der wog iſt gůt loßen ¶ An fritag nach ſant thomas tag iſt der mon im ſchützen iſt gůt loßen
As.xiij.nüw wirt auff ſant Steffans tag voꝛ mittag frů zů. ii. vñ. viit minu. vñ iſt ð tag. viii. ſtũd lang vñ. viii minuten. An der
kindlin tag vñ am tag darnach iſt ð mon im waſſermã iſt gůt loßẽ. An ſant Silueſters tag iſt ð mon in fiſchen iſt mittell. Am
Joꝛs tag vñ die zwen tag darnach iſt ð mon im wider iſt gůt loßẽ. An ſant Erharts tag iſt der mon im krebs iſt mittel. Der bꝛuch
wirt an ʒinſtag noch ſant Erharts tag noch mittag zů. iiii. vñ. ltii. minu. An ſuntag voꝛ ſant anthoniẽ tag iſt ð mon in ð wog iſt
gůt loßẽ An doꝛnſtag nach ſant anthoniẽ tag iſt ð mon im ſcoꝛpio iſt mittel. An ſant ſebaſtians tag iſt ð mõ im ſchützen iſt gůt

— a

SS

S
. 4
. . .
. . –—
. . —„ 4 *
4 „ UB .
₰£
.
. ⸗
.
%
°
.
.
*
.
, *
.
⁶ .
„„
. .
.„—
.
.
1 .
„ *
9
. * .
.
..
. .
.
2
.
. .
. .
„
f. .
, B . „ .
4
.
. . R
.
4.
,
. „
8
* .

4
4
4

6
terlegatum reuocthii
uiuemalinlunte
unteſtametochuſtiederigi⸗
mue:neciudengnernulns hn,
pen velquertlͦinefiittſ⸗
ta oponereparan Dund
dlegequu ſifln ahardnmn
og inpuckcerinkitenͤhane
ntioni nerſarvcmigtifnlegn
Lunpudicz docit tti tünd
uus iinlegelllonhabanſig
anum. Geafllutalis uſinihe
aliqnidöherecittentalgnher
noffeteſa fli Emi
tna: Eo.,. Founicatoꝛantini.
rditateinregno 5i Seche
udeafuit nater i fumahen
minics ilsgtimad notzien
omare Mul ati ofiliti
i oponere atet ſltſ .
a taus tenor Oin ütnne
henrümofiaeſunscnunti⸗
lhen Pnifl unnn

rinbäneſts elbulhf⸗
nnſlüſnnd,ttiti
tigli ic deſſatge ie
unanh gk hugin iui
f nemels e

ncsilfine
Siſan binni
ttonn
N nnami

=—

1 2

—2
△

E

20

5

O Balance Q

S

R

N Focus

H¶ J K

G

D E F

C

Xpũs

ro tĩ xxrũ negare:ſi in perſecutione quis a gentibus

comp̃henſus ſe ofi

teri renuit xpᷣianuʒ eſſe: Ecce apo

ſtol om nibo factis que puerſa ſunt veũ aſſerit nega
ri:xpᷣs ſapientia:eſt iuſticia veritas:ſanctitas foꝛti-

tudo:negatur p inſipi
iuſticia. pꝓ mendaci

ſipientiã ſapiẽtia: ꝓp iniquitateʒ
ui veritas:ꝑ turpitudinẽ ? libidi

nem ſanctitas.p im becillitatẽ. i. impatientiãvel in-
conſtantiã animi foꝛtitudo:quotiẽſcũq; vincimur

vitijs eᷣũ negamꝰ. Nec arbitrãdũ eſt

in die iudicij.

illos tm a vei filio eſſe negandos.qñ dicet:eſcio

vos. qͥ in mart yrio xpᷣm negauer᷑t:ß etiã oẽs illos. ᷓ⸗

rum ope vel ſermone: vel cogitatione chꝛiſtus nega⸗

N

—

X

W

VierFarbSelector Standard*-Euroskala Offset

19

18

17

16

15

14

—
—

10

6

„
.— Copyright 4/1999 VyMaster Gmbhi wwW.yXymaster. com

2

1

3

ImIINNNNNNNNNNNIINN
4 5 6 7 8

lofeſſus ↄfitet᷑: Jux illud Luc.ix. Oui
i ſermones meos.hũc filiꝰpoĩs erubu
qͥ eũ negaturus eſt. Mota legez p̃dictis
ʒ. v. v. In qua ondit᷑ ex quib cauſis pa⸗
eſt exheredare filiũ. Nota ctiã leges ad
ſ. C. li.v.ti.xe repudijs.l.ↄſenſuʒ..l.in⸗-
culpas gũt vxoꝛis in quib oñdit ꝓↄqui
roꝛ wtem amittit:ſicut ꝓ adulterio et
zͤibi enumeratis: Quequideʒ leges ꝓ
ad ꝓoſitũ ꝙ ſicut mulier ꝓpter velictũ
a maritũ moꝛtalẽ:wtẽ amittit tpalem
eſt ſpõſa xpᷣi effecta inſuſceptõe baptil⸗
ani Oſee.ij. Bponſabo te mihi in fide.
ſponſũ ĩmoꝛralẽ. wvtes amittit coꝛpo/
las. quibo. R. vij.arti.vj. Et ei fideli
Vtes illas habebit. e. n. iſta ſimili⸗
onſuʒ moꝛtalẽ imoꝛtalẽ ſit hona:ptʒ
iri inqͥt caput xpᷣs eſt:caput aũtmulie⸗
ph.v. Vir caput eſt mulieris:ſiẽ xpᷣus
Bicut ergo bona mulier pꝰ moꝛtẽ mari
IYta etiã bona aĩa poſt moꝛtẽ ppᷣi me/
reditatis xpᷣi:icut qͥntus filiusquon
ꝓmeruit hereditatem. De illo na; pa
olũ poteritis excogitare. ꝙ habun qn⸗
ꝑ pꝛobare voluit pꝛudentiã animtz af
intatis:vt ſapientioꝛẽ ⁊ rationabilio/
olũtatẽ:heredẽ inſtitueret: intelligẽſ⸗
q hmõi rei veritatẽ vuenire poſſet ger
iões: ad aliquã bonã queſtionẽ ab as
1talibo reſpõſionibus freqᷓnter tam u⸗
petitꝰ ↄditio manifeſtat᷑ Ab eis ergo
tis queſiuit:quã vitã ĩ hoc ſeculo mal/
dſito. q poſſent habere oĩa que habere
quã optarẽt ⁊ pꝛecipit ſingulis. ꝙ di⸗
hpoc caſu optarẽt vel eſiderarẽt:pꝓmit
diceret ſuã hereditatẽ. Mꝛimꝰ dirit:
urũ ⁊ argentũ:quantũ vellet expende⸗
xit: ipſe mallet magnũ terraꝝ wmi
dixit:ꝙ; maluit mitos habere amicos:
arẽtib ⁊ vicinus dilectus. Quartꝰdi
oc caſu eligeret oĩa habere carni vle⸗
il pati aduerſitatis. uintꝰ dixit: ꝙ;
e bene cñ vo:⁊ hoc potiꝰdiligeret.Rn
s:audite illoꝝ rõnes. Pꝛimꝰ vidit qð
multos hñt enarios. q; oĩa cũ illis ha
adoptauit magnã habere pecuniã:vt
ona haberet. Becũdꝰ vidẽs ꝙ hñtes
tis modis eos amittunt:aliquiꝑ ſur⸗
cendiũ ignis:aliqui per maris pericu-
habere imobilia tanq; magis durabi
ſẽs ꝙ tã pᷣmꝰqᷓ ſcðs amittẽ poſſent ab
ſi paucos hirnt amicos: p inltos ini
p latrões:⁊ ſcõᷣs ꝑ falſos hoĩeſ.oĩa poſ
c nullũ haberẽt refugiũ: cogitãs inſu
ſſet ꝑ latronũ ? falſoꝛuʒ amicitiã. ſua
eruare. ꝙᷓ plura habere 1 omnia tpe 4
mittere:taliũ elegit ſocietatẽ Quar⸗
dẽs tres pᷣdicti cũ oĩa haberẽt pᷣdicta

Hm.
5 10 11 12 138

TNNH

ab eis weſierata: ſimul cuʒ hoc in caſu pati poſſent
aliqua cami nociua:ſicut infirmitatem faindin. vel
ſitim. hmõi:⁊ ꝓꝙpoſſet mltis carere qñ appetit in⸗
oꝛdinate:elegit oẽs carnis habere vælitias ad volũ⸗
tatẽ oꝛdinatam inoꝛdinanter. Quintus videns. q;
omnes væfecerũt in vno uncto:q; necargentũ pꝛi-
mi.nec wminiũ ſcoieos iberare potuit in die moꝛt?
Metis oes qamici eius ſpꝛeuer̃t quẽcunq; inter angu-
ias moꝛtis: ſicut prʒ. A. rxj. vj. Et ꝙ etiaʒ oẽs xli⸗
cie fimuntur in pena. qꝙ chꝛiſtus non deficiet ami⸗
cis ſuis:neq;ʒ in hoc ſeculo. neq; in futuro. elegit per
bonã vitã eſſe cũ cro:⁊ huic pater adiudicauit here.
ditatem. Iſta eſt pabola in ſtantis tempoꝛis: nam
rus pater creatione multos habet filios: Deutro.
xxxij. Monne ipſe eſt pater tuus ⁊c. v quibo illetm qͥ
bene elegit ? bene viuit ſuam hereditatem habebit
Inter quos tamen multi:pꝛimo aſſimilant filio:qꝛ
nimis cnpiunt aurum:argentum 1 bona mobilia:ſi
cut mercatoꝛes.et vſurarij.et munerum receptoꝛes:
qui multas pecunias colligunt ex vſuris iniquita
te: videntes ſe omnia poſſe cũ pecumia habere circa
iſtum mundum cũ muneribb⸗ expenſis:⁊ futuꝑ cuʒ
elemoſynis:ß comuniter in vtroq; œficiunt: illas
contraꝓpꝛiã vtinent ſalutem:qꝛ nec bene acquiſita
in elemoſynis Hefinnt mn chariſtia:nec male acqui⸗
ſita reſtituunt.Allij videntes. ꝙ tales frequenter mł
tis modis talia amittunt:cum ſecundo filio emunt
immobilia:ſicut patet de mercatoꝛibus⸗ malis per
quiſitoꝛibus.⁊pꝛelatis. qui talia ſibi ⁊ ſuis emut fi-
lijs nepotibus: Sed quia ſic empta freqᷓnter emũ/
tur v pecunia vſuraria:vel aliter male acqͥſita: vel
pecumia ecclie.cum qua quicquid immobile emit
eccleſie acquinitur. ſm iura eccleſia ſtica:que volunt
duicquid emprũ fuerit ve pecunia eccie ad ĩam
li clertenem e eaſi elirum. 7 extra. cœ pecu⸗
lid clericoꝛum.c.j.talia a perquiſitoꝛibus:vel a ſuis
afſignatis cito elabuntur. Quod videntes tam illi.
ꝙᷓ alij malefactoꝛes.q ſine ſuppoꝛtatoꝛibus.nec diu
viuere nec euadere poſſunt confuſionem ſine amic!
fautoꝛibus nituntur amicos habere ⁊ fautoꝛes in
malignitate:cuʒ tercio filio:Et hac cauſa magm
wvmini falſis patrie ductoꝛibus:⁊ ęconuerſo.zlatro-
nes potentibus amicitia copulantur. Alij vidẽtes:
ꝙ in omnibo talibo multa ſũt tedia ſe qu ãtũ poſſũt
dant carnis væſiderijs in ociũ gulam luxuriaʒ. cum
quarto filio.Alij videntes.ꝙ omnia iſta finẽ habe⸗
bunt in moꝛte. et ꝙ om nes iſti in puncto vno vefi⸗
caiunt:in hoc videlicet ꝙ co nõ conant᷑ placere: nec
timent vt veberẽt ſicut oſtenſum eſt. F. iiij. xxvij. cũ
bee Leutna 1. etiam omnib pꝛedictis vœficienti-
us. vus non xvficiet omnibo:pꝛedictis ſpꝛetis: cæo
Pamoꝛen bonã vitam adherent:cuʒ quinto filro:
dcentes em apło Phił j. Mihi viuere chꝛiſtꝰ. Et
le⸗berchſhanen habebunt hieſu xpᷣi dñi nri. ⁊nõ
alij:ſicut videre poteſtis ꝑ finem parabole ſequenti:
qur ad noſtram wctrinã oſtendit rem poſſibile que
aliquando contingere poruit. ¶ De ſeptẽ ſapienti-
bus magninoĩs. quos dũs illius terread ſe vorauit
vt ſapientiã illoꝝ experiretur. ad hoc vt pleniꝰ x
hocinfoꝛmaret᷑a ſinguł vnã qſiuit q̃ſtionẽ & p̈que
ſiuit. qd eſſet ab hoi veſideratũ ve quo nullus cõ⸗
tent?erat ð pteſna:Qui rũdit hoc ll vitatẽ. Quõ
do hoc fit. poteſt videre in his qᷓ ſideratis:qñ ali-
qͥs veber mltis pᷣqicare:qꝛ ſi qs habeat inimicũ qui
ci accuſaãdo: vl ei vetrahedo leſit:optat vel rogat ꝙ
Hdicet rales vitatẽ dicẽdo: Gic ille q mutuauit er
qnõ reddit dieſuo. rogat q; pᷣdicet malos vebito⸗
res: Et ule vebitoꝛ perit pdicet ᷣ vſi urarios.qᷓ ca⸗
nus vẽdur. ꝓpter terminũ:vel q aliqd haberevult
mutuo: et ſic ve oĩboalijs vicijs. Ille qurnon ſentit

14

AIxiij.

NM☛πnρπQhC

4

42

Kareckecetgnaeeuntautenuhtcſſancaa

32 33 34 35 36 37 38 39 40 41

ncpraulckfaatſetltſancau,auchamuaun

22 23 24 25 26 27 28 29 30 31

Peuo aucauatuwrugkur uhinteſn unuictauat mue

19 20 21

lluſcdchncekſuuttgtuusuctthsſuukuktauue ſnͤdhanaeomanmrnamn
2 10 11 12 13 14 15 16 17 18

8

7

5

4

3

tulcns ugng utſnſunnu durnas unuuartumnn
6

NINN

15 16 17 1383 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30