Gb524_fol-1
author: Gerson, Jean

. . * — = —

021

OW½
—
△
00
—
—
V
—
—
=

IIIIIIII

Ningen

rO b

„
.R

.

W.. Bnno

ofan

a

5.
2*
F.
2
ð
.
.

D

D

—

.

7

.

ca danda eſt

Anuentariũ pꝛom
ptum eoꝛũ que in operibus etlibꝛis Johã⸗
nis de gerſon Chꝛiſtiani doctoꝛis / vel tra⸗
ctantur/vel tanguntur.

NBbas noſter

chꝛiſtus ieſus 92 J
Abbas noſter chꝛiſtus con⸗
ſtruxit nobis officinas ĩ cru
ce Ibidem

Abbas quam ptãtem abſoluendi babeat ſu
monachos et nouicios

er 334 P
bbas ſuam poteſtatem abſoluẽdi delega⸗
repoteſt Ibidem (tur 93 D0
Ab initio et ante ſecula creata ſum exponi⸗
Abiſſi ſeptẽ in euãgelij iohannis pꝛincipio
Abiſſus abiſſum inuo (9z3 E F
cat ⁊c.myſtice 5556

Abnegatione quatuoꝛ modis inſpicuurde

Aboꝛtũ faciẽtibus in (us 97 F
uite non grauis penitentia pꝛeſertim bubii
33
Abꝛae ↄiugiũ cuiꝰſit ſinẽũ S y io y
Abꝛae egreſſus triplet ſignificat incipien⸗
tes ꝛc “”Mc 6⁶6 RO
Abꝛogatio legũ poſitiuarũ 24 E
Abſcondit deus dulcedinem timẽtibus nõ
reuelat 82 KK 54 J
Abſentium vite detrahere/aliquãdo oppo⸗
ſitum ertẽtatiõe diabolica puenit 70 Q

Abbſentia dei dilecti pꝛodeft di 7
Abſolutionis foꝛma ſacramentalis De hac
Abſolutionis foꝛma hec (plura 3 B

eſt 32 F 3 J 34 O 25 B
Abſolutiõis foꝛma ſufficiẽs ⁊ ſecura de pec⸗
catis et ex cõmunicationibus ʒʒ3ʒ E

Abſolutionis foꝛma ſuꝑ excõmunicationi/⸗
brus et irregularitatibus 33 B

Abſoluitura pena ⁊ culpa etiam in moꝛtis

gArticulo oꝛans 52

Abſolutio ab excõmunicatione etiam obli⸗
ta valet ſ̃ᷣm iuriſtas 33 R
Abſoluens non habẽs poteſtatem abſoluẽ⸗
gi qualiter ſe h̃e debeꝛat ʒ8̊y I ai J
Abſolutio defuncti an fieni poſſit ⁊ quomo⸗
Abſolutio q̃drupler Ibidẽ (do ʒ
Abſoluẽdi/in foꝛo cõſciẽtie ptãtem an ꝑdat
ſuſpẽſus vel excõicatus a iue 62 Z
Aboluere ſumplex ſacerdos ab bis non po⸗

Abſolutioan differat a diſpenſatione ʒʒ R

Abſtinẽtia indiſcreta ꝑnicioſiſſima io. R

alioꝛũ defendit᷑ ꝛ laundatur 39 3
Abſtin ere totaliter facilius eſt q; vſumn ́”MU
gerariin deſidg abilibus 38 O2

Al ante S

Abſolutio iuridica non requirit certam foꝛ⸗

mam verboꝛum JM 33
Abſolutio iudicialis poteſt fieri circa abſen
tem etiam inuitum Ibidem
Abſolutio poteſt fieri ab irregularitatis ſen

tentia 3)3 W

Abſolutio et diſpẽſatio circa irregularitatẽ
differunt ᷣm canoniſtas 33 KR
Abſoluere qlibet ſacerdos nõ religioſꝰquẽ
libʒ ſacdotẽ an poſſit de cõſuetudĩe P

Abſtinẽtia cartuſiẽſiũ et Gi V F7l F

Abſtinẽtia qui de hacſcribit ʒ9 †
Abſtinentia ꝑpetua camium licita eſſe pꝛo
batur „5 0 O₰
Abſtinẽtia indiſcreta periculoſioꝛ eſt qᷓ; eda
citas immoderaaa 39 K

7

Abſtinentia ne ſit immoderata pꝛudens re

ccoꝛ attẽdat

Abſtinẽtia hypocritalis repᷣhẽdi 2i ¶.

Abſtinẽtie ſingularitas ſic ſanabatur ĩquo
dam 71
Aoltrgeriges nocent 58 U 66 R S

—

Abundantia aliquando magis laboꝛamus

—

inopia

buti omnibus contingit

838
Achagdemici dicũt hoc/ſcio qð neſcio. A0.

Acedia ꝗñ pctm̃ ſit.?⁊ 4. O.29. F. 32. Hx
Acedia De hac⁊ filiabꝰ eiꝰ. ⁊28. yʒ2. E

Acceptio ꝑſonarõ peccatũ 24
Accidentia vnius partis aliquando deno⸗
minãt totũ compoſitum 560—
Accõmadatio quid ſit z5 J*

Achoꝛ furanti religioſus peruerſus compa

Acribologie in moꝛalibus (rat᷑ 23 K
vituperabiles ſuin 88 K
Actionum quinq; genea 28 A
Actionem tia depꝛauant 28 R
Actiões bone ſunt mala punica ʒi H

Actiua vita ↄtemplatiuam pᷣcedat.co.S

6

Actiua ⁊ ↄtẽplatiua vitequot ¶( 7 4

modis dicant᷑ ⁊ q ſit elegibilioꝛ iõ ? O
Actiua vita quedã pᷣcedit uue (i7 A
dam comitaturcontemplationę- 149
Actiuam vitaʒ quis relinquere poteſt vt in
tendat contemplatue 74 D
Actini contemnendi non ſunt

5„

A ait ateplatiui ſil ali nüerank. 49.

Actus virtutu

Actualis attentio non requiriturin oꝛatiõe

ſed ſufficit habitualis z2 *
Aeusamoriad eſſe meritoꝛi 55 7
ctus idem an poſſit eſſe meritoꝛius et pec
61 6; O

catum 61 V
Actus nullus intrinſice eſt bonus vel malꝰ

ſed reſpectu diuine voluntalis oi EB
Actus indifferens 85 K
Actus bierarchici tres 8 6 R Infra bie
Actus moꝛalis materia et (rarchici
foꝛma quod ſit 33 mM1
Actus moꝛales ſunt triplices Ibidem
ctus exterioꝛ peccatum non eſt niſi deno⸗
ninatione extrinſeca 37 TC
Actus exterioꝛ ſuper interisꝛem nihil addit
Actus exterioꝛes habent laudem vel vitu⸗
perium exlib articipatiöe 279

Actus liberi eſſentialiter et liberi participa/
tiue hi ſunt

Actus quidam boni ex genere quidaʒ mali
exgenere quidam indifferentes 30

Actus exterioꝛes poſſunt addere ſuper me⸗

ritum interius ꝛ c7. 34 D

nulli conceditur· 927

Adam habuit amoꝛẽ dei qui tempoꝛelegis

Agda m quomodo deum viderit
Adã añ lapſuʒ expedite ↄtẽplabat᷑. õꝰ.S
Ade ↄiugiũ ſi non peccaſſet cuius fuiſſet ſi⸗
Adã vñ ſeductꝰ fuerit i7 G̊ ¶( gnũ .io. X
Adam ſi non peccaſſet nõ fuiſſet infernꝰp
hominibus necchꝛiſtus maꝛtuus 20o D
Adam quomodo potuerit peccare 88 B
Adã fuit pꝛimus canoniſta ⁊ legiſta i Z
Age fecit deꝰ tunicas pelliceas ſic intelligi⸗
Adã oĩbo animãtibo impo,/ (tur Si Z
ſuit noĩa qꝛ cognitiõeʒ eoꝝ babuit. 78. D
Adeamꝰ cũ fiducia thꝛonũ greideo. ʒ2.N
Adiutoꝛium ſpirituale tripler 34 C
Adoleſcentes eccleſiaſtici quibo inſiſtere de
beant 65 7
Adoleſcentes inmoꝛihus nõ inſtitui quid
cauſe ſit et qᷓ; pernicioſum i8 Z

Adoleſcẽtes vt cõuertantur ad deum hoꝛta

Adoleſcẽtes indiſciplinati (tur 47 A
garriunt in ſermonibus 48
Adoleſcentum coꝛruptio per magiſtros et
Adoleſcentum mos iſte eſt 7i 7
Adoleſcentes ad contemplationem ſunt

epn 78

97 ₰

Adoꝛatio latrie an imagini et aſino et cete⸗

ris debeatur

7735. P£
Adoꝛamꝰcrucẽ ⁊ nõ aſinũ chꝛiſti Sd272 J

Adoꝛatio canis moꝛtui in vienna 87 7

Adoꝛãs diabolũ oſtẽdlentẽ ſe vicexpᷣi vł ho
ſtiã nõ ↄſecratä is D ios R ⁊2 4 M%W%
Adoꝛatio imaginum perſimplices quomo
do excuſetur 2 4 D infra imaginum
Adoꝛatio et colere quõ differunt ⁊5 O

Aduẽtus dei ad vos quadruplerxr 0o R

Aduerſitas incipientibus et pꝛoficientib⸗
multum pꝛodeſt 66 £
Aduerſitates occurrentes patiẽter feramus
nec opus eſt aduocare alis 22 F
Aduerſitales coꝛpoꝛales trahunt ad luciuʒ
Aduerſa iuſtis pꝛodeſſe! (bonũ ¶415½ £
obeſſe malis Exemplo oſtẽdgit 52 ⸗£

Adduerſitatẽ deuote ſuſcipit contemolatlu.

tanq; ſibi vt ilem 74
Adulatio ſubdqla pncipes ⁊ papã ſeducẽ ⁊
Adulatio pꝑſtrepit coꝛripiétibus oð E
Adulatio coꝛrumpit veritatem doctrine in
ſcribentibus et conſulentibus is ꝗ
Adulterini ex fundo mariti naſcũt᷑ 5H 9.NH

Adultero q̃dã mulier h̊ mõ rũdit 8ð8 A

Adulterio filiũ dilectum ↄſecutus an odire
teneatur 88 70 *£ 4i O
Adultere illegitimos filios ad bereditatem
permittens accedere zi y
Aduocati nõnulli furibo ſũt pares.2 4 „

Aduocati quidam oẽm cauſam ad ſe delatã

iuſtificandam ſuſcipiunt 36 £
Aduocati ĩiuſti vix vnq; ſatiffaciũt.ꝗi. K.
Aduocati emendentur 43 A
Aduocatio falſa peccatum eſt z3i y
Affectio quaſi affixio 84 KR

Affectiões quatuoꝛ pꝛincipales

8i F

Affectiones omnes vt laudabiles ſint quo

modo iet 66 D ◻W
Affectiones peruerſe fiunt dãnabiliter vbi
q;/ damnoſius in eccleſia 40

Iffectiones melius per experientiã Ehde
ctrinam noſcuntur 68 D*
Affectionis amoꝛoſe viã ambulare pericu⸗
loſiſſim um eſt .. 75 —◻
Affectionibus violentis pernicioſuʒ eſt nõ
reſiſtere 69 ₰W
Affectionum numerus variea varijs aſſi⸗
araeun ⸗ 78 £
ffectiue potentie conceptiones 6o P
Affeꝰẽ ſpõtanea ⁊ ſuauis ĩdinatio.ð õᷣ.E

Zi ame

Afffectus pꝛopꝛietas eſti vnum ſe colligere

Affectus et intellectus debent
coꝛreſpondere 32
Affectus oꝛantis multiplices viginti nu⸗
mero 76 S
Affectus tuus ſit ſicut tuba ductilis et coꝛ⸗

Affectus coꝛdis ſicoſtedi (nea 78
vel tradi poſſunt aliis 89
Affectibo diuerſis et aduerſis coꝛ 6 Smm
tangi poſſit. Zi. F. K. 83.‧B DMWRH
Affectu coꝛrupto ſequituſ erroꝛ intellectus
etiam in pꝛincipijs moꝛalib 2 E 41 105
6 E?Z 7 O io ai E ig &.
Afflictio triplexin rebuus (55 P’H
coꝛpoꝛe et mente So *
Agalma ſoꝛmaturperabſtractiones ſe olum
38 UW 86 S 69 66 A
Ager eſt bomo et agricoog 48 8R
Agri quadruplices trabũtur ad quadrupli⸗
ces ſcientiarum facultates 8 S
Agere aliquid volens quando id ſecura cõ⸗
ſcientia poſſit 56 B
Agere excauſa 24 BG

Agere quod melius eſt non P opoꝛtet
Agentia naturalia quemodo (86 S

etiam contingenter agant 55 B
Agibilia quedam deducunt᷑imediate expꝛi
mis pꝛincipijs alia non

37 W
In agibilibus humanis ſufficit certitudo
aoibiii ſid larifie 6
Aggibiliũconſideratio nõ clari cat ingeniũ
A nãtũ exercitatio in ſpeculabilibb 52 S
Agnus paſcalis quomodo comedi debeat
Alacritas quid ſit Sss F (8ðD9 =–
Albertus magnus multã operã naturalib

et aſtrologicis tribuit 20 OQD½
Albigenſes negant euchariſtiam eſſe in al⸗
tari c.· 25 T 37 £

Alexander de balis laudatur is P
Allegationes quottarũ nimie et coꝛam do⸗
ctis et in manifeſtis cuſpantur 7 Q ii
DT i6 E£ 35 S
Aliena dicta doctoꝝ licet afferre 85 S
Aliena deſiderare qñ ſit peccatum ʒ2 O
Aliena bona vel pctã conſiderare ex diabo⸗
lica plerũq; tẽtatione inducimur 220 P
Iumarlns Ea Ficus qd ſenſerit 65 P

. nalio⸗ plus habent omnia 42

Alphabeti oꝛdine quidd (A 47 ₰£
falmi et alie ſcripture incedunt 76 ₰
mandus eſt deus ideoo Fi y
Anmamus plus q noſtra ſunt W

(88 £

peramoꝛẽ ⁊ dilectionẽ

Amoꝛ d dei perfectus: anteq; acquiraniirpluix
ra requirit 74 A
Amoꝛ dei perlectus auemdeder babet con

Amans pelieulum perbiti in illo 535
Amari ſi vis ma ii Al 82 %
Ambicioſi vario modo aſpirant ddignnt

Ainbꝛoſiuo nuguſtinum lenitate acaniſtnre

ecclelle 885
Ambꝛoſius libꝛos quos dictabat etiam ma
nu ſcripſit 1

Ambꝛoſij facecia tra ſymoniacos 44 J
Amen multipliciter erponitur 25

Amicus quaſi amoꝛis cuſtos 1d⸗ addat ſu

97 7 929 J
Amicus alicuius nõ eſt i mitnicod coꝛre

ctionem eius querit Cis 3
Amici ſunt fures tempois 48 K
Amicus veniens de via quis ſit 71 Z=
Amicoꝛum vnus vulte fe alter Ou modo
intelligiturx· 78 D

Amicus nominaturindasa axpo 42 K

Amicitiam eſſe inter deum et hominem nuj

lus philo ſophoꝛum ſuſpicatus eſt 78

Amicitiam ceptam de eri catlonen ſn

am nonnunq; habet 4 £ 8
Amo te bec voxmlia bẽt myſteria. 2³

Amo. dei mipler/ liber arbitrari⸗ us / gratul⸗
ggir licetamoꝛ glie. 2 9 —

Amor naturalis ad deum quid ſit 66
EE

98 £
Amoꝛ naturalis ad deum plures aferne
nes generat

Ammoꝛ gratuitus qui eſt caritas qnia ſrrcͤt

ler 97 £
Amoꝛ dei ſub multiplici triplicitate cooſice
ratur 87 Z£ 98 U 925 D
Amoꝛ ſeraphicus mpler 97 ₰
Amor Ter an polſire eſſe totalis in creatura
Aans deum quid amet ibidem

Amoꝛ diligendo deum an cognoſcat aui

ſit deus ibidem
Amoꝛ dei an poſſit eſſe nimiꝰ 98. SZT U
Amoꝛ triplic. totalitate coniungit animam

deo 2 5
Amoꝛis dei tres gradus = 4⁸ £B
Amoꝛis dei excitatiua 48 F

Amoꝛem dei vt quis acquirat iuuant quat⸗
tuoꝛ

48
Amoꝛ dei diciturnedum paſſiue dctact
en

5

mplatiuns talis et 74 E
Amoꝛ deiquantus liffciat ad deletionem
67

rari dei. et pꝛoximi deus limitauit cer⸗

tis terminis 93
Amon dini ftemuor altiſſia la affectio76,

Amoꝛ quid ſit 9
Zmorchleneß ſit an odio nemo nouit 6 6
X 927 X£ z4
Amoꝛ ſpõſe dicitur in canticis quia ille ca⸗
ſtus zelotes et ſummꝰ eẽ debet · S. X. 9 8. A.
Amor parit audentiã et fiducii 28 B

Amoꝛ et cognitio coincidunt 66 2

2 Imo: orpere⸗
Amoꝛ: fruitiuus quis ſit .
Amoꝛ ſanct ſine genere eſt. c 6.F. 9 8.
Amoꝛ vbi eſt ibio culus / vbi vulnus ibi di⸗

Amoꝛis oꝛdo in qi nſiſtat ↄ9 L
Amoꝛ triplex pumwatt uns i uutninatum⸗ ;
Saigus ndi
moꝛis purgatiuie con nones⸗ 9
Amoꝛ nouicius , ,
Amoꝛ rapit vnit ſatiſfaẽ. 25 SB O 8
Amoꝛ eſt pondus. 6 .H. 6 6.T. 8 4. R
Amoꝛ pꝛincipium omnis afealonis 66
B 72 Vy
Amoꝛ dup Aperfertns ctimpfect:.66. P
Amoꝛ nipiernaturalis ſupernaturalis ha⸗
bitualis 66
Amoꝛ et ratio differunt 58S5Ss8 *£
Amoꝛ intrat vbi cognitio b tatcnom
do intelligitur 68 £
Amoꝛ eſt cecus quomodo inte Aligik. 68.*£
Amoꝛ inſanire facit dantur exẽpla.68 yZ
Amans ſibi ſomnia fingit 19 J

Amoꝛ camalis ſimilat ſe diuinum. i9. 7 „
Amoꝛ perſonarum valde ſuſpectus eſt 19

7 68 Z£ 70 RE

Amoꝛ in affectinatot habet oculos q̊t ha⸗

bet cognitio in appꝛebenſiua 6 9 KR

Amoꝛis obiectum 82 3
Amoꝛis voces Ahatenon parftcian: 8,
Amoꝛ du lerdeietſui 85
Amoꝛ indifferens 85

Imoꝛ carnalis diſpergit piriualie vnit
C. 92
Amorem tnum ne des indigno 6i 7
Amoꝛes duo duas conſticuunt ciuitates.

9 2à S2

i coꝛ. 9 8.2. 82 2½

Amoꝛ minoꝛ ſemperrſti in anima qᷓ;ᷓ eſſe de

beat 26 O0%

Amoꝛ naturalis omnibus inſit? eſt 9. E

Amoꝛ ſui quomodo filia luxurie et quomo⸗

do non 28 „W
Amoꝛ immoderatusparentum erga filios
⁊c̃.peccatum eſt zi S
Amoꝛ omnia vineit 536 KR

Amor onplerbonus et malus 47 7

Aimoꝛ eſt yehementiſſima paſſio 47 7.

Amoꝛis linguageꝛum non amans non intel

ligit 47 7
Amoꝛem noſtruʒ trahit ad ſe deus vehemẽ
ter 47 ₰W
Amoꝛis ars diſci debet 48 A

Amoꝛ amoꝛẽ intertecit in bemnardo. 48. E

Amoꝛ extaticus quid efficat 48 22

Amoꝛis mali conditiones 48 J

Amoꝛ pondus eſt potius leuitas 49 ½

Amoꝛ noſter ieſus eſt q;uis ſimus peccato⸗

res 7i X£
Smor mumdanns comperatmultis. 73 %½

Amoꝛem mundi dimittere pena magna eſt
3 V 7

4 F
moꝛem mundanum quid expellat. 33

vZ⁊c̃.
Amoꝛ mundanus radicitus non euellitur
niſi pertribulationem –△

Amoꝛ mundanus hoc operatur 74 D
Amoꝛ mundanus et diuinus pugnantpꝛo

nido in homine
Amoꝛem naturalem gloꝛia non tollit ſed au
get et perficit 77
moꝛ ſpiritus eet 78 £

Amoꝛ creatus quid ſit et plura de amoꝛe
78 V

Amoꝛ qeatus quadruplex eſt naturalis ant
malis rationalis et intellectualis Ibidem

Amoꝛ naturalis malus eſſe non poteſt ſicin
intelligitur Ibidem
Amoꝛis quodlibet genus reperitur in ho⸗
mine Ibidem
Amoꝛ ſupernaturalis et nuptialis quid ſint

28 7%

Amoꝛ camalis tot doloꝛes babetquor ſunt

in littoꝛe conche

Annate pꝛime beneficioꝛum 36 *J

i T ü O

Anne coniuges etpꝛoles enumerant᷑ 59 “S

O 57 y

Arngeli quomodo ceciderint de oꝛdinibus

Angeli et anima an ſpecies con (47 2Z

qeatas babeant . 47

6 88 O£ zi R
Angeli ᷣm quoſdam beatitudinem quã iaʒ
habent merent᷑ miniſtrando hoibb 87 G

Angelus noſter curdeſeratnos 87

Angeloꝛum velocitas ibidem
Angeli ſinguli ſinguloꝛũ qͥ fuerint 88 S
Angelus ꝓpꝛiꝰ cuiuſlibetðꝛ vꝛiel S88 S

De angeloꝝ cuſtodia plłes q̃ſtiões. S 8.
Angelꝰ vꝛiel hẽt ignis ppꝛietates ſeptẽ/m

ſeptem dona ſpiritus ſancti 88

Angeli debent nos iuuare multis de cauſis
Angeliſepe nos pꝛeueniunt an/ (88 £

teq; oꝛemus 88 £
Angeli aſſiſtunt ſacramento / ſed non om̃s
Angeloꝛum officium eſt alios (90 B
inducere ad bonum . 35 F
Bnoalis debemus honoꝛem impedire ideo
B 3

Angeli ſemper vidẽt faciẽ patris 6ꝗ1 K
Angelum pꝛopꝛium ſit oꝛa 76 £W
Angeli paſſiones ſpũales ĩmittüt 73 F
Angelus bonus agit in ſpirituʒ noſtrũ hoc

modo

Angeli omnium hierarchiarum influunt in
ſpiritum noſtrum 2L2 ½ *
Wngellearam hierarchiarum officia ſban

ni comparantur

Angelice reuelationi qñ qedatur iꝰ V
Angelos bonos concludi in lapidibnop A.

tes magicas ⁊c.erro:

Angelicum auxilium imploꝛandum eſt *

de eo diſputandum

88 U◻
Angelica cuſtolia 87 T U 76 5

in fine 7

Angelicus iuuenis ſenibus ⁊c.repꝛehendi

Angelica ſalutatio 94

Angelica ſalutatio literis aureis in lilijs e

peritur V
Angelicam cognitionem in pluribus non
opoꝛtet eſſe diſcurſiuum oρ H 69 R

Angelica cognitio qualis ſit o RS
AIrngeli intellectus poſſibilis idem eſt cum
intellectu agente 60 D
Angelus ſathane in angeluʒ lucis ſe trãſfoꝛ
et quare is C

mat 6 6 55 et
Angeli boni an triſtati ſint de ruina ao

rum R
Angeli quomodo tremant deum 74 £

Angelus libere agit 20 DKZ

Angelus ſon attingit creationeʒ anime aut
illapſum vel libertatẽ eius 20o J LZ 69

A ante w—

Angelus bonus et malus dat᷑ bomini. S7 Angelos bonos datos eſſe bomi ⸗ (27

ni/magna eſt conſolatio

Angeloꝛum bonoꝛũ ſubſidiũ inuocare licet

moloꝛũ non 20 KAÜS 2ꝛi K

Angelus bonus omnia noſtra ĩ bonuʒ ſicut

diabolus in malũ conatur vertere 70

Angeli dicuntk intelligetie 82 † 95 0
Anglus et francus in dialogo contendũt et

ibi plura 52 † 2E.
Annihilare quidam dixerunt deũ nihil poſ HM
ſe 86

Anima rationalis naturaliteragitur vt dili
gat deum et illa aptitudo in damnatis ma⸗
27 E 95 & E
Anime potentie plures mens/ſpũs. 2.d
Animelibertas vno reſpectu eſt inuariabi ⸗
lis/alio variabilis 97 U95 £
Anime liquefactio quomodo fiat?⁊ quomo
do eius duricies 98 T+T 99 D5D
Animazʒ in ſui beatificatione vel amoꝛenõ
mutari in eſſe diunuum ij̊ Z70

net H

16 O 65 P†P

40 Q

tijs

98 O

rem RC
Aiĩabus defunctoꝛũ ſuccurredũ eſt 27 R

Anima cur dicatur enthelechia M
Anima in cãticis appellatur a deo ſoꝛoꝛ/fi⸗

lia/ſponſa/et quare 1i0 Z

Eirca animã multi erroes 20 OD
Anima rationalis celeſtibus influẽtijs nõ

ſubiacet 20 DP

Anima multiplices operationes in coꝛpo⸗

re habet

ι
Anima rationalis/naturalis et ſpũalis vite
60 + UH*£X
Anime quadruplex vita ⁊ moꝛs do xy
Anima quomodo operetur dupliciter et eiꝰ
diuiſio et quomodo in eam angelus opera⸗

capax eſt ⁊ quid ſit

ri poſſit 69 Z

Anima coniuncta e ſeparata quid intelli⸗
A et quare ſit collocata in coꝛpꝰ.õ9. RS
Anima mens et ſpiritus quomodo differãt

et ſecentur 95 F

Anima ſeparat ſentit m caſſiodoꝛum ⁊ au⸗
toꝛem de ſpiritu etanima 81 £O1

Anime diffinitio
Ani me nomina 82
Anima chꝛiſti ꝑfectioꝛ anima iude S4 Q
Anima pluribus nominibus cur nomine⸗/

81 Soz S

Animam non diſtingui realitera ſuis potẽé?

Aia in gra mater eſt et filia dei õo AB
Anima ſatiatur et quieſcit in deo per amo⸗

86 B
A 4

Heanimabus philoſophoꝛũ opinio. 89.

₰—

Animam eſſe in toto totam ⁊c imaginatia
non capit 89 Z£

Anime ſenſibilis vires interioꝛes et exterio

Anime continentinoneſt (res 29 P
condigna ponderatio 38 7
Anime rationalis dignitas 40 Q
Anima nedum ſe ſed et omnia alia in deum
referre deb et 40. Q₰

Anima chꝛiſti exit ⁊ redit ad deũ.Ao.Q R
Anima ſine deo eſt pꝛofundiſſima miſeria/
rum abyſſus 42 A
Anime tres viiers 2 2 KR
Anime domus erhis cõſtitutrur 44 O
Anima noſtra eſt facta velut ĩ oꝛiſonte duo
rum mundoꝛum . 45

*

Anima in contemplatione ſubſtãtialitercoꝛ
Ruanondeſtnit 7 4 ₰
Anima verius eſt vbi amat q; vbi animat.
Anima deuota quomodoele &4 Q
uetur extra mundum . 4 QD

Anime omnem cognitionẽ vel affectionem
quidam dicunt fieri per intelligentias cele⸗
ſtes 720
Animam ſe habere ſolum paſſiue ad omnẽ
ſuam cognitionem vel affectionem quidam
dicunt Ibidem S
Anime inſequuntur coꝛpoꝛa / ſic intelligi⸗
tar 7 J 55 , 78 O

Alialiũ varioꝝ ꝓpꝛietates canit 25

Animalia perfecta habent ſenſum comun⸗
0 .

non autem imperfecta 7.
Animalium irrationaliuʒ onfnes mot' pul
chꝛiſunt 6°¾ k/ 69 S/ 72 Z
Aiĩaliũ bꝛutoꝝ mirabilis inſtinct* 82
Animalia quedam ſigna habent amor con

Anniuerſaria ant ſimilia ꝑagenda accepta⸗
re volẽtes hec cõſiderernrt ʒ37 D

Anniuerſariũ inſtituerevolẽs qͥd ⁊ qualiter
3536 W £W

facere debat y

Anniuerſaria plura ſimul Ensi ĩ eccleſijs
Anniuerſaria nõnunc·

augent᷑ ꝑ auariciam 37 F
Bnniuerſarium Johãnis de gerſon in lug⸗
duno ad ſancũ paulum Sy
Annos non habemus 2 £
Antirpᷣi aduẽtus quõ ſitpᷣdicãdus 22 B

9

Antixpᷣi miracula nunquid vera erunt i9
Intipariſtaſi; ſuã vt' heẽt 90o *“j (80o K

Antiphonas ad pſalmos ignatius addidit
Antiqua reſtauraremelius eſt ; noua en⸗

25 C/ 36 ₰
D

Antonius interpᷣtatur ſur (gere K

ſum tenens 9 (MW
Antonij laudes alique 929 2/ io £ Dzuc

Antonius cognoſcebamir leticia ſpũali qu

3† —

vultu expꝛeſſit

Antonius ſic fugabat cogitationes turpes
Antonius fugat ignẽ ſacrũ a coꝛꝛ (i D

poꝛibus 100 H/ 90 S
Annunciatio angdica myſticaturan agogi
9i A/ 94 K

ccte
Appellatio ad miſericoꝛdiam 17 H/ 40ο

F75 —,77 A/ 5) d
Appellari poteſt a papa ad conciliũ gener

.

le 33 7/ i4 X/ 17 F
Apertio celoꝛum quomodo fiat
Apes imitande 85 C.
Appetitus et affectus differunt 64

Appetitus rationalis quid ſit ⁊ quottuplex

29 R/ 64 U .. .
Appetitus intellectiuus quid ſit 29 2
Appetitus ſenſualis ⁊ carn alis executio eſt
ſub rationis imperio difficultate non obſtã
Appetitus grãdis poſſeſſiõis

ſuppꝛimendus eſt ideo 4i

Appetitus eſt ſub ratiõis dominio hocmo⸗

Appetitũ ad virtutes non ha (do 73 A
bentes conſolantur 2 7

Apermẽtis ratio ſuꝑioꝛ dicitnrx 93 J

Apoloniſtarum enroꝛ 25 D
Apoſtaſia quid ſit 24 WD

Apoſtoli añ aſcẽſionẽ

„

rũt petrum in pꝛincipẽ ſed cõſtitutũ a xpᷣo de
Aploꝝ vita oꝛiginẽ de Clarauerüt ʒ 3
22

dit regulariba obſeruãtijs

Apoſtoloꝛum pꝛimoꝝ autoꝛitas altera fuit

uo ad aliquid q; ſucceſioꝛum 61

pli duodecim anis in hieruſalẽ 49 M
Aqua lachꝛyma? ſic eſt hauriedi 41 %
Arbitrium liberum poteſt in ſuſpẽſo ſetene
60 P†ũ B) 6§ E

Architriclinus eſt ſpũs rationalis 8 R

Argumentatio vicioſa eſt que ad vtrũq; ſe

re
Arbitrij libertas
infra libertas

AXy/ 89 Q 924 2
Arre dei nobis date

cti poteſt

Arriani ponũt inequalitatem perſonarum

ige 77 K
Aniditas coꝛdis poſtoꝛationẽ ided otingit.
Aridus quomodo oꝛare debeat G5

in trinitate “
Aride aĩe ſtatus talis eſt

90

(te 38 M

rp̃i camales poſt ſpi⸗
Apli nõ cõſtitue (rituales effecti 6 7

ẽð

●D

R

A ante B

deum 6 29 y
Aridus deuoto nonnunce q; eſt tutioꝛ et deo
gatioꝛ 69 y/ 70 „

Ariſtoteles arebus? didicitq mẽtiri non no⸗
Ariſtoteles trinitatẽ facili?ꝰ (üt 85 £

admiſiſſet q; nõ philoſoppus 88 %
Ariſtoteles caudam metaphiſice euellit.·

Ariſtoteles aſemitis rationüũna (82

turalium non deuiauit 38 £
Ariſtoteli defecit creaturaꝝ ſcala Ibilem

Ariſtoteles ait:inueni te cauſaʒ pmam ae

me tibi placentem 38
Ariſtoteles ignoꝛauit oꝛiginem repugnan⸗
tie ſenſualitatis ⁊ rationis 45 S
Ariſtocratia quid ſit 2
Arma ſpũalia et eis contraria 7 B
Arnol us de noua villa impugnat; 39 B
Arrogantia
Ars Wlis excellenter cognita ndabiſ red⸗
dit artificem 68 10

Ars eſt circa difficilia abi initio poſt acquiſi
68 RO

tionem circa facilia
Ars obligationũ in quo fundetur 8 8 ☚O
Ars artiũ eſt regimen animarum 33 SS

Ars moꝛiendi 32
Arte bene viuẽdi nihil difficilius i C

Artes ſingule quomodo! et vnde oꝛiginem

babuerint 78 M/ zi Z

eamns ſcſeloeabatad contempiandum

Die s dixit ſe alphabetum neſcire cuiuſ
dam heremite 79 £
Articulus anglicanus 85 F
Articulus pariſienſis 8 4½ 86 O/
2 R/ i8 Q/ 20 E/ 2i 2 %°
64 p/ 66 Z/ 98 OD

Articulus de euchariſtia factus eſt.ↄ o S

Articulus fidei quid ſit ⁊ vñ dicat᷑. 25
Articuli fidei exponuntu 253
Articuloꝛũ fidei duplexdiſtinctio: 55.y2

Artifices nouitates wutilcs innenitte⸗ bee

cant
Aſcenſus tres alar ĩ trinitate 46 B R
Aſſcendendum in montem 46 S
Aſſcenſus et ſaltus vnicus addeũ ille eſt fᷣm
auguſtinum 46 J
Aſſcẽſio xpᷣi multa bona oↄtulit. ö. V. Tẽ. !
Aſſcendente chꝛiſto an cum eo aſſcenderint
ui cum eo reſurrexerant 6 £
Arolos ſunt incerti in iudicijss 59 O
Aſtrologia cui reuelata et qualiter deturpa
ta ta multa. 20 Lc.
Aſtrologicoꝛum iudicioꝛum difficilis veri⸗

tas vñ aduetak

Aſtrologos Whanamde o Sre aehune vn
geſit 20 B

Aſtrologi graues expti et naturales nõ ſunt
ↄtẽnẽdi ſed nec neceſſario inſeq̃ndi.⁊ o H

Aſtrologicis iudicijs quantum tribuere de

bent chꝛiſtiani 20 †£F
Aſtrologum ſe eſſe pꝛofeſſus examinaride⸗

bet ſi non ſit ſuperſticioſus ꝛo P
Aſtrologici libꝛi qui legendi qui refutandi

ſint z0o O
Lontra aſtrologoꝛum ⁊c̃. curioſitatẽ remp ·
regere exiſtimantium 86 £

Aſine moꝛe ambulet qui patitun muſcas co

gitationum ⸗ 37
Aſina iude ad vitem alligata pulcre myſti⸗
catur 47
Aſininam naturam quidam babet 5
Aſina ſis ieſu

8005

Aſtare deo hm dioniſiũ quid ſit 377 2

Attentio in hoꝛis canonicis qualis ſit ne⸗

ceſſarian ne quis cogatur iterare 32

R
(J. 20/ 78 £
ttetiones in oꝛatiõe multi ler diſtinctio⸗

Alttrahit deꝰ hoĩem varijs modis: J VZ

Attritio confitenti ſufficit 33 25 E£

Auaricia necdiuiniſ nechũanis pcit. is. ¶

Auariciam et acediam ſuadet hoſtis ⁊ quo

modo ſit ei reſiſtendum 70
Auaricia periculoſa 87 KR
Auari in ſpiritualibus 30 E

Auanig etdehtt plura 24 P† 28 Z

28 £

O
Auaro nihil eſt ſceleſtius pꝛopter quattuoꝛ
Auaricia eſt idoloꝛum ſeruitus ibidem
Aiuariciaquando ſit peccatuʒ moꝛtale ? quã

donon 29 B/ 32
Auariciam expulit quidaʒ de coꝛde boc mõ

Auaricia ſtulta efſft 414

Auariciageneraliter accipitux 42 A
Auaricia ceca egreſcit medendo 42 7
Auaricia non ſinit creſcere lilia vütnin ſed
ſpinas 48 y
uari typus dupler ponitur 42 C

Aludacia accedendi ad deum quomodolid

ta eſſe poſſit 98 BC
Auabes hi ſunt naturaliter Z
Audientes nouitates ⁊ diffamationes pec⸗

cant 31 7

Augitoꝛes quidam pꝛ edicationum ſimiles
ſunt colatoꝛio lactis 2 W
Auertere ſe alege eterna et ᷣm babium to⸗

taliter annd ſit
A

1 .

Aluerois latrat cõtra fidẽ chꝛiſti pꝛoptereun
chariſtie ſaccamentum 9 F
Auerroiſpꝛocaciſſimus aduerſarius noſter
Auguſtinus lamẽtabaturciraq (ↄi
moꝛtem pꝛopter duo 85 E
Auguſtinus loquitur cum matre ſua ad fe⸗

neſtrã 86 P†Pw:75 F 24 Z

Auguſtinus in laude pythagoꝛe nimius fu
ius ſi

Auguſtinus verſus in menſa ſcripſit contra

detractoꝛee 34 B
Ausguſtinꝰ celibatũ ambꝛoſij hoꝛruit.s8. T
nis fuit inſtitutus 93 J
Auguſtino placuit cãtꝰ eccletz 4. J. 78. D
Auguſtinus lugubꝛem etiam in ſenecta du
xit viamm 79 E
Auguſtinus cantũ vocalẽ in ecclłia neq; re⸗
Kobare nec appꝛobare audebat 729 M

Auguſtinus platonis et pythagoꝛe diſcipli

uguſtini mater monica ſurſum agebatur

Auguſtinus ſuper pſalteriole (49 QD
Fnanee eſt fci 4. 72 †–
uguſtinus pꝛofecit exemplis antonij io
Zo
Auguſtinus regularibus ſuis pꝛopꝛietateʒ
interdieeit 22 MW Rz&
Auicenam repꝛehendit 44 Z£
Auicenna in fauoꝛem machometi mentituſ
eſt 6 00 O

Aures dei ſun eius immenſa virtus cogni

Autoꝛitarlbne ſolis inherentes culpantur.

Autoꝛitate ſacre ſcripture noñ pꝛophanoꝛũ .
ſcripta noſtra roboꝛentur i6 E
Autoꝛ de ſpiritu et anima multa digna no⸗/

Cauit ”?”MM 85 y
Autoꝛ de ſpiritu ⁊ anima richardi ver ba po
nit in pꝛopꝛia foꝛma
– Bequitur de littera B

inmpedimentu 7274 J
Bepliünne Johannis non fuit ſacramen⸗
talis

differebant 0
Baptiſmus flaminis quid ſit õo
Baptiſmus flaminis poteſt conferri pue⸗

ris in vternY 39 R
Anarlſno infunditurgratia 97 y
d baptiſma quomodo obligentur paruu⸗

729 Q

D Alneum contẽé⸗

platiuis ſᷣm chꝛyſoſtomũ non eſt

Baptiſmus iohannis et chꝛiſti qnarnoge

licum ignoꝛent . 66s66 K
Baptiſmus fluminis flaminis et ſanguiniſi
24 9 26 H S

De baptiſmo plura. „ 25 A
Baptiſmi ſacramenti; de hoc ſpecialis tra⸗
cctatus 26 R

Baptiʒati paruuli an habeãt fidẽ.27 S£☚m
Sabelzati infantes honoꝛandi ſunt vt an
geli
Baptiʒati infantes faciũt opera grata deo
ſed non meritoꝛia/peccant ſed non demerẽ⸗
tur

27 y
Non baptiʒzatos infantes ſi moꝛianturĩſci

entijs et ceteris pꝛoficere non eſt uinhzohs

bile i
Baptiſmo puer ne careat parentes pecunis
am dare poſſunt 36 +
Baptizatꝰ ſit qui poteſtate eccleſiaſtica vti⸗
tur . i W 3 R
Baptizatus an teneat᷑ obedire pꝛelato pꝛe-
cipiẽti confiteri peccata ſua 16 S
Barnabe et pauli diſperſio 88 BD
Bartholomei vox quaſi tuba 78 Q

Beatitudo 55 y 94 y ⁊ibi plurade

beatitudne 44y 45 DOD
GBeatitudo duplex obiectalis et terminati⸗

uan — 27
Beatitudo creature an ſit iÄßedeꝰ ꝰ 7 P
Beatitudo an compatiatur aliauam e/

822

nem vel imperfectionem
Beatitudo eſt ſpeculatiua 82 D£W
Beatitudo conſiſtit in viſione et fruitione

62 Q 84 K
Beatitudo tribler 83 E
Beatitudo obiectalis et foꝛmalis 84 &
Beatitudo eſt dei frutio S8 Z 90 J
Beatitudo duplex 88 7

Beatitudo nr̃a foꝛmalis deꝰ nõ eſt ↄi NN
Beatitudo quomodo vna ſit omnium ⁊cũ
quolibet ſingulariter inſtar centri ſpere ↄi
Beatitudo cuiuſlibet creature in quo conſi
ſtart 94 £
Beatitudo pendet in bñplacito dei· 9 4y
Beatitudo machimetica repꝛobat᷑. ¶ Z
Beatitudo hominis in quo conſiſtatquatu
oꝛ philoſophoꝛum ſentenne 45 Q
De beatitudine opiniones varias concoꝛ⸗

Beatitudo in ſcripturis ſignificatur ſub no
mine comeſtionis Fi Z

Beatitudo vltima omnium reruʒ eſt in lau⸗
de domini poſita 78 †+D½

o7 y„

— B ante E

Beatitudinẽ ponit philoſopus in dei contꝰ

platione ſed amoꝛẽ nõ ſequeſtrat 78 9
BGeatitudines habitus ſunt 86

Beatitudines octo et de his ſpecialis tracta

Beatitudines ſunt virtu (tus 29 B

tes purgati animi 238 5

Beatitudines dona et virtutes quõ diffe⸗
Beatitudines ſeptem ſunt (rant 28 B
cubicularie ſanctoꝛum 45 A
ncipalis beatoꝛuʒ non eſt le⸗

Beatitudo pꝛi
rticcia 45
Beatitudo hoĩs chꝛiſtianiin quo cõſiſtat⁊
ꝙ citius eã aſſeq mur q; ph̊s aſſerit:. 9 5. C
Btõꝝ ↄfirmatio in q̊ ↄſiſtat 6; Z
Beatificationis dignificatio in hominea qͥ
bus cauſis ſit 6i Z
Ad beatam vitam tria pꝛeparant que tribui
libꝛis complectitur ſaloman 97 7

Beatitudo luctus quid ſit

Beatitudines ſeptẽ ſub typo ſeptẽ ſaltuum
Heatoꝛaſents an delectenkt (46 J
in pꝛopꝛijs obiecis 44 y 45
Beatoꝛũ cuiuſlibet delectatio an ſit infinita
Beatoꝝ leticia an augeat᷑ vel (45 D
diminuatur 45 O
Deati cõpatiunt᷑ malis noſttis 45 D

Beati deum oculis coꝛpoꝛalibus videbunt

hoc modo 45 F
BGBeati non ſunt ſurdi aut mui 6 75
Beati habent ſuas grãmaticã logicã retbo⸗
c medicinã decreta ⁊ theologiã. 5. H
Beati poſt reſurrectionem habebunt muſi⸗
cam vocalemnm 78 U£◻
Beati viri officium eſt laudare deũ.78. T
Beatioꝛ in hac vita ẽ luctu ꝑplenioꝛ. ¶ʒ.R&
De beatitudine vide infra ſub noĩe Sa⸗
lus et felicitas .
Beati videnttotam gloꝛiam dei ſednon to
talitter 97 1
Beatitudo angeloꝛum quomodo compa⸗
tiatur tremoꝛem dei

54 GS
Beggadoꝛum etturelupinoꝝ erroꝛ is

Bella ceſtanor veineip cõcilij genera
lies cognitionẽ ſopiri poſſunt z3 E
Bellum iniquum eſt quod fundatur in labi

dine dominnandi 5 2 £

Bene et fideliter aliquid agere diſcimus ſi
id laboꝛioſe et attẽte conemur 68 +
Beneficioꝛum pluralitas mala eſt 4 B

Beneficia an melius eſſet conferri ꝑ oꝛdina
rios an ꝑpapã Vide infra oꝛdinarij

mundum

Beneficioꝛum omninʒ collatio et tpaliũ bo

noꝝ adminiſtratio q̃ iure pape cõpetat. ¶.

Beneficioꝝ pluralitas qñ admittat᷑. ẽ2 .
Beneficia eccleſiaſtica plus oneris q; hono
ris habent et quibus conferri debeãt.20 J
BGBeneficioꝛum ecdeſiaſticoꝛum expectatio⸗

nes quando licaant 55 S
Beneficiatoꝛum pericula 87 KR
Beneficiati ad quid obligentur et alia plu⸗
Beneficioꝛum collatoꝛes 24 R

Beneficium ecdeſiaſticum optare quomo⸗

do liceat 3

„ieat “. 0 G
BGBeneficiũ trifariã ſumitur 3z6
Beneficium &cleſiaſticum vendi non põt

ſicut nec officium 36 J

Beneficium ſibi deditum papa non potelt

quomodocunq; exigre 3

Beneficia inferioꝛum papa onerare non de

bet hoc modo 53
Beneficiati dant pꝛelatis aut canonicis pe
cuniam de conſuetuline 36
Beneficium ſi pꝛoꝛſus deperijt ſerui
ctus non remanet beneficiatus ʒ36 Z

Beneficiatus extribus cauſis non tenetur

ſeruare ſuam fundationẽ in foꝛma 36 Z
Beneficio ſuo tempoꝛalia addere an quis
poſſit/alias ſufficientem habens ſuſtenta⸗
tionem 36 7
Beneficiatus aliquando recipit tempoꝛa⸗
13 non pꝛo ſeſed pꝛo alijs pie releuandis

BGeneficia ſacerdotum non ſufficerẽt p vro

ribus et liberis z8 7
Beneficio ſuo non deſeruiens an ad reſtitu
tionem teneatur 4 0 E
Beneficia elemoſine ſunt 40 B.

Beneficij fructus facit eſſe ſuos eccleſiaſticꝰ

etiam in moꝛtali exiſtens peccato 40 J
Beneficia collata hominiadeo S8 ½

21 C do 2Z 76 W
Beneficijs dei abutimur

Benedictus poſuit decretalem debeatitu
dine . 84 K

Benedictus papa ne cederet peramicos fu
it deceptus zi

Pnegletus ⁊c̃icanticum ʒacharie/metrice
Benedictus vidit in contemolatione te

tio aſtri

Beneilictlonis petitio a papa benedicto.

—
5

eneuolentia dilectio amicicia zens lame
ratio caritas dei ad nos
Bernardus ſub uenenbus didicitſed nöſ
Bernardi cõfeſſoꝛ nullo (ne libꝛis i B
ſigno ſibi applaudebat

18
ernardus cautelegaturad ſatres de mo⸗

te dei libꝛo ſecundo
Bernardus debilis fuit coꝛpoꝛe 37 E
Berardus et ſpecialis ſermo de eo. 42.7
Bernardus intrauit religionem auſterã an
no etatis ſue vigeſimoſecũdo B
Bernardus meditans neſciebat quid circa
ſe agebatur 48 E
Bernardus in ſolitudine ̊ agebat. 48. *
Bernardũ quatuoꝛ iuuerũt ag amoꝛẽ diui⸗
num compeſcendum 48 K
Bernardꝰq̃lẽ cõplexionẽ habnerit. 48.Kk
Bernardi miraculuʒ quod fuerit maximum
Bernardus in perpetuas infir (48 K
mitates inciderat exabſtinẽétia 39 P
Bernardus ſic ab initio meditabat᷑.24. 7
Bernardus dictum ſuumde conceprioein⸗
rie ſubmittit examini eccłie romane.42. Z
Berengarius in die et diphanie moꝛiens ſic
dixiſſe fertnur 4i K
Beſtiales hboĩes qᷓ ſint oi B 94 D
Kiblet totus canonad fidẽ btinet uͤrk O
Biſſinũ iuſtificatiðes ſi n ſanctoꝛũ 9 2Z
Blaſphemia quid ſit 2 D
“ hemie ſpũs quõ retundat 6⁸ P
34 R 38 6 71 W. S
Blaf pheme cogitationes ne nimis curẽtur
Blaſt pbemie diaboli vincũ 70 CEXT
im dcriendo Ibidem
Blaſphemi et periuri deberẽt puniri aterre
Blaſphemare deũ (nis pꝛincipibo.ʒi.T.
æxt ſanctos peccatum magnum 32 D
Blaſphemie tentatio ideo in feſtat homĩes
doum nouiter conuerſos 7i R

Blaſphema tentatio conglio cuiuſdam ſe⸗

nis repellebatura iuuene 7i R
Bona ecclie duplicia quõ ↄſe eruent. i2. A
Bona ſi eis male vtamur pemicioſa fiunt.
Bona in ſe / ſi plura mal pari/ (ii OE
ant / ſunt reijcienda 22 F.
Bono maioꝛi et minoꝛi pꝛopoſito quod ſit
acceptandum
Bonarũ menti eſt ibi culpa agnoſcere vbi
nõ eſt. i. O. 6. 65. H. 2 1 837X*

Bonum eſt aliquid. quia deus id voluit nõ
econuerſo

54 2Z
Sonise etiam minppenb⸗ fallit demon gaes

4 .
Bonitas actus depẽdeta volũtate ꝛi A

838 B 38 O

ſemperpauendum “ J5§ 7
ohert otrnnſſtunderein alind 58 X£
Bona eccliaſtica quomodo dicantur ſpiri⸗
tualia is Z 6i R
Bonis omnia in bonũ coo erant 64 D
Bonis duobus incombaſſibilibus ꝓpoſitis
an Ap melius eſt debeat ſemper eligi. 68
O EVB 70 F 86 B
Boni generalis ratio eſt conueniẽtia⸗ ndag-

peltunn
onũ aliquid ꝑ eſſentiaʒ pꝛimũ tale eſt ſſed

nullum malũ pꝛimum ꝑ eſſentiam S

Bona pꝛopꝛia conſiderãs ne ſuperbiat ſed
timeat 70 £

Bonitas volũtatis et actuũ ũ reſultat ex con⸗

foꝛmitate ad bonitatem deii õi g
Bonũ triplex vtile delectabile et honeſtum
92 O 94 £Dℳ
Bonu boneſtu quig ſit 92 P 94 £

In bonü honeſtuʒ ſola creatura intellectua⸗

Bonũ honeſtum (lis intẽdit.ꝰ 4. °X
cõpetit appetitui rationali vt rationalis eſt
Bonũ erxgenere 28 (94 UUW
Bonitas et moꝛalis malicia vnde ſnnan;
tur

Bonum etiam quantumcunq; criguuma

deo remuneratur 32
Bon ſocij inimici dei et ſui 93
Bona minoꝛa non ſemper per maioꝛa bo⸗
na recompenſari poſſunt 79 D

Panag volo oꝑari non poſſum 79 R
Bona paupeꝝ ſunt oĩa ſuꝑflua dericoꝛum

Bonauenturam mire ge nen (42 ₰
dat i8 OP† R& B 49 J
Bonauẽture tractatus Seibin⸗ aautb
dam beato thome z8 JJ
Bouis moꝛes teneatreligioſus 8 0 3
Bꝛachium dei
Bꝛeuitas obſcuritas 33 2

Bꝛutales hoĩes qui ſunt )i B 94 Wα
Bꝛuta in ſuis actionibus crimen non ha“⸗

bent 38 DW
In bꝛutis nec virtus nec vicium niſi meta⸗
Baan reperitur ibidem

ꝛuta non omnia babent vagum concim

Bintoꝛum animaliũ paſſiones puler eſunt
omnes 72 Z£ Supꝛa alĩalium⸗
S cquitde littera C

ain deſperat

alßbabeto 86 ₰

*

. — —.—
ò

Calendarium ſanctoꝛum laudes carmine

complectens incipit 96⁶
Caligo quid ſit . 89 UW
Caligo in qua cognoſciturdeus 7 D

Caliginem relinquie (YFSH 28

et intrat contemplatiuus 86
Caligine cognoſcẽs deũ nihil erroꝛis defe⸗
ctibilitatꝭ vel inſidiaꝝ diaboli patit᷑.ꝰ 7. ¶
Lampanarum officium quid ſit in metris

compꝛehenditur 3 78 ,SR
Campſio quid ſit 35
Lampſoꝛes 24 7

Z 4
Campſoꝛiam artem iudicat petrus de pal
de licitam Jdeo 36 5
Cancellario pariſien ſi cõmiſſa eſt cura ſcho
larium .B 35 O
Canes quidaʒ magis pꝛoni ſunt ad inuidi
Canũ venaticoꝛum moꝛem (am 29 E

babent contemplatiui 73 Z£
Canis adoꝛabatur moꝛtuus 87
Canonici quomodo pecuniam recipiant a
beneficium adepto licite 36
Canon miſſe non continet confeſſoꝛes et
quare B 39
Canonis particula Jube hec perferri ⁊c̃.ex
ponitur . 9 0
Canones non ſunt niſiconduſiones elicite
expꝛincipijs theologicis zi 7

1
Canones multiplicati ſuntideo Si ⁊?

CLanones curcontineant ea que ppꝛie ſunt

Canonum ſuper plonitudi (fidei ði O

ne poteſtatis papalis concoꝛdia 2 HDy

Lanonum omniuʒ lex atq; traditio circa q;
tuoꝛ verſatur pcincipaliter zi M
Canoniſta pꝛimus fuit Adam zi Z
Canoniſte nõ fuiſſent neceſſarij in ſtatu na
ture pꝛimitus inſtitute i y
CLCanoniſte ideo neceſſarij ſunt ecdleſie dei
Canoniſta theologusam / (Fi TT O
bidexter eſt 2
Canoniſte ſe ad pꝛopꝛia pꝛincipia eleuare

nolentes repꝛehenduntur Ibidem

Canoniſta et theologꝰ ſi dicoꝛdare videan

tur lex theologica erit iudex

De canoniſtis vide Decretoꝛum

Canoniʒatio ſanctoum 87 7
Canoniʒatio ſanctoꝛum nõ eſt ab antiquo
ſed de nouo introducta ideo 39

Canoniʒatio alicuiꝰſctĩ qͥd reqͥrat.ꝗ .C.
Canoniʒationis ſanctoꝛum quale debeat
argumentum ſumi 42 J
Canoniʒationes ſanctoꝛum non ſunt dene
ceſſitate ſidei 3) X£

Canonizʒatio perſone non compellit adhe⸗
rere doctrine ſue D7 J
anonizʒationes hoĩm reſtringẽde.i7 A

„

anoniʒatus eſt hugo cantuſieñad inſtan

tiam regis anglie „53539 E
Canoniʒati licet aliqui non ſint tamen inſe
creto oꝛari poſſunt

ſiunt 77 L
Cantans qui diſtrahitur ſicagat 80 C

Cantantes quomodo ſe conſolari debeant

docentur 229 O◻
Canticoꝛdum Si F B
CLanticoꝛdum quid ſit

Decanticoꝛdo ſpeciale opuſculuʒz „„ *½

Canticum quid ſit

80 †%P
Canticoꝛũ ſuſ’lectũ quid ſit 82

Canticum in ſua generalitate ſi umptum de

ſeibitur· . 78 7
Canticum cantatomnis crceattunng

Canticoꝛum oꝛi
cialis tractatus 78 D
Canticum nouum et vetus 79 BD
Canticum coꝛdis habet materiam vocem ⁊
figurationem 8di B
Canticum triplex ſenſuale rationale et intel
lectuale 78 80 P†P OQORZ
Canticum rationale intellectuale et natura
le quid ſit 73 Z (ſto 78 7
Canticũ exultationis ⁊ laudationis in chꝛi
Cantica nutriunt amoꝛẽſanctum ↄ 4
Cantica non exigũt certum expoſitiõis oꝛdi
nem q̃ nullo ſunt oꝛdine conterta 82 7
Cantica diuini amoꝛis caſtiſſima ſed nõ in

fectis codle 8 X 58 6o †
Cãtico gloꝛie ſᷣũs nhoſtate iſonareßſum

Caticũ elizabeth ʒacha (pſerũt 9 4 7
rie angeloꝝ paſtoꝝ ſymeonis 94 P

Canticũ nouũ quoddã fit in coꝛde.79. P.

Cãtica vocalia apud apłos fuiſſe nõ legun⸗
Cãticoꝝ multiplicatio ſepe (tur. 729.

magis tediũ gignit qᷓ; deuotione ʒʒj A

Cantica cãticoꝝ curſic dicantur 2 8 A
Cãtica cãticoꝝ vt intelligãt᷑ notãt᷑ neceſſario
alij 98 +T 992 £t OOR.7. S. T.
Caãtica cãticoꝝ exponẽdo finiri nõ poſſunt
Cãtica cãticoꝝ fecit ſalomon in (82 C
ſpiratus ſpiritu ſancto 79
Cantica canticoꝛũ cecinit maria Si »c
cãticis cãticoꝝ ſexus excudit 79 K
antica canticoꝛum ſic diſpoſitus cantet.

79 A8 £ 58 F 60 P†

Cantus celeſtis qualis ſſit 46 G

ginalis ratio / De hoc ſpe⸗

Taãtus marie ⁊ aliaꝝ mulieꝝ 83 B

Cãtꝰ petulãtes in ecclia rephẽdit . 4. G

Cantus eccleſie vnde ⁊ quomodo habuerit
Eãtus hoc mõ foꝛmat (oꝛtũ 76 D
in coꝛde imaginitiua ⁊ oꝛe 79
Tantus an obſtet vel conducat cõtẽplatioi
Tãtum vocalẽ auguſtinꝰnecre (66 S
pꝛobare necappꝛobareaudebat 79
Caãtꝰ repetitio: qaĩam valde grauat:79.H
Cantũ armonicũ gratia cum natura confi⸗

ciunt 92 O infra carmen
Capꝛea q̃ſi capiens alta 92 T
LCaptiuoꝝ anguſtie enumeran?k 75 B
Caput a capiendo 92 J

Zaput tres habet cellulas . vocg
Capita quot ſunt tot ſentẽtte ʒ37 S
Lapitalia vicia ſeptem ði JR 88 ·20

Lapitalia peceata omnia pꝛohibent ln de⸗
cem pꝛeceptis legis 26 J
Lapitalia vicia ſeptem infirmitatibus cõ/⸗
para ntur et beſtijs 28
Capitalia vicia ſe palliant ſub ſpecie virtu
Lapitalia peccata non eem (tũ 28 QD
per ſunt moꝛtalia 3 2 J
Cracter ſacrametalis indelibilis eſt ⁊ fide
ſtante certe impꝛimitur 3 ſ₰
Caractareʒ ſacerdotalem maria non habet
Caracteres an vllã effica/ (82·. 892 S
ciã habeãt er cã pure naturali ⁊ꝛi A
Larbo eſt chꝛiſtus 89 Z£
Larbones deſolatoꝛij virrtute 38 M
Lardinales vᷣtutes q̃ſi coꝛdiales 27 £
Cardinalium ſtatus a chꝛiſto fundatus
eſt .4K 8⁸8 OQD½
Lardinalis floꝛẽtinus laudatur iz £
Tardinalis cameracenſis Reqͥre infra Pe
trus cameraceñ.

Caritas De hac multa 27 UW
Caritas qſi cara vnittgs 89 P 9i

Deoꝛdine diligendoꝛum excaritate ſatis

clara diſtinctio S Ibidem
Caritas a ſe incizdit 12 D
Taritas ſub nomine amoꝛis gratuiti quid
ſit ⁊ quot modis conſideretu ꝛ97

Canitas reliquis virtutibus etiam thelogi
cis nobilio 98 £

Taritas eſt numiſma legitimũ ꝑ qð merca⸗
mur cum deo de regno de 6i1 7
CgAritas miraculũ oꝑat᷑in nobis õi H
Canitas eſt perfectuum pꝛincipiũ vite chꝛi⸗
Caritatis perfectio eſt ſub pᷣcepto ò7

Cagritas finis legi
eſſe videtetiam ſi lex mutetux õʒ R

ſed non de neceſſitate pꝛecepiti 67 O
Caritate ieſus multa operatus eſt ?0o A
Caritatis diuine et humanelocus ieſus eſt

Caritatis feruoꝛ dicitur actus ex (Vo A

caritate pꝛoueniens 6
Caritateʒ diſtinctam poni pꝛo iuſtificatiõe
impij non eſt neceſe 66 O
s humane. dũ ſeruat ſatꝭ

Caritas ad multgs queſtiones reſpondere
poteſt quia eſt finis legis A41 F
LCaritas gratuita quomodo poſſit habere
oculos ad mercedem „8 K
CLaritas fraternalis apparet in ſanctis pau
lino et ſanctulo 39
Caritas ſeu gra non exigit᷑ neceſſario vt qͥs
habeat poteſtatem eccleſiaſticaʒ i R
3z3 OQOR 4 D

——

Excaritate agere nõ ſemꝑ tenemur.2 4. D

Caritas poſt pcim̃ nõ ſtat licet actus in for⸗

mis dilectionis manere poſſit iꝰ..63.·
Caritas fructus differt a charitate virtute
De caritate vide aliqua in di (86 R
ctione Dilectio
Carmina deũ ſonãtialaudant᷑ 56 7.
80 KLDNO 95 OD 97 yZ
Carmẽ pulcerrimũ ex graui tenoꝛe iuſticie
et molli cãtu miſericoꝛdie ¶13 F 46 B
49 6 54 6β So K
Tarmina bucolica et cetera inde habuerũt
oꝛtum 78 Dinfine
Carmina blaſphema in choꝛeis ſunt ꝑ in⸗
aſeotemdaniponde 4 3 K
arnales audiendi nõ ſunt in ſuis iudicijs
Carmnalia vitia duo ſunt. Ji· R (45
Carnalia deſideria nocent 49 £
Carnalibus cogitationibus ab initio reclu
dendus eſt aditus. Et quid ſit agendum ſi

ſemper redeant 7 o0
Tarnales cogitationes vincuntur diuerſi
one multiplici 38 B
Carnales nuptie

ales nuplltle 2 yZ
Carnis illecebꝛe ſic ſuntreſpuẽde 18 C£

Carnes comedere in die Sancte veneris

tenetur quis in caſu 839
Carnibus abſtinere non abbꝛeuiat vitam
Carnes ſuillas macbabei come/ (io %
dere noluerunt 3z9 D

Caro ſignificat toram humanam naturam

Johannis pi⁵mo 46
Cartuſienſium oꝛdinem defendit ſpeciale
opuſculum

39
Cartuſiẽſiũ oꝛdo ↄfirmatꝰ ⁊ ſepeꝰ* 39 D

— — —— - — †14᷑

—— —— ;—— ʒ—U

— — . —..,—

amm

9
m

le

CLaſſianus notatur
Laſtitas quid ſit diffinittiie 38 %W
Caſtitas moꝛalis heroica et diuinalis 38s
Caſtitas matrimonialis vidualis (NHX

ſacris 6;

Tartuſienſium oꝛdo incepiſſe dicitur ꝓpter

quẽdã ſepeliẽdum loquẽtem ⁊c. 68 7

Cartuſienſiũ oꝛdo oĩbus antiqoꝛ exceptꝭ be
nedicti et auguſtini oꝛdinibus 39 D

Cartuſienſium ſtatutũ de nõ eſu carniũ de/
fendit ſpeciali tractatu 39 E
Cartuſienſis tenetur omedere cames in ca

artuſiẽſis quidã in ſitide ſan (ſu ʒ9.GB

guine equi ſui bibit

39 J
Lartuſienſes moꝛereutaut egrotarẽt ſi car2

nibus veſcerentur JIdoo „3292
Cartuſienſes aliquibus hoꝛis oꝑi manunʒ

in cellis indulgent Igeo Fi D

Cartuſienſiũ ſtatutũ ſuꝑ reſeruatõe caſuum
quoꝛundã an ſit rationabile E
Lartuſiẽſes ſuos ðfunctos abſoluũt.ʒʒ.
49 O/ 16

et virginalis 38 O
Caſtitas diui
CLaſtitas heroica pẽſanda
ex duobus eſt

(trarũ 38 £

. 38 Q
Caſtitas virginalis nõ in oĩbus laudabilis
eſſet quia periret ſucceſſiNo
Caſtitatem ſeruare perpetuã facilius eſt q;

interpolatam ſine vicio 38 K
Caſtitas non eſt cauſa abbꝛeuiationis vite
Caſtitatis damna que appare/ (io

ant enumerantur 38 y

Caſtitas voto ſolẽni annexa eſt oꝛdinibus
R 67 7
Caſtitas ecdleſiaſticoꝛum/pꝛeſertim ſacer⸗

dotum/maximep̃latoꝛum talis ſit 38 £
Qaſtitatẽ qͥ vouit /ſi ſibi ꝓpter hoc moꝛiꝭ pe/⸗
riculum immineatan poſſit vxoꝛem ducere
Laſtitas dleric indicta eſt in cõ, (29 O

cllio Niceno 838 %
Caſtus habet multarum virtutum aſſocia/
tionemet liber eſt 8838 E
Si non caſte tamen caute 35 F
Caſtrare nemo ſe debet autoꝛitate pꝛopꝛia
Laſtratio debilitat coꝛpus et G8 UW
alterat Ibidem
Caſus quidſit 95 DW

Caſus reſeruati De his plura notabilia

qai B Uide infra reſeruationes
CLatarace 85 F

Tathene due aurea et argentai 40. Q₰)/

Cato quõ diẽ Si deꝰẽ animꝰ⁊c. 83. S

Kaulſa per ſe et ꝑ accidẽs quid ſit vꝰ RXx

nalis differta caſtitate idola⸗

353z8

dem

tum noſtrum Jbien
Celum cauſat paſſiones ſpirituales in no⸗

Cante 1

Canuſam ertendit richardus ad pꝛoductiõeʒ

. „ . „

perſonarum in diuinis 91 H
Cauſe pꝛime nulla ratio aſſignari põt/ſed
ſecundarum ſic 95 O–
CLauſas ſecũdarias ſibi deꝰ vult cooperari
Cauſarũ triũ genera ſᷣm exrigg (75
tiã finis moderari opoꝛtet 892 B
Acauſis extrĩſec res plꝰdepẽdet qᷓ ab intri

Cauſas ſucceſſuũ ĩfeliciũ fal (ſec. 95. D

ſas et ſuꝑſticioſas cõfingunt hoĩes 2 0o M
Lauſidicus quidã diſputabat in moꝛtis ar⸗
Cautele quatuoꝛ cõtra ſo (ticulo 88
phiſtam diabolum 87 ₰W
CLecilia poꝛtabat euangelium chꝛiſti in pe⸗/
ctoꝛe ſuo hoc modo 74 7
Teci et daudi ſpũaliterquiſint vo B

CLecamur cogiationibe ⁊ deſiderijs carnali

Cecari quis viſu ſpirituali (tat 76 R

es

meretur ex eius abuſu 537
Cecus quõ ſe nouit cecum eſſe 75 K
Cedere bonis quid ſit 39 Z

Cedere bonis ſpiritualibo quidam volunt

Cedere tenet (3z6 29/ 37 Sü/ 78
papa papatui ſi tria concunant 5 F5

Celare peccatũ qñ ſit peceatum 24 G
Celebꝛaturus miſſam et fiducialiter et cum
humili tremoꝛe accedat. 37 7/ 70 EZ
Celebꝛationi qualiterſoꝛdes coꝛpoꝛales ob

ſiſtant DV. yY/ 38 F

Celebꝛare quotidie bonum eſt/nunq; autẽ/
vituperabile 2588—
Celebꝛare quotidie neclaudo nec vitupero
git auguſtinus

„

37 —
Celebꝛare quidam renuerunt ꝑpetuo Ibi⸗

De celebꝛatiõe vide infra euchariſtia ⁊ miſ⸗

ſa
Celibatus ecdeſiaſticoꝛum De hoc ſpecia⸗

lis tractatus 338 K.
Celibatus perpetui ſacerdotum rationabi/

litatem/fundant electio libertas et auaricia

38 Z .
Celum in creatione ſui quam potentiam in

fluendi in inferioꝛa ſuſceperit/plene/ ⁊ꝛ0
Celi actiones per omnem oꝛbem ſtellarum
foꝛmant coꝛpus hiinanum 73 F
Celeſtis hierarchiaquelibet influit in ſpiri

bis hoc moggo 66 5 25
Celeſtes influxus impꝛimunt miras ꝓpꝛie⸗
tates in lapidibus et ceteis 73 20

Celi quõ dicanturaperiri 90 R
Celum eſt locus vbi mendicare debemus.
Celoꝛum oꝛbes an cauſent IFQN °⁄O½
grmoniam 78
Celum eſſe animatum quidam philoſophi
Extra celũ ſunt aialia (dixerüt 79

optimã vitam ducentia 93
Tenam facit domino Symon lepꝛoſus pe
trus matheus zacheus 9 i1 y
Cena domini moꝛaliʒatur 9 1 WDW

Lenſualis contractus licitus eſt in multi s
caſibus
Cenſualis penſio quid ſit
Cenſualis contractus ad vitã deſe vicioſus
In cenſuali contractu pC⸗ (nõ eſt z3 S
ciũ et merx quid ſit et plura alia Jbidem
Ceſualiſtas qͥdã ipugnãt. 95. /ʒ6. A C

pꝓ cenſualiſtis octo rõnes 350
Cenſualis contractus quõ det occaſionem
machinãdi in moꝛtẽ alterius. 36 C£
Lenſualis cõtractus noie ſolũ et nõ re ipſa
emptio eſt m quẽdaz Ibidem
Cenſuales contractus iuſtificantur plurib⸗
autoꝛitatibus 36 F B6

Centilogia plura numerantur Si S
Centrum et circumferentia in deo idẽ ſunt
Centrum eſt diuinꝰ (29i E PT/92. P
ſpiritus omniũ perillapſum 94 R

Centrũ coꝛdis eſt ſpus hominis Jbidem

Cerimonialia legis non obligant 2 4
Cerimoniales inſtitutiones quomodo ob⸗
ligent in anniuerſarijs et ſimilibus ʒ36 Z

Certitudo duplex reuelatiõis ⁊ ſpei.ꝰ? 4.

Tertitudo triplex ſupernaturalis naturalis
moꝛalis 36 A Sͤͦ/69 /70 Z£
Lertitudo moꝛalis non mathematica reqͥ/
ritur in equo interpᷣte legum 4 20
Lertitudo pꝛobabilis ſufficit in moꝛalibus
vt quis nõ cõmittat ſe pericullo ʒ35 Z
Certitudo moꝛalis non remouet omnẽ im

pꝛobabilitatem 55 T/rz 7 S
Certitudo moꝛalis quid ſit 37 R
Certũ tene dimitte incertũ quõ ſit intelligẽ/
Cibus vſualiter dicit᷑qui (dũ ʒ3 C
tranſit in ventrem 27
Cibũ moderate copioſum neceſſarin eſſe in
Libo grauari plus eibienito 66 DW
nocet incipiẽti qᷓ; exercitato 66 R
Cymbala quid ſint 78 S

Cymibilis parcus ettenerdifferüt 38 Z

Cingulũ tradere cananeo quid ſit Si J
Cinici philoſophi dicebãt publice cõmiſce⸗
ri debere feminis ad inſtar cannnun 38 R

35
3z9 3

Qleri pars eſt deus 42
Clericoꝝ officiü honeſtiſſimum eſt. 79.

Typꝛianus dirita ſciſmaticis nihil confer⸗
ri in ſacramentis 42 D
Circũeunt impij qꝛ in ſerecurui S 9 R

Circũeunt et iuſti ſed circa cẽtrũ deũ.Sↄ.R

In circũitu impij ambulant 16 K)
Circũitis mare et aridam ⁊c.

Circũciſio moꝛalis allegoꝛꝛieca (49 J
abſtractiuuu 5§5§s§ U
De circũciſione domini pꝛoſa (do E

Circũciſi chꝛiſti pᷣpuciũ an in terris manſe⸗
Circũciſio moꝛalis et (rit è A/ 58 t*
de ea multa 5/ 58 UW
Circa circũciſionem chꝛiſti et alioꝛum mul⸗
tas queſtiones ponit ς6 A C.½S
Circũciſio ſi continebat virtutẽ erat longe
minoꝛ q;ᷓ in ſacramẽtis noue legis 90 y
Circũinceſſio in trinitate ꝑſonarũ S9 R
Circiũceſſio dei cceaturarum ↄ656 Z

Circũinceſſio quedã apparet in potentijs
K

habitibus et actibus 86
Circũinceſſio virium motiue et diſcretiue
Circũſpectio maxima pars piu (92 OQ
detie quid ſit 6 ₰
Circũſtantiaꝝ cõſideratio qͥd q̃ et q̊t ꝑtinet
ad theologũ zi BD Ji 5

Circũſtantia quotiẽs an ſit circũſtãcia.ʒi.
Lircũſtantie inqͥrẽde in cõfeſſione ʒ C
Circũſtantie luxurie in confeſſione ſuntcoꝛ
gnoſcende potius qᷓ; verbis autſcript pub⸗

lice reſerande 32

Circũſtantia facit ex bono actu malũ et ecõ
Circũſtãtias caſuũ nõ attẽ (uerſo 2 4 G

dentes falluntur in iudicio 36 UW
Circũſtãtie ſer z8s Wê/ i73 T/ 56 Q

Circumſtantie quedaʒ concomitantes que

dam infoꝛmantes acum 24B
Cithara myſtia / 78 ſ„

Ciuiles videri cupietes inimici dei conſti⸗

Ciuilis cõmutatio poſt (tuunt᷑ 93
peccatum inuenta et 35 D
Liuilis diſſenſio 54
Ciuitas bonum et malum ſigniticat in ſcri⸗
pturis 92832 7/ 99 1
Liuitas eſt celeſtium habitatio ↄ3 Z

laues eccleſie quid ſfſiit 5
Llaues diuerſis reſpectibo petro date ſunt
et eccleſie 8 QD
Clauis in oĩ negocio moꝛali hec 38
Clemẽtie ſingularis factũ nanat

7 S
Llericoꝛum regula 4

R
A
O

Circulus egreſſionis et regreſſionis in deũ

- Vdtd —

og!
gtun

mage
Logt
anime
Cogn
fimeta
Logn
betme
Logn

. *

☛n £

„n2 . G?e

Su⸗

—

=
—

+* Ge

—

72+ π☛ ας

AS

bet modos

TCTante HO

Tlerici beneficiati etiam poſſunt eſſe in ſta
tu perfectionlis 657

—— — — „ „ — 7
Clencũ ledẽs ipo facto incumit ſentẽtiam er
Clerici ꝑ antonomaſiã (icatiõis zi

dicuntur eccleſiaſttii ai Z
Clericoꝛum pꝛiſcoꝛum et pauperum magnꝰ
honoꝛ inde ꝓpueniebat go ABD 5D
Clerici mali plus nocent malo exeẽplo ecclie
q; heretici aut perſecutoꝛes 4 UW
ericoꝛum malum regimen deſcribi 4
Axzc AB/ 7 Ecc.
Clericoꝛũ põpa et vita indecoꝛa ſcandaliʒat
laicos 40 ABOYXD0
Elerici repꝛehẽdunt᷑de auariciags ai y
Llerici quidaʒ ſuper omnes hoĩes ſunt ceci
et ob/durati Jdeo . 42 K
Llericus habens ſuſtentationem plus debi

to auarus eeft 78 O

Elimachus et caſſianus notantur iõ A
Qliumachus qui et iohãnes heremita de car

cere quoꝛundam loquitur· 9 3 W
Cogitatio quid ſiit· 64 79
Cogitationes etiaʒ bone tẽpoꝛibus non ſu
is a diabolo ĩmittuntur 70

feſſoꝛi aperiri

Cogitationes hominum neca celo cauſant᷑
nec per aftem magicam ſciri poſſunt.2 i RR

Cogitationes vage nocent 8S8 D
Cogitare de deo modo non poſſumus ſine
impedimento 74 P

Cogitationesturpes et impoꝛtune contem
neẽdo vincunt᷑ ʒ ½ / 3 Bz8 B/ 7i
QQRS 74/ U vide ſupꝛa blaſpheme
Cogitationes moꝛoſe 32 E
Cogitatio carnalis De hac.ʒi 7 7i P
Cogitare de actu carnali contingit bene et
walle D O£
Cogitationis penã nemo meretur iʒ O
Cogitare imagines ſaãꝝ virginũ viri cau⸗
Cogitatiões quãtũcũ (te debẽt 7i MW
qʒ turpes nõ ſunt pctã niſi eis conſentiatur.

Cogitatõi turpi ſi nimiũ reſiſtit Ci. O SS

magis accenditur zi
Cogitationũ cognitio in xpᷣo ſignũ deitatis
Cosnitio quottuplex ſitin (eſt 4;3 7
anima 64 „ 66 T+
Cognitio qͥdditatiua rei tripler S4 &☚
Cognitio quedam ſpeculatiua quedã expe
rimetalis 38 Infra experimentalis.
LCognitio intellectualis ſupꝛa ſenſuʒ ſer ha⸗

ermodos 7 £
Cognitio intuitiua quid ſit 84 J

adiabe „eo E
Cogitationes turpes quomodo debeãt cõ⸗

Cognitio vnitiua 60 OD
Cognitio omis oꝛtũ hẽt ab aliq̃ experientia
Cognitio dei ſine creatur. Si· P ¶( 86. G
Cognitionem omneʒ anime quidam dicũt

eſſe ab influru intelligentiarum 23 20

Coitꝰ eſt ſicut cibb veneno iunctus ⁊2 6 E

Colere deü ſignis varie contingit 2 4

Collectio mentis

Comatuli abigãt᷑a curijs pᷣlatoꝝ 43 P

vollectoꝛiũ ſeptẽ ſpoꝛtaꝝ qd ↄtineat. Si A
Tolletb 82 2M/ 49 Q/ 66 *

Comedere volẽtes quidã oꝛabãt pꝛius p de

Comedit nos vp̃s in ſa (functis. 72 R£&

cramẽto verius q; nos ipuum zi Z

CLomes facunqus in via pꝛo vehiculo eſt ꝓ
444 /42 2

uerbium lab
Comodatio quid ſit

Tomparatio ſᷣm eligibilitatem et melioꝛita
tẽ penes quid fieri debeat iõ Z/ 68 B

Cõpaſſionem maria nõ pꝑdidit ſic intellige

Cõpaſſionẽ habet vera iuſticia (8o B
falſa indignationem 40 y

7

Cõpaſſiue ſe non habẽs ad pꝛoximũ ꝑmitti

tur a deo cadere in peccatum 7i CO

Cõpendiũ theologie cõmendafK 29 C
Cõplexionis male homies facilea diabolo
vincunt᷑ et qͥd eis ſit conſulendux 69 O
Cõplexio coꝛpoꝛalis plurimũ iuuat vel im⸗
pedit paſſiões ſpirituales J

Cõplexio multum operatur

Eõplexe ſignificantibus quõ entitas tribui

Lopꝛehendere triplicit᷑di (tur 46

citur ̃ᷣm bonauenturam »7 K
Compunctio contriti 65 O
Loõpunctio eſt optimũ remediuʒ cõtra quaſ
cunq; tentationes 71 S

Cõpunctio maxime animũlauat 49 R£
Cõmunicatio multiplex ſacramẽtalis ſpũa

lis et vtroq; modo

Cõmunicare et cõfiteri quotidie quibuſdaʒ

vtile/alijs non

Cõicantes raro ſtulte faciũt.7 T/go

Cõmunicãs etiãnõ ſacerdos plus meret᷑q;ᷓ

Loõmunicatio ſub vtra (ↄſecrãs.ↄo q&
q; ſpecie laiò nõ ẽ neceſſaria. i7.K A kc.
Eõmunio multiplex o D (plene.
Cõmunio ſcõꝝ quid ſit 25 T/ 90o B
Cõia ſunt oĩa iure poli ait auguſtinꝰ.ai.O
Cõmunia ſunt oĩa ablutis ꝑ gram. Ii

Cõmunis eroꝛ facit ius/⁊ cõmunis inobe⸗

dietia abſoluit ab inobediẽétia 2 4 E vi

Cõmunis hoĩm inctina (deinfra eroꝛ
toopat vialiquatolerari tfie poſſint qe

alias non licerernrt 3
Cũmunitas tota pꝛincipẽ coꝛrigere velde⸗/
ſtituerepöt. 3 / 4 D/5 S
Lõmutabile bonum eſt creatura 28 K
Zoõmurationum diuerſe ſpecies 3535 20
Zoõceptio de hacſpecialis ſermo 4
Toõceptã fuiſſe mariã in oꝛiginali octo ratõi
bus arguit᷑ ⁊ ↄtrariũ pbat 7 POQOR
Loceptio marie qᷓ die celebꝛanda 47 2
De cõceptõe marie vide infra Oaria
Loõceptio xpᷣihoc mõ eſt a ſpuſctõ 25 P
Loõceptus in ſuo Fenerer conceptus entis
Fonceph deibedeo crectc 60 B
(68 RS.

1=

Conceptꝰ cõplexi euidenteꝶ
medij aboꝛtiui 60 A
Conceptiones intelligentie 60 OQD
Conceptiones affeqtiue potentie 6o P

Lonceptꝰ cognitiuꝰ ſimplexqͥd ſit õo

onceptus veri et ꝓpꝛij ſicgignunt. 42.·B

7

Loncipeq̃ſi ſimulcape ⁊ intelligere.o. H
Loncilij generalis diffinitio 2 HO/ 3

O/ iz I S pPp9D
Zonciliũ generale oẽm ptãtem eccleſie ha⸗
bet ”” i Ry 7
Concilioꝛum obmiſſio ꝑnicioſiſſima peſtis
eſt in eccleſin i 7 2 7/ 53 O
CLonciliũ generale noĩe eccłie hẽn plenitudi
nẽ eccliaſticeptãt 2 Dy/ 3 A B £
Lonciliũ generale includit auto (36 R
ritatem papalem 2 F/ z
Conciliũ generale ↄuocari põt ſine papa ſi
ipᷣe ꝑtinaciter renuit et alias etii 2
et quare 3
R/ i2 k/ iz B/ 36 B

Ronciliũ generale qͥd poſſit moꝛtuo vel eie

onciliũ loquebatnõ pa (cto papa.2.G
epa in cõſtitutiõibs pmoꝝ concilioxꝝ 2
CLociliũ cõmittere põt q̃ ꝑ ſe exeqͥ nõ poſſet
Cociliũ an poſſet facere (2 B/ 3 D
ecclia ſtaret ſemꝑ ſine papa 2 D/ 3
Conciliũ etiã viuẽte papa executionẽ ptatꝭ
Cõcilij generalis (ſupme hbẽt. 2. DH/ii. O
ptãs an ſit extẽſione maioꝛ poteſtate papali
In concilio aliqͥ hñt vocẽ ↄſultiuã (2 R
aliqui diffinitiuam 2 O
Conciliũ conſtãtienſe tria ſcandala ameuit

ſciſmatũ hereſum et vitioox 2 7 2
Conciliũ ↄſtãtiẽſe alia triba excellũt. õ =E
Concilij ↄſtãtieñ.decretũ ↄtra aſſertionẽ ꝗqè⸗
Concilij ↄſtãtieñ.de (libet tyrãnꝰ.S õ. R
X

cretũ de cõcilio celebꝛãdo/poſt ʒ

Concilij conſtantieñ.varie determinatões

V 4 A/ 5 3/ 7 2/ 8

i R 2 C/ 8 B/1i4 LXͦ,
Conciliũ generale quadrupliciter pꝛincipa
lius hẽt ptãtem eccleſiaſticã q; papa i R
e Aen V rarivſhm pent
Lonciliũ generale põt moderari vſum tãt
papalis. 2 yi z K O/5

io
Concilioꝝ frequẽs celebꝛatio (GB/i; R

vtiliſſima eſſet 3 E/ 8 / i2 K
Concilij generalis determinatiõi nemo nõ
conſentiat 3 W/ io AB

Coõcilia aliqᷓ ſine poteſtate pape conuocata

A7’ 3 5

Concilij canſe ãtuoꝛ 8 BB/ iy g
Tonciliũ aĩalis hõ impedirenitit 8 ₰ı

Concilia dupliciter pñt ouocanri 8 &£
Coõciliũ ſignificat ꝑ tẽplũ myſtice ii V
In concilio magna oꝑa domini

materia fidei 14 †

Conciliũ debet erroꝛib in fide ⁊ moꝛibꝰ e
7

uidere ,2 KOà iz O!

Foncilium generale finaliter iudicat doctri
. I7 2/ is A
Concilium poteſt compellere papam vt ex
3 AT

nas fidẽ tãgẽtes

cauſa cedat

7

Conciliũ dictat papa exequitu 3 OD
Concilium de guerris pꝛincipũ ⁊ de celebꝛa
Conciliũ ſtatuit modũ eligenklni (iz

tione alioꝝ ↄcilioꝝ cognoſcit 3

„

3 D/ io

papem 535353
Conciliũ eſt ſapiẽs cuius iudicio mediũ in
omnibus iuribus et ceteris determinatur.
Conciliũ in âbus põt erare in quibus non
Conciliũ vnius obediẽé G / 60 D£
tie an conuocandũ fuerat in ſciſmate bene⸗

dicti ⁊ gregoꝛi.· J R cc. O P Q.cc. S. O
Loncilium pꝛo leuibus cauſis celebꝛari nõ
Koncilium eo ſpiritu vnit (debet 3
quo pater et filius D

4449
Conduſiões ex pncipijs deducere faciliꝰ eſt

Eõcubinarius tenettpe ( ecõta ꝛ.· B
et loco dumittere concubinam 62

Concubinari publicus vitãdus nõ videt
T/ 6: Xy
Loncubinarij non ſunt pꝛo queſtu annuo
Concupiſcibilis et ira lonouegl. 4,
64

in ſua miſſa 3:2

ſcibilis appetitus

Cöcupiſcibilis vis nõ ab amoꝛeſed a cõcu
omẽ accepu. J . 7 y
Concupiſcẽtia et nõ ſolũ actus in qbuſdaʒ

piſcẽtia nomẽ accepit Ideo

pꝛahibetur ideoo 2

Zocupiſcktia camalis Debac. zi 7.

z2 D
Ad concilium a papa appellari an poſſit in

ſi⸗
ln
0
cill
Con

7
Cor
Co⸗
nn
Co
C
o
of
ſonft
r
Conſc
Contel
Yie
lücee
Confti
Confin
siny
Coo⸗
lenon
Inco
wuma⸗
Ccee
Cöftie
ſoſtis
Grton
Confe
Conte
ſcion
N
Co
log
Lo⸗
Lif
pene
Lon⸗
ſgcin
Con
ſt
Kont
Coͤe
pom
Lont
d⸗

R
ti

Np

loc

Confeſſurus conſciẽti
In cõfeſſiõe mẽdaciterpec· Jꝛ B C E

tuum celari velles

C ante HO

Coõcupinit aĩa mea geſiderare ꝛẽ gi J/

Conditionales ⁊ cauſales dictio (85 K
nes qᷓ notẽt in locutiõiba de exercitijs ſpuali

Sub conditione deſideriũ (bus 36 R

rei illicite non eſt moꝛtle 24 B
Confeſſio de hac pluta . 25 EyB

227 S c. 32 R/ 4

Confeſſio ꝓpterrecidiuũ redditurinualida.

Confeſſiõe venialiũ nimis fati⸗ (85 QD

gari inutile eeft z. R/ 37 O/ 4i F
Confiteri bꝛeuiter bonumeſt Ibidem
Confeſſum ſe bñ eſſe nemo ſcit 3
Cofiteni actus dubitatos quomodo debea⸗
muüus 5 L14 R/ 15 B
Confiteri ꝓpꝛio ſacerdoti qñ non opoꝛteat.
Confſiteri quando quis tene (c7 B
tur . * BVR/ 4i F
Confeſſio quãtũ poſſit differri 27 250

7

am tenet᷑examinare.

catũ celare petm̃ eet. i ?/ 32 £
Confitẽti ⁊ ſatiffaciẽti an caritas ſit neceſſa
Confitẽs debet celare cõpli ( ria 2 1
ces in peccato hoc modo 3 BCE
onfeſſas penitentiam iniunctam reuela⸗
renon debet 3:
In confeſſione cela alterius eccatnm icur
Eõfeſſio de hac notabilis ðtermĩatio.3ʒ. E
Cõſitẽs fictean iteꝝ ↄfiteri teneat᷑notabili
Cõfutẽs bñs petm̃ qð tan (deciſio. ʒ. J
git pſonã ſacerdotis qͥq agere debeat Ibidẽ
Confeſſonẽ diuidere aliqũ licet Ibidem
Confeſſio ficta obtinet efficaciam ceſſante
fictione ſm ſanctum thomam Ibidem
Confeſſiõis ſigillũ h̊ includit. 3. P/ Ai. ·
Confeſſionis reuelatio ſic fiat Jbidem
Confeſſionis reuelatoꝛ ad ſuꝑioꝛẽ remitti
Confiteri ſepius (debet i terroꝛẽ. 3 4, O
eadẽ peccata vtile eſt 34 KR
Confiteri pctã eiuſdẽ ſpeciei ſufficit in gene
Cõfitẽs remiſſus ad ſu (re hoc mõ. 3ʒ4. R
perioꝛẽ in ſolo caſu ꝓpter quẽ remittit audir:
Confeſſionẽ generalẽ qͥlibet (põt. ʒA. J
faciat alicui pꝛudẽti IJdeo 38 –
Confeſſionem integram facere non minus
eſt q; ſi muto karerur vox Ibidem
Confitẽdum eſt crebꝛo q;uis quis recidiuet
Cõoõfeſſio efficax eſt ad rabendum 65 A
paruulos ad chꝛiſtum 54 C
Eonſeſſos ad q̃tuoꝛ inſtituebat Jo. de ger⸗
Cofiteri tenet defraudãs etiã (ſon. 3. F
cura dimidiũ iuſti pꝛecij 35 S

KCoõeſſio an po

Cofeſſiõis multiplicatio nõ erit inqetatõis
Cofiiẽs an teneatire (cã hocmo zZ7 O–

ag aliũ ↄfeſſoꝛe ne noſcat᷑pſona cũ qᷓ pecca⸗

Eõfitẽs nõ ↄtritꝰ an abſolui (uit 41 F
Cõfiteri curato regulari⸗ (debeat. 41. H
ter melius eſt 4i 40 OO
Con feſſionẽ quatuoꝛ impediunt Ai J
Koõfeſſio tꝑibo nfis fit vix pure nude et inte

onkeſſionem refugunt qui (gre 40 y

Kõſfeſſio audiẽda in pateti (dam.i.ꝓ
Confeſſio ſaaamentnlts (loco 451 8
delege euangelica zi 7
Eofieri quidã ꝑ verba nõ voluit ꝓpter vir⸗
Coõfeſſa ⁊ ↄtrita pctã no (tutẽ ſilelij. i. ¶
li recogitare conginue i B
Coõſeſſus ſic ſe quietare debet Ibidẽ Infra
Cofeſſio cogitatiõis blaſphe (euchariſtia
me nõ fiat cuilibet ſacerdoti qᷓ; plurimũ li⸗
terato ſed tali et taliter cõfiteatur. vi. O S
Confeſſione crebꝛa quis nõ liberat᷑a cogita
tionibo blaſphemie 7i S
LCofeſſiões audiedi ars/ſpecialis tractatus
onfeſſionẽ generalẽ exigerea 32 X£
paruulis et ruſticis bonum eft ʒꝛ *
Konfeſſiõis ↄſeruat᷑ vnitas etiam in remiſ⸗
ſione ad ſuperioꝛes 33 R
Conſitentur ſibi inuicem ſacerdotes ſecula
res ⁊ an ſe abſoluãt de cõſuetudine 35 £
Coõfitẽdũ eſt pctm̃ quãtũcunq; turpe Ideo
In cõfeſſionibo ſcrupuloſi quid (45. W
aggere debeãt 70 BEF
Conſeſſus qñ habeat certitudinz moꝛalẽ q;
Coſfeſſus quõ p crimie (ſatj egerit. 70,2
ↄfeſſo a dgklſoneßlato puni poſſit. 5 5. S
itꝑ hominẽ pcipi o B
Coõſfeſſus in articulo moꝛtis caſus reſerua⸗
tos quareteneat᷑ ſi ↄualeſcat iteꝝ ↄfiteri ma
Cofeſſiõis pᷣceptũ diuinũ eſt ( ioꝛi.iõ T
nõ ſic auditionis miſſarũ 16 T A
Coſeſſus ſemel an poſſititerato ad idẽ con⸗
Cõfeſſio virer (fitẽdũ obligari.iõ.Z V
toꝛqueturin peccatis carnalibus 9 y
Confeſſus pꝛiuilegiatus non tenet᷑ eadẽ cu
rato rurſus confiteri 4 P/ ü P
Cõfeſſio ſacramẽtalis eõdicionalis qñ ſuffi
Cõſfitebant᷑pctã ſua (ciat 53 L/i4 R
baptiʒati a Johanne et quomodo iõ S
Confeſſoꝛees 55
õfeſſoꝛes neq̃q; laudẽt ↄfeſſos ſibi. i8. J
Cõſfeſſoꝝ tẽtatio. 8 7.Q (55 S
Confeſſoꝛ curioſus 88 O£
onfeſſoꝛ ad ſuperioꝛẽ qñ remittere debeat
confitentem notabilis doctnina 35*

LConfeſſoꝛ ꝓ occulto petõ publicã penitenti
am non iniungat Ibidem “?ðMä
Confeſſoꝛ ⁊ confitẽs quo ſe habere debeant
CLoſeſſoꝛ in pctis carx (K. F R/43. D J
nalibo inqrẽdo ſicpceat 22 y
Eonfeſſoꝛ timẽs ↄfitẽtis fictionem ſic agat
CTonſeſſoꝛ plus exercẽdo (3 2/ 34 K

etoꝛãdo erudiet᷑ q; legendo 32 —₰G
Loſfeſſoꝛ q;uis gerat vices deitũ manet hö
et ſcandalizari poteſt 34 J

Confeſſoꝛ moneat pueros ne ſe inuicem ta⸗
Fonfeſſoꝛ det ſolidã reſpõſio (gat 35 B
nẽ et diffinitiuã fitẽti inquirenti 38 B
Coofeſſoꝛ lubꝛicus quomodo ſe habere de⸗
beat in audiendo confeſſoꝛs 38
Confeſſoꝛ inquirere debet ab idiotis Jdeo
Cõfeſſoꝛ cũ auſteritate vocis ⁊ ge (41 F
ſtus confitentẽ non abijcaat 342 D
CLonfeſſoꝛeʒ ad reuelationẽ ↄfeſſiõis iudex
Cõſfeſſoꝛes antiͥtꝰ (cogere nõ poõt. 25. F
nõ colebant᷑ vt ſancti Jdoeo 32
Confeſſoꝝ ſanctoꝛum differẽtia Jbidem
CLonfidẽtia nimia erga deũ et pximũ eſt paſ
ſio peſſimma 70 A
Confidentes erga deuʒ eſſe poſſum ſi mul⸗
tum diligimus 98 —
Confirmantur beati in amoꝛe dei ſicut dã⸗ͦ⸗
nati in odio et quomodo 97
Lonfirmatiõis ſacramẽtũ 25 B/26 Z
Konfirmatio an ſit neceſſitatis ſacramẽtuʒz
õäs
Confirmatio an poſſit per papam cõmitti
ſimplici ſacerdoiit i P/ 26 U
Confirmari debent pueri etiam nõ mature
Konfirmatõis ſacramẽtũ (etatis 2
ſiccon feratur 4 5 E
In confirmatiõe fit crux de oleo ⁊ balſamo
Zad gui ecdeſie multipler G7
Coiugia multiplicia deſcribũt doctoꝛes in
Cũiugati ꝑfecti eſſe pñt (caticis 79 R
etiã quo ad continẽttiuã· 67 R
Coniugium myſticoum 94 J
Zoniugalis ↄcubitus qñ fiat ſine peccato.
õiugalibo vti cõmercijs quida (22 2
non poſſunt pꝛopterria 38. P
CLoiugij onera pſequit᷑ copioſiſſime hiero⸗
Lonſciẽtia de hac (nimus 38 +
64 A/ 55 7/56 BE
Conſciẽtias ſtrictas nimis in populis ge⸗
nerare admodumnocet 65 KRK
Conſciẽtia vbi ſilet de peccatis pꝑnicies ma
Conſciẽtiã oẽm ſcrupuloſa, (vima 23. A

6.

N

eſſe non immerito 55
Conſcia ne ſit nimis ſcrupuloſa. 70: B.
Conſciẽtia accuſat quantuliber bonu ? guo

modo hoc vere fiat D
Lonſciẽtia vt ſecura ſit in agẽdis 56 B
Zontra conſciam agẽs edificat 62
ad gehẽnam quomodo intelligit Gi
68 P/ 24 C/ 32 H S
Conſciẽtia ſumi 1 depon debet ad conſiliũ
ſapientis et boni 2 / 68 S
Conſcie vermis vñ ↄſurgat 66 U
Conſciẽtia de pꝛeteritis 56 DODE
Lonſcientia de futuris
CLonſciẽtia arta et laxa nimis a diabolo ſug
detur Feo / z0 †
Conſcientia duo impoꝛtat ⁊ eius plures diß
finitiones Z3o S
Conſcientie ſillogiſmus Ibidem
CTonſciennia erronea an obliget vel excuſet.
Conſciẽtia foꝛmata et Go A/ zi AL
ſcrupulus differunt 3o Z
Tonſciẽtia aliud eſt qᷓ timoꝛ conſcĩe. ʒo.
Konſcia dictat ſm/cõtra ⁊ pᷣterlegẽ ʒ0
Fonſciam deponẽdi triplexmodus ʒo
Conſciĩe erroꝛ puenit exocto cauſis 30 ₰
Konſciĩa q̃ liget ſᷣm bonauẽturam ʒo 2

O

„

Conſcie ſtimulꝰ vꝛget ad trabendũ arairum

Conſcientia pꝛopꝛia quid tibiꝓ (So B
deſt ſi ̃m alienamagis 5S5ꝛ y
Conſciamala nihil hoꝛriduus 45 B
Conſcientiã eſt cubie bonum. 442
Konſecãdi coꝛpus xpᷣi ptãs quando et quil
bus a chꝛiſto collata ſit . i D
Cõſenſus ratiõis nunq; eſt in pꝛimis moti⸗
bus niſi poſt deliberationem vere interpꝛe⸗
Coſenſus facit pcmm̃nõ (tatiue 70 F
ſenſus
Lonſentire malo quid ſit

37 5.
Zonſenſus interpꝛetatiuus quid SF 7 plu⸗

ra alia de conſenſu 24 QQ 30 D
3 D/ 38 OD

Ronlenſus in veniale peccatum eſt venia⸗

lis 24 L/ 32 NR/ 6i B
Cõſenſus in delectationẽ et delectatio non
ſunt pꝛopꝛij actus diuerſi 29
Cõſenſus in delectationẽ quando ſie
tum et quod zo 5/ 34 „R
Conſenſus in actum deho zo
Lonſenſus in delectationẽ et in actum cui
attribuantur ddo 7.

Conſenſus in delectationem cogitationis
ecoperis differunt zo Od In fine
Conſentit ratio ſuperioꝛ etiã non cogitans

56 620

69 * 70 F† +
D

7
cas
H.

= — =

— „ a S—
& E — R

ſliä

,

RARe&
——

AEEE

Conſequentie topice ſeu rethoꝛice congru⸗

C ante · H

de regulis eternlMis *Ü 3zo D

Conſenſus quõ cauſet peccaatum ʒ9 E

Conſenſus circa pollutionem diuerſimode
contingit „· 3838 25
Conſequentia bona et foꝛmalis fundaturĩ
dici de omni vel null 88 K

unt moꝛali negocio Ibidem

Conſequentia omis in agibilibus debet re

duci in vltimum fiem 88 J4
Eõſiderationis fructus qui ſint 48 T
Coõſideratio ẽ directrix auriga vᷣtutũ ibidẽ
Conſilia diuina nõ ligãt ſed pᷣmiũ pollicent
Conſilia euãgelica non o/ (tc. 6z A
ficiunt eſſentialiter vitã chꝛiſtianã ſed inſtru

mentaliter 67 O◻⏑ P†P . &D

Conſilia ad pꝛecepta oꝛdinãtur et quomo⸗
do ſint de melioꝛi bono 67 S
Conſilia trium votoꝛum ſubſtantialiũ reli⸗
gionis quare data ſint 7 R/ 78 J
Conſilioꝝ diſcreta obſeruatio ceter parib
eſt ꝑfectioꝛ q; tmmodo pᷣceptoꝝ S B
Conſilium euangelicum quando ſit obliga
toꝛziuum 24 C25 7
Conſilia euãgelica aggredi nõ oĩm eſt ꝓpter
impedimenta zo p/ 67 B/ 20 D
Coõſiliũ meũ iſtificatões tue. 23. E. ⁊9. ¶
Conſilij donum 28 7/19 K
Conſilium dñi inſequi poſſumꝰ oꝛatiõis co
lumbinapnnag 32 †
Conſilium ſolidum pꝛo moꝛalibus non et⸗

pedit ab omnibus querre 36 U◻

onſilium diſſimile aliquando datura pa⸗
mibus 34 / 36 C1

„

Lonſilium ſalubꝛe quis alten plerimq; et

non ſibi dare ſolleer „537
Conſilio alieno niti ſaluberrimũ i9 R/
36 DA/ 62 W/ö 67 B63/ 68. †
Conſilia alioꝛum quãdo te, ¶ 7o N?
neamurſeeii 6sg 65
Coõſiliarios tales habeat pncepe 52 R
Coõſolẽdi ſũt ſapiẽtes pᷣcipue deuoti zi O
Coõſolatio qͥd ſit deſcriptiue 45 Ty
Coõſolationũ qᷓtuoꝛ locixpᷣiani ⁊c 534 AzE

Conſolatio in aduerſis 4 7/ 55 K/

onlaio ere 34 £X 55 7

Conſolatio in afflictiõe populi 6 W / 55
Konſolationes tempoꝛales relinquũt poſt CLoõtẽeplatio differta meditatise 6I8
Lotemplatiõis due ſpecies

ſeaculeum 87 O
Foſolatio traxit ſeõs ad mirabilia.53.⁊

2*

onſolationem ſine luctu adipiſci non poſ

ſumus 8oo —
Eoõſolatio ꝑ oꝛationẽ acquiſiaa 726 D
Coſolationẽ vide infra ſolatum ⸗
Roõſtqtes ſunt hi naturalitte B J
CToſtitutionũ humanaurm nimiã multipli
egtionem deploaat o
Conſuetudo eſt altera natur 38

Coõſuetudo rationał

irrationabilis.23. P

Coõſuetudo ꝗᷓ dicat᷑irrationabilis

Eoſuetudie qᷓnti tꝑi
LCoõſuetudo

q; expedienti
ere q; conari
interpꝛies 2 E£

. BO/ 62. P24. Etza K/ z35 £
on

Conſuetudo tunc
do pꝛelati tolernunrt
Coſuetudinis vis magna eſt
Eoõſuetudo facit de veneno cibu
Coõſuetudini male reſiſtẽdi mod

bet

Contemnere quid ſit 24 2
Coõtemnẽs autoꝛitatem ſuperioꝛis quando

peccet moꝛtaliter

ſuetudinem tuam laudabilem üleſam

. .

nc valet quů (ſerua 32. A

tꝑis lexabꝛogek 62.W
pctã nõ excuſat 2ʒ £D
CLoſuetudines malas plerum
us eſt in bonum finem conuert
extirpare
Cõſuetudo opt᷑ima legũ

m 32 †£
Co ſuetudo eccleſie multun autoꝛitatis ha⸗

Cõtemnẽs temp oꝛalia copio ſius cõtẽta tur·

q; er

et quid ſint

nuda poſſeſſiõe ciuili
Necõtemnamus a
remus ratio
Cõtemptus quot modis dic
moꝛtale 6 5
Ex cõtemptu agere vel cũ ↄtẽptu differ
6;3 X/ 33 2/ U34 W

40

lios vel alijs nos cõpa⸗

Xy

20
at: q inducat
unc

Coõtemptus clauiũ de hoc notabilis tracta/

Loõtemptus directe implici
te ⁊ interpꝛetatiue Jbidem
Cõtemptus ↄtemnẽdus eſt
Cotemplationis diffinitio 55
O/ 98 p/ 64 7/ Si 2 ⁸˙ B/

88 O/ 492 OQO/ 77

Kõtemplatio tres pꝛ
ignis grani ⁊ plante
6

R
.

33 QD

oceſſus habet ad inſtar
plante* 98 C 74 A
templatio licet fructuoſioꝛ ſitceterꝭ occu
pationibus tamen

non omnibus ſemper eſt
fructuoſa 6

67 Z7/ 98

6⁸

8 EKöotemplationi licet plus pꝛoſit vnctio ta⸗
Konſolationem maioꝛem habent lugentes mẽ⁊ lectio conducit is X/ 66 O₰½
camales 4 5 Atéplatia vita ↄparat᷑actie 65 ..54 O
ı

Cõtemplatiua vita ⁊ actiuaq̃̊t modis dican
ontemplatio facilia (tur 16 Zæ
tem habet omnia perſpiciendſdi 64 7
Eontemplatiue vite qui debeant operã da⸗
re ⁊ quales ſint apti v inepti õ, 2/48
Z, 73 R/ 74 KALh/ 75 K
Contemplationi apti aliquando eidem va
carenõ ꝑmittutk 74 B

Contẽplationi aptus et ſe ei nõtradens mi

nus bene ag.t 74
Contemplatio abſ; meditatione niſi ꝑ mi⸗
raculũ hri nõ potelt 6s W/ 40 K
Cõtẽplatio donũ ẽ gr̃e gratꝭ date. 66. X

Acõtemplatiuis qũq; ad tepus oeclinat de

us ſed nõ in ira Et quare „ 66 £
Add contemplationis laboꝛen exhoꝛtatio *

a quibus cauere debaat

—

Votemplatiui quidã etiã er laſciuijs materi

amcapiũt ſe in deũ eleuanni 66 J
Contemplationi aptus locus tꝑs ⁊ habitu
do coꝛis 66 JK/ 74 J
Contemplatio aliquando a theologia myſti
Lontemplatione exercitati in medijs pplis
tranquilli ſunt io O
Lontemplatiua vita apud religioſos qua⸗
re dicatur cum plura agant 6°7 O

Contẽplatiui in religionibs honoꝛãdi ſunt

ſed ſi aſtringant᷑ ad actionẽ non conqueran

ttur 57 E
Cotemplatiue vite ſigna multa in narinaſi

bvus et vtraq;ʒ lege 96 / 74

Contemplatio non acquiritur niſi edomit·

paſſionibus 84 B/ 32 P
Lontra contemplatiuos murmurates rep/
bendunt

*

hominis eſt 93

Cotemplatiuoꝛum impedimenta 9; ₰

3 / 74 UXy

Rotẽplatiuos doctoꝛes recenſet Ibidem
Loõtẽplatio noxia ẽ obediẽtia ſpꝛeta ꝰ 4· E

onteplatiõis raritas vnde pꝛoueniat.
Contẽplatim ſimulrapiunt (P zi e

Aad diuia et rebellionẽ iſenſu patiũt. ¶ .· ¶
Contẽplatiue vite acqͥrẽdi modus 18 B
72/ 42 E, 7 .74 Bü/ 77 E£

Tontemplatiõis cognitio differt (in fine
acognitione cõmuni hoc modo

etiam ſimplicibus

munt Ideo Q

4

ad actiuã duplici de cauſa

ndndkt 3 .
Coõtẽplatina vita ſimpliciter optimũ bonũ

ceat deo vc

Lognitione comumbd 48 Z=
otemplantes nõ opoꝛtet pła ſcire q;ᷓ alios
ſed pluribus modis t alijs 48 Z

Tõtẽplatiuus creſcarmoꝛe lilj 48 „₰
Cõtẽplatiuus ducat ruth in vroꝛẽ 148
Zontemplatiui et actiui ſimul quidaʒ ſunt
vt angeli 49

CLCötẽeplationis pconia 42 T/ 74
Loötemplatiui coꝛpus luceſcit

eſdeit 429 Q
Eontemplationẽ ſequentia ſcilicet deuotio
illuminatio delectatio ⁊?c 492 R£W
Coõtemplationi vt vacarẽtpᷣlaturis ceſſerüt
gregoꝛius naʒanſenus et petrus celeſtinus

Kontẽplationi qaidã iuuenes (Yi

aptioꝛes ſunt ſenidus i ασ
Lontemplatiue vite doctrina tradenda
Lontemplationem quidam docti non a
Q ((ſcia QX
Contemplatiuus non eſt neceſſaria magna
Zontemplatiõis duo modi vnus in ſcien⸗
tia alins in affectaa· S
Contẽplatiue vite initium et finis ſit

amorꝛ
7 * 74 ED

dei —„ 7
Xoõtemplatiui ſimplices perfectius cogno/

ſcunt deum ẽß alij

*„

Lontemplatiua et actiua vita debẽt eſſe mi

Cõtẽplatiuꝰ ⁊ vagabũdus (xte 742 C.
mẽte nõ ſunt ſolitarij licetdifferẽter. 4. H
Acontemplatiua contingit quẽ deſcendere
Contemplatiuus ſibi etalijs pꝛodeſt H̊ mo⸗
Cõtẽplatiui ſũt oꝛatoꝛes (do. 74. A
⁊ directoꝛes ſine oculł coꝛꝑiſmiſticii74 O£
Contemplatiui actiuos non contemnant.
Contẽplatiui quidam ef Ci J. 64 A
ficiuntur melancolici pꝛopter indiſcretionẽ
Tontemplatiui iudicantura mundanis fa⸗
Contemplatiuo nihil nocere põt 74 S

Contemplatiuus non ſemper manet in eo⸗

dem ſtatu 74 £
Contemplatiuialiquando grauioꝛes teta⸗
tiones pꝛoferunt q;ᷓ alibi Jbidem
Contemplatiuus non perſeuerans compa/
ratur his rebus 7 4 —
Contemplatiuoꝛum ſuperbia
ontemplatõnis finis ſit vt melius s pla
74 F/ 66 A
Contemplatiõis mille ſunt modi 725 G
Contemplatiue vite tres ſcalas poſuit etiaʒ
beatus bernardus

Cötẽeplatiui facilitſe ad deũ ↄuertũt. 37. 7F£

LCõcẽplatiuꝰ caueat colloa.7 . H/ iðs ·£

Conteplatiuus põt inter oꝛandũ ad aliama⸗

48
8
i ſunt
9 1
4 D
49 U
deuotio
49 R
eſeit
leſtinns
i S
7 O
nda eſt
73 O
ona
U

magna
nſaen⸗
3 S

amnoꝛ:

Ed.
(dnof
.,L
WeW.
de 7.
* „
rlndere
7
na
64
40
emnant⸗
64 A
ſaenonẽ

lanisſa u

4
48
na meoo
4
loꝛes i

N
NeCeNAn

., C ante O½

pi ᷓ oꝛationis verba lonen 78 G

Contemplatiui non ſunt enr z cãtu con⸗
tinuo mp 79 O/ 66 B/ 67 E
Contemplatiui diſpoſitio in amoꝛe narn

talis eſt
Lotemplatiui mens verſatur quaſi alliau

in aperto lumine
CLoötẽplatiui audiãt ⁊ noctent boc 18

78

Zotentiones rixoſas dãnat.S.?2/ 9 B
Eontinens eſſe nemo poteſt niſi dens de/
z.

Continendi difficultas cauſatur er imagi⸗

natiua virtute 38 B„
Coõtingens effectus oĩs eſt ad quã cõcurri

aliqua cauſa ↄtingenteragens 55 B
Agmract⸗ De bis tractat? notabilis.?5. G
Loõtractus humani pꝛe ſuppoſito pctõ ſunt

naturales et neceſſari
Contractus tales non debentleuiterrepꝛo⸗

bari Ibidem
Contractus cẽſuales eſſel icitos in concilio
oſtantieñ:a doctoꝛib oſteſum eſt 36 H
In contactibus i intentio multum conſige/

randa eſt 35 7
Eontractus quando ſint liciti vel non/regu

le quatuoꝛ

35 Z£
In contractuũ materia oſiliũ h babendi ſt

theologis et canoniſtis 35 K
Contradictio vera qͥq reqrat. si JM

Fontradictoꝛia quaſi videntur dici dedeo
CLoõtradictoꝛia theologie myſti : 9

ce ſoluuntur

Loõtradictoꝛia an verificẽkſimul J

Fotrarijs ↄtraria cura vide exépbla 7)0
Contritio quid ſit De hac Nlurg. 27 E/
Lontritio ꝓ pctõ an req; Gi⸗ E/ 65 DO5

rat doloꝛ? coꝛpalem 70 y
Contrit ſi reſurgeret almoꝛtuis ↄfiteri tene

Contritio an vera ſit ita co tret 26 £

gnoſcitur 27 £
Cotritionis pꝛimũ actũ quidivireni ſeqn
tib mag merttoꝛiũ ſec falſe 34 A
Cötritio ſit ↄtinua bodqmolo li E

Cotritionis aq̃ ſic hauriẽda t 4Ai P

Cõtritio foꝛ iz neceſſaria ẽ volẽtiſea ſenſibi⸗

libus ad ſpũalia conuertree 45
Contritio doloꝛ ſenſibilis nõ debet eſſe ma
ximus hoc modo 79 K
Coõtu melia qñ ſit pecoatum 24

Cõtumelia ⁊ ↄuiciũ quid ſint ʒ 4« C·
Xueminadounumne tards 21 O5

46 2/ 7

Pueni ſine inſiraröenemo pöt 536 H

Conuerſi nouiterad deum entiundolong
multo plus q; antea 3 y
Cunuicia pati vtile efſft 76 J Sipna
contumelia

Conuiuium folioꝛum Job 89 D

LCoꝛdis pꝛopꝛij impulſus non Eenpen ecu⸗
reſequendus eſt 6; y
CLoꝛdis totalitas in dilectione dei tripler in
telligitur J 67 Z
Loꝛ ſumplificat᷑ 68 Q ẽ. plene

Coꝛ ſtabilitur et mundificatur 6 „D

Coꝛ dirigit᷑ ⁊ rectifica?. 69 . ac gleye
LCoꝛ dei 3 RW
Eoꝛdurũ 85 P/ 86 EI74 K5 433 7
Coꝛda quomodo demoneſhabeãt. S S„
Loꝛ hominiscunum centrum ponit pietas
Coꝛdis mẽtalis motu bernar⸗ ( 3
dus pᷣſentiã verbi experiebatur 9 1 K

Coꝛdis motꝰ in cõtemplatiuis ad ſit Ibidẽ

Coꝛ hois eſt inſtar molẽdini 7

CLCoꝛdis varia hab tudo in hoſnoia⸗S.
Coꝛ impij tanq; mare feruss I

Loꝛſimplex quid ſit

Loꝛdis duricia llitur hocmoͤ 735½

Coꝛ ſublime et iclitũ vt habeat᷑oꝛat.⸗7.QA
Coꝛdis directio i in oꝛatione neceſſaria eſt?
hoc modo 78 T

Loꝛdis inſtabilitas oſtedikt crempli cogi

tantis de ſella ꝓmiſſa equo
Coꝛdis ſtabilitas acqᷣrit nõ deambulande
ſed quieſcendd 78 F

LCoꝛde ceſſante a motu animal cõtinuo mo⸗

ritur 78 B
Coꝛdis abũdãtia eſt act?ꝛc. 7909
Coꝛ in medio coꝛꝑis ſicut ſol icelo. 79 ¾
LCoꝛ ſignif cat libeꝝ arbitriũ hois 76 D
Coꝛdis carnalis motus non eſt ſignum vir
tuoſioꝛis hominis

79 +
Coꝛ non durũ ſed molle babet. quicũq; gre, .

nue penite 79
Contra coꝛ tumidum verſus notabiles. 40

96 A

2
Tordart et conſideratiui viri deſpiciuntur
A pꝛelatis R

Coꝛrigere pꝛoximũ nõnunẽ; diabolh⸗ ſua

detnonnunq; oppoſium 70 K QOE

Coꝛigere libeter ytiliſſimũ efſt is JK
Coꝛrigere volẽs ſit lenis —
Coꝛreptio ꝓximi eſt in pcepto ſer cnadin

nib concurrẽtibus 34

Coꝛreptio qĩ debeatpcedere denüciationẽz

Coꝛrecꝰ ſecrete nihilominꝰ (qñ nõ ibidẽ.

melatoꝛ detegi debe hoc modo do Jbgem.

Coꝛrectio fraternalis cuilibet iuſto compe⸗

tit Jdoeo gi M/42 £
Coꝛrectio ſubditoꝛum ſic fiit 4ʒ3 B

Coꝛrectio fraterna qñ obliget et qualis eſſe

debeat 55 S 32 QD

Loꝛrectionis fraterne pꝛeceptum papã cõ⸗

plectitux i4 Z/ 15 BCE/ is A
Coꝛiigere voletes alios attendãt paſſionuʒ
Coꝛnna ſe q
re imaginabatur 75 A.
Coꝛpus noſtruʒ quantas moleſtias anime
ſibi coniuncte affreert ʒ3 QD
ECoꝛꝑis pulcritudo ⁊ robur plerũq; occaſio
Coꝛpus in ꝑfectis eſt ſi/ (eſtruine ʒ8
mulacrũ quoddã interioꝛis hois is SSR
Coꝛpoꝛis chꝛiſti veri ad myvſʒicum vtilis cõ
paratio 12 BD/ 8 O/ ig C2; 7
Coꝛpus chꝛiſti myſticum quomodo ſit vnũ
et viuum $ OP†O/ 12 DJKK

Coꝛpꝰ xpᷣi myſticũ varias habet cõnexiões

Coꝛpus quod coꝛumpiturag, ʒ3 R

grauatanum 772 7
Coꝛpꝰ xpᷣi videre quõ dicamur 89 K

Coꝛpus chꝛiſti non contaminatura fetulen

to ſtomacho« 33 7 —
Coꝛpus noſtrum bos eſt 44 R

Coꝛpus nutriri cum aliquali exceſſu minus
periculoſuʒ eſt q; nimia abſtinentia 7i *

oꝛpoꝛis chꝛiſti mẽbꝛa nõ eundẽ actum ha

Coꝛpus ſuſtentandũ alldum (2i 20/
eſt ſed minoꝛi diligetia q; ſolemus 75 R£
Coꝛꝑis ſatellites inſaciabiles ſunt 75. S
Loꝛpoꝛali laboꝛe et doloꝛe pꝛemantur ſub⸗
diti religioſi a pꝛelalis ʒ3y E
Choꝛus inſtrumentũ muſicũ qͥd ſit. 78. R

Choꝛũ non intrent laici

Erapula ⁊ ebꝛietas rephẽdit᷑. ʒ A⁊c.
Creatura quo perfectioꝛ eo plus deo nitit᷑:

ein illo influcu pax eius conſiſtit 6ʒ *&
In creaturis nõ reperiturtalis idẽtitas ⁊ di
ſtinctio ſicut in diuinis et quare 9
Creatio an ſit cõmunicabiłcreature. Sʒ.Q
Creare an deus poſſet ſi nõ eſſet trinus ing

Creaturarũ egreſſus cõpat᷑ (ſonis Sʒ.RK

circulis ſpere aptiꝰ q; numeris ↄi
Creatura nulla compamr ad deum ſicut ad
obiectũ cognoſcibile amabile ⁊ memoꝛabile

pꝛeter intellectualem

Creatura ſola ĩtellectualis dei capaxẽ ibidẽ

XTreature inaiate tendũt inſolũ vtile non in
delectabile Senſitiue in delectabile Intel
lectuales etiã in hboneſtum 9 4 %

7

idbabe (oꝛigines 73 K

QCreaturarum quatue: gradus 52 E

Ereature ↄtra nos clamat de abuſu earum.

Credendoꝛum vel non'/tripler CG77 B

Credere ꝓnioꝛes ſunt (diſtinctio.b 9. E
hoĩes ſuꝑſtitiões q; vere cedenda ꝛi
Credendum eſſe expertis 64 WD
Tredulitas generais 55
Credere opoꝛtet pꝛiꝰ qᷓ; intelligere 89 D
Credẽs volẽs ⁊ fantaſias inuolũtarie in cõ
trariũ paties in fidelis non eet 24 M%W
Credere deo / deũ ⁊ in deũ differunt 2 5 H
Eredẽda ſunt q̃dã vltra articulos 25 R
Credere quid teneat᷑ſimpler 27 S

Eredere qd quilibet teneatux 32 S

Credere in agendis plus alijs qᷓ; nobis de⸗
bemus . . zo

—

Chꝛiſtus ſolus ſemper habuit in ſe obediẽti
am ſenſualitatis ad rationem 72 ₰O
Chꝛiſt? rex iudeoꝝ ſpũalis 39 P

Ehꝛiſtꝰ an mẽdicus fuerit. S9. Q/68. C
Chꝛiſti humanitas deo annititur 54 S

Chꝛiſti quadruplex voluntas 55 B/57

Ehꝛiſti triplex natiuitas. 9 Z 7. 60 A

Chꝛiſtus potentia oꝛdinata nõ eſt auferibi

lis a matrimonio eccłe ſecꝰ de abſoluta ʒ.

Chꝛiſtus ſignũ eſt cui ↄtradicitur a multis

Chꝛiſtus cũ fruere»kau ( UV/ 38 ₰£

dio beatitudinis quomodo dolebat & E
Lhꝛiſtus quomodo legem vereremnon ſok

uit ſed impleuit 6 O
Epriſtaauore bꝛeuẽ legem delit F
Chꝛiſtũ colẽs ꝓpter bona tꝑalia errat ſic iu⸗
deꝰ meſſiã expectãs tꝑalem regs 96 W
Chꝛiſti iugum quomodo dici poſſit ſuaue
cum aduerſetur carni 95 p/ 96 A

Chꝛiſtꝰ defectiba nr̃is oĩb opeʒ fert oꝛatus

Chꝛiſtꝰ aliqũ vtebat᷑ pꝛiuilegiss (I5 J
ſtatus innocẽtie/aliquando non 7
Chꝛiſtus didicit ꝑ experientiã moꝛe hũano

licet km deitatem oĩa ſcirnte 57 S£B-
Chꝛiſtus amiſſus ꝑ peccata q̃rẽdus eſt ſicut
59 O/ 96 O

ſi paretes qſierrt 32 D/ 26 QQ
Amiſti egredi ⁊ regredi ad deũ qͥd ſit. 40
Cbꝛiſti animꝰ duplicẽ habuit poꝛ (POQ
In xpᷣo fuit rbellio q̃liſ.Sʒ.2 (tionẽ.S i.¶
Ehꝛiſtꝰ tradidit nobis maxime a ſenſibo elõ
Chꝛiſtꝰ ſufficietẽ pᷣbuit (Gata iðᷣo. S9. Z

doctrinã p regulãda ecdeſia 83 U1
Chꝛiſti anima qualis fuerit ab inſtanti cõce

Chꝛiſtũ nihil habuiſſe (ptõis ꝛc. 76 D
etiã ĩ cõi qͥdam diʒerũt. 422 X (Ai

4

Chꝛiſtꝰeit monarcha vniuerſalłtniplici iure

Chꝛiſtus in paſſioneſua conſolationem nõ

pabuit ⁊ hoc miraculofſe 415 7/ 49 £

Cbꝛiſtꝰtrigita ãnos cũ ioſeph mãſit.ꝰ 9.D
Chꝛiſti tẽtatio deſcribitur 39 B
Chriſtus etiam ſi adam non peccaſſet an in
carnatus fuiſſet 99
Chꝛiſti cognitio beatitudo doloꝛ experiẽtia
ꝗᷓ pfecerit 1 multa ſuccincte.i? PORB

Lhꝛiſtus puerminimmgs 16 £

Chꝛiſtꝰter ⁊ ĩ riplici dẽto clamauit.io.G
Cbꝛiſtus aſcẽdẽs quid reſtaurauerit &

Ebꝛiſtus natus miſericos? (TVXysn-“

diã fecit ſuꝑexaltare iudicium ii TTU

Chꝛiſtianus omnis poteſt eſſe in ſtatu pfe/

Cbꝛiſtianꝰ puerſus (ctionis 68 A 20
eſt qͥ adiutoꝛiũ diaboli vel ſuꝑſticioſa ĩ ceptꝭ
ſuis ↄtẽti ſunt recette 20 Syêꝛi K

Chꝛiſtiana lex.lex amoꝛis pauc ſacramẽtꝭ

cõtenta nibil crudelitatis in ſebẽét 22 A
Chꝛiſtiane legis libertas nõ tã (õ62 O
malis ↄtẽptus q; bonis ſedulitatis occaſio⸗
CLhꝛiſtianitatꝭ limites artati ploꝛãt. 7 A
Lhꝛiſtianus quilibet tenetur pꝛo pace pub

lica ꝓ viribus operam dare 7 K
Chꝛiſtiani vita magis pẽdet a miraculis q;ᷓ
Chꝛiſtiane religiis (anatura 8 6 £
fundamentale pꝛincibium 89 F
Chꝛiſtiani veri tria ſiana 340 y
Chꝛiſtianus q̃libet poteſt eſſe inſtar chꝛiſti
oĩm monarcha tripliciiue A4 W
Chꝛiſtian eſt oipotẽtiſſimꝰ h̊ pbat᷑. i.
Chꝛiſtianoꝝ qᷓtuoꝛ geneaean 45 HO
Chꝛiſtianum eſſe re et nomine eſt digniſ⸗
ſima nobilitas 52 25
Crucis meditatio fructꝰ? ⁊laus. 2 6 K
Crux potiſſimũ ſubſidiũ cõtra tẽtatiões dia
Crucẽ ferũt quidã in inii (boli 87 B
gnijs militariboſacrilega dominandi tyran⸗

nide 87 D
Cruò exaltatio plena myſteriis S7 K

rux fit de oleo ⁊ balſamo in confirmatioę/

Crux cõtra ſeptẽ vicia capitalia ð27 H
Crucis lignũ vt lignum nõ eſt adoꝛandum
Xrux babet longitudinẽ latitu (87 D

dinem c cc... 89 y
Crucifigitur rurſus filius dei a clericis hoc
mooo. 4i O
Erux chꝛiſti de hac 7 9 y7

7 7

Cruxẽ vita xpᷣiani Et pla dequce. 72. O
Eubile duplex bonum et malum 14

Cubile ſanctoꝛum et peccatoꝛũ quale ſir cu

5

ſuis cubicularii 44 °/ 45 B
Lubilia tria p tribogenenibo hoim. 45. £
Lultus verꝰq̃lis ſit ꝑ reuelationẽ acceptus
eſt ſupꝛa/non contra naturam 38 X£
Culpa grauis quid ſit 3 E
Cupido ſeu cupiditas quid ſit 6 D
Cupiditas cauſat inuidiam et impatientiã
Cupiditas quomodo ſit inſatia Gi O
bilis oſtenditurllte 42 B

LCupiditas obnoluit caligine vt turpitudi⸗
nẽ ſuã quis latere putete 42 E
Zupiditas ad dura impellit 47 F
Cupiditas ſic eij cittun 149 y„
Lura pꝛo humano auxilio habendo quãdo

Cure ſunt canes moꝛ (ſit ſuꝑflua ↄ 6 A
dentes ceruum 2727366 B
Cure paſtoꝛaltedunt quidam 923 △
Curati oꝛdianij ſũt nõ delegati epoꝝ.ð2.
Curatoꝛum ſtatuʒ papa ñ tollere nõ poſſet
ſic nec ſubiectionẽ Pel ad os 67 V

Curati an habeant ſtatum et an ſiut obliga
ti ſuis ecdeſijs non celdlre 68

Curati quõ poſſint effici monachi 6s
Curatoꝛum obligatio ad ſuos eſt ꝓpoꝛtiona
bilis obligatiõi epi ad ſuos 68 £
Curã anunarũ an qͥs aliqñ poſſit appetere
⁊ an liceat hre reſpectũ cõmodi tꝑal.õ9.A.

LCurati ſuntbierarche 2 / 1 H iOQ

Curati non pñt alios hierachas (6é7 Z

Curatis pꝛudentibus et potentibus iniu⸗
ſte danturtutoꝛes i P/ 4 O₰D
Curatus etiã nõ ſacerdos cõmittit ſimplici
ſacerdoti vt in ecclia ſua hierarchizet 2 B
Curati pꝛima inſtitutiõexpᷣi hñt qᷓ mẽdican
tes habẽt ex pꝛiuilegio 2 O/ 4 £
Curatoꝛum ſtatus quõ ſit inſtitutus adqͥd
obligetur ⁊ ꝙ eſt ſtat; pfectiõis cc £ H

67 CXy/ 68 £

Luratoꝛũ ſtatus ſuꝑioꝛ eſt ſtatu religioſoꝛũꝰ
Curato mĩſtrã (1 R/ 67 £ 68 £

ri ſacramẽta decet mundicièe ſui ſubditi eſ/ſe

Curato ↄfiteri ſecuriꝰ (oſteſam ½ R£½
⁊ iuſtius ẽ ceten paribo qᷓ puilegiatꝭ. .O
Curati non magnã litteraturã hr̃e tenẽtur
ſed ea ſcire qᷓ ad officiũ ſuũ ꝑtintt + D
Curati obuentionès oꝛdinatas exigere pñt
dumogdo caute ⁊c:fiat Jbidem
Lurati pꝛiuilegiatos cũ bona gr̃a admittãt
niſi ſit cauſa repellendi os 4 O
Acuratis licentia videtur petenda pꝛo con
feſſione et auditione miſſarum tempoꝛeſus

alibi faciendis

Curam animarum pꝛelatos ſuſcipere qui⸗
buſdam videtur indignum 3z5 B
ECuratus ſit ſicſpiritualis Jbidem
Curati hecſcire tenent᷑ alias non ſi unt in ſta
inu ſalutis —40 42 +
ERuratoꝝ mẽdicitati occurredũ eſt ne deſpi⸗
Curati quõ eccleſias cu (ciantur 42

rꝗre debeunuant 43 O½
Curialium miſerie 87
Eunioſitas qͥd ſit & C/ z37.B/40. £
Curioſus plenus curis 97 ₰W

Rurioſitas multa parturijt mala i7
is K/ ig / 20 B/ 7o S‚,
Curioſitatem fu²g 827 EC
Curioſitatẽ circa euchariſtiã repelle fideſim
Curioſuas in doctrina aut (plici. 92. ¶
ſtudio qñ ſit 2
Eurioſitas religioſoꝛum repᷣhendit᷑ Ii F
Curioſitas famelica vix ſatiari pot 7i R
Curr dei decẽ milib multiplex ⁊c. 83.˙0
Curui ſum ĩterrena Jo βʒ (92

Amnadũ foꝛte
ſe cogitãs qͥd agere debeat 54
— 1/69 B, vo X
Dängti aptitudine deifoꝛ mitatem ſeruant
dãnatis manifeſtat᷑ gloꝛia dei (97. E
ODãnati etiã habẽtcar (6z †%/ 27 O

mẽ armoniacũ et pulcum ↄ28
Damnati non videtur ligari aliqua lege di
uina pꝛeceptiua .V 61 +
Dãnatos fruſtra defleri 3537 QD

Damnati ſic punientur 45 F
Dãnati fᷣm aliquos iudicio videbũt deum

ad eoꝛũ amplioꝛem penam 95 A
Daniel in lacu leonũ eſurit 22 B
Das foꝛmã dat ↄſeq̃ntia foꝛmam 84

Datio ad firmam quid ſi
Dare in vita meliꝰ eſt qᷓ; relinq̃re poſt moꝛ⸗

*Dauid virilis ⁊ tũ lachꝛymis (tẽ 34 &£

oꝛat vt muliercula 85 ₰
Debitoꝛes plures qͥbobligamur 92 E/

Pebuũ recerer erigere. 5. (78 A

Debitoꝛ nõ hñs in ere luat in coꝛpe. 39 y
Debitoꝛib dimüuttere quõ debeamꝰ 85 D
Deceptus alium deciperenon (27
Decipere ſe licet in confra, (debet zi y
Decimarum ſoluio 22

„ „ —, „ 24 .
Decimata fuit maria in lũbis abꝛae.7. y

Dac reta continent ea que pꝛopꝛie ſunt fidei
Ideo 551 O
Decretoꝛum doctoꝛes neceſſarij ſunt in &c⸗

ſufficiunt ſine theologis

246B/ is Tzc.

oꝛdinis conſequatur

tem in opere

cleeinaa zi Z
Decretoꝛũ ⁊ theoloie facultates in boc diſ⸗
Decretoꝝ doctoꝛes nõ (tinguũt
Decretiſte theologos vituperare nõ debent

nec econra „ 52
De dedicatione ſermnmo 43 A
Defectio quid eſt 660 F

0
Defectio in cõtẽplatõe ſiue extaſis. 9. S
Defectus pꝛopꝛios occultos cautius eſt te⸗
gere qᷓ; pꝛodere 537 Z
Defectus fratris ſunt tolerandi 22 J
Deſectꝰ ꝓpꝛios quidã nõ cognoſcũt.2. Z.
Detedẽdo ſe aliũ occidere an liceat. 26.
Defraudans vltra medium iuſti pꝛecij reſti
tuere tenetur 3835 S
Deſraudatio directe ↄtrariat᷑iuſticie.6. Z
Defraudatio ad deum pꝛoximum et ſeip̃ᷣm
Ibidem DW

Defunctoꝛum coniuncti mouenturad offi⸗
cia pietatis hoc modo 36

V
Defunctoꝛum memoꝛia nobis multum vti
ls eſt 72 KR
Degradatus epiſcopus vel ſacerdos an cõ⸗
ferat ſaqramenta „ 1 H W
Degradationem an annihilatio vorehate
3 .
Delectatio vndedicatur é66 2Z 98 O
Delectatio quid ſit Si. O/ Sʒ 2Z/ 6. Z
Delectationes ſpirituales cõmẽdabiles ſũt
pꝛo voluptate carnis exnouem ↄ9ↄ9 D

Delectatio ſed et contriſtatio tenet operanꝰ

mnop mim 5 £
Delectationem natura quare amimalibo in⸗
geniauit

Delectationem querens ſine vtilitate facit
pꝛeter intentionem nature 92 O

Delectatio quomodo cauſetux ꝰꝛ O

Delectatio quedam carmnalis quedam ſpiri

tualis 29 Xy
Helegatio appetitus intellectiui quid ſit

Pelectatio non eſt in infantibus quia eam
non cognoſcunt 29 / 3o E
Delectatio pꝛopꝛie dicta tria requirit 2ꝛ9
2 zo f
Delectatio ſpiritualis quedam in deo que⸗
dam pꝛopterdeum 29 y
Delectatio carnalis quedam naturalis que
dam voluntaria Ibidem
Delectatio regulata alia irregulata ꝛ29 Z
Sine delectatiõe coꝛpoꝛali impoſſibile eſt
quem viuer 229 Z£

i

A

gucan
15
79

deo qus
9
ralise

197
hſſbie
y2

4

D ante E

Delectatio quando ſit. peccatum et quale.
Delectatio moꝛoſa moꝛa (29 Z/ zo K
tempoꝛis vel conſennus 22
Delectationis moꝛoſe petm̃ ratiõi attribuit

Delectatio ⁊ ↄſenſus in ei deo 29. Z

ſolũ ratiõi inferioꝛi ꝓpꝛi attribui᷑ 29 C
Oelectatio foꝛtis vt mos è49
Delectari in dño ſeputantquidam in occu⸗
pationi delectaai i D
Delectationẽ ratio ſexmodis reſpicere põt/
etquando ſit peccatum 29 2/ z0 A
Delectatio circa peccatum mnoꝛtale in triꝑli
ci differentia reperittur· 29 £
Delectatio bẽt multiplex obiectum ʒo E
Delectatio habet tripler obiectum ʒo F
Delectatio ĩ diuino officio an queri debeat
Delectatio libidinoſa in pudẽdis G4
pꝛouenit frequenter abſq; fltuuun 38 B
Delectatio quelibet pꝛohibita eſt cuiꝰ actus
Delectari in cogitatiõe (pꝓhibit?ẽ 38.

carnali nõ vxoꝛatis pꝛohibitumeſt 38 à
Delectatio cõtinue ſtimulat᷑q niſi ſedet ali⸗
Delectatio du (quãdo moꝛtificat. 38. R

plex ſᷣm philoſophũ bona ⁊ mala 44 £D
Delectatio ſanctoꝛũ plura debac 4)5 D
Delectatiõis cã an liceat obſeruare dei man
Delectatões carnales pᷣpo (data.45· D
nunt᷑ nõnunq; ſpũalibus Jdeo 45 D
Delectatio maximaſequitur luctũ ½1S5 Z

Delectatio quaſi delactatio 80 F£F
Delectatio de hac plura ſub nomine ſolacij

Deliberans non omnis agit ex (So
deliberatioone 24
Delicie mee eẽ cũ filijs hoĩm quõ intelligit᷑.
Democratia qd ſit 27 (99 DOD

Democxritus ſemper fitebat 15 3 42

T 85

Demones credunt et contremiſcũt ſed ĩ ma

Demoniũ meridianũqͥd (lũſuũ 97 PP

ſit 55 2/ 64 / 71 5

Demones in artibus magicis cum effectu
operantur 20 S/ 21 TR
Demones placare ne noceant eſt idolatria
Demones eſſe et vnde ſit (? o Uê/2i. Q

q;id aliqui negant 21
LZum demonibus pactum implicitũ vel ex⸗
plicitum quid ſit 2 20 QQ¶

Demon inimicꝰnoſter curꝑmittatur a deo

Demones cogi poſ ( nocere nob.⁊ i.HR

ſe licite nõ niſi per miraculum 21 ’

*

Demon es aliquos nec dãnatos nec ſalua/

tos ⁊ reges eſſe terrarum erroꝛ 21 K

Demones cijcientes quidam peioꝛes ſunt
ι

et tutio: 69 yp/ 70 A

demoniac1is 39 B£₰
Demonioꝛũ poteſtas magna B

ſn

Demones ideo volũt fieri thurificatiões ⁊
Demones habent coꝛpoꝛa ſjm
platonicos
De demonibus Vide diabolos
Denũciationẽ debet pᷣcedere coꝛreptio ſecre
9 H ⸗ 34 —
Deridere quando ſit peccatum ʒ32 %Wσ
Deriſoꝛes deuotoꝛum peccant ʒi
Deſiderare quid debeamꝰ neſcimꝰ 52 £
Deſiderio ꝓficiſcimur ad des 725 D
Deſiderium nr̃ m ſemꝑ exaudit᷑ niſi pꝛopter
aliquam trium cauſarum 7) OW
Deſiderium tuum ſit ſicut equus alatus et
currus helie E

Deſiderij erectiᷣ ĩ deũ diff cilis eſt 75 QD

Deſidia iners noxios hũoꝛes affert.S9..
Deſperatio bona 76 £
Peſheano ſicfugatur Hyo CE/7i R

56 + W
De perare nemo debet de eo qð crebꝛo reci⸗

Deſperãdũ nõ eſt ſi in hbi (iuat 7i O

ceptis ſemel non ſucceſſit F7yo £
Detractio et diffamatio qũ ⁊ quale peccatũ

24A/ 29 E/ 32 W6 E

Detractoꝛ vno ictu tres aĩas ĩtficit:⁊ ö6. D

Detractiõis remedia hecſunt 34 B

Detractoꝛũ auditoꝛes pecoannt 3 4 B

Detractiõis deteſtatio ⁊ comꝑatio Ibidem
Detractionem audiens alicui fieri qͥd agere
debeat inſtruitur ?2o K 684 D
Detrahere volẽs hoc cogitet ( S/25.

Deuotõis diffinitio. S 6 /65.D /72 ½

Deuotoꝝ periculũ ſine logica 8
Deuotiois q̃tuor cauſe 86 CL/ in fine
Deuotio ſimplex ſufficit ad ſalutẽ S 6 E
Ad deuotionẽ apti ſunt hi
Deuotiſſima mens hẽt mirabilia 8 6 GB

Deuotis indoctis non licet ſuo loquẽdi mõ
tracatus ſcribere is AC/99

Deuoto nõnunq; acceptioꝛ eſt deo aridus

Deuotionis dulcedo a diabolo nonnunq;
immittitur 69 70 DR
Deuotio qñ in ſe haheat venenũ 965
Deuoti potiſſime conſulendi ſunt zi O
vide conſilium

Deuotoꝛum ſimplicium pericula hec ſunt.

Deuotionideditis pꝛodeſt cogno (i F

ſcere paſſiones animi/pꝛecipue ſp mnunglc⸗

72 S/ E

Peuoti qᷓuis ſimplices tamen deo placent

R.

„0

●
₰
₰
.
4
12
4
4
3
5
3
4
4
6
1
4
4
.
.
*
Z 1
5
„

ligente amoꝛ eius habein 96 J

Deuotione carẽs ſicdiſponiturr 77 K
Deuota anima hecſenitt 27
Deuotus eſt femineus ſexus 79 £
Deuotoꝝ obſeruatiões licet videant᷑ſuꝑſti
cioſe non a q̃libet paſſim culpent᷑ 9 E
Deuotionis velamẽ plerumq; magis qᷓ; de
uotio muliebꝛes occuppbßußet 68 Z

Deuotionẽ ſepe acqrimꝰ lectõe vite alicuiꝰ

ſctĩ magꝭ q; ſi cogitaremus de eo ⁊ hoc ideo
Deus ſoꝛtit plurg nomia ( 7
o W/ 68 S/Bz ſpeciale nomẽ ab eẽ
ſumit. 5 8 U/66 S/68. S/69 D
Adeo oĩs punitio ⁊ qauã ⸗ DO
In deo tres cauſe coincidunt efficiens foꝛ⸗
Dei cognitio nõ ẽ diſcin in 6o. H/6 R

Dei noticia habita per ignòꝛantiam vel ab

negationem ſm vnione; ſupꝛa monté 65

D 166 RZ/ 69 A, 95 AY
Deuns qdrupliciter cognoſcitab intellectua

De ꝓpꝛie dici fſoꝛ (li creatura 95 P

ma fᷣm tres conditiones foꝛme 95

De etiã clare viſus odiri poteſt 9
Deus ſe habet triplici habitudine ad creatu
ram rationalem vltra ceterrs 96 F
Deus an poſſit totus diligi et totalitera di⸗

Deus quomodo cognoſcatur vel videatur

aviatoꝛnbo 69 OX/ 926 TX/ 86 K
De deo quãtũ qᷣſqʒ; nouit ꝙ; eſt im̃ nonit qͥd

——

Dei ad creaturã ꝓpoꝛtio. 6. C (E. 9 6.

Deus cuiꝰ vult miſeret᷑ et quẽ vult indurat.
Deus vnico amoꝛe amatoĩa ſed (97. H
diuerſimode ꝓ capacitate cuiuſtibet. ꝰ 7. P
Deum non eſſe cognitionẽ ipᷣiꝰ aĩe rationa⸗
lis fo:maliternec ei amoꝛẽ *&τ 65
Adeo omne donũ eſt/iñ ⁊ induſtria hoĩs iu
Deus ſub ratione pa (uat.õð. V.b . E

„

s8 cõſultiſſima obſeruatiõe colit 65 y

Deus dupliciter diligilnr 96 U

Deus tripliciter cognoſcitur et multe opini
ones de eiꝰ viſiõe quomodo fiat Z
Deus in maximis ⁊ dubijs periculis inuo⸗
Adus eſt 3 H/ / 2i Oö/ 69 B
Dei ſapientia iuſticiaæt potẽtia et gratia cir
peccatoꝛm 5 Z/ ü T/ 58 KR

Deus cognoſcitur in craatuis 5 Z

Deus vbiq; eſt 12 E
Deus teniatur duobus modis 69 G

Dei dilectio etiam a deceptione nõ eſt tuta
Deus ad extra nõ natura (iꝰ O/ 6S Z

liter ſed libere agit 20 EH/ 534 yZ

38. ½/ 629 O / 98 A vige infa libere

Dei noticia ꝑ experientiã vanijs noĩbus di⸗

Deũ inuocãdũ eẽ onꝝ ſcripture dedarãt/nõ
celũ vel demones 2o KNS/ 2ꝛic K O
Dei inuiſibilia per viſibilia cognoſcineceſ⸗
ſarium non eſt chꝛiſtianis 2ꝛ0 R
Dei omnia opa bona ſunt ꝛi E
Deũ oꝛãtes ne nqrant᷑ſe nõ exaudiri.⁊ i.O
Deus nõ placat᷑ſed inhonoꝛat᷑ ꝑ inuocatio
De mipli (nes ĩ magiq.⁊ o. T/ 2 . LQO
cẽthꝛonũ habet gr̃e miſericoꝛdie et iuſticie

Deidilectio ꝓbat᷑i aduer. ?ꝓᷣ G4.G

Dei auxilium ſine alia cura poteſt ſperare qͥ
facit quod in ſe eft 69 12

Deus ſcandaloꝛũ cauſa nõ eſt licet ſubmini

ſtret materiam 5565656556 K
Deus cõuertit egyptioꝛum coꝛ vt odirẽt po
In deo viuimꝰ moue (ꝓulũ ſuũ 3 6 ½
mur etſumumus 650 S
Deiuſtiſſimos afſligere poſſet nõ autẽ pu⸗
Deo gram debem? qꝛ pcta (nire i A
venialia⁊ iuſticias nr̃aſnõ imputat ad moꝛ
Deus an puniat peccatum (tem oi B
ad condignum
Deus quõ poſſit ſine ſui mutatiõe peccatuʒ
nunc imputare et poſtea non oi D
Deus an poſſit creaturã ſinealiquo eiꝰ actu
dignificare vel indignificdrer oi E
Ex dei bonitate veritate pulcritudine potẽ⸗

tia / talia reſultat ĩ neatuns ⁊ nõ aliter. öi.
In deo quõ diuerſa ↄcipimꝰ ſine ſui diuenſi

Dei vnitas qualẽ in ſe diſtin (tate 6i. F
ctionẽ cõpatiat᷑et exemplũ ponit᷑ de cẽtro lł
neas infinitas terminane 6⁹n? NR
Deus non obligat creaturam niſi per noti⸗
ficationem ſue voluntalis doi K
Deus quẽelibet facientẽ quod in ſe eſt dene

ccxſſarijs ad ſalutẽ illuſtrat ci ¶/ 62 J
Dei volũtas ⁊ recta ratio/neutrũ altero pꝛi⸗

De donat ſe creatur (us. 6i.C/95. D

De quintuplici volũtatepᷣcipit⁊ phibetꝑ⸗

mittit ↄſulit iplet/ deſcriptões illoꝝ.ↄ3. A

Deus et diabolus tripliciter hominem im⸗
pellunt et diuerſimole 6; Z
Deus illapſu ſuo qͥd agat in anima ozʒ Z
Exdei attributis tribus oꝛatio et meditatio
omnis cõſurgerepõt 3 ⁊c/ di.Bê/bb. G
De dei dara viſione in patria concoꝛdia in⸗
tergrecos etlatinos· 9 S.

De imediata cꝗ eſt oĩim reꝝ (cit᷑. õ4.
et ua imediate põt ei ↄiũgi creatura. ↄ S. O
Deus cauſa oim pꝛopinquiſſima 20 E£

6i CD

☛ —, e –, S

OC=– —

S=

alben
busd
4 D
98,0
20 E£
rit n
ucko⸗
ſäneceſt
19 R
E
huocano⸗
z.LO

tiuſticdcie

4.56
tpenneq
69 HB
aſubmini
6,/
olritho
156
8
autep
6 A
Wdwon
ten 6
d
aum;
d
eban
6 E
neporu
6,†
ſuen
. 6uf
nol
ernctß
G
(Kdere
)
3den
d
265 3

pbibetg⸗

01,9
inem im

42
mecland
—RZũqRZ

DOei cognitio tri

„

Deus poteſt ez puris naturalibus diligi ſu⸗
Deum extoto coꝛde ⁊c̃.diligi/quid ſit ò7

„

2Z/ 68. K/ 70 py 69 O/ 24 2/
di B / zi S ”ꝗ”Uͤ
Dei pꝛecepta cognoſcereẽ finalis reductio
in via dei 68 20

De deo poteſt haberi ꝑ cõceptus noticia ab

ſoluta ſed non intuitiua 68 RS

Deus quõ diligi poſſit ſine fantaſmate aliq

rũ accidetiũ loci tꝑis ⁊c.dant exẽpla.õS
Deum non eſſe cogitãs quid ſibijpi reſpõde
re debeat
Dei viſio viatoꝛibus nõ ſufficitad ſalutem
ſed impletio mandatoꝝ eius —69 UW
Deũ nõ videbit viuẽs exponitur ¶8
Deus ſicut vult ſic oĩa fiũt tũ nõ ideo ceſſan

qũ eſt ab opib bonis 95 E/ 96 D

De nõ vult malũ quõ intelligitur ↄ5 E
Deus ſolus immeẽle ſe nouit amat et fruitur
25 D/9 6 D S MDMM
De nobis factus ẽ pater frater ſociꝰ mĩſter

Põſus filius ſapiẽtia iuſticia ẽ? ↄ5 R
De puniat vel cõſolet poſſumꝰ abuti/petẽ⸗
dũ eſt igit᷑ vt ̃m bñplacitũ ſuũ agat. 9 6. F

82 A
82 MW

Deus vnus et multiplex
Deus eſt ſpera intelligibilis
Dedeo quedã ſunt affirmatine quedã nega
Deũ eſſe anſhelm? de (ti
mõſtrare voluit ſʒ ſophiſticabat

„

86 O
Deidile (ca 86 infra theologia

ctioni plus ẽ inſiſtẽqũ qᷓ; ſpeculatiõi. 88.£
Deus non ideo facit aliqua quia decẽtia ſũt
ſed ideo decẽtia ſunt qꝛ facit SS Qö/ 61

EB/ 534 Zi5 R&S

Deus eſt ens/ eſt ꝑ ſe nora 88 B .

Deus eſt omnia in omnibus 809 Z
Deus eſt in rebus tripliciter 9i 6D J

„*

Deus immutabilis cognoſcit mutabilia fu

tura pᷣſentialiter ⁊c̃. vi £
De obijcit ſe et illabitur anmme 92 †D
Deus fuit dñs ab eteno 2

2
De põt diligi pt mercedẽ⸗2 4 F infu
Deos ples eſſe repbat᷑ 25 (ſpüalia.
Dei dilectio an ſit pꝛimũ naarc s3 „

Deñ diligere debes ꝓpter H. Jo. Z 7i

Dei dilectio facit clariꝰ intellige
re ſcripturags

Dei dilectio erga nos pbat᷑er his 77

Deidilectionẽ nõ opoꝛtet eẽ ſemꝑ maximã

Deus videtur faciali ſpeculari ⁊ nubilari vi

Dei ſumus triplici iune
Deum /pter deum deſerere

(tiue dicta 8 6. ½

plex ſymbolica ꝓpꝛia mvſti⸗

legu z3 .
Diligere deum Vide deus

in ſenſu ſed in mente hocmodo 29
Dei dilectionis varij gradus 48
Deũ dilige qꝛ illud vult et iubet 48
Deus tenerꝑ moyſen ⁊ glios ſcõs 4i
Deñũ faſtidiates ſic cruciank 42
De venit apparet recedit2z euaneſcit. v0o. A
Devq̃ſi dolet cũ hoĩem daͤnare debʒ. yi O
De oꝛiginatpaſſiões in nobis 27;z3 E
Deus qꝙ; ſit hic videri non põt F
Deum talem tibi inuenies qualis tu fueris
in deſideris

νι

725 fl
Deum poſtq; mũdum fabꝛicauit exultauit

Deus in adiutoꝛiũ meũ (gaudio. 79 Z
intẽde/verſicul us eſt ad quẽ oẽs affectus re
ducunt᷑ in colleionibus patrum 80 6

Dertera tua neſciat quid faciat ſiniſtra ex/

ponttrr 40ο £
Diabolus quaſi deoꝛſum fluens 86 „*
Diaboli machinamẽta multa quis euadat

Diabolus nõ cogit᷑ꝑ arte magicẽa (6 20
ſed fingit ſe colg 2ꝛ0 B/ 2 1 JRR
llat hoĩes viſioniby etreue
20 B/ ꝛi 3
Diabolice pactiõis inite cũ hoĩbo in actioni

Diabolus cur fa
lationibus falſis

bus aliquibus ſi

CIzcpleneo B Bz

Diabolus q̃re ꝑ obſeruatoões q̃ſdã ⁊ inſtitu

ta ſuꝑſticioſa hoĩbo oꝑari ſuadeat ꝛi

Diaboli adiutoꝛiũ in nullis nobis innoca⸗
.Diabolus ſicut deus tripliciter boiem un⸗
Diabolus fraudat oẽs/pᷣcipue eos qͥ de viri
bus ſuis cõtra eum confidunt 64 B
Dicta ſctõꝝ aſſerta et opinata 47 FE

reconuenit 250 KK

„

pellit ſed diuerſimode

Dicere volens curet vt ſit acceptꝰauditoꝛi

Diciꝑſe ⁊ ꝑ accides ꝑ ſe pꝛimo ⁊c̃. 60 RP
Dicere turpia aufert pudoꝛem 48 M
Difficultas in oꝑe virtutis an diminuit me
Digeſtionẽ impediunt vi (riii 24 OD
gilie ſolitudo ꝛ7. 39 D
Digito ſtultꝰloquit᷑ ſicintelligit 79 2
Digiti quinq; Dehis 79

92 „WD
Dignitas nihil habet virtutis 3 –*ι dFi
Dilatio executionis teſta mentoꝛũ nocet de
functis D 37 A
Dilectio fundamẽtũ eſt officij paſtoꝛalis et
8 £ is S

—

1/14 B/ 6 W

gnü 20 6 P†P/ 2i A25
Diabolus quõ nos fallat 21 J/ 64 B

Diligere pꝛoximũ quid ſit 24 Z
Dilectionem pꝛoximi non habet qui in eo
vicia nutttii ⸗ io E
Dilectio tres comites babeat 8
Dilectio ertatica ⁊ anagogica qd ſit. 75.‧ D
Diligentibus deum ommg cooperantur in
bonum Jo 5/64 D

7

Diligi primũ ſicut ſeißm guid ſin FZo y

Hiluculũ bẽt aliquid myſterj 24 ₰
Dimittere an teneanturꝑfecti iniurias ſine
ſatiſfactione 77 „
Dimitte nobis debita nr̃a ⁊c· exponit᷑ 76
3/ 78 O J/ 37 K inine
imitte nobis debita nra ꝛcoan poſſit dice
re qͥ ira tangit᷑ ſed diſplicet ei 70 Z

Cui plus dimittitur plus diligit quomodo
Dioceſis et pꝛouincie (intelligiẽ 25

cur diſtincte

. 7 .
Dioniſius tres libꝛos ßm triplicẽ theologi⸗

am conſcripit 5 4
Dioniſij liberde ſymbolica theologia ad la
tinos nos peruenit · 82 A
Dioniſij libꝛos trãſtulit iopᷣs ſcotꝰ27 20

Dioniſius de hierarchia multiplici nadt S

ſummatim recenſentur 99 + –

Dioniſij verba mirabilia de deo exponun⸗

Hioniſij de myſtica theolo⸗ (tur 86
multe interpᷣtationes 92 7 £ B20
ioniſi regula

Dirupiſti domine vincula mea ⁊c.dictum
in moꝛte quid valeat

Diſceſſio q̃ veniet añ antichꝛiſtũ 4 W
9;3 B

Diſchola exactio

Diſcretio eſt maxime neceſſaria 92 7„
Diſcretio obſeruãda eſt quo ad coꝛpus et

Diſcretio eſt auriga (ad aiam 1
virtuum io / 19 K/ 68 R
Diſcretio has ſeruat induſtris 73

Diſcretio ſeruanda in meditationibus ſer

monibus

Diſcretio neceſſaria eſt in rectoꝛib 39 =£
Diſcretio optima ⁊ er humilitate generatur

Diſcretio generatur erdiuina gratia et ꝑſe /
dulũ alteri erpti nos diligerls lapietis cõ

ſilium 8 P/ 70

Diſcrete ãmouẽde ſũt cauſe ⁊ occaſiões pec
Diſcretionis ſpeciem diſſi (cädi 38 ₰O₰
mulatio mentiuurrr n

me? mibi ⁊ ego illi erponit 83 A

S82 X Z
Hioniſiũ ieſus cõicauit in carcere 89 E
Hirectio coꝛdis in oꝛatione neceſſaria ẽ et
hoc modo 28 E Supꝛa Coꝛ

Diſcretõe opꝰ ? ↄtẽplatiuoꝛ actino.?4. R
Diſcrimini ſe ſubijciens tũc peccat ʒ3 D
Infra dubbioo
Diſſimulatio ſpeciẽ diſcretõis mẽtit᷑. ü J

Diſpẽſatio ⁊ abſolutio an differt F
Diſpẽ atio legũ qͥd ſit⁊ qñ releuet in cõſci

Diſpenſatio pertinet ad pꝛe (tia 2 D
latos “ 6 Z£
Diſpeſatio platoꝝ vbi habeatlocũ 2 4 E

Diſpenſatione; ſuperioꝛis tutius ſan⸗
36 2

per aſſumer
Diſpenſatio ĩ mãifeſtis malis nõ excuaſata
peccato 3z) Q
Diſpeſatiões faciles quãta mala intulerint
Diſperſio felir 85 +
Diſperſio mẽtis cãm hẽt duplicẽ 86 A
Diſpergit mens virtuoſe 86 B
Diſpoſitonẽ nr̃am ad gram deus pꝛeuenit
Diſputauit quidã cauſidicus in (49 D⅓
moꝛtis articulo 88 T
Diſputatoꝛes ſcelaſtici nõ guſtãẽt 23 Z

Diſputationi hoim deus mundum dedlex

quare 18

Diſputatio vtilis qualis eſſi. edebeat. is X
Diſtinctionis ſeptẽ modi ſm ſcotiſtas ires

fim occaniſtas et que ſit diſtinctio ratõis ſen
Diſtinctio abſoluta in (foꝛmalis. é6o R
diuinis fingitur

„

R/ i8 R

Diſtinctiones ideo di / 52 A
Diſtractus in hoꝛis canonicis qnando te

neatur itera

Diſtrabunt᷑ in oꝛatõe philocaptiꝛc. 78.6
Diſtributionẽ bonoꝝ tuoꝛũ nulli magis 4

tibe confide ideo

Diſtributiones in ecdeſijs derici quidã tur⸗

tiue rapiunt

Diuerſitas capitalis i ter fidem et philoſo

Diuerſiõe multiplici vin (pbiã S9

7

cuntur cogitationes carnales 38 B
22 RD

Diues fieriſi vis diuitijs non adijce ſeden .
Piauarihue detrabe 38

Dinicie ſuperbiam generant

iuitum regula

Diuitie q̃ ſuffocãt ver ũ dei cadũt etiam in
io B/ 7 E

Diuites fruciũ nõ capiũt de diuitijs ſed in/

mendicitatem

Diues et pauꝑ qualiter ſit (ſti 4
idem homo i

Diuites habent diuicias ſicut molam aſi⸗

—

Diuitie ſtant cum perfectione. 67 P

Diſtinctio qualis ſit in vnitate diuina.· ẽ9

oograt

Di
nul
Du
zuett
Dini
ln⸗
Diui
Diui
latri

Din
Di
du
Punu
Diuin
erant
Diuite
196
iic
ss
Adcd
Diig
robo
Diun
Doc
Doan
Darn.
Dociin
odibles
Doie
671
Dociſ
Auuntan
dont
fewande
Docne
ſtiones
Docto⸗
ſunt
doco⸗
humm/

Doae
Docn
cmnise
Doa⸗
Dogo:
dogo:
doao⸗
lautſ
doaor⸗

pꝛevenit
9
58 U
5 2
ndecit

0

es
oruots ſen
94
inn. 69
51 A
ando te⸗

70 %
1.78,6
magseh
.
igricäfa
4

4

4
roont

60
17 5

ä 4 S
urſid

B5/76
isſut
4
ti 46

D ante O%

Dinuina eſſentia ſimpltiſſima et perfectiſſi⸗/

ma eſt „ 18 KR
Diuinoꝛum cauſas pꝛopiquas non fruſtra

inueſtigamus quia pꝛimam non poſſumus

9

Diuini inſtinctꝰ reue (intueri 68 E

latiões q̃ regula ſintſequdi 8 GB

Diuina officia impediẽtes peccẽt ʒ2ʒ E

Diuino officio tres ſcrupuli ſeſe ingerunt.

Diuinitatis in chꝛiſto argumen G7 E
atria 453 V
Diuina lexnon recipit erceptionẽ ꝑ huma⸗

„

Diuina lexrecipit inter/ (nã ið B .

bꝛetation ẽę 17 72)/ is A plene
Diuina lex vna eſt apð oẽs natiões non ſic

bumana 3 J/ 62 †P

Diuini iuris pꝛincipia et regule multe enu⸗
merantur

Diuiſio anime et ſpũs quomodo ſiat Si
LM/ Etplura ibideclarat 82 QOS
8 86 R/55 78 2½
Diuiſionẽ aĩe ⁊ ſpũs habuit.maria mõ pfe⸗

co ſed differẽtera xꝑo q̃drupliciter 8 Z.

Diuiſionẽ ſpũs et aĩe eſt impoſſe ibile fieri .
Dinuiſio ſpũs et aĩe eſt mi ( naturã. Si.⸗
rabilioꝛ q; coꝛꝑis et animne 48

Diniſio nimia ⁊ pauca culpãda eſt 36 F

Docendi modus 88
Docere nemo pᷣſumat niſi vocatus 35 R
Docii neceſſaria neſciũt qꝛ facilia legere de⸗
Doctiindeuotiſunt deo (ſpexerũt.ai.E
odibiles oſtendit᷑ ꝑ ecemplil

Docti etiam/ꝓpter maliciã ſepe errã̃t 2 E
A Supꝛa affetltu

Doctiſſimi quidã optãt ſe nunq; perueniſſe

ad tantam ſcientim 3 Q
Doctoꝛ theologie tenet᷑ explicite cognoſce⸗
remandata ꝛc. 194 K

Doctoꝛes nouiſſimi currelicto oꝛnatu ꝑ S
ſtiones theologiam tradant 16

ſunt

Doctoꝛes intellectu et affectu pꝛeſtantes hi

Doctoꝛes hieronimum/ambꝛoſiũ lguler
num/chomam/gregoꝛium/bernarduʒ com
parat 65 Z£
Doctoꝛalis interpᷣtatio quõ releuet ?2 E

Doctoꝛ theologie quid poſſit ⁊ debeatĩ do⸗

ctrinis examinandis ið8 B/ 55 R
Doctoꝝ ſcribẽtium tentatio 87 P
Doctoꝛes ſcti cur tot q̃ſtiões ĩduxerit.SS.B
Doctoꝛ pꝛofunqdcus M

Doctoꝛes ↄtẽplatiui nõ officiabãt circa tꝑa

lia aut ſpiritualia 33 ₰
Doctoꝛẽ creidi foꝛma 18 B

Doctoꝝ theologoꝛũ qͥs p intellectꝰaut affe

„

qus ꝓfectu idone mag videat. i8 O ρ⅓
Doctoꝛes viuẽtes nõ minoꝛẽ hñt (i9
36

autoꝛitatem qᷓ; moꝛtui ⁊c̃.

Doctoꝝ viuẽtiũ ↄſiliũ nõ eſt contemnendũ

Doctoꝝ qꝛidã nimia hũilitas vp (36. B
Yanitas ſolũ dicta alioꝝ allegantiũ 36
Doctoꝛes magni pauca miracula fecerunt
Doctoꝛum pariſienſium deciſio 9 A
ſuꝑ quodam caſu ponitur 6;3 ₰W

eetei 3
Doctoꝝ ſtat eſt pcipuꝰ in ecdleſia 40 £

Doctoꝛẽ facit ſilere ſuꝑbia 40

Doctoꝛis humilitas tripler ſcilicet o R&

Doctoꝛes theologie ⁊ decretoꝝ dñs voluit

Docctoꝛes vetenes negligi et (eſſe. Ji. F y

noua excerpere ꝑnicioſum is Z? S

Doctoꝛes recentioꝛes magis reſoluti ſunt

Doctoꝛibo cõtemplatiuis nõ cre (78 H
dere inſanire eft

Doctoꝛes beopgiaui alijs ſunt vtilioꝛes

is UA/ ig F

Doctoꝛes pfecti in theologia ⁊ iure ſimul ſi

cut veteres fuerũt cur taʒ pauci reperiantur
Doctoꝛes ſanctos plerũq; in ( 6 K Z
experientia tempoꝛum falli 02 y

Doccoꝛes ſcti plerũq; reuerẽtergloſandi nõ

ampliandi ſunt 6i F

Doctoꝛes dũ diſſentiũt in materia fidei ve

moꝛum ſic agendum eſt ʒ3 T/ 37 BGl
Doctoꝛes diuerſa opinant᷑ideo ʒ5 Z

Doctoꝛes vix ſciunt euoluere nodos cupi⸗

ditatis 5

Doctoꝛalis licẽtia ideo dar 52 DH

Doctoꝛ creatus ꝑ hoc idoneus mõſtrat᷑ſed
nõ ideo dat᷑ poteſtas regitiua

——

Doctoꝛes iĩ interpꝛetãda ſ- acra ſcriptura qui

ſint alijs pꝛeferenlni iy T/ is

Doctrinaꝝ inuetoꝛes quõ pceſſerĩt. õo. Q

Doctrine quõ ⁊ a b examinãdeſunt i⸗

Doctrinas qs reciꝑeqᷓs ſu ( O is AcCc
ſpectas habere debent ſimplices is AZ

„

D/ i9 k/ 20 †

Doctrinaꝝ varietas plurimũ nocet. 48. *£

Doctrine moꝛalis modus optimus iſte eſt.

Doctinas edere qñ ⁊ qauõ ſine (Ji æſ

ſuperbia debeamus 18 K
Doctrine audaces ⁊ extreme ↄtra cõmuneʒ
obfuãtiã ꝑnicioſe ſoleẽt eẽ. õ2.O/⸗õg.E ʒ
Doloꝛ ſenſibilis in cõtritione põt eſſe nimi
Doluit xp̃ᷣs ab inſtnti ↄceptio (us.Ji.
nis ſᷣm quoſdam

„ 4
Doloꝛ duplex ratõis ⁊ ſenſualitatis.79.R
Domiari rebus eſt eis vti poſſe inne ve pla

cuerit ñ”ͦ 40 W
Dñatio mẽt ſuꝑ carnẽ fragilis eſt io O

Dñatio oĩs hẽt annexã obligationẽ ad ſerni

O

tutẽ pᷣter dñationẽ diuinam 62 O£
Dñicis diebo derici ⁊ laici h̊ obſuẽt. 78.

Dñicis diebad qͥd obligef=hbomo zi
Dñico die liq; ludũ honeſtũ aſſumere ibidẽ?

Dñiũ qͥd ſit ⁊ qtuplex⁊ deſcriptöes 2 S
Dñim nõ om̃e (6i y/ 25. D/4i. RS

vt ſit iuſtũ pᷣſupponit caritatẽ Q/ 53

58 O/ 61 2/ plene 62

Dñim ciuile b⸗ itulis a deo donet /bo ab
(dicet᷑ 6 Z

Dñim naturale nõ fundat᷑
in caritate

00

Dominiũ euãgelicũ ad ſit 2= nobile ⁊ eiꝰ

Dominiũ euãgelicũ et ci (

ulꝰ? 6 1 Z
uile differunt 2

6

que ſit expedientioꝛ 562
Dominiũ in ꝗ buſdã rebo nõ eſt ſeparatũ ab

Dominiũ reꝝ duplerdiuinũ (vſu . 25 J

ethumanũ tã naturale q; ciule 39

Dominij capaxẽ ſola creata rational.Ai.R
Dominiũ gratuitũ digniꝰ eſt ciuili pꝛopter

Dominiũ ciuile multas ſe (tria i S
cũ affert anxietates E

Dominiũ ertẽſius bũt iuſti poſt paſſionem
chꝛiſti qᷓ; ante peccatum fuiſſet 4i „

Dominiũ euãgelicũ facit gratig 19

De dominio ſupbiendu non eſt 77

Hñs denf CLur totiẽs hectria ↄiungãt r

Dñoꝝ ad ſeruos regula †½

Djis a domo dicitur 94 D

Düe ieſu ſuſcipeſpm̃ meũ optauit iobãnes

gerſon eſſe vltimũ ſuũ verbdum 22 125

4 U
6 XX

Domaus eſt beata virg
Domus quadrupler

ABE
Dominiũ quomodo abdicetuxr 2
Dominij oĩs abdicatio re et aio fieri põt et

(e8 F

Homus multiplices in quas ſe mali recipi

Somum ſuã ſcllicet eccle (unt 144¼
ſiam clerici ingredi deber 44 D

Somus aie noſtre quõ fabꝛicãda et regen/

da pulcre deducitur

Dom m ariſtotele ĩ politiq er bis conſtat
£ G 2

Domꝰ ↄſcie ſicoꝛnet᷑ 14

Homus celeſtis pconia 44
Sonat ſe dues 83 A/ 61 yZ
Hona ſpũſſancti an ſint vᷣtutes triplexopi/
nio et ſpecialis tracaatus 28 C-
Donoꝛum ſufficiẽtia Jbidaaem·
DSonum quid ſit 3z3 J

Doꝛmiendo tempus male occupantes pec

Doꝛmientes exercent opera vigilantiũ ido
Soꝛmiens oꝛat 77 2 GeriZ
Doꝛmire contẽplatiuozum 20 2

Hoꝛothea mittit theophilo mala ex paradi
(ſo 82 †

Dotes aĩe ⁊ coꝛpis ?5

Hotes aĩe quid ſint 82 OQ/84 ſ
83 † 6

Dos ecdeſie quadruplexa chꝛiſto data io
SZ

79 B
80 B

Hotes ſpũs et aĩe quatuoꝛ

Dꝛama neutni vel femini (A

generis „»
Pꝛamatica cãtica hecdicuntur
Subium ꝓbabile quid ſit z / 3
Dubium leue quid ſit 70

n dubio aliteragens an peccet moꝛtaliter
cſit moꝛ 3 T/ 37 S

Dubitãs an a⸗

talis et faciẽs an peccet moꝛtaliter. DZ

22 B/ 55 2/ 56 6/ 62 W

Dubia ↄfitẽda ſunt ſub cõditiõe ⁊ ſe’quit᷑tve

nia abſolutt. ⸗Ti4 H/25 B/4i. F
Dulcedo diuina magna eet 46 A
Sulcedo abſcõdit᷑timẽtibdeun ʒ
Buo ſunt in carne vna ad opus (42
cõmune filioꝛum 38

Durandus doctoꝛ exercitatiſſimus in caſi⸗/

bus reſeruatis dicit ⁊c 41i B

Duris coꝛde ſufficit S 5 R ſupꝛa Coꝛ

Duri et indeuotiſicſe emolliät 32 B

Duriciã coꝛdis ſic vincat ↄtẽplatiuꝰ.?3.· D

Duricia coꝛdis emollit᷑ v erberib 725
Dux noſter deus ſit

dei abutuntrr 84
Ebionitarũ hereſis

Ebiietas 24
Ebꝛietas qñ petm̃ 29 D/ 32 †P
Inebꝛiare alium peccatum eſt 32 PP

Ebꝛioꝝ varietas inde pꝛouenit ⸗Z3. K

Ebꝛietas pꝛima aut ſecunda aut centeſima

nõ eſt pctm̃ moꝛtale niſitune ʒ3

Ebꝛietas q̃dã ſuffocat ratõeʒ qᷓdã nõ.26. R
Ecce notat certitudinẽ nouitatẽ ammiratio

Eccłiaꝓ quo capit᷑ dũ dere

(nẽ ꝛc. 3Z37 R
genda eccleſia fit ſermo 2

Ecceſie caput eſt xpᷣs etan fuerit eccleſia añ
Eccleſia quã cõnexionẽ vel (chꝛiſtũ z Fꝓ
habitudinẽ ad chꝛiſtum/⁊ quã ad papã ba⸗

beat 3 / 8 O P/ io /i2 J

Ecdeſia iuriſdictionẽ hẽt in oẽs etiã in pi
U/ i4 X 2

cdleſiarum dotatio vbi fundetur V/

pã i R/ z3 B/ io A
I5 BL/ 17929/ is A

4°
Betes ſpeculis
22 †£D
X*

ſiſan

ſnm
ceie
ſtobeen
cceſa
Ncano
Lcdate
togreg
N
Wad
Uz/
Eccł
El⸗
ecauli
honinin
Ladeſie
Cöcition
Lagin
ot
Laie
Edotear
—
nretere
Ecdei⸗
Ecdeſ

lemud
Ecdeſi⸗
tutiſtcin
Ecdade
Ecckiat
Carapl
titeff⸗
Ecceſt

2
tüiöo
do Z
paradi
89 7
4
F5

dang ſo

381
79 B
o B
5T
70 2
lorlaliter
S
D

ſequikve
/i
44

4

Wan
gib⸗
lu
7
5

EC agnte. C

4 K/ io BT“
Eccleſia integrat᷑ ex ptãte papatus cardina⸗
latus patriarchatus archiepᷣ̃atus ep̃atꝰ ⁊ ſa⸗
cerd otij ⁊c̃. i yp/ 2 // 8 P†P Q

Ecceſia q̃ maculã nõ hẽt introducit᷑ vt pec⸗

Eccleſia quõ viuificct influ (catrix 2 H
xu ſpũs xpᷣi ꝑ qualitatiuas diſpoſitões ʒ G

Eccłia gradus et dignita (8 O/ i2 J

tes ſuas axpo ↄſtitutas fuat ʒ H/ 8 P
Eccklia hẽt q̃ſi ſemẽ viuificũ qͥ põt ſeſe conti

nuare 3.2/8 D Q½ io. A/i2, J/is. A
Eccdeſia in ſolis mulieribo vel laicis mane/

Eccleſia neceſſa (re nõ poſſet.ꝭ5 J/ 8 P
rio regit᷑ vno capite nõ ſic pollicie ſeculares
Ecclia q̃ iure et quibocaſib poſſit ſuũ ſpon
ſum vicariũ repudiare z LS/ io
Eccleſie quõ poſſit pᷣeſſeq̃ ꝑ pctm̃ ſeparatuſ
eſt ab eccleſian z KR
Eccleſia in veteri et nouo teſtamento mltas
ꝑſecutiones ⁊ ſciſmatapaſſa eeſt ʒ 70

Ecchia tanq; coꝛpꝰ aliud ſeipᷣam põt vnire

et ↄgregare ꝓ vnione et ↄſeruatiõe ſua 4
Eccleſia quõ decoꝛa fuerit (B/ 2 H 3
in adoleſcẽtia et nunc deturbata videat᷑ ¶
Eccleſia ĩ pluribo eget refoꝛmatiõe q̃ enume
Eccdeſia ab initio ſi, (rant᷑ 5 A/2. E F
netꝑaliũ adminiſtratiõe/poſt eam hre cepit
non iniuſte

Eccleſia ſi nõ ad ſtatũ tꝑis apłloꝝ/ſaltem ad

cõditionẽ tꝑis ſilueſtri refoꝛmãda eẽt. Q
Eccleſia in his q̃ faci ſunt nõ q̃ fidei errare
pöt 5 X/ͤ/ 6OD/ 2/ is CL/
Eccleſia quadrupli (õi QR/ 62 A

cẽ dotẽ a xpᷣo ſpõſo recepit io ASZ
Eccleſia materialis ſpiritualẽ ſignificatiðo
in reuerentia eſt habenda io y

Eccleſia duplex triũphãs ⁊ militã õ R
Eccleſia militãs quõ triũphanti ſimilis eſſe
Eccleſia ſtatũ ſuumo (debeat 7 CD
dernũ deploꝛꝛtt 7 DO Ezc. K/ 8 A

—

Eccleſia oꝛdies ſuos ſia nõ eſſent inſti⸗

tuti ſic inſtituere non poſſte 8S
Eccłia duplices ꝑtes hẽt integrãtes eã ꝑma

Ecclia ſctã catholi (nẽtes ⁊ fluẽtes.S.

ca⁊ aplica.i?. H/iꝰ.B/67. B. 25. T V
Eccleſia pꝛo quo capiaturibi Si peccaue⸗
rit ĩ te fratertuꝰ ⁊c.dic eccie i Qö/ ij C¶

Eccleſia finalit᷑ reſolutiue decarare hẽt ſen

ſuʒ ſacre ſeripture. i7 D E / plene 7
Eccdeſie determinatiõi vel cõſuetu (is A
dini qͥ contranitit᷑ cõpeſcẽdus potius qᷓ; re⸗

darguendus eſt i7 BDe6*

Eccłia pᷣmitiua euangelia quatuoꝛ recepit

Eccleſie rectoꝛes ſpeculatoꝛes mu (i8 C¶.
ti ⁊c.culpantur „ 18 T+
Eccleſie refoꝛmatio quõ poſſit ꝑ concilium
Eccleſie pꝛimitiue autoꝛi / (fieri 36 Z
tas maioꝛ q;ᷓ moderne

6i &

Ecclie ⁊ eccliaſticoꝝ nomẽ cui antonomati
Ecclie nomẽ ad deꝝ (ce ↄueniat. 44. E

ſalet reſtringi ſicut religiõis ad religatos ↄſi
Ecclłe dotatio ꝑ cõſtãtinũ (lijſ xpi.õ 7. B

fuit foꝛte vtilis D7 A/ 35 †

cclłie determinatio ad fidẽ ꝑtinet iA« E

Eccleſias viſitant angeli vbi eu (õi Obai

chariſtia ſeruaz 90 B

cdeſie reparatio eſſet a paruulis incipi-⸗

detrahit ſe decibit·

„ — „

Eccleſia materialis cũ imaginibo ⁊ ceten in
eitat eccleſiaſticos ad penitẽtiam 41 K
Ecclia regit᷑ directõe ſpũſſcti ꝓut oĩa tẽpus
Eccleſia hẽt exploꝛatoꝛes Ja (hñt 38 ₰
nitoꝛes ⁊ paſtoꝛ es poꝛtẽtuoſos 44
Eccleſiam quid ſuſtineat notabilia dicta cõ

tra canonicos notabiles

Ecclia eſt velut qdã domꝰgrandis i Z
Ecclia canones nõ habuit tꝑexꝑi neq; poſt

Ecclia iure cano (modũ logo tpe i V
nico nõ regulat᷑imobilit᷑ ſic euãgelico.2.¶

Eccleſie regimẽ ẽ monarchicũ.?2. C/ 4. qraF

Eccdeſie vnde pueniant tpalia 52 ZF
Eccleſia locus aptꝰ eſt oꝛatiõi
Eccleſia eſt coꝛpus mvſticũ ꝛc 279 M

Excceſia vniuerſalis ideo dicic· 25 Z
In ecclia ꝑuerſe affectiões dãnoſiꝰ fiunt qᷓ
Ecceſie irreueretia fit ꝑlu (extra. 40 Z

dos et gamulitates ꝛ c 43 B WMD
Ecceſiaſtica ptãs quid ſit in queſtionẽ de⸗

duci põt’/et de h̊ tractat? i X MW/ 6 B

Eccleſiaſtica ptãs nõ fundat᷑ in canitate ſed
caractare baptiſmali.i M /, Q. 62.B
Eccliaſtici ꝓ diuerſitate etatũ diuerſa agãt

Eccliaſtica ptãs ↄſiderat᷑triplici (õͥé)5 ⁊

6 £

ter foꝛmaliter materialiter ⁊ qͥ ad exercitium

Eccliaſtice ptatis qᷓdruplex vſꝰi, (i X
Ecclaſtica pollicia neceſſario ẽ nũc aliter re

geẽda q; in initio naſcet ecce i 7Z 5 Q

Eccliaſtica ptãs an ſit imediate a deo vłab
Eccleſiaſtice ptãti (hoĩe.i.O/8S. P. i. B
aliqͥ nimis detrahũt 2 J/ Aliqui nimis
agulantur 2 K
Eccleſiaſtica policia dicit᷑diuina 2

5„

Exccleſiaſticoꝝ oꝛdinũ diſcretio / meliꝰ nunc

4

ipꝛimitiua ecdeſia notaripõt. 3. D/8. P
Eccleſiaſticũ regimẽ monarchicũ eſt ariſto /
craticũ et timocraticecc 4 2
Ecdeſiaſtici poſſunt pᷣſcribere de certo mo⸗
do ſubuẽtiõis a ſubditis 4 K O
Eccleſiaſtici naturali ⁊ theologica pꝛudẽtia
deberhre vñ honeſtiꝰ viuãt q;ᷓ ſeclares.4. Z.
Ecdeſiaſticũ coꝛpꝰ an poſſit viuere ſine ca⸗
Ecchiaſticas livbᷣtates rextue (pite iʒ B
ridebet 145° O
Eccleſiaſtica conſuetudo plus autoꝛitatꝭ ha
bet qᷓ; aliqs doctoꝝ ſccõog 22 L/ 36 £
Eccleſiaſtica pᷣcepia vt ieiunioꝝ /hoꝛarũ ca
nonicaꝝ/feſtoꝝ ⁊c.trãſgrediẽtes qn peccẽt.
Eccleſiaſtici ne tedio afficiantur (6; QD
in canu? „ d8o –
Eccleſiaſtice dotationi detrahentes dãnati
ſunt in cõcilio conſtätief 35 †
Eccleſiaſticis quid tutũ ſit in redditibo reci⸗
Eccdeſiaſtici intẽtionẽ ſuã (viedis ʒ3
exponant ſuis benefactoꝛibus Ibidem
Ecdeſiaſtici peccatoꝛes an fructꝰ bficioꝛũ
Eccłaſtici petõ (faciũt ſuos. 22.C/ao. J
res dicunta buſdam fures ⁊c· Ibidem
Eccdleſiaſtici grauareſe nõ debẽt ſuffragioꝝ
Ecdeſiaſticoꝝ moꝛes ꝑ (põdere 37 D
uerſi in crapula et pompis 40 A

—40 B
Eccdeſiaſtici ſunt elemoſynarij et diſpẽſato⸗

res nõ dñi bonoꝝ ecdleſiaſtico2ꝝ 40ο E
Eccdeſiaſtic diſpẽſans ꝓdige bona eccleſia
ſtica an ad reſtitutionẽ teneatur 40 Z
Ecdeſiaſtico cuilibet tucius eſt declinare ad
frugalitatẽ et parciaatten· 40 E
Eccliaſtica bona cer cõmiſſa ſũt duplicia
Eccleſiaſticoꝝ ſtatus eſt liber ſpe 4o E
culũ et imago penitente K0 BG
Ecdeſiaſtici mali/peſſimi ſunt Jðᷣo. 4 o.
Eccleſiaſtici quadrupliciter repꝛehendunt᷑
ſecut et phariſei a domino 40 R

Ecdeſiaſticoꝝ veſtes metiunt᷑ aliq. 40. NH
Ecchkiaſticꝰ monarchat qualis pfectioꝛ eſſet
Ecciaſtic cur auferunt᷑ iuriſdictio (i.

Eccleſiaſticis reges et pꝛinci

.Oeribnimt JIr (nes. 42.
pes nihil tribuunt doeo 44

443

euãgelicas leges poſitqias

non habuerunt

Effeciuũ varietates qdã reducũt in Sikar

Ego ſumait (pꝛimaꝝ cõbinatões. 73.20
dñs plura ꝗ eſt dũs enumerantin zo y

Egra coꝛpoꝛa quo plus nutries eo magis le
Electio quid ſit õ£α
Electõis pᷣlatoꝝ mo
tatus ſit ſepe
Nõ vos me elegiſt
Elemoſynã dare qñt
Elemoſyna cũ ꝑ aliũ fieri
mãdatur quõ pꝛoſit
Elemoſynã recipiẽs o
Elemoſlvnas dare ĩ pub

ta varietate mu

ſit in pcepto velnõ 32
1(O / 24

75
ligat᷑ viciſſitudinem
liaſticus aliqũ/pᷣſertim curatus

lico tenet ecc 1
lenaſtici vocät (40 B

Elemoſinas ecc
dignitates veloffi
Elemoſinã ſpiritualem
Eleuatio mẽt.S C
Emphatica locutio que ſit =
Emphiteoſis quid ſit 35 7
Emptio quid ſit
Emptio cũ pactor
reddituũ ſup
Emptio etv
vnde quidam putant
In emptione et venditõe qui
ſtitui poſſit
Entis conceptus in
Entis conceptus in ſpeciali
Ens q d pncipal
Ens qua ra

in quali neceſſitate
(obligemur. 68. K.

edẽptiõis licita ẽ. P
ꝛa füdũ aliquẽ.24/ A
nõ reddit᷑ illegitima

quid lege iuſta in

ſignificat ⁊ quõ ſit vni⸗
is /ſubſtantie ⁊ accidenii
lone ſit ſubiectum (69 M
logice et gr matice o
Entis puri cognitio ↄſtuuit duplicẽ theolo
gam 6 2 K.
Eñns vnũ veꝝ ⁊ bonũ ↄuertunk
Ens multipier
Ens quodlibet habet in
Ens et amoꝛ conueriütur
ſicut ens et veum 28
ale ꝑfectũ quid eft
Epicur q dam a ſeneca recõ
Epicurus dixitſe cum ſcater
maxima voluptatee
Epicurus ſolacij med
Epiikeia eſt bona equita
Eps tenet᷑ cognoſcere e
Eps oibus par eſt ptãs in
collatione oꝛdinũ⁊9
nis virginum ? c.
i a ſacerdotibo diffe
ſibi ſimile generarenõ põ
maan ſie:ac
Spos ſinglos
ata q qn iſtitut?“ ( 2
ſubſit pape ꝛc. ¶ LO/ iꝛ

abet inclinationẽ in fine

et vermibus

ia queſiuit

Eædeſiaſticum regimen erigit vltra regulas
iS‚ 2 6

Ecdeſiaſtici oꝛnatus ſunt libei 322 QD
nt ſicut vir a puero

Ecdeſiaſticus zelus feruet in tuẽdis poſſeſ/
Edificia ſumptuoſa antiqᷓ (ſionibj.ðʒ. N

ſibo papas eſ

i⸗

ſonalis
Emꝛ
ſtepaud
n
Em
aſen⸗

fiden
Eno⸗
Ena
ehter
4 N
no⸗
Emo
Eno
Eno⸗

accid⸗
Eno-

agise
1 K
Nemu
Q

2
nudnen
e, 77.)
mcrans
40

40
neceſtitate
mur.68, .

94
ne D

Eßs eſſe põt ſine plebe q;ᷓuis hoc fieri non

Epoꝝ regulg 41 R (coueniat 4 W£

Ep̃i quõ poſſint dãnare iudicialiter erroꝛes

in fide ⁊ moꝛibb iz C/ iz yvz/ is A

Epi pariſienſes actæcirca aſſertiões magr̃i

Epᷣi tenent ohis parui.i4. A B ED
gedere⁊ ſcire plura q; alj i P

Epi pñt declarare ſenſuʒ ſace ſcripture 4
A

Epiicopi quas doctrinas ex· (F/ is
aminare poſſirt· is A
Epiſcopum bonum alicui eccdleſiepᷣfici mi⸗
raculoſe a deo peti poteſt 69 D
Epᷣoꝝ ſtatus pfectiſſimꝰ⁊ ſublimiſſimꝰ eſt
Eps mihi pᷣciꝑe nõ põt vtingre (õ67
Epᷣs dũ ↄſecra᷑ (d

Epithalamiũ ſic diffinitur 29

Epithalamiũ ſalomonis ↄuenit marie pꝛi⸗
cõmutatiue hẽt multã latitudin?ę 33 G&

Ed hinnitu qdã apð athenas regnũ ade
Equitas quid ſit 2 ½ B 8
Equitas ꝗᷓ

₰ℳ

Qä 9 P. Supꝛa coõmunis

Erroꝛes neceſſario coꝛrigi ⁊ id impediẽtes
Eroꝛ circapᷣcepta (peccãt.iꝛ2.O/ iꝗ.D
inexcuſabilioꝛ q; circa fidẽ i? O/ 56. HD
De enoꝛe diffamatꝰ etiaʒ nemine accuſante

teneturſe purgne iz O
Eroꝛ dãnari põt etiam ſi nan pparer eiꝰ
aſſerto 12 S T iz BZz
Enans ſi pꝛoteſtetur nibil intendere cõtra

Erans ſcienter etneſci (M' Pæc. R

enterdifferrt S. S
Enoꝛis omnis radixet io 1 62D3

Enoꝛes deus curper⸗ (i
Erroꝛes quõ debeãt impugnari i
Enonee aliq̃ aſſenões. ið.Q.Rö/ i9 K
accidit ʒ6 V Supꝛa affectu
Enoꝛ ↄdenat pariſ de diuitũ ſpoliatiaqne

(Aiar religionẽ 3z ¶
eſpodet ſe vrũq; teſtametuʒz ſcine 42 ι%1

Epithalamia dicunt᷑cãtica cãticoꝝ 78 7

Squi equarũ vſu debilitantur z38 H½
uiſunt ſeparatim ab eqb aledi 38 S

in interptãdis legib; vtimur m
ta noia hbet 2 2/ 3 T/ 67 F
Enoꝛ cõmunis facit ius /quõ intelligit 7

roĩes reſecãtur falce docmine et ſecuri pa

Enoꝛ in moꝛaliba iudicijs ideo (H 3 ι

E ante B

gfeplzbeglbegamra s5 9,

Eſſe extra ſe ⁊ ſupꝛa ſe quid ſfſit õ

5

Eſtimatiua plures ↄceptꝰ hẽtqᷓ; ſenſus cõ/
Eſtimatiua vis ĩqbuſda (munis 6o
ita viget vt ꝑticipes eẽ libtatꝭ videãt. 29. J

Eſuries quid ſit in genere
Eſuriei impedimẽta et cauſe

Eteritas qſi ecra termios entitas.ꝰJ. M
Ethiops ↄcipit᷑ab ethiope hocmõ 73 £
Eua referẽs diuinuz pᷣceptü bis mentita eſt

is D/ 64 .

Eua quò erauit iæ G/ 64 E

Euagatio mentis 2 4 O
Euagatur peccato:

Euã decepit diabolus finges ſetheologum
C

Euagatio i hoꝛis canoniq q̃ liceat? quenõ
Euagrius non niſi ſemel in an? ( ?8 B
no cõmunicãdum eſſe cẽſebat ʒ32 Z

uaneſcere quid ſit

R

uid ſit §o
Euãgeliũ latiſſimũ eſt ⁊ bꝛeuiſſmũ.dS.S
Euãgelio ne an eccłie plꝰ credẽdũ ſit. is £
Euãgelio nõ crederẽ niſi me autoꝛitas eccle

ſie cõpulſiſſet/quomodo intelligit oi R&
Euãgeliũ ſuũ paulꝰ cũ eccłia ↄtulit is E
Euãgelium explicat mo (Infra Paulus
dos neceſſarios ad ſalutẽ ⁊ ĩ o nõ tã ꝑſcrutã

Euãgeliũ ſpeculo cõparat᷑q
Euangeliſte oꝛdinẽ rei
geſte non ſemꝑ ſeruauerunt

do q; crededo qͥs nõ ſcandaliʒatur 96
tuoꝛ facies repᷣ⸗

Eſte non ſeinp ſer „293 B
Euchariſtia/de illa late. S89. B/2 5. B C

Euchariſtia a xpiano (?K̃2 6. / 34. O
deuoto quõ cõſideraridebeaet S6 ☚

ariſtiã acceperũt maria magdalena et

Euchariſtie figuras (egyptiaca.·S 2 3

nouit beata virgo

videri etiã in patria

Sub euchariſtia xpᷣ oculo ſenſuali nõ poc

bar 89 £
Euchariſtieſacramẽtũ non hẽt emulã actio

quõ ſit coꝛpꝰ
In euchariſti⸗

In euchariſtia

—

tagit gerſon

ogiam aperiẽdam iy

uchaniſtie ſumptio qgratificet eque

a panẽ dicẽtes remanere h

nſtitutionis cauſa 59
la coꝛ. SIqn dicamur vide
Eqd ipediat (re 89 K
Euchariſtiã ſumere quotidie ſa⸗ (89 Z

4

ariſtia (ré mathematica 89. J
ꝛpꝰ xpᷣi qᷓntũ nõ q̃ntitatiue. S9. K

ere
K
X

Euchariſtie effec pᷣeipuus 82
Euchariſtie fructꝰpᷣſertim q̃ ad miſticã

theo
Znrrs elures 88 J 6G9 £ 1

166, y/97 Dx
indu

8

tur quilibet offenre q̃druplici titulo o1o E
Euchariſtia ſolis mundis deber tradi 796. —⸗

cat nouum peccatum „ TA
Euchariſtie plures iudines⸗ 7 Püiguras ,

Euchariiſtia ram oliue (ponit. 89. 7 O
eſt quẽ in oꝛe aig ferre debet in veſpe moꝛtis
Eulhaniſtie effeus eſtſalus et (892 2
augmentum fidelium 90 A
mn euchariſtie ſacramẽto zaͤnes ſi ſit et ſacra⸗ S

Euchariſtie ſacrificiũ tene (mẽtũ 90

Euchariſtiã vt quis digne (crari 90
ſuſcipiat qualis pparatiot requirat᷑ 90

Euchariſtiãv: qſſine pctõ ſuſcipiat qnta ceꝛ
titudo ꝙ nõ ſit ĩ pctõ ſufficiat &9,. L7o.E

Eucbariſtia nemini debet de facili denega⸗
Euchariſtie plures effetè 90, Ar 20.

Euchariſtia melius eſt epe (B =
ſumere q; abſtinere 90 FB
Eunuchi pᷣferunt coniugatis 23 Z£
Echuchignonikmetbong finéoꝛ

Eiuchaniſti recipiẽtes aut = pctõꝛeſ
dinãda 25 D Supꝛa conſuetudo

Aſcrupulis circa eu (nõ ſut y t
chariſtia liberat᷑ quidã oꝛatione 89
In euchariſtia nõ ẽ coꝛp· ppi loca lit 90 K
Fn euchariſtia pcõcomitationẽ ſũ üut aĩa ſan⸗
In euchariſtia ſi pu (Gngadeias. 20. k.

i.90 22

er appareat quid faciendum 90.
Euchariſtia coꝛpus nutrit 90
Euchariſtiã ſi umere quidam diſnaderſene
rius 900 △

4 Euchariſtie duodecim effec? 290 D
Euchariſtia virtutẽ bẽt puilegiatã. 90.„
Euchariſtia famẽ ſedat iĩ digne ſuſcipiente
Kuchariſtiam quidame olfacu (920

percipiebat 20
Euchariſtiã ſumentes quidam extaſim pati

Euchariſtia fomitẽ quomo (unt 20.

go exinguat 20

Euchariſtiã ſumẽs (cũq; ſit feruẽs. 92 C
non ſit anxius ſed deſerat ſeet ꝛoijc
manus dei 99
Auchariſtie ſuſceptio di⸗ gna ſuꝑgat oĩa
lis exercitij vocnea⸗
Euchariſtię ſacr̃m J

ta eſe e . dam 26

Aacbinlin aninn⸗ ns amit 26 5 3

ente

SIn euchariſtia leuãdũ eſt coꝛ aſpe ieb⸗ ma
Euchariſtiã accipeſi (terialib ?c 9t. Ci
trepidaſ en e btano.i. ,92.A 8

Euchariſtia dignũ nemoſ. ſe uidicet quantũ⸗

oijci cid ciat ſe in⸗

Euchariſtiã dare ſubaite ,86
Euchariſtie materia fr Maſa (25 D
* eelſknintenn mata no e 26 bu,

Euchaniſtiap roſu ſub vtra Gſperlengdatur

Igdeo 27 Supꝛa coõmunicari
Euchariſtie ſumprione impediũt medicina
Euchariſtia ſi euuomit (lia Jdðo 27

ſumenda eſt aliquãdo

— „ „ . &
SEuchaariſtia in miſſa plura de hoc Ibidem

Euchariſtie ſumptio delet peccatũ moꝛtale

ſ̃mdurandum hocmogdo 37 K
E Rnchariſti ſuſcipiẽs ſicſe humiliet 37

Euchariſtie adoꝛacio tacitã hẽtconditione,ʒ
Euchariſtie ſacramentũ mute G.y/ 18. £

tur de mẽſein mẽeſem vel cebꝛius 4 3

Euchariſtiam ſicdiſce adoꝛare 7i

Euchaniſtia tripliciter offertr 71 °
Euchaniſtia ſu cipiẽda eſt inmemoꝛis chꝛi⸗
Euchariſtie ſacramentũ qᷓ ad ei 71 X£
ſatiſfactionẽ eſt valoꝛis finiti 77 „₰

Eunuchoꝛumtripler genuns 38 K

„ — — 7 „

Er actiões pncipu qñ licite ſunt 26 £
Eraltatiões aĩe qdruplices adeo éz X
Erceptiua ſiue exduſiua ſimpliciter ⁊ acco⸗

Excõmunicationum etin (moda 42. y

terdictoꝛum fundamentum ex euãgelio 1
PccnumcDno ul .
zcõmuntéatio eſt v tima pena quã zt uns
figere eccliaſtic vt eccliaſtic akiher ,

Excõicatio qᷓ q̃ ꝓ bonis tꝑaliba fert᷑ videt mul⸗

4 vilipenſion? laqueos animarum indu⸗
riſſe S/5 Bͤ/ 6 ; 62 5⁄ι
Ey öicatiois finis eſt emedatio ? non nocet
niſi pertinacibus

3 yV
Excõicatio iniuſta anſit timenda tenenda

Excõicatiões ĩ canonibo ab⸗ G y/ 3 Z£
rogatis cõtente hodie nõ ligant 62 S

In ercõicationũ materia ia alis Poſittonten
examinandas ponit 62 T
Quarum alique pꝛ oxime ſequuntur
Ercõicationẽ nõ videri ferẽdã elle niſt ora
eos ò eccleſiã audiri nõ ſunt parati ẽé? S
Excõicatũ a iure nõ videri vitandũ niſipoſt
Excõicatiões oẽs (denuciatione · 62,.
abolitas vl nociuaſ reuocãdas videni.6 2‧£
Erxcõicatũ a iure añ denũciationem nõ ptra
here irregularitatẽ iĩmiſcẽdo ſe diuinis / ſtatu
endum videri 62 £
Excõicatiões late ſententie ꝛ ipo ſacto quid
operentirr 62 X/3z R/ 5 R
Excõicatiões generaliter pmulgate vt coõma
R 6non cooift⸗ alanen vi
tani K262

. F ante 71

Excõicatiões ꝗᷓ veriſimiliterↄtẽnunt᷑nõ ſit Expenimetij ẽ fallarfm hypocratẽ. 8 6.
pꝛomulgandeſed reuocande (62 £ Krpoſitoꝛi ſyllogiſmus idiuinis 88 –
Ercoicare p ſua libidine plat' ĩ merẽtem nõ Expꝛobꝛatio quando peccatum 2 4 H½
Ercoicati ab oꝛatione mẽta: (põt ꝙ; K Eriaſis anime fit hoc-modo 74. ₰
li excludẽdi non ſunt 90° DH Ertaſis quid ſiit 6 5 D
Ercõicatio q;ᷓ timide lerenda et ſuſtinenga Extaſim facitamoꝛ 28 £
Ercõicatiõis ſnia quõ femidebe (9o DOD Ecxcterioꝛis poſſeſſiõis diſpoſitio multuz va
Ercõmunicati ſuntcondẽ (ret 25 D let ad hoc vt ſpũs liberredeat ad dominum
tes legẽ ↄtra eccleſiã et daum zi „ Exirema famis neceſſitate vnich (77 K
Ercõicanti ſunt verberantes cerici zi &* hbanis cuius iuſtoꝝ ſii Ai X
EZrstcare ſepminee peenr montol de.XE Eʒechielis viſio exrponitrr S81 αWD
Ercõicatũ nõ tenentoẽs vitare IJbidem WE zlonnigint
Ercöicatus penitẽs non puatꝰ eſt bonis e Abulequidſint
vitari niſi denũciat? Ibidem 4;3 S 25 ½/ 16 3 Rͤ 65; De S
Ercõicationũ tot ſunt genera q̃t cõicationn Fabulade vulpe ⁊ catto. 88 (, 25 Z
Ercõicatus eſt ipo iure omnis ſymoniaans Ad fablas ↄuertet. 4* (Nere 88 A
Ercõicationes qui multiplicant 6 ☛O— Fabꝛicado fabꝛifin; 76 O/ 80
Excoĩcationes ni (culpãt᷑o. N/qS.QA Facecia de qdã ind uſa. 8.L/ Aliadi 8 MWι
mis faciliter fulminantuu- 43 A Facere qð in ſe eſt d ſit .2i. O C5 .
Ab ercoĩcatiõe duplici põt quis abſolui di/· Dide infrainne 2 6BB
uerſis tempoꝛibus ai G Facitéti qo in ſe eſt de; nodeeſt 2 D
Ercuſatio turpiſẽ dicere nõ putaui 48. &Oà. Feciſſe q ĩſe qñ qͥs certioꝛa poſſit 69 D
Erẽpla ſunt dicẽda ſcholanby 48 –F Facere noli alteriq tibi nõ vis fieri quõ in
Erẽptiões a plat noxieſunt ecept; 39 = Facies hoiltriplex.92. D (telligik. vo. y

Erẽptũ de iure ⁊ exeptũ de puilegio. 7. X Facto ipo incidere in ſniam aliquã quõ in⸗
Eræptiões nimie epis iuſti tribuũt ↄqrédi Facultas a facilitate.9 4 H (telligit.ʒ. R
Erit de a deo nõ loca/ (occaſionẽ.4.π d .?! Tielags eai
liter ⁊c.ſed ꝑſonali tm̃ diſtinctõe ο K Facultas abſoluẽdi quẽ ab oĩboſentẽtijs d
Ereunt oĩa a deo boc modo 40 Facultas ligãdidat̃ali (impoꝛtet ʒ πα½
Eritus moꝛalis a deo quidã peſſimꝰ ꝑ ſuꝑ⸗ quãddo et nõ abſoluẽdi 33 ſ£
biam Quidã optimꝰ ꝑ humilitaté. 4% ſ . iFacultas decretoꝝ neceſſaria eet di Tl
Eri cito in plateas ⁊c.exponit v0o FS Facultates! geologie degctopin diſtin
Experiennniia 84 3 Facultatũ qᷓtuoꝛ in vniuerſitatibo qᷓ merces
Erperientia quid ſit 856 K firr—e 46 E
Erperimẽtalis dei ꝑceptio non babetur hic Facultates qtuoꝛ cõparã (guunt zi 2l
facialis in via 86 K tur quadrupliciago 8 B.
De erperimẽtali cognitione plura notabi⸗ Fallacia ſᷣm plures interrogationes vt vnã
Erperimẽtalis oo (lia 86 7 quomodo caueri debeeat 88 LCDO
gnitio pfecta eſt ſapietia diuna 856 . Fallacie qtuoz extra dictionem 88
Erperiẽtia oim philoſophatiũ via 82 F Fallacia im qͥd ad ſimpliciter accideiꝭ qd
Erꝑtoꝝ iudicia hũda ſũtꝓ pncipijs.36.G Fallaciak ad Obitali vi (ſit 8 8 B20
Erxꝑta extra nos credere experiri non poſſu cia moꝛalis applicaio 88 D

1
Erperimetalis cognitio (mus 92 H Fallitſe volutas bog modo 87 Z
diſfert a ſpeculatiua 6“ ST/98. 6 Fama eſt vita quedam ciuilis ⁊ pecunia mẽ
Et an ſit etiam intellectualis 6ι ι ſurarinon potelt zO ι (Ibidem
Experimẽtalis noticia ꝙ ſit dat᷑ exemplum Fame ablatio funuʒ non eſt ſed excedit ipᷣm
1io / 20 O/ 54 KK Fama ambicioſe nõ eſt querẽda ſed nec cru⸗
Experientia iuder et teſtis optimꝰ interpꝛo deliter negligengna 8 (ceat 70 AU
pꝛietatẽ ⁊ mendicitatẽ ſoo Eil. io D Famam pꝛopꝛiam qñ negligere qñ tueride
Erperientia vel ꝓpꝛia velpᷣſuppoſita ẽ win Fames miſera mundanozum 20 T
piũ oiĩm ſcientiarſum 64 H Famis neceſſitate ectrrema vnicus nani⸗ cu

ius iuſtoꝛum ſit li *
Familiaritates in cubilibo etiã parẽtũ vitan
Familie regula T (geſũt.43. E P
Fantaſia nunq; quieſcere põt ſicut nec aer.

Fantaſie mirabiles quibuſdi (78 F K

Fantaſmata ꝑ affectũ nü (apparẽt. 73. ¶
per intellectum fugantur ia DO
Fantaſmata clara etoꝛdinata ↄducũt cogni
Fãtaſmata opoꝛtʒ ſpe (tioni ſpũali.Si.O
culari intelligẽtẽ pᷣmitꝰſʒ nõ aſſidue.Si Q
Fantaſmata debet fugere ani (82 S
mus quantum poteſt 7i / 73 W
Fantaſmata ſerena het contẽplatiuꝰ.28.
A fantaſmate ſpm̃ auertere.õ o. RS ê/68
Fantaſtice ſuꝑſtitiones vnds ꝓ (QRS

Fantaſtici pleriq; fiunt (ueniant.2 0. Xy

ex meditatione 65. ê/64. /68. Py
Fas eſt vnicuiq; vti re ſua

Faſciculꝰ mirre dilectꝰ meꝰ mihi ⁊c.9 S 1*

7

Fatum non eſſe quo ad daeiu 355 GB

Fatui ratiõis iudicio carẽtquare 74 C
Fatui pctm̃ habent ſed nõ cuſpa 22
Fatuoꝝ moꝛe currũt ad moꝛtẽ omnes mali
Fatuoꝛum ludus repꝛehbendi (42 B
Fel dederunt in eſcam maam 89 Z
Felicitatem pꝛomittunt philoſophi ſed diffi
culter acquiritur
Felicitatẽ hoĩs ponit ph̊s in hboc ↄʒ S

Felicitas 'm ſtoicos xpᷣm et theologos

Felicitatem hominis conſtituitari (

ſtoteles in cõtẽplatõe pꝛime cauſe.38. O
Folicitas poliic et iconomica in hoc cõſis

„

ſtit m ariſtortlen 38 £W
Felicitas politica et iconomica ad monaſti⸗
cam ſeu ſpeculatiuã oꝛdinatur 38 Q

. Felix culpa eue dupliciterexponi ꝗi

Felicitas mundanoꝛum quidſit öe⸗
Feminarum auiditas

quare deuotus dicat /

Femine caute ſe habeãt i recogitatiõe nudi

8

Femleilege verenici (cucfiri 71 D
no cicuei

Feia an regni ſit capax. 3.C (JJ. C¶
Ferculoꝝ varietas infert dina 4ʒ

1*

Feruoꝛ indiſcret dãna plurima afferi. zi

Figes de

B P/ 64 E
P 3 Z

20 2/ 925 £ Fiqdes in via ſemꝑ eſt nõ euid
Fides infuſa neceſſaria elt iß ſ
Fides generalis implicita nõ ſufficit eng.

Femineus ſexus hẽt coꝛ mole 83
Feminã viſitauit Johs de genſon ĩ infurmi⸗
Femina vidẽdo vꝛit et vires (tate. S 6 £D
Femine? ſexus (carpit panlanm. zg, S.

ircũciderent᷑ quõ ſaluabant & H
Femie inualidũ hũt iudiciũ is vanare
Feruoꝛ degen erat aliqñ in tepoꝛꝛꝛ yi G

uis creſtrigẽda plꝰa

Feſta dei pfanari ↄtin (E vide infra ʒelꝰ

git ex malicia vt in feſto ſtultoꝝ 6 E

Feſtoꝛum fiat moderatio 43 P

Feſtiuis diebus frequentia dona gratiaruz

mitti creduntur „ u 75 4
Feſtoꝛũ multiplicationẽ nõ laudat õo

Feſti cniuſlibet occurrentia myſteria contẽ⸗
plari ſolebat Johãnes de gerſon 98 £

Fictio in confeſſiõe quadruplexr 34
Fides qͥd ſit ⁊ quot modis capiat᷑ izʒ E
Fides multipliciterdeſcribik iz Eʒ

Fides nõ eſt neceſſariũ fundamẽtũ ptãiꝭ ec:⸗
Fides xpᷣi ꝑmanet vſq; (ceſiaſtice. 3 R

ad cõſummationẽ ſeculi io T/ ü E

Figdes mala meretur illudi ⁊ infoꝛtunia pati
Figes firmata tollit omnẽ (zi ER
rationem ad oppoſitum 2i E
Fides ↄtradictoꝛes het ſicꝛ ſcieoẽs.⁊i.

Fides centa eſſe quomodo poſſit 74 R
Ziaes an poſſie idinatc dd fal 62 J
uturis ↄtingẽtibo nõ exduditpo⸗
tentiam dei in oppoſitum 62 J
Fides differt a ſcientia ꝛc i3
Fides miraculũ ĩ nob opat᷑.õi H/37 P
Fides vñ ſumat certitudinẽ ſnuu iz G
Fides ⁊ſcia de eodẽ hr̃i poſſunt iʒ HR
Fides in patria manere põt ⁊iraptu ʒ H
Fides in via ſemꝑ eſt nõ euidẽtium ʒ3ʒ 2

Fides põt eſſe de notis lu (i4 O P
mine naturali et experientia i4 Z.
Fidei queſtiones examiari multi impediũt
quod pernicioſum eſt ii E5BHB7

Fidei qᷓſtiones quõ debeãt examiĩari.ii 2
Fideiqſtiones ꝑ quod iudicari poſſint iꝰ
L i / 18 ABrcX
Fidei q̃ſtiões multipliciter poſſunt tractari
Fidei queſtiones ad philoſophos (iz A

deduci poſſunt

In fidei cauſis qͥs ſit ſupꝛemus gacrti

Fidei articulum face (?/ i7 O/ is
requidſit 1i4 7
Fidei cauſe q̃ dicãt maioꝛes qᷓ mioꝛes. i.

Fidei ſi ↄtradicat᷑ an qͥlibet obli is.
geturp fide contedere 35 TO/56. A B
Zigei vitas in plꝰſe hẽt quã lex pure diuina
Que ſolũ ſũt ad fidei pietatẽ ino (oi &
latq; augẽda 69 J

—

Fidei nõ repugnat hr̃i cognitõeʒ exꝑimẽtas⸗
lẽ cortã de deo hic in via 6
Figei pietas

igç 7 i7 Aà

onunigdati
i ER
1
des2,D
4

02 7
6

gtulnd

caſibus obligamur

4

Circa fidẽ errare ↄtingit q̃druplicit.i.S

ſcipline IJdeo

F ante j

Def deiĩ pietateꝗqᷓ aſſertiões cẽſeant᷑ iꝗA G

5 S/ 17 3/ 69 3/

Aad fidẽ ptinẽtes veritates eʒ æ / i? C/

i OD JK/ i4 E6o H
Fidei iirani quot ſint i4 D

ODue cauſe fidei ad conciliũ vel papã referẽ
deſint iz Z/ 14 F

/ 17 W
Fidei pꝛincipiũ eſt credere ꝙ tota ſaca ſcri⸗
ptura reuelata ſita deo iz G P/ i4 H
Fidei iudiciũ ad pᷣlatos et doctoꝛes ſed deli⸗
beratio ad alios quoq; ſpectat iz C?/
Veritas ſapiẽs fidẽ.iꝗ.·
In fide dubius /infidelis eſf iꝗ JP/
Fidẽ cõfiteri in quatuoꝛ C5 2/56
bligamur 1 D 14 P
In fide determinatiões noue fieri nõ debẽt
niſi cõcurrãt multe cauſe iʒz Z/ i7 O
Fidẽ alter altero magis explicitã haberete⸗
netur iz 2/ i4 JKMιOP/ 6i. .£¾

Fidei certitudinẽ maxima eẽ.ꝰ b.A/&S 6.F

Ad fidẽ ꝑtinẽtes veritatesq ⁊ q̃t ſũt ci.O
Figde nutãtes docet ſalubꝛitercon ( Ji

nacurioſo 88656
Fidei articulis ↄducit doctrina q̃dã genera⸗
Fide credita intel (lis ⁊ notabilis.S S

ligere querimus ideo

Fides ſtabilit᷑i loco ab autoꝛitate ↄ2 N

Fideł firmiꝰ fide adheret qᷓ; ps ſcia.ↄo.

Fides qͥd ſit m apłm ⁊ pła alia ð ea.22.Q

Fidei articulꝰ nõẽ hoĩem ſʒ deũ eſſe paſſum

Figei catholicetenoꝛ ponit᷑ʒi.RE (27.Q

Tidei erroꝛes vñ ꝓueniãt. ʒi R in fine

Fidei articulis credere debẽt ſimplices hũi⸗

Fidẽ iocoſe impugnãtes de (liter 32. S
nũciari deberẽt epiſcope 6 Z
Fidẽ nõ opoꝛtet de cetero ſcrupuloſe diſcu⸗
tere Jdeo HW
Eides iocũ nõ patit

Fides ſpes caritas tres pali ſunt viriũ anie
Fides dicitur concupiſcẽtia di (17 F
Fidem quedam concernunt de neceſſitate.
Quedam de pieate 3 3
Fides bona quid ſit ſ̃ᷣm tullũ 78 B
Fideles an fuerint philoſoppbi 45 7

Figei articuli qedẽdi ſunt Adeo 52

Fidei vᷣitates q̃te reperiant᷑ idecret ð i O

Filiũ habẽs ꝑ foꝛnicationẽ doloꝛe debet de
pccõ ſʒ nõ de hꝙ bẽt filiũ

hͤno deßc bet 70 2/88 C
Fia t ſpes pcamno idem ſunt 28. 3

1 (yz, id.J

Fides innitit᷑ſꝑ pᷣme vitati nõ ratõi.J6. A
Figdes dudũ pꝛobata et 46 C

les appellande ſunt 78

Filius dei venit in mundum taliter et ideo

Filij matris mee pugnaue (Go A/86 Z
runt contrame 98 J
Filiꝰ mag diligit᷑q; pr ſᷣm vnã cõicationeʒ
Filioꝝ erga pareres regula. 4. G(299 J
Filius egreditur a patre vt imago vᷣbuʒ ars

exemplar et idaeaæ 4 0
Filiꝰ pdigus dirxit ſe peccaſſe ĩ celũ. i V

Filij pdigi parabola erponi᷑ 4 42 A B

Filij ꝓ patribao puniunt᷑ tẽpoꝛaliter 25 O

Finis alicuiꝰ a deo ↄſtituit᷑in qlibʒ actu pctĩ

Finis vniuerſe ratio (moꝛtalis zo ꝗJ
nalis creatur 87 / 92 P
Finis in agibilib ⁊ ĩ ſpeculabilib ſimilit᷑ ſe
bobent 88 38 Q
Finis pᷣcepti dilectio deii 88 A

Finis nr eſt niagnificare ꝛdſm ↄ3 D

Finis generalis cuilibet homini ↄtemplati

uo eſt ſpecialis ⁊ pꝛoximus 9 Z£

Finis q̃druplex ↄtẽplatini gerſonis. ↄʒ 7
Finis ciuił officij ⁊ ecclaſtici differũt. 36. 0

Finis ſub fine vnus finis et 36
Fine ignoꝛato cuiuſlibet rei nihil ſolidũ de
ea fieri poteet 38

Finis homs eſt cognitio intuitiua ⁊ fruitio

ſummi boni in vita perpetua 38

Finẽ nõ aſpiciẽtes circa humanũ genus

tolerabiliter errant 338 A
Finis ẽ pncipiũ pꝛimũ in pꝛacticis 38 Q
Finislimponit neceſſitatẽ his q̃ ad finẽ ſunt
4B/ 6 W/ ü P/ 67 pulcre

Finis intẽtus ſe ruminari debet ne aliud ſe
Finis intẽtus reqrit me Emiſcent ig K

dia ſua et circũſtantias 57
Quicquid fit/fit ꝓpter finem 89 B6
Finitũ ⁊ infinitũ dupliciter dicunt᷑. ꝰ 3½ NR
Fiſtulatiõeʒ oĩm viliſſmã eſſe tradit ariſtote
Fiſtule oꝛganoꝛũ non illibera es. 68,

Flagellat deus . . 84 7
Fagellantur maxime ſanctiſſimi viri Ideo
Flagellatio ſuijpᷣius publica ⁊c. 4 B
repꝛobatur 22 AB C.c.
Flagellatio ſuijpᷣius quibus circũſtantijs fi
2

at rationabilis

22 B£
Flet“ 84 T/ vſ; O 85 A Bzꝛc.

Fleamus dũ flere nõ poſſumꝰ 2c. 85 H

Vere an liceat ſeculi damna etcetera ſimilia
erecum flentibus ⁊c.quomo, (83 J
do impleaturr· 85 K
Flere qͥdã nõ pñt Alij ſemꝑ 85 K
Flebat democrit ſꝑ.ð 7.C/ 42 C/ 45.0
Fletus / notabilis ſermo deh⸗oc 15

60
Flebat quidã puerꝛ dare riſit ſimul.5.V
Flet materia eſt nõ poſſe ſftree 46 B
Fetus hoc modo in te excitetur 416 B
Fluxum viri quidã patiunt᷑qualẽ femine in
Fomes carnis nõ extin/ (mẽſtruis. 37 X
guit ꝓpter viginti ratiees 90 7
Fomes mitigat᷑nõ aũt penit tollit᷑.4.Z.
Foꝛma tractãdi nf̃a eſt nõ materia 83 E

Foꝛmaliʒzãtes laudant᷑ 641 QO Titupe,
Foꝛnicationem negans eſſe peccatum mge
Foꝛnicatio quõ ſit actus naturalis ⁊ tĩG moꝛ
Foꝛnicatio et mere (tale peccatũ 26 E
triciũ differũt m quoſdam 29 B

tale eſt heretieðus 25

2

Foꝛnicatio/de hac „» ʒi

oꝛnicationẽ qdã petm̃ nõ eẽ dixer̃t. 38. IH
Foꝛnicatio ecclie quõ intelligiur 4 £
Foꝛnicarius tꝑe et loco cõcubinã dimittere

Foꝛnicatio ſacerdotũ nõ tã (tenet᷑. 2.

excõmunicatiõibo q; alijs remedijs eſſet co:
ercenda 62ε X y Ibi de vuatione eoꝛum

„ 4

Foꝛtitudinis dictiuim

*

Foꝛtuna moderate aduerſa ſecurioꝛ eſt q; ꝓ

Foꝛtuitũ nihil eſſe apud (ſpera 415 £
deũ ſed apð hoĩes.J 3. êä ⁊2.N/⸗9 53. %à

Foꝛtuna cur dicat᷑oĩpotẽs. 55. G95 W

Foꝛum cõtentioſum ⁊ cõſcietie diſtinctũ inę/
Foꝛũ dei triplex. 34. B Sacaccipit .

Frãcie ciuilia bella deflengst

Frãc et anglꝰ ↄtedũt. 2. F. (96. E E

Frãcoꝝ rex docet᷑q̃dã ſpeali tractatu.?2. .

Francoꝝ rexpᷣdariſſimũ het titulũ ꝙ; chꝛiſti

aniſſimus dicitur 83 *.D
Francoꝛũ et angloꝛũ inimicitie inde oꝛtum

Francia ethiſpania (hñt 53 /59. †£*

an ſint ſubdite imperio
Fratres ſumꝰ

trahat er his conijcitr 36
Fraudamus deũ cũ pꝛoximis fraudamꝰ aut

Fraudis multa genera (noſipos 37 &

—

Freneſis ſpũalis qis ſit 55
Freno oꝛat et chamo conſtringi

quiſſimis illecebꝛis “ 38 F†
Fructus ſpũs duodecim 86 f†

Fructus duodecim ligni vite 89 CE
Fructos pꝛimos de bñſicijs papa an recixe
Poſit 36 DK/1 7/ ü „

Fruitio quidſit .8828 Z
Fruitio eſt amoꝛis liberi ſcõs actꝰ 9 7 +

Fuj

ura ſiquis bonus et religioſus dicat an
hegeſſaria videant᷑ eſſe credẽda.õ9, J

llina eſt dini /

ladã o et ecdeſia S5z3 A
De fraterna coꝛrectõe vide in dictõe coꝛrige

ictõe coꝛn Bama myſticum
In frandẽ vſurarum virum quis con; (re

78
Banma nouũ er myſticũ de hplura 729 £
Bame myſtica infigũt qͥnq; vocales. 79.7

ad q̃ nos ſimilit diabol?circũuenit. 646

iudicandum eſt 4 EC

Fruitiõis actualis qᷓqruplex impedimẽtum

Fruitionis dei pꝛecipuum nutri (88 7

mentum euchariſtia 88 7

Frui deo ꝑ amoꝛem quid ſit etqᷓ vtile ↄ 8

Fulgebũt iuſti et tanq; ſcintile ꝛcc ( Q R

FZrpanlte dequarnc: donba copis 23.
Fundatiõiboantiqͥs ſubuenire ſanctiꝰ eſt qᷓ

nouas erigere

Furoꝛi cedendum eſt 34

Furũ De boc plua 26 7 / zʒi y

Furtum ſumplexan puniri poſſit pena moꝛ⸗

Gppp9f“*Y 39 D/ 6; K
In funo concupiſcentia pꝛohibetur etnon
in homicidio 25 D
Furcondemnatus ad moꝛtem an poſſit ſi⸗/

ne peccato effugere varie ſunt opiniones
Furti diffinitio zo †+

(zo WOW
Furtum aliquomodo cõmittiturĩ abuſu cu⸗

iuſcunqᷓ; rei

Furtum non cõmiſerõt filij iſrael ⁊c. Jbidẽ
Furtum non cõmiſerunt apoſtoli in velliz

catione ſpicaru

Fures hi cenſendi nonunt 3292 Mm
Futura contingentia vtrum de neceſſitate

eueniant

debitur

a ſapientia

allum ſe quidã eſtimabat 273 Z

Bama neutri generꝭ ſicut etiota 79
Gama manuale inutile non eet So A
Baudiũ poſt triſti ciã maius e ꝙ R

Baudiũ pñs eſt ſicut pũctus a quo linea mi
ene cha ing 76 H ferie trahit᷑ in inſfrinitum 46 B
Frigidus vtinã eſſes exponit Ji B
Frigidi et maleficiati ſe macłlare poſſuntne

Baudẽetes ſunt hi naturaliter

Baudium in quolibet beatoꝛum eſt infini⸗
tum ſᷣm anſhelmum

„ „ „

80
Beneratio ĩ diuinis an ſit vniuoca vel eqͥuo

BGBeneralis locutio non eſt (nequã ʒ3ʒ H

eludem efficacie cum ſpeciali z

2

2—☚ .

tura pꝛedicere pꝛofitẽti quomodo reſpo⸗

BHBalline ſexpᷣs coparatido.54: 7

4)
Poon
gtno
Blit
outa
Gouun
Bore
Bhist
tiory
ſoſer
Bloſa
Bloſa
Bnon
Bnon
Bꝛati
Brati
Ing
llone⸗
n
akin
bin
ute
beati

npoſſtſi
iniones
69,O
abaſun⸗
„T
ids
Ni
„ e.
rſſinre
K g£
dorehpo⸗
20 G
1odictan

Oui⸗
.S

(G ante T.

BGenus duplexin nobis 88 X

Bẽtiliũ ſuꝑſtitiões q̃ adhoc extirpari nõ poſ

ſunt ↄuertant᷑ in aliũ finẽ 9 B/ 62 ₰
BGẽtilium ſcriptis cõmodare nos ipos poſſu

Beometer quidj ar (mus nõdare i8
chimedes foꝛtiſſime in ſua meditatiõe deti⸗

nebat᷑ adeo vt ciuitatꝭ epugnatiõeʒ nõ ꝑci⸗/
Berſon filiꝰleui 19 A (peret 74 △D

Bloꝛia qͥd ſit ↄ7 A/ et in ſequẽtibus
Gloꝛia quaſi claria id eſt lara 2-7 M

Agloꝛia oppꝛimit᷑ ois ꝑſcrutatoꝛ maieſtatꝭ

Bloꝛia dei fit vel augeturinſe (97 A
dum manifeſtaturn 2927 Y
Gloꝛia patri et filio et ſpũiſancto ↄ 7.

Bloꝛia in excelſis deo ſi deturſe (vꝗ2« £

quitur in terra paxpominibus 8 S

Gloꝛia eſt gratia ↄ᷑ſummata 84 3

——

BGloꝛie viſio requirit q̃druplexlumẽ. 84.
Glia p.⁊ fi:⁊c̃ũ fine pſalmoꝝ iũgit᷑. ꝰ .O
Bloꝛia ſoli deo debetur ʒ B

BGBloꝛia deo debetur de ſuis donis / nobis ve

BGBloꝛiam quo magis (ro fructtus F:

fugis magis te ſequetur u 8 3

Zumen gloꝛie quid ſit 97

BGloꝛia inanis quando admirxta ſu oꝑibo no

Contra gloꝛiaʒ (ſtris ſignũ.is: K.o.R
inanem exhoꝛtatio 61 kX/ 66 C

Gloꝛia vana ſicrepellat᷑ 88 AU/ 92

GBloꝛiã vanã generat amoꝛ pꝛopꝛie excellen⸗

BGloꝛia inanis de hac plura (tie 92 £
24 28 T/Ibiqd ſit ⁊ de filiabus eiꝰ
Bloꝛia vana quando ſit peccatum moꝛtale

autnon 22 O/ 32 K pulcre
BGloꝛiandũ non eſt de dominio 77 B

Bloꝛificatio dei finis eſt conuocatlonige S

cilioum
Bloſare textus

aꝑtioꝛ patet intellectus 35
loſe innocẽtij verba aliter ſonare qdam fe
BGBloſa innocẽtij ponit᷑ zʒõ6 A (cit. 3 6. E
Gloſas recipitſacra ſcriptura Infra ſcriptu
BGnomice act? qͥs ſit zõ ¶ (cca ſacra

Gnoti ſe auon 44 †
BGꝛatia deſcribitar 38 +PD
BGBꝛatia dupliciter capitur 60 7

In gratia ſe eſſe nemo ſcire põt ſine reuela⸗
tione ⁊ ratio hui 6ʒ v/ iõð T/ 32 £
Gꝛatia dei cõiternõ Gz7. Rü/77.2/97.
dat᷑ in exercitatis vel ingralis 98 7

Bꝛatia dei dat immeritis magna.tamen co/

agiutoꝛes nos eſſe opoꝛtet 4 A/ ε
Bꝛatia et miſericoꝛdia a deo petcda ʒ .y
⁶

585858 7 7
Bloſis ſuper gloſis dimiſſis / in textib iunis

poꝛali et ſpirituali
Bꝛadus poſitiuus cõ

Gtra moderatrir eſt ⁊ victrix nature.ꝰ2 O/
Ex gr̃a agerenõ ſptenemur.õo.? GS. H

ꝛatia neceſſaria eſt ad om̃e bonũ oi G

In gratia eriſtens poteſt mereri eterna ⁊ trã
ſitoꝛia.alius ſolũ tranſitoÜrria D

GBꝛatia noſtra opera pᷣcedit 6 5

tus ſuꝑadditus amoꝛi dei naturali 25 J

Gr̃a ex impꝛouiſo ſepe nos viſitat ↄ 65
Bꝛatia coꝛ ſerenum a paſſionum turbatio⸗
nibus illuſtrat et delectat 96 D
Gfe vita qͥ eſcit in vita glolie 97 £
Bre diuerſe dant᷑ ab vno eodẽq; ſpũ.dõ ð.
Bfedei ſignũ eſt pᷣcipuũ humilitas 6 5

Gfe dei plurea pᷣuatiue q; poſitiue io K
Bꝛatie dei multiplicate/homineʒ ad multa
Bꝛatia dicit᷑ vita eterna (obligãt ia P
epignne eius eſt ſiunearra 54 O£

ꝛatia an ſit in eſſentiaaie 85

Gꝛatie influxus foꝛmales ſunt purgare illu⸗

Bfa eſt vna intri
nitate ⁊ trina in vntate 8

Bꝛatie gratis date ſunt oẽs gratie pꝛeter ca⸗
Bꝛatiã quidã hñt habitu (ritatẽ 8 6 £
actu et ſentimento ddii
Bꝛatia continet virtualiter habitus ſicut eſ

ſentia anime vires ſas 92 Q
Gꝛatia reddit deifoꝛmẽ eſſentiã creature ra⸗
Extra gratiã qͥs põt bñ (tionalis 93 R
moꝛaliter operari 24 DO–
Extra gratiã oꝑa facta pꝛoſunt 2 4
GBꝛatiam dei negligens in pꝛima etate plerũ
IJpoctmodüneauac habebit 34 X£
ꝛatie dei augmẽtum habebant exercentes
Bra nemo ſpoliari pote (ſe ad eã 3 4 F

rit niſi pꝛius conſenſerii 4i

Gram dat dñs liberenõ naturali neceſſita⸗
Gr̃am ſic acqͥre. ↄ (te 149 D£

SBGBæñja facit hoĩem dñũm oim 419 y
Sfe diuine pulcra recõmẽdatio 70o B
Bram ꝓ gratia dat dñs zo O

Gra ſola põt eleuare animũ ĩ altũ ⁊c.74. P

Br̃am directricẽ ſequat᷑ ↄtẽplatiuꝰ.7? 4 E

HGtr̃as agat deo deuot ꝓ deuotiõe. 7·‧ S
Gra dei trib modis dathoibus 7) B
Gf̃a dei plurimũ egẽt virtutibo abundãtes

Gꝛatia dei pꝛeſenti ſic eſt ani ? (-,3

ma diſpoſita 77 k.
BGꝛatiarumactio exiſtẽtis in pꝛoſpenitate 2
77

cognitione dei 97 A Buc. D

In gratia exiſtẽs oĩs eſt in ſtatu ꝑfectiõis eſ
ꝛatia eſt amoꝛ gratui (ſentialiter.õ ů

tri (minare ⁊ ꝑpficere.S8.O
56

paratiuꝰ ſuꝑlatiuus ĩ

ꝛadus qͥnq; qb veniemꝰ ad deũ S0o ☚

HGꝛãmatice ſubiectũ ſub qua ratione ſit ens.
Bꝛãmatice et logice modoꝛũ (õ9 MW

ſignificandi neceſſis 86 G
Bꝛanũ caritatis raro pꝛoducitur ſinepalea

vanitatis 3u 7 36 £

Bꝛanum frumenti habet infinitas partes p

3 82 UW
Bꝛatulandũ eſt bñ incipiẽtibb ð GBS
Bꝛatum exiſtere deo quid ſit 5o B

poꝛtionales .

Bꝛatuita dona non ſunt fundamentum ec⸗

cleſiaſtice dignitaltlis ziũaA‧ↄqꝑͥO
Bꝛauis culpa quid ſit z3 E.
Bꝛecoꝛum ſacerdotum coniugium fuit cau
ſa pꝛiuatiõis peritie lelis 38 Z
Nzecl vnde ſumpſerint caſiene diſten eh
a latinis 3 J/ 5 R/ 17 ₰W
BGBula quãdo ſit peccatum 32
BGBula qñ ſit pctm̃ moꝛtale qñ nõ ⁊9
Bula dehacplun 32 E/ 24
De gula et filiabus etſpeciebus eiꝰ.2 8

Buloſi hoc mõ ſe defendere conant 39 E
Buſtãdo mel plus afficit q; vigedo 48

Buſtato ſpũ deſipit ois ( B3/ 233 S
cꝗaro Exponit᷑ ʒ38 T/ 44 yh. 4 6, A
Butta in calice remanẽs interlabiũ calicis ⁊
fundum an conſecreur 34 O₰W

Abere ſe dicen

AKgeturbanrttur“
Habituatu
Hebꝛei futurũ indicatiuũopta (24 B
tiui loco ponunt 659 A
Heliam pauit coꝛuus ⁊ quid ſignificet. 38

vidue

Heliʒeus impetrat oleum (O/ 90 2

Meremite habẽt ꝓ ſanctita teſtimonio ver
Heremitica ſolitudo an (bũ xpᷣi 39 A

„

conueniat nouicðs 9
Heremite nr̃i tꝑis rep̃hendunt᷑ 74

Heremite quidà exrterminãdi ſunt - mN

Hereſes inde cauſantur
Hereſis qͥd ſit

ciũt pꝛeſumi hereſin

Hereſim ſapiẽs ꝓpoſitio ʒ &/ 14 2

Hereſis qbus vijs efficaciter ſuppꝛimãtur
Hereſum repꝛobatioad (zn AB/ i8 ¶Z.

„*„
P
—
7

tes vel in ꝓpꝛio vel in cõmuni/in

8 in vicijs flere ſemꝑ demeretur

R

Hereſis nouaan inueniri poſſit iæ RZ?
Hereſeſcuꝛ de pmittat naſci .iʒ. /i. Oı
Dehereſi ſuſpicio vñ ſumat iꝗ T/ iʒ
Hereticales actꝰqͥ ſint eta (K/ i7

.
.

theologũ an iuriſtã pertinaat is

MNoreſes et erroꝛes varie deſtruuntur. 25
Hoereſis pᷣſtilianiſtaꝝ. 27 GèS (RO
Hereſis eſt dicere a papa ad conciliũ appel-⸗

lari non poſſe 7

Hereſis nõ eſt ſine depꝛauatiõe intellectus
Hereſis albigẽſiũꝛ:valdẽſiũ (⁊cc ʒ36 %

ꝛ⁊vicleffiſtarũ et huſſitarum ʒ

Hereticus qͥs ſit iz 2/ ijz B/ i8s K

Hereticus pꝛopꝛie dictus 5 K
Hereticus pertinax eſt qui non acqͥ eſcit do⸗

ctoꝛibus vel pꝛelatis inferioꝛibus iꝗ⸗ R

Heretic in pũcto ſentẽtie pferẽde ꝑtinaciaʒ
Hereticꝰ eps vel (ſuã reuocare põt.ꝰ.XC
ſacerdos an ↄferatſacramẽta i / ʒ

Heretici neſciẽter 14 S

Heretici hñtes ʒelũ nõ ſᷣm ſcientiã ia A

Hereticoꝝ ſermo vt cancer ſerbit ü J
Heretice pꝛopoſitiones multe enumerãtur
ii JKkRX/ 6 Ki
Tanq; hereticus qͥs punit᷑pᷣſumptiõe iuris
qui veraciter eſt catholiceðus 36 MW
eretici cũ gaudio aliqũ moꝛteʒ patiuntur

Hereticos et hereſes iudicare E. (49 OD
SBupꝛa erroꝛ
Hereticoꝛũ penas determĩat facultas deqe
Herodes ꝓpꝛios quoq; libe (toꝝ 32 A

tinet ad theologiã 52 A

ros cum innocẽtibus interemit 79 A
Heroica caſtitas q̃re ſupꝛa caſtitas

Heroicos eſſe ideſt diuinos non omniũ eſt

Heroicã virtutem quaſi ſupꝛa ho GB8 R
minẽ poſuerũt etiã philoſophi ʒ8
Heſter regĩa accedit ad regẽ exponit᷑. Jo.A

Hierarchici tres actus in ecdeſia militanti

Hierarchicos act?nul (i.C/2. A/67. U

lus exerceat ſine autoꝛitate pꝛimi bhieranche

Hierarchici ſtatus in eccleſia ſunt (2 B
pꝛopꝛie tantum duoR 2 R
Hierarchicus ſtatus debet in eccleſia eẽ cõ⸗
ſtãs et certus 3 OQO/ 4 M/ 22 C
Hierachiã qͥ dam ponũt in diuinis 78 7
Hierarchia eſt in trinitate ad bonũ intelle⸗
Hilaritas qͥd ſit Ssos (ctũ 52 E

Hoymnus eſt laus dei cũ cantico 97 M

*

Hypocrita duabus vijs ingredi S88 Aaa

Hypocriſis crimẽ peſſimum 92 7

Pbocmia cn quida cbtumclioſe abaltovẽ

caretur moꝛdacẽ dedit reſponſionẽ ꝗo O

Hypocriſis quomodo cognoſcit᷑ 4½1 H
Hiſtoꝛie biblie ceterꝭ ſũt fecũdioꝛes.ꝰ 5. H
Hiſtoꝛia de quadã que ſe finxit facere mira

culapꝛopter cupiditatem is W
ι⁰

Hi
it
nihel
Hac
hioco
Ho
Hon
Hon
worn
Ho⸗
Hor
Hie
nt⸗
1
Homt
Homit
nmm
homin
tcan
hommi
o
ot
Hor
Hon
apoſt
Hom

yhun

r
hoo
Hnopt
Yymi
ome⸗
ſlalg
Hohhi
Doin
Höͤſt
aliter
Hom
qeoꝛe
Hom
Hom
Honm
Hom

Hone

Hon
Hone
Hone
Hone
dus

ono

Hono

ſ. 2
⸗
*P
RK
5X
gcſarde
4 3
nnacigz
t. .
E
114
umeäur
nöeinis
6 D
arumur
.
dn
unns der
ſor eg

.

y4
is

nomnäck
o 8

4
lug
ninm
16,0
lanche
1B
2
ciaeec
Nl
nis 73

Hante HO

„
Hiſtoꝛia de quadã queſe quadriduanis ie/

Hiſtoꝛie ſctõꝝ ( iunijs macerabat.iꝰ. OA

nihilipẽdende nõ ſunt. 40 * vide legẽde
Hyvſtriones nullibi rarius q; in domo pꝛo/

Hoc quid demõſtret in ver (pꝛia 44

bis conſecrationis .20
Holocauſtũ quid ſſſit· o. Q
Homerus fuit melancolicis 2;3

Hominis eſſe ploeſt er gratia dei q; eſſe bꝛu
toꝛum 6565eeoeo 7

Hoiĩs pꝛima inſtitutio q̃lis fuerit 8 Y

Hominum tres gradus 83

Hõ eſt coadiutoꝛ dei.·4. A/ 6 /66. E
Homo pꝛopter deũ factus eſt et omnia pꝛo
pterhominem m ariſtotelem et platonem·

40 Q;/ 9 7/20 QD

Homines bi ſolum appellãdi ſuntqui boni
Homines moꝛe poꝛcoꝛum (ſunt 40 QO

vertuntur ad infima 40⁰

*„

Hominem non vinunt quidam ſed p ꝛa;

aut canem ⁊c. 48

„

Homines oꝛbis terrarũ dicunt min mun
Aus ais eofrrd iðo. 49.J152. 5/60. 3

ominis miſera conditio 2 .
Hominis finis ille eſt 72 ſupꝛa finis
Hominis veteris et noui differentia ſcõm
apoſtolum 79 P6B
Pomo quõ inferioꝛ eſt angelo R
In homine nouem officia ſeu oꝛdines an e
loꝛum reperiri 99 W

Homo rectus a deo factus incuruauit ſetri

bus pꝛecipue 98 ℛDW
Hominum varij moꝛes 8. Z

Homo non ſapientiã iuſticiã potẽtiam dei

7

ſed eiꝰgratiã et miſicoꝛdiã deſiderat ⸗ E

Hõ ſpũalis rationalis aĩalis.iↄ.A (ii.T

Hominis potẽtia ſciẽtia et iuſticia tanq; ni

Höõ ſi nõ peccaſſet (hilũ añ deũ 20 A
aliter ẽᷓ nunc rectus fuiſſe 20 D

Homini nõ reuelauit deus oẽm celi virtutẽ
qꝛ oꝛdinat eſt ad viſuʒ btitudinis 20o &

vomo aſtris dominatu ⁊ꝛ0 E

Homo erxterioꝛ et interioꝛ quid ſit dy y

Homo pfalterij coꝛdulas rupit 24
Homicidiũ multꝭ modis fieri dicit᷑. 2 6. D

Honeſtum dicitur tripliciter 43
Honeſtum m tullium
Honeſtas dicit᷑ honoꝛis ſtatus 9 4

Honeſtatꝭ capax eſt hũana natura.9 4. U

Honoꝛ quomodo imaginibus ſit exhiben⸗

dus ʒzi S infra imago

Honoꝛ ſumm ſummũ onus:7 X/ 8 A

—

Honoꝛ quid ſit 97

Numani coꝛꝑis triplices parte &

92 †£

16 3t io v/ 40 / 70

Honoꝛ nimius malo fine dominis exhibi⸗
tus peccatum eſt zi S
Hoꝛe canonie 24 K
Hoꝛas vt deuote exoluamus modum docet
Hoꝛas cano.reiterãs iubeturnõ (66 B
nunẽ; non iterar 7„ X†

Hoꝛas canonicas diſtracte dicẽs male agit

ſed ſatiffacere videt᷑ eccie. o? HJ70 B
Hoꝛas cano.trãſgrediẽs q̊ reatu cõſtringat
Hoꝛas canonicas lucratiunas vi (6ʒ Q
ſitans canonicus alias nõ iturus an ꝓ q̊ con

nincat᷑ ſymoniacus 9 / 36 O
Hoꝛas canonicas reiterare quomodo quis

teneatur notabilis dec ſio
Hoꝛarũ aliq̃ ſi neglecta fuerit nõ opꝛtet talẽ
pꝓ ſatiſfactione penitentiã iniũgere 75 F
Hoꝛologiũ amoꝛis cadẽs excitat 46 .£
Hoꝛologiũ ſapientie allegatur 7 E
Hoſpiciũ aĩe tueſicpꝛepara deo 44 ==
Hoſpicium regula 4 —
Hoſpes pauper ſic
Hoſpitalia ſic ſunt refoꝛmãda in tempoꝛali
bus et ſpiritualibus 2
Hoſpitale pariſiẽſe ſic eſt inſtitutũ zZ O
Hoſpitale magnũ eſt mũdus iſte 75
Hoſpitalis magni miſerie he ſunt 76 £
Hoſtia euchariſtie qͥd ſignificet o &ε
Hoſtia añ ↄſecratiõeʒ caute abſcõdit᷑.iõ.D

4

Hubertini libꝛos cautelegẽdoſ notat.iꝰ K
Hugo ⁊ magiſter non ſicſentiũt ſicut eis im
Hugo ꝑcepit hoſtiã nõ eſſe vonid ole

conſecrataam 99
Hugonis tractatꝰe oꝛatõe cõmẽdat᷑.Sꝰ.C
Hugo lincomẽſium epᷣus fuit ꝓcuratoꝛ car⸗
tuſie magne et pꝛofeſſus 39 £

——

Hugolinꝰ fec apparatũ ſuꝑ decretales 26

Huguitio fecit apparatũ ⁊2 7. (PR

Humana induſtria adhiberi debetſed in ea

fidendum eſt nemit 20 E

Humanñ gen ratiõe regi deber 38 K

Hũana iura ſi ĩter ſe diſſonãt ad ius diuinũ
Hũuane leges fudãt᷑ (rerurredũ eſt.ʒ3 6 G

in philoſophia moꝛali et hocdocẽt Fi

Humana determinatio ſen cõſtitutio Juid
Hũanitas xpᷣi exgr̃aẽ cõpat᷑ (oꝑet᷑.oꝛ N

Hũanitatixpi (mulieri amicteſole. J.¶
collata ẽ omi ſcia ſz nõ omipotẽtia 2 2
Huuanitas xpᷣi ↄcurrit cauſalit᷑ ad miracula

Hüilitas. 74.7 (Orra Duradu. 43 V
Hoilitat ſigna 6 BD/ 77 B/ 40. X V

„
Humilitas laqos ⁊ retia euadit ⁊q̃re 8

.
4
R”L

ſe conſoletur 45 S

7 Rτ

Humilitas iohãnis gerſon a qͥbuſdã repꝛe⸗ Aolare crudeles ritus habent non ſicchꝛi Odlis
hẽdebat᷑ ꝓpterqtuoꝛ ſʒ irationabilit᷑.ʒʒ3. H ĩ

Humilitas vix ſeruamr in ſolitudine et pe Hüo: ntuplex fluita coꝛꝑe hñano. 38 A R 3
ob umenaeak:
Humilitas oĩs pie affectiõis radir ö C ume 19 † X
Humilitas pares diſcretiõis io 7/i9. R — ſerre non debuit vt lyam a rachel gi
Humilitas laudat᷑ et inſtruit.õ Pä/ io 1 . diſcemerert: 33 X£ in
12² O.OPyzZ, 54¼ Q, 6 , z6 Jactantia peccatum 24 J 6
Humilitas falllͤl io T/ i9 Z Jactantia ꝑ laudem ꝓpꝛiam quando admit
Humilitas bonis actibus iuncta ſignũ dat Jactantia quomodo acci (tat᷑ is O .
ſit a deo S ia Z pieat in tertia ſpecie ſuperbie 28 K
Humilitas non ꝓpꝛio ſtudio ſed a deo venit Janitrix ectie eſt timida ignauia 44 H .
Humilitatẽ non tam in verbis (i9 Z Igeas quõ poſuerit platt 23 F
in coꝛde habeamus 20 dealis amoꝛ creaturaꝝ quis ſit 78 y» .
Huũilitas ⁊ magni ficẽtia ſtãt ſimul 8; DH SInigeali eſſe quod habuit eternaliter ĩdeo 4
Humilitas in qᷓ potiſſime ↄſiſtar 86 7 Anima non mutatur d40 Q Xu
HhHumiliandiſe modvçvus 87 A. In ideale eſſe redire animam dixit almari⸗
Humilitas diſponit ad theologiã miſticm cus 86 LU r
22 224 — Igearum diſtinctões in deo/ fundant ſupre 3
Humilioꝛẽ deus reſpicit 2924 Ay buſadextra ꝑ oꝑationẽ intellectꝰ 69 K nu
Humilitas eſt omnis iuſticdia 94 E Igeeplatonis ad ſenſum auguſtini ſaluans⸗ gncch
rumilitas rrahit chꝛiſtum ertamen no ali/ tinr =ð GSGo
undeqaſe 94 Idolatria qͥ ſit etquãdo pctm̃ 24 W Moe⸗
Humilitat gradus duodecim 28 Bdoante fn ginan 24 W Ron⸗

. ani 22 A
Humilitas exita deo ſed ſub deuʒ et rurnus Jeiuniuum 24 £ No
gademm 40 S Zeiumöül eccleſie frangere volẽti bonũ eſt pe nẽ
Pumdttartrſcanina o S fiere licentiama curato 29 D/32 P no

liat ſe petrus 340° S
Huñmilitatẽ iohãnis genſon dum laudat in⸗ cant

Jeiunia ab eccleſia indicta ſoluentes pec; ieu,

telligit ſupbie ſunepnonem 40 S ZJeiunarequi nonteneantur 32 † lin
Humilitas cõmendat᷑ſpecialiquodã ſermo Zeiuniũ nuditas vigiliepauptas 28. nöſi M
Humilitatis tria miracu (ne. 40. F perfectões nec vᷣtutes ſʒ penalitates.õ.Q Pii
laſupꝛa modum mimbilia qdo Z Bencbo. 6 8e à4 e
Humilem ſuſcipiet gloa 4 ZJeſu nominis laundes 6 J Aph
Huüilis oĩbus dñaturrebus 40 Jeſus nomẽ duo ſupma cõplectĩ oo .
Humilitatis ſignũ triplex in pꝛelatis docto Jeſu noĩs interpᷣtatio ui T/ 58 Z AMmin
Bauncfstitions noruraleznon coſttn Jeſus puer minimus coꝛpoꝛe fuit omnium Cnmhn
Humilis rationẽ naturale; non contemnit pueroꝛum ii . AIu
omnino ſed ſicſe habet ʒo Z Jeſus in cruce oythara ettympanũẽ.S 2.Z nefznt
hHumilitas/carmina dehac

Huũilitas ſemꝑ leta ſed cũ ſeueritate.

Jo ¶ Zeſus parentibus ſubdebatur etiã foꝛtaſſis Nlum
J. Oωin fabꝛili opere

tas ſer .. in 89 £ Aag
Humilitatem cauſat meditatio paſſiois xpᷣi ¶Jeſus perditus ꝑ peccatum vel indeuotio⸗ mag
æt alis Ffor y/ 34 Q/ 56 £D nẽ quõ inueni oyy DOä/96 O— mag
Humilitas queredditanimam capacẽ gra Jeſus chꝛiſtus nomina bec frequentercons mage
liehecet 1249 iungunkicdo 2) %O mag⸗
Humilitatem hiſti mitemur zi Nemo poteſt dicere dominus ieſus niſi iſpi Imag
Hüilitas ſit depſſa rellexa ⁊ recluſa i K rmnituſancto ⸗ 6 K Image
Humiles ſimus „72 O in fine Ignaciꝰ ait amoꝛ meꝰqucifi? eſt ↄo H R Imag
Huũilis verenõ eſt ſibijpiplacens 75 G Ignacio maria ſonbirt 20 H Nnagi
Humilitent nos bee 77 F5 JIsnatius antiphonas ad pſalmos addidit icane
Zumiitas cum magna difficultate acqui⸗ Jsgnaciꝰaudit voceſãgelicas.So.E (So K Inagi
ripoteſt . 78 £—

Ignacius ſcribit marie vt veniat 93 7 lntenoe

Humilitas maxime in oꝛatõe pficit. 78 △ Ignis inſtar ardet ↄtemplatiuus 7 ½ G NMagua

.
ho. 33
lengf
mamchal
3
riin
ih 6
8
nn 4
ſt 3

maliter den

dirit almar;

46 10

Ntiniſapans
60 ½
4 O
4 B
nonſcchu⸗
u

A1
iabonüch,

1
1

k.

tas ce. noſa

ates.67,0

86 A
6
nt 60
/T
itomnium
16 1
anüt.372
reiüfonti⸗

„

V inoauts

9 doe

fnmgn

1 0
icus niſihi
64

J ante. 7.

Joni diuinns·

JIsnis materialis accendendus docetquo⸗
modo accẽdat᷑ignis meditatiõis: 68 ιO£
erargetcut in ne itatige (98 £.
bhocmöõ 46 T 18 BE/ 74
Ignobilitas multiple 532 J
gnobiles naturaliterſunthbi 52
gnoꝛantia Plura de hac 24
gnoꝛantia quid dicoat 15

56

amton canſart 1
Jsnoꝛãtia ad acũ volũtatis het ſe añceden

JIgnoꝛãtia affectata male electiõis ⁊ iu qͥd

ter cõcomitãter et conſequenter zi B

H Ignoꝛantia an ſitpeccatum (ſit zi B

Ignoꝛantia triplexr Impertinẽtiuʒ vtilium
et neceſſarioꝛum ad ſaluem ʒi D
gnoꝛãtia an excuſet peccatum ʒi E
Ignoꝛantia eſt affectata non perſe ſed ꝑ ac⸗
Jgnoꝛãtia iuris et facti vin (cidẽs ʒi
cibilis et inuincibils zzi
Jsnoꝛãtia de ſe non eſt peccatum ſedſnegli⸗

gnoꝛare nõ licet (gentia ſciẽdi 32

„

ue ſtatũ alicuius reſpiciunt iꝗ P

gnoꝛãs aliter excuſatura pᷣcepto legis ihl

ne q́; bumane

JIsnoꝛãtia inuincibilis an ſitapud facientẽ
quog in ſe eſt et ercuſet i k/ 62 J

Ignoꝛantia inuincibilis tuncefft ʒʒ xxe
Illabi quid ſit 73 F/ 63 Z
Illapſꝰ itimioꝛ nõ ẽ ĩ coꝛꝑalibo qᷓ; ibi.ↄ i. B

Allecebꝛa ideſt carnalis et voluptuoſa deli⸗

⸗

minari mentem a deo (catio zo A
plum 20 A

*
*

Illuminationes pꝛo ſtatu vie non fiunt ſi⸗

ne fantaſmatibus ⁊0
Illuminãt miro modo boni moꝛes i y

. „

. „

aginum veneralo 87

JImago dei in homine conſiderat 97 E

ꝛicatio ſuſpecta eſt .

7 ——

maginũ cenaꝝ ſingulan cultꝰꝛ ſimilia ex
intẽtiõe iuſtificari poſſunt ꝛ21 / 69. OD
Imagines incãtatoꝛias in ꝑniciẽ alicui x⸗

gnis tria hẽt qͥb trinitatẽ ſignat 79 B

Ignoꝛantia quedã cauſat inuolũtariũ que⸗

llabi in ſpm̃ nr̃m ſoliꝰ dei ꝓpꝛiũ eſt 73 F

Imago trinitats eſt aia 82 BKk/ 85 7
mago pulcerrima e filiꝰ idiuinis 82. Oı

magines non pꝛohibentur 25 D
Imaginẽ ſuã miſit xpᷣs ab agaro 25 O

Imaginibo culiü latrie pᷣberia ſuꝑſticioſis ᷓ
Bagini aſtrologica; fa (cauſa i7 X

tructas deſtruẽdas eẽ ſinetimoꝛe ꝛi O

JImago rei hẽtvim alterãdi ſiẽ reſipᷣa.ꝰ 3.¶.

Imagines ſctõꝝ contẽnende nõ ſunt ſed ſic

tractanite FJi M in fine
Imaginis a veſtigio pꝛopꝛia diſtinctio.S 2

Ad imaginez dei dicitur bo (? 69
mo factus illo0o 46—6 X
Jmaginum in eccleſia vſus nõ phibet

ditanti ſed inheſio 6S e
Jmaginatiua vis quid ſit 29 $

Amaginatio rapitur 1
Imaginatio facit caſum 20o p/ 2i EK
Imaginatio foꝛtificata

Imaginatio cuiuſdam fecit cadere cameluʒ

ere vtile eſt MDUW en W/ 33 R
Amaginatio quelibet pꝛofundata hẽt ſuam
inſanam 73 £%ρD

Imaginatões hoc moõ diſce relinqre 7i

Imaginatiões de opere nr̃e redẽptionis nõ

ſunt repꝛobandge 7 AX
IYmaginatio actuatur ex obiecto et ex ſemi⸗

nali humoꝛe H 38 S

Immunaicia carnalis multilexr 37 y

Jnpanlakttmen inn 24 O

mpaſſibilitas pꝛimi ſtatus S8; Oà

2
Impaſſibilitas aĩe an poſſit haberi.S 4.A

Impaſſibiluates dicebant ſtoici eſſe virtu⸗

Imperium ſuperioꝛis potẽ, (tes 72
tie in inferioꝛees 55 B
Imperare eſt actus rationis 29 OD
Imperat ratio dupliciter 29 w₰

mpenũ romanüũ diſceſſionẽ paſſꝰ eſt. 4. †
mperitos appellat dioniſius infideles vel
philoſophia tumentes 65 3
Impulſus du⸗ (ceps in pꝛopꝛio tracatu

Jnzann⸗ pape dixit nõ tibi ſʒ petro.2.H

Iunbiherari quid ſit

plexdeoꝛſum malꝰ Sinſum bon? 86 y

Impulſus boni et mali diſtinctio 87 E

mpulſuum ſeptem ſpecie 87 F

Incarnatio xpᷣi ad ſummã bũani (46 y
gener pfectionẽ ꝑtinẽs an ſi adam non pec

Sſſetſuctafuiſſe ve
Incipiẽtes ꝓficiẽtes ⁊ ꝑfectos memoꝛat ari

Incipiẽtiũ inſtituta a ꝑ (ſtoteles 52 B
Incipiẽtes ꝓficiẽtes ⁊ ꝑfecti qͥb cõparãtur

fectis differunt

☛

agins ificata (69 2/ 23
mliũ facit ad ſanitꝗtẽ.2 0. C/2i. R/69. H
Imaginatiua virtꝰ mirabilẽ vim hẽt.⁊3.L.

Incipiẽtiũ panis. o.C. Gi: eig vita

Incipientes audiantbe 348 H°⁵
mneiuiles etingrati nõ ſimè dew ↄi Z=
Inclinationes bone naturales ꝓ ſingulari
dei gratia ſunt habenge 56565°—
Inclinaui coꝛ meuʒ ⁊c ꝓptej retributionem
n conſtantia quomodo filialu GõG NH
Curie et quomodonon 28 ₰D
Incontinentie cauſe pᷣcipue ſuntobiectũ al
liciens et humoꝛ ſeminalis 38
Incõtinẽs quõ vincet᷑ 88 PH//
ncoꝛruptio vie et patrie— do HOD
ndifferẽs null?act? sα D. Supꝛa act?
Vndiſcretio que dãna afferrt ʒi
Indiſcretio ẽ demoniũ meridianũ ?i D
Indulgentie de his tractatus ſpecialis ʒʒ
Indulgentias dandi foꝛma (2/ 25
Vndulgẽtia in anticulo (eſt varia ʒʒ K
moꝛtis data quantum valatt ö K
Indulgentia de peccatis oblitis non datur
Indulgentie date pꝛopter cau (Ibidem
ſam nõ debitã nõ valent bidem⸗

Indulgetie q̃les ſint dũ mulee ani ꝓmittunt᷑
oꝛãti pr nr̃ añ imaginẽ ⁊c. 33 K/ 69 J
Indulgẽtie exiſtẽtib⸗ in purgatoꝛio pꝛoſunt
Induigetias cõſequi volẽs ſit de G ☛DO
facto vel pꝛopoſito confeſſus
Indulgetiarum cõceſſio nõ eſt ꝑuipẽdenda
ndulgentias plenarias ſolum GꝗJ A
chꝛiſtus poteſtdare Jbiden?
Indulgetias ↄcedẽs ſuã ↄceſſionẽ ſic mode
Indulgetüs o ꝑatio inni⸗
tẽs acceptabilioꝛ eſt deo

7 —

oĩbus in purgatoꝛio exiſtẽtibo de boc carmẽ
Indulgetias infinitas largitde G4 D
in cuiuſtibet peccati dimiſſione vʒ
Indulgẽtias qͥs poſſit concedere 2 B
Indulgentie dari et recipi debẽt diſcerete ali
2 decipiuntur vters E
Indulgẽtias ĩpetrãt nob ſc. 27. T. 78: B
Induratio coꝛdis vndeſit i 7
Indurati ↄtra pximos aliquãdo non audi⸗
Induſtria noſtra baculus (unf 75 M
arundineus eſlt 73 (65 Azc
Induſtrie ad theologiam myſticam qᷣt ſint
Induſtriaꝝ illaꝝ difficillima eſt ſpm̃ a fan⸗
taſmatibus auertere — „

Induſtria in theologia myſtica ſepe eſt on

ndulgentias cur papano det (34

„.
* .

nem induſtriã deſerere
Ineſſe octo mo dis dicitur X
neſſendi mo di ſecdeeim 21 B
nexꝑtoꝝ adoleſcentũ mos iſteelt 77 7*

B/ z(Rh
O J

5
ſericoꝛdie dei debet
(ret 34 A H%5
34 A

Indulgetie pcrõꝝ pueniunt multis modis

Infantes licet vnius diei et fatui pem̃ hůt
ed nõ culpa 72 2 38 £ 72 2
Infantes iudicio ratõis ꝗqre carẽt.ꝰ ð.C D
Infernũ foꝛmidare cautũ ⁊ licitũẽ. õ) R
Infernus ꝑuus eſſet qbuſdã/manere firxre in
vno loco aut ſine ſocietate 74 K

Infideliũ vita peccatum eet ꝛ4 D

Infinitꝰ eſt actus terminatiue q̊ ceatura vᷣ
det et amat deum 27 B/ 98
Infinitũ nõ opoꝛtet eſſe ꝓꝛſus eq̃le alreri in
finio S5l B
Infirmari omnes cum ceperint tũcſancti et
ſe vel fuiſſe velint 550 F

.*

Infirmitas coꝛꝑi

Infirmi ſe deo cõmittãt nõ ſoꝛtileg· ʒi q

Infirmitatũ oĩm fugibilioꝛ ẽ iſania. 7. F

Infirmitatem quilibet habet licet ᷑m plus

7

electum / ocium ſanctum / pꝛofici
ptuum fecunditaten 60

Ingratitudo carpit hoĩs ſi upbi6./58. K

Inhoneſtum triptler 45 7%
Inimicos diligere quõ obligemur 2 †½ 2„

Iniurias nr̃as indulgere dei aũt vindicare

Iniuriã remittẽs ad (debem? i2 α
animũ reuocarenõ debet 7
niuriã paſſus ad qd teneat᷑inferẽti.28.

jnnocẽs eque obligatꝰ eſt ſicut nocẽs JZo

Innocẽs plus gre penitẽs plus mi (ʒ X

In innocẽtie ſtatu ſenſibile nõ egiſſet in ſen
ſum niſi imperãte ratie 33 A
In innocẽtie ſtatu ania ſine impedimento
eleuaſſet in ſe deum ☛

Innocentie ſtatus habuiſſet monocoꝛdum

Innocentum pueroꝛum marti (79 F£F
riʒatio deſcribitur 0

—8*

2

59
AInnocẽtũ diẽ ꝑ eirculũ anni infauſtũ edes⸗

re ſuꝑſticioſu; eſt. ꝛoο Xy/ ꝛi. E
In innocẽtie ſtatu fuiſſent oĩa cõia 33 ½%
uitio dei ardentioꝛ Zzi ”B
Innocentij gloſa adducitur 36 A
Inobediens quidam monachus repꝛehen
Inobegiens arguiturde apo (it̃ Zi A
ſtaſia et here Ji B
Inſani rapt q̃les in ſybillis ⁊ vatibo gẽtiliũ
fuerũt nihil ad theologiã myſticð 97
Inſignia nr̃a libẽter inſpicimus 8
Inſidie repꝛobantux· iz R
Inſolubile quoddã ponitu 35
In ſomnijs toꝛqri ineptiſſimũ reddit ad oia

Inſtrumetoꝝ varietas affert faai (Ti O.

1s facit redire ad coꝛ0o F.

56 P, 6; £.

Innocentioꝛ quanto fueris tanto ſis in . .

ſe

honce
ang

gasss
Intelligere pla ſimul nõ poſſumꝰ So. C E

J ante ισ

litatẽ vel difficultatẽ imoꝑando
Inſpiratio fit multꝭ modis. o.J (68. G

Jnrellech dus vis ſit in nobis 55 F
ntellectus agẽs qͥd ſit

Jnrelligene intus legẽs 84 S

ntelligimus intuitiue ſola accidentia quo
ntelligẽdi modus perfan (modo.S 4. .

Intellcgenongegenhollt (taſmata.Si. O
bilis non differunt a mente
Intellectus diſcernit coniuncta et coniũgit
ntellectus methaphiſt/ (ſepata 88
cãdo circa deũ minꝰ edificatur

Intellectualis creatura ſola (ſa 89 D

lcit ⁊ põt ſi vult magnificare deuʒ vt ſalurare
Intellectus donuz 28 (ſuu⸗ 9 4. £O
Intellect? noſter ꝓ ſtatu vie . SB
hoſtia conſe

non cognoſcit panẽ non eſſe in
.MM 60 K
Irelgee gnerhelones 6 0% O
ntelligẽtia ſimplex quid ſit 641 R

ntelligẽtia ſimplex capit᷑triplicit᷑. ẽꝗ4. TC

Anraliſeri celũ nõ animat ſʒ regit 20 H
b intelligentia nõ errante dirigitur omnis

Intelligẽtia celi motrixy non (res.2.

influit in animam rationalen ꝛi R
Intellectualis nr̃ oculꝰq̃lis vis ſit et quõ ꝑ
petm̃ ade extinctꝰ‚perxpᷣm illuminatus fuit
Intelligentia non exit in actum (69 R

ſuũ abſq; multis abſtractiõibb 86 D
Intentio quid ſit zo T

.

Aran imponit nomen operi
25 £
Intẽtio quõ faciat acũ bonũ vel malũ Re⸗

gule notabiles ponuntu ʒo Wι
Intentio quedã actũ pᷣcedens q̃dam conco⸗
mitãs quedam ſubſequen 30 †£☚

Intẽtioactũ ſubſequẽs actũ nõ infoꝛmat ni

Intẽtio quõ actꝰ ex, (ſi act? iteret᷑ ʒo P
terioꝛes infoꝛmare poſſiit ʒo⸗

Jutenticie orarid nonihns Ibidem

tentio ꝙ faciat actũ bonũ vel malũ verũ

Atin actib indifferentid z30 W

Jnrethetku voggona ꝑueriũt 70 GB OEF
Intetionẽ qualẽ hr̃e poſſint ↄferẽtes ecclia
Intẽtio generalis oib (ſtiq tꝑalia.36. *

Inſtinctꝰ diuini quõ ſint ſeq̃ndi ⁊ regulãdi

Intelle⸗ Si / 52 %
Intellectus practicꝰ ſpeculatiuus 82
86 A

Intelligere conamur credita triplici de cau

Inuidia 85

nponit 9 3
Intentioneʒ obligatus ad ſubſidia ſpũalia

Intetio recta et puerſa quid ſit ʒo L

Jocunditas eſt

ligato bñfactoꝛibs non ſuffiacllt 36 ₰
Intẽtioneʒ nos ad pticularia dirigere deus
Intẽtio pticulans dire/ (vult Jo o.ʒ2. A

cla deo ꝓillis aut iſtis eſt plerũq; efficacioꝛ

Intentio coꝛdis quoemo (Iqeo 5 B

do dirigẽda ſit plene

Intentiones pꝛime et ſetunde o O
Interiectões affectũ maxime mouæt.9 9.R

Interiectio quid eſt

Interrogatiões curioſe 88 C/ 87 GS

nterrogatiõibo periculoſis ſiue multiplici

us vnica reſpõſiõe nõ reſpõdeat᷑ 358 W
Interrogatiõib aliqb diabol? hoĩem ten⸗

tat⁊ quõ ſit reſpodendum
Interpᷣtatio legũ quõ fiat ⁊ qͥttuplex ſit. 2

Interptatio legis ꝛpce (D/ 4: B/ i:· F
ptoꝛiũ nõ cõpetit cuilibet iʒ T/i7 X

ntuitina cognitio 84 J
Intuitiua cognitio dei
ſit et de filiab eius
nuidia deſeribitur

24 .M

Inuidiã tolle et oia tug erunt ai Z
Joachim abbas exlr̃is alphabeti ⁊ in ſacrꝭ

lfis ꝓphetare viſus eſt 79 0/ 98 Wu ũß
Joachim trix licẽ legem poſuit ſᷣm ires ꝑſo;
nas in diuinis i5 *ε ig k/ 9o0 KE—
Job patientiã nos docet 55 Z/ 6z 0
.Job et filioꝝ eiꝰ ↄuiuiũ pulcre miſticat᷑. S 9

Etde his tropologice. 63. )/ 64. D DH
Jocoſe loquẽs de fide põ
ri ad iudiciũ fidei tanq; de erroꝛe ſuſpectus

Joculatoꝛes non ſunt in ſtam di (H33 =

Johanes baptiſta ẽ pmꝰpꝰ mariã in oꝛdine
ſeraphim loco luciferi . NE

nandozum 29
Johannes gratia dei

Apl. .

Johãn es fuit plus qᷓ; ꝓpheta In H̊ nõ tollit
pꝛophetia ab eo ſed augetur 97 *½
Johs baptiſta laudat i6 GK D
Johãnes an fuerit pꝛopheta „
Johis bap. vita an fuerit ꝑfectiſſia.i ᷣ.?
Joßis baptiſte nomẽ cur ab angelo pꝛedi
ZJohs baptiſta ſingulan in (cũ.iꝰ. ¶ &
multis nõ eſt ab oib imitädus. i9 G

2

s8 de fide põt euocca (64. D

i6 ☛D—n᷑

quarenegerur bicem

nuidiã ſancti nõ habent in cDeo 88 ᷑%ι%–*4ä
Inuidia ⁊ ira in erroꝛes duuunt i7 B
Bymglg annngo ſit peccatum moꝛtale.29
Inuidia quibuſdã naturalis eſt 2 9 H
AgAi E

Job ſapiẽs / Amici doloſi / 1 maledictio eiãꝰs.·

. .

„
P

ro marris exiſtes
Ibi exultauitqurnrne 72
Sohi baptiſte tribuunt qdã magna. 86.
Johannẽ contẽplatur maria 93 D
SJohänis baptiſtaceptio exponit᷑ anagogi
Zohs baptiſta qᷓ (ce⁊ allegoꝛice. 3cR
fe exiuit deſertũ ad p̃dicationem 9 4 E
Zohannis baptiſte virtttes 94 E

Johãnes baptiſta habuit vſuʒz ratlõis vte⸗

Zohannẽ baptiſtã viſitauerũt ieſus maria⸗ 2

ioſeph in deſerto

Jobhs baptiſta a diabolo fuittẽtat? 9 ½ E

FJohannes baptiſta iſe nõ habuit plena obe
Qdiestiã ſenſualitatis ad rationem 72
Zods apls inebꝛiatꝰ ſuꝑ pectoꝛe dñi hauſit

ſermonẽè illũ longũ qͥ videt᷑ indoq nugatoꝛi

Johãnis euangeliũ in pꝛin (us 98

apio erat verbů ⁊c.exponitur 9 J

2

contemplar ſolitus fuut 28 *F

Zobßs de gerſon ſtudioſe curauit theologiaʒ

miſticã cum ſcolaſtica concoꝛdare i8 E
Rhanes de gerſon vellet (66 /98. S
ſibi fieri rephenſionẽ caritalits ij £

Zo. de gerſon tẽplatiõis mãna ſaltem ſero
.SBGuſtaut 16 B
Jo. de gerſon legat romã miſſus ct neg “

i6 H/ 925 AB

cio pacis eccleſiaſttte

Zo .de gerſon multos anos verſat i theolo⸗

gia miſtica tandẽ clari intellerit i7 P
Zo wegeſon offert ſe coꝛã ↄcilio impugna⸗
tIurũ aſiertiões mgr̃i iohis ꝑui:i2. e/6 U

JZohannees de gerſon impugnat aſſertiones

magiſtri iohis ii itz D'O

—

Zo .de gerſon maluit ſcriptis q; verb oſulen
So. de gerſon cur aſſer (tibe rñdere. i. H

tones illas iohis ꝑui pł ceteris impugnag

Jo. de gerſon ↄtinu affn (uerit d S

tconcilio conſtantienſni

o. de gerſon peregrinũ ſe eſſeert (7 B

= ie refugiuz habuit

ſcutũ ſuum canendo deſcribit 57 ₰
Jo. de gerſon mgrm et pmotoꝛẽ habuit pe
frum cameracenſem cardinal? 6oο „

*.

ue ſed inquiſitiue loqidtur 6i J

Zohannes de gerſon nihil erſe determinati

Jo .de gerſon inculpat ꝙ pᷣdicauerat pctõ⸗

res nõ ſtatim obligari ad còfitẽdũ qͥd reſpõ⸗

Zoßem de genſon vt qedo. (denit. oz· fN
paræetes docuerũt oia recognoſcerea deo miſ

is ab alio pomis ?z = 68 *

Jojis de gerſon oꝛatio metrica p bona moꝛ

.

pater chꝛiſti

eraltationis crucis moꝛtuus eſt 88

FJohannis de gerſon paretes fratres ⁊ ſoꝛlbo/
res metro numerantur

37 D

Johannes de gerſon quando natus ⁊ quan
do obierit u, P/ z37
Johannes de gerſon cancellarie officiũ idᷣo
dinßmittere voluit. vi. P/ Et impedit᷑. 725.0
Johs de gerſon decanatum habuit Fi Q

Jode gerſon ſatis habuit de bonis eccleſie

Fohannis de gerſon natura etcõ (12. Z
ſuetudo talis eart zii R
Jo. de ger. habuit duos fratres oꝛdis celeſti
Jo. de ger. ſic inſtitu (noꝝ · 37.· ¶ 2i
it vitã ſuã

92 D/ 93 £

Jo,. de ger. qſi mẽdicare cogebat᷑ F5i S£
Jo. de ger. habuit lites ſuꝑ bñficio Fi

FJohs de gerſon habuit bꝛugis bñficiũ notaꝛ
buͦ 2c.: er Dile cũ p̃ᷣlatura curata ſolenni ʒi RS
Johãnes de gerſon feſti occurrẽtis miſteia Johannes de gerſon reſpõdet impugnãtibo
2 8 “ ei ſup inuétiõe noui cantiicd 72 £
Jo. de ger. vigilgre nõ potuit ſiẽ mlii. i. O⸗

Jo. de gerſon zeloſus fuit ab initio 77 E

Johs de genlon qß tenere dilexerit fratrẽ ſu⸗
Johbäãnes de gerſon mr lacri (um 72 A
mata eſt ſicut anna p ſamuele 72 .£
Jo.de geriacẽs ſupinus⁊ ĩmobilis infirma
Jo. de ger. ſic cognoſcere (cur. 75.‧ D
ſedicit myſticã theologiã aliqd eſſe 75

de ger arergſel eie Kio imn narini
Jo. de ger. ſoꝛores ſuas ad celiba (72. G

o. de ger. ſüme ↄfeſ (i eis ſcripſit. 37. ¶

Jo. d
4 S fuit iheolog amasn inucſt

gatoꝛ iurium poſitiuoum 56 3
Johannes andree argues preſſione hint

ſancti ab vtroq; fallitur 422
Joſephvñ laudaripoſſit.? 9.OVUXyO
Soſeph ſanctificatus in vtero R
Joſeph viro 399 8
Zoſeph iuuenis.ð 9. TV/ Quareſener
Joſeph añ paſſionẽ xpᷣi (dicatur 58 20

S

militer putatr 9 Jyx

Zoleph iacob ⁊ leui flli? 57.2/ 59

Ad ioſeph pulcra oꝛatio 76 B/ 60 D

Joſeph feſtũ colit᷑᷑ trans mare·ix. febꝛuarij

Zoſphinã carmine heroico J (96 £
pHannes gerſon pꝛomit

Joſephinam Incibit 37 OW
Joſebbinu armen in pꝛobabilibo ꝑſuaſio⸗

DZohis de gerſon paier in die (te 37 † nibus non temerarijs aſſertionibus venſa

hꝛiſ 38 O/ z9 –
Joſeph cũxpᷣo ſurrexiſſe et aſcendiſſe veriſi/

1 .

1
j

”MM

Joſephinã ſuã laudat et ea delectatur ↄ

Joſeph veriſimile eſt fuiſſe ſimilẽ (Z

in facie chꝛiſto

59 J
Joſeph q̃re traduceretimuit mariã 58 E

Jo: cecinit cũ puero eſu.Sʒi (J6. V

Cãtica marie et ymeonis ?ꝛ.· 94 Z
Joſeph ab ãgelo triſte iuſſũ accepit. ↄ 4.

Joſeph moꝛiẽti aſſunt ieſꝰ? marig 94 £

Joſeph multi cõpant᷑ioſeph ſpõſo virginis
Joſeph pꝛimꝰ/ꝓnepos abꝛaeqtu (V9

oꝛ virtutes cardinales habuut 57 N

Jouiniani erroꝛ quis fueriit IwB)zq&
Ira De hac 32 / 28 £

Ia dar i irpem:2 41i a6, 72 8

ra et odiũ homines vincunt 9
ra cõtrariũ non habet 522 F
JIra talib hoĩbus accidit naturaliter.3.J
Yraſcibiłeſt ꝓpugnatrix ↄcupiſcibil.22. V
Iraſcibilis qᷓre ab ira nomẽ accepit 22
Irregularitas de hac 3 F
Irregularitas quid ſit zz
rregularitas quãdo incurratur
Inegularitas quõ iudicari debeat ʒʒ y

eirregularitate in (mutilatiõe ʒ3ʒ y

quodã caſu notabilis deciſis ʒ3ʒ3 AY
In emiſſibile dicit᷑ tripliciter 29 MW
JIſrael puer qͥd ſitm qtuoꝛ ſenſus 2ꝛ K

Iteratio peccatoꝝ mala et 41

a

Jubilus quid ſit 85
Jugas deſperat 86 6

Judaaſoli ſacramẽtaliter comedit alij vtro
Judas deſperãs peioꝛi e⸗

W

mö 89

laqueo q; conabis ſe ſuſpendit 93

.

Judas etia i cena oꝛdinatꝰ fuit in ſacerdote

Jidas tradidit ieſum De (i N/ ʒ3

§

Judas finxit ſe beni⸗ (hocſerm Ji 2

uolum tribus modis 4i 7

Judas erat dlericꝰcanonicus regularis ⁊ pᷣ/
Jude ſimiles ſunt in pec (dicatoꝛ 4i †

Judam alloquitin (cato quidi 41 O
hunc modum maria

Judas fuit ſacerdos ⁊ fecit miracula.42.

Audas refert ex.argẽteos. 42 ₰Oι G9. B
Jude poſtis bulliuit et trãſuerberauit pari⸗

IJugei ſignis diſtinctiuis ca (ſius 89
rere non debent

J ante BW

59 ſE

Joſeph ðᷣſiderata maria cãtari ſibi magnifi
Joſeph ↄſeruabat ĩ memoꝛia cat. c.

—

rregularitas an remitratrſub foꝛma abſolu
cionis an ſolum diſpẽſationis 3ʒ3 R

rregularitas qñ ↄtrabater homicidio vel

SN

8

43 ₰

Judei ↄuerti volẽtes reb ſuis oĩno ſpoliari

Judei vñ potiſſimũ de/ ( nõ debẽt. 43. OQ

cepti xpᷣm nõ ſuſceperint i7 B/ Hy9 £n

Jugeis an pmittebat᷑ ſung ʒ5 y
Judeis connerſis vite nciras miſericoꝛditer
Judei etiã hñt interp/ ( dari deberet. .B

Judex ↄfeſſoꝛẽad (tes leg ſue iy ☛O

reuelationẽ ↄfeſſiõis cogere nõ põt. 2 5.
Juderx in cauſa pꝛopꝛia nemo ſit izʒ &
Judex qñ poſſit accuſatũ interrogare de ſe⸗

Budices nõ pñt ad arbiinũ (cretis. 62. G
ſuũ/ꝓ quolibet pctõ moꝛtẽ infligere ʒo H
Judicat nos deꝰſᷣm ratiõis arbitriũ nõ im
Judicãtiũ ⁊ iudicãdoꝝ differẽétia 25 S

ſenſualitatẽ noſtram
Judicare aliũ qñ ſit pam ʒ2 L/ 2727 J
Judicandũ eſt excauſis ꝑſe/nõ ex cauſis p

Judicãdũ nõ eſt (cheologus J30 35

temere de indifferentibus
Judicãt differẽter carnalis ⁊ ſpũ
Judicãtes ĩ moꝛalibo qdã ſolis generalibus
regulis intenduntc 353606
Judicialia nõ obligãt niſi de nouo

Judicij extremi meditatio

77 . .

Judicij extremi appꝛoximatio quo ſit pᷣdica

ſuꝑ angelos et homines

Judicia dei hoꝛribilia (da.22B6B/9 6. H
ut angel nes 772.*
Judicia in q b nõ admittũſmones paſſio⸗

nales laudat ariſtoteles in ſua rethoꝛica 723
Judiciũ verum puertit᷑ ꝓpter paſſio⸗ (O
nes 33 WP/ ig p/ 55 DR
Judiciũ dei ſiue foꝛus dei tripblex z8s
a ſunt meditanga 75 E£

Judicia dei abyſſus

—

Judiciũ dei et hominum diner/ (iꝓ
In iudicio extremo inter (ſum eſt. i

rogabimur nõ de acuwine intellectꝰſ de de

uotione affectus iog D

Judicio hoĩm poſſet aliqͥs iuſte puniri qui

apud deũ eſſet innocens 62 D J

Judiciũ dei triplex gratie miſericoꝛdie iuſti⸗
Judicioꝝ dei ↄſideratio di (cie. 24 B
Jugiciũ ↄſcie (uenſa oeẽ᷑ 54 HJ
accuſantis ſe coꝛãadeo 536 BKE
Jugum multipler di AVe

D 3

Judicat aliter iuriſta et (accidẽs ʒ
jalis518·,20)

lignöobigir niſ denono indtri
Judicialia tꝑe leg euãgeli/ (tur.ʒð tK X„ι
ce remiſſa ſunt platis 35 T/ 6 WαπαD
Judiciũ circa agibilia certũ qͥ dã dare neſci⸗
Judiciũ qͥlibet qᷣtidie ſe (unt Jo.2· –
cũ habeat in nocte hoc modo 4½ D

Judicio ↄcilij vel ecclienõ eſt neceſſeſe pte⸗
ſtãdo ſubmitterei certꝭ tanq; ſintdubia.ij. X

Jugum et onus differunt Si T

Jugũ imponẽtibus xpᷣianis reſtitit paulus

Jugũ xpi caritas eſt ꝰ0 (90 A
Indürpileue.4 7. /9 y’/o6.A/5i.⸗
Zugu xpi tollere quid ſſit 0° 7
ugũ xps dixit tollendũ nõ chamum aut fre
Zulianus apoſtata abuteba/ (nuũ o D
tur loco ab autoꝛitate Z 877 2Z
Juramẽtũ ſeruãdũ eſt etiã ſi patiat᷑ aliꝰ pᷣiu⸗
In iuramẽtis tres ↄdi (diciũ aĩie i?ꝛ
tiones ſubintelligunę 62 Q/ 65 H
Juramenta et vota ciuiles inte⸗ ꝛetationeſ
ſuſcipiunt 63
Jurans oia ſtatuta ſeruare/quoꝝ multa ſũt
per cõtrariã ↄſuetudinẽ abꝛogata 62
Jurare quando ſit peccatum ʒʒ
Juramẽta exigere a crimioſis nõ licet Bmõ
Jurare pꝑ deũ plura de hoc.24 (43.8
Juramẽtũ extoꝛqre ab alio qñ nõ licʒ·2 4.ZS

In iuramẽto de futur tũcꝗs peierat.32.‧Q

Juriſdictio vnde dicatur Quid ſit ⁊ quottu
pler 2 R/ à MW. 6l X

Juriſdictiõis ptãs qͥd ſit.i.Q· R SZTR
Juriſdictio eccleſiaſtica duplex coercitiua?⁊

nõ coercitiua i QX/ 2 KX

Juriſgiend⸗ ecckiaſtica vbi funde᷑ i

uriſdictio eccłiaſtica qᷓre ⁊ qñ fuerit limita

ta q̃ ad vſuʒ ĩ inferioribop ſbyteris 2 A

2
Jzyuriſdictõ oĩs an poſſit a papa tolli.5. PS
Zus diuinũ ⁊ euãgelicũ idẽ ſunt i ?
Ald ius diuinũ quatuoꝛ pertinent ?i ⁊?
zus pure poſitiuũ (6ι Q R infra Lerx
oc eſt et ideo inſtitutũ 7i T in fine
Jus generaliter ⁊ ↄtracte dicitur 6 1 UM

Jus quid ſit 2 †/ 61 £+
Juris oꝛdo plerũq; exigit vt oꝛdo nõ ſerue⸗
Jura ſcripta ſunt ꝓ/ (tur £ */ 6 DW

pter caritatẽ Ideo ↄtra eã militare nõ debẽt

4BVXB/ 6 O W

Jura ſcripta interpᷣtãda ſunt ſᷣm intetioneʒ
legiſlatoꝛũ fundatã in lege diuina ⁊ naturali
Jura hüana multiplica (4 B/ 6 H
ri et coli/ Diuina aut negligi maximum ma⸗/
Ad iuriſperitos etiã ꝑtinet inmateng pꝛese

ptoꝛum diuinoꝛũ iudicare 15

Jura cociliaria ⁊ papalia aliqd diuini aliqd
uriſte inſtruunt quo (huͦanibut i7 E
modo vtiliter diſcdanant 56 kK

—

Juris oꝛdine ſeruato põt qͥs repetere ſua in
Juriſta arguit ꝑ has ↄiectu (iudicio ʒi.

ras intẽtionẽ fuiſſe ꝑuerſaz z xX G5. S

Juriſte młtũ notãt icertitudinẽ lucrivył dãni

6;3 aHkO'Pl 67 2

Jus recipiendi reddimũ eſt merx in ctractu
Jure canonico peri (cẽſuali.3ʒ. D/⸗ʒ6. HB
nis plus credendũ eſt q; eui 36 B
Jus recipiẽdi tꝑalia eſt pure ſpuale 36 J₰
Juriũ penaliũ ↄſtitutiões reſtringẽde non

multiplicãde „ 556 8

Juriſtas puros tangit 44 *
Juriſtaꝝ officiũ hoc efſt i V Gꝛ B
Juriſte neceſſarij ſunt in eccla dei i TO
Juriſtis opus nõ eſſet ſi regulari vellemus
virtutibus theologicis di Z
Juriſte ⁊ theologi ad inuicẽ cõꝑpant᷑.ꝰ ⁊2.A
Juribo poſitiuis quidã nimiã vim obligãdi
tribuüut 52 C/ 62 BKAP!l 6z; R
Jus idẽ ſit vbi ẽ eadẽ ratio Exponit᷑. ʒʒ.V
Juſticia dehac 27 + G6 OD

Juſticia quid eff 36 —
Juſticie eſunries 46
JƷuſticia vera cõpaſſionẽ habet / falſa indi⸗
gnationẽ exponitur 49 £
Juſticia oꝛiginalis talis erat zi y

Juſticia rigoꝛoſa repellit rationẽę 77

Juſticie diffinitio eſt ↄſtãs ⁊c cõpetit pnci⸗
paliter iuſticie diuine. 2. P 61. O/69. A

tes

eſt habitus/ Jus eius vſus

61 ₰
Juſticia ꝑticipata qͥd eſt et q̃ttuplex 2 £½
Juſticia origmnalto vi (61 à/ 69 4
get᷑ eſſe de integritate naturehüane i y
Juſtis oĩa ſunt cõmunia ſᷣm ſenecã 4i OQ

Juſtus quõ oibo domine ai
Juſtis quõ iniuria fien poſſiit ai æ
Juſti lugubꝛem vuam trahere videntur/re⸗
pꝛobi gaudioſam „9„ 7 E

Juſtificare maius eſt ; cere R
Juſſa fac alioqͥn nihil valẽt cetera. ðð. M

Juuenes ↄtingit aliqñ mag idoneos eẽ cõ

Juuenes carna (teplatõiq; ſenes.i.Q

Juuenile ſiliũ minus ſalubꝛe eſt 5ʒ J

4

coꝛ paliter hoc mõ laudabileeft 74 O½

Laboꝛes alioꝝ mãducãs ꝓ eis oꝛare debet
Zaboꝛantomnes 5o Q (77

Taboꝛãs ⁊ oneratus differit ʒo

Lachꝛymas qͥda baurire ſũt inenes. S.J

Juſticia quõ ſit generalis ad alias virtuteæz
nas v⸗

„ „ — „ „ . 9 ₰◻W
J uſticia cõmutatiua etdiſtributiua habent
Juſticia ꝑticipata (ouoↄtraria 9 A

les nõ ſubito ſe tradãt ↄtemplatiõi 7 4 B
In inuenta ſeruiendũ eſt doo do E

Abia dei. 82. B
Laboꝛaꝛe manualiter expedit eti
Taboꝛare (am deuot; 7i ₰D

Naburm
Trgi
Prtis
To
hos
Lanai
Sinu.
Lauslſi
ſooplenn
Laugte
Vosden
laudiod

udes

Uudat
deodam
Pncs
Uin
n

tionen
Lecii
Lectio

incönenn
56,.5

5565 B
gle 36

Ngie hon

4 X£
UKS
dei T
ni velens

14
mt 3

mobligidi
6/6 1

461

—

filla ind?

9

Ay

77 R

Geiidncu

Aias Fens
69

Duninubabent.

nang 69 3

769
une 61
jecj 4 O
4
4
ſigenwur ren

Goneds ei
ntgnt
laröi 745
0 4

Laus ſanctoꝛũ ꝑ cõiectu (exponit᷑ ai.⁊

5

Tante A

Ad lachrimas diuerſi ſe hñt diuerſimode.
Lachꝛimecoꝛdis qͥd ſint.S T (85. J
Ad lacrimas exterioꝛes oculi nemo obligat
Lachꝛimarũ aqua ſic eſt hauri / (8 5
enda 40 O P/ 46 K QD
Lachꝛimas pducẽdiãtuoꝛ iduſtrie. i.E
Lachꝛimandum eſthic 49 MW
Lachꝛime ſunt vtileſ niſiſint nimie.õ7 K
achꝛime valẽt ↄtra tentatiões ⁊ malas co⸗
Laicis cõmitti põt ali (gitatões 2Zi
qñ iuriſdictiõis eccłiaſtice executio i Q
Taicis qͥ libꝛi ſint admittẽdi i ᷣ/ ig

Naicos nõ eſſe cõicandos ſub vtraq; ſpecie

Lamẽtatiões hieremie 8 HMoꝛgliʒzã
Lamẽtatio ſtat cũ ex· (turpulcre Sd8 Q

ultatione in contemplatius 79
Languoꝛ hoĩs contẽplatiui 74 F

Aapides qͥdam poꝛtati hñũt miras virtutes

Laqueos vndiq; abſcõſos enua/ (73

dit cuiꝰ oculi ſunt ſemꝑ ad dũm 7 K ſu
za bumilitias M

Largitas diuina ⁊ hũana differüt 75 X

Latria ſoli deo debet᷑ ⁊ nõ creature et ã vt ſi⸗
Latrones diaboli ſpoliãẽt ( gnũ ẽ. 78. P

nos ⁊ relinquũt ſemiuiuos circa crucem xpi
auari debemꝰ h mõ. 10.O P

Si nõ lauero te nõ habebis partẽ mecũ ex⸗
ras plerunq; ſumitur 529
Laudate dñm in ſctis eiꝰ exponi 78 †

Laus dei eſt beatitudo omnii,n 78 +£

Laudãs deũ nõ nihil alit 78 P

Aeaudes ꝓpꝛias refutat Jo.de gerſõ.ðS.N

Laudatꝰ ab hoib vituꝑante deo/nõ ſaluat
ab eo damnante deo id 0
Laudis vel vituperij ratio fundat᷑ inliberta
Laxatiua phibent᷑ ali / (te arbitrij 72. Z£
qñ nenRatura reddat᷑ñegenis 39 PP

Tectio vel collocutio nõ ſufficit ad contep

tionem —
Lectio eſt ancilla ſapiẽtie

Tectio cũ pfũda meditatõe vtiłẽ rei·S2. P

ectiõis ſoꝛoꝛ eſt pfunda meditatio.ꝰ 2. P

Lctõ nimia aliqñ ↄtẽplatõeʒ ipedit.7 4 y
Legẽde ſccõꝝ in pꝛobabilinõ in neceſſario
verſant᷑ necfacile reijciant᷑ ia B/ é9 J
Legitimũ dicit᷑ ꝙ eſt legi cõfoꝛme.ʒʒ. H Z
enitas efficaciſſima ẽ ad coꝛrectõe; ð.
. Teges ſpũales eedẽ ſunt apð oẽs/nõ aũt ci⸗
Leges interpᷣtationẽ 2 (uiles 2.A/ J
exceptionem et diſpenſationẽ recipiunt ſm

E

mulgande 2 E/ 62 £5
Ler multiplex et vnde dicat᷑et deſcriptiões

Leges noue et penales non ſunt facilepꝛ 0
2 E/ 62 S
partium 2 O 6i k AzE
Texſcripta non ſufficit niſi ſit lex viua actu
¶Leges ipe cupiunt vtiu/ (ans eꝗ ʒ E

re regantur 4 / 67 F
Tegem ꝑ equitatẽ oꝛdinare nõ eſt eã ſoluere
ſed implere 6 P/ 67 F

Leges humanas multiplicari nimis perni/⸗
cioſuz eſt & / io B/ 61 V652. O £D
TLege puata ſe duci dicẽtes is D ↄz O

¶eges poſitie q b abꝛogẽt᷑.õ ⁊2⁊·P R.ʒʒ.
Lexdiuina quid ſit/quos ⁊ uomnodo obli
6:1 K+☚ 2cplene

QLeges iudiciales veteris teſtamẽti q̃ᷓre non
ſunt pꝛopꝛie leges diune o1 ⸗DO
Leges humane quibus pꝛincipijs diuinis
innitantur· 6 1l R◻

Lex naturalis et humana qͥd ſint et quomo
do differant a diuina oUzß .

pertinẽs ad diuinã plene 661 QQ

Lexpure diuina quadruplex ⁊ ꝑtinẽs etim

Ternaturalis vel humana vttales nõ obli

gant ad moꝛtale 62

tollere ppłs pᷣſertim ab initi 2
Lex diuĩa nõ obligatoꝛia qttuplex ſit.õʒ.A
Lerx euangelica ſicut neclex vet nõ ſemꝑ ob
ligant ad moꝛtale 63;5 BEX
Vegem humanam non obſeruãs in caſu ca⸗

ritatis neceſſitatis vel conſuetudinis lauda

bilis / videtur excuſar 65 3 A

Ter deitatis cõiungit ſupᷣmum infimi /infi⸗
T 38 £

mo ſuperiois 82
¶ex vetus ceſſannit

89 + W
TLegalia currebãt añ et poſt paſſionẽ differẽ

Legẽ ſuã xpᷣs noluit percala (ter 2o B

mum ſcribreee .
Lex poſitiua tuncobligat. 2 41E
LTeges humane/interpᷣtatiões aſpernari nõ
Leges ſuperioꝝ nõ om (debẽt 24 K
nes obligãt ad pctm̃ moꝛtale 24 K
Legum differentia 3z5 D
Leges ciuiles nõ artant i
Legiſlatoꝛis poteſtas qua
lis ſit in contractibus

conſcientie ſe extendit

Legiſlatoꝛis intereſt ne quilibetpaſſim ab⸗
utatur re ſua 35 OD

——— 4

Legibo poſitiuis multũ robur põtdare vel

n fſoꝛo eccleſiaſtico
(niſi 33 K
Legũ multiplicatio inuoluit pplos IJbidẽ
Legiſlatoꝛis poteſtas ad foꝛũ penitentie 7t

Aegiſlatoꝛe nullus ſapientioꝛ debet cenſe⸗

Lex inualidat contractus pꝛo (ri Ibideʒ
pterſpeciem mali velſequelam ʒ33 R
Lexciuilis tolerãs vſuras nõ cõtrariat᷑ legi

diune 535 „
Aegiſſlatoꝛ ciuilis hũc finẽ intẽdit Jbidem
Aextolerat minoꝛa mala ad vitandũ maio⸗

Leges poſitiue ↄtra vſura / (ra 35. y

rios late non ſufficiunt

Aegibodiuina ⁊ naturali loqͥ nõ ẽ ſine lege
Leges huane de malefactoꝛibo (loqͥ:ʒð. F

puniẽdis nõ pure hũane ſunt ʒ39 H

A lege diuina nulla lex pure huana põt ab/⸗

Leges poſitiue hũt ſemꝑ (ſoluere 3ʒ9.G

ſubintellecta exceptionẽ illa ſcilicet 39 2%
gecibaerceptiões aqdereneq; opoꝛtuit ne
Lex poſitiua quã (q; cõgruũ fuit ʒʒ J

tum poſſit in contractibus 35

Aeges hüane fundant᷑ in philoſophia mo/
eges huane nõ (rali ? docet i
ſufficiũt ad ꝑſpiciedũ viã et᷑ne vite· 4 £½

A egũ multitudo repᷣhendit᷑ ſimilitudineꝗ;
Leg vel canonis cuiuſlibet (qã. 48.₰½
fundamentum eſt dei vele di *£

Aegẽ het qlibet res ſicut ⁊ entitatẽ et boni/
Aex hoiĩs ratio eiꝰ eſt.Ji. ?X (tatẽ Ji R

Aegiſtis nõ fuiſſet opus in ſtatu nature pꝛi

mitus inſtitute ſed deſtitute 8i y

Lex vetus ideo inſtituta 2

A ex euangelica Ideo inſtituaa ?i ⸗
Aepꝛa a celelebꝛatione non impedit in pꝛi/
Aepꝛoſi abſtinenta coniu/ (uato 35 y

gio pꝛopterpꝛolen 38 £Dw
Leiari aliqn nobis liiee 45 DD☚
Leticia quaſi latiea . So Fg

Teticia q̃lis eſſedebeeat 8d5 P/ 2
A eticia ſcõꝝ plura dehbac 45½

—
Leticia duplex bona etmala 44
1

QLeuiga pctã contẽnenda non ſunt 22

„

Aibellus repudij ꝑmiſſus nunq; fuit licitꝰ

Aibalitas ↄtrariat᷑ auaricie. 28 ½ (W
Zibertas qd eſt )4 Zͤ/ 64 UA/52. E

Libentas arbitrij. 8). 2/54. Sü/55. CD
Zibere agit deus ad extra 419 M/ 89

J/ 91 E Supꝛa deus

Libertas eccleſie ↄceſia eſt nõ tã intuitu mi

niſtroꝛum q; honoꝛis diuini ʒi
Libenrtas bona et mala 49 E

Libertas arbitrij ↄcurſu generali dei nõ im

E Ibiquid ſit et in quo conſiſtatt·
Libertas ſpũs erronee ab aliquibus intelli
gittur 1i1b9 K/ Z
Libertas arbitrij idicat nos nõ cogi ꝑaſtra

2

22 MW/ 55 BH. 58 Z Ibi

Liberũ arbi.nec ꝑ magicã cogi pot 2i R
Liberũ arbitriũ coagit deo. 2 9. S. . hõ

Libertas arbitrij quid ſit ⁊ quõ ſit hoĩ nõ in
malum ſed in pꝛiuilegium os

Libertas arbunij nõ tollit puidentiã dei nec

Libenas arbitrij in (ecõuerſo.ꝰ S

radicetur 5 EDPS/ 68 HD

Aiberttias dominiũ quid ſit õi
Libertas dei et hoĩs dupler 98 X.

Liberũ arbitriũ qͥd ſit yʒ Sro 4 B/
29 Q 38 £ 6s H5“

Liben ar. pᷣſupponit duas potẽtias. 2.O
Liben arbi. eſt neutri geneis 9 4 %
Libeꝝ arbi.plura enlearlaſic tractio naz⸗
U

In libertate arbitrij fungat (uis. 94 ˙H

ratio laudis vel vituperi 72 Z/ 79 B

Libertatẽ experiri volẽtes poſſumus elige⸗
re minꝰ bonũ maioꝛe deſerto. Xx/ö68 E

A iber actille ſolus eſt foꝛmaliter ⁊ intrinſe

Liberg fit qcunqʒ opatio (ceꝛc. 729
quantũcunq; naturalis hoomõ 79 J
Libꝛi nr̃i ſiut cogitatiões ſolide ʒ4 MW

Libꝛos ſuos Johãn es gerſon legat celeſti⸗

nis in auinione 37 £

Libꝛoꝛum vtilitas 52 †£
Libꝛoꝛum multa genera
Libꝛi qs rex hre debet enumerant᷑ 22 S
Libꝛi repꝛobi cõburant᷑/boni multiplicent

Libꝛos nouos ſcribe (ethonoꝛent i ₰
inſir ptils 1 J 18 —g g—
Libꝛoꝛum aliquos in tranſitu / alios ꝑ vi⸗

rean ſit vtile

ces/tertios aſſiduelegamus is S

Liber hic potiſſime legatur qui plus carita

tem edifieact is S/ 19 F
Libꝛi aliqui caute legenii ia⸗9 K

Libꝛi guigeligioſo plus ſunt frequeraudi

ig F

„

Libꝛi per eccleſiam appꝛobati qualem au⸗ .R

toꝛitatem habeant 65 5
Libido quid ſit õs.D/ 28 OQ/72 £
Libido carnaliũ cõmertioꝝ dãnat᷑ 9 yZ

Libido nõ ſatiat᷑ ꝑ vſum eius niſi ad tepus

poſtea foꝛtius reſurngrilgt F0 Z.
Libidinoſam commotionem reſpicit volũ
tas tripliciter 3538 £
Libido eſt amoꝛ ſuun 79

ibido eſt amoꝛ/dei amoꝛi aduerſꝰ.ↄo.

Licentiã qᷓrerein ſciẽtia licee 24 KR
Licentie rimula parua dũ operit᷑ efficiunt
dam deterioꝛꝛees

39 †*
QLAigtentia magiſtralis in theologia non obli

gat ad pꝛedicandum „42 Z

Liber coꝛdis nr̃i obſcuratus eſt i 5

hnus elige⸗
,6 E
tinmne
„ J
79
* .

1

O

2 6
ſplicent
in
&
ſosori/

5
9 Crita
1i9 F
i9 R
erdi

Lilia francie creſcere poſcit 48

In limbo patrres a iohanne de regemptor

Mcdeſti⸗

helncini⸗ medio et fine

Lucikeri ſedẽ ioßi baptiſtetributã
Luciferi ruina quõ pulcre ꝑ xpᷣm reſtaurata

R ante 31

Licentiam querere audiendi cõfeſſiones li

L icẽtia doctoꝛalis (cuit Jo. ger. 3 5 2
pꝛopter has rationes datur 52
Hr igare ſoluere iudicialiterd ſit 3)
Lilioꝛũ cõſideratio nutrit fidẽ ſpem et cari⸗
AL ilia in ſcuto regis frĩcie

(taté? 48 2
ad moꝛes retoꝛquet 48
Lilia exigũt roꝛẽ hüoꝛẽt cdlauſurã 48

Limb dicit᷑inferioꝛ infernus 25

Linguarũidonũ qua (ſciſcitant is
le fuerit in apoſtolis

49
.—K In lit denario nõ ẽ vnꝰ obulꝰ amon zi £
Afalis ſenſꝰ.iↄ.x/ii.Rliꝗ H/i.D/is.D

12 o

TZitteraꝝ foꝛmatio pᷣſupponit oculũ et ma/
Lixiuiũ ꝓ lauãda aia. 36.Z (nũ/9 2, O

Locis dialetic qᷓtuoꝛ vtidiabolus S 72 Z

In loꝗ ſacris negocia fieri nõ debẽt: 40.
Tocus eccleſie materialis incitatnos ad pe
Loco ſecreto tũcquis ſe
cure ſe tradere poteſft

Loca ſeceta ad cõtemplidum apta hecſunt

Locꝰ ↄtẽplatiõiapt⸗ 66 J K 74
Locatio quid ſiit

Locuſtaꝝ moꝛe ſaltẽ/te oꝛzdo ere ctcutlse

Locutionibus multis multa vicia cõ &
miſceri ſolent ig J
Locutiões ſuꝑſtuecontemplationi ſtudio
multum nocent i8s 7& zi P/ 77 fH
Locutio ⁊ ſilẽtium ſubſtãtiaꝝ Pargzarnn
“D Sn locutione omni miſceas vtile (i6
Logica multos ſermones
ercuſaret/qͥ tñ nõ ſũt admittẽdi. 5 Bä/i7 E
Logica duplexeſt i6
Logicã cõmendat 8i
ogica beatoꝛ um
. oa mur de deo balbutiendo ad aain an A
AXLoqultur deus nobiſcũ (noſtrũ 82 C
ALoqui de abſentib⸗ (inſtar nutrig.S2. A
mala/otin git ꝓpter ſer fine 34 E
Logqui mala de abſentib qñ ſit pctm̃ /et qů
non Ibidem 34 *W

(dulci.9 3.B

Toquẽtes mala bono fine hecſunt 34 F

Toqui malũ de alio aliqñ bonũ eſt ʒ —

(nitetiã 40 F

O/ i D inra
(ibealos 1 .

4 ir mariã ↄce

Toquẽs iocoſe cõra fidẽ et ſacrameta denũ

ciari deberet epiſcope 43 T

TLoquẽs linguã ſub ratiõis regula! ponat in

AZuda iasob c angelo eponit 92

D 7

ALucri ratio haberi poteſt ſub⸗ it . A
oꝛdinata ad finẽ vltimum K½ —R—r

ALunatica eſt anima

Tuctꝰ de ̊ notabilis fino. 44 H46
Luctus quid ſit diffnitiue 45
Luctus diciturbeatitudo nõ foꝛ mallter ſed
ideo 45 +
Luctus eſt cauſa ſolacij 80 J
ucus aliqñ intermittendus eſt 75 „
uctus ſanat ſenſus minoꝛees J5

Auctus laudatur 6
Luctuü hec puocãit 46 BKj 35
TLudus taxilloꝛum 24 α
Tudi in ecclia pꝛohibiti ſunt zi =

Tudũ nõ patit fama. fides oculus zi T
Ludi fatuoꝛuʒ in ecclia ne fiãt phibẽdi ſunt

Audi fatuoꝛum diabolici in eccle (40

ſia 3
Ludonic rerfracie S Sermo deß 48 +
QZullus quare repudiatus i8s Ei/ i6
QLumen eſt quicqd manifeſtat᷑ ᷣ 9 S

Aupus er pa⸗etter. aiurxitagnel 42
ALußpi ſunt pᷣlati rapaces fallaces et veraces
ALux ſolaris manuducit ad cogno (12 Z&

ſcendas potentias anine 634 X*
Luxit chꝛiſtus pꝛo peccatis nf̃is tpe ſue cõ⸗
ceptionis ſᷣm quoſdam

Luxerunt ſancti etia poſt pctoꝝ ſuop dimi
ſionem/ IJdeo 4+5 *

Rororiäebacplura 24 „/ zi. 2 2·E.

AZuxuria oĩs pcti initiũ ſᷣm caſſianũ.2 8.₰
Luxuria cum ſuis filiabus 28 —
Turria añ ſit e mortale. 9·, P
Luxurie remegliag 48 O
Tururia ſuꝑ omĩa mnalamalum 758. +

Qurus Eernalis er Pualis. 18

uitur littera ρο

eeneti ſec⸗

tam repꝛobat de paradiſo poꝛci⸗
Machomer/ di, (no 44 £
tã ſine oꝛiginali 47 ☚ ⏑Mkͤ
Magici etiã ſi ſemel verü direrunt tamẽ eo
m itmomo non eſt vtendum is /

Magici cur vultu boꝛrido et pletund inſa⸗
nire videantur i9 RE
Magice artes chꝛiſtianis vetite ſt unt 20
BD X/ 21 *† A;
Magici libꝛi cuſtodiri ðberẽt danſi20. S
Magica naturalis perſ. e fidei contraria nõ
eſt 21i B/75 22
Magiceartis oꝛigo ⁊ finis vnde ſit ꝛi
Magicas artes implectunt᷑ homines frer
varia vicia Ai
Dasicaruͦ⸗ antiü mitabiles effec. 7⁵:₰

3 è4

Circa magicas obſeruatiões articuli theolo
Magice artes qlẽ vim habeant 44 B

gice facultatis pariſie’.

Magice artes ꝓhibite ſuntideo 44 C

Magicã naturalẽ qᷣdã ſic ſaluunt 73 %
Magica naturalis ᷣm aincẽnam ſicfunda
Magiſter ſententiarum ſicerra (49 1

Magiſtri mali curdiſci (uit. i. B/ 65.
pulos in moꝛiba nõ inſtituuun is zZ

Magiſtri ſcholariũ nõ timeãt diſceſſum di ⸗
Magiſter ⁊ dñs vo (ſcoloꝝ ab eis 35 E
bo 48
Magiſtri regãt diſcipulos hocmõ. 4o qgS
Hagiſtri parcũt diſcipulis ne ad alios mi⸗

48 —

Fenf“
Magiſtri pueroꝝ hoc notent 3 OD

ſic aia deũ reſpicit

Magnificat metrie 5§

Magniticatio qd ett. 84. (mit 25.A
Masgnif cat diuidit᷑ i duos thomoſ.ꝰ 4. F
Magnificari q ratõe dicat᷑ de cũ penitꝰ nec

augeri va leat nec minui

Magnificare deũ qͥd ſit doctrinalit᷑. S82 E

Daagnificatio dei in terioꝛ ⁊ exterioꝛ.82. E.

ℳ* —. 7

liquefacta eeft
Dagnikicetia in do

ſcrutatoꝛ ois oppꝛimet᷑a gloꝛia 97

—27 „3

Maioꝛi

Malü aſpiciẽs nemo oꝑatur

Malis etiã bona in malũ cedũt 6. 5 ¼½

actuale ⁊c. 28

Ex malicia pꝛopꝛia peccareqͥd eſt 29

Malum nihil niſi quia pꝛohibi (64. “

tum . z5 Rh

Baala tolerant᷑ ne punita ruãtĩ deteriꝰ.2. E
Ex malis deus ſcit elicere bona non ſichö

3. S/ 6; A/ iz W/ 17 /5 4 †

Mala nõ ſunt faciẽda vt inde veniat bona
Malicia pura an poſſit.(8 S/ ꝛi O Oͤ
eſſe intẽtus terminꝰ alicuiꝰ oꝑatiõis.õꝗ. E
Ex malicia plura pecctta pueniẽtia enume
Malum pꝛimuʒ pereſſen (rant 64 E

4

prter amoꝛẽ dei na

pꝛopter octo rationes-ꝰ
Daala multa qb ſubiecti ſumus 76 £
MDala ſub bonoꝛum ſpecie ſeſe qebꝛo occul

tant 38 20 Inkfra virtv

Magnes allio linitũ ferrũ nõ attrabit v
Magnes ſicut articũ reſpicit polſi (A2
429 */ vo „ MWangata ſunt certa
Masgnificat aia mea deũ cur nõ ſpũs.is 6

Maggnificat ĩ multa cõgerie carminũ depio

84 %ODz
Masgnificẽtia ĩ ſpelũ=a 85 CLC/ ↄ3ʒ F
Magnificentia ad pedes ieſu inſtar ing. .
oſymonis vi y
Magnificẽtie ꝓpꝛieias foꝛtis conſummatio
Haieſtatis ꝑ/ (inchoatoꝝ:93.·A/9 4. ½. Mſueti coꝛdis indicia.72. 2 (NW
MNãſuetudo ſit caritatiua iocũda ⁊ tranqlla
Mare galilee anagogice. 65. Gi K
Mare feruẽs eſt coꝛ impij ρ
Maretumultoſum intra nos eſt fantaſia⸗
ODaargarita vna pꝛecioſa (u c. 74. P
69 DRzc.

is partis iudiciũ firmũ eſſe iuſtũ ett
OJaioꝛes motus expellũt minoꝛes 415
Mali oia trahũt ad ſuũ interitum 8 4¼

anagogice

MWarie uds pꝛincipia. 2
11

tiam nullum eet·
Per malos etiã

Ad malum pꝛocliuioꝛes ſumus qᷓ; ad bonũ

Malum an velit deus 95 E
Dalignus male ignits 64 B
Wnd abſcoditu acl eſt ⁊ qbo detur 72 E
Mãdata ſeruant᷑ adiutoꝛio dei 4 S
Haãdatoꝛuʒ obſeruatio cũ bona ſimplicita⸗
te ⁊ groſſa fide ſufficit ad ſalutt 22 D

Oandatoꝛum dei ſeruatio in caritate pꝛin⸗

cipium eſt vite chꝛiſtinne 6ε7 WR
Mandata quis doceat

cramentalis et vtroq; meodo 69 A
5 mãducãt angeli ſpualiter

NHaducare carnẽ quid ſit

neat in deo ꝛc. yi B

Manichei duo pꝛincipia 82 O
anicheoꝛum erro 25 A
Hanichei enoꝛ circa pꝛophetas ié E
anichei dicunt animam eſſe partẽ a deo

aãſio duo dicit.9 i. G ¶deciſa,ʒ 0o

Sanſiõis in deo varia noeia ↄi K
Baant res in deo ⁊ deus in reh gi K
MWſſueti erigũt᷑ſuꝑ incõmoda hoim. 46

Manſion es tres in coꝛde

(SOR

„6„

Maria oꝛigiale pctm̃ nõ habuit 7. RS

Si. L/83. K Z. 90. )/8. Kei. Q/58.

539 R/ Infra oꝛiginge
Maria coꝛpe foꝛmoſiſſiing ʒ9 O
Mariga viatrix an ꝑfectioꝛ fuitangel.96. 7
D. (FY7
Maria gauiſa fuit ⁊ doluit ⁊ paſſa fuit pena
litates nature viatricis

Maria clari i

e videt deũ p

i5 K RS

Maaria mater domini fuit ſtatim poſt conce

Ex maneè aſpectu ne⸗ (ptionẽ e iõ ¶

—.. 68 –
qñq; bñplacitũ ſuũ oꝑatdeꝰ
Mali npurhfepacsꝛo⸗ (9.E. 44. Aᷣ
alẽ q eos remoꝛdet.ↄ 5 E

89 AA
Handucans euchariſtiam quomodo ma⸗

an 1)5 D
Maria quantas et quot gratias fnerit con⸗
ſecuta

hn
i
Me
grel
Vma
Pee
fummmne
Derat
cioſe
De
Pon
coͤug
exol
De
D
De.

r.
8 /

66 T
parde
44,A
19)E
Aboni
19 U
1
nnn,
f
64
1 72
48

iwplicga

2

6 6
401
gi K

94 %

9giK
dim. 40

S.

tunnta
n

Kfamnaſ

Dt

it47

ngel.9
D

—.—2 —

„F1

9
Nℳ

üſni,

Miante A

gratia duce vſa eſt

re ioſeph io M

Manie et ioſeph coniugium cuius fuerit ſa
Marie purificatio datoc (cramẽtũ. io.

caſionẽ multarũ queſtionũ

77

u *
Marie cũ ioſeph piugij fieri debere feſtiuu
WMWaria ĩterp̃tat. i?. D (tatẽ ii. y. 8· D
Maria quare turbata fuerit in ſalutatõe an
Marie virginitas qu? (gelica 58 B

cõpatiebatur ↄiugiũ cũ ioſep 38 D

Maria quare nupta fuit ioſepp 8 D

Marie et ioſeph cõuentio futt (2
matrimonij ſolẽnizatio

cõiugij feſtiuitate pꝛoſedune 39

Marie et ioſeph in multis ſimilib laudib⸗
Maria aliter immunis fuita peccato oꝛigi⸗/

extolluntur

nali aliter chꝛiſtus oE

Marie oꝛganũ coꝛpoꝛeũ celeſte iðo. 29.R
Warie ſpuͦs lis fuerit 72 ½¾R
Var ecoꝛ quales cogitationes foꝛmauerit
Marie gaudium et triſticia eo6 79 S=

demtempooe 72
Maria cantat vocaliter audiẽte

Darie cãticoꝛdũꝑ ànq; vocales o“

Mafle viciſſitudinẽ reddere debemꝰ.So. G

PDariaperdialt paſſionem ſed nõ compaſ⸗

Maria iuuare nos

—

cc ex humilitate boc modo 40
Maria domus et 43 W
Maria contẽplatione plena cũ ꝑtrãſiret eaʒ
gladius doloꝛis .

—

45 F*
Marie ↄceptio de hac ſpẽalis ſᷣmo.⸗ 7

Maria eſt domus de 47
Maria fuit a caſu pᷣſeruata non eleuata.⸗
Maria fuit tabernaculum quadru (M.
Hariã recõmẽdãt ouidius albumaʒar et ſi

ehat᷑ſed refrigerabat᷑poti.ↄ9· U
arie ioſeph ocoꝛs ſſlitudo. 59. X
Marie et ioſeph nuptie quõ celebꝛate.7.X·
Maria inuenta eſt in vtero babens nontu⸗
Maria poſt moꝛtẽ io (moꝛe vteni α

aria quõ ſibijpi vilis fuitꝑ humiluatem
Maria pꝛepoſuit ſibijpᷣi in bono (io K

Maria in viſitatiõe elyʒabeth comitatã fuiſ
ſea ioſeph vel alio veriſileẽ ꝝ: JêR4A
WMWarie et elyʒabeth concept qͥ d anagogice
Peꝛo marie et ioſepp (ſignificẽt 5 8 O

Hari caliter audiẽte ioſeph 80
Maria hilariter tradidit filium ad (A 8
hils anmad e

i Maria voluit xpᷣm pati.S 40O (83 B
c intelligitrt· 8So
põt tripliciter 37 Oα
Maria potuit ſe nominare pꝛimã peccatri⸗

*

billa⸗

Marie laus edicinõ pör

tiones ⁊ autoꝛitates ad hoc Sil ⁊ reſpõſio

nes ad cõtraria argumẽta.47. R. ſupia
Maria penalitates ↄtraxit excã nõ exculpa
Maria adeſt pꝛeſentialiter pꝛe· ( 47 .

dicationi verbi dei boc modo

492 5
Maria collum eeft 49 K
iebat ra⸗

Marie ſenſualitas non ſem obed

Maria mater dei conclu⸗ (tioni 72
ditur in cãticis cãticoꝝ in fie 928 O
Maria docta fuit inlloee Sii £
Mariã xpᷣus ꝑmiſit diutius viuere in exilio
Marie humilitatẽ reſpexit domi Er 3

nus non pulcrituding 82 U1
Maria pulcerinnmgg u .82²

Marie etiã oĩs defoꝛmitas aliena cedit ad
Maria hẽt quãlibet pul (oꝛnatũ 82 £
critudinẽ in creatura reperibiẽ 82 V
Marie deuoti beati ſunt 82 y
MWaria reſpiciatnos 82 7
Maria tenuit humilitateʒ cum magnificen H

tig 85

Maria doluit tã aĩa q; ſfu 83 K

*

Maria cur fuerit paſia cũ caruerit peccato/
Maria vocale canticum aliquan 63

Maria tentabatnr 83 O5

Marie aſſumptio pᷣconiʒatur 3

Maria an paſſionaliter mouebat᷑.S3·C⸗)
84 P

Maria mater pietatis

Maria eſt mr pulcre dilectõis ⁊c̃. S½ D

Mariã quõ btãm dicũt oẽs generatões.S9 ½
.Mariã oib affinis ẽ oĩ genere affi (OD
Marie attribuunt pᷣconia (nitat: 84:

Marie affect in ¶ſapie ab eccla.S. 20
oẽs affectionũ voces ſe variabat. S⸗

WMWaria quicqͥd petit obtint 85 B
Maria tripliciter adiuuat viatoꝛes.ð8 3 B
Maria põt adeſſe in exitu cuiuſuis dʒ B
Maria mater miſericoꝛdie 85 E

Maria in cãtico magnificat lamentabatur

Maria oꝛabat 85 (8S Ef

—

Maria ĩ qlibet notula et vbo verba potuit
Mariã xpᷣs iohi cõ (multiplicare.ð ð. G

Marie mẽs ceſſabat ali: (mẽdauit.Sð 3 M

Maria er ſe digna ( qñ ab actu ſuo. ð 6.A
nõ erat accedere ad euchariſtiã 90 D
Maria virgo nullum legitur in hac vita S

ciſſe miraculum 39 K

Maria ↄcepta eſt ſine oꝛiginali Plures ra⸗

re noluit Idoo 3; 790
Maria plus qᷓ; mmulier vir aut angelꝰ. 93. T

Manria cui dederit affectũ diligẽdi ſe beatꝰẽ

Maria tñ iniuncta ſuit

Maria beata tripliciter
Maria tentata a demone

△

„
———.

.

„

D
G

Maria an in cenaculo 85
Harie potuit deus conferre hanc gratiã er⸗
go cõtulit eſt fallax ratiocinatio 88 ₰
Marina rpᷣm ſeqbat᷑pede poſt pedẽ 88

Marie mlia puilegia qͥ d attribuũt.S 9. A

Marie multa attribuit Jo. gerſon de ſacra⸗
mento euchariſtie 89 B/ 90 A
Maria caractere ſacerdotalem non habuit
(82 py/ 89 B
in regale ſacerqdotum 89 B
Mariã virtuoſius affecitfuitio ieſu qᷓ; eius
carnalis contrectalo 99 E
Maria ſacramẽetaliter ſumpſit pᷣſertim poſt
adueniũ ſpũſſanci⸗ ũ ꝛ⸗8S09 E
Marie ſacramẽtũ qͥ mĩiſtrauerint 8 9. E
Marniã ieſus cõicauit pꝛiuſq; obiret.S9. C£
Maria cũcias hereſes interemit in vniuer⸗
Manria ſumẽs xpᷣm an vi (ſo mũdo.ð 9.

derit eũ ſub eodẽ ſacramemo 89 GB
Manria cũctꝭ ph̊is⁊ ſcis doctioꝛ fuit ꝰo.
Maria eſt collũ eccleſſe 90 P/49 K
Maria qͥd pfuerit cõmunicatio 9o S
Maria ð futur cognouit q̃ntũ flio placuit
Mania nõ vane głiabat᷑. 90. C (9 4·
Maria ſub cruce nõ cadebat in terrã ſed ſta

Maria fomite caruit. 9 or? (bat. go. X

Maria dicit 2grue regina celoꝛ 9i Z

Marie non aſcnibeda ſunt q nec ei ecdeſia

tribuit

Maria frequentius ſolitaia 93 C..

Maria xpᷣm ſeqbatquocũq; ierat ↄpʒ C
Maria canticum ſuum crux inceperit a ma
gaificeétaiaag 929; O/ 94 ₰
Maria felicius concepit deum perf.dem qᷓ;
ercarnem 9 5 K
Marig triclinium eet 93 K
Maria docuit aplos et euãgeliſtas 9; 7
Maria ſcripta ſapiẽtie ſue poſten relinque⸗

93

Maria iohãnem viſitauit ĩdeſerto. 9 . E

minatrix ſtella marirs
Marie bñficia ſpecialiter et gen
Olania q̃re dicit magnificat in tertia ꝑſona
et non magnifico in ptima

(88 QD 82 „
vſa fuerit ſacramentali cibo

Maria interpᷣtatur domina illuminata illu

aliter ſüũt

Oraria ſalutãtes ſeſaſluatt 54 S

ania poſt aſcenſionem manſit cum apo⸗

ſtolis in hieruſalem 94
Duaria mater ieſu eſt vltimum de ea ſcriptũ
inanone 34 U◻
Oaria incepit potius a magnificatione qᷓ
a gloꝛificatione 94 ₰
OJaria egiptiaca ⁊ ſincletice 39 £

Oariti et vxoꝛis regula 4 S

Mana eſt neceſſaria cum maria etiam in ea
dem perſona 74 C
OJartirium maximum eſt quod pꝛo vnione
Fls elpꝛerepris dei tuendis ſuſtinetur
antyres q̃tidie habent᷑ 56 O/ 57 C
OJanirũ mens mãſit inuincibilis et ſi coꝛ:
poꝛaliter occiderentur u §po „₰
Martirio licet et non licet ſe ſponte offerre

Martires quidã nulla vi repule G9 &

runt pſecutoꝛes q́;uis potuiſſent 329 M
Maſſilienſes ſentiebant hominem poſſe ſe
ipᷣm licite occidere

Materia pꝛima pꝛope nihil eſt ſed non pu⸗

Materia ſacramenti ↄfeſſionis 25 25

Materia dicitur eſſe in fema pi *£

Matrimoniũ Dehho 25 J
Da mmonij ſacr̃m ⁊ pla alia de eo. 27.O
Man imonialis act?qñ ſit petm̃ Jbidem
Hatnmoniũ ↄtrahi poſſet cũ pacto ũlo nõ

cõſummãdi niſi lex ecctie veraret 8 D
Matrimoniũ interxpᷣm etecdeſiã ʒ p/ 9

Hatrimoniũ ſpũale et ( y ?7/ io V
carnale differunt z K/ 9
Hatrimonium multipler
Hatrimonium carmnale quare ſit matrimo⸗

nij ſpüalis ſignum 10 £

Matrimoniũ triplex dei cũ huanit
ſia et anima/quõ figurat᷑ io v Z/

eede

Matrimoniũ dei ꝛ aiie Si / Sʒ F
Matrimonialis actus vix modeſte execeri
(pöt 24 y

Matrimonium ade et eue
malſnifcna r ee 2 ₰
Matrimonij tres modi diſpẽſatõis Ibidẽ

Matrimoniox celebꝛatio dehonoꝛat ꝑ vlu

latus impudicos ⁊c.
Matrimonialẽ ↄtractũ

eccleſia etcum bannis ⁊c.

fugiũt plures Ideo
Matrimonialis ↄiunctio fiatin GB P
etcum b „.6J.
NMatrimonialis ſtatus miſer 87 ½
Matrimonialis ↄtract ſubijcit᷑ arbitrio le/
Matunitas ⁊ gra (giſlatoꝛis.33.L/bʒ. R
uitas cũ ira eſt ſignum ſuperbie 77 ½

W
dliset ſicon
J
Peneif⸗

ile 69 en

t 9
menpoſel
0
innp
KNNN
Na W
u
rco,: 17
i te
ipaco ön

n⸗ Rd

ci 69

M ante. G

Parutina comeſtio aduenſamrodcerge
Mechia wpꝛie dicit adulteriũ 26 E

Mechia de hac plura 236 E
Medicinas emens vt ſanetur vt meliꝰdeo
ſeruiat meretur ⸗ 30 R

Mediciniſnõ ſemꝑ intẽdereo poꝛtet. .

Medicinã nõ liceat oino ſpernere 39

Megicos hoꝛtatur etdocet dare conſſtiunm

on contra ſalutem anime

9 KR
dedicina beatoum 416 D (* B
Oedici ſexpaſſiones ponũt dũtarxat YOdeo

Medicine emperice qua natioe tolerani pol

ſi int vel non 20 X/ zi. K
Megitatio quid ſit oo B/ 68⁸

Dh/ 48 Eliz7Z/ 78
ne abuſi üs multa mala inducit

68

ſimplificata pabſtractionẽa conotatibe ac⸗
cidentium 68 QDRSZ

ediatio de deo ſimpliciter doectp exem

8 · + UAXZ

Weditze nein corpalibopede ſß figat pꝛopter
freneſis ⁊ turpitudis ꝑiculũ.d S.y Z/9 5 R
Meditans ſubito e coꝛꝑalibus leuet᷑ in de⸗

editãs quõ ad moie (um. 68 Z 7
et miſericoꝛdiã ſee HW 689 7
Meditaboꝛ vt co “ 666

editaboꝛ vt ſymea vt canis vt ſus. 68

editari ꝑe plũ docemur 66 † △½¾
Deakangerenni l. 64. 7 2/68

Meditatio circa euchariſtiã 86 R
Wegitãdi quidã modus ꝑ quinq; vocales
z 66 55 77 2Z/ 79 2
Meditidi modus ꝑ duo verba 85 E

Melitetur is cui non datum eſt contepla⸗
Melditationis dente maſtica (ri 9i .
fauum ſcripture 93; 77
De litationi potius qᷓ lectioni vacandutn

3 †½
Deicandigm ro ſimplicibus 8 1 P
In meditatõe exardeſcit igniſh̊ mõ.qb 2
Delgditationẽ abigunt ila 48
Melitatio eſt ſoꝛoꝛ lecticdis 32 5F
Melditantes caueant ſibi a leſione cerebꝛi
Melitari volens ſine leſios ( 2 F
ne capitis ſicagat

Melitatio vite alicuius ſanctialiqñ e effie lca
rii denotionem acquiendam &mer

ditatio de deo 737

Megitatio differt ac ötéplaciöe 68 D
Degitatio ab initio difficilis poſtea faci⸗/
Hegitatio quõ poſſit eſſe. (lis. ½ O

lis fiat die feſto

ſua oꝛatione 74½
Meẽdicare ſpjaliternõ erubeſcis 9i

Hegditandi modus non vnus et idem tene
Heditãdi modi varij richar (tur.24·Z
di antiqui . 4 £
Meditandi modusquemtenut Jebine-
de gerſon 74 –ℳW
HBeditandi modus i iuxta ſimilitudinẽ mo⸗
Peditandi mille ſuntmo/ E 75 E
— B, T E
A eirandt mocus perſi ingulos ſeptem di

es hebdomade ⁊c̃.

77
In meditationis ſtudio queratur iuuamen
tum pꝛo memoꝛia 89 ₰△
Dediũ cognitiõis qdrupler 84 J
egium accipi debet vt ſapiens iudicabit
3) O/ 40 J*

eglü AUrtuns ſiceſt inquirendũ 36 5

Hediũ virtutꝭ ẽ in certa latitudine 39 £

Oediocritas au rea tutiſſima eſt Si K£

Mediatoꝛes ſe offerentes pꝛo pace plerüc;

ipſt Agertmuntur X
Melius facerenõ Knpgtenervg 85
68 B/ 68 –E o v74
Melodie quatuoꝛ ſpecie 78
Membꝛi pudendi erectionẽ quidã mentiũ
tur ſe paſſos nunq; fuſe 32 Z£

Memento in miſſa inſtitutuum 9ο .
Memẽto in miſſa q̃liter fien debeat. 34.H

emoꝛatiua vis qualis ſit 60 K
Memoꝛãdi modi vr 99 Z
MHemoꝛãdi artꝭ go vgro. .B, 99 +

Melancolicitimẽt etiã ĩ loq lucidis. 73 ¶
Melãcolice paſſioes aliq enumerãt᷑.i9. R
Melancolice paſſiões vñ veniãt 20 Xy
Helania offert.ccc.ſolidos heremite et nõ
aſpicitur 78 2A/ 37 K/ 36 ₰
Mendacium multipler 26 B
Mendacium peccatum ett ʒ3ʒi 7
Mentiri non licet ne deiruarur fiducia ſo⸗
cietatis humane 332 ₰
MWenacium fieri bene no pot 34 W
Mendacium officioſum⸗ 44 mittunt quidaʒ
greci IJbidem
In mendacijs delecariquie Eilunteſtmat
licia diabolica 64 E
Oendicitas ſpiritualis 88 x/ decbac
Mengdicitas ſpiritua (tractatus 2
zi T/ 75
Henqdicitas vera quic ſit 5552
Dengdicantes ocioſos moꝛdet 74
Hengdici penonaʒ aſſumpſit J. gerſoni in

SeSs

VS

Hengicitas ſpiritualis ſic fiat 34: 3, 57

Mendicabant ſpiritualiter (75 8
l

mnes ſancti 7
genavo inſpicere vtile eſtlad compol

edicox. multe miſerie enumergk. 2. S

Hendlenndi D varij
Mẽdicitas Debac 39 O/ 68 Xß
Mendicitas et ꝛietas contendunt io 2

Medicare eũ quide la (ii

boꝛe ibi puidere ere potlicet cũ circumſtantijs

Mẽdicãs dici icit q ſolo titulo nata (62. F

lis neceſſitatꝭ accipit aliqd ab alio os
Mendicãtes quomodo poſſunt effici b:ela .

ti ſalua mendicitate

Mensdicit᷑ yirgo materetfilig 83 6B6
735 .

MHens quid ſit·
Mente vti quid ſit 85 K
Mensa mene dicitur 86 A

Mens ĩſupmo vertice totius aie 77 †P
Mentis raptus quid ſit etquot no⸗
65

minetur 6 7
Mentalis etiã ler eſſe põt
MWens ⁊ ſpus differũt · 95 EP
MWens vñ dicat et quid ſit 95

Mens nẽra eſt dei capax ⁊ ꝑticeps 2 11
4

Mens humana vinea eſt
Mentẽ ſeipᷣam de eſerere gui ſit 86 +
Meẽſa regũ habeat canẽtes hiſt oꝛias. 52

Meẽſe due ĩter qs ſedet aĩa famelica⸗ 76,20
Mercatoꝛum regula Z

+
Mercatoꝛes oſpirãtes danadii ſun t.24. .

Mercatoꝛũ notabilis doctina 32

Mercatoꝛ alſueſcate ad vnũ ü verbum venge

Men quid ſit (e z2 S
OJerces magnano

60

MWeritum vite eterne et boniten
quibus actibus fiat 6)
Mereri et p eccare venial
88 B6 Zufra peccatum

Deritis duobus ſperemus ſaluari 50 =E

Meretrirad reſtirutialem nõ tenet 55 D
Merernices tolerantur 3535 Dy

Mer quid ſit 3) „

Welſ /am futurum erpecantindel. 32

Deldram expectant i indei tempoꝛa liter re,

94 F5
Pethaphiſicales conceptus via nature ſü füt
pꝛioꝛes conceptibus gramatice etlogice⸗ n6

autem via diſcipline 660

Methaphiſica reſoluit terminos omniũ 6

entiarum 55

anibei

ſufficis

mobis pmiſſa eſt 46 D Ditacularmro frait maryresin vita 8

Daren nemo voteſt ſalntem ſine vita Sr

poꝛalis er
D ſupꝛa gratia
iter an ſtent ſimul

Methaphiſci acutiſſimi nominum nbanmn .

impoſitoꝛes

Hethaphoꝛis idᷣo vtunkpᷣdicãtes 44. R
ethogiea velempentcaſineratiöe imeni
cinis admitti non debent .
Metroꝝ vtilitas pᷣſertim caſtoꝝ. 80 „ .
Merro apud veteres nihil ſerioſius. S7. T
Meum vel tuum vt aliquic dicatur

det ex lege poſittuuag 5
Michael quis vt deus

Microcoſmus enbomo 89 Z⸗ 34
Microcoſmi mutatio inducit mutationem
macrocoſmi Notabile dictum 49 „
iocoſinms. bomo lbabet rationem pꝛo re

. zi x⸗—
litumregula F F
Miles hocagat
Miles doaget ae emam 5

Minima q negligit paulati derigit. . S 5

Minimus vocabitur in regno celoꝛi.i.nut
Minorennes oꝛdinati foꝛmi (lus.i1 J
dabilem incidunt laqueum 4 3½

Mirabilia deus per malos operatur Ide. 4

Mirabilia non ſunt imitanda 4 A
ſed admiranda

Miracula de his plura pulcra 44 A
Miracula iudeoꝝ chꝛiſtianoꝝ etpaganoęꝛ
MWiraculoꝝ opatoꝛ ſolus (plura 45 ₰

deus eſt ait ariſtoteles 4 5 1
Mintacula fiebãt in Pmitiua ecclia. F5ʒ

Miracula ideo dicunt᷑ aliq opꝑatões. 338 K
Miracula fiuntag ntnn⸗ ſanctitate faci/ 4

entes ea c: 39

confeſſoꝛes Jdevo 39

Miracula füült t facta ſunt ob mätas auſez

Miracula q̃dã fieri ſinit de circa —-
reliqͥas ſctõꝝ ꝓpter eoꝝ gloꝛꝛa 39 B

Miracula multa facta tpe legis et Paoppe
36 £

tarum enumerantur

Miracula antiqua quotidieſ⸗ püaliter gend

uantur in eccleſia

39 –
Miracula ꝑ mariã id̈o q̃tidie fiunt 39 E
iraculabumiitgr iunca unt ſi n ſan⸗

ctitatis 42 J
Miracula faceredonuz eſt. qð diſtribuit ſyt

rituſſanctus put expedies indicat .i

Miracula faciunt repꝛobi 6 R/ i9. P†*
Viraculũ põterpectan ybibomana ui

lia deficiut. ε O/21 O0/69

Piracula vi idendi anloſitas plures f

lite 7 2, is R/ 2 e 64

3
M
am:
M
ſitret
Nlan

(rehe.

N

Piſt
ſunge
D

n

loꝛun

Di
ſtiner
Oiſ
Lin

49
W
eimedi.
K
T
rde.

„A41

Manonen

citaeſich
netſignum.
V .
güntiſed
9 A
las auſes
a

„ 5

6

ge Node
1

glunme
hiale .

in 4
eſut;
4
nirbaf

MR ante . J

ι
NMiracula faciẽdo deus oꝛdinẽ rerũ non tur
Minraculis faciẽdis quõ ſe (bat. ¶2 P
ſci ingeſſerint ſine tentatiõe deid io æx*
Miraculũ ſi pia vtilitate aut neceſſitate ca⸗
Miracula oſtẽdunt. (reatreijciatẽ᷑ iꝰ ZE

hoĩem eſſe oim naturaliũ fuem ꝛo E

Miracula hui? tpis ſunt ſuſpecta tanq; mũ
Minacula facere reue ( di ſeneſcẽtꝭ.22.
lationes habere / ne qs cupiat 70 R

Miraculũ de paralitico narratu 443 y.

—

Miracula facieti antixpo adherẽs iudeꝰ dã
Miracula nf̃o tꝑe ſunt (nabi᷑ 414 B

incredulitatis et danationis ſigna 44 B
Miracla etiã h tꝑe fieri nõ eſt cõtra dei oꝛdi

Miſſe celebꝛatio Plura (nationẽ. Jʒ3.
deboc 25 BTC/ 37 R.
DNiſſam celebꝛare tenerſacerdos 90 E
Ouliſſaʒ celebꝛãſquõ intẽdere debeat. 9o E

Diſſam celebꝛaturus deuotionẽ ſi non ha

beat non ideo abſtinat“ 8384 B

Miſſa quõ valeat p płlib⸗ aut vno 90 E
Diſſa celebꝛare ĩ patẽti loco bonũ ẽ.90 O
In miſſa ſunt offerẽtes

Miſſam celebꝛãs ſi pcti recoꝛdat᷑ qd agere

Miſſam audire dñicis (debeat 25 E
diebus obligatur quis

rqus 3 fl
Siſam celebꝛare inangulis nõ bñdictꝭ ⁊c

Miſſam celebꝛãs nõ ſit (an liceat. 34Kk.

curioſus de valoꝛe eius inrendo 34

In miſſa cogitatiões ſupueniẽtes ſic abigi

Miſſe defectibus quõ oc (debẽt 3 4
curri debeat De h̊ pla notabilia.34 HO
Hiſſam celebꝛans excõmunicatũ qualiter

vitare teneatur

Milſam de tẽpoꝛe aliquãdo melius eſſet di

cerepꝛo defuncto q; requiem 36 Z
Miſſchn dicere debens ꝓ vno ſi pꝛo alio di⸗
xerit non ſatiſfacit 356 7.
Miſſam pꝛo aliquo celebꝛans põt alios ad
iungere in ſuis oꝛationibꝛ Jbidem

Miſſa pꝛo vno ſpecialiterdicta qͥd valeat=
gquantum deo notumet 36 7
Milſſam celebꝛare nemo ſcit an diguus ſit.

Dik Supꝛa euchariſtii
Miſſe celebꝛationem continuantes pecca⸗

toꝛum occultiſſimoꝝ rememoꝛamur. 37. R

Diſſam celebꝛare crebꝛiꝰ melius eſt q; ab⸗

ſtinere a celebꝛatiõe doe 37 Z
Oiſſe cantationẽ vetus fluxus minus im⸗
pedit q; nouus 38338 F
Miſſam ieiunos audire conuenit R½
Nilſe tosalis auditio eſt de obſeruatõe ſab

Ho

Miſlam ante pꝛimã nõ cele (bati 43. B

bꝛatur niſi in die natalis domini 43 ◻

Miſſam vnã dicendo nõ abſoluit᷑ obligatꝰ
De miſſa vide ſu (ad plures niſi ⁊c. 78 B
pꝛa in verbis celebꝛare et euchariſtia

Miſericoꝛdie opera

icoꝛdie 53272 U—₰ „-
Miſericoꝛdiã dei ecce quaſi ſtultã et ludum

Diſericoꝛdiã coſeqͥ vo (puerilẽ. 77
lẽs faciat miſericoꝛdiam 655
Milſericoꝛdia laudat᷑in pꝛelato 7 S Z
Cinca miſericoꝛdiam dei alique (S E D
queſtiones Sl i 2Z

„

Hiſericoꝛdia ſeu cõmiſeratio cõ/ (iꝛ A
monuetur 122 7/ i8 7

De miſericoꝛdia melius eſt regangul i de

ſeueritte

Miſeriarum ineuitabilium ſumma medici

na eſtobliunod SsiO
Oiſerie multiplices ſeculoꝛum Jyi MO
Miſerie humane 75 Z+

Miſſũ ſe dicẽs de ſua doceat miſſiõe. iS. D
Mititatẽ chꝛiſti ſequamur · zi B
DHitis fuit ieſus in dictis et factis Pyi GB
Hſtice theologie cõpetentes conſideratio

nes exdioniſio „„5
Myſticum abſconditum dicitur 6

oRtur

Myſtica theologia deſcribitur 6,y LS
NVige infra theologia et ſupꝛa ↄtemplatio.

Mirxtio elementoꝛum 8;3 2
OJogeſtia quid ſit 4

Mogi dicedi ꝑ ſe ⁊ ꝑ accidẽs ꝑ ſe pꝛimo ꝑſe
ſecundo ꝑ ſeſᷣm quod ipᷣm in quo fundetur
Hoiles triplici policia pplim rexit (So.R
ariſtocratica democratica etregali i.

Holliciei peccatum contingit ſine pollutio

nealiquango 22 2/3; A
ollliei peccatum contingit eriam ante

pubertatis annos
Holliciei peccatum qui

ciei dam non confiten
tur varijs de cauſis zz

Holliciei perm̃ qliter elici poſſit a pueris

Mollicieſnõ ẽ qcũq; polluto diurna. 38 E
Monachus qi cellam exire debeat io
Monachi quibo ſtudijs ⁊ cui doctoꝛi vaca⸗
Honachi quale debeat (redebeãt is O
eſſe pꝛincipale exercitui ũ ia9 E
Monaſtice vite laus 55 PP
Sonaſtice vite pericla S35 2
nachus nõ tenerur obecire plaoiplu⸗

Miſericoꝛdie opus eſt coꝛꝛipere peccatoꝛeʒ

MHyſtica theologia in qna pane anune re⸗

ribus ẽ in regula pꝛofeſſus elt 62 R
onche uo diente⸗ ſine volutate. di DS
Monachus deſinit eſſe monachus facta di
ſpenſatiõe ſuo voto caſtitains 7y £O
Monachi officium eſt orꝛrre 77 £
Monarcbam ſupꝛemam ponit ariſtoteles
deumeſe 3 —
Monarchia vna eſſe debet in ſpuũalib⸗

non
ſicneceſſe eſt in ciuiliod 2 A/ 52
Bonas gennit monadem?c. 76 V
Monaſterium ingrediens an poſſit habere
oculũ ad ſuſtentatione coꝛpoꝛale 69 £
Monaſteriũ artũ quid ſit 34 †£
Moneta aurea in quinq; pbatur ſic et reue
Monetarum mutatio pec/ (latio oi
catum eſt aliquando 242
Monitio videt᷑ eſſe inter pꝛeceptum et con⸗

Monocoꝛdum ſuperra (ſilium ozʒ I

tionem dominicam cõpoſuit d0 20
Nons contemplationis quomodo ſcandi
Mons in quem quili (poſſit 46 4

bet ſanctoꝛum aſcendit

Montes nobis fabꝛicamus fantaſticos vi⸗

De monte contemplatio (tioꝝ 46 £—

nis ſpecialis tractatus 73
Montẽ aſceẽdit ↄtẽplatiuꝰ verꝰ 74 M
Montẽ imaginet᷑ ſibi ↄtẽplatinꝰ 725
Montanus heretiaus 75
Moꝛa dupler ↄſenſus ⁊ teis 22
Moꝛbů incuratuʒ relinqnere licet ̃m quoſ⸗
dã pꝛo euitatione doloꝛis nimij] 39 ſ
Moꝛales ſciẽtie quare minus hñt cenitudi
nis et mathematice plurin Gdο N

—— .

dNSG

Mox coꝛrectio ad epos ⁊ 2 clliũ ptinet iz .

Szoꝛes malos mdicatos noõt ver, (Ey.

bis q;ᷓ factis extirpandos eſ/ſe 6° £

Hoꝛalia pᷣcepta vtile fuit in literis ſac re⸗

peti iz Kk/ 55 O Uige infra pcepta

„„
*

Moꝛalis certitudo qualis ſit et quando ſuf
ficat 410/ 56 BDOE
Doꝛgles ſciẽtie ſunt difficiles admodũ pꝛo

ptercircũſtantias varias 56 T/ 78 2

Moꝛes mali tolli nõ pñt mutent in aliũfi
nẽ ꝑ directionẽ intẽtõſs. ð 9.B/-N2.2/6 9
Moꝛaliter bene agere poteſt non (E
riſtens in graiag 7

Moꝛes geras ita vt hoies ſunt 37 A.
Moꝛes diſce ab exterioꝛibo reb ⁊ opatiõib⸗

7 —2.

oꝛalis acno ſuam babetvm Cꝛz .
tatem a continuation 78 E

em 28 —
Moꝛales materie magis reſolute ſunt ꝑ no

ſcuti petitur

* *

—„

D/ 56 BDOBD

In moꝛalibo ſufficit phabitↄiecturn. S8/ K

Moꝛis genꝰ ibi incipit vbi pᷣmo dominiuz
Moꝛalis ſcie quõ (volũtatꝭ iuenit.?⁊ 9. S
inepti auditoꝛes ſint iuuenes ʒ34 X
Moꝛalis certitudo ſumẽda eſt groſſe.ʒʒ T
In moꝛalib nimia ſubtilitas nõ ſꝑ expedit
Moꝛs debacplura z3 °οσ 67 y.
Moꝛs fratris regis francie coꝛam cõcilio di
17 POQRK.
Poſt moꝛtẽ aĩa mereri nõ põt ſed noua n

tidie cognitione perfici 16

Moꝛs nature et ciulis i12 7

Moꝛtui ala ſi dicatur apparere petẽs ſuffra

Dupꝑp moꝛte fra (giũ qd agendi g J

tris ↄſolatoꝛiũ carmẽ adfratrem z7 ◻W
Moꝛs recogitãda eſt. 80. J/74. Bä/77. D
Moꝛs bona contẽplatiuoꝛum 49 £

In moꝛtis articulo diſputat quidam cauſi⸗
Moꝛtẽ meditabat Jo. de gerſon 92 D.
Moꝛiendi ars 2 5
Moꝛiẽti amici carnales ad memoꝛiã nõ res⸗

ducant᷑ neq; nimia ſpes ſalutis coꝛpalis de⸗
Moꝛientes ignominioſete: (tur 32 D
In moꝛtis articulo ponit᷑ hõ triplicit.ʒ2R

mere iudicandi non ſint

Moꝛtiꝭ mẽoꝛia ſupꝛa modũ vtil iðo q 2⁊.
Moꝛiẽs quilibet audit vocẽ xvpi ʒ7
In moꝛte remiſſio plena extribadari poteſt
Moꝛtꝭ ⁊ vite periculo licẽternos G1 O
Moꝛtale pem̃ eſt m auguſtinũ ʒz. Z

Monrtale peccatum aliquid eſſe non eſt leui

ter aſſerendum z35 T Infra peccatum

Moꝛtale petm̃ qñ ſit acus alis 2 4 7F

Morus miplex in coꝛꝑibo et intelligetijs cir

cularis obliqnus etrec? 79 Q/ 3g° Z

Motus pꝛimo pꝛimi non ſunt in ptate no⸗
Motus pꝛimo pꝛiminõ (ſtra 83 TXy
ſunt peccaa 29 £S
Motus pꝛimo pꝛimus ⁊ ſecũdo pꝛimus qͥd
ſit 22 63
Motus pꝛimo pꝛimus q;uis ſit iſenſualita
te tñ ei non attribuitur ꝓdoo 22 R
Motus ſecũdo pꝛimus eſt veniale pctm̃ nõ
Mot ſenſualitaiꝭ (moꝛtale Jðo.29.· T

ſunt in ptãte nr̃a etnonſunt 29 R

. 9

catum moꝛtale cõmiti 2929 CcC
niſi indinatio aie 29 R
Motus anime vicuntact/ viniũ appetitiu⸗

Mor ꝰ aie nihilẽ

rum non appᷣhenſiuarum 229

Gotus anime triplex uaturalis ſenſitiuus

Sine motu ſenſualitatis vix põt aliq pe

Rek.
minin;
1,S.
K* x.
T
enit
N
.
508
nonaq
i B
12
taſfft
69 J
O.
Bd
49 G
lan audt
K U.
9

15
nühe.
Msde
WRD
43
“
z, D
7v4
dan poteſt
67 0
K
T
noncklai
cccatun
14

G

et rationalis

Mungdani irrident deuotos ideo 75

Muſicalaudatur So K (80

ſa ante . Il

Mulier cur nõ ſit ſuſceptibilis edie *½
Mulierum reguaa
Nulier amicta ſole myſticat 5 711. io 8
2 DP/ 94 y
mlien cũ viris familiaritas pernicioſiſſ. 1
ma 1i7 Z/ 19 7/ 58 D/ 7
Mulierib docédtoffici interdictũ 78
Oulierẽ ocupiſcere qꝛ virgo (42 £
honeſta etiã ſi ſit defoꝛmis / malicia eſt dia⸗
Mulierrixoſa ſumus (bolica. 64. S
et ſtüllicidium quid ſurnt 44 D
lierquedã moꝛtua ẽ deuotioe.49. S
Mulieri regulariter docerenon permittitur

ſed pꝛiuilegio

.R 492
Oulierum cohabitatio diſcip ulis concede

batur non autem nobis 49 7

Mulier dicens letatus ſum non incongrue
loquitur 25
Mulier de oꝛnatu ſuo ſciens alios ſcãdali⸗
ʒari qñ peccet et quando non 32 K
Dulierez inſpicere de perſe peccatum non
Muliernz; vſus debet eſſe cõ (ceſt 38 △D
munis ſᷣm aliquos 38 I.
Mulierum garrulitas Hs

3
Multiloquia nocent gtemplanno id X

Multitudinẽ quando (Fi. P/ 77 1

opoꝛteat ſequi quando non

9
Multitudo facit hoc ergo eſt licitum argu⸗
mentatio peſſima 36
Müdi ꝑpetuitas quare poſi ta 4 2
Müůdus totꝰderiuatꝰ a deo reducit᷑ in eum
Müůdi vanitas iſtabilitas. 7. (6 6 RR
Muũdanis delectatiõibo intereſſe ſuadet dig

bolus et malaq inde ſequuntur 70 Rβ

Müganoꝝ et ſpualiũ diuerſitas no Z
Mundani vnde exultert ↄ; y
Mundum fuiſſe deo coeternum diritplate.
et ariſtoteles 29
Mundü relinq̃re magna gratia eſt 722
Mũüdus ↄtẽnendus ẽ ⁊ fugiẽdus ⁊2

3

Munitur chꝛiſtianus ſub iugo dñi doefn
differentiam poſitionis Ir
Murilegũ quidã ſe exiſtimabat 23
Murmur 24
Muſca de calice ſic extrabenda eſt 34
Muſcas cogitationum quidam asinm⸗
ſicut pueri papiliones 74
Muſe tres poſtea dicte ſũt nouz 28

⸗

SC

Muſica ſichabuit oꝛtum 78 A
Hulſica congruit puenris 78

besk

Bke multipler diſtinctio Ibidem
uſica coꝛdis 78 L.
DB Muſiceſubiectũ numer? ſonoꝛus 78 £

Muſica bet fraſitheſim obinatõez. 79 T

Muſicã ſeculi deuoti nõ addiſcit 29 U
Muſice ſpũalis/ars nõ eſt ficticiũ 9. ſ☚
uſien bniblioaberagenspaſſmn e
dium ſonus obiectum A
Muſicoꝛum vaſoꝛuʒ multiplicitas Nr.
tres cauſas oꝛta eſt 8 O
Muſicoꝝ inſtrumẽtoꝝ noĩa varia.78 S„
Muſica beatoꝝ hec eſt 46
Muſica petulãs in eccłia repbẽdit᷑. ¶ c6. B
Muta peccata diff cillime a quibuſdam de
Mutantur regna et ola (egütur y
que in terris ſunt R
Mutuationis diffi nitio 5 T
Mutuũ dãtes nihil inde ſperãtes / dicunt
dam cõſilium non pceptum ʒ35 WOW
Mutuũ date nihil inde ſperites quõ intelli
In mutuo nullũ pbabile du (gi 35 R
bi ot vſuram excuſare 656

buchodonme

oꝛ boue ſe eſſe fantaſiabak⸗7, 2. 24
Habuchodonoſoꝛ figura exponi

Herns de todoꝛé 92 F (tur. 4i.A

HNaſci filiuʒ dei ſpũaliter in coꝛdibo nr̃is qͥ d
HNaſcũt᷑ de bonis boni.2.20 (ſit. 46. £
Natales hoim dies quõ liceat celebꝛare 8
E/ 6o C 62 / 69 F
Natiuitas chꝛiſti triplex
Natiuitas ĩ vtero ⁊ ex vtero 25 P.
Hatspuernum a: ſpiigliterſept nuuricibiul

Natuna deſcribit.S.· 2/9 5. ιO (46.

Haturã totã rectã eſſe qꝛ recta regula dei di⸗
Natura aut miraculo diui⸗ (nigit᷑.õ9 B.

no cauſant᷑oĩa/alias de diabolica pactione

opatio ſuſpecta efſt 2o T/ 2i A 22 ſD
NHaturalia vt ſanguis vpupe ꝑgamenũ vi

gineũ ⁊c:efficaciã nõ hñt ĩ magicis ꝛi R

Ex naturalibo qͥs põt ſe diſponere ad gratiã
et moꝛaliter bñ agerr 6οo UZ
Naturalis iur pncipia ſũt de lege diuina p⸗/

NHNaturali impulſu in de (pꝛiedicta.di.

um fert hõ ⁊ eum ſuꝑ omnd diligere poſte vi⸗
detur †

MHaturalis iurꝭ pncipia enumerant᷑ 5 B

Naturalibo vtimur ꝓ fidei et caritatis ſuꝑna

turalis inductiõe ſed nõ pncipaliter, 20. Oà

Naturalis inclinatio multũ iuuatad contẽ⸗
Naturalis dei amoꝛ arlone 65 S&.

quomoclo dici poſſieliber .S
53

curali ardoꝛe aliqͥ anbelat ad celeſtia deſi
Sri Alij nec coacti Exemplũ de catalle e
krorl 89835 —

natoꝛibus
Natura naturans etnaturata

Nature oꝛdo gre ſubditus eſt
HNaturales res modo doctmnali dua b⸗

concipiuntur 0 *
Nauis eſt coꝛpus noſtum ₰⅓ D
Neceſſe eſt rẽ dũ eſt eſe oͤʒ 2/ 92⁵ E

Heceſſitas vꝛgẽs qñ ſit vt quis ꝓpter hoc te/
neat᷑ facere elemoſynã ſpũalem K
PHeceſſitas duplex pᷣcepti et ſagamenti u.
Heceſſitas legem non ha⸗ ( Nx/
et 3 /4 B/ 6 B/ 5 S

Heceſſitas abſoluta etcõdicionata 26 +£

Heceſſitas vꝛgens tunceft 74

NHegligẽtia eſt pctm̃ moꝛtaletũc 24
Negociat᷑ iuſtus mirabiliter h mõ 4i
Ne qͥd nimis ⁊ ſimilia 36 */ 39
MNeſcientia et ignoꝛãtia differunt 15 F
Neumata quid ſint 79 / 80 C
Peuma ſignificat ſpm̃ſanctum 80

Meutrales in ſciſmate ab oꝛdinarijs ſuis ex
pectãt abſolutionẽ ĩ caſib⸗ reſeruatis z Z£

MHicticoꝛaxſolitario cõparatux 28 7
Nigra ſum ſed foꝛmoſa 298 D
Nihil dicit factũ ſine vero 23 F

Nimis mãdauit deus mandata ſi ua quomo

do intelligitrr 7
M6inus aſivrioꝝ rer crudelis 33 K
NEiuis ſpecies ſiue imago habet vim infrigi
daniu „5B
Hobilitas quid eft 24% 2Z/ 59 R
. Nobilioꝛ creatura rationalis labilioꝛ et pꝛo
nioꝛ eſt ad caſum 40 T
Nobilitas de hac tractat ſpecialis 32 E.
Hobilitatꝭ in hoĩeſex ſunt ſps 2 22

Hobiles de iure ſepe fiũt fui de facto.⸗2

Nobilitas maxima eſt eſſe re⁊ noĩe xpᷣianũ

Nobilitas eſt in danat. 52. K (52 D
obilitadq vilipẽſio maxime aduerſa eſt pa

Nobilitas microcoſmi eius ſal (ci 532 K
uat ſanitatem
Nobilius eſt dare q; accipe
Nobilitas ſᷣm theologos ⁊ philoſophos cir
ca hoc attenditur· 2 B

9 3 £
Nature et eſſentie ſuꝑaddit᷑ gatia ↄi K
Hatura eſt vis inſita rebus ꝛcc. 38 K
49 Ppy
Vjs

K
X*/ i7 H

X
Peceſſitas facit anum currere 75 8

N*

Nobilitas ſᷣm opionẽ vunlgi hec el
Nobiles potẽtes quõ ſe b̃e debeꝛẽt R
Hocitura relinqque I S

NHomen domini ieſu gloꝛioſum et pꝛopiti⸗

ununm S„S 69 †
MNomen dñi oĩs quiinuocauerit ſaluus erit

Nomen alicuius ab angelo pꝛe
dici quid ſignificet

7

(6⁶6 K
19

— „ 7 „ „ — „ 9
Noiĩa dei triplici via ſununt᷑ſm dioniſium
Nois dei cognitio triplex.õꝗ. O (S4. 5

Nomen dei ſanctum

De noie ſtultũ eſt cõtendere du dere querit.

Nomina vtendi multiplicits (825 R
parit con fuſionem 8

Nomẽ pmũ dei ẽ Qui ẽ᷑.9 4. L. ſupꝛa de?.

Pomen patris filius eſtin diuinis 26 A

Nomẽ dei pꝛimũ eſt bonũ. 49. D/72 · T
Nomiĩare deũ noĩe viliũ creaturaꝝ minꝰha

bet ſcandali ᷣm dioniſium

Nomina plurima anime 86 B

Nomẽ dei inuanũ ſumere quidſit 25 A
Fominum pmi impoſitoꝛes methaphiſici

acutiſſumi

Põ licet hoĩem eſſeſepe vt vult 91 4½ B
HNon eſt inuentus ſimilis illi ⁊c.de quolibet

canitur hoc reſpeciu

. . „ „ „ 1

—v y.
PHNoticia amoꝛis diuini q̃druplex Oeridia⸗
na de ſe / Weridiana ſecũda/ Matutina/ve
69 TUö 98 J1
84 DR

ſpertia 6
HMNoticia dei eſt nomẽ ſuum

Hoticia intuitiua generaliter ꝓpꝛie et pꝛijſ⸗

NHotificationis modus (ſime 84½ W1
vnꝰ doctrinalis Aliꝰ experimẽtalis. 86. 3

Hotoꝛium iuris et facti

ouicius amoꝛ inſtrnitur 29 QRS
Houicius defectuoſus recept (T A½
Nouicius feruoꝛ degenerat in tepoꝛem hoc

an poſtea repelli poſſit

Houicij magis onerant᷑ la/ (mõ di B

boꝛibus q alj . 72 LC/ 78
Nouitas nouitatum * † S
Nouus rexnoualer 89 £
Houũ ⁊ ſolũ tale eternumeft 892 £
HNouitas niſi arriꝑetur male iret reſpublica
Nouos libꝛoꝛum compoſitoꝛes 65 “

neceſſariũ eſt ⁊ vtile q̃tidie aſſurgere i B

Noua et inſolita referẽtibus non facile cre⸗
Noua volumina confici (datur is NR
veteribus neglectis culpatur is
Noxmyſticatiões pleraſq; habet ꝰ89
Hudũ crucifixũ caute meditare 71 M%

Pumerande non videntur ſed ponderade
Nuũc dimiti cãticũſymeonis metrice 75C

ſententie
PNuptarum regula

ZTAz. io Z£

7 S.
Nuptiarum in chana galilee myſticatio. 2

O ante C

Circa nuptias illas qſtiões multe
NMNuptie allegoꝛice moꝛales ⁊ anagogice ↄ
Nuptiarũ ſpiritualium pluragene (y Z

7858 5/ 79 O˖ 80
Nuptijs carnalibus.hymeneuʒ pꝛeeſſe fabu

latur gentilitas

Obadurationis cauſe 33 7

729 A
Affectum ſigni
9229 K

Obedientia ſit conſtans hilaris vera etaffe
ctuoſa Jo O

Obediẽtia quare pᷣcipiatur 36 B
Obediẽetialis motus 2 P/ 55 J
Obedit deus voci bominis ai R

Obegiẽdũ eſt papedũ certus eſt Dũ ſciſma
eſt dubiũ põt fieri neutralitas.5. Zͤ/ 4.D E

Obediẽtiaĩ caſu papeſubtrahi po⸗ (9.C

Obediẽtialis potẽtie folamen pi 2Z

M

Dbedire quomodo teneamur pꝛelatis.2 4†
KEK/ 32 / 34 G
DODbediẽtie voto tũc cõmittit᷑moꝛtale 34
NObelire iunioꝛ debet ſenioꝛiĩ om/ (M
nib que nõ contra deũ ſunt ʒ34 MO
Dbegliendum eſt etiã ſimplici et indocto

D
lato S£

7
Obedire debemus xpo ꝓptertria 40 F

Obediẽdũ nõ ẽ pncipiꝰↄna deuʒ 522 y Z
OQbediẽtia humilis decet eos etiã qͥ D
iñ

nVata lege moueri exiſtimãt i?z *&/ .
Obeglẽtia cõmendat᷑iꝰ.B Hh/22. E?7

DObiect intellect? S4½ X£ (B3
Obijcit ſe deꝰ intellectui qeato libere.ↄ i E

PHSblationes galloꝛum vel panis et ſimiliuʒ
an ſint ſupſticioſe 20 -
Obligatoꝛia et inſolubilia in quo fundẽtur

20 /69 O F

Obligatio pꝛeceptoꝛum et iura (88 MW

mwentoꝛum qualis ſit 2

——

Obligatio vel pmiſſio in benefi 8 põt nõ

impleri ex legitimis cauüſis 356 Z
MObligatus alteri non põt rationabiliter ſe
reddere impotentẽ ad ſoluẽdiu ʒzʒ9

O bligatus alteri an religionem poſſit vo⸗

uere notabilis deciſio 39 +
OVbligatio mutua eſt inter curatum et paro
chianũ nõ auferibilis ꝑ paepam 67 y

bligari nos ad peccatum ꝑ ſtatum noſtꝝ

quatuoꝛ vijs intelligere poſſumus 70 7.

O blit penitẽtie petm̃ iteꝝ ↄfiteri nõ tenet

Obliuio clo noris ſit.3ʒ. E G4 R
Nos eemlamus 7 / 10 J

entes pꝛeteꝛitoꝛum in anterioꝛa

Ocioſitas ſi

Occupatio indebita

Offendẽ in vno oĩm reus eſt Si

MPbbſeruatio cuius effectus aliter q;ᷓ natura

liter vel diuino miraculo expectatde diabo⸗
lico pacto ſuſpecta ẽ ꝛ2 o / 2i A QD¾
Obtrectatoꝛiban ſemꝑ opoꝛteat reſiſtere.
Obumbꝛatio quid ſit

Occaſiões pctõꝝ quedã ꝓpique (Zo.
gquedã remote 27 3
DPccaſiões pctõꝝ vitarenõ volẽs ĩ ſtatu ſa⸗

lutis nõ eſt 32 AKO/ 39 7/ 40 O
Nccaſiões luxurie nõ fugiẽs peccat ʒ2 E

Occaſionem qui dedit alijſ ad peccandum

non abſoluatur niſi ꝛc. 2322 7

Hõ oẽs occaſiões vitare opoꝛtet ʒ2

Occaſiõe peccãdi data difficile eſt nõ pecca
Occaſionẽ lurxurie quidane (re 34 D
daret ſe in facie lacerabbet 39 P
Occaſiones manifeſtas peccati nõ declinã
tes non cenſentur contrit ai D

Occiſio fratris regis francie ꝑ ducẽ burgũ⸗/

die narratur et diſcutitur iz C⁊c

Occidere nõ licet et qũ liceat.2 4.?7/2 6. D
Occiſionis actus et non voluntas cur non
pꝛohibeaturin lege 26 E
Occidere ſeipſum homĩ licet ᷣm ſtoicos et
Occidere ſe nemo lici⸗ (maſſilieſis.ʒꝰ.O
te põt niſi exdei diſpẽſatiõe 39 22
Ocium malum eſt 9 / 48 OD

Ocio bñ ⁊ inerter vti ↄtingit io

Ocium ſanctum appetendum 24

Occioſoꝛum defenſio

Qcij vitatio pᷣcipuũ remediũ luxurie.ʒ. V

„

cvitãda efft 1 QQ%

„

., . . — 7 ⸗
Nciũ ſpecialiter iuuenib ꝑiculoſũ eſt ibidẽ

Oculus quid ſit et q̃tuplex etde opatiõibus
eius plene et ſuccincte

96 Q Rz
Oculi coꝛdis noſtri tres turbati ſunt ꝑ pec⸗
ctumagge 68 A
Qculi aĩe rationalis tuue o *Z
Oculi ratõis quõ obtenebꝛet᷑.õ.Q/9. M

.

UVculus tuꝰ ſi fuerit ſimplex exponit᷑. ↄ .y
Pculũ diabolus conatur eruere.S9.?7/84
OPculus amoꝛis 82 „₰ (

Occupatiões Inpediitreglanont :
Occupatio ᷣ ociũ fiat cũ delecratiõe. ii

Occupatio temperata aliquando eſt neceſ⸗

ſaria contemplatiuo 7iz =£
Occupantur mundani⁊ contmplatiui ſed
differenter valde 74 G
Odium perfectum quid ſit iꝛ J
Odium naturaliter inueteratur in iſtis ho⸗
minibus J

. ä

Officium iniunctum quomodo qniorenue

re poſſit

Officiũ eccłiaſticũ qᷣd ſit. 24.6 x6 DB
Officia exterioꝛa a religioſis cum diligẽtia

exerceri debẽt 717.. ₰
Officiales monaſterioꝛũ puritatẽ coꝛdis ha
re non poſſunt ⁊c̃. zi D

Officiales fideliter agetes ſpoꝛant 2i
Officiũ ecclłiaſticũ trifarieſumitur z5 2%
Oloꝛis inſtar ſtephanus paracamartecan

tat domine ⁊c̃.

Omiſſio repꝛeſſiõis illecebie 2 42 D
Omiſſio eſt petm̃ etqñ non.24. /29 O
Omnes peccauerũt/et ſimiles vniheſale⸗ .
Omnia cooperantur in bonum iuſtis hoc

ſic intelligaant᷑

declaratur 4i Bupꝛa bonis

Omipotẽtiſſimꝰẽ xpᷣianus ꝓbath. ¶i.

Onus dñi quõ ſit leue declarat᷑. ð i. ſu
Onus ⁊ iugũ differũt. i. ¶ (pꝛa xps
Onera vndecim qb hoĩes grauant᷑ o.R

Oneramur multipliciter
Opatio q̃libet laudabilis eſt 79

O peratio bona / eſt regratiatoꝛia pᷣteritoꝛũ
et meritoꝛia futuroꝝ 5o O

Opꝑpatiões infoꝛmesiquõdiſponũt ad grati/⸗
Operis peccatum grauius (am 6o M.

; oꝛis 22

Opera ſequunt᷑ moꝛtuos in dño nõ pᷣcedũt.·

Opa magna diabolus aliquan (64%
Po nade aliqñ diſſuadet voO R

Opera noſtra que debeam velle eſſe oc cul⸗

ta que manifeſta F7o0

Opera noſtra bona impedire vel peruerte⸗
reconatur diabolus 70ο B
Oꝑa trinitatis ſunt indiuiſa 83

Openis operati vis merito pio opis etxo

luntatis aliquid ſupaddit 2902

Operib quibus vacare ſit melius 34 D.

Operã dare rei illicite quid ſit 33 £

Opinio cõis vtſꝑ poti eſt ſequẽda.9 7. V
Opinionũ diuerſitas et nouitas tãta ſocet
Opinionũ ramos pem ere finecaret/36. 2)
Optatiui loco apud bebꝛeos futurum indi 7

eccleſie

catiui poni ſolet

Oꝛatio deh fmo/429/A. Tractat?. 57: ½

Dfo mẽtalis acceptioꝛ ẽ deo q; vocał.ʒ7 A

Inoꝛatione ꝑticularis recogitatio nocet ali

quando Exemplũ de hboc

.

Dꝛatio vocalis ſm bemnardũ talis eſſe debzʒ
in pſallengo 37 E/ 78 ⁶B

Oꝛatiõis vocalis materia foꝛma et finis qd
ſint 7 / 78 5
Oꝛationem vocaleʒ quãdo qͥs repetere aut

non teneatur 3z7 J 28 F

Oꝛandum eſt in hac vna 37
Oꝛatonis domum faciunt domum negocia

tionis derici hocmodo 40

Oꝛare in tẽplis melius ẽ regulariter.AKo.¶

Nꝛant ſancti p damnandis 45 E

Nꝛatiões nr̃as ſancti cognoſceunt 45. E

Nꝛamus ſanctos minoꝛes ideo 45

ꝛatiões ſctõꝝ anſp exaudian᷑ 135 E
Oꝛatio nũciꝰẽ. ¶9. B. ⁊6. V. 22 °οι R

Meꝛatio auis eſt cũ alis aia ⁊ puumis. 49
Nꝛationis ſex pꝛopꝛietates 49

Oꝛatio multitudinis pceſſionaliter et loca⸗

liter adunate efficacioꝛ eſt

an 2
Oꝛatio pueroꝝ baptiʒatoꝝ efficaax eſt. K9

Oꝛatio ꝓp ſeipo ad ſatiſfaciendũ acce (
ptabilioꝛ q; 7. 429 E

Deoꝛatiõe plurimi erote 49 F
Oꝛatio efficaciſſimum remedium eſt aduer

ſus omnes inſultus

NDꝛãdũ ẽ ↄtra ſniam phbiloſophoꝝ. 49.‧ α
Oꝛatione quaſi cahena nos ad deum tra⸗

bhimus

digs 92 K.
Mat ꝓ nobis filiꝰ: ſpũſſanctus 7o E
Mꝛatio ꝓ recognitiõe ꝓpꝛie ↄditõis. 2.£
Oꝛatio complectens bꝛeuiſſime puncta .

ſtre religionis chꝛiſtinrie S2

ꝛatio quomodo ſemper quis poſſit õoͤy

.

T/ 75 Päͤ277„

O ꝛatio perfecta idem etcunimyſticaihes

Oꝛationis laus et vtilitgts 65

Dꝛãdũ eſt ſine fantaſia ̊ modo. R

Oꝛatio hñs q̃tuoꝛ comites exaudi

ꝛans deum non debet ad hoc tꝑs ꝑ öſtdh

lationes obſerure 0 K
Oꝛans deum ne ſit impatiens ſi non cito ex
auditur dii O
O ꝛationem deo q;uis immutabili non fru
ſtra fundi . 5 J 82 EFf

Oꝛatio vocalis qᷓ; articulata et alta eſſe de⸗/
beat et cũ q̃ deuotiöe o7 J X/ 78 EFf
ilé eſſe X7
Oꝛationes aliquas credere efficaces contra
infirmitatem periculum vel pꝛo pᷣſentia ali⸗
cuius ſancti in moꝛte friuolũ eſft ö9 G
Oꝛans non ſentimenta ſequatur ſed ſpem ſi

Oꝛationem verbalẽ vtilẽ eſte

brpfigat in pꝛomiſſis dei

Pfie 10 „ 699 yVy
Oꝛationum immenſa multitudo a diabolo

=S SODSO

0

DO=.

=

—

O ante R

●
nonnunẽ; ſuadetur no. „ „at Gas ſ iaſe f
Pearan anefldoe deo iᷓ bonum ſit meatio ſiat ſtudioſe fructuoſe et ſine kerio⸗ H
Dꝛandus deus vel ſancti non paſſim p tem dia en inpo lunias non obeſt ſed ſup /
Vealb ſed p ſalute evmedijs ad ei. 9. B5 Mꝛãdus s ſit hoꝛa / quo loco &
Dꝛatione dominicamnicere hot gulne vun O:ꝛationẽ p nobis f. quoloco 7)
icte motus ꝑcipit etei hoc diſplicet. 7o. T. diſponere bis fieri ab alijs etiaʒ; pueris
Oꝛa en c dDdiuüſponere debemuumgs
Zo vaiimjegoe bucſperiali mackt Dꝛãti ꝓ alio nihil deperit H R 2
Z 94 C . . MJ Dꝛans pꝛo alio auditurqꝗ — 75 E
Bꝛatio dominica non dirigitu nadpionan emn ad alio ancinn quipeo ſe ꝛs nõö
pattr. is tantum ſed ad totã tiinitatẽ 27 £ Mꝛans peccatoꝛ pꝛo iuſto e inct. yS
Oꝛatio dominica ſub ſimilitudine citharep DPꝛare pꝛo inuicem vtile eſrruſ ur 75.S.
Zennn. ee e „ X ee rnke 73 Z-

P
Sꝛatio dominica pꝛecipua ell 75 Nꝛati XWuö
gauc Siꝛationes dominice petitiones latededa, perpꝛoficit eriltent bus yy ſem
49 d cuntur in oꝛatione. 76,E † 6 6.77. SR ꝛatio in cõmuni cetu etiampe 12756 £
Rik49 1 ans ane attentione abſoluit E a pꝛece? efcacioꝛ eſt q; cnrhnalkator 2 . .
r. (. cecclelle 24 E/37 7 ODiꝛatio 2 eſt q; facta in pꝛiuato. 72 .
1 2 Dꝛationis tempoꝛeconuerticoꝛ rcee. 5 anomine cocleſtefacta ſemper walet.
4 5† Nerbact enſamonutionis non eſt neceſſari⸗ Denrehe⸗ bis debes „5 „
Cndun unn 24 D DPꝛandi modi varij 2, 2
e ans vt ſtatim moꝛiens euolet ad celum. Dꝛaraſſidnequt bonüo Eson, 76 21
n 9 Taudieur 34 B/ 32 B Oꝛatio nihil aliud eſt Puebi eci. 75·‧0
Gdeuni Brang tenenunt moꝛtuis.ʒi. V/ʒq: C affecctigses qᷓ; humilis et vues
dnn dꝛatio generaliter accipitur ꝛo omni adiu Kozorione cnrpfat miafſiummiuntenſ ache 3
61 ½ Btcntenen Rooinntns bturonach ptanmtalſemuntr e
D ꝛare pꝛo viuis vel moꝛtuis qui. vore zunentees. 76 A
Lſerl. z4 quid melt ſit rana igindi modis inſungaffeaihs diſ
1 1 Panapius afficitur dum ad particulunia Bꝛandi modus in ſi ecialioſtondi g. S5
ſ ie e gofernehtlor eſt gu hon.⸗ Drarcenadunmn dhen. .
4. Prario Ailnaue feruentioꝛ eſt quãdo nõ Dꝛãtes ominus ſtce n um 76
lnin . kin haniculan pꝛo his aut illis penonis. (umunt plura B ſre cuimmaginatigibitgi
l . Diatio adi uogg 222
5S Bꝛationis vocalis attẽtio plura de hac. ʒ272Hꝛatio zaſingllor choꝛoo ãgelox. 26.
§ Dꝛando affectionẽ exercere iuxtali, ( ygF Hꝛatio ad b en ers 25 H½
eram quepzocettut expedit pꝛopter quatn; Pꝛare ſanctos ſueſpecnaltn ſti uns
Denr⸗ 8 .Y 32 65 ſemus lin inctu nõ poſ
t NRare p defuuctis vtile eet 72 Dꝛationem tuam eſſe⸗ Zialielen b⸗ ac,
iit DBrario Yreintatimonm multuz pꝛodeſt peſigne eexauditam er 6 cE“
ſnorape⸗ Oꝛandum eſt ſicut mendicus oꝛnt 3 Sranis dolie mns ei moꝛmid 75 *£½
10 Hꝛans vtatur oꝛationibo anſbelmi et retho⸗ Oꝛare debemus pill umemun.
Pliporit rica diuuuna 57 A aͤncamns emu iu duorun laboꝛes mꝗ
78 Biana rdenatlene ung ſenties ibilo r, Dꝛano ſponſead ieſum ſponſi , S
acſe⸗ ꝛatio ſemp exaudit᷑ (nus meret᷑. 75. Dꝛandi modus quolib vonſum 77 P
1 dus eſt deus alio fine bö 75 m 77 K.
zſencuf andi difficultas o enditur 77cc ⸗ ee
6 Bearz diſced caprimis oemodle 2 a runs pꝛius pꝛoſunde cogitet bccca H
Pꝛatio im ped t᷑ a curis coꝛꝑis 75 RS D 77 £
lfe Hꝛantẽ deus aliquãdo no 75 ℛS ꝛare qui debeant 2
1 dum et andum Wna o Oꝛare pꝛo quibus tenemur 2. 2
oo Z SP.ꝛare poſſumus tales ſanctos 7: y
°●

NOPiatio addiſcitur vſu continuo et exercitio
Piꝛatio quid etquun (76 P/ 77 Z
tum valeat pꝛo ſe autp aliis F77 7

tur pꝛo quibuſcunq; fit 77
Oꝛationis vocẽ babet tribulatio 77

Oꝛationis continuatio fit actualiter virtua

liter aut ſolũ habitualiter. 77.2/ 78. E£ F
Oꝛationes ſuas ſcrupuloſe quis nõ nume⸗
ret ſed deo relinquat 78 A (78 £
ꝛãtis hũilitas maxime ꝓficit in oꝛatione
In oꝛatiõiboalienis fiduciã habe 78
Pꝛatio ſit puuaa
Mꝛatiõis octo motiua debẽt eſſe

78 O
8 WD

ONꝛatiõis directio neceſſaria iðᷣo et h modo

Pꝛatio recta tũceſt. 78 £% (78 E
Nꝛatiõis vocalis attẽtio q̃ reͥrat᷑notabilis
Oꝛans cogitat de deciſio 78 E G
ſella ſecurus de aſio 78 E
Oꝛationũ vocaliũ multiplicatio impedit mi
maobiliter ↄtẽplatiõi intẽdere volẽtes.78.H

Nꝛãs an alienã bonã meditationẽ admitte⸗/

Paiꝛatio vocalis lauda (redebeat 78 B
biliter interdũ intermittitur 78
OPꝛatio quedã ꝓ pctis dimittẽdis 78 K
Deoꝛãdo deũ ꝑ cõſideratiões ſᷣm decem di
iones verſus ponunk 78 D
Oꝛationẽ quidã aſcribũt volũtati alij ratiõi

ct ſicconcoꝛdantur 729 B6
DNꝛãs qꝗ diſtrabitſicagat So C.

Nꝛãdi modus puocatiuꝰad lamẽtũ.ð 3.H⸗
NPꝛatio Quere Mendicitas (40 T.
NPiꝛatoꝛia pꝑticularia vetabãt antiqͥ pr̃es idᷣo
DNiꝛdo quid eſt 89 P/ 55 A/ 2
Oꝛdinis ſacramẽtũ de h. 2

DPiꝛdo caritatts eſt oꝛdinẽ nõ fuare.S 9.Q
Oꝛdinauit in me caritaatt 89 P
Oꝛdines ſacros reciꝑe volẽtes examinẽtur
Oꝛdinati minorennes in (de his 43 J

hoꝛribilẽ laqueũ ſe inij ciunt 47 S

Nꝛdinis ⁊ iuriſdictõis ptãs eſt in eccłla.ieN
OPꝛdines ↄferunt᷑ ab oib ⁊ ſolis epᷣis.i.O/
Oiꝛdinibus ſacris votum ſolẽneca,⸗ G F
ſtitatis adiunctũeſt. Géʒ Rü/ 67 7
ANliihil eſt qð texit᷑ oꝛdinelongum iz F
Abſcq; oꝛdie nihil alicubi pulcꝝ ẽ.9 9 ¶ &
Nꝛdinẽreꝝ deꝰ nõ turbat oꝑando miracu⸗
Hꝛdinarios an papã ſalubꝛi (la 49 P

us ſit inſtituere miniſtros eccleſiaꝝ ⁊c . .2

20 p/ 3 &ä 5 £5 QR 6En
ꝛdinatoꝛ ſi quo caſu poſſit pecuniam rec

pere ab oꝛdinato 62 Di

Oꝛgana quid ſint 78
Oeꝛgana et carmina a multis nõ intelligunt
aut 7 Oit⸗gani et turbarum (in eccleſjs 79. J
Oꝛatio pꝛemiũ eſſentiale ſemꝑ equale mere

cis nõ impꝛobat

S P/ 6; X, 67 B/692 A

ter theologia ſuadet
Patiẽtia multũ cõomendaf=F 37 D
Patiẽter ferrereꝝ ſuaꝝ dãnũ cũ iob maion
meriti eſt q; ſi erogaſſet pau ꝑibb 6ʒ3
ptientia aſininaga

cantica intelligere non opoꝛtet ʒʒ F
Nꝛigenes caſtrauit ſeęʒelo caſtitat non ſᷣm
Oꝛiginale peccatum (ſcientiam ʒ38 Z
8;3 Z/ 28 X/ ſpecialis tractatus

ONiꝛiginali iuſticie ſupeminet gra 83 4

Dꝛiginalis peccati plura nomia 28
Oꝛiginalis iuſticia talis eart ʒi y
Nꝛiginalis iuſticia quid ſit duplex opinio.
ꝛiginale peccatum animam fe (79 F

Oꝛis cuſtodia religioſis et ſacerdotibus ma
xime opoꝛtuna

34 6
Oꝛnatus in libꝛis et paramentis eccleſiaſti
ii B/ io y ii B

Ouphei fabula myſticatur 65 A
Nuphens mitigatfuras 87 K
Oꝛtiurrigui anime ſancte 21 7

Os dei quid ſit 82 AA
Oſculum oꝛis dei quid ſit.9 2.?/ ↄ8. GE
Oſculum ieſu triplex 8ZSZi
Oſculum anime mulciptler Si Z

Oſculuʒ ſacramentale dignius ꝙ; pꝛeſentia

.

coꝛpoꝛalis chꝛiſti gi
Aſculari crucem etreliquias 82 A

Oſculari mulierem exlibidine peccatum eſt
292 A/3i 7 ”M

Oſus plenitudinẽ vicioſam notat )5 D

OI etare oꝑa ſua ꝓ monẽdis ad imitationẽ

Ouis er figura lupi elicit inimiciciam Vn⸗
de hoc ſit 6 0

Dues ſpirituales plures patiuntur miſeri⸗

Ouum ſemikfotũ ſi frigeſcat (as 42 7

morx putreſcit/ſic qͥ a ſpũali cepto deficiũtce
teris abominabilioꝛes fiunt o⸗
NDuum plenũ roꝛe a ſole ſurſum trahbit᷑ 9
ui vitellus reſtaurat humi (0/ 49. Q₰½

*98 Z£

nradicalexẽc. 53529 B
Abuluz anime
atiẽtia facit (triplex 12 R

vt tibi nemo nocere poſſit.72. H
atleria ꝑfectum opus habet

Patiẽtiã aliter phᷣia ali (T/22. / 55. £
55 XyZ

Patiẽtia ſignũ bonũ niſi ſit ſimnulata i⸗

—— ——

— ᷓͥᷓʃᷓͤ— ,IBͤ — —— — — ——

— — ————

4 —

— —— „„a

yltro nobis infligendę

Patientie inductneiuia u 46 D
Patiẽtiã habe in tribulatõib iöõo 76 Z
Patiẽtia ſit tribulationis ſoꝛsꝛ 76 Z
Patiẽter ferẽde ſunt aduerſitates Eculino⸗
Pactũ implicitũ vel explicitũ cũ demonibuſ

Pales dea paſtoꝝ. 42. Q (gd ſit. 2i. D

anis eſt omne quod refieit 89 QQ
npanata eſt ſapia incarnata.88. R/89.7
Panẽ oꝛamꝰnobᷣ dari etiã repleti 27

Panis nr̃ curdicat᷑uꝑſubſtatialis⸗27 O
Panis criplexincipietiũ ꝓficietiũ ⁊ ꝑferxoꝝ
Panẽ q̃tidianũ da nob i.TC .ZU

Panis triplex 7i 2
Panis in mẽſa adoꝛãdus nõ eſt etiã cuʒ hac
conditione ſi ſit conſecratus is D
Panẽ q̃tidianũ ſibi dari petit ̊ mõ.76. H
Papa nõ ſolũ pr ſʒ ⁊ frater nr̃ eſt ideo frater
ne põt coꝛribſi ia v⁊᷑ê/ ij BEB
Apapa ĩcauſis fidei an liceat appellare.i⸗
Papa qͥ iure ⁊ coꝛãq̊ ( Z y ⁊c.plene g
accuſari et deponi poſſit ið ABED
Pape autoꝛitatẽ iura ſuꝑ oẽm aliã extollẽtia

apa qᷓ; doctriaꝝ fidei examiĩatoꝛ ſit.is. A

Papa varia dominia varijs iuribo bẽt ⁊ quõ

Papa quõ viuerede (differüt 6ꝛ. D E

beat inſtruitur 7 JLX/ 8 A

Papa honoꝛãd/ẽ ab eccla vniuerſali/io. ¶
Raralauus ſeruoꝛlderyere 6& Sez B

papa ſciſmatico facta an ſubſi (õ2 D
ſtant poſtea eo celentee 41 DO/5
Papa claues eccleſie hẽt ſed pꝛincipaliꝰeas
Papa maioꝛ ſit an (hẽt ecclłia.i.R/S.Q

eccłia ẽ q̃rere an ꝑs maioꝛ ſit an totũ. i. y

Vbi papa ibi rmloma iii. y
Papa repudiũ poteſt dare eccleſie ⁊ eccleſia
te. *i Z/ 3 AKN/ 12 J'iz O
Ad papã maioꝛes cauſe deduci debere vide
Papa aliquã ptãtem hẽt a xpᷣo. aliqᷓ; legibo
bumanis 2 B / 3 %°) 62 P E
P Pacen caſiboa concilio iudicari põt ⁊c̃.
2 E£ †“ PD/3 TDh/ 432 i4
yzZ P/ 6 f 2“
Papa eligipõt mulq modiſ.2.G/4. Jα
Papa an habeat aliquam ptãtem ad quam
nulla alia ptãs poſſit attingre 2 B
Papam eſſe eſt pꝛeceptum affirmatiuum.
Papa põt adoꝛari cultu dulie ⁊ dici ſanctiſ⸗
ſimus etiã ſi ſit nequiſſimus 2 D
Papa quã iuriſdictionẽ hẽt ĩ tꝑalibꝰ 2 J

P an

te A

KXD/ 5 QR 4 S H
In papa quãta ſit plenitudo ptãtis 2ꝛ
Papa imediatã iuriſdi / G
ctionẽ hẽt in oẽs ĩ caſu neceſſitatis et euiden
tis vtilitatis 2 / 3
Papa ſymoniã cõmittere põt in collatõe bñ
Papa nõ ſolũ ꝓ here⸗ (ficioꝝ qʒ. C⸗j.L¶

ſiſed ꝓ quolibet notoꝛio crimine ⁊c.deponi
põt . E L/8. Q/io. UI4.ZlisB

—

Papa nõ ipᷣo facto deſinit eẽ papa ſpʒ ꝑ ſniaʒ
Papa pᷣſumptus hereticꝰ põt iuſte deponi
Papa ſine culpa nõ tñ ſi/ (ʒ S/ i1 ZE
ne cã deponi poſſet. 3. T/i.?/8t Q/iz. D

Papã vnũ ſolum eſſe opoꝛtet.ʒ.J V/ið.A

Papa creditus in ſciſmate dubio ligat ecab
ſoluit ſibi adberetes 3 2Z/
Papa debet malle cedere Immo vitã ſuam
ponere quã ſcãdaliʒare eccleſiam « B/ 5
UAö/ 6 E/ 6 RR/ 58 F

Papa legib diuinis et naturalib ſubijcit.
concilianibus et poſitiuis in vtilitatem eccle

ſie etiam deferre debet

. 4 ₰
Papa cedere tenet᷑ſi tria ↄ”curãät 3 ꝓ

Papa bñdict an accuſandus erat an nõ.)
Papalis ſtatꝰ q̃lis ſit. ¶. YJv.

Papalẽ ⁊ ſacerdotalẽ autoꝛitatẽ ſi I

nõ eſſet/tota ecdleſialinſtituere nõ poſſet i.

2/ 2 B/ 3 J/ 4 X P/ 62 E
Papalis autoꝛitas quõ intelligat᷑ eccepta in
cõſtitutionibo cõciliarðs 2 E
Papalis autoꝛitatꝭ vſum neq; reſtrigi nimiũ
neq; laxari deeet 3 L/ 6 Z
Pape determinatio nõ pᷣpõderat determia⸗
tioni ↄcilij generalis / 122 J

Pape obediendũ eſſe pᷣceptũ eſt affrrmatiuũ
obligãs ſemꝑ ſed non pꝛo ſemper 3 OD
Pape bñdicti epla ad regẽ frãcie ↄficta.ꝰ J
Pape in cerꝭ caſibo vi ⁊c põt reſiſti:·ʒ.C⸗

Pape obediẽtia ſubtrahi (O/dcH/ↄ.
põt pꝛopter vnion e 38 P/ 9 C£
Papã in caſu occidere licet 24 7
Pape ſunt oĩa bñficia hocmodo ⁊2 ¼
Pape ptãs q̃l ſit 2 5 L(tẽptu clauiũ.ʒʒ
Pape mãdato nõ obedire aliqñ ↄtingit ſine
Papã eẽ quẽdẽ deum qͥdã ſtulti putãt. ʒ.⁊
Papa cenſethr̃e iura in ſcriniopectoꝛis ſui

Papa non eſt dominus immediatus bono

G.M/io.A BG

Papatꝰ nõ eſt oꝛdo ſuꝑ ſacerdotiũvel epᷣatũ

mũ tẽpoꝛalium pᷣſertim laicoum 35 *

Pasnns debet paſſim irritareleges ciuiles

dapa legibus ſuis poſitiuis vt ta⸗ G)y y

les ſunt non eſt ſubiecus 36 °W1
Paradiſuʒ quidã hñt hic⁊ĩ fnturo. 73
Paraliſis varie cauſe 13 y

Paralitici ſumꝰ pulera ſimilituldo ⸗4 Z
Parate viam domini rectas facite ſemitas

Parentum ad filios regula B

Parentes vt ſuccurrãt liberis eos nũq; libe⸗

ros eſſe volunt 72 £

De parentũ honoꝛatiöe 2 4 7/ 26 C

Perentes ſuos mendicare quiper Gi N
mittunt peccant i 0O
Pariſienſes articuliꝰ
Pariſienſienſis vniuerſitas ſuos ad certam
regulã loqui iube 3 B/ i8s F%£

Pariſienſiũ vniuerſitas cõmẽdatur 8 GS
Pariſieñ. vniuerſitas coꝛribitur is y½

culi Vide ſupꝛa Articulus

ariſieñ vniuerſuas quomodo tractat q/

iones fidei iz B/ 77 ₰DS

Pariſieñ.vniuerſitas vt recipiat iacobitas

ꝗ ſe excluſos hoꝛtatur· u .18 7
Pariſieñ. vniuerſitatꝭ ðᷣſolatio deflet᷑. 7 A
Pariſius fertur eſſe anulus ⁊ zona beate vir
gini a ioſepb donatta 58 F

Parochianus ſace dos foꝛnicarius qñũ vitã

dus videat᷑ a ſubditis
Parochiani ſic examinẽt᷑a viſitatoꝛe. 3 O
ars noſtri deus eelt 4
Pars bonoꝝ et maloꝝ que ſit
Participatio meritoum Sy.
Particularia magis mouent ʒ37 B

Particulares hominũ defectus in doctriniſ

non ſemꝑ expedit notificri is R
Particulares caſus in peccatis nõ oẽs decla
rani poſſunt 65 E/ 69 £

Paruuli quõ ſint ad xpᷣm trahẽdi ſpecialis

Paruuloꝛum obſequia (tractat?ꝰ ʒ34 1
gratioꝛa ſunt q; ſenum 34 X
Paruuli capatioꝛes ſunt doctrinarum ſalu⸗
amulosne ↄuertunt᷑ad (bꝛiũ Ibidem
chꝛiſtũ quidã ideo impediunt 34 Z
Paruuli quare et quibo modis ⁊ aquib ad
chꝛiſtum trahendi ſunt 34 7 O/ 5 A
aruulo cuilibet neceſſe eſt ſemel totũ vite

ue decurſuʒ ↄfeſſoꝛi pꝛudẽti recẽſere 4½ O

Paruulos docere et echoꝛtari in cõfeſſione

55 V.

opoꝛter 5 XE/ 32 2/ 3 A

Paruuli mentiunt᷑ in confeſſione ʒ33 A

Paruuloꝝ ↄditio ẽ nihil facile celare.ʒ5 D
Paruuli baptiʒati mens eſt vera imago tri⸗
nitatis ⁊ deo copulat et fruitur S5 O
Paruuli infideliũ an ſint baptiʒãdi.2⁊ 5 2

2*

—

. , * „ . 2*
Paſſibilitas vtilis eſt bellantibus et vxoꝛa?
Paſſibilitas impeditanime (tis 8 4 ,B⁰
contemplationenm 84 B
De paſſiõiba aĩe tractãdũ ẽ neceſſrio.S8 3 C.
Paſſioes aĩe de his nętabił tractat? 72. S=
Paſſio diffinitiue qͥd ſit. 22. ST/ 83 £
Paſſiões nõ ſolũ in ſenſibo ſed enã in intelle
ctu in angelis ⁊ ſuo modo ĩdeo ponũt theo⸗
loi 28 B 73 B /79 +
Paſſiones quinq; gaudium doloꝛ ſpes ti⸗
moꝛ pietas/armoniã conſtitunnt 272 %
Paſſiões aĩe multe ad tria ↄdudunt᷑. õ9
Paſſiões vel affectões vñ oꝛant. . H H·
Paſſionibus non dum liberi non in cantic
canticoꝝ ſed in alijs exercean?ꝭ io X
Paſſiões iudiciũ ratõis ipediũt.ꝰ ðiDN/
Paſſiões vehemẽtes quicqͥd ſua ( 6
dent non pꝛeuio iudicio rationis habeatur
ſuſpecti So / 95 Pä/ 79 +
Paſſiões variãt᷑ ᷣm ſãguis vaniã diſpoſitio
Paſſio pꝛofundata eſt inſa,/ (nem 73
nia 20 P†P,, 42 F£
Paſſionum numerus ſᷣm varios varie aſſi⸗
Paſſionibo cõtra (gnat᷑. 78. Zͦ// 8z. K S&
nijs tangebar̃mens auguſtinn 79 E
Paſſionũ noĩa trãſferunt᷑rationabiliter ad
affectiões volũtatis ſignificandas 79
Paſſiões ĩ ſapiẽtẽ cadere negãt ſtoici ⁊ qdaʒ
anachoꝛite. 79 M/83. T172.0/ 73.B
Paſſionũ ablatio nõ eſt argumentũ religio⸗
ſi pꝛofeeegus 34 20

—

Paſſionũ edoma tio affert. xij fruct?. 84. C.

Paſſiões ᷣm ſe nec laudabiles nec vitupe-

Paſſiões q̃tuoꝛ ſigni (rabiles ſũt.SA D⸗
ficant᷑ ꝑ erucam locuſtam c.· 90 R
Paſſiones niſi fuerint edomite/homo pacẽ
non habebit .22 6
Paſſiõibo in pncipio reſiſtendũ eſt ꝰ 2
Paſſionẽ relinqͥt deꝰ in qᷓlibetre 72 Z
Paſſio ꝑfectiua et defectia 272 T
Paſſio quelibet inſequitur cognitionem cᷓ
iunctam vel ſeparataz 7 –
Paſſionũ oĩm numer? ⁊ ſufficiẽtia 72 £
Paſſiões oẽs in aĩalib bꝛutis ſunt bone et
pulcre 72 Z£ Supꝛa affecus
Paſſiões ĩ viatoꝛibo ſũt vt plimũ vituꝑabi⸗
Paſſiões ꝓ ſtatu nat᷑e iſtitute (les.72.
Paſſiões / illuſoꝛi (fuerũt oẽs pulcre.22.Q
as viſiones inducunt i7 T/ F nn
Paſſionibus agitatus et demoniacus nihil
Paſſiões oẽs eſſe bonas dicebãt epicureiſʒ
liter ſtoici et ariſtoteles 72 ₰W

N
14
N 3
T
B
le bad
9
nnr 1
66,
mminaanng
0 ††
Kd
in 1.
lis habenr
11791
nidiſpoſto⸗
nen 7.
1 S

re

12

u yt
monbiltris
hg 9
iſautili
100
enüreig Hon
en
nc
csner mpe⸗
lw9
90
bomo
5
cten
ae. 711
. 1
g 4

fan
n n dnt

Paſſiones quando ſint bone vel male mo⸗
raliter regula generalis 72 ₰
Paſſiones pꝛoueniunt aliquado aiſbenis

ri aliquando ab inferioꝛi B

Palſionum pꝛimi motus tangunt mboone

in nõ in virtuoſis

Ralſões ſer ponũt medici deo 3 B
Paſſionũ ſenſualiũ effectꝰ hi ſunt 73 B
De paſſiõibus loquẽtes diuerſimode cõcoꝛ

Paſſiones ſpirituales vnde (dat B
cim numerantur· B E
Paſſiones aĩales et ſpũales inbocdiffeunt
Paſſionũ ſpiritualium oꝛigines (273 £
duodecim
Paſſio naturalis qũ ſit peccatũ 24
Paſſionati homines quomodo euadãt la⸗

Paſſionẽ acerbiſ (queos diaboli: 69.
imã ſuſtinuit chꝛiſtts 275 ſD

Paſſus eſt deꝰ pꝛ Giahuenfa asp nozpt⸗
rreſce emno pali 7 A

Paſſio chelſti Hacerba fuertt 177 RR

Paſſionis xpᷣi dies fuit dies triſticie et leti⸗
Paſtoꝛ bonus aĩiam ſuã tene (cie 98
tur ponere pꝛo qualibettoe 6°
Paſtoꝛ cũ conſecratur queritur: ab eo an S
at vtrunq; teſtamentum 42
Paſtoꝛes aĩaꝝ ideo dicunt᷑plati ¶⁊2⁊
Paſtoꝛes q̃les ſint in eccleſia 44

S
S

6

Paſtoꝛ debet aiam totã dare p ouib.⸗ R

Paſcẽde ſũt oues a pᷣlat⸗ tripliciter 43

Paſtoꝝ typo multa in cãticis canunt᷑ qua⸗

Pater dicit deꝰ quoꝛũdã coõ⸗ (re 9 8
muniter ꝓpꝛie pꝛopꝛijſſmnme 27 2

Patercuidã infanti effigiauitſe eĩ modo cru
Pater noſter metrice decla (cifei. 88 +£

ratu· 95 RS TUX

Pater neſter ervonitur. 88 Q 92
noſter due vltime petitiões adqd

In pat
Fnena noꝛ hollectioe (referant.õ 4. A
ne dieeet 65 y/ 66 B
Patreſconſcripti i2 O
Patris naſeribe fui ſumns 26 Ehz.
Pr ẽ fontal plenitudo dinie eſſentie.ꝰ 4 ſ₰
Patibuli et cru differetia que ſit 25 Q
Patriã ſuaʒ nomĩari omnes audire delectat

Patnie afflictionem viderepe/ (46 E.

na magna eſt 54 £

Patriarcharumd duodecim genealogia my/

Patriarchaꝝ triũ nuptie (ſticat 92 F

triplicis matrimonij xpᷣi typũ gerũt io VyZ

atrimonialia bona bñtes pit (F5 8

Patrini qͥ poſſint (bonis eccle vti R

eſſe et ad quid teneantu 26
Paucioꝛes quare ſaluentur 1 54 K

6 5 OE Fec.

Pauli raptus ertaſis fint 65655 W
Paulus peccatoꝛum pꝛimus 8 J/ 54
O/ 6i D/ 56 O/ 40 7
Raul euigeli otulit ci ecci i4. P2
Paulꝰ petro reſtitit ⁊ qre G B K
Pauli dictaet pſalmos nemo. intligit 6
tetatus p inſidias diaboli 64 B
Paul ſprer ſcidalii vitidi coꝛpo caſtigauit
Paupeꝝ regula GèS (35 ☚
Pauperũ miſerits intueri vtile eſt .R
Paupꝑes grauant᷑ miſerabilita lat. 42.5 W
Pauperes non habentes vnde educarẽtp⸗

lem abſtineant a coniugios 38 P
Pauperes iconomi Verecundan kaliquido HD
ex ſuperbia deteſtabili 75 X
ſauperes erdebiles quiſint 5do

Paupertas cõmendatur 25 E
Paupertas voluntaria Defenditurab impu
ghatoꝛibus 23 ½ ZE
Paupertas eſt inroꝛſus in animo 4i U
Pauꝑtas facit redire ad deum do
Haupenats votum in religioſo inggpen
Pauptas fcta quoꝛũda rcligioſo 36 S
Paupertasam ara tutiſſiman nõ eſt/ ſed me⸗
iocritas aurea zi †£
Pauper tas omnimodanon pertectio ſzad
perfectionẽ voa· 67
Paupertatis omnimode ſtar/ pfectiſſimis
eſt ſimilioꝛ ſed an expedientioꝛ: 62
Pe ire eſd inio⸗ S gi
ax ſalutifera eſt finis policie eccleſiaſtice.
⁶ WR/ 8 A
Paxeſt oꝛdinis snanquillitte 2 TI 5 5

=

* B 6; £/ 6

Carxin verltare conſiſtit 4 J₰
Bewet 6
DR/ 7 O/ 9 W-
Par vern que ſit 44—
Parquornodo quenofeſteucikte. „* . 5
Pax per vinutes cheologicas et quomodo
conquiratur 6 +£
Pꝛo pace pꝛopꝛia aliquando pelitcedete
pꝛopꝛio iuri i;X
Pax in mund ono eſtſed in deo 15 +–
Pax cum vicijs etemoꝛibus baber non ho⸗
teſt 45 £W£ (bus 46 D
Pax vue contemplatiue commpataten pluri⸗
Paceʒ poſtula ſicut pueri in colis 76 Z
Pa ar conſclentie tale bonum eſt ꝙ ei alið cõ
parari nequit· 74 O
Peccatũ oꝛiginale eſt moꝛs narummnlie⸗ die⸗ et
multa nomina habet ο p/ 6
Kectitum oꝛiginaledebocplura. 23

Pcxui moꝛtalis diuiſiöões plurcs

2

Peccatũ actuale Deho 28 MW

Peccatum actuale ↄtinet offenſam reatum
eccata capitalia ſeptẽ (maculã õ6i C
de bis tracatus 28 †£
Peccati moꝛtalis diffinitio 28 D 92·R
in fine noĩa plura et effectus plures

Pctm̃ moꝛtale ex ſola trãſgreſſiõe leg diuĩe

ctã moꝛtalia ne (ↄſurgit 62. GKX

s facile aſſerat actꝰ aliqᷓs eſe 62 O
Petm̃ moꝛtale et veniale quõ differãt ꝑ cõ⸗

parationẽ ad moꝛbũ ⁊condit᷑.õʒ. C D⁊c.
Pcti moꝛtalis et venialis diſtinctio a pꝛioꝛi
Peccati moꝛ.et ve.diſtinctio ex (õʒ K
darte obieecd 29 1
De peccati moꝛta.⁊ veni.differentia ſpãlis
Peccati venialis et moꝛ. (tractatꝰ.ʒ2.

differẽtia ſub typo regue 32

ctm̃ moꝛtale nõ ↄtrahit᷑ qntũcũq; ſit eius
enſatio niſi ſitei? ↄſenſus.ꝰↄ 9 –“7o.

De pctõ ſuo an ſit moꝛtale dubitãs quõ ſe/

pe cenus eſſe poſſit v EzZ
Petm̃ moꝛtale ſempꝑ tollit caritatẽ iꝰ T
eti moꝛtal ignominiã nulla creatura inteli
git ſicut nec actus meritoꝛij gloꝛiäã 9 7 3
Petm̃ moꝛtale an ſine pꝛimo motu ſenſuali

tatis poſſit cõmitit·

29 £
De põ moꝛtali Vide etiã ſupꝛa capitalia
Pem̃ veniale diffinit ⁊2 9 N in fine

Pam̃ veniale de hocplur 29 H

Peccatum veniale de ſe eſſet moꝛtiferuʒ niſi

dei miſericoꝛdia aliter decreuiſſet. õ.BC

Peccatũ veniale a moꝛtali nõ intrinſece ſed

reſpectu diuine imputatiõis diſtinguit᷑ õi
Peccatũ veniale ſi deliberate ? ¶(B / 63 k“

excõſenſu ꝑficit᷑ an fiat moꝛtale oi
Pctm̃ nulluũ eſt adeo veniale qͥn fiat moꝛ⸗
tale dũ placet quõ intelligitnr Gõi B
Pctm̃ veniale quõ puniat᷑cũ moꝛtali in in⸗

Peccatũ veniale an ſit cõtra (ferno.ci.C

vel pᷣter pᷣceptũ. tʒ. B C D BJ. 69. C/

vnum moꝛtaleee

Pctã venialia mille.nunq; fiunt (To F

Carm̃ veniale tripler enumerrt 6
Petm̃ veniale cõfitari nõ opoꝛtet et quid ſit
Peccatũ veniale fit moꝛtaled (70o Eyg
SPctm̃ veniale eſt pctm̃ ſicut chone

Peccatum veniale ex euẽtu ex (2 9 N
cauſa ex generer „(2

Pectm̃ veniale q̃re infra in venialiplura .

Pam̃ in ſpm̃ſanqũ Deh̊ ractat? 29 K
Pctĩ in ſym̃ſancrũ ſexſpecies 29 Z
Peccatũ in ſpititũſanctum quõ dicatur ine

motus ⁊c. Epilogus

Pctĩ ↄtra naturã qtuo: (miſſibile Ibides
ſpecies 29 B Dehbocplura zi Z£

Pctã cõtra naturã ex malicia ſunt ö64 E
Pem̃ ↄtra naturã interↄiuges grauius eſt
Peccata aliena conſiderare quomo (zi Z

do liceat et quemodonon 7o P†
Peccatum diffinit᷑ et diuiditur ⁊898 K

Peccatũ põt eſſe in nõ habẽtibo ratiõis vſux—
Petã ſpem plerũq; ſolidit ʒ4

Peccata coopantur electis in bonũ.⸗
Peccatũ vniꝰ nocet vniuerſitati. ʒ3. V /

Peccatũ deletũ per contritionẽę G A
punituraliquando 6

Pcã cõmunitatũ aut pꝛincipũ
rũq; tolerant᷑ q; puniri querant᷑ * T/ 9
Sͤ/56 2/ 62 x,5/
Peccatoꝝ dimiſſio duptter io KR

„ 10 K
Pctã viuaciter ſentire effectꝰ eſt vini ſapie.

Pctã quõ deſleãt ſcii io à (io
Poſt peccatũ hoĩ
Petm̃ iuſtificans (alias nõ fuiſſet ẽ XR
alio iudicio punit᷑q; peccans i2 y

Pctã purgant᷑ꝑ patientẽ tolerãtiã quotidia

narũ tribulationũ occurrentů 22 F

SDub pcctõ deus oĩa concluſit 4 †α

*

Pciã vincere nequies docetur 3
Pecm̃ om̃e ↄtia deũ eſui conditiõe indu⸗

cit moꝛtẽ eternã ⁊ ratiões 6i AC.

Peccatũ quõ remittit᷑ nõ imputãdo.bi.O

Pci hitꝰ ſtat cũ actu vtutꝭ oppoſite. ʒ.D

Pctã pᷣterita fiũt btĩis ad glam quõ.

A
Expctis vel tẽtatiõib reſurgẽs e lacl vi,

donis ſpũſſcti ⁊ vtutib ꝛc. ä4
Per petm̃ ſemel volẽs deſiderio ſatiſfacere
vt id poſtea ceſſet erat

Pctĩ deletio an reqᷣrat voloꝛẽ coꝛp lè.v0. y
Peccati an eternã dãnationẽ pati qͥs mali

interrogatus quõ reſpõdebit
Peccati cauſa an deusſit &SS8 D
Pcõꝝ ad iuicẽ cõꝑatio ſᷣm Sanitatagch
Pci act? habit ⁊ reat differit 28
Pctm̃ remanet aliqñ reatu trãſit actu ibidẽ

Peccati ſubiectũ et oꝛigs 28

Par añcedentia ſubſeqntia ? concomitãtia

Perm̃ vnũ ex alio ncſcith̊¶(modis Abidẽ

Pas urno wulbehin, mot?“ (mo 28.0

Pctã qñ ſint deleciatiões pꝛimi (29 F
Peeabede e 2c. 28 ₰
Peccata coꝛdis oꝛis et oꝑis et omiſſionis
numerantur zi O

cõſultiꝰ ple⸗

is gaudiũ nouũ oꝛtũ eſtq

Pcim̃ quõ ſit finitũ vel infinitum éi C

vnũ dicit᷑ maiꝰ altero decẽ (2 8

Perenoret
Peeumes
Nanonibus
nu
Pelübal
Pecurob
Dopahm
uun
Mpecuni
erdiſtin
Helicen
Pengai⸗
Penp⸗
ſalon

R

P*5 ante

Peccata quanto tꝑedeſ ere opoꝛteat. 34. fH.
Peccata ſibi eſſe remiſſa nemo ſcitſed conij

cere poteſt hoc modo

Impeccabilis per naturaʒ nulla eſſt. Poteſ

creatura rationabilis

Peccata pꝛeterita recoꝛdari eſt tutum cuili⸗
Peccatoꝛum recoꝛdatio eſt (bet z4 αο£

cõtra elationem Jbidem
Peccata ſua aliqñ quis vi
demeritis pꝛecedentibus ʒ37

Peccata pꝛeterita obliuioni debẽttradi boc

acaris conſuetis reſi,/ (modo vi
endi modus 82

Peccatum eſt adeo voluotarium ⁊c intelli/

gitur de actuali

Peccatoꝛ in peccato manẽs nihilominꝰ de/
bet oꝑari bona Jdeo 32
Cũ peccantibus aliqñ fauoꝛabilius agitur

Peccatoꝛ vtrum ſe publicarete (z6 S
neat᷑ De hocplura notabilia
Peccatoꝛ ſicdamet addeum 2

Peccatoꝛ deſperare nõ debet ob hoc qꝛ qæ e
bꝛius caditſed faciat inſtar pueri cadentis.
Peccatoꝛ rigoꝛẽ vite ſuſcipe pot Ci O
GBluis pꝛeuideat ſe ideo multo minus victu⸗

rum 39

—

Peccatoꝛes ſe pꝛimos cbꝛiſtus et mariaan

ex humilitate nominauerint 40 7
eccatoꝛ eſt alter iimal ꝗji

Peccatoꝛ q;ᷓ male babeat pulcre deducitur.

Peccans omnis cuilibet iuſto (¶22 A£

iniuriatur hoc modo

Peccans in omnia peccat/quomodo B6 pul

cre declaratur IJbidem

Weccatoꝛ an poſſit aliquid moꝛaliterbñ age
Eacatoa P2 4 O/ 60ο Z W 6; 5H

Peccatoꝛ quomodo poſſit aliquod tꝑale bo

Peccatoꝛ dicẽs ſim (num mereri õoz OH
bolu noſt mentiuunr 25 R
Peccatoꝛ eſt monſtrum boꝛrendum ingene
Peccatoꝛes fugiendi non ſuntin (9; —
oꝛationiius 775 7

7

Peccare Potentianon eſt 75
Kecliü babere aui ſit
Pecunie obediunt omnia

uid recipi vltra ſoꝛtem

7 „

In pecunia dominium et vſus mtionsbi⸗

ter diſtingui non poſſunt 35 †
Pelliceas tunicas fecit deus ade ſic intelli⸗
Pena ,6 ») „ (gik di Z

ſeculo alia eſt

derenõ ꝑmittiter

34 £D

abere quid ſit 32 BR .

Pꝛo peccunia locata ad oſtentationẽ põt ali

35 F. Perfectum opponitur vano
Pena p veniali in inſerno purgatoꝛio ⁊ hoc

Penarum ad menſuram vini pulcra com /
paralilo z 0æ
Penã ſoluere nõ excuſatſemg 24 WO
Pene ſũt reſtringẽde quõ intelligẽdũ.24 E
Penax inſtitutio ẽ de iure poſitiuo.i O·
Pena omis nõ exterminatiua medicinalis
Pena pecuniaria er· (eſt õ62 PlgE
ponat᷑ publice ad pios vſus 43 B
Pena maloꝝ triplexↄtracta inflicta pmiſſa
Penã acciꝑe a nõ ſoluẽte pecunii (F. F
mutuatã licet hocmõo 35 R/ 36 F†
Penna myſtiack 66 P†£ſ●ı
Pennecolumbeſuntcõtẽplando 49 O
Penitẽtia de hac tractat? 2 7 De bac
Penitentia qualiteriniun (ſermo· 4·.
gena 25 B/ 32 /33 W
Penitentia eſt celana zzy ⁰.
Penitentia leuis fructuoſius iniungitur q;
Penitentie iniunctio (grauis ʒʒ 23 .

Penitẽtie ſacrm hẽt efficaciã in ficte accedæ
tibus ſm ſanctamthbomm 77 %
Penitẽtie iniũcte oblit an denuo tenent᷑ ↄfi
Penitẽtiã iniũctã nõ cõplẽs (teri ¶4– &

.

an teneat implere vel ſufficiat cõfiteri 4. R

Penitentiam explens in peccato moꝛtali ite

Penitẽtiã puocãt eccłia materialł⁊ inagies

SPnie tabula ẽ extẽdẽda.A5· Gtο.* D

Penitẽtia eſt lotrix ſagaciſſima i
Penitẽtiã publicã ꝓ occultis fatuũ eſt iniũ⸗
Penitendũ eſt crebꝛo q,⸗· (gere 4 O.
uis reciduiues 45 D
Penitẽtia initiũ eſt theologie myſticao ẽy
Penitẽtie ſacramentũnõ (E/ 74 B

poteſt conferri niſiſubdito i.TC/ 5 T—

Penitens nõ debet aſſerere ſe nunq; pecca/
turum ſed pꝛopoſitum habere et diligentianzʒ
babere et nõ velle pecccre 20
Penitẽtes recipi debre is 7

Penitẽtiã quotidianã iniũrit Jo de genſon

Penitẽtiã ꝑuã iniũcit (ſibi 2feſſis. ʒ·
gerſon exemplo guillermi pariſien. 33 E
Per pᷣpoſitio quid dicat 65 P⁹P

Peregrini ſumus hic

Perigrinoꝝ moꝛe q ſuſum ſunt q̃rere debe

Peregrini ſumus omnes (mus 42 P
et deum offendimus 332 †
Peꝛfectio xpᷣiana ẽ dei dilectio. 42.T/75

Perfectioꝛes carẽtes tẽtatiõe dolẽet (¶ H
Pertecionis euangelice culmen io /

67 HO τ. Aplenr

e

Perfectũ eſt qð ſuo fini niungik 23 C
Perfectiõis ſtatus deſenbitur et diuidit᷑ in
Eauleger cxercẽde ſtatũ ⁊c. 6 7· UZ 70

Perfectio ſimplicter et m quid 67
Perfectũ nolle fieri petm̃ eet es
Pertecti non ſemꝑ implẽt coſilia xpᷣi actu 33
Perſecum fien in quatu lammd7. R
oꝛ conſiſtit 68
Perfectũ opus ſe egniter impletũ minus 23
q; imperfectioꝛa ſtreauue 68 D
Perfectio vera rationalis geature quid ſit
Perfectionis ſumma cõſiſtitin G
manſuetudine et humilitte ʒ8i H
Leniulumamans peribit in illo 35 T/
24B/ zi P
Periculo pciĩ ĩ moꝛtalis ſe exponere. 24 E.
Pericula ſemꝑ deuitaretutiſſimũ eſt.ↄo.R
Peritis in arte cedendum eſt ꝛzo Ty/
Kerare nongn. ( C1 8
uatus quid poſſit

gindin hhaneneßſumutides inaii⸗

ſibi peritiam arrogne is
Periurium multipliciter dicituret quando
peccatum 28 A/ zi E
Periurium nullo caſu lice iz
Permiſſio quadrupler 6;
Perplexus in ſi umptione enchanikiel babet
egreſſum amplum C
Perplexus nullus eſt mpliciterſes maͤs
ad tempus 24 30
Perpleriins ſi contingit 3zo y
Panernn ſic vitanda eſt 32 W½
euerantiam in bonisoperibno pꝛeſtat
derſeuerantia foꝛtis con (deus 77 OD

teplatiuo neceſſaria et 74 TD*

Perſecutionẽ patiuntoẽs ſeti 46
Perſone in diuinis neceſſario ſe. e commu⸗
nicant 54 2Z
Perſuadẽdo tucpdimns verba 4i 02
Pertinaxi in erroꝛe quis cenſeatur izʒ 2/
i4 S UA Plura i5 D
Petitiões pᷣlati ſint tibi iuſſiões 4 9 K„
Petrus in carcere moꝛaliʒatur 82 *
Petmus anoganterdixit (88 LDDOR
non te negabo 88 C
Petrus EKepꝛcheuſibilis erat de veniali nõ
Petri exemplum dicen (moꝛtali 49 7
tis exi a menon appꝛobatur 92 A
Penus de palude fuit eme iriſta stb theo
lo .
Nntne celeſtinus viattiſomniis aii nũ ſol⸗
nentem tributum ventris 353z7 ₰

Petri cameracẽſis mia notabilia dicta.35 „

Petri cameraceñ.cũ reuerẽtia meminit.q⸗c

Petrus de luna per anticu (?7/ 416 K

los cõuincit᷑ i, A B/zc. plura

Petrus de luna vipera nuncupat ¶7 B
Petrus deluna qua die et anno depoſitus

a papatu

Ff
Phariſeus publicanũ contempſit 86 F
Phariſeoꝛum triplex ſceaus y
Phiüloſophi ponunt ſpiritum pꝛocedentem
ad cognitionẽ dei deficere et cadere in occa⸗
ſum quod repꝛobatum tpefar lenlos Fa;
ninen.
Philoſophia quõactetdedeo 4 2
534 77/ 55 BX/ 64 O/ ½
Philoſophie parte
Ppuoſopbia vera 4
hiloſophis nõ cõmunicatſapientia xpᷣia⸗
piloſophi vbi contradicũt (na 66 y
zeinon tenentur o0
Philo ſopbi aliquicenimdinem poſuemnt
alij nullam B

56
Rbio hieomnie oꝛigo quo ad ſubiectuz

vhibiberunt vin ſine lacte 82 O
Panan ophi duo vnus ſemper ridens alter
ſemper ploꝛaans 85 Z
eeeweegemum 86 F£
buoſophia non conceditreuelatiões a pa
luminum 86 †£
Pbiloſopbietres partes 89 B
Ohiloſobbie ertbeologie diuenitas capiss
lloſophia theologie nõ eſt (lis. 89. F
aduerſa ſed non aſcendit ad eius altiſſima.
Ser ophoꝛum bominnm grol, (89 Z
ſenſus/ et magnoꝛum dooꝛum laplüs
ca dei vnitatem

9 1
Phi nõ nihil veritat ſpeculatiſüt. 92. .

Philoſophi in diuerſas ſectas de vſu mulie
rum partiti ſunt 38 H

Phil⸗ ſopbiamabuͤt veritatemmagis vtlu

centem q; vt coꝛrigentem 38

Pbiloſophi an fuerint fideles 45½
Philocapti taliterſunt diſpoſiti 74½
Phiſonomus ſocratem iudicat coꝛn o
pueroꝛzum 38
Picture amorlnouigocondacumt 19,&.
Peraregaretboꝛes Mo: gerinnirot
Pietas quid ſit 84 OP/ 9
Peae ſidei ſi 1.8510. Bikers. ide⸗

2 ßus quidã deo regratiat de qjtuc⸗ zo E

P ante H

c59
6 K Sietas multis modis accipitu 28 Ilntio di
“ SPietatis donum Ibigem . 28 D Palerio diurna ſic eſt vel non eſt peccatum
„ Pietas fidei tria requirt Sz guis ntione eriamnulla ſequente (38 C
oſitus Die opinabilia valet ad exercitiũ ſpeculatio Pollſtioſ ehenene potzetodulsearerur
5 Pignus quid ſit. 35. J C(nis 23 * ltio ſine conſenſu a cel cbꝛa (SS *
5 PiSeia en ereugceda e D. clic ehredr lenonde deteyi
4 9 Pigrum et ſomnolẽtum de lecto ſurgere no alnenenhen id non de pꝛecepto .
ginm lnem pulcreneſenbii 16 ) ollutioneo iunt conlitende enon ni
anan † ilatus pontius Senere 25 △ pengende unt confitende et non nihili
tulose, inguis veternõ gignit enſuz tenuem i So ene 2328
üſm anum ge, e ommeonnne, 8 Alutia ekkornerinondebet etiäplanita
„ d Zirogeronehe morde ſuos ad Keucae bbane anns roneaiing eltnz
6 3 lacene itzjpbt vere hu (tharaz 37 Polluunt nos plura Z 4 A *
nupqgn lacere hominilan as aligfl vele. emer inſemis equis de reltrin
1 66 Rlanee quigaz malinoliquida (62 Populis heciria neceſſaria ſunt 4 3½ D
mi beniuoli dicuntur Tdo 732 Poꝛtionis ſuperioꝛi. Naris ſunt. †8 P
obemn lenitudo ptac eccaltice adſit. 2. d„5„ Noꝛphinus periorisadus s0
6 B enti o ptãtis eccleſiaſtice foꝛmaliter et Poꝛphirius platonici 8dicitdenn 25 T.
ſciemng ſubiectiue eſt in apa 2 B inalin rarkong lig cus dicit demones ani
SPlenitudo ptãtis ecdeſiaſtice finaliter eta Poſitiui canones hi ſunt et idec 53
n d ſa e iatigdem 2 5 vſus eiſeſt in ecle di 7 Infine ſant et ideo inſtitunl,
concilio 2 Fy/ 3 Wh/ 57 4E Sente 4
din Plenitudo oteltanoeecleſiaſti⸗ adtaſi. Poſſe obedientiale vel logierii 2 P
4 in papa 2 W/ ; Baͤ/, ſa .NE Porztie aieniſtingunn abala 82 P†P
5 Pluribus intẽtus minoꝛ eſt ad ſingula ſ. n „ eggl nou anilne potentias ſumit᷑ omnis
lz Poete ꝓphetebabebant· (ſus 24 Z er alemn geg 63 2/ 66 6
36 poeſis ꝓ veritate ſub metbaphoꝛis recipie⸗ †* oteſtas quid ſit
5 Laco i ver tare ſb metbanboꝛis rir 7. oreſtz kcrterlur 1
nschin Poli iure ſunt oĩa cõia ait auguſtinꝰ.ai. Roteſtate publica fungentes qjles eſſe debe
logy⸗ Policia ongclfiret etuplegr Deienn, £ ant 5 C. , 55 ◻WQ½
ſcnu. 2 T/ 3 P/ 61 / 33 y ptiones Poteſtas oꝛdinis an poſſit annihilan ꝑde⸗
G2 Policia male recia qttupler ⁊t qre 2 Peteltelton 21285
Mns Palicia queſtroptiina e2 . Poteltaris vſus inferioꝛum platoꝛnz pot g
e Prung 3 Dͤ/ 4 ZE ſuperioꝛzes excauſal or
3 u⸗ nocners i raooiga deo eit ed no equal. ktetz
1e Pollutione etiã non eriſtete pemm̃ molliciei In deo eit lecno cqualt iuniſcicthe
olluciõ aI n poteſtate noſtra non eſt qui, (õz Z
3 Pollutio nulla inchoata etperfecta ſom. Loreltas vnde dicaau P
nmgerr no eſt peccatum aunr Poteſtas oꝛdinis ⁊ iuriſdictionis ̊ ⸗
1 Pollutionis fluxus violeterc 37 Ptãs clauiũ vbi fundet et alia plura pe hac
41 ediſentitn⸗ daerrafhon z. Poteſtas Zutoꝛltatio excellentie ? ʒ 2
L XKe Sl miniſterialis DZJ
i 7 Kohlutio ſi placet peccatur I bidem Ptãs pᷣlatiõis manerepõt ſine gr 45
wane Pollanonem gun fom niſſtch, nnags ndo Practicus in arte pꝛefertur inh ſperulae.
dan l q;/ qui G7 æk Peꝛaxis quo ttend R
aunt gam ſemper patiebatur Ybidem H in Friauomodoatsadat (uo 65 K
nuife Ko laine nlenete gbitnere acelebꝛatio ⸗ Pꝛeceptum quid ſit 25 5.
1A ne vigitiquatuoꝛ hoꝛis ſed põt eelebꝛaretalu Pꝛec 30 re 23225 7
lirin tten 37 2/ 25 B 68:A Rreccptathennd 84 malb⸗ aene en
nußt Pollunta diurna de hac ſpecialis tractatus tur ſcire et reltcete nubet tene⸗ 5g
9 ralocnnatdebee. . potius q́; na Pꝛecepta dei duplicia 32 J
8338 £ Pꝛecepta ſuperioꝛum tranſgredi qñ ſitpec,

catummoꝛtlae
Pꝛecepta non obligãt vt fiant ad intetionẽ

obligantis

Pꝛeceptoæ chꝛiſti aliqñ foꝛma verboꝛũ ali⸗

quãdo finis ſolus attendi debet z4
Pꝛecepta dñi multa ſunt et vnum i6 K

Pꝛecepta publica pᷣferat vnuſquiſq; volun

tati ꝓpꝛie quãtũcũq; bona videak. 65.7/
Pꝛecepta decalogi ſunt iurꝭ (66

naturalis et diuina lege repetita ii.
u22 COy/ 6 DEJ iz 55–
56 D/ 6i H
Pꝛeceptũ dñi lucidũ.pacificum ⁊ dulce.i⁊.

* f .

Circa pᷣceptũ nõ occidesix:aſſer⸗ (22 £

tiones magiſtri iobãnis parui iꝗꝙ A Et
alie ii K LCD'RQOR

Peꝛeceptis diuinis q̃re nõ tã cupide obediãt
hoĩes ſiẽ adinuẽtiõiboꝓpꝛijs.?2.D/Zo. P

Pꝛecepta ⁊ 9ſilia differüt. 2; D/ 67.

Pꝛecepta an implere poſſimus non exiſten

tes in gratia 90 / 63

*

ſunt

Pꝛeceptum hominis ſuꝑ intrinſecis actibo
imponi non poteſt 62 B/ 24 Ff
Pꝛeceptis eccleſie an ſariffaciat qutnon e

uat intentionem eccleſſie 62

Pꝛecepta diuina affirmatiua limitãtur ꝑ ec .
cleſiã ad certũ tempus ⁊c et quomodo boc
Pꝛeceptis paucis ↄtẽtus deus licet potue⸗

liget

rit plura exigre 62 P 70 y
Pꝛeceptũ quodlibet quadrupliceʒ latitudi⸗
nẽ bẽt m quas aſſignant᷑ pctã moꝛtalia ⁊ ve
nialia Dzc. 69 E

. Pꝛeceptoꝝ diuinoꝛũ obligatio maioꝛ eſt ; .
In bceptoꝛuʒ impletiõe Gotox. 67.: & .

conſilia plerũq; implentur 68
Peeceptalegis diuine ſola ſufficiũt ad vitaʒ
Pꝛecepta affirmatiua obligãt ad (68 J
ſemper 24 E

peccatum moꝛtale phibetur 2

Sub ſcepto cadit aliqͥd dupliciter· 27.

Pꝛecepta decalogi enumerãt᷑.zi. S. ð2 ·

Pꝛecepta decalogi ad quẽ articulũ fidei prr

xiz J

tineant

Lirca pcepta varia erronee aliqᷓ aſſertiones

Eirca pᷣceptum non occides eno (i3

nee aſſertiões. 4. A/ i. K 'HORzZIECE
Impugnatio iuſtificationis earum iꝛ S

JK
53 ₰W

Pꝛecepta dei mas a diligentia ꝑſcrutanda
ſꝛecchid Snagt J/ 68 D K

ereyta dooglog erponuntur 2 ½ £
et deinceps ꝓ decem pᷣcepta em⸗

R

Impugnatio illarũ aſſertionũ ij AB
Eõcdluſio qdrimẽbꝛis ↄtra eas. iz DH
Pꝛeceptoꝛes pueroꝛum teneant.iʒ.regulas
Pꝛecia rerum venaliũauſta lege poſſunt in⸗

ſtitui ꝑ legiſtlatoꝛem

Pꝛecia omnibus rebus eſſe impoſita ſalu⸗
berrimũ foꝛet q;uis difficile 55 D
ꝛecium ſtatutum ꝓ denario annuo quin/

ecim/licitum efft 35 † HD₰
Peꝛedeſtinatus an ſis noli querere ſinõ vis
errare 8828 —
Ppꝛedeſtinauit hos deus alios beſciuit et
quare 54 K S/ö99 †£P
Vtrum pᷣdeſtinatos nunc exiſtentes in cul
pa plus amet deus q;ᷓ pꝛeſcitos nunc in gra⸗
tia actuali exiſtentes 999 †
SPꝛeſciti ꝓpter electos ſunt foꝛmati.?õ⁊+T 5H
Pꝛeſcientiam dei cogitans et timẽs ſe foꝛte

*

damnandum quidaget 20
Pꝛedeſtinationis ſigna 76

Pꝛedicatoꝛum oꝛdinis fratres olim ſub pe⸗

na carceris carnes comedere non audebant

z2 YIYI
Pꝛedicatoꝛ pꝛius ſemitas ſuas rectas faci⸗
at quã alioꝝ viã paret 1i1i K
Pꝛedicatoꝛ ſuperbus nõ aperit os niſi mul

Pꝛedicatoꝛ humilitatẽ difficile fuat.i 6.

tis auditoꝛibus

Eegicgtodes vocem clamoſam habere de/
bent .
Pꝛedicat is etiã qui libꝛos ſcribit
Pꝛedicare tenentur curati tenoꝛẽ legis euãs⸗
gelice maioꝛes pꝛelati de his reddere ratio⸗
Pꝛedicationis officium magne iuitanie

16

eſt ſed oneroſiſſimum. 6. Sê/68. A2. U
Pꝛedicare euangeliuʒ omni creature an ad

huc ligentur pꝛelati 7 B/ iz B
Pꝛedicandis pꝛelatis auferendas diuicias
ꝛedicandi neceſſitas incumbit (io
alicui multis plerũq; vꝛgẽtibus i⁊ B
Pꝛedicatio qualis eſſe debeat ſummarie di

citur

Pꝛedicatio efficaciſſima eſt que ſimpler eſt

et humilis 22 E

ꝛedicare pꝛopter vite ſuſtentationem an
aliquando liceat õ52 O Contranum di/

citur in tractatu qui non videtun ſuꝰ. ʒo.R

ꝛedicatoꝛ attendere debet paſſionumi

genes erſermonibnts baſſon.
Aredicatoꝛ vtidebet ſennonibus. pa r

libus hoc modo 73

i B

— r W -ᷓ —

.
*
B

R
9
in
10
u
0

quint

0

ovis

lit et

*
.

ga,

G
forte
K
6S
N
Wehent

Woſi
16
14.
uſimul
5 D
ere de/
166 6.
B
igeni
ad
6 5

gnitars

Gremnid
5 u
zodinds

trahitur ideo
Pꝛedicatoꝛ ſubtrahat verbũ dei nolẽtibus
et odientibus audire
Pꝛedicato: fugere debet ſermones curioſos

4 (.)

SPꝛedicat contẽplatiuus opere deum eſſe ſu
peromnia diligenldum 74 Z
SPꝛedicatoꝛes quidam ſimiles ſunt fabꝛica⸗
toꝛibus arche noe 7

— 4 „

SPeꝛedicantiũ tẽtatioqualis ſit 87 R

Pꝛedicationũ multiplicatio fit in laqueum

Pꝛedicatoꝛi addit pondus auto/ (87 R
ritatis operatlio 93 DW
Pꝛedicare nõ licetſy oẽm veritatem.24.
Pꝛedicare ꝓpter tꝑalia h̊ mõ pcm̃ ẽ. 32

Pꝛedicatio generalis cõtra carnalia quedã
ꝛedicatio nõ (vitia nõ fufficit 32 T

eſt dimittenda pꝛopter ſubſannãtes 34
Pꝛeadicatoꝛes hoꝛtari debẽt matres ꝓ puer?⸗
Pꝛedicatoꝛ voluit eſſe (educãdis. 48 K
bernardus inſtarconchenõ canne 412 £
Pꝛedicationis verbuʒ multis datur vel ſub

. . . .

0 D
zo D/ Si R

Pꝛedicatoꝛes religioſi / alios reli ,/ Si P
gioſos nõ pᷣdicãtes/ↄtẽnere nõ debẽt. i. J

Pꝛedicatoꝛ caſtigare carnẽ debet q;uis edo

*

mitam pter euitadum ſcandalum ʒ39 O
Pꝛedicatoꝛum temperantia qualis eſſe de/

beat ſpecialis tractaus 40

Pꝛedicare alta ſuadet ſuperbia. caritas au⸗
tem cõmunig et vtiliagg 4 1 BC
Pꝛedicatoꝛ ſomnolentus ſic excitare debet.

Pꝛedicatoꝛ dicens et non faciẽs ( i.x

ccicomparetur 22 F
Pꝛedicatoꝛibus dicentibus et nõ faciẽtib⸗
quidam laici ſimiles ſunt 42 B

6Pꝛedicatoꝛes pulcra moꝛdẽtfacecia.2. RR

7 „*

Peꝛedicationis officium pꝛetulit paulus et
apłiomnibus alis 42 S
Pꝛdicationis officium annexum eſt cure
paſtoꝛsil 32
Pꝛedicatiõis officium nemo exercere debet
niſi miſſus bis modis 42 †
Pꝛedicatiõis officiũ hec exigit 42 U
Pꝛedicare mulierinõ ꝑmitti᷑ 42 *£
Pꝛedicare ↄtra pᷣlatos i eoꝝ abſentia nemo
Pꝛedicatoꝛ nõ in vniuerſa (debet. 42. .
li reſideat ſed ſingularia enumeret 46
Pꝛedicatoꝛẽ aliquando inopem facit mate⸗
riarum copia 46—
SPPꝛedicatoꝛ qͥ oĩa dicit nihil dicit 46 P
Pꝛedicatoꝛiby fiat ſufficiẽs pꝛouiſio.2.Z
Pꝛedicationuʒ auditoꝛes multiplices ſunt
Pꝛedones animarum incauta (42
rum biſunt 48 –—

4²

»

Pꝛelatoꝝ ſtatꝰ et regula 4 £ DKH
Pꝛelatoꝝ faſtus 4 2 6

ante. B

Pꝛelati debẽt eẽ ↄtẽplatiui et actiui:74. F.
Sꝛelati ecclie infamari nõ debent zu. ¶
Peꝛelatoꝝ tẽperantia q̃lis eſſe debeat ſpecia

Pꝛelatꝰ errãs in fide lis tractat40 A

ns eoipo eſt depoſitus. 42. J ſupꝛa papꝗ
Pꝛelati hoc ſciretenentirr 42² T
SPꝛelati tꝑalia ꝑ ſe et ſpũalia ꝑ alios curant

Pꝛelati ſuntlupirapaces fal/ (42 T Z

laces et voꝛaces 2 7
Pꝛelati fragalitatem ſeruẽt liberalẽ in fercu

lis et ceteris

. „ „ . „ 2 „ „
PAꝛelati ſint ſpeculatoꝛes paſtoꝛes etianito⸗

res 44
Pꝛelatos acrerteprehenrtbeo ogia de
ſpicientes 44 F

icientes 4 F Infra theologia
ꝛelati ad interioꝛes actus nõ poſſunt ſub⸗

ditos obligare 24 E/ 62

*

Pꝛelato reſiſtere in faciẽ aliqñ meritoꝛium

Pꝛelatoꝝ ſtatus eſt ꝑfectiſſimꝰ (eſt.33. Z

etqre.iõ.O/2ꝛi.? A/67. Cd
Pꝛelati quibo caſibo cedere poſſint ⁊ debeãt

Pꝛelati humiles eſſe debẽt quia ohlige

*

Pꝛelatos timẽtes deũ ⁊c. pfici optimum

ſicut malos pᷣfici peſſinlũ
Pꝛelatus nõ ſit auſter/ peccãtiboſe ed ſemper

pauidus 6 6/7 ST/ 8 ıD
Pꝛelati ardua tractẽt facilia alijs cõmittant

Pꝛelati explicitũ magis fidẽ tenẽ⸗ (Z QQD
tur habere q; alij 144

ſrelatos duces ſequi nõ nobiſip̃is rit? con⸗
fingere iubet lex xpᷣi 22 .

Pꝛelatoꝝ autoꝛitatẽ euangelica ⁊ alia dicta
cofirmãtia quõ intelligant᷑. 62. H/G 3.522

Pꝛelati nõ plus iuriſdictiõis hũt in ſubdi⸗

tos q́; abbas in monachos 6% R
Pꝛelati ad multa tenen?᷑ ꝓpter incoꝛrigibili⸗
tatem ppli ad quoꝝ oppoſita aligs teneren
2

RX

tur
SPꝛelat multa inſidiant᷑ ne bñ regãt. ð· O/

Pꝛelati plus circaneceſſariã acio (ꝰ2

nẽ quã volũtariã ↄtẽplationẽ verſent᷑.ꝰ õ
Pꝛelati pollere debẽt cõſideratiõe 48
Pꝛelatoꝛum pericula 22
Ppꝛelati quidã curã gerũt de tꝑalibus ſolum
Pꝛelati ſic poterant motam auani Gʒ

cie euiar ° B
Pꝛelatus nõ ſolũ põt ſed aliqñ tenet᷑ in pub
lico dare elemoſynas

Pꝛelati in virtutibus non ſolidati magnis
perplexitatibus ſe inuolunt 40 &£ι.
Pꝛelatoꝝ põpa non facit ad eoꝝ autoꝛitatẽ
et honoꝛẽ maioꝛẽ vt quidã dict ůo D.
Pꝛelatis pᷣdicatoꝛibo et curatis neceſſaria ẽ
amplioꝛ vite auſterias 39 D
Pꝛelati quidã neq; dicũt neq; faciũt. o.N
In plato triplex ſignũ hüilitatis ꝓo xX
Pꝛelatileccleſiaſtici reſpectu pᷣceptoꝛũ diui /
noꝛũ ſunt quidã expoſitoꝛes 24 E
Pꝛelatus in inqͥſitiõe pure ſecretoꝛum gra⸗
uiter pecat 334 ſ⏑
Pꝛelatus quomodo pᷣcipere poſſit vt ſe vel
alium'quis accuſe 34 D
ꝛelato pꝛecipienti contra conſcientiã ſub⸗
iti an ſit obediendun 30 7
Pꝛelaturã in pꝛoximum nemo aſſumat niſi
vocatus 5855 QORS/ 68
Pꝛelaturam poſſe quidem licite deſiderari
ſed hodie ſuſpectum eſſe hoc deſideriñn 75
R/ 68 69 / 24 R

Ad pᷣlaturã aſſumẽdã qͥ cogit᷑qtuoꝛ cauſis
Pꝛelationis materia ſuffici/ (öóS8s JR

ens eſt homo viatoꝛ ꝛꝛc. 42
Pꝛelaturã qᷓrens ſtulte facdit 42
Pꝛepoſiti ſubditis coꝛpoꝛalia miĩſtret.ſub⸗
diti deuotioni vacent 22 R

Pꝛeſcriptio legittima tenet etiam apud de/
Pꝛeſentia eſſentialis Rtintẽtionalis.S .O
Pꝛeſentia coꝛꝑalis nõ ſemꝑ vtilis.is SꝙSẽ
Pꝛeſumptio 87 S
Pꝛeſumptio peccatum 24 ₰
Pꝛeſumptionem ſicfug d3ʒo E
Pꝛeſumptio cõnata cõſueuit eſſe iuuentuii
Pꝛemium duplex eſſentiale et ac i O&α
cidentale 944 O/ 77 7
Sꝛemiũ accidẽtale ſubſtãtiale et cõſubſtan⸗
Peruaricantes reputaui (tiale 6 †%
omnes peccatoꝛes tere 97 £
Pꝛima pꝛincipia dicunt᷑cõmunes animi cõ
ceptiones ebdomades et pꝛime impꝛeſſio/
nes 6 0 ,.*
zima pꝛincipia varie noſant᷑ 64 R
Pꝛimi motus nõ ſũt in Nãte nr̃a.Sʒ.C c//
Pꝛimi motus ſunt peccata eti ꝭ/ (88 B
am in fatuis —24 5
Pꝛimoꝝ motuũ ſenſualitas ⁊ ncipi ⁊2 ſub
Pꝛincipẽ eſſe bonũ viꝝ (iectũ eſt. 2 9. R&—/
difficile eſt Jdeo cõpaſſione dignus eſt ſi er
Pꝛinceps pati debet legẽ quã tulit D
Pꝛincipes q;uis mali.iuſte ſibi dominium

vendicant z8s8s .„D☚
ꝛincipis quõ ſintomnia 24 £
Pꝛincipiba maledictioneʒ impꝛecantes val
de culpabiles ſunt 49
Pꝛinceps puer ſic inſtitatnr Sꝛ

Pꝛincipalia vitia octo ſignificant᷑ ꝑ octo gẽ
Pꝛincipiũ bonũ laudat᷑icet (tes di
qñq; ſucceſſu fruſtrtet ꝙ O/
Pꝛincipijſ moꝛboꝝ obſtãdũ.ii.J/jʒ.E/⸗2
Pꝛiuatio ſub q̃ cognoſcitdeꝰ.ↄ 2. HD (¶
Pꝛiuilegiatũ opꝰẽ miſſe celebꝛatio.ʒ7.S
Pꝛiuilegiatũ opus quid ſit 43 F£

Pꝛiuilegiata opa hec ſunt. 77 X 70

Pꝛiuilegiati in penitẽtialiba nõ dentunſine
Pꝛiuilegiatis faciliꝰ tollitR pbuile (cã.i. K
giũ q; ius illoꝝ quibus illud eſſentiali oꝛdi⸗
ne competit Z

Pꝛiuilegiati ad qͥd ſint inſtituti Quid face⸗

redebeant 4 P
Pꝛobablee 1114 F†55
ꝛobꝛũ nõ apte pꝛobꝛo diuiditur 38 £
ꝛoceſſio in purificatõe btẽ vᷣginis habita
Pꝛoceſſiões cõmunes ( myſticat᷑ii. S *&
ꝓſunt etiã ſacte ꝑ quoſdã pᷣſciis 19
Pꝛocuratoꝛes cauſarum coerceantur⁊ caſti

gentur 43 AS
aꝛoditio et pditoꝛ quid ſit 4 4i 2£
ꝛoficiendi reglilaa 97 ORS
Pꝛoficientes audiant 48 G5
Pꝛofectus ſpũalis talis debeteſſe 22 ₰
Pꝛofitẽdi modus in religione 7i A

N

Pꝛo feſſio tunc nulla eſt qñ ꝛc. ʒo ⸗

„ .

Pꝛomiſſio ſtulta et infidelis deo diſplicet.

(Pꝛopaginis obſtacula (21 T/ 6z

ſunt deteſtanda pꝛoptertria z38 7
Pꝛophete ita ↄcoꝛdãt vt quod vnus dixit al
ter dixiſſe exiſtimari poſſii is EHGH
Pꝛophetas nõ diuino ſpũ locutos fuiſſe di
Pꝛophete demonũ (xerũt heretici.?3. C
poſſunt futura pꝛedicere

Pꝛophete falſi ⁊ vere difficulter diſcenun
Pꝛophetia non fallit ſed interpꝛe (S23 &
tationem a ſpirituſancto recibdit is –

Pꝛophete nõ habebãt ſꝑ ſpm̃ ꝓphetie.iꝰ O

Pꝛophetas magicis artibe ꝓphetias vel mi⸗/

Pꝛophetãtes fu (racla egiſſeerroꝛ. 2 i. R

tura nõ excludũt potẽtiã dei ĩ oppoſitũ. õ6’=ꝛ

Pꝛopoſitiões ↄtrariantes expoſitio⸗ J
nibus doctoꝛum et vſui eccleſie damnantur

res falſa damnatun i2 £/ i4 O5

Pꝛopoſitiones indefinite plerũq; eq pollẽt

.

— — —

—— —

— K „„ —

„v„x ..

reniſu volũtatis pctm̃ nõ eett

vniuerſalibus
Pꝛopoſitum quid ſit è H
Pꝛopꝛietas et mendicitas ↄtẽdũt. ii.AB
Tropaleranas regule ſancte augu (D
ini repꝛsoboat 22 WHKzσplene

iꝛ A/ iq E
64

Pꝛopꝛietas ſciſmata facit? yvnanimitati ad

uerſatu 22 † A/ 2; A

92

Pꝛepꝛietariꝰpcuratoꝛ monaſtenij quõ fiat.

Pꝛopꝛiũ ſacerdotẽ quando nõ Gt S
adiri opoꝛtat 27B
Pꝛopꝛia inutiliter ↄſumere pctm̃ eſt. ʒ2. D
Pꝛopꝛijs iudicijs inniti exſuꝑbia eſt. zi. VU
ſum paſſionem non cldere 73
Pꝛoteſtalio generalis aut ↄditionalis circa
idẽ vtſi erro ſubmitto ⁊c̃ qͥd oꝑetur i;ꝛ O
iz 2/ ia MWzcplura iS HO
Pꝛouide tibijpi 72 T
Pꝛoximum diligi ſicut ſeip̃ᷣm qd ſit· Zo. Y

7

Sꝛudẽtia de hac. 27 X (Supꝛa diligere

ꝛudẽtibus credendum eſt etiã ſi neſciuerit

rationes incalũniabiles adducere 4

Pꝛudẽtie nibil tã noq; ſi pcipitatio.S S·E.
Pꝛudẽtieſemita rara etarta 20 ₰
Pꝛuritus in coꝛꝑe ſcalpẽdo auget᷑ſic in libi

Pꝛuritus ĩ pudẽdis ex ( dinis vſu.38. GS☚S

citat᷑ ex cauſa intrinſeca ⁊ extrinſeca.ʒ38 B

Pꝛuritus nõ oĩs eſt libidinoſus Jpbidem

Pꝛuritꝰ cuiuſdã matrone romane ſedani nõ

P ſalteriũ qd ſit. 28. QO (poruit Jbidem

Pſalmos q̃re dauid ⁊ alij ↄpoſi uerit. 64. B
Pſalteriũ decacoꝛdũ mvſticum 33 R

Pſalmodiaꝝ multiplicatio in eccłijs fit pꝛo

„

Pfſalmos alliqñ (pter. xij. cauſas. 79 1

inmmgtinẽtes vt viðꝛ ĩ oꝛatiõeʒ aſſumimꝰ

Illud pſalmi Quãuis magna multi⸗
tudo dulcedinis ⁊c. exponit 82 R

Pſalteriũ cũ cythara reparauitxps 94 7

Ptholome rex egypti biblyothecã quingi

ta miliũ libꝛoꝝ habuit in de laude ſcriptoꝛũi

Pudoꝛ in cõfeſſiõenõ tot abijoi põt/nec vti
Pudẽdi mẽbꝛi erectio ci (eeſt ʒ33 E
Pugna cõtra vitia bocmodo 72 R

Puero maxima pᷣbet᷑ reuerẽtia.A4. y⸗9 7 ·

Pueroꝝ efficaxeſt oꝛatio. 49· D/ 75 Z.
Puer etiã vni diei bẽt pctin veniale ·S3.

Puer ad verba ſugẽda quõtrabat᷑ 8;
Pueri ĩ ſtatu iuſticie oꝛiginalis quales fuiſ⸗
Pueroꝛũ reſpõſio. S88 ₰ (ſent 8; Z£
geri bene inſtituantur ab ineunte etate.·
38 P/ 45 3/4 SA dGd

P ante· B

ꝛoſperimpꝛobat ſtoicos dicẽtes in virtuo

2

Puer noſter ieſus et 92 QOR

Puerieſus nat in nobᷣ ſpũaliter ſic nutriat
46 Z Supꝛgieſus et chꝛiſtus
Puerdupler 9295 W
Pueroꝛũ ſeptem conditiones ꝰ2 ◻

Pueri apti ad ſuſceptõeʒ euchariſtie.25 C

Pueri triennes ſentiũt pꝛuritum 33 B
Pueri cũ ãcillis iacẽtes plerũqʒ peccãt. 32 ·
Pueros ſolitarios iacere bonũ eſt 33 B
Pueroꝝ cetꝰ nõ ẽ vilis poꝛtio ecclie. 34.
Puer momoꝛdit naſum patrꝭ ſui 45 K

Fueri ſunt confeſtim ſcholis aut artikicijs
tradendi Jdeo —

Pueri nõ debent cedi verberib? ⁊ an ſigilla
tim vel in ſcholis erudiendi ſint 48

Pueris nõ fiãt picture turpes 78. D
Ppueroꝝ exẽplis vtit᷑ ſepe xcps Adeo. i.

Pueris ꝑmittẽde ſunt aliq̃ paſſiões vitioſe

FSueros innocétes noſtri (ideo 23 O

*

genen oꝛare poſſumꝰ.727. y S. baptizati

Sueros q ſczdalizat rephendi 79 J

Pueri ad eccleſiaſtica cãtica mãcipant? ꝓpter
ueri gratiſſima vi (has ratiões. 79‧J

det᷑ poꝛtio choꝛi canentum 72
ueria parẽtibo phibẽdi ſunta taciu libidi

Pueroꝝ multitudo debet eſ/ (noſo. 38.· B
ſe moderata ſᷣm ariſtotelen 38 †

Pſueros ſuperfluos eſſe enecandos quidã di
Pueri aliqñ deterioꝛeo mo/ (xerũt. 38

7

res trabunt in domici lijs parentum q; i pꝛo
ſtibulislenonum 33 E
Pueri nobiliũ pmouent᷑ad beneficia eccle/

Pueri ſunt vtſpecula (liaſtica 4¼ 20

4⁵ W
Puellam nõ decet equitare 53 S

Et docendi

.

Puella quidam equitauit in francia ducẽs

exercitum

Pulcritudo quid ſit 82 /942

Pulchꝛitudo reꝝ allicit ad amoꝛẽ 7
Pulchꝛitudo multipler 82 W
Pulchꝛitudo coꝛꝑis nociua aliqũ 82

Pulchꝛitudo anime

Pulcritudo reꝝ ↄſiderãda ẽ ꝓpter tres fines

Pulcritudinẽ tuã cognoſce.2i.? (82

Pulſat xpᷣs triplititer

Puniri pltraſgreſſoꝛes leg büane (3 A

q;ᷓ diuie ꝑuerſuz videt᷑.io. S/69. J/40o £

Pꝛo puniedis erroꝛibo ↄſiderãdus eſt locuſ

tps ꝑſona ?c. io T / ui D
Punitiones quas hica deo ſuſtinemꝰ vti⸗
les nob eſle. S.y Z 56. Hz- RO

Punitiones populoꝛuʒ a deo multis excau

„

ſis pꝛoueniunt „ DnOng 6i X/ 64 S/ 68 S/ 29 Q
im aiee 0
iuſſum iudicis an licaat 39 DW atiois entia nõ inutiliter penunt᷑ ig
Purgant inequaliter. (potẽtia ½ 7 X luiczꝛ ſupſticioſis pſuaſiõtbus 20 M
alij alijs a camali tate ꝛ7. Ratiõis iudiciũ nullũ impfectũ ⁊ inualidũĩ
pueros ex ccubinaug 5 £RKationis dictamen non oblige
Purgatoꝛium habet ſolalum So SS niſi in pꝛima lege ſtabiliatur oi
Puſillanimitas docetur ſupari o9 X. ⁊c. Katio qñq; ſyndereſis qũq; diuia noiat᷑. ci
Puſillanimitas queda Co ABB.ιO GKationis oculi quibus obcecentur (
Jadrige ami? Batiö.s ſupioꝛis actus quis ſit 65 A
. Ratio poꝛtat voluntati lucernam vt videat
bolus hol (facit. 6, £ KRatio &regina ĩ microcoſmo. Si. d2 nι&SY

Sunire ſeipᷣm per moꝛtem aut inediam ald Ratio rapitur .
Purgatio ab imũdicia ⁊ purgatio a pꝛiuata Ratio hois nõ debet caꝑriuari ſub melanco
Purificari ſoleniter nõ permittanturhaben nonullis eſt ⁊ decipit᷑ꝛ q̃re. J 5. C D E R
tes pueros ex cõcubinatu D ationis dictamen non obligat (38 H
Purgatoꝛium chꝛiſtus in deſcenſu ad infe/·Ratio recta pꝛincipaliter in deo participati
ros foꝛſan euacuanuit Sʒ3 *£ ue in creaturis ⁊ quottuplex ſit oi Z
ad inobdientiã ſuperbamimputat᷑ ?2 ½ ₰O 6 Q/ 55 C / 61 D/ 62 ₰W
— Dneſtio per deba ſoſinther non patu deſpotioo 90
Oueſtiones q̃s dia

plerumq; facit quõ diſſoluãt᷑. 70. –« 85 ationẽ purã ⁊ integraʒ indiderat dñs hoĩ

4 ueſtiuncule notabiles (ſunt 922 nü verbũ ariſtotelis. 49.772.2/79 *£F

77

valde de dinerßſiſiis 34 1 7 Ratio het ſuos

iin verbis domini no diſcretine ſed e tio hẽt ſuos quinq; ſenſus 45 v
S Dui in verbis domini nõ diſcretiue ſed aan Ratiõis vſinmn ꝑ ectũ pueri nõ hñtante.xuij

dS550° % Ratio leſa er indiſae (annu.43. /5. O
Quies nõ eſt in hoie quantũ ad oẽs viresꝰ tionequid mali afferr 3dy è*
ter ſolã voluntatẽ quo adamoꝛ? 28 βO Katid ſi nõ rebellaſſet deo / inferioꝛa ſibi nõ
OQulies non ita haben poõt ab his qͥ in admi Ratiois leſionẽ in ſubdi (rebellarẽt. 38. GSD
niſtratiõe ſunt ſicut a pꝛiuatis 70 £ i „Se E
Quietem hre eſſet quibuſdã infernꝰ.2 4.K Ratio inferioꝛ vix põtad aliqͥd cõcurrere ſi⸗

tis cauere debent pꝛelati

Quietem ſponſe placere ſponſo decẽ ſignis Ratiõi ſupioꝛi atenbuit (ne ſugioꝛi.?2 9 ½
declaatur 285 y lſenſus in acti. inferioꝛiĩ delectatõez.29 %
) Adio recto per KKd in erioꝛ abß heditaliaf̃ abſolute aljH
3*ErrOEPEEAiquando inquiſitue 2 7
reflectionẽ in ſe foꝛtificato nature Rationẽ ſuperioꝛẽ/ nuni;ᷓ ſequnit᷑mot reſpe
NDdirectio comparatur 69 B an inferiox/ niſi deliberatuus 29
hadir omnis peccati dicit᷑ ſuꝑbia libido eaun Ratio cũ diuidit᷑ inſuperioꝛẽ ⁊ inferioꝛẽ nõ
Raptus quid Giglene etluxuria 28 PD diſtinguitur cötra volütaté. 29./30o ₰
ſ48 P5S A5/6) W)/ 52 Kë Kattömactus 2 volifatis ſup ieinuicem ſes
Kaptus ſupmentales in theologia myſtia muntur 29 ₰
Raptus ſupmen (nõ ſunt inſani 2 7 Ratiois ſupioꝛis eſt vltima ſentétia zo 6
tales nõ ſunt cũ defectu coꝛꝑis aut miraculo Ratio ſi uperioꝛ dicit᷑ ↄſentire in actũ aliquã

—

5. -

aut clara intelligetia ſed fiunt ꝑ defectũ oim do ſolũ ideo qꝛ non diſſentiiit ʒ30o 20

Kaptus et abſoꝛptio ſpiritus di ( 7 K Ractionabilis eriſtimatio queſit 34 G&
irre e 81 Rationalis q eatura qlibet labuioꝛ eſt ad ca

Kaptus vel extaſio ideo dicituur 73 5 ſum defectum quanto in naturalibus aut

.

NRahpit aliquando ratio imaginatiuam ⁊ ſo etiã gratuitis fueritoꝛnatio: 340 7

ritus rationem KRKationalis et ſenſualis poꝛtiones d inn98

Kapit aia hocmodo exra munndũ.74, % cemcolliganturbocmodo 3 Aà
Raptum quendã ſentiunt ſtudentes picto, PBationaſis aliqñ dicidens 23 G„3
res philoſophi ?c. 74 OQ Kationalis anime vires queſint 29, ₰WG

Balio q ſitet eius duplex pontio t nomi, Ratio recraluam ? gulaz iuchcat inpioꝛa

—

— =

R ☚

ſit ſoli erx

trate SubeeY
Regnũ celoꝝ appellat ecclia milita
Regnüũ aie habet regẽ conſiliarios (M
Regnu facietri, erfuos. 52. /76. F
hlice ſtatu het p tria lilia ſigniſicath. ð 2.
Regni fracie an femina ſit capaxdiſputatur
Regnü fracoꝝ ſic ↄqſitũ ẽ. 3. D¶53, C

ſio Exponiur 3)5 U 36 O
Rebelliõis carnis ↄtra ſym̃ cãm phi neſcie⸗
Reduſus qͥ vouit nõ (tũt. 72.7/ 79 F

egredi tenet egredi exiſtẽti in exrrema neceſ/

ſitate

55 5B.
Recreatõis hũane nccitas inde ſumit᷑. 72 ⁰
Recidiuum pcõꝝ ſic vitandui q̊ BC

Rectoꝛes policiarum multas inſidias pati⸗

Recõciliatio loci ſacri nõ eſt neceſſaria pꝛio-⸗

untur qui minus bñ regant 3 OD KE
Req eatõis hũane nccitas inde ſumi᷑. 7ꝰ2 7

Redemptionẽ oꝑatus eſt deꝰ non in quãtũ
potes et ſapiẽs ſed inquantũ bonꝰ 25 £w

Redeptio/ꝓpꝛie vexatiõis tũclocũ her. 36 £

Redẽptio eleuãs ⁊ redẽptio pᷣſeueräs 42

ita nõ ẽpductaa celeſtiba influẽtijs. 20. E.
Redditus ad vitã ⁊ ſimiles ↄtractꝰ deſe non
ſunt illiciiit

Reficit nos xpᷣſ triplici pane ꝰo T (75

Reflexiuã potentiã hẽt bomo ↄzꝛ O

Reflerũ ad ſeamoꝛẽ hõ nõ habeat 78 DH

Refoꝛmatio quõ fieri debeatſpecialis mo
Refoꝛmatiõis eccleſiaſtice cardo (42.QO
Conſiſtit in frequẽti viſitatone 3 K
Refoꝛmatio ecclie debz a puer inchoari. 3
Refoꝛmatio eccleſie ꝑ concilium fie⸗/ (K

Refoꝛmatiõe plurima indigẽtia numerant
Regere alios q; difficile (J ABCD

Regnũ dei qt modis accipiaf 27 7
ZBegnuin francecõmendat 48 £

Regnum quid ſit

„„*

Regnoꝝ pene oĩm ſubuerſiones ex inconſi

deratione pceſſerunt 8 B–

Regnuʒ quadruplex Supꝛa

Regnũ aĩe inuadũt ſeptẽ capitaliavitia.ꝰ6

Regredi in deum non niſi ceature ra (F

tionali pꝛopꝛie datum ett q40 £½
Kegula huane volütatis eſt duplex. 2 9. NR
Kegule patiuntur exceptionenm 3

PB z X
Resule viuẽdi oim fideliin 4½ RSZ

R ante E

Vbi eſt eadẽ ratio debet eſſe eadẽ iuris deci

edẽptio hoĩs a ſeculis abſco (X/47, GSc

citi 24 QA/ 55 Sü/ 36 F†
Readit cẽſuales De his caſꝰſpãlis. 59. πιöi
Redũdãtia fit aliqñ viriũ ſuꝑioꝝ ĩ inferioꝛe“n

Reiigioſis exene

pꝛa te circa te In⸗/
militans 22

Religioſus aperiat ſuperioꝛi omnes neceſſi

Religioſoꝛumtentatio 772 P

Religio antbonomatice religio xpᷣiana ad

„

let vniuerſaiit 12
Regularibo aſtricti diſeiplinis cum licentia
poſſunt vacare ſancto oclio 293 Z
Relatio inter deum ⁊ cceaturm oo F

Regula etiaz ſi indefinite ponatur eqnipo⸗

Relatiões non diſtingui realitera ſuis fun⸗

Religioſoꝛum regula ſummatim 4 R
Religioſi ſici mulieres ocilos figere nõ de
bẽt /ſic nec manu ꝓpꝛiũ contrectare 22 &

tes regula/nõ merẽt de bonis fundatoꝝ nu⸗

Religioſoꝝ ſtatum eſſe ꝑfe ¶( riri.23. B

ℳ ͤ

uũ dicit᷑ tractatu qͥ nõ vidꝛ cã
diuinũ ꝛ canoniecd 23 D E H 0
Religioſus pꝛietariꝰ plꝰ peccat qᷓ; abiſciẽs

„ *.

Religioſuʒ an a vitio pꝛo/ (habitũ.23. ¶

7„

pꝛietatꝭ excuſettraditio clauiũ ſingulis ãnis
Religioſos affectare nõ debʒ (lato. 23. R

—

eligioſus inſtruit in paceobedire ⁊ facere

i. cellanij.23. C
Religioſos ꝓpꝛiũ hr̃e nodebae pbargins

KReligioſit reliqre debẽt ⁊ poſſeſſiões ⁊ volũ-
Religioſinõ obuã⸗ (tatẽ habẽdi.22. A

ſeqntẽ amicoꝝ carnaliũ viſitatiõem. 23 1I

ercitia actiua qᷓre imponantur
Religioſi quõ poſſint pᷣlatunas (67. D
aſſumere ſine violatiõe voti pauꝑtaꝭ ⁊ obe
Religioſi
recurredi ad deũ pꝛo auxilio o H
Religioſi virtutes ſuas ita tenent᷑ plato in⸗
terroganti reuelare ſicut viia 9 K
Religioſoꝝ ↄſtitutiões ⁊ regula nõ ſemper
obligant ad moꝛtale A1
Religioſoꝛuʒ ſtatus quid addat ſuper ſtatuʒ
alioꝛum chꝛiſtianoum 6;3
NReligioſoꝝ ſtatus qlis iit 5 7
Keligioſi ten eant vnifoꝛmitatẽ quantũ poſ

„ .

NReligioſi ? frurales (ſibile fuerit 37 D
diutius viuunt Jdoeo 39 P
Religioſi in terra hollãdie gelrie ⁊ bꝛabãtie
ſuccedũt parétibus 39

„

,.

Kelig oſi quidã abutuntur officio Peellea

tonis bocmodo

. 1 y
Religioſi in bis eſſent refoꝛmãdi 42 ₰

Religioſoꝛũ abuſiones quatuꝛ Hi G

Religioſus ſimul colit deũ et igola di D
Religioſoꝛũ ꝓcuratoꝛes in tẽpoꝛalibj. quõ
ſehabere debeant docenk zi G

S

——

.°

tates ſuuas 22 O°

Religioſi grauant nouicios rationabiliter
cns ol grauanc nouicio⸗ .

magnã cãm hñt (diẽtie.õ8. C

V⸗ — —K „„ — „. „„ 9„ .
qdobliget ꝛi S Ay/ 67 B / 7i RKemegiũ generale p eccleſiaſticis à ad obli .
Religiões facticie necneceſſarie.necſi ũt ſta/ gatiões ſpualiũ pꝛo tãpoꝛalibus 37 5
tus ꝑfectionis niſi equirence 2ꝛi Z Remegiacotralururim 38
57 X ccbccc Reo feuẽdũ ẽ cũ uma fuerĩt obſcura. 7 „e
Religiões facticie quare dicantur 68 B Repetit des ſcripturã ſacrã hiſ modis.73. E 8
Religionũ inſtituẽdaꝝ pncipaliſ cã.ꝰ c. H·Repletio ſpũs dñi tripler ſcilicet ſufficiennie

Religionũ facticiaꝝ qꝗͥ de (quẽtiũ.ð 7. Requies animoꝝ? aiaꝝ quid ſit vi 8
beat dici ſcola maioꝛis pfectiois 7 Bequies ſecuda animarumtalis erit. Ji. O&
Religionũ pᷣſidẽtes q̃ diſcretiõe caritate ꝛen Res tm valet qntũ vẽdi põt. 33·D/36. ₰D₰ 4
ra eſſe debeãt in uuos 67 6 O Res o&s amoꝛẽ naturale hñt non aittogei
In religiõibus pueri adoleſcẽtes imperfecii Res oiĩs tĩ amabilis eſt quantum deo pla
Religionuʒ votis vt quis ſe ſubijciatpot vnũ ad deum alterumad ſe 95* 5
Religio bñ inſtituta nõ omnes ad pana obę Relſeruatiões tot caſun : hüfieiox 2 ſD
ligat 66 B/ 67 E Reſeruatio caſuude G. Cu: D6:S
Keligioni onia ponütur 87 hac ſpecialis tractatus 3 ◻ %5/ 4i B
Religionẽ ingredi ad pꝛimäi (S/ RO Reſeruatio caſuũ non fiatꝓ paruulis et m
Religionis votum tripler aſſumitu on RMmBReſeruabant᷑ olim ſola pctã publica. 33 ODσ
deploꝛat. 36 S&S RKeſeruare caſumde pollutiöe (pis. 55.Es
Religionibus exempiꝭ neceſſaria eſt lata di⸗ diurna ſtultũ eſt aliquomodo ʒ38 E
Religiões antiq̃ nõ reperiunt᷑ hr̃e expᷣſſam Reſt icit hoĩeʒ de? tribo modis.94. V (43 K
eligiões inſtitute ſunt pᷣcipue ad ſatiſffacciẽ Reſtitutio 24 / 39 U
Religio ſen el lapſa nũq; aut vix repararipo turalis aut dinini Ideo ſepe nõ fit 4.
Religiõis rectoꝛ ſic moderet᷑ (teſt. zo ιρ Reſtituere an teneat᷑ vſurarius 35
Religionẽ intrare an ei liceat qui grauatus Reſtituere debẽſdecẽ ali (iuſti pᷣcij.ʒ S
.⸗.Religionã pfiteri nõ põtratiocinijs publix Reſtitutioes cenas quidebet õſe abſoluũt ann
Religionẽ poſſe intrare (obligat ʒ . C· per fundatiões ſecus de incerůs 37 D
tra ſententiam alioum 39 7„ ſans bona eccliaſtica aut ſuo bñficio nõde⸗
Religioſus adhuc obligatus alteri tenetla Reſtituere tenekdãni (ſeruiẽs 410 E J le

Religio ꝑfecta qͥd ſit? quõ ↄtrabater vſulo abundantie etredundantie 19 H
In religionũ voti papa diſpeſare pt. 7E tionem autdelectationem 66
aſſumi poſſunt vtpficiantux 67 3 Res duplicẽ oꝛdinem hůt (cuit 99 £
bene et male ſuaderi H Reſpublica nõ regi ꝑ ſi 2 E/9
24747 6:
s onera ⁊ pꝛeconia po
ſpirationem ſtultum eſt dicer 24 K lieribus 32 720O 43 JR
triplicem ſolicitudinem &meſeruatio caſuũ nõ fiat niſi in grauibo cul
Religiones penit lapſas d
penſandi autoꝛitas a puapa Reſeruatio caſuũ iſynodalibo ep̃i cameracẽ.
appꝛobationẽ ſe edis appoſtolicte 30 D ſpõdẽdi modus xpᷣiano cautiſſim.88 B
du ppctis fundatoꝝ et alioum 39 H Reſtitutioné fien ſpoliatis non eſt iuris na
bſtinentiam ſ̃ ubditoꝛum 39 Reſtituere an teneat᷑defraudãs citra mediã
eſt debitis de hoc notabilis deciſio 39 Malriva ercene i ieen o fan dan e
obligatum alteni dicit Sanctus thomas cõ Neſtituere an teneat᷑ eccłiaſticꝰ male diſpen er

boꝛare manibus vt ſolut 39 yV ficans aliumhocmodo zi „ ecc⸗
Religio admittens obligatum alteriratione Reſtitutionẽ nõ ſtatim faciẽs nihilominus Hege
pecunie mutoate vel furti tenetur ad ſoluen Reſuſcitati uſtitꝑe (abſoluit ö̊ mõ.ʒ9 ᷑ ſg
Aum piooo 32 2Z paſſiois xp'i qlia coꝛpa babuerit 5;3 XF cao
Religionẽ ficte vouens vt defraudet cedito Relſurrectoeʒ nram negare eſtxpi quodämo Nchr
Religiõis ſcola ad inflã (res ſicagat. 329 £ do negare reſurectionem 25 R 4
mationẽ affectus inſtituta eet 18 BB Beſt. urrectio moꝛtuoꝝ ; mõ fit.25. A (R lno
Religionẽ hoc intẽdere debet ¶ 18 B Reſurrectõis xpᷣi ctitudo vigoꝛ ⁊ valoꝛ.42 ſchn
Religionem diſce a boune ʒo O Relunectiéis miſteniũ erigit aios no ſoor
Rcligiois onus difficilimũ eſt ↄtinnati cin Beſurgereꝑ ſea pcõ nemopt.7. ₰ O.. tn⸗
tus repetitio 79 H (plere velit 79. ſW.. Rethoꝛice tres partes 85 CE Pna
ntret niſi ei inſtituta co.· Rethoꝛica diuina guilhelmi pariſien. 8 Nu
Religio que ſit aptioꝛ ↄtẽplationi 42 E Rethoꝛica ars ſine vſu etin (B/ 45 n
Reliquiaꝝ veneratio de boac 55 U¶genij viuacitate non ſufficit · 380

Religionẽ nullus in

B ognte ᷓ̃æ*᷑q

Abſeg retboꝛicadͦz aptiſſteloqnit. 80.A eſt eccleſie vniueralliu 11
Rethoꝛica logica eſt neceſſaria ad ſcientiis Rotam facit 84 Ff (52 K
moꝛales 18 B/ i6 O/ iy DO Rumoꝛes fugiat pꝛecipue contemplatiuus

Retinere aliena qñ ſit pcm.ʒi 2 z32 OQ% Rumoꝛes ſuſpicioſos (827 O/ i 85
Betracare maledicta nõ èopbꝛiũ. 22. £E vir magnus non curat 9 O Sz K
Reuelatio obligat ad ccedendãũ iꝗ E Ruſticitag nõ a rure ſʒ a ruditate dicta videt
Reuelationi contra pꝛecepta dei non credit —

niſi de ea doceatur i? T/ ig N F bbati obſer 4.

Reuelatio q̃ pſumat᷑ vera aut falla iY? R Uätia Dehacpla.24.2/2 6.B
S X⁊c.plene/ iꝰ LV plene 20 B Sabbati obſeruatio reqͥrit miſſe

Reuelatio comites habeat moyſen et helya,z integre auditionen 25 .
In reuelatiõibus appa/ (i? V/is E&SGabbatü noſtrũ verſuʒ eſt in cõtumeliã dei
rentibus duecautele 7 y/ is O Babellianoꝛũ hereſis. 2 5. O (453 22

Reuelatiões aliq̃ fatue narrãt᷑.ig. ON Sacerdotalis oꝛdo habet duas ſoꝛmas er
Reuelationẽ pꝛopheticam ſi quis ſibi dicat dup licem caracteem 42 5%
fieri quid agendum 19 D BSacerdos voto ſoleni obligat᷑ad caſtitateʒ
Reuelatio pꝛobari debet ſicut moneta iꝰ 6z K, 67 7/ 24 ,/ 385 )“N9

HOOQRSTA/ 20 B— Sacerdotes quõ potuerit inabilitari ad nõ
Reuelationes ſibi facas qũ qͥs debeat ma, contrabendum matrimonium 66z K
Reuelatiões eidẽ nüc (nifeſtare i O Scgcerdos etiam excõmunicatus hereticus .
Vere nũc falſe obueniunt ig9 Oveldegradatus ſi tenetconſecrare conſecrat
In reuelatiõibus diſcernendis non eſt pꝛe⸗ — R 5 Ieyyyyn
cipitanda ſentenia 20 B Sacerdotes oꝛdinauitxp̃s in vltima cena
Reuelatio ĩ ſomnis quõ vera veniat.⸗ S.C Sacerdos ſimplerſi tentat ↄfirma ( ie
Reuela ſecretum alterius in confeſſione ſi? re vel oꝛdinare nihil fact i DP„ρ
cut tibi velles fier HD 4 PSacerdos ſacerdotẽ in cõmunibus caſibuſ
Beuocatio erroꝝ qlis eẽ debeat.i. ONabſoluere põt de conſuetudine ʒ3 4 -d

Rexlegere debei ⁊libꝛos hr̃e.ꝰ2. P (τ R Sacerdotes pꝛomittẽtes ſi lafagiancſede⸗
Ker francoꝛum ſolo tactu curatquandaʒ in foudanrt 36 „%½
firmitatem ꝓJdoen 3 DH Sacerdos felix et infeli- Z8i ₰&
Deregiby fracie et anglie 43 D Tac. Sacerdos cõmunicando plus meretur S&
Reges dominantur populis etiam alterius conſecrando .—Kh 90 G
Reges in magno conſtitu⸗ ingne B. H Sacerdos hoſtiaʒ non leuet anteq; ↄſecret

untur periculo 82 ₰ 2e BS/ 43 Haq/ Supꝛa hoſtig
Regi francoꝛum clodoueo miſſum eſt liliu Sacerdotes veteris legis ad caſtitatẽ arta⸗
cum ampula zz; ◻ bantur hoc modo 88 Z
Rer debz eſſe oſt ideratiuꝰ qð ꝓbat᷑ 48, Sacerdotes noſtri ideo debẽt pollere conti *
Rex romanoꝛum contemplatiuus fuit. ę9 nua caſtiate 24 p/ 38 Z7

X* Infra Sigiſmundĩus Sacerdotes incõtinẽtes tolerare minꝰ ma⸗
Reges iuſte poſſunt regna poſſidere liq; ſin lũ eſt q;ᷓ nullos continetes habere ʒ38 O

peccatoꝛes Sacerdotes quidã obdurati ſuperomnes
Reges quare fuerint inſtiiuit 2 B bomines io 42 k
Regis francie epiſtole pars ad concilium ſu Sacerdotes mali peioꝛes ſũt iuda. 42. D
per occiſiõe fratris ſuu iz R& Sacerdos digne celebꝛãs felix efſft 7i Z
Richardus laudatur 8 ¼ 7 Sacerdotes oſtituti ſunt vt pꝛo alijs oꝛent

Richardi liber de.xij.patriarchis de cõte· Sacerdotium fugit marcus et ( 77 *

platione ſubtilis et 274 R/ 92 K quidam beremite 90 F
Richardus ſemꝑ quidãphᷣs.S A42. C Sacerdotiũ corꝛuptũ cã eſt coꝛruptiõis po
Rigoꝛ diſciplie uãdꝰẽ.2. E/4. Dê/67. H Sgtietas 88 „ (puliz B
Rixas dammmat4* 8 Z Satietas in nulla re citra deum reperiri põt
KRomana eccleſig quid ſit 1. Saqrameta ſeptt 22 U%⅓ (42 B

Romana curia qlis eẽ ðberet ⁊ qlis ſit. ẽ. · Sacramenta ſunt vaſa gre ideo repellit᷑q c,⸗
Romana eccleſia peculiari conſoꝛtio iuncta quid ab eis ſuſcipiendis auertit 22 B

multa mala incuruuüut

Sacramẽta aliqua requirũt materiaʒ ſuum

eſſe ſubditã cõferẽti ſacramẽtũ aliq̃ nõ i.C
Sacramenta collata ab hereticis vel degra
dgtis an pꝛoſint z3 K/ S
Sacramentũ altaris adoꝛatur ſub cõditiõe
tacita ſi oĩa rite facta ſunt z y/ is D
Sacramentũ non eſt ſed execramentũ in cõ
iugio carnalis concupiſcẽtie „ Z

Sacramenta et gratie pꝛo dote data ſunt ec

cleſie a chꝛiffo. io C
Sacramenta duplicẽ neceſſitatẽ hñt/ſacra
mẽti et pcepbitit i nzX/ 177
CLCirca ſacramẽta aliqua variari poſſũt aliqᷓ
Sacramenta ſumunturdupli (nõ.i.NR
Citer ſpũaliter et ſacramẽtaliter i7 P
Sacxamentũ altaris De hoc ſpeciale docu
Sacramentũ miniſtrĩs in (mẽtũ. i. C
7 Prro peccat m quoſdam 43
eſacramẽtis eccleſiaſtielis 24 △D£

Sacramẽti diffinitio ponit᷑ ⁊ exponit᷑. ?2⁊ G

Sacvxamẽta inſtituta ſunt ꝓpter tria z (
in qbo ↄſiſtũt ⁊ q̊t modis iterent 26 K
Sacramentoꝛũ ſeptẽ numerꝰ ſ̃ᷣm ſeptẽ vir⸗
tutes et vitia 26
Sacxamenta veteris et noue legis quomo
do differunt 26 T/ 920 y
Sacramẽti vſus eſt aliud a ſacr̃o ĩ euchari⸗
Sacramẽtoꝝ negligẽtie (ſtia:ↄ o Q£
quare tanta ſeueruate puniantur 6zʒ 1
Sac ra ſcriptura gloſat ſeipaʒ ia.D/i⸗·E
BSaq a ſcriptura gloſas re GS. E/98. C-
cipit etpꝛius credenda poſt intelligenda eſt
non econuenrrſo 26 l
Sacxa ſcriptura ſufficeret pꝛo regimine æc⸗
deſie 6 P/ is E/ 56 20
Sac as lr̃as qui coꝛruptis moꝛibo mactant

Saccrelr̃e ſuã babẽt logicam.i c.O/i7.D
Sacxreſcripture ſenſus literalis quomodo
mueſtigandus ſit iz PE
Sac eſcripture ſenſus lr̃alis qs ſit. is.·D
Sacrxe ſcripture lectio viuax eſt 6 O£
AUAt ſacre ſcripture cum fructu legant᷑ modi
traduntu ii. B/ 97 F
Sacreſcripture ſenſus quadruplex 92 U
io P infra ſenns
Sac ęa ſcriptura quã autoꝛitatẽ ⁊ quõ eta q
interpᷣtãda ⁊ exponẽda ſit. i7 K Dæc
Sacre ſcripture ↄfoꝛmis eſſe debetomis re

2.

Sac aſcriptura ↄtinet diuerſitatem ꝓpter

eggquiuocatoeʒnominum hebꝛeoꝝ 82 E
Sacra ſcriptura⁊ lata lauta mẽſa ẽ aĩ eanõ

eſt poſitũ iota ſinecã 83. /85. R. (92. D%½
BSac a ſcriptura ↄiũgit plures ſenſus lraleſ
Sacxa ſcriptura vacillaret ſi in ea admitte⸗
rext᷑officioſum mendacium 35

5 W

*

Sacra ſcriptura Eſt velut ſpeculũ cõcauũ q̃
tuoꝛ facieum 64 UW/ 48 DO

Sacreſcripture officium hoceſt ¶4 H

Sacxas ſqipturas nullꝰ intelliget plene

nõ affectus ſcribẽtium induerit 48

Sacram ſcripturã clarius intelligãt Den

gentes pbatur notabiliter 48

acre ſeripture mẽſa valet ↄtra omẽs moꝛ⸗

Sacxram ſcripturam repe/ (bos 77 A
tit deus his
Sacxvra ſcriptura eſt omis veritts 42 7
. Saqe ſcripture ꝓfunditas qͥ ad varios ſen
Sacca ſcriptura tot hẽt ſen (ſus 48 3

73

ſus q̃t ex ea elici poterunt 43

Sacrũ tꝑs ⁊ loca ↄſecrata ↄducũt ad oꝛatio
In ſacris ſcripturis tanq; ce (nẽ 66 K
terarũ ſcientiaꝝ fonte limpidius verum ſpe
CcLulamr 5 52
Sacce ſcripture verba nõ omẽs qui legunt
aut loquunt᷑ intelligoant 64
Sacxificiũ qð ſit diffinitiue 89 U o ₰
Sacrilegiũ an ſit ſpecies lururie 29 B
Sagcucei et epicurus in homie pᷣter coꝛpus

56 DP/ 57 6

Sagitte inſtar dirigit (attedunt 79 £

deus creaturas 929295 —
Saliualis humoꝛ ſiue ſputalis qͥs ſit 38. A
Salomõ in canticis cãticoꝛũ et in capitulo
Vtimo puerbioꝛum duo epithalamia confe
cit 9 Z Et tertium 97 7
Sallomon an vt magus vel vt dei cultoꝛ de
monem coegerit dubium
Saltus ſeptẽ ad celä
Saltus tres aiaꝝ in trinitate 2 46 R
Saluari nos vuit deꝰ auxilio ſcon. 75.

21
46 †

Salue regina exponitu 93

Salutatio angelicd 94 G !
Salutetur frequenter maria ideo ibidem
Salus ecclie an ſtet in paps ε MP
Salutem exbibet deus per fragilem etatem
Salus hominis ſaluatur in tranquillitate
Salus perfecta conſiſtit in actu non aptuu
ine ſola vel habitu 294 F†£

Salutis aut ſalutaris deſciptio 94 U

Salus creature cuiuſlibet in ̃ſtet. 2
In ſalutis ſtatu eſt tres veritates ex coꝛde di
cere potens 3
Samſon ſe interemit dei inſſu 3z9 D 22
SBanctum quid ſit 27

nc

7

BS0
nt
golie
Gn
G
iner
G
thre
har
oti
6
On
En
Gthoe
Onna

Sſ⸗
Giai
Oun
Gane
lelebꝛ
S

a
cand
Sie
Ghha
nt
o
Gaos
edüie
Smo
Oen
nosl
San
inſtin
San
Oan
Aaſ⸗
ereſt
San
On

Gan

Gc

Noff
dane
Nfen

1olfatet
ſninen
5D
Nanü
388,Q
44 B

4
gitdeid
485
omesmor
98 7
3
49
Aans
ſus 48
itadonan
ne 66
vem
Sͦ
i

6
9
me ¹9
ns

ari

t 79 H

65
zoſtzsd
incapiane
lamia conk
971
deicalond

=
S=
=
S=

B ante A

Sanen Depis plian 245 OD F
In ſanctoꝝ cultu multe obſeruationes quij
do liceant 65629 E

Sanctoꝛũ aliquoꝝ laus carmine decãtata

26 %A PQOE.

Sancti apparẽt plerũq; viuẽtibo ex multis

Sãctos doctoꝛes plerũq; (Cauſis. K

inexperiẽtia tẽpoꝝ fallit

Sanctos doctoꝛes dũ ſibi aduerſari viden
tur concoꝛdandos potius q; alterum dam/

nandum videri

potius q; imitandos

Sãctos patres admirãdos nobis neum

Sancti nos alloquunt hocmõ z; 2 H

Sanctos oꝛat

Sanctoꝛum nomẽ

cat hoc modo 39

Sanctitatis pꝛobatio ꝑ miracula plurimũ

eſt ſuſpeca 39 B ſupꝛa miracula
Sãcti plures ſunt q;ᷓ q canoniʒant᷑ ʒ0 C

Sanctoꝝ legẽde miracula et hiſtoꝛie contẽ
Sanctoꝛuʒ omniũ (nede nõ ſunt.o.?
celebꝛitas ideo eſt inſtiuta 44 D
Sanctos cum honoꝛamus eos de eis pᷣdi/

cando ⁊c letificamus os 45 R
Sẽcti ꝓ amicis feruẽtius oꝛꝛit 49 E

Sancr depena damnatoꝛũ letant hocmo⸗
Sancti quidam facie ſerena (do 131£

in continuo luctu erant 45 U

Sctis viuis ⁊ moꝛtuis te cõmẽda »o C
Scõꝝ vitas legere vtile ẽ ↄtẽplatiuis.⁊3
Sccõs oꝛare debemꝰ? iðo.7 5½ Hy/76. Ph/
Sancti nõ turbant᷑qſi inuidi ſi (T?7 A

alcrein oꝛauerit 75 pͤ/ 88 UW

4

nos largiias ec hoc arguũ

Sanctos illos oꝛaredebemus 277
Sancti parati ſunt nos adiuuare.S .A-

Ad ſanctum aliquẽ ſi quis afficitur ſpeciali

ter eſt magnũ dei dorum 88 U

Sancti domini qui dicantu 78 £D
Sanctitas quid eſt diffininuune n) 4 ⸗£
Sanctitas nominis deiq̃d ſit 94 ⸗£
Sanctitas duobus ſignis cognoſcit᷑. iꝰ
Sãẽãctificat᷑ in nob ſetm nomẽ dei 94 S
Sanctulus et paulinus traduntſe in moꝛtẽ

pꝛo fratribus

Sangui

an reaſſumptus ſit

⁊ gloꝛiam deus magnifi

ancti quicquid petunt pꝛo nobis impe-/
Sanctoꝛummagnaad (trat. 76 Om
gilns ex 79 KS—
Sanctũ aliquem depꝛecari ſine ſpeciali dei
inſtinctu nõ poſſemus 76 P/ 77 £

Sgtiffactio linteũ eſt de
tis quantumpꝛo vno 78
292 —
Scala trium graduũ qua aſcendit᷑ ad mon⸗
8 „539 H A
8D xpᷣi in circũciſione ⁊ alibi effuſus
reaſſumptus ſit 6 A/ 58 †X.
Sanguine; pꝛopꝛium violenter eijcere niſi

cauſa medicine nõ videt᷑licitum 22 †—

Sanguiĩs varietas varias inducit paſſiões
nes 73

Sapie diffinitio.84. S/ 86,
Sapiẽtia q̃ſi ſapida ſci᷑tia o, G/ öG
Sapiẽtia a ſapoꝛe (O/ 48 Z/ 3; S.

nõ a ſaperedicta et 28 LC/ 38 T
Sapia attingita fine ad finẽ foꝛtit.õ 9. B

Sapientia facit lugre io WD
Sapiẽtia euãgelica miſcetur aliqũ ſapiẽtia
terrena animali diaboliaa io R
Sapiẽtia chꝛiſtianoꝝ quid ſit 86 ₰
Sapientie dorum 28 F
Sapia terrena diabolica carnalis 425 O
Sapieutia vinea et 47

Sapia hos mittit receptat ⁊ curat 17 K

Sapiẽtia ⁊ ſcia valde differunt 733 S

Sapiẽtia humilitate acquiritur 1o ⸗=£
S apientia ſi deficit fidelibus ſufficit fides

ſpes et caritas 2524
Sapies vitam ſuã nõ populari rumoꝛeſed
conſciẽtie veritate metiur 9 P
Sapiẽa adcui determinationẽ ſum

Sapiens dvominat aſtltis 20 ☛ι
Sapieti nõ affereti rationẽ potiꝰ credenduũn

eſt ; allegatiõibo alioꝝꝛ 41 D/ 62 £W

Sapiẽs nemo dicẽdus ẽ niſi bonꝰ 723 †+☛
Sapistioꝛ non fuit filiꝰ in noua q; pater in

veterilege

—

Sapoꝛ eſt quedã cogniito 40

Sarraceni ſũt maſculoꝝ ↄcubitoꝛesʒð.
Satiſfactio De hacplura.22. I⸗ 2

Satiſfactiõis tres partes i

Satiffactio vidꝛ poſſeſolui ab exiſtẽte ĩpctõö

moꝛtali ⁊ etiã in inferno finir oi

Satiffactionis opera que ſint 25 2%½

Satiffaciẽti ꝓ alijs licetpi
faciat.fittũ alia recõpẽſatio.2.B/⸗5 Z/
Satiffactio quõ iniũgẽda:.i.R (77 ₰
Satiffactio vix põt fieri de ill qᷓtuoꝛ. i.R
i rib filis gi P
Satiffactoꝛiũ opus non tantũ valet ꝓ mul⸗

Satvri ſunt

7

tem contemplationis é4.
Scala myſtica ſeptem interſcalariũ 46. J
Scandalum de hoc plura no tabilia 9‧₰½
Scandalidiffinitio 34

„

Sapiẽ 2ad cui determinationẽ ſumit me⸗
diũ virtuiis eſt ↄciliũ 2 / 5 25 K D

3838
Sapiẽtioꝛ eſt qui et humilios 410 £ß
Sapoꝛ eſt guſtatio ſpũs affectualis.ʒ8.T.

ſenõ tãtundẽ ſatii

ð ðͦßßl
R

Scãdala nõ ſemp viãtda 56 A/34 K
Scandalum ſi ex alicuius oꝑatiõe ſequit᷑/
non agit ille ergo culpabiliter 56 P
Scandali periculum ad multa aliquẽ obli⸗
gat a quo alioquin liber eſſet 73 R
Scandalum vtilius naſci permittitur q; ve
ritas relinquatur . 14 DD
Scandalum quando ſit peccatũ 2 4 D
Scandalizans alios ad quid tenet᷑ 25 F
Scandaliʒantes alios vxx autnũ (32 F
q;; condignã pniam agüt ʒ32 S/ Ai K

Scandalũ alioꝛuʒ ſnmmopꝑe vitandum eſt

Scandaliʒare directe et indirecte (32 B
Scdãdaliʒãtib indignabatrs bidem

Scandaliʒãtes dicunt vuſpes 34 Z
Scandalizantur cupidi de recte dictis aut
factis bonolum 5S5S 7
Scandalum vitandũ eſt in receptõe tꝑaliũ
cum ſpiritualia exercentu ʒ36 M
Scandalũ vt vitet᷑aliqũ innocens diſcipli⸗
nã ſuſtinet Etiã moꝛs ſubeũda eſt.ʒ9. J ρα
Scandalũ vt euitaret puſilloꝛum paulꝰ coꝛ
prus ſuum caſtigauit 3 9 D
Sclentia multipliciter accipitur izʒ F
Scientiã qͥ conat᷑ nõ induſtria cõſueta ſed
orarbes ⁊ ieiunia acqͥrere tẽtat deũ.do B

ciẽtia grãmatice logice rethoꝛice vñ ſum

Sciẽtiaꝝ pꝛimi in (pſerũt initiũ. oo.Q
uęẽtoꝛes quomodo pꝛoceſſerint oo OQ

Sciẽtia oĩs ad dei dilectionẽ debet oꝛdina

ria de ſciẽtijs ſubalternis 60 R
Sciẽtia nõ multa opus eſt ad myſticã theo

rena animalis ⁊ diabolica is P/ 5 JP

Sciẽtia a pꝛimo fonte potiꝰ qua a riuis po
Sciẽtiaꝝ qᷓ̃tuoꝛ facultates qᷓ (tetur i E.
druplici agro cõparantu 8 B
Sccientia inflan io R/ 56 J
Sciẽtia quali diſputatione cõmodiꝰ acqͥ ra
Scientiã verã nimis cõtetioſo (tur is æ*
ſa opinionũ diuerſitas interũpit is y
Sciẽdi nimius ardoꝛ culpatur iꝰ Eq
Scire nos nihildicens ſocrates quomodo
Scire tenetur vn pluſq; (ſenſerit.ði. P
glter °/ i4 JK
Scientes plures qui tñ nõ ſapientes decla⸗
rãtur per exemplum 73 S
Scientie donum 28 E
Sclientia triplexquedã imꝑtinentiũ quedã
vtiliũ quedã neceſſarioꝝ ad ſalutẽ zi D
Scliẽtia q̃libet ſuos terminos hẽt ʒʒ3 S.
Scientia q̃libet exappetitu vni (72 C

Sciẽtia
Sciren

a ſchola ſcüe vel cognitiõis. i.D/ 65
Vcola amon ſicregit ſtudẽtes ſuos.a48. B
Scole docẽt amare ſed differẽter ¶8 A
Scola contritionis meditationis et contẽ⸗

4 —

tatis et amiciciemanauit 798 ☛OW

Scientia non ideo dignioꝛ ania magis n
28

Scientia ſacra abſq; penitentia ꝑfecte nec

cognoſci nec tradi ppot 40 :
Sciẽs aliqͥd ↄfidẽterde eo loquit᷑. iʒ
Erutionalii neceſſitas 86 G
1

Sciſma defletur 2 6/48 3/ 44 K

Sciſmata quot fuerit in eccleſia veteris te⸗
ſtameri et nou 3
In ſciſmate oꝛdinantur ep̃i et ſacerdotes in

79

vtraq; partium

3 Hay

In ſciſmate dün gedũ ſit duſiões octo 3
5 4 8§ B

XZ/ HD JAN

Sciſma nõ ſolũ eſt in ſeparatiõe mẽbꝛoꝝ a
capite ſed etiãẽ mẽbꝛoꝝ ab inuicen ʒ 2=

Sciſmata ꝓpter pctã veniũt. .· AB/i9.R
In ſciſmate plus q̃renda eſt liberatio qᷓ; in⸗
ueſtigãdũ quõ ĩ id deuẽtũ ſit. .. GD/ð⸗.C

In ſciſmate angeli de coꝛario et petri delu⸗
na multa notatp pace 5 EFzτ&. 6 W

Sciſmata ðᷣteſtari maximoꝑe debẽt.S AJ

Sciſſmatis tempoꝛe penitendum foꝛetpꝛo

„ „

eius extirpatione 0„ W

Salſma cun tã diu labefactauit eccleſiã.12
Schola religiõis vel amoꝛis differt (F

„

lationlnis 84 B

cholarium rectoꝛes puideant ne mala ſo

cietate inficiantur paruuii 35 A

Scribẽtes de cõteplatiua vita 1i6 X
Scripta multiplicari nemo culpet i H
Scripta verbᷣ vtilioꝛa ſunt.i. Y (is CZ.

Scqibere libꝛos ſalubꝛes gratis indie l⸗

licet

Scriptoꝛ et ſcriba differint i A

VGcriptoꝛis libꝛoꝛum plurimelaudes.i A
Sqiptura libꝛoꝝ põt in foꝛo pe (BCxc
nitẽtiali ꝓ ſatiſfactiõe imponi i D

Scripture ſaqas hiſtoꝛias ↄtinẽt in quib
plura pclara eluceſcunt 55

55 „„

Scriptura ſacra Videſupꝛa ſara
Duod ex ſcripturis autoꝛitatẽ nõ hẽt eadeʒ
facilitate ↄtemnit᷑ qua ꝓpbatur ij S
Squpulus qᷣd ſit 6 Czo. T/ 4i F
Squpuli aliqui numerant᷑ ex puſillanimi⸗

Scintilla quid ſi et multa de ea myſti (P
Scipio affricanus ſomniauit 52 A

——
—

84B
tnemal’
4

eti;

—
—E BÄ
2 ☛
— —
+A =

—
See—

Nsn

ℳ—r
☛ ͥ —

tate generati etremelia
Saupuloſam eſſe conſcientiam omnẽ nõ

exponitur

re ſinantur

=

70 B

immerio
aqq upulus aliter de pᷣteritis aliter de futu⸗
ris fiat „ 55 ◻ 56 65

Saupuli ſunt nõnunq; vtiles 56 E

In ſcrupulis ſapiẽtes exꝑti audiẽdi ſũt.õ 2

Scupuli a diabolo nonnunq; imittuntur

aliquando auferuntur 70 J
Scrupuli pungunt timoꝛatos 3586
WVBcrupuli nõnunq; ſunt ↄttenendi ʒ7 æ–

Scrupuloſuʒ fratrẽ beatus bernardus pꝛu

denter liberat 6 =S

Lontra ſcrupulum facere non ſemꝑ eſt pec⸗
zo T/ § T/ 24 £
Squpuli tres ingerunt ſe in ope diuini ſer
Saupuloſi in moꝛalibus (uicij 3 7 E
repꝛehenduntur 88 K

catum

Gcurrilitas 28

R
Secretũ ↄfeſſiõis tale debet eſſe qꝗi 2

Gecreta non ſunt renelana ʒi
Secxretũ celare eſt de iurenaturali 25 F

Secte multe repꝛobate ſunt qꝛ inde malũ ſe
quebat᷑ et ſine oꝛdine erant 22 C

Secularis ptãs ſeoꝛſuʒ eſt ab eccłkia. 2. M

Secularibus qui ſeruos dei repᷣbendũt ſic
reſpondendum eſt

72
Seculum contemnẽdum eſt Ibidem
Becularium miſerie i M/ 87 ſ
Secuũda ſecũde ſancti Thome laudat᷑ 29

AQA inpꝛologo monoteſſeron. is Uzc̃.
Sebedo ⁊ quieſcẽdo aĩa fit pꝛudẽs.dꝗ.K

DSemel locutus eſt deus et ipᷣm non repetit
Semen ſpũſſctĩ in eccleſia quo viuificatur
Semina virtutum creſce⸗ G B/ S8 S
Semen paternum tranſit in carnem pꝛolis
Semen eſt ſuperfluum alimẽ, (2) P
Bemen vt ſtimulet ideo natura ingeniauit
Semen areſcit vt lac mulieris q8s SS
ali

38
38 A

non lactanniis 838
Bemen in celibe per ſudoꝛes effluit aut
Beminalis humoꝛ quid ſit

Senes ſapisẽtia fulgent ꝓptervirtutem ne⸗

gatiuam ſedataam 95 B
enum regula 4 +
Seneccꝰquẽ occupat ſtudeat cõtẽplationi
Senioꝛi non ſtatim (9 2 T/ 48 2Z 7

obediens qñ peccet moꝛtaliter 34 W

B ante E

Senes citiꝰ franges q;ᷓ fleetas ʒꝗ æ&
SBenes a pꝛuritu nõ ſanantu 48 DH
Benes ⁊ melãcolici ſũt ſ turdulẽti 2 9.
Benſexterioꝛes⁊ ĩterioꝛes De his.2 9 †ℳ
Senſus interioꝛes purificari docẽt. ö66,.HO
Senſus nõ facit pctm ſed cõſenſus ù9 æ&
Senſibus ſolis inherere veritatis impedit
cognitionem r 21 5
Senſus exterioꝛes quomodo ſe babeãt ad
interioꝛes 60% D/
Senſualis cognitiõis et omnium ſenſuum
diffinitiones 64 Sm
Senſus nunq; eſt falſus ſed fantaſia co
Senſus exterioꝛ iudicatur (/ 69 O
falſus ex tribus do 2
Senſus cõis q̃t ↄceptiões habeat co⸗
enſus nature ad bonũ ⁊ maluz 64
enſus exterioꝛes duo ad intelligentiam.
tres ad affectiuã vim appꝛopꝛiant᷑ 66 Z
SGenſus ſpũales ſq; tactꝰviſus ⁊c. 4i S
Senſus quinq; bẽt rato 45 p/ E
Senſus interioꝛes ratiõis coꝛruptos eſſe ſi⸗
gnum manifeſtum 45
Senſus male diſpoſiti decipiuntur de faci⸗
Senſus beatoꝛum an obiectis (li. .y

ſuis mulceantur· 45 F
Senſus cõmunis quid ſit 29 3
Senſus obiectum eſt verũ ſimplex. 72. AU

De ſenſu ſcripture doctoꝝ c. 42 Z£
Senſus ſacre ſcripture q̃druplex. 9.Uu?ꝰ
Senſus tot habet ſcriptura quot (io S
ex ea elici poterunt 3;
Senſus plures literales idem textꝰ ſcriptu

re coniungit

922 K
BGenſualitas differt a concupiſcibiũi et ira⸗
ſcibililil 29 £
Senſualitas impꝛoba ⁊ ceca eet 2 A
Senſualitas in ſolo xpᷣo ſemꝑ obediebat ra
Senſualitas ↄſideratali,; (tioni. 72 ₰
Vſyp ieie allan teſnecriu 29 R
enſibilis vis quedam appꝛehenſiua que
dam motiua 29 †
Senſualitatis oꝑatiões fede contemnende
Senſualitatis turbatises (ſunt 37 O
faciunt creſcere meritum 37 D
Senſuales nuptie quales ſfſint ↄ yzZ
Sentẽtia qͥd ſit.ʒ3ʒ.P. De hac pla notabi⸗
Sentẽtie nõ dicanf̃aduerſeq̃ ꝑ (lia.ꝭ33.¶
diſtinctionem concoꝛdari poſſunt ꝙ R
Sentẽetia paſtoꝛis iniuſta tenẽda ne ſit ix
Ex ſnia dicere qd ſit. ↄo. H (LVB'R
Sententie nomine compꝛehenditur irregu
laritas 90 WD

Sententia differt a conſilio et qualiter fleri
debeet B 3 †
Sentẽtiaꝝ liber quare dicatux ʒʒ
Sententie feruntur aliqñ ſine culpa non ſi
Sentẽtia lata a iure et lata (necà 3 £
ab hoĩe quid ſit z3 R/ 62 R
Sentetia iudicialis eccłiaſtica fundat᷑i ver
bo chꝛiſfſi i. OQ/ 33
Sententia pꝛelati iniuſta eſt timẽda.nõ eſt
vniuerſaliter vera ʒ3 Z/ i5 MꝛEc.
Sentimẽta deuotiõis non ꝓbãt caritatem
CS. 174.5 B/ 69. /70.A/ 24.D

entimenta multũ affectantes culpantur

U/ 56 5F/69 y7

Sentimenta in cõtemplatiõe qdſintnemo

intelligit niſi expertus
Setimẽta quoſdã decipiũt.ↄi. O/92. Q
Septene plures virtutũ donoꝝ beatitudi⸗
nũ. c. 52 l/ 90. P/ 76. D/ 77 R
Septene ſeptem metrie 25 X
Septem vitia ſeptem virtutibo et donis ex⸗
Lelunnn y/ 28
eptẽ petitiões oꝛatiõis dñice exp onuntk.
Septem petitionib ſeptẽ vitia C
cohiberi petuntur u 28
Septẽ beatitudines adaptant᷑ donis et vi⸗

Septem vitia nature cõtra (tijs 28. 22

riantur ſeptem virtutibus ꝛ(. 28 J
Sepulture electio / Inſignioꝛum appenſio
⁊c licite fieri poſſunt 36 y

Sequi non ten eoꝛ eum qui me vult bꝛecipt

tare inmente

Seraphin nomẽ ardoꝛis hit ſed oẽs ange

Sermon es accipien (liardent 98 B
di ſunt ᷣm materi ã ſubiectam 3

Denmones dananknõ ſoli tertib ſac ſed

et gloſis et vſui eccłie cõtrariantur 3 B

Sermones paſſionales aſſumi pñt hoc mo

do 556585 W
Sermo diuinus ſatz venuſtat; hẽt. ¶9 £

Seruoꝝ erga dominos regula †

liter introduci 24

Seruire debemus veo JIdeo z3. S5
Serui empticij nubere phibent᷑ a dñis ſuis
Seruus quõ obliget᷑ſeruare voę G8 ℳα☚½

tum religionis

Seruire dño in timoꝛe et exultare ⁊c. mo
Seruiendũ eſt deo ſaltẽ ſi/ (ſit 215 QD£

Seruitus dei libertas et i

Senut naturaliter bi ſunt 572 (Q

eruo dei nocet memoꝛia ſecularꝭ vite/72

Seruiũt qͥdã deo ſine aduerſita tibb 73.Q

Seruiũt quidã crudeliboryrrannis i

Serui qͥ d reperiũt magni ingenij.79 H.

Sexus excludit in cãticis caiticoꝝꝛ 79 £

Serxrus viroꝛum et mulierum ne contendãt

inuicem de pꝛecellenta 295 P ℳ
Sigiſmundus romanoꝝ rex laudat᷑.ʒ.E. ſu
Significare quid ſit 82 E (pꝛa Rex
Signum magnuz in celo intelligibili appa⸗
rens eſt humilitas 40 W

Signa mõ non fiunt ſicut olim 419 £

Signa deo fantaſiari pñt nõ pnni.29. GB
Signa mine ecclelſie 41 XyzZ 7.

Siſenttim 88 A
Sülere opoꝛtet anſerem raucum inter olo⸗
res 40 P

Silentiũ duplex interius ⁊ exteriꝰ 74 D
Silentium vtile eſt

Silentiũ vbi in religioi (venit 70 GS
bus ſeruatur ibi ꝑfectioꝛ religio 34
Symbolum apoſtoloꝛum 90

Symbolum conditum eſt conſulta maria.

4 UAö/ 80 E

Svymbolũ qͥd ſit⁊ vnde dicatur 25 ☚W£
Symbolũ diuiditur in articulos duodecim

et quatuoꝛdecim 25
Symbolum quie
et quod chꝛiſtiani i4

Symbolũ debẽt addiſcerepueri iæ O

*

Symea cur turpioꝛ alijs alalibo.co. N/s ?z
Similitudo deimens eſt 85 ¶ (K
Similitudines in canticis ſunt impꝛopꝛie
ne q;s in eis herens neſciat ſe aliud intellige

re debre 99

Deſymonia tracratus 636556 22
Symoniaqd ſit ⁊ pla de bac.2 4. Q/ ʒi . y

*

miniſti 36 –„ 290

Symonia.qñ ſit vel nõ reducit᷑ad diſtinctio

nem quadruplicem 36 P/ 96

Symonia de hac notabilis reſolutio plu:

res ꝓpoſitiones 36 O†/ 40

Simonia quedã mala ge phillta:aucca

hibita quia mala 3) / 36

Simoniã de non ſimonia papa facere non

Simoniacus fit vnus exali (põt 3)

.

us non / in eodem luro 33 CI
Simonia nulla eſt niſi quia pꝛohibita iure
Simonie ſuſpicio ve⸗ (diuino 36 D£

Bemens eſt in his 728 B (T. 36

Simoniam vitare facit intetio⸗ 354½2/36

zr is X/ 15 £
Silẽtio parat᷑ contẽplatio.is X/ ρασ
Silentiũ etiã ex diabolica tẽtatiõe plerũq;

d oẽs hoĩes credere debẽt

Symoniã vitamus ſub titulo ſuſtetationis

Leew eeeeeeee, er e — 2—

Si⸗
Din
inc

nonie
ichige

9.

eratons

1

Anim

ri deberet 35 ₰

Simoniam quomodo põt papa cõmittere

36 J/ 36 Wê/ 2 XT/ 3 £

Simonia annatarum danata eſt in cõcilio
imoniace pmotos (oſtatieñ. 36 +
hoc excuſare foꝛſitan poteſt 36 +

Simonia nõ de ꝑſe bereſiß 36 MW

Simoniã licitã eẽ cedes ẽ heretic?. õ9.KR

Simonia periculoſioꝛ eſt in pꝛomotis ꝑpᷣ⸗/
latos inferioꝛes q;; ꝑ papim 6z
Simonia quo ad pꝛeterita et ſutura ſi pot

accipere medelam

Simonie extirpatio hͥ mõ fiat.36·P/43 B
Simoniacus qlibet excõicatus eſt ipᷣo iure

Simoniacꝰnõ eſt/frequẽtãs ho 6 M

ras intẽtiõe mercedis etiã alias non iturus
DSimonie ſpes ſic vitat qz3 ẽSt 6 O
Simonia nõ ſemꝑ cõmittit᷑ ſi intẽdat᷑ non
pꝛincipaliter ſuſtẽtatio coꝛꝑalis ex ſpũalib⸗

Sͤ 62 3, 62 F 96 KF
Simoniaci iudicãdi nõ ſũt iðo ecclłiaſtici ſi

bſuetas oblatiões decimas vel annatas ꝗᷓ/
Simplicitas laudat᷑ ⁊ qs pᷣ (rũt.⸗. RK O

cipue deceat in meditatiõibus esS y

Simplices et illiterati rapiũt celũ quia in⸗

cdũt viã regiã 68 X/ 69 B

Simplices etilliterati q̃re plerũq; minꝰ er⸗

fant q; literati
Simplicium regula 4 R
Simpliciter ambulãs ambulat confidẽter
Simplices alijs regulas nõ tradat 86
Simplicitatẽ optãt lr̃ati aliqui S 6

69 D
(16 F

Simplicibo idiotis credẽdũ eſt aliqñ de cõ

ſolatiõe et beatitudine noſra 45
Simplices tradẽtes ſe deuotioni ſine dire⸗
ctoꝛe periculo ſe agunt 71 C
Simplieitas quibuſdã placet vniꝰ vel pau
coꝝ affectuũ ſicut ruſticis tympanũ.So.hH
Simplicibo non ſunt oſtendende ſcripture
varie doctoꝛum in moꝛalib ũ ʒ35 T
Simplices lr̃atis ſunt plerũq; deuotioꝛes
S&α ,566 yz/ 7;3 SgͤA..
Sinplificatio coꝛdis docet. 68. Q Rce
Sympbonia qͥd ſit realit᷑ ⁊ moꝛalit᷑. ⁊78. R
Simulatio ↄtingit triplicter qi ⁊Z?
Simulata eſtas duplex iniqtas z6 £—
Synagoga ab initio eleca cur repudiata
Sindereſis.õo.A/b. T (fuerit/ 9 9
Singdereſis qͥd ẽ/⁊ ꝙ infra mẽtẽ eſt.Sð .A/
Sindereſis ẽos aĩie.45/·/48. E (29 O
Singderiſis in demonibus violari non po⸗

57

B ante J

Simonia ſi deberet damnari.hocpꝛius fie Singereſis nominat᷑vanie 7; D

Singularitatẽ aliqui fugerevolẽtes in cibo
et amictu excedunt 70

ſeducti ſunt que eſt fugiẽedda i CR
Singularitas religioſi rẽhendi Si E
Singularis gratia ali
ab oibus imitanda 4 —
Singulariſ enumeratione animus noſter

Sinodus fit pꝛopter (capit᷑ 416 △DP
hbec 42 D Supꝛa concilium

Societas ſanctoꝝ inflmat 33 D
Societas duplex IJconomica politica 93

Societas bona neceſſaria eſt pueris ( y

et adoleſcentibus 45 / 48 W
Socios ꝑdere diabolicũ eet 5 K
Socij boni ſunt inimici dii ↄ9ʒ O&

ocialis ne quis ideo fiat vtoꝛa deiraben

tium obſtruat

Sine ſocietate quidam eſſe non poſſunt et

ideo inepti ad contẽplationẽꝰ 24

Socrates equitauit in arundine cum pue⸗

Sogdoma quare interpꝛeta (ris 35
tur muta

Sodomite exẽplo hoꝛribili terrent᷑.4K E

Sodomiam tangit 48
Solaciũ de hoc plura 80 TUW
Solaciũ eſt gaudiũ nõ qlecunc; S0o
Solatiũ carnis aĩle ⁊ ſpũs in holie Sdo yꝝ

Solatiũ deceptoꝛiũ vbi ⁊ quõ fiat So =£

Solatiuʒ an ſit operatio vel quid diſtinctũ
ab operatione

ne 8o
Solatiñ in nob cauſat᷑a multis So

.Solatij finis quis eſſe debaat So O
Solatium quodlibet ſuſpectum ſit quo.dnöõ
eſt luctui iunctum

80o ₰D

2„

Solatij ca eſt aliqñ fuga ſolatij 80 72

Solltarie vite diffinitio

õä
Solitaria vita eſt bonis vbiq/malis nuſqẽᷓ

Solitarij ne putẽt ſe in⸗ (õ9 DO/ 9;3 £e
utiles eſſe qꝛ errantè mundũ non coꝛrigant
Solit. riꝰ ad inſtar nicticoꝛacis eſt q̃ſi in lu⸗
cpdit ⁊ ſe et alias aues perdit 98 7
Solitarij ⁊ monachi qͥb ſtudijs⁊ cui docto
Solitarij maioꝛib tentatiõib q; (B⁊tc.
alij inſultant᷑ et aus i9 Sê/ 87 S
Solitariꝰ eſt de vel beſtia. ↄʒ. / ʒ8 R
Solitarioꝝ multiplex fianis 93

Solitarie vite hi ſunt idonei.95.·Rz4 G
Solitarios vnctio docet de oĩb 34

70 S
Singulari numero loques ad aliquẽ nõ in
Singularitate plures epreloquk

quibo collata/non eſt

2

Solitarij pꝛelatoꝛum regimen iniuſte ple

rum moꝛdent .

Solitarioꝝ coꝛꝑe nõ aĩo mos hie 6.74.
Solitarius eſt contemplatiuus ettame no

ſolitarius 224 à2
Sſolitarie pꝛoſunt reipublicc 35
Duere infra vita ſolitaria “
Solitudo laudatur et inſtruitur 926 O

EF/ 8 5/ is R 54 —

„

Solitudo indiſcreta i

nducit mala plurima

lij tecti

ſeris

87 S

olitudo tripler pellicani nicticoꝛacapaſ
udo triplerpellicani nicticonncpa

Solitudinis finis triller 23 O †£
Solirudinẽ q̃re iohes baptiſta qᷓrebat =
Solitudinẽ homeri poſuit ariſtote/ (M.
les ſignũ fuiſſe melancole 23 Z

Solitudinis amoꝛ inde ſurgit

Solitudo nõ ẽ ↄgrua amoꝛi nouicio 48 B

Solitudo deſerti cõmendaft

Solitudinem fugiendaʒ ſuadet ſeneca hac

Solitudo nõ ſoluʒ eſt ĩ nemoꝛib⸗

74 K£

Solitudo duplex interioꝛ⁊ exterioꝛ. 2 4 DH
Solitudine a natum amantes apti ſunt d

conctemplationem

Solicitudo de ſolicitudine eccleſiaſticoꝛuʒ

Seoiane tractatus

Solicitudo duplerdei et mundi 36 RR

Solicitum reddit timoꝛ IJbidem

Sol iuſticie xpᷣs oꝛit᷑ occidit? reuertit᷑. 4o

36 ₰

Sol bẽt lucẽ vigoꝛẽ fulgoꝛẽ ⁊ feruoꝛẽ Cui⸗

lux trinitati compara

Solus nunq; minꝰ q; cũ ſolꝰ ſum
ſcit niſi per experientiim ⸗.
Somniũ ex paſſionibꝰ

—

Somnijs ſi aliqñ credi poſſit

94 ◻
93 ₰

Somniare ſe anvigilare nemonliter cogno

i7 y

Somnians ratiocinatiõibus et reflexioni⸗

bus vtitir
BSaomniüũ eſt vita pꝛeſens
Somuus naturalis quomodo ge
ſpũali amoꝛis ſomno cõparetur
Somni defectus redit hebetẽ
BSomnus ſpũͦalis in peccatis

87
73 P
neretur ?
922 2

io y*

In ſonoꝛis numeris ſolũ ſunt tres ꝛopoſ

tiones delectabiles
Sophiſta diabolus

78

Sophiſtice arguẽtib qdã nõmdit. S8.

Sophiſtã cato de ciuitate expulit
Sophiſmata aranee ſũt in vinead

Soꝛtes mitti in caſu dimittitur

427 20

ni Ibidẽ

da et firmanda . R
Spes miraculũ in nobis opat 6i D
Ad ſpem generandã meditatto 66 QQD
Spes ſequitur timoꝛem 54 6
Spes certa nõ in alijs q; in deo 54¼ ☛D—

Ban ſoꝛtẽ recipe licet q̃tuoꝛ modis.ʒ 5. S=

oꝛtilegia eo ſunt execabilioꝛa q̊ ples ſaẽ
obſeruationes intromiſcent᷑.20.L/2zꝛi.JA.

Spado dicit defloꝛare virginẽę 38 V
Spadones ſũt amatoꝛes mulierum ᷑ᷣm co
Spaſmus ſpiritualis excan (micũ.ʒ8. V

tu pꝛouenit 46 B

Spẽs multe pñt eſſe eque pfecte 91

Speciẽ ſuã oia ↄſeruare conank 72
Species coloꝛis q;uis inſenſibiles ſint ta⸗

men faciunt ſenſibiles impᷣſſiöes 773

Speculumtripltler 2922
Sbeculũ concauũ cauſatigne 92
Speculũ vite decẽ pᷣcepta ſunt zi

Speculum liber et imago penitentie eſt ec

R

cleſiaſticoꝛum ſtatus

Speculis cõꝑant᷑ potetie aſie o yg

Speculũ veritatis eſt coꝛ nfrfm Fi y

Spera diuine actiuitatis eſt imenſitas ſua.

Speram intellectualẽ imaginari (ꝰ⁊
poſſumꝰ in deo et cceatuis 21
Spera intellectualis eſt deꝰ fᷣmphos.ↄi.
Spes de hac plura.27.· C.· (278 y
Spes noſtra certificari quõ poſſit interto

rerum varietates 54 RR
Spes in pᷣſcitis an ſit eronea 594 O S

Spes noſtra quomodo ſit in nobis erigen

Spes falſa multiplex.? 4½ ι CROR

Spes noſtra certificatura deo nõ induſtria

20 A/ 54 JR

noſtra .
Sperandũ eſt hic ꝓpter plura 36 15 o

EE/ 53 A/ 76 Z£ 85 .
Spicas diſcipuli vellẽtes an furtik cõmiſe⸗
Spine auaricie be ſũt. 43 (rint.39. .

Spiritus domini carnis mundi et demo⸗

nis
Spys eſſe idq; aliquos negaſſe 2i

Spiritus et mens differunt et de diuiſione
anime et ſpiritus

Spus 'm tres vires tres hẽt ſboͤſas 9 5.△
Spiritus creatus illabi põt coꝛporſe non

alteri ſpiritui

Spirttu dei qui aguntlegi ſubiecti no ſunt
quomodo intelligituurx· 6; Z

piritus aĩalis eſt pꝛoximũ inſtrumentuʒ
Spirituum diſcretio uid (aie 60 K
ſit i8

aa

NEàSn 27Pe; (2)

492
Spũs multipler. i7 Z S8i R/ 78 F

/τ Oρ

‚i9 Xl. 69

— — — , 2 — ,1

TS☛ ͤ2—28444õ

=.
—

S=

SeH 6α

—

R
Vnene
4

4 σ½%

bisc
1

.W nem tempoꝛalẽ referri s
Spũales ⁊ abſtracti hñt voluntatẽ celerem

B ante C

Spũs pbari debetſi erdeo ſint i7 RS

plene i?g plene U H
Spũũs naturalł vitał ⁊ aĩalis qͥd ſint.ai.O

ba hpa ſne eru ege ga ſt 81 S
Spũs et aia quomodo differät 82 S Z
Spys differeter afficiunt 83 K

Spys et ratio eadẽ res ſunt et tñ vſus vniꝰ
fit ſine vſu alteruus 83 MN

Spũs pꝛomptꝰcaro infima &ʒ Z

Spuys tripler naturalis vitalis/t animalis
52. /78.T/Jadẽ ſunt i ſubſtantia.29. PP

5

in fine

Spyiũs nj ſit ſicutnauta in nanu 72;3 D

et inde pꝛouenit

7„ 2

Spirituũ materialiũ ſerenitas donuʒ dei eſt

Spirituum materialium varietas inducit
varias operationes anime 78 T+

Spiritus noſterin hac vita ſemper manet
Spiritus noſter lux eſt

α BG et queſtiones
Spyüs ſanctus viuificat 12 D

Spyũs dona varia q̃ numerat apls io D
Spũs vbi vult ſpirat exponitur vo K
Spys ſanctus ſic dicitur dari ⁊ hr̃i. i. R

4

Spiritum rectum ſanctum et pꝛincipalem

oꝛat dauid ſibi dairr 94 X
Spüalis qͥs ſit ⁊ q; pauci ſint 35 B

Spũalia aliq̃ ſi qͥs non ageret niſi tꝑale co⸗
modũ ſequeretan pꝛopter boc arguatur ſy⸗
moniacus 96 K Lſupꝛa ſymonia

Spuũalia bona dupliciter dicun iõ Z
Spiritualia ſine tempoꝛalibus (õi
diu ſtarẽ non poſſunt i7Z ⸗B

Spiritualis iuriſdictio eſt etiam circa bona
tempoꝛalia eccleſiaſtia ũ .ii.
Spũalis hõ oĩa diiudicat. 4. O H/ S R
Spiritualis actio an poſſit meritoꝛie ad

Spiritualia a quibuſdã pᷣlatis tẽ GS R
poꝛalibus oſtponuntur 42 A

Spuüalia ſine tẽpoꝛali.di.perſ.cõmune pꝛo

uerbiũ ⁊ triiũ apud pᷣlatos malos 42

Bpiritualia vitia ſexrſunt Ʒʒi K
Spirituales contemnere non debet admi⸗
niſtratoꝛes tempoꝛalium i ꝗ

Spũaliũ paſſionũ oꝛigĩes duodeci. 75

Ad ſpinialia ſineluctu conuenia ſenſibii

irituſſanctus De hoc ſpecialis ſermo:

pirie lancti impuiſus 2gnoſci vipoteſt
mpulſus 2gnol 6

bus non poſſumus

Spoſus verecũdus eſt chꝛiſtus 2⸗ H
Sponſead ſponſum ſuũ ieſum lachꝛymabi

lis oꝛatio

Sponſus ab ecclia auferrixpᷣs neqͥt/papa
Spõſe ad ſpõſum amoꝛ dici (põt 3ʒ

in canticis/qure 8 %/ 98

Stabilit animã contẽplatio 49 y

Stabilitio coꝛdis ſupꝛa Codꝛd
Stat decẽtia eſtimabit᷑ vt ſapiẽs nõ
bitio aut auaricia iudicabit 40 EJ

Status ſufficiẽtie mẽſuratio nõ poteſt ſub

artetraaaa „ 3556 —
Statu ſuo qͥlibet ↄtẽtus vtſii ꝛI5 C

Statuũ eccleſiaſticoꝝ ſinguloꝛũ ptãs enu/

talis qualè ſe vult eſtimarnri

Stat qlibet enitat᷑ eſe (merat᷑. ick S
Status mutatio a diabolo plerũq; ſuadet

et qñ fieri debeat.iꝰ.C/6 8. Hê/o.O/ðS2
Satus incipientiũ ꝓficientium ergx 25

fectoꝛum ſic ſe habet

In ſtatu ſalutis eſt tres veritates dicere po⸗
Status plangentiũ (tẽs excoꝛde.ʒ2. A

ſicut ⁊ actiuoꝝ reꝑitur in eccleſia 39
Status ecdleſiaſticoꝝ eſt ſtatꝰ penitentiuʒ

Stattripiex ↄtẽplatiui cõꝑat (410 &G
74 S

hiemi veri et eſtatit

Statum ꝓpꝛiũ mutare cogitãtes quatuoꝛ 1

ſumant induſtrias

Stephanus ait dñe ſuſcipe ſpym̃ meuz 92
Exr ſtephani altario fioꝛes (XT/ 94 R
ſumpti ſupponunt᷑ cuidã ⁊ ↄuertit᷑ n92 H

timulos carnis ſic vicere poſſumꝰ.38. 20
Stimulus amoꝛis/liber allegatur 74 7

Stoici coꝛ aliq̃ virtutis cogitatiõe ſtabilie⸗

bãt ⁊ qͥd differebãt a chꝛiſtianiWs oꝙö8 ⁊c

Stoici ſentiebant homini licitũ eſſe ſeißᷣm
occidere „ 7535355 –w⏑
Stoici reges ſe oĩm appellabit ai NR

Stoici dicebant virtites eſſe impaſſibilita⸗
Stoici admirati fuiſſent marii 29

Studẽdi modus i⸗9 PB/ 65 B
Studẽtes raptũ aliquẽ ſepe experiunt᷑ ?
Studentes beneficiaſi ad vigilias ( Aıu
moꝛtuoꝛum non obligantu 24 RE

Stugdentium laboꝛ ingns 46 E

Studio diuine ſapiẽtie intendere pñt reli⸗

Studium literaꝝ ſuſciꝑe (gioſi ↄ3
poteſt pᷣlatus ⸗ 24 RK
Studia religioſoꝛum in affectum tranſire

debent 135 AO22
Stulticia xpᷣiane pᷣdicatiõis q̃ ſit „5 *

3

vt am

Sunpbia ⁊ inanis gloꝛia differüt 2
Superbie quatuoꝛ ſpecies ibidem
Bubbia eſt regina ⁊ inuiũ vitioꝝꝛ 2 8

Stulticie diuine ſtupẽda miracula. 4 .£
Stulti ſũt oẽs hoĩes ĩ aliqᷣ m hoꝛatiũ. 73
Stultoꝝ infinitus eſt numerꝰ Ideo. 73. .

Stulto ſemꝑ ↄtĩgit pᷣter id qð ccedit 27

Subſtantijs pꝛimis deſtructis impoſſibile
eſt alioꝝ aliqd remaneredeclarat 68 £D

Subtilles in theologia pleraſq; poſitiones
ſuſpectas ponunt is OQ/ 19 K
Bubtilia inutilia ref mnmt 47
Subtiliſſimus quidam ſcriptoꝛ ⁊ fabꝛicato
res memoꝛantur 447

Subtilitas nimia repꝛobatin iure 88 K

Subtilitates logice ſũt cxnifes in moꝛalibꝰ

Sufficientia ſtat.ſupꝛa ſtat (88 K
Suffagia requires in generalitate non mi

nus meret᷑ q; in particulanr 36

Duffragia ſibi requirere fieri in pticulari ?

cũ quadam limitatione expedit pꝛopter tria

Suffragia non tantü valentp (36 X y
mille quantũ ſi p vno fiant 36 y
Sulñ agioꝝ accelerationẽ ſibi inuita fieri a

carthuſieñ.rogat cãcellariꝰ Ideo 37 £
Duffragijs ꝓ alijs ſe onerare plerũq; ſtultũ

Summa virtutum et vitioꝛũ (eſt. 78 B

cõmendat᷑ 29 C/ 3 O/ 36 F/ 45 *
is K/ i9 B/ 6i D/ 66 ſ
Suhperbia de hac

da ſicut fuit luciferi òꝙ
alio reſpectu

Eis ſeul eKche olet 22 O

5uperbiam que cogitatio radicitus magꝭ

euells 23244
Supbia oiĩs male affectiõis radix õõs H

Superbia quando ſit peccatum 32 +
Superbie occulte ſiang 77 Z

Super bie ſigna:et q; occulta et vix coꝛrigi⸗
bilis ſfſt 65 LHi2
Superbia rephenditur.S. JbS.·T V/i3ʒ

Supbia ſubtile mal duplor eſt. i

Bugpbia errare facit i7 BJ? ig O

GBuhpbie tentatio q̃revifficile cognoſcibilis

Supꝑbia plerũq; in cõtumeliaꝝ et (is·E

duroꝝ ſtimuloꝝ ppeſſiõe gliani facit.iꝰ.
Superbi menie coꝛdis ſuu Sʒ3 R&

Supbia inducit zelũ indiſcretũ S c
Superbie palm 8727

Superbie gradus duodecim 28

ia refutãda ſunt 7 2%½

Superbia hominis non eſt tam admiran/
B Econuerſo

6 1, ED

B
BB
½
8B⁸

Duperſtitiones fieri vult diabolus

.
Supbia ſemp timipa Jdeo 7 40 9
Suꝑbia oꝑatcõtraria hũilitati o N
Supbia facit doctoꝛem ſilre 40 £

Supꝑbiam ⁊ chrioſitatẽ ⁊ boꝛtationẽ ad al⸗

ta loquẽtes introduct᷑· ꝗai
SDupbus exita deo ſed ſuꝑ deß 410 S

78

monſtrante ſpũſanco 72
Suꝑbia oĩm virtutũ geri
humilitate oꝛitux·
Supbia interioꝛ talis eſtꝰ
Superbiã ſequunt᷑ hec vieaa 78

Pꝛopter ſuperbiam deus permittit homi⸗

nem cadere in peccata

Dußpbiã ſic vince ⁊ ſuppme.S ⁊2.A/2S.C

Supbia ſctã ? bona.Sd.C/9i1. i 42,0

Superioꝛes ſi errent venia potius q; crimi
natione dignos eſe 2 5 55 O
Superioꝛi ſarcinã imponẽti non eſt ꝑtina⸗

citer ſine lege pꝛiuata ſpũſſcĩ renitẽdũ.õ 2 †
Suꝑioꝝ autoritas plus valet q; ratiocina
Superioꝛũ iudicio ĩ dubjs (tio.ð2.G
ſubditivitã ſuam moderentur õꝙy H
Superioꝝ contẽptus qñ ſit petm̃ 32 T
Suꝑioꝛes ſecuritati ſubditoꝝ iia peguids

ant

Suptitio eſt vana wligio cg
Superſtitioſe aliqua vidẽtur a chꝛiſtianis
fieri que tamen tolerantur. 2 0. 2i. %/
Superſtitioſe obſeruatiöes (69 D E
dierum et aliarum rerũ damnãtur 20o l/
Supſticioſiarum (2li Bcc. K/7o..
fantaſiarũ cauſe ⁊ remedia. 20.X y/ i7. £
Buperſtitiões in qnq; noxieſunt 20 y„
Eõtra ſupſticioſos ꝓcedẽdi pꝛactica.⁊ i.C

7

Superſticioſas obſeruationes curſuadeat
don 1.
Superſticioſos ritus rationes qͥ Lonont ap

demon

pꝛobare ſolunntur

pelili

Superſtitiones obumbꝛate 87 £

24 D

De ſupſtitionibue

rio pueroꝛũ innocentũ ⁊c. IOdeo

„

.
„

GSupꝛa ſe ⁊ exta ſe eſſe qd ſit

io D

Dun exit xpᷣs in crepuſculo diei 22

Suſceptio iſrael pueri ſui quid ſitet quo⸗ .

Supbia inter virtutes diſcerni nõ põt niſi

thabituz etetiã erx
78 K

miniſte

Suppoſitio quid eſt ⁊ ſuppoſitio naturas
BSurſum coꝛda babemus ad dominum Id
eſt in patinis c. 1
Surſum agebant plures ſq; ⁊ꝛc. 49 2

eS = —☛ ☛ ☛ =

—
— =.

dleſia 7

T ante I

modo 92 %⁰ (tis 94 KR
Suſceptio ſurſum acceptio inſtar magne⸗

De ſuſceptione humanitatis chꝛiſti mvſti/⸗
Suſpicio ꝙ et qñ ſit petm̃ ʒi / 32 £
Suſpitiones de alioꝛum pᷣſertim amicoꝛuz

15 P

factis a diabolo immitti 70 ₰D
Suſpicio id agit in republica quod zeloty
pia in domeſtiiga ,B 9
Suſpitiões nimias vitet ſuꝑioꝛ
Suſpitiões mirabiles et falſe inde pꝛoueni
Suſtẽtatio coꝛꝑalis poteſt ( untt. 72; ¶
intẽdi ſecũdario in beneficioꝝ vel monaſte⸗

Suſtetatio qualis ⁊ quãta recipi poſſit pꝛo
ſpũaliũ adminiſtratione. 62 (78. D

Suſtentatioez plus debito hr̃e eſt auaricie
yibernaculum
87

C eſt maria 87 £
Tabernarioꝛüregula 4 £

Tacere ad iniuriã qᷓ;ᷓ vtile ſit 72 D

Tacx qñ pctm̃ ſit et detactu luxurioſo.ʒi.?ꝰ
Zalẽtũ ↄtẽplatiuꝰ ĩ terrã nõ fodit.ↄʒ.DR
Talentuʒ cõmiſſum quõ ⁊ an ſenper diehn

26 F

bdui opoꝛtat
Tallie qñ iuſte exigantur
Teaa plana apta deambulatiöi ↄ3
Tediũ boni an augeat meriti ⁊2 †

Tẽperãtia pᷣlatoꝝ talis eſſe debet o A
Zepla dei nõ inhenoꝛãda eſſe

Teẽpus ↄtẽplatiõi aptũ. 76.Kk T/74.J
Tepoꝛis fures ſunt ami 8 K
Zempoꝛalia bona qui .
Tẽpoꝛalia bona an ſubſint pape.2. Jk M

ZEẽpoꝛalis ſuſtẽtatio a ſi ubditis pot Pſcriti

perclericos

s 4 K
Zẽpoꝛaliũ bonoꝝ eccleſiaſticoꝝ etiã/ſupꝛe
mam monarchã eſſe papã nviaekeſe æin

ſtitutione chꝛiſit. 4 W/ 5 QD
Zepoꝛalis ſuſtẽtatio curatoꝛum a ſubditis
eſt iuris naturalis et diuini/licet determina
tio quote ſit iuris poſitiui 4 R

Teẽpoꝛalibus bonis quare fuerit dotata ec⸗
B/ io T2/52 /40. D

Zẽpoꝛale bonũ cum diſpendio anime que
rendum non eſt. 2;3 UW

Tẽpoꝛalis cõmodi intuitus in collatõe pe

rituali contingit quadruplex 629

38 225

io y
Tempoꝛe nibil pcioſius Adeo inutilibx nõ

488 K
d mali intulerint in

Tempoꝛalia aliquãdo eccleſiaſticꝰ tenet nõ

. *

pꝛo ſe ſed pꝛo alijs

——

C

Zempoꝛaliũ cura apud pꝛelatos nõ eſt ma .
buogt 2

gnipendenda

Teépoꝛalia amittunt᷑ſi ſpũalibanõ intendif
Tẽpoꝛalia ſpũalibus pᷣferentes ( 4
4

ſic ſe defendant

Tempoꝛalia quedam mere quedam decies
negan⸗ „

ta diuinis vſibus

Tepoꝛaliũ reglłatio ſpectat ad iuriſtã.ꝰ 2 B

Tẽpoꝛalibus implicati nõ tenent᷑ hr̃e tataʒ
puritatẽ coꝛdis ⁊c̃. 2
tiones certas apponere/ꝓpter tres cãs. 36. £
Tenax vigoꝛ quid ſiiu·
Tenebꝛa triplex
Tenebꝛe myſtice

In tenebꝛis quidã timent idoo 73

. . . —

Tene certum ⁊ dimitte incertũ quõ intelige
Tenoꝛ infernalis ⁊ diſcãatus (dũñ ʒ33ʒ &

paradiſi:45./46,.B/4 9.6

liſi.4 .5. carmen
Tentatio deſcribitur 5

Tentationuʒ vtilitas pꝛecipua.6 4.B20

Tẽtatio quelibet ꝑ cõtrariũ repellit᷑. õ 9.X
Tentationes operiunt caritateʒ ſicut cinis

ſcintillam ſed nõ extinguunt

4 —

69

Tentatus nõ peccat donec cõſenſ. erit⸗ dank

exempla ne conſentit

Zetatus acriter ſi reſiſtat multuʒ meretur
deletur pena venialibus tũc cõmiſſis debita

69 p/ 70 £ O

*

Tẽpoꝛalia cõferẽs ecdeſiaſticis põt limita/

97 A/ 95 S
2927 2

57 H.
Tentatiões vincunt᷑.ꝰ 5. C/ Zʒc/ 33iC.

Zentatus dicat oꝛationẽ bꝛeuẽ ⁊ magne ef3·

reſiſtendo mereatur

Tentationes vincendi generale et vnicum
iu F7 0 9/ Alia 87 +
Tẽetatiõis modus. 83.7/84. Q/87

remedium

Zetati ⁊ inquieti n õ timeant 83 ₰D
Tentari deus non ſinit vltra quod poſſumꝰ
exponit᷑ pulcra ſimilituine 86 „D

Tentationes de dilectione dei ſuꝑ omnia.

Tentatio ſuggeſtionis et pꝛoba/ (24 5F

In tentationem deus ducit ſed non inducit

Tentaonis oꝛdo ꝑ ſugge (28 A
ſtionẽ delectationẽ ⁊ cõſenſum 26 A
Tentatio pꝛimoꝝ parentum 3zo K

Tentationi ſi reſiſtimꝰ nõ peæam ₰

4 — .

ficacie ⁊ ne nos inducas intẽtationẽ. ⁊0.D
Tentationes diaboli innumere enumeran
tur 7o BD/ plene c.
TLentare ceſſat/inſidioſe nonnunq;ᷓ diabolꝰ
Lentare ceſſat plerumq; ne quis (70 2)
equns

Tentationi pꝛeſumens reſiſtere poſſ. . ſtul⸗
te agit SS ,„ —
Zebtario blaſphemie quõ ſit vincenda 32
S ſupꝛa blaippemuas 71 A
Zentatio continua in hac viia 32 X&
Zentatio carnalis fit tribus modis:⸗ꝭ 4¼ +
Fetatões h̊ mõ volũtaſ vitare conet.4. R
Zentationũ carnaliũ remedia pla.45. M
Tetatio ſex vtilitates generrt i NH
Zentationem ſemper ſequitur cõſolatio ẽᷓ
lis vel malilo Kii
Tentatus triſtis eſft S
TcCctatõe carẽtes ꝑfecti dolent i N
Tentatiões graues quõ ↄfitẽde ſint.i.O
Tctatos ↄſolat᷑ꝑ epiſtolam 72 H
Zentationes grauioꝛes perferunt aliquan/
do contemplatiui Jdoeod
Zentatiões ſic euadere poſſumus 76 K
Tentatiões cõpantur vulpeculis -8 Z
Theologia ſymbolica pꝛopꝛia miſtica '⸗
Theologiam quadruplica (M/ 79. D
dioniſius trat 97

Thbeologia quadruplerx notat᷑ in verbis ſci

pauli vnus dñs vna fides c. 28 £
Zheologia ſuam habet logicam ʒ3. B/iõ
Theologia quõ dicatur ſci / (O PC(i2.D

entia cum verſetur in hiſtoꝛijs etparabolis,

S H 9292 EfFffc
Theologia in regenda eccleſia pꝛeponi de⸗/
bet alijs ſcictiss 2 C/ B / 6 O:
Zheologia deſpecta (io. NS/iSs.¶
multoꝛum erroꝛum et maloꝛum cauſam pꝛe
bet 6 W/ 14 5/ i8. L/ i9. V/62- K

₰W

Theologia curdeſpiciatura pꝛelatis ⁊ aliss .

*

&S, i E, is k

Zheologia philoſophiam ſuperat et amp

„

.ſuppontt 54 E/ 55 y

TZheologia conſolatur 24 DQU7
Rheologia ſapientia dicituret pre Gy⸗ F
eſt omnibus ſcientis 20 £
Theologia ſymbolica et miſtica conuerſos

modos babent 68 S/ 97 —
Theologia ſcientia vna eſt et in qua⸗ verita

te conſiſtat

Theologia quottuplẽr reſultet er ente ſim/
pliciter.et ꝙ alijs ſciẽtijs ſit nobilioꝛ.õ9.

Theologia ſcolaſtica etque moꝛes inſtruit
quibus medijs acquirantur is £

Theologia ſupꝛema ſcieia S82 †£

Theologia vtrũ ſit ſpeculatiua vel pꝛactica

heologia m quoſdaʒ (S2. D. 8 E

eſt magis affectia 86 P
Theologia ibi incipit vbi methapbiſica de

Ir

7274 O0

Tbeologia miſtica quid ſit

Ad theo logi ã miſticã cõſequ? (i9 D
dã quid ſit cõpendioſiſſimũ 66 „

ſieaaett 82:2 78 7
Theologia reſoluit terminos oĩm ſciẽtiarũ
Theologia deducit ab (qꝛ ſupioꝛ ʒ; SFᷣ
arce felicitatis ariſtotelice ad pꝛincipiũ feli⸗
Citatis etene 838
Theologia os et venter eſt in coꝛpoꝛe chꝛi⸗
ſtimiſtico B
Theologia ad chymerinam mathematicaʒ
deducta eſt 44 BG
Theologiã quidã ideo faſtidiunt ꝓ
Cheologiã ecdłeſiaſtici diſcere tenẽt᷑.4. –X*
Theologia ſophiſmatibus obuolui nõ de⸗/
Theologiapᷣferẽda eſt iuri canonico.2.A
Theologie triplex vſus / p ſcholis / p moꝛib
pꝛo pᷣdicãtibꝰ.⁊ ſᷣm doctoꝛes vtilioꝛes.is ᷑᷑
Theologie doctoꝛ quid poſſit in doctrinis
examinandis is BA/ ig
Theologie ſtudẽs ꝓpꝛios ⁊ intimos conce⸗
ptus habeat doctoꝛum 65 B
TZheologie ſtudiũ alicubi velut in fonte reſi
Theologie doctoꝛ (dere deberet is

illuminet et inflammert „
Theologie et decretoꝛu m facultates in ho
diſtinguunur zi295
Theologie ſtudio inſudare vel religionẽ in
trare an ſit equalis merit 44 B
Theologie ſtudium contemnentes diſcipu

li erunt antichꝛiſti (44 C.
ologia mi 6565 E
Theologie miſtice depurata et expolita de⸗
Theologia miſtica quõ (ſcriptio.S Sd·
differat a ſpeculatiua i7 T/ 65. SiE6
Zheologia miſtica cũ miraculo ẽ.⁊ ẽappꝛio
pꝛiatexpᷣianoꝝ ſoll 66 Xp/ iꝰ G
Theologia miſtica eſt a ſpũſancto reuelata

Exẽpla ꝓ intelligẽda theologia miſtica.õ 65

Theologie myſtice magiſteriũ nõ bo⸗ (Z

mini ſed ſpũiſancto relinqgunk is O
Theologia miſtica qre dicat᷑ſtulta. ꝰ“
Zheologie miſtice epytheton 82 ₰O
Zheologie miſtice noia.SD92.QO/ↄ2 NHT/
TZheologia miſtica dicitmens ir; (ↄ91 K
rationalis et ſtut 85 2/ 86 G
Zheologia miſtica ẽ amoꝛ guſtatiuꝰ.S d E
Theologie miſtice aſcribit dioniſiꝰ q̃ſi vↄra
Theologia miſtica po (dictoꝛia 86 G
teſt alijs tradi hoc modo 79 £D—
Theologia miſtica nõ põt trãſfundi ĩ alioo
p doctrinã ⁊ tñ doctrina nõ ẽ fruſtra.8 ô⸗22
Theologiã miſticã tractãtes ad trit (ꝰ2 ·

—
—
—
—

K— SgS— EP
—. = = = *¾

—
1 2

öde

9
A
no
nms⸗
9
⸗

tenſi

T ante E

inducũt qᷓ reqᷣruntet ſuffici‚ſt S H

Theologia miſtica in q ↄſiſtat varie ſenten
Theologiã miſticã tradere pᷣt (tie. 8 6. J

theologus etiã inerpertus in aa 86

Theologiã miſticã plene ⁊pla (ſa:S6. J
ne tangit 85

Theologia miſtica a eolaſtica non eſt erdu

–

a ſimplicibus qᷓ; a litteratis

„

Theologia miſtica cõis eſt xpianoꝝ. S6α½

TZheologia miſtica ſolis xpᷣanis dat᷑ nõ alijſ

quantũcunq; illuminatꝭ.S6. T/ 89. Z/ 32

Theologie miſtice ti, ( F/92. Q/76. †£

tulus eſt m lactantiũ Stulticia 89 E

Theologiam miſticã tractat diffuſe ſub no⸗
minis ſuſceptionis 92 P Qτα&
Theologiã miſticã late tradit ſub noie man
Theologia miſtica nõ (ſionis.ↄi.OH⁊c
dat ſine exercitio faciendo qðᷣ in ſe eſt li de
tur aliqñ nihilagentibus P92 O
Zheologia miſtica nõ eſt generatio trãſſub
ſtantiatio aut alteraitte 92
darioꝛ qñq; nonnunc

Theologia miſtica clario
obſcurioꝛ reperit᷑ Jdeo ?ꝛ 92

Theologia miſtica ẽ altiſſima ſapia.73. D
Theologiã miſticã tradit biũſ bernardꝰſub
triba gradibus ſicut et cancellarius 75 K
Theologia miſtica traditur ſub metaphoꝛa
Zheologia miſti (cãticoꝛdi.?9 / PQR

ca his cognoſcitur

7 9
Theologiã miſticã q diſcere vulivt diſcipls

.

Theologus quid ſit

Theologus et iuriſta differunt 79 K
Theologi garruloſi qui ſintt iꝰ R
Theologi coꝛruptoꝝ moꝝ nocẽt plus q; ꝓp
Theologosſpe (ſiciãt.ii.E/i9·N/⸗ d.K⸗
culatiuos vtiliter verſari ĩ miſtica dꝗ P
lent᷑ ſophiſte

Zheologi iunioꝛes cur app

—

verboſi ⁊c̃.

Zheologoꝝ inopũ ⁊ abiectoꝝ ſolaciũ.q⸗
Theologi curioſi repᷣhedũt᷑.5. =–£ (Xæ

Zheologi ideo a qbuſdã deſpiciunt. ¶7 ι
Zheologdꝝ oꝛatio efficacioꝛ eſt 22 O

8386 55 J K
Theologia miſtica facilius qñq; obꝛlgeenr

fiat ncce eſt inſtar plurimoꝝ ſctõx 72 E

Theologos aridos nihil ad affectũ traijciẽ⸗
Theologi aridi ſi (tes repᷣhẽdit Sõ D
ne pietate quiſint 88 X/ 48 A
T eologo' vinũ vñ in pꝛouerbiũ tractũ ſit
Theolog habea?t (J0. D/io.CE acCc
in ecdleſijs cathedralibus 42 „
Theologi pᷣlatis ſibi ociũ impꝛoperãtibo ſic
Theologos ↄteénentes (reſpõdeãt.42.F
acriter repᷣhendit

Theologi indeoꝛtum babent ʒzi Z£
Theologoꝝ ⁊ canoniſtaꝝ nõ eratdiſtinctio

in ecclia pᷣmitiua ꝑ q̃dringẽtos ãnos ⁊ vltra
Theologoꝝ officiũ h̊ eſt. ðt. ¶⸗ (JIi ⁊

Theologi ꝓpꝛio noĩe qui dicant Si ⸗n
Theologi ꝓpꝛie dicti nequaq; ſufficiũt etiẽ i
Theologi decreti/ ¶ regimie ſpuũali.Ji.?
ſtas vituꝑare nõ debẽt nec ecõuerſo. 52. A
Theologus põt canones ſalubꝛiter inueſti
Theologi nr̃i tꝑis de moꝛa (gare.? 2 B

libus parum curant 78 25

Theologis duobus quidaʒ noluit ſuadere
Theologice facultatis pariſiꝰ articuli circa
Theologice exer (artẽ magicã. 21 P†% αι
citatões ad theologiã miſticã ꝑtinẽt.ↄ 2.D
Theologica ↄſideratio nõ extedit ſe ad ten
poꝛalia ꝑticulariter cognoſccda 52 B
Theologice vᷣtutes differũt a moꝛalibo per
Theologice vᷣtu (obiecta. 9 7. G/9 8t &ıι
tes. 85. 7. Quare ſicdicantur i OS
Theoꝛgie thelete reſpuuntur 85 2/ 86

vt religionẽ ingrederentur

P, 88 W/ 60ο R/ 97 J
Tepidi vituperantur

Terminiſtas defendit Si Z

Inter terminiſtas et foꝛmaliʒantes ſepe lis
eſt ꝓpter equiuocationem quid nomis
Termini tranſcendẽtes ſignificãt quiddita

tes ſimpliciſſimas

86 △D
Zheſauriſare quando et quibus liceat 2 8

Zeſlamentum in tribus coſiſtit. zy7 K.
Teſtari quomodo gu debea de bocdud:

decim conſiderationes 37
Teſtamentum quotidianũ peregrini m
tum notabille 37

Teſtari volẽtibus becobſtant 37 H

„

Eeſtatoꝛ aliquis fraudatur ſi intẽtio fua nõ

Teſtatoꝛis non quelibet intentio adi
da eſt Jbidem

Teſtamentum vtrunqs paſtoꝛ conſeautug

dicit ſe ſcire

i 42
Teſtamentũ nobile hoc fuit 76 B
CTeſtimoniũ duoꝝ ſucceſſiue idẽ facũ vidd
tiũ 2 nõ ſimul nõ valet 34 £E
Zimoꝛ dũi Dehocplua 28 O&%
Zimoꝛis ſexſpecies Jbidem

Zimoceatia quid ſit

Zepidis accidit ſicut filijs iſrael 72 F

Zimor ne gelidus aut aridus ſithabet Ee bie

tatem adiunctam

Timoꝛ triplex 9 D

Timoꝛ nimiꝰa ſe alutaribus i im mpecit⸗ 2.7

Zimoꝛati ſolicitantur contra moni v

ram et fraudulentiam

Zimendũ ſemꝑ erſperandum 6 S S

Zime et ſpera frater

Zimoꝛ facit caſuʒ Declarat p epladf

Zimoꝛ nimius ſic expellatuxę· i
TZimoꝛẽ excita in te his modis 77 B

Zimoꝛ vanus in verum periculum plerum

q; conijcit 7 R/9 O 7i †

Zimoꝛ hominum neminem a tuenda veni⸗

tate repelllt i2 CR/ i4 D
Zimoꝛ dñi laudat᷑ vñ ↄcipiat 5 F

Zimoꝛ inducitſpmm 354 B/ 56 %
Zimoꝛ vtilis eſt dunis ſed natura Uinora⸗f

noci is

Zimoꝛ dñi generat. 54. 5s. A72.5

Zimoꝛ et ſpes ſocianda ſunt

Zimoꝛis efficacia et eius triplerx acceptio. .

imoꝛis lima omnis derfecia (66
nis initium
Zimoꝛi dei aliquid relin: qui debet non om⸗
nia ſtatutis humanis plectenaa éʒz P

Zimoꝛ amoꝛi iũctꝰ eẽ debʒ ⁊ ecouerſo.ↄ) p
Zimoꝛ ſeruilis plerumq; filialis oigg⸗ui

doq; ex eius radice oꝛitur 63;

Timendum eſt ſemper. ſed nequid nimis.

Timenda ſunt bomini male (SGo ZE
cia dei 20/5 5 720

Bime del 2 minitẽ müduͦ nael is 12 adW
Tympanũ quid ſit moꝛaliteͤr 78 βDẽ

Tympanũ plus placet ruſticis 80 D
Zyrãnus quis ſit 2. V/ 4 Z/ ü. M
. Zyrannũ nõ licet ſineiun ( O/ iz RA

dicis autoꝛitate vnicuiq; ſubaiitoꝛus occide/

re 3 P/ ü KX MW/ QRSz&
32,1, 56 u †

ſacre ſcripture

Zbobiã piſcis conat euoꝛare 113 4

Leolerãtia vitioꝝ a pᷣlatist tücfiat 24

ſtitutionibo poſitiuis ⁊c.

Tolerant᷑ multa ꝑ patientiã ꝗᷓ ſdedugate:

Tolerant᷑ oſultius eroꝛes comn (3 —

nitatem aut grãdis ſtatꝰ boĩes tangentes qᷓ
puniri querantur 5 L/6 X 50&
Tolerant᷑ multa facta quoꝝ initijs ſaadice
Zholoſane vniuerſitati (dũ fuiſſet.ꝰ.E
ſcribiti in materia ſubtracrionis obedientie.

B/ 66 S

Lytonius notauitregulas pto potie .

olerãtia pape ⁊c. locũ hẽt in cõ 4 38 „

ZSns de aqninorot miracnla fecit qugt
Aenlonen deca miganit 39
homas et bonauentu.⁊c.cãtabãt voce ⁊c
Tbomas contemplanone leuaba (9;3 OD
tur aterra D

492
Tbomas de aquino qñ obierit 18 OD½

Toni octo quibus eccleſia vtitur varias ex/⸗
citant affectiones 78 KR
Loꝛneamenta pꝛopter vanam gloꝛiaz ſunt
peccata moꝛtalia D

Lotü ſimpliciter eſt de /ßm auid vele SSnn
ce de alijs dicitur
Trabitaiam deus polkſebis modis S D

Trahunt ad ſe om nia comcuplati⸗
ui hoc modo
PNemo venit ad meniſi pater traxerit Snm

. Franffiguratio domini in mon (8So R

te exponttur· zi P

Tranffoꝛmari mentem in deuz quid ſit 9

B/ 49 R Supꝛa amo:ꝛ

Zranſiatões ꝓ vulgaribo deteſtank 8 87
Nres digiti dei ponduo numerus wenſ .

ra ⁊c. 5357
Tribulatio deſcribitur

27
Tribulatio neceſſaria eſt ad pledtamz,

rem mundanũ

₰
Tribulatio noſtra in ſolum: deum chꝛiſtia

niſſime retoꝛquetur

85 D
Tribulatiõis vtilitates. 90. Hn6. 27

Tribulatiõibus liberabimur per pꝛoceſſio
nes ieiunia ⁊c. ¶4·KkK

Zribulatioes letificant ſanctoo 45 T

Znbulatoꝛum etlam in ſpiritu magna con

ſolatio 72

Tribulatio bẽt vocẽ oꝛationis 77 2

Tributa rerinerepeccatum eſt 24

Cricliniũ coꝛdis 9 2/ 94 D
Tricliniũ eſt ſpũs rationalte 85 RM
Tricliniũ multiplex 85 £

XTricdlinij plures autoꝛes noiat 87 Y
Tricoꝛdiũ reſpiciẽs patrẽ ⁊ filiũ 7 ſpm̃ſam̃

Crinitas in diuinis.S822. W (29 E
Trinitatis myſterium ecpꝛimit verbis iſtis
domino deo ſalutari meo

94 £D
Zrinitas pſonaꝝ latuit ariſtotelẽ 95 Z
Prinitatẽ ꝑſonaꝝ pbiue⸗ ratõe theologi de

Trinitati aſſimilarlor ſans fuche, z. .
Extrinitatꝭ attributꝭ tribꝛ of̃o ⁊ S33
meditatio oĩs ↄſurgere pᷣt..?/hi. 6 6
Drinitatꝭ eBania⸗) Ran ad
adintraſedad era. 429 S£

(doctoꝛes 45. £
Zribulationum laus queratur apud ilos

. —
—,— G. „ *

282 —

——

B ante 31

ı●

hictateam multe 5 2/1i io 7 ii X*
Trg 60o S/ 61 B/ 2;3 ZEͤ/95 D

Enſtani et gaudere ſimul ⁊ m ide cõtingit.
Triſtari de exaltatione (4 E 9.DW
tyranni malum non eſt. 52 W
Triſtari de bono pꝛoximi qñ fiſi it pctĩ vel nõ
FTriſtari velgaudere q ſit lauda E2 S

bilius exercitium· 85
Triſticia de hac plurz 45
Zriſticia quadrupler 8 U◻
Eriſticia dupller 34 Z
Triſticie m deũ valoꝛ: 84 7
Triſticie et gaudij ſimultas 84 ₰
Zmſſticia m ſecuuum 84 Q
Erniſticia mdeum non eſt 85 MW

Eniſſticia ſenſualis auget rationalé 8 ½ 2

Triſtes ſunt hi naturaliter 55:
Triſticia ſeculi mala ſed xpᷣianꝰ luctus bon⸗
Triſticiã tẽpoꝛalẽ in ſpũale; (eſt ð 7. E
ſalubꝛiter ↄuertit quedã mulier 68 7

Triſticia Quere.S.in lamẽtum / et reperies
Triticum virtutis non germinat (plura

in nobis ſine palea vanitatis —75

Trutanni docuerũt oꝛare guillelmum pari⸗
Tuba coꝛnea et ductilis ⁊ꝛc. (ſieñ. 2 4.

moꝛaliter quid ſint 5958 O◻

uba nouiſſima ſonans in auribus biero⸗
nimi quid effecerit 78 D
Turbatiões ſen ſualitatꝭ ſuccreſcẽtes faciũt

TZurbamur plerũcq; p dia (meruü.37 2
bolumlad malũ finẽ 7„
Zurbas illas relinque bocmodo 46
Turrelupini heretic is
Zutũ nihil eſt homini in hac vita 34 T

Fc dendũ

Vanitas vanitatum ꝛcſentential not⸗ ſda pᷣ
latis .—
Vanitas mala etbona i0
Vanitatis paleã an n aſe peulſai ſtn
Varietas in amicicia deſe/

Vbera deii 82

Ve octo in euãgelio contenta aprantar ,

deſiaſticis modernis

40 £D
NVectigalia ſunt neruireipublice 33 OQO
Uehemsẽtia periculoſiſſima comes nnnz

Vehemẽs anniſus volũtatis ad (i9 7
aliqd ſit tibi ſemꝑ ſuſpect?* 20,5,2 H.
Velamen tripller 22

ae

celum 4 T27
AVUagariid eſt vane agi 55, S
Valẽtinianorum eror 25 †+P
Veniale peccatum dupler
Veniale peccatum eſt omnis cõmotio ratio
nem pꝛeueniees 36
Venialiter peccat large loquedo et etiã inſfans
vnius diei 38 835
Veniale peccatũ Querèin pero⸗ 6 veniali
Veniſſe deũ in nos tũcdicimꝰ qñ ⁊c.ðo K
Venite ad me omnes qui laboꝛabit ⁊c.ſpe
cialis tractatus de bo 5So A
entduoderüin paſſionum ſpiritualium·

82 e7

( i8 R/ n
renda excuſari aliquãdo pot 4 C3 O

DJM Derbũ q grat in pꝛincipio R
DZ Aerbum Laro factum eſt D De bocſpecialls
ſermo 46 W

Aelle geder Epogealunn magis meno⸗

rium q; credere et dolere d5 —
Uenditio plura dehba 24 U◻
Venditio diffinitur u ᷑ 35 J

Venditionẽ et emptionẽ nõ inficiũt. Neq;
ỹ vni parti vtilioꝛ eſt q;ᷓ alteri Neq; cõditio
redimẽdi Neq; pᷣcij diminutio pꝛopter liber
tatem redimennid 35 K
Vendere ad credentiã pᷣcio pluri iuſto phi⸗
Vendere carius ad credenti/ (bet᷑ ʒi £
am ſiclicet 3 22 S/7z5 K£
Venditiones ad termiuum 24 S
Venereus furoꝛ plus repꝛimitur cedẽdo q;
vtenddq 38 UW

Venus anria Inguinis ⁊ capitis que ſit di

ſtantia neſcit 38 M
Venie pꝛeſtande bullas habet aii dimittit
debitoꝛibus ſnuus 6 .
Ven alis peccati noĩa plura zi K
Zaialepeefſi ea ſterheepia 34 / 6;
BLCDOB/ 69 C/ 70 F

Venialis peccati nocumenta 24 †
Venialepeccatum fit moꝛtale dum pbect:.
2 ¼ Cl 34 T/ 61
Veniali nemo caret ßᷣm quoſdã 2

In veniali peccato non ſtatuit᷑ alius Sk

fenum et ſtipulam

nialia ſignificant᷑ ꝑ lisnuʒ (deo o⸗

Arnialcgrauiſſime puniturininfern-

Venialis peccati effectus (B/ 6

multiplex zi D2A
Uen hle peccatum quodlibetdelet inpſen.

ti vita a finali gratia

Veniale peccatum ad remiſſionem 6 naz qd

*

equirat 21 **

Venialepetiñ multa mala affert 32 7

Venialinj ↄfeſſio nõ eſt in pꝛecepto ʒʒ

Venialium confeſſio fit et obmittitur aliqñ

34

fructuoſe Jbidem

Aa bum in diuinie verbum aliud non ao

ducit ne nugatio fiat 46 U◻

Uerbũ abbꝛeuiatum ſuper terram dnoeng⸗ .

do fecit dominus 6 £
Verbum carnem factuʒ eſſe eantes lirtales
non docent 46 £
Derbum ideo caro factũ eſt 46 „

Verba ieſu multa ſententiarum malega

plena ſurn

3 45
Uerbum dei audiendum eſt cum ſumma di
ſciplian 48 2

Vierbũ dei nõ incogrue dicit cib B 7
Verbo domini celi firmantur 27

Verbuʒ cuiuſlibet entis rep̃ſe entat ipſum cõ

ce rn ſimplici⸗ 60 QD

erbis ꝓpꝛijs non aüt p arbitrio cuiuſlibet

circa attingetia fidẽ loquendũ eſt id⸗

Verbis liberis vtuntur phi non ſictheolo⸗

gi 3 B/ 17 / is EyQO

VUierba maliciã nõ hnt niſi d mali alicuius “
Verbum dei viuü et effi (ſigna 22 *½

cax eſt ad diuiſionẽ ſpũs et aie 6S
Verbigena eſt ſpoſa chꝛiſti 99 7
Verbigenã mentẽ effici 48 D/ 58

59. B/ 9i. A/92. R/9 Kä24. J 9) ⸗S.

Verberant ſe deuoti Ideo 75 —

Verecundioꝛes nuno eecß cuzdes ai
mur ait ariſtoteles 48 £

Verecundia nõ ſinimia

93 R
Verecũdia humili nihilgratloſi⸗ 92 Z£
Verecũdia aliqñ ex ſupbia naſcit 67 %
Veritas catholiea quid ſit i4
Vieritas ſincera quõ hr̃i poſſitra vutore, 5

Veritas lucẽ ſuã bẽt izs )
Varitas agnita quõ poſſit ĩpugnari.i7.C

Veritatis teſtimoniũ a diabolo vel magicis
⁊c̃.nõ eſt recipiendũ.i⸗. ¶V/iS.*ê/2o. B/2ꝛi
Veritas odium parit pᷣſertim Cn/ 64.—
apud eos qͥ ſibi ſapiẽtes videnł is =
Veritas nulla cognoſcit infallibiliter ⁊ ↄſtã
ter niſi ad exẽplũ pᷣme vitat ·.69 ê/61. †
Veritates tres vere dices Ei ſtatu ſalutꝭ z2
Veritas nunq; meliꝰ inſpicicit᷑ q; dü (A

nuda bꝛeuitate monſtratu 39 S

Veritatis inqrẽdeimpedimẽtũ 6 E. ai. g Q

VWeritates qᷓ ꝑtineãt ad theologiiã Si ?

Veritates gne pꝛopꝛie ſunt fidei cperiüm

Veſica turgida piſis ſons ſuꝑbis cõpat᷑ qͥ
4o 3/ 96
Aeſpertilionis oculus et mentis non omni

in decretis See
Veritates fidei Reqᷣre ſupꝛa fides

adulãtibus credunt

no nnt ſimiles 86 6£2

KRMR

QAWeſtigiütrinitatis in amalibetre 8 85 †

Veſtigiũ vide ſupꝛa imago
Vetule ſunt ſoꝛtilege Si Z
Uexationẽ redimere ſiclicet 36 T
rane alios per iudicia et galtands
ia ad celum bec eſt

Via domini comparaturlad e müͤnt car

nis et demonis 16 D0
Via ſpiitualis habet Degemdeanum affe
ctionẽ ſiniſtrũ cognitionẽ 2Z
Viam plura impediunt 8 2Zz 65

Dum aliqͥd vna via phibet ltera exponit᷑
Vitia quibo plus tentamur pᷣcipue ꝑ cõtra⸗
ria remedia aennn deſtlare og. /70, ℳ
Vitia ſomnijs ſunt ſimilia
Vitio 2 palma eſt honeſta polluere. 63.*½

Vitia nhtureſuntſeptem 28 J
Contra vitia pugnamus non vt vincamus
ſed ne vineant zz) A
Vitia pꝛincipalia oct ʒi 2
Vitioꝛũ cognitio pꝛodef . ꝛ2

Vitia ſicſunt expugnanna 22
3.

Vitia aliqñ diſcrete ꝑmittũt᷑ qbuſdã.⸗
Vitia nr̃a vlimi cognoſcimus ð8 4 S

. Victoꝛia deo nõ diei aſcribẽda eſt 2i E
Vicoꝛia vera paſſiões ſuꝑare 7
Videre et intueriad omnes ſenſus peirinet

66 Z/ 69 S/ 97 HD

Vigdere ſe quidam credunt extrinſe ecus cm

nihil videant JIdeo ⸗ 3 T
Viduarum regula

Vidue ꝓt liberos abſtinẽt a cöfnglo.⸗ ſ
Vigilia et ſomnus habent medium in paſ⸗

ſionatis hominibuñus 95 R
Vigilia et ſomnia ſimillima ſunt 19 B/
55 R 3 †
Vigilie ĩmoderate nocẽt

Vilioꝝ ⁊ mediocriũ ſꝑ maioꝛ numerꝰʒS.R
Dun virepellcre liceſti irn odp 3 £
D/ 6 P/ 92 C 62 C DP/24.7

lim vi repellere quo iure/quomodo/et con

tra quem liceat vel non 62
Vincẽtio viro ſancto ſeribit laudãs eũz ro

gẽãs vt ↄciliũ ↄſtãtiẽſe accedat 22 HDK

Vincere velle ⁊ pugnare licet nõ vincat ſuf⸗
ficit plerumq; militi chꝛiſii 70
Vincẽti dabo mãna abſcõ. exponit 72E

Linea myſtica duplex 16 Wι% (7 E

Vinea aĩe quõ ſit excolẽda hulgedeſgibit.
Vinea ẽ ſapia.7. H ( Fc̃. MPQOR
Vuudrealo hal hdeleropiimd io. CE
Vinum theo ogoꝛũ et toele iacobitanim a

6

UVirginitas im tec
WVirgines conſecrate ve (mundũ ʒ38
ſti palladi et tellur
VWVWirginitatis quedã pᷣconia tangunt᷑ 38 „*

nNoꝛes

B ante J

cultoꝛibus denominantur A40 B5
UVinũü materiale ſapiẽtiã impedit. io. P 8

Vinũ exaqua fit moꝛaliter io

Vinum ſapientie terrene io
Vinũ duplex dulce et ſallum 47
Vinũ letificat deum et bomines exponitur
notabilter 47 G£
VWinũ groſſũ ⁊ diabolice vites q̃ ſint. ?c7. GO
Vinũ quidam monachus bibere noluit

Vinũ confert ad cognitionemnm Si O

Violentiã nature inferre non audemꝰ. Qð
valdenos impedit 72 ₰

Vihpera pauli erponit myſtite 47 15

—

Wires varie aie diſponũt᷑ ondit᷑ h exeplarix

Virginü regula 1 H5 (78 ◻
Virgines pauuee 8338 B
et celũ fecunditas carnalis

—

. 38 £
Virginitas tenet mediũ quoad nos 38
Virginitas ᷣm id quod addit vltra continẽ
tiam non eſt virtus 67

Airginitas et coniugiuʒ in maria et ioſeob
quõ ſeſe cõpaſſe ſlirt 58 O
Wirginitas an ꝑ molliciẽ ſine pollutioneꝑ⸗

Virilis et muliebꝛis ſexe ne (dat᷑ 33 A
contẽdãt de pᷣcellẽtia ad inuicẽæ 95 PQ

Virilis etas querit opes et amicitias et ho⸗
oges 48 Y
Virtutis diffinitio 27 Q/ 38 WO
WVWirtꝰeſt affectio moderata ⁊ oꝛdinata:/9 2
Tlirtutes politice purgatoꝛie ⁊ꝛcc. dʒ E.

Virtutes ſi maneãtĩ patria.S3·J/ 415 F

Virtutes non ſunt inſenſibilitates contra
ſtoicos *
WVirtutes vere nõ ſunt ſine caritate.S 7 A
Virtutes purgati animi qͥd poſſit ᷣm phᷣos
Virtutes ſeptẽ ⁊ q̃re dicant cardi (9i F

83 3/ 72

nales ciuiles et politice 27 QX
Virtutes ſeptẽ adaptant᷑ad ſacra ſeptẽ ⁊ vi
tia ſeptem 26 W/ 27 y

Nirtutes ſeptẽ cum ſeptẽ dotibus coꝛreſpõ

dentibus in patria 52

WVirtus in pulcro coꝛꝑe gratioꝛ ſed non tuti
AVirtꝰ nõ recte ↄſtituit ſibi pᷣmiũ (oꝛ i9.
galiquod tꝑale vel ſeipßam 55 D
Virtutes theologice ꝓpꝛiũ motũ hñt ad im⸗

petrandũ miracula ⁊ ſalutẽ 55-

Lirtutes tres q̃re theologice dicãt᷑. i.
Elirtutes omnes et perfectio ecarum ſunt iu

47 £

et
repꝛehenditur F7F7i

pꝛecepto et quomodo 67 R

Virtutes eiuſdẽ meriti pñt eſſe in eis qͥ ſm

eas nõ oꝑant᷑et qui operantur

Virtutes qᷓ̃tuor cardiales deſcribũt᷑. õ9.A

Virtunba laquei vitioꝝ ſimiliũ apparenti⸗
um inſidi atur iõ / ig 3/ 70 5620

TWirtutũ granis vicioꝛũ palee miſcenturin/

omni ſtatu humano i D/ 73 O
Virtus tendit ad arduua 838 KR
VWirtus certius q; ars oat 39

WVWirtutis mediũ ſicaccipiendũ eſt ʒo

Virtutes acquiruntur et vitia exterminan⸗

Virtus quelibet quẽlibet actũ imperare po

teſt ſed non elicere

E

8

79
Virtutes a tota ſpecie que dicantẽ 73 2

Vlirtuoſo merces accreſcit ↄtinuo 2 4½
NVirtuoſus eſt totꝰ teres ⁊ rotũdus 419
In virtuoſo oĩa ↄſonãt ratõi.⸗72
Virtuoſioꝛes nõ ſemꝑ ſunt hbi à (Z9
deuotioꝛes iudicant᷑ in lachꝛimis 79
VWirtute nihil amabilin

Vis ↄcupiſcibilis ⁊ iraſcibił qͥd ſint.⁊2. VU

Vis.quere ſupꝛa vim

Viſio eſt tota merces ſic intelligit 415 y
ANViſio quõ fiat ta ĩterioꝛ q;ᷓ extenioꝛ õ9 O
AUViſio intuitiua ⁊ abſtractiua et ſi ſi media:.
.Viſiões qͥbo apparetxpᷣs velſci (õ69 T
i7 Xl is D D

ſunt ſuſpecte

8

tur per abſtinentim 39 †
Virtutes ſunt connexe ſicut ſoꝛoꝛes germa
ne in choꝛaa 48
NWirtutes lilia ſunt ⁊ ſiccreſcunt 8 R
Virtus quedã ↄſiſtit ĩ actu quedã in affectu
VWirtutibo moꝛalibus et gratiaͤre (Ji H
foꝛmat᷑ oꝛdo nature inſtitute 72 OD

A

Niſitatio ſynodalis ideo it 42 ₰£½
Viſitatio ſynodalis eſt refoꝛmatiõis eccłia⸗

ANiſitatio eſt quedã ap (ſtice cardo.43·K

plicatio legũ ad oꝑationẽ et ſua viuificatio.

Aiſitãdi modus quis ſit Dehoc (43 K
ſpecialis tractatus
UViſitatio marie 9 4 Lſupꝛa maria

4 5 W

Viſitationẽ dei aia ſemꝑ expectet 77 1

Vita quid ſit

Dẽ 83
Vita ſpñalis aĩe qͥd ſit⁊ q̃les diſpoſi ane

Vita quadruplexanie (ad eãẽ co

et deſcription es eaꝛum 60 £

Vita aĩe ſpũalis pꝛima et ſecũda vñ ꝓueni⸗
Vita naturalis ⁊ ſpũalis aie (ant ʒ Z

in quo ſtet et ꝑficiat é7 ⁄οα plene
Vita ſeu ſtatu quadruplici viuitur in eccle⸗

Vita hoĩm triplerx. i A/ 56./ 65, C
Vita incipientiũ ꝓficientiũ ⁊ ꝑfectoꝝ circa
contẽplationẽ dei: 6ö)3 *& y*. ſupꝛa ſtatus

Vita pꝛima et ſecida Si Sö/ ↄ;3 S

Vita anime 8z A
Vita aie xpᷣiane amoꝛett 90 R
Vita coꝛpalis ⁊ ſpũalis conſiſtũt in calido ⁊
Vita ſpualis compati (humido 90o R&£
tur ſecum languoꝛes 92 £⏑„
Vita in deo quelibet res eſt.Sʒ.E hocmõ
Vitã habet q̃libetres.93. E (0 D½
Vita actiua et contẽplatiua et mixta.Ssi ẽ
2 ½ £ Supꝛa actiua et contemplatiua
Vita actiua ⁊ ↄtẽplatiua cõꝑant᷑ad inuiceʒ
Vita actiua ⁊ contepla (73 X/ 94 A

tiua debent eſſe mixte

.

debent eſſe micte 72 £
Vite illius nomẽ q̃ͥs ſibi vſte urpat in qᷓ ſren

tius occupre 74
Vita aĩe conſiſtit in laude di 78 *

Vita contẽplatiua talis elt 416 ☚ι
WVWita hoĩs vnius diei et 46 D
Vita terrena et ſpiritualis pꝛopꝛijſſime de/

ſcribitur a ſeneca

Vua iuſti liber eſt exeplaris 32 Q₰

Vita pᷣſens q; miſera iit 2 A

MWVita duplex bona et mllaa 93
MWita duplerx ſocialis et ſolitaria ↄʒ

B
Vita pᷣſens ſomnium eet 7 £

Vita ſociali viuũt angeli et ſanctti ↄpz3

Vita dei in ſe nec ſocialis nec ſolitaria ſicut

Vita hoĩs tãto ꝑfectioꝛ qujà (nr̃a ↄ3ʒ. VU

to de vtraq; magis particibat

Vita ſolitaria qdruplexcelibalis monacha
lis heremiticalis ⁊ ſapiẽtialis 93 y
Vitam ſolitariam laudat 94 C

Vita ſolitaria eſt plus eſſentialiter merens.
Vita coꝛꝑalis vt cõſeruet᷑nõ (294 D E

debet lexdei tranſgreiid 39 HD

Vitã abbꝛeuiare ꝓpter tꝑalia et ſy piritualia

licet in his caſibus 39 KR

Vitã abbꝛeuiare ſi diceret᷑eſſe illiciiũ multa

abſurda ſequerentur

urda ſequerenriur 39 K
Vitas ſcõꝝ legere vtile eſt ↄteplatiuo.7ʒ.?

Vita ſolitaria q̃re ſupꝛa ſolitaria ⁊c̃.

Vitellus oui reſtaurat humidum radicale
Vitis anime no⸗ (ſufficienter ⁊c. ʒ0 HG

ſtre habet tres pꝛopagines ⁊c̃.

Vuuperatio ſuijpᷣius quãdo ex humilitate
Pä/ io
3

Pꝛocedere videatur· ſo .
Viua vox nõnullos alios ſtudi

Vnitatẽ ſui oĩa nõ minꝰ (4.A B / 6. O

Pmnegis pattiipat o»z £
Vita marie fuit excelletiſſime ſocialis ⁊ ſoli
Vita peccatoꝛũ neq; ſolita (taria ↄʒ

Viuamꝰ ſobꝛie iuſte pie in h ſeculo 5 O

Viuunt pꝛopꝛie ſolũ contẽplatiui homĩes.
Viuere non poſſumumꝰᷣmid (74

ad quod diſpoſiti efſemus

1 79 H6H
Viuens deũ non videt exponit᷑ 18 0

Vna tunica ĩcõſilio euãgelico qͥd ſit.?⁊2 T

Vnctio docʒ ðoĩbʒ ꝗq. ¶ (cutoꝛes.ʒↄ

Vnctio ſpũſſcti docet fugere ⁊ nõ fugere ꝑſe
Vnctio extrema de hac. 25. K/27. k
Vnctio extrema quõ iterat: nõ iterat᷑.2 t ¶
Vinctio extrema ↄferat᷑ metꝭ cõpotibo. ʒ ⸗

Anguentum triplex 85

Vnio ſpũalis fit multis modMis o5 D
Circa vnionẽ amoꝛoſam mentis cũ deo mł⸗

ti errarunt 65

—

Vnio cũ deo eſt finis totius mũdi 9i D

Vnio mẽtis cũ deo.Sõ.J.Quõ fiat.ↄi.R

Anio volũtatũ.S DS. HC(inſinuatio.ↄi D
Vniõis cũ deo ĩ patria mł tiplex ꝑ velamia

UVnio dei nõ pᷣt ꝑcipi niſi abacciß
Vnũ nos effici cũ deo quõ intelligat᷑i O

Vinü ſi relinqͥmꝰ ĩ infinita incidemꝰ.ↄ2. ¶.
Vbi vnũ ꝓpter alið ibi vtrobiq; vnũ.ʒõ SS

Vnitas mẽbꝛoꝝ ecclie triplex 3z R
Vnitati date ſunt claues eccdie ʒ eʒ
Vnitas ecclie pcurãda eſt etiam ſi opoꝛteat

traſgredi aliq̃ in iurib poſitiuis conſcripta.

appetunt q; entitatem 8

Vniuerſalia realia eterna dãnat i. y/ i8
O/ 6i / 60 B6BQ 64 Q/ 68 K£
Aniuerſalitas quõ ſit exoꝑatiõe intellectas
UVniuerſales ⁊ extremeaſ (i/6S8S.Oà †£
ſertiones pnicioſe eſſe ſolent .62 D
Vniuerſale nomẽ vt hũanitas ꝓ duoboſup⸗
Vniuerſales ꝓpoſitiões. (ponit. os
oẽs peccauerũt ⁊ ſiłes quõ intelligãt᷑..2. F
Vniuerſalia ſtudia ne petantſcholares non

dum grãmatici

Vniuerſale ſimpliciter ⁊ vniuerſale accomo
Vniuerſitas celeſtis bẽtqᷓ, (dũ 7 2 .

tuoꝛ facultates .—46 E
Vniuerſitatibus iacturã pᷣſtitit inemendata
excriptio libꝛoum 1. E
Vniuerſum totum eſt monocoꝛdum diuine
ſapientie 78 £
Vocati ſunt omnes 5o

tiene et inſpiratione

zo

Vnctio ſpũſſancti eſt nob ncccia S71 O

Vocamur ad dominum afflicklonecomoni

1

— — —— 2 —
S 2—
r E ◻◻Ü7

2

—=

B ante O

Aocatiõe ſua qua vocatus eſt quilibet arn⸗

79

puler
Volare ad alta conſilioꝛum montana non

eſt omnium
Voluntas quid ſi 292 Q₰

Voluntas iplerinhommne 54 O₰◻ S

BC/ 69 B/ 79 2O2
Voluntas mouetura potentia cognitiua ſʒ
poſt imperat ei vna cum ceteris 98 „
Aolũtatis determinatio vnde fiat 6o α
Uoluntas poteſt ſe tenere inſuſpenſo 5
Voluntas ſibijöbi (C/⸗ 68 E/ 60 P†

7 7

eſt ratio ſufficiens actus ſuu

vehementia inclinatur illa habeantur ſuſpe
ecag „ee P/ 25
Voluntas dei ſufficiẽs cã oĩm que fiunt 9
ſint bona ẽc7c.· 9259

Volũtas nr̃a ꝑ deũ nõ cogit ſed de ain non

volũtaria facit ſpontaneam

„

Voluntatẽ ꝓpꝛiã religioſus ne ſibi vſurpet.

.

Voluntatidiuine reſiſti non poſ (iꝰs

ſe conſolatio in omnibus H
Volũtati diuine an humana ſemper ſe de⸗

beat ↄfoꝛmare. 54: )/6i. C/ 69. B99½
Voluntas mala cauſa omniuʒz ma (T?7
6 X i2 T/ 7 B
Voluntatem videtur ſentire nobilioꝛem in

loꝛum 6

VDoluntas de (tellectũ 98 Rö/ 65 E
cipitur hoc modo ꝗ carne 88 6

Voluntas an polſit feni in obiectũnõ pꝛe⸗
ccn pe

nio rationis iudicoo
Violuntates ꝑ caritatẽ in deo vnite inter ſe
A volũtate antiq nouꝰ (ſũt vnite.ðS 8 D
effectꝰ nõ puenit ſine mutatiõe volũtatꝭ.i
Voluntas eſt vis motiua regina et (Q
domina undomo coꝛdis 94 20
Volũtas quõ poſſit cogi id ẽ trabi.⁊).
Volũtaſ dei vi fiat rogamꝰ 27.7/76. DEZ
Volũtas naturalis ⁊ deliberatiug 29 Q£
Voluntatis vitia 28 —
Volũtas ſuꝑ actꝰ hẽt dominiũ nullũ incom
pletum et completum 22

Aolũtas nõ deli (ſicut ĩiſubiecto. 2 9. S
berata et deliberata quid ſit 29 77
Volũtatꝭ bonitas attẽdita bonitate obiecti
nõ ĩſui nata ſʒ ꝓpter appᷣbẽſiõeʒ ratõis.ʒo.æ
Volũtas bona nõ ſꝑ reputat᷑ p facto.? O
Volũtas mala ꝓ facto reputaꝭ ʒi O
Aoluntas ſe habet tripliciter ad cõmotiõeʒ
libidinoſam 38
Voluntas ſe habere poteſt ſeptẽ modis cir⸗

ca aliquod obiectum culpabile

68 E
Voluntas ad quecũq; impetu quodã et eazʒ

ſuccurrẽdũ exiſtẽti in neceſſitate

In volütate ome petm̃ eſt ſicut in cauſa nõ

Aorxad verbũ comꝑatur

ie ectum culpa 38
Volũtas multipliciter ſe hr̃e põt circa actuʒ
Voluntatẽ ꝓpꝛiã fräge (carmalẽ 38 D
re crux eſt qua vix eſt maioꝛ 72 O
Voluntatẽ celerẽ hũt ſpũales ⁊ abſtracti.ʒ⸗
Voluntas acceptat aliquando pꝛiua⸗
tiue aliquando poſitiue 77 ₰
Voluptas quaſi volubilitas Sse
Voluptas nõ eſt finis vltimimus 4159
Voluptas venerea maxime impedit ↄtẽpla
Voluptuoſũ vel diui ( tionẽ vitatꝭ.ʒð Q
tẽ fieri nõ extra ſed intra nos ſitũeſt 38 ₰—
Vota tria ſubſtãtialia qͥd reſfpiciũt ⁊ 3 y
Vota tria ſubſtãtialia poſſe emitti etiã a nõ
introeũtibus religionẽ facticii ꝛ i æ*
Votũ ſolẽne quõ indiſpẽſabile 23 DH
Vota pꝑticularis pſone aliter interpᷣtant᷑ ;
ea que in cõmunitate fiunt 63 +☚G
ota tria ſubſtãtialia pñt eẽ ĩ ſtatu ſacerdo
Vot ſuꝑerogatiõis (tũ ſeculariũ. 7.Q
ne qͥs ſe ſubijciat põt bũ ⁊ male ſuaderi 6
In votis religionum papa (B/ 70 22
diſpenſare poteſt 97
Ex voto ageus plus meret᷑ q;ᷓ ſine voto ·tũ
ꝑ votũ ſubſt atia oꝑis nõ mutat᷑ 67 £
Sine voto opus factũ põt eſſe meli q; aliꝰ
Votoꝛũ obligatio nõ eſt (cũ voto 7 .
tanta ſicut pꝛeceptoꝛum 57

„

Votũ quale dirimat matrimonii 25 J.
Votũ de capite nõ edẽdo ⁊c̃. 24 X.
Votũ nõ eſt niſi de his q̃ alias licerẽt.ʒ3·D
AVoti fractoꝛ nõ eſt ſacerdos foꝛnicãs.⁊ i. ꝗ.
In voto ſupponit᷑ptãs ſuꝑioꝛis nõ excluſa
Noto ſolenni tenetur ad caſtia ( H.

tem qui ſuſcepit oꝛdies ſacros.oʒ.R/⸗2.Cc

Zori ↄtinẽtie nõ ẽ annexũ ſacerdotio eſſen
Aotũ in monachis ⁊ ſa⸗/ (tialiter 38 O.
cerdotibo equaliter diſpẽſabile eſft 38 ₰
Votũ qͥ fecit nõ egrediẽdi:egredi tenetur .
Votũ qolibet hẽt implicitã exceptõe,ʒ 33
Votũ quõ obſeruari debe (M/õ 3. P

Vuiũ vt obli (at aliqñ et aliqũ uõ.ʒ Cc.

get pᷣſupponit triplices cõditiones 2 4 K

Uouentiũ caſtitatem faenora 38 y

Vouẽtiũ adoleſcentiũ nimia multiplicatio

Aouere caſtitatẽ cõiunx nõ põt (38 7
ſine conſu alterius 25 £

Vouere eſt ↄſilij reddere aũt p̃ᷣcepti 25 C
Touẽs ſeruare regulam ad quid teneat᷑ ſub
uoti obligatiõe 6;3 DRO£
.i
30

Vorx eſt in omni re

B ante S

Vox mollis et ductilis poteſt multiplicare
minutias notulaum 80 £
MNWoces ſunt earum q̃ ſunt in aĩo paſſionum
Vrbanus papa dicitgra (note. 79. G

tulatus ꝙ nullis cẽſuris obnoxiꝰ eet.õ2. CN᷑lH

Vrticeſpũales ⁊ vepꝛes qd ſint.qt.⁊/ ¶8S
Vſura q̃ſi vſus eris ʒ 1 (R
Vſura quid ſit et plura alia de hbac ꝛ ꝗ4 ẽ
Vſura ex genere ſuo mala eſt (3 &&
et ideo 3zz55
Vſura ſi licita diceret᷑ plura inconuenientia
reipublice inde pꝛoueniren ʒ35
Vſura poſſet tolerari boc modo Ibidem
Vſura habet fieri pꝛincipaliterĩ mutuo pes⸗
cunie z5

●
is Ai QR
Vedꝛſi quomodocunq; a marito enod
poſſit ”MM
Vxoꝛum multitudo non
ignem ſed auget 38 –W
Vxoꝛatus difficulter ſine vitio vtitur con⸗
luge Yceo⸗ 333 S
Vxoꝛatoꝛũ intẽ erantie æc. Ibidem
Vroꝛati quidã erant eleuatiſſimi et doctiſſi
Vxoꝛatis cognitio experimẽtalis G8.
nõ dat dũ vacant amplexibus 38

cheus aſcen⸗

in arboꝛem ſicomoꝛum 89 E

excutit libidinis

2 . „ HH — 2Zacheuns facit xpᷣo cenã ↄi v
iſura nõ niſi in mutuo inuenit 35 R ebederduo filij a mari galilee vocan?ana,
Ad vſuram accipere licet in neceſſitate 356 gogice . 655 T.
Rz6S IIIc —— Zelotypia qͥd ſit et qñ peccauũ 24 M
Vſura an ꝑmittebatur iudeis 35 y Zelotvpi peccant zi

De vſuꝛis capitulũ in ciuitate ponit᷑ in fo

Vſura aliquando accipit (ma 36
pꝛo ſuperabundantia 38356 E.
Vſurarum fraude an quis aliquid faciat ex
his conijcir 56 F
Vſure penis.aliquando non vſurarij ple⸗
ctuntur 3535 H
Vſurarius contractus qͥd ſit ʒ35 y
Vſurarius ſimilis eſt furi quia ↄtrectatrem
alienã inuito domio 35
Vſurarijs vixaditus ad vſuram claudi po⸗
Vſurarius lucrum an faciat (teſt 36 *
eſſe ſuum — 38 WW
Vſurarioꝛum ſeruitoꝛes 24 +—
Vſusiingeniũ ⁊ artẽ clarioꝛa facit ↄ,3 B
AVſum ratiõis quid impediat· 83 *
Vt in ſcripturis dicitꝑ cõſequẽtiã nõ ꝑ can
Vterũ vuginis nõ hoꝛruit (ſam 92. G
deus qꝛ pꝛi i mete q; i carne ↄcepit.ↄ 4. R
Nulgus fallaciſſime cauſas infoꝛtunioꝝ aſ
Vulgus errãs plura blaſ (ſignat 20. V
phema pꝛouerbia adinuenit 34 X*
Nulgarẽ ↄſuetudinẽ curare nõ opoꝛtet 35
Vulpecularũ typo intelligunt᷑ tẽtatio ½
nes que cum viſe eſſent moꝛtue ex impꝛoui⸗
ſo incautos arripiunt 98 Z
Ault appellat rationem 951
Vrxoꝛes debere eſſe communes enoꝛ ſoca⸗

—

E Zelus nõ ſ̃ᷣm ſcientiam multos etrare

Zeloſi ↄtra vitia alioꝝ hoc notent 72
Zelus quid ſit 79 A
Zelus multa ſignificat Quid ſit et q̃lis eſſe
debeat plene 5 5 KK ĩ 7.
Zelns recus 12 ſD
Zelus verus qlis ſit et q̃les inſidias patiat᷑
Zelus diſcretionem Diſcretio hu 35
militatem requirit . i6 R
Zelus beniuolentiã et diſqæetionem ſoꝛoꝛes
Zelus et ſobꝛietas circare (habet 8
pꝛehendẽdos moezeꝛ io T7
Zelus beniuolẽtiam diſa etionem vuſ

tiam requirit 55 £
Zelus qn bonus et malus 2 % A
Zelus differt ab inuidia 28 UW
Zelus dũ exercetoffendit 92 Z

Zelus animarumacceptiſſimum ſacrificiuʒ
25 2/ 34 7 „„„„
Zelus indiſcretus repꝛebendi?–6( 7 O
Zelꝰnouiciꝰ moderadus eſt.õ 2.G/99. V
Zelus et feruoꝛ nouicius qualis ſit Zi E
Zelus ſcientiã et cõpaſſio (99 QRꝛc.
nem requiÜriiit io 7
Zelus habeat᷑ſed ſᷣm ſcientiim 23
Zelum habentes nõ ſᷣm ſcientiaʒ oculũ ſim
plicem non habent 6 2
is A/ 8 7/ 22 E/ 55 H Finit.

Pꝛima pars operũ

N

4
N .
N 14
N
„2

—
—

—

“H

N

☛RD

—

. 6

„

Epiſtola Jo. gerſon ad frẽm
Aohãnes cacellarius pariſien. Germano

ſuo cariſſumo Johãni oꝛdinis celeſtinoꝛum Inclinauit coꝛ meũ vel curioſitas/vel vanitas
vel vt pie cõfido caritas illiꝰ cui dixit coꝛ meũ.deꝰ coꝛdis mei ⁊ pars mea deus in eternũ / vt
mihi deſcriberem arma ſcutũ coꝛdis ⁊ fidei/quale militiã mihi neceſſariã et accõmodam fi
guraret ꝓ pꝛeſenti vita.queteſte iob. eſt militia homis ſuꝑ terrã/Meditatus ſum cũ coꝛde
meo plurima.Lãdẽ aſcẽdit mens in hũcaffectũ coꝛdis/vt ſibijpᷣi coꝛ alatũ ⁊ ignitũ ſignatũ
ſigno thau aureo / poneret ĩ etheris ſaphirini medio/radiãtibus illicaureo coloꝛe/ſole/luna
et ſtellis / quatinus ego peregrinus ⁊ aduena(ſic enĩ Gerſon interpᷣtatum ſignificat)aſſidua
meditatiõe recoꝛdarer verbi celeſtis peregrini pauli/Noſtra cõuerſatio in celis eſt. Nec me
pꝛoꝛſus ſefellit hec meditatio coꝛdis/dũ illud tu dñe dilataſti.dum libero ſibi volatu/ꝑ am⸗
pliſſimos ſacre ſcripture celeſtes cãpos ſpaciari donatũ eſt / vbi totiens de coꝛde fit ſermo vi
. uus ⁊ efficax.que ad ſenſus/nũc allegoꝛicos/nunc moꝛales/nũc anagogicos fructuoſiſſima
iocunditate trabi põt /vt iugiter inſonet illud ecclłie: Surſum coꝛda. Hoctibi germane ſi⸗
gnificare volui /q cõſoꝛs es peregrinatiõis meetibi mecũ et mihi tecũ debet eſſe coꝛ vnũ / et
anima vna/quatinus edificatiõis huiꝰnõ ingrate/particeps eſſe velis/qꝛ ſcies ⁊ poterꝭ/co
operante illo qͥ coꝛ regis ⁊ hoĩm inclinat quocũq; voluerit/qꝛ finxit ſigillatim coꝛda eoꝛum

In quo bñ vale feliciter ⁊ euola.Scriptum cõſtantie pꝛima Januanij.iqiõ.

Dic pꝛecoꝛ/iſte quis eſt qui carmina condit iſta
Gꝛatia nomen ei/cognomen et aduena fecdcit
Eſſe perigrinus ſignis agnoſcitur aptis
Caſſidolum dextro/fartum dependet ab armo
Ad latus oppoſitũ.celſum caput oꝛbiculariis
Kalens obnbitiſolcs quo pellat et imbes
vultu infeſtos.baculuſq; teres regit arus
Ferrea cui cuſpis.munitur ſura cotuno
SGcutum leua gerit:ſaphiro celo ve ſereon
Concoloꝛ.hic auro ſeptẽ radiare planetnas
Inſpiceres.medio coꝛ pennatum velut ignis
Emicat.et thau rutilo ſibiſignat in auro
Egidge pꝛotectus hac hoſtica tela retunddit
Hec caret angelico duce /ſed caro viſibus obſtat
Sedulus hunc catulus vt thobiam comitatux
BGerſon oꝛigo fuit.dat canellarius almo
Auſtris quinq; gradusſtudio tibi pariſioum

Copendioſa laus gancan sa podmen uadinen on
„ — NNI 18 phariſaicuũ illud paternaꝝ traditionũ onꝰ
Johẽnis de gerſon Cancellarij pariſiẽſis. a ſuoꝛũ humeris excuſſit:quis obſecro in⸗
DPDyhannem de Ber⸗/ ter doctoꝛes legis huiꝰ chꝛiſtiani agnomi
ſon pariſienſis queon nationẽ iuſtins ſoꝛtiet JYohãne de gerſon⸗
dam ſtudij cancellari quioperoſa et pia induſtria ꝑ oẽm etatẽ in
um ſi quis doctoꝛem litteris ſacris verſatusomne ſtudiuʒ in id
chꝛiſtianiſſimum vo cotulit:ei ſoli operã impẽdit:vt chꝛiſtianis
cet· is certe videbitur qui ſuccedẽtibo ſub inde:multiplicatiſq; pᷣ
eius merito acdigni⸗ ceptis hominũ:ac innumera viuẽdi varie
tati non impertins tate ꝓpoſita:inextricabili ferme cõſciẽtiela .
nomen· indecentem byrinto circũerrare viderent᷑et egrediendi
yvve tituluz attribuiſſe erx boc callẽ nutũ faceret:i⁊ planã ſecuraʒ ac
Si enim autoꝛ chꝛiſtiani nominis Chꝛi⸗ regiã dilectiõis chꝛiſtiane viã quenam eſ⸗
ttus:finẽ et conſummationẽ legis ſue dile ſet luculentiſſime demonſtraret. Plane ſi
2 cione conſtituit:ſi leue et ſacramẽtis pau⸗. qͥs foꝛte dubitãtioꝛ de hoc fuerit⸗ ctül

—

4

—

la pbatio certius ꝑſuadebit vt que pᷣmiſſa

ſunt credãt:qᷓ ſi ſepe ⁊ attẽte leget:q plima

poſt ſe reliqͥt cãcellariꝰ ingenij ac doctrine
ſue monimẽta. Inuenit eteni nõ herẽtẽ in

curioſis ãbagib.nõ iĩ vana ſubtiliũ oſtẽta
tione ſolicitũ.neq; affectatõe exqͥſite nonui

tat turgẽtẽ.ſed is inſiſtẽtẽ tmmõ:q cogni⸗/
tu neceſſaria.⁊ oꝑeſalubꝛia ĩ pꝛiſcis docto
rib depᷣhẽdebat.q; pfecto ad vſuʒ nr̃oꝝ tẽ

poꝛũ. ⁊ ad moꝛes in bo xpᷣiana verſat᷑ reſ⸗
publica.tã ſcite applicuit et accomodauit:·
vyt nihil clariꝰ.nihil certiꝰ hoies nr̃i legere
poſſint.pꝑ qð ab hacmiſera ꝑplexitate üi
multis alijs:tum pᷣſertim i varietate leguʒ
bũanaꝝ:qᷓ nüc obligãtes:nũc abolite amſſe
runt᷑.nonunq;ᷓ vertuũt᷑i dubiũ.ſeſe tuto do⸗

4

gularit᷑ duceret᷑. Quãuis eni ex his qͥ cele⸗

ꝛes erant neminẽ ignoꝛauerit.eoꝝ tñ s

nõ reſpuit eccia.nec aliquẽ vſqueq̃q; refu

tauit.nec cuiq; ſeſe vbilibet obnoxiũ cõſti
tuit imitatoꝛẽ.ſzvelut apis argumẽtoſa ſin
guloꝝ ðᷣpaſtꝰ dulcoꝛẽ.quẽ ex eo potiſſine
ſapiebat.ſi qͥd naturalẽ aut diuinã legẽ ſin

ceriꝰ redoleret.fauũ ꝑſpicuũ oꝛdĩatiſſimuʒ

ſuauiſſimũq; ↄtexebat.Lõge ꝓfecto alienꝰ
ab eoꝝ ſenſuq doctoꝛẽ fauore ꝓbãt.⁊ qui /
bus nõ tã ꝑſpecta vitas q; eiuſdẽ pfeſſiõii
ↄiũctio ſectãdi alicuiꝰ nccitatẽ iponit Nec
quidẽ ĩſcholaſtica theologia. In myſtica
Ho q̃ᷓ ita ẽ xpᷣianoꝝ vt auctoꝛe dionvſio.ſoł
ſit rpianis ↄceſſa:q̃nt fuerit ioßes de ger
ſon.qᷓ; clarꝰ.qᷓ; copioſꝰ.qᷓ; iuſte xpiani ag
tT᷑ẽẽ ꝑſpexiſſe ⁊ nõ mioꝛi ↄſtãtia ac foꝛtitudi

nomẽ pmeruerit .ex ſcptꝭ ſuis aduerti ma

nifeſtiſſie pᷣt. Studioſe ſiqͥdẽcurauit/quẽ

admodũ de ſeipᷣo plibiĩ loc teſtat theolo⸗
giã myſticã cũ ſcolaſtica ↄcoꝛdare. Velqð
oñderet ſcolaſtic doctrinis illã nõ eſſe ad/
uerſaʒ.· Vel ꝗqð oẽs qui cudis ſolũmõ ſpe
culatõibo deũ iueſtigãt ad exꝑimẽtalẽ eius
guſtũ inuitaret.ad quẽ ſcʒ tãq; ad margari

tã pcioſã ⁊ future btitudis pᷣlibatiõeʒ; om̃s

iane pfectois auidos anhelare docebat
eo cente efficaciꝰq̊ ⁊ ie nõ mõ doct verbo
ſi⁊ vſu ꝑit ĩ ea re fuerat. Niſi eni guſtaſſet

qᷓ; ſuauis ẽdñs.nũqᷓ tale aliqͥd.qð meliuſ

paipic; dicpot a dilucidera ſignatetuc;
copioſe declarare potuiſſet. Nec miꝝ ſane
Nã vt de vita q; ſua nõ nihil afferatab in
eunte etate ꝑ paretes ad dei amoꝛẽ allectꝰ

extitit·qs ipos pietate in deũ nõ mediooni

ti ꝓximi ſcribẽdo ſtuderet nulla affectiõep
uata alicuiꝰ e doctoꝛibo qͥ eũ pᷣceſſerant ſin
erſitate pariſiẽſi .
cipue apð celiberrimũ illo xpᷣiani ppli ge⸗

arſiſſe indicio ſũtliberi fere oẽs deo dicati

Morx traditꝰ bonis artiba in pariſiẽſi gym

naſio ita ſe exercuit vt ꝓficiente cũ tꝑe peri

tia ⁊ ĩtegritate:oĩm illic theologiã pfitẽtiũ
tꝑe ſuo lõge eminẽtiſſimꝰ hr̃et᷑: ect. Sin

gular; pfecto glia viciſſe pariſiẽſes ĩ eo ĩq̊
apᷣi ceterꝭ ſtudijs oibo ſemꝑ pᷣſtitiſſent. Ve

rũ multo laus ãplioꝛ ⁊ imenſuʒ fere pᷣconiũ

ei ab his ↄſurgit:qꝝ adhucne meminimꝰ
quidẽ. Que qꝛ illuſtrioꝛẽ dicẽdi oꝛnatũ de

poſcũt alijs.⁊ alij loco duximus reuanda
Ouis enĩ bꝛeuibo cõplecti poſſet:accura⸗
tiſſimã pꝛudẽtiã/laboꝛẽ foꝛtiſſimũ.mode
ſtiſſima ↄſilia.feruetiſſimũ ʒelũ.quẽ inde
feſſus adhibuit ꝓ ſedãdo ⁊ vniẽdo illo tur

buletiſſimo ſciſmate qᷓ etas illa qᷓtiebatur:
Ouis legatiões ſuas mira grauitate ⁊ pe⸗/
utia obitas.ſatis digne cõmemoꝛare poſ⸗

ſet: qᷓs p ic rege!eccla gallicana.⁊ vni
iẽſi.tum pleꝝq; alias tump̃ᷣ

7

nerale ↄciliũ ↄſtãtienſe gnauiter admiſtra

uit. Illic etenĩ diligẽtia incredibili.ſaniſſi

ma doctria ⁊ vehemętiſſima vi dicẽdi.qͥb⸗
pres monuit.ↄfirmauit ⁊ qͥd facto opꝰ eẽt

aAptiſſime mõſtrauit.tm̃ effecit ꝓ cõi pacis
gq̊ a tota xpᷣiana rep.exulabat recõciliatiõe
vt nõ min? neceſſariꝰ fuiſſe videat᷑ uli ſue
calamitoſe tẽpeſtati.qᷓ; olim gloꝛioſiſſimꝰ
doctoꝛ Auguſtin? etati ſue pelagianoꝝ he
reſe ↄtaminate.Extãt ⁊ tractatꝰ ⁊ oꝛatões

æi ĩ eaʒ rẽ płlime q̊ minꝰ ncce ſit adducere

multa ad hec cõpꝛobãda. Quare ſilẽtiop̃⸗
tereant᷑reliqᷓ. ſi vno vᷣbo ꝑſuaſuʒ fuerit Jo

hãnẽ de gerſon euidẽtiſſimo intuitu vᷣita⸗

ne ꝑſpecã tutatũ fuiſſe.Ad eã ſiqͥdẽ ſenſũ

puritatẽ ⁊ ſimplificationẽ coꝛdis deuene⸗
rat vt velut e ſereno pacatoq; aere deſpice

re ⁊ ↄtueri valeret oĩa q̃ ſub ſe turbida paſ

ſioniba/⁊ ignoꝛãtie nube obducta ĩ ceteris

agebãt᷑ Itaq; expeditiſſimꝰ⁊ reſolutiſſimꝰ
erat vero cognoſcẽdo. In defendẽdo aũt
q; firmꝰ qᷓ; imꝑterritꝰ fuerit:vł h̊ vnũ argu
mẽto nobſᷣ ſit.qð poſt grauiſſimas alterca⸗

tiones qͥbo cõtra ipugnatoꝛes vitatũ fidei

et ꝑceptoꝝ dei coꝛã ſacroſctõ cõcilio certa⸗
uerat.pncipis etiã potẽtiſſimi odiũ nõ ve
ritꝰ. velut alter Chꝛyſoſtomꝰ aut Athana /
ſius ipᷣm tãdẽ exiliũ moleſtiſſimũ ꝑpeti nõ
detrectauit. O virũ verechꝛiſtianũ. Oiẽ
poꝝ nroꝝ ꝑditiſſimoꝝ ſingłareſidus Tu

cã quãa ſe pellũt ceteri vᷣitatẽetiã ĩ eulio ꝑ

— — d„--

— — — r⸗r⸗r=ũ

—

4
nl

n
den
i
Din

iiI

dnii⸗
hind
aude
lande
annn
moce
Eeine

lone

Manr

ee.

wedof
ladl

Gmn5

pli
miſn

n

Gld
ochei
dii
bcltie
lle
loſſhinm
Anonte
oaoss

Necnce

ſlnoß⸗

Hnit 9o

itn vua
ſortin
eſoi,

den
Cedete

wubai

Ucniehe
adn

bninn
nnsn
tiniti
cliot
lociünt

S

tin /
Ftſten

Tituli operũ gerſonis

quiris. Tu teipᷣm iniuria ⁊ ↄtẽptu mauis
affici q; veritatẽ. Tu vere ᷣm nomẽ tuum

laudẽ tibi paras. Gerſon enĩ aduenã ſigni
ficat. Tu ipᷣiꝰ chꝛiſti qͥ vt vᷣitati teſtimoni

um daret nullũ toꝛmẽtoꝛũ genꝰ expauit.cũ
re et facto fueris im̃itatoꝛ.cur non merito

tuo maximo eiꝰ cognominationẽ adipiſca
ris: Quãobꝛẽ honorent᷑ voctoꝛes alij qͥſq;
epitheto ſuo.Dicathᷣ ſccꝰ ille ſeraphicma

gnus iſte!irrefragabilis alter Subtilis. ſo
lẽnis.illuminatꝰ.vel q cquid tale ꝓ merito
ſuo qͥſq; vocitet Julte quice 2 bñ.· Süt et
enĩ.Liceat obſecro Johãnẽ q̊ͥʒ de Berſon
nõ fraudari laude ſua. Aiceat chꝛiſtianus
doctoꝛ appellet᷑. Is cuiꝰ pᷣmo doctrina ad
chꝛiſti meras traditões oẽm nr̃am aſſertio
nẽ ↄtẽdit metiri:Cui deinde ſtudiũ pᷣma

rie cpi oꝑatiõi ꝓpter quã ĩ mundũ venerat
teſtimonio ſq; vᷣitatis intẽtiſſime fuit addi

ctũ.Cuiꝰ poſtremo vite ↄcluſio tanta ana

gogice ⁊ vere xpᷣiane contẽplationis dulce
dine ⁊ amoꝛe flagrauit:vt velut cignꝰ mo⸗

dulato cãticoꝛũ carmie moꝛtẽ ſuſcipiẽs ĩfe
licẽ familiã chꝛiſti quẽ docuerat.ꝓ q̃ certa⸗

uerat:et quẽ totis viſceribo deſiderauerat /

nõ ĩmerito ĩ etna btĩtudie receptꝰ eẽ credat
lura poſſent alia in laudẽ huiꝰxpᷣiani

ctorꝭ ãnecti quoꝝ aliq̃ ex eplis archiepᷣi
lugdunẽſis ⁊ fratris ſui poꝛis celeſtinoꝛuʒ
cõcipi pñt 5 ad finẽ huiꝰ oꝑis habẽt᷑. Ve
¹

rũ paſſim płima ſeſe obijciũt laude ⁊ hono
re digna ſtudioſis ſcriptoꝛũ eiꝰ e q b ⁊ hec
pauca q̃ pᷣmiſſa ſũt clariꝰintelligi poſſunt.

Huius itaq; vtiliſſimi doctoꝛis tractatꝰ⁊

opera quotquot colligi potuerũt etiꝗ nõ ſi
ne ſingulari laboꝛe:in h̊ volumie caſtigate
admodũ impᷣſſa fuerũt Oð tribo ſane ꝑtib⸗

ſi cui kbuerit.poterit ſecerni Earũ pma cõ

tinet ea q̃ ⁊ fidẽ ⁊ ecclie regimẽ ⁊ crcã ea er
roꝛes cõcernũt. Secũda cõplectit᷑ eaq̃ ad
moꝛales traditiõẽes ptinet.ertia myſti
theologie accõmodata ſubiũgit.hunc aũt
partiũ oꝛdinẽ nõ eſſe incõgruũ ſ-ſcri

eſſe uũ tz ſcripture
ſacre pꝛſus ↄueniẽteʒ /aꝑte intelliget:.ſi qs

bonauẽturã ĩlibello de reductiõe artiuʒ ad

theologiam in quarto lumine leget. Inter
hec aũt oꝑa licet nonnulla ſint q̃ Johis de
gerſon nõ eſſe veriſimiliꝰſit vt ẽ tractatꝰ cõ

tra ꝓpꝛietarios. S. auguſtini Cõpẽdium

theologie.ſermo de cõceptõe.⁊ ſi q płes re

periant᷑ tũ qꝛ auctoꝛ aliꝰnõ patebat iðᷣo lo
co ſuo ꝑſtiterũt.Alij aũt tractatꝰ qͥ ſibi nõ⸗
nunq; tribuunt᷑ſʒ tũ auctoꝛẽ certü bñt᷑ I t

eſtlibellus de cõtẽptu mũdi:quẽ cõſtata q̃
dã thoma canonico reguluri editũ / etples
alij nõ ſũt oꝑibo ſuis inſerti. Nerũ nõnulli
ad finem oꝑis ꝓpter confoꝛmitatẽ materia
rum ſubiunii.
Nnnotatio titulo/
rũ operũ doctoꝛis chꝛ ſtianiſſimi Joban⸗
nes de gerſon cãcellarij pariſiẽſis/eo oꝛdie

quo in h̊ volumine ſeſe cõſequunt᷑.qð tribꝰ

ptib diſtingui põt:?: ponunr᷑. Pꝛimo titu⸗
li pꝛime ꝑtis.q̃ tractatꝰ ptãtem ecclłiaſticaz
et fidẽ potiſſime cõcernẽtes complectitur.
E laude ſcriptoꝛum i. A
Vnũ ex quatuoꝛ ſiue mono⸗-
teſſeron/poſt i K
De ptãte eccliaſtica.i. &
BSermo pꝛo viagio regis ro

manoum“ 2 Z
De auferibilitate pape ab eccleſia 3
De modo ſe habẽdi tꝑe ſciſmmatis ʒ £
Sciſmata quot fuerunt ʒ
Declaratio defectũ viuoꝝ ecciacoꝝ. ·A
De vnitate eccleſiaſtia 4 A
De ſtatibus eccleſiaſticis A4 J
De modo viuẽdi oĩm fidelium 7½ R
Sermo de ſignis ruine eccleſie N
Deſciſmate quidam tractatus 5 E
De ſciſmate alius tractatis 3 D
De cõcilio generali vniꝰ obediẽtie in ſeiſ⸗
Concilij conſtantiennſis (mate 3 O

8*

decretum Frequẽs/poſt 8S
Sermo in die circũciſiõis coꝛã papa Ap
Epiſtole ad ducẽ aurelia (paruit 5 y
nẽſem ⁊ cardinalẽ cameracẽſem. dõ.R EGᷓ
Sermo factus coꝛã alexandro papa ĩ die
aſcenſionſniVs 6 £
Sermo coꝛã papa bñdicto Maſſilie 7

Pꝛopoſitio facta coꝛam anglicis

euntibus ad conciliũ pKiiĩis 8 B
Erilogus in materia ecclelle 8
Sermo eiuſdem in feſto ſancti Anthonij

MNuptie facte ſunt

Tractatus de nuptijs eccleſie ⁊c̃. 78 T
Eroꝛes circa pceptũ nõ occides ii J
Senmo in die purificatiõis marie. ii. S
DSermo co:q ↄcilio Ambulate dũ lucẽ.i⁊
ꝛopoſitio ĩ cõcilio ex ꝑte reg frãcie (D
ermo coꝛã cõmiſſarijs fidei de erroꝛibʒ
Cõtra aſſertio (cõtra fidẽ ⁊ moꝛes:iʒ.A
nes mgr̃i YJo.parui ſermo eiuſdẽ izʒ
Oue veritates ſint de neceſſitate ſalutis
Determinationes due (credẽdeii.E

per conciliũ cõſtantienſe/poſt i4«

Depꝛoteſtatiõe circa materiã fidei contra
hereſes diuerſas 14 B

7

De ꝑtinacia cõſideratiões ⁊ ſigna.i . V
QDuõ ⁊ an liceat in cauſis fidei a papa ap⸗

pellari ad cõcilium. 14 F
Lontra petrũ deluna izs A
De aſſertione illa ſententia paſtoꝛis in iu
ſta timenda et tenenda et ix

De ſuſceptiõe humanitatis chꝛiſti . ið· P

Coõtra tertiã ꝑtẽ Ruiſᷣbꝛoich de oꝛnatu ſpi

Libellꝰfris Joꝓ (ritualiũ nuptiaꝝ.ið.=
hannis de ſconhauia qui nitit᷑ruibꝛoich
tu eri poſt· i6 A

2Lotra illam defenſionem iés B
Lectiones ſuper marcum is E

Praholirices der enſu lr̃ali ſacre ſæipture
ecõmunione laicoꝛum ſub CcaCc

vtrach ſpere U2 K
Depꝛobatione ſpirituum i7 R
De examinatiõe doctrinarum

Epla ad ſtudẽtes collegie nauarre/ qd ⁊ ᷓ

liter ſtudere debeat nouus theologie audi
toꝛ ⁊ ↄtra curioſitatẽ ſtudentium is
Epiſtola ad eoſſdem is y
An monachus pꝛo ſtudio lectionis poſſit

ſe ſubtrahere a diununis 19 A

Epiſtola de ſtudio religioſoũ i9 22%
Delibꝛis quoꝛundã caute legẽdis iꝰ.Kk

De diſtictõe veraꝝ viſionũ a falſis.iꝰ.

Trigilogiũ aſtrologie theologiʒate ⁊ o. C

Koõtra ſuꝑſtitioſam obſeruationem dierũ
pꝛeſertim innocentum 20 T

Contra ſupſtitionẽ cuiuſdã medici ſculpꝑẽ?

tis imaginẽ leonis 21 A

Cõtra obſeruationẽ dieꝝ q̊ ad oꝑa.⁊i.D

De erroꝛib circa artẽ magicãꝛ articulis re

Pꝛopoſitiões ↄtra aſſer (pꝛobatꝭ.⁊ i

tiones fratris mathei grabon ꝛ i S
Cardinalis cameracẽſis reſpõſio ſupereo
Conduſiones fratris ma, (Aem. ꝛ i.y
thei grabon poot ꝛi y
õtra ſectã ſe flagellantůi 22 A

Contra pꝛopꝛietari/ (ſuꝑboc 22 2

os regule ſancti auguſtinn 22 W
Tituli libꝛoꝛum ſecũde partis in qua lo

ata
Egule moꝛale 24 A

17 C
Ephła ad patrẽ oſualdũ cartuſiẽſem.is.S

cata ſunt pᷣcipue opuſcula ad moꝛes accõ

CLompendium theologieꝛ

De cognitione venialium peccatoꝛum et

moꝛtaliuim 3z 2 F
De arte audiendi confeſſiones 32 £
De confeſſione mollicien ʒ33 A
De remedio cõtra reciqiuum 3;3 C.

De ſtatuto cartuſienſium ꝙ in moꝛtali cer
to confeſſus remitatttur ʒ E
Auiſamentum pꝛo modo tonfeſſiõis in re
ligionibo non lapſis audiendi.. ö E
De modis excõmunicationũ et irregulari
tatum et abſolutionis ab eis 3 7
MNotabile de pmis motibo⁊ ↄſenſu ʒ̊ H
De abſolutiõe ↄfeſſiõis ſacramẽtal. ʒʒ..
De abſolutõe defuncti cartuſiẽſis..

De mogerata caſuũ reſeruatione ʒ3

Epiſtola ſuper eodem 335 O
De ptãte ligãdi atq; ſoluendi 33 *
Reſolutio ſuper caſu quodam deirregula
riiat zzz ◻
Decontemptu dauium et materia excom
municationũ et irregularitatum v Z
De coꝛdis induratine 33
De indulgentis SB W
Multaꝝ bꝛeuiũ ⁊ vtiliũ q̃ſtionũ reſolutio
Decoꝛreptõe ꝓximi.ʒ.CT (nes. 34. E

De contractibus 35

De paruulis ad xpᷣm trahendis 34
Deſymonia 56 DH

e ſolicitudine ecdleſiaſticoꝛ 36 ı

Deteſtamento condendo 37 K
Epla ſuꝑ teſtamẽto libꝛoꝝ ſuoꝝ. ʒ33 ¶
Epiſtola ad cartuſieñ.ſuper acceleratiõe
ſuffragioꝛũ poſt obitũ oblatoꝝ ʒy ¶
De anniuerſario quod ſibi pꝛocurauit in
eccleſia ſancti pauli in ludduno ʒ3 —
Teſtamẽtũ quotidianũ peregrini.ꝭ 7. O
Teſtamẽtum peregrini metricum.32.P
Epla cõſolatoꝛia ſuꝑ moꝛte fratris al fra⸗
De pꝛeparatione ad miſſam (trẽ.ʒ7.Q
et pollutione noctung 37 R
De pollutione diuna 38 2
Dialogus de celibatu eccłiaſticoꝝ.ʒ8-K
Carmẽ ↄtra pulcritudinẽ coꝛꝑis 38 ₰
Cõtra ipugnãtes oꝛdinẽ canuſieñ.ꝓpter
paucitatẽ miractoꝝ ⁊ ñ ↄfirmatiõʒ.39 A
De nõ eſu carniũ cartuſienſium ʒ9 E
De temperantia in cibo et potu et veſtibꝰ

pꝛelatoꝛum 40 A
Sermo de vita clericoꝛum J0 F
Sermoi cena dñiꝓ humilitate 40o †
Carmen contra tumidũcolꝛ! 40 ₰D
Sermo de penitentia Ai A

☛

Senmo de dominio euangelico 4⸗i

*

BBp , ee, —.

Sermo de cõceptõe btẽ virgi

+ .——r — e ☚NW

CTituli operũ gerſonis

Carmen de volutarie pauptate ai y
Sermo ad ecciaſticoꝝcautelã eruditõeʒ
Sermo ð reſurrectõe xpᷣi.42.N (Ai.=
ermo in concilio remẽſi Bonus paſtoꝛ
De viſitatione pꝛelatoꝛum vel (122 Q
cura curatoum . 4 53
Sermo dequatuoꝛ domibus 43 U
Sermo deomnibus ſanctis. Erxultabũt
ſancti in glꝛia 44
Sermo de oĩb ſctĩs. Br qͥ lugẽt ¶)3 N
Sermo deoĩboſctis Exultate qm̃ merces
Sermo de oĩbus ſanctis (vra.46
Videns ieſus tubas 46
Sermo in die natiuitatis dui ¶6 V
Sermo ĩ dñica in ſeptuageſima 46 7
Sermo de beato bernardo 47 7
Sermo in die ſancti ludouici francoꝛum
Carmen optatiuum vt (regis 418
lilia creſcant ,B . 48 O
Sermo de oꝛatiõe in cõcilio ↄſtãtieſi.9
Sermo de ſpuſctõ.49. B. (A
De verb dñi Venite ad meoss Jo A

Cauſe ꝓpter q̃s voluit dimittere cãcellari⸗

Recõmendatio licencian (am ʒzi P

doꝛum in decreteis Si
Tractatus de nobilitate 52 E
Epiſtola ad papã martinum nomĩe regis
francie reperta lugduni

De conſiderationibus quas debet habe⸗
repzinceezs 852 T
Dialogus franci etangli 32 £
De puella olim in frãcia eqͥ tante in armis
De mirabili victoꝛia puellede (533 O
poſt fetãtes recepte in ducẽ belli 3 T

Tiuuli tertie partis
que contemplatiue vite pꝛecepta traden⸗
tes tractatus continet.·
d)) Ecõſolatiõetheologie 54 A
Dialogus apologeticus 56 D½
armina nonnulla 56 726
Sermo ĩ natiuitate btẽ virgis y9 MW
Carmen de differenti ĩmunitate a peccato
chꝛiſti et matris ſue 60 E
entilogiũ de cõceptibus oo F
De vita ſpũali aie ſiue ſexlectiões.ſo.S
Centilogiũ de impulſibus
De myſtica theologia ſpeculatiua.dq:R
De myſtica theologia pꝛactica õ5 V
De elucidatõe ſcolaſtica miſtice theologie
Carmina de purificatione ſen (6é6 T
ι

nj pariſiej.

ſuum interioꝛum 66˙9
Dereligionis perfectione et moderamine

Deconſilijs euangelicis e (67 A

ſtatu perfectionis 67 D
De perfectione coꝛdis e Z
De meditatione 68 +
De ſimplificatione ſtabilitione ſeu mun⸗
dificatione coꝛdis 68 ₰
Carmẽ de ſimplificatiõe coꝛdis té8 O
De directione coꝛdis 69 A
De illuminatione coꝛdis ſiue vna pꝛecio⸗
ſa margarita 69 W
De oculo 69 ₰

Deremedijs ↄtra puſillanimitatẽ. 69. X
De tẽtationibdiaboli diuenlis 70 B
Coõtra ꝓfeſſum inobedienten i A
Dezelo et feruoꝛe nouiciatus 2i E
De erercitijs diſcretis deuotoꝛũ ſimpliciũ
Documentum notabile de a (Zi F

cramento altaris .M 71
Epiſtole quedam i
De paſſionibus anime 22 S
Carmen de ſomnio huius vie 23 P
emonte contẽplationis Q
Epiſtole quedam 75 25
e mẽdicitate ſpũali 75
Appellatio cuiuſdam peccatoꝛis a diuina
iuſticia ad miſericoꝛdiã 77 TUW
De oꝛatiõe et ſuo valoꝛꝛe 72

E
Decẽ ↄſideratiõe in oꝛãdo deum 78 D
Expoſitio ſuꝓꝑ Dimitte nobis debita no⸗
Oꝛatio cũ peccatoꝛ de pctis lw.g
ſuis multũ eſt anxius 78.
De cãticoꝝ oꝛiginali ranione 78
De canticoꝛdo 9

E canticoꝛdo 79 F
C&ctilogiũ decãticis ⁊ ſolatio 80 8

Collectoꝛiũ ſuꝑ magnitficat Si
Carmina ſup magnificat 95 A
Cẽtilogiũ de meditatiõe crucis.9 6. pꝰ.⁊
Carminum ſuoꝛum honeſta defenſio Ai
dit liuoꝛ 96 ₰—
Anagogicũ de hymno gloꝛie 9 7 A
Epithalamium myſticuʒ theologi ⁊ iheo⸗
logie , ,B 97 ₰
Super cantica canticoꝛum 97 R

Epiunpbium ohãnis de Gerſon.
piſtola fratris Johãnis de Gerſon oꝛdi
nis celeſtinoꝛum ſuper opuſculis magiſtri
Jobãnis de gerſon germani ſui cancella⸗
Circa finem.
2 †

— . S — — —
.
— –
— . —
* — — P
.
.
. . . . * . —
. „ ðw S 8 *
. . 5 — . — 7 *
* 5 * .
5 1 * * . . 3 .
. * 2 . c „ . . .
1. — .
—. . . . . 2. .
„ . . 6 .
„ . — . . 5 . . . 4
. . . . . . =
. 8 4 . * — —
. . . . .
8 . *. 8 . . „
. . . ð — . . . * 8
. . .
. * *.
S * „ D 5 . .
. . . .
. . 4 . . .
. 5 = . * r .
. . . . . * . 1 . 2 .
. * . — . * .
— . 4 2 . . . 7
. 8 . * . 8 *
+ . „ . . 5 4
. . . . . . „
. . * .
. 8 . . 8
. . — „ .
8 5 * . .
S . . . . . .
. * . . . S . . —.. SSõ
E „ „ . 4 .
. . . * 7 . £ *. .
. 2 . *
. .
4
. ⸗ * 7 . “
8 4 ⸗ J * „ . „ .
. . . 8 . „
2 5 . .
. 7* . .
4 . . . . . . .
„. . 8 * , . „ . . . .
* . . 4 . . 4 . . .
. — 4 — 2 . * . 4 4 .
. . . . —— . 5
. . * . S . 2 4 .
.— . — = . 4 . .
. . . — * . X . — 2 —
⸗ 2 D .
. S .* . . 8 * .
— 4 . . 1. . . *
S 2 . . *. K . . 2
. . 7 . * 5 W „ 2
. . 2 4 . — 4
. 5 .— . . S
. S 5 .* . D
2 . S . . . .
. . . 8 . „
. . * . ⸗ ⸗ 5 5
. — . 8 S . . . . —
. * „ .
. . . . . . — *
HD . * 2 . 2
. . .. — .
. . 4. „ . „2 . 5 . „ „
„ . — . 5„ .
D 7 . . — D * .
.. . 2 . . .
. „ . — . . . .
. – . . R
. . „ 4 — . „ * * „
. . . - 5 . . 2 .
. . . — . – . „ . . .
. . „ —2 7 . . 2. 6
. . ** .
. . . . * 4
. . . 2 S
. 2 * *
. . . . . . . . S . „* 2 „ . .
. . .
.„ . . .
— . .
4
4
—
8 –

De laude ſcriptoꝛũ Alphabetũ

Ancipiunt opera⁊

tractatus magiſtri Johãnis de Berſon/ſa

crarum litteraruʒ doctoꝛis reſolutiſſimi et
chꝛiſtianiſſimi / ac cancellarij pariſienſis.
Dui in tres partes diſtincti ſunt. Quarũ
pꝛima cõplectittrackatus/fidẽ et poteſtatẽ
eccleſiaſticã cõcernẽtes. Quiboomiby pꝛe

miſſus eſt tractatus de laude ſciptoꝛũ.qꝛ

is ad cõmendatioeʒ omniũ qͥ libꝛis multi⸗
rutari ſcripturas echoꝛ⸗
tabat᷑ olim iudeos chꝛiſtꝰ.
Yohis. v. Scripturas vi⸗
elicet in qbo putabãt ſe vi
tã etnaʒ hre.Deq̃libaloqͥt᷑
wꝓoisſcpᷣtura diuinitꝰ iſpirata.vtiłẽ ad do
cẽdũ:ad arguẽdũ.ad coꝛripiẽdũ.ad erudiẽ
dũ ĩ iuſticia.vt ꝑfeciꝰ ſit hõ dei ad om̃e opꝰ
bonũ inſtruct?ꝰ.Et ad romanos.xiiij Que
cũq; ſcpta ſunt ad nr̃am doctrinã ſcpᷣta fũt
vt ꝑ patientiã ⁊ ↄſolationẽ ſcpturaꝝ ſpem
habeamꝰ Veꝝ quõ ſcutabũt᷑ſcpture ſi
nõ habeãt᷑: Qualiter habebũt᷑ ſi nõ ſcribã
tur: Qua ratõe ſcribẽt᷑ ſine ſchtoꝛibo?: Sũt
igit᷑ ncẽarij ſcptoꝛes.Ethᷣ eſt qð h ⁊ nũc in

tẽdim ſuadere copellẽte nos ad h̊ młtipli
ci circa ſchtoꝛes libꝛoꝝ vtiliũ defectu quẽ?

patit᷑ etas nr̃a.Eti pꝛimis ↄcluſionẽ certã
ſtatuam? dicẽtes Scriptoꝛ idoneꝰ ⁊ fre
quẽs libꝛoꝝ doctiie ſalubrꝭ agit opꝰbonũ
de genere. Et opꝰh̊ ſi ꝓueniat ex caritate.
eſt meritoꝛiũ vite erne/nec ſᷣuile dicẽdũ eſt
Vñ ptinꝰ habet deciſio dubij cui?ꝰ occaſio
necidit᷑ pñs opuſcłm qð qſiuit qdã de mo
nachis domcartuſie. Si liceat dieh feſti
uis ſcribere deuotõis libꝛos gratꝭ ¶ Ded
aduenmẽdũ ĩ pꝛimis ꝙ nomẽ ſcptorꝭ notat
peritiã ſcribẽdi.cũ vſu aſſiduo vl frequẽti.
Scriba vo diẽ mgrmi eis q̃ ſũt diuĩie leg
eruditũ:qͥ ⁊ ſrutatoꝛvł ↄqͥſitoꝛ dici pᷣt/aut
etiã dictatoꝛ. Quales erãt ſcribe iudeoꝝ/qᷓ

lis eſdras ſcriba velox ⁊ igenioſꝰ ĩ lege/q̃leſ

apð xpᷣianos theologi doctoꝛes ſeu theolo
gie pfeſſoꝛes de qbo nõ erit pncipaliter ſer
mo pñ̃ᷣs/ſʒ de ſcriptoꝛibo q̃ſi mechanicis ⁊
manualibo libꝛoꝝ.¶¶ Et hi ſũt ĩ multiplici
differẽtia penes erullitiõeʒ maioꝛẽ vel mi⸗

noꝛẽ circa ſcripturã/quã trãfferũt ex inſpe-

cto evẽplari libꝛo / vl quã de pnũciãtis oꝛe

falcipiut /ſiẽ baruch de oꝛe hieremie ſcoͤſit

ſaibe et ſcriptoꝛes.całlaudat᷑ fuiſſe diups

ßmo. Nec obuiamꝰ dicto hieronimi ꝙ bẽt
3

Ambꝛo. libꝛos ſcribẽs qs dictabat. Sũt
alij gradꝰ ifimi nullũ penitꝰ hũtes itelleciũ
eoꝝ q̃ trãſſcribũt.q̊s q̃i picoꝛeſappellamꝰ

Sũt nõnulli tãq; medij gradꝰ qbaaꝑtꝰ eſt
ſatꝭ ſenſus eoꝝ q ſcribũt/ſaltẽ grãmaticalx

ſeu lr̃aliter.q̃les olĩ fuert ⁊ adhuceẽ ferunt
in religiõiboa ꝓpbatꝭ atq; ĩ vniuerſitatibo ⁊
ſtudijs rationabilit iſtitnt. Et de talibolo
qͥ pcipua nũcẽ intẽtio neq; alios ſecludẽ
do.qͥ vł ſũt magꝭ aliqͥd q;ᷓ ſcptoꝛes vt pᷣmi
vł vt ſcðᷣi/qͥ paꝝ ſũt ad fruciũ ſpũalem ſue
ſcripture capeſſendũ idonei MBuinnd
tatꝭ.vt lucidioꝛ ⁊ bꝛeuioꝛ eẽt oꝛdo dicẽdoꝝ
patet ſtati hec nr̃a ↄcluſio.ſciẽtib qͥd ẽ opꝰ
bonũ ð geneneqd opꝰ meritoꝛiũ vite erne
qð opꝰſᷣuile AUerũtñ plaq; eã ꝑ ↄꝑatões ali
q̃s ĩ ſubſeq̃ntib duodeci ↄſideratõibo ãpli

ando mõſtrare/q̃̊s metꝝ triplex cõp̃hedit.

vᷣſus. Pꝛedicat atq; ſtudet ſcptoꝛlargit᷑:
oꝛat. Afdigit᷑ſal dat.foõtẽ.lucẽq; futurꝭ Ec
deſiã ditat:armat.cuſtodit.honoꝛat.

ſcriptoꝛ pꝛedicat.
Criptoꝛ idoneꝰ⁊ frequens libꝛoꝝ
doctrine ſalubr (ſic enĩ ſꝑ ifra 1o

olumꝰ ⁊ ĩtelligi)pᷣdicare dici pᷣt Certe ſi lĩ

gua ſuet manꝰ pdicatz fmetuoſiꝰ aliqñ /qn

to ſcptura venit ad płes vberioꝛ q;ᷓ traſiẽs

neſcio qd latẽtꝭ energie viue vo act ⁊ in
aure diſcipłi ex doctoris oꝛetrãſfuſa foꝛtiꝰ
ſonat. Sʒ ſuenies aliq̃s eruditiſſimos fa⸗

ttẽtes ſe pła didiciſſe ſcpta ſtudẽdo ruminã

doq; ſecũ qᷓ; ꝑ doctorꝭ auditũ. Qualẽ ſe fu
iſſe viðꝛ bernardꝰ głari dicẽs mgr̃os ſuos

fuiſſe quercꝰ⁊ fagos. Pꝛoculdubio nõ ſi ,/
ne pᷣuia vł comite lectura libꝛoꝝ/Addeꝙ

int᷑ pdicatoꝛes ſũt młti tãq; nudi ꝓnũciato

res eoꝝ q̃ ſumũt foꝛmalit᷑ ĩ ſcptꝭ.qͥ ſi mere/

*

Fogiairrotasdicgronündebicatcnen
lr ſcptoꝛ nr̃ cui pᷣt adeſſeꝛ adeſt.ſupponi⸗
rur.non imparanimarum ſaluificans ʒe⸗
lug ſqibendo ſicut alteri loquendo.
Coſideratio ſecũda

ſcni

toz ſtudet / legeſ et dictãti ſimilis
Criptoꝛ hmõi ſcrutãu ſtudioſe vlł
legẽti doctrialit᷑ vel etiã dictãti nõ

Coſideratio pꝛima

Eẽvſq;q̃q; diſſiłis. Colligit᷑ ex pᷣce⸗
dẽñn/ deductio pñtꝭ ↄſideratõis qᷓ ad legere
vl dictare.qꝛ nedũ ꝓ moꝛula tꝑis exigua ſʒ
in ãnos decẽ.cctũ mille.ſcpturã dumre 2tĩ
getiſevłꝑ mitiplicatõʒ exẽplariũ ab ea ſei

lcrut. oaz no0 0& enbettrade,;
repoſſumꝰ/ſed ſcietifico cuiꝰ memoꝛia fir·

ptoꝝ. legetibo aũt atq; dictatibo ſi defuerit
auxilia ſæ iptoꝝ/cũ mẽoꝛia ſit labilis/obꝛe

nũcillã eſci vbi celeſtis. nücoẽm penitus

uiter emer getes iuxia ꝗqlitates ꝑſonaꝝ tem
poꝝ aliaꝝ q circũſtãtiaꝝ.q̃ nũq; plene to)

tas ſe pᷣbebũt cũ ſintabſq; nũero variabileſ

—

Exẽplũ de medicis ⁊ moꝛbis.Nõ enĩ ſuffi

ciũt eis libꝛi qntülibet erante cõpoſiti. SGʒ
opoꝛtet variare receptas/q̃les velle ſiloẽs “
tat inerplebile.

radere eet. ꝓut auiceng notat inexplebile
Pꝛodeſt nibilominꝰ apð republicaʒ nõ

ro ſcutatõeʒ ſtudioſaʒ nõ oĩ ſcribeti

2 2

7

miꝰ retinet ea q̃ ſcribit q;ᷓ alia ſi vult intde

„ „

aĩos demiſſa ꝑ aures qᷓ;
dice ſuetraditõis oꝛigi

reę.tũ ꝓpter ĩmoꝛationẽ.iũ qꝛ ſegniꝰirritant
ꝗ ſunt oclis ſubie;
Accioit ex hacra.
6is⸗ Sars memoꝛie cu
ius memint Cicero. Reddit᷑ inſuperra
tio cur expediat ſtudioſis abbꝛeuiatiões ſi
bi cõſcribere certiſq; notulis inſignire pũ⸗

ca memoꝛatu digniog.·

Terria cõſideratio

.

Se

dat res eẽ ꝑtes ſatiſfactõis theo

um. de qͥbo erit ↄſideratio ſeqns Quis oꝛo

dubitauerit qm̃ ſcptoꝛ q̃lẽ loq mur ſit laDargi
toꝛ elemoſyne multiplicꝭ nedũ tꝑalis ad ſu
ſtẽtationẽ ſui ſuoꝝq; fratrũ ſeu domeſtico
rũ.Eſt enĩ lucroſa nõ paꝝ iſta ars.Tene⸗

bit inſuꝑ locũ elemoſyne ſpũalis ad opitu

latõeʒ alaꝝ.nũcaduerſꝰ enoꝛes ⁊ ſcupu⸗
los ꝑ eruditõeʒ doctrinalẽ atq; ↄſilij.nunc

ad cõſolatõe; ſalutarẽ Yalloꝛ ſi nõ ita miſe
ricoꝛdia receperũt. Jonathas cũ ceteri iu/

ſolatio ſctõs libꝛ

ſonat apłs vbiſupꝛa ad Rho. S

. . „

kat prin obffanio dictatis / aut delectꝭ ob⸗
iuio.Adde ꝙ ſalubꝛioꝛa ſũt pleruq; icpta
veteꝝ qlia ſeiptoꝛ nr̃ eligit qdictamia no
uelloꝝ Nõ ꝙ ĩipꝛobemꝰ nouos dictatoꝛes
qles aſſidue cogiũt᷑ aſſurgere tũ ꝓpter altera
tionẽ variã guſtꝰ ſpũalis/cupiẽtis nũchãc

deode v reépublicaz nõ peri diuin ſimplicitari ..
mediocriter ref uatio taliũ ꝑticularit dica
toꝝ.ſic ↄtra moꝛbos coꝛpoꝝ ſic aduenus 3
peſtes aĩoꝝ/qð vtiq; facit ſcriptoꝛ.( dor

ſptor ur largit miſererur et comodat.
Eriptoꝛ nr largit᷑ miſeret᷑.⁊ como⸗

ogitradũt. Una eſt elemoſyna de
q̃ pñs ẽ ↄſideratio.alta ẽ oro.tertia ieiuni

chabeo. xij. Dicetes ſe hfe
ꝛos ido nullo indigere ECõ5
vrlpen de ehod Santacd
hncvt accepi nõnulli pfeſſoꝛes regle biiſſi

mi Augn. s canonicos regulares appel
lamꝰ apð Ollãdiam.qꝝ laboꝛ ſnbechpa
ſcit eos tꝑalib⸗ ſubſidijs de pᷣcio libꝛoꝝ.re

manẽtibo apð ſe plimis ad ſpũᷣale ſolatiũ
Tales iure dixerimꝰ btĩficatos apꝛophe⸗

ta. Aaboꝛes inqt manuũ tuaꝝ q; maãduca
bis. btüs es h ĩ ſpe. ⁊ bñ tibi tãdẽ erit in re

Vxoꝛ tua myſtice diuina ſapia.vel religio

7

tua. vl celeſtis gra.ſic vitis abũdãs ĩ lateni
bus dom? tue/q ẽ ecclia vł ↄſcia. Filij tui

lraliter ꝓfeſſoꝛes ⁊ ſeptura.moꝛaliter opa
tua.ſic nouelle olinaꝝ ĩ circũitu mẽſe dñi
q parat᷑ aduen eos.demon es⁊ hoĩes qᷣ tri
bulãt nos. Copara nunc ſi potes alioꝝ q̊

rundã eccliaſticoꝝ multiplicata ſuꝑ nüeꝝ

inſtituta ſint ĩoꝛatõibo vocalib.ſint in ele

moſynis coꝛpalibo.iſtoꝝ paupꝑi.neciã pan

uc ſint neſcio ſctimoniales in H̊ opꝰdedi

Fuerüt an ad;

cate / ſic oli Oꝛigeni p trãſcribẽdis opibus

ſuis nedũ notanios ꝑ diuites ſeclares ſed

puellas ſexĩ ſcribẽdo pentas datas eẽ Vñ
qſo tot genera bibliq ꝝ. tot doctoꝝ volumi

na qᷓ mõ ſuꝑſũt i ecchia/ſi nõ exſcpᷣtoꝛibo in

ſupereſt veſtigium.

tio ꝙ ſcriptoꝛ oꝛꝛt.
Enptoꝛ nr oꝛat.hẽtoculꝰnũcius

coꝛdis oꝛqdi materiã ſibi miſtrare

Quãuis nihil obſit qͥn vocałqñq; poſſti

eſt iplere ſcptoꝛẽ nr̃m monitiõeʒ aplicã.q

pſallamꝰ ⁊ cõtem ĩ coꝛdibanr̃is dño. ODO

freq̃nter Kiaei araa er chlenenten

dã vberiꝰ fruit᷑.¶ Puto palã mihi fieri/q;
ſcptio vłſcpturaſ/ee opꝰdei opꝰ religioſum

nõ minꝰ ſepe q;ᷓ voq exaltatio ĩcãticeccie

Poõt ſubinde vnũ cõpẽſari ꝑ alte⸗ qñc; ſa
lubꝛiꝰ qᷓ; tꝑal admiſtratio ab eccłlaſticoꝛũ

religioe degetiboquoꝝ ad pñs vix vllum

D

ſeriofovlcãticũ ſuaue dũ ſcribit Ait vo ſat

officioꝝ freqntatõe ſaluat ⁊ abſoluit. Cre

diderit ꝓinde ſcptoꝛ nr̃ ⁊ pietate iugi reco

gitauerit totiẽs deũ ſctõſq; ãgelos ſecũ eẽ.

toties ſeptoꝛes ſacros ipʒʒ alloqͥ.totiẽſxvõᷣm

ſibi blãda q̃dã oſcla ↄſolatiõis dare. qtiss

mediate diſpẽſarunt. Eui dignitati qᷓ põt
merces alia tꝑał eq̃ri: Quis phibʒ talẽ ali

quẽ ↄtẽplatiuũ ⁊ eẽ ſil⁊ dici? Cõtẽplatõe,

iiꝗqꝙ lectio qᷓ ſenibedo fit nõ ipedit ſj paſcit

Quinta connigera.

eoꝝ dicta ſalubꝛia cõſcribit q̃ mediate vłi⸗

R— —. —

h — ——

Se ☛☚ r

n
Nn
nd

—
—
—
. —

De laude

ꝙ ſcriptoꝛ affligitux.
Criptoꝛ nr̃ affligit᷑q̊ ieiunij vicẽ
– tenet. Yeiuniũ put ẽ tertia ꝑs ſatiſ
factiõis extẽſo noĩe ðꝛ a doctoꝛibo oĩs affli
ctio coꝛꝑał aſſũpta volũtarie ꝓ domatiõe

caurnis vł vice ſatiſfadtiõis q fit ꝑ doloꝛem

Nuẽadmodũ ꝑs alta q̃ ðꝛ oro ↄcludit oẽʒ
mẽtꝭ eleuatõeʒ i deũ cũ hũili ſubiectõe ⁊ o⸗
bediẽtia.Elemoſynã vo ꝓtẽdũt ad om̃eſbſᷣ
ſidiũ pxio miſicoꝛdit᷑ ipẽſuʒ.Cõſonat vo⸗
tũ pauꝑta elemoſyne.votũ obediẽtieoꝛa
tioni:votũ caſtitatꝭ ieiunio ſeu coꝛꝑis edo
matiõi.Que talit᷑ elucidata mox ꝑſpicuaʒ
faciũt hãc ↄſideratõeʒ cũ duplici pᷣcedẽte.
HNullus itaq; negauerit laboꝛioſũ eẽ ſcribẽ
bẽtꝭ exercitiũ.acceptet igit᷑ illð ĩ pniam ſeu
ſatiſfactionẽ ꝓ ſuis alieniſq; delici.ſic enĩ
directio ſpũalis ocłi reddet laboꝛẽ ſuũ ne⸗
dum vno ̊ mõ laudabilẽ ⁊ meritoꝛiuʒ ſed
tot modis quot intẽtiones bonas addu/
cet ad decoꝛatõeʒ actꝰ ſui.noĩatim imta cõ
ſideratöes duodeci q̃s ſub ſcpture pᷣeonijs
apimꝰ. Jũge ĩ foꝛo pnie põt iſte laboꝛ
ad ſatiſfactõeʒ ſacramẽtalẽ iponi:quẽ labo
rẽ ſi nullꝰ ĩponit hoĩm/ipoſuit ſane deꝰ ab
iitio cũ dixit Ade ⁊ poſterꝭ. In ſudoꝛe vul·
tui veſcis pa.t. Poꝛro qͥ ĩ laboꝛe hoim nõ
ſũt nec cũ hoĩbo flagellãt᷑ nõ itumeſcãt ſʒ ti⸗
meãt ne cũ demonibo afſligãtur. Scripſit
egregiũ volumẽ Augꝰ.de oꝑe monachoꝝ
qð totũ potuerat ad rẽ q̃ nũc agit᷑ tradua.
Om ſi monachos opoꝛtʒ oꝑari.q̃le dabit᷑
opꝰ tlið ſue ꝓfeſſiõi nedũ minꝰ aduerſũ.ſʒ
ampliꝰ ꝓmotiuũ/attẽto ꝙ nõ om̃s idonei/
ſũt ad difficilioꝛa q̃lia ſũt pᷣdicatio vłlectio
doctrial Sʒ neq; miſſaꝝ obſtat celebꝛatõ
quã finit hoꝛa bꝛeuis Neq; pᷣtereavalet er
cuſatioveſidie nõnulloꝝ dicentiũ.iĩmo q̃ſi
gloꝛiãtiũ neſcio ſcribere. Diſcãt diſcãt. ne⸗
qᷓ; verecũdẽt᷑ vł deſperẽt/qm̃ laboꝛ ĩpꝛobꝰ
omia vicit.⁊ durꝭ veniẽs ĩ reb egeſtas. ait
virgiliꝰ. Gallice beſoeng fait vieille troter⸗
id ẽ latie. Nẽcitas fac vetulas currere. OQui
ſe diẽ egere cũ ſibi poſſit faciẽdo qð ĩ ſeẽ p
uidere/ſit mẽdax.ſiſicꝰ ẽ lectoꝛ diiudicet.

.
Bexta conſideratio
Wſcriptoꝛ ſal ſapiẽtie tributt.
riptoꝛ nr̃ poſterꝭ ſal ſapſe admi⸗
niſtrat. Jubet apłus eẽ nr̃m ratio
nabile obſequiũ ↄfoꝛmit᷑ ad figurã leg pᷣci
npriẽtꝭ in oĩ ſacrificio ſalapponi. Videat ãt

7

eit vł alijs ſi coꝛruptũ ꝑ ineptias ſcrib

ſcptoꝛ ne ſuũ ſal ĩfatuet vl ſibi ſi einõ ſape
1

ſcriptoꝛũ Pꝛimũ

reddiderit. Quales vere pꝛotulit etas nr̃a
płimos q̃ꝝ mẽdoſa fuer̃t adeo volumiavt
ↄſultiꝰ fuiſſet.nullaq; talia miſtrari cũ lIrſis
incõditꝭ ſine lege ſine ſenſu vł oꝛdie. adeo
qͥdẽ vt auctoꝛi ꝓpꝛio ſeu dictatoꝛi nõ ĩtelli⸗
gibilia redderẽt quantũlibet introſpecta.
THãc exiſtimãt aliqͥ nõ minimã tribuiſſe
iacturaʒ ſtudijs ac vniuerſitatibo nr̃e tẽpe/⸗
ſtatꝭ dũ qͥlibet admittebat᷑ad ſcribẽdũ.nõ
batꝰ nõ cognitꝰ. Exẽplaria q̊ʒ dabãt᷑ icoꝛ
recta Quid ni multiplicioꝛ coꝛruptio ſeq̃re
tur. iũcta trãſcribẽtiũ vł inertia vł ignoꝛã
nai Sʒ dankt viſitatoꝛes ĩ artibo mecha⸗
nicis ne fraus cõmittat᷑i oꝑatiõibo vtĩ pã⸗
nis vl i pane vl cultellis ⁊ ceten .· Quis di⸗
gne tulerit opꝰ pᷣcioſiſſimũ expers eẽ viſita
tionis.ne coꝛruptio ſua ſerpat iugit᷑ ĩ dete
riꝰ Sic oli apñ ſcõs pres hẽbat᷑ electio ſuꝑ
ſcriptoꝛibo nec paſſim admittebat᷑ indo
vt doctꝰ.ſʒ vſq; ad pũctoꝝ foꝛmatiõem.qͥ
lucẽ dãt magnã legẽtibo examẽ hẽbat᷑. Pꝛi
ſci doctoꝛes nomĩatim hierene ſi nõ fallit
memoꝛia ſubiũgebãt ĩ opuſculoꝝ ſuoꝝ fi⸗/
ne tribilẽ dini noĩs obteſtatõeʒ.vt ſcripta
ſua coꝛrecte trãſcriberẽt᷑ ⁊ ꝑ poſteros ita fie
ri ſuaderẽt. Alioqͥ n iuxta hieronimũ quis
vel ſcripſiſſe vel emẽdaſſe fructus eſſet.

Beptuma cõſidera/
tio ꝙ ſcriptoꝛ fontem miniſtrat.
Ciptoꝛ nr poſterꝭ aꝑit fontẽ aq̃ vi
e ſaliẽtis ĩ vitã etnã. Intelligat᷑ b

„

nõ vt auctoꝛ pncipalł qͥ ſolꝰ deꝰẽ ſʒ vt mini

ſtratoꝛ. Nã fons vite vᷣbũ dei ĩ excelſis Nõ
.ne libꝛi ſalubꝛes q̃les intẽdimꝰ ſunt /nõ ci⸗
ſterne qͥdẽ veteres ⁊ diſſipate.ſʒ fons oꝛto
rũ puteꝰ aq̃ꝝ viuẽtiũ q̃ fluũt ĩpetu de liba⸗
noiqͥ cãdidatio nuncupat᷑. Cui ſapie fonti
q̃nto ꝓximioꝛes ſũt riuuli ſciaꝝ tãto purio
res ſalubꝛioꝛeſq; crediderꝭ illos Quo ↄtra
dũ ꝑ tras ĩ lõgiquũ riui ſciaꝝ dilabũt᷑ nõ re
tinẽtes vᷣtutẽ ⁊ guſtũ fõtꝭ oꝛigĩialſcito ꝙ de
facililimũ viſcũq; ↄtrahũt.vñ vᷣmes peſti
lẽtes / vt rane bufones colubꝛi geniti repũt
et potãtes inficiũt aut gimũt. GBibe igit o
ſcptoꝛ de aqͥs tuis viuẽtibo veniẽtib deli⸗
bano poꝛ.Et ne dixeris.cũ heretiò.aq̃ fur
tiue dulcioꝛes ſũt ſʒ oĩa palã ⁊ in luce clare
ſcãt pꝛo quo ſit ſequẽs conſideratio.

11 ¾R11 deratio ꝙ ſcri⸗/
ctgua COli tcaacldat.
Criptoꝛ noſter lucẽ ſequit et eẽ po
ſteris admiſtrat.Lexdei luxẽ ⁊ lu
cerna. Lucerna pediba meis ̈buʒ

tuũ/ait pſalmiſta dño/et lumẽ ſemit meis
Sit opoꝛtʒ ipᷣi gaudiũ.qͥ delectabile lumẽ
oclis ĩſpicit q tidie: Heq; hẽt vt tobias ↄq̃ᷓ
ri:qle mihi gaudiũ erit.qͥ ĩ tenebꝛis ſedeo.

erlumẽ celi nõ video Zlidet planeluméee/

li ſcriptoꝛ nr̃ qð ẽ vbũ dei deſcẽdens a prfe
luminũ.dũ alij accumulat ſupꝑ ſe terrã ĩſtar
talpaꝝ defoſſi tenebꝛis ſeculariũ vel lr̃aꝝ·
vel oꝑationũ.Gaudeãt pueri tales habuiſ
ſe parẽtes vel mgr̃os qͥ taliba eos artiboſa⸗
lubꝛia ſcribẽdi voluerütinſtruere. Gaude
antqͥ talẽtũ ar hmõi ſuſceptũ nõ ignauit᷑
infodere ſʒ vt lucernã ⁊ lucẽ ſtrenuitate dili
gẽti/ conãt᷑ pñtibo ⁊ futuris oñdere. VUide
Hõ hoĩ ⁊ ars arti q̃ntũ pᷣſtat ⁊ pfer/ Dedi
tus ſcʒ ad ſalutaria ſpaliaq; / p̃ derelictis
aut ipulſis ad noxia.q̃ vł auariciã nutriãt
vel ad flagicia ꝑtrahãt nõ diſtrahãt a pctis
Demg collige tecũ ſcriptoꝛ nr q̃le ſit ti⸗
bti donũ dei.poſſe freqnter emergere de te⸗
nebꝛis mũdanoꝝ hoimcũ actib ſuis teter
rimisi ſeditiõibo/i bellis/i cõtradictiõibꝰ:

Eñmergere dixerim ꝑ obligatioez animi dũ

lucidis ⁊ trãqllis actiõibo mẽs occupatſe.

Nã vbi locꝰ ect icoꝛde tuo tenebꝛisq; lux

ſcripturaꝝ attẽtiõe ſua cõplet. QOuai re nõ
paruũ accipit fructũ ſcriptoꝛ q;uis illr̃atꝰ.

nõ minꝰ crebꝛo q; hõ nõ intelligẽs eccłe cö

ticis occupat/ Seſit hãc lucẽ. ¶ Auguſti
nus dũ obediens celeſti oꝛaculo.tolle lege

tolle lege.cõiect i ſæiptura apli oclis. mor

depulſe ſũt ab eo dubitatiois tenebꝛe / luce
ſecuritatis infuſa. Itaq; dicl no pt ; mul
tiplex olim ⁊ q̃tidie lucis ſplẽdide fulgoꝛ ir
radiet legetes ĩſcripturis/qs hri nõ poſſe
ſine ſcriptoꝛibo qs neſciat: Pꝛeſto ſũt vbi⸗

libet ſcripta tibiſi volueris.verba nõ eque

Vigdes ĩ illis defectꝰ tuos tanq;i ſpeculo ſi
ne verecũdia vl pudoꝛecuiꝰ q; inſpicietis
vel culpãtis. Potes ꝓ variatiõe palati ſpi
ritualis nũciſtis nũc illis ſcriptoꝝ refici ſa
poꝛibo. Pꝛopterea ſuꝑuacuaʒ ipᷣoꝝ multi⸗
plicatiõeʒ qͥs eẽ culpauerit. None lautiſſi⸗
mã eẽ ↄuenit ſapie mẽſam multaq; ferculo
rũ varietate refertã / Sumat vnuſqͥſq; qͥd
et qᷓntũ ſatis erit vet vſq; ad ſobꝛiã ebꝛieta⸗
tẽ ſpũs.ad quã ſpõſus inuitat cariſſimos.
Comedite inqt amici ⁊ bibiteꝛ in ebꝛiami
ni cariſſimi Qualis ebꝛietas nõ tenebꝛoſi

tatẽ obtuſitatẽq; ſz luminoſitatẽ affent inſo

litam ⁊ vere diuinam.

ona connideratio

damꝰ. Sit ſcptura laudabihłp theſauro q/
lis nõ ẽ ĩ papiris ilico pereũtibo.vbi dicũt᷑
ſił laboꝛ recte papireꝰ deperire cũ oꝑa ⁊ im

biꝛis ſctis.

ſcriptoꝛ eccleſiam ditat.
CLiptoꝛ nr ecliam ditat Refertur
Auguſtinꝰ moꝛiẽs friba inculcaſſe
eccliaſtica bibliotecaʒ magno ſtudio qꝛ
magnũ ſciebat eẽ theſauꝝ cuſtodirẽtQuo
cõtra nõ hñt tyrãni de populatoꝛes regio⸗
nũ ſeu religionũ eff caciꝰmachinamẽetũ qᷓ;ᷓ
ſi libꝛis ipᷣ̃as in pᷣmis ſpoliaueritatq; pua
uerit. Patuit ĩ regibo aſſvrioꝝ reſpectu hie

rnuſale ⁊ iudeoꝝ. Hoc pdẽ aiaduerſũ ẽincõ
modũ cepiſſe circa regnũ francie xpᷣianiſſi⸗

mũ aqͥ libꝛi diſtracti ſunt aſſidue:etſi non

B

aꝑta tñ occulta ⁊ palliata depᷣdatiõe/ꝓpter

lucrũ ad exteras natiões colligẽdũ.qq; ne

qʒ; defuerit aꝑtiſſimiviolẽtiſſimiq; direpto
res. Dicit᷑ ĩ pꝛouerbio vulgari.Les bons

liueres faut les bons cleres.i.boni libꝛi fa
ciũt bonos clelicos. Hoc ꝓuerbiũ veꝝ eſt
Mutat qʒ libn.vtpolicia mutet᷑ vno mõ
vel alcero nce ᷑. Hec adlaudẽ ſcriptoꝝ ſpe
ctãt.q̊ꝝ ſtudiũ ẽ ad oppoſitũ libꝛoꝝ vpau
perationẽ Aumsbid ſcʒ ⁊ populare li⸗

lationẽ eoꝝ. Quo vtinꝗ puocarẽt ĩfidelis
reg ecẽplo fideles põtifices ⁊ p ncipes xpᷣi

ani. Fert᷑ huiꝰ regis libꝛania qͥnq̃ginta mi
Ceteꝝ diuitigs hic

lia libꝛos habuiſſe. ¶¶ Eet gs hic
nõ accipimꝰ ſolũ ĩ decoꝛe libꝛoꝝ.qͥ t addi
tus ſi fuerit valoꝛi ſpũali/pᷣcium duplex ac
creſcit ſic ĩ oꝛnamẽetis eccłiaſticis iſta lau⸗

pẽſa: Pergamenũ durabiliꝰ ẽ.q̃ ↄditio ca⸗
nanz papirũ compẽſat abũdant᷑.

Dʒ neq; qͥſpiã excuſauerit ſuã ĩ criben

do ſegniciẽ ſi neſciuerit l̃as artificioſe mł
tũ foꝛmare.lra ſit legibilis.ſit pũctuata.ſit
purgata.q̃lis ẽ lõbardoꝝ.nõ iuoluẽs ſetra

aib ſupfluis. Dit demum ſine macte fal

ſitatis.cũoꝛthograuia vera. Illa ſufficitĩ
ecclie theſauro reponi q́;uis paꝝ fucatide

con obtineat.nec tãtũdem pꝛecij tẽpoꝛalis
HNon autem opoꝛtet ad extremum vnũ⸗

quẽq; ſimiles ad ſcribẽdũ libꝛos aſſumere
quẽadmodũ nõ eſt par in legetibo ſtudium
Captat hic ampliꝰ denotiõeʒ vel gignere
vel nutrire/cui pama ſatiſfaciũt opuſcula.
Vult aliꝰ ĩ altum eruditiõis intellectualis
aſcẽdere/tali grãdia doctoꝝ hñda ſunt vo
lumia.qꝝ traditiões oꝛdie doctrinali ſon

„

dmirabił ſuit ardoꝛ hñdili
bꝛos ſacros apð ptolomeũ regẽ.q pcio in⸗
gẽti cõꝑauit ſibiꝑ ſeptuagita ĩterptes trãſ⸗

ur
ſſe⸗
no⸗
doe
We⸗
niſi
non
er
iöne
8dons
idif
ack
ho no⸗
r pe⸗
dpan
Uelis
R
dod
Prcgni⸗
pm
i
ho ic
macdi
Perae
ſtalu
noq
bidicit
Mi
croc
Kr
ſcdſen
ongi

De laude ſcriptoꝛũ Pꝛimũ

tet᷑. Alioqͥn rectũ ĩ addiſcẽdo deſerẽs oꝛdi⸗
nẽ letos iuxta boetiũ exitꝰnõ hr̃et. Pꝛimũ

ſimplicitati dlauſtraliũ religioſoꝝ. Alterũ
magꝗg appꝛopꝛiatũ ẽ ſtudioſitati ſapiam cũ

pᷣdicatiõis officio pfiteri q̃rẽtiũ. Tu deni
qꝙᷓ; ſi nõ potuer ãplos libꝛoꝝ maniplłos ad

aream eccłlie repoꝛtare vł ꝑuulos ⁊ paucoſ

imo ſi gregoꝛio credis vł vnũ afferre ſtude
yt in tabᷣnaculo dñi nõ vacuꝰ appareas.ſi
ſolꝰet capꝛaꝝ pilos babuerꝭ vł miuta duo

Vtio ꝙ ſcriptoꝛ eccleſiam armat
Criptoꝛ nr̃ ecdeſiã armat. Cõpa
rat ſalomõ ĩ cãticis ecdeſiã turri da
uid q̃ edificata eſt cũ ꝓpugnaculis et mille
clvpei pẽdẽt ex ea/oĩs armatura foꝛtiũ.Et

apls noiat verbũ dei nũc cypeũ ignitum.
nac la giij ancipitẽ ⁊ penetrãtẽ.nũc gladi
umſp

ũs. Et pſalmiſta ſagittas potẽtꝭ acu

tas. Quiſquis igit᷑ hẽt ʒelũ legis (⁊ hr̃e de⸗

bet ſũmus põtifexpᷣcipue cũ pᷣlatꝭ ⁊ clero)

vigilet opoꝛtet hãc armaturã libꝛis miſtra

tã augere aduerſus oẽm ſciam extollẽtẽ ſe⸗
ſe ↄtraxpᷣianaʒ religionẽ. Sʒ heu qͥd dicit
apls. Oẽs q̃ ſua ſunt qrũt nõ q̃ ieſu chꝛiſti
Qurneeopponürſe murũ nec armis ſpũa

lib induunt᷑ nec ſcripta qbo alij ſe fidẽq; di
latẽt.abũdare pcurãt Vide ſi nõ canioꝛieſt
bodie ↄſcriptoꝛ citationũ qᷓ; euãgelioꝛum

Mẽtioꝛ ſi nõ plur emunt᷑ſi non ſedulius

apud quoſdã xpᷣianos cõꝑant᷑ ſcipture fa
buloſe qᷓ; religioſe.⁊ ꝓphane qᷓ; ſacre:et lu⸗
bꝛice q; caſte. J nũc ⁊ eccleſiã iter has ma
nus ꝓſperari cõfide. Si nõ eratanimꝰ ad*
ſcrutãdũ iuxta xpᷣi iuſſionẽ ſcripturas illas
tamen multiplicare reſeruare q́; ꝓ neceſſi⸗
tatidus et opoꝛtunitatibus equum erat.
Non ipſi etiam theologi memoꝛiter om

nes incoꝛpoꝛẽt.Hoc enim nequaq; facti⸗
bileẽ vel tẽptãdũ cũ ſit ↄſultiꝰ paucis rite
digerẽdis imoꝛari. VUeꝝ expedit reponere
repoſitaſq; cogitare ſcpturas velut ĩſũma
uadã q̃tinꝰ ꝓ loco ⁊ tꝑe poſſint hrf̃i confe
im vt ita loqᷓmur ad manũ p infidelibus

vel ↄuertẽdis vel reuincẽdis.Ad erudien

dũ etiã nũc H̊ mõ nũcillo fideles. Talis ſit

opoꝛtet oĩs ſcribadoct? i regno celoꝝ ſimi

lis hoĩ pr̃ifamilias qͥ ꝓfert detheſauro ſuo
noua ⁊ vetera.Cui ꝑabolice ſilitudini nõ
ne videt᷑alludere ſpoſa blãdiẽs ſpõſo.oĩa

poma noua ⁊ vetera dilecte mi uaui tibi:

Of⸗ Ert h loco ſe ↄſiluʒ qd ꝑ cõꝑationẽ

—.

ad armaturã dei quã ee dicimꝰlibꝛos leg
ſit de armis diaboli libꝛis repꝛobis facien

dũ.Legat qͥ neſcit illud de actibicapi.xix.

multi ex eis qͥ fuerãt curioſa ſectati ↄtuler̃t

libꝛos/⁊ cõbuſſerũt coꝛã oibo.Et cõputatꝭ
pcijs eoꝝ iuenerũt pecuniã denarioꝝ qͥn⸗
quagita miliũ.ita foꝛtit qeſcebat vᷣbũ dei
et ↄfirmabat᷑. Sile factũ nuꝑ accepimus

de libꝛo magico eſtimatiõis mille aureoꝝ

4qꝗͥq vt palmes iutilis aruit ⁊ anſit. Sicolim
pariſiꝰ ĩ grauia ⁊ nuꝑ ĩ atrio maioꝛis eccłe

Vtrũ vo ſit expediẽs apud pᷣlatos ⁊ inqͥſi

toꝛes tales aliqͥs reſuari ꝓpter exẽplar ↄdẽ

natiõis ſimiliũ.ipᷣi cõſiderẽt. De bonis qͥ
dẽ nulla fit dubitatio.qñ videmꝰ pꝛecepto

dñi tabulas legis in arca cuſtoditas fuiſſe
repoſitas.qᷓ cuſtodia cuʒ honoꝛe ſignata ẽ
in ecẽplari vita rpᷣi à libꝛũ leg poſtq; acce

perat ⁊ legerat arma ꝓ ſe contra ꝑfidos ex

eſaia pferẽs.plicuit libꝛuʒ referẽter miſtro
reddẽs illũ vt habet᷑uce.uij.ca.( oꝛé
rurſus eſſe iudeis ſcribit Nicolaus j
Gita ſedere alte q; alte poſiti ſũt libꝛi leg
citur inſuꝑ de xp̃ianis aliqͥ bo ꝙ ipᷣis

de lyra

par eſt deuotio ad libꝛũ aliquẽ ſctm̃ ſicad

ſcõꝝ reliqas.quẽ vt ſignaculuʒ ſupꝛa coꝛ

vel pectꝰſuũ ponũt oſculãt ⁊ ſtringũt. Nec
parũ credũt opitulari.dũ ĩſe verſant qð de

euãgelio mathei ſuper egros impoſitoltra
gunt hiſtoꝛie cum ceteris .

ratio ꝙ ſcriptoꝛ cuſtodit eccleſiam
f Criptoꝛ nr̃ ecdeſiã cuſtodit.Opi⸗

tulatio ſcripturaꝝ duplexẽ aduer

ſus hereticos. Una vt vicant SSrat
2

Altera ne viĩcãt ⁊ ſic cuſtodit.(¶ Sʒ nobᷣ ta

lia diſſerẽtibo mox occurere viðꝛ alalis hõ
7 opohere Pmo illo ecclaſtes ĩ fine. ꝙ ſcri
bẽdi płes libꝛos nullꝰ eſt finis. Deinde q;

deſũt ſcrutatoꝛes ſcripturaꝝ pᷣſerti deuota

rũ.Ampliꝰ ꝙ exlectura libꝛoꝝ multi ſuſce
per̃t occaſiõem enandi iĩmo ⁊ inſaniendi.
Sicoppoſuit paulo qͥ dicebat Multe lr̃e

faciũt te iſanire paule Rurſꝰ oꝑteret libꝛoſ

ipᷣis etiã laicis ⁊ mulierculis ꝓpinare vt do
cerent᷑ ꝑ ſe/legẽdo eos/facta tranſlatõe ad
vulgare ſuũ ſi nõ aliter ↄciperẽt
ꝛzimũ nõ impedit.vel oblitterat laudẽ ſcri

ptoꝛis noſtri.Hõ eni pgredit᷑in imenſum

ſine fine ſed finẽ conſtituit cũ eccleſiaſteti⸗
moꝛẽ dei.cũ ſuoꝝ obſeruatiõe mãdatoꝛuʒ
Quo fine retẽto nihil nimis.Nec iam erit

ecima coõſide⸗/

—

„ Dun

pluralitas libꝛoꝝ ſed vnitas. Fatemuret
plagimꝰ raritatẽ eſſe nimiã in ſcrutatoꝛib⸗
ſcripturaꝝ deuotaꝝ.Sed maioꝛ adhuc in
ueniret᷑/occaſiõe ſublata libꝛoꝝ q̊s ingere
re ꝑ ſcriptoꝛes expedit. Potẽs eſt deꝰ affe⸗
ctibus flãmam inurere cum intellectꝰ alle
ctione vt ꝑfectionẽ ſuã ĩ veri cognitiõe po
ſitã aliqũ ſcrutet᷑. Ceterũ nihil eſt tam ſan⸗
ctum ⁊ ſalubꝛe vel piũ q̊ nõ ↄtingat abuti.

ſicde libꝛis euenit quoꝝ nõ eſt culpa.neq

ſcribẽtiuʒ ſed ſcelus eſt ĩiabuſu. Poſtremũ
mag vꝛgere videt᷑.ſi nõ habeat ʒelꝰ inſtru
ctionis ſctãm ſcienti ã.ſi contẽpſerit obſer
uare nõ violandã eccleſie hierarchiaʒ que
habet vt inferioꝛes laici per ſuꝑioꝛes cleri
cos in lege dei peritos inſtructionẽ accipi
ant. Nec docere hẽt publice niſi miſſꝰõ
enim eſſe dicimꝰ oĩm vel hr̃e vel ſcrutari li
bꝛos ſctõs illos maxime:qͥ ſuã difficultatẽ
petũt explanari ꝑ alios paſſus ⁊ gloſas do
ctoꝛum. Qualiteragere nec facultas eſt in
genij/ nec eruditiõis cõmoditas apud vul
gus/q́s ab oꝛe ſacerdotũ opoꝛtet legẽ exqͥ/
rere. Neq; t arcẽdi vident᷑ ab opuſcuł mo

ralibo ⁊ deuotꝭ nullã ſe difficultatẽ necãäbi

guitatẽ nec abſurditatẽ ĩ traãſlatiõe gerenti
bus.cuiuſmodi ſunt hiſtoꝛie vel vite vel le
gẽde ſctõꝝ.necnõ meditatiões ſctẽ. Trãſ⸗

latiões ĩ reliqͥs iure culpant᷑plłꝰ erroꝛis ar⸗

rogãtis.q; deuotõis humiliſ.aut eruditio
nis ſalubꝛis materiam pꝛopinantes.

deratio / ſcriptoꝛ honoꝛat eccleſiam
Eriptoꝛ noſter honoꝛat eccleſiam
Degucũt hãc honoꝛificẽtiaʒ pᷣmiſ
WMe eↄſideratiões q̃ ſimul oſtẽdũt nõ
mediocxrẽ latrie veneratõeʒ ſcribẽdo libꝛoſ
cõſtitui. Vñ ↄſurgit ratio meriti ad deũ qͥ

honoꝛificat honoꝛãtes ſe.Qui legẽ quod;

matrꝭ eccłie ſpõſe ſue nõ dimittũt ſed auge

re ſed dilatare ſz elucidare ↄtẽdũt. Do ſi

foꝛte dixerit emulꝰ aduerſꝰlaudẽ ſciptoꝛis

nr̃i: Curlaudet illeqͥ mercẽnariccui ad
lucrũ reſpicit oculꝰ.Accipiatlucrũ qð ſuuʒ

eſt. ⁊ vadat.¶ Reſpõdebimꝰ ꝑ euãgelicã ⁊

aplicã ſniam ꝙ dignꝰ ẽ opani cibo ſuo et
mercede ſua.Cm̃mõ pncipalis ⁊ final eiꝰ
intẽtio ĩ honoꝛe dei ⁊ ecclie ĩ caritate nõ fi⸗
cta.ĩ ſua demũ alioꝝ q; ꝑpetua ſalute figat

vt ſit finis lucri ſub fine celeſti.q̃tinꝰ nõ iã

dyuo fin es aduerſi/ſed vnꝰ vtrobiq; cẽſeat᷑.
Röne ſcriptoꝛ nr̃ pᷣterea venit honoꝛan

odecima conſi-

De laude ſcriptoꝛum

dus ab oĩbqͥ Pnigh eccliam pᷣcipue qͥ re⸗
gimini ſuo pᷣſũt. Sit honoꝛ ipᷣe ibñficio.
ſit honoꝛ ĩ aliq̃ inſigni titulo.ſit ĩlargitiõe

indulgẽtiaꝝ nõ minꝰ q; ꝓ peregrinatione

vel eccłie materialis ↄſtructiõe ſit in pᷣuile
gijs aliq bo. Om̃ ſi duplici honoꝛedignos
diẽ apls qͥ laboꝛãt ĩ verbo/nũqͥd deſcripto
ſilebimꝰ: Nũqͥd euãgeliſte uũqͥd ꝓphe.nũ
qͥd paulꝰ ipᷣe ꝓfuerũt nihil ſcripto. Nonne
plurimi q̃tidie ſcriptꝭ edificãt᷑qᷓ vba nõ au

diũt? Hoc vnũ iniũgẽdũ pᷣmiſimꝰ.viſcri

ptoꝛ oĩs idoneũ ſe pᷣbeat.Quatinꝰ ab ĩſti⸗
tud vł iſtituẽdis pᷣncipalibo ſcribᷣ exẽplaria
q̃ ⁊ qlia ſint irrepᷣhenſibilia ſuſcipiat. Sic
enĩ iubet dñs deut. xvij. vt rex ſibi deſcri⸗

pturꝰ deuteronomiũ leg exẽplara ſacerdo

tibo accipiat.⁊ movſi ðꝛ.facoĩa ſᷣm exẽplar

ſeruãt. ¶ Ecce qnta ſterilitas ꝑ eccłaſticoſ
pᷣſertim plebanos rectoꝛes eccliaꝝ ⁊ alios

qð Larini ⁊ angeli mĩſtrãtes ob

ocioſos de ecclia.ꝓchdoloꝛ inuenit᷑. Apð
q̃s nec bꝛeuiſſimꝰ tenoꝛ vnꝰ habet᷑ diuno

rũ pᷣceptoꝝ.nec ſacramentoꝝ noĩatio.nec
numerꝰ articuloꝝ Cõpellũt᷑ hr̃e ſinodalia
ꝗ̃dã inſtituta.bñ q̃dẽ.ſz illud opoꝛtuit face

r /nõ tñ aliud omittere ¶ Deniq; nihil im

pedit(vt ad pncipiũ finis ſe referat)libꝛos
ſeu tractatulos.vel codicillos deuotionis

ſcribere dieb feſtiuis. hito moderamie q̃le

ſapiẽs iudicabit in h̊ oꝑe.qð vtiq; nõ ſᷣui⸗

le cẽſendũ ẽ.ſj ĩ honoꝛẽ eccłie płꝰ aliqñ ver
gens ; młtiplicatio vocalis oꝛatiõis.ĩmo
q; inſolẽs ĩ aliqb miſſaꝝ kurr
20

qͥd ad extremũ vobᷣ ẽ vel fidei vł ↄſil

* uideãt ſuꝑioꝛes ĩ vniuerſitatibo ſtudioꝝ .ĩ.

cenobijs ſeu monaſterijs religionũ.ĩ colle
gijs eccliaꝝ maxie cathedraliũ ne dũ libꝛa
rias hre/ſʒ ſcriptoꝛeſde ſuppoſii ſuis⁊nſti
tuere.cũ relaxatiõib oneꝝ ceteroꝝ ↄgruis
aut cũ ſtipẽdijs oppoꝛtunis Que vbi deeſ
ſent agat nibilominꝰ ſcriptoꝛ nr̃ viriliter p

cã nõ infima.q̃tinꝰ ociũ vitet.qð vicia do⸗
cet oĩa:.qð eaꝝ ſentina eſt aboĩabilis ⁊ hoꝛ

rẽda.Sperei pᷣmiũ:ſperet.qm̃ merces ſua

magna nimis erit deus iubẽs ſcrutari ſcri
pturas.ac ꝑ inde ſcribi.qͥba hẽt᷑ et᷑na vita.

——

Cuiꝰ eẽ ꝑticipes tanq; ĩ ibꝛo ſuo ſceriptos
largiat᷑ iße nob dñs ni ieſus xpᷣs liber vite
ſpecioſiſſimꝰ deꝰ bñdic? in ſecula.Amen.
¶ Finit tractatꝰ de laude ſcriptoꝛis editꝰ

achꝛiſtianiſſimo doctoꝛe Johãne de Ber
ſon cancellario pariſieñ. Lugduni.Anno
domini. O. cccc xiij. In apꝛili:·

bion

Pꝛohemium

Irca lecturã
iſtarũ concoꝛdantiarũ cõſide
randum eſt ꝙ lr̃a/ O.poſita
inter duo puncta ſignificat q;

matheꝰ illã dictionẽ ponat. O. ſequentẽ

Similiter qñ.R.ponitintelligẽqũ eſt de
Marco.Vbi.L. lucã ſignificamꝰ. Eodẽ
mõ. vbi. J. ponit / intelligendũ eſt de Jo⸗
hãne.Vnde ſi aliqñ de literis pᷣdictis duo
vel tres vel quatuoꝛ ↄueniũt cõſiderandũ
eſt ꝙ lr̃e illoꝝ euãgeliſtaꝝ in ſcriptis cõcoꝛ
dãt.Ex quo eliciuntduo.pꝛimũ ꝙ ̃e ad/
iũcte dictiõibo interduo pũcta cõputantur
ad dictionẽ pᷣcedenteʒ ⁊ ad illud qð tali di⸗
ctioni adiũgit᷑. Scðm ꝙ lectoꝛ ↄtinue de
bet iſtas ↄcoꝛdãtias legere.⁊ in legẽdo ni⸗

hil attẽdere dictiões poſitas inter puncta.

euãgeliſtaꝝ. ¶¶ Auguſtinus ¶¶ Inter oẽs
diuinas autoꝛitates qᷓ ſacris l̃is ↄtinent᷑/

Et ſic iagrt A ↄtinuũ euangeliũ oĩm

merito euãgeliũ pᷣcellit· ¶ Hieronimus
¶ Euãgelia legis impletio ſunt.⁊ in his

pᷣcepta et exẽpla viuendi/pleniſſime ſunt
diſteſta. ¶ Chꝛyſoſtomus ¶ Sicut enim

in domũ vbicunq; fuerit poſitũ euangeliũ
nõ audebat accedere diabolus:multoma⸗/

gis animã intelligẽtias habentẽ tales ⁊ cir
cũferentẽ non tanget vnqᷓ; neq; ſuꝑueniet
ei demon neq; peccati natura. Attẽdamꝰ
igitur dilecti ſcripturꝭ:etſi nullũ aliud euã
gelica ſaltẽ nobis circũſtudioſa fiãt ⁊ hecpᷣ
manib habeamus. Confeſtim eni expan

dens libꝛũ ſi ꝑmanſeris vſq; ad finẽ.omia

reſpues mũdana omnia deridebis q̃ hic

ſunt. Et ſi diues fueris /nihil reputabis di

uitias.ſi inops/nõ ↄfunderis inopia.Nõ
rapies von auarus eris.ſed ↄcupitoꝛ eris
magis inopie et deſpicies diuitias. Siye
ro hoc fiet/oĩa exterminabis mala. ¶ Et
iteʒ Quid vnq; euãgelijs eq̃le fiet: Vtiq;
de ↄuerſat᷑ in terra hõ aſcẽdit in celũ.et fa⸗

cta eſt oim vna ꝑmixtio. Angeli cuʒ hoĩbꝰ

choꝛũ faciebant.hoĩes angelis cõmunica
bãt.et alijs celeſtib ſuꝑniſq; virtutibo. Et
erat videre antiquũ repẽte pᷣliũ diſſolutuʒ
deũ hoĩborecõciliatũ.diabolũ ↄfuſum de⸗
mones fugiẽtes.moꝛtẽ ꝑemptã.paradiſuʒ
apertũ.maledictionẽ remotã.pctm̃ deme

dio ſublatũ.erroꝛẽ lapſum.veritatẽ reuer

ſam. pietatis ſermonẽ vbiq; ſeminatum⁊

vyegetatũ.celeſtem ↄuerſationẽ in terre re⸗

gione plantatã.ſuꝑnas virtutes familiari

ter nobiſcũ loquẽtes.⁊ ad terras ſepeange
los ventitãtes.exq; bis oĩbus ſpem firma
ri certiſſimã futuroꝛum.hec ille J

Pꝛohemiũ ſen pꝛo

logus in concoꝛdãtias euangeliſtaꝝ colle

ctas ꝑ venerabilẽ magiſtruʒ Johãnem de

Berſon cancellariũ pariſiẽſem qs intitula
uit monoteſſerõ aut vnum exquatuoꝛ.

Bangeliũ
latü eſſe et magnũ c rur
ſus cõciſuz.diuinꝰ Bar
tholomenus dixit/dyoni
ſieo in de myſtica theolo
gia teſte. Luiꝰ ratio mł
tiplex/nr̃e ↄgruẽs intẽ⸗

tioni.põt elici /dũ aliqͥd ꝓloqui volumꝰ ſu

per vnũ exqᷓ̃tuoꝛ nuꝑ edita cõpilatõe Ver

bu quidẽ qð in pꝛincipio erat apð deũ / eſt

vnũ ⁊ multiplex. ꝓut de ſpũ ſapie tradit ſa
piẽs vnũ ĩ eſſentia.multiplex ĩ effectu Eſt
vnũ rurſꝰapð nos/pgrediedo ꝑ viã nega⸗
tionis reſolutoꝛie.omnimodũ vero/pꝑ viã
attributoꝛie poſitiõis.Eſt pᷣterea vnũ ⁊ ef
ficax /cuiuſtibet accõmode ſe coaptãs ⁊ lo⸗
quẽs verbũ euãgelicũ ⁊ penetrabiliꝰ omni
gladio ancipiti.ꝑtingẽs vſq; ad diuiſionẽ
ſpũs ⁊ aĩe.vt ſpũs a qdã aĩalitatꝭ ↄcretioõe

ſolutꝰ/libet ⁊ expedit.fas habeat circũq̃q;

in circũitu leuare oclos ſuos.vbividet ⁊ af

fluet/et mirat᷑ ⁊ dilatatcoꝛ ſuũ. Abi rurſus

eſt iuxta philoſophicũ dictũ intellectus ad
eptus qͥdã Inſuꝑ habet᷑ inocẽtie ſtatꝰ.vbi
viſ? fuiſſʒ deꝰ iĩ libꝛo creature totiꝰ/claro cõ
tẽplatiõis intuitu.Deniq; verbũ qð eratĩ

pncipio ĩmenſuʒ. fecit deꝰ abbꝛeuiatũ.dũ

verbũ caro factũ ẽ᷑. Imo ſi ꝓfunde ſpecula
mur vᷣbuʒ iſtud vnũ qð erat ĩ pncipio apð
deũ.dici põt.tã ĩ creatiõereꝝ q; ĩ incarna⸗
tione quodãmodo multiplicatũ /iuxta me
thaphiſicalẽ de creatꝭ intęllectibo ↄſiderati

onẽ. Qui qnto ſunt imꝑfectioꝛes ⁊ a pᷣma

verbi luce diſtãtioꝛes.tãto mag plurificã⸗
tur pluribus egentes ſpeciebus et actibus
q; perfecti.Etcerte ſic experimur in hbuma
nis intellectib ꝙ pꝛeſtantioꝛes tã ingenio
naturali qᷓ; exercitio doctriali.ſub paucio⸗
riba ↄcept/ pla maioꝛaq; /ſub vniuerſalita
te cognoſcũt.:Sũt qͥ ad paucula vᷣba puta

ad oꝛationem dominicã.conſiderationes
velut innumerabiles per mła ſeptenaria
petitionũ.donoꝛum virtutũ.beatitudinũ
ſacramentoꝛum.dotum et ſimiliũ/ſub om
ni facilitate reſoluũt. Et tanq; in libꝛo le/

gẽtes et in ſerena mẽte conſtituti.collecta,ʒ

rerũ magnitudinẽ quaſi ſub vno ſolis ra⸗
dio contẽplantur. Cur iſta dicimꝰ Ni⸗
mirum quia ſi dignũ eſt et ſalubꝛe chꝛiſtia
nos pᷣſertim ſtudioſos in theologia q̃ mul
ta eſt ſᷣm pᷣfatum Bartholomeum et mini
ma vt ponãt ſibi reſolutionẽ et oꝛdineʒ ad
pauca:quoniã hẽt omĩs varietas ad vnuʒ
vel pauca reduci. Quid erit illud vnũ vel
paucum conuenietius accipiendũ q́; euã⸗/
gelium. Ita enĩ narratũ eſt de theologiʒzã⸗
te cecilia ꝙ ſemper euangeliũ chꝛiſti gere⸗
bat in pectoꝛe ſuo uius exemplo nũqͥd
quid non eſt vtile ſapiẽtie ſectatoꝛibo.vt ſu
um omne ſtudiũ referãt ad euangelicã vni
tatem. Pꝛoꝛſus erit hoc ad memoꝛiã vtile
et ad pietatẽ ꝑficiẽs cũ in eo reconditus ſit

cultus dei pᷣcipuus:. Cũ ſit pᷣterea in aucto

ritatis arce locatum.Pꝛo inde talis redu⸗
ctio habebitur faciliter ſi verbis ſingulis.
ſi ꝓpoſitionibus.ſi ſentẽtijs/pondus ſuuʒ

detur /cum inquiſitionibo et ſolutionibus

dubioꝝ ſicut edocent theologici tractato/⸗
res. Et hoc ſiue fuerit doctrinis pꝛacticis

ſiue ſpeculatiuis intẽdendũ. Vide totam

materiã de trinitate/locũ inuenire congru
um vbi dicitur. In pꝛincipio erat verbuʒ

et verbũ erat apud deũ et deus erat verbũ
Materiã de creatiõe rerũ ibi omnia ꝑ iſßᷣÄm
facta ſunt. Materiã de incarnatõe ibi ver.

bum caro factũ eſt. Materiã de gr̃a ⁊ habi

tauit in nobis. Poſtremo de gratia ſacra⸗

mẽti ibi vidimus eũ plenũ gratie ⁊ verita
tis. ¶ Quiſquis igit᷑ voluerit vel legere vl

ſtudete/quaſi ſaluberrimũ et ſolidiſſimuʒ

diuine legis fundamẽtũ/oſtẽſa eſt ſibi via

latiſſima qua pgrediat᷑. Et omĩa que alibi

vel audierit vel ſtuduerit/velut in vnũ pn⸗

cipiuʒ reducat colligat etreponat. Ita eni

theologiaʒ egregius doctoꝛ Bonauẽtura

in ſuo bꝛeuiloquid totã inchoauit media
uit et finiuit a pꝛimo pꝛincipio.quod ſine

dubio eſt illud qð in pꝛincipio erat apud

deũ. Ego inquit ieſus pꝛincipiũ qui etlo⸗

quor vobis.Et in apoc. Ego ſum alpha⁊

o.pꝛincipiũ et finis ¶ QOuis dignelauda

bit aureolũ.qui totã ſub paucis ↄduſioni
bus bibliã pᷣcipue quatuoꝛ euãgelia/ mira

Pꝛologus

35

ſubtilitate cõpegit. ¶Honne ſanctꝰ Tho
mas.totã pene theologie pꝛacticam (pꝛo⸗
lixioꝛibo licet verbis)in ſecũda ſecũde con

cluſit.Quã ſummã ſi tanto qᷓreret impen⸗

dio theologicoꝝ ſobꝛia ſtudioſitas/quãto
conterit᷑in ſuꝑuacuis multoꝛuʒ heu vana
curioſitas haberent ꝓfecto theologi /vnde

quoꝛundã ſapientiũ in oculis ſuis inſulta

ceſſaret. ¶ Conatus eſt nrjUm vnꝰ extheo⸗
logie ꝓfeſſoꝛibꝰ/notare ſemitam per quam
nouus theologie diſcipulus haberet pꝑge⸗
re.Sed dũ etiã atq; etiã recogitauit/tot ĩ
uenit ingenioꝝ varietates.tot pᷣterea ꝓ di

leihrer⸗ Lonbhac⸗ theologos / retuſa

uerſitate finiũ multiplicitates medioꝛũ. p
loco. pꝛo tꝑe.et ſocietate. deniq; ꝓ occurrẽę
tibus exercuijs.nũc in iſtis doctoꝛib.nũc

in ilis.vt vix aut nuſqᷓ; valeat vnifoꝛmis
regula conſtitui. Veniebat rurſus in ani⸗

mum/cudere quedã noua opuſcula ſuper

ynũ ex quatuoꝛ.ſed repꝛeſſit modeſtioꝛ cõ
ſideratio/et pauculis annotatiõibo voluit

eſſe contẽta. ¶ Pꝛoſpice quot et quãta pa

teant a ſummis ingenijs elaboꝛata ſuper

euãgelia/ꝑ gloſas oꝛdinarias. interlinea⸗
res:ꝑ marginares:ꝑ omelias.ꝑ poſtillas.
per determinatiões.ꝑ concoꝛdantias ma/
giſtrales. ꝑ ſermones et tbemata.per cõpi
lationes.nũcſummatim.nũnccũ ingenti

coaceruatiõe eralioꝛum dictis.quis cũcta

dinumeret: Cõſultius idcirco viſum eſt/re
linquere pꝛopꝛiũ cuilibet ſtudiũ/laboꝛem
oꝛdinẽq; querẽdi.qᷓ; gloſas iteꝝ ſuper glo
ſas addere.q;̃ nec ſufficerẽt curioſis. et ne⸗

gligẽtes vel onerarẽt vel non ſatis inſtrue
rẽt. Veſcẽdus eſt panis ſed nedũ materia
lis ſed doctrine/ in ſudoꝛe vultus noſtri.

Mos iſte nõ viroꝝ eſt.ſed infantũ. non

poſſe vel nolle cibũ reciꝑe niſi aut pᷣmaſti⸗
catũ aut minutatim diſciſſum. Vanitasq̃
qʒ nõnulloꝛũ ex ſcriptoꝛib/myſtice notat
ab ecckaſte.qm dieb ac noctibs nõ ceſſant
et ſua ſummo laboꝛe q̃ſita dimittũt hoĩ ex⸗
traneo et ocioſo:qͥ vel nõ vtit᷑vel in ſuper
biã abutitur derelictꝭ.Quid ꝓderit oꝛo ce⸗

cis vel auerſis oculis/ſi digito(vt aiũt)lux

ipa mõſtret᷑. ¶ Ceterũ ſinò inſpicit᷑ Augu
ſtinus in ſuo de doctrina xpᷣiana.ſi hugoĩ
didaſcalicõ.ſi documẽta ſummatim nota⸗
ta ab auctoꝛe de virtutibo et vitijs/ſuꝑ mo
do docilitatis tã in doctoꝛe qᷓ; in diſcipulo
Quid hẽt exiguitas pᷣſentiũ ſperare ſcripto
rum / vt legi mõ digna putet / ne dixerimus

— — — —

J
uen
oe⸗
ſtori
apdi
ni.
(um
weüc
fomis
inani
ſuper
fioꝛco
volnit
aſhe
Micninen
oſtls⸗
nausn
perdint
Inenn
iscin
meſtre
horen
ago
6/etner

☛ ☛☚ —

Zincne

immwil
s woſi⸗
mW.⸗w
nt
nſhen
intind
wnn
Pürk.
naun
indin.
pem

=
=e=
S

S=

=

0

1

=Sv..ʃ(nR o
———

=

DPoeologus

imitani(q;q; minꝰ inutile ſit noua q; nulla
ſectariduʒ optima queq; vetera ꝑ negligẽ

tiam intereunt: Nũquid non hec eſt cauſa
nõ infima cur opiniones totiẽs ⁊ ſᷣm ariſtꝭ

infinities reperiuns et voluunt᷑.qꝛ nimis

eſt faſtidioſum coꝛ humanũ/quodam inſa
tiabili pꝛuritu noua ſemꝑ appetẽs/⁊ vete⸗

ra ſeu que ab alijs dicta ſcriptaq; cognoue

rit etiã melioꝛa/faſtidiens.Cur aliunde ſi
nõ er hoctot lecturaꝝ ſuꝑ ſentẽtias ⁊ alibi
pꝛegrũdes ſarcine? Hõne ideo/qꝛ quod in
in vna pte altertractauit/idẽ mox in alterã
ab illo retoꝛquet.dũ tritã alteriꝰſemitã pu⸗

det ſequi:et placetcontẽtionib intendere

lihilominus quiſquis exercitationis
gratia / voluerit in hac cõpilatõe noua que
dicit᷑ vnũ ex q̃tuoꝛ/nouã expoſitõis ſemitã
inuenire vel pꝛogredi vel oſtẽdere non cul
pamus Heq; enĩ paucioꝛ eſt ſpũaliũ qᷓ; coꝛ

poꝛaliũ guſtuũ varietas.Et ſuꝰcuiq; mos

eſt nec voto viuit᷑ vno. Alternis poſtremo
natura gaudet.donec venerimad illð vni
cũ verbũ qð erat in pꝛincipio apud deum.

ꝛologus

Euſebius.Ceſarieñ.in greco.

tuj/latinis tradidit.referens de
Amonio alexandrino/q ediderit vnũ exq̃

tuoꝛ.Et ipᷣm ſe dicit Euſebius imitatum
Seld vitio ſcriptoꝝ/et ꝓpter varias trãſla⸗

tiones euãgelioꝝ/cõtextus illius amonij(
Jero.teſte)falſe fedeq; laceratꝰ inuenieba

tur. Vt igit᷑ maneret euãgelioꝝ integritas

nihilominꝰ notũ fieretſtudioſis in quibo⁊
in qbus nõ/euãgeliſte ↄueniebãt/inuenta

eſt canonũ pᷣdicta cõpoſitio.q̃ iam penere

ceſſit ab vſu: Foꝛte ꝓpter nouã in euãgelijs
(pꝛout ⁊ in alijs ſecre ſcripture libꝛis)ꝑ ca⸗

pitula quotationẽ. Vt aũt laboꝛ veteꝝ tã⸗

tus/nõ ex toto periret/placuit tradere mo

dum:quo poſſet quilibet ſtudioſus vti pᷣ/
fatis canonibus in libꝛis etiã nõ habẽtibd
eos.vel ipos nouiter inſcribere fas habe⸗

ret. Pꝛo cedũt aũt canones euãgelioꝝ per
concoꝛdãtias nedũ reales vel hiſtoꝛicas.
ſed qñq; ꝑ vocales.vbi cõſtat nõ eſſe eãdẽ
doctrine vel hiſtoꝛie narrationẽ.ſicut ð pa

ſcha ſicut de filio reguli.et de ſeruo cẽturio
nis.ſicut de ceco ſanato ĩ ingreſſo iericho.
et de cecis:in esreſſu ſanatis.⁊ aptiſſimeĩ
piſcatiõe petri q fuit vocat ad ſequelam

Vangelicos canones cõpoſuit

quos hieronimꝰ/Damaſi roga

et de piſcatiõe quã exercuit poſt reſurrectio
nẽ qñ manifeſtauit ſe iteꝝ ieſus. Joh.⁊ꝛi.
CLoſtat enĩ nõ ecandẽ ſed diuerſam piſcati⸗
onẽ fuiſſe.et ita de plurimis qð expedit co

gnoſcere.ne diſſonãtia difficilis et poſſibi

lis ad cõcoꝛdandũ textualiter oꝛiri videat
Vtrũ vero liber amonij.vnũ ex q̃tuoꝛ/re⸗

periat᷑ vſq; apud latinos.ignoꝛo.Egregi⸗

us aũt doctoꝛ Augu.libꝛũ edidit pᷣclariſſi⸗

müũ de cõſenſu euãgeliſtaꝝ.in q̃ moduʒ ex

oꝛſus eſt cõponẽdi vnum ex quatuoꝛ.Cui
nuper exoꝛdio/datũ eſſe credimꝰin reliqͥs
auctoꝛe dño cõplementũ.qð opꝰ eo faciliꝰ
poterit incoꝛruptũ ſeruari qᷓ; in pꝛincipio
naſcẽtis eccłie/quo ſuſcepta multiplicata

WR vnica euãgelioꝝ Jeronimi trãſlatio

z heu nr̃a hac etate miſera.qͥs leget hec

quis ſtudebit:qͥs trãſcribet: Cernis ⁊ ſen

tis frater cariſſime/quãtus mõ belloꝝ pluſ/

qᷓ; ciuiliũ hoꝛroꝛ circũtonat.quãta ſuccre⸗

ſcit hereſum infelix pullulatio.quantũ in⸗
ſuper pᷣualẽte iniquitate refriguit caritas.

quẽadmodũ rurſus ſacre legis ſtudium in
termiſſum ne dicamus irriſum. Verũ ↄſo
latur nos pollicitatio xpᷣi dicẽtis. In mun
do pꝛeſſurã/in me pacẽ habebitis:de q̃ lo/

quit᷑ ad dñm ꝓpheta dicẽs pax multa dili⸗
gẽtibus legẽ tuã.Et iterũ btũs hbomo quẽ

tu erudieris dñe ⁊ de lege tua docueris eũ.

Vt quid ita:vt mitiges ei a dieb malis ⁊ꝛc̃

hinc de ſapiẽtia głiat᷑ aliꝰ/ꝙ erit allocutio

tedij ſui.qꝛ nõ hẽt amaritudinẽ ↄuerſatio

diũ. (¶¶ Hãc amplectamur frater cariſſime
vt tan; altera ſunamitis/ſuo caloꝛe viui⸗
do caſtoq;/nr̃am refoueat in miſericoꝛdia
vberi ſenectutẽ. Deniq; iuxta verbũ Jero

u hi ↄuictus illiꝰ ſed leticiã ⁊ gau

ni.ſe cõſolãtis.et inducẽtis himmeneum ca

namus nob et muſismo deo ⁊ angelis ſi
aures ſurde fuerit ceteroꝝ.Siue vt epicu
rus amico loquit᷑.duo nos/magnuʒ ſatis
theatrũ ſumꝰ.Aut certe ſedebit ſolitariꝰ et
tacebit.qꝛ leuauit ſeſupꝛa ſe. Nunqᷓ; minꝰ
ſolus/q; cũ ſolꝰ.nec magꝭ actuoſus qᷓ; cum
ocioſus.Siquidẽ regnũ dei intra nos eſt.
qð pꝛoꝛſus eſſe qͥs dubitet ampliſſimũ.cõ
pellẽs ibi ratiões ⁊ canones oĩim ſeculoꝛũ.
Abi deꝰ ola in oĩbus.in quo hic et nunc⁊

iugiter deambulemꝰ animo. Vale frater.
Pꝛohemiuz ſu per
vnuʒ de quatuoꝛ.cuius titulus eſſe poteſt
tetramonum vel monoteſſeron.

⸗um er quatuoꝛ euangelijs cõpo

ſuo de cõſenſu euãgeliſtaꝝ /ſubtiliſ

q; ad tẽpus q̊ͥ pdicare ⁊ baptizare iohãnes

exoꝛſus eſt.qtinꝰ h̊ exẽplo / ſiue vt a me fa ⸗
ctũ eſt inqͥꝛt /ſiue alio mõ cõmodoſius fieri
poſſit / videat vnuſquiſq; ⁊ in ceteris talibꝰ⸗

locis fieri poſſe qð hic factũ eſſe fieri ꝑſpe⸗

xerit. ¶ Tentamus ergo ↄtinuare ꝓut in /
choauerat. UWiſus ẽ ptinꝰ laboꝛ vix exple⸗
bilis.maxime ꝓpter oꝛdis reꝝ geſtaꝝ incer
titudinẽ. Marcus eni(teſte Jero) nõ oꝛdi
nẽ rerũ geſtaꝝ ſed oꝛdinẽ leuitice electiõis
cõplex ẽ. Lucas ſiłr in multis Johes vo
ſeoꝛſum plura poſuit/ab alijs pꝛetermiſſa.
pauca iterãs q tradiderunt. u igit᷑tri
plex ſit oꝛdo narratiõis lr̃alis. VUnꝰ rei ge
ſte. alter ãticipatiõis tertiꝰ.rememoꝛatöõis

ꝓut ſpũſſcũs voluit nũc ad hũc.nũc ad illũ

oꝛdinẽ mouere ſcriptoꝛes ( Hon eni refert
iuxta traditionẽ Auguſtini:qbus verbis
vel oꝛdine/eadeʒ ſnia vel vitas/ nota fiat)

Sufficiat pbabilis collatio facta/ſine pꝛe

iudicio aliter vel ſentientiũ vel ſcribẽtiuʒ
Nõ etiã tali auſu temerario/qͥn inteme
ratũ velimꝰ manere q̃druplicis euãgeliſte
narratiõis ſacramẽtũ. Quis enim neſciat
ſpm̃ xpi/potuiſſe ſub vno eodẽq;ʒ penitus
verboꝝ ſnia q; ↄtextu/tradidiſſe geſtoꝛũ
ſuoꝝ verboꝝq; ſalutarẽ hiſtoꝛiã: Sed cũ
magno ſacxamẽti miſterio ſibi placuit ſub
quadã ↄcoꝛdiſſima(ſi ita dici poſſit (diſſo
nãtia/mẽtes fideliũ cõmon ere ad humilio
rẽ vigilãtioꝛẽq; / necnõ multiplicioꝛẽ inue
ſtigationẽ veritatꝭ.palã q; fieret qtuoꝛ euiã
geliſtas.nõ mutua cõſpiratiõe/ſed diuina

inſpiratiõe fuiſſelocutos. (¶NHec offendat

(petimꝰ)aliquẽ /ſi ↄtextꝰ q̃tuoꝛ euãgelioꝛũ
in vnũ cõpactꝰ/nõ potuit ſonoꝛitatẽ ſuuam
cuſtodire/ab oĩ pꝛſus ſpecie nugatõis ⁊ cu
iuſdã apparẽtis diſſonãtie alienaʒ.qꝛ ſola
textꝰ verba poneremiſcẽdoq; cuſtodire/ cu

ra fuit. ¶ Deniq; dabũt illuſtrationẽ/glo⸗
ſe docioꝝ pᷣſertim Aug..lib.pᷣtacto. q;uis
panerzzonnatre q̃ſi marginales gloſu/
s8 ſtudiũ fuit.obteſtatiõe pᷣmiſſa.ne ſcbõto
res eas textui miſceãt.neq; quotatiões ca /
pituloꝝ ⁊ euãgelioꝝ annotatiões/omittãt
yel cõfundãt.Sit ipᷣa merces increata dei
ſapiẽtia/ pollicẽs ⁊ dicẽs. Qui me elucidãt
vitã cternã habebũt. ¶ Diuidit aut pſens

nere/diuinꝰ aperuit Augꝰ.ꝗ libꝛo

ſimo quidẽ ⁊ operioſiſſimo/ cõpingit ſub
vna ſerie narratiõis/euãgelioꝝ verba/vſ⸗

opuã in tres partitiones.⁊ q̃tibetĩ ſuas mu

bꝛicas et hiſtoꝛias iuxta variã materie qᷓli/

tatẽ. Partitio pᷣma ↄtinet oꝛiginẽ ⁊ ingreſ

ſum xpᷣi vſq; ad pꝛogreſſum ſue pᷣdicatöis

ibi. Anno.xv.⁊c Vbieſt ſecunda partitio
vſq; ad egreſſum ſue paſſiõis ⁊ reſurrectio

nis ibi pᷣma aũt die aʒimoꝝ vbi ponit᷑ ter
tia ⁊ finalis partitio. ¶ Sequit᷑ tabula ↄti

nẽs.ið o.rubꝛicas q̃ tabula etiã ꝑ ſe vtilis
eritad cognoſcẽdũ in qbe ↄueniãt ⁊ in b
euãgeliſte nõ ↄueniãt.Deniq; ſupaddunt᷑

rubꝛicelle ſub qᷓtuoꝛ pncipalibo rubꝛicꝭ. ne

lectoꝛis memoꝛiã/ſua magnitudo ↄfunde

ret. Qui lectoꝛ aduertat plures qᷓ; hic ↄcoꝛ

dãtias in canonibo euãgelioꝝ reperiri.q̃ꝝ

plurime ſunt tantũmodo vocales. videat

ſi coꝛ habeat ad illa.

Tabula continens

cl.rubꝛicas. (Rubꝛicepartiõis pꝛune

3 Deannüciatiõe chꝛihiad ma⸗
riam per gabꝛielez LZzuu. i

4De vilitatiõe eliſabeth ꝑ mariã ethym
5 De oꝛtuiohß (nus magniticat. Lu.i

⁊ circũciſione ipᷣiꝰ Et benedictus dominꝰ
deus iſracl AIn i

6De genealogia chꝛiſti ⁊ a pparitiõe an
7 De edicto auguſti. natiuitate chꝛiſti.
annũciatiõe ꝑ angelũ ad paſtoꝛes ·Lu.2
8 De circumciſiõe chꝛiſti. L. 2. ⁊ de ma⸗/

geli ipi ioſeph

goꝛum aduean DLO
9 De oblariõe xpᷣi in teplo
io De fuga ieſu in egyptũ⁊ occiſiõ

2
De kuga iel An
centũ ac regreſſu ioſeph de egypto. 2
ii De inuẽtione xpᷣi pueri in tẽplo a parẽ
tibo eiꝰ.L. ⁊.Et habitatõe iohãnis in de/

Rubꝛice partitiõis

is ſeu pꝛogreſſu pꝛeconis

hbhinis i deſerto. M. z. R. z. L. 3

ſti ettentatione. M. 4. R. i. Lu. 4

ix De teſtimonio iohãnis dexpᷣo. Joh. i
iõ¶De pꝛima vocatione andree pem phi
lippi et nathange Jobhbis. i.

E eterna xpᷣi generatiõe Joh.i
2 De annunciatõe iohannis ba
ptiſte ⁊ ↄceptiõe eiuſdem L.i

ecũde pꝛincipalis dẽ pꝛedicatione iohan
i2 Epꝛedicatione ⁊ baptiſmo io

iʒ De genealogia chꝛiſti fᷣm lucãa
i4 De ieiunio chꝛi (L.ʒ. D. i

167

1

„ 9 22 —

li⸗

8
no⸗
o.
in
Nd.
e
nb
lcunt⸗
G ne
funde
coo

viden

Tabula

De mutatione aque in vinum. Jo 2

8 Depꝛimo aduentu ad paſcha et ſolui
Wtefeimnphen hoc ZJ 065 2
iꝰ De Nicodemo Zohä.
20 Dezrclariose bapgßenbar Yo, 5
⁊ i.Deiĩcarnatõe iohis. Mi⸗. R.9.L ʒ
22 Deiudea relicta a Priſts⸗ et de ſama
ritana W 4.R i 43 4
25 Defilio reguii 3
24 Delibꝛinaditione ipi ieſu et eiccrot⸗
eius extra ginuatercpreller nazareth
vemncadednharnan MW.4. Qi. . 4
25 Deſecunda vocationeq̃tuoꝛ (J.

apoſtoloꝛum ad familiaritatem chꝛi /
ſti 5S 4Ri

2 6⁶ Detertia vocatiõe ad ſeqlã .M. 4.

27 De expulſione imundi demo (R.i

nij ⁊ ſanatõe oĩs lãguoꝛis. M.. R.i
2⁸ De ſocru ſimonis. M. S. R.i.¶.⸗
29 De vocatiõe mathei q̃ ̃m aug.ẽ fa⸗
a añ ñ ſmonẽ dñii mote. . Rz.

H mone vñi in moͤte chaboꝛ q aſſet et mi
tas rubꝛicellas ꝑ multitudine; dorte,
nan A J6 νcρtotu. R. 3.T
u.et. 12. 22
ʒi. Delepꝛoſa nato ⁸ £ 1 5
32 Deſeruo cẽturionis „ 8 T+
33 Defilio vidueæſuſcitato T 2
34 De duobo volẽtibo ſec xpʒ. M. 8. Za 9

55 De qetatiõe maris ad iuſſum cbꝛiſci.
8 “

R4 8
36 Benuobus demoniacis curmatis.
8 R 5 + 8 B
37 Da palltico ſanato. M. 9 R.2. L. 5.
38 De cõͤuiuio in domo mathei D 9

R4½
39 Deſt ſcitatibefili archiſi inagogt 1de
emoꝛroiſſa DoRʒ 8
40 Deduobus cecis illumlatis. 9
i De admiratiõe turbarũ ſuꝑ doctrina

xp̃i Meiz R 6 cõöſonat T 8

42² Pe iaſſioe facta diſcipulis vogaredo
minũ meſſis mittere oparios. M. g:.
45 De miſſione. cij. aploꝛum (L.io
D io et ii R6 9

44 De interrogatiõe iohãnis. Tu es q
venturus es D ü 7
45 Dephariſeo qui rogauitxp̃m madu

care cũ eo ⁊ de maria maggale A „
46 De occiſiõe iohis baptiſte. ie
4 7 ꝓbatica piſcina. J.)
48 De herode dicẽte iohannẽ dceiſt

et miracula facere O iꝗ R 6 2 T.5
49 De reditu aploꝝ ad xpʒʒ. R. 6. Z.
do Dequin baaibue 4duobusiſe,/
bus R 6 293₰6
zi Beambaiagnogeczaitt ſup mare. ι
14 R6 9 Johä. 0
57 De pꝛrgicande cuchanlie Jo. 6
I De miſſiõe. 72. diſcpuloꝝ Lio⸗
F Bemaledirol huneſinqutbu⸗
Eps pᷣdicauerat ια io Ri;
55 Dedemonio muto. . 12. R. L.ii.

56 De matre ieſu et tratribus qrentibuf

loqui ei Diz R 3 + 8
5 7 De petẽtib ſignũ ð cco. Miꝛ. 5 L.üi
58. De diſcipuliſ quibo demonia ſubijcie
bantur D i L io
5 9 De ſamaritano curante vulneratum

6o De miſterio marthe. L.io. ( Leio

De doctrina oꝛatöss à 6 i
62 Detraditionibus phariſeoꝛũ repꝛe⸗
henſis a chꝛiſto. iz i

63 Beconitcntionegranoꝛnmm ſabbato

21 D 122 K 2 XT 6

64. De ſanatione manus aride i2

3 £ 4†
65 De quatuo: parabolis i in man

R 4 A 8 ert iz

iʒ
66 Detrib parabolis in domo Wiz
67 De reß henſie traditiõis iudeoꝛum

H.i.·Ri conſonat. L. ſupꝛa. c.i
68 Dechananea Wiz R7

65 Deſurdo et muto ſanato multis

alijs iz et R.⸗

7
.77 De ſecũda refectiõe turbe er ſel tepa .

nibo ⁊ paucis piſciby. O iz

7i Deinged uer etẽtiba ſignũ Recl
et de fermẽto ⁊ pl grlſeo⸗Bmceneeo
72 De ceco ſenato qͥ vi / ( M.is. R. S9
debat boies velut arboꝛes ambulan⸗
tes R 8

7 Dei intenog atiõe xpi quem me dicit
homines eſſe %à i/s R8 T 9
74 Bequce baiulada =

RS8X9 etcõſonat infra. L. ciiij.

75 De traffiguratiõe dñi. M. 7. K⸗⸗

6 De ſpũ mutu quẽ nõ pote⸗ (·9

rãt curare diſcipulixpᷣi. H.i. R.a.

77 De ſcenophegia 1 Pdicatoe (L. 9
paſſiõe xp̃ᷣi. O. i2. R. 9. L. 9. ioh.2

78 De muliere dep̃heſa ladulteimo: s

79 De verb xp̃i in gazophilatio. Joh.S.·
8o De alio Kanoce niamter aus⸗ volue

rũt eum iudei lapidare S 8
2 .

„

S8i De ceco nato

82 Deſermonerßi Ego ſum zaige bo⸗

8; Pe ſolutiõe didragmatz. .l7. R. 9

84 De contetõe diſcipuloꝝ dseor vige

rete maioꝛ⁊ doctria xpᷣi M.is.R.9.¶L 9

85 De coꝛreptiõe fraterna. M. is. L. 72

86 e ſerno nequã cui omne debituʒ di
mu um fuerat BBS5 i8
87 eillo qui eijciebat demonia? non

ſe equebatur chꝛiſtum

pus nec vul: xpᷣs poſt diuidere haegi

DoL92
88 Deaduentu xpᷣi in fines iudee⁊ ꝙ di⸗/
ſcipuli xpᷣi nõ nimeãt eos q occidũt coꝛ

tatem. Mis 7 ſupꝛa.io R.io. Li2

82 De diuite habẽte fructuũ abudantiã
et ne diſcipul ſoliciti ſint 12

90 De galileis occiſis ficulnea iz

i De muliere incuruata
92 De interrogatione iudeoꝝ an liceat

iz

vyroꝛẽ dimittere. M. i ·R.io. Li6.

9 De ꝑpuulis oblat;. M. ig. R. io. L. ig⸗
94 Defilio pꝛodig A i5

95 De adoleſcete qrente qͥd faciẽdo 5½
ta ernã poſſideret. O/i9. R.io. L. ig

9 6⁶ De iaros iocen ecce nos reli⸗

uimꝰ? omia W i⸗9
97 eopanijs i vineã miſſior . 20.

2 De intenogatione facta xpᷣo ſi i
pauci ſalui ina g herodes querebat
eum occiderr iz

99 Deydropico ſanatoꝛ er erhoꝛtatoerp̃i
ad humilitatem X+ 1i4

ioo De vocãdis pauperibus ad cõuiuiũ

et parabola de cena magna . i4

ioi De odiẽdis paretitopexm 2. 14

ioʒ De diuite epulone E ioᷣ

ioꝛ De villico iniquitatis

ioꝗ Depetitioediſſeipulon ytaugenti in
ioꝰ De encenijs qũ (eis fides.L. i?.

mbula paſſionis domini·
io õᷣ De ſuſcitatide laʒari Jo ii
io7 De conſpiratione facta conra ieſum

et eius egreſſum in efrren J uü
ios Peaſcenſu ieſu in hierlm *£ 20

Rio T i8

ioꝰ De lepꝛoſis ſanatz i via. Lei7 (9
iio Denõ receptõe xpᷣi ꝑ ſamaritanos.¶
iii.De petitõe filioꝝ zebedei..ao.R.io

iiꝛ eiluninanonece dezacheo 1 de

Rio 18

14
1

voluerũt lapidare ieſum iudei J io

ic incipiunt pꝛe

*

decem mnis is et ig R io
iiz De duobus kecin in egreſſu Riencho
ſanatis SOSJ 20 R io

ü4 De alabaſtro vnguenti. . 26. R8
(14.Ji? .

iis De fletu ieſu ſu ciuitatẽ et eiecione

i De leſſione aſell⸗ D
ꝛi Ruü io J i;

vendentium M% zi R ü Tio
De getilibe queẽti ba videre ieſum ⁊
pꝛedicatione ieſu et regreſſu eius ĩ be⸗
thaniam M 21 R ii J io
iis De ficulnea arefacta M ꝛi R ii

uo De queſtion ebaptiſmi iohãnis. O.
120 De duohaf⸗ liis (21i. R.ii.L. 20

quoꝝ vnꝰ fecit volũtatẽ patris. . 2i
ni De parabola vinee locate agricolis
D 21 Riz ZL20
i22 De indiceimiquitatis : de phanſeo

et publicano AL. 18.

i3 De veſte nuptiali-M. 23. ctconſof

i24 De mibuto reddedoiar. A22, .

nat 14 ceum gloſa

129 De muliereſe (R i2 T+ 2
ptéuira 22 R i2 W 30
126 De dilectione deiectoto coꝛde D
22 R 12 de quoet io

i7 Dequadi mmtemogationephariſeo;
m et glia interroga Reigexhicur⸗ xpᷣ8
2 20
i28 e e hariſtpeum audien⸗

dis W 2;3 R i2 20

129 De ve multiplici. . 23 Lii. .iz
133 0 Der vidua duominuta offerẽte. R.i?

izi Seolclckiine . 2

tione eſpienn.

ixz De ſignis in 8
24 K iz i7 et 21 et 2

6835 De vigilin et oꝛatoe. M. 24. . 1 L
2

iz4 De decẽ virginibe ſde .tala

tis et de modo iudicij)
65 De mõ cpᷣi in docẽcdo „ .
De obſtinatiõe indeoꝛum 3 1

86 Defeſto diei zzimoꝛum appꝛopin⸗/
6 R 14 L. 22. J. iz

Bequutut rubꝛice

tertie partis de egreſſu paſſionis etreſune

quäte 2

ctionis chꝛiſti.

iz 7 De miſſionepetri et iohannis pꝛima .

die azimoꝛum quã iohãnes vocat añ dieʒ

feſtũ paſche 24 R 14. L. 22. J. i3

iz8 De ablutione pedum 5 55
639 De ſacamenti euchariſtie inſtitutiot

.

b
E

—

Tabula rubꝛicarũ
26 KR i4 222 SES Qualiter miſerendu nec iudicandum
iꝗo De pꝛedicatione negationis ⁊ q̃ſtio nec impꝛobe arguendũ nec poꝛcis nec
ne diſcipuloum M 26 R 14 canibus ſanctum dandũ. M. 2. Lai
iꝗ i De ſermone dñi poſt cenã. Et contt ꝭ 16 Qualiter inſtãter ⁊ fiducialiter agen
net multas rubꝛicellas ꝓ multitudine i7 Pꝛeceptũ vniuer (dũ. . 7. L.ii
9 doctrinarum vbi per totum de miſtez ſale leg ⁊ poꝛte ſalutꝭ anguſtia. M.⸗
rio trinitatis Tic ig is et iy isS Qualit habeda falſoꝝ ꝓphetaꝝ a fru
iꝗ2 Deoꝛatione leſu in ſua captõe. cctibus eoꝛum ſit noticia. M. 2.L.d
26 R 14 + 22 s i1i29 Qualitercolédus de no oꝛe ſolſ ſed
Ri iaʒ De miſſione ieſu ad annam et ptima operüũ efficacia M.7. A. 6
D. negatione petri . 26. R.i L⸗: 20 Qualiter opatio miraculoꝝ non ſal
NE 144 Vemihone en 6 2 22, 5 uat ſz ſtabil in xpᷣo ꝑmanẽtia. M. 7. L.
cayphã. M. 2 6 R 14. L. 22. J. AE 6 . li ei1 ſeg
e iꝗ5 De ſecũda et tertia negatiõibus pe.; ! 1 ACe c. xui. ſ ub
tri H. 26 Ri4. T. 2 2. Jo.i8 magna rubꝛica.cxli.ð ſermone dñi poſt ce
WD i15 Detertia conuẽtione iudeoꝝ et ra nã ſumpte.iuxta diuiſionẽ enãgelioꝝ q le⸗
8 ditione ieſu pilato OD 27 R i4 et gunt in ecclig ex qtuoꝛ capitulis ſcʒ. xiiij.
i iß 22 et 2;3 is et iUo xv. xvi.et.xvij. (hoc faciam.
lot⸗ 147 De ductiõe ieſu ad crucẽ et eius ru i Hõ turbetur coꝛ veſtrum. J. iæ finis.
n clifirone. M. 27. R.i. L.23. J.ig 2 Didiligitis me mãdata mea ſeruate
De iꝗ Sd De irriſiõe ieſu in cuce et de verb eiꝰ J.i⸗: finis me ihfun··
Sng s hon moꝛtem. οι27 R 3 Si quis diligit me · J.i. finis ſic
X 15 —– 23 Jo 19 facio „.
h iꝗ9 Deſepultura domini 27 R 4 Ego ſum vitis vera. J. i. finis:
is D 25 Jo ii impleatur. HZ
tmin ið o De reſurrectiõe dñi ꝑ totũ et cõtint Hoc eſt pᷣceptũ.J.iꝰ. ſinis det no bvᷣ
6 multas rubꝛicellas p multitudine aag S Pecmãdo vobis. J. iꝰ: fiuis ha
paritionũ ⁊ geſtor ο 28 Riẽ bbuerunt me gratis
näien 24 Jo 20 et ꝛzi 7 Kum venerit paraclitus. J.i5· etis⸗
5 R 41 . P finis dixi vobis
Begquuntur. xx. Ru ⸗ iiao urmiſt me J.i6. fi
Ne bꝛicelle ſub magna rubꝛica.xxx.de ſermo;: nis. annunciabit vobis. V
ANn ne domini in monte ſupꝛa annotata .ↄ9 Mogicũ ⁊ iam non videbitis me.J.
A Ki ¶Beatitudinum enumeratio. O. y. ¶X isé. finis. tollet a vobis.
ALAH 6:et hec poſt apoſtoloꝛuʒ nominatiẽe, io Amẽ amen dico vobis ſi quid petie⸗
2 Aploꝝ cõmedatio ⁊ leg ipletio. O. ritis Weaeen J.finis.a deo exiſti. „.ÜÜ H
3 LMonſilioꝝ ſupꝑ legẽ veterẽ additio.Et ii Subleuatis oculis in celũ dixit pater 2
e pꝛimo ad illud nõ occides O —5 Y venit hoꝛa. J. i. finis. Ad te venio
D 4Supꝑadditio ad illð nõ mechaberis. iu Bubleuatis oculis in celũ et ſic dixit
1¹ 5Buperadditio ad illud nõ S; pprf ſcc̃. ſ.e. J.i.finis:.et ego in ipᷣis.
periurahſbis E NNR 1MW Il Pʒ
6NIJudicialium euacuatio vel mode an Eet bꝛice e. xi. ſub
12 tio NN. 6. L. 6 magng rubꝛica. clvi. de paſſione dñi.
7
8

Inimicoꝛum dilectio. M. v. C. õ .i: Fit tertia ↄuẽtio ⁊ datur ieſus pylato
Ipocriſis deteſtatio et cõmẽdatio eli ⁊ Judas ſe ſuſpendit.

Dece

d moſne P 6 5 JZeſus accuſat et pilatus interrogat.
80 9 Qualiter oꝛãdũ. Mathei. 6. Lucetii Derodes Jeſum ſpernit
te io Qualiter indulgendum Math. Banabas requiritur.
wis⸗ ü MQualiter ieiunandum. Mathei. S 9 Jeſus flagellattur.
Cunß i2 Qualiter theſauriʒandũ. Mathei ·.ẽ 2Z IYeſus iterum intertogat nõ m̃det.
T, iʒ Oualiter intẽtio dirigenna M. ẽ S Aroꝛ pilati monet pilatum.
7 iꝗ Qualiter nimia ſolicitudovitãda ⁊i5 9 SBarabas iterũ requiritur et datur.

ite uidẽtia dei ſpes ponẽda. .9. Qꝛ.· i0 Pꝛeſes lauatmanus. b;

i Jeſ⸗ us ulnditur i in pꝛetoꝛio.

Mubꝛccelle. ru. ſub rubꝛica ma

gna.c de reſurrectiõe dñi ſumpte iuxta diuiſionẽ euangetioꝛũᷓ
leguntur in eccleſia paucis immutatis. .
¶ Maria maggalena et maria Yacobi: ſalome. R. l6 finis a

ſicut dixi vobis.
2 na ſabbati maria magdalena venit. Jo.20 finis a moꝛ
tuis reſurgere.
3 Manria ſtabat ad monumentum foꝛis. Jo.20. finis. bo

dixit mihi.
4 Et mlieres exierũt. M. 2 eRié.· 1.24.J.20. finis ſetm̃
3Duyuo er diſcipulis ieſu ibãt. A ac.. finis. fractiõe panis.
5 Stetit ieſus in medio diſcipuloꝝ.L.⁊ 4.finis ĩ oẽs gẽtes.
7 Lui eſſet ſero die illa.J.2i. finis.habeatis in nomine·

3 MBekic
9 Dirxit ſimoni petro ieſus. J. i. finis. teſtimonium eius:
io Vndecim diſcipuli abierunt in galileam. O. 28 finis.

adconſummationem ſeculii.
ii Recũbetibo. xl. viſcipulig. Ki 6. finis.ſequẽtibus ſignis.

i2 Eduxitaũt eos ſoꝛas. ꝛ½ Kals. J J2 ii:finis.ſũt libꝛos.

Ji. 2 1* .i,. 2 i. i. M 22

iij üiij „ vi .
V tbi, mume aue otanns. hner⸗ liber ons
ri
Reges, purkieet . in negntum rctiur
F. * * J.i. J1. “ 1.2. 5.. 2.
* xy xvi xvij xxviij
r fule anit nguis 1 dolus xydria ⸗ S
Spirgt gie ca bitur ſne * „eaneg a
L.,3. R- Eu. . KT. L.c ii⸗ e

25 26 22 28 29 o.—
Rete · ſecuti demon ſocrus leuĩch ſermo
D.8. s. s ee ee D2

1253 T7 Ty „**: 8 L.8 L.)
Si via die. ſurge ſakimr⸗ mare legio colle

3 Manileſtauit ſeieſus diſcipulis ſuis ad mare..⁊i. finis

—— ——

1.*². 63 . 5 2

S * 55 40 4i 4A42
Conuiuiũ tibicen; ceci · doctrina rogate
P. iorii. .ii D.4 Di4
1 5 1 e. .
PBit garundo flet Bers. piſcina: fama ſeoꝛſũ
M. i⸗ Plk Miii M.12. D.⸗ 3

X. .3 .. 12 J. 6 Liio Lio Lü
F.5 „5I 52 33 54 33 36
Duinq; ſup manna⸗ binos; ve ve. belzebub hiſunt
ꝛi2 Miii S
L.ü AL. io io Zi G L.ü Lit. HZ

Si 58 59 60 6 1
igna ſathan abulo ars optima nos doce auti
Dri⸗ ZDi⸗ S 15 i
zana manus para biine ncn⸗ iniia damat
Daz, D. i7 M. is KR. 8 D i6
XT5

7i4 72
Surus⸗ Pe Weianie. a fermento ſpuit abt K. .

Bie „ Diz Di7

Tr. ve hen D nemo

zzo 3 1 82 8 ½ 557
Abſcondit ſiloe paſtoꝛ⸗ ſolun⸗ minoꝛ in ie
D.is 0„ R has
„ 10
86 87 ss 1. 30
Nequa · po nobis quime · diues cgilei
D.i2 D.is Diig
Rio Rio
15 1s 3, L.iz 28

94
Zncurnata upelt fafui prodigus 3eeie.

Kio 1
15 . L. iz L..i4 Lii4
p„»7 98 22 ioo
Peinnos vineã pauci ohiemus. egenos·
ioi ioꝛ ioz io4 n
Zar ni poteni epulo . ſerui · ſumus vnũ⸗
D.0 M. zo M: z0
= R. io⸗ Rio Raio
“ . Liis. 47 L9. R.io
Jii Juüu LELisS. i*9
os vo7y ios iog uüo ii uiꝛ üz

Fetet · abit; ſcandit lepꝛa. vis. dic · ad me· duo ·ceci
M. 26 M.ꝛi. M. 21. 2i. M zi. M. 2i. D. zi. M. 2i

Ti⸗ R.ii Rai Kiit NRiii R.ii K.i2
ig Z.i9. i9 Tiis L. 20 L. i8s L. 20

24 u us u7 is8 iiꝰ i20 i2 i i2 2

D * rer. flet: gens ficus. vnde. duo mihi. vitis

*

Ki⸗ Ki⸗ Wi⸗ RaZz R.iz Riz

Lii4 4 . 20 % io⸗Sg. T. 20 . 20
123 i24 iꝛ2nn5 126 127 i28 di2 9

Veſtem deo ſeptem toto. dauidis cathedrã ve

Da D. 24 D.24 H.25 26

ai T Riz, T “ A. 2i ,22
P tzi⸗ zdo e i⸗ 34 gegere ac .
uädo⸗ igna yvigi es rex e paſcha
M. 26 an D26 M. 26 3 H. 26 . 28
Z22 L22 1.22 i6.i7. X. 22 122
6B7 38 iz9 140 i41 142 144 3
Tena lauat ſacrat * tert me; docet oꝛat: ad annam
Kia K. 3* KRigeriz
22. L. 22 Lanet
i45 i46

eappham flleuit vinctus damnatur inique · —

Da7 R MaS D28

2 23 2L23 T 1.24 “
J.ig .i- Jiꝰ Jꝛ0,et ii

147 148 149 Do
Inauce ridetur ſepelitux et inde reſurgit

not

nit

nin
vto

mo⸗
ng

ſens

Bñnum er quatuoꝛ

Sequuntur rubꝛi

celle in magna rubꝛica.ʒo.
2 .klz 4
Occto bennt lux lex archa qͥ viderit eſtnõ.

Cede malo benefac ingratis da ſine teſte.
9 i0 u uKͤ i13
ꝛa condona ieiuna coꝛ ſit tibi vbi lux
15 16
Ne ſis ſolicitꝰdamnãs ſanctũ canibsidans
iz 8s 19 20
Dator arta bonos fructꝰ oꝑare petre pax
Gea uunt ubalcele in rubꝛica.iai.
— 225 656.
Sum via cũ pr̃e do vitis quia te ſed odit
7 8 „ i10 u u
Obſequiũ mundũ modicũ ſiquid pr̃ vnũ
SGequunt:᷑ rubꝛicelle in rubꝛica.idq6.
32 „

Ponero dãt victum iudas alb homicida.

7 8 9 io u—
Egę homo nil vxoꝛ latro lauit ludit᷑ intus
Bequuntur rubꝛicelle in rubꝛica.ið o.
6

R Tres duo ſtabãt auete fregit ſtat medio

7 S 9 do u (pax
Occto naui petre vobiſcũ tingiteſignis

Pꝛima pars pꝛinci
palis de oꝛigine et ingreſſu chꝛiſti. Et pꝛi⸗
mo de eterna chꝛiſti generatioe · Johis. i.
1 Rpꝛincipio erat verbum. et
yerbum erat apud deũ.et de⸗
us erat verbũ hoc erat in pᷣn
cipio apud deũ.Omnia per
ipm facta ſunt et ſine ipſo fa⸗
* ctum eſt nihil.quod factũ eſt
in ipo vita erat.et vita erat lux hominũ.et
lux in tenebꝛis lucet.et tene⸗ .
bꝛe eũ non cõpꝛehenderunt Sioſa

/

„

Fuit homo miſſus a deo cui Fut hie ocen

2 ER ati 2
nomẽ erat iobãnes. Hic ve ſione iohani/

nit in teſtimoniũ vt teſtimo que poſtmo⸗
nium perhiberet de lumine. dus latius ex
vt omnes crederent per illuz Pucatur.
HNon erat ille lux.ſed vt teſti⸗
monium perhiberetde lumĩe. Era lux ve/

ra que uluminat omnẽ hominem venien⸗/

tem in bunc mundũ. In mundo erat ⁊ mũ

dus per ipᷣm factus eſt et mũdus eum non
cognouit. In pꝛopꝛia venit.⁊ ſui eum nõ
receperunt.Quotquot aũt receperunt eũ.
dedit eis poteſtateʒ filios dei fieri.his qui
credunt in nomine eius.qui nõ ex ſangni⸗
nibus.neq; ex voluntate carnisneq; ex vo
lũtate viri ſed ex deo nati ſũt
Et verbũ caro factum eſt.et
habitauit in nobis. Et vidi
mus gloꝛiã eius.gloꝛiã qua
ſi vnigeniti a patre.plenum
gratie et veriratis. plicatur

ꝛ2ohemiũ Luce
Aoniamquidẽ multi conati ſunt
oꝛdinare rerũ narrationẽ que ĩ no
bis cõplete ſunt.ſicut tradiderunt
Mobi q ab initio ipᷣi viderunt. et miniſtri
fuerũt ſermonis. VUiſum eſt ⁊ mibi aſſecu
to omnia a pꝛincipio diligẽter tibi ex oꝛdi
ne cõſcribere optime theophile vt cogno⸗
ſcas eoꝝ verboꝝ de qͥlbo erudit es veritatẽ

Becũdo de annun

ciatione iohannis baprtiſte. Et conceptõe
einſdẽ. Quce pꝛimo. Ca·ij.
litin diebus hero Fres Werg.
dis reg indee ſacer/ verſus. Aſco
gos quidã nomie ʒa lonita necat
charias de vice abia.et vroꝛ pueroſ.ãtipa
illi de filiab aaron et nomẽ zobane Per.
eius elizabeib. Erant aute; tacobum dar
amboiuſti ante deuʒ incedẽ carceri petrũ
tes in omnibus mãdatis et
iuſtificationibus domini ſine querela. Et
non erat illis filius eo ꝙ eſſet eliʒabeth ſte⸗
rilis. et ambo ꝓceſſiſſent in diebo ſuis. Fa⸗
ctum eſt autem cum ſacerdotio fungeretur
ʒacharias in oꝛdine vicis ſue.ante deũ ſᷣm
conſuetudinẽ ſacerdotij ſoꝛte exijt.vt incẽ
ſum poneret ingreſſus in templum domi⸗
ni. Et erat omnis multitudo populi foꝛis
oꝛans hoꝛa incenſi. Apparuit autẽ illi an⸗
gelus domini ſtans a deuris altaris incen
ſi. Et ʒacharias turbatꝰ ẽ vidẽs.Eitimor
irruit ſuꝑ eũ.ait aũt ad illũ angelus. Ne ti⸗
meas zacharia.quodiam exaudita eſt depᷣ
catio tua.⁊ vxoꝛ tua eliʒabeth pariettbi fi
lium.et vocabis nomen eius iohãneʒ. Et
erit gaudiũ tibi et exultatio.et multi in na
tiuitate eius gaudebũt. Erit eni magnus
coꝛã domino.⁊ vinũ et ſicerã non bibet. et
ſpũſctõ replebi adhuc ex vtero mins e⸗

Hic pᷣoccupa
tio fit de in⸗
carnatiõe ver
bi. qᷓ̃ poſtmo⸗
duʒ latius ex

—

Monoteſſeron ſine

Et multos flioꝛũ iſrael conuertet ad dĩm

deum ipoꝝ.Et ipᷣe pᷣcedet ante illũ in ſpiri
tu et virtuie helye:vt cõuertat coꝛda patrũ

in filios:et incredulos ad pꝛudentiã iuſto

rum.parare vño plebẽ ꝑfectaʒ. Et dixit ʒa⸗
charias ad angelũ.Et vnde hoc ſciã:Ego
enim ſum ſenex ⁊ vxoꝛ mea ꝓceſſit in dieb
ſuis.Et reſpõdẽs angelꝰdixit ei. Ego ſuʒ
gabꝛiel qui aſto ante deũ.⁊ miſſus ſum loqͥ

ad te.et hec tibi euãgeliʒare.Et ecce eris ta

cẽs et nõ poteris loqui vſq; in diẽ quo hec
fient ꝓ eo ꝙ nõ cedidiſti verbis meis:.que
implebunt᷑ in tẽpoꝛe ſuo.Et erat plebs ex
pectas zachariã.et mirabãt᷑ ꝙ tardaret ipᷣe
in tẽplo.Egreſus aũt nõ poterat loqui ad
illos ⁊ cognouerũt ꝙ viſionẽ vidiſſet in tẽ⸗
plo. Et ipᷣe erat innuẽs illis et ꝑmanſit mu
tus.Et factũ eſt vt impleti ſunt dies officij
eius.abijt in domũ ſuam. Poſt hos aũt di
es cõcepit eliſabeth vxoꝛ eiꝰ. et occultabat
ſe mẽſibus quinq; dicẽs Quia ſic fecit mi⸗
hidñs in dieb quibus reſpexit auferre op
pꝛobꝛium meum inter homines.

De anunciatione
viſti ad mariã ꝑ gabꝛielẽ. Lu.i. La.iij.
Nmẽſe aũt ſexto miſſus eſt angelꝰ
nomẽ naʒareth ad virginẽ deſpon
ſatã viro cui nomẽ erat ioſeph de domo da
uid.et nomẽ virginis maria.Et ingreſſus
angelus ad eã dixit.Ave gra plena.dñs te
cũ.bñdicta tu in mulieribj. Que cuʒ audiſ
ſet turbata eſt in ſermone eius. et cogitbat
qualis eſſet iſta ſalutatio. Et ait angelꝰ ei.
Ne timeas maria.inueniſti enĩ gratiã apð
dñm. Ecce cõcipies in vtero:.et paries ſili
um ⁊ vocabis nomẽ eius ie/⸗

ſum. Hic erit magnus ⁊ fili hic patet

us altiſſimi vocabit. Et da⸗ maria fuit de

bit illi dñs ſedẽ dauid patrꝭ otali ⁊ rega

eius:et regnabit in domo ia li vide q̃liter

cob in eternũ. ⁊ regni eiꝰ nõ in poſtilis.
erit finis.Dixit aũt maria ad

ãgelũ. Quo mõ fiet iſtð qm̃ viꝝ nõ coano
ſco: Et reſpõdens angelus dita. Sr

ſanctus ſuꝑueniet in te.et virtus altiſſimi
obumbꝛabit tibi. Jdeoq; ⁊ qd naſcet᷑ ex te
ſanctũ.vocabit᷑filius dei Et ecce eliſabeth
cognata tua:et ipᷣa cõcepit filiũ in ſenectu⸗

teſua.Et hic mẽſis eſt ſextꝰ illi q̃ vocatſte⸗/

nilis.· qꝛ nõ erit impoſſibile apud deũ om̃e
vᷣbũ Dixit ãt mania Ecce ãcilla dñi fiat mi

marie elizabeth. exultauit ĩ

gabꝛiel a deo in ciuitatẽ galilee cui

genere ſacer⸗

hi. im verbütuũ. Et diſceſſitangelꝰ ab illa

De Viſitatione eli⸗

ꝑ mariam encanticum magnificat
Auce pꝛimo: ( Lipitulü. uij.
Xurgens aũt maria .
abijt in mõtana cuʒ ꝛoboblle eſt
feſtinatiõe in ciuitatẽ iude ? bꝛr maris
. — . . eph Zue
intrauit in domũ ʒacharie ⁊ nerũt celẽ bꝛi
ſalutauit elizabeth. Et factũ cultu nuptia⸗

eſt vt audiuit ſalutationem rum.⁊ ꝙ de li
centia ioſeꝑh

. — vel foꝛte ip
fans in vtero eius. Et reple ducete mchis

ta ẽ ſpũſancto eliʒabeth. Et tuenit ad mõ
exclamauit voce magna et tana reuela⸗
dixit. Bñdicta tu ĩter mulie ſegpy in⸗
res ⁊ bñdictꝰ fructus vẽtris tep
tui.Et vñ hoc mihi vt veni rio.quis oꝛi⸗
at mater domini mei ad me si:et eius ſe⸗
Ecœ enĩ vt facta eſt vox ſalu ageo ecue
tatiõis tue in aurib meis ex
ultauit in gaudio infans in vtero meo.Et
btã q̃ credidiſti qm̃ ꝑficient᷑i teq̃ dicta ſũt
tibi a dño.Etait maria. Magnificat aſa

mea doõm.Et exultauit ⁊c̃.vſq; abꝛaã et ſe

mini eius in ſecula. Mẽãſit aũt maria cũ il

la quaſi mẽſib tribo et reuerſa ẽ ĩ domũſuã

Deoꝛtu iohãnis et

dictus dñs de.iſrł. Lu.i.Capi.v.
Lliſabeth aũt impletũ eſt tꝑs pari

vicini et cognati qꝛ magnificauit dñs mi⸗

ſericoꝛdiã ſuã cũ illa ⁊ ↄgratulabant᷑ ei.Et

factũ eſt in die octauo venerũt crcũcidere
puerũ ⁊ vocabãt eũ noĩe pa⸗ ⸗—
tris ſui ʒachariã.Etrñdens
mater eiꝰ dixit Neq̃q; ſʒ vo/⸗
cabit᷑ iohãnes. Et dix erunt
ad illã.Quia nemo eſt in co
gnatiõe tua qͥ vocet᷑ hoc no⸗
mine. Innuebãt autem pa⸗
tri eius quẽ vellet vocari euʒ
Et poſtulãs pugillarem ſcri S—
pſit dicens. Johannes eſt nomẽ eius.Et
mirati ſunt vniuerſi: Apertum eſt autem

munioꝛẽ opi⸗
nionẽ que po
nit mariã fu⸗
iſſe in circũci⸗
ſione iohan⸗

Ulico os eius et lingua eius.et loq̃ bat᷑ bñ⸗

dicens deũ.Et factus eſt timoꝛ ſuꝑ oẽs vi
cinos eoꝛum et ſuper omnia montana iu⸗
deoꝝ diuulgabant᷑ oĩia vᷣba hec. Et poſue
rũt oẽs qͥ audierant in coꝛdeſuo dicentes.

tionis myſte⸗

dicant.

ſciſione ipᷣius et canticũ ʒacharie. Bene:

endi et peperit filiũ.Et audierunt

nis in die oc⸗

i

fien
lui,

ec
oſeſee
für ceh
tnnung
nge
nanoeh
lforte id⸗
Kite nann
em ad
d reneln.
opecerin
epb inam
vonis ft
„et elns ſe
naces ſean
doe
üdink
ienit
gthiitt
rmondi
inili

iset

Cope.
tipsan
taudicrun
mndon
Gngnta

n räctan

paßtfe
nommd
emee
ſueu
wnig,

O Nrun

ſenaiu
. ſohe eer
ms

ſomech
umetn
roripen
1nende
reANe
iveume⸗

= S=

BVrñnum er quatuo:

Ouiſputas puer iſte erit? Etenim manus

domini erat cum illo. Et ʒacharias pater
eius impletus eſt ſpũſctõ ⁊ ꝓghauit dicens
Bñdictꝰdñs de iſrł ⁊c vſq; ad ĩ viã pac·

Degenealogiachꝛi

i et apparitioneę angeli ip: ioſepp. Ma⸗
thei pꝛimo. Labr. .
A. iber generatiõis ieſu chꝛiſti filij
dauid filij abꝛaã. Abꝛaam genuit
vſaac. Iſaac aũt genuit iacob. Ja
cob autẽ genuit iudã et fratres eiꝰ. Audas
genuit phares et ʒarã dethamar. Phares
gennit eſrom. Eſrom genuit aram. Aram
ge.aminadab Aminadab.ge.naaſon Na
aſon ge. ſalmon. Salmon ge. booʒ dera⸗

ab. Booʒz ge. obeth er ruth. Obeth get ieſſ

ſe. Jeſſe ge.dauid regẽ. Dauid rexge.ſalo
monẽ ex ea q̃ fuit vꝛie. Salomõ genuit ro
boam Roboã ge.abiã. Abia ge.aʒa. Aʒa
genuit ioſaphat. Joſaphat ge:ioꝛã. Joꝛã
ge.oʒyã. Oʒvas ge:ioathan H
Joathan ge: achaʒ. Achas (SGloſa
ge:ezechiam. Eʒechias ge. Eies Rie o⸗
manaſſen. Manaſſes genu ges.
it amon. Amon ge.ioſiam.
Joſias ge:ieconiã et fratres eius in tranſ⸗
migratione babilonis. Et poſt tranſmi⸗
grationẽ babilonis ieconias ge. ſalathiel.
DSalacthiel ge.ʒoꝛobabel. Soꝛobabel ge.
abiud. Abiud aũt ge.elyachim. Elyachim
ge. azoꝛ. Aʒoꝛ genuit ſadoch. Sadoch ge.
achym. Achym ge.eliud.Eliud ge/eleaʒar
Eleaʒar aũt ge:machã. Mathan aüt ge. ia
cob. Jacob aũt ge.ioſeph virũ marie deq
natus eꝑ ieſus qͥ vocat xpᷣs.Omn es ergo
generatiões ab abꝛaã vſq; ad dauid.xiiij.
Eta dauid vſq; adtranſſi ⸗
grationẽ babilonis.xiiij Et E loſa⸗
a tranſmigratiõe babilonis õ hee
vſq; ag xpᷣm generationes. levrt culia nu

xiiij.Chꝛiſti autẽ generatio priarũ qui fa

ſic erat. Cũ eſſet deſponſata cuſ eſt pontqỹ
mater ei? maria ioſeph ante iett inne⸗
q; ↄuenirẽt inuenta eſt hñs concepiſſe de
in vteto de ſpuſctö. Joſeph ſpüſctõ er per
aũt vir eius cũ eſſet vir iuſt angeli pꝛece⸗
et nollet traducere eãẽ voluit prum Gccepit
occulte dimittere eã Hec au pꝛiuſqᷓ; appa⸗
tem cogitante eo Ecce ange reret gnane

lus dñi ĩ ſomnis apparuit ei ⁊ vtero tume

ſcẽte poſt re⸗
nis qꝛ tũc nõ
fuiſſet hono⸗

dicẽs. Joſeph fili dauid no⸗
li timere.Acciꝑe mariã con⸗
iugẽ tuã qð eni in ea natum

aũt filiũ ⁊ vocabis nomẽ eiꝰ leiehritas
ieſum. Ipſe enĩ ſaluũ faciet ·
populũ ſuũ a peccatis eoꝛidld.
Hocaũt totũ factũ eſt vt adimpleret᷑quod

eſt de ſpũſancto eſt. Pariet rabtliter fes

dictũ eſt a dño ꝑ pꝛophetã dicentem.Ecce
virgo in vtero habebit et pariet filiũ et vo;ꝛ

cabit᷑ nomen eius emanuel qð eſt interpᷣta
tũ nobiſcũ deꝰ.Exurgẽs aũt ioſeph a ſom⸗

no fecit ſicut pᷣcepit ei angelus dñi Et acce
pit cõiugẽ ſuã et nõ cognoſcebat eã donec

peperit filium ſuum pꝛimogenitum et vo
cauit nomen eius ieſum.

De edicto auguſti.

natiuitate chꝛiſti:annunciatione per ange

dDruiebus illis. Exijt Siolt
edictum a ceſare auguſto vt Hie tuit ßoc⸗
☛ 6* J 4 . patto que
deſcriberetur vuiuerſus oꝛ/ poſtmoduũ ex
bis. Hec deſcriptio bᷣma fa⸗ plicabitur lo
cta eſt a pꝛeſide Sirie Ciri⸗ co ſuo cuʒ de

Actum eſt autcem in Sgr

terentur ſinguli in ſuam ciui

no et ibant omnes vt pꝛofi⸗ lcure
tatem. Aſcendit autem etio

ſeph a galilea de ciuitate naʒareth in iude

am ciuiatem dauid que vocatur bethleeʒ
eo ꝙ eſſet de domo et familia dauid. vt p⸗

fitereturcum maria deſponſata ſibi vxoꝛe

pꝛegnante. Factum eſt autem cum eſſent
ibi. Impleti ſunt dies vt pareret et pepe⸗
rit filium ſuum pꝛimogeniium et pannis
eum inuoluit etreclinauiteuʒ in pꝛeſepio.

quia nõ erat locus ei in diuerſoꝛio.Et pa⸗

ſtoꝛes erãt in regione eadem vigilantes et
cuſtodientes vigilias noctis ſupꝛa gregeʒ
ſuum.Et ecce angelus domini ſtetit iuxta

illos et claritas dei circumfulſit illos et ti⸗

muerunt timoꝛe magno.Et dixit angelus

illis. Nolitetimere.Ecce enim euangeliʒzo
vobis gaudium magnum quod erit omni

populo quia natus eſt nobis hodieſalua⸗
toꝛ qui eſt chꝛiſtus domihꝰ in ciuitate da⸗
nid et hoc vobis ſignum. Inuenietis in⸗
fantem pannis inuolutum et poſitum in
pꝛeſepio. Et ſubito facta eſt cum angelo
multitudo militie celeſtis laudantium de⸗
um et dicentium. g
deo Et in tena pax hominibus bone vo⸗
luntatis. ¶Et factum eſt vt diſceſſerunt
ab eis angeli in celuʒ. paſtoꝛes loqueban
tur ad inuicem. Tranſeamus vſq; beih⸗

um ad paſtoꝛes.Qu.2. Cap̃. vij⸗

circuciſiõe di

loꝛia in altiſſimis

Mon oteſſeron ſine

eſt qð dñs oſtẽdit nobis.Et venerũt feſti⸗
nantes et inuenerunt mariam et ioſeph et
infantem poſituʒ in pꝛeſepio. Nidẽtes au
tem cognouerũt de verbo quod dictũ erat
illis de puero hoc. Etom̃s qui audierunt
mirati ſunt et de his que dicta erat a paſto
nibus ad ipᷣos. Maria auteʒ conſeruabat
omnia verba hecconferẽs in coꝛde ſuo Et
reuerſi ſunt paſtoꝛes gloꝛificãtes et laudã⸗
tes deum que audierant et viderant ſicut
dictum eſt ad illos. =

ſti.Lu.ij:et aduentu magoꝝ.·Mathei.ij.
Kapi⸗vii.

Ans octo vtcircũcideret᷑ puer vocatum
eſt nomen eius ieſus quod vocatuʒ eſt ab
angelo pꝛiuſq; in vtero conciperet᷑. Cum
natus eſſet ieſus in bethleẽ iude in diebus
herodis regis Ecce magi ab oꝛiente vene
runt hieroſolimã dicentes. Vbi eſt qui na
tus eſt rex iudeoꝝ? Vidimus enim ſtellaʒ
eius in oꝛiente et venimus adoꝛare eũ Au
diens autẽ herodes rex turbatus eſt et om

nis hieroſolima cum illo. Et congregans

omnes pꝛincipes ſacerdotum ⁊ ſcribas po

puli ſciſcitabatur ab eis vbi chꝛiſtus naſce

retur. At illi dixerũt ei. In bethleem iude.

Sic enim ſcriptiũ eſt perpꝛophetaʒ.Ettu
bethleẽ terra iuda nequaq; es minima in

pꝛincipibus iuda. Ex te enim exiet ouxqͥ
regat populuʒ meum iſrael. LZuc herodes
clam vocatis magis diligenter didicit ab
eis tẽpus ſtelle que apparuit eis ⁊ mittenſ
illos in bechleẽ dixit. Ite ⁊ interrogate di⸗

ligẽter de puero ⁊ cum inueneritis renun/
clate mihi vt ⁊ ego veniẽs adoꝛẽ eũ. QOui

cum andiſſent regẽ abierunt. Et ecce ſtella
quã viderãt in oꝛiente ancedebat eos vſq;
dũ veniẽs ſupꝛa vbi erat puer. Videntes
aũt ſtellã gauiſi ſunt gaudio magno valde

Etintraãtes domũ inuenerũt puerũ cũ ma /
ria matreeiꝰ⁊ peiletes adoꝛauerũt eũ. Et

aꝑt theſaurꝭ ſuis obtulerüt ei munera au⸗

rũ thus ⁊ mirrã.Etreſpõſo accepto in ſom
nis ne redirent ad herodem per aliam vi-/

T poſtq; conſummati ſunt dies

Mahei ij. (Capi. x.

am reuerſi ſunt in regionemſnam.

De oblatione chꝛi⸗/
Epoſtq; impleti ſunt dies purga
ſeſuʒ in bierim vt ſiſterẽt eũ dño ſi⸗

cut ſcriptũ eſt ĩ lege dñi Oniaomne maſeun

linũ adaperiẽs vuluã ſctm̃ dño vocabitur

Et vt darẽt hoſtias dño ſᷣm qð dictũ ẽ ĩ le⸗
ge dni parturtuꝝ aut duos pullos colüba
rũ.Et ecce hõ erat ĩ hierm cui nomẽ ſimeõ

et hõ iſte iuſtꝰ ⁊ timoꝛatꝰ expectãs ↄſolatio

nẽ iſrł ⁊ ſpũſſctũs erat ĩeo.Exrñſuʒ accepe
rat a ſpuſctõ nõ viſuꝝ ſe moꝛtẽ niſi pꝛiꝰ vi /
geret xłpᷣm dñi. Et venit ĩ ſpũ in teplũ.Et

cũ inducerẽt pueꝝ ieſũ parẽtes eiꝰ vt face⸗
rẽt ᷣm ↄſuetudinẽ leg ꝓ eo ⁊ipᷣe accepit eũ
in vlnas ſuas ⁊ bñdixit deũ ⁊ dixit. Nũc di
mittꝭ ſuũ tuũ dñe ſᷣm vᷣbũ tuũ ĩ pace ⁊c.vſ⸗
q; plebᷣ tue iſrł.Et erãt pr eiꝰ ⁊ mr̃ mirãtes

ſuꝑ his qᷓ dicebãt᷑ ð illo ⁊ bñdixit lis ſime
on ⁊ dixit ad mariã mr̃em eiꝰ. Ecce poſit

—

giam p

2

eſt hĩruinã ꝛ ireſurrecrideʒ multoꝝ ſiſtket
in ſignũ cui ↄtradicet᷑. Et tuã ipᷣi

trãſibit gladiꝰvt reuelet᷑ ex multꝭ coꝛdiboco

gitatiões. Et erat ãna ꝓphetiſſa filia pha/
nuel de tribu azer. Hec ꝓceſſerat ĩ dieba mł

tis ⁊ vixerat cũ viro ſuo ãnis ſeptẽ a vᷣgini

tate ſua· Et hec vidua erat vſq; adannos.
lxxciiij.q̃ nõ diſcedebat ð templo.ieiunijs

et obſecratiõibo f̃uiẽs deo nocte ac die.Et
hec ipᷣa hoꝛa ſupuenies ↄfitebat dño ⁊ loqͥ
vat de eo dib qͥ expectabãt redẽptiõeʒ iſił
Etperfecerunt oĩa ſᷣm legẽ dñi reuerſi ſũt

in galileã in ciuitatẽſuam nazareth. uer
gutem creſcebat et con

pientia et gratia dei erat in illo.

De fuga megiptnʒ

occciſione innocentũ et

Pꝛobabile e ꝙ an

Am magi receſ bꝛicl. er ꝙ in omi⸗
iſſent. Ecce an bus miniſteriũ in⸗

elus domini. carnariois concer
N néztibus quotiens
Apparun in ſomnis io introdueit angel⸗

ſeph dicens. Surge et apparuiſſe ip̃e fue
accipe puerum ⁊ matrẽ nit.ſicut fuit apud

ges er. 5870—113 2 ſtoꝛes. ad magoſ
et eſto ibi vſq; duz dicã erq̃ter ad ioſeph

tibi · Futurum eſtenim et in agonia chꝛi⸗
vt herodes querat pue/ ſti.et reſurrectiõe

rum ad perdendum illũ et in aſcenſione.

Dui conſurgens acce.

pit puerum ⁊ matrẽ eius nocte⁊ ſeceſſit in

egyptum et erat ibi vſq; ad obitum hero:

is vt adimpleretut quod dictum eſta do/

foꝛtabatur plenꝰ ſa⸗

gel iſte lue rit ga⸗

mino ꝑ pꝛophetã dicentẽ.Exegypto voca
ni filium meun.Luncherodes videns qm

N,„

r
da
O
N
e
W
E
fie
plti
icdi
rites
8ſtre
hoſe
biſte
dian,
Gibyco
1pba⸗
.
W
An

(S

Bnum er quatuoꝛ

uᷣluſus eſſet a magis iratus eſt valde.⁊ mit
tens occidit omnes pueros.qui erant in
in bethleem et in omnibus finibus eius a
bimatu et infra ſᷣm tempus quod exqui⸗/
ſierat a magis. unc adimpletum eſt qd
dictum eſt ꝑ hieremiam pꝛophetaʒ dicen
tem. Vox in rama auditaſeſt ploꝛat et vlu
latus rachel ploꝛãs filios ſuos ⁊ noluit cõ
ſolari qꝛ non ſunt.· Defuncto aũt herode.
Ecce apparuit angelus in ſomnis ioſepyh
in egypto dicẽs. Surge et accipe puerum
et matrẽ eiꝰet vade in terrã iſraell. Defun⸗
cti ſunt enĩ qui querebãt aiam pueri. Qui
conſurgẽs accepit puerũ et matrẽ eiꝰ et ve⸗
nit in terrã iſrael. Audiẽs aũt ꝙ Archelaꝰ
regnaret ĩ iudea pꝛo herode pfe ſuo timu⸗
it ůlo ire. Et admonitus in ſomnis ſeceſſit
in partes galilee.Et veniẽs habitauit ĩ ci
vocat᷑ naʒareth vt adimpleret᷑ qʒ
ictũſeſt ꝑ phᷣam ꝗqm̃ naʒarenus vocabit.
Be inuetide chꝛiſti
ueri in tẽplo a parẽtib eiꝰ.Luẽc.ij.Et de
H tatiõe iohãnis ĩ deſerto. Lu.i.Ca.xi
ibãt parẽtes cius ꝑ oẽs annos
in hieruſalẽ in die ſolenni paſche.
Etcuʒ factus eſſet ieſus annoꝛum
m. Aſcẽdentib illis hieroſolimaʒ
ſ̃m conſuetudinẽ diei feſti. Cõſummatq;
diebus cũ redirẽt remãſit puer ieſus in hie
ruſalẽ ⁊ nõ cognouerũt parẽtes eiꝰ. Exiſti
mãtes aũtillũ eſſe ĩ comitatu.venerũt iter
diei et requirebãt eũ inter cognatos et no⸗

—

uitate

duodech

tos.et inuenientes regreſſi ſunt in hierim

reqrentes eũ.Et factũ eſt poſt triduũ inue

nerũt illũ in tẽplo ſedentẽ in medie docto⸗

rũ audientẽ illos ⁊ interrogantẽ. Stupe⸗

bãt aũt oẽs qͥ eũ audiebãt ſuꝑ pꝛudetia et

reſpõſiõe eiꝰ.Et vidẽtes admirati ſũt. Et

dixit mater eiꝰ adillũ.ili qͥd feciſti nobis

ſic: pater tuꝰ et ego doleẽtes qrebamꝰ te. Et

ait ad illos. Quid eſt qð meq̃rebatis: An
neſciebatis qꝛ in his qᷓ patrꝭ mei ſuntopoꝛ
tet me eſſe:Et ipᷣi nõ intellexerũt verbũ qð

locutꝰ eſt ad illos Et deſcẽdit cũ eis ꝛvenit
nazareth.⁊ erat ſubdit illis. Et mater eiꝰ

cõſeruabat omĩia verba cõfe⸗
rẽs in coꝛde ſuo.Et ieſus ꝓfi
ciebat ſapiẽtia et etate et gr̃a
apud deũ et hoĩes. Puer aũt
iohãnes creſcebat ⁊ confoꝛta
batur ſpũ et gra.Et erat ĩ de
ſerto vſ q; in diem oſtenſiõis

Pꝛius poſi⸗
tü eſt hoca

n
☛

Uncipit ſecunda
pars pꝛincipalis huius libꝛi de pꝛogreſſi
pꝛedicationis chꝛiſti. ¶ Rubꝛica. xij. de
pꝛedicatione et babtiſmo iohannis in de⸗

no Pnsdnno Hie fule bo⸗
Tiberij Aanſonp⸗ deos en no⸗
curante pontio py hannes.
ato iudea/ Letrarcha aũt gaa
lilee herode. Philippo aũt fratre eiꝰtetrar
cha ituree et traconitidis regiõis ⁊ liſania
abiline tetrarcha ſub pꝛincipibo ſacerdotũ
Anna et caypha.Factum eſt verbum dñi
ſuper iohãnem filium zacharie in deſerto.
Et venit in omnẽ regionẽ ioꝛdanis pꝛedi
cans. L. R. baptiſmum penitẽtie in remii
ſionem peccatoꝛũ ſicut.L.ſcriptũ. R.
eſt in libꝛo ſermonũ yſaie ꝓphete. Initium
R.euãgelij ieſu xpᷣi filij dei /ſicut ſœiptum
eſt in vſaia pꝛopheta.Ecce mitto angelum
meum ante faciẽ tuã.qui pꝛeparabit viam
deſerto parate viam dñi/rectas facite ſemi
tas eius. Omnis.L. M. vallis implebit
et omnis mons et collis humiliabitur.Et
erunt pꝛaua in directa/et aſpera ĩ vias pla
nas. Et. L. videbit omnis caro ſalutare
dei. In. M. diebus aũt illis / venit iohan
nes baptiſta pꝛedicãs in deſerto iudee ⁊ di
cens/ Penitentiam agite. Appꝛopinqᷓbit

enim regnum celoꝛum. Ipᷣe. H. R. auteʒ

iohãnes habebat veſtimentuz de pilis ca⸗
meloꝛũ/et ʒonam pelliceam circa lumbos
ſuos Eſca aũt eius erat locuſte et mel ſilſtue
ſtre Tunc exibant ad eũ.R.hieroſolymite
vniuerſi et. O omnis. R.iudea.et. M.
omnis regio circa ioꝛdanem.et baptiʒabã
tur ab eo in ioꝛdane flumine.R.confiten⸗
tes. M. R. peccata ſua. Uidens. M. au⸗
tem multos phariſeoꝛum et ſaduceoꝛum.
venientes ad baptimmum ſuum/et turbas
que exibant vt baptiʒarentur ab ipᷣo. dixit
M.eis. Pꝛogenies genima.¶. viperarũ
M. AL.:quis oſtendit. L. vobis fugerea
ventura ira:? Yacite ergo fructꝰ dignos pe/
nitẽtie.Et ne ceperitꝭ.L.velitꝭ. M. dicere
intra vos. Patrẽ babemꝰ abꝛaã. Dico enĩ
vobis/quoniam potẽs eſt deus de lapidi,/
bus iſtꝭ ſuſcitare filios abꝛae. Jã enĩ ſecurs

men erat io

ad radicẽ arboꝛis poſita eſt. Ois ergo ar⸗
boꝛ que nõ facit fructũ bonuʒ/excidet᷑ et in

dicẽtes Quid ergo faciemus: Reſpõdens
aũt dicebat illis.Qui habet duas tunicas
det vnã nõ habẽti Et q het eſcas / ſimiliter
faciat. Venerũt aũt et publicani vt bapti⸗/
zarent᷑. Et dixerũt ad illũ/ Magiſter quid
faciemꝰ. At ille dixit ad eos. Nihil ampliꝰ
qᷓ; quod conſtitutũ eſt vobis faciatis. In⸗

terrogabãt aũt eũ et milites dicẽtes/ Quid
faciemus ⁊ nos:Et ait illis.Neminẽ ↄcu

tiatis/neq; calumniã faciatꝭ.etcõtenti eſto

te ſtipẽdijs veſtris Exiſtimãte aũt popuilo
et cogitãtibus oibo in coꝛdibo ſuis de iohä

ne / ne foꝛte ”õ di
cẽs omnib.Ego. E
ptiſo vos in penitentiã.M. Qui aũt poſt
me vẽturꝰ eſt/foꝛtioꝛ me eſt/cuius nõ ſum
dignus calciamẽta poꝛtare.et. R.pꝛocum
bẽs ſoluere.R.Lcoꝛrigiã calciamẽtoꝛuʒ
eius. JIe. M. vos. R. L. baptizabit ĩ ſpi

rituſctõet. R.igne.L. Cuius./ D.L. vẽ

tilabꝛũ in manu eius et ꝑmundabit ⁊ pur

gabit. L.areã ſuã:et congregabit tritictum
in hoꝛreũ ſuũ.paleas aũt cõburet igni in⸗
extinguibili. HDulta. L.quidẽ et alia exx-
hoꝛtas euãgelizabat populo.Et factuʒ.R

eſt in dieb ülis Venit ieſus a naʒareth ga
lilee in ioꝛdanẽ. M.ad iohãnem /vt bapti
zaretur ab eo Johãnes aut ꝓhibebat eum
dicẽs. Ego a tedebeo baptiʒari ⁊ tu venis
ad me? Reſpõdẽs autem ieſus dixit ei. C.
Sine modo. Sic eni decet nos adimple
reomnẽ iuſticiãtunc dimiſit eũ. Yactũ.¶
eſt aũt dum baptizaret omnis populus/et
ieſu baptizato a iohãne in ioꝛdane.R.cõ:
feſtim. O.aſcẽdit de aqua.Et:L. eo oꝛã

te. Ecce· M. aperti ſunt celi. Et vidit.R.

celos apertos et ſpm̃ſanctũ dei. H.coꝛpo

rali.L.ſpecie deſcendentẽ. .ſicut colũ

bam /et venientẽ ſuꝑ ſe et manenteʒ. R.in

ipᷣo.Et. M.ecce vox de celis facta.R.CL.

eſt dicens. . Hic eſt filius meus dilectꝰ

in quo mihi complacui.Tu.R.L.es filiꝰ
menus dilectus / in te. complacuit mihi.

geneal

—
h Oui fuit hely.

1

ioſep nut Deive Min
QAuituit leui.Qui fuit melchi. Qui fnit

Monoteſſeron ſiue

iße ieſus erat incipiens quaſi
annoꝛumxxx. v beaten filius
Qui fuit mathat.

Janne.qͥ fuit ioſeph. qui

fuit mathathie.qui fuit Quomõ J0

ſeph duoſ bʒ

amos.qui fuit naũ.qui fu kitres:,be

it heſli.qui fuit nagge:. llegalè i
fuit maath.qͥᷣ ſirmagepa aater
thie:qui fuit iemei.qui fu quere in po
it ioſeph. qui fuit iuda: q Rtllis.
fuit iohãna.qui fuit ren.
qui fuit ʒoꝛobabel.qui fuit ſalathiel.qͥ fuit
neri.qui fuit melchi.qui fuit addi.qui fuit
thoſan.qui fuit elmadan.qui fuit her.qui
fuit ieſu:.qui fuit helieʒer.qui fuit ioꝛim.qͥ
fuit mathat.qui fuit leui.qui fuit ſimeon.
qui fuit iuda.qui fuit ioſeph.qui fuitiona
qui fuitelyachim.qui fuit melcha.qui fu⸗
it menna.qui fuit mathatha.qui fuit na⸗
than.qui fuit dauid.qui fuit ieſſe.qui fuit

obeth. qui fuit booʒ.qui fuit ſalmon.qui

fuit naaſon:.qui fuit aminadab. qͥ fuit arã

qui fuit efrom.qui fuit phares.qui fuit iu⸗

de: qui fuit iacob.qui fuit yſaac.qui fuit
abꝛae.qui fuit thare.qui fuit nachoꝛ. qui
fuit ſaruch.qui fuit ragau:.q fuit phalech.
qui fuit heber.qui fuit ſale.qui fuit caynã.

qui fuit ß—
alem. qͥ fuit

qui fuit lamech.qui fuit matuiſ
enoch. qui fuit iareth. qui fuit malalehel.
qui fuit caynan.qui fuit enos.qui fuit ſeth

De ieiunio chꝛiſti
E ſus aũt plenus ſpirituſancto re⸗

reſſus eſt a ioꝛdane et ſtatim. R.

*

— W

8. M.a ſpu in deſertum vt tentaretura
diabolo Et agebatur. L. in ſpũ in deſenũ

Et erat.R.in deſerto.xl.diebus ⁊ l.nocti

caut 3 unis diehus .
H..cum ieiunaſſet.xl.die rarion⸗ tuc⸗
bus et.xl.noctibus cõſum poccupat et
matis illis poſtea. H. eſu ncerum eſt
rijt. L. Etaccedens. ο as lueri dꝛ
tentatoꝛ diaboluſ. . dirit uiar in po⸗
dic M. vt lapides iſti panes
fiãt. Dic.L. Lapidi huicvt panis fiat Et
M.rdit ad illũ ieſus. Scniptũ eſt enim
qꝛ nõ ĩ ſolo pane viuit hõ ſʒĩoi vbo dei · ¶
q pcedit. . deoꝛe dei. Tuc aſſupſit illü
Piabolꝰ ĩ ſcãʒ citatẽ ⁊ duxit.L/illũĩ bierim

bus et tentabat᷑ a ſathana et. L. nihil man

piritus expulit eum in deſertũ du

—w

S — — — — — —

— —„)Ä ͥ —
=S = =S= – -

— ——
— ——

dam
xitel

hely

s.

gran
lidco
aaſi
Aen

„

Bnum ex quatuo: Peꝛimũ

et. Miſtatuit. L. illũ ſupꝛa pinaculũ tem/ teum et ait. Ecce agnꝰ dei ecce qͥ tollit pctã

0
pli et dixit illi. Si filiꝰdei es mitte te deooꝛ mũdi.Hicẽ de q̊ dixi. Poſt me venitvir ꝗᷓ
ſum. Scriptũ eſt enĩ qꝛ angelis ſuis man anñ me faet?cqᷣ boꝛ me erat t ego neſciebã
3 dauit de te vt coſeruent. Lite? qꝛ in mani eũ.ſʒ vt manikfe aret iſr pterea veni ego
6 bus. OJ. toliẽt te ne foete offendas ad lapi in aqᷓ baptiʒãs. Et teſtimoniũ phibuit io⸗
dẽ pedẽ tuũ. Ait illi ieſus runſuʒ ſcriptũ eſt haãnes dicẽs.Quia vidi ſm̃ deſcendenteʒ
Hõ tẽtabis dñm deũ tuũ ⁊ reduxit.¶L.euzʒ qjuaſi colũbã de celo ⁊ manſit ſuꝑ eũ et ego-
K diabol?. Et. M. iter aſſumpſit eũ in mõ neſciebã eũ.ſed q miſit me in aq baptiʒare
i⸗ tem excelſuʒ valde et oñdit eioia regna mů ille mihidirxit. Sup queʒ videris ſm deę
ni di oꝛbis. Laerre in momẽeto tꝑis ⁊ gloꝛiã ſcẽdentẽe ⁊ manentẽ ſuꝑ eũ hic eſt qͥ bapti /
ind M. eoxꝝ et ait. L. OM.ei Tibi. L. ptãtem zat in ſpũſctõ. Et ego vidi et teſtimonium
ü dabo hãc vniuerſam ⁊ gloꝛiã. O. eoꝛũ perhibui quia hic eſt filius dei.
tiont mihi ralia ſir cuivldo de
ola tibi dabo⁊ꝰ⁊ erut tua ola n.C.‚caaes⸗. „
ii adoꝛaueris me. Tüc dixit illi ieſus. Vade De Vocgtionée In⸗/ H
gini Maathana. Scr iptũ. . L.eſt eni do⸗ dreep etri philippi ⁊ nathanael. Jo.i . Ca D
n minũ deũ tuũ adoꝛabis ⁊ illi ſoli kuies. Et ¶¶¶ ¶ Ltera aüt die ſtabat ite (pi. xvi.
tin cõſummata.L.oĩ tentatõe diabolus receſ· rã iohan es et ex diſcipulis ei?ẽ duo
* ſit ab eo vſq; ad tẽpus et reliqt. M. eü Et et reſpicies ieſum ambulãtẽ dixit.
ui ecce angeli acceſſerũt ⁊ mĩſtrabãt. H. R. Ecceagn dei. Et audierũt eũ duo diſcipu
illi ⁊ regreſſꝰẽ ieſus ĩ virtute ſpũs ĩ galileẽ./ li ſquente⸗ onriſgrieſt ũ. Cõuerſus aũt
e oroſtimor ieſus vidẽs eos ſeqntes ſe dixit eis.quẽ q̃
Mlah De teſtimomi 107 rnriiitis:qͥ diecerũt ei Rabbi qð dicit᷑ interpᷣta
nnat bãnis dechꝛiſto Joß.ti. Mapi.xyv.· tũ magiſter vbi habitas: Dicti eis. Neni
ifun Ohãnes teſtimonũn ʒteeet videte. Venerũt ⁊ viderũt vbi mane⸗
Angt i perhibet de ipo ⁊ cla Siurtes libi rct.⁊ apud cũ mãſerũt illo die. Hoꝛa aute,z
mut Imat dicens. Hic erat enit erat q́̃ſi decima. Erat aũt Andreas frater
tut quẽ dici · Qui poſt me vẽturus ẽ.añ me fa⸗ ſimonis petri vnꝰ exduobo qͥ audierãt a io
ℳ* ctus eſt.q pꝛioꝛ me erat. Et de plenitudie haãne ⁊ ſecuti fuerãt eũ.Anuenit h̊ ptimum
ſan eius nos om̃s accepimꝰgr̃am p gr̃a qꝛ lex fratrẽ ſuũ ſimonẽ etdixitei Inuenimꝰ mei
e per moyſen da eſt. gratia ⁊ veritas ꝑ ieſum ſiam quod eſt interpᷣtatũ xpᷣs ⁊ adduxit eũ
Vii cchꝛiſtũ facta ẽ. Deũ nemo vidit vnq́; Uni ad ieſum. Intuit aũt eũ ieſus dixit tu es ſi
ſncore genitꝰ dei fili? qͥ eſt in ſinu patris.ipᷣe enar mon filiꝰ iohãna tu vocaberis cephas qYH
nin. rauit et hoc eſt teſtimoniũ iohãnis qñ mi, interpᷣtat᷑ petrꝰ. In craſtinũ voluit exire in
denäd ſerũt iudei ab hieroſolymis ſacerdotes ⁊ le galileã ⁊ inuenit philippũ. Et dicit ei ieſꝰ
mnareurn uitas ad eũ vt introgaret eũ Tuqͥs es?:Et ſeqre me. Erat aũt philippus a bethſaida
N cõfeſſus ſt.⁊ nõ negauit.Et ↄfeſſuseſt.q ciuitate andree etpetri. Inuenit philippꝰ
SAdAnmad nõ ſum ego xpᷣs.et interrogauerũt eum d Aathanael et dicit. Quẽ ſchſit moyſes ĩle
Pihl ergo: Helias es tu? Et dixit. Nõ ſuʒ.pꝛo ge ⁊ ꝓphete. Inuenim ieſuʒ fuliũ ioſeph a
. pheta es tu: Et rũdit nõ. Et interrogaue, nazʒareth ⁊ dicit Nathanael. A naʒareth
Schr rũt eũ qͥs es vtreſpoſum demꝰ his qͥ miſe: põt aliqͥd boni eẽ: Dicit ei philippꝰ. Ve⸗
mmn rũt nos. Quid dic dete ipo:ait. Ego vor niet vide. Vidit ieſus nathanael veniẽteʒ
nune clamãtis in deſerto dirigite viã dñi ſicut di ad ſe⁊ dicit de eo.Ecce vera iſraelita ĩiqus
i xit eſaias ꝓpheta.Et qͥ miſſi fuerãt erãt ex dolus nõ . Dicit ei Nathanael vñ me no
iurt⸗ phariſeis.Et interrogauerũt ⁊ dixerunt ei ſti? Rñdit ieſus ⁊ dixit ei.pꝛiuſq; te philip
do uß⸗ OQuid ergo baptiſas ſi tu nõ es xpᷣus ne prus vocaret cũ eẽs ſub ficu vidi te. Rñdit
uibeb helyas neq; ꝓpheta: Rũdit iohãnes dices ei nathanael ⁊ dixit. Rabbi tu es filius dei
bile eis.Ego baptiʒo in aq̃.mediꝰaũt vr̃m ſte tu es rex iſrł. Rndit ieſus ⁊ dixit ei. Quia
tit quẽ vos neſcitꝭ ipᷣeẽ qͥ poſt me vẽturꝰ diritibi vidi te ſub ficu credis maiꝰhis vi
lunue, qͥ an me factus ẽcuiꝰnõ ſuʒ dignꝰ vt ſoluã debis. Et dicit eis. Amen amen dico vo⸗
nptiche⸗ eiꝰ coꝛrigiã calciamẽti.Hec ĩ bethania fa/ bis.Aidebitis.celum apertum et angelos
itnte ca ſũt trãs ioꝛdanẽvbi erat ioheſ baptiʒãſ deiaſcendentes et deſcendentes ſuper fili⸗
ui Altera die vidit iohãnes ieſuʒ adſe veniẽ/ um homiiis. “
„ .

. 5

Monoteſſeron ſine

De mutatiõe aque
in vinum Yohãnis. ij. Capi. xvij.
Ttertia die. Nuptie facte ſunt in
chhana galilee et erat mater ieſu ibi

vocatus eſt aũt ieſus et diſcipuli ei? ad nu
ptias.Et deficiente vino dixit mater ieſu
ad eũ.vinũ nõ hñit.Et dixit ei ieſus Quid

mihi et tibi eſt mulier: Hondũ venit hoꝛa
mea.dicit mater eiꝰ miſtris qðcunq; dixe⸗
rit vobis facite.Erãt aũt ibi lapidee ydrie
ſex poſite fᷣm purificationẽ iudeoꝝ capiẽ⸗
tes ſingule metretas binas vel trinas.Di
cit eis ieſus Implete vdrias aq̃.⁊ impleue
rüt eas vſq; ad ſummuʒz. Et dicit eis ieſus

haurite nũc.et ferte. Architriclino ⁊ tulert

Vt aũt guſtauit architriclinus aquã vinũ
factã et nõ ſciebat vñ eẽt.miſtri aũt ſciebãt
qui hauſerãt aquã.vocat ſpõſum architri⸗
clinus ⁊ dicit ei:.Ois hõ pꝛimũ bonũvinũ
ponit et cũ inebꝛiati fuerint tũc id qð dete

rius eſt.tu aũt ſeruaſti vinũ bonũ vſq; ad

huc.Hoc fecit initiũ ſignoꝝ ieſus in cha⸗

na galilee ⁊ manifeſtauit gloꝛiã ſuã et cre⸗

diderũt in eum diſcipuli eius.

De pꝛimo aduẽtu

alcha. Et ſoluite templũ boc Jo

d „ „„ . , .
dannis. ij. Capixviij .·

Et ꝓpe erat paſca iudeoen
Faſeditieſus bicoſoli Kolligit᷑ er eua
mã et inuenit in tẽplo vẽ⸗ PRei xps
dentes boues ⁊ oues ? co ind arg

lübas et numularios ſedẽ licet alij euãge
tens. Et cũ feciſſet qſi faa line ve vnico ſo
gellü de funiculis oẽs eie lum faclüt men

Eeun E tionem. et inde
cit de tẽplo. Ques quoq; ren apud ali

et boues et numularioꝛuʒ
effudit es.et menſas ſub/
uertit. Et his qͥ colũbas
vẽdebãt dixit Auferte iſta
hinc⁊ nolite facere domũ

*

patris mei domũ negociatiõis. Recoꝛda⸗

*

ti vero ſunt diſcipuli eiꝰ qꝛ ſciptũ eſt ʒelus

domus tue comedit me. Reſpõderũt ergo
iudei et dixerũt ei.QOð ſignuʒ oſtẽdis n886

quia hec facis: Reſpõdit ieſus ⁊ dixit eis
ſoluite tẽplũ hoc ⁊ in tribodiebo excitabo il

lud Dixerũt ergo ei iudeiſ.q̃draginta ⁊ ſer

annis edificatũ eſt teẽplũ hoc ⁊ tu tiiba die⸗

Oſt hoc deſcẽdit in capharnaum
ipe et mater eius et fratres eiꝰ di
ſcipuli ei? zibi mãſerũt nõ multis diebus.

elio io. ꝙ xp̃s

quos naturali⸗
ter rationis cõ
fuſio ponentes
hoc paſcha cuzʒ

—

bus excitabis illud. IJlle aũt dicebat detẽ⸗
plo coꝛꝑis ſui.Cũ ergo ſumeriſſet a moꝛtu
is recoꝛdati ſunt diſcipuli eiꝰ qꝛ H̊ dicebat.
Et credidernũt ſcpture et ſmoni quẽ dixe⸗

rat ieſus.Ci eſſet hieroſolymis in paſcha

in die feſto multi crediderũt in noĩe eiꝰ Vi

(ẽtes ſigna q̃ faciebat. Jpᷣe aũt ieſus non

credebat ſemetipᷣm eis eo ꝙ ipᷣe noſſetoẽs
Etqꝛ opꝰei nõ erat.vtqͥs teſtimoniũ ꝑhi

beret de hoĩe. Ape eni ſciebat qͥd eẽtĩ hoĩe

ſohannis. iij.

mo.

Ius noie pnceps iudeoꝝ :hic ye⸗
it ad ieſum nocte ⁊ dixit ei.Rabi ſcimꝰ qꝛ

a deo veniſti magiſter. Nemo eni põt hec

ſigna facere q̃ m facis niſi fuerit deꝰ cũ eo.

Rnqdit ieſus ⁊ dixit ei.Amẽ amẽdico tibi.
Miſi qͥs renatꝰ fuerit denuo nõ põt videre
regnũ dei. Dixit ad eũ Nicodemꝰ. quõ pᷣt
hõ naſci cũ ſit ſenex: Nunqͥd põt in vẽtreʒ

matn ſue iterato introire ⁊renaſci: Reſpõ

dit ieſus Amẽ amẽ dico tibi niſi qs renatꝰ
fuerit ex aq̃ ⁊ ſpũ nõ põt innoire in regnuʒ

dei.qð natũ ẽ excarne caro eſt ⁊ quod natũ
eſt ex ſpũ ſpũs eſt.Nõ mireris qꝛ dixi tibi.
opoꝛtet vos naſci denno.ſpũs vbi vult ſpi
rat ⁊ vocẽ eius audis et neſcis vnde veni⸗

at aut quo vadat. Sic eſt oĩs qͥ natꝰ eſt ex

ſpũ. Rñdit nicodemꝰ et dixit ei.: Quõ pñt

becfieri. Rñdit ei ieſꝰn dixit ei. Tu es ma
giſter in iſrael ⁊ hec ignoꝛas: Amẽ amẽdi

co tibi qꝛ qð ſcimus loàmur ⁊ qð vidimuſ
teſtamur ⁊ teſtimoniũ nr̃m non accipitis.

Si terrena dixi vobis et nõ creditis quo⸗

modo ſi dixero vobis celeſtia gaeris. Er
nemo aſcẽdit in celũ niſi qͥ deſcẽclłit de celo
filiꝰ hoĩs qͥ ẽ ĩ celo.Et ſiẽ movſes exaltauit
ſerpẽtẽ ĩdeſerto ita exaltari opoꝛtet filium
hois vt ois qͥ credit in illo nõ pereat ſed ha
beat vitã eternã: Hõ enĩ miſit deꝰ filiũ ſuũ
in moòm vt iudicet mom ſi vt ſaluet mũduſ
P ipᷣʒ.Qui credit ĩ eũ nõ iudicat᷑ Qui ãtnõ

credit iaʒ iudicatꝰ ẽ qꝛ nõ credit ĩ noĩe vni ꝰ

geniti filij dei. B ẽ ãt iudiciũ qꝛ venit lux in
mõm ⁊ dilexer̃t hoĩes magꝭ tenebꝛas q; lu
cẽ.Erãt eni eoꝝ mala opa. Ois eniqͥ ma
le agit odit lucẽ ⁊ nõ venit ad lucẽ vt nõ ar
guat᷑ oꝑa eiꝰ qͥ aũt fac vᷣitatẽ venit ad lucẽ
vt manifeſtent oꝑa eiꝰ qꝛ in deo ſunt fada.

.De qrela m ieſus baptiʒat. Jo.iij. Ca/tx.

Rat autẽ hõ exphariſeis Hicode/

—
—

eſe⸗
Nn
re,
ſh
Wi
Ron
ſcds
mü
iho⸗

0.
r.
Picoce
rhecye
Nſnda
nipordee
decien
6t went
. quoßt
N
or Re,
üdsren
teinneg⸗
huuli
h⸗
nnf
moerens
nwdette
Ooöpe
Tnesma
miamedi
Srihnu
Naöhins⸗
cdinis g
CCdrdenn
Nicserin
ohonammn
föpeuten
nirdofin
6rhnl
Viatin
Gentinorn
ientt

bannis. M. xiiij. R. vi.L. iij. ¶ Ca. xxi.

Bnum erquatuoꝛ

DODIDtſt hoc venit Jeſus in iudeã ter
p rã ⁊ diſcipuli eius ⁊ illic demoꝛa⸗
dbatur cũ eis ⁊ baptiſabat. Erat
autẽ iohãnes baptiſans in Non per ſe
ennon iuxta ſalim quia aque ſed per di⸗
mkrte erãt illic ⁊ veniebãt mul⸗ deber diar⸗
rat miſſus Johãnes in carce⸗

rem. Facta eſt ergo queſtio ex diſcipulis

Johãnis cũ iudeis de purificatõne.⁊ ve/

niebãt ad Johannẽ ⁊ dixerũt ei Rabbi qͥ
erat tecum trãs ioꝛdanẽ cui tu teſtimoni⸗
um ꝑhibuiſti. Ecce hic baptiſat ⁊ omnes
veniunt ad eum. Reſpõdit io hes ⁊ dixit.
Non pᷣt homo acciꝑe quicq; niſi fuerit ei
datũ de celo. ipſi vos mihi teſtimoniũ ꝑ⸗
hibetis ꝙ dixerim/ego nõ ſum xpᷣs/ſed qꝛ
miſſus ſum añ illum. Qui habet ſpõſam
ſpõſus eſt.Amicus autẽ ſpõſi qͥ ſtat ⁊ au⸗
dit eum.gaudio gaudet ꝓpter vocẽ ſponſi
Hoc ergo gaudiũ meũ impletũ eſt. Illuz
opoꝛtet creſcere me autẽ minui.qui deſur

ſuz eſt ſuꝑ om̃ es eſt. qͥ eſt de terra de terra

eſt/ ⁊ de terra loqͥtur.qui de celo venit ſuꝑ
om̃es eſt ⁊ qð vidit⁊ audiuit hoc teſtat᷑ et
teſtimoniũ eius nemo accipit Qui auteʒ
accipit eius teſtimoniũ ſignauit:qꝛ deus

verax eſt.quẽ eniʒ miſit deus verba dei lo

quit᷑ Non eni ad menſurã dat deus ſpm̃
Pater diligit filiũ ⁊ om̃ia dedit in manu

eius. Qui credit in filiũ habetvitã eternã

qui antẽ incredulꝰ eſt filio / nõ videbit vi⸗
tam ſed ira dei manet ſuꝑ eum.

Erodes.L.autẽ tetrarcha cũ coꝛ
riperet᷑ a Johanne de herodiade
vxoꝛe philippi R.fratris ſui quia

duxerat eaʒ.⁊ L. de om̃ibus malis q̃ fecit
herodes.Dicebat. M.enĩ illi iohannes.

7.

Non licet tibi habere.R.vxoꝛẽ fratrꝭ tui:
Adiecit.L.⁊ hec herodes ſuꝑ om̃ia tenu

it. M. iohannẽ ⁊ alligauit eum et poſuit
M. L.eum in carcerẽ pꝛopter. M. hero⸗
diadem vxoꝛẽ fratris ſui Herodias .

autẽ inſidiabat᷑ ei⁊ volebat occidere eum

nec poterat Herodes autẽ metuebat Jo⸗
hannẽ.ſciens eũ virũ ſanctũ iuſtũ.⁊. O
volens eum occidere timuit populũ qꝛ ſi
cut pꝛophetã eum habebãt ⁊ cuſtodiebat
R.eum⁊ audito eo multa faciebat ⁊ liben

tereum audiebat. 9

De indea relicta a

([CLa. xrij.
AVim. M.:autẽ audiſſet Jeſus ꝙ;
cC ſiohãnes traditus eet.et vt. J. co
ggnouit ꝙ audierũt phariſei ꝙ Je
ſus plures diſcipulos facit et baptiſat q;
iohãnes qᷓ;q; ieſus nõ baptiſaret ſed diſci
puli eius.ſeceſſit. M.reliqͥt. J.iudeam et

abijt et L. regreſſus eſt in virtute ſpiritus

et.L. R. venit in galileã. . R.. J.
Opoꝛtebat J. eum autẽ trãſire ꝑ ſamariã
Venit ergo ieſus in ciuitatẽ ſamarie que
dicit᷑ ſichar iuxta pᷣdiũ qð dedit iacob io⸗

ſeph filio ſuo. Erat autẽ ibi fons iacob ie

ſus quoq; fatigatus ex itinere ſedebat ſic
ſuꝑ fonteʒ. Hoꝛa autẽ erat quaſi ſexta Ve
nit mulierde ſamaria haurire aquã Dicit
ei ieſus. Da mihi bibere. Diſcipuli auteʒ

eius abierat in ciuitatẽ vt cibos emerent.

Dicit ergo mulier illa ſamaritana. Quo⸗
modo tu iudeus cum ſis /a me bibere po
ſcis que ſum mulier ſamaritana: Nõ eniʒ
coutũtur iudei ſamaritanis Rñũdit IJTeſus
et dicit ei. Si ſcires donũ dei ⁊ quis eſt q;
dicit tibi da mihi bibere tu foꝛſitan petil,
ſesab eo ⁊ dediſſet tibi aquãviuaʒ. Dicit
ei mulier. Dñe neq; in quo haurias hẽs⁊
puteus altus eſt. VUñ ergo habes aquã vi

uam?: Nunqd tu maioꝛ es patre noſtro ia

cob qui dedit nobis puteũ iſtũ.et ipſe ex

eo bibit ⁊ filij eius⁊ pecoꝛa eius.Rñdit ie

ſus ⁊ dixit ei.Omnis qui bibit ex aq̃ hac
ſitiet iteꝝ.qui autẽ biberit ex aqua quam

ego ei dabo nõ ſitiet in eternũ.ſed aq quã
ego dabo fiet in eo fons aque ſalientis in
vitam eternã. Dicit ad eũ mulier. Domie

da mihi hanc aquãvt nõ ſitiam neq; veni

am huc haurire Dicit ei ieſus VUadevoca
virũ tuum ⁊ veni huc.Rñdit mulier ⁊ di⸗

xit.Non habeovirũ.Dicit ei ieſus.Bene

dixiſti quia nõ habeo virũ.quinq; eni vi⸗
ros habuiſti ⁊ nũc quẽ habes nõ eſt tuus
vir. hocvere dixiſti. Dicisei mulier. Dñe
vt video quiaꝓpheta es tu. Patres noſtri
adoꝛauerũt in mõte hoc.⁊ vos dicitis qꝛ
ieroſolimis eſt locus vbi opoꝛtet adoꝛare
Dicit ei Jeſus Mulier crede mihi qꝛ ve⸗
niet hoꝛa quãdo nec in mõte hoc neq; in
ieroſolimis adoꝛabitis patrẽ AUos adoꝛa
tis qð neſcitis.nos adoꝛamꝰ qð ſcimꝰ qꝛ
ſalus ex iudeis eſt. Sedvenit hoꝛa ⁊ nũc

C

eſt quãdo veri adoꝛatoꝛes adoꝛabunt pa
trem in ſpiritu⁊ veritate. Nam⁊ pater ta⸗/
les querit qͥ adoꝛent eũ. Spũs eſt deus ⁊
eos qͥ adoꝛãt eũ.in ſpiritu ⁊ veritate opoꝛ
tet adoꝛare.Dicit ei mulier. Scio qꝛ meſ
ſias venit qui dicit᷑ xpᷣs.Cuʒ ergovenerit
ille nobis annũciabit omia. Dicit ei Je⸗
ſus Ego ſum qui loquoꝛ tecũ Et cõtinuo
venerũt diſciplłi eius⁊ mirabant᷑ quia lo⸗
quebat᷑ mulieri: Nemo tamẽ dixit qd que

ris aut qͥd loqris cũ ea Reliquit ergo vdri

am ſuam mulier ⁊ abijt in cinitatẽ ⁊ dicit
illis hominibo. Venite ⁊ videte hoĩem qͥ

dixit mihi om̃ia quecũq; feci- Nunqͥd ip⸗

ſe eſt xpᷣs: Exibant de ciuitate ⁊ veniebãt
ad eũ Interea rogabãt eum diſcipuli dicẽ
tes. Rabbi manduca Ille autem dixit eis
Ego cibũ hab eo manducare quẽ vos ne
ſcitis Dicebãt ergo diſcipuli eius adinui
cem. Nunqͥd aliqͥs attulit ei manducare:
Dicit eis ieſus Mecibus eſtvt faciã vo⸗
luntatẽ patris mei qͥ miſit me vt ꝑficiam
opus eiꝰ. Nonne vos dicitis qꝛ adhuc qᷓ
tuoꝛ mẽſes ſunt ⁊ meſſis venit?: Ecce ego
dico vobis leuate oculosveſtros ⁊ videte
regiões qꝛ albe ſunt iam ad meſſem.⁊ qͥ
metit:mercedẽ accipit ⁊ congregat fructũ
in vitam eternãvt ⁊ qui ſemiat ſimul gau

det⁊ qui metit. In hoc eni verbũ eſt verũ

quia aliꝰeſt qui ſemĩat alius eſt qui metit.
Ego miſivos metere qð vos nõ laboꝛaſtꝭ
Alij laboꝛauerũt ⁊ vos in laboꝛes eoꝝ in
troiſtis. Ex ciuitate autẽ illa multi credi⸗

derũt in eũ ſamaritanoꝛũ ꝓpter verbũ mu

lieris teſtimoniũ ꝑhibẽtis quia dixit oĩa
quecũq; feci.Cum veniſſent ergo ad illũ
ſamaritani rogauerũt eũ vt ibi maneret ⁊
mãſit ibi duos dies.Et multo plures cre
diderũt ꝓpter ſermonẽ eius.Et mulieri di
cebãt quia iã nõ pꝛopter tuã loquelã cre⸗
dimus.ipſi enĩ vidimꝰ⁊ ſcimus qꝛ hic eſt
vere ſaluatoꝛ mundi Poſt duos autem
dies exijt indeꝛ abijt in galileã Ipſe enim
ieſus teſtimon iũ ꝑhibuit quia ꝓpheta in
ſua patria honoꝛẽ nõ habet. Cu ergo ve⸗
niſſz in galileã exceperũt eũ galilei cũ om
nia vidiſſent que fecerat ieroſolimis ĩ die

feſto.Eteni ipſi venerãt ad diem feſtum.
de filio reguli.· Jo.iij. ¶ Ca.xxiij.
Enerat ergo iterũ in chana gali⸗
leevbi feccrat de aqua vinum. Et

rat quidã regulus cuiꝰfilius in⸗

firmabat cpharnaũ. Hic cuz audiſſet ꝙ

4

Monoteſſeron ſiue

ieſus adueniret a iudea in galileam abijt
ad eum.⁊ rogabat eũ vt deſcenderet et ſa⸗
naret fuliũ eius Incipiebat enĩ moꝛi.Di⸗
xit ergo ieſus ad eũ Niſi ſigna⁊ pꝛodigia
videritis non creditigs. Dicit ad eũ regu⸗
lus. Domine deſcende pꝛiuſqᷓ; moꝛiatur

filiꝰmeus.Dicit ei Jeſus. Vade filius tu

usviuit.Credidit homo ſermoni quẽ di⸗
xit ei Jeſus ⁊ ibat. Jam autẽ eo deſcendẽ⸗
te ſerui occurrerũt ei⁊ nũciauerunt dicen⸗
tes qꝛ filius eius viueret. Introgabat au
tem hoꝛã ab eis in qua meliꝰhabuerat Et

dixerũtei.quia heri hoꝛa ſeptima reliquit

eum febꝛis. Cognouit ergo pater qꝛ illa

hoꝛa erat in qua dixit ei Jeſus filius tuuns

viuit/et credidit ipſe et domus eius tota.
Hoc iterũ ſcõᷣm ſignũ feit ieſus cum ve⸗
niſſet a iudea in gallaam.
Seibꝛ⸗ traditiõe ipſi Jeſu et eiectõne
eius extra ciuitatẽ.Et relicta naʒareth ve
nit apk arnaũ. M. iiij. R.i. Leiiij. Niiij
¶NLapitulum. xxiiß.
Tfama. L. exijt pervniuerſam re
gionẽ de illo. Et ipſe docebat in
ſynagogis eoꝛũ⁊ magnificabat᷑ ab omni⸗
bus⁊ venit naʒarechvbi erat nutritus Et
intrauit ſᷣm cõſuetudineʒ ſuã die ſabbati
in ſynagogã Et traditus eſt illi liber yſaie
pꝛophete.Etvt reuoluit libꝛũ inuenit lo
cum vbi ſcriptũ erat. Spũs domini ſuꝑ
me pꝛopter qð vnxit me.euãgeliſare paus
peribꝰmiſit me/ſanare cõtritos coꝛde.⁊ p
dicare captiuis remiſſionẽ ⁊ cecis viſum/
dimittere cõfractos in remiſſionẽ / pꝛedi⸗
care annũ domini acceptũ⁊ diẽ retributõ
nis. Et cum plicuiſſet libꝛũ dedis minu
ſtro ⁊ ſedit.Et omniũ in ſynagoga oculi
erant intẽdentes in eũ. Cepit autẽ dicere
ad illos quia hodie impleta eſt hec ſcptu⸗
ra in auribus veſtris.Et omnes teſtimo⸗
niũ illi dabãt ⁊ mirabãturĩ verbis gratie
que ꝓcedebãt de oꝛe illius⁊ dicebãt.Non
ne hic eſt filꝰioſeph: Et ait illis vtiq; di⸗
cetis mihi hanc ſimilitudinẽ. Medice cu
ra teipſum. Ouanta audiuimꝰfacta in ca
pharnaũ:fac ⁊ hic in patria tua.Ait autẽ
Amen dico vobis qꝛ ne ,„
mo ꝓpheta acceptus eſt Folligit ex hoe
in patria ſua. In veri,/ ia bm antes mr
tate dicovobis multevi lncafſe no marral
due erant in diebo helye ſe ſciebat. fecit eĩ
in iſrael/quãdo clauſuʒ multaqᷓ non ſunms
eſt celũ annis tribus et bt.

—

— —

bi
tſa⸗
di⸗
igia
eant
un
e
di⸗
i
tdicen
Gbaten
jeratkt
ftliqnit
rgeil
ustuus
ustotg⸗
ne

ciegöne
nebne
Feiin

eſamee
Wn
Datadonn

tnumimee .

idee ſbbe
Ulerli
nvenerh
ominiſup
linepoug
code
coriſum
e pedie
dedit wt
Agog dal
anedan
Kbecſeer
moestn
rieheg
grdichüſt
tarllenhn
Gri Dain
Gvin onhe
nuts Aa
in

Iſeſtaba hetv
duas naues ſtantes ſecus ſtagnũ. Piſca⸗

Bnumexquatuoꝛ

menſibo ſex quãdo facta eſt fames magna
in om̃i terra ⁊ ad nullã illaꝝ miſſus eſt he

lias niſi in ſareptã ſydonie ad mulierẽ vi⸗

duã.Et multi lepꝛoſi erãt in iſrael ſub he
lyſeo pꝛopha⁊ nemo eoꝛũ mũdatus eſt ni
ſinaamã ſyrus Et repleti ſunt om̃es in ſi
nagoga ira hec audiẽtes.Et ſurrexerũt et
eiecerũt illũ extra ciuitatẽ⁊ duxerũt illum
vſq; ad ſupcilium mõtis ſuꝑ quẽ ciuitas
eoꝛũ erat edificata vt pᷣcipitarẽt eum. Apᷣe
autẽ tranſiẽs ꝑ mediũ illoꝛũ ibat.Et reli
cta. M. ciuitate naʒareth deſcẽdit.L. ve⸗
nit. M. ⁊ habitauit in capharnaũ ciuita⸗
tem.L.galilee maritimã. H. in finibus
zabulon ⁊ neptalim.vt adimpleret᷑ qð di

ctũ eſt ꝑ vyſaiã ꝓphetam. Terra ʒabulon et

terra neptalim via maris trãs ioꝛdanẽ ga
lilee gentiuʒz populus qͥ ambulabat in te⸗
nebꝛis vidit lucẽ magnã.Et ſedentib in

regione vmbꝛe moꝛtis luxoꝛta eſt eis Ex
ingde cepit ieſus pꝛedicare euangeliũ R.re

gni dicens Quoniã impletũ eſt tꝑs peni
tentiã. M. agite ⁊ credite.R.euãgelio.ap
opinquabit. M. R.enĩ regnũ celoꝛum

tatem. L. v. (LCa. xxv.
Actum eſt autẽ cũ turbe irruerent
in ieſum vt audirẽt verbũ dei⁊ ip
t ſecus ſtagnũ genezareth et vidit

toꝛes autem deſcenderãt ⁊ lauabãt retia.
Aſcendẽs autẽ in vnã nauĩ que erat ſimo

nis rogauit eũ a terra reducere puſillum.
Et ſedẽs docebat de nauicula turbas Vt

ceſſauit autẽ loqui dixit ſymoni. Duc in
altũ ⁊ laxate retiaveſtra in capturã.Et re⸗
ſpondẽs ſymon dixit illi. Pꝛeceptoꝛ ꝑ to
tam nottẽ laboꝛãtes nihil cepimꝰ Inver

bo autẽ tuo laxabo rete. Et cum hoc feciſ
ſent cõcluſerũt piſciũ multitudinẽ copio

ſam. Rumpebat᷑ autẽ rete eoꝛũ Et annue

runt ſocijs ſuis qui erãt in alia nauivt ve

nirẽt et adiuuarẽt eos⁊ venerũt? impleue
runt ambas nauicłas itavt pene mergerẽ

tur. Quod cũ videret ſymon petrꝰ pꝛoci⸗

dit ad genua ieſu dicens.Exia medñe qꝛ
homo pctõꝛ ego ſum. Stupoꝛ enĩ circũ⸗
dederat eum⁊ om̃es qui cũ illo erãt in ca⸗
ptura piſciũ quã ceperãt. Similłi autẽ et
iacobũ et iohannẽ filios zebedei qui erãt

ſocij ſymonis Et ait ad ſymonẽ ieſus No
li timere.ex hoc iã eris hoĩes capiẽs ⁊ ſub

ductis ad terrã nauib/ relictis oĩbus ſe⸗s

De vocatõne ſcða ie familiari

ritus immũdus⁊ exclamãs

cuti ſunt illum. ðJ
De tertiavocatõne ad ſequelã. M.iiij.
7Ri. anulam kru 1
—— teriens iuxta. M. mare R. galilee
vidit duos. M. fratres ſimonẽ. M. R.qͥ
vocat᷑ petrus⁊ and reã fratrẽ eiꝰmittentes
rete in mare.Erant enĩ piſcatoꝛes.Et.R.
Zir H. Uis Be us enlte on erꝛo⸗
voſt me faciam vos fieri pi vobule dicere
Patoreo bomindi.At. AP. voeeroz i
illi R.ↄtinuo relictis retibꝰ pꝛecedẽti licʒ
⁊ naui ſecuti ſunt eũ Et.R. ſcðo modo fi

3. M. j III, at narratio.
ꝓgreſſus. M. inde puſillũ. no ramen co

vidit. M. R. alios duos fra trario. quã qᷓ

—

tres Jacobũ zebedei ⁊ iohã ſiuleat᷑ hic de

nem fratrẽ eiꝰ in naui cũ ʒe⸗ captᷣa piſiũ.
bedeo patre eoꝛũ reficiẽtes cõponẽtes.R
retia Aeon Et. D. ſtati . vocnuit eos
Illi. M.autẽ. R.ſtati relictis retiba ⁊ pr̃fe
M. R. ſuo zebedeo in naui cum mercena
rijs ſuis ſecuti. O. R.ſunt eum,.
De expulſiõe immũdi demonij⁊ ſana⸗
tione ois languoꝛis. M.iiij. R.i.L.iiij.

Aapitulum. xxvij. .
Tingrediebat᷑ ca⸗ enar
Apharnaũ Et ſtatim ibi phies fuit
abbatis ingreſſus in ſynagogã docebat
eos.Et ſtupebãt ſuꝑ doctrina eius. Erat
enĩ docens eos q̃ſi ptãtem habẽs ⁊ nõ ſi⸗
cut ſcribe.qꝛ.L. in poteſtate erat ſᷣmo ip/
ſius. Et in ſinagoga. R.coꝛũ erat hõ. ¶.
R.demoniũ habẽs immũdũ.Et exclama
uitvoce magna dicẽs. Sine. qͥd nobis et
tibi ieſu naʒarene Veniſti.L. añ tempus
ꝑdere L. R.nos. Scio ꝙ enĩ ſis ſanctus

dei. Et cõminatus. R.eſt eũ ieſus⁊ incre⸗

pauit euʒ dicens Obmutelce. L. .
ab illo Et diſcerpẽs illũ ſpi Aug dicit li⸗
bꝛo vltimo.
voce mona exiuit ab eo. Et ſcerpeo. id æ
L.cũ pieciſſet illũ demoni/ mẽbꝛa nõ de⸗
um in mediũ exijt ab illo ni bilitanitſicut
hilq;ʒ illi nocuit.Et factꝰ eſt aliqndo ſolet
pauoꝛ in om̃ibus ⁊.R.mirati ſunt om̃es
ita vt ꝑquirerẽt interſe? colloqᷓbantur.¶
adinuicẽ dicẽtes.Quidnã R.eſt hoc:que

nã doctrina hec noua:qð eſt hocverbum

quia in ptãteꝛ virtute imperat immũdis

ſpiritibus? exeũt ⁊ obediũt ei. Et ꝓceſſit
rumoꝛ eius ſtati Et.L. diuulgabat᷑ ſama

de eo in omnẽ locũ et. R.regionẽ galilee.
Et circũibat M:ieſus totã galileã docẽs
c 2

R

in ſynago gis eoꝛũ et pꝛedicãs e uangeliũ
regni ⁊ ſanans omnẽ languoꝛẽ⁊ omnem
infirmitatẽ in populo Et abijt opinio eiꝰ
in totam ſyriã Et obtulerũt ei omnes ma
le babẽtes varijs languoꝛibo ⁊ toꝛmentis
comphenſos⁊ qui demonia habebãt⁊ lu
naticos ⁊ paraliticos ⁊ curauit eos.Et ſe
cute ſunt eũ turbe multe de galilea ⁊ deca⸗
poli et de ieroſolimis ⁊ de iudea ⁊ de trãs

ioꝛdanenn
De ſocru ſimoms

Virgens autẽ Jeſus de ſynagoga

ga venerũt in domũ ſymonis pe
tri. . andree. Ricum iacobo ⁊ iohan
ne. Decũbebat autẽ et ſocrus ſymonis et
tenebat᷑. L. magnis febꝛibus.Et. M. vi
dit ſocrum eius iacentẽ.⁊? R.ſebꝛicitantẽ:
Et ſtatim dicũt ⁊ rogauerũt.Leum ꝓ il⸗

la.Et ſtans ſuꝑ illam Imꝑauit febꝛi et R.
accedens eleuauit eã appꝛehẽſa manu eiꝰ
et cõtinuo dimiſit eam febꝛis ⁊ Maſurre⸗
xit ⁊ miniſtrabat.L. M. R.eis. Veſpere

R.autẽ facto cũ occidiſſet ſol L.omnes qͥ
habebãt infirmos varijs languoꝛibꝰdu⸗
cebant illos ad eũ.Aſferebãt ad eum om/
nes male habẽtes ⁊ multos MH.R.demo
nia habentes Et erat omis ciuitas cõgre⸗
gata ad ianuã. Et ille ſingulis manꝰ im⸗
ponẽs curabat eos.multos. Rquivexa⸗
bant᷑ varijs languoꝛibꝰ? demonia multa
eijciebat et ſpiritus. M.immũdos verbo
Et om̃es male habentes curauit vt adi/
pleret᷑ quod dictũ eſt ꝑ iſaiam ꝓphetã dicẽ
tem. Ipſe infirmitates noſtras accepit et
egrotatões noſtras ipſe poꝛtauit Exibãt.

L.autẽ demonia a multis clamatia ⁊ di/
centia.Quia tu es xpᷣs filius dei Et incre

pãs. nõ..· R. ſinebat ea loqͥ quia ſciebãt
eum eſſe xpᷣm Et.R.diluculo valde facto
die ſurgẽs egreſſus abit in deſertũ locum
ibiq; oꝛabat Et.L.turbe reqrebãt eũ Et
R. pſecutus eſteum ſymon et qui cũ illo

„

omnes querũt te. Et dixit FFnirinier .
illis. Eamus in ꝓrimos vi Ault inter b⸗
cos ⁊ ciuitates vl ⁊ ibi pᷣdi, cc domt⸗
. 1 ſermo domi⸗
cem.ad hoceni veni Et.L. ni in mon: et
venerũt turbe adępᷣin⁊ deiit

nebãt eum ne diſcederet ab eis Quiby ille

erãt Et cũ inueniſſent eũ dixerũt ei Quia

—

et ꝓtinus egredientes de ſynago⸗

onoteſſeron ſine

euangeliſare regnũ dei quia ideo miſſus

eoꝛum et in om̃i galilea⁊ demonig eijciẽs

De vocatiõe mathei que ᷣm auguſt. fa
en enre ſermonẽ dñi in monte. M. ix

2 Rapitult xrir.
X. A.poſt hocexijt Et. M. dum
E trãſiret inde Egreſſus.Rirurſus

ſad mare omnisq; turba veniebat
90
LMiihs R. publicanuz

nomie leui alphei·RMa⸗ Repetit poſt

theum. .,ſedentem. K. marbel vr e,
in teloneo Et Zu illi. Se⸗ mẽoꝛet pꝛan
quere me.Et.Lrelictis oĩ quod fe⸗

bus ſurgens. L. M. R.ſe teMt.

cutus eſteum.
De electiõe. xij.apoſtoloꝛũ et ſermone
dbmini in monte thaboꝛ qui cõtinet mł⸗

Iaos rubꝛicellas pꝛo multitudie doctrina⸗

NM. v. vi. vij. capitulis.per totuʒ.R
xi:et. xij. ¶¶ Capi/ xxx.

exiens aſcendit.R.in montẽ oꝛa
re. Eterat.L. pno?½PBlo.
ctans moꝛatone dei. Et ci Piobabile ?
dies fact'fuiſſe vocauit di⸗ uerit ia
ſcipulos quos voluit ipſe ? Wathens
1089 ple 7 Watheus et
venerũt ad eum.Et fecit vt lucas nartãt
eſſent duodeci cum illo. Et ſteut Hia con⸗
vt mitteret illos pꝛedicareꝛ ectit. l,
e UOE Leeit ominus pꝛo⸗
degit ilis ptãtem curandi dbabilis eſt al
infirmitates ⁊ eijciendi de: tera pars ꝙ

monia quos.¶ct apoſto/ fuerint viſun
los nominauit Symonez

cti pꝛo diuer⸗
„ — ſis tempibus
quẽ cognominauit Petrũ⸗
et Andgream fratrẽ eius. Et mis. non eni
iacobũ zebedei-R iohan, mieabile et
nem fratrẽ iacobi Et impo c ſimilia fe
n es ſimilia fe
ſuit eis nomina boanerges cit. dixit do
quod eſt fuij tonitrui. Phi cuit. Et hoc
lippum. A. R. æ bartholo/ bpen totu hu⸗
men Matheüz Thomã Ja mies vorert
cobum alphei et SGymonẽ vbi ſilia con

qui vocabat᷑ʒelotes H iungutur ha⸗

neum R. iudam. Jacobi Peat᷑ anotatũ
thadeũ. R.et indam.L· qui fuit pꝛoditoꝛ
qui.R.tradidit eum Et.L.deſcendens ie
ſus de monte cum illis ſtetit in loco cam⸗
peſtri⁊ turba diſcipuloꝛũ eius ⁊ multitu⸗

do copioſa plebis ab omni iudea ⁊ hieru

ſalem ⁊ maritima ⁊ tyri⁊ ſidonis quivene

git.· Quia et alijs ciuitatibus opoꝛtet me e rantvt audirent eũ: ſanarenta lãguoꝛib

eũ ⁊ docebat eos Et cum pteriretvidit

Actũ. L. eſt autẽ in diebus illis

locis et Pio⸗

n⸗
les
ſ
r
N
RNn
Ws
nh
rendt
peritt
cüpocr
hei nt
nek pegn
lod e⸗
1

—

mnore
nerml
ckina⸗
on..

dss
NwonRn
g femni
ſemo qrn
MWruset
nus Mit
n hiecon⸗
eatit,ſihits
minns gos
blliseſtal
den e
Wenntdan
alpro duer⸗
ſs tennmm
oes ei o⸗
ns. notl
wikbll 4
ſips
esſmnet
an
di arbi
11 nuunnd
ri whdlu

. Heski

nifurppen
Deſct
tinl

4 80 0V

ſcone
—RK

dei vocabũtur. Beati qui ꝑ

terre Oõ ſi ſal euanuerit in

lervltra niſi vt mittat᷑foꝛas Omendatio.
⁊ conculcet᷑ ab hoĩibus Vos eſtis lux mũ
di. Non poteſt ciuitas abſcõdi ſupꝛa mõ

Bnum exquatuo:ꝛ

ſuis.Et qͥ verabant᷑ a ſpiritib immũdis
curabant᷑ Et oĩs turba querebat illũ tan⸗
gere quia virtus de illo exibat et ſanabat
nes Kliden Aute Jeſus turbas
aſcendit in montẽ. Et cũ ſe⸗·
diſſet acceſſerũt ad eum di⸗ elvnde hꝛl
ſcipuli eius.⁊ L. ipſe eleua / rat. vt dicit
tis oculis in diſcipulos ſu⸗
os.⁊ M. apiens os ſuũ do⸗
cebat eos dicens Beati. à gona vaſſoꝛ
QA. pauperes ſpiritu quoni An .
am ipſoꝛũ eſt regnũ celoꝛũ. —

Beati mites M. quoniã ipſi poſſidebũt

terrã.Beati qui lugent quoniã ipſi conſo
labũtur. Beati qui eſuriũt ⁊ ſitiunt iuſti⸗

ciam quoniã ipſi ſaturabũ/

4 „ Bi guis vo⸗
tur. Bti miſericoꝛdes quo/ Segt maofa⸗

niã ipſi miſericoꝛdiã conſe/ ditarẽ er oꝛ⸗

quẽtur Beati mundo coꝛde dinẽ totius
quoniã ipſi deũ videbunt. Euwie uul⸗
Beati pacifici quoniã filij rrar dpo
98.

ſecutionẽ patiũtur pꝛopter

27— .

iuſticiã quoniã ipſoꝛũ eſt regnũ celoꝛum

Beati eritis cumvos oderint homines ⁊

cum ſeꝑaueritvos ⁊ expꝛobꝛauerint ⁊ eie
cerint nomẽveſtrũ tanq; malũ.pꝛopter fi

liũ hominis.GBeati eſtis cum maledixerĩt
vobis homines ⁊ ꝑſecutivos fuerint ⁊ di
xerint om̃e malũ aduerſumvos mentien⸗
tes pꝛopter me. Gaudete in:L. illa die et

cexultate. M. quoniꝗ merces veſtra copio

aeſt in celis. Sic M. en L. pſecuti ſunt
et pꝛophetas qui fuerũt ante vos patres.

AL.eoꝛum. Verũtamen ve vobis diuitibꝰ
qui hab

abetis conſolatõem veſtrã. Beati q;
nunc eſiritis quoniã ſaturabimĩ. Beati
qui nũc fletis quia ridebitis Vevobis qͥ
ſaturati eſtis/ qꝛ eſurietis. Ve vobis qui
nunc ridetis/qꝛ lugebitis et flebitis. Ve
vobis cum bñdixerint vos omnes homi
nes.Secundũ enĩ hoc faciebant pſeudo
pꝛophete patres eoꝛum. ¶ Vos eſtis ſal
Apo ſtoloꝛuʒ
cõmendatio.

quo ſalietur.Ad nihilũ va⸗

tem poſita neq; accendũt lucernam ⁊ po⸗
nunt eam ſub modio ſed ſuꝑ candelabꝛũ
vt luceat om̃ibus qui in domo ſunt Sic

luceat lux veſtra coꝛã hominibo vt videãt
opera veſtra bona ⁊ gloꝛificẽt patrẽveſtꝝ?

—

eſt antiquis. Non occides

vt pereat ynũ membꝛoꝛũti

qui in celis eſt Nolite u 2.

tare quoniã veni ſoluere le· Tesis imple

gem aut pꝛophetas.nõ ve/ tioo.
ni ſoluere ſed adimplere.Amẽ quippe di
co vobis donec trãſeat celum ⁊ terra.iota
vnuʒ aut vnus apex nõ pꝛeteribit de lege
donec om̃ia fiant.Qui ergo ſoluerit vnũ
de mandatis iſtis minimis ⁊ docuerit ſic
homines minimꝰ vocabit᷑ in regno celo⸗
rum. Qui autẽ fecerit et docuerit hic ma⸗

gnus vocabit᷑ in regno celoꝝ.Dico enim

vobisquia niſi abũdauerit iuſticiaveſtra

pluſ q; ſcribarũ phariſeoꝛũ non intrabi⸗

tis in regnum celoꝛũ Audiſtis qꝛ dictũ
qui autẽ occiderit/reus erit
iudicio.Ego autẽ dico vobᷣ
quia omnis / qui iraſcitur
fratri ſuo reus erit iudicio.
Oni autẽ dixerit fratri ſuo non occides.
racha reus erit concilio qauuu·
autem dixerit fratri ſuo fa⸗

„ *

tue reyerit gehenne ignis. Di ergo offers

Conſilioꝛum
ſuꝑ legẽ addi
tio veterẽ et

munꝰ tuũ ad altare.et recoꝛdatus ibi ſue

ris quia frater tuus habet aliqͥd aduerſuʒ
te.relinque ibi munꝰ tuũ ante altare etva/⸗
de pꝛius recõciliari fratri tuo.et tũc veni⸗
ens offeres munus tuũ. Eſto conſentiẽs
aduerſario tuo cito dum es invia cũ eo ne
foꝛte aduerſarius tradat te iudici et iudex
tradat te miniſtro ⁊ in carcerein mittaris.
Amen dico tibi. Non exibis inde donec
reddas nouiſſimũ quadrantẽ. Auadi⸗
ſtis quia dictũ eſt antiquuis 4
Non mechaberis.Ego au⸗/ Aadditio ſu
tem dico vobis quoniã om und. nõ me
nis q; viderit mulierẽ ad cõ abens.
cupiſcendũ eam iam mechatus eſt eaz in
coꝛde ſuo. ſi oculus tuus dexter ſcãda⸗
liſat te.erue eum⁊ pꝛoijce abs te.Expedit
enĩ tibi vt pereatvnũ membꝛoꝛũ tuoꝛum

q̃; totum coꝛpus tuũ mittat᷑ in gehennã.
Et ſi dextera manus tua ſcandaliſat teab

ſcide eã ⁊ pꝛoijce abs te. Expedit enĩ tibi
coꝛpꝰtuũ eat in gehennã. Dictũ eſt aũt
Quicũq; dimiſerit vroꝛem ʒ.

ſuꝑ illud.õ
iurabis.

ſuam excepta cauſa foꝛnica erruciis

tionis facit eam mechari et
qui dimiſſam duxerit adutu;
terat. Iterum audiſtis quia dictũ eſt anti

quis nõ ꝑiurabis. Reddes autẽ domino

iuramenta tua.Ego autẽ dicovobis non

. 43. l

pꝛio ad illud

um q; totũ

—

*
„
l

MWonoteſſeron ſiue

ſurare omnino. Heq; per celum quia tro⸗
nus dei eſt. neq; ꝑ terram quia ſcabellum
pedum eius eſt. Neq; ꝑ ieroſolimaʒ quia
ciuitas eſt magni regis neq; per caput tu
um iurabis quia nõ potesvnũ capillum
album facere aut nigrum. Sit autem ſer

mo veſter ẽ:eſt.nõ nõqdö 6.
autẽ his abundantius a Judicialium
malo eſt. Aualſue rdienn et
dictũ eſt oculuʒ pꝛo ocu moderatio.
lo dentẽ pꝛo dẽte. Ego autem dico vobis
non reſiſtere malo. Sed. M.ſiquis. ¶L.

te ꝑcuſſerit in dexterã maxillam pꝛebe illi

et alteram. Et quivult tecum iudicio cõ⸗

tendere ⁊ tunicam tuã tollere dimitte ei ?

pallium. Et. M.quicũq; te angariaue⸗

rit mille paſſus. vade cum eo et alia duo.

Qui. M/petit.L.a teda ei. Et volenti
M. mutuari a te ne auertaris.Et qui au
fert L. que tua ſunt ne repetas.Et pꝛout
vultis vt ſaciant vobis homines ⁊ vos fa
cite illis ſimilr. Audiia eanin diß⸗
cin eſt · dil iges pꝛoximũtu .
um ⁊ odio habebis inimi/ Inimicoꝛum
cum tuũ. Ego autem dico vileciio.
vobis. Diligite. M. L. ini
micos veſtros benefacite his qui oderũt
vos benedicite male dicẽtibus vobis Et
M.oꝛate. L. pꝛo ꝑſequẽtibus ⁊ calũni⸗
antibus vos vt. M. ſitis filij patris veſtri
qui in celis eſt qui ſolem ſuum facit oꝛiri
ſuper bonos⁊ malos ⁊ pluit ſuper iuſtos
et iniuſtos. Si enim. M. diligitis. C.
eos qui vos diligunt quã. M.mercedem
habebitis?que vobis. L.eſt gratia. Naʒ
et peccatoꝛes ſe diligẽtes diligunt. Non⸗
ne.· M.et publicani hoc faciũt: Etſi ſalu
taueritis fratres veſtros tantũ quid am/
plius faciatis- Nonne ⁊ ethnici hoc faci⸗
unt. Si L.benefeceritis quivobis bene
faciũt que eſt vobis gratia?: Siquidẽ et
peccatoꝛes hoc faciunt. Et.L.ſi mutuũ
dederitis his a quibꝰ ſperatis accipere q̃
gratia eſt vobis Nam⁊ peccatoꝛes pecca

toꝛibus fenerãturvt recipiãt equalia. CIe

runtamẽ diligite inimicos veſtros et be/

nefacite et mutuũ date nihil inde ſperan

tes⁊ erit merces veſtra multa.et eritis filij
altiſſimi quia ipᷣe benignus eſt ſuꝑ ingra
tos ?1 malos E ote. M.er⸗
go ꝑfecti ſicut ⁊ pater veſter celeſtis perfe

ctus eſt. ¶Alttendite ne raut de
iuſticiam veſtrã facigtis teſtatio.

coꝛam hoĩbus vt videamini ab eis Alio⸗
quin mercedẽ non n apud patrẽ

veſtrũ qui in celis eſt

F gui in ce Lum ergo facis
elemoſinã noli anteteti

8.

ba canere ſicut ypocrite G;mendarõ
faciunt in ſynagogis et Aemolince .

in vicis vt honoꝛificenrkt

ab hominibꝰ. Amen dico vobis recepe⸗

runt mercedẽ ſuam. Te autẽ faciente ele⸗

moſinã neſciat ſiniſtra tua quid faciat de
xtera tua vt elemoſina tua ſit in abſcondi
to.! 2 ril eAr de⸗ in abſcondito

cum oꝛatꝭ nõ eritis ſicut
ipocrite triſtes qui amãt
in ſynagogis et angulis

—

platearũ ſtantes oꝛare vtvideãtur ab ho⸗

ozꝛandum.

minibus. Amen dico vobis quia recepe⸗

ccificetur nomen tuum.
Adueniat regnũ tum.
Fiat voluntas tua ſicut in celo et in terra.

runt mercedẽ ſuam. Zu autem cum oꝛa⸗
ueris intra in cubiculũ tuum ⁊ clauſo ho
ſtio oꝛa patrem tuũ in abſcondito et pa⸗
ter tuus quividet in abſcondito reddet ti
bi. Oꝛãtes ãt nolite multũ loqͥ ſicut eth⸗
nici faciũt.putant enim ꝙ in młtiloquio
ſuo exaudiãtur. Noliteergo aſſimlari eis
ſcit enim paterveſter quid opus ſit vobis
anteq; petatis eum SGSic Blo.
enim oꝛabitis Paterno lucas hãc oꝛa

or qui ega j mRan tönem ponit
ſter qui es in celis. San inb qumpe
titionibus

Panem noſtrum ſuꝑſubſtantialem. M.
quotidianũ.L.da. M.nobis hodie. Et
dimitte nobis debita noſtra Siogit? nos
dimittim debitoꝛibꝰ noſtris. Et ne nos

inducas in tentatõnem. Sed libera nos

a malo. Amen. Si enim dimiſeritis ho⸗

minibꝰ peccata eoꝛuʒ di⸗

mittet et vobis pater ve⸗ =Y
ſter celeſtis peccata ve⸗ io.
ſtra. Si autẽ non dimi / Quonmoõ ſit

ſeritis homibus nec pas indulsendn.

ter veſter dimittet vobis

lui.
peccata veſtra. ¶ Cum Qualiter ie
autem ieiunatis nolite fi

E iunandum.
eri ſicut vpocrite triſtes MM
Exterminãt enim facies S
ſuas vt appareãt hominibus ieiunãtes.

NQuomõ ſit

de

lo⸗

eni
ine,

roe
entes
Lciatde
doni
condito
§.
onn ſit
andun.

robho⸗

arecepen
cmou
darſodo

edn
Wondcet

loeſiartc
inplnoe
Mnlanes

Bb.
as hico
enen pontt
bqunce
miontbus

detin⸗
den.D.

Sichnne
„
8. Bnen
5tlben
Dmiigist

n
ut⸗
“=“
QLu

bus

lo ſarobis

„

um et faciẽ tuam laua/i/ne videaris hom
nibus ieiunãs ſed patri tuo qui eſt in ab

ſconſo.Et pater taus qͥ videt in abſcon⸗

ſo reddet tibi. ¶¶ Nolite is
theſauriſare vobis the⸗ Aauter the
ſauros in terravbi erugo ſauriſandum
⁊ tinea demolit᷑ et vbi fu⸗ .
res effodiunt ⁊ furãtur. Theſauriſate au

tem vobis theſauros in celo vbi nec eru⸗
go nec tinea demolit᷑ etvbi fures non effo
diunt nec furant᷑. Vbi enĩ eſt theſaurus
tuus ibi eſt? coꝛ tum Lucerna coꝛpo

ris tui eſt oculus tuꝰ Si iz·

plex ⁊ totum coꝛpus tuñ entio virigẽ
lucidũ erit. Si autẽ ocu

oculus tuus fuerit ſim/ R in

lus tuus fuerit neq; totũ coꝛpus tuum te
nebꝛoſum erit. Si ergo lumẽ quod in te

eſt te ebꝛe ſunt. ipſe tenebꝛe quãte erunt.
Efiemo ) voteſtouobus dñis ſeruire

ut enim vnũ odio habe
bit ⁊ alterum diliget: aut
vnũ ſuſtinebit⁊ alterũ cõ
temnet. Nõ poteſtis deo
ſeruire et mãmone Ideo
dico vobis ne. M. ſo
liciti ſitis aĩme veſtre qͥd
manducetis aut coꝛpoꝛi veſtro qͥd indua
mini. HNonne aniaveſtra eſt plusq; eſca ⁊
coꝛpus plusq; veſtimentũ Reſpicite O.

licitudo ni⸗
Amia tollẽda⁊

volatilia celi quia nõ ſerunt neq; metunt

neq; cõgregant in hoꝛrea ⁊ paterveſter ce
leſtis paſcit illa. Conſiderate coꝛuos qui

bus nõ eſt cellariũ neq; hoꝛreũ ⁊ deus pa
ſcit illgs quãto magis vos pluris eſtis il
lis? Quis auteveſtꝝ cogitans pᷣt adijcere
ad ſtaturã ſuam cubitũ vnum: Si. Lier
go neq; quod minimũ eſt poteſtis.qͥd de

yeſtimentis ⁊ deceteris ſoliciti eſtis: Cõ

ſiderate. M. lilia. R. agri quomodo cre/

ſcunt nõ laboꝛant neq; nent. Dico autez

vobis quoniã nec Salomon in om̃i glo
ria ſua veſtiebatur. cooꝑtus M. eſt ſieuat

vnum ex iſtis. Si autẽ fenum agri quod

hodie eſt ⁊ eras in clibanũ mittiturdeus
ſic veſtit/q uãtomagis vos minime fidei⸗

¶Nolite ergo ſoliciti eſſe dicentes qd man

in ſinumveſtrũ.

Qualiter ſo

pulſate et aperiet᷑ vobis.

Enum ex quamoꝛ

Amen dico vobis receperunt mercedẽ ſu⸗
am.Zu autẽ cum ieiunas vnge caput tu

ducabimꝰ aut quid bibemꝰ aut quo ope/

riemur Et. L. nolite in ſublime tolli Hec
MD. L.autem gentes mundi.L. querũt.
Scit enim pater veſter quia his omnibꝰ
indigetis. Querite ergo pꝛimũ regnum
dei et iuſticiam. M. eius et. M. hec. T.
omnia adijcieturvobis. Nolite. M. ergo
ſoliciti eſſe in craſtinum. Craſtinus eniʒ
dies ſolicitus erit ſibiipſi. Sufficit eniʒ

diei malicia ſua. (¶ Eſto
te. L. ergo miſericoꝛdes 15.
ſieut et pater veſter miſe
ricoꝛs eſt. Nolite iudica H
reet non iudicabimini.
In quo enim iudicio iudicaueritis.iudi

ſeri dum nec
Liudicandum.

cabimini Nolite cõdemnareet nõ condẽ
nabimini dimittite et dimittemini.Date J
et dabitur vobis.menſurã bonam et con

4

fertam⁊ coagitatã ⁊ ſupereffluentẽ dabũt

tem erit omnis ſi ſit ſicut magiſter eius.

Quid. M. L, autem vides feſtucam in

oculo fratris tui et trabem in oclo tuo nõ

vides: Aut quomodo dic fratri tuo. Fra

ter. Sine. eijciam feſtu /

cam de oculo tuo/et ecce ren impꝛo⸗

trabes eſt in oculo tuo?

be arguédũ.
Ipocrita eijce pꝛimũ tra

bem de oculo tuo et uune Non boꝛels x
vigebis eijcere feſtucam
de oculo fratris tui. No
lite. M. ſanctũ dare cani

ctum dandũ.

bus neq; mittatis mar/
garitas veſtras ante poꝛ ð

cos ne foꝛte conculcent
eas pedibus ſuis et o/
nes conuerſi dirumpoant id
vos. Petite ⁊ dabiturvo Analirer in
. ſtanter et fi⸗

bis querite et inuenietis ducialłr oꝛan
Omnis enim q; petit ac
pit / et qui querit inue

nit et pulſanti aperietur

Aut quis elt ex vobis

Nualiter mi

menſura qua menſi fueritis remetiet᷑ vo/
bis. Dicebat. L. autem et illis ſimilitudi
nem.Nũquid poteſt cecus cecum ducere
Nonne ambo in foueã cadunt: Non eſt
diſcipulus ſuper magiſtrũ. Perfectus au

canibus ſan⸗

Monoteſſeroniue

bomo quẽ ſi i petierit filſuns p anem.nũ .
quid lapidem poꝛrigit ei. Aut ſi petierit

piſcem nũquid ſerpentẽ poꝛriget ei: Aut
ſi petierit ouũ nũqͥd ſcoꝛpiõʒ poꝛrigʒ illi

Si ergo vos cum ſitis mali noſcitis boę-
na data dare filijs veſtris quanto magis

paterveſter qui in celis eſt dabit ſpiritum
bonum petentibus ſe U17.

Omnia. M.ergo quecun / Pꝛeceptu vnt
q vultis / yt faciant vobis uverſalt legze

. „r anguſtia poꝛ
homines lta 2 vos facite il⸗ 2 unns⸗

lis. Hec eſt enim lexet ꝓphe

H. — *ſna i. tẽdite intra⸗
tam qꝛ lata poꝛta ⁊ ſpacioſa re per angu⸗

via eſt que ducit ad perditõ ſam poꝛtam
nẽ ⁊ multi ſunt qui intrãt ꝑ vide infra ca
eam. Quã anguſta poꝛta et pitu.· xcviij.
arta via que ducit ad vitam
⁊ pauci ſunt qui inueniũt eam Attendite

entrate anguſtã poꝛ Zuce. xiij Cs

aſalſis pꝛophetis quiveniũt advos in ve
ſtimẽtis ouiui. intrinſecus autẽ ſunt lupi

rapaces. ¶ Afructibo eoꝛũ iis.
tarũ noti
ſcilicet a
ibus.

colligũt de ſpinisvuas aut
de tribulis ficus:? Non. L.
eſt enĩ arboꝛ bona que facit
fructus malos. Neq; arboꝛ mala faciens
fructũ bonuʒ. VUnaqueq; enĩ arboꝛ de fru
ctu ſuo cognoſcit᷑ Heq; enĩ de ſpinis col⸗
liguntficus neq; de rubo vindemiãt vuã
onus homo de bono theſauro coꝛdis
ſui pꝛofert bonũ.Et malus homo de ma⸗

cognoſcetis eos Nunquid Falſoꝛũ pꝛio⸗
phe
cia
fr

lo theſauro coꝛdis ſui pꝛofert malum Ex

abundantia enim coꝛdis os loqͥ tur. Sic

M. om̃is arboꝛ bona fructus bonos fa⸗

rxit. mala autẽ arboꝛ malos fructus facit.

Non poteſt arboꝛ bona fructus malos fa

cere.neq; arboꝛ mala fructus bonos face⸗

re.Om̃is arboꝛ que nõ facit fructũ bonũ

excideturꝛ in igne mittet᷑. Igit᷑ ex fructib⸗

eoꝛum cognoſcetis eos. ¶ Quid.L. aũt

vocatis me dñe dñe ⁊ nõ fa ⸗ ig.
citis que dico. Nõ. O. om
nis qui dicit mihi/ domine
dñe intrabit in regnuʒ celo
rum ſed qui facitvoluntatẽ

Qualiter de
us ſit colen⸗
dus non oꝛe
tantũ Iʒ ope⸗
rũ efficacia.

patris mei/ qui in celis eet.
ipſe intrabit in regnũ celoꝛũ Multi dicẽt

mihi in illo die domine domine. Nonne

in nomĩe tuo pꝛophetauimꝰ⁊ in nomine
tuo demonia eiecimꝰ.et in nomĩe tuo vir⸗/
tutes multas fecimꝰ.Et tũc confiteboꝛ il

lis quia nunq; noui vos. Diſceditea me

om̃es qui opamini iniqͥtatem. Om̃is Z.

M. quivenit ad me ⁊ andit ſermones me

os⁊ facit eos oſtendã vobis

cyui ſit ſimilis. Similis eſt

homini edificãti domũ qui
L.fodit in altũ⁊ poſuit fun
damentũ ſupꝛa petram Et
M. deſcendit pluuia et ve/
nerũt flumina ⁊ flauerũt vẽ

20

AQualr ope⸗

ratio miracu
loꝛũ non ſal
uat ſed ſtabi
lis in petra

t12. R½R

ti et irruerũt in domũ illam ⁊ non cecidit
fundata enĩ erat ſupꝛa firmã. L.petram.
Et.M. omnis.L. qui audit verba mea
hec.⁊ non facit ea.ſimilis eſt viro ſtulto qͥ

xpᷣo Emanen

L. DM. K. ſi vis potes me
mundare Yeſus. autemi la de p̃occu⸗

coõſfeſtim muudata eſt lepꝛa
eius.Et. R. cõminatus eſt

edificauit domũ ſuam ſuꝑ arenaʒ ſineL.
fundamento ⁊ M. deſcendit pluuia etve

nerũt flumina ⁊ flauerũt venti et irruerũt

in domũ illam in quã.Lilliſus eſt fluui⸗
us⁊ cõtinuo cecidit ⁊.L. facta. M.eſt rui

na domus illius magna. Et. M. factum
eſt cum ↄſummaſſet Jeſus verba hec am

mirabãt᷑turbe ſuper doctrina eius.Erat

enim docens eos ſicut poteſtatẽ habene
et nõ ſicut ſcribe eoꝛũ⁊ phariſei. .

De lepꝛoſo ſanato
M. viüj. Ri⸗Accx.

monte ſecute ſunt eũ turbe multe
Et.A. factũ eſt cum eſſet invna ci
nitatum. Et occe. M. lepꝛso BGlo.
ſus plenus lepꝛavidens Je Tolligit ex
ſum veniens. M. adoꝛabat hof en bo

eum depcans. R. genu fle & eus geliſte

xo⁊ pꝛocidẽs.L:in faciẽ ro non ſecnti

eum dicẽs. nine ſunt oꝛdine;
gabat eum dicẽs. Domine r enenſts

vſi ſunt regu
ſertus eius extendens. M. patone er re

R. L. manum tetigit eum memoꝛatoͤne

dicens. Volo. mundare et Wareneyl
us ſequi oꝛ⸗
ginẽ rei geſte
ei. ſtatimq; eiecit illum?⁊ di·
xit illi. Et pꝛecepit. L. ei. Vide. L. R.
M. nemini dixeris / ſed vade oſtendete

pꝛincipibus ſacerdotũ ⁊ offer pꝛo emun

datõne tua munꝰ M.quod pꝛecepit moy
ſes in teſtimoniũ illis Et. R. egreſſus ce⸗

Rr realcnrer diffamare ermnone. Herc,

labat.L.autẽ magis ſermo de illoꝛ cõ

UVm MW. autẽ deſcẽdiſſet ieſus de

1

me

e⸗
Wa
ſ
nan

ctidi

kiciade
tennle
nmd
ho.
Caligi
ho⸗ u 8
Aljs punf
nale
neen
ſum ouin

ueniebant turbe multe vt audirẽt illumꝰ
curarẽtur ab infirmitatibus ſuis.ita.R.

vt iam nõ poſſet manitfeſte intwire in ci⸗

nitatẽ ſed foꝛis in deſertis locis eſſe. Ipſe
Lautẽ ſecedebat in deſertũ ⁊ oꝛabat⁊.R
conueniebãt ad eum vndiia.
De fn⸗ ennmfonis: D. viij. T. vij.
Lapitulum xxriß.—
Vm.¶autẽ impleſſet om̃iaver⸗
NAbs ſua ad aures plebis itrauit LC.
Hcapharnaũ Centuuio
nis.Lantẽ cuiuſdam ſer: Conſideran⸗

2. „ duʒz eſt hic ꝙ
uus male habẽs erat moꝛi⸗ cẽturio fecit

Et cum audiſſerde ieſn mi/ ſt ind eos et
ſit ad eum ſenioꝛes iudeoꝝ / amicos
ad en cos et
naret ſeruũ eius. At illi cũ veniſſentad ie⸗

ſum rogabãt eum ſolicite dicẽtes ei Quia

dignus eſt vt hec illi pꝛeſtes.diligit enim

gentem noſtrã ⁊ ſynagogã ipſe edificauit

nobis Jeſus autẽ ibat cũ illis. Et cũ iam
non longe eſſet a domo miſit ad eum cen
turio amicos. Acceſſit Oautem ad eum
centurio ⁊ rogans eũ ⁊ dixit. Domine pu
er meus iacet in domo paraliticus?⁊ male
toꝛq̃tur.Et ait illi Jeſus Ego veniã ⁊ cu⸗
rabo eum.Et reſpondæes centurio ait illi.

Duiñe nolivexari· NHon. M. L.enĩ ſum di

gnus vt ſub tectũ meũ intres pꝛopter. ¶
quod⁊ meipᷣm nõ ſum dignũ arbitratus
vtvenirẽ ad te.ſed M. ¶Ltm̃ M. dic %
Lverbo ⁊ ſanabit᷑ puer meꝰ Nam et ego
ſum homo ſub ptãte conſtitutus habẽs
ſub me milites et dico huic vade ⁊ vadit.

⁊ alio veni⁊ venit.⁊ ſeruo meo fachoc ⁊ ſa

cit. Audiẽs. M. autẽ ieſus miratꝰ eſt. Et
Guerſuᷣs. ¶.ſequẽtibus. M. L. ſe dixit.
Amen. M.dico vobis non inueni tantã
fidem in iſrael. Dico autẽ vobis ꝙ multi
ab oꝛiẽte ⁊ occidẽte venient⁊ recũbent cũ

S Abꝛaam? iſaac⁊ iacob in regno celoꝛum

Filij autẽ regni eijcient᷑ in tenebꝛas exte⸗
rioꝛes. Ibi erit fletꝰ⁊ ſtridoꝛ dentiũ Et di

xit Jeſus centurioni.Vade ⁊ ſicut credi⸗

diſti fiat tibi. Et ſanatꝰeſt puer in illa bo⸗
ra. Et reuerſi qͥ miſſi ſuerant domũ inue/
nerũt ſeruũ qui languerat ſanũ.

Defilio vique ſuſcitato. L. vij.
☛ Eapitulum.xxxiij.

in ciuitatem quevocat᷑ naym.Et
lbãt cũ illo diſcipuli eius z⁊ turbgj

factũ eſt deinceps Ibat Jeſus

copioſa Cum autẽ appꝛopinq̃rent poꝛte
ciuitatis. Ecce defunct efferebat᷑ filiꝰ vni
cus matris ſue. Et hecvidua erat ⁊ turba
ciuitatis multa cũ illa. Quã cũ vidiſſʒ do
minꝰmiſericoꝛdia motꝰſuꝑ eam dixit illi.
Noli flere ⁊ acceſſit⁊ tetigit loculũ Hi au=t
qui poꝛtabãt ſteterũt Et ait Adoleſcens/⸗
tibi dico ſurge.Et reſedit qͥ erat moꝛtuꝰet

cepit loqui ⁊ dedit illũ matri ſue.Accepit

autẽ om̃es timoꝛ⁊ magnificabãt deũ dicẽ
tes. Quia pꝛopha magnꝰſurrexit in nob

et qꝛ deus viſitauit plebẽ ſuaʒ.r exijt hic

ait illi. Oagiſter M. ¶.ſeq̃r te quocũq;
leris. Et dixit ei ieſus Vulpes foueas ha
bent⁊ volucres celi nidos: filius autẽ ho
mis nõ hʒ vbi caput ſuũ reclinet.Ait. ¶C=⸗
autẽ ad alteꝝ Seqre me Ille aũt ali? .
de diſcipul ei? ait illi. Dñe. M. Lepmitte
mepmũ Sehclleevare men s .
ãt ait illi Seq̃re me? dimitte M.L. moꝛ
tuos ſepelire moꝛtuos ſuos Tu ãtvade ⁊
annũcia regnũ dei Et alait Seq̃rtedñne

ſʒ pꝛimũ ꝑmitte mihi renũciare his qͥ do⸗

mi ſunt.Ait ãt ad illũ ihs. Nemo mittẽs
manũ ad aratꝝ⁊ reſpiciẽs retro apteſt re

gno dei.

BDe quietatõne maris ad iuſſum xpᷣi.

Mvviij. R.iiij. L. viij. api v.
1. Reillo die cũ ſero facti

miebat ⁊. R.erat ĩ puppi ſuꝑ ceruical doꝛ

miens Et M.acceſſerunt ad eum diſcivu
li eius ⁊ ſuſcitauerũt eum dicentes magi
ſter R. nõ ad te ꝑrinet ꝙ perim dñe R pꝛe
ceptoꝛ M. L. ſalua M. nos ꝑimꝰ. Tunc

ſermo in vnniuerſam iudeã de eo ⁊ omnẽ
turus qui erat illi pcioſus. vtrunq;. mi-⸗ (cixca regione. “
Deuobugrolel, ſeqͥ xᷣm. M.viij
(Kapitulum.xxxiiij.
de Saute Jeſns tirdas mltas
circũ ſe iuſſit diſcipulos ire trans
retu vactũ.Lieſt autẽ ambulãti
bus illis in via accedens M. vnus ſcriba

eẽt ait diſcipuk
ſuis Trãſeamꝰõ ⁊ dimittẽetes turbã aſſu⸗/
mũt eũ itavt erat ĩ nauiEt ipſe Qaſcẽqit
in nauicnlã⁊ R.alie naues erãt cũ illo Eł
NM. aſcendẽte eo ĩ nauiculã ſecuti ſunt ean
iſcipłi ei? Et A. ait ad illos Trãſeãꝰ trãs
agnũ⁊ aſcẽder̃t Nauigãtibãt illobdoꝛ
miuitEt M.ecce motꝰmoanꝰ?factꝰẽ imgari
EtA.aſcẽdit R ꝓcellavèti mgni.R.ĩ ſta⸗
gnũ Q.⁊. R.fluciꝰmittebat ĩ nauĩ ita D.
R.vt nauiclła oꝑiret fluctib. Et CL.ↄpelle
bant᷑ fluctiboꝛ giclitabãt᷑.ipᷣe M. vᷣo doꝛ

—

NMonoteſſeron ſine

ſurgens imꝑauit ventis ⁊ mari⁊. Ricom/⸗
minatus eſtvento Increpauit.L. ventũ

tempeſtatẽ aque⁊ dixit.R.mari Tace ob

muteſceꝛ ceſſauitvẽtus ⁊ H.facta R.c.¶

tranquillitas magna. Dixit. . autẽ eis.
Vbi eſt fides veſtra? Quid. M. R. timi⸗

di eſtis modice. M. fidei? nec.R.dũ habe
tis fidẽ? Poꝛro. M. homies mirati ſunt:
timuerũt. R.timoꝛe magno.Etdicebant

ad alterutrũ.Quiſputas eſt iſte: Qualis.
M.ieſt hic?qꝛ L. ventis M. R.⁊ mari im

⁊ obediunt ei·

Deduobus demoniacis curatis. M.

4
„ 4

Auigauerunt. L. autẽ et. R. vene
nem. R. L. gerazenoꝛũ que eſt cõ
a gali

bentes demonia de monumẽtis exeũtes/⸗

ſeui nimis ita vt nemo trã/ LCõiter tene⸗

ſire poſſetꝑ viã illam. Sta pinolia aus⸗

tis homo in ſpũ immũdo Marhe non
habebat demoniũ iam tpi/ facin mend
bus multis⁊ veſtimto non demontaco
induebat᷑/ neq; in domibꝰ eratfamoſioꝛ
manebat. Qui. R. domiciliũ habebat in
monumẽtis.Et neq; catenis illuʒ quiſqᷓ;

potuit ligare quin ſepe catenis⁊ cõpedib

vinctus dirupiſſet catenas/⁊ compedes

cõminuiſſʒ⁊ nemo poterat eũ domareEt

ſempꝑ die ac nocte in monumẽtis erat ⁊ in
mõtibus clamans ⁊ cõcidens ſe lapidibꝰ

Videns autẽ ieſum alõge cucurrit?⁊ ado:⸗
rauit eũ.Et.L.pꝛocidit ante illũ Et. O
ecce ambo clamauerũt voce L. magna di

bi. L. Jeſu R. M. fili dei al aꝛ ſit reditus

centes . Quid nobis ⁊ ti errahe

g rõʒz math.

.

tiſſimi? Cur. M. vẽiſti huc

ante tempꝰ toꝛq̃re nos: Adiuro. R.te per

deũ O bſecro. L. te ne me toꝛqas Pꝛecipi
ebat enĩ ſpiritui immũdovt exiret ab ho⸗
mine.multis enĩ temꝑiba arripiebat illuʒ
⁊ vinciebat᷑ catenis⁊ cõpedibus cuſtodi⸗
tus.Et ruptis vinculis agebat᷑a demoĩo

iſto in deſertũ. Dicebat. R. enĩ illi YFeſus

Exi ſpũs immũde ab hoĩe Interro ganit

L. R.autẽ illũ ieſus dicẽs. Quod tibi no

mẽ eſt: At ille dixit egio.R.L. mihi no

men. R.eſt qꝛ multi ſumus.qꝛ.L. demo⸗
nia multa intrauerũt in eum Et.R.depꝛe
cabatur eũ multũ ne ſe expelleret extra re⸗

R. v. L. viij. XLapitulũ.xxxvi.
runt trãſfretũ maris in. M.regio

eã Et. M. tuc cũ veniſſet ⁊ cũ. C.
egreſſus ad terrã occurrer̃t. M.ei duo ha

gionem Et. R.rogabãt illum ne imparet
illis vt in abyſſum irent Erat M. autem
nõ longe ab eis grex poꝛcoꝛũ multoꝛũ cir
ca R.montẽ paſcẽs in agris in monte ¶.

Demones. M. autẽ rogabãt illum dicen
tes. Si eijcis nos hinc/ mitte nos in gre
gem poꝛcoꝛũ vt in eos introeamꝰvt L. p
mitteret eis in illos ingredi.⁊ ꝑmiſit illis

Et cõceſſit M. eis ſtati ieſus Et ait M.il
lis ieſus Ite.At illi exeũtes abierunt.⁊ R.

introierũt in poꝛcos Et. M. ecce magno
uUnpetu abiit totus grex ꝑ pꝛeceps. L. in

ſtagnũ Et R.pcipitatꝰ eſtin ¶ Blo.
mare ad duo milia ⁊ ſuffo? Idẽ ẽ hic ſta⸗

catiA. ſunt in mari Et. ο Snũ et mare.
moꝛtui ſunt in aquis. Quod.L. vt vide⸗
runt factũ paſtoꝛes M.qͥ. R.paſcebãt ¶C.

eos fugerüt M. R.L. ⁊venientes nũcia⸗
uerunt M. L. in ciuitatẽ R. ⁊ in agros et
in villas. Lehec omnia M. et de his de⸗

monia habuerãt Etecce tota ciuitas exijt

obuiam ieſu Exierũt L.autẽ videre qð fa

ctum eſt ⁊ cõuenerunt ad ieſum⁊ R.vidẽt

illũ qui a demonio vexabat᷑a quo.L. de⸗

monia exierũt ſedentẽ R.L. ad pedes L.

eius veſtitũ.R.⁊ ſane mẽetis⁊ timuerunt.
Nunciauerũt.L.autẽ illis ⁊ hi qui vide⸗

rant quõ ſanus fact eſſet a legiõeꝛ de poꝛ

cis. R. Etviſo. M. eo rogauerũt.L. M.

KR.eum om̃is multitudo regionis geraʒ3e
noꝛũ.vt M.trãſiret.R.a finibus eoꝛum?z

A. deſcenderet ab ipᷣis quia magno timo

re tenebãtur. Apſe autẽ aſcendẽs in nauĩ
reuerſus eſt Cumq;.L. R.aſcenderet na⸗/

uim cepit illuʒ depᷣcari qui a demoniove⸗
xatus fuerat vt eſſet cum ülo Jeſus auteʒ
non admiſit eum ſed ait illi. Nade⁊ redi
in domũ tuam ad tuos⁊ nũcia ill quan
ta tibi dominꝰ fecerit⁊ miſertus.R.ſit tui
Et.L. abijt pervniuerſam ciuitatem. Et
R.cepit.L.pꝛedicare in decapoli.R.quã
ta ſibi feciſſet Jeſus Et. R.om̃es mirabã⸗
tur. Et cum aſcẽdiſſet Jeſus in nauim et

rurſum trans fretum cõuenit turba mul/

ta ad eum ⁊ eratcirca mare Factum L. eſt
gutem cum rediſſet ieſus trans fretum ex⸗
cepit illũ turba. Erant enim omnes ex⸗
pectantes eum. .
De parolutſcaſe a ſci⸗T.r
(Mapitulum/ xxxvij..
T. M. aſcendẽs in nauiculã trãſ
fretauit ⁊ venit in ciuitatẽ ſuam ⁊

NAiterũ. Riintrauit in capharnaum

Me
lten
liar
e1.
Men
W
eſis
unneig.
emage
8. Din
Blo.
ihieſie
da mare,
ſbirl.
wrnüͤin
ngoser
hiocde
iinsecnt
oead

Re

Aodesl
ünvonn
hioninis
Niendene⸗
i1
niogerhze
georum
Wotimo⸗
SSintant
dad
emodiove
usame
derte
dac
mos Nin
Cum
NCle
Tofeenin
isinn
venttwten
anl
msfennt
nimonnuf

dichi
nN,
naniui
cinuti
napn

publicani? peccatoꝛes veniẽtes diſcũbe⸗
bant cũ Jeſu⁊ diſcipulis eiꝰ.Erãt.R.ent

1

poſt dies octo Factũ. L.eſt autẽ vna die⸗
rũt ipſe ſedebat docens ⁊.R.auditũ eſt ꝙ

in domo eſſet ⁊ ↄuenerũt multi itavt non

caperẽt neq; ad ianuã ⁊ loquebat᷑ eis ver⸗

bum. Et erant phariſei ſedentes⁊ leg do

ctoꝛes qui venerãt ex om̃i caſtello galilee
et iudee ⁊ hirm. Et virtꝰ domini erat ad
ſanandũ eos.Et. M.ecce offerebãt para
liticum iacentẽ in lecto qui Ria quatuoꝛ

poꝛtabat᷑ Et.LQ.querebãt eũ inferreꝛ po⸗

nere ante eũ ⁊ nõ inueniẽtes qua parte eũ
inferrẽt pꝛe turba Aſcenderũt ſuꝑ tectum
⁊. R.nudauerũt tectũvbi eratz patefacien

tes ſubmiſerũt. ¶. R. eum in lecto in me⸗

diũ ante Jeſum Videns. M. R. autẽ Je⸗
ſus fidem illoꝛũ dixit ꝑalitico. Fili homo
LD. cofide remittũtur. L. M. R. tibi
peccata tua Et Lceperũt cogitare ſcribe
et phariſei dicẽtes intra ſe. W. Quis. ¶
eſt hic qͥ loqtur blaſphemias. M. Rꝛ qͥs
põt dimittere peccata niſi ſolꝰdeus: Vt

autẽ cognouit Jeſus in ſpũ.R.ſctõ cogi⸗

tatões. . M.coꝛũ Rñdens.L. dixit ad
illos. VUt.L. M. R. quid cogitatis mala
M. in coꝛdibꝰveſtris?: Quid eſt facilius
dicere ꝑalitico.R.dimittũtur tibi peccata
tua. An dicere ſurge tolle grabatũ. R. tuũ
⁊ ambula. Vt autẽ ſciatis quoniã filiꝰho
minis habet ptãteʒ in terra dimitted ipec

cata. Ait ꝑalitico. ibi.L. R. dico ſurge

tolle lectũ tuum et vade in domũ tuã.Et

L.cõfeſtim coꝛã illis ſurgẽs tulit lectum

ſuũ in quo iacebat ⁊ abijt in domũ ſuam.
Et ſtupoꝛ appꝛehẽdit om̃es?⁊ magnifica⸗
bãt deũ gloꝛificauerũt. O. qͥ dedit pote
ſtatẽ taleʒ hoĩbus et.L.repleti ſunt timo

le magno dicentes qꝛ vidimꝰmirabilia.⁊

R.· nunqj ſic vidimus. 2ðð
De cõuiuio in domo mathei M.ix. R.ij

Ev, ([Zapitulum xxxij.

— —

ſt diſcũbente eo in domo ſua ecce multi

multi qui ſeqbant᷑eum Et. M.videntes
phariſei.R.⁊ ſcribe qꝛ mãducaret cũ pu⸗
blicanis ⁊ peccatoꝛibw murmurabant.¶.

dicẽétes ad diſciplos eius. Quare.R. °ι
cũ publicanis ⁊ peccatoꝛib manducatet
catis ⁊ bibitis: Et rũdens ieſus ait illis.
Hion.Liegent.R.M:qui ſani ſunt me?

Ecit .autẽ ei conuiuiũ magnũ K
euii domo ſua. M. Et factũ.R

Bnum ex quatuo:

dico ſed qͥ male babẽt Eũtes M. autẽ di⸗
ſcite quid eſt: qꝛ miſericoꝛdiã volo? nõ ſa
enĩ. R.veni vocare iu⸗
ſtos ſed pctõꝛes ad peniten tiã.L. Et. R.
erãt diſcipuli io hãnis ⁊ phariſei ieiunan
tes Tunc. M.acceſſerũt ad eũ dicentes.
Quare nos⁊ phariſei ieiunã ?freqnter Et

L.obſecratõem faciũt diſcipuli ioßis ſi⸗

milrꝛ phariſei eoꝛũ/tui aut edũt ⁊ bibũt
⁊ nõ. M.ieinnãt. R. Et. M. ait illis Je⸗/
ſus. Nunqͥd pñt filij ſponſi? n uptiarum
R.qᷓ;diu cũ illis eſt ſpõſus ieiunareꝛ luge
re? D. R. Quãto. LM. Rithe habent

ſecũ ſponſum nõ pñt ieiunare. Veniet ãt

dies quãdo auferetab eis ſpõſus ⁊ tũcie⸗
iunabũt in dieb illis. Dicebat. L.autẽ ⁊

ſumnilitudinẽ ad illos. OQnia nemo ↄmiſ⸗

ſurã aveſtimẽto nouo mittit in veſtimẽtũ
yetus Nemo. Reni aſſumentũ panni mu
dis aſſuit veſtimẽto veteri. Alioqͥn affert

ſupplemẽtũ nouũ aveteri Tollit. M.eni

plenitudinẽ eiꝰaveſtim̃to nouũ.L.rũpit

⁊ peioꝛ HB).⁊ maioꝛ Rſciſſura fit ⁊. ¶ ve

—

teri nõauenit ↄmiſſura a nouo.neq; M.
mittut vinũ nouũ in vtresveteres. Alio⸗

quin rũpunt᷑ vtres ⁊vinũ effundet᷑: vtres
pereũt Sʒ vinũ nouũ ĩ vtres nounos mit
tunt.⁊.· R. mitti dʒ mittẽdũ.¶L. eſt vtvtra
q; cõſeruetur. OEt L. nemo bibes vetꝰ

ſtatim vult nouũ.dicit eni vetꝰ meliꝰ eſt

De ſuſcitatõe filie
rchiſynagogiꝛ d emoꝛoyſſa M. ix. R
bRE M. eo loquẽte Ecce pꝛiceps
v de archiſynagog. R. noie yai
rus cui: ¶L.nomẽ vairꝰ.⁊ ipᷣe pꝛiceps ſina
goge erat Et cecidit ad pedes ihu rogans
eũ Videns R.eũ acceſſit. pcidit R.ad

4

pedes e?⁊ depcabat ei mltũ Et adoꝛabat

filia erat illi fere ãnoꝝ.xij.⁊ hec moꝛiebat᷑

adoꝛabat M.eũ dicẽs Dñe filia mea mõ

deſuncta ẽ ĩ extremis R.e. ſʒ M. veni. R.

ĩpone manũ tuã ſuꝑ eã vt R. ſalua ſit vi⸗
uat Et M. ſurges ihs ſeqbãt᷑ eũ ⁊ diſciplłi

eiꝰ? R. turba mita Et ↄtigit L. dum ireta

turbis ↄpmebat᷑ Et M.ecce mulier q̃ flu⸗

xum ſanguinis patiebatur dnodecim an
nis que R.fuerat multũ ꝑpeſſa cũ medicꝭ

plurib. erogauerat. L. oẽm ſubam ſuã.

Monoteſſeron ſiune

ab vllo potuit curari ſed magis.R. deteri
us habebat. Cuz audiſſet de ieſu venit in
turba retro⁊ tetigit. . R.L. fimbꝛiã ve
ſtimenti ei?ꝰ Dicebat. O. R. autẽ intra ſe
Sitetigero tantũveſtimentũ eius ſalua
ero Et.L. cõfeſtim ſtetit fluxus⁊. R.ſicca
tus eſt fons ſanguinis eius Et ſenſit coꝛ⸗
poꝛe quia ſanata eſſet a plaga Et ieſus ſta
tim agnoſcẽs in ſemetipſo virtutẽ que exi
erat de illo.cõuerſus ad turbam ait Quis
L.meꝛ. R. veſtimenta mea tetigit: Negã
tibus. Lautẽ om̃ibus petret qui cũ illo
erãt dixerũt. Pꝛeceptoꝛ turbe.L. Rete cõ
pꝛimũt ⁊ affligũt.⁊ tu dicis quis me teti
git: Et.L. dixit ieſus.Aliquis me eisi
HNam ⁊ ego noui virtutẽ de me exiſſe.Et.
R.circũſpiciebatvidere eã que hec feciſſʒ
Videns ¶autẽ mulier quia nõ latuit eũ
timens. R.⁊ tremẽs ſciẽs qð factũ eſſʒ in
ſe. Venit⁊ pꝛocidit ante eũ pedes.L. eiꝰ
⁊ ob quã cauſaʒ tetigerat eũ indicauit co⸗
ram om̃i populo ⁊ quẽadmodũ confeſti
ſanata ſit. At. M. ieſus cõuerſus ⁊ vidẽs
eam dixit. Cõfide filia fides tua te ſaluuʒ
fecit. Vade.L. R.in pace ⁊ eſto.R.ſana a
plaga tua.Et ſalua M. facta eſt mulier ex
illa hoꝛa.Adhuc. R.eo loquẽte venerunt
nũcij ad archiſynagogã dicẽtes. Quia fi⸗
lia tua moꝛtua eſt qͥd vltravexas magiſtꝝ
Noli.¶Q.vexare illum Teſus audito hoc
verbo rñdit patri puelle.NHoli timere.tan
tũmodo. R. credeet ſalua.L. erit.Et.
cum veniſſet ieſus in domũ pꝛincipis nõ
NM.admiſit quenq; ſe ſequi niſi petrũ⁊ ia
cobũ ⁊ iohannẽ fratrẽ iacobi.Etvidit tu⸗
multũ et flentes⁊ eiulãtes multũ.⁊ tibici⸗
nes M. Flebãt ¶L. autẽ om̃es⁊ plãgebãt
illam.At ille dixit. Nolite flere.qd. R.tur
bamini⁊ ploꝛatis:recedite O.nõ eſt moꝛ
tua puella ſed doꝛmit⁊ deridebãt eum.A¶.
ſcientes ꝙ moꝛtua eſt Apſe. R.vero eiectꝭ
turbis aſſumit patrẽ.R.L.⁊ matrẽ puel
le que.R.ſecũ erãt⁊ ingrediũtur vbi puel
la erat iacens.⁊ manũ puelle tenẽs clama

uit et L. ait.R.iuli Thabitacumi qð eſtin

teurpꝛetatũ. Puella tibi dico ſurge.Et.¶.
reuerſus eſt ſpũs eius ⁊ ſurrexit cõtinuo⁊

R.ambulabat et.L. iuſſit illi dare mdu

care⁊. R.obſtupuerũt ſtupoꝛe magno.¶
parẽtes eius. Quibo pᷣcepit vehemẽter R
ne. ¶L.cui dicerẽt:ꝙ factũ nemo. R.illud
ſciret.Et M.exijt fama hec in vniuerſazʒ
terrã et: Regreſſus inde abijt in patriam

ſuam. Et ſequebant᷑ eũ diſcipuli eius.

BDe duobus cecis

illuminatis ⁊ de muto demoniaco Meix
—apitulumxl.
trãſeunte inde ieſu:ſecuti ſunt
eum duo ceci daman Solus ma
tes ⁊ dicentesmiſerere noſtri theꝰhecnar

E

fuidauid. Cum auteʒ veniſ, at de cccis

ſentdomũ acceſſerũt ad eũ ce Com Aus.

ci. Et dixit eis ieſus Creditis qꝛ hoc poſ

ſum facere vobis: Dicũt ei Utiq; domĩe.

Tunc tetigit oculos eoꝝ dicens.ſᷣm fidẽ
veſtrã fiat vobis.Et aperti ſunt oculi eo⸗
rum. Et cõminatus eſt eis ieſus dicens.
Vigete ne qͥs ſciat. Illi autẽ exeũtes dif⸗
famauerũt illũ per totã terrã illam Egreſ⸗
ſis autẽ illis.ecce obtulerũt illi hoĩem mu
tum habentẽ demoniũ ⁊ eiecto demonio

locutꝰeſt mutus.Et mirate ſunt turbe di⸗

centes.Nunq; apparuit ſic in iſrael Pha
riſei autẽ dicebãt. In pꝛincipe demonio⸗
rum eijcit demonia.··

Deadmiratoe tur⸗

barũ ſuper doctrina xpᷣi. M.xiij. Conſo

liij. R. vi. Ca. xli.

ga docere.Et multi videntes ad/
Amirabant in doctrina eiꝰ dicẽtes:
Vnde huic hec om̃ia.que eſt ſapĩa q̃ da⸗
ta eſt illi.⁊ virtutes que ꝑ manũ eius effi⸗
ciunt᷑: Nonne iſte eſt fabꝛi M.filius? Hõ
ne. M. R. mar eiꝰdicit᷑ maria:⁊ fratres eiꝰ
iacobo ⁊ ioſeph ſymon ⁊ iudas et ſoꝛoꝛes
eius nonne om̃es apud nos ſunt:et ſcan
daliſabant᷑ ex eo Jeſus autẽ dixit illis Nõ

eſt pꝛopha ſine honoꝛe niſi in patria ſuag

et in domo ſua et in cognatõe R.ſua.⁊ nõ
poterat vllã virtutem ibi facere niſi pau⸗
cos infirmos impoſitis manib curauit.
et mirabat᷑ pꝛopter incredulitatẽ eoꝛum.

De iuſſione facta

diſcipulis rogare dominũ meſſis mittere

ED L Es. M. in ſynagogis eoꝛũ pꝛe?

dicans euangeliũ regni.⁊ curãs oẽm lan⸗
guoꝛẽ ⁊ omnẽ infirmitatẽ. Vidẽs autem

turbas miſertus eſt eis quia erãt vexatiet
dacẽtes ſicut oues nõ habentes paſtoꝛem

Tfacto ſabbato cepit in ſynago⸗

quisi
manet
gutede
domni
yenier
iuntdig
quicun
ſamon
moyha⸗
ſtriai

nſen
Ns
ꝛhocpe
Pdomi⸗
ßm fie
oaulleo⸗
odicens⸗
rünsdis
n Sg
hoinmu
denonio
luutbedi⸗
lnceah

Ronodd

N

Di C
Lun
in ſn
Gnava
dcetes.
nnida⸗
ſͤensef
füinsrh
Afamae
c. Rod
ſunraſn
dnit ſsf
inpkmin
GeRus
ſocetiiſ
wuninann

eſn

leritis in via neq; virgaz

neq; QL. duas tunicas ha
beatis ne M. calciame

Bnum ex quatuoꝛ

Tunc dixit diſcipulis ſuis. Weſſis qdẽ

multa oꝑarij autẽ pauci. Rogate ergo do

minũ meſſis vt mittat operarios in meſ⸗
ſem ſuam.

MDe miſſionexiI
oſtolozũ. M.. x. et. xi. K. vi. L. iij.
apitulum. xliij.
Onuocatis.L.autẽ Jeſus duo⸗

tere. dedit L. illisvirtutẽ: ptãtem ſuꝑ om
nia demonia vt. M.eijcerẽt ⁊ curarẽt oin

nẽ languoꝛẽ: omnẽ infirmitatẽ. Duode/

cim autẽ apoſtoloꝛũ hec ſunt nomia Pꝛi

mus Symon qui dicit᷑ Petrꝰ⁊ Andreas
frater erꝰ Philippꝰꝛ Bartholome? Jaco⸗
bus zebedei.⁊ Johãnes frater eius Tho⸗
mas? Matheꝰ publicanꝰ Jacob? alpheiꝛ

Thadeus Symon cananeꝰ⁊ Judas ſca⸗

riothis qui tradidit eũ. Hos duodeci mi
ſit Jeſus pᷣdicare regnũ dei ⁊ ſanare infir⸗
mos.pcipiens eis⁊ dicẽs. In viã gẽtium
ne abieritis et in ciuitates ſamaritanoꝛũ
ne intraueritis ſed potiꝰ ite ad oues q̃ ꝑie
runt domꝰiſrael.Euũtes autẽ pꝛedicate di
centes qꝛ appꝛopinqbit regnũ celoꝛũ in⸗

fimos curate moꝛtuos ſuſcitate.lepꝛoſos

mũdate demones eijcite gratis accepiſtis

gratis date. Holite poſſidere aurũ neq; ar
gentũ Et pꝛecepit.R.eis ne qͥd tolleret in
via niſi virgã tantum Et Äirga ſumit

L.ait ad illos.Nihil tiu bica Marco
1Luca diuer

necqpera neq; pane nec; cus ꝓut ſigni
pecunia/neq; in zona es ficat myſtice

poteſtatẽ ac⸗
cipiẽdi neceſ

ta ſed R. lciatos ſanda ſaia⸗ Malbe
lijs. Dignus. M.eſt eni as ad literã
opꝑari cibo ſuo. In quã vxr myſtice ne
cunq; aũt ciuitatẽ aut ca imnnit tei eu
trauerit Incrogate M. ctoꝛitati tem
quis in ea dignꝰ ſit et ibi oꝛalt.

manete⁊ inde.L. ne exeatis Intrãtes M.

gutẽ domũ.ſalutate eã dicẽtes. Pax huic

domui. Et ſiqͥdem fuerit domꝰilla digna

veniet ſuꝑ eam pax veſtra. Si autẽ nõ fu

erit digna. pax veſtra ad vos reuertet᷑. Et

quicunq; nõ receperit vos neq; audierit
ſermonesveſtros.⁊ exeuntes foꝛas de do⸗

mo vl ciuitate excutite Dulc de pedib⸗
veſtris in teſtimoniũ.

deciĩ apłis cepit.R.eos binos mit

D. dico vobis. Tolerabilius erit terre
Sodomoꝛũ ⁊ gomoꝛreoꝛũ in die iudicij

qᷓ́pa"fĩilli ciuitati, ecce ego mittovos ſic oues
in medio lupoꝛũ.Eſtote pꝛudęẽtes ſic ſer⸗
pentes⁊ ſimplices ſicut colũbe Cauete ãt
ab hominiby. tradẽt enĩvos in concilijs ⁊

in ſynagogis ſuis flagellabũtvos.⁊ ad pᷣ⸗

ſides? reges ducemĩ pꝛopter me in reſtio
niũ illis⁊ gẽtibus. Cum autẽ tradẽtvos.

nolite cogitare quomõ aut quid loqmini
Dabitur eni vobis in illa hoꝛa qͥd loqmi

ni.HNon enivos eſtis qͥ loqͥmini ſed ſpũs

patrisveſtri qͥ loquit᷑ invobis.Tradet ãt

frater fratrẽ in moꝛtẽ et pater filiũ.Et in⸗
ſurgent filij in ꝑentes ⁊ moꝛte eos afficiẽt
Et eritis odio oĩibus homibo pꝛopter no

mẽ meũ. Qui autẽ pſeuerauerit vſq; in fi
nẽ hic ſaluus erit.Lũ autẽ ꝑpſequẽtervos
in ciuitate iſta.fugite in aliã Amẽ dicovo
bis Hon cõſummabitis ciuitates iſri do
nec veniat filius hoĩs. Hõ eſt diſcipulus

ſuꝑ magiſtꝝ nec ſeruꝰ ſuꝑ dñm ſuũ.ſuffi⸗
cit diſcipulo vt ſi ſicut magiſter ſuꝰ.⁊ fuo

ſicut dñs e? Si premfamilias beelʒebub
vocauerũt qnto magis domeſticos eius?
MNHe ergo timueritis eos Nihil enĩ eſt oper
tũ qð nõ reuelabit᷑.⁊ occultũ qð nõ ſciat᷑

Oõð dico vobis in tenebꝛis dicite in luie
et qð in aure auditis pᷣdicate ſuꝑ tecta Et
nolite timere eos qͥ occidũt coꝛpus.aĩam
autẽ nõ pñt occidete ſed potiꝰeũ timereqͥ

p̃bt ⁊ coꝛpꝰ aiam ꝑdere in gehennã Nõne

duo paſſeres aſſe veneũt ⁊vnꝰex illis non
cadit ſuꝑ terrã ſine patreveſtro? Veſtri ãt
⁊ capilli capitis oẽs nũerati ſunt. MNolite
ergo timere. multꝭ paſſerib melioꝛes eſtꝭ
vos.Om̃is ergo qͥ confitebit᷑ me coꝛã ho
minibo ↄfiteboꝛ⁊ ego eũ coꝛã patre meo qͥ
eſt in celis. Nolite arbitrari qꝛ veneri mit
tere pacẽ in terrã. Nõ veni pacẽ mittere ſʒ
gladiũ. Veni enĩ hoĩem ſeꝑare aduerſus
pr̃eʒ ſuũ⁊ filiã aduerſus matrẽ ſuã ⁊ nurũ
aduerſus ſocrũ ſuã ⁊ inimici hoĩs dome⸗
ſti eiꝰ. Qui amat patrẽ ſuũ aut matrẽ plłꝰ
qᷓ; me nõ eſt me dignꝰ.Et qͥnmat filiũ aut
filiã ſuꝑ me nõ eſt me dignꝰ Et qͥ nõ acci⸗
pit crucẽ ſuã⁊ ſeq tur me nõ eſt me dignꝰ.
Qui inuenit animã ſuã.ꝑdet illã Et qui
pdiderit animã ſuã pꝛopt᷑ me inueuiet il⸗
lã.Qui recipit vos / me recipit.⁊ qͥ me re⸗
cipit.recipit eũ qui me miſit.Qui recipit
ꝓphetã in noĩe ꝓphete.mercedẽ ꝓphete reci

ſuꝑ illos Amen piet.Et qͥ accipit iuſtũ noĩe iuſti mercedẽ
„

ſiuſti accipiet.Et quicũdq; dederit potum
vni ex iſtis minimis calicẽ aq̃ frigide tan
tum in nomie diſcipuli.Amẽ dico vobis
nõ ꝑdet mercedẽ ſuaʒ. Et. M. factũ eſt cũ
ↄſummaſſet ieſusverba hecipᷣcipiẽs duo
decim diſcipulis ſuis egreſſi L. circũibãt
ꝑ caſtella euangeliſantes: ⁊ curãtes vbiq;
pꝛedicabãt.R.vt penitentiã agerẽt.⁊ de⸗
monia multa eijciebãt ⁊ vngebãt oleo mł
tos egros ⁊ ſanabãtur CTrãſijt M. autem
Jeſus indevt doceret ⁊ pᷣdicaret in ciuita

tibus eoꝛum.

De interroga

xi.Lu. xij. Lapitulum. xliiij.

diſcipuli eius de oĩb his Johan⸗

nnes. M. vero cũ audiſſet in vinculis oꝑpa

3 Pimiteg duos de diſcipul ſuis ad ieſuʒ.
.dixit. Tu es q venturꝰes. An aliũ expe

ctamꝰ: In ipſa autẽ hoꝛa curauit multos

a languoꝛibo ſuis⁊ plagis⁊ ſpiritiba mal.

⁊ cecis multisdonauit viſum Et. M.cxrñ⸗

gens Jeſus ait illis. E ũtes renũciate Jo
hanni qvidiſtis⁊ audiſtis.cecividẽt.clau
Adli ambulant:lepꝛoſi mũdant᷑.ſurdi audi

unt.moꝛtui reſurgũt.pauꝑes euangeliʒã
tur.Et btũs qui nõ fuerit ſcandaliſatꝰ in
me. Illis autẽ abeuntibo cepit ieſus dice⸗
re ad turbas de Johãne Quid exiſtis ĩ de
ſertũ videre:arundinẽvento agitatã: Sʒ
qd exiſtis videre:hominẽ mollibveſtitũ:
Ecce qͥ mollibveſtiunt᷑.⁊ qui.L. in pᷣcio
ſaveſte ſunt⁊ in delitijs in domibo regum
ſunt. Sʒ. M. qͥd exiſtis videre: ꝓphetam

Etiã dico vobis⁊ plusq; ꝓphetã. Hic eſt

enĩ de quo ſcriptũ eſt. Ecce ego mitto an
gelũ meũ ante faciẽ tuã qui pᷣparabit viã
tuã ante te: Amen dico vobis. Hõ ſurre/⸗
xit inter natos mulieꝝ maioꝛ Johãne ba
ptiſta. Qui autem minoꝛ eſt in regno dei
maioꝛ eſt illo. A diebus autẽ iohãnis ba⸗
ptiſtevſq; nüc regnũ celoꝝ vim patitur et
violẽti rapiũtillð.Oẽs eni ꝓphe⁊ lexvſq;
ad ioſem baptiſtã ꝓphetauerũt Etſivulcꝭ

reciꝑe ipſe eſt helyvas q venturꝰeſt Qui hʒ

aures audiẽdi audiat ⁊.L.oĩs pplłs audi
ens ⁊ publicani iuſtificauerũt deũ bapti⸗
ſati baptiſmo iohis. Phariſei ãtꝛ legiſpi
ti cõſiliũ dei ſpꝛeuerũt in ſemetipᷣis nõ ba
ptiſati ab eo.Ait aũt dñs.Cui ergo ſiles

ce (De phariſeo q
one

johannis. Tu es qui venturꝰes: Mat.

nunciauerũt. LQautẽ Johani

ſunt:ſiles ſunt pueris ſedẽtiba in foꝛoꝛlo
gquẽtib adinuicẽ ⁊ dicentibj. Cãtauimꝰ

vobis tibijs⁊ nõ ſaltaſtis.lamẽtauimus
nõ ploꝛaſtis Venit enĩ iohãnes baptiſta

neq; manducans panẽ neq; bibẽsvinũ ⁊
dicitis demonẽ habet. Venit filiꝰ homĩs
manducãs⁊ bibẽs⁊ dicitis. Ecce hõ vo⸗

rax. M. ⁊ potatoꝛvini/publicanoꝝ ⁊ pec
catoꝛũ amicus.⁊ iuſtificata.L.eſt ſapien

tia ab om̃ibus filijs ſuis.
rogauit xpᷣm manducare cũ eo ⁊ de Ma⸗
gdalena. L. vi. (Capi. xlv.

ſeis vt maducaret cũ illo Et ĩgreſ

ecce mulier que erat in ciuitate peccatrix⸗

vt agnoint q; accubuit in domo phariſei
attulit alabaſtrũ vnguẽti ⁊ ſtans retro ſes
cus pedes elachꝛimis cepit rigare pedes

eius.⁊ capulis capitis ſui tergebat ⁊ oſcu

labat᷑ pedes eius.⁊ vngento vngebat Ni

dens autẽ phariſeꝰ qui vocauerunt eũ.ait

„

intra ſe dicẽs NHic ſi eẽt ꝓpheta ſciretvtiq;

—

queꝛ qlis eet mulier que tãgit eũ qꝛ pecca

trixeſt. Et rñdens ieſus dixit ad illũ Sy⸗

mõ habeo tibi aliqᷣ dicere At ule ait Da
giſter Dic Duo debitoꝛes erãt cuidã fene

ratoꝛi.vnꝰ debebat denarios qͥngẽtos et

glius qnquaginta. Non hñtibo ulvñ reld
deret donauit vtriq;. Quis ergo eũ plus

diligit: Rñdens ſymõ dixit.Eſtimo q?is
cui plus donauit. At ille dixit ei Recte iu

dicaſti. Et cõuerſus ad mulierẽ dixit Sy

moni Vides hãc mulierẽ: Intraui in do
mũ tuã aquã pedibo meis nõ dediſti Hec
aũt lachꝛimis rigauit pedes meos⁊ capil

lis ſuis terſit Oſculũ mibi nõ dediſt Hec

ãt ex q̊ intrauit nõ ceſſat oſclari pedes me

os.Oleo caput meũ nõ vnxiſti. hec ãt vn⸗
geto vnxit pedes meos. ꝓpter qð dico tibi

Remittũt ei pctã multa qm dilexit muliũ
QLui ãt min dimitiit᷑ minꝰ diligit. Dixit
ãt ad illã.Remittũt᷑ tibi pctã tua.Et cepe
rũt ꝗͥ ſimlł accũbebãt dicere intra ſe Quis
eſt hic qͥ ec pctã dimittit? Dixi ãt ad mu⸗
liere fides tua te ſaluã ſecit. Vade in pace
Deocciſi uazre Aad

Um. L. autẽ dies (a. xlvi.
opoꝛtunꝰaccidiſſet herodes nata
lis ſui cenã fecit pꝛicipibo ⁊ mibu⸗

dicã boĩes generatõnis buiꝰ cuiſimiles nis⁊ pꝛimis galilee. Cunq; intraſſet fulia

OOgauit autẽ illũ quidã de phari

IAus domũ phariſei diſcubuit. Et

conſt
ſus in
Inol

lepeccane
vphenſe⸗
ſoeo eᷣ
Mepeges
toſau
nurtd
Wrndi
minmn,
anaf
ntad i
Teut
itwuitn
ingetoset
llxü
weiles
Dmocni
ackin
gedi
Pnraminn
ödesithr
emeeg
Ncnpas
nakun
Pacddoct
Winlan
niylg
imub
Crinmnſ
doſſtu⸗

i N
8
ſabenczi

prugn

mon 4

ipſiꝰherodiadis⁊ ſaltaſſet in medio. M.
et placuiſſet R.herodi ſimłq; recũbentib

.

Rex ait puelle.Pete a me qͥdvis ⁊ dabo ti
biEt iurauit illi qꝛ quicqͥd petieris dabo

tibi licʒ dimidiũ regni mei. Que cũ exiſſʒ
dixit mr̃i ſue.Quid petã.At illa dixit Ca

put iohis baptiſte Cũq; introiſſet ſtatim

cũ feſtinatõe ad regẽ petiuit pᷣmonita
a matre ſua Volo R.ꝓtinus inqͥt.· M. da
mihi hic in diſco caput iohis baptiſte Et

ↄtriſtatẽ rex.⁊ ꝓpter iuſiurãdũ ⁊ ꝓpter ſił

diſcũbentes noluit eam ↄtriſtare ſʒ miſſo

ſpiculatoꝛe pᷣcepit afferri caput iohis ĩ di

ſco.⁊ dedit illõ puelleꝛ puella dedit matri

ſue.quo audito diſcipli eiꝰven er̃t ⁊ tulert

coꝛpꝰeiꝰ⁊ poſuerũt illo ac M.ſepelierũtĩ

monumẽto. R.Et. M. veniẽtes nüciaue

runt Jeſu.quod cũ audiſſet ieſus ſeceſſit

in nauiculã in locum deſertũ ſeoꝛſum.

De pꝛobarica piſci

na. Joh. v. apitulum xlvii⸗
,Dſt hoc erat dies feſtus indeoꝛũ

gutẽ hierlimis pꝓbatica piſcina q̃

cognoĩat᷑ hebꝛaice bethſaida qnq; poꝛti⸗
cus hñs In bis iacebat młtitudo magna

languentiũ cecoꝝ claudoꝝ aridoꝝ expe⸗
ctantiũ aque motũ. Angelꝰ autẽ dñi ſᷣm

tꝑs deſcendebat in piſcinã ⁊ mouebat᷑aqᷓ
Et qui pꝛioꝛ deſcendiſſet in piſcinã poſt
aque motionẽ.ſanꝰfiebat a quacũq; deti⸗

nebat᷑ infirmitate. Erat autẽ ibi qͥdaʒ hõ

xxxviij.ãnos hñs in infirmitate ſua.Hũc

cũvidiſſet ieſus iacentẽ ⁊ cognouiſſet.qꝛ
multũ iam tps hret. dixit ei Uis ſan?fieri
Rñdit languidꝰ Dnñe Hoiĩeʒ nõ habeo

vt cũ turbata fuerit aqua mittat me in pi⸗/
ſcinã.dũ venio enĩ ali añ medeſcẽdit.Di

cit ei eſus.Surge tolle grabatũ tuum ⁊

ambula.Et ſtatim ſanꝰfactus eſt hõ ⁊ ſu⸗

ſtulit grabatũ ſuũ: ambulabat.Erat aũt

ſabbatũ in illa die Dicebãt ergo iudei illi

qͥ ſanus fuerat Sabbatũ eſt. Nõ licʒ tibi

tollere grabatũ tuũ.Rñũdit eis Qui meſa /

nũ fecit ille mihi dixit Tolle grabatũ tuũ
⁊ ambula Interrogauerũt autẽ eũ. Quis
eſt ille homo qͥ dixit tolle grabatũ tuũ ⁊ ãꝗ⸗

bula Is autẽ qui ſanꝰfuerat affectꝰneſcie

bat qs eſſet Jeſus autẽ declinauit a turba
conſtituta in loco. Poſtea inuenit eũ Je⸗
ſus in tẽplo⁊ dixit ei.Ecce iã ſanꝰfactꝰ es

iã noli peccare ne deteriꝰtibi aliqͥd ↄtigat?

aſcẽdit ieſus hieroſolimam Eſt

eſt qũ moꝛtui audiẽtvocẽ fi

um er quatuo:

Abijt ille homo ⁊ nũciauit iudeis qꝛ Je⸗

ſus eẽt qͥ fecit eũ ſanũ ꝓpterea ꝑſeqbant᷑ iu
dei ieſum qꝛ hoc faciebat in ſabbato Ihs
autẽ rñdit eis. Pater meus
vſq; mõ oꝑatur ⁊ ego oꝑoꝛ. Hic pꝛimoce
Pꝛopterea ergo magis qᷓre/ pit dominus
bant eum iudei intficere qꝛ mudeis mani
nõ ſolũ ſoluebat ſabbatũ ⸗ſʒ nitote ſnam.
⁊ patrẽ ſuũ dicebat deũ.eq/ qꝛ patreʒ vi⸗
lem ſe faciẽs deo. Rñt itaq; delicet habe

ieſus ⁊ dixit eis. Amẽ amen tet deum.

dieo vobis. Non pᷣt filiꝰ a ſe
quicq; facere niſi qd viderit patrẽ faciẽteʒ
Quecũq; eni ille fecerit hec ⁊ filiꝰſilłr facit

Pater eni diligit filiũ ⁊ oĩa
demöſtrat ei q ipſe fac ⁊ ma
ioꝛa his demõſtrabit ei ope

. el OPeE quit hic dñs
ra vtvos miremi.Sic eniʒ de patre ⁊ fi⸗

pater ſuſcitat moꝛtuos ⁊ vi/ lio. vnde iu⸗

ar ſicn ſjlſo⸗ i deorũ idigna
uificat ſic⁊ fili?quos vultvi tior odiũ ge

uificat Heq; eni pat᷑ iudicat nerai contra

quẽq;· ſʒ iudiciũ om̃e dedit ipſũ. Et hic ĩ
filio vt oẽs honoꝛificẽt filiñ xerbis xpi⸗
ſicut honoꝛificãt patrẽ.qui ſundit᷑ erro⸗
RE ſee . „„S. Arrij qui di
nõ honoꝛificat filiũ.nõ ho⸗ xirxpᷣm nõ ef
noꝛificat patrẽ qͥ miſit illũ. ſe filiũ natu⸗
Amen amẽ dico vobis qꝛ qͥ raleʒ patris.
verbũ meũ audit ⁊ credit ei neq; patri cõ
mnr K e 2 „„. ſubſtätialem
qͥ miſit/ me hz vitã etnã ⁊ in neq; coerer⸗
iudiciũ non venit ſʒ trãſit a nũ.ſed mino
moꝛte in vitã Amẽ amen di reʒz parre di
covobis qꝛvenit hoꝛa⁊ nũc

u6 ſnit filius
AH „9) eeE quaſi qui ce⸗
lij dei ⁊ q audierintvinẽt. ſi⸗ p erit ex tꝑe.
cut enĩ pat hʒ vitã in ſemet·
ipſo ſic dedit ⁊ filio vitã hr̃e

in ſemetipo. Et ptãtem dedit ei iudicium
facere qꝛ filiꝰhois ẽ.Nolite mirari hoc qꝛ

veniet hoꝛa in ꝗᷓ oẽs qͥ in monumẽt ſunt
audientvocẽ eiꝰ Et ꝓcedẽt qͥ bona fecert
in reſurrectõeʒ vite.qͥ vero mala egerũt in

reſurrectõeʒ iudicij. Nõ poſſum egoipſea

meipſo facere qcq;.ſʒ ſicut audio iudico⁊

iudiciũ meũ iuſtũ eſen qro volunta⸗

tẽ meã ſʒ eiꝰ qͥ miſit me. Si ego teſtioniuʒ

phibeo de me. teſtioniũ meũ nõ eſt veruz.

Aliꝰeſt q teſtioniũ ꝑhibet de me.⁊ ſcio qꝛ

verũ ẽ teſtioniũ eiꝰ qð ꝑhibet de me Vos

miſiſtis ad iohãnẽ ⁊ teſtioniũ ꝑhibuit ve
ritati.Ego ãt ñ ab hoĩe teſtioniũ accipio

ſʒ hoc dicoyvt vos ſalui ſitis Ille erat lucer
na ardẽs ⁊ lucẽs Vos ãt voluiſtis ad ho⸗

rã exultare ĩ luce eiꝰ Ego ãt hẽo teſtioniũ
d 2

Maifeſte lo

N

Monoteſſeron ſine

maius iohãne.Oꝑa enĩ q̃ dedit mihi pa⸗
tervt ꝑficiã ea.ipſa oꝑa que ego facio teſti
mon iuz ꝑhibẽt de me qꝛ pat me miſit. Et

qui miſit me pater ipᷣe teſtioniuʒphibz de

me.Neq; vocẽ eꝰ vnq; audiſtis/neq; ſpẽʒ
eiꝰ vidiſtis.⁊ verbum eiꝰnõ habetis in vo
bis manẽs qꝛ quẽ miſit ülle huicvos ñ cre
ditis. Scrutami ſcpturas qꝛ vos putaiꝭ
in ipf vitã eternã habere.⁊ ille ſunt que te
ſtimoniuz phiberet de me. ⁊ nõ vultis ve⸗

niread me.vtvitã hẽaᷣ.Claritatẽ ab ho⸗

minibo nõ accipio ſʒ cognoui vos qꝛ dile
ctõem dei nõ habetis invo h. Egoveni in

noĩe patris mei⁊ nõ accepiſtis me Si ali

us venerit in noie ſuo illuũ accipied. Quõ
poteſtis vos credere qͥ gloꝛiã ab inuicẽ ac
cipitis. ⁊ gloꝛiã quea ſolo deo eſt nõ que⸗
ritꝭ: Nolute putare qꝛ ego accuſaturꝰ ſim
vos apð patrẽ.Eſt ꝗ accuſat vos moiſes
in quo ſpatis. Si ei crederetis moiſi/cre
deretis foꝛſitan ⁊ mihi.de me eni ille ſcri⸗
pſit. Si eni illius litteris nõ creditquõ
verbis meis credetis:

(De Herodedicẽte Johãnẽ ſurerxiſſe ?

miracula facere Mat.xiij. R. viij. ix
„Lapitulum. xlviij.
Vdiuit.L.ãt herodes tetrarcha.
famã. M. de ieſuꝛ oĩia L.q̃ fiebãt

⁊ heſitabat ¶L.eo q; diceret᷑ a q buſdã ꝙ io
haãnes ſurrexita moꝛtuis.Aqbuſdã vero
qꝛ helyas apparuit. Ab alis ãt ꝙ ꝓpheta
vnꝰ de antiqͥs ſurrexerit.⁊. M. ait hero⸗
des Johannẽ ego decollaui. qͥs eſt iſte de
quo ego talia audio: Et qrebat vid ere eũ
ei M. ait pueris ſuis Hic eſt io h. bap. ipe
ſurrexit a moꝛtuis⁊ virtutes oꝑpant᷑ in eo

quẽ. R.ego decollaui ioh̊.hic a moꝛtuis

ſurrexit-·

Loapitulum xlix. —
Aad Jeſum renunciauerüũt ei oĩa q̃
egerãt? docuerãt.Et ait illis Venite ſeoꝛ
ſum in deſertulocũ⁊ reqͥeſcite puſillũ.Et
aſſumptis Q. illis ſeceſſit ſeoꝛſum in locũ
deſertũ ꝗ eſt bethſaida Erãt R.eni quive⸗
niebant ⁊ redibant multi⁊? nec ſpaciũ mã
ducandi habebant.
Deqnq; panib duobo piſcib M. xiiij
R. vi. L. ix. J. v. CLa. lI.
Taſcendẽtes.R.in nauĩ abierũt
Nrãs mare J. galilee qð eſt tyberia

ſcipulis ſuis Erat ãt pximũ

ab eo.maniteſtũ R.enĩ factũ eſt nomẽ ei?ꝰ-

De reditu aploꝛũ ad xpᷣm. R.vi.L.ix.

dis in deſertũ.Rdocũ.q M. ecum. L. au
diſſent turbe ſecute ſunt eũ Et R.viderũt
eos abeuntes ⁊ cognouerũt multi ⁊ pede⸗
ſtres de oibus ciuitatibo cõcurrerũt ũluc

⁊ pᷣuenerũt eos.Et exiẽs vidit turbã mul

tã Jeſus ⁊ miſertꝰ eſt ſuꝑ eos qꝛ erãt ſicut
oues nõ hñtes paſtoꝛẽ ⁊ excepit ¶.illos⁊
loqbat᷑ illis de regno dei.Et R.cepit illos
docere multa ⁊ curauit M. lãguidos eoꝝ
Sequebat᷑ L. autẽ illũ m 6PBlo⸗
titudo magna qꝛvidebãt ſi / Aidetur hoe

gna ꝗ faciebat ſuꝑ bis qᷣ in/ eẽ ſcoðm pa⸗
firmabant᷑. Abijt ãt in mon ha alte; a

S Dr mon pꝛimo iã di⸗
tem ieſus ⁊ ibi ſedebat cũ di

quo fuit oc⸗
paſcha dies feſtus iudeox. allus.

Veſꝑʒe M. at facto acceſſerũt ad eum di⸗
ſcipuli eiꝰ dicentes. Deſertus eſt locus et
hoꝛa iã pꝛeterijt dimitte turbas vt eũtes
in caſtella.A. villasq; qᷓ circa ſunt diuer

tant vt inueniãt eſcas vt emant. R.cibos

quos maãducet qꝛ in loco A. deſerto ſumꝰ

Jeſus M. aut dixit eis. Non hñt neceſſe
ire date ulis vos mãducare. Cũ. ſuble
uaſſet ergo oculos ieſus ⁊ vidiſſet qꝛ mul
titudo moxima veniſſet ad eũ dixit ad phi

lippũ. Viñ emem panes vt mãducent hi
Hoc autẽ dicebat tentãs eũ Ipſe eni ſcie

bat qͥd eſſet facturꝰ Rñt ei philippꝰ Ducẽ

toꝛiũ denarioꝝ panes nõ ſufficint vivnuſ
gquiſq; modicũ qd accipiat ER. dixit eis

Quot panes hẽtis: Ite ⁊ videte.Dixit ei

vn ex duodeci· Andreas frat ſymonis pe

tri.Eſt puervnꝰ hic hñs qͥnq; pances oꝛ⸗
deaceos⁊? duos piſces. Sʒ ⁊ hecòͥd ſunt
inter tãtos: niſi.L.foꝛte nos eamꝰ ema⸗

min oẽm banc turbã eſcas.Dicit J.ergo

leſus.ſacite hoĩies diſcũbere ꝑ qinia.L.

quingetos. Erat aũt fenũ multũ in loco.
Diſcubuerũt ergo viri q̃ſi numero qͥnq;

milia in ꝑtes. Rp centenos. qnquage/
nos.Accepit. Jergo ieſus panes ⁊ iniu⸗
ens.R.in celũ benedixit ⁊ fregit. Et cum

gratias Jegiſſet dedit R. diſcipulis ſuis
vt poneret an e eos. Diſcipuli. M. autez

dederunt turbis. Similr autẽ ⁊ de piſci⸗

be diſtribuu diſcũbentib qntũ volebant
Viautẽ impleti ſunt ¶L.oẽs ⁊ ſaturati di
xit diſcipulis ſuis. Colligite que ſuꝑaue⸗
runt fragmenta ne pereãt. Collegerüt er⸗
go ⁊ impleuerũt duodecim. R.cophinos
fragmentoꝝ ex quinq; panib oꝛdeaceis⁊

1 duobus piſeibus que ſupfuerat bis qui

cto ⁊ ab illo

— — — —

—

imo ii di⸗
d abülo
anroc⸗
ans.

cumde
Aloger
rt eites
int diner
Aches
N.
Rrade
GN
öcacrn
didinteß
Cmicyaentt
Miſe
Daé

ürvernrſ

Rerites
e Dirtei
ſcmonispe
Gdanese
becèfund
Scann ten
Dicr e
egcinu
wotüinbe⸗
ſinomev

nosd cee

,

6
4

us alisnl
trftg⸗
Koilpaols
optl. Dan

— +
☛ ☛ =

lraute1 deſt
esſund
igteqbei/
1. Colleg
n. Rann
unhlen
ſugeikel

cto ſolus eratibſi.
¶ De ambulatõe xp̃ᷣi ſupꝛa

:

manducauerãt. Manducã
tium. M, autẽ fuit nüerus Siaut augu.
quinq; milia viroꝛũ exceptꝭ bic notat Si
mulieribe? puulis Et R.ſta no ſierz ber
tĩ coegit diſciplos ſuos aſcẽ geliſta men⸗
dere in nauim vt pᷣcederent tio ð ſcᷣa re
eum trans fretũ a bethſaida fectõe ſeptẽ

dü ipſe dimitteret populuʒ. pa nũ videre

InE Rafjog ſ; vidiſi tur eẽ inter
Illi ergo hoĩes cũ vidiſſent euz geliſtas
iy fecerat ſignum dicebgnt. contradictõ
Duia bic evere ꝓpheta qvẽ quaſi narra⸗
turus eſt in mũdũ Jeſus au enttegẽ
tem cũ cognouilſet vẽturi werectionem
eſſent? rapent eũ⁊ facerẽt eũ ⁊ hoc videli
regẽ.fugit in montẽ iteꝝ ip cer ꝓ pco:dã
ſe ſolus oꝛare Veſpe autẽ fa

tia taliuʒ vt
ries facta ꝗᷓ
nõ niſi ſp vi
dẽt᷑ eſſe nar
Kapitulum. li. Mta⸗:
y LJ. autẽ ſero factu
eEeſt deſcẽderũt diſci
puli eiad mareꝛ cũ aſcendiſſent nauĩ Ie
niũt trans mare in capharnaũ ⁊ tenebꝛe
iã facte erãt⁊ nõ venerat ad eos ieſus Da
re autẽ vento magno flate exurgebat. Na

uicla M. autẽ in medio mari iactabat᷑ flu

ctib. Erat autẽ vent?ↄtrarius eis.⁊ vidit
eos laboꝛãtes in remigãdo.Cũ.L. ergo

remigaſſent ſtadia qᷓi vigintiqnq; aut tri

ginta circa R.quartã vigiliã noctis venit
ad eos ambulas ſupꝛa mare ⁊ volebat pᷣ⸗

terire eos. At illivtviderũt eũ ambulantẽ?

ſupꝛa mare putauerũt fantaſma eſſe ⁊ ex/
clamauerũt pꝛe timoꝛe. M.Oẽs.R.eniʒ
viderũt eum ⁊ ↄturbati ſunt. Stati. M.
q; ieſualocutꝰeſt eis dicẽs. Habete fidu⸗

ciã. Cõfidite.R.ego ſum. Nolite timere.
Rñdens M.autẽ petr dixit.Dñe ſi tu es
iube mevenire ad te ſuꝑ aquas At ipſe di⸗
xit Veni.Et deſcendẽs petrꝰ de nauicula

ambulabat ſuꝑ aquas vt veniret ad ieſuʒ
Vidẽs autẽ ventũvalidũ timuit Et cũ ce

piſſet mergi clamauit dicẽs.Dũñe ſaluum
me fac. Et cõtinuo ieſus extendẽs manũ
apßhẽdu eũꝛ ait illi Modice fidei q̃re du
bitaſti: VUoluerũt J.ergo eũ recipe in na⸗

uim Et M.cũ aſcẽdiſſet in nauiculã ceſſa

nit vẽtus⁊ R.multomagis intra ſe ſtupe/⸗
bãt. Nõ enĩ intellexerãt de panibo Erat eĩ
coꝛ eoꝝ excecatũ Qui M. autẽ in nauicu
la erãt.venerũt? adoꝛauer̃t eũ dicẽtes T᷑
re fili?dei es EtJ.ſtatĩ nauisuiracren

7

ad quã ibãt Et M. cũ trãſfretaſſent vene⸗/

rũt in terrã geneʒareth⁊.R.applicuerunt.
Lũq; egreſſi fuiſſent de naui.ↄtinuo co⸗

gnouerũt eũ ⁊ ꝑcurrentes ꝑ vniuerſam re
gionẽ?ẽ illã ceperũt in grabatis eos ꝗͥ male
babebãt trãſferre vbi eũ audiebãt eſſe.Et

quocunq; introibat in vicos vel in villas
gut ciuitates in plateis ponebãt ifirmos

⁊ depcabant᷑ eüvtvel fimbꝛiã veſtimeti eiꝰ
tangerẽt. Et q̃tq̊t tangebãt eũ ſalui fiebãt

Depdicatõe euchariſtie J. vi ¶ Ca. lij
NAtera aũt die turba qᷓ ſtabat trãs

ibi niſivna.Et qꝛ nõ introiſſʒ Je
ent. Alie vero ſuꝑpuener̃t na

rant panẽ grãs agẽtes deo Cũ ergo vidiſ⸗

ſent turbe qꝛ ieſus ñ erat ibi neq; diſcipu

pharnaũ querẽtes ieſuʒ. Et
cũ inueniſſent eũ trãs mare Augn. dicit
dixerũt ei.Rabbi qñ huc ve ꝙ capharna
niſti: Rñt ieſus⁊ dixit Amẽ um eſt iuxta
amẽ dico vobis q̃rit me nõ
qꝛvidi ſtis ſigna ſed qꝛ man
ducaſtis ex paniba ⁊ ſatura⸗
ti eſtis. O ꝑamini nõ cibũ qͥͥ perit
pꝑpmanʒz in vitã eternã quẽ fili ꝰhoĩs vobis
dabit. hũc eĩ pr ſignauit deꝰ Dixerũt ergo
ad eũ. Quid faciemꝰ vt oꝑemur opa dei:
NRñt ieſus⁊ dixit eis Hoc eſt opꝰdeivt cre
datis in eũ quẽ miſit ille.Dixer̃t ei Oð er
go tu facis ſignũ vt videamꝰ⁊ credamꝰ ti⸗
bi?: Quid oꝑar: Pr̃es noſtri mãducane⸗
rũt mãna in deßto ſicut ſcriptũ ẽ Panẽ de
celo dedit eis mãducare Dixit ergo eis Je
ſus Amẽ amẽ dico vobis. Hõ moiſes de⸗

li eius aſcenderũt nauiculas⁊ venerũt ca

5„

ſar qð dicit

ditvobᷣ panẽ de celo.ſʒ pr̃ me dat vob pa
nẽ de celo ven. Panis ei dei eſt qᷣ deſcẽdit
de celo⁊ datvitã mũüdo Dixer̃t ergo eiDo
mine ſp da nobis hũc panẽ Dixit aũt eis
ieſus. Ego ſum panis vite.qͥ venit ad me

nõ eſuriet.⁊ qui credit in me nõ ſitiet vn⸗

q;· Szʒz dixivobis qꝛ⁊ vidiſtis me⁊ nõ cre
didiſtis Om̃e qð dat mihi pr.ad meveni

et.⁊ eũ qui venit ad me nõ eijciã foꝛas.qꝛ
deſcẽdi de celo.nõ vt faciãvoluntatẽ meã

ſedvolũtatẽ ei qͥ miſit me Hec eſt ãtvolũ

tas eiꝰqͥ miſit me pr̃is.vt omne qð dedit
mihi nõ ꝑdam exeo ſed reſuſcitẽ illõ ĩ no
uiſſimo die.Hec eſt enivolũtas pr̃is mei

q̃ miſit mevt oĩs qͥ videt filiũ⁊ credit ĩ euʒ
d z

3

marevidit qꝛ nauicula alia ñ erat

ſus cũ diſc gols nis in naui ſʒ ſoli diſci⸗
ues a tiberiade iuxta locũ vbi mãducaue

ſtagnũ gene

cibũ q perit ſed qui

—

habeat vitam eternã ego reſuſcitabo eũ
in nouiſſimo die Murmurabãt ergo in⸗
dei de illo qꝛ dixiſſet Ego ſum panis q de
celo deſcẽdi Et dicebãt Nõne hiceſt ieſus
filtꝰioſeph cuiꝰnos nouim patrẽ matrẽ
OQuõ ergo dicit hic qꝛ de celo deſcẽdi: rũ⸗
dit ergo ieſus⁊ dixit eis Nolite murmura
re inuicẽ. Nemo pᷣt venire ad me niſi pat᷑
me? qͥ miſit me traxerit illũ. Et ego reſuſci
tabo eũ in nouiſſimo die.Eſt ſcriptũ in ꝓ
phetis.Et erũt hoĩes docibiles dei. Ois
q audiuit a patre ⁊ didicitvẽit ad me.ñ qꝛ

patrẽ vidit quiſq; niſi is qͥ eſt a deo hicvi

me. hzvitam eternã. Ego ſum panisvite.
Patres veſtri mãducauerũt mãna in deß,
to⁊ moꝛtui ſunt. Hic eſt panis de celo de
ſcendẽsvt ſi qͥ ex ipſo mãducauerit non
moꝛiat᷑. Ego ſum panis viuꝰq de celo de⸗
ſcẽdi.ſiqs mãducauerit ex hoc paneviuet
in eternũ Et panis quem ego dabo. caro
mea eſt ꝓ mũdivita.¶itigabãt ergo iudei
adinuicẽ dicẽtes. Quõ pᷣt hic nobis dare
carnẽ ſuã ad manducandũ Dixitergo eis
Jeſus Amẽ amen dico vobis Hiſi mãdu
caueritis carnẽ filij hoĩs ⁊ biberitis eius
ſanguinẽ non hẽbitis vitã in vobis Qui
mãducat meã carnẽ⁊ bibit meũ ſanguinẽ
hʒzvitã eternã Et ego reſuſcitabo eũ in no
uiſſimo die. Caro enĩ mea eſt vere cibꝰ et
ſanguis meꝰvere eſt potus Qui mãdncat
meã carnẽ ⁊ bibit meũ ſanguinẽ i me ma⸗
net⁊ ego in illo. Sicut miſit meviuẽs pr
⁊ egoviuo ꝓpter patrẽ.Et ꝗ mãducat me.
⁊. ipſeviuet ꝓpter me Hic eſt panis q de ce
lo deſcẽdit:NHon ſic mãducauerũt patres
yveſtri mãna? moꝛtui ſunt.Qui mãducat
hunc panẽviuet in eternũ er dixit in
ſynagoga docẽs in capharnaũ Multi er⸗
go ex diſcipulis audiẽtes dixerũt. Durꝰẽ
hic ſermo⁊ qͥs pᷣt eũ audire? Sciẽs ãt Je⸗
ſus apð ſemetipᷣm qꝛ murmurarẽt de hoc
Diſcipuli eiꝰdixit eis Hoc vos ſcãdaliſat:
Di ergo videritꝑis filiũ hoĩs aſcẽdẽtẽ vbi
erat pus. Spũs eſt q viuificat.caro nõ p
deſt qͥ cq; Verba q̃ ego locutꝰſumvob.ſpi
ritꝰvita ſunt. Sʒ ſunt qͥdã ex vobis qͥ ñ
credũt Sciebat eni ab initio ieſus qͥ erãt
credẽteſ⁊ qͥs traditurꝰeẽt eũ⁊ dicebat ꝓpte
rea dixivobis qꝛ nemo pᷣtvenire ad meni
ſi ei datũ fuerit a patre meo Ex h̊ multi di
ſcipuloꝝ eiꝰabierũt retro ⁊ iã nõ cũ illo ã⸗
bulabãt. Dixit ergo ieſus ad duodeci Nũ

Monoteſſeron ſiue

qd⁊ vos vultis abire? Rũt ergo ei Symõ
petrꝰ Dne ad quẽ ibimꝰ? Verba vite eter
ne hẽs⁊ nos credimꝰ?⁊ ↄgnouimꝰqꝛ tu es
xps fili dei. Rñt eis Jeſus Nõne egovos
duodeci elegi⁊ vn?exvobis diabolꝰẽ⸗Di
cehat ãt de iuda ſymonis ſcariothis. hic
eni erat traditurꝰeũ cũ eſſetvnex duodecĩ
De miſſiõe ſeptuagintaduoꝝ diſcipu⸗
ſt hoc autẽ deſignauit dñs⁊ ali
os. xxij.⁊ miſit illos binos añ fa⸗
ciẽé ſua in oẽm ciuitatẽ ⁊ locũ quo erat ipᷣe

a deo hicvi /ventur? Et dicebat illis Meſſis qͥdẽ mul
det patrẽę. Amẽ amẽ dicovobis q credit ĩ

ta:oꝑarij autẽ pauci Rogate ergo dñʒ meſ
ſisvt mittat oꝑarios in meſſem ſuã Ite ec
ce ego mittovos ſicut agnos interlupos.
Nolite poꝛtare ſacculũ neq; perã neq; cal
ciꝗamẽta? neminẽ ꝑ viã ſalutaueritis. In

quãcunq; domũ intraueritꝭ pꝛimũ dicite

pax huic domui.Etſi ibi fuerit fili ꝰpacis
reqeſcet ſuꝑ illã paxveſtra Sin ãt advos
reuertet᷑ In eadẽ ãt domo manete edẽtes⁊
bibẽtes ꝗ apð illos ſunt Dignꝰẽ eĩ oꝑariꝰ
mercede ſua Holite trãſire de domo in do
mũ Et in qncũq; ciuitatẽ intraueritꝭ⁊ ſu⸗
ſceperitvos mãducateq̃ apponũt᷑vobis⁊
curate infirmos q in illa ſunt⁊ dicite illis
Appꝛopinqbit invos regnũ dei In q̃ncũ
q; at ciuitatẽ intraueritis.⁊ nõ receperint
vos exeüutes de plateis er dicite Etiã pul⸗

uerẽ qui adheſit pedib noſtris de ciuita⸗

teveſtra extergimꝰ in vos.LZñ hoc ſcitote
qꝛ appꝛopinqbit regnũ dei Dico vob qꝛ
zodomis ĩdie illa remiſſiꝰerit q; illi cĩtati
De maledictõibo ciuitatũ in ꝗba pᷣdica

t tibo in qbe facte ſunt płime virtu⸗
tes eiꝰqꝛ nõ egiſſent penitẽtiã Ve
qꝛ ſi ĩ tyro ⁊ ſydone facte fuiſſent virtutes
q;̃ in vobis facte fuerũt.oli in cilicio⁊ cine⸗
re ſedẽtes peniterẽt Nerũtñ dico H.vob
tyro⁊ ſydoni remiſſiꝰ erit in die iudicij qᷓ;
vobis Et tu Capharnau. Nunqdvſq; ad
celũ exaltaberis.vſq; ſad in fernũ deſcẽdẽs
qꝛ ſi in zʒodomis facte fuiſſent virtutes q̃ᷓ
in te ſacte ſunt foꝛte mãſiſſent vſq; in hũc

diẽ Verũtñ dico vobis qꝛ terreʒodomoꝝ
rem iſſi? erit in die iudicij qᷓ; tibi Quivos.

QA.audit me audit/⁊ qͥ vos ſpernit meſꝑ⸗
„nit Qui ãt me ſynit.ſpernit eũ qui memi
ſit.Et Rwveniũt ad domũ.⁊ ↄuenit iterũ

58. „R. a. liiij.
Unc. M. cepit expꝛobav ciuita

QLitibi. M. coꝛroſaym ve tibi bethſaida

l

ten
ve⸗

i⸗
0

„

ſſth

ſye,
QAuu
nie⸗
nin i
ceoret
Dde
wooren
gmniin
N hin
erent
rebt
usan
diſtridr
ndeſt
gutme
oladir
qb bl
it in
hüſed
rttüin
bücot
xeritca
neq in
learbo

cs
ws
NWerd
o
nitir
obie
i
nint
ſpal⸗
nita
ctote
oben
lad
hain
vchin
meymn
glinilt
babſu
upme
loctons
eincig
ſorin
üdcti⸗
Pinun
ſchne
zun
s
n
NM

„

Bnum ex quatuoꝛ

turba ita vt nõ poſſent neqᷓ; panẽ mãdu⸗
care.Etcũ audiſſent ſui diſcipuli exierũt
tenere eũ. Dicebãt enĩ quoniã in furoꝛeʒ

Blatus. M. eſt ieſu demoniũ ha
ens cecꝰ mutꝰ.⁊.L.erat eijciẽs

demoniũ ⁊ illud erat mutũ. Et cũ eieciſſʒ

demoniũ locutꝰeſt mutꝰ Curauit M.aũt
eũ ita vt loqueret᷑ ⁊ videret? admirate ¶Q.
ſunt turbeꝛ dicebãt. M. Nũquid hic ẽ fi
lius dauid Phariſei at⁊ ſcribe R.qͥ ab hie
roſolimis deſcenderãt audietes M. dixe
rũt qm̃.R.beelʒebub hʒ. Et.Liin beelze⸗
bub pꝛincipe demonioꝝ eijcit demonia.
Alij tentãtes.ſignũ de celo q̃rebant ab eo
Et R.cõuocatis eis ipſe.L. vtvidit cogi⸗
tatões eoꝝ in ꝑabolis R.dicebat ilł Quõ
pᷣt ſathanas ſathanam eijcere O m̃eL. re⸗
gnũ in ſeipᷣm diuiſum deſolabit᷑ ⁊ domus
ſupꝛa domũ cadet ⁊.R.nõ pᷣt ſtare regnũ
illud. Et oĩs. M.ciuitas vel vomꝰdiuiſa
cõtra ſe nõ ſtabit SiL.ãt ſathanas in ſe⸗
ipᷣm diuiſus eſt.quõ ſtabit regnũ ipſius:
Si R.ſathanas cõſurrexerit in ſeipᷣm di⸗
ſpertitꝰeſt? nõ poterit ſtare ſʒ finẽ habet.
Quig dicit in beelʒzebub eijcereme demo
nia.Si ãt ego in beelʒebub eijcio demo⸗
nia.filijveſtri in q̊ eijciũt: Ideo ipſi iudi⸗
cesveſtri erunt Poꝛro ſi in digito dei.ſpũ
M. dei eijcio L. demonia ꝓpfecto puenit ĩ
vos regnũ dei.Cũ foꝛtis armatꝰcuſtodit
atriũ ſuũ in pace ſunt oĩa qᷓ poſſidet. Ne⸗
mo R.pᷣtvaſa foꝛtis ingreſſus in domũ di
ripere nii pᷣus foꝛtẽ alliget. Si.L. qt foꝛ
tioꝛ eo ſuꝑueniẽsvicerit eũ.vniuerſavaſa
eius aufert in q bus cõfidebat ⁊ ſpolia eiꝰ
diſtribuet ⁊ R.tũc domũ eiꝰdiripiet.Oui

.
mali:Ex abundãtia eni coꝛdis os loqͥtur
Bonus hõ de theſauro bono ꝓfert bona.
⁊ mał homo de theſauro malo ꝓfert ma⸗
la. Dico autẽvobis quoniã de om̃iverbo
ocioſo quod locuti fuerint hoĩes reddẽt
rationẽ de eo in die iudicij. Exverbis enĩ
tuis iuſtiſicaberis ⁊ exverbis tuis condẽ⸗

naberis. Cũ M.ãt.L. immũdꝰ ſpũs exie

rit ab hoĩe ambulat ꝑ loca arida qᷓrens re
quie⁊ nõ inuenit Tũc dicit Reuertar ĩ do
mu mea vñ exiui.⁊veniẽs inuenit eãvacã

tem.ſcopis mundatã? oꝛnatã.Tũcvadit
⁊ aſſumit ſeptẽ alios ſpũs ſecũ neqͥoꝛes ſe

⁊ intrãtes hitãt ibi Et fiũt nouiſſima ho⸗
minis illiꝰpeioꝛa poꝛibo.Sic erit⁊ gene⸗
ratõni huic peſſime. Yactũ.L. eſt cũ hoc
diceret. Extollẽs vocem quedã mulier de

turba dixit illi. GBtüs venter qᷣ te poꝛtauit
et vbera q̃ ſuxiſti.At ille dixit. Quinimo

Beati qͥ audiũtverbũ dei ⁊ cuſtodiũt illᷣ
De matre Jeſu⁊ fratriba queretibo loqͥ
ei Mat. xij. R.iij. Qu. viij. (¶¶ La. lvi.
Dbuc.· M.eo loquẽtehd turbas.
EaE Ecce mater eiꝰ⁊ fratres eius foꝛis
ſtabãaãt querẽtes loqͥ ei. Hõ enĩ po

vocãtes eũ ⁊ ſedebat circa eũ turba.Dixit
Mautẽ ei quidaʒ.Ecce mater tua ⁊ fres
tui foꝛis ſtant qᷓrentes te ¶.videre AtM.
ipſe rñũdens dicẽti ſibi ait. Que eſt mater
mea? ⁊ qͥ ſunt frẽs mei: Et R.circũſpiciẽs
eos qͥ in circũitu eiꝰſedebãt Et. M. exten

dens manꝰ? ſuas in diſcipulos ſuos dixit.

Ecce mater meaꝛ fratres mei. Quicunq;
enĩ feceritvoluntatẽ patris mei qͥ in celis

eſt ipſe me frater. ſoꝛoꝛ⁊ mater eſt. mat CQ.·
mea⁊ fratres mei ſunt hi quiverbũ dei au

diunt ⁊ facuunn.bʒ
De petentibo ſignũ de celo. M. xij. ¶.

nò eſt mecũ aduerſum me eſt.⁊ qͥ nõ colli⸗/

git mecũ diſpget.Amẽ R.dico vobis qm̃
oĩadimittent᷑filijs hoĩm pctãꝛ blaſfemie
q bo blaſfemauerũt. Qui aũt blaſfſemane⸗
rit in ſpmſctm̃ nõ hẽbit remiſſionẽ in ex⸗
nũ ſed re erit etni delicti qm̃ dicebãt ſpi⸗
ritũ immũdũ hʒ QOuicũq; M.dixerit ver
bũ cõtra filiũ hoĩs re mittet᷑ei. Qui ãt di⸗
xerit cõtra ſpm̃ſctm̃ verbũ nõ remittet᷑ ei
neq; in hoc ſeculo neq; in futuro Aut faci
te arboꝛẽ bonã⁊ fructũ eiꝰbonũ.Aut faci⸗
ex fructu arboꝛe cognoſcit. Pꝛogenies vi
perarũ quomõ poteſtis bona loqͥ cũ ſitis

te arboꝛẽ malãꝛ fructü eiꝰmalũ Siquidẽ .

xi. Capitulum.lvij.
t nc Wedant ei quidã de ſcri⸗

volumꝰa te ſignũ videre.Concurreẽtibus

QA.autẽ turbis cepit dicere heneratio hec

generatio neq; eſt. Generatio. O. mala ?
adultera ſignũ querit.et ſignũ non dabit
ei niſi ſignũ ione pꝛophete.Nam .¶. ſicut

Hongs fuit ſignũ niniu itis ita erit filius

omis generatõni iſti. Sicut O.enĩ Jo

nas fuit in vẽtre ceti trib diebo trib no⸗

ctibus ſic erit filius hoĩs in coꝛdeterretri
bus diebꝛ tribo noctib Viri niniuite ſur

gent in iudicio cũ generatõe iſta ⁊ conde⸗

d 4

bis⁊ phariſeis dicẽtes Magiſter

Monoteſſeron ſiue

nabunt eã qꝛ penitentiã egerũt in pᷣdica

tionẽ ione Et ecce plusqᷓ; ionas hic Regi
na auſtri et ſurget in die iudicij cũ genera
tõne iſta⁊ condẽnabit eã quiavenit a fini
bus terre audire ſapientiã ſalomonis.Et
ecce plusq; ſalomon hic.Nemo.L.lucer⸗
nã accendit⁊ in abſcõdito ponit neq; ſub
modio ſed ſuꝑ candelabꝛũ.vt qͥ ingrediã
tur lumẽ videãt.Aucerna coꝛꝑis tui ocu
lus tuus Si ocułꝰtuus fuerit ſimplex to
tum coꝛpꝰtuũ lucidũ erit. Si aũt nequã
fuerit etiã coꝛpus tuũ tenebꝛoſum erit vi⸗
de ergo ne lumen qð in te eſt tenebꝛe ſint.
Si ergo coꝛp?tuũ totũ lucidũ fuerit non
hñs aliquã ꝑtem tenebꝛaꝝ erit lucidũ to⸗
tũ ⁊ ſicut lucerna fulgoꝛis illumiabit te.
(Dediſcipulis qbus demonia ſubijcie
bant Mat . xi. Lu. x. Capi. viij.
EñnerſiL.ſunt aũt oẽs.łxxij.diſci
puli cũ gaudio dicẽtes.Dñe etiaʒ

mine tuo. Et ait illis. Uidebã ſathanã ſi

cut fulgur de celo cadentẽ.Et ecce dedivo

bis ptãtem calcãdiſuꝑ ſerpẽtes⁊ ſuꝑ ſcoꝛ
piones ⁊ ſuꝑ oẽm ptãtem inimici⁊ nihil
vos nocebit Verũtñ in hoc nolite gaude
re qꝛ ſpũs vobis ſubijciunt᷑. Gaudete aũt
qꝛ noia veſtra ſcripta ſunt in celis In ipſa

rñũdens.L.dixit. Cõſfiteoꝛ tibi pater dñe

celi⁊ terreqꝛ abſcõdiſti hec a ſapiẽtibus ?

pꝛudẽtibo⁊ reuelaſti ea ꝑuulis. Ita pr̃ qꝛ
ſic placuit añ te. Oia mihi tradita ſunt a
patre meo. Et. L. nemo. M. ſcit qͥ ſit filiꝰ
niſi pater neq; qͥ ſit pater niſi filiꝰ⁊ cuivo
luerit filius reuelare Et cõuerſus ad diſci
pulos ait Geati oculi q vident quevos vi
detis.Dico enĩvobis qꝛ multi reges ⁊ p⸗
phete voluerũt videre quevos videtis ⁊ ũ
viderũt⁊ audire que auditis ⁊ nõ audier̃t
Venite ad me om̃s qͥ laboꝛatis ⁊ onerati
eſtis ⁊ ego reficiã vos.Lollite iugũ meuʒ
ſupervos⁊ diſcite a meqꝛ mitis ſum ⁊ hu

milis coꝛde.Et inuenietis requiẽ anima⸗
bus veſtris. Jugũ enim meu ſuaue eſt et

onus meũ leune.
¶ De ſamaritano curãte vnlneratũL. x.
Lapitulum. llix.
ecce qͥdã legiſꝑitus ſurrexit tẽ⸗
tans illũ ⁊ dicens Magiſter qͥd fa
Endo vitã eternã poſſidebo? At ule birit
ad eũ. In lege quid ſcriptũ eſt:Quõ legſ
At iulle rũdens dixit.Diliges dñm deũ tu

emonia ſubijciunt᷑ nobis in no

um ex toto coꝛdetuo/⁊ tota anima tua et
ex om̃ibsviribus tuis ⁊ ex om̃i mente tua
⁊ pꝛoximũ tuum ſicut teipᷣm.Dixitq illi.
Recte rũdiſti.Hoc fac⁊viues Ille aũtvo⸗
lens iuſtificare ſeipᷣm dixit ad Jeſum. Et
quis eſt mienocin— uſpicies autẽ ie

ſus dixit Homo quidã deſcẽdebat ab hie
ruſalẽ in iericho ⁊ incidit in latrones qui
etiã deſpoliauerũt euʒ⁊ plagis impoſitis

abierũt ſemiuiuo relicto.Accidit autẽ vt
ſacerdos quidã deſcenderet eadẽvia ⁊ vi⸗
ſo illo pᷣteriuit.ſimiłr ⁊ lenita.cũ eſſet ſecꝰ
locũ⁊ videreteũ ꝑtranſijt Samaritanꝰau

tem qͥdam iter faciẽsvenit ſecꝰ eũ ⁊ vidẽs

eum miſericoꝛdia motꝰeſt Et appꝛopiãs
alligauit vulnera eius infundẽs oleũ⁊ vi⸗
nũ ⁊ imponẽs illũ in iumentũ ſuum.du⸗
xit in ſtabulũ ⁊ curam eius egit.Et altera
die ꝓtulit duos denarios ⁊ dedit ſtabula/⸗
rio ⁊ ait. Curã illius habe ⁊ qdcũq; ſuꝑe

rogaueris ego cũ rediero reddã tibi Huis

hoꝛũ triũvidet᷑ tibi ꝓximꝰſuiſſe illi qͥ inci

dit in latrones: At ule dixit. Qui fecit mi

—

ãt hoꝛa exultauit ieſus in ſpũſctõ.Et .

2

ſericoꝛdiã in illũ Et ait illi Jeſus VUade?

fac tu ſimiliter.
De miniſterio marthe.L. x. Ca.lx.
Actũ eſt autẽ dum irent/⁊ ipſe in
trauit in quoddã caſteliũ Et mu⸗
Mlier queda martha noĩe excepit il⸗
um in domũ ſuã.Et huic erat ſoꝛoꝛ noĩe
Maria / que etiã ſedẽs ſecꝰ
pedes dñi audiebat verbũ il
lius Martha aũt ſatagebat
circa freᷓns miniſteriũ que
ſtetit⁊ ait Dñe nõ eſt tibi cu
re ꝙ ſoꝛoꝛ mea reliqt me ſo⸗
lam miniſtrare? Dic ergo il
li vt me adiuuet.Et rũdens

Eiecta iam
erant ſepteʒ
moĩia a ma

cupata hiſto
ria et ita de
re nuſſione

iha ſolicita es ⁊ turbaris er/
ga plurima Poꝛro vnũ eſt neceſſariũ Da
ria optimã ꝑtem elegit q̃ nõ auferet᷑ ab ea.
De doctrina oꝛõis.A¶. xi. ¶ Capi.lxi⸗

oꝛans.vt ceſſauit dxxit vnus exdi

XAcipulis ei ad eum Dñe docenos

oꝛare ſicut⁊ iohes docuit diſciplos ſuos.
Et ait illis. Cũ oꝛatis dicdcie
Pater.ſanctificet᷑ nomẽ tu⸗
um Aduen iat regnũ iuum.
Panem noſtrũ quotidianũ
da nobis qtidie.Et dimitte
nobis debita noſtra! ſiqͥdeʒ

ꝛobabile
eſt ꝙ hoc fu
erit repeti⸗
tũ ⁊ due pe⸗
titõnes pꝛe
termiſſe.

ria vel pᷣoc⸗

peccatoꝛum
1 C. en 8 in domo ſy⸗2-?
dixit illi dñs Martha mar⸗ monis le pſi

N factũ eſt cũ eſſet in loco quodã

gui

Ne
c
ſtis
leyt
1 1
ſec
au
ſdes
hiis
ierh⸗
duß
ltena
dulan
ſode
N
Rinc
ſſochri

Cal⸗
i,
mu
Hitl
hoie
1 am

mſchie;
iaa

Wubi
nemd
emſ
Dellam
toneß
oNu⸗
—

ailni⸗
uinttn
C
lco
Urnneg

bãt. R. ↄfricãtes manibus.
Quidã antẽ phariſeoꝛũ di⸗

nõ licet in ſabbatis? Et Mι%

VBnum ex qnatuoꝛ

et ipſi dimittim debitoꝛib noſtris Et ne
nos inducas in tentatõem Et ait ad illos
Quis veſtrũ hẽbit amicũ ⁊ ibit ad illũ me

dia nocte/ dicet illi. Amice accommoda

mihi tres panes/qm̃ amicꝰmeus venit de
via ad me.⁊ nõ habeo qð ponã añ illum.
Et ille deintus rũdeat dicens.Noli mihi
moleſtus eſſe Jã eni hoſtiũ clauſum eſt et
pueri mei mecũ ſunt in cubili.nõ poſſum
ſurgere et dare tibi. Et ille ſi ꝑſeuerauerit

pulſans dico vobis etſi nõ dabit illi ſur,
gens eo ꝙ amicꝰeius ſit ꝓpter impꝛobita⸗

tem ãt eiꝰ ſurget ⁊ dabit illi quotq̃t bʒ ne⸗
ceſſarios.Et ego dico vobis petiteꝛ dabi

tur vobis. ...
Demnattoit⸗ phariſeoꝛũ repᷣhenſis a
xxpo.Luc.xi. pitulũ.lxij.

ETcũ loq̃retur/rogauit illũ q dam
Iphariſeus vt pꝛanderet apud ſe:2

greſſus recubuit. Phariſeus ãt

ptiſatus eſſet anñ pꝛandiũ: Et ait dũs ad

illum. Nũcvos phariſei qð defoꝛis eſt ca⸗
licis⁊ catini mũdatis.qð autẽ intus eſtve

ſtrũ/ plenũ eſt rapina ⁊ iniqͥtate. Stulti.
Nonneqᷓ fecit quod deſoꝛis eſt:etiã id qð
intus eſt fecit?: Veruntñ qð ſupereſt/date

e cõfricatõne granoꝛũ

—.

elemoſinã Et ecce om̃ia mũda ſuntvobis
D
b

.

f.Actuũ.QL. eſt autẽ in
lilllo tẽꝑe ſabbato e⸗ p̃occupatio
cundo:pꝛio cum trãſiret Je qᷓ̊ʒ remẽora
ſus ꝑ ſata diſcipuli. H. eiꝰ ſtionẽ et hoc
eſuriaes ceperũt pꝛogredi? exquorattoe
⁊ euellere ſpicas/⁊ mãduca⸗

geſte cerus
oꝛdo ꝓut re
cebãt illis Quid facitis/qð nnecenett
videntes dicebant ieſn Ecce tem.
diſcipuli tui faciũt qð nõ li,·
cet eis facere ſabbatis.Et. Riait illis.Nũ
q; legiſtis qͥd fecerit dauid quãdo neceſſi
tatẽ habuit⁊ eſurijt ipſe ⁊ qui cũ eo erant/
uomõ intrauit in domum dñi ſub abia

thar pꝛincipe ſacerdotũ/⁊ panes ꝓpoſitio
nis ſumpſit.L. R. M.⁊ mãducauit⁊ de-

dit eis qui cũ ipſo erãt.quos . L. nõ li
cebat ei comedere.neq; his qͥ cũ ipſo erq.

niſi ſolis ſacerdotibus.⁊ R.dedit ei ⁊ bis
qui cũ ipſo erãt: Aut M. nõ legiſtis/q in

cepit intra ſe reputãs dicere Quare nõ ba

Kapitulum. lxiij. Patet ĩ hac

tis vel ſalu⸗

ſabbatis ſacerdotes in templo ſabbatum

violant/⁊ ſine crimĩe ſunt: Dico autẽvo⸗

bis.qꝛ templo maioꝛ eſt hic. Siautẽ ſci⸗

retis quid eſt:miſericoꝛdiã volo⁊ nõ ſacri
ficiũ/nunq; condẽnaſſetis innocẽtes.Et
dicebat. Reis. Sabbatũ ꝓpter homineʒ

etetanon homo pterlabbarſ diacs

R.¶·M. dñs eſt fili Hoĩs etiã ſabbati
Pe ſanatõne manꝰ aride. M. xij. R.iij
L.üij. KXapitulum. liii·
M. cum inde trãſiſſet factum
eſt ⁊ in alio ſabbato/ vt intraret in
ſinagogã⁊ doceret.Et erat ibi hõ
anus ei dextera erat arida. O bſerua⸗
bant autẽ ſcribe⁊ phariſei /ſi ĩ ſabbato cu
raret/vt inuenirẽt cãmvñ accuſarẽt eum.
Jůe eni ſciebat cogitatões eoꝝ Et M.in
terrogabãt eũ dicẽtes Si licʒ in ſabbatis

curare vt accuſarẽt eũ: Et.R.ait hoĩ hñti
manũ aridã. Surgeꝛ ſta.L. in mediũ Et

ſurgẽs ſtetit. Et ait ad illos ieſus Intro⸗
go vos / ſi licet in ſabbatis bñ agere an ma
⁊ aiam ſaluare an ꝑdere At. R. illi tace⸗

bãt. Ipe M. ãt dixit eis Quis erit exvob

homo qͥ habeatvnã ouẽ/etſi ceciderit bec
in ſabbatis in foueã.Nõne tenebit ⁊ leua
bit eã: Quanto magis eſt hõ melioꝛ oue:

Itach licet ſabba tis bñ facere.Et circũſpi
ciẽs R.eos cũ ira ↄtriſtatꝰſuꝑ cecitatẽ eoꝝ

dixit hoĩ.· Extẽde manũ tuã.⁊ extẽdit ⁊ re
ſtituta ẽ manꝰilli⁊ ſaĩtat: M.ſic alta Ipſi
L.ãt repleti ſunt iſipiẽtia.⁊ colloq̃bãt᷑ad
inuicẽ:iqdnã facerẽt de ieſu.Exeũtes .
ãt phariſei ↄciliũ faciebãt ſtati R.cũ hero
diaĩs aduerſus eũ/quõ eũ ꝑderẽt Js

ãt ſciẽs receſſit iũ⁊ ſecuti ſunt eũ młti ⁊ cun

rauit eos oẽs.⁊ pᷣcepit eis de maĩfeſtũ euz

facerẽt.vt adĩpleret᷑ qð dictũ ẽ ꝑ vſaiã pꝛo

phetã dicẽtẽ. Ecce puer meꝰelect quẽ ele⸗
gi dilect?meꝰ/ q̊ bũ ↄplacuit aie mee Po

nã ſpm̃ meũ ſuꝑ eũ ⁊ iudiciũ gẽtibo nũcia

bit· õ ↄtedet/neq; clamabit/neq; aliqᷣs
in plateis audiet vocẽ ev. Arũdinẽ q̃ſſatã

nõò ↄfriget. Et lumẽ fumigãs nõ extiguet

donec eijciat ad victoꝛiã iudiciũ ⁊ in noĩe
eiꝰgẽtes ſpabũt Jeſus R.ãt cũ diſcipułſu

is ſeceſſit ad mare.⁊ turba mita a galilea ?⁊

iudea ſecuta ẽ/⁊ ab ieroſolimis? ydumea
⁊ trãs ioꝛdanẽ/⁊ q̃ circa tyꝝ ⁊ ſidonẽ mul
titudo magna. Audiẽtes ꝗᷓ faciebat ⁊ ve⸗/
nerunt ad euʒ.Et dixit ieſus diſcipul ſu⸗
is vt nauicula ſibi deuiret ꝓpter turbam

ne cõpꝛimerẽt eũ Oltos eĩ ſanabat ita vvp

d

MNonoteſſeron ſiue

irruerẽt in eũ: vt eũ tãgerẽt. Quotjt ãt hẽ
bãt plagas.⁊ ſpũs ĩmũdi cũ illũ videbãt

pꝛocidebãt ei⁊ clamabãt dicẽtes Tu es fi
lius dei. Et vehemẽter cõminabat eis / ne
manifeſtarentem.
He quatuoꝛ ꝑabolis in mari. O. xiij.

facti Veſtde nceps. Et ipſe
iter faciebat ꝑ ciuitates ⁊ caſtella.
e / Hdicãs⁊ euageliſans regnũ deiet
duogecim cũ illo. Et mulie
res alique q̃ erãt curate a ſpi

ritiba malignis ⁊ infirmita, nectatur oi⸗
tibus Maria qvocabat᷑ma cta triũ euã
gdalene / de qᷓ ſeptez demoĩa geliſtap. ni⸗
exibant ⁊ Johãna vxoꝛ chu lorn Bol.
ſe pcuratoꝛis herodis ⁊ ſu, varijs tem⸗
ſanna:⁊ alie multe qᷓ̃ mĩſtra, poꝛibus fuiſ
bant ei de facultatibus ſuis ſe rehetita:
In M. illa die eries Jelus ſteun uln
de domo / ſegebat ſecus ma? mini in mö⸗
re. Et. R.cepit iterũ docere te notatu ẽ.
ad mare Et M. con gregate SS
ſunt ad euʒ turbe multe. ita
vt in nauiculã aſcendens:ſederet in mari
R.⁊ oĩs turba in litoꝛe M.circa.R.mare
ſuꝑ terrã erant.Cũ.L.autẽ plurima tur⸗
ba cõueniret⁊ de ciuitatiboꝓperarẽt ad eũ

locutus ¶L. eſt: docebat.R.eos ĩ ꝑpabolis

multa.⁊ decebat illis in doctrina nap ſi⸗
—

militudine Audite.R.Ecc M. exijt L.qᷣ

ſeminat ſeminare ſemẽ ſuũ ſeminãs R.ad

ſeminandũ Et L. dũ ſeminat aliõ cecidit

ſecus viã? cõculcatũ eſt.⁊ venerũt R.volu
cres celi ⁊ comederũt illud. Et aliud Lce

cidit ſupꝛa petrã.vbi R.non habuit terrã

multã. ⁊ ſtatim exoꝛti eſt/qm̃ non habe/
bat altitudinẽ terre.Et qñ exoꝛtꝰẽ ſol exe⸗

ſtuauit ⁊. L.natũ aruit.qꝛ nõ hẽbat hũo⸗

rem. ⁊.· D.ee ꝙ R.nõ habebat radicẽ. Et
AQLaliud cecidit inter ſpinas.⁊ ſimł exoꝛ⸗

te ſpine aſcendert.R.⁊ creuerũt. M. ⁊ ſuf
focauerũt¶ illud. fructũ R. nõ dedit Et

.

Zaliud cecidit interrã bonã/⁊ oꝛtum fe
cit fructü aſcendetem. R. ⁊ creſcentẽ Alið

H. centeſimũ R.aliud ſexageſimũ aliud
lamabat. Qui
endi audiat Et R.cũ eet
ſingularis accedẽtes. M. diſcipuli inter⸗
rogauerũt eum hi qui cũ illo erant duode

triceſimũ. HecA. dicensc

babet aures audi

cim pabolam exponere / que. L. eſſet hec
Fabola. Et . dixerũt ei. Quare in ꝑabo
is loqris eis: Quibo. Lipſedirit. Auia

—

Quãuis cõ⸗

M. vobis datum eſt noſſe miſteriũ regni
dei L.celoꝛũ. M. Ceteris L. autẽ qui R.
foꝛis ſunt/om̃ia in ꝑabolis fiunt.? M. il
lis nõ eſt datũ Ideo in parabolis loquoꝛ
eis. vt R. videntes videãt 7 non videant/
et qudientes audiant ⁊ nõ intelligant.qꝛ
MH. videntes nõ vident ⁊ audientes non
audiũt neq; intelligunt.vt adimpleat᷑ in
eis ꝓphetia yſaie dicentis. Auditu audie⸗
tis ⁊ nõ intelligetis/⁊ videntes videbitis

puli huũ/ et auribus grauiter audierunt
etoculos ſuos clauſerũt/ nequãdo vide⸗
ant oculis⁊ auriboaudiant ⁊ coꝛde intelli
gant/ et cõuertant᷑et ſanem eos ⁊ dimittã
tur. R.eis peccata. Veſtri O/autẽ beati
oculi qui vidẽt/ et aures veſtre que audi⸗

⁊nõ videbitis. Incraſſatũ enĩ eſt coꝛ po⸗

ti pꝛopheteꝛ iuſti cupierũt videre que vi⸗
detis etnõ viderunt/⁊ audire que auditis
⁊ nõ audierũt.Et R.ait illis. Neſcitis pa

rabolã hanc.Et quomõ omnes ꝑabolas

cognoſcetis. VUos. M.autẽ audite pabo

lam ſeminãtis.Eſt.¶.autẽ hec parabola
SDemen eſt verbũ dei. qui R. ſeminat ver⸗

bü ſeminat. Qui Q. autẽ ſecus viã vbi R.

ſeminat᷑ verbũ hi. . ſunt qͥ audiunt.Et
Rcum gaudierint ↄfeſtim venit ſathanas
⁊ tollit.C. verbũ de coꝛde coꝛũ ne creden⸗

bũ regni dei ⁊ nõ intelligitvenit malꝰ: ra

pit quod ſeminatũ eſt in coꝛde.Nam. ¶.

gqui ſupꝛa petrã hi ſunt qui cũ audierint
ſtatim. R.cum gaudio ſuſcipiũt illud. Et

Lhi radices nõ habent in. R.ſe quia tẽ⸗

poꝛales ſunt qꝛ adtempus credũt.ↄeĩide

oꝛta tribulatõne ⁊ ꝑſecutòne pꝛopter ver
bum cõfeſtim ſcandaliʒant᷑:.L. in temꝑe
tentatõnis recedũt.Quod autẽ in ſpinis
cecidit hi ſunt qui audieruntet a ſolicitu
dinibꝰſeculi. H. iſtius et fallacia diuitia
rum⁊ voluptatibꝰ.Q. vite euntes ⁊ circa

R.reliqua concupiſcẽtie introeũtes ſuffo
cantur. L:⁊ nõ referunt fructũ.Qni autẽ

in terrã bonaʒ hi ſunt qui in coꝛde bono

et optimo audientes verbũ ſuſcipiũt. R.
L.et retinent.L.et fructũ afferunt in pa

tientia. Et. M. facit. R. aliud quidẽ cen
teſimũ.Aliud autẽ ſexageſimũ poꝛro ali/⸗

ud triceſimũ.Et dicebat R.illis.Nunqͥd
vẽit lucerna vt ſub modio ponat᷑aut ſub

leczo Nemo autẽ accendit lucernam? ope

nnt.Amen quippe dico vobis/quia mul

n
tül
mni
ter
eſt
Gn
In
bit
ei⸗
ei

lbſe

5

4
hen
lin
Gie
itis
do⸗
unt
ſice⸗
i
nini
benr
loi⸗
nul
vi⸗
s
eN
as
wo
Cer
rbiß.
E
en⸗
er
n
.
.1
dde
NoN
nimne
uſhus
Coin
Mut
18700
sſift
imi
ge bone
giür
nt inp⸗
nidec
r
Pun⸗

„My
tut
NN

tus eſt eis Et.L. iterũ dixit.

NVñnum erx quatuo:

candelabꝛum ? intrantes videant lumen
Non eni eſt occultuʒ qð nõ maniteſteiur
nec abſconditum qð non cognoſcat᷑ et in

palam veniat. Si. R.qͥ habet aures an⸗

diendi audiat.et dicebat il, Secũda pa⸗
lis. Videte ergo L. quomo lrabola.
do et quid. R.audiatis. In

qua mẽſura mẽſi fueritis remetietvobis ⁊

adijcietvobis.Qui M. ¶. R.enĩ hʒ dabi
tur ei ⁊ abũdabit.Qui ãt nõ hʒ ⁊ qð hʒ et
putat.L.ſe habere auferet ab eo Aliam
H. ꝑabolã M/poſuit eis dicẽs Sile fa
ctũ eſt regnũ celoꝝ hoĩ qͥ ſemĩauit ſemen
bonũ in agro ſuo. Cũ ãt doꝛmirẽt hoĩes
venit inimicꝰeiꝰ⁊ ſuꝑſemiauit ʒiʒania in
medio tritici? abijt Cũ ãt creuiſſʒ herba 2
fructũ feciſſʒ tũcapparuerũt⁊? ʒiʒania Ac⸗
cedẽtes ãt ſerui patriſfamilias dixerũt ei.
Dñe Hõne bonũ ſemẽ ſemĩiaſti ĩ agro tuo
vñ ergo hʒ ʒiʒania: Et ait ilł. Inimic?bõ
fecit hoc Serui ãt dixerũt ei. Ais imus⁊
colligimꝰea: Et ait Hõ Ne foꝛte colligen⸗

„

les ziʒania eradicetis ſimł⁊ triticũ cũ eis.
inite vtraq; creſcerevſq; ad meſſem Et

in tꝑe meſſis dicã meſſoꝛibo.Colligite pꝛi
mũ ʒiʒania ⁊ alligate ea in faſciclos ad cõ
burendũ.triticũ ãt cõgregate in hoꝛreum
meũ Et dicebat. R.eis.Sic eſt regnũ dei
quẽadmodũ ſi iaciat hõ ſementẽ in terrã:
⁊ doꝛmiat ⁊ ecurgat nocte ⁊ die ⁊ ſemẽ ger
minet ⁊ increſcat dũ neſcit ille. Vltro en
terra fructificat pꝛimũ herbã.deĩde ſpicã.

deide plenũ fructũ ĩ ſpica. Etcũ exſe pdu

xerit fructũ ſtati mittit falcẽ qm̃ adeſt meſ
ſis Aliã O.ꝑpabolã ꝓpoſu/ Ek pa⸗
it eis ⁊. R.dicebat. Cui aſſi rabola.
milabimregnũ dei: Auc cui pabole ↄpa⸗
bimꝰ illð:⁊ cui Q.:ſile eẽ eſtimabo? Sile
eſt M. regnũ celoꝝ grano ſi inapis qð ac/⸗
cipiẽs hõ ſemĩiauerit ĩagro⁊.¶L. miſit ĩoꝛ
tũ ſuũ.Qõð.R.cũ ſemiatũ eſt in tra mini⸗
mũ. M.qdẽ eſt in oĩboſemĩbo q̃. R.ſunt ĩ
terra⁊ cũ natũ fnerit ⁊. M.creuerit maius
eſt oĩb oleribo Aſcendit. R.in arboꝛẽ ma⸗
gnã L.⁊ fit Oarboꝛ⁊ R.facit ramos ma
gnos ita. M. vtvolucres celiveniãt ⁊ ha⸗

i hitare volcres celi req euerũt in ramis

bola.
LCui ſile regnũ dei eſtiabo:

abſcõdit in farine ſatis triba donec ferme⸗

bitẽt in ramis eiꝰ⁊. R.poſſint ſub vmbꝛa

eiꝰ ¶¶ Aliã M. ꝑabolã locu⸗ Alia para⸗
. para⸗

eſt regnũ celoꝝ fermẽto qð acceptũ młien

tatũ eſttotũ. Hec. M./oĩa locut?eſt Jeſus

in ꝑabolis ad turbas.Et talibꝰ R.multis

pabolis loq bat᷑eisverbũ put poterãt au 17
dire. Gine gabola ãt nõ loqbat᷑ eis vt
impleret᷑ qð dictũ eſt ꝑ ꝓphetã dicẽtẽ Ape
riã in pabołos meũ eructuabo abſcõdi⸗

ta a cõſtitutõe mũdi Seoꝛſum R.qt diſci

pul ſuis diſſerebat oĩia Tũc. M. dimiſſis
turhbis venit in domũ? acceſſerũt diſcipu
li eiad eũ dicẽtes.Ediſſere no bis pabolã

ʒizanioꝝ agri Qui rñs ait.qͥ ſemiat bonũ
ſemẽ eſt filiꝰ? hoĩs. Ager ãt eſt mũdꝰbonũ
vero ſemen ſunt filij regni ʒiʒania ãt ſunt

filij neq; Inimicꝰãt qͥ ſemlat ea eſt diabo⸗

lus.meſſis vero ↄſummatio ſeculi ẽ Meſ⸗

ſoꝛes ãt ſunt angeli Sic ergo zizania col

ligunt᷑ ⁊ igni ↄburunt᷑. Sic erit in ↄſum⸗

matõe ſeculi.Mittet filiꝰhoĩs ãgelos ſu⸗

os⁊ colligẽt de regno eiꝰ oĩa ſcãdala id eſt

eos q faciũt iniq tatẽꝛ mittẽ eos ĩ caminũ
ignis Ibi erit fletꝰ ſtridoꝛ dentiũ Tũc iu
ſti fulgebunt ſicut ſol in regno patris eoꝝ
Oui habet aures audiendi audiat.

Capitulum. lxvi.
Imileeſt regnum celoꝝ theſauro

vniuerſa qᷓ̃ hʒ emit agꝝ illũ. Iteꝝ ſile eſt

regnum celoꝝ hoĩ negociatoꝛi q̃renti bo⸗
nas margaritas. Inuẽta autẽ vna pᷣcioſa

margarita abijt: vendidit oĩa q̃ habnit⁊

emit eam. Iterum ſimile eſt regnum celo⸗
rum ſagene miſſe in mare ⁊ er omi genere

piſcium cõgreganti Quã cum impleta eſ⸗
ſet educẽtes et ſecus litꝰ ſedẽtes elegerunt
bonos in vaſa ſua malos autẽ foꝛas miſe

runt. Sic erit in ↄſummatõe ſeculi.Exi⸗
bunt angeli ⁊ ſeꝑabunt malos de medio

iuſtoꝝ⁊ mittet eos in caminũ ignis.Abi
erit fletus ⁊ ſtridoꝛ dentium Intellexiſtis
hec omia?:? Dicunt ei etiam. Ait illis J80

om̃is ſcribadoctus in regno celoꝛuʒ ſimi
lis eſt homi patrifamilias qͥ pfert de the⸗

ſauro ſuo nouavetera. Et factum eſt cuʒ
cõſummaſſet ieſus ꝑabolas iſtas.tranſit
inde ⁊ veniens in patriam ſuam docebat
eos in ſynagogis eoꝛum ita vt mirarẽtur

ꝛ⁊ dicerẽt Vñ huic ſapiẽtia hec⁊virtutes.

De repꝛehenſione

traditõis iudéoꝝ. xv. R.vij. 2. A. cõ/
ſonat ſupꝛa ca.xi. ¶ Capitulũ.lxvij.

etribus ꝑabolis in domo M. xiij.

abſcõdito in agro queʒ ꝗͥ inuenit
hõ abſcõdit ⁊ pᷣ gaudio illiꝰvadit ⁊ vẽdit

. Monoteſſeron ſiue

Uinc· M. acceſſerũtz. R cõuene⸗
t frũt ad eũ ab hierlimis. M. ſcribe
phariſei. Ec R. cvidiſſent ſdã
de diſcipulis ei cõibo manibus⁊ nõ lotis
mãducare panẽ.vituꝑauer̃t. Phariſei ãt
⁊ oẽs niſi crebꝛo lauẽt manꝰ nõ mãducãt
tenẽtes traditões ſenioꝝ Et a foꝛo redeũ/
tes niſi baptiſarent᷑ nõ comedũt. Et alia
mlłta q̃ tradita ſunt illis uare baptiſma⸗
ta calicũvꝛceoꝝ⁊ eramẽtoꝝ⁊ lectoꝝ Et in

terrogabãt eũ phariſei⁊ ſcribe dicẽtes.q̃re

M. diſcipuli tui trãſgrediũt᷑t.R.nõ ãbu⸗
lant iuxta traditões ſenioꝝ? Non M. enĩ
lauãt manſuas cũ panẽ mãducãtſʒ R.cõ
munibo maniba mãducãt panẽ Ipſe M.

guüt rũs ait illis. Quare⁊ vos mãdatũ dei

trẽ ſuã⁊ R.vltra nõ dimittitis eũ q cq; face
re patri ſuo aut matri reſcindentes verbũ

trãſgredimĩ ꝓpter traditõeʒ veſtrã: Relin⸗
quẽtes R.eni mãdatũ dei.tenetis traditõ
nes hoĩm⁊ baptiſmata vꝛceoꝝ⁊ calicũ et
alia ſilia his facitis multa.Et dicebat eis
Bñ irritũ feciſtꝭ mãdatũ dei vt ſeruet tra
ditõʒ veſtrã Nã M. deꝰdixit ⁊. R. moiſes.
Honoꝛa patrẽ tuũ⁊ matrẽ Et qͥ maledixe
rit patrivel matri moꝛte moꝛiat᷑. VUos aũt

dicitis. Si dixerit hõ patri aut matri coꝛ

ban hoc ẽ donũ ꝗðcũq; ex me tibi ꝓderit.
M. ⁊? nõ honoꝛificabit patrẽ ſuũ aut ma⸗

dei ꝑ traditõeʒ veſtrã quã tradidiſtis ⁊ mł
ta ſilia hmõi facitis Jpocrita M.bñ pꝛo
phetauit devobis iſaias dicẽs Scriptũ c
ppls hic labijs me honoꝛat.coꝛ ãt ipſoꝛũ
lõge eſt a me Invanũ ãt⁊ ſine M.cã colũt

me docẽtes doctrinas⁊ mãdata hoĩim Et

ↄuocatꝭ iteꝝ.R.ad M.ſe turbis dixit Au

dite me oẽs. R.⁊ intelligite Hõ M. qð in
trat in os coinq nat hoĩem. NHihil R. eſt ex

tra hoĩem introiẽs in eũ qð poſſit eũ inqͥ

nare ſed qᷓ de hoĩe ꝓcedũt illa ſunt qᷓ coin
q nant hoĩiem Si qs hʒ aures audiẽdi au

diat. Et cũ introiſſet ĩ domũ a turba acce/

dẽtes. M. diſcipłi eius introgabãt. R.eũ

ꝑabolã.Et M. pixerũt ei Scis qꝛ phari⸗

ſei audito hocverbo ſcãdaliſati ſunt At il

le rñdẽs ait.Ois plãtatio quã nõ planta

pabolã bãc.At ille dixicAd ende lu

uit pater me celeſtis eradicabit᷑ Sinite il
los.ceci ſunt ⁊ duces cecoꝝ Cecus ãt ſi ce
co ducatũ pᷣſtet ambo in foueã cadũt.Re⸗

ide lu. ſex

hucx vos ſine intellectu. ſic to ſupia tri⸗

R.⁊ impꝛudẽtes eſtis: Hõ ceſimo rubꝛi

ſpondes aũt petrdixit ei Ediſſere nobis

intelligitis? qꝛ oẽ extrinſec cella quĩde⸗

introiẽs in hoĩeʒ Om̃e cim.

qð in os intrat nõ.R. pᷣt eũ coinqͥnare qꝛ
nõ introit in coꝛ eiꝰſed in ventrẽ vadit ⁊ ĩ
ſeceſſum emittit᷑ purgãs om̃es eſcas. Di⸗
cebat autẽ qm̃ que de hoĩe exeũt illa coin⸗

quinãt hoĩeʒ que. M.ãt ꝓcedũt de oꝛede

coꝛde exeũt⁊ ea coinq nant hoĩeʒ. Abintꝰ
R.enide coꝛde hoĩm male cogitatõnes ꝓ

cedũt homicidia M.adulteria foꝛnicatõ

nes furta falſa teſtionia blaſfemie Auari⸗

cie.R.neqͥcie dolus ĩpudicicia oculꝰ ma⸗
lus ſuꝑbia ſtulticia.Oiĩia hec mala abintꝰ

ꝓcedũt⁊ hec M.ſunt qᷓ coinqͥnãt hoĩem.
Nõ lotis ãt manibo mãducare nõ coinqͥJ/

nat hoiem.

De chananea. M.

ceſſit. M. ⁊ abijt R.in Rres D. in
tyꝛiz ſydonis ⁊ ingreſlus M. do
mũ neminẽ voluit ſcire⁊ nõ potuit latere
Et M. ecce mulier cananea ſtati. R.vt au

diuit de eo cuiꝰfilia hẽbat ſom immũduz

egreſſa M. a finib illis irra iget mar⸗
uite damaui t. M. dices eit cus dicere *
Miſerere mei dñe fili dauid xp̃s ſanaue⸗
filia mea male a demoio ve / rit in domo
xatur Qui nõ rmdit eiverbũ uta ſec ton
Et accedẽtes eũ diſcipłi eiꝰ coꝛdar eũ cũᷣ

rogabãt eũ dicẽtes. Dimit/ matheo.

— ——

te eã qꝛ clamat pꝰ nos. Ip/ſe

ãt rũs ait Nõ ſuʒmiſſus niſi ad oues q̃ ꝑi

erũt domꝰiſrl.At illavenit⁊ adoꝛauit eũ⁊
ꝓcidit Rad pedes eiꝰ Erat enĩ młier gẽtił
ſirofeniſſa genere? rogauit eũvt aemoni⸗
um eijcerz de filig eiꝰ dicẽs . Dñe adiu

ua me.q rñs ait Sine. R. M. pꝛi? ſatura⸗

ri filios Hõ eſt bonũ ſumere panẽ filioꝝ⁊

mittere canib At illa rũdẽs dixit illi Etiã

M. dñe nã?⁊ catelli edũt de micis q̃ cadũt

de mẽſa dñoꝝ ſuoꝝ.⁊ comedũt.R.de mi /

cis ſub menia pueroꝝ Tũc.M. rñs ieſus
ait illi. O mlier mgna ẽ fides tua fiat tibi
ſic̃vis ꝓpt᷑.R.hũc fᷣmonẽvade.exijt demo
niũ de filia tua⁊ ſanata M.eſt filia ei?exil
la hoꝛa Et R.cũ abijſſſet domũ ſuã inuẽit
puellã ſedentẽ ſuꝑ lectũ? demoniũ exiſſe.
De ſurdo ⁊ muto ſanato ⁊ multꝭ
alijs M. xv. R. vi. ¶a. lxix.
R.iteꝝ exiẽs de finib tirivẽit ꝑ
tidonẽ ſecꝰ Dmareqðẽ i R. medios fieſ

xv. R vij. apiltuli lxviij.
L. M.egreſſus inde ſurgẽs R.ſe

— — — — . .
r S— r—r—r—rrſ ſ ——— —

1
11,
1
dus

ide⸗

tge
ini
de
W
An
bönedp
Nhicni

QAun.

ulen
abint
hoiem

R

Din
5Oe
wrlee
.Rn

jimni

ei n
us gicere
s /anal.⸗
in vonme
li ſed cos
ns ſe)
Ndat eü d
ubeo.

onesög
auitenn
de
Dieun
ſm
emiflnt
Ditlin
masil
S
Elufit
Cecaſtde
ſ fllaent

S=

— ☛☛ =ẽ = =n-

cin

—

decapoleos et adducũt ei ſurdũ ⁊ mutũ et
depꝛecabãtur eũ vt imponat illi manũ et

imponẽs illi manũ ⁊ appꝛehendẽs eũ de

turba ſeoꝛſum miſit digitos ſuos in auri

culas eius⁊ expuẽs tetigit linguã eius Et

ſuſpiciẽs in celũ ingemuit ⁊ ait Effeta qð

eſt adaꝑire.⁊ ſtati loqbat᷑recte. Et pᷣcepit
eis ne cui dicerẽt qᷓnto autẽ eis pᷣcipiebat
tãto magis plus pᷣdicabãt ⁊ de eo ampliꝰ

admirabãt᷑ dicetes.Gñ oĩa ſecit ⁊ ſurdos
fecit audire? mutos loqͥ.Et M.aſcendẽs

in montẽ ſedebat ibi.Et acceſſerũt ad euʒ
turbe multe hũtes ſecũ mutos ⁊ caudos
debiles cecos ⁊ alios multos ⁊ piecerunt
eos ad pedes eiꝰ⁊ curauit eos ita vt turbe

admirarẽtvidẽtes mutos loqᷓntes ⁊ clau⸗

dos ambulaãtes.cecos vidẽtes ⁊ magnifi⸗

ũ ieſu nec haberẽt qd mãducarent.
Cõuocatis diſcipuł ſuis ait ilł. Oi

ſtinent? ꝑſeuerant. O.mecũ.nec hñt qð
manducẽt. ⁊ dimittere eos ieiunos nolo

ne deficiãt in via.Et R.ſi dimiſero eos ie

iunos in domũ ſuã deficient in via.qͥdaʒ

eni ex eis delõgevenerũt.Et rñderũt ei di

ſcipuli Vñ illos poterit qͥs ſaturare pani
bus in ſolitudine? VUñ M.nobis panes
in deſerto tantos vt ſaturemꝰturbã tãtã⸗

Et Rinterrogabat eos.q̃t panes habet⸗
Qui dixer̃t ſeptẽ ⁊ paucos M.piſcicłlos

Etpᷣcepit turbe yt diſcũberẽt ſuꝑ terram.
et. R.accipiẽs M. ſeptẽ panes grãs agẽs
fregit⁊ dabat diſcipułſuisvt apponerẽt/

⁊appoſuerũt turbe ⁊ dederunt. M.ppło

Et hẽbant piſciculos paucos ⁊ ipos bñ⸗
dixit ⁊ iuſſit apponi. Et manducauerũt

oẽs. M. ⁊ ſaturati ſunt.Et ſuſtulerũt.R.

quod ſuꝑauerat de fragmẽtis ſeptẽ ſpoꝛ⸗

tas plenas. Erãt autẽ qui mãducauerãt.
R. qſi qtuoꝛ milia hoĩm extra M.parun
los ⁊ mlieres⁊ dimiſit.R.eos.Et dimiſſa

H. turba aſcẽdit in nauiculã.R.cũ diſci
pulis ſuis ⁊ venit. M.in fines magedon
ꝑtes. R.dalmanutha.

e iudeis iteꝝ petẽtibo ſignũ de celo ⁊
de fermẽto urnce cauẽdo M. xvi.

. pitulum.lxi.
Kerxierunt.i

cahant deum iſraall
Deichatefectheturbeerſcpe aniboꝛꝛ
paucis pii D. xv. R. .
dieb R.illis. Cũ turba multa eẽt

B ſereoꝛ ſuꝑ turbã qꝛ ecce iã triduo ſu⸗

Cexierunt. R. acceſſerũt O. aq
eũ phariſei ſaducei tẽtãtes vt ro⸗

Enum ex quatuo:

garẽt eũ Et R. ceperũt cõquirere cũ eo ãræ

tes ab eovt. M.ſignũ de celo oñderet.At

illerñdẽs ait illis. YFacto veſpe dicit. Se
renũ erit.rubicũdũ eſt ei cetn Et mane.ho
die tẽpeſtas.rutilat eĩ triſte celũ. Faciẽ er⸗
go celi dijudicare noſtis. Signa ãt tẽpo
nũ nõ poteſtis. Et ingemiſcẽs. R. ſpi ait.

Quid generatio iſta ſignũ qrit Generatõ

H. mala ⁊ adulrera ſignũ qrit Amẽe R. di

covob. Nõ dabit᷑ generatõi huic niſt M.
ſignũ ione ꝓphe Et relictis illis aſcẽdit in

nauim? abijt trãs fretũ Et cũveniſſentd i

ſcipuli e trãs fretũ obliti ſunt panes reci
ꝑe:Et R.niſi vnũ panẽ nõ habebãt ſecuʒ

in naui.Et pᷣcipiebat eis dicẽs Intuemi.

H. R.⁊ cauetea fermẽto phariſeoꝝ ⁊ ſa⸗

duceoꝝ.⁊ fermẽto. R. herodis At. M. illi
cogitabãt intra ſe di cẽtes qꝛ panes nõ ac

cepimꝰ Quo R. cognito. ait illis ieſus.qd
H. cogitatis intvos modice fidei qꝛ pa⸗

nes nõ hẽtis:nondũ.R.cognoſcit neciꝰ⸗

telligitꝭ·Zid huc cecatũ hẽtꝭ coꝛ veſtꝝ? ocu
los hñtes? nõvidet aures hñtes nõ au⸗
ditis Hec recoꝛdam qũ qnq; panes fregi

in qnq; milia hoĩm. M. Et qͥ̃t cophinos

fragmentoꝝ R.plenos tuliſtis: Dicũt ei
duodeci. Oñ⁊ ſeptẽ panes in q̃tuoꝛ milia

hoĩm. M. Et q̃t. R. ſpoꝛtas fragmẽtoꝛũ
tuliſtis: Dicũt ei:vij.Et dicebat eis.quõ

nõdũ intelligii qꝛ M.nõ de pane dixivo

bis. Eauete a fermẽto phariſeoꝝ ⁊ ſaduᷣ

ceo⁊.Tũc intellexerũt qꝛ nõ dixerit cauẽ

7

dũ a fermeto panum ſed a doctrina phari

ſe m ⁊ ſaduceoꝛum.
de ceco ſanato qꝛ; videbat hoĩes velut

a. lxxiij.·

arboꝛes ambulãtes. R. viij.
veniũt bethſaidã ? qadducũt ei
ecũ⁊ rogabãt eüvt illü tãgerʒ Et
tra vicũ expuẽs ĩ ocłos eiꝰ.ĩpoſitis maib
ſuis introgauit eũ ſiqdvideret Et aſpici⸗
ens ait Video hoĩes velut arboꝛes ãbulã

tes. Deiñ iteꝝ ĩpoſuit manꝰſuꝑ ocłlos eꝰ
⁊ cepit videre ⁊ reſtitutꝰ itavt clare vide/

ret oĩa Et miſit illũ ĩ domũ ſuã dicẽs.Va

—

oĩes eẽ M. xvi R. viij. L. ix Ca. lxxij
ingreſſus. R. eſt Jeſus ⁊ diſci⸗
uli eius in caſtella. Venit auteʒ
in ꝑtes ceſaree Philippi Et factũ

De introgatõexpᷣi quẽ me di xerꝭ⸗

ppᷣhenſa manu ceci.educit eũ ex

4 ĩdomũ tuã Etſi ĩvicũ introier nemini
cũt h

L. eſt cum ſolus oꝛans:et diſcipuli eius
cum eo et: R. in via. M. Interrogabat

MNMonoteſſeron ſiue

diſcipulos ſuos dicẽs.Quẽ.R.dicũt ho⸗
mines eſſe filiũ hoĩis.quẽ ¶L.me eſſe dicũt
turbe?: Qui rũderũt illi dicẽtes Alij. .
Johem baptiſtã Alij heliã Alij vero hiere
miã.Alij.R.q̃ſivnũ de ꝓphetis Alij ¶Q.qꝛ
ꝓphetavnꝰde pꝛioꝛib ſurrexit Tũc.R.di
xit illis ieſus Uos. M.autẽ quẽ me eẽ di
citis: Rñs Symon petrꝰdixit Lu es xpᷣs
filius dei viui. Rñs autẽ ieſus dixit ei Be
atus es Simõ bariona qꝛ caro⁊ ſanguis
non reuelauit tibi ſed pr̃ meꝰ q eſt in celis

Et ego dico tibi/qꝛ tu es petrꝰ ſuꝑ hanc

petrã edificabo eccliam meã ⁊ poꝛte infe⸗
ri nõ pꝛeualebũt aduerſus eã.Et tibi da⸗
bo claues regni celoꝛũ.Et qdᷣcunq; liga⸗

Ueris ſuꝑ terrã erit ligatũ in celis.Et qð

cunq; ſolueris ſuꝑ terrã erit ſolutũ⁊ in ce
lis. AtA. ille increpans eos cõminatꝰ. R.
eſt eis.⁊ pᷣcepit. M.diſcipulis vt nemini
dicerẽet de R.illo ꝙ ipſe eẽt xpᷣs.Exinde ce
pit ieſus docere.R. eos⁊ oñ̃dere. M. diſci
pulis ſuis qꝛ opoꝛteret eũ ire hierlimã et
multa pati ⁊. R.repꝛobari.L.a.R. ſum⸗
mis ſen ioꝛiba ſcribis. M.⁊ pꝛĩcipibo ſa
cerdotũ⁊ occidi ⁊ tertia die reſurgere⁊. R.

palãverbũ loqbat᷑. Et aſſumẽs M.eũ pe/

trcepit illũ increpare dicẽs Abſit a te Hõ

erit tibi hoc qͥ. R.ↄuerſusvidẽs diſcipu⸗

los ↄminatꝰeſt petro dicẽs Aade retro pꝰ
M. me ſathana / ſcandalũ es mihi qꝛ nõ
ſapis ea qᷓ dei ſunt ſed ea qᷓ hoiam.
¶Decruce baiulãda poſt xpᷣʒ M.vi.R.
ij. Et ↄſonat. L. infraxiiij.⁊ Luce:ix.
AAapitulum. lxxiiij.
Tvocata. R.turba cũ diſcipul ſu
AQLis dicebat ad oẽs. Si qͥs vult pꝰ
me venire ⁊.R.me ſeqͥ / abneget M. L. ſe
metipᷣm⁊ tollat crucẽ ſuãꝛ ſeq̃tur me Qui
M.enivoluerit.L.aĩam ſuã ſaluã facere
ꝑdet eã.Qui ãt ꝑdiderit aĩaʒ ſuã ꝓpter me
⁊ euangeliũ.ſaluã faciet eã inueniet M.
eam. Quid eni ꝓdeſt hoĩ ſivniuerſuʒ mũ

dũ lucret᷑.aievero ſue detrimẽtũ patiat᷑ſe/

metipᷣm.L.ꝓdat⁊ detrimentũ ſui faciat.
Aut MH.R.quã vabit hõ ↄmutatõeʒ pꝛo
aĩa ſua:fili?ꝰ M.enĩ hoĩsvẽturꝰeſt in glia
patrꝭ ſui cũ angeł ſuis⁊ tũc reddet vnicui
q; ſᷣm oꝑa ſua Qui.R.enĩ me ↄfeſſus fue⸗
rit ⁊ verba mea in generatõe iſta adultera
⁊ peccatriceꝛ filiꝰhoĩs ↄfitebiteũ cũvene
rit ĩ glia patris ſui cũ angelł ſuis Hã.L.qͥ
erubuerit me⁊ ſfᷣmones meos hũc filiꝰ ho
mis erubeſcet eü cum venerit in maieſtate

ſum ſeoꝛſuʒ ſolos. R.vt oꝛa

ſua patrè ſctõꝝ angeloꝝ Et.R.dicebat

A.illis. Amẽ. vere. L. dico vobis. Sunt
Miqͥdã. R. Z. de hic ſtãtib⸗ 6 nõ guſta⸗

bũt moꝛtẽ donecvideãt regnũ R.deiveni

entis in virtute filiũ H.hoĩs venientẽ in
regno patris ſui..
etraſfiguratõe dñi M. xvij. Reix. L.ix
Capitulum. lxxx.
Actũ L. eſt autẽ poſt hecverba fe
Aredies octo poſt M. dies. R. ſex.
Aſſumpfſit ieſus iteꝝ petꝝ .
Jacobũ ⁊ Johãnẽ fratrẽ ei
⁊ duxit illos in montẽ excel

ret.L. Et trãſſiguratꝰ. M. eni
eſt ante illos Et.L.facta eſt
dũ oꝛaret ſpẽs vultus eꝰ alte
tera ⁊ reſplẽduit. M.facies
eius ſiẽ ſol. veſtimẽta ãt eiꝰ
facta ſunt alba⁊ candida.ſplendida R.ni

mis velut nix.⁊ q̃lia fullo nõ pᷣt cãdida fa⸗
cere ſuꝑ terrã.Et. M.ecce duo L. viri ap
paruerũt M. eis moiſes⁊ helias cũ eo lo⸗
qntes viſi.L. in maieſtate ⁊ dicebãt exceſ⸗

ſum eiꝰ quẽ ↄpleturꝰerat in hierlin Petrꝰ
vero⁊ qͥ cũ illo erãt grauati erãt ſomno Et
euigilãtes vider̃t maieſtatẽ eius⁊ duosvi
ros qͥ ſtabãt cũ illo.Et factũ eſt dũ deſcen
deretab illo. Rñs. M.petrus dixit ad Je
ſum Dñe pᷣceptoꝛ L. Rabbi.R.bonũ
eſt. R.nos A.hic eẽ.ſi vis H.faciamꝰhic
tria tabnacula tibi vnũ moiſi vnũ ⁊ helie

vnũ/HNõ R.eĩ ſciebat qͥd dicerzʒ. Erãt eĩ tĩio

re exterriti Adhuc.L.ãt illo loq̃nte.Ecce

M. nu bes lucida obũbꝛauit eos⁊ timue

rũt.L.illis in nubẽ intrãtibus Et. M..ec

cevenit vox. R.de nube dicẽs Hic eſt filiꝰ

meus dilectus. M. chariſſimꝰ R. in quo.
H. mihi bñ placui ipᷣm audite Et audiẽ
tes diſcipuli ei ceciderũt in faciẽ ſuã ⁊ ti⸗

muerũtvalde.Et acceſſit ihs ⁊ tetigiteos

dixitq; eis. Surgite nolite timere Et.L.
dũ fieret vox leuãtes. O.ocłos⁊ circũſpi
cientes. R.neminẽ M.viderũt ampliꝰ R.

niſi ieſum tm̃ ſecũ.⁊ inuẽtus A. eſt ihs ſo⸗

lus.Et.M.deſcẽdentibo.L. illis de mõ⸗
te pᷣcepit uᷣllis ieſus dicẽs Nemini dixeritꝭ
viſionẽ donec filiꝰhoĩs a moꝛte reſurgat.
Et. R.verbũ cõtinuerũt apð ſe ↄqͥrentes
qͥd eſſet cum a moꝛtuis reſurrexerit Et ta
cuerunt.Lipſi⁊ nemĩ dixerunt in uũldie
bus quicq; ex illis queviderãt Et interro
Muert M. euz diſcipli eiꝰ?⁊ dicebãt. qd g

unt
ſtag
veni
Kin

Ne

Nobeſt
Z
gulate
ipbbn
haberlo⸗
arcus
Nonojat
na vln⸗
neqefu⸗
igfecti.

ARni
didafe⸗
Ririan
eolo
hätenc
nln den
omno
ro
a
R
i
mohic
iihie
iteitio
ne Eace
Rmde

EDE

ctin
Rnare⸗
de Cuud
Nieſlitt
ngli⸗
merdl
lorni
fiumg)
1le
,lisden⸗
ginidint
nentſut
ſexr
krent
Untiu
Etnn

4

chi⸗

=ẽ
—£

—
=☛ S

=

dicunt ſcribe et

opoꝛtetvenire pꝛimũ.Qui rñdẽs ait illis

oĩisvt multa patiat᷑: ↄtẽnat᷑. Dico. M.

autévobis qꝛ helias iã venit ⁊ nõ cogno⸗
runt eũ ſed fecerũt in eo quecũq; voluerũt

ſicut. R.ſcriptũ eſt de eo. ſic D. fili?ho⸗
minis paſſurꝰeſt ab eis. Tũc intellexert

diſcipuliqꝛ de iohe baptiſta dixiſſet eis.

De ſpiritu muto

gue no votneruͦt re ſicha⸗ xpᷣi .

—

Actũ.L. eſt autẽ i

ba mul

Helyas M. qdeventur?. Dũ venerit R.
pꝛio reſtituet oĩa.⁊ quõ ſcriptũ eſt in filiũ

api. lxxvi.
ſeqnti die de⸗
ſcendetibi ilłde mõte veniẽs. R
ad diſciplłos ſuos occurrit ilł tur⸗
ta. ⁊. R.vidit turbã magnam circa
eos⁊ ſcribas conqͥrentes cũ illis Et cõfe⸗
ſtim oĩs ppls vidẽs ieſum ſtupefact?eſt ⁊
expauerũt Er M. cũ veniſſet ad turbã oc⸗
currẽtes. R.ſalutabant eũ.⁊ interrogauit
eos.qͥd intervos conqritis: Et L. eccerũ

dens R. vir L. vnꝰ R. de turba acceſſit Qο⅓

ad eũ genibo puolutꝰ añ eũ clamauit. L.

dicẽs Magiſter. R.attuli ad te filiũ men 3

buc hñtẽ ſpm̃ mutũ qvbicũq; appꝛehen⸗

derit eũ illidit eũ ⁊ ſpumat ⁊ ſtridet dẽtib⸗
⁊areſcit. Dñe M.miſerere filio meo quia
lunatic? eſt ⁊ male patit᷑ Nã ſepe cadit in

ignẽ ⁊ crebꝛo in aquã Magiſter. L. obſe

cro reſpice filiũ meũ qꝛ vnicꝰ mihi eſt. Et

—

e Pie aoyhengit lllũ ⁊ ſubito clamat
1

⁊ elidit: diſſipat eũ cũ ſpumat.Et vix di⸗

ſcedit dilaniãs eũ. obtuli. M. eũ diſci⸗
pulis tuis rogaui.L. ⁊ dixi.R. vt eijcerẽt

eux nõ potuerũt curare. M.eũ. Rñdens

ieſus ait. O generatõ incredula infidelis
L.et puerſa / vſ⸗ ꝙ; quo ero apudvos et vo
biſcum M.qdiu.R vos patiar. Afferte.

M. huc illam ad me. Adduc L. buc flũ
muũ. Et. R. attulerũt eũ?=. L. cũ accederʒ et

vidiſſet.R.illũ ſtatim ſpũs turbanit illuʒ
⁊Tz eliſit.L.eü demoniũ ⁊ diſſipauit Et.R.

eliſus in terrãvolutabat᷑ſpumãs Et inter

rogauit patrẽ quãtũ tꝑis eſt exqͥ ei hoc ac

cidit. Ei ille dixit. Ab infantia ⁊ freqnter
eũ in ignẽ? in aquã miſit vt eũ ꝑderet.ſʒ ⁊
ſiqd potes adiuua nos miſert noſtri. Je⸗

ſus autẽ ait illi. Si potes credere.omnia

poſſibilia ſunt credenti.Et ↄtinuo ercla /⸗
mãs pater pueri cũ lachꝛymis aiebat Cre

do dñe:adiuua incredulitatẽ meã.Et cuʒ

tus eſt

pꝛedicatõe paſſionis xpi. xvhh. K.
ix. ¶ uce x. Joh. vij. ( Capi.lxxvij
Z W.⸗ mde Pfecti pᷣtergrediebant᷑

PBnum ex quatuo:

phariſei R. quia belyꝓam

vidiſſet Jeſus cõcurrentẽ turbã cõmina⸗
ſpiritui immũdo ⁊ increpauit.

*

C.eũ ieſus dicẽs. R. Surge 2 mute ſpi⸗
ritus Ego pcipio tibi exiab eo ⁊ amplius
nNe introeas in eũ ⁊ exclamans⁊ multũ diß⸗

ſcerpẽs eñ exijt ab eo demoniu. M. Et fa
ctus. R.eſt ſicut moꝛtuꝰ⁊ multi dicerẽt qꝛ
moꝛtuꝰ? eſſet Jeſus autẽ tenẽs manũ eius
eleuauit eũꝛ ſurrexitæ curatus M.eſt pu
er / in illa hoꝛa ſanauit L. puerũ ⁊ reddi⸗
dit illũ patri ſuo. Stupebãt autẽ omnes
in magnitudine dei.oĩbusq; mirãtib in
om̃ibus q̃ faciebat dixit ad diſcipulos ſu
os ponite ĩ coꝛdibo veſtris ſᷣmones iſtos

Filius enĩ hoĩs futurũ eſtvt tradat᷑in ma

nus hoim. Et. R.cũ introiſſent domũ di

ſcipuli eius acceſſerũt. M.ad eũ ſecreto ⁊

dixerũt ei. Quare nos nõ potuimꝰ curare
eum:? Dicxit illis ieſus ꝓpter incredulitatẽ
yeſtrã. Amen dicovobis. Si habueritis
fidẽ ſicut granũ ſinapis/dicet⸗ mõti huic
tranſi hinc et trãſibit.⁊ nihil impoſſibile
eritvobis Hoc. R.ãt genus in nullo pot
exire niſi in oꝛatõne ⁊ ieiunio.

De cenopheia et
atrv. K.

J.ãbulabat pꝰhoc ihᷣs ĩ galileã
— ec R.volebat quẽqᷓ; ſcire Hõ.J.
eĩ volebat ãbulare in iudeã qꝛ qrebant eũ
iudei intficere Erat eĩ in pxio dies feſtꝰ iu
deoꝝ ſcenopheia. Dixefrt ãt ad eũ frẽs eiꝰ
Krãſi hincvade ĩ uudeãvt⁊ diſcipuli tui
videãt oꝑa q̃ tu facis. NHemo qppeĩ occul
lo aliqͥd facit⁊ q̃rit ipᷣe in palã eè ſi ̊ facis
maitfeſta reipʒ mũdo. Nec eĩ frẽs erꝛcrede⸗
bãt in eũ Dixit ergo eis ihs.tꝑs meũ non
dũ aduenit.tꝑs ãtveſtꝝ ſꝑ eſt ꝑatũ NHõ pᷣt
mũdodiſſe vos.me ãt odit.qꝛ teſtioniuz
ꝑhibeo de illo qꝛ oꝑa eiꝰmala ſunt. NUos
aſcẽdite ad diẽ feſtũ hũc.ego ãt nõ aſcẽdãa
ad diẽ feſtü iſtũ.qꝛ tꝑs meũ nõdũ ĩpletũ ẽ
Hec cũ diriſſet ipᷣe mãſit ĩ galilea. Cõuer
ſantibo M. ãt eis in galilea docebat. R. di
ſcipulos ſuos? M. dixit. R.illis ieſus Fi
lius hoĩs tradẽdus eſt in manꝰhoĩm ⁊ oc 4
cidẽt eũt occiſi us R. tertia die reſurget. At
C.illi ignoꝛabãtverbũ iſtð.⁊ eratvelatu,ʒ
añ eos vt nõ ſentiret illð.?⁊ L. timebãt.R.
eũ interrogare de hocverboꝛ ↄtriſtati N
ſuntvehemter Ut. J.ãt aſcender̃t frẽs eiꝰ
tunc ⁊ ipſe aſcendit ad diem feſtum.non

☚ 5

Nonotelſeron ſine

maniteſte.ſed quaſi in occulto. Judei er⸗

G querebãt eum in die ſeſto. ⁊ dicebant.
UO

bi eſt ille? Et murmur multũ erat de il

lo in turba. Quidã enim dicebãt quia bo
nus eſt Alij autẽ dicebant nõ.ſed ſeducit
turbas. Nemo tamẽ palam loquebat de

co ꝓpter metũ iudeoꝛũ Aam autẽ die feſto

mediante aſcẽdit Jeſus in templũ⁊ doce⸗
bat et mirabant᷑ iudei dicentes. Quomõ
hic litteras ſcit cũ non didicerit? Reſpon
dit eis Jeſus⁊ dixit Mesa doctrina nõ eſt

mea ſed eius qͥ miſit me. Si qͥs voluerit
volũtatẽ eius facere/cognoſcet de doctri⸗
na vtrũ ex deo ſit an ego a meipſo loquar
Quia ſemetipſo loqͥtur gloꝛiã pꝛopꝛiam

querit. Qui autẽ querit gloꝛiã eius qͥ mi

ſit illũ.hicverax eſt⁊ iniuſticia in illo non

eſt. NHõne Moyſes dedit vobis legẽ.⁊ ne⸗

mo exvobis facit legẽ: Quid me queritis

interficere: Reſpõdit ei turba ⁊ dixit. De⸗

moniũ habes. Quis te ꝗqrit intficere: Rñ
dit ei Jeſus ⁊ dixit eis. VUnũ opus feci et
om̃es miramini.ꝓpterea moiſes dedit vo

bis circũciſionẽ. nõ quia ex moyſe eſt ſed
ex patribo. Et in ſabbato circũcidetis ho⸗
minẽ. Si circunciſionẽ accipit homo in

ſabbato vt nõ ſoluat᷑ lex moyſi.mihi indi

gnamini.qꝛ totũ hominẽ ſanũ feci in ſab
bato: Nolite iudicare ſm faciẽ ſed inſtuʒ
iudiciũ iudicate. Dicebant ergo quidã ex

22

hieroſolimis.HNoõne hic eſt quẽ querũt in
terficere: Ecce palam loqͥtur ⁊ nihil ei di⸗
cunt.Nunqͥd vere cognouerũt pꝛincipes

quia hic eſt xpᷣs. Sed hũc ſcim vnde ſit.
xpᷣus autẽ cumvenerit nemo ſcitvnde ſit.

Clamabat ergo docens in templo Jeſus

⁊ dicens. Et meſcitis ⁊ vndeſim ſuis ⁊ a

meipſo nõ veni ſed eſt ver qͥ miſit mequẽ

vos neſcitis.Ego autẽ ſcio eũ. Et ſi dixe

ſed ſcio eũ quia ab ipſo ſum ⁊ ipſe me mi⸗

ſit. Querebãt ergo eũ appꝛehendere et ne
mo miſit in illũ manus/qꝛ nõdum vene⸗

rat hoꝛa eius.Deturba autẽ multi credi/
derũt in eum Et dicebãt.xpᷣs cumvenerit
nũquid plura ſigna faciet q; que hic facit
Audierũt phariſei turbã murmurãtẽ de

illo hic.Et miſerũt phariſei⁊ pꝛicipes mi

niſtros vt appꝛehẽderẽt eũ. Dixit ergo ie
ſus.Adhuc modicũ tempꝰ vobiſcuʒ ſum

et vado ad eũ qui miſit me.q̃ritis meꝛ nõ
inuenietis.Et vbi ſum ego vos nõ pote⸗
ſtis venire. Dixerũt ergo iudei ad ſeipſos

Quo hic iturus eſt qꝛ nõ inueniem?euʒ:

Hunqͥd in diſpſionẽ gentiũ iturꝰeſt⁊ do⸗

ciurus gẽtes: Quis eſt hic ſermo quẽ di⸗
xlt. Queritis me⁊ nõ inuenietis ⁊ vbiſuʒ
ego vos nõ poteſtis vẽire: In nouiſſimo
gutẽ die magno feſtiuitatis ſtabat Jeſus
⁊ clamabat dicẽs.Si qͥs ſititvẽiat ad me
et bibat.Qui credit in me ſicut dicit ſcri⸗
ptura flumia de vẽtre eius fluẽt aqueviue
Hoc autẽ dixit de ſpũ quẽ accepturi erãt
credẽtes in eum. Nõdum eni erat ſpiritꝰ
datus qꝛ Jeſus nondũ fuerat glificatus.
Ex ülla ergo turba cũ audiſſent hos ſᷣmo⸗

nes eius dicebãt. Hic eſt vere pꝛopheta.
Alij dicebãt hic eſt x:ð̃s. Quidã autẽ dice

bante Nunqͥd a galilea xps venit Nonne
ſcriptura dicit qꝛ ex ſemie dauid⁊ de beth
leem caſtello vbi erat dauid.venit chꝛiſtꝰ:
Diſſenſio itaq; facta eſt in turba pꝛopter

eum. Qnidã autẽ ex ipſisvolebãt apphẽ⸗
dere eũ ſed nemo miſit ſuꝑ illũ manꝰ. Ve

£

nerũt ergo miniſtri ad pontifices⁊ phari⸗

ſeos ⁊ dixerunt eis illi. Quare nõ adduxi

ſtis eũ: Rñderũt iſti. Nunq; ſic locutꝰ eſt

homo ſicut hic hõ loqͥtur. Rñderũt ergo
eis phariſei: Nunqͥd et vos ſeducti eſtis:
Huiquid aliqͥs ex pꝛincipib et phariſeis

credit in eũ ſed turba hec n

que non nouit legẽ male Ilota ꝙ nicode⸗
dicti ſunt. Dixit nicode: mus ia venerat.
mꝰad eos Ille qͥ venit ad eũ nocteqͥ vnus

erat ex ipſis Nunqͥd lex noſtra iudicat ho
minẽ niſi audierit ab ipſo pꝛius ⁊ cogno⸗

nerit qͥd faciat. Reſponderũt⁊ dixerũt ei.

Hunqͥd ⁊ tu galile es.ſcrutare ſcripturas
et vide quia ꝓpheta a galilea nõ ſurgit Et
reuerſi ſunt vnuſquiſq; in domũ ſuam.
De muliere dephenſa in adultento Jo.
viij. Lapitulum.lxxviiij.
Eſus autẽ ꝑꝛexit in montẽ oliueti ⁊
diluculo iterũvenit in templũ et om
nis populꝰ?venit ad eũ ⁊ ſedẽs doce⸗
at eos. Adducunt autẽ ſcribe ⁊ phariſei
mulierẽ in adulterio depᷣpenſam⁊ ſtatue⸗
runt eã in medio⁊ dixer̃t e Magiſter hec
mulier mõ dephenſa eſt in adulterio. In

lege autẽ mandauit nobis dñs hmõrlapi

dare. Tu ergo quid dicis? Hec autẽ dice

bant tentãtes eũ vt poſſent accuſare eum
Jeſus autẽ inclinãs ſe deoꝛſuʒ digito ſeci
bebat in terra. Cum autẽ ꝑſeuerarẽt int
rogantes eũ erexit ſe ⁊ dixit eis. Qui ſine

ccato veſtrũ eſt.pꝛimus in illã lapidem

Die
en
leſt
eſtie
hoc
ege
Si
emi
qui⸗
loqu
goq
lort

wi
di
Dini
imme.
mo⸗
beta.
edice
Ponre
ebetb
ike
pler
Phe⸗
e
c
Wvri
Ne
mo
aicſs
enſes

wbe⸗,
nerat.
rnus
atho
oFof
in e⸗
Prurds
nat
ſcn.
Neno
.
edus
npücn
ſ
erſni
mtkene
Citene
lic⸗ io⸗ 1
pmörtke
cauti
ſaron
dgion
ai
. O
in

mittat. Et iterũ ſe inclinans ſcribebat in
terra Audiẽtes autẽvnus poſtvnũ exibãt
incipiẽtes a ſenioꝛib ⁊ remãſit ſolꝰ mu⸗
lier in medio ſtãs Erigens aũt ſe Jeſus di
xit ei Muliervbi funt qͥ te accuſabãt: Ne
mo te condẽnauit: Que dixit. NHNemo do⸗
mine.Dixit autẽ ei Jeſus Nec ego te con
demnabo.vade⁊ amplius noli peccare.
„ π –☚
Der verbis chꝛilti
in gazophilatio.J.viij. Capi.lxxxix.
erũ ergo locutꝰ eſt eis ieſus dicẽs.
Ego ſuʒ lux mũdi.qui ſetur me nõ
ambulat in tenebꝛis ſed hẽbit lumẽ
vite. Dixerunt ergo ei phariſei.Lu

de teipſo teſtimoniũ ꝑhibes teſtimoniuʒ
.
1

4

tuũ nõ eſtverũ. Rũdit ieſus ⁊ dixit eis Et
ſi ego teſtimoniũ ꝑhibeo de meipᷣo. veruz
eſt teſtioniũ meũ/ꝗꝛ ſciovnde veni ⁊ quo
vado.vos autẽ neſcitis vũ venio aut quo
vado. Vos ſᷣm carnẽ iudicatis.ego autẽ
nõ iudico quẽq;. Etſi iudico ego. iudici⸗
um meũ veꝝ eſt.quia ſolus nõ ſum/ſʒ ego
⁊ qui miſit me pater.Et in lege veſtra ſcri
ptũ eſt qꝛ duoꝝ hominũ teſtimoniũ veꝝ
eſt. Ego ſum qͥ teſtimoniũ ꝑhibeo de me⸗
metipſo.⁊ teſtimoniũ phibet de me qͥ me
miſit pater. Dicebat ergo ei. vbi eſt pater
tuus? Reſpõdit Jeſus. Neq; me ſcitis ne
q́; patrẽ meũ.Si meſciretis foꝛſitan⁊ꝛ pa

trẽ meũ ſciretis: Hecverba locutꝰeſt in ga
õ docẽs in templo ⁊ nemo app⸗

hendit eũ qꝛ nondũvenerat hoꝛa eius.
MDe alio ſermone
ꝓpter quẽ voluerũt iudei eũ lapida
L. Jo. viij.· aniuium lerr⸗
rit ergo iterũ eis. Ego vado ⁊ qᷓ
fretis me.⁊ in pctõ veſtro moꝛiemi
ni.quo egovado vos nõ poteſtis venire.
Dicebãt ergo iudei.Nunqd interficiet ſe
metipᷣʒ.qꝛ dicit quo ego vado.vos nõ po⸗
teſtis venire:Et dicebat eis Uos deoꝛſuʒ
eſtis ego de ſupius ſum. Vos de mundo
hoc eſtis ego nõ ſum de mũdo hoc. Dixi
ergo vobis qꝛ moꝛiemini in pctisveſtris.
Si enĩ nõ credideritis.qꝛ ego ſum moꝛi
emini in peccato veſtro. Dixerũt ergo ei.

Tu quis es: Dixit eis Yeſus.Pꝛincipiũ

qui⁊ loquoꝛ vobis. młta habeo de vobis
loqui ⁊ iudicare ſed qͥ me miſit verax eſt ⁊

ego que audiui ab eo bec loquoꝛ in mun⸗.
do.⁊ nõ cognouerũt/quia patrẽ eis dice⸗

⁸

xquatuoꝛ

bat deũ. Dirxit ergo eis Jeſus. Cũ exalta⸗
ueritis filiũ homĩis tũc cognoſcetis.quia

egoipſe ſum ⁊ a memetipſo facio nihil Et
ſicut docuit me pater hecloquoꝛ ⁊ qͥ miſit
me mecũ eſt.et nõ reliquit me ſolũ quia q̃
placita ſunt ei facio ſemꝑ hec illo loquẽte
multi crediderũt in eum. Dicebat ergo ie
ſus ad eos qͥ crediderũt ei iudeos Sivos
mãſeritis in ſermone meo. vere diſcipuli

mei eritis⁊ cognoſcetis veritatẽ ⁊ veritas

liberabit vos. Reſponderũt ei. Semen

abꝛae ſumus ? nemini ſeruinim vnc. q⸗
modo tu dicis liberi eritis:? Reſpõdit eis

Jeſus.Amen amẽ dicovobis:qꝛ om̃is

facit peccatũ.ſeruꝰeſt peccati.ſeruꝰ autem
nõ manet in domo in eternuʒ.filiꝰ manet
in eternũ Si ergo filius vos liberabit. ve
re liberi eritis.ſcio quia filij abꝛae eſtis.ſʒ
queritis me int᷑ficere.quia ſᷣmo meꝰnon
capit in vobis. Ego quodvidihpud pa⸗/

trẽ loquoꝛ.⁊ vos que vidiſtis apud patrẽ

veſtrũ faciatis.Reſpõderũt et dixerunt ei
Sic noſter abꝛaã eſt. Dicit eis Jeſus.

Si filij abꝛae eſtis.oꝑa abꝛae facite.HNũc

autẽ queritis me interficere hominẽ qui
veritatẽ vobis locutus ſum quã audiuia
deo.hoc abꝛaã nõ fecit. Vos facitis oꝑa

patris veſtri.Dixerũt ergo ei· NHNos ex ſoꝛ

nicatõne nõ ſumus nati:vnũ patrẽ habe
mus deũ. Dixit ergo eis Jeſus. Si deus
pater veſter eſſet diligeretis vtiq; me Ego
en im ex deo ꝓceſſi⁊ veni.neq; eni a meip⸗
ſoveni ſed ille me miſit.quare loquelã me

am nõ cognoſcitis? Quia nõ poteſtis au

dire ſermonẽ meũ. UVos ex patre diabolo
eſtis⁊ deſideria patris veſtri vultis facere
Ille homicida erat ab initio et in veritate
nõ ſtetit:quia nõ eſtveritas in eo.cũ loq
tur mendaciũ ex pꝛopꝛijs loqtur qꝛ men⸗

dax eſt?⁊ pater eius.Ego autcẽ quia verita,/
tem dico nõ creditis mibi Quis exvobis

arguet me de peccato? Si veritatẽ dico qᷓ
re non creditis mihi? Qui eſt ex deo ver⸗
ba dei audit ꝓpterea vos nõ auditis/quia
ex deo nõ eſtis. Reſponderũt ergo iudei ⁊
dixerunt ei. Nonne benedicimꝰnos quia
ſamaritanus es tu⁊ demoniũ habes: Re⸗
ſpondit Yeſus. Ego demoniũ nõ habeo

ſed honoꝛifico patrẽ meũ ⁊ vos inbono⸗

raſtis me. Ego autẽ nõ quero gloꝛiã me⸗
am.eſt qui querat ⁊ iudicet. Amen amen
dico vobis. Si quis ſermonẽ meũ ſerua
uerit.moꝛtẽ nõ videbit in eternũ. Dixer̃t
ec

Monoteſſeron ſine

ergo iudei: Nunc cognonimꝰquia demo
niũ habes.Abꝛaã moꝛtuꝰeſt et pꝛo phete
⁊tu dicis ſi quis ſermonẽ meũ ſeruauerit
moꝛtẽ non guſtabit in eternũ Nũquid tu
maioꝛ es patre noſtro Abꝛaã qui moꝛtuꝰ
eſt:⁊ pꝛophete moꝛtui ſunt.quẽ tu teipᷣm
facis? Reſpõdit Jeſus. Si go gloꝛifico
meipᷣm gloꝛia mea nihil eſt. Eſt pater me
us qui gloꝛificat me quẽvos dicitis qꝛ de
us noſter eſt.⁊ nõ cognouiſtis eũ.ego au⸗
tem noui eũ.Etſidixero neſcio eũ. ero ſi⸗
milis vo bis mendax ſed ſcio eũꝛ ſermonẽ
eius ſeruo Abꝛaã pater veſter exultauitvt

vigeret diẽ meũ vidit⁊ gauiſus eſt. Dixe/⸗

runt ergo iudei ad eũ Quinq̃ginta ãnos
nondũ habes ⁊ abꝛaam vidiſti: Dixit er⸗
go eis Amen amẽ dicovobis anteq; abꝛa
am fieret ego ſum. LZulerũt ergo lapides:
vt iacerẽt in eum Jeſus autem abſcondit
ſe et exiuit de templo.

De ceco nato AJ.ix.

Lapitulum.lxxxi.
Tpꝛeteriẽsvidit hoĩem cecuma
natiuitate.Et interrogauerũt eũ
diſcipłi ſui Rabbi.Quis peccauit hic an
parẽtes eius vt cecꝰnaſceret᷑: Rñdit Ihs.
Neq; hic peccauit neq; pntes eiꝰſʒ vi ma⸗
nifeſtent᷑ oꝑa dei in illo. Me opoꝛtet oꝑa
ri oꝑa eius qui miſit me donec dies ẽ Ve⸗
nit nox quando nemo poteſt oꝑari.qᷓ;diu

ſum in mũdo lux ſum mũdi.Hoc cũ dixiſ/

ſet expuit in terrã⁊ fecit lutũ ex ſputo ⁊ li⸗
niuit lutũ ſuꝑ oculos eius et dixit ei. Va
de⁊ laua in natatoꝛia ſyloe quod interpꝛe
tat᷑ miſſus. Abijtergo⁊ꝛ lauit⁊venitvidẽs
Itaq; vicini ⁊ quividerant eum pꝛius qꝛ
mẽdicus erat dicebãt. Nõne hic eſt qui ſe
debat ⁊ mendicabat: Alij dicebant qꝛ hic

eſt. Alij autẽ / nequaq; ſed ſimilis eius eſt

Ille vero dicebat.qꝛ ego ſum. Dicebãt er
go ei.Quomõ aperti ſunt tibi oculi: Rñ⸗
dit. Ille homo qui dicit᷑ Jeſus lutũ fecit⁊
vnxit oculos meos⁊ dixit mihi. Vade ad
natatoꝛia ſyloe ⁊ laua⁊ abij⁊ laui ⁊video.
Dixerũt ei. Abi eſt ille:Ait neſcio Addu
cunt eũ ad phariſeos qui cecꝰfuerat.Erat
autẽ ſabbatũ quãdo lutũ fecit Jeſus⁊ ape
ruit oculos eius Iterũ ergo interrogabãt
eũ phariſei quomodo vidiſſet. Ille autem
dixit eis. Qutũ poſuit mihi ſuꝑ oculos ⁊
laui⁊ video.Dicebãt ergo ex phariſeis qͥ
dam.Non eſt bic bomoa deo qui ſab ba⸗

tum nõ cnſtoditAlij dicebãt. QOuomodo

põt bomo pctõꝛ hec ſigna facere? Et ſciſ⸗
ma erat inter eos. Dicũt ergo ceco iteruʒ.
Zu q d dicis de eo qui aperuit tibi ocłlos
tuos: Ille autẽ dixit quia pꝛopha eſt. Nõ
crediderũt ergo iudei de illo qꝛ cecus fuiſ⸗
ſet? vidiſſet donecvocauerũt ꝑentes eius
qui viderat.E tinterrogauerũt eos dicẽ⸗
tes. Hic filiusveſter eſt quẽ vos dicitꝭ.qꝛ
cecus natus eſt:quomõ ergo nuncvidet:
Rũderunt ergo eis ꝑentes eiꝰ ⁊ dixerunt.
Scimus qꝛ hic eſt filiꝰnoſter⁊ qꝛ cecꝰna⸗
tus eſt.quomõ autẽ nunc videat neſcimꝰ
aut quis aperuit oculos eiꝰ nos neſcimꝰ
ipſum interrogate.etatẽ habet ipᷣe de ſe lo
quat᷑ Hec dixerũt ꝑentes eius qꝛ timebãt
iudeos. Jam enĩ cõſpirauerãt iudei vt ſi⸗
quis confiteret᷑ eũ eſſe chꝛiſtuʒ extra ſyna⸗
gogã fieret.pꝛopterea ꝑntes eꝰdixerũt eta
tem habet ipᷣm interrogate. Vocauerunt
ergo rurſum hoĩem qui cecꝰfuerat ⁊ dixe⸗
rũt ei. Da gloꝛiã deo. Nos ſcimꝰ quia hic
homo pctõꝛ eſt Dixit ergo ille.ſi peccatoꝛ
eſt.neſcio. Vnũ ſcio.qꝛ cum cecus eſſem
modovideo Dixerũt ergo illi.Quid fecit
tibi:quomodo apuit tibi oculos: Rñdit
eis.Dixivobis iam ⁊ audiſtis.Quid ite⸗
rumvultis audire: Nunqͥd⁊ vos vult di⸗
ſcipuli eius fieri: Maledixerũt ei⁊ dixer̃t
Zu diſcipulus illius ſis.nos autẽ movſi
diſcipuli ſumus NHNos ſcimꝰquia moyſi lo
cutus eſt deꝰ. Hunc autẽ neſcimus vñ ſit
Rñdit ille homo ⁊ dixit eis. In hoc mira
bile eſt. quia vos neſcitꝭ vnde ſit⁊ aperuit
oculos meos: Scimꝰautẽ qꝛ peccatoꝛes
deus nõ audit.ſed ſiqͥs dei cultoꝛ eſt⁊ vo⸗
luntatẽ eius facit.hũc deus exaudit. A ſe⸗
culo nõ eſt auditũ quia qͥs aperuit oclłos
ceci nati.niſi eſſet hic a deo / nõ poterat fa
cere quicq;. Reſponderũt⁊ dixerũt ei.In
peccatis nates totus ⁊ tu doces nos:Et
eiecerũt eum foꝛas. Audiuit YTeſus quia
eiecerũt eum foꝛas ⁊ cũ inueniſſet eũ dixit
ei: Tu credis in filiũ dei: Reſpondit ei et
dixit. Quis eſt dñe vt credã in eũ Dixitei

Jeſus.Et vidiſti eũ et qui loqtur tecum

ipſe eſt. At ille ait. Credo domine.Et ꝓci
dens adoꝛauit eũ.Et dixit ei Jeſus In iu

dicium ego veni in hũc mundũvt qui nõ

vident videãt.⁊ qui vident ceci fiant.Et
audierũt ex phariſeis qui cũ ipſo erant.et

.dixerũt ei.Hunqͥd ⁊ nos ceci ſumus:Di⸗
* xit eis ieſus ſi ceci eẽtis nõ haberet pctm̃

W

odo
ſciß
z.
dos
kn
Wwei⸗
Wens
08 R
dict
cpide
reunt
ceC
neſcin⸗
neſein⸗
deſel⸗
ntimebi
Ugeiyrſi
um ng
toüteta
uemnt
a en
auiabe
ſipeccne
(cns eſen
Oudtet
oo: Nit
Cugie
rulfd
1drreft
linofſt
nofſtlo
nswüſi

bocwira

naperit
ecenend
cke
pontdt
öhainn
dirritt.
doltsntd
u eing
ſcai
nit
ncide
locturnn
mine
us
cünte/
cifl
iſm,,
Ietſnmn

/
1

MHunc vero quia dicitis quia videmꝰ pec

catũ veſtrũ manet.

Dé ſermone chꝛi/
ſti:Ego ſum paſtoꝛ bonus. Johan.x.
CLapitulum. lxxrij.
Men amẽ dico vobis qui nõ in⸗
at ꝑ oſtiũ in ouile ouiũ:ſʒ aſcen⸗

dit aliunde ille fur eſt⁊ latro. Qui autẽ in

trat ꝑ oſtium hic paſtoꝛ eſt ouiũ huic oſti

arius aꝑit⁊ oues vocẽ eius audiunt⁊ ꝓpꝛi

as oues vocat noĩnatim ⁊ educit eas. Et

cum ꝓpꝛias oues emiſerit vadit ante eas.
⁊ oues illũ ſequũtur quia ſciũtvocẽ eius.
Alienũ autẽ non ſequũtur/ſed fugiũt ab
eo quia nõ nouerũt vocẽ alienoꝛũ Hoc ꝓ

uerbiũ dixit eis Jeſus Illi autẽ nõ cogno

uerũt quid loqretur eis.Dixit ergo eis ite
rũ Jeſus.Amẽ amen dicovobis quia ego

ſum oſtiũ ouiũ. O mes quotq̃t venerunt

fures ſunt⁊ latrones ſed nõ audierũt eos
oues. Ego ſum oſtiũ.per me ſiqͥs introie
rit/ſaluabit᷑ ⁊ ingrediet᷑: egredietur ⁊ pa⸗
ſcua inueniet.Fur autẽ nõvenit niſivt fu
ret᷑ ⁊ mactet ⁊ ꝑʒdat Egoveni vt vitã habe
ant⁊ abũdantius habeant. Ego ſum pa⸗
ſtoꝛ bonus.bonꝰ paſtoꝛ dat animã ſuam
pꝛo ouibaſuis. Mercenarius autẽ ⁊ qui

—

nõ eſt paſtoꝛ cuiꝰnõ ſunt oues ꝓpꝛie.vidʒ

lupũvenientẽ ⁊ dimittit oues ⁊ fugit ⁊ lu
pus rapit⁊ diſpgit oues Mercenariꝰ aũt
fugit quia mercenariꝰeſt?⁊ nõ ptinet ad eũ
de ouibe Ego ſum paſtoꝛ bonꝰ⁊ ↄgnoſco
oues meas ⁊ ↄgnoſcũt me mee. Siẽ no
uit me pater ⁊ ego agnoſco patrẽ et aiam
meã pono pꝛo ouib meis.Et alias oues
bhabeo quenõ ſunt⁊ hoc ouili⁊ illas opoꝛ
tet me adducere⁊ vocẽ meam audiet et fi⸗
et vnũ ouile ⁊ vnus paſtoꝛ ꝓpterea me pa⸗

ter diligit qꝛ ego pono animã meã ⁊ iterũ

ſumã eam Nemo tollit eã a me ſed ego po
no eã a meipᷣo.ptãtem habeo ponẽedi ani
mã meãꝛ⁊ poteſtatẽ habeo iterum ſumẽdi
eã. Hoc mandatũ accepi a patre meo Diſ

ſen ſio iterũ facta eſt inter iudeos ꝓpter ſer

mones hos.Dicebant autẽ multi ex his.
Demoniũ habet ⁊ inſanit.quid eũ audi⸗
tis:Alij dicebãt hecverba nõ ſunt demo⸗
niũ habentis. Nunqͥd demoniũ poteſt ce
coꝝ oculos aꝑire:

e ſolutiõe didra

gmatis. . xvij. R. ix.

— (Eapitulum. mit. .
T.R.venerũt capharnaũ et cum
veniſſent. .capharnaũ acceſſe⸗
xunt qui didragma accipiebãt ad
Petrũ et dixerunt ei Magiſter veſter non
ſoluit didragma.Et ait Etiam. Et cũ in⸗

traſſet in domũ.pꝛeuenit eũ Jeſus dicẽs.

Ouid tibividetur Symon? Reges terre
a quibꝰaccipiunt tributũvel cenſum:a fi⸗
lijs ſuis an ab alienis? Et ille dixit Ab ali
enis Et dixit ei Jeſus.Ergo liberi ſunt fi
lij. Ut autẽ non ſcandalizemus VUadead
mare⁊ mitte hamũ.et euʒ piſcẽ qui pꝛimꝰ
aſcenderit tolle? aperto oꝛe eius.inueni⸗
es ſtaterẽ.illum ſumẽs da eis pꝛo ineꝛ te.

De contentione di

ſcipuloꝛum qu is eoꝛũ videret᷑ eſſe maioꝛ
7 de doctrina chꝛiſt/ O. xviij. R.ix.Lix
Lapitulum. Ixxxiiij.
Niüla M. hoꝛa ĩtrauit.L. in eos
cogitatio quis eoꝛum videret᷑ eſſe
maioꝛ. At Jeſusvidens cogitatõ
nes coꝛdis eoꝛũ cum. R.domi eſſet inter⸗
rogabat eos Quid in via tractabatis: At
illi tacebant. Siquidẽ in via inter ſe di⸗
ſputauerãt,quis eſſet illoꝛũ maioꝛ.Acceſ
ſerunt. M. diſcipuli ad Jeſum dicentes.
ODuiſputas maioꝛ eſt in regno celoꝝ? Et
R. reſidens vocauit duodeci. et ait illis.
Diquis vult pꝛimꝰeſſe.erit omniũ nouiſ
ſimus et omniũ miniſter. Et. M. aduo⸗
cans Jeſus paruulũ accipiens. R.appꝛe⸗
bendit. Laet ſtatuit. M. eũ ſecus ſe in me
dio. M. eoꝛum. Quem. R.cum cõplexus
eſſet:ait illis. Amen. M. dico vobis. Ni⸗
ſi cõuerſi fueritis⁊ efficiamini ſicut ꝑuu⸗
li nõ intrabitis in regnũ celoꝛum. Quicũ
q; ergo humiliauerit ſe ſicut ꝑuulus iſte/
hic maioꝛ eſt in regno celoꝛũ. Et qui ſu⸗
ſceperit.vnũ paruulũ talem in noĩe meo.
me ſuſcipit. Et. R.quicũq; me ſuſceperit
nõ ſolum me ſuſcipit/ſed eũ qui miſit me.
Nam q minoꝛ.L. eſt inter vos om̃es.hic
maioꝛ eſt.Qui. M. autẽ ſcandalizauerit
vnũ de puſillis iſtis minimis qͥ in me cre
dunt expedit bonũ.R.eſt ei magis vt M.
ſuſpendatur mola aſinaria in collo eiusꝛ
dimergat᷑ in pꝛofundũ maris. Ve mũdo
a ſcandalis.Neceſſe eſt enĩ vt veniãt ſcan
dala.verũtamẽ ve homini illi ꝑ quẽ ſcan⸗

galumvenit.SiM. autẽ.R.manus tua

ſcandaliſat te abſcide eã et pꝛoijce abs te.
e

moꝛit᷑ ⁊ ignis nõ extinguit᷑. Om̃is enĩvi?
ctima igne ſalietur? omisvictima ſale ſa⸗
lietur. Bonum eſt ſal eꝙ ſi ſal inſulſum fu

Monoteſſeron ſine

Bonum. K. eſt tibi debilem vel claudum
M.introire in vitam q; duas manus vel
duos. M. pedes habentẽ mittiꝛ ire in ge
bennã ignem. M. eternũ inextinguibilẽ
R.vbivermis eoꝛũ non moꝛit᷑ ⁊ ignis nõ
extinguit᷑. Et ſi pes tuus ſcãdaliſat te.am
puta illum. bonuʒ eſt tibi claudũ intrare
in vitam eternaʒ q; duos pedes habentẽ
mitti in gehennã ignis inextinguibilvbi
vermis eoꝛũ non moꝛit᷑ ignis nõ extin⸗
guitur.Et M.ſi oculus tu ſcandaliſat te

erue eum ⁊ pꝛoijce abs te. GBonũ. Rieſt ti⸗
bi luſco cũ M.vno oculo vitam intrare re

gnum R. dei q;; duos oculos habentẽ mit
ti in gehennã ignis vbivermis eoꝛũ non

erit in quo illõ condietis? Habete in vo⸗

bis ſalem. et pacem habete intervos. VUi⸗
dete. M. ne cõtemnatis vnũ ex his puſil

lis. Dico enĩvobis quia angeli eoꝛũ in ce
lis ſemꝑ vident faciẽ patris mei qͥ in celis

eſt. venit enĩ filius hoĩs ſaluare quod ꝑie

rat.Quid vobisvidet᷑ Si fuerint alicui
centũ oues:errauerit vnałx eis Honne re

linquit nonagintanouẽ in monte⁊? vadit

querere eam q errauerat.Et ſi cõtigeritvt

inueniat eã. Amen dico vobis:qꝛ gaudet
ſuꝑ eam magis q; ſuper nonagintanouẽ
que nõ errauerũt Sic nõ eſtvoluntas an
te patrẽ veſtrũ qui in celis eſtvt ꝑeatvnus
de puſillis iſtis.

De coꝛreptone fra

terna. M. xviij. LQDEvij.

Capitulum.lxxxv.

.α Ttenditevobis ſi · /autẽ pec⸗
auauerit in te fratertuus. Vade et

coꝛripe. increpa. Laillũ inter .

tIte ⁊ ipᷣm ſolum. Si audierit te ⁊ peniten⸗
tiam. L.egerit, dimitte illi. lucratus / ρο.
es fratrẽ tuum. Et. L.ſi ſepties in die pec

cauerit in te⁊ ſepties in die ad te cõuerſus

fuerit dicens penitet me dimitte illi. Si
M. autẽ non te audierit adhibe tecuʒ ad

huc vnum vl duos vt in oꝛe duoꝛũ teſtiũ

vel trium ſtet ome verbum.ꝙ ſi nõ audie

rit eos dic eccleſie. Si autẽ⁊ eccleſiam nõ

gudierit ſit tibi ſicut ethnicus ⁊ publica⸗

nus. Amen dico vobis quecũq; alligaue
ritis ſuꝑ terram.erunt ligata et in celis et

quecũq; ſolueritis ſuper terrã erunt ſolu⸗ꝰ

cepiſſet

ta ⁊ in celis. Iterũ dicovobis quia ſi duo
exvo bis cõſenſerint ſuper terrã de om̃i re
quamcũq petierint /fiet illis a patre meo
qui in celis eſt.vbi enim ſunt duovel tres
cõgregati in nomine meo ibi ſum in me⸗
dio eoꝛũ. Tunc accedẽs Petrus ad eum
dixit Domine quotiẽs peccabit in me fra
ter meus ⁊ dimittã illi. VUſq; ſepties:Di⸗
xit illi Jeſus. Hõ dico tibi vſ q; ſepties ſʒ

vſc; ſeptuagies ſepties.

De ſeruo nequam

cui oẽ

(apitulum.lxxxvi.
Deo aſſimilatũ eſt regnum celoꝝ
homini regi quivoluit ratõnem
onere cum ſeruis ſuis. Et cum
et ratõem ponere oblatus eſt ei vnꝰ
qui debebat decẽ milia talenta. Cum au⸗
tem nõ haberet vnde redderet. iuſſit eum

dominꝰ venũdari ⁊ vxoꝛẽ eius et filios et
omia que habebat ⁊ reddi. Pꝛocidẽs au

tem ſeruꝰille rogabat eum dicẽs. Patien⸗
tiam habe in me ⁊ omia reddã tibi. Mi⸗
ſertus autẽ dominꝰſerui illiꝰ.dimiſit euʒ.

et debitum dimiſit ei. Egreſſus autẽ ſer⸗

uus ille inuenit vnũ de cõſeruis ſuis qui
debebat centũ denarios ⁊ tenens ſuffoca

bat eum dicẽs. Redde quod debes.Et ꝓ⸗

cidens cõſeruus eius rogabat eũ dicens.
Patientiã habe in me ⁊ om̃ia reddã tibi.
Ale autẽ noluit ſed abijt ⁊ miſit eũ in car⸗
cerẽ donec redderet debitũ. Videntes au⸗
tem cõſerui eius que fiebãt ↄtriſtati ſunt
valde.et venerunt et narrauerũt domino
ſuo omnia que facta fuerãt. Tunc voca⸗
uit illum dominꝰ?ſuus ⁊ ait illi: Serue ne
quã ome debitũ dimiſi tibi quoniã roga⸗
ſti me. Nonne ergo opoꝛtuit ⁊ te miſeren
conſerui tui ſicut ⁊ ego tui miſertus ſum:
Et iratus dominꝰeius tradidit eũ toꝛtoꝛi
bus quoadvſq; redderet vniuerſum debi
tum. Sic et pater meus celeſtis faciet vo
bis ſi nõ remiſeritis vnuſquiſq; fratri ſuo

de coꝛdibus veſtris.

De illo qui eucie/
bat demonia ⁊ nõ ſequebat᷑ chꝛiſtü.R.ix.
LDu Lapitulum. xxxvij.

hannes dixit. Pꝛeceptoꝛ. L. ma⸗
iſter. R. vidimus quendâ inno
mine tuo eijcientẽ demonia et phibuim!

debitũ dimiſſum fuerat. M. xviij.

Eſpondens. L. autẽ illi. R. Jo-

doo
fire
neo
Ines
amen
Nam
hhefn
nerde
ſhtins

V

.

humccle⸗
1mönen
.Ktann
Skeim
Qumgu
ullteurn
flios 4
odes
kücdi De
Dmmiirn;
ſuszueſe
Uus ſnsgli
ufua

toCH

radänbi⸗

ttüin n

ennesan⸗
rikanſn
nürdotn

TuncN

San

igonige.

itteni

Ntn.

wmiien
eftotin
lizfin

ſenen
gtchrihil⸗

mtlikn
cne n
RDRK
ut

Bnum exquatuo:

eum quia nõ ſequit᷑ te nobiſcũ.Et ait ad
illos Jeſus.Nolite pꝛohibere. Nemo eſt
qui faciatvirtutẽ in nomine meo ⁊ poſſit
cito male loqui de me.Qui.R.Cenĩ nõ

eſt aduerſum vos ꝓ nobᷣ eſt Quiſqs Rvo

bis potũ dederit calicẽ aque frigide in no
mine meo quia chꝛiſti eſtis. Amẽ dico vo
bis nõ perdet mercedẽ ſuam.

De aduentuchꝛiſti

in fines iudee ⁊ ꝙ diſcipuli nõ timeãt eos

qui occidũt coꝛpus necvult chꝛiſtus diui

xviij.⁊ ſupꝛa/x.· R.x/
apitulum. lxxxviij.
.AM. factũ. L. eſt cũ conſumaſ/
Aſet ſermones iſtos Jeſus inde ex⸗
unrgens⁊ migrauit. M.a galilea?
venit in fines iudee trans ioꝛdanẽ⁊ ſecu⸗
te ſunt eum turbe multe.Et cõuenerunt
R.iteruʒ turbe ad eum⁊ curauit. M.eos
ibi et. L. ſicut conſueuerat iterũ docebat
eos. Multis autẽ turbis circunſtãtibꝰ/
ita vt ſeinuicẽ conculcarẽt cepit dicere ad
diſcipulos ſuos Attẽdite a fermento pha
riſeoꝛũ quod eſt ypocriſis. Nihil autem
opertũ eſt quod nõ reueletur neq; abſcon
ditum quod nõ ſciatur quoniã que in te⸗
nebꝛis dixiſtis.in lumine dicẽtur ⁊ quod
in aure locuti eſtis in cubilibo.pꝛedicabi⸗
tur in tectis. Dico autẽvobis amicis me⸗
is ne terreamini ab his qui occidũt coꝛpꝰ
et poſt hoc nõ habent amplius quid faci
ant. Oſtẽdam autem vobis quẽ timeatis
timete eum qui poſtq; occiderit habet po
teſtatẽ mittere in gehennã. Ita vobis di⸗
co huncimete. Nonne quinq; paſſeres
veneũt aſſe. H. dipondio. L.et vnus in
illis nõ eſt in obliuione coꝛã deo non.
cadit.R. in terrã ſine pattis veſtri volun⸗
tate: Sz3 ⁊ capiülli capitis veſtri om̃es nu
merati ſunt. Nolite ergo timere miłtis paſ
ſeribus melioꝛes M.pluris.L. eſtis vos

dere hereditatem ¶

dico.· J.autẽ. M. vobis quicũq; me con

feſſus fuerit coꝛam hominibo ⁊ filius ho⸗
minis confitebiteum coꝛam angelis dei.
Qui autẽ negauerit me coꝛã hominibus
denegabit᷑ coꝛam an gelis dei. Et omnis
qui dicit yerbũ in filiũ hominis remitte⸗
tur illi. Di autẽ in ſpiritũ ſanctũblaſfe⸗
mauerit nõ remittetur ei.Cum autẽ indu
cent vos in ſynagogas etad magiſtratus
et poteſtates nolite ſoliciti eſſe qualit᷑ aut:

xit autem illi deus / ſtulte

quid reſpondeatis aut quid dicatis. ſpiri

tus eniʒ ſanctus docebit vos in ipſa ho⸗
ra quid opoꝛteat vos dicere.Ait autẽ illi

quidã deturba. Magiſter dic fratri meo:

vt diuidat mecũ hereditatẽ.Et dixit ei ho
mo quis me conſtituit iudicẽ⁊ diuiſoꝛem
ſuꝑ vos.Dixitq; ad illos. Videte ⁊ caue/
te ab omni auaricia quia nõ in abundan
tia cuiuſq; vita eiꝰ eſt ex his que poſſidet.

Dee dinite haben

te fructuũ abundantiã ⁊ ne diſcipuli ſoli⸗

citiſint. Qucexcri.
,) N Xapitulum.xxxir.

Irit autem ſimilitudinẽ ad illos
dicens hominis cuiuſdã diuitis
vyberes fructus ager attulit ⁊ cogi
tabat intra ſe dicens qͥd faciam ꝙ nõ ha⸗
beo quo cõgregem fructus meos? Et di⸗

xit hoc faciam deſtruuam
hoꝛrea mea ⁊ maioꝛa faccd··
am ⁊ illuc cõgregabo om Multa que
nia que nata ſunt mihi et Pis onnn
bona mea ⁊ dicaz anime ſupꝛa ſentẽ⸗
mee. Anima mea babes tielit vel et
multa bona poſita in an in verbis in
nos plurimos. requieſce ſermone in

comede bibe epulare. Di olte

7 „ „

hac nocte repetent animã tuam ate. que

gutez paraſti cuius erũt: Sic eſt qui ſibi

theſaurizat et nõ eſt in deũ diues.dixitq;
ad diſcipulos ſuos: Ideo dico vobis NHo
lite ſoliciti eſſe animeveſtre quid mandu⸗
cetis neq; coꝛpoꝛiveſtro quid veſtiamini

Anima enim plus eſt ; eica.⁊ coꝛpꝰplus

q; veſtimẽtum.Conſidergꝗte coꝛuos quia
nõ ſeminãt neq; metunt.qbus non eſt cel
lariũ neq; hoꝛreũ ⁊ deus paſcit illos.quã⸗

tomagis vos eſtis pluris illis: QOuis au/
temveſtrũ cogitãs poteſt ad ſtaturam ſu/⸗
am adijcere cubitũ vnum: Si ergo neq;

quod minimũ eſt poteſtisquid deceteris

ſoliciti eſtis: Conſiderate lilia agri quo⸗

modo creſcunt/non laboꝛant.neq; nent.
Dico autẽvobis quia nec Salomon in

om̃i gloꝛia ſuaveſtiebat᷑ ſicutvnũ ex iſtis.

Si autẽ fenum quod bodie in agro eſt et
cras in clibanũ mittit᷑ deus ſic veſtitquã
tomagis vos puſille fidei: Et vos nolite
querere quid manducetis aut quid biba/
tis⁊ nolite in ſublime tolli. Hec enĩ om⸗
e 5

nia gentes mũdi querũt.pater autẽveſter
ſcit qnoniã his indigetis. Veruntamen

pꝛimũ querite regnũ dei ⁊ hec omia adijci
ent᷑ vobis. HNolite timere puſillus grex qꝛ
complacuit patriveſtro vobis dare regnũ
UVendite que poſſidetis/et date elemoſy
nam. Yacite vobis ſacculos/ qui nõ vete

raſcunt.theſaurũ non deficientẽ in celis/

quo fur nõ appꝛopiat:neq; tinea coꝛrum
pit. Vbi eniʒ theſaurus veſter eſt ibi ⁊ coꝛ
veſtrũ erit. Dicebat autẽ ad turbas.Cum
videritis nubem oꝛientẽ ab o ccaſu ſtatiʒ
dicitis nimbus venit ⁊ ita fit.Et cum au

ſtrum flatez/ dicitis quia eſtas erit⁊ ita fit

Ipocrite faciem celi et terre noſtis pꝛoba
re.hoc autẽ tempus quomodo nõ pꝛoba

tis? Quid autẽ et a vobiſipſis non iudi⸗

catis quod iuſtũ eſt: Cum autẽvadis cuʒ
aduerſario ad pꝛincipẽ in via da operam

liberari ab illo ne foꝛte trahat te apud iu⸗

dicem.⁊ iudex tradat te exactoꝛi ⁊ exactoꝛ

tum reddas.

mittat te in carcerem. Dico tibi quia non

exies inde donec etiam nouiſſimũ minu

De galileis occiſis

et de ficulnea. Luce. xiij.

/6S CLapitulum.xxx.
RDerant autẽ quidã illo tẽpoꝛe nũ

¶ ciantes illi de galileis quoꝛũ ſan⸗/
guinẽ Pilatus miſcuit cum ſacri
ficijs eoꝛum. Et reſpondẽs dixit illis Pu
tatis ꝙ hi galilei pꝛe omibus galileis pec
catoꝛes fuerũt quia talia paſſi ſunt?: Hon
Dico vobis. ſed niſi penitẽtiã egeritis ſi⸗
militer omes ꝑibitis. Sicut ⁊ illi.xviij.
ſuper quos cecidit turris in ſyloe et occi⸗
dit eos. Putatis quia⁊ ipſi debitoꝛes fue
runt pᷣter om̃es homies habitãtes in hie⸗
ruſalem: Non. Dico vobis / ſed ſi non pe

nitẽtiam egeritis om̃es ſimiliter ꝑibitis.

Dicebat autẽ hanc ſimilitudinẽ. Arboꝛẽ
fici habebat quidã plantatã invinea ſua:

⁊ venit queres fructuʒ in illa⁊ nõ inuenit
Dicxit autem ad cultoꝛẽvinee.Ecce anni

tres ſunt exquoveni querens fructũ in fi⸗
culnea hac.⁊ nõ inuenio. Succide ergo
illam / vt quid etiã terrã occupat:? At ille
reſpondẽes dixit illi. Domine dimitte illã
et hoc anno vſq; dum fodiã circa illam et
mittam ſtercoꝛa.⁊ ſiquidem fecerit fructũ

Monoteſſeron ſine

e

muliere incur⸗/

uatg. 1 xiij. apiuliſrei

at autẽ in ſynggoga eoꝛum do⸗
cens ſabbatis Et ecce mulier que
habebat ſpiritũ infirmitatis an/

nis decem ⁊ octo ⁊ erat inclinata nec om̃i

no poterat ſurſum reſpicere. Quã cumvi⸗
deret Jeſus vocauit ad ſex ait illi Mulier
dimiſſa es ab infirmitate tnua.⁊ impoſuit
illi manus ⁊ cõſeſtim erecta eſt⁊ gloꝛifica⸗

bat deum. Reſpõdens autẽ archiſynago⸗

gus indignas/ quia ſabbato curaſſet Je⸗
ſus/ dicebat turbe ſex dies ſunt in quibus
opoꝛtet oꝑari.in his ergo veniteꝛ curami
ni ⁊ nõ in die ſabbati. Reſpondit autẽ ad
illum dominꝰ⁊ dixit Ipocritevnuſquiſq;

veſtrũ ſabbato nõ ſoluit bouẽ ſuũ aut aſi

num a p̃ᷣſepio⁊ ducit adaquare:Hanc au
tem filiã abꝛae quã alligauit ſathanas ec⸗

ce deceʒ ⁊ octo annis nõ opoꝛtuit ſolui a

vinculo iſto in die ſabbati? Et cũ hec di⸗
ceret.erubeſcebãt omes aduerſarij eius: et
omis populus gaudebat in vniuer que

gloꝛioſe fiebant ab eo.

De interrogaroõne

iudeoꝛũ an liceat vxoꝛẽ dimittere. M. xix

Kmtes eum atq; dicentes SDilicz hoĩ
dimittere vxoꝛẽ quacunq; ex cau

ſa: At.R.ille reſpondẽes ait. Quid vobis

pꝛecepit Moyſes: Qui dixerũt Moyſes

piſit libellũ repudij ſcribere ⁊ dimittere

Dui. M. reſpõdens ait illis. Nõ legiſtis
quia qui fecit hominẽ ab initioxreature.

R.maſculũ. M. R. ⁊ feminã fecit eos de⸗

us.Et dixit pꝛopter hoc relinquet homo
patrẽ ⁊ matrẽ ⁊ adherebit vxoꝛi ſue ⁊ erũt

dDuo in carne vna. Itaq; iam nõ ſunt duo
ſed vna caro. Quod ergo deus coniunxit

homo nõ ſepet. Dicũt. R.illi.Quid. M.
ergo moyſes mãdanit dari libellũ repudij

⁊ dimittere: Ait ill.Quoniã. M. R. moy
ſes ad duriciã coꝛdis veſtri ꝑmiſit vobis
dimittere vxoꝛes veſtras.⁊ ſcripſit vobis
pꝛeceptũ iſtud. Ab initio. M. autẽ nõ ſu⸗
it ſic.Et.·R.in domo iterũ diſcipuli eius
interrogauerũt eu. Et ait illis. Dico. H.

autẽ vobis quia. M. Rquicũq; dimiſe⸗

bene. Sin autẽ in futurũ ſuccides eaam. o ritvxoꝛẽ ſuam niſi ob foꝛnicatõem. ⁊ aliã

Eapitulum.xcij)
T. M.acceſſerũt phariſei tentan

–G — — —M

— — — — —.—— —— - — — „*

ge

qu
lie⸗

6
nie
G
nit
Nie
poſet
ifie
nago⸗
t
uibus
carani
red
ſgunſs
Ataſi
ancan
as
G
dderdr
Whense
nüncfer

o

D
ntu

tentan
lighoi
Gercnn
CWds
Bors
dimiter
gölegte
Cata
fectaete
pcnnhen
wilrn
imn
Pe
Cüechocn
dn
dew

Chiens
iiß⸗
Nſogits

E
SS

=à4

tiem
im

DN..

1

4

duxerit mechatur.et. R. adulteriũ cõmit⸗

tit ſuper eã.et.R.qui L. dimiſſam a.L.vi

ro duxerit mechat᷑. Et ſi vxoꝛ dimiſeritvi

rũ ſuum ⁊ alij nupſerit mechat᷑. Dicũt

ei diſcipuli eius. Si ita eſt cauſa homis
cum vxoꝛe non expedit nubere. Qui dixit

Non om̃es capiuntverbũ iſtud ſed quib
datũ eſt. Sunt eni eunuchi qui de matr
vtero ſic nati ſunt. Et ſunt eunuchi qui

facti ſunt ab hominibo. Et facti ſunt eu-

nuchi qui ſeipos caſtrauerũt vel eunuchi
ſauerũt pꝛopter regnũ celoꝛũ.Qui poteſt
capere capiat.

De paruulis obla⸗
tis. M. xx. Rx. Luc xviij. C. a xciijſ
D Vnc Mioblati. R. ſunt ei guuli
t yinfantes. vt. L.tãgeret- R. eos

2 manus. Mamponeret ⁊ oꝛaret

NODuod Qcum viderent diſcipuli increpa

bant D.illos ⁊ cõminabãtur. Koffe
rẽtib. Quos cũvidiſſet indigne tulit Je

ſus.Oautẽ cõuocans illos dixit M.eis

R. Sinite. M. R. L. punlos venire ad

me/et nolite pꝛohibere eos taliũ eſt enĩ re
gnum celoꝛũ Et dixit. R. Amen. R.dico

Lvobis quicũq; nõ acceperit regnũ vt
puer nõ intrabit in illud. Et complexãs
illos et imponẽs manus ſuꝑ eos benedi⸗

cebat illos. Et. M. cũ impoſuit eis ma
nus abijt inde.

Be hilio pꝛodigo

1

Fv. Xapitulum. xciiij.
KRant autẽ appꝛopinqntes ei pu
S vlicani et peccatoꝛes vt audirent
llum. Et murmurabant ſcribe et
phariſei dicẽtes / quia hic peccatoꝛes reci
pit et manducat cum illis.Et ait ad illos
ꝑabolam iſtam dicẽs. Quis ex vobis ho

mo qui hʒ centũ oues etſi perdiderit vnã

ex illis: Nonne dimittit nonagintanouẽ
inueniat illaʒ:Et cũ inuenerit illã impo⸗
nit in bumeros ſuos gaudes⁊ veniẽs do
mũ conuocat amicos et vicinos dicẽs il⸗
lis Congratulamĩ mihi:quia inueni ouẽ
meam que perierat.Dico vobis qpita erit
gaudiũ in celo ſuꝑ vno peccatoꝛe penitẽ⸗
tiam agente q́;ſuꝑ nonagintanouẽ iuſtis
qui nõ indigent penitentia. Aut que mu

in deſertoꝛ vadit ad illã que pierat donec

lier habens dꝛagmas decẽ etſi perdiderit:

— ”Mẽß .— — ———

mm exquamo:

dꝛagmãꝗ vnam. Nonne accendit lucernã.
et euertit do mũ ⁊ querit diligenter donec
inueniat: Et cu innenerit conuocat ami⸗
cos?⁊ vicinos dicens. Congratulamĩ mi⸗
hi/quia inueni dꝛagmã quam pdideram
Ita dico vobis gaudiũ erit ãgelis dei ſu⸗
pervno peccatoꝛe penitẽtiam agente. Ait

*

autẽ. Momo quid habuit duos filios.⁊

dixit adoleſcentioꝛ ex illis patri: Pater da

mihi poꝛtõnẽ ſubſtantie que me cõtingit
Et diuiſit illis ſubſtãtiam Et nõ poſt mł
tos dies cõgregatis om̃ibus adoleſcenti⸗
oꝛ filius ꝑegre pꝛofectus eſt in regionem

longinqua et ibi diſſipauit ſubſtanti ſu

am viuendo luxurioſe.Et poſtq; omia cõ
ſumpſiſſʒ facta eſt fames valida in regiõe
illa? ipᷣe cepitegere/⁊ abijt? adheſitvni ci
uium regiõis illius ⁊ miſit illum in villã

ſuam vt paſceret poꝛcos. Et cupiebat ve/

trem ſuũ implere deſiliquis/⸗ quas poꝛci
manducabant⁊ nemo illi dabat. In ſe au
tez reuerſus dixit Qnãti mercenarij in do
mo patris mei abũgant panibus. et ego
hic fame pereo.? Surgam⁊ ibo ad patrẽ
meũ ⁊ dicꝗm illi. Pater peccaui in celũ et
coꝛã te.⁊ iam nõ ſum dignus vocari filius
tuus.fac me ſicutvnũ demercenarijs tuis
Et ſurgens venit ad patrẽ ſuum. Cuz au
tem adhuc longe eſſet. vidit illũ pater ſu⸗
us⁊ miſericoꝛdia motus eſt. Et occurrẽs
cecidit ſuꝑ collum eius⁊ oſculatus eſt eũ⸗
Dixitq; ei filius. Pater peccaui in celum

et coꝛã te/iam nõ ſum dignus vocari filiꝰ

tuus. Dixit autẽ pater ad ſeruos ſuos Ci

to ꝓferte ſtolam pꝛimã ⁊ induite illũ⁊ da⸗

te annulũ in mann eiꝰ⁊ calciamẽta in pe⸗
des eiꝰ⁊ adducitevitulũ ſaginatũ ⁊ occidi
te? manducemꝰ? epulemur qꝛ hic filiꝰme

us moꝛtuꝰerat⁊ reu ixit ꝑierat ⁊ inuẽtus ẽ

Et ceperũt epulari.Erat autẽ filiꝰeius ſe

nioꝛ in agro.Et cumveniret ⁊ appꝛopin⸗

quaret domui: audiuit ſymphoniã cho
rum.⁊ vocauit vnũ deſeruis.⁊ interroga⸗
uit que hec eſſent Jsq; dixit illi Frater tu
us venit ⁊ occidit pater tuꝰvitulũ ſagina⸗
tum qꝛ ſaluũ illũ recepit. Indignatus eſt
autẽ ⁊ nolebat introire. Pater ergo illius
egreſſus cepit rogare illũ At ille rñdẽs pa

tri ſuo dixit. Eccetot ãnis ſeruio tibi nũ

q́; mãdatũ tuũ pᷣteriui? nũq; dediſti mibi
edũ vt cũ amiq meis epularer. ſʒ pꝰqᷓ; hic
filiꝰtuꝰqͥ deuoꝛauit ſubaʒ ſuã cũ meretrici
dir kit denoꝛalt tae e

—

—

MNMonoteſſeron ſiue

bus venit.occidiſti illi vitulũ ſaginatum.

At ipſe dixit illi. Fili tu ſemper mecũ es et
omnia mea tua ſunt epulari autẽ gaude
re opoꝛtebat quia frater tuus hic moꝛtuꝰ
erat e adole inuentus eſt.

De adoleſcete que

QAu-xvi
yp Lapitulum xcv.
72 2Bijt W. inde Jeſus et. R. cum in
a greſſus eſſet in via. Et ecce. .
vnus pꝛinceps.Lp̃currens.R.
et accedens. M. genu. R.flexo ante eum

interrogabat. L. et rogabat. R.illum di⸗
cens Magiſter. M. bone. R.quid. Qbo

ni. M.,ſaciendo. L. vitam eternã poſſide
bo. Dixit ei Jeſus. QOuid M. me interro
gas de bono:? Unus eſt bonꝰdeus Nemo
R.L.bonus niſi ſolus deus. Si. M. au
tem vis ad vitam ingredi ſerua mandata
Pꝛecepta R.. noſti: Dixit M.illi Oue
Jeſus autẽ dixit illi: Non H.homicidiũ
R.L.facies:-Hon adulteraberis.NHNon fa
cies furtum. Non falſum teſtimoniũ di⸗
ces.NHe.R. fraudẽ feceris. Honoꝛa. M.
R.L.patrẽ tuum⁊ matrẽ tuam. Diliges

M.pꝛoximũ tuum ſicut teipᷣm.Dixit illi

adoleſcens:Hec. M. omnia. R. cuſtodi⸗
ui:L.a iuuentute mea.Quid.M.adhuc
mihi deeſt Jeſus. R.autẽ intuitus eſt euʒ

Adbuc vnũ tibi deeſt. Sivis. M. perfe⸗

ctus eſſevade et. M. vende. R.L. omnia
que habes ⁊ da pauꝑibus ⁊ habebis the⸗
ſaurũ in celoꝛ veni et ſequere me. Cũ D.
autẽ audiſſet adoleſcens verbũ.contriſta⸗
tus inverbo abijt O. R.triſtis. . me
rens R. Erat. M. R.enĩ habens multas
poſſeſſiones.et diues.L.valde. Videns
autẽ Aeſus triſtẽ factũ ait diſcipulis. M.

ſuis. R. Quam. R. A.difficile qui pecu⸗
niam habẽt in regnũ dei intrabũt. Amen

M. dico vobis quia diues difficile intra⸗

bit in regnũ celoꝛũ.Diſcipuli.R.autẽ ob
ſtupeſcebãt in verbis eius.At Jeſus rur⸗

ſus reſpondẽes ait illis. Filioli qᷓ; difficile

eſt cõfidẽtes in pecunijs in regnũ dei in⸗

troire. Et iterũ. O. Dico vobis facilius
M. R. L. eſt camelũ per foꝛamẽ acus trã
ſire q; diuitẽ intrare in regnũ celoꝛũ.in re⸗

gnum. R.L. dei. Auditis. M. autẽ bis

rente quid faciẽdo viti poſſideret. M. xix

diſcipuli mirabant᷑ valde. Quidã. R. qui
L. hoc audiebant magis admirabant᷑ di

M. poteſt ſaluus fieri:Et intuẽs.R.M

illos Jeſus ait illis. Apud. M.homines

hoc impoſſibie eſt/ ſed apud deũ omnia

poſſibilia ſunt.que.L.impoſſibilia ſunt
apud hoĩes.poſſibilia ſunt apud deum.

De interrogatõne

Petri Ecce nos reliq mus omnia quid er

go erit nobis xix. Rx. L. xvii.

¶ Xapitulum. xcvi· ⸗
vVnc.· M.reſpondẽs Petrus ce;
t pit. R.ei dicere. Ecce. M.nos. R
relimus. M. omnia ⁊ ſecuti ſu⸗
mus te.quid. M.ergo erit nobis. Reſpõ
covobis ꝙ vos qui ſecuti eſtis me in rege
neratiõe cum ſederit filius homiĩs in ſede
maieſtatis ſue.ſedebitis et vos ſuꝑ ſedes
duodecim iudicantes duodecim trib iſra
el.Et om̃is qui reliquerit domũ. R.L.vł
fratres aut ſoꝛoꝛes aut patrẽ aut matrem
aut vxoꝛẽ aut filios aut. O. agros.R.¶.

pꝛopter. . nomen meũ.pꝛopter. R.me

et pꝛobrerenangelun. et. L. pꝛopter regnũ
dei. centuplũ. M. accipiet multo.L. plu
ra nunc. R.in hoc.L. tempe domos fra

tres⁊ ſoꝛoꝛes ⁊ ſe et matrẽ et filios⁊ agros

cum pꝑſecutõnibus et.R.in ſeculo futuro
vitam eternã poſſidebit. . Dulti. R.
HM. autem pꝛimi erũt nouiſſimi⁊ nouiſſi

4

De operariis invi

neam miſſis. O. Capitulum xcvij
BZmile eſt regnum celoꝛũ homini
Apatrifamilias qui exijt pꝛimo ma
pne conducere operarios in vineaʒ
ſuam.Conuentiõe autẽ facta cum opera
rijs ex denario diurno miſit eos invineaʒ
ſuam.Et egreſſus circa hoꝛaʒ tertiã vidit

alios ſtantes in foꝛo ocioſos ⁊ dixit illis.

Ite⁊ vos in vineam meã et quod iuſtum
fuerit dabo vobis / illi autẽ abierunt. Ite
rum autẽ exijt circa hoꝛam ſextã ⁊ nonaʒ
⁊ fecit ſimiliter. Circavndecimã vero exijt
et inuenit alios ſtantes ⁊ dicit illis Quid
hic ſtatis tota die ocioſi? Dicunt ei qꝛ ne
mo nos conduxit Dicit illis Ite et vos in

vineã meam· Cum ſero factum eſſet dicit

4

S
2

— — — — — ——

— — —- rmr —

ð — — — .

dominus vinee pcuratoꝛi ſuo. Noca ope reextra hieruſalem.
ragrios ⁊ redde illis mercedẽ incipiẽs a no

maãaducauimus coꝛã tez bibimus⁊ in pla

5„

»

uiſſimis vſq; ad pꝛimos. Cũ veniſſent er . E E 10 rop 1C0 ſanga
go qui circa vndecimã hoꝛam venerãt ac to et de echoꝛtatõne chꝛiſti ad humilita⸗
ceperũt ſingulos denarios Veniẽtes aut tem.L. xiiij.
et pꝛimi arbitrati ſunt ꝙ plus eſſent acce⸗
pturi.Acceperunt autẽ ⁊ ipſi ſingulos de
narios.Et accipientes murmurabãt ad/
uerſus patrẽfamilias dicẽtes. Hi nouiſ⸗ Pato manducare panem.⁊ ipi ob⸗
ſimivna hoꝛa fecerũt ⁊ pares illos nobis ſeruabãt eũ Et ecce hõ quidaʒ ydropicus
feciſti qui poꝛtauimꝰ põdus diei ⁊ eſtus: erat ante illum. Et reſpõdens Jeſus dixit
At illi reſpondens vni eoꝛũ dixit.Amice ad legiſperitos⁊ phariſeos dicens.Sili⸗
non facio tibi iniuriã Nonne exdenario cet ſabbato curare: At illi tacuerunt. Ipᷣe
conueniſti mecũ tolle quod tuũ eſt et va⸗ vero appꝛehenſum ſanauit eum acdimi⸗
de.Volo aũt et huic nouiſſimo dare ſicut ſit.Et reſpõdens ad illos dixit. Cuiꝰ ve⸗
et tibi Aut nõ licʒ mihi facere quodvolo?ꝝꝛ ſtrum aſinus aut bos in puteũ cadet ⁊ nõ
An oculus tuus nequã eſt qꝛ ego bonus cõtinuo extrahet illuʒ die ſabbati? Et nõ
ſum. Sic erũt nouiſſimi pꝛimi⁊ pᷣmi no⸗ poterant ad hoc reſpondere illi. Dicebat
uiſſimi. Multi ſunt enĩ vocati pauci ve⸗ qutẽ et ad inuitatos parabolã intendens
ro electi · quomodo pᷣmos accubiteligerẽt dicens

D e interro g ar on eE ad illos:Cum innitatꝰfueris ad nuptias

Capitulumxcix.
Tfactũ eſt cum intraret in domũ
cuiuſdã pꝛincipis phariſeoꝝ ſab

non diſcumbas in pmo loco ne foꝛteho⸗

facta chꝛiſto ſi pauci fiant ſalui et ꝙ hero; noꝛatioꝛ te ſit inuitatus ab illo.et veniẽs
des querebat eũ occidere.L. xiij. qui te et illũ vocauit dicat tibi. Da huic
Lapitulum. xcviij. locum ⁊ tũc incipias cum ruboꝛe nouiſſi
Tibat per ciuitates ⁊ caſtella do mũ locum tenere.Sed cum vocatus fue⸗
cens ⁊ iter faciens in hieruſalem. ris vade et recumbe in nouiſſimo loco vt
Aut autẽ illi quidam. Domine ſi cum venit qui te inuitauit dicat tibi mi
pauci ſunt qͥ ſaluantur? Iterũ auteʒ dixit ce aſcende ſuperius/tũc erit tibi gloꝛia co
ad illos. Cõtendite intrare per anguſtaz ram ſimul diſcumbẽtibus.quia om̃is qͥ
poꝛtã quia multi dico vobis querẽt intra ſe exaltat humiliabitur/et qui ſe humiliat
re ⁊ non poterũt.Cum autẽ intrauerit pa exaltabitur.
terfamilias ⁊ clauſerit oſtiũ incipietis fo⸗

ris ſtare et pulſare oſtiũ dicẽtes. Domine D eD ocandis P9 U

ſciovos vnde ſitis. Tũc incipietis dicere magna. Qu. xiij. apitulũ.c.

Icebat autẽ et ei qui ſe inuitaue/
rat. Cum facis pꝛandiũ aut cenã

aperi nobis.⁊ reſpõdens dicetvobis.Ne peribus ad ar ninin ct parnbole de cena

teis noſtris docuiſti? dicetvobis.Neſci
vos vnde ſitis.Diſcedite a me om̃es oꝑa

um.Cũ videritis abꝛaã ⁊ vſaac ⁊ iacob et uites ne foꝛte et ipſi te reinuitent et fiat ti
om̃es ꝓphetas in regno dei.vos aũt expe biretributio. Sed cũ facis conuiuiũ vo

li foꝛas. Etvenient ab oꝛiente ⁊ occiden⸗ ca paupꝑes debiles claudos cecos et beatꝰ

te? nanilone⸗ quſtro ⁊ accũbent in regno eris quia nõ habent retri
dei. Et ecce ſunt nouiſſimi qui erãt pᷣmi. bvuere tibi.retribuetur enĩ
et ſunt pꝛimi qꝗ erant nouiſſimi. In ipſa tibi in reſurrectõne iuſt ¶St fue
autẽ die acceſſerunt quidã phariſeoꝛũ di? rum. Hec cum audiſſet bec eadẽ pa
centes illi.Exi ⁊ vade hinc herodes vult quidam de ſimul diſcum dla cuz iſta

4 c.) 201 „4 - IU qᷓ ponit᷑ in⸗
te occidere.Et ait illis. Ite ⁊ dicite vulpi bentibus dixit illi. Bea/ Warhet
illi.Ecce eijcio demonia ⁊ ſanitates perſri tus qui manducat panẽ vicſio ſcõo0
cio hodie ⁊ cras ⁊ tertia die cõſumoꝛ. Ve⸗ in res dei At ipe dixit Hõ cabuulo gꝛe

quit ſub du

Eot me hodie a 5 , . 2 ius reli
runtamẽ opoꝛtet me hodie ⁊ cras: ſequ?ᷣ· quidã fecit cenã magnã? eun.

ti die ambulare quia nõ capit ꝓphetam ꝑi vocauit multos Et miſit bio dices ꝙ

os vnde ſitis.Di noli vocare amicos tuos neq; fra
rij iniq tatis.ibi erit fletus et ſtridoꝛ denti tres tuos! neq; cognatos neq; vicinos di

Monoteſſeron ſiue

—

ſeruũ ſuum hoꝛa cene di⸗ ſmmnur alie

. 7 „ . 1 5
cere inuitatis vt veniret voiltellaerul
uia iã parata ſunt ommſia Qere q̊ʒ con
t ceperũt ſimul omnes tentoni de⸗
ſeexcuſare Pꝛimus dixit ſeruire. et
illi. Villam emi ? neceſſe og un
habeo exire ⁊ videre illa/ dicatur ea⸗
rogo te habe me excuſatũ gem vide.
Et alter dixit. Juga born
emi quinq; et eo pꝛobare

illa.rogo te habe me excuſatum.Et alius

dixit· Vxoꝛẽ duxi et ideo nõ poſſum veni
re, Et reuerſus ſeruꝰ nüciauit hec domĩo
ſuo. Tunc iratus paterfamilias dixit ſer⸗

uo ſuo. Exi cito in plateas ⁊ vicos ciuita

tis et pauꝑes⁊ debiles cecos⁊ claudos in

troduc huc.Et ait ſeruus. Dñe factuʒ eſt
vt imperaſti.⁊ adhuc locus eſt.Et ait do:

minꝰ ſeruo. Exi in vias et ſepes ⁊ cõpelle
intrare vt impleat domus mea. Dico au⸗

tem vobis ꝙ nemo viroꝛũ illoꝛũ quivoca

ti ſunt guſtabit cenam meã.

W,

deodiendis parẽ/

Srantnten un

uerſus dixit ad illos. Si quis ve⸗
nit ad me et nõ odit patrẽ ſuum ⁊
matrẽ et vxoꝛẽ ⁊ filios ⁊ fratres et ſoꝛoꝛes
adhuc autẽꝛ animã ſuã non poteſt meus
eſſe diſcipulus. Et qui nõ baiulat cruceʒ
ſuam⁊ venit poſt me / nõ poteſt meus eſſe
diſcipulus. Quis enĩ exvobis volẽs tur⸗
rim edificare. Nonne pꝛius ſedens cõpu
tat ſumptus qui neceſſarij ſunt ſi habeat
ad perficiẽdũ/ne poſtea qᷓ; poſuerint fun⸗
damentũ/⁊ non potuit ꝑficere om̃es qui
vident incipiãt illudere ei dicentes/ quia
ic homo cepit edificare ⁊ nõ potuit con⸗
ſummare: Aut quis rex iturus cõmittere
bellum aduerſus aliũ regem. Nõne ſedẽs
pꝛius cogitat ſi poſſit cum decẽ milibus
occunere ei quicũ viginti milibus venit
ad ſe: Alioquin adhuc illo longe agẽte le
gatonem mittẽs rogat ea que pacis ſunt.
Dic ergo om̃is ex vobis qui nõ renunci
at om̃ibus que poſſidet nõ poteſt meus
eſſe diſcipulus.Bonũ eſt ſal. Si autẽ ſal

euanuerit in quo condiet᷑: neq; in terram
neq; in ſterquiliniũ vtile eſt ſed foꝛas mit

tetur. Qui habet aures audiendi audiat.

tautẽ turbe multe cũ eo ⁊ cõ

De villico iniqui
tatis⸗xvixgx
,. apitulum. cc··
cebat autẽ ⁊ ad diſcipulos ſuos
omo quidã erat diues qui ha⸗
bebat villicũ ⁊ hic diffamatus eſt
apud illũ quaſi diſſipaſſet bona ipſius.⁊
vocauit illum⁊ ait illi.quid hoc audio de
te: Redde ratõnem villicatõnis tue. Jam
enĩ non poteris vltra villicare. Ait auteʒ
villicus intra ſe.q̃ͥd faciã quia dominꝰme

us aufert a mevillicatõem? YFodere nõva⸗

leo mendicare erubeſco. Scio quid faci⸗
am.vt cũ amotus fuero a villicatõne reci⸗
piant me in domos ſuas.Cõuocatis au
tem ſingulis debitoꝛibꝰ domini ſui dice⸗
bat pꝛimo.quantũ debes domino meo:
At üle dixit. centũ cados olei. Dixitq; il⸗
li. Accipe cautõnem tuã et ſede cito ſcribe
quinqᷓginta. Deinde alio dixit.Tu vero
quatũ debes? Qui ait.Centũ choꝛos tri⸗
tici.Ait illi.Accipe literas tuas/ et ſcribe
octoginta.Et laudauit dominꝰ villicum
iniquitatis/quia pꝛudæter feciſſet.quia ſi
lij huius ſeculi pꝛudẽtioꝛes filijs lucis in
generatõne ſua ſunt.Et ego vobis dico.
Facitevobis amicos de mãmona iniqui⸗
tatis.vt cum defeceritis recipiant vos in
eterna tabernacula.Qui fidelis eſt in mi

nimo ⁊ in maioꝛi fidelis eſt.⁊ qui in moc

dico iniquꝰ eſt/et in maioꝛi iniquus eſt.
SDiergo in iniquo mãmona fideles non
fuiſtis quod veſtrũ eſt quis credet vobis:

Etſi in alieno fideles nõ fuiſtis quod ve⸗

ſtruʒ eſt.quis dabit vobis. NHemo ſeruus

poteſt duobus dominis fᷣuire/ aus enim

vnũ odiet ⁊ alterũ diliget.aut vni adhere
bit ⁊ alterum cõtemnet. Nõ poteſtis deo
ſeruire ⁊ mãmone. Audiebãt autem om⸗
nia hec phariſei qui erant auari et deride
bãt illum. Et ait illis. Vos eſtis qui iuſti

ficatis vos coꝛã hominibꝰ. Deus autem

nouit coꝛda veſtra.quia quod hominib
altũ eſt abominatõ eſt apud deum. Lex⁊

pꝛophete vſq; ad Johannẽ. Ex eo regnũ

dei euangeliſat et om̃is in illud vim facit
Facilius eſt enĩ celum ⁊ terrã pꝛeterire q
de lege vnũ apicem cadere. Omnis qui
dimittit vxoꝛem ſuam ⁊ ducit alteraʒ me⸗

*

chatur/et qui dimiſſam a viro ducit me/

cgarurrrr“
Seauitur. ciij. capitulũ.

— — — —,,d⸗/-aen ——

— –◻⏑ „ 2 = c ———”

— — —

es
tle
nd
ns
iode
In
aure
neme
va⸗
faci⸗
ereci⸗
is an
dice⸗
meo:
cil⸗
ibe
o
otn
tſawbe
pllian
1gruf
bi
M.
ui
l
mi

nooN

eſt.
hon⸗
ddis:
Ne
ſuns
venim
acher
Gtisder
temon,
adeie
gliuii
goamen
vnnnh
n. Ln
oreo
inſa
Nenirf
nis
nat

De diuite epulo/
ei·Lxvi Lapitulum. clij
Dmo qdã erat diues ⁊ induebat᷑
h purpuraꝛ?⁊ biſſo et epulabatur q̃ti
die ſplẽdide Et erat qdã mendicꝰ
nomine laʒarus qͥ iacebat ad ianuã eius

vlceribus plenus cupiens ſaturari de mi

cis que cadebãt de menſa diuitis ⁊ nemo
illi dabat.ſed canes veniebãt ⁊ lingebãt

vlcera eius. Factũ eſt autẽ vt moꝛeret᷑ mẽ⸗

dicus⁊ poꝛtaret᷑ ab angelis in ſinũAbꝛae
HMoꝛtuus eſt autẽ ⁊ diues ⁊ ſepultus eſt

in inferno Eleuãs autẽ oculos cũ eſſet in
toꝛmẽetis vidit abꝛaam a longe.⁊ laʒaꝝ in
ſinu eiꝰ Et ipſe clamans dixit Pater abꝛa

am miſerere mei.⁊ mitte laʒarũ vt intigat

extremũ digiti ſui in aquã vt refrigerʒ lin
guam meã qꝛ crucioꝛ in hac fläama. Et di

it illi abꝛaam. Fili recoꝛdare qꝛ recepiſti
ona invita tua.et ¶Qaʒarus ſimiłr mala.
Nunc autẽ hic conſolat᷑.tuvero cruciarꝭ.
Et in his om̃ibus inter nos ⁊vos chaos
magnũ firmatũ eſtvt hi quivolũt hinc trã
ſire advos nõ poſſint neq; inde huc trãſ⸗

meare. Et ait rogo te ergo pater vt mittas
eum in domũ patris mei.habeo enĩ qnq;

fratres vt teſtet᷑ illis ne ⁊ ipſi veniãt in lo⸗

cum hũc toꝛmentoꝛũ.Et ait illi Abꝛaam.

Habent Moyſen⁊ ꝓphetas.audiãt illos
At ille dixit. Non par᷑ abꝛaã ſed ſiquis ex
moꝛtuis ierit ad eos.penitentiã agẽtAit
autẽ illi. Si moiſen ⁊ ꝓphetas nõ audiũt
neq; ſiqͥs ex moꝛtuis reſurrexerit credent.

De petitione diſci⸗
puloꝛũ t augeat eis fides.L. xvij.
Lapitulum. ciiij.
Tdixerũt apłi domino. Adauge
nobis fidẽ. Dixit autẽ dominus.
5i haberetis fidẽ ſicut granũ ſinapis. di
cetis huic arboꝛi moꝛo.eradicare ⁊ explã⸗
tare in mare.⁊ obediretvobis.Quis autẽ

veſtrũ habens ſeruũ arantẽ aut oues pa/
ſcentẽ qui regreſſo de agro dicit illi ſtatim
tranſi recũbe.et dicat ei Para ꝙ cenem et
pꝛecinge te.⁊ miniſtra mihi donec man⸗
ducem ⁊ bibã ⁊ poſt tu manducabis ⁊ bi,/
bes: Nunqͥd gratiã habet ſeruo illi/quia
fecit que ſibi imꝑauerat: Hon puto. Sic
⁊ vos cũ feceritis om̃ia que pꝛecepta ſunt
vobis.dicite ſerui inutiles ſumꝰquod de⸗?

buimus facere fecimus.

ncemis quan/
erunt Jeſum lapidare iudei.J.x.
Lapimlum. cv.

e S

ig ſunt autẽ encenia in hiero⸗
ſolimis ⁊ hyems erat. Et ambula
bat Jeſus in templo in poꝛticu ſalomo⸗

nis.Circundederũt ergo eum iudei. di⸗

xerunt ei.Quouſq; animã noſtrã tollisꝰ
Situ es chꝛiſtus dic nobis palam? Re⸗
ſpondit eis Jeſus Loquoꝛvobis⁊ nõ cre
ditis. Opera que ego facio in nomiĩe pa⸗

tris mei hec teſtimoniũ perhibent de me.

ſedvos non creditis/quia nõ eſtis ex oui⸗
bus meis. Oues mee vocem meã audiũt
et ego agnoſco eas ⁊ ſequũtur me ⁊ egovi

tam eternã do eis ⁊ nõ peribũt in eternũ/

et nõ rapiet eas quiſq; de manu mea. Pa
ter meꝰ quod dedit mihi maius om̃ibus

eſt et nemo poteſt eas raꝑe de manu pat

mei. Ego et pater vnũ ſumus. Suſtule⸗
rũt ergo lapides iudei vt lapidarẽt eum.
Reſpõdit eis Jeſus Oulta bona opa oñ

divobis ex patre meo.pꝛopter quod hoꝝ

opus me lapidatis: Reſpõderũt ei iudei
pꝛopter bonũ opus nõ lapidamus te ſed

de blaſphemia/ ⁊ quia tu homo cum ſis.

facis teipm deum. Reſpondit eis Jeſus.
Nonne ſcriptũ eſt in lege veſtra. Ego di⸗

xi dij eſtis. Si illos dixit deos ad quos

ſermo dei factus eſt:⁊ nõ poteſt ſolui ſcri⸗
ptura quẽ pat ſanctificauit ⁊ miſit in mũ

dum vos dicitis ia blaſphemat. qꝛ di⸗

„

68 D
xi filius dei ſum.

mei nolite credere mihi. Si autẽ facio et
ſi mihi nõ vultis credere.oꝑibus credite.

vt cognoſcatis ⁊ credatis/ quia in me eſt
pater ⁊ ego in patre. Querebãt ergo eum

app hendereꝛ exiuit de manibꝰeoꝛum Et
abijt iterum trãs ioꝛdanẽ in eum locũvbi

erat Johãnes pꝛimũ⁊ manſit illic. Et mł
ti venerũt ad eum⁊ dicebant/quia Johã⸗
nes quidem ſignũ fecit nullum Omia au
tem quecunq; dixit Johãnes de hoc.vera
erant et multi credide/runt in eum.

2

—

otuiſſz hic

Incipiunt Fnee

pꝛeambula paſſionis do lis quonia ʒ

mini d ratõ , inchoat occa
mim de ſuſcrenton e La⸗ ſio pꝛoxima
32fl. Johan. xi. ⸗ dñice paſſio
Xapitulum. cdi. ms.

Rat autẽ quidã languẽs laʒarus
a bechaiĩa de caſtello marie ⁊ mar⸗
D he ſoꝛoꝛũ eius Maria autẽ erat
quevnxit dũm vnguento ⁊ exterſit pedes
eius capillis ſuis cuiꝰfrater laʒarus infir
mabat᷑. Miſerũt ergo ſoꝛoꝛes eius ad eũ
dicentes. ODñe ecce quẽ amas infirmatur
Audiẽs autẽ Jeſus dixit eis. Infirmitas
hec nõ eſt ad moꝛtẽ ſʒ pꝛo glłia domini vt
gloꝛ ificet᷑ filius dei ꝑ eam. Diligebat aũt
marthã⁊ ſoꝛoꝛẽ eius Mariã ⁊ laʒarũ. Vt
ergo audiuit quia infirmabat᷑ tũc quideʒ
manſit in eodẽ loco duobus diebꝰ. dein⸗
de poſt bec dicit diſcipulis ſuis. Eamꝰ in
iudeã iterum. Dicunt ei diſcipuli Rabbi
nũc querebãt te iudei lapidare ⁊ iterũ va⸗
dis illuc? Rñdit Jeſus. Nonne.xij.hoꝛe
ſunt diei? Si qͥs ambulauerit in die non
offendit qꝛ lucẽ huius mũdi videt Si au
tem ambulauerit in nocte.offendit qꝛ lux
nõ eſt in eo. Hoc ait Et poſt hoc dicit eis
Laʒarus amicus noſter doꝛmit ſedvado
vt a ſomno exuſcitẽ illũ. Dixerũt ergo di⸗
ſcipuli eius.Dñe ſi doꝛmit ſaluꝰerit. Di⸗
xerat autẽ Aeſus de moꝛte eius Ali autem
putauerũt qꝛ de doꝛmitõne ſomni dicerʒ
Tüc ergo dixit Jeſus manifeſte.laʒarus
moꝛtuꝰeſtê/ſed gaudeo pꝛopter vos vt cre
datis quia nõ eram ibi ſed eamꝰ ad eum⸗
Dixirergo thomas qui dicit᷑didimus ad

condiſcipulos.Eamꝰet nos ⁊ moꝛiamur

cum eo Venit igit᷑ Jeſus⁊ inuenit eũ q̃tu
oꝛ dies in monumẽto iam habentẽ. Erat
autẽ bethania iuxta hieroſolimã q̃ſi ſta⸗
dijs.xv. Multi autẽ ex iudeis venerãt ad
marthã⁊ Mariãvt conſolarent᷑ eas de fra
tre ſuo Martha autẽ vt audiuit quia Je/⸗
ſus venit.occurrit ei Maria autẽ domi ſe⸗
debat.Dixit autẽ Martha ad Jeſum Do
mine ſi fuiſſes hic. frater meꝰnõ fuiſſʒmoꝛ
tuus.ſed⁊ nũc ſcio:qꝛ quecũq; popoſcerꝭ
a deo dabit tibi deus. Dicit ülli Jeſus: Re
ſurget frater tuꝰ. Dicit e Martha. Scio
quia reſurget in reſurrectõe in nouiſſimo
die. Dicit ei Jeſus.Ego ſum reſurrectõ ⁊
vita.qui credit in me etiãſi moꝛtuꝰ fuerit
viuet Et om̃is quiviuit ⁊ credit in me.nõ
moꝛietur in eternũ. Credis hoc: Ait illi.
VAtiq; domine Ego credidi qꝛ tu es chꝛi
ſtus filiꝰdeiviui qui in hũc mundũ veni⸗
ſti. Et cũ hec dixiſſet.abijt ⁊ vocauit Ma
riam ſoꝛoꝛẽ ſuã ſilentio dicens Magiſter
adeſt.⁊ vocat te.Illa autevt audiuit/ſur⸗

Monoteſſeron ſiue

rexit cito ⁊venit ad eum Nondũ enĩvene
rat Jeſus in caſtellũ.ſed erat adhuc in illo
loco vbi occurrerat eiHartha. Judei igi
tur qui erãt cum ea in domo⁊ ↄſolabãtur
eam cũvidiſſent Mariã quia cito ſurrexit
⁊ exijt ſecuti ſunt eã dicentes qꝛ vadit ad
monumentũvt ploꝛet ibi Maria ergo cũ

veniſſet vbi erat Jeſus. Vidẽs eum ceci:-

dit ad pedes eius⁊ dixit ei. Dñe ſi fuiſſes
hic frater meꝰnõ fuiſſet moꝛtuꝰ Jeſus au

temvtvidit eam ploꝛantẽ ⁊ iudeos quive

nerãt cum ea ploꝛãtes.fremuit ſpũ et tur⸗
bauit ſemetipᷣm ⁊ dicit vbi poſuiſtis euʒ:

Dicũt ei.Dñeveni etvide ⁊ lachꝛymatus

eſt Jeſus. Dixerũt ergo iudei. Ecce quo⸗
modo amabat eũ.Quidã autẽ ex ipf dixe
runt.Non poterat hix qui oclłos ceci nati

aperuit facere vt et hic nõ moꝛeret᷑ Jeſus

ergo rurſum fremẽs in ſemetipſovenit ad
monumentũ.Erat autẽ ſpelũca⁊ lapis ſu
pꝛapoſitꝰ erat ei .Ait Jeſus.Zollite lapi
dem. Dicit ei Martha ſoꝛoꝛ eius qͥ fuerat
moꝛtuꝰ Dñe iam fetet.quatriduanꝰenim
eſt. Dicit ei Yeſus. Nonne dixi tibi ſi cre⸗
dideris videbis gloꝛiã dei. ulerũt ergo
lapidẽ THeſus autẽ eleuatis ſurſum oculis
dixit Gꝛatias tibi ago pater quoniã audi
ſti me.ego aũt ſciebã quia ſemꝑ me audis

ſegd pꝛopter populũ qui circunſtat dixi vt

credãt quia tu me miſiſti. Hec cũ dixiſſet

voce magna clamabat Aazʒareveni foꝛas

⁊ ſtatim ꝓdijt qui fuerat moꝛtuꝰligatꝰma
nus⁊ pedes inſtitis Et facies illius ſuda
rio erat ligata.Dicit ei Jeſus.ſoluite eũ ⁊
ſinite abire. Oulti ergo ex iudeis qui ve⸗
nerant ad mariã⁊ viderãt que fecit credi.
derũt in eũ Quidã autẽ ex ipſis tbierunt
ad phariſeos ⁊ dixerũt eis que fecit ieſus.

De conſpiratõe fa/
cta cõtr Jeſum⁊ eius egreſſu in effrem ·
NBN.xi. (Kapitulum. vij.
Ollegerũt ergo põtifices ⁊ phari
ſei conciliũ.⁊ dicebãt. Quid faci⸗
in? quia hic homo multa ſigna facit.ſi di⸗
mittimꝰeum.ſic om̃es credent in eũ.⁊ ve⸗

nitt Romani ⁊ tollent noſtrũ locũ ⁊ gen⸗

tẽ. Vnus autẽ ex ipſis cayphas noĩe cuʒ
eſſet põtifex anni illius dixcit eis. Vos ne
ſcitis quicq; nec cogitatis qꝛ expedit vo⸗
bis vt vnus moꝛiat᷑homo pꝛo pplo.⁊nõ

tota gens ꝑeat. Hoc autẽa ſemetipſo nõ
dixit.led cũ eſſet põtitex anni illi phauit

ene
llo
ligt
itur
medt
td
Goch
umc
ifuiſes
eſus n
8ike
jet tun
bisenz.
mmatue
e guof
ipßdire
cceinati
1Jeſus
enitod
lapisſu
evi
Sefaen
wanbenin
Titbiſios
nlaitap
immornis
Nnid
uugs
tdiep
dirſſet
gifonas
ignona
nsſads
Wwirec
sbir
feck otdi
Siem
ecctici⸗

Deft
ſincfn⸗
PlunN.
fuethen
.Oudie
utncti
inchn
locitr
as no
s. Ven
ꝛchu,

nmmp

hendanteum.

in hieruſalẽ. M xx. R.x.¶.xviij.

MVBnum ex quatuo:

quia Jeſus moꝛiturꝰerat pꝛo genteꝛ non

tm̃ pꝛo gente ſed vt filios dei qui erãt di⸗

ſperſi cõgregaret in vnũ.Ab illo ergo die

cogitauerũt vt interficerẽt eum Yeſus au⸗
tem iã non in palã ambulabat apud iude

os ſed abijt in regionẽ iuxta deſertũ in ci

uitatẽ que dicit᷑ Effrem ⁊ ibi moꝛabat᷑ cũ

diſcipulis ſuis.Et abierũt multi ieroſoli

mã de regiõe ante paſcha vt ſanctificarẽt

ſeipᷣos. Querebãt ergo Jeſum ⁊ colloque

bant᷑ adinuicẽ in templo ſtãtes Quid pu
tatis quia nõ venit ad diẽ feſtũ: Dederãt
autẽ pontifices ⁊ phariſei mandatũ vt ſi
quis cognouerit vbi ſit indicet vt appꝛe⸗

De aſcenſu

apitulum. cvii
Rant. R. autẽ in auãuifr ſub
Nvia aſcendẽtes in vno cõtextu
hieroſolimã. et pᷣcedebat ponant᷑ ſeqn
illos Jeſus. ⁊ ſtupebãt / t s di fuerit
ſequẽtes timebãt Et. MM ms chriilli in
aſcendẽs M.ieſus hiero hierulalẽ tñ
ſolimã aſſumpſit iteꝝ R. ꝓbabilius ẽ
duodeci. . R. diſcipu muille diuer⸗
los.L. ſuos ſecreto cepit lechrin xp̃i
R. eis dicere que eſſent ei in quibus fa
ventura Et Mlait. R.il cta ſequũtur
lis. i Ecce nos aſcengdni en giſter
J☛ õ vco. de ly⸗
mꝰ hieroſolimã ⁊ cõſum notat.
mabũtur omnia que ſcri —
Pa ſunt ꝑ ꝓphas de fllilo
omis. Tradet᷑. M. R. enĩ pꝛincipiboſa⸗

cerdotũ⁊ ſcribis⁊ ſenioꝛib.R.⁊ condem⸗
nabũt. O. R.eum moꝛteꝛ tradẽt. M. R.
illũ gentibo ad illudendũ ⁊ flagellandũ et
crucifigendũ.⁊.L. conſi puet Et poſtq;
flagellauerint occidẽt eũ.⁊. M. tertia.R.
L. die reſurget. Et ipſi nihil hoꝛũ intelle
xerũt.⁊ erat verbũ iſtud abſcõditũ ab eis:
⁊ nõ intelligebant que dicebãtur.

He. x. lepꝛoſis ſa

natis invia. L. xvij. CLapitulum. cix.
-factũ eſt dũ iret in hieruſalẽ trã

tei decẽ viri lepꝛoſi.qui ſteterũt

glonget leuauerũt vocẽ dicentes. Jeſu pᷣ⸗
ceptoꝛ miſerere noſtri. Quos vt vidit di?
xit· Ite oſtendite vos ſacerdotibo. Et fa⸗

q dixit ei. Quid vis. Et

ctum eſt dũ irent mũdati ſunt. Vnꝰ auteʒ

ex illis vtvidit quia mũdatꝰ eſt regreſſus
eſt cũ magnavoce magnificãs deũ.⁊ ceci⸗/
dit in faciẽ ante pedes eiꝰ gratias agẽs.et
hic erat ſamaritanꝰ Reſpondẽs autẽ Je⸗
ſus dixit. Nonne decẽ mũdati ſunt.⁊ no⸗
uem vbi ſunt? Hon eſt inuẽtus qui redi⸗
ret⁊ daret gloꝛiã deo niſi hic alienigena.⁊
ait illi. Surge.vade quia fides tua ſaluũ

„

te fecit.

Dee non receptioe

chꝛiſti pꝑ ſamaritanos.Luce.x Eg.c.

aſſumptõis eius ⁊ ipſe faciẽ ſuaʒ
firmauit vt iret in hieruſalẽ ⁊ mi⸗

Actũ eſt autẽ dum cõplerent᷑ dies

ſſit nũcios ante conſpectũ ſuũ.Et euntes
intrauer̃t in ciuitates ſamaritanoꝝ vt pa

rarẽt illii ⁊ nõ receperũt eum qꝛ facies eiꝰ
erat eũtis in hieruſalẽ Cuʒ autẽvidiſſent

diſcipuli eius Jacob ⁊ iohan nes dixerũt

Dñe ſivis dicimꝰ vt ignis deſcen gat de ce
lo⁊ cõſumat eos ſicut⁊ helias fecit. Et cõ
uerſus increpauit eos dicẽs.Neſcitis cu⸗
ius ſpũs eſtis.filius homis nõ venit aias

pgdere ſed ſaluare ⁊ abierũt in alið caſtellũ

De petitione filio/
im zebegei. M. xx. R. x. Lapitu. cxi.
Vinc M.acceſſit ad eũ mater fili
t oꝛũ ʒebedei cũ filijs adoꝛãs ⁊ pe⸗
tens aliqͥd ab eo —
3 Potuit vtrũ
q; fieri ꝙ et
mater pete⸗
ret ⁊ fulij. vł

Raccedũt ad eũ filijʒebe
dei Jaco.⁊ Johan. dicen

tes Magiſter volumꝰ vt dicũtur pett
quodcũq; etierimꝰfaci⸗ e e mene
as nobis. Arille dirie eis erenanz 10
qͥd vultis vt faciã vobis. dominus re
⁊ dixerũt da nobis vtvnꝰ ſpondiu eis.

ad dexterã? alius ad ſininn

ſtrã tuam ſedeamꝰin gloꝛia tua.Ait. M.

illi mater. Dic vt ſedeant hi duo filij mei

vnus ad dexterã tuam ⁊ vnꝰ ad ſiniſtram

tuã in regno tuo. Reſpondes. M. R. qau

tẽ Jeſus dixit eis. Neſcitis quid petatis.
Poteſtis. M. R. bibere calicẽ quem ego
bibo. Rbibiturus. M. ſum aut baptiſ⸗
mo. R.quo ego baptiſoꝛ baptiſari.At M
illi. R. dixerũt ei Poſſumꝰ Ait illis Jeſus
R. M.calicẽ quidẽ meũ bibetis et. R.ba

ptiſmo quo baptiſoꝛ baptiſabimĩ.ſedere

D. R,autẽ ad dexterã vel ſiniſtrã mneam

Monoteſſeron ſiue

non eſt meũ darevobis ſed quibꝰparatuʒ
eſt a patre. O. meo. Et audiẽtes. D.R.

decem indignari ſunt de duob fratribo ia

cobo R.⁊ Johãne Jeſus M. autẽ. R. vo
cauit eos ad ſe ⁊ ait illis. Scitis. M. R.
quia. M. pꝛincipes gentiũ hi. R. qui vi⸗
dentur pꝛicipari gẽtibus dominãt᷑ eis. et
M. qui maioꝛes ſunt poteſtatẽ exerce t
in eos · Non ita. O. Reerit inter vos. ſed
M.quicunq;. R.inter. .vos voluerit
maioꝛ. R. fieri ſit. O. veſter miniſter. R.
Et R.quicũq; voluerit intervos pꝛimus

eſſe.erit. O. R.veſtru. O. omniu . R. ſer

uus. M. R. ſicut. O. filius. R. hominis
nõ venit miniſtrari ſed miniſtrare ⁊ aiam
ſuam dare regemptõem pꝛo multis.

De illuminatione

ceci ⁊ de ʒzacheo ⁊ de decẽ mnis ¶.xviij ·

xix·Rx. (KXZapitulum cxij.
Actũ.L.de. c.xviij ·eſt autẽ cũ ap

pꝛopinquaret Jeſus iericho. Ce⸗
cus quidã ſedebat ſecus viã men⸗
dicans ⁊ cũ audiret turbã pꝛetereuntẽ in⸗

ꝙ Jeſus na ʒaren trãſiret.Et clamauit ie

ſu fuli dauid miſereri mei.Et qͥ pꝛeibãt in

crepabãt eũvt taceret. Ipᷣe vero multoma

gis clamabat fili dauid miſerere meiſtäs
autẽ Jeſus iuſſit illũ adduci ad ſe.Et cuʒ

appꝛopinquaſſet interroganit illũ dicẽs.

„

quid vis vt faciã tibi: At ille dixit. Domi

ne vtvideã. Et Jeſus dixit illi. Reſpice. fi⸗
des tua ſaluũ te fecit Et confeſtim vidit.⁊
ſequebat᷑ illũ magnificãs deum.Et om̃is

plebs vt vidit dedit laudẽ deo ⁊ veniunt.

R.iericho.Et.L.de.c.xix.ingreſſus pam

bulabat iericho. Et ecce vir nomie ʒache

us⁊ hic erat pꝛinceps publicanoꝛũ ⁊ ipſe

diues. ⁊ querebat videre Jeſum qs eſſet et

nõ poterat pꝛe turba qꝛ ſtatura puſulus

erat.⁊ pᷣcurrens aſcẽdit in arboꝛẽ ſicomo⸗
rũ vt videret illũ.quia inde erat traſiturus
Et cũveniſſet ad locũ ſuſpiciẽs Jeſus vi⸗
dit illũ ⁊ dixit ad illũ:zachee feſtinans de⸗
ſcende qꝛ hodie in domo tua opoꝛtet me
manere? feſtinãs deſcendit ⁊ ſuſcepit illũ
gaudẽs in domũ ſuã.Et cumviderẽt om⸗
nes murmurabãt dicentes ꝙ ad hominẽ
peccatoꝛẽ diuertiſſet. Stans autẽ zache⸗
us dixit ad dominũ.Ecce dimidiũ bono

rũ meoꝝ dñe do pauꝑibꝰ ⁊ ſiquid aliquẽ
defraudaui reddo quadruplũ.Ait Jeſus

terrogabat qͥd hoc eſſet. Dixerunt autẽ ei

ad eũ.quia hodie domui huic ſalus facta

eſt eo ꝙ et ipſe ſit filius abꝛae. Venit eniz

filius homis querere ⁊ ſaluũ facere qð pe

rierat. Hec illis audiẽtibus adijciens ꝑa⸗
bolã dixit eo ꝗ ppe hieruſalẽ eſſʒ Et qꝛ eſti
marẽt ꝙ confeſtim regnũ manifeſtaret di

xit ergo. Homo quidã nobilis abijt in re
gionẽ longinquã acciꝑe —
regnũ ⁊ reuerti. Nocatis
autẽ decem ſeruis ſuis de
dit ũlis decẽ mnas⁊ ait il
lis. Negotiamini dũ ve⸗/
nio.Ciues autẽ eius ode
rant illũ ⁊ miſerũt legatio

la parabola
cũ illa de ta⸗
lentis infra

nẽ poſt illũ dicentes. Nolumꝰ huncregna

re ſuꝑ nos.Et factũ eſt cũ rediret accepto
regno iuſſitvocari ffuos quibꝰdederat pe
cuniã vt ſciret quantũ quiſqᷓ; negociatus

eſſet. Venit autẽ pꝛimꝰdicens.Dñemna

tua decẽ mnas acq ſiuit.Et ait illi. Euge
ſerue bone qꝛ ĩ modico fidelis fuiſti.eris

poteſtatẽ habens ſupꝛa decẽ ciuitates Et

altervenit dicẽs. Dñe mna tua fecit qnq;
mnas.Et huic ait ⁊ tu eſto ſuꝑ quinq; ci⸗

nitates Et altervenit dicẽs dñe ecce mna
tua quã habui repoſitã in ſudario.timui

enĩ te quia homo auſterus es tollis quod

nõ poſuiſti? metis quod nõ ſemiaſti. Di
cit ei de oꝛe tuo te iudico ſue nequã Scie

bas qꝙ ego homo auſterus ſum tollẽs
non poſui ⁊ metẽs quod nõ ſeminaui Et
quare nõ dediſti pecuniã meã ad menſaʒ
⁊ egoveniens cũ vſuris vtiq; exegiſſem i⸗
lam: Et aſtantibus dixit. Auferte ab illo

mnã date ei qui decẽ mnas habet.Et di

xerũt illi. Dñe decẽ mnas babet.Dico au

tẽ vobis quia om̃i habẽti dabit ⁊ abũda⸗

bit. Ab eo autẽ qui nõ habet ⁊ 4ð hʒ au⸗
fert᷑ ab eo. Veruntamẽ inimicos meos il

los qui noluerũt me regnare ſuꝑ ſe addu⸗

cite huc ⁊ interficite añ me. Et his dictis
pꝛecedebat aſcendẽs hieroſolimã·

De duobus cecis

in egreſſu iericho ſanatis. .xx. Rx.
apitmlum cxii 4

cho ⁊ pꝛoficiſcen

ſecuta. M. eſt eum turba minat hune
multa. Et ecce duo ceci ee ſolum qe ar
detes ſe- I6 erſir moſioꝛ erat
detes ſecus vis audierũt vk non eſſet
Weſus tranſiret? cama timpꝛobabile

Conſonat il⸗

ceſimoàânto.

Tegrediẽtibus. M. illis ab ieri⸗

—

— — —

+, — — —,.. —————.— — — —

— — —

= = -

ma
rabon
deig
ſnin
eint⸗
ino

negne
Ccpto
rpe
ns
enni
ge
S
ad
cch
tatenn
Asgol
Wae
8
aui
nenſa;
ſſenu
W—

. SEe.
=

aE

Dion
1 h
ddr
Cslec

10

oſud⸗

.

nundari multo. M. R. fre qñ̃ vnꝰ ex

uerũt dicentes Dñe miſe ⸗

rere noſtri fili dauid Fili⸗
us. R. autem thymei bar
thymeꝰcecus ſedebat ſecꝰ
viam mendicãs. Qui cũ

audiſſet qꝛ Jeſus naʒare

nus eſt cepit clamare ⁊ di
cere. Jeſu fili dauid miſe⸗
rere mei. Lurba. M. aũt
increpabat eos vt tacerẽt
⁊ cõminabant᷑.R.multi.
At. M. illi magis clama⸗

bant dicẽtes. Dñe miſere

re noſtri fili dauid.et. R.

dicere ali

a ſit hiſtoꝛia

Mathei. ſi⸗
cut diuerſis
vicibus po⸗
tuit Jheſus
egꝛedi de ie⸗
rahe ſana

re nũc duos
nuncvnũ ce⸗
cũ IJ9deo ſup
pleat hic in⸗

telligẽtia le

ctoꝛis modũ
loquẽdi nũc
advnũ nunc
ad duos.

Marci alta

plusq; trecẽtis denarijs⁊
dari pauꝑibus. Dixit. J.
autẽ hoc nõ.quia de ege⸗

nis ꝑtinebat ad eũ ſed qꝛ

cit vei ꝗꝛ ſo⸗
lus male mo
uebatur. alij

pie.

eis mae fa-

ſtans. OM. Jeſus vocauit
M.eos⁊ vocabãt R.cecũ

dicentes ei. Animeqͥoꝛ eſto Surgevocat
te.Qui ꝓiecto veſtimẽto ſuo exiliẽs venit

vultis vt faciã vobis. Dicũt dñe Raboni

R.vt.M. apiant᷑ oculi noſtri. Miſertus
autẽ eoꝛũ Jeſus tetigit oculos eoꝛum Je⸗

ſus autẽ dixit. Nade fides tua te ſaluũ fe/
cit.⁊ cõfeſtim 0. viderũt ⁊ ſecuti ſunt eũ

De alabaſtro vn

Eſus ꝗJ. ergo añ ſex
ieſ paſcevẽit betha

iãvbi fuerat laʒarꝰ Hrltoꝛia 5
moꝛtuꝰquẽ ſuſcitauit Je? . viſer urs
ſus. Fecerũt autẽ ei cenaz euangeliſte
ibi in. R. domo ſymonis laaauneur
lepꝛoſt i? Martha. J. mi⸗ vtoeg vor
niſtrabat laʒarꝰvero ergat referũt pꝛĩo
vnus ex diſcũbentib. Et die azimop.
Rcũ diſcumberet venis
R. Mar. mulier Daria

J.accepit libꝛã vnguenti nardipiſtici pÿỹ

cioſi ⁊ vnxit pedes Jeſu⁊ exterſit capillis

eius pedes JeſuEt. R.fracto alabaſtro ef
fudit ſuper caput ipᷣius recũbentis. M.⁊
domus..repleta eſt ex odoꝛe vnguenti.

Erant. R.autẽ quidã indigne ferẽtes in⸗
tra ſemetipᷣos diſcipuli M.⁊ dicentes R.

ti. M.xxvi· R.xiiij. Jrij. Ka. criij

. — —
on eſt hec

fur erat⁊ loculos habens

ea que mittębãtur poꝛtabat.⁊ fremebant
R.in eam Sciẽs. M. autẽ eſus ait illis

Sinite.L. ulaʒvt in diem ſepulture mee
ſeruet illud. Quid moleſti eſtis. M. huic
mulieriopus eni bonum oꝑata eſt in me
Sempꝑ enĩ pauꝑes habetis vobiſcũ ⁊ cũ
volueritꝭ. R.poteritis eis benefacere.me

M. R. autez. J. non ſemꝑ habebitis/ qd

habuit. R. hoc fecit pꝛeuenit vngere coꝛ⸗
pus meũ in ſepulturã.mittens M.enim

becvnguentũ hoc in coꝛpus meũ ad ſepe

liendũ me ſecit. Amen M. dico. R. vobis
vbicũq; pꝛedicatũ fuerit euãgeliũ hoc in

toto mũdo et ꝙ hoc fecerit narrabitur in

memoꝛiam eius.

De ſeſſione alelli

ꝛopter Jeſum tm̃ ſed vt laʒarum

viderẽt quẽ ſuſcitauit a moꝛtuis.Cogita

nerunt autẽ pꝛincipes ſacerdotũ vr?z Ca
ʒarũ interficerẽt quia multi ꝓter illũ abi⸗

bant ex iudeis⁊ credebãt in ſleſuʒ. In cra

ſtinũ autẽ turba multa que cõuenerat ad

diem feſtũ cum audiſſet quia Ieſusvenit

hieroſolimã.acceperũt ramos palmarũ ?=
pꝛoceſſerũt obuia ei.Et faccũ.C.eſt cu ap
pꝛopinquaſſet Jeſus ad bethfage? betha
niã ad mõtem qui vocat᷑ oliueti miſit.

R.duos diſcipulos dicẽs ulis. Ite in ca⸗
ſtellum qð contravos eſt In quod. L. in

troeũtes ſtatim inuenietis aſinã alligatã

⁊ pullum.L. R.aſine alligatũ cum ea cui

nemo vnq; hoĩm ſedit. Soluite ꝛ addn⸗

cite illũ Et.L.ſiquis vos oſa.
interrogauerit quare ſol⸗

nitis. ſic dicetꝭ ei quia do

NDOgnouit. Y. ergo Tainre ex
liudeis qꝛ illic eſſet ⁊ venerũt non

Vt quid ꝑditio hecvnguẽ

xit.Y.ergo vnus ex diſci⸗
pulis ſuis Judas ſcario⸗
this qui eũ erat traditurꝰ
Quare hoc vnguẽtũ nõ
venit trecentis denarijs⁊
datũ eſt egenis? Poterat
R.eni vnguentũ iſtud ve

ti facta eſt: Di

Poteſt lalua

iudas mur⸗
murabat ꝑ
modum quo

dicũt᷑ pluꝛes

Aliquid faci

n? 5 einoſj ₰ Sequuntur
nec om ſte Diuerias
nus M. his opus hʒ⁊ cõ trãſiatõnes
feſtim dimittere eos Hoch ilbus ꝙ ha⸗
autẽ factũ eſt vt adimple ber zache e
retur qð dictũ eſt per pꝛo in puſſcũſ
phetã.R.dicentẽ. Dicite traſlatonem

filie ſyon. Ecce rex tuus

f 2

=
.

venit tibi manſuetus ſe⸗
dens ſuꝑ aſinã ⁊ pullum
filiũ ſubiugalis.Noli..
timere filia ſyon Ecce rex
tuus venit ſedẽs ſupꝑ pul
lum aſine Hec nõ cogno
uerũt diſcipuli eius pᷣmũ
ſed quando gloꝛificatꝰeſt
Jeſus:.tũc recoꝛdati ſunt he
quia hec ſcpta exãt de oo itate.
⁊ hec fecerũt ei.Euntes. M.autẽ diſcipu
li fecerũt ſicut pꝛecepit eis ieſus.Et.R.in
uenerunt pnllũ alligatũ ante ianuã foꝛis
in biuio⁊ ſoluerunt eũ.Soluẽtibus.L.

venire ad gẽ
teſ ita voluir

quibus ſep⸗

autẽ illis pullũ dixerũt dñi eius ad illos/
quid ſoluic pullũ.At illi dixerũt ſicut. R

pꝛecepit eis Jeſus.qꝛ. ¶L. dũs eũ neceſſa⸗
riũ habet. Riet dimiſerũt eis ⁊ adduxerũt
M. aſinam ⁊ pullũ ⁊ impoſuerũt ſuꝑ eos

veſtimenta ſua et eũ deſuꝑ ſedere fecerüt.

Eunte L.autẽ illo plur
ma. M. curba ſtrauerunt Gloſa .
veſtimẽta ſua in via autẽ
ramos de arboꝛib? cede⸗
bãt⁊ ſternebãt i via.Tur
be autẽ qque pᷣcedebãt⁊ q̃
ſequebant᷑ clamabãt dicẽc
tes. Oſan na filio dauid.

eſt ꝙ ſucceſ⸗
ſiue ſederit

am ⁊ pullũ

Benedicius q venit in noĩe dñi.⁊.R. bñ⸗

dictũ quod venit regnũ patris nr̃i dauid

olulanna in excelſis Et cũ appꝛopinqret iã
gꝗgagaaa deſcenſum mõtis oliueti ceperũt om/
nes turbe deſcendiũ gaudetes laudare de
um voce magna ſuꝑ omibus quas vide-/

rant virtutibo dicẽtes. Benedictꝰ.J. qui

venit in noĩe domini. paxin celo ⁊ gloꝛia

in excelſis. Benedictus qvenit in nomie
dñi rex iſrael. Teſtimoniũ ergo ꝑhibebat

turba q̃ erat cum eo quãdo laʒaꝝ vocauit

de monumẽtoꝛ ſuſcitauit eũ a moꝛtuis ꝓ
pterea ⁊ obuiãvenit ei turba quia audie⸗

runt eũ feciſſe hoc ſignũ Phariſei ergo di

xerũtad ſemetipos Videtis quia nibil ꝓ
ficimꝰ.Ecce mũdus totus poſt eum abijt
Et quidã. ¶L. phariſeoꝛũ de turbis dixe⸗
runt ad illũ. Magiſter increpa diſcipłos

tuos. Quib ipſe ait.Et ſi hi tacuerint la

pides clamabũt.

De fletu Aeſu ſu /

Per ciuitatẽ et eiectõe vendentiũ. Mxxi.
( Kapitulum.cxvi.

ptuag na

tuaginta de
fecerunt ab
hebꝛaica ve

A ccipiendũ

duͤs lup aſi⸗

T.L. vt eppꝛopinguaret vides
ciuitatẽ fieait ſuꝑ illã dicẽs Quia
ſi cognouiſſes? tu. Et quidem in

hac die tua que ad pacẽ tibi.Nũc autẽ ab
ſcondita ſunt ab oculis tuis.qꝛ venient

Dies in te.⁊ circundabũt te inimici tuival

lo ⁊ circundabũt te ⁊ coanguſtabũt te vn⸗/

diq; ⁊ ad terrã pꝛoſternẽet te ⁊ filios tuos/⸗
qui in te ſunt.⁊ nõ relinquẽtin te lapideʒ
ſuꝑ lapidẽ eo ꝙ nõ cognoueris tempꝰviſi

tatõnis tue.Et Rintroiuit hieroſolimã
Et cum. M. intraſſet cõmota eſt vniuer⸗

ſa eiuitas dicẽs. Ouis eſt hic?· Populi at
dicebãt. NHiceſt Jeſus ꝓpheta a nazareth
galilee Et intrauit Jeſus
in templũ dei et eijciebat
omes vendẽtes ⁊ emẽtes
in illo. L.de templo.

Hec fuit e ie

2 ½— 0 E ſcolaſtica v
et meſas numularioꝛũ et aler cũ
lartegras vengenti co⸗ ulſeerr mei⸗
umbas euertit ⁊ no. R.ſi pꝛa Jo. ſco

nebat vt quiſq;ʒ trãſferre L miſcer be⸗
vas ꝑ templũ Et docebat ſtoꝛiã de Tli
eos dicẽs. Nõne.R. M. codemo.
ſcriptũ eſt.domus mea domꝰoꝛõnis voca
bitur cũctis. Rgẽtibus? VUos. M. gutez
Rafeciſtis eam ſpeluncã latronũ Et acceſ
ſerũt. .ad eum ceci ⁊ claudi in templo
et ſanauit eos VUidẽtes autẽ pꝛincipes ſa
cerdotũ mirabilia que fecit ⁊ pueros cla⸗
mãates in templo/ꝛ dicẽtes. Oſanna filio
dauid indignati ſunt ⁊ dixerũt ei:Audis

quid iſti dicut: Jeſus aũt dixit eis Vtixʒ
unq; legiſtis.Exoꝛe infantiũ deus ⁊ la

ctentiũ ꝑfeciſti laudẽ. Et.¶Q.erat quoti⸗
die doces in tempilo. Pꝛincipes autẽ ſa⸗

cerdotũ ⁊ ſcribeꝛ pꝛincipes plebis quere
bant illüi ꝑdere⁊ nõ inueniebãt an face
benſus

erat audiens illum.

De gentibus que⸗
rentib videre ꝭ eſum ⁊ de pꝛedicatiõe eiꝰ
xij. Et roreinne in bethaniam. ıι£—

„

. ¶ Kapitulum, &vij
Rant J. autem gentiles quidã erx

die feſto. Hi ergo acceſſerunt ad

videre. Venit Philippus ⁊ dixit andree

Andreas rurſum ⁊ philippus dixerüt e

ſn. Jeſus autẽ mt eis dicẽs. Venit boꝛa

cctio ſecun da
liq; hyſtoꝛia

his qui aſcẽderat vt adoꝛarẽt in

philippũ qui erat in bethſaida galilee/ et
rogabãt eum dicẽtes. Dñe volumꝰ Jeſuz

lua
n
quo⸗
cen
ſis:
Di
h⸗
ſuus,
bne

inue
terfe
reſpe
ctus
equ
Eta⸗
ho/

llii
greth

meie
lcunds
Nforis
ſia
aͦbe⸗
1 4 1
gag
Abn
N
Mo.,
nisdoc
R
Etads
mph
eh
vahi
flio
Ud,
Goord
re ſe⸗
ott
fhat
ſperte

anir
nind
gicdis
oair
ſrunte

alonge

nuo ficulnea.Et vidẽtes

Bnum er quatuoꝛ

vt clarificet᷑filius homĩs.Amen amen di

co vobis. Niſi granũ frumenti cadẽs in

terrã moꝛtũ fuerit iᷣm ſolum manet. Si
autẽ moꝛtuũ fuerit multũ fructum affert.

Qui amat animã ſuã perdet eã⁊ qui odit

animã ſuã in hoc mũdo invita eternã cu⸗
ſtodit eam. Si qͥs mihi miniſtrat me ſeq⸗/
tur.⁊ vbi ego ſum illic⁊ miniſter meꝰ erit.
Si quis mihi miniſtrauerit honoꝛifica⸗
bit eum pater me qui eſt in celis Nũc ani
ma mea turbata eſt.⁊ quid dicã? Pat᷑ ſal/
uifica me ex hac hoꝛa ſʒ pꝛoptereaveni in

hanc hoꝛã.pater clarifica nomẽ tuum ali

as filiũ tuu. Venit ergovox de celo ⁊ clari

ficaui ⁊ iterũ clarificabo Turba ergo que

ſtabat ⁊ audierat dicebat tonitruũ factuʒ
eſſe. Alij dicebant. Angel? ei locutus eſt.
Reſpõdit Teſus⁊ dixit Non ꝓpter me vox

hecvenit ſed pꝛoptervos. Huc iudiciũ eſt
mũdi.nũc pꝛinceps huiꝰmundi eijcietur

foꝛas.⁊ ego ſi exaltatus fuero a terra om⸗/
nia trahã ad meipᷣm. Hoc autẽ dicebat ſi
gnificãs qua moꝛte erat moꝛiturꝰ. Reſpõ⸗
dit ei turba. Nos audiuimꝰ ex lege/ quia

xpᷣs manet in eternũ.⁊ quomodo tu dicis
opoꝛtet exaltari fliũ homis: Quis eſt fili

us homĩis: Dixit ergo eis Jeſus.Adhuc
modicũ lumen in vobis eſt Ambulate dũ
lucem habetis vt nõ tenebꝛe vos cõpꝛehẽ

dant.Et qui ambulat in tenebꝛis neſcit
quovadit.Dum lucẽ habetꝭ credite in lu
cem vt filij lucis ſitis.Hec locutus eſt Je
ſus⁊ abijt ⁊ abſcondit ſeab eis Et relictis

Miillis ⁊ circũſpectis. R.om̃ibus cũ iaʒ

veſꝑa eſſet hoꝛa exijt in bethaniã cum.xij
foꝛas. M. extra ciuitatẽ ibiq; mãſit? doce
bat eos do regno dec

Talia. M. die.
Abethania mane. M reuertens in
iuitatẽ eſurijt.Cumq; R.vidiſſʒ
ſici ſecus. M. viã habentẽ. R. fo
lia venit ad eũ. M.ſi quid. R.ſoꝛte in ea
inueniret Et cũveniſſet nibil inuenit pꝛe
ter folia. Non enĩ erat tempus ficoꝛũ. Et
reſpondẽs dixit illi. Nunq;. M.ex te fru⸗

pitulum. cxviij

ctus naſcat᷑ in eternũ Hõ
R.amplius in eternuʒ ex

te quiſq; fructus mãduc, ꝓtertia die

Et atefacta.M. eſt contt ita ꝙ ſecuda

Ccum exiret de

mirati ſunt

die ſcilicz lu

diſcipuli ficũ. R.aridam ne ficulnes
factã a radicibus mirati.
M. ſunt dicentes. Quo⸗
recoꝛdatus Petrꝰdixit ei
RabbiEcce ficus cuima
ledixiſti aruit. Reſpõdẽs
autẽ Jeſus ait. Habetei·

ſicẽ aliqui di⸗

tem.
——

bueritis fidẽ ⁊ nõ heſitaueritis nõ ſolum
de ficulnea facietis ſed ⁊ ſi mõti huic dixe

ritis.tolle teet iacta te in mare ita fſiet CPꝛo
pterea. R.dico vobis.Omia quecũq; oꝛã

tes petitis credite quia accipietis⁊veniẽt
vobis.Et cũ ſtabitis ad oꝛandũ dimitti⸗
te ſi quid habetis aduerſus aliquẽvtł ⁊c pa
ter veſter qui in celis eſt dimitrat vob pec

cataveſtra.

De queſtione ba/

Johãnis. M. xxi. Rxxi. L. xx.
Aapitulum.cxix·

in templo ⁊ euan geliſante cõuenerũt ⁊ ac
ceſſerũt. O.ad eũ docentẽ pꝛicipes ſacer

dotũ⁊ ſcribe.Acũ ſenioꝛibo populi. M.

dicẽtes. In qua poteſtate hec facis: et qͥs
dedit tibi hanc poteſtatẽ vt ita R.facias
Dic.L.nobis? Reſpõdẽs.M. Jeſus. R
dixit.L.· Interrogo vos⁊ ego vnũ ſermo
nem quẽ ſi dixeritis mibi⁊ ego vobis vi⸗
cam in qꝗᷓ poteſtate hec facio. Baptiſmus
Johãnis vnde erat:De celo an ex homi⸗
bus Reſpodete.R.mihi.At.illi. K.co
gitabãt. L.intra ſe dicetes. Si dixerimꝰ
de celo. dicet nobis quare ergo no credidi
ſtis illi? Di autẽ dixerimꝰex hominibꝰ.ti
memꝰturbam. O mes eni babent ioban⸗
nẽ ſicut pꝛophetã.Et reſpõdentes ieſu di
rũt.Neſcimus.Ait illis⁊ ipſe Heq; ego

dicovobis in qua poteſtate hec facio.

De duobus füns
vnus facit volũtatẽ patris M.xxi.
Napitulum cxx.
Aid autẽvobis videtur. Homo
NAquidã habebat duos filios ⁊ acce
ẽs ad pꝛimũ dixit. Filivade hodie oꝑari

in vineã meã.· Jlle autẽ reſpondẽs NHolo.

poſtea ãt penitẽtia motꝰabijt. Accedẽs ãt

ad alteꝝ dixit ſilr At ille ridẽs ait.Eo do
mine et nõ iuit. Quis ex duob⸗ iſtie fecit

fuit are facta
et non dñica

cur Et ly. c(öo⸗
tinuo referk
dQd doiẽ pcedẽ

Z. Mecũ veniſier templi ſactũ
eſt vna dierũ docente lo populũ

voluntatẽ patris: Dicũt pꝛimꝰ Dicit eis
ieſus. Amẽ dico vobis qꝛ publicani? me
retrices pᷣcedẽtvos in regnũ dei Venit ãt
ad vos Jobãnes invia iuſticie ⁊ nõ credi
diſtis ei.publicani autẽ⁊ mere rices cred i
derũt ei. Aos autẽ videntes nec peniten
tiã habuiſtis poſtea vt crederetisei.
De indice iniqui
tatis ⁊ de phariſeo ⁊ publicano. L. xviij.
Capitulum.cxil.
d ]) Icebat autẽ ⁊ parabolã ad illos
quoniã opoꝛtet ſemꝑ oꝛare⁊ non
deficere dicẽs. Yudex quidã ergt in ciuita/
te quadã qui deũ nõ timebat ⁊ indieẽ nõ hoʒ⸗
. reuerebat᷑. Uidua autẽ quedã erat in ciuu

tate illaz veniebat ad eũ dicẽs. Vindica
me de aduerſario meo⁊ nolebat ꝑ multuʒ
tempꝰ Poſt hec autẽ dixit intra ſe.Etſi de
um nõ timeo nec hoĩem.reuereoꝛtñ quia
moleſta eſt mihi hec vidua.vindicabo eã
ne in nouiſſimo venies ſuggillet me. Ait
aautẽ dominꝰ. Audite quid iudex iniqui/
tatis dixit. Deus autẽ nõ faciet vindictaʒ
electoꝛũ ſuoꝛũ clamantiũ ad ſe die ac no⸗
cte ⁊ patientiã habebit in ilis: Dico vob
qꝛ cito faciet vindictã illoꝝ Veruntñ fili
us homis veniẽs putas inueniet ſidẽ ſu⸗
ꝑ terrã: Dixit aũt ⁊ ad ſdam qͥ in ſeconfi
debãt tanq; iuſti ⁊ aſpernabant᷑ cetos pa
bolã iſtam dicẽs. Duo hoiĩes aſcenderũt
in templũ vt oꝛarẽt.vnus phariſeꝰ⁊ alter
prublicanꝰ Phariſeus ſtãs hec apð ſe oa
brvcat. Deus gratias tibi ago qꝛ nõ ſum ſiẽ
ceteri hoim. raptoꝛes iniuſti.publicani.
gdulterivelut etiã hic publicanꝰ. Jeiuno
bis in ſabbato decimas do oĩm que poſſi
deo Et publicanꝰ alõge ſtans nolebat nec
oculos ad celũ leuare ſed ꝑcutiebat pectꝰ
ſuũ dicẽs. Deus ꝓpicius eſto mihi pctõꝛi
Dico vobis.deſcẽdit hic iuſtificatꝰin do⸗
mũ ſuam ab illo.qꝛ om̃is qͥ ſe exaltat hu⸗
miliabit᷑ et qui ſe humiliat exaltabitur

De parabola loca
te vinee agricolis. O.xxi.R. xij. L. xx.
CLapitulum.cxxij
OQKiam. M. pabolã audite. Cepit
A R.autẽ ad plebẽ dicere pabolam
paterfamilias qͥ plãtauit vineã ⁊. R.ſepẽ
circũdedit ei? fodit in ea toꝛcular.lacũ R.
fodit ⁊ edificauit. M.turri.⁊ locauiteam /

Ronoteſſeron ſine

agricolis colonis ¶L. Et pfectus eſt pegre
V mulri athibng. um. E aũt
tpᷣs fructuũ appꝛopinqſſet in. .tpevin⸗
demie miſit. M. R. L. uos ſuos ad agri
colas cultoꝛes L.vt de fructu vinee darẽt

illi.Et. M. acciꝑent ab agricoł. R. fructꝰ

H.eius.Et agricole appᷣhenſis pᷣuis eiꝰ
aliũ ceciderũt ⁊ dimiſerũt.R. ¶L.vacuũ et
inanẽ.L/aliũ. M.occiderũt.aliũ vero la
pidauerũt. Iteꝝ miſit alios fuos plures

pꝛioꝛibo ⁊ fecerũt eis ſiłr.in capite R.cedẽ

tes ¶. vulnerauerũt. R. ⁊ cõtumelijs affe
cerũt.⁊ addidit alteꝝ mittere qͥ ⁊ illũ vul⸗
nerãtes eiecerũt Nouiſſime. M. autẽ ad⸗
huc. R.hñs vnũ filiũ chariſſimũ dixit.L.
dñs vinee.Quid faciã: Mittã filiũ meuʒ

Dilectu. ? illũ. O. R. miſit ad eos nouiſſi
me. olcẽs qꝛ foꝛte verebunt᷑.A.filiũ meuʒ
cũ hũcviderit.Quẽ.L.cũ. M. vidiſſent

coloni cogitanerũt intra ſe ⁊ dixerũt R.ad
inuicẽ Hic. M.eſt A. heres. R.venite oc
cidamꝰeũ ⁊ habebimꝰhereditatẽvt ¶L. no
ſtra ſit hereditas Et M. appꝛebenſum R.

L.eũ.eiecerũt eum extravineã ⁊ occiderũt

LCuʒ ergo venerit dñs vinee qͥd faciet agni
Malos / O. male gdet. et
vineã ſuam locabit alſs⸗·
agricolis.q reddẽt ei fru, Hoc eſt itel
ctũ temꝑibo ſuis Ouo ¶.· ligenañ vi⸗

audito dixerũt illi. Abſit dat dae

colis illis: Veniet. R.L. ⁊ ꝑdet colonos

—

Ille autẽ reſpiciens eos de iudeis. il
dixit. Quid ergo eſt hoc Ind aute qð
q ſeripti eſt. R.nce Me. mgerur aic
ſcripturã hãc legiſtis ¶ a vel ipſi oẽs
pidẽ quẽ repꝛobauerunt itellecta pa

edificantes hic factus eſt rabola xpᷣ
in caput anguli dno fa e

ctũ eſt iſtud⁊ eſt mirabile
in oculis noſtris. IJdeo M. dico vobis qꝛ

auferet avobis regnũ dei⁊ dabit gen faci⸗

enti fruct? L. e? Omis M. ꝗ ceciderit ſu

ꝑ lapidẽ iſtũ cõquaſſabit᷑ ſuꝑ quẽ aũtce⸗
ciderit cõminuet⁊ ↄteret eũ.Et cũ audiſ⸗
ſent pꝛincipes ſacerdotũ ⁊ phariſei para⸗

bolas eiꝰ cognouerũt ꝙ de ipſis dicerʒ Et
querẽtes eũ tenere ⁊.L.mittere in illũ ma
nus in illa hoꝛa timuerũt populũ qꝛ M.
ſicut ꝓphaʒ illũ habebãt⁊ relicto eo abiert

De veſte nuptiali.
MDxxij. Cõſonat¶. ſupꝛa.xiiijcũ Bl iij
Xzapitulum. cxxiiſ.

hi⸗

ege
git
pin,
agi
Met
N
ſace
ie
n
s
eRak
lhotfi
lün
ute
irit..
ümen;

lünen
oiſent
i
enleoc
RDN
Waeit
Gbep
ats

eek it
nal oi
chuliß
laiiqvos
vdels. l
laute g
gni wdi
arinai
lihldis

—

ün
Etdinn
unia

D
aoon

Nl

ii

.

8RoNiſtid.

Bnum exquatuoꝛ

ptias filid ſuo.Et miſit ſeruos ſuos voca⸗
re inuitatos ad nuptias⁊ nolebãtvenire.
Iterũ miſit alios ſeruos dicẽs dicite inui
tatis ecce pꝛãdiũ meũ paraui.thauri mei

⁊ altilia occiſa? om̃ia paratavenite ad nu
ptias Illi autẽ neglexerũt ⁊ abierũt alius
in villã ſuam alius ad negociatiõem ſuã.

reliqui vero tenuerũt ſeruos eiꝰ ⁊ cõtume
lia affectos occiderũt. Rex autẽ cũ audiſ⸗
ſet iratus eſt⁊ miſſis exercitibo ſuis perdi⸗
dit homicidas illos ⁊ ciuitatẽ illoꝛũ ſuc⸗
cendit.Tũc ait ſeruis. Nuptie quidẽ ꝑa⸗
te ſunt ſed qͥ inuitati erãt nõ fuerũt digni.
Ite ergo ad exitus viarũ ⁊ quoſcũq; inue
neritis vocate ad nuptias. Et egreſſi ſer⸗
ui eius in vias cõgregauerũt om̃es quos
inuenerũt malos ⁊ bonos ⁊ implete ſunt
nuptie diſcumbẽtiũ. Intrauit autẽ rexvt
videret diſcũbentes ⁊ vidit ibi hoĩiem nõ

veſtitũ veſte nuptiali.⁊ ait illi Amice quo
modo huc intraſti nõ habes veſtẽ nuptia
lem: At ille obmutuit Tüc dixit rex mini

ſtris.ligatis pedibo? manib mittite eũ in
tenebꝛas exterioꝛes Abi erit fletꝰ⁊ ſtridoꝛ
dentiuz. Oulti enĩ ſunt vocati pauci ve⸗

ro electi.

„*

De tributo redden
do ceſari M.xxij.R.xij.L. xx. Ea.cxxiiij
AVinc. M. abeüutes phariſei conſi
t oliũ inierũt vt capent eũ in ſermo⸗
ne.⁊.L.obſeruãtes miſerũt ĩſidia
toꝛes quoſdã.R. ex phariſeis diſcipulos
M.ſuoacũ herodianis.L.q ſe iuſtos ſi
mularet vt euʒ capent in verbo ⁊ traderẽt
pꝛincipatui ⁊ ptãti pᷣſidis: Qui R.veniẽ
tes interrogauerũt.L.illũ dicẽtes Magi
ſter. . Rſcimꝰqꝛ verax es ⁊ recte.L.di

cis⁊ doces ⁊ nõ. M.eſt tibi cure de aliq ⁊
R. nõ curas quenq;. Non. M.enĩ. L. re⸗

ſpicis alias recipis ꝑſonã homĩs neq;.R

vides in faciẽ ſed.L. inveritate. M. viaz
dei doces Licet. L. M. nobis R. dare tri
bulatũ ceſari an ñ dabimꝰ: R Cõſiderãs
Lautẽ dolum illoꝛñ ſciens verſuciã eoꝝ

⁊ cognita. M. Yeſus neqͥ cia eoꝛum. Ait.
Quid. R.me tentatis vpocrite? Oſtendi⸗
te mihi nũmiſma cenſus ¶ Afferto R.mi

hi denariũ. L. vtvideã: At. M.illi. Cob
tulerũt ei denariũ.Et ait illis Jeſus Cuiꝰ

Treſpondẽs Jeſus dixit iterũ in
Opabolis eis dicẽs. Dile factũ eſt
xegnũ celoꝛũ homi regi qͥ fecit nu

interrogauerũt eum dicẽtes Magi⸗

M.eſt imago hec ⁊ ſupſcriptio eius? cu
ius.L. habet imaginẽ ⁊ ſuꝑſcriptõeʒ:Et
reſpõdẽtes.L.dixerũt ei. Ceſaris.M.R

Zunc. M. Rait. Liillis reddite ergo q̃

ſunt ceſaris ceſari? que ſunt dei deo.⁊.¶.
nõ potuerũt repᷣhendereverbũ eiꝰ coꝛam
plebe.Et. M. audiẽtes mirati ſunt om⸗/
nes.R.ſuꝑ eo ⁊ mirati.Qſunt in rñſo eiꝰ

et tacuerũt/⁊ relicto eo.R. abierunt.
e muliere ſepte/
2

J. xxij. R. xij. L. xx. LCapi. cxxv.

ira.

ducei qͥ dicunt nõ eſſe reſurrectõeʒ ⁊

er moyſes dixit ⁊. R.ſcripſit.L. nobis:.

Vt. R.ſi.L.cuiꝰ M. frater moꝛtuꝰ fuerit
⁊ dimiſerit vxoꝛẽ⁊ filios nõ reliquerit.vt

M. frater. R.eius.L.ducatvxoꝛẽ illius ⁊

ſuſcitet ſemẽ fratri ſuo.Et erãt erge apud
nos ſeptẽ fratres Et pꝛimꝰ vxoꝛe ducta de

functꝰeſt ſine.L.filijs nõ. R.relicto ſemi⸗

ne ⁊ nõ M. hñs ſemen reliq tvxoꝛẽ fratri

ſuo. Similr ſcõs accepit. Rieꝗ ⁊ moꝛtuꝰ
eſt ſine. L. filio? nec· R. iſte reliqt ſemẽ et
Ritertiꝰ L.ſimilr. M. accepit. L.Deãvſq;

M.ad ſeptimũ.⁊.R.acceperũt eã ſeptem

⁊ nõ L.reliquerũt ſemẽ ⁊.L.moꝛtui ſunt

Nouiſſima. M. R.oĩim moꝛtua eſt? mu⸗

lier. In reſurrectõne ergo eoꝛũ cuius erit
vxoꝛ.ſiquidẽ ſeptẽ habuerũt eãvxoꝛẽ? Et
reſpondẽs Jeſus ait illis.HNõne ideo erra
tis neſcientes ſcripturas neq; virtutẽ dei
Filij.L.huiꝰſeculi nubẽt⁊ tradunt᷑ ad nu
ptias. Illi vero qui digni habebunt᷑ ſecu
lo illo ⁊ reſurrectiõe ex mo ꝛtuis nõ nubẽt
neq;. M. nubent᷑. R.neq;.L. ducũt vxo⸗

res neq; eni vltra moꝛi poterũt. Equales

M. Reenĩ angelis ſunt.⁊ . ſunt ãgeli
dei in celo.⁊ Lafilij ſunt dei cũ ſint filij re⸗
ſurrectõnis.Quiavero reſurgẽt moꝛtui.
De. R.moꝛtuis.M.ꝙ reſurgãt⁊ moiſes
L.o ſtendit ſecꝰrubũ ſicut dixit dũm deũ

abꝛaam deũ yſaac ⁊ deũ iacob Nunqͥd.R

legiſtis in libꝛo moiſi quod. M.dictũ eſt
a deo dicentevobis Ego ſum deꝰabꝛaam
de yſaac ⁊ de iacob. Deus.¶M.ãt. R.
nõ eſt moꝛtuoꝛũ ſed viuentiũ.Oẽs enim
viuũt ei. Uos. R.ergo multũ erratis. Et
M. audientes turbe mirabant᷑ in doctria
eius. Rñdentes R.autẽ quidã ſcribaꝝ di

xerũt Magiſter bene dixiſti? L. amplius
nõ audebãt eum quicq; inenozate .

illo. M. die. Acceſſerunt ad eũ ſa

W

—

De dilectõne chꝛi⸗
D. xxij. R. xij. de quo et
¶ Capitulum. cxvi.
i. M. autẽ audientes ꝙ ſi
lentiũ impoſuit ſaduceis cõuene

runt invnũ Et acceſſit R.vnus de ſcribis

leg M. doctoꝛ qui R.qudierat illos con⸗
querẽtes etvidẽs bene illis rũderit int⸗
rogauit tentãs M. eũ Magiſter quod eſt
mãdatü magnũ R.pꝛimũ M.in lege O.
omniũ. R. Rñdit. R.ei Jeſus. M. ꝙ pꝛi⸗
mũ omniũ mandatũ eſt. Audi iſrael dñs

deus tuus de; vnus eſt. Et diliges dĩim

deũ tuum ex toto coꝛde tno et ex tota ania
tua et ex tota mete tua et ex tota vᷣtute tua
boc. M.eſt R.pꝛimũ et maximũ manda⸗
tum. Scom ſimile eſt huic. Diliges pꝛo⸗

xunũ tuum ſicut teipᷣm.maius R.boꝝ ali

ud mandatũ nõ eſt. In his. M. duobus
maãdatis tota lex pendet et ꝓphete. Et. R.
ait illi ſcriba Magiſter bene in veritate di
xiſti qꝛ vnus eſt de et nõ eſt alius pᷣter ipᷣʒ
et vt diligat᷑ ex toto coꝛde et ex tota mente
et ex toto intellectu et ex tota aĩa et ex tota
foꝛtitudine et diligere pꝛoximũ tanq; ſe⸗
ipſum maius eſt omibus holocauſtoma⸗/

tibus et ſacrificijs Jeſus aũt videns ꝙ ſa
pienter reſpondiſſet ait illi Non longe es

a regno dei.

De quadã inter:o

gatone phariſeoꝛũ.L. xvij. Et alia inter⸗

rogatone cuieſt xpᷣs ſelius M. xxij. R.xij
AAAuuu r. (Kapitulum. cxxvij.

Aterrogatus L.autẽ a phariſeis
“ D qndo venit regnũ dei ⁊ reſpondit
1is2 dixit. Non venit regnũ cũ obſeruatõ
ne neq; dicẽt.Ecce hic aut ecce illic. Ecce
enĩ regnũ dei intravos ẽ. Cõgregat; .
gqutẽ phariſeis Interrogauit eos Jeſus di
cens.qͥd vobis videt᷑ dexpᷣoꝛcuiꝰfilius eſt

Dicuũt ei dauid.Et. R.rũdens ieſus dice

cebat docens in tẽplo. Quõ ergo dicunt
ſcribe xpᷣm filiũ dauid cui ipſe dauid dice
bat in ſpũſcõ. Dixit dñs dño meo ſede a
dextris meis Donec ponã inimicos tuos
ſcabellü pedũ tuoꝛũ? Quũo ergo dauid in
ſpũ in L.libꝛo pſalmoꝝ Vocat M.eum
dñm et.R.vñ Quõ.Leſt filius eiꝰ Et ne
mo. M. poterat rũdere eiverbũ Et R.mł
ta turba libẽter eũ audiebat.neq; M. au⸗
ſus fuit quiſq; eum ampliꝰexilla die inter

Ronoteſſeron ſine

rogare. M „ , “ —„
De doctrinis pha/
riſeoꝛũ audiendis. M. xxiijRxij. Lxx.
(KECapuulum. cxxviij.
t EVUnc. M.Jeſus locutꝰeſt ad tur⸗
2 ( bas ⁊ ad diſcipłos ſuos ⁊ dicebat
eis in doctrina ſua. Suꝑ M. cathedram
Moypſi ſederũt ſcribeꝛ phariſei Oia ergo
quecunq; dixerint vobis ſeruate ⁊ facite.
ſmvero oꝑa eoꝝ nolite facere. Dicũt enizʒ
⁊ nõ faciũt.Alligant autẽ onera grauia et
impoꝛtabilia? iponũt in humeros hoĩm
diglto autẽ ſuo nolũt ea mouere. Oiĩia ve⸗
ro oꝑa ſua faciũt vt videãtur ab homibꝰ.
Attendite.L. et cauete.R.a ſcribis. Dila
tant. M.eni philacteria ſua? magnificãt
fimbꝛias. Volunt.L. R.in ſcolis ambu
lare amat. M. R. L: autẽ pꝛimos recubi
tus in cenis ⁊.L.cõuiuijs.pꝛias M.¶..
cathedras in ſynagogis⁊ in pꝛimis cathe

Aris ſedere in ſynagogis ⁊ M. ſalutatões

R. A.ĩ foꝛo qui.R. ¶Q.deuoꝛãt domos vi
duarũ ſub obtẽtu R.pꝛolixe oꝛõnis ſimu
lãtes.L. longã oꝛõem. hi accipiũt dãna⸗
tionẽ maioꝛẽ et.R.plixius iudiciũ Amãt

M. vocari rabbi.vos autẽ nolite vocari

rabbi. Vnꝰeſt eni magiſterveſter. Om̃es
gũt vos fratres eſtis.⁊ patrẽ nolite vobis
vocare ſuꝑ terrãꝗ.L.vnus eſt enĩ pater ve⸗
ſter qͥ in celis eſt. Non vocemini magiſtri

qꝛ magiſter veſter vnꝰeſt xps. Qui maioꝛ

eſt veſtrũ erit miniſter veſter. Qui autè ſe
exaltauerit humiliabit᷑.et qui ſe humiliat

crxaltabitur.

De ve multiplici.
D.·xxiij. L.xi.et. xij. Lapitulũ. cxxix
LL. M. vob ſcribeꝛ phariſei ypo⸗
crite qui clauditis regnũ celoꝛuzʒ
añ homies.vos enĩ nõ intra nec
introeũtes ſinitis intrrer½
Ve vobis ſcribe? phari / Quͤuis iſts
ſei vpocrite qui comeditꝭ “ ſub eo cõtex
domos viduaꝝ lõga oꝛöe ſtu dicta per
oꝛãtes ꝓpter hec amplius euãgeliſias
accipietꝭ iudiciũ. Te vo/ borent tame
bis ſcribe ⁊ phaniſei ypoę ſis temponi⸗
crite q circuii mare?⁊ ari? bus fueruus
dam vt faciatis vnũ ꝓſeli pꝛedicta.
litũ ⁊ cũ fuerit factꝰ. facisar
eũ filiũ gehenne duplo q; vos. Ve vobis
duces ceci qui dicitis quicũq; iurauerit.

4

= äs

= = = —– — — — r⸗rC ſ ſfv ———SSSe ——— — -—

1

.

r
n
Lag
ſacn.
Utenz
guige
hoin
iare
mibe⸗
Nlſicit
ambe⸗
ecubi
.
ce
NW
mosy
misſi
iüt din
nüdni
leren
Dis
b
erve⸗
glri
daio
guteſe
W

lin

mmlaſo⸗
Nicß

—2
fft
inu
codi
aap
igellss
Nel
A
tentn
1s
ntci

—

lens

J ſugietis a indicio gehẽne: ꝓpterea.L.⁊
piẽtia dei dixit. Ecce M. ego L. mitto ad.
vos ꝓphas? aplos L. ⁊ ſapiẽtes H.⁊ ſcert

templũ nihil eſt Qui autẽ iurauerit in an
ro tepli debet. ſtulti ⁊ cci.qͥd enĩ maiꝰ eſt
aurũ an templũ qð ſanctificat aurũ:Etqͥ

cunq; iurauerit in altari nihil eſt. qui aũt
iurauerit in dono qð eſt ſuꝑ illud dʒ Ceci
Ouid enĩ maius eſt donũ an altare quod

ſanctificat donũ:qui ergo iurat ĩ altari in
rat in eoꝛ in omibo queſuꝑ illð ſunt Etqͥ
lurat in templo iurat in illo ⁊ in eo qͥ habi

tat in ipſo.Etqͥ iurat in celo iurat in thꝛo
no dei ⁊ in eo qͥ ſedet ſuꝑ eũ. Ve.M.vobᷣ

ſcribe.L. ⁊ phariſei ypocrite qͥ decimatis

mentã⁊ anetũ rutã. L.⁊ ciminũ. M.⁊ oẽ

Lolus ⁊ relinquitis. O. L.q̃ granioꝛa

ſunt legis.iudiciũ? mĩam.⁊ fidẽ⁊ charita
tẽ dei. Hec autẽ opoꝛtuit facere⁊ illa non
omittere. Duces M. ceci excolãtes culicẽ
camelũ autẽ glutiẽtes. Ue.L. vobis pha
riſei ꝗ diligitis bmas cathedras in ſyna⸗

gogis?⁊ ſalutatões in foꝛo. Ve vobis qui
eſtis vt monumẽeta que nõ apparẽt ⁊ bo⸗
mines ambulaãtes neſciũt Rũdẽs aũt qui
dã ex legiſpitis ait illi. Wagiſter. Hec di⸗

cens etiã nobis cõtumeliã facis At ille ait
Etvobis legiſpitis ve qui oneratis hoĩes
oneribus q̃ poꝛtare nõ pñt⁊ ipſivno digi

lo nõ tangit ſarcinas. Ve M. vobis ſcri

be⁊ phariſei vpocrite qui mũdatis qð de⸗
foꝛis eſt calicis⁊ para bſidis.intus at ple⸗
ni eſtis rapina immũdicia. Phariſee ce⸗
ce munda pꝛius qõ intus eſt calicis ⁊ pa⸗
rabſidis vt fiat illud qð defoꝛis eſt müdũ

Vevobis ſcribeꝛ phariſei ypocrite qui ſi
miles eſtis ſepulcris dealbatis q̃ foꝛis ap
parẽet homibe ſpecioſa intus aũt ſunt ple

„

na oſſibs moꝛtnoꝝ⁊ om̃i ſp ureicia. Sic?
vos qd a foꝛis appareꝶꝭ hominib⸗ iuſti.
intus ãt pleni eſtis ypocriſi? iniqͥtate ¶e

D.wvobis AQſcribet phariſei vpocrite q

edificatis ſepulcra ꝓpheta ꝝ. patres. L. ãt
veſtri occiderũt illosꝛ oꝛnatis DH.monu
mẽeta iuſtoꝝ.· Et dicitis ſi fuiſſemꝰ in die⸗
bus patrũ noſtroꝝ.nõ eſſemꝰſi ocij eoꝝ in
ſanguine ꝓphetaꝝ Itaq; teſtimonio eſtis
vobiſmetipſis.⁊ C. ꝓfecto teſtificamĩ q/
2ſentit opiba patꝝ veſtroꝝ qꝛ M. filij eo
rũ eſtis qui ꝓphas occider̃t.qm̃quide.L.
ipſi eos occiderũt Vos autẽ edificatis eo

rũ ſepulcra.? M. vos ĩplete mẽſurã prfm

veſtroꝝ Serpẽtes genimiaviperay⸗ gn
ſa

bas ? M. ex illis L. occidetis ⁊ crucifige⸗

tis ⁊ er eis flagellabitis in ſinagogis vris

⁊ pſeqmini de ciuitate in ciuitatẽ vt veni

0

E

at ſuꝑvos⁊ inqͥrat᷑ L. om̃is. M.ſanguis

iuſtus ſanguis C.oĩim ꝓphaꝝ q effuſus ẽ

ſuꝑ M.terrã a cõſtitutõe L. mũdi a gene
ratõne iſta a ſanguie abel iuſtivſq; ad ſan

guinẽ zacharie filij O. barachie quẽ occi

diſtis et. L. perijt inter templũ ⁊ edẽ. R.=

ltre gr dico vobis redret᷑ ab hac gene⸗
mẽ. M.dico vobis veniẽt hec ola

ratõe
ſuꝑ generatõem iſtã. Vevobis legiſpitis

ꝗ tuliſtis clauẽ ſcie et ipſi nõ introiſtis et
eos qui introibãt ꝓhibuiſtis. Cũ hecad

illos diceret ceperunt phariſei ⁊ legiſpiti

grauiter inſiſtere ⁊ os e ᷑oppꝛimere de mł

tis.inſidiãtes ei.⁊ qᷓrentes aliqͥd capere ex
oꝛe eiꝰvt accuſarẽt eũ Hierlm. M. hirlm
Lxiijque occidis ꝓphas et lapidas eos
q ad te miſſi ſunt. Quotiẽs volui ↄgrega
re filios tuos quẽadmodũ gallina congre
gat pullos ſuos ſub alas ſuas? auis ¶ni

duũ ſuũ ſub pennis ⁊ M.noluiſti L. Ecce

——

relinquetvobis domꝰ veſtra deſerta Dico

eni vobis nõ me videbitis amodo donec
veniat.L. M. boꝛa cũ dicetis. Benedi⸗

ctus quivenit in nomie domini.

utaofferente. Rxij. L. xi. api.cxxx.

MNphilaciũ aſpiciebat eos qni mitte
baãt munera ſua in gazophilaciuʒ
R. turba iactabat es ⁊ multi diuites
iactabãt multa. Cumveniſſet aũt vna vi⸗

dua pauꝑ. miſit duo minuta qò eſt qua⸗
drans. Uidit. L. autẽ Jeſus pauꝑculam
illã viduam mittentẽ era duo minuta. Et
cõuocatis.R.diſcipulis ſuis ait ilł. Amẽ

vere.L. dico vobis quoniã.R.L. vidua
hec pauꝑ plus oĩb miſit qͥ miſerũt in ga⸗
zophilaciũ.Oẽs enĩ ex eo qd abundabat
illis miſerũt in munera dei. Hec aũt exeo
qð illi deeſt ⁊. Rde penuria ſua ola q̃ ha⸗
buit miſit totũ victũ ſuum.

De edificio templi

rnatgge euerſionis hierlm. M.
riiij. R.xiij L. xxi. ¶Ca.cxxxi

cip

C-R.ſedens Jeſus contra gazo⸗

egreſſus M. ihs de teplo ibat.
R.cũ egrederet᷑ cceſſert O. di
uli evt oñderet ei edificatõʒ tẽpli Et
qͥbꝰdã ¶Q.dicetib ð tẽplo ꝙboĩs kpidit⸗

„

MNonoteſſeron ſiue

et donis oꝛnatũ eſſet. Ait. R.illi vnus ex
diſcipulis ſuis. Magiſter aſpice q̃les la⸗

pides⁊ quales ſtructure Ipſe M. autẽ re

ſpondẽs ait eis. Videtis hec oĩia?.R.ma

gnas edificatões.Amen M. dico. R.L.

vobis veniẽt. L. dies in qbus nõö. M. re

linquet᷑ R.¶L. hic lapis ſuꝑ lapidẽ qͥ non
deſtruat. Gedente. M. R. autẽ eo ſuper

montẽ oliueti contra templũ. Acceſſerũt

MH.ad eũ diſcipuli eiꝰſecreto.⁊ R.interro
gabant eũ ſeꝑatim Petrus ⁊ Jacoboꝛ An

dreas? Johanes dicẽtes. O. Dic nobis
pᷣceptoꝛ.¶Q.qũñ hec erũt ⁊ R hec fientM.

quod R.L.ſignũ aduẽtus tui⁊ cõoſumma

tõis ſeculi:et.R.qð ſignũ.LQ. cũ hec fieri

incipiætꝛz cõſummari R:Et. O. Rndeẽs
R. ¶.·Jelſus dixit Aidete ne qs vos ſedu
cat. młtiveniet in noĩe meo dicẽtes. Ego

ſum xpᷣs ⁊ multos ſedncẽt.⁊ L.tempꝰap⸗

pꝛopinquabit. Holite ergo ire poſt illos.

Audituri. M.eni eſtis pꝛelia ⁊ opiniões
pꝛelioꝛũ.Cum autẽ. R.L. audieritis pꝛe

turbemini opoꝛtet. O. R. enĩ pꝛimũ hec
fieri ſed nondũ ſtati finis Tũc dicebat il

lia⁊ ſeditiões nolite treri. Aidete. M.ne

lis. Surget gens cõtra gentẽ ⁊ regnũ ad/

ſeducẽt multos.Et quo/

uerſus regnũ⁊ terremotꝰmagni erũt ꝑ lo-

ca ⁊ peſtilentie ⁊ fames terroꝛesq; de celo

⁊ ſigna magna erũt. Hec M.autẽ.R.oia
initia ſunt doloꝝ Videte Rautẽ voſmet
ipſos Sed L.an hec om̃ia inijciẽtvobis

manꝰſuas ꝑſequent᷑ tunc. M.tradẽtvos

in tribulatõem⁊ occidẽtvos Tradent R.

L. eni vos in cõcilijs ⁊ in ſinagogis ſuis

vapulabitis.⁊ añ reges ⁊ pꝛeſides ſtabitꝭ
pꝛopter me. ꝓpter Qnomẽ meũ· Contin
git autẽ vobis in teſtimoniũ illis R.⁊ eri⸗
tis. M. odio om̃ibus gentibo pꝛopter no
men meũ.Et tunc ſcãdaliſabunt᷑ multi⁊
inuicẽ tradent ⁊ odio ba
bebüt inuicem. Et multi
pſeudo ꝓphete ſurgent et

mocvidetur
tangere pe⸗
nas Beo;
EEirO.—r u nouiſſimoꝛũ
niã abũdabit iniqͥtas re⸗
frigeſcet charitas multo⸗

rũ. Qui aute pſeuerauerityvſc; in finẽ hic

tfttempoꝛum.

ſaluus erit. Et pꝛedicabit᷑hoc euangeliũ
regni in vniuerſo mũdo.et in oẽs gentes

pꝛimũ opoꝛtet pꝛedicari euãgeliũ in M.
teſtimoniũ om̃ibus gentib. Et tũc veni
et cõſummatio Et. R.cũ duxerintvos tra
dentes ponite.L.in coꝛdibꝰveſtris no p

meditari quẽadmodũ rñũdeat;. HNolite R.

. ℳ

pꝛecogitare qd loqmini. Hõ enĩvos eſtis
loquẽetes ſed ſpũſſanctus.Ego. L. enim

dabo vobis os⁊ ſapientiã cui nõ poterũt
reſiſtere ⁊ cõtradicere om̃es aduerſarij ve⸗/

ſtri. Cradet. R. autẽ frater fratrẽ in moꝛtẽ
⁊ pater filiũ ⁊ cõſurgent filij in parẽtes.et
moꝛte eos afficient. Trademĩ.L. enima

parẽtibo ⁊ fratriba ⁊ amicis ⁊ cognatis et
eritis.L. Rodio om̃ib hoĩbus pꝛopter
nomẽ meũ et.Q.capillus de capiteveſtro
nõ peribit.Qui.R. autẽ ſuſtinuerit vſq;
in finẽ hic ſaluus erit. In patiẽtia.L. ve
ſtra poſſidebitis aias veſtras. Cũ M.er⸗

go. R.videritis abominatõem deſolatio⸗

nis que dicta eſt a danieleꝓpheta ſtantem
in loco ſanctovbi R.nõ debet qui. M. R
legit intelligat.Cum.L.autẽ videritq cir
cũdari ab exercitu hirlm tũc ſcitote/quia

appꝛopinquabit deſolatio ei? Tunc M.
R.qui.L. in iudea ſunt fugiãt ad mõtes/

et M.qui.R.in tecto nõ deſcendãt aliqͥd

tollere de domo ſua/⁊qͥ in agro nõ reuer⸗

tat tollere tunicam ſuã ⁊ Q. qui in medio
eius ſunt diſcedãt/⁊ qui in regionib nõ

intrent in eã / quia dies vltiõis hi ſunt vt

impleant᷑ om̃ia que ſcripta ſunt. Ve autẽ

H. R. L. pꝛegnãtibo ⁊ nutriẽtib in illis
dieb⸗. Oꝛate H. R. ne fiat fuga veſtra hye
me vel ſabbato.Erit.L.eni pꝛeſſura ma

gna ſuꝑ terram et ira populo huic.Et ca⸗
dent in oꝛe gladij ⁊ captiui ducent᷑ in om

nes gentes ⁊ hieruſalem calcabit᷑ a genti⸗

bus donec impleant᷑temꝑa nationu.·
De ſignis iudicii.
M. xxiiij.R.xiij. .xvij·et.xxi.ac.xviij.
Capitulum.cxxxij.

²Eäf.LQ. ait ad diſcipulos ſuosveni

er tps qñ deſiderabitꝭ videre vnũ
diẽ filij hoĩs et nõvidebitis.Erit M.eni
tunc tribulatio magna Erũt R.autẽ dies

ltli tribulatõis et tales quales nõ fuerunt
ab in itõ creature quam cõdidit deusvſq;

nũc neq; fient.Et niſi abbꝛeuiaſſet domi
nus dies illos nõ fuiſſet ſalua omnis ca⸗
ro ſed pꝛopter electos quos elegit domi⸗
nus abbꝛeuiabit dies. EtL. dicẽtvobis.
Ecce hic ecce illic. Cũc M.ſi. R.quis vo

bis dixerit. Ecce hic eſt chꝛiſtus aut illic/

nolite credere nolite.R.ire neq; ſectemini
Surgẽt M. R.eni pſeudo xpᷣi et pſeudo
ꝓphete et dabunt ſigna magna et ꝓdigia?
Boꝛtenta.R.ad ſeducendos ſi fieri poteſt

8
Mie
et
GſG
e
Ner
tio⸗
gtem
es
icr
gula

2 —

e.

Nis
wer
wetio
nn
ſunr
ui
ſllis
nhr
nni
on
ni
M.
.
eren
Lernn
uide⸗
öfuont
sng
ſadon
nnis
don
imohs
gbion
1
gin
r

etiã electos Ita M. ytin ochnt kee HZ
erroꝛẽ ducant ſi fieri põt ca diuerſis
etiã electi Ego pꝛedixivo vicib? licet

bis oĩa. vos ergo videte.

ſonent.
Si ergo M. dixerint vo

vobis. Ecce in deſerto eſt nolite exire. Ec
ce in penetrabilibo nolite credere. Hã. ¶L.

ſicut fulgur exit. M.ab oꝛiẽte coꝛuſcans
L. de ſub celo in ea que ſub celo ſunt ful⸗

getꝛ apparet M. vſq; in occidentẽ.ita L.

erit filius homis⁊ aduẽtus M.in die L.
ſua. Vbicũq;. O. fuerit coꝛpailluc cõgre
gabunt᷑ ⁊ aquile.Pꝛimũ L. autẽ opoꝛtet
illum multa pati ⁊ repꝛobari a generatõe
hac. Stat M. R. aüt poſt tribulatõʒ die
rum illoꝝ ſol obſcurabit᷑.⁊ luna nõ dabit
lumẽ ſuũꝛ ſtelle cadent de celo Et.L. erũt
xxi.ſigna in ſole ⁊ luna ⁊ ſtellis ⁊ in terris

peꝛeſſura gentiũ pꝛe ↄfuſione ſonitꝰman⁊

fluctuũñ areſcẽtibo hoĩ bopꝛetimoꝛe ⁊ expe
ctatõe q̃ ſuꝑueniẽt vniuerſo oꝛbi.Et .

virtutes.C.celoꝝ et.R. que ſub celo ſunt

mouebunt᷑. M. R. L. Et tũc. M. appa⸗

rebit ſignũ filij hoĩs in celo ⁊2. M. tũc. R.

plangeẽt ſe oẽs tribeterre. Et tũc vide⸗

bunt fili boĩs venientẽ in nube cũ ptãte

magna. R. L.⁊ gloꝛia.R.et maieſtate L.
M. Et mittet. . R.angelos.cũ tuba⁊
voce magna⁊ cõgregabũt electos a q̃tuoꝛ
vẽtis a ſummis celoꝝ vſq; ad termios eo
rũ.a. R.ſummo terrevſq; ad ſummũ celi.
iam ramꝰeiꝰtener fuerit ⁊ folia nata.ↄgno
ſcitis.R.qꝛ in pꝛoxio ſit eſtas. His.L. ãt
fieri incipiẽtibus reſpicite ⁊ leuate capita
veſtra qm̃ appꝛopinqt redeptioveſtra Et
dixit il ſilitudinẽ. Videte ficulneã ⁊ oẽs

arboꝛeð cũ pꝛoducũt iã ex ſe fructũ ſcitote

2 pe eſt eſtas. Ita. M. ⁊. L. vos. R. cũ

videritis hec fieri ſcitoteqꝛ pꝛope. M. eſt
et in ianuis ⁊ hoſtijs.R.regnum. ¶.dei⸗

Amen L. M. R. dico vobis qm̃ nõ trãſ⸗
ibit generatio hec.donec oĩa fiant. Celũ?z

terrã trãſibũt.verba autẽ mea nõ trãſibũt
Attẽdite L. ãtvobis ne foꝛte grauent᷑ coꝛ
daveſtra crapula ⁊ ebꝛietate ⁊ curis hꝰvi⸗
te ⁊ ſuꝑueniat ſuꝑ vos repẽtina dies illa.
Tanq; ei laq̃us ſupueniẽt in oẽs qͥ ſedẽt

ſupꝑ faciẽ oĩs terre. De. M. die R. ãt ⁊ ho⸗

ra illa nemo ſcit neq; angeli celoꝝneq; R.

filiꝰniſi ſolꝰpat. Sicut àt. L. fuit. xvij. in

dieb noe ita erit in dieb aduentꝰ M. filij

boĩs Sicut eni erãt ante diluuiũ ↄmeds

*

nerit vigilãtes Amẽ dico
vobis ꝙ pᷣcinget ſe ⁊ fac,
et illos diſcũbere trãſiens mĩſtrabit illis
Et ſivenerit in ſcoavigilia ⁊ ſi in tertiavi
gilia veneritꝛ ita inuenerit Bri ſunt fui il

tes⁊ bibẽtes.nubẽtes ⁊ nuptui tradentes
edebãt. L. ⁊ bibebãt ⁊ vxoꝛes ducebãt / et
dabant ad nuptias vſq; ad eũ diẽ in quo
intrauit in arcã noe ⁊ nõ cognouerũt do⸗
necvenit diluuiũ⁊ tulit ⁊ ꝑdidit om̃es

M. Ita erit aduetus filij hoĩs. Silr. ¶Z.
ſicut factü eſt in diebo loth edebãt ⁊ bibe⸗
bãt emebãt⁊ vendebãt plantabãt ⁊ edifi⸗
cabãt Qua die aut exiuit loth a ʒodomis
pluit dñs ignẽ ⁊ ſulphur de celo⁊ oẽs per
didit ſᷣm hoc erit qua die filius hoĩs rene
labit.in die illa qui fuerit in tecto/ et vaſa
eius in domo ne deſcẽdat tollere illa Et qͥ
in agro ſimilr nõ redeat retro. Demoꝛes
eſtote vxoꝛis loth. Quicũq; queſierit ani
mã ſuam ſaluã facere ꝑdet illam. Et qui⸗
cunq; ꝑdiderit eam viuificabit illã. Dico

AL. vobis M. In illa nocte erũt duo in le

cto.vnus aſſumet᷑ ⁊ alter relinquet᷑. Duo

erüt moletes invnũ in. L. mola vna afſi u⸗
meturæ altera relinquet᷑. Duo in agrovnꝰ
aſſumet᷑ ⁊ alter relinq tur Rñdẽtes dicunt

illi. Abi dñe: Qui dixit il is Abicuq; fue
rit coꝛpꝰillic cõgregabunt᷑ ⁊ aqͥle. AUigila⸗

te.L. xxi.itaq; oĩ tpe oꝛãtes vt digni babe

amini fugere oĩa iſta qᷓ futura ſunt ⁊ ſtare
ante filium hominis

7

De vigilia et oꝛa
Igdete. R. vigilate ⁊ oꝛate neſcitis
enĩi qñ ipᷣs ſit. Sicut enĩ hõ qͥ ꝑe
re ꝓfectꝰreliqt domũ ſuã ⁊ dedit

fuis ſuis ptãtẽ cuiuſq; oꝑis ⁊ ianitoꝛi pᷣ⸗

cepitvtvigilaret Vigilate ergo neſcitis eĩ

qñ dñs domꝰ veniat ſero an media nocte
an gallicãtu an mane. Ne cũvenerit repẽ/

te inueniat vos doꝛmiẽtes.Qð ãt vobis

dico. oĩbo dico. vigilate. Dint. L. lübive⸗
ſtrip̃cincti ⁊ lucerne ardẽtes in manibove
ſtris. Et vos ſiles hoĩbo expectãtibo dũm

ſuũ qñ reuertata nuptijs vt cũ venerit / et
pulſauerit cõfeſtim apeeir·
ant ei. Beati ſunt fui illi
quos cũ venerit dñs iue

Poſſunt hec
intelligi po
ſita per re⸗
memoꝛatiõʒ

li. Vigilate H.̊ qꝛ neſcitꝭq̃ hoꝛa dñs ve

ſtervẽtur?ſit. Hoc. M. ãt Laſcitote qm̃ ſi

ſcirʒ pr̃familias qᷓ hoꝛa furveiret vigllarʒ

— MU

vtiq; ⁊ nõ ſineret ꝑfodi domũ ſuã Etvos

eſtote parati quia q hoꝛa nõ putatis filiꝰ
homiĩs veniet. Ait.L. aũt ei petrꝰ. Dñe
ad nos dicis hãc pabolam an?⁊ ad omes?

Dixit autẽ dñs. Quiſputas eſt fidelis di

ſpenſatoꝛ⁊ pꝛudẽs quẽ conſtituit dñs ſu⸗

per familiã ſuam vt det illis cibũ in tem⸗
poꝛe.in tpe.L.tritici mẽſuram? BGeatꝰ ¶D

M.ille ſeruus quẽ cũvenerit dñs inuene

rit ſic faciente Amen M. A. dico. H. vo
bis ſuꝑ om̃ia bona que Poſſider ↄſtituet

eum. Si. M. autẽ L. dixerit male ille ſer
uus in coꝛde ſuo.moꝛã facit dñs meusve
nire ⁊ ceperit ꝑcutere cõſeruos ſuos.pue⸗

ros.L. ⁊ ancillas ⁊ edere ⁊ inebꝛiari.man

ducet autez bibat cũ ebꝛioſis. Ueniet. A.
M. dñs ſerui illius in die qua nõ ſperat
⁊ hoꝛa qua neſcit.⁊ diuidet eũ.partẽq; eiꝰ
cum infideliba ypocritis. M.ponet. Ibi
erit fletus⁊ ſtridoꝛ dentiũ. Ille.L. aũt ſer
uus q cognouit voluntatẽ dñi ſui ⁊ nõ ſe
pꝛeꝑauit ⁊ nõ fecit ᷣm voluntatẽ eius pla
gis vapulabit multis.Qui autẽ nõ ↄpgno
uit⁊ fecit digna/plagis vapulabit paucis
Omni autẽe cui multũ datũ eſt multũ q̃re
tur ab eo.⁊ cui cõmendauerũt muliũ plꝰ
petẽt ab eo. Ignẽ veni mittere in terrã Et

quid volo niſi vt accendat᷑. Baptiſmo ha

beo baptiſari⁊ quõ coartoꝛvſq; dũ ꝑficia

tur Putatis qꝛ pacẽveni dare in terrã. nõ

dico vobis ſed ſeꝑationẽ.Erũt ex hoc qͥn⸗

q; invna domo diuiſi.tres in duos?⁊ duo

in tres. Diuidet᷑ pater in filiũ⁊ filius ĩ pa⸗

trem ſuũ.Et mater in filiã ⁊ filia in matrẽ

Socrus in nurũ ſuã nurꝰin ſocrũ ſuaʒ.

De decem virgim
bus ⁊ de decem talentis? de modo iudicij
Kapitulum. cxxxiiij.
des ſuas exierũt obuiã ſponſo et
ſponſe. Quinq; autẽ exeis erant fatue et

quinq; pꝛudẽtes.ſed quiq; fatue acceptis

lampadibo nõ ſumpſerũt oleũ ſecuʒ. Pꝛu

dentes vero acceperũt oleũ in vaſis ſuis

cum lãpadibo. Moꝛã autẽ faciete ſponſo

doꝛmitauerũt om̃es⁊ doꝛmierũt. Media

autẽ nocte clamoꝛ factꝰ eſt. Ecce ſponſus

venit exite obuiã ei.Lũc ſurrexerüũt om̃es
virgines illeꝛ oꝛnauerũt lãpades ſuas Fa
tue autẽ ſapiẽtib dixerũt. Date nobis de
oleo veſtro qꝛ lãpades noſtre extinguunt᷑

imile eſt regnũ celoꝛu decẽ

Ponoteſſeron ſiue

Rñderũt pꝛudẽtes dicẽtes. Ne foꝛtenon

ſufficiat nobis⁊ vobis ite potiꝰad vende

tes ?⁊ emitevobis.Dũ autẽ irent emereve⸗
nit ſpõſus⁊ q̃ parate erãt intrauerũt cum

eo ad nuptias.⁊ clauſa eſt ianua Nouiſſi

me vero veniũt⁊ reliq̃ virgines dicentes.

Dñe dñe aperi nobis. At ille rũdens ait.

Amẽ dico vobis Heſcio vos Vigilate ita
q; qꝛ neſcitis diẽ neq; hoꝛã Sicut enĩ hõ
ꝑegre pꝛoficiſcẽs vocauit fuos ſuos⁊ tra⸗
didit illis bona ſua ⁊ vni dedit qnq; tale⸗/
ta.alij duo.alijvero vnñn.vnicuiq; ſᷣm pꝛo
pꝛiã virtutẽ ⁊ pfectus eſt ſtati Abijt ãt qui
qnq; talenta acceꝑat? opatus eſt in eis et
lucratꝰeſt alia qqnq;. Sulr ⁊ quiduo acce⸗
pꝑat lucratꝰeſt alia duo.Qui autẽvnũ acce
perat abijt ⁊ fodit in terrã pecuniã domi⸗/
ni ſui. Poſt multũ vero tꝑis venit dñs ſer
uoꝛũ illoꝛũ⁊ poſuit ratõem cũ illis.Et ac
cedens qui qnq; talenta acceꝑat obtulit/
alia quinq; talenta dicẽs. Dñe quinq; ta
lenta tradidiſti mihi ecce alia quinq; talẽ⸗
ta ſuꝑlucratꝰſum Ait illi dũs eiꝰ Euge ſer
ue boneꝛ⁊ fidelis qꝛ ſuꝑ pauca fuiſti fideł
ſuꝑ multa te cõſtituam. Intra in gaudiũ

dũi tui.Acceſſit ãt⁊ qui duo talẽta accepe

rat ⁊ ait.Dñe duo taleta tradidiſti mibi.
ecce alia duo ſuꝑlucratꝰſuʒ Ait illi dñs eiꝰ
Euge ſerue bone ⁊ fidelis qꝛ ſuper pauca
fuiſti fidelis ſuꝑ multa te ↄſtituã intra in
gaudiũ dñi tui.Accedẽs aũt⁊ q vnũ talẽ⸗
tum acceꝑat.Ait.Dñe ſcio qꝛ durꝰes.me
tis vbi nõ ſemĩaſti.⁊ ↄgregas vbi nõ ſpar

ſiſti? timẽs. Abij⁊ abſcõdi tolentũ tuũ in

terrã. Ecce habes qð tuũ eſt. Rndes aut?

dyis eius dixit ei. Serue male ⁊ piger ſcie

bas qꝛ metovbi nõ ſemĩo ⁊ ↄgregs vbiñ
ſparſi.opoꝛtuit ergo te pecuniã meã com
mittere numularijs⁊ veniẽs ego accepiſ⸗
ſemvtiq; qðᷣ meũ eſt cũvſura.Tollite igit
ab eo talẽtũ ⁊ date ei qͥ hʒ decẽ talẽta.om̃i
eni hñti dabit᷑: abũdabit.ei ãt qͥ nõ hʒ et
qð videt᷑ hre auferet᷑ ab eo.⁊ iutilẽ ſᷣuũ eij⸗
Sorbeni d rveneneild fletꝰ⁊ ſtri

doꝛ dẽtiũ ¶ Cũ atvenerit filiꝰ hoĩs ĩ ma⸗
ieſtate ſua? oẽs angeli eius cũ eo:.tũc ſede
bit ſuꝑ ſedẽ maieſtat ſue⁊ cõgregabũt᷑añ

eũ oẽs gẽtes⁊ ſepabit eos abinuicẽ ſiẽ pa

ſtoꝛ ſegregat oues ab edis.et ſtatuet oues
qdẽ a dextrꝭ.edos ãta ſiniſtris.Lũc dicet
rex his qͥ a dextris eiꝰerũt Venite bñdicti
patris mei poſſidete ꝑatũ vobis regnũa
onſtitutõe mundiEſuriui eni⁊ dediſtis

— — — — —

= —à

1
.

iase
lo.
genn
fteb⸗
hen

nide

n
ſ

8
n
i
Nnn
ei
npo
tqui
eset
dacce⸗
ae
domi⸗
oſer
Etac
tulit/
wez
hri
Ugeſe
ifd
ncti
a
inhhi
Nioes
Nalc
min
jnle⸗
8. ne
oſr
wöin
esduſ
SWii
meian

NN

ludd
ige
leftich
ſertf

visinnn

tücſe
Gbbiti
leſip
ncta
Cic
ehiti
nn
nu

mihi manducare.ſitiui⁊ dediſtis mihi bi
bere hoſpes erã ⁊ collegiſtis me. Nudus
eram ⁊ coopuiſtis me.infirmꝰetviſitaſtis
me. In carcere erãꝛ veniſtis ad me Tunc
reſpondebũt ei iuſti dicẽtes. Dñe quãdo

tevidimus eſurientẽz pauimus.ſitientẽ?

dedimus tibi potũ?: Quando autẽte vidi
mus hoſpitẽ ⁊ collegimꝰ. Aut nudũ⁊ co⸗
oꝑuimus te: Aut quãdo te vidimꝰ infir⸗

mũ aut in carcere: venimꝰad te: Et reſpõ

dens rex dicet illis Amẽ dico vobis q;diu

feciſtis vni de his fratribꝰ meis minimis

mihi feciſtis Tüc dicet et his qͥ a ſiniſtris
eius erũt.Diſcedite a me maledicti in ig⸗
nem eternũ qui paratꝰeſt diabolo ⁊ ange⸗
lis eiꝰ. Eſuriui enĩ ⁊ nõ dediſtis mihi mã

ducare.ſitiui⁊ nõ dediſtis mihi potũ.ho⸗

ſpes eram ⁊ nõ collegiſtis me. Nudꝰ⁊ nõ
operuiſtis me. Infirmus⁊ in carcere ⁊ nõ
viſitaſtis me.Tunc reſpondebũt ei ⁊ ipſi
dicẽtes. Dñe quandovidimꝰ te eſurientẽ

aut ſitientẽ aut hoſpitẽ aut nudũ aut ĩfir⸗

mu aut in carcere ⁊ nõ miniſtrauimꝰtibi:

Lũc reſpõdebit illis dicens. Amen dieo
vobis.q;diu nõ feciſtis vni de minoꝛibꝰ

hbis.nec mihi feciſtis.⁊ ibunt hi in ſuppli
cin eternũ. Juſti autẽ in vitã eternam.

De modo Chꝛiſti

in docendo:.A.xxi.⁊ de obſtinatioe iude
oꝛum. Jo xij. Capitulũ.xxv.
Mat.L. autẽ in dieb? docens in tẽ
plo, noctibus vo
ro eriẽs moꝛabak Er bot hoei
nonte qͥ vocafoliueti· mmn hic n⸗
Et omis populꝰ manica memoꝛatio⸗
bat ad euʒ venire in teplo nem quãdo
audire illũ. Cum. J. aut Eat nhes
tanta ſigna feciſſet coꝛã il aie lex vlel

lis nõ credebantin eũ vt paſche.
ſermo vſaie ↄpleretur quc

dixit. Dñe quis credidit auditui noſtro⸗

⁊ bꝛachiũ dñi cui reuelatũ eſt?: Pꝛopterea
nõ poterãt credere quia iterũ dixit yſaias
Et excecauit oculos eoꝛũ⁊ indurauit coꝛ

eoꝛũ vt nõ videant oculis⁊ intelligãt coꝛ⸗

de ⁊ cõuertãtur ſanem eos Hoc dixit yſa
ias quãdo vidit gloꝛiã eius ⁊ locutꝰ eſt de
eo. Veruntamẽ ex pꝛincipibꝰmulti credi

derunt in eũ ſed pꝛopter phariſeos nõ co⸗/⸗

fitebãtur vt de ſynagoga nõ eijcerẽturDi

lerut nimn glarid homind ma iach gio

credit in me nõ credit in me ſed in eũ qͥ mi

ſit me Ego lux in mundũvenivt oĩs q cre

dit in me.in tenebꝛis nõ maneat ſiquis

qudieritverba mea? cuſtodierit ego nõ iu

dico. Non eniveni vt iudicẽ mundũ/ſed
mundũ.Qui ſpernit me et

vt ſlaluũ faciã

nõ accip itverba mea habet q iudicet euʒ
ermo quẽ locutus ſuʒ ille iudicabit eũ

in nouiſſimo diec. quia ego ex meipſo nõ
ſum locutus ſed qͥ miſit me pater. ipᷣe mi⸗
hi madatũ dedit quid dicã quid loquar.
Ego ſcio quia maâdatũ eius vita ecna eſt.
Que ergo ego loquoꝛ ſicut dixit mihi pa/⸗
ter ſic loqquo. M

anpꝛopinquãte xxvi. R. xiiij. L. xxij.
Jxiij. Capitulum. cvi.

*

₰

aʒiumoꝛũ qui diiic
Atur paſcha. Erat Mec eſt dies
gutez paſcha 2 aʒzima

ſanctam.

n

Ppꝛopinqbat. L. autẽ dies feſtꝰ

mercurij añn
poſt biduũ Et. M. factũ zneris
eſt cum cõſummaſſet Je⸗
ſus ſermones hos om̃es dixit diſcipulis

ſuis. Scitis quia poſt biduu paſcha fiet

—

et filius homis tradetur vt crucifſigatur?

*

Zunc cõgregati ſunt pꝛincipes ſacerdo⸗-

tum? ſenioꝛes in atriũ pꝛincipis ſacerdo
iil qui dicit᷑ cayphas ⁊ cõſilium fecerunt.

Et.·R. querebãt. ¶L. ſummi ſacerdotes et

ſcribe quomodo eũ dolo tenerẽtet occide

rent timebãt L. vero plebẽ. Dicebãt.
Riautẽ non in die feſto ne foꝛte tumultꝰ

fieret in populo. Intranit. L. autẽ ſatha⸗
nas in iudã qui gnominat᷑ ſcariothynũin

de duodecim. Zũc.M. abijt R. L. vnus

de duodeci ad ꝑꝛincipes ſacerdotũ ⁊ ſum

mos Rſacerdotes vt pꝛoderet eũ illis E
Alocutus eſt cum pꝛincipibaſacerdotn,

et magiſtratibo queadmodũ illum trade⸗
ret eis.et ait. M.illis. Quid vultis mihi

dare ⁊ ego vobis eũ tradã:Qui.R..qu
dientes gauiſi ſunt ⁊ pꝛomiſerũt.et pacti
Q. ſunt pecuniã illi dare At illi conſtitue
runtei triginta argenteos et ſpopondit.

Et. M.exinde. R.L.querebat opoꝛtuni

tatem vt eum opoꝛtune. R. traderet ſine
Lturbis. Ante. J. diem feſtum paſche

ſciens Jeſus/quia venit hoꝛa eius vttrã⸗

ſeat ex hoc mundo ad patrem. cum dile,
xiſſet ſuos qui erant in mũdo in finem di
„ lexiteoo.

MNMonoteſſeron ſiue

Tertia pars e.

pꝛincipalis huius ↄtextus Jouis t cu⸗
de egreſſu paſſionis ⁊ reſur ius veſpere

J 2 P1 fiebat eſus
rectõis chꝛiſti. agni. er hec

De miſſione azene
Oinz dies azimoꝝ
Petri⁊ Johãnis pꝛima die
aʒimaꝛũ quã Johannesvocat ante feſtuʒ
apitulum. cxxxvij.·

quando. R.paſcha immolaba
tur. in qua. Q. neceſſe erat pa⸗
ſcha occidi.Acceſſerũt. M. diſcipuli ad ie

ſum⁊ dicũt. M. R.ei.Quo vis eamus et

paremus tibivt mãduces paſcha? Et mit

tit ex diſcipulis ſuis Petrũ.L.⁊ Johan⸗

nem dicẽs. Euntes parate nobis paſcha
vt manducemꝰ.At illi dixerunt. Vbi vis

paremus: Et dixit ad eos. Ite M. in ciui

tatem..R.ad quendã. M. Ecce.L.intro
eũtious vobis in ciuitatẽ occurretvobis
homo amphoꝛã aque poꝛtãs.ſeqͥ mini eñ
in domũ in quã intrat⁊ dicetis patrifami
lias domus. Dicit tibi Magiſter. Tem⸗
pꝰ. M.meũ ꝓpe ẽ apð te facio paſcha.vbi
R. eſt refectio mea? Abi.L.eſt dinerſoꝛi⸗

um vbi.L.R.paſcha cũ diſcipulis meis

manducẽ:Et ipſe oſtendet cenaculũ ma⸗

gnũ ſtratũ⁊ ibi parate.Et. R.abierũt di⸗

ſcipuli eius ⁊ venerũt in ciuitatẽ.Euntes
L.R.aũt inuenerũt ſicut dixit illis ieſus

et parauerũt paſcha. Cle)
ſpere. R. autẽ facto venit E fuit eſuſ
cũ duodeci.⁊ L.cuʒ facta asmi

eſſet hoꝛa diſcubuit ⁊ duodecĩ aplłi cũ eo.

De ablutioe pedũ
ohan, xiij. Capitulum.cxxxviij
cena facta cũ diabolus iã mi⸗
ſiſſet in coꝛvt traderet eũ iudas ſi
monis ſcarioth ſciens quia om̃ia
dedit ei pater in manus.et qꝛ a deo exiuit

et ad deũ vadit. Surgit a cena:⁊ ponit ve/

ſtimenta ſua.et cũ accepiſſet linteũ pꝛecin
ſe. Deinde miſu aquã in pelui et cepit
auare pedes diſcipuloꝛũ ſuoꝛũ ⁊ exterge
re linteo quo erat pᷣcinctus. Venit ergo
ad ſymonẽe Petrũ⁊ dicit ei petrus.Domi
ne tu mihi lauas pedes: Non lauabis mi
hi pedes in eternũ. Reſpõdit ei Jeſus Si
nõ lauauero te nõ habebis partẽ mecum.

p ) Rima M. R. autẽ die azimoꝛ

Dlicit ei Symon petrꝰ. Non tm̃ pedes.
ſedz manus⁊ caput.Dicit ei Je‚ſus. Qui

loiꝰeſt nõ indiget niſivt pedes lauet.ſʒ eſt
mũdus totus ⁊vos mũdi eſtis ſed nõ oẽs
Sciebat nãq; quiſnã eſſet qui traderʒ eũ
pꝛopterea dixit nõ eſtis mũdi om̃es Poſt
qᷓ; ergo lauit pedes eoꝝ accepit veſtimẽta

ſua.⁊ cuʒ recubuiſſet iterũ dixit eis. Sci ⸗/

tis quid feceri vobis: VUos vocatꝭ me ma
iſter 1 domine ⁊ bñ dicitis. Dum eteni.
i ergo ego laui pedes veſtros dominꝰ⁊

magiſter. ⁊ vos debetis alter alteriꝰlauare

pedes.Exemplũ enĩ dedivobisvt quẽad
modum ego feci vobis ita⁊ vos faciatis.

Amen dico vobis nõ eſt ſeruus maioꝛ do

mino ſuo.Neq; aplus maioꝛ eo qͥ miſit il

lum.ſi hoc ſcitis beati eritis ſi feceritis ea

De ſacramenti in/⸗
ſti eeri. Erki QLuce. xxij
NAXapitulum.cxxxir. ··

T. M. diſcubentibus. R. eis et
mMmanducãtibus ait Jeſus. Deſide
rio L. deſideraui hoc paſcha manducare
vobiſcũ anteq; patiar. Dico enĩvobis qꝛ

ex hocnõ manducabo illð donec impleat

in regno dei. ſlcenenel
bus. M. autẽ illis. Acce⸗

pit ieſus panẽ gratias X· Eigef intel
egit ⁊ benedixit. M. ?⁊ ffe enau
pulis ſuis ⁊ ait. Accipite vel eadẽ diſ
H. ⁊ comedite.hoc. OQàr nuata g
eſt L. coꝛpus. R. meũ qd bedu; torior
pꝛo vobis tradet᷑ hoc facaci luigiẽ dictu
te in meã cõmemoꝛatõez Jobannis.

Similiterꝛ calicẽ poſtq;
cenauit accipiens M. gratias it⁊ dedit
illis dicens. Accipite.L.et diuidite inter
vos ⁊ bibite. M.ex hoc om̃es Hic eſt ſan

guis meus noui teſtamẽti. Hic.L. eſt ca

lix nouũ teſtamentũ in meo ſanguine.¶
qui pꝛo vobis et. M.pꝛo multis effunde

tur in remiſſionẽ peccatoꝛũ. Dico autem

vobis quia nõ bibã amodo de hoc geni⸗
mine vitis vſq; in diẽ illũ cum illud bibã

nouũvobiſcũ in regno patris mei dei.R.

Et biberunt ex eo omnes.

De pꝛedictione ne
gationis Petri et queſtione diſcipuloꝛũ
Capitulum. cxl.

miord⸗
imüitt
ennoe
II

Kese
dae
mmnduen
nidods
Cberire

Suet n
gmüng

Aegnrſtu

talua dia
eade dif
auns
tauz ono⸗
enRicl
ligugdi

Zbanns
8ezn

diuidinir
in
Hela⸗
oingnl
Pulnec
idon
vdehocß⸗

niluf

Bgnneid

nen
edi
ai

MNñnum ex quatuo:

AUinc. M. L. dixit illis Jeſus·
t WNmnes vos ſcandalũ patiemini
in me ĩ iſta noctequia ſcriptũ eſt.

Percutiã paſtoꝛẽ ⁊ diſpergent oues gre⸗

gis.ſed poſtq; reſurrexero pꝛecedã vos in

galileam. Reſpondẽs au
tem Petrꝰait ülli Et ſi om
nes ſcãdaliſati fuerint in
te.ego nunq; ſcandaliſa⸗

boꝛ. Et. Mait illi Jeſus

Antelligeda
trina nega
tio petri ve⸗
lut vna ne⸗
gatio ↄtinu⸗

pꝛiuſq;. R. gallus bis vo/ atrad incepit
cem dederit ter me es ne/ anqz gallus

„. . cãtaret et ſic
gaturus.Amẽ. M. dico ſintelliguͦt e

tibi.qꝛ in hac nocteante? usgeliſte tri

quã gallus cantet ter me

tur ſcriptura.Qui mãdu

cat panẽ meũ lenabit cõ/ bis.nũc vt a
tra me calcaneũ ſuũ Amẽ lij ad maio⸗
amen dico vobis pꝛiuſe ranonem.

fiat vt cuzʒ fuerit factũ cre⸗

nan negati⸗

es negaturꝰ. At R.illeam gqᷓ; gallus
plius lobatur Et. .ſi aunlarerſed
Raopoꝛtuerit memoꝛite ¶bſumata eſt
cum te nõ negabo. Sil· anq; ſeenn
⁊ om̃es diſcipuli dixerüt Sr poĩt Mar

MNon. J.de omnibus voę/ nec repu⸗
bis dico: Ego ſcio quos gnar g ſßs
„ . „ e⸗
elegerim.ſed vt adimplea Memer

cus ponit ð

ouem factaz

datis qꝛ ego ſum. Amen amẽ dico vobis

qui accipit ſi quẽ miſero /me accipit. qui

autẽ me accipit.accipit eũ qͥ me miſit. Cũ
hoc dixiſſet Jeſus turbatus eſt ſpiritu⁊ ꝓ
teſtatus eſt ⁊ dixit. Amen J. R.dico vobis

quiavnus ex vobis me trade mã
ducat mecũ. Aſpicientes. J. ergo adinui⸗

et qui.R.mã⸗

cem diſcipuli heſitãtes de quo diceret. Et

M. contriſtati.R.valde ceperũt ſinguli

dicere. KNiquid ego ſum domine: At ille
reſpõdens ait. Unus.R. ex duodecĩ qui

M. intingit R

mecũ manũ in parabſide

M.in catino. R. hic me tradet. Filius qͥ

dem homis vadit ſicut ſcr

. „.

Ve autẽ homin

i illi ꝑ quẽ

iptũ eſt de illo.
filius homĩs

tradetur. Bonũ erat ei ſi natus nõ fuiſſet

homo ille Reſpõdẽs. M.

aũt iudas qui tradidit eũ

dixite Nunquid ego ſum

Rabbi:ait illi Tu dixiſti

Erat Y. ergo recübẽs vnꝰ
ex diſcipulis eius in ſinu
ieſu quẽ diligebat Jeſus
Innuit ergo huic ſimon
Petrus⁊ dixit ei. Quis ẽ

–

Intelligẽdũ
E&ꝙ iohaãneſ
pꝓpiquus ie

faciẽ ſuaʒ ad
facieʒ iheſu

riteri ſilẽter

ip̃m familia
interꝛogans

ſu inclinauit

*

7

de quo dicit? Itach cuz ee ſcui xpᷣus ſub

cubuiſſet ille ſuꝑ pec Je miſſe rnaͤr.
ſu dicit ei· Domine qͥs eſt: Reſpõdit Je/

ſus. Ille eſt cui ego intinctũ panem poꝛ⸗

rexero.Et cum intinxiſſet panẽ dedit iu⸗

de ſymoni ſcariothis. Et poſt buccellam
Jeſus.Quod ſa fac cit
us Hoc autẽ nemo ſciuit Dirxit hocꝑ
diſcumbentiũ ad quid di mitrendo nõ

tũc introiuit in eum ſathanas.Et dicit ei

gerit ei Quidã enim puta
bant qꝛ loculos habebat
Audas qꝛ dicit ei Jeſus⸗

iubendo nec
ſcelus aperi

en do.
—=

Eme ea que opꝰſunt no⸗
bis ad diẽ feſtum.· Aut egenis vt aliquid

daret. Cum ergo accepiſſet ille. exiuit con
tinuo. Erat autẽ nox. Cum ergo exiſſz di
cit Jeſus. Nucclarificatus eſt filiꝰ homi⸗
nis⁊ deus clarificatus eſt in eo.ſi deus cla
vt poĩt Mar ſicaene eſt in eo ⁊ deus nbirell. B

ſemetipſo ⁊ cõtinuo clarificabit eũ. ¶ Fi⸗
lioliadhuc modicũ vobiſcũ ſum. queritꝭ

me et ſicut dixi iudeis quo ego vado vos
nõ poteſtis venire.Et vobis dico modo.
Mandatũ nouum dovobis vt diligatis
inuicẽ ſicut dilexi vos.vt ⁊ vos diligatis

inuicẽ. In hoc cognoſcẽt om̃es quia mei

eſtis diſcipuli:ſi dilectõem habueritis ad

inuicẽ. Dicit ei Symõ petrus. Domine

quo vadis.Reſpõdit Jeſus quo ego vado
non potes me ſequi modo.ſequeris autez
poſtea. Dicit ei Petrus. Quare non poſ⸗

ſum te ſequi modo? Ani⸗
mã meã ꝓ mepones Rñt
ihs/ aiaʒ tuã p me pones

cãtabit gallus donec ter telligi eleua

Amen amẽ dico tibi.Nõ E oe poteſti

me neges. Et ipſi cepeft Evel debſe

querere inter ſe quis eſſet

qui eum traditurus eſſen:

Facta eſt autẽ:ꝛ contentö

. 7 —

tur eoꝛum :?et qui poteſtatẽ habent ſuper

eos benefici vocãtur. Aos autẽ non ſicſʒ
qui maioꝛ eſt in vobis fiat ſicut minoꝛ/ et
qui pꝛeceſſoꝛ eſt ſicut miniſtratoꝛ. NHam
luis maioꝛ eſt.qui recũbit/ an qui mini/

ſtrat: Nonne qui recũbit: Ego autem in

medio veſtrũ ſum ſicut qui miſtrat. Uos
autẽ eſtis qui ꝑmãſiſtis mecũ in tentatõi

bemeis Et ego diſpono vob ſiẽ diſpoſuit

mihi pat᷑ me regnũvt edatis ⁊ bibatꝭ ſu-

inter eos.quis eoꝛũ videretureſſe maioꝛ
Dirit autẽ eis. Reges gentium dominã⸗

thꝛonos iudicãtes duodeci tribus iſrael.

MNonoteſſeron ſiue

mẽſam meã in regno meo.et ſedeatis ſuꝑ

Ait autẽ dominꝰ Simoni.Simon ecce
ſathan expetiuit vos vt cribꝛaret ſicut tri⸗
ticum. Ego autẽ rogaui pꝛo te vt nõ defi⸗
ciat fides tua Et tu aliquãdo cõuerſus cõ
firma fratres tuos.Qui dixit. Dominete
cum ſum paratus ⁊ in carcerẽ ⁊ in moꝛteʒ
ire.Et ille dixit. Dico tibi Petre. Non cã
tabit hodie gallus donec ter abneges noſ
ſe meꝛ dixit eis Quando miſivos ſine ſac
culo ⁊ pera ⁊ calciamẽetis. Nũquid aliqͥd
defuit vobis: At illi dixerũt. Nihil. Dixit
ergo eis ſed nũc qui habet ſacculũ tollat/
ſimilr⁊ peram / ſed qͥ non habetvendat tu
nicã ſum et emat gladiũ. Dico enĩ vobis
quoniã adhuc hoc quod ſcriptũ eſt opoꝛ

tet impleri in me. Et cũ iniuſtis deputat?
eſt. Eteniĩ ea que ſunt de me.finẽ habent.

At illi dixerũt. Ecce duo gladij hic. At il /

le dixit eis.ſatis eſt.

Deſermone domi/

ni poſt cenã ⁊ cõtinet multas rubꝛicellas

pꝛo mltitudine doctrinarũ vbi ꝑ totũ de
myſterio trinitatis Jo.xiiij.xv. xvi.xvij.
Capitulum.cxila
Tait diſcipulis ſuis. Non turbe
tur coꝛveſtrũ. Creditis in deum ⁊
ecredite. In domo pa⸗/

Se

tris mei manſiones multe Pꝛĩa rubꝛi⸗
ſunt. Si quo minꝰ dixiſſeʒ cella.

vobis qꝛ vado ꝑare vobis locũꝛ⁊ ſi abiero
et pꝛepauero vobis locum.iterũ venio ad
vos ⁊ accipio vos ad meipſumvtvbi ego
ſum⁊ vos ſitis.et quo ego vado ſcitis. et

viã ſcitis Dicit ei homas.Dñe neſcimꝰ2

quo vadis ⁊ quomõ poſſumꝰ viam ſcire⸗
Dicit ei Jeſus.Ego ſum via veritas ⁊vita
Nemo venit ad patrẽ niſiꝑ me Siↄgno
uiſſetis me ⁊ patrẽ meũ vtiq; cognouiſſe⸗
tis.et amodo cognoſcetis eũ ⁊ vidiſtis eũ

Dicit ei philippus. Dñe oſtende nobis

patrẽ ⁊ ſufficit nobis: Dicit ei Jeſus.Tã

to temꝑevobiſcũ ſum⁊ nõ cognouiſtꝭ me

hilippe quividet me. videt ⁊ patrẽ me⸗
um. Quomõò tu dicis oſtende nobis pa⸗/
trem? Non credis qꝛ ego in patre⁊ pater
in me ẽ: Verba q̃ ego loquoꝛ vobis a me⸗
ipſo nõ loquoꝛ. Pater autẽ in memanẽs
ipſe facit oꝑa.Nõ creditis quia ego in pa
tre ⁊ pater in me eſt. Alioquin ꝓpteropera

ipſa credite. Amẽ amen dico vobis qͥ cre⸗

dit in me.opera que ego facio ipᷣe faciet et
maioꝛa hoꝛũ faciet quia ego ad patrẽ va⸗
do Et quodcũq; petieritis in noĩe meo B
faciam vt gloꝛificet᷑ pater in filio.ſi d pe/

tieritis in noĩe meo hoc faciã.¶ Di dili⸗

gitis me mãdata mea ſeruate.⁊ ego roga⸗
bo patrẽ ⁊ alium paraclitũ dabo vobis vt
maneat vobiſcũ in eternũ ſpiritũ veritatꝭ
quẽ mũdus nõ poteſt ac/
cipere.qꝛ nõ videt euʒ nec Scda rubꝛi⸗
ſcit eũ. Vos autẽ cogno;: cella.
ſcetis eũ.:quia apud vos manebit ⁊ in vo⸗
bis erit. HNon relinquã vos oꝛphanos. ve
niam advos Adbuc modicũ? mũdus me

iam nõ videt. Vos autẽvidetis me. quia

ego viuo ⁊vos viuetis. In illo die vos co
gnoſcetis.qꝛ ego in patre meo⁊vos in me
et ego invobis. Qui habet mãdata mea⁊
ſeruat ea ille eſt qͥ diligit me. qui autẽ dili⸗
git me diliget a patre meo ⁊ ego diligã eũ

et manifeſtabo ei meipᷣm. Dicit ei Judas
non ille ſcariothis. Dñe
quid factũ eſt qꝛ manife⸗-

Queſtio in⸗

ſtaturus es reign nabis⸗ de Apoſtoli
⁊ nõ mundo? Reſpoudgit ·
quis diligit me ſermong

meũ ſeruabit ⁊ pater meꝰ diliget eũ/et ad
eum veniemus ⁊ manſionẽ apud eũ facie
mus. Qui nõ diligit me ſermones meos
nõ ſeruat. Et ſermonenm
quẽ audiſtis nõ eſt meus Implendus
ſed eiꝰ qui miſit me patrꝭ. Hermo xpi.

DHec locutꝰ ſum vobis apð vos manens.
Paraclitus autẽ ſpũſſanctus quẽ mittet
pater in noie meo illevos docebit om̃ia ⁊

ſuggeret vobis om̃ia quecũq; dixero vob

Pacem relinquo vobis pacẽ mêz do vob

nõ quomõ mudus dat ego dovo bis·/ Nõ
turbet᷑ coꝛveſtrũ neq; foꝛmidet.Audiſtis

quia dixivobis vado⁊ venio ad vos.ſidi

ligeretis me.gauderetis vtiq;.quia ad pa⸗
trẽ vado qꝛ pater maioꝛ eſt Et nũc dixivo

bis pꝛiuſq; fiat vt cũ factũ fuerit credatis
Jꝗa nõ mlta loquar vobi 3

ſcũ. Nenit eni pꝛin cpps
mũdi huiꝰ in me non hz Qua na zu⸗
quicq;.ſed vt cognoſcat cundum ali⸗

mũdꝰqꝛ diligo patrẽ ⁊ ſid quos hicin⸗
mandatũ dedit mihi pat cipit ggpleu⸗
ſic facio Durgite eamus ar. Jon
hinc. ¶ Ego ſum vitis ve geliſta quo

Aa ⁊ pr meus agricola eſt. (ment dno

Nri
len⸗/

lort

pbe
qguis⸗
ſiſecn

dici⸗
dis
que
bis.
710
clue
pat
doy
cem
ſcit
odise
dus
don
Ppten
nis
maie
ſegus
tiſ⸗
errn

Zarn
ell.

ttinn
Ahos
hnüigusn
ne,gui
devos
Vosinte
tmmen
lauredili
vdllgiei
tei adas
Auias
E Byt⸗

tella
—

riel
uaiii
ones meos

Irplendus
lemoßpyr
smanens⸗
que müne
witoſtint
dirtron

emkidonn

doyobie
ide. Adin
vonden
gnunt
Ptnicnr,
oto

Qur
buuliß
CunduRt
ror
cpnen
n
mu“
gll
umm

—

ferentẽ fruct ete
omnẽ qui fert fructũ pur tem cedron.
gabit eũ vt fructũ pł affe nec erat ym

Omnẽ palmite in me nõ
fuctũ tollet eũ. et

dirxerit ſein.

ierat toꝛen⸗

rat. Jãvos mũdi eſtis pꝭ? nus dictus.

ſum vobis.manete in me anticipatio⸗

⁊ ego invobis Sicut pal

metipſo niſi mãſerit in vi
te.ſic necvos niſi ĩ memãa DU
ſeritis.Ego.J.xv.ſum.vitis⁊ vos palmi

tes.qui maner ĩ me⁊ ego in eo hic ſert fru⸗
ctũ multũ quia ſine me nihil poteſtis face

re Si quis in me nõ mãſerit mittet᷑foꝛas

ſicut palmes.⁊ areſcet ⁊ colligẽt eũ ⁊ in ig

nem mittẽt⁊ ardet. Si mãſeritis in me et
verba mea in vobis mãſerint.qðcunq; vo
lueritis petetis ⁊ fietvobis. In hoc clari⸗
acusec Pae meꝰvt fructũ plurimũ af⸗
feratis⁊ efficiamini mei diſcipuli. Sicut
duexit me pater ⁊ ego dilexi vos. Mane⸗
te in dilectõe mea. ſi pᷣcepta mea ſeruaue/
ritis manebitꝭ in dilectõe mea ſicut ⁊ ego
pꝛecepta patris mei ſeruaui/ et maneo in
eius dilectõe. Hec locutus ſum vobis vt
gaudiũ meũ in vobis ſit ⁊ gaudiũ veſtrũ
impleat᷑ ¶ Hoc eſt pꝛece
ptũ meũ vt diligatis ĩui⸗ Pꝛeceptũ di
cem ſicut dilexi vos Ha lectionis.
ioꝛẽ hac dilectöem nemo ¶ Quinta ru⸗

habet vt aĩiam ſuã ponat beicella.
quis ꝓ amicis ſuis. Vos amici mei eſtis

ſi feceritis que ego pᷣcipio vobis. Jam nõ
dicã vos fuos/quia ſeruꝰ neſcit qͥd faciat
dñs eins. Aos autẽ dixi amicos qꝛ om̃ia
quecũq; audiuia patre meo nota feci vo⸗
bis. Nõ vos me elegiſtis ſed ego elegivos
⁊ poſuivos vt etatis⁊ fructũ afferatꝭ⁊ fru⸗

ctus veſter maneat vt qðcunq; petieritis
patrẽ in noie meo detyobis Hec man⸗

dovobis vt diligatis ĩiui
cem Si mũdus vos odit Ji rubꝛi
ſcitote qꝛ me pꝛioꝛẽ vob cell.
odio habuit.Si de mũdo fuiſſetis mun

dus qð ſuũ erat diligeret.qꝛvero de mun⸗
do nõ eſtis ſʒ ego elegivos de mũdo.pꝛo⸗

pterea oditvos mũdus. Memẽtote ᷣmo
nis mei quẽ ego dixivobis NHõ eſt ſeruus
maioꝛ dño ſuo.ſi me ꝑſecuti ſunt⁊ vos ꝑ⸗

ſequẽtur.ſi ſermonẽ meũ ſeruauerint? ve⸗
ſtrũ ſeruabũt. Bed hec om̃ia facientvobᷣ

ꝓpter nomẽ meũ qꝛ neſciũt eũ qͥ miſit me.

qꝛ nõdũ trãſ

tpal nis vel reme
mes nõ pᷣt ferre fructũ a ſe moꝛationis

Bnum exquatuoꝛ

Sinoõ yeniſſez? locut eis fuiſſem pecca⸗

ui non haberẽt.Nũc autẽ excuſatõem nõ

hñt de pctõ ſuo Qui odit me ⁊ patrẽ meũ

odit. Si opꝑa non feciſſem in eis q̃ nemo
alius fecit. peccatũ nõ haberẽt.Nũc aũt ⁊
viderunt ⁊ oderũt ⁊ me⁊ꝛ patrẽ meũ ſedvt
impleat᷑ ſermo qͥ in lege eoꝝ ſcriptꝰ eſt qꝛ
odio habuerũt me grat. WUM
Zũ autẽ venerit pacli ¶ Septima ru
tus quẽ ego mittã vobis Pzicella.

a patre ſpm̃ veritatis qͥ a patre ꝓcedit ille

teſtimoniũ ꝑhibebit de meꝛ vos teſtimo/
niũ phibebitis quia ab initio mecũ eſtis.
Hec locutus ſumvobisvt nõ ſcãdaliſemi
ni.Abſq; ſynagogis faciẽt vos.ſed venit
hoꝛavt om̃is qui interficitvos arbitretur

obſeqͥum ſe pᷣſtare deo Et hec faciẽ᷑tvobis

quia nõ nouerũt patrẽ neq; me. ſʒ bec lo⸗
cutꝰſum vobis vt cũ venerit hoꝛa eoꝛum

reminiſcamini qꝛ ego dixivobis Hec aũt

vo bis ab in itio nõ dixi qꝛ vobiſcũ eram.

Et nũcvado ad eũ dauuu··
me miſit ⁊ nemo exvobis Eerala
interrogat me quo vadis bbiicella.

Sed quia hec locutꝰ ſum vobis triſticia
impleuit coꝛveſtrũ ſed ego veritatem dico
vobis. Expeditvobis vt ego vadã Si eĩ
nõ abiero ꝑaclitus nõ veniet ad vos. ſi ãt
abiero mittã eũ advos.Etcũ venerit ille/⸗
arguet mundũ de peccato.⁊ de iuſticia.et
de iudicio. De peccato quidẽ qꝛ nõ credi
derũt in me.de iuſticiavero qꝛ ad patrem
vado ⁊ iã nonvidebitis me De iudicio ãt

huc multa habeo vobis dicere / ſed nõ
poteſtis poꝛtare modo Cũ autẽven erit il
le ſpũs veritatis docebit vos oẽm verita⸗
tem. Non enĩ loquet᷑ a ſemetipᷣo ſed q̃cũ⸗
q; audiet loq̃tur⁊ que vẽtura ſunt annun
ciabitvo bᷣ. Ille me clarificabit qꝛ de meo
accipiet ⁊ annũciabitvo⸗ 2ðD
bis ¶ Bodicũ ⁊ iã non ona rubꝛi⸗
videbitis me.⁊ iteꝝʒ mo⸗ cellg.
dicũ⁊videbitis me qꝛvado ad patrẽ Dixe
rũt ergo ex diſcipulis eiꝰadinuicẽ. Quid
eſt hoc qð dicit nobis modicũ ⁊ nõ vide⸗
bitis me⁊ iterum modicũ⁊ videbitis me:
qꝛ vado ad patrẽ? Dicebãt ergo qͥd ẽ hoc
qꝙ; dicit nobis modicũ: Neſcimꝰqͥd loqͥt᷑
Cognouit autẽ Jeſus qꝛ volebãt eñ inter
rogare⁊ dixit eis.De hocq̃ritis intervos
qꝛ dixi modicũ⁊ no videbitꝭ me⁊ iteꝝ mo

A pꝛinceps hniꝰ mũdi iam iudicatꝰeſt

dicũ ⁊ videbitis me. Amẽ amẽ dico vob.

g

quia ploꝛabitis ⁊ flebitis vos.mũdus au

tem gaudebit:vos autẽ cõtriſtabimĩ. ſed
triſticiaveſtra vertet in gaudiuʒ. Mulier
cum parit triſticiã habet qꝛ venit hoꝛa ei⸗
Cum aũt peperit puerũ.iã non meminit
pꝛeſſure ꝓpter gaudiũ qꝛ natus eſt homo
in mundũ Etvos igit᷑ nũc quidẽ triſticiã
habetis. Iteꝝn autẽ videbo vos ⁊ gaude/
bit coꝛveſtrũ gaudiũveſtrũ nemo tollet
avobis.Et in ſllo die nõ rogabitis quic/⸗
quã. ¶ Amen amẽ dico —

vobis ſi qͥd petieritis ſa Decima ru⸗

trẽ in nomine meo dabit iicella.
vobis. Vſq; mõ nõ petiſtis quicq; in no
mine meo. Petite ⁊ accipietis vt gaudiũ
veſtrũ ſit plenũ.Hec in ꝓuerbijs locutus
ſumvobis. Venit enĩ hoꝛa cuʒ iã nõ in ꝓ
uerbijs loqrvobis ſed palã de patre meo
annũciabsvobis. Illo die in nomĩe meo
petetis. Et nõ dico vobis qꝛ ego rogabo
patrẽ de vobis. Ipſe enĩ pater amat vos⸗/
qꝛ vos meamat ⁊ credidiſtis qꝛ a deo exi
ui.Exiui a patre⁊ veni in mundũ Iteꝝ re
linquo mundũ⁊ vado ad patrẽ.Dicũt ei
diſcipuli eiꝰ.Ecce nũc palã loqueris ⁊ ꝓp⸗
uerbiũ nullũ dicis. Nunc ſcimꝰ quia ſcis
om̃ia ⁊ non eſt opus tibi vt qͥs te interro
get. In hoccognouimꝰqꝛ a deo exiſti Rñ
dit eis Jeſus. Modo creditis.Eccevenit
hoꝛa ⁊ iãvenit vt diſpergamĩvnuſqͥſq; in
ꝓpꝛia ⁊ me ſolũ relinqtis.⁊ nõ ſum ſolꝰqꝛ
pater mecũ eſt Hec locut? ſumvobis vt in
me pacẽ habeatis. In mũdo pᷣſſurã habe
bitis ſed ↄfidite egovici mũdũ ¶ Hec lo⸗
cutus eſt Jeſus ⁊ ſubleua —
tis ĩ celũ oculis dixit Pa Andecia ru⸗
tervenit hoꝛa clarifica fili bucella.
um tuũ vt filiꝰtuꝰclarit̃icet te ſicut dediſti

ei ptãtẽ om̃is carnis vt om̃e qð dediſti ei
det eis vitã eternã Hec eſtvita eternavt co

gnoſcãt te ſolũveꝝ deũ⁊ quẽ miſiſti ieſuʒ

xpᷣm Ego te clarificaui ſuꝑ terrã.opus cõ

ſummaui qð dediſti mihivt faciã.⁊ nunc
clarifica me tu pr̃apud temetipᷣm clarita⸗
te quã habui pꝛiusqᷓ; mũdus eẽt apud te
Maniſeſtaui nomẽ tuũ hoib quos dedi
ſti mihi de mũdo.Lui erãt⁊ mihi eos de⸗
diſti? ſermonẽ tuũ ſeruauerũt: nũc ↄgno
uerũt qꝛ oĩa q̃ dediſti mihi abs te ſunt qꝛ
verba q dediſti mihi dedi eis.⁊ ipᷣi accepe

rũt⁊ cognouerũtvere qꝛ a te exiui ⁊ credi⸗

derũt qꝛ tu me miſiſti.Ego eis rogo nõ
ꝓ mũdo rogo ſzꝓ his quos dediſti mihi⸗

Monoteſſeron ſiune

qꝛ tui ſunt. Et mea oĩa tua ſunt? tua mea
ſunt ⁊ clarificatꝰſum in eis.Et iã nõ ſum
in mũdo ⁊ hi in mũdo ſunt ⁊ ego ad teve⸗

nio Pr ſancte ſerua eos in noĩe tuo ò̊s de
diſti mihi vt ſintvnũ ſicut? nos.Cũ eſſeʒ

cũ eis ego ſeruabã eos in .
noĩe tuo.q̊s dediſti mihi Duodecima
cuſtodiui? nemo ex eiſ pe Lmubꝛicella.
rijt niſi filius ꝑditõis vt ſcptura impleat᷑
Niüc autẽ ad te venio⁊ hec loq̃r in mũdo
vt habeãt gaudiũ meũ impletũ in ſemet⸗
ipſis. Ego dedi eis fmonẽ tuũ ⁊ mũdus

eos odio habuit qꝛ nõ ſunide mũdo ſic ⁊
cgo nõ ſum de mundo. Hõ rogo vt tollas

eos de mũdo ſed vt f̃ues eos a malo. De
mundo nõ ſunt ſicut ⁊ ego nõ ſum de mũ
do. Sctifica eos in veritate.ſᷣmo tuꝰveri

tas eſt.ſicut tu me miſiſti in mũdũ.et ego

miſi eos ĩ mũdũ⁊ ego ꝓ ipf ſanctifico me⸗

ipᷣm vt ſint ⁊ ipſi ſccificati in veritate NHon

ꝓ his aũt rogo tantũ.ſed⁊ ꝓ eis qui credi
turi ſunt ꝑ verbum eoꝝ in me.vt oẽs vnũ
ſint.ſicut⁊ ego pater in te ⁊ tu in me.vtes
ipſi in nobis vnum ſint.vt mund?credat

qꝛ tu me miſiſti Et ego claritatẽ quã dedi
ſti mihi.dedi eis.vt ſint vnuʒ ſicut ?⁊ nos
vnum ſumꝰ. Ego in eis⁊ tu in me vt ſint

cõſummati in vnuʒ et cognoſcat mũdus
qꝛ tu me miſiſti.⁊ dilexiſti eos ſicut et me
dilexiſti Pater q̊s dediſti mihivolovtvbi

ego ſum et illi ſint mecũvtvideãt claritatẽ

mes quaʒ dediſti mihi:qꝛ dilexiſti me añ
cõſtitutiõem mũdi.Pater iuſte mundꝰ te
nõ cognouit. ego ãt cognoui et hi cogno

uerũt qꝛ tu me miſiſti et notuʒ feci eis no
men tuũ vt dilectio.qua dilexiſtimne.in ip

ſis ſit et ego in ipſis.
De oꝛatione Jeſn

Jxviij. Lapitulum. cxlij.
Ec Jcum dixiſſet Jeſus et. .
hymno. R. dicto exierunt in mõ
tem oliueti et.QL. egreſſus ibat ſᷣm conſue
tudinẽ in montẽ oliuaꝝ trãs toꝛrentẽ.ꝗ.
cedron in villaʒ.M.in pꝛediũ.R.cuino
men gethſemani.Secuti.L. ſunt autem
eum et diſcipuli e? Sciebat J. et iudas qͥ
tradebat eum locuʒ.qꝛ freq̃nter ↄuenerat
ieſus illuccum diſcipuł ſuis et. M. dixit

. R. Sedete hic donec M. vadã illuc.ρ
et oꝛc̃. R.Et coaſſumpto.M. R. petro et

duob filijs ʒebedei cepit. M. ↄtriſtari et

ſua capcione. O.xxyvi. Rxiiij. L. xxij.

bin

e
n
e

de
6G
an
l.

let
hüo
men
jdng
ſie⸗
As
Ne
ndend⸗
nncen
ge
ſcome
Nſon

n

Roignii
nnen
Whur
iginc
Atles
ri
nücus
kanme
henb
lrtnd
nmte
jaboge
gſonen
lſtmnd

õ
Muuct
rutiute
R

gmmih

tnn
cna
r
in⸗

4
/
7

=
= .

—,,
—

—
—

MBmum exquatuo:

meſtus eſſe pauere. R.et tedere TuncMο

ait. R.ilł. Triſtis eſt aia mea vſq; ad moꝛ
tem. Suſtin ete hicꝛ vigilate mecuʒ ⁊ L.
ipſe auulſus eſt ab eis qntum eſt iactꝰ la⸗
pidis Et ꝓgreſſus M. R.puſillum pꝛoci
dit. M.in faciẽ ſuã ſuꝑ. R.terrã et oꝛabat
vt ſi fieri poſſʒ trãſiret ab

om̃ia poſſibilia ſunt tibi xp̃us

eo hoꝛa Et dixit Abba pr ſar intel
ligi

tranffer hunccalicẽ a me. bis ita dixirt

So qð ego volo ſʒ qð tu

i. M. pat ſi poſſibile eſt trãſeat ame

calix iſte. Aeruntamẽ nõ ſicut ego volo ſʒ
ſieut tu. Etvenit ad diſciplos ſuos ⁊ MW.
innenit. R. eos doꝛmientes.⁊ dixit petro

ſic. Symõ. R.doꝛmis. Nõ. M. potuiſti

R.vna hoꝛavigilare mecum? Vigilate⁊
oꝛate vt nõ intretis in tentatõem. Spũs
quidẽ pꝛomptus eſt caro auteʒ infirma.

Iterũ ſcðo abijt ⁊ oꝛauit eundẽ ſermonez
dicẽs Pater M. mi ſi nõ põt hic calix trã

ſire niſi bibã illũ fiatvolũtas tua Etvenit

HM. Riterũ⁊ iuenit eos doꝛmiẽtes Erãt
eni oculi eoꝝ grauati ⁊ ignoꝛabãt.R.qͥd

rñderẽt ei.Et relictis. M. illis iteꝝ abijt
⁊ oꝛauit eundẽ ſermon?.⁊ poſitis Z.geni
bus oꝛabat dicẽs. Pater ſi vis trãffer cali
cem iſtũ a me.Aerũtñ nõ Pꝛobabile ẽ
mea ſed tuavoluntas fiat ꝙ fuit gabꝛi
Apparuit autẽ illi angel?ꝰ N.

de celo cõfoꝛtans eũ.Et factus in agonia
pꝛolixi oꝛabat. ⁊ factus eſt ſudoꝛ ei ſicut
gutte ſanguĩs decurrẽtis in terrã. Et cuzʒ

ſurrexiſſet ab oꝛõe ⁊ veniſſet ad diſciplłlos

ſuos inuenit eos doꝛmiẽtes p triſticia. et
ait illis Quid doꝛmitis?: Doꝛmite iã. D.

R. ⁊ reqͥeſcite. Sufficit. R.ſurgite.L.et

oꝛate ne intretis in tentatõem. Ecce.M.
appꝛopinqbit. R.hoꝛa ⁊ filiꝰhoĩs trade
in manꝰpctõꝝ.ſurgite eamus Ecce qͥ me

tradet ꝓpe eſt. Judas J.ergo cũ accepiſſet

cohoꝛtẽ a pontificiba ⁊ phariſeis miſtroo

. *„ 7

venit illuc cũ laternis ⁊ facibo? armis.Et
H. adhuc R.ieſu loquẽte Ecce iudas ſca
riothis vnex.xij.⁊ cũ eo turba multa cuʒ
gladijs ⁊ fuſtib.miſſi H.a pꝛincipibo ſa⸗

cerdotũ ⁊ ſcribis R.⁊ ſenioꝛib H.R.po
puli. Dederat ãt traditoꝛ eis ſignũ dicẽs.
Quẽcunq;ʒoſculatfuero ipᷣe eſt tenete eũ
⁊ ducite. R.caute ⁊. L. antecedebat eos ⁊

appꝛopinqᷓuit ieſuvt oſcularet᷑ en Et M.
cuũ veniſſet R. ſtati acceſſit ad eũ ait Rab⸗ ?
bi. R. Aue M.rabbi. D. oſculatꝰ R. eſt

ego ſuz abierũt retroꝛſuzʒ

cum in teploꝛ ſedeba

eum. Dirit M. ei Jeſus Amice. Ad ldye
niſti: Juda oſcło filiũ hoĩs tradis Jeſus

Jaitaq; ſciẽs oĩa que vẽtura erãt ſuꝑ eum

ꝓceſſit ⁊ dixit eisquẽ queritis? Rñnderũt
ei Teſum nazarenũ dixit eis ieſus ego ſuʒ.

Stabat ãt⁊ iudas qui tradidit eũ cũ ip
Vt ergo dixit eis ſus

ntelligen⸗
⁊ ceciderũt in terrã. IJteꝝ· d eſt poſtẽ
ergo eos introgauit Hq u⸗ asoſcns
queritis: Alli autẽ dixert qꝛ bceſſerar

Jeſum naʒarenũ.Rñt ie? regreſſus ad

ſus Dixi vobis quia ego turbaʒ ad cy
ſum. ſi ergo me qritis ſi;/ elus i
nite hos abire Vt iplerek

ſermo quẽ dixit qꝛ q dediſti mihi nõ per

didi ex eis quẽq; Tũc O.acceſſerũt ⁊ ma
nꝰ? M. R. iniecerũt in ieſum⁊ tenuerũt eũ

Vidẽtes. L. qt hi qui cũ ipſo erãt.quod

futuꝝ erat dixerũt ei. Dñe ſi ꝑcutim ĩgla
dio. Rñs ãt ieſus ait.ſinitevſq; huc Sy⸗

mon M. R.ergo petrꝰhũñs gladiũ eduxit
eum? pcuſſit potificis ſummi. R. ſacerdo
tis ſeruũ⁊ abſcidit auriculã eiꝰdexterã J.

malchus. Dixit ergo Je, Intell igen⸗

dit mihi pater nonvisvt
bibã illů: Oẽs D.eniq ſi· ⸗
acceperit gladium gladio peribũt An pu

pet rus pꝑcuſ

tas qꝛ nõ poſſuʒ rogare patrẽ meũ ⁊ exi

bebit mihi mõ pluſq; duodecĩ legiões an
geloꝝ? Quõ ergo ĩplebunt᷑ ſcripture:qꝛ

ſic opoꝛtet fieri.EtA.cũ tetigiſſet auricu

lam eiꝰ ſanauit eum. Dixit autẽ Jeſus ad

eos qͥ venerãt ad ſe pꝛicipes ſacerdotum ?-
magiſtratꝰtẽpli⁊ ſenioꝛes Canq; .I.
ad. R. latronẽ exiſtis cũ gladijs⁊ fuſtibus
cõpꝛebẽdere me.cũ q̃tidie.L.fuerivobiſ⸗

docẽs ⁊ nõ M. me. Rte Superuene
nuiſt;. ſed hec eſt hoꝛa ve eni debt ai⸗
ſtra? ptãs tenebꝛaꝝ Hoc ba. vel poat.·
NM.autẽ. R.totum factũ vel iõ dicunt᷑
eſt vt ad implerẽtur ſcri bulnctpes ve
pture ꝓphetaꝝ Tunc ρ n den.

diſcipuli R.relicto eo om

nes fugierunt. Adoleſcẽs R. autẽ quida,z
ſequebat᷑ eum amictꝰſindone ſuꝑ nudo ⁊

tenuerunt eum Et ille relicta ſindone nu

dus ꝓfugit ab eis. Cohoꝛs. Jautẽ et tri

bunus et miſtri iudeoꝛum cõpꝛebẽderũt
g 2

eſum ? tenẽtes. M. L. ligauerũt eum ⁊

adduxerũt eũ ad Annã pꝛimũ. Erat enim
ſocer Cayphe qui erat põtifex an ni illius

Erat autẽ Cavphas qui cõſiliũ dederat

iudeis quia expeditvnũ hoiem moꝛi pꝛ’o

—

populo E t cõuenerũt R.in vnũ oẽs ſacer
dates ſcribe: phariſei ⁊ ſenioꝛes ·

De minione Aeſn
nnã. Etpꝛima negatone peri. .⸗
xxvi: R.xiiij. L. xxij. Jlxvii. a cxlin
— , re Jeſum Sim

autẽ ule erat notus põtifici ⁊ in⸗
troiuit in atriũ pꝛincipis cũ Jeſu Petrus
aũt ſtabat ad hoſtiũ foꝛis.Exiuit ergo ali
us diſcipulꝰqui erat notus põtifici⁊ dixit
hoſtiarie⁊ introduxit petrũ.dixit ergo pe

tro ancilla hoſtiaria ſum zuis di⸗

miR. ſacerdotis cũvidiſſj nerli diuerſi.
ſet · Petrũ calefaciẽtẽ ſe C¶.· cns i
ſedentẽ ad lumẽ. Et . corꝛdandi tri
tu cũ ieſu naʒareno R.ga plicẽ negati
lileo eras. Hũqͥd. J. ⁊ tu onẽ petri ita
erdiſcipulis es hols iſtitꝭ vr Bug. ſen⸗

„ tire vide atuꝛ
us: Et hic.L.cũ illo erat totã tuiſſe ĩ

At M.ille R.enegauit. ¶ domo Anne

illum coꝛam omnib⸗ di / Zße vrilor⸗
cens. MWulier. L. nõ no; nus miedut
ui illũ NõJ. ſum neq;. Rßiudicare
ſcio.neq; noui qd dicas. babuioꝛ mõ

Stabãt J.aũt ſerui ⁊ mi dicendum ſi

—1 P— ex textu poſ⸗
niſtri ad pꝛunas q: ſ ĩg ut elici ſicut
erat⁊ calefaciebãt ſe Erat eẽ videt᷑ mo

autẽ cum eis ⁊ Petrꝰſts dus bic con⸗

⁊ caleſaciẽs ſe. Et.R.exi ,/ tentus iudi⸗

nit foꝛas ante atriu? gal,; Letleckoꝛ.

lus cãtauit.Pontifex. J.ergo introgauit
Jeſum de diſcipulis ⁊ de doctrina eꝰ Rñ
dit ei Jeſus.Ego palã locutus ſum mun
do ego ſemꝑ docui in ſynagoga ⁊ in tem⸗
plo quo om̃es iudei cõneniũt ⁊ in occul⸗

to locutꝰſum nihil. Quid me interrogas

Interroga eos qͥ audierũt que locutꝰſum
ipſis.Ecce hi ſciunt qͥd dixeri ego Hec cũ
dixiſſet vnus aſſiſtens miniſtroꝛũ dedit
aglapã Jeſu dicẽs. Sic reſpõdes põtifici:
Reſpõditei Jeſus Si male locutꝰſum te
ſtimoniũ ꝑhibe de malo.ſi aũt bene quid

me cedis: Et miſit eũ annas ligatum ad

CLaypham pontificẽ.

De miſſione Jeſu

Monoteſſeron ſine

Petrꝰ: alius diſcipulꝰ.diſcipul⸗

eũ dicentes. Om̃ nos au

ſoluã tẽplũ hoc manufa-

ad cngphã O xxvi R xiiij. L.xxixviñ

Lapitulum. cxliiüiũ.
T. M. illi tenẽtes Jeſum duxef̃t

Millũ ad Cayphã pꝛincipẽ ſacerdo⸗

tũ vbi ſcribe ſenioꝛes⁊ phariſei cõuenerãt
Petrus M. R. autẽ ſequebat᷑ eum alonge

vſq; in atriũ pꝛincipis ſacerdotũ.Et in⸗
greſſus intro ſedebat cũ miniſtrisvt .
videret finẽ.Accenſo.L.autẽ igne in me
dio atrio⁊ circũſidentibo illis.erat petrus

in medio eoꝝ ⁊ calefaciebat ſe ad ignem.

Pꝛincipes autẽ ſacerdo⸗

tum ⁊ om̃e cõſiliũ quere,· Difficultas
bãt falſum cõtra Jeſuz te ¶Puenit ĩ hoc
ſtimoniũ vt eũ moꝛti tra paſſu qꝛ treſ

er euã geliſte ñ
derẽt? nõ inueniebãt uz loquuͤtur de

multi falſi teſtes acceſſii Anna iõ vi⸗

ſent? R. cõuenientia teſti dent᷑ 2pᷣhen

* WT dere factum
monia nõ erant NHouiſſi Anne ciũ fa⸗

me. M. autẽ venerũt duo tcto caiphevt

falſi teſtes?; R.falſum teſti

eſ pᷣma negas⸗
moniũ ferebãt aduerſus

te petri ꝙ
hic ponit cũ

diuimꝰeũ dicẽtẽ.Ego diſ

ctũ⁊ poſt triduũ alind nõ manufactũ edi
ficabo Hic. M. dixit poſſum deſtmuere tẽ
plũ dei⁊ poſt triduũ reedificare illð Et R.
nõ erat ↄueniẽs teſtimoniũ illoꝝ Et exur
gens ſummꝰ ſacerdos in mediũ interroga

uit Jeſum dicẽs Nõ rñũdes quicq; ad ea q̃

tibi obijciũtur ab his: Ille autẽ tacebat⁊
nihil reſpõdit Rurſus ſummꝰſacerdos in
terrogauit eũ⁊ dixit ei Adiuro M.teꝑ de
um viuũ vt dicas nobis ſi es xpᷣs lilchoel

benedicti.R.Dixit ũli Jeſus.QZu dexiſti.·

Ego. R.ſum. Verũtamẽ D. dico vobis
gmodovidebitis M. R. filiũ homis ſedẽ
tem a dextris virtu dei⁊ venientẽ in nu
bibꝰceli Tũc pꝛinceps ſacerdotũ ſciditve
ſtimẽta ſua dicẽs. Blaſphemauit. qͥd ad⸗
buc egemus teſtibꝰ deſideramꝰ R.teſtes
Eccæ. M. nunc. R. audiſtis blaſphemiã.
quid vobisvidet᷑: Qui.R.om̃es.M.con
demnauerũt eum reũ eſſe moꝛtis. Et.L.

viri qui tenebãt eũ illudebãt ei.Tũc M.

expnuerũt. R.L. in faciẽ eius ⁊ velauerũt
L. eum cedẽtes.Leũ colaphis.R.et.L.
interrogauerũt. M. eũ dicentes ꝓphetiſa
nobis Ppriſte gune eſt qui te ꝑcuſſit: Et
R. miniſtri eum alapis cedebant / et alia

multa blaſphemantes dicebant in eum⸗

n

(P)

Bnum exrquatuoꝛ

De ſecunda ⁊ ter⸗
reben erk

J. xviij.

illũ alia. M. an⸗
1R. cepit dicere circũ
ſtantibo Quia hic ex illis
eſt. Hic. M. erat cñ Jeſu

nazareno. Et, LQ. poſt pu

ſillũ alius vidẽs eũ dixit.
Et tu de illis es. Erat ꝗA.
autẽ Bimon ſetrꝰ ſtas

⁊2 calefaciẽs ſe. Dixerunt

ergo ei Hu nqd ru exdi
ſcipulis eꝰes: Et iterum

negauit cũ iuramento qꝛ

—

nõ noni hoſem. Et M.

Pos. B. uſillũ interual⸗

o L. qſi hoꝛe vniꝰrurſus
M. R.qui aſtabant dice

bant petro. Vere ex illis

es. Nã ⁊ galileus es ⁊ lo⸗
quela. H.tua manitfeſtũ
te facit. Dixit J. vnder ſer
uis pontificis cognatus
eius cuiꝰpetrꝰabſcidit au
riculã.Nonne ego tevidi
in hoꝛto cũ illoꝛille.R.ãt
cepit anathematiſare de⸗

teſtari M. ⁊ iurare . R

qꝛ. Rineſcio hoĩem iſtuʒ
quẽ dicitꝭ.Et ↄtinuo L.
gdhuc eo loquẽte iteꝝ R.
gallus M. R. cãtauit. ¶

J. Et. Lcõuerſus domi

nꝰ reſpexit petrũ.Et .

recoꝛdatus. L. Rieſt pe;

trus verbi dñi ſicut dixe⸗

rat ꝙ buſq; gallus cantet

pitulum. cxlv.

êð
4

7

bis R.ter me negabis ꝑEt·
egreſſus foꝛas fleuit amare.

DHe tertia cõnentõ

apit ulũ xl vi.
Ane. M. autẽ fa

cto vt factus. C.
eiſt dies conciliũ M. inie
runt om̃es pꝛincipes ſa⸗
cerdotũ ⁊ ſenioꝛes popu

—

Feunte. M. gqutẽ petro ianuã rur
=e B ſus R. cñ vidiſſet .

JZurel
dũ ꝙ in qua
lbet negsti

one petri mł
te pione lo⸗
cute ſunt ſiẽ

fuit i ttumul

tu. ⁊ ꝙ petrꝰ?
nuc exiut nuũe
redijt vt tur
bat?. nõ ↄſi⸗
derâs 4d di
cerz aut age
ret p̊ ti moꝛe
et nüc ſtabat

nuc ſedebat

Pollür etiã

L lire lligi tres

eſſe in nocte
gallicãtꝰ cir⸗
ca mediã no
ctẽ. circa ter
tiã. circa au⸗
roꝛã. nõ aũt
videt᷑ ꝙ Yhe
ſus ⁊ petrus
manſeruũt in
domo Anne
vel ad ſcðᷣm
aut tertium
gallicantum
Et foꝛte eti
amẽpetrus ĩ
pꝛima nega
tione ter ne

gauit anteie

gallus cãta⸗

ret. qꝛ nõ ne
gat euãgeli⸗

uz plure s qᷓ
treſ fuiſſe ue
gationes:

ne ſenioꝛũ? traditõe ieſu pilato. O. xxvij
Riiij. et. xv L. xxij.et. xxiij. Y. xviij.⁊. xix

[Pꝛima rubꝛi
cella. 2

Irntelligen⸗

dũ eſt ꝙ bis

ↄuenerũt in ᷣ
domum cay⸗

li aduerſus ieſumvt eum

moꝛti traderẽt.Et addu⸗

xerũt L. eũ in conſiliũ ſu
um dicẽtes Si tu es xp̃s
dic nobis. Et ait ill. Si

—

to ibidẽ et a
ſeruis cuſto⸗
dito nõ ſine
ↄtumelijs ⁊?
flagellis.

dixero vobis nõ creditis mihi.ſi autẽꝛ in
terrogauero nõ rũdebitꝭ mihi neq; dimit

tetis.Ex hoc autẽ erit filius hoĩs ſedens

a dextris virtutis dei.Dixerũt autẽ om̃es

Tu ergo es filius dei? Qui ait Aos dicitꝭ

quia ego ſum. At illi di⸗

xerũt. Quid adhuc deſi⸗

deramꝰteſtimoniũ.ipſi eĩ
audiuimus de oꝛe eiꝰ Et
ſurgens om̃is młtitudo
coꝛũ ⁊. R.vinciẽtes .
ieſum duxerunt illũ ad pi

—

latum a caypha in pᷣtoꝛiũ

Exiuit ergo ad eos Pyla
tus foꝛas⁊ vinctum M.

4

phe reſerua

Litera aug.

babzʒ ad csy
phã.ſed hec
eſt clarioꝛ lʒ
ſaluet ſuam
vide.

nae iũ. Erat autẽ ma⸗
ne ⁊ ipſi nõ introierũt in pꝛetoꝛiũ vt non
contaminarẽtur ſed manducarẽt paſcha.

adduxerũt et tradiderunt

Pontio Pilato pꝛeſidi.
Tunc videns qͥ eum
tradidit ꝙ dãnatus eſſet

penitẽtia ductus retulit
xxx.: argenteos pꝛincipi⸗

—

Attendẽda

eſt młtiplex
acceptio pa

ſce vide ĩ po
ſtillis.
Sc&da mubꝛi⸗

bus ſacerdotũ ſenioꝛibꝰ populi dicens.

Peccaui tradẽs ſanguinẽ iuſtum. Atilli
dixerũt. Quid ad nos:? Tuvideris.Et ꝓ⸗
iectis in templo argẽeteis receſſit⁊ abiens

Maqueo ſe ſuſpendit Pꝛincipes autẽ ſacer

dotum acceptis argẽteis dixerũt. Non li
cet mittere eos ĩ carbonã quia pꝛeciũ ſan⸗

guinis eſt. Conſilio autẽ inito emerũt er

illis agrum figuli in ſepulturã peregrino
rum ꝓpter hoc᷑ vocatus eſt ager ille achel⸗
demach.hoc eſt ager ſanguinisvſq;in ho
diernũ diem. Zunc adimpletũ eſt quod

dictum eſt ꝑ JYeremiam ꝓ
phetam dicentẽ. Et acce⸗
perũt.xxx. argenteos pꝛe

ciũ appꝛeciati quod appᷣ
ciauerũt a filijs iſrael ⁊ de

derũt eos in agrũ figuli ſi

cut conſtituit mihi domi

nus Jeſus autẽ ſtetit an⸗
te pꝛeſidem.Et J.dixit pᷣ

ſes. Quã accuſatiõem af⸗
fertis aduerſus homineʒ
hunc: Reſpõderunt ⁊ di/

xerunt ei.Si nõ eſſet ma

—

— —

—
Tertia ru⸗

vꝛicella.
Quamuis
ec pꝛophe

tia ſit ma'⸗
gis in zacha
ria.nihiloĩ⸗
nus venit in
mẽtẽ hiere⸗
mie pꝛopter

aliquã ſimi⸗

litudinẽ quo
rundam ver
boꝛũ hic po

ſitoꝛum cum

g9 3

—

—

SGU—

Monoteſſeron ſine

lefactoꝛ nõ tibi tradidiſſe
mus euz. Dixit ergo eis

verbiſ ſuis 2

non curauit

mutare.quo
pulatus. Accipite ed vos mniã oẽs pꝛo⸗
⁊ m legeʒ veſtrã iudica phtee vno
te ei. Dixerũt ergo indei beruu tanch
Nobis nõ licet interfice· n vnus ſcri⸗

re quẽq; vt ſermo ieſu im

pleret᷑ quem dixit ſignifi /
cãs qua moꝛte eſſet moꝛi
turus. Ceperũt xxij. ãt
illum accuſare dicentes.

Hunc innenimꝰ ſubuer⸗

tentẽ gentẽ noſtrã.⁊ ꝓhi

bẽtẽ tributa dari ceſari ⁊
dicentẽ ſexpᷣm regẽ eẽ Pi

latꝰergo interrogauit

trtoꝛꝛ diuerſis

alamis con

rr beret ca⸗

de viptura
videret᷑. vis

pe ĩ poſtilliſ

ñ dicẽs. Tu es rex
iudeoꝝ: At ille reſpondẽs ait. Tu dixiſti

Ait autẽ pilatus ad pꝛincipes ſacerdotũ

⁊ turbas. Nihil inuenio cauſe in boc ho?⸗/

mine. At illi inualeſcebãt dicẽtes.Cõmo

uit populũ docens ꝑ vniuerſam iudeam

incipiẽs a galileavſq; huc Pilatus auteʒ
audiẽs galileã. Anterrogauit ſi homo ga

exhoc mundo eſſʒ regnũ meũ miſtri mei

vtiq;decertarẽtvt nõ traderer iudeis Nũc
autẽ regnũ meũ non eſt hinc.Dixit itaq;

pilatus. Ergo rex es tu: Reſpõdit Jeſus.

Tu dicis.qꝛ rex ſum ego.Ego in hocna⸗
tus ſum ⁊ ad hocveni in mundũvt teſtio⸗
niũ ꝑhibeãveritati Om̃is qui exveritate
eſt audit vocẽ meã. Dixit ei pilatꝰ.Quid
eſt veritas: Et cuʒ hoc dixiſiet ad iudeos
iteꝝ exiuit⁊ dixit eis Ego nullã cãm inue
nio in eo.Eſt autem cõſuetudo vobis vt
vnũ dimittã vobis in pa

ſcha. vultis ergo dimittẽã Quita rubꝛi
vobis regẽ iudeoꝝ. Cla⸗ ella.

7

mauerũt rurſum oẽs dicẽtes. NHon hunc/
ſed barrabam. Erat autẽ barrabas latro/
qui.L.xxiij.erat pꝛopter ſeditõem quan⸗
dam factã in ciuitate? homicidiũ miſſus
in carcerẽ Iterũ ergo pilatus locutꝰeſt ad
üllos volens dimittere Jeſum. At illi ſuc⸗
clamabãt dicẽtes.Crucifige crucifige illũ
Ille autẽ tertio dixit ad illos. Quid eniʒ
mali fecit ille-Nullã cauſam moꝛtis inue

xerũt de me.
us ego ſum:Gens tna⁊ pontitices tradi⸗
derũt te mihi.quidfeciſti: Reſpondit Je/
ſus Regnũ meũ non eſt de hoc mũdo Si

lileus eſſet. Et vt cognouit ꝙ de herodis
poteſtate eſſet remiſit eũ ad hierodẽ qui ⁊
ipſe hieroſolimis erat illis diebꝰ ¶ Hero
des autẽviſo ieſu gauiſus eſt valde.Erat

, bꝛicella.

enĩ ex multo temꝑe cupi⸗
ens videre eũ eo ꝙ audie⸗ G Seiren

rat multa de illo. Et ſpe⸗

rabat ſignũ aliquod ab eo videre fieri In

terrogabat ergo illũ multis ſermonibus.

At ipſe nihil illi ridebat Stabãt etiã pꝛi
cipes ſacerdotũ ſcribe conſtãter accuſan

tes eũ. Spꝛeuit autẽ illũ herodes cũ exer
citu ſuo⁊ ũluſit indutũ veſte alba ⁊ remi⸗
ſit ad pilatũ.Et facti ſunt amici herodes

⁊ pilatus in ipſa die. Nam antea inimici

erãt adinuicẽ Pilatus autẽ cõuocatis pᷣn
cipibaſacerdotũ ⁊ magiſtratibꝛ plebe di
xit ad ilos Obtuliſtis mihi hominẽ hũc
q̃ſi auertentẽ pplin.Et ecce ego coꝛã vobᷣ
interrogãs nullã cãm inuenio in homĩe

iſto ex his in quibo eũ accuſatis ſed nec he

rodes? Paʒ remiſivos ad illũ⁊ ecc nihil
dignü moꝛte actũ eſt ei Intrauit ergo ite⸗
rũ in pꝛetoꝛiũ Pilatus.⁊ vocauit ieſumꝛ
dixit ei.Tu es rex iudeoꝛũ: Reſpõdit Je⸗
ſus.A te nenſp hoc dicis An alij tibi di

ñndit Pilatus Nunqͥd iude

bant dicẽtes. Crucifige cruci

nio in eo. Coꝛripiã er/⸗
illũ⁊ dimittã Kunct Sexta rubꝛt
xix.ergo pilatꝰ appꝛehẽé ella.
dit ieiuzʒ ⁊ flagellauit ⁊ m ¶ Bloſa.
lites plectẽtes coꝛonã de Sidenfett⸗
ſpinis impoſuerũt capiti ſiagellardes
eius⁊ purpura circũdede xp̃i vt iſta qᷓ
runt eũ ⁊ veniebãt ad eũ/ acta ad ſa
dicebãt. Aue rex iudeo; uſſfacienaus
rum et dabant ei alapas. i quedã pu
Exijt iterũ pilatus foꝛas nitio altera
dixit eis. Ecce adduco vero inetn
euʒ vobis foꝛas vt cogno Zum ï pꝛius
ſcatis quia in eo nullam flagellabak
cauſam inuenio.Exijter ſocadendꝰ
o Jeſus poꝛtãs coꝛonã “
pineã purpureũ veſtim Septia m⸗
tum ⁊ dicit eis. Ecce hõ. bueclia.
Cum ergo vidiſſenteum
põtifices⁊ miniſtri clama

fige eũ. Di⸗

cit eis pilatus.Accipite eũ vos⁊ crucifigi
te.Ego enĩ nõ inuenio in eo cauſam. Re⸗
ſponderũt ei iudei.Nos legem habem?et
ſm legẽ debet moꝛi qꝛ filium dei ſe fecit.
Cum ergo audiſſet pilatus hũc ſermonẽ

magis timuit.

t ingreſſus eſt iterũ in

pꝛetoꝛiũ⁊ dicit ad Jeſum Vnde es tu? Je
ſus autẽ reſpõſum nõ dedit ei.Dicit ei pi

latus.mihi nõ loqueris. NHeſcis quia pos

— —„ en

—- – „N⸗A

—, —

HBnum er quaruo:ꝛ

teſtatẽ habeo crucifigere teꝛ poteſtatẽ ha⸗

beo dimitterete: Reſpõdit Jeſus Hon ha
beres poteſtatẽ aduerſus me yllã niſi tibi
eſſz datũ deſuper. ꝓpterea qui me tradidit

tibi maius peccatũ habʒ Et exinde quere

bitpal atus dimittere eũ. Judei antẽ cla⸗

mabãt dicentes. Si hũc
dimittis nõ es amicus ce
ſaris. Om̃is enĩ qui ſe re
gem facit ↄtradicit ceſari
Pilatus ergo cũ audiſſet

Pꝛobabile

cifixuz inter
teruã et ſex

eſt ieſuz cru⸗

Feſu qui dicitᷣchꝛiſtus:Dicut om̃es cru

cifigatur. Ait illis pꝛeſes.Quid enĩ mali
fecit: At illi magis clamabãt dicẽtes cru⸗

cifigatur. ¶ Vlidensan
tem pilatus ꝙ'nihil pꝛsoſi Decima ru⸗
ceret/ſed magis tumultꝰ bꝛicella.
fieret accepta aqua lanit
manus coꝛam populo dicẽs. Innocens
ego ſum a ſanguine iuſti huius vos vide
ritis. Et reſpondens vniuerſus populus
dicens. Sanguis eius ſuper nos⁊ ſuper
filios noſtros. Adiudicauit.L. xxiij.fieri
petitõem eoꝛum. Tunc. M. dimiſit illis
barrabam Aeſum autẽ flagellatũ tradidit
eis vt crucifigeret᷑. Tũc H
milites pꝛeſidis ſuſcipis Endecia ru⸗

tes Jeſum in pꝛetoꝛio cõ

—

tam hoꝛũ.et
hos ſermões adduxit fo; q; me diũ ꝑti
ras ieſum ⁊ ſedit pꝑ tribu ae Wertg
nali in loco qui dicit᷑ lico ponit tertiã
ſtratus hebꝛaice autẽ ga- Alij ſextam
batha vel golgacha. Erat xxtã̃ ſexram
. J Inrelligen⸗
aut paſceue paſce hoꝛa q eſt nulta
ſi ſexta Et dicit iudeis Ec fuiſſe facta⁊
ce rexveſter. Illi autẽ cla; dicta ⁊ p pi⸗
mabãt Tolle tolle crucifi larũ etiude⸗
5 ſejroi i1 1, os quop ali
ge eü. Dicit ei pilatꝰ. Re:· quanarrat e
gem veſtrũ crucifigã? Re⸗; uãgeliſta al
ſponderũt põtifices. Nõ ter alia ⁊ ali
babemꝰregem niſi ceſarẽ quäde aais
Et.R. xv.accuſabãt eum & nmilima
ſummi ſacerdotes in m fſcut poſſepo
tis? ſenioꝛes M.populi tuerun t.
⁊ nibil reſpondit. Pilatꝰ ¶Daraua wu⸗
R.autẽ rurſus interroga bꝛicella.

uit eũ dicẽs Non reſpõdes quicqᷓ;. vides
in quãtis te accuſant: Jeſus autẽ ampli⸗
us nihil reſpõdit. Itavt miraret Pilatus
pꝛeſes. . vehemẽter. Per. R. xv. diẽ au⸗

tem feſtum ſolebat dimittere illis vnũ ex

vinctis quẽcunq; petiſſent. Erat auteʒ 4
dicebaibarrabas qui cũ ſediciopvinctus
erat qui in ſeditõne fecerat homicidiũ Et
cum aſcẽdiſſet turba cepit rogare ſiẽ ſem⸗
ꝑ faciebat illis. Congregatis. M. ergo il
lis dixit pilatus. Quẽ vultis dimittã vo
bis barrabã.an Jeſum qui dicit᷑chꝛiſtus.

Sciebat enĩ ꝙꝑ inuidiꝗ tradidiſſent eũ
ſummi.R.ſacerdotes

Sedente M. au
tem eo pꝛo tribunali.mi MMM
ſit ad euʒzvxoꝛ eius dicẽs Lans rnbꝛi⸗
Nihil tibi et iuſto illi.-m celis.
ta enim paſſa ſum hodie per viſum pꝛo/
pter eum. Prindpeant hoauatner
ſenioꝛes perſuaſerũt popułet concitane
runt. R.turbam v. W.

bus dimitti: At illi dixerũt Barrabam.

peterẽt barrabaz
Jeſum vero perderẽt. Reſpõdens autem.
pꝛeſes ait illis. Quẽvultis vobis de duꝰ

gregauerunt ad eum vni
uerſam cohoꝛtẽt exuẽtes
euʒ clam idẽ coccineã cir

Hec flagel⸗

latio videtur

eadẽ cuᷣ pᷣce⸗
cundederũt ei Et plecten denti.
tes coꝛonaʒ de ſpinis o
ſuerunt ſuꝑ caput einse t
arundine in derxtera eius ⁊ genuflexo an/
te eum illudebãt dicentes. Mrererinden

rum. Et expuentes in eum acceperũt arũ
dinem ⁊ ꝑcutiebant caput eius. Et poſt
qᷓ; illuſerunt et exuerunt clamidẽ ⁊ indue
runt veſtimetis eius: duxerũt eum vt cru
cifigeret᷑. Pilatus.R.autẽvolens populo
ſatiſfacere dimiſit ill barrabã/ ⁊ tradidit
618 ler um flagellis ceſum vt crucifigeret᷑.
Mltlites autem duxerunt Jeſum intro in
atriũ pꝛetoꝛij ⁊ conuocãt totã cohoꝛtem
et induũt purpura et imponũt ei plecten
tes coꝛo nam ſpineã/⁊ ceperunt ſalucare

eum dicẽetes. Aue rex iudeoꝛum Et pereu

tiebant caput eius arũdine⁊ conſpnebat
eum/⁊ ponentes genua adoꝛabant eum
Et poſtq; illuſerũt ei exuerũt illuʒ purpu
ra/⁊ induerunt illumveſtimentis ſuis.

De deductione ie
ſu ad crucem ⁊ eius crucifixiõe. M.xviij
Kapitulum. clxvij. .
ſceperũt J.ãt ieſum⁊ eduxerũt
eũ ⁊ baiulãs ſibi crucẽ exiuit ĩ euʒ
àq ðꝛ caluarie locũ bebꝛaice golga
tha. Et cũ ducerẽt eũ Appꝛehẽderüt Oy
monẽ quendã cyrenẽſem venientẽ de vil⸗

6 *£½

—

NMonoteſſeron

la.patrẽ.R.alexãdri⁊ rufi.Hũc Manga⸗

rianerũt vt tolleret crucẽ eius.Et:C. im⸗/
poſuerũt illi crucẽ poꝛtare poſt ieſuzꝛ Se⸗
quebat᷑autẽ illũ turba młta populi ?⁊ mu

lierũ que plangebãt ⁊ lamentabanteum.

Cõuerſus autẽ ad illas ieſus dixit. Filie

bieruſalẽ nolite flere ſuꝑ me ſed ſupervos
ipſas flete ⁊ ſuꝑ filios veſtros Quoniã ec
ceveniẽt dies in quib dicent. Beate ſteri
les ⁊ ventres que nõ genuerũt⁊ vbera que
nõ lactauerũt.Tũc incipiẽt dicere monti

bus cadite ſuꝑ nos ⁊ colliba cooꝑite nos.

quia ſi in viridi ligno hoc faciũt in arido
quid fiet: Ducebant᷑ autẽ et alij duo neq;
cum eo vt interficerent᷑. Et. M. venerunt
in locum qui dicit᷑ golgata qð eſt caluarie
locus.Et dederũt ei viin·
mirratum M. R. bibere Dis datñ eſt
M.cũ felle mixtũ ⁊ cum ver hi eſ p
D. patio p.
guſtaſſet noluit biberel et W. B. er. L.
nõ R.accepit. Ibi.L.cru 2
cifixerũt eũꝛ latrones vnũ a dextris ⁊ alte

rũ a ſiniſtris hinc. J.⁊ hinc mediũ autem

Jeſum.Et.R.impleta eſt ſcriptura q dic.
Etcũ impijs deputat eſt Jeſus L.aũt di

cebat. Pater dimitte illis Non eni ſciunt

q̃d faciũt. Scripſit.A.autẽ⁊ pilatꝰ.L.ti⸗
tulũ cauſe. R.eius ⁊ poſuit ſuꝑ crucẽ ſuꝑ
caput. M.eius. Erat.L.autẽ ſuꝑſcptio
ſcripta ſuꝑ illũ literis grecis latinis ⁊ he⸗
bꝛaicis Hic M. eſt Jeſus naʒarenꝰ ¶Q. rex

lum multi legerũt iudeoꝝ quia ꝓpe ciuita

tem erat locus vbi crucifix eſt Jeſus⁊ erat
hebꝛaice grece ⁊ latine ſcriptũ. Dicebant
ergo pilato pontifices iudeoꝛũ. Nolli ſcri
bere rex iudeoꝝ ſed qꝛ ipſe dixit rex ſuʒ iu
deoꝛum. Rũdit pilatus qð ſcripſi ſcripſi
Milites ergo cũ crucifixiſſent eũ accepe/

runt veſtimenta eius ⁊ fecerunt quatuoꝛ

partes vnicuiq; militi partem ⁊ tunicam
Erat autem tunica incõſutilis deſuper
cõtexta ꝑ totũ. Dixerũt ergo adiuicẽ.HNõ
ſcindameã ſed ſoꝛtiamur de ea cuius ſit-
Vt ſcriptura impleret᷑ dicẽs Partiti ſunt
veſtimẽta mea ſibi⁊ in veſtẽ meã miſerũt
ſoꝛtem. Et milites qͥdẽ hec fecerũt. Erat
autẽ hoꝛa tertia⁊ crucifixerũt eum-

De itriſione Jeſu

in cruce ⁊ deverbis eius ⁊ ſignis pꝰmoꝛtẽ

2 .xix Ccxl viij dicta videa⸗

Mat . xxvij. R. xy Lxxiij Altra glo. p̃
p r tur Aug. qu

ine

blaſphemabant eum mo

refert hoc di
uentes capita ſua / et di 6Radee.
centes Vach qui deſtu none lin

is templum dei et in ti⸗ nt bie pie⸗
duo illõ reedificas.ſalua mẽoꝛatiõem
teipᷣʒʒ ſi filius dei es deſcẽc⸗/ .
de de cruce. Silr ⁊ pꝛincipes ſacerdotũ
illudẽtes ad alterutrũ cũ ſcribis⁊ ſenioꝛi⸗
bus dicebãt. Alios ſaluos fecit ſeip̃ᷣm nõ

poteſt ſaluũ facere. Si rex iſrael eſt/ deſcẽ

dat nũc de cruce ⁊ credimꝰ ei.Conſidit in

deo liberet eũ ſivult.dixit enĩ qꝛ filius dei

ſum.Idipſum ãt ⁊ latro⸗
nes qͥ cruciflxi erãt cũ oo ſſ
impꝛoperabãt ei⁊ ↄuicia ane cs
bant᷑. R.⁊.L.ſtabat ppls ccuerſus eſt
expectãs ⁊ deridebãt illu Sei ẽ modꝰ
pꝛincipes cũ eis dicẽtes. Loãndi quo
Alios ſaluos fecit ſeiyſßm ctuz vniun
ſaluũ faciat ſi hic eſt xpᷣs
dei electus Illudebãt alta⸗
ei ⁊ milites accedẽtes ⁊ acetũ offerẽtes illi
⁊ dicẽtes Si tu es rex iudeoꝝ ſaluũ te ſac
Vnus autẽ ex his qui pendebãt latroni⸗
bus blaſphemabãat eum dicẽs. Si tu es
xpᷣs ſaluũ fac teipm⁊ nos. Rñdẽs ãt alter
increpabat eũ dicẽs. Neq; tu times deuzʒ
qꝛ in eadẽ dãnatõne es.⁊ nos quidẽ iuſte
nã digna faci recipimꝰhicvero nihil ma⸗
li geſſit. Et dicebat ad ieſum. Dñe meme
to meidũ veneris in regnũ tuũ.Et dixit il

li Jeſus.Amẽ dico tibi hodie mecũ eris ĩ

padiſo. Erat aũt fere hoꝛa ſexia: Stabat
J.autẽ iuxta crucẽ Jeſu Maria mater eiꝰ

⁊ ſoꝛoꝛ matris eiꝰmaria cleophe ⁊ Maria

magdalene. Cũ vidiſſet ergo Jeſus ma⸗

trẽ ⁊ diſcipulũ quẽ diligebat.dict matri

ſue Mulier ecce filiꝰ tuꝰ Deiñ diẽ diſcipu
lo. Ecce mr tua.⁊ ex illa hoꝛa accepit eam
diſcipulꝰin ſua.A. M.ſexta.R.L.ãt ho⸗

ra tenebꝛe facte ſunt ſuꝑvniuerſaʒtrãvſ;

ad hoꝛã nonã⁊ obſcuratꝰẽ ſol.Et M.cir
ca. R.hoꝛã nonã exclamauit ibs voce ma
gna dicẽs.Heli heli lamaʒabathani Hoc
eſt de me? deꝰme vt qᷣd dereliqͥſti me:qui
dã ãt illic ſtãtes ⁊ audiẽtes dicebãt Heliã
vocat iſte. Et ↄtinuo currẽs vn ex eis ac⸗

ceptã ſpõgiã iĩpleuit aceto ⁊ ĩpoſuit arũdi

ni ⁊ dabat ei bihere. Ceteri vero dicebãt.
Sine. videam an veniat Helias liberãs
eũ Poſtea ſciẽs ih̊s qꝛ iã oĩa ↄſũmata ſũt

evt conſummaret᷑ ſcriptura dixit. Sitio.

Vas ergo poſitum erat aceto plenũ. Ali
ãat ſpõgiã aceto plenã iſopo circũponẽtes

otuit ſie

HBrnum ex quatuo:

obtulerũt oꝛi eſus. Cum e vo gecepi ie

ſus acetum dixit cõſummatuʒ eſt.Et.¶L.
clamãs voce magna ieſus ait pater in ma
nus tuas ↄmendo ſpm̃ meuʒ.⁊ hec dicẽs
expirauit.R.L. et inclinato J.capite tra
didit et emiſit. O.ſpm̃ Et M.ecce. R. ve
lum templi ſciſſum eſt in duas ꝑtes a ſum
movſq; deoꝛſum. Ec M. terra mota eſt et
petre ſciſſe et monumẽta apta ſunt Et mł

ta coꝛꝑa ſctõꝝ qͥ doꝛmierãt reſurrexerunt

Et exeũtes de monumẽ⸗/
tis poſt reſurrectiõem eiꝰ Dubiũ ẽ an
venerũt in ciuitatẽ ſctem modoveidie
et apparuerũt multis Cc reſurrexiõis

PPS E 1 reſurrex e rĩt
turio. M. R. Laautẽꝛ qͥ eetſi rurſuſo

cũ eo erant cuſtodientes bedierũt vi⸗

Jeſum. viſo terremotu ? ge docc.

his q fiebant.⁊ qꝛ ſic clua
mans expiraſſet timuerũtvalde.Dicẽtes
Vere filiꝰdei erat iſte.Et gloꝛificauit.L.
deũ centurio dicẽs. Vere hic homo iuſtꝰ

erat ⁊ omis turba eoꝝ qui ſimł aderãt ad

ſpectaculũ iſtud videbãt q fiebãt ꝑcutiẽ
tes pectoꝛa ſua reuertebant᷑. Stabãt aũt
om̃es noti eiꝰalõge Erant M.ãt. R. ⁊ ibi
mulieres delõge aſ piciẽtes. Inter q̃s erat
Maria magdalene ⁊ Maria Jacobi mi⸗
noꝛis⁊ Joſeph materꝛ ſalome ⁊ mat filio
rũ zebedei.Et cum eſſent in galilea ſeque
bant᷑euʒ⁊ miniſtrabãt ei ⁊ alie multe que
ſimul aſcenderãt cũ eo hirłlimam.

De ſepnitura do⸗

LCapitulum.cxlix.

Ugei. L.ergo qm̃ paraſceue eratvt

noremanerẽt in cruce coꝛꝑa ſabba⸗
to. Erat enĩ magn dies ille ſabbati⸗
rogauerũt pilatũvt frãgerent᷑crura eoꝛũ⁊

tollerent᷑ Venerunt ergo milites ⁊ pꝛimi

quidẽ fregerãt crura⁊ alteriꝰ qui crucifixꝰ

eſt cũ eo. Ad ieſum autẽ cũveniſſentvide⸗

ruteum iã moꝛtuũ nõ fregerũt erꝰcrura.ſʒ
vnꝰmilitũ lancea latꝰ eius aperuit ⁊ cõti⸗
nuo exiuit ſanguis ⁊ aq̃. Et qͥvidit teſtio

niũ ꝑhibuit⁊ veꝝ eſt teſtioniũ eiꝰ.Et ilile

ſcit qꝛ vera ðtvt⁊vos credatis.Facta ſunt
enĩ hec vt ſcriptura impleret᷑. Os nõ ↄmi
nnetis exeo.Et iteꝝ alia ſcptura dicit Ai
debũt in quẽ trãſfixerũt.Cũ. M. ſero. R⸗

autẽ factũ eet qꝛ. R. erat ꝑaſceue qð eſt añ
ſabbatu. Venit. . quidã homo diues?
ab arimathia noĩe Joſeph nobilis. R. de⸗

rvi R.

curio.Air.L. bonꝰ? iuſtus. Hic nõ con⸗
ſenſerat cõſilioꝛ actib eoꝛũ qͥ expectabat/⸗
et ipſe regnũ dei.Et. M. diſcipulꝰ J. erat
Jeſu.occultꝰ L. autẽ ꝓpter metũ iudeoꝛũ.
Et audacter introiuit ad pilatum ⁊ petijt

coꝛpꝰ Jeſu. Pilat? aũt mirabat ſi i obiſſz
t accerſito centurione introgauit eũ ſi

iam moꝛtuꝰeſſet ⁊ cũ cognouiſiʒ a cẽturio

ne donauit ⁊ iuſſit M.reddi coꝛpꝰieſu io

ſeph ãt mercatꝰ ſindonẽ ⁊ deponẽs eũ in⸗
uoluit ſindone mũda. M. Vẽit J. ãt? ny

codem ͥ venerat ad ieſum nocte pꝛimuʒ

ferẽs mixturã mirre ⁊ aloes libꝛas q̃ſi cen
tũ. Acceperũt ergo coꝛpꝰ Jeſu ⁊ ligauerũt
linteis illð cũ aromatibo ſic mos eſt iude⸗

is ſepelire.Erat ãt in loco vbi crucifixꝰ eſt

oꝛt? in oꝛto monumentũ nouũ.Et M.

poſuit eũ ioſeph in monumẽto ſuo nouo
qð excidit in petra in.C. J. quo nonduz
qſq; poſitꝰfuerat. Ibi ůe R. ꝓpter ꝑaſceuẽ
iudeoꝝ qꝛ iuxta erat monumentũ poſue⸗
rũt ieſuʒ.Et aduoluit M.ioſeph ſaxũ ma

gnũ ad hoſtiũĩ monumẽti ⁊ abijt maria R
at magdalene ⁊ maria ioſeph aſpiciebant

vbi poneret᷑ſedẽtes M.õ̊ ſepulcꝝ.EtC.

dies erat ꝑaſceues ⁊ ſabbatũ illuceſcebat.
Subſecute ãt mlłieres q̃ cũ ipᷣo vener̃t de

galilea viderũt monumẽtũ: quẽadmodũ
erat poſitũ coꝛpꝰeiꝰ Et reuertẽtes pauer̃t

gromata⁊ vnguẽta⁊ ſabbato qͥdẽ ſiluerũt

m mãdatũ.Alxa M. ãt die q̃ eſt pꝰ ꝑaſce
uẽ. Cõuen er̃t pꝛicipes ſacerdotũ ⁊ phari

ſei ad pilatũ dicẽtes. Dñe recoꝛdati ſumꝰ
qꝛ ſeductoꝛ ille dixit adhucviuens pꝰtres
dies rſurgã Jube g̊ cuſtodiri ſepulcꝝ vſq;
in diẽ tertiũ· Ne foꝛte veniãt diſcipłi eiꝰet
furent᷑ eũ ⁊ dicãt plebi ſurrexit a moꝛtuis

Et erit nouiſſimꝰerroꝛ peioꝛ poꝛe. Ait ill

pilatꝰ. Habetis cuſtodiã ite cuſtodite ſicẽ
ſcitis Illi autẽ abeũtes munierunt ſepul⸗
crum ſignãtes lapidẽ cum cuſtodibꝰ.

De reſurrectõe dñi ꝑ totũ Et ↄtinzʒz mł

rubꝛicellas ꝓ młtitudine geſtoꝝ. M.
i R. xvi . xxiiij. .xx et.xxi. C.d
ſpe M.ãt ſabbi q̃ luceſcit ĩ pꝛia

terremotꝰfactẽ monꝰ Angel at dñi deſcẽ
dit de celo. Et accedẽs reuoluit lapidẽꝛ ſe

debat ſuꝑ eũ Erat ãt aſpect eiꝰſiẽ fulgur-

£ „ „— „ . 2 0 2.
veſtimẽta eiꝰſicẽ nix. Pꝛe timoꝛe ãt ei ext

riti ſunt cuſtodes⁊ facti ſunt velut moꝛtui
97 Et.R.cũ trãſiſſet ſabbᷣm

v ſabbᷣivenit maria magdalena ⁊ al
Ltera mariavidere ſepulcꝝ Et ecce

ua rubꝛi⸗

HNonoteſſeron ſiue

Maria magdalena ⁊ maria iacobi ⁊ ſalo⸗

me emerũt aromata vtvenientes vngerẽet
Jeſum.Et valde mane vna ſabbatoꝝ ve

niũt ad monumetũ oꝛto iã ſole. Et dice/⸗

bant adinuicẽ. Quis reuoluet nobis la/

pidem ab oſtio monumẽti: Et reſpicien⸗

tes viderũt reuolutũ lapidẽ. Erat quip⸗

pe magnꝰ valde.Rũdens. M.autẽ an ge⸗

lus dixit młierib.Nolite timere vos ſcio

enim ꝙ Jeſum qͥ crucifix eſt q̃ritis nõ eſt

hic ſurrexit eni ſicut dixit. Et introeũtes
Riin monumentũviderũt iuuenẽ ſeden;
tem in dextris coopertũ ſtola candida/et
obſtupuerũt.qui dicit illis. Nolite expa⸗/
neſcere Jeſum q̃ritis naʒarenũ crucifixvuz
Non eſt hic Ecce locꝰvbi poſuerũt eũ.ſed
ite.dicite diſcipulis eius⁊ petro.qꝛ pꝛece
detvos in galileã ibi eũ videbitis ſicutdi
xit vobis. Et.L.factũ eſt dũ mente eſſent
iſto. Ecce duo viri ſteterunt

cõſternate de

ſe indlinaſſet vidit linteamia poſita nõ ta
men introiuit. Aenit ergo Simõ petrus

ſequẽs eũ: introiuit in monumentũ ⁊ vi
dit linteamina poſita⁊ ſudariũ quod fue⸗

rat ſuꝑ caput eius nõ cũ linteaminiba po
ſitũ ſed ſepatim inuolutũ in vnũ locum.

Tüũc ergo introiuit ⁊ ille diſcipulꝰqui ve⸗

nit pꝛimꝰad monumentũ ⁊ vidit ⁊ credi /
dit.Nondũ enĩ ſciebãt ſcripturã qꝛ opoꝛ
tebat eũ a moꝛtuis reſurgere. Abierũt er⸗
go iterũ ad ſemetipos diſcipuli ¶ Maria
autẽ ſtabat ad monumez
tũ foꝛis ploꝛãs. Dũ ergo Certia rubii

fleret inclinauit ſe pſpe Eella.

xit in monumentũ ⁊ vidit duos angelos

in albis ſedentes.vnũ ad caput ⁊ vnũ ad
pedes vbi poſitũ fuerat coꝛpꝰ Jeſu Dicũt

ei illi. Oulier qͥd ploꝛs (GBloſa.

Foꝛte ideo

Dicit eis.qꝛ tulerũt dnñũ”ũã Foꝛte ideo
ↄnerſa ẽ quo

meũ ⁊ neſcio vbi poſuert

niam angeli

ſecus illas in veſte fulgen

eũ. Hec cũ dixiſſet cöuer

ſa eſt retroꝛſum⁊ vidit Je

ſum ſtantẽ⁊ nõ ſciebat qꝛ

Yeſus eſt. Dicit ei Jeſus

aſſurrexe ⸗

—

Mulier qͥd ploꝛas:quẽ queris:illa exiſti

mans qꝛ oꝛtulanꝰeſt dicit ei. Dñe ſi tu ſu.
ſtuliſti illũ dicito mihivbi poſuiſti eum ⁊

runt pᷣſentie

ti. Cum autẽ timerẽt ?⁊ de Angell erat
ansrnn eſy ſz, ry eJ /, vel illi de qͥ⸗
clinarẽtvultũ in terrã dij/ bus pꝛiusvv
xerũt ad illas Quid qᷓritꝭ aiij.⁊ haben
viuentẽ cũ moꝛtuis? NHõ do eſt ↄgni⸗
eſt hic ſed ſurrexit. Recoꝛ: tio de modo
HH ſepulcri ⁊ fi⸗
damini ꝗliter locutus eſt gura eins vi
vobis cũ adhuc ĩ galilaa ge in poſtilt
eſſet dicens qꝛ opoꝛtet fi⸗

—☛

linz hoĩs tradi in manꝰ hoĩm peccatoꝝ ?
crucifigi ⁊ tertia die reſurgere.Et recoꝛda

te ſunt verboꝛũ eius. At ille exeũtes fugie
rũt de monumẽto. Inuaſerat eas enĩ tre⸗

ego eum tollã. Dicit ei Jeſus Maria.Cõ
uer ſſa illa dicit ? Rabbo⸗ “
ni qð dicimagiſter. Di ns appa

cit ei Jeſus Noli me täge ttio.

re. NHondũ eniʒ aſcẽdi ad patrẽ meũ. Ca
de autẽ ad fratres meos ⁊ diceis Aſcendo

mebãt enĩ.¶ Vna. J. xx
gutẽ ſabbatimaria mag⸗

moꝛ ?7 ieAin⸗ qcquã dixerũt.time⸗

dalene venit mane cũ ad/

fSecunda ru

eeen pꝛẽʒ vꝛm deũ meũ: deũvẽm

IEt M. mulieres exiue
rũt cito de monumẽto cũ

timoꝛe ⁊ gaudio magno

Quarta ru-
bꝛelleaz.

currẽtes nüciare diſcipuł ſuis. Et ecce ie

acceſſerunt ⁊ tenuert pe⸗
des eiꝰ ⁊ adoꝛauerũt eum

Lic ait ill ih̊s.· Nolite ti

ſus occurrit illis dicens. Auete Ille auteʒ

Secũda ap⸗

QZigdet᷑ ꝙ ma
huc tenebꝛe eſſent ad mo mna magdaie
numentũ.Et vidit reuo; na eſſet nna
liutũ lapidẽa monumen etis d tñ
to. Eucurrit ergoꝛ venit chrint ubla
ad Simonẽ Perrũ ad tum Sed in
aliũ diſcipulũ quẽ dilige telligẽdũ eſt

bat Jeſus⁊ dixit eis.Cu/ as neini ibi

vbi poſuerũt en. Exiuit cut cuſtodib?-
ergo petrus ⁊ ille alius di Pꝛincipuum
ſcipul?quẽ diligebat Je,) frar aucut
ſus ⁊ venerunt ad monu; mul tenebꝛe

mentũ. Currebant ergg lux ſolis.

dyuo ſimul ⁊ ille alius di⸗
ſcipulꝰ pᷣcucurrit citi?ẽ poo
troꝛ venit pꝛimus ad monumẽtũ.Et cũ

bꝰvenerũt in ciuitatẽ ⁊ nun

mere. Ite nuciate fribo meis vt eant in ga
Poteſt intel
lgi ꝙ ille mu

lileã ibi me videbũt Quecũ
abiſſent ecce qͥdã de cuſtodi

lieres ſatis
pꝛope erant
ad mariam
magdalenaʒ

ciauer̃t pꝛicipibſacerdotũ
oĩa q̃ facta fuerãt. Et cõgre

gati cũ ſenioꝛibo ↄſilio acce⸗ qua do vidit

„ 5 iheſum. er ꝙ
pto pecuniã copioſaʒ dede reqeudo iu⸗

rũt militib⸗ dicẽt es. Dicite xit ſe cuʒ eis

diſc.eiꝰ nocte vener̃t: furati ⁊ iterũ vidit

ſũt eũ nob doꝛmiẽtibo.⁊ ſi h xpᷣm in via.

2

N

t
Ni

mbꝛ

o
nün
Dic̃
oſa⸗
ideo
go
Wgei
nent;
zbſenne

ait
a

A

–

.

ſecuros vos faciemꝰ. At illi accepta pecu⸗
nia fecerũt ſicut erãt edocti Et diuulgatü

eſtverbũ iſtud apud iudeos vſq; in hodi⸗
ernũ diem. Surgẽs. R. autẽ Jeſus mane

pꝛima ſabbati apparuit pꝛio marie mag⸗
dalene de qua eciecerat ſeptẽ demonia.Et

R.illa vadẽs nũciauit his qui cum eo fue

rar lugentibo ⁊ flentibꝛ. Venit. J. enĩ ma⸗
ria magdalene annũcians diſe cipulis / qꝛ
vidi dñm ⁊ hec dixit mihi.Et illi audien⸗

tes quia viueret ⁊ viſus eſſet ab ea nõ cre⸗

diderũt. Erant. L. autẽ Maria magdale
na⁊ Johãna? Maria Jacobiꝛ cetere q̃ cũ
eis erant q̃ dicebãt ad apłos hec. Que re⸗
greſſe a monumẽto nũciauerũt hec om̃ia
illis.xi. ⁊ ceteris om̃ibus. Et viſa ſunt añ
illos ſicut deliramentũ verba iſta? nõ cre
debant illis Petrus autẽſi urgẽs cucurrit
ad monumentũ ⁊ pcumbens vidit lintea

mina ſola poſita ⁊ abijt ſecũ mirãs quod
factum fuerat. ¶ Et ecce .

duo. ex illis ibant ipa die lAn ru⸗
in caſtellũ qð erat in ſpa, bꝛicella
cio ſtadioꝛũ.lx.ab hierm noĩe emaus? ip
ſi loqᷓbant᷑adinuicẽ de his om̃ ibus q̃ acci
derant.Et factũ eſt dũ fabularent in via et
ſecum quererẽt ⁊ ipſe Je⸗

illis. Oculi autẽ eoꝝ tene ſſolus iuit ad
bant᷑ ne eum agnoſcerẽt ⁊ moaten r
ait ad illos.Qui ſunt hi ne † kiagfel

ſermones quos cõfertig ſu vidit x:m
triſtes: Et rũdens vnus tia apparitõ
ui nomexleophas dirit de re de
Tu ſol pegrinꝰes in hie ſymont.
ruſalẽ/ ⁊ nõ cognouiſti d —
facta ſunt in illa his die

adiuicẽ ambulãtes ⁊ eſt 1 iſta fuit ter

bus. Quibille dixit. Que? Et dixerunt.

De ieſu naʒareno qͥ fuit vir ꝓpheta potẽs

in oꝑe ⁊ ſermone coꝛã deo ⁊ om̃i populo.

Et quõ tradiderüt eũ ſummi ſacerdotes/
et pꝛincipes noſtri in damnatõeʒ moꝛtis
⁊ crucifixerũt eũ. Nos autẽ ſ erabam?ꝰ
ipſe eſſet redẽpturus iſrael. Et nũc ſuper
hec om̃ia tertia dieseſt quo hec facta ſunt
ed ⁊ mulieres quedã er noſtris terrue⸗
rũt nos que añ lucẽ fuerũt ad monumen⸗
tũ ⁊ nõ inuẽto coꝛꝑe eius venerũt dicẽtes
ſe etiaz viſionẽ angeloꝝ vidiſſe.que dicũt

eũ viuere. Etabierũt quidã exnoſtris ſad

monumentũ ⁊ ita inuenerũt ſicut mulie⸗

Bnum er quatuoꝛ

auditũ fuerit a pᷣſide nos ſuadebimꝰ? eiet res dixerũt. ipſum vero nõ inuenerũt. Et

ipſe dixit ad eos.O ſtultiꝛ tardi coꝛde ad

crededũ in omibus quelocutiſunt ꝓphe⸗
te. HNõne ſic opoꝛtuit pati chꝛiſtũz ſia in⸗

rrare in gloꝛi ſuam: Et incipiens a moi
ſeet omibus ꝓphetis interpᷣtabat᷑ illis in

om̃ibus ſcripturis que de ipſo erãtf Et ap
Pꝛopinquauerũt caſtello q̊ ibant ⁊ ipſe ſe

finxit longiꝰire. Et coegerũt illũ dicẽtes.

Hane nobiſcũ qm adueſꝑaſcit ⁊ inclina
ta eſt i dies ⁊ intrauit cũ illis. Et factum
eſt cũ recũberet cũ illis. Accenit panẽ⁊ be

nedixit ac fregit et poꝛrigebat ill. Et apti

ſunt oculi eoꝝ⁊ cogae erũ: eü T ipſe eua⸗

nuit ex oculis eoꝝ. Et di

xerũt adinuicẽ. Hõne cosꝛ Erei appa

noſtrũ ardens erat in no e.
bis dü loqneret᷑ nobis in via ⁊ aperirʒ no

bis ſcripturas: Et ſurgẽtes eadẽ hoꝛa re⸗
greſſi ſunt in hirm. Et inuenerũt cõgre⸗

atosxi. et eos qͥ cũ ipſis erã dicẽtes. q:

urrexit dñs vere et appa/
ruit ſymoni.⁊ ipſi narra⸗ Patet hic ꝙ
bãt que geſta erãt in via ⁊ cuer at ſ
quõ cognouerũt eũ in fra

cõe panis. Hec illis crediderũt. Dum
hec loquerent᷑ieſus ſtetit in medio eo

ruũ ⁊ dicit eis pax vobis ego ſum. nolite ti

mere. Co nturbativero ?z Sexta rubꝛi
colerriti extimabãt ſe ſpi,; cella.
ritum videre. Et dixit eis Intelligẽdã
Quid turbati eſtis: cogi ẽſt noõ de om
tatões aſcendũt in co nibus ſeg 8
ꝛda aliquibus i⸗
veſtra. Videte manꝰ me⸗ ter quoſ tho
as ⁊ pedes meos/qꝛ ego; maf fuit qui
ipſe ſum. Palpate ⁊ vide egreſſus pꝛo
ſ 5 —— pterea nõ vi
te qꝛ ſpũs carnẽ ⁊ oſſa nõ

dit ulo die

habet ſicut me videt ha⸗ chꝛiſtu cũ a⸗

bere Et cũ hoc dixiſſet of lijs in quita
dit eis manꝰ: pedes.Ad apparitione

huc autẽ illis nõ credetibus ⁊ mirãtibus

pꝛe gaudio.dixit. Habetis hic aliqͥd qðᷣ
manducet: At illi obtulerũt ei partem pi
ſcis aſſi ⁊ fauũ mellis.Et cum mãducaſſʒ
coꝛam eis ſumẽs reliqͥas dedit eis ⁊ dixit
ad eos. Hec ſuntverba que locutꝰſum ad
vos cum adhuc eſſemvobiſcũ quoniã ne

ceſſe eſt impleri om̃ia que ſcripta ſunt in
lege moyſi et pꝛophetis ⁊ pſalmis de me.

Tüc aperuit illis ſenſum vt intellligerẽt
ſcripturas ⁊ dixit eis quoniã ſic ſcriptum
eſt ⁊ ſic opoꝛtebat xpᷣm pati/⸗⁊⸗ reſurgerea
moꝛtuis ctia die ⁊ pdicareĩ noĩe eiꝰ pñiaʒ

Monoteſſeron ſiue

et remiſſionẽ peccatoꝛũ in oẽs gẽtes incei

pientibꝰab hieroſolima. Vos ãt eſtis te⸗
ſtes hoꝛũ ⁊ ego mittã ꝓmiſſum patrꝭ mei
invos ¶ Cum .xxi.ſero

ergo eſſet die illa vna ſabz Seprim ru

batoꝝ⁊ foꝛes eſſent cau? Multella⸗

ſe vbi erãt diſcipuli cõgregati ꝓpter metũ

iudeoꝛũ venit Yeſus⁊ ſtetit in medio ⁊ di⸗
xit eis. Pax vobis.Et cũ hoc dixiſſet oſtẽ
dit eis manus⁊ latus Bauiſi ſunt ergo di
ſcipuliviſo dño. Dixit ergo eis iteꝝ Jhs
paxvobis. Sicut miſit me pat᷑ ego mit/
to vos. Hoc cum dirxiſſet. Inſufflauit ⁊ di
xit eis.Accipite ſpm̃ſctĩ quoꝛũ remiſeri

tis peccata remittunt᷑ eis? quoꝛũ retinue

ritis retenta ſunt. homas autẽvnus ex

duodecir qͥ dicit᷑ didimus nõ erat cũ eis

quandovenit Jeſus. Dixerũt ergo ei alij
diſcipuli. Aidimꝰdñm Jlle autẽ dixit eis

Niſividero in manib eius fixurã clauoꝝ

⁊ mittã digitũ meũ in locũ clauoꝛũ⁊ mit⸗
tam manũ meã in latus eius nõ credã Et
poſt dies octo iterũ erãt diſcipuli eiꝰintꝰ⁊
thomas cũ eis Uenit Jeſus ianuis claus

⁊ ſtetit in medio⁊ dixit. Paxvobis.Dein

de dicit thome. Infer digitũ tuũ huc⁊vi⸗

de manꝰmeas ⁊ offer manũ tuam.⁊ mitte

in latus meuũ.et noli eſſe incredulus ſed fi
delis. Rñdit Chomas⁊ dixit ei.Dominꝰ

meus⁊ deꝰmeus.Dicit ei YTeſus.qꝛ vidi⸗

ſti me credidiſti. Beati qui nõ viderũt et
crediderũt Oulta quidẽ ⁊ alia ſigna fecit
deſ us in cõſpectu diſcipuloꝝ ſuoꝝ q̃ nõ
unt ſcripta in libꝛo hoc Hec autẽ ſcripta
ſunt vt credatis qꝛ Jeſus xps eſt filiꝰ dei ⁊
vt credentesvitã habeatis in nomie eius
oſtea manifeſtauit ſe iterũ Jeſus ad
re tyberiadis maniiie
ſtauit aũt ſic. Erãt ſimul Octaua ru⸗
Symon petrus ⁊ Tho⸗ bꝛicella.
mas qui dicit᷑ dydimꝰet nathanael qͥ erat
in chana galilee⁊ filij ʒebedei⁊ alij exdiſci
pulis eius duo Dicit eis ſimon petrꝰ Ua
do piſcari.Dicũt ei. Nenimꝰ⁊ nos tecuʒ.

Etexierũt⁊ aſcenderũt in nauim⁊ illa no

cte nihil pꝛendiderũt Mane autẽ iam fa⸗
cto ſtetit Jeſus in litoꝛe.non tamẽ cogno
uerũt diſcipłi qꝛ Jeſus eſt. Dixit ergo eis
Jeſus Pueri nũquid pulmentariũ habe
tis: Rñderunt ei: NHon.Dixit eis Mitti⸗

te in dexterã nauigij reteꝛ inuenietis Oi

ſerüt ergo rete? iam nõvalebant traherep
multitudine piſciũ. Dicit ergo diſcipulꝰ

ille quẽ diligebat Jeſus Petro. Dñs eſt.

Simon petrꝰcũ audiſſet quia dñs eſt.tu
nica ſuccinxit ſe. Erat enĩ nudus ⁊ miſit
ſe in mare.Alij autẽ diſcipuli nauigiove⸗
nerũt. Non enĩ longe erãt a terra ſed qua
ſi cubitis ducẽtis trahentes rete piſcium.
At ergo deſcenderũt in terrã viderũt pꝛu
nas poſitas ⁊ piſcẽ ſuꝑpoſitum⁊ panem.
Dicit eis Jeſus. Afferte de piſciba quos
pꝛendidiſtis nũc. Aſcendit autẽ Symõ
Petrus ⁊ traxit rete plenũ magnis piſci⸗
bus centũ quinq̃gintatribus. Et cum tã
ti eſſent nõ eſt ſciſſum rete. Dicit eis Jhs

Venite pꝛandete.Et nemo audebat di/

ſcumbentiũ interrogare eũ.Lu qͥs es.ſci
entes quia dñs eſt. Et venit ieſus ⁊ acce⸗
pit panẽ⁊ dabat eis⁊ piſcem ſimilłr.Hoc
iam tertio manifeſtatꝰ eſt Yeſus diſcipul
ſuis cum reſurrexiſſet a moꝛtuis
go pꝛãdiſſent dicit ſymo⸗ “
ni Petro ieſus:ſimon io W rubꝛi
hãnis diligis me piꝰ? his cella.
Dicit ei etiã dũe tu ſcis qꝛ amo te. Dicit
ei paſce agnos meos. Dicit ei iterũ ſimõ

Johãnis diligis me: At illi. Etiam dñe
tu ſcis quia amo te. Dicit ei paſce agnos

meos. Dicit ei tertio Si
mõ Johannis amas me· GSnverreer
Coõtriſtat eſt CPetr qꝛ di / papa oſtitui

xit tertio amas me⁊ dicit Ea ſua moꝛs
Dñe tu om̃iaſcis tu ſcis ei pᷣ̃dicitur.

quia amo te.Dicit ei pbo
ſce oues meas. Amen amen dico tibi cuʒ

eſſes iunioꝛ cingebas te⁊ꝛ ambulabasvbi
volebas.cum autẽ ſenueris extendes ma

nus tuas ⁊ alius te cinget ⁊ dułet quo tu

nõvis.Hoc autẽ dixit ſignificãs q̃ moꝛte
darificaturꝰeſſet deũ. Et cum hoc dixiſſet
dixit ei. Sequere me. Cõuerſus Petrus
vidit illũ diſcipulũ quẽ diligebat ieſus ſe

quentẽ.qui⁊ recubuit in cena ſuꝑ pectus

eius⁊ dixit. Dñe quis eſt qͥ tradet te.Hũc
ergo cũvidiſſet Petrus dixit Jeſu. Dñe.
hic autẽ quid: Dicit ei Jeſus Sic eũ vo⸗
lo manere donec veniã quid ad te: tu me

ſequere Exiuit ergo ſer
mo iſte inter fratres q;: di Decima me⸗
ſcipulus ille nõ moꝛitEt icclis.

nõ dixit Jeſus qꝛ nõ moꝛit᷑ ſed ſic eũvolo
manere qͥd ad te. Hic eſt diſcipulꝰille qͥ te
ſtimoniũ phibet de his ⁊
ſcripſit hec.⁊ ſcimꝰ qꝛ ve Pꝛobabile ẽ
eſt teſtimoniũ eiꝰ Andeci I młos alios

üer⸗

k.
tu
ſit
en
.
n
Ahen.
nes
Dfn
pla⸗
unti
6
darde
ges⸗ſc
1ace
Hoc

8
N

a wb

ie de
wiſe
und
Z

enoge
ens4
1Riui
na moꝛs
lant.

ic,
ahast
mdes
kaqun
isinon
hornni⸗
ſs donm
betint
iupens
D
di
Scdin
Genn

Deun
i⸗
vi

malos

Bnum exquatuo: Pꝛimũ̃

M. autẽ diſcipuli abie ⸗ pi mſe
rũt in galileã in monten PWat app
vbi conſtituerat illis Je? uit pl? ꝙᷓ qᷣn
ſus Etvidentes dasaue —
runt.quidã autẽ dubita? bus limm
nerlit. Et accedẽs Jeſus guib anticlut
locutus eſt eis dicẽs. Da birare vł nõ

ta eſt mihi ois poteſtas
in celoꝛ in terra.Euntes
docete oẽs gentes bapti⸗
ſantes eos in nominepa—
tris⁊ filij et ſpũſſancti Docentes eos fᷣua

banr.

re om̃ia quecũq; mandauivobis.Et ecce

egovobilcũ ſum om̃ihus dieb vſq; ad cõ
ſummatõeʒ ſeculi ¶ Nouiſſime R. autẽ re

cũbentibo. xi. Apparuit illis ieſus ⁊ expꝛo

bꝛauit incredulitatẽ illoꝝ⁊ duriciam coꝛ⸗

dis quia his qͥ viderãt eũ reſurrexiſſe nõ

crediderũt. Et dixit eis.

Euntes in mũdũ vniuer Endeda ru⸗

omi creature Qui crediderit: baptiſatus

fuerit ſalunus erit. Qui vero nõ crediderit

cõdemnabit᷑. Signa autẽ eos qui credi⸗
derint hec ſequẽtur In nomie meo demo

nia eijcient.linguis loquẽtur nouis ſerpẽ
tes tollent. Etſi moꝛtiferũ quid biberint

benediceret illis / receſſit

nõ eos nocebit Guꝑ egros manus impo
nent ⁊ bene habebũt ¶ Eduxit autem
eos foꝛas in bethaniã/ et
eleuatis manibo ſuis bñ⸗ aoaecims
dixit eis Et factũ eſt dum ubꝛicella.

ab eis ⁊ ferebat᷑ in celũ Et Ploſa
Rdñs quidẽ ieſus poſt; Vi nbuch
̃ᷓ; locutus eſt eis/ aſſum⸗ nca hec ap
n! ☛Eid paritõ fuiſſe
ptus eſt n celũ. et ſedet a facta in die
dextris dei Et ¶ipſi aldo poaſche vbivi
rantes regreſſi ſunt hieru gillãter intẽ
Tilom eiz air Tid n. datur alioꝛũ
ſalem cũ gaudio magno. ſimul euage
Eterant ſemꝑ in templo uſtaꝝ narra⸗
laudãtes ⁊ bñdicẽtes den“ tõ ſupplemẽ
Illi.R. autẽ ꝓfecti pdica tum copꝝ que
it vhiq dñio coonpã Luẽ. omiſit
nerũt vbiq; dño coopãäte nõ qex igno
⁊ ſermonẽ cõfirmante ſe ꝛantia ſiẽ pa
quẽtibus ſignis. Sunt ter Acruum
J.autẽ ⁊ alia multa que ſeepinarra⸗
fecit ieſus.que ſi ſcriboaon un in multif
tur per ſingula.nec ißjſm argumentis
arbitroꝛ munduʒ capere x dies qua⸗
eos qui ſcribendi ſunt li, raginta.

bꝛos.

R—è nitvnum ex quatuoꝛ
Dagiſtri Yobannis genrſonis

credidiſſe il
lis qui vide

¶ Bequitur tractat

eiuſdẽ Cancellarij Pariſieñ.de poteſtate

eccliaſtica.Et de oꝛigine Juris⁊ legũ.edi
tus Konſtantie temꝑe Concilij general.

OPteſtas eccliaſtica debz ab
eccliaſticis quid ⁊ qualis et
quãta ſit agnoſciHabz hoc

Inia. cũ deus dederit talem
poteſtatẽ hoĩbus / ⁊ vt in ſuis termĩs ho⸗

noꝛata ſeruet᷑ ne plus dobito falſe eã opi⸗

niones vel depꝛimãt vel exaltent.OQm̃ pꝛi

mü eſt ſacrilege impietatis Alteꝝ de adu⸗

latõne peſtifera ſuſpectũ eſt ¶ Cõſtat igi
tur ꝙ de poteſtate eccliaſtica diſputare vl
inqrere nedũ lʒ ſed decet ⁊ eepedit.tantũ⸗

modo ſit intentõis oculꝰſimplex⁊ rectus

itaq; fieri.vt et honoꝛet᷑ co⸗

Quidni ſic liceat.cũ de ipſiꝰoĩpotẽtis dei

poteſtate crebꝛo fiat abſq; om̃i temerita⸗
te cõquiſitio Hec me ↄſideratio mouit vt
de poteſtate ecclłliaſtica ſub pauculis cõſi⸗
deratõnibo diſſererẽ/quatinꝰ materia que
gquodãmodo videt᷑ infinita.ſicut tractari
ſolet ab aliqbus ꝑ autoꝛitates ⁊ allegatõ⸗

nes.reſolueret᷑ ad paucos certos ⁊ claros
termios ꝑ deſcptiões ⁊ diuiſiones reſolu
tiue pcedendo allegationũ cõfuſione di⸗
miſſa.qᷓles apud doctoꝛes inueire.nõ eſt
difficile. Ceterũ nonvſurpo nunc in hoc
opuſculo vel alijs.me dicturũ aliquid qð
alibi nõ inueniat᷑ ſciẽs illud comici: Nul/

lum eſt iã dictũ qð non dictũ ſit pꝛiꝰ a/

tis eſt ſi ex bene inuetis⁊ doctrinis alioꝛũ
ego meisverbis.meo oꝛdine fauũ aliquẽ

veritatis inſtar apũ ꝓpꝛia quadã arte com
pingã. VYiet autẽ initiũ a quid noĩs termi
noꝛũ.qm̃ hoc ignoꝛato ꝑalogiſant᷑ faciłr
inquiſitoꝛes veritatis. Erit vero finis de

oꝛigine Juris⁊ legdum.
— . 7

Pꝛima conlſidera.
ONOPteſtas eccliaſtica eſt ptãs que a
xpᷣo ſuꝑnaturaliter ⁊ ſpecialr col⸗

lata eſt ſuis aplis ⁊ diſcipuł.ac eo

rum ſucceſſoꝛibs legitimis.vſq; in finẽ ſe

culi ad edificatiõem eccłie militantis.vm

leges eugelicas.pꝛo cõſecutiõe felicitatᷣ
eterne ¶ Hec deſcriptio data eſt ꝑ cauſaʒ

quadruplicẽ ſᷣm quã diſtinguit᷑ poteſtas
eccłiaſtica ab alia qlibet poteſtate. Po⸗

teſtas ibi ponit᷑ pꝛo genere ¶ Eſt aũt po⸗
teſtas.facultas ꝓpinqᷓ ad exeũdũ in getuz.

ficiens pꝛincipal

**

um om̃e verbũ. ¶ Poꝛro notat᷑ cauſa ef⸗

⁊ obedientialẽ nõ ſanonerakalaindi

turaliter collata. ¶ auſa vero materia⸗
lis vel ſubiectiua ſignat᷑ cum ſubdit᷑ ſuis
aplis.⁊c. ¶ Cauſa foꝛmalis inſinuat᷑ cũ
dicit ſm leges euãgelicas dant eni foꝛmã
cendi. eniq; cauſa finalis cõcludit᷑
id edificatõem eccłie militãtis ꝓ cõſecu⸗
cõne felicicatis eterne. Adaditũ eſt hoc
aduerbiũ ſpecialił.ad excluſionẽ donoꝝ

ſuꝑnaturaliũ.que om̃i viatoꝛi pñt eſſe coõ
munia.ſicut ſunt fides/ſpes/charitas⸗p⸗
phetia/timoꝛ pietas⁊ ſilia. ¶ Un⁊ eccle⸗

ſia cõtracte ſumit᷑ dum loq mur hie de ec⸗

cleſiaſtica ptãte.pꝛo illis videlicʒ qͥ ſpecia

li quodã ſignaculo dedicati ſunt ad diui⸗
nũ ſeruitiũ.a clericatura que infimũ tenet
graduũ.vſq; ad ſupꝛemũ quo papa decoꝛa

tur. ( Falloꝛ ſi nõ ſit hec deſcriptio ꝓpꝛia

cõpetens omniꝛ ſoli eccleſiaſtice poteſta⸗

ti.qm̃ om̃is alia poteſtas.vel eſt naturali

ter indita/quo ad cãm efficientẽ.vel ẽ fᷣm
leges naturales aut humanas regulata q́ᷓ

ad cauſam foꝛmalẽ.vel eſt ad finẽ natura⸗

lem ĩmediate ⁊ pꝛincipalit᷑ oꝛdinata Vlel
deniq; quo ad cãm ſubiectiuã radicat᷑ in
habentib eã ſᷣm dona naturalia:etiã vbi

ſpes.? charitas ¶ VUnde poteſtas ſecula⸗
ris cõuenit alijs q; xpᷣianis baptiſatᷣ. Po

ſupꝑnaturalia nõ deſenr. qlia ſunt fides

teſtas autẽ eccleſiaſtica de neceſſitate fun⸗

dat᷑in dono ſuꝑnaturali ſicut eſt caracter

paptiſmalis de cõmuni lege.qui caracter

in viatoꝛibus.eos de eccleſia militãte red

dit.facit inſuꝑ idoneos ⁊ capaces eccleſia

ſtice ptãtis atemur itaq; ꝗꝙ charitas ſeu
gratia gratũ faciẽs valde decens eſt in ſu⸗
ſcepturis. vel iã habẽtibo eccleſiaſticã po
teſtatẽ.non tamẽ ecigit᷑ pꝛo dando titulũ
Analiſine ea negucat lalu fundari ł ſub⸗

iſtere poteſtas huiuſmodi.Hic eĩ fuit er⸗

roꝛvetus ꝛvaldenſiũ ⁊ paupeꝝ de lugdu⸗
no qui ꝑꝛzvycleff ⁊ ſequaces ſuos renoua

ri queſi eſt.ſed iuſte dãnatꝰ.Cur ita: NHe
hierarchicus oꝛdo poteſtatis eccleſiaſtice
maneat inſtabilis vagus⁊ incertus cũ ne
mo ſciatan amoꝛevel odio dignus ſit.Et
minus hoc de grã pꝛedeſtinatõnis cõſtet

qua ponunt radicẽ neceſſariã ꝓ titulo vel
iurecuiuſſibet ptãtis. Hac igit᷑ deſcri⸗
ptione pᷣſuppoſita ꝓ intelligẽtia quid ſit

dicit᷑. Axpᷣo ſuyna

De poteſtate

Pꝛopĩqua inẽᷓ; coꝛ ſᷣm facultatẽ remotã

eccleſiaſtica poteſtas in genere. deſcende⸗

mus ad ſpecies. Pꝛo quarũ noticia młti⸗/

plex animaduertẽda eſtpiſtinctio. vt dif⸗
ferentie que addite generi conſtituũt ſpe⸗
ciem innoteſcant.

teſtas eccleſiaſtica ſecernit᷑ pꝛĩa

AVn'eſt ſuꝑ coꝛpus xpᷣi myſticũ veꝝ.quo
ad conſecratõem eius.Alter eſt ſuꝑ coꝛpꝰ
xpᷣi miſticũ ſeun membꝛa ei? Et hocduplxr.

vel quo ad adminiſtratõnem coꝛpis xpi
veri.vel quo adminiſtratõeʒ vel exhibitõ

nem alteri ſacramẽti ſicut eſt oꝛdo vel cõ⸗
firmatio.vel penitẽtialis abſolutõ o
teſtas iuriſdictõis duplex eſt.vna in foꝛo
exterioꝛi.Altera in foꝛo cõſciẽtie interioꝛi
rſas poteſtas iuriſdictõnis in ſoꝛo
ioꝛi dupliciter ↄſiderat᷑. vno modo ꝓ⸗
ut immediate tradita eſt a xpᷣo ᷣm legem
euangelicã.Alio mõ ꝓut ſuꝑaddita eſt ex

humana cõſtitutõnevel dono per pꝛinciꝰ

pes ſeculares aut aliter. Subide ptãs iu
riſdictõis in foꝛo interioꝛi cõſurgit ex du
plici radice. Vno mõ exꝑte hoĩs vltro ſe
ſubijciẽtis tali poteſtati ſicut cũ ſpõte cõ⸗
fitens ſubijcit ſe pᷣſbitero.⁊ oꝛdinãdꝰ epᷣo
Alius ſubiectõis modus ↄſurgit ex auto
ritate faꝑioꝛis.hũcvel illũ tali vel tali ſu⸗
bijcietis quod fieri poteſt nõ ad arbitriũ
illius qͥ ſubijcit᷑ Et ſic inter duplicẽ hanc
ſubiectõem differẽtia magna patet.
quoniã ad pauca aſpiciẽtes de facili enũ⸗
ciant.⁊ enunciantes ſeipſos vevicta ſua
nõ reſoluũt ſed ↄfſundunt Eoꝝ doctrina
reddit᷑vel erronea vel in intelligibilis:vł
difficilis⁊ ꝑplexa.Doctrina vero ſapietũ
facilis teſte ſapiẽte.quia reſolute⁊ oꝛdina
te ꝑ diſtinctões tradent om̃ia ſeparantes
pæꝛecioſum a vili. ⁊ pᷣcauẽtes ne lucẽ veri⸗
tatis tenebꝛoſa nubes erroꝛis inuoluat/
ſed ſit ignis ſine ſumo Declaratõeʒ multi
plicis huiꝰdiſtictiõis meliꝰaliterdare nõ
poſſumꝰq; ſi ſua.cuilibet membꝛo donet᷑
deſcriptiovel ſpecialis notiſicatio.(¶ Di
camꝰigit᷑/ ꝙ poteſtas oꝛdinis * mõ
cõſiderata eſt ptãs ecciaſtica reſpiciẽs pꝛĩ
cipaliter ⁊ eſſentialiter cõſecratõnem coꝛ⸗
poꝛis xpᷣiveriqua.ſ.põt hñs eaʒ ↄſecrare
coꝛpꝰ⁊ ſanguinẽ xpᷣi virtuteverboꝝſacra

Conſideratio. Ii

ui diuiſiõe in poteſtatẽ oꝛdiuis:
Xpoteſtatẽ iuriſdictõis Rurſus
poteſtas oꝛdinis.duplicẽ habet reſpectũ

S ==

— — —

— —%Db % —

.

mentaliũ. Ponit᷑hic ptãs ecciaſtica ꝑ ge
nere.que poteſtas qͥd⁊ qualis ſit imedia⸗

te pꝛediximꝰ. cuius deſcriptõem hic et in

om̃ibus conſeq̃nter dicẽdis abſq; alia re

petitõe ſupponimꝰdũ vtemur hoc termi⸗

no genere poteſtas ecciaſtica.Additur

hec dauſula reſpiciẽs pꝛincipalr⁊c̃ tanq;

pꝓ differẽtia ſpecifica.diſtinguẽte eã a qua

libet alia ecciaſtica poteſtate Hec ptãs de

lege cõi inabdicabilis eſt. inauferibilis.?

illimitabilis in ſua eſſentia.quoniã qſqͥs
eſt ſacerdos rite conſecratꝰ/ſi temptet cuʒ

intentõe.⁊ cũ foꝛma ⁊ materia debitis cõ⸗
ſecrare:cõſecratvtiq; / etiã ſi excõicatus/ ſi

hereticꝰ / ſi quõcunq; degradatꝰ extiterit/
peccaret nihilominꝰi hoc caſu necad vti⸗/

litatẽ ſuam ſed dãnatõnem hoc ageret
Juxta qð vtiliter diſtigui ſolet.qꝙ aliqua
ſunt de neceſſitate executõis hmõi ptãtis

duplr. Ana eſt neceſſitas ſolius pꝛecepti

cuiꝰ trãſgreſſio graue peccatũ eſt.ſicut ꝙ;

excõicatus nõ conſecret.veruntamen hec

trãſgreſſio nõ impedit cõſecratõis effcm̃
pꝛincipalẽ.qui eſt trãſſubatio. Altera eſt

neceſſitas cõſecratõnis vel ſacramenti.cõ
ſiſtens in hoc ꝙ miniſter ſit rite oꝛdinatꝰ

hñs intentõem cõſecrandi cũ foꝛma ⁊ ma

teria debitis.qð ſi alterũ deſuerit.nihil ef/

ficit᷑.⁊ peccat᷑. Hanc poteſtatẽ tradũt do⸗

ctoꝛes ↄcoꝛditer parẽ eſſe in omibus qui

conſecrati ſunt ſacerdotes.q̃ ptãs collata
fu iſſe credit᷑ in cena dũ dixit xpᷣs apoſtol⸗
hoc facite in meã cõmemoꝛatõnem. Vbi
doctoꝛes cõiter ſentiũt ꝙ Judas illic fuit
ſacerdos cõſtitutꝰ ſicut pus electꝰin apo⸗

ſtolatũ ptãtem pᷣdicandi ⁊ faciẽdi miracu

la ſuſcepat᷑ ¶ Et bicſumit᷑ argumentũ ꝙ;

ptãs ecciaſtica nõ neceſſario fundat᷑ in fi

devel gratia.ſed in caractere baptiſmali/
quẽ de lege ↄmuni neceſſario pᷣſupponit.

Conlſideratio. III.

Oteſtas ecciaſtica oꝛdĩs alio mõ
cõſeqrata pꝛout reſpicit miniſtra⸗
/ tionẽ coꝛꝑis xp̃ᷣi fidelibi.⁊ miſtra⸗

tionẽ ſacramẽtoꝝ oꝛdinis⁊ cõfirmatõis.

Conſecratõem inſuꝑ virginũ. Abbatuʒ
⁊ eccłiaꝝ.⁊ inſtitutõem miniſtroꝝ ecclie

nõ eſt eqliter in quolibet ſacerdote.Cuiꝰ

rõ eſt qm ſimplex ſacerdos iuxta cõeʒ do⸗
ctoꝝ ſentẽtiaʒ nõ pᷣt oꝛdines cõferre.neq;

ſacrm cõfirmatõis dare neq; cõſecrareyvix ·
gines. ⁊c. Etiã de facto ſic ꝙ ſi tale aliqd

5

temptet agere.nihil tũ efficit᷑.qꝛ neq; ↄfir

mat neq; oꝛdinat.Eps autẽ ſivolentẽ cõo/
firmari.ſivolentẽ pᷣterea ad oꝛdines pᷣmo
ueri.qui ſit eoꝝ ſuſceptibilis.qð ðꝛ ꝓpter
ſexũ muliebꝛẽ temptauerit vel cõfirmare⸗

vel oꝛdinare/oꝛdinatvtiq; vel ↄfirmat de
facto licʒ excõicatus.licet irregularis.licʒ

degradatus extiterit.Et in hoc par in oi /

bus ep̃is/ab infimovſq; ad ſupꝛemũ qui
papa dicit/ptãs oꝛdinis. Non autẽ in ſa

cerdotibo minoꝛiboeſt hec ptãsvt dictũ ẽ
ſaltẽ in tali plenitudine ſeu ꝑfectõe ꝙ hoc

poſſint. Licet concedat᷑ cũ maioꝛi ꝑte do

ctoꝝꝙ ſupꝛa ſacerdotiũ ſimplex.nulla eſt

altera ptãs oꝛdis.neq; ĩ ep̃is.neq; ĩ papa.

Sed aliter eſt in ep̃ᷣis⁊ papa aliterin ſim
pliciby pꝛeſbiteris.ſicut exẽplificãt.ꝙ ea⸗
dem eſt hũanitas in hoiĩie dũ eſt puer.⁊ ea
dẽ dũ factus eſtvir.vir nihilominꝰgenera
re pᷣt ſibi ſiłe.puer nequaq;. Cũ igit᷑ fuerit
inter apłos ⁊ diſcipulos tal diſtinctio.ſi⸗
cut int ep̃os⁊ ſimplices curatos ſacerdo⸗
tes.ſicut notat yſi:⁊ magiſter in.iiij.diſtĩ.
xxiiij.ca.vij.allegans Ge eſt veri⸗

tas huiꝰconſideratõis. i vero loqre

mur de ptãte iuris.iuxta qð dici ſolet. Il
lud poſſumꝰ qõ de iure poſſumꝰ/certioꝛ
adhuc eſt iſta conſideratio.qꝛ nullꝰ ſacer⸗
dos rite miniſtrat aliqð ſacr̃m.ſecluſo ne
ceſſitatis caſu niſi iuriſdictiõeʒ habeat ſu

ꝑ illũ cui miniſtrat. ed ſuꝑ hac re da

bitur cõſideratio ſequẽs.ſatis ſit interim
aperuiſſe.q̃liter ſitvel nõ ſit eq̃lis ptãs oꝛ
dinis in oĩbopᷣſbiteris qꝛ q̊ ad conſecratõ
neʒ coꝛꝑis xpᷣiveri/eandẽ hũt ſacerdotes
osẽs ptãtẽ. Quantũ vero ad ſacramentoꝝ
miniſtratõem.diſpar eſt in epᷣis ⁊ ſimpli⸗
cibopᷣſbiteris ptãs ſeu facultas.tã de iure
q; de facto. Similxr in miniſtroꝝ eccleſia
ſticoꝝ inſtitutõe.queeſt ptãs cõpetẽs p⸗

mis hierarchijs.de pꝛio oꝛdineꝛ ſcdᷣo.nõ

gutẽ inferioꝛibb quẽadmodũ ſunt curati.

qui licʒ purgare uluĩare ⁊ ꝑficere poſſint

plebẽ ſuam. ꝓut inferioꝛ angeloꝝ hierar⸗
chia purgat illuĩat.⁊ ꝑficit ſubceleſteʒ vel

humanã hierarchiã. nihilomin?hec pote
ſtas curatoꝝ non extẽditur ad hierarcha
rũ ſgeciale inſtitutiõ em.de inſtituto cõi.

Addam ꝙ etſi pꝛimꝰ hierarcha ſum /
mus pontitex / vel alij conſeqnter ſuo mõ

poſſint p rõnabili cauſa vł neceſſitate. da
re ſuis inferioꝛib adiutoꝛes ad exercẽdũ
hierarchicos act?q ſunt purgare lluſare

Pꝛumũ

De poteſtate

ct pf cere plebes ſibi ſubditas ſicut inue/
nit de penitẽtiarijs⁊ puilegiatis.hoctñ ſi

ne manifeſta rationevel neceſſitate facere
non debz vel cũ eoꝛundẽ deiectione. irre
uerentia⁊ vilipẽſione apð illos qbusho
noꝛi dñt eſſet a qbus debitã ſuſtẽtationẽ
reciꝑe pꝛo ſuo ſtatu⁊ miſterio pñt. Quis

enĩ tutoꝛẽ dederit adulto/ pꝛudẽti ꝓuidẽ

bes eximũtur: libertant᷑(ſi iſta libertasñ
iniqͥtas eſtduʒ eligere ſibi pnt hierarchi

ſantes eos in foꝛo conſcie.vel in pᷣdicatõö

ne. aut ſacroꝝ alioꝝ miniſtratõe Pꝛelati
vero maioꝛes vel mioꝛes remanẽt hacob

ligatõe conſtricti/vt nõ liceat eis plebibꝰ

ſuis negare quicqͥd in pᷣdictis q̃ſiuerint/⸗
tanq́; nedum deo. ſed eis rõem reddituri
ſint. etiãſi peſtilẽtiali ſi epidimiali ſi qua⸗

uis alia abominabili cõtagione moꝛbila

boꝛauerũt. Pꝛeterea ſi tales vice paſtoꝛũ
dati.lupoꝝ accipiãt officiũ.ſi ſeducãt ſub
ditos.lacerẽt ⁊ deuoꝛẽt.nulla reliquit᷑ eis
obuiandivel ꝓmouẽdi ptãs.niſi foꝛte di⸗
cat᷑ ꝙ hi ſuꝑioꝛes hñt ꝓ iudicib Sʒ aper
ta eſt rñſio pᷣlatoꝝ de quibuſdã. Inimici
noſtri ſunt iudices itendat lectoꝛ cir⸗
ca cõſideratõnem iſtã de epᷣatu.ſi ſit oꝛdo
vl ſacerdotiũ.q apð theologos⁊ iuriſtas
eſt cõcoꝛdia in re.bene cõcipiẽdo.ſʒ expli

catio diuerſa eſt. Quia iuriſte vocãt eatũ
eſſe oꝛdinẽ.quoniã põt vltra ſacerdotiuzʒ.

Theologi vero cõcedũt ſcõᷣm ſcʒ ꝙ epᷣatꝰ
eſt ptaãs hierarchica ſupꝛa ſacerdotiũ.ſed
qꝛ nihil addit ptãtis ſupꝛa coꝛpꝰxpᷣiveꝝ.
ꝓpterea nõ dicũt ꝙ ſit nonus oꝛdo ſed bñ
noua ptãs ⁊ hocredit inidẽ. ¶ Rurſus

attendat ꝙ de cõfirmatõe dicit ſctũs tho⸗

mas eã ↄmitti poſſe a papa ſimplici ſacer

doti.ꝓpter btĩ greg:q̊ddã dictũ.pluribus

tamẽ hoc nõ placet.⁊ dicũt illos de quib
loquit᷑ greg.nõ fuiſſe confirmatos tolera⸗
ti autẽ ſunt ſic manere.qꝛ cõfirmatõ.non
eſt neceſſitatis ſacr̃m: 58

cuiuſcũq; oꝛdinis quoniã ſubiectiõis ſe⸗

D xus eſt. non hierarchice dominatiõis.

Conlſideratio. IIII
teſtas ecciaſtica iuriſdictõis in
foꝛo exterioꝛi/ eſt ptãs ecciaſtica

hoc noie poſito ꝓ genere.ptãs eccĩaſti
ſicut in deſcriptoeſua notatũ eſt. ⸗
de ti puidẽ dat᷑ autẽ ꝙ iuriſdictio dicit᷑ noĩe gen
ti ⁊ potẽti.ſe nolẽte? NHec tandẽ claudica
re dʒ.obligatio mutua epᷣoꝝ vel curatoꝛũu
ad plebes ſuas. Claudicat autẽ dum ple

(Deniq; datur rõᷣ
per doctoꝛes cur mulier nõ ſit ſuſceptibil

coerciua.quevalet exerceri in alte

.

ttẽ⸗

rum etiãa inuitũ / ad dirigendũ ſubditosi
finẽ btitudis eterne velut in finẽ pximũ?
pꝛincipaliter intentũ Addita eſt fatemur
hec vltia clauſula deſcriptõis ad expᷣſſiõ,3
magis q; neceſſitatẽ/ qm hec indludit᷑ in

;

quaſi iuris ditio.i.ptãs dicẽdi ius.vel eſt

iuriſdictio qᷓſi iuris dictio.i/pmulgatöyk

notificatio ſeu ꝓnũciatio. Pꝛopꝛie vero

dicit᷑ iuriſdictio facultas ſeu ptãs ꝓpĩiquae

dicedivel ſentẽtiandi ius in alteꝝ etiẽs in
uitũ. Et hec duplex eſt. Cꝑalis ⁊ ſpũalis
Talis exercet᷑ 'm leges ciuiles ad finem

qetecouerſatõis hũane pꝛo hacvita Spi
ritualis autẽ exercet᷑ſm leges canonicas

quende (

ad finẽ pꝛincipalẽ eterne btitudinis cõſe-
quendge rerüptas hec iuriſdictöõnis
ecciaſtice.adeo vicina eſt iuriſdictõi ſecu⸗
lari⁊ politice/ꝙ laicis imo⁊ mulieribo ple

rũq;⁊ in multis caſibo cõicari pᷣt executio.

vel cõmitti a ptãtẽ cõtulitxps mat.
vij petrovice oim. Si peccaue
rit in te frater tuꝰvade⁊ coꝛripe eũ.⁊c.Se
quit᷑ ꝙ ſi te nõ audierit dic eccie. ꝙ ſi eccle
ſiã nõ Bant tibi ſicut ethnicꝰ⁊ pub

xviij.dũ dixit
lican?
frater noĩat᷑ interv

nec cibũ ſumere. ¶ YFundatrurſue
om̃i calũnia ponibili in hoc tetu pleni⸗

tudo ptãtis gladij ſpũalis ⁊ executio eius
in ecclia ſuꝑ quẽlibet xpᷣianũ qui eſt frat
noſter.etiãſi papa fuerit. Nec accipiendũ
eſt hic. dic eccĩe.i.pape.Qm̃ xpᷣs petro lo
quebat᷑.qui nõ dixiſſet ſibiipſi Itẽ qꝛ ſub

iũctũ eſt plaliter. Quẽcũq; ligaueritis ſu⸗
ꝑ terrã⁊c.¶ Deniqʒ ſi nõ hr̃et ecclia talẽ
ptãtẽ⁊ exechtõʒ fruſtra dixiſſet xpᷣs.dic ec⸗
cleſie/quia potui
tra illð qð ſequit᷑. Si eccleſiã nõ audierit
ſit biar⸗gun atenin hoc textu ne⸗
dũ ptãs exercẽdi ſed ptãs diffiniẽdi deter
minãdi ſtatuẽdi decernẽdi / conſtituendi
pꝛecepta leges ⁊ canones. Pꝛocedẽdi de⸗

niq; cõtra nõ obedientes vſq; ad ſentẽtiã
excõicatõis incluſiue.immo ſ᷑ᷣm canones

OQuo in loco fundat᷑ iuridica po
teſtas eccõicãdivel interdicẽdi ab ecciaſti
cis ſacramẽtis ⁊ cõione fideliũ / rebelles ?
inobediẽtes eccleſie.ſicut vſus eſt aplłs ⁊
idẽ hoꝛtatꝰeſt ad titum.iij.ſcribẽs hereti⸗
cũ hoĩem poſt pꝛimã⁊ ſcdᷣam coꝛreptõnẽ
deuita. Et ſile dixit pꝛĩe ad coꝛi.v. Siq s
8. 2c. ſequit᷑. Cũ hmõi
Fundat᷑ rurſus abſ

WAmdpunkno andifnc .

ſiat

cech

lis

Zi
ſas
6*
nis

N
w
ne
.
pſea
1r⸗

nune inſtitutos.vſq; ad inuocatõem bꝛa
chij ſecularis:quia dicitur in textu ꝙ ſi ec

cleſiã non audierit.⁊c. Audire igit᷑ debet

eccleſiã quilibet frat᷑ noſter qͥ dicit ad deũ
Pater noſter ſicut explicat alibixpᷣs Qui

vos audit me audit. blnr⸗ hãc ſen
tentiã.ſtatuta ⁊ pꝛacticata in h̊ ſacrxo Cõ⸗

ſtañ.cõcilio pᷣſertim vi Apꝛilis anni .
cccc.xv.in ſeſſione publica.Cuiꝰinter ce⸗
tera ſunt hec decreta duo pꝛĩa. Et pꝛimo
declarat ꝙ ipſa in ſpũſancto legitie cõgre

gata.generale conciliũ faciens.⁊ eccleſiã

catholicã militantẽ repꝛeſentãs ptãtẽ im
mediate a xpᷣo hʒ cui qlibʒ cuiuſcũq; ſta⸗
tus vel dignitatis.etiam ſi papalis exiſtat
obedire tenet᷑ in his que ꝑtinent ad fidẽ.⁊
extirpatõnẽ dicti ſciſmatis ac generalẽ re
foꝛmatõem ecclie dei in capite ⁊ in mẽbr
ete declarat ꝙ ꝗqcunq; cuiuſcũq; ſtatꝰ
vel dignitatis etiãſi papalis exiſtat qͥ mã⸗
datis ſtatutis.ſeu oꝛdinatõnibo aut pᷣce⸗
ptis huiꝰ ſancte Synodi/⁊ cuiuſcũq; al⸗

terius concilij generalis legitie coõgregati

JNNEN

O claues eccleſie date ſunt vnitati.(

ſuꝑ pᷣmiſſis.ſeu ad ea ꝑtinẽtibo.factis vel
faciendis/obedire cõtumacit᷑ ↄtempſerit.
niſi reſipuerit cõdigne penitẽtie ſubijcia
tur.⁊ debite puniat᷑etiã ad alia iuris ſub
ſidia ſi opꝰfuerit recurrẽdo. ¶ Loncludi
tur autẽ ex pᷣmiſſis ꝙ ſi ptãs pᷣdicta. ſit ec
cleſie data cõciliũ generale repñtans eccle

ſiã. hʒ illã.immo videt᷑ ꝙ ecclłiavt ſparſim

ↄſiderata nõ hʒ illã ptãtem niſi in quodã
materiali ſeu potẽtiali.ſed cõgregatio ſua
⁊ vnitio que fit in concilio generali dat ei
foꝛmã ſiait in alijs cõitatib exẽpluʒ dari
pᷣt. Et fundat᷑ pꝛedicta ptãs eccleſiaſtica
iuriſdictõis in vnitatevelvnione tali.quẽ
admodũ notaſſevidet᷑ eleuatꝰ Auguſtin⸗
Ae⸗

rũtamẽ hoc nõ impedit quin date ſint pe
tro tanq; monarche. legitimisq; ſucceſſo

ribus ſuis pꝛicipalius tñ ecclie. Pꝛio rõe

indeuiabilitatis.qꝛ poꝛte inferi nõ pᷣnale
bunt aduerſus eã nec deficiet fides eiꝰ.nõ
ſic de papa. Secũdo rõne regulabilitatꝭ.
qm̃ hʒ regulare vſum ptãtis papalis.nõ
ſic ecõuerſo.Tertio rõne multiplicitatis
qm̃ eccleſia cõtinet ptãtem quãlibet eccle
ſiaſticã.etiã papalẽ nõ ſic papa pᷣſertiʒ in
extenſiõe. Quarto rõe obligabilitatꝭ.qm̃

eccłia pᷣt cõdere leges obligates ⁊ regulã⸗
tes etiã ipᷣm papã tam q̊ ad ꝑſonã q; reſpe

ctuvſus ptãtis.Non ſic ecõtra pᷣt papa iu

dicare totã eccleſiã vel vſum ſue ptãtis li⸗
mitare.imo ſi papa condat leges ⁊ cano⸗
nes videf obſeruandũ illnd qð ſentẽtiali
ter dicit Augu.L eges inſtituũtur cũ pꝛo
mulgant᷑.firmant᷑ autẽ cũ moꝛibus vten⸗
tium appꝛobant᷑. Hoc eni dicitad repꝛi⸗

mendũ pᷣiumptõem quoꝛundã ſummoꝝzꝝ

pontificum:vel eis adulantiũ.quivident᷑

voluiſſe debere ſeruari ꝓ regula imutabi⸗
li de papa reſpectu cuiuſſibet ꝓuincie vel

totiꝰeccleſie. Quod placuit pꝛincipi leg
habʒ vigoꝛẽ. quaſi nullũ ſuꝑeſſet examen
ſupꝛemũ (¶¶ Addita eſt vero ꝓ inobedien
tiũ coertione penalis excõicatio:. Et ſunt
qui dicũt penã hanceſſevltimã quã infli
gere poſſit eccleſiaſtica ptãs iuriſdictiõis

ex inſtitutõe xpᷣi ſola pꝛimaria.ſic ꝙ nõ ex

tendit᷑ ad inearmatoeu necvt aliòs adiu⸗
dicet᷑ moꝛtivel flagello coꝛꝑali:ſed facit h̊
ecclłiaſticus dũ facit:ex cõceſſione pꝛinci⸗
pũ quẽadmodũ multã ob eoꝛũ deuotõeʒ

iuriſdictõis temꝑalis autoꝛitatẽ cler? ac?⸗

cepit:q̃ᷓ nihilominꝰiuriſdictõ vel cenſura
dicit᷑ ſpũalis ſicut et eccliaſticoꝛũ bona tẽ
poꝛalia.ꝓpter dedicatõem ⁊ applicatõem
ad eos qui miniſtrãt eccleſie ſicut panes
pꝛopoſitõnis.hmicie.⁊ decime.vaſa ĩiſu⸗
p templi.veſtes⁊ ſilia dicebant᷑ in legeve⸗

teri cheyel ſancta.ſic ⁊ noua lex hoc re⸗

tinet.
ca cẽſura quã xpᷣs contulit⁊ ꝓmulgari vo
luitvbi pꝛius Mat.xviij.conſeq̃nteroſt
dotatõem eccleſie in bonis temꝑalibꝰ ap
plicata eſt ad defenſionẽ coerciuã volenti
um vendicare ſibi.vł impedire tẽꝑpalitatẽ
hmõi.ꝑ excõicatões videlicʒ⁊ interdicta/⸗
que pena vel cenſura videt᷑ pꝛimitꝰ inſti⸗

tuta cõtra ꝑtiaces ſciſmaticos⁊ hereticos

et alios incoꝛrigibiles vicioſos. Cui legi

tanq; diuineꝛ naturali papa ſubijcit᷑ſiꝛ

frater eſt. potens delinqre.Hec autẽ ap⸗
plicatio.gladij ſpiritualad defenſionem
tempꝑpalium.ſi confuſionẽ magnã in eccdle

ſia. ſivilipenſionẽ. vel contemptũ euange

lice huiꝰcenſure ſue que eſt excõmunicatõ
nis gladius extreme foꝛmidabilis Si de
niq; laqueos aniabns multoꝛũ magis qᷓ;
ſalutem ſpũalem induxerit vel inducat/

expientiam teſtem voco. Itaq; ſicut tem⸗
poꝛalitas addita eſt ecclie pꝛo dote ſua vi
deri poteſt aliqbus/qꝙ ad eius defenſionẽ
ſimilit᷑ addere ſuffecerat aduerſus impeti
toꝛes:penaʒ vel cenſurã tempalen vt eſt

3

cpꝛoinde cõſurgit:qꝙ eccliaſti⸗

Peꝛimũ

mi arir trvn,

2 — ⸗
2 „* *

. VeKepoteſtate

—

mulctuatio pecuniariavel coꝛpalis detẽ⸗
„” tio / vel arreſtatio bonoꝛũ pꝛopꝛioꝝ.

Oteſtas eccliaſtica iuriſdictõnis
in foꝛo interioꝛi qᷓ nõ eſt ꝓpꝛie co/
erciua. ſʒ magis ſpõtanea qus ad
ſubijcientes ſe eiſdẽ. eſt ptãs eccleſiaſtica
ſupꝑ coꝛpꝰxpᷣi miſticũ illuiandoet ꝑficien
dao ipᷣm ꝑ doctrinã ⁊ ſacramentoꝛũ mini
ſtratõem purgãdo ꝑ baptiſmi ⁊ peniten
tte ſacramẽta. ¶ Aduertendũ eſt itaq; ꝙ
bpec ptãs iuriſdictõis qᷓ radicaliter funda
tur in ptãte oꝛdinis ſacerdotalis ⁊ epalis
G . dum in ſua generalitate conſiderat᷑ reſpi
Jeaaeſhii h* AͤKiuake cit multipliciter coꝛpꝰ xpᷣi miſticũ. qð eſt
3 ifideliũ eccleſia. s fideles opoꝛtet ſm tres
actus hierarchicos regere qͥ ſunt ſᷣm dio

cõfunderet᷑ ecclaſticũ regimẽ. ⁊ ne hierar⸗
chicus oꝛdo quẽ tradit dioniſiꝰtalem eſſe
vt infima reducãt᷑ ad ſupᷣma ꝑ media/tur⸗
baret᷑ ¶ Videre eſt igitur quẽadmodum
ptãs hec eccliaſtica iuriſdictõem quandã
exigit cui ↄuenit ꝙ libera ſit ⁊ ſpontanea
verevel interpᷣtatiue circa pſonã in quam
exercet᷑ hec iuriſdictio.aut ſaltẽ ꝙ nõ fera⸗
tur in inuitũ.QOuis eni diceret ꝙ aliqͥs in
uitusvel baptiſat᷑.vel confirmat᷑ vel abſol
uitur in foꝛo conſciĩe.vel oꝛdinat᷑.⁊ ita de
relis: Hinc eſt ꝙ papa qui nulli ꝑſone
ꝑticulari ſubeſt vt coerceri iuridice poſſit
in exterioꝛi foꝛo.ſubeſt tamẽ quo ad iuriſ
dictõnẽ hãc annexã oꝛdini ſacerdotali cõ
feſſoꝛi ſuo.⁊ oꝛdinatoꝛi ſuo.ſi antea ſacer
dos nõ fuerat vñ ⁊ ab hoſtieñ ↄſecrat᷑epᷣo
q minoꝛ eſt ¶ Pꝛoficit autẽ ſupꝛa modũ

☚

7
9

niſiũ.purgare illuĩare.⁊ ꝑficere. Purgare
inftictiõem penalem excõmunicatiõis
vel interdicti.ſi rebelles ĩueniant᷑/quod
ſpectat ad iuriſdictiõem coerciuã de qua
pꝛedictũ eſt.q;uis hec purgatio fiat ꝑ ba⸗
ptiſmũ⁊ ꝑ ſacramẽtalem abſolutõem.nõ
tñ coerciue.Opoꝛtet inſuꝑ illuĩare.ꝑ pꝛe
dicatõem? doctrinã.Opoꝛtet demũ pfice
re per alioꝝ ſacramentoꝛũ miniſtratõem.
ſore talis miniſtratio ſacramẽtoꝛuʒ
nõ habet ꝓ materia debita res ſolũ inſen⸗
ſibiles pꝛout eſt in cõſecratiõe coꝛꝑis xpᷣi
vbi ꝓ materia debita reqriturꝛ ſufficit pa
nis triticeus ⁊ vinũ Nec refert quoad cõ⸗
ſecratõis neceſſitatẽ.ſi panis ſit ipᷣius cõ/⸗
ſecrãtis vel alterius. Secus eſt in miſtra⸗
tõne ſacramentoꝛũ vbi requirit᷑ ꝙ ꝑſona
cui fit miniſtratio ſit miſtranti ſubdita:pᷣ
terq; in baptiſmo qð eſt neceſſitatis ſacra
mentũ nõ iterabile Sir in ſacramẽto cõ

firmatõis ⁊ oꝛdinis quiba indelibilis ca,

racter impꝛimit / inde ſufficit de neceſſita
te ſacramẽti.nõ tñ pꝛecepti ſubiectõvolũ
taria ſuſcipiẽtis hec ſacramẽta ab illo qui
coſerre pᷣt illa peccãt tũ dans atq; ſuſcipi⸗
ens. ſi nõ aſſit ſubiectõ ꝑ ſuꝑioꝛẽ oꝛdĩata
Secus ãt eſt in penitẽtie ſacr̃o.vbi de ne
ceſſitate ſacramẽti? pᷣcepti reqritur pꝛedi
cta duplex ſubiectio.iuxta cõmunioꝛẽ do

ctoꝛũ ſententiã.ſic ꝙ alicui nõ dat᷑ abſolu

tio etiãſi dari temptet᷑ qꝛ materia deficit/
que eſt pctõꝛ ſubditꝰ. Subditꝰ inq; nedũ
volũtaria ſubiectõe.ſed aliena ſuꝑiorꝭ au
toꝛitate. Hoc rite ſtatuit pꝛimlegiſiatoꝛ
xps.hoc eccłia ſic elucidauit? tradidit.ne

talis diſtinctio duplicis iuriſdictõnis co
erciue.iſ.et nõ coerciue.cuiꝰignoꝛantia vel
inaduertẽtia gignit cõfuſionẽ apð aliq̊s
infinita. flam cũ vſus doctoꝝ cõis habe
at dicere ꝙ ptãs oꝛdinis.eq̃lis eſt in oibꝰ
ſacerdotibo ⁊ pᷣlatis.accipiũt conſequẽter
occaſionẽ errorꝭ.ꝙ qͥ libet ſacerdos poſſit
quẽlibʒabſoluere.poſſit pᷣdicare ũ miſſus
poſſit euchariſtiã min iſtrare. hnuenl
mus autẽ ꝙ hec iuriſdictõis ptãs pꝓmiſſa
eſt aplis añ paſſionẽ xpᷣ:. Mat. xviij Amẽ
dico vobis quecũq; alligaueritis ſuꝑ ter⸗
rã.erũt ligata ⁊ in celis ⁊c̃.Et ꝓmiſſa fuit
petro Mdat.xvi. Zibi dabo claues regni

celoꝝ. Sed pꝰ reſurrectõem ſuã collata ẽ

aplis quãdo inſufflans in eos dixit.Acci
pite ſpm̃ſcim̃ quoꝛũ remiſeritis pctã re⸗

eſt petro Paſce oues meas.O Ziddita eſt
ſeu potiꝰↄfirmata poteſtas pᷣdicãdi.cum
ptãte ↄferendi baptiſmũvel potius iã da

gennedatedrsnezer gtnet

te ptãtis executio iuſſa eſt Mat.vlt. Eun
tes in mundũ vniuerſum pᷣdicate euange

liũ om̃i ceature baptiſantes eos in noĩe
patris⁊ filij⁊ ſpũſſcti. Añ licet in caſu ne/⸗
ceſſitatis.qͥlibetviatoꝛ baptiſare poſſit.G̊
tñ faciũt ex officio vel ecciaſtica ptãte ſoli
ſacerdotes. Bulean⸗ ptãti iuriſdictõ
nis que in latitudine ſua conſiderata.ne⸗

dũ ad ſacrametũ penitentie.ſed ad alioꝛũ
ſacramentoꝛũ miniſtratõem.⁊ ad pꝛedica

tõnẽ extendit᷑annexa eſt poteſtas ius ſeu

facultas. accipiendivite neceſſaria Mat.
x.et Lu.x.qð apoſtołꝰ cõfirmauit.i.coꝛi.
ix. Quia dign eſt oꝑarius mercede ſua.

4 — —— —— —8łł

Eccleſlaſtica

B Conſequenter fundat᷑ in hac poteſtate

ſumendi vite neceſſaria.rõnabilitas do⸗

tatõis eccłiaſtice Denng do⸗ pꝛimici⸗

eniq; poteſtas fa⸗

reperit᷑ ⁊ adaptat᷑ modus eẽndi in/licʒ ad
dant᷑ ⁊ alij ¶ Subiũgamꝰiterũ diſtinctõ

nem devſu ptãtis eccłiaſtice.Eſt eni vſus

Pꝛimũ

eſt ꝙ fim quadruplex genꝰcauſe qârupler

arũ legis antique.
cenasninena eiſi videat᷑annexa fuiſſe aliqs licitus⁊ ratꝰ Eſtvſus illicitus⁊ ratꝰ
p xpᷣm licentie pᷣd icandi verbũ dei.quan / E ſtvſus licitus ⁊ nõ ratus.E ſtvſus illici
n do miſit diſcipulos ad pᷣdicandũ/a dirit tus ⁊ irritus Exemplũ pꝛimi dũ ſacerdos
eis. Infirmos curate.demonia eijcite. ⁊c. cõſecratvel abſoluit cum circũſtantijs oĩ/
n Nihilominꝰ videt᷑ hec poteſtas donũ gra bus ad hoc reqſiꝭ de neceſſitate.vel ſacra
ſol tis datũ.cõuenire potẽs cuilibet ex fideli⸗ mẽtivel pᷣcepti.Exemplũ ſecũdi dũ ſacer⸗
de bus. put ad edificatiõem eccłie iundicabit dos cõſecrat in pctõ moꝛtali vel cũ tranſ⸗
4 expediẽs ſpũſſanctus qͥ diſtribuit ſingu⸗ greſſione pᷣcepti.Exem plũ tertij dũ ſacer⸗
ſt gulis pꝛout vnlt dos auguch in ſe eſt anafiae ienrde
3 credit abſoluere cõfitentẽ ſibi.vtens in G̊
b . onſide ratio D VI. bene clauib.qui cõfitens qꝛ mentit᷑ incõ⸗
ſee Oteſtas eccłiaſtica cõſiderari po feſſione ſua. vel obicem ſe ecreto ponin eqᷣ
M eſt? debet tripłr. VUno mõ foꝛma ᷓ abſoluit. Exemplũ quarti in caſu pꝛio
oai / liter in ſe ⁊ abſolute ſine reſpectu. riſi ſacerdos ſcieter qnit vti clauibus erga
ge Alio modo materialr ſeu reſpectiue put aliquẽ. cuiꝰfictõem agnouerit. ⁊ q neqq;
diis gitimo.quod cõmuniter fit per cõſecrat? alig diſtinctio valens ad intelligentiã pꝛe
8dee nem ⁊ electõem.qꝛ ſicut dicit apłs. Nemo miſſoꝛũꝛ ſequentiũ dũ querit an ptaͤs ec⸗
iß⸗ ſibi aſſumit honoꝛẽ.ſed qvocat᷑ a deo tan deſiaſtica ſit eqtis in oĩibus Quia q̃rit de
ir ; aaron. tas hec dicit᷑ inſtitutio miſtro poteſtaterel facrivel iuris. Facti ſic e dũů
ni rũ tam actiue q;ᷓ paſſiue.Conſiderat᷑ tert? attentat᷑ freri.ſit ſiue bñ ſiue male. Junve
ſtra eſt potetia ſᷣm ph̊m ſi nõ habeat actũ qð de iure poſſumꝰ.(¶ Redit autẽ hec di⸗
roften hec ↄſideratõ que diſtinguit ſtictio ad alterã pꝛetattã de neceſſitate du
⁊teſoluit modos loquẽdivarios.taʒ theo plici.in cõſecratõe coꝛꝑis xpᷣi.Qm̃ altera
ni logoꝝ q; canoniſtarũ de eccliaſtica pote/ eſt ſacri. Altera eſt pᷣcepti.Et hec ſilr diſtĩ
I ſtate cuius reſolutõis ignoꝛãtia.vel inad ccio põt extendi ad eccłiaſticã ptãtem ſuꝑ
In nertẽtia. falli plerũq; facitx fallere. qm̃ ali coꝛp xpᷣi miſticũ. q̃ ad miniſtratõeʒ ſacra
ng ter loquendũ eſt de eccłiaſtica poteſtate / mẽtoꝝ que caracterẽ impꝛimũt ſicut ſunt
jani dũ in ſe cõſiderat᷑ foꝛmalr ⁊ abſolute.Ali⸗ baptiſmꝰ.cõfirmatio.⁊ oꝛdo.qm ſicut in
ride ter dum ↄſiderat᷑ materialr ſeu reſpectine. poteſtate oꝛdinis ſuꝑ coꝛpus xpᷣi veꝝ ſuf
ein Aliter R conſiderat᷑ quo ad exercitijvſuʒ ficit aliqͥd de neceſſitate ſacri.qð nõ ſuffi⸗
ide vel executiue ſicut infra docebi NHote⸗ cit de neceſſitate pᷣcepti qꝛ peccat qͥ cõtra.
out mus pᷣterea modos eſſendi in/q̃s in meta vel pᷣteroꝛdinatõem ecclie cõſecrat. Sic
icion phiſica poſuit Ariſto. quoꝛũ inaduerten inuenimin poteſtate eccliaſtica ſuꝑ coꝛ⸗
otuein tia facit oberrare quoſdã dũ inquirit᷑. In pus xpᷣi miſticũ pꝛeſerti qͥad miniſtratõʒ
n quo vel in q bꝰ ſit plenitudo eccliaſtice po triũ ſacroꝝ q̃ dicta ſunt His diſtinctõi
Gttune teſtat? AUn? modus eſſendi in. eſt ſieuts busꝛ alijs que pᷣdicta ſunt attẽtis.poſſet
oir integralis in ſn⸗ toto. Alius ſicut totũ in ſtati inueſtigari qͥqꝛ in quo ſit plenitudo
ncut tegrale in ſuis ꝑtibus. Tertius ſicut ſpe· eccliaſtice ptãt ? Nihilominꝰ antea iuxta
ni ie⸗ Quintus ſicut ſoma in materia . que bim ↄſideratões ſeptimã octauã? nonã.
rs oꝛma triplex eſt. eſſentialis accidẽtalis et OQr ſt ArIRN
n⸗ mathematicalis. Sexc ſicut effectus in on iger 9 io VI I.
Husi ſua cauſa efficiẽtie. dirigentevel regẽte vvt Dteſtas eccliaſtica ſi cõſideretur
eun regnü eſt in rege. Septimſicut oꝛdinata n ſe ſoꝛmalt ⁊ abſolute ipa eſt in⸗
ſrtin in finẽ ſunt in ſuo fine.quẽadmodũ virtꝰ ⸗ usriabilis. ⁊ eandẽ a pꝛincipio na⸗
in beatitudine. Octauſicut locatũ in lo ſcentis ecclievſq; in finẽ pſeuerat Eccle
ri co EνQandpinm diſtinaone manifeſtů / ſia ſiquidẽ dũ ſic cõſiderat᷑ in ſuis ⸗R
Ceſon „

190.

Depoteſtate

eſſentialib: ꝑmanẽtiba q ſunt papatcar
dinalatꝰ pꝛiarchatus archiepᷣatus epᷣatꝰ.
ſacerdotiũ hʒ integrari ex his oibus:ſic ꝙ

ablata penitus vna tali ptãte.iam nõ ma

neret eccleſia pꝛout a xpᷣo ſeminaliter.⁊ve

lut in quodã germine ſuo.pfecte ſuit inſti
tuta.vt ſi papat? p imaginatõem pᷣſcinda
tur a reliqs ptãtibus inferioꝛibo.id quod
ſuꝑeſt nõ dicit᷑ eccleſia. Pꝛopterea qrere ſi
papalis autoꝛitas ſit maioꝛ q; eccleſiavel

ecõuerſo.redit in idẽ acſi peteret᷑.nõne to

ſꝛoinde ſeqͥtur.ꝙ ſi generale cõcili
umr

Dic de ptãte epᷣali ſic de ſacerdotio qð ẽ

ptãs curatoꝝ qui ſunt in eccleſia pᷣlat mi
noꝛes ¶ Di vero vellet aliqs curioſus in
Arere.qliter hʒ fieri talis abſtractio ptãtis

eccleſiaſtice.Etſiſit aliq vniuerſale reale

ſpecificũz ꝗditatiuũ.pᷣter omnẽ oꝑatiõe,zʒ
intellectꝰ. ſicut inqrit᷑ de anialitate.?⁊ hůa
nitate.remittimꝰad metaphiſicã.: Conce

dimꝰ itaq; ꝙ abſtrahentiũ nõ eſt menda⸗
ciũ ſᷣm Ariſt.licet negauerimꝰhec vniuer

ſaalia realia.ſicut nec mathematici menti
unkt?᷑,ſiue pucta ſint realiter ſiue nõ ¶ Cñnñ
dicimꝰquãtũ nobis hic ſatis eſt ꝙvniuer
ſalitas eſt in oꝑatõeꝛ abſtractõe quã facit
intellectꝰ ex reꝝ ſingulariũ exterioꝛi ↄvgni
tõ nevidedo qualr ipſe res adinuicẽ cõue

niüt vel differũt eſſentialiter vel accideta⸗

in hoc cũ altero ꝙ eſt aial rõnale qð intel⸗

lectꝰattendẽs.abſtrabit innata ſibivirtu⸗

teſilitudine hanc.q nõ eſt extra niſi ſin⸗
gulariter in ſingulis hoĩibo.⁊ denudat eaʒ

a loco.a tꝑe.⁊ ab om̃i generaliter aciden
tiũ ↄfuſione.⁊ ita remanetvniuerſalis / et

abſolutcõceptus hoiĩs in aia q nihilomi

noꝛiginat᷑ ex reb ad extra ſingularibus.

Sic de ecciaſtica ptãte ſentire poſſumus
dũ in ſe foꝛmalræ abſolute ↄſiderat᷑. Oẽs
eni ſacerdotes ↄueniũt in ſacerdotio.oẽs
epᷣi in epᷣ̃atu⁊ ita de reliqᷣs. ¶ Queret foꝛ⸗

te aliqs quo pacto eccia romana dicat᷑ ea

dẽ iſto mõ cum ab initio fuerit petrꝰin an
chiochia. Rñſio facilis eſt fiat abſtractio

talis a cõ notatiõe loci.⁊ dicamꝰ.qꝙ ecclłlia

romana eſt illa dioces puincia vel ſedes/

tũ nibron ſua pte.vel ps minoꝛ ſuo to
P

ntecvniuerſalẽ eccleſiã ſufficiẽterꝛ
integre.neceſie eſtvt includat autoꝛitatez
papaleʒ.ſiue papa ſit ſiue deſierit eſſe per
moꝛtẽ naturalẽ aut ciuilẽ. Sic dicimus
de ptãte romane eccleſievel ſacri collegi .

⁊ex quibe cauf fieri po
ſculis apertũ eſt. ¶¶ Vñ ſicut papa renun
dare libellü repudij ec

eſt opuſculi pntis.ꝑ hec oia diſcurrere
Deg dicam hic aliter eſſe diſcernedu in
ecchiaſtica policia. dũ eſt oꝛdinata ↄplete

que peculiariter hʒ regi per autoꝛitatẽ pa
palẽ.⁊? eã cõplectitur. Sicveritatẽ bʒ vnl
gatavox.vbi papa ibi roma. NHec in dubi
umxerti dz qn iſto mõ romana ſedes ⁊ ec
cleſia. ſit caput, mater. ⁊ magiſtra ceteraꝝ
quia ſupꝛemã petri ptãtem includit.

Lonſideratio. III

WPteſtas eccliaſtica conſiderata re

poſitũ dici pᷣtvariabilis.⁊ auteribilis ĩ ca

fiunt ĩmutatõnes.nũc per nouã conſecra

ſiba multis.Hoc ꝑſpicuũ eſt quotidie dĩũ

tionẽ nücꝑ nouã electòem vel inſtitutõeʒ
miniſtroꝝ. Ita cõſeqᷓnter dicere poſſumꝰ
de ptãte papali ꝙ mutabilis eſt ⁊ auferibi
lis ꝑ moꝛtẽ naturalẽ ſicut ↄſtat/vel ꝑ ciui
lem videlʒ ꝑ depoſitiõeʒ. ſaltem q ad pleni
tudinẽ ſue iuriſdictõis qᷓ depoſitio qualr
ſſit latiꝰ i alis opu

ciare pᷣt papatui.⸗
cleſie etiq ſine culpa ipſi ſponſe. Licet h̊

.

facere nõ debeat ſine cauſa Sic eccia põt

huücvicariũ ſpoſi ſui dim ittere. ⁊ůei libellũ

repudij dare.etiꝗ ſine culpa ſua licet nõ ſi

ne cauſa Exeplificauim alias in ſex caſib
in ꝗbus ver papa deponi pᷣt ex culpa ſua

etiã vbi nõ eſſet realiter hereticꝰ ad intra⸗

—

quis ad extra talis iudicaret᷑. Exẽplifica
uimin alijs ſex caſibbus deponip̃t pa
pa ſine culpa ſua licʒ noò ſine cauſa. etia p/
ter liberã ei ceſſionẽ. ractatulꝰintitula⸗

ri pᷣt de auferibilitate papeab ecclea⁊ inci

pit Qeniẽt autẽ dies cũ auferet ab eis ſpõ

ſus.· ꝓpterea bꝛeuitatis amoꝛ hic iſta no re
petit. ¶ UVeꝝ ptãtem hãc eccliaſticã que
reſpicit inſtitutõʒ miniſtroꝝ eccliea ſum
movſq; deoꝛſum. cõfundit magna caligi
ne cupiditas ambicioſa/qrens ꝗᷓ ſua ſunt

⁊ ꝗ creſceẽtib bñficioꝝ dotatõibo impudẽ
ter excreuit. Itavt vix diſcerni mõ poſſit/⸗
qd ex pꝛimaria inſtitutõexpᷣi.vel inuaria
bili iure diuino tenedũ ſit in hmõi mini⸗
ſtroꝝ oꝛdinatõe Mira ſiquidẽ qͥ advſum

talis ptãtis varietas inceſſit.q̃ ex cronicis

cõcilioꝝ decretaliũ? decretoꝝ ſe oñt. Nec

pectiue ? quodãmodo materialr
pꝛout applicat᷑ad hoc vel illð ſup

2

e.

— — —

— —

ne ¶ Rurſus ſi iudi

ſub qu id explicatõe pfecta? nũeroſa mẽ
bꝛoꝝ ſuoꝛũ in miniſtris.ꝑ ſtatus gradꝰ.?-

officia. Aliter dũ ab initio firmata eſt ec⸗

cleſia in magna tã ecciaſticoꝝ qᷓ; fidelium

paucitate.velut in quodã ſemiario vł ger

mine ſeu botro. Rotuit eni tũc ronabilit
ſupꝛemꝰille põtiferpetrus hr̃e faciliterp⸗

ſentiã ↄcilij generalis.ſicut in electõe ma

thieꝛ ceſſatõe legaliũ. Potuit ⁊ inſtituere

miniſtros.ꝑ diuerſas puintias et loca de
mdato ſuo.ſicut ad eũ facilis patebat ac
ceſſus. Necvigebat auaricia qꝛ pꝛimi pꝛi
mo petebant᷑ad moꝛtẽ. Oue oĩa ceſſanc

in hac tã copioſa fideliũ multirudine pꝰ

tot iura tot leges tot decreia ⁊ decretales

ſummoꝝ pontificũ: generaliũ cõcilioꝛuz
editas ad regẽdã feliciter eccleſiã up

petit hocloco cõuenientiſſime conciliũ.

Aetro datũ moiſi Exo. xviij. qð ſic habet

Btulto laboꝛe ↄſumeris.tu ⁊ ppls tuus

qni tecũ eſt.vltravires tuas eſt negotium

ſolus illõ ſuſtinere nõ poteris. Sed auni regimiĩe.quale fuit ſub moiſe gubernata /

verba mea ⁊ cõſilia mea ⁊ erit dñs tecum.
Eſto tu populo ĩ his q̃ ad deũ ꝑtinẽt vt
referas q̃ dicunt᷑ ad euʒ/oñdasq; populo
cerimonias.⁊ ritũ colendi.viãq; p quã in
gredi debeãt? oꝑꝰqð facere debeã t. puide

autẽ de oĩ plebi viros potẽtes? timentes

deũ.in quib ſitveritas.⁊ qͥ oderint auari

ciã. ⁊ cõſtitue exeis tribunos centurio⸗
nes qnquagenarios? decanos.qᷣ iudicẽt

populũ in oĩ tpꝑe. Quicqͥdq autẽ maiꝰ fue⸗
rit referãt ad te.⁊ ipſi facilioꝛa tm̃mõ iudi

cent.· Aeui qʒ tibi ſit ꝑtito in alios onere
Di hec feceris implebis imꝑiũ dei. ⁊ pce⸗
pta eius potuer ſuſtinere.⁊ oĩis hic popu

lus reuertet᷑ cũ pace ad loca ſua. Quib au

itis moyſes fecit oĩa q ille ſuggeſſerat
Edocemur ex hac ſcriptura calamo dei

ſcripta de multis. Specialiter ꝙ ſi moy⸗

ſes loquẽs deo familiariter ſicut amicꝰad

amicũ/obediẽter audiuit cõciliũ gentilis
hois in regimie toti? ſynagoge. qntoma⸗
gis dz hoc ſummꝰ pontiferad dictamẽ to

tius eccie vel generalis concilij ſuo nomi

„

⁊ curia ſua/qͥd de totaphaniſſimis? indi⸗
gniſſimis cauſaꝝ⁊ litigioꝝ cõtinuis⁊ an

xijs occupationibo: Quid de beneficioꝛũ

quoꝛũcũq; etiã minoꝛũ collatõibo ⁊ ſigna

tiõibo manu pape. Quid de annotaꝝ exa
ctionibo: Quid de innũeris ſimilibo dicẽ⸗

i iudicia minoꝛa repꝛoban
tur i moyle / videam? in ſummo poͤtifice

dum indicabit᷑ relicta omni cura ſolicitu

dine vel ſtudio de om̃i eo quod ſpũale ẽ.

quod diuinũ eſt.qð deniq; fidẽ cõcernit.

⁊ relgione xpᷣianã (
ex dato moiſi cõſilio ⁊ pᷣcepto legis deut.

oncludimꝰ tandẽé
rFviij.et ec inſtitutõe xpi Mat. cviij. ynul
la fuit hactenꝰ.nec erit in poſterũ.pnicio⸗

ſioꝛ peſtis in eccleſia qᷓ; omiſſi io generaliü

coõcilioꝛũ? ꝓuincialiũ.vel in re ipſavel an

ctoꝛitate. ARutoꝛitas itaq; nulla erit, ſi ſio⸗
lus ſummꝰpontifex oĩa velit inferioꝝ ec⸗

cleſiaſticoꝛũ vſt urpare in ſtitutõn es. iura.
ſtatus. grad.? officia. Meminerit itaq;
ſummꝰpontitex.datã ſibia deo ptãtem ſu

pꝛemã in eccleſia ad edificatõem eiꝰpꝛout

ſapiẽs iudicabit. Judicatautẽ ſapiẽs de

—

ptãtis vſu variabiliter/inuariabilis er’s

ſicut eſt generale conciliũ.⁊ hoc pꝛo tem⸗

poꝛũ locoꝛũ reliq uq ꝝq; circunſtãtiarum

diuerſa qualitate. Teneat ergo ſuũ indici

um.⁊ maneat eccleſiaſtica policia optimo

Im mixta fuit ex triplici policia Regali in

moiſe.Ariſtocratica in.lxxij.ſenioꝛibus.?

in timocratica dum de populo⁊ ſingulis

tribubyſub Moiſe rectoꝛes ſumebantur.

ed opponũt plurimi nolẽtes adoꝛ

dinarios remitti miniſtroꝛũ eccleſiaſtico⸗

rũ inſtitutões neq; ꝑ electõem.neq; p col⸗

latoez Expertũ eſt inqunt q' turbarẽt oĩ

vẽderẽt diſſiparẽt.ptim cupiditate carna

li. ptim ſeculari ptãte tracci. de literax q́ʒ

ſtudijs aciũ eẽt. Aeꝝ in pmpto eſt ruſio⸗/
coꝛrigeret ſummꝰpontiſex abuſus hmõi.
⁊ autoꝛitatis ſeueritate ſupᷣma vigilanter
adhibita. poneret aſpera in vias planas
deponeret potentes intruſos de ſede. 1 ex
altaret humiles.ſine pꝛecevel müere Hoc
eſt eni architectoꝛis officiũ Duz vero pec
cat in his ſummus põtifex/qͥs miniſtroꝝ
coꝛrigere.vel pꝛeſumetvei poterit: Dices
hoc poterit generale conciliũ. Viide qꝛ
nec crebꝛo. nec faciliter habet᷑. Aix enim

ſtatuit libenter aliquis ſibi coꝛrectõis iu⸗

diciũ. Deniq; ſi pꝛopter abuſus oꝛdinari
oꝛum in miniſtroꝛũ inſtitutione putent
aliqui ſublatum eſſe ab eiſdem hoc exerci
tium. ſimile in papa ratõnem . ab eo de/
beat vſus tolli nũc inueniri dicit᷑ ab alis
marime dum recipit annatas/ quoniã ec
hac copula q;diu ꝑſeuerauerit oꝛiet ineui
tabiliter/ lepꝛoſa peſtis ſymonie / inficies
ſua cõtagione.nedũ caput.ſʒ pene üngi

—

ès ”s

⸗

eccleſie membꝛa. Suꝑeſtvt apponaturſi fſciſma⁊ ad exẽplardandũ poſteris.limita
cut apponi querit᷑ in refoꝛmatiõe ꝓuiſio. tio facta talis ptãtis quo advſuʒ/⁊ hoc ꝑ
onſi G er ati O. IX petz ſummũ pontificẽ de cõſenſu totius
labiO H. eccleſie pꝛimitiuevel generalis concilij. vt
Oteſtas eccliaſtica ſi cõſideretur non quiulibet poſſet in quẽlibet vti ptãte
uo ad vſum vel exerc tium. illa ſua atteta xpᷣi oꝛdinatõne pꝛimaria/q̃vo⸗

3 1 tabilis eſt ⁊ multiplicitervari⸗ luit eccleſiã ſuã re pꝛicipaliter ſubyno.
. abilis Hecconſideratio cũ duabo pꝛece et ab vno monarchice.ſicut eſt vna fides
. gentiba ſoluit pꝛotinꝰqueſtionẽ hãc. Si vnũ baptiſma.⁊vna eccleſia.vnitate capi

ptãs eccleſiaſtica ſit imediate a deo.vł me tis.tam pꝛimarij q;vicarij.qm̃ iſte eſt op⸗

diate ab hominib. Nã conſiderãdo eccle timus pꝛicipatus.pᷣſertim in ſpũalibꝰ ad
ſiaſticã poteſtatẽ pꝛimo mõ concedendũ cõſeruatõemvnitatis fidei ad quã obligã
eſt abſq; vlla dubitatõe ꝙ illa fuit ⁊ eſt im tur om̃es.· NHon ſic autẽ eſt de legiba ciuili
. mediate a deo hoie xpᷣo.ſic ꝙ a nullo alte⸗ bus ꝙ debeãt eſſe ſimiles ⁊ eedẽ apð oẽs
ro fuit inſtituta. Nec cõgregatio totiꝰvni nationes pꝛoptervarietatẽ moꝛũ⁊ condi⸗
uerſitatis hoĩm.ſecluſo xpᷣo potuiſſet ſib tionũ in diuerſis puincijs.Quoniã inſu
ptãtem hmõi inſtituere.quẽadmodũ po: per gladius eccleſie/ſpiritualis eſt videli⸗
tuitvel poſſʒ inſtituere ſibi ptãtem ĩperia cet excõicatio/que poteſt extẽdere ſe qntũ⸗
lem ſuꝑ oẽs.ptãtem regalẽ.ptãtem duca⸗ libet in longinqs nationes. Aliter eſt de
tuũ.comitatuũ ⁊ baroniaꝝ⁊ ita de reli ggladio materiali.Pꝛopterea nõ opoꝛtuit
ptãtibus pure ſecularib Non aũt potuiſ nec foꝛſitan expediuit ꝙ in tpꝑali poteſta⸗
ſet ſibi inſtituere ſacerdotiũ.nec papatũ ſi teeẽtvna ꝑſeuerãs monarchia ꝑ oꝛbẽvni
cut habet eccleſia. NHec ſi militer deſtituere uerſum ſicut de ſpũali ptãte pᷣdiximꝰinſti
ſicut nec mutare legẽ xpᷣi:que mutatio ſeqͥ tutũ fuiſſe iure diuino pꝛimiti ꝑſona pe
tur de neceſſitate put arguit Apls.ꝙ trãſ⸗ tri Jo.vl. Paſce oues meas ꝓut ſci docto
lato ſacerdotio neceſſe eſt vt legis trãſſlat res⁊ eccleſia tenẽdũ tradidert. ꝗSnuma
fiat. Sivero ptãs eccleſiaſtica cõſidere mus exm̃ materiale.cõfoꝛmevt tradit dio
turſcòo mõ tunc in pꝛincipio naſcẽtis ec ni.ſpuũali qð inuenit᷑ in ſole.q fons luis ẽ
cleſie collata eſt immediate a deo tã pero nõò ulluiat ab alio coꝛꝑe ſed illuians.De⸗
qᷓ; apłis ⁊ diſcipulis.qͥ bus ĩmediate xpᷣs inde ſunt aliq̃ que ab eo illuĩant᷑: cõſeãnt᷑
cõtulit ſacerdotiũ ſuper coꝛpus ſuũveꝝ? illuiant.nõnulla vero qꝗᷓ illuĩant᷑ ſed illu⸗
ſuꝑ miſticũ vñ ⁊ apls dicit ſe recepiſſe euã minãdi virtute carẽt.qm̃ in ipſ lux occũ⸗
geliũ nõ per hoĩeʒ.⁊ ſiłr miſteriũ ⁊ miſtra bit ¶Exemplũ alið eſt in Angelica tripli
tionẽ coꝛꝑis xpᷣi:· Ego inqꝛt accepi a mrdno ci hierarchia vñ licet quo ad naturã grʒ
qð ⁊ tradidi vobis ⁊c̃.¶¶ Et ita conſequẽ ⁊ gloꝛiã.ſit quilibʒ angelꝰĩmediꝗte foꝛma
ter ꝓbabile eſt ꝙ ſicut xpᷣs imediate cõtu⸗ tus a dᷣo.nihilominꝰ q ad exercit ũ actuñũ
lit hanc ptãtem pꝛimitſuis aplis⁊ diſci hierarchicoꝝ q ſunt purgate illuiare? pſi
pulis applicãdo:ſ.eã iſtis ⁊ nõ alijs.ſic ⁊ ce tres pꝛimi oꝛdies hierarchiſant nõ hPie
immediate cõceſſit vſum.actũ vel exerciti rarchiſatiab alijs.res medij hierarchi⸗
um.qꝛ dans foꝛmã dat cõſequẽtia ad foꝛ ſant᷑: hierarchiſant. Tres infimi hierar/
mi Oinm tande his nõ obſtãtibusy chiſant᷑.⁊ nõ alios angelos hierarchiſant
ita ſe hñtibus ꝙ ſucceſſoꝛes petri et alio⸗ ¶Papalis autoꝛitas ſuo mõ cũ cerdiali
rũ apoſtoloꝝ de cõi lege.ſecluſo miraculo bimitat᷑ triplicẽ pꝛimã Alterãvero medi B
vel noua reuelatõne.fuerũt⁊ ſunt inſtitan / am.imitat᷑ Patriarchał Archiepᷣalis.epa
ti mediate ꝑ hoĩes.vt ꝑ conſecratiõeʒ⁊ ele lis⁊ ſacerdotalis autoꝛitas ĩ hñtib ſubie
ctõem vel aliã inſtitutõne. Vſum ſimilit ccos ſibi Qõð ðꝛ ꝓpter curatos.vel etiã ꝓpr
vel exercitiũ receperũt atq; recipiũt medi ſolos titulares epos carentes plebe. Vlti b
ate ꝑ humanũ miſteriũvel conceſſionem. mi ſunt iſtar tcie hierarchie.q hierarchi a
A Et foꝛte qͥ ad vſum vel exercitiũ ptãtis ſant᷑in eccleſia ſed nõ alios autoꝛitatiue al
cleſiaſtice. ſic euenit ipp etiã apoſtolis ? hierarchiſant quẽadmodũ ſunt populi? “”Jè”M
dlſeipulls poſtnmediats coceſſione; . ſimplices religioſi ᷣm dioniſiuũT.
vtriuſqʒ.ſ.ptãtis⁊ vſus.ſactã a xpo/pꝰmo C X G ePariN l
Aderedkete nuro tdelid intt ad olenga Conliceratto .X.

S

E
——
—
——
☚
R

teſtas ecciaſtica in ſua plenitu

p ine eſt foꝛmalra ſuhieciue in ſo
loromano põtifice/ Supponi
tur itaq; pꝛio ꝙ licet aliqͥs poſſit eligi in

papã nõ ſacerdos.ſicut eligitaliqs in epi
ſcopũ. Ipſe nihilominꝰ appellari nõ põt

aut dʒ ſummꝰpõtitex niſi fuerit ĩ ſacerdo⸗

rõ nõ mala q̃tinꝰ honoꝛet᷑ in interpᷣtãdis
iurib ⁊ emergetib quotidie dubijs circa

regimẽ eccłiaſticũ/quia facilioꝛ eſt recur

ſus ad papã cum curia ſua:.q; ad ipᷣm ge⸗

nerale conciliũ.Quecauſa mouit ab ini /
tio.reges inſtituere.⁊ eis a Pdn cõ
2

dendi ⁊ interpꝛetãdi tribuere.

endi? danc at
diſtinccionẽ non attendẽtes al

putaue⸗

tum nempe decretumq; cee ſinck⸗
t

pa generale concilium conuocari.

. 1 do/ runt om̃ia que nũc ſummis põtificibꝰ cõ
tem ⁊ epm cõſecratꝰ. Et q;uis er electöne nueniũt.cõpetere ex pꝛimariaxpᷣi inſtitutõ
L poſſet aliqͥd iuriſdictõis hfe. nõ tñ habet ne/⁊ imutabili iure diuino qð falſum eſt/⸗
i conſecratoem in epm plenitudinẽ ec,· am ſtaret aliquẽ eſſeven papã? pfectũ/q
cleſiaſtice piãtis tam oꝛdis q; iuriſdictio careret actualłr multis talibo pꝛiuilegijs et
nisytnuſch as pſpicuũ eſt ec terminis. honoꝛiba in qbus nõ conſiſtit plenitudo
Hic autẽ cõſurgit equiuocatio nõ mo;⸗: eccliaſtice ptãtis.qualẽ in petro fuiſſe de/⸗
dita ꝓpter dños iuriſtas qui loquẽtes de ſcripſimꝰ ⁊ quã nullꝰhoĩm pᷣter xᷣm ĩmo
1 plenitudine ptãtis papalis ſolũ loq vidd nec eccleſia tota cõferre potuit/ita necau
tur de ptãte iuriſdictõis ex qᷓ locutõe vide ferre ſicut in conſideratõne.ix.notatũ eſt
i tur hec abſurditas ſequi ꝙ pure laicꝰ imo Tontendũt nũc aliqui pollẽtes literis
i ⁊ femia poſſet es papa⁊ hr̃e plenitudinez poſt inſtitutas ꝑ generalia cõcilia regau
R eccłiaſtice ptatis —— inſup ex las ſuꝑ electõnibo faciẽdis.⁊ bñficijs ꝑ oꝛ
wit iam dictis ꝙ ex inſtitutõnexpᷣi nullꝰin ec dinarios cõferendis iuxta fundatoꝝ intẽ
kr cleſia dʒ darevel ſuſcipere gradꝰ hierarchi tionẽ.quẽadmodũ obſernat᷑de iure pꝛo⸗
eni cos qͥ ſunt purgare illuĩare? pficere.ſinõ natus apð laicos.nequaq; licitũ fuit pa⸗
lren interuęiat verevel interpᷣtatiue autoꝛitas pe tales caſſare regulas.pꝛeſerti ita gene⸗
upe ſupᷣmi hierarche⸗ vel mon ache in eccleſia raliterꝛ paſſiʒ ꝑ renatões⁊ aliter ſientvi
ven ſancta dei quatenꝰin eavitet᷑ cõfuſio⁊ op⸗ ſum eſt a centũ annis velvltra.Non licuit
ne nmo regimiĩe gubernetad exemplar eccle⸗ pᷣterea facere.tot ⁊ tales nõ obſtãtias eoꝝ
i, ſie triũ ſghatis pter qð dicit Jo. in Apo. que ↄſtituta ſunt in generalib cõcilijs.qᷣt
gi ſevidiſſe nouaʒ ciuitatẽ hierim deſcẽdiſſe et qualibonõ obſtãtijs vti ſolet paſſim in
de de celo. Et moiſi dictũ eſt Aide vt oĩa fa⸗ bullis ſuis.adeo quidẽ.vt Alexãder qͥntꝰ
ne cias iuxta exemplar qð tibi oſtenſum eſft inductſit in pᷣtenſis qbuſdã bullis pone
n in mõte. Supponit᷑ rurſus ilð phi renõ obſtantiã huius ſaluberrimi ac cele
rc actões ſunt ſuppoſitoꝝ Tandẽ his bꝛiter obſeruati ſtatuti.Oisvtriuſq; ſexꝰ
gih pꝛecedentibe poſſum deſcribendo dicere Atvero mdent alij.nõ ad oꝛiginẽ eccle
io plenitudo ptãtꝭ eccliaſtice eſt ptãs o26 ſiaſtice ptãtis poſitã a iure ðino tantũdẽ
tſert dinis? iriſ crois guea cpo collata eiſu cõſiderãtes.qᷓntũ reſpiciũt decretales cuʒ
iun ꝑnaturaliter petro ſicutvicario ſuo ⁊ mo- gloß allegatõibo cõcoꝛdãtijs ſine numero
in narche bꝛimo /p ſer ſuis ſucceſſoꝛib legi doctoꝝ vni; ad alteru. vt ouiũ gregi mos
mnik timis vſch in finẽ ſeculi. ad edificatõem eceſt. Rñdet inq;ᷓ pervnicũ verbũ ſemper
end cleſie militãtis.pꝛo conſecutõe felicitatis intellexit cõciliũ generale.antoꝛitatẽ ſum
nihn eterne.c Dicit in hacdeſceriptõne ſuyna. mipõtificis erceptã eſſe in omi cõſtitutöe
l mraliter. ad differentiã ptãtũ vel iuriidi, ſuaq ualicũq;. Nimirũ quia poſuerũt iſti
ici ctionũ, que ſucceſſoꝛibo petri potuerũt cõ papalem autoꝛitatẽ ſupꝛa cõciliũ. aut ſal⸗
wott uenire ſm lege hurnanan elullegꝛpoliti tem nõ imparc. Eſt autẽ certũ apud eos/⸗
cas.vel diccamẽe iuris naturalis.qð vult ꝙ par in parẽ.⁊ minoꝛ in ſuperioꝛẽ nõ hʒ
rit vt ſupᷣmus in aliq̃ policia gaudeat multꝭ imperiũ (¶ Benedict? aũt deus qui p hoc
1 i Z honoꝛibo ⁊ pꝛiuilegijs ſuꝑ aliosvel ex ſpe ſacroſanctũ Conſtañ.conciliũ illuſtratũ
e ciali dotatõne ſeu donatione pꝛincipũ/⁊ diuine legis luĩe.dãte ad hocipᷣm. vexatõ
i alioꝛũ ſeculariũ/vel tandẽ ex ipſiꝰ ecdeſie ne pꝛeſentis ſciſmat intellectũ.· liberauit
hien 4 ſeu concilioꝛũ generaliũ fauoꝛabili cõceſ⸗ eccleſiam ſuã.ab hac peſtifera.pnicioſiſſi
min ſione.ſicut cõitas pfecta.ſuo capiti natu maq; doctrina.qua ſempꝑ manẽte. perſeue
n. raliter dare põt Cuiꝰcõceſſionis vna fuit · raſſet ſemꝑ ſciſma nutritũ ab ea. Declara

concilio papa iudicari certis caſibo p̃t. Oe

inſuꝑ habet autoꝛitatẽ generale cõcilium

pꝛeſcribere leges ſeu regulas ſm qᷓs pleni

tudo ptãtis papalis nõ quidẽe in ſeqᷓ ſem
per eadẽ r kfan u ſuo moderãda regu

landaq; eſt.E cõ
cilia generalia ſic eccepiſſe papalẽ autoꝛi
tatẽ in cõſtitutõibus ſuis.vt eidẽ ꝑmitte⸗

ret effrenis libtas / ea deſtruẽdi leuiſſime /
que tãta grauitate ⁊ digeſta ſapientũ ma⸗
turitate condita ſunt. Intelligit ergo pa⸗

palis autoꝛitatis exceptio facta/pꝛoutoc
currẽs neceſſitas.vl euidẽsvtilitas poſtu
labat. vbi ꝓptuncrecurſus ad generale cõ⸗
ciliũ non patebat.Alioquin non erat ibi
vti plenitudie papalis poteſtatis/ſʒ abu⸗
ti pteniſſime.(Vtrũ vero validũ fuerit ⁊
ratũ quicqͥd ex abuſu tali pꝛoceſſit diffini
re ſubvna generalitate/ nõ audeo. Scio
ꝙ multa fiunt iniqᷓ multa inexpedienter.
multa in defoꝛmationẽ eccłie.que tamen
facta tenent. Ceterũ videt᷑ apponẽda per
hoc ſacroſanctũ generale conciliũ talis de

claratio ꝑ quã appareat quo pacto auto-

ritas papal? quouſq; cognoſcat᷑ eccepta⸗
in conſtitutõibus vel iã factis/vel de no⸗
uo cõdendis.quonia vt aiũt non eſtad pᷣ
terita lex. Oim denic male geſtoꝛũ pᷣteri⸗

tis temꝑibus ceſſatio vel annullatõ.neq;

facilis neq; foꝛte iuridica.⁊ inexpediens
plane videret᷑. Jantendatnt regule qᷓ ſes
quũtur faciẽtes àd elucidatõem pᷣcedenti
um de legu vel conſtitutõem interpᷣtatiõe

ꝛima leges humane dãtur ſᷣm illa qᷓ

vt in plurib accidũt. Quoniã omnes ca
ſus ꝑticulares enumerare.⁊ remediũ ſpe⸗

cialis legis apponere neq;poſſibile eſt hu

mano legiſſatoꝛi:cũ ſint in infinitũ varia
biles.ſed nec expedit ꝓpter confuſionẽ fa⸗
ſtidioſiſſimã immo ⁊ perplexã:.que ex illa
multiplicitate cõſurgeret.Erit autem lex

ſm yſi.honeſta iuſta poſſibilis ſeruari/ et

ſᷣm conſuetudinẽ patrie.loco temꝑiq; cõ
ueniens neceſſaria. vtilis manifeſtaq; ne

aliquid ꝑ obſcuritatẽ in captõe cõtineat.

nullo pꝛiuato cõmodo.ſed ꝓ cõi ciuiũvti
litate conſcripta. ¶Altera regula. leges
humane que ferũtur generalx/pñt ⁊ debẽt

exceptionẽ reciꝑe dum deficit rõ legis.qñ

videlicet legiſſatoꝛ ſi adeſſʒ.vel alius pꝛu
dens introgatus/exciperet a generali con
ſtitutõe caſum ꝑticularem.qͥ taliteraut ta
liter occurreret. Hec autẽ exceptio multi

eq; putandũ eſt inſuꝑ cõ

dum dici ſolet.Cuiꝰeſt cõdere ei

pliciter nominat᷑. qũq; Epikeia. ſicut ab
Ariſtotele/quãdoq; Auris interpᷣtatio. ſi
cuta legiſtꝭ quãdoq; diſpẽſatio ſicut a ca
noniſtis/quãdoq; bona fides ſicuta poli
ticis.dicentibo bonã fideʒz eſſevbi nõ Re

vnũ⁊ aliud agit᷑.qñq; dicit᷑ e tas ſicut ait

ꝓpheta dño.Omia mandata tua ęquitas
hoc eſt ᷣm equitatẽ implenda. Tertia
regula.Triplex inuenitur iuris interpᷣta
tiovel exceptio. Quedã eſt iudicial ptãt.
ſpectãs ad legiſlatoꝛẽ⁊ iudices quendmo
eſt inter
pꝛetari:Quedã eſt doctoꝛalis autoꝛitat/
ſpectãs ad illos quib data eſt autoꝛitate
ſummi põtificis licentia interpᷣtandi ſco⸗

laſtice iura vel qͥ ſuꝑ his interpᷣtãdis.ſcia
pollẽt arte vel expientia iuxta illð Qnili⸗

bet experto in ſua ſcia credendũ eſt Et ite
rũ. Anuſqͥ ſq; bñ iudicat de quibo nouit.
Quedã interptatio eſt ineuitabil neceſſi⸗
tatis.potẽs cadere circa quelibet.dũ certi
tudinalit᷑ videt iĩminẽs ꝑiculũ ſuũ niſi vi
vi repulerit.⁊ egerit cõtra generaliaverba
legis.q̃ͥ caſu eſt ſine culpa apð deũ. qᷓ;uis
dolere debeat eꝙꝙ incidit in hãc neceſſitatẽ
Etſi docerepᷣt legitimis teſtionijs apð iu
dicẽ hũanũ abſolutꝰ erit.alit᷑ nõ.quoniã
apð illũ idęeſt de illis qᷓ̃ nõ ſunt.⁊ q̃ non
apparẽt. ¶ Quarta regula.Juris interpᷣ
tatio.ſeu diſpẽſatõ.vel exceptio q̃ eſt iudi
cialis ptãtis hoc oꝑatur.ꝙ agẽs.ↄtra ver
ba leg nõ punitur apð hoiĩes in exterioꝛi
foꝛo Sed apðo deũ in foꝛo ↄſciĩe.peccabit
vterq;.ſcʒ diſpẽſans.⁊ cũ quo diſpẽſatur
ſi talis nõ fuerit qͥ diſpẽſat:qualo deſcbſit
xpᷣs/fideł? pꝛudẽs.Fidel ne ↄmodũ pꝛo/⸗
pꝛiũ fauoꝛẽ vel honoꝛẽ qſiuerit derelicto
dino vel cõi bono Pꝛudẽsvt circũſpiciat
vndiq; rõ leg.⁊ legiſſatoꝛis intẽtõ ¶ Eſt
eĩ diſpenſatio.ↄmẽſuratio ſeu diſtributo
boni cõis.q̃leẽ lex.ad ſinglos ſᷣm leg in
tentõʒ. ꝓut circũſtãtiaꝝ varietas occurre
rit/q̃ diſpẽſatio ſi nõ fidelit᷑ ⁊ pꝛudẽr fiat.
eã appellat Berñ.diſſipatõem nõ diſpẽſa
tionẽ. intellige q̊ ad deũ: conſciaʒ.ſi hoc
cõſtiterit aut cõſtare debuerit Tenet vero
freqᷓnter apð hoĩes ſᷣm exterioꝛa iudican
tes hec diſpẽſatio ſi nõ cõtineat erroꝛẽ aꝑ
tũ.Aut niſi fuerit ſuꝑioꝛi lege ꝓhibita/q;

dicitur pꝛopter ſtatuta fieri poſſibilia/cir
ca papal vſum ptãt ꝑ generale cõcilium.

uita regla Jur lterptatõ vel excepto
qᷓ eſt doctoꝛal autoꝛitat releuat płimũ.ñ

A—

———-= nrã —— ,—ñã.. — —

—, ⏑ — —☛ ☛ , — — – = r ☚

i

goꝛ ecclaſtice.iĩmo⁊ euan gelice diſcipline

obedie ntes nudo legis verbo.tã quo ad

iudicia foꝛenſia.ſicut eſt ab expẽſis relenuna

rio.q;ᷓ in foꝛo conſcie ⁊ diuino iudicio /pᷣ/⸗
ſertim dũ ſunt doctoꝛes famati. plures et

Eccleſiaſticc

2

pꝛemiũ inuenietibo nouas leges.qᷓ;uis in

experti in arte ſua.⁊ in moꝛũ honeſtate p
bati. Alioquin ſepe mentit᷑ iniqͥᷣtas ſibi.

dum coꝛrupta eſt pᷣcevel pcio Excecãt enĩ

Ereſtotili expientie verba loquẽti Mali⸗

cia facit errare.nedũ circa cõduſiones elõ

—

gatas a pꝛimis pꝛicipijs ſʒ in ipᷣiſmet pꝛiĩ

cipioꝛũ moꝛaliũ ianuis.queadmodũ re⸗

munera.etiã oculos pꝛudẽtiũ Etſi credi᷑

putabar olim latrociniũ apud almanos/
licitũ teſte Julio de bello gallico Ac pecca

tũ innaturalez ſoꝛdidũ apð romanos ſᷣm

aplm ad eoſdẽ. Et ita de plibs hoĩb dat;

ſe melioꝛes extiterint.qm̃ mutatio legum

nis adijcere.q̃ſi ſuꝑ om̃i re que bona eſt ſi

in repꝛobũ ſenſum. ꝓ vanetate dãnatöls
viciox. ¶ Sexta regula Juris interpᷣtatö
vel exceptio.diſpẽſatio.ſilr exigit dũ fit al

tero pᷣdictoꝝmodoꝝ iudicialitvel doctri

naliter ꝙ habeat᷑ duplexintuitus. vnꝰ ad
bonũ diuinũ ⁊ publicũ. Alter ad ꝑticula,/
re cõ modũ nu quo fit iuris interpᷣtatio

vel diſpẽſatio

uenit itaq; ſepi dũ paſ

ſim laxat᷑ rigoꝛ legis ex quadavt fingit co

paſſione.? miſericoꝛdi cõdeſcẽſiõe ad ali⸗
quos ꝑticulares poſitos/ſub lege/deperit

ec altera ꝑte ſtabilitas? rigoꝛ diſcipline qͥ
rigoꝛ eſt pcipue in oĩ legeſeruãdus Docu

erũt hoc romani q ꝓpꝛios etiãſfilios occi⸗

derunt. qͥ in ſeipſos rigoꝛẽ legũ ſuaꝝ exer

cuerũt.quatinꝰdiſciplina militaris.⁊ obe

diẽtia legalis inuiolata maneret. Docent
boc frẽs Carthuf.qͥ ſuꝑ eſu carniũ.vł nũ tiionẽ eccleſie ſue ſi
ſtolũ./ ponit deſcriptio

tur Auguſt. cum alijs qͥ uſdam.ꝙ claues

„ 1

q; vel rariſſime diſpenſatõem recipiũt Ac
ꝓinde diſciplina regularis viget apð eos

alias paſſim diſpenſatiõibovtẽtes/ videre

ſtupoꝛ⁊ doloꝛ eſt. Suꝑ qua re iã Bernar

di pꝛo tẽꝑe ſuo q̃rela naſcebat. Quid mo

„

dicendũ putabi

. „
„

totꝰ vere languit.emarcuit.euanuit: Pꝛo

tas legũ.ꝙ conſuetudo eſt optia legũ po/

licet quo ad applicatõem ad hanc vel illã
perſonam.Et quo advſum regulandũ /ſi

mde tã facili vt appellůit
diſpẽſatõne ꝑ papam ⁊ pᷣlatos ſuꝑ iuram
tis licitis. Sup votis rônabilib. Super
Imenſa bñficioꝝ plalitate. Suꝑ generali
concilioꝝ nõ obſtãtia. Duꝑ pꝛiuilegio⸗
ruũ? ecemptionũ cõe ius pꝛiuantiũ ↄceſſi
89ola dinumeraret ꝑ que-nũcvi

tio ſi cõſideremus deſcriptiõʒ plenitudis

foꝛtaſſis i

fieret. bonũ ſit? expediẽs legem penalem
addere. Non eniʒ res publica regit per ſi.
(Fundat᷑ in eadem radice.rõnabilitss

abolitõis vel abꝛogatõis:quarüdam legũ

poſitiuarũ ꝑ oppoſitos moꝛes ſubditoꝝ
quiverſi ſunt in naturã ỹundat᷑t röÖòna
bilitas ꝑmiſſiõis quoꝛundã maloꝝ.non
vt appꝛobent᷑.ſed ne punita ruant in de⸗ .
undat᷑t ius pᷣſcriptõis puniẽ⸗

terius Fund nn⸗
tis ne fiat incerta dñia/neglectoꝛes reꝝ p

pꝛiarũ ac iuſte trãſferẽtes etiã apud deũ ?
conſciam tale domiuiũ in bone fidei poſ⸗
ſeſſoꝛẽ? pꝛeſcriptoꝛẽ legitimũ.

ſicut in regulãte applicatõnem et

vſum huiuſmõi plenitudinis eccliaſtice

poteſtatis.ꝑ ſeipam vel ꝑ generale concili
Dater ſufficiẽter ⁊ legitime repñtans.

Coſtat vtiq; datã fuiſſe petro plenitudi

ẽ eccliaſtice poteſtatis a xpᷣo ad ediſica⸗

cut cõfoꝛ miter ad apo⸗
Pꝛopterea loqͥ

eccleſie date ſunt nõ vni ſed vnitati:et
date ſunt eccleſie. Et hoccõnenienter po
teſt intelligi modis quos explicat cõſide⸗
ratio.quoniã claues date ſunt ꝓpter eccle⸗
ſiam⁊ vnitatẽ eius/ tanqᷓ; pꝛopter finem.
4 Koteſt etiã dici in eccleſia vel in conci

ec plenitudo eccliaſtice ptãtis nedũ
in ſe finaliter.ſed alijs duobꝰmodis vide

„

rali concilio tanq;ᷓ in gerente vices eius.
Et quidẽ de duplici modo/pꝛiĩo ⁊ ſecũdo
non eſt difficultas. Similiter necde ter⸗

necq; naturali fuerit cõtraria. Fundat᷑z il⸗
lud Areſto. politiſantis. Non eſſe dandũ

teſtas eccleſiaſtica in ſua. pleni
dine eſt in ecclia ſicut in fine.⁊X

is in abuſum verti quereret᷑. Con⸗
ſtat his tribus modis plenitudinẽ ecce⸗

ſdeatſup o r o ſiiaſtice poteſtatis eſſe in ecclia:et in gene⸗
anal ſacroſctĩ hoc Conſtaãtii.

Fundat᷑ in hac radice ſtabili

frequẽs cauſat inſtabilitatẽ. neq; pmittit
eas in cõſuetudinis fixa radice roboꝛari.
Hoc anĩaduertãt qui ad oẽm motũ copi
tis ad om̃e quod bonũ agi fantaſiatũ fue
rit/cõdere ſatagũt nouas leges/penas pe⸗

-i.

anes

=

“

De poteſtate

ecdleſiaſtice ptãtis.vbi ponit᷑ ꝙ data ẽ ad
edificatõem eccleſie.Cũ igit᷑' ummꝰ pon⸗
tifer hñs eam ſubiectiue ſit peccabilis/ et
poſſit hanc ptãtem in deſtructõnem velle
cõuertere. Silr ſacrũ collegiũ qð ei datũ

eſt.⁊ coaſſiſtit quaſi cõitas ariſtocratica.

non eſt in grãvel fide confirmatuʒ. ſupeſt
vt aliq̃ ſit relicta in obliquabił indeuia⸗

bilis regla ab optimo legiſſatoꝛe chꝛiſto.
ſm quã poſſit abuſus hmõi ptãtis repꝛi /
mi dirigi atq; moderari Hec autẽ regula

eſt vel eccłia.vel generale cõciliũ Vñ cum

mediũ virtutis aliter nõ habeat᷑ niſi put
ſapiens iudicabit.final reſolutio.ad hãc
ſapientiã fiet ad eccłiam vbi eſt itſeze
di

deuiabilis vel ad generale cõciliũ:

um ⁊ ↄſtituta ⁊ pꝛacticata ſunt.At ꝙ pa⸗
pa iudicari pᷣt ⁊ deponi ꝑ conciliũ eidẽ
in regulatõe ſue ptãtis qad vſum ſubijcit
⁊ ſibĩ pᷣt dici Curita facis.⁊ ita de plurib⸗

que recollecta ſunt in illo ſermone. Pꝛo⸗

ſperũ iter faciet nobis deꝰ ¶Poſſumꝰad
hãc conſideratiõem addere ꝙ plenitudo
ecciaſtice ptãtis.ſi cõſideret᷑ in ſua latitu⸗
dine.ipſa nõ eſt in ſolo papa.niſi quodã
modo fontalit᷑.ptãtiue⁊ oꝛigĩalit᷑ ſuo mõ
Hec enĩ latitudo ptãtis ↄplectit᷑in ſe ali⸗

as ptãtes ecciaſticas collectiue.a ſummo
vſq; ad deoꝛſuzʒ. Eteſt ĩ eis plenitudo ec
cleſiaſtice ptãtis papalis tanq; ꝑs itegra

lis in ſuo toto.⁊ ita nõ eſt maioꝛ.vel ſupe
rioꝛ ad totam eccleſiã.ſicut nec ꝑs maioꝛ

toto. Si vero conſideret hec plenitndo
in ſua ſupᷣmitate.tũc abſq;vlla dubitatõe
plenitudo ecciaſtice ptãtis papalis.ſuꝑi⸗

—

oꝛ⁊ maioꝛ eſt ad reliqᷓs /ſed iã illð quod re
liquũ eſt.nullo pacto pᷣt conſtituere gene

rale conciliũ iuxta illð qð dictũ eſt pꝛiꝰ ꝙ

generale conciliũ in ſua rõe foꝛmali incelu
dit de neceſſitate. papaleʒ autoꝛitatẽ ſiune
papa ſit ſiue nõ ſit.qꝛ ſi papa eſt⁊ vult fa⸗

cere debitũ ſuũ de conuocãdo ↄciliũ certe

debz autoꝛiſari ꝑ ipᷣm. Si vero ꝑtinacit
renuit in deſtructõʒ eccĩe.iã tũcagendũ ẽ
acſi non eẽt ⁊ remanet ĩ eccia ptãs ſeipᷣaʒ
ↄgregãdi.⁊ ſibi ꝓuidẽdiac oꝛdinandi de
ptãte papali.ſcðo⁊ tertio modis q̊ ad ap⸗
plicationẽ⁊ ad vſuʒ/ſicut de capitulo⁊ de

cano.veldevniuerſitate ⁊ rectoꝛe.ſuo mõ
diceret. ¶ Sʒ occurrit difficultas pꝛinci

fundant᷑ ea multa queꝑ hoc ſacrũ concili

—

tuere ſibi papãvnũ modo ſolito ꝑ electõös
dñoꝝ cardinaliũ/vel alio modo ꝑ cõpꝛo⸗

miſſum vel ꝑviã ſpũſſancti.ſi ꝓbabilit᷑ ita
ſperaret᷑ poſſe fieri ꝙ oẽs concoꝛdarent in

vnũ Ael foꝛte ꝑ expectationẽ diuini mira
culi ſicut fuit in electione Oathie.Et de

hac pꝛia ptãte concilij non eſt difficltas
quin ſibi poſſit facere caput vnũ. Alia

multa ſunt q̃ papa moꝛtuo vel eiecto põot
exercere conciliũ ꝑ ſeipᷣm vel ꝑ oꝛganũ ali
qð vice oĩm/quẽadmodũ ſepe pꝛacticatũ
eſt in hoc concilio de diuerf ſentẽtijs ?⁊ de
cretis reſpiciẽtib exercitiũ iuriſdictõönis
coerciue ſicut invocatõeꝛ depoſitõe pape
ſicut in excõicatione interdicto.relaxatõ
ne⁊ abſolutione factũ eſt in cauſa tridẽti-

——

na? SGeingzi quibe om̃ibus introdu
Synodꝰloqns decernẽs diffiniẽs

Sic inuenit᷑ in pꝛimis concilijs.tꝑe apo

ſtoloꝝ ⁊ alioꝝ ꝙ conciliũ loqueba᷑ non

papa etiã dũ viuebat Vñ dixerũt apli ⁊ ſe

nioꝛes Act.xv.ſcribẽtes acta illconcilij.
Viſum eſt ſpũiſancto ⁊ nob Et ſimile no
tat᷑ actu.vi.de conuocatõe eccie ꝑ.xij.apo
ſtolos Et in concilijs generalibo tales iue
niunt᷑ modi loq̃ndi.Placuit ſccõ cõcilio.
Vel cõciliũ diffinit.vel ſtatuit ſccmm̃ cõc⸗
liũ vel ſacri autoꝛitate cõcilijvel Synoda
lis oꝛdiatio vigeat Et ita in ſimilib:¶ De
niq; tertio ſunt alia q̃ nõ pñt exerceri niſi
ꝑ ſuppoſitũ determĩatũ iuxta iã allegatũ
qactões ſunt ſuppoſitoꝝ ¶ Circa qᷓ diſti
guedũ ẽ.qꝛvel illa ſunt talia.q̃lia nullꝰ pᷣGt
exercere niſi ſit papa.necꝑ ↄmiſſionẽ nec

al i᷑ Vel ſunt talia qᷓ ↄmitti pñt ꝑ aliquẽ
vel aliq̊s ꝑ q̊s h̊ exerceri n poſſzaʒ aliꝰ ca
t oñſa

mittere ſimplici ſacerdoti ñ hũti plebaali
quã.ꝙ ĩ cura ſug celebꝛet miſſaz⁊ ↄſeget.
audiat ↄteſſiões ⁊ abſoluat:ꝙ miſtret
euchariſtia. ⁊ ita de reliqs ſpeccatiba ad ſa

cerdotiũ Poterit igit᷑ ſiłr ↄciliũ cõmittere
otibovt agãt talia qᷓ nec ↄciliũ ꝑ ſe nec
illi ſacerdotes ſine ↄmiſſioe vłlnia ↄcilij
poſſent exeqͥ ſaltẽ licite ¶ Quocirca reſtat
ↄgᷣſcẽdũ de illa cõditõnali ſi ſit aliq ptãs

ach

in papa qᷓ poſſit in aliqͥd in qð nulla alte

ra ptãs ecciaſtica pᷣt attigere neq; de facto
neq; de iure. Etvidet᷑ pꝛia facie ꝙ ñ iuxta
coioꝛẽ doctoꝝ ſentẽtiã· dicũt ptãtem oꝛ
dinis eſſe equalem in om̃ibus ſacerdoti⸗

palis qͥd moꝛtuo papa. vel eiecto. poſſit bus compꝛehẽdendo moꝛe apli epatum
ipᷣm conciliũ: ¶Poteſt itaq; pꝛio conſti ſub ſacerdotio Nõ enĩvidet᷑ ꝙ ſit aliquis

1
n

s
hpe

Eeccleſiaſtic

actus oꝛdinis in quẽ poſſit papalis auto
ritas.quin in illũ poſſit defacto poteſtas
epᷣalis. Ceterũ de poteſtate iuriſdictõnis

quõcunq; fiat ſermo videt᷑ ꝙ conciliũ poſ
ſit illã cõcedere in defectu papevt in ſubij

ciendo.A epᷣo.tales populos quales vo⸗

luerit.ꝓ ſacramentoꝛũ licita ⁊ rata mĩſtra
tione.Et ita pꝛacticauit hoc cõciliũ circa
Samaytas legatos eis dando. qui licite
poſſent ofia que ſunt oꝛdinis ⁊ ſpũalis
iuriſdictõis roinge q̃d de largitõe in
dulgentiaꝝ tenendũ ſit lectoꝛi interim cõ

ſiderandũ relinqͥ.ſi ſolius pape cõceſſiõe.

mediatevel immediate tradi poſſint. Pu
tant aliqͥ ꝙ ptãs hec reſpicit claues in fo⸗
ro penitẽtie. Pꝛopterea cõuenit in eodez
foꝛo cuilibet ſacerdoti maxime epo. ſi nõ
fuerit hec ptãs a ſupꝑioꝛe.quo ad vſum li⸗

mitata/aut cõuenit illi qui habet curã cõ

munitatis eccleſie ᷣm thomã Cociliũ ve⸗
ro talẽ curã hʒ oꝛro iuxta hũc dicẽdi
modũ poteſt occurrere ſcandalũ trahens
ad hoc incõueniẽs. q; eccleſia poſſʒ bñ re⸗
gi vſq; in finẽ ſeculi ſine papa/ vt ſi gene⸗

rale ↄciliũ daret licentiã omibꝰ epis ſacer

dotibus cuilibʒ ſupꝛa plebẽ ſuã abſq; vl⸗
la iuriſdictõis limita tõe vel reſtrictiõe. qꝛ
ſic eps poſſet conſtituere ſacerdotes.ĩme
⁊ epos licite?⁊ rnie.⁊ vti clauibo⁊ ita de reli
quis oibo hierarchicis actibo.l Rñdem⸗ꝰ

ꝓ etſi ad tꝑs aliqð gen erale cõciliũ poſſit

aliqͥd tale facere.qm habere papã eſt pꝛe⸗

ceptũ affirmatiuũ obligãs ad ſp. ſʒ nõ p

ſꝑ ſicut apparuit dũ vacauit ſedeſ p duos

nes ãanos.ſicut: nũcvacat.Nihiulomi
nus generale ociliũ neq; deberʒ. neq; poſ

ſettale devctũ capitis vſq; in finẽ ſecki to
lerare.ſtãte lege põt tñ ſupplere dũ neceſſi

las vꝛget. vel ſuadet euidẽs vtilitas.⁊ hoc
vel ꝑ vnũ epᷣm q̃ſi vica riũ.vel ꝑ plures.ſi

mul aut ſucceſſiue.Et boc mõ dicit᷑ eẽ ple
nitudo ptãtis ecciaſtice in eccleſia ſi upple
tiue ¶¶¶ Cognoſcimꝰex his ꝙ falſe ſunt ⁊ ĩ

iurioſe cõcilio generali.tales aſſertiões dq

negant ab eo vel ab eccia. executõʒ ptãtis
ſupme iuriſdictõis. Negãt inſuꝑ decernẽ
divel diffiniẽdi ptãtẽ/dũ papaẽ/reponẽ⸗
tes in eo ſolo hãc autoꝛitatẽ diffiniẽdi. cũ

ex multis cõcilijs? certa rõe cõſtet oppoſi

tũ Añ tapoſtoli miſerũt in ſamariã pet
⁊ Joheʒ tanq; ſubditos eccleſie Et iacol

ptulit diff nitõeʒ ſacri cõcilij ſuꝑ ceſſatöe

legaliũ.de quo Aci.xv.notatũ eit qñ tñ pe

4
7

SũB

ſcoꝛdes ſuꝑ laude plenitudis ptãt papa⸗/
lis rõnabiliter ad cõcoꝛdiã reuocare ſi di⸗
ſtinctõeʒ trimẽbꝛẽ acceptõis ecciaſtice po

teſtatis acute viderimꝰ Hanc enĩ poteſta

tẽ foꝛmaliter ⁊ in ſeconſideratã pꝛio mõ/
nemo iudicarepᷣt neq; Auguſti.neq; po⸗
pulus neq; totꝰ clerꝰ ĩmo nec vniuerſalis
eccleſia. Secꝰ in alio duplici mõ Añ ſicut
ex cõſideratõ ne ptatis hꝰſtupende? mira

culoſe ĩꝑatoꝛes etiãꝛ reges pcumbuntad

oſcula pedũ pape.Et inde cõſurgit aliqũ

e hũana fragilitate arrogans ſupbia in
ꝑſona pape referẽtis ad ſeqðᷣ impẽdit᷑ po

teſtati. Non aliterexiſtimandũ eſt de po⸗
ribus ſanctis patrib.extollẽtibs papã mi
ris modis Et inde ſuboꝛta eſt in qᷣbuſdã
ſummis põtificib.arrogãtia maioꝛ debi

to. qð eſtvſurpare id ꝗð iure non poterat
DHinc cuidã gloꝛiãti ꝙ pedibo ſuis cõ

ilcaret impatoꝛis caput. retudit hãc ar⸗
rogantiã/acriter ſatis Imꝑatoꝛ hocmoꝛ
daci verbo. HNõ tibi inqͥ t ſed petro/ Bic

fit pᷣterea ꝙ abſq; mendacio vel adulatõe

papa neqͥ ſſimꝰ/pᷣt appellari ſanctiſſimus
pᷣt adoꝛari cultu dulievſq; ad oſcła pedũ⁊
ita de reliqs honoꝛibo. SS. ic eccia qᷓ ma
culã non hʒ neq; rugã que inſtar Marie
virgo eſt⁊ mr.introducit᷑qñq; tanq; pec⸗
catrix ſoꝛdida non quidẽ p ſe.⁊ in ſe.ſʒ ꝓ
peccatis filioꝝ. ſicut anima ſana fert ⁊ re
git coꝛpus egrotũ

LConlideratio. xII
Oteſtas ecc̃iaſtica papalis nõ ita
habʒdominia⁊ iura terreni ſimul

et celeſtis imꝑij ꝙ poſſit ad libitũ
ſuum de bonis clericoꝛũ.⁊ multo minus

laycoꝛũ diſponere.quis concedi debeat.
whabz in eis dominiũ quoddã regitiuũ

directiuũ.regulatiuũ.⁊ oꝛdinatiuũ e
claratõem hui conſideratõis quã diſcre
tio moderatrixatq; mediatrixponit inter

erroꝛes oppoſitos/dum facere meditarer

occurrereviſa eſt pꝛotinus in ipſo medita

tioõis mee ſecreto. duplex impꝛoba peſtis

Nomen vnius detractio liuida. Nomen

alterius adulatio ſubdola. Pꝛima pote
ſtatẽ eccleſiaſticam depmens.ſubijciebat
temꝑali · Altera ſuſtollebat in immẽſuʒve
lut ad ſilłitudinẽ altiſſimi ↄfundens iura

82*

trus p̃ſidebat. ⁊ reſidebat in eccia legitĩe
cũ eſſet in grã ↄfirmatꝰdie pẽtecoſtes.
Poſſumꝰtandẽ canones apparẽter di

5 deſniſſh ſi ne aſ

ð * —
S

Monoteſſeron ſine

chiuſſibet alterius ptãtis. Tolle tolleda ab illis etiã qui ſapiẽtes ſunt in oculis ſu

mar detractõ tpalitatẽ oẽm/ius vel domi

niũ ab eccliaſticis.Quare: Quia ſic inſti

tuit xpᷣs.euius iſta vox eſt.Niſi qͥs renũci

auerit oĩbus que poſſidet nõ poteſt meꝰ

eſſe diſcipulꝰ. Sic impꝛoperabat Julia⸗
nus apoſtata rpᷣianis.rapiens eoꝛũ facul
tates Addit detractio ꝙ eccłiaſtici nequa
;& capaces ſunt iuriſdictõis tꝑalis. etiãſi
pꝛincipes alij cõferre voluerint. Inducit
apoſtolũ qꝛ nemo militans deo implicat

ſenegocijs lecularibo. Addit detractõ. Hli
bi habere eccłiaſticoſ:neq; decimas.neq;

oblatões quãtominꝰ alias dotatõnes vel

poſſeſſiões niſi ex pura elemoſina donan

tiũ: Etꝙ ab eccleſiaſticis peccãtibo ſaltez⸗
habitualiter poſſent ꝑ ſecularẽ poteſtateʒ
optimo iure tolli.qꝛ data eſt ptãs hec ſe⸗
cularis in vindictã maleſactoꝝ. neq; ſine
cauſa gladiuz poꝛtat. Addit qrto nitens

apoſtoli verbis. Hñtes alimẽta. ⁊ qb? te⸗/
gamur his cõtenti ſimus/qꝛ qcquid hñt.

eccleſiaſtici vltra ſimplicẽ victũ ⁊ veſtituʒ.

totũ illudeſt pauperũ:cuius retentio ne⸗
dum furtũ vł rapina ſimplex eſt / ſed ſacri
legliũ ꝓut detoꝛquet ad hanc ſentẽtiã tam

hieronimiverba q; bernardi. Vult tandẽ
detractio eccleſiaſticos oẽs ad illam apo⸗
ſtoloꝝ⁊ diſcipuloꝝ pꝛimã pauꝑtatẽ.ſine
equis.ſine theſauris ſine calciam̃tis ſine
poſſeſſionibo:de neceſſitate ſalutis redige
re, execrãs in eccleſiaſticis pompã omnẽ
vel ſeruientiũ.vęl ciboꝝ vel equoꝛũvel in

dumentoꝝ. Esturuitrer duerſ blan
diens ⁊ ſubdola adulatõ. ⁊ ad aure
ſiaſticoꝝ pᷣcipue ſummi põtificis inſuſur

dulatõ.⁊ ad aures eccle

rans. O quanta eſt. q;ta ſublimitas eccle⸗

ſiaſtice ptãtis tue.O ſacer clere. q; nihil ẽ
ſecularis autoꝛitas tue cõparata. Qm̃ ſi⸗
cut xpo collata eſt omnis ptãs in celo⁊ in

rerra.ſic eam xpᷣs oẽm petro ſuisq; ſucceſ

ſoꝛibo dereliqͥt. Andeꝛ nec cõſtantinꝰ qᷣc⸗

; Silueſtro pape cõtulit.qð nõ eẽt pus
ſuum.ſed reddidit iniuſte detentũ Poꝛro

ſicut nõ eſt poteſtas niſi a deo.ſic nec aliã

temꝑalis vel eccleſiaſtica imperialisvel re

galis niſi a papa in cuius femoꝛe ſcripſit

xpᷣs. Rex regum. dñs dominantũ. De cu
ius ptãte diſputare.inſtar ſacrilegij ẽ. cui
neq; quiſq; dicere põt. Cur ita facis.Si

etiã tpalia om̃ia ſi eccleſiaſtica bona.atq;
dominia mutauerit. diripuerit diſtraxe/.
rit. Mentioꝛ ſi nõ inieniunt᷑ hec ſcripta

. .
*

ferre poſſit reges? regna ¶ Rurſus
uertẽs.adulatio.durũ eſſe multis hũc ſer

is. Si pᷣterea non inueniũtur fuiſſe ꝑ ali/

quos ſummos põtifices hec credita. No

tum eſt illð Satirici NHihil eſt qð credere
de ſe nõ poſſit cum laudat᷑ dijs equa pote

ſtas.Et illð comici de adulatoꝛe Hic ꝓfe
cto ex ſtultis inſanos facit ¶ Sentiẽs ãt

adulatio.quãdoq; nimis ſe cognoſci.ſtu
det quaſi modeſtioꝛi ſermone depꝛeſſius

vti.vt credibilioꝛ appareat.Cõcedit ſecu

lari poteſtati poſſeſſiões ⁊ iuriſdictões p
pꝛias q́s tollere neqͥt pꝛo libito papa. Re
cognoſcit Conſtantinũ vel alios pꝛinci
pes aliquid eccleſie nouiter contuliſſe Ni
hiulominꝰ? tradit ꝙ ſummus Pater ſupꝛe

mus eſt monarcha nedu in ſpũalibus. ſʒ
temꝑalibo habens poteſtatẽ hanc imedia
te a xpo.ſed alij reges oẽs ⁊ pꝛincipes ſuã

recipiũt dñationẽ ab eo.⁊ ſolum mediate

a deo.Alioquin vt monſtruoſus eſſet hic
mundus.ſi haberet tot capita que nõ ſub
vnico regerẽtur. Rediretq; manichei deli
ramentũ ponentis duo pꝛincipia. VUnũ
bonoꝝ⁊ ſpiritualiũ.Aliud maloꝛũ ⁊ tem
paliũ.vnde ⁊ ſicut coꝛpus eſt ꝓpter aiam.

⁊ ab ala viuit⁊ regitur.ſic poteſtas ſecula
ris pꝛopter ſpũalem a quarrecipit ſuũ eſſe

legitimũ.Quã autoꝛitate ſpũalẽ qͥ negãt
vel impugnãt ſint intꝰſint fſoꝛis eccleſiaʒ
pñt gladio vel ſpũali excõicatõis ſicut ca
tholicivel debellatõis ſicut infideles feri⸗
ri: Et eoꝝ dñiavel bona in alios trãſferri

¶ Bãic exiſtimatõʒz habuiſſeviſus eſt Bo

nifaciꝰoctauꝰin quadã decretali.Et ĩ hac
fundari putat᷑ ab aliqbo dñoꝝ pꝛuteno
aduerſus infideles debellatõ.ſuoꝛũq; bo
noꝝ ⁊ dñioꝛũ cõquiſitio. Pułat᷑ ab alijs
depoſitio vniꝰ Regis frãcie ꝑ papam ʒa⸗
chariã.hic eẽ fundata tãqᷓ; papa ſit q trãſ
Pirl us aiad/

monẽ.⁊ ideo minꝰ credibilẽ ſtudet loqᷣ re
ſtrictius/cõcedens ꝙ ſicut ante petrũ fue

rũt apð infideles vera dñia quẽadmodũ

irrefragabilis autoꝛitas ſacre ſcripture et
euãgelice narratõis teſtis ẽ Sic nõ opoꝛ

tet nũc poſt petrũ.vt oĩs ptãs imperialis

Regalis vel altera ſecularis ſit immediate
robur hñs a ſummo põtifice ſicut rex frã
coꝛũ xpᷣianiſſimꝰ ſuꝑioꝛẽ hoc mõ non hʒ

nec recognoſcit in terris. Idcirco trãſtert

verbũ ſuũ adulatõ loqͥ de dignitatibooffi
cijs⁊ bonis ecciaſticoꝛũ q̃ oĩa ſic ſubijcit

—

„

Eccleſiaſti

„* (

„*

ſummo põtifici vt quicqͥd circa ea placue

rit diſponere mutãdo tranſferẽdo. appꝛo

e⸗ iando hoc poſſit hoc teneat ⁊ ratum ſit
icet hoc ſine cauſa.licet cũ peccato ſuo pe

gerit/q;uis pctm̃ circa hoc vult adulatio

longe a papa ſit facere.vt eũ ſymoniã poſ
ſe neget cõmiitere.quoniã ſua ſunt om̃ia
eccłiaſtica bona Cõcedit inſuꝑ ꝙ ſuꝑ ius
eſt/potens ab altero ius ſuum tollere ⁊ q;
nec ab eo appellari/ neq; euʒ iudicialiter
euocari.nec obedientiã ab eo ſubtrahi.pᷣ
ſertim excra caſum hereſis ſit aliquatenꝰ
poſſibile. Hic ſolus ſymbolũ fidei cõde⸗
re hic ſolus cauſas eiuidem fidei.⁊ maio⸗
res ceteras tractare poteſt / ſolus vt iaʒ ta
ciũ eſt.diffinitiões.regulas.leges.⁊ cano
nes condit. Alioquin quicqͥd ꝑ alios dif
finitur.decernit᷑.cõditur.ſtatuit᷑.irritũ eſt
⁊ inane. Nec aliqͥd ex eis que ſtatuerit.pᷣt
niſi per ipᷣm quõlibet caſſari vel infringi.
Falloꝛ ſi nõ ante celebꝛatiõem huiꝰ ſacro
ſancte Conſtañ.ſynodi ſic occupauęrat
mentes płimoꝝ.literaliũ magisq; litera⸗

toꝛũ iſta traditio.vt oppoſitoꝝ dogmati

ſatoꝛ.fuiſſʒ de heretica pꝛauitate vel nota
tus.vel dãnatus.Huiꝰ rei ſignũ accipe/

quia poſt declaratõem ex theologie pꝛin⸗

cipijs luce clarioꝛẽ.⁊ quod vꝛgentius eſt
poſt determinatõem⁊ pꝛacticatõem eiuſ⸗

dem ſeẽ Synodi/inueniũtur qͥ talia pa
lam aſſerere non paueant.tam radicatũ ⁊
vt cancer ſerpens tã medullitꝰ imbibituʒ

fuit hoc pꝛiſce adulatiõis virus letiferũ.

Zandẽ miſerãte deo moderatrix diſere
tio.colluſtrata luminelegis euãgelice. me
diam ac regiãviam tenẽs inter deuios er⸗

roꝛes extremos.detractõnis⁊ adulatiõis
ponit dictã hanc cõſideratiõem duodeci
mã cum pꝛioꝛibo.tanq; ſignũ aliqð oſten
ſiuũ itineris recti.ne foꝛte offendãt ad la⸗
pidem erroꝛis.pedem ſue inqͥ ſitiõis ſcru⸗

tatoꝛes veritatis. VUnde dicim ecclia⸗
ſticos ⁊ capaces eſſe bonoꝛũ temꝑaliũ. et

multa eis ex debito.nõ ex elemoſina pura
cõpetere.⁊ nõ debere eos coerceri.vel ſpo
liari ꝑ ſecularẽ poteſtatẽ.niſi vocata ſit in
ſui iuris ſupſidii. qugdviatbꝛopfer ho
reticos⁊ rebelles. Poſſunt ipſi deniq; cũ
diuitijs aliter q; apoſtoliviuere cõuerſari
vel incedere pꝛo tempoꝝ locoꝝ ⁊ aliaruʒ

circũſtantiaꝝ varia qlitate/pꝛout ſapiẽs

iud cabit. Hec ita ſunt hieronimi vel ber
nardiverba.generaliter ad om̃es eccleſia⸗

cg 2

ſticos tanq; pꝛopꝛiũ habeãt nihil.detoꝛ⸗
quẽda. Monachis autẽ quib Aoqueban
tunalia lex ec Eliram er aduerſo ſtul⸗
tas⁊ falſas adulatõnis inſanias.attribu⸗
entes ſummo põtifici plenitudis poteſta
tem.qᷓlem deſcripſimꝰque tãta eſt quantã
ſapientiſſimꝰlegiſſlatoꝛ xpᷣs pꝛeuidit ſuffi
cere ad edificatònem continuam eccleſie
dilectiſſime ſponſe ſue:quã pꝛopꝛia moꝛ
te firmauit⁊ dotauit.Cui ptãti detrahere
eſſet impietas ſacrilega indigniſſimaq;.
Sed gloꝛificent deũ qui poteſtatẽ talem
dedit hominib.miſericoꝛdiſſima pietate
ſua.que poteſtas q;to ſublimioꝛ eſt pul⸗
crioꝛ ⁊ dignioꝛ.tanto ne vertat᷑ in abuſuʒ

vilẽ.turpem.et indignũ.pꝛouidere debet
ſummꝰpontifext eamvt ſapiẽs iudicabit

regulare.Quid autẽ ſapiẽtius in ter ge
nerali cõcilio quod⁊ ſpũſancto regitur.⁊
cuius agifrenis ſumma libertas eſt. Pꝛe⸗

dare dixit Areſto. HNon eſſe ſeruitutẽ obe

dire legibus. Addamꝰſummũ pontiti⸗
cem cũ collegio ſuo ita pꝛeſidere bonis ec
clcſiaſticis.vt de eis ſtatũ habere ſufficie⸗
tem ⁊ decentẽ opoꝛteat. Sed nõ itavt ca⸗
put grauiduʒ membꝛa reliq̃ obꝛuat mole
ſua.neq; velit vſurpare ↄtra naturã ſingu
laris mẽbꝛi om̃ia officia mẽbꝛoꝝ/quibꝰ
ſingulis vt ait apoſtolus ꝓpꝛiũ datum eſt
officiuʒ.Nam ſi om̃ia oculꝰvel caputvbi
pes:?vbi manꝰ? Cõcernit hoc collationẽ
beneficioꝝ/miltiplicitatẽ exẽptionũ odio
ſiſſimã.plenã erroꝛis⁊ ↄfuſiones in eccle
ſiaſtica hierarchia⁊ ita de reliqͥs. Reſernua
tionẽ pꝛeterea tot caſuũ.tot excõicationũ
in foꝛo cõſcientie.euocatõem tã facilẽ om
iũ cauſaꝝ ab oꝛdinarijs ſint cauſe ille p
phane ſint ſacre fidei quales fidei cauſas
om̃es ab oꝛdinarijs ſingulis pᷣſerti in do
ctrinis notoꝛie ſcãdaliſantibo dioceſes ſu
as/ ⁊ vbivigent ſtudia literaꝝ velle phibe
re quid aliud eſt.qᷓ; ianuam grandẽ erro/⸗
ribus aꝑire: Boiema ſuis ſe termis
ita poteſtas eccłiaſtica coerceat.vt memi⸗
nerit poteſtatẽ ſecularẽ etiã apud infide⸗
les.ſua habere ꝓpꝛia iura ſuas dignitates
ſuas leges ſua iudicia.de quibs occupare
ſe eccłiaſtica poteſtas nõ pᷣſu macvelvſur/
pet.niſi dũ redundat abuſus ptãtis ſecu⸗

laris in impugnatõem fidei ⁊ blaſſemiaʒ

creatoꝛis⁊ in manifeſtã eccłiaſtice ptãtis

.ꝰ* iniuriã.tũc enĩ attendere cõuenit vltimã

huiꝰcõſideratõnis duodecime ꝑticulãq
.i.

orne is vtatk fanta ſin

õ

.

(er ALinm (2 1*rA Kä gmus ſei D ſ.
7 5 4

De poteſtate

in his eccliaſtica ptãs habet dominiũ qð
dam regitiuũ.directiuũ.regulatinũ.⁊ oꝛ/
dinatiuum . Concludũt hoc⁊ nihil fere
aliud rõnes allegatões oẽs induci ſolite
ꝙ plenitudo poteſtat papalł ſuperioꝛ eſt
ad oẽm aliã eccliaſticã ⁊ tpalem. Quãuis
ſub hoc reſpeciu poteſtas vn iuerſal eccie
vel generalis cõcilij legitime ↄgregati. di
ci poſſit maioꝛ in amplitudine vel exten⸗
ſionc.maioꝛ in infallibili directõe.maioꝛ
in moꝝ refoꝛmatõe in capite ⁊ in mebꝛis
maioꝛ in coerciua poteſtate.maioꝛ ĩ cau
ſarũ fidei difficiliũ vltimata deciſiõe. ma
ioꝛ deniq; qꝛ copioſioꝛ.cõplectit᷑ eni ſaliẽ
virtualiter omnẽ ptãtem. ⁊ om̃e politicũ
regimẽ. papale.imꝑiale.regale. ariſtocra⸗
ticum? tymocraticũ pꝛout alias deductũ
eſt ex deſcriptõne cõcilij generalis que ta⸗
lis eſt ¶ Lonciliũ generale eſt cõgregatõ

legitima autoꝛitate facta ad aliquẽ locuz.

ex om̃i ſtatu hierarchico.totiꝰ eccleſie ca⸗

tDpPpolice. nulla fideli ꝑſona que audiri reqᷣ⸗
nIrIrat erxcluſa/ ad ſalubꝛiter tractandũ⁊ oꝛdi

ſie in fide? moꝛibꝰ reſpiciũt.¶¶ Dicamus
hic aliqua circa diffinitõem hãc cõcilij ge
neralis.Et pꝛĩo ꝙ cõgregatio legitia au⸗
toꝛitate facta dicit᷑regulariter a papa. ſic̃
ſonant decreta⁊ decretales innũere. Exci
iũtur tamẽ tres caſus.vbi ↄgregatio cõ⸗
cilij generalis fit legitimeſine papa Vnꝰ
dü deſijt eſſe ꝑ moꝛtẽ naturalẽ vel ciuilem
ſeu canonicã. que eſt depoſitio. Vel ſi ca⸗
dat in ꝑpetuaʒ maniã. Aut ſi ad eũ capti
uatũ nõ pateat acceſſus.Alius dum ſuffi
cienter reqͥſitꝰ de cõuocãdo cõciliũ.renuit
cõtumacit᷑ in ꝑniciẽ eccleſie pᷣſertĩ ſi tãgat
ipᷣm. Lertio ſi cõciliũ poſtq; eſt a papa le
gitime cõgregatũ ſtatuat certũ tpᷣs⁊ locuʒ
ꝓ celebꝛãdo generali ↄcilio ſicut infra tri
enniũ vel de decennio in decẽniũ. etiã vbi
papa renueret.Nec refert in pꝛĩoꝛ ſecũdo
caſu ꝑ q̊s euocet᷑conciliũ.dũmõ cõgreget
quẽadmodũ fuit pi Nibilominꝰexpedit
decernere p futuro modũ ↄuocatõis ſicut

nandũ ea que debitũ regimẽ Se⸗ eccle⸗

in refoꝛmatõe ſalubꝛiter eſt auiſatũ. Ati⸗

nãꝛ ſynodaliter iã eſſet diffinitũ Dica⸗
mſcdo iuxta pbabilẽ valde ſentẽtiã ꝙ de
ſtatu hierarchico eccie nõ ſunt ꝓpꝛie niſi
duo ſtatus. Pꝛelatoꝝ maioꝝ videlʒ qͥ ſuc
cedũt aplis.⁊ ſunt epᷣi archiepᷣi Et ita ſur

ſum. Et minoꝝ:qͥ ſucceſſoꝛes ſunt.lxxij.ꝰ

diſcipuloꝝ Et dicũtur pᷣlati ſcðᷣi oꝛdis di

gnitatis vcl honoꝛis.q̃les ſunt curati qui

bus ex ſtatu ⁊ oꝛdinario iure.conueniũt
tres act?hierarchici.pmarie.eẽntialiter et
ĩmediate a xpo.qͥ ſunt purgareꝑ coꝛrectõ
nẽ.Illuiare ꝑ doctrinã⁊ pᷣdicatõem Per⸗
ficere ꝑ ſacramẽtoꝝ miſtratõem. Fundat
hec ſentẽtia Dat. xviij.vbi poſtq; xpᷣs di⸗/
xerat dic ecclłie.ſubiũxit de qblobat᷑ dũ
ait Qdcũq; ſolueritis ſuꝑ terrã⁊c̃. Cõſtat
autẽ ꝙ nedũ apłis ſʒ⁊ diſcipuł loq̃bat᷑ iu⸗
xta gloſas doctoꝝ in hoc loco.Et Matx
et LQu.x.vbi fit ſᷣmo de miſſione.lxxij.di⸗
ſcipuloꝝ ⁊ Mat.xvi.vbi xpᷣs petro dixit ꝓ

oibus. QDõocũq; ligaueris. Et iterũ ſuper

hanc petrã edificabo eccliam meã.⁊ poꝛte
inferi nõ pᷣua.aduerſus eã ¶ Concoꝛdãt

Aug. Hiero.yſið. Beda. Magiſter vbi p

us.⁊ expꝛeſſe multũ Damaſus papa.Hõ

ampliꝰinqͥt q; duos oꝛdiĩes inter diſcipu⸗

los dñi eſſe cognouimꝰid eſt. xij. apłoꝝ et

lxvxij. diſcipuloꝝ Vñ iſte ꝓceſſerit ignoꝛa,/

mꝰ.⁊ qð rõe caret extirpare neceſſe eſt loqͥ
tur contra coepiſcopos.¶¶ Dicamtertio
naturã generalis cõcilij talẽ eſſe / vt null⸗
fideł qͥ audire voluerit.debeat excludi ab
audientia q̃tenus vel doceat᷑ vel doceat ſi
cut legitur in pꝛincipio cõcilij Diſtin⸗
gui tamẽ ſolet de hñtibovocem in cõcilio.

DQDuidã hñt cõſultiuã. Alij diffinitiuam.

Pꝛimi ſunt quibo ineſt noticia taliũ que
tractant᷑ etiã vſq;ad mechanicas artes At
ſi querat de mõ reparatiõis eccliaꝝ mate⸗
rialiũ /eſſe poterit in lathomisvoxcõſulti

ua. Sic in aurifabꝛis ⁊ fabꝛis. Sic dum

fit queſtio de philoſophicis ⁊ moꝛalibus
diſciplinis vt ſunt pᷣcepta decalogi.pñt ſe
culares eruditi in phia legibo moꝛiby da
re conciliũ.⁊ aliqñ ſalubꝛiꝰ qᷓ; nõnulli pꝛe
latoꝝ vel curatoꝝ vel etiã theologoꝝ vſq;

ſaded⸗ in generalib cocilijs 2a Arrinʒ
tꝑe Athanaſij fuerit interrogat getil phi

loſoph de materia nedũ pure moꝛali.ſed
ꝗᷓ tangebat btẽ trinitatis eandeeſſentiaʒ.
Ceteꝝ devocediffinitiua q̃les eãẽ habe
ant nõ eſt dubiũ de epis ⁊ ſupioꝛib pᷣlatꝭ
ſicut iuxta pᷣdicta pꝛacticatũ ſepiꝰinuenit
in pꝛioꝛibo cõcilijs Sed neq; videt᷑ambi
guitas eẽ de minoꝛib p̃ᷣlatis qͥ ſunt cura⸗
ti? hierarche Neq; de üllis qͥ ad hũc dupli
cem pᷣlatoꝝ oꝛdinẽ reducũtur.qͥbus non
ex pꝛiuilegio ſolo ſed ex ſtatu ⁊ oꝛdinario
iure competit animaꝝ cura/quẽadmodũ
ſunt multi Abbates decani ppoſiti cum

ub

tua? c

ſimo pꝛie iuſticie. deſe
tur ius eſt ptãs ſeu facultas pꝛopinq con
Poꝛro dictamẽ hoc lex dicit / qꝛ lex eſt.
regula cõſoꝛmitateʒ hñs ad dictamẽ recte
rõnis. Dictamen vero recterõnis pꝛime-·

6.

”Mã Eccleſiaſtica

ſimilibo ¶ Facit ad hoc determĩatio ſacre
facultatis theologie pariſieñ nuper edita

contra temeritatẽ extollentiũ pꝛiuilegia⸗

tos ſuꝑ curatos in pꝛedicatõibus ⁊ cõfeſ⸗
ſionibus.vbi ſic dicit᷑in duobus pꝛimis

articulis.¶ Dñi curati ſunt in ecctia mi⸗
noꝛes pꝛelati ⁊ hierarche ex pᷣmaria inſti⸗

tutõne xpᷣi.quibo cõpetit ex ſtatu ius pᷣdi /

candi /ius cofeſſiones audiẽdi/ius ſacra⸗
menta eccliaſtica ſᷣm exigentiã ſui ſtatꝰ et
parochianoꝝ miniſtrãdi/ius ſepulturas

dãdi/ius inſuꝑ decimas? alia iura paro⸗
chialia recipiẽdi. Scõs articulꝰ ius

pꝛedicandi⁊ cõfeſſandi cõpetit pꝛelatis ⁊
curatis pꝛincipalr ⁊ eſſentialr ⁊ mendicã

tibus deꝑ nccides er hanegio din ſunt

introducti.vel admiſſi ex cceſſione ⁊ bñ⸗
placito dñoꝝ prciarozeſ icamꝰ poſtre
mo q licet ea que ſtati dieta ſunt ↄſonare
videant᷑ iuri vino⁊ obf̃uationi pꝛioꝝ cõ

cilioꝝ atq; ratõi. Nihilominꝰcõciliũ põt
certis de cauſ ⁊ ad tꝑs ↄſtituerevoces dif⸗

finitiuas in pluribs.vel paucioꝛibus.⁊ in
alijs qᷓ; dictiſint / ſatis ſilr ad illa q̃ facta
ſunt ⁊ fieri poſſunt vario mõ circa inſtitu
tionẽ pꝛelatoꝝ eccłiaſticoꝝ maioꝝ ⁊ mi⸗
noꝝ que quãdoq; fiebãt a toto pplo ⁊ cle
ro.qñũq; a toto clero ſolũ qñq; a ſol cano⸗

nicis eccleſie cathedralis.⁊ nouiſſime cre
bꝛiꝰ ꝑ ſolũ papã ſicut plimoꝝ eſt iudiciũ

Conſideratio.xxII

bet oꝛiginat᷑ a pꝛima iuſticia ſᷣm
Aquã iura om̃ia leges iuriſdictões
atq; domtnia pulcra oꝛdis varietate fun⸗
D
ſta

dant᷑ Deſcribit᷑ itaq; iuſticia ꝙ eſt ꝑpe⸗

ſuũ eſt.ſuũ inq; nõ ex debito rigoꝛis.ſʒ ex
liberaliſſima⁊ dignãtiſſima donatõe crea

toꝛis Sic in q̃libet retantũdẽ eſt de iure.

q̃ntũ de entitate.Hʒ enĩ res quelibet ius

us vero ſic deſcribi

ſen titulũ id hñdi exdictamie rectiſ
J

Es alicui m dictamẽ pꝛime iuſticie.

Vteſtaa eccliaſtica ſicut ⁊ alia q̃ti

ſtans volũtas.ius ſuũvnicuiq; tri
buens.Hec autẽ deſcriptio cõpetit pꝛici⸗
paliter iuſticie diuine.in oꝛdine ad ſuas
creaturas. Deus nẽpe ſolus eſt qͥ volũta⸗
te ppetua⁊ conſtãti.datvnicuiq; rei quod

2z iuſticia cõueniũt in deo ſynonime Pꝛo⸗

inde dictũ eſt in deſcriptõe iuris ꝙ eſt fa⸗
cultas ꝓꝓinqua⁊c/ ꝓpter illa que in poten
tia obediẽtiali cõuenire poſſunt cuilibet

creature/quod poſſe dicere poſſumus vel

obediẽtialevel logicale ſ̃ᷣm quale nõ dicit
ꝓpꝛie res habere ius vel legẽ / ſicut nõ dici
mus.qꝙ dãnati ius habeãt ad beatitudi⸗
nẽ eternam. Nec ꝙ ſtella ius ſuũ ſeu facul
tatẽ habeat in tanta luce quãta refulget ĩ

ſole licet in potẽtia obedientiali creature

vel abſoluta dei poſſint hec om̃ia fieri
Conſeqnter ab hac ampliſſima iuris⁊ le⸗
gis acceptõe.ſicutvtit᷑ ſcriptura dũ aitHe
ſunt leges celi et terre⁊c.⁊ alibi pluries et

apud boetiũ. Zegẽq; pati ſydera cogis/

ram rõnalẽ reſpiciũt vt rõnalis eſt. Fit
ſubinde diſtinctõ de iuſticia qꝛ quedã eſt
eſſentialis?⁊ pꝛimaria. q̃lis pᷣdeſcripta eſt
Altera eſt participata ſeu deriuata ⁊ attri
butiue dicta que ſic deſcribit᷑. Juſticia eſt
habitus vel tanq; habitus cõfoꝛmis ðine

fit deſcenſus reſtrictioꝛ.ad ea que creſen⸗

iuſticie.eiusq; imitatiuꝰꝑ participatõeʒ.

quo babitu inclinat᷑ habens eã.facere ius

vel effectus vel titulꝰtalis iuſticie ¶ Rur⸗
ſus de iuſticia ſic accepta ꝑticipatiue dici

vel reddere. Ita ꝙ ius ẽvelut aeſe

mus ꝙ quedã eſt iuſticia oꝛiginalis q̃daʒ

regni celeſtis vt ibi.Pꝛimũ querite regnũ
dei⁊ iuſticiã eius Et hec duplex eſt qdam
loꝛie.quedã gratie.¶¶ Altera iteꝝ eſt iu⸗
ſticia legalis.alia ciuilis. Juſticie vero ci⸗
uił alia diſtributiua alia cõmutatiua.Et

ita de reliqͥs acceptõibo iuſticie ſpecialibo.

¶ Iuſticia legalis eſt oĩs virtus ſicut ca /
ritas eſt tota lex xpᷣi ·

. oꝛro iuſticie di⸗
ſtributiue cõtrariant᷑ pmotões indigne⁊

intruſiones in officijs reipublice benefi
cijs eccłie Cõmutatiue autẽ ↄtrariant᷑ cõ⸗
tractus uülliciti.vſura ⁊ fraus in tpꝑalibus.

Simonia:⁊ gieʒia in ſpũalib de qbo non
eſt hic dicendũ p ſingula ¶ Dicam pꝛete
rea tot eſſe legũ varietates.qt modis iura

variãt᷑ ſim dictamẽ ꝑticipate iuſticie.Pꝛo

pterea ſunt quedã leges ꝓpꝛie ðine qdam

ꝓpꝛie naturales.quedã poſitiuevel hũane

Quaꝝ aliq̃ ſunt canonicevel eccleſiaſtice

alie ſunt ciuiles ſeu politice Et q;uis pau
ce repiant᷑ leges.quin mixte ſunt ex ꝑtici⸗

patõe diueriaꝝ.nihiloĩnꝰ denoĩat᷑ lexa pᷣ
dyiñanti ſeu a pꝛicipalioꝛi qð in ea reꝑitur

Quib pᷣſuppoſitꝭ dicãꝰ vlteriꝰ deſchtões
1 22

. D.n

huiuſmodilegum. Et auoniã lexdici turalẽ euidentiã. ¶ Lex cinilis deſcribit

a ligando id eſt obligãdo vel a legendo id weſt ſignũ habitũ ꝑ humanã traditiõem

eſt dictando qͥd agendũ ſit. Cõfoꝛmi᷑ ad poſitiuãvolentẽ ꝙ homo teneatſen liger
aliqd agere.vł nõ agere ꝓ cõſecutõe finis

hanc obligatõem ſeu dictamen recte ratõ
nis deſcribem pꝛincipalr ſeger obligato ſui naturalis qui eſt humana felicitas. vł
rias.qꝛ de cõſultoꝛijs⁊ pꝑmiſ
ſint alie.facilis habebit᷑ ex his cognitõ (

tet deſcriptio ex pꝛioꝛibs ( VUñ diligenter

Lerx dina obligatoꝛia eſt ſignũ verũ reue attendendũ eſt q ſicut in ſpeculabilibus
ia naturaliter nota.Sũt

latũ creature rõnali notificatiuũ recte rõ⸗ ſunt pꝛĩo pꝛĩci
nis diuine voletis teneri ſeu ligari ilam ſecundo cõcluſiones euidẽter ab illis pꝛĩ⸗

creatura ad aliqᷣ agendũ. vel nõ agendi cpijs demõſtrate. Sunt cõſeq̃nter tertio
pꝛo cõſecutõe filicitatis eterne. Dicit hic cõcluſiones tantũmodo pbabiłr deducte
⁊ifra Signũ notificatiuũ/qm̃ꝓpꝛie nul expdictis veritatibo circa q̃s eſt ſolũ opꝛiꝰ
nio.Landẽ quarto ſunt alie ꝓpoſitões ſic

la lex obligat liberũ arbitriũ ſi notificara
nõ fuerit. Hoc autẽ ſignũ triplexeſt qdᷣdã elongate a pꝛimis veritatibo ꝙ nõ apparʒ
mentale/ qdᷣdã vocale/quoddã ſcriptũ / ſi? ꝙexüllis ſequant᷑ vel repugnẽt. vt ſi aſtra
cut eſt lex ſcripta/plata/indita/literal/vo⸗ ſint pariavel imparia. Pꝛopoꝛtionabilit
calis/mẽtalis De mẽtali ſcribit᷑ in pſalmo ſuo mõ dicendũ eſt de veritatiba moꝛalib-
Signatũ eſt ſuꝑ nos lumẽvultus tui do ſub hac diſtinctõe q̃druplici Et iuxta du
mine.Et ad Rhoma.ij.pulcre ꝑ totũ. Et plicẽ pꝛimũ gradũ accipit᷑ ius pure diui⸗

iterũ in pſal. Legẽ tuam in medio coꝛdis nũ ſiveritates ſint certitudinaliter reuela/

mei.(¶ Zex naturalis obligatoꝛia deſcri⸗ te.vel ex reuelatis manifeſte deducte.Sʒ
bit᷑ ꝙ eſt ſignũ naturalr habitũ.notificati ſicognoſcant᷑ ꝑ euidentiã. naturalẽ.acci⸗
uũ recte rõis diuine.volẽtis creaturã rõ pritur ius ꝓpꝛie naturale.Circa tertiũ gra⸗
nalem hũanã teneri ſeu ligari ad aliquid dum⁊ quartũ ꝓpoꝛtionabilr ſumit᷑ ius ca
agendũ vel nõ agendũ.pꝛo cõſecutiõe fi?ꝰ nonicũꝛ ciuile.addita legiſlatoꝛis gutoꝛi
niꝛis ſui naturalis/qui eſt felicitas huma⸗ tate.que facit vt ꝓpoſitio moꝛalis aliunde
na ſiue monaſtica ſiue iconomica ſiue o ſolũ pꝛobabilis vel imꝑtinẽs legiboꝓpꝛie
litica. Dicit᷑autẽ ſignũ pure naturalr ha⸗ diuinis vel naturalib/robur habeat:⁊ vĩ

bitũ.illud qð inditũ eſt cuilibet hoi. non obligatõis/ad alterũ finẽ vel ſuꝑnatura⸗

impedito in vſu debito rõis. Impedit᷑ au lem. et ſic eſt lex canonica/vel naturalẽ.et
tem ꝑ coꝛ ns. Reroteg ppicamulta . ſic lex ciuilis vel politica nomiatur. Reme
Notificat ex hac duplici deſcriptõe.diffe⸗ moꝛandũ eſt tamẽ id ꝙ iam dictũ repetit᷑.
rẽtia ⁊ cõuenientia diuine leg ad natura⸗ pauciſſimas inueniri leges que nõ ſe mu
lem pꝛincipalłr ex mõ acqͥ ſitõis.⁊ ex ꝑte fi· tuoꝑ entſeg rõ diſtinguit eas⁊ ſecer⸗
nis.Lex eniĩ diuina de rõne ſua habet pꝛi nit. rãſeam?cõſeq̃nter pꝰſemonẽ de
mo vt acqͥrat᷑ ꝑ reuelatõem. Deinde ꝙ; oꝛ/ inſticia deliure.de lege. loqͥ de iuriſdictõe
dinet de pximo⁊ ſe ad felicitatẽ eternazʒ. de dominio.⁊ de policia. Juriſdicio de⸗
Lexvero naturalis etſi poſſit ſic acqͥri. et ¶ ſcribit᷑vel interpᷣtat᷑ ꝙ eſt iuris ditio.i.po⸗
oꝛdinariſicut patet in dationẽ pꝛecepto⸗/ eſtas ſeu facultas exercendi ius Vel dici
rũ decalogi.in vtraq; lege veteri ⁊ noua.h tur iuriſdictio quaſi iuris dictio id eſt p⸗
tamẽ nõ habet derõne ſua vt naturalis ẽ. nũciatio ſeu pmulgatio iuris. Que iu⸗
ſed trãſit in diuinã ¶ex canonica deſcri
bitur ꝙeſt ſignũ habitũ ꝑ humanã tradi gem. Diuina.ſ.naturał canonica ciuilis.
tionẽ notificatiuũ recte rõis diuine.volẽ Itaq; iuriſdictio diuia eſt ptãs exequẽdi
tis creaturã rõnalẽ hũanã teneri ſeu liga⸗ ius.qð ↄpetit alicui ſᷣm legẽ ꝓpꝛie diuinã

ri.ad aliquid agẽdũ vel nõ agendũ pꝛin? ⁊ hoc in alteꝝ vel tanq; in alteꝝ. Nõ enizʒ

cipalr pꝛo cõſecutiõe felicitat eterne Per cpꝛie dicit᷑ hre qͥs iuriſdictõeʒ in ſemetipᷣʒ
hancvltimã clauſulaʒ cõuenit lex canoni niſi foꝛte cõſideret᷑ tanq; alter ſit /vt vellẽt
ca cũ diuina.⁊ differt a naturali.Et ꝑ pꝛi / aliqui de penitẽtia dicere Pꝛopoꝛtõna
mã abvtraq; ſub ſua rõne:q̃ eſt vt habeat᷑ bilis eſt deſcriptio triplex triplicis alteriꝰ
eius cognitio ⁊ roburꝑ humanã traditõ iuriſdictõnis ſᷣm eriplicẽ legẽ Diuuit
nem magis q;ᷓ ꝑ purã reuelatõem. vel na-⸗ dautẽ qnq; iuriſdictio in coerci

„
△ °$
J. Pe.
/

ñ que ſczʒ

—R—

iuis.etſi que monaſtica vel En udte ouerter

riſdictio q̃druplex eſt iuxta q̃dtupliceʒ le

.
i⸗
ne

ſe
3

1

Et legum

fertur in innitũ. Et in directinã ſeu regu⸗
latiuã ⁊ oꝛdinatiuã qualis fuiſſet etiã in

ſtatu innocẽtie. ⁊ qualis eſt ſapiẽtis ad in
ſipientioꝛes.⁊ ꝑfectioꝛis ad im fec

ioꝛẽ/
vt in angelis etiã poſuit dioniſiꝰ Sub

iungam de dominio.qð ita deſcribi põt.·

Dominiü eſt poteſtas. inqua aſſumẽdi

rss alias vel vt alias in ſui facultatem vel
vſum dPhn iura vel legrs rõnabilr in

ſtitutas Inuenit᷑ autẽ hoc mõ dñium
ſextuplex. eatificũ.oꝛiginale.gratificũ:.
euan gelicũ canonicũ politicũ. Beatificũ
eſt dominiũ ᷣm leges gloꝛie.Oꝛigĩiale do

miniũ eſt m leges oꝛigialis iuſticie. Haa
tcificũ eſt dominiũ ſm leges grẽ gratificã⸗

tis. Euangelicũ eſt dominiũ ſm legẽ pꝛo
pꝛie euangelicã. Et ita derelis duobus

ſuo mõ. Pꝛimũ fundat᷑ in titulo gloꝛie/⸗
ſcõm in titulo oꝛie
reliquis ſuo mõ.

nalis iuſticie.⁊ ita de
oſſumꝰ autẽ cõtra⸗

ctius loqui de triplici dñio quoꝛũ vnum

fundat᷑ in titulo charitatis. gratificantis.
Alter in titulo alicuiꝰ gratie ſupnaturat
ſolũ gratis date nõ gratificãtis ertiũ in

titulo doni alicuiꝰ pure naturał.ſicut eſt

electio vel naturalis ſucceſſio ad aliquem
pꝛincipatũ

i (Deſcribit᷑ aũt dominiũ qo
appellata multis enangelicũ ꝑ appꝛopa/
tionẽ quod eſt dñiũ immediate a deo ĩſti⸗

tutũ.cõpatiens ſecũ exequo q̃tlibet dños
2 inabdicabile ſeruata charitate ſe exten⸗
dẽs ad oĩa. De ̊ ðt Apls ꝙ nrã ſunt oĩa
qꝛ diligẽtib deum oĩa cooꝑant᷑ in bonũ /
qm̃ ad tirulũ charitatꝭ adijciũt᷑ oĩa abude
ad fruendũ velvtendũ qᷓ in celis ſunt ⁊ in
terra in mari⁊ in oibus abiſſis ¶ Deſcri⸗
beret᷑ ↄpꝛmiter dominiũ oꝛiginalis iuſti

.

cie ꝙ eſt donũ dei quo creatura ratõnalis
ius hʒ ĩmediate a deo aſſumere alias res

„

inferioꝛes in ſuivſum ⁊ cõſeruatõem plu⸗

ribus cõpetẽs ex equo.⁊ inabdicabile ſer

uata oꝛiginali iuſticia.ſeu integritate na⸗
turali. Hoc mõ habuit adã dñium ſuper
volucres celi⁊ piſces maris cribere
tur ꝓpoꝛtionabiłr dñium libertatis create
ꝙ eſt facultas ꝓpinqua reſultãs ex libera⸗
liſſima cõdeſcẽſione dei ſe donãtis ad agẽ
dum vel nõ agendũ cum ania rõnali in ꝓ
ductõe ſuoꝛũ actuũ elicitoꝛũvel in eoꝝ ſu
ſpenſiõe ad finẽ conſeq̃nde beatitudis oꝛ
dinata ( Poꝛro qͥd ſit dñium aliud fun⸗
datũ in gratia ſuꝑnaturali ſolũ gratis da

ta põt apparere conſiderãti naturã grẽ ta

ſticia. ius ſuũ vnicui
ctũ eſt. Juſticia⁊ pax oſculate ſunt a

lis ſicut dicit aplo. ſi pus ꝓphetaxꝝ ſubie⸗

cti ſunt eis.⁊ fides infoꝛmis facit miracu

la Cona iꝰtamẽ locuti ſumꝰ in pꝛĩia
conſideratõe dum poteſtatẽ eccliaſticã de

Pꝛeterea ciuile dñium ſen politicũ eſt
dñium peccati occaſiõe introduciu.no co
petens pluribo exequo retinibile: abdica

bile. ſeruatavel nõ ſeruatalcharitate. fun⸗

ſcripſimꝰque dñium eccłiaſticũ dici põt.

datũ in legibus ciuilibi⁊ politicis fm q̊s

poteſt abdicari. vendẽdo. donãdo. negli/⸗
gendo.ꝑmutãdo.Añ ⁊ apud eccłiaſticos

inuenit᷑ tale dñium ſuo mõ. Nec fundat᷑

in charitate.nec in fide/ qm̃ apud infide/⸗

les? iiuſtos pctõꝛes.iuſte manet tale dñi⸗
um. (Poſtremo tandẽ babito ſermone

Poli nn

de iuſticia. de iure. de lege. de iuriſdictõne

de dñio. loq̃mur aliqͥd de policia deſcribẽ

tes eam ꝙ eſt cõitas oꝛdinata ad finẽ ali⸗
quẽ pfectũ. Eſt autẽ oꝛdinatio vel oꝛdo/
pariũ diſpariũ q; rerũ ſua vnicuiq; tribu⸗
ens diſpoſitio. Cõuenit igit᷑ pꝛoꝛſus oꝛ⸗
do cũ iuſticia que dat vnicuiq; qð ſuũ eſt

Pꝛopterea diuine fuit enũciatũ p ꝓphetã

wopus iuſticie eſt pax Cur ita? Planeq
nihil aliud eſt par q;oꝛdinis trãquillitas
Hanc vero tranqͥllicatẽ oꝛdinis facit iu⸗

„

q; tribuẽs.q̃ in re di⸗

liciarũ vero alia eſt celeſtis.de q̃ nibil ad pᷣ

ſens. Alia eſt humana duplex viatoꝛum.

Ana quevulgato⁊ appꝛopato noĩe dicit
eccliaſtica. Altera ſecularis Secularis ãt
dinidit᷑ ab Ariſtotele politiſante in tres.
Quaꝝ pꝛimã vocat regnũ.ſcdaʒ dicit ari
ſtocratiã:tertiaʒ noĩat vocabulo generali

₰ℳ,

appꝛopate Barer dicere poſſum?ty

mocratiã. Deſcribit᷑ regnũ qð eſt poli⸗
cia ſubvno

. ono Vel expᷣſſius ꝙ eſt ↄgre
gatio cõitatis ꝑfecte ſub vno fm leges ſu⸗
as bonas ꝓ re publica. Dicit᷑ autẽvnille
bonꝰ. vel rervel imꝑatoꝛ ſeu monarcha qͥ
nõ pꝛopꝛiũ pꝛĩcipalr ſed cõe bonũ inten⸗
dit in ſuo pꝛincipatu.( eſcribit᷑ ariſto
cratia ꝙ eſt policia ſub paucis bonis. vel

expſſiꝰ eſt cõgregarõ cõitatis pfecte. ſub
paucis bonũ reipubliceꝑ leges ſugs pꝛi/
dalr intendẽtib vt Denat?. ¶ Deſcri /
bi policia appꝛopato noĩe ſeu tymocra⸗
tia ꝙ eſt politia ſub plimis bonis Vel ex
pꝛeſſius. ꝙ eſt cõgregatio cõitatis ꝑfecte
ſub plimis vtilitatẽ reipublice ꝑ leges ſu⸗
as pꝛincipalłr intendẽtib. Dicit᷑ perfecta

cipalłr intendẽtibo vt

4

De oꝛigine Auris

citas qd differentiã iconomice conerſa
tõnis que ſibi ꝑfecte nõ ſufficit Diciſm

G

pnatur ales debet qᷣlibet regulatiõem acci

leges ſuas.quoniã in hoc attẽditur pꝛin

cipatus duantis. ſi ßm leges ſuas ĩuen ia⸗
tur vltro regere policiã.aliena lege nõ ar⸗

tatus ¶ Omis idcirco policia eccliaſtica
ſiue dominet᷑ vnus. ſiue pauci.ſiue plures

que reſultat er omiby. ¶ Süt exaquerſo
policie ſi taliter appellari merẽtur. q̃ non
libero ⁊ tanq; paternali regimie ducũt.ſi⸗
cut pᷣcedentes.ſed deſpoticoꝛ ſeruili iugo

tymocratiã. Vel in g Agltauhus

trahũtur. vel ex ꝓpꝛio demerito ꝑmittente

boni.dicit pꝛopꝛie diuina.qꝛ ſᷣm leges ſu

pere. Et ita pſpicuũ eſt. ꝙ tres iſte policie

vniũtur in ecclia aliter q; in ciuili policia

pter dine legis vnitatẽ. ¶¶ Perſpicuũ eſt

conſequẽter queſtionẽ hane ſapere blaſ⸗

phemiã ⁊ hereſim pelagianꝗ.ſi in eccleſia

ſtico regimine theologia Hponi debeat al
teeri ſcientie naturalivel huane. MNon enizʒ
ſu mit᷑ hic ecclia pꝛo templo materiali qð
egilicare meli ſcirʒ lathomꝰ? q; theologus

aut iuriſta Nec de ecclia tãtũmodo debet
ſieri ſermo ꝓ ſolis puentibus 2 redditibo
⁊ iuriſdictiõibo eccłiaſticis.ad tꝑalitatem
et vitã hanc ciuilẽ reſpiciẽtibus. qm eſſet

hoc pure gen tilr ſaꝑe. Ita tñ aniales etic

de ecclia plerũq; cõcipiunt.

pꝓut opibus ⁊

veer bis inſinuãt extollente⸗ vſq; in celuzʒ.
AAfſfſiquis eps aut abbas laboꝛauerit vt ſtent
õ menia ⁊ pꝛedia cũ ſuis iuriſdictõibo ⁊ per⸗

mittat ruere ſub ditos ꝑ erroꝛũ deuia in i

de catholica ⁊ bonis moꝛibo. Sic autem

poſſet ſecularis vnꝰexpertus iconomꝰ. iu

dicari frequẽter vtilioꝛ in eccliaſtico rei
mine q; theolo gus aut inriſta. Cõſidera
ri igit᷑ d ebet ecclia put inſtituta eſt a x-pᷣo

ſupꝛa firmã petrã fidei ad finẽ ſuꝑnatura

conſtitui auditoꝛes cauſaꝝ fie 5
logia pitiſſimi nec coꝛrupti moꝛibo.quas
cauſas oẽs dicũt aliqͥ ad ſedẽ aplicã referẽ
das eſſe. licet hoc nimis generaliter intel;

rectũ eſt iudex ſui ⁊ obliqui ¶

le m. fm legẽ euangelicã. ſacre ſcripture
diuinit reuelate/vm quã debʒ regulani iu

diciũ de fide? moꝛib ſubditoꝛũ. quoniã

00 qui ¶ Pꝛo q̃ fide
conſeruãda ſi deberent in curia rhomana

*

ligant Attendat ſi hoc eque ratõnabiliter

ſum' cõſoꝛmiter ad pdictã phᷣi policia
pliciter diſtinctã in naturali regimie. po⸗

liciã eccliaſticã diuider
Alia collegialis Alia ſynodalis

fieret.ſicut auditoꝛes cauſaꝝ ꝓphanaru

ſuntoꝛdinarie IN————HHõ oſ

tri⸗
dere qy Alia eſtpapal
ſeu cõcilij

–—

general.papalis imitat᷑ regalẽ. Collegia⸗

lis dñoꝝ cardinaliũ imitatariſiocratiam

Synodalis generalis imitat᷑ policiã ſeu

lei in theo ;/

deo q regnare facit ypocritã dicente Job

Pter peccata popli. Vlel aliũde iuſto eiuſ
dem dei iudicio. Vocat aũt eas Areſtote.

pꝛimã Tyꝛannidẽ. Alter oligarciã. Ter

tiam democratiã. In tyꝛãnide pᷣſidet vnꝰ

pꝛopꝛiũ tantũmõ bonũ inqͥrens volens

ſubditos impotẽte . indoctos ⁊ diuiſos

ſimilis ↄditõis ſuꝑ alios In democracia

pꝛeſidet ſibiipſi multitudo nec; vh

eccliaſtica policia tale aliqd tripłi 7 poꝛ/
tionabiliter inueniri. D

rit vnuſqͥſq; ꝗ ſua ſunt.nõ qᷓ cõia.( Ko⸗
gnoſcet ex his ſtudioſus lectoꝛ. ſi poſſit ĩ

deniq; de poli⸗

19s mixtis nihil expᷣſſimꝰquoniã fere nul

cundũ ꝓpꝛie diuinã,fᷣm Ipꝛie natural m

uUilẽ (

cu ſ̃m leges canonicas Aliud politicũvel
QLiuile. m leges ciuiliter daras ( Ampliꝰ
yero fundant᷑ ſm pᷣdicta. diu

laeſtqᷓ mixtionẽ excludat.ſed a pdominã⸗

ti talis vel talis nominat᷑ Hecvero latius

explicata ſunt in tractatu quodaʒ de vita

ſpirituali.Et in ſermone illo. Dedit ei pa

tenomnia in manus

Epilog pꝛemiſſoen

nẽ creaturq ſpecialr in creaturã ma
tionalẽet hoc ᷣm multiplices leges. Se

canonicã,ſm ciuilẽ. Fundat᷑ iñ ꝑticipata
iuſticia imitatrix diuine Dehinc iuriſ⸗
dictio q̃druplex ſ̃ᷣm qdruplicẽ legem. p⸗
Et de qualibet harũ dupliciter ha
mo pᷣt Quoniã alia eſt coerciua in

ieArreaathetbans niee⸗ ci⸗

beri ſ.

bitraria ſeu ſpontanea/dici põt

Poꝛro
ſm leges ⁊ iuriſdictõnes fundan ur dñia
Vnü gloꝛie.Alterũ iuſticie oꝛiginał.Ali
ud gratie gratificãtis. Aliud euangelicũ
ſim leges pꝛopꝛie diuings. Aliud euãgeli

inuitũ. Alia eanaeiggrtte ar⸗
4

policie.

AVna regalis ſeu li bera. Altera ſeruilis et
deſpotica. Etvtraq; diuidit᷑ in eccliaſticã

2⁊ ſeculare. Secularis li bera ⁊ bona diui⸗
it᷑ in Regnũ:in anſtocratiã? tymocratiã

Beruilis: mala in tꝛannidẽ. In oligar

Püogando dicimꝰꝙ a pꝛia iuſti
cia deriuat᷑. Jus generalr in om⸗

le

f

— 7TX
Et legum 2
sll
ciam ⁊ democratiã. Ecciaſtica bona dini ctiue Alioqͥn eccĩaſti. i regimẽ nõ eẽt mo
di?᷑ poꝛtionabhilr in papatũ in cardinala narchicũ ? brepoſſet multiplex caputerx .
tür ſynodu. Malaxvero reipſa mag hnic ej.q abte eſt herericũ Nec tñ plenitudo
aduerſo triplici mõ cognoſcit q; nomine. ptãtis papalis.ſic intelligẽda eſt ĩmedia⸗
M (ãdẽ ſub ecciaſtica policia cõtinet᷑ ap te ſuꝑ oẽs xpᷣianos.ꝙ ꝓ libito poſſit ĩme
d pꝛopꝛiato noie pias ecciaſtica q pꝛĩo di⸗ diate iuriſdictõʒ in oẽs ꝑ ſevel alios extra
c uidit᷑ qmvna eſt oꝛdis. Altera iuriſdictõ oꝛdiarios paſſim erercere. ſicei pᷣiudicarʒ
nhis. Ptqs oꝛdis duplex. vna ſuꝑ coꝛpus oꝛdinarijs.qͥ ius hñt imediatiꝰ. imo ĩime
Eprvenꝝ in conſeq atoe. Altera ſup coꝛpus diatiſſimũ ſuꝑ plebes eis cõmiſſas actus
EFyi miſticũ in ſacro miſtratõe. Ptãs iu/ hierarchicos cercẽdi. Extẽdit᷑ igit pleni R
lucools duplex. ina in foꝛo ertefioꝛl. tudo ptati papeſus ves iferioꝛes. ſolũ d
48s Altera in interioꝛi. Ptãs in exterioꝛi du / ſubeſt neceſſitas ex defectu oꝛdiarioꝝ ife
plexvna coertõnis ſeu coꝛrectõis ſᷣm legẽ rioꝝ· Vel dũ appet euidẽsvtilitas/ecclie
ohꝛie diuinã q eſt excõicatio Altera m gqi eadmodũ dicipõt de epis reſpectu ple
4 leges poſitiuas. canõicas ſeu ciuiles Jin banoꝝ ſen ꝓpzioꝝ ſacerdotũ.qꝝ pñt ſup
riſdictõi ſeculari ſilis eſt Rurſus poteſtas plere defect'. 2 ertia. ↄcluſio. Pleitudo
i iuriſdictõnis in foꝛo interioꝛi duplex eſt. ptãt ecciaſti. edũ ponit᷑ in eccia ſynodali
1 Aina clauiũ ſcietie 2 platis in abſolutiõe terↄgiegata cũ pleitudie executõig hmõi
R ſeu remiſſiõe culparũ. Altera in pene cõ⸗ ptati fitvariatio vel equocatio de h qd eſt
n mutatöen largitõez ngentue /o cein: a:n' eodé mo eſt plenitudo ptatis
i ſtremo tripliclter hʒ õſiderari ptãs ecle cccia icei papa? in eccia Yatedũ eit tñ ꝙ
ſiaſtica. Vno mõ in ſe foꝛmalitervel abſo eſtvtrobiq; ⁊ pꝛicipaliꝰin eccia ſuo mo et
n iInte. Allo mõ vt in hoc vel illo ſuppofito hoc qqruplici reſpectu. i. indeuiabilitat
materialt eu ſubiectiue Tertio mõ vſua⸗ ac indefectibilitatj exteſiõis. regulariõis.
n⸗ litervel exercitatiue. Vſus vero qdruplex ⁊ generalis obligatõònis. cui ſubücit etii
⸗ . eſtlicitus? ratus.licitꝰ2 nõ ratus Illicit? iße papa tãq; ĩpatrici ſpõſe reg ſummi/qᷓ
1 . ⁊ itus IYllicitus⁊ irritus. Ratus vero du põt ↄdere canones diffinire etiãſi fuerit
44 3 Pliter. vel de iure. vel de facto. papa pñs. Faciũt autoꝛitates ſubſ. zän
4 Finit tractatulꝰmagis ad inqͥ ſitõeʒ ve⸗ tes ꝓvtraq; pte ſcᷣe ↄcluſiõis cũ pꝛia⁊? ter
. rtatis qᷓ; ad determiatõʒ egitꝰ 2 pnũciatꝰ tia. Dicit ei Bonauẽtura pte. vi. ca. v. ſui
1 . onſtañ.tpe generalis Concilij p parte bꝛeuiloqᷣ exdict Aug. Sic igit baptiſm⸗
CLCancellarij Pariſi n. Anno a natiuitate pᷣt ecextra eœiam. mun?ꝰ ãt btẽvite nõ niſi

dñi. M. cccc. xvij. die. vi. Febꝛnarij. M intra eccleſiã reꝑit᷑ q̃ ſupꝛa petrã fundata

PWBia NuA4 eſt.q ligãdix ſoluedi claues accepit Hecẽ
in 7 RKM oncozdia quo4 vna enert holſichetoer in ſpani⸗ dñi
) plenitudꝗ ptaiꝭ ecciaſtice ſit ĩ ummo põ⸗/ prtraãtẽe ꝑ quã ↄiugalẽ ptãtẽ.etiã de ancillis
1c tifice. ⁊ in Tcccleſia.q;uis nõ oĩno ſimiliter bararfilios beiſit⸗ ſtephã papa ſic ſcri
ILI ⁊ hoc uib triplici oduſiõe Cui declaratõ bit Gualhᷣto pꝛiarche Nũcvero iterato ti
tuin Ppʒ ex tractatu cui?titulꝰeſt de tãte eccleſi,· bi ſcpſimꝰ.nolẽtes aliakecken uilegiũ ĩfri
r aſtica⁊ de oꝛigĩe iuris ⁊ le leei⸗ ↄclo gere. ʒ aplica pᷣꝛogatina poſſumꝰdeq̃libʒ
Nn ſtie ↄplectit᷑in eccia clericũ oꝛdiare. Notẽt decreta cij ſu

X enitudo ptãtꝭ eccia
it ſa lentudine duplic ptatj ſc oꝛdis? in is glof. etſi papal ptãs extẽdatad oẽꝛ
riſdictõis tã in foꝛo interioꝛi qᷓ exterioꝛi / imediate.ſupple in caſu neceſſitat vel eui
ti q circa quęlibʒ de eccia pᷣt imediate ⁊ abti; dẽtis ytilitat.ñ tñ vult alicꝰ eccie pꝛiuile

ig lmst e ercrcen ciaue 5 errãte Sʒz ſi giũ infringere / ſupple qꝛ necitavelle dʒ.
ſ . errat pt ꝑſo a ecciaz vnoe aliter ↄgrega⸗ dd . He d
8 lex iponi, cui tenebit hñs hmoi ptatez rey 1 Eit inqrere de eccliſtica poreſtate.
4 ueent obedire ſiẽmatri.? ſpõſe xpi.et ſii In peia ↄſideratõe deſcribit ptãs ecle
ſ regulea ſpirituſancto directe. 2:2cluf. ſiaſt cap cam qdruplice. In ſcoa di
4 . Plenitudo ptãtis eccliaſtice/ ſic ꝓpꝛie ſtinguit᷑ ptãs ecciaſtica.mltis mõis/ oñ
. ſumpta. nõ pᷣt eſſe de lege oꝛdiata.niſi in · dit᷑ ptãs oꝛdis ẽ eqlis in oĩb ſacerdoti
. vryvrnico ſummo põtifice foꝛmaliter ⁊ ſubie⸗ bus.quo ad conſecratõem coꝛꝑis chꝛiſti.

S

Bermo pꝛo viagio

4 S imn tertia oſtendit᷑ ꝙ poteſtas oꝛdinis

non eſt ſimpliciter equalis in omibus ſa

cerdotibus et epiſcopis.

Vn quangoſtgdttquid ſit votcllaen⸗
riſdictõnis in foꝛo exterioꝛi. ”
quinta oſtendit᷑ quid ſit poteſtas
iuriſdictiõis in foꝛo interioꝛi/et de dupli
ci ſubiectöone. =MWG

¶ In ſexta ponit᷑ quadruplex diſtinctio
vlilis ⁊ neceſſaria p intellectu ſequentiũ.
n ſeptima quid dicendũ ſit de eccleſi⸗
aſtica poteſtate dum cõſideratur foꝛmali⸗
ter et abſolute.

In octaua quid dicẽdum ſit deeccleſia

ſtica poteſtate put cõſideratur reſpectiue

et quodãmodo materialr ſeu ſubiectiue.

¶ In nona quid dicẽdũ ſit de eccleſiaſti⸗
capoteſtate.dum ↄſideratur quo ad vſuʒ
vel exercitiũ.et illic fundat᷑ ſupꝛema pleni
tudo eccleſiaſtice poteſtatis.
¶ In decima oſtẽditur/ꝙ in papa eſt ple
nrngenmma⸗ poteſtatis⁊ deſcribitur

¶ In vndecima oſtendit᷑ qualiter pleni⸗
tudo eccleſiaſtice poteſtatis ſit in eccleſia

vel generali concilio.
75n duodecimo oſtẽditurde plenitudi
neé poteſtatis papalis ꝑ reſpectũ ad bona
eccleſiaſticoꝛũ atq; laicoꝛuum.
¶ In tertiadecima fundatur om̃is pote⸗/
ſtas a pꝛĩa iuſticiavarijs⁊ mitis mẽbꝛis.

¶Et ſit epilogus pꝛemiſſoꝛũ. ”

Bermo factus per
eundẽ.xxi.die Julij Anno dñi M.cccc. xv
ſuper pꝛoceſſiõòibus faciẽdis pꝛo viagio
is Rhomanoꝛũ ad petrũ de luna.

(n quo ponũtur.xij.cõcluſiões ſeu re/
gule pꝛactice in ſacro generali Lonſtan⸗
oncilio.
Roſpeyn iter faciet nobis de
u—!es ſalutariũ noſtroꝛũ Ita lo
p quit᷑ pꝛopheta in pſal. lxvij.
luius initiũ eſt. Exurgat de

.„7 5.

Fiat ita qſumꝰ/pſperũ iter. faciat nobis
deus ſalutariũ noſtroꝛũ.Auxiliãte te bea
vieꝛ veritatis.quã imploꝛemꝰ⁊ ſalutemꝰ
dicentes. Aue Maria (¶ Pꝛoſperũ iter fa
ũ noſtroꝛũ Ita fi

ciat nobis deus ſaluta

.

ust diſſipent᷑ inimici eiꝰ.⁊c̃.

tiſſima virgine. In qua eſt omnis gratia

eri credimus ⁊ ſperamꝰ.O domine de ſa
lutariũ noſtroꝛũ Nec mirandũ ſi ſperamꝰ

⁊ credimus qm̃ te donãte aſſumus. Ecce

oꝛdinatõni ſanctiſſime nuꝑ facte quaʒ in

ſpiraſti. fit conuẽtus iſte celeberrimꝰ⁊ de⸗

uotus ad oꝛandũ ⁊ depꝛecandũ faciem tu
am plenã gratiaꝝ ⁊ dicendũ. Dñe ſaluuʒ

te diſpone. (Deg qre nobis pꝛoſperũ
iter fieri petim viri patres? fratres Reue
rendiſſimi ſapiẽtes illuſtres atq; doctiſſi⸗

fac regẽ. Iterqʒ; Gen ſalutis tue ꝓſperita

mi.⁊ in oĩm virtutũ decoꝛe pᷣclari. Nobis

inq; pꝛoſperũ iter quo pacto fieri petimꝰ.

etiã qui loco manemꝰ/nec moueri quocᷓ
extra diſponimus: Sed ꝓfecto videmur
iter agere.dũ facit iter nobis hoc eſt advti
litatẽ noſtrã/ad obſequiũ noſtrũ.advni⸗

uerſalem ecclie pacẽ. Sereniſſimꝰrhoms
noꝛũ rex/ptectoꝛ eiuſdẽ eccłie fideliſſimꝰ.

Pꝛoſperũ ſit iter ſuũ /ſuppliciter⁊ ſalubꝛi
ter imploꝛemꝰ.quoniã in pꝛoſꝑitate ſua
ſalus noſtra reponit᷑. Ita enĩ pꝛoſperũ fa
cies iter nobis O deus ſalutariũ noſtroꝝ
ſi pedes eiuſdẽ regis noſtri in viã pacis di
rexeris.ſi cõceſſeris eum redire cũ exulta⸗

tõne poꝛtantẽvberes vnionis ꝑfecte ma/

nipulos. Sic eni fas habebit ex ſentẽtia

dicere cũ Abꝛae ſeruo.q; pꝛoſperũ feceris

iter ſuũ/ꝙ pꝛeterea fueris ſecũ in om̃ibus
ad que ꝑꝛexit.Ambulet igit᷑ ipſe rexvia re

gia/per arma iuſticie.a dextris ⁊ a ſiniſtr
te duceꝛ te comite:qui es via veritas ⁊ vi⸗
tate dicente ad eum Intellectũ tibi dabo

⁊ inſtruam te in via hac qua gradieris.fir

mabo ſuꝑ te oculos meos. Mãdes deus

angelis tuis vt cuſtodiãt eum in omnibꝰ
vijs ſuis poꝛtẽt eum in manibus tue pꝛo
tectõnis.vt non offendat ad lapidem cu⸗
iuſſibet obſtaculi.vel obduratõnis partꝭ
aduerſe. pedem ſuũ ʒelum ſuum. Sic eni
pꝛoſpeꝝ iter facies.nedum ſibi ſed nobis
et hoc advtilitatemr
rium noſtroꝛũ.¶¶ Potuerat ſermo noſter
pꝛolixius extendi.qui deuotas pꝛo regis
itinere pꝛoſpero fundendas. oꝛatõnes cõ

monefaceret atq; ſuaderet. Sed inſpicio
veſtrum deuotõnis ardoꝛem/qui vt con⸗

tinuetur vel in maioꝛem deſiderioꝛũ flam
mam erumpat. non eget flatu verboꝛum
meoꝛum eriguo.per ſe enim ſatis in me⸗

ditatõne veſtra exardeſcit ignis. pioꝛum

ſanctoꝛumq; deſiderioꝛum.vt iugiter le/

uatis ſurſum coꝛdibus/ vt tractis ex imo

oſtrã tudeus ſaluta

—, —, „ ————ʒ—ʒ—ẽ —

Gnte⸗
d
e

no

Regis rhomanoꝛũ

pector ſuſpirijs atq; gemitiba dicatvnuſ⸗
quiſq; apud ſemetipᷣm Pꝛoſperũ iter faci
et nobis deus ſalutariũ noſtroꝝ.facietp
faciat. nam apud hebꝛeos vt Nicolaꝰ de

— „

Aaoaliſiuanarndepanialive⸗
Di

ſolet poni. ¶ Diuertat nũc paululũ⁊ per⸗

q; off ert᷑ in ipſa meditatõe mea iter qZddia

non terreſtre qð agit᷑ pedibocoꝛꝑis.ſʒ ſpi
rituale⁊ celeſte iter eternitatis qð pagrat
pedibꝰmẽtis/qͥ ſunt cognitio pes ſiniſter

in intellectu. ⁊ volitio pes dexter ĩ affectu
Hoc iter q̃le eſt ſi qͥs introgauerit/rñdeat

ꝓpbeta id eſſe viã mandatoꝛũ dei.quã ne

dum ambulaſſe ſʒ cucurriſſe gloꝛiabat᷑ ip

ſe cũ ait. Viam mandatoꝝ tuoꝛũ cucumri
cũ dilataſti coꝛ meũ.Et rurſus. In via te⸗
ſtimonioꝝ tuoꝝ delectatꝰ ſum ſicut in oĩ
bus diuitijs. Et talia ſunt in hanc ſentẽ⸗
tiam abſq; nũero.Etenĩ tu qui ꝑegrinarꝭ

hic a dño.ſi ꝑgendo vis ad vitaʒ ingredi⸗

ſerua mandata. Hec eſt enĩvia regia.hoc
iter ꝓſperuʒ.hec cõpendioſa ſemita.q̃ du
cit ad vitram. ¶ Atuero videre mibi vide
oꝛ conſeq̃nter in ipſa meditatõe mea.col

lectũ eſſe ſacroſanctũ pñs cõciliũ vtyiam

iſtã pꝛeparet⁊ dirigatvt pſperum hoc iter
oſtrũ faciat. cõcedente deo ſalutariũ no
oꝝ Nãve mũdoa ſcãdalis.ve hoſtilibꝰ
inſidijs.ſuꝑ quib eſt illa ꝓphete ↄqueſtio
In via hac q̃ ambu.abſcon.ſuꝑbi laq̃um
mihi. Et rurſus iuxta iter ſcãdalũ poſue.

mihi. Quis ãt oĩa iuxta iter mãdatoꝝ dei

poſita ſuꝑboꝝ/demonũ carnis.⁊ mundi
ſcãdala dinumeret: Quis oẽs laq̃oꝛũ no
dos.artes modos agnoſcat: Quis non
cũ Anthoĩo paueſcẽs exclamauerit. Hos
dñe laqueos oẽs.hec ſcãdaloꝝ retia quis
euadet? Atqui benedictꝰ deus ſalutariũ

noſtroꝝ qui ꝓſpeꝝ nobis fecit iter ſpũale

mandatoꝛũ ſuoꝛũ.dũ voluntatẽ faeultatẽ
q; cõtulit cõueniendi ſenioꝛes in vnũ.cõ

uocãdi cetuʒ.congregãdi eccliam.vtvide
rent qͥd facto opus eſſet.ad tollenduʒ tot
ſcãdala poſita in vijs ſyon ita vt lugerent.
eo ꝙ non eſſet qͥ veniret ad ſolennitatẽ

Hinc offendebat ſcandaluʒ ſciſmatice di
uiſionis. Hinc ſcandalũ multiplex hereti

ce pꝛauitatis. Hinc multiplicata ſuʒnu

merũ ſcandala/offenſiões ⁊ retia cuiſtibʒ

vicioſitatꝭ ¶ Obſidebat pᷣcipue.hoc iter.

ſpuale/moõſtrũ hoꝛrendũ ingẽs / molepo
tens /ſuꝑbia ⁊ filia eius impꝛobiſſima.di

ra dominãdilibido.phibuerat toto mali
gnitatis ſpiritu ⁊ aſtu/ne celebꝛaret᷑ gene
rale conciliũ/qð efficaciſſimũ erat.⁊ pene
vnicũ.aduerſus hecoĩa ſcãdala remediiũ.
Exultetvero nunc om̃is fideliũ turba.

FHuc magnifice grãs referat deo ſalutariũ

nr̃oꝝ ͥ pſpeꝝ fecit iter mãdatoꝝ ſuoꝝdũ

ↄtnlit celebꝛari ſacroſctm̃.h̊ gnale ↄciliũ

ſufficiẽs ad ſciſmatũ ſedatõʒ Ad hereſũ ex

tirpatõʒz⁊ ad moꝝ rfoꝛmatõʒ Et h̊ ex pau

(is in hoc eodẽ pꝛacticatio ↄcilio.ũ tã de

clarare.qᷓ; ſummatĩ narrare vel annotare

curabo. HNon accurato quidẽ ſed doctria

li quotidianoq; ſermone. Sats erit ita lo

qui vt intelligar. ndaran itacr mẽé
enerale conciliũ ⁊ acta

eius Inuenio ꝙ ipm ab itinere ſpirituali

remouit pꝛĩo quadruplex ſcãdalũ obſtẽs
ſciſmatis ſedationi. Remouit alið q̃dru

plex ſe candalũ nocẽs hereſum extirpatiõi.
Remouit alteꝝ quadruplex ↄtrariãs mo
rũ refoꝛmatõi.⁊ ita contrariãs.vt iam nõ

eſſet pꝛoſperũ ſed infauſtũ iter pacis fidei
et virtutis. ¶¶ Cöfoꝛmiterad hanctripli
cem qternitatẽ ſcandaloꝝ numeremꝰ.xij.

cõcluſiões.regulas aut leges.q̃ in hoc cõ

cilio.vl explicitevel ĩplicite ſtabilite ſunt
quaſi totidẽ directiões ſalutares.ꝑ quas
pꝛoſperũ iter fecit nobis deꝰ ſalutariũ no
ſtroꝛũ.vt in hoc itinere ſit vnitas rõe pmi
ſitveritas rõe ſcðᷣi.ſit bonitas reſpectu ter

tij. Sit inſuꝑ mod?ſpẽs⁊ oꝛdo. Sit de /

niq; mẽſura nüerus⁊ pondꝰ. Cõfoꝛmiter

ad potentiã ſapiam ⁊ bonitatẽ patris ⁊ fi
lij et ſpũſſcti. Hoc modo ꝓſperũ iter facit

nobis deꝰ.ſcʒ vt ſit iter planũ iter lucid—u.

iter pulcrũ.dum iuſticia ponit in via greſ

ſus ſuos / dũ veſtigia ſua relinqͥt impᷣſſa/

quaſi certa totidẽ ſigna/ne oberremus vel

exoꝛbitemus.nobis data.

„

rans iter noſtrũ a pꝛimo ſcãdalo.que da

ta eſt in ſeſſione publica.v. Apꝛilis anni

pꝛeſentis ¶ Conciliũ generaile poteſtatẽ

a chꝛiſto immediate habz. cui quilihzen
ipa

iuſcunq; ſtatus vel dignitatis.etiam

palis exiſtat obedire tenetur/in his que
pertinẽt ad fidem / ⁊ extirpatiõem ſciſma
tis.ac generalẽ refoꝛmatiõem eccleſie dei
in capite/ ⁊ in membꝛis. Conſcribenda

MMꝛima lex in via
(Alſſignet᷑ pꝛo pꝛima ꝑteque eſt (pac
de via pacis.pꝛima lexſiue directio libe/⸗

–
* 4 .

pꝛoꝛſus eſſe mihi videretur in eminẽtio⸗
rib locis.vel inſculpẽda ꝑ oẽs eccłias.ſa⸗
luberrima hec determiĩatio.lexvel regula/
tanq; directio fundamẽtalis.⁊ velut infal
libilis aduerſus mõſtruoſum. hoꝛrẽdũq;
offendiculũ.qð hactenꝰ poſitũ erat ꝑ mul
tos de eccleſia in itinere mãdatoꝝ dei. de
terminãtes ex textib groſſe. nõ ad regulã
euangelicã? eternam acceptis.papã non

eſſe ſubiectũ generali cõcilio.neq; iudica

ri poſſeꝑ ipᷣm.Ox pꝛeterea generale conci
liũ totũ ab ipſo robur ĩmediatũ ſumebat
Hiec poterat ſine eo caſu quocũq; vel con
uocarivel ſtabiliri: O nemo poterat ei di
cere. Cur ita facis.quoniã ſolutꝰerat legi

bus⁊ ſupꝛa ius.Et ita de plimis ꝑ q̃ blã⸗

da fallax: ſubdola adulatio fouebat libi⸗

dinẽ dñandi/⁊ tyꝛannidẽ eccleſie deſtru⸗

vt nõ pateret via reductõis ſeu pacis.

Scripſit ſuꝑ hoc erroꝛevel ſcãdalo Reue

rẽdiſſimꝰpr̃ dñs Cardinal cameraceñ.pᷣ⸗
ceptoꝛ m

nitetes ſuis iuribo poſitis ãnotauit.Nũc
exq iam lex poſita eſt nec iã licet dubitare
pꝛobatõnes omittamꝰ. Sola hec pꝛoba

tio ſufficeret. Si eccleſiam nõ audierit ſit

Lociliũ generale po (ſiue lex ſalutarꝭ
teſt eũ quẽ reputat ſummũ põtificẽ.nedũ
cõſultiue inducere.ſed autoꝛitatiue cõpel
lere ad offerendũ viã ceſſionis vel ad cedẽ
dum papatui etiã ſine culpa ſua licʒ non
ſine cauſa. Qualis cauſa mltiplex eſſe pᷣt/
dukadenodi in publicis fmonibtactuʒ
fuit in hoc cõcilio. Mec lexꝑ hoc ſacrũ
cõciliũ.determĩatiue ſtatuta eſt.⁊ in papa
Johᷣ.xxiij.pꝛacticata.qͥ viã ceſſionisvꝛgẽ

te cõcilio pꝛimũ obtulit.deiñ ceſſit Lollit

ex hoc ſcãdalũ dicetiũ viã ceſſionis pꝛacti

cari nõ poſſe inuit cõtendetiba de papa⸗
atoö

volentiũ inuito generali cõcilio vel eccłlia

ꝑnicioſe papatũ detinere. nuũc aut quõli⸗
bet in futuꝝ Etenĩ ſi pᷣt ſummꝰ põtifex da

Celeſtinꝰ⁊ laudat᷑.cur nõ viceuerſa pote⸗

rit ſponſa chꝛiſti repudiare nõ dicã ſpon⸗
ſum ſuũ.ſed ſponſi vicariũ.pꝛeſertimvbi

ptoꝛ me inclitꝰ? dudũ ⁊ nuꝑ anteq; fierzʒ
bec cõſtitutõ reputãs eẽ pꝑnicioſiſſimũ ſic
aſſerere.ſicut⁊ de multis dictis ꝑ q̃ſdã in

rectio

pꝛo viagio

“ ſubeſt vel culpa vel cauſa:

CCertia directio.

¶ Tonciliũ generale ſic eſt ſupꝛa papã ꝙ;
ei bullas⁊ ꝓceſſus vel oꝛdiatões⁊ ſtatuta
pᷣt irritarevel annullare. Põt inſuꝑ trãſſa
tionẽ curie romanea loco cõcilij ĩpedire.
Loõpellere rurſus papã ſtare cũ cõcilio et
ita de ſilibꝰ. Hoc determĩiatũ eſt in publi⸗
ca ſeſſione⁊ młtipłr pꝛacticatũ.Tollit᷑ ex
hoc ſcãdalũ quo ꝑ indirectũ q̃reret᷑ nunc
aut alias di ipari generale concilium.
uarta directio.
onciliũ generaleſic eſt ſuꝑ leges oẽs
poſitiuas.vel a ſummis põtificib.vła ge
neralib cõcilijs editas/ꝙ eas pᷣt interpᷣta⸗
ri mutarevel tollere.pꝛo qᷓnto viderent᷑im
pedimentũ vel ſcandalũ eſſe ad iter eccia-
ſtice vnionis.Hoc pꝛacticauit pñs cõcili
um tollẽdo pẽas oẽs⁊ inhabilitatões.⁊c̃.
Suſpẽdẽdo inſuꝑ futurã ſummi põtifi⸗
cis electõem. Recipiendo deniq; ad cau⸗
telã: humili q̃dã cõdeſcẽſiõe.pᷣtenſam cõ
firmatõʒ cõcilij a dño papa.cũ młtꝭ ſilib⸗
qꝗ⁊ q̃lia iuriũ poſitiuoꝝ rigoꝛ ñ admittit.

Becũda pars pꝛin
Vcipalis devia veritatis.
vpoſuimꝰ in hac parte pꝛia qua⸗
dtuoꝛ ſcandaloꝛũ genera quibo ob/
ſtitit pñs ↄciliũvt ꝓſpeꝝ iter faceret nobᷣ
de ſalutariũ nrõꝛũ/ad dirigendos pedes
nrõs ĩ viã pac.⁊ ad ſedatõeʒ ſciſmatice di
uiſiõis. Lrãſeam p ſcõa ꝑte ad deſtructõ
nẽ alterius q̃drupliqò ſcãdali qudᷣ videbat
impediri declaratio veritatis.et beretice

4 .

pꝛauitatis deſtructio.
Pꝛuma directio ſa⸗/
lutaris in via catholice veritatis.
4TRongna generale poteſt ⁊ debet circa
omnẽ ꝑſonã cuiuſcũq; pꝛeeminẽtie vł ſta
tus exiſtat/abſq; fauoꝛevel timoꝛe.vel per
ſonarũ acceptõne/ indiciũ in cauſa hereß
exercere.patet ex tenoꝛe cõmiſſionis date
Reuerẽdiſſimis patriba dñis q̃tuoꝛ cardi
nalibus.⁊ alijs de qᷓlibet natõe.Hoc inſu
pꝛacticatũ eſt circa inquiſitiõem factom
de papa Johãne.xxiij. ⁊ circa Johannem
puſſi.qui q;uis eſſet ſtatus parui:habuit
tamẽ fautoꝛes plłimos foꝛtes acres.et po
tentes. Hoc autem eſt ꝓſperum et efficax

4

ne

i⸗

Regis rhomanoꝛũ

iter ad extirpatõem erroꝝ dũ nullis parci

tur.ſed cõſtanter ꝓcedit᷑ ſd emendatõem
vel ſi coꝛrigi noluerint ad punitionẽ ⁊ ex
terminatõem errantiũ.Alioquin non ſa⸗
tis deſtruũtur erroꝛes.ſi ꝑmittũtur liberi:

⁊ impuniti patentes⁊ notoꝛij.verbis aut

factis hereſum defenſoꝛes. Si pᷣterea pꝛe
dicatoꝛibe catholice veritatis non ſubeſt
lena libertas elucidãdi legẽ ſanctã. Zol
itur ex hoc pñticoncilio dictũ phᷣi illiꝰ.qͥ
leges compabat teł araneaꝝ.eo ꝙ; debilio

res muſcas retinent trãſmittũt foꝛtioꝛes.

Becunda directio
ſiue ſexta lex in oꝛdine.
Conciliũ generale p̃tꝛ debet aſſertões
hereticas⁊ erroneas in fide⁊ moꝛibo q̃ fue
rũt⁊ ſunt in ſcãdalũ publicũ diligẽter exa
minare repꝛobare ⁊ dãnare.etiaʒ nõ facto
pꝛiusvel ſimł pceſſu aduerſus aſſertoꝛes.
NHoc pluries pꝛacticatũ eſt in hoc cõcilio
vt de aſſertõnibo ꝙ cõicandi erãt laici ſub
vtraq; ſpecie Et de iſta aſſertione quilibʒ

xbpᷣianus poteſt⁊ debet.⁊c̃. Deniq; tam rõ
nes qᷓ; ſilitudines manitfeſte.⁊ exẽpla ſan

ctoꝝ ꝓbant idẽ.vt de falſo numiſmate / et
famoſo libello.Tolliturex hoc ſcandaluʒ
vel tolli debet eoꝝ qui ꝓ bono acceſſoꝛio

quod in facto cõſiſtit.elucidatõem verita

tis vel impediunt vel ꝓcraſtinant.hoc ãt
pꝛocroſtinare quid niſi impedire eſt:
Certia directio.
Coõciliũ generale pᷣt dãnare ppões mul
tas.cũ ſuis autoꝛib.liq; hr̃e gloſas aliq̃s

vel expõesvel ſenſus logicales veros poſ

ſint. Hoopꝛacticatuʒeſt in hoc cõcilio de
multis articulis ꝛvicleff ⁊ Joh̊.huſſ.quo

rũ aliqui poterãtvel de vi logice vel gram
matice. defenſionẽ aliquã recipe.vt in ar⸗
ticulis qͥ ſunt indefinite traditi.vel qui lo
quũtur.de poſſibilitate put poſſe logicuʒ

eſt? nõ phicũ Vel qͥ poſſent ad aliquẽ ſen
ſumveꝝ trahi.ſi ſeoꝛſum ponerẽt᷑ 3

cõciliũ hoc ſolerter attẽdit/pꝛio qꝛ iuxra

hilariũ Intelligẽtia dictoꝝ excauf ẽ aſſu
mẽda dicẽdi. Iterũ illð Auguſt.Aiberis

verbis vtunt᷑ phi: in reba ad intelligendũ

difficillimis offenſionẽ piarũ auriũ non
ꝑtimeſcũt.Nobis ãt ſcʒ theologis.ad cer⸗
tã regulã loqͥ fas eſt Allð deniq; vulgatuʒ

fundamentũ in Ariſtotele q̃mones ac⸗⸗
cipiẽdi ſunt ſᷣm materiã ſubiectã Uñ mo

loq iuſſit ⁊ cõpulit

ralis ſentẽtia ſumit?᷑ Ea eſt enĩ öine foꝛme
ſubſtãtia vt ꝙ nec in extrema dilabat᷑ nec

in ſe extraneũ aliqð ipᷣa ſuſcipiat.ſʒ ſic de

ea ꝑmenides ait. Aerũ oꝛbẽ mobilẽ rotat
vüũ ſe ĩmobilẽ ipᷣa ↄfuat.qð ſi rões q̊ʒ nõ

extra petitas ſʒintra rei quã tractabimus
ambitũ collocatas agitauimꝰ nihil eſt qð
ammirere/cũ platone ſanciẽte didiceras/⸗

cognatos de qbꝰloq mur rebo opoꝛtere eẽ

ᷣmones.iij.de cõſolatiõe vlti.pſa in fine.

Silær cheologia ſuã hʒ ꝓpꝛiã logicã ⁊ ſen⸗
ſum literalẽ.alrq; ſpeculatiueſcie. er

directio vel lex pᷣfnauit hactenꝰpᷣclarã vni
uerſitatẽ pariſieñ.a pluriba erroꝛibꝛ dum
ſcholaſticos ſuos ſp ad certã regulã fidei
Uiina in alijs ſtudijs
hec diſciplina ſimiliter teneatur. Mala li
bertas eſt male erronee loqui poſſe.·

Quarta directio

ſiue octaua in oꝛdine.

¶Lociliũ generale pᷣt ⁊ dz dãnare ꝓpões
nltasvel aſſertões hmõi/qᷓ;nis nõ poſſẽt
ex ſolo⁊ nudo textu expᷣſſo ſacre ſcripture
patẽter repꝛobari.ſecluſ expõiba doctoꝛũ
velvſu celebꝛi eccie/⁊ ceter Hoc pꝛactica

tũ eſt in h̊ ↄcilio in młtis aſſertõ ibꝰ Jobã

nis ꝛvicleff ⁊ Jo.huſſ.ĩmo⁊ de iſta ꝙẽ cõi

candũ ꝑ laicos ſubvtraq; ſpẽ panis⁊vini

Hec directio vel lex pſperũ facit iter ad he
reſim⁊ hereticoꝛũ extermĩatõʒ.qm̃ hereti
ci q̊s vidimꝰ defenſiõeʒ ſuãvt płimũ acci⸗

piũt qꝛ nolunt hereſes abſolute reuocare

ſʒ tm̃ ↄditionalr ſividelʒ ex rigoꝛe textꝰ ſa
cre ſcpture cõuincant᷑errare.dicẽtes ꝙ ex⸗
pões doctoꝛũ.decreta decretales ſint apo
crife.neq; deill curãdũ ẽ Hec ãt pᷣumptõ

Certia pars pꝛinci
palis devia moꝛum velvirtutum
d ) Ecaratꝭ vel narrad ſcãdał q̃ttuoꝛ
obuiãtibo erroꝛũ extirpatõni.loqᷓ

mur ꝓ t᷑tia⁊vltia ꝑte aliqͥd de remotõe tot

idẽ ſcãdaloꝝ obſtãtiuũ moꝝ reſoꝛmariõi
in capite ⁊ ĩ mẽbꝛis narrãdo q̃druplicẽ le

gevel directõʒ pꝛacticatã in ̊ ↄcilio.vt p

ſpex iter faciat nob de ſalutariũ noſtroꝝ
Dꝛima directio ſa⸗
lutaris in via moꝛum et virtuis.
Eanculum gener llent eſt ſuper pa⸗
pa

q;ᷓ late pateat ad erroꝛeſ.nemo ñ intelligit

⁊ aliuʒ quẽlibet de ecdleſia.ꝙ ipſum

2ð

—

Bermo peo viagio

papã poteſt deponere pꝛo quocũq;crimi
ne.de quo notoꝛie⁊ incoꝛrigibiliter ſcan⸗
daliſat᷑ ccleſia. Hoc eſt pꝛacticatũ duduʒ

de papa. Johᷣ. xij. et nüc de Joh. xxiij. In

cu us deiectõne nõ inſerit᷑ ꝙ fuerit hereti
cusvel a fide deuius Et ſi ita actũ eſt de ce
dro libani.quare nõ timebit humilis her
ba deſerti? Accuſatus tamẽ inter cetera fu
it ⁊ cõuictus ꝙ fuerat notoꝛie ſymoniacꝰ.
Ex quo cõfunditur illa quoꝛũdã temeri⸗
tas.qui papã in collatõne beneficioꝝ nõ
poſſe cõmittere ſymoniã vel diſputabant
vel diffiniebanrt.

Becunda directio

Konciliũ generale q;uis nõ poſſit nec

debeat plenitudinẽ poteſtatis papalis cõ
miſſam a xpᷣo petro ⁊ ſucceſſoꝛibo eius tol
lerevel minuere ſʒ de ea gratias agere deo.
qui cõtulit eamq; reuereri debet ⁊ ample/
cti. Põt nihilominꝰ vſum ptãtis illiꝰ cer⸗

tis legiba⁊ ſtatutis limitare in edificatõeʒ

eccleſie.Hoc pꝛacticauit pnᷣs conciliũ.tũ
in multis.tum ſpeciałr in hoc ꝙ legem pᷣ⸗

fickit in eligendo papã futurũ ⁊ ſuis electo

ribus ꝙ Reuerendiſſimũ patrẽ dñũm An⸗
geluʒ coꝛario.ob laudabilitatẽ ſue ceſſio⸗
nis ſpontanee.nullus papa futurꝰpoſſet
eum a collatis.cardinalatu ⁊ poteſtate le⸗

gati ꝑ hoc cõciliũ/deponere.nec eũ ſup p̃

teritis quibuſcũq; factis quõlibet impe⸗
tere vel punire. Jure quidẽꝛ indulgẽticõ
deſcenſiõe hoc factũ eſtvt exemplũ poſte/⸗
ris detur vltro cededi/ dũ illud efnagitat

ecclievel piavtilitas.vel vꝛgẽs neceſſitas

Expedit autẽ nũc ante ſummi pontiti
cis electõem ita fieri circa multa generalẽ
ſtatũ eccleſie cõcernẽtia. In q bus ſummi
pontifices vſuʒ plenitudinis ſue poteſta
tis paſſim nimis verterũt in abuſum. vt
qꝛ noluer̃t generalia celebꝛare ↄcilia Nec
inferioꝛib pᷣlatis oꝛdinaria iura relinqre
Nðq; in ſtatutis generaliũ cõcilioꝝ nũc

caſſando ea.nũc mutãdo.nũc ad libitum

interpᷣtando. nũc pꝛiuilegia ⁊ exceptiöes
largiedo.palã⁊ abſq; manifeſta rõe vłvti
litate deuiarũt ¶ Vñ ſiẽ in vſu diſpeẽſatio
nũ.ↄceſſione pꝛiuilegioꝝ. innouatõede⸗

cretaliũ nõ expedit vſum poteſtatis papa

lis ſic reſtringi.vt in om̃i caſu tali.fiat ad

cõciliũ generale recurſus. ꝓpter difficulta

tẽ? raritatẽ ſue ↄuocatõis.qualis nõ erat

in pꝛimitiua eccleſia.qñũ cõi cõſenſu dicẽ⸗
te hieronimo fiebãt om̃ia. Sic non expe
dit talẽ laxatõem fieri q̃ vim ⁊ robur gene
raliũ cõcilioꝝ in ſuis cõſtitutõibo paſſim
tollat ⁊ eneruet. ͤNdera poſſet in H
loco Areſtote.traditio de triplici policia
Regali ſcʒ?⁊ monarchica In qvnus bene
pꝛeeſt cui tꝛannꝰopponit᷑. Altera eſt ari⸗
ſtocratia.vbi dominãtur pauci et boni.
culi opponit᷑ oligartia Tertiã ponit tymo
cratiã in qua ppłs benedñatur q̃ oppoſi
tã hʒ democratiã Eſſʒ aũt ĩter iſtas po⸗
litias illa melioꝛ q;ᷓ aliqua ſingłaris.que
ex Regali⁊ ariſtocratia cõponeret᷑.vt in re
gno frãcie vbi rex inſtituit plamentuʒ a q̃
iudicari nõ refugit. Eſſet vero oĩm optia
⁊ ſaluberrima policia.q̃ triplicẽ hanc bo⸗
nã complecteret᷑: regale/ariſtocratiã/⁊ ty
mocratiã r autẽ generale cõciliũ po⸗
licia talis cõpoſita hñs ſuã directõeʒ. ma
gis ex aſſiſtẽtia ſpecialiſpũſſcti.⁊ ꝓmiſſio
ne Jeſu xpᷣi.qᷓ; ex naturavel ex humana ſo
la induſtria.(i/ Hinc eſt illð qð pᷣdiximꝰ/
ipʒʒ eſt ſaluberrima? efficaciſſima regla
ad regimẽ totiꝰeccłie trãquillũ.vel ↄſeruã
dũ vel refoꝛmãdũvel inueniedũ.tanq; ſu⸗
pꝛemꝰ ⁊ ſufficiẽs legiſſatoꝛ vniuerſalis et
potẽs epiekes. Pꝛeterea legitimꝰ? ſecurꝰ
nec ſuſpectꝰrõnabiliter ab aliq bo xvᷣianis
cũ pcedat oĩm vel q̃ſi oĩm cõi cõſenſu vel
aſſenſu.¶ Quid ãt eſt generale cõciliũ ali
as deſchtu eſt ⁊ repeto? Cõciliũ generale
eſt cõgregatio legitia autoꝛitate facta/ad
aliquẽ locũ.ex om̃i ſtatu hierarchico.toti
us ecclie catholice.nulla fideli ꝑſona que
audiri reqrat excluſa/ad ſalubꝛiter tractã
dum ⁊ oꝛdinandũ:ea q̃ debitũ ægimẽ eiꝰ
dem ecclie in fide ⁊ moꝛibo reſpiciũt.De⸗
duci poſſet ex hac deſcriptõne cũ pᷣcedẽti⸗
bus qualiter plenitudo poteſtatis papał
collata eſt a xpo.in his que ſupꝛa naturã
ſunt In alijs etiã qᷓ leges naturabl.canoni
ca⁊ ciuilſibi tribuũt vt monarche ſußmo
ſtat⁊ cõcoꝛdat᷑ cũ ptãte cõcilij q̃ dicta è‚ q̊
niã in cõcilio papalis ptãs icludit᷑ qᷓ;uis
aliter ſit hec ptãs in papa aliter in cõcilio
Sitẽ aliter claues petro tradite ſunt. alit
eccłie. Vñ ↄciliũ in multis qᷓ papã reſpi⸗
ciũt.hʒ autoꝛitatẽ cõſiliatiuã ⁊ dictatiuã/
papa exercitatiuã ⁊ executiuã Nõ eni poſ
ſet cõciliũ ꝑ ſeipᷣʒ.vel abſoluere in foꝛo 5
ſciẽtievel pᷣſbiteros oꝛdiare.vel coꝛpꝰxpᷣi

ofſficere. vl öbellare manu armata ifideles

O

Pok

inducẽ
cilio.ſueq; diffinitiõi pꝛoꝛſus ſummitte⸗
rẽt.euiꝰautoꝛitati ipſemet rex/quẽadmo⸗
dũ tũc⁊ pluries antea.ſub atteſtatõe diui
ni noĩs ptęſtatus eſt debebat ⁊ volebat es
ſubiectꝰ.⁊ hoc in ſpeculũ ⁊ exẽplar eternũ
culuſſibet pꝛincipis catholici temꝑalis.
Qnarta directio ſi⸗

ue lex duodecima ⁊ vltimnmg.

Regis rhomanoꝛũ

huiuſmodi cõſulerevel dictare/cuiꝰdicta⸗

mini qͥ repugnat cõtumaciter/ repugnat
ſpiritui ſancto/cuius eſt ipᷣm cõciliũ in di
ctando vel cõſulendo dirigere. Exemplũ
in homine.vbi rõ poteſtatẽ habz dictati ½
uã⁊ ↄſiliatiuã volũtaſ exercitiũ⁊ executõö,z

Wertia directio.
oneilugenerae pt de diſſenſiõibus
⁊ guerris inter pꝛicipes xpᷣianos feuiẽtes

in ꝑniciẽ totius xpᷣianitatis⁊ ꝑditõis ho⸗

minũ in anĩa ⁊ coꝛꝑe.autoꝛitate legitima
cognoſcere.pꝛohibẽdo eis vias facti ⁊ af
ſuſcipiendũ vias iuris⁊ rõis ꝑ cẽſuras ec
cleſiaſticas cõpellendo Hoc pꝛacticare
ꝓpoſuit Sereniſſimus rexrhomanoꝝ ſo
Auguſt qui pusq; recederet ab hoc cõci⸗
lio ad locũ conuẽtõis cũ rege Aragonũ.et
petro de luna.oꝛõem ad deputatos habu
it.om̃i religioſa pietate.⁊vera xpᷣiana reli
gione pleniſſimã. quã his auriba nõ ſine

ia cõpunctõe letus audiui. Harrauit il⸗

lic ꝓpoſitũ ſuũ eſſe.tẽdere poſt ſedatõʒ ſciſ
matis.ad pacificatõʒ Regũ Francie?⁊ An
glie:maximeꝑ autoꝛitatẽ huiꝰcõcilij Nar
rauit de pacificatõne Regis polonie cum

pꝛutenis. Dehinc de paſſagio hieroſoli⸗

Fundamẽtũ ſeu regulã ꝓcurauit
o quãlibʒ ptiũ /vt ſe generali con

nieꝛc̃ (

gientFanda pacificatõe regis polo⸗

. Conciliũ generale pᷣt ⁊ debʒ cõſtituere
Cr.

crebꝛioꝛẽ generaliũ cõcilioꝝ celebꝛatõem
qᷓ; retroactis tꝑib fuerint celebꝛata.vt de
decẽnio in decẽniũ.pᷣfixa futuris ſummis
põtificibo iſta lege.quã trãſgredi nõ liceat
Fundat᷑ in pᷣmiſſis hec cõſideratio⁊ ꝑ ar⸗
guqmentũ ex oppoſitis.qm̃ ſi tot⁊ tã enoꝛ

mia diſcrimina puenerũt eccłie dei dũ ceſ

ſatũ eſt a cõcilijs generalibo/qᷓnta demum
erit ſalutaris vtilitas ex freq̃ntioꝛi celebꝛa
tione/pſpicuũ eſt Quis itaq; neſciat ꝙ; in
ſuꝑioꝛũ pctã minꝰ? vigebũt.dũ minoꝛẽ ſi ꝰꝰ
coꝛpꝰmiſticũ manere ſꝑvſq;ad ↄſi nmaroʒ

bi ſentiẽt eſſe peccãdi licẽtiã.vel ĩpunitatꝭ

⁊ita de multis.ſed ad ipʒ ſpectat cirea hec ſpem / dü ſcz reddituros ſerõen

coꝛã iudi

ce ſuo:generali cõcilio pſpicut. Sũt qͥp/

pe nõnulli.qᷓ etſi deũ nõ timent / hoĩes ta⸗
mẽ reuerẽter. Deniq; ſi nõ ſit aſſidue lex
veina,dirigens regẽs⁊ actuans leges moꝛ
tuas ad effectũ.ipſe nõ ſatis ꝓficiũt.vñ et
pfß's tradere ſatageẽs mediũ virtuiꝭ nõ po⸗
tuit illud efficaciꝰinuenire q; vt diceret ꝓ⸗
ut ſapiẽs iudicabit. Potuerãt ex pᷣmiſ⸗
ſis olbus velut ex fundamentalibo qbuſ/
daãa regulis directõib ſignis invia mãda
toꝝ dei leges elici ꝑticularioꝛes. ad tolle⸗
dũ ſcandala impediẽtia pꝛoſpeꝝ iter pacꝭ
fidei⁊ virtutis.ad ſedatõem ſciſmatũ quo
ad pꝛimũ.ad extirpatõnem erroꝝ q̊ ad ſe-
cundũ. ⁊ ad refoꝛmatõʒ moꝝ q̃ᷓ ad tertiũ.
ſed neq; tꝑs neq; locus ſufficiũt. Quia te
tigerũt inſuꝑ multa ex eis pꝛudẽtes ⁊ ſtu⸗
dioſi ſuis in ſcriptis Ouia rurſus debent

hmõòi leges⁊ cõſtitutões ꝑticulares.mag

mutuã collatõem oĩm de cõcilio agitari

tractari⁊ diffiniri.iuxta regionum aut pa

triarũ varietatẽ. Quia deniq; decreta ⁊ de
creta les viderẽtur abũdanter ſufficere. ſi
p legem viuã fierʒ efficaxexecutio Alioqͥn
muilciplicatio conſtitutionũ hmõi.etiam

ſubleuet aut pficiat.( Faciamꝰ tandẽ in
oꝛõe finẽverbis.vt co reuolet ad ci.⁊ dica
mus obſecrãtes. Pꝛoſpeꝝ iter faciat no⸗

penaliuz. qnq; kiar garane anat qGᷓu

bis deus ſalutariũ noſtroꝝ Iter nedũ ter
reſtre ſed ſpũale ⁊ celeſte.iter eternitatꝭ ad

deiüũ ſalutanũ noſtroꝛũ qui eſt bene⸗

dictus in ſecula. Amen. Finit

Libellus de aufe

ribilitate pape ab eccleſia Johãnis de ger

ſon Cancellarij pariſiein.
VEniet autẽ dies cuʒ auferet᷑ ab
vy eis ſpõſus Marci.ij Circa quẽ

NDuerit᷑. Si auferibilis ſit ſpõ
leſie a filijs ſuis vel ab ea. Et ponat᷑

hic conſideratõnes.xx.

uma oſideratõ

Aferibilis nõ eſt ſponſus eccleſie
chꝛiſt?homo. ab ipſa tota eccleſia
lege ſtãte Siquidẽ caput eccleſie
ppᷣs ẽ.ad eph̊.iiij. ⁊ colof.i.et.ij Puto aũt

nemo cõceſſerit ꝙabſq; capitevaleat ꝑma

nere coꝛpꝰaliqð veꝝ vel miſticũ Sʒ ecclie

ttertũ pꝛo materia nũc currente

.
4

— ⸗ . — —

capitis in ipᷣm Pꝛo quo facit parabola ꝗᷓ
xp̃s ſe viti cõparat diſcipulos palmitibꝰ.

Pe

*

pe auferibilitate pape

ſeculi neceſſe eſt lege ſtãte Dath. vltimo.

c ergo fiet ꝑ vinificũ influruʒ

x ſi quis dixerit oppoſitũ dicens cccliaʒ

incepiſſe ab abel iuſto m grego. quo tte

nondũ xps erat incarnatꝰ. Rñdeat Johã
nes in apoc. qui dicit agnũ fuiſſe occiſuʒ

qquia necipſis antiqͥs erat ſalꝰniſi in fide
multũ tñ umplicita ⁊ generali mediatoꝛis
⁊ capitis eccleſie xpᷣi tuc futuri.qbꝰerat ne
ceſſariũ credere ſctm̃ illud ſymbolũ qð de

/2 ꝙ eſt remuneratoꝛ in ſe credentiũ

¶Rurſus deducit᷑qð dictũ eſt ex ipſa cõ⸗

ditione matrimonialis vinculi inter xpᷣm

ſponſum⁊ ecdeſiã ſpõſam.ſicut iohßes in

apo. eccliam ſub typo ciuitatis noue hie
ruſalẽ vidit deſcendentẽ de celo ſicut ſpõ⸗
ſam oꝛ natãviro ſuo. Nã ad exẽplar celeſtꝭ
cccleſia terrena foꝛmata eſt Qð ãt de con
iunxit homo nõ ſeꝑat.ita vt lege ſtãte nõ

ter ſpõſum ⁊ ſpõſam cõiunctos legitime.
Que autẽ coniũctio matrimonialis ma

poſſet aut debeat dari libellus repudij in⸗

gls legitima q; xpᷣi ſit ad eccliam ↄfedera⸗
tio: Pꝛopterea dicit ꝑ oſee. Deſponſabo

te mihi in eternũ.⁊ ꝑ alteꝝ ꝓphetam. Si

poteſt obliuiſci mater ꝙ no miſereat filio

vteri ſui ego tamẽ tui no obliuiſcar Lod
tur de eccleſia ſpõſa ſua.Nã relinquet ho

mo patreꝛ matrẽ ⁊ adherebitvxoꝛi ſue.ſic

⁊xppᷣs eccleſie.cũ matrimoniũ carnale iðo

ſusmat indiſſolubilitatẽ. quia ſacrametuʒ

ſibile i; yts deſineret eſſe ho ſicut ſpo
tanea volũtateverbũ caro factũ eſt. aut ꝙ
deſineret eſſe nedũ eccleſia ipſa.ſed oĩs ge

4 „

gnũ eſt in xpᷣo ⁊ eccleſia/qꝛ eſt illiꝰma⸗

trimonij ſacrum ſignu.·

Aſeribilis eſt abſolute loquẽdo
ſponſus eccleſie xpᷣs homo ab ipᷣa

xps deſineret eſſe hõ ſicut ſpon

neraliter creatura · Poꝛro ſicut nõ eſt abſo

luta⁊ inauferibilis habitudo cuiuſcunc;

creature ad alterã creaturã. neq; tanq; fi⸗
nibilis ad ſuũ finẽ.neq; tanq;effectꝰad ſu

anm cãam. ſicnõ eſt hoc modo entialis vel
inauferibilis habitudo eccleſie ad xpᷣi bu*.

manitatẽ.quã vtiq; cõfitemur creaturam

Et ita ſtaret abſolute xpᷣm hominẽ eſſe et

eſtviatoꝛ.
ex pꝛiĩa conſic
⁊ oĩm collectio nihil alið eſt q; eccliaſtici
coꝛꝑis indiſſolubilis cõpago.quẽadmo⸗
dũ dici ſolet.totũ nihil aliud eſt qᷓ; ſue par
tes ſimul ſumpte. ſed hec cõpago manet
in eternũ lege ſtante. SðDMWĩ7

ccleſia Heq; eni min? hoc eſt poſ

eccleſiã ſimilr eſſe. nec tamẽ ipam a xpovt
homo eſt.vitales influxus ſuſcipere.

.
Conſideratio. III.
Ateribilis eſt ſpõſus militãtis ec
Rcleſie xp̃s a quolibet ſuoꝛũ filioꝛũ
hic in via.licet nõ ab oĩbus colle⸗

qui dicit ſuʒ Rctiue q;diu ꝑmanebit militans eccliax? le⸗
ab oꝛigine mũdi pᷣuiſiue ſcʒ ⁊ acceptatiue
gdeo. licet nõdũ coꝛpoꝛallceernihiine⸗
de⸗

ge ſtante. ſicut deinceps loqui ꝓponimꝰ,
¶Perſpicua eſt pꝛia ꝑs bui diſiunctiq̊

—

niã nullus eſt homo viuẽs qui nõ videat
moꝛtẽe/⁊ ſi hoc nõ ſufficiat qꝛ dicit apłus

ꝓſiueviuimſiue moꝛimur ⁊c.aut ꝑinde
nunq; ſeꝑamur a xpᷣo. Conſtat tñ ꝙ fit ſe
patio ꝑ moꝛtẽ talem.qᷓ deſinit eſſe qͥs via⸗
1oꝛ de ecclia militãte. Conſtat pᷣterea ꝙ

q;diu manebit hic aliquis in via.ſicut pᷣt
pꝓpficere / ita deficere culpabilr ⁊ a xpᷣo vera
vlte vt palmes aridus / et cõ buſtioni ſoli
aptus ſeꝑari.niſi tamẽ fuerit ꝑ cõfirmatõ
nem quodãmõ poſitus extra ſtatũ.pꝛout
Alan pars diſiuncti ſeqͥtur
deratõe⁊ eius deductiõe.qm̃

Conſideratio. IIII
AVteribilis nõ eſt ſpõſus eccleſie
xp̃s ab ipſa quĩ inſiuat quotidie

teris dotibo infundẽdo gratuitis. virtutũ

donoꝛũ beatitudinũ ⁊ maximeſacrame⸗

toꝝ Itaq; ſicut nõ ꝑmanet coꝛpus aliqð
veꝝ⁊ viuens.niſi habuerit q̃litatiuas di⸗
ſpoſitões reddẽtes ↄplexionẽ armoniacã
⁊ decentẽ.per manutenentiã foꝛme cũ coꝛ

poꝛe oꝛganico.ſᷣm exigẽtiã ipſiꝰ.ac foꝛme

actiuitatis.⁊ oꝑationũ ſuarũ.cur aliunde
venit moꝛs:nõ aliter ſentiendũ eſt decoꝛ
poꝛe miſtico eccleſie. Apᷣe enĩ ſpũſſctũs qͥ

elſt ſpũs xpᷣi.eſtetiã ſuo modo foꝛma coꝛ⸗
poꝛis eccleſie xpᷣi.pᷣbens ei vitã vnitatẽ.⁊

motũ hecnõ pmaneret ceſſantibo qlitari
uis diſpoſitionibꝰ pꝛenoĩatis diffuſis ꝑ
totũ coꝛpꝰeccleſie?⁊ ꝑ mẽbꝛavaria.putvni

cuiq; mẽbꝛo donatum eſt. ⁊ put op?hbʒ ad

edificatõneʒ coꝛꝑis vniuerſi.Tradit hoc

lllamp modũ meritiz impetratõis
vVt alij ſcti/⁊ plusq; ipſi/qᷓ etiã ꝑ modũ di
gnatiue cõdeſpiratõis⁊ viuificatiõis.per

ſpm̃ſctm̃ ſuũ/fidẽ/ſpem / ⁊ całitatẽ/ cũ ce⸗

₰N₰

apls clariſſime ſcribens ad epbeſiosiij‚. um qbus exofficio hierarchico cõmiſſo
oliciti inquit ᷣnare vnitatemſſpũs.in eis axpᷣoꝛ ſpũſancto/cõueniũt tales actꝰ.
vinculo pacis.vnũ coꝛpus ⁊ vnus ſpũs. itavt ab humana quis autoꝛitate neque⸗

“ ſicutvocati eſtis in vna ſpe vocatõnisve ant ĩpedin/ſuſpẽdi vel ꝓhiberiſicut nec
ee ſtre Unus dñs. vna fidesvnũ baptiſma ſtatus papalis. nec apoſtolicus. vel paſto
ai vnus detis⁊ pater oĩm.ſeqͥtur. Vnicuic; ralis.uerũt enĩ pꝛimit velut in quodaz
N autẽ noſtrũ data eſt grã ᷣm menſurã do/ ſemiario viuifico poſiti in eccłia ꝑ chꝛiſtũ
ni natõis roi. ſeqtur. æ ipſe dedit quoſdã ͥ ꝛ poſtmodũ ereſcẽte eccleſia diſcretio tali
ir⸗ dem aplos⁊c̃ Quinetiã articuli quatuoꝛ: unm magis innotuit.velut ſi ſtipes vinee
ai H neales npoſtolle ſmbol am ei ein folia ⁊ floꝛes ⁊ ramos explicuerit.
r am cõſideratõem. Vnꝰ eſt. Credo iã ſpi C 1 4 ,TI
ritũſanctũ ⁊ viuificantẽ.Quid viuificãtẽ onſie E ratio. VI.
e niſi ſanctã eccleſiã.ſicut ꝓtinus additur ? Vteribilis nõ eſt ſpõſus eccleſie
ſte vnã ſanctã eccłiam catholicã. Deinde ſe/ x xps ab eccleſia taliter / quin ſemx
quit᷑ſanctoꝝ hoe eſt ſacramẽtoꝝ cõmu⸗/ habeat in ſeviuificũ ſemẽ.quo pt
i nionẽ.ac deinde remiſſionẽ peccatoꝝ in per ſucceſſiões generatõis ⁊ generatõnis
1 tellige conſeqͥtur? vitam eternam. ſſeſe cõtinuare in coꝛpe toto ⁊ in membꝛis

pᷣſertim officialibꝰ/ſimiliter⁊ in filijs Tra

Conſider⸗ tIO V. dnucifad hocillud xpᷣi Joban.xxinji Amẽ Mꝛacher erij

D Vieribilis nõ eſt ab eccleſia mili amẽ dico vobis nõ pᷣteribit generatõ hec
mun tante ſpõſus ſuus xpᷣs homo qui donec om̃ia fiant loquẽs de generatõe in
N ſeump influat in eandẽ eccleſiã ſpo ſtoꝛũ/ que cõtrariat᷑ illi de qua dictum eſt
ſ ſam ſuã ꝑ membꝛa varia.gradꝰ hierarchi Amen amẽ dicovobis ꝙ reqͥritura gene⸗
N cos /officioꝛũ/⁊ amminiſtratõnũ/⁊ digni ratõne hac om̃is ſanguis ab Abel iuſto.
lii tatũ/⁊ ſtatutum /ab ipſo conſtitutoꝛũ dũ Itach ſi dñs in reꝝ mutabiliũ creatõe ſin
HN eccłliam fundauit pꝛimitꝰ edificauit hHi gulis indidit ſe metẽ ſᷣm genus ſuũ ad ꝓ
kyr enĩ ꝑmanebit eccleſiavſq; ad cõſummat pagatõnis ſue generatõem: Si tam in le
nem ſeculi.ꝑmanebit vt ꝑfecta dei enĩ per ge nature/q; in lege moiſi ſtatus ſacerdo:
fecta ſunt opera.nõ ſolum in inchoatiõe. talis durabat/vel in pꝛimogenitis/ vel ꝑ
I ſed magis in cõſeruatõe.⁊ cõſummatõne ſucceſſionẽ hereditariã filioꝝ ꝓ patribus
Sʒ nemo dubitauerit quin ablatio vniꝰ ſuis/opoꝛtuit multo ampliꝰlegem gratie
cſe membꝛia coꝛꝑe diffoꝛmitatẽ grandem. et ꝓfectiſſimam / habere in ſemetipſa fecũdi
Nirrt impꝑfectõem inducat. Manebit ergo ſem tatẽ pꝛo ſui cõtinuatõne legitima.Ad qð
Iin p eccleſia cum ſuoꝛũ integritate ⁊ ꝑfectiöẽe inducitapoſtolus ad rhomanos.ix.textũ
Ntnn membꝛoꝝ. Scribit de his apłs.i.ad co: pꝛophete euangelici Iſaie.i.Niſi dominꝰ
zur rintheos. j. Diuiſiones inquit gratiaz exercituũ reliquiſſet nobis ſemẽ quaſi ʒo
ii⸗ ſunt.idẽ autẽ ſpũs. ⁊ diuiſiones miniſrra doma fuiſſemus? quaſi gomoꝛra ſimiles
ni tionũlſunt.idẽ autẽ dñs.⁊ diuiſiões ope eſſemꝰ.Hoc autẽ quid aliud debet intelli
DH rationũ ſunt.idẽ autẽ deꝰ qui oꝑat᷑ ommſria gi q;uis inſita ſpiritualis? ars quedã vi,⸗/
4 in om̃ibꝰ Vnicuiq; autẽ dat᷑ manifeſtar? uikica.invniuerſum coꝛpꝰeccleſie.pꝑ quaz
ſpũs advtilitate. alijs quidẽ ꝑ ſpiritũ daẽ hiaierarchicus oꝛdo ſuus.põt vſq; in finez
mi ſermo ſapiẽtie/ alijs autẽ ſermo ſciẽtie em ſubſiſtere. ¶Et er his ptinus infert ꝙ ec·
⸗ eundẽ ſpiritũ.alteri fides in eodẽ ſpũ/alij cleſia vel cõciliũ eam repꝛeſentãs põt inſti
6 gratia ſanitatũ in vno ſpiritu. alij opatio tuerevel eligereyel deſignareſummũ pon
virtutũ /alij ꝓphetia/ alij diſcretio ſpiritu; titicẽ in ſacra ſede petri. Poteſt inſux mo
um /alij genera linguarũ / alij intertatio dum determĩare vel limitare eum taliter
4 ſermonũ. Hec autẽ om̃ia oꝑat᷑ vnus at vel taliter inſtituendi ſiue deſignandi/ita
. idẽ ſpũs diuidẽs ſingulis putvult ¶ Ccj5 ꝙ non ſpectat hoc ad ſolũ pontificẽ ſum,
. cludamꝰex his pauliverbis.q aſſiduꝰ erii mũ.alioquin ipſovel moꝛtuo vel nolente
in eccleſia vſus miniſtrationũ? grãꝝ gra dare legem eligedi ſucceſſoꝛẽ poſſet eccle⸗
9 tis datarũ/quas enumerat ⁊ hoc quãtuz; ſia permanere iugiter ſine ſummo ponti⸗/
expediat ei decurſui edificatõi.ſicerunt · fiœ quod nedqt fieri lege ſtante. Oe ſiquis
ſapientes ſic ꝓphete ſic diſcretoꝛes ſpiritu dixerit. Modos qui nũc obſeruãtur pꝛo

K 2

electõne ſummi pontiticis determinatos
eeyulſſe p ſummos pontifices. Placet. Sed

eccleſia conſenſu ſuo vero vel interpᷣtati⸗

uo appꝛobauit /aut in deſeciu q̃leʒ pꝛedi
ximus.fas haberet imutare.⁊ ita fasvt in
contrariũ nullius poſſet.cuiuſcũq; põtifi
cis autoꝛitas legem dare.

„ . . * 4

xps ab eccłia ſpõſa ſua ⁊ filijs eiꝰ.
ſicꝙremaneat eccleſia in ſola mu
Liere. imo nec in ſolis mulieribꝰom̃ibus.
immo nec in laicis ſolũ.lege ſtante⁊? nõ fa

a diuinitꝰnoua inſtitutone. Da oppo⸗
ſitũ. eccleſia deficere poſſet in ſuis gradi⸗
bus ⁊ officijs hierarchicis. In ſuis etiaʒ
ſacramẽtis vſq; in finẽ. Patet hoc pᷣſup/
ponẽdo ꝙ ſacerdos a nõ ſacerdote ⁊ epi⸗
ſcopꝰa nõ epo neqͥt inſtituiimo neca to⸗

ta multitudine laicoꝛũ aut mulieꝝ ſimł

coõgregata.ſip caſum moꝛtui eſſent om̃es
ſacerdotes Additũ eſt nõ facta diuinitꝰ in
ſtitutõne noua:qꝛ ſpirituſctõ dictante et
operãte noua pꝛeſtari poſſet autoꝛitas q̃
lis nondũ collata eſt. quẽéadmodũ pꝛius

; deus inſtituiſſʒ ſacerdotiũ nouũ ſupꝛe
mũ/⁊ alios inferioꝛes gradꝰhierarhicos

in eccleſia. non dubiũ quin hoc patuerit.

Poꝛro nulla cõitasvelvniuerſitas homi

nũ moꝛtaliũ ſimł cõgregata talem aliquẽ

gradũ nullo modo inſtituere potuiſſʒ.cũ
poteſtate qualis in quolibʒ reꝑitur q̃ ſu

pꝛa naturã exiſtens ipᷣam ſibi pᷣſupponit
⁊ſubſternit quodãmodo ſicut foꝛma ma
teriã (Hec opinoꝛ ꝙ aliqͥs doctoꝛũ theo

logoꝛũ ſenſerit in hoc ↄtrarie.quãuis ver

pa quedã epiſtole cuiuſdã tractat? de con
cCilio generalivideri poſſunt aliqualr hoc
ſonare. niſi benigno interpᷣte foueantur.
Deducit᷑ pꝛoinde ꝙ nec hieronimꝰ nec
aliquis alioꝛũ dicens eccleſiã vel aplos ſi

bicõſtituiſſe Petrü. vt ſubmus eet ⁊ pꝛĩ
ceps inter eos ad ſciſma tollendũ.non in

telligunt hoc niſi ꝙ eccleſia vel apli decla
rauerũt ita eẽ conſtitutũ a chꝛiſto ⁊ hoc te
nẽdum fidelibus tradiderũt.⁊ ita ſaluat᷑
illa que videtur ſuꝑ hacre inter Hieroni

nũ⁊ ceteros varietas.

Clideratio. VIII.

ſtante quelibet politia ciuilis mo

Heratio. vII.

Aferibilis nõ eſt ſponſus eccleſie fſaseſt.
fſfſcopus

De auferibilitate pape

narchicà ſen regaris · vt fiat ariſtocratica⸗/
et nõ ſicde eccleſig que in vno monarcha

ſuſ ꝑvniuerſum/fundata eſt a chꝛiſto

Poſſet deduci cõſideratio tam a poꝛi⸗

à poſterioꝛi / deducendo variatoes que
fuert in alijs politijs/quia nullã aliam

politiã inſtituit xpᷣs imutabiliter monar
chica ⁊ quodmodo regalem. niſi eccleſ
am. Etoppoſitü ſentiẽtes de eccleſia ꝙ.ſ.
fas eſt eẽ plures papas.aut ꝙ qnilibʒ epi
us eſt in ſua dioceſipapa. vel paſtoꝛ
ſupꝛem equalis pape romano. errant in

figde.2 vnitate ecclie. contra articulũ illũꝛ

invnam ſanctã. ⁊c.et ſi ꝑtinaces maneãt
iudicandi ſunt heretici Sicut martinus
de padua⁊ qdam alioꝛũ. (¶ Lonſonat ra
tio quia ſicut ad vnã fidem ⁊ ad eadem ſa
cramenta obligant᷑ om̃es viatoꝛes. Sic
opoꝛtetvt nõ eſſet ſciſma.reductõnem fi⸗
nalem fieri ad vnũ ſupꝛemũ. Secus vbi

coiias regitur legibo ſolis naturalibus et
traditõnib- humanis / que p varietate tẽ⸗

poꝛũ⁊ locoꝛũ laudabiliꝰ⁊vtilius variant

; vtvno tenoꝛe ligent om̃es/quẽadmo⸗
dum tradit Ariſtoteles exemplificãs de

regula leſ bie.Quocirca dicamꝰex inci⸗
denti conſequẽeter ꝙ nec ſummꝰ pontifex

nec aliqs alioꝛuʒ debzʒ conari vt canones

poſiti/vel alie raditõnes huane. obſeruẽ
turvbiq; ꝑ totã eccleſiã ⁊ p om̃es inuaria
biluer natõnes. Oppoſitũ ſatagere dedit
foꝛte occaſionẽ grecis diſcedẽdi a latinis

Ddat pꝛeterea qtidie materiã multã.litium

ſcrupuloꝛũ grauiũ/dum equali tenoꝛe q

ritur obſeruari lex huana ſiue fit illa cano

nica ſecularis vel ciuilis.quẽadmodũ cu
ſtodiri diuinã abſq; vllavariaone neceſ⸗

ſe eſt. Inde venit illa chꝛiſti queſtio ρa
thei.xv. Irritũ feciſtis mandatũ dei pꝛo⸗

pter traditõnes veſtras.

onſideratio Ix.
Vſeribilis eſt vicariꝰſponſus eci⸗
cleſie ꝑ voluntariã eius ceſſionẽ/
aut renüciatõeʒ a papatu. yuerat

eni olim dubitatio poſt renuciatõem. Ce

leſtini nũquid talis renuciatio iure ſubſis

ſteret. Tum ꝓptervotum quo ſe papa ob⸗

ligat ad eccleſiã. Tum ꝓpter deſponſatõeʒ

⁊ matrimoniũ quodã ſpirituale int pa⸗
pam ⁊ eccliam Tum pᷣterea quia papa di

.uino iure ſtatutus eſt in hocgradu.Et ſi

que ſunt alie rationes. Ocoſionecuius

N

.
ipi
ſte
tin
in
ney
Noo

ſigderatõne ex veritate pꝛecedẽtis. Nam ſi
vicarius ſponſus poteſt reſignare ſponte
ipſi eccleſie dando ei libellũ repudij.cum
ſpõſus et ſponſa nõ debeant quo ad hocꝰ

Ailb eccleſiia

dubitatõnis facta eſt decretalis determi⸗
nans affirmatiuã ꝙ hoc licet. Et ita licet
q; ex hac humili renũciatõne cum ceieris
parribus Celeſtin annumeratus eſt ca⸗
talago beatoꝛũ. ui autẽ caſus ali⸗
qui etiã per iuriſtas e
dere ſtatui ſuo.vnus eſt grãde ſcandaluʒ
ſubditoꝛũ.quod non expectat᷑alio modo

pꝛobabilr terminandũ q ꝑ ceſſionẽ. Ali⸗
us caſus eſt dum occupatio ſeu retẽtio pᷣ/

lature patenter vergit in detrimentũ ſalu
e. Nam qd pꝛodeſt homini ſi

.

tis pꝛopꝛi

vniuerſum mũdũ lucret/ anime vero ſue

detrimentũ patiat᷑.aut quaʒ dabit homo
pꝛo ania ſua cõmutatiõem. Alius caſus
eſt vbi manifeſte talis retentio impediret

4

Dultiplices eſſent caſus in ꝑticulari

gmillud triplex genꝰ. Sed bꝛeuitati no

ſtre ſatis ſint iſta pꝛo nũc. Per que diſſol/

nitur pꝛima ratio que fiebat de voto / qo
noõ obligat dum vergit in detrimentũ ſa⸗

lutis / vel exitũ deterioꝛẽ. Altera rationeʒ
ſoluit diſſimilitudo q̃ eſt inter matrimo⸗
niũ carnale ſpũale.licet cõueniãt in mul
tis Diſſimilitudo eſt quantũ ad hocꝙ in

ſpirituali nõ eſt ſacramentũ/ex quo còſur

gat indiſſolubilis nexus ex inſtitutõe di⸗
uina. Quemadmodũ de carnali eſt expᷣſ⸗
ſa lex.quod de cõiunxit homo nõ ſeꝑet⸗
⁊ ſacramentũ hoc magnũ eſt. Dico anteʒ
in chꝛiſto. ⁊ eccleſia inqͥ t apoſtolus.Acꝑ
inde ſoluit᷑ratio tertia/qꝛ ſolus chꝛiſtꝰ eſt
pꝛopꝛie ſponſus eccleſie. Alij ſunt tantũ⸗
modovicarij quos ꝑ humanã deſignatõ⸗
nem vel blectõem voluit inſtitui.q́;uis of
ficiũ ſit dininũ.⁊ ſola autoꝛitate diuina pᷣ
mitus oꝛdinatum.
Cöſideratio. X.
Vferibilis eſt in caſibꝰdabilibus
vicarius ſpõſus eccleſie. ab ipᷣa ec
laeeſia/⁊ hoc ꝑ eam / vel ꝑ conciliũ
generaie repᷣſentãs eam / vel peraliquos

aad hocꝑ eam inſtitutos / ſiue cõſentiat ip
ſeyicarius.vel nõ cõſentiat ſue ceſſioniſ

Sumit᷑ in pꝛimis argumentũ ꝓ hac co

222.

expꝛeſſi quando lici /
tum eſt plato.immo quãdoq; debitũ.ce⸗

s bonũ vel in pꝛelato vel in ſubditᷣ.

impari iure cenſeri/ poterit ſimiliter repyuꝰ

diare ſpõſum talem ipſa ecckia ſponſa. dũ
par ratio vel potioꝛ adducit᷑ pꝛo ipſa cõ/⸗

tra ſponſum / vel quia pſtituere querit eã

qᷓtum in ſe eſt / vel tꝛannide ſeua tracta⸗
re/laniando eam / vel placitãdo bona ſua

diſſipando. vel qꝛ abuti conat᷑ea in perni

ciem füioꝛũ.Nullũ quippe ſtatũ nullum

gradũ dignitatis / nullũ miniſtratiõis ge

nus dedit deꝰ niſi in edificatõem ſuã⁊ vti

litatẽ cõmunẽ/ patʒ ad epheſios.iiij.⁊ ad

coꝛinthios.vi. Dedit vtiq; ad pacẽ eius

cuiꝰfines poſuit pacẽ ſᷣm pſalmiſtam. Et
banc oꝑatur dilectio/ pꝛopter qð finis le
gis ab apko ponit᷑ dilectõ in qua etiã fun

dauit xpᷣs officium paſtoꝛalis. Si dilig⸗

me/inquit xp̃ᷣus petro/paſce oues meas/
Johãn is.vltimo. Sed quis nõ videat
caſus multos eſſe poſſibiles. quoꝛũ aliqᷣ
nũc tacti ſunt in quiba eccłia nõ edificare

tur ſed deſtrueret᷑/nõ vniret᷑ ſed diſſiparet

nõ paſceret᷑ ſed depaſceret. ſi non cederet
volũtarius vel eijceret᷑ inuitus hic qui in

vicariũ ſponſum eccłie rite canonice fue

rat oꝛdinatus. Nec ſit cuiq; illð ammira⸗

tioni qꝗð dicimus q̃ſi contrariãtes illi iuſ
ſioni Holite tangere xpᷣos meos/quomõ

etiam vni ſingulari perſone fas eſſz in ca
ſu violentie attentate ꝑ papãverũ.contra

caſtitatẽ ſuam velvitã vim vi repellere.cũ

appoſitiõe inculpate tutele.⁊ ita licite ſta
bit ꝙ tangat papã violenter. vel in mare
deijciat Cur ſimiliter in caſu nõ liceat idẽz
toti eccleſie pꝛo defenſione ſua:⁊ violẽtie

. .

attentate cauta repꝛeſſione:

geſie p conciliũ generale eo non
coſentiẽte / vel inuito celebꝛatuz.
(Garcomur pꝛius ꝙ regulariter concili

„(Fateamin pꝛun gularitere
un generale nõ eſt celebꝛandũ de iure eti
am diuino nonvocãtevel appꝛobãte pa⸗

legitima. Ded regule generales bene ſu⸗

ſcipiũt exceptiões. ſicut in grãmaticalib
ita⁊ in moꝛalibꝰ/pꝛeſettim bieaſus pt⸗
tis / ad quas exceptões oꝛdinata eſt lex ſu

culares incidũt modis variabiles in

perioꝛ interpꝛes aliarũ quam Ariſtoteles

vocat epikeiã.v.ethicoꝛum.Et alia diui⸗
nioꝛ quamgnomi appellat in.vi. ethico⸗
rum. Hec autẽ lex ſemꝑ habet locũ in in⸗
terpꝛetatõne legum aliarum pticularium

„

De auferibilitate pape

vbideficere cernit᷑ ratio ⁊ finis inſtitutio gat ipſe nedum eccbie ſed ſibimet tanqᷓ fre⸗
nis ipſaꝝ. Finis autẽ legum oim nedum neticus. velvt peſſima malaru paſſionuzʒ
bumanarũ ſed diuinarũ.eſt dilectõ.qvni ebꝛietate ſeductus. ſic eni tradit areſtoti⸗
tatem oꝑatur. Sit ergo caſus vbi leg ali les. v.politice.q ad cõitatem totã ſpectat
cuiobſeruatio diſſiparet vnitatẽ. ⁊ obeſ⸗ pꝛincipis vel coꝛrectio / vel totalis deſtitu
ſet publice ſaluti. Quis ratõne vtens di/ tio.ſi inemendabilis ꝑſeueret.⁊ hec ptãäs
ceret eam tenere opoꝛtere.Nimirũ nec ſi⸗ inauferibilis velinabdicabilis eſta cõita
biipſi quiſqᷓ;vellet hoc fieri:quanto minꝰ te libera.que de rebꝰſuis facere põt ad libi
totꝗ cõmunitas ratõnabiliter hoc fugiet tum.necꝑ appꝛopꝛiatiõem vel aliquã le⸗
s ſi qs interrogaret qᷓ autoꝛitate ſtul gem põt ſuſpẽdi.quãtomagis hoc habe⸗
ciectur velvtetur buiuſmodi conciliũ ace bit ecchia =Bð olim petrꝰ ꝑ diſſi
. phalum vt videturſi ine papa. Reſpondẽ mulatõnẽ paulus ei reſtitit in faciẽ ad ga
dum qꝙ autoꝛitate xpᷣi capitis ſui ⁊ indefe lath.ij. ntroducebat Penus rem nonñã
ctibilis ſponſi/autoꝛitate pᷣterea legũ ſua in eccleſia dei/ad cẽmrionẽ gentilẽ intra⸗
rũ tam diuine q; naturalis.q̃ hanc licen; uit actuũ.xi.ſuboꝛtũ eſt murmur in eccle⸗
tiã/ vel neceſſitati / vel manifeſte caritati. ſia ita vt cõpulſus ſit petrus doctrinã in⸗
vel religioſe pietati concedũt Pꝛo quo fa ſe. ui quã tradidit ſcriptis. vt ſcilʒ patus
cit textus Oar.ij. De excuſatoͤne diſcipu eſſet coꝛã tota eccłia rationẽ reddere de ea
loꝛũ vellentiũ ſpicas in ſabbato /per lege que in ipſo erat fide ⁊ ſpe.alioqͥn nõ ſibi

neceſſitatis/confirmatã exemplo Dauid cedidiſſetecclia. Quanto foꝛti: rõnabi

qui comedit panes pꝛopoſitönhis. lius.poſſunt duo cõtendentes.diffamati

WRnſidoeratidg ee apud bonos ⁊ graues de ſciſmate de ꝑiu⸗
Con ſideratio. XII. no . de hereſis ſuſpitõe cõpelli ratons rc
IAVleribilis eſt in caſu vicariꝰ ſpo⸗ gereſi ſe cognouerint innocẽtes. Sicſi⸗ R
ſus eccleſie / veccleſia vel conciliñ mnachus ſicbtüs marcell ſic ipſe grego⸗
generale nedũ cõciliatiue.aut dis rius.ſic alij plures iudiciũ ſubiere cõcilij.
QCcatiue vel denüciatiue. ſeg qutoꝛ itatine nequaq; er humilicondeſcẽſiõe ſicut fin⸗
iuudicialiter/atq; iuridice Raeſipong gunt aliqͥ.ſed ex debito ⁊ obligatõne.qrũ
mus iuriſdictõ idẽ eſt iy iris ditio ſen multos ꝛ cõciliũ nõ reꝑit ↄuictos de cri
poteſtas vel iuriſdictioꝛ facultas pꝛopin mine reliqͥt cauſam eoꝛi examini iudicis
uaneginee. Er bletreſrmnet elcog⸗ deiterminanddd.—
ter enam inuiti. Gequik pꝛotim er bar — 0l 1 erano. XIII. R
deſcriptõne.conſideratõnis veritas.quõ AUteribilis nõ eſtvicariꝰ ſponſus
eccleſia ſeu conciliũ habet in caſu faculia a ccliep ecchiam aut conciliũ gene

tem ꝓpinqua vel autoꝛitatẽ ſeu poteſtateʒ aale.quo ad ea q̃ ſunt qdinis ſa⸗
dicendi ius. etiã in alterũ qui in papã fu⸗ eri cuiuſcũq;. quin ſemꝑ remaneat vel ſa⸗
it rite ſuſceptus⁊ electus.Nolumꝰtamen cerdos vel eps.ſi in talẽ fuerit gliqñ conſe
impugnare quin ſumm pontifer habeat cratus. Silr etiã de papatu.ſi diceret oꝛ
poteſtatẽ regitiuãà ⁊ autoꝛitatiuã.reſpctũ dinęæ a ſacerdotõ vel epiſcopatu diſtinctũ
om niũ hominũ.quantũ chꝛiſtꝰ voluit et Bud ncpe bent Ligkianimarnn⸗
cognouit expedies ſibi dare pꝛo exercen; i lafrica dũ ſcins Coꝛnelius papatũ Ro⸗/
dao eam. nõ pꝛo ſe tantũmodo. ſed magis me gerebat.fuit enoꝛ mlioꝝ.etiã magno⸗
A vtilitatẽ eccleſie.qualẽ autoꝛitatẽ ecle rũcq; ſciſmatici? heretici eccõicati ⁊ ſimo⸗
ſie nõ habet totũ eccleſie reſiduũ.niſi vni, niaci deijciebankab om̃i gradu ⁊ dignita
tiue quodãmodo vel electiie Et ex iſta di te ⁊ oꝛdie.ita ꝙ nõ remanebãt ſacerdotes “
õ date ſunt nedu,; nec epi retinebãt epiſcopalẽ gradũ.nec di
vni ſedvnitati. Ex hoc tamẽ nõ babetur aconi diaconatũ ⁊ ita de ſilibus. Immo
ꝙ eccleſia tota vel conciliũ.abſente puapo vſq; ad hoc deuẽtũ eſt vt diceret̃ab eis ꝙ
pꝛeſertim ſuo demerito nõ poſſit autoꝛiia tales niillo modo valebãt baptiſare.ſʒ ba
tiuã iuriſdictiõem exercere ſicut lex q̃daʒ .ptliſabanthi quos baptiſauerãr. Similr
diuina 7 indeuiabilis ad reducendũ ipᷣm „ nec conſecrabãt nec oꝛdinabãt quin totũ
vel coꝛrigendũ vel compeſcendũ.ne noe poſtea diceret iterandũ. Introducebãtur

fe
ſonn;
ſori
iſrent
Wim
deis
aei

linilr
oc bebe
rpdil
deadg
emnoui
Minmn
rinecde
mninn,
ooms
gedeez
nöſci
rönchi
Dſfuman
e dege
Möne
8f
Na
Cili

rti,

vorſes
üge
Cins⸗
unt
lcice
dunrt
inem
guiſ
inme
ntſrr
1de
ans
inmd

ötidn

Aib eccleſia

pꝛo ſeip multos paſſus ſ bturax vt illo

.

Daledicã benedictõ ibus veſtris.⁊c. Af⸗
ſirmabãt deniq; ꝙ tales ſpiritũ ſanctũ da
re nõ poterãt quẽvtiq; nõ habebãt.Nota

ta ſunt hec in decetis cauſa pꝛima? in qr

„

ne.xiij.vbi magiſter nõ tenet᷑ licet loquat

„

ſtriſſimus vero doctoꝛ anguſtinꝰ.

magis recitatiue q; determiatiue ( Allu⸗

oſt Ci

lebꝛata.⁊ bũc inſecuti ſunt doctoꝛes theo
logi/ dicẽtes ꝙ en q ſuntoꝛdinis. ſtabilia
ſunt/ indelebilia.pꝛopterea dicũt hi im/

tia diuerſarũ ſent ntia ꝝ in hac ꝑte.pꝛoſi⸗

cit duplex diſtinctio.Epᷣs itaq; hereticus

⁊ degradatus ab eccłia aut intendit dare:
2” ere cõfoꝛmiterad intentionẽ eccleſie.
vel baptiſat vel cõſecrat vel oꝛdinatvel cõ

firmat materiã inſuꝑ ⁊ foꝛmã debitas ob

ſeruat. Aut deficit in aliquo iſtoꝛũ, Intẽ

tione ſq; coꝛrupta⁊ erroneavel in materia

pꝛocedũt mlie autoꝛitat i. qu
rum aliqͥ dicẽtes ꝙ ſacerdotes heretici ni⸗

„ ☛

hil agãt. intelligũt de his qui ſecũdo mo⸗

do deficiũt. quales erãt plurimi heretico⸗
rum vt arriani ⁊ errãtes in ipſa ſubſtãtia

to ſententiarũ diſtinctõe.xxv.⁊ di ſtinctõö

pꝛianũ materiã hanc declarauit cõfoꝛmi⸗
ter ad cõcilia generalia.anteeum⁊ poſt ce

pꝛimi caracterẽ quẽ ppellant indelebilẽ=
72 nõ iterabilem. Alramẽ 20 cõcoꝛdan

vel in foꝛma. Scom hanc diſtinctõnem
tates ſanctoꝛũ.quo

ſacramentoꝛũ. Alij dicentes oppoſitũ ſi⸗

cut auguſtinꝰ? eccleſia de pꝛioꝛib intelli⸗
cacia ſa

Rurſus alia eſt diſtinctio deeffi

efficacia doteſt intelligi:vel quo ad vtilita

tem vel quo ad veritaté. Si pꝛio mõ illa
dicunteſſe nulla.qꝛ neq; pꝛoſunt facienti
bus. neq; ſcienter recipiẽtibo/ſ. ed obſunt
potiꝰ. Si ſecũdo modo. ſic cõſecratõnes
hereticoꝝ ſacerdotiũ
ritatẽ.farendũ eſt de
ratõne cũ ſuis pꝛobatõnibus que latioꝛi
deductõne ponũtur ab autoꝛibus.ſeqͥtur
ꝙdurante pñti ſciſmate nõ opoꝛtet dubi

ii. efficaciã habereꝛ ve

andẽ ex hac cõſide

vſq; in pñs. Nec eſt difficultas in colla
tõne ſacramentoꝝ niſi de ſacramẽeto peni

tentie in quo iuriſdictio quedã reqͥritur⸗/

quã non habẽt heretici ciſmatici vel ex

cõmunicati ſacerdotes. Sed hec difficul

tas redundat ſimiliter in illos qͥ ante ſciſ/

cramentoꝝ collatoꝛũ ab indignis
ſacerdotibo. ⁊ ab hereticis Nã ꝙ talia ſunt

tare qͥn vtrobiq; fuerint cõſecrati ſint ve
ri epy ⁊ ſacerdotes per mutuã ſucceſſionẽ

dicere ſicut ali

E

mllis amminiſtratõnis. .
hec obedietie ſubtractiovel ſuſpẽſio vale/
at ꝑ aliũ qᷓ; per eccłia:m vel generale ↄciliũ

ma fuerũt oꝛdinati.? m eſtimatẽem illo

mnmum /qui iudicarẽt hancvel illã partẽ eſſe
ſciſmanica. ? ex cõſequẽti nõ habere ſacer
dotes niſi exrcõmunicatos/et ſuſpenſos.

Et itavanũ eſt⁊ foꝛte ſcandaloſum gloꝛia

ri ꝙ pꝛeſbiteralis vel epiſcopalis oꝛdina

tio ſuſcepta fuerit añ ſciſma pñnñs.potiuſq;
hoc tempoꝛe Si per hoc velint hmõi glo
niantes vocare ſe veri eſſe ſacerdotes? eyi
ſcopos qᷓ poſterioꝛes. Sivelint pꝛeterea

„

ier qui dixerũt ⁊ ſcripſerũt tem
pibus iſtis ꝙ vera ſacramenta ⁊ veri ſacer

dotes ⁊ veni epi? verũ coꝛpus chꝛiſti et ve
rus baptiſmus cũ ſimilibꝰnon ſint in bac

parte obedienticvel in illa.

cleſie. ꝑ ipſam eccleſiã.aut genera
Ae conciliũ quo ad executõem lici

lam eoꝛũ omniũ que poteſtatẽ oꝛdinis re

ſpiciũt.id eſt ꝙ non licite talia aget. Data

quippe eſt papal

„

modo. Sua eſt inquã ⁊ pape.ad edifica
tionem ecleſie.nõ ad deſtructõnem. Po

teſt ergo vſus talis poteſtatis tolli.vel ſu
ſpendi ꝑ eccleſiã ab eo quivellet vtimani
feſte in perditiõem ecclie aut m embꝛoꝛũ

.

ſuoꝛum tali dignitate. vnge ⁊ ſi poteſtas

oꝛdinis ſit immediate a deo. ſit etiã inde

lebilis.tamẽ vſus ipᷣius multü dependet

exequũtur. ic fundabilis eſt poſſ.

ab eccleſia Erbicnag⸗ quivices eius
Et
biulitas ſubtractõis vel ſuſpẽſionis obedi

entie ab aliquo in papã rite electo. Naʒ q;

obedientia tali pꝛeſtet᷑ eſt pꝛeceptum affir
matiuñ.quod nõ obligat pꝛo ſemper, nec

in ꝑniciem eccleſie. Si viderit ergo cccle
ſia pꝛeſtare nüc obedientiã pape in am
miniſtratõneoꝛdinum.ſacramentoꝛũ ⁊ ſi
miliñ fieret eccleſie pernicioſuʒ/⁊ pape in

inſtrumẽtum malicie. cur nõ ſuſpendere
borel bninſnot obedientiã.quouſq;nul

um in obediẽdo cadat periculum: Hec
autem ſubtractio obedientie magis ad/
huc fundabilis:eſt in his queſi ttempo

Foꝛtevideretur reſpondendũ negatiue.pᷣ
ſertim ſi fiat ſermo de ſubtratiõe gencrali
K

ſideratio. xIIII

Areribilis eſt vicarius ſpõſus ec

lis poteſtas ipſi eccleſie. -
ſua eſt. ſiut eſt ipſi pape.qᷓ;uis alio ⁊ alio

„

0.

‚
. 4

De auferibilitate pape

⁊ autoꝛitatiua.⁊ que ligat om̃es de eccle⸗

ſia in hoc ſtare ¶ Secus eſt de ſubtractõ
ne ꝑpticulari/quo ad hosvel illos / que nõ
fert᷑ autoꝛitatiue.ſed vel doctrinaliter⁊ in⸗
ſinuatiuei/vel neceſſitatis quadã inductõ
ne (Hubebit (Exempli gratiajſummus
pontifex coꝛã theologis expertis ꝙ; fide⸗
les credãt ſpiritũſctin nõ pꝛocedere 9 pa⸗
tre ⁊ filio/ dicimus ꝙ theologoꝛũ erit do⸗
ctrinalite r atrerechntr nõ obe⸗

Jubebit alter ſummꝰpõtifex ꝙ

egnũ francie igne ⁊ gladio.dici⸗

vaſtetur

mus ꝙ regis eritreſiſtere ⁊ iubere ꝙ ei nõ
obediatr ſed reſiſtatur.hoceni fas eſt age/
re cuicũq; in quẽ vim illicitã vellet inferre

etiam verꝰ papa. ¶ Non eſt pax iubebit
ipſe idẽ ꝙ vnio ad pacem ecclie.nõ quera
turvijs cõuenientibꝰ.⁊ cõgruis.aut etiaʒ

peum iuratis aut ꝙ ecdefla nequaq; con
greget ne foꝛte ipᷣm eijciat. Dicimꝰ ꝙom
niũ catholicoꝛũ erit reſiſtereet nõ obedi⸗
re ( O& ſi ſit aliquis qͥ totã pꝛeſidentiã ſu

am:⁊ papalẽ dignitatẽ/ cõuertere velit in

inſtrumentũ nequicie.⁊ deſtructõnis ali

cuiꝰpartis eccleſie in temꝑalibusvel ſpũa
libus.nec pateat ſufficiẽs remediũ aliud

niſi ſubducendo ſe ab obediẽtia talis po
teſtatis ſeuiẽtis.⁊ ſeipſa abutentis.⁊ hoc
ad tempꝰ. vel quouſq; ecclłia vel conciliũ
ꝓuiderit.hoc fas erit.dum tamẽ illud age

re pia quedã impellat neceſſitas.nõ libi⸗
do.ſeu cupiditas aſſumẽdi impꝛobevela

men malicie libertatẽ Earemur eniĩ duo
illa nullo modo debere fieri. niſi manife⸗

ſtis cauſis vꝛgẽtibus.ne in toto coꝛꝑe ec⸗
cleſie deterioꝛ ⁊ generalioꝛ ſciſſurafiat:et

inducat᷑dum ꝑticularia membꝛa conſue
ſcũt non obedire Sicut notat ariſtoteles

in politicis peſſimũ eſſe conſueſcere non

obedire pꝛincipi ſiue regi. Quãtomagis
erronea? dãnanda eſt aſſertio.ꝙ licʒ vni⸗
cuiq; ſubd

toꝛũ.mox vt aliqͥs eſt tirannꝰ.

ipm vijs omibus fraudulẽetis⁊ doloſis ſi
ne quauis autoꝛitatevel declaratõe iudi⸗

ciaria.moꝛti tradere.pᷣſertim ſi addat hec
aſſertio ꝙ tirãnus ille om̃is eſtjqui nõ pᷣ⸗/

eſt ad vtilitatẽ ſubditoꝛũ ſed de hac re ali

bi.de qua viderint aſſertoꝛes.

2

Conſideratio xv.
Vfteribilis eſt vicarius ſpõſus ec.
cleſie ꝑ ecclæſiãaut generale cõci
lium ꝑpetuovel ad tempꝰ.quoad

ea om̃ia que ſunt iuriſdictõnis Satis in
directe. deductio conſideratõis iſtius pa
tet ex pᷣcedenti Nam poſſunt ab aliquo ri
te in papaʒ electo tolli tam de iure qᷓ; de fa

cto ſubditi in quos debet iuriſdictõnem
exercerex ita ꝑ indirectũ iuriſdictõ nõ ſub
ſiſtet. Serce directe ⁊ abſolute poſ
ſit omnis poteſtas iuriſdictionis a papa

rite electo remoueri.poſſʒ eſſe duplex ima
ginatio.quo ad aliqs iuriſdictõnes qua

lis eſt iuriſdictio reſpiciẽs ſacramentaleʒ

abſolutõem:que alterius eſt rõnis q; alie

reſpicientes foꝛũ exteri

us.Hanc eni iuriſ

dictöõem habet cõfeſſoꝛ pape ſuꝑ ipſum.

—— *

cui tamen non poſſet cõmunicari iuriſdi
ccio in foꝛo exterioꝛi ſupꝛa papã.vt ꝙ euʒ

poſſet excõmunicare Hanc inſuꝑ iuriſdi
ctionẽ habet in caſu neceſſitatis om̃is ſa
cerdos

ud peccatoꝛẽ ſibi volentẽ confi
teri ¶ Dicerẽt ergo aliqui de hac ſpiritua
li iuriſdictõne ſicut de poteſtate oꝛdinis.
qꝙ licet inauferibilis ſit in ſe ⁊ in ſua eſſen

tia. tamẽ eſt ſuꝰ vſus impedibilis modis

*

tactis. Sicut etiã impediũtur ſciſmatici
⁊ heretici pᷣſciſi ab eccłia ne quiſqᷓ; eis niſi
in caſu neceſſitatis debeat confiteri.(⸗
Dicerent alij talis iuriſdictio non ſolũ

impeditur in ſuovſu ſed etiaz tollitur mi

niſterio eccłie.⁊ pꝛelati ſupioꝛis dũ degra

dat᷑ hereticus aliqͥs pꝛelatꝰ.vel ſacerdos?
hoc quia condeſcendit deꝰ tollere ab illo
ſacerdote poteſtatẽ diuinitus ſibi collatã
per miniſteriũ talis.tanq;ᷓ per cauſam ſi

ne qua nõ ſicut imaginant᷑ doctoꝛes mul
ti de potentia collata ſacramẽtis reſpectu
gratie quã figurãt.non eniĩ attigit illa vir
tus actiua ſacramentoꝛũ ſubſtantiaʒ gra
tie.ſed tamen ſunt cauſa ſine qna nõ talis
gratia nequaq; crearetur Sicut pꝛeterea
dicimus de infuſiõe anime in embꝛionẽ
diſpoſitum. Et magis ad pꝛopoſitum de
receſſa animea coꝛpoꝛe per inductõnem
diſcõuenientẽ qualitatũ.pꝛeſertim ſi ima
ginemur ꝙ anima ſicut creabatur pꝛius.

ita nunc annihilaret᷑ conſequẽter ad has

diſpoſitiones vel ad alias. Vel exempli⸗/
ficemus de annihilatione gratie per pec
catum moꝛtale. (¶ Aduertamus tamen
in hac materia ꝙ opoꝛtet nos concedere
conſequenter ad pꝛemiſſa et ad factum ce
leſtini qui ceſſit papatui.ꝙ papatus non
dicat oꝛdinem ſuper ſacerdotium.vel epi

ſcopatũ. O inſuper ñ dicat iuriſdictiõeʒ

—

o

☛ Se =

—. — — —— —
—☚

—

cliunt ſtudio

CLit niſi plenitudinẽ aliquã. vel dignitatez
in oꝛdine.⁊ oꝛdinẽ nonũ nullũ addit.

Conſideratio.xI
. Vſferibilis eſt vicariꝰ ſponſus ec.
cleſie/ p eccleſiã aut generale cõci

7

ſacio qui in locũ celeſtini ſucceſſit.ipſe ce

leſtin potuerat aſſumi in papatũ ſine no
ug alicuiꝰ oꝛdinis /vel poteſtatis iuridice
eſſentialis⁊ inabdicabilis collatiõe.quẽ⸗
admodũ dicimꝰ de epiſcopali dignitate/
in bis qui fuerũt degradativl deiecti.qui
iterũ poſſunt reſtitui nulla conſecratone
nona facta Peaute conſideratões ꝓfi⸗
. is/ad cognoſcendũ magis ?
magis quid dicat vel impoꝛtet/qͥd non

3

papalis dignitas. ⁊ qualiter põt exercere
iudiciũ ec. la circa papã. Notet᷑ Bona⸗
uentura in diſtinctiõe. xxv. qrti vbi qrit ſi
epiſcopatus ſit oꝛdo ſupꝛa ſacerdotiumz

ponit ꝙ neq; epiſcopatꝰ neq; papatus di

lium vt dictũ eſt/ dum hoc eue⸗

ctius

rentciã depoſitõis latam cõtra eum. per ec⸗
cleſiã vlgenerale conciliũ.aut niſi ceſſerit
ſponte ſua.quẽadmodũ in alijs epiſcopa

tibꝛ dignitatib⸗ minoꝛib dicunt eſſe cer⸗

tum. Ata ꝙ reſolutio finalis huiꝰopinio⸗

nis. quã nunc dicimꝰpꝛobabilemſtat in
hoc ꝙ ſicut nullꝰefficit papa.lege ſtante ·

niſi fieret noua reuelatõ vel miraculoſa in

gnus ſit.

nit pꝛobabile eſt ꝙ magis fiat deſtitutiue
⁊ iuridic.q; ſolũ declamtiue ſen dictatiue
ſeu cõſiliatine. Fuerüt due opiniões vt
alias tangebat edeſtitutõne pape TNna
ponit ꝙ papa dũ labit᷑ in hereſim. iã dam
natus eſt. ⁊ eo facto ꝑ deum depoſitus.et
perdidit ire diuino papalẽ dignitatẽ fi⸗
ue bec hereß ſit ſecreta vt ampliãt aliqui.
ſiue ſit Anifeſta. vt placet alijs loqͥ reſtri
Erd alij nullus rite in papã
electus redditurꝑ aliqð crimen. eo facto
depoſitus /licet bene ſit deponẽdusima
net talis rite electꝰ ſemꝑ papa. vſq; ad ſen

itutio. nullus inquã talis rite efficit᷑ pa⸗
pa. niſi ꝑ legitimã electõe, dominoꝝ Car
dinaliũ.aut alioꝝ quibꝰ hec poteſtas col

inabdicabilem huma na voluntate ſupꝛa
epiſeopatũ Alioquin tũc tempoꝛis remã
ſiſſent duo habẽtes papalẽ dignitatẽ. aut
talem que fuiſſet ſuꝑioꝛ ad epiſcopalẽvel
aArchiepiſcopalẽ. Opoꝛtet vt videt᷑ conſe⸗
quẽter dicere ꝙ moꝛtuo vel cedente boni/

lata fuerit ꝑ eccłiam. ant per generale con
ciliuzʒ. ſic nullus talis nite electus deſinit
eſſe papa.niſi per deſtitutõnem legitimãa
factam ab ecclia. vel cõcilio.vel alijs qui⸗
bus voluerit cõſerre eccleſia vel cõcilium
buiuſmõi poteſtate.qualis nondũ colla⸗

ta eſſe reꝑitur.

do.vel ipſum retinerẽt.

cimus conſequẽter ꝙ titulus Eccliaſtice
dignitatis vel autoꝛitatis.nõ eſt fundatꝰ ⸗
in ſola ſanctitate. quẽadmodũ dixerũt he
retici qui nominabãtur pauperes delug
duno. ⁊ alij ſimiles.ſicut deducit Bona
uentura in diſtinctõne.xxv.quarti.Alio
quin nihil eſſʒ certũ in actibus hierarchi
cis Sicut nemo ſcit an odio vel amoꝛe di

. 2

nis gratuitis latẽtibus in anima.quia de
llis cõſtare non poteſt ſubditis.niſi foꝛte
per reuelatõnem.et pꝛeſertim ſi ſint dona
que ſtatim habita ſtati perdi poſſunt.qð
dicit᷑pꝛopter caracteres indelibiles.poſt
q; ſemel babiti ſunt.et de quiba pꝛeſuppo
ſita fide.poteſt haberi ſufficiens certitu/
do:dum aliquis rite ſuſcipit ſucxamenta
impꝛimẽtia tales aracreres. Addamꝰ*
rurſus ꝙ ſicut iniuſtus homo ſine chari

tate et in peccato moꝛtgli poteſt iuſte do

minari temꝑgliter.et eſſe rex vel pꝛinceps
inſto titulo. Dic etiam poteſt eſſe epiſco
pus:vel ſacerdos.Et hoc ſequit᷑ex pꝛioꝛi
bus contra imaginatõnem aliquoꝛũ no

ſtris temꝑibus in anglia.⁊ alibi.qͥ poſue
runt om̃e dominiũ ⁊ omnẽ dignitatẽ fun
dari in iuſticia charitatis⁊ ꝙ ſine ea nihil
poteſt eſſe iuſtum neq; iuſte fieri neq; poſ
ſideri.quodvtiq; repugnat aſſertionibus

ꝛobabilitas huiꝰ opi /
nionis fundata eit. alias in alio opuſcło.
Et nũc bꝛeuiter repetamus dicentes ali⸗
qua. Rrimo ꝓſtatus hierarchicus in
eccieſia debet eſſe certus ⁊ conſtãs. Daop
poſitũ. Jam eccłia non fuiſſet ſufficieter
inſtituta.quia ſubditi remanerẽt ſemꝑ ex
poſiti diſcrimini peccati moꝛtalis. inobe
diendo vel nõ obediendo ſuis ſuꝑioꝛibꝰ.
cum non poſſ eis cõſtare ſufficienter.q̃n
do ſuperioꝛes ius ꝑdidiſſent in pꝛeſiden
Betnbinaede

x eadem radice pateat ꝗq; her
pꝛeſcientiã vel repꝛobatõem eternã.nõò d⸗
tur vel aufert᷑ pꝛeſciſe titulus eccleſiaſtice
dignitatis. Nam Judas pᷣſcitus fuit apo
ſtolus / ⁊ multi pꝛedeſtinati carẽt tali di
gnitate. Seqtur amplius ꝙ titulus eccle
ſiaſtice dignitatis nõ eſt fundatus in do

WA J

De auferibilitate pape

ſacre ſcripture in locis plurimis/in qnibd

idolatrie ⁊ peſſimi bomies ⁊ repꝛobi ap⸗
pellant᷑reges. vt Saul Cvꝛꝰ? achaʒ Vñ

⁊ xpᷣs docuit ꝙ phariſeis ⁊ repꝛobis dare
tur obedientia in doctrina eoꝛũ.dum ait-· tim invnita .V rac
impmitur in qua vnitate cònectũturom/

Supꝛa cathedram moyſi ſederũt ſcribe?
phariſei /que dicũt faciteꝛc. ¶ Dicamꝰcõ

ſequeter q dignitates ecclłiaſtice nõ fun;
dant᷑ in fide ĩterioꝛi/neq; in ſpeſancta. ne

des eſt neceſſariũ eius fundamẽtũ

tet amplius ꝙ canones ſacre ſcripture.ac

ſummoꝝ pontitficũ dicẽtes hereticos eſſe

vitãdos tanq; ethnicos ⁊ anathematiſa⸗/
tos.veꝝ dicũt dum cõſtat eos tales eſſe. -
maximeꝑ ſententiã iudiciariã.aut ꝓpꝛia,z

coſfeſſionẽ. aut facti euidẽtiã Nihilomin?

ctales ſint eo facto depoſiti a dignitatib⸗·

⁊ ꝙ eas ꝑdiderit ſine deſtitutõe nõ habet᷑

er eiſdẽ canonib. Aut ſi aliqͥ canones vi⸗/
deant᷑ hoc ſonare de notoꝛijs⁊ manifeſtis

hereticis/ qͥ ſunt eo facto depoſiti intelli⸗

gi poſſet ꝙ ↄtra tales nõ requirit᷑ pceſſus
iuridicus.oꝛdinatꝰad degradandũ eos p
ſicut in oxcultꝭ ⁊2⁊ nõ
Dicam ergo vclu

ſententiã diffinitiuã.
2feſſatis opoꝛterer. ¶ Di
dentes pbabilr.ꝙ ſicut hũana electio dat

ius ⁊ titulũ ad papalẽ dignitatẽ ſi homo

2 2

ſit capax huiꝰelectõis.atq; dignitatis.⁊ ſi

ſitviatoꝛ baptiſatus / ſit ꝑ humanã deſti/
tutõem pꝑdit illam pꝛeſidentiaꝛ nõ aliter.
inuito. ſiue ſit hereticus ſiue ſit ſciſma⸗/
Erdũ opponit᷑ ꝙ hereticus non
tomin? põt

eſſe caput eiꝰ.vel vicarius
multa in hanc ſententiã ¶ R
hec ratio vel ſimilis ſi benè᷑

poteſt eſſe membꝝ ecch ſie qn

nino fuit illa qᷓ fundauit oẽs erroꝛes ded
bus pꝛetactũ eſt.ꝙ ſolus iuſtus iuſte dñda

tur.vel eſt ſacerdos vel ↄſecrat.⁊ ita de ſi⸗
milibꝰ. ¶ Notemus ergo ſine pceſſu lon⸗
gioꝛi/ꝙ multe ſunt cõnexiones mẽbꝛoꝛũ
in coꝛꝑe miſtico eccleſie ſicut diuerſe ſunt
in eodẽ coꝛpoꝛevnitates
vnitas caritatis. Et ita ſoli habẽtes cari⸗
tatem dicũtur vere mẽbꝛa eccłie.Alij quã
tumcũq; fideles.ſunt vel vt pꝛeſciſa velut
arida.et emoꝛtua membꝛa imo ſunt ꝓdi⸗
toꝛes domini ſui.nec de familia eius.hoc

modo dici poſſunt.nec ſunt digni pan e /

in caritate.patet ex eiſdem fundamẽtis
ES pꝛoinde ſeqͥtur vlterius ꝙ deficiete
fide in aliq̃ pꝛelato.nõ eſt cõſeqᷓns vt mox
pdiderit paſtoꝛalem dignitatẽ quia nec fi

Ana eſt enim

quo veſcunk. 4 Alia eſtvnitas in donis
nature.ſicut om̃es homin cvnecruürur
in intellectu ⁊ in ratõne ( Al
in ſimili ꝑticipatõne ſacràmẽtoꝛũ.⁊ pᷣſer⸗
tim invnitate baptiſmatꝭ in quo caracter

nes qui baptiſma rnite ſuſceperũt.etiã vbi
fidem actualẽ.vel habitualẽ.perdidiſſent
Et hecvnio videt᷑ abſolute ſufficere ad h/
ꝙ aliquis rite in papã electus/ maneat ca

put eccleſie quouſq; fuerit ꝑ ſententiã dif
in iti us (Holo tamẽ pꝛopte-
rea dicere ꝙ ſemꝑ ſit obediendũ tali here⸗

nitiuã depoſitus

tico/vel nõ ſibi reſiſtendũ aut ꝙ ſit appel

latõe papalis dignitatis honoꝛãdꝰ.Quo

niã in caſu ſicut iam tactũ eſt poſſet papa

verus manẽs papa licite etiã ligari.velin
carcerari.vel in mare demergi quãto ma-
gis poſſet obediztia ſibi:vel reuerẽtialis

nominatio denegari?

ꝙ iterari debeant ea que feciſſet/qꝛ valida

ꝑticipibus ſuis ſi hoc attẽptauerit (¶ Cõ
ſimilr ea q̃ iuriſdictõeʒ purã reſpiciũt.

ſunt iure diuino.qᷓ;uis peccabit ipſe cuʒ
ill

4

poſſunt dici valida que egerit talis q dn

tolerat᷑ ab eccleſia.⁊ hoc iure ſeu appꝛoba
tõe totius eccłie.vel pᷣcedentiũ pontificũ.
⁊ cõcilioꝛũ generaliũ inſtitutõe.pᷣſertiʒ ni
ſi aliũde ex culpa ſubditoꝛũ talig reddita

fuerũt inualida: qꝛ ꝑticipant in crimine.
ñdet hec conſideratio multis dubita

tõnibus que potuerũt oꝛiri/durante bhoc

peſtifero ſciſmate.tam in collatõibus oꝛ/
dinum.q; in dependẽtibus⁊ collatõibus

beneficioꝛũ⁊ ſimilib.vbi facilius ſe expe

dit opinio quã pꝛobablłi modo poſuimꝰ

in pᷣcedẽti cõſideratõe circa obiecta Dul
tum ꝓdeſt inſuꝑ eadẽ conſideratio ad ce/

lerioꝛẽ⁊ expeditioꝛẽ terminatõem ſciſma

tis.ꝑ viam ceſſionis.omiſſa qualibet diſ

cuſſione facienda.

VNVſribilis eſt vicarius ſpãſus ec
cleſie tanq; hereticꝰaut ſciſmaticꝰ
exiã vbi ĩ caſu. ipᷣe nõ eſt veraciter

ia eſt vnitas

COlideratio. xvVII
Vſeribilis nõ eſt vicariꝰſponſus
eccleſie.rite pꝛius electꝰ.quin poſ
ſet creare veros ſacerdotes/et epi⸗/
ſcopos,⁊ alia facere que oꝛdinẽ ſuũ reſpi /
ciunt in tali plenitudine receptũ.abſq; BH

Conſidera. xVIII.

=Lerrrreee—

— ——

— —
—

—

—— — —

— — —

⏑ , — — — – — —

4=

⁊ mentaliter talis. (Ecignem⸗ ſummati
caſus aliquos circa perſonas alias.qui ſi
miłr noſſunt in papã cadere.⁊ uos inue⸗
nimꝰin iuribo expꝛeſſos (¶ Un? eſt dũ ali
quuis ſuſtinet excõmunicatiõem vltra an⸗
nũ.⁊ citatur ſuꝑ materia fidei. nec reſpon
det. Alius dũ citatꝰ coꝛã iudice renuit
pꝛeſtare iuramentũ. Talis a liqͥs poterit
manere ſemꝑ verus fidelis attñ ipſe Aa
is vel

hereticus iun pᷣſumptioe dãnabit᷑ (¶ Cer

tius aſſignatur caſus/ſi nimoꝛe moꝛ
alia paſſione motꝰqͥs vocalrnegat ea que
ſunt fidei.nec poſſit autvelit ſufficiẽter ſe
purgare. (¶ Quanus caſus vbi ꝑ act'he⸗
reticales.aut idolatricos.habebit᷑ pᷣum⸗
prio vehemẽs cõtra aliquẽ.⁊ talis nec po⸗

terit aut velit ſufficieter ſe purgare. D icũ efficeret᷑ adeo inutilis ꝓpter indiſi poſitiõz

coꝛꝑalem. ac ꝓpter carentiã perpetuãvſus

tur autẽactus hereticales vel idolatrici. q

ſunt cõtrarijvel oppoſiti actibo. quibo ſo⸗

let fieri ꝓfeſſio fidei.⁊ religionis xpᷣiane:ꝛ
cultus diuini:ſicut eſt genuflexio coꝛã ſa⸗
cramento altaris:⁊ ingreſſus tẽpli.⁊ ſimi
lia Et in hoc multũvaletvſus hoĩm.ſic ta
lia ſigna.vel talia accipientiũ VUndeſi q8
Ecxhibet talia in bonoꝛem machometi. vel
idoloꝛũ:aut ſi oppoſitis factis deteſtaret
ſacramentũ altaris.⁊ templũ dei.⁊ ſacras
imagin es:⁊ ſimilia faceret. haberi deberʒ
de hereſi ⁊ idolatria ſuſpectus.⁊ hoc vlłve
hemæętervel grauiter. velleniter m ꝙ plu
res cauſe ſuſpitõem aggrauãtes ⁊ paucio

res releuantes cõcumerẽt. Et hiceſſet lon

gus ſermo de modo accuſatõnis taliũ co⸗

ram inqſitoꝛe.qũñ ſcʒ ⁊ qũ nõveniũt iudi⸗

ctãdi. ¶ Caſus quint? inuenit᷑ vbi quis

iar Aſuad fidei vel idolatrie ptra

iſſe relapſus in hereſes iam dãnatas. Ille
plane danabit᷑. ⁊ iuſte dãnabit᷑ ꝑ eccleſiaʒ

que nõ iudicat de occultis. ſed deallegat
et pꝛobad ꝑ ſentẽtiã ¶ Sextus caſus in⸗
cidens cũ quarto.vbi quis etiã leui ſuſpi
tõne notatus de fide.vocaiꝰfuerit ad iudi
ciũ.⁊ venire neglexerit.ſeu cõtẽpſerit.aut
foꝛte nõ potuerit.de qua tñ impotentia fi
dem facere nõvalebit. Cum eni ſummus

põtifex iuxta pꝛobata pꝛius.poſſit tã do⸗

accuſari coꝛã cõcilio generali in materia

fidei. ⁊ cultus diuini.nõ repugnat caſus *
iſtos ⁊ ſimiles in ipſo poſſe reꝑiri. qui cirꝰ

cundatus eſt infirmitate ſicut dicit apls

Experientie voce loquens.

4 ⸗ cleſie. ꝑ eccliaʒ etiã e ehe ſua.

lo! et integra charitate:
ſerxtus eſſet vbi per iuramentum et votuʒ
aliquis in Papam rite electus · ſeipſum

Vſeribilis eſt vicariꝰſponſus ec⸗

uis nõ ſine cauſa. (Zangam?ꝰ

imilr caſus aliqs. Vbi coꝛã lota eccleſia
vel concilio generali pponeret᷑ ⁊ pꝛobaret

*

per teſtes ꝙ papa qͥ foꝛte eſt detẽtus inter
aracenos iã obijt.⁊ cũ eccleſia iã nõ poſ⸗

ſit cõmodediutiꝰ remanere ſine papa. vi⸗
detur oĩno ꝙ in hoc caſu conciliũ poterit
creare nouũ papã ⁊ cũ nõ poſſint eſſe duo

ſimul.videt᷑ ꝙ pꝛimꝰerit deſtitutꝰ ꝑ conci

liũ. Poſſet etiã deſtitui. vbi cõſtaret de vi
ta. ſi de eo ablata eſſet ſpes oĩs redeũdi

Alter caſus eſt vbi qͥs rite elect?ꝰ in papa

rõis.ꝙ per cõciliũ iam ꝑ eũ cõgregatũ dũ

ſane mentis erat.expediret aliter puideri

de ſummo põtifice.l Alter caſus eſt vbi
poſt electõem canonicã alicuiꝰ in papam

cardinales.ipſi cardinales oẽs moꝛirẽt᷑

pꝛiuſq; poſſent elecrõʒ ſuã canonicã pub

licare. cõſtat ꝙ eccłia nõ tenet᷑ hũc recipe

pꝓ papa.⁊ ita poſſet ad electõem alteriꝰpcee

dere. ¶Alter caſus ſimilis ſtat cũ pꝛioꝛi.

vbi nullo mõ cardinales etiam vinentes

poſſent facere fidẽ ſufficientẽ de electõne

canonica facta circavnũ. q̃lis caſus videt᷑

eecꝛ fuiſſe in ſciſmate pñti ſi bñ ꝑpẽdat᷑ẽt
iõ circũ ſtãtia eiꝰ multũ iuſtificat pceſſus

habitos ↄtra illos. ↄtendetes aduerſus
aut eſtimatõem ſubditoꝛũ.aut ipſoꝝ ma⸗
liciã generalẽ deqbenõ eſt pᷣſumẽdũ ꝙ vn
ꝙ; debeãt obediètiã pꝛeſtare tali.qͥ fuit in
papa rite electꝰ tñ alteri nouiter eligendo

cardiales ( Alter caſus ꝓpter cõem erroꝛẽ

pati ſunt.vt foꝛte ſi greci vellẽt ad vnitatẽ

eccie redire.dũmõ tolleret᷑ papa iã exiſtẽs
⁊ nouꝰ rite canonice crearet᷑. Cöfirmat ̊

imaginatio caſus illiꝰ iuxta poſitõem in⸗

nocetij⁊ alioꝝ iuriſtarum.qͥ dicũt hoĩem
expᷣſſe pfeſſum in religione.poſſe vxoꝛem
ducere pꝛo ſaluatõe magne gentis autad
fidem conuerſiõe. Curnõ ſi militer ꝓ ali⸗

quo tanto bono poſſet rite electus.ꝑ eccle

ſiã aut conciliũ generale deſtitui bono ze
CLaſus alter

ad ceſſionem obligaſſet. ſed differret hoc

adimplere. In ſcandalum populoꝛum.

5

C io. XIX. z

— 5
—= ” 4

De anferibilitate pape

putantium ex tali facto pape/ꝙ neq; iura

mẽtis ſuis obligant᷑/neq; votis/qlem ca⸗
ſum habere videmur in manib Deni /
q ;⁊ ſi caſus notati in hac ⁊ pꝛecedẽti cõſi /

deratõe.vixaut nunq; viſi fuerint/nihilo
minꝰexpediẽs eſt tãgere ad inqͥ ſitiõem ſo
lidioꝛẽ veritatis ⁊ ad cõfutatõem illoꝝ.qͥ
in iuribus ſuis ſcriptis oĩa particulatim
et ſufficiẽter arbitrantur eſſe deciſa.

AVleribilis non eſt vſq; ad cõſum
mationẽ ſeculi vicariꝰſponſus ec⸗
cleſie/qn aliquis cert?/z vnicꝰpꝛe
ficiat hoc lege ſtante: pᷣſuppoſita mun
di duratõne lõgiſſima Detur oppoſitũ
tu nc ecclia maneret impfecta vſq; ad con
ſummatõʒ ſeculi/nec ſuoꝝ gauderet inte⸗
gritate mẽbꝛoꝝ/⁊ pᷣſertim mẽbꝛi pꝛicipa⸗
lis. ¶ Quocirca cõcludamꝰ ſub qdrupli⸗
ci coꝛollario moꝛali cõfoꝛmiter ad pᷣdicta
⁊ ad alias cõſideratões alibi notatas ſu⸗
Peadẽ materia ¶ Et dicamꝰ pꝛio ꝙ hi re⸗
“ Engnaroꝛdinat i pi/⁊ ſpirituiſctõ rebel
les ſunt/qui pñtis ſciſmatis terminatõm
impediũt modis taliba quos ſciũt aut ſci
re debẽt/ad pacẽ pꝛotin? reducendã/eẽ vł
innutiles vel nociuos vt ſi querat᷑ fieri pax
ꝑ reductõem vniꝰobediẽtie ad alterã.vłp
vim armatã vel ꝑ diſpoſitõem iuris.q̃ nõ
ſunt ꝓbabilr ſalubꝛiter expectanda : Nec
ſufficit dicere. habem? papã xpᷣm. ſufficit
vyt credamꝰin euʒ/ nam talis vnio ad xpᷣm
⁊ ſi ſit neceſſaria/nõ tñvſq;q̃q; ſufficit/ vt
in ea ſtemus nõ ꝓcurando qntũ in nobis
eſt vnionẽ alterã ad vnũ vicariũ ſuũ in ter
ris / de quo cõſtat eccleſie ¶¶ Addimꝰ cõſe⸗
quẽter pꝛo ſcdᷣo coꝛollario/ ꝙ hi fallunt ⁊
fallütur/qui ꝓpteraffectõem qualẽcunq;
cõmodi/vel honoꝛis/vel amicitie circa al
terũ contẽdentiũ/tenderẽt ĩpedire ſuã ceſ
ſionẽ/pꝛo impletõe iuramentoꝝ⁊ votoꝝ

£☛☚⸗

ſuoꝝ/⁊ pacis datõe/ſi nollent ſuã deiectõ

nẽ/vbi hoc agere renueret/ĩmo ꝓꝛſus q̃n

to magis aliqͥ fuerit amicꝰ/tanto ampliꝰ

dz hoc querere vt eoꝝ ſpũs ſaluꝰfiat/et vt
pateat oĩbo qꝛ ñ ʒelo malo ʒelati ſunt eos
aliqñ /ſed zelo charitatis.licet foꝛte vel er⸗
roꝛ.vel deceptio in iudicio ꝑticulariũ agẽ
doꝛũ interuenire potuerit. Dicamꝰ pꝛete⸗
rea ꝓ tertio coꝛollario ꝙ hi nutu dei ⁊ ſpi

rituſſancti(ſicut credendũ eſt)inſpiratiõe⸗

tracti fuerũt.qͥ ad cõuocatõem ſacri co nci

eni⸗

—

ſubiungentur. om

i ſe tempoꝛe ſciſmatis.

lij piſis celebꝛãdi dederũt operã ⁊ pmpti⸗
tudinẽ pꝛeſtiterũt/pꝛeſtant ⁊ pꝛeſtabunt
Alle oꝛando.ille exhoꝛtando.hic ptegen
do.ille comꝑendo.⁊ ita de ſingulis Impe
Adlitoꝛes ſi qͥ eſſent numerãdi ſunt inter il⸗
los de quib nũc tetigimꝰ.qui rei ſunt de/
trimentoꝛũ omniũ tam tempaliũ q; ſpiri
tualiũ.ex hoc ſciſmate hoꝛrẽdo naſcẽtiuzʒ
qualia vix ſuffecerit tractat? grãdis vel ſũ⸗
maii enarrare. Nã quõ patus eſſet audire
eccleſiã.qui ſuã congregatiõem vel nollet

damnabiliter. vel danabilius impediret:
Hanc cõuocatõem pꝛo finali ſcuto ſue p⸗

tectõnis ad deũ,queſiuit in moꝛte rex frã
cie karolus qͥntus. Ad hãc eſſe debet fina
lis reſolutio oĩm qui deſciſmate nolũt in
crepari apud deũ.immo ad hoctẽdit neu
tralitas accepta ſi bene capiat᷑
dg extremũ ꝓ quarto coꝛollario ꝙ; hi qui

Zicam?

ſacrũ conciliũ piſanũ conſtituerãt.ſuffici

entem habeant autoꝛitatẽ deijciẽdi duos
coõtendęẽtes.aut ſuos cõplices.ſi noluerit

parere dictatis ꝑ hoc conciliũ.in ceſſione

facienda realiter.⁊ de facto ⁊ cito ⁊ alijs re

quiſitis Poterũtq; pꝛocederead electõezʒ
vnius tertij vicarij/qui tertiꝰ⁊ indubita⸗

tus ab eccleſia poterit⁊ debebit reputari.
Etiãvbi nõ oẽs obedirevellentſic electo.

qtamẽ nõ eſt indebite pꝛeſumendũ.
cce ergo viginti conſideratiões quo/

dã oꝛdine geometnico ſe ſequẽtes. Que iü
ctis alijs ſedecim in quarũ qualibet initi
um eſtvnitas eccliaſtica Additis q́z alijs

qᷓtuoꝛ dudũ taraſcone pᷣdicatis.reddũtur

xl.conſideratões.Et he qualẽ poſſint af⸗/
ferre ſtudioſioꝛiba cognitõis m

gteriã. ſit

eoꝛũ iudiciũ quividerit. ¶ Poſtulemꝰ tã

dem vt inauferibilis ſpõſus.eccleſie xpᷣs.
vicariũ certũ.⁊ vnicũ nobis inſtituat.ad
gloꝛiã noĩs ſui ⁊ noſtrã oĩm ſalutẽ.
te ęadẽ qͥ eſt benedictꝰin ſecula ſe.Amen.

ꝛeſta

Serxdecim conſideratõnes quarũ hic
nentionẽ fecit. paulopoſt ſubſeqᷓnt᷑. qAa
OQuatuoꝛ alie in ſermõe taraſcone pꝛedi⸗
cato.qͥ incipit Apparuit gratia dei⁊c.etiã

Bententia Magi

ſtri Johannis de Berſon de modo haben

D tolledũ quoꝛũda 3 in pñti ſciſ⸗
mate ꝑtinaciã in ꝓbitatẽq;nimiã
ſpecialiter in patria flãdrenſi. ſi p

.—”

—
—

— — ꝝ— —

tum/ꝛ ſimilia.

De mõ habẽdi ſe tẽpoꝛe ſciſmatis ʒ

meritis autfalß aſſertõnibo ſuis / certiſſima
⁊ ꝑnicioſiſſima ſciſmata foꝛmãt/⁊ ſraternãa
violãt caritatẽ/Hũ hoĩes ab obediẽtia de/
bita ſuoꝝ ſuꝑioꝛũ auertunt.Dũ poſtremo
pꝓ inſtabili ſua opiniõe/⁊ humana traditõ

ne / legẽ dei ſanctã ⁊ ſtabilez deſerere / contẽ⸗
nere/⁊ violare compellũt.Dignã duxi que
daʒ fundamẽetalia ꝑ me poſita/ſaluo ſemꝑ
in omnib ſuꝑioꝝ acſapientioꝛum iuditio
nũc ſub aliq̃rum ↄcluſionũ compendio po
nere. Quocũq; de papatu ↄtẽdentiũ de
mõſtrato nõ ẽ hereticũ dicere.Anõ eſt pa⸗
pa. ¶ In caſu pᷣdicto ſtat aliquos eſſe apð
quos iſtud ꝑtinaciter aſſerere A nõ eſt pa⸗
pa ſapet hereſim. n ilnafevii tã du
bio / temerarium / iniurioſuz ⁊ ſcandaloſuʒ
eſtaſſerere oẽs tenẽtes iſtam ꝑtem / vel alte⸗
raʒ/vlł omnes neutrales etiaʒ abſolutos/eẽ
vniuerſaliter extra ſtatũ ſalutis.vł excõmu
ea raonabiliter de ſciſmate ſuſpe⸗
ctos

ↄditõe tacita vł expreſſa tribuere. Qua
cũq; ꝑte demõſtrata temerariũ/⁊ ſcandalo⸗
ſum/⁊ ſapiens hereſiʒ eſt aſſerere/ſacramẽ/
ta ecleſie ſuam efficaciã non habere/aut ſa⸗

cerdotes/ non eſſeↄſecratos/ pueros nõ eẽ
baptiſatos kSe altaris non eſſe ↄfec

vel ſacramẽtis non coĩcare/ pᷣſertim attẽta

Poſſibile eſt aliquos vere ꝑti aſſentien⸗

2 Kaliilecheabde ſatq; ꝑſonarum

tes eſſe veracit ſciſmaticos/⁊ aliqͥs falſe ꝑti
mogdo pᷣdctõ aſſentiẽtes/ſciſmaticoſ nõ exi
ſtere Salubrius / iuſtiꝰ/tutius/eſt quere

re vnionẽ ecdeſie inſiſtẽdo circa ↄtẽdẽtes
de papatu/⁊ hoc ꝑ viã ceſſiõis vtriuſq; / vl
ſubtractõis obediẽtie/ vel alterius licite co
actionis/qᷓ; ſubditos ꝑ excõicatõis cẽſuraʒ
vel aliter vexare/ſeu turbare/aut ꝙ vna ꝑs

—

Rõ pme ↄdluſiõis hecẽ/qm̃ nlla ꝓpoſi⸗

tio/ad cuiꝰ vᷣificatõʒ exigit᷑ vitas vniꝰ ꝓpo
ſitõis ↄtingẽtꝭ ⁊ ad fidẽ iptinẽtꝭ ẽ dencc̃ita
te aut itegritate fidei. Nã ſic̃ ꝓpoſitõ copu/⸗
latiua/cuiꝰ vna ꝑs ẽ ↄtingẽs.ẽ tota ↄtigẽs

cuiꝰ vna pꝑs ẽ falſa aut ĩpoſſibił.ẽ tota falſa
aut ĩpoſſibil / ſic ĩ ppoſito. Loõſtat ãt ad vifi
catõʒ illiꝰ/Aẽ papa:exigit᷑ ñ ſolũ vna ſʒmł

——

te ↄtigẽtes/pure eẽ vᷣas.vt ꝙ electõ ſit rite
celebꝛata/⁊ ab ilłqͥ hẽbãt ptãtem/⁊ ↄſiles

nſciſmate pñti licitũ immo cautũ
eſt pᷣſtantibo obedientiã iſti vel illi/eaʒ ſub

In ſciſmate pñti temera⸗
riũ ⁊ ſcandaloſum eſt/aſſerere q̃cũq; ꝑte de
mõſtrata/ꝙ non licet audire miſſas eoꝛuz

Bne ab alteriꝰ coĩone ꝑtiaciter ſepet

.

mlte. Exſili roe colligit ꝙ qcũq; ſacerdote
demöſtrato/iſta nõ ẽ heretica / iſte nõ ẽ ſa⸗

cerdoſ⁊ ↄſeqnt᷑ ſeͥtur ꝙ nec iſta G̊ nõ ẽ coꝛ

pus xpᷣi ĩ altari ⁊c. ¶ Rõ ſcðe ꝓpoſitõis qm̃
ppoſitio ðᷣꝛ ſapere eeſge poin coa ſſũ

ptis aliqͥbo verꝭ/q̃ rénabilit negari nõ pñt
ſequit᷑ erroꝛ ĩ fide/ſʒ poſſibile ẽ aliq̊s hoĩes

p reuelatõʒ / vl alit/ſic certificatos eẽ. oĩia

₰

rite facta ſũt ĩ electõe/⁊ ↄſecratõe eiꝰ ĩ papã
A/ꝙrõnabilit᷑ dubitaretũc nõ pñt. Sine

gæãt A eẽvel fuiſſe papã incidũt ĩ erroꝛẽ illũ

ꝙ rite elecꝰ ⁊ ↄſecratꝰ in papa/nõ ẽ nec vn

—

q; fuit papa/⁊ ane gacen

]ꝗ ſũt heretica. Rõ tertie ↄcluſiõis qꝛ mł

ti ſũt ex vtraq; ꝑte/⁊ neutrales/ q bo non eſt
materia iſta clarificata/qͥn rõabiłr poſſint
negare vel dubitare iſtã ꝓppoſitõʒ q̊cũqʒ ↄtẽ
dẽtiũ öᷣmõſtrato/ Aẽ aut fuit rite electꝰ/ A

nõ ẽ ſciſmaticꝰ/aut hereticꝰ⁊ ↄſiles ad q̃s

ſeqͥt Anõ ẽ papa.Aſſũptũ docet exꝑiẽtia
⁊ tot doctoꝝ diuerſe aduerſeq; ſnie.Et con
ſtat multos eẽ ſimplices qͥ ad talia dubia i/
ueſtigãda nõ tenent᷑ alios ſeqͥ / nec mouẽt
fauoꝛe/vel odio/ſeu q̃ſtu ad nõ ↄſentiẽduʒ

huic parti vel illi/⁊ pati ſũtobedire vᷣitati
ſufficient agnite/ nec ſũt ꝑtinaces / igit᷑ nec

excõicati nec de ſciſmate rõnabilit᷑ ſuſpe,/
cti.Tota rõ fũdat᷑in ̊ ꝙ nũq; fuit tã rõna⸗
bilis vehemẽs cã dubitatõiſ/in aliq̃ ſciſma
te ſiẽ in iſto. Cuiꝰ ſignũ euidẽs ẽ varietas
opinionũ doctoꝝ!/⁊ int᷑ doctiſſimos/⁊ pꝛo
batiſſimos ex vtraq; ꝑte/qᷣnetiã ſuppletis
eis q̃ facti ſũt ↄceſſis/adhucreſtarẽt qõnes
iuris ad vtrũlibet diſputabiles/q;̃ oĩa incer
titudinẽ rõabilẽ generãt in h ſciſmate/⁊ ab
erroꝛe ꝑnicioſo plures excuſant. Põt igit᷑

illud dici rõnabilit᷑ dubitabile qð płimi et

Rõ qrte ↄcluſiõis colligit᷑ ex pᷣcedẽti/⁊ꝑp
ſimile de adoꝛatõe hoſtie ĩ altari/dũ occur⸗
rit aliq̃ dubitatio/qꝙ; pbr̃ celebꝛãs nõ cõple
ueritoĩarrite ad ↄſecratiõʒ reqͥ ſita / ſuffic eiĩ
adoꝛare ſub ↄditiõe ĩplicita/imo ſꝑ dʒ ſub⸗
iũgi ↄditio ĩplicita iſta vicqʒ vel ſimił. ſi oĩa
rite facta ſint ſᷣm inſtitutioneʒ xpᷣi⁊ eccleſie
Cur igit᷑ in caſu pᷣſentis ſciſmatis.tam du
bio ⁊ qð non tã ꝓpꝛie tangit ſtatũ ſalutis ⁊
⁊ fidei.non poterit autdebebit apponi cõ⸗

ENsancuigtsczlg utat ⁊ pᷣdicãt

ditio iſta vel ↄſimilis / ſi talis fuerit cano⸗
nice electus/⁊conſecratus/⁊ non ſit hereti

cus/aut ſciſmatice depꝛauatus. atio
quinte concluſionis manifeſta eſt aduertẽ
ti/quoniã neq; ſciſma/ neq hereſes/ nech H

hHe mõ habẽdiſe tẽpoꝛe ſciſinatis

aliud quodcũq; vitium/obſtat in miniſtro

quin ſacramentoꝛuʒ collatio habeat ſuam
efficaciã/dũmodo ↄferentes intẽdãt id fa⸗

cere/qð xps ⁊ ecclia inſtimerũt/⁊ recipieni
illud recipere(ſic rõabiluer pᷣſumi debet de

omnibo. /Rõ ſexie ↄduſionis manifeſtat᷑
ex pᷣcedentib.qm̃ nihil debet rõnabilitera

talibus ĩpedire excõicatio lata/ſi nõ aſſit ꝑ

tinacia. Huũqᷓ; excõicatio intẽdit᷑ ferri niſi i
ptinaces/q nõ ſunt parati audire eccliam.
Alioquin fruſtra ferret᷑ excõicatio.ĩmo dã⸗
nabiliter/⁊ in eccleſie deſtructionẽ.Nõ aũt
data eſt ptãs miſtris ecclie q buſtibʒ ad de⸗
ſtructõzʒ/ſʒ ad edificatiõʒ ſfᷣm apłlm.quẽad
modũ medicina Dar bu oferre poſſu ſani⸗

tati.⁊ ſanitas rõni. Sicfinis excõicatiõis
ẽſubditoꝝ emẽdatio/q ſi clare ꝑ excõicatõʒ

videat᷑ aut videri debeat/nõ ſequi emẽda⸗

tio.vel fructꝰdãnabilis ĩ oppoſito ↄferrivi

deat᷑ ſm Aug: in ꝑabola de ʒizanijs Wat.
xiij.cũ ibidẽ notatꝭ.( Rurſus iſta ↄduſio

aꝑte trahit᷑ectertia ⁊ qͥrta ↄduſionib.Si
ei multi ex vtraq; pte ſũt in ſtatu ſalutis/ꝛñ
ꝑtinaces/ĩmo ꝑati ſtare ⁊ moꝛi in veritcate
agnita ſufficieter/aut qͥ ſub ↄditione etiam

falſe ꝑti aſſentiũt:qͥ ↄditio ẽt eoſdẽ ab erro⸗

re dãnabili reddit excuſatos ↄſtat ꝙ tales

nõ debuerũt nec potuerũt rõabilit᷑ excõica
ri ꝑ ↄſeqᷓns nec eoꝝ cõicationẽ phibemꝰ
Di dicat᷑ ꝙ ẽt excoicatio iiuſte lata timẽ
da ẽ.Hec ꝓpoſitio male intelligita pleriſq;
⁊ſcrupulos varios ⁊ piculoſos igerit. CTñ
q́;tũ ad pns ſufficitrndet᷑/ꝙ ſi latoꝛ nõ re⸗

putet᷑ iudex.eadẽ executõe q ̊ fit/pᷣt ↄſeq̃n
ter excõicatio nõ tenere.Et qꝛ multi tenen
tes vnã ꝑtẽ dñt rõabiliter tenere ꝙ alij ſint
in ſtatu ſalutis nõ ꝑtinaces.⁊ ꝑati ſtare iu⸗
ri agnitomo qͥ foꝛte ſuo pape aſſentiũt ſiᷣ

ↄditione,.pñt ex łᷣ cõicationẽ eis impende

re. Non eni debẽt ſuo papetale crimẽ ĩpo/
nere ꝙ voluit hoĩes nõ ꝑtinaces excõicare

vel eos qͥ tenent antipapa/ſub conditione
tamẽ/rõnabiliter appoſita.ſi ⁊ inq;tũ fue⸗
rit rite electus/⁊ non aliter/a cõione eccle⸗
ſiaſtica canonica ſegregare.( Ratio ſepti
me concluſionis eſt qꝛ ſtat aliquẽ vere ꝑti
aſſentientẽ/⁊ pertinacẽ ee/ꝙ vel ꝓpter q̃ſtũ
vel ꝓpter vanã gloꝛiã vel aliã cauſam/non

habet animũ paratũ ad obediendũ verita⸗
ti agnitelſi ꝑ eccleſiã vel aliter reꝑiret᷑ eun⸗
dem errare/ vletiã dũ in tãto dubio inuolu
to p ſua aſſertõne ſuſtinẽda/ſeꝑaret ſea mẽ
bꝛis veris ⁊ viuis ipᷣius cccie.Caſus ſunt

multi de ꝑte oppoſita / vt dictũ eſt. Non eſt

eni ſciſma tm̃ in ſeꝑatione mebꝛoꝝ a capi⸗
te/ ſed etia in ſepatione ꝑtinaci membꝛoꝛũ
ab inuicẽ. Ex quo conſequenter habetur

ꝙ temerariũ ⁊ periculoſum eſt pertinaciter

vnã ptem/vel alterã impugnare/ꝛ ab eiuſ⸗
dem cõione eam deteſtando declinare. Al
tera pars ↄcluſionis patet ex tertia ↄdluſio
ne. ins octque cõcluſionis perſpicua
eſt e pꝛecedentibê/qm vbi radix ⁊ oꝛigo ta
lis.vel pncipalis ipᷣius ſciſmatis coſiſtit/⸗
ibi eradicatio fieri dehet/aut antidotũ ſu⸗
miꝓ vnitatis adeptione. Ipſi enĩ ſunt qui
peccquerũt/alij aut q oues ſunt/qd merue
rũt. Ipſi ſunt ꝓpterquos tempeſtas oꝛta ẽ
in mari.Dederũt deniq;/⁊ dat ſcandalũ/p
pter quod ad illud remouendũ de neceſſi⸗
tate ſalutis obligant. flon negandũ tamẽ
eſt ꝙ quilibet ꝓ parte ſua obligaturſm do⸗
nũ a deo ſibi pꝛeſtitum querere que ad pa⸗
cem ſunt/hic oꝛando/ille monendo / alter
docendo. Vltima pars ꝙ; non expeditvnã
partem generaliter vitare alteram/⁊ facere
ſciſſuram in bncipalioꝛibenctibus religio⸗
nis chꝛiſtiane/⁊ fraternã caritatẽ violare/
patet ex pꝛecedentibo/⸗ pncipaliter ex qui⸗
ta cõcluſione ⁊ ſexta.l/Verum eſt enim ꝙ

ſingularitas in opinõne ꝓpꝛia contũaciter
glios condemnans/ incomparabiliter vi⸗

detur eſſe peniculoſioꝛ ⁊ deierioꝛ/qᷓ; cõmu⸗
nicatio fraternalis per caritates/que eſt cõ

pago membꝛoꝛum eccleſie/ ſub intentione
ſemper recta/⁊ firma de obediendo ecdleſie

Etenim qui aliter agit pꝛo incerto vero/il⸗
le ſe exponit certe violationi fraterne carita
tis. ¶rlec opoꝛtet allegare iura ſuper pe⸗
riculis ⁊ maledictionibo eoꝛum /gui nõ o⸗
bediunt pꝛeceptis ⁊ inſtitutionibus ſum⸗
mi pontificis ⁊ ſententijs. Habetenim lo⸗
cum talium allegatio/apud illos qui nulla
poſſunt rationabili cauſa excuſari/quin ſci
ant vel ſcire debeant/talem vel talem eẽ ſu⸗
um ſuperioꝛem. Si vero eſt ignoꝛantia p
babilis / ſicut eſt in pꝛeſenti ſciſmate/apud
multos de vtraq; obedientia/⁊ apud neu⸗
tros/non reputantur talibus ſententijs al⸗
ligati.(Exomnibus pꝛedictis videntur
poſſe elici quedam documenta. einnn

eſt quod in pꝛeſenti ſciſmate poteſt apud

plurimos applicari ratiõabiliter documẽ⸗
tum Ambꝛoſij ad Auguſtinũ de ieiunãdo
vl ñ ieiunãdoſabbata/fᷣm diuerſitatẽ tẽpo
rũ locoꝛum/ꝛ perſonarum. Poteſt ſine

— — =—

—

— — —

—

BGciſimata quot fuerunt

periculo ſciſmatis aut dãnationis/ nũc illi
nũc iſti /modis iſtis obedire.⁊ nũc cũ iſtis
nũc cum alijs cõionẽ pᷣſtare.Et h̊ totũ dici
tur ꝓpter ꝓpbabilẽ ignoꝛãtiã iuris iſtius/vel
illius ꝑtis.(Et ſuppoſito ꝙ ab initio ſciſ
matis foꝛte tentanda fuiſſet alia via/ ad ſci
endũ ſi ꝑ excõicatiões/autpᷣdicationes/vl
aliter/oẽs ad vnã obedientiã trahi potuiſ⸗
ſent. Attamẽ cognito ꝑ exꝑientiã / ꝙ talia
nihil ꝓficerent/imo nocuerũt / ꝙ de die in
diẽ maioꝛ inuolutio ſequit᷑/videt᷑faciendũ

vt dictũ eſt. ¶ Secuundũ documẽtũ ꝙ in

teroẽs eiuſdẽ obediẽtie/ expedit adherere
ſentẽtijs latis a ſuo ſupioꝛe credito/alioqͥn
non eẽt vinculũ caritatis. ertiũ docu
mentũ eſt de caſib reſeruatis pape/ de diſ⸗

penſatõnib/⁊ alijs in foꝛo conſcientie/ vel

publico/pñt hoĩes ſᷣm credulitatẽ ſue ꝑtis
7 ſeipſos qͥetare ꝓ facto tenendo id qð eoꝝ
ſuꝑioꝛ creditꝰ fecerit. Neutrales aũt vidẽt᷑
habere ſufficientẽ recurſum ad oꝛdinarios
apud q̊ͥs ſᷣm eoꝝ opinionẽ cõiter loq̃ndo/
eſt ptãs deuoluta.v. Fac pacẽ xpᷣe deqtra⸗
ctatulꝰiſte Diſputat atz pia mediatrix eſto
maria. Paſtoꝛ ⁊ ecclie deꝰ en grex nẽ balat

ad te.Ergo cã tui/nẽ mibere ſui Finit.

Tracctatuſ qui aſcri

bit᷑ Johi de Berſonno. Qualis fuerit ſtatꝰ
eclie in veteri/⁊ nouo teſtamẽto.⁊ q́liter ec
cleſia fuerit erecta tꝑibo pᷣdictiſ⸗/⁊ q̃t ſciſma
ta/⁊ q̃̊t intruſiones fuerũt in eccla romana
⁊ q̃liter in ſciſmatiba pᷣteritꝭ fuerit actũ/ſᷣm
veras οομoαDütt.—
Oſtqᷓ; ſuꝑioꝛ ſtatꝰ⁊ effectus pꝛe
entis ſciſmatis/ac acta ⁊ agen⸗
ſa in vniuerſali ecclia/⁊ ſpẽalit᷑
ein roma/vᷣm veros ꝓphetas / di⸗
geſta ⁊ notata ſunt. Pꝛo plenioꝛi noticia pᷣ
dictoꝝ acuit᷑ſtilꝰ/vt im veras cronicas et

appꝛobatas. ? ſpecialiter antiſtitis noſtri
reuerendi archiepᷣi Euſontiniveriſſimi an

tiqͥtatũ relatoꝛis/⁊ fris Ptholomei de luca
venerabilis coniſte/ſtatus ⁊ acta pᷣterita ĩ

dicta eccłia lucidiꝰcognoſcant⁊ ſciant᷑a le

ctoꝛibus. Inuenimꝰ enĩ ego/ Theofoꝛus

⁊ ſocius meꝰ cariſſimꝰ frater Euſebius/in

pꝛedic:is/⁊alijs cronicis/vt infra ðꝛ/fideli
ter referendo qᷓ Euſontinus ⁊ Ptholomeꝰ
geſta ⁊ acta romane eccleſie denotarunt/a
natiuitate xpi vſq; ad annũ dñi. M. ccc x/⸗
vi.a quo tꝑelcitra nullũ ſciſma fuitin eccle⸗

tri de luna/ angeli caroꝛio. Erquarum

cronicax lectione clare reꝑimꝰ/ ꝙ eccle ſia

tam in veteri teſtamento/qᷓ; in nouo/exigẽ

tib peccatis/⁊ malicia ſathane.multas tri

bulationes paſſa eſt. Tamen ab omni tri⸗
bulatione ipam ſemꝑ deus liberauit/cũ ip
ſi hũiliter ⁊ cõtrito coꝛdead deũ ↄuerſi ſũt
veniã petentes ⁊ maioꝛẽ quietẽ.Aliq̃ ĩ no.
teſt. habuit eccleſia dei a deſtructione fride
rici imꝑatoꝛis ſecũdi/vſq; ad tꝑa bone me
moꝛie dñi Bꝛeg.pape.xiq̃ quies ⁊ abun⸗
dantia diuitiaꝝ/reduxerunt eccleſiã in pec
cata/⁊ vitia/ꝓpter que eccleſia patitur pꝛe/
ſens ſciſma/⁊ multa diſcrimina/⁊ maioꝛa
patiet᷑ In veteri aũt teſtamẽto ecclłia mł
tas tribulationes paſſa eſt. Pꝛimo decem
blagas dũ fuit in terra egypti. Item in tꝑe
habite poſſeſſiõis terre ꝓmiſſiõis/vſq; ad
templi edificationẽ᷑.xi.ꝑſecutiões paſſa eſt

eccleſia. Item poſt templi edificationẽ ſu⸗

ſcitauit duriſſimã iacturam ⁊ ſciſma/qð fu
it int᷑ roboaʒ ⁊ ieroboã. Iteʒ ſuſcitauit trãſ
migrationẽ totius ſacerdotij/⁊ deſtructio⸗
nem tẽpli in babiloniã per patrẽ nabucbo

donoſoꝛ. Item paſſa eſt tꝑe nabuchodo⸗

noſoꝛ/quo tempꝑe multi fuerũt pſeudo pon
tifices maximi/⁊ ſciſmata/clerus magnam
pſecutionẽ paſſus/⁊ fuit vltima in veteri te
ſtamento. Cui pſecutioni pꝛeſens/ꝛ perſe
cutio Friderici tertij/⁊ magni vltimi anti⸗
chꝛiſti futuri/ſimiles erunt ſcõᷣm abbatem
ioachim libꝛo de vltimis tribulationibus
In nouo autem teſtamento eccleſia eti⸗
am varias ⁊ diuerſas perſecutiones paſſa
eſt / exigentibus peccat/⁊ opere nature hu⸗
mane boſtis. hupeimhs, enim eccle⸗
ſia ſummi pontifices apoſtoli/pꝛelati/⁊ ali
us clerus/oppꝛobꝛia damna ⁊ iniurias et

moꝛtis diueria martna paſſi ſunt. (¶ Itẽ
céſantibus martvrijs/ creſcente dicta ec⸗
cipibus/a populo chꝛiſtiano/ inceperunt
hereſes menandri/pꝛimi heretici Arij / et

alioꝛum hereticoꝛuʒ/maxima ſcandala ge
nerantes in eccleſia dei. ¶ Poſtq; autem
in eccleſia multiplicata ſunt dominia in tẽ
poꝛalibus ⁊ ſpiritualibus / inceperunt in⸗

truſiones ⁊ ſciſmata in romana eccleſia/p⸗

pter que dominia ⁊ poteſtates / continue
fuerunt odia ⁊ rancoꝛes/inter ſummos põ
tifices/imperatoꝛes romanos/⁊ dominos
tempoꝛales. Que ſtiſmata fuerun:viginti

ſia dei/vſq; ad iſtud nouiſſimũ tempꝰ Pe⸗ * cum pꝛeſenti ⁊ intruſiones qdragintaunũ
.

1 2

4

D
1=

In veteri et nono teſtamento.

Quoꝝ pꝛimũ ſciſma incepitanno natiui⸗
tatis dñi.cexliiij inter pꝛimũ Coꝛnelium
2 Nouacianũ:. Becundũ ſciſma fuitan
no:ccc.liij.inter liberiũ ⁊ felicẽ᷑. ¶ ¶ertiũ
anno.ccc.lxxiiij.int᷑ DOamaſum pmũ ⁊ Vr

ſinũ.Quartum ſciſma fuit anno:ccc.x⸗

xvij.inter Bonifacium pꝛimum ⁊ Eulali⸗
um pꝛeſbyterum. ¶¶ QAuintumanno dñi

xvi inter SGimachũ pꝛimũ ⁊ Laurentiuz

Bextũ anno do.ccxxiiij.inter Bonifa⸗
ciũ ⁊ Dioſcoꝝ.( Septimũ deccliij.inter
Stephanuʒ tertiũ ſanctũ viꝝ ⁊ Cõſtanti
nũ.ij.qð ſciſma ſi bñ videat᷑q̃ſi ꝑ oĩa ſimle
eſt inſtãti ſciſmati ⁊ plꝰ aſſilat᷑ pnti ſciſmati

; alia pᷣterita.¶ Octauũ ſciſma fuit anno

decexlviij.int᷑ Eugeniũ ſcõᷣm ⁊ Siſimum
onũ fuit deccœxx.int᷑ Leonẽ qntũ ⁊ xpᷣo
oꝝ pbrẽm. Decimũ fuit ãno dcccclxij int᷑
Joheʒz ſcõm nobilẽ romanũ ⁊ Leonẽ octa
uũ:xi:fuit dcccclxiiij int᷑ ꝛegoꝛiũ qͥntum
⁊2 Johem epᷣm placẽtinũ.xij. dcccœcix.in⸗
ter Bñdictũ nonũ ⁊ leonẽ pᷣdictũxiij.M
xxxvi.tꝑe benedicti octaui:q a romanis eij
cit᷑ ⁊ alius intrudit᷑ poſtea Bñdictus reſti⸗
tuit᷑xiiij.ſciſma fuitãno. Mlij.toe Budi⸗
dicti qͥ cum iã ſediſſet multis ãniſ alijq; ſũt

electi expulſo Benedictoxæv. fuit. Olxxvi

ij. int Alexãdꝝ ſcõm ⁊ Eodullũ epᷣm ꝑmẽ
ſem. Decimũ extũ fuit. O. xxxv. int Bꝛe
goꝛiũ ⁊ eᷣm ꝑmenf:xvij ſciſma fuit Ociũ

ter paſcalẽ ij. ⁊ tres pᷣlatos q nomẽ ⁊ offm̃

occupauerũt fauoꝛe heretici imꝑatoꝛis xv

iiij.fuit. M.:c.xi:inter gelaſiuʒ ſcõᷣm ⁊ bito⸗
dinũ hiſpanũxix.fuit O.c.xxxi :inter in⸗
nocentiũ ſcõᷣm ⁊ petrũ leonisæx.ãno. M.
c.xlix.inter Alexandꝝ tertiũ ⁊ q̃tuoꝛ ſciſma
ticos:xxi.ſciſma fuit tẽꝑe ¶Qudouici de ba⸗
uaria qͥ LQudouicus veniente ⁊ regnãte io⸗
hanne x.qͥ iohes aſſumptꝰfuit ad papa⸗
tum Anno dñi. Mcccxix. fecit fieri antipa
pam fratrem Petrũ de carbario oꝛdis mi⸗

noꝛum a quo coꝛonaʒ imperij recepit. Ta

toꝛis annullata ſunt infra annos. ¶¶ Vice
ſimũſeundũ ſciſma pꝛeſens eſt ⁊ melius co
loꝛatũ aliquo alio ꝓphetatũ a ſpũſancto ꝓ

men facta dictoꝛum antenn Vle⸗

punitõe cleri ⁊ refoꝛmatõe eccie.Circa q̃ꝝ

itruſionẽ ſciſmatũ ↄfictõʒ pceſſuũ oꝛdina⸗
tionẽ ablationẽ ⁊ fineʒ ex ſloꝛe ſupꝛadicto
rum notũ eſt. Et põt notari ſingulariter
qꝙ oĩa ⁊ ſingula ſciſmata ⁊ intruſiones pꝛe⸗
dicta ↄficta fota ⁊ nutrita ſꝑ fuerũt oꝑe in⸗

genio ⁊ inuidia peſſimoꝝ ſacerdotũ ⁊ ceri

dei.ſibi ſemꝑ fauentib ⁊ auxiliantibus im
peratoꝛibus ⁊ populo romano excepto ka
rolo magno.⁊tribus Ottonib pꝛimis de
ſaxoniꝗ qui eccleſiã multũ afflictã ſemꝑ ere
xerũt e⸗ notam ꝙ in omni ſciſmate ſp

ille vicit ⁊ obtinuit qui habuit ius ſiue pꝛi

pis ⁊ ſeq̃cibus male ſucceſſit.(¶ Itẽ in om
ni ſciſmate iſte papa viſus eſt habere ius ⁊
obtinuit qͥ electꝰ fuita maioꝛi parte electo⸗
rũ ⁊ habentiũ vocẽ in electionẽ papatꝰ
tẽ notamus ꝙ de cõuerſione magni Cõ

——

ãtini circa ⁊ poſtq; roma ⁊ maxima ꝑs ſi⸗

mo ſiue ſecũdo elect? fuiſſet.Et ſp antipa⸗

dem chꝛiſti agnouit ꝙ imperatoꝛes romas

ni vel populus romanus.xxv.veros ſum⸗

mos pontifices expulerunt de roma ⁊ ipᷣoſ
diuerſis penitẽtijs afflixerũt iniuſte.Quo

rum ſummoꝛũ pontificũ nomina ſunt hec

Julius pᷣmus ſimachus.Siluerius pmꝰ
Vigilius pmus. Martinus pmus. Leo

N

tertius.Eugenius ſcs. Johes octauus.

Leo aͤntus vel ſextus. Johes decimꝰ. Be

nedictus octauꝰ. Johes decimuſquartus.

Johes decimuſſextus.Gꝛegoꝛius qͥntus.
Biñdictus nonus. Gꝛegoꝛius ſeptimus.
Victoꝛ tertius. Paſcalis ſcòs.Alexander
tertius.Bonifacius ſextus. ¶ Item nota⸗
tum fuit ꝙ reges frãcie qui ꝓ tempoꝛe ſue⸗
runt nunq; in aliquo dictoꝛũ ſciſmatũ ad⸗
heſerunt ſciſmatico ſed ſemper veris ponti
ficibus.imo qð plus eſt reges francie octo
ſummos pontifices de ſede expulſos po⸗

ſuerunt ⁊ reduxerunt in romam in ſedem ꝓ

cnomina, Vigilius vel Eugeniꝰ Aeo
Zachariqas.Stephanuſ.Calixtus. Inno

centius.Alexander tertius ⁊ Paſchalis g.

Item ſingulariter notatum eſt ꝙ quando⸗
cunq; eccleſia in ſciſmate vel alio modo va
cillauit ſemper eccleſia erecta fuit per aliq̃̊s
pꝛincipes ſeculares vt per karoluʒ magnũ
Ottones de ſaxonia. Reges francie cõmu
ne piſis ſeu Piſanos ⁊ diuerſos alios.Nũ
q; enim eccleſia relapſa vel vacillans ſuis
operibus vel viribus ſe erexit. Item
ſingulariter eſt notatum ꝙ nũq; in ſciſma⸗
te per eccleſiam concilium generale fuit vo
catum.Sed illi qui fuerunt in ſciſmatibꝰ
veri pontifices vocauerunt concilia parti
cularia in diuerſis locis pꝛout videbatur
ſibi expedire ¶ amen non reperio aliqðᷣ
ſciſma ſine concilio aliquo fuiſſe ablamim
Item reperio ꝙ tempoꝛe Bꝛegoꝛij ſexti et

Peiam auoꝛuin ſummoꝝpontificum ſunt
e

De vnitate eccleſiaſtica

Clementis.ij.quo temꝑe eratſciſma in ec⸗
cleſia qñ Henricꝰ iꝑatoꝛ ↄuocauit ⁊ ↄgre⸗
gauit ↄciliũ generale nõ vocatis papa nec
cardinalib qͥ erãt diſcoꝛdes. Et qð ibi oꝛ⸗
dinatũ fuit valuit ⁊ fuatũ fuit in eccła no
obſtãte abſentia pape ⁊ cardinaliũ. e
notatũ eſt ꝙ aliqui in ſede aplica ⁊ tenẽtes
pacẽ iuſteſuis tꝑibus reguauerũt ſine ſciſ⸗
mate quoꝝ nomia ſunt hec Johes.x. Jo.
xxvij. Bilueſter. ij.Damaſus/⁊ Victoꝛ.ij.
Item notandũ eſt ꝙ Leo papa.iiij.dubi⸗
tãs ne eiꝰ electio eẽt bona renũciauit papa

tui.tñ Cardinales vidẽtes eius bonitatez

reelegert ipᷣm.Et idem ↄtigit Honoꝛio.ij

natione bonomñ. Sciſmata ſupꝛadicta

fideliter extracta ſunta ſupꝛadictis chꝛoni
cis que patent omnibus volentibʒ eas au⸗

dir⸗r Fiut. S

Ancipit tractatus

Eitatis eccłiaſticetracatoꝛi⸗

eiuſdẽ Joh. Herſon de vnitate eccliaſtica
bus / vn er zelatoꝛib eiuſdeʒ

ſi alligatũ coꝛpꝰ vinculis oc/
Vcupationũ/teneat᷑ ne ꝑgatad
ſacrũ Conciliũ Piſis deo auſpice celebꝛã⸗

dũ/nihilominꝰ vᷣbũ dei/ſic dicẽapłs nõ eſt

alligatũ. Pꝛoptea decreuit ſpũs pꝓmptus/⸗/

⁊ paciſauidiſſimꝰ.vᷣbũ aliqð dei litterulis

inſertũ q̃ᷓquauerſuʒ ſpargere/q̃ infirma ne⸗
It ire caro. Hon quidẽ ad determinanduʒ
Abſit hec temeritas.ſed ad examinandum.
⁊ dandũ ſapientibo occaſionẽ:⁊ offerendũ
in abᷣnaculo dei cũ hominib/ id quod ex
taleto ꝗᷓliſq; ſcientie cõmiſſum eft.
Aitas qͥ ppe eccłiaſtica.ad vnum
4 ertũ xpᷣivicariũ/ſtantiboterminis
O in qͥ be eſt eccleſia Anno dñi. Hcc
ccx?l.xxix. Januarij nõ eſt retardãda ꝓpr al⸗
legationes quaſdã ex iuriba poſitiuis/ſum
ptas ↄtra celebratiouẽ ↄcilij generaliſiaut
viã ceſſionis.vt ꝙ cõciliũ nõ põt celebꝛari

ſine auctoꝛitate pape. x ſpoliatus añ oia

debet reſtitui. O recuſandi ſunttanq; ini⸗
mici qͥ ſubtraxerũt ſe ab obedietia. Et alle
gari põt iuſtus metus. pape nemo dice

re põt.curita faciſ.pᷣſertim ſi nõ ſit expᷣſſe er

rans ↄtra articulos fidei/cũ a nemine vale

at iudicari/⁊ nemini ſit ſubiectꝰ: nec poſſit

effici ſciſmaticꝰ. O ꝑiculoſum eſt paſtoꝛi
deſerere gregẽ ſuũ cedendo. Rurſus ꝙ qui

libet fecit debitũ ſuũ ꝓ eccliaſtica vnione: .

pacis viã felicit᷑ inuenire. Et

pñt hi qui errauerũt penitere:⁊ ſiqua ſunt
ſilia. Ponunt᷑ igit᷑ aduerſus iſta ↄſideratõ
nes.xij.generales/quoꝝ explicatio ſpẽalis
ſufficiet ſtudioſis iſta reuelleer.

Coſideratio pꝛima

itas eccie generalis / ſicẽ impedi⸗

v ta eſt ꝑ diuiſiones filioꝝ ſuoꝝ/tan

mẽebꝛoꝝ putreſcentiũ/⁊ ↄtra de

um peccatiũ/ nã pctã nr̃a iuxta vbũ ꝓphᷣicũ
diniſerũt in᷑ nos ⁊ deũ. Secꝑ vnionẽ op⸗
poſitã/ſcʒ ꝑ recõciliationẽ cuiſlibet ad deuzʒ

coꝛrigendo pꝛauos moꝛes.hũiliando ſe//⁊.

oꝛando ruꝛſus debet hec vnitas impetrari
Alioqͥn manẽte cã ſciſmatis/qualis de ſua
ceſſatione poterit ſpes hr̃i:niſi tm̃ in pura
gfa dñi nr̃i Jeſu xpi/qͥ immeritis/⁊ ingra⸗
tis/ↄferre ſolet magna/nihilominꝰ coadiu
toꝛes eiꝰ eſſe nos oꝑtet.nũc pᷣcipue/qũñ pa⸗
cis inimic ſeuiet acriꝰ/ qᷓ;to reditꝰ pac p⸗
pinqoꝛ appet/ imittet qũ ſi poterit/ validiſ⸗/

ſimũ ad ↄtinuationẽ ſciſmatis impedimẽ/⸗

tũ/ diuiſiones ſcilicet int᷑ eos / qͥ ꝓſecuturi

ſunt vnionẽ/ miniſterio ſuperbie/cupidita

tis/aut inuidie. . .
Conſideratiõ ſecũ/

Aa contra

pꝛimam allegationem.
itas eccle eẽntialis ſp manet ad
v xpm ſponſũ uũ. Nam caput eccie
YArps in q̊ ſumꝰ om̃s vnũ ſᷣm apim.
ĩnõ hʒ vicariũ.dũ.ſ.moꝛtuꝰeſt/coꝛꝑa⸗

liter vel ciuiliter: vel qꝛ nõ eſt pbabiliter ex

pectandũ ; vnq; ſibi vel ſucceſſoꝛibo ſuis

obediẽtia pᷣſteta xpᷣianis:tũc eclłia taʒ diui
no/q́ᷓ naturali iure/cui nullum obuiat ius
poſitiuũ rite itellectũ/pᷣt ad ꝓcurãdũ ſibiwi
cariũvnũ ⁊ certũ/ſemet ↄgregare ad ↄciliũ
generale/repñtans eã.⁊ h̊ ñ ſolũ aucte dño
rnũ cardinaliũ/ſʒ ẽt adiutoꝛio ⁊ auxilio cuiꝰ
cũq; bncipis / vel alteriꝰ xp̃iani. Hõ eni hʒ
coꝛpꝰeccie miſticũ a xpᷣo ꝑfectiſſime ſtabili

tũ/minꝰ ius/⁊ robur/ad pcuratõʒ ſue vnio

nis/qꝙᷓ coꝛpali ciuile/miſticũ/ vel natura
le veꝝ. NHeq;.n.ẽ de imediato ac ĩimutabili

iure diuio/vel naturali/q; eccia ſe nõ poſſit

ↄgregare ⁊ vnire⁊ ſine papa.aut ſine aliqᷓ

pticulari ſtatu vel collegio.vbi in caſu ca⸗
dere poteſt moꝛs/vel erroꝛ.

Coſideratio tertia

4

nec eſt in culpa. Deniq; ꝙ inquirendũ eſt
de iuſticia vere ꝑtisiſine cuiꝰ cognitõne//ñ

B

tẽtõʒ duoꝝ de papatu/aut fautoꝝ ſuoꝝ/ſi
q̃rãt ſic manere ꝑ allegatões iuriũ poſitiuo
rũ c iuſtificatões varias.⁊ ↄqõnes q ſunt
ſpoliati⸗ ꝙ dñt añ oia reſtitui vel aliũde.

Dzʒ videt᷑ expedies. ꝙ ea q retrro ſũt obliui
ſcẽtes. Iſti de ↄcilio.iĩ ãterioꝛa ſic aplłs loqᷓ

tur/ſe excẽdãt. vt iuxta narratõz ab Aug cõ
mẽoꝛatã/plꝰqrat᷑quõ libabit᷑eccia ab hac

ſciſmatꝭ fouea gfudiſſima/q; qlit a qbĩ

eã eſt plapſa. ¶¶ Lonſideratio.iiij.cõtra
Wextam allegationen.
Nitas eccie ad vnũ cer
Ariüu ſicamãdaẽ/ vt ſua adeptione
poſſint rõabilit/płima mala ſingulariũ ꝑ⸗
ſonaꝝ dimitti/nẽ vel in poſteꝝ/ſine pena
Et q̃dã va ſingularia iura pñt differri.ſic
ꝓfiatceſſatio volũtaria de eis/vl et coacta

ꝑauctẽ ↄſilij. Hocnimiꝝ dictat nature lex
vt pꝑs qlibetꝓ ſuo toto ſaluãdo/ſe det ⁊ ecx
ponat.x ſi qͥs ↄtẽdẽtiũ iuſtificare ſe ſeu i⸗
iuſte ſecũ agi ↄtenderit//dicat᷑ei tu te tuaq;

oia debes eccie/tu qͥ paſtoꝛẽ te noĩas/q;tũ⸗

cũq; ſis inocẽs.debes ꝓ ea vel ſaluãda/vel

vniẽda/ vel ñ guit᷑ ſcãdaliʒãda/ patꝰ eẽ po⸗
nere vitz ꝓpꝛia/q;to mag q;libet dignitatẽ
q̃rẽdo qᷓ ſut ieſu xpi/x h n ſm dictamẽ ꝓpꝛi⸗

um vel ennale ſz publicũ ⁊ icoꝛruptũ ſpũa
le/put ↄciliũ qð vtiq; ſapies eſt iudicabit.
Teq; pꝛſus hͥ agedo deßes gregem.ſed pa

ſces vnies ⁊ manere diceberis

—

.

aut ꝓceſſuũ oꝛdinarioꝝ/i euocatõib/accu
ſationibo/ dilationib/aut ſilib/ſʒ ſũmarie

⁊ de bõa groſſaq; eqᷣtate/pᷣt ꝓcedere ↄciliũ
iſtð gen erale. In qͥ reſidebit ſufficiens au/

ctoꝛitas iudiciał vtẽdi epikeya.i.interpᷣtã⸗

di oĩa iura poſitia/⁊ ad finẽ celerioꝛẽ/⁊ ſalu
bꝛioꝛẽ hñde vniois/eadeʒ adaptãdi aut ſi
opꝰfuerit relinqndi.Qõ ei p ecciaſtica pa
ce ⁊ ſalute ĩſtitutũ ẽ ſi nte ⁊ ũ tirãnicaſmali⸗
gnitate fuerit inſtitutũ/ñ dʒ eaʒ militare/
ne ptas data videat᷑ ↄſtõnibahũanis in de
ſtructiõʒ eccie/ñ ĩ eiꝰ edificatõʒ. Auctas o
doctrialit᷑ vtedi epikeya. reſidet pncipalit᷑
apð pitos ĩ theologiaiq ẽ architectoꝛia re⸗
ſpectu aliaꝝ.Et ↄuũter apð ꝑitos ĩ ſcia iurꝭ

contra ſecundam allegationemn-
Vy Mitas eccie ad vnũ certũ vicariuz
Nri/qͥ qdammõ accidẽtalis atz m
tabil?/n dʒ ipediri mime vel differri ꝓpt cõo

tũ xpᷣi vica⸗

VEonſideratio Quinag
HNlitas eccẽ ad vnũ xpᷣi vicariũ/nõö
hʒ ncce ꝙ nũc pcuret᷑ fuãdo tmios
lrales/aut cerimoniales iuriuʒ poſitiuoꝝ/

canonici ⁊ ciuilis/put ex pncipijs iuris di
uini ⁊ naturalis hnt accipe fundamenta
Conſideratio.vi.ↄtra qrtã allegationẽ.
Nitas eccie ad vnũ certũ xpᷣi vicari
v um'/videt᷑ ꝑ ↄciliũ nüc celebꝛãduꝛè⸗
ic pcuranda ꝙ pᷣmo detr᷑ ſecuritas /
tã ꝑ pncipes/q; ꝑ alios q̃ſcũq;/ꝓ duobo cõ
tendetibo/ſi voluerit ↄpꝑere ꝓcedẽdo ad im
plendũ iuramẽta ſua atq; vota,. O ſi nolue
rint ↄfidere qratab eis ceſſio ꝑ pcuratoꝛcs
ltimos.O ſi vtrũq; ↄtẽpſerint pcedat᷑tẽ
ptis ambobo ↄtẽdentib ad electiõʒ vniꝰ/p
cõem aſſenſũ tonꝰ ↄſilij roboꝛãtis ⁊ appꝛo
bãt illð qð due de collegia dñoꝝ cardina⸗
liũ/aut eoꝝ ꝑs maioꝛ ⁊ ſamoꝛ ↄſtituerint/
aut fecerint. ſi voluerint aliqui pentina
citer adherere alteri contendentiuz/ nec in
ſeqᷣ ſniam nis n ẽ leuit᷑ ᷣſumẽdũ /við
rint ipᷣi de ſalute ſua/qꝛ ↄciliũ iſt/a ſeq̃ces
eiꝰ ſe apud deũ ⁊ homies a ſciſmatis impu
igtione liberauerint
N¶NXõſideratio.vij.ↄtra tertiã allegationẽ
iuas eccie ad vnũ certũ xpᷣi vicari
im/ſic puilegiata⁊ ſcã ẽ.vt eã ſince
NVro ʒelo qretes/nullo mõ debeãt re⸗
putari a ↄtedẽt boſui aduerſarij.ſʒ amiciſſi
mi ĩxpᷣo/dũ ceſſionẽ ipᷣoꝝ volũtariã qrũt/
vel eis nolẽtibo cedere/petũt deiectione/q̃⸗
tinus vt ſpũs eoꝝ ſaluus fiat/nec eccia diu
tius ꝑturbet᷑. Agũt qppe tam reʒ ipſoꝝ cõ
tendentiũ.qᷓ; id qð qᷣlibet chꝛiſtianꝰagere
debet.· Immo iuſſionẽ dei hñt in tã deſpa⸗
to/⁊ inueterato mris cõis moꝛbo. Hec eſt
radix inuiolãda ⁊ ſufficiẽs pie neceſſitatis
⁊ neceſſarie pietatis:in q chꝛiſtianiſſimus
rex francoꝝ/vere ĩnocẽtiſſimꝰ/nec q̃rens ꝗᷓ
ſua ſunt.nec quẽpiam odio habẽs/funda⸗
uit hactenus omnẽ agibiliũvaritate lauda
bilẽ/circa pacii reductionẽ.ſicut littera ſua
patens indicat.cuiꝰ initiũ eſt poſt ſalutatõ
nẽ.Pax ecciaſtica ⁊c. Pꝛeclarã itaq; attu⸗
lit excuſationẽ Cicero in philippicꝭ.dũ in⸗
conſtãs in amicicia ceſaris.⁊ varius fuiſſe
culparet᷑cuiꝰeſt hec ſnia/qꝛ vᷣba nõ habeo
Ceſarẽ ait nunq; dilexi.niſi p q;to dilige⸗
re viſus eſt rempublicã. Dũ ergo mutauit
Agmoꝛẽ ad eandẽ rempubicã/factus tirãnꝰ.
S2ſeqnter aduerſuſ eũ amiciciã cõmutaui
Conſideratio.viij.Otra tertiã allegatõʒ.
NHitas ecciead vnũ certũ chꝛiſti vi
v cariũ/nõ debet impedire ꝓpter re⸗
Afflitutione obedientiaꝝ/ambobus
contẽdentib/tanq; ſpoliati ſint/ pus ſacie⸗

De vnitate eccleſiaſtica

dam. Nam qꝙ iniuſtus detẽtoꝛ vel pᷣdo ſpo
liatꝰ ſit reſtituendꝰ/ẽ mag ex inſtõne poſi⸗
tiua ⁊ iudiciaria/non pure naturali /vel di
uiua.Pꝛopterea tenetĩ ſolis caſib expᷣſſis
nec in pᷣiudiciũ iurꝭ ðini/⁊ naturalis/⁊ bõi
cõis eſt aliqtenꝰobuanda Neq;.n.reſtitu

tio dʒ fleri exẽpligra/hereticis.neq; ſcimma

ticis manitfeſtiſ.neq; furiobi/⁊ ebꝛijs/in ſui

vniciẽ neq; intruf in papatũ.neq; petẽtib⸗

vxoꝛẽ nõ deſpõſabilẽ.aut affineʒ in gradu
ꝓhibito iure ðino.neq; petẽti beneficium
qð tenere non potuit.alio iam exñte ltimo
poſſeſſoꝛe/neq; poſtremo volẽti rebo deten
tis ahuti in ↄtumeliã creatoꝛis.aut in eccie
pniciẽ.aut in hoĩs libi fuitutẽ/aut ↄtra ca⸗
ſtitatẽ alicuiꝰ ⁊ vitã.⁊ ſi q̃ ſũt ſimilia. Oul
tas aũt ecceptiones hmõi ↄtra ↄtendenti⸗

um quęlibet intuenire videre facile eſt.

Conſideratò nona

vitas echĩe ad vnũ certum chꝛiſti
V yicariũ/videt᷑ meliꝰ pꝛocuranda.ſi

modũ qrant᷑ fieri iuſtificationes /vel iniu⸗
ſtificationes eoꝝ q̃ hincinde facta ſunt.vt
de intruſione huius vel illiꝰ in papatũ. de
ꝓceſſibus pᷣmo fulminatis in alterutrũ.de
violatione iuramẽtoꝝ/⁊ votoꝝ/de ſubtra
ctione/aut neutralitate/vel libtatis ecciaꝝ

pticulariũ reductione.Deimputatiõe ſciſ⸗
matũ/vel hereſũ.de adheſione repꝛobãda

vel laudanda alterius ꝑtis obediẽtie. De
etiũs excõicationũ/aut aliaꝝ penarum
LCeſſent qͥ ppe talia ⁊ iuxta rões ꝓ via ceſ

ſiois/2 pꝛacticã e? alias płres oñſã/ꝓcedat᷑

auferẽdopce ſſus factos.⁊ iuſtificando vel

ratificãdo autẽt tolerando pᷣterita/ꝓut reꝝ

qlitas patiet᷑/aut plłima ad ſtatũ qͥ pus erat

añ ſciſma pñs/abſq; alia diſcuſſione repo-
nẽdo/pnidẽedo rurſus ambobatendetib-
de ſufficiẽti ſecuritate/⁊ ſtatu pꝰ ceſſioneʒ.

ſi eã ꝑ ſe.vel ꝓcuratoꝛes ltimos vltro facer
ẽt ſero voluerint.q̃ ceſſio eis ꝑ ↄciliũ ꝓ pur
gatione oĩm pus impoſitoꝝ tãq;ᷓ ſnfficiẽs
reputet᷑ valitura. on eratio decima
ontra ſeptimã ⁊ qntã allegationẽ
Eitas eccie ad vnũ certũ xpᷣivicari
um. tãto ʒelo qᷓrenda ẽ.vtvix poſſit

ſo bꝛia eſſe.⁊ nõ temeraria reputatio alicu/⸗
ius xpᷣiani/ꝙ ſufficientad h̊ öbitũ pegerit
cq6to minꝰ ̊ qͥ piã auderedʒ aſſerere iuram⸗
to/pptim vbi hoĩm maxĩia multitudo repu⸗

ma contra octauam allegationem

neq ante ↄciliũ neq; in cõcilio. neq; poſt⸗

4

coꝛrigibilit talẽ in erratis ꝑſiſtere.(/ Rur⸗

tat ↄtrariũ/G. n. qͥd aliud ã. q;ᷓ ꝑtinacit ꝛin

ſus occurrere pñt caſus multi in qb pad,/

eptione pac publice/aut iuſte defenſionis
ſic̃ vim vi repellẽdo. Licereta rite electo
in papã ſubtrahere obediẽtiã. Liceret in
neutralitate manere. Liceret ipſum coꝛpo
raliter incarcerare.Liceret ei adminiſtratõ
nẽ oẽm publicã intdicere.Liceret ꝑ appel
lationẽ aut ſile remediũ ſibi reſiſtere. Fie⸗
retq; ſic e obediẽtia vᷣa/potiꝰ q; ↄtradictõ

vel reſiſtẽtia.¶iceret pᷣmiſſas ſnias ſea
led

leſcũq; nõ timere.nec timẽdas aſſerere.
lacerare eas/⁊ in caput ſuũ retoꝛq̃re. Lice⸗
ret pᷣterea accuſare eũ de ſciſmate/vel hereſi
Tam doctrinalit᷑ in locis publicis/ꝑ theo
logos ⁊ ſapiẽtes.q; ſecrete in coꝛrectiõe fra
terna.cui ſnbijcit᷑tãq; pctõꝛ in foꝛo pnie.et
iuridice coꝛã tota eccia/cui ſilr ſubiect? eſt.

tãqᷓ; deuiabilis i deuiabili.Aiceret ↄciliũ

generale:eo iuito celebꝛare. Qiceret tandẽ
ipᷣm ad ceſſionẽ cõpellere / vel renitẽtẽ deij

cereab oĩ honoꝛe ⁊ gradu.imo ⁊vita puare
¶ Hec oĩa deniq; talit᷑ licere pñt / ſub tali

noua auctoꝛiſatione dei/fieri dʒ:qͥn erroꝛiſ
intolrerabilis dãnanda ſit. An vo pᷣdicti

caſus in ſciſmate pñti ↄcurrerũt/diſcutien

do neqᷓq; aſſumimꝰ/cũ diſtinctõnes pꝑticu
lariũ caſuũ omittti debere magiſeſtimemꝰ
Coõſideratio/xi:ↄtra octauã allegationẽ
itas eccie ad vnũ certũ xpᷣi vica⸗
riũ.nõ reqͥrit vt errãtes pᷣſtim ĩ du
io ꝓpbabilicirca obediaʒ vᷣi pape

penitereñ poſſint.mec eẽ in ſtatu ſalutꝭ.ni⸗

iure ðino ⁊ naturali.ꝙ aduerſus hãc vᷣita⸗
nulla lex vel ↄſtõ puri hoĩis cuiuſcũq; ſine

ſi expᷣſſe ⁊ abſolute ↄfiteant᷑ erratũ ſuũ cum

ſepe in talibo pnĩa vel abſolutio ↄditiona⸗
ta ſufficiat. Sʒ necopꝑtet oẽs inculparede
ſciſmate.qͥ in tanta iuris papalis dubieta⸗

te ↄſurgẽte/exfactis dubijs/⁊ varijs/certaz

vo pape ñ pᷣſtiterunt obediam. Siẽ nẽpe
verus papa potuit in ſciſmatis culpã labi

ſi ꝑtinax fuerit in recuſando ea q̃ pacẽ vni⸗

uerſalẽ hẽbant reducere/vtↄciliũ genera⸗

le/vel ꝓmptitudinẽ animi ad viaʒ ceſſiõis
iurate/⁊ voti cõplemẽtũ.Sicexcuſari pote
rũt młti aduerſates ei/ſi fuerit ̊ ʒelo vniõiſ

hñde/ſi fuerit ex dubio pbabilis igrantie/

dũ tñ ꝑatos ſꝑp audire ecciaʒ echibuerit ſe⸗

metipᷣos ⁊ obedire ↄgnite veriati
gonndaane Poodecun
itas eccie ad vnũ certũ chꝛiſtivi

eſt ꝑ oꝛoõnesdeuotas/⁊ moꝝ coꝛrectioneʒ
ſic in eiꝰ refoꝛmatione a ſũmo vſq; deoꝛſuʒ
„. ꝑ oẽm ſuoꝛum membꝛoꝛum pꝛincipaliuʒ
vel non pꝛincipalium iuncturam / debet
cum facta fuerit ſtudiũ vehementiſſimũ et
ↄtinnũ adhiberi/ne iuſto dei iudicio dete⸗
rius qͥd ↄtingat ſi pꝰ ↄceſſam ði miaʒ vnio
nis lalutarẽ recidiuatio poꝛ fiat al
vo in ecciaſtica policia veniãtrefoꝛmãda.
poterũt docere tã libri exꝑientie.qᷓ; multi⸗

deſiaſticoꝝ in ↄcilio fide digne eniq;
ſi cõtigerit foꝛſitã generale ↄciliũ retardani
ꝓpt᷑ pncipiũ vel alioꝝ in diuer̃ patrijs di⸗
uiſiones / vel aliũde/ſicꝙ multi notabiles
vel neqant:vel noluerit coparerei/nec mit⸗

tiãt ꝓbabili ↄiectura.qꝙ tales młti ⁊ magni
de vtraq; pte ñ obedirẽt ſue electiõi/videre
tur expediẽs in h̊ caſu/q ipᷣi cardinales cõ
parẽtes in ↄcilioinuenirẽt ſaltẽ modũ tol
lẽdi ꝑpetuitatẽ in h̊ ſciſmate/ꝓuidendo q;
pꝰ deceſſum amboꝝ ↄtẽdentiũ/aſi nõ citiꝰ
pax hr̃etur.qꝛ melius eẽtſero/qᷓ; nũq;.et H
iuxta modũ qͥ in alio ↄcilio frãcie fuit con⸗

qretapð ambos ↄtendetes/⁊ ſua collegia

huiꝰ⁊ illiꝰcũ ceterꝭ clauſuład hͥ opoꝛtunis

Begquuntur quatu

oꝛ conſigeratiões ad fulcimentũ ⁊ declara
tionem p̃ᷣmiſſoꝝꝛ.

Nuina.ſ.vel euangelica/naturali/ca

am.i.bonã eqͥtatẽ. Hoc itaq; extraditioni
bus earundẽ legũ vltimaꝝ ↄuincit᷑/ quarũ
annotationes aliqᷓs ꝓ minꝰ eruditis ⁊ l̃a⸗
tis placet adducere. Pꝛima annotatio
ſeion dehe repᷣhenſibile iudicari.ſi ſᷣm

varietatẽ tẽpoꝝ ſtatuta qñq; variant᷑ bũa⸗

AQuonlã nulla iuris ſanctio q; tumcũq;

carium ſicut inchoanda impetrandaq; eſt

bi 9cõpꝛehẽdi:ſed cũ aliq̃ caſu ſnia legum

plices cartule/iã ſuꝑ ̊ edite:/ꝛ eer ec;⸗

tere/ſed differreſ dñi cardiales vtrobiq; ſẽ

cluſus/vt ꝑ ſuos ambaſiatoꝛes qᷓreret᷑ꝛ pſe

de nõ eligendo.ſ.quẽpiam in caſu moꝛtis

miſſoꝛ. Eenlcaanod.
itas eccie ligat᷑ qdruplici lege/di

Enonica/⁊ciuili.Quaꝝ duas extre
mas regulare neceſſe eſt ꝑ pma/ſᷣm epikey

na,.pᷣſertim cũ vꝛgens neceſſitas vel euidẽes
vtilitas id expoſcitqm̃ ipſe deus ex his ᷓ
in veteri teſtamento ſtatuerat nõnulla mu/
tauit in nouo. Hec Innocætius tertius in
cõcilio generali ⁊ habẽt᷑ in decetali Non

debet de coſanguinitate ⁊ affinitate in anti
quigs: ¶ Secunda annotatio.

Ebenſo digeſta cõſilio ad hũane nature va

rietatem/⁊ machinationes eiꝰ inopinabi⸗
les ſufficit/nec ad deciſionẽ lucidã ſue noꝛ
doſe ambiguitatis attingit eo ptim ꝙ ni⸗
hil adeo certũ carumq; ſtatuit/ qͥn ex caus
emergentibo/qͥ bus iura iã pᷣdicta mederi ũ
pñt/in dubiũ reuocet᷑ ꝛc. Hec Joh̊.xxij/ in
ꝓhemio clemẽtꝭ . ¶ Tertia annotatio.
6 pñ̃t oes caſus ſeu iuris articuli legi

manifeſta eſt.is qͥ iuriſdictioni pᷣeſt ad ſilia
ꝓcedere/atq; ius ita dicere debet.Hec hñt᷑ .
in/non poſſunt.ff.de legibus.
Quanta annotatio.
Certũ eſt ꝙ is cõmittit in legem.qͥ legis
vyerba cõplectens/cõtra legis nitit᷑ volũta⸗
tem.B hẽtur in regula iuris. Certũ in.vi.
Cõtm facit qui id facit/qð lex phibet. In
fraud legis facit.qͥ ſaluis verb legis ſi niaz
eius circuuenit.Hec hũtur in.l.cõtra legẽ
ff, de legib. ¶ Quinta annotatio.
(Hullua iuris rõ/aut eq tatis benignitaſ
patit/vt qᷓ ſalubꝛiter ꝓ vtilitate hoĩm intro
ducunt᷑/ea nos interpᷣtatione durioꝛe con⸗
tra ipſoꝛũ cõmoda perducamus ad ſeueri⸗
tatem. Hec habẽtur in.l.Nulla.ff.de legi⸗
bus. Cum quo concoꝛdat regula iuris ca⸗
nonici in vi. Quod ob gratiã alicuiꝰ conce
ditur non eſt in eius diſpendiũ retoꝛquen⸗
dum. Item ipᷣe leges cupiũt vt iure regan
tur. Item ait ſcipio naſica.Conſul dũ iu⸗
ris oꝛdinem ſeqͥtur/id agit vt cum legibus
ſuis romanũ coꝛruat imꝑiũ. Ideo iuris oꝛ
do eſt in caſu vt ſcilicet iuris oꝛdo non ſer⸗
unetur. Becuna Conſideratio
NHitas ecciead vnũ certũ chꝛiſti vi G
v cariũ/neqͥt mõ ꝓcurari cõmode/ſi⸗
Ane recurſu ad epikeyã/ſe? bonã eqᷣ
tatẽ:q̃ interpᷣtatur litterã iuriũ poſitiuoꝛũ/⸗
Fm intentionem legiſtatoꝝ:radicatã in le⸗
gibus eternis/ac imutabilibus diuine leg⸗
per quam legum cõditoꝛes iuſta decernũt
atq; ſᷣm dictamen legis naturalis.Hicau
tem ꝓceſſus antonomatice/⁊ ſumme iudi⸗
cãdus erit iuridicus/ſi innitet᷑legib/⁊ iuri
bus/⁊ canonibus/ꝓpꝛio ⁊ vero nomine ſic
vocãdis. ¶¶ Veritas conſiderationis legi
tur clariſſime in libꝛo expientie/ꝑ pꝛuden⸗
tes/⁊ circũſpectos/ nec ꝓteruos :nec mal
affectatos.dũ conſiderãt materiã pꝛeſentis
ſciſmatis/cum circũſtantijs omibus / qles
nunq; viſe ſunt cõcurriſſe/in aliq̃ caſu lege
* poſitiua memoꝛato. Quid igit᷑ miranaũ/⸗
Rſi nõ heatur in eiſdem traditionib poſiti⸗

uis/ modus ad remediandũ expᷣſſus / quẽ/⸗

ad modũ multi vigebant moꝛbi pus q; le⸗
ges nucↄdite late eſſent/qbus nõ erat expᷣſ
ſe puiſum/t cũ leges hmõti facte ſunt/oſtat
q; nõ poterũt infinitati caſuũ poſſibiliũ/ꝓ

naturalis regule tales immobiles ⁊ eterne

vl exempꝓli gratas

ꝛincipia iuris diuini ⁊ naturalis
Bedire opoꝛtet magis deo q; hoĩ
us Dedit deꝰ ptãtem hoĩbus in e⸗
giticatõeʒ nõ in deſtructionẽ eccie
Mihil poſſumꝰ ↄtra veritatẽ. Plenitudo
legis atq; finis eius eſt dilectõ.Dilectõ eſt

cauſa vnionis atq; pacis. Dilectõ nõ que⸗/

ritque ſua ſunt. Finis omis poteſtatis et
hierarchie ecciaſtice eſt dilectõ pax⁊ vnio.
Finis ĩponit neceſſitatẽ his q̃ ad finẽ ſunt
id ẽ ſᷣm exigentiã finis cetera dũi moderari
Neceſſitas nõ habetlegẽ. Felix neceſſitas
que ad melioꝛa ↄpellit. GBonꝰpaſtoꝛ ponit
giam ſuã ꝓ ouibs ſuis vniendis ⁊ ſaluãdis.
Inimici hois domeſtici eiꝰ.i.carnales ſen
ſus.Spũalis hõ omia dijudicat. Medi⸗
um virtutis accipiẽdũ eſt vt ſapiẽs iudica⸗
bit. Vim vi licet repellere. Fas eſt vnicui⸗
q; ſe tueri.⁊ rem ſuã defendere ↄtra vim in⸗
iuſtã.Qui ſuo iure vtit᷑nemini facit iniu⸗
am.Deterioꝛa ſunt anĩiarum qᷓ; coꝛpalium
vel rerum exterioꝛum detrimenta. Depoſi
tum non eſt reddendũ in depoſitarij/vl rei
publice detrimentũ. Salubꝛiꝰpanis aut
veſtis aut gladiuſab abuſiuis ſubtrahitur

̃ donetur. Vnicuiq; maudauit deus de
ꝓximo ſuo.diliges inquit pꝛoximũ tuũ ſi⸗
cut teibm. Quod pꝛo caritate inſtitutũ eſt.

cõtra carit ttẽ militare nõ debet Si pes tu
us aut manus ⁊ ita de capite ſcandaliſat te
pꝛoijce abs te.Quiecciam nõ audierit ſit
ſicut ethnicus ⁊ publicanus. Toleranda
ſnnt ziʒania:.ne ſimul eradicetur ⁊ triticum
Cõmunis erroꝛ facit ius. HNon ꝑiurabis.
Reddes altiſſimo vota tua Omne iuramẽ
tũ ⁊ votũ quod ſine detrimento ſalutis põt
cuſtodiri/ſeruandũ eſt. Cuius eſt condere
vel doctrinalxr vel iudicialiter/eius eſt ſimi
liter interpᷣtari. Intelligẽtia dictoꝝ excau⸗
ſis aſſumẽda eſt.dicẽdi/⁊ ſimilia multa.
Tertia Conſideratio.

vV
Aeriũ/dũ ꝓcurat᷑ ꝑ epikeyã/ſeu bonã
equitatẽ/nõ exigit in ſic epikentibo / ſeu le⸗

gum voſitiua interptibo/ꝙ hẽant euiden

R itas eccie ad vnũ certũ xp̃ᷣi vica⸗

„ „7

De vnitate eccleſiaſtica

tiam mathematicã/ſeu demõſtratinã/ſq ſa⸗
tis udnunt 1 Nonnc ſeu ciuilẽ ⁊ poli

ticã atiulerint. ¶ Conſiderat qppe bonꝰ
epiekes circũſtãtias oẽs ꝑticulares.qlco ñ

caſuũ poſſibiliuè/p potuit legiſiatoꝛ pᷣuidere/nec exbmere/qui
uidere. FEunraurz ihttn⸗ iuris diuini ꝰ

bus attens aſpicit finẽ qͥ ſeret᷑ frigoꝛẽ lr̃a⸗
lis expᷣſſionis obfuaret/qͥ duʒ videt ex hac

obſeruatione/leſurã foꝛe ex legibo diuinis

veleternis/ contra intentionẽ debüã legiſ⸗
latoꝝ/dictat vel doctrinalit᷑ vel aucioꝛitati

ue/ꝙ lexſcripta ſic vel ſic/applicãda eſt ſeu
deſerenda/lm imaginationẽ phᷣi de regu⸗
la leſbia/q̃ erat plumbea ⁊ non ferrea.i.ſie⸗
xibilis non ĩmutabilis. EKonniaramien
q de circũſtantijs moꝛalibo non põt habe⸗
ri certitudo niſi moꝛalis.ſᷣm phi ſniam in

ethicis Exepli gfa: Pviannue pſequetur

rẽpublicã cautelis doloſ/ſiclupus rapax.
nihilominꝰ ipᷣe teget ſe veſtimentis oniuʒ.

q̃ ſunt tã vba q; facta apparenter ſciſſima⸗/

in bus eſt freqᷓntereuocatio/vel ipocriſ
Ago inquiet iſta ꝓ republica/ago ꝓ ſalute
ppli/p qb ꝑatus ſũ etiã moꝛi:nec dicẽtib⸗
opoſitum quõlibet fides detur. Ita mẽtiet
tirãnus/⁊ multos ex ſimplicibus ſeducet.
Pꝛudentes vero ⁊ iudices quoꝛũ eſt epi⸗
keva vti.legent in ꝓꝑibus ſuis oppoſitum
ſm arteʒ xpᷣi. Ex oꝑibus eoꝝ cognoſcetis

eos. ¶ ult dicereↄſideratio/ꝙ pꝛudẽtiꝰ

bus ipᷣis credeudũ eſt/etiãſi neſciuerint ra

tiones euidentes/⁊ incalũniabiles addu/⸗
cere/alioquin periret confeſtim omnis po⸗

licia. DODemiq; apte ſunt hoc loco paraboli⸗

ce narrationes de lupo ⁊ oue:’quam luꝑus
diuerſis fraudibus nuncoſtendendo ſimi

litudinem ⁊ amiciciam:nuncfalſam impo

nendo calũniam/querebat fallere vt voꝛa⸗

tenditea falſis pꝛophetis.
Marta Conſideratio.

ret. (Pꝛopterquod monuit chꝛiſtus.At

ſti vicarium/ nunc per concilium
Pyſanum domino concedẽte pꝛo
curanda/debet ſolidius inniti ſententis/⸗
deliberationibus huiuſmodi concilijê/⁊ꝛſꝗa
pientum in eo venturoꝛũ/etiamſi nõ offe/⸗

rãt rönes euidentes/qᷓ; allegatioib / vel aſ⸗

ſertionibo / vel excuſatõnib/aut iuſtificatõ
nib/ vel ↄtendentiũ de papatu vel fautoꝝ
ſuoꝛum. ( Deducit᷑faciliterconſideratio

.ex hoc ꝙ medium virtutis accipiendum

eſt vt ſapiens iudicabit: et vt ſpiritualęs
qui omnia dijudicat dicet/nonvt carnalis
1 5

Nitas eccleſie ad vnum certuz chꝛri

ð

qͥſqͥs impure/vel diminuere / vel galicui ec

homo gui non ſapit que dei ſunt / ſibi fingit.
Ouis.n.dubitauerit:qñ plures cãe cõ⸗

Q

currere babeant pꝛo omnibo de concilio vt
eis fides det?/qͥ laboꝛãt ad vnionẽ dandam
qᷓ; p alijs ↄtẽdentiba ad ſuã pᷣſidentiꝗ taleʒ
qlẽ occupandã.
nalis adſeipᷣm ⁊ ad ſuos:nõne fallere ſolet

⁊ in errores ĩpios traducere/ẽt vſq; ad imi

tatiõʒ luciferi/vt adꝛari velint ſic dij/neq;
reputẽt ſe ſubditos eẽ cuiq;/ſic filij belial/
ſine iugo necſibi poſſe dici.cur ita ſad:qui
nec deũ timẽt.nec hoĩem reuerẽt/cũ tñ bũi
lioꝛes eẽ debeãt/⁊ ad ffuiendũ ꝓmptioꝛes

ↄſpiciũt in reddẽda rõe/ olk eno tñ B
ſüũmoꝑecauẽduʒ ẽ iudicibꝰ.ne vſ epikeye
paſſim ⁊ abſq; mãifeſta rõe fiat/ trãſmutã/⸗
do legẽ ſcptã.Alioqn tollere ptinꝰa legi⸗
bus ſua ſtabilitaſ qb nutãtibo/ſotã reipub
lice diſciplinã initentẽ eiſ collabi.⁊ ex ↄñti
rẽpublicã coꝛruere vel ↄturbari ncceẽ. In
de ↄtigit apð romanos iſta ſeueritas.ẽt in
nece ꝓpꝛioꝝ filioꝝ/ne labefacerẽt optimaʒ
reipublice diſciplinam. ¶Finit.

Quatnoꝛ coſidera
tiones ꝗᷓ ad toburpdiaon faciũt:reꝑiũtur
poſtea ĩoꝛatione ZFlpparuit gratia.õ.

Incipit tractatus

eiuſdem de ſtatibus eccleſiaſticis

p

oĩboitñ maxiĩe circa miſteriũ reli
giõis xpᷣiane/nũq; ſolidiꝰ ſubſi
ſtit. q; ſi vitate ⁊ iuſticia tãq; ſo⸗
roꝛib fulciat᷑Hã ſi nõ ĩ vᷣa iuſticia/ iuſta
vitate/reddat᷑ vnicuiq; qð ſuũẽ/nõne ſciſ⸗
tinꝰ irrũpẽs pacẽ ecturbabit. ¶ Au⸗
idcirco ſub bꝛeuiũ ↄſiderationũ nũe⸗
ro.qͥd ſtatꝰſũmoꝝ põtificũ/qd pᷣlatoꝝ/qͥd
curatoꝝ qͥd mẽdicãtiũ poſſit/ qlibz de ſuo
miſterio vᷣacit᷑ offerr/ne traãſgreſſio finiũ p
poꝛum / ſeu dilatio nimia / ſepet iuſticiam
ab oſculo felici paciſpꝛoinde lites fedasvt
aſſolet intꝛoducat. M

Bequũtur ſex con/
deratões ſuꝑ ſtatu ſũmi põtifiq. Cõſið.i.

naturalit᷑ ⁊ imediate.tãq; pᷣmatuʒ
hñs monarchicũ/⁊ regale/in eccia

ma

Axquã oẽs obſᷣuare ↄnenit cuz

at? papalis ĩſtitutus ẽ a xᷣo ſup

Amoꝛ qppe nimiꝰ? car

er pᷣlationis mũeie q;to ſe ohligatioꝛes eẽ

ciaſtico ſtatui ꝑticłari coeqre pᷣumit’ſ h ꝑ

tinacit faciat:hereticꝰẽ/ſciſmatic ĩpiꝰ at
ſacrileg. Cadit.n.in hereſim totiẽs cpſſ⸗
dãnatã a pᷣncipio naſcentꝭ eccie vſq; hodie

tampꝑ inſtõnem chꝛiſti de pncipatu Petri

ſuꝑ alios apłos:qᷓ; ꝑ traditõʒ totiꝰ cccie in
ſacris eloquijs ſuis/⁊ generalibus cõcilijs
Lonſideratio Secunda.
S Latus papalis lʒ non oĩno vacet
ſeu deficiat ꝑ moꝛtẽ pape naturalẽ
vel ciuile/necꝑ ↄñns ecclia deſinit eſſe vna
nihilomin? eniti debẽtxpᷣiani ſub pena ſciſ

matilſ/ꝙ ĩ h ſtatu ↄſtituat᷑ ⁊ pᷣſideat aſſidue

vnicus/⁊ certus ſũmus põtifex.qtuʒ fieri
põtꝓ loco ⁊ tꝑe.ſic ꝙ nõ eſt licitũ ſcienterĩ
pedire/qͥ minus ſit vnus talis ſumus põ
tifex in eccla/ in q;́ ſit eccleſiaſtice ptãtis ple
nitudo/⁊ ꝙ nõ ſint plures in q̃ tãq; ecclaſti

cũ regimẽ deſiner eẽ poſſete monarchicũ/2

in aliã policie ſpẽm / vt in ariſtocraticã/aut
tamocraticaʒ verteret᷑.q;uis papatus bas
policiaꝝ ſpecies non excludat ſʒ aſſimmat/
quẽadmodũ de ſacro dñoꝝ cardinaliũ col
legio ⁊ de gen erali concilio videre eſt
Lonſideratio ertig.
☛RN-Tat papalis non eximit papãa le
.— gib pure ðinis q̃ vel in euageli
el generalibo concilijs poſite ſunt. I/Et
ex b̊ ↄſeqnter ps/ papa ſubijcit᷑legi llli de

coꝛrectione fratna. Si peccanerit in te fra

tertuꝰ ⁊c. Sic ꝙ pᷣt fraternalit᷑ coꝛripi duʒ

peccat. Etſi tandem nollet audire eccleſiã

Pconc

quã generale cõcilium repũtat/dʒ hr̃i ſicut
ethnicus ⁊ publicanuſ.Et ita põt ̊ modo
ũ vel iudicari vel coerceri vel ꝓp ex⸗
haberi· ¶ Conſidesatio:iij.
Catus papalis/nõ eximit papam

turali.quẽadmoduʒ ſunt pncipia

dicat ꝙ bonũ cõetanq; aliqͥq diuinũ pᷣferẽ
dum eſt ꝑticulari bono. Deducit᷑ex h̊ q ad

bonum totiꝰ eccleſie/quã conciliũ genera⸗

le repñtat.reducẽdũ ẽ bonuʒ ꝑſonale pape

ſicꝙ in pᷣiudicium boni cõis/ꝑticulare bo

nũ pape ſeu cõmodũ vel ſtat/retentio vel
dilatatio / pualere nõ debet / cum vm exigen
tiã finis ceteradebeãt modergri.finis autẽ
at eſt vtilitas eccłlie. ¶ Cõſideratio.v
Tatꝰ papalis/qᷓ;uis eximat papã

a iuribo q;ᷓ ſunt pure de diccamie na

iuris naturalis. Pꝛopterea cũ lex natura

ſtica hierarchia/m quẽ ſtatũ vnicũ ⁊ ſup⸗.
, mũ/eccia militãs ðꝛ vna ſbxpᷣo:quẽ ſtatuz

*l

a legibopure poſitiuis/canõiovl ci
niliba / ſic ꝙ, ßm eaſcoerceni puitiue

non põt / vt pciſe tales ſunt/nihilominꝰ? pa
pa nõ debet aut põt leges poſitiuas pᷣftim
p cõciliũ generale/ad qð ſufficient ſpectat
diſcernere vel dictare ſi papa palã ↄuertat
ptãtem ſuã in deſtructionẽ eccleſienõ ĩedi
ficatiohnnem.
onſideratio ſexta
Tatus papalis obligat papã tãto
ampliꝰ/q;to maioꝛ eſt in eccia/ ſbij
cere ſe legib diuinis/naturalibo!z
canonicis ad vtilitatẽ eccie. Pꝛopterea ciũ
magis videãt oculi/q; oculus/ videt᷑ ꝙ nõ
ſine grãdi diſcrimine ſalutis/ papa poſſit
dDdelibationes vel inſtituta generaliũ ↄcilio
rü pↄtemnere / vt nõ fᷣm cõem ſed ꝓpꝛiã deli⸗

bationẽ ↄtendat in eccliaſtico regimineß/

ſidere. Pꝛopterea bñ dictũ eſt/ꝙ papa nõ
poteſt generalem ſtatum eccleſie immuta⸗
re vel tollrer.

ſiderationes deſtatu ſummi pontificis et
dominoꝝ ſcte romane ecciecardinalium

Conſideratio Pꝛim.
ETat ſummi põtificis ac ſacri col⸗
legij dñnoꝝ cardinaliũ ſibi collate⸗
raliũ/fũdatꝰ eſt in ecciaſtica hierachia ſub
celeſti/imediate a xp̃o/nec hũana inſtõne
ſeu pᷣſumptione põt deſtitui. Cui ſtatui qͥ
ꝑtinaciter derogat/cẽſendus ẽ iuxta ſacroſ
canones hereticus/atq; ſacrilegus.
Conſideratio Secunda.

qdus / p debita ⁊ honeſta ſuſtetate
thaliũ/ſine q b in hac vita miſera/ſpũalia
dinu nõ ſubſiſtũt/quẽadmodũ alter ſtatꝰ qͥ
cunq; ecciaſticus ĩferioꝛ ſeu ſubditus dota
18 eſt/ vel dotandus iuxta ſui qualiratem.,
Vonſideratio Teria.
on ſdians no valt lura ſibi
Hauenietia/q poſuit ꝓpoſitõ duplex
heeches i foꝛte fuerint abuſus aliqͥ ꝑſona⸗/
les/oli/vel nücinuẽti.Alioqͥn ſic argueret
Qqdg—„uerſus oẽm ſtatũ nedũ ecciaſticũ/ſʒ tpa⸗

qm̃ in mutilis offendimus onmſes
Lonſideratio Quarta.
Tatꝰpdictꝰ potuit/⁊pᷣti ſubuẽtio
nibi/tpalis ⁊ honeſte ſuſtetatiöis
pᷣſcribere de certo mõ /vel q̃ta ſubuẽtionis/⸗
ſicut plati vel curati inferioꝛes reſpectu ſbᷣ⸗
uentionis facte ꝑ ſubditos/in oblatiõibo/

. lẽ ꝙ diſſipadus e/defendus/⁊ ꝑdendus/

Deſtatibus eccleſiaſticis

Tatpdictus/ dotãdus ẽ vel fon;

*

–

decimis / ſimilibo. etiã vbi ſtatus pdictus
aliude dotat eſſe et erpatrimonialib bonis

yel alijs/quẽadmodu in pꝛelatis dicimus
Lonſideratio Quinta.

7 curatis. crato
KTatus dicius dũ recipi ⁊ querit
ſubuentiones ↄſuetas/in oblatiõi

nõ

currerit.qð vitiũ coꝛrigi dʒs/nõ obinde ſta⸗

bus / decimis / vel annatis/ ſilib.
6 0 eoipo de ſimoniaca pꝛauitate notari
niſi foꝛte vitiũ aliud in executionis mõ cõ⸗

tus minui deſtrui/culpari.vel iuribo alium
de debitis defraudari. Sic ab ifirmo moꝛ

bus tollẽdus eſt.nõ ſubiectũ vel coꝛpꝰ de/

ſtruendũ. ¶ Oppoſutũ vo ꝑtinaciter ĩpo⸗
o generalr de ſimonigca pꝛaui
ſ iſtũ/temerarius eſſet nec ferẽ

nens.notã

Conſideratio BSexta.

Tat pdictus pᷣt ⁊ dz ronabilrreſi⸗
mſtere ꝑ viã appellationis/ autalias
ſiaduerſus pᷣdicta voluerit aliq de.·
facto pcedere/pᷣſtim dũ ꝑſone de illo ſtato

ſubijciũt ſe/⁊ſtatũ ſuũ/ debite regulationi

ſcẽ mr̃is eccie/ſi foꝛſitã aliq fuerint ĩ eis re⸗

foꝛmãda/ agedo. nedũ no ſcidaliſanta

ctiue vel peccãt.ſz merent/tãq; defenſoꝛes

iuriũ nõ ſolũ ſuoꝝ ꝑſonaliũ / vel eccie ꝑticu

laris romane.ſʒ vniuerſalis ecciex ad vtill
tatẽ honeſtatẽq; toti reipublice xpiane/q
2ſiſtit ĩſuo ðcoꝛe mẽbꝛoꝝ max e pncipaliũ

Tatus pᷣlatiõis epalis in eccia / ſic
eſt de pᷣmanaz imediata/acſupna

turali inſtone chꝛiſti/ naturalivel huüang
ſolũ auẽte/n pgotuit ĩſtitui/ſic̃ potuit ſtatꝰ

dñationis tꝑclis.regie.vel imꝑialis.hũa⸗

Latus pᷣlationis epᷣa

mediate axpo datus pmis aplis⸗
ſiẽ ſtatus papalis Petro.Licet poſtmodũ

talis collatio veladqſitio fien potuerit ꝛfa
cta ſit ĩ ſucceſſoꝛiboꝑ hoies.ſicẽ Matthias

fact?ẽ apls ꝑ electõʒ vel ſoꝛtẽ/⁊ ſucceſioꝛes

–

ẽt Petri fiũt nẽ 1 hũanã electiõʒ dnñoꝝ carꝰ

modꝰ potuit ⁊ pᷣt variari vt ĩfra
net. Kon gaumg i⸗ HYD
Tatꝰp̃ᷣlatõis epal /büit ĩ aplis ⁊
ſucceſſoꝛib/vſum vel exercitiũ ſue
ptãd ſ̊ papa petro/⁊ ſucceſſoꝛiba eiꝰ tanq
oſb hñte vel hũtibo plẽitudinẽ fõtalẽ epᷣalis
auctatis. ¶ Vñ ⁊ qͥ ad talia mioꝛeſpᷣlati.ſ.

dinaliũ/qͥ

N

nitus gnaturaater oꝛdiani. (Conſid.j·
WM Jalus pᷣlaconis epalis in eccia
ad ſui collationẽ pꝛimariã.fuit im⸗

curati ſubſunt eis/a quibus vſus ſue po⸗
teſtatis qñq; limitat᷑ vel arcet᷑.⁊ ſica papa

poſſe fieri circa pᷣlatos maioꝛes ex certis et

onſideratio Quarra.
Tatus epᷣalis nõ ita ſubẽ ſtatui pa
pali.qꝙ illũ poſſit papa anullareſi⸗
cCut nec ſtatꝰ papalis poſſet hũanitꝰ deſti⸗
tui. Nihilominꝰ idẽ ſtatꝰ epᷣalis q̊ͥ ad adqͥ/
ſiitionẽ iſti ꝑſone/⁊q̃ ad exercitiũ/ ſubeſt rõ
nabili pape volũtati ad vtilitatẽ ecclie / vt
dictũ eſt. Hec aũt ronabilitas videt᷑ atten⸗
denda ſeu regnlanda/maxieꝑ detminatio
nes cilioꝝ generaliũ/ pꝛeſertimiã factas
de⸗ Rhürzanetemummog pontiſicum
ALonſideratio Quinta.

rationabilibo cauſis non eſt ambigendum

iſti ꝑſone/ q̊ ad exercitiũ / non it
ſubẽ mere volũtati pape/q ꝓ libito poſſit/
ſine iniuria et pctõ/circa hmõi adqͥſitionẽ
( ⁊g?eſtitutõʒ/ãpliatõʒ ⁊ reſtrigõʒ oꝑari:qm̃
datg eſt ei ptãs dicẽte aplło nõ ad deſtructõ
nsẽ/ſ edificatõeʒ;. Conſideratio.vi

pmaria.ptãtem ↄficiẽdi coꝛpꝰxpᷣ i/⸗
et miniſtrãdi ſacr̃a eccłiaſtica oĩa:ius inſu⸗
per pꝛedicãdi/ius ſtipẽdia tꝑalia ſumèdi/⸗
ius excõicandi/ius pᷣlatos mioꝛes.ſ.cura⸗
tos ĩſtituẽdi/ius eccłias ↄſecrãdi/ius bñfi
ciũ eccłiaſticũ/vel ſtipendiũ tpale ↄferen⸗
di/vel facere ↄferri miſtrãtibo ſub ſe ſpũa⸗
lia/ ius indulgetias dãdi. Et ita de reliqͥs
multis/qᷓ ſummo põtific
te. Conſideratio Geptima

S

ci cõpetũt vt in ſon

tiũ·no ita ſubeſt pure volitati pa⸗
pe. ſic ſtatꝰ puilegiatoꝝ mẽedican⸗
tiuʒ vel alioꝝ/qb eentiali oꝛdie ⁊ hierachi
igdcirco papa ſub talibo pꝛiuilegijs/ buile
giuiatis /abſq; iniuria/vel peccato/ ĩmutatõ

nes opari/reſtringedo / vel tolledo / non ſic

CLonſideratio Ocaua.
KTatus epalis lʒ eſſe poſſit in aliq̊
ſine plebe / ⁊ ſine vſu vel exercitio
boc fieri non ↄuenit.quia vanũ⁊ mõſtruo
ſum in eccleſia videret᷑/qm̃ fruſtra eſt ptãs
cui non ſubeſt operaiio.
Conſideratio Hona.

paſſim in pꝛelatis vel curatis.

vlſus vel exercitij/ paſſim/ cõmuniterꝑ par

atus epalis qͥ ad ſui adqͥſitione

Tar epalis / bʒ exſe ⁊ xpᷣi inſtöòne

G
caſu/pᷣſertim ꝑ ↄciliũ generale poſſetaufer
n.cũ ſtatꝰ papalis datꝰ ſit ecciaſtice cõita⸗
ti.que in hoc habet quid diuinum tanq;
coõmune bonũ/ad quod papalis auctoꝛi⸗
Tatꝰ epᷣalis/q̊ ad ſin vſũ vel exerci

Tatꝰ epalis ſi nimis arretur in ſu⸗
is iuribo eẽntialibo/q ad reſtricõeʒ

pam / abſq; vtilitate maioꝛi ecdeſie/ ſiue H

eſſet in exemptionibus ſubditoꝛũ ab eo / ſi

ue in reſeruatione caſuum in foꝛo peniten
tie / ſeu in reſtrictiõe ſtipendioꝝ tempaliuzʒ
ſeu in reſeruatiõe bñficioꝝ eccleſiaſtico⸗

rum ſub eo ſeu ꝑ inductionẽ oneroſaʒ pui⸗

giawr aurmocts ſimlibo. Ille inq; ſta⸗
tus epᷣalis poſſetrõnabiliter deferreqrelã/
nedum ad papã ⁊ generale conciliũ/quod
eſt cõuenientiſſimũ mediũ. ſed ad pꝛinci⸗

pes oꝛthodoxos/implorando iuuamen o⸗
Poꝛtunum. (.Conſideratio decima

Tat epal 8 ſicut nõ adqͥrit᷑in ali⸗

quo ꝑ, ſolũ titulũ fidei / vel canitat:

ita nõ depdit᷑ per ſolã hereſim / vel
pctm moꝛtale/no intueniẽte hũana inſtõ⸗

ne vel diuina reuelatione/alioqͥn ſtatus ec
eſie hierarchic' pꝛſus eet incenꝰ cuz ſuo

vſu vel exercitio/qð nõ eſt ↄueniens dice⸗

re.de policia a ſupᷣmo legiſiatoꝛe cõſtituta

nſiderato Vindecima.
Tatus epalis ſicut põt diuerß tpi⸗
bus/2 inſtõnibo / modis varijs ad/
ri⁊ ſimłir auferri /ſic ⁊ ſtatuſ papalis in ca
ſu/per oꝛdinationes papales.aut ꝑ ↄciliũ
genera rn Ke ctũ eſt aliquando poteſt

.6 annderoti ſanadecnn.
Aat epᷣalis põt ab aliq̃ ꝓprer ſuazʒ
D malicia aufern/ licerreniteret occu
pãs.ſic ⁊ ſtatꝰpapalis/vt videt᷑ in

ſeruandum fuit inſtituta.
Conſideratio Tertiadecima
Tatꝰ epᷣalis habet rõnabiliter mo
narchã ſupᷣmuʒ ſcʒ papã.rõne vni⸗

tas con

tatis fidei ⁊ ſacroꝝ.ſed h̊ nõ ita ꝑſpicuũ eſt
eſſe debere ex inſtitutioue xpᷣi/⁊ ꝓ ytilitate
vniuerſalis ecclie:reſpectu diſpenſationis

bonoꝝ temꝑaliũ/⁊ iuriſdictionũ ↄtentio⸗

ſaꝝ ſeu coerciuaꝝ/que diuerſis legib/ſeu

decretalib/aut ſtatutis/p diuerſitateloco⸗
rum ⁊ tempoꝝ regi debẽt.ſiẽ̃ ⁊ alia meie tẽ

palia/regalia/vel imꝑalia. Hic bñ dicũ =

et pꝛouincia in ſenſu ſuo abũdat.
Conſideratio. Quartadecima.
Tatꝰ pᷣlatiõis /ſi fiat limitatio ſui
vſus in bñficijs ↄferẽdis/vel in ex

emptionibus:nõ debet rõnabiliterↄqueri

du hoc manifeſte ſit pꝛopter ſtudiũ litrera
rum pꝛeſerntim ſacre doctrie quod pertalia

— —

— — — —..

—

Deſtatibus eccleſiaſticis

pꝛomouetur/a dum ho potenter fit ad repᷣ
mendos abuſus notoꝛie puenientes / ſiue
hoc ſit ex impoꝛtunitate dominoꝝ tempo/⸗
raliuʒ / vel ex pꝛia puſillanimitate/ vel alia
quauis coꝛrupta affectione. Sea in H
capere medium conueniens/non aliter v
detur poſſe determinari:qᷓ; iuxia Ariſtote
lis ſententiã ſcilicʒ vt ſapiẽs iudicabit.

hil ãt videt᷑ in hoc ſapientiꝰ q; generale cõ/

cilium rite ⁊ libexe celebratum

e atu curatoꝛu
Lonſideratio Pꝛima. .
Tatus curatoꝛum ſuccedit ſtatui
lxcxij.diſcipuloꝛum chꝛiſti quo ad
legem nouã/⁊ figuratus eſt in an⸗
tiqua lege per leuitas Acperinde ſtatus
churatoꝛũ eſt de inſtitutione xpᷣi ⁊ aploꝛum/
ſuo/a pꝛincipio fundatiouis ecclie/q̃ inſt
twutio per declarationes ſummoꝝ pontifi⸗
cum.⁊ ſinodoꝝ tam generalium q; ſpecia⸗
lium magis ac magis innotut.
onſideratio Secunga
Tatas curatoꝝ eſt de eſſentiali ac
intrinſeca eccleſie hierarchia/ſicut
ſtatus pᷣlatoꝝ.qᷓ;uis inferioꝛ ſit/⁊ p ſua per
fectiõe variabilioꝛ. Qua ratiõe curati ſim⸗
prliceſ/nõ eque ꝓpꝛie dicunt᷑ſponſi ſicut epᷣi
liberiuſq; ſigr d cedere vel renun
. ci

7

are curis ſuis.
atus curatoꝝ inſtitutus ẽ ad re-
gimen animaꝝ dirigendax in fi⸗
nem vltimum/per cõionem ſacra⸗
mentoꝛum.⁊ peccatoꝝ r aionez pꝛo⸗

ad virtutes. Æ.a.oſideratio:iiij.

ligationẽ docendi/⁊ publicãdi ver
bũðdũdeli/ſuis parochianis/ſaltem q̊⸗
dam generali tenoꝛe legis euangelice/quo
ad credendaä/⁊ agenda/ᷣm ſtatũ ſue ſimpli
citatis/ſicut maioꝛibo pᷣlatis ↄuenit ex ob⸗
ligatione ſciẽtie/reddere rõnem ꝑticulariꝰ
de ea que in eis eſt fide/⁊ ſpe/apud omnes
tam q defoꝛis ſunt/q;ᷓ qͥ intus/fideles ſcʒ et
infideles/hec enĩ obligatio ↄſequit᷑ ad ob⸗
ligatioem pꝛioꝛẽ/que eſt de ſpũali regimie
ſubditoꝛum. ¶ Lonſideratio quinta
R atus curatoꝝ eſt ſtatus ꝑfectõis
nõ ſolũ adqrende.ſed etiã exercẽde
jcũ ſibi cõpetat tã obligatio/qᷓ; au⸗
ctoꝛitas/reducẽdiaĩas ad deũ/ ſ̃m hierar⸗
chhicos actus.qui purgare illuminare perfi
cccre nominantur ¶ Conſideratio ſexta
„ „ 60

tione./

¶ Conſideratio tertia.

atus curatoꝝ⸗annexã habet ob

—

Tatꝰ curatoꝝ ſupioꝛ ẽ hierarchice
ecclie. ad ſtatũ ſimpliciũ religioſo⸗

cedentis conſiderationis determinant ra⸗
CLonſideratio Septima.
Tatꝰcuratoꝝecclias parochiales
ſibi deputatas habet in tali libtate

uitis/aut ſine eoꝝ licentia pᷣdicare in eadẽ

rum pꝛelatoꝝ. ¶ Conſideratio Octaua

eagi decias ⁊ oblationes/⁊ funera
lia/aut alia emolimẽta loco illoꝛuz

ꝓ ſuſtetatioe ſufficiẽti ſtatus ſui.Et h̊ ſit tã

de iure diuino/q́; naturali pᷣſuppoſito do⸗

minio.Det᷑minatio autẽ huiꝰ vel illꝰ qᷓte/

ſolo iure poſitiuo. ¶ Conſideratio nona.
. Tatus curatoꝝ ſicut habet de ſibi
N ſubditis ouibꝰ cogitare in miſtra⸗
tioneſacroꝝ/vt ſcł ſuſcipiantur.
ſic decet maxime vt alibet parochianus ſe

vel cõmutatio in Ronndernton fieri
0

pꝛius oñdat ſuo curato/generalit᷑ vel ſpẽa
liter in foꝛo ↄſcie/q; eandem ſacr̃a ſuſcipiat.
Põt inſuꝑ edictuzʒ generale vel ſpẽale ſuis
parochianis ſuꝑ ̊ ꝑcuratos ne aliter ſe in
Lonſideratio x.
Tatus curatoꝝ ſecurius ⁊ iuſtius

erant ꝓmulgari.

9

Neligit᷑ qᷓ;tum eſt de ſe/⁊ ceteris pari

—

cienda a parochianis q;ᷓ aliꝰſtatus⸗

gatio parochianoꝝ ad curatos vñ viciſſiz
magis obligant᷑. Lolluſiones pᷣterea hinc
inde poſſibiles fieri/magis ex hoc euitan⸗

tur. Deniq; remedia ſpualia celeriꝰ ⁊ ↄſul,
tius in caſib mult echibent᷑ Poteſt nihil

potioꝛ inueniri· ¶Conſideratio.xi.
–— atus curatoꝝ ſctũs ⁊ ſalubꝛis/ñ
dz inculpari vel infamari/ꝑ q̃ſcũq;
ſi in eo qũq; ſint pſone minus ido
nee ad debitũ regimẽ aĩaꝝ.Alioqͥn nulluſ
eẽt ſtat ĩ eccia militãte/qͥ culpari ñ deberet
ſiẽ nllus abſq;ʒ macula Raria vllo ſta⸗

ominꝰ? apud pꝛi el e⸗ quandoqʒratio

tu viſus eſt diu ſtare.
Zatus curatoꝝ põt ſufficiẽter re⸗
gere ſuos pochiãos/ſi polleat bõa
caritate ⁊ ſimplici moꝝ honeſtate

rũ/ſic diuinꝰ Diony. ⁊ Hiero.in ß

ſq nulli alteri ſacerdoti fas ẽ ipis ĩ

Pꝛefti dũ pᷣdicare voluerint ipi/ſj nec con
feſſiões illicaudire:nec ſacr̃a miſtrare/ ſal⸗
ua ſꝑ auẽte vel rõngbili oꝛdinatione ſupio

Tatꝰ curatoꝝhʒ ius ⁊ titulũ recipi

bus/p confeſſione ſacramentali fa
ſertiz
qͥ non eſt ſuꝑioꝛ fm inſtitutiouẽ ecclie hie
rarchicã.pʒ qꝛ mutua ⁊ coꝛrelatiua ẽ obli⸗

Conſideratio.xviiũj.

ratur.vt ꝙ ꝓpter negationẽ temꝑaliũ ſpiri⸗

audiendi/ſi non appareat ronabilis cauſa

Deſtatibus eccleſiaſticis

etiam vbi litteratura magna deeſſet.Pꝛo⸗ in ecclia ſtatꝰ hũt. Pꝛeſtim pꝰtalẽ ⁊ tantã
pterea non leuiter ſe eis pꝛeponere debent in tꝑalibo ditatione/que ſecũ attulit multaʒ
alieni/q;uis inueniantur magis litterati. occupationẽ· ¶ Zonſideratio ſecunda.
NLonſideratio tertiadecima. CTatꝰ puilegiatoꝝ dʒ cũ bõa carita
Tatus curatoꝛũ poteſt/cum facili te lnia ſua vti.Nõ ad qſtũ/nõ ad e⸗
ſtudio habere ea ⁊ ſcirequead pa⸗ mulatoz/nõ ad ambitõz. ñ deniq;
rochiam ſuam regendã ſufficiunt. in pᷣindiciũ tꝑale vel ſpũale curatoꝝ/ſed in
maioꝛa maioꝛibus pꝛudenter nr ocber ſtãdo clã ⁊ palã apud ꝑꝛochianos:q̃tenus

Hoc auteʒ ſi agnoſcere neglexerint debet honoꝛẽ debitũ/ac ſuſtẽtationẽ ſuis reddãt
apud eos coꝛrectio epiſcopalis maxime vi curatis. Alioqͥn faciũt qð ſibi fieri nollent
il eſſe. vt aſtringantur ſeuerius.tenoꝛem Meritoq; repellunt᷑ bide qͥb alit᷑ ↄſtiterit
abere in ſcriptis eoꝛum q̃ ſcire debent in ⁊ excõicationẽ a canone nõnunq; incurrũt
punctis regiminis/tam inſtitutiones ſino nſideratio Tertia. ,
retꝰ puilegiatoꝝ ⁊ oĩm generalxr

dales Boſihenao⸗ qᷓ; ceteras.
cConſideratio decimaquaa. religioſoꝝ. ꝓhibet᷑ ſub pena excõi⸗
CLatus curatoꝝ põtobuentiones /gationis late ſnie/ne ſacrm euchariſtie mi⸗
Noꝛdinatas licenter exigere. Uerun / niſtrent,⁊ matrimonium ſolenniſent.
tamẽ tali modo/⁊ tꝑe/q; ſimonia⸗ LLonſideratio QOuara.
ca pꝛauitas/vel eiꝰ ſuſpicio nequaq; incur Tatꝰ puilegiatoꝝ bʒ/q; in ſuis lo⸗
cis ⁊ publicis pᷣdicare rftc⸗

tualium interim miniſtratio non negetur // tus nec pᷣdicat/nec pᷣdicatõʒz inſtituit. Si⸗
nec interueniat queſtuoſa mercatio. milit᷑ b̊ pñt in parochialibus de li

onſideratio decimaquinta. centia curatoꝝ. (Konſideratio quinta.
Tatus curatoꝝdebet cũ bona ga tatꝰ puilegiatoꝝ ̊ hʒ/vt idonei
tia. ſuſciꝑe ſtatũ pꝛiuilegiatoꝝ/tan pñiati ſufficient᷑ ꝑ ſuperioꝛes ſuos
qᷓ; coadiutoꝛes miſſos habẽtes a ag pᷣlatũ dioceſanũ/valeãt in locis
ſupioꝛibus licentiã pꝛedicãdi:⁊ ↄfeſſioes ſuis/oↄſeſſiones qudire dioceſanoꝝ.⁊ eos
abſoluere cũ tali ptãte.⁊ in caſib talibquẽ
aliquẽ talẽ repellendi/vtpote ſi derractoꝛ: admodũ curati pochiales oꝛdinarie fũgũt᷑
ſi colluſoꝛ.ſi coꝛruptoꝛ.ſi qſtuoſus.ſi ſedu ñ ãtr lioꝛi.niſi de ſpẽali gra pᷣlatimaioꝛ
ctoꝛ appareat.Aut parochianoꝝ multi in eis fueri largita ptas. Lonſideratõ.vi.
de veniũt in contẽptũ curatoꝝ. Aut ſi ĩc TLatᷣpuilegiatoꝝ hʒ ̊ vt quis ſa
curat ꝑ ſeipᷣm id agere circa parochianos Icramentũ pnie/poſſit pluries ſup
ſuos qð agendũ ſit ſatis potuerit/qꝛ vide⸗ eęeadẽ pctã ſuũ effeciũ ſcrtiri ſalteg
ret᷑ pᷣferẽdus niſi legitima fieret exceptio cõ daugmentü gfe / eß ſit ſacẽm iterabile / li
tra en ¶ Conſideratio decimaſerta.cct meritorie eadẽ pctã pluribo ↄfiteri / nec
Ttatꝰ curatoꝝ vix pᷣta parochia?⸗ ſit repugnãtia qn adhuc poſſit tꝑs obliga⸗
nis ſine peccato ſicↄtemni/q eoꝝ ri.nihilominꝰ ↄfeſſi pᷣuilegiati nõ tenent᷑
licẽtia neq; in generali/neq; in ſpe iuiti eadẽ pctã ãpliꝰ ↄfiten/pl? qᷓ ſi ſuis cu
ciali pꝛius qᷓrat᷑.dũ alibi ↄfiteri/aut miſſaſ trat eadẽ ↄfeſſi fuiſſẽt q;tũ ẽ ex pte efficacie

4 vel ſermones audire‚/tꝑe diuini ſuitij/die⸗ ſacri. Hoc.n.p Johᷣ.xxij.fuit declaratũ.et

bus dñicis ⁊ feſtiuis voluerint. Quelnia vſus cõis obtinuit ¶ Cõſideratio.vij.

„

ſine cãrõnabili deneget / ſufficit excuſane LZarꝰpuilegiatoꝝ h hʒ/vt a ↄfeſſiſ
freqnt᷑ eos qͥ alibi ↄfitet/lnĩa non obtenta ſibi nõ debeant curati nouã extoꝛ⸗
ſeò petigg.. 0ͤ auererokſſione drelle perie pꝛe
y. mtiit ran ſertim ſi ſecreta ſint/nec debẽt ꝓphibere pa⸗
equutur. x. conſi rochianos cũ talia voluerint eis confiteri.

derationes ꝗᷓ ponunt᷑p ſtatu pᷣuilegiatoꝝ. Fas ſit curatꝭ imo tutũ inqrerea parochia
— onſideratio Pꝛima. mnis ſuis / qñ ? qualiter:.a qͥbus cofeſſioueʒ
at? puilegiatoꝝ ad pᷣdicandũ/· receperint. Quibus vitatem rñdere ſiqͥs

Zfeſſiões audiẽd / ſtatut/ eſt poſt pꝛochianꝰnegauerit/ vixi ſtatu ſalut eẽ cre
mariã ecclie inſtõnem/rõnabilit di poſſet. Jpiq; ĩ h caſu/ peteti euchariſtie
oꝛdinatꝰ ad ſubleuamẽ eoꝝ qͥ hierarchicoſꝰ ſacr̃m/rõabilr denegaret᷑ dicẽdo.neſcio ſi

ln

De modo viuendi fidelium

conſeſſus ſis ab habente poteſtatem/⁊ an

.

decipias. vel alterte

in hoct lalterte
CLonſideratio Octaua.

ratis parochialiby fuerint reqͥſiti.ſub pena
de negãdi rõnabilitertalibus cum ſe dicũt
abſolutos euchariſtie ſacamentum.,.
Conſideratio NHona-
Tatꝰ puilegiatoꝝ ̊ habet/vt non
debeãt inducere voto vel ꝓmiſſo/⸗

ſijs ⁊ locis ſuis. Vład ꝑſiſtendũ in iaʒ ele⸗
cia ibidẽ.Et h̊ ſub pena excõicationis late
ſnie. ODebẽt pᷣterea reddere q̃rtam ꝑtẽ lega
toꝝ/ſeu funeraliũ/curato parochiali ipᷣius
defuncti/que pars canonica nominatur
—= onſideratio Decima

debet ᷣm qlitatẽ auditoꝝ foꝛmare
=ßFmonẽ/ne coꝛã laicis ⁊ ſubdit᷑ de⸗
tegat᷑ vitia clericoꝝ atq; dñoꝝ.Hoc ei eſſet
nõ extirpare vitia.ſed nutrire rebellioneʒ/

ſcʒ murmuratiõis ⁊ ↄtemptꝰ apud audien
tes.Fiat inſuꝑ pᷣdicatio pᷣncipaliter de pũ⸗

ctis noſtre religionis in fide ſpe ⁊ caritate
cum ceteris virtutib. Sed/ꝛpᷣſertim con⸗
feſſiones mulieꝝ? iuuenũ/nõ niſi locis pa
tentibus ⁊ publicis audire/nec ↄuẽticula
in cameris ⁊ angulis agere pᷣſumant.ab oĩ

ſpecie mala abſtinentes ſe.

De vtroqʒ ſtatu ſi/
mul·/(Lonſideratio Pꝛima.
Lauis vterq; curatoꝝ ſq; ⁊ puile⸗
giatoꝝ / inuigilet cognoſcere caſus

ducan

freqntiſſime cõmiſſa vix cõfitent᷑. pꝛeſertiz
per mulieres ⁊ adoleſcentulos
Lonſideratio Secunda.
Tatus vterq; ſtudeat alter alteriꝰ
onera poꝛtate ſine contẽtõe ⁊ emu

latione/de reb pꝛedicatis/ vel alijs / neſi in

uicem moꝛe coꝛnicũ ſe moꝛdeant⸗ↄſuman
tur. Ne pᷣterea ſurgat feda opinio ecliaſti⸗
coꝝ apud laicos/ viiuꝑet᷑ miniſteriũ vᷣbi
dei.· Nonne de? q̃ſo abunde diues eſt ꝓ oĩ
bus. Hõne pacis eſt deꝰnõ diuiſionis.

Tatus bᷣuilegiatoꝝ h habet dũ ðÿ
pccis publicis abſoluũt parochia
nos/vt ipᷣi debeãt facere fidẽ de ab
ſolutione/⁊ abſoluẽdi ptãte.ſi ſuper h̊ a cu

alios ad eligẽdũ ſepulturã in eccle⸗

Taus puilegiatoꝰ ad pᷣdicanduʒ

reſeruatos pᷣlatis.ne ſeducant᷑ ⁊ ſe,
tè/ſi tranſgrediant᷑ limites ſue ptäẽtis
q́;uis expediret paucioꝛes caſus pᷣſertimn
occultos reſeruarivt ſunt pctã illa carnis qᷓ

Deniq; qͥd pdeſt phariſaica ↄtentio de ſta
tus pᷣeminẽetia qn ſanctius eſt dare opam.

vt qͥs ꝑfect? inueniat᷑qᷓ ſi lacẽs in imis/de
ꝑlectõe ſtatꝰ gliet᷑. Attẽto pᷣfti ꝙↄcilioꝝ ec

claſticoꝝ bſᷣuatio/ñ pᷣtita ↄcludi ſub regu

qbuſcũq;.qͥn ncce ſit rcurrereſepiſſimead
gloſã ſapiẽtiſſimi Augu.cractã ex oꝑiboxpi
vicʒ/ꝙ talia dant᷑in obſuanda animi pᷣʒa
tione.⁊ nõ ſꝑ opꝑis exhibitiõe.ue animi
pᷣparatio pᷣt apud oẽm ſtatũ ⁊ ꝑſonaʒ xpᷣia⸗

lę religionis ſi vult iuueniri. ¶ Finit.

Ancipit tractatus

eiuſdem Cancellarij pariſieij de modo vi,

ueudi omnium fideliuiuam.
Rd nobiles Conſideratio pꝛima.

oppꝛimant eta ſubditis ſuis oppꝛimi per

Egula pꝛima que ſpectatad nobi⸗/
les potentes/⁊ ſcabinos.ne paupe
res videlicet per potentiam ſuam

mittant. Malos vſus in villis ſuis de⸗

ſtruant. Cauſas pauperum/viduarum/et
oꝛphanoꝛum/libenter audiant.⁊ cito iuſte
indicent. Muuera pꝛo iudicio faciẽdo vł
feſtinando.aut retardando.non accipiant
Nil a ſubditis ſuis extoꝛqueant.

Agd milites Conſideratio ſecunda?
Egula ad milites tangitur LQuce.

perſona per potentiam indebite.
emini calumniam faciatis in rebus quã
per militiam facere poſſetis.Et ↄteti eſto⸗
te de ſtipendijs veſtris id eſt redditibus ve

ſtris multis tempoꝛibus.accipiendo vero

addefendendam patriam.ij. Machabeo.
xv. Accipe gladium ſanctũ munus ⁊c. Ro⸗
manoꝝ.xiij. Non ſine cauſa gladiũ poꝛtat
Ald ſimplices Conſideratio tertia.
Egula ſimplicium quo ad eccleſiã
¶vyt ieiuni ad miſſam veniant. In

ciant. Ante miſſam oꝛare debent / vt gratiã
dei recipiant. In miſſa memoꝛiam paſſio⸗
nis chꝛiſti habeant. Ante euangelium ſan
cti Johannis nõ exeant. Sermones libẽ
ter ⁊ diligenter audiant.⁊ referre poſt miſ⸗
ſam gratias deo ſatagaa˖nauaunt.
. d epiſcopos ⁊ pꝛelatos.
Egula epᷣoꝝ ⁊ pꝛelatoꝝ ſatis patet
ad Tbimothe.iij. Opoꝛtet epiſco
crimine eſſe ſicut dei diſpenſato⸗

1
em.Et Matt. xx. Qui maioꝛ eſt veſtꝝ ſit
veſter miſter.i.Coꝝ.vi.Hoꝛtamur vos ⁊c

iij. Nemineʒ concutiatis ſcilicet in

miſſa non loquantur nec circũſpi⸗

En aũt officiũ epᷣi malos coꝛrigere ⁊ ar
gi

ebonos ⁊ puſuũlanimes pacificar̃. Oꝛ

ſic dũs Petro in ꝑſona cuiuſlibet pᷣlati ait
Paſce oues meas.⁊ Teſſalo.v. Fres coꝛri

pite inqetos/ↄſolamini puſillanimes. De
iſtis.ij.ad Thimo.iiij. Pꝛedica vᷣbũ inſta
oꝑtune.poꝛtue.obſeqa.argue.increpa in

tus fuerit hõ ĩ aliq̊ͥ delicto ⁊c.
PEoula clericoꝝ eſt hr̃e doctrinaʒ
ſanã.vita ſcãm.famã odoꝛiferam.

pdelictis ſuis offerre.⁊ Aug.in regula ſua
Sitvob coꝛ vnũ ⁊ aia vna in dño.po.Sa
cerdotes tui induant᷑iuſticia. Colo.iiij.

Induite vos ſiẽ̃ electi ði:viſcera miſcricoꝛ

ie pietatis hũtes. ¶ Ad religioſos
Egula religioſoꝝ eſt viuere ĩ obe⸗
diẽtia.caſtitate.⁊ pauꝑtate.Et de⸗
Eẽt deuote oꝛare ⁊ cõtẽplari.⁊ car⸗

nẽ moꝛtificare/ ↄtra vitia ⁊ ↄcupiſcentias

Vnñ Aug.in regula monachoꝝ. In oĩibo ⁊
ſuꝑ oĩia amet᷑ ⁊ honoꝛificetdeuſ.Et Hugo
deſcõ victoꝛe declauſtro anĩie. Sũma reli
gionis regula in h depẽdet vtpᷣlati cuſtodi

ant ſubditos ſuos.ſubditi pᷣlatis benigne

obediãt.deuoti ſint ſenes.iuuenes vero la

boꝛioſi. Sit honeſtas ĩ hĩitu.mediocritas
in victu. Sint in clauſtro aſſidui/⁊ ad in⸗
iuriã rari.HNõ ſint ciuiles ſed clauſtrales.
Sit intẽti pſalmis nõ cauſ. Nõ ſit rumoꝛ

in dauſtro/ſed dilectio. In capitulo non li

tes / ſed ↄfeſſio. In choꝛo ſit ſacra ſimplici⸗

tas/⁊ circa elaataie honeſtas
Egula diuitũ ne aliquid iniuſtuʒ

6

s vicinos ſuos deſpiciãt. Pau⸗
peres ſuſtineant. Operarijs ſuis bene ⁊ ci

to perſoluant. Adulatoꝛes neq; adulatri/

in mẽſa recipiãt.Diligenter ⁊ libente
a

Ad pauperes.
benter ⁊ fideliter ſeruiant.nec diui

nec ꝓpter paupertateʒ adulatione vel detr

tari cupiant:nec eccleſias pꝛopter diuites

vitent. Nihil furtia familia ſuoꝛum vici/⸗

noꝛum / nec ab alijs retineant.
Ad virgines.

oi patia⁊ doctria.Et Bal.vi. Si pᷣoccupa
clicos

Heh. v. Sacerdotes hñt hoſtias

eccleſiam ſua

adqͥrãt. Ne ꝓpt᷑ diuitias ſuas pau⸗

raͤmvlen ſuoꝛum laboꝛent

Egula pauperum /vt diuitibus li⸗

bus ꝓpter diuitias ſuas inuideãt

ctione peccent. Necimpatienter ſed grati ꝑentib aliqñ ad eccliam vadãt liberer / in

ter paupertatem ſuſtineant:nec iniuſte di⸗

De modo vitendi

Eſgula virginũ.Non ſint loq̃ces.
ſed ſimplices coꝛde ⁊ bitu. Ad vir⸗
ginitatem matris chꝛiſti cogitent.
⁊ eã diligant.Choꝛeas vitent. Inter iuue⸗
nes non ſedeant:nec ſe abeis palpari ꝑmit
tant. Non ament aliquem illicito amoꝛe.
Adulatoꝛes neq; adulatrices recipiãt nec
audiant. Dꝛationes libenter dicant.Soꝛ
dida verba ⁊ inhoneſta fugiant
. d vidues.
Egula viduaꝝ eſt vt ↄtinentiã di⸗
ligant.⁊ in veſtibo humiliter ſe ha⸗
NJaant ⁊ oꝛõnib libenter inſiſtãt.Ho
mines ſũſpectos in hoſpicio ſuo non reci⸗
piãt.Oe ↄſilio ꝓboꝝ ſe gubernent ⁊ viuãt
Sanctã Annã ⁊ Eliʒabeth viduas cogi⸗
tent. Familiã caſtã habeant. Paruʒ per vi
cos currant. Ad nuptas.
Egula nuptarũ eſt thimo. hono⸗
rare ſuperioꝛes.diligere maritum
egere familiam.diligẽter guberna

re domũ.⁊ ſeipam honeſtam ⁊ irrepᷣhenſu⸗

—

bilẽ oñdere ſiue exhibere. d mulieres
Egula mulieꝝ eſt ꝙ nõ ſe indecen⸗
teroꝛnatas oſtendãt.Aures.collũ
ttur ⁊ caput tegant. Humiliter
ia ⁊ vybiq; ſe habeant.nec alias mu

in ecd

d maritos ⁊ vxoꝛes:.
la viroꝝ ad vxoꝛes ⁊ ecõuer⸗
o ponit᷑ Ephe᷑.vi. Viri diligite
ꝛes veſtras.ſicut ⁊ xpᷣs dilexit
vxoꝛ autem timeat virum
ſuum.ij. Coꝛintheoꝛum. Viricobabi⸗
tantes ſᷣm ↄſcientiam.quaſi infirmioꝛi va
ſculo muliebꝛi impertientes honoꝛeʒ.
Parentum ad filios.
Egula parentũ ad filios Eph.vi.
Et vos pfes nolite puocare ad ira
ndiã filios veſtros.ſed educate
eos in diſciplina ⁊ coꝛreptione.iij.Coꝝ.
xij. Nõ debent filij Tibn parentib.

lieres PeAimarl ſuagm iuuent
gu

entes filijs. ilioꝝ ad parentes
Egula filioꝝ ad ꝑentes eſt ꝙ ꝑen⸗
tes honoꝛẽt/⁊ eis in bonis obedi/
ant /nec eis ſua furent᷑. Ante eos ñ
aledictõibo oĩno ſe caueãt.Cũ

negocijs pentũ ſuoꝝ fideliter laboꝛent.
VDominoꝛum ad ſeruos.
Egula dñoꝝ ad ſeruos Ephᷣ. vi.
Vios dñi eadẽ facite illis/remittẽ⸗
minas, ? ſoluite dño qð iuſtuʒ
△⬤

—
+

. —
— = =

Omniũ chꝛiſtifideliũ

eſt. ⁊ equũ ſuis pᷣſtate.ſciẽtes ꝙ ⁊vos dĩũm

in celis habetis ecci:vij.Ne ledas ſeruũ tu
um in veritate oꝑantẽ.· Seruus ſenſatus
ſit tibi dilectꝰqᷓſi aia tua.nõ defraudes illũ
libertate.neq; inopem derelinquas illũ
Geruoꝛum ad dominos.
Egla ſeruoꝛũ ad dños Colloſeñ.
iij. Berui obedite dñis carnalibs.

centes.ſed in ſimplicitate coꝛdis/ timẽtes

deum ſcientes ꝙ a dño accipietis retribu/

tionẽ hereditatis.i.Petri.ij. Serui ſubdi
ti eſtote in omni timoꝛe dñis veſtris non
tm bonis c. Se familiam.
Egula ad familiã. Ne fraudẽ dñis
ſuis in ſeruiẽdo.negligendo. faci⸗
ant. Fideles ſint in rebus ſuis cu/⸗
ſtodiendis. Nihil ab eis auferant occulte/
nec alios facere ꝑmittant. Nunciũ malum
non faciant.vxoꝛi vel filijs dñi ſui.Oe ma

le rũdendo caueãt. Malos rumoꝛes fugi⸗

ant. vñ in domo malum oꝛiri poſſit / ſed di
ſcoꝛdias etiã repoꝛtare vitent. Miſſi cito

reuertant᷑. Oercedẽ ſuã in ſuꝑbia veſtiuz

nõ expendãt Ita viuãt in humilitate.vt la
boꝛ eoꝛum ſit eis in remiſſioneʒ peccatoꝝ
ſuozum. ¶ Ad mercatoꝛees.
g7 Egula mercatoꝝ eſt vt non in die
dñica mercent᷑. Nec ꝑiurent. Ab
illicito ſibi caueãt lucro. Necad di
— em vendant vel carius ꝓpter dilationem.

entes mentiant᷑. Equã ſtaterã habeant:e
pondera/ Aae menſuram.

Ad tabernatoꝛees.
Egula tabernatox eſt/ ne ꝑmittãt
ludere ad taxillos in tabula ſua.ne
& in tabna ſua. Deũ blaſphemar̃
nõ ꝑmittãt. Nec meretrices recipiãt de no⸗
cte. Plenã menſurã dent omibus. Vinuʒ
cum aq̃ᷓ ad vendendũ nõ miſceãt. Nec aliq̃ᷓ
pocula vel fercula aliquo modo ad vendẽ⸗
dum defraudẽt. Ad hoſpites.

hoſpitio ſuo nõ ꝑmittãt /vel ſciẽter
recipiãt. Nec hoſpitibo ſuis furent᷑
auenã vel fenũ. Nec ſuſtineãt ꝙ; hoſpites
ſciẽter foꝛnicent᷑ in hoſpicio ſuo. Juſtã bo
nã rõnabilem computationem cum hoſpi
tibus ſuis faciant. ¶ Ad ſenes
Egula ad ſenes ẽ. In eccia libent᷑
iaceãt. Juuenibo bonũ ecẽplũ pᷣbe

nõ ad oculũ ſeruientes.quaſi hoibus pla⸗

Egula ad hoſpites ẽ / ꝙ malos in

Vt debitũ ſuũ tpᷣe ꝓmiſſo ſoluant. Necſci

—
—

tetie
ctiõis ⁊ ruine.Contradixit enĩ achaʒ pete⸗
reſignũ qð ꝑ ꝓphᷣam ſcʒ Eſaiã a dño ſibi e⸗

rep̃ᷣhẽdãt. Turpia vᷣba nõ hẽant. Neclau/

dẽet malicias coꝛã iuuenibo. Mulierculas
a bono nõ retrahbãt. Nec iuueneſ laudẽt in

ſuꝑbijs ſus. ¶ Ad omnes.
Egla ad oẽs ẽ.vt excõicatos vitẽt
HNõ ſe iebꝛiẽt Pauꝑes ꝓ poſſeſuo

ſuſtineãt. Sacdotes ⁊ religioſos / ⁊ ecciaʒ

vbiq; honoꝛẽt.Etdeuote ab eis doctrinã
audiãt. Feſta bñ cuſtodiãt.Decias rite ſol
uãt. Detractionẽ caueant. Ab adulatõe/a
blaſphemia/a mẽdacio/a periurio / ab aſſi

duo iuramẽto/a turpib verb/⁊ maxiĩea lu

xurioſ verb ſe abſtineãt/qꝛ circũſtãtes ⁊au
diẽtes ab eis inflãmant᷑. Pꝛecepta eccie ce
neãt/pniĩas ſibi iniũctas diligẽter iĩpleant

Alt᷑ alteꝝ ad bonũ opꝰinuitet/⁊ de malo re

pᷣhendat Dentlibẽter elemoſinas.qꝛ ſicut
aq̃ extinguit ignẽ ita elemoſina extinguit
pctm̃. Miſſas / mones / ⁊ ↄfeſſiones libẽ⸗/
ter colãt ⁊ freq̃ntẽt. Ablata reſtituãt.qꝛ nõ
dimittit᷑ pctm̃.niſi reſtituat᷑ablatũ vt dicit
Aug. In veſpe.i.in fine vite toꝛmẽta infer

ni.⁊ gaudia paradiſi cogitent.

Egula oĩm ponit Matth.xxviij.
Baptiſantes oẽs gẽtes/ in nomie
pr̃is /⁊ filij/⁊ ſpũſſancti:vt ᷣm illð

de aũt oẽs vnanimes. In oꝛõne eſtote cõ/⸗
patiẽtes.fraternitatꝭ amatoꝛes.miſericoꝛ⸗
des.modeſti.hũiles.non reddentes maluʒ
ꝓ malo.neq; maledictũ ꝓ maledicto.ied e⸗
cõtrario bñdicẽtes ⁊c. Eccs vl .Deũ time/

⁊ mãdata eius obfua.h̊ eſt omnis hõ ⁊c̃.

Vñ ad Gabvi.Qui hãc regulã ſecuti fue⸗
rint.pax ſuꝑ illos ⁊ miſericoꝛdia. Finit

Bermo eiuſde doc
toꝛis / de tribulationibo ex defectuoſo eccia
ſticoꝝ regimĩe/adhucecclie puentur/⁊ de

ſignis earundẽ/ex ſnia ꝓnũciatꝰ de ↄceptõ

ve glioſe vᷣgis Oarie in ↄcilio Cõſtãtieñ

Ominꝰ dabit vob ſignü. Ec
ce vgo ↄcipiet ⁊ pariet filiu⸗
ſaie.vij. recitatũ ⁊c Nuũc
q̊ ad ſcõm· Reue.pr̃es⁊ dñi⸗
reſtat oñdere quõ ſignũ oĩpo
me clemẽtie/factũ ſit ſignũ ↄtradi⸗

rat pᷣceptũ.Hõ petã inqͥt/⁊ nõ tentabo dñʒ

Hocqd emadddidit/ꝛnõtentabo dũimfoꝛ
ant. De maledicẽdo ſiue malefaciedo iolꝰ ma quidẽ pietatis ſed non vᷣtus. Colebat

achaʒ idolũ qð deſerere noluit/⁊iõ ne dñs

eraltaret/1 idolũ vilipẽderetſignuʒ petere

recuſauit.Et ꝓpter h teſte be. Hiero.ĩ glo.
in grauẽ ruinã incidit/qꝛ totalit᷑ a dño ðᷣre/⸗
lictus fuit.(Veꝝ qꝛ ipᷣius achaʒ ↄtradi⸗
ctio/ſigni aduẽtũ lõge pceſſit. Cõſideremꝰ

illð qð iuſtꝰ Simeõ ⁊ timoꝛat/poſt ſigni

oꝛtũ ꝓphauerit.Ecce inqͥt poſit eſt h̊ in rui

nã multoꝝ in iſrłê/⁊ in ſignũ cui ↄtradice᷑

Add vᷣginẽ vo/tuã inqͥt ipius aiam ꝑtranſi
bit gladius Luc.ij. Oõ vtiq; oꝛto ſigno
herodes ĩpleuit/qꝛ mox pueri aĩam q̃ſiuit.
Poſtmodũ ↄtradixerũt iudei/ↄtradixerũt
pſecutoꝛes.ↄtradixerũt heretici/q̃ꝝ aliqui

Sginẽ nõ de ſuba carnis xpᷣm edidiſſe dog

matiſabãt. Alij filiũ non peꝑiſſe ſʒ reꝑiſſe
ſibilabãt. Alij vo cognitã blaſphemabant
Alij dei mĩeʒ audire nõ ſuſtinẽtes/magnũ
illud nomẽ theotocõ ipijſſime ſuggillabãt

Begd cũctas hereſes in ſuis auctoꝛitati

bus ſola virgo in ruinã detruſit/quãdo ar⸗
changeli ſignũ nüciantis credidit. ¶ Sʒ
pᷣter hos magis cõtradicũt alij.ſ. moderni
ecciaſtici/qͥ nedũ ſigno ↄtradicũt/ſi gladio
virginis aniam crudeliter trãſfigũt. Per
virginẽ noto ecciam/cuiꝰ typũ gerit virgo
Maria/quã trahũt in ruinã ꝑ mala exem⸗
pla.Neq; enĩ hereticoꝝ atq; ꝑpſecutoꝝ con

tradictio/tantam eccie intulit ruinam/qn

ipᷣa ſemꝑ in ſobolem creſceret nimiaʒ/imo

q́;to maioꝛẽ ↄtradictionẽ ſuſtinuitê/tanto

plures ſue virginitatis defẽſoꝛes peperit.

Tales pꝑgebant intrepidi in eius adiutoꝛi

um.galeam bonoꝝ exemploꝝ ĩponebant
capiti.⁊ accingebãt gladiũ ſpũs/qð eſt ver
bũ dei:Poꝛro ſi quãdoq; hic videbat᷑ cal⸗

cari in ſanguine tamẽ viuebat/⁊eo ampliꝰ
creſcebat ex dei virtute/dño de eo loq̃nteſſᷣ

noie hieruſalẽ Eʒech.xvi. In die qᷓ nata es
inqᷣt / vidi te ↄculcari in ſanguĩe tuo / ⁊ dixi
tibibi. In ſanguine tuo viue/ ⁊ loqtur de

tꝑe martyꝝ.Sequit᷑ ⁊ multiplicata es / q̃ſi

germẽ agri ⁊ grandis effecta es/ emũdaui
ſanguinem tuũ exte ſcilicet ceſſante perſe⸗
cutione.Gꝛandis qͥdem effecta erat multi
tudine credentiũ.grandis ſpecioſitate vir

tutum/grãdis copioſitate temꝑaliũ.eodeʒ

ꝓpheta ſubſeq̃nter dicente Dedi inqͥt coꝛo
nã decoꝛis in capitetuoä/⁊ oꝛnata es auro⁊ꝛ
argẽto. Decoꝛa facta es nimis vehement /
1,,pfeciſti in regnũ/⁊ egreſſum eſt nomẽ tu⸗
um in gentes ꝓpter ſpeciem tuaʒ qꝛ ꝑfecta

eras in decoꝛe meo/quẽ poſuerã ſuper te.

Magis videtur hiſtoꝛia hec qᷓ ꝓphetia.

de pſperitate ecclie. Sed qͥd Reue. pa. X*

⁊ domini de moderuo tẽꝑe idẽ ꝓpheta ſub⸗
iũgit audiamꝰ.Et habẽs inqͥt fiduciam in
pulcritudine tua.ſ.in tpaliũ abũdantia/et
ſeculari potẽtia/ſoꝛnicata es in noie meo.
loquit᷑ſimilitudinarie de foꝛnicatione.ſiẽ
mler pᷣbẽs venale qð nafᷣa feẽ nõ venale ðꝛ
foꝛnicari.Sicẽt ðꝛ foꝛnicari ſᷣm doctoꝛes
pᷣbẽs venale pᷣce.pᷣcio.vel inoꝛdinato ſauo
re.qð gratis erat dandũ ꝓ virtute.( Seqͥ/
tur.Et poſt oẽs abominationes tuas nõ
es recoꝛdata dieꝝ adoleſcentie tue.ſ.de tẽ⸗
poꝛe martvꝝ ⁊ ſanctoꝝ patrũ.ſed in cunciꝭ
plateis ad oẽ caput vie edificaſti ſigna pꝛo
ſtitutionis tue.⁊ obominabilẽ feciſti deco
rem tuum. Tunc ſequit᷑ punitio ⁊ grauis
ruina.Ecce ego inqͥ t dabo te in manꝰ odiẽ
tium te/⁊ deſtruent lupanartuũ.⁊ demoli⸗
ent᷑ pſtibulũ tuũ /id eſt locũ in q̊ exercebat᷑

iniuſticia ⁊ ſimonia.⁊ denudabũt te veſti⸗

mentis tuis/⁊ auferent vaſa gloꝛietue/⁊ re
linquent te plenã ignominia.Hecdicit do
minus oĩpotens Eʒech.xvi. Sed foꝛ

ſan aliqͥ blandientes ſibi putant hec ſic di⸗

cta de futuro/ꝙ nõ ſinttimenda/aut ꝙ ve

nire debeant de ꝓpinquo. Et iõ q;uis non

ſit nrẽ̃m noſſetꝑa vel momenta q pater po⸗
ſuit in ſua ptãte.tamẽ ꝓpono ex dici docto
rum/⁊ ſacra ſcriptura aliq̃ contradictionis
⁊ ruineſigna adducere/exquibo poſſumus
ꝓpinquitatem ſuſpicari vel conijcere. iz,
Pꝛimum ſignũ eſt rebellionis ⁊ inobediẽ⸗
tie.Et hoc ſumit᷑ ex verbis apli.ij.ad Teſ⸗
ſalañ.ij.Et niſi venerit diſceſſio ᷣmum ⁊c

Duod beatus Hiero.xi.q:ad inqſitioneʒ

algaſie exponit de romani imperij deſola⸗
tione/inter quã ⁊ eccie ꝑſecutiones pꝛeui⸗

as antixpᷣo quaꝝ vna/foꝛſitan efit pꝛima /
temꝑalium ablatio/nullum ponit mediuʒ

Quegam gloſa dicit ꝙ erit diſceſſio aliarũ

eccleſiarum ab ipſa romana ecdleſia. Ma⸗

giſter ſuꝑ verbo pꝛemiſſo has ſimul ↄiun⸗

git. Completa inquit hacacceſſionead ro

manum imperiũ ⁊ ecclie obedientiam.ad⸗
erit diſceſſio ab vtroq; imꝑio.Acceſſionez
nouimus fuiſſeante huius ſciſmatis oꝛtũ
poſtmodum cõpleta videt᷑ fuiſſe diſceſſio
UEtpꝛimo ab imperio temꝑali. Hoc ſatꝭ
euidenter apparuit.quia vix ciuuas baro
aut miles/ante huius gloꝛioſe virginis aſ⸗

ſumptionem romano imperio obedirecu⸗
trauit.Et ſi aliqui videbant᷑obedire.h̊ erat
vel in ſanguinis ꝓpinqtate: vel pᷣſidentis

— — —

—

* N

—

BGigna rnine eccleſie

ꝓpꝛij dominij ptãte. ¶ Diſceſſio aromana

eccia/videt᷑ in eccia cõpleta.Nam ſi pꝛimo
vel ſcõᷣo electus in exoꝛdio ſciſmatis fuerit
põtifex vere/tũc ab vtroq; / vel ſucceſſoꝛ ib⸗
receſſus videt᷑ cõpletuſ. Nam ad tantãam
biguitatẽ vniuerſalis eccia deuenit.qð iꝗ⸗
rat apud quã ꝑtem vera ſedes romana erat

niſi foꝛſan de alicui reuelaſſet. aut Salo⸗
monis iudiciũ de puero diuidẽdo.⁊ vera?
falſa matre.hoc ꝑſuaderet.

Becundum ſignuz

deſolationis eſt inuerecũdia. Ethocſi umit
x illo/qꝛ efficitur moꝛib⸗ kaelAgtin

goga cũ imminebat eiꝰruina:¶ Vnð ᷣm
beatũ Hiero.triplex erat peccatũ phariſeo
rum qui ⁊ dicebant᷑ clerici iudeoꝝ.ſ.auari⸗
cia/quia columbas in templo vendi ꝑmit⸗
tebant. Solũ labijſ deũ honoꝛabãt. Ettã
q; ipocrite docebant que non faciebãt.
Sed nunq;) peiꝰ eſt ſacrilegiũ. ecciaſtica

beneftcigeſpi ſes poteſtates pꝛece.pᷣcio

aut inoꝛdinato fauoꝛe diſtribuere /q;ᷓ colũ⸗
bas in templo vendi ꝑmittere. An ne mi⸗

nus mali ſit ſolũ labijs deum honoꝛare/ a⸗
lioſq; ꝑ ̊ͥ ad deuotionem ĩducere/ qᷓ; locuzʒ

miniſterij/ſolum ſpe queſtus ſuſcipere / et
ceſſare ob ſuperbiã a laudedei/⁊ ſilere.De
talibo Eſaie.lvi.Canes muti non valẽtes
lacrare. Canes impudętiſſimi neſcientes

ſaturitatẽ.· Venient dies ſuꝑ vos ⁊c̃. De⸗

mũ nunqͥd minus nociuũ videt᷑ eccie ꝓpꝛi⸗

am maliciã ipocriſis pallio cooperirel⁊ ve

lut es ſonans ⁊ cymbalũ tinniẽs/alios per

ÿ5dicatiõis officiũ docere/q; inuerecunde

ꝛauis moꝛib⁊ exẽplis ſubditos ſecum in

ruinã trapere.Eſtimo enĩ ꝙ nemo boni in

dicij ↄtrariũ diceret/ſed illud Hieremie.iij
Poti?ꝰcompletũ ↄcederet. Juſtificauit ani

mã ſuã auerſatrix iſrael/id eſt ſinagoga/cõ⸗

nes/de nobis/inquit/hec intelligit ¶ Eʒe
chiel.xvi. Oñs loquẽs eccie. Soꝛoꝛ tua
ſamaria.i.ſinagoga/dimidiũ pcõꝝ tuoꝛũ
non peccauit/ſed viciſti eam ſceleribus tu
is. Sequitur ruina. Ergo ⁊ tu poꝛta cõfu

paratione pᷣuaricationis ei gr Uer
3

ſionem tuã.( Et infra.xxiij. Poſtq diffu

ſe deſcripſit maliciã ⁊ deſtructionem ſina⸗
goge.adiecit dicens de eccia. Plus inſani
uit libidine ⁊ foꝛnicationẽ ſuã pꝛebuit im/
pudenter diuitibus/⁊ magiſtratibus ad ſe
venientibus.induta veſte varia.Et bene
inquit induta veſte varia/ inſaniuit libidi⸗

ne. id eſt cupiditate diuitiarũ. ⁊ concupiſcẽ
tia delitiarum. Erat nanq; futurum vt pre

lati eccleſiaꝝ non vererentur ecdeſie pꝛimi
tiue venerandam pudiciciã/pꝛecio ac pꝛe/
cibus/ ⁊ impijs actibus infamare. Ita vt

impletum ſit quod ſequit᷑. Confracte ſunt

i.ſinagoga/qꝛ ſcelus tuũ ⁊ foꝛnicationes

tue fecerunt hectibi/loquitur de foꝛnicatõ
neſuperius expꝛeſſa id eſt ſimonia.

ũ ſu/

Tertium ſign

mitur ex perſonarum diſpoſitione. ⁊ eſt im

moderata inequalitaſ/qua alius/⁊ ſepedi
gnioꝛ eſurit.Aliuſ/⁊ frequenter indignioꝛ

pꝛe multitudine ⁊ magnitudine beneficio
rum / ebꝛius eſt. Nã ſicut in bonaarmonia
requiritur vocũ ineq̃litas ꝓpoꝛtiõabilis tũ

⁊ moderata.q ſi nimia fuerit tollit melodia
Ita ſcõᷣm phᷣm ꝓpter ciuium diſparitatem/⸗
⁊ṽſertim indignoꝝ exaltationem/dignoꝝ

q; depꝛeſſione/obꝛuitur policia. Et ideo
dicit ꝙ policia in qua ſunt plures medio/

cres.eſt diuturnioꝛ. Sednon puto ꝙ vn⸗
q : fuerit aliquaꝝ gentium policia / in qua
eſſet tanta ſacerdotũ differẽtia vt hi quidẽ
eẽnt maioꝛes pncipibohuius ſeculi licet in
doctiores. Alij eiuſdẽ gradꝰ/⁊ oꝛdis lʒ do⸗

ctioꝛes ⁊ ſapiẽtioꝛes deiectoꝛeſ vulgo.õ

munitas enim talis apud eundm phᷣm vo
catur oligarchia pᷣterea videmus in coꝛꝑe

hũano.cui apoſtolus in pluribus ſuarum

epiſtolaꝝ paſſibo/eccleſiam comparat. ꝙ ſi

nutrimentũ fluitad vnum membꝝ / ita vt
enoꝛmiter ingroſſet᷑.⁊ alia nimia attenua⸗

tõne demacerentur/non poteſt diu viuere

Sic in coꝛꝑe eccleſie ſi ſupenoꝛes ſiant ita
graues attractione ſubſtãtie.ꝙ inferioꝛes

virx poſſunt pꝛe inopia ſeſuſtinere/ hoc eſt

ſignũ iam ꝓpinque ruine/Detalibus eniʒ
ait dñs Amos.iiij. Vacce pingues in hie
ruſalem.qui calũniam facitis egenis.⁊ cõ⸗
fringitis pauperes.Ecce dies venient ſuꝑ
vos.Et infra ſexto. VNequi opulenti eſtis

in ſion id eſt in eccleſia.

= —

Suartuſignũ eſtfa

ſtus ⁊ ſupbia pꝛelatoꝛũ/⁊alioꝝ ecdeſiaſti⸗

coꝛum. Quãauis ei ex naturali pꝛudentia
⁊ moꝛali phia.ſilr ⁊ theologia ↄcedit᷑/ ꝙ ec

(leſiaſtici dũt hr̃e vñ poſſint boneſtiꝰ viue

m 2

4

mamme pubertatis tue·Subiungit tũc
ruinam repetendo cauſaʒ eiꝰ. Receſſit ani⸗
ma mea ab ea ſicut receſſerata ſoꝛoꝛe eius

Tractatus

re/q; populares.⁊ pᷣlati q; ſubditi. Ex hoc

tamẽ nõ admittitur familie ⁊ equoꝛũ ⁊ ve⸗

ribus vicinis regionibus

ſtiũ ſupfſlua pompa.queraro abſq; ſuper,

bia põt duci ⁊ ſalua iuſticia ſuſtineri.⁊ ple
rũq; nõ ſine iniurijs ⁊ delictis gubernari.
Hã tantus faſtus in dei eccia potiſſime tẽ⸗
pꝑibo iſtis nõ tam paucos mouet ad reuerẽ/
tiã q; multos ad indignationẽ.⁊ plures in
uitat ad pꝛedã q ſe reputarẽt foꝛſan deo ſa⸗
crificiũ offerre.ſi poſſent quoſdam diuites
ecciaſticos ſpoliare. Tales faſtuoſos no/
tat dñs Amos.vi. Optimates capita po⸗

puloꝛũ.ingrediẽtes pompatice domũ iſra

el. Quibo in ſignũ ruine in eodeʒ capitulo

ve dicit Eſaie.xxviij. Ve coꝛone ſuperbie
pedibus cõculcabitur. Quod abbas Joę⸗

achim exponit de magnis pᷣlatis:quiꝓpter

eoꝝ ſupbiam ꝓcurãtvt fiant in eccia dei ſci

ſmata

tur ec tirãnide pᷣſidentin.q cũ ſit violẽta du
rare in eternũ nõ põt⸗ Unde ꝓpꝛietas tirã⸗
ni ẽ qᷓrere non bonũ publicũ ſubditoꝝ.ſed
utile ꝓpꝛiũ.Lales ſũt paſtoꝛes qͥ nõ paſcũt
gregẽ dñi/ſʒ ſemetipᷣoſ. Quibo dicit ve Eʒe
chic. xxxiiij.Gaudẽt de male factis eoꝝ q̊s
pecunialiter poſſunt ↄdẽnare. Nec querit

qs tum deliquerit / ſed tum qs ſolnere
poſſit. Quib dũs dicit Michee.iij. Audi

te duces domꝰ? iſrael. VUos odio bẽtis bo?

nũ/⁊diligitis malũ:qͥ violẽter tollitis pel/

les eoꝛũ deſuꝑ eis.Qui comederũt carnes
populi mei?⁊ pellẽ eox deſuper excoꝛiaue⸗
rũt. Jdo dicit domin
ſare eos faciã vt nõ vltra paſcãt gregẽ meũ

liberando eum deoꝛe eoꝛũ ⁊ non erit eis vl

tra in eſcam.

xtũ ſignü eſtcon

turbatio pꝛincipũ commotio populoꝛuʒ
quam in multis ꝑtibus exꝑimur irrecupe/

Eʒech xxxiiij. Ceſ

rabiliter deſtruere eccleſiam ⁊ deſtruxiſſe.

ita vt impleatur illud Hieremie iiij.Con⸗

tritio ſuper contritionem vocata eſt repen

te.vaſtata ſunt tabernacula mea. Ezechieł

vij. Adducam peſſimos de gentibus ⁊ poſ

ſidebunt domos eoꝛum.⁊ quieſcere faciaʒ
ſuperbiam potentum. ⁊ poſſidebunt ſan⸗
ctuaria eoꝛum. Conturbatio ſuper contur

bationem veniet.⁊ auditus ſuper audituʒ

Et iſta videmꝰ impleta in grecia. in hun⸗
garia.:in inclito oliz bohemie regno.⁊ pln⸗

Beptimũ ſignü eſt
recuſatio coꝛrectiõis ſi ſoꝛſe de pꝛincipib⸗
eccleſie intelligat᷑. Oð ſcriptũ eſt Zacharie
vij. Noluerũt attẽdere ⁊ coꝛ ſuũ poſuer̃t vt
adamãtem ne gudirẽet verba que miſit do⸗
minus in ſpũ ſuo ꝑ manus pꝛophetarum
ſuoꝛuʒ.⁊ Eſaie.xxx. Filij mendaces nolue
runt audire verbum dei.qui dicunt.Noli⸗
te inſpicere nob que recta ſunt.Loquimi⸗
ni nobis placentia:.quia nolunt intellige⸗
re vt beneagant. De quibus Amos.vij.
Odio habuerunt in poꝛta coꝛripientem.
⁊ loquentẽ ꝑfecte abominati ſunt. Zales
ſalutaria monita ⁊ ſacraʒ ſcripturam repu⸗
tant fabulas.⁊ in ea meditãtes iudicant fã
taſticos. Contra quoꝛũ eccleſiã dominns
Oſee.iiij. Quia tu ſcientiã repuliſti.repel
lante ne ſacerdotio fungaris mihi.Et obli
ta es legis dei tui:obliuiſcar ⁊ ego filioꝛuʒ
tuoꝝ⁊ ſᷣm multitudinẽ eoꝝ ſic peccauer̃t
mihi gloꝛiam eoꝛũ in ignominiã cõmuta⸗
bo. Et erit ſicut populus ſic ſacerdos.Et
Eʒech.vij. Qex ꝑibita ſacerdote.⁊ conſili⸗
um aſenioꝛibus.

Sctaun ſignüẽ no /

uitas opinionũ.Ex hoc enim ſurgũt here⸗
ſes.ſciſmata oꝛta defendunt᷑.⁊ defenſa ra⸗
dicant᷑radicata vt exꝑimur fidem ⁊ eccleſi
am deſtruunt. Mogeꝛno enim temꝑe vnꝰ
quiſq; interpᷣtari ⁊ trahere non veretur ſa⸗
cram ſcripturã/iura/ſanctoꝛũq; patrum in
ſtituta/ad libitũ ſue voluntatis/ꝓut amoꝛ
odium.inuidia.ſpes ꝓmotionis/ aut vin⸗
dicta/eum inclinat.Aliqui eoruum leuiter
nimis alios hereticos dicũt.quos tamen
nondũ hereticare nouerũt. Alij verecũdia
ducti qñq; foꝛſan erroꝛes defendũt.ne leui
opinione vulgi videant᷑ inquinati.Hi in⸗
uicem vt ait aplus languẽt circa q̃ſtiones/⸗
⁊ pugnas verboꝝ:ex qbus oꝛiunt᷑ inuidie
ↄtentiones blaſphemie. ſuſpitiones male
i.Thimo.vi.Et.ij.Thimo.iiij. Erit in⸗
quit tꝑs cũ ſanam doctrinã nõ ſuſcipiẽt.ſjʒj
ad ſua deſideria coaceruabũt ſibi magros
pꝛuriẽtes auribo.Eta vᷣitate quidẽ auditũ
auertẽt. ⁊ ad fabulas ↄuertent᷑. YFabule⁊ ñ
ſane doctrine qͥ dẽ ſunt/q̃ in ꝑſuaſibilibus
hũane ſapiẽtie verb / vel in ſublimitate ſer⸗
monũ/aut ſm ʒelũ/⁊ ↄtentionẽ/aut inanã
gloꝛiã.non in reuelatione ſpũſſancti/ſʒ fm

i
idt

=
=—

— — — —
SS —

— — — —

repẽtina calamitas qñ veniet ſuper vos tri

hoc impoſſibile.qꝛ nr̃is tẽpibꝰ vidimꝰ ali

DHeclaratiois defectuũ ecde.

traditionẽ hoĩm ↄſiſtũt. A qͥbo q̃tuoꝛ nos
cautos reddit vt nõ circũferamini inqͥt oĩ

vyento doctrinei neqͥ cia hoĩm.in aſtutia⸗⸗

circũuentiõe erroꝝ ¶¶ Pꝛeter hec ſunt alia
ſigna.vicʒ receſſus iuſticie.Hec fuit cã de⸗
ſtructionis romanoꝝ/put deducit Augꝰ.
libꝛo de ciuitate dei.Oeſtructio ſtudioꝛuʒ
quã comitat᷑penuria ſapiẽtũ.⁊ hãc ſeq̃bat᷑
deſtructio grecoꝝ. Pꝛelatio pueroꝝ ac ig/⸗
rãtiũ ac pꝛauoꝛũ.Et hec erit deſtructio lati
norn ſiun alia ſunt ſcripta in ꝓphetis
de deiectione ſacerdotalis honoꝛis.Exqͥ/
bus ⁊ pᷣdictis ſapiẽs põt cõcludere ruinazʒ
temꝑaliũ eccleſie de ꝓpinquo ĩminere. Et
foꝛſan iuxta illud Eſaie xxx. Subito duz
nõ ſperat᷑ veniet cõtritio.Quia ꝓuerbioꝝ
i.ſcribit᷑. Deſpexiſtis oẽ cõciliũ meũ ⁊ oẽs

increpationes meas neglexiſtis. Ego autẽ

in interitu vr̃o ridebo/cũ irruerit ſuꝑ vos
bulatio ⁊ anguſtia. Nec debemꝰ reputare

qua/que nuꝑ erãt incredibilia. Et timẽdũ
eſt maioꝛa eẽ in poſterioꝛib. Immo veriſi
mile puto ꝙ a multis annis nõ fuerũt tot
maliuoli/tanti coꝛde rebelles ⁊ animo ac⸗
cẽſi/cõtra ecciam ſicut his diebus. Videt᷑
eni ꝙ dñs cõnuertit coꝛ eoꝝ vtodirẽt popu⸗
lũ eius.⁊ dolos facerẽt in fᷣuos eius.ſcilic
in ſacerdotes põ.ciiij.Quos in longũ con⸗
peſcere neq̃q; valebimꝰ.niſi ſignis vᷣtutuʒ
manifeſtis ad beniuolẽtiã eos inclinaueri

mus.NHec multũ ꝓderitvel foꝛſan ad mo⸗

dicũ durabit vnio /niſi ceſſẽtpᷣmiſſa ſigna.
que etiã fuerũt cã ſciſmatiſ.⁊ ſeq̃tur notabi
lis ⁊ magua moꝝ refoꝛmatio. ¶ Ad h̊ enĩ
Re.pa.⁊ dñi:deꝰ oĩpotẽs/miro quodã mõ
cũctis pas ineſtimabili/vos diuerſos qͥn
⁊ aduerſos/tãta multitudine in vnũ cõgre

gauit. Ad vos totꝰ mũdus tanq; ad ſignũ

ducens naufragãtes ad poꝛtum / reſpieit.
Hoc ipᷣa eccia inenarrabiliblachꝛymis et
gemitib/ a qlibet veſtrũ q̃rẽdo reqͥrit Job
xcix.Quis mihi tribuat vt ſim ſicut fui in
diebuſadoleſcẽtie mee.qñ oĩpotẽs erat me
cũ:Tunc enĩ oĩpotẽs erat ſecũ.qꝛ ĩ pꝛiſcis
pr̃ibus nullũ apparuit ↄtradictiõis ſignũ
Pꝛeſtolat᷑ etiam dies adoleſcẽtie ſue.vt
moribs ⁊ doctrinis ſanctoꝝpatrũ decoꝛata
poſſit/vt ait btũs Augu.in ſermone ſuꝑ cã
tica/exẽplo virginiſcredẽdo verbũ diuinũ
cõcipere/⁊ pꝛedicãdo parere.rebelles quo⸗

q; ⁊ contradicẽtes /vigoꝛe ſue adoleſcẽtieiꝰ

ruinã detrudere.Hoc ſignificauit virga aa

ron.quãdo dominꝰpꝛecepit Moyſi Nu⸗

meri. xvij. Defer inqͥt virgam aaron in ta⸗

bernaculũ.vt ſeruteur in ſignũ rebellium
filioꝛũ iſrael. Virga aaron floꝛida/⁊ fructi
fera q;uis nõ ſarculo culta nec humefacia.
virginẽ concipientẽ ⁊ parientẽ q;uis virũ
non cognoſcentẽ ſignat.que poſita erat in
ſignũ rebelliũ.i.contradicentiũ/⁊ ruinam
Et hoc ꝓpheta nũciauit domui dauid.vbi
thema. HNHunqͥd paꝝ vobis eſt moleſtos eẽ
hoĩbus.i.cõtradicẽtes.qꝛ moleſti eſtis et
deo meo? ꝓpter hoc dabit dominus ipſevo
bis ſignum. IFinit.

Bequiturdeclara/

tio compendioſa defectuum viroꝛũ eccle⸗
ſiaſticoꝛuum.
ꝛte ðꝛ mihi / eccia füdata ẽ
ſuꝑ firmã petrã / flauert vẽti
iundauer̃t flumia iñ eſt paſſa
ruinã.quõ tu dicis refoꝛma⸗
tione indiget. Aut dic in qui

.

genijs id eſt in eius ſtatibo/vel in nullis ꝑ⸗

gularibo ſuppoſitis hodie coꝛrectione ⁊ e⸗
mendatione eccleſia indiget /queſo vbi ſũt
tũc pꝛecedentium patruʒ/ſancte ⁊ rõnabi/⸗
les ↄſtitutiões/innũere/in eoꝛũ cõſilijs/vl
eplis papalibo tradite? quaꝝ obſeruantia
nũc oblita nedũ expediuit olim/ſed ⁊ mag
mõ fidelibo ſaluberꝛima eẽt ⁊ oꝑtuna.Et
vt de pluribus taceaʒ ⁊ grãdioꝛibb
.i.¶ Pꝛĩovbi ẽ ꝙ epᷣs bonꝰ/apbat oꝑe
⁊ doctria/eligat/ñ puer/ñ hõ carnal/ſpua⸗
liũ ignarius. .ij. Abi eſt. ꝙ clerici in
duab ciuitatib/⁊ eccleſijs/ pᷣbendas vel pᷣ
lationes nõ hẽant. 1ei biqy ſepultu
ra/ↄfeſſione/oꝛdination/ꝓmotione/ nul⸗
lo pᷣtertu vbicunq aliqͥd exigat᷑aut detur
iiijx nullꝰ pncipũ laicoꝝ/ capellanũ
hẽat niſi ab epiſcopo datum in caſu ab epi
ſcopo deponendum vel coꝛrigendum.
c v. ¶ O nullus epiſcopus aut ſacer

dos muneribus pᷣcibus ac fauoꝛibus per⸗

ſonarum acceptionibus ꝓmoneatur.·
vi. ¶ AUbi eſt/ꝙ epiſcopi extra dioceſiʒ
non moꝛentur·.viij. ¶Ex non plures
q; ſufficiant oꝛdiuentur .vuij. epi⸗

ſcopi ⁊ ſacerdotes/ſpectaculis ⁊ ludis nou

interſint/nec delectentur. ix. ¶ ſa⸗

cerdates nihil fenoꝛis.aut ruſtici miniſte⸗

m 3

bus. Sed ſi in nullis eius ꝑtibus ethero⸗-

tibus materialib/ſiue fluentibo id eſt ſin⸗

clicici nuptialia vitẽt ↄuiuia. xxxiij

Declaratio defectuũ

rij exerceãt. nec mercatoꝛes vẽatoꝛes autne
gociatoꝛes fiant x.iſx negocia cãſaꝝfe

ſtiuis diebus ⁊ in eccleſijs non tractentur. -

xi. ¶ Abi eſt hodie ne rectoꝛes eccleſia
rũ in ſuis ſtrẽnui ſint reb/⁊ in eccleſiaſtiq

curent. xij (Px non liceat dominis⸗/⁊ pᷣ

remiſſi aieEn a ꝙ; ecciaſtica inra p⸗
latis/obſeruationibus ſuꝑſticioſis gentili

um attendere.nec diuinos cõſulere aut ſtel

larũ curſus reſpicere in agendis.
xiij ¶ Abi ſunt ſinodi puinciales ſᷣm

patrũ ↄſtõnes ſemel vel bis in anno cele⸗

ꝛãde. xiiij. ¶Abi ꝙ nõ liceat quẽcuu
q; clericũ vel epᷣm die dnico abſentẽ eſſe. ſʒ

miſſaꝝ ſolẽnijs inteſſe ieiumũ. Xv. R
Oclerici ad matutinũ ſeuveſptinũ officia

nõ venientes deponant᷑.niſi epᷣo vel deca⸗
no ſatiſfaciant. xvĩ. ¶ Ox nõ liceat cleri
cis ante tertiã hoꝛam pꝛandere. xvij
(¶ O nullus ſacerdotũ a qͥnq̃geſima vſq
ad paſca carnes comedat. xviij: J&α
ſacerdotes aduentum chriſti ieiunt.
xix. derici a ſubiectione non ceſ⸗
ſent. xx. ¶ Abi eſt hodie ne quicq; ꝓ
gradibo/pꝛo dignitatibus/ꝓ diuinis ſacra
mentis accipiatur. xxi. epᷣlati
mouaſterijs / vel N:leſche Tenſandamnen⸗
ſuos vel eis fauentes pꝛeficiant. xxij.
Ox nõ oꝛdinẽt᷑qui pſalmoꝝ canticoꝛũ ſe
hvymnoꝝ ignari ſũt. xxiij. ¶ ſcriptu⸗
ris diuinis ſtudeãt epᷣi ⁊ ſacerdotes/ maxĩe

monachi ⁊ religioſi ſciẽtijs litigio ⁊ pꝛa/
cticis omiſſis. xxiiij.¶ Vbi/q oppᷣſſo⸗

res paupen/potentes ⁊ ti mmnog epiſtoni
arguant ⁊ coꝛripiant. Xxv. E
annos ſingulos epᷣi parochias ſuas circũ⸗
eant cũ effectu. xxvi. ras menſam
epᷣi ſcripture diuine legantur. xvij.
Oe epᷣs angarias/⁊ impoſitiões vel hu⸗

iuſmodi grauamina ſubiectis nõ imponat
Oe clericus ſcurrilis ⁊ verbis

turpibus plenus ab officio retrahatur.

xxix. ¶ Abi eſt nunc dericoꝛum ſnigu
laris deco: co ntinenti in geliu, in veſtitu

victu/⁊ riſu / xxx. ¶ Abi /ne dlerici co⸗
mã barbã ve nutriãt:aut calciamẽta ⁊ veſti
mẽta aliter q; religionẽ deceret habeant
Txxxi. bi ſtipẽdia clericoꝝ iuxta

merita diſtribuant᷑ůſonaꝝ. xxxij. ¶ C&

clerici tabnas nõ igrediant᷑.nec iu eis dñet᷑
crapula ⁊ ebꝛietas: xxxiiij. bi ẽ il⸗

lud canaginef ↄſilij qrti/vt epᷣs vilem ſup

bi/ρhe

ee nõ leuit litiget. Xxxvi.

ant. (EClliij.
rectoꝛes ſibi ñbſtituãt. xlv. Vbiẽ hodie

pellectilẽ 1 menſam ac victũ paupem heat/

⁊ dignitatis ſue gauctem fide ⁊ vite meritis
qᷓrat.
ep̃s de loco
ignobili ad nobilẽ ꝑ ambitionẽ aut auari⸗
ciã nõ trãſeat xxvij. ſtudendũ eſt
clericis vt diſſidẽtes frẽs magis ad pacem
q́; ad iudiciũ cohoꝛtẽt᷑. xxxviij.EO cle
rici ꝑ plateas ⁊ foꝛa diſcurrere nõ dmnt
xxxix. ¶ clericus quẽlibet verbo erudi
at⁊ ne pauꝑes grauent᷑/vt Paulꝰ/artificio
victũ qrat.· xl.

mento pᷣparet. xli. ¶ Abi eſt/ꝙ clerici
in aliena ciuitate ſine cã legitima nõ moꝛc
tur extra pᷣbẽdas vł eccias ſuas. ied,
x ab his qͥ ſacris diuis infuiũt ſingu⸗

laris caſtitas cuſtodiat᷑. xliij. α*. deri
uſcipi⸗

ci actꝰ ſeculariũ vel ꝓcuratiões n
laici clericos actoꝛes vlł

illð calce doñ.ↄcilij.mõachi tmmõ intẽti

ſint ieiunijs ⁊ oꝛõni/in locisvbi renũciaue
rint ſeculo/nececciaſticis/vel ſecularibone

gocijs ꝓpꝛia mõaſteria deſerẽdo inſiſttant.
Et maxie qͥd opꝰeſt monachos euocari/cũ
infiniti ſeculares hodie ſtudeãt in faculta⸗
tibus litiũ iuris ſq; ⁊ legũ. xlvi. Ebi
eſt / ꝙ, nõ liceat epo a ſua eccia plꝰ tribo heb⸗
domadis abeẽ. xlvij. bi/ ꝙ clerici
HH venatoꝛes ⁊c coione puent᷑.
xlviij.
nõ obtineant᷑. Vtnihil ꝓ oꝛdinatione vel
pallio vel paſtillo def aut accipiat᷑ca.v.e⸗
piſtole tertie Gꝛegoꝛij pape.¶ Nunquid
vult mõ vᷣbũ illud eẽ veꝝ.ſq biĩ Hieronv.
(qð qͥ dericoꝝ audierit ambeeiꝰ aures tine

ant) Veteres inqt ſcrutãs ſcriptũras inue

nire nõ poſſum ſcidiſſe ecciam ⁊ de domo

plo oẽ malũ pcedit Si eni ſacerdotiũ inte
grũ fuerit/tota eccia floꝛet.Si ãt coꝛuptuʒ

dei ꝓpplos ſeduxiſſe/pᷣter eos qͥ ſacerdotes a
ðo poſiti fuerat ⁊ ꝓhe.Et Criſoſt.ſuꝑ illð

Matt.xxi.Et itrauit ieſus templũ /ſicut

dixit de tẽplo oẽ bonũ egredit᷑tta in de tẽ⸗

fuerit/oĩm fides ⁊ vᷣus marcida ẽ/ſicut cuʒ
videris arboꝛẽ palletibo folijſ/intelligis qꝛ

vitiũ hʒ in radice.ſiccũ videris ppłm indi

ſciplinatũ/ſine dubio cognoſce q; ſacerdo⸗
tiũ eiꝰ nõ ẽ ſanũ. VUbiẽ/foꝛte ꝓpt᷑ hê/deuotõ
⁊obedia inferioꝝ.defẽſio militũ/ pax pnci

pũ xpᷣianoꝝ:ad finẽ vt int᷑ ſe ↄcoꝛdes ipu⸗
gnẽt ſciſmaticos ⁊ infideles.recupando re

vxxxv. ¶ epᷣs ꝓ e trãſitoꝛijs

1. (e dericꝰ artificio vel
agricultura ſibi victũ abſq; ſui officij detri

officia ecciaſtica pecunia

— — — —æñfGł

—
–☛ =

co
el

Cccleſiaſticoꝛum

Sʒz nunq;d hodie oẽs ſacerdotes dñi et

ea cpᷣianis abſtulerũt ? puertert

pᷣlati in antedicq ⁊ pꝰ dicendis culpabiles
ſunt malis: Abſit. Reliqͥt enĩ dũs ſibi in iſ

rael.vij.milia viroꝝ/q̊ͥꝝ genua nõ ſũt cur/

uata añ baal.iij. Reguũ xix.ca.⁊c. xlixq
Iterũ ad qͥd expedit aut qͥd vtilitatꝭ eccle

ofert tã magnifica pᷣncipũ gloꝛia/⁊ tã ſux⸗
flua pᷣlatoꝝ ⁊ cardinaliũ põpa/vt q̃ſiſe hbo-/

mies eẽ ne cire ſaciãt. Et q̃ vtiq; abomina⸗

—;

tio/q; vnꝰtenet ducẽta/alter tricẽta bũficia
ecciaſtica.Nõne inde cultꝰinus diminui

tur.eccie depauꝑant᷑/valẽtibo viris ⁊ docto
riba buant᷑:fideliba mala exẽpla dant᷑.

Ouid ſibi voluitiq cardinales ſolũ de

1
vna natione / vel qſi de vna patria fiebant.
int᷑ q̊s de ſingulis/vel notabilib linguis/

aliqͥ eẽ deberẽt.nunqd apð xpᷣm ẽ dr̃a/gre

ci/⁊ latini ⁊ almani/hiſpani/⁊ hũgari ⁊c.

li. ¶ Quid e/ꝙ hodie vnꝰ/ vtinã medio

crit᷑ doct'/tenet q̃tuoꝛ qͥnq; vel ſex vel octo

bñficia.qꝝ vno nõ eſt dignꝰ. qbo octo ſu⸗/
ſtẽtari poſſent/doctrinis/oꝛõniboê/⁊ döinis

laudibbo inſiſtẽtes. Attendite an potiꝰ ho⸗
die ?eq/caneſ/aues'/⁊ ſuꝑflua ecciaſticoꝝ fa

milia primoniũ eccie comedere debeãt / qᷓ;
paupes xpᷣi?vel qᷓ; ad ðini culłt? ãpliationẽ
⁊ ꝓ infideliũ ↄuerſione/aut in hmõi pieta⸗

tis oꝑpibomodis ↄgruis expẽdendũ ſit

ſteria⸗/⁊ venerabiliũ martyꝝ eccie/rome/et

7

alibi / ob pᷣdicta ⁊ ex pᷣlatoꝝ incuria deſerte
ſunt ⁊ deſtructe.· Nij. ¶ Judicate ẽtſi in⸗

ſtũ qũq; ſiu/vel exatiões ab ep̃is clerico ĩpo
ni vt collectoꝛibo ſoluat᷑. Auij ¶ Quidẽ

ẽt ꝙ hodie oẽs mediũ xpᷣianitatis/pingui

bus abũdag bñficijs tanq; centrũ qet am

biñt.derelictis ꝑtibo eccie in circũitu/ vbiĩ

pij ambulãt /inuiſitatis:’x a doctoꝛibo ĩmit
tẽdis ⁊ ꝓmouendis/vacuis ⁊ icultis. Vbi

fides eſt debilis. virtꝰ imꝑfecta. ſciſmatici
abundant.infideles impugnant. vtiq; o⸗
pus eſſet in lege chꝛiſti exptioꝛibus pꝛelat⸗

7 doctoꝛibus magiſtris/atq; ꝓbioꝛi ⁊ abũ⸗
dantioꝛi militari poreſtate. lv. ¶ Ouid

eſt ꝙ gladius eccleſie ſcilicet excõicatio in
ſui coutemptũ mõ tã leuiter extrahit᷑.⁊ pꝛo

modica re.vt ꝓ debitis vel hmõi tã crudeli

ter in pauperes extendit᷑. lvi. Dui
elſtꝙ vna cauſa ſuꝑ modica redurattã mul
tis annis/qre litiũ ꝓlixitas/paupex ſpolia
trix/ conuenienti modo non reſcinditur
lyij. ¶ Quare conuerſis iudeis de eoꝛũ.

lati/iuriſdictionẽ

nit?ignaris.qu

; egeſtate ↄpulſi apoſtatet/xpᷣianos im⸗
pietatis arguãt lviij.¶ Etiam qre non oꝛ

dinat᷑/iudeos int pianos moꝛari nõ debe

re.niſi vel xpᷣianis fuiendo.vel agros colẽ
do.vel in mechanicis laboꝛando adqrant
victũ ſuu⁊ nõ vſurãdo/ieis in pctm̃/a chꝛi⸗
ſtianis in ſpoliũ. lix. (¶ QOuid etiam ſibi

vult/ꝙ qrundã ecciaſticq ꝝ cathedraliũ ca⸗

nõici calceis roſtrati/veſtibo accurtati/ ab
iecto habitu clericali/⁊ aſſũpto militari/in

armis ⁊ haſtiludijs ſe exercẽt. Epᷣiq; cap⸗

pa/ſuppellicio/libꝛoq; depoſitis/arma ſu⸗

mũt in campis armati pugnãt/vt pncipeſ
ſeculares. lx. Pinnid eſt ꝙ nonnulli p⸗/
pualem ⁊ temꝑalem qui
buſdam potẽtibus tirannis ⁊ auaris/p ce⸗

tera ſũma locãt/i grauamẽ eccdeſie/ſubuer⸗

ſionẽ iuſticie.⁊ oppᷣſſionem paupeꝝ. lxi

Quid eſt ꝙ hodie epiabbates mõachi/⸗
ſuntplꝰofficiales fiſci/q; xpi:totis niſibus
militãtes mũdo.in curijs pncipũ ⁊ ſeculari

um iudicioꝝ ſeu plamentoꝝ lxij. ¶¶ Ec

ce qͥd ſibi vult etia/q; modo potiꝰoẽs epᷣi pᷣ

bonis / mißricoꝛdit᷑ ũ dat vite ncẽtas potiꝰ

lati ⁊ parochiales ſacerdotes/per papã cõ⸗

ſtituunt᷑/qᷓ; eliganturꝑſone noteꝛ aptioꝛei

de pr̃ia.vt nõ pᷣferant᷑ eccleſijs hoĩes extra⸗
nei in moꝛib⁊ linguis/⁊ cõſuetudinibus
lxiij. Putdeſt boie dotentu⸗ nobi⸗

liũ pueri ecciaſticis dignitatibꝰ pᷣferunt᷑et

derici famoſi in vita ⁊ doctrina eis ſubijci
untur. lxiiij. ¶ Quid ẽ ꝙ nũc ſpũaliuʒ pe

bus eſt ꝓhibitũ/vacauerunt.regimẽ eccle⸗

ſie potius cõmittitur. Nunquid eccia per

mundũ gubhᷣnanda eſt/⁊ non potiuſ contra

moꝛem mũdi:eo ꝙ ſcriptũ eſt nolite con⸗

foꝛmari huic ſeculo/⁊ cetera multa. lxv.
Runs oculos aperite/⁊ inquirite ſi q̃
hodie clauſtra monialium facta ſuntq̃ſiꝓ
ſtibula meretricum. Si ve cõſecrata cano
nicoꝛum monaſteria/tfiant quaſifoꝛa ⁊ di⸗
uerſoꝛia. Si quecathedrales eccleſie facte
ſunt ſicut ſpelunce raptoꝝ/⁊ latronum.
lxvi. ¶ Gcrutemini ſi alicubi ſacerdotes
in conſuetudinem duxerunt ſub pꝛetextu

ancillaꝝ hr̃eↄcubinas. lxvij. Wud⸗

cate ſi tãta imaginũ ⁊ picturaꝝ ĩ eccłijs va
rietas expediat.et an plures ſimplices nõ⸗

A idolatriaʒ ꝑuertant. lxviij.

Aidete ſi tanta religionum numeroſi⸗

tas ⁊ varietas conueniat. ckxix.

nit ignaris. qula puero mũdane ⁊ litigio⸗
ſe ſcientie/vt legũ/qᷓrum ſtudiũ ſacerdoti⸗

Declaratio defectuũ eccle.

Eraminateſi religiões militares faciũt

debitũ.habeãt in honoꝛe ſacerdotium.ſer⸗
uẽt mores fidẽ.regulas et canones patruʒ
lxx ¶ Diſcutite ſi expediat qrũdaʒ tã lar
ga exẽptio/⁊ puileagiatõ/atq; ab oꝛdiario⸗
rũ coertõe ſit cõmoda ſubductio lxxi Te⸗
Si ↄueniat vꝛbanũ qntũ / bꝛigidã de ſůe⸗
cia/ducẽ bꝛitanie carolũ/nõ obſtãte nimia
ſctõꝝ multitudie canoniſari: lxxij i
deceat qᷣrundã nouoꝝ ſctõꝝ feſta ſolenius
pagi/qᷓ; pcipuoꝝ aploꝝ. lxxiij ¶ Si iu⸗
ſtum ſit poꝛes ſctõrũ ſolẽnes eccias deſeri
⁊ deſtrui/redditiboa collectoꝛibo vł cardia⸗
libꝰ leuat/⁊ qñq; poſt ad eoꝝ memoꝛiã vl
quaſi gloꝛiam/capellulas nouas edificari
lLxciiij Auni pẽſate ſi equũ eſt fatuos
peſſe/⁊ ſapiẽtes ſub eẽ iuueẽs dñari.ſenes
famlari.ignaꝛos ardua diſcutere.ſciẽtes lo
qui nõ audiri:equoꝝ famłos in ꝓmotõib⸗
preponi/eloquioꝝ dei diſcip łlos poſtponi
lxxv ( Perquirite ſi q ſcripture apocri⸗
fe/aut hymni/aut oꝛõnes/ſucceſſu tꝑis ſtu
dio vlł ignoꝛãtia in detrimẽtum fidei intro
ducte ſint Et coꝛrigite opinionum diſcoꝛ⸗
dias.vtpote de cõceptiõe virginis gloſe et
ↄſimiliũ.¶ Sedate iniquas leges.cõſue
tudines pꝛauas emẽdate Nõne in ſaxonia
reperiunt᷑ iniuſte leges a theologis impug
nate.Et quexpᷣianoꝝ cõſuetudo dãnabili
oꝛ eſſe põtea /qua iaʒ clerici layci/pᷣlati et
pncipes vbiq; inſaniũt ſanctiſſimaʒ natal
noctẽ celebꝛãtes ludo taxilloꝝ/non ↄtẽpla
tõe celeſtiũ miſterioꝝ MNoõne in liuoĩa ↄſue
tudo inoleuit/ vt nulli ruſticoꝝ ſacramẽtuʒ
euchariſtie det᷑: Hõne ibideʒ reꝑit᷑ꝙ vir du
as vxoꝛes viuas habeat ⁊ mlier plures ma
ritos: ¶ Quid plura:? Ab ep̃ᷣis ad ↄciliũ ge
nerale veĩentibo / de q̃libʒ puicia/de oĩb in
q̃rite abuſiuis ↄſuetudibꝰ/⁊ ꝑnitõſis ritib
qcũq; occaſiõe in edeſijs/ ⁊ hõm ſtatibo re⸗
gionũ diuerſaꝝ itꝛoduc / vt ſuꝑ deuiatõi⸗
bus pᷣmiſſis ⁊ ↄſimilibo/oẽs eccie ſtatꝰ /vel

in generali cõcilio refoꝛmetꝭ.aut ĩ cõciliſs

pꝓuitialiborefoꝛmari mãde/vt de auctoꝛi⸗
tate vr̃a reꝑet᷑ eclia/et purgetdomꝰ dei ab
imũditijs vitijs ⁊ erꝛoꝛibo vniuerb Hocãt

vt diligẽter fieret/ſcti poꝛes pr̃es oꝛdiaue/

rũt.⁊ oꝛdinatões eoꝝ/poſterioꝛes ſꝑ in ↄſi
lijs ↄfirmauerũt.vt ſcʒ bis in ãno/i q̃libʒ ꝓ
uintia celebꝛãda eẽt ſynodꝰ. Vñ in caõibꝰ
terraconeñ concilij.c.viij ita dici᷑. Pꝛop
ter ecleſiaſticas cauſas ⁊ altcationũ ſolutõ⸗

nes/placuit per ſingulas ꝓuincias bis in

anno concilia fieri/conuocante metropoli
tano omẽs epᷣ̃os ꝓuinciales / ita vt ad cõci
liũ ꝓcedãt oẽs pbr̃i vel diacones / vel hi qͥ
leſos ſe exiſtimãt/vt in ↄcilio cãe examina⸗
re ad iuſtũ iudiciũ ꝑducant᷑.Hec ibi. Se⸗

cuũdumq; caplim carthagineñ.cõcilij tertij

dicit ſimilit. Placuit vt ꝓpt᷑ cãs ecciaſticas
q̃ ad puincie plebẽ ſepe inuẽte ſunt / ſingul
annis ↄciliũ ꝓuinciale ↄuocet᷑. Rurſus ca
pitulũ ſeptimũ toletani ↄcilij ſexti/ q́;uis⸗

inqͥt/poꝛa neqᷓq; ſilur̃et detãto facinoꝛe cõ

ſilia / rõ dictabat / vt ea qᷓ freqnti pᷣuaricatio
ne iterant᷑/frequẽti ſnĩia ↄdemnent᷑.qᷓ;uis⸗

vt ſcribit᷑in eodẽ ↄcilioſſepe pullulãtia pꝛa

uitatis.germina ſanctoꝝ ſepiſſime patruʒ
iuſta nouerimus ſeueritate dãnata/tamen
qꝛ crebꝛis ↄſpiciunt᷑ denuo vigere radicib
iuſticie acrioꝛis vigoꝛe/radicitꝰ ea ampu⸗
tari ſancimꝰ.Ceteꝝ capitulũ tertiũ qrti ↄ ci
lij toletani ita loq tur. Nulla pene/diſcipli⸗

ne moꝛes ab eccia xpᷣi magis expellit/q; ne

gligentia ſacerdotũ/qͥ contẽptis canonib⸗
ad coꝛrigẽdos ecciaſticos moꝛes/ſinodos
facere negligũt.Ob ha nobis diffinitũ eſt
vt qꝛ iuxta antiquoꝝ patrũ decreta / bis in
anno / difficultas tpis fieri cõciliũ nõ ſinit
ſaltem ſemel a vobis celebꝛetur. Ia tamen
vt ſi fidei cauſa eſt/aut q̃libet alia eccie cõ⸗
munis generalis totius hiſpanie et gallie
ſinodus conuocetur. Si veꝛo nec de eccie
communivtilitate tractabitur.ſpeciale erit
concilium/pꝛout vniuſcuiuſq; pꝛouincie
metropolitanuſ elegerit peragendum/hec
ibi. xquibus omnibus arguitur a ſi⸗
mili/q; etiam pꝛopter defectũ concilioꝛum
generaliũ totiꝰ eccie que ſola audet intrepi
de coꝛrigere omnes / ea mala que vniuerſa
lem tangunt eccleſiam manentia din incoꝛ
recta creſcunt/ꝛinuẽta ſunt de malo in peiꝰ
donec tandem iniqua ſub fictione conſue⸗

tudinis/ reputenturlicita His itaq; per

actis vt in illo ſit noſtrũ explicuiſſe/a quo

nobis fuit inchoaſſe.inuiſibilis omnium

creatoꝛis/pncipis pacis/imploꝛo opẽ ſuf⸗

fragijs· vt meis/ vboꝝenergia/tenuibohoꝛ

tame / vi tribuat effect poptatã fragilitatẽ
q;hũanã /vitatʒ illuſtret fulgoꝛibo/vt itẽtõi

pietatis ſe non opponat pertinacem/ne

diuine ſeueritatis vltio poſtmodum coꝛni
piat contradictoꝛes ⁊ non / vt recto ratio⸗
nis libꝛamine amplectentes viam conſilij

pacis miſericoꝛdia ꝓfluens/pax ꝑpetua/ꝛ

glia ſuſcipiat ſempiterna⸗

— — ——— 2—

— — —9 —

— — —

—

iſint
en
ci⸗
e
li
it
de
Ne
NW
dom
mcpi
jfnen
nincr

Clemẽs vꝛbano liteʒ qꝛ monerat/ergo.
Explicit errantem codex vaſurus in oꝛbeʒ

Conſilij placeat nominetur epiſtola pacis

Si facit anterioꝛ toꝛpoꝛ vel deuius erroꝛ

Vt taceant lingue/mundũ tranſite libelle

Sciſme necat tale pote conciliũ generale

Clama/nõ metue montes trãſire penaltos
Per ſiluas/⁊ aqᷓs / valleſ/ laceraſq; miricss
Mon defers merces/ſed veri poꝛtitoꝛ es tu

ECt ſi diſpliceas veri qꝛ nũcius / exqᷣ.
Aſſem vic valet eẽ tuũ:qͥd ſi lacerariss
(Finit epiſtola pacis

He eodeʒ ſciſmate

alius tractatus eiuſdem.

R inquiſitiõe veritati tãgentis
ꝓximüũ ſciſma/aſtatum eius/oꝑ

fit/dum illa tantummõ que parte noſtra
faciunt aſpicimꝰ.⁊ aduerſas rõnes videre
negligimus.Etqꝛ multi/vt ſuppono/offe
rent oculis videre volentiũ/rõnes/que faci
unt ꝓ ſua opinione/in materia que nunc
ventilatur.ſcilicet de ſubtrctione obedien?:
tie a domino noſtro in toto vel in parte:de
creui q̃dam ſimiliter in aſpectu adducere/⸗
in oppoſitũ facientia. Daimonotekaue
⁊qlis ꝑſona et/cuius fama et ſtatus nũc
traciatur/⁊ q bus pꝛiuilegijs/qᷓ dignitate/⸗
⁊ ſuperioꝛitate/dotatꝰ eſt. Idcirco ſumme
cauendũ eſt ne qͥd temere aut incõſiderate

aut pcipitanter fiat. ¶ Secũdo notetꝙ;

obtulit ſemꝑ ⁊ publice in pmo ↄſiſtoꝛio/q;
vicʒ hẽbat gmtitudinẽ animi ad moꝛtem
ꝓ ouibſuſtinendã/anteq;ᷓ nõ fiet vnio ec⸗
cleſie. ¶ertio notet᷑/ꝙ ceſſio ſua ſi nunc

fieret nõ eſſet ↄueniens/ſed peſſima/niſi pᷣ

us ab aduerſa pꝑte alia ſentiremꝰ.Et ita nõ

debet accuſari de ꝑiurio ſi nõ ceſſerit vel ce

dat/pᷣſentialiter. Si dicaturꝙ nec hoc pe⸗
titur/ſed ꝙ reddat ſe voluntarium ⁊ pꝛom/
ptum ad ceſſionem.( Pꝛimo videat᷑ſi iu⸗
ramentum hoc impoꝛtat qð vocaliter nũc
iſtud offerat. Becundo aduertatur ſi il
la oblatio de pmptitudine ad moꝛtem / ſatꝭ
hoc impoꝛtat ꝙ etiam ꝑatus eſt cedere an⸗
teq; non fieret pax. ¶ Tertio videatur ſi
poſſit habere coloꝛem ſufficientem/ad ex⸗
cuſationem ſuam ꝙ vocaliterp nunc non

igitur poterit argui de ꝑiurio?: Si dicatu
p intelligit aliter iuramentũ/ꝙ cardinaleſ
⁊ alij/nõ obſtat.qꝛ nondũ vidimꝰ uecveni

et ñ eẽ monoculũ.ſicꝙ tm̃ vno
culo ad rem ipᷣam attẽdamꝰ.qð

Calit⸗ „ pa ſufficienter ſe abſoluet apud deuʒ ⁊ h
offert ceſſionẽ anteq; ſciat voluntas eoꝛuz . mines.ſi illã viam accepter ꝑ quã fiet pax.

De ſciſmate

de aduerſa ꝑte.quia eſtimat foꝛſan ⁊ non ſi
ne apparentia/q; aduerſarij magis foꝛtifi/

carenturvel indurarentur. Et dicerent in
ptantes iſtã oblationeʒ in malũ/qꝙ; diffidit

de iure ſuo/⁊ hocnon ſine coloꝛe. (¶ QOuar

to pꝛincipaliternoterur /, bullam in ra /

ſione tertia/offert ſimpliciter ⁊ abſolute/q-

vult tenere iuramentum in foꝛma

„

mus ad h/q ceſſio debeat compleri quouſ
qʒ; viderimus de rñſionihus alioꝛum alte⸗
teriꝰ obediẽtie.Et ſi tũc papa velit ſubter⸗
fugere/⁊ gloſarel ita pacem ꝑ hoc impedi
rellocum habebit interpᷣtatio⁊ ſue interp⸗
tationis ſi mala ſit/impugnatio. (¶¶ Quin

—

to notet᷑ꝙ ꝑ nuncium apoſtolicũ/qui no⸗
uiſſimevenit /’fecit multa offerri domino re
gi ⁊ alijs/ſuꝑ declaratione voluntatis ſue⸗
⁊ difficile eſſet iudicare eũ niſi talia ſcirent᷑⸗
que tñ nou eſt neceſſe reuelare vniuerſitati

vel omnibus/pᷣſertim vbi negocia nonira
ctant᷑ ita ſecrete/quin faciliter ſciri poſſint.

catur

¶ Serto notetur ꝙ in quarta queſtione

inter illa que ponuntur/ſupponitur ꝙ pa⸗

pa fuerit pteſtatus de nõ recedendo a vijs
ſuis.quod multi omnino falſum eſtimant
imo potius offert omnem viã rõnabilem.
Septimo notetur ꝙ via ceſſionis eſt in
efficax inſufficieus ſi alij de alia obedien⸗
tia nolint illam recipere.Etideo mirumvi
derctur ꝙ adtalem viam que ex vpotheſi
poſſibili/eſſet inefficax/aliquis obligare⸗
tur. ¶ Si dicatur ꝙ ſaltem papa/tenetur
ſcdᷣm pᷣparationem animi acceptareliſtam
viam. Non video qualiter iſtud poſſit ne⸗
gari/quia etiam tenetur acceptare iſto mo

do moꝛtem. Sed ꝙ non habeat iſtam pm/

ptitudinem non poteſt ſciri:cum ſit in mẽ/
te. Nec videtur ꝙ teneatur explicare voce
vel ſignis exterioꝛibus pꝛo nunc/pꝛopter
aliqua tacta circa tertium notatum.qꝛ nec

etiam hoc iurauit.Et foꝛte expediens eſt ſi
lere vſq; ad tempus renunciationis / ꝓpter

ambitiones illoꝛum.qui tenderentad pa⸗
patum / diuerſis vijs / cautelis ⁊ modis · et
poſſent impedire factum totum. n⸗
uo notetur ꝙ poſſibilis eſt alia via/conue⸗
niens ⁊ bona.⁊ que ab aduerſarijs foꝛteac
ceptabitur/alin hoc caſu qui clarus eſt pa⸗
09

Tractatus

Rã ſuppoſito qoᷣ ceſſio de ſe eẽt via melioꝛ
tñ pᷣt fieri inſufficiẽs ꝑ accidẽs. Item non
ſemꝑ meliꝰ bonũ cadit ſub obligatiõe. qͥn

ſtfficiat minꝰ bonũ acceptare. Duobo eniz
ꝓpo ſitis bõis maioꝛi ⁊ minoꝛi ſtat ꝙ ad nł
lüũ obliger. Stat ẽt ꝙ ad min? obliger/ ⁊ñ
ad maius.⁊ ſtat ꝙ ad vtrũq; obliger / ſub
diſtinctione.Et in caſu illo eſt qõ apud do
ctoꝛes/an tenear acceptare maiꝰ bonũ.⁊ñ
eſt dubia illa qõ ſi maiꝰ bonũ ſit mihi diffi
cilius/ſz ſi ceteris ꝑibo ⁊ ſtãte eq̃ facilitate.
in caſu iſto ſi dimittã maiꝰbonũ /dicũt ali
ꝙ pecco ꝓpt ↄtẽptũ /apud alios oppoſi⸗
tũ ẽ multũ ꝓbabile. VUñ ꝓpt exꝑiendã libᷣ⸗
tatẽ meã / vel aliqð tale / poſſũ / vt videt / lici
te maiꝰ bonũ deſerere mioꝛi acceptato.Tẽ
applicet᷑ in caſu nr̃o/⸗⁊ ↄſtat ꝙ papa dicere
poterit de iſta via/⁊ alia minus bõa/q cete
ra nõ ſũt paria. ¶ Hono notet᷑ꝙ papa nõ
põt teneri ad ceſſionẽ/ſecluſo iuramẽto/ni
ſi iſte tres ↄditiones ponant᷑. Pꝛimo ꝙ ꝑ
ceſſionẽ hẽatur vnio. Scðo ꝙ alit᷑ nõ poſ
ſet hũanitꝰ hr̃i. Lertio ꝙ malũ illud ꝓpter
qð ſit ceſſio faciẽda.ſit moꝛtifeꝝ aĩiabꝰ:⁊ ;
ceſſionẽ nõ augeat᷑. Nũc bñ attẽdamus
ſi reba adhuc ſtãtibo vt ſtãt/pᷣptim apud ad

uerſarios nr̃os/q̃ͥꝝ opiones igramꝰ.poſſʒ

dici apparẽter aliquã triũ ↄditionũ deeſſe/
nũc in ceſſione.(¶ Decimo notet᷑ ꝙ ẽt de ꝑ
te nr̃a:rex hiſpanie.⁊ rex arrogonũ.⁊ pᷣftizʒ
eiꝰ ppłs/nõ ſũt adhuc detminati ad iſtam

viã ceſſionis/imo dicũt multividiſſe młtafſ

lr̃as/qͥ bo oppoſitũ clare ppẽdit᷑.Et iſtis ſic

ficiẽs.ĩmo multi foꝛmidãt /ne iã ſit foꝛma⸗
tus vnꝰ rãcoꝛ ⁊ qdᷣdã ſeminariũ diſcoꝛdie ĩ
ter illos hiſpanos ⁊ arrogoñ.ex vna pte/⸗ )
gallicos/⁊ interpᷣtant᷑ ꝙ in odiũ eoꝝ volũt
papã deponere/qꝛ depatria. Eh dedio
notet᷑ q̃liter ꝑ determiationẽ iſtaꝝ qönnm

ſi nẽ fierẽt/ poſſet poni ſciſma ĩ fide int᷑ vni

uerſitatẽ ꝑieñ/⁊ papã nr̃m ⁊ ſibi adheren⸗

tes ex vna ꝑte.Eundẽ ⁊ alias vniuerſitateſ
alteriꝰ obediĩe/q̃ ſũt emule eiꝰ/⁊ in qbo ſunt
clerici ⁊ vigit vniuerſitas. ¶ Duodecimo
notet᷑ modus qͥ tenet᷑ ð ſceduliſ/⁊ mõ vocũ

ſeu opinionũ / vel delibationũ / qꝛ in ilis qᷓ

fiũt ꝑ modũ vniuerſitatis/facultas theolo

gie ad quã ſpectat pncipaliſſime illud ne/⸗
gociũ.nõ hʒ niſi q̃rtã vocẽ.⁊ facultas medi
cine tantã.¶ Tertiodecimo notet᷑/quõ pᷣt

reqᷣri ſalua ↄſcia/q; a papa q nõ ẽ iudicatu“
ſciſmatic/aut heretic/ poſſet remoueri o⸗.

gliqui dicunt eũ repꝛo mplis
dum ceſſionis:non poteſt hoc expꝛeſſe ha⸗
beri/quia illud quod ponit deſcandalo ⁊t
nicie ⁊c̃.referturad modum exeqnendi illã

bedliẽtia/circa ea q̃ ad eũ ſꝑ ſpectare ↄfeſſa

ſunt.Et aduertere debẽt talia agẽtes/ſuꝑ
penis expᷣſſis/⁊ de pctõ ad deũ notat᷑ q.iiij
noue.cũ ibi allegatꝭ. Si dicat᷑ papa oñ⸗
ditſe ſciſmaticũ.̊ nõ eſt claꝝ per pᷣcedẽtia
Item non eſt talis iudicatus ab habenti⸗
bus ptãtem/⁊ nõ eſt in ptãte libera cuiufli⸗
bet ſic iudicare de papa.⁊ ab erꝰ obedia re/
mouere.aut cõtemnere ſnias ſuas vel iuri

dictionẽ diminuere. Et videat᷑ſi tales ſint

ſuſpecti de ſciſmate ↄtra papã. Itẽ notent

pncipes qͥd tales facerẽt cõtra eos ſi ivbune

auderẽt ⁊c̃.Et quã fidelitatẽ ſeruarẽt.quia
ſic dicere poſſent ꝙ eẽnt tiranni.¶¶ Quar⸗
todecimo notet᷑ ſi expediret ſimplicit᷑ eccie
qꝙ; pᷣlati darẽt bñficia.⁊ ſi meliꝰ diſtribuerẽ
tur attẽto ſtatu eoꝝ ⁊ familiariuʒ ⁊c.Et an
ſtudioſi in vniuerſitatibo hr̃ent bñficia.Et
an mali pᷣlati fierent peioꝛes.qꝛ magis ho
noꝛarent᷑.⁊ eis adularetur in peccatis ¶
Quintodecimo notet᷑ꝙ ſi expediat pᷣnci⸗
pes iucitare/ad remouendũ vel diminuen
dũ iuriſdictionẽ/vel redditꝰ ecciĩe/ſiue rõne
ſiue alterius auctoꝛitate/⁊ſi bona meliꝰ di
ſtribuerẽtur/ ſi licite facerẽt.Et ſi totus
clerus finaliter infra bꝛeuetꝑs ꝑderetur / et
affligeretur/maioꝛibus pꝛimo deſtructis⁊
afflictis. 1
ramentum pape.Si factum ante papatũ
liget eũ poſtq; eſt aſſumptus. Item ſi poſ⸗

ſet ſecum diſpenſare. Item ſi iudicet ꝙ ver

gat in de rimẽtũ ſaultꝭ ⁊ totiꝰ eccie obᷣua⸗

lan tio iumm̃ti. Itẽ ſiſterpᷣtatõ ſpectet ad euʒ.
ꝓvgdurãtibo ↄſtat ꝙ; ceſſio ñ eẽtvia totalit ſuł Itẽ ſi maſ ꝑs cłicoꝝ ſpẽalit᷑ doctoꝝ vtriuſ
q; iuris diuini ⁊ humani/ſit ſecum/ꝙ ob᷑⸗
uatio illa iuramenti eſſet in detrimentũ ſa⸗
Intis ⁊c. An excuſetur. Itemvt iam dictuʒ
eſt offert ꝙ; vult obfuare.Et ꝙ laboꝛetur i⸗

terim apud alios. Item ſi habuerit cauſaʒ

male ſuſpicandi in materia iſta/⁊ cautere⸗

ſpondendi/attenta variatione circa eum/⁊

Clementem/⁊ moꝛibus quoꝛundam car/
dinaliũ.Et qð ſibi negabat᷑modus pꝛacti
candi viam ceſſionis.¶ Decimoſeptimo

notet᷑ qð in pꝛima reſᷓ 6õſione ſua / in qua
baſſe ſimpliciter mo

viam ſi eſſet ineptus.Et ideo illum pete⸗
bat modum exequendi.⁊ circa hoc miran⸗
tur aliqͥ/ quomõ ̊ ſibi potuitrõnabili oᷣne
gari/cũ maxie h tãgat eũ /ꝛ ſitcaput ꝛc.

ecimoſexto noteturcirca iu⸗

☛ — ☛n —à — △ —☛☚ ☚ — 2- — –

——

= †

—
e

— —

⸗
ſ
ſi⸗
die

Nober
cnniſ
pdian
nenr;

tcne

Cer
eun
n
p
ſepcn
/r
e
ll
In

—

De ſciſinate

t Decimooctauo notet᷑/⁊ aduertat vni/

uerſitas/quõ aliqͥ ð ſuppoſitiſipꝛobãt ſim
licit᷑ ⁊ de plano vias q̃s ipᷣa reputauit vti

es/ bonas ⁊ ↄueuiẽtes/⁊ ꝑ quaꝝ quãlibet
poſſet hr̃i pax ⁊ rõnes ad h̊ dedit ⁊ ſe obtu/
lit in lr̃is patẽtibo/quãlibet illaꝝ/ↄtraquẽ
libet ſuſtinere. Et videat᷑ ſi circuimſtantie
ſic ſũt ĩimutate / vel ex ꝑſona/ vel tpe/ ꝙ o's

vie alie pᷣter ceſſionẽ ſint facte inepte/⁊ ĩſuf

ficiẽtes/imo ꝙ illaꝝ coloꝛatoꝛes/aut opi⸗

natoꝛes digni ſint punitione / vel infama⸗
tiõe:⁊ pᷣſtim oꝛ in impugtiõe dictarũviaꝝ

gliaꝝ/fiũt rõnes ab aliqͥboè/quẽ ꝓ oĩ tꝑe mi

litãt ↄtra eos.ſi qͥd vᷣtutis hẽant.⁊ ſi ſit in

bonoꝛẽ vniuerſitatis ipᷣa viderit.ꝙ Deci⸗
monono notet᷑ ſpẽalit᷑ pbatio ↄcilij genera

lis.qð tũ neceſſario fiendũ qͥdam bñ appa
renter ꝑſuadebãt/ꝓpt᷑ electionẽ noui pape
Et hec eſt radixiĩ ſnia bꝛeui. Quia magna
ꝑs catholicoꝝeſt neutra/ſic ꝙ credit q; neu
ter ſit papa.aut in dubio ſuſpẽſam ſe tenet

Iſti vo ↄñter hñt credere/aut dubitare/ðᷣ

cardinalibo vtriuſq; ꝑtis.ꝙ nõ poſſinteſſe
ſilr eligere papã nouũ.qꝛ ſi neuter ſit papa
maxia ꝑs eoꝛuʒ/nec hʒ nec hr̃e põt ptãtem

creandi nouũ papã/nec alij q cunq; a car⸗
inalibo niſi ꝑ ↄciliũ generale. Suppoſi⸗
to ꝙ oẽs catholici ꝑticulariter ↄſentirentĩ

aliq́s certos/pꝓ eligẽdo nouo papa.ſi nõ fie

ret collegialiter nihil eẽt. Alioqͥn vꝛbanus

intruſus habuiſſet maximã appentiã. Si

Ddicat᷑ ꝙ cardinaleſſoli antiqͥ creabũt nouũ

Pꝛimo dubiũ eſtapud multos an ꝑdide⸗
rũt ptãtẽ eligẽdi. Itẽ ſi alij cardinales oẽs

ſunt veri cardinales.ſi antiqͥ nõ hẽbũt niſi

ꝑtiales voces.Alij enĩ hñt ptãteʒ in electio

ne pape.ſic ip̃i. Jõ non eẽt ſm iſtã rõnem
plena pacifcatio oĩm /ſine ↄcilio generali
¶ Viceſimo notet᷑. Si papa incipiat ꝑſe,⸗
qui alios/qꝛ videt int cetera ꝙ illi qͥ ſunt p
ſe ab eis ꝑſequunt/⁊ quedã talia.⁊ vtat᷑ ex⸗
coicationib/ vtxꝝ ille erũt timẽde vel non.
Si remoneat bñficia/viꝝ reꝑient᷑alij qui
capiãt. Si illi excõicent᷑ ⁊ non curẽt. vtrũ
p̃ſumendũ ſit ſimile ꝙ alij non curabunt /

⁊ ꝙ debent cõuiuere ⁊ cõicare cũ eis ſiẽ an⸗

te. Et quod eritremediũ ĩ celebꝛare volẽte
⁊ in articulo moꝛtis/an erit aliqͥs ſic negli⸗

gens ꝓpꝛiã ſalute aut temerarius.qꝙ nõ foꝛ
midet ſniam illiꝰ quẽ tenet aut tenere debʒ

Uamen.

ẽ q nõ eſt iudicatus nõ eẽ talis.
Et qð erit etiam in vita remedium / vel rele

Beqmitur item ali /ꝰ

us tre Wus decodem.
re Reſuppoſito ꝙ pap
fieri ſciſmaticꝰ ⁊ hetic. Eo ẽt
ꝙ de his crimibo poſſet accn/⸗
ſari ſi de his eẽt vehemeter i⸗/
famatus/1 gennere uee

vtrũq; qͥdam negare voluerunt. ¶ Ouen
tur vtxꝝ reb ſtantibo vt nũc turbate ſunt in
eccia/ſit expediẽs accuſare iudicialiteroñs

Benedictũ nouiſſime in papã electũ ſuper

hmõòi criminib hereſ ⁊ ſciſmatis. Pꝛimo

ꝙ ſic/qꝛ nõ debẽt fideles ſe exponere diſcri
mini.Amans eni ꝑiculũ peribit in illo inꝰ
q̃t ſapiẽs. Sed obedire homini ſciſmati⸗
co vel heretico vt vᷣo pape eẽt diſcrimẽ pec

poſſit

5

cati moꝛtalis/vt videt᷑. Et nõ obedire eidẽ

ſi ſit ver? papa/⁊ nõ ſciſmaticꝰ/eſt ſilr diſcri

mẽ/iõ ĩ caſu dubio ſic ẽ mõ apð mitos/dʒĩ

qͥri ⁊ ſciri vᷣitas.Et videt᷑ füdari poſſe iſta

rõ ĩ regla mgr̃ali theologie.q dubitans de
aliq̃ actu an ſit pctm̃ moꝛtale/⁊ faciẽs illuʒ
actũ dʒ eẽ certꝰ ꝙ peccat moꝛtalr. Curꝰ rõ
aſſignat᷑ illa q̃ dicta ẽ᷑.qꝛ expõitſe diſcrimi⸗

ni. O ãt nẽ ſit dubiũ apð młtoſan bñdictꝰ
ſit ſciſmaticꝰ/ hereticꝰ/vłñ.pʒ ad oculũ de

multꝭ qͥ ſibi obediũt/⁊ alij ñ:ẽt de ſua obe⸗

diẽtia ẽt de eoð re/imo ⁊ ĩ eadẽ vniuerſita

te vl collegio.Tollẽdũ ẽ igit᷑illud dubiũ a
coꝛdibo hoiʒ/ne obediẽdo exponãt ſe diſcri

mi rõe dubitatõis añdicie Notet᷑.xix. diſ.

Anaſtaſiꝰ/qͥ cõicauit fotino ⁊ archatio
Scvo ſic ũ minꝰncceẽ vel expediẽs ſcir
an ſpᷣtractõ ſit ↄtinuãda/qᷓ; fuit expediens
cogᷣſcer̃ an eẽt faciẽda/ſʒ expediẽs fuit ſcðʒ
vt nẽ ſuppõit᷑igit᷑ ⁊ pᷣmũ.Añs ꝓ pᷣma ꝑte
fũdatũ viõt᷑ i ſufficieti ſilirudie. Addito ẽt
ꝙ pꝰſpᷣtractõʒ imłta facta ſũt ⁊ aliq̃ oblata ꝑ
bñdictũ /ꝓpt q̃ młti varie ſetiũt de ſpᷣtractõe
ↄtinuãda vlł ñ ↄtinuãda.DOicẽtibo alijs qꝛ

bñdictꝰ ſatoffert. ⁊ ceſſãt cãe ſubtraciõis.

Alijs in oppoſitũ aſſerẽtibo/q; nec ceſſant/
imo necceſſare poſſunt vt vnq; poſſit ĩ pa
patu ius habere / pꝛopterea neceſſaria eſt
vyt videtut iuridica diſcuſſio. ¶¶ Tertio ſic
CLaritas obligat ⁊mandat curare de pꝛoxi
mis ⁊ eoꝛum ſalute/⁊ reductioue ad cogni
tionem veritatis.Si ergo ſnmus certi ſuf⸗
ficiẽterqꝙ; Benedicto nullo modo eſt obe⸗

diendum ſub pena ſciſmatis quia ſciſma⸗

oticus eſt/nos ex hoc debemus pꝛocurare
ꝙ alia regna vel ſingularia ſuppoſita

eidẽ nullatenꝰ obediãt:⁊ B fieri nõ p̃t abſc;
diſcuſcuſſiòe iuridica vt videt. Hã ſi nõ vo

Tractatus

carẽt᷑ alij.ipᷣi de facili ↄtẽnerẽt/qͥcqͥd agere⸗
mus.Si aũt adhuc dubitamꝰ/redit argu⸗
mentũ pᷣmũ qð exponimꝰ nos diſcrimini /⸗
ↄtinuando ſubtractionẽ ab illo.Cui auteʒ
ſit obediendũ dubitamꝰ Aaine ſicaut

cã pciſa fuit nccario via ceſſionis/ſic multi

tenẽt / dicẽteſ ꝙ ſic fuit pnũciatũ ꝑ cancella

riũ frãcie ex delibatione ↄcilij pᷣlatoꝝ/nec
glit pᷣlati iudicauerũt/aut fuerũt cum bh alie

cãe.Si pmũ/ↄſtat vt ðꝛ ꝙ offert ipe bñdi⸗
ct / dñs A.obtulit eandẽ viã ceſſionis ⁊

largiꝰ q;ᷓ petebat᷑ Si ſcõᷣm dicat᷑ ꝙ fuerũt

alie cãe/ qritan ceſſent. ⁊ ſi ſic idẽ qð pus.
Si nõ ceſſant ipᷣe/̊ Bñdictꝰ ↄtinuat pec

catũ ſuũ in grãde ſcãdalũ totiꝰ ecciel⁊ ita dzʒ

gfeſti fieri ꝓceſſus ↄtra eũ/ad eiꝰdeſtitutõʒ

totalẽ realit᷑ ⁊ de facto /q̃tin poſſit ecce me
lius de paſtoꝛe puideri.Silr tales cãe qꝛ ñ
notificate ſũtapð oẽs nec certe/ille dñt ma

nifeſtari / ne ex igrantia faciant ſibi reſtõeʒ
aliqͥ/ ꝑ quoꝝ auxiliũ ipᷣe poſſet multiplicit᷑

grauare ecciamä/⁊ pᷣcipue ſuos cardinales/
⁊ alios ſibi inobediẽtes/q̊s odit ⁊ ꝑſequit᷑/

vt multi eſtimant/odio bitali ſeuter mi

nis eiꝰ ⁊ pꝓceſſibo vt fama fert ↄtra eos icho
atis / iudicat᷑.imo ꝑ h̊ poſſet deſtituere oẽs
cardinales veteres ⁊ nouos creare.Exalta
re fautoꝛes ſuos/⁊ alios iuſticie ʒelatoꝛes
crudeliter ĩpugnare.His aũt incõuenien⸗
tibo qͥs nõ videat expediẽs eẽ remediũ ap⸗
ponere.Hoc aũt fieri nõ põt vt videt᷑ abſ⸗

q; iuridica iueſtigatione cauſaꝝ oĩm/⁊ mo

tiuoꝝ tã iur q;ᷓ facti/ſuꝑ rõnabilitate ſub⸗
tractionis ⁊ eiuſdẽ ↄtinuatiõis.
aliqͥ ꝙ oĩa q ꝓmiſit exñs ĩ carcere ſuꝑ ceſſio

(Addũt

ne/ refutabit dũ erit lib/⁊ allegabit timoꝛeʒ
cadentẽ in ↄſtantẽ viꝝ. Alij dicũt ꝙ; H̊ non
ipedit.alioqn obligatꝰ eẽt nũc ad ipoſſibi⸗
le.qꝛ nihil põt agere niſi in carcere dũ ſꝑ in
illo eſt. Nõ eſt tñ alibi ↄ̃uandus.necin re

gno nec extra/vt alioꝝ ẽ aſſertio ( Ad op⸗

poſitũ arguit᷑ſic. Diſcuſſio iuridica dʒ coꝛã
iudice cõpetenti fieri/⁊ audita ꝑte/ſʒ nulla

plſona / vel Et cõitas / niſi eccia / aut conciliũ
generale repᷣſentanſ ecciam / debet eẽ iudex

cõpetens pape/imo nec ipᷣm põt iudicare

vävyt q dam iuriſte dicere volũt/ſed ꝓ nũcop⸗
poſitũ ſupponit᷑. Concludit᷑ergo ꝙ iſta ac
cuſatio/ diſcuſſio/⁊ declaratõ/fieri debebit
coꝛã concilio generali totiꝰ eccie/ſaltẽ iſtiꝰ

obediẽtie.Cüc vlcra arguit/ſi nõ eſt exp

diens celebꝛare hmõi conciliũ pꝛo hac can
ſa pncipaliter/nõ eſt expediẽs diſcuſſionẽ
fieri/ſed nõ eſt expediẽs celebꝛare hmõi cõ
ciliũ generale pꝛo haccauſa/igit᷑ꝛc. Sup
poſita maioꝛe /ꝓbat᷑ minoꝛ multipliciter.
Pꝛimo ex ꝑte conuocantis. Secũdo exꝑ
te ↄuocatoꝝ.Tertio ex ꝑte medij in tractã
do.Quarto ex ꝑte finis in obediendo Cre
Pꝛimo ſic ex ꝑte cõuocantis.Nulla cõgre
gatio habet vim cõcilij generalis / niſi fiat ĩ
foꝛma iuris / vel ſaltẽ non erit vᷣiſimile vel
neceſſe/qꝙ oẽs obediãt ſnie talis ↄgregatõ
nis.q̃ non erit in foꝛma iuris conuocata/et
ita erit totũ qð ibi aget᷑dubiũ/fluciuans ⁊
inualidũ.Conciliũ aũt generale nõ pᷣt ↄuo
cari in foꝛma iuris/niſi aucte ſũmi pontifi
cis.di.xvij.cũ ibi allegatis. Et pᷣſtim ſi ſit

aliqͥs talis/vel talis reputatus/ in eccleſia/

⁊ ſi non ꝑtinacit᷑ refutauerit celebꝛare ↄcili
um / dũ ſuꝑ h rõnabiliter fuerit requiſitus.
Iſtas duas exceptiones reputarẽt aliqui
luriſtaꝝ etiã ſuꝑfluas.quia tenẽt regulam
in ſuis terminis generaliter eſſe vcrã/tamẽ
ita dicimus in ꝓpoſito. Supponimꝰ inſu⸗
per ꝙ; Benedictꝰ? nondũ depoſitus ẽ de pa
patu/qꝛ nec fuit iuridice accuſatꝰ/nec audi
tus:⁊ ꝑ ↄſẽns non ↄuictus. Nam ⁊ ſi he⸗
reticus ⁊ ſciſmaticus ſit iure deponẽdus:ꝛ
apud deum ſic mereat/non eſtiñ depoſituſ

de facto ante ſniam.nota.v.q:iiij. Noue.

⁊ gloſe ſuꝑ hoc verbo.Exempla ſunt mul⸗
ta in ſimilib materijs / de eßis / aut inferio⸗
ribus pncipib/aut pꝛelatis. Quod ſi qͥs

dirxerit non eſſe expectandã ſnĩiama iudice

latamdũ ferat᷑a iure dum notoꝛiũ factũ eſt

Iſtud dicere eſt confũdere oẽm oꝛdinatio⸗

nem policie/⁊ cõtra oẽm eccie regulã. Haʒ

AIlibet ad libitũ dicere poteriũde non noto

rio ꝙ eſt notoꝛiũ.⁊ ſic qͥlibet erit iudex ĩ cã

ſua. Sicut ad ꝓpoſitũ pñs poſſemꝰappli⸗
care. Hã multa dicũta multis eſſe notoꝛia
crimina ↄtra benedictũ/q̃ alij vel negant /

vel appꝛobant. ¶ Deinde dicẽtes ꝙ papa
hereticuſminoꝛ eſt quocũq; catholico ⁊ iu

riſdictioni eccie ſubeſt.intelligũt ꝙ ab alijſ

põt vt inferioꝛ iudicari.ſed ante iudicium

debet ſemꝑ reputari maioꝛ.Hõ eni inſeqͥ/
mur erroꝛem quoꝛundam dicentium iniu
ſtũ non poſſe iuſte dominari. Jura ad hec
non allego.quia totus textus libꝛi conci⸗
lioꝛum ab Iſidoꝛo/plenus eſt ꝙ; conciliuzʒ

nullum robur habet nec poteſt conuocani
niſi auctoꝛitate pape:⁊ ꝙ etiã ante omnia

dun
me
Up
e,
Et
ai

ffari
eyl
e
o
fi
iſt
ſ
li
ws.
ucvi
Wn
ane
Finin
N
aci
zſbe⸗
1s
e.
gal
rio⸗
ſides
eice
üͤck
ingti⸗
lie
ne
agia
en
ſot
lnegnn

frẽs duos cardinales. Etan cã

De ſciſmate

ſpoliatus debet reſtitui. In ꝓlogo vocat
iſtas duas regulas duas claues ⁊ duos gla
dios ſufficiẽtes ⁊c̃. Et eſt caſus in termĩs
de ſimaco papa.qui lʒ accuſatꝰ eẽt de here⸗
ſi/ↄuocauit cõciliũ ⁊ añ oĩa reſtitutus eſt.
Poſtmodũ ſe purgauit. Reꝑit᷑ etiã q clerꝰ
romanus.ſ.cardinales puniti ſunt eo ꝙa
papa diſceſſerãt. ſuppoſitis argua
mus vltra/quõ dñs Benedictꝰ ↄuocabit
cõciliũ ſtãs in carcere ⁊ ſpoliatꝰvt ðꝛ. Qua
liter ẽt illi qͥ nõ reſtituũt obediaʒ iã ſubtra⸗
ctã ſibi parebũti Qualiter etiã ipᷣemet in cã
ſua audiet᷑ vt iuris eſt.ſi nõ relaxetur ſiue
det libtati ſaltẽ in ↄcilio. Qualiter pᷣterea
poterit młos a ↄcilio abijcere vel petere re
moueri tãq; inimicos ſibi / ſ pealt pꝛos
Eat ſuꝑ
B rõabilẽ videte qͥd pᷣſumẽdũ Secũdo
ſicarguit᷑ exr ꝑte vuocãdoꝝ. ¶ ſi veꝝ ſit ꝓ
ueroiũ. Vbi multitudo ibi ↄfuſio.pᷣcipue

h; habet vᷣitatẽ qñ nõ eſt vnio ſub aliq̊ capi

te neq; ſub eadẽ regula ſiue lege. Sʒ ↄuo/⸗
cĩdi de diuerf regnis.ĩmo de eodẽ regno ñ

cõuenient in iudicio ⁊ opinione ſuꝑ eodez

capite/ꝑ realẽ ⁊ oĩimodã obediam / vt veriſi
militer ſupponit᷑. Et h̊ eſt aꝛ ñ ↄueniũt ſb
eadẽ regula ſiue lege/q̃ eſt de ſubtractionis

ronabilitate/ dicẽtiboalijs ſubtractionem
bñ factã ⁊ continuandã foꝛe/alijs non ſic.

ſʒ ⁊ male facta fuit.Et ſi bñ facta.tñ rebii⸗
mutad nũcẽ mutãda.⁊ ita murmun erit in
ter eos.⁊ qͥs cõpeſcet illð. Deniq; nonduʒ

ſcimꝰ an alij pncipes volẽt ↄuenire nobi⸗
ſcũ/ pᷣftim ad h tractãdũ ſi pᷣſciuerint. NHe⸗
ceſſe tamẽ eſt vt pꝛeſciãt/nec pᷣumendũ eſt

In ante omia ̊ ſcir flagitent/dũ ꝓponetur
eis i tud ↄciliũ. ſi ab eis veritas celetur
⁊ mendacis ſeduci qrant᷑.q;indecoꝝ h̊ eẽt
imo piculoſiſſimũ ⁊ ſcãdaloſiſſimũ / neſcit
nemo. x dicatur eis nos velletractareau

Benedicx ſit verus papa vel ſciſmaticus/
⁊ qð certũ putãt in dubiũ reuocare. veriſi⸗
miliꝰ eſt ꝙ reſpondebũt ſe certos eẽ nec vel
le hoc diſcutere/ſicut obediẽtia ꝑtis intru⸗

ſi nunc vſq; reſpondet.Ecce igitur q;ᷓ diffi
cile ſit vel impoſſibile cõuocãdos invnam

viam cõiungere pꝛo diſcuſſiõe negocij qðᷣ

loqͥ mur. ¶ Tertio ſicarguit᷑ ec parie me⸗
dioꝝ in malmando⸗ O:eſtpponanms ita⸗
q; illud/quodnon eſt veriſunile/ꝙ omnes
vnanimi aſſenſu de iſta obedientia/velint
conuenire ad cõciliũ/ pertractando hanc
materiam/ etſi non ſolam tamen pcipue/ et

pꝛincipaliter iſtam. Conſtat ꝙ Benedia?ꝰ?
⁊Tſui pꝛo ſe audientur in ſui defenſione/p⸗

pterea videndum eſt ante omnia ſi ea que
opponunturcontra ipſum vel opponent᷑
ſint talia/que debeant facere fidem omni⸗
bus etiam ſibi obedientibus ⁊ fauentibus
quia ſi non ſintxalia ⁊ taliter euidentia nõ
ſolum fruſtra imo confuſibiliter ea ꝓpone⸗

mus/ nos qui ſubtractionis continuatiõʒ

defendimus/⁊ ponemus nos iu periculo
noteſciſmatis/⁊ condemnationis oppꝛo⸗
bꝛioſe. Addito hoc ꝙ fauoꝛ ⁊ amoꝛ multũ
impediuntiudicia hominum/ꝛ iuſtoꝛum/
licet hocnon credant vel videant. Cum &̊
maioꝛ pars inↄcilio erit ð eis qͥ ſubtractõ

nem aut ſaltem ſubtractionis ↄtinuationẽ

Hec valet hocdicere/ꝙ dominus nõ p⸗
nittet errare concilium/quoniã in eis que
ſunt facti aut iuris poſitiui/⁊ bꝛeuiter in oĩ
bus alijs/pꝛeterq; in materijs que ſunt pu
re de fide/eccleſiaſfallit ⁊ fallitur/ſeruata ca
ritate. Patet cum cõpellit aliquẽ habitare
cum non ſua. Iſte vero ꝓpoſitioneſ. Sub
tractio fuit bene facta vel male facta/ non
ſunt ꝓpoſitiones purede fide.ſed pᷣſuppo⸗
nũt alias iniurias q̃ ſunt pure de facto.
urſus ad idem ſi Benedictus accuſet᷑

lae reſtat niſi vt condẽnemur

dealiquibus/quiſ dubitat quin accuſabit

fratres ſuos ⁊ alios aduerſarios/ de pluri⸗

bus/⁊ foꝛte de maioꝛibus/⁊ magis coloꝛa

tis/⁊ fundatis tam in materia fiði⸗ qᷓ; i ma
teria ſciſmatis.Exempli gratia.Accuſabit
cardinales de rebellione ad eũ/⁊ cõſpiratõ
ne/⁊ crimine machinationũ doloſarũ / aut

de alijs criminibo/ vt ſimonia ⁊ ſilibꝰ. Itẽ

habet q̃dam ſcripta aliquoꝝ in qbus ſunt

bereſes manifeſte/dũ credũt eundem ipugꝗ
re/vt ꝙ ſoli cardinales ſint ſucceſſoꝛeſ apo
ſtoloꝝ. O eccia tota nõ poſſet creare papã
niſi per medium cardinaliũ /nec vnq; po/
tuit. O res expᷣſſe phibita a deo ſi iuret / dz

ſeruari in reuerentiam iuramenti. Je⸗/

pte occidens pꝛopꝛiã filiam meruit. de

us poteſt obligari. Iteʒ de alijs. O poſſũt

eẽ plures ſummi põtifices: decreta ⁊ de
cietales plus nocuerunt eccleſie q; pꝛofue/

runt. claues date ſunt vnitati non vni.

O omnis obediẽs vel ꝓcurans obediẽtiã
dagd ipſum Benedictũ/ſtantibo terminis in

qͥ bus ſumꝰ/eſt ſciſmaticus:⁊ perↄſequens

pꝑtinax. O ꝓbalile eſt / ſtante dubio pbabi⸗
li ⁊ notoꝛio/de alibus cõtendentibus de

n/

Tractatus

papatu / dicere. g, alteri eſt obediendũ.ẽ er/
roꝛ in fide ⁊ moꝛibo.Nã cũ caſus pñtis ſci⸗
matis ſit in tali dubio ꝓbabili ⁊ notoꝛio.ſi

vnq; fuit vel erit tale dubiũ.oẽs qͥ obediue

rũt vſq; nũc vel obediũt vni ꝑti vel alteri/⸗

errãt in fide ⁊ moꝛib ¶ Item ꝙ in eodẽ du⸗

bio qͥlibʒ ↄtendes tenetcedere iuri ſi qð bʒ

⁊ ſilia. Itẽ ꝙ a papa lʒappellare.⁊ licite

Abppellatũ ẽ in hac materia Cuiꝰ tñ oppoſi

tũ detminauit nuꝑ totũ ↄciliũ cardinaliuzʒ

vt ðꝛ. Itẽ foꝛte accuſabunt᷑ multi de multꝭ

criminib tã in fide q; in moꝛibo/q̃ dñt pu⸗

niri moꝛte.⁊ merẽt᷑ ſᷣm leges ⁊ decreta/ꝑpe
tratoꝛes taliũ ecxheredariꝓ ſe ⁊ ſuis poſter-

⁊ itavidere facile ẽ ꝙ hoꝛrẽda ſciſſura fieret

Ita tñ debere fieri in ↄtractãdo materias

añdictas / videt᷑ veriſimiliꝰ. Nã ſi bñdict⸗
accuſetad moꝛtẽ ⁊ ſui fautores.nõne credi

bileẽ/ attẽto ſuo ꝗ; alios ſimir accuſabitad
moꝛtẽ ſi poterit. Pꝛeftim ſi fautoꝛes alis
bẽat/eoꝝ q̊s accuſare voluerit/ iimicos o⸗

dioſos/imo ⁊ foꝛte accuſabit pᷣlatos regni

deſſentẽtijs excõicationis mult/z noĩatim

Liolẽt ẽt dare bñſicia
⁊ hoc foꝛte bũdictꝰ nõ volet neq; ſui cardiſ

ꝙiniuſte/ꝑcat oibus deus

quia ↄſenſerũt contra iura vt dicet:et con⸗/

tra eccleſiaſticam libertatem /ſubſidia pꝛo⸗

dominis tpalib abſq; cã manitfeſte nccii⸗
tatis ⁊c̃. ¶¶ Pꝛelati econtra volęẽt ſe tuer/⸗

re bñficia ad nutũ ſicut modo⸗

nales Item foꝛte retoꝛqbit oĩa ↄtra pᷣdecel
ſoꝛem ſuũ Clementẽ ⁊ ſui fautoꝛes/iqͥ ↄtra
ipſum allegabunt᷑.ſalteʒ qͥ ad ipſa ↄcernũt
modos diuerſos machinãdi ꝓ impedimẽ/
to vnionis:non dico ꝙ iuſte/ſed necetiam
oſtreme
q ad hoc videnda ſunt ſcöta ↄtinẽtia rões

contra Benedictũ. videãtur ſimir rñſio/

nes/atq; ponderent᷑. Et foꝛte videbimus/⸗

quicqͥd ſit in re/q; nõ poterit ſufficẽter de

S

Lotra qð eſt vſus ⁊ lex eccie Ou
arguit᷑ ex fine ↄcilij/i obediedo. (¶ R
mus itaq; fᷣm verã ⁊ iuſtã eſtimationẽ.Si
Aiter de cilio tenebit maioꝛẽ partẽ bene
ſentẽtiaſſe/q;tumcũq; ſit in ſui oppꝛobꝛiũ

hereſi aut ſciſmate ↄuici:qð tamẽ exigitur.
Eſt eni difficillimũ ↄuincere aliquẽ ꝑtina

cæ'l incoꝛrigibilem fuiſſe an iudiciũ. Naʒ
ii aliqͥs milleſies repetiuerit/⁊ ꝓteſtatus
fuerit ante ſniam/ꝙ defendet erroꝛẽ ſuum
nec reuocabit/tñ admittitad veniã in pũ⸗
cto ſnie pferẽde/ ſi ſe mõſtret penitere/⁊ vel
le ſtare iudicio ſuꝑioꝛis ſui/qᷓ;uis ipᷣe okan
vigdeat᷑ oppoſitum narecdie ſuaſiſſe.

to ſic
Videa

vel dãnũ / vel infamiã. Nã cũ ↄciliũ etiã to⸗
tum poſſet errarevt dictũ eſt in his q̃ tractã

da hꝓponunt᷑ nonne poterit leuiter dicere
ↄdemnatꝰ in h ↄcilio:certe ↄciliũ errauit:
conciliũ male ſententiauit. Fuit hic inimi

cicia/vel odiũ/vel ignorãtia facti/vel alicu

ius ſilis. Conſideremꝰ obſecro/ ſi pars qᷓ
ſubtraxit nec vult obedire/ condemnaret᷑
male egiſſe/aut ſaltẽ ðbere obedire.An pa
reret huic ſnie.ſcio ꝙ facile ẽ dicere / ita/o⸗
bedirẽt. Scio ꝙ etiã ita obedire poſſent.
Sed an h̊ debeat ᷣm moꝛalẽ eſtimationez
⁊2iecturã credi/ex his qᷓ vt in plurib acci⸗
dãt hũanitus.viderint q ſic vidẽt/ego non
video. Si vero nihil ſententiet᷑/irriſoꝛiuz
⁊ vauũ exit ↄciliũ.Si aliqͥd ſententiet᷑ qd

non teneatur.erit pernicioſum/et ſcanda

loſiſſimum pꝛo omnibus concilijs in po⸗

ſterum celebꝛande/ꝛ erit ſcimmatum in nu⸗

merabiliũ ⁊ ireꝑabiliũ cauſatiuũ/non ſo/
lü inter iſtã obediam in ptibo ſuisſimo ⁊ in
ter iſtã obediam ⁊ alterã.qm̃ remanebimꝰ

in irriſione ⁊ in infamia apð eos ppetua/ĩ

fabulã qʒ ⁊ deriſum. Et foꝛte nõ poterit eẽ

ↄcoꝛdia in mõ reſtituedi/qꝛ alij volent ex

toto / alij ex ꝑte. Iſti volet in ſpualib/ alij ĩ
tpalibo. Aut ergo volumꝰ nos qͥ ſubtraxi⸗
mus/reſtituere obediam. ⁊ ita meliꝰ eſt q;
noſipᷣos libere faciamus qᷓ; coacti iudicio
Aut nolumꝰ⁊ ita exponimꝰnos ꝑiculis pᷣ
tactis ſi petamus concilium. Se⸗ dicet
aliquis iſtud conciliũ peti deberi/ non qðᷣ
fieri debeat/aut ſperetur.ſed quod interim
abſq;ſcandalo tempus ptrabatur/quo cur

rente moꝛietur Benedictus ⁊ ita liberabit
nos dominus.⁊ eligendi libertatem dabit

Poſſet hicallegari illud vulgatuzʒ pueris

notiſſimũ In moꝛtẽ alterius soli ſperare

ſalutem. Quis ſcit enim q;tum viuet quã⸗
do moꝛiet᷑. Et interim in quo ſtatu ſumus

immo in quos ſtatuſ coꝛruimꝰ/nemo non

vigdet. Poꝛro et ſi cras moꝛeret᷑ Benedictꝰ

attendamuſ incredibilia pericula.Pꝛimo

diceretur / ab inobedientibo ſibi q; moꝛs e⸗

ius fuiſſʒ pꝛoditoꝛie accelerata.⁊ ita ſuſpe⸗

cti de hocꝑſequerent᷑. Nẽ obedientes nũc

ſibi/obedientiam negarẽtab illo qui noui

ter eẽt electꝰ. Tum qꝛ iudicarent cardina

les amiſiſſe ius electionis/ium qꝛveriſimi
liter alium eligerent per aliquos cardina⸗
les qui non ſubtraxerũt. Aut foꝛte ad aliaʒ
obedientiã ſe diuerterẽt. Immo reboſe ha⸗

bentibus inter nos / vt ſe habent / cecus eſt

f — — —

—— — — — —

— — —

— — —

— —

4

R
e
dit
nas
ene
aali
ſumno
non
ſein
ſons
ilt
ſbtl
lpe

De ſciſinate

qui non aſpicit periculum diuiſionis ciui
lis in regno francie/qualis nõ fuit ꝗ diebꝰ

ſue inſtitutionis. Et ſane eo ꝑiculoſioꝛ eet
diuiſio q̊ magis intranea/⁊ q́ᷓ magis inter

capita regni.Et qͥ ſub ſpecie religionis fie⸗
ret. Nã tũcerpectandũ eẽtillud qð dic ſcri
ptura. Amic q vult recedere ab amico / oc/
caſiones qrit. Et illð decreti · Sciſma diſ⸗
ponit ad hereſim.qꝛ recedẽs ab eccia/erro
res fingit vt recte diſceſſiſſe videat᷑. Et hoc
iam piculũ habemꝰ in ianuis niſi celeriter

⁊cautiſſime puiderimꝰ.Addito ꝙ nlla ſit

iĩplacabilioꝛ ⁊ irremediabilioꝛ diuiſio / ; il
la q̃ fit ſub religionis pᷣtextu. In tin ꝙ in
caſu putet frater ſe obſequiũ pᷣſtare deo pſe
qᷓ̃ndo frẽz. Addito pᷣterea ꝙ magna ꝑs/ne
dicã maioꝛ nõ ſptte /ↄſenſit in ſi ubtractio⸗
nẽ. Vel nũc/dũ videt q̃ ſecuta ſunt/volun⸗
taria ⁊ pniſſima ẽ obedire ⁊ reuerti/nec ob
ſtat foꝛte ad reuertendũ niſi timoꝛ.q̊ ſubla⸗
to/⁊ data audacia/ipᷣi ẽt cũ piculo coꝛꝑis et

reꝝ ſuaꝝ/ſuã oñderent volũtateʒ Quid

ſi deſcenderimꝰ ad ꝑticularia/q̃ ſciẽt omit⸗
timꝰ/arbitramur ĩdubie ꝙ rei huiꝰ ingẽs ⁊
hoꝛrẽdus pateret aſpectus.⁊ ſtupoꝛẽ vehe
mentẽ ſola ſui cogitatiõe cauſaret. Ve ve
regno huica ſcandał.ve peſti ſciſmatice / ſi
diuiſionẽ in regno adducat.ſicut iã poſuit
in iperio. Sed ve ſupꝛa modũ ſi nob here⸗
ſes pturiat.qbo ipᷣm ſciſma irremediabilit
radicet᷑ radicatũ iugiter alatur/creſcat/di
latetur/atq; roboꝛetur.

Er his omnibus

hincinde tactis / inſolu/ꝑſpicuũ eſt in q̃
li labyrintho vix egreſſibili poſitiſumꝰ / et
vincub vix ectricabilibo irretiti / qſi vicz po⸗
ſuerimꝰ in ſhetibo pedes/⁊ in macul eoꝛuʒ
ambulem / iurta vba Job. ¶ Cũ igit᷑ãgu
ſtie nobᷣ ſint vndiq;/ ⁊ cũ ieram qͥd agere
debeamꝰ.ego in inſipiẽtia mea h̊ ſolũ viðo

reſidui ⁊ ↄſilij/cũ ioſaphat rege.ij. Parali

po.xx. Vt oclos nr̃os ad deũ dirigamꝰ / ſi
foꝛte auertat irã ſuã a nob. Si foꝛte nõ au⸗
ferat cõſiliũ a pꝛudẽtibo/⁊ ſenioꝛibo/ſic við
tur hactenus abſtuliſſe. Quãuis h̊ fieri in
tãta pctõꝝ abominabiliũ colluuie in tam
obſtinata ⁊ icoꝛrecta flagitioꝝ nephãdoꝝ
młciv licatiõe/vixerxpecto ⁊ vix ſpo· niſi ꝙ
mie di ñ ẽ nũerꝰ.⁊ ſolꝰẽ medicꝰ/qͥ deſpatoſ
moꝛbos ad ſanitatẽ adducit.ne głiet᷑ añ eũ
ſtulta pᷣſumptio oĩs carnis.q̃ſi hõ pacẽ ef/⸗

fecerit. ¶ Si qd autẽ vel in dubio dicere

p papã.alijs dicentiboqꝛ bonus eſt/⁊ſuffi⸗

neceſſe ſit / p ̃medio pñti dicã ſub coꝛrectõ

ne. Videret᷑itaq; añ oĩa/iractãdũ h̊ nego/
ciũ int᷑ dños oẽs de ſanguie regio.cõi cõſẽ

ſu/⁊ abſq; maliuola/aut acerba cõtentiõe.

cum qbuſdã ꝑitis nõ nimis hinc vel inde
affectatꝭ. Et qͥ nõ tm̃ timerent de ſtatu ſuo

in poſteꝝ/nectm̃ affectarẽt nouã ſtat exat

tationẽ ꝙꝙ; mẽtiri velle pᷣumerent/ioꝛdina⸗

to/timoꝛe/odio/vl fauoꝛe/cuiuſcũq;. QOui

bus in vnũ ↄgregat/⁊ ambulare volẽtiboi
domo dñi cũ cõſenſu/ſpandũ eſt in illo qͥ ẽ
deus pa ⁊ dilectiõis.⁊ cuius locus in pa
ce factꝰ eſt.⁊ qͥ eſt in medio eoꝝ qͥ ſe cõgre⸗

gant in noĩe ſuo ꝙ ipſe expediẽs aliqd in
materia miſtrabit. Alioqͥn ſi ſeoꝛſũ ꝑ ↄten

tiones / ꝑcialitates/⁊ ſimultates/⁊ cõmi/⸗
natiões/negociũ ̊ de pace reſtaurãda tra⸗

ctet᷑.nõ niſi diuiſiões crudelioꝛes/⁊ multi⸗

plicioꝛes generabunt᷑⁊ erit immedicabile
vulnus.Ettandẽ qð dei pietas auertat ſu⸗
ꝑ capita nr̃a dũ ↄtẽdemꝰ⁊ rixabimur/imo
dü nos plus q;ᷓ hoſtiliter ad moꝛtẽ pſeque/
mur / irruent qquauerſũ / hoſtes alieni / inſi
diatoꝛes regni huiꝰ/ad pᷣdandũ ⁊ vaſtãdũ
patiſſimi/⁊nos iã/nõ vt hoſtes ſuos / ſʒ vt
ſciſmaticos ⁊ hereticos/⁊ ſaracenos liberi⸗
us ꝑſeqᷓndos inuadẽt / vt in fabulis aqla fe
efingitur/derana/⁊ mure/ certantibus

ciſi
S it vtinam vanꝰ iſte timoꝛ quem timeo

nectñ timere deſinã/pus q; aliqð remediã
di genus aliud qᷓ; queri video/aſpicere me
ruero. Finit.

Bequuntur quedaã

E pᷣfatum dominũ Johem Berſon edita

emnoꝛe ſciſmatis eccleſie.
Aturꝰ occaſionẽ ſapiẽtibus
vt ſapientioꝛes fiant.pono
eoꝝ examinationi ꝓpoſitões
negatiuas/q; ſequũtur ſuper
materia cõis cõſilij huius o⸗
bedientie.Ex qb patebit citius ſi ſit expe/⸗
diens aut nõ/cõciliũ hmõi celebꝛari ⁊ ſi ſic
q̃ cautela debeat obſeruari.

Mon expedit fieri

cõciliũ generale huiꝰ obedie/ad tractãduʒ
⁊ ſentẽtiandũ de criminibodñi Bñdicti ſi⸗
bip q̃ſdam ĩpoſitiſ/ vtputa de piurio / ⁊ ſciſ

mate/⁊ hereſi/ aut de ſuſpitione vehemẽeti

ſupꝑ iſtis.¶ Pꝛimo ꝛ obedia iſta in ſex in
ptibo ſuis diuiſa a iudiciũ / de actis

n 2

De concili genera

cienter obtulitpᷣſertim nouiſſime.alijs cõ⸗
trariũ aſſerentibo.Tractare igit᷑ talia coꝛi
multitudie tã multipliciter diuiſa/eſſet po

tiꝰ induratio ⁊ noua multiplicatio diuiſio
nũ.qᷓ; illaꝝ ſedatio. attento ꝙ ita rereret

rũ qͥ ſibi ſubtraxerunt. Secundo qꝛ cõ

dñs Bñdict? fieri ſuꝑ dictig hereticis illo⸗

ciliũ hmõi ad hũc finẽ.aut fieret km fſoꝛmã

pᷣſcriptã a iure.aut noua inuẽtiõe.Si pꝛi

mo mõ ↄſtat ꝙ bũdictꝰ deberet pᷣeſſe etiaz
ſub noua ſubmiſſione/⁊tũ rebaſtantibo vt

ſtãt nõ videt᷑qͥs locꝰ eſſetaptꝰ ſibi ad ſecu⸗

ritatẽ cũ detineat᷑ incluſus.Nec videt᷑ ꝙ ꝑ

manetes in ſubtractiõe ſue vocationi obe

dirẽt.et ita nihil ageret᷑. Si aũt fieret ↄcili

um ꝑ nonos modos pᷣter formã iuris/non
vigdet᷑ modꝰ viſimil/añ celebꝛatiõeʒ ↄcilij/

quõ pᷣlati ⁊ pncipes invnũ ↄcoꝛdarẽt.vno
volente vnũ modũ/altero aliũ.et eẽt tracta
tus in tractãdo h̊ diſpendioſiſſimꝰ ⁊ ſũptu
oſiſſimꝰſine mag fructui ( Lertio qꝛ in de
termĩiatione huiꝰ materie ncce eſſet multa
ↄcurrere et allegare/tãgentia fidẽ ⁊ moꝛes⸗
ſed tales materias nõ expedit in ̊ ↄciliovẽ
tilare ad determinãdũ ꝓut ſtatim dictũ eſt
OQ¶Quarto qꝛ nũc oĩa pñt fieri ad vnitatezʒ

vniuerſalẽ ecciĩe/erga alias ꝓcurendã/quẽ⸗

admodũ ſi tota hec materia eẽtĩ ↄcilio iſto
terminata/ſiue papa remaneat ſiue nõ/at⸗
tento ꝙ offert oĩa qͥ nouiter electꝰ quecũq;
poſſet offerre/imo apð talem aut ꝓ tali no
uiter electo/fieri poſſent noue colligatiões
et ↄfirmatões peioꝛes poꝛibꝰ/et fieret vᷣiſi⸗
militer noua diuiſio:aut iã facta ↄtinuare
tur in hac obedia. Hon expedit fieri ↄci
liũ ad tractãdũ detenminatiue materiasifi⸗
dei.Rõ ad G̊ qꝛ eſſet dare occaſionẽ ſcãdali
⁊ ꝑiculi magni ĩ fide nr̃a.ſi alið determĩarzʒz
iſta ꝑs ſiue altera/in materia q̃ oẽs tãgit.et

q̃ ab oiba dʒ appꝛobari.quẽadmodũ patu⸗

it de latinis ⁊ grecis. Facile tñ eẽt ⁊ vᷣiſimi⸗
le ꝙ determinationẽ in hac ꝑte factazʒ/ non
appꝛobaꝛet altera ꝑs.pᷣſtim ſi in aliqᷓ tãgi
videret᷑ ſtatꝰ eoꝝ in materia hac ſciſmatis.
ſicut tñ tãgeret etiã apud iſtã ꝑtẽ. Et foꝛte
ita apud aliã dñr multe aſſertiones de fide
in qby eſſet aduerſiſſima ſnia int᷑ diuerſas

ovbediẽtias.imo ⁊ inter multos eiuſdẽ obe

dientie. Vt ſuꝑ materia appellatiõs a pa⸗
pa.Et ſuper eo ꝙ renuẽs cedere/aut ceſſio
nẽ facere eſt ſciſmaticꝰ.Etꝙ non adherẽs
ſubtractioni eſt ſuſpectꝰ? de ſciſmatice / vel

coꝛum et ita de ſimilibus multis/Conſtat

de pᷣma iſtaꝝ ꝓpoſitionũ eſt ↄtrouerſia ĩ

regno francieapud theologoſ⁊ decretiſtaſ

⁊ inter multos de ↄcilio regis ⁊ de glamen

to/⁊ alios de vniuerſitate.⁊ inter ſe mnmuuo
Et de alijs duabus aſſertionibꝰ ſimiliterz
ampliꝰ.qm̃ altera obedientia nunq; tales
ↄcederet.imo reputaret erroneas/qpterqõ
ꝑſpicuum eſt no eſſe tutũ talia determina /

reꝑ modũ auctoꝛitat ↄcilij generalis. Sʒ

nec deberẽt tales aſſertiones leuiter in ꝑti/

cularibo poni qꝛ reputat̃ ab alijs ad iniu⸗

riam ſuã.vt dicere ꝙ; erroꝛ ſit in fide ſi aſſe⸗
raturqꝙ ſtante dubio pꝛobabili de papatu
apud duos contendentes alteri ſit adherẽ⸗

dum/quia non videtur eſſe poſſibile maiꝰ

dubiũ pbabile/q; ſit in caſu pꝛeſentis ſciſ⸗
matis.et tñ vtraq; obediẽtia dixit obediẽ⸗
dũ ſuo.Et ita de ſimilibus.vt ꝙ nõ ſit alla
via humanitꝰ iuenibiliſad ſedandũ ſciſmma
qᷓ; via ceſſionis/cum iam videatur reddita

perx ſe inefficax niſi cõcurrat ſaltẽ conciliũ

generale/quod excludere non beneſaperet
⁊qꝛ certte circũſtantijs negocioꝝ variatis

pũt vie ⁊ remediaad vnitatẽ habendã/va⸗

rientia pñs notum facit.

rio modo reꝑiri.ſicut⁊ aeaage expe

eccie in moꝛiba per modũ determinatiõis.

Ratio ad h eſtq ad multa eadẽ ſicut adò pᷣce

dentem ꝓpoſuionẽ.addito ꝙ refoꝛmatõ ec

cleſievniuerſalis/fieri nõ pᷣt in moꝛib/ſine
abolitione multoꝝſtatutoꝝ ſuꝑ excõicaiõ
nibo ⁊ ceteris traditioniba nimis multipli/

catis/que necobſeruant᷑ nec obuari pñt
rõnabiliter vbiq;/ꝓpter varietate moꝝ ⁊ tẽ
poꝝ.: Et tñ tales remotiones ſetutoꝝ ⁊ ca
nonũ antiquoꝝ/aut additiones nouoꝛuũʒ
fieri neq̃unt rõnabiliter ꝓ tota eccleſia ſine
conſenſu cõmuni.alias poſſet eſſe ſtatiz di⸗
uerſitas nimia in moꝛibus ⁊ iudicijs/quo

ad ea que papa et ↄſilia ſtatuerũt. Sivero

diceretur ꝙ multa bona pñt ibi auiſari: di
ſcuti ſed nõ determinari/pauca eſſet ibi vti
litas in cõꝑpationetanti facti.nam paucivi

rilr̃ati et pbi/faciliter et foꝛte ↄgruentius

iſta conſiderarent/extraberent/⁊ oꝛdinaret

Holo tamen dicere qn in multis partibus

poſſit eccia ꝑ ſuas ꝑtes refoꝛmari/imo bᷣ
neceſſe eſſet.Sed ad hoc agendũ ſuffice⸗/
rent cõcilia ꝓuincialiaſ/⁊ ad q̃dam ſatis eſ⸗
ſent concilia dioceſana ⁊ ſinodalia/put ſu⸗

— — — —

ientia pñs notum fa⸗ Non expedit
fieri ↄciliũ hmõi ad tractandũ refoꝛmatõö, ·

— — — —

eccleſie aduerſus /vel in latitudine ſciſmati per hacre iã aliq̃ ſcpta ſunt ⁊ auiſata:. ſi qͥs

amp

ſũt. P Non expedit ꝓ reſtituẽdo obedienti
e in ſpualib/ fieri ↄciliũ hmõi ge⸗
nerale. Pꝛimo qꝛ videt᷑implicatio ſicut ta

—

ctũ eſt/ ꝙ maneat ſubtractio hmoõia papa/

mo ünekgatlepfen q̃runt oẽs q ſua
P

vellet ad opꝰ manũ mtttere ⁊ ad foꝛtia. SS
peu deſolatione ðſolata eſt oĩs terra/ qꝛ ne /

⁊ ꝙ fiat ↄciliũ. Secũdo qꝛ faciliꝰ iſta reſti /

tutio ⁊ reductio tractari poterit in ſolo res
francie/ ſi veꝝ ſit ꝙ oẽs ali iam tel
obedientiã. aut in ea ꝑmãſerũt/ſi veꝝ ſit ẽt
ꝙ ſubtractõ nõ eſt facta pape etiã in regno
niſi ſub ↄditione explicita/ vt qͥdã dicunt/

aut ſaltẽ implicita ⁊ q

——

ſte / niſi ad finẽ vnionis /tanq; mediũ ad B

nccariũ. Alioqͥn tiñ malũ ⁊ inſolitũ nullo

modo poſſeta culpa defendi. SDi ergo nüc

videatur ꝙ ſubtractio non ꝓdeſt ad vnio⸗-

nem. vel nõ eſt neceſſaria / ꝓpter ↄdeſcenſio
nem pape ad ea que petebant᷑:ceſſare ipſa
debet. qꝛ ſi reb ſtatibus vt ſtant erga pape
ꝓmptitudinẽ de cedendo/nõ põt de nouo
fieri ſubtractio. ſiẽ ↄcedere hñt aduerſarij/
vt videt᷑ non pᷣt aut debet eiſdem rebusſtã
tibus eadẽ ſubtractio ↄtinuari. Tertio qꝛ
reſtitutio huiꝰ obediẽtieqᷓ ad ſpũalia / fieri
cõmodius ⁊ bꝛeuiꝰpᷣt per aſſenſum cardi/⸗

de iure ⁊ eqͥtate debʒ
intelligi. Hec ↄditõ eſt/quſq; papa fecerit
debitũ ſuũ / ⁊ conceſſerit ea q ſibi petebant
⁊ ꝓpt q̊ꝝ negationẽ fiebat ſubtractio. NHaʒ
ceſlante cã ceſſare debebet effectus. Addi⸗
to hoc ꝙ; ſubtractio nilło mõ potuit fieri in

ij iam reſtituerüt

naliũ / 1 reconciliationem mutuã/indulgẽé/

do pᷣterita / ratificando que ratificãda eẽnt

rioꝛẽ pteritoꝝ/⁊ ↄſcientiaꝝ ſerenationem
ad abolendam omnẽ infamie aut rebel⸗/

9

lionis noti / ⁊ qtinus in viã pacis cõi anio

⁊ eodẽ pede pceder; hoc obediẽtia ↄcoꝛdi⸗/

us/ qm faciendo reſtoõem debitis modis/
nec ſubtrahẽtes / nec illea quo facta eſt ſub

tractio / remanerẽt notati detalibus?:quod

difficilius eſſet euadere.ſi pecconciliũ ali⸗

qoõ /łeret determinatiua deciſio.
Pon expedit cõciliũ tale celebꝛari ꝓ re⸗

ſtltuendo obedientiã pape/ in adminiſtra⸗
tõibo bñficioꝝ/ ⁊ alioꝝ hmõi.qꝛ h; annexa
fint ſpñalibo.tñ pñt tꝑalia noĩari. Pꝛimo
qꝛ rõnes alique poꝛes de non expediendo
refoꝛmationẽ eccleſie vniuerſalem in moꝛi

bus tractare/ ſaciũt p hacpte ? ꝓ altero pn⸗

cipali argumẽto ad hãc ptẽ. Lamẽ aduer⸗

tendũ eſt/ꝙ ⁊ ſiↄcederet᷑ papã hre de iure

ag cautelã futuroꝝ/⁊ emendationem ſecu⸗ .

vigeret᷑ꝙ ſit expediẽs eccie vniuerſali/redi

Zino dĩium vniuerſale ſpũaliũ ⁊ tpaliũ/re

ſpectu oim. ñ ↄſtat ꝙ ꝓ diuerſitate tpm⸗

⁵

locoꝝ ⁊ ſtatuũ.nec papa/nec eccia habue⸗
rũt aut hredñt / in talibo diſpenſationibus
aut adminiſtrationibo bñficioꝝ/tꝑaliũ iu⸗

riſdictionũ / ſiłe exercitiũ aut executionem

aut vſum. Itaq; notũ eſt ꝙ eccia tbe xpᷣi et
aploꝝ nullũ habuit exercitiũ aut executio⸗
nẽ iuridicã ⁊ ciuilit᷑ circa hmõi tꝑalia:imo
xpᷣs plus videt᷑ facto ⁊ vᷣbo tale exercitiũ iu

riſdictiõis ciuilis phibuiſſe/q; ꝑmiſiſſe. lzʒ

nõ dicã ꝙ phibuerit aut oppoſuũ ↄſulue⸗

rit / niſi p loco ⁊ tpe. Quia eni eccia tũc ml⸗

tiplicanda erat per diſcurſum aploꝝ 2 fio⸗

liũ.iõ talis iuriſdictio tꝑalis ⁊ poſſe eſſioneſ

fuiſſent eis ad impedimẽetũ/ tales ſunt ad
H ↄgruentie multe. Sed ꝓ tꝑe Silueſtri

2 Cõſtantini magni placuit dño ad dilata

— 9

tionẽ eccie inſpiraretum ↄſtantino / ꝙ ta⸗

les poſſeſſiones daret. tũ eccie q; recipe: et
durauit bmoõi dotatio ecdeſre vſq; ad tẽpa

nr̃ᷣa ꝑ ſucceſſiones ſanctiſſimoꝝ patꝝ Pꝛe
goꝛij ⁊ Ambꝛoſij ⁊ alioꝝ/qs non eſt credi⸗

ale in retentione taliũ erraſſe coõtra xpi iuſ⸗
ſionẽ. Sed longe aliter in pᷣmitiua dotatio

ne diſtribuebant bona talia/q; poſtmodũ

tꝑe pᷣlatoꝝ/qͥ ceperũt paulatim refrigeſce⸗

rea ſanctitate poꝝ/tandem abuſi ſunt tali
ter collationib⸗ bñnficioꝝ ⁊ hmõi admiſtra

tione / qꝙ pape paulati ⁊ ſucceſſiuead ſe mk

ta reuocauerũt / vſq; adeo / ꝓfinaliter datis

occaſionibo ⁊ accept/q̃s no eſthᷣ opꝰrecita

re/q̃ſi tota collatio ⁊ iuriſdictio talis/ peneſ

. — .

pap ⁊eiꝰ curiã remanebãt. Ila vt vix eẽt

plat? qͥ poſſet minimũ bñficiũ ↄferre. Co⸗
currebãtad h̊ exactiones multiplices ꝓ ſta
tu pape ⁊ cardinaliũ:⁊ ſi fraudes ⁊ abuſus

⁊ ſimoniecõmitterent᷑/ relinqᷓ iudicanduzʒ

exptis.¶ Hec idcirco dixi qm foꝛte aliqb⸗

re oĩa ad pᷣſtinũ ſtatũ eccie.ſeu illiꝰ/q fuittẽ

poꝛe aploꝝ etũ fieri ↄgrue poſſet/ abiec

talibo iuriſdictioniba ꝓ magna ꝑte/q reddi

derũt ecciam totã bꝛutalẽ ⁊ carnalẽ/⁊ nihil

fere ſapientẽ de his q dei ſunt erga ſalutem
animaꝝ / non exſe qdem ſed abutentiüũ vi⸗

tio. Ael redeũdũ eſſet ad ſtatũ eccie tpe ſil⸗
ueſtri ⁊ gregoꝛij/qñ qlibet pᷣlatus dimitte⸗

batur in ſua iuriſdictione ⁊ ſolicitudinis

parte/t papa tenebat que ſua erant / abſch

„

tot reßuationibus tot ⁊ continuis magn iſ

7 7

q; exactionibus ꝓ ſuſtinendo ſtatũ curie et

capitis nimis foꝛte creſcentem / ſuũ ceteros
n 3

.
3 2

„

De concilio generali

membꝛoꝝ ſtatus. (Ad ſciendum igitur

ſid aun multis appenditijs de pmſiõe
clericoꝛum ſufficientiũ ⁊c̃. ⁊ ad ꝓuidendũ

expediẽs eſt fieri determinationem ⁊ refſoꝛ

mationem vniuerſalẽ ecccleſie.nã vniuer⸗

ſale ſtatũ tangit. Sed dictum eſt pus ꝙ re

formatio talis fieri non debet in cõſilio ſo
lins obedietie iſtiꝰ. ¶ Si vero quis obij⸗

ciat ꝙ iſtud ſic ſtare non põt cũ eis que di⸗/

ga ſunt de reſtitutione obedientie quo ad
ſpũalia/quoniã eſſetita bene periculũ ino
bedientie culpabilis in vno ſicut in alio.
Reſpondetur ꝙ latiſſima eſt differentia in
ſpũalibus ⁊ temꝑalibus quo ad hoc/⁊ vti

nam fuiſſet bene ſemꝑ intellecta a poꝛibuſ

⁊ modernis.foꝛte adhuc ſtarent greci cũ
latinis. Patet enim ex poꝛe deductione q;
papa poteſt remanere papa vniuerſaliter

2

in ꝑfectiõe magna imo maioꝛi qᷓ; erat Sil

ueſter/⁊ tamen nullum habebit exercitiuz

actuale circa tempoꝛalia eccleſie vniuerſa⸗
lisper dioceſes/ q;ꝛtumcunq; habeat domi
nium vel plenitudinem poteſtatis in babi
tu/ que poteſtas excauſis certis põt cohi⸗
eri ⁊ arceri.immo debet/ne exeat in actuʒ
ſed dimittat ſingula ſingulis miniſtrare.
Nonne chꝛiſtus fuit papa perfectiſſimus
nõne ſimiliter Perrꝰ ipſi tamen omne ex⸗
ercitiũ abdicauerũta ſe in talibꝰ/qᷓ;;ᷓ chꝛi
Mcum ſumma facilitate illud obtinere po
tuiſſet. Nihil ergo de ꝑfectione ſtatus ſum
mi pontificis diminuit/ſi pꝛo cauſa ratio⸗
nali/remoueturad tempꝰ aut ſuſpenditur
ſibi/taʒ anxia ſolicitudo tot curaꝝ immoꝛ
taliũ ⁊ piculoſiſſimarũ in aj

pꝛo hmõi exercitio circa tempoꝛalia diſtri⸗

buenda aut conferenda. augetur potiꝰſua

pfectio.⁊ gratulari pfecto deberet in domi

no. idetur vlterius pꝛo hoc multis
non expedit vnũ ſolum caput peſſe in tali
exercitio adminiſtrationis tꝑaliũ.ſicut ex⸗
bedit immo ſicut neceſſe eſt vnũ ſoluʒ pꝛe⸗
eſſe in ſpũalibus reſpectu omnium. Qui⸗
ratio eſt quia ea que fidei ſunt debẽt eadeʒ
Apud oẽs:⁊ hec identitas ⁊ vnitas vix aut
nunq; ppetuari poteſt / niſi recurſus eet fi⸗
nalis ad vnũ caput. Sed de traditionib-
humanis ꝓ regimine tempaliũ ecdeſie / to⸗
caliter oppoſitũ inuenit.quoniã ſᷣm varie⸗
tatẽ tempoꝝ locoꝝ/⁊ gentiũ/ꝛ reſpectuum
variãde ſunt decretales ⁊ oꝛdinationes ſu
per collationib ⁊ regimine taliũ tpaliũ.

nima ⁊ coꝛpoꝛe

ſpüuͤalibo h

ci pbabiliter velletaliqui dicereno eſſe ecnx
pediẽs fieri conciliũ deciſiuũ ſuꝑ reſtitutõ
neyniuerſali tꝑalis admiſtrationis pape.

ed ſuꝑ hoc debet conciliũ vniuerſale ce
lebꝛari. Nec opꝑtet illos eſſe vel dici ſciſma⸗

cicos/q occaſione data ⁊ accidẽte/talem in
tempꝑalibus fecerũt aut faciũt ſubtractioeʒ
qꝛ etiq ſtante vnitate eccie/talis ſubtractio
Obtingebat vel in toto vłin ꝑte fieri foꝛtaf⸗

ſis debuiſſer. H ſi abſq; granioꝛi ſciſſura ĩ

malo ſciſmatis / alia boͤa ſciet elicere. E
ſi petat᷑ de quo viueret papa interim ⁊ car⸗
qinales. Reſpõdetur ꝙ ſi faciant debitum
ſun laboꝛãdgo ⁊ diligenter inquirẽdo finez
ſciſmatis. pſumẽdum eſt ꝙ cito inueniret⸗
⁊ tũc ꝓuidebit eis cõciliũ generale qualiter

erit expediẽs honeſtũ p ſtatu tantoꝛũ dño

ri. Similit de modis puiſionis ſufficien
tiũ dericoꝛum tũc tractandũ eſſet p ſuturo
4 Non expedit ↄciliũ pᷣfatum fieri tanqᷓ;

viꝗꝝ vnionis tm modo reꝑtiuũ. Ratio eſt

materia hmõi iã totaliter aꝑta eſt ⁊ di⸗
cuſſa. ꝗad poſſibilitarẽ viarũ ⁊ rénabilita
tẽ vel irrõnabilitateʒ eaꝝ:⁊ non reſtat niũ

cõuenire iſtã obedietiã cuʒ altera in aliqu?

viarum. Hoc autẽ fieri poteſt/ſivnq;ᷓ debe
at ſieri abſq; tali cõcilio huius obedientie

qm non videt᷑ꝙ alia cõcluſio ibidem con⸗/
cduderet/q; ꝙ ſummaretaduerſarij de aliqᷓ

„

yig aſſumenda.ſi enĩ vnaparticula ris via

limitaret᷑ incidgeremꝰ in incõueniẽs quale

patimur. (Exhis oibus nõ determinati

ue poſitis ſed tm̃modo examinatiue/ vide

tur ſeqͥ ꝙ nullo modo expedit nũc cõciliuz
iſti obedietie fieri niſi foꝛte ſolũ ad haben

dã liberã in ↄſulẽdo deliberatienẽ. plenã

ↄcoꝛdiã capitis ⁊ mẽbꝛoꝝ ad inuiceʒ /ſuꝑ
modo ⁊ foꝛma vnienduhanc obedientiaʒ
ſecũ ⁊ cũ alia⸗ꝛ hãc vnionẽ cõcoꝛditer pſe⸗
quẽdi ( Adqð ampliꝰ declarãdũ /poſſent
ꝗdduci pticulares circũſtantie ſup diuers
affectionibus intẽtionibo diuerioꝝ.⁊ ſu⸗

per piculo maxio nouaꝝ diſſenſionuʒ ſub

oꝛiendaꝝ ⁊ vix vnq; ſopiẽdaꝝ in ſpũalib⸗
⁊ tꝑalibo. Niſi pᷣus aute oĩa limitarent᷑ea qᷓ
tractada eẽnt in ↄcilio ſuꝑ qͥb fieret. Niſi
pᷣterea fieret tals puiſio ſuꝑ pᷣmiſſis nõ det
minãdis qꝗ tqgũt fidẽ ⁊ vlem ecciam/qꝙ cõ⸗
uocato ↄcilio nulli ſuꝑ ipᷣa diſceptare aut
ſaltẽ delminare pᷣſumeret. Deniq; ↄſtata⸗

Erbis omibus que latiꝰ poſſunt dedu. liqs affectaf/totale penitꝰ deciſionẽ bñdi⸗

vue ocpotuiſſetↄtingere.⁊ ita ſapiẽ
tiſſima lucet in hac pte dei ꝓuidentia
t

— —. —.

— — ——UN

en
turö
pe.
lece
ſnng
ni
gioe;
co
ſons
D
ſpi

Lar,
ium

lret.

WVBñmus obedientie

ctci. ⁊ alij penitꝰ B nolũt, ſed totꝭ viribꝛ obni

terent.nec eſt rõ pates ad ſui deſtitutõʒ/ſta
tim ſic inueniẽda vt dicũt.(¶ Reſtat igitur
cõi ⁊ ↄcoꝛdi ↄſilio vel delibatiõe tmimodo

q̃rere cũ alijs viã aliquã /in qᷓ nobiſcũ ↄue/
niãt ꝓ vniẽdo ecciam. ſiue via illa ſit vuuen
tio / ſiue cõpꝛomiſſio / hñs vim ↄſuij gene /
ralis ĩ modificatiõe ſua/ſiue ↄciliũ genera

le foꝛmaliter / ſiue ceſſio / ſiue oẽs vie in vnũ
ſi debeat greme haberi finiſ ꝓut multi do
ctoꝛes opinant᷑·Hã ⁊ ceſſiovt dicũt fieri ne
qt q̃ vnionẽ det verã in eccia ſine ↄcilio ge⸗
nerali/⁊ ꝑ ↄũs neq; abſq; ↄuentiõe/⁊pᷣſer⸗
tim renuẽte cedere altero ↄtendentiũ/qmm
pociliũ taliter artabit᷑ qͥlibet aut artari po⸗
terit ꝙ requiret᷑ eoꝝ ↄſenſus Nã ſi diſſen

ſerint obedire ↄſilio / erũt palã ſciſmatici.et
ſi ſciſmatici erüt deponẽdi. Quibo depoſi⸗

tis pcedendũ erit ad nouã electionẽ libere

fiendã /ſicut eis a vita ſeparatis/aut libe ce

dentibo. en do iſta ſola cauſa / vltimo
tacta/ſit ſuffiens cauſa ad hoc ꝙ expediat
aut de neceſſitate celebꝛandum ſit hmõi cõ
lium cõe iſtiꝰ obediẽtie/ attẽta difficultate
in cõuocãdo/et expent/a ꝑiculis in ↄtinu⸗

ando.iudicẽt illi ad q̊s ſpectat.⁊ incõueni

entiby maioꝛiba pꝛudent occuraut./ Vt
vitat flãma exdiſcuſſionis vetilatione cla
rioꝛ emergat/ꝓponemus ⁊ ſoluemꝰobiectõ

nes ↄtra viã mediã qput expedit/tacta eſt

Gans icergliguttraſnalkeedt,
ens ꝙ abſq; diſcuſſone eoꝝ q̃ hactenus fa⸗
cta ſunt non põt ſincere/⁊ ꝓ ie ſere
natione illud fieri quod ꝓponit᷑.Nã ſi Bñ

dictus ecx vna ꝑte cum ſuis adheꝛetib/ aut

alij er altexa fiũt culpabiles de ſciſmate aut

hereſi vel de rebellione aut alio talivitio.qᷓ

liter tales abſq; recognitione ꝓpꝛie culpe⁊
poſtulatione venie indulgentiã apud deũ

⁊ homines merebuntur.non remittitur pe

na niſi ↄfiteaturculpa? ¶ Sed reſponde/

mus ꝙ hec obiectõ friuola eſt/⁊ ſophiſtica
atq; fien poſſet in oĩ materia dubia / ſicut
fieret ad impediendũ viam ceſſionis libe/
reabſq; diſcuſſione iuſticie. Dicimus igit

ſm catholicã veritat/ ꝙ in dubijs poteſt
fieri confeſſio ſub conditione/⁊ extali con⸗
feſſione veniam abſolutam peccator cõſe⸗
quet᷑. Addimus ad hec ꝙ oĩa ⁊ fere oĩa di⸗

ci poſſunt dubia in foꝛo exterioꝛique non

dũ ſunt indicialit᷑ diffinita. Pꝛopterea nil⸗
lus erit ſcrupulus obediẽdo dño Bũdicto

ctiã vbi fuiſſet hereticꝰ aut ſciſmaticꝰ ſi reſiꝰ

piſcertt / vel ſi non oſtaret per diffinitiua

ſniam ecclłie. Similr de ſubditis rebellan
tib/ſi qui fuiſſent/diceret᷑. Quis neſciat

multa apud antiq̃s patres ⁊ nũc qttidie to

lerari.vt de ſimonijs ⁊ alijs/que ſi indicia⸗
liter eſſent ventilata ⁊ ↄuicta/tolerari non
poſſent. Suꝑaddimꝰ ꝙ tota res pñs/ma

⁊ nude tangãt oppoſita fidei/qͥn magis in
factis diuerſis ⁊ diuerſimode receptis/q; ĩ

iure ↄſiſtunt. Nulli idcirco pñt antvix pñt
de ſciſmate ⁊ hereſi ꝑtinaces ↄuinci in hac
ꝑte Deniq; dicimꝰ ꝙ regula mgr̃alis theo

logie nõ dʒ nos ſcrupul inqetare vt fiat di⸗
ſcuſſio / illa. ſ. regla/cꝙ ſi illð ſit dubiũan li⸗

ceat an ſi liceat illõ fieri:ſi fiat certũ ẽ illð eẽ

peccatũ/qm̃ ꝑ pᷣdicta/nõ habebit᷑rõnabili

ter dubiũ de eis q̃ fuerint ↄcoꝛdata/⁊ pꝛe⸗
ſupponet᷑ qlibet aut nõ erraſſe/aut de erra

2

re/ aut ſaltim mia remanere. (
glijs ſcva fieret obiectio/ↄtra ſcõm expedi

tis penitere. ⁊ ita in ſuo e adu / in

ens. Crimina inqunt nõ ita generaliter re

manere dñt impunita/alioqͥn incentiuum

tribuerẽet delinqᷓndi. Sʒ nec/ſalua ↄſcien⸗

tia/foꝛſan poterit dĩũs Bñdictꝰ ea ratifica⸗
re aut nõ infringere q̃ facta ſunt /niſi pᷣßtim
venigernoniafinnacloneſſnguli ſe pe
tant.aut niſi de nouo abilitent᷑ ⁊ oꝛdinent᷑

Szʒ reſpõdmꝰ ꝙ frequẽter pᷣcipue ĩ delicꝭ
tangẽtibo cõitatem aut homines grandis
ſtatus/conſultius tolerãtur erroꝛes cõies.

qᷓm vindicari ſeuero rigoꝛe quererentur.

unqͥd nõ tolerat eccla meretriceſ⸗ Hõne

hec eſt expᷣſſa pꝛudẽtiſſimi Auguſtini ſen⸗

teẽtia in ſcptis ſuis multis /cuiꝰ dicta ſicut
necalioꝝ hic nõ inſerimꝰ:iqꝛ a dericis ſatii

cognoſcuũtur.qꝛ inſuꝑ magis roõnem qᷓreta

rando diſſimulare. Sicut regulariter veꝝ
eſt ꝙ pꝛelatus non ſolum poteſt imo debʒ

aliqua agere vel omittere pꝛopter genera⸗

lem inclinationem ſubditoꝛumvbi etiaʒ

quandoq; mala eſſet/que alias agere vł o⸗

n 4†

gnis dubioꝝ inuolucriſↄtecta eſt/⁊ vtriuſ
q coloꝛata Sed nec ſunt aliqua que ꝓpꝛie

lia dicta ſunt.q; vbi dicta ſũt/nũc ⁊ alias of
ferre conamur. Hon deeſſent ratõnes ⁊ ex⸗
empla/ niſi bꝛeuitatis amoꝛ obſtaret/⁊ ſi i
experientia doctrice pateret veritas.
Pꝛeterea quod additur de conſcientia do⸗
mini Benedicti/ſatis diſſoluitur per hoc
idem dictum/q etiam vbi mala fuiſſent ꝑ⸗
petrata. illa poteſt ſalua conſcientia ꝓp bo⸗
no ⁊ vtilitate tanti negocij complendi/tole

.

eterũ ab

mittere in graue delictum ſibi verteretur.
Juxta quod inferunt aliqui/ꝙ etiam vbi
via ceſſionis minus bona fuiſſettamẽ at⸗
tentis deliberationibo omniũ ſubditoꝛum
ſuper poſtulatione huius vie/ dominus
Benedictꝰ illã acceptare tenebat /ſicut nũc
acceptauit/q́;tumcũq; alias ad eã acceptã⸗
dam nõ fuiſſet artatꝰ vel artanduſ. Sed h̊

omittamꝰ.volumꝰ eni nihil diſcuti de faci᷑
hacten vel inde. Rurſus ea qꝗᷓ facta ſuntin
pmotionib ⁊ ſimilib durãte ſubtractione
ꝗquctoꝛiſata ſunt ꝑ oꝛdinarios loco/ad q̊s

ge iurecõi ſpectabãt talia.Cur ergo nõ po
terit dñs Benedict? pᷣſumere illos/quia ſe
aut pᷣdeceſſoꝛibo ſuis fuerant ad hec electi
⁊ ꝓmoti/imemoꝛes nõ fuiſſe ſueſalutis.q
re neqͥ bit abſq; ſcruplo tolerare ne dicamꝰ
gappꝛobareq̃ facta ſunt. ¶ Deniq; ꝗð ſub⸗
iungit de venia ſingillatim poſtulãda ma⸗
gis ad verecundã multoꝝ turbationẽ qm

ad tranqͥllitatẽ ⁊ pace/ſatis cẽ debebit po⸗

ſtulatio venie generalis ⁊ modis honeſtis
executa. (Facit p pᷣdictis ꝙ oĩa ſacramẽ⸗
ta/ niſiffoꝛte pnia/vim ſuã habẽt / vt collatõ
oꝛdinũ baptiſmꝰ ⁊ ſimłia/q;tumcũq; fue⸗
rint a peccatoꝛibo diſtributa.ſtantetñ debi
ta intetione faciedi ꝗᷓ ecclia facere intẽdit/a

——

p̃cipue vbi nõ exaffectata ignoꝛatia iuris/⸗

ſed ex facti iuſcitia peccatũ exoꝛtũ ẽ. ꝓpĩ.
non erũt reoꝛdinaãdi iam oꝛdinati ¶ Dei
ge tertio obijcient alij cõtra idẽ ſecundũ et
tertiũ expedies.⁊? dicet ꝙ implicatõ eſt ĩ ter

minis/ vt dño Bñdicto fiat obedia tanq;

ſummo põtifici.⁊ nihilomin coartet eius
ptas ad certa/⁊ pꝑ ceteros modos ⁊ ꝙ ſibi
coadiutoꝛes ſocient᷑. Sed rũdemus p⸗
mo iuxta poſitionẽ illoꝝ qͥ ſubtractõneʒ ꝙ;
licite fieri potuiſſet cõfirmãt:ſic reuera aut
in iſto aut in mltis caſibypõt euenire. Dici

mus itac; ꝙ papalis dignitas nõ ꝓ extollẽ

tia aut fauoꝛeꝑſone/ ſʒ pꝓ ecclie vtilitate a
xpo ſtatuta é/quãobꝛẽ ſᷣ m exigentiã vtilita
tis eccie/tanq; finis/dʒ hec dignitas agibi
lia ſua moderari.pftim in eis qᷓ̃ nõ ſũt expᷣſ

ſa in iure diuĩo. Hoc eni dicere eẽt de iure
naturali cuiuſſibet policie qð violari non

põt aut mutari.Si & ↄtingitꝙ pᷣdicta fie⸗
ri ſit epediẽs ꝓ eccia/ attentis circũſtãtijs
negocioꝝ/aut vidʒ ꝓpt᷑ culpãdñi Bñdicti
ſeu aliqᷓs ei? ↄditioes minꝰ ciuiles ⁊ vtiles
eccleſie/ẽt vbi nõ eẽt culpabiles/aut ꝓpter
generalé affectiõz ⁊ deliberationẽ omniuz
ſubditoꝝ/etiã vbi errarent ⁊ minus bene

iudicarent / dicimꝰ non ſolũ iſta licere fieri
imo poſſe ↄſurgere obligatõnẽ ad agendũ

Neq; in derogat᷑ auctati papali neq; ple
nitudini poteſtatis ſue collate ſibi a xpᷣo ſʒ
implet᷑. Fã poſſe mala ⁊ ine Fpeglenti ec⸗
cleſie facere/qͥs diceret eẽ poſie:qͥs crederʒ
hoca chꝛiſto collatũ extitiſſe. Poꝛro deiſt
tꝑalibus admiſtrationibo eccleſiaꝝ poſſeſ⸗
ſionũ/iuriũ/beneſicioꝝ/⁊ ſimiliũ xpᷣs ꝑ ſe
ipᷣm imediate nullatenꝰ ſe intromiſit/ nec

oꝛdiare curauit.ſcies ⁊ volẽs talia eẽ varia

bilia ᷣm exigentiã tempoꝝ/ꝑſonaꝝ ⁊ loco
rũ/ad cõmunẽ ecclie vtilitatẽ.nõ ad vnius
gut paucoꝝ ſingularẽ pompã/aut inutileʒ
vanitateʒ ſiue voluntatẽ. Ratio poſtulat/

nec negamꝰ/vt dño pape⁊ ſuis cardinali⸗

bus fiat ſufficiens puiſio de bonis eccłia⸗
ſticis/ſicut olim ſummo ſacerdoti inferio⸗
res/ſuas ðcimas offerebã. Sʒ hec ꝓuiſio
nonne poterat adimpleri/abſq; h̊ ꝙ neceſ⸗
ſe ſit ex toto ius oꝛdiarioꝝ caſſari vłſuſpẽ⸗
di. ¶ Pꝛofecto ſi ſ. oſtreme dicẽt alij ꝙ
hec via qᷓ dici᷑media compleri non poteſt
abſq; cõcilio huiꝰ obedietie generali/⁊ ita
cadit in illud qð videt᷑ velle fugere. Hicrũ

demꝰ ꝙ ſi ↄciliũ generale nõ qrerer fierini
ſi ſub modiſicationibotactis in hac via me

dia.non videret᷑ incoueniẽs aut periculuʒ
celebꝛarehmõi ↄciliũ.Leſſarẽtenĩ omnia

ꝗcoõtra ipᷣius vtilitatẽ audiuimꝰ allegari.

Hihilomin? ulud ↄciliuʒ neq̃q; iudicamꝰ
nccariũ ꝓ ↄplemẽto celerioꝛi ⁊ facilioꝛi hu

ius vie.⁊ abſq; impenſ innũeris/⁊ tractu

tꝑis,.qꝛ nũc interim puſq; iſta concoꝛdata
ſint/ dubia quedã oꝛirent᷑ ſuꝑ ↄuocatione

cõcilij/⁊ q buſdã ſimilibo/q hiceeſſqant.Du
bitabit foꝛte ali? ꝙ dñs Budictus audita

iſta via illã aut impediet/aut nõ cõcoꝛda⸗
bit. Pꝛopterea foꝛte tutius eſt/ vt ante oĩa
ſecreteä/q́;tum fieri poterit heatur ↄſenſus
maioꝝ omniũ iſtiꝰ obedietie/aut ſaltẽ pn⸗
cipaliũ/vt cõi conſenſu totius ſue obedien

tie/ ſiat oblatio talis/ cui vniuerſali ↄſen⸗

ſui ſi renuat aſſentire:quis nõ videbit tũc
eiꝰ modũ ꝓcedendi penit impꝛobabilem
eæẽ.quis non iudicabit ab eo iure recedẽdũ
foꝛe: HNon.n/poterit aliq̃ tergiuerſatione/
fautoꝛia ſciſmatis ⁊ ſubuerſiois eccleſie de
negari. Ex ſi quis ad extremũ dubitaue
rit ſimiliter de pꝛincipibo alijs ꝙ nõ appꝛo

babütviã hanc mediã/fatemur ; non vſq;
.quaq; certũ eſſe/niſi ꝓut in moꝛalibo ſumẽ

da eſt certitudo ex his q̃ͥ vt ĩ pluriba ſᷣm ve⸗

W *
*
7
.

riſimiles et pbabiles co uiecturas eueuiũt
Di in oĩbus pᷣdicta via nihil petit diffici⸗
le aut oneroſum vel inhoneſtum/queritur
ꝓpter quid pncipes ⁊ plati debeant impꝛo
bare/maxime pꝛo tanto bono reunitionis
obedientie huiꝰ totalis obtinendo. Quid
eni graue erit ꝙ oĩa indulgeant᷑ pᷣterita/et
non diſcutiant᷑/q;' dñs Benedictus habe⸗
at bonos ↄſiliarios nõ ſuſpectos cuicũq;
pti/fm quoꝝ iudiciũ agat qð actur eſt/q;
ipᷣe a vindicando ꝓpꝛias aut alienas iniuri
gs immunis ſit/⁊ deo committat:aut certe
vniuerſali bono eccleſie ⁊ paciſ illas donet
Igẽ dicimꝰ de ſubditis q buſcũq; erga do⸗
minũ Bñdictũ. Pꝛoſfecto nihil iſtoꝝ diffi
cileẽ niſi foꝛte apð illos/apð q̊s hũilitas⁊
caritas ⁊ ecciaſtica vnitas fuerint oneroſe⸗
ſcʒ qͥ turbationiba gaudent ⁊ querunt q ſua
ſua ſunt/nõ qᷓ Jeſu xpᷣi.Aut qͥ ſuis ſenten⸗
tijs ceruicoſa aloſitate nimis credũt. Aut
ſi difficilia eſſe iſta quiſq; contẽderit/anim
gaduertat ille obſecro ſi plures ſint in alijs
vijs / difficultates ⁊ ambages/autviam ali
quã oĩ difficultate carentẽ afferat ĩi mediũ
nos letis animis cõplectemur. O ſi ̊ vel
ſacere nõ vult.vel/qð magis credimꝰ/non
põt/tunccũ aliqͥd agere neceſſe ſit/pgat no
biſcum in hanc ſniam?⁊ attendat qͥd plus
heat dãni ꝓ ecclia.vel ſic ſtare/ imo q ttidie
magnis lapſibo coꝛruere: dñũm Bñdictuʒ
incarceratũ eſſelz cardiales ſuis honoꝛib-
ſpoliatos/⁊ pncipes ad ↄtẽtionẽ piculoſaʒ
Diſpoſitos videre:aut ꝙ ita pᷣparemꝰ nos
ꝓ bãc reunitionẽ pᷣmã ⁊ totalẽ huiꝰ obedie
ꝓ cũ alia celeriter ⁊ vtiliter tractare valea⸗
m. ⁊ q̃licer/ſi qs qſiuerit/iã in ꝑterũſum ẽ
⁊a pꝛudẽtioꝛib erit diligentiꝰ inqrendum
⁊Zinueniendum facilius. KWJ

„— imitrt Z
Decreta in leſſione

publica cõcilij generalis Cõſtantieñ. die
ſabbati.ix. ocobꝛiſ Anno. Mccccxvij. Et
bmo ꝓhemiũ ſuꝑ futuris cõcilijs celebꝛan
dis/ ꝓuiſione aduerſus futura ſciſamta

Requẽs generaliũ ↄcilioꝝce
lebꝛatio: agri dñici pꝛecipua
cultura eſt.q vepꝛes ſpinas et
tribulos hereſũ/erroꝝ ⁊ ſciſ/
v matũ extirpat. exceſſus coꝛri
PBit. defoꝛmata refoꝛmat:⁊vineã dñi ad frùᷣ
ge vberrime fertilitatis adducit. Illoꝝ vo

2
„ „
6
4

. —

ſtan. 5
neglectus pꝛemilla diſſ. em inatatch fouet⸗

Hecpᷣteritoꝝ tempoꝝ recoꝛdatiola pñtiũ
ↄſideratio/an oculos nros ponũt:.Ea ꝓpt᷑

boc edico ppetuo ſancimꝰ.decernim? atz

oꝛdinamus/vt amodo gene ralia concilia

celebꝛent᷑. Ita ꝙ pmũ a fine huius cõcilii
qnquenniũ immediate ſequẽs. Secundi
voꝗa fine illiꝰmediate ſequẽtis concilij in

ſeptenniũ/⁊ deinceps in decenniũ ꝑpetuo

celebꝛent᷑/in locis ꝗᷓ ſummus põtifer ꝑ mẽ
ſem ante finẽ cuiuſlibet concilij appꝛoban

te ⁊ ↄſentiente concilio/vel in eius defectũ
ipᷣm conciliũ deputare ⁊ aſſignare teneat⸗/
vt ſic ꝑ quãdã continuationẽ ſemꝑ aut ↄſi
liũ vigeat:.aut ꝑ mini puidẽtiã expectet᷑.

ODus terminũ liceat ſũmo põtifici de fratꝝ
ſuoꝝ ſctẽ romãe eccie cardinaliũ ↄſilio/ob
emergetes foꝛte caſus abbꝛeuiare/ſʒ nulla⸗

tenꝰ pꝛoget᷑.¶Qocũ aũt ꝓ futuro ↄcilio cele

bꝛãdo deputatũ abſq; euidẽti nccitate nõ

mutet.ſʒ ſi foꝛte caſus aliqͥs occurrerit q̊ ne

ceſſariũ videret᷑ ĩm locũ mutari puta obſi
diõis guerraꝝ peſtꝭ aut ſilis.Lũcliceat ſũ

mo põtifici de pᷣdictoꝝ fratꝝ aut duaꝝ pti

um ipoꝝ ↄſenſu atq; ſbᷣſcptõe/aliũ locũ p⸗

us deputato loco vicinioꝛẽ ⁊ aptũ ſb eadeʒ
tñ natione/ſurrofare.niſi idẽ vł ſile ipedi/

mẽtũ ꝑ totã illã nationẽ vigeret.tũc ad ali

quẽ aliũ locũ vicinioꝛẽ alteriꝰ natõis aptũ

hmõi ↄciliũ pot᷑it ↄuocariad queʒ pᷣlati et
alij q ad ↄciliũ ſolẽt cõuocari/acceder̃ tene

ant᷑acſi a pncipio loc ille fuiſſ- deputatus
NQuã tñ loci mutationẽ vł termi bꝛeuiatoʒ

ten eat᷑ dict ſũmꝰpõtifexltime/⁊ſemelꝑan
nũ añ pᷣfixũ minũ publicare/ itimare vti

ad ipᷣm conciliũ celebꝛandũ pᷣdicti poſſin

ſtatuto termino cõuenire. ¶¶ Si vero qoð
gbſit in futurũ ſciſma oꝛiri contingeret/ita

qꝓduo vel plures ꝓ ſummis pontitficibo ſe

gererent.a die quo ipᷣi duo vel plures inſi⸗

gnia pontificatus publice aſſumpſerint.
ſeu adminiſtrare ceperint.intelligatur ipᷣo

lure terminus concilij tunc foꝛte vltra an/
num pendens/ad annũ ꝓpximum bꝛeuiatꝰ
dqd quos omnes pꝛelati ⁊ ceteri qui ad con
cilium iretenentur/ſub penis iuris ⁊ alijs
per concilium imponendis/abſq; alia vo⸗
catione conueniãt. Nechon imperatoꝛ ce⸗
teriq; reges et pꝛincipes perſonaliter vel ꝑ
ſolennes nuncios tanq ad commune incẽ
dium extinguendum/ perviſcera miſenicoꝛ
die Jeiu chꝛiſti ex nuncexoꝛati cõcurrant.
Et qlibet ipᷣoꝝ ꝓ romano põtiſice ſe gen

2 S

WWe

õ, 4 – 5

Decretũ concilii conſtantien

infra mẽſem a die q̃ ſcam habere potuit /
aliũ vel alios aſſumpſiſſe papatꝰ inſignia

vel papatu adminiſtraſſe/teneatur ſub int

minatione meledictionis eterne ⁊ amiſſio

nis iuris ſi quod foꝛte ſibi queſitũ eẽta pa
patu/quã ipᷣo facto incurrat.⁊ vltra hbocad

quaſtibet dignitates actiue ⁊ paſſiue ſit in

abilis / cõciliũ ipſum ad terminũ anni pdi

ctuʒ loco pꝛius deputato celebꝛandũ indi⸗
cere ⁊ publicare.⁊ ꝑ ſuas litteras cõpetito⸗
ri vel cõpetitoꝛiba ipſum vel ipſos ꝓuocã⸗
do ad cauſam / vel ceteris pᷣlatis ac pꝛinci⸗

pibus q;tum in eo fuerit intimare.Necnõ
termino pᷣfixo ſub penis pᷣdictis ad locum
cõcilij ꝑſo naliter ſe tranſferre.nec inde di-

ſcedere/donec ꝑ ↄciliũ cauſa ſciſmatis/ple
narie ſit finita.Hocadiũcto ꝙ nullus eoꝝ
ↄtẽdẽtiũ de papatu ĩ ipᷣo ↄciliovt papa pᷣſi
deat.Quinimo vt tãto liberiꝰ ⁊ citiꝰ eccle⸗

ſia vnico ⁊ idubitato paſtoꝛe gaudeat /ſint

ipſi oẽs de papatu ↄtendẽtes / poſtq; ipᷣm
ↄciliũ inceptũ fuerit/auctate huiꝰſctẽ ſino
di ipᷣo iure ab oĩ admiĩſtratiõe ſuſpẽſi.nec
eis aut eoꝝ alteri/donec cã ipᷣa ꝑ ↄciliũ ter
miĩata fuerit quõlibʒ a quoq; ſub pena fau

toꝛie ſciſmat obediat᷑.¶ O ſi foꝛte electio
nẽ romani otificig metũ qͥ caderet in cõ

ſtantẽ viꝝ ſeu impᷣſſionẽ de cetero fieri cõ⸗
tingat/ipᷣam nullius cernimꝰ efficacie vł
momẽti/nec poſſe ꝑ ſequentẽ ↄſenſum eti⸗
am metu pᷣdicto ceſſante/ratificari vel ap⸗
pꝛobari.Non tñ liceat cardinalibo ad aliã
electionẽ pcedere.niſi ille ſic electꝰ foꝛtere⸗

nüciet / vel decedat. donec per generale ↄci

liũ de electione illa fuerit iudicatũ.⁊ ſi ꝓce⸗
dãt nulla ſit electio ipᷣo iurẽ.· Sintq; ſic ſe⸗
cũdo eligẽtes ⁊ elect ſi ſe papatui ingeſſit/⸗
om̃i dignitate/honoꝛe:⁊ ſtatu etiã cardina

latus ⁊ põtificali/ipᷣo iure pᷣuati.⁊ inabileſ

de cetero ad eaſdẽ/ac etiã ad papalẽ/ neca⸗
liquis eidẽ ſecũdo electovt pape ſub pena
fautoꝛie ſciſmatꝭ obediatquoqͥ modo. Et
eo caſu cõciliũ de electione pape puideat il
la vice.Sed liceat imo ⁊ teneant᷑ electoꝛes
omẽs aut ſaltẽ maioꝛ ꝑs ipſoꝝ/quã cito ſi⸗
ne ꝑiculo ꝑſonaꝝ pñnit/etia ſi ꝑiculũ omniũ
bonoꝝ immineret/ſe trãſferre ad locũ tutũ
⁊ metũ pᷣdictũ allegarecoꝛã notarijs publi
cis ⁊ notabilibꝰꝑſonis in multitudie po⸗

puli / in loco inſigni:ita tamẽ ꝙ allegantes

metũ huiuſmodi habeãt in ipᷣius metꝰ al⸗
legatione expᷣmere ſpeciẽ ⁊ q̃litatẽ dicti me

legatus eſt verus:⁊ ꝙ credunt ſeip̃ᷣm poſſe
pꝛobare:⁊ ꝙ per maliciã vel calumuiã hu⸗
iuſmodi metũ non ꝓponũt. Hec vltra pꝛo⸗

ximũ futuꝝ conciliũ vllo modo poſſit dif⸗
ferri allegatio dicti metus.Tenenant᷑ inſu

per poſtq; ſe tranſtulerint ⁊ metũ allegaue
rint modo pꝛedicto ꝓuocare ſic electum ad
concilium/quod cõcilium ſi vltra annum
pendeata die puocationis buiuſmodi/in⸗
telligaturad annum vt ſupꝛa ipſo iureter⸗

minus bꝛeuiatꝰ/ ⁊ nihilominus teneatur
electus ipᷣe ſub penis pꝛedictis ⁊ cardina⸗

les ꝓuocantes ſub pena amiſſionis cardi⸗

nalatus ⁊ omniũ beneficioꝝ ſuoꝛum.quã

ipᷣo facto incurrant/infra menſem a die ꝓ⸗
uocationis/conciliũ ipᷣm vt ſupꝛa dicitur
indicere ⁊ publicare/⁊ qᷓ; citiꝰ poterit inti⸗
mare/cardinales ipᷣi/ceteriq; electoꝛes ad
locũ concilij tempoꝛe conuenienti perſona
liter ſe tranſferre/⁊ vſq; ad finẽ cauſe expe/
ctare. Teneantur quoq; prelati ⁊ ceteri vt
ſupꝛa ad cõuocationẽ cardinaliũ im̃/ſi foꝛ
te ſit electꝰ? ↄuocare ceſſaret/accedere.x ẽt
ſic electꝰ in ↄcilio ipſo non pꝛeſideat:/quin
imo ſit a termino initiandi ↄcilij ipſo iure
ab omni adminiſtratiõe papatꝰ ſuſpenſus

nec ſibia quoq; ſub pena fautoꝛie ſciſma⸗

tis quomodolibet obediatur. Ex ſi ifra
annü ante diem indicti concilij ↄtingant
ſupꝛadicti caſus.vicʒ q; plures ſe gerãt pꝛo
papa vl ꝙ vnꝰ ꝑ metũ ſeu impᷣſſionẽ eligat
cẽſeat᷑ipo iur tã geretes ſeꝓ papa q; elecꝰ
ꝑ metũ ſeu impᷣſſionẽ/⁊ cardiales ad dictũ
ↄciliũ ꝓuocati/teneãtq; in ipᷣo ↄcilio cõpa
rere ꝑſonalr cim exponere ⁊ iudiciũ ↄcilij
ecpectare. ſi dictis caſib gccurretib⸗
otingat foꝛte caſus aliqᷣs q̊ͥ nccariũ ſit locũ
ↄcilij mutare vel obſidiõis vl guerre vl pe
ſtis vel ſilis.teneãt᷑ nihilominꝰ tam oẽs ſu
pꝛadicti qᷓ; om̃es pᷣlati/ceteriq; quiad con
ciliũ iretenentad locũ pximioꝛẽ vt pᷣmittit
qui ſit abilis ad conciliũ ↄuenire.poſſitq;
maioꝛ pars pᷣlatoꝛum qui infra meſem ad
locũ certum dedlinauerint/illum ſibi⁊ ali⸗
is pꝛo loco concilij deputare.ad quem cete

ri conuenire teneanturacſi a pncipio fuiſſ-

ſet deputatus. ¶ Cociliũ aũt vt pᷣfert᷑ ↄuo

catũ⁊ ↄgregatum de hmõi ſciſmatis cauſa

cognoſcẽs/⁊ in ↄtumaciã electoꝝ ſeu gerẽ

tiũ ſe pꝛo papa vel cardinaliũ ſi foꝛte veni/

re neglexerint.litem dirimat/cãmq; diffini

2 . — . —
tẽ dictume at/ac culpabiles iſciſmate pcurãdo/ſeu nu
tus:x iurare ſolenniter/ꝙ metus taliter alꝰ⸗

triendo/vł in adminiſtrãdo/aut obediẽdo

1

G

vel adminiſtrãſtibo fauẽdo/ſeu otra inter⸗

dictũ ſuꝑius eligẽdo.vel calũnioſos in al⸗
legãdo metũ:etiã vltra pᷣdictas penas. cu⸗
iuſcũq; gradus ſtatꝰ ſeu pᷣeminẽtie exiſtãt

aũt metus ſeu impᷣſſiois moleſtia in electõ

eccleſiaſtice vel mũdane.ſic puniat/vt
dicte rigoꝛ trãſeat ceter in exemplũ.

ne pape eo foꝛmiduloſiꝰ euitet᷑.q̊ toti xpᷣia⸗

nitati lamẽtabilius eoꝝ incuſſio ſeu factõ

ppetret.vltra pᷣdicta ſpẽalit᷑ duximꝰ ſtatuẽ
dũ.ꝙ ſi s hmõi metũ vel impᷣſſionem aut
violentiã electoꝛibo ipſis vel alicui eoꝝ in
electione pape intulerit.ſen fecerit aut fie⸗

ri pcurauerit. vel factũ ratũ habuerit.auti

H cõſilium dederit vel fauoꝛẽ.facientem ve
ſcienter receptauerit vel defenſauerit. aut
negligens in executione penaruʒ inferius

memoꝛatarũ extiterit.cuiuſcũq; ſtatus gra

dus vel peminentie fuerit.etiamſi imperia
li regali pontificali aut alia q̃uis eccleſiaſti
ca aut ſeculari pᷣfulgeat dignitate/iulas pe⸗
nas ipſo facto incurrat.q̃ in ↄſtitutione fe⸗

licis recoꝛdationis Bonifacij papeoctaui

que incipit Yelicis.ↄtinentillis effectua⸗
liter puniat᷑. Ciuitas vero etiã ſi qd abſit
vꝛbs Romana fuerit vel alia queurs vni⸗
uerſitas/que talia facienti conſiliuʒ vel au
xilium dederit aut fauoꝛem.vel infra men⸗
ſem ſaltem taliter delinquẽtem pꝛout tan⸗
ti facinoꝛis enoꝛmitas exegerit ⁊ facultas
ei affuerit non duxerit puniendum/⸗ eoipᷣo
ſubiaceat eccliaſtico interdicto. Et nihilo⸗
minus/pᷣter dictam vꝛbem /põtificiali ⁊ ſu

tibus pꝛinilegijs quibuſcunq;. ¶ Volu⸗
mus inſuꝑ ꝙ in fine cuiuſſibet cõcili
ralis hoc gecretũ publicetur ſolẽniter/nec
nõ quãdocunq; ⁊ vbicunq; romani ponti
ficis electio imminebit facienda/ ante in⸗
greſſum conclauis legatur/⁊ publice inti⸗

pꝛa.eoipſo ſit puata kancrr d,al⸗

—— —

¶Bequitur ſermo

eiuſdẽ cancellarij factus in die circũciſiõis

dñi

S

coꝛa papa apud taraſconam.
Pparuit gra dei⁊ ſaluatoꝛis
nr̃i omiba homib/ erudiens
nos.vc abnegãtes impietatẽ
⁊ ſecularia deſideria/ſobꝛie⁊
No Tiuſte/ ac pie/viuamus in hoc
ſeculo.⁊ reliq̃ qu

llij gene

ecualg. ne nicgudiuit ex epla pau⸗
li/veſtra deuatio. ¶ Am̃ apparuigradi⸗
7

⁊ ſaluatoꝛis nr̃i:adeamꝰcũ fiducia thꝛonũ

gratie eius.vt miam eius cõſequamur⁊ ꝗ/

tiam / in auxilio oꝑtuno. Nã qꝛ finiſn oſter

ſuꝑ nos.⁊ nos debilitati cõfractiq; iacemꝰ

in imo/ꝛ limo ↄſigimur.cõfundat᷑ pelagia
na hereſis.qᷓ gratiã dei ꝓpſi ubleuatione ne-

ceſſariam/abnegare pᷣſumit. Rurſi us qꝛ de

gra dei ſermo habẽdus eſt 1 de noĩe Jeſn/ H
quẽ nemo põt dicere niſi in ſpũſancto vt
ipſe Jeſus m nomẽ ſuũ ſit nobis Jeſus/

Vt pᷣterea condenatos in curia iuſticie gra⸗

tie nos cunia ſuſcipiat. dum internim ſegerẽ

thꝛono ſuegratie.puſq; legitimũ tempꝰ cõ

parendi p̃tereat/appellemꝰ ad cuniã 2 thꝛo
nũ greillicnos pᷣſentemus in ↄfeſſionib⸗

vbi ſoꝛoꝛ noſtra mater eſt eiuſdẽ gratie. et

aduocata noſtra, que plane deſpicere nos
non poterit. Caro enim ⁊ ſanguis noſter
eſt/ ⁊ cunie ſue iura defendet/iura gre. Sʒ
quis eſt iſte thꝛonus gratie. Ille ꝓculdu⸗
bio puer hodie circumciſus.cuius vocatũ

eſt nomen Jeſus. vt perieſum gratia fierz
ſicut ler per moyſen data eſt. vt ſaluaretur
mundus per ipſum.quem vidimus plenũ

.

ſericoꝛdia mea, inquit pꝛopheta. Et quid

miſericoꝛdia niſi gratia. Seg dicet for

taſſe timidioꝛ aliquis.Ego apertos habẽl

oculos coꝛdis in lumine fidei.⁊ lucerna e⸗

uangelice veritatis hodierne/intueoꝛ in H
puero ſeueritatem diuine iuſttcie ſeueram
valde.que etiam pꝛopꝛio filio dei non pepꝑ

cit.quin eum nuditati ⁊ frigoꝛi ⁊ duro vutł

neri dũ tenellus circumciditur/ exponeret
Et tu mihi apud ipſum puerum inuenire
thꝛonum gratie repꝛomititis. Si in viri⸗
di hoc fecit deuſ.ſi innocentiſſimo filio nõ
pepercit/in ſicco quid fiet/peccatoꝛibꝰſea er⸗
uis qualiter ignoſcet. Quin etiam mater
eius.mater benedicta.quibus oculis pec⸗
catoꝛes inſpiciet/qui tota hodierni dolo⸗
ris ſui cauſa ſunt. qui totam ſue grandis
anxietatis materiam pꝛebuerunt/dum pé/

pter eos vnigenitum dilectiſſimum / exa⸗

qi vulnerecuentum/ex nuditate ⁊ frigoꝛe
vaglentem cognoſcit? dolentem:? Atuero
quiſquis hoc dixerit ſciat nil tale timendũ

ſatiſfactum eſtiuſticie / ſatiata eſt/ non pu⸗

pueri flagellati meruit:qui factus eſta deo
nobis iuſticia atq; redeptio/in qͥ et ſi iuſti⸗

niet bis in id ipſum eum qui gratiam huiꝰ

cia appareat in ei attritiõe ꝓpter pctãnfa
ſuꝑeminẽter tũ apparet gra dei:qͥ vt ſeruũ

Bermo factus in die

redimeret tradidit filiũ ã̃ſi pecatorẽ puni

endum. Sed ⁊ tu virgo digniſſima non

abhoꝛre peccatoꝛes.ſine quibus nunqm

foꝛes tali digna filio qui licet ex te genitus

eſt. attamen nobis natus nobis datus.

Adimus ergo cum fiducia te.⁊ filium tu⸗
um. In quibus talis apparuit gratia dei
vt tu mat dei fieres iueniẽdo gratiã apud

deũ /⁊ ipſe hõ fili dei diceret᷑. Ita vt nõ du
bitauerit Aug. aſſe. erere. nullã iu reb ꝑ tys
oꝛtis maioꝛẽ iſta eſſe gram/dũ verbã caro

factũ eſt. De q̃ verbo locutur det ipſe nob

gratuita benignitate vbũu efficax ⁊ fructuo

☚, ——

ſum:meritis ⁊ pcibo tuis vᷣgo gloꝛioſa/que

ab angelo vocata es gra plena ãtonomati
ce.⁊ ðᷣina ſqalutatiõe quã repetim dicẽtes.
Aue ⁊c̃. (¶ Apparuit gra dei ⁊ ſaluatoꝛis
noſtri.⁊ reliq. Exhilareſce tu q perieraſ/mi
ſerãde bõ/erige aureſ/audi:⁊ gras age/qm̃

apparuit gra dei.datũ certe optimũ ⁊ do?⸗
nũ pfectũ.qm̃ gratia dei vita eterna.⁊ ſi do

min dat gram dabit 1 gliam. Nõ igi t᷑ in⸗

uanũ hãc dei gratia accipias / no p ingrati

tudinẽ in huiꝰ anni pncipio enceniũ tam

inſigne ꝑuipẽdas.Et attẽdas vigilant. q

nõ dixit apłs.apparuit ſapia dei.apparu⸗

it iuſticia dei.apꝑuit potetia. Illas qppe
magi⸗ extimeſcebat hõ re / pditoꝛ/⁊ dam/
natꝰ.quã ðᷣſiderabat Om̃ ſapia accuſabat
⁊ nõ hẽbat locũ negatio.nec valebat excu⸗

ſatio Adã vbi es ⁊c. Si voluerit mecũ cõ⸗

tendere(dicebat Job afflictꝰ)nõ potero ri

dere vnũ ꝓ mlle.
nabat. ⁊ nõ inueniebat᷑ appellatio.qꝛ au⸗
diſti vocẽ vxoꝛis tue ⁊c. Rꝛopterea idem
Job verebat᷑ oĩa opa ſua.ſciẽs ꝙ nõ ꝑcerʒ
delinauẽti . Hinc eſt ꝓphetica ſupplica⸗
catio.nõ intres in iudiciũ cuʒ fᷣuo tuo do.
qꝛ? nõ iu.in con.tuo om.viuẽs. Potẽtia ð
niq; accuſatũ ⁊ ndemnatũ puniebat/⸗ nõ
erat enaſio. A facie man tue.i.poſẽtie ego
defeci / ploꝛabat pſalmiſta. Et rurſus quis
nouit ptãtem ire tue/⁊ pᷣ timoꝛe tuo.i.t.di⸗

numerare: Et nemo eſt ꝗq de manutua poſ
ſit eruere.Hõ & qrebam ſapiam accuſan/

—

tem. nõ iuſticiã ↄdemnantẽ.nõ potentiaʒ

7 „

erecutioni ſniam demãdantẽ/atq; ſeuien⸗

tem . Abi ſeuientẽ. Seuientẽ nũc in celo
ↄtra apoſtatas ãgelos.nũc in ꝑadiſo ↄtra

parẽtes bmos. nuc in turri babelꝑ cõfuſio
nẽ linguaꝝ.nũc in terra ꝑ diluuiũ aquarũ

multaꝝ/nũc in pẽtapoli pecca trice.ꝑ ſub/e

Juſticia accuſatũ ↄdẽna /

dia iudicium:

ſionẽ oĩm. Sʒ ſolã gratiã miſantem ⁊ ab⸗
ſoluẽtẽ petebamꝰ.q̃ ſalui eſſemꝰ/nõ ex ope

ribo iuſticie qᷓ fecimꝰ nos.Et hec hodie no
bis apparuit. dum celauit deus potentiaʒ

in infirmitate. ſpiam in infantia. iuſticiam
in pietate ⁊ circũciſionis ſatſfactõne.Ta

q; impoſuerit deus ſilentiuʒ eis.⁊ ded erit
audientiã totã mie. Ita ſuperatis omibus
datur triüph gratie. Et hec apparuit ho/
die nobᷣ valde neceſſaria. HNam qͥd ageret/
q̊ ſe vteret bõ condẽnat in curia iuſticie / ſi
nemini datus eſſetlocus appellationis ad
curiam gratie/ſi non ſuperaret miſericoꝛ
Dicamus iterum q;' pꝛi
ſempiterna dei virtus atq; diuin itas (teſte
apoſtolo exeis que facta ſunt intellecta cũ
ſpiciebatur. ſicut antea dixerat ſapiens/
ex magnitudie ſpcciei ⁊ creature/ oteſt vi⸗
ſibiliter earum creatoꝛ agnoſci. S£ ed ⁊ ſa⸗

.

pientiam eius exoperibus agnouit que ex

—

clamans dixit. q; magnificata ſunt opera
tua domine: omnia in ſapiẽtia feciſti. Po
terat quoq; dei beniuolentia vtcũq; agno⸗
ſci in rerum dignantiſſima conſeruatione
et directione in ſuos fines. ſicut potentia
ex creatioge.⁊ ſapientia ex gubernatiõe vi
debatur. Quapꝛopter foꝛte gratiaz appel⸗

lat ſapiens nutricem omnium. Sed exre
paratione lapſi.exrecreatõne deperditi.ex

iuſtificatione impij maxime apparui ra

tia dei. NHam que gratia maioꝛ / que libera

lioꝛ. vel dici vel exiſtimari potuerat/qm
vttantum daret deus homini. vt pauper
fieret: quis hoc crederet.ſi nõ ↄſcius ſecre⸗

toꝛum dei Paulus aſſereret.quia pꝛo no/

bis egenus factuſ eſt / vt illius inopia diui

tes eſſemus. Gratia inſuper qualis mira/

bilioꝛ/ ꝙ; vt taliter compateretur. homiui
milero deus. miſer fieret. oppꝛobꝛium et
abiectio plebis.
ſericoꝛdie dei noſtri.in quib viſitauit nos

S

jſta nõne ſunt viſcera mi

—

deus oꝛiens exalto. Juquibus apparuit

gratia dei ⁊ ſaluatoꝛis noſtri hodie circũci
ſi. .. mplus vero domina natura. vt hu⸗

mano moꝛe loquamur.quauis in ſuo crea

turarum ſpeculo pulcer imo.in libꝛo capa

ciſſimo. in carmine ſonoꝛo. ⁊ armonico/
monſtraret potentiam dei efficientem / et
ſapientiam exemplantem. ⁊ bonitatem en
ctca finientem.pꝛimum exvnitate. ſecundũ

er vitate. tertiñ ex bõitate creaturaꝝ. Rur
ſus pmũ exeaꝝ mõ.ſcõm ex ſpecie.tenti ex

nerſionẽ ꝑuerſoꝝ. Zandẽ in ifer ꝑ inclu/. oꝛdie. Silt excreaturay menſura pot?tiã

Circumciſionis domini

Exr earũ nũero ſapientiã. Ex põderetrabę
te in ſuos fines bonitatẽ.vt q̃dã circulo in⸗

telligibili ex ipᷣo creante/⁊ ꝑ iᷣm exemplan

tem/⁊ in ipo finiẽte ſint oĩa/ nihilominus
mũdꝰbãc ſapiaʒ dei potẽtiã ⁊ bonitatẽ cogᷣ

ſcere hũs/nõ glificauit deũ neq; gras egit.

Sed voluerãt ſibi oĩa⸗/⁊ obſcuratũ factũ ẽ

inſipiẽs coꝛ eoꝝ/⁊ defecerũt ſœutãtes ſcru;

tinio.Quãobꝛẽ oꝛdinauit deꝰfacere opus

noue gre ſupꝛa naturã.vt eſſet gra dña re⸗

inaqʒ nature. Hã gra eiꝰq̃ ⁊ mia.ſuꝑ oia
9 9

opa eiꝰ.Quegr̃a lʒ ſupboꝝ oculos ſua lu⸗

minoſitate cecauerit.illuſtrauit mẽtes hũi
liũ.ſicexultãs ieſus in ſpũ. Cofiteoꝛ inqt
tibi pr celi ⁊ terre.qm abſcõdiſti heca ſapi

entibus ⁊ pꝛudetibo/⁊ reuelaſti ea ꝑuulis.
Ita pr.qm̃ ſic placitũ eſtapð te. Placituʒ
nõ meritũ.vt nõ głietur añ eũ ſtulta pᷣſum⸗/
ptio oĩs carnis.q in ſapietia deũ nõ cogno
uit. Jõ placuit ꝑ ſtulticiã pᷣdicatõiſ nouegᷓ
tie.ſaluos facere credẽtes. Hoc autẽ opus
gre.apparuit manifeſte in eo ꝙ verbũ caro
factũ eſt/vbi totũ oꝑat᷑ gra.totũ ſibi datur
Nil aut paucũ hʒ natura/neq; ex radiceſu
perioꝝ aſtroꝝ/⁊ cõſtellationũ.ſic impietaſ
q̃rũdã finxit. Neq; ex actione ĩferioꝛi elem̃
toꝝ.ſaltẽ q̊ ad modũ qͥ ſubitꝰfuit. Vbi pᷣte
rea patitmiſicoꝛs ⁊ miᷣatoꝛ dũs.vt ſaluet
⁊ regnet pᷣuaricatoꝛ hõ reꝰ. Painaue
benignitas ⁊ hũanitas ſaluatoꝛis nr̃i dei

vt alibi gaudet apls.Apparuit inq; miſti⸗

ce hechũanitas.vt ſignũ magnũ in celo ce
loꝝ do. Nam ſibi hipoſtatica vnione con
iũcta ẽ/⁊ hec q̃ſi mulier amicta ſole iuſticie
qꝛ plena gre luminoſe/⁊ luna totiꝰ mutabi
litaꝭ natuxre ſub pedibo eiꝰ/rõne auctoꝛita
tis imꝑioſ ⁊ coꝛona ſtellaꝝ.xij.q̃ ſunt. xij.
pꝛogatiue ſingulares in capite eiꝰ.ex dña⸗
tionis ſublimitate. Nã et benigna hũani⸗
tas dei ſaluatoꝛis nr̃i vniuerſum mom ſpi
ritualiũ eternarũq; creaturaꝝ purgat.illũi

nat.⁊ ꝑficit.ſuꝑioꝛ eis in oꝛdie hierarchico

ſtabilita.vt ſol qͥdã eternitatiſ. Imperiũ q̃

qʒ poſſidet ſuꝑ vniuerſũ materiale atq; coꝛ
poꝛoũ.vt ex miraculoꝝ oꝑatione mõſtratũ
eſt. Duodeciĩ poſtremo pꝛogatiuis.q̃ſi to⸗
tidẽ ſideribo coꝛonata refulget.q̃tuoꝛ in cõ⸗

patione ad diuinitatẽ. Tottidẽ in ↄꝑatiõe

gie ad carn ẽ ⁊rurſus totidem in cõparatõ

ne ad totã reꝝ vniuerſitatẽ. Cõſidera hũa
nitatẽ huiꝰ pueri hodie circũciſi in oꝛdine
ad diuinitatẽ:⁊ inuenies ꝙ in ea tanq; in
oꝑe pᷣclariſſimo ſuperaliud/oẽ creatũ reluꝰ

multus eſt h̊ ᷣmo.⁊ ad inter
cilis/⁊ oꝛõ nr̃a ad alia ꝓperãs expediri deſi
derat.coartemeã infra limites pñtcelebꝛi
tatis.Et duobo qᷓſi gradib itinere bꝛeuia

cẽt q̃tuoꝛ attributa.q ſunt dei potentia. öᷣi
ſapia.dei iuſticia.⁊ ſupeminent᷑ dei gra q
circulo qdam ſpũali infimũ ſummo iũgit.
pacẽ oꝑãs ĩ terrꝭ ⁊ icelo.Cõſideraaiam in

oꝛdie ad carnẽ⁊ iuẽieſcarnẽ ab ea qdrupli

ci dote decoꝛari.Agilitate.ſhᷣtilitate.ipaſſi

bilitate.⁊ claritate.Et ꝙ in via non ita fie⸗

bat.B erat ſpẽale diſpeſationis diuie mira
culum: Deinde ſi conſideraueris huma⸗
manitatẽ huiꝰ pueri in oꝛdie ad creaturaz
vniuerſam.videbᷣ eã tanq; inſtrumentũ di
uinitatis hr̃e oẽ ptãtem in celo ⁊ in terra in

mari.⁊ in oĩboabvſſis btõs illũiat ⁊ ꝑficirt

in celo.viatoꝛes iuſtificat in tra.alios non

plene iuſtificatos dimittit h̊ vł alibi in ma

ri purgatiõis.Alios obſtinatoſoãnat ⁊ de

turbat in abyſſũ dãnatiõis.

to decurrat.Et dicam?ꝰ ꝙ apparuit gr̃a dñi

pᷣmo in humili ſubiectioe ſua ad legẽ circũ
ciſionis. Poſtq;; impleti ſunt dies octo vt

circũcideret᷑ puer/inqͥt euangeliſta.Appa

ruit ſcdᷣo in pplłli redẽptione ſᷣm nomẽ ſal/

uationis.vocatũ eſt nomẽ eiꝰ ieſus quod
vocatũ eſt ab angelo puſq; in vtero ↄcipe⸗
retur. Cauſaʒz reddit angelus apud Mat/⸗
theũ qm̃ ſaluum faciet ppłm ſuũ a peccatꝭ

eoꝛum. Hoc modo euangelium cum epi⸗

ſtola ſociantes.vtrunq; per alterutrum de
ducamus ſub duobus tantum gratie dei
ſignis.queſunt humanitas ſeu humilitas
pꝛimum ſignum.⁊ ſcõᷣm benignitas ſeu ca
ritas. Vnum in circumciſione. In nomi⸗
natione alterum/vt verum ſit ꝙ apparuit
humanitas in pꝛimo miſterio.benignitas
in ſecũdo.⁊ gratia in vtroq; dei ſaluatoꝛis
noſtri. 6 Itaq; quis fidelium non perſpi⸗
cuum habeat ⁊ compertum/gratiaʒ dei ho

die apparuiſſe.dum attendit ꝙ ipſe legis

conditoꝛ.duro ſelegis vinculo quaſi ſeruꝰ
aſtringit.⁊ fit ſub lege velut infans.veluti
potens.⁊ peccatis obnoxius:Ad quid ita
Nimirum vt ingratitudo neq; pꝛeſumptõ
nis humane/confunderetur ⁊ erudiretur.
que in tantam pꝛoꝛupit audaciam/magis
vero amentiam.vt diuinitatis maieſtateʒ
appeteret.volens eſſe ſicut deus:ſciens bo
nũ ⁊ malũ.ꝓpterea ðs medicamẽtũ ↄtrariũ

hũilitatꝭ oppoſuit ðᷣſcẽdẽs a ſũmo ſue ma⸗
ieſtatis/ad uma viliſſima nr̃e huanitatis.

. — — ,

igratitudinẽ nimiã ipᷣe gratiã oñdit ifinitã

impietatẽ malã hoſpitẽ ⁊ ſodalẽ ꝑfidiã/⁊ ſe
cularia deſideria q̃ mergũt in iteruũ.ſobꝛie

iuſte ⁊ pie viuamꝰ in h̊ ſeculo. Sobꝛieq̊

imitãtes hũc pueꝝ. ⁊ circeũcidamꝰ ꝑ diſci⸗

ſibo nr̃is. Circũcidat᷑ coꝛ a pᷣſuptiõis pᷣpu⸗
tio.ne plus ſapiat q; oꝑtet.nec pꝛudẽtie ꝓ
pꝛie initat᷑. Circũcidat᷑ iᷣm ab oĩ carnalita
tis exceſſu/⁊ ſine ſoꝛdib⁊ colluuievolupta
tis.ſit puꝝ ⁊ mũdũ.Circũcidãt᷑oculi ne vi
deãt vanitatẽ/os ⁊ lingua ne loq̃nt᷑ mẽda⸗
ciũ/aures ne audiãt detractionẽ.tactꝰ ⁊ gu
ſtus ab oĩ lubꝛicitate/ totũ coꝛpꝰa rebellio
ne aiam ↄtumaci. Vt ſobꝛie viuamꝰ in
nobiſmetipᷣis. Viuamꝰ⁊ iuſte apud ꝓxi⸗
mos reddẽteſ vnicuiq; qð ſuũ eſt.cui vecti

mus tãdẽ pie ðo adherẽers fiẽ ⁊ ſpej ⁊ ꝑ
caritatẽ/circũcidẽtes oẽm erroꝛẽ⁊ ſuꝑſtiti⸗
onẽ ꝑ fidẽ/oẽm deſpatõʒ ⁊ pᷣſũptõʒ ꝑ ſpem
oẽ odiũ ⁊ cupiditatẽ ꝑ caritatẽ. Sit in no
bis fides vᷣa ⁊ viua ſᷣm vim rõnabilẽ exre
cognitõe ĩmẽſe ſapie.Sit ſpes certa fᷣmvi
iraſcibilẽ ex pfeſſiõe ſũme eiꝰ potẽtie. Sit
caritas feruida/ex ↄſideratiõe ſũme beni⸗
uolẽtie ⁊ greſ/q̃ apꝑuit hodie in circũciſiõiſ
hũiliatiõe. Hoc mõ ſobꝛie itra nos / nuſte
iuxta nos/⁊ pie ſupꝛa nos.viuem in 3 ſe/
culo. Szʒ ve tibi peſſima.ve tibi neq;ᷓ in
gratitudo coꝛdis hnani/coꝛdis incircũciſi
7 certe inhũani /dũ ad tantã gram notiſſi⸗
mã dei tui/ñ coꝛrigeris / nõ emolliris / ñ fle
cteris. Hũilis eſt ipe qͥ eſt de? bñdictus in
ſecula.⁊ tu ceruicẽ erig.tu ſuꝑbᷣ tra ⁊ cinis
Zu ſoꝛdida pell inflaris ⁊ tederis.Tu in

ſtercoꝝ ⁊ vmiũ.Hüũilis ẽ ipᷣe legifſatoꝛ tu⸗
obßuãs legem tuã/⁊ tu q̃ttidie legis ſue iu⸗

gis. Hũilis poſtremo inuenit᷑pius erga te
misficoꝛs ⁊ benignꝰ/⁊ tu plenꝰ ipietate.er⸗
roꝛes fingis.⁊ ſeq̃ris ſuꝑſtitiones/de eo qʒ
vel ſupbe pᷣſumis.vel deſperas ſuperbius
Ad ipᷣm deniq; nullo pietatis.nullo dile/⸗

inſeqͥ bumilẽ hoĩem.vſq; q̊ pudebit humi

Sicaduerſus auariciam pꝛimi bominis
ipſe ſummã liberalitateʒ. Sic adquerſus gu
lã eiꝰipᷣe ſummã frugalitatẽ. Sic aduerſꝰ

erudiẽs nos facto certiſſimo. vt abnegãteſ

ad nos. Juſte qᷓ ad ꝓximos. Pie ͥ ad deũ
⁊ ſctõs. Huũiliemus igit᷑ aias nr̃as legi.

pline cultꝝ.vitioꝝ ſuꝑfluitatẽ a nob ⁊ ſen/

gal. vectigal.cui honoꝛẽ.honoꝛem. Viua

& inflaris ⁊ tenderis ſoꝛdida pellis/ſaccuſ

gũ ſuaue ⁊ leue ↄtumacit᷑ excutis ⁊ ↄfrin⸗

ctionis affectu mouerꝭ. Pudebat foꝛtaſſiſꝰ delendo ?de
riebat ianuã ꝑadiſi.

Bermo factus in die

lẽxpᷣm imitari. Aide ſtupẽdũ ⁊ hoꝛreſce.

flagellat᷑ in circũciſiõe leo detrbu iuda. vt
hũiliet canis moꝛtuꝰ.filius hoĩs putredoꝛ
vᷣmis. Circũcidit᷑in carne puer Jeſus.vt

abſq; ppucio nos in coꝛde ⁊ ſenſib manea

mus. vt cũ abꝛaã nos filiũ vnigenuũ cum
tota familia ⁊ vnaculł.̊ eſt ſpm̃ nr̃m cũ af

fectionib ⁊ cognitionibo vniuerſ circũcið

re diſcipline cultro neqᷓq; omittamꝰ/ſʒ tol⸗
lamꝰoppꝛobꝛiũ egvpti/ſi neq; ꝑire ð pplło
neq; fedꝰ di irritũ efficere voluerimus
Oẽs qͥdem h agere ↄuenit cleꝝ pcipue.ſic
ipe p̃ ceteris in dñi ſoꝛtẽ electus ẽ. Exultet

reat in eo gr̃a dei ⁊ ſaluatoꝛis nr̃i.. Seec
heu dlerꝰ hodie quẽ ꝓ maioꝛi gra. gfe viciſ
ſitudinẽ repẽdere dignũ fuerat/plus alijs

igit᷑ cũ tremoꝛe humili.⁊ gras ke en

replet᷑ ingratitudit.⁊ ppuciũ ſibi fecit ĩpie/
tatibo ⁊ ſecularibo deſiderijs/neq; ſobꝛiene
11
2

q; iuſte.neq; pie viuẽs in B ſeculo. (
ꝑgebã in meditatiõe mea.ſatirã in cl

4
de

dlamare. Heq̊.n. in tã vberi indisgtiõis ma

teria deeſſe vba potuerãt. Dum ecce ſtu⸗

dioſitas ſpeculatrix/ iĩpoꝛtunitate qdã ſua.
graãdem qõnum ſpeculatiuaꝝ ſiluã appo⸗

nerevidebat᷑.vt plus ſibi q; edificationide
ſuirẽ.Dic inqͥt ſi xpᷣs circũciſus eſt an

circũciſus reſurrexit in glia diſp gentibo fa⸗

ctus. Ita me pie tenere rñdi:ad houoꝛem
eoꝝ ex qbe xpᷣs fuit m carnẽ.q eſt ðs bndi
dictus. ⁊ ad ꝑuerſoꝝ ↄfuſionẽ. Dic ꝑti⸗

culã illꝗ carnis vᷣginee. vt multi ferũt dimi

ſit in terris. Et talis de effuſo tũc ſanguine
qõ eſt: Rñdi q̃ſdax pr̃es eſſe de integritate
hũane nature ⁊ neceſſitate/ſine qb nõ ſub
ſiſteret. Quaſdã de ↄgruitate.ſine qb ne⸗
q; pfecte neq; decent᷑ exiſteret. Quaſdã de
ſupfluitate. Pꝛime due reſumpte ſunt ſic i
alijs reſurgentibo fiet nõ optet h̊ de religs.
Si qs igitotenderit ꝑticulã illã cum ſan⸗
guine fuiſſe de integritate humanitatis pÿ
mo vel ſcõo modo /illa reſumpta ſunt.⁊vel
in terra nõ manẽt vel multiplicata ſunt

Erat ne igit᷑pars illa carnis vel ſanguinis

per cõicationem idiomatũ deꝰ.⁊ ſi de tꝝ ;

homo. Huius rñſionem tãq; egentẽ lõgiſ⸗
ſima ⁊ ſubtiliſſima ꝑſcrutatõe/pᷣtereo. Et

conſeqnter illã ſi ſit adoꝛãda adoꝛatiõe la⸗

trie. Perge ad alia: 2 melius eſt hic nihil
q;ᷓ pauca dicere.(Dicad qͥd ꝓderat circũ
ciſio? Reſpondeo pꝛoderat oꝛiginale pec/
catum delendo ⁊ dando gratiã.ſed nõ ape⸗
Sie q̃le dabatur p

— —— S-S---— .

—

—JSGJGRN — —— .

— — —

— ——

e
de⸗
ne
m
eſ
de

Dic cur circũciſio qᷓ data ĩ fedꝰ eternũ c

g–

cCircuinciſionis domini

feminis remedium: Reſponſio fides pꝛo⸗
pꝛig ſi adulte erant.vel parentũ ꝓ puulis.
An alienigenas obligabat? Rñſio non

Cur añ diẽ octauũ nõ ipẽdebat᷑: Rũſio
ꝓpt teneritudinẽ.⁊ ad reſurrectiõis miſteri
am? Dnde filijs iſr in defto nõ circũ
cif: Pie teneo fuiſſe cũ eisa deo reuelante
movſi diſpẽſatũ.Dic ſi ꝑ cognationẽ ſpũa
lẽ circũcidẽs circũciſo iũgebat᷑: Puto cog⸗

tionẽ hãc mag hũana ↄſtõne. q́; naturali

at᷑ du plici caractereä/⁊ ſi i
triuſq; ⁊ dũ circũciſio nbaslilereſ⸗
ſſa
uit.qᷣd dico ceſſauit/iĩmo fapta ẽ moꝛtifera

ageo vt Paul? denunciet ſi circũcidimini/
xps nihil vobᷣ ꝓdeſt: Dico ꝙ ꝓpe nõ ceſſa

uit. ſz trãſijt in baptiſmũ.cuiꝰ erat figura/⸗
qͥq igit᷑ mirãdũ.ſire exhibita figura ceſſerit
¶Szʒ auget qõnis admiratõʒ.cur ꝓpt ↄß⸗
uationẽ circũciſionis ⁊ alioꝝ legaliũ/pau⸗
lus reſtitit petroĩ facie/cũ tñ ipᷣe q̊ſdã circũ

ciderit. Igit᷑ ̊ͥ pacto repᷣhedit ipſe qð age/
bat!⁊ pᷣftim ſuꝑioꝛẽ ĩ auctate.aplatũ ſenio
rẽ.⁊ in gra ↄfirmatũ die pẽtecoſtes.q̃literĩ

culpat paulꝰeũ/⁊ narrat non recteãbulaſſe

ad vitatẽ euãgelij Rñſio diſtinguẽda ſunt

tꝑa ⁊ ↄcoꝛdabũt᷑ ſcpture.TLꝑs circũciſiõis

tripir cucurrit. Currebat pmo vtiliter vſq;

ad baptiſmũ.Secũdoſ ꝑmiſſiue apud iu⸗

deos vſq; ad publicationẽ euãgelij plenio
rẽ vt mr ſinagoga honeſtas hret exeqͥas.

Sʒtũc apud getes/⁊ pꝰ apð oẽs peſtifera
fuit eiꝰ obnatio.ꝓpt᷑ea CPetrꝰ ⁊ Paulꝰlici

te qſdã circicider̃t ex iudeis tꝑe illo medio
SDʒ qꝛ facta petri circa iudeos.gẽtiles ſcã⸗

daliʒabãt.q̃ſi ſic deberẽt circũcidi.· Paulꝰ

docctoꝛ getiü auertit petꝝ dere hmõi. qͥ to⸗

ta ſibi hũilitate paruit/i ita neut᷑ peccauit
ſaltẽ moꝛtalr. ¶.¶

cis. Certe ex auctate legis diuĩe iubẽtisfra
ternã coꝛrectiõʒ/cui lege nemo nõ ſubiectꝰ

eſt ¶ Quid ſi petrꝰ vᷣſa vice Kards retkitſſ

ſet in faciẽ nolẽs adqͥ eſcere. An paulꝰſe ab

eo ſubtraherean nõ obedire: An ad ecclie

ↄſiliũ appellare potuerat: Si ↄciliũ in H̊

ſupꝑius erat petro vel ecõtra/ſi paulꝰreſtitit
petro vt eiꝰ cardinalł exñs:vel vt eqlẽ ſe de⸗
putãs et nihil a petro auẽtatis.ſic neceuã/⸗

vel diuino iure inuẽtaʒ. Quod ſi qͥs galiter
ſentiat ꝓpt᷑gram ꝗᷓ ↄfert᷑.dicat ↄſeqnter ſic
de baptiſmo. P.can kenciſus ſilq; ba
ptiʒatꝰ/inſignieb
eo gra duplex augebat᷑. Ita ſi capax erat v⸗

geliũ ſuũ recipiẽs: Quid ſi de facto in pau

lũ excõicationis ſnias ꝓmulgaſſet.an eas

daul?timuiſſet: Ouidſi Petr pſtitiſſet i
erroꝛe.nunqd eo facto papatũ ꝑdiderat:

6

ꝙ ſi nõ nunqͥd m deponẽdus erat ⁊ ꝑ qs

quõ: An ↄciliũ ſine eo potuiſſet in h̊ caſu

celebꝛari?Quid ſi petrꝰvi armata erroꝛem

ſuũ defenderevoluiſſet: nunqͥd ipo etiã ma
nęæte papa.vim vi licuiſſet repellere aut ver

bis aut carcerib aut ipᷣa deniq; moꝛte

Hieronym pterea ⁊ Aug. doctoꝛes eximij
cũ diſcoꝛdẽt inhhac materia nunqͥd alter eo

—

rũ dicẽdus eſt hereticꝰ? Ille paulũ diſpẽſa

tione merifü h Petn iuſterephenſufuiſſe

defendit G
ne arcũciſt

litſniam ſʒ igcobꝰ: Innuebã ſtudioſitativt

taceret/⁊ nõ poneret in celũ os ſuũ Tũc ex

clamãs dixit: Nunqͥd nõ expedit de talib-

inqrere.vt ſciat qͥlibet magnꝰ cũ puſũlo q̃

litatẽ ſue potẽetie.ſue ſubiectionis ſui coꝛ⸗

dis.q̃ ſibi cõpetit iure diuino/naturali:vel

hũano. Alioqͥ n erroꝛ facile ſurripet ⁊ con⸗
fuſionis hoꝛroꝛe cũcta fedarent᷑. Quid eſt
igit᷑ qð innuis mihi q̃ſi non liceat de potẽ⸗
tia Petri diſputare? Honne de oĩpotentia
dei qttidie ꝑqrimuſ. Sed tñ vis vt iſta nc
ptereã. reuertamurad puer Jeſum ¶ Dic

ſi pueꝝ iſtũ circũciſionis doloꝛ attigit.cuʒ

vtiq; gaudio magno frueret᷑. Sic ⁊ foꝛte
tãtus q;tus in paſſione nũcpᷣuiſa i ſi
coꝛ eius motib oppoſitis dilatatione ⁊ cõ

ſtrictöõne ſimul mouebatur: Reſponſio nõ

opoꝛtet.quia gaudiũ ſuperioꝛis poꝛtioniſ
non redundabat in coꝛpus.

compatiebat᷑ ei mater ſua cõſcia tanti gau⸗

dij.tantiq; miſterij non ignara? Reſpõſio

compatiebat᷑ ⁊ iam ꝑtranſibat gladius ani
mam ei. vt non eximeret᷑ ab illa regula.q;

p multas tribulationes oꝑtet nos intrarei

regnũ dei.Et hoc hoꝛrendũ ꝓ peccatoꝛib

alr. ¶Sed dic ſi Pen?nõ erra⸗
bat in fide/q̃liter ſibi dixit Paulꝰ cur itra fa

quia aut hic erũt in laboꝛe hominum per
penitentiam.aut in ſocietate demonum ꝑ
damnationem ¶ Ceterum dic cur hoc po

tiſſimum die chꝛiſtus circumcidi voluerit.
ſuperſtitiones impie in his Jannarij kal.
plus vigeba ann vt eas deſeren⸗

das oſtenderet.

Rur nondum ceſſaue⸗
runt neq; in dero.neq; in populo.tam ſuꝑ
encenijs ⁊ alijs obſeruationibus vanis et

vagrijs.q; ſuper ritibus impꝛobis per eccle

ſias/quos appellant ludos fatuoꝛum. ſi⸗

cut vᷣ̈e fatuitates ſũtmo inſanie ſacrilege

Poꝛro cur in cõcilio de ceſſatõ
ionis petrꝰſũmus põtifexnõ tu

ic ſi vere

—

„.

4

4.

.

1*

8* .*
.

*7

*

*

*
„

4

Bermo factus in die

impie ⁊ blaſpheme.q̃s int᷑ ecciaſticos ĩpu⸗

ne fieri ſtupoꝛ eſt: Nuũquid apponi deberʒ

ꝓuiſio. Ita deberet. ſed pluries audiſti
qõ ꝑðbet / ſoluit ꝑ nõ facit. Pꝛouideat gra

aluatoris nr̃i ⁊ ſũmi põtificis diligẽtia
Queſtiones hmõi multiplicare mag
nagis ſatagebat ipoꝛtune nimis ſtudioſi⸗
tas ſpeculatrix in meditatione mea. Cui
ego.Noli pᷣcoꝛ mihi moleſta eẽ.Locũ ⁊ tẽ
pus alið expecta/Hõ ẽ iſte diſputatõis ſpe
culatiue actꝰ.ſed edificatiõis pꝛactice. Lu
interi ſecedas alioꝛſũ.vt de gra dei ⁊ ſignis
eiꝰ/certo ꝑgat itinere ſᷣmo nr̃.pᷣſertim ad ſi
gnũ ſecundũ qð eẽ poſuimꝰ benignitatem
ſaluatricẽ.ſicẽ notat᷑ in nois impoſitione.
Sitñ pus er eis q circa pmũ ſignũ dixmꝰ
qð eſt hũanitas ſeu hũilitas/ↄſiderationẽ
moꝛalẽ q̃druplicem notauero/fFm q̃tuoꝛ ef
fectus gratie dei:.qͥ ſũt abnegare ĩpietatẽ et
ſecularia deſideria. Sed ⁊ ſobꝛie/⁊ iuſtei/et
pie viuere in hoc ſecłlo. Quãqᷓ; maleſuaſa
peſtis adulatio ꝑſtrepat/aſuſurrãs loq ꝓ/⸗
ßibeat / all. erẽſqꝙ vetere puerbio.vᷣitas odi

um parit.Et ꝙ nõ opuſeſt teneras moꝛda

ciraderevero anriculas. Sʒ plus roboꝛis
affert apls in fine eple/ ſtimulãs quẽlibet
Hicaroet in ꝑſona Tyti. Hec loqre ⁊ ex

oꝛtare.⁊ argue cũ omni iperio. Nemo te

Pꝛuma conſidera /

tio ad apparẽtẽ gram di in circũciſionelhu

–—

milis pueri Jeſu. Pꝛinceps vel pᷣlat qᷣli⸗
bet / ꝛſi dicat᷑ ſolut? legib.pati dʒ legẽ quaʒ
ipe tulerit.Tũ ꝓ ſubditoꝝ exẽplo:tũ ꝓ re⸗

uerentia pᷣſtãda dᷣo/vt appareat gra dei in

eo/⁊inõ ipietas aut ſecularia deſideriavide

deant᷑ dnari. Poterã hic vti gentiliũ exem⸗

plis ꝓpꝛias in ſe leges q;uis duriſſimas ſ⸗
nantiũ/q aler? meminit. Sed abuu⸗
de ſat ẽ ad exemplũſũmꝰlegiſlatoꝛ xpᷣs / et

poõtifer ſupmꝰ/qͥ ob h̊ legẽ ꝓpꝛia nõ ſoluere

ſz in ſemet iplere voluit vt eiꝰ
pncipũ pᷣlatoꝝq; iſtructio. O Vbi nihilo⸗
minus notadũ occurrit ↄtra eos qͥ tãta ob⸗
ſtinatiõe legib moꝛtuis hũanis adherẽt/
legẽ viuã fundatã in lege etna/ꝛ in eqͥtate/
ſen epikeyã penitꝰ vel igrãtes vl ſpernẽtes

wꝓvlex ꝑficit᷑ ⁊ iplet᷑ dũ vel in finẽ melioꝛẽ/vł

ſalubꝛioꝛiba medijs oꝛdinat᷑ qͥ finis ẽ cari⸗
tas/ſ̃m aplm. Alioqͥn xpᷣs legẽ antiquã ñ

pleſſerc, ſoluiſſet. Et ̊ů documẽtũ n me⸗
diocriter ſpectat ad ſciſma pñs/cuiꝰ ſedatõ⸗

nẽ inuenirenõ ſufficerẽt leges hũane iã cõ
dite.niſi ſuꝑioꝛ lex diuĩa viua ⁊ architecto⸗
nica ↄſulat᷑.QOð qꝛ foꝛte ñ ſatꝭ aaũ ẽ vſq; ĩ
pñs.obtigit qð ait dũs in Eſaia. Timue⸗

rũt me mãdato hoim ⁊ doctrinis. Jõ ecce
ego addã vt admirationẽ faciã pplo huic.
miraculo grãdi ⁊ ſtupẽdo Peribit enĩ ſapi
entia a ſapientibo eiꝰ.⁊ intellectꝰ pꝛudẽtiuʒ

ciꝰ abſcõdet᷑. Ex qͥ loco ſũpſit Jeſus illud

ipꝛopenũ ↄtra phariſeos.qꝙ irritũ faciebat
mãdatũ dei ꝓpt ſuas traditiões.Audirent
vtinã iſta auniboſuis hi qͥ legẽ euãgelicã.le
gẽ diuinã cũ ꝓfeſſoꝛib ſuis deſerẽtes.hũa⸗
nis inuentiõib incumbũt ton/adeo vt ad
ſuperioꝛẽ legẽ illã oculos attollere vel non
valeãt ex ruditate.vel nolint ex iniqͥtate.vł
negligãt ex inerti ſegnicie.Cũ t vbi leges
hũane nõ ſufficiũt/put in ſciſmate pñti cõ⸗
ptũ videt᷑/vt ad legis diuine radicem ⁊ int
pᷣtationẽ ↄſultatio referat᷑.⁊ ſᷣm eam ↄſtitu

tio foꝛmet / neceſſe eſt. Quid ãt mali qͥd pꝑe
riculi.qͥd ↄfuſionis attulerit ↄtemptus fa-⸗

cre ſcripture/vtiq; ſufficiẽtis ꝓ regimiĩe ec/
cleſie(alioqͥn xpᷣs fuiſſʒ legiſiatoꝛ iĩꝑfecꝰ(
interroget᷑ expientia:ↄſideret᷑ clerus.cui de
ſpõſari debueratſapietia.q̃ de ſurſumẽ pa

cifica ⁊ pudica/an ipᷣe foꝛnicatꝰ eſt cũ adul

tera illa meretricula ſapia terrena/animali

⁊ diabolica?: Status inſuꝑ ecclie nõne fa⸗
ctus eſt totꝰ q̃ſi bꝛutalis ⁊ mõſtruoſus:vbi

celũ deoꝛſum.h̊ eſt.ſ.id qð ſpũale eſt·/⁊ ter⸗

ra ſurſum.ſpũs fᷣuiẽs/⁊ caro dominãs.pᷣn
cipale acceſſoꝛiũ.⁊ acceſſoꝛiũ pncipale/vſ⸗
q; ad b / vt quidã delirare nõ dubitẽt.q; pĩ
uẽtiones huanas ẽt meliꝰ qᷓ; ꝑ legẽ diuinã
cuãgelicã regeret᷑q̃ſi minꝰ ſit aia/q; coꝛpꝰ.
2 ſpũalis q; carnalis fructꝰ. Hec aſſertõè/ꝑ
meã fidẽ. blaſphema ẽ,nedũ ealſa. Euãge
lica qppe doctrina/ꝑ ſuos ꝓfeſſoꝛes dilata
uit ecciam vſq; in celũ.q; filij agar exqͥrẽteſ
ſapiam q de terra eſt / deiruſerũt vſq; i cenũ

Etꝙ nõ extoto coꝛmuerit ẽ ex gra dei.⁊ ſal
uatoꝛis nr̃i.Hec ego loqreo liberius/quo

mihipſcius ſum nõ exqſtu.non ambiu.ñ

ad laudẽ ꝓpꝛiã mee ꝓfeſſionis / ſed ꝓ aſſer⸗

tione vitatis.⁊ vtilitate publica hec dice⸗

re. Quia ad veritatẽ/cunaa iſta theologiaʒ

hactenꝰ minꝰ debito ꝓmouit.ne dicã ſpꝛe⸗

uit.qᷓ tũ omnẽ ſibi/q̃ pollet/glam adqᷣſiuit
Per qͥd: Per pᷣdicatõnẽ hũilem generatri
cem deuotionis in coꝛdibo fidelin maxime
Pncipũ. Nã ſi deſit religioſa deuotio.ho⸗

noꝛatio eccliaꝝ qlis erit? Pꝛouideat gra

= = = = = — — — —— — — — — — — — ———rerer5—

N

i
2
6
pi
i;
la⸗
i
ren
ie
in
14
hon
len
s
t
lu
de

i

ſe
ct
id
nint
iiell
imi
l
ſa⸗
dn
N
En
Noni
co
ſani
Lig
Gdlie
Gid
Gieenn
na
Hlo
bini
ſn
liſte
ſi
I
une
ho⸗

E

Circumciſionis domini

ſummi pontificis vt nunc cepit.
Coſideranio ſecũda
Pparens gratia in hũilitate pueri
Jeſu circũciſi /docet pꝛelatũ quem
ibet. vt iuxta conſiliũ ſapiẽtis / po
ſtum a Zullio q;ᷓto maioꝛ eſt: humilietſe

in omnibo.Et ab omni ſe ſuperbie intem/

perantieq; ſigno/ circumcidat.Tanto eni
eſſe humilioꝛ/⁊ ad ſeruiẽdũ pmptioꝛ qͥſq;

debet ex munere ait Bꝛego.q;to ſe oblgatõ

rem eſſe conſpicit in reddenda ratiõe. Naʒ
ab eo cui plus cõmittit᷑ plus exigitur.· Ita
vt ſaluberrimũ ſit chꝛiſti documentũ / me⸗
taphiſicali ratione fundatũ.Qui voluerit
eſſe maioꝛ inter vos erit omniũ minoꝛ mi

niſter/qꝛ ᷣm magnitudinẽ dominationis

eſt ſubiectionis grãdioꝛ obligatio.quãob⸗

rem ſummus põtifer non ficta verboꝛum

humilitate/ſed veritatis attentione pꝛofũ/⸗
da/nominatur ſeruus ſeruoꝛum. Et certe
ita ſeruꝰ.vt ſᷣm pᷣꝑationẽ coꝛdis ⁊ ſi nõ ſem
per ſᷣm exchibitionẽ oꝑis / ipe vitã ſuã:q;to
magis ſtatũ ſuũ exponere ꝓ cuiuſlibet ſub
diti ſui ſalute.nedũ ꝓ toto grege/teneatur.

Hooc ita ſentire catholicũ eſt ſtabilitũ in H̊
vitatis verbo.bonꝰ paſtoꝛ aĩiam ſuã ponit

ꝓ ouibaſuis.Et ita coꝛde cedit᷑ad iuſticiã

oꝛe aũt vł ſcripto ↄfeſſio fit ad ſalutẽ. Alio

qn nõ iniuſtꝰ fit lucifer qui ita pᷣeſſe voluit

ſm docctoꝛes vt ſubiectiõis viciſſitudinem

ſubditis nõ referret/cũ ex oppoſito ipᷣe plłꝰ
alioꝝ cõmodis obſeqͥ velle debuerat. S
Erx hac iteꝝ ↄſideratione/culpanda reddi
tur pompa ſuꝑba.põpa male ſobꝛia pᷣlato

rũ q̃rund in faſtu mũdano ·querentiũ ni⸗

hilominꝰ excuſationes in pctis.⁊ dicentiũ

ꝙ bec pompa honoꝛat ecchiam. Honoꝛat

vero. ĩmo vere onerat ⁊ deſtruit factis ⁊ exẽ
plis.Neq; enĩ in oꝛnatu ſpẽdido.neq; in

lautouiuio neq; enĩ In diſcoloꝝ ⁊ coma⸗
tuloꝝ cdlientũ numero / ſed in ſpũ mundo/

*

⁊ cõſideratione ſctã/honoꝛ ece eſiaſtic? illu
ſtrat᷑. O ſiqͥs pᷣlatoꝝ in pompis iſtis pue⸗

rili ⁊ vana exultatione delectetur.ſi ad bo⸗

noꝛes caducos gloꝛiabũdus exhilareſcat.
ſi de ſe faciat idolũꝛ ſtatuã Nabuchodono
ſoꝛ/gaudẽs laudari.gaudẽs coli/⁊ nõ poti
us echoꝛreat inſtarxpᷣi.qͥ ſummoſ inter ho
noꝛes fleuit.ſi nõ memoꝛ ſit iubẽtis in ve⸗
ſtitu ne glierꝭ vnq;.⁊ i die honor tui ne ex⸗

tollar Uidᷣat obſeqovidat tal ne tãdẽ ſeip

tanta ꝓpꝛie ⁊ aliene adulationis ludiſficatõ

6

ne decipiat / qd iuxta vᷣbũ comici / ex ſtulto

Hẽ ex vani glioſo/inſanꝰ ſiat. Qualit᷑ inſa
nus: Certe leſus in iudicio rõnis ſiẽ̃ ledit᷑
philocaptꝰ.Oiĩs qͥppe paſſio ꝓfundata et

radicata circa aliqð ↄcupiſcibile. ſit illud

honoꝛ.ſit opulẽtia.ſit ãbitio.ſit voluptas⸗

reddit hoĩem demoniaco ſilem.ſᷣm dictuz

Oꝛqgenis in dienatundaen. Detiorn

nõ tꝑe meo tali apꝑuit/⁊ vᷣboꝝ copia ⁊ iu

riũ ſcia ⁊ abſtinẽtia famatꝰ/coꝛꝑe vegeto et

ſfoꝛti/quẽ vſq; ad ̊ inſanũ reddidit abitio
ceca.ↄtẽptrix alieni oĩs ↄſilij/laudiboq; ſu
is credula.vt putauerit pꝰ illuſiões pluri⸗
mas eẽ verꝰ papa ↄcoꝛdit᷑ electꝰ. Et cũ ita
deſiperet nibilominꝰ affirmabat ſe ꝑ mul⸗
tosnos nihil tẽtationis a vana gla ſenſii
ſe. Cũ pᷣterea moneret᷑ vt ſapiẽtioꝝ crederʒ
ↄſilio.nõ inqͥt qꝛ factũ meũ tale tmq; ẽ / vt
ali a me nemo illo itelligat. Sʒ qd miran
dũ ẽ in hoĩe fragili demẽtiã hãc ſurrepſiſſe
cũ ſapiẽtiſſimꝰ oli ãgeloꝝ lucifer/qꝛ ſeipᷣm
nõ in luce vitas /ſ vmbꝛa ꝓpꝛie vanitatis
intuebat᷑ eẽ voluerit ñ ſolũ ſilis altiſſimo/

ſʒ extollit᷑ſuꝑ oẽ qðᷣ ðꝛ de/exĩſana ⁊ fanta⸗

ſtica pᷣconcepte dnationis libidine. Vult

qᷓʒ ritib ⁊ ſacrificijs coli/ꝑ ſilitudinẽ ad de

um. ſiẽ̃ ſacrilege artes magice palã tradũt.
ꝛopterea ſalubrimũ ẽ / vt pᷣlat libẽter
audiat ⁊ freqnter/q;̃ hũilia ſunt ⁊ culpabi⸗
lia de ſeipo.qꝛ nẽo ẽ qͥ ñ peccet.dicatq; cuʒ
Aꝓp ᷣa. Increpabit me iu ꝰ ⁊c. Nimis eĩ hʒ
mnlcon pelodulgtlone el dignitatꝭ ho⸗

noꝛatõe ſibiloquũt᷑magnifica/apponẽteſ

fometũ moꝛbo ſuꝑbie.quẽ vixvllũ medica
mẽ. vel tiriaca ꝓpꝛie repᷣhẽſionis ⁊ fragilita
tis / ſufficit ecpellere.⁊ dare locũ gratie dei
ſaluatoꝛis noſtrti. DMU‧ꝛ
Colideratio tertia.
Pparẽs gra ðᷣi ſaluatorꝭ nr̃i ĩ ſub⸗
iectiõe ad legẽ ꝓpꝛiaʒ circũciſionis
documẽto ẽ pᷣlat/vt iuſte viuẽtes
niiponãt onera guia ſtatutoꝝ ⁊ legũ hũerꝭ
ſubditoꝝ. digito ãt ſuo nolint illa mouere.
quẽadmodũ ipꝛoꝑat xpᷣs phariſeis. Hec
ↄſidetatio redit ad pmã/initẽtẽ illi ſnie.ex⸗
emplo xpi firmate. Patere legẽ quã ipᷣe tu/
leris Et eẽt ꝓfecto grãdis in h̊ loco qrelaꝝ
materia/ↄtra tot ⁊ tã leues excõicationũ et
irregularitatũ fulmiatiões.otra tor onera
ſtatutoꝝ ꝓuincialiũ ⁊ ſinodaliũ.ad lucꝝ qᷓ

le.vel aie vel burſe.nouit deꝰ. Cõtra tot re⸗

. fuationes caſuũ in foꝛo ↄfeſſionis pᷣtim
0

—
„7„7

QNRvG

Bermo factus

occultoꝝ.q̃pfeſſionẽ ſupꝛa qᷓ; dici pᷣtĩpedi

unt. Loq̃r exptꝰ⁊ doct ab exptis. Sʒ de
his alias.Zεs legiſlatoꝛ.nõne legẽ euãge⸗

lic dilatare potuerat:? Potuerateqͥdẽ.ſed
hũane fragilitati groſe ↄdeſcendeẽs.ncca⸗
ria nos docuit ad ſalutẽ.ea ꝓ nihilo q̃ſi de⸗

putãs.qᷓ moꝛtalẽ hãc vitã/iamiaz in mom

to periturã.vel regere vel ſuſtẽtare viderẽt᷑.
ſciẽs ꝙ niſi lex viua euãgelica ⁊ et᷑na dñet᷑.

leges ſcpte nõ ſolũ ſupuacue/ſʒ crebꝛo pni⸗
cioſe reddant᷑. Vult pᷣlat? ecciam ſubditã

felicit᷑ dirigi. Nult arbitroꝛ/ bonos ille vi⸗

ros.timẽtes deũ eqͥtate ⁊ meritis ↄſpicuoſ

regimini pᷣficiat.nõ oneꝛib legũ ⁊ ſtatuto⸗

nũ ſubditos pᷣmat.Hã ſuꝑ hũc cardinẽvo⸗

lu dʒ eccie refoꝛmatio/qm̃ ſicolũne putreſ
ſi inualide ſũt/ſuſtẽtari debẽtes ecciam. p⸗
tes reliq̃ qli vᷣtute ſubſiſtet: innitẽtes parie

ti iĩclinato ⁊ macerie depulſe. Multiplicẽt

SGtũlibet hũane traditõcs. Si cupiditas

carnal/⁊ faſtꝰ nõ hũilitas regnet in pᷣlatis

audiam qͥd ſeqͥ incõmodi.Eteni ptãs cõ
ferẽdi bñficia/⁊ ſilia/autrelinq̃t talibo. Et

qͥs dubitauerit.qͥs nõ viderit.qᷓ;tũ ſubuer

teẽt. puertẽt ⁊ euertẽt oĩa ꝓmotiõiboindigꝝ

Si ablatõ fiat ab eis.retinete ſibi oĩm col
lationẽ ſũmo põtifice.nunq̃d nõ ſupꝛa vi⸗

res erit h̊ negociũ:nunqͥd nõ cũ moyſe ſtul
to laboꝛe ↄſumet᷑HNoõne mõſtruoſũ eritvi⸗

dere caput vſurpãs mẽbꝛoꝝ oia inferioꝛũ

officia ⁊ q̃ſi ſitgladiꝰ delphicꝰad omia ſe
aptãs. S

32 curia ſua:.curia romana.q̃ad

ſilitudinẽ hierarchie ãgeliceoꝛdinãda erat
⁊ replẽda virxiſ caritate feruidis/⁊ ↄtempla
tiõe ſuſpẽf.vt ſeraphin.viris ſapia diuina
ſplendidisvt cherubĩ.viris eqͥtate firmiſſi
mis vt thꝛoni:nõne mutabiti curiã peccã⸗
tiũ.⁊ qͥ nutriri debebãt in croceis ãplexabũ

tur ſtercoꝛa. Ita enĩ arbitratꝰ ẽ oĩa tpalia/

equꝰ arbit᷑ aplłs. Fiẽt q; młi ꝓcuratores
coꝛotarij bñficioꝝ( Nolo de ſimonia qcq;
dicere) Fiet inſuꝑ nõ tã pmotoꝛes qᷓ; inuo

lutoꝛes cãꝝ friuolaꝝ atʒ pfanaꝝ / dimiſſa

oi ſpũalitatꝭ cura. Quid dico dimiſſa. Vti
nã h; ect.Iʒ ſit neqſſimũ/irridebit᷑ abomia⸗
bit᷑ ꝓſeq̃t. ⁊ ad imitatõz curie diabolice.ma
ioꝛ ille freqnt᷑ erit/qͥ aſtutioꝛ.q̃ ꝓfidioꝛ.qͥ ĩ
poꝛtunioꝛ detrioꝛ.cupidioꝛ.mitioꝛ.Auer
tas ̊ nefas gra dei ⁊ ſaluatoꝛis noſtr.

Quarta conſidera.
ARparẽs gratia dᷣi ⁊ ſaluatoꝛis noſtri
eſu/exigit vt pᷣlatus nõ potẽtiã ſub *

riatõe ſuꝑbiſſima

ditis /ſzgram oñatr. vt ipe p̃terea doloꝛeſ
⁊ gemu offerat deo / Per
ꝙ; viuẽs / nevũ alijs pdicauerit(officio eni

offerat deo / y eis ſe circũcidẽs. pie

pᷣlatiõis adiũcta ẽ obligatio pᷣdicatõis ipᷣe
repꝛob inueniat᷑. OQuidni pᷣlatꝰ gratioſuzʒ
ſe/ nõ rigoꝛoſũ pᷣbeat/cũ ipᷣe circũdatꝰ ſit in
firmitate.egẽs gra dei.neſciẽs introitum ⁊
exitũ ſuũ.irans an turbationes in ſubdi⸗
tis.exculpis ꝓpꝛijs tanqᷓ; occnltꝭ. vel ab a⸗
lienis.vel ſił ab vtriſq; ſuſcitet᷑ ita vt ncce

hẽat obſecrarecũ ꝓpha. Ab occultis meis

mũda me dne/⁊ ab alieis ꝑce fuo tuo.Naʒ
ſic ꝓ delico populi paſtoꝛ.ita ꝓ paſtoꝛis
erroꝛe pplłs plectit᷑. Hoc vidit iob qͥ dicitðᷣ
deo.ꝙ regre facit hipocritã ꝓpt pœã popu⸗

li.Qualis aũt ꝑnicioſioꝛ peſtis ꝓ populo
alia ?.q; hipocri in ſuo vel pᷣncipe vel pᷣla
to. Sʒ ita digni ſunt aliqͥ nõ niſi ꝑ repꝛo⸗
bos regi.⁊ alij nõ miſi repꝛob pᷣfici demerẽ

tur. Quidni igit᷑ iße paſtoꝛ ſꝑ pauidꝰ inue

niatur. nõ ſe iuſtificans.nec iuſtificari cu⸗

piẽs.extimeſcens ne dederit cãm ſcandalo

dicens cum Dauid. Ego ſum qͥ peccaui.⁊

cũ Jona/ſi ꝓpterme turbatio facta eſt mit⸗

tite me in mare. Quo vᷣbo magnü illũ Bꝛe
goꝛiũ nazanʒenuʒ vſum fuiſſe ⁊ ob h vꝛbi
onſtainopolitane cui putilis aog

ſe. ecclaſtica meminit biſtoꝛia. ¶ Recogi
tet pᷣlatus etiã deuotionis ſibi conſcius.pᷣ⸗

ſertim dũ innũerabiles viri in oppoſitã ad
ſe pergũt ſniaʒ. Recogitet qͥd dicat apoſto
lus. Hihil mihi aſcius ſum.ſed nõ in h̊ iu⸗
ſtificatus ſum. Quis ad hoc verbũ nõ exę
paueſcat. Sed ⁊ ãgelꝰſathane trãſfigurat
ſe in angelũ lucis.inſidiatur in abſcõdito.
ſpargitvbilibet laqos ᷣs
Virtutũ. Ita vthoꝛrendũ valde ſit qð dicit

obumbꝛat ſpecie
Saß eſtvia q̃ videthominiauſta.nouiſſi

ma aũt eiꝰ ad mortẽ ducũt. Sic pᷣlatus nõ
nBnmcig helarplents gratia dei.re

pletꝰ eſt iſenſibiliter aſtucia dꝛ: boli. Qnã

multa qttidie(exempli gr̃a) credit aliqͥs fa
cere ex magnanimitate/q̃ fiũt ex arrogãtia

⁊ pᷣſumptione.q;multa ex indulgẽtia hũili

qʒ; pietate :q oꝛiũt ex deſidioſo toꝛpoꝛe.vel

4

vana oſtẽtatõe ⁊ glo
Hͥᷓͥ dũtaxat/vt patietie
⁊ mie laudẽ cũ magnis viris meruiſſe cre⸗
dat᷑. Sic furoꝛ icautꝰ/⁊ emulatõ maledicta

certe(qð mirãdũ ẽ)e

qꝛ ꝑtinax.?elꝰqͥʒ nõ fᷣm ſciam durꝰ. cerui⸗
coſus/inexoꝛabiliſ/iꝑterritꝰ.nemeni cedẽſ
nullũ ſcãdalũ refoꝛmidãs.ſʒ dicẽs ſi dãna⸗
ri volunt q̃ rõne ſaluare potero velteneoꝛ/

— — — — —. — *

ſe.
ni
be
in
nr
i
d
cee
nes
.⸗
01s
td
e⸗
Mo
ic
tcn
ener
nue
N
wod⸗
cani⸗
Emi
ibie
rbi
i,
uy
jad
ofo
hin
d
Gra
cud.
Nheee

aDen

nrrl
net
mdn
li
nge
antil
worl
itn
tpun.
l
un
tol

Intiũ pſuaderi p̃t. Egreſcit potiꝰ⁊ excãde⸗.

reↄtẽdimꝰ.qboa mẽtit᷑ ⁊ blãdit᷑ini
qi plena ſit gra dei? Dicamꝰ potiꝰ.qͥs eua

In die circumciſionis domini

inuitos:?talis inq;ᷓ furoꝛ/ mẽtit᷑ ſe zelũ boni
publici ⁊ cõis libtatis.Sic ĩplicatõ friuo
la/a ſtultꝰ laboꝛ in minimis/tãta ſe diligen

tia ſimulãs / ſic ꝑplexa ſcrupuloſitas ſꝑ va⸗

cillas. nihil expediẽſ. bone ſibi ↄſcie nomę

vſurpat / qᷓ eſt ex radice ſuꝑhie.nolec ſe pe/
ritoꝝ iudicõ ↄformare.Sic ãbitꝰ honor
palliat ſe. ꝙ nõ ꝓp ſe. ſz p dignitatis honoꝛe

⁊ alioꝝ edificatiõe ꝑqrit᷑. Sic ãbitio / retẽ⸗/
tione dignitatũ.in ꝑniciẽ eccie/ſubtili ma / g l s nri
riit ſᷣmo nr ꝑ pmũ ſignũ/qͥ appuit gra dei ⁊
ſaluatoꝛis nril. in eiꝰ hũilitate ſubüciente

lo fingit ſe velle multis ꝓficere.nec ecciam

exponere diſcrimini ꝑuerſoꝝ. Et ̊ plane
ẽ vpᷣmoniũ meridianũ/qð facit qñq; eẽ mar
tvyrẽ diaboli.dũ eẽ glłiat᷑qͥs in ꝑſeq̃ntibus
martvyr dei. Monet inſuꝑ dicere hoiem
diues ſũ ⁊ nulliꝰegeo.Etneſcit qꝛ pauꝑ ẽ
⁊ miſabilis ⁊ cec ⁊ nudꝰ ¶ Sed qͥd innu

merabilia diaboli machinamẽta dinũera
tas ſibi

ſurus ẽ illa? Rñdeat nõ ego ſʒ ꝓpha/ꝑ oꝛa⸗
culũ q̃le factũ ẽ Anthonio.Huũiliat ſũ ⁊ li
bauit me.hũiliatus intellectu.hũiliatꝰaffe
ctu. Introgata nimiꝝ gra ði/q̃ eẽnt ſig eiꝰ

quibo apparet in hoĩe: Rñdit. Pꝛimũ⁊ 5
cipuũ ſignũ meũ ẽ hũilitas.hec ſedes mea
hecrequies. Deus itaq; hũilibodat gram.

Cosſce igit hũilitate ⁊ tu meã hitationeʒ
igrare nõ poteris. ¶ Introgata vᷣo hũili⸗
tas ð ſignis ſuis.młta numerãs.ea tandeʒ

ad duo ꝑſtrinxit/q ſũt hũile ſapere ⁊ hũile
velle adiũgẽs de hoĩe quẽ inhitauerit/q;

euʒ reddit tractabilẽq̃ſi ꝑfuſũ oleo leticie.

ſuaſibilẽ. bonis ↄſentientem.minus ſꝑ ꝓ⸗
pꝛio q;ᷓ alieno fidentẽ ↄſilio.abiect? eſt ⁊ vi
lis in oculis ſuis.nõ ſe iactãs.nõ iuſtificãſ

nõ mag ꝓmittẽs.nõ ſolicite ſe excuſans (

Ep aduerſo cognita ſũt ſuꝑbe elatiõis ſigᷓ
ſi ſe colit. ſi amat.ſi cõplacet in ſe ſibi.ſi ſa⸗
piẽs ẽ in oculis ſuis alienũ vel nõ reqͥrẽs
vel odiẽs vel nõ ĩplẽs ↄſiliũ.p ſcõ iã ſe hét. / ieſũ.Hic magnꝰ ille pᷣdicatoꝛ/qͥ loq bat᷑ ſa⸗

religioni cuiq; a peſte tali. Vix.n.ſatis de/

p̃hẽdi pᷣt.qꝛ tegit᷑ ouina pelle:ilʒ per doctiſſi
mos ſcietes pbare ſpũs ſi ex deo ſũt / ex fru⸗
ctibo cogſcit᷑.⁊ maxie dũ ad inhonoꝛatiõis
cuiuſſlibet/vel puã eſtimatõeʒ.quaſi furit/⸗
vt philocaptꝰamate ſue leſionẽ exhoꝛreſcit
Nihilominꝰ cũ ꝑ tales depᷣhẽſa fuerit. vix

E inuenire remediũ.qꝛ nec expelli facile pᷣt

necretẽta coꝛrigi.niſi ꝑ miraculoſã oꝑatõʒ
gre dei ſaluatoꝛis nr̃i ¶ Zalẽ curſũ habue

ſe legi circũciſiõis/⁊ de ipᷣius imitatiõe de⸗
bita pᷣlatoſ⁊ deꝝ/vt patiat᷑pᷣlatꝰlegẽ quã
tulerit/vtq; qᷓ;to maioꝛ ẽ.hũiliet ſe in oibo.
vtq; ñ iponat onera grauia ceruiciboſubdi
toꝝ.vtq; groſũ ſeñ rigoꝛoſũ oñdat/⁊ ita ab
negata ĩpietateꝛ ſecularib ant

bꝛie’/z iuſte/ pie viuamꝰ in h̊ ſeculo Re

liquũ ẽ vt ꝑ ſcðᷣm ſignũ vᷣine gfe/qð eẽ dixi
m benignitatẽ ſeu caritatẽ. pleniꝰ ſigtaʒ iĩ
noĩs ĩpoſitõe/ſᷣmonis nr̃i curſusↄſũmatõ
nẽ accipiat. Vocatũ ẽ nomẽ eiꝰ Jeſus in⸗
qt euãgeliſta.O nomẽ totiẽs vocatũ ⁊ ðſi⸗
deratũ nomẽ tãdiu cũ ſuſpirijs expectatuʒ.

c hodie pmitus iĩpoſitũ cum vocatũ eſt no

men eiꝰ Jeſus. Dudũ eni lõgea pcctõꝛib⸗
ſalus.i. Jeſus/⁊ ꝓpe eratvltionũ dñſ.Hoc

dðõ cogſcẽs poſtulabat nomẽ nõ potẽtie / et
dñatiõis/ſz gre ⁊ benignitat.Dic inqͥt aie

mee ſalus tua ego ſũ. Jeſus tuꝰego ſũ. Nã
qͥd ieſus niſi ſalus: Hõne ſic tibi loqͥ videt
dð deo. ſat; diriſti. ego dñs.ego omipotẽs.
ego iuſtꝰ: terribilis.Abſcõdãt᷑obſecro hec
noiĩa ptãd. ⁊ echibeat᷑nomẽ gre ⁊ benigni⸗

tatis. Et dico.ego Jeſus. Hocẽ nomẽ no

uũ qð os dñi noĩauit.qð vocatũ ẽ ab ange
lo puſq; in vto ↄciꝑet᷑.nomẽ ab apłis pᷣai⸗
catũ /ſic̃ dicũt actꝰaplłloꝝ ꝙ omidie ñ ceſſa
bãt in tẽplo ⁊ circa domos euãgeliʒantes

⁊ ꝓ tali qͥ dignꝰ ſit reuelationibꝛatb mira⸗ atpiam int ꝑfectoſ/ nihil iudicabat ſe ſcire ni

culis regi.Et qm̃ obſtupuit in malis/neq;
ſe neq; moꝛbũ ſuũ nouit.ſe hũilioꝛẽ ſe ſan⸗
ctioꝛẽ oĩbo iudicat.ſolos qͥ loquũt᷑ placen⸗
tia retinet ſibi/alios odit.tãdẽq; abijcit q
cunq; qſito coloꝛe.⁊ ſi ad hoꝛã diſſimulet/⸗
amare ſe veritatẽ. Si ſcãdaliʒãt᷑ alij ũ vꝛit
ſʒ iraſcit᷑ eis.tãqᷓ; ſol?ꝰ ĩimunis ſit a delicto⸗
tãqᷓ; ſcãdalo cãm nullã pᷣbuerit/imanet ĩo⸗

pinionibo ꝓpꝛijs.q̃s deſere neq; alioꝝ mo

ſi ieſũ xpᷣm/⁊ hũc cucifixũ. Jeſũ ꝓprea toti
ens viuẽs ⁊ moꝛiẽs noĩauit/⁊ imitatoꝛ eiꝰ

ignatiꝰ Nomẽ pᷣterea a creatur oibbadoꝛa

tũ.qꝛ ĩ noĩe Jeſu oẽ genu flectat/celeſtium
terreſtriũ/⁊ ifernoꝝ.qð ꝑſpicuũ fecit mira

culoꝝ oꝑatio. Nomẽ deniq; ab oib inuo/
cãdũ qꝛ oĩbo ſalutifeꝝ. Nã oĩs qͥ inuocaue

rit nomẽ dũi.h̊ᷣ ſaluꝰerit.Et ñ ẽalið nomẽ
ſub celo/affirmat petrꝰ/datũ hoĩbo in q̊ oꝑ⸗

nitis.neq; ↄſilio.neq; exꝑientia maloꝝ ſe teat nos ſaluos fieri.⁊ iteꝝ.Hõ ẽ in gliqᷓ a⸗

ſcit aduerſꝰ monita ſalubꝛia. Vle ve eccie ⁊

lio ſalꝰ. Si penites/⁊ times deũ vluonum

—
„
.

Bermo factctus

appella ad deñũ gr̃aꝝ.dicẽs vt ꝓpt᷑ nomẽ ſu
um ieſꝰ. ſit tibi ieſꝰ. qm̃ ſcribit nobᷣ filiołſu⸗
is Johes qꝛ remittũt᷑ nobᷣ pctã ꝓpt᷑ nomen
eiꝰ. Nã qͥs legit᷑ ĩ euãgelio iuocaſſe nomen
ieſu.⁊ exauditꝰ nõ fuiſſe. Sidãnata moꝛ⸗
te pci.remanet moꝛba ↄcupiĩe audi qꝛ ĩ no⸗
mie ieſu ſᷣpẽtes malaꝝ ſuggeſtionũ tollũt᷑.
Etſi moꝛtifeꝝ qͥd delectatiõis bibit᷑nõ no
cebit. Si feroces inſultus inimicoꝝ oĩm
timueris:attẽde qꝛ in noĩe ieſu ðᷣmonia cij
ciũt.⁊ fere mãſueicũt/vt gliabat᷑ Agatha/
⁊ turris foꝛtiſſima pᷣdicata ſapiẽte nomen
diñii.Si tẽtatiõe vel alia afflictõe fatigatus
depmeris/imitare apłlos qͥ ibãt gaudẽtes
a ↄſpectu ↄſilij/qm̃ digni hiti ſũt ꝓ noĩe ie
ſu ↄtumeliã pati.⁊aplłs ꝑatũ ſe offert nõ ſo

liũ ligari.ſed ⁊ moꝛi in hierm/ ꝓ noĩe ieſu.

Apparet igit᷑ gra dei in h noĩe ieſu.qð ẽ in
remediũ ↄᷣ malũ culpe.iĩ refrigeciũ ↄtra ma
lũ ↄcupiĩe.in pᷣſidiũ ↄtra malũ pugne . in
ſolaciũ ↄtra malũ pene.Ampliꝰ qꝛ ncce eſt
nob viatoꝛibo inqrentibo celeſtẽ hierlm vi

amasſcere. aniaduertamꝰ qꝛ deducitnos
dDus ſuper ſemitas iuſticie pꝛopternomeʒ
ſuum Poꝛro quia ignobilis es nobilita

ri deſideras.dat dũs ptãtem filios dei fieri

his qͥ credũt in noĩe eiꝰ. Magna planeno
hilitas.qꝛ ſi filij dei:⁊ heredes.heredes qͥ
dẽ dei.coheredes ãt xpᷣi.⁊ ex ↄſeq̃nti eius
frẽs. Qð agnoſcẽs angelꝰ.adoꝛari a ioße

noluit. Vide ait ne feceris.ↄſᷣuus eni tuuſ
ſum.⁊ fratꝝ tuoꝝ habẽtiũ teſtimoniũ ieſu

Egenꝰ es/⁊ multa te petere ncceẽ offert᷑ ti

tibi ieſus ꝓ titulo petitionis ĩ curia dei pa⸗

tris.ſic obſᷣuat eccia/inſtituta ab eo qͥ dixit

qͥ cquid petierit patrẽ in nomie meo dabit
vob. Quo noiĩe qͥ inſigniti fuerit ſaluabũt᷑
luxta figurã Eʒechiel de ſigno thau q̊ ſigẽti
ſaluati ſũt. Deniq; nẽo vᷣtutẽ.nẽo ſanitatẽ
huiꝰ noĩs nouit / niſi qͥ accipit ꝑ eꝑientiã.

⁊ guſtat qͥd illud eſt.Oleũ effuſũ nomẽ tu⸗
um. Qualiter acceꝑat qͥ dicebat.Oñe no⸗

mẽ tuũ ⁊ mẽoꝛiale tuũ in deſiderio aĩe.Et
ale. In te glificabũt᷑ oẽs qͥ diligũt nomen
tuũ. Rurſus aliꝰ.Ego ãt in dño gaudebo
⁊ exultabo in deo ieſu meo /q̃i diceret.Gau
deãt alij ĩ anxia diuitiaꝝ ⁊ ſarcinaꝝ ĩutiliũ
accumulatiõe.alij in effrenatõe ſoꝛdida vo

„ luptatum. alij in alijs noxijs atq; ꝑduris.
R ego ãt exltabo ĩ ðo ie

eo.qm̃ potiſſimũ
appuit gra dei ĩ eo ꝗSʒ ecce ᷣnuo fᷣmonẽ
inrtrũper conat᷑ ſtudioſitas ipoꝛtũa Etq̃rit
quõ ueꝝ bʒ ꝙ oĩs qͥ iuocauerit nomen dñi
ſaluꝰ erii.cũ alibi ſcptũ ſit. Hõ oĩs qͥ dic mi
.

hi dſie dñe / intrabit in regnũ celoꝝ?! Reſpõ
ſio. reqrit᷑ tertiũ dñe.qð ẽ oꝑis.ſiẽ pmũ eſt
coꝛdis.ſcom cẽoꝛis.Dic cur apls tantꝰ vir
petẽs in noie ieſu carnis ſtimulũ tolli.ex⸗
audiri nõ potuit: Rñſio.nõ petiuit ad ſalu

tẽ. Aſſociari qͥ ppe dʒ oꝛõ q̃tuoꝛ comitibyvt

exaudibilis ſꝑ fiat/ꝙ pie.i.ad ſalutẽ/ pſe
uerant ſine pci intruptõe/ꝙ iuſte H̊ eſt in
gra ⁊ p ſe. PKru qſqͥs in ipᷣo ẽt moꝛtiꝭ ar

ticulo petit h̊ puniri in curia gre.libabita

ena futura.vbi ẽ curia iuſticie/⁊ volabit
lib in celũ.ſic deducitdominꝰ Antiſidioꝛẽ
ſis mediãte merito xpᷣi ⁊ pena hita in pñti.
Vlerbũ qͥd ẽ qð dicit apłs qꝛ nemo ppᷣt dice

re dominꝰ Jeſus niſi in ſpũſctõ/cũ peſſimi

nedũ ill noĩiare/ ſed in vᷣtute eiꝰ miracula
facere memoꝛẽt.quẽadmodũ viderũt apli

quẽdã in noĩe ieſu demonia eijcietẽ/ſic ⁊ il
li repꝛobi q dicẽt in iudicio dño. Nõne in

noĩe tuo ꝓphᷣauimꝰ/⁊ in nomiĩe tuo vᷣtutes
multas fecimꝰ ⁊c̃.qͥbo dicet᷑. Neſcio vos:
Rñſio ꝙ nemo pᷣt dicere dñs Jeſus niſi in
ſpũſcõ illuſtrãte intellectũ ſic nec aliquã ve
ritatẽ/vel ipᷣo ſimul mouẽte affectũ ⁊ illu⸗
ſtrãte intellectũ vt in bonis. O aũt mali fa
ciũt miracula h̊ eſt ꝑ ptãtẽ publice iuſticie
in atteſtationẽveritatis. Pꝛopterea nõ ſuf
ficiũt oſtẽder aliquẽ ſanctũ/niſi co mes fue
rit hũilitas/⁊: ſcitas Hec vᷣo gratia miracu
loꝝ iõ datqũq; repꝛobis/ad ipᷣoꝝ ↄdẽna⸗
tionẽ/ne iuſti ꝓ magno deputẽt ſi vel habe
ant vel nõ heant hãc gratiã. Nolite inquit
xpᷣs gliari ꝙ ſpũs vob ſubijciũt ⁊c. O ſi ſi⸗

gillũ ⁊ ſignũ ꝓpꝛiũ ðᷣine ptãtis qð eſt mira⸗

culũ.adhiberi q̃ratur in teſtimoniũ falſita

tis/deus B̊ nunq; ꝑmittit/qͥn reclamauerit

vel reclamet/quẽadmodũ pᷣdisit.ne creda⸗
mus ſignis antichꝛiſti.. Et eſt h̊ ad pbatõ
nem electoꝝ ¶ Pꝛoperabat rurnſus quere
re ſtudioſitas.Cur non mõ fit baptiſmus
vt oli /in noĩe Jeſu.⁊ cur nõ ad inuocatiõʒ
eius dant᷑ genera linguaꝝ/⁊ oꝑationes mi
raculoꝝ.⁊ ſimilia.Dũ hec int loquẽdũ ſu⸗
perirruit ʒelus feruidus/filiꝰ caritatis.ab⸗
ſcede hinc/ait/o ſtudioſitas ſpeculatrix.nõ
eſt tꝑs diſputãdi ſed ploꝛãdi.Nã ſi ꝓpterea
deus appellatus eſt Jeſus.ſi in h appam⸗
itgr̃a ipᷣius vt ſaluemur.vndetot nob ma
la/tot incõmoda.qͥ in ipᷣm credimꝰ.ipᷣm in
uocamꝰ: Ecce iminuti ſumꝰ ex ira dei effu
ſa ſuꝑ nos/plus q; getes q̃ nomẽ dominiũ

. nouerunt neq; inuocauerũt.Et vt alia pᷣte

.reã.ecce qᷓ; execrãdo ſciſmate ecciam ſpõſã
ſuã cõcuti ſinit deijci/ꝓteri/rũpi/lacerari.

— ——U

—

tu
ii⸗
4
be
it
w
W
na
tgiin
bui
Scet
Uün⸗
oeni
veen
giciſ
Niodh
An
igen
ie
ſn
un
ſii
tmn.

*

uir ait non inq;rit clerus cũ pᷣlatis ſuis.qli
bus vijs occurrere ↄuenit tantis ⁊ tot incõꝰ
modis.Seu ꝑ ↄgregationẽ factam in no⸗

oꝛtꝰ tui ⁊ coꝛonationis tue graꝝ vbtatem
⁊ indulgentiaꝝ plenitudinẽ elargire.Sig
re dignetgra tua nr̃as expectationes ad pᷣ
bendas celeſtis illiꝰ ⁊ cathedralis eccie tue

In die circumciſionis domini 6

apls tuꝰ ſcribit appuiſſe/gra:vbi ẽ nomen

ſcm̃ tuũ atq; glioſum qð inuocatũ eſt ſuꝑ
nos: Cur derelinqͥs nos dñe deꝰ nr: Vbi

abũdantia illa paciſ quã oꝛiturã aſſeruitp
pheta in dieb tuis: quam angeli cecine/
aaa Seerbrunatane r

igit᷑ bñ viuere docẽda eẽs / non acute diſpu
tare.neq; foꝛtaſſis tꝑs docẽdi ſed faciendi.

—

qm mala raaata in moꝛes abierũt. nõ

vboꝝ fomẽetis / ſed factoꝝ ſecuribz atc fer
ramẽtis / extirpare necce eſt. ¶ Sed aſſit
potiꝰ tꝑs miſendi dñe Jeſu.tꝑs miſerẽdi

eiꝰ.qꝛ venittꝑs.ſuccurratgratua.Appare

at illa miſeris.qꝛ adiutoꝛ es in oꝑtunitati⸗/
bus in tribulatõe. Impera vẽtz. ⁊ ceſſabit
q̃ſſatio ⁊ aura ſeuenioꝛ ⁊ aſperioꝛ. Recoꝛde
ris gretue antiq̃ dñe. Recoꝛderis ifantie
ſuſuſcepte ꝓpt᷑ nos ſʒ ⁊ circũciſiõis tue’⁊ no

minatiõis ſalutifere mẽoꝛ eſto. Gñdic pᷣn
cipio anni benignitatis tue.qð pncipium

tu coꝛona mĩia ⁊ mifationibo.qm̃ illð tibi

,

dedicamꝰ nõ fabuloſo Jano bifronti. ſciẽ

tes qm̃ btũs eſt vir cuiꝰ eſt nomẽ dñi.ſpes
eiꝰ⁊ nõ reſperit Ivãitates.⁊ iſanias falſas

Zu ſum

es põtifex nr̃.des in nouitate

magne hierlin / eccie trphantis/ad quaʒ
tendimꝰ/quã tota deuotione cupimus. ex

pectantes brãm ſpem. Hõ ↄfũdas nos ab
erxpectatione.qꝛ ve patientib repulſam.ſi/

vel in ſignarioßte elin bullis / vel ꝓceſſu
vel poſſeſſione / defecerint. Sit hodierna

ſanguũs tui effuſio expectationũnr̃aꝝ va/
lida ſignatio.fit eternũ ſneere t inl.
Tal

q̃tas abũdauit.ſupabundet ⁊ gra.(

erat ĩ meditatione mea ʒeli plãgoꝛ qrulꝰ.cõ
mouẽs/oꝛãs/⁊ obteſtans.vt ſublata mala

volũtate de medio nri(illa enĩ ſola pacem
cogit in exiliũ.illa ſciſma parit.fouet ⁊ nu⸗

trit)nos coadiutoꝛes grę dei ſumꝰ. q̃ pijs
conatibo non deerit. ¶ Cui ſtudioſitas:et

SDSʒ ve tibi mala volũtasvolũ⸗
taſ ingta. Zu iſtã a nobᷣ di gratiã abſcõdis
Zu dinũ illud carmen obturbas / diſſonis
moꝛibo tuis. Zu ſurripis gliam deo ptem
ſuq. Quidni pace ſpolieris/parcetua? Cu

aulus qᷓ finem legis 1 pcepti
ctionẽ eſſe dixit/nũcieſum / intelligens ĩdi
lectione pacem / in ieſu ſalutem.yt ſit finis
pax ſalutaris.Neq; opus ẽ anxia deductõ
ne alia/cum natura nos doceat/ens quod
libet non minꝰ ſuam vnitatẽ ⁊ pacẽ appe/
tere/qᷓᷓ entitate/Fm deductiõʒ diuini Dio⸗
nyſij / auguſtini 2 Boetij / ita vt pax ſit bo⸗

mine Jeſu. q aderit in medio. Seu perſe⸗
dule diſputationis officiũ tendentis non
ad contentionẽ. ſed veritatis inqſitionem

Seu p inueſtigationẽ criminũ regnantiũ

in xpᷣianitate. vt euelli cognita poſſent:? Et
eẽt clerus / exemplo Jeſi u/ ppłli ſaluatoꝛ.nõ
lupus diſſipatoꝛ.Expedi

ne me ſtudioſi⸗

tatẽ in talibo occupari ¶ ui ʒelus.Expe

dit quidem ⁊ iã multa a tuis ſectatoꝛib⸗ cõ
ſcripta ſunt vt oĩa rite pᷣpentur.qͥ agenda
fuerint in conſilio. Alioqͥn verendũ eſtne

ſciſmati radicationẽ afferret exemplo gre⸗/

coꝝ/t neſciſſuras(qð auertat dei gra) mł⸗

tiplicaret amplioꝛes /q̃lia nucoĩia dicere re

clamat vt vides bꝛeuitatis amoꝛ c ſubdo⸗
la blãndaq; adulatio contradicit: Nihilo⸗

minus obſecratione facta ꝑ gratiam domi

ni noſtri Jeſu chriſti 1 per me zelum dom⸗
dei / vt tempus modicum detur veritati et
eius inquiſitioni.pꝛopulſo omni moꝛda⸗
citatis deſiderio.quod longiſſimum freqᷣn
rer vanitati datur ⁊ fabulationi.dic tu ſtu⸗
dioſitas radices aliquas ex iure diuino ·ſb
generalibo pncipijs / vtiles ad ſedandũ pe

ſtiferum ſciſma:.quoniã illud pꝛimũ ⁊ pꝛin

cipalius occurrit in ecclia refoꝛmandum.

Tunc ſtudioſitas viſa eſt quedam ape

G

Ons policie ecciaſtice/ cuiuſlibʒ
egis eã regulãt/eſt pax ſalutifera⸗

8 àà finem legis ⁊ pcepti/ nunc dile

nũ qð omia appetũt/adeo ꝙ pticularis oꝛ
do nature plerũq; imutat᷑ in rebo/vtvnitas
ↄſeruetur. Manikfeſtat h̊ aſcenſus grauis
ſurſum/aleuiſ deoꝛſũ/ Si in coꝛpe vo / cur
nõ ĩ miſtico pᷣt viciſſitudo talis qri/vt pꝛo
pace retinenda/fiat deoꝛſum/qᷣ ſurſum eſt/
vt pax ꝑmaneat.Cũ igitſm exigetiã finis
cetera debeãt moderan/⁊ finis eſt qͥ ĩponit

ncéitatẽ reb/neceſſitas vo legẽ nõ habet/

perſpicuuʒ eſt/ ꝙ nulla ler habeat aliquid

rire/ ſub conſideratione quadrupliei/ que
qualia ſunt.veſtrum erit iudicium.

ꝛima cõſideratio

Hoc ſatis expᷣſſit diuinꝰ nr̃ pᷣus

firmitatis / ſi paci faciende vel confuande/

0 3

r-

Conſiderationes quatuo:

ſun enit᷑ ↄtraria:ſed dʒ interpᷣtari vt fuiat
paci/vel penit? aboleri:/alioqͥn iuxta dictũ
comici ſummũ ins ſũma eſt malicia/oↄfoꝛ⸗
miter ad iuſſionẽ ſapieni noli eſſe iuſtꝰni
milſ/ſic atheniẽſes fecer̃t ad tꝑs leges lvcur
g. nõ eẽ/vt ſemꝑ eent/⁊ naſicaſcipio/dũ cõ
ul/inqͥt iuris oꝛdinẽ ſequit᷑/ id agit vt cum
oĩb legibo romanũ coꝛruat imperiũ.Nul⸗

lo pacto igit᷑ ſeruatlex/non obpᷣuato legis

fine qͥ eſt pax. Sicut in ſimili chꝛiſtianaʒ
doctrinã ſcribes Aug'.deducit pꝛo regula
memoꝛãda/ꝙ nullꝰ textus ſacre ſcpture in
ſua expoſitione retinet ſenſũ ſpũſſci / niſi il⸗

le caritatez edificet. Et qm̃ huiꝰ ſciſmatis

tam extranea videt᷑ eẽ peſtis/vt tale nunqᷓ;
viſum fuerit minus hnñs puiſionis hũane
remediũ/docẽte hoc ſua in dies radicatiõe
expedit ad eiꝰexpulſiouẽ iuſtitutio nouoꝝ
canonũ/cũ ea q̃ ð nouo emergũt nouo ege⸗
ant auxilio/vel iam cõditoꝝ neceſſaria eſt

moderatio. Sed q̃lis ⁊1 quid moderatio

Sane ꝑ regulã infallibilẽ ⁊ inobliqᷣbilẽ le⸗

gis diulie / cuius ſectatoꝛibus ⁊ amicis pax
multa eſt /ſi ꝓphetecreditur/⁊ non eſt uis

ſcandalum. (Ex quibo elicitur concluſio
ſaluberrima q nulla via pꝛoficiens ad ſe
dationẽ ſciſmatis repudiada eſt.q;tumcũ/
q; iura vel leges humane videant᷑opponi
yt de electtone ſummi põtificis ꝙ eſt ſic et

ſic celebꝛanda/⁊ ſimiles/dũmodo diuinuʒ

mãdatũ vł ius maneat inuiolatũ/ Quod
ſcire ad illã ſpectat ſciam ꝑ quã legũ cõdito
res iuſta decernũt/legem eternam imitan⸗
tes. Hec eſt lex euangelica que ſi ↄtemnat᷑
ab aliquibo illi ſunt inepti pacis ecciaſtice

tractatoꝛes/queadmod ũ inutiles ſunt ho⸗
mines ua adherẽteſ nudis texcibus/vt epi

Kkeyam ꝗᷓ eſt equitatem ignoꝛẽt / qᷓles Are⸗/
ſtotiles nominauit immanſiuos in opinio
nib ꝓpꝛijs. his deni; quis non vi
deat/qᷓ; impiũ eſt/pꝛeſertim apud eos qui
ſe eccleſiaſticos dici volunt /ſi peritos in e⸗
uangelica lege vel non conſultare / vel abij⸗
cere/vel maioꝛi ſacrilegio/habere pbꝛo co⸗
gnoſcant/ hinc erroꝛes / hinc pᷣſumptuoſe
aſſertiones / hinc pplexitates inexplicabi⸗

les / hincobſtinate defenſiones adinuentõ

nuzʒ humanaꝝ in xniciẽ eccleſie/⁊ pacis ſa
lutitere finis ſuiſ

urgũt.vt ꝙ nõ licet diſpu
tare de potentia pape/q; non poteſt ſibi di
ci cur ita facis/cum tamẽ ſit peccabilis.q;
non poteſt ĩ aliquo caſu eccleſia ſine eo cõ
nocari vel aggregari:ꝙ bic eſt fidei articu⸗

non poteſt in ali
vocari. O abſq; eo non ſtatſalus:⸗cum ta⸗
men ſalus eccleſie in ſolũ deũ oꝛdinet᷑ ab⸗
ſolute ⁊ eſſentialiter/⁊ in hoĩem chꝛiſtum ð
oꝛdinata lege/ſed accidentaliter oꝛdinatur
inpapam moꝛtalem/alioquin dum vacat
ſedes per moꝛtem pape vel naturalem vel
ciuilem vtputa ſi ſit hereticus depoſitus/
quis hominũ ſaluus eſſet.Alij papam pꝛe
dicant impeccabilem alij omnipotentem
alij ſine vlla exceptione credunt exira ſalu⸗
tis ſtatum quemlibet ſue parti non obediẽ
tem/quod q́;ta
rint aſſertoꝛes.

lus. Benegict? eſt papa exempli gratia?

quo caſu ad ↄciliuʒ papa

temeritate dicatur ipſivide

—

Becuũda cõſidera.

„ VWelibet in eccleſiaſtica hierachia
poteſtas in pacem ſalutiferã oꝛdi⸗
natur. Hec infertur ex pꝛima.Cũ

gigitur non ſit data poteſtas in deſtructionẽ
ſed edificationẽ teſteapoſtolo. Si qͥs abu
ſui poteſtatis hoceſt tirannidi reſiſtit / ille
non reſiſtit dei oꝛdinationi /ſed obedit qui

iubet maluʒ tollere de medio ſui/ partem

ſcandalizantẽ abijcere.ſicut ⁊ liciet cuicun⸗

q; erga quemcũq; vim illataʒ vi repellere/⸗

cum appoſitione moderate cautele. —g.—
Heccõſideratio facili deductionetraducit
quoꝛundã ſcripta ſuper obedientie laudi⸗
bus ⁊ inobedientie penis ad oppoſitũ illiꝰ

quod ꝑſuadere conant᷑. Haʒ ſi obediendũ
eſt hominibus q́;to magis deo. ꝗ Elucet
pꝛeterea/qſi ſalutifera pax tollatur/ex eo ꝙ

in Johannec(exempli gratia ꝓpoteſtas ec⸗
cleſiaſtica quedam remanet/qua repudia⸗

ta pax rediret.abijcere poteſtaem / in hoc

caſu eſt eadem bene vti:retentio auteʒ ver⸗

teretur in abuſũ.Addito ꝙ nulla poteſtas
inuenit᷑ hic in via/que non ſubijcia turlegi
diuine ⁊ naturali/⁊ q̃ nõ ſit geccabilis ⁊ qau

ab executione ſuſpenſibilis. Fundatur
in hac conſideratione/dictum illud memo

feribilis vel abdicabilis.aut ftzunchun

rabile ⁊ vere dignum ſummo pontifice/qðᷣ
his auribus pluries accepi ab oꝛe domini

noſtri.hoc ſine adulationis ſpiritu refero:
paratus ſum/inquit etiam vſq; ad moꝛteʒ;
vel immolationem pꝛopꝛij coꝛpoꝛis ſi ita
res exigat/eccleſiaſticam vnionem pꝛocu⸗

rare/q;to amplius vſq; ad pꝛopꝛijſtat ab⸗
gicationem. NHam quando daret vitã / qui
non deſereret veſtem autvitta/coꝛonaa ſeu

pa
1,
ab
mn
nr
NR
nN
oſtns⸗
inpe
enten
Uſlln
bed
ſpide

9.
rchig
ordi⸗
K
nctone
doctu
ign
nen
Mn⸗,
ct
lo
i
RN.
o
n
tii
boe
Ge
Mc⸗
ure
llotg
enpe⸗
nCan
Imon
Domn
nin
n
ie

to / innitis etiã ↄtendẽtibde papatu / q;;

gula.

mitra!: (ellent aliqui rurſus obijcere

contra eplamanglicanã/ ꝙ via ceſſionis
effectu reddi poſſit pꝛacticabilis caſu ꝓpoſi
ſi habeat hicallegationẽ rationabilem co⸗
actio ipſi viderint velint itaq; :nemo cogit

At vero quicqͥd de hocſic ↄſtat viaʒ ceſſio

iis eſſe poſſibilẽ/immo in caſu neceſſariaʒ
ad cuiꝰlaudem ſpectat qð ſcribit Dionyſi

us(non ille ariopagita )ad donatũ.recita⸗
tiue in eccleſiaſtica hiſtoꝛia. Dionvſius do

nato fratri ſalutem. Si inuit? vt ais in h
veniſti/offendis in eo ſi dimiſeris volens
opoꝛtuerat quidẽ etiã pati omia pꝛo eo ne

ſcinderetureccleſia dei/ erat non inferioꝛ
gloꝛia ſuſtinere maꝛtyrum ꝓ eo ne ſcindere

tur eccleſia/q; eſt illa ne idolis immolet᷑im

mo ſm meã ſententiã maius hoc puto mar
tyrũ eſſe q; illud/qꝛ ibi vnuſquiſq; ꝓ fua tã
tum anĩa.in hoc vero ꝓ omnieccleſia mar⸗
tyriũ ſuſtinet Hecille.Deniq; plura ſeque

rentur de quibus non eſt dicenduʒ perſin⸗

ertia cõſideratio
Vilibet rationis capax obligatur
ſm vocationẽ ſuã/pacẽ eccleſie ſa⸗
lutiferam ꝓcurare. Ille oꝛando/h̊

diſputando/hicpꝛedicando/hic exhoꝛtan
do/hicagendo.vel quolibet mõ alio. Su

merentur argumenta pꝛo hac conſideratõ

ne ex radice filiationis ad eccleſiamä/t exra
dice dilectionis ⁊ iuſticie ad pꝛoximum:ex
radice pietatis ſeu religionis ad deum.
Nulla ſiquideʒ in pꝛeſenti ſciſmate poteſt
ſerpere deterioꝛ labes/q; iuertia querendi
pacem.ſu illa pueniat ex ambitione. vel
adulatione.vel timoꝛe:aut alia occupatio⸗
ne non admittente curam hanc ſalubꝛioꝛẽ
pectoꝛa noſtra duas nõ admittẽtia curas
ait ſatiricus.Audiamꝰa ſapiente quid pi⸗

gricies ſtulta/operat᷑ in agro vel vinea ec⸗

cleſie. Per agrum inquitviri pigri tranſiui
⁊ vineam viri ſtulti.⁊ ecce totum repleue

maceria lapidum deſtructa erat ( ſi pe
ſtiferum eſt ⁊ maledictioni pꝛoximum ne⸗

rant vꝛticeioperuerãt faciem eius ſpine/⁊

gligere opus hoc diuinum q; criminoſum

eſt/q́; nepharium laboꝛantib non applau
dere/ſed iraſci: ꝛopterea ſtat aliquem
agherentem iuſte parti plus eſſe deſciſma⸗
te culpabilem/q́; alterum qui adheret par*
ti falle.vt ſi pmus aliqua paſſione vitioſa

mo non deſperat.
dis offertur ad loquendum materia/ſuper
laudibus pariſien. vniuerſitatiſ pꝛeclariſſi
me ſtudioꝛum.ſuper ʒelo feruido ipſius q̃
non ceſſauit hactenus eniti pedibus vt di
citur ⁊ manibus.aliterq; deſides aliqui et
inutiles/qui facere nihil volunt:vel neſci⸗
unt / obſtrepunt tamen facientibus / ſolis
contumelijs foꝛtes ⁊ armati. Sed ſilenti⸗

tractus obſiſtat quo min' fiat pax/ necau⸗
dire paratus ſit eccleſiã.Aliꝰ querit cũ om

ni ſolicitudine vias pacis. pmptum habeſ

6

animũ obediendi eccleſie iudicio ſeu veri⸗

tati/ dum ſihi clareſceret. Ea nanq; qͥ diſſẽ

ſionẽ afferũt in pꝛeſenti ſciſmateſunt talia
que in facto maxime ↄſiſtunt.in quibo enra
re ſine ꝑiculo ſalutis põt non ſolũ iſte vel il
le.ſed etiã in talibꝰ eccleſia fallere dicit⁊ fal
li ſicut dũ imlto tempoꝛe feminã pꝛo papa
coluit Poꝛro maniteſtari poteſt eſt exra
dice hac/qles excuſantura vitio ſciſmatis:
Etꝙ ſtat ſcireqꝙ ſciſma eſt in eccleſia ⁊ tam
neſcire qͥs in ea ſit ſciſmaticꝰ & h̊ ↄſequẽ⸗
ter aperit᷑fquales ſuntanathematizandi et
vitandi/⁊ quales nõ. Nam velle oẽs indif
ferenter ptis falſe extra eccleſiã ⁊ ſalutẽ tru⸗
ere/quale ſit/iam tetigimus. ¶ His ex re
bus pſpicuũ fit deincepſ/qᷓ;ta laude/quib
pconioꝝ titulis/cõmendanda reddit᷑ par⸗
tis noſtre diligentia/pꝛeſertim in inclitiſſi⸗
mo francie regno/⁊ q;tum a ſciſmatiſ obſti
natõne pꝛocul exiſtat/vbi queſita eſt hacte
nus pax ſalutifera tanto laboꝛe/tot expen/

ſis / tot legationibus / aſſiduiſq; conſilijs.

MNMeceſt ꝙ aliquis opponat quaſdam vel

ʒiʒanias vel paleas malarum actionum in

quibuſdam oꝛtas / inter hanc virtuoſe o⸗

perationis ſegetem / vel ꝓꝙ non ſatis effica⸗
citer diligentia reſpondit ad votum. Aſcri

batur hochumane fragilitati. Raro enim
naſcitur granũ virtutis ſine palea aliqᷓ de⸗/
fectuoſitatꝭcHihilominꝰ hʒz ꝓfecto plꝰ ve

laudis ʒelꝰ ille diligẽsq; alio n uegligẽs roꝛ

poꝛ/quoniã ſciſma ſi dimittit᷑ abſq; agita-⸗

Quo in loco gran⸗

um imperat tum benignitas/tum mode⸗

ſtia/ ne in eius laude videamur pꝛopꝛiam
querere. 4 Ecce autem quis eſt/qui non

dicat/qui nõ clamet/pax/pax/fiat pax/pa⸗

cem volo/ paceʒ ſuper omnia concupiſco.

0*½

tione/pꝛoferetradiceſ malas altius ⁊ ieuul
ſibiles/⁊ pꝛoductaſroboꝛabit. Nam mala
perlongas cõualuere moꝛas. Doceat nos
ſciſma grecoꝝ quod Ano inioro g⸗

2 4

CLoonſiderationes. IIII. de pace

Atvero nonne irridetur deuſ/quoniã ſimi
ieen Pacem non velle ⁊ illam vel inutiliter
dioſe velle / vel impoſſibiliter velle /

72 delt

boceſt medijs ad eam impoſſibilibus con

tẽderevt ſi queratur vnio aliqualiter qua
liter haberi non valet / neq; via debellati⸗
onis/neq; via rõnis ſeu reductõnis/ neq;
via anathematiʒationis ſeu ſeꝑatiõis/ ne⸗
q; via ↄdeſcẽſionis aut ſiłr. Cũq; itaq; pa
ſtoꝛ teneat᷑nõ minꝰ reuocare oues q̊s iudi

cat errãtes q; fuare nõ errãteſ nõnedʒ / vt fi

at vnũ ouileö/modũ poſſibilẽ ⁊ veriſimileʒ
h agedi /velle pſeqͥ/et cũ dimiſſiõe greg p⸗
pꝛij ⁊ obedietis/ſi ꝑ f̃uat᷑⁊ vuit᷑grex vter

q;.· NHNec eſt h̊ defere gregẽ moꝛe mercẽnarij

⁊ fugere/ſʒ ſaluare/⁊ vt vere ſic dicamꝰ / fu⸗

giẽdo manere. Sʒ hec ceſſio dic̃ aliqͥs fie⸗

ret ꝑnitioſũ poſterꝭ exẽplũ/fatemur id poſ⸗

ſe ↄtingere. Hã qͥborebo nõ ↄtingit abuti:

attñ ꝓ incerto maloꝝ euẽtu / nõ eẽt tã certũ
⁊ optandum pꝛeſentis pacis bonum repu

dig ndum / vel negandum. „
Guarta conſidera.

ratio poſita ẽ ↄtra illos qͥ dicũt.Obfuetur

honoꝛ ꝑtis nr̃e.hẽamꝰ victoꝛiã ↄfuſioneʒ

euitemꝰ.Ecceq̃lia ſuſtinuit oppꝛobꝛia ſũ/⸗

mꝰ põtifexxpᷣs /vt faceret vtra vnũ/recõcili
ans ĩ ſuo ſanguie ea qᷓ in celo ſũt ⁊ in terral
factus oppꝛobꝛiũ hoĩm ⁊ abiectio pleb/et
noõ dicẽs fuet᷑ honoꝛ meꝰ. Sufficiebat ei
teſtimoniũ bonũ ↄſcie ad deũ. Igit᷑ vt pax
hẽat᷑/ nulla plane via repudiãda ẽ q̃ pᷣt abſ

qʒ pctõ deduci ⁊ q;to bꝛeuiꝰtãto ſalubꝛius

Quãto inſuꝑ patẽtiꝰ/tanto acceptiꝰapud
oẽs/qm̃ res tãgit oẽs ⁊ vᷣitas lucerni amat

Aruntũ eſt pad ſalutifere bonuʒ / vt
vp erꝰ adeptõe neq; mũdanꝰ honoꝛ
¶Anecqq; ſtatꝰ neq; gradꝰ/neq; ꝓpꝛia v/
tilitas debeãt aliquẽ deterrere/⁊ nihil ꝓꝛſꝰ
niſi pctm̃ ↄtra legẽ dei eternã. Hec ↄſide/

¶ Duo circa vie ꝑ dñm nr̃m oblate( ꝓferã

p; ſine adulatiõis oleo q̃ nõ indiget ⁊ ſalua
pace oĩm) qꝛ nunq; mihi viſe ſũt iuri ðino
palã ↄtraire/nũqᷓ; viſe ſũt ſiłr penitꝰ repꝛo
bãde.niſi foꝛte ſtruat᷑ calũnia ex iuramẽto

ſuo. ertoti obedie ſue ↄſenſu/ iudicio et

req̃ſtis/alioꝝ tende
ſus nõ ipꝛobabile vide/attẽtis circũſtan⸗
tijs offerẽtibo ſe ĩ pñti ſciſmate / ſi ꝑs iuſta
poſſit a iuris ſui ꝓſecutiõe deſiſtere/vt ad ĩ
iuſtã ius ſuũ trãſferret/⁊ fieret iuſta ſeu per
nouã electõʒ ĩtruſi/ſeu ꝑ aliã viã ĩ iur ſcpto

tibꝛ. ¶ Pꝛopterea rur⸗

nõ bĩtã/dũmõ ius vᷣinũ vtrobiq; iuiolatuzʒ
maneret/⁊ hec via ꝓpt᷑ timoꝛẽ ĩhonoꝛatõis
mũdane nõ eẽt penitꝰ abhoꝛrẽda. Naʒ qͥc⸗

qͥda maliuol interpᷣtib diceret᷑.deſuꝑ reſi⸗

derqʒ iſpectoꝛ coꝛdiũ deꝰ/.⁊ iudex.vitas⁊ ca

ritas abũde remunerãs. Nonne laudata.

nõne victrix effecta ẽ mr illa vᷣa ifanttapð

ſalomonẽ /q̃ filiũ maluit integꝝ abijcere.
illoq; carere/qᷓ; diuiſus in ſuã cederet poꝛ⸗
tionẽ. Deniq; in laude. Q.fabij maximi
pᷣclariſſimã dixit Ennius ꝙ; non ponebat

rumoꝛes ante ſalutẽ.Nõne ſanctiꝰ ẽ vliro
dare gre.dare caritati frat᷑ne.⁊ paci hono⸗
rẽ fũũ caducũ/imo vitã ꝓpꝛiã cũ merito/iq;
ſine laude ⁊ pace mox naturalis neceſſitas
vtrũq; diripiat. Concedat᷑;̊libent᷑ gre/id
qð / velit nolit obtinẽs / ptinꝰ relinqf natu⸗
re. ¶ Ampliꝰnõ videt᷑ ipꝛobabile/ qn ex
pediat in caſu eccam ad tꝑs ſũmo paſtoꝛe

carere/vt interi ꝑ tractatũ vel alit᷑ adeptio

pacis celerioꝛ hẽret᷑. O ſi canones oppoſi

tũ ſanxerũt/lex ðina nõ diſſonat. Nã exdi⸗
cto/pᷣt abſc; papa moꝛtali ſtare ſalꝰ. Qð ſi
timet᷑ infamatio ꝑtis illiꝰ vł illiꝰ. Jã rñſuʒ

poſuimꝰ. ¶ Cõſeqnt᷑ deducimꝰ/q; ꝓpr tio⸗

. „

rẽ ſuccũbẽdi aut inhonoꝛatiões hũane / qᷣ

vtiq; vitioſa nõ ſũt/ↄeiliũ generale vlis e

cleſie nõ videt᷑repudiãdũ.ſ. piũ ẽ credere⸗

c in tractatione pñtis materie nõ erraret.

Audiamꝰrõem/ↄſtat itaq; ꝙ in materijs
fidei terminãdis erroꝛ nõ cadit in generali
ↄcilio. Rõem dãt doctoꝛes ex ſpẽaluaſſiſtẽ

tia ſpũſſci.⁊ xpᷣi regẽꝭ ecciam/nec ꝑmitten⸗

tis errare in his ad qᷓ huana ĩueſtigatio ꝑ⸗

uenire nõ põt. Secꝰ in his qᷓ vel facti ſunt
vyel hũana ratione terminari poſſunt.Nũc

autem ſciſma pꝛeſens q;ᷓ in His que facti
ſunt plurimum hereat/eius nihilominus
terminatio tam perplexa cernit/tamq; dif⸗
ficilis/ vt ſupꝛa hominum vires ingenia !⸗
uentiones ⁊ conſilia/videatur. Vbi vero
deeſt humanum / poteſt ⁊ debet abſ; teme
ritate diuinũ auxilium etiam miraculoſuz

expectari. Ita enim de ſoꝛtibus mittendis

in caſu determinat auguſtinꝰ/ dum ſeuien⸗

tibo tirãnis inquirit᷑ quis de multes pᷣlatis

pꝛo gregis ſalute remanebit/qui recedent:

HNonne igitur abſq; periculo cauſa illa cõ⸗
mitti deo ⁊ vniuerſali concilio poſſet abſq;
foꝛmidine qᷓ; maloꝛ pars vinceret ſi eſſet in
iuſtioꝛ/⁊ maxime in perniciem eccleſie/qðᷣ
addo quoniam in caſu cõmunis erroꝛ face
ret ius pꝛeſertim erroꝛ facti / vel ex facto

–? ———— ——, —. —. ——— w—

— —

— „ k — — — —

—,

tia dei ſaluatoꝛis nr̃i.

In die aſcenſionis

oꝛtum habens. Auxilium tale miraculoſũ

nonne in bello coꝛpoꝛali iudas machabeꝰ

nonne moyſes / none fideliũ alij talit expe⸗

ctauerunt/qñ pſequebat᷑ vn mille ⁊ duo fu

gabãt x. milia? qto ſecurioꝛi fið ꝓ H̊ ſciſma

„

te finiẽdo/põt in opitulatiõis ðᷣine aſſiſtẽ⸗

tia ſpãli / ꝑ tractatũ vniuerſalis ↄcilij ſpes

br̃i: Et qͥ obſecro tãte pᷣſũptiõis inueniri

poterit/ vt detminatis ꝑ tot viros celebꝛi⸗

mos/ꝓpꝛiã opinionẽ vel pᷣferret/vel eoꝝ di

ctamẽ nõ imitaret᷑. Piũ qͥʒ ſentire eſt vt nõ

niſi viã mediã/viã pacificã/⁊ vtrobiq; ho⸗

noꝛabilẽ/ſentẽtiaret ↄciliũ. Neq; tñ igno⸗

ro multas circa hec ⁊ alia/ſuboꝛiri difficul

tatũ nebulas. Sʒ eas oẽs lux vᷣine legis ſu⸗

is radijs faciliteijceret / ſi nõ vltra ceruico

ſa ↄtradicẽdilibido oſtiterit Si oculos ra

tionis neq; ſegnities inqrendi clauſerit'/ne
q; ruditas obtuderit/ neq; eos lippitudo

carnalitatis / neq; curaꝝ puluis/ neq; fumꝰ
pᷣſumptõnis ſuffoderit/neq; poſtremo ma

ta ſtudioſitas ꝑ
ʒelũ ſtimulata ꝑgebat in lõgius. Cuiꝰ ego
ſmoneʒ interrũpens/ꝛ finiens/exclamaui
Appareato vtinã bone ieſu paxnr̃a.ſalus

litia cecauerit q̊ minꝰ eed poſſit gra⸗

noſtra.appareattandẽ aliqũ gratia tua/vt

pꝰilluſtrationẽ ſincerã/⁊ agẽda videamus

⁊ ad ea q̃ viderimꝰ ĩplẽda ↄualeſcamꝰ.Reſ

qppe ĩ obſcuro nimis demerſa ẽ nã ⁊ nob
caligines/puluereſq; difficultatũ ãbulan⸗

do ſpõte ſuſcitamꝰ. Deeſt inſuꝑ apð miłtoſ

gratia hũani auxilij/q̃ ſil apparere ⁊ coope

rare debuerat gratie dei.Obfuſcat eã pᷣte⸗

rea vel abſcõdit amoꝛ ꝓpꝛius/q̃rens qᷓ ſua
ſũt/⁊ incircũciſo coꝛdeãbulãs pꝰ deſideria

carnalia/au; ſecularia/neq; ſobꝛie neq; iu
ſte neq; pie viuẽs in h̊ ſeculo/q̃ſi non expe⸗

ctaret btãm illãſpem q̃ ſola deſiderãda ẽ.ſo
la velut enceniũ ðine gratie iugit᷑ poſtulan
da. Pꝛouideat melioꝛa vicinioꝛaqʒ ſaluti

gratia eadẽ dei ⁊ ſaluatoꝛis noſtri h̊ nos iu

ſtificãs/gloꝛificãs in futuro amẽ.

¶ Finit ſᷣmo de circũciſiõe coꝛã papa apð

Laraſcongm. Znno. Mecccciij

⸗—
e-

Epiltola eiuſdéad E

dominüauxianeu de ßmonepᷣcedent.
FEFreniſſimo pncipi ⁊ militi re⸗

gis poli/ dño aurelianẽ. Suus
Johes cãcellariꝰeccie ꝑiſienſ̃ in

dignꝰobſequiũ hũile.paciſq; ß tempoꝛelegationis mee pꝛo parte almevy·
ſentis cũ erna/donũ felicit adipiſci. Oul. niuerſitatis Pariſienſis matris mee

ta hactenꝰ ſcpſi ſtrenuiſſime dñe. Plima
diri qᷓ ad ecciaſticã pacẽ vtilia videbãt/pſe
quẽs pacẽ exulãtẽ/latratu qᷓ potui/ego de

generecatulꝰ/ offerẽs inſuꝑ ꝓ virili poꝛtoe
ad opus ta hnaculi dei/cũ hoĩb/ea q ð ma
nu ſua videbar ſuſcepiſſe. NHec igro poſſe

ea a tot capitibo/ivarias faciletraduci ſniaſ

⁊ foꝛſan aduerſas/ q̃ tũ oĩa ſi cũ diſtictiõe

tꝑm circũſtãtiaꝝ qʒ ſeſe offerẽtiũ młtiplici

tate pẽſari dig fuerint/arbitroꝛ ea iuenturi

nexu ↄcoꝛdi vita int ſe iũcta eẽ/vtpote ꝗᷣ
circa idẽ cẽtrũ eundẽq; cardinẽ pij ðſiderij/

voluebãt᷑. Viã itaq; ceſſionis bũ pꝛactica

tã/ego bꝛeuiſſimã ⁊ optimã cẽſui/iudicanſ

ad erꝰ receptõʒ ſᷣm pᷣꝑatõeʒ animi/ãbos cõ

tẽdẽtes de papatu iure dine ↄſtrictoſ. Fec
erat ꝙ allegarẽt coactõz. Vellẽt itaq;. coge
bat nẽo. Poꝛro in ↄcluſiõe ſubſtractionis

nõ affui/quã tñ ↄ duſã ipugre ꝑtinaci aĩo⸗
ſitate nõ pᷣſũpſi. Sʒ poſtq; dñs ñ Bene⸗
dict?viã ceſſionis/⁊ alia q̃ petebãt accõmo

daꝓ pace’/t refoꝛmatõe eccie dict? ẽ accep⸗
taſſe/ opponit ſe ꝑuitas mea/cũ odijs ⁊ di⸗/
ſcrimibo nõ modi'èvt ipᷣe neq; papatũ de
facto irreuerſibilẽ amiſiſſe/ neq; hereticus

gaut ſciſmaticꝰ iudicãdo eẽ cãret᷑. Placuit q̊

qʒʒ reſtõ quã ⁊ pᷣdicaui coꝛã celeberrimo ce⸗

tu pplłoꝝ. Per hãc itaq;/ab ea nr̃a ſecũvni

ta/poꝛtũ pacis general attigere faciliꝰ ſꝑa⸗/
bat᷑ Deniq;ʒ nõ tã miſſuſ quã coactꝰ legatꝰ

ad dominũ nr̃jm ſuꝑ hac materia/p pꝑte v⸗

niuer ſitatis pᷣclariſſime ſtudioꝝ/cui ego fi
liꝰ negare potui nihil/ꝓpoſui pmo maſſilie
De hictaraſcone ᷣmonẽ hũc/quẽ decoꝛꝰp
ſentie veſtre nobiliſſime fulgoꝛ illuſtrauit.

Hũc ſᷣmonẽ ſic ⁊ pũñtẽ ꝓpoſitõʒ/poſtulare

dignata ẽ celſitudo vra ab exiguitate mea/

qlis ãt ego ſũ vt łh̊ vel alið qppiã denegar

pſũpſeri:accipite itaq; ſᷣmonẽ q̃liſcũq; ille

E/vbi aliqᷓ ſed pauca ex dictat/in margine

poſita ſũt/q̃ bꝛeuitas pᷣceps eripuit ne ꝓfer
ré. Bñ valeat pᷣclara dñatio vr̃a/ ad cõòem
pacé/⁊ ꝓpꝛiã ſalutẽ ↄſequẽdãa/ſcptũ taraſto
ne Ann do. Mcccciij.ĩ vigilia epiphauie

pla dño cameracenſi exiſteti in curia.

Ecreuerã ruerendepat᷑.⁊ pᷣceptoꝛ
ſingularis accuratiꝰſi vacaſſet per
dictatũ/qᷓdã ſcribere ↄq̃ſturꝰ ð ſini

abito taraſtone coꝛam domino noſtro⸗/

2
7
2
7

ſtra vel interpᷣtatõe / vl relatiõe dictoꝝ imo
Plnriuner dicioꝛum in ßᷣmone circũciſiõiſ
9

.*
.
= “ —H
.

==

Bermo coꝛã aleaxndro papa

Experioꝛ itaq; verã eẽ comiti ſniam nihil
eẽ qͥn male narrãdo poſſit ðᷣterioꝛari. Hãc
ego eẽ vnã ex maxis difficultatibeſtimo / q̃
reddũt offm̃ pᷣdicatiouis oneroſiſſimũ.q̃s
difficultates atʒ diſcrimia Bꝛeg. ⁊ Criſo.
qͥlibet in ſuo paſtoꝛali/⁊ Aug.iiij.ð doctri⸗
na xpᷣiana/copioſiſſime narrauerunt. Fit
eni plerũq; (roq̃r centies exꝑtus) vt pñtes
in fᷣmone aliqͥ/non ſolũ depꝛauẽt bñdicta
ſed ea q̃ nullo mõ dicta ſũt/oſtant᷑ affirmẽt
ꝛ0 platis. Stultoꝝ quið infinitꝰ eſt nũe⸗
rus.Eſt tñ ſapiẽtis aſſertio/Stultꝰ ñ capit

vba pꝛudẽtie/niſi ea dixerꝭ qᷓ vſant᷑ in coꝛð
ſuo. Vleꝝ q̊ʒ ẽ dictũ apuley miłtos eẽ qͥ ſoł

guribo coꝛpis philoſophant / intellectũ vᷣo

vel nullũ hñt/vel illũ vanãt ꝓvarietate paſ
ſionũ ⁊ affectionũ/quẽadmoduʒ in ſonitu
cãpanaꝝ ſumimꝰ argumẽtũ/ Dicunt eĩ(vt
vulgari moꝛe loq̃r)qð volumꝰ. Poꝛro mi⸗
hi ↄſciꝰ ſuʒ/nibil ptuliſſetũc/qð ñ eẽt ſacre
fiði/monitiſq; ſalubꝛibo accõmoðd.⁊ exami
nata vitate ſtabilitũ. Nihiominꝰ q̃t bõe ie⸗
ſu ſuꝑ eodẽ ſᷣmone mihi relata ſũt/q̃ ne dũ

nõ dixerã/ſʒ nec cogitauerã. Quot peruer⸗
ſecapta ⁊ ꝑuerſius ipugta audacter aſſere/

re q̊ſdã poſtmodũ pñtes/viderint ipᷣi quo

ſtudio vel ↄᷣdicendivel vane cõplacẽdiſeu
zelo vel igrantia moti/q̃ſiſſe veritates pei

me poſitas ĩpugnare/⁊ ꝑ rões palã errone

as / ſz nolo ſeq relationes ſolas hoĩm in tã⸗
to negocio defendẽde veritatis/ne pugne⸗

mus / vt dicit in tenebꝛis. Habuiſſent igit᷑

dictoꝛũ meoꝛum foꝛmã ꝓpꝛiam/⁊ limitatio
nẽ/adeovt tranſpoſitõ ſepe vel omiſſiovni

us vocabuli ſniam variaſſet/habuiſſent in

qᷓ; foꝛmã ipᷣam /habuiſſemviceuerſa ſolide

3 dixiſſent / nuq; refugiſſem ꝓ veritatis de⸗

fenſione ↄgredi.ſj qͥd agerẽ / nihil obiectũ
eſt qð ſtruerim/dũ eſſem pñs/potenſq; ver
botenus rũdere/ſed longo poſtmodũ int᷑/
uallo me abſente ⁊ ſurdo vocib eoꝝ pluri⸗
ma/variaq; in oppoſitũ dicta pꝛedicataq;

epgo ſolis rumoꝛib accepi/qͥbo curnon ma

gno conatu rũdere pauerim iaʒ expᷣſſi. No

uiſſime ãt heſterno veſpe ſcpſit exvnꝰamicꝭ

fideliſſimiſ/ſe audiſſe ab altero/qͥ ſimiliter

audierat ab alijs grauibo(vt dicebat)viris
me dixiſſe in ter cetera ꝙ homie in articulo

moꝛtis exñte qlibet ſacerdos hʒ eq̃lem ptã⸗
tem cũ papa in indulgẽtijs dandis/a pena

⁊culpa. ¶ Hanc vo aſſertionẽ certiſſimꝰ
ſum necſenſiſſe nec dixiſſe/quãquã ſi de po.

beat
rarum/⁊ ceteri domini ſapientia clara ful⸗

cutio/ſcitũ eſt ſatis/qd doctoꝛes ſententiẽt

Deniq; quid dixerim/vñ erroꝛ taliſ potue

rit/in aliquibo paꝝ foꝛſon aduertẽtib ad v
boꝝ foꝛmã/el ici. Pono diffuſioꝛi fmone ĩ
cartula colligata pñtibb.Lu pᷣtextoꝛ ſapiẽ⸗
tiſſime coꝛã tuis oculis toiꝰ palam ſũ / tibi
intꝰ⁊ in cute notꝰ. Digneris acciꝑe baculũ
defenſionis mee in h̊ articulo/q̊ͥ appᷣhẽſo/⸗

voces oppoſitas / ſi ita dignũ viſuz fuerit⸗
valeas cõpeſcere. Poſtremo totũ ipᷣm ſer⸗
monẽ quẽ hactenꝰ recõditũ ab ſq; młnpli⸗

catõe in alias manꝰhabui/mittere(ſi ita cẽ

ſueris )patꝰ ſum: intẽtione talis finis. Det
dyis ipe bñ valere iugit in dño/ad ↄſecutõ
nẽ btẽ ſpeiä/⁊ ad vnionẽ celerius remeandã
in regionẽ eccleſie ſancte dei.

Bermo factus co⸗/

ram Alexandro papa per magiſtrum Jo⸗
bannem de BGerſon cancellariũ pariſten.

In die aſcenſionis domini. .
diuua rex celeſtis ⁊ tu regina genitrix vᷣ⸗

go Ranpereme mmopem de regno iſraeliti⸗

Omine ſi in tempoꝛe hocre⸗
ſtitues regnum urael. Oꝛigi⸗
naliter ZRictuũ.i.ca.⁊ recitati
ne in epiſtola pꝛeſentis feſti⸗
uitatis.· MHon ſum neſcius
ime parer/voſq; cardines oꝛbis ter⸗

gentes/me ſubire ſermonis onus pꝛoꝛſus

impar exiguis viribus. Idcirco pulſabo

ianuas deuote / regis celeſtis/ vt impfectuʒ

meum ſuppleat.humili det gratiaʒ.linguã

infantis faciat diſertam. Et quo facilius
exaudiar oꝛetur pariter eius via genitrix⸗
illiq; ſalutatio pꝛeſentetur angelica. Aue

gratia plena ⁊c. Domine ſi in tempoꝛe hoc

⁊c̃. Queſierunt hoc apoſtoli ab aſcenden⸗
te domino.eiſdem quidem verbis.ſʒ ſenſu

vario.qua varietate bꝛeuitatis ſtudio pꝛe⸗

terita.quoniam duplex eſt regnum iſrael.

hoc eſt videntium deum.alteruʒ celeſtetri⸗
umphantis eccleſie/cuius ciues deum vi⸗
dent per ſpeciemalterum terreſtre miliran
tis.cuius ciues deum intuentur per fidem

Dicã pꝛimũ quõ celeſtis/deinde treni rui⸗

nas aſcẽſio dñica hodie reſtituerit. Hanc
mihi ꝑtitionẽ ñ meꝰ ſenſus ſʒ diuinꝰↄtulit

apls.a qͥ ſcptũ memi deũ preʒ ꝓpoſuiſſe in

diſpẽſatõe plenitudis tꝑm iſtaurare oĩa in

teſtate oꝛdinis in caſu neceſſitatis fieret l o . xpo q̃ in celis ⁊ que in terra ſunt.Ecce me

R ”M

— — ,,—,. ʒ—

ier
ine
dy
nei
wie⸗
Wi
ſi
bi
fen
Pn e
lnptn
ſilaci

18, de

ſſecnti
neandi

.

hch

nii
indite

Nehen
O
ui
nns ſthl
ncſaus
bioten
Nful⸗
norius
lcbo
NNfeca;)
Wiogi
0 heli⸗
Agonn
ia
hoc
bt
disſ⸗

In die aſcenñonis

docet apłs tuꝰ vas electionis tue dñe Jeſu
que tibi rñũdere licuerit qᷓrentibdiſcipulis

dñneſi ĩ tꝑe h̊ ⁊cc. Nã ſi ꝑ te eẽnt inſtaurãda
q̃ ſũt in cel/vti affirmare illũ ꝑſpicio:qͥd ti⸗
bi leuiꝰ qᷓ; hãc illis veritatem rũdete ꝓprea
ſcãdere celos vt ciuitatẽ diminutã ⁊ maʒ̊ ꝑ

te ſua ꝑ ſcelꝰoꝛbatã turpe/reintegrares. P

ſa maloꝝ oĩm pma pares ſuꝑbia/ luciferũ
itlũ qͥ mãe oꝛiebat/cũ tertia ſtellaꝝ ꝑte tra⸗

xit ad tenebꝛoſũ occaſũ. Et qͥs crederet nõ

inde regni ſuꝑni claritatẽ obũbꝛatã?ol⸗

lite ex H̊ celo viſibili lucifeꝝ / ⁊ cũ eo tertiazʒ

ꝑtẽ ſtellaꝝ/cui dubiũ ẽ noctes obſcurioꝛes
futas: Quis neſciat iĩpfectã remãſiſſe ſcõꝝ

qgeloꝝ ſocietatem ſuo numero diminuto?

OQuis in dubiũ vocabit coꝛpꝰ ciuitatꝭ illiꝰ
pſtãtiſſimoꝝ mẽbꝛoꝝ auulſione ſenſiſſe le

ſionẽè/⁊ itegritatẽ pulcerrimã amiſiſſe? Hil/
lus opinoꝛ. ¶ Ergo claudicabit ſcoõꝝ glo⸗
ria.nec dᷣi ciuitas de ſui integritate letabit᷑.

Si natura tanto tꝑe vacuũ inſectet᷑ ⁊ ſic ex⸗

Hoꝛreſcat.q̊ pacio ſuꝑnas ſedes vacuas/o⸗
chlis eqͥs aſpicietſcoꝝ glłia: Deniq; gau⸗
Aẽt angeli ad pniam pctõꝝ. O ſi gaudiuʒ
ingerãt angelis lachꝛyme mee. qͥd delicie
mee. Etſi delicie mee gaudiũ ſit ageloꝝ.q̊ſ
mõ magis fuiſſet eoꝝ qͥ ceciderũt pꝑmaſio?:
At illð ciuitati celeſti deeſt. Fuiſſet igit ali⸗
ꝗ ſcõꝝ iocũditas ſtãtibo ãgelis q̃ ruẽtibſbſᷣ
lata e. Ergo inqes ↄfirmati ſpũs cetero

rũ ruinã meſti deploꝛauerũt.⁊ q̃ ꝑte brõꝛũ

ciuitatẽ luc igrederet᷑. Hõ dico fleuiſſe.ñ

meſtos / ñ triſteſ extitiſſe/viderũt culpã pec
catiũ.nõ inð letati ſũt ꝓpt᷑ caritatẽ/neq; cõ⸗
triſtati ꝓpt᷑ ↄfirmatõʒ Uiderũt deinð penã
⁊letati ſũt iuſti vidẽdo vindictã/atzad de⸗/
iectõʒ ipioꝝ affuerũt ↄditoꝛi Etenĩ micha

el ⁊ ãgeli iꝰ p̃liati ſũt cũ dꝛacõe.⁊ putas vi
ccoꝛia potitos nõ inde ſũpſiſſe gaudiuʒ:

Sz alið ẽ gliquã deeſſe leticiã lꝑfecte ciui⸗

tati.alið triſticiã admittere Nõne vides de
lectatões ipᷣas itellectꝰ puriſſimas ⁊ ↄꝛieta
te carẽtes cũ aſſũt letificare.cũ abſũt nõ cõ
triſtare ( Acceſſit ad mali cumulũ ꝙ ea ſu

pbia q̃ ↄceꝑat ĩ ceł doloꝛẽ.in ꝑadiſo treſtri

peꝑit iniqtatẽ.qñ ꝑ iuidiã indigta carnem

eo vilioꝛẽ aſcẽdere vñ pᷣſtãtioꝛ ſpũs coꝛue⸗

rat.hoĩ ↄdito ad replẽdas ſedes in celo va⸗

cLue factas/in pẽte diꝝ virꝰ aſpſit. Sic.n.
iuidia moꝛs intrauit ĩ oꝛbẽ traꝝ/qᷓ;uis ini⸗
tiũ extiterit oĩs pcti ſuꝑbia. Ita ex omi ꝑte
optate reſtõni ſupne cinitatis/malignꝰob.
uniabat. Attũ ſpeſeũ fefellit.reſtituta ẽ ĩimo

⁊ ãpliſicata dignitate.Cecidit lucifer ꝑſu

gnte eos iter.
aſcengerint qͥ cu
legũt᷑: aias oĩ labe purgatas Credo/ſed de
coꝛꝑib haud qͥ cq; temere diffinire velim.

biã aſcẽdit aliꝰ luciferꝑ hũilitatẽ. Inuecte
tenebꝛe occaſũ pmi purgate fuerũt ꝑ oꝛ⸗
tũ ſcõᷣi.Ille minuit ſcõꝝnũeꝝ iſte reſtaura

uit ⁊ aplificauit diminutũ. Ille regniviola

nit integritatẽ:iſte violatã feꝑauit. Ille in

celo ſedes vacue fecit/iſtenouis laudatoꝛi
bo vacue factas adipleuit. Ille młos exã⸗
gelis exẽplo malo traxit in pᷣceps.iſte pluri
mos hoies iuſtificatos tanq; cẽteſimã ouẽ

pus errãtẽ ꝓpꝛijs hũeriſrepoꝛtauit in celoſ

Iſte ex oĩ ꝑte ſathan dᷣludit᷑nec.n cos

reaſcẽdere potuit vñ tãq; fulgurceciderat-

B E furoꝛis ipetu fuerat pcipitatꝰ/2 aſcẽluz
quẽ hoĩ atʒ reſtõem quã inuidit ciuitati nł⸗

latenꝰ ipedire pualuit Veꝝ gladio ſuo ma

nu potẽtioꝛis erepto ingulat᷑ ⁊ dũ intẽtioe

coꝛrupta ab igreſſi glie nouos ciues ꝓhi⸗

bere gloꝛioſũq; dei regnũ ĩtegritate pulcer
rima fraudare ſatagit/tã ciuibo fabꝛicat co⸗

ronas/q; nouã dignitate regnũ honeſtat.

QLucifer inde cecidit.ſolaſcẽdit. Vanitas

ecelis eiecta ẽ.vitas in celo reuecta ẽ Ami
ſerat illa ciuitas creatũ angelum/acrecepit
creatoꝛẽ hoĩieʒ. Vñ ⁊ veꝝ ẽ illð aplłi.Hõ
ſiẽ delictü ita ⁊ donũ.¶Vis ẽt audire noꝝꝛ
uũ genꝰ gaudij qð niſi hõ peccaſſet ciuitas
illa nõ ſenſiſſʒ-Hõvereoꝛ ne nimis audact᷑
loq videar/cũ ſeqᷓr Berũ.auctoꝛẽ/qͥ nõ pu⸗
tat deũ nr̃m totã hituꝝ glie ſne laudẽ/ do⸗
nec veniãt qͥ ĩ ↄſpectu ãgeloꝝ pſallãt tibi.
Aetati ſumꝰ ꝓ dieb qͥbanos hũiliaſti: an⸗
nis qbo vidimꝰ mala, Hoc genꝰ leticie celi
neſcierũt niſi ꝑ eccie filios.h̊ nẽò vnq; leta
tur/qͥ nuq́; nõ letat. Opꝑtune pꝰtriſticiam
gaudiũ ſubit.pꝰlaboꝛẽ q es. pꝰ naufragiũ
poꝛt placet cũci ſecuritas/ſʒ ei magis qͥ ti
muit. Jocũda oĩbo lux/ſʒ euadẽti de ptãte
tenebꝛaꝝ iocũdioꝛ Trãſiſſe de moꝛte advi
tã / vite gram duplat. deeſt laudi ſi deſüt qᷣ

in refrigeriũ.¶¶ HBodie felix illa ciuitas no
uis exltat gaudijs.ad hũc diẽ celeſt ruine
pgdurauerũt. Añ huc diẽ ncẽo aſcendit in e
los cũ dexpᷣo n o gaſerzahe,

ren ani, Loch aquã ⁊ eduxiſti noſ

n vero ipᷣo aſcendẽte co⸗
m reſurgente reſurrexiſſe

81 Ergo leti fuerũt angeli xpᷣo ↄcepto.leti

naſcæte:leti pdicãte.leti hoĩem redimente.
leti reſurgente.ſed lenoꝛes aſcẽdẽte. Quid

ita?: Quia multa docẽt᷑ miſteria xpᷣo pñte qᷓ

pus abſẽete neſcier̃t. Nec id miꝝ videat᷑ cũ

ſcripſit aplłus MVnnotelcere pꝛincipibus

5 —=
2.

Bermo coꝛã aleaxndro papa

⁊ ptãtibo in celeſtibꝑ ecciam /multifoꝛmeʒ

ſapiam dei. Poꝛro qð pus ſola ſpe tenue⸗

rãt/ruinas ſuas reſarciendaſ/hodie re letio
recõpꝛehẽdũt. Ans mihi der o dñe e
ſu/o glioſiſſime reſtitutoꝛ regni celeſtꝭ. qs
mihi det vt poſſim ↄciꝑe qᷓ;ta intuleris ho
die celiſ feſta gaudioꝝ.qᷓ;ta iocũditate btõ

rũ ſpirituũ agmia ad nouã ſolẽnitatẽ ĩnita

ueris/q;ta tibi leticia calcatoꝛi toꝛculan cũ
rubꝛis veſtimẽtis celos introgrediẽti tota
ſuꝑna curia certati obuiã venerit/adueniſ⸗
ſe gratulata ẽ/qᷓ;tis laudibo triũphatoꝛẽ ꝓ⸗

ſecuta E qᷓ; iocũdis ebſeqis in ſedẽ excelſio

rẽ collocare ſtuduerit: Si pł?gaudeat ſuꝑ

vniꝰ pctõꝛis pnia qᷓ; ſuꝑ nonagintanoueʒ
iuſtis qͥ ea nõ egẽt.q;tũ de te gauiſa eſt deo
hoie/moꝛt victoꝛe/tot penitẽtes in ipſam
domũ pat᷑nã nõ reducẽteſʒ repoꝛtãte/ qͥipᷣe
es ſũmũ eiꝰ gaudiũ.ſũmꝰamoꝛ.ſũma ſuaui
tas⸗ JIn te enĩ tota deſidereat ↄſpicere.te ſu
is ipᷣꝰ ocuł ex ꝓpinqͥ ↄtuendum pñtabas.
NQuã incredibili voluptate ſenſus oĩm in⸗

tios tua vox illa ꝑmulſit.Cõgratulamĩ mi
hio amici ⁊ vicini:qꝛ iuẽi ouẽ q̃ ꝑierat.iĩue

ni dꝛagmã ꝑditã/moꝛtuꝰ filꝰ reuixit. Cele

bꝛemꝰ alacriter o xpᷣianita rctõꝛes incliti
celebꝛemꝰ tantã feſtiuitatẽ.repñtemꝰin ter

ris angeloꝝ leticiã/q̃ ꝓ nr̃a illis ſalute ꝑtiʒ
ingeſta ẽ. Nob ↄgratulemur q̊ꝝ ẽ hodiere

laxata iĩmo ⁊ captiuata captiuitas. Aſcen⸗
dẽs enĩ xpᷣus in altũ/captiuã duxit captiui

tatẽ.gaudiũ ingẽs hodie cyrogphũ nr̃e dã

natõis deletũ ẽ᷑. Quidni hodie illa natura

in celũ ijt.cui dictũ ante fuerat.terra es ⁊ ĩ

terram ibis.Et vt thematis ſententia con⸗

ſte regnum iſrael. ¶ Hecp poꝛe ꝑt
monis ſatis ſint. Domine ſi in tꝑehᷣ ⁊c.

Hecp poꝛe ꝑte nr̃i ſer

cludatura dño dr reſtitutũ eſt cele⸗
0

Ractet᷑iã hec introgatio de regno
ꝑegrinatonis eccie/qð ab Abei iu
ſto ducẽs oꝛiginẽ ⁊ſi poſtea ſepela
boꝛauerit tñ nũq; vniuerſum intcidit. Se
pe expugerũt mea iuuẽtute mea ⁊ ñ potue

rũt mibi Floꝛuit aliqũ ſpᷣ pr̃iarchis ducib
inudicib regib ſacdotibi.veꝝaploꝝ tꝑe na
tionibo ſubiectũ mire deſloꝛuerat.Rñde tu

q̃rẽtibo dñe Jeſu /cego / ſicuti cẽte nẽ oꝑib⸗

nẽvociba rñdiſti.⁊ ſi minꝰ foꝛtaſſis ad affe
cũ q̃rẽtiũ/tñ ad vᷣitatẽ. Audiſtis/qm̃ miñ
vos vt eatis ⁊ fructũ afferatis/eripiẽdo ci⸗

ues iſraeliticos e manibregis babylonis.
Auditis/qm̃ pᷣcipio vobᷣ vt eũtes in mũdũ

vniuerſũ pdicetꝭ euãgeliũ oĩ creatuf / vt ſiti

mibi teſtes in hierim ⁊ iudea ⁊ ſamaria.2
vſq; ad extremũ terre.Cur B: Niſi vt q̃qua

uerſũ hoſte depulſo/regnũ iſraeliticũ/ vro

miſtrerio dilatet᷑. Huiꝰrei gra dedi q̃ſdam

vrm apłos.q̃ſdã ꝓphas. qͥſdã euãgeliſtas

alios aũt paſtoꝛes aut doctoꝛes ad ↄſũma
tionẽ ſctõꝝ in opꝰ miſterij.in edificatiõem
regni iſrl. Pꝛopterea alteri vrm alterã mãi
feſtatiõeʒ ſpũs ꝑtĩ ðᷣdi ꝑti dabo ad vtilitatẽ
reꝑationis regni deſolati.Et nenudos ho
ſtiũ telis eponeꝛẽ ſuccinxi lũbos vr̃os in
vᷣitate/indui vos loꝛicã iuſticie.dedi pedũ

calceos in pᷣꝑpatione euãgelij pacꝭↄtuli ſcu

tũ fidei ga leã ſalut/⁊ gladiũ ſpũs qð eſt vᷣ⸗

bũ dei. qꝛ vo ĩbecillibo q̃les adhuc eſtꝭ hec

arma ponꝰ foꝛẽt oneri qᷓ; vſui.Edico vobᷣ
ab hieroſolimis ne diſcedatis/q̊aduſq; re⸗
ceperitis vᷣtutẽ ſpũſſcti ſupueniẽtis in vos
q̃ nõ arma tm̃ ſine moleſtia ferre.verũetiaʒ
cũctos iĩpetus hoſtiles eludere.ĩmo ⁊ exer⸗
citus fundere atq; fugare poſſinſ. Nã quõ
dãna celeſtia reſtituet᷑ niſi ex bis ciuibo re⸗
gni terreſtris qdã ſurſũ aſcẽderint. Hec
illis carꝰ p̃ceptoꝛ / cuiꝰ vocibo diligent pa⸗
ruerũt. Vñ pꝰ ſpũſſci ſuſceptionẽ/pfecti pᷣ
dicauerũt vbiq;/dño cooperãte ⁊ fmoneʒ

ↄfirmãte ſeq̃ntibaſignis. VUbiq; circũtule⸗

rũt ſagittas potẽtis acutas cũ carbonibus
deſolatoꝛijs.vbiq; vicerũt regna.effugar̃t

aciẽ gladij foꝛtes fuerũt in bello.caſtra vᷣte

rũt exteroꝝ. Ita bꝛeui creuit eccia ĩclvta fa⸗

ca ẽ ⁊ poſita ẽ in ſuꝑbiã ſeculoꝝ.dñata eſt
amari vſq; ad mare.⁊ a fluminevſq; ad ter
minos oꝛbᷣ terraꝝ. Adoꝛauerũt eũ oẽs rez
ges. oẽs gẽtes fuierunt ei. ¶ Sed qͥdad 7

caſcẽſio:multũ ꝑ oẽm moduʒ. Quippe
q;diu dñs in terris cũ diſcipulis ↄuerſatuſ

eſt/ bumi repſit eoꝝ dilectio. dulciter ſiqͥdẽ

eum amauerũt.⁊ pᷣ eiꝰ dilectiõe ſpꝛeuerſt
alia.Ecce inqͥũt reliqmꝰoĩa⁊ ſecuti ſumꝰte
Veyꝝ neſcio/quõ pñtia viſe camis/ſpũaliſN

amoꝛis puritatẽ nõ admittebat. Inde ſe⸗

petanq; camales obiurgant᷑. Inde petruſ

impatienter audiẽs verbũ de moꝛte mgr̃i⸗

ſathanas vocat᷑. Inð cũcti moleſte tulerũt

ꝙ de aſcẽſuxi mgri diſceſſu audierũt. Inde

Fiucil piebar vᷣbũ caro ; / vbũ vᷣas. x
bũ ſapientia iuſtia virtꝰ pietas. Inde ſcri⸗

ptüũ eſt illud. Niſi ego abiero ꝑaclitꝰnõ ve

niet.Et illud aliud- Nondũ erat ſpũs datꝰ

qꝛ: nondũ fnerat Yeſus gloꝛificatꝰ. Sʒpꝰ

mgfi diſceſſionẽ aptioꝛes ſubinde fuerũt

ſcim̃ ſuſciꝑe ſpm̃/a qͥ roboꝛati atq; firmati

— – (——

=S — —

= S=⸗

n
gi

dee
ob
e/

1

6
ſ

7„
W
„7

In die circumciſionis domini

diſcerẽt amarevalide.pᷣdicare vᷣitatẽ ĩtrepi
de/frigida coꝛda ſuccedere/diſcerẽt plꝰ iue
nire ſapoꝛis ĩ vbo deo q; in vᷣbo hoie. Ex⸗

perirent᷑ altioꝛẽ amoꝛis gradũ iã eis oñſuʒ

a po dicẽte.ſpũs eſt qͥ viuificat/caro nõ ꝓp

deſt quicq;. Ad hũc gradũ Paulus aſcen⸗

iſſe videbat᷑cũ dicebat. Et ſi cognouimꝰ
xpᷣm ſᷣm carnẽ/ſed iã nõ nouimꝰ Foꝛtaſſis

⁊ ꝓpheta cũ diceret.Spũs ante faciẽ nr̃aʒ

ps dñs. Huiꝰ igi᷑ͦ pũalis amoꝛis viribꝰ

acroboꝛe regnũ iſraeliticũ reſtituerũt.i
Sed heu ⁊ pluſq; millies heu.qᷓ; grandis

nobis materia lachꝛymaꝝ obijcit᷑. Circũ⸗
feramꝰ oculos quoꝛſumcũq; libuerit:nuſ-
q(. pax/nuſ traquillitas.nuſqᷓ; ſecura qui
es.vbiq; calamitas.afflictio perturbatio.

O me miſerũ/quõ regnũ vbiq; diffuſuʒ ꝑ

bellatoꝛes inclitos/coartauit in anguſtuz,ʒ
ac reſtrinxit rex impiꝰ Babvlonis.quõ ma
ioꝛẽ ãtiqui regni poꝛtioneʒ abſtulit xpᷣo/⸗1
eã ipᷣaʒ qᷓ ſcᷣm ſibi nomẽ retinuit innume/
ris tempeſtatibo iactatã afflixit. Nam quo⸗
ta ſunt humani generis portio machome⸗
tici ac ab octingetis ferme annis ſuaue xpᷣi
iugũ ceruicib excuſſerũt: Quota indi/fe⸗
rũt᷑xpᷣiane cruc inſignibo exoꝛnati ſʒ eccie
romane pꝛimatũ ignoꝛare. Quota greci⸗/
gat illos mala tempeſtas a ſede Petri diſie⸗
ctos/non modo ſciſmatis ſed nõnulliꝰetiãvB

hereſis macula fedauit. ¶atinitas ipᷣa pu⸗

rioꝛ ac imaculatioꝛ.ſedẽ enĩ habet Petri.
pꝓ cuiꝰ fide ne deficeret ſpecialiter oꝛauit il
le qͥ in omnib exauditꝰ eſt p ſua reueren⸗
tia. Jpᷣa tamẽ tam multis q; diuturnis qᷓ;
violentis ſciſmatib.tũ antea ſepe.tum no
ſtra tẽpeſtate miſerabiliter cõcuſſa languit
Vngde nuꝑ tantaꝝ calamitatũ impatiens
eccia/młis ſuſpirijs ac gemitibo clamauit
ad dñm. Dñe ſi tꝑe b reſtitues regnũ iſrael
Aliq̃ ex ꝑte audita ẽexcitatꝰ eſt tanq; doꝛ⸗
miẽs dñns.tanq; potẽs crapulatꝰ a vino. et
pcuſſit inimicos ſuos ĩ poſterioꝛa:oppoꝛ⸗
bꝛiũ ſempiternũ dedit illis.Aſpoꝛtauit du
plicẽ ſobnam tanq;ᷓ gallũ gallinaceũ ⁊ fide
lẽ Eliachim ſubſtituit. Naʒ cuiꝰẽ iſta tua
ſubſtitutio.p. b. niſi xpi:vñ ↄuocatõ ↄſilij
tã mira: Vñ pus diſcoꝛdãtiũ inaudita cõ⸗
ſenſio? Vñ tot pᷣſulũ ac pᷣſapientũ ↄcurſus

tã celer? Nõ cã certe diſſenſionis ſʒ pacis.

MHon vocauit papa.fuit ↄuenticulũ.O ri⸗
denda ac irrõalis nimiũ rõ. NHeq; vero ad
qtuoꝛ illa ↄcilia q ĩ actibbaplicis deſcribür
Petrus vocaſſe memoꝛat.: Neq; ſinodus*

anti
illis qͥ me diuiſerũt. Facobſecro vt nõ fru⸗
ſtra ſperauerim. Cõſidera etiaʒ atq; etiã ꝙ;
cũ mihi donatꝰ es.tuꝰ eſſe certe deſiſti.nec
ſi te vocẽ dñũm/tu me ꝓpterea famulã arbi⸗
treris. Sic Sara obediebat Abꝛabe da⸗
minũ illũ vocãs. Hõ ego certe tua.ſʒ tu me
us.oĩa ſiqͥdem mea ſunt/ſiue Paulꝰſiuea⸗
prollo ſiue cephas.Tu te etiã filioꝝ meoꝝ
ſeruũ vocas ſi nõ es/curte vocas: Si ve⸗
re es.negato dñũm/ vide qᷓ;tũ mihi debes

MNicena iuſſu Silueſtri.ſed Cõſtãtini ↄue
niſſe legit᷑. Ad quintũ vniuerſale patꝝ ↄſi

liũ cõtra theodoꝛũ neſtoꝛij diſcipulũ/nemi

ne ↄuocãte/ſeſe certatim preſ exhoꝛtati ſũt
Fuere ergo ↄuẽticula? Caue dixeris. Co⸗
lunt᷑ab Augꝰ.tanq;ᷓ euãgelia.Quid ſiſciſ⸗
ma dubios rddat xpᷣianos quẽ duor
pa colãt. Quid ſi qð ꝑpraꝝ eſt/ſumm
tifex labat᷑ in hereſim/vt legimꝰ Liberium
arriane pꝛauitati ſubſcripſiſſe. Warcelli⸗

pa
on

nũi idol ſacrificaſſe. Quid ſi iutolerandis

oneribo xpᷣianitatẽ grauaret? An aduerſus
tãtos moꝛbos vllã relinqs medelã: Relin⸗
quo inqͥ es. Credo ſane.Hãimpꝑfectam ni⸗

miũ ecciaſticam policiã aſtrueres/neca dᷣo

cuius pfecta ſt oꝑa ſalubꝛiter inſtitutam/⸗
qð credere netas eſt.ſiqͥs in eã moꝛbo poſſzʒ
incurrereↄtra quẽ nila poſſetadhiberi me
dicina.ſed tñ nulla memoꝛatis caſibo relin
quit/ſi nõ aliqũ ſine pape vocatione ↄue⸗
nire poſſit eccleſia. ¶ibent hic diutiꝰ inſi⸗

ſterẽ ſed bꝛeuitate ꝓhibeoꝛ. ¶ Quoniam

X* te certũ ac indubitatũ põtificẽ nobis
x

ibuit deus / vt reliqua mala pertetollat

Tregnũ iſrael nimis inſtrictũ iteꝝ ampliet

ad te iã cõuertitur ⁊ clamitat eccia / querẽs

Dne ſi in temge hoc ⁊c. Nõ ab lõgis inqͥt
retro dieb quiſqᷓ; me ſummꝰ pontitex in tã

tam ſpem erexitrecuperade mee dignitatis
ſicuti tu/quẽ videoptrarie diſpoſitũ

Di q ſpiã te filioꝝ meoꝝ rõabiliter vti ve⸗
lit / non potes te ſibi negare vel furari qͥ ſuꝰ
es:qͥ n ꝑ te vel aliũ /neceſſitati ſue ſuccurras
q́ᷓ;uis nil ambitioni/nihil auaricie/vel ma

licie debeas / ſi tantũ ſingulis · ᷓtũ vniuer⸗
ſis: certe q́;tuʒ vniuerſis tantũ mihi.Qua

re ſuſpirabũda atq; ploꝛabũda peto/vt ma
la mea reſt ie regnũ iſrael hoc tꝑe re⸗

ſtituas. ¶¶ Juſtũ petit pater btiſſime.eã ex
gqudi.vniuerſũ ſtudiũ tuũ ad regni ſui reſti
tutionẽ ↄferas.de vetuſta illa ſaracenoꝛuʒ
ruina/q;ᷓuis o ſi reſarcire᷑. Vix auſim ali⸗

quid dicere:lʒ nõ exiſtimẽt᷑ xpᷣiani populi
p

2

Bermo coꝛã alerandro papa

retöꝛes / B abſolnti pᷣcepto qðᷣ hodie tuiſ au

rib itonuit. Eũtes ĩ mom vniuerſũ/pᷣdica

te euãgeliũ oĩ creature.alijſqʒ ſiliba. q;diu
fuerit aliq̃ gẽs ſine xpᷣo.nec ſe putaſſent pa
tres eoꝝ apłi.nec illi qtuoꝛ pncipales do⸗
ctoꝛes eccie.pꝰ qͥꝝ tꝑa tãta peſtis exoꝛta eſt
Venꝝ ab hac diſputatiõe bꝛeuitatis amoꝛ
auocatac ꝓperapit ad alia. De indis qͥd di
caz. Hñt xpᷣm an pure qͥs doceat? Quis te
vetat ad eos mittere qͥ referãt oĩa: Facile in
eis fidei ſinceritas coꝛrũpit᷑.cũ eccie roma⸗

ne nõ cohereãt:a qͥ fidei certitudo petẽda

Impigerextremos currit mercatoꝛ ad in⸗
dos. Per mare pauperiẽ fugiẽs ꝑ tela per
ignes. Et ex te null? eo curret ſpe lucrifaciẽ
detãte gẽtis.memẽto tñ illi te eẽ debitoꝛeʒ
Jã vo de grecis loq̃rer qͥbo multa latinide
bemꝰ. Veꝝ hũc locũ eo negligetiꝰ traſeo/
ꝙ te erga grecoꝝ reuocatõnẽ oẽs adhituꝝ

opas intelligo. Feſtina pr. feſtina/ne fugi

at hoꝛa.ne labat᷑ occaſio deſuꝑ oblata / cui
nõ eſt facile ſiłis reditura.Ad rẽ felicit nra⸗
ctãdã/tꝑs oĩm pmũ eſt. Itidẽ dicend ũ pu
to de ea pꝑte latinoꝝ/q̃ nondũ tuã clarã iu⸗
ſticiã inſequit᷑ ſed duobo homibo hüano iu
dicio inoq; ↄdẽnatis adhuc inheret.qm
⁊ tua vigilãtia:t obedientiũ hucipũ ſeduli

tate/ tue vitatꝭ ꝑſpicuitate/ſpes ẽ cito ðo

bñ iuuãte rediturã. ¶aboꝛe tm̃ opꝰ eſt.

Igit᷑ his tãta bꝛeuitate decurf ꝑgit iteꝝ ec

cleſia qᷓrere de ea ꝑte q̃ tuã iuſticiaʒ a&ſcit.
Dſie ſi in tꝑe ̊ ⁊c. Tecũ foꝛte cogitas.cur
qrat.nã cũ hec ꝑs ſit ſciſmate li hata.q̃naʒ
in ea ruine repanderelinquũt᷑: Gaudet ſa⸗
ne ſciſma eẽ hinc depulſũ.ſj nõ radicitꝰ cre
dit auulſũ.Herẽt tre radices ex b pullu⸗
lauerat malũ germẽ. Veret᷑ ne ſi nõ ſuccin
dãt᷑ denuo repullulet / qᷓre cupit vt fodiat al
tiꝰ laboꝛ tuꝰ / nõ futura ſine metu niſi vide⸗
rit cũctas maloꝝ germinũ ſtirpes penitus

auulſas. Sʒ ꝗᷓ ſüt ais iſte radices: Abſit ſi

H a mea tenuitate.pꝛſus abſit vt tuã ſũmaʒ
ſapiam veli inſtruere/ſcio ab ĩſanig paulu
lũ diſtare volẽtẽ docere mineruã. Sʒ effũ⸗
do coꝛã te coꝛdis mei affectũ.imo ꝓferovo
ces eccie ſcõꝝ/⁊ ſine ſuſpitiõe docendi/oꝛo
vt eas exaudias.Quis eĩ neſciat nos ĩ oꝛõ
nibo effũdere coꝛã deo coꝛda nr̃a.nec eũvel
le docere? Malo tñ dicat ipᷣamet eccia vo⸗
ces ſcõꝝ ſuoꝝ/dicat q̃s velit ſtirpes excin⸗
di ⁊ qs plãtrari.En loqͥt᷑nõ iã in me ſʒ in
eã intẽdite. Ve miſere mihi /ve infelici. ex

aq dignitatis culmiĩe/mãibo iniqᷓꝝ detracta

ſum.quõ mutatꝰ ẽ coloꝛ optimꝰ.offuſcatꝰ
faciei nitoꝛ.Celeſtis pulcritudo t᷑renis ſoꝛ
dib inqͥnata. exangue coꝛpꝰ effectũ mifan
dũ.incultũ.hiſpidũ veſtimẽtis fragrãtibꝰ

ſpoliatũ. Eccerex ⁊ↄditoꝛ meus/meregni
ſcõꝝ celeſtis/expᷣſſam imaginẽ eẽ decreue⸗

rat.vt qtũ fas eẽt/terꝛenareꝝ oblita/celo

ꝓpinq̃re/ regnũ illð ſuꝑnũ ocuł moꝛtaliuʒ

pñtarẽ. Sic em ſub moyſe nomie dictũ fue

rat. vade oĩa facias ſᷣm exẽplar tibi mõſtra

tũ ĩ mõte.Sic retulit poſtea diſcipulꝰ quẽ
Dilexit / ſe vidiſſe ciuitatẽ ſcãm hierim delcẽ
dentẽ decelo / hñtẽ daritatẽ. Duplicivo ſi
milimdie illã imitabar. Pꝛimũ qͥdẽ.qꝛ ſic

in celeſti regno cherubin.ſeraphi ac ceriꝗ⸗

q; vſq; ad ãgelos oꝛdinant᷑ ſub vno capite
do· ita ĩ meo coꝛꝑeſbᷣ ſũmo põtifice/pma⸗
tes vl priarche.archiepi⁊ epi. archipbri pᷣſ

byten ⁊ abbates ⁊ reliqͥ. ( Eſt alia pncipa
lioꝛ/⁊ cuiꝰ gr̃a hec iſtituta fuit/vt q;tũ pati

tur coꝛpꝰ coꝛruptibile/qð celeſtes hñt ꝑfe⸗

cte / hẽant treſtres ex ꝑte. Alividẽt ꝑ ſpem /
vigdeãtiſti ꝑ ſapiam ⁊ fidẽ. Illi deũ tenent

pñtẽ ꝑ ↄpᷣbẽſionẽ. teneãt abſentẽ iſti ꝑ ſpeʒ
Illi deo fruũt᷑ plẽa caritate.fruant᷑ iſti qta

pñt in coꝛꝑe pᷣgrauãte.Deũ colãt ⁊ adoꝛẽct

quõ bti.caſti ſint quõ bti.ſapiãt q̃ ſurſũ ſũt
nõ q̃ ſuꝑ trã quõ bti.⁊ ſic poſſeʒ diſcurrere
ꝓ cetas vtutes.recte ſane.ſicoꝛdiauit ſapi
ens artifer. Naʒ ſi ꝓpꝛia rõ mea qri᷑ ⁊ mei
collatio ad celeſtẽ cinitatẽ faciẽdaʒ ẽ. Ego

ſũ via ⁊ mot in illã.illa finis acterminus.
Ego pegrinatio rapti traãſiẽs.illa patria ſx
manæes. Ego militatiũ iuge certamẽ. illa le
tus victoꝝ triũphꝰ.Ego vallis miſerie/ il⸗

la mõs leticie.Ego mare tẽpeſtuoſuʒ. illa
poꝛtꝰ tranqͥllus.Ego exiliũ.illa natale ſo⸗
lum Itaq; quẽadmodũ mot eſuo termio
ad quẽ / vadit. ſic ego exilla ꝓpꝛiã trabo rõʒ

Quãtũ ad illã acceſſero tm̃ vitatis adqro.

Sitendere deſidero/amiſſo noĩe ꝓpꝛio in

alterã foꝛmã ↄuertoꝛ. Vñ deꝰ ↄdiioꝛ meuſ

aſcendẽs in celũ qͥd aliõ voluit qᷓ; vt eũ mẽ
te ſeq̃rer q̃ pgrediebat᷑ coꝛꝑei/vt illic eẽt coꝛ
meũ vbi eẽttheʒaurꝰ meꝰ.amoꝛ meꝰ ſpes ⁊
deſideriũ.Nõne affixit mihi pẽnas:.qͥbo in
cris coꝛpꝑe iacẽte/mẽte volarẽ ĩ celos. Sũt
etenĩ pẽne volucres mihi/q̃ celſa ↄſcendũt
poli qs ſibi cũ velox mẽs induit/tras poſa

deſpicit. Sz qᷓ ſunt ille:fides ſpes cantas

nibil cũ terra cõe gerẽtes.ſed tote celeſtes-

RNoõne ſᷣm has vᷣtutes me ↄſuſcitauit deus
⁊9ſidere feciti celeſtibi in xpo ieſu: O mi⸗

— T—U

— — — —

In die aſcenſionis domini

ra atq;ðᷣſiderabił imitatio.q celeſtioꝛ q; ter
reſtioꝛ effecta ñ dubitoꝛ.Oia ciuitat illiuſ

oꝛdinẽ eloquũt᷑.celi/ſedera/elem̃ta /mixta

cũ oꝛdiatiſſimis legiba ðᷣo ſᷣuiãt. VUũ ⁊ na⸗

tura duce aũ xpᷣm meũ natũ/gẽtiliũ ſacdo;
tũ ptãteſita erãt oꝛdiate/vt archiflaminibd
flamies ſubeẽnt.a qͥb adhuc ꝓuinciaꝝ acd
dioceſiũ diſcretõʒ ꝑtitionẽq; retineo. Ptãa⸗
tes aũt terrenas qͥs oꝛdiatas ãbigat: NHon
Eptãs niſi a ðᷣo.q̃ aũt a ðᷣo ſũt.oꝛdiata ſunt
Veꝝ oꝛdis mei pulcritudo lõge pᷣſtantiooꝛ:
ecpᷣſſioꝛ atq; vicinioꝛ.Huiꝰ curã pᷣcipuam
ac pone vnicã cuſtodiboq̊s mihi reliqᷣt in

terris me ↄditoꝛ mãdauit Exẽplũ indeni
dedi vobᷣ vt quẽadmodũ ego feci ita⁊ vos

faciatꝭ. Si ſilitudies pulcerrimas celeſtis

oꝛdiĩis ĩ terr'/vos illas ſuate.vrjm ẽ offmmvt

aures aplicas/q̃tinꝰ noua pᷣuilegia variãt

extoꝛqre.Si h̊ vt publice ꝓficiãt/magiſq;
marſubia repleãt.ſplẽdideviuãt/pauptatẽ

quã vouerũt exuãt.ipᷣi viderit. q;q; multa
me expientia mgr̃a docuerit/noli tñ iudica

re. Vidas alios nouẽ oꝛdiniboñ ↄtẽtos.ñ

eĩ nouenis bũficijs ſaturant᷑.tãdiu nouos
hiat? pãdere q;diuviuãt/ↄiũgere domũgd

domũü/agꝝ agro copulare/q̃i i medio terre

ſoli hitarẽt. ipm veꝝ ve ꝓpheticũ ꝓ fabula
ↄtẽnere. Videas fere oẽs ſũmis ipoꝛtuni⸗
tatibꝰ in leges irruere/dũ nẽ petũt graʒ ob
tinẽdoꝝ ſil incõpatibilium.nẽ in abſentia
poſſe fruct? colligere.nc añ om̃s mags di,
gnitates aſſeqͥ.nuũc ad ſacros oꝛdies nõ cõ
pelli. ae gel legibꝰ vetita. Ubiũ

eſt ĩtolerãd unass pᷣlatos commiſſos ſibi

—— —,

d cetos purgetꝭ.illũietꝭ ꝑficiatꝭ q̃tinꝰ celeſte greges lupt 5hone ⁊ qttidie ad ðᷣnaxio
poꝛtẽt imaginẽ Idcirco voſpurgaui/illüia rũ regior ſupputatões ſedere/nõ veritos pᷣ
ui. pfeci.qꝛ nec ſoꝛdulẽtũ mũdiũicat.necte ceptũ aplicũ trãſgredi. Nẽo militãs ðo im
neoſtitarar necdumninole ptficiũt. ¶ Et plicatſe negocijs ſecularibꝰ eo ſenſu ꝗ ber
vos qles cuſtodes mee ſpõſe ſubſtitueritii ſacroſcm̃ ↄciliũ oli expoſitũ fuit ¶ Quid
ẽt atʒ ẽt caute ↄſideretis.Quãdiu rece his deillis loqrqͥ de moꝛe patrie ꝓmittꝭ vtunt
. mãdatis ẽ obeditũ.ſpũs valuit.caro iacu⸗ Geren veſte lineaveſtiũt᷑ ferrea.arma fert
it. eximia ꝑ totũ oꝛbẽ traꝝ diffuſa ſũ. Par balla gerũt. fundũt ſanguinẽ. pᷣſules negãt
vbiq; poꝛtabat/ vbiq; rcipiebatł᷑.ferrea coꝛ duces exhibẽt. ſpum neſciũt.carnem fouẽt
da linguis igneis ⁊ vᷣbᷣ ignitiꝭ liqſcebant. qſſ arma militienr̃e eẽnt carualia ⁊ nõ po⸗
7 Sʒ heu qͥd de calamitate pñtiũtẽꝑm qᷓrar tentia deo ad deſtruendũ omnẽ altitudinẽ
mĩa:qͥ bo ꝓ celeſti oꝛdie/ꝑturboꝛ ↄfuſiõe/ extollenteʒ ſe aduerſus ſciam dei. ſiad
⁊ ex ſilitudie celeſti qᷓ mibivita ẽ/ ad inferni bhec arma neceſſitas vigentioꝛ detruſerit/
ſikitudinẽ vbi nullꝰ oꝛdo ſʒ ſẽpit᷑nꝰ hoꝛroꝛ vti nonnunq; accidere fateoꝛ.non eſt ma⸗/
3 inhitat qᷓ mihi moꝛs ẽ mãibo ipij ꝑraboꝛ: gis ſperãda victoꝛia er pugna Joſue/qᷓm
4 Deniq; er diſtinctiſſima mẽbꝛoꝝ decẽtia/⸗ oꝛõne moyſi. Poꝛro illð q;abſurdũ in hie
i chaos.Anaxagoꝛeũ / niſi manꝰ ↄditor re rarchijs inſtitutis:nullos actus hierarchi⸗
tẽtaret/ ꝓpe dilaberer. Siccine mi rex te ſe cos exbibere/nõ purgare.nõ illuũiare.nõ
q̃r: Siccine celos peto? Siccine mr̃is ce pficere.Atq; vtinã exemplo ſuo malo non
9 leſtis vengrat᷑ imago. Vix iaʒ oꝛdo meus inficerẽt.ĩ erroꝛes traherent/ac imꝑficerẽt
ſti⸗ quẽ inſtituiſti legit᷑ in libꝛis.q;to minꝰ in pauꝑeni plebeculã ꝑatam in alterutrũ ſeqͥ
i moꝛib. Cernere eſt archiepos/pmates ſu aut bona exeinpla virtutũ/ aut pꝛaua vitio
din⸗ os / vel igrare vel ↄtẽnere / aduerſꝰ illos aut rũ. Quid turpiꝰqᷓm videre doctos aut be⸗
non ↄſuetudis diuturne pᷣſcptõnẽ/aut exceptõ ne moꝛatos:aut extra oꝛdines iacere:.aut ĩ
n nẽ allegare. Ct nõne heceadẽ ab ĩferioꝛilb imis collocatos.ignaros autẽ ⁊ imbꝛoboſ
int ſuiſ archiepᷣi patiũt᷑. Cernere ẽ pfeſſos pau altifſimũ gradũ tenere:videre alios eſurire
uicn ptatẽ / ita vtnec in puato necĩ cõiſibi àc alios ebꝛios eſſe.x ſi ad inſtitutonẽ ſacer
hest refuauerit. ͥ libius in terris caritatis ardo dotũ atq; puiſionem venire delectet.doleo
Pͦ re ſeraphĩ.ſcie plenitudie cherubi imitarẽt ſemiaria ſeri litiũ. vbi lites ſeq ꝓpe nefas ẽ
aut ad platuras niſiboſũmis aſpirare. aut Vix aliqð beneficia iufra platuras ofert/
ſi ů̊ nõ audeãt ad bñficioꝝ minoꝝ qð ẽ in⸗ qn ipᷣm/ vni ſũmus pontifetr / alteri vero le
uſitatius ↄmẽdans currere/nõ veritos ne gata aliqſitẽ oꝛdinariꝰ alteri ↄferat. Quid
4 cũ vxoꝛe loth retroſpiciẽtes in ſal effigiẽ re eſt h aliud qm litiũ materiã exhibere. Nec
ðͦðJUMUẽ digant᷑neq; ſatis mẽoꝛes ananie ⁊ ſaphir illð minꝰ abſonũ ꝙ mag fauoꝛibꝰ hũanis
2 Min, ẽ nõ alios eqͥ feſtinare ditari his qʒ . aut gfa aut metu.aut cupiditate. aut con⸗
i⸗ pfeſſio vetat ditari.Cur.n:aſſidue pulſat ſanguinitate.aut affinitate.aut aliqᷓ ĩpetu

P 2

mata ⁊ creata ſunt ⁊ nutrita.
facinꝰ/o ſceleratiſſimã ꝓditionem.milites
mei ⁊ ijdeʒ filij quos ad honoꝛeſmaximos
opeſq; ſublimaui/pꝛoiectis armis ſponſi
mei.loꝛica iuſticie.ſcuto fidei:galea ſalutiſ
⁊ gladio ſpiritus/ad hoſtem capitaleʒ trãſ/
fugerũt/pactoq; turpiſſime pacis federe ar

Bermo coꝛã alexandro p

animi q; iudicio aut delectu puiſiones iſte
fiũt Necad ea dona ſi pectat᷑q ſpũſſanctus

„

mẽebꝛis meis varijs varia diſtribuit ad re⸗

gimen oꝛdinatũatq; ꝑ ſe ſufficiẽs mei coꝛ⸗
ꝑis. Vñ fit vt auris ad videndũ/ad audiẽ

dũ oculus nonnũqᷓ; applicet᷑.ſimiliſq; cete

roꝝ mẽbꝛoꝝ ↄſuſio fiat.q̃ nulla maioꝛ per
nicies.Ex quibo hecradicibopullulaſſe cre

clericoꝝ.

did Sr aee exfedis inqͥnamentis

Pꝛioꝛes illi ſub qbus magna felicitate flo
rui/ſapia celeſti fideq; feruebãt. Iſti poſte
rioꝛes carnali pꝛudẽtia coꝛrũpunt᷑. Illiin

flãmabãt᷑ amoꝛe dei.iſti flagrãt amoꝛe mũ
di. Illi firmabant᷑ in vero bono/ſpe ſolida
iſti ſpe mẽdacij fal bõis inhereſcũt. OQuo

fit vt quẽadmodũ illi ꝑ ſapiaʒ ſpũs ceteraſ⸗
q; claras virtutes/meũ regnũ fundauerunt
oꝛnauerũt/ampliauerũt/ſic iſti per carnis
prudentiã ceteraq; feda vitia/idem diruãt
maculet reſtringant. Nã cũ caro ↄcupiſcat
aduerſus ſpm̃/cui dubiũ ẽ leges carnis ſpi
ritualẽ policiã potiꝰſubꝛuere q; ſaluare.de

bus retineri qͥbus initio partũ eſt. VUnde

gꝗqꝛ meis ꝓpugnatoꝛibo artes ille deſunt qui
bus mihidignitatẽ ac opes anteceſſoꝛes
coꝝ pepererũt vndiq; in meam dignitatẽ
ac diuitias fit impetꝰ Et ſicut exillis tanq;
pacis radicibopax latiſſime exoꝛta eſt.ſic ex
iſtis tanq; diſcoꝛdiaꝝ ic inl 7

indignũ

maturã illius induerũt.loꝛicã liuſticie.ſcu

tũ pꝛudentie carnalis.galeam amoꝛis mũ⸗
dani.gladiũ carnis quod eſt verbum men
dax diaboli. VUnde pungnant contra me⁊

in materna viſcera vires ↄuertunt. Quos

aduocẽ defẽfoꝛes q̊s querã adiutioꝛes.q̊s
mihi puandtoresſpere nõ a filijs ðᷣrelicta
niẽte tirãnoꝝ rabie/me tutata eſt ↄſtantia

hoſtiliter impugnata? Oliʒ olim ſe

r imnugeſeete hereticoꝝfraudulenta
itate me ꝓtexit ſapientia docoꝛũ mo

„

ñ periere vᷣtutes ex qͥbus ſe
cũda ſimilitudo mea ad celeſtem hierarchi
am intemerata ſaluabat᷑.ſublatꝰ eſt ſimul
omnis decoꝛ oꝛdinis in q̊ pma fundabat᷑.

do quid agam cum amici mei ⁊ pximi/ad
uerſum meappꝛopinquauerunt ⁊ ſteterũt
An non ergo ſunt pꝛudentes congeren⸗
dis opibus.iuſtruendis dapibus.cumu⸗

landis honoꝛibuſ.pompis fouendis:⁊ne

gligentes regendis plebibo.alendis pauꝑi
bus.diligendis hũilibus.⁊ ſuꝑfluitatibui
coercendis: An non potiꝰde beneficijs di
ſceptant ꝑ legeſ Juſtiniani/q; populũ eru
diat ⁊ doceãt legẽ xpᷣi:doceant dico imo di⸗
ſcant. Nã qnẽ e ſacerdotũ nũero mihi dabᷣ

nõ ignarũ legis xpᷣi.An nõ augmẽtis pluſ

inhiãt facultatũ qᷓ; lucris animaꝝ? Quis
aqũt heca carnis pꝛudẽtia ꝓficiſci negaue⸗
rit: Jã vero młtas mihi moueruntlachry⸗
mas carnalis amoꝛis argumẽta clariſſima

cũ aliũ ambitione coꝛruptũ ꝑ ſcelus digni

tates rape conari cernerẽ.ingratum abire.
eaꝝ abuti potentia.ꝑ eam vim adhibere.

auzꝝ polliceri. minis terrere.allicere blãdi⸗

cijs/fas nefaſq; ↄfundere.non reuocatum

neq; metu legũ neq; exemploꝝ Dathan/⁊

Abyvyron: Simoniſ magi:regis Oſee.Qu

gebã quoq; cernens alios auaricia rapaci
ouęs ſpoliare/exactionib exacnões cumu
n lare.accuſatiões ſtruere:ſerere lites. falſis
terrere q; emẽdare.minuere q; augere: Re⸗/
cte dicit ethnicus. Imperiũ facile bis arti/

criminibus inuocentes impetere.congere

re pecunias.terrenis tantũmodo negocia

tioibus intendere/quibus ſalubꝛiter con⸗

ſultũ putarent ſi mallent Ariſtotelẽ audire
apoſtoli pᷣterire mandatũ. Ille patribuſ
familias cõpulentis cõſiliũ dat vt admini

ſtrandaꝝ facultatũ atq; familie negocium

ꝓcuratoꝛibo imponãt.ipᷣi vero ſimũłr viuãt
aut philoſophẽtur. Sed modicum miro⸗
apu d iſtos Ariſtotelẽ contemni/apud qͥ̊s
nihil alctano ſtolop erenp lubꝛe
ne verbum dei relinqre cogereñ
cones ꝓ miniſterio menſaꝝ inſtituerunt.
Hec ſine lachꝛymis inſpicere poterã aliuʒ
concubinatu pollui.cui tamẽ vt puritateʒ
angelicam emuletur connubium eſt inter⸗
dictum luxuriã non clam.ſʒ in ꝓpatulo ha
bere.fedis factis feda verba cõiungere. da
pibus implere ventrem.inebꝛiari vino do
cctum ⁊ ad caliceʒ vigilantiſtertere naſo.
mille malis alijs ꝓpe ↄſpectis.fluebant mi
hillachꝛyme.nec fluere deſinent niſi malas
iſtas radices lger a⸗ mres / ſucci⸗

kſeptẽ dia⸗

ſas agnouero (Ham qͥd poſtremo deſpe
mẽdaci pferã? Quid ſacdotes ſpare dicam
vtzꝝ ſempitnã Gam. 2 cg fecto eoꝝ po⸗

qd: Sperãt bñſicia cõ⸗

4

Pc

s

ſequi. ſperant em

☛

olimẽta trena. ſub noua

„

HM lege veteraſcũt. cñ nouis pᷣmijs eterniſ. q; re

lictis ad legis moyſi veruſtatẽ reſoluũ? er

ſchola credo ſtoicoꝝ nõ certe xpianoꝝ ho⸗/
noꝛes iſtos caducos bñficioꝝ/ vᷣtutis pꝛe⸗

. —

mia ducut Qð facturos n exiſtimo niſi ita

oculos ad opes bonoꝛeſq; ouerteret. xto⸗
nera nõ aduerterẽtniſi honoꝝ dulcedinẽ

2 nõ onerũ amaritudinẽ inſp icerẽt. An ti⸗
bi videt᷑ naucler ſũmis tẽpeſtatibo vſq; ad
finẽ dieꝝ meoꝝ mari iactadus recte pᷣmiũ
putareterrenũ comodũ qõ tãtis ꝑiculis cõ

lunctũ viderit.Hõ putabit inqesniſitem

p̃mio eã pecumã ſi upſerit. quã niſi ꝑ medi
os latrones pdoneſq; manu ſp poꝛtauerit

poſſiderenõ liceat. Nullus inqᷣes niſi ſalu

„

ſempirneq; pene nimis facile ꝑiculũ ineſ/
ſe certü ſit. ꝗs intelligẽs nõ ea magis ſuſci⸗

pere metuat/timoꝛe piculoꝝ q; qrat ſi pe cõ

cõmodoꝝ. Quo circa ſoleo mirari qd hi ſi

bi yoluerũtqᷣ pmũ gras expectatiuas ap/
plãtauerũt.ſed vt video iã dudu vera reruz

vocabula amiſſa ſũt. Habes itaq; velma⸗/

ximas afſictionis mee cauſas / qe du oms

qᷓ ſua ſũt qrũt nõ q̃ Jeſu xpi /⁊ qð ſibi vtile

qð nõ mitis / duz ſuaui carnis paſtui tm̃

carnales intendũt. currunt ad honoꝛes.o⸗

nera reijciũt / qrũt iocũda/ moleſta fugiunt
aõ in alieno ſtatu dulce viderint ad ſerape

re.qð in ꝓpꝛio amaꝝ cogno uerũt in alios

pucere moliunt᷑. Inde oiſcoꝛdie. lites · ſcil
mata. rixe. ſimultates ⁊ toti oꝛdis mei tur
piſſima ꝓfuſio. Quero dñe ſi ab his peſti /

bus H tpelibabis acreſtitues reguʒ iſrael⸗

Et pᷣcoꝛ vt reſtituas. Qõð faeturuʒ ſubinde

ſpero. Quippe ſpũalibolris eruditiſſimos

ſacerdoteꝰ dei legẽ ignoꝛare nõ fereſ. vti ſi
ne dãnationis piculis ignoꝛare nequeũt.

Oõ multis auctoꝛitatibo ſacre ſcpture ofir
marez ſed bꝛeuitati ſtudenduʒ eſt. Deniq;

cũ a puero te celeſtis religio ſuſceptũ adeo

ſpũaliter vinere docuert. vt id tibi in natu

raʒ ↄuerſuʒ ſit. aduocab ſpũales viros ad

b'ñficia/ ab his carnales arcebis. Excludeſ

q̃̊s ſpes impꝛoba ad ipoꝛtune petendũ im

pulerit / ſed iuitos intrare coges.q̊s ꝑuipẽ⸗/
dere terrena cõꝑatione celeſtiũ agnoueris.
Etinde confuſionẽ pñtis tꝑis reduces ad
diſtinctõz oꝛdis. Coges quẽq; ſuũ tenere

locũ / ſuo gdu ↄtẽtari/ offm exercere oꝛdis
ſuſcepti / limites nõ exccedere. nõ ꝑturbare

poꝛbẽterraꝝ pacis nuncios:·
Ilibus mẽbꝛis vlar

terminos poſitos a pr̃ibo. Jubebis quẽli⸗

— —

bet eẽ ↄtentũ meſura ſtatuu decẽte.· Etqm
pꝛaue cupiditati ᷣminũ iponit nẽotu olb⸗

5pfigere conaber. ꝛecipies ſemiare ſpiſa⸗
lia metũt carnalia.Ecotra leges recie la/

tas ᷓtalibet ĩpoꝛtunitate petentiũ fatiger?

nũq; diſpenſab niſi autneceſſitas vꝛgeat

aut cois, uocet vtilitas. Alioqn fuerit po

tius crudel oiſſipatio / ; iuſta diſpeſatio.

Laueb diſpẽſatõeʒ ipam lege cõioꝛẽ facer
ne turpe ſit ſi regulã ſua vincat exceptio

Sibeefeceris ad ꝗᷣ te ſuſcepti officij debi
tũ aſtringit. tũ ſciſmatũ auulſ radiciby/pax

ipa xpᷣiana ſibi terraꝝ oꝛbẽ denno vedica⸗
bit. Et in poſitũ eſt vnicũ pa ſtabile fü⸗

damentũ / ſine q̃ſi iᷣs edificare voluerit ni⸗
hilo plo agit / q; ſi det operã vt guia tecta hi

etiba arudineis ſupimponat. oꝝ coꝛru

ruptio fuit pᷣma cã mali.q̃̊ꝝ moꝝ coꝛrectõ

erit pma cã boni. Veꝝ bic laboꝛ i op? eſt.

nec h̊ facere poſſiſ niſite ꝓpinqͥ tui acdome

9

ſtici iuuerint. Pꝛoinde gregoꝛiano exeplo
pſuaſus aduocabtibi tantoꝝ laboꝝ ſocioſ
clericoꝝ acreligioſoꝝ qᷣſq; pꝛudẽtiſſimos

acoptios. Oꝛnab domũ tuã ſcis/ pꝛuden⸗
tibo/ mogeſtis / integris / in coꝛruptis QDuã

enĩ domũ decet ſcitudo ſi nõ tuã dñe? Cer⸗
te paꝝ pfutura eſt tua vni iuſticia / ſi eã vi
cerit diſſimił alioꝝ affectio. Vteris ſubin⸗
de mẽbꝛis tuis / regiſq; ſummi ſecut exem
plũ.quẽadmodũ ab illo diſcurrũt aſſidue
ſpũs angelici ad hoĩm miſteria.ſicdiriges

7

8. Süt qdam parali⸗
tica q ſi volueris in dextruʒ mouere/ pꝛaue
poti? ferent in ſiniſtruz. Pꝛoinde magna
tura tibi ſubeũda eſt/vt ad h̊ miniſtenum

idonea diligas. Poſt habeb reꝝ minoꝛuz
curas / vt huic maxime maioꝛ ac efficacioꝛ

infuias. Vide qſo ſi careas oneribo. vide
ſiquis alius tanta ſolicitudine fatigetur q;

ta tu. Vere h̊ dixerim ſummꝰ? honoꝛ ſum/
mus onꝰ. Sed nete onꝰ terreat/ſi bñ mini
ſtraueris ſũmi oneris ſũmũ pᷣmiuʒ. VUide
deniq; ſi nõ tibi incũbat cum eximio rege

pfſallere/durũ quidẽ ſed vigilãtis viri con⸗

ticũ. Sidedero ſomnũ oculis meis ⁊ pal/

*

pebꝛis meis doꝛmitationẽ/requiemiꝑi⸗
bus meis donec inueniã locuʒ dno. Sed

quẽ locũ: Pacẽ/nẽpe. In pacefact eſt lo⸗

bonoꝝ ↄcoꝛdia. Hõ eſt eni pax ipij⸗ dicit
dis Zolle igit vitia. reduc vtutes. Redde

. pbp 53

Bermo habitus maſſilie
mihi foꝛmã. redde vitã redde etiã cuʒ dño ait ille cuiꝰ vicariꝰ es in terris.⁊ g q̊ tu pa! S”
gratũ locũ inenire/ cũ Htꝑeregnũ iſrael re, ſtoꝛ llli.tu colon? agricola ſupmꝰplatꝰes
ſtitueris. Pacccti tecu. uius vocibb Pꝛopterea ſane cũ biõ Marnno / cuius in 1
nihil aliud adijcio / niſi pᷣcationẽ hũilẽ. vt ſtat celebꝛitas / felicẽ hãc virtutũ ſuaꝝ con⸗
det de dies vite acrobur vᷣtutꝭ/vt ſub tiro ſummationẽ exiſtimare debes ſi pacẽ ecte·
põtiſicõ pulcre pacis dilatationẽ ampliſſi integrã reliqris. Alter pinde nfe legatõ
mun videre poſſimus/Amen. Finit. nep anriculus e/ bñdictionẽ graꝝ poſtula⸗
„ ſorima or ſ rep altera hereditate tua quodammõ pe⸗
ncip it! er n0 emm (culiari.2 ꝗeſt eccliaſtice hereditatis ꝑs q;

dem hitus maſſilie coꝛã papa Benedicto / dã floretiſſima 2 pclariſſima ⁊? electa. pace
Annot Mcccciij.nona nouembꝛis. aliaꝝ dixerim. Deqᷓ gliari potes ꝓpberica
4 Eñnedic hereditati tue ſetĩiſſi,; exultatione/crent hereditas men pclara eſt
me pater Benenediae/ bene mihi. Hec eſt hüilis ðuota S. t. filia/pa M
dicobſecramus/vtſm nomẽ riſient vniuerſitas.q/cum ia cob / no dimmit

tuum ſit 2laus ⁊ opatio tua / tette. nili benedixeris ei, conſurgente au—
der benedictionẽ benedictus roꝛa benignitatis tue/ꝛ ſerenitatis tue. H
quoni abſq; benedictione pꝛeuia eloqui Eget nimiũ vrraq; bereditas iſta bñqi 6 KR 4
um noſtrũ pꝛoꝛſus eſſet inualidũ. eloquiũ netna.vt apiẽtete manũ tuã/manũ tue bñ j
inq;/ quod ego ſeruus tu' pꝛo parte ⁊ no- dictionis/ ola ĩpleant᷑ bonitate. ?2 diſi ſit ſa⸗
mine hereditatis tue pecu iaris.que ẽ vni lus/ꝛ ſup pplm tuũ bñdictio tua. Inuaſit
uerſitas pariſi pclariſſima abſq; dubita itaq; hereditatẽ eccie aper de ſiluq 1 ſingu⸗

„

tione ⁊ pꝛimogenita ſtudioꝝ.habiturꝰ ſu,zʒ laris ſer? depaſtus eſt ej. Oues gq; 7 cete⸗
cum iſtis legatis ſuis p̃dlariſſimis 7 pꝛoba ros armẽtoꝝ greges/ᷣ eſt pplos ſimpliceſ
tiſſimie certe viria. D. t, fideliſſimis / qui / ⁊ois ꝛditionis hoĩes miſerido moꝛe/ꝛex⸗
bn ocatus ſum immerius /: durper, ecnida pemit, diuiſione diſpieide d henn giß
bi factꝰ ⁊ hoc te pꝛopicio/pater beatiſſime tatẽ tuam vexauerũt. Quã ego olim cladez
ie benedicète. te benigno. Alioquin niſi tu iuuenis paſtoꝛio carmine deploꝛãs Etheꝰ⸗
domin dederis benignitatẽ terra noſtra q̃ᷓ inq;. Hen gregis ipacata lues nimis, ben
eſt heriditas tua.quo pacto da bit fructum grauemunis exitiũ expta.hen pecoꝛis ſoꝛs
ſuũ. Niſi benedictionẽ dederit legiſlato⸗/ Altera ſemp/aut perit externo inſultu ſuf⸗
ſubditi quibꝰ paſſibꝰ ibũt de virtute in vtu fert vl acerboſ⸗ herẽteſq;cuti moꝛbos vicia
tem: Deniq; niſi tu dominꝰ iuſſeris bene⸗ ve dãna/qlia miſtenũ nẽ patit᷑ pecꝰomia
l icere.quo auſu auderet paruitas mea co⸗ poſt;/fato vᷣſa malo tps tulit/ꝛ fuit erroꝛ/
ſm ſima tue bearitudinis celſitudie in c5 ncaq paſtoꝛum ſub quem meet innocuꝰ
pectu huius celebꝛis conuentus indig?; grex/ ductoꝛẽ trepidat/fugiunt ps altera ti⸗
num os apenire. Igit Beneicte paterſan bꝛim/ps rodanum / nullo in certo ars al⸗
cte benedic tu mibi. benedic 2 hereditati tera ſiſtit.. DZun vo eſt pater btiſſime tali
tue. Hancego benedictionis gratiam re bus hereditatis tue calamitatibo obuiare.
poꝛtare ſperas a beniuolẽtiſſimo ⁊ ſereniſ⸗ ſue deſolationi opem fene. ſuñ duoq; ma

. —

PindintofelGede ularln guide; dictionempaco decoe? ? fenn iu oe
indignitate(pculnefas tale ſed p ſingu,; re. Dues in bachereditate tua diſpſe ſunt. ““””
lari dignitate. ſicur tua ſingularis eſt digni tn eas collige.ↄfracte ſunt. tn alliga.ſaucie “”
ias. ne qs indigneferat moꝛẽ iſtũ loquen/ ſunt.tu ſana. erantes ſunt.tu reuoca. pdi,; 8
Aine. obſec as dico /pl ca ipꝛecatione nis ? btis benignimpones gregi ſuo ↄſoz⸗ ðUðJU
Bidichereditatitue. Vereditas bec cia. ſi aliq foꝛtaſſis mifabili viciſſitudi ð
tua cuius benedictionẽ etpetimꝰ. duplex ne mutate ſut in lupos ⁊ beluas feroces et “J
inuenit. vlis ⁊ ꝑtial.iuxta qð oꝛõem nrfam ſeuas. vt de ſocijs vlixis ꝑ circẽ poetica et LL-

u vnus leaernim, arn culos ſicad duo bn. moꝛalisénumrario ntene ne enecarenõ g2⸗ ni
cipalit miſſi ſum?. Pꝛimũ ⁊ H p̃cipuñns derevoluenis. Bonis qdẽ ꝛ diſcholis debi au
Itſere pace ſup iſtael. d eſt ſup ecciam qᷓ eft toꝛ es / ſapiẽtibo? inſipiẽtib. Dʒ poteti v⸗ Hdi
vłis hereditas tua. Hereditas mea iſrgaeal tute bñgictionis tue.in mia ⁊ mãſuetndie.

e
h
181
con,
cie
tö
Kl
de⸗
ſgi⸗
pbena
ne
liape
dimit
teu
we.

füch

wehii
llrh
alt
nor
e⸗
wice
Nor
nchg
he
beh
har
l,
nch
mia
nor/
dor⸗
Na
WS
weni
Drigre
oc
ſabae⸗
Ginun
2„
s hͦe
no

*

phi lunã vocãt.

tales rurſus in ouiũ ſimplicitatẽtrãſmoꝛma
re ſtude. Si verſa eſt ꝑs hereditatis tue in
amgritudinẽ ⁊ ſalſuginẽ/ob peſtiferuʒ ſciſ⸗

ma in ſimilitudinẽ hoꝛredi defti ⁊ vaſte ſo
liaudis.ſicubiꝓ vuis labꝛuſce.p frugibus

infelix ſoliũ ⁊ ſteniles dñant auene / vt poe⸗/
ta loquit᷑⁊ vt ſcrniptura ait ſicubi tra male⸗

dicta ſpinas ⁊ tribulos germingt. Flabit
dñe ſpũs tuꝰ bonꝰ ⁊ ſuauis ⁊ fluẽtaq̃ graꝝ
pingueſcẽt ſpecioſa defti. tue benedictio
nis inoratõne renouabit᷑ facies tre.facies

yVlis hereditatis tue. Hã mr̃em humoꝛis
i it dices magna füt iſta

nimis ⁊ ſupra vᷣtutẽ hoĩs poſita. Magna

ſũnnec inficioꝛ pr btĩſſime ĩmo me xima/ſz

virtus dei cui inniti te ↄuenit immenſa eſt

Dia poſſum inqͥ tapls in eo qͥ me ↄfoꝛtat

rps. Sed maledict?ò ↄfidit in hoĩe.? po
nit carnẽ bꝛachiũ ſuü. Magna ſunt / pte⸗
rea magno egẽet ſtudio.cura ſolicitudinevi

9

Gllijs ⁊ laboꝛe. Nã vbi intẽderis ingeniuz

valet.ait Juli

us ceſar apud ſaluſtiuj. Ma⸗

gna ſunt / pprerea deſerẽda ſũt erigua/ diſp

tienda linqndaq; minoꝛibo. In ̊ opus v/
nũ pᷣcellẽtiſſimũ figẽdi ſunt ↄſideratiois:

oculi/mittenda eſt manus ad foꝛtia tempꝰ

quoq; res omniuʒ pcioſiſſima/in alijs nõ
niſi parciſſima raritate diſp enſandũ. Alio

quin tale aliquid fieret q̃ſi quis piſcaretur
homo aureo/iuxta verbum vni e ceſarib

aut quaſi vile aliquid quereret᷑in tenebꝛis

ci cereo centũ aureoꝝ. Alioqͥn pᷣterea rei
ret illa inculpatio hietro ad moyſen/ ſtulto
laboꝛe cõſumeris. Sic petrus Clementeʒ

Sic Bernard? Eugeniũ. Immo ſicapls
diſcipulũ ſuũ cariſſimũ/monuerũt.NHemo

militas ⁊c. Seclaria iudicia ⁊c. Etĩ actril
aploxꝝ. H

lox. H &quũ ꝛc. HNotioꝛa ſũt hec q; yt
allegationib indigeãt. Hagna deniq; ſüt
iſta pacis vlis oꝑa:quãobꝛem ea tecũ a mł

tis qrere ↄuenit·Naʒ vulgato ꝓpuerbio q

a pluribus queritur citius inuenit. Et vbi
duo vel tres congregati ſunt in nomie mo

⁊cʒ.inqᷣt chꝛiſtus ⁊c. Et quis eſt o deus eaſſ

ſime / qs eſt er chꝛiſtianis eccleſie filijs.qͥ ñ

inniti debeat p ſua poꝛtione * vocatione/
tantis opitulari miſerijs: Quis taz luctuo

ſe deſolationi.quis labefactioni tante he⸗

reditatis tue non condolebit.⁊ condolens

quis ꝓ viribus nõ obuiabit: Sed neq; H

Phibere quiſq; niſi mentis ino 8 voluerit
vt in cõ muni ꝑiculo.cõmune it auxilium

Quod ſi paꝝ pſpere ſucceſſit hactenus

niamite iuſſu dñi bis deſe

plis cũ certa ratone permota bumilis ⁊ de

.vticlar obſtiterit diſcoꝛdia. ne
Saluſtiꝰ ꝑue reſ creſcũt/diſcoꝛdia maxime

4

laboꝛ plurimoꝝ. non iõ deſpandũ. nõ ſuc⸗

cenſendũ eis.nõ ſpernẽde pꝛſus ope. Hon

eſt in megico ſemꝑ releuet᷑ vt eger. Nec ſp
feriet qðcunq; minabit arcus. Neq; eniqͥ
mentu dat ps. Et nõ mentiebat᷑ quidixit
timide ſunt ⁊ incerte puidẽtie nf̃e Si poſt

pmi nauſragiũ nauta nauẽ ? pꝰ pma vul⸗

nera miles acic.⁊ poſt vnã ſterilitatẽ ruſti/

ſz ignauie!⁊ qͥ ſic 2ſulerʒ. ggeret inſulſe. Be
cenderũt in pᷣliũ/

bis victi ſüt. vt muʒ purgaui. humiligti
eruditi: victoꝛiã tertio pᷣlio ſoꝛtireut. Suꝑ

oĩa poſt opitulationẽ diuinã.ſi pacẽ vlem

ꝗrimꝰ/nõ inefficaciter pqram. qrat᷑ ncce
eſt ocoꝛs vnio huiꝰ obedie tecũ.p.b.⁊ ſecũ

Beſt in capite mẽbꝛis.pftim in pclariſſi⸗
mo potẽtiſſimo/xpᷣaniſſimo frãci eregno.
cuiꝰ laud es qꝛ ꝑ ſe celebꝛes ſũt.nõ enũero.
Parx male ꝑ ſciſma ?2 ↄtentiones queritur.
Nam vbi diuiſio pſeuerat/audiat᷑ q om̃e
regnũ intra ſe diuiſu deſolabit. ⁊ qe ↄuen i⸗

et nulli qͥ ſecũ diſſidet ipᷣe.Abſint igit pcul

platat neq; qͥ; regat eſt aliquid/ ſed q incce,

cus agꝝ deßeret. Aſcriberet᷑ h̊ nõ cautele.

oẽs anioſitates odioſe. Hlõ fiat aſpeciꝰ re,

troꝛſum in quibns periculis 7 ꝓcellis na⸗
uiſ eccie hacten iactata ſit/ſz docti ab aplo
extendetes nos ⁊ velũ in anterioꝛa/poꝛtuz
pacis optatũ concoꝛdi laboꝛis ann iſu pe⸗
tamꝰ. Doceẽt nos hiſtoꝛie gentiliũ/pſertim Hl
romanoꝝ conſulũ:qui licet aliunde diſſi⸗
derent hoſtiliter. mox in amiciciã Zuenie/

bãt dum reipublice pax vtilitas qreretur

Hoc.T.liui us hoc valeriꝰ/exẽplis docẽt
vetere grecoꝝ inſtituto chaniſtia ſen cois
gra fiebat p cõi vtilitate. nõ ꝓꝛſus diſſimi⸗

lit ab anno iubileo iudeoꝛuʒ. O ſi filij iſrł

X

pilar lacn ſũt amici ad ꝑſeqndũ xpᷣm/q̃l

zeẽ paxad eundẽ adoꝛandũ.⸗/

nota S. t. ilia. q;ᷓ pꝛimuʒ vniuit ſe in ſe / re

nocans omnes pꝑditos a ſuo conſoꝛtio vel

gremio quomodolibet alienatos,. ad ho⸗

noꝛes pꝛiſtinos reſtituens. monens inſu⸗

per ⁊ maternaliter iubens. vt miuriarum
hꝛeteritari nemo mẽoꝛ ſit aplius/ſ bonoꝛ
matris ⁊ vtilitati pacis omnia condonent᷑

ecedãt vetera noug ſint oĩa/q uatenꝰlibi
oꝛibaqnimis eo pax vlis querat quo nilaꝑ

diſcoꝛdiga. Cõcoꝛdia inqͥt

aio pacifico ibat ad piũ.filij eccie b ani⸗

b †

dilabũt᷑. Quid q; ↄcoꝛdiã fratꝝ pᷣdicatoꝝ

— ——

ãtea fere deſpatã oꝑata ẽ.cõmem oꝛãs 2 lit⸗/

— —

tenis ſuis inſerẽs ʒelũ grandẽ/quẽ ꝓ eadeʒ

—

ↄcoꝛdia dudũ ꝑiſius onderas/ ſtudẽs in 5
ſperãs filia tua/tue ſcitati nõ mediocriter

pacificam/ euãgelice btitudis pꝑticipẽ.di/

gnã inſuꝑ qᷓ ad pacẽ vlis hereditatis tue qᷓ
rẽdã admittat᷑.vt dicate ſnĩa. YFacta ſuʒ co
rã eo q̃ſi pacẽ reperiẽs. Scit ipa qm̃ taleẽ
pacis bonũ / vt multa ꝓpt eã tolerare. mlta
ĩidulgere.diſſimlare lima.qᷓ vl coꝛrigivł

ad regulã duci nequnt oꝑtet.Hoc ſci pres

—

ptu dicta eoꝝ in deq etis .? alibi copioſe.

Sʒ eon dicta nüc allegare qtando coꝛã ſcic
entibo lege lodꝛ / 2 ybi res in ſe pſpicua eſt/
ſuꝑfluũ ne dicam curioſũ iudicamus/⁊ a

ſcõꝝ patꝝ veſtigijs alienũ.qꝛ ⁊ oñtationeʒ

redolet/a cicatricoſã ffuidãq; reddit oꝛõeʒ.
Dꝛit᷑ exp̃ᷣmiſſis ↄſeqᷓnter intellect dicti
iliꝰ ſalubꝛimi ⁊ viſſimi ſiſane capiat᷑ ꝙ cõ
munis erroꝛ fac ius· Hocẽ ꝙ plat? dnan⸗
te opioneẽt erronea iĩ ſubditis.młtavl age
re vel omittere tenet᷑/qlia ſi faceret aut diſſi
mularet opione hmõi nõ extãte / ipe graui
delicto teneret obnoxiꝰ. Que doctria pñ̃ti

negocio accõmodatiſſima?/ſi iam eã dila /

tare liceret. ſj oꝛõ nr̃a certis coartãda ẽ limi

—

di vllo mõ neq; poſſũ nec debeo duů ad con

oꝛdẽ h obedie vnitatẽ exhoꝛtoꝛ ſuadẽs ĩ/

iuriaꝝ qrũlib

ſuetudis ⁊ mititatis laudẽ admirer/qᷓ exẽ⸗

Fia mäſtaudinn dð ĩſecuta. caput ad ma /
edictõʒz ĩclinauit.vt a dño bñdictõʒ ꝓma/

ledictõe repoꝛtaret.⁊ bñdictione heredita⸗

tẽ poſſideret.Et cũ Juda machabeo eſſet

mæẽoꝛia tua in ernũlin bndictõe Ecceſathaö
accepta a dðᷣo lInia(alioqͥn qd ipe potuiſſet)

xrcuſſit te plagis młtis tribulationũ ⁊ ãgu/⸗
ſtiaꝝ. iuſtiſſime q dẽ ĩ oꝛdiead puidentiſſi
mide diſpoſitox afff iuſt? ẽ in oĩbꝛ vijs ſu
is. ſcũs ĩ oibꝰ obi

ſt vt diligeti

deũ oĩa cooꝑẽt᷑ in bonũ

vt ait grego.qͥ ẽt ꝓpꝛio filio nõ pepcit qn e⸗

unm ſaturaret oppꝛobꝛijs. Demõ nihilomi

eẽnt pedibotuis in laqueũ offenſiones et
ſcãdalũ.Quo pacto ſic/ At anim tuus ge

neroſus in indignationẽ.⁊ de indignatiõd

X

H̊ exẽplis docuerũt. Hũturi pm

libet obliuiſci.qnſümã tue ma/

ſuis. Per cuiꝰ puidẽé/⸗

nus has ↄmotões ꝑuerſiſſimo intẽtiõis fi
ne mihi ſuſcitaſſe videt᷑.Ad qͥd: Nimiꝝ vt

in impatientiã. ⁊ de hac in odiũ ⁊ diffiden

tiã ⁊ ſuſpitiones anxias ⁊ trepidas.qᷓ mul/

tos ſupplantarũ laberef.⁊ in vindicãdi li,/
bidinẽ excandeſceret.⁊ vt tãdẽ abiecta ma⸗
ſuetudine dimiſſo oĩ ↄſilio ad poſtremum

oĩ ſtudio pſecutiõis ecciaſtice pacis.ſpũs

tuus natura mitis ⁊ ſuauis. ad ſolã vindis

cce carnificinã ſub ʒeli iuſti ſpecie raperet᷑.

laceraretq; oues ꝓpꝛias.ꝓtererct. abijceret.

diſſiparet. ? ꝓpter ſuſpitiones infidas ⁊ tur
budas / res oes timide gelideq; miſtraret.
li arte venatoꝛes apꝛos in ꝛiã uürritat ne⸗

cẽ. ⁊ lepuſculos ꝑ vanã pennevolitatis foꝛ
midinẽ in verũ tradũt ꝑiculũ ⁊ laqum. At·
pyndictus dñs ⁊ bñdic tu.qm̃ laqus iſte
deſiderij vindicte cõtritus eſt. Tua ꝗppe

mãſuetudo nõ ſolũ nõ ſublata eſt.a. D.te
bis fraudibo/ſed mira qdã effulgentia ma⸗
gis ⁊ magis emicuit / vſ/ q; ad quendã intuẽ
tiñ ſtupoꝛẽ.vſq; ad pias lachꝛymas audiẽ

tiũ/⁊ ad exemplũ mẽoꝛiale ⁊ vere xpᷣianuʒ
apud omnes generati
exẽpla oĩa ſireferre voluero nitar incaſſuʒz.
pus tps ⁊ lingua deficiẽt.· ¶ Vnũ tñ ex in

nũeris qð fideliſſima relatione didici / cõ⸗

memoꝛet᷑ exemplũ qð dum ꝑiſius in ſᷣmo⸗

ne publico reſtitutiois parte regis .feria

ſecũda poſt pẽtecocoꝛa populoſiſſima ⁊ c

leberrima vtriuſq; ſtatus freqntia retuliſſẽ

illud ſuis ſuſpirijs altis ? ſubditis tacẽtes

— —

mas (nec mirandũ) ↄpũcti ſum. ¶¶ Poſt;
ſeuientibo vndiq; intumeſcẽtiboch cellis
cira nauem ecclie. tu miſtic? Jonas piect?
es in mare. b eſt in amarnitudinẽ tribulatio
nis. nõ deſeruit te deus. ſed mirabiliter in
ventre ſacri palacij velut in vẽtre ceti ↄſer⸗
uatum eduxit ad littus liberatis. ⁊ facta ẽ
tranqllitas maioꝛ. Zotꝗ quippe obedien
tia iſta a tumultu ſiluit. Eo tũc venit ad ve

rendã tue celſitudis pntiam homo quidaʒ
non infime foꝛtune qui vltro ↄfeſſus eſtte

patrẽ ⁊ dominũ ſuum imo noſtrũ omniuʒ.

4

texp̃m domini nedũ ĩpie tagere. ſed qude⸗
EH 1019 co li inauditoq; patricdio interficere / ſemel
qͥ fm merita plebiũ diſpõit vitã rectoꝝ

iterum voluiſſe / Expauerunt opinoꝛ qui
aderant/qua fronte vir tati ſacrilegij/ vir tã

nelarij facinoꝛis conſcius/non ſolum hoc

facere. ſed vel comparerep̃ſe umpſiſſet.

ti ceperũt toꝛuos in eum oclos flectere. dẽ⸗
tibus fremere vix man?cõtinere. niſi q; tu

am expectabãt ſniam ⁊ q̃lem expectabani?⸗
niſi vt diceres. tollat impi / exiurber ſacni⸗ .

ões poſterioꝝ.·Que

appꝛobarũi/⁊ nõ pa arhue Rane

Niti
ſunn
ſone.
Ctan
Tiras
wiav
tusd
nart
ſoſi
Tuse
nücl
pun
lerii
nibi
On

ho.
mult
nc:
dos.
umn!
ſenan
ignen

inmo

glüüm

Coꝛã papa benedico

legus.ligatis manibꝰ ⁊ pedibus trahatad
carcerẽ/vt tradat᷑ in moꝛtẽ. At vo tu nihil
hoꝝ dixiſti/pr̃ clemẽtiſſime/ſed mie ⁊ mãa⸗
ſuetudis ſinũ aperiẽs/⁊ clementie virgam

extendẽs/pᷣoccupaſti ↄfitentẽ reũ.puſcq; vᷣ
ba oꝛõnis cõpleſſet:ſereniſſimo q́ʒ vultu/⁊

verb ſuauib/ plen ã pᷣ ↄcepti hꝰ ffagicij ve

niã indulſiſti.vincẽs in bono malũ/ ⁊ cni⸗

eẽs ſpũscuius inſuꝑ vicariꝰ facto certiſſi⸗

mo palã docẽs.Hocegiſſe nõne ſatis erat

ad miam: Addita ẽ aſſecuratio/trepidare
vetãs iureiurãdo firmata/ Nam fit cui ml⸗
tũ dimittit᷑/multü ingratſi de dimiſſiõe be

ſitauerit. Dixit nãq; ſpũs tuus bonꝰ⁊ ſua⸗

nis.h̊ faciat mihi dũs/⁊ Gᷓ̊ addat/ſi vllas
vnq; aduerſuz teodij/ vel vindicte reliqdas
apð me uauero mo ſi quã penã inte po/

ſterius exercere voluero/illa in caput meũ

oꝛẽ.O digniſſimã ſũmo põtifice vocẽ.O
rñſum ðino viro ↄueniẽtiſſimũ.O factuʒ
mie ſingularis.qð pr̃em ⁊ paſtoꝛẽ euãgeli

cum repꝛeſentat. Qui poſt perſecutiones
Paulum. Poſt trinam negationem Pe⸗
trũ.⁊ poſt poꝛtiones hereditatis luxurioſe
ↄſumptã/iunioꝛẽ filiũ plus amauit.O di⸗
uinũ factũ:qð vtinã oẽſppli oẽs q̃quauer

ſum nationes audirxæt/tũ p exeplo ⁊ imita⸗
tione:tũ p arguẽdo mendacij eos qͥ te rigi⸗

dũ ⁊ auſteꝝ/aut ire memoꝛẽ criminari mo⸗-
liũt᷑. Hec ẽ plane victoꝛia xpᷣiana.iniurias
⁊ iras nõ iniurijs ⁊ ira/ſed mãſuetudine ⁊
mia vincere.⁊ imitari eũ qͥ ẽt in cruce poſi⸗
tus dixit. pr ignoſce illis ⁊c̃. Sic btiſſimꝰ

„ — „

martinꝰ cñ yꝛgeret᷑ vt Briciü ſibi cõtume⸗/
lioſũ abijcefet. Si inqtxpᷣs iudi Maꝛti⸗

nus cur nõ bꝛictum tolerabit. ileant

lerũt vt Seneca Neronẽ in duobovolumi

nibus / Cicero Juliũ Ceſarẽ in oꝛoõnibus
Suetonius octauianũ auguſtuʒ in hiſto
rijs.⁊ alij alios cõꝑpantes eos vel aſilo ro⸗

poꝛ cadat.Nec indulgẽtiã tm̃modo ego pᷣ⸗
ſo ſi deinceps bene te habueris / ſzꝛ tibi tu
iſq; ſiliba oibus bũficentiã polliceoꝛ ãpli⸗

„

nũc hiſtoꝛie gentiliũ que ſuoꝝ quondã pnci:
pum mãſuetudinẽ ampliſſimis verbᷣ extu⸗

muli / vel ciuitatibo refugij / vel templo miſe
ricoꝛdie/quale deſcribit Stacius thebai⸗/

dos. Siquidem incomparabilis eſt iſto⸗
rum laus ad tuã gloꝛiaʒ/ſicut vmbꝛa ad ſe⸗
renam lucem.fumus obſcurus ad purum

ignem/palea volatilis ad ſolidũ granum.

immo ſicut victum ad virtutem. Ipſa eniz gni i mia. 9
taliũ manſuetudo/non pꝛo diuino honoꝛe t⁊ðõlecterꝭ i młtitudie pac ſuꝑ eã

⁊ auctoꝛitate quã ſpernebãt⁊ tu colis vni⸗

caã. ſed inanẽ iactantiã/quã tu calcas/anbe
labat. Collaudabũt alij cruẽtas belloꝝ vi⸗
ctoꝛias/⁊ ambitioſos ex his triũphos mi⸗
rabunt᷑. Plus apud me valet aſſertio ſapiẽ
tis ꝙ melioꝛ eſt ſapiẽs viro foꝛti/⁊ qui dña

tur anio ſuo expugnatoꝛe vꝛbiũ. Quã ſen⸗
regnes fragilẽ domando ſpiritũ/qᷓ; ſi lidiaʒ

uiat vni.¶¶ Duãobꝛem agnoſce pater bea

tiſſime/cum q;ta cõſcientie ſecuritate. cum
Ili ſerenitate coꝛdis/fas habet dicere reli⸗
gioſiſſima deuotio tua/dũ crebꝛo vel oꝛat
vel miſſaʒ celebꝛat.: Pater dimitte mihi de

bita mea/ſicut ⁊ ego dimitto debitoꝛibome

eſt per oĩa vt miſericoꝛs fieret.quẽ videmꝰ
ꝓpter paſſionẽ gloꝛia ⁊ honoꝛe coꝛonatum
Tantũmodo nõ eripiat tibi blãda ꝓpſperi

tas miam illam.illam patientiã pene diui⸗
nã/quã ſeuiẽs aduerſitas ⁊ fuauit ⁊ reddi⸗
dit clarioꝛẽ. Da veniã ſi ſcrupuloſioꝛ ſim ĩ

7

tentiã alijs vbis lyricus explicat. Qacius

remotis gadibo iũgas/⁊ vterq;ʒ penus ſerꝰ

is. Et rurſus cũ ꝓpheta.Dñedeus meus ſi
feci iſtò. ſi eſt iniquitas in manibo meis ⁊c̃
Ita pater biĩſſime imitaris chꝛiſtũ.qui cuʒ
malediceret᷑nõ maledicebat.qui tentatus

hac parte.Pam fit aliqñ ſuadẽte pacis ini

mico/nũc ꝑ ſe/nũc ꝑ adulatoꝛes qᷣ ſunt ar⸗
ma ſua⁊ ſagitte.vt hõ qui calamitate pᷣſſus
eqnimiter omia nedũ tolerauerat/ſed idul

ſerat/poſtmodum ſuccedentibo pꝛoſperis

repetit omnia a debitoꝛibus ſuis cum rigo
re ⁊ fenoꝛe.vt appareat indulgentiam pꝛio
rem non ex virtute ſed vindicandi impoſſi
bilitate natam. nec dimiſiſſe excoꝛde.ſed ĩ
tempus moꝛe ſimearum diſtuliſſe. Hõ ca⸗
dat in hanc expꝛobꝛationẽ vera ⁊ ꝑfecta di
lectionis tue mãſuetudo.neq; fallat eam ſi
mulacrũ fictuʒ iuſticieiquaſi nõ melius ſit
viciſſe mala per indulgentiaʒ quã ſeuerita,-

tem/quaſi rurſus nõ ſit pꝛeclariſſima iuſti⸗

cia indulſiſſe ſupplicibus ⁊ ſubditis peꝑ⸗
ciſſ. Si miſericoꝛdiam ⁊ gratiam in⸗
uenias in conſpectu tremendi iudicij dei.
qui ſub bullis patẽtibus ꝓmiſit miſericoꝛ

diam miſericoꝛdibꝰ/qui ſemel dimiſſa nõ

repetit:qui iuſſit non eſſe memoꝛẽ iniurie
ciuium ſuoꝝ.Sic ſin oꝛatione tua ↄfitẽs
dño exaudiaris.⁊nõ audias hoꝛrendũ illõ
ipꝛoperiũ dũñi iraſcẽtis. Serue neq; nõne
oẽð debitũ dimiſi tic. Sicp̃terea cũ dð ↄſe
Ir ſedẽ rgni ĩ mia.⁊ mititatepoſſideas trã

Tadeʒ

*

. Pꝛopoſitio facta maſſilie

ꝓpter mititateʒ doceat te dominꝰ vias ſuss
vt abſq; offendiculis ad ĩpaciẽtie lapidem
dirigat pedes tuos ĩ viã pacis.quã a te pa⸗
cẽ petimꝰpr̃ btiſſime dicẽtes. Gñdic here
ditati tue.Nõ q̃ſihũana vt q̃libet hãc pa⸗
cẽ pᷣbere ñ iſufficiẽs ſit ⁊ ifirma/niſi maioꝛ
agat de / vt apð Vlirgiliũ ẽ.pᷣſtim ĩ tã ðᷣſpa
to ⁊ radicato ſciſmate/qð ẽ q̃i cãcer egreſcẽſ
medẽdo/ꝛigreſſibil dedali labyrinthꝰ.⁊ ca
put hydre fabuloſe ſua reſciſſione fecũdiuſ
ita vt ꝑiſſe videatoſiliũ a ſapiẽtibo/⁊ dicer
ↄueniat cũ Joſaphat rege. Cũigramꝰ qͥd
agere debẽꝰ/h ſolũ hẽmꝰ reſidui / vt ocłos
nrᷣos ad te dirigamꝰ. Scimꝰ nihilomin?te
deũ cuiꝰ vicariꝰ es decere. Scim? adte

ierarchã ſupᷣmũ ſpectare bñdictõeʒ hmõi

hereditatꝭ ecciaſtice.vt fiat pax ĩ diebo nr̃iſ
⁊tu maximꝰ int᷑ mõtes ſuſcipias pacẽ po⸗
pulo. Oõ ſi ꝑficis. bñdictꝰ eris in oẽs gũa
tiões/⁊ memoꝛiã et᷑nã his qͥ pꝰte futuri ſũt
relinqᷓs.Sinaũt nõ ꝑfecerꝭ ichoaueris tñ

⁊ elaboꝛaueris bõa ⁊ antiq̃ᷓ fide/ diligenti

ſtudio.pia ⁊ hũili volũtate /ꝑ te ⁊ tuoſ(tui
qͥppe ſũt oẽs)nõ ꝑdet᷑ merces tua.ñ laus.
nõ głia.res ipa ↄdẽnabit mẽdatij eos qͥ vł
igratia velliuoꝛe crimiant᷑ſũmã.t. S. dig

nitatẽ. tuã vigilantiã.tuã caritatẽ.Facis
ſedulo. Ita.n.te facere ⁊ me ſentireequũ ẽ
Sʒ q̊ ampliꝰ ſtimuleris ad agendũ/aſcẽ

e freqnterſublimẽ mẽtꝭ tue lucẽ/ leuãdo
te ſuꝑ te.vbi deſpectis eſurſũ terrj/vſes iu⸗
git᷑ ⁊ acrit᷑ ante mẽtis oclos in lũie fidei.in

ſublimitate ſpei.in latitudie caritatis/cũ il
lo qͥ ait: Cogitaui dies antiq̊s ⁊c. Videaſ

inq; acute/q; nihil ſit oẽ illð qð mõs affert

glie iocũditatis potẽtie.q;uana.qᷓ;lubꝛica

⁊vẽto ſõnioq; ſimillima imo q; ãxia? ama
ritudinibreſpꝑſa.triſtiſſima ſint oĩia. Ecce
oẽs moꝛimur/⁊ q̃ſi aq̃ fluentes dilabimur
ſuꝑ crã hodie rex.cras papa moꝛit᷑. Ebheu
fugaces poſthume labũt᷑ ãni/deflet Oꝛati
us.⁊ tragicus. Pꝛoperat curſu vita citato
volucriq; die rota pᷣcipiivoluitanni.⁊ na
ſo. Volat irreꝑabiletꝑs.⁊ nihil ẽ annis ve
lociꝰ. Et ẽ oĩm hoꝛribiliſſimũ qð ðꝛ.qꝛ in
pncto ad iferua deſcẽdũt:⁊. Ite maledicti ĩ
ignẽ ernũ. Ceteꝝ qͥd q̃ſo vſq; ẽ ta altũ aut
bpcioſũ/p q̃ vel adipiſcẽdo vel retinẽdo/ge
neroſus animꝰ ⁊ Zinoꝝ ↄſciꝰ/ſe ꝑdere ⁊ ali
os turbare dignũ ducat: Viderat h̊ exalto
q tã ſapiẽter ecclamauit. Vãitas vãitatuʒ
⁊ oĩa vãitas. Quã ſniam/ſi ſaperẽt.immo
vt ſaperet / deberet om̃s in ptãtibo ↄſtituti
km Eriſoſtomi ↄſiliũ ſcptaʒ hr̃e in ianuis

=

coꝛdiboſnis.Ampliꝰ ſi filij hꝰ ſecnli tã aui
ga ſolicitudie curant ꝑitura/adeo vt cũ eis

perire nõ foꝛmidẽt/obſurdeſcẽtes ad illam

increpatiõʒ ꝓpheticã. Yilij hoĩm vſq;q̊ gra
ui coꝛde ⁊c. Filios igi lucis.ĩmo te pfem

hmõi filioꝝ.q;tã apponere decet curaʒ.q̃t
laboꝛes/qs vigilias.vbi de reb et᷑nis agit

vbiven ⁊ vnice expaueſcẽdũ ꝓ aiabo tracta
tur dãnatõis ꝑiculũ MHõ ẽ iſta lis de paupꝑe

reò.vt ꝗapð Statiũ ponit᷑neq; ð lana cap

na vt Datiricus ait / de vita ⁊ moꝛte ppetu
is res vᷣſar qgitat᷑ ⁊ qrit᷑.(¶ O ſi paſtoꝛałp⸗
ſidẽtie/delectet aliquẽ honoꝛ volatil⁊ no

mẽ iane.treat eũ diſtrictũ iudicis examẽ in

reddẽda de ouiũ ſalute ⁊ nũero rõe: Agſcat

qm̃ poſitꝰẽ/nõ in deſtructõʒ ſʒ edificatiõeʒ

nõ ad ociũ ſʒ laboꝛẽ/⁊ vt ꝑ eũ iuxta verbu

maximi reg Artaverſ ſecluſo abuſu potẽ⸗
tie/ſubditi optata cũctis moꝛtalibo pace ꝑ

fruant᷑.qm̃ h ẽ finis oĩs potẽtatꝰ tã ſecula⸗

ris q; ſpal ( Sʒ ad te ↄuertoꝛ pr ſcẽ.Fi

ge pᷣcoꝛ ĩ ipᷣa fublimitate meditatiõis tue/

ſpõſã ecciam talibevtentẽ q̃rulis plãgoꝛib-

Eheu qͥs ↄſolabit᷑anxiam?Et qͥs deſolate
qͥs plaga crudeli ꝑcuſſe medebit᷑: Int has

anguſtias q̃ me circũuallarunt vndiq; /q̃le
dabit effugiũ.qͥs mei mifebitur. Ego illa
ſpõſa reg etni quã vidit oli vnꝰex filijs me
is/nouã deſcẽdẽdã de celo q̃i ſpõſã oꝛnatã
viro ſuo.Ego lota in ſanguie agni ĩmacu⸗
lati.ego tot ſudoꝛibo ſanguibomartvꝝ inu

merabiliũ ſtabilita. viol ofeſſoꝛꝝ. lilijs vgi
nũ coꝛonata.Ego tãta deuotiõe pncipum.

vſq; ad iuidiã dotata/oꝛnata/diues ſacta
Nuüc heu velut miſella ⁊ ancilla / deijcioꝛ/p
moꝛ ve picla fü ios enun in exaltaui.
ipi aũt ſpꝛeuerũt me.⁊facti ſut hoſtes in ca

pite. Pacẽ inſuꝑ iocũdiſſimũ ĩ celo ⁊ i trr

ra bonũ/q̃ me dotauerat ſpõſus meꝰ naſcẽſ
pᷣdicãs/moꝛiẽs/reſurgẽs⸗/⁊ regnãs/ uerte
rũt in ſciſma ꝑnicioſiſſimũ.qð iam qnq; lu
ſtris me ꝑ oẽs artꝰmiſis modis depaſcitur

⁊ abſũit. Pꝛo mea olĩ defeſione certamẽ e/

rat vſq; ad moꝛtẽ:⁊ mõ nihil aliud agi vel

Iri videt᷑a multis/qᷓ; vt coꝛruã/ ⁊ mifabili
labefactatione deficiã.⁊ hoſtibo meis ludi

bꝛiũ fiã.Ecce vᷣſa ſũt oĩa fere in ↄtrariũ po

ris mee inſtõniſ/diſciplĩe/⁊ öcoꝛis/oꝛnata

oꝛnamẽta/dũ ꝓ coꝛona hũilitatis puluis
fedus vanitatis/⁊ ꝓ croceis ſpũalita ſter⸗
coꝛa ſola tẽꝑalitatis ãplexãtur.⁊ crigit᷑ ſuꝑ
me ſapientia animalis ⁊ terrena ⁊ diaboli⸗
ca/repudiata ea q̃ deſurſum eſt pacifica et

e

= —

—.— ——

— - — —

7 — — —᷑,,ͦ᷑᷑n e

— —

Coꝛã papa benedico

deta. Si bis tecũ eccleſia planctibolo
ret᷑.p.b.houi miſeratonẽ anuni tu/ que ab
vtero egreſſa eſt tecũ. ↄtinereñ poſſes/qn

erũperent lachꝛyme ab oculis tuis. qn ad
ſuccurrendũ inſtãmaret᷑ tot ʒelus tuus iaʒ
ſuccenſus/ diceret ex intimo coꝛdis ſuſpi⸗

no. Dñeſuꝑ hacdeſolationeanteteoẽ de/
ſideriũ meu. gemit? meusa te nõ eſt ab⸗/

ſcõditus. Succurre fer opem.vt quid na⸗

tus ſum videretmala gẽtis mee:? Rapidos

feckos capalme fluct?:⁊ q̃celũ regis imenſũ
firma ſtabiles federe tras. ⁊ diſpſiões iſrae

lis ↄgrega. ¶ Sed qd ago? Quoꝛſum ra/

pioꝛ? Quid mineruã/vt ðꝛ/ipudẽs doceoꝛ
Pꝛemeditata ſũtnanq; apð tuã ↄſideratõ
nẽ aſſidue ⁊ acriter tłia ſalutis monita. Ni⸗
hilomin? patere.p.b.patere obſecro com⸗
monefacere te ⁊ oꝛare ꝓ ꝑte deuotiſſime fi⸗
lie tue/vt facias qð facis. Nam equũ etiaʒ
ſponte velocẽ calcar adiuuat. Yac vt calca⸗

ta ſeculi põpa ⁊ iniqͥs fabulatiõibo eiꝰ.vt

7

nullis retrahẽtibovncisvitioſaꝝ paſſionũ

nõ ira.nõ odio.nõ ſpe.ñ gaudio fallacib(
melioꝛibo nanq; hoſpitibo digna eſt ſctitas
tua)abiecta rurſus adulatoꝝ peſte oĩa ad
gram nihil ad veritatẽ loquẽtiũ.⁊ dauden
tiũ ianuã veritati:ac ſcrupulos varios (vt
ſoli diligere videant᷑ ingerentiũ.de quoꝝ
vno dixit comicꝰ. Hic pfecto ex ſtultis in⸗

ſanos facit.Eiq ſunt ſtulti? vtiq; vaneglo
rioſi.pꝛudẽtes in oculis ſuis.pꝛudẽtie ſue
innitẽtes. His inq; ꝓcul pulſis.tu tot cũ
pacificis qui nõ oderũt pacẽ cogites ea F̃

ad pacem ſunt hierłm.totꝰ inuigiles imple

re id qð ꝓ mr̃e ecclie petita te filia vtriuſq;

velut altera colũba Noe/ferens ramũ paci

fere oliue/ꝑ nos hũiles nũcios/clamctans

—

pia ſolicitudis. GBenedic hereditati tue: vt

nobis oↄtingat üllud ꝓphete. Dñs bñdicet
populo ſuo in pace. ed quõ ⁊ quib
i

vijs bũdices populo tuo in pace/ſi ꝑgata⸗
liquis ꝑticulariꝰ inqrere.iubet hic hũilis ⁊

deuota. Sit. filia qeſcere ne ſuos pr̃es.te

vicʒ ⁊ regẽ Francie xpᷣianiſſimũ / aut lega/⸗

e.: Et tãtũdem dictũ ſit de pmonr̃e
legationis articulo.
Vpereſt alter ⁊ poſtrem nr̃e lega
tionis articuł/cuius iõ lõge bꝛeui

tos ab eodẽ pᷣuenire arrogãtiꝰ videat᷑ſumł
ꝗqꝛ publicãꝛ celebꝛẽ audientiã ſuꝑ hac paòᷣ
materia.ſi ⁊ dũ tꝑs fuerit bñ placiti tuiſup
plicat ⁊ ſperat obtinere exhoꝛtatura latiꝰ et
foꝛte ꝑticulari. vt bñdicas ecciaſtice here⸗
ditatitu

oꝛ erit expeditio ; pꝛioꝛiſ.quiallʒ neceſſa,
riꝰ exiſtat.eũ iñ necq; tate dignitaiꝭ neq; pa H
ris difficultatis exiſtio. Hicſupplicamꝰvt
bñdicas hereditati ꝑtiali? quodemõ pecu
liari:ſegregãdo pluuiã volũtariã huic here
ditati tue.⁊ qm ifirmata ẽpᷣS tenuitate⁊ m-i
tis incõmodis/tu ꝑfice eã.quã tua tuoꝝc
pᷣdeceſſoꝝ vxtera plãtauit. Pꝛeueniſti noſ
p.bain bñdictiõibo dulcedis.heri in oſculo

pacis. pꝛidẽ in odoꝛe bone fame/mãſueta

dis/ libalitatis tue vt haca te bſidictiõeʒ
petere hãc ſpe ceria pᷣſumer auderemꝰ De

niq; iã puẽtos ſubſeqris.dũ aures tue.S
tã beniuolas/oꝛõni nr̃e pᷣbet tua paſtoꝛał

ſolicitudo/recogitans vt arburoꝛ qm̃ filia
tua pmogenita ẽ ſtudioꝝ:cuiꝰ pmogenitu

re rõne/oↄpetit bñdictio deroꝛe celi deſup ?
de pinguedie tre:G ẽ.in ſpũali ⁊ tꝑali pui⸗
ſione H exẽplo Axe filie Caleph
ſuſpirat ſedẽs ſuꝑ aſinã.calcãs.ſDoẽm bꝛu⸗

talitatẽ/petẽs bñdictõeza te pr̃eſuo:vis eã
a libalitate pr̃nitat tue/irriguũ iferiꝰ⁊ irri
guũ ſupius expectare: Dic igit᷑ vbũ Booʒ
ad Ruth. Bñdictaes filia a dño:qcqͥd di⸗
xerꝭ mihij h̊ᷣ faciã tibi.Et ita fac pr᷑ btiſſime
vt ſit añ te odoꝛ filie tue ſic odoꝛ agri pleni
cui bñdixit dñs. Et bũ ager plenꝰẽ filia tua
ꝑiſieñ. vniuerſitas/ĩmo nihil errauero ſi eã
appellauero ꝑadiſũ voluptatꝭin qͥ ẽ lignſᷣ
ſcie bõi ⁊ mali.⁊ fõs ſcie in q̃tuor facultatũ
flumĩia ↄdiuiſꝰ.irrigãs vniuerſam ſupꝑficiẽ
tre.Zu hbꝰ poſſeſſoꝛ es /tu paſtoꝛ/⁊ cultoꝛ/

vt operis ⁊ cuſtodias illã/tãq; agriculturã

viua vt Arꝭloqͥt᷑ in politiꝗ Vbi ſub miſte
rio nihil deẽ eoꝝ ꝗᷓ egregiꝰ poeta vᷣgili in

geoꝛgiòt Palladr? i de ggricultura / de he

reditate agraria ↄſcpſerũt/diſtiguẽteſagæ

—

q̃druplicẽ/q̃lẽ figuralr ĩ hereditate tua ſᷣm

Igruplicẽ facultatẽ repimꝰ. VUn? ager ẽa⸗

pꝛicꝰ?⁊ floꝛifer ꝓ apib/figurãs ſub qdã ap

ppatiõe facultatẽ theologie Aliꝰ ẽ paſcual

.

pouibo ⁊ domeſticis aĩantib/ figuras fack⸗

tatẽ decretoꝝ. Alt᷑ frugifer ꝓ hoim vita/fi⸗
gurãs facultatẽ medicle. Quart vitifer et
pomifer ĩ oĩ genere ſuo figurãſtvpice artiũ
facultatẽ. Kuu eigi hereditatẽ tuã hãc
bñdicere colere ⁊ augere/vt fructũ ſuũ det ĩ
tꝑe ſuo.Ecce ipᷣi theologi velut apes ĩtelle
lectuales ꝑuolitãt ĩ hereditate tua ffoꝛes ſa
croꝝ eloqͥoꝝ/ð roꝛe celi roſcidos.ↄpingũt
mel ĩ cellulas ⁊ fauos:vt ſit cera ĩ illuiatiõe
ĩtelligetie.⁊ mel ĩ oblectatõʒ affectiue.Hãc
hereditatis tue poꝛtionẽſpeccãs.dicere ha

Pꝛopoſitio facta maſſilie

bes ex ſnĩa illõ Ecci. Hereditas mea ſup

mel ⁊ fauũ. Nã eloqa dñi dulcioꝛa ſuꝑ mel
⁊ fauũ:⁊ pᷣceptũ dñi lucidũ illũians oclłos
in intellectu. nerat in mentẽ laudes
bmõi tum augere.tũ ſuo modo deducere/⸗
dereliqͥs hereditatis tue partibo/hoc eſt fa
cultatibo.quo magiſanimaret᷑.S. cſibi be
nedicere/ſed negligentiꝰ iſtud ago bꝛeuita
ti ſtudẽs.⁊ ſciẽs nihil laudũ harũ te latere.
Dicaã vero te cõcedẽte idquod nuꝑin me⸗
ditatione mea dũ ſolꝰ eſſem!⁊ non ſolꝰ.ſo⸗
lus qͥdem coꝛꝑe:nõ ſolus cogitatione / ver
ſabat᷑. Iaq; poſita erat ante mẽtis oculos
ſedes tua pᷣclariſſima ⁊ thꝛonꝰ ſicut ſol ⁊ lu
na pfecta.aſtitit regina illa virtutũ dilectio
a dextris tuis in veſtitu ſapiẽtie deaurato.
circũdata varietate virtutũ. Nam ita iuſſit
rexoptimꝰ ⁊ maximꝰxpᷣs vt ſedẽ papalem
dilectio ſtabiliret.dũ ait Petro introgato
ter.⁊ ter rũdente qꝙ diligeret eũ.paſce oues
meas.paſce agnos meoſ.Que dilectõvna
eſt in q̃dam trinitate virtutũ/in mia ⁊ veri⸗
tate q̃ cuſtodiũt regem oẽm duabo manibꝰ
hĩc ⁊ inde poꝛtẽtes thꝛonũ eiꝰ/⁊ ĩ pᷣclariſſi⸗
ma virtutũ iuſticia ⁊ neq; heſperꝰneq; luci
fer ita admirabilis. Has ſub cõpendio nu
merauit ꝓpheta reginas/eas paci conſoci⸗

ans.miſericoꝛdia inqͥt ⁊ veritas obuiaue-

rmũt ſibi.iuſticia ⁊ pax oſculate ſunt. Quaꝝ

officiũ alibi deſcripũt ꝓpter vetitateʒ/ inqt

de chꝛiſto cuiꝰ vicariꝰ es.⁊ manſuetudinẽ
⁊ iuſticiazx/⁊ deducet te mirabiliter dextera
tua. Hec pꝛeclara dilectio ſeu caritas vna

in hac trinitate virtutum ſicut apoſtolꝰ in⸗

ſinuauit ad Coꝛinth.ſcribẽſ/parabat oꝛar̃
ꝓ fil ia tua pariſieñ.vniuerſitate vt ei mo⸗
do quo diximꝰ benediceres tanq;ᷓ heredita
ti tue.Nã vbi adeſſetvel qñ rogaret dilectõ
ſi int᷑ pr̃em deeſt ⁊ filiã: Nihilominꝰ affuit
⁊ ſathan a ſiniſtris.ita mihi mõſtrabat me
ditatio mea. Aderat ⁊ infelix ꝓles ſua emu
latio liuida/ꝑ quã moꝛs intrat in oꝛbẽ ter
raꝝ/monſtꝝ heu hoꝛrendũ infoꝛme ingẽs

Cui qᷣt inſunt in dilectione vᷣtutes.tot in⸗

ſũt vitia.crudelitas.falſitas.iniqͥtas.Cru⸗

delitas ↄtra miamcõtra veritatẽ falſitas:/⁊

iniqͥtas ↄtra iuſticiam. Agnoui exdeſcrip⸗
tione naſonis quenã illa eẽt. Palloꝛ in oꝛe
ſedet.macies in coꝛꝑe toto.nuſq; recta aci⸗
es liuẽt rubigine dẽtes. Pectoꝛa felle virẽt
lingua eſt ſuffuſa veneno Riſus abeſt niſi

quẽ viſi fecere doloꝛes.Nec fruit᷑᷑ͦſomnovi

gilantibus excita curis ⁊c̃.Obſtupui viſu

ſubito geliduſq;ᷓ cucurrit oſſa tremoꝛ. Dũ
ecce terrifico boatu/rabida oꝛa laxanſ/⁊ dẽ
tibus frendẽs.Eheus pr̃ ſctẽ/caue bñdixe
ris hereditati huic tue/q facta ẽtibi ſiẽ leo
in ſilua.odi ꝓpterea eã ⁊ maledic. Caue be

nedixeris ei in collatione gr̃aꝝ.Nã ⁊ tard
venerũt ⁊ in multis a tua ſnia defecerunt.

Abijce eos potiꝰ a te. calcib ꝓtere.⁊ impe
ra vt diſcedat malediqi. Ita ꝑabat poꝛ/

tentũ hoc hoꝛrificũ magno conatu/ contu⸗

melioſa nefandaq; mẽdacia ↄtra filiã tuaʒ

delatrare / du tu pater btiſſime B̊ indigna⸗
bunge ferẽs / toꝛuũ e latere vuliũ pauliſpĩ
haẽc emulationẽ impiã mendacẽ ⁊ neq; vi⸗

ſus es declinare.⁊ vt cõfeſtim abſcederetĩ⸗

pare. Abi hincin malã hoꝛã ⁊ in crucẽ tuã/⸗
peſtis hoꝛrida.ſatrixdiſcoꝛdie/materneqͥ
cie. Vide ne vltra mutire vel apparere pꝛe
ſumpſeris. Attende ne filiã criminari ſtu⸗
dueris apð pr̃em.cui etiã ꝓ magno pecca⸗
to ſatis eſſet modicũ ſupplicij Yalleris ſi te
recipi/vl audiri exiſtimas. vbi in ↄſpectu
meo pfma dilectio vax/⁊ iuſta ꝓ eis decre⸗

nit oꝛõnem aſſumere.Dictu dilctõ. Hacĩ

crepatõe deterrita emulatõ triſtis abſceſſit
tdileciio ſicoꝛſa eſt. Facis pr̃ ſctiſſime id
qð te decet/te pr̃em erga filiã/⁊ talẽ filiã.te
vicariũ illiꝰ qͥ accuſatoꝛẽ fratꝝ deturbauit
in ſtagnũ ignis ardẽtis.qͥ iuſſt pontificeʒ
ggere in ſpũ lenitatis/qm̃ ⁊ ipᷣe circũdatus
eſt infirmitate.qͥ poſtremo ꝓpt᷑ decẽ iuſtos
toti pẽtapoli peccatrici peꝑciſſet Pꝛeterea
me dilectionẽ iuſſit aſſiſtere a dextris tuis
que natura patiẽs ſuʒ.benigna ſũ.nõ emu
loꝛ.nõ ꝗgo ꝑperã. Age igit᷑ pr̃ b.age quod
agtis ne vlla te vnq; accuſatrix emulatio/a
meo ↄſoꝛtio diuulſerit.Hõ audiat᷑pᷣcoꝛ ad
nerſũ me crudeł hec ⁊ maugna emulatio.
Abſit vt põat hãc maculã in glia tua. ſpꝛe

uiſſe hereditatẽ tuã/abieciſſea te ⁊ pedibuſ

tuis ſupplices tuos/cultoꝛes q̃q; in vinea
djii ſabaoth/etcoadiutoꝛes tuos vacuos

abſ; vri Pulſige inglialhemiſiſſe: vpi

tãta ẽ puiſiõis tenuitas de bonis ecciaſti⸗

cis.vt vix pauci ex mgr̃is ⁊ doctoribo ẽt in

theologia/ſine aliqͥ̊ qſtu valeãt hr̃e alim̃ta

14 by tegãt᷑ ⁊ B. xvij.ãnꝰagit᷑. Hec ẽ hẽditaſ

tua peculiarꝭ ⁊ electa ⁊ pclariſſia ſtudioꝝ/
velit nolit emulatõ/vbi gñatõ pᷣterit ⁊ gña

tio aduẽit.ſʒ ipᷣa tra tua ĩ etnũ ſtat. Lu ſupᷣ

mus paſtoꝛ ⁊ cuſtos iopie ſue puidere/ ir⸗
rigare arida.ruinoſa reparare.nõ conquaſ

ſare.poſituſes boc mificoꝛdia petit titulo

— — — — — — — .—

— — — —

N
de
in
leo
ebe
an
un
inpe!
por
nn
an
llln
En
ger
ei/
eq⸗
u/
g⸗
e
de
N
Hei

Ee

lint
iiün
ant
ontie
iuſts
aar
s tui
emn
Reoe
lane
fins
in
uſt
U
a
o
iſfi
nen
Nin
lon
tnge

,

ug
ſulo

Coꝛam papa benedicto

fflliationis hoc veritas titulo ſtudij verita

tis.hoc iuſticia titulo militie et laboꝛis.

(]Poꝛro tarditas hmõi poſtulationis be

nedictionis tueꝑ rotuli pñtatiõem nunc?

nõ antea/ nõ tarditatẽ meretur exauditiõiſ

vt accuſat emulatio /ſed celeritatem/quate
nus ſint nouiſſimi pꝛimi/qꝛ bono intenti
onis fine fiebat dilatio/magno ſicut arbi⸗
trabantur zelo ꝓſecutionis vnionis eccleſi
aſtice mouebant᷑ nec ſoli mouebant/ regeſ
et regna cũ ſuo clero ꝑiter ſentiebant:· Nũc
poſt expimenta plurima/ qͥd inculpanduʒ
ſi mutatis reb mutauerũt ſniam Eſto rur
ſus fuiſſet in aliquibodiſſidens eoꝝ ſentẽ⸗
tia a tua NMõne potuit hoc fieri ſine mei le⸗
ſione/qꝛ ſine obſtinatione Nõne paulus⁊
baruabas tales viri ſic cõtenderũt vt diſce
derent ab innicẽ.Et paulus petro reſtitit ĩ
facie.Et pnceps ꝑſarũ bonus ſᷣm Grego.
reſtitit michaeli et vtrobiq; illeſa me matre
oĩm caritate. Aduenit ecce ſupplex⁊ hu
milis deuota filia tua.p.b. abſq; vlla diffi⸗
cultate pᷣcellẽtiſſia ſtudioꝝ ⁊ ſuo nũcaduẽ?/
tu dat palã intelligi/ꝙ nulla diffidẽtia iurꝭ
tui vt aduerſarij falſo fingebãt.nulla indi⸗
gnatione ꝑuerſa ſuũ differebat acceſſuʒ ad
petendũ ſibi benedici/ꝑ pñtatiõem rotuli
moꝛe ſolito ꝗᷓliter nũc pnñtat reuerenterĩ ap
ꝓbatiõem iuſticie tue/et in egregiaʒ laudẽ
mãſuetudinis tue Heq; enĩ peteret bñdicti
onẽ grarũ ab eo quẽ nõ crederet iuridicum
largitioꝛẽ.neq; ab eo quẽ benignũ exaudi
toꝛẽ nõ ſperaret. Vñ ĩ capite rotuli ita ſcri
ptũ ẽ Fiduciã accepit.b.p.nũc rotulũ iſtuʒ
ſupplicationũ generaliũ ⁊ ſpãliũ/pñtãduʒ
apud.S.v.celſitudinẽ humilis ⁊ deuota.i.ſ
v.filia.p.vniuerſitas /plus in paterna beni
nolẽtiſſime libertatis vr̃e gra q;ᷓ in meritiſ
ꝓpꝛijs poſt deũ ſpem reponẽs.plus inſuꝑ
ſtudẽs ex hoc rotulo inſcruire cõmodis ec

cleſie qᷓ; auare cupiditati vt deniq; obediẽ

tiam ſincerã ac filialeʒ dicta filia erga.s.v.
ſublimitatẽ nõ tm̃mò vᷣboꝝ aut litteraruʒ
aſſertione/ſed fractoꝝ ſoliditate mõſtraret
Hec ibi.ſ Nũc igit᷑ pater ſancte ꝑ me dile
ctiõem miẽm oĩm bene viuẽtiũ exoꝛat per
q; virtutes meas inclitas miam veritatem
et iuſticiã ꝓpter quas deducere habette mi
rabiliter dextera tua/⁊ ꝑ ſi qͥd vnq; de te be
ne ineruimus apud deũ /apud hoĩes iuſti⸗
ficãdo te.exaltãdo te.liberãdo te.et ꝑ ſpem
futuri pᷣmij ſi nob ꝑſeueranter inheſeris.o

ramus petimus obſecramus vt benedicaſ/

huic hereditatitue/ huicfilie tue alũne no⸗
ſtre.cõcedendo talẽ in gratijs ſuis ſignatio
nem aut certe vberioꝛẽ.Qualem petũtꝛab

initio dediſſes anno pᷣmo. Nam hicẽ anꝰ

benignitatis tue.annus nouenariꝰterna⸗
rio ter in ſe ducto coꝛonatus.bũdices hu⸗
ic coꝛone anni.huic ãno coꝛõato benigni
tatis tue.⁊ campi tui replebũtur vbertate.
Hanc de te tua q; affluẽtiſſima liberta⸗
te ſpem cõceperũt hanc Grepen multis.pꝰ
modũ et magnis indicijs roboꝛatã auccaʒ
qʒ; ſenſerunt etiã heri.Tu aũt ſpem nũcĩ rẽ

ipᷣam cõuertito.tui quippe ſunt.ſed tu eos
maioꝛi tibi vinculo cõſtrinxeris.tu poſtre

mo nõ mediocriter illuſtraueris glam tuã
et famam tuã/que ſicut nõ eſt ambicioſe ꝗᷓ⸗
renda.ita non eſt negligẽda crndeliter. Et
vbinãgẽtium põt fame celebꝛitas / vel ſcri
ptꝭ/vel viuis vocib amplioꝛi dilatiõe vul
gari.q; vbi cõfluũt et reſtuũt exoĩ fere nati
one que ſub celo eſt. viri litteris oĩbo et ſtu⸗
dijs eruditi.ita vt in obſcuro eſſe nequeat
ſi grate ſi benigne reſpõderis.ſi bñdixeris
buic hereditati tue.quẽadmodũ tu benedi
ces ſperamus et obſecramus/fiat fiat.Ani
aduertis.p.b:redeo enĩ et ad tuã ſctitatẽ et

8

ad meam ꝑuitatem/aĩaduertis q̃liter trãſfſi
guraui ſub noĩe pr̃nalis dilectionis /ſup/
plicatiõem ꝓ bumili et deuota.s.t.filia?⁊ idq

quidẽ aptiſſima videoꝛ feciſſe rõne. Suaʒ
quippe ſedem vbicollocaret dilectio vbi ꝑ
oꝛaret/ſi inter prẽm etfiliã ſacratiſſima di
lectionis noĩa apð ipᷣos etiã barbaros ho/
noꝛanda etnru Atuero neq; volo ne
q; equũ iudico q cq; adijcere/qᷓ;q; aliq̃ dicẽ
da ſuꝑſint. Vereoꝛ enim ne iam multiloqͥ

um noſtrum minus ſit fauoꝛis babiturũ

dum occupationes tue celſitudinis alioꝛ/⸗
ſum te vocant et trahant.Oꝛ poſtremo ſu
per iſto et poꝛe articulo audiẽtias aliquas
obtinere clam et palam ſupplicamus ⁊ ſpe
ramus vt nõ fruſtra ſpem hanc cõcepimuſ
de benigniſſimo.s.t.ſpiritu pater ſanctiſſi
me Sic bñdicatte dñs ex ſyon vt ſis re et
nomine bñdictus.Sic videas bona hie⸗
ruſalem militantis ſponſetue.ettriumphã
tis illius que deſurſum eſt mater noſtra oĩ
bus diebus vite noſtre pᷣſentis et future
Sic pᷣterea videas filios filioꝝ tuoꝝ ĩ ſpi
rituali ꝓpagine et tandem qð eſt omne bo⸗
num et benedictionis cõſumatio et conſu/⸗
mationis finis/videas pacem ſuꝑ iſrael et
nos tecum.hic inchoatiueꝑ gratiam/et be

Propoſitio factacorãanglicis

ato cõplem̃to ꝑ gloꝛiam in futuro Pꝛeſtã⸗
te eo qͥ eſt bndictoin ſecula ſeculoꝝ amẽ.

Bequitur pꝛopoſi/

tio fac a ab eodẽ dño Cancellario coiã an

glicis ꝑiſiꝰ/eũtibo ad ſacrũ cõciliũ piſis ⁊25

ex ꝑte vniũſitatꝭ ꝑiſieñ.An.dñi.mccccviij.
. O ngratulat᷑ vr̃e deuotioni⸗
vàfro zelo feruẽti / vre laboꝛio⸗
ſe ſʒ laudabiliſſime legationi
Loõgratulat᷑ ⁊ applaudit o re
uerediſſimi ⁊ pclariſſimi pa⸗
tres/ o doctiſſimi et ſapiẽtes viri et frẽs in
xpᷣi dilectiõe cariſſimi. Cõgratulat᷑inquã
et cõgaudet amatrix ⁊ admiratrix ⁊ cultrix
bonoꝝ oĩm/ꝑiſieñ.vniuerſitas itaq; nõ e⸗
mulat᷑ nec gaudet ſuꝑ iniqtate.cõgaudʒ ãt
veritati.Quid ni cõgaudeat igit᷑ ſuꝑ veri⸗
tate/q; vt ſoletis ãplectimini ⁊ cõplexã reti
netis. et retentã ad effectũ deduceretotꝭ ſtu
dioꝝ neruis conamini Eſt aũt mõ cõgra/⸗
tulatiõis nr̃e ſpũalis/thema ſatis accõmo
dũ verbũ Oʒce ꝓphicũ.Oʒee pᷣmo. Cõgra
tulabãtur filij iirłet filij inda ꝑiter Itaq; li

bet exclamare Ecce qᷓ; bonũ etq; iocũdum

habitare frẽs in vnũ/cõuenire ſcʒ ⁊ congre
gare ad vnũ cõciliũ.nam in cõcilio iuſtoꝝ
et cõgregatione magna oꝑa dñi Et hoc eſt
cõciliũ ſacrũ et venerãdũ/ad qð legati ꝑgi/

tis.qð piſis deo duce et auctoꝛe celebꝛabit

vtinã felici ꝓut optandũ ⁊ ſperandũ eſt ad
uentu.Ait quippe veritas ꝙ omne regnuʒ
in ſe diuiſum deſolabit᷑ et a cõtrario vnitũ
in ſe regnũ manet qð vidit ſaluſtius Con
coꝛdia inqͥ t ꝑue res creſcũt.diſcoꝛdia maxi
me dilabũtur. Cur ergo nõ bñ ſperabitur
dũ adunat᷑eccia.dũ cõuocat᷑ cetus/dũ con
ueniũt ſenioꝛes/videte de verbo hoc. pᷣſer/
tim cũ teneamus certiſſimã xpᷣiꝓmiſſionẽ
dicẽtis. vbi duo vel tres ⁊c.Audiuimus pᷣ
reen letanter et gaudẽter ꝙ cõgregabũt᷑ ⁊ꝛc̃.
¶ Atue ro ne ꝓlixioꝛ vel euagatioꝛ ſermo
tecio ſit vel oneri.coartamus ſi placet totã

dicẽdoꝝ materiã totãq; deductiõeʒ thema

tis ad qttuoꝛ ſnias ſumptas exthemate ex
verbis ipᷣi ꝓtinus appoſitas. Et videamꝰ

quid in illis loquit deus.qꝛ loquit᷑ pacem
in plebẽ ſuã. Poſtq̃ʒ enĩ dixit dñs ꝑ Oʒee

Congregabütur filij iſ⸗ rlet filij iuda pari/⸗
terꝓ pᷣma ſnia/mox ſubiũxit et ponentſibi
caput vnũ/ecce ſcðam ſniam. Et aſcendẽt

de terra/ecce tertiã/qꝛ magnns dicſiſrabel

ecce quartam./¶ Incipientes ergopſequs S

mur et nanle puto cãs qᷓ̃tuoꝛ ſufficiẽ
tes/q̃re cõgrega buntur filij iſrłet filij iuda
pariter. Jpi eniʒ q ſunt pplłs vnus dei.· fe/
da nunc diuiſione ꝓhnefas diſpſi ſunt / ve

lut olim in figura ſub roboam et Jeroboã

cõtigiſſe meminit ſcriptura.iij. G. xvij Et
eſt tanq; materialis aliq rõ et cõfuſa hmõi
cocilij celebꝛãdi.¶ Inuenimꝰ pᷣterea cãm
finalẽ luculeter expſſam in altera ſnĩa. Et
ponẽt inqͥt ſibimet caput vnũ. Deniq;
tangit᷑ cq diſpoſitiua et velut efficiens cele
bꝛationis huiꝰcõcilij dũ idcit᷑in altera ſen
tentia ꝙ aſcẽdent deterra/et qͥd terra miſti
ceniſi teerenus affectus.Quid igitaſcen/⸗
dere deternra niſi de terrenis affectibo quibꝰ
oppᷣſſi ſunt hactenus multi.ad ſpũales et
diuinas affectiones ſe potenter erigere / et

erigendo ſalubꝛiter aſcẽdere/tanq; audirʒ

quiſq; de excelſo camantẽ deũ. exurge qui
doꝛmis.Et rurſus. Surgite poſtq; ſederi
tis.(¶ Habemus pᷣterea cãm quodãmodo
foꝛmalẽ/et ad huicelebꝛatiõem cõcilij vi⸗
nifice pparantem.q̃ foꝛma eſt ſemen dei vi
uum et efficax ſemen ſpũſſancti hñs virtu
tem foꝛmatiuam et refoꝛmatinam totiꝰvni
tatis / totius eccleſie coꝛꝑis / in vna fide et
ſpeet caritate ſub vno deo erdño ꝑ omneʒ
iuncturam fm deductiõem apli ad Ephe
ſios.iiij. Qð notat᷑ in hoc verbo ieʒrahel
qð interpᷣtatũ ſonat idẽ ꝙ ſemen dei vel ſe
minauit deus.Et q̃le ſemen iſtud: Plane

illud de quo alibi ꝓpheticus ſermo diẽ Ni

ſi dñs exercituũ reliquiſſet nobis ſemẽ qua
ſiʒodoma fuiſſemus/et q̃ſi gomoꝛra ſimi⸗
les eſſemus yſa:pmo. Gratias tibi deꝰ iſrł

qm̃ acceſſit nũcdies magnus iſrk magnui

ſcʒ dies ſeminis dei.qð habet in ſe antem ⁊

virtutẽ viuificam. qua miſticũ coꝛpusec/
cleſie ſe vinificare poteſt et vnire ſalubꝛiter

in cuius efficacia et virtute congregabunt
filij iſrłet iuda pariter. ene bec iacta
ſunt füũdamenta /ſicut ex cicerone ſumit la/
ctantius Hec autem fundamẽta ſnnt ꝑfe/
ctibilitas eccie ꝑ congregationẽ/vt cã ma/
terialis.oꝛdinabilitas eccleſie vt ad vnius
capitis poſitionem.vt cã finalis.intelligi⸗
bilitas in epikeyando ſeu interpᷣtando/vt
efficiens. Inſita fecũditas in ſe conuerſan
do vt foꝛmalis diſpoſitiua ¶ Supedifice
mus fabꝛicam quadꝛangularem quattuoꝛ
conſiderationũ pncipaliũ ad erectionẽ edi

.dfitij pᷣſentis congregationis amplioꝛem

=

— — —o — 0. ——

— —

— — —

N

N
ed

—

i

Ernvꝛnntibus ad conciliũ piſis

—
Et dicamus ꝓ pꝛima cõſideratone iux⸗
ta omam cãm in verbo notatam.
rima coſideratio
Cõgregatio filioꝝ iſrael et iuda ꝑiter/q̃
ritur ab eccia.quẽadmodũ materia querit
foꝛmam.et impꝑfectũ ꝑfectiõem.et miłr viꝝ
ſiue ſponſa ſponſum:Tractat diuinꝰ Dy
oniſius et poſt eũ Boe.et Augꝰ. quibo ex⸗
eriẽtia ſuffragat/ꝙ' res q̃hbet nõ minꝰdi
ligit aut appetit cõgregatiõem ſuijpᷣius qᷓ;
ꝓpꝛiã entitatem/nimirũ qꝛ ens et vnũ con
uertũtur. Hinc eſt ille doloꝛ illa cõcuſſio il
le vehemens hoꝛroꝛ in coꝛꝑe vero/dũ mẽ⸗
bꝛatiʒ querit᷑ diuidi vel diſpʒgi. Sic nemo
dubitauerit quin eccia diuiſionẽ ſuã refu⸗
giat et hoꝛreat.cũ ſit coꝛpus miſticũ ſᷣm de
ductiõem Apli ad Eph.iiij. Et.i. Coꝝ.

xij.et ad Roma.xij.et alibi ſepiſſime Eſt ẽt

terribilis vt caſtroꝝ acies oꝛdinata. Aciei
vero qͥs neſciat ſeꝑatiöem max imũ affer⸗
re detrimentũ.Eſt inſuꝑ eccia ciuitas deq̃ᷓ
gloꝛioſa dicta ſunt.Eſtregnũ dei.Eſt hie⸗
rarchia ſubceleſtis.et ita de multis ſilitudi
nibus/̃m q̃s cõuincitur diuiſiõem ei atq;
ſeꝑatiõem ſciſmaticã eſſe penitus odioſaʒ.
Kommantho loco fieri ſermo ꝓlixioꝛ⸗
deducens ꝑfectionẽ ecciaſtici coꝛꝑis ſtare
pncipaliter in vnitate/tanqᷓ; in cõſumma⸗
tione oĩs boni. Yalloꝛ itaq; ſi nõ optabun
dus /ꝓphᷣa poſtulat hoc/impᷣcãs pacẽ ſuper
iſrael/ſciẽs qm̃ poſuit auctoꝛ eiꝰdeus fineſ
ſuos pacẽ. Vide ſi nõ hinc oꝛtũ ẽ illud xpᷣi
ad ipᷣam hierim q̃ figurã tenet eccie.Hieru
ſalẽ hierlm quotiẽs volui cõgregare filios
tuos ſicut gallina cõgregat pullos ſuos /et

noluiſti.Ad hocqppe moꝛtuus eſt Jeſus

vt filios ſuos diſpſos in vnũ cõgregaret tã

qᷓ; lapis angularis faciens vtraq; vnũ. Et

ecce heu fera peſſima/monſtrũ hoꝛrendum

ingens /mõſtrũ biceps poꝛtentũ iam.xxxi.
annos hñs/ſciſma peſtiferũ/pulcerrimam

—

hanc et ꝑfectã pacẽ/q;tum in ſe fuit lacera⸗/
uit diſſt S in exilij longinquã regionẽ

truſit. ed veniat o vtinã pax iuxtavo

tum vſaie. Veniat et reqͥ eſcat in cubiculo

ſuo/qð eſt eccia.qtũs expulſo diſcõuenien
ti ſciſmate/foꝛma pacis cõueniẽs inducat
Nam qualis eſt iſta defoꝛmitas.quał im⸗
pfectio.videre coꝛpus mille ꝑtibo/ miſeris

modis laceratũ diſſipatũ et diſpſum.Cuiꝰ

lacerationi nulla hactenus ꝓfuerũt effica⸗/
citer hũana remedia/quin potius ſciſma B

ſum deniq; tanq; fabuloſa hydꝛa redit ex

ſucciſione ſua fceũdius/Hincſcãdala po⸗-
puloꝝ ſine numero/aduerſus fidẽ noſtraʒ

religionẽ nrãm moꝛes ſanctos/aduerſus
ſpem q̊ͥʒ future beatitudinis.cõtemptũ ſe⸗

culi/ſanctitatẽ immobilẽ iuriſiurãdi/voti /
ſacramẽtoꝝ virtutẽ obedientiã ad deum ?

ad oẽm diſciplinã Quare?: Quia ſeuiſſima
dñandi libido mr̃ infauſta ſciſmatis buiꝰ
peſtiſeri cõfundit hecoĩa/ſasq; nefas q; ve
lut hianti voꝛagine mergit ſoꝛbet ⁊ obꝛuit
Quid poꝛro de paganoꝝ infideliũ q; fa

cos. Demũ tota illa febilis hieremie lamẽ
tatio ſi ad calamitatẽ eccie pñtem deſlectat

neſcio ſi ſatis üllã vt dignũ eſt expᷣſſerit duʒ
ait. Quõ ſedet ſola ciuitas plena pplo ⁊c̃.

NHNequit ꝓꝛſus equari verbis/ q;tã res ipſa

hoꝛrendũ velut inſanabilis cancer egreſcit
medendo. vt de trano loquit᷑ virgilius. Ip

huler ꝓbꝛo et irriſione aduerſus cacholi/

videat᷑indigna. Pꝛo q̃ refoꝛmãda celeriter.

expeditiſſimũ eſt ꝙ cõgregentur filij iſrael
H et filij iuda pariter. 8MẽVBM

Becunga conſig
ratio ꝓ cauſa ſecũda.
iſrael et iuda ꝑiter q̃renda exequẽda q; eſt/

yt ponant ſibimet caputvnũ. Iſte eſt finiſ
hec intetio imminẽtis ſacri cõcilij piſis ce
lebꝛandi.ad qð vos cũ ceteris religioſa ⁊ fi

liali ad mrem ecciam pietate ꝑgitis ⁊ ꝑue⸗

gregatio filiox

niatis oꝛo feliciter. Hõ ignoꝛatis ſcio o do

ciſſimi et ſapieẽtes viri ꝙ caput eccie pma

niũ et pncipaleſꝑ vnũ eſt/inuariabile et ꝑ/

manẽs ſicut teſtatapls. Caput inqͥt eccłe

xpᷣus.pᷣ̃us aũt manet in eternũ vt idẽait.

ſempiternũ hñs ſacerdotiũ ⁊ papatũ. Ita⸗

q; ſalutifer xpᷣe caput nr̃m esia quo fluunt

in eccia ſenſus oẽs/et motus viuifici.ſpũa

les ac gratuiti:ac pinde nunq; eccia tua e

poteſt acephala.neq; te ſponſo ſuo vidua⸗

ta. Nibilominus tu quondã aſcenſurꝰ ad

patrem reliquiſti ſibi vicariũ ſuꝑ terrã/tan

qᷓ; caput aliqð ſecũdariũ,.fluens et refués

ſumatiõem ſeculi/quando euacuabis om
nem dñatiõem pncipatũ et ptãtem.et tra⸗
dideris regnũ deo patri. Nũc aũt pꝛohdo
loꝛ/viri pꝛẽs et frẽs.nunc ſcandaliſantad/

uerſus hoc caput pmariũ /duo cõtendẽtes
. dum ſimul illud/qð fieri nephas eſt/repn-

.tare volunt / vel vices gerere / vel in ſuũ locad

q 2*

in ſtabili loco tui ſacerdotij ⁊ papatus een
tialis indefectibilis ⁊ manẽtis vſq; ad con

5

Propoſitio facta coꝛãanglicis

ſuccedere. Sic in impiam cedimus male/
dictiõem hanc ꝙ facti ſunt eius hoſtes ec/⸗
deſie in capite. Opoꝛtebat quidẽ ad vnita
tem papalis ſacerdotij vnicũ ſacerdoteʒ et
certũ vicariũ xpᷣi ſuꝑ terrã aſſumi/ſucceden
tem petro.⁊ nõ phariſaica cõtentione dice
re ſicut olim cõqueſtus eſt aplus / ego ſum
gregoꝛij ego ſum bñdicti. Sanctius quo/
q; et filiali q; ad mrẽm caritati cõuenienti

us eſt relinqre papalẽ dignitatẽ petri ſedẽ

9

vni tertio ſub pace poſſidendã ſub ↄgre
gati eſſent filij iſrael ⁊ ſilij iuda vnus ppls

dei. ; fediſſima ſeditione partiret obedi/

entia ⁊ ſꝑgeret grexqſi nõ eſſet vnũ ouile et
vnus paſtoꝛ.(¶ Quaſi rurſus indecẽs eet

q; cõgregarent᷑ filij ifrael ⁊ filij iuda piter.

Heditabar hec nuꝑ in abſcondito ſe cruti
nio coꝛdis mei puſq; pꝛoferret᷑.dũ ecce ala

lis hõ nõ ſapiens q̃ dei ſunt ſed ea q̃ de ter

—

ra ſunt loquẽs.numeratus quippe eſt iter
filios agar. de quibo dicit ſcriptura q exqᷣſi
erunt ſapiam q deterra eſt.cõiungit᷑ quip/⸗

pa ipᷣi ſapie terrene aĩali ⁊ diabolice nõ ei q̃

deſurſum eſt / ꝓpterea obſcuratũ hʒ intelle/
ctũ.ipᷣe inq; aialis hõ vt impatiens hebes

et pᷣceps.⁊quo pacto inquit opus eſt cõgre

gatione filioꝝ iſrael et iuda/q̃ſi res iuncta

ſit ſuꝑ iure pcium ãſi pᷣterea liceat vel expe
diat nunc cõciliũ generale nouũ celebꝛari.

Hõ itaq; licet cũ nõ poſſit cõciliũ generale
ſine papa celebꝛari/et niſi pᷣmitus añ om̃a

ſpoliatus ab obediẽetia ſua reſtituateidem
Duõ pterea decens eſſet ea q̃ certa ſunt/et

tam ꝑ longiſſimos tꝑis tract in conſuetu
dinem verſa.rurſus iu diſcuſſionẽ tãq;ᷓ du

bia reuocari.Et ꝙ; vera ⁊ iuſta pars expo/

nat ſe diſcrimini cõdemnatiõis. Hã euen/
tus iudicioꝝ varij ſunt qͥ fallunt᷑ ⁊ fallunt.
Deniq; qͥd expedit cõtra niti volũtati diui
ne ſueq; pꝛouidentie / qᷓ iuſto iudicio ꝑmit
tit hereſes fieri. et dicit eſſe neceſſe vt veni /
ant ſcandala. Qni etiã ait. Nolite arbitra/
riꝙ venerim pacem mittere in terra ſed gla
dium. Qui demuʒ olim pꝛohibuit fieri cõ

diuiſiõem ab eo factã eſſe.
raq; ꝑabat aialis hõ delatrare aduerſus ce

gregatiõem fili x iſrl krcAben aſſeres
4

lebꝛ atiõem concilij/aſſerens ꝙ nec licebat

nec decebat necexpediebat illud fieri Duʒ
exhoꝛrui fateoꝛ. nihilominꝰ aio ad eũ Om
muteſce impoꝛtune ſtulte/aut expecta do

nec cõſiderationuʒ ceptarum numerusim.
pleatur. Audies ſoꝛte ea qᷓ cõtradictioni/.

Dulta maio

bus tuis imponere poſſint ſuentium Ex/⸗

toꝛſi velut ab innito dilatiõem vt tertia et
quarta cõſiderationes liberioꝛi ſermõe cõ/
plerentur.

ECertia conſidera

to Cogregario filioꝛum iſrael? iuda pa

riter/ habet fieri tanq; a cã diſpoſitiua q̃ re/
mouet pꝛohibens. dum ipᷣi aſcendunt de
terra/ hoc eſt m moꝛalem intellectuʒ dum
de terrenis affectibꝰ aſcenduntad celeſtes

et fiunt de animalib ſpirituales.dumq; lit

tera dimiſſa q̃ occidit/ipᷣi ſpm̃ qͥ viuificat

amplectunt᷑ hoc tñ obſeruato ne qͥd nimiſ

ne dum nimis obſeruari q̃ritur ſpirit/ob⸗
ruat᷑ ſimul caro cum ſpiritu. ¶ VUndeque

ſo tãdiu viri patres.tardata eſt fiericõgre/⸗

gatio concilij generalis ⁊ ſacri:.niſi tam
diu nõ fuerunt auditi ſpiritules viri qua⸗
les ſi aplo credit/ dijudicant de omnibꝰEc
ce qͥd pclara vniuerſitas oxonieñ.vnde ſi⸗/

bi meruit cõgratulari / pdem ad hoc conci/

lium petendum determinauit ſe et miſit iu

franciam /ſcio qͥ pᷣſens interfui dum ꝓpone

retur hec cõcluſio cõpendij ſub hocthema

te Joelis pᷣmo. Vocate cetum/coadunate

ſenes Sed pᷣdem antea parif.vniuerſitas

ab exoꝛdio naſcẽtis diuiſioniſdeliberauit
ſolenniter et cõcoꝛdi ſententia cõcluſioneʒ

hanc petendã ⁊ pꝛoſequendã eſſe.quã ex ꝑ

te ſui ꝓpoſuit reuerendus pater ac pᷣceptoꝛ

meus pᷣcipuus/dñs nunc cameracen/coꝛa

ludoꝛvico duce andegaueñ tunc regenti

in frãcia. Circa qð tꝑs ſcripſit pꝛo eadem
cõcluſione clariſlime memoꝛie mgr Hen/

ricus de haſſia mgr in theologia parif ꝛvi
cecancellariꝰ ſub mgr̃o ſoß e caloꝛe tũc
it inſuꝑ dñs pᷣpo /
ſitus? voꝛmaceñ.magnus ⁊ deuotꝰ ⁊ licen
tiatus in artibo pari. Scripſerunt quoq;
alij ſicut ex eoꝛum tractatibo adhuc cõſtat.

cãcellario pari Scrip

Ampliꝰ vo ſcripſit pꝰmłtoſ ãnos vniuerſi

tas piſieñ.epłam grãdem cõtinentem tres

vias / inter qs cõcilium generale numera/
tumeſt. (¶ Ecce qt viri ſpirituales ⁊ erndi

ti non innitentes ſoli littere / aſcendentes
de terrenis affectib et in liberum atq; pu/

rum ether lucidiſſime veritatis / deſigerio /

rum q; ſplẽdidoꝛũ / ſeſe attollentes / qſiuert

olim multo ſtudio concoꝛditer ꝙ congre/

garent filij iſrael ⁊ filij iuda ꝑiter Et hec eſt
non ꝑpua congratulationis materia q'in
vnã conuentum eſt ſententiam / per duas

i

n

4

☛ £

= =–=RZ
☛

E

òè

nniueiſitates toto oꝛbe celeberrimas / et ib
ſis nõne fides dari dʒ.cũ illicſint viri ſpũa

les ⁊ ſapiẽtes/ſm q̃lia iudicia mediũ vᷣtutꝭ

acctꝑe iubet ph̊s. Illic pᷣterea ſunt idonei
coditoꝛes legũ doctrinalłr ⁊ inſtructiue/qͥ⸗
bus ſilis interpᷣtatio ꝑ epikeyam debita ẽ.
Illic ſunt qͥ mẽtiri neſciũt/de quibo noue⸗
runt⁊ mẽtiẽtes edarguere pñt.dũ a vo fal

ſum / a licito illicitũ ſciunt ſecernere.Cũ er⸗

go cõueniunt cõgregatio multiplex ſapien
tũ/ in celebꝛationẽ huiꝰcõcilij generalis tã
iᷓ;ᷓ in rem expediẽtẽ vt in pᷣma cã dicebatur
In rem pᷣrcrea decentẽ ſiẽ̃ viſum eſt ĩſcõa.

NHi qᷣd decẽtiꝰ q; vt vnũ coꝛpꝰ hẽat caput
vnũ. Poſtremo ſuꝑeſt oñdererẽ hãc eẽ ꝑſe
licitã atq; legicimã qð in qrta⁊ vltima con

ſideraliõe videbimus que talis ee.

¶ Kõoõgregatio filioꝝ iſrael ⁊ iuda ꝑiter /ſu

it ſnã eff caciã ⁊ vtutẽ a diuino ſemie qð

ecciaſticũ coꝛpus tane ſanguis viuific⸗

inſertũ. Donamus ꝓ ſolido fundamẽto pᷣ
ſentis cõſideratiõis ⁊ alioꝝ tã dictoꝝ q; di

cendoꝝ/textũ apli ad Eph.iiij. Soliciti

ſeruare vnitatẽ ſpũs in vinculo pacis vnũ

coꝛpuũ et vnus ſpũs.ſicut vocati eſtꝭ ĩ vna

ſpe vocatiõis vre.vnꝰ dũs vna fides/vnũ
baptiſmna vn de c pr oim qͥ ſup oes ⁊ ſuꝑ
oĩa et ĩ oĩib Seqͥ Et ipᷣe vedit q̃ſuã qͥdeʒ

apłos. q̃ſdã gũt ꝓphᷣas.alios vo euangeli⸗

ſtas.alios aũt paſtoꝛes ⁊ doctoꝛes ad con

ſũmatiõem ſctõꝝ /in opus miniſterij/ĩ edi
ficationẽ coꝛꝑis xpi/donecoccurramꝰ oẽs
in vnitatẽ fidei ⁊ agnitiois filij dei in virũ
ptectũ.in męnſura etatis plenitudinis xpᷣi.
SDequit᷑. Veritatẽ aũt faciẽtes in caritate
ceſcam in illo oĩa qᷓ eſt caputxpᷣus / erq̃

totũ coꝛpꝰ cõpactũ ⁊ cõoexũ ꝑ oẽm iunctu

ram ſubmiſtratiõis ſᷣm opationẽ in mẽſu
rã vniuſcuiuſq; mẽbꝛi/augmẽtũ coꝛ

cit in edificationẽ ſui in caritate (¶ Elicia⸗

m er his pauciſſimis ſed ſentetioſiſſimis
apli verbis aliqs veritates. ( CPꝛima Aõ

et cõglutinat᷑ ꝑ vinculũ amoꝛoſuʒ ſpũſſcti

megdiãtibo qlitatiuis diſpoſitiõibo/redden

tib in coꝛꝑe miſtico cõplexionalẽ armoni

am viuificã ⁊ decent?. Hecaũt dona ſunt

yirtutes theologice fides ſpes ⁊ charitas.

ſunt etiã ſacr̃a ecciaſtica.ſunt diuerſe diui⸗

ſaluatus Job oñdit. Tertia.
gatio ecciaſtica ad vnũ caput ſecũdarium/
multiplicioꝛ eſt ⁊ maioꝛ q; ſit cõgregatio ci
uilis ſub vno rectoꝛe vel imꝑatoꝛe vłrege.
Lõnexio q pe talis politice ciuilitatis fit
leges 2 bananaruekuctpallcert in illis
coſtituit ſuã vnitatẽ. Eccia ver
etoꝛdinata/ bʒ hãc vnitatem ⁊ yltra hanc

cõſũmationẽ ſeculi. ¶ Sexta. l/.
gatio ecciaſtica ad vnũ caputxpᷣm leg
te nõ remanebit ĩ ſola muliere. imo nec in
ſolis laicis/ſʒ erũt vſq; ad cõſũmationẽ ſe⸗
ep̃i ⁊ ſacerdotes aliqͥ fideles ꝗꝙᷓ Gepti

abſtuliſſet ſciſma peſtiferũ / ſi de pace refoꝛ

=

mando nihil actũ eẽt/ꝓut alias phit ip⸗

ſis romãis bieitpnineiſtragic Scöa
CLCoõgregatio ecciaſtica ad vnũ caputxpᷣm
copioſioꝛ / atʒ fecũdioꝛ/qᷓ; fuit cõgregatõ
ſynagoge Hõ ei hũit ſynagoga talẽ i ſacriſ
et alijs multis cõmutationẽ adiũctiois ſic

eccia.nã extra eã ſtabatſalus.quẽadma
Loögre⸗

ccĩa vero vt policia

——

hʒ alterq ſupnaturalẽ ⁊ diuinã qᷓ dẽa ẽ. Et
ita ſequit᷑ cõſequẽter q; ecciaſtica pluribus

legibo regit q; alrera policia. Quarta¶¶

uogregatio ecciaſtica nõ hʒ vel hũit

tio cõſurgẽſex ſolo bũplacito liberaliſſimi
cõditoꝛis. NHec vt opinoꝛ voluiſſʒ vnq; op

politü ſentirepſat? mgr Henric de haſſia

. » — „

mũ pontificẽ ſi nõ fuiſſet ĩmediate cõſtitn⸗

tus a xpᷣo.Addit enĩ ꝙ hoc potuiſſet eccia
a ſpũſctõ edocta ⁊ auctoꝛiſata qð ẽ ꝓbabili
ter ſentiendũ. ¶ Quinta.
coꝛꝑis miſtici ad vnũ capu

LCoõgregatio

ogre⸗
lege ſtã

culi e

ma. ¶ Cõgregatio ecciaſtica dici pᷣt habe

re duplices ꝑtes integrãtes eã.q̃dã ſũt fluẽ
tes.qᷓdã ꝑmanẽtes et vt ita loq̃mur eẽntia
les Pꝛime ſunt ipſe ꝑſone moꝛtales cõſti⸗
tute i graduũ varietate. Alie ſunt ipſimet

gradus dignitatũ ⁊ admĩſtrationũ.Exem

ptãatẽ oꝛdinãdi et coſumẽdip gradus vari
os atʒz hierarchicoſdignitatũ? admiſtratõ
nũ:iꝗles in ipᷣa repimꝰ a ſũmo pᷣſulatuvſq;
dd infimũ adminiſtratiõis gradũ qͥcunq;
ſit ille. Ptz qꝛ ſuꝑnaturalis eſt hec inſtitu⸗

miſticig xpm ſo hẽbit
ꝑ oẽm iunccurã grad dignitatũ ⁊ officioꝝ
⁊ admiſtrationũ de quibo dictũ eſt.ptʒ exil
lo verbo donecoccurramꝰ oẽs ⁊c̃. Pꝛopte
rea ðꝛ eccia deſpõſata xpᷣo in ſempiternum
Dzee pmo. Dicit᷑pᷣterea br̃e ſꝑ in ſe ſemen
ad ſuiꝓpagationẽ ⁊ cõſeruationeʒ vſq; ad

eſt ſemen in q coueniũt ambeobie / qlens

—
=

lũ in papa ⁊ papatu.in epᷣo ⁊ epᷣatu ⁊ ſili⸗
bus nupe fluit papat ſtabilis eſt⸗ Se

. ☛

taaa. EFeregaci ecciaſtica cõſtituit᷑ in
ſiis ptib fluetibo ⁊ qdãmõ materialib mi
niſterio hoĩm/in legẽ pᷣmit inditã et inſi

taim ipi coꝛpi ecciaſtico/⁊ put ipᷣm hʒ in ſe
ſmẽ vinũ ⁊ eſtcax ſeipim multiplicãdi atʒ
cõſern di in ſucceſſione ſpecificatã ad ꝑteſ

Huetes/et ĩ ſucceſſiõe eadẽ materiali q́;ad

eentia les. Pptʒ vitas exillo vᷣbo apli NHeo
ſibi aſſumat honoꝛẽ ⁊c. Et de pᷣdicatoꝛibꝰ
dicit.Quõ pᷣdicabunt niſi mittant᷑ ⁊c.Et

hec veritas ſiłr poſſet inflecti ad depoſitio

nes ⁊ degradatiões ⁊ reſecatões ptiũ ſcan⸗
daliſantiũ ſed ꝓ nũc omittat᷑. Hona,⸗
(Coõgregacio ecciaſtica hʒ claues oꝛdis
iuriſdictiõis /lalio ⁊ alio mõ in ſe ⁊ in ſuis
pꝓtib ſuẽtib Vt exẽpli gratia/claues da /

te ſunt petro auctoꝛitatiue ⁊ exercita tiue ſʒ
coti eccle vłr ⁊ ſuſceptiue. Uel date ſunt ec/⸗

cleſie vt in actu pᷣmo.et petro vt in actu ſe/
cũdo.Decima. ogregatio ecciaſti/

ca ſic inſtituta eſt vt caſtroꝝ acies oꝛdina/⸗/

ta.vel vt coꝛpus integerrime ꝑfeciũ.ſic ñ

eſt in ptãte pape vel alteri cuiuſcũq; / deoꝛ
dinationẽ vel multitudinẽ in ſuis ꝑtibo eſ⸗
ſentialiter inducere. Vñ nec papa poſſʒ in

ducere ꝙ nulli eſſent epi/nec curati nec car

dinales. p q;to ſunt ſucceſſoſes aploꝝ ĩ ec/
cleſua ſancta dei. Sunt eni gradus oes ſe/⸗
minatia xpᷣo in eccia pᷣmitiua q;; ꝑuula⸗
in qᷓ nodũ erant ſic explicati gradus eccia⸗
ſtice hierarchie vt nũc inſpicimꝰ/quemad
modũ ſpica totos numeros ſuos hʒ in gra
no.⁊ nux arboꝛ in nuce virtualiter cõtinet.
Has vocãt phi inchoatioes foꝛmaꝝ ĩ ma
teria. Vndecima.i Cõgregatio eccia⸗/

ſtica lʒ nõ poſſit in ſtituere papatũ vel deſti
tuere ihilominꝰ põt ꝑ ſe vel ꝑ cõciliũ eaz
repũñtans ſtatuere aliũ modũ eiigẽdi papiᷓ

qᷓ; mõ ſit / vt alias viſum eſt. Põt inſuꝑ re/

mouere papã eẽt rite electũ ⁊ aliũ cõſtituere

ſi ita viſui ſibi fuerit expedire ad edificatiõʒ
cccie.vt in caſu grauis ſcãdali.vel indubio
gliter interminabili qᷓ; ꝑ ceſſione; vel deie/⸗

ctionẽ pape aut alio tali caſu. Ipᷣe eniz pa

ſtoꝛ inſtituit᷑ p vtilitate gregis:⁊ dũ pᷣſiden

— tia ſua cedit in graue detrimentũ mercẽna⸗
rius reputãdus eſt.ĩmo latro.ĩmo lupuſra

* 7 — „

pax.ſi qᷓrit in pᷣſidẽtia tam damnoſa rema⸗/
nere. Et hic fundat᷑ poſſibilitas pꝛactiean
di viã ceſſionis ſaltẽ q̊ ad effectũ ſuũ cõtra
dicẽtibo cõtendẽtibo ⁊ inuitis.Hic fundat᷑

pᷣterea quõ in caſu vᷣitatis iſtius.cõgrega⸗
tio vꝛges papã ad ceſſionẽ deijciens euz ſi
ꝑtinaci libidine dñandi mot renuat.non

eſt iudicanda ꝙ eum ꝑſequatur.ſed ei poti
us et deo ⁊ eccie toti rgno el :

am ſi ñ vult eã ↄgregare.

coꝛãanglicis

tur. odecima.

tiue Cõſtat de pᷣmo cõgregandi mõ ꝙ ſine

papa poſſibilis ẽ.iĩmo fuit ſepiſſime pꝛacti
catus tã apð aplos/q; apud imꝑatoꝛes ſã
ctos ⁊ catholicos.qͥ ſepe ↄuenerũt in vnuz
puſq; eẽnt euocati vel auctoꝛiſatia puapa.
Patet de q̃ttuoꝛ pmis cõcilijs memoꝛatis
in actibaꝛaploꝝ.De pmo nõdũ erat adhauc
petrus factus papa.qͥn ſil erant cõgregati
ad examinationẽ teſtimonioꝝ de reſurre/
ctione. VUñ et q̃libet ↄgregatio libefa non
ubiecta tyꝛãnidi hʒ hanc facultatẽ ſeipſaz

cõgregãdi. Ptʒ in cõfraternitatibꝰ

multis cõuentionibꝰcaritatiuis.( Se⸗/
cũudus modus cõuocationis hʒ maioꝛẽ ꝗ
ſtionẽ. nihilominꝰ oꝑtet eũ cõcedere poſſi
bileʒ. Alioqn piclitaret᷑reſpublica eccie/ ſi
neceſſe eſſet autoꝛitatẽ pape pus interueni
re.Exẽpli gratia Immineat caſus pri
clitationis eccie ſit intꝑalibuſ.ſit in ſpũali
bus.et ꝙ tunc nullus eſſet papa nec poſſet
pus inſtitui q; eſſet ꝓuidẽdũ eccie ꝑ aſſen /
fum cõem= (]¶ Itẽ in caſu q̊ papa ꝑdidiſſet
vävſum rõis ꝑpetue. ¶ Itẽ in caſu qͥ papað
pꝛauatus eẽt in intellectu ꝑ hereſim. ⁊ inef

fectu ꝑ enoꝛmes ⁊ ſcãdaloſos moꝛes ꝙ ad

deſtructionẽ eccie patẽter laboꝛaret Itẽ
in caſu q reqͥſit ſufficiẽter ⁊ monitus dare
i
caſu.qꝛ ſignũ eſt ꝙ non täene ecclefſ

nollet autoꝛitatẽ ↄcilio vt foꝛte ẽ in p

biliter duhitat᷑ ꝙ fideles n

Ommuteſcat igir aialis ſiue litteralis

arnalis homo. et ſpũali magis credatde/

Aucẽti pbanti ꝑ poꝛa/ꝙ expedit ꝗᷓ ad pꝛi
nſiderat one et decetdadlſecundi
et lz q̊ad hãcqᷓrtam q; congregent᷑ filij irra

mam conſid

7

7

heletiuda niter Zd dzmnimiz vr bonane
.qſibimercaput vnũ.non ad diſceptadũ ?⁊ di
ſcutiendũ ⁊ arguendũ ⁊ litigandũ ſicutftk·

ceptaduũ di

Jum vbi ppba
; ei pꝛeſtabut
obediẽtiã qlẽcũq; aut non ſatis vtiliter at
q ; ↄcoꝛditer. ¶ In talibꝰ et ſilib? eaſib?*PP
gregatio ecciaſtica ſumit autoꝛitatẽ ꝛvirru
tẽ ſeipſam vniẽdi ex dinio ſemie. ꝑ vniuer/
ſum coꝛpus ſuũ diffuſo.vt dictũ eſt. Etad
hoc eſt textus legis Deut᷑. xvij.et notat xᷣj /
Math. xviij reſoluẽs tandẽ oĩs ad eccle/

ſie iudiciũ Si inqͥt ecciam non audierit.

Cogregatio ecelej/ R
ſie licite et meritoꝛie põt in caſu fieri ſũ pi /
pa vel autoꝛitate ſua. Itaq; cũ poſſit dupli
citer fieri ↄgregatio.vno mõↄcoꝛdatiuer
aſſentine ſeu caritatiue.alio mõ auctoꝛita⸗/

CcCuntibuũs ad conciliũ piis 8

taſiari videbat᷑aĩalis hõ/hocenĩ foꝛtaſſis induce
re poſfet indecẽtiã ⁊ multã turbatiõis materiã
Ceterꝝ qͥ ad allegationẽ q̃ fiebat ab aiali homie
qꝙ; ncce ⁊ expediẽs erat eẽ ſciſma.ſic olim dñs vo/
luit diſſentionẽ eẽ inter filios iſrł ⁊ filios iudal/
Solutio facilis eſt/qm̃ nõ ſunt faciẽda ꝑ hoĩes
mala vt eueniãt bona. Neq; eni ſciẽt ex malis bo
na elicere.ſicut dñs ex nr̃is pctis.⁊ ſcãdalis potẽ/
ter elicit bona/tanq;ᷓ attingens a fine pctõꝝ vſq;
ad finẽ cõpꝛehẽſoꝝ foꝛtiter.⁊ diſponẽs oĩa ſuaui
ter faciẽti.vt oĩa cooꝑent᷑i bonũ hiſqͥ fᷣm ꝓpoſitũ
vocati ſant ſc.Deniq; nõ põt lege ſtãte policia
fit ecciaſtica q̃ ẽ mõarchica ĩ aliã trãſfoꝛmari:ſic
in alia policia.O LZandẽ multis pᷣtermiſſis neq;
enĩ locꝰneq; tꝑs nõ ſtilꝰ neq; ingeniũ ũ memoꝛia
patiunt᷑oĩa dicereq̃ dicẽda eẽnt:fiatad opnuſeula
et tractatꝰ ſip his cõfectos recurſus liberioꝛ.
CLõcludamꝰ ̊ ex q̃tuoꝛ cãis ꝑ totidẽoſideratões
tactis potiꝰ q; deductis/q expeditdecet ⁊ lʒ/ cõ
gregent᷑ filij iſrael et inda ꝑiter. Cõgratulat᷑ ama
crix bonoꝝ oĩm ꝑiſieũ.vniuerſitas/mr̃ mea/vtdi

cere cepimꝰ/cõgratulat᷑ vr̃e deuotiõi.vro ʒelo fer⸗
uẽti.vre religioſiſſime ad mrẽʒ ecciaʒ pietati/⸗ vrfe

tãdẽ laudabiliſſime legatiõi.o äü
lun

ctabiles viri prẽs ⁊ frẽs det auxiliũ deꝰ in ꝓgre

egreſſu feliciſſimũ ⁊ votiuũ.Deniq; offert ſeiaʒ
totã/⁊ in mẽbꝛis ſingulis eadẽvniuerſitaſad oia

cõi cõſenſu ⁊ deliberatiõe auiſanda/tractãda/coi
cãda/cõcludẽda/pſeq̃nda cũ oĩ hũilitate: fauoꝛe

nihil qᷓrẽdo qð ſuũ eẽ videatſʒ qð oĩm.vt hẽatur
vnũ ⁊ certũ caput ſcdᷣariũ in eccia ſctã dei:poſtpo

ſitis cõtẽtioniba oibo ⁊ diſcuſſionibo odioſis/que

ad hãc rẽ nõ ſatis attinẽt ſʒ mag ad diuiſioneʒ et

pꝛacticãdo viã cõpẽdioſiſſimã ⁊ ſctiſſimã ceſſiõiſ
amboꝝ cõtẽdẽtiũ vt iurauerũt ſolẽniter ⁊ vouer̃t

—

¶Neq; pᷣterea ſit cõtẽtio qͥs in hocnegocio ꝓſe/

nẽdo videat᷑eẽ maioꝛ vel potioꝛ łdoctioꝛ SGcit

eadẽ vninerſitas q ſtabimꝰ oẽs añ tribunal dei.
illic videbit᷑q̊ q ſq;ʒ aĩo/q̊ ʒelo/q̃ intẽtiõe pacẽverã

ſue ſpõſe q̃ſierit Sit igit᷑ hec gla nr̃a teſtimonin
cõſcie nr̃e.fit gla deo.Nã denũciãs angelꝰpacem

hoĩbo Bla in excelis deo ¶ Deniq; ſi filij irl ꝓut
ſcriptura loqtur ibãt aĩo pacifico ad pᷣliũ/ q̃li aio

eniq; ſi filij iſr put

et q; pacifico eũdũ erit ad hoc pacis cõciliũ/ſinee

mulatiõe ſine cõtẽtiõe ſicut decqʒ cõgregrationẽ ſã

ctoꝝ ſine iraſcẽdo ĩ via quẽadmodũ monuit Jo⸗
ſeph frẽs. Pꝛeterea nullꝰdet᷑ locꝰ diabolo qͥ in ſe⸗

ditiõibo hĩtat. Fiat ĩ pace locꝰ deo qui dirigat p-
des nrõs ĩ viã pacis.⁊ doceat viã pꝛudẽtie/ ipeq
eſt via vᷣitas ⁊ vita et deus bñdictꝰ in ſecula amẽe.

Trilo

õ ſupꝑ oẽs vicio
ſarũ paſſionũ nebulas poſiteo qᷓʒ oĩaꝰ

in materia ſciſmatis eiuſdem cãcel.
Epenũero.ſublimẽ rõis ſpeculã (nec

Oe

ſupgreſſus/ ́tii ſas habui qᷓ aſpectui vo obſtare

crederent᷑ ego liberioꝛes mẽtis ocłos hac illac q;
verſarẽ ſuꝑ ̊ mare magnũ ⁊ ſpacioſũ hũane fluxi
bilitatis pᷣſerti ad vidẽda q̃ ꝓ ſedatiõe pcellaꝝ ſu⸗
arũ ⁊ elationũ ↄ nauẽ eccie hactenꝰagitant᷑.Ho⸗
neſto memoꝛãs/cõſpicio naucleros eccleſiaſtice
nauis hꝰ /ſtrictis q̃ſi gladijs vboꝝ acutoꝝ decer
tare mutuo/ faces inſuꝑ ardẽtes cõtũeliarũ ⁊ exp
bꝛationũ ſcriptꝭ inftarũ iactare. Oes ſe viciſin
ĩpetere ita demũ cõfligere.ita collidi:q oĩſſis ho⸗
ſtibo exteris ⁊ ſpꝛetis ſalutariba ſtudijs/id vnũ ſa⸗
tagere credi pñt/vt qlibʒ quelibʒ extra nauẽ eccĩe

deijciat ⁊ deturbet Geoꝛſũ vos acclamãt iſti hoꝛ

rifico boatu.ſeoꝛſũvos ĩ malã hoꝛã vrãʒ pcul ab
ſcedite/qm ſciſmatici eſtis vipꝑarũ genimia eſtis.
Infelix cuculi ples eſtis.vos deniq; oĩ mulctatõ
ne ⁊ anathematedebito paricidis ⁊ prie ꝓditoꝛi⸗
bodigni eſtis. Alioꝝ ex aduerſo ⁊ ſi mitioꝛ ſit res
tñ acerba ẽ.iĩmo vos inqͥunt diſcedite anobᷣ vt ſci
ſmatꝭ nutritoꝛes ⁊ fautoꝛes vt crimĩs ꝑticipes cũ
ſciſmatico cũ ꝑiuro cũ heretico cũ eccie ſubuerſo⸗
re certiſſimo. Inter has belligeratiũ voces in⸗
ter lr̃as maledicas hincinde volitãtes/timoꝛ⁊ tre
moꝛ venerũt ſuꝑ me et cõtexerũt me tenebꝛe.ma⸗
la ſunt ⁊ valde mala q̃ video ſʒ neſciẽs interi qᷣꝛſũ
res euadat deterioꝛa pᷣſagiove ve ſi hereſes caput
xtulerint. Jã tñ qões fidei iactãt infFeos. multa
,p ſolidis veris hactenꝰ hito pᷣponũt᷑ vt dubia //
⁊ qͥs nouit ſi coꝛruptꝰ paſſione pñiti aĩ errabit( vt
ſolet)a vero ſeu determiando q̃ fla ſũt.aut q̃ ũ ex⸗
pediũt ſeu repudiãdo ea q̃ ab alijs ve det᷑minata
cognoſcẽt.eterũ a nõnullis pugnat᷑ veluti tene
ꝛis/ita aĩcos nõ ſecernũt ab hoſtiby.ita qͥd ferẽ⸗
dũ qͥd ve ipugnãdũ ſit/ñ vidẽt/oculos peter̃ hũt
et feriiit tales palpãtes velut ceci.⁊ ãbulãtes ĩ cir
cuitu Exẽplo q̊; eoꝝ qͥ domũ loth circũuallabãct
ipᷣi tãq; acriſia ꝑcuſſii/viã neq; egrediẽdi neq; in⸗
grediẽdi iueniũt. Ipᷣi rurſus machinas maõs gè

uiſſimarũ infamiarũ cõgerũt ex iuriũ allegatione

gñali.Sʒ infirmo vel deficiẽte vᷣita füdamẽto
Teis qͥ facti ſunt nutabũde reddunt᷑ he machĩe im
mo coꝛruũt ⁊ ĩ edificantes ⁊ egeſte eoſdẽppꝛia mo
le ſternunctalis eſt de gigantibo poetica fabula,
hodie pᷣterea velut oli in iſa babiloniceturris e⸗
dificatiõe fit ĩ in eccia cõfuſio liguarũ.vt ſe nõ ĩtel
ligachi vel edificãt vel edificare ſe dicũt turrim
eiꝰ. ¶ Quid acturꝰſũ miſer hecaſpiciẽs.qͥd moli
ar hecaduertẽs.obſiſtere neq; fas neq; vires hẽo
nõ moueri ipꝰibile N¶ Siclugebã meſt ſic an

guſtiabar anxi. ve ⁊ ve crebꝛis plãgoꝛib ingemi

nãs/dũ ex ſecreto metis triclinio/due comiteſger
manecũ frevterino aſtitiſſe mihi viſe ſunt/famili
ariter ſatis note.nomẽ fris zelꝰ cuiꝰhitatio in ca⸗

R— R . „* *. ——— 5
.„ . „
7 Sð 2 * 4
5 . J41— .. .

merula iraſcibilis. nomen vnius ſoꝛoꝛis / beniuo
lentia cuiꝰ locus eſt in cõcupiſcibili.Altera voca

tur diſcretio reſidẽs in ronali.he ſibi mutuo date
erãt iu adiutoꝛiũ tanq; vno germanitatꝭ nexu cir

cũplectẽtes ſe cũ fratre.qm̃ ʒeiꝰ abſq; beniuolen⸗
tia nimiũ rigidꝰ eſt. grauis ⁊ auſterus. Beniuolẽ
tia. abſq; zelo mollis ⁊ languida.zelus demũ ⁊ be
niuoletia ſunt abſq;diſcretiõe ad ſeductionẽ erro
rẽq; valde pꝛone. Poꝛro abſq; eis diſcretio quid
poſſit quid pdeſt. Hec trina ſocietas die noctuc;

luries altercata ẽ intra ſecreta domꝰ mee cubicu⸗
a. meũ qᷓ; frequẽter rupit ſilẽtiũ. zelus pᷣcipue cuiꝰ

aliqñ vehemẽes adeo impbuſq; fit impetꝰ /vt nüc

„

verbis nũc ſcriptis erumꝑe geſtiret extrinſecꝰ/nõ

hoc nõ illud diſcrimẽ aduertẽs / neutri ꝑti ſatis ꝑ

cens. dũmõ pax/paxfiat / acclamaret. Ac vcro be/
niuolẽtie tractus qſi cõrrarius etſi ſuauioꝛ/ñ mul
to minus validꝰ erat ad ignoſcendũ oibꝰ et ð eis

fauoꝛabili interpᷣtatione iudicandũ. Quibo ſicde

certantiba/ diſcretio ſe mediatricẽ moderatricẽq;

pᷣbebat Operoſum magis vero impoſſibile mihi
cęẽét hoc certamẽ deſcribere. nibilominꝰ aliqᷓ ſtilo

mãdare curaui/tũ ad obliuia vite ſolicite / etenim
dulce loqui miſeris veteres q; euoluere queſtus/
tũ pᷣterea ad exercitium q̃lecũqʒ ocioſi ſtudijpᷣ mi
hi ſi dabitur ſatis erit.et ſi nemini ex alijs ſim illa
turus qͥdpiã cõmodi.atiñ ſi quos iunat adeſſe in

ſi pauliſꝑ ſecedant a me.et zelũ beniuolẽtiam q;
et diſcretiõem nõ me loqui putent.ʒelũin pꝛimis
¶Zelus. Quid ſupereſt cõſilij o ſoꝛoꝛes?: Quo⸗
uſq; nõ pudebit inertie/vſqueqͥ tandẽ mens pla
cida cõtenta qͥete ẽ. Qualeq;tumq; ſit concoꝛdie
bonũ qua ꝑue res creſcũt/ſicut diſcoꝛdia maxime
dilabuntk / dũ etiã atqʒ etiã recogito/quibꝛ nonan
xietatiꝰ vꝛgeoꝛ/qbus nõ moꝛdeoꝛ doloꝛibus.qũ
pꝑ qᷓ̃tuoꝛ luſtra ⁊ amplꝰ.ꝓpꝛiã ego mrẽm intueoꝛ.
Eto q̃lẽ mrẽm xpe/illã tuãſpõſam vnicã ecciam

intu eoꝛ (dico)nõ ĩ vna ſui ꝑte nõ vno letalivulne

re ſauciatã/quin inſuꝑ eamipᷣam nõ barbarica tã
tum debachatione ledi cõſpicio ſed ꝑ ſuos introꝛ
ſum in viſceribꝰ ſuiseo acerbiꝰ q̃ delicatõꝛ locꝰeſt
video (heu )his oculis/ꝑ ſciſmaticã beluã infini/
toꝝ capitũ illã piã mrẽm deici lacerari ⁊ ꝑ omẽs
artus/truculẽta rabie ac pluſq; beluina feritate di
ſcerpi/ferre neqo credite/etſi ferreꝰ eẽt animus.ſi
naturales affect? etiã in beſtijs ſi paſſiões vitioſe
in repꝛobiſtanta audẽt quãta receuſere ſtupoꝛ ſit
nõ minas/non ictus/non vᷣbera/non fuſtes/nõöõ
ignes/nõ ipᷣa demũ moꝛtis imania iminẽtis hoꝛ⸗

renda diſcrimina pauẽt.dũ ſequãtur q̃ ſua volup

tas quẽqʒ trahit.vel ſua paſſio rapit.hoꝝ exẽpla
tũ in aĩalibus reſpectu fetuũ/tũ in hoĩbus philo⸗

1*

captis in anaris in vanigłioſis.in iracũdis:et ce

teris hmõi q̃tidiana cernunt᷑. Si hoc(inqʒ )ita
furoꝛe vel vitio / qͥd audere debet pietatislqd poſ

ſe virtutis affectio/quã tanto vehementioꝛemad

bonũ aſſe cõuenit/q;to diuinioꝛẽ et ex cõſequen
ti foꝛtioꝛẽ illã eẽ conſtat/ꝓpterea nemo dinumera
uerit quĩ veruſ matris eccle ʒelatoꝛ neqʒ incedai
quã ſibi monſtrauerit vel ratio vel cõſcientig vel
ducctoꝛitas vel inſpiratio vel tandẽ ipᷣa neceſſitas
ad liberationẽ ſue matris ab hac moꝛtifica peſte/
eta voꝛacibꝰ beſtie huiꝰ ſciſmatice faucibus/ꝙ;' ſi
pꝛodeſſe ſoꝛs acerba vetuerit /tum pulcerrimum
erit pꝛo matre/pꝛo pace/ pꝛo libertatetali/occum
bere moꝛti.ſed neqʒ boc magnũ nob ꝗbus pꝛo p
mio ſpes fida regnandi ꝓmittitur qñ genteſque
ſpẽ noͤ hñt / ſpontanee neci ſeſe deuouiſſe / celebꝛeſ
collaudant hiſtoꝛie tũ romanoꝝ dedhobo decijs

et curtio.tũ exteroꝝ de codꝛo Ipos ſubinde mar⸗
tires nr̃os qꝛ ſinguli ſingulas aĩas ſuas ꝓ fide ec

cleſie tradentes ſaluauerunt nos in moꝛtali deuo
tionis titulo templis extollimꝰ. Quid de laboꝛe
illoq̊ nõ vna aĩa nõ pance ſed totũ eccie cꝛpusp
ſens ⁊ futurũ / ſua ſalute potiefł. X O Tace fra⸗
ter obſecro et feruẽtioꝛẽ iuſto ſpũm cõpꝛime.Ca⸗
ueto tu ſciens ⁊ vidẽs / ne nos ⁊ te in aꝑta ꝑicula
mittas Egiſti hoc pluries dũ ſuccẽſus quiſpiam
feruido ſpũ tuo /ſe mediũñ ſe veluti cõtentiones ſe
daturũ inter pugnãtes / vtriq; cõflictus oppoſu⸗

it / ita xõm comedit ʒelus domꝰ dei / dũ moꝛtueſt

vtfaceret vrraq; vnii/ſicapo poer/ſenioꝛ ille ga/
leſus occubuit/dũ mediũ pati ſe offert iuſtiſſimꝰ2

vnus qui fuit ⁊c. Et pius eneas/dextrã tendebat

inermẽ pacẽ acclamãs/dũ iaculo femur tranſfix*
eſt. hac tu recogitatiõe deterreri potueras vt ſapi
entis vſus cõſilio nõ miſceres te rixe aliene.ne vye
teet nos omnes moꝛſiboſeuis odioꝝ ⁊ infamiela
cerandos obiectares.lacerandog dixerim aut ab
altera ptium ſeu(vt freqnẽs eſt)ib vtraq; vulgati

* „ . „

dicti memineris. natans inter duas aqs / in yra

q; ſubmergit᷑ Jã exꝑientia ꝓpꝛia.hoc te docere et
ſicetera deeſſent debuerat. Nõne tutius erat cõſin

liũ ꝓphicũ amos /vir pꝛudẽs in illo tꝑe tacebitqꝛ
dies mali ſunt. Nõne pᷣterea ſalubꝛius id qð Eʒe

chiel viſio habet / lugere 1 gemere ſup cunctis ab

ominationib⸗ 3 fiunt. vt cũ Jeremia ſedere triſtez

aut cũ regio ꝓpha optare penas ſicut colũbe.vola

lare ⁊ requieſcere ⁊ in ſolitudine ſaluũ fieria puſil

lanitate ſpũs ⁊ tempeſtate.dum eſt cõtradiciõ in

ciuitate vbi ſine paſſionũ tumultibo ſeaudiant ſe

met intelligant.ſe coꝛã videãt.ſallit me expectatio

mea. ſi nõ ꝓtinus abiectis armis/ambulabunt in
domo domini cũ cõſenſu aut oſtenſo ſigno ad ſas

git
ne
Gu
af
ſ
1
lit

— — — —☛ – –

N
e
ſine
di
lain
gi⸗
tio.
tim
wo
bet
ben
ſaen
oop
nins
ſleen
ſgee
ſier
ſi
Hun
tcl.
uer
lola
o
nabe
hbap
noc
en
Nemn
hltzel

glicce

bento
ſogn
fees
Ugrcr
eo
Uu

In materia ſciſnatits 8

gittã hocẽ ſine debito ipz ſinediuinatiõe ſpuida

mediũ veritatis attingẽt.aut ſi pugnãdũ fuerit ar

gumẽtatiõiba ipᷣi exẽplo yſrłitarũ ibũt oẽs agio pa
cifico ad pᷣliũ.

nitat. ( Beniuolẽtia. Magna ꝓpꝛſus repmittꝭ fe

ſed maioꝛ in exoluẽdo difficłtas reponit᷑.ſot ſapi
entes hucuſq; nequnt id facere qð attentas ſoluſ

et iuſtus ita ne tot aloꝝ varietates.tot voto mil
le ſpẽs adunabis/qũ idẽ hõ plerũq; ſecũ diſſidet

⁊ in eadẽ domo nixe regnant incompeſcibiles.
Auid ages pꝛeſertim vbi animo deliberato/ pla

cet erroꝛ placet diuiſio.paxſola voce nõ coꝛde cõ
quiritur. vbi deniq; tãta q;ta eſſe põt.finiũ varie⸗/
tas inuenit᷑. ¶ Zelus. Vy Holitandẽ obſecco

o germana b

tudine aie mee ſine illud qð me pᷣmit euomere.do

loꝛ incluſus vꝛit acrius. Ego ſaltẽ litrerulis info⸗
diã ꝗᷓ ſentio nullũ ibi diſcrimẽ foꝛmidat Piſcre
tio. Age ergo frater / ſi detinere nõ poſſum ꝑmit /
cimus interim ſcriberete oĩa q̊ in aimveneꝛint im

mõ ab iniurioſa temeritate ab irreuerentia quali

bet abſtineto. Caue deſeras ne germanas tuas.
beniuolẽtiam ⁊ diſcretionẽ qiũs beniuolſit ⁊ di
ſcretus ᷣmo tuus. nec accuſans nec excuſans ali /
os plus debito. ſed aurea mediocritate ſy in te o?-ꝛ
natus effulgeat/c placeat/moꝛdaci odioſa dicaci

tate eiecta. Zelus. Yaciaʒ qd hoꝛtaris ſoꝛoꝛ di⸗

ſcretio Hã et tu beniuoletia ſignificas te huiꝰ eſſe
ſnie. vis enim oĩa interpᷣtari beniuole ſed in nom

ſtuũ.nõ tñ ita beniuole ꝙ ledat᷑ vitas ſʒ vt caritas
nutriat᷑ et veniat dies q exultãres canere fas ſit cã

ticũ iſtud cãticũ mia ſeu beniuolẽtia⁊ vᷣitas obui
auerũt ſibi iuſticia.et pax oſculate ſunt. Beni /
ſſentio fr/nil aliud ſane magis ero

uolẽtia. ud ſane magis
ſtulo. ſed ibʒ agere ſuꝑnꝰ arbiter de cõceſſerit Co

mitabimur ergo te tu id qð ſuggeſſerimꝰ tuis ver

dis expmito at vero ſuꝑ omnia vide ne ſis ʒelus

talis/ qualem aplus nominauit nõ m ſciam quI
pterea dixit zelum cõtentionis qꝛ vicʒ nec diſcreti

onem nec beniuolentiam germanas tuas audie⸗

bat ʒelus alis. elus.Fiet vtiq; ne dubites. et
quicqͥd in vtrãq; ptem dicendũ videbit᷑ illud deli
berato ſed bꝛeui libꝛamine rönis explicabo Nũc
alloquens oẽs in cõe/nunc ad ꝑticularioꝛa mede
flectẽs ꝙ ſi poſt finito verbo depᷣbẽderitis me pꝛe

uaricatoꝛẽ pacti hꝰ/vra erit ooꝛrectio ⁊ meũ vitro
ꝓcere coꝛrigẽtibo Oulta tũ (id aduentite locutu/
rus ſum noiatim ſub mõ triplicis epłe q̃lia loqui

4ðèUèDBð
èR

Zelus. Quid me aſpicitis o ſoꝛo
res/grandia videoꝛ polliceri.ſed grandioꝛa fides
poteſt. amoꝛ audet.doloꝛis materni neœſſitas in

muliercularum res iniurijs ꝑagetur. Nonne

dite mihi pax ma

iuolẽtia. noli moleſtũ ſilentiũtã ꝑ
tinaciter indicere ꝑmitte me cõfabulari in amari

9

vel poſſe vel debere pſonas introductas nõ me li
cẽtia oꝛatoꝛia cõiecturate· ein pmis omnes
in cõe cõueniã. Z S⸗ ie diuerſe ſiut inter
vos · vt hũana fert fragilitas qm̃ incerteactimiõ
ſuut ꝓuidẽtie noſtre. Pꝛeſertim vbivariat᷑narra
tio in eis que facta ſunt. Nunqͥ d ꝓpterea cõtentöõ
nes odioſe regnabunt inter vos.nunqͥd erenbla
alu
brius eſt⁊ xpᷣiano dignius vinci a bono q; malo
vincere.ĩmo hoc bel⸗ imũ eſt illud optandũ.Cre⸗
eꝑ ſciſmata queritur nõvtiliter
iniuria iiurijs/ſicut nec calliditas calliditate.nec
moꝛbus moꝛbo repellitaut ſanat᷑. Si pᷣterea cõo/
tentiones et rixe ſint inter vos nõne carnales eſtiiꝭ/
ego quidem dico ꝙ vnnſquiſqʒ veſtrũ dicit.Ego

ſum benedicti:ego ſubſtractionis/ego neutrius/
et qð venire ſolet inter oues dum ceca nocte pTda/

toꝛ lupus irruerit.fugiunt ꝑs hec fauces lupi ne

ſcia incurrit.hec in oppoſitũ parietem impingit

bec nullo incerto vagatur attonita Non alrſpiri
tu quodam vertiginis agitatur cetus eccleſieè/ ps
palpat velut in tenebꝛis/ignoꝛans que petat.ꝑs
ambulat in circuitu:pars ſiſtit expectans lucẽ ve
ritatis certam/de tenebꝛis ſplendeſcere. Pars ne
que ſcit neqʒ nouit quicẽ;ᷓ agere Nibilominꝰ iſßa
et agentes vtrimqʒ ridens dijudicat.Alios rapi⸗
unt et tranſuerſos agunt paſſiones varie peſſime
conſiliatrices.ira/odium/inuidia/cupiditas am
bitio timoꝛ et ſimiles.adeo vt pꝛo perſonis perſe
quendum.ſincerus amoꝛ pacis/et ſereniſſima ve
ritatis amicicia deſerant᷑ aut impungnẽtur quo fa⸗
cinoꝛe qle aliud execrabilius cogitari.poſſit neq̃⸗
qᷓ; inuenio. Pe r tales ſi non obuiatũ extiterit ex⸗
ponet᷑fides diſcrimĩ.ſi ſuis litteris fidẽtes.ſi eas

inſtrm ſuarũ paſſionũ efficere moliẽtes/determi

nauerint aut aſſeruerint leuius debito in hãc vel
illam ꝑtem ea que meliꝰ intractata manerent vt ſi
diceretur papam non eſſe caput vniuerſaie eccle-
ſie iure diuino.papam non expedire eſſe vnicum
pꝛo eccleſia.papepaſſim in facie reiſtendum eſſe
paſſim et ab eo appellandum.vel exaduerſoſi q s
aſſereret ꝙ in nullo caſu pape dicere licerz.cur ita

facis et ſimilia.(/ noſdaam pꝛeterea videre eſtqͥ
tanta animoſitate ſuis aut ceptis aut conſultiſin

herent vt nullis ad oppoſitum rationibus nulla
incommodoꝛum experientia.flecti poſſint Ha⸗
lunt omnia ſecum ruere/ omnia frangi vłturbari
quam pedem retroflectere a via ſua etiam inuia
et ob hoc iam non via/quoniam pꝛogreſſui ob/
ſtare reperiunt᷑ vel ſpinaꝝ.̃̊ eſt vitioꝝ ſepes hoꝛ
rida velfoſſatoꝝ ̊ ẽ coꝛdiũ pfũditas incognita ł
latrũculoꝝ malignitas.vel comitũ mutua ung

Trilogus

gnatio vel viarũ diſtrict? hũiles q̊s ceruicoſa tur/⸗
gidaq; pᷣſũptio/neq; t pᷣtergredi qꝛ neqͥt humiliari
Iraſcuni deniq; tales odio imoꝛtali ð oẽs q̊s vi⸗
n vel audierint.nõ dicã aduerſari ſibi ſed nõ

plenis vocibo et toꝶ aſſentire ſũijs.Alios ad oẽʒ

entũ inſtar arũdinis videmus mutabiles qͥ pꝛo

bucella panis iuſticiã deſereret.Alios tandẽ iue⸗
nim(et vtinã multos)qᷣ ꝑati ſunt obedire verita

ti cognite ſeqͥ pᷣterea qð ſeq ui licebitvel expediet.
munlta quide licet/qᷓ nõ expediũt Hi nullos odi⸗
unt.hullos ꝑſequũtur.qs abſq; malignitatis ad/
mixtiõe cũ puro ⁊ ſimplici oculo vitatẽ qrere coꝶ

uerint.etiã ſi nõ datũ fuerit inuenire Remiĩiſcũtur

ꝙ paulus ⁊ barnabas abſq; pctõ diſſenſerũt. ita
vt diſcederẽet ab inuiceʒ nullo tñ odio ſeipᷣos pꝑſe⸗

cuti ſunt.nullis maledictis ⁊ iniurijs ſe inuicẽ cõ

ſectati legutur Qua in re/vident᷑egiſſe nõ ſat be/⸗
niuole nec diſcrete(ne loq mur acerbiꝰ)illi qͥ ſo no
mine venerabilis vniuerſitatis tholoſane/quan/
dam nuꝑ eplam gradem ſereniſſimo frãcoꝝ regi
trãſmiſerut plenã maledictis pũgentẽ iiurijs / coꝛ
ruptã oppꝛobꝛijs.in illos oẽs qͥ nõ ſecũ ſentiunt
qui ſubſtrahedo nõ ſecũ in obia (vt dicũt) debita
ꝑſeuerant. Verũ ſepoſitis interim ꝓpꝛijs ad ſeip⸗
ſos affectionib/etodijs ad alios( obnubilãt eni
iſta veri iudiciũ)aĩiaduertãt qͥd ex oppoſito ſᷣſtra
hentes pñjt reſcribere/noĩatim illi de alma vniuer
ſitate ꝑiſienñ.q ꝓfundioꝛi nota qᷓrunt᷑ inuri: Exẽ
plar łrarũ rũſiuarũ ex ꝑſona vniũſitatis pariſ ad
epiſtolam tholoſanam

recthosl

ſunt.rupto de repẽte diutino ſilẽtio. Loquimur

ergo ſicad eos.rex ſereniſſime.te audiente te iunui

ce. 6 frẽs ſuꝑ quibꝰ accuſamura voſ. ſi talia
erant qᷓlia ecxaggerando declamat(imo ſatirica di

cacitate moꝛdet) caritatiua illa epla veſtra niſi c
nina potius appellãda erat. ꝓfecto veſtrũ vos ac/
cuſat q̃dꝛiẽnale ſilẽtiũ Cur enĩ tũccõfeſtim vtnẽ
ſero neq; arguiſtis neq; ſtatuiſtis cõtra faciẽ no/

ſtram nos frẽs vros/q tã manitfeſta et ſacrilega ĩ/

pietate veſtris iudicijs errabamus. ſed ptinaces

nos ac deſpate errãtes linquebatis. Quo pacto

igitur nũcfruſtra nosimpetitꝭ.ſi tales iudicamur

a vobis.aut ſi ad regẽ veſtrũ ⁊ noſtrũ.dũtaxat ſer
mo veſter eſt q̃ rõne ipᷣm etoẽs de generoſo ſãgui

neſuo.nõ ꝓtinus ab erroꝛe reuocaſtisqͥs iuratis

vos ſcire.vos firmiter credere/nequaq; ꝑetinaces
eſſe in ſubſtractione ꝑ eos effecta. etſic palã effcã

Oſtulata in pmis rex xpᷣianiſſime ma
ieſtatis tue licẽtia/cõuertitx ſe hũilis fi //
lia tua/rũdere tholoſanis q buſdam ꝑ
eplam tali ſobꝛietate q̃lẽ te decet audi/
1 oq cõtextã nõ q̃liter meruerãt bi qͥ male
dlictis ipꝛobis qͥ ececrandis execratiõibo infama /
re regiã dignitatẽ cum generali cõcilio ſuo conati

yt nulla poſſit tergiuerſatioue negari. teſtis eso
rex eoꝝ q dicimus.q igitur vel infidelitate vel in
ertia nõ monuiſtis eos cõtinuoſi tam certo ⁊ pꝛo

bꝛoſo ſciſmatis anathematis q;ʒ vinculo veſtris

iudicijs niſi reſipiſcerẽt ligabãtur. Atqui ſtupi /

os foꝛte vos er eliugues effeceratt timoꝛ.qͥs tioꝛ.
timoꝛ cadẽs in viros cõſtãtes. Vñ oꝛtus:indeoꝛ

tus. Quod ſicut ſcribitis.vir quidam legatus ex

veſtris fere necatus eſt in concilio pariſieñ.cele⸗
bꝛato O q; puide trepidaſtis.nam tua res agitur
paries cũ ꝓximus ardet. Poterat vnicuiq; veſtꝝ.
ſi obmutire pᷣſumpſiſſet. ſiłe cõtigiſſe.nõdũ vo ita
deſipitis frẽs.vt hec dicatis:et ſi ita loqmur. alio
quin ꝗ aio certare vos pollicemini vſq; ad moꝛtẽ

O iuſticia.qͥ nõdũ vſq; ad ſanguinem reſtitiſtis.ſi

vos plus triẽnio pauoꝛ puerilis exterruiſſet trepi

dãtes timoꝛe vbi nõ erattimoꝛ Nã alis timoꝛilo
cus fuabit᷑ vbi ta pmptos defenſoꝛes? ꝓpulſoꝛes

iniurie.epᷣus ille mox inuenit dños duces ſicut te

ſtamini.Quid ſi cerebꝛoſus.ſi capitoſus /ſi pᷣſum

ptuoſe loq̃r aut minax/erat ille veſter epus / nö eſt

noſtrũ diffinire.ſed neq; ẽ vſq; q; incredibile.cũ ſi

talis erat dum i nie
um iunuenũ incautus impegit/ꝙ exagitatꝰ ab eis

Em meritũ ſuũ et ex ibilatus extitit. Szad

ſilentiũ veſtrüregredimur. Rñdete poſtulamus/

vbi tunc erat doloꝛ ille inges / qui (ſicut exbiſto /
rijs trahitis)mutos etiã ex natura loqͥ cogit dum

recetioꝛ erat iniuria.dũ plaga noua curatiõi pxi/
mioꝛ,doloꝛ iſte veſter q́ͥ nũc eſtuarevos iactan qᷣꝛ

ſum abierat/aut vñ nũc ſubitus emergit. deniq

doloꝛ iſte dũ ab initio erat q̃ſi muſtũ nouũ abſq;

.

ſpiraculo nõne inſtrepitꝰ vaſtos foꝛtiꝰ erumpere

nõne damoꝛes hoꝛridioꝛeſextoꝛqre debuerat At
vero ſcandalũ vobᷣ erat foꝛmidini Qualeſcanda
lũ: paſſiuũ an actiuũ/datũ /ſcʒ an acceptũ/etrũo

rem qlemcunq;paueritis/damnat grego/qͥ tradit

non eſſe deſerendã ꝓpterſcãdalin veritatẽ vitedo/
crrine ⁊ iuſticie q̃lẽ hic aſſerit Sʒ exitũ ſubtrac
tiònis aut (ſicut ſᷣmo veſter lomur) partum in

felicẽ pᷣſtolabamiĩ.qͥd ita qſumus:nunqͥd ab euẽ/

tu negocioꝝ/metiri iã actoꝝ bonitatẽ/cõgruũ v
neceſſariũ iudicatis:videte ne fallami Quãta ſũt
optimo initiata pᷣncipio q;ta ĩ q ba nihil virtuoſe
⁊ moꝛalis pꝛudẽtie defuitq tũ ſucceſſu pꝛoſpovel
intento caruerunt.ad qð põt violate traduci iloö
careat ſucceſſibo opto:qͥſqͥs ab euentu facta notã⸗
da putat Noſtrũ eſt platare/ noſtrũ eſt rigare fßm
pꝛudẽtiã a deo nob inſitã:hec vᷣo nihil ſuntomſa

ſz qꝗ incremẽti cõſũmatiõeʒ dat xpᷣs eſt. Narrat iun

dicũ lib.filios iſrael pugnates dũi mõitu bis ma

gna ſtrage coꝛruiſſe.qs tñ dixerit eos de aggreſſi
Pugne ꝑꝑ h̊ iculpãdos At ſoꝛte plix mo eple
veſtre talem tempoꝛis tractum. vt elaboꝛaretur

nturbã alacriũ ingenioq; viuaci

br⸗b — — — ⸗iil] ꝝ äs

Ain
1p

tuni
8uon

inden

lsg
agar
nn
Uſig
un d
non
iſks
lunnt
norilo

lose

lun
öſum
noct
lecͤſi

Vinact

ches
ſ
ro⸗
hikot
rdun
r;
nnc⸗
denig
abis
umnper
rad
leſant
Miͦati⸗
wanun
Uipie
üſcber

mn.

hochen

= .—

Sligiſ
Ouu

S
— ☛ =ü *

l
o N
nmdul
ſn
tynſt
MℳA

GSma.

ſu
Gat
aeiur.

exigebatvtqʒ coaceruaret᷑ iterĩ grãde 9geri S
esmaledicoꝝĩ nos boꝝ vt iſuꝑ grãdiloqʒ

—

tragediã cõtũeliaxꝝ / vt ſales aſpſos ſatirice

vra dileciio Sʒ pfecto ſi fuiſſʒ iniq taſno

ſtra vt talia audire meruiſſet (quod libera
voce refellimꝰ/certe tñ vra amicicia ex ſini
litudie q̃dazʒ ſtudioꝝ nodᷣ obnoxia/vr̃ac
pꝛudẽtia et Suitas Mis deceret ſtudioſos
digna appebat q̃ pulcrioꝛi ⁊ non illoro ob
ſcenoq; ſermone/vteret᷑.dignũ erat illõ ſpe

culu/q̃le vos eẽ gloꝛiami/qð radijs purio/

riba rutilaret/digna deniq; vinea vra/q nõ
in his maledictoꝝ lãbruſcas degeneraret.
Poeticũ eſt inuolucrũ/muſas agreſtes/iõ
in picas cõuerſas eẽ/et q̃ſdã agreſtes in ra⸗
nos/⁊ alios in ſimeas.aragnes in araneauz
nioben in ſilicẽ.et alios ĩ alia.qꝛ liguiſ ab
uſi ſunt.eas i maledicta lãtes. Pꝛeclare de⸗
mũ ab Areſto.dictũ ẽ/ Honoꝛẽ eſſe ihono
rãte.ita pculdubio illiberalis ⁊ cõtũelioſa
vituꝑatio ſoꝛdidat expꝛobꝛãteẽ. HNã qlis
dicit. ſicut qͥ de terraeſt
Sed vituꝑare nos / ſicut
dit/vra nullatenꝰ erat it?⸗

„

vnuſquiſ; eſt tal
de terra loquit
tñ eple facies o

tio.q́lis ergo nimiũ laudare obediẽtiã/in

obegistie ſcelus deteſtari.cãm pᷣterea defen

dere pape ⁊ eccie.deniq; a deuio nos iufau

ſte ſoᷣſtractiõis auertere.eſt ne igit᷑ vr̃a fres
pꝛudẽtia tã oblita ſui.vt arroget ſibi docẽ⸗
di nos officiũ.in re pᷣſertim notiſſima ꝙ o⸗-

bediẽtia bona ẽ.ino bĩa mala guiterq; ple⸗
ctenda.qͥs hoc ignoꝛare pᷣſumi põt/maxie

tam nũero q; merito ⁊ autoꝛitate ſꝑ extitiſ⸗
ſe nec ipe negaretis Ham ⁊ inimici nr̃i ſũt
iudices.q; tm̃ ceteris ſuꝑeminet vniuerſ⸗
tas nfa/ quvinter vi gulea cupꝛeſſ. Am
plius vo/p inobiĩa(ſi ita neceſſe fuerit noſ

edocẽd a.erat ne diſpẽdioſiſſimusmo tra

hendus ꝑ autoꝛitates emendicatas/inge/

apud nos qrũ ſtudiũ antiquiꝰ ſolenniuſ

ſtas q; ſine oꝛdine ꝑ pueriles periodos aſſi

due ſiles ct plus equo/ſonoꝛos.ꝑ ſaſtidio⸗

ſam nugacis repetitiõis eiuſdẽ ſiniſterita⸗/
tem / deniq; iraſcẽdo dẽtibo fredẽdo ⁊ tabe⸗
ſcẽdo in noſqſi beluina feritate mor cõcul⸗
candi lacerãdi deuoꝛãdiq; videremur. do
teratis frẽs/ poteratis alr vam iactare eio
quẽtiam.aliter vr̃m off: ciũ / vel docẽdi vel
monẽdi vel coꝛrigedi vetilare. Nimis ela-
pſum eſſea memoꝛia vr̃a mõſtratis illð ci⸗
ceronis documẽtũ/cui ſcriptura ſepe coꝛ
dat/ſit monitio ſine cõtumelia vel expbꝛa?⸗
ttione. HNam et michaeldiſputãs cſi diabo-
ler coꝛꝑe moyſi. ¶ Rurſus fres / elucutio⸗

nis vre accuratio vel deſerẽda erat penituſ
vel accuratius incoꝛruptiuſq; ſeruandaq;
q;ᷓ dictãdi vitiũ nõ magnoꝑe culparemus
ſi nõ vicioſiſſimo et ꝓꝛſus intollerabili ge⸗
nere cõfutatiõis vteret/illa elegans eloqn/

tia veſtra.que enim vicioſioꝛ cõfutatio ſaeun

argumentatio adduci potuerat q; que ad

vtrũq; flecti poteſt:quẽ defectũ/ſi ꝑ totum

hoc terminũ oculis videre nequiuitvr̃a ſo

lertia totlitteris erudita/quo auſu nos in
obſcurioꝛibo cõmonere pᷣſumpſerit cõſide⸗/
ret. Hoc itaq; qð dicimus moſtrabim? di,
gito/tmmõ oculos aperire nõ pudeat. Di
obediẽtia laudãda eſt(vt toties inculcatis

quaſi nõ ita ſentiremꝰ)ſi hec ſit gladius ve/
ſter acutiſſimꝰ quo nos iugulare imo cuz

tis vulneribo cõſodere ſatagitis/ attendite

;ᷓ facili retoꝛſione/gladiũ vrm in inguluz
vrm cõuertim obedire ſiquidẽ optet deo
magis q;ᷓ hoĩbo.nõ hoc inficiabimĩi.opo
tebat ergo vt deo iubentirecedere a conſoꝛ

tio vel heretici vel ſciſmatici vel in talibyve

hemter notoꝛie diffamati/autlin nocumen

tũ eccie pᷣſidenti /voſipos pᷣſtaretis obediẽ

tes/qð qꝛ nõ feciſtis/fas habemꝰ ex conſe

quẽti moꝛe veſtro cõcludere/ꝙ inobia hec
veſtre/ plecti dʒz pena tali.imo maioꝛi q;no
ſtra facta/ vt fieri dicitis/eius vicario.nam
coõtemnenda Eher ptãs / vt altera ſuperi/
Scimus/his auditis quid

agitis qͥd obſtrepitis.qͥd rugatis faciebus

ſto machantes acclamatis. Nos certe nul⸗

lũ fonemus in hac ꝑte ſciſmaticũ.nullũ he

reticũ.nullũ depplatoꝛẽ eccie.nullũ de his
vehemẽter et notoꝛie diffamatũ. Ita excu⸗
ſatis vos frẽs/nos ecõtra ꝓponimus accu/⸗

ſamus ſuademꝰ.purgãtes nos ſilrꝑ nega-⸗/
tionẽ eoꝝ qᷓ nob imponitis:erat idcirco ra

dix bec difficłtai ⁊ cõtrouerſie ad q; euelle?

damitotis eloquẽtie illius veſtre tulliane /

neruis incũbere debueratcaritas veſtra.qᷓ

radix: p bare viq; dãm bñdiciũ nõ eſſe ſciſ/
maticñ.nõ hereticũ.nõ aduerſantem eccia
ſtice vnitati.qaut nõ dehis merito vehemẽ/
ter infamatũ.aut ellæ talẽ qui nõ conuertit

obedietie ſue honoꝛẽ.in inſtrumẽtũ deſtru

ctiõis eccie. hoc eſt ꝙ in cõtentione verſari
qõ vnicũ coᷣfutari coueniebat.nõ de obedi
entie pᷣconijs et inobediẽtie ſupplitijs imo
de ꝑcialibus maledictis membꝛanã occu⸗
pare. Et iſtud tam/cur modo /et nõ antaa
citius effecerit veſtra fraternitas/ nondum
pſpicua rõ inuẽta ẽ/niſi foꝛtevtivoluerimꝰ
ſuſpitiõibo maliuoł in vos/qlr abutimi in

nos. Di. eĩ foꝛſan ſuſpitioſꝰ aliqͥs ꝙ liuida

pꝓpmotionis auidã rupiſſe hoc vr̃m ſilẽtiũ

Erilogus

emulatio vr̃a ob pᷣclariſſimaʒ ſtudij noſtri

famam/aut aliũde male parta/nũc tandeʒ

nacta an dortllcateegeſta Eq̃i ſi aperiatur

ſepulcrũ patẽs intus ſpurcidũ ⁊ olidũ Su

ſpicabit᷑ aliꝰ nõ inuidiã nõ odiũ nõ ranco⸗

rem /ſed vel adulationẽ vel ambitionẽ ſue
dũ ſpes arriſit nouaꝝ ꝓniſionũ hñdaꝝ / ſi

noua reſtitutio fieret/pᷣſertim vobᷣ petenti,/
bus ⁊ altercãtiba/⁊ vſq; ad ꝑiculũ capit de
certare pollicẽtib/longe vo ſinta nob iter
pꝛatiões hmoõi maliuole ⁊ incerte/frẽs ca⸗/

riſiimi. Nunqᷓ; idagere nos cõtingat qð ĩ

nos fieri rõabłr inculpamꝰ. Iſta qdeeſt ri
atio vel feminea vel cania ſeu puerilis/dẽ
tib⁊ vnguibo iniuriaꝝ cãm ducere iſta pu
gna goli

da cõtumelioſo cõtẽptu/ certam̃

inire. (

nullis intetionis coꝛruptio (qm̃ qͥs pᷣt glo

riari ſe mundũ hr̃e coꝛ/cũ nõ ſit hõ ſuꝑ ter

ram iuſtus qͥ nõ peccet Nihilomin? qua⸗
leſuꝑ hac coꝛruptela adducit efficaxargu

mtũ vt tã certo/tã abſoluto / taʒ in generali

vos feriatis iudicio qᷓſi vocis illiꝰ immeo/⸗

res intonãtis nolite iudicar̃ ⁊ nõ iudicabi
mini ¶ Eſto ſint inter nos aliqͥ ãbicioſi ad
bñj ficia/aliqͥ leues ad iudicia/ aliqͥ odioſi

—

ad dñm bñdcm̃.vñ tñ cõſtat ſubtractiõʒ .
tales emerſiſſe. Bmireamus nos rũdere
quõ talia fingere hʒ vra diſcretio ? de rege

is.de baronibo regni:pꝛeterea de cõſilio re

gis/ de pꝛelatis ⁊ toto clero francie. Poſtre

mo de toto regno hyſpanie. Exclamabitis

hic pᷣmo iã exclamaſtis ꝙꝑ nos ſeducti ſũt

excecati ſunt.alienati ſunt.mirũvero ſivoſ
ſoli ⁊ abſentes ⁊ pauci/aꝑtos hetis oculos
in eoꝝ regimine/ſi voſᷣ ſolis ſua illumiua/

tio ſuaq; directio dẽat᷑. Attendite ne intole

rabiliternimis arrogetis.Scitis et credi⸗
tis firmiter ꝙ rex ⁊ dñi de ſuo ſangnine ge⸗
neroſo nõ adherẽt ſubtractioni ꝑtinaciter
hocẽ vr̃jUm verbũ.Certe neq; nos pꝑtinacit
adheremꝰ. Adheremus tñ ſicut et ipſi / do⸗

nec interim nobᷣ ꝑatis coꝛrigi ſi erramꝰ cla

rius aliqͥd cõmodius q; ꝓ eccia diluceſcat.
Aut igit eos oẽs pari nobis cõcrimie pari
q; reatu cõuoluite qꝛ ſubtraxerũt/ſicut nõ
vultis qꝛ nõ audetꝭ/ aut nos ſicut ipſos ha
betote excuſatos/qm̃ ꝑtinaces eſſe nõ volu
mus qð tñ oĩo facere refugitis.ſed dicetꝭ ſi
non eſtis ꝑtinaces/cura damnate ſubtra⸗
ctiõis cõtinuatione non ceſſatis: Interro

ſto tñ fuerit in nob aut nr̃m nõ

dine dñandi/autnũca

ſi purgetis qrentes rõem / noſtra eſt cõis
rſio.qm noſtram interim cõſcia m ſequi⸗

mur. nam etum licet dubitare de dño bñ

dicto an ꝑdiderit ius in papatu/aut q; obe
dientia ad ipſum/eſt eccleſie peſtifera/tan⸗

G enim negabitis qm̃ ꝓ culpa hereſis aut

Ano.· Jura ſuntad hoc planiſſima neq; pꝛe

terea latetvos. ptatem papalẽ dataz eſſe in

„

edificatiõe ecclaſie non deſtructionẽ Quo

Abuſu in deſtruct onẽ eccleſie notoꝛio exñ
te. Nonne exeplo pauli reſiſtere in facie ge⸗
renti ſe p papa liceret. Nor

E hapa hceret. Honne ſibi dici poſ
ſet cur ia facis: Anaſtaſius ſũmus oliʒ põ
ufex? alioꝝ nonuulli ſup hocſunt in exem

plü Etodeus arbiterequiſſime etiͥ pacto

ligibilis ſit hecabſurditas Cüu in reb loge

minoꝛibo ic licere fieri magno aſſenſu con
ccderet. Si enim palaciũ ſnu /ſi ciuitatem

ſuam/papa facibaccenſis p ſua libidine
quererer concremare / l paganos armatos
liagroꝝ depopulatoꝛes moliret apuõ xpᷣi

anos intromitrere/etiã vbi nihil fidei pꝛe⸗

dicaret᷑aduerſi i/ſi vᷣgines ĩgenuas aut ma
tonas honoꝛabiles violare ſatageret/qs
tã indulgetiſſimus vnq; aut blandus adu

latoꝛ ad papã fuit/qui negaret bis auſibuſ

obniandũ eſſe qui papã ipᷣm ſi verba non

ſufficerent diceret non debere factis arceri.
Juie naturali concedit᷑vim vi repellere iõ

q; concedit᷑ vt ꝑſone ſingulari fas eſſʒ pa⸗
pam aut regem vel ligarevel carceri manci
pare/ſi eis iniuſte ꝑſequẽtibus hanc perſo
nam / ſibi non aliüde pateret ꝓpꝛie moꝛtis
aut impudice violationiſeffugiũ.ſi hoc in

damnis coꝛꝑalibus tam liquidum eſt/qͥd

de ſpiritaliby incõmodiſlonge grauioꝛib-
relinquitur eſtimandũ. Zung

eunquirue nus hanc
rationẽ ad rem queagitur. Si ſubſtra⸗
cti habuerunt pbabiles vehem̃tes q; con⸗
ĩiecturas/aut certas rationes ex his que fa
cti ſuntꝙ dñs benedictus aduerſebatur ec
cleſiaſtice vnitati/ nunqͥd non bono finez
intentione poterat hec fieri ſubtractio:q̃/
retis quo pacto/ſicqͥppe vt non aſſumeret
obedientiam ſibi facta/in velamẽ aliquod
neqͥ cie aut ptelatiõis ſciſmatice pꝛauitatiſ
Exquibns medijs mille medijs/aut conti

nuãdo honoꝛes ſuos/ſine pcuratiõe vnio

nis/aut ꝓmouædo ſibi fauẽtes in haclibi⸗
ſauetes ſibi pſequedo Videtſ are ſid

mirant᷑iſtud quidã bominũ/qſi non intel

t

+- –. —, mm e ss

=

— — — SE — .
☛ = = . S

—
—
—

00
io

ne

In materia ſciſinatis

videtʒ ꝙ nullis hoc loco vtimur ſophiſmma

tib.ĩmo ne ſophicũ ꝑalogiſmi vos decipi
ant(ſicut fefelliſſe vident nos ipamad nu

dũ difficultatẽ reuelamꝰ cũ ꝓpꝛiũ ſu ſophi⸗
ſtarũ ſe celare ⁊ poſitiões ſuas vel inuolue
re vel trãſferre.Nullas pᷣcerea legũ interpta
tioões ſubdolas aut fictas adducimꝰ. ſolis
innitimur regulis iuris diuini naturalis
qᷓs ꝓ vobis aſſũitis qᷓ̃ſq; imntabili verita⸗
te ſubſiſtere nequaq; ignoꝛatis. he ſũt re⸗
gule.qᷓ ſũm eccie pᷣlat ꝓpter cccie vtilitatẽ
ſtabilit? eſt. pape ſi apoſtatz a fide reſiſtẽ
dũ eſt in facie ⁊ ſi nõ recte ambulecad veri⸗

tatẽ euãgelij.ꝙ vim vi licet repellere ꝙdeo

magis obediẽdũ qᷓ; hoibus.qꝙ boniũ p65
licũpferẽdũ eſt bono ꝑticulari.qð ad pub⸗
licũ oꝛdinatũ eſt. Iſtis inq; innitimur nõ
vt fallo crimiamĩ tlibꝰ faciẽda ſunt mala
vt bona eueniãt ꝙ ꝑſequẽdꝰ eſt papa verꝰ

vt ſciſmati ſalꝰ det᷑. Nõdum ita vri ſiles

ſumꝰ vt ita deſipiam? Quid młtos turpi
ter plane inuoluũt ſophiſmata/ dũ nimis

fugiunt᷑qꝛ ei videre neqũtqlẽ papa verus

aut p tali bit/ deſinere poſſit eẽ phapa/ aut
hñdꝰ ẽ p tali /ipᷣinõ capiũtqrõe ſubſtractõ
poſſitlmo et dẽat in caſu) iuſtiſſima repu

tari.hoc ẽinqͥunt iobedietẽ eſſe.h ẽ ꝑſecu⸗
toꝛẽ capitꝭ exiſtere.cũ tñ nulla ſeceſſio a ca⸗
pite dici dẽat inobediẽtia neq; ꝑſecutio ni
ſi legi diuĩe fuerit cõtraria.Eſt aũt diuina

lex iubẽs recederea tabernacul impioꝝ.in

bens frẽm poſtqʒ audire noluerit ecciaʒ ha
bendũ eẽ ſiẽ echnicũ ⁊ publicanũ.iubẽs pᷣ⸗

terea oculũ aut mẽbꝛũ aliud eruẽdũ eẽ / ne

totũ coꝛpꝰ ſua cõtagione depꝛauet.q diuia
iuſſio q̃liter ad rẽ qͥ tractat̃adoptari dẽat⸗
ſinuatũ ẽ. Scimꝰtñ qͥdadhucrũdeſ ne
gatis ĩ h negocio cãs tłes ĩ facto.

—

eſt qð in diſceptiõenr̃a vſat hocphare qð

negam / aut impbare qð eſtimamꝰ debue

rat caritat vre pꝛudẽtia.ant nõ notiſſima

ingerere.nõ nos mille ↄuicijs inſectari.nõ
vbare latratiboauras nõ nos puſq; intelli
geretis arguere. Et qm̃ idipᷣm nõ peroꝛatꝭ
et res lõgioꝛi diſputatiõe eget qm vt ſub e⸗
ple bꝛeuitate poſſit coartari.qꝛ deniq; iam

pluries tam ſeniptun⸗ tã viuis vocib rõna
bilitatẽ nr̃e ſub is ſi nõ
diffamatoꝛiꝰ appellari meruit.· Nec latet

nos quã multa alia poſuiſtis q̃ ſi rigidũ ex

amẽ iĩtrarẽt illa de erroꝛe in fide.de crimine

in bonis moꝛibo.de inobediẽtia leſe maie⸗
ſtatis regie/⁊ alijs plurimis/dãnãda pate⸗⸗

Hocveꝛo

tractiõis ſi nõ potiꝰlibellꝰ

rẽt/que oĩa oñdere ſicutet pncipalẽ cãʒ no

ſtrã iuſtificare ꝑatos nos offenimꝰ q;tuʒ et
quẽadmodũ tu rex ſapiẽtiſſime iuſſerꝭ qui

bactenꝰnos indiuiduos coadiutoꝛes tuoſ
aſſumere dignat?es. neq; eni diuerſuʒ ate.

qͥdq; agere fas putat diſcretio nr̃a Et ſi im

ꝓbe puocari ad certamẽ impar min?nũero
⁊ virtute/ſufferre moleſtũ ſit. ¶ Potuerat
iſta ſufficere ſi nõ viciſſitudinẽ referrevelle

mꝰ/reddẽtes ꝓ malo bonũ⁊ bũdictone mo

nitoꝛiã.ꝓ expbꝛatiõe maledica cũ illo qͥ cũ

gloꝛificãdꝰ ait/ maledciimuret bñdicimꝰ.

——

itaq; petimꝰrõeʒ frẽs qͥ frcũ qᷓvevtilitate cõ

placuerit ſe iũgia cõi regis ⁊ regni cõcilio.
erie qppe oĩs politicꝰ oꝛdo ſi ea q̃ cõi
unt a ſenſu cõcluſa q libʒ ꝓ ſuo motu capi

tis vel inculpare vel ad nouã cẽſurã reuoca

re cõtẽderet. VUbi enĩ fuit vnq; tã apta tam
ↄcoꝛs ſnia q̃ nõ aduerſ calũniãtiũ linguis
carpi poſſʒ.alijſamoꝛe/alijſ igãtia alijs ſo
laotrariãdi ꝓteruia aut pꝛuritu nouas res
moliedi vexatis ſʒ neq; cõcilijs generalib⸗
pſtitꝰ ẽ olim aſſenſusvnanimis ilłr vt ñ ex
Nliqnte gdictoꝛes iuenirẽt Equũ ẽ idcirco
egi

bet aſſidue fas eẽt obniti nihilo plł? ageret
q́ ſi inter naucleros eiuſdẽ nauis/ odioſũ

cotinuaret᷑ iurgiũ ilł velũ tẽder/iſtis laxat
alijs dextroꝛſũ alijſſiniſtroſũ exadũſo cõa

ri ĩplacablłi aioſitate tractãtibo/ibæratiõe
eĩ maiorꝭ ꝑcᷣ ecceptata/ᷣne ↄſultiꝰẽ eivos

opẽ ferre l neq̃q; paacit aduerſari⁊ ita poꝛ

tũ q̃lẽlibetaingere quã ſub dubia ſpe me
lioʒie poꝛ?· cõfũdere interi oĩa ſeditiõe cer
tiſſima.młta pinde tolerari debẽt iã facta⸗
quoꝝ inceptis pdicere dignũ erat E ſto vo

bis appareãt ł foꝛte ſint ſanioꝛa cõſilia.ni⸗

hilominꝰ apð cõitatẽ c eſtis ꝑs ꝑua/ãbu/⸗

lantẽ in oppoſita ſnia qͥd ꝓdẽe tractꝰ vr ꝑti
nax alioꝛſũ.ĩmoqͥd aliud oꝑat᷑quã cõtẽtio
nes ſcãdala aĩoſitates ⁊ diſturbia ad rẽ oẽʒ
qᷓ agit᷑ ſaluberioꝛ finiẽda Hegociũ aliogrã

ibocq; 1 cõſuetudie ſccitũ vt in oꝛe maiorꝭ
ptis ſtet oẽ cõitatis iudiciũ Alioqn ſi cuili

—

de buſq; certa ↄcluſiõe firmetopꝰ bẽt ↄſul

tatiõe in qᷓ ſit aimꝰ i cõſulendo lib poꝛro ac

di. (

Oðõ ſi oppoſueritis pᷣceptũ dñivt nõ

ri Deon tẽẽ tꝑs faciẽdi nõ dijudicã

peceet aliqͥs ſequẽdo multitudinẽ.bocde

criminibus q̃ benefieri nequeũt / intelligi
neceſſe eſt.nõ enĩ talia vnq; licere faciet q;/

tuſſiibet numerus peccantiũ ⁊ ſtultoꝝ quo

rum infinitus eſt numerus. Atuero ſec eſt

ĩ eis q̃ fieri bñ pñt in quiba cõſciam ꝓpꝛiam

9

Trilogus

ad alioꝝ foꝛmare iudiciũ/qũq; licitũ qũq;

debitũ eſt q̃liter eſſe dicimuſin ꝓpoſito vbi
ea q̃ in facto ſunt.nõ q̃ fidẽ imediate reſpi-

ciũt vẽtilãtur Obicietis foꝛtaſſis ꝙ; nõ ſin

ceris ais/nõ medijs vſq;quaq; iuridic nõ
ꝑ ꝑſõas oĩ vitio ↄcluſio ſſtractõiſ excepta
eſt/qſi nõ ita poſſit fingi in oĩ negotio pub

lico qᷓi pᷣterea ꝑ ſolos bonoſ bñplacitũ ſuũ

oꝑet᷑deꝰ opꝑat᷑ ⁊ ꝑ malos/qles etiã int vos

aliq ſunt etſi cõfirmatos vos phariſeace ia
ctetis pᷣ ceteris hoĩbo/et exceptos ab illa re
gula ſi dixerimus qꝛ pctm̃ nõ hẽmꝰ.Quot
pncipes infidele s.q̃t tꝛãnos ĩiqᷣs legimꝰ⸗
et vidimꝰ a qbeqſſimas leges? edicta/qͥs
neſeiat emanaſſe/q̃ in re pſpicuũ eſſe dʒ/q;
negocij q̃litatẽ magꝭ attẽdere cõueniet ſi iu
ſto fine / ſi pia intẽtione fieri potuerit/qᷓ; ſu

ſpitõibo duci ex agetiũ hac vel illa volütate

aeteren frẽs ceſſent cõtumelie.abeãt ſi
niſtre de nobis ſuſpitiẽas q̃les hr̃i de voſᷣ
nec vultis nec volumꝰ. Credite frẽs/ nos
bñ cõſcij nobis ſumus de ꝓceſſu H̊ ad pa/
cẽ eccie/qui vtinã tã ꝓſperũ ſucceſſũ caꝑet.
quã pie ſꝑ optam optareaũt hoc mag no

ſtrü eſt qᷓ; illud echibere.Tandẽ qꝛ res

(vt arbitram viſcuſſionẽ exigit ãplioꝛem
(nõ enĩ ꝓpter aliud nos ad certamẽ ꝓuoca
re deberetis )obſeqramꝰ? te rexſereniſſime ſi

cut iã obſecrauimꝰ p cõcilio totiꝰ obie iſti⸗
us celebꝛãdo in qͥ còneniãt ſenioꝛes/videß
de factis et de inure(qðᷣ ex factis exoꝛit)exa⸗
minatiſſimã veritatẽ.quã ſꝑ amplecti ꝑa⸗
tos nos offerimꝰ in noie e qͥ eſt vitas.in

bũ valere et ſobꝛia modeſtia ſaꝑe.oẽsopta

mus frẽs nr̃os in eodẽ dño ilimosi

alia in alioꝝ ꝑſonam tranſfigurata ſint

(o ſoꝛoꝛes)p recuſſiõe eoꝝ qui nimia acri

tate ſniam ꝓpꝛiam defendere/et alienã car⸗

pere reꝑti ſunt Et qm̃ ita tibi placitũ eſt o
ſoꝛoꝛ beniuolẽtia hoceuĩ nutu tuo ſigniſi
cas)cõuertatur oro nr̃a ad eos qͥ acta oim
pᷣſertim ſuꝑioꝝ tota ſeueritate recenſent at
q; dijudicant nullü eis refugiũ ad coꝛrecti
onẽ/nullũ looũ adveniã vel excuſatiõem re
liquẽtes.cũ pfecto male nimiſeẽnt res hũa
ne/ſi ſemelpeccãtibsclauderetur mie ſinus

ꝙ; ſi mĩa cõceditur hominibo / illa obſecro

quib rationabiliter iudicio pᷣſtabitur/q̃ʒ
hoibo occupatis qᷓ; hoĩbꝛad regimẽ reipb
lice cõſtitutis/ſi quidẽ ad eos ex omni ꝑte

fallendos inuigilat aſſidue ſubditoꝝ quo
rundã malignitaſ nüc mẽdacioꝝ fuco nũc

tas tolerat.reſeruãs ea diui
cij idem fieri de pᷣncipatũ delictis nccitas
maio: expoſtulat Vt nõ ꝓtinus ꝓ q̃libʒer
rato ſonatur eoꝛũ pncipatꝰ.cũ aplłs domi
nis etiã diſcolis et xpᷣus phariſeis vpocritꝭ⸗

fictioniba nunc ingeſtione ſuſpitionũvtvł
ſic rapiant ſpolient et detrahant velvtamo

rem ſimilant tanq; ſolliciti de ſalute domĩ

ſui /ſi multos accuſauerint/ſi mendacibus

nouitatib aures prurietes pncipũ fricaue

rint/ſi accenſos odijs / ſi ſtimulatos ira ani
mos noꝝ magis inflammare vꝛgere q; ſtu
querint. Quaobꝛem non abſre videtur di
xiſſe Seneca cõſulendũ eſſe bone mẽti ſua
et qua inquit bonam menteʒ/nemo oc

cupatus inuenit.et alibi tradit hacroõne eẽ
vel difficile vel impoſſibile / vt igem ſit pn

——

ceps et vir bonꝰ Ipᷣi ꝓfecto ſupiores non

tam ſuꝑ hoĩes/qᷓ; homines ſuꝑ eoꝝ capira

—

poſiti ſunt etnõ tam inuidia q; mia digni
habendi/tanq; miſerabilioꝛes ceteris ho/
minib ⁊ velut poſitiad ſagittas canſas de
ceptoꝛie iaculatiõis.quoꝝ multoꝝ ſtulti⸗
ciam/adulatio in inſaniam vertit.alioꝛuʒ
iracundiam in furoꝛem /alioꝛũ beniuolen

tiam indulgentemq; naturã trabit ad pdi/

galitatem crudeliſſimã. Rapiũt enĩa pau⸗
periba qð apud ditioꝛes effundãt. Parcũt
deniq; delinquẽtibo languida quadã ſpe⸗

cie benignitatꝭ illecti.ſed redit hec mĩa ſtul

ta/ad innotẽtũ ꝑniciem truculeẽtam.quan

tus erat ille rexet pha dauid/quam ſagax/

quã puigil/ ipe tũ ad vnius ſerui mẽdoſaʒ

vocem ſeduetus eſt/vt heredicatem cuiꝰ pp

de dauid optime meruerat ad eũdem ᷣuuz
reſtituit ſed diuidẽdam imperauit. Quoꝛ⸗

ſum hecomnia nimirũ vtcõmonefacerem

tolerãdos eſſe pia cõpaſſione defectus ſu/

perioꝛü magis quã dijudicatiõe ſeuera pꝑſe
quendos Heq; mihi quiſq; oppoſuerit il/
lud ſapiẽtis/exiguo cõceditur mia. Poten

tentes aũttoꝛmenta poteter palientur. ꝓ

ſi vere pncipes in hoc exigui ſuut eo am

pliꝰ ſi ex ignoꝛãtia foꝛte ſua ipᷣi ſibi grädes
ſibi foꝛtes et beati videãtur. Rurſus ſi plu
ra in hominib vicia coꝛrectionis impoſi/
ni cenſure iudi

„

obedire pᷣcepꝑit et Areſto.diffinit pncipem

nõ debere reꝑcuti Vidit hoc tragicus ille
qui monuit atbenieñ.neleonẽ inmoduce/
rẽt in ciuitatẽ. introductũ vero eũ cũ omni
mãſuetudine ⁊ lenitate tractarẽt qᷓ ſilitudo

blanditijs adulationũ nücaccuſationũ cõ ſatis eſt accõmoda rei quã agimꝰ.Qð ſi d

1

n

Super materia ſciſinaticis

gquolibet pncipãte hec vera ſunt/ipᷣi domi⸗
no oim / et eo ſeruo oĩm/quo dũño oĩm. pa⸗
pam loquoꝛ quis nõhoc cõe mie debitum
impendendũ arbitretur: Eſto dñs bñdcũſ
errauerit in nõ offerendo celeriter viã ceſſi

onis/attendatur in eo potuiſſe cadere dece

ptiões q̃les numeramus/ Pꝛoueniẽtes ex

ſubditis. Attẽdatur humane coꝛdis fragi⸗
litas ad honores q̃rendos auida:et ptinax
ad retinendos.attendat᷑ q;dtas vires habe⸗
ant ſuſpitiões ingeſte a malinolis/nec eſſe

facile illos ꝓ libito diuellere Attendat᷑ inſu

per pnĩa ipᷣius offerẽtis iam pdeʒ id qd ab
initio querebat᷑. Deniq; ſi erratũ eſt ab eo⸗
nunqͥd ſibi ianua penitẽtie/que cuilibet in
ferioꝛi aꝑta eſt/obcludetur.Nũqͥd penalis

carcer/nunqͥd innumeri doloꝛes alij ĩ coꝛ⸗

poꝛe in bonis ⁊ in fama iam plus q̃drien/⸗

nio tolerati. diluere ſufficiũt hoc erratũ Vi

derint ſi qͥ ſint mõſtrãtes oppoſitũ vᷣbovel
oꝑe / ne plus hoſtili odio ꝑſone/quam vni
tatis Paͤplicezelo ſe ꝓdant inflãmatos.
Itaq; placet hoc loco inſerere quãdã eplaʒ

quaſi noĩe ſuo ad regem francie deſtinataʒ

quę ſic contexta eeft.
PEnedictus epᷣus ſeruus ſeruoꝝ
dei/ cariſſimo filio in xpᷣo karo⸗

milerationis ſpm̃ aſſumere.Si demolitio
hierłm terreſtriſolim ꝑſtrinxit ad lacrimaſ
coꝛ ꝓphe Jeremie ⁊ ſaluatoꝛis ihiu/ſi pᷣter̃a
coꝛꝑalis ſeꝑatio ſponſi a ſponſa fideli tan⸗
te eſt moleſtie ſi deniq; ipᷣa etiã natura ſuo
docet inſtinctu/turturẽ aſſiduos gemitus
edere/dũ cõpari viduatam ſe ſenſerit.nullꝰ
mirabit᷑ ſi in deſolatiõe miſerabili ſpũalis
hierlm / et inggerbiſſe ima ſeꝑatione quaʒ in
ea ſentit aĩimꝰconqueroꝛ et ploꝛo quis igit
dabit capiti meo aquam//et oculis meisfõ
tem lacrimarum /ad deflendum iugiter lu⸗

ctuoſiſſimam ſacroſctẽ eccie labefactioneʒ

diuiſionemq;. Quis me cõſolabit᷑qͥs me⸗
debitur: Cõ ſilium q̃le mihi ꝑueniet itaq;
planctus lugubꝛis/doloꝛ et anguſtia tan⸗
gunt oẽs in cõe filios eccie Sed lõge ſeui
us atq; ꝓpfundius dilacerat infelix ooꝛ meũ
inaudita miſeria. hoc exterminiũ Iſta ꝑdi
tio / nimirũ data mihi illa eſt in ſponſã ſin
gularẽ/q̃ oim mr eſt vlis.his nihilominuſ

ocułaſpitio tã nefando ſciſmate eã q̃ mr ẽ
pacis ⁊ vnitatis/tã execrãda ⁊ atroci ꝑſecu

tione eam fedani que fons eſt pietatis / tan⸗

Plo francoꝝ regi xpᷣianiſſimoſalu
tem apłicam q; benedictõem et

dem vili deiectiõe ⁊ ignominioſa ſeruitute
eã ipᷣam ꝓteri/qͥ libᷣtatẽ et honoꝛes largitur
eternos.O pia mr oĩm. o mea ſinglar ſpõ
ſa quouſq; durabit peſſimus iſte lãguor tu

us q;diu debachabit᷑fuꝛoꝛ impiꝰ a ĩ viſce⸗
m tua.ſatis nimiſq; tuis in mẽbꝛis ꝑſeue/⸗
rat hec hoꝛrẽda diuiſio.Et heu q̃letibi mi

niſtrabo cõſiliũ tuis q̊ pacto medeboꝛ in⸗
cõmodis.Cruẽtũ hoc vulnus tuũ/i me de

ſcendit vt vides qm̃ hinc vaſtatrices cure

hinc ſolicitudines ꝑuigiles intus timoꝛes
anxij.foꝛis pũgne in tribulatiõe violentia

et diuturno indignoq; carcere qͥ mihi dep

pꝛ ia cõpat eſt domo ⁊ de ſpecioſo olim nẽ
domeſticoꝝ manu obꝛuto palatio. Quid

referã ꝓbꝛa qð diffamatiões iniqᷓs.qͥd ſini

ſtras interpᷣtatiões dictoꝝ factoꝝ q meo⸗
rum.qd mille mei ⁊ meoꝝ inenarrabiles
afflictiones.Attñ nõ eſt hec maloꝝ ſũma/⸗/

ytinã in caput meũ refluerẽt oẽs erũne tue

O fidelis ſpõſa/vſq; ad dure moꝛtis ꝑpeſ⸗
ſionẽ/ſine detrimẽto aĩe Et tu bũdicta libᷣ
tate fouereſin gremio pacis oẽs filios tuoſ
et oues paſcue tue. kes pater maxime?
optime.o ſalutifer xpᷣe vt qͥd natus ſum vi⸗
dere mala gentis mee vt qͥd datus ſum cu⸗
ſtos ſpõſus ⁊ paſtoꝛ/ſi nõ aliã opẽ/aliudſo

lamẽ.et aliud ferri dabat᷑ auxiliũ. Poꝛro ſi

ſcti pres qͥb infauſta tẽpeſtate ſuccedo ge⸗

mebant olim ſub verendo pondere cure

paſtoꝛalis/ſicuti grego.⁊ alioꝝ plurimi ẽt
dũ eccia ſua honoꝛe ⁊ ꝓſꝑitate floꝛeret/qͥd
nũc dicturꝰ ſũ in ſua ⁊ mea tã incõpabli ca

lamitate ⁊ ĩ tãta maloꝝ mole.Hincvel ma

xime ꝑſpicuũ eẽ dʒ /me in tali ſtatu afffictõ
nis ⁊ meroꝝ ꝑnicioſe retinẽdo nõ eſſe cõtu
macẽ.Alioqͥn ꝓfecto miſerabilioꝛ ⁊ ſtolidi
oꝛ ſũ oĩbo hoĩbo qͥ miſeriã certã cũ certa dã⸗

natiõe q̃rerẽ ſʒ auertat hãc iſaniã a ſuo ſuo

miſericoꝛs deꝰ.Ceterũ nõne varijs ⁊ labo

rioſis antea legatiõibo attritꝰ ſũ/ſi foꝛte re⸗

ſarciret᷑truculẽta hec rupꝛᷣa et ſi diſcuſſis te

nebꝛis ſerena vitas oꝛireẽ Sʒ nũceleuani

me dignitas guius alliſit ⁊ coõẽguſtauitvn
diq;.itaq; gᷓuis foꝛinſecꝰcernit᷑coꝛpałaffli
ctio.ſubt᷑ vᷣo ĩtroꝛſꝰplaga ſeuit acrioꝛ.dum
pia recogitatõe ↄſidero/quẽadmoduʒ oẽs
conat mei/omnis ʒzelꝰ piꝰ/oẽ feruens ðᷣſi⸗
deriũ ad pacẽ adipiſcẽdã caſſati ſnut.Eto

moꝛes o tꝑa ecce qð ſupꝛa modũ auget in⸗

felicitat cumulũ/a nõnulł ẽt de ꝑuerſa ĩtẽ

tiõe notoꝛ⁊ icłpoꝛ.qͥd dicã ad hec plãe ⁊ eõ
ſtãt negabo. Potuit aliq̃ foꝛtaſſ ſurreꝑe iꝭ

92

CTrilogus

rantia/que tam vicina eſt humane fragili⸗
tcati.et in hoc me meaq; oĩa ꝓꝛſus iuſtitica
re nequac; audebo illud nanq; aplicũ ver
bum quẽ hoĩm nõ exterreat /nihil mihi cõ
ſcius ſum.ſed non in hoc iuſtificatus ſum
cuius dicti que alia eſt rõ?niſi ꝙ in multis
offendimus.et qm̃ nõ eſt hõ ſuꝑ terrã qͥ vi
uat ⁊ nõ peccet/et ꝙ incerte ſunt puidentie
noſtre et iuſticie omnes ſoꝛdide tanqᷓ; pan
nus mẽſtruate.deniq; quales ſumusino⸗
cyulis diuine maieſtatis nouit nullus. et ſi
iuſtuſ fuero(inqͥt Job )hocipᷣm ignoꝛabit
aia mea.verũ ſi maligna fraude / ſi cupida
ambitione. Putaui qdq; agere qð ecciaſti
ce vnioni vel obſtaret vel eam retardaret/
ſit in aiam iudex deus.qm̃ potius talia ab
initio vſq; in pnñs obtuli/que ſalubꝛia⁊ſuf
ficientia p vnitatis pſecutiõe fideliter eſti⸗
mabam.et adhuc exiſtimo/ſi nõ obfuiſſet
pater ille mẽdacij/qui oĩa iu malũ et turba
tiõem euertiſſet. Noſſe potes hecoĩa fili
ſereniſſime ⁊ xpᷣianiſſime coꝛã quo fiducia
liter querelã hanc effudi.nec habeo neceſſe
regias aures adimplere longa narratione
taliũ oblationũ ꝑ me factarũ/tam devia cõ
uentionis vtriuſq; obediẽtie/ꝑ cõſilium a
fratribus meis cardinalibuſ pᷣmitus datũ
quã de via cõpꝛomiſſi/et nouiſſime de via
ceſſionis Cnui vie imo ⁊ martirio ſicuti pa
lam teſtatus ſuʒ iugiter adheſi ſᷣm pᷣpara⸗
tiõem anĩ. Nec ab hac vnq; pmptitudie di
ſceſſurus ſum ſi et dũ verã parere vnionem

ceſſio videbit᷑ teſtes ſunt apud te harũ ob⸗

lationũ patẽtes littere mee.niſi doloſo alio
rum ſilentio cõtecte ſint. Arbitroꝛ aũt nũc
eluceſcere/ſi leuioꝛ fuiſſet ⁊ oppoꝛtunioꝛ ꝓ
ineũdo tractatu vnionis/pma cõuentiõis
oblatio qᷓ; ſubito incurſu talem arriꝑe viã

que in has truderet anguſtias.et cui nullũ—

vnq; pᷣbuerunt vnq; aſſenſum aduerſarij/
abſq; qͥ bus generalem fieri vnionẽ qͥs ex⸗
pectet.Holo tñ inclite fili ex his dictis vel
dicendis tuã inculparedeuotiõemad pa⸗
cem ecciĩe.q̃ vtinã deuotio nulla vnq; men
daci infoꝛmatione ſuꝑ meis et alioꝝ geſtꝭ⸗
queſita fuiſſet illudi et coꝛripi/ſed ammira
ri nõ ſufficio/qͥ pacto ego qui ſic egeri / ſic
tracter infamer includaret nõdũ ꝓ liberati
one ab indignis carcerib/tuũ merueriau⸗
xiliũ. HNõne tui anteceſſoꝛesppꝛiũ habuer̃t
ſuccurrere nõ ſolũ vexatiõibo eccie/nõ ſolũ
ſummis pontificibo in ſua ſede reponẽduʒ

ſed oĩb cõiter iniuſte paſſis.quaſi nobiiſ

frantie domus / templum tale eſſet mie / le

apud athenas fuiſſe memoꝛat᷑ yvbi cunctis

afflictis erat pᷣſto ſubſidium.nũc enĩ fili ca
riſſime vera regũ frantie pgenies ⁊ hereſ ex
emploꝝ inſigniũvides coꝛam oculiſtue ſe
renitatis / illůũ quem ꝓ iuſto papa coluiſtiꝛ
colis / illũ quẽ vt patrem ſummũ in terris
ale tue paſtoꝛem ſctm̃ frequẽtibo titulis ex

tuliſti Yllũ pᷣterea quẽ tu cuʒ regno tuo ſuc

ceſſiſſe cõfiteris ꝑ electiõem legittimã chꝛi
ſto et petro illũqͥ̊ʒ quẽ viuentem pꝛudentilſ

ſimus pater tuus viuens coluit vt talẽ / il⸗

lum deinceps qui etiam ſi caduci numerẽ⸗/
tur honoꝛes / nobilis eſt ꝓpſapie / illũ deniq;

gqui deo /ꝓitio vitã hucuſq; duxit innocuã

ſine quauis infamie nota defoꝛis qꝛ quid
intuſagatur / iudex erit coꝛdiũ iſʒectoꝛ de
us.tu inq; talis videſ me talem (dè me eniʒ
loquoꝛ et me laudaſſe coegit neceſſitas)vi
des modo ſic incluſum ſic cõtumelioſetra⸗
ctatũ tanq; eſſem vnus ex ſeruis abiectiſſi⸗
mus ſine honoꝛe ſinedignitate ſine ſtatu ſi
ne genereet vite ſcelerate. Nihilominꝰ aũt
diſſimilas fili aut cõtemnis/pᷣbere ſuccur/⸗
ſuʒ/neq; me expediri iubes/qui vnico mã⸗
dato tuo/ab his me incõmodis potes libe
rare.q;; comꝑtum habeo/nõ te iubẽteita
fieri.neq; ꝑſuaderi ſane põt.vt credaʒ gene
roſum animum tuũ/erga meas erumnas/⸗/
tanta duricie ſtringi/qm̃ molleſceret ad cõ
paſſionẽ/ſi ꝓfunde et religioſe cõſideratio
nis oculos ad tante rei indignitatem con⸗
uerteret. Quid de te loquoꝛ/qm̃ ipᷣos etiã
barbaros et paganos/pietas naturalis tã
geret/ſi viderent ꝑſonam nuꝑ talis aucto⸗
ritatis gradus et honoꝛis et nobilitatis re
pente deici et cõcludi intra parietes dome
ſticos et hoſtilit᷑ oppugnari.Exiſtimo q;
et in regno tuo maxima pars meecalamita
ti compatitur.ſicut et doloꝛem alioꝝ re̊ꝝ
experioꝛ.(Pꝛoinde ſi ex cõſiliarijs tuis a
liqui(vtinam boni ſint omnes et fidi)ſedu
care vellent regiũ aĩm/ne mihi meoq; ſta⸗
tui miſereret᷑/videant ſaltem tales et põde⸗

rent tuam et tui regni famam.qm̃ dedecuſ

filij eſt / pater ſine bonoꝛe.et ĩſubditoꝝ in
famiam redundatpᷣſidentis oppꝛobꝛium.
quale eſt inſuꝑ illud qð ab aduerſarijs ete⸗
mulis quotidiana inſultatione iactat᷑/vel
lem ſilerent et ego digitũ ponerem oꝛi meo
ſed vox altioꝛ et populoſioꝛẽ qᷓ; vt tegi poſ
ſit et qualis vox ꝙ a gallicis teneturobſeſ⸗
us dire ⁊ hoſtiliter / papa ſuus/ vox ꝗqdño

entl
ll
jere
niq

nic
de
hi;
i
wa
⸗
tanſt
icai⸗
tar
,
Nle
hiris
r
Unnn
ℳ
.
nanß

ls
Moß
nsfe
8M
ſiwg
a
e
isue 8
en

In materia ſciſmatis

ſuo ſupᷣmo aduerſi ſunt. nec alteꝝ ſequũtur

et ſuũ ꝑſequunt᷑. vox ꝙ ꝓ libito mutãt pa⸗
pas nũc inſtituũt:mox deſtituũt.vox ꝙ fcõ
ipᷣo⁊ſi nõ verbo fatent᷑ſe reos in ſciſmate ⁊
ꝑtem coꝛrobant quã impugnant.tlłes ⁊plu
res circũuolant rumores et impperia⁊ quã
appareter id fiat viderint illi q talium ſũt
occaſio.At vero foꝛtaſſis obijciẽt aliqͥa/me
in cauſa eſſe oĩm q ligemus. Nam cur in⸗
quiũt dignitatẽ tuã ꝑ fas aut nephas reti⸗
nes/cur nõ ad ea q̃ petũtur cõdeſcẽdis.poſ
ſem huic obiectioni/planis ⁊ validiſſimis
obniti rũſiõibo ad iuſticiã meã(niſi qð ꝓpo
ſitũ hic habeo alterum.et qm̃ aduertis q;

repente ad vocẽ cuiuſſibet cedẽdũ eſſet iu⸗
ri ſuo /iure vel iniuria/ſine diſcretione/ſine
fructu/ſine manifeſta neceſſitate.ſed non
hic inſiſtendũ decreui.(/ Hoc vnũ poſtu

lo et echoꝛtoꝛ in dno ꝓ cõi bono totius ec/
cleſie.qtũs depulſis ira odio⁊ vindicta⁊ q̃

retro ſunt obliuiſcentes/extendamus nos
in anterioꝛa ad vnionẽ ꝓmerendã.tu pꝛeci
pue inter ceteros qͥ ſingularis pꝓtectoꝛ es et

culcoꝛ eccie vt ſollicite cõſulas.quid ꝓdeſt
imo qᷓ;tũpaci obẽ ꝙ includoꝛ carcere ego qͥ

tam libero⁊ ꝑato ſuʒ aio ad oĩap eadẽ pace
vbi nihilominus ꝑs aduerſa/pꝑſtat in erro

re ſuo/neq; verbo ſignificãs neq; facto vel
le ſe cognoſcere veritatẽ iuſticienr̃e.neque

offert aut recipit viã aliquã ꝑ quã intruſꝰ/

ſuã hẽat ſedẽ deſerere quã occupat ł ſalteʒ
pati pede pax q̃rat/ſcis tñ/q̃t et q;tis lega⸗
tõibo pulſati ſunt.exquibo ita eſſe nõ igẽras
ſi nõ ficticijs relationũ cõmentis/eluſuſes

Nunc q̃li ſpe ꝓſeq mur ꝑtem vlłem ſi ꝑticu

laris ſi multiplex ⁊ iugis ſit inter nos diui
ſio?: Qua fiducia reſiſtemus falſitati/ſi ve⸗

ritatem nr̃am inutiliter cõfundimus/pꝛo

deſſe qͥd expectamꝰ in nõ obediẽdo ei qͥ ca
nonice nõ dubitat᷑electꝰ⁊ eẽ tanq; coꝛpꝰ
lacerũ membꝛis a capite diuulſis/qñ cerni
mus alios ꝑtinaci aloſitate in ſua vnitate
nõ vere vna cõiunctos Nec iſta dico/ſitve
ritas tanta ſollicitudine ad liberatiõeʒ coꝛ
ꝑalem(quã etſi tũ opto qͥs mirabit᷑)q;tum

ꝓ affectu boni ⁊ honoꝛis totius eccie et di

gnitatis pontificalis ſctẽ ſedis apłice.tui p̃ᷣ

ritati · ¶ Quãobꝛem cõcludẽdo pᷣcoꝛ ⁊ob
teſtoꝛ fili cariſſime in xpo/qtũs hãc queri⸗
moniã filiali deuotiõe et xpᷣiano altoq; aĩo

ear e ni tui ⁊ totius obie adherẽtis ve

ſuſcipiẽs.iubeas carceralẽ circa me ceſſare

lubꝛicus ⁊ inſtabilis eſſet ois dñij ſtatꝰ/ſi

mo pontiſici ſubſtractiõe nondũ facta

cuſtodiam/que pꝛſus indigna eſt ſi non

„

foꝛte de meritis ꝓpꝛijs erga deũ.eccleſiaſti,⸗

ce tñ dignitati/illiꝓinde qͥ pater noĩatur ⁊
eſt talis regis qͥ demũ xpᷣianus eſt/et xpᷣus
dñi. In quẽ xpᷣianos:ĩmo filios ꝓpꝛios ab
uti ſeuicia tyꝛãnoꝝ qᷓ;tum q̃leq; piaculum
ſit:aĩaduertis.Audent quidã ſacrilega im
pietate(ſicut accepi)impurũ pcax os laxa
re/ad notandũ meꝓ heretico aut ſciſmati⸗

co qͥ vtina tam tenaces eent fidei aut religi

onis q; longe ſum ab hac blaſphemia. Er
rare vt cũ Auguſtino fateoꝛ potero ſed he⸗
reticus nõ ero.neq; eſt alia indigniuſa me
vel impatiẽtius ferenda iniuria.iõq; obni

cio/mentiunt᷑.¶ Zerurſus inuoco fili vt

tens nenaund Kerk patrũ liberepnun

feras mihi ſic afſlicto velociter auxiliũ.qᷓm

admodũ in tali neceſſitate(qualis nectibi

vnq; nec ſanguini cõtingat tuo) nequaqᷓ;
diſſimulare ſed totis conatuũ viribꝰ obuia
re ſatagerem. Pone q̃ſo ante ꝓuidẽtie tue
oculos/qualis futura eẽt eccie facies / et q;ᷓ
feda negocioꝝ turbatio.pplexitas ⁊ inuo⸗
lutio ſcaturirẽet/ſi nüc migremus acarne ũ
habito pus alio rerũ ſtabilim̃to vel oꝛdis
ſerenitate ſicut hr̃i põt/dũ viuo ſi nõ vłne
quiter pꝛauiter abicioꝛ Poſtremo ſi huc
uſq; vt humana eſt ignoꝛantia vel infirmi
tas/quidã irrõnabilius pꝓceſſerint Nõ pu
deat vł ſero vinci rõe ⁊ ſuꝑari veritate, nec
in caſu iaceãt ſed de reſurgẽdo cogitẽt neq;
eni poterit alr efficaciꝰ oñdi ſimplex cõſcie

puritas in ꝓceſſu ⁊ ꝙ nõ pᷣceps ira non tu

mes ambicio/nõ cecus odij rancoꝛ ł edax
vindicte furoꝛ ſed pacis amoꝛ vnicus dña
batur tractãtiboipᷣm hoctãte ſobꝛietatis ⁊
reuerẽtie negociũ.Ettu pr miſericoꝛdi⸗
arũ ⁊ deus totius cõſolatiõis et pacis/qͥ ꝓ
miſiſti miam miſericoꝛdib/qͥ dimittere p⸗
cipis ſi nobᷣ dimitti volumꝰ da clemẽterve
niã delictis ꝓpꝛijs ⁊ alienis.ſis mihi ꝓpitiꝰ
vt hac vna vindicta cõtentꝰ ſum ꝙ errata
coꝛrigas ſuppleas defectꝰ ⁊ deinceps oĩim
pedes in viam ſalutifere pacis dirige.deni
q́; coꝛ regis qð in manu tua eſt/ad hoc in/
clina ⁊ inclinatũ coꝛroboꝛa cui des gloꝛiã
et honoꝛem nunc et in ꝑpetuũ.¶ His ita
ſe hñtibot allegatis/ſentio qͥd poſtulatis o
ſoꝛoꝛes cariſſime. poſtulatis itaq; netegaʒ
ſilentij velo vnam ex eplis/quales miſſevi

deri pñt ab inclitiſſimo francierege pdem

velut poſt reditum ab ambaſiata ſcã ſum⸗

pa
r

* .

rebo libẽs vos aſſiſtite a tere (obſecro
pater ſancte)ppaucis alloqui paſtoꝛalem
celſitudinistue pᷣſidentiã pater̃ rogare eaqᷓ
ad pacem ſunt hierłm.qtũs benigne faciaſ

in bona volũtate tua ſyon vt edificent᷑ mu

ri hierlm.nihil hicexpꝛobꝛãdo dicturꝰ ſnʒ
ſed te obſecraturus ſum vt pꝛẽm.tũ hoꝛtã⸗
do tũ commonefaciedo cũ inſtructiõe filij
mei vt ea ante oculos tuos ſtatuant᷑.quoꝝ

attentiõem actualem / oblitterare potuert

ſeu cure varie/turbãtes rõnis oculũ ſuo pł
uere ſeu blanda quoꝛũdam aſſentatio com
mune masgtibus malũ.nihil ad veritatem
omnia ad grãm dicentiũ.Aut ꝓinde natu
ralis quidã amoꝛ ſui/qno ſui cognitio nõ

nunq́; impedit᷑ aut deniq; ſbᷣdola machĩa

menta eoꝝ qui ſub ouina pelle/ vulpem te
guut. Que enĩ ex ſublimioꝛibo perſonis ſe
ab his peſtib ſecuram ſatis eſſe iactauerit
Vige pater ſancte/ ⁊ ſi videas non pigeat
ꝓfundius iterũ atq; iterũ circũſpicere.qua
le q;tũ ve eſt pacis bonũ.qð omnes in cõi

Appetunt.cõclamitãtes pax pax/adeo ſine

pacis pulcritudie oĩa ſuut defoꝛmia anxia
moleſtaq;. Oĩa q́ʒ pacem ſuam quandam
nõ minus quã vitã deſiderant.abhoꝛren⸗
tes diuiſionẽ q́;dto magis ignoſcere.imove
ro dignam ꝓ meritis laudem rependere te
cõuenit pr ſctẽ/omnibo et ſingulis/qͥs pa⸗
cem appetere querere pſequi q; cognouerꝭ
quos audieris ꝑſequẽtes ex aduerſo/exici⸗
ale ſciſma pñs quaquerſum via pᷣſertim q;

cõpendioſioꝛem eis vel rõ vl neceſſitas co
gnata rõis/oñdunt.Talem de te ſpem tui

moꝛes tua vita a puero bñ inſtituta/mun⸗
do pᷣbuerũt.hanc inſuꝑ expectatiõem/tua
geſta rũſa q; ĩ negocio pñtis ſciſmatis apð
omnes genuerunt vttu pᷣcipuus iudicatuſ
ſis / cui paſtoꝛalis baculus ꝓ cõterendo ne
quiſſimũ maligni ſciſmatis caput donare
tur.quẽ pᷣterea papalis ſedes ſuſciꝑet oꝛnã
do ſeſſione tua ſi pꝛeſideres in ea.nihilomi
nus vltronea ceſſio ſi ita res exigeret/locuʒ
liberũ ad poſtoꝛis vniti collatiõem appet.
Videbãtur hec ſufficere tali omni expecta
tioni:attñ ipam vallauit iuſiurandũ q̊ cõ⸗
trouerſia omnis finem capit.¶ Szo do /
loꝛ pluſq; doloꝛ/o ſcti ſctẽq; oẽs vñ maluʒ
iſtud irrupit qð ↄfunderet nos ab expecta
tione nr̃a:?heu/q;tuʒ moꝛtalia pectoꝛa cece
noctis bñt.qᷓ; terribiliter nullos excipiens
enũciauit ꝓphᷣicus ſmo/pꝛauũ coꝛ hoiĩs / et
imꝑfcrutabile:/quis cognoſcet illud Dave

niam pater ſancte / fideli mee interrogatiõi
ſi animis nr̃is hanc in veritate ſpeʒ tuijpſi

us ingenueras.ſi coꝛ in oꝛe et fronte gere⸗

bas / qd cãe qͥd ve faſtinationis irrepſit.qðᷣ

nos vel falleret kofunderet ab expectatioe
ab illa inqʒ expectatiõe q̃ pollicebat᷑nobis

te agente reuerſuram pccẽ eccĩe rediturũ ſe

culũ aureũ in terris In cuius pᷣterea aſſum
Peione ad papatũ /noua lux oꝛiri viſa ẽᷣ.in
ocq̃ʒ diluculo matutino/ſidus quoddaʒ

beniuolũ ſereno nobis fulgoꝛe micare pu⸗/
tabamus At heu expectauimus pacem/et

ſaq; ſunt omnia.( Meruit hoc inquiens

ecce turbatio indeterius qppe verſa conſu

ſubditoꝝ impꝛobitas volẽs meipᷣm pꝛẽm
eoꝝ/ad ulluq cõpellere qð vltroneus agere
debueraz. ¶Pꝛimũ(pater ſanctejnõ vio/
lentia ſed or̃o plurima pᷣmiſſa eſt.petis a q̃
a me filio tuo:cũ tota eccĩa regni mei.ꝑ ta⸗
les quales noſti.tales quibo alij ſupplicãt.
et quo ꝝ fide ac pꝛudẽtia gubernamur.fra
ter germaaus ⁊ duo patrui.ꝙ ſi ſuſpicioſũ
foꝛſan erat oꝛare ilud ducũ q̃ſi foꝛet ſpeci/
es violẽta iubendi/facilis plane ptẽbat ex

itus.pꝛeoccupaſſes eoꝝ pꝛeces/offerẽſabi

q; vlla ꝓcraſtinatiõe illã qᷓ̃ petebat᷑. Jura/⸗
menti impletiõem oñdiſſes pꝛeꝑationem
animi ad cedendum. ſi et dũ ceſſio tua pa /
cem illatura eſſet eccie.itaq; via ceſſõis nõ
ne ab omnib q́;tũcunq; tibivel tue eſtima
tioni fauentibo eẽ ſctiſſima ⁊ cõpendioſiſſi
ma iudicata eſt:q;q; nõ eẽ te cogenduʒ ad
ipſam fuerit q̃̊ꝛũdam ſententia ſed te volũ/
tariũ te ſpõte offerentẽ eã que cõi aſſenſup

bat viã / qs oꝛo coegiſſet:· Si q igit᷑ fuerit
coactio ex reniſu tuovenit. Affirmant viri

ſapiẽtes ⁊ lr̃ati qͥ mecum ſunꝑte pꝛo ſalute
gregis aſtrictũ eſſe ſᷣm pꝛeꝑationeʒ animi
nõ ſolũ ad ceſſionẽ ſed ad martiriũ.et hoc
mõ nõ eſt relinq̃re gregẽ ſed ſaluare/qͥd qð
vltra cõem legis diuine obliuionẽ Juram̃
tũ ſolẽne ſuꝑadditũ te ligauit ¶¶ Dices foꝛ
te te neciuramẽto nec officio conſtrictũ vt
cõfeſtim papatui renũcies.pꝛeſtim nõ ex/
pectato fructu pacis.¶ Pꝛofecto/pr ſctẽ⸗
neq; hoc q̃rebat᷑ꝙ ſi de me meoꝝ q; ſince⸗
ritati/qᷓdã maliuole ſuſpitõs aliene ab hac

veritate gratis aſſumpte ſunt.audi qm̃ mł

tos ſupplãtauit ſuſpitio illoꝝ q̃libusvtiq;
ſuſpitionibo pꝛebere leuẽ auditũ nihil ma⸗
gno viro indigniꝰ.nihil ꝓ ſuo et ſue reipvᷣ
lice ſtatu incõmodius reꝑit᷑hoc q ppeagit

. .ſuſpitio talis apud rẽpublicã.qdð ʒelotipia

dſi
re⸗
a
loe
dis
ſiſe
umn
in
ac
epo/
niet
nfi
ens
em
ere
o/
4
u
RR.
WK.
Noſe
hhei/
Mädn
Pſhitf
.
otuuot
ſuts
eſtima
noſiſi
Cuzad

cvol /

ſonap
Uinet
nanen
pulr
uini
icho⸗
rl⸗
N
ein
no
G
Nete
hen

rum veritate regeret.

In materia ſciſinatis

apud domeſticam. zelotipia autem qualeſ
non domos inquietat et turbat. eas aliqũ
fnndituſ eẽntes.Eſto fuerint qui ſtillarent
auribus tuiſ/q aliqui magis ad ꝑſone tue

deiectiõem/quã eccie refoꝛmatiõem anhe⸗
lebant ꝙ papatũ ambiebãt alij.q; ꝑs vna

papam optabat de cognatiõe ⁊ pria.q; ꝑs

altera ꝓ ambitione aut vindicta/aut alijs
cãis repbis/incededat in via pacis. Exa⸗
minandũ ſane erat nõ qͥd tales dicerẽt/nõ

qᷓ̃d garirẽt incerto auctor̃ ſuſurri. ſed qͥd

veritas a dño dirigẽda poſtulabat. Neq;
eniĩ ſtaret oĩs policia/ſiꝓ adulãtiũ/aut ma
le ſuſpicãtium cõ fictioneę/et nõ ꝓ agendo
Eementncr pa/
ter ſi fefellit te talis maliuoloꝝ ſuſpitio/dũ
te ꝓpteſtatiõem publicare ſuaſit q; poſtmo⸗

dũ libens retractaſti. Pꝛoteſtatiõis autem

hec erat ſnia.ꝙ viſis modis pcedẽdi / qͥ er⸗
ga te et tuos tenebãtur (notabas violenti⸗

am)tu omne inde ſecutuꝝ ⁊ ꝑ te cõceſſurũ

inualidũ reputabas ⁊ inane.q̃ſi vicʒ te ꝑti
uacem facere cõtenderet/aut blauda adula
tio/ aut ſbdola ĩimicãtiũofictio niſi ſa gaci
retractione puidiſſes. Quinetiã/ſi qſiſſet
aliquoꝝ (vt tibi videt᷑vel arrogatia vł im

pietas/cogere tead illud/ qð agere ſponte

volueras.nõue ſatius erat te vincere in bo
no malũ/qᷓ; a malo vinci/ſapĩaʒ enĩ nõvin
cit malicia. Peſſima certe victoꝛia vincere
voluit aliqͥs hoĩes/ſi ab ira ab odio ab ipa
tiẽtia? vindicte ʒelo ſnꝑat᷑/et adeo ſuꝑatur
aliqñ vt omiſſis oĩbo q̃ alioq̃n agenda foꝛe
cognoſceret.ipᷣe ſe in aꝑta pctã ⁊ in magna
moꝛtis huiꝰ ⁊ eterne diſcrimina tradit/ dũ
frendẽs dentibo ait.ergo ne inuitus cõpel/⸗

lar ad hoc vꝗ ad illud:ergo ne malis grati

ba meis hec ⁊ illa ſum acturus. Ita ne ego
dũs obtꝑabo ſubditis tanq; eoꝝ vilis ſer
uus:quis cõtemptũ hũciqͥs mee huius di

ghitatis vituꝑiũ fere poſſit.moriſatius ẽ

eſt quã talia ꝑpetifracti ꝓꝛſus animi ⁊ ab⸗

iecti eſſet talibꝰ aſſentire. Has voces pater

ſaucte.ſcis nõ eſſe modeſtie xpᷣiãne neq; de
ſtola illa ꝓdire/ad quã inuitãs xpᷣs diſcite
inquita meqꝛ mitis ſum et humilis coꝛde
qui cũ malediceret᷑ nõ maledicebat cũ pate
retur nõ cominabat᷑. Quid ſi qͥs exemuliſ
tue dignitatis cognitus magnitudinẽ coꝛ
dis tui/aut ſuſpicãs foꝛte ꝑuitatẽ ad ſuſpi
catiões ſuꝑſerit rumuſculos tłes / ꝓ exagi/⸗
tatione turbida ſnſcitãda ꝑ quẽ oĩa ſibi ſui

cecta fierent. ac pinde certũ diſcrimen in-

trares.ſic apꝛum vani catuloꝝ latratꝰ a tu

to cubili remouent.⁊ offerũt enecandũ: ſic

quitimet pꝛuinam / irruet ſuꝑ eum nyx. ſic
poſtremo trepidãtes auicule/in veros laq̃ᷓ

os cadũt obinanem motarũ plurimatum

foꝛmidinẽ g vero ſuſpitionibo his reie
ctis ne ab eis dũ repꝛobamus capi videa⸗
mur/audire te videoꝛ ⁊ dicere.q viã equiſ⸗
ſimam obtuliſti. viam cõuentiõis in quaʒ
totus etiam cetus cardinaliũ pmitus con⸗
deſcendit Viam pᷣterea quꝗ appellas iuſti
cie.viam pmã pr̃ ſctẽ nõdũ q;; repudiaſ⸗

ſecognoui/niſi ꝙ ꝑ ſe inſufficiens appar

bat ꝓpter qð vlterioꝛ oblatio vie ceſſiõis q̃
rebatur.ad qͥd ita:nimirũ vt tantus apꝑa
tus cõuentionis nequaq; fine cõgruo frau
daret᷑qui finis exoĩm qͥs cõſulimus ⁊ alio
rum peneoĩm iudicio/non alitercõmode/
quã ꝑ ytriuſq; cõtendetiũ ceſſionẽ hri ſꝑa

batur DSufficiebat aũt (vt tibi viſum ẽ)ob
latio tua generalis ne eadẽ facta ĩ pticałri

coꝛnua darʒ aduerſe ꝑti tanq; diffideres ð
iure tuo/qui tam leuiter cedere ſpopondiſ

ſes / ſed nõ fallit/ nõ irridetur inſpectoꝛ coꝛ

dium deus.ſapiens (vt qͥdam ait)vitã ſuã
nõ pplari rumoꝛe ſed conſcie veritate.me⸗
titur. Quid ſi quidã impiti/aut ſuꝑbi aut

maliuoli tuam hãc humilitatẽ ſanctiſſimã

tuam caritatem xpᷣi imitatricẽ/tuũ ʒelũ fer

„

uentiſſimũ /in oblatione ſpontanea vieceſ

ſionis ſiniſtre detoꝛſiſſent vt foꝛmidas alij
ſupꝛa numerũ plures/grauioꝛes inſuꝑ. tũ

fide tũ amicicia tua/tum pietaie catholica
te hec agente collaudaſſent vtẽtes ſalomo⸗

nis iudicio/ꝙ veram hũiſſes maternaʒ ca
ritatatem/qui infantem xpᷣm viuũ in eccia
ſtice ſeqe ſua alteri cedere maluiſſes quãdi

uidi.( Ceterũ vero nõ parũ vꝛgebat tepᷣ⸗
ſtitũ iuramentũ /niſi gloſis coꝛruptis / ali⸗
quis illud ſedare voluerit. aut dicereq; qꝛ ĩ
detioꝛem exitum vergebat/nõ erat obvᷣuã⸗
qum / abſit pater /vt nos oẽs tue obie filij
iudicauerimus vnanimiter vt qui diſcoꝛs
ſit neſcio/ꝙ via ceſſiouis ceteris emiebat.

eratq; ſctã ⁊ deo accepta/ſi ipᷣa ſub iuramẽ

to ꝓmiſſa nequiret ſalubꝛiter vel offerrivł
exeqͥ.qͥd veriſiłius ẽ decipi vel vnũ vł vni
uerſos.qͥd ꝓbabilius falli paucoꝝ cõſcias
vel oĩm. Addo ꝙ ſi erraſſet vniuerſitas o⸗
bedientietue in hac ſnia.nihilominus pa
ſtoꝛalis pietas aſtringebatte.potius cõde
ſcendere nohis pie errantiba qᷓ; omnia taʒ
certe turbationi exponere.quippead hũc
r 2

*
õ S

intelletũ /vere enunciatũ eſt/q; cõmunis er

roꝛ facit ius. Non eniʒ pᷣſumere debueras/
omnes ad tuam ſniam citius attrahendoſ
foꝛe/qᷓ; ad alioꝝ iudiciũ te vnicum/ velad
modum paucos tecum poſſe cõuerti: Haʒ
hoc vltimũ liberũ tibi erat nõ alterũ / obſi⸗
ſtentibo tot capitibo q̊t tamen coueniſſe in
vnam vie ceſſionis oblationẽ nonne mira
culũ eſt ⁊ pene diuinũ.( Opponet demuʒ
aliquis patere ſatis nũc qua inutilis ⁊ caſ⸗
ſa fuerit hec via ceſſionis.que nihil hacte⸗

nus ꝓ pace valuit oꝑari. Hoc argumento

viam cõuentionis aut illius quã nominaſ
iuſticie. liceret inculpare.quã nihil adhuc
ꝓfeciſſe cognoſcimꝰ. Sed nõ accepte ſunt

rũdebis he vie iõq; non temptate, ita certe
nec viam ceſſionis acceptaſti.cuius intere

rat eandẽ bmitus offerre. Eandẽ dico.toti
ens ante papatum ꝑ te pater ventilatã/lau
datam ⁊ fere ꝓ vnica cõmendatam. ꝙ ſi pᷣ⸗
ſumitur ꝓ via cõuentionis aut altera ſi fu⸗
iſſent acceptate qꝙ; dediſſent pacem ecdleſie
multo amplius hoc exiſtimare cõuenit de
acceptione libera via ceſſionis.qꝙ ſi pꝰob⸗
latiõem tuam caritatiuam.altera ꝑs contu
maciter renuiſſet pagere.ipᷣa de ſe ſuaq; ſa⸗
lute vidiſſet.tu liberatus nobiſcũ.tu gloꝛi⸗
oſus.tu ab omnibuſre ⁊ nomine bũdictus
eua ſſiſſes. Larum ignoſce pater ſãcte / ſi
nimis vꝛget celſitudinem tuam multiloqͥ

um ʒeli mei.talia ego nõ ad damnandũ ſed

hoꝛtandũ pnuncio.qtũs qui pacem eccle/
ſie ꝓſequũtur/non inculpes ſiniſtris inter
pᷣtationibuſ.q̃ſi de pꝛauato nimo erga tevł
dignitatem tuam moneantur.qtũs pᷣterea
cõdeſcendente te capite nr̃o ad hũilẽ mem

bꝛoꝝ voluntatẽ inſtar xpᷣi. ambulemꝰ om⸗
nes vno animo.vno paſſu.vna via.donec

occurrat nobᷣ pax vera / in eo qui fecit vtra⸗
q; vnũ.dño nro ihu vpᷣo.qui eſt deus bũ⸗
dictus in ſecula. Aun ſapeſt agere o ſo
roꝛes.dum pars inuenit vtraq; cauſas.tũ
excuſationis ꝓpꝛie tñ accuſationis aliene:
Qua ratione poteſt hoc fieri etiam ſi tu be
niuolentia tanto niſu conareris vt ꝑs ex⸗
cuſanda cenſeret᷑ ſed neq; in tã orijs iudi⸗
cijs videri pñtaccidi.Et o ſctiſſima mater
eccia.cui ſnĩie interim ceſſura es:quã ãple⸗
xaberis:quã ꝓbabis ⁊xpᷣiana reſpublica/
inter has cõtentiones aĩoſas ⁊ incertas qͥd
aget:interea quo ſe vertet/quali poterit re
gimine gloꝛiari. Dudum cotentionibv põ
ptio ⁊ Julio ceſare ciuilibus armis roma

na reſpublica neutrius ꝑtem pbans remã⸗
ſerat in medio deſolata cũ Cathone qͥ nul

li ſimiliter ꝑti fauens erat.ita enĩ dicit Se

neca. Vtrũ vero ſile ſit in ſciſmate nr̃o tan
to deterioꝛi q́;to anime moꝛs quã coꝛporꝭ
plus hoꝛroꝛis habet nõ determino.vtinaʒ
veniardñs / qui ⁊ illuminet abſcõdita tene
bꝛarũ.et poſita in lucem cõpleat in opere.
parũ quidẽ videre eſt ſi non datur operari
Hoc quidẽ ſolũ relictũvideturvt qꝛ cogno
ramus qͥ d agere debeamus humano con
ſilio ↄfugtamꝰ ad ad diuinũ niſi vobis ali
udo ſoꝛoꝛes videatur. Beninolenti
Mihi beniuolentie idem pꝛoꝛſus eſt iudi
cium frater vt nullis accuſatis maliuole ſi
cut obſeruare niſime fallit amoꝛ tui ſtudui
ſti/ cõuertamus nos ad dñm.qtũs æd nos
cõuertatur.ambulans ſuꝑ aquas pñ flu⸗
ctuationis:ventiſq; ĩpetrant᷑et mari ⁊ fiat
eo iubẽte tranquillitas.quid tacita recogi

tas ſoꝛoꝛ nr̃a diſcretio.dicet tu qͥd cenſes a

endũ. Diſcretio. Ego vero hoc idẽ.ni
ilominus ne temptari videar̃deus.cona
ri decet nos ad laboꝛem ſi foꝛte pijs attem
ptationibo aſpiret deus vires. e Ge
riſſime ſnades ꝑ meã fidem o ſoꝛoꝛ diſcre⸗
tio/ ſaluberrime ⁊ diuine.vis igitur vt ea pᷣ
lia q̃ penes nos ſeruamꝰ recõdita/ſuꝑ hoc
negocio ꝓferamus in mediũ.tũ de medio
pacis inueniẽdo.iũ de cõcilio ſic vel nõ ce⸗
lebꝛãdo.tũ de pape accuſatiõe ⁊ excuſatiõe
cũ reliquis.illoꝝ eniĩ inſpectio dare poſſet
occaſionẽ ſapiẽtibꝓfundioꝛa cogitandi.
diſcretio. Video te frater ad ingenium
redis. totus flamma es neqͥs nõvelle foꝛaſ

erumpꝑe ſcio q̃ loqueris illa tu quodaʒ im⸗

petu magis piecta ſunt quã d geſteoꝛdia⸗
ta/ ſine ſtilo ſine limitatiõe. Atiñ ſi ita fert
animus tuus nec cõpeſci põt/tu in alia no
biſcũ cõtiõe ea ꝓpone.nos ſecederead alia
tꝑs vocat.et vᷣba tua(vt aſpicis)iam ppla
ris cõtio.iã ſcolaſticꝰ cetꝰ/iã curia regalis
expectat.tuã rem ergo age et bñ habe D
lus. Polliciti memoꝛ obĩa vltro.et tu bene
hẽeas ſoꝛoꝛ.nec vllo vnq; in negocio me de
ſere.tuo q̊ʒ ſpũ o germana beniuolẽtia pꝛo
cul oĩs a nobis et ceteris.maligna puerſi⸗

tas exturbetur c. Finit.

Bequitur epiſtola
Chꝛiſtianiſſimi regis francie iuſtificatiua
ſubtractionñ factaꝝ a Petro de luna / non
obſtante obedientia ſuo pᷣdeceſſoꝛi / etſibi

NWtw —

8
N
o
n
li
adi
eſ
Cui
s
u,
N
8
eni
m

Nun
e
o
ce⸗
toe
Nſer
nai.
w.
eida
du
cau
ſu
un

R

In materia ſciſinatis

qña; peſtim. Rarolus dei gratia frãco:
rum rex/vni uerſis xpᷣifidelib ſalutem ĩ do

mino/et ad eam quã ſumoꝑe deſideramns
eccleſiaſticam vnionemvnanimiter aſpira
re/ Pax ecciaſtica q̃ ſub vnico ⁊ certolchꝛi⸗
ſti vicario cõiungere debet vniuerſa mem⸗
bꝛa ppli xpᷣiani ᷣm ipᷣius xpᷣi et apłi ſuido
cumentũ/dum olim poſt moꝛtem felicis re

coꝛdationis Gꝛeg pape vndecimi contur

bari cepiſſet/dumq; ſciſma ꝑnicioſum mõ
ſtrum hoꝛrendũ ingens in eadẽ eccia ſubo
riri cerneret ex cauſis toto oꝛbe notiſſimis
xpᷣianiſſimus tunc ac pᷣdariſſime memoꝛie

vgenitoꝛ noſter Karolus qͥntꝰ ſuaſus mul

tis vehemẽtibus q; rõibus deliberauit ad
herere obiam pᷣſtare illi quẽ collegiũ cardi

naliũ iureiurando aſſeruit in vita ⁊ in moꝛ

te atq; publicauit ſe canonice in ſummum
pontificem ⁊ verũ xpᷣi vicariũ ſponte ⁊ con

coꝛditer elegiſſe Arbitrabatur nanq; veri

ſiblłr idem ꝓgenitoꝛ noſter vt erat totus fer/

uens in ʒelo domꝰ dei /et ex ſua fide pia ali
os diindicans ꝙ ceteri pncipes ac pᷣlati cũ
vn iuerſo clero ⁊ pplo/ptinus obedirẽr cõ
ſilr.dũ elecꝭ em hmõi ꝑ collegiã pᷣfatũ car⸗
dialiũ ſufficiẽter eis innoteſceret/rite fuiſ/

ſe celebꝛatam/ſed aliter eueniſſe/dudũ iam

deploꝛamus.neq; em̃ potuerũt vſq; hodie
dicti cardiuales hocipᷣm. Hos idcirco cer⸗

nentes/exꝑientia tꝑe q; docẽtibo/ꝙ heco⸗

bediẽtia pᷣſtita inualida erat ad tollẽdũ fũ⸗

ditus ſciſma peſtiferũ.qð in exiliũ grauiſſi

mum/pacem deſideratiſſimã ⁊ optimã de⸗

truſeratdeliberamꝰ eãdẽ pacẽ ad ꝓpꝛiũ cu⸗

bile ſuũ qð eſt eccia velut ad ſuam regionẽ
3 alias vias totis conatuũ viribo reducere

inc cõcilia ebꝛa/hinc legatiões laboꝛio

ſiſſime ac ſum̃ptuoſiſſime/ꝑ oẽs penexpᷣia
nitatis regiones frequẽtate/tãdẽ aſpirante
deo via ceſſionis vtriq; cõtendentiũ pꝛo re

uerſione pacis turpiter exulãtis inuenta ẽ

cõpendioſioꝛ abſq; vlla dubitatione expe⸗
diẽtioꝛ iudicata.Hanc pinde viã cũ omui
ſolẽuitate pñtari fecimui ſucceſſoꝛi illi? cui⸗
ꝓgenitoꝛ nr (ſicut diximus )obiam pᷣſtite⸗
rat/quã obĩam/iõ maxime poſtmoduʒ ab
eodem ſucceſſoꝛeꝓ tꝑe ſubtraximus.qꝛ nõ
ſatis aꝑte ꝑ vie ceſſionis cõpendiũ videba
tur velle pacem reducere/poſtpoſitis diſce

ptationũ interminabiliũ anfractibus ⁊ in

greſſibilibus aliaꝝ viarũ labyꝛinthis. At
vbi viſus eſt nobis ad ſalubꝛioꝛa ſe cõuer⸗

tiſſe cõſilia.rurſus abſq; omni mutabiliia

tis culpabilis nota/obedinimus eides/ita
tñ animo noſtro gerẽtes/ſi ⁊ q;diu hec obe

9

diẽtia nr̃a nõ obſtaret ecciaſtice vnioni qʒ

admodũ in cõcilio vltimo eccie regni nr̃i⸗/
meminimꝰ ſatis datũ intelligi/neq; enĩ vo

luimus vnq; ſciẽter(neq; fas eſſe credimꝰ)

obediẽtiã pᷣſtare cuiq; moꝛtaliũ in pacvni
uerſalis pᷣiudiciũ in ſciſmatis fomitẽ.in di
ſcoꝛdie inſtrumẽtũ.Eto ſalutifer xpᷣe pꝛin
ceps pacis/q;din iam q̃ſiuimꝰ pacẽ ⁊ũ ve
nit Expectauimus tempus medele/tꝑs.ſ.
iurate cõuentionis vtriuſq; cõtendentiuʒ
ꝓ ceſſione celebꝛanda.Et ecce turbatio

Animaduertite hec dñi pncipes xpiani q

bus eſt doloꝛi talis tantaq; mr̃is diſſipatd

Attẽdite inſuꝑ vobis ⁊ vniuerſo ppło xpᷣi
ano vos ſacri põtifices in q̊ poſuit vos ſpi
rituſſctũs epᷣos regere ecciam dei quã acqͥ/
ſiuit ſanguine ſuo.Attẽdite qᷓſumus.noli⸗
te diſſimulãter agere/vbi depopulat᷑ gregẽ
ſp miſeris modis/tẽpeſtas hec ſeuiſſima
hoꝛrẽdaq; voꝛago.Erurgat in vuũ ppłui
vniuerſus/tollere de medio ſui defoꝛmiſſi⸗
mũ hoc poꝛtentũ vñ ſit in obpbꝛiũhoſtib⸗
incredulis ꝓpꝛijſq; aiabo damnationiſ eter
ne diſcrimen aꝑtũ / decidat vel inuitꝰ vnꝰ

aut alter.ĩmo vtriq; cõtendẽtiũ ab occupa

ta ſede petri/potius qᷓʒvnitas eoꝝ conten

tione depereat Ham dũ neutri ppls obedi

et.neuteramplius de pᷣmatu vel fruſtra cõ
tendet neq; audiet᷑ vltra voxilla crudeliſſi⸗

me femine/nec mihi nec tibi:ſed diuidatur

ſed illa pie matris/date illi infantẽ viuum

Nos vero qͥ nihil ita poſt anime ſalutẽ de
ſideramus/qᷓ; videre ſereniſtimam paciſfa
cies/nf̃is effulgere tꝑibo/iudicamꝰ expᷣmii
ſoꝝ ⁊ ſiliũ cõſideratiõe nullũ ad pũs pater

validius in tam daſpato malo remediũ/qG

ꝙ; neuter cõtendẽtiũ aut ſibi foꝛte ſucceſſo
ano / deficiẽte ſiquidẽ fomẽto tantus ignis

iſte infernalis ĩ ſe tadẽ deficiẽs dãte deo col

labetnr. Qua ꝑꝑ pᷣcedentib et hitis ſuper

hoc vicibo repetitis.magnis ⁊ maturis de

liberationũ cõcilijs cũ ſapiẽtibo ꝑitis et de
uotis hoĩba / deuz ⁊ eoꝛum ſalutẽ gerentiby
pᷣ oculis. Hos vt eccia regni nr̃i ac delphia
tus vieneñ.ꝓ nobᷣet ſubditis nr̃is eoꝛũdeʒ
regni ⁊ delphinatus/decreuimus talẽ am/

plecti neutralitatẽ in feſto aſcẽſionis ꝓpxie
vẽturo/niſi interea nob vltro paxaduene/

rit. pceſſuri nihilominus vlterius aſſidua
ſollicitudine cũ alijs pᷣncipibo ⁊ catholicis

=
W S —U

Bermo factus in die

omnibus.donec euulſo ſciſmate/pax plan
tetur Oõð ſi mirabũtur foꝛſan aliq ex aliter
affeccatis vñ nob iſta licent/attendant po
tius ꝙ hãc nobis legem facit ipᷣa q̃ legẽ ne
ſcit/dura neceſſitas.iĩmo et filialis pietas q
medios etiam ignes ⁊ gladios/mrẽm ta⸗

em ita collaboꝛãtem / eripe conaret. Ecce
moꝛbus inueteratus ⁊ putridus qͥ ex fom̃

tis euioꝛibo indetrioꝛa quotidie velut can
cer ſerpit.ſi ergo arnecnhanene ſBe
e

adhibeatur /nullus recte culpauerit

mum cũ ꝓ hac neutralitate in vnũ tractan

da / pꝛincipes ac magnates vtriuſq; obie/

cõmoda celeritate congregari non poſſent
nłlos ſuo queſumus cõtẽptui deputet ius

ptis nr̃e/quã ꝓbabiliſſima rõe pᷣlibat pge
nitoꝛ noſteret nos hactenꝰ fuimꝰ inſecuti/
in hac neutralitate cõdemnatum vel depᷣſ⸗

ſum / cũ nüc ñ de iure huius vel illius / ſed
decedendo iuri vero vel pᷣtenſo/ꝓ vnione

cõſequẽda res agatur. Quãobꝛem vos

omnes et ſiłes hoꝛtamur in xpᷣo:et ꝑ eaʒ q
de immaculata ſpõſe ſue eccie laceratiõe fe

da.cõpaſſionem geritis obteſtamur arripi
te nobiſcũ validũ hoc et efficax ſicut expe/⸗
ctamns in dei v̈tute peſtis huius extermi/⸗
niũ vt denegatio hec obĩe vtriq; cõtenden⸗
tiũ/afferat nob tandẽ ꝑpetuam vnanimẽ/

q obĩiam ſub vno ⁊ certo xpᷣi vicario/qua
ti nus ſeruiamus deo in pulcritudine pacꝭ

et reqͥie opulenta. In quoꝝ omniũ fidẽ ⁊ te
ſtimoniũ pñtes literas noſtri ſigilli fecimꝰ
munimine roboꝛari. Datũ ꝑiſius die. xij.
Januarij. Anno dñi. Occccvij. et regni

bitus coꝛam concilio Cõſtantieũ.in domi
nica qua erat feſtum ſancti Anthonij.

ANAUlptie facte ſunt in chana gali⸗
lee et erat mater ihu ibi Scrip⸗
tum eſtoꝛiginaliter Jo. ij. ⁊ re ci
tatiue in euangelio dñice cunẽ⸗
onoꝛem gloꝛioſiſſimi pris An

1 qo a⸗

thonij cuius hodie celebꝛitas agit᷑ inferiuſ

deducetur. Sed dum nnptie facte ſunt in
chana galilee. erat mater ihu ibi / Aſſis ? tu
pia mater ihi nobiſcũ in hoc ſacro concilij

Eiuſdem ſermo ha

loco vbi eſt miſticechana galilee / vbi alle /

goꝛice fiunt nuptie Interptatur enimeha

na zelus/et galilea tranſmigratio. Eſt autẽ

hic ʒelus tranſmigratiões.ſed quo et vnde

Nimirũ ex hoc mudo ad patrem/exchana

in hierlm que edificatur vt ciuitas qꝛ pere
grinamura dño nec habemus bic ciuitatẽ
maneutem ſed futuram inquirimꝰ/que eſt
hieruſalem mater noſtra. Vides inqͥt bũñ⸗
dictiſſima mater ihu. quemadmodum cele
atur ſinodaliter in hac miſticachana ga
lilee in hoc ſacro ↄcilij loco/digniſſima nu
ptiarũ xpᷣi ieſu filij tui eteccleſie copulatio.

Ad qͥd ita: ſane qtũs eccia ſponſa agni/ne
q; laceretur amplius ſciſmate/neq; detur
ornte defoꝛmata mapeat vi⸗

cioꝝ feditate. ¶¶ Aſſis igiturad has nupti
as o Maria. Aſſit et filius tuus ihus cum
diſcipulis ſuis ſctis omnibus/inuitat pᷣci
busa nobis.quo adueniente cõmutet᷑ob⸗
ſecramus apud nos aſſidentes in his nup

tijs/aqua grauis et inſipida ſapientie ter?

rene animalis ⁊ diabolice.in vinũ optimũ

ſapientie ſalutaris/qð nos ebꝛia quadam

ſobꝛietate letificet/ coꝛ roboꝛet et ſit in novᷣ
vinum germinans virgines / hoc eſt virgi⸗

nales puras ⁊ integras affectiones.imple⸗
gntur ydꝛie coꝛdium aqua lacrimoſe com/

punctionis. Fiat hoc intercedente teo ſa⸗
cer heremi cultoꝛ Anchoni gloꝛioſiſſime

fili matris eccie ac in vniuerſa tera nomi⸗
natiſſime cuius hodie ſolennitas celebꝛat᷑

Fiat et hoc inſinuante ⁊ petente :e beatiſſi

ma et miſericoꝛdiſſima mater Jeſu mr̃ ſalu

tis/quã ideo ſalutamus/depmenteſ ſuauii

ſimũ illud gabꝛielis epithalamiũ dũ in pa

latio virginalis vteri tui nupat humanita
ti diuĩ g: uegratia plena dominus te/
cum. Shiupte acte ſunt in chana galilee
et erat mr̃ Jeſu ibi/Si dicam ꝙ ſentio pa
tres aplici patres deo amabiles ⁊ ſpectabi

les dni/tanta miſterioꝝ pñtis euãgelij ma
ieſtate tanta dicẽdoꝝ numeroſitate ſuffun
ditur et pᷣmitur mee mentis acies inualida

vt quid pmum dicam quid omittamvixdi
ſcerno Cadit in me illud narciſſi philoca⸗
pti/iuuenis apud naſonem ⁊ ad fontem in

opem me copia fecit Ecce nuper in ip̃o me

ditationis mee ſecreto dum pñntis euange

lij verbis intenderem appamit ipᷣm velut

fons ulimis ⁊ nitidus/fons vite verbũ dei
in excelſis.tanq; pᷣterea ſpeculum quoddã

—

—

.puriſſimum ſine macula. teſiſſimumq;ê/æ .

– — — — = =--r —

Bancti anthonii

tale quale dicunt aliqð eſſepſ pectini in re

lucent ex vnius coꝛꝑis obiecin qttuoꝛ ima
gines ſpeculo nonſfracto.lAiſa eſt nem⸗
pe mihi reſpicienti pᷣſens euangelium qua

dꝛuplex expoſitionis ſacreſcripture facies

q̃i totidẽ decoꝛe virgies / filie celeſtꝭ ſapien
tie/quarum nomina et officig quidam me
tro compᷣhendit dicens. ¶ Littera geſta
docet quid credis allegoꝛia. Moꝛalis qͥd
agas quo tendas anagogia.His itaq; q̃tu
oꝛ imaginibus inſignitur fons et ſpeculuʒ

ſapientie diuine/ his quattuoꝛ faciebus oꝛ
natur in vtro q; teſtamento ſacra ſcriptura

ſicut figurat Eʒechielis viſio in animalib

et in rotis. Hec nempe duo teſtamẽta ſunt
velut ſi ſit rota in medio rote.Allegoꝛia fi /
dem/anagogia ſpem/ moꝛalitas caritatem

littera ſimul tria hec docet et edificat.Pꝛu
dentiam allegoꝛia in fide. Yoꝛtitudinema
nagogia in ſpe. Temperantiam moꝛalitaſ

in caritate Juſticiam littera ſub appꝛopꝛi
atione quadam tradit. Sapientia eniʒ cun
ius ſunt filie /ſobꝛietatem et pꝛudentiaʒ do
cet et iuſticiam et virtutem.i.foꝛtitudinem
ait ſapiens. ¶ Queret aliquis quorſũ iſta
et quid obſcurum hoc ſibi velit exoꝛdium
reſpectu thematis huius (¶¶ Nuptie facte
ſunt in chana galilee et erat mater Jeſu ibi
Dicam vt potero diuerſas ſiquidem nup⸗
tias intuitibus mee cõſiderationis oppo⸗
nebat quadꝛuplex iſta ſpecies expoſitiõis
ſacre ſcripture/quaſi tetras virginalis/ſua
dens vna queq; virgo quatinꝰ de ſũis nu

8 pmum et potiſſimum haberet᷑ verbũ
ttera coꝛpoꝛales nuptis
llegoꝛia ſpũales et ſacramentales
Doꝛaluas ſenſulles
nagogia eternales obicctebat.

bilioꝛes eſſe q̃s dũs hodie ſignoꝝ ſuoꝛũ

exoꝛdio/ſuaq; pᷣſentia cũ matre et diſcipu⸗
lis honoꝛans conſecrauit/quarum fuit p⸗/

oꝛ inſtitutio in ꝑadiſo terreſtri:nondũ in⸗
nocentie ſtatu de ꝑdito/quandoꝓphetauit
patriarcha pꝛimus adã ꝓpterea relinq̃t hõ
patrem ſuum et matrem ſuam ⁊ adherebit
vxoꝛi ſue et erunt duo in carne vna et ceta.
er quas nuptias impletur mũdus obe/
iendo pᷣme iuſſioni.Creſcite et multipli⸗/
camini et repleteterram ¶ Dic igitur iupᷣ
dicaturꝰ/quales hodiernè et qualiũ ꝑſõa/
rum fuerint nuptie.et ſi Johes euangeli/
ſte ꝓut opinati funt aliqui qua rõne potu⸗

Dicedat littera coꝛꝑales nuptias bono

itt dici virgo ſi nubere diſpoſuit Curibi fu

erit mater Jeſu que vagari que miſceri cuʒ
ludentibus non nouerat. Cur illic inuita

ti ihns et diſcipuli/quibus ſobꝛietas ⁊ mo

rum grauitas erat amiciſſima/ et quales di
ſcipulos cum nondum pᷣdicaret / habehat.
HNunquid virginalis Marie ſponſus Jo
ſeph interfuit/et ſi non/que ratio/ ſi ſit / cur
tacetur. Cur velut auſtere / reſpondit Jeſ?
matri verecunde petenti et dicenti Vinuʒ

non habent /quid mihi et tibi mulier nonꝰ

dum venit hoꝛa mea. Hoꝛa qualis erat il/
lachꝛiſte tanq;aliqua tu fati neceſſitate te

nerer;. Expone pᷣterea quale fuerivinum
iilud et qualiter exaqua factum.et ſi rubeũ

fuerit iuxta illud.Aque erubeſcunt vdꝛie.

Cur vinum bonum et ita inebꝛiatuũ ꝓpi

nauit conuiuis Jeſus/qui poſtmodũ iuſ⸗
ſit vt non grauarentur coꝛda noſtra crapu
la er ebꝛietate/de qua tamen ebꝛietate loq/

tur hic ad ſponſum architriclinus quaſi ñ

repꝛoberes in conuiuijs ſed ſuaderet Om
nis homo pꝛimum bonum vinum, ponit
et cum inebꝛiati fuerint tunc id quod dete
rius eſt ⁊c Rurſus habet queſtionem ſi nu

Pi Joſeph et Marie fuerint tempoꝛe ſno

tiũ ſolenniter celebꝛate qð vtiq; ſaciẽdũcẽ

videtur. Nõ eniʒz fuit claudeſtinum matri

monium ſed legittimum.itaq; Joſeph p?*
deſponſationem Oarie in hieruſalem pꝛi
mo ſuſcepit eam Poſtmodum in familia⸗
rem conuictum moꝛe gentis ſue ſcðo/dein
tertio poſt annunciationem angelicam io⸗
ſeph ſuper ea ceruficatus a maria et ab an

gelo in ſomnis fecit iuxta tertum euangeli

cum ſicut pᷣcepit ei angelus et accepit mari
am cõiugem ſuum: accepit intellige ritu ſo

lenni nußciarun que acceptio diciturcon
a/ Dequa Mattheus Antequã

uentio illa / De ttheus 1
conuenirent inuenta eſt.non dubium.quĩ

a Joſeph / habens in vtero de ſpirituſacio
NHon quidem ex vteri tumoꝛe cognouit h̊

Joſeph eoꝛum honoꝛe ſaluo qui oppoſi

tum ſcripſiſſe et pinxiſſe videntur.Quid
enim ſcandaloſius apparuiſſet iudeis cõ/
nenientibus ad celebꝛitatem nuptiarũ ma
rieqᷓ; videre tumeſcentem eius vterum?⸗
Seld hec in epla quadam ſuꝑ celebꝛatiõe
virginalis coniugij Joſeph et Marie/la /
tius notata ſunt. Poſtremo q̃re ðꝛ boc ini
tiũ eẽ ſignoꝝ q̃ fec ihs.nũqᷣd antea caruii/⸗
ſe miraculis.nũqͥd ocioſꝰ fuiſſe credeẽdꝰeſt.·

r †

odierna moꝛe iudeoꝝ et pene omnigenti

Bermo factus in die

ien virgo ſẽper ĩtegerrima / quia ſem
er veriſſima/ceteris autoritate pꝛioꝛ qua
vacillante relique non ſubſiſterent/cõqui/
rere ſuadebat hec et ſimilia / dum ſoꝛoꝛ eiꝰ

allegoꝛiapfundiſſimo intelligentie ſpiritu

plena ſubintulit.pᷣferende ſunt/crede mibi
ſpũales ſacr̃ales q; nuptie/q̃ ſunt xpᷣi ſpon

lad ecciam ſponſam/quarũ fit cůuiuium

in templo eccie/cõione panis et vini in ſa⸗
cramento altaris/he fuer̃t initiate in pꝛmo

inſtãti incaruationis in thalamo vterivir /

ginalis/ratif̃icate in inſtanti moꝛtis chꝛi/
ſti ꝑ aquã ⁊ ſanguinẽ et cõſumabũtur ĩ in⸗
ſtanti eternitatis ꝑ felicitatẽ ꝑpetuã VUnde
ſicut res ꝑfectioꝛ eſt q;ᷓ ſit ſignũ eius ſic haſ
nn tias dignioꝛes eẽ q; coꝛꝑales fateri ne
ceſie eſt. Vñ quid dicit aplus de coꝛꝑalib
nuptüs audi. Sacr̃m inqͥt hoc magnũ eſt
ſignũ/ſignũ.i.rei ſacre ſʒ q̃liter et quò:i xpᷣo
dico ⁊ eccia. Yiguratur celebꝛiter hec ðſpõ
ſatio in ſolẽnitate dedicationis timpli ma

terialis/et expmitura Johe in Apocalip.

du dicit ſe viſſe hierln nonam deſceẽgentẽ
celo tãq; ſpõſã oꝛnatã viro ſuo.¶ Qua

liter aũt mr̃ioniũ ade ꝓ ſtatu innocẽtie ſi ũñ

peccaſſet/quõ pᷣterea virginale cõiugiũ io/⸗
ſeph et marie nunq; cõſumatum/pᷣſignaue

rint ſacr̃aliter mrioniũ xpᷣi cũ eccia docere

paratus ſum/dicit allegoꝛia /ſi ⁊ dũ ſtudio

ſitas ſpeculatric familiaris nr̃a q̃ſiuerit ,
n/

Pauſare videbat᷑ allegoꝛia dũ verbũ ſum/
pſit ſoꝛoꝛ eius moꝛalitas pꝛudetiſſima? to
ta ſᷣm nomẽ ſuũ moꝛigera/ſuadẽs comme

moꝛari debere nuptias ſenſuales.Nõ qui

dẽ vt exerceant᷑ ꝓcul hec impietaſ)ſedvt fu

giant᷑ ab hoĩbo/q̃ in abominabili ꝓſtibu⸗
lo cõcupie/⁊ in volutabꝛo luti carnalis fe/
diſſimo ſpurciſſimoq; fiũt/dum cõtrahita

nimalis hõ cũ ſenſualitate ſeu cõcupiſcen /
tfia ſenſuali. Initiat᷑ aũt mr̃ioniũ hoc adul
teriũ in illecebꝛoſa cogitatione. Ratificat᷑ i
conſenſu vero vel interpꝛetatiuo. Conſu⸗

matur in oꝑe voluptatiſ libidinoſe/q̃ feda
eſt/q̃ defoꝛmis feralis ⁊ ſoꝛdida/exoſa tan⸗

dem ⁊ penoſa. Pꝛopterea ſingulariter pᷣce

pit Iſaac Jacob filio ſuo ne acciꝑet vxoꝛẽ

de genere chanaan. Chanaan interpᷣtatur
erubeſcens. Et qͥd erubeſcendũ q̃ſo magis
iᷣa libidinũ vili voluptate cuius ſunt exi⸗
tus odioſi triſtes et amari qui plus aloes
q; mellis habent.Figurathoc nob Amon
qui nimio amoꝛe ſoꝛoꝛis ſue Thomar ſuc
cenſſus/pꝛocuranit eius cõcubitum ſedn

fario ope cõſumato audi qͥd ſeqnit et exo /
ſam habuit eam.ita vt maius eẽt odiũ quo

eam oderat.amoꝛe qͥ eam dilexerat. Fugiẽ

daſ igit doœ tu nuptiaſ iſtas iqͥt moꝛalitai

qm euenit ſꝑ ĩ eis illud machabeoꝝ Con
uerſe ſunt nuptie in luctũ/⁊ vox muſicoꝛũ
in lamentũ.Eccetamẽ qꝙ repleuerũt mun/
dũ ſoꝛdibo ſuis qm̃ coꝛrupit oĩſcaro viã ſu
am ita vt q̃ ĩ aꝑto ⁊ q̃i occulto fiũt turpe ſit
dicere ita vt vix etia in cõfeſſiõe poſſint ex⸗

toꝛq̃ri niſi obſtetricãte manu dñi coluber

toꝛtuoſus extrahatura coꝛde. Cur em̃ ʒo⸗/

doma interpᷣtat᷑ muta:niſi qꝛ mutos ſiñ cõ
feſſione cõſueuit pᷣcipitare in ſtagnum ſul
phuris ardetis/cuius fumus toꝛmentoꝛũ
aſcẽdit in ſecula. Has a puero nuptias ſoꝛ
didas libidinis/execratus Anthoniſuſpi

rauit cũ ppᷣ. Quis dabit mibi pẽnas ſic co
lübe et volabo ⁊ requieſcã.Ecce elongaui
fugiens ſecure ſane ſicut ioſeph ꝓcacem fu

git egiptiã et manſi in ſolitudie. Ad bãc

de Anthonij ſolitudine cõmemoꝛationem

q̃ totiẽs in anagogicos raptus eſt mẽt ex/⸗
ceſſuſ exoꝛſa ẽ qrta ſoꝛoꝛ anagogia nil moꝛ
taleſonãs ⁊ diuinã in facie mõſtrans oꝛigi
nem. hec ad celeſtia libꝛãs oculoſtracto ex
imo pectoꝛis deuoto ſuſpiria / ſuggerere⸗
mihi videbatur ⁊ dicere Eya qͥd heſitata⸗/
nimus tuus/qͥd vacillat dubius/an in pᷣo
ribus nuptijs vel in meis plus hẽat inſiſte

re ſermo tuus Centũ tenenuptias meas e⸗

ternales eẽ deqboin matheo Venit ſpõſus
et q̃ ꝑate erant intrauerũt cũ eoad nuptias

Etclauſa eſt ianua Et in apocał.Gaudea

mus et exultemus ⁊ demꝰ glam deo qꝛ ve⸗
nerũt nuptie agni/etvxoꝛ eius pꝛeꝑauit ſe

et datũ eſt illi vt oꝑiat ſe biſſimi ſplẽdẽs et
candẽs /biſſimũ eni iuſtificatiòes ſunt ſan
ctoꝝ.Sequit᷑ beati qͥ ad cenã nuptiarum

agni vocati ſunt. Audi tu recogitas⁊ ſuſpi

ra.audi ſuſpenſus coꝛ ad celeſtia exemplo

Zutboni cumne interpᷣtatio ſonat ſurſum
ed qͥ ad cenam em̃ agni vocati

tenens. Deg
ſunt.ita vere beati ſi tamẽ vocat venire vel

noõ tardauerint vt fatue virgies vel nõ cõtẽ
pſerint ſicut illeqͥ emerat villã mũdaneva/

nitatis.alter iuga boũ terrene curioſitatis

alter qꝛ duxerat vxoꝛẽ de q̃ nũc ſoꝛoꝛ moꝛa

litas loq̃bat᷑ peſſima/q̃ ẽ ↄcupiĩa carnal vo
luptatis. ¶ Ita ẽꝑ meaſielſubimulit c
feſtim moꝛalitas vt erat acris in vicia) hec
carnalis voluptas peſſima eſt meretrix.
.EFigurat enim Dalida, ſedutrix que

S

E –

—
—

— ☛ =

—

N
1
t
ſile
gl⸗

48
dA
uut.

ſampſonẽ accenſum et debilitatũ tradidit
hoſtibus philiſteis/ac relicto eo ꝑfida /ꝓti/
nus copulata eſt alteri viro. J.nunc igitur
et ſpero fidem aliquam in tali cõiugio car⸗
nalis cõcupiſcentia contrahit ad interituʒ
Ded neq; ibi ſecurũ eſt ſed execramentuʒ
id eſt execrande rei ſiguum ſcʒ adheſionis⸗

BGancti anthonii

anime cũ demone / neq; ꝓles deniq; quoni

am qui tenet eam iuxta verbũ Job paſcit
ſterilem que non parit. Poꝛro deticit vi⸗
num deuote cõpunctionis in nuptijs eius
quia non eſt mater Yeſu ibi.neq; vocatur
Jeſus cum diſcipulis ſuis ad eas / ſed nec
vocatus intereſie dignaretur.nimirũ ſi fu
git eas Anthonius. Koguchar hec mo
raliras dum viſa eſt anagogia parum per
ferre meleſte ꝙ ſuam de nuptijs eternalib⸗
oꝛationem interruperat. Mox etiam litte
ra.moxet allegoꝛia contendere parabant.
(vt ita loquamur humano moꝛe)altera al⸗
teram pᷣueuire/locutura pus vnaqueq; de

nuptijs ſuis integro ꝓfecto q; ſermone.
Tunc ego quieſcite pᷣcoꝛ interim vos ger⸗

mane dinineq; ſoꝛoꝛes Nolite tumultuari
nolite cõtendereine foꝛtaſſis dicendoꝝ oꝛ
do turbetur.nihil egre tuleritis/ſatꝭ id mi⸗
hi fuerit hactenus vos reuelaſſe oclos me

os vt conſiderarem mirabilia de lege dñi⸗

Animaduerto quippe velut vnã eſie faciẽ
omniũ veſtrum/qm̃ nuptie tue coꝛpoꝛa⸗
les o littera ſignificant et ſacramentales ec
cleſie.et ſpũales gratie.et eternalis gle. Ex

quarum pulcerrima puritate patet execca⸗

deteſtatur moꝛalitas. Rnrſus allegoꝛia
manuducit ad anagogiam etad viranq; li
tera moꝛalitaſq; ſubſeruiunt Gimilitervi

tio nuptiarum ſenſi n nhten iure ſuo

dere eſt in ſuyulis faciebus veſtris. Relu/

cet attñ peculiariter in littera/ſacies homi
nis qm̃ ſolus inter animalia/litteris et hy⸗
ſtoꝛijs vti nouit Relucet in allegoꝛia faci/
es leonis ꝓpter foꝛtitudinem illius quã edi
ficat fidei.nonne leonina tibi videtur iſta

foꝛtitudo que vincit mundũ/hectamen eſt

victoꝛia que vincit mundũ fides noſtral
Relucet in moralitate facies bouis ꝓpter
temꝑantiam ⁊ domahilitatem laboꝛoſam
quam docet mos: Relucet tandem ĩ ana/

gogia ꝓpꝛijſſime facies aquile ſuꝑemineni

uoniam edocet ꝑ ſpem ad celeſtia leuare

ſurſum coꝛda. ¶¶ Comp̃ſſa eſt his auditis
ſoꝛoꝛia quelibet diſceptatio filiaꝝ ſacre ſa

pientie qſueſunt quattuoꝛ exponẽdi ſcri /⸗

pturam ſacrã modi/Age inquiũt vtere de /

inceps ꝓ arbitrio tuo nobis oĩbus ⁊ ſingu

lis aberit liuoꝛ omnis.neq; ſuboꝛiet᷑ mur⸗
mur vlluʒ. Deduc vt libuerit verba thema
tis tui.Nuptie facte ſunt in chana galilee.
et erat mater Jeſu ibi. ſa⸗ ego pꝛẽs ſapi
entiſſimi.p.oꝛthodoxi et honorabiles do⸗
mini decreui mecũ plus dereliquo pꝓcedere
iuxta doctrinam allegoꝛie:que quõ creden
dum eſt inſtruit ex his qᷓ littera rradit eẽ ge
ſta. Mouet pᷣcipue conſideratio ſacriſacti
huius generalis cõcilij repñtantis ecciam
quã in fide deſpõſauit ſihixpᷣus.De quo
Johes baptiſta qͥ habet ſpõſam · ſpõſus ẽ
ſiguratus in ſole qui eſt tanq; ſponſus ꝓce
dẽs de thalamo ſuo Hic ſpõſus oĩandidit

olĩa reꝑabit ꝓpter cõiunctiõzʒ nuptiarũ iſta

rum Ham ꝓpter nos homines et ꝓpter no/⸗
ſtram ſalutem deſcendit de celis. Pꝛopter
quã et alias rõnes.dictus eſt etiam a phᷣis
homo finis omniũ ſub deo. Initiantur
autem he nuptie ꝑ grãm fidem ⁊ ſpem inpᷣ

ſenti de futuris bonis. Ratificantur ꝑ ade

ptiõem pᷣme ſtole in aiabus ſanctis.Con/⸗
ſummabuntur in die noniſſimo ꝑ poſſeſſi
onem ſtole duplicis anime et coꝛpoꝛis.
Ael dic aptius ꝙ matrimonium iſtudiini⸗

tiatum eſt in pꝛomiſione facta ſanctis pa/
tribus. Hinc dicitur in Apocalipſi ꝙ ag⸗

nus occiſus eſt ab oꝛigine mundi,. Ratifi⸗
catum fuit in incarnatione quando verbũ
caro factum eſt. Conſummatũ in paſſiõe
poſtq; chꝛiſtus dixerat Conſummatũ eſt.
Vnde Augꝰ Nubit ſponſa dum ſponſus
moꝛitur/vigurat hoc Ena de Ade doꝛmi

entis latere foꝛmata. ¶ Petet aliquis qua

lecouiuiũ hũt he nuptie: Habẽt qſi pꝛan
dium matutinũ in còniuio euchariſtievbi
eſt vinũ anime puriſſimũ ſanguis xpᷣi con
uerſione mirabili. Unde Dauid exultabũ
dus in figura gloꝛiabatur paraſti in ↄſpe/

ctu meo menſam Sequituret calix meꝰ in

ebꝛians quã pᷣclarus eſt. Habent cenaʒ ve
ſꝑtinam indeficientem in conuiuio celeſtꝭ
gloꝛie vbi beati ſunt pꝛout allegauit ana⸗
gogia qui ad cenam nuptiarum agni vo⸗
catiſunt. Confoꝛmiter hoc ad legiſperituʒ
dicentem chꝛiſto. Beatus qui comedit pa

nem in regno dei. vbi etiam vinum bibe /

tur nouum teſte chꝛiſto.dum toꝛrente vo⸗
luptat tue potab eos dũe Mergebat me
ditatio coꝛdis mei allegoꝛia duce lati diſſe
rere ð nuptijsiſtis eccie ob ruerẽtiã buius

ſacroſancti generalis concilij.dum afffuit
ſtudioſitas ſpeculatrix vna ex ancillis ſapi
entie/familiari dilectione ſibi gratiſſima/
Hoec tota videbacur alacris et leta eaʒ qp/
pe nouiter introduxerat Rex et Architri⸗
clinus in cellam vinariam. de qua pꝛo⸗
clamans inuitat ſapientia/bibite amici et
inebꝛiamini cariſſimi. Iſtic biberat ſtudi/⸗
oſitas ſobriam ebꝛietatem ſpũs/que moꝛe
ſuo multa conquirens / nominatim ſuper
his nuptijs hodierne diei nunca lr̃a nunc
ab allegoria.nũc a moꝛalitate.nüc ab ana
gogia in modum tetralogi. 0* tetit tan
dem magis quoniam ita me velle conſpe/
xit in allegoꝛia.cui verbum dirigens dicĩ/⸗
quit o doctrix optima. Pꝛimum qbus ad
oꝛnata eſt dotibuſeccleſia ſponſa a chꝛiſto
ſponſo ſuo. Deinde qualis eſt habitudo
chꝛiſti ſponſi ad eccleſiam ſponſam. Rur/⸗
ſus viceuerſa qualis eſt habitudo ſponſe
buius ad ſponſum ſuum.etad eius vicari
um quem appellamus ſummũ pontificeʒ
Amplius quarto/qualiter ⁊ qᷓ; vtiliter deꝰ
carnale cõiugium voluit huius ſpiritualiſ
ſignum eſſe. BSubinde quo pacto moꝛał
eccleſia ſpũalem ſignificat/ſicvtmutuas ſi
bi laudes et nomina communicẽt. Demũ
ſexto/quibus modis et locis ſacre ſcriptu/
re figurantur he nuptie chꝛiſti ⁊ eccleſie
Quibus expeditis pergã ad reliqual Ue
rum recte ammones o religioſa deuotio/ce
lebꝛitas eſt hodie gloꝛioſiſſimi et toto oꝛ/
be famatiſſimi patris Anthonij cuius vi/
tat tot admirandis oꝛnata virtutibus ful
ſit vt magna ſit inſtitutio magnum exem/
plar et foꝛma bone vite⁊ fidei Anthoniuʒ

ſcire quis fuerit. Quamobꝛem interſeras
pꝛecoꝛ non dicam omnia(hec itaq; fieri ne
quit)ſed vel panca laudum ſuarum pꝛeco

nia/vt in tali filio gloꝛificetur mater eccle/
ſia in cuius mirificationem manifeſtauit
gloꝛiam ſuam/chꝛiſtus ſponſus eccleſie.
Habetſcio littera geſtoꝛum ſuoꝛum que⸗

ſtiones non inutiles nec infimas.quas pꝑ/
ſcrutura ſum ego ſtudioſitas ſi et dum vac
canerit.ſicut de comparatiõe vite ſolitarie
et heremitice cum laudibus ſuis ad ceno/
bicam/et vite actiue ad contemplatiuam.
et pꝛelatice ad religioſam. Si beatus An
chonius ſacerdos fuerit. Si ſubiectus in

oꝛdine hierarchico pᷣlatis maioꝛibus⁊ mi

noꝛibus ſicut radere videtur Dyoniſius
in eccleſiaſtica hierarchia. Habet pꝛoinde

dubium ſi diſcrete ſumitur heremi ſolitu /
do in feruoꝛe nouitio qui eſt ſicut vinũ no
uum ſina ſpiraculo Hec euim repꝛobaſſe
videntur ſancti patres/quoniam plurimũ
habet hec vita ſolitaria aduerſarie ⁊ impu

ghatoꝛie tentationis/pꝛout ex his qᷓ paſ/

ſus es didiciſti o athleta ſtrennuiſſime ſa /
cer Anthoni Nunc in flagellatione etiam
yviſibili demonum. nunc in milieĩſidijs a/
ſtutiarum ſuarum /ſuper quibns aſtutijs
infallibiliter agnoſcendis ⁊ diſtinguendis
ſi dabilis eſt ars certa dignum eſt inquiſi⸗/
tione.Habet rurſus queſtionem lr̃a de hy

pocẽtauris et ſatpꝛis Satyꝛi ſunt qͥ pedes

habent capꝛinos.frontem coꝛnutaʒ nares
aduncas.hos inueniſſe memoꝛatur beatꝰ
Anthonius dum ad viſitatione; pmi be/

remite Pauli ſolus pergeret per vaſtam il

lam heremi ſolitudinem.dij fuerint vel be
ſtie et monſtra heremi.vel calodem ones/
aut cacademones iuxta platonicoꝝ locu/
tionem.authomines.ſuadetur hoc vlti/
mum/quoniam ipᷣi ſtridoꝛe quodam fren/
dentes ſe in chꝛiſtum credęxe cõfeſſos hie/
ronimi refert narratio.¶ Sed his interiʒ
et ſimilibus ſileutio pꝛeſſis queſtionibus/
illo pergas oꝛo quo ſctificata es oꝛdine/o
allegoꝛia.Quod annuẽs ipa/delectoꝛ in/⸗
quit impꝛimis o ſtudioſitas cultrix ſapien
tie.ꝙ fidem.q religionem. ꝙ deuotionem

tuam.qꝙ ʒelum ſciendi ſedula monſtras.ni

hilominus q; ana ſit hoꝛa loqueudi videſ
Expediam de ꝓpoſitis quãtum dabitur
Reliqua vero que iam apud medictata te/
neo ſcriptis interſeram. ¶ Habet igit᷑ pꝛi/⸗
ma queſtio tua quibus adoꝛnata eſt doti/
tibus eccleſia ſponſa a chꝛiſto ſponſo ſuo:

Et dotes offerunt in munereꝰ· Offen ſe

dos iugis fecunditatis.ita vt non deficiat
vſq; in finem generatioſſua. Jurauit hoc
chꝛiſtus. Amem quippe dico vobis nõp⸗
teribit generatio hec donec omnia fiant lo
quitur de apoſtolis ⁊ diſcipulis quibus et
aſcendens in celum dixit. Ecceego vobil/
cum ſum vſq; ad conſũmationem ſeculi.
gor altera eſt plenarie poteſtatis tan/
te ſiq

uidem ſi credis Auguſtino quanta

habet ſponſus ſuus et q́ʒtam decuit ⁊ vtile
fuit habere talem ſpõſam iure nuptialis co
pule. ¶ Habet licet ſummus pontifex ple
nitudinem poteſtatis eccleſiaſtice ſubiecii
ue oꝛdinatiue regulatiue et ſuppletiue ſu⸗
per ſinglos de eccianihilomin?ꝰ habet ec

–☛ = E —

4
in
Pn
ris
ndis
niſi⸗
ehy
des
res
1
/
ni
lbe
es
c
nfren
osdir
nun 7
Ulne
heo
Win
in

Bancti

cleſia ſynodalr ogregata plenitudinẽ ptãtꝭ

ẽt ſuꝑ papã oꝛdiuatiue reglatiue ⁊ ſupple
tiue qᷓ verba quõ ſint accipienda tractatu/⸗

lus quidam nuꝑ editus pandit.qui pꝛodi
et in publicum magis ad examinationem

q; determinatiõem/magis q; ad elucidatõ
nem veritatis q; oſtentatiõem vanitatis.
qᷓ;uis vltra multiplicare ̃mones qͥd opus

eſt ſuꝑ ea veritate/cuius deciſio clariſſima
ſolidiſſima q; factaeſt ꝑ hoc ſacrũ conciliũ

cui nõ licet obniti/nec ipſam in argumen⸗
ta deducere/qm̃ diſputationũ ⁊ argumẽta
tionũ ⁊ euaſionñ friuolarũ nullus vnq; eſ
ſet finis/ſʒ caſus aſſiduꝰ ĩ erroꝛes aſſurdos
inſanoſ impios Were ⁊ graniter eccleſia⸗

ſtes intonuit qꝛcito nõ pꝛo fert᷑ contra ma

los iuſticia.filij hoĩm abſq; vllo timoꝛeꝑ⸗
petrãt mala. NHunqͥd nõ iõ ſacre huiꝰ ſyno
di cõſtañ :impugnantur iudicia que ſic ha
bent.
legitime cõgregata generale cõciliũ faciẽs.

et ecciaʒ catholicã militãtem repñtãs/ptã⸗

tem a chꝛiſto immediate hʒ/cui qlibet cuiꝰ
cũq; ſtatus vel dignitat etiã ſi papalis eci
ſtat obedire tenet᷑ in his q̃ ꝑtinẽt ad fidem

et extirpatiõem dicti ſciſmatis/ac generalẽ

refoꝛmationẽ eccie dei in capite ⁊ in mem⸗
bꝛis. Item declarat ꝙ quicunq; cuiuſcun
q; ſtatus vel dignitatis etiã ſi papalis exi⸗

ſtat/qui mandatis ſtatutis ſeu oꝛdinatiõi⸗

bus aut pꝛeceptis huius ſctẽ ſynodi ⁊ cuiꝰ
cunq; alterius cõcilij generaliſ legitime cõ
gregati ſuꝑ pᷣmiſſis ſeu ad ea ꝑtinentibo fa

ctis vel faciendis obedire cõtumacitercõ⸗

tempſerit.niſi reſipuerit cõgigne penuẽtie
ſubijciatur ⁊ debite puniat᷑ etiã ad alia in⸗
ris ſubſidia . opꝰfuerit recurrẽdo li Huic
veritati fundate ſupꝛa petram ſacre ſcriptu
re quiſquis a ꝓpoſito detrahit cadit in here
ſim iam damnatam/quã nullus vnq; the⸗/
ologus maxime ꝑiſien.⁊ ſanctus aſſeruit/⸗

vidi nuꝑ ſctm̃ Thomã ⁊ Bonauauẽturã

hic reliquoꝝ libꝛos nõ habeo/dant ſupꝛe
mam et plenã ſummo pontifici ptãtem ec⸗
cleſiaſticam /recte pꝛoculdubio.ſed hoc fa
ciunt in comꝑatioue ad fideles ſingulos⁊
ꝑticulares eccleſias.Dũ aũt comꝑatio fa⸗
cienda fuiſſetad autoꝛitatẽ eccie ſynodali⸗
ter congregate ſubieciſſent papam ⁊ vſum
ptãtis ſue.eidẽ eccie tanq;ᷓ matri ſue cuius
legem dimitti nõ debere tradit ſapiẽs.tan
qᷓ; pᷣterea regule vel legi directiue ⁊ regulati

ue infallibiliter cui ſe ſubmittere tenet om

nis frater peccabilis de eccleſia/cuius au⸗

ꝛimo declarat ꝙ ipſa in ſpũſctcõö

ctoꝛitatem ⁊ iudicia ſi non audierit frater.
quilibet etiam papa/qui nobiſcum dic pa
ter noſter/audiatur quid iuſſerit omni ca⸗
tholico chꝛiſtus / ſit tibi inquit ſicut ethni

cus et publicanus.i.excõmunicatus. Vle⸗

rum hac hactenus.alias plura ſi dabit᷑.
Dotauit inſuꝑ tertio ecciam xpᷣus/am⸗
pla tempoꝛalitate/ nolens eam oppꝛobꝛio

ſe mendicitanti ſubdttam eſſe/neq; contẽ⸗

ptui/abſit Vera ſit illa pᷣdicatio ꝙ mẽdici
tas eſt ſolum vel pᷣcipuum medium fecun/⸗

i0

dandi ecciam/per ſemen verbi dei/quia di

uitie inquit ſuffocant ſemen verbi. Hõ vti

qʒ diuitie que coꝛpoꝛales ſunt ſed cura di⸗

uitiarum nimia pungeus ⁊ lacerans.adu⸗

latrix et ambicioſa que ſi cadat in mend ici
tatem nõ aliud teſtimonium q; 4 periẽtie

mentiri neſcientis exquiratur. i/Quid qr
to ꝙ dotata eſt eccleſia in filijs ⁊ in edifica⸗
tionem coꝛꝑis ſuitot ſacramentis tot vir⸗
tutibus moꝛalibus et theologicis/ tot do/
nis/tot beatitudinibus/tot fructibus ſpi⸗
ritꝰ/tot gratijs gratuitis a ſpirituſctõ ſuo
diſtribuente vnicuiq; pꝛout vult Nam ali
os quidem dedit apoſtolos.alios pꝛophe⸗
tas. ¶ Adde quinto ꝙ affert ad nuptias
iſtas vnuſquiſq; filioꝝ ferculum ſuũ/ſym/
bolum ſuum et encenium ſuum pꝓut iocun
do ſatis nec inutili ſtudio deſcripſiſſe legi
tur Cypꝛianus de nuptijs ſacre ſcripture.
Sed hanc vnam pꝛo pᷣſenti inuenimꝰdo
tem/qᷓ ꝓpoſito nr̃o et euangelio qð tracta
mus/et Anthonij laudibus videturaccõ/
moda.Hec dos eſtvini bonitas.triſtes cer
te viderentur nuptie/ſi vox iſta iugiter in/⸗
ſonaret. Vinum non habent Nolurit hoc
ſponſus eccleſie chꝛiſtus/ſed aquam con⸗/
uertit iu vinum.et manifeſtauit gloꝛiã ſuã

At vero paruam hanc nec reputandam

foꝛtaſſis eccleſie dotationem.ſed bibulam
et ridiculam exiſtimabis o ſtudioſitas / ſi
vel neſcieris vel non aiaduerteris pꝛecio/
ſiſſimas vini de quo loquimur pꝛopꝛieta/
tes.Neq; enim de vino materiali quod in
ebꝛiat⁊ ĩ quo eſt luxuria litteraliter hic loq̃
mur.De quo Sapiens / multos extermi⸗
nauit vinum. Sed ſpirituale ac theologi⸗
cum vinum intelligimus pꝛoꝛſus optimũ
iocundiſſimum et ſanatiuum.hoc eſtvinũ

ſacre ſcripture ad quod iuitat ſapiẽtia Ve

nite inqt comedite panẽ et bibite vinum.
cꝰ vini foꝛtitudinẽ ex effectibo ſuis q̊s decẽ

Bermo in feſto

inuenimus poſitos in Eſdꝛa ſi miſtice lo
qui libuerit colligimus Vbi pꝛimus triũ
iunenũ dixit foꝛte viuũ ⁊ q;uis ſubdiderit
alius foꝛtioꝛ rex/et tertius foꝛtiſſime muli
eres. Veritas ta men eſt que ſuꝑ oĩa vincit
pᷣcipue veritas fidei de qua Johanes hecẽ
victoꝛia que vincit mundũ fides nra Vin
cere mundũ ꝓfecto non eſt parua victoꝛia
Sancti vero ꝑ fidem vicerũt regna/foꝛtes
facti ſunt in bello/caſtra verterunt exteroꝝ
Extqm ꝓut antea notatum eſt / dies ho
die celebꝛis agitur de gloꝛioſiſſimo matriſ
eccleſie filio/beatiſſimo anthonio / victoꝛe
ſtrẽénuiſſimo. Placzʒex oꝑibꝰ eius qᷓ tradi⸗
dit nobis littera/que pᷣterea moꝛalitas no⸗
uit et docuit/quetaudem anagogia ꝓfecit
ducens eum ſuꝑ excelſa.placet inq; etiã ex⸗
emplũ inducere ꝑ ſe ſufficiẽntiſſimũ etiam
ſi aliud deeſſet quo foꝛtitudinem vini huiꝰ
ſacre ſapientie cõcludere fas nobis eſt.
¶ VFoꝛ ſitan inquires vnde beatiſſimꝰana
choꝛitarum Anthonius/habuit vinü tale
qui litteras non didicit. Reſpondet Augꝰ
pꝓhemio de doctrina xpᷣianaſ/q non ex ho⸗
minibus neq; ꝑ humanũ litterarũ ſtudiuʒ
hauſit üllud/ſed diuine reuelationis infuſi
one ſibi collatum eſt. Cuius odoꝛ vini mi
niſtratus ꝑ litteram geſtoꝝ ſuoꝝ/ quid in
Auguſtino fecerit accipe/ Inebꝛiauit qͥp⸗
peeum pia ſobꝛietate ꝙ mox in virũ alteꝝ
mutatus eſt/et fugitab eo ſolicitudovite pᷣ
terite/tandem velut luce quadam ſecurita⸗
tis infuſa/poſt egeſtum toꝛrẽtem lacrima/⸗
rnm/ ſolidatus eſt iu ipᷣa lege chꝛiſti. Dice⸗
bat quid agimus:ſurgunt indocti ⁊ celum
rapinnt/nos gũt cum ſcientijs noſtris ſiñ
coꝛde ⁊c.¶ Quiſquis igitu r recogitat ad

miratur ⁊ gaudet auguſti tibitraditũ o ſan
ctiſſima mater eccia.Gaudeat opoꝛtet⁊ cõ

gratuletur ⁊ gratias agat Anthonio Qua

re:qm̃ ipᷣe tam eximiũ et pᷣclariſſimũ docto
rem Auguſtinũ tibi dedit.⁊ hoc ꝓpter teſta

tiſſima ſicut idem Augꝰ. loquitur in con⸗

feſſionibus ſuis/eiuſdem Anthonij mira

cula ꝓpter admirabilẽ inſuꝑ vite ſanctita⸗

tem.qꝛ deniq; cõſiderauit dotes varias ec

cleſie in hoc vno collectas fuiſſe.qᷓles no⸗
uem enumerat Aplus ad Coꝝ HH
ſapiẽtie/ſermo ſcietie.fideſ/gratia ſanitatũ
opatio vᷣtutũ in demonijs eijciẽdis ꝓphia
diſcretio ſpirituũ/genera linguarũ/interpᷣ
tatio ſermonũ/⁊ in epla pñtis dñice ad Ro

manos ſumũtur decẽ ⁊ octo/qm̃ fuit An/⸗

thonius tribuẽs ĩ ſimplicitate/pᷣſidẽs ĩ ſol
licitudine/miſericos in hylaritate/diligẽs
ſine ſimulatiõe/odiens malũ/adherẽs bo⸗
no/caritatem fraternitatis diligens/ hono
re ceteros pᷣueniens/ſollicitudine nõ piger
ſpũ ferueus/dño ſeruiens/ſpe gaudens/in
tribulatione patiens/oꝛationi inſtans/ne
ceſſitatibus ſctõꝝ cõicans.ſ.ſpiritalibo/bho
ſpitalitatẽ talibo ſectãs apud fres ſuos. Be

nedicẽs ꝑſquẽtibo bñdicens ⁊ non maledi

cens.gaudens cũ gaudẽtibo.fſens cũ flenti
bus.nõ alta ſapiens ſed humilibo cõſenti⸗

ens. Hec oĩa oꝑatus eſt vnus ⁊ idem ſpũs
in Anthonio quẽ figuraliter vidit Johes

in apocalipſi filiũ eccie raptũ in celum a fa
cie dꝛaconis/de qua quidẽ eccleſia pᷣmittit
ſignũ magnũ apparuit in celo/mułier ami
cta ſole iuſticie/⁊ luna totius mutabilitatꝭ
ſub pedibeius/et in capite eiꝰ coꝛona ſtel⸗

larum. xij. que ſunt vel.xij.apli /vel. xij. arti

culi fidei / vel vniuerſitas gratiaꝝ /Libz
hic exclamare felix iſta dies tanti patris an
thonij in q̃ natus eſt olim illuſtriſſume me
moꝛie Philippus dux quondã burgũdie
pꝛinceps pacis pꝛudentiſſimus/memoꝛã
dqus cũ reuerenti ſemꝑ ſuſpirio.nedũ mihi
ſed toti gallie.ĩmo et eccie.pᷣdicaui ſepe nu
mero pariſius in hac die natiuitatis ſuedi
cens inter cetera/diem hanc celebꝛem eſſe/
ſibi debere non.qꝛ natus erat in mundum

filius ire de matre que cõcepit eũ in pecca⸗

tis/maledicẽda potius exemplo Job ⁊ Je
remie. Recolenda vero dies hec qꝛ baptiſ⸗
mi regeneratiõem qꝛ natus eſt denuo me⸗
ruiſſet.qꝛ rurſus patronum talem ett antũ

uotione dñs deus noſter ofuerit tibi
tunc et nunc tua hec deuotio pnceps illu/
ſtriſſime ad ſalutem anime ꝑpetuam. Pꝛo
fecerit tnſuꝑ ad inclite pſteritatis tue bo⸗
num ⁊ acceptum deo ſtatum Sic opto. ſic
pᷣcoꝛ atq; deſidero. ſine fictionis aut adu⸗
lationis ſpũ teſtis eſt ĩ celo iudex meus co⸗
ram quo eſt omne deſideriũ meũ/ſcis quo/
niam ita mihi ſum cõſcius in veritate.per
eat ergo falſitas et veritas vincat.veritatẽ
enim vinci falſitate/peſſima ẽ victoꝛia/vñ
et ſi iubet ꝓximũ diligi deus ſicut ſeipᷣm/ qͥ
vero diligit iniquitatem odit animam ſuã
et ſeipᷣm/ conſequens eſt ꝙ ille pxrimũ odit
qui iniquitatem in eo nutrit ⁊ diligit/ꝓut
vidit philoſophꝰ in ethicis tollens omnẽ

quaſi kenabenanalate oin ſui de /

ab impio amiciciam / etiam cum ſeipſo.

s
0
no⸗
e
En
de
lohe
.e
faledi
ſenri
un
pus
hes
laſfa
itnif
ami
litat
Aſah
arn
!
wom
mene
üdr
nonvi
linh
enn

Bancti anthonii-

¶ Sed videat vnde captus eſt ſermo do⸗

ceamus foꝛtitudinem vim ſacre ſapientie
ex effectib q̊s oꝑatum eſt ĩ Anthonio:ita/ .
q; dicit᷑ in Eſdꝛa ꝙ ſeducit mentem.i.ſeoꝛ⸗
ſum ducit. hoc nunqͥd nõ in Anthonio ꝑ/

ſpicue monſtratũ ẽ. dum ad vnicam euan

„7 „ „ „ —

gelici vini pᷣguſtatiõem ad vnã vt ðꝛ gut/
tam ſi vis ꝑfectus eſſe vade et vende omia

que habes ⁊ da pauperibo/ipᷣe ptinus a ter

renis ad ſpuũalia/ab imis ad ſumma/a viſi

bilibus ad inuiſibilia/a caducis ad eterna
ſeoꝛſum ductus eſt/qm̃ ſedens in ſolitudi⸗
ne leuauit ſe ſuꝑ ſe viq; adᷣo vt viuẽs doeu

erit non eſſe ꝑfectam oꝛatiõem quenon ita

raperet᷑in deumqꝙ ſuijpᷣius nequaq; memi

nerit. Nonne bona tibi videtur ⁊ optanda
mentis hec ſeductio/hec ſeorſuʒ ductio/qᷓ;
inducit ſapientie ſacre vinũ radidit ſuꝑ
bac m̃tꝭ ſeductiõe doctrias ꝛiduſtrias diui

nus dyoniſius in de miſtica theologia/me

moꝛabile eſt id qð littera refert/de Antho⸗

nio qui occurrente ſole faciem vertebat ad
oꝛientem vbi tamdiu fixus ſtabatſuſpen/

ſus mentem ad celeſtia/quouſq; ſol oꝛiens

feriret radijs oculos eius/qð Anthonius

gogia ſoꝛoꝛ noſtra/qm̃ ea duce cernebatin

pu lucem/ dequa Boetius hanc quiſqui
poterit notare lucem candidos phebi radi

os negabit. ¶ Sequitur alter effectus vi⸗

ni nuptialis ettheologici/qꝛ reg ⁊ oꝛpha⸗
Item ſerui ⁊ liberi/pauperis et diuit: Tol

litur hic acceptio ꝑſonarũ qꝛ puſillũ ⁊ ma⸗

gnũ fecit deus.Nunquid ſoli diuitesaaan

geliʒantui.euangeliſantur etpauperes yn

ge in Heſter iſuptijs. dabatur vnicuiq; vi

nũ m magnificentia regiam/ non iuxta di
uitias ſedentium vel pauꝑtatem Eſt au

cem vanitas aliqua mala vt ibi vani ſunt
omnes homines in quibus non eſt ſapien
tia dei.hanc non affert ſed tollit ſapientia /
et addit vanitatem laudabilem que exbu/
militate fundatur.quemadmodum tu felir

heremi cultoꝛ ⁊ incola Anthomi/ſuperfu⸗
ſus hoc vino ſapientie tete reputaſti quaſi
nihilũ ⁊ inane in cõſpectn diuine maieſta
tis / ex cõſideratione ꝓpꝛie fragilitatis dicẽſ
cũ põ.Ego ad nihilum redactus ſum/ꝛite

——

rum ſubſtãtia mea tanq; nihilũ eſt ante te

Beata pꝛoꝛſus etrara vanitas hmõi⸗ quã

docet tradit ⁊ efficit ꝑ viuum ſacre ſcriptu

re ſummus pincerna chꝛiſtuſ Diſcitea me

*

„½

10

quia mitis ſum et humilis coꝛde. Alion

euenit illud de marie cantico Diſperſitu

per bos mente coꝛdis ſui.Eſt auteʒ bec bu

miluas parens diſcretionis ⁊ cuſtos/dum
non ꝓpꝛio quaſi vano/ſed ſanctoꝝ patruʒ

credit iudicio. De qua diſcretione ſaluber
rimum eſt Anthonij documentum conclu

ſum exmutua patrum collatione q ipa eſt
directrix auriga q; virtutum/qua derelicta
virtutes cetere/vix aliud oꝑpant᷑niſi pcipi/

cium caſum vel interitũ. Hinc eſt illud an⸗

thonio iſnm celitus oꝛaculũ/dum aſpi⸗

clens mirabiles mũdi laqneos exclamaſſʒ
Domine quis euadetillos:reſponſum eſt

r Dequitur

humilitas/ etlbauu nel Ge „Zn,/
im

miliatus ſum et liberauit me!
tertius effectus vini qð loqui ;/omnem
mentem conuertit in ſecuritatem ⁊ iocũdi

tatem/ iam id ipᷣm in Auguſtino memini

mus hoc in Anthonio tradit littera fuiſſe/⸗
quem non pᷣus cognitum nouiter aſpiciẽ

res agnoſcebant inter ceteros patres ex ꝗq⸗
dam angelica vultus iocunditate/2 frontꝭ

4

rer madijs oculos eius, honius oculox q; ſerenitate quemad modũ cerne/
moleſte ferens qͥd impedis o ſol mentẽme can
am celeſtia cõtemplari teſtis eſt huius ana

1

„

reęeſt carnaliter/q bomo potusvino bono

fit hylarioꝛ atq;

rea iubet in miſterio ſalomon merentibus
ſticia ſunt dari vinum.

et his qui in tri

erIas atc iocundiox/zvt apud comi
cum eſt viderur aquile iuuentus/ Pꝛopte

NMuo circa ſubdit᷑quartus effectus/non

meminit ⁊c. nõ meminit omnem triſticiaz

et debitnm. Ouo pacto ſic:certe quoniam

„7

vinum ũlud letificat coꝛ hominis/x exa?/
mare facit cum ꝓpheta ᷣm multitudinẽ do

loꝛum in coꝛge meo cõſolationes tueꝑ vi
nũ ſopientie / letificauerunt animam meã.
Sed quid de debiti memoꝛia vex exacto⸗

rio: Audiaturdñs ad Job miſtice loques
deſolitario/ qualiumpater duxet velut ini
tium fuit Anthoniuſ/ loquitur ſub onagri
ſimilitudine.Quis dimiſit onagrüſun li

berum et vincula eius quis ſoluit Culde

di in ſolitudine domũ et tabernaculũ eius

in terra ſalſuginis / cotemnit multitudineʒ

ciuitatis/clamoꝛẽ exactoꝛis non audit/cir

cũſpicit montes paſcueſue et virentia que

q; ꝑcurꝛit. Pꝛeclara eſt ⁊ accõmoda ꝓpoſi⸗

to beati Bꝛeg:ſuꝑ hunc locum expoſitõ la

ta. Deq ad quintum vini tranſeam ef⸗
fectum.et omnia pᷣcoꝛdia facit honeſta/qͥp
banihl colnquinatl eſt vhieſt

il impurum ſoꝛdidũ vel verecũdũ. Pis

„

ðU

ſapiẽtia ni

Bermo factus in die

tu laceratiõem tnam hinc denudationem

ꝑ demonũ rabidos inſultos non erubuiſti
agoniſta foꝛtis Anthoni. Pꝛopterea noia

tum eſt nomen tuum iuxta ꝓmiſſioneʒ bo

ni Jeſu in vniuerſo mundo/ꝓpterea rurſuſ
dici potes martir qui toꝛmenta ppeſſus es
eo crudelioꝛa quo truculentioꝛ erat toꝛtoꝛ
demon inferens ea Spectaculũ igitnrꝓp⸗
ut loquitur apłus. Factus es angelus dei
et hominibo imo ⁊ demonibo nec erubuiſti
tanq; bene ebꝛius ſicut nec xpᷣs nudus cru
cem nec hyppolitus ꝓpꝛiam nuditatem ne
q; Noe in miſterio/nec apli vel martires e
rubuerunt vincula carcerem ⁊ ludibꝛia. li
ceat hic carmẽ eccie ſophicũ de Johe factũ

dicere iubilo coꝛdis ad Anthoniũ / qui ſil

fuit virgo martir et vates O nimis felix me
ritiq; celſi neſciens labem niuei pudorꝭ/pᷣ
potens martir heremiq; cultoꝛ maxime va

tum/maxime quo ad cõſiderationes alis
Tieniamus ad ſextum vini ſalutaris ef

fectum quo debꝛiatꝰ homo non memit re

gem neq; mgratum Que ratio:plane qꝛ fa

cit hominem nõ timere eos qͥ coꝛpus occi
dũt et pꝰ hec ñ hñt qͥd faciant. Perſpicuũ

fuit boc in Anthonio qꝛ pncipibus ⁊ ĩꝑa⸗

toꝛibo tota mentis libertate reſcripſit poſt
bere remiſci qm̃ ſuꝑ ſe dñm habent ternibi
lem qui aufert ſpiritum pꝛincipum terribi
lem apud omnes reges terre Verũ qͥd loqͥ
mur de regib hoĩb ⁊ magiſtratibo cum nõ
extimuerit Anthonius illuʒ qui eſt rex ſuꝑ

omnes fulios ſuꝑbie et cui nõ eſt ptãs ſiſis

ſuꝑ terram qͥ; factus eſt vt nullũ timeret. de
monis enĩ certamina ne dũ nõ expauit. ſʒ
inſultans puocauit. Tradit littera Antho
nium dum adoleſcens impugnareta ſpiri
tu foꝛnicationis rogaſſe deũ vt videretim
pugnatoꝛem ſuum/qui in ſpecie pueri te/
terrimi pedibus ſuis aduolutus eſt/ qi blã
diens ⁊ ſupplicans quem Anthoniꝰ mox
irriſit ⁊ cõſpuit dicens abſit deinceps vtvn
q; te timueri fediſſime atq; viliſſime Oul
ta ſunt hmõi q̃ ſtrennuitatem oñdũt Anto

2 ,

minus ſolertiam diſcretionis cõtra ſuaſin

ſidias Agebat id qð alios docuit facere et

qð xpᷣus tentatus egit/adducebat teſtimo
nia ſcripturaꝝ ad omnem actiouem ſuam
Hoc autem non faciunt qui vel neſciũt vł
deſpiciunt ſcripturas ſacras.aut qͥ eas de⸗
terioꝛi ꝑuerſitate coꝛrumpunt: Exemplo

collaudatiõem ꝙ credebant in xpᷣm eosde

non eſt me dignus

nij aduerſus pncipes tenebꝛaꝝ haruʒ/nec

Ene quedep̃cepto dei firmiſſima fide tenẽ

do dubitans ait ne foꝛte moꝛiamur. ¶ Au
dinuimus de magnanimitate

mitate Sequitur in
effectu / ſeptimo de magnificentia?ꝛ omnia

2 talenta facit loqui Recte pꝛoꝛſus euenit

oc in Anthonio cuius mens ebꝛia vino

nuptiali eccie nihil puſillum / nihil vile / ni
hil exiguum cogitare dignata eſt/ſed omĩa

de celeſtibo qꝛ de ſurſum erat /loquebat in⸗

ſtar apłoꝝ qui vino hoc hauſto repẽte loqᷓ

bantur magnalia dei Sunt bec pᷣcoꝛ ma⸗

gnalia minuta nũmiſmata ſapientie terr/
ne:non/ſed talenta magna p queloqui fa /
cit ſapientia que de ſurſum eſt. efferens in
immenſam coꝛdis altitudineʒ/ſit hoc ana
gogia de Anthonio cui tanta fuit bona ge
neroſi coꝛdis elatio.q nõ dignabatur ad/

herere vel nubere ſua vis iraſcibilis poten

ti alicui niſi ſummo. Neq;ʒ ſua vis rõnalis
nubere ſapienti alicui niſi ſũmo. Neq; ſua
vis cõcupiſcibilis nubere bono alicui niſi

ſummo.dicens ex ſententia deꝰ coꝛdis mei

et pars mea deus ineternum/ iterum / mi /
hiadherere deo bonum eſt. Si loquebat᷑
igitur ꝑ talenta quid mirandum. Si diui

tias et opes hereditarias/ſi vas argenteůu/

ſi nummos oblatoſ in deſerto cõtempſerit

nullus admiretur. S neq; miretur il
lud qð ſequitur octauo

Quid ita meminerint cũ dicat pincernavi
ni buius ſponſus eccleſie xpᷣus /ſi quis ve⸗

nit ad me ⁊ nõ odit patrem ſuum ⁊ matre

d qõ ſequ ctauo/ Et nõ meminerũt
cum biberint amiciciam neq; fraternitatẽ

⁊ vxoꝛem ⁊ filios/adhuc autem animã ſuũ

“ us ¶KCt.ompleuit hoc bea/
tiſſimus Anthonius etiam ab adoleſcẽtia

relinques domum paternam ⁊ ſoꝛoꝛeʒ ve
lut immemoꝛ carnalis amicicie.ſ Luiꝓ/

pterea conuenit illud qð ſequit᷑nono.Sʒ
poſt non multum ſumunt gladios quidni
ſic fecerit athleta foꝛtiſſimus Anthonius
habens in exemplum pincermam ⁊ archi⸗
triclinum vini huius dicentem. Non veni
pacem mittere in terram ſed gladium Te
ni enĩ ſepare hominem aduerſus patrẽ ſu⸗

um /et filiam aduernſus matrem ſuam/⁊ nu

rum ãduerſus ſocrũ ſuaʒ⁊ inimici bomis
domeſtici eius. Maledicitur a pꝛopheta
qui gladium ſuum ꝓhibuerit a ſanguine.

Hunc gladium ſumpſit et exercuit Antho

nius tanq; potens crapulatus a vino He
dum aduerſus carmem et ſanguinemet ad

nerſus poteſtates acreas tenebꝛarum baꝝ.

—

=— n— – Trr-r-— —”ỹM

Bancti anthonii·

dduerſus etiaʒ paganos phos quos mira

verboꝝ ſubtilitate vincebat aduerſus inſu
per hereticos pᷣſertim arrianos peſtiferos.

dum accerſituſ eſta ſua ſolitudine in alexi

dꝛiam ciuitatem magnam qtũs fidem bea
tiſſime trinitatis quã coꝛde credebat ad iu
ſticiam/oꝛe coꝛam toto pplo conſiteretad

ſalutem/qð et faciũ eſt. Quãuis eni docu

erit ꝙ monachus extra cellam aut ſolitudi
nem/eſt ſicut piſcis extra aquam Euicit ta

men eum zʒelus fidei ⁊ obedientia pᷣlatis ec
cleſie debita vt iret alexandꝛiam.in qua ci⸗

uitate dum pᷣmeretur a turbis certatim ir⸗

mentib/vt virũ fama nominis celeberri⸗
mũ apud eos ipi vel viſu cernerent vel ma
nutangerent / rimentibo compartentibuſ⸗
8

nonullłs vt moleſte ferret/fertur reſpondiſ
ſe mibi quidem aſſueto turbis inſultibus

q demonũ / nihil affert hic pplłoſus hoim
concurſus moleſtie vel turbationis. Ecce
quomõ contempſit hiconager ſolitari mł
titudinem ciuitatis.Quippetu ſcis o ana

gogia quoniã inter hecomnia tota facili⸗
tate ſeruabat Anthonius monitõem eccle
ſie ſalutarem.ſurſum coꝛda.reſponſio po⸗
puioꝝ eſt/habemus ad dñm qui habẽt in
Patinis vel ad foꝛum. Plane ſicut euenita
iquibus vt in veſta ſolitudine turbulẽtiſ⸗
ſimam habent coꝛdis inquietudinẽ ac mł⸗
tiplicitatem/ſicexaduerſo contulerat An⸗
thonio tranquilliſſimam cordis ſe olitudi⸗
nem in medijs eciam populoꝝ circũſtrepẽ
tiũ occurſibo/ ipᷣa iugis exercitatio contem

platiouis anagogie/cooperante gratiadei

ſimplificante ⁊ ſtabiliente mentem coꝛdis
ſui.Ea demũ aa pareſt quã chꝛiſtus ec
cleſie filijs liquit. Non turbetur coꝛ veſtrũ
neq; foꝛmidet ait Guido cartuſieñn Se
quitur poſtremo vini nuptialis ertheolo/
gici mirandus nimis ⁊ apud carnales in/

comphenſibiles effectus licet de coꝛꝑalivi
no quotidie ſitexꝑtus.Etcũ a vino emer/

ſerint ⁊ ſurrexerint nõ meminerunt q̃ geſſe
runt. Ita ꝓfecto eſt quoniam aplicum exẽ
lum ſecuti qᷓ;tũcunq; biberint ſobꝛiame
ꝛietatem ſpiritus/q;tũcunq; ꝓfeœrint in
virtutibus ſtrennuis atq; magnificis ipſi
ad anterioꝛa ſe extendunt ea quepoſterio⸗
ra ſunt obliuiſcentes / deputant pcedentia

opera nullius meriti vel momenti ꝓpterea
non oſtentant illa ſed cum Jeremia tanq;ᷓ
pannum menſtruate verecundius abſcon

dunt ab oculis ſponſi/ cums hec eſt iuſſio.

que geſſerunt.

in ſabbato cum reli

Cum feceritis omnia quepꝛecepta ſũt vo
bis dicite ſerui inutiles ſumus⸗: Etu deus
equiſſime quis omnia que iuſſa ſunt ĩimo
vel pauca ſe feciſſe poterit gloꝛiari:qͥs po⸗
terit certus eſſe.Quidni ꝓpterea filij homi
num qualiacunq; fecerint eccleſie vino po
tati it enter ob iuiſcanturner meminerint
thoc eſt in pᷣſenti vita per
fectionis euangelice culmen ſummũ iſtud

vere et ſine fictione ex intimo mentis ſenſu

cognoſcere/ nedum ꝓfere ſolo oꝛe. Aiad/
nerte et ſenſibus hec imis(res eſt non par/⸗

ua)repone.quemadmodũ paulus p?egre

gia tot certamina poſt introductionem eiꝰ
in ſuperna fſuenta vini vite/vbi debꝛiatuſ
quid de veſtimento coꝛpꝑis ſui factum eſſet
neſcio inquit deus ſcit/oblitus fuerat tuni
cam coꝛpoꝛis ſui in taberna celi pꝛsodama

10

bat non ex fictione vel mendacio/abſit/mi

nimus ſum aploꝝ qui non ſum dignꝰ vo⸗

cari apoſtolus. Etſiterum venit deus ſal⸗

uos facere peccatoꝛes quoꝝ pmus ego ſuz
pmus peccatoꝝ tu eso Paule: Et vbi ſa⸗

qilegi. homicide.adulteri.vdolatrie. ꝑfidi
vbi facinoꝛibus ⁊ flagicijs omibus opple/

riſſimi.· Stat ſnia pmus ſum peccatoꝛum.
Ouocirca meditandum eſt quoniã ob/
ſtentare conobatur Paulo ſily et Antonio
ſtultus pᷣſumptionis ſpiritus landes ipſo
rum merita gratias ⁊ pconia Reſpõdebat
vnuſquiſq; ſibijpi.OQuid habes qð nõ ac/⸗
cepiſti:q̃ᷓi ſi accepiſti quid gloꝛiaris qᷓi non

7

acceperis. Tu nõne demaſſa peccatrice ea

dem cum ceteris.tu nũquid non in eadem

dãnatione cum ceteris? Quid igitur extol

lerete vis aut vales pᷣ ceteris Tibigratiaʒ
multiplicem contulitdeus. Eſto neq; eniz
iugratũ eſſe obliuiſcendo vel negãdo te cõ

uenit. Sed eſſe tanto debes humilioꝛ ex

munere/q;to te obligatioꝛem eſie conſpiqꝭ
in reddenda ratione. Atuero nõ es ſicut ce
teri hominũ raptoꝛes/adulteri ieiunas biſ
quis operibus bonis?
eſto. Sed ſi tales eſſẽt hominũ ceteri ſicut
tu/ſi gratias recepiſſent a deo ſicut tu/ipſi
plus in dei laudes/plus in gratiarum actꝭ
ones ferueſcerent qᷓ; tu/neq; inaniter ⁊ luci

feriano moꝛe gloꝛiarentur vttu/deniq; no

li altum ſaꝑe ſj time Nunquid ſcis hodie q̃

lis mox ſis fut urus/ Petrus negauitxpᷣm/

quando latro confeſſus eſt/vetibi pauper

bomuncio qui neſcis an amoꝛe vł odio di
.gnus ſis. Qui rurſus tua Gtücunq; bona

7
7
1
7
/

nußtys

1enue6

Bermo factus in die

videtur opera / quia diſtrictione indicent

ab illo in cuius conſpectu nõ iuſtificabit᷑

omnis viuens/quali pᷣterea fine terminen

*

tur ignoꝛans. Attendas deniq; ꝙ hec iſen
ſibilitas tua ꝓpueniat nõex defectu peccati

ſed quia totus in peccatis obturpuiſti ſtn /

pidus/lãguens/cecus ⁊ marcidus. eij
ciebatur ⁊ obijciebaturapud beatiſſimos

Paulum ⁊ Anthonium et ſimiles qui bi⸗/

berant ebꝛiam ſobꝛietatem vini ſapientie /

ſpiritꝰ arrogantie ſub increpatione tali/ne

ſurgentes ⁊ emergentes ab ebꝛietate ſpiri⸗
rituali / meminiſſent ꝑ arrogantiam qꝗj geſ⸗
ſiſſent qui iuxta quod pᷣdiximus eſt effeũs
p̃cipuus vini theologici.¶ Sic oblit? fu
erat deuotiſſimus Bernardus qui ſenex in
ſeruitio dei dum egrotaret alñ gemebat ad

dñm / vapulem ſane / qtũs miſerearis affli⸗

cto qui nõ reperis in me bonũ quod remu
neres. Tempus meum ꝑdidi quia perdite
vixi/pꝛo quo quid agam nõ habeo / niſi ꝙ
coꝛ contritum et humiliatum deus nõ de/
ſpicies. Keierturereoathane pfe
ſancto qui pꝛoximus fuit Anthonio.Hic
veniens ad extrema vite ſtetit immotis ad
celum oculis ꝑeriduum / interrogantibus

eum diſcipulis ſuis / pater vbi es. reſpõdit

ad tribunal iudicis ſto/ Et tu times pater
AIn veritate fratres timeo.et nõ cõfidis in

operibuſ tuis ꝙ ſunt fm deum: interim in

quit ſtudui q;tum valui/ſeruare mandata
dei ſed homo ſum et alia ſunt iudicia deia
lia hominũ ꝓpterea non cõſido quouſq; ve
nero ante eum. Ecce quemadmodũ ſanctꝰ
Agathon nõ meminerat qᷓ geſſerat Cei
terum quid dę te dicemus o maria pia ma
ter ihu. que impijs pᷣſens hodiernis.letici⸗
am vini boni cõmunis impetraſti:neq; ſo
lis ipis ſed vniuerſis eccie ſponſe filijs mi/⸗
ſterium cõdonaſti. QOuid de te dicemus in

q;ᷓ. nõne ſicut pᷣ ceteris humilioꝛ et gratievi

no plenioꝛ inuenta es / ſic apud te vilioꝛ in

oculis tuis extitiſti / plcamans toto humi /

litatis ſpũ cum aplo. venit deus ſaluos fa
cere peccatoꝛes quoꝝ pᷣma ego ſum Exiſti

matio qualis ſit alioꝝ nõ diffinio.Ego ãt

iſtud ſobꝛie ⁊ abſq; Zdictione exiſtimo cre
di poſſe non ꝙ pia mater Jeſu peccato fue

rit vnqᷓ; obnoxia/ vel actuali / de quo nõdu

bitatur vel oꝛiginali ſicut pie credere ſʒ pec
caſſet certeſi nõ veniſſet deus ſaluos facere
peccatoꝛes. Cuius ſaluatiõis ip̃a ꝑticeps
pma fuit pꝛioꝛitate nõ temꝑis ſed dignita

tis excellentie/ in modo ſaluandi. Itaq; di
miſſa ſunt ei peccata multa.nõdixo iam cõ

tracta vel acta ꝑ eam.ſed eſt dimiſſio q̃d az
peccati ne cõtrahatur vel agatur quõ loqui
tur diuinus Dioniſius.de purgatione an
geloꝝ quã pᷣterea dicit vnus doctoꝛ angli /
canꝰ quẽ ꝓfundum ſchola nominat ꝙ plu

res fiunt a deo nobis gre pᷣuatiue ſeu nega
tiue ꝓpter quas ei tenemur ad gratiaꝝ acti

ones q; poſitiue/qm non eſt peccatum/nõ

eſt ꝑiculumi qð ruere non poſſet homo ſi
non eſſet gratia dei pᷣſeruans/pᷣuenicẽs/ſꝛꝓ

hbihens. ec obſtat his q diximus illð xpi

tius et ſolidata: Quid q; amuma qto bi
berit amplius de vino ſapieutie ſi ſcite et
ſobꝛie fecerit tanto ꝑſpicatioꝛ eſt.iĩ vidẽdo
et delicatioꝛ atq; viuatioꝛ in ſentiẽdo turpi
tudinẽt puncturam peccatoꝝiõ ſane ꝙ a
liena peccata ſola recogitatio ſentit dolet⁊
dellet / pluſq; habentis illa. Hoc in ambꝛo

Cui plus unitrirohe diligit. pbat ea po

ſio fuit notiſſimũ hoc quotidiano docent
exemplo viri iuſti Omittamus peccatoꝛeſ

omittamus puros homines.fõnętu bo
ne Jeſu qui peccatum nõ feciſti/deffiẽs no

ſtra facinoꝛa magis q; vulnera tua.cũ cla⸗/
moꝛe valido ⁊ lacrimis exauditꝰ es ꝓ tua
reuerentia. Quid igitur putandum eſt fie⸗
ri dum talis aliquis ſctũs peccatum aliq

videtur ſibi/crede mihi q non eſt doloꝛ ſiẽ
doloꝛ ſuus / pudoꝛ ſicut ſuus/⁊ fetoꝛ⁊ hoꝛ
roꝛ ſicut ſuus/hinc deſpicit ſe abominatur

ſee excandeſcit aduerſum ſe factus q; intole
rmabilis ⁊ odioſiſſimus ſibi.flagellat ſe/ru/
giẽs a gẽitu coꝛdis ſui Non ita peccatoꝛeſ
ſterilibo ⁊ flagitijs omnibus pleniſſimi q/
rum ſenſus ſpiritalis vel obſaeipuit velob
toꝛpuit vel penitus emarcuit Vis talẽ vi /
numagnoſcere lege in lege quid dũs ĩ apo
calipf. mandatangelo leodicie qͥ neq; ca⸗

lidus erat nec frigidus ſed tepidus.Dicis
qꝛ diues ſum ⁊ locupletatus ⁊ nullius egeo
Ecce virum ſanctum in oculis ſuis virum

moemoꝛem operum ſuoꝝ. Sed quid ſequi

tur intellige Et neſcis qꝛ tu es miſer ⁊ miſe
rabilis ⁊ pauper et cecus ⁊ nudus ¶¶ Acci
pite narrationem in tanta materie ſeue/

ritate iocundam. Erat mulier incluſa / cui
ſubſeruiebat ꝑ feneſtrellam quedam ancil
la. Conueniebant alij multi / ꝑs ex curioſi⸗
tate/pars ex deuotione.pars ex miſeratõe.

Audi erat foꝛtaſſis hec incluſa ꝙ iuſtus in

.pꝛincipio accuſatoꝛ eſt ſui.Eratei mos de

ee

☛k —— — — — — — — —

— — —

E

— ——— ” —— —

— —
—

. = — — S.. . –☛% S

—
== = -

len
nbe⸗

BGancti anthonii·

miſſis oculis / rauca et exili voce cũ ſingul
tibus / ſuſpirijs et plangoꝛe ſe peccatricem
accuſare ſe indignam videre lumen celi/pᷣ⸗
multitudine iniquitatum ſuarum. ſe ꝓpte⸗

rea recluſam eſſe/audiebat ancilla frequen

tius hos ſermones Contigit tandem ali⸗

quando venire quoſdam ad locum illum/
quibus petentibus quid dña ſua hec bo/

na mulier recluſa faceret. Reſpondit ancil
la ſuſtinete pauliſper quoniam puto quie⸗
ſcit/inter loquendum vt fit queſiuerunt ab
ancilla quid ei de domina ſua videretur.

Nuid vultis dicam vobis /hec eſt peſſima

peccatrix peſſima omniquaſ tera ſuſtinet
Subaudiẽs hunc ſermonem recluſa /exi

lijt de repente furens ⁊ inſaniens/ mentir

viliſſima mentiris venefica/Ego bona ſũ

mulier Poꝛro ancille non defuit vafra ⁊ a
cuta reſponſio Oꝛo ꝑ veſtram fidem o do⸗

mina / ne turbemi / exiſtimabam vos hacte

nus vera dixiſſe ꝙ eratꝭ maxima peccatrix
Quid reſponderet domina non habuit ni
ſi ꝙ eſt qui ſe nequiter humiliat Et iterum
Eſt qui coꝛde loquitur ⁊ oꝛe. ¶ Redeamꝰ
ad Anthonium quem nõ meminiſſe arro⸗

gãter eoꝝ que geſſerat in ebꝛietate vininu

ptialis eccleſie cõijcimus tum ex multis q̃

littera tradit/tum ex hoc quia moꝛiens ce⸗
lari voluit ſepulcrum ſuum/fecit hoc exkhbu
militate quaſi diceret deo/qui laudatur ab
hominibus vituꝑantete/nõ ſaluabiturab

hominibus damnante te Holuit igitur ab

noluit ſepulcrũ ſuum egiptiato rituvenera

ri poſt moꝛtem. Aerũ aliter ꝓuidit qui hu /

milia reſpicit deus immenſa illum ꝓut cer

nere eſt tumulauit gloꝛia.O felicem dixeri
Dienne ⁊ Burgüdie regionem que vene⸗/

randis huius coꝛꝑis ſacro ſct reliquijs de
coꝛatur.O felices qui religioſo ⁊ peculiari

quodã tanti patris obſequio dedicari me/⸗

ruerunt,c Nuid glorioſiſſimna iſte
cius poteiltiſſimꝰ in miraculis pᷣſertim ſu⸗

perobſeſſosa demonijs / ſimplicitatẽ hu⸗

milem ⁊ nociuam in diſcipulo ſuo paulo
ruſticano tantum coluit tantũ venerat eſt
vt ad eum remitteret energuminos diffici⸗

lis curatiouis/ſe nõ ad hocipᷣm deputans

vdoneum Hec nõne grãdis/humilitas vi

7„

ri tanti⸗ cuius vita omnis fuit aſcendendo

oꝛ vel eo amplius annns.Errant qͥ ſobꝛie

tatem a carnib/ caſtitatẽ veneris non vten

de virtute in virtntem/ꝑ centum ⁊ quattu⸗/

tem crniminantur abbꝛeniationis vite.ĩmo
et quãdoq; moꝛtis cauſas eſſe in religione
viuentib. Pꝛoinde notetur hoc ⁊ maneat

alta menterepoſium.nemo tam peccatoꝛ ẽ

qui non veniam conſequi/qui non ſaluari
poſſet ſi cõuerſionem haberet ad deũ pau⸗
culo temꝑe vel momento qualem velut aſ⸗
ſidue p tetannos habuit intbonius Er
quo ꝑpendite q;tin eo fuerit cumulꝰmeri
toꝝ in via/quãtus modo pᷣmioꝝ in patria

O viri num pᷣcellet vinum qð ſic cogit ſa⸗

Cere vel put habetaltera lite ,0) virini
pcellet vinum qui ſic cogitat faeere ſic An
thonius.h̊ ẽ vinum diuine ſapientie/vinũ

fidei: Non illud in fame quod fabulam et

ꝓu erbium fecit in hoc concilio/ſed vinum
fidei pᷣcioſiſſimum quo dotauit eccleſiam/

chꝛiſtus ſponſus ſuus in nuptijs hodier/⸗

nis ſi ad miſticum ſenſum traduxeris QHð
iuxta pᷣmiſſa⁊ tanti patris Anthonij certii
ſimum documentum / ſi rite ppinatum fuc⸗/
rit non in aureo calice babilonis terrene a
nimalis ⁊ diabolice ſapientie ſᷣm traditio⸗

nes hominũ veritatem in mendatiodetinẽ

tium /ſi pia/cum ſobꝛietate bibitum extite

rit/ mentes potantium ſeducit pᷣmo hoceſt

ſeoꝛſuʒ ducit.quod humiliat/quod aſſecu
rat/qð iocundat/quod honeſtat quod dat
magnanimitatẽ/qð confert magnitficenti⸗
am/quod tollitamiciciam noxiam/quod
attollit inſtrennuitatem/mirabilem.Et tãa

beſcant igitur detractoꝛes ſacre ſcripture qͥ

gem poſterioꝛum cogens oblimſti extéde/
re ſemper in anterioꝛa mentes facit (¶. Eru

vinum ſuum miraculoſe miſtratũ nuptijs

eccleſie:pᷣſertim die penthecoſtes quando

docti ſunt apoſtoli omnem veritatem non
voluit pmuʒ poni ſed illud vł abominant

⁊ nauſeãtvel ſpnũt vlł negligũt aut certe mi

ſerabiliter dum biberuut in ſuroꝛem ſunm
et inſaniam vertunt.quemadmodnim vide

re eſt in febꝛicitantibus/quibus vinũ quo
melius eo nocentius/ febꝛis autem altera

qualis eſt deterioꝛ ipᷣa peccati malicia:De
qua ſapiens ⁊ excecauit illos malicia illo⸗

neq; ſperauerunt mercedem inſticie.(E/

rubeſcant pᷣterea qui landibus tuis o glo/⸗/

rioſiſſime ⁊ vſq; ad vltimum terre nomina
tiſſe pateranthoni/non applauduntſʒ de/
tra hũt/qͥ miſtros tuos vel non reuerenter
ſuſcipiunt / vel irridentes abijciunt / miſcẽ/
tes contumelijs ſuis impietatem bereticaz
ſi veritatem habet accuſatio ane udſcialik
1acca

Bermo factus in die

facta eſt nuper in hoc ſacro concilio.inuem.

mus alium tibi fuiſſe deuotionis honoꝛeʒ
o ſacro ſancta mater caput et magiſtra fide
lium omniũ romana ecdeſia que conſtitui
ſti vt vnus ſemꝑ eſſʒ oꝛdinis beatiſſimi pa
tris Ancthonij qui romanam cuniã ſequẽs
ipᷣe et fragmenta a menſa pape colligat in

elemoſinam pauꝑm.⁊ curatus ꝓpꝛius ⁊ qi
ꝑrochialis omniuʒ qui vulgari vocabulo

curtiſani nominantur exiſtat. Souit ad
hoc pius religiõis chꝛiſtiane ſpiritus/reco
gitans quot miraculis in vita/q̃t poſt moꝛ

tem beneficijs ⁊ opitulationibe refulſit idYe

Anthonius/pᷣſertim in hac quadam ſpãli
ꝛerogatiua ꝙ ignem ſacrum fugat ex coꝛ
poꝛibus in ſignum ꝙ ignem concupiſcen
tie libidinoſe ꝑnicioſioꝛem inuocatꝰ refri⸗
gerat in coꝛdibus.Exclamat ad odoꝛẽ ig⸗
nis huius infernalis.temptatus.O ſacer

Anthoni adiuua me.Cõfutauit hereticoſ

Anchonius / iam dictum eſt / ⁊ repeto qͥ ſe⸗

nex ⁊ ſolitarius neq; populũ habes ſubdi

tum/neq; litteras didicerat/exiuit heremũ

et venit ad alexandꝛie ciuitatis magne con
uentum Attendant obſecro(pꝛecoꝛ ⁊ abte⸗

ſtoꝛ)in ſpiritu lenitatis attendant exeplnʒ

hoc ꝓfunda cogitatione qui conſtituti ſũt

habere curam gregis dominici habere ſub
limitatem ſimul cum obligatione paſtoꝛa
lis officij/quiq; ſaluteʒ animarum qui pa/

cem regnoꝝ/qui pullulantium aſſidue er⸗/
roꝛum extripatioõem/qui catholice verita/

tis elucidatiõem querũt/ qui pᷣterea robur
decus ⁊ honoꝛẽ huius ſacroſancte ſynodi
cupiunt integrum ſeruare. cupiunt ab be/
reſibus in ſinu ſuo quotidie naſcentibo ob
uiare. ꝓuideant celeriter ne pontifices ſui
ne doctoꝛes ⁊ vocem habentes vel de igno
rantia ſi neſciant vel deculpabili vecoꝛdia
et acceptione ꝑſonarum ſi negligant argu
antur. rgebar hoc loco zelus domus
dei /zelus eccleſie/ʒelꝰ honoꝛis et debiti hu
ius ſacri concilij.foꝛtitudo vini nuptialis.
declamatoꝛiam ĩmo ſatiricam vel tragicaʒ
inuectiõem in hereſes et erroꝛes cum ſuis
defenſoꝛibus cum diſſimulatoꝛibus qui
non minus damuoſi qᷓ; culpandi ſuntde /
latrare.Sed aſtitit moderatrix ſobꝛietas
expectetur ait tempus aliud oppoꝛtunus
locus alter aptioꝛ ⁊ actus capacioꝛ Neque
eni deſperandũ imo ſperandum eſt equa/
nimiter.qꝙ hec ſacroſancta ſynodus pꝛout

cepit hereſes excirpare/ſicꝛ ꝑficiet que radi

pꝛimi vel inſcriptis diſtribui.

telligi conſe equenter ra moꝝ adulterina no

cem doctrine peſtifere ſuccidendo/dedit in

xia q; genimina debere ſuccidi Pꝛopterea

compꝛimatur vt ꝓpoſuimus ſermo noſter

ne vel loquacioꝛ effluat vel ꝓlixioꝛ attediet

vel moꝛdacioꝛ ⁊ ſatiricus exacerbeſcat. na,z
quid opus teneres moꝛdaciraderevero au

riculas/ ait ꝓlſius. Succenſeatlicet oſten

iatrix ſui iaclantia ſubmurmurãs illo eiui
dem ſatirici. Scire tuũ nihil eſt niſ teſc/

re hoc ſciat alter. Feret nibilominus eqᷓ
animo ſtudioſitas ſpeculatrix /queſtiuncu
las ab ea motas cum ſolutionibus vel ſup
el inſcrip iat ergo
tandem finis in obſecratiõe qualem ab in
itio pᷣmiſimus Conuenatur queſumus o
ſalutifer chꝛiſtus nunc apud noa in eccle/
ſie nuptijs congregatos turbida grauis et
noxia aqua ſapientie terrene agnimalis ⁊di
abolicè et fiat vinum ſapienrie ſalutarꝭ in

ſobꝛietate et ſanitate potatum. CLonſeque

mur autem iſtud miraculum patres religi
ſiſſimi.pr̃eſdeo digſſimi.ſi miſtice fuerimꝰ

in chana galilee hoc eſt ʒelum habuerimul

rum conuertet aquam hanc in vinumita

tranſmigratiõis ex hoc mundo ad patrem
ſi pꝛeterea noſtri Jeſu mater ſalutꝭ iſtic af
fuerit/ſi dixerit pia inſinuatiue oꝛationis
voce ad Jeſum ꝑ oꝛationes hic vocatũ cũ
diſcipulis/vinum non habent. Si ſubin /
de miniſtri qui ſumuſ nos obſeruauerimꝰ
monitionem eiuſdem matris JYeſu quod/
cunq; inquit dixerit vobis ( non dubium
quin Jeſus)facite/quiavinum ſapientie ꝑ
virtutem datur obedientie. Nam initium
ſapientie timoꝛ domini. Si demum ydꝛi
as ad purificatiõem poſitas que ſunt coꝛ⸗
da noſtra repleuerimus vſq; ad ſummum
aqua contritionis ⁊ lacrimoſe compuncti

onis/que haurienda eſt de puteo pꝛofun /⸗

de conſiderationis hinc miſeriarum nr̃aꝝ
quia coꝛ contritum ⁊ humiliatum deꝰnon·
deſpicies.hinc miarum dei quarum nonẽ
numerus.Tunc faciet Jeſus initiũ ſigno

qʒ licebit vnicuiq; noſtrum dicere cum p⸗
pheta Nnnc cepi nunceſt initium qꝛ cum
conſiderauerit hõ ſupple vineus hictunc
incipiet.hec eſt mutatio dextre excelſi. Cu
ius mutaclonis ſerntiſſime et beanſſme
nos ꝑ gratie ſue miraculum participes ef⸗
ficiat geſus chꝛiſtus eccleſie ſponſus deco
rus gloꝛia qͥ eſt deus bñdictꝰ in ſecla amẽ.
PFniriama factus coꝛam ſacroſanco

dit dotatam

Bancti anthonii

generali conſtañ.cõcilio.ꝑ dñm cancellari
um eccleſie pariſienſis Anno dñi. Meccc
xxvij.die dñica.xvij. Januarij qua diefuit

feſtum beatiſſimi patris Rntbonj

ractatus einſdeʒ
in quo ſoluit queſtiones in pᷣcedenti mo⸗
ne motas et iunc bꝛeuitate temꝑis vꝛgen⸗
AAVptie facte ſunt in chana ga
ilee/et erat mater Jeſu ibi ⁊c
(Aſſis et tu nobiſcum pia
ater Jeſu/ qtüs te petente
KKmihniſtretur nobis hodie LUi
ium ſapientie ſalutaris ſancteq; deuotio/
nis qð vt fiat te ſalutamus dicentes aue
MNuptie ⁊c. Suꝑ quadꝛiprita thematqhu
ius deductione coꝛam ſciã conſtañ. ſyno/
do tenuimus alias modũ non dialogi ſo⸗/

lius ſed tetralogi quemadmodũ quattuoꝛ

eſſe filias ſacre ſapientieeo tunc notatum
eſt quoꝝ nomina ⁊officia duplex hoc exa

metrũ pandit. Ara geſta docetdd cedas
allegoꝛia Moꝛalis quid agas/quo tẽdas

anagogia. Poꝛro ſubiniroducta eſt ſtudi/
ſas peculatris ancilla ſapientie non in⸗/
duſtria que multas ab his ſoꝛoꝛibus que/
ſtiones ſuꝑ nuptijs hodiernis/ab allego/
ria pᷣcipue potuerat Et quãdo de gloꝛioſi/
ſimo anacboꝛitatum Anthonio cuiꝰ tunc
celebꝛis erat dies extoꝛſit deuotio verbum
fidei/qm̃ inſuꝑ bꝛeuita amoꝛ plurima iã

dictata linquere iuſſit.repetit ſepe ⁊ multũ

eadem ſtudioſitas auida ciendi quatinus

in medium ꝓdeant omiſſa.hinc moꝛẽ ge/⸗
rere ꝑſuaſit ſis
traducta/ (E.
goꝛiam ſtudioſitatis queſtio ſeun qui⸗/
bus adoꝛnata eſt dotibo eccia ſpo
ſponeo ſuo? Altera qualis eſt habitudo cri
ſti ſponſi ad ecciam ſponſam. Rurſus vice
uerſa qualis eſt habitudo ſponſe huiusad
ſponſum ſuum ⁊ ad eius vicariũ quem ap
pellamus ſummũ pontificem: Amplius
quarto qualiter et qᷓ; vciliter deus carnale

liaritas ſecũ veluta puero
rat autem ſextuplexad alle/

onſa axpᷣo

coningium voluit huius ſpualis ſignũ ecẽ.

BSubinge quo pacto materialis eccia ſpi⸗
ritualẽ ſignificat ſic vt mutuas ſibi laudes
et noia cõicẽt. Demũ ſecto quib modis et
locis ſacre ſcripture figurãtur he nuptie cri
ſti ⁊ eccleſie? Etquidem allegoꝛia tradi⸗
c

eſiam a xpᷣo vini bonitate.

quod vinum eſt non materiale/q multuʒz

potatum ſicutloquitur ſapiens iritatiõeʒ
et iram ⁊ ruinas multas facit ⁊ in nouiſſi/
mo moꝛdebit vt colubera quo ꝓpoſuit ſapi

ens abſtinere carnem ſuam vt animũ ſuuʒ

tranſfenetad ſapientiam Ninum igiturta

le ſed electiſſimum ſpũale ⁊ theologicũ ĩtel

ligimus/pꝓꝛſus optimum iocũdiſſimũ ⁊ ſa

natiuum quod ſenſit ſemiuiuus a ſamari/

tano curatus / hoc eſt vinum ſage ſcriptu/
re reqeans viuificans atq; letiſicãs coꝛ bo

minis mira iocunditate ſpũs.ſi fuerit in ſo
bꝛietate potatum iuxta monitiõeʒ qpoſto/
li Non plus ſaꝑe q; opoꝛtet ſaꝑe/ſed ſape/
read ſobrietatem que ſobꝛietas eſt humi⸗
Defſecerat olim vinum iſtud i nu/

ptijs quas ab Abel iuſto imo ⁊ ab Adam

deus bm ꝓpoſitum voluntatis ſue diſpoſu
erat celebꝛare.ita vt iure dici poſiet vinum
non habent/habebant nec negamus pau/
ciſſim i agmodũ vinum iſtud ſapientie ſa
lutaris. Sed quid inter tot ⁊ tantos illud

erat:potabant paſſim plurimi vinum pꝛoe
ſtitutionis deaureo calice babilonis quo

meretrix illa magna vanitas ſecularis ina

pocalipſi inebꝛiabat reges terre Dequo a

pud moyſen fel inquit draconum vinũ eo/
rum et venenum aſpidum inſanabile. Et
antea vua eoꝝ vua fellis/⁊ botrus amariſ
ſimus. Vinũ iſtud ſi neſcis eſt ſapie terre
ne animalis ⁊ diabolice mixtnin erroꝛibui
impijs / hereſibus ⁊ blaſphemijs quaſi to/⸗
tidem reptilibus venenatis.cuius toxica⸗/
ta fex non eſt exinanita bibent ex eo omẽs
peccatoꝛes terre. Atuero dum aduenit xp̃s
cum diſcipulis ſuis ad miſticas eccie nup/⸗

tias/ dum affuit ibi mater Jeſu que illumi
nata vel illuminatrix interpᷣtatur ꝓpinatuʒ
eſt vinum bonuz lape gue deſinſi um eſt ꝑ
reuelatiõem hahitum qð reſeruatum eit vi
q; adhuc.i.dum aduenit plenitudo tempo
ſs duauo gati et veritas ꝑ Jeſum chꝛi
ſtum facta eſt/quando pᷣterea triſticieꝛ tri⸗
bulationis aquam conuertit in vinum le/⸗
ticie ſpũalis Audi quomõ. Sed quia in/⸗
quit hec locutus ſum vobis triſticia ĩple/
uit coꝛ veſtrum/ecceydꝛias plenas aqᷓ vſ/⸗
q; ad ſummũ. Sequitur admiranda con/
uerſio dum ſubiungit Sed triſticia veſtra
conuertetur in gaudium/hoc antea pᷣdixe/
rat ipᷣe dum ait.Beati qui lugent quoniaʒ
ipᷣi conſolabuntur. Hũc autem luctũ has

lacrimas inducit vinum ſacre ſapientie cõ

14

io

punctiuum / eo in multa ſapientia mul/
ta ſit indignatio ait Eccleſia ſtes / et qui ad
dit ſapientiam.addit et laboꝛem Oſtendit
quippe ſapientia et ſapere facit quẽadmo⸗
dum naſcimur natura filij ire / filij moꝛtis
eterne / neſcientes introitum ⁊ exitum no⸗
ſtrum quia nemo ſcit an amoꝛe vel odio di
gnus ſit in hac vallelacrimarum/quantu⸗
cunq; aſcenſioneſ diſpoſuerit in coꝛde ſuo
Verum ſunthec abſcondita a ſapientibuſ
et pꝛudentibus huius ſeculi pꝛopterea dui
cunt in bonis dies ſuos/querunt hic con/
ſolationem ſuam / id ſequitur/quod eſt om
nium peſſimum atq; miſerrimũ tranſierũt
in affectum coꝛdis/dum dulceſcit iam ĩ eis
acerbiſſimum iniquitatis vinum doctriaſ
bibunt erroneas impias et blaſphemas ꝓ
veris quibus aque furtiue hereticoꝛũ dul⸗
cioꝛes ſunt/et panis abſconſus qui ſe palã
pꝛodere non audet ſuauioꝛ. (Nunquid
iſtud eſt vinum ſuper cuius defectu cõque
ſta es o miſericoꝛdiſſima mater Iheſu/di⸗
vens et inſinuansvinum non habeut.nõ
vtiq;/ſed poſtulabas vinum aliud pꝛo nu
ptijs chꝛilti filij tui et eccleſie / vinum ſacre
ſcripture vinum theologicum/quod ab in

itio pꝛopinauit ecdeſie ſue filius tuus fra/

lis ſcientia violẽto potn ſuo generat q toꝛ

Oenuptiis

ſiones.et enecat coꝛda ſuperboꝛuʒ/hinc ex
cogitatio magicarum artium/hinc adiuẽ⸗

tio ⁊ defenſio nouarum peregrinarũ q; do

ctrinarum. Quo cõtra vinũ ſacre ſcripture
liberat a curis /’ideo liber dici poteſt. Pu/
riſſimum eſt mundans abinquinamentis

ſobꝛium eſt ſuppꝛimens omnem ſuperbi /

am mentis dum in obſequium fidei omnẽ

netur ſub conſideratione triplici queſtiöilis

pꝛime ſolutio.

Pꝛimacoſideratio
n miſticie chꝛiſti et eccleſie nuptijs de
bet vinum theologicum tanqᷓ; optimuz at

q; ſalubꝛiter inebꝛians anteponi. Ratio⸗

nem dat architriclinus in euangelio vt cuz
inebꝛietati fuerint non curent neq; querãt

id quod deterius eſt/contenti ſuauiſſimo

pꝛioꝛis vini guſtu/quod ſatiat /quod letifi
cat/quod in conſolationem etiam amara
conuertit.Juſticie enim domini recte leti
ficantes coꝛda. Senſerat hocſapiens qui

ait. Nihil eſt dulcius q; reſpicere in mãdaè⸗
tis domini / hinc eſt illa pꝛophete exclama

teret ſponſus. „ρàzd eccepꝛochdoloꝛ visꝭ ele tio quam dulcia faucibus mei ſuper mel

num iſtud euangelice doctrine merum/fa⸗
ctũ eſt quaſi plenum mixto /multiplici mi⸗ ⸗

xtione. Miſcet auaricia turbidam ⁊ ſceno
ſam aquam ſapientie terrene quã exquiſie/
runt filij Agar m traditiones hominum
Hec eſt ardens cautela ⁊ aſtucia conquirẽ
di diuitias accumulando ſibi denſum lu/
tum / in auro ⁊ argento:iure vel iniuria.ſp⸗
ſeruientibus ei dolis fraudibus/ periurijs
vſura/ſymoniaca q; pꝛauitate Hanc aquã
a biberit ſitiet iterum vehementius quidẽ
et acrius Cauſat enim ydꝛopicam ſitim a⸗
uaricia apud quam pꝛofecto quo plus ſũt
pote plus ſitiunturaque.( Eiſcet luxu⸗
ria fedam bituminoſam atq; ſulphuream
aquam ſapientie animalis que eſt ardens
aſtucia pertingendi ad illecebꝛoſas carnis
voluptates nõ extinguentes ſed augentes
ſitibundam carnis pꝛuriginem ſicut dyp/
ſas ſerpens que medijs ſitit in vndis: ait
Lucanus ¶ Pꝛopinat et miſcet ſuperbia
aquam ſapientie diabolice/que eſt curioſa
libido cognoſcendi ſubtilia.ſeq inutilia.ſʒ
ſuperuacua ſed nociua quoniam inflar ta/

oꝛi meo. Quo circa bibite amici clamat ſa
pientia et inebꝛiamini cariſſimi Obediue
rat anima que gloꝛiabũda dicebat in epi⸗
thalamio ſponſi ⁊ ſponſe. Introduxit me
rex in cellam vinariam/et ꝓpha. Calixme⸗

ns inebꝛians quampclarus eſt: Hincde /

mum eſt illud eccleſiaſticum in perſona fis

delium/bibamus ſobꝛiam ebꝛietatem ſpi⸗
ritus. Biberat hanc ebꝛietatem petrus in
monte qui factus eſt inde neſciens qͥd dice
ret. Bibebant hanc apoſtoli die pentheco
ſtes in taberna cenaculi grandis/et ſtra⸗
ti/dũ ſupabũdantiſſimo pfuſi ſunt vino ſu
parnaturalis ſapientie/omnem edocti ve⸗
ritatem ſalutarem Sed ſtulta gens muſto
madere deputat/quos ſpiritus repleuerat
Vis ſcire q;ẽtum in vmbꝛa figuraliter do⸗
cuerit Moyſes pᷣponendum eſſe vinuʒ de
calogi/quod eſt vinum fidei/cuſtodite in/
quit mandata domini dei veſtri que pꝛe⸗
cipio vobis. Sequitur hec eſt euiʒ vr̃a ſa

pientia et intellectus coꝛam populis vt au

dietes vniuerſa pcepta hec/dicant En po 1
pulus ſapiens ⁊ intelligens/gens masna.

Pde
io/
;
ſit
no⸗
ſi
tlei
l
i
1

R
Gint
gi/
me

nee⸗

ußß⸗
npe
ſt

von
nwe

mnantiam conſolantur.

Sieclare quidem et dinina voce ferk vnns
in quodam generali concilio reſpondiſſe⸗

n quererentur conſtitutiones noue fie/

ri. Qnid ſibi vult inquit cõſtitutionum ta

iis multiplicatio ceruicibuſ imponenda fi
delium / euangelio nec cognito necobßua⸗
to/ſciatur in pmis et ſeruetur eua ngelium.

Muid ſonat aliud obſecro dictum tale q;5
iſtud.omnis bomo pmum bon umvinnm
ponit / vere ſic eſt / ſic agere connenit eccle/

le ſynodaliter congregate. ¶ Dicet aliqͥs

repꝛobas ergo decretales⁊ decreta ſummo.
rum pontificum conſtitutiones ſynodaleſ

dioceſanoꝛum/et ita ita derelinquis? Hon

repꝛobo fateoꝛ/ ſcio dictum eſſe per chꝛiſtũ

qui voꝗs audit:me audit:ſcio legem euãge/

licam ſtabilitam Inſupꝑ naturalibus pꝛin
cipijs et in regulis vniuerſalibus reliquiſ/
ſe pticnlariũ agibiliũ determiationes apo

ſtolis et diſcipulis ſi uiſq; ſucceſſoꝛibo Nuũc
vero qualis iſania eſt deſerere legẽreim regẽ
deſerere fontem vini ſapientie ſa lutaris vt
ſtabiliatur pmitus lexſi ubditoꝛum et ante
miniſtretur/non dicam vinum qualecũq;
ſed aqua ſapientie animalis et terrene AUn
de fit plerũq; irritũ mãdatum dei put ſe cõ
foꝛmans chꝛiſtus yſaie verbis phariſeos

arguebat Inuenies apud cos qui nomen

ſibi religionis appꝛopꝛiarunt/plus puni⸗
ritranſgreſſiones humane conſtitutionis

ſatis friuole ſuper delatione veſtis huius

yel illius ſuper vſu cibi talis aut talis q; ſi
blaſphemando quis deum negauerit deie

rauerit violauerit ſabbata eius etvninerſa

becalogi pꝛecepta. Quid vero de pꝛelatis

fentire debeas/curias ſuas intra ſinodalia
concilia liss punitioes excõiones tedo/

cebunt. Quid ꝙ faſtidiuntvinum iſtud ſa
creſcripture conquiſitoꝛes huius ſeculi /qᷓ
niam animalis homo non pcipit que dei
ſunt / ſtulticia em̃ eſt illi / et ſicut guſtato ſpi

ritu deſipit caro ſic carne guſtata vᷣſipit ſpi

„

ritus et fit velut in occaſu lumĩoſe verita⸗

tis.quoniam pᷣterea iumens ꝑ arrogantiã
animus decignalen tcten intellectum
Pum in obſequium fidei.quia rurſus vi
eri refugit quaſi diſcipulus ſub magiſte⸗
rio theologoꝝ quos ideo deſpicit/ne dum
ignoꝛare conſcius eſt que ſciunt/ipᷣe minꝰ

ſapiens appareat in oculis ſuis velalienis

ilta ꝙ in theologie contemptü ſuam igno⸗

1
£●

10

Conſideratioſecun =

da. (En nuptijs creſcentie eccleſie duͦ vi⸗/
num ſacre ſcripture ſeu theologicum Wia/
batur diſcumbentibus pꝛincipibusa liſs
ab architriclinis qui fuerunt doctoꝛes ihe

ologici/tunc eccleſia dotata fuit ampla te/

poꝛalitateſic foꝛmidandum ẽ ex contem/

ptꝛu vini huius/ne tollantur aut notabili⸗

ter minuantur dotes huiuſmodi tempoꝛa

les ab eadem eccleſia

Cõſideratio tertia
n nuptijs ecdleſie nunq;ᷓ deeſſe poterit
vlnum theologicum qð eſt vinũ fidei vſq;

ad conſümatiõem ſeculi/poterit tñ apð plłi

mas diſcumbẽtiũ ⁊ miniſtrãtiũ ĩ his nup⸗
tijs verti vinũ vel iſtud inconteptum vel
in nauſeam vel in moꝛbos varios iĩ inſant⸗
am et in monem (Aaae conſideratõnes
vt ĩ pꝛedicto ſermõe latiue ponaemner

De nuptiis

obmitterem purgebat ʒelus domus dei / ze⸗
lus fidei/ʒelus pꝛeſentis concilij/ʒelus pꝛo
feſſionis theoloice/qͥ videbatur tanq; po⸗
tens crapulatus a vino nil metuens/ſz ob⸗

uia queq; vicia vel errata perſequi nitens.
Gobꝛietas vero moderatrix expectetnr
git tempus aliud locus alteret acus/meliꝰ
ect nichil q; pꝛo rei magnitudine pauca di⸗

cere Mul autem dicendis vt vides hoꝛa

non ſuppetit/ſimul obſernãdum eſt ulo ſa
luſtij a hieronimo cõmẽoratũ/fruſtra niti⸗
neque aliud ſe fatigando quã odium que⸗
rere ectreme dementie eſt. ( Quo cõtra ze⸗
lus in ſpiritu vehementi neque tardandũ
eſſe/neque diſſimulãdum/ſed importune
et opoꝛtune ingerendam eciam nolentib
eſle doctrine veritatem. Liberet animam

ſuam quiſquiſeſt inductus pꝛedicatoꝛ aut

doctoꝛ in cathedra non peſtilentie ſed reli⸗
Bionis criſtiane.Quid michi detractioneſ

quid odia: quid irriſiones:quid ludibꝛia

quid perſecutionęs: felix moꝛs quam ve⸗
ritas pepererit. ¶ Parcius iſta/reſpondit
ſobꝛietas / memineris caſuum petri thome
et alioꝛum ſine numero/ q̊ꝝ pꝛimus ad cri
ſtum/Etiam ſiopoꝛtuerit me tecum moꝛi
nõ te negabo/alterad coapoſtolos eamus
et moꝛiamur cum eo. ¶Putas ꝙ in ceella

vinariam introduxeripte rex vide ꝙ oꝛdia

uerit in te caritateʒ ſecundũ ſniam Itaque
Itaq; qͥ ſe exiſtimat ſtare videat ne cadac.
Vixtandem iſto alioq; plurimo ſermo
ne conpeſcuittunc ſobꝛietas ʒeluʒ feruidũ
non vt pacem erroꝛibus daret/abſit / ſʒ bel
lum quereret eo capitalius et efficacius q̃
moderatius tempoꝛa cõſpicit ꝑſonas ⁊ lo
ca.ita quidem neceſſe eſtvt interim erroꝛes
et vitia quos tollere nequit ʒelus a domo
dei.coleretet gemat milerans eccie vicem
hoꝛridam ſi in nuptijs eius ꝓpinare vinũ
bonum fidei conuiuis ſymbolice cõueniẽ
tibus vel non vocat vel non licet vel nõ ex

pedit dum ullud nonpdeſſe ſed obeſſe com
perit᷑eo ꝙ pars non exigua vinuʒ iſtud op/
timn mautccuz abominatione reicitnec bi

bit aut bibitum mox euomit cum nauſeat

aut foꝛte retentum viſceribus illud in felle
um virus vertit Cauſantibo hoc ira furoꝛe
odio diſſimulatione tanq; humoꝛibyno⸗

xijs quibo infecius eſt ſpiritus bibentis.
= ſtudioſitas ſpeculatrix ſhitrodn

cila tcꝓ foꝛmãdis qpibꝰpᷣmiſſis/poſtulare

videbatur in ipᷣa meditatione mea diſſolu

tione earum / conteſtanſ nihil lllic eſſe moꝛ
daq acrimonie nihil odioſe velamareveri
tatis. ¶Conſentiens allegoꝛia/accipe in
quit ꝓ ſcdᷣa queſtione.pꝛimoq; ſponſus ec

.„

cleſiechꝛiſtus deus ipam ſe dignam nõ in
uenit ſed effecit.qꝛ non Fropenibus inſti⸗
1miam ſuaʒ ſal;⸗

cie que fecimus nos ſed ſᷣm

uos nos ſecit ⁊ pꝛioꝛ dilexit nos vt qui glio

riaturin domino gloꝛietur ſeruiens ei cuʒ

timoꝛe et exultans cum tremoꝛe. ¶ Acci⸗

peꝓ ſccũdo ꝙ ſponſus eccleſie Jeſus rece/

dens ex hoc mundo. non ita dereliquit eãẽ

ſicut nec matrem ꝓpꝛiam dum viueret qui
habeat cuſtodem continnũ ſaltem ſeipiuʒ

pꝛincipaliter: miniſtenialiter ꝑ illos quibꝰ
Dixit Ecce ego vobiſcum ſum vſq; ad con⸗

ſũmatiõem ſeculi, ¶¶ Accipe tertio ꝙᷓ ſpon
ſus eccleſie Jeſus dum cõmiſit eam petro
cuſtodiendam illum maioꝛi quo ad hoc in
ſigniuit pnilegio ⁊ autoꝛitate q; iuſtũ Jo
ſeph aut Johannẽ euangeliſtã dum eis in
cuſtodie cura ꝓpꝛiam commiſit matrem ¶
Accipe quarto ꝙ ſponſus eccleſie ſibi de⸗

dit omnia in manus virtute dilectionis il
lius qua maioꝛem nullus habet/que eſtvt
animam ſuam eggdem poſuerit/quõ enã
(pꝓut arguit aptlus :ſi ſeipᷣm tradidit nõ om

nia ſimul inferioꝛadonauit Paueãt igitur

et cõtremiſcant/qui ſponſam hanc vel con
temptui vel odio vel oppbꝛio verbis aut o
penbus habuerint quiplenitudini prãtis
ſue non erubuerunt detrahere qm̃ ua viri

ſui nõ ꝑcet in die vindicte/ʒelotes ego ſum

dicit dñs exercituũ. ¶¶ Ceterũ dũ alteram
foꝛmas qõem o ſtudioſitas q̃lis ſi it hitudo
ſponſe huius ad ſponſum ſuum eius vi⸗
ſi debet eccia ſynodaliter aut nõ ſyno
cõgregata tractare ſummũ pontificẽreue⸗

cnũ.Crado tibipmo Rao honoe ſhon
odalit

rent᷑ ⁊ honoꝛifice cum omni beniuoletia ſi

landa biliter ĩmo ⁊ ſi tolerabiliter ipᷣe pon/
tifex tractat eam / dico tolerabiliter quoniã
inlmultis offendimus oẽs/ꝛ puſq; abijcia
tur/expecianda eſt iudicialis ſnia diuoꝛtij
Aukacmoda in ep̃is inferioꝛibo hacten? ob
eruauit pᷣcedentium patrum diſcretiolſ
Trado ↄñter ꝙ ob reuerentia ſponſi dz ec

cleſia vicariũ ⁊ cuſtodem ſibi datũ noiare

patrem/et ipᷣm velut dominum et caput ſu
um/honoꝛibus ⁊ obſequijs ꝑ ſe ⁊ filios ſu
os ſedulo pꝛeuenire.ſimiliter ⁊ eccleſiaʒ ro

manam peculiari quodam conſoꝛtio ſibi
lunctam/ueq; talem patrem conuenit des

— —

— — —

ee,e,.

le

ſurgere vt ſe recogitet ſponſam chꝛiſti. In /
tercurrerunt enim pꝛotinus nuptigrũ car⸗
nalium turpes imagines que deſideria pa
riunt turpioꝛa Recogitet potius anima ta
lis Am̃ deus vltionum dominus eſt ter /

tractionibus vel iniurijs exponere ſed ope
M Wnorarertmihmalge d.
umatur exempluʒz in beata virgine que
Joſeph appellabat dñm ſuum venerans
et pꝛeponens in loquendo eum ſibi. Ecc⸗

ait pater tuus et ego dolentes querebam ribiiis in conſilijs ſuꝑ filios hominũ. Di⸗
te ⁊c̃. Xrano nihilominus tertio e ſi vy· catad eum quis nouit poteſtatem ire ue
carius huiuſmodi frigidus fuerit aut ma⸗ pꝛe timoꝛe tuo iram uamdinumerare Si
leeficiatus a deo ꝙ; ad generationem fili / milia deniq; pꝛoponat ſibi timoꝛis incuſ/
oꝛum ſpiritualem ſit inhabilis.talis exiſt ſiua.Tuncanima ſi magis interim pfec.
RW mari non debet idoneus eccleſie ſponſus init vocet ⁊ babeatchꝛiſtumvt patrem/eccle
aut ſponſi vicarius.Eſt autem generatio-⸗ ſiam vt matrem clamans in ſpũſancto Ab
i nis huiuſmodi ſemen ſanctum verbum ööᷣt ba pater/deniq; tandem veniet ad oſcula,/
6 ſeu fidei ñ varia traditio filioꝝ huiꝰ ſeculi· et amplexus ſponſi.Tradit Hicronimus
4 ¶Crado rurſus ꝙ eccleſia ſi fiat vicariui moꝛem apud hebꝛeos hunc haberi ꝙ au⸗
ſponſi ſui foꝛnicatoꝛ aut adulter ducẽs vi⸗ diendi cantica canticoꝝ nullꝰ admittatur
4 duam ⁊ repudiatam ⁊ ſoꝛdidam ⁊ meretri minoꝛ annis.xxx ne ſpalibus abutẽs cã
cem contra iuſſionem legis in leuitico ſi ſe ticis/in carnalem ea vertat laſciuiaʒ ¶ Ad
uere cractauerit eccleſiam Si ſpoliauerit geſcdo coniugium Ade/ſi non peccaſſei
eam veſtitu ſuo per dilapidationem.ſi ab⸗ lud nõ fuiſſe ſacrm chꝛiſti et eccleſe. ſed be/
n uti voluerit per ſymonia. ſi ſuffocauerit tee ne deiac rationalis creature ab eodẽ grati
tus ſuos intra vel extra vterum per exem⸗ fice deſponſate. VXTene poſtremo virgia⸗
pli perniciem ſi peremerit gladio moꝛtiſef le coniugiũ Joſeph Marie licet conſu⸗
ſcandaloſe ; ooctrine vel openis peſtifer / matum non fueri. carnali mixtione. fuitta
. vel noxie diſſimulationis in coꝛrectione menverum ſacramentũ xpᷣi eccleſie Cum
vicioꝛumm ⁊ hereſum /tali debet dari libellꝰ qꝛ fuit in hoc cõiugio cũ virginitate mater
1 repudij pꝛeſertiʒ ſivitijs ſuis incoꝛrigibili nitas vera/et plis fecunditasquemadmo
0 tatem addiderit/ne retentio ſit in dedecus dum eſt in eccleſia.nõ ſic in conſecratõevir
er contumeliam ſponſi ſui/⁊ in perniciem ginum vbi non eſt fecunditas nec in cõſu⸗
filioꝛum/et ne videatur ſue nutrix malicie matione nuptiarum carnalium vbi deſi⸗
* (] Querebas vlterius quarto pꝛincipali⸗ nit virginitas/fuit inſuper ratione pꝛolis
, o ſtudioſitas qualiter ⁊ q; vtiliter deus vera conformitas nature diuiue cũ huma
1 carnale coniugiuʒ voluit ſpiritualis ſignũ Et bic multa ſuper hoc vigmali ſacratiſfi⸗
m eſſe.ego paucis expediam. Nulia in pmis mo q; coniugio ſalubriter et deuote medi⸗
m videtur anime deuoteconſideratio ſuaui ttanda ſuppetunt purgatis qiabus in fid e
e oꝛ altioꝛ atq; benignioꝛ / qᷓ; ſi pura coꝛdis et moꝛibꝰ que pᷣtereo/inquit allegoꝛia lin⸗
n ſimplicitate ⁊ humilitate meditetur ſe ſpõo, quens ea anagogie ſoꝛoꝛi diuini ſime.
n ſam chꝛiſti uoniam ſicut in humanis af⸗ Rurſus ad aliud qð inquiriso ſtudio: y
fectibus amoꝛoſis.pꝛecellit dilectio ſpon// ſitas.quo pacto materialis eccleſia ſpiritu
i ſe coꝛpoꝛalis ad ſponſum et ecõtra recipꝛo alem ſignificer Kario patæt facilis ex inſti
i ce ſuꝑ amoꝛem patris ⁊ matris.ſic non po tutione cõſecrationis ⁊ dedicatoonis ſue.
tuit amoꝛ mutuuſanime ad deum ⁊ dei ad Vnde pſpicuũ reqditur quis et qtus ho⸗
animam tenerioꝛi vt ita dicamꝰ feruẽtioꝛi noꝛ q;tus reuerẽtiæ cultus materiali debe/
4 et intimioꝛi noĩe vel exemplo tradi qᷓ; pon tur eccie/contra begardoꝝ erroꝛem.cõtra
ſi⁊ ſponſe. hinc eſt illud epithalamium de ſupꝑbiamilloꝝ quos alloquitur apoſtolus
canticis canticoꝝ qð pꝛo cõtemplatiuis ? dicens.an eccleſiã dei cõtẽpnitis cõtra diſ
1 in anagogicos raptis exceſſus/ Salomöõ ſolutiones indecoꝛas ſeruietiũ deo cũ gar⸗
d tuncamabilis domini compoſuit ꝓut ſan ralationibo cum ineptiſſimis vanitatibug
ℳ ctiſſimoꝝ doctoꝛum ſinceritas expoſuit. et inſanijs falſis. Deniq; nõ ſine cã chꝛiſt?
orrd nulla videtur ex aduerſo perian eieciſſe legitur vendentes etementes dere
eſn loſioꝛ meditatio q; ſipᷣ̃ſumat anima fedis plo/gra uiter intonãs illud ꝓphᷣicũ. Domꝰ
r adhuc cogitationũ deſiderioꝝ q; fitama mena domofois vocabit vos aũt feciſt/ eã
ſiebus oppleta ſoꝛdida q; debere licenter ai ſpelũcã latronũ.faciũt ⁊ nũco ſalutiferxpe⸗

De nuptiis

Domuũ tuam ſtabulũ poꝛcoꝝ grunietiuyl

canum latrantium / vel ridicularum ſimea
rum / non recogitantes animo quod excla

mauerit Jacob poſt viſionem ſcale miſti /

cein qua erant angeli aſcendentes ? deſcẽ/
dentes/q; terribilis eſt locus iſte. vere non
eſt hit alins niſi domus dei ⁊ poꝛta celii(
Hic aptiſſime ſacrum conuiuium nup/
tiarum chꝛiſti ⁊ eccleſie celebꝛatur ⁊ ſumi⸗

tur. Hic efficacioꝛes ſunt ceteris paribus
oꝛationes q;ᷓ in loco vel puato vel ꝓphano

Hoc pulcre poſt dedicatõnem templi ſaio
monis/depꝛecatio ſua fleris genib ⁊ ma/⸗
nibus eleuatis dum laudaret deum et po⸗
pulo benediceret dedit intelligi. Simili/
ter in oꝛnatu vario templi in oꝛdie miſtro⸗

rum.in cultu mult plici cerimoniaꝝ ðebet

accipi.in quibus ſinguliſtot ſunt miſteria

2.

quot verba ſigna vel opera ¶¶ Veniamuſ
ad illud quod vltimo queſitum eſt. Qui/
bus modis ⁊ locis ſacre ſcriptuire/ſiguran
tur he nuptie chꝛiſti ⁊ eccleſie. Animaduer

te triplex coniugium quale tradit foꝛoꝛ lit/
tera in tribus patriarchis.in Abꝛaam.in

IJſaac.⁊ in Jacob. Actende confoꝛmiter
miſtice quoniam nubit deus humanitani

in incamatione.nubit anime ſingulari in
fide ⁊ deuotione.nubit eccleſie vn iuerſali
in ꝑfecta cariſmatum omni dotationex in
elargitione bonoꝝ tam vie q; patrie. An⸗
de licet ſit vna ſponſa.ſunt tamen ſexagin
ta regine ⁊ xx cocubine⁊ adoleſcentularũ

non eſt numerus. (¶¶ Yiguratur hec triplex

copiunctio nuptial

lucidus.Oꝛo vide ſi non fuerit tale aliqͥd

in humana natura dum vnita ſuppoſitodi

uino facta eſt ſicut ignitus carbo ardens

caritatem.lucens per honeſtatem. Facta q

q; eſt idKiomatum cõmunicatio / virtute cu

ius homo dicitur creaſſe celos.et deuſpoꝛ

taſſe doloꝛes noſtros. Intende pꝛeterea q̃

niam habuit Abꝛgaam de Sara filiũ vni /
cum.cui nomen yſaac quod interpꝛetatuzʒ
dicitur riſus vel gaudium in quo tota ſpes
bereditatis erat repoſita. Nos vero nun /

s/in matrimonijs vtpᷣ
diximus trium patriarcharum Abꝛaham
Iſaacet Jacob. Vis ſcire quomodo Cer
te coniunctuſ eſt Abꝛaam cum Sara que
ſui nominis interpᷣtatione ſonat idẽ quod
dã carbo/puto ꝙ non extinctus carbo/ſecd
ignitus.ignis vero dum incoꝛꝑaturcarbo
ni fit velutvuum ex ambobus/quoniã car
bs ſuſcipit actiones ignis factus ardens ?

quid non exmatrimoniodei cum bumana
natura/riſum ſuſcepimus? gaudiumrepa

rationis noſtre ſpem hereditatũ perpetue
Falloꝛ ſi non hoc gaudiũ nuncianentan,
gelus in die natiuitatis ſponſi dum ait pa
ſtoꝛibus.Euangeliſo vobis gandium ma
gnum quod erit omni populo. Sed neq;
defuerunt encenia neq; donaria nuptiarũ
dum nunciata eſt Gloꝛia in excelſis deo.?
in terrà pax hominibus bone voluntatis.
Dum in miſterio floꝛuiſie perhibentur vi

nee engadi/cum ceteris miraculis. ( Ce

lelſia. ſubiungamus figuram matrimonij
aac cum Rebecca. cuius nominis inter/⸗

egebro ſecundis nuprijs chꝛiſti cum ec
ꝛetatio eſt/ multum accipit.Et que ſpon⸗

ſaſ/queiſo maiꝰ aliquid accepita ſponto q
a chꝛiſto ſuſceperit eccleſia. Potuerãt hic

dotes ſeu dotationes ſue nũerari ſuperna⸗/
turales.naturales ſpirituales et tempoꝛa⸗
les:de quibus ſupꝛa notauimus Quid q;
fuerunt ex hoc matrimonio duo filij varie

ſoꝛtis et indolis. Jacob bonus ⁊ ſimplex

Eſau malus ferox ⁊ diſcolus.de quibus a

deo dieitur Jacob dilexi/ Eſau aute; odio

habui. Per iſtos vero fratres quid aliud

datur intelligi q; in eccleſia que eſt congre
gatio fidelium.diuerſa generatio filioꝛum

quoꝛum ſunt aliqui ſolo nominechꝛiſtia /

ni.alij re ſimul ⁊ nomine.Hali ſubindeꝑ
ſequuntur bonos ſicut Jacob etab Eſau
multa ppeſſus eſt.vix eſt itaa Jacob in ec

cleſia quem non exerceat Eſau malicia.

deniq; chꝛiſti deſponſationem cuma⸗
nima ſingulari figurant nuptie Jacob cũ
duabus ſoꝛoꝛibus ¶ya ⁊ Rachel.Lya a /
ctiue vite. Rachel contemplatine typu ge /

rit in anima deuota.quarum fiᷣos ſi nue /

rare ⁊ ad figuram traducere ſtuderemuſ.re
cenſendus eſſet libellłꝰille Richardi pulcer
rimus de duodgecim patriarchis ad quem
remittimus.i Addeq ad pᷣdicta Hieſus
totus deſiderabilis trib animam ſccim ap

pellat nominibo in canticis/ſoꝛoꝛem filiaʒ

ſponſam. Soꝛoꝛem ꝓpter coniunctionem
ſui cũ humana natura.iliam ꝓpter cõiun
ctionem ſui cum eccleſia que mr eſt Spõ
ſam ꝓpter cõiũctiõem ſuip gratiam aut glo
riam cum ipᷣamet anima ſancta. ¶ Lonſi
dera tandem et inuenies nuptias omnes

iſtas factas eſſe in chana galilee.Hinc yſa

— — ——⁴⁵ F

S — ☛ = = –☛ m ☛ un — -

=ꝛ

W

roꝛes/ſua ydola/c

gnificat vide q;ᷓ mirabiliſ multiplex trãſ
migratio.dum diues fit egenus/eternus tẽ
poꝛalis/deus paſſibilis in pmo matrimo
nio. dum igitur ſcdᷣo dimiſit eccleſia ſuoſ er
ulturas deoꝝ/ cerimoni⸗
as iudeoꝝ / dum in tertio fitanima de me⸗
retrice ſponſa xpᷣi/ſit vxoꝛ regis ſummiq̃ p
us erat
agens verita ẽ allegoꝛiam vltra fatigare qs
moͤlibet aut reſpo nſis queidcirco fineʒ lo/
quendi fecit in impᷣcationepticipatiõis ha

Studioſitas his auditis gratiaſ

bende cũ his nuptijs xpᷣi et eccie nũc ⁊ in ſe

cula ſeculoꝝ. Mihi vero ad meipᷣm reuer⸗
tenti ʒelus domus dei nõ defuit qui moni⸗
tionibo ſobꝛietatis obediens cõſenſerat ſi⸗

lentio Reriri tunc declaratiõem duplic ap

po ſite cõſiderationis de vino ſacre ſapien⸗
tie/Erat enĩ ʒelus ſcõam ſcientiamꝓpterea

fugiebat ⁊ multiloquij tedium/⁊amoꝛere
dargutionis odiũ / pᷣſtolans cõmodius lo⸗

cum alterum tꝑs et actũ.Extimulauit me
nihilominus poſtmodũ crebꝛo quidem et
multum ſibi vocem dari.que ſi negaret᷑ pe
tebat omnia ſcriptꝭ inſeri/inducebat ſeruũ
fabuloſe mide qui domini vidẽs aſininas
aures quia pꝛodere palam timuit ſubmur

murauit et infodit terre/vnde ferunfarun⸗

dines exoꝛte viciũ mide ſubſibilãtes Sua
debebatʒelus in ꝓpoſito ſaltem ita fieri pꝛo
nũcians/neq; ſcientiam ſibi que temꝑa ꝑ⸗
ſonas ⁊ loca circũſpicit/neq; compaſſiõis
caritatem deeſle⸗ kecte quidem quoniam
hic demum zelus eſt laudabilis/ qui mala

nelbe auferre vult q̃ videt in domo dei

Sed ſi tollere nequit tolerat er ernl to⸗
lerat ſᷣm ſcientiam/gemit ꝑ cõpaſſionẽ Eſt
itaqʒ ſcienti ſine ʒelo languẽs E ſſet ʒelus
ſine ſcientia pᷣcipitans Eſſet vtrũq; ſi deẽt
compaſſio nimis amaricans⁊ inducẽs nõ

tam coꝛrectiõem vitij qᷓ; irritatiõem odij/ʒe

lus igiturad vim iraſcibilem / diſcretio ad

ationaleʒ. compaſſio ad concupiſcibilem

mouendas vno mutuo q; cõſenſu ſpectãt

vtoꝛdinatus in ſe ſit totus homo potens
ꝑ ʒeluʒſapiens ꝑ diſcretionem beniuolus
ꝑ compaſſionem aſſecutus in hoc appꝛia⸗
ta beatiſſime trinitatis/que ſunt potentie/

vigoꝛ/ſapientie fulgoꝛ / beniuolentie dul/
coꝛ.in quibs fundant᷑ apud oꝑationes lau

dabiles modus ſpecies ⁊ oꝛdo. Item men
ſura numerus ⁊ pondus. Rurſum vnitas
veritas et bonitas/referẽdo ſingula ſingu⸗

m vel mũdi vel caruis vel di⸗

lis q xppꝛiatis beatiſſime trinitati exq̃ om/

nia efficienter ꝑ qnaʒ omnia exemplariter

in qua omnia finaliter exiſtunt.ſicutẽ om

nibus cauſa eſſendi/ratio diſcemnendi/⁊oꝛ
do viuendi.Et quando ʒelus apud me cõ⸗
ſcium ſe fatebatur habere ſibi ſocias ſcien⸗

tiam atq; compoſſionem pᷣcipue que nibil
p iniuriam.nihil in iram. ſcandalum.liuo

rem.odiumvel rancoꝛem cuiuſuis perſone

dicere vellet autſcribere ſedad exirpatiõʒ
erroꝛũ ⁊ emendationẽ errantiũ moꝛẽ ei ge

rere diſpoſui /ſcriptis inſerens que circa du
plicis pᷣdicte cõſiderationis ꝑtractiõemde
negligentia vini ſacre ſcripture ſalubꝛimo

nitione videnturannotanda.

nuptijs creſcentis eccleſieꝛc.
Feruoꝛ itaq; deuotionis qii

ex pᷣcõcepto caloꝛe vini ſpũalis ſacre ſcrip
ture vehentis ad eterna mentes ſuas terre
noꝝ amoꝛe calcato. Nũcautem ſividerint

pincernas vini huius ſpꝛelatos et docto /

res labi funditus in inferioꝛa terre neq; vl
lam de ſpualibus ſolicitudinem gerere qd
ni repetãt que dederunt cauſa ceſſante con
ferendi aut ꝙ; a noua ſaltem donatiõetepe
ſcant.¶ Ecce iam vidimus plimos in ſa⸗
cris etiam lr̃is eruditos qͥ vitijs pᷣlatoꝝ ir⸗
ritati/ʒelantes domum dei non fm ſcienti
am / nequaq; timuerũt ſuggerere pᷣncipib⸗
et ppłis vſq; ad ꝑpeſſionẽ motꝭ ꝙ fas erat

eis tollere tpalia clericoꝝ habitualiter delĩ

uentiũ. Rurſus ꝙ bona eoꝝ nõ erant ni⸗
i pure elemoſine. Oinſuꝑ nõ erant tradi
ta niſi ſub cõditione bñ viuẽdi ⁊ vtendi q̊

deficiente ꝑibat titulus iuris.neq; q cα re

liquũ clero tali ſuij erat Addeqꝙ nõ ðᷣfuer̃t
neq; deſunt ſeculares cupidis auribo ⁊ aſſẽ

ſu talia recipiẽtes / nihil aũt facilius q; per
ſuadere volẽtibo ſpolia clericoꝝ/dũ vł aua

ritia vel odiũ vel inuidia vel ʒelus indiſcre
tus trabit eos.(¶ Opponũt alij pᷣlatꝭ ⁊ cle⸗

ricis pauꝑtatem eccie pᷣmitiue in aplis:di

ſcipulis/ autenticant e celo miſſam vocem
dũ a Cõſtantino dotata eſt eccia magꝭ di⸗
uino iuxta ꝓphiam danielis de regno chꝛi⸗
ſti quã humano cõſtituto. Hodie venenũ
effuſü eſt in ecciaʒ dei Que oĩa qͥd alind q;
ſpoliãdam eſſe loquũtur ecciam. Verũ qͥd
antiq qͥd ſola lectiõe ↄgnita ↄmẽéoꝛamꝰ:pᷣ

dicatũ ẽ ſolẽnit aꝑtiſſis vᷣbis ꝙ mdicitas

Rat igitur ſcða pſideratio ꝙ in

Apꝛincipes ⁊ alios dotãtes eccle
ſiam mouit vnde queſo genitus fuit:ſi nõ

Mendicitatisetpꝛopꝛietatis

erat ſolum vel pᷣcipuum mediũ pᷣdicatiõis
yerbi dei/quia ſpine diuitiarum ſuffocant

verbum Et Paulo añ dum quereret ipep
dicans qui ſunt pᷣdicantes. Rñdit ꝓfecto
ſoli mẽdicantes quoniam pauꝑes inquit
euangeliſantur Taceo ꝙ dixerat antea qͥ/
dam ex mendicantibus pᷣlatis nos ꝓ nobᷣ
Pncipes habebimus aduerſus pᷣlatos.ſuꝑ
addidit alius/acetiam mulieres/ſubintu/⸗
lit alter minacivultu nos tale ſeminabimꝰ

ſemen in vno die qð eradicare ꝑ annuʒ ne

ſcietis neq; poteritis.hec et ſimilia ſi nihi⸗

lipendũtur a plaris ſecularibus / ibi defen

ſoꝛes ſuos ſeculares theologos vinum ſa

cre ſaplentie miniſtrantes in puritate. vel

abijciunt. vel negligunt: vel oppꝛimũt.qͥd

ↄñtius eſt q; vt pncipes dicant et ſtatuant
apud ſemetipᷣos.ſi mendicitas ſolum vłpᷣ
cipuum medium eſt ad pᷣdicatiõem verbi
dei. cum nihil magis incumbat eccliſie pꝛe

latis q; huiuſmodi pᷣdicatio ꝓpter quama

poſtoli dixerunt nõ eſt nos equum relinq̃
re verbum dei et miniſtrare menſis.et pan
lus ait/non miſit me dominus bapniſare.

ſed pᷣdicare. quid eligibilius nobis eſt q; vt
pꝛelatos reducamus ad mendicitatem ſub

latis tot diuitijs ⁊ dotationibo/in quibus
ocioſi gloꝛiantur neq; ſuperbiunt ſupꝛa re
gum et pꝛincipum poteſtatem. Nihilo/⸗

minus hec et ſimilia cum pᷣdicantur dota /

tionis eccleſie ſubuerſiua fit applauſus.ſi⸗
gnificatur vt excurrat ſ̃ᷣmo.dum vero ꝓ fa⸗
uoꝛe debito pᷣlatoꝛum ꝓ libertatibus eoꝝ
ꝓ fidei quã iferi ꝓfeſſi ſunt ſad moꝛtez
defenſione pᷣdicatio fit.moxoſcitant. inqͥ⸗

etantur ſubmurmurant:exibilant tumul/

tuantur finem vigent.Attendat paſtoꝛaliſ
ſolicitudo.ne per impunitatem talinm ce
ſcat in eccleſiaſtica hierarchia deoꝛdinatio
hoꝛroꝛ atq; confuſio. VUnde ſi mendicitas
poſt apoſtolos⁊ ſanctos doctoꝛes nouiter
ſubintroducta. miniſtraret hodie ſolavinũ
p̃dicationis ꝑ populos in eccleſie nuptijs

In multiſ itaq; nũc male eſt fateoꝛ eccleſie

ſed in multis deterioꝛa venirent/quemad/
modũ ſumi poterit exdicendis in ltera cõ

ſideratione patens argumentũ. ( Ecce ve

ro dum talia maditatio coꝛdis mei ſecũ re
uolueret.cõſpicere viſa eſt hinc mendicita
tem religioſoꝝ.hinc ꝓpꝛietatem pᷣlatoꝝ q̃/
rum vtraq; pᷣdicabat laudes ſuas.alterius
altera ſtatui pᷣferre ſecõtendens. Pꝛeoc
cupauit mẽdicitas ⁊ quis dubitauerit/in/⸗

cello quidem in multis.ſe

9

quit / meferendam eſſe ꝓpꝛistati vel aap /
pꝛiationi temꝑalium.que volens eſſe ꝑfe/

(ca abij iuxta conſilium chꝛiſti. et vendidi
oninia que habui.et dedi pauꝑibus.vt nu

da ſequerer expedite nnduʒ chꝛiſtum Pꝛe
ello qun inq; proga/
tiuas eũeraſſe ſuffecerit.·¶ Mens nonne
mihi liberioꝛ eſt ad cõtemplationem quo /

niam egena ſum.nõ potens epulani quoti

die laute ⁊ ſplendide ꝓpterea neq; cibo ne⸗
B vino gratioꝛ in qapula ⁊ ebꝛietate.neq;
ſomniculoſa iaceo ſomno vino qʒ ſepulta
ua inſuꝑ aptioꝛ ad pᷣdicatiöem quo

niam doceo nedũ verõᷣ ſtudioſiſſime hau⸗

ſtis ex innmo fonte ſacreſcripture.ꝛ artifi⸗

cioſiſſime cõpoſitis in allegarionibo in ri/

gmis in rõnationiba miſcẽdo ſecularesau
toꝛes poetas ⁊rhetoꝛes.Sed exemplo ꝓ⸗
pꝛio quod efficaciſſime doctrine genus eſ
pꝛedico contemnendas eſſe ſeculi diuitias

pompas honoꝛes atqʒ delicias.ſequẽs cri
ſtum qui pus cchi facere:poſt docere.
Nuid tertio q e

ongãtioꝛ ſum ab adulati
oneqꝛ nõ temꝑalelucrum.nõ fauoꝛem di⸗

uitum.nõ applanſum pploꝝ ſed ſpũalem

dumtaxat aiarum ſalutem exquiro.qͥd enĩ

mihi eſt ſuꝑ terram. ¶¶ Duid pᷣterea quar/

to ꝙa ſoꝛmidinereſiſtentium verbo deili⸗
berata ſum.dum ab eis maioꝛ effici nõ am

bio ſed refugio.querens in nuptijſ. eccleſie

—

locũ noniſſimũ nolẽs pmos recubitus ĩ ce

nis.nec ſalutatiões in foꝛo.nec vocariab

boibus rabineqʒ pᷣmos cathedꝛas in ſina
gogis / ſeuiat müdus vniuerſus aduerſuʒ
mead qua mepoterit ſoꝛtem vilioꝛem de/⸗

ijcere q; mẽdica queram panem meum.⸗
Coõſtat deniqʒ meliberatam eſſe abomni
ſolicitudineturenĩ decraſtiſo cogitare;
que habens alimenta vndecũq; queſita et

uibus tegar etiam viliſſimis reſarcitꝭ qʒ

*

ſaccis cõtenta dego.cõſiderans aues celiqͥ

neqʒ laboꝛant.neqʒ nent.neqʒ cõgn ãt in

hoꝛrea et pater celeſtis paſciteas. ¶ Pꝛo⸗

pꝛietas ex aduerſo contendebat/pꝛimo iu

ka ſniam Areſto.argumẽtis policiã ſocra
tis ⁊ platonis q; erat expedientioꝛ apð hbo

„

mines pꝛeſuppoſito peccato ſecus in ſtatu
gle Secus in oꝛiginalis ſtatu iuſticie vbi
miſſent oĩa cõia.vbimullus aꝓpꝛiando di
g bocmeueſt poce vᷣo tnüũ qm̃vnicui
zfuiſſent omnia ſubiecia ſub pedibus eiꝰ
Omittat de ſingulis hominib fiat ð pᷣlat
cecleſie tantũ ſᷣmo/quib ego pꝛietas młiũ

— — — ——

— – —

— ſ — — — — 0 — —.—

d

ficatiõeʒ ſbᷣditoꝝ

. Diſceptatio 1

offero frucũ Geecner qntuplicẽ ĩ edi

ñt ex me pmo ſubſ⸗
dia tꝑaliũ.vnde miam exerceãt apð ſubdi

tos egẽtes afffictos ⁊ debues pupulos vi/

duas neq; ſub ſpecie pieratꝭ ⁊ q̃ſt/ſpolia q̃

runt onium neq; lac emungũt vſq; ad ſan

guinem. qð vt exercere poſſet ſctũs Tho⸗
mas cantuarieñ/ſtuduit vſq; ad moꝛtẽ pꝛo
ſeruatione reddituũ ecciaſticarũ decertare
Pabentcrme pᷣlati ſcðo decẽtem ⁊ ho⸗
neſtum ſtatum fulgentem ⁊ reuerendũ co⸗
ram pplis/qui ſicut aĩiales neq; ſatis capi
unt celeſtia neq; virtutes interioꝛes plene

coõſiderant / ꝓpterea faciliter egenos ⁊ pãno
ſos homines pᷣcipue ſioppoꝛtune⁊ ĩpoꝛiu

ne queſtuati fuerintvertunt in oppꝛobꝛiũ
vel cõtemptum / maxime dum non aſſunt
eis oꝑationes heroyce ⁊ miraculoſe.quem

admodũ fuit in ſanctis apłis ⁊ płlimis ſuc

ceſſoꝝ.alioquin ſiquis oꝛnatum exterioꝛẽ

ſplendidum culpat in pᷣlatis/tollat ex con⸗

ſequenti pᷣcioſiſſimos ⁊ pᷣclariſſimos quoſ

libetritus ⁊ oꝛnatus ab eccia que incedit ſi
cut regina in tunicis caſulis cappis ⁊ cete⸗/
ris veſtimẽtis deauratis circũdata varieta

te Adde tertio ꝙ tyꝛannis incutio foꝛmi
dinem ego pᷣpetas.dum attendunt me pa⸗
ratam ⁊ potentem ⁊ talem eſſe que ſufficiã
eis reſiſtere. ¶ In ſubditis pᷣterea diſcolos

et inſolentes ego diſciplinatas punatiões

potens exerceo/ne ſua contra ꝓboꝝ vitam
tam quietam pᷣualeat effrenis iniquitas
et vt regẽtis conſerueturauctoꝛitas Po
ſtremo ſollicitudinem anxiam ⁊ quando⸗/
qꝙ; fraudium ſectatricem ego ꝓpꝛietasa pꝛe
latis et domeſticis ſuis excludo.diſtribuẽſ
vnicuiq; ꝓut opus eſt /ne vel rapere vel co
gitare ſupꝛa moduʒ.de craſtino compellat
eos egeſtas cui parum eſſe fidei dicit ſatiri
cus et lex.hec eſt eccleſie pmitiue inſtitutio

bec aurea mediocritas/quã Salomonop

tando deſcripſit Diuitias inquit ⁊ pauper

tatem ne dederis mihi / ſed tantum victni
meo tribue neceſſaria / puſilli animi eſt diẽ
Seneca non poſſe pati diuitias et indice/
re ſibi odiũ auri vel Kunrharaaber cu⸗

piditas·et ſufficit
dicitas contentioſa voce reſponſionem ad

ijcere pᷣponens ſe talem eſſe cui mediocri/
tas amica eſt.quoniam nihil habens ipſa
inre ꝓpꝛietario / poſſidet omnia caritatis ?⁊
ſufficientie titulo/querit enim pꝛimum re⸗
gnum dei ⁊ iuſticiam eius/omnia ideirco
apponuntur ei/nibil inſuper ſe timere des.

um pꝛelatoꝝ et doctoꝝ.

arabat ad hec men

fendit/ nimirum quia nihil pdere babet. in

cultans illud ſatirici Cantabit vacuus co

ram latrone viatoꝛ Concludit ꝓpꝛietatemi
eſſe tumidam/elatam/pompoſ⸗

cem ſui.deſidioſam.cecam.inſciam ⁊ hebe

tem.que quia tangit picem diuitiarum in

quinatur ab ea.⁊ ſpinarum aculeis cruen⸗
tata ſuffocatur.neq; paſcit quia mercenna
ria eſt oues ꝓpꝛias pabulo doctrine / ſz emũ
git vſq; ad ſanguinemet excoꝛiat vſq; adĩ
terioꝛa oſſium ⁊ diſcrimem vite. ¶ Ceierũ
bas impatienter ferens mendicitatis con/
tumelias ipᷣa ꝓpꝛietas dici non poteſt qua⸗
lia quanta q; reddere verba parabat/Vo/
cans eam in pmis apoſtatam a lege quali/

bet nature ſcripture et gratie.nec deerat al⸗

legationum multiplicatio / Seductricem
inſuper arguebat eam / fallacem girouagã
que penetrat ſub obtentu /ne dum pꝛolixe
oꝛationis / ꝓut loquitur apoſtolus.ſʒ con⸗
feſſionis domos captiuas ducens mulier
culas oneratas pctis /que rurſus nomẽ bu
mile paupertatis facit inſtrumentum ſibi

et medium ſubvelamine puilegioꝝ ad om

nes diuitias.delitias.pompas.cum ſũmo

ocio ſinelaboꝛe plus ceteris hominibbaſſe
quendas. Pergebat vltra ꝓpꝛietas indu⸗

cere teſtes autenticos ꝓ ſe vitaſpatrrum au
guſtinum. de opere monachoꝛum libꝛum
de ſancto amoꝛe/ꝓpoſitiones domini Ar/

macani cum ſimilibus multis Que demũ
ſectas habens inter ſe p diuerſitate habitu
um et doctrinarum. coniungiturad impu

9 cto um exhoꝛrui
fateoꝛ in ipᷣa meditatione mea quando ta
lem ſuboꝛiri contentioſam hoſtilitatem p⸗
pꝛietatis et mendicitaris animaduerti i
pꝛius in audiendis laudibus vtriuſq; ſe⸗
dulus delectabar. Exclamo pꝛotinus.abi⸗
te pꝛecoꝛ hinc/neq; iurgijs iſtis me fatiga⸗

ueritis Itaq; non noſtrum inter vos tan/

gnationem ceteroꝝ ſe lagnn ⁊regulari⸗

tas componee lites. Ite potius ad experi

entiam / hec ſiquideʒ mentiri neſcit de qui⸗

bus nonit.nouit autem omnia ⁊ mentien⸗

tes non patitun non redargui /bec ideo te /
ſtis idonea hec iudex incoꝛruptiſſima que

ſi querebam hanc ſuſceperit/ſuggerat ⁊ in

ſinu et ſacro ſancto generali concilio
Quid ſentiendum inſuper allega vtri
q; quid demum faciendum. Etenĩ ſi men⸗

dicitas pꝛobare voluerit teſtimonijs ope⸗

rum dilucidis ꝙ ad illa ꝑ eaʒ pꝛopoſita ſit
efficax mediatrix ipᷣa pꝛoꝛſus ſuſcipienda

ſiactatr

Mendicitatisetpꝛopꝛietatis

fouenda qꝙ; iudicabitur. Similiter et pꝛo /

pꝛietas laudabitur ⁊ in pᷣlatis /ſi tales ĩ eis
quales ꝓponit effectus ogꝑetur. Verũ pᷣcla⸗
re dictũ eſta quodam reſpublica vel eccĩa/

ſtica non regiturꝑ ſi.ſed nec ſolo dictamie

ſpeculatiue vel imaginarierõnis guberna
tur/executio requiriturin pꝛacticatione o⸗

peris q;dtum res humanep iocis temꝑibuſ

etꝑſonis paciũtur. Deniq; eſt inuenire ſta
tum ĩmo nec homineʒ vuicũ niſi rariſſime
in quo granis virtutũ mixte nõ ſunt ples
numero palee defectuũ· Nam et cuʒ tritico
creſcũt ʒiania/qualia tolerare cõuenit /vel

ſic eradicare ne ſil euellatur ⁊ triticũ. Sily
vinũ deuotionis ſecũ fert acinos ⁊ fecxes ᷓ
rundam defectuũ humane coꝛruptiõis E

nitat ſtatus quilibet eſſe talis qualem vult
ſe eſtimari. atq; reſpectu finis ſue cõſtituti
onis cetera conet᷑moderari. Sit mendici
tas vtpᷣtendit/ad cõtemplatiõem liberioꝛ/
ſit ad pdicatiõem vtilẽ aptioꝛ / ſit ab adula
tione longioꝛ / ſita foꝛmidine ⁊ ambitione
remotioꝛ/ſit ab omni temꝑaliũ ſolicitudi/

ne quietioꝛ. Pꝛopꝛietas vero ſicut gloꝛiat᷑

hoſpitalitatem exerceat. decẽtem ⁊ venerã
dũ abſq; faſtu ſuꝑfluo ſtatũ teneat/foꝛmi/
dinem tyꝛannis incutiat ſubditos inſolen
tes coerceat/ſollicitudinem noxiam et an/

xiam ꝓcul a ſe ſuis q; ſamiliari abijciat.
Hemminerittande; vtraq; iuxta comici ſe
entiam/quoniam hec omĩa in mẽdicita-/

te ⁊ ꝓpꝛietate talia ſunt qualis eſt animus p̃ᷣ ebꝛietate abſoꝛpti ſunta vino. errauerũt

vtentis.hoc cernere eſt in vino bono ſapie

ſalutaris. Ciuus odoꝛ ſapoꝛ ⁊ vſus fitalijſ
in egrirudinem ⁊ moꝛtem.alijs autẽ pficit

ad ſanitatem ⁊ vitam ꝑpetuã. Cõſumma/
ta eſt dictis iſtis ſexũda cõſideratio / ſit trã⸗

ſitus in tertiam ⁊ poſtremam.

nuptiis ec/

cleſie nunc deeſſe oreritc. .
EKPꝛimã huius ↄſi eratiois ptẽ
firmat xpᷣus ſacerdos in eternuʒ/cuiꝰ lex

nam falſa eſſet ſed verilſima eẽ nimis exꝑi

ri datũ eſt.alioqui nunq;. tot erroꝛes totin
ſanias falſas / tot hereſes menſtruoſiſſimaſ
cõſitas fuiſſe etiam vſq; ad adulteratiõe p

moꝝ pncipioꝝ moꝛaliũ que ſunt de pmis

plicibo⁊?i

ſideſiceret ſacerdotiũ non ſubſiſtere conſe
quẽs eſſet / ſicut ecõuerſo dicitt apls ꝙ trãſ
lato ſacerdotio neceſſe eſt vtlegis manſia/
tio fiat:¶ Altera vero ꝑs cõſideratiõis vti

„ .

liquos fouentur nutriũtur multiplicantur
et augentur ſicut infra mirabim
bus vinũ ſacre ſapientie ⁊ odoꝛ eius vertit᷑
tn abominatiõem quoꝝ iſta vox eſt Quid
ad nos ᷣmo de fide ſatis eſt ꝙ xpᷣianiſumꝰ
credimus vt ꝑentes noſtri in ſimplicitate
bona / hoc ſufficit ⁊ ſatis ẽ/qꝛ ſcrutatoꝛ ma

ieſtatis oppꝛimet᷑a gloꝛia necopus eſt al /

mns in hoc cõcilio / in cuius gremio pera ,⸗/

ioꝛa ſe querer. Dicũuturhec neduma ſim /
diotis.ſed a magnis pᷣlatis.qͥbuſ
exofficio competit ꝑatos ſemꝑ eſſedebere
ad ſatiſfactiõem omĩ poſcẽtt rõem deea q

„

in eis ẽ fide. Voxalioꝝ eſt dum ꝓpinari qᷓ

ritur vel depurani vinum ſace fidei.queri /

mus pacem.querimus vnionem ⁊ ecetur

batio.cõturbat enim vinum iſtud phimos
diuiſiones ſectas odia diſſenſiones indu/⸗/
cieper vniuerſum coꝛpus huius ſacri con
cllij diſſimulatio vel dilatio nõne ſalubꝛi /

„

oꝛꝛnone diſcretioꝛ eriſteret: Sunt alij nec
facile dixerim ſi deterioꝛes poꝛibê/ſcioq; in
ſanioꝛes Bibunt illi quidem vinum ſacre
ſaripture ſed quia coꝛruptis moꝛibq̃ſi fe/
bꝛilibus totidem humoꝛibo infecti ſunt de
lirant aptiſſimeꝛ in ipᷣis vt aiũt ianuis pn
cipioꝝ ceſpitant impigũt palpãt ⁊ coꝛru⸗
unt incurrentes illaz euangelice pꝛophete
maledictiõemſi ad allegoꝛiam traducta ſit

„

Verũ hi quoq; p vino neſcierũt ⁊ p ebꝛie/
late er auerunt/ſacerdos ⁊ ꝓpha neſcierüt

in ebꝛietate / neſcierunt videntem. ignora/

uerunt iudicium Sequituromnis eẽ mẽ
ſe replete ſunt vomitu ſoꝛdiumq; ita vt e=t
locus vltra. Hic vomit? ⁊ he ſoꝛdes qͥdap
tius q; hereſes ex indigeſtione vini ſane ſi

deiꝓdeuntes ſignificant.quisp menſa ſa/⸗

cre ſcripture reddit᷑ abominabilis ⁊ hinc
vigetur impleta de talib impᷣcatio ꝓpheti /
cfiat mẽſa eoꝝ/mẽlſa ſacreſcripture/inla
gueum ? in retributiones ⁊ ĩ ſcandalũ.ob

ſcurentur oculi eoꝝ ne videant.Et iterum
pſalmus alter. Turbati ſunt ⁊ moti ſunt ſi
cut ebꝛius.⁊ omnis ſapiẽtia eoꝝ deuoꝛata
eſt. Rurſus in Jeremia Sumecalicemvi
us.quia ſcʒ malos furerefa
cit qð patuit in iudeis inuidis ⁊ auaris ſu
rentibad doctrinam xp̃i. Sequitur erp/
pinabis de illo cunctis gentib ad qs mit /
tam te ⁊ bibent ⁊ turbabuntur ⁊ inſanient
a ſacie gladij quem ego mittam inter oos.

*

ni furoꝛis hui

Seqmitur bibite et inebꝛiamini ⁊ vomite

Sütq/

—— — — ——

no
cli

q

ſit
cte
alt.
llie
ku
nim
im.
oto

heri/
tenr
inos
jcu/
on
bꝛi/

nec

7

Diſceptatio

et cadite/et nolite conſurgere a facie gladij
quem ego mittam inter pos. Per gladiuʒ
hunc verbũ dei /ſicut ꝑ vnũ doctrina fidei
miſtice deſignatur.Exempla heu maledi/
ccionis huius nimis apparent apud non

nullos in nuptijs etiaʒ huius cõcilij poſi/
tos Cuius hanc vnam vel maximamcãm

accipe/ꝙ ad examinatiõem peſtiferarũ do
ctrinarũ multipliciter euomitarũ nequaq;
datũ eſt theologis ac iuriſpitis ſepe aclibe
re cõuenire phiberi queſitũ eſt hoc potius

vijs ⁊ exemplo nimiũ ſcandaloſis/ve deti/

mentibo veritatem in mendacio/de q̃ Yere
mias/ vero mendatio oꝑatus eſt ſtilus ſcri

barũ mendax/dũ in calice ꝓphano fit vini

theologici ꝓpinatio ( Quo circa pouatur
hic vna ex petitionib cõpoſitis/ vt ex aſſer

tionũ fieri ecaminatio ꝑ ſingulas natiões
ꝓpter cãs.xij.i Pꝛimo qꝛ tandẽ ſic opoꝛte

bit examinationẽ huius doctrine fieriſive
ra ſit ⁊ ſana/vt dogmatiſet ꝑ xpᷣianitatẽ taʒ
bpbo q; clero/et an ſit in foꝛo conſcie ſalu/
bꝛiter cõſulenda et fiat hoc in cõe ꝑ ſingłaſ
nationes et ſacrũ collegiũ pᷣuſq;ᷓ ferat in cõ
ſeſſione ſnĩa. ¶Rurſus ſecũdo qꝛ materia

talis eſt de qua poſſunt iudicare ne dũ the
ologi ſed canoniſte ⁊ legiſte? boni moꝛaleſ

imo ⁊ generaliter omnes habentes ſanum
⁊ integrũ iudiciũ rationis/cõcernũt em̃ p⸗
cepta moꝛalia que ſunt pᷣma pncipia natu
raliter inſerta coꝛdibo hoĩm/licet etiaʒ ſint
diuina lege repetita ⁊ iuſſa ꝓpter malicie nu
bẽ que ſcripturam hanc obtenebꝛãs obfu⸗
ſcat in coꝛdibo malignoꝝ. ¶ Subindeqꝛ
conſtatqꝙ aſſidue ſcandala multiplicantur
occaſione dilationis q̃ fit ⁊ facta eſt iaʒ per
annũ cũ dimidio ⁊ vltra in hoc ſacro conci

lio/dum non eł declaratũ qͥd veritas hẽat

ſupꝛa pᷣdici? (Amplius quarto ꝙ talis di
latio cedere videt᷑in grãde dedecus huiꝰ ſa
cri cõcilij dicẽtiba multis vario mõ ꝙ con⸗

ciliũ materiã iſtam determinare vel nõ au⸗

det qð eſt timiditatis ⁊ ignauie / vel neſcit
qð eſt cecitatis ⁊ ignoꝛantie/vł nõ vult qð
non eſt caritatis vel iuſticie.
ſi tanta ſolicitudine damnati ſunt erroꝛes
et errantes a pncipio concilij vſq; nunc de

alijs terris ⁊ puintijs vbi multi potẽtes de

illis terris nedũ nõ querebãt hoc/ſed totis
ſtudijs ꝑ litteras et aliter obſiſtebant/gqu

nimis videretur ⁊ ſcandaloſum in pᷣdictis

terris ꝙ erroꝛes in regno francie ſeminati ĩ

notoꝛiam ſeditionem et ſcandalũ totiuſ re

H

mpliꝰqa

gni/in ꝑniciem incredibilem tam aĩamʒ q;ᷓ
vcoꝛpoꝝ.non declararent᷑ hic vel damna/
rentur/cum hoc requirat rex franeie chꝛiſti
aniſſimus cum cõcilio ſuo toto ⁊ pclariſſi⸗
ma vniuerſitas ꝑiſieñ cũ tanta inſtantia tã
ꝑ litteras patentes q; aliunde ⁊ cũ teſtimo
nijs nimis credibilibus ſuꝑ ſcandalis ⁊ ſe
ditionibus ꝓuenientiba aſſidue ex doctria
tali. Additur hic ꝙ pꝛincipes dicere poſſẽt
Johem huß et erroꝛes ſuos fuiſſe damna/
tos/qꝛ erant cõtra pᷣlatos ⁊ clerũ/ſed dimit
tunt iſtos iohis parui qꝛ ſunt cõtra pꝛinci
pes et ſeculares.licetad veritatem tangunt
ecciaſticos cũ ſecularibo ſicut ſcribit impe/⸗
ratoꝛ ¶ Pꝛoinde ſexio qꝛ ſereniſſimus rex
romanoꝝet dũ pᷣſens erat verbis ⁊ abñs li
teris attentiſſime recõmendanit cãm iſtaʒ
et damnariꝓcurauit iſtam aſſertionẽ Oui
libet tpꝛannus ⁊c̃. In qua virtualiter ⁊ ſuf

ficienter hec doctrina.ix.aſſertionũ dana/⸗

ta eſt ſicut patet intuentibyet declarabitur
manifeſtius ex inſpectionetotiꝰ ꝓpõis pn⸗
cipal Jo.pui.pducte ex ꝑte reg frãcie coꝛã
toto concilio generali/cum inſtantiſſima
petitione examinationis diligentis de ea⸗
dem faciende. ¶ Septimo qꝛ ⁊ ſi ſoꝛſitan
fm aliquoꝝ iudiciũ hec materia potuiſſet
ab initio diſſimulari ad tempus hec dilatõ
ſeu diſſimulatio non habet mõ locũ/qꝛ ꝑ ĩ
poꝛtunitatẽaliquoꝝ ne durius qͥd loqua

mur effectum eſt vt nedũ dogmatiʒaretur

hec doctrina ꝑ vnũ ſcʒ mgr̃m Jo.parui/ſʒ
iam ꝑ plurimos iu hoc concilig et alihi/qᷓ
quauerſum ⁊ ſpãliter ꝑ totũ regnũ fraucie
cum multiplicatõe erroꝝ alioꝝ nõ minus
ꝑiculoſoꝝ/et cũ autoritate illoꝝ qui ſeſub
ſcripſerunt in modũ cõitatis ſeu cõgrega⸗
tionis ne dicamus monopolij vel conſpi⸗
rationis ſicut in ſcedula fratrum mendicã
tium de quattuoꝛ oꝛdinibus late patet.
¶Ampliuſoctauo qꝛ neceſſe eſt conclude
re ꝙ multi ſunt heretici vel ſaltem hereticã
tes in hoc ſaqo concilio ⁊ alibi/qm̃ multi
ex vna pte dicunt et conſtanteraffirmãt q;
hec doctria eſt erronea in fide ⁊ moꝛibꝰ ac
multipliciter ſcandaloſa.alij ſunt in oppo
ſitum dicentes ꝙ hec doctrina eſt vera. alij
q; eſt opiabilis.alij ꝙ eſt ꝓbabilis ad vtrã
q; ꝑtem.alij ꝙ eſt foꝛſitan vera.alij q non

iudicio fidei repꝛobandaqꝛ nõ ꝑtinetad fi
dem. Conſtat aũt ꝙ aſſertiones iſte ſic cõ⸗
trarie ſtare non poſſunt cum fidei puritate

et ſine ſcandalo manifeſto totius ceclege:

„

10

Coꝛrigendos eſſeerroꝛes

Eſt igitur de neceſſitate ſalutis puidendũ
p h̊ ſacroſctm̃ cõciliũ.Rurſus cotinnado
qꝛ ſi fieret vt aliqͥ q̃runt dilatio ad futuruʒ
pontificẽ vel cõciliũ / eſſet grauis nota hu⸗
ius ſacri cõcilij/qꝛ diceretſicut pᷣtactũ ẽ ꝙ;
materiam banc terminare vel nõ auderet/
vel neſciret vel nõ vellet / ergo et futurus ſũ
mus pontifex rõnabilius poſſet excuſatio
nem pᷣtendere regerendo cnlpam ſuꝑ pla/
tos de hoc cõcilio / ꝙ vel timuerũt vel neſci
uerũt vel noluerunt ponere terminum tali
cauſe. Et cõſtat ꝙ no babebit plures cleri⸗
cos vnus papa qᷓ; habeat hoc cõciliũ / nec
maioꝛem audaciam. (¶ Addo decimo qͥa
neceſſe eſt dicere ꝙ rexfrancieꝛvniuerſitas
ꝑiſieñ.⁊ en⸗ totus clerus francie decipiũ
tur circa banc materiam / quã tãto ſtudiop
ſequũtur vt damnet᷑aut ex altera ꝑte deci⸗
piunt᷑ illi qͥ ad oppoſitũ tendũt querentes
abſolui ⁊ iuſtificari in hac cã/poteſt autem
pñ̃s cõciliũ finem apponere/declarãdo ve
ritatem cui omnes et ſinguli dicunt ſe pa /
ratos obedire/ et ita ceſſabit oĩs diſcoꝛdia.
ubiũgatur vndecimo ꝙ; iamvidetur
dus debitus tractãdi / debet em̃ cã fidei
tractari ſimpliciter ⁊ de plano ſine ſtrepitu
⁊ figura iudicij.Et q pᷣus añ oĩa fiat inqᷣſi
tio et determinatio de ipᷣa veritate fidei et
ſuoſitereẽ q; ð itereẽ ꝑſõali ccũq; Dʒ inſu⸗
per audiri libere quilibet in denũciatione
ſine hoc ꝙ q̃ratur inuolui ꝑ lites.debet pᷣte
rea examinatio fieri nõ in abſcondito vłꝑ
ſcedulas næc ꝑ cõſpirationes ſed in publi⸗
co coꝛam ꝑitis vt habeãt ad inuuicẽ colla⸗
tionem ⁊ examen diligens frequens ⁊ libe
rum/ nec debent vota publicari ſaltẽ extra
cõciliũ maxime cũ ſigno notarioꝝ autenti
co pᷣuſq; factũ taliter extiterit. Demũ null⸗
ꝑitus pᷣſertim theologus/põt aut debet in
tali materia fidei tãq; ſuſpectus repelli qͥn
interſit examini ⁊ iudicio / niſi foꝛſan alle/
getur ⁊ pbetur ↄtra eum ꝙ eſt in fide meri⸗
to ſuſpectus vel infectus. Utrũ vero factũ
fuerit oppoſitũ oĩm pᷣdictoꝝ in ꝓceſſu hu⸗
ius cãe iam notoꝛiũ ẽ et pateret expceſſu qꝛ
et ꝓpoſitũ eſt intereſſe ꝑſonale ⁊ denũciato

res queſiti fuerũt inuolui ⁊ facte ſunt inuo

lutiones ꝓceſſuũ non ſine grauibo expẽſis
Etreuerendiſſimus in xpᷣo pr dũs cardial
cameraceñũ.ſummus inter ſuos iheologus
nõ in fide ꝑ ði grãm ſuſpectꝰ cõmiſſarꝰ ꝑ
hoc ſacrum cõciliũ repulſus eſt. Et magi/
ſtri in theologia nullũ inter ſe potuerũt ex⸗

urſus cõtinuãdo⸗

amen facere / deliberationes quoq; ſecrete

pꝛius in ſacco poſite/ſunt pᷣuſq; exaiarent᷑
bublirdten vniuerſum regnum francie⁊ a
ibi cũ ſignis notarioꝝ vbi nedũ fidei ſʒ ꝑ⸗
ſonis imminet grande ſcandalum et peri⸗
culũ cum materia hectangat magnos⁊ po
tentes. Et apparet ſatis clare ex mõ et foꝛ⸗
ma cuiſſibet deliberantis que ꝑſona ſit vł
que ꝑſone deliberãtes q;uis nõ in ſcripta
ſint noĩa ſinguloꝝ ſed aliquoꝝ et ſpeciali⸗
ter mẽdicantiũ quattuoꝛ oꝛdines expꝛimi
mur in ſcedula ſuas deliberationes conti/
nente.Attento etiam ꝙ alique deliberatio
nes loquũtur iniurioſuſſime cõtra magnoſ
et diuerſos ⁊ innocẽtes /ita vt magis ſint li
belli famoſi ꝓtinus lacerandi q; deliberati

ones recipiende vel ꝓmulgende// Dicat
poſtremo et vltimo ꝙ ꝑ literas ſereniſſimi

regis romanoꝝ et regis francie ac vniner/
ſitatꝭ ꝑiſieñ.⁊ ex notoꝛietate facti ↄſtat q; ſẽ
tentia annullationis q̃ lata eſt ad verſꝰ ſẽ⸗

tentiam ep̃i ꝑiſieñ.⁊ inquiſitoꝛis nullate/

nus explicando cauſas ãnullationis gene
rauit ⁊ generat aſſidue ſcandala cõtra fidẽ.
⁊ↄtra bonũ pacis ꝑ vniuerſum franciere/
nan apud doctos et indoctos / dum ad/
uc penderet ⁊ pendeat bncipaliſ materia

fidei coꝛam hoc ſacro cõcilio.nec debuiſſet
acceſſoꝛiũ terminari pᷣuſq; hoc pncipale.i

Pꝛeterea neceſſe eſt neceſſitate pᷣcepti diui
ni affirmatim/et ſalutis eterne ꝙ ad occur⸗

rendum iſtis et poꝛibus ſcandalis hoc ſa/

croſanctum cõcilium q; citius cõmode fie⸗
ri poterit / ſicut fieri cõmode cito põt / deter
minet iſtð pncipale declarando viq; verita
tem qm̃ hoc deciſo cetera faciliter vel deſci

dentur vel quieſcent atq; ſedabũtur. Sed

opoꝛtet vt pᷣmittitur ⁊ inſtanter petit᷑ exa⸗
minationem fieri in ſacro dũoꝝ cardinali
um collegio etꝑ ſingulas nationes ⁊c̃.
Subiungatur ſequens opuſcum ꝓ cõ⸗
emento conſideratiõis huius vltimevbi
videbit pius et ſapiens lectoꝛ qnãta neceſ⸗
ſitas incumbit apud reuerendiſſimos pa⸗
tres ac deo amabiles epᷣos cum pᷣclaris do
ctoꝛibus et ceteris ſpectabilibus dominis
de cõcilio ꝓpuiſionem apponere.Attenden
do ꝙ ad extirpationem bereſnm pᷣcipuevo
cati collectiq; ſunt.

Finit.

L.

ol

H

i
l
imi
er/
ſe
ſe
e/
Gen
ſci

natio qm̃ maioꝛes omnes cauſeqᷓ ſunt fið

VEreticoꝛum

EVEurmo ſicut cancer ſerpit.
b— itaplu .anceris autem
moꝛbida tabes / niſi caute⸗

Nrio celeri foꝛti q; colat᷑/ cre⸗

I ſcit aſſidue ſua ontagio nõ aliter heretica

peſtis que dũ ſe vult fouere fit egrioꝛ/dũ de
fenſoꝛem querit ille/mittit verbum in rete
pedes ſuos et in maculis eius ambulat/ſe
non euoluẽs ſed inuoluens ac podere/ſuo

de erroꝛe in erroꝛem means.Meru quippe

eſt illud phicũ vno incõ uenieidato multa
ſequũtur.pᷣſertim dum erroꝛ eſt in pncipijſ
qui ꝑuus creſcit in plimos/ei fit velut vna
atheng tenebꝛaꝝ qua colligant᷑ heretici.
Aiaduertere ſiquidẽ eſt q;tas hoc vnũ ĩcõ⸗
ueniens qð eſt iuſtificatio moꝛtis iniuſte/⸗

qu ales et q̃t pꝛohnefas peperit ⁊ effuderit

erroꝝ tenebꝛas / hereſes blaſphemias ⁊ in
ſanias falſas.ita vt iaʒ ſedeat hereſis velut
autoꝛiſata in cathedꝛa peſtilentie puagãs
coꝛpus eccleſie/neq; videtur remedij locuſ
niſi ꝑ cenſuram iudicialem ſacri cõcilij pu

trida labes cũ omni celeritate cauteriſetur

neq; audiatur maleſuada diſſimulatio ſua
lactatrix⁊ fautrix que ſpẽm diſcretiõis aut
pietatis ĩ ſumma deſipientia/⁊ impietate
mẽtitur. Anumenn bimus ergo nonnul
los erroꝝ ramos ab hacvna moꝛtis radice
ꝓdeũtes/iungendo quoſdam alios/in gre
mio conſtañ.huius concilij poſitos vel in
ꝓpꝛia foꝛma vel in audientiũ intelligentia⸗
vel in cõſequentia neceſſaria ⁊ certa/quate
nus euitetur erroꝛ cognitus qtũs inſuper

paſtoꝛalis ſollicitudo puidere vigilantius

animetur. (¶ OQ' phᷣicalia ⁊ moꝛalia nõ ſũt
de fide neq; ſpectant ad iudiciũ ſidei W◻R
bereſes nõ pñt aut debent cõdemnarl/niſi
ſimul euocentur ⁊ damnẽtur errantes./

ad epos nullo mõ ſpectat hereſum dã/

ſunt ad ſedem aplicam referende.(¶ Oni
hil eſt iudicialiter fidei condemnandũ niſi
cõtra fidei articulos in ſimbolo poſitos q̃
niam ſolitales articuli ꝓpꝛie ſpectant ad ſi
gen r
12f

Minplicat eandem ꝓpõem eẽ eui
denter⁊ fide credendam et aſſerens oppo⸗
ſitum eſt hereticus. ¶ Onullus habitus
fidei acquiruur ꝑ verbum chꝛiſti/ſed a ſo/
lo deo infunditur/et aſſerens oppoſitumẽ
hereticus. ¶ O, allegans iudicialia vete⸗

ris legis/eſt eo ipᷣo hereticus/Exemulũ de.

Cotra pꝛeceptũ nõ occides

iſta ſi quis ꝑ induſtriam occiderit pximu;
ſuum aut ꝑ inſidias ab altari meol euelles
eum vt moꝛiatur. demonſtrata vna
ꝓpõne affirmatiua vli vel vli poſita hec cõ
ſequentia eſt irridenda a logicis et erronea
particularis negatiua que opponitur huic
vniuerſali affirmatiue ẽ vera/ergo hec vni
uerſalis eſt falſa. ¶¶ nulla ꝓpoſitio que
poteſt ad aliquem ſenſum verum trahi vel

debet condemnari maxime iudicio fidei.

Miſte non ſunt condemnande/popu/
lares poſſuntad arbitrium ſuum coꝛrigere
ſuꝑioꝛes ſuos.Tempoꝛales dñi pñt aufer

re bona eccleſiaſticoꝝ habitualit deliquẽ/

tium. Ratio qꝛ deus poteſt cõcedere pꝛedi

ctis talem poteſtatem. ¶ O nullus alliga
tur virtute iuramenti pᷣſtiti/niſiad illð dũ
taxat ad quod tuncaduertebat / actualiter
ſe volens obligare⸗ ¶¶ Oziſte terminus pᷣ⸗

iudicium eſt analogus ad pᷣiudicium anie

quod eſt peccatnm/et ad pᷣiudicium coꝛpo
ris ſeu tempoꝛale detrimentum/ideo con/⸗

cedãda eſt iſta ſimpliciter ⁊ catholice/ Ju⸗

ramentum quomõcunq; factum ſi vergat
in pᷣiudicium iurantis vxoꝛis ſue/vel libe
roꝝ/non eſt tenendum ¶ Oſenſus gram
maticalis vel logicalis eſt ſenſus litteralis
ſacre ſcripture.et ideo ſepefalſus.( Vde
monſtratis aliquibus aſſertionibq̃s Jo.
theologus tenetur explicita fide credere fal
ſas eſſe et contra ſacram ſcriꝑturam ſi di/
cat idem Johan.qꝙ etiã angelð de celo non
crederet ſi diceret eas eſſe veras/hocẽ blaſ⸗
phema ⁊ luciferiana ſuꝑbia.¶ Dð demõ/⸗
ſtratis aliquibus aſſertionibus q̃s Marti

nus theologus ⁊ pᷣlatus/tenetur explicita
fide credere falſas eſſe/et cõtra ſacram ſcri⸗

pturam/excuſatur ab errore vel hereſi vlp
tinacia ꝑ ꝓteſtationes conditionatas dicẽ
do vel ſcribendo ꝙ vult ſtare iudicio cõci⸗
lij generalis q;dtumcunq;defendat interim
ꝙ ille ſunt ꝓbabiles ⁊ foꝛſitan vere/ Indu
cens ad hocalios et ſe opponens nedam⸗/
nentur. (¶¶ Qð aſſertiones eoipᷣo reddunt᷑
ꝓbabiles neq; iudicio fidei veniunt repꝛo
bande/ſi habuerint doctoꝛes deliberantes
ꝓ vtraq; parte.( . Oð /ꝓpoſitio habens du⸗

os ſenſus vnum verum ⁊ alium falſum nul

lo modo debet iudicio fidei repꝛobari/etiã
ſi fuerit ſcandaloſa vel piarum aurium of⸗/

fenſiua vel ad erroꝛem inductiua. 23
aſſertiones poſiteꝑ vnum doctoꝛeʒ ĩ theo⸗

*

n

8 HM

cipiat ꝙ debet occidi.

Erroꝛes

logia tanq ꝓ regulis / aut maximis/ aut ve

ritatibus ad inferendum conſtitutiõem a⸗
liquam / nullo modo ſunt iudicio fidei re/

pꝛobande ſi poſſintadvnum ſenſum trahi

vel gloſari/q;tumcunq; concluſio fuerit er

ronea vel impia licet bene concedatur cuʒ
hilario q; intelligentia dictoꝛum excauſis
aſſumenga eſt dicendi. ¶¶ Qð dicens ſef
cere confoꝛmiter ad legem diuinam natusa
lem et moꝛalem occidendo hominem non
eget alio mandato iudicis cuiuſcunq; qin
qutoꝛiſatur a triplici legeput nec opoꝛtetc
aſſignet expꝛeſſe talem legem. ¶ Dõ in oc
ciſione hominis non requiritur notoꝛie⸗
tas allegationum ſeu ꝓbationumq fecerit
talia ꝑ que debuerat interfici taliter et a ta/
li ſicocciſus. Qð fur nocturnus ꝙ inſi
dia oꝛ viarum ꝙ hereticus ⁊ ſortilegus oc
ciditur meruoꝛiea quocunq; ⁊c etiã ſi po⸗
teſt boꝛum quilibet duci ad iudicem ſuum
nec immineat certũ moꝛtis periculum oc/⸗
ciſoꝛi ꝓpter e eecobannnlel

re occidendo. ¶ QDõ occiſio hominis ſi fi/
at bona intentione redditur iuſta vel excu
ſabilis vocando intentionem bonam ʒzelũ
legis vel ſui pᷣncipis. ðͤ moꝛs ſubita⁊
impꝛouiſa acvillana que fit ſcq; ſine diffida
tione pᷣuia.poteſt et debet meritoꝛie chꝛiſti
anis aliquibus non iudicialiter condem/
natis aut bannitis inferri.ĩmo ꝙ hec eſt
pꝛia moꝛs aliquoꝝ chꝛiſtianoꝛum./Oð

figes Guis ſat hoſti ſeruanda/non tũ tvꝛã/⸗
no ſoꝛllegia et carmina ſine tactu qᷓ
cunq; hominis

cõtra quẽ fiunt poſſintvir

tuie ſua hominem occidere non minus q;
gladius defixus in coꝛpoꝛe

ab hac le
ge HNon occides eccipitur tyꝛannus eo ſcʒ
q; occidẽduſẽ a quocunq;/ iuxta legem il/⸗
lam Maleficos nou patieris viuere.Etẽ
tyꝛannus qui in republica non iure pꝛin/
cipatur aut pncipari conatur. Mi /
chael occidit luciferum eterna moꝛte / ſine
mandato dei quocunq; vel alterins Silr
Phinees occidit Zambꝛi ſine mandato qͥ
cunq; dei vel alterius Et ſimiliter Moyſeſ
egiptum et inde meruerunt.Et ſimiłr Pe
trus volens occidere ſeruum pontificis
facieus cõfederationes ⁊ iuramen⸗/

to firmans multipliciter excuſaturſi nõ in

tendat aut vult eas ſeruare / dnm hoc facit
vt occidendus non ſibi pᷣcaueat/neq; per⸗
ꝑquotienſcũq;

colta

pꝛeceptũ

cet iurauerit illam non facere / hoc non eſt

ꝑiurium ſed ꝑiurio contrarium. ¶¶ me
ritoꝛium eſt quãdoq; occidere hominẽvel
occidi facere ſponte abſq; autoꝛitate iudi/⸗
ciaria extra caſum neceſſitatis actualiterĩ/
ſtantis ſeu periculiineuitabilis niſi vis vi

repelleretur occidendo/et ſecluſa reuelatio

ne diuina meritoꝛium eſt quandoq;

occidere hominem vel occidi facere ſponte
non ſibi ſubditum nõ monitum/nõ diffi⸗

tet actualiter.( O meritoꝛium eſt vt pus
ce minem ex ſolis cõiectu
ris.ſeu factis que non habent euidentem/
vel notoꝛietatem iuris vel me. Eme/
e

datum.qui neq; vim neq; moꝛtem inten⸗/
ho

occidere ſponte

ritoꝛium eſt quandoq; occidere vel occidi

facereſponte hominem qui nõ intentata⸗/

ctualiter vim vel moꝛtem vbi neq; eſt accu

ſatoꝛ neq; teſtis neq; pars neq; iudex qui

hoc mandauerit. ¶¶ O meritoꝛium eſt qñ
q; occidere vel occidi facere ſponte homi/
nem modis pᷣdictis ſic ꝙ poteſt cadere ſub
voto iuramento vel pꝛecepto et ex cõſequẽ
ti ſub debito qꝙ ſic fiat. meritoꝛiũ eſt

quandoq; ꝑ inſidias falſas occidere homi
nemvoluntarie vel occidi facere ⁊ ꝑ blan /
dicias fictas in qutbus eſt vſq; ad moꝛteʒ

deceptio. ¶¶ meritoꝛium eſt quandoq;

ĩmo debitum hominem chꝛiſtianum face/

reſubito ⁊ viliteroccidi/ſicut beſtiam pꝛe⸗

cludendo q;tum in occidente eſt / ſalutem

anime ſpũalem/ eo magis meritoꝛium qᷓ
fit a pſona maioꝛis ſtatus atq; dignitatns.

meritoꝛiuʒ eſt facere occidi homineʒ
nò accuſatum qꝛ pᷣſumitur ſoꝛtilegia feciſ/
ſe aduerſus regem ſuum /ſuppoſito ꝙ non

conſtiterit legitime de actu vꝗ non effectu

huiuſmodi ſoꝛtilegioꝛum. ¶¶ O meritoꝛi

um eſt confederationes deliberate factas?
iuratas non tenere / ſuppoſito ꝙ abſch piu
dicio ac detrimento anime valeant obſer /

uari. ¶ Ox qualibet lege datur cuilibz ſub

iecto licentia tyrannum occidere. Itẽ pec⸗

cat grauiter quiltbet ſubiectus habens op

poꝛtunitatem occidereet non occidit tvꝛã

num. Et iterum autoꝛitate legis diuine et

exemplo xpᷣi / cuilibet ſubiecto ſine npeio
ri interpᷣte licitum eſt wꝛannum occidere
nulla. ix aſſertionum denunciatarũ
debet ſidei iudicio repꝛobari ĩmo quamli/
bet illaꝝ non foꝛe iudicio fidei repbanqa;
debet eodem iudicio declarari qꝛ nulla ei

—

contra ſcripturam ſacram/ Inter quas iu

ten/
dus
an
me/
edi
Nta/
u
gui
kaiͤ
M!
reſod
enn
ui
O
Mco
Itics,
npre/
ulem
ñ
uuns.
i
oco
Ntfr
NN
en
4bish
ntoN
itad
Teeo
benso⸗
dit
Diuini⸗
eſunen

ſunt iſte due ſcʒ decima ⁊ nona. Jus eſt ra⸗
tio et equitas ꝙ o mnis tyꝛannus occidat
villane / gallice velameniant ꝑ exemploꝛa⸗
tiones ⁊ inſidias.Et ꝓpꝛia moꝛs q̃ debent
moꝛi tyꝛanni iufideles/occidere ſqʒ eos per
bonas cautelas exploꝛationes ⁊ inſidias.
Ju caſu ſocialitatis iuramenti ꝓmiſſionis
ſeu confederationis factarũ ab vno milite
ad alterum quocunq; modoſiſtud fiat aut
fieri poſſit.Si contingat ꝙ iſtud vertatur
in pᷣiudicinm vnius ꝓmittentium aut con
federatoꝝ/ſponſe ſue aut ſuoꝛum liberoꝛũ
ipſe de nullo tenetur eas obſeruare.¶¶
nuillus epᷣus poteſt de queſtionibus fidei

cognoſcere q;tumcunq; ſint notarie falſe ·

ſcandaloſe oppꝛobando vel repꝛobando
doctrinam quia tuncfaceret nonos anii/⸗
culos q;uis bene poſſit et debeat hereticoſ

condemnare. O non ideo ꝓpoſitiones

ſpectant ad iudicium fidei appꝛobatiuevł

repꝛobatiue qꝛ dicitur in eis aliquid licitũ

eſſe vel illicitum/meritoꝛium vel demento
rium fieri fn legem diuinam.

¶Begquuntur erro

res de alia materia. ”MD
Ex miſtica et ſapientia in diuinis ſunt
foꝛmalitates realitir diſtincte. ¶ O rece⸗
ptio pmarum annatarũ per papam etdo⸗
minos cardinales nunq; fieri potuit ſine
ſymoniaca pꝛauitate ¶ Olicuit pape⁊ do
minis cardinalibus querere ſolutionẽ pꝛi
marum annatarum ab illis qui beneficia/
bantur incuria/vel alibi ſic ꝙ non expedi⸗
rentur eis bulle niſi pꝛius realiter ⁊ de fctõ
tales annatag ſoluiiſſent/licuit etiam excoꝛ
quere per arreſtatiõem bullarum vel aliter
wꝙ ſe omnibꝰ pꝛopꝛijs ſolituros obligarẽt.
nulli q;dtumcunq; multiplicati poſ⸗
ſintcondere legem obliganteʒ niſi ſummi
pontificis adueniat autoꝛitas. ¶ O con⸗

cilium generale ſine papa nũq; habere po⸗

teſt poteſtatem niſi limitatam quoniã non

eſt niſi ſue partes/que ſunt pᷣlati habentes

poteſtatem tantũmodo limitatam. Roe

gladij ſpũał ſupꝛema poteſtas eſt in papa

legitime pꝛeſidente et reſidente totalr quo
ad executionẽ talis gladij et non tũc in cõ⸗/
cilio enerali. ¶&Æ gladij ſpũal ſupꝛema
poteſtas reſidet in eccleſia inſeꝑabiliter /qᷣ
ad iuriſdictõem /ſeꝑabiliter autem quo ad

executionem. Oegladij ſpũałſupꝛema
in p

poteſtas ſic eſt in papa legitime pꝛeſidente
et reſidente ꝙ ad oppꝛobanda vel repban
da in eccleſia ſolus ipᷣe haberet diffinire et
non concilium generale. in concilio

generali celebꝛato hieroſolimis ſuper ceſ/

ſatione legalium/ Petrus non pꝛefuitne⸗
q; diffiniuit/quia ſuſpectus erat in illa ma
teria/nec erat tunc legitime pꝛeſidens et re

ſid ens. O, omnis papa conſcius ſibiq;

eſt vel fult herecicuſ poſt papatum/tenetur
eoipᷣo cedere papatui/qꝛ nullum ius habzʒ
in ipᷣo etiam ſi de nono peniteat⁊ ſecretum
fuerit et ita de quolibet epᷣo vel in eccleſia

beneficiato dicendum videretur.i in

omni concilio generali in quo papa legiti
mep̃ſidet ⁊ reſidet vox ſua ſic pꝛeponderat
vocibus totius reſidui ꝙ nihil poſſunt dil
finire ſine eo/nec ipᷣm ad aliquid quõlibet
obligare. QQ papa dum accuſatus eſt li
cet non quietus aut damnatus eo ipᷣo nõ
legitime pᷣſidet ⁊ reſidet circa quecunq; dif
finienda in generali concilio ¶ accuſa
tio pape ⁊ pᷣcipue moꝛs eius naturalis aut
ciuilis/reddunt ſaltem per indirectũ ꝙ ec⸗
cleſia vel generale concilium maioꝛum ſit
poteſtatis in executione ⁊ diffinitione/qᷓ;
papa necaccuſato nec moꝛtuo. R men
dicitas eſt vnicum vel pꝛecipuum mediuʒ

pꝛedicationis verbi dei/quoniam teſte cri

ſto Spine que ſunc diuitie ſuffocant ſem̃

quod eſt verbum dei et ꝙ ꝓfecto ſoli mẽdi

cantes pꝛedicant/quia paupues euangeli
ſantur. (¶ Q hab non eſt immediatus pᷣ
latus omniũ fi
vniuerſalis ſed ſolius romane. Alioquin

quelibet eccleſia cathedꝛalis haberet duos

ſponſos/papam ⁊ epiſcopum ¶ O papa
eſt ſic immediatus pᷣlatus omniũ fidelium
qp poteſt ꝓ libito perſe vel alios commiil⸗
ſos omnia erxercere licite/que poteſt quicũ
qᷓ; pᷣlatus vel curatus inferioꝛ etiaʒ vbi nõ
ſubeſt neceſſitas ꝓprer defectum inferioꝛuʒ
neq; rationabilis vtilitas. omnis qͥ
gloſare defendere ſeu tenere pᷣſumpſerit vn

decim articulos poſitos in pꝛetenſa bulla

mendicantium que ſic incipit. Regnãs in
excelſis. Ille tanq; hereticns eſt cenſenduſ
et per inuocationem bꝛachij ſecularis co⸗
ercendus ¶ HNon obſtanteſtatuto concilij
generalis omis vtriuſq; ſexus quoꝛum ta⸗
men articuloꝝ plures includunt ulag ſoli
3

delium nec ſponſus eccleſie

Erroꝛes cõtra pꝛeceptũ

ns facti ſunt/nec ſub fidecadunt /quos in/
ſuper ſi concoꝛdari debeant gloſare neceſſe
eſt. ¶ Confeſſi fratribus habentibus licẽ⸗

tiam generalem audiendi confeſſiones/ea

dem peccata que confeſſi fuerint iterum cõ
fiteri ꝓpꝛio ſacerdoti tenentur See ſta
tuto omẽs vtriuſq; ſexus edito in concilio
generali Romanus pontifex non põt face
re ꝙ ꝑrochiani non teneantur cõfiteri om

nia peccata ſua ſemel in ãno ꝓp:io ſacerdo

ti quẽdicit eſſe ꝓgrochialem curatuʒ/nec de

cõtradictiõem. Papa non poteſt vare li
centiam generalem audiendi confeſſiones
ſed nec deus/quin confeſſus habenti licen
tiam generalem/teneatur iterum eadẽ pec/
cata conſiteri ſuo ꝓpꝛio ſacerdoti quem di⸗
cit vt pᷣmittitur ꝑrochialẽ curatum. ¶ Cõ
feſſus fratri admiſſo in ſoꝛma duduʒ tenet᷑
eadem peccata in numero iterũ curato con
fiteri/ damnatur per Johannem papã. xxij

us poſſet hoc facceq: vt dicebat implicat

in ſtatuto quod incipit Vas electionis

¶¶ Concluſiones Johannis de piliato dã
nate per Johan.xxij.ſunt ſatis vere ⁊ a q/
cunq; licite poſſunt ſufficienter ne,g⸗
Statutum Joh̊is.xxij.editũ. Vas electi⸗
onis.eſt irritũ ⁊ inane.qꝛ cũ illud fecit here
ticus erat/et ꝑ conſequens quicquid qð fe
cit dictus Johan.ſiue mendicãtibus ſiue
alijs ante reuocationẽ inane fuit. tã⸗
te ſtatuto omnes vtriuſq; ſexus nec deꝰnec
papa de potentia poteſt facere quin confeſ
ſus fratri mendicanti admiſſo.iterum tene
atur cõfiteri ſuo curato ¶ Confeſſio fratri
bus admiſſis facta eſt dubitabilis ⁊ incer⸗
ta que ꝓpter homines tenentur dimittere ĩ⸗
certum/et ſic ſolum conſiteri ſuis ſacerdoti
bus curam animarũ habẽtibus ſub pena
peccati moꝛtalis ſ Quãuis fratres admiſ

ſi habeant autoꝛitatem abſoluendi ⁊ audi

endi confeſſiones.iñ populus ſubiectꝰ nõ

habet poteſtatem accedendi ad mendican

tes admiſſos ſine licentia ꝓpꝛij ſacerdotis.
Fratres petentes puilegia ꝓ confeſſiõi⸗
bus audiendis et ſepulturis habendis ſũt
in peccato moꝛtali/et romani pontificeſta
lia puilegia concedentes mendicantibus/
aut eiſdem cõſitentibus confirmantes / ſũt
in peccato moꝛtali ⁊ excõmnnicati ⁊ nõ fu
erunt paſtoꝛes ſʒ fures et fratres latrones ⁊
lupi. ¶ Sacerdos curatus dans licentiã

mendicantibus audiendi cõfeſſiones/ma

S⸗

citum eſt vnicuiq; ſubi

gis diſpenſat enm ſtatuto eccleſie/Omnes

vtriuſq; ſexus q;ᷓ papa fratribus dans licẽ
tiam mendicantibus/iuxta foꝛmam decre
talis dudum. ¶ O nulla ꝓpoſitio ſeu con

ſtitutio infra ſcciptarum octo deuiat a veg

ra ⁊ ſana doctrina fidei ſed a quolibet fide⸗
li catholico pꝛoponi ⁊ recipi põt/abſq; eo
ꝙ potuerit vel poſſit a quoqᷓʒ ʒelũ fidei ha⸗
bente et ſane intelligente de erroꝛe vel ſcan
dalo et in ſana doctrina repᷣhendi ꝓut ex te
noꝛe earum apparet euidenter. 4 Duilibz
ſubiectus ⁊ vaſallus qui ꝑ cupiditatẽ frau
dem ſoꝛtilegium et malum ingenium ma⸗
chinatur contra ſalutem coꝛpoꝛalem ſui re

gis ⁊ ſupioꝛum dñi ꝑ tollendo ſibi ⁊ ſbtra,⸗

gendo ab eo ſuaʒ nobiliſſimũ ⁊ altiſſimam
dominationem peccat tam grauiter ⁊ com
mittit tam hoꝛribile crimen ſicut eſt cri⸗

men leſe maieſtatis in pᷣmo gradu Et ꝑ cõ

ſequens eſt dignus duplici moꝛte et pᷣma⸗
ſcda/quia quilibet ſubiectus ⁊ vaſallus ſic
faciens eſt tyꝛannus infidelis ſuo regi? do
mino ſuꝑioꝛi peccat q; moꝛtaliter/pbatur
autoꝛitate beati Greg.dicentis/Tyꝛanus
ẽqͥ in republica nõ iure pncipatur aut pᷣn⸗
cipari conatur- Ham ſicut regnum rectus

pꝛincipatus dicitur ſicut ⁊ tannus domi
nium ꝑuerſum nuncupatur. Licet in ca
ſu pᷣdicto quilibet vaſallus et ſubiectus ſit

dignus duplici moꝛte/⁊ committat tã hoꝛ
ribile crimen non poſſitmimis puniri/ta⸗
men plus puniẽdus eſt vnus miles q;vnꝰ
ſimplex ſubiectus.Et in iſto caſu Baro qᷓ;
vnus ſimplex miles. ⁊ vnns comes q; vnꝰ

baro. vnus dux q; vnus comes. cogna⸗
tus regis q; extraneus.fraterregis qᷓ; costꝰ

et filius regis qᷓ; frater naſu pᷣdicto li
o ſine quocunq;
mandato aut pꝛecepto ſᷣm leges naturaleʒ
moꝛalem ⁊ diuinam occidere aut facere oc
cidi ilum eundem pꝛoditoꝛem infidelem?
tyꝛannum Et non ſolum eſt licitum ſj hoꝛ
ribile et meritoꝛium/ maxime quando eſt

tam grandis poteſtatis ꝙ; iuſticia non po⸗

teſt de eo fieri bono modo per ſuꝑioꝛeʒ Et

quando perſeuerant in ſua malicia/ necſe
vult coꝛrigere nec emẽdare ⁊ ſpecialiterqũ

eſt periculum in moꝛa. ¶ In caſu ſupꝛadi

cto magis honoꝛabile licitum ⁊ meritoꝛiũ

eſt/ꝙ ille tyꝛannus infidelis ſit occiſus aut
fiat occidi per vnum de ꝑentibus ⁊ ſubie/

— — —

‚— =a —

3
re
n
e⸗
de⸗
io.
N
ſan
eete
U-
fun
na⸗
ire
ben
nam
com

pᷣdicti/et facit dimitti ſpacio plurium dieꝝ

RNon occiddes i

non eſt de ſanguine regali.et per vnum du
cem q; per vnum comitem. per vnum co⸗
mitem q; per vnum baronem.per vnũ ba⸗
ronem q;ᷓ per vnum ſimplicem militem. ꝑ
vnum militem qᷓ; per vnum ſimplicem ſb⸗
iectum. . n caſu allegantiarum iuramẽ/
toꝛum.pꝛomiſſionum.et conſiderationuzʒ
factoꝛum militis ad alterum.quocũq; mo
do ſit aut eſſe poſſit.ſi contingat ꝙ eas ſer⸗
uare vergat in pꝛeiudicium ſui pꝛincipis /
eius ſponſe ſuoꝝ liberoꝝ /aut reipublice

noõ tenet᷑tal miles eaſobr̃uare ĩmo ĩ tali ca

ſu eas ſuare et tẽre eẽt facere ð̊ leges moꝛa⸗
lẽ naturalẽ ⁊ diuinam i contingat q;
dicte allegantie vergant in pꝛeiudicium a⸗
nime vite aut alterius pꝑmittentium.⁊ con
federatoꝛum ſue ſponſe aut ſuoꝛum infan
tium / iße de nullo tenet᷑ eas ſeruare. ¶ In
caſu pꝛedicto licitum eſt vnicuiq; ſubiecto
honoꝛabile ⁊ meritoꝛium occidere ſeu occi
di facere ſupꝛadictum tyꝛannum ꝓditoꝛeʒ
et infidelem ſuo regi et ſuperioꝛi domino/
per aſtucias cautelas et inſidias Eſt enim
licitum diſſimulare et tacere ſuamvolunta
tem ſic faciẽdi.(¶ Quilibet ſubiectus ⁊ va
ſallus qui a pꝛopoſito deliberate machina
turcontra ſalutem ſui regis et ſuperioꝛis/⸗
domini/pꝛo faciendo ipſum moꝛi ĩ lãguo/⸗
re cupiditate habendi ſuam coꝛonam ⁊ do
minationem facit conſecrari aut magis p/
pꝛie execrari in nomine demonum / enſes

dagas / pugiones/ aut cutellos/ virgas aut

anullos aureas facit dedicari iu nomie de⸗
monum per necromanticos facientes iuo
cationes caracteres/ſoꝛtilegia/ſuperſtituti

ones/et maleficia.Et poſt facit apponi⁊ fi

gi per coꝛpi moꝛtui diſſuſpeſi de patibn
lo.⁊ dictos anulos facit poniĩ oꝛe moꝛtui

cum grandi abominatione ⁊ hoꝛroꝛe/ pꝛo
ꝑficiendis dictis maleficijs et vna cũ ho
poꝛtat ſupꝛa ſe in vno panniculo ligato
conſuto/de oſſibus et pilis loci inhoneſti
dicti moꝛtui diſſuſpenſi.ille et omnes q
hoc faciunt non ſolum committunt crimẽ
leſe maieſtatis humane in pᷣmo gradu:im

mo committunt crimen leſe maieſtatis di⸗

uine etiam in pꝛimo gradu/et ſunt pꝛodi/
toꝛes et infideles regi ſuo/et deo ſuo creato
ri/et ſicut idolatre et coꝛuptoꝛes falſarij fi /
d ei catholice ſunt digni duplici moꝛte/⁊ pᷣ

ma et ſecunda/maxime quando dicta ſoꝛti

2

habitus in concilio conſtantief.

legia/ſuperſtitutiones et maleficia ſoꝛtiun

tur ſuum effectum in perſona regis/ꝑ me⸗
dium pꝛaue crudelitatis dictoꝛum machi/
natoꝛum inuocatoꝛum ⁊ necromanticoꝝ

—

—
—
„n⅛8G——

4

—

in feſto purificationis beatiſſime Marie

Vſcepimus deus miſericoꝛ
diam tuam in medio temꝑli
tui.Scriptum eſt põ. xlvij.
et in intronu miſſe pᷣſentis io
cundiſſime ſolennitatis cele.
biiter decantatum.) Suſ/
cepimus deus miſericoꝛdiam tuam in me
dio templi tui. Adimꝰ cuʒ fiducia thꝛonũ
gratie tue/ vt miſericoꝛdiam inueniamꝰ et
ratiam in auxilio oppoꝛtuno. —
dimus et te benedictiſſima virgo/q̃ ma⸗
ter es gratie/mater et regia miſericoꝛdie/ q̃
dudum miſericoꝛdiam incarnatam ſuſce⸗/
piſti in medio virginalis vteri tui/dum do
mus pudici pectoꝛis templum repente fit
dei/quã hodie te pñtante ſuſcepimus coꝛ/

poꝛaliter/et quotidie ſuſcipimus ſacramẽ

taliter in medio templi materialis. Suſci
piamus nüc hancipᷣam miſericoꝛdiaʒ ſpi⸗

GBermo eiuſtems

Bermo factus in die

ritualiter ⁊ inuiſibiliter ĩ medio templi coꝛ
dis noſtri/qð eſt anima noſtra/templũ dei
ſanctum eſt qð eſtis vos/inquit apoſtoluſ
Fiat hoc nobis te p nobis miſericoꝛdiam
exoꝛante virgo miſericoꝛdiſſima quã iõ ſa
lutamus imploꝛantes ⁊ dicentes.Aue gra
tia plena. ¶ Suſcepimus dens ⁊c̃. Ecceæ
ꝙ apertis fidei oculis /in lumine veritatis
euangelice conſpiciendum nobis offertur
gratum et grande ſpectaculum Offertur
nulcerrima ſctiſſima q; pceſſio dũ de bech
eemvbi natus/vbi circũciſus/vbi adoꝛa⸗
tus fuerat Jeſus:epectatio gentium / deſi
derium celeſtium eternoꝝ/mia et ſalus no
ſtra/aduenit gloꝛioſa mater ſua/comitata
viro ſuo iuſto Joſeph/cui virgo vᷣgini ma
trimonialiternõ carnaliter iuncta erat.ad⸗
uenit ad templum ſanctum hierlm/ diſtãs
a hieruſalemꝑ duas circiterleucas ſeu qua
tuoꝛ milaria parua. (Bainlabat eadẽ de
coꝛa virgo/tenero letoq; cõplexu puerum
ſuum Jeſum/tanq;ᷓ ſignaculum ſuper coꝛ
ſuum/⁊ quaſi ſignum ſuꝑ bꝛachium ſuum
dicens ex ſnia. Dulectus meus mihi et ego
illi inter vbera mea cõmoꝛabitur /talis eſt
dilectus meus O filie hieruſalem/pulcer
decoꝛus/et ipᷣe totus deſiderabilis. Ad⸗
uenit et ipᷣe Symeon ſenex iuſtus ⁊ timoꝛa

mus/et ideo beatus qꝛ timoꝛatus/nam bea

tus vir qui ſemꝑ eſt pauidus aduenit eadẽ
hoꝛa in ſpũ ad templumvbi erat mlier illa
foꝛtis ⁊ annoſa que non recedebarde:ẽplo
ieiunijs ⁊ obcrationib ſeruiẽs die ac no
cte/anna ſcʒ ꝓphetiſſa filia Phanuel de tri
bu Aſſer. Cönenerunt nõ dubium eta⸗

lij multi innenes ⁊ virginca ſenes cum iu⸗

nioꝛibus dum adueniret ad templum ſuũ
ſanctum dñatoꝛ dominuſquẽ querebat ec
cleſia et ſaluatoꝛ ipᷣe quẽ volebat/ſpecioſuſ
foꝛmaß̃ f.lijs hominũ /deſideratus cunct
gentibo.nobis natus.nobis datus ex inta
cta virgine quẽ ꝓpha ſuſpirabundus opta
bat dicens. Oſtende nobis domine miſeri

coꝛdiam tuam/et ſalutare tuum da nobis /
Deus meus inquit miſericoꝛdia mea. Et

rurſus Dic anime mee ſalus tua ego ſum.
Exulta nũc⁊ exhilareſce tu qui perieras
miſerande homo.exulta ſatis iocũdare.iu/
bila et gratias age/ecce ne dum oſtenditur

ſed offertur tibi ille qui ẽ miſericoꝛdia tua

et ſalus tua Jeſus bened ictus. nam qͥd Je
ſus niſi ſalus / cui? interp̃tatio eſt ſaluatoꝛ

Hoc ſentienset grate rememoꝛans omni

eccleſia ſanctoꝝ congratulatur et congaui
det ad oblatiõem tanti doni/cõcinens⁊ di⸗

cens Suſcepimus deus mĩam tuaʒ in me

dio templi tui. ¶ Deſiderabat itaq; pecca
toꝛ et reus homo/non ſapientiam accuſan
tem/non iuſticiam cõdemnanteʒ /non po:
tentiam penitentem/ſed miſericoꝛdiam in
dulgentem ⁊ ſaluantem ¶ Homĩem nimi
rum ſub peccato venũdatum ⁊ ꝑ inobediẽ
tiam criminis leſe maieſtatis reum et miſe
rum euocabat ⁊ acuſabat ſapiẽtia Adam
vbies: Geñ.iij.Et non inueniebatur excu

ſandi vel latendi locus/dum ait Quis tibi

nunciauit ꝙ nudus eſſes/niſi ꝙ ex ligno ð
quo peeperam tibi ne comederes comedi/
ſti? Hinc Job trepidus dicebat. Di volu

crit mecũ in iudicio cõtendere non potero

reſpondere vnũ ꝓ mille.et põ. Non intres
in iudiciũ cum ſeruo tuo dñeqꝛ non iuſti
ficabitur in conſpectu mo omnis viuens⸗
NHõ onero me libenier allegationũ quota/
tionibus vbi nihil eſt ambugiũ velpbãdũ
ono iuſticia ſic accuſatum cõdemna⸗
bat /ita vt nõ eſſet locus appellatiõi.qꝛ au

diſti vocem vxoꝛis tue/et comediſti de liẽö

vite exquo pᷣceperã tibi ne comederes ma/

ledicta terra ⁊c̃. Hocattendens Job dice

bat verebar omnia opera mea ſciẽs ꝙ non
pceres delinquẽti. Hoĩiem ſic deniq; ac⸗
cuſatum ꝑ ſapiam/ſic damnatum ꝑ iuſtici
am/flagellabat ⁊ ſniam executioni demã⸗
dabat potẽtia/nec erat locus euaſiõis Eie

cit quippe Adam ⁊collocauit ante paradi

ſum voluptatis cherubin ⁊ flãmeũ gladiũ

atq; verſatilem/ad cuſtodiendam viam li

gni vite. hinc ps.A fortitndi manuſ tue
ego defeci.Et Job.Non eſt quide manu

tua poſſit eruere ⁊c̃. ¶ Nõ ergo peiebamꝰ

ſapientiam cui reſpondere neſciebamꝰ / nõ
iuſticiam cuius damnatiõem euadere nõ
poteramus.neq; potẽtiã cuius punitioeʒ

etiram ferre nemo poterat. neq; in celo. ne
q in ꝑadiſo/neq; in mundo.patnit in luci

fero in Adam in diluuio/in ſubmerſiõe pẽ

tapolis in momento. Sed miſericoꝛdiaʒ

querebamus indulgentẽ quã hodie ſuſce/
pimus o benigniſſime deus in medio tem
plitui. Aduenerat pꝛius in medio temi/
pli virginalis vteri/quo nullus in terrꝭ ſã/
ctioꝛ locus erat m Auguſtinũ.dũ reſpon/
dit maria.Ecce ancilla domini/fiat micbi

lni
di
niſe
Am

di
nod

lero

te ait ps.

gm verbum tuum ſed ſibi ſoli et virginali
ſponſo ſuo Joſeph cui reuelatio facta fue/

rattam ab angelo q; a Oaria notum erat

Apparuerunt in die natiuitas.ſed paucis

ſcʒ paſtoꝛibus. Innotuerat in die epipha⸗/

7

nie.ſed paucis regibus qui veneruntab o

rien e. hodie vero ſicut audiuimus ſic vidi

mus Dum ſuſcep imus miſericoꝛdiam tuã

miſericoꝛdiſſime deus in medio templi tui

¶Bratias tibi pater miſericoꝛdiarũ ⁊ de

totius conſolationis qꝛ celaſti ſapientiam
in infantili etate ne acculet iuſticiam in hu
manitate.ne cõdemnet quiap nobis dam

nata ẽ.potẽtiã in infirmitate ne ſeuiat? cuu

ciet quib ſuꝑatis datur triumphus gratie
datur ⁊ miſericoꝛdie vt dominetur ⁊ ſuper

exaltet indiciũ. Nam miſerationes eius ſu

. 7

per omnia opera eius.hac indigebam bãc

optabamus.hanc hodie ſuſcepimus i me /

dio templi tui deus.dum verificatum eſt il

7

lud inuẽcule timpaniſtrie ſctẽ marie Su⸗

ſcepit iſrael puerum ſuum recoꝛdatus mi⸗

ſericoꝛdie ſue/hec ſunt viſcera miſericoꝛdie

dei noſtri/quibus viſitauit nos oꝛiens ex/
alto. (¶¶ Bratias tibi pᷣexcellentia doni qð

eſt miſer:i coꝛdia quia etiam laudabilivite

hominũ inquit Augꝰ ſi ſemota miſericoꝛ⸗
dia iudicetur. Gratias ⁊ ꝓ cõgruentia loci/
qꝛ in medioltempli qð eſt locus cõitatꝭ ad
quẽ omnes poſſunt accedere ⁊ equalitatis
medium eſt qð attingere quiſq; poteſt Sã
ctum eſt templum tuũ/mirabile in equita⸗
Et quid aliud miſtice templuʒ
iſtud q;ᷓ eccia ſctòꝝ q; conciliũ iuſtoꝝ et cõ
gregatio vbi ſunt magna opera ip ex

quiſita in omnes volũtas eius ⁊c ¶ Decã
tet nũc igitur hec eccia ſanctoꝝ.hoc conci⸗
lium iuſtoꝝ. dec cõgregatio taliũ.de quib⸗
dicit apkus Jam non eſtis hoſpites etad⸗
nene. ſed eſtis ciues ſctõꝝ ⁊ domeſtici dei /

ſuꝑedificati ſuꝑ fundamento aploꝝ ? ꝓhe

tarum ipᷣo ſummo angalari lapidexpo Hu

ſequit̃ in quo oĩs edificatio conſtructa cre-

ſcit in templũ ſanctũ in dño.Decantet ex

ultet in iubilo coꝛdis ſui dicens. Suſcepi

mus deus miam tuã in medio templitui.⁊

ita plane ſuſcepimus vt impletũ ſit qð pꝛo
pheta pᷣd rxerat. Oia dñi plena eſt terra. et
iterũ confirmata eſt ſuꝑ nos mia eius cum
reliquis in hanc ſniam.i Dum hec in ip

ſa meditatione mea que nũcloquenda fue
rant pus ipe mecũu reuoluerem pgebaʒ ſic
erumꝑe in vocem iocunditatis ⁊ laudis in

dalum venit:

verba cõſolationis leticie ac edificationis

pti thematis noſtri.

ſpũalis iuxta ſenſum Sachan⸗ ſſum⸗/

Studebam expꝛi⸗

mere qualem in templo coꝛdis noſtri pꝛio;/

ceſſionem agere nos hodie cõuenit In qna

miſtice fuit Waria Joſeph Simeon? an

„

na/figurantes quattnoꝛ vi .
les. In qua ſint pᷣterea lucerne ardentes in

manibus ꝑ exepiũ cõuerſationes lumino⸗
ſe ⁊ honeſte in fide ſpe et caritate quas figu

rtutes cardina⸗

rat triplex ignis ꝓpꝛietas fulgoꝛ ſq; vigoꝛ ?vY

ardoꝛ/fides fulget ĩvi rõli.ſpes roboꝛat in

iraſcibili.caritas ardet in concupiſcibili qᷓ

ad tria appꝛopiata patris ⁊ filij ⁊ ſpirituſ⸗
ſancci.in patre vigoꝛem.in filio fulgoꝛem.
in ſpũſancto ardoꝛem concipimus / De

cetrurſus offerre par turturum mutue dile

ctionis in omni caſtitate/duos pullos co

lumbarum in ſancta fecunditate bonoꝛuz

oꝑationum. Adoꝛnetur templum coꝛdis

*

noſtri floſculis pi

erum Jeſum inter vlnas caſtiſſime deuoti

onis confiteamur ei cum Anna ꝓphetiſſa

noſtni flot oꝛum deſiderioꝝ et her/
bulis virentibus ſanctarum meditationũ
coſpergatur Suſcipiamus benedictũ pu

leuantes ſurſum coꝛda/et cnʒ iuſtio Sime

one depmamus quiſq; hoc cãticum Nũc

dimittis ſeruum tuum domine ſm verbuʒ
tuum in pace ⁊c̃.
bundus dictare mecum que dicerem vobi
ſcum. dum ecce ſtudioſitas ſpeculatrix aſti
tiſſe viſa eſt/tum ſatis a puero familiaris⸗

culcare queſtiunculas ⁊ effla Atare reſpon
ſiones cepit ⁊ vbi me attentum videt. d .
Dic inquit ſi maria legi purificatiõis erat
obnoxia?qꝛ ſi ſic/peccauerat/ſi non/finge
re videbatur et opere mentiri / ſimulans
quod non erat ⁊ cur non hoctempe mulie
res eidem purificationis legi ſubdite ſunt

9 ſicut dicit apoſtolus quia conſtat ſecun

duʒ dños iuriſtas/ꝙ pnceps ſolutus eſt le

eſu ꝙ hic poſitus erat in ruinam ⁊ ſignũ
cui contradicetur qualiter in ruinam poſi⸗
tus erat qui venerat ad ſalutem/quo pacto
poſuus eſt in ſcandalum qꝛ ve ꝑ quẽ ſcan
ic cur iterũ dixit ad ma⸗
riam Et tuam ipᷣius animam pertranſibit
gladius vt reuelentur ex multis coꝛdibus
cogitatiões ⁊c. ¶ Dic ſi ex verbo h maria
pᷣcosguit acerbiſſimam filij paſſionẽ ꝙ ſiſic

Hta ꝑ gebam medita/

buicanne ptinus cognita eſt. hec plimas ĩ

¶ Dic ſi puer Jeſus vere factus eſt ſub le

gibus. ¶ Dic cur Simeon dixit puero

Bermo factus in die

nonne conſequens fuit vt acerbiſſimodo
loꝛum gladio iam ex tunc foderetur.que ta
men euũ leta cernebat geſtabat offerebat q;

qui ſe pꝛius obtulerat deo patri in mecio d

virginalis vteri moxꝗbinſtanti concepti
onis ſue benedicte. ¶ Dic cur nofit feſtiui
tas apud latinos de ipſo Joſeph virgina/
li viro Marie nutricio ⁊ gerulo pueri Je/
ſi fideliſſimo cui teſtimonium dat euange
lica veritas ꝙ iuſtus erat ꝙ ei Jeſus ipᷣeqͥ
eſt deus benedictus/mira res ſubditꝰ erat⸗
et ita de plurimis eiꝰ excelletijs ⁊ virtutibo
egregijs quemadmodum etate noſtra non
nulli conſcripſerunt. Si gratitudo repen
denda eſt deo ꝓ coniunctõne eccleſie cũ no
uo ⁊ vnico ſummo pontiſice ſponſo ſuo qᷓ
retributio cõuenientioꝛ q; vt de virginali
ↄiugio ioſeph e t marie fiatiſignis aliq̃ cele
bꝛitas ĩ eccia ¶ Dic vñ mos pᷣmit ĩoleuit
ardentes hodie ferrent᷑ cerei et cãdele et ſi
ſit hoc fauoꝛe ritibus gentilium ꝓſerpinaʒ
quaſi ꝑditam cum ſacibus querentium
Di cur Maria que nuper ditata fuerat
ex donis magoꝛum non obtulit agnum qͥ
diuitum erat oblatio? ¶¶ Dic qua artequi
bus indicijs cognoſcero poterat/q; Anna
ꝓphicum habebat ſpiricum vbi grandis ẽ

deppheiijs ſermo/et ad interpᷣtandum dif

ficiis? ¶ Dic cur Iheſus dicitur nedum
miſericoꝛs ſed ipᷣa miſericoꝛdia cum tamẽ
plurimos deſerat intanta miſeria itavt plã
gendum potius eſſe videatur dicendum
Suſcepimgs deus miſeriam et non miſe
ricoꝛdiam ⁊c. Di Jualirer atenm lib⸗
tate vel meritis id qð ð miſericoꝛdia dicit a
poſtolus ꝙ non ex operibus dictum eſt E

ſau dilexi Jacob autem odio habui.et ite⸗

rum non eſt volentis neq; currentis. ſʒ dei
miſerantis. Ham ſi ſola miſericoꝛdia ſal/
uat quid agit arbitrium qͥd pꝛoficit cona/
tus eius ad meritum/cuiꝰ vult miſeretur ⁊
quẽ vult induat: ( Dic cur apud atheniẽ
ſes templum mie carebat ſimulacro nulli⸗
; indluſa metallo foꝛma dei inquit ſtatius
mẽtes hitare ? pectoꝛa gaudet loqͥ de mi⸗
encgꝛaliar iſe⸗ Multiplicata magis ac ma⸗
gis videbatur ſtudioſitas ſpeculatrix huiꝰ
modi queſtiones.vt de fructibus et vtilib
miſericoꝛdie quibus modis conquiritur⸗
quibus etiam ritibus animam purificat/
verbigenã.qlit᷑ ad eius curiam appellatur
a curia iuſticie/quid in templo coꝛdis eſt
altare quid atrium/quid ſanctaſanctoꝛum

quid cimiterium. et ita de reliquis etiaʒ vſ
q; ad curioſitatem vel garrule loquacitatii
vicium/cui dum moꝛem gerere reſponden
o pararet animus accõmode ſatis ad pꝛe
ſentis celebꝛitatis miſterium (hoꝛreſco re⸗
ferens) lamentabilis de repente vox inſo
nuit ex oꝛe ꝓphico clamans ⁊ conquerens

Coꝛruit in platea vitas. Obſtupui viſu

ſubito gelidus q; pererratoſſa tremoꝛ.HNã

o luctuoſiſſimum o lugubꝛe ſpectaculum

videre veritatem que pꝛeualet.que ſu pom
nia vincit pꝛoſtratam poſitam q; in ruinã
et in ſignum cni contradixitur/ ¶ Hãcſb/
leuare miſericoꝛdiaſoꝛoꝛ ſi ua nitebatur⸗
Ita enim miſericoꝛdia et veritas obuiaue
rũt ſibi.ſed obſiſtebat ⁊ reclama bat triplex
erroꝛ velatus coꝛtice iurium poſituoꝝ noõ
recte intellectoꝝ ad regulam diuini iunis
catholice veritatis. Eno pꝛius abicie
P1

bat pꝛelatos ⁊ oꝛdinarios /ne ſubleuarent
miſericoꝛditer veritatẽ/ Hoc inquit ad ve

ſtrum nequaq; officium pertinet/maioꝛes
eni cauſe ſunt ad ſolam apoſtolicam ſedeʒ
referende allegabat gloſa/cum concoꝛdan
tijs decreti. Pꝛeclamabat erroꝛ alterq;
non poterat ſubleuari miſercoꝛditer veri /⸗
tas niſi pꝛius vel ſimul euocaretur et aſſi/
ſteret aliquis qui pſtrauerat vitatem Sbᷣ
iungebat tertius enoꝛ non eſſe curandum
apud iudices fidei ſi veritas moꝛes reſpi/⸗
ciens coꝛruiſſet in plateis/errant enim ta/
lia ab eis que fidem reſpiciuut aliena.i .
Suhmurmurabat quatuoꝛ inter hec hu/
manꝰ timoꝛ/cauetea ſcandalis ſi ſubleua/

ueritis veritatem/ cauete necauſam et fem
verum / exquo tñ ius oꝛitur ponatis in me

medium/alioquin moꝛs inmniner credite
moꝛs. ¶¶ Atuero miſericoꝛdia vt erattota
viſceribus afffuens pietatis⁊ ʒelans ſuper
veritate et animarum ſalute q; optabat p/
pheta dicens Coꝛripiet me iuſtus in miſe

ricoꝛdia et icrepabit me/h̊ inq; iuſſitet ob

teſtata eſt quatinus aduerſus tripliceʒ hãc

erroꝛem peſtem impꝛobam / cetenss pꝛeter⸗
miſſis inſurgerem/neq; enim aliud opu 8

eſſe ſibi miſericoꝛdia gratius vel accep

affirmabat qᷓ; ad extirpationem erroꝛum?⁊
emendationem errantiũ oppoꝛtune ⁊im/
poꝛtune vigilanter intendere.exemplifica
bat de mr̃ibus quos ego inquit miſericor
dia taliter affeceram. q; tanto ſuccẽderam

veritatis ʒelo ꝙ; perſecutoꝛes ſuos toꝛto⸗

res/ tyꝛannos / et interfectoꝛes/non de⸗

ul
en
e
re
nio
ans
uſe
ſi.
aulun
Upon
mini
Dice—
bann
buiane
mpter
nrni
uns:
bice
ment
aAye
iors
Wſ
d
nl,
d
mmac⸗
n
wlin
ſeſpi/
im ,
.l/H
echu/
Wea
mafen
isint
naovin
m
ri
ha,
nennt

Prunrificationis

que cathed:ꝛa eſt pᷣdariſſima vniuerſitaſ pa

ſinebant ab erroꝛibus tetris auertere cona
ri/ qtũs ad eos veritas luminoſa venirzʒ / ſic
Petrus ⁊ Paulus Neroꝛem /ſic Johãnes

7

perodem/et ita de reliquis /miſericoꝛdiſſi⸗

me dilecerunt/quos tamen aꝑte culpauert

nõ ſinere enĩ peccatoꝛes ex ſnia agere ma⸗/
gne mie indiciũ eſt. Aide oꝛo qm̃ crudeli⸗
oꝛ altera nõ eſt impietas/q; dum laudatur

peccatoꝛ in deſiderijs anime ſue/ et iniquꝰ

benedicit᷑ dũ iuſtificatur impius ꝓ mune
rib/dum euenit illa ꝓphe crudeliſ lamenta
tio. ꝓphᷣe tui viderunt tibi falſa ⁊ ſtulta/nec
apiebant iniquitatem tuamvc te ad penitẽ
tiam ꝓuocarẽt. Et heu iam inquit mia/ne

dum iam nõ aperitur iniquitas ꝑ ꝓphᷣas

p̃latos ſcʒ doctoꝛes ⁊ cõfeſſoꝛes ſed iuſtifi⸗
catur ſed attollitet defendit᷑ etiaʒ in medio
templiꝛin pᷣſentia ſacroſancti buius conci

iij Lõgus eſſem ſi cũcta pſequerer mie ver

ba plena gemitib/ plena ſuſpirijs / Plea ſin

gultibo.lacrimis atq; plangoꝛibo. ¶ Ego

vero reuerendiſſimi patres ⁊ viruũ celeberri
mi inſignes egregij ſapiẽtes et doctiſſimi/
qͥd dicerem:qͥd rnñderem:ſic pulſatꝰ ſic ob/⸗
teſtatꝰ in ipo meditatõis mee ſecreto/ꝑ mi

citer ⁊ fede coꝛruerat in plateis/Enitebar

ſcricoꝛdiã cõdolẽtem venienti Sen infeli

obſequi mĩe pꝛout equum eratſed de pfi⸗/

ciendo vix vlla ſuꝑerat ſpes mihi dũ omĩa
circũquaq; reuoluerem illud pᷣcipue ꝙ om
nia apud multos verbuʒ de fide ⁊ veritate
verſum eſt in fabulã in canticũ ⁊ nauſeam

obtigit q; illud apłi de nouiſſimis tꝑibus
Sanam inqͥ tdoctrinã nõ ſuſtinebũt ſʒ co
acernabũt ſibi mgros pꝛuriẽtes auribus?
a vcritate quidẽ auditũ auertent ad fabu⸗/

las aũt cõuertent᷑. Alud itẽ. Senece deeſt
eſt remedij lacus dũ quefuerant vitia/mo
res fiunt Ethõ minꝰ dũ erroꝛ veritas repu
tatur. Quid nobᷣ inquiũt de hereſibovlł er/⸗

roꝛibo/ecce nos catholici ſumus q deandem

iugiter nobᷣ cantilena repetit᷑ſatis eſtſi ce

dimus vt ꝑentes nr̃ iſimplices ⁊ idiote qͥd

expedit ꝑſcrutari ꝓfundius.hec dicunt᷑etĩ

his aliqͥ etiã magni gloꝛiãtur.¶ Iter hec
vꝛgebat mia dicẽs vetibi ſi nõ euãgeliſaue
ris/MHeceſſiias eĩ incumbit tibi neceſſitas

expꝛofeſſione ⁊ talento cõmiſſo.neceſſitas

ex legatione / nccitas ex iuramento et fideli
tate.nccitas ex veritatis periclitatiõe et ec/
cleſiaſtici oꝛdinis ꝑturbatione.neceſſitas
ex aperta ⁊ pᷣcipiti ꝑuerſione iuſticie. Ne/⸗
ceſſitas ex alliſione cathedꝛevbi vitas ſedʒ

riſieñ mater ſtudioꝝ Ve mihi qꝛ tacui aut
qꝛ nõ celerius potentius crebꝛiꝰetcõſtan/

tius / memetiſtis erroꝛibꝛ oppoſui. Fuerit

ſcio placẽtioꝛ altera multis materia ſʒ nul/
la foꝛtaſſis vtilioꝛ vel ad tꝑs vꝛgentioꝛ vñ
ſi qrerẽ ſolũ hoĩbo placereſi captare famaʒ
ppłarẽ.ſi pᷣdicare memetipᷣm. ambularem

nunc foꝛte in magnis ⁊ mirabilib⸗ ſme

verſans et reuerſans fines ꝓpoſitos.
opoꝛtet imitatoꝛẽ eſſe illius qͥ ait Ego deꝰ
docẽs te vtilia nõ dicit ſabtlia. g. Dicann
igitur cum bona venia.qualiter ſpectatad
vos pr̃es reuerẽdiſſimos dños pᷣlatos ſu⸗
per erroꝛibo cognoſcere/q̃liter erroꝛes dam
nare poſſitis aliqũ nõ damnatis errantib
q̃liter deniq; teneat᷑ vnuſquiſq; vrm ſcire
pᷣcepta decalogi ⁊ aſſertiones eius oppoſi /
tas.iudicio fidei repbare.tandẽnõ opoꝛte
retrepidare timoꝛe vbi nõ eſt timoꝛ.¶ At
tenti ſimus obſecro ꝑ miaʒ dñi nr̃i ihu cri
ſti ⁊ paſtoꝛalẽ.v.de/qm̃ vr̃a res agit᷑ ſpectãſ
ad illã q; hodie ſuſcepimꝰ mĩam in medio
templi dei. ¶Extulimus alijs ̃monibus
autoꝛitatẽ ſacri cõcilij ⁊ eroꝛem pꝑnicioſiſ/

ſimũ repbanimꝰ.quo ſciſma fouebat Nũc

efferre ſtudeamus oꝛdinarie pᷣlationis hie
rarchicã ptãtem/et aſſignemus aliqᷓ domi
nis pᷣlatis ꝓveritatis miſericoꝛdi ſubleua
tione fulcimẽta Et de q̃tuoꝛ ad pñs ſuffici
et. Ad reuerendos ⁊ deo amabiles epos
ſpectat exofficio paſtoꝛaliaſtatu hierarchi

co qͥ fundatꝰ ẽ in iure diuino cui nullũ iuſ

canonicũ rite ĩtellectũ cõtraqicit ꝙ ip̃i pñt

in ſnis dioceſibo erroꝛes in ſide ⁊ moꝛibus

palam erroneos ⁊ ſcandaloſos. iudiciliter

coõdẽnare et hereticare.hoc eſt hereticales

decernere? anathematiſare autoꝛitate tam̃
ſuboꝛdinata ad ſedẽ aplicã ⁊ ꝑticulari cir/
ca ſolã plebẽ ſuã Ad reuerendos ⁊ deo a
mabiles epos ſpectat ꝙ poſſinterroꝛes qñ
q; dãnare nõ enotatis pus iudicialłr qͥbuſ⸗
libet errãtib.¶ Ad reuerẽdos ⁊ deo ama/
bilis epos ſpectat ex obligatiõe ſnſcepi pa
ſtoꝛał officij 2 ſcere ꝙ pᷣcepta moꝛalia de⸗

calogi cũ h̊ ꝙ ſunt deiure natᷣali cionico?z
ciuili.ſunt nihilominꝰ de iure diuio ⁊ de ſi
de ꝓpꝛie dicta ꝓ q;to data ſunt in ſcriptura

ſacra ꝑ diuinã reuelatiõem ⁊ oꝛdinaut᷑ ad
vitã eternã ꝑ oꝑatiõem eoꝝ ex fide ſpe ⁊ ca
ritate ⁊ ita ſunt aſſertiões ipᷣis pᷣceptis op⸗
poſite/ iudicio fidei ꝑ eos repꝛobande ⁊c.

Ad reuerẽdos ⁊ ðo amables epᷣos ſpectat

ex debito paſtoꝛalis officij habere p̃para/
tionem animi ad defenſionem veritaꝶ ca⸗
tholice/etiam vſq; ad moꝛtem / ſpectat etiã
cognoſcere cũ Bꝛeg.ꝙ vtilius ſcandalum
naſci ꝑmittitur qᷓ; veritas deſeratur. Po
ſtulemus tandem ⁊c̃. Y
antundem de hac oꝛatione repertum
fuit Lugduni in monaſterio celeſtinoꝛuzʒ

de manu ipius dñi Jo. de gerſon ↄſcriptũ

Bermofactus inlo

co ſeſſionis cõcilij generalis conſtanti. pꝰ
nouũ receſſum pape Jo.xxiij.eodem con/
cilio Anno dñi Occcœv. vigilia domini
ceramiſpalmarm.
1Dbulate dum lucem habetis
vt non tenebꝛe vos comp̃hen⸗/
dant / Jubet hoc chꝛiſtus pr̃es
oꝛtodoxi/ patres non in tabuliſ
ereisvt olim apud romanos ſed in libꝛo vi
te conſcripti. Jubet inqᷓ; xpCᷣs oꝛiginaliter.
Jo.xij.et recitatie ĩ euãgelio ſabbati pᷣſen/
tis / vos obedientes audite/ambulate non
aſſibus coꝛꝑis.ſed greſſibomentis.ambu

te de virtute in virtutẽ/dum lucẽ habet/

et qualem lucẽ Reſpõdeat lux vera cuiꝰ G̊
yerbij eſt qui ſequitur me nõ.a. in.te.ſʒ.h.
llvi. ¶ Aſſis inuocatus dñe Jeſu pᷣclariſſi
me ſol iuſticie diſſice terrene nebulas 2 põ
dera molis atq; tuo ſplendoꝛemica / abſe q;&
te enim ſeipie merſa ꝓfundo mens hebet⸗
et ꝓpꝛia luce relicta tendit in externas ire te
nebꝛas. Hoc ne fiat tu mediatrix/iu aduo
cata et exoratrix nr̃a ſuppliciter adeũda es
virgo gloꝛioꝛiſima que tui noĩs interpᷣta⸗
tione tam illuminata q; illuminatrixdice/
ris Et qͥ liine Pꝛoꝛſus lumie gratie/q ſic il
luminata es vt dicaris in apoc̃. Mulier a
micta ſole hoctu nobis lumẽ vt infundas
de plenitudinetua.ſupplici erimploꝛamꝰ?
ſalutates ⁊ dicẽtes.Aue ⁊c̃.
lucẽ habetis vt nõ tenebꝛe vos cõpꝛeqen/
dant.Lux iſta eſt iam dixi ⁊ repeto/lux iſta

eſt pr̃es celeberrimi/deus/qui gloꝛificatur

in cõcilio ſctõꝝ dicẽte p. Magnus ⁊ terri

„

bilis ſuꝑ omnes qui in ci

gat fuerint in noĩe meo /ibi in medio eoꝛuz
ſum / ſicut vidit ps.Dũ cecinit in concili⸗
iuſtoꝝ et in cõgregatione magna oꝑa dñi⸗
Et magna plãe ĩmo ingentia iam vidimꝰ
in hoc cõcilio iuſtoꝝ dei oꝑa ſpontaneam

Ambulatedũ

L nn ncincuitu eius ſunt/
cuius hanctenemus infallibilem ꝓmiſſio
nem Macth. xviij. Ubi duo vel tres ↄgre⸗

Berino factus

et vix ſpataʒ ceſſionis viam/poꝛro cum ps
pterſemetipᷣm ⁊ vt gloꝛificet᷑ fecerit oiade⸗
us.quo pacto credendus eſt pᷣclarioꝛi cele
bꝛitate gloꝛificari qᷓ; in cõcilio iuſt 1 q̃ ve
ra laus eſt in eccleſia ſanctoꝝ. ¶ Clesvos
eſſe cõuenit oꝛthodoxi ⁊ deo a abiles pa⸗
tres ac dũi vt cõciliũ ſitis ſanctoꝝ ⁊ iuſto/⸗
rũ q̊ͥs poſuit deꝰ in mũdo q̃ſi vᷣa totidẽ lũi⸗

naria/ vos inqt eſtis lux mundi/ſiquidem

in hoc conſtituti eſtis alios purgare illũi/⸗
nare atq; ꝑficere nũc maximecum ſfactus ẽ
cõuentus iſte ſacroſctũsidum adunatus ẽ
cetus dum cõgregata eſt eccia/vt de Ma⸗
chaheis ſcribitqtũs oꝛarent ⁊ peterent mi
ſericoꝛdiã a deo Er nopinuqiue eo decer
neretur qͥd facto opus eſſet. ¶ Exultat ani
mus ꝓfecto leuans in circuitu oculos et vi
dens omnes iſtos qͥ cõgregati ſuntaibi ẽ
ad vtilitatem tuam o pple xpᷣiane/congau
det admirãs ſpũs meus.:et in hãc erũpit ec
cleſiaſtici cĩẽtus vocem Ciues aploꝝ ⁊ do⸗
meſtici dei:aduenerunt hodie poꝛtates fa⸗
cem ⁊ illuminãtes patriam.dare pacẽ gen
tibus ⁊ liberare ppłm dñi.qualiter libera/

—

re:exhoꝛtando clamando q; ambulate dũ

lucem habetis vt nõ tenebꝛevos comp̃hẽ/

dant cuius delicie ſunt eſſe cũ filijs hoßʒ.ip
ſetẽbꝛe dĩſionũ ſciſmatũq; tẽbꝛetot erroꝛũ

et hereſum.tenebꝛe demũ hoꝛride totvicio

rum ꝑ ecciaſticũ coꝛpus vaſto qu

bine miſerabiliter exundantiũ.. Ambu/

late igitur dum lucem habetis vtnõ hevoſ
tenebꝛe compᷣhendant /lucem itaq; habe/
tis patres luminoſiſſimixpᷣm qͥ vereẽ in lo
co iſto vel emanuel qͥ interpᷣtat᷑ nobiſcũ de
us cuius hec eſt certiſſima Rmniſſio. Rce
ego vobiſcum ſum oĩb dieb vſq; ad con/

ſummatiõem ſcli. Deus iſte eſt qᷓ gloꝛificx

tur in cõcilio ſctõꝝ magnus ettemibilis ſu

per omnes qͥ in circuitu eius ſunt/it beneĩ

circuitu tno dñe res omnel eſſe dicũẽ queʒ
tu velut ſpera intelligibil cui centrũ vbi⸗
q; eſt. circũferẽtia nuſq;.tu vbiq; es extra ñ

excluſus.intra nõ cõcluſus.ſupꝛa nõ elatꝰ
infra nõ ꝓſtratus.iõ magnꝰ valde.terribił
gloꝛioſus ⁊ ſuꝑexaltatus in ſecula.(¶ Ecce
patres oꝛthodoxe ꝙ; ad hocipᷣm vt gloꝛifi /
cetur deus ⁊ illuſtret᷑ eccia/nũc celeberrina

piſieñ vniuerſitas cultrix?⁊ amatrix eoꝛuʒ

oĩm q p̃iane religionis pietatem q ſanam
doctrinã reſpiciũt ipᷣa a relar aPianiai

mi regꝭ frãcoꝝ pfis ſui dignãti mi legat
onẽ mittit q̃rens pꝛimo ea que pacis ſun

—— —

.B D

Coꝛam concilio conſtantienſi

Deniq; ſecũdo q̃ fidei ſunt. Deniq; tertio

q̃ virtutis et eccleſiaſtice ſit libertatis/qmm̃

ad hec tria pᷣncipaliter ſynodus hec ſacra
tendit. ¶ Inſſit heſterno veſpꝑe ꝑ ambaſia

toꝛes ⁊ nũcios ſuos hic pᷣſẽtes q̃tenus hoc

matutino tempoꝛe/eſſem habiturus oꝛati
onẽ noiĩe ſuo/p veritatis elucidatõnecirca
ea q̃ ꝑ hoc ſacrũ ↄciliũ agẽda vident᷑ occur
rere/ Nullus opinoꝛ mirabit᷑ ſi ad hãc iuſ⸗

ſionẽ ego fragilitatis mee pſcius ⁊ temꝑp is
artatiõe pᷣſſus expaui Hihilominus ĩ deo

cuius gloꝛificatio querit᷑ fiſus / ⁊ de ſtudio
pᷣterito ſuꝑ hacvitatis inquiſitiõe memoꝛ
regis pᷣterea ⁊ eccleſie regni ſuivoluntate ꝑ

inſtructiões cognita. Juſſioni deniq; ma⸗

tris inclitiſſime/cuius legẽ dimittere neqᷣo
monitus a ſapiente/ego tanq; obediẽtie fi

lius parere deſiderans conatus ſum aggrre

di cũ hũili dicendoꝝ oĩim ad hoc ſanctoꝛũ
concilium ſubmiſſione vt iure ſuo dirigat
omnia vel acceptet vel coꝛrigat. r i pꝛi
mis quatenꝰ habeat᷑ oꝛdo dicendoꝝ luci⸗
dus ⁊ bꝛeuis/qꝛ vel eſt qð texitoꝛdine lon
gus/ↄuertamꝰ interim dilato themate ocu
los noſtre ↄſiderationis ad hoc qð dictũ ẽ
deũ eſſe qͥ gloꝛificat᷑ in cõcilio ſanctoꝝ qui
magnꝰeſt ⁊ t.ſ.o.qͥ.cir.e.ſunt. Defigamꝰ
in hoc pſalmate verbo mẽtis intuitũ ne ꝑ

multa vagemur/falloꝛ ſi nõ ibi videbimꝰ

huiꝰſacro ſancte ſynodi cãm quadruplicẽ
efficientẽ/ videlicet foꝛmalẽ finalẽ ⁊ mate⸗
rialem ⁊c̃. Vult aliqs cognoſcere cãm ef
ficientẽ plane illa eſt. Deus magnꝰ⁊ terri⸗
bilis / cui?ꝰ inſtinctu miſeratõne afnatu ⁊ at
tractu collecta eſt nũc eccleſia ſicut eleuatꝰ

ſpũ pᷣcecinit pſalmiſta. Deũ eſſe qui diſʒ⸗
ſiones iſraelis ↄgregabit/qui ↄgregat ele⸗/

ctos ſuos a qtuoꝛ ventis/a ſolis oꝛtu ⁊ oc/
caſu/ ab aquilone ⁊ mari.immõ qui cepit

oꝛandꝰeſt vt ipᷣe ꝑficiat/ leua ĩ circuitu tuo

o ſacer cetꝰ/ oculos tuos ⁊ vide/omnes iſti
ↄgregati ſũt venerũt tibi Quidni ↄtingat
tibi qdðᷣ idem ꝓpha loquit᷑yſaias.Lunc vi

debis ⁊ afffues ⁊ mira bit᷑⁊ dilatabitur coꝛbꝛ

tuũ.Et ſi dilatet/nũquid nõ implebit illð
ſpũ ſuo deus.¶¶ Poꝛro cã foꝛmalis eſt hec
ipᷣa collectio ſeu ↄnexio ↄcilij ſanctoꝝ /vel

ſpũſancto foꝛmãte ⁊ exemplãte.qui ẽ neꝰ

⁊ vinculũ ↄpaginans in vnũ diuerſa mem

bꝛa ſanctoꝝ/ſic agnoſcit eccłia petens ꝓ ſe

nus incurſione turbet᷑.¶ Querit aliqᷣs pᷣ⸗
terea finalẽ huiꝰſacre ↄuetus cãm/ſane illa

ipᷣa vt onena dek / Juau la

tur flumie.
ceps/quo titulo relucet in cã efficiẽte ac re
ſidet infruſtrabilis auctoꝛitas/q̃ cã eſt deꝰ
magn“ꝰ ⁊ terribilis ex quo oĩa in menſura:

eſt vt gloꝛificet deus magnꝰ⁊ terribilis/iun
xta vocẽ apli dicentis oĩa in gloꝛiã dei faai

te.hec itaq; recta hec efficax ſemita ad oim

que voluerim' adeptionẽ/ſi pꝛimo queſie-

rimꝰgloꝛiã ſuã/dedit hoc intelligi dum ait
Pꝛimũ queriteregnũ dei ⁊ iuſticiã eius/⁊
hec omnia adicient᷑ vobis.l Omnes po⸗

1

ſtremo qͥ in circuitu dei ſunt/ accipiunt᷑ ve

luti ꝓ cã materiali ⁊ de ſe infoꝛmi.Nam ſiẽ
hoĩbo ꝑ ſciſmata peccantib/ↄſequẽs ẽ vni
uerſa ſub deo qðãmõ defoꝛmari/qm̃ hõ fi⸗

nis eſt oĩm / dicentibo platone et ariſtotele
neceſſe eſt aũt ſᷣm exigentiã finis oĩia mode

rari/ſic ex aduerſo veniũt oĩa ꝑ hoc ſancto

rũ cõciliũ dño efficiẽte foꝛmãte ⁊ finiẽte re
ſoꝛmãda. Ita eni de pᷣcioſo ſanguĩe x pᷣi a

nit eccłia/terra pont? aſtra mũdquo lauã⸗
Quo circaviderefas eſt dein

Relucet in cã foꝛmali exẽplaris vnitas/vt

ſint oẽs vnũ/ſicut eſtis nũc in ↄcilio ſãcto
rũ/⁊ hoc in deo ꝑ quẽ oĩa in numero. Relu

cet in cã finali ſpũalis vtilitas/qꝛ vt gloꝛi⸗
ficet᷑deꝰin quo oĩa in pondere.l D

emuz

ↄcludit᷑ in cã materiali generalis viuendo

rum refoꝛmãdoꝛũq; vniuerſitas/oĩm ſcili
cet que in circuitu dei ſunt/quatenꝰ oĩia re⸗

foꝛment᷑ in nſero pondere ⁊ mẽſura.Con
cedente deo.Ex quo oĩa/hinc modus vni
tas ⁊ mẽſura.Perquẽ oĩa/hinc ſpẽs veriꝰ
tas ⁊ uumerꝰ. In quo oĩa/hinc oꝛdo boni
tas ⁊ pondꝰ/quo ponderereffuũt oĩa ĩ cim

que dedit eſſe.Ceteꝝ pꝛima triplicitas ap
pꝛopꝛiat᷑ pri/ſcða filio / tertia ſpirituiſãcio

bene habet/iacta ſunt fundamẽetra ſolidita

te quadrãgula/ſuꝑedificare poſſumus te⸗

tras pytagoꝛicũ / hoc eſt quadruplicẽ con⸗

ſtructionũ ꝑietẽ vel ſtructurã/⁊ dicere pꝛo

pꝛima arncclone Des magn? terri
bilis ſic gloꝛificat᷑in hoc cõcilio ſanctoꝛũ/⸗

ꝙ eidẽ ſufficientẽ pᷣbet ⁊ infallibilẽ aucto⸗

ritatem vt cꝗ efficiens/quo ad pꝛimũ fun⸗/

damentũ.(¶¶ Rurſus ꝓ ſcdᷣa oſtructõe Deꝰ
magnꝰ⁊ terribilis trahit ⁊ allicit oẽs in cõ⸗

mune xpᷣianos/ad vniꝰveri capitis vnita⸗

tem/tãq; cã foꝛmãs ⁊ exemplãs/quo ad ſe⸗
cundũ fundamẽetũ pꝛimũ in refoꝛmatione

Ampliꝰpꝛo tertia ↄſtructõe Deus ma⸗

gnus ⁊ teribilis ſic gloꝛificari vult in h cõ

cilio ſanctoꝝ ꝙ oĩa pᷣcipue fiãt ad honoꝛrẽ
⁊2pſeruatõneʒ ſue legis ac fidei ſine qua ei

V

2

Bermo eiuſdem

placere nemo poteſt/ quo ad tertiuʒ funda⸗

mentũ/ſcõm in refoꝛmatõe.Demũꝓ quar

ta ↄcluſione Deus magnꝰ ⁊ terribilis/ꝑa/⸗
tus eſt rebomnib/maxime hominibo cõ⸗
cedere ꝑ hoc conciliũ ſanctoꝝ/quãdam re⸗
foꝛmationis pulcritudinẽ/gioꝛificationeʒ
oꝛdinẽ ⁊ decoꝛem cum ꝓuiſionibo idoncis
aduerſus eos qui nõ in rectitudine moꝛũ⸗
ſed in circuitu ꝑgunt vicioꝝ/⁊ hoc ꝓ quar
ta ↄſtructione ſuꝑ vltimũ fundamentũ qð
eſt tertiũ in refoꝛmatione. orernt hic
oꝛdo teneri ſub his terminis/ſed aliã ꝓgre
di viam ſuaſerũt verba thematis/q̃ in me/

thaphoꝛa lucis fundata ſunt Reuertamur

igitur ⁊ ponamus lucẽ diuini pᷣcepti/quia

pꝛeceptũ dñi lucidũ illuminãs oculos Lu
cernam inſuꝑ diem legis ſicut petrus loq,

tur vt iubente deo poſita ſuꝑ candelabꝛuʒ
luceat omnibo que in dome ſunt / que do⸗

mus eſt ecclia vel hoc ſacrũ conciliuʒ vice

ſua. Diffundat⁊ ſpargat ↄſequẽter lux ipᷣa

veritas euangelica.xij conſideratões qua

ſi totidem effulgentiſſimos radios verita⸗
tum ꝑticulariũ/ſplendidos ⁊ coꝛuſcantes
ethonamus in pꝛimis imo iam poſitam
digito ſicut aiunt demõſtremus luceʒ apo
ſtolici ſymboli/quo dicitur credo in ſpiri⸗

tumſanctũ ⁊ vinificantẽ quid viuificantẽ

Certam vnam ſanctam catholicam ⁊ apo⸗
ſtolicam eccleſiam vnã pꝛopter colligatio⸗
nem ad vnum caput pꝛimariũ xpᷣmi/⁊ vica

rium ſummũ pontificem ſanctam pꝛopter
ſanctoꝛũ ↄmunionẽ ⁊ remiſſionẽ peccato;
rum vt infra ſubditur/ catholicam hoceſt

vlem/quoniã ab eius obligatione nullus
viatoꝛ imun is eſt apoſtolicam/quoniã in
apoſtoloꝛũ ⁊ pꝛophetarũ ꝑ quos ſpũſſan⸗
ctus locutus eſt doctrinis fundata eſt ⁊ ſi⸗
mtliũ fulioꝝ ſucceſſione duratura. ¶ Certꝰ
ſum ꝙ nullus qui vel haberi vel dici vult

—

xpᷣianus caligare ſe dicet ad hanc lucem.
Buzachmas lucẽ alteram apoſtolici
verbi confoꝛmẽ huic luci.Solliciti ſerua⸗
re vnitatem ſpũs/in vincula pacis/vnum
coꝛpꝰ ⁊ vnus ſpũs/ſicut vocati eſtis ĩ vna
ſpe vocatõnis veſtre/ vnus dñs / vna fides
vnũ baptiſma/vnus deus ⁊ pater oĩm qui
ſuꝑ omnes/per omnia ⁊ in omnib nobis.
SDequit᷑ ⁊ ipe dedit quoſdã quidẽ aplos/
quoſdã aũt ꝓphas/alios vero euãgeliſtas/
alios aũt paſtoꝛes ⁊ doctoꝛes ad ↄſũmatõ

uẽ ſanctoꝝ in opus miſterij/in edificatõeʒ

coꝛꝑis xpᷣi/donec occurram omnes invni

tatem fidei agnitionis fil̃ dei / in virũ pfe

ctum/in mẽſuram etatis plenitudinis ⁊pᷣi

Sequit᷑ veritatẽ aũt facientes in caritate
creſcamꝰin illo ꝑ omnia qui eſt caputxpᷣs

ex quo totũ coꝛpus ↄpaciũ ⁊ ↄnexũ ꝑ om⸗

nem iuncturã ſubmiſtrationis ſᷣm oꝑatio
nem in mẽſurã vniuſcuiuſq; mẽbꝛi augm̃
tum coꝛꝑis facit in edificatõneʒ ſui in cari
tate,.hec aplus ad Eph̊.iiij.⁊ in hanc ſniaʒ
multa ad Coloſſeñ.i.et.ij.et.i. Coꝝxij.et
ad Ro/xij.poſita ſunt. Hec aũt ↄpatio ve⸗

ri coꝛꝑis ad myſticũ multũ lũis affert in q̃

ſitoꝛibo veritatis/nedũ apud phos ſic ari⸗

otelẽ ⁊ plutarcũ/ ſed apud theolo.paulũ

pᷣcipue.(¶ Diffundunt᷑ vero ſicut pꝛemiſi
mus,xij Oſideratões ex hoc ſimboli ⁊ apli
doctrinali luce q̃ſi tottidem radij vexitatis

ſplendidiſſimi. ¶¶ Eccleſiaſtica vnitas ad

vnũ caput xpᷣm fit ⁊ agglutinatꝑ amoꝛoſũ
ſpũſſancti vinculũ mediantibo diuinis ca⸗

riſmatib/tanq; qualitatiuis diſpoſitioni⸗

bus / reddentibo in coꝛpoꝛe myſtico cõple⸗
xionalẽ armoniã vinificam ⁊ decentem ad
opera viteſſpũᷣaliter ſufficienter exercenda⸗
denaſte nus ad vnũ caput ſecũ
darium qð dicit᷑ ſummus pontifex xpᷣi vi⸗
carius fecundioꝛ eſt multiplicioꝛ/cupioſi⸗

oꝛ ⁊ maioꝛ q; fuerit ↄgregatio ſynagogeet

q; ſit ↄgregatio ciuilis ſub vno rectoꝛe re⸗

ge vel imꝑatoꝛe. ¶ Eccleſia habet poteſta
tem ſeu facultatẽ/ ex viuifico germine ſibi

inſito ꝑ ſpiritũſanctũ/ ꝙ ſeipam poteſt cõ⸗
tinuare in integritate ⁊ vnitate mẽbꝛoꝛum
ſuoꝝ/tam eſſentialiũ ſeu foꝛmaliũ q; mate
rialiũ atq; fluentiũ. ¶¶ Eccleſia hʒ ſpõſum

indefectibilẽ xpm / ſicy lege ſtante nec chꝛri

ſtus poteſt ipᷣi ſponſe ſue eccleſie dare libel
lum repudij/ nec ecõuerſo. ccleſia nõ
ita ligatur matrimoniali vinculo ad vica⸗
rium indefectibile ſponſi ſui quin mutuo
ſe poſſint abſoluere et dare libellum repu⸗
dij. eclena vel generale cõciliũ eã repñ
tãs eſt regula a ſpn‚ſancto direcia tradicta
a xpᷣo vt quilibet cuiuſcũq; ſtatus etiã pa⸗
palis exiſtat eam audire ac eidem obedire
teneatur. Alioquin habendus eſt vt ethni
cus ⁊ publicanus. Patet ex immutabili le
gediunina Math. xviij. pꝛomulgata Con
cilium generale ſic deſcribi poteſt. Conci⸗
lium generale eſt aggregatio legitima au⸗
ctoꝛitate facta ad aliquẽ locum/exom̃i ſta
tu hierarchico totius eccleſie catholicenul

la fideli ꝑſona que audiri requirat excluſa

N
n
mnp
he
ve⸗
mnij
an
muli
enli
oli
uns
gad
oſi
di
Ge
nd
NCnde.
vunrſi
nhhin
pion
ogee
rr
voleſtz
he ſbi
eſtco
wom
Gee
ſWon
eneccht
drebe
cC
nn
lunth
üci
1N
gipa
obeene
Nteht
urabl.
t. ℳ
ing
gli⸗
ini
.

Coꝛam concilio conſtantienſi

ad ſalubꝛiter tractandũ ⁊ oꝛdinandum ea

que debitũ regimẽ eiuſdem eccleſie in fide
et moꝛibus reſpiciunt. ¶ Eccleſia vel ge⸗

nerale ↄciliũ dũ dictat aliq̃ regimẽ eccleſie

ↄcernentia/papa ñ ſic ẽ ſupꝛa iura etiã po⸗

ſitiuaꝙ poſſit ꝓ libito diſſoluere talia di⸗/
ctata ꝑ eccleſiã/eo modo ⁊ intentione qui⸗

bus dictata ↄcluſaq; ſunt. ¶ Eccleſia vel
generale conciliũ q́;uis non poſſit tollere
plenitudinẽ poteſtatis papalis a xpᷣo ſuꝑ⸗
naturaliter ⁊ miſericoꝛditer collate/põt ta⸗
men vſum eius limitare ſub certis regulis
ac legibo/ in edificationẽ eccleſie ꝓpter quaʒ
papalis auctoꝛitas ⁊ alterius hominis col
lata eſt. Et in hoc eſt totius eccleſiaſtice re
foꝛmationis ſtabile fundamentũ.(Eccle
ſia vel generale conciliũ potuit et põt con
gregari ſine expꝛeſſo conſenſu vel mãdato

pape etiam rite electi/⁊ viuentis in multis
caſibo. VUnus inter ceteros eſt/ qꝛ accuſatꝰ
⁊ euocatus ſit vt andiat eccłiam iuxta legẽ
euangelicã allegatã /cui legi ſubiectꝰ eſt/ et

ipᷣe renuit cõtumaciter eccłiam conuocare

lius caſus vbi materie grandes cõcernẽ

tes regimen ecclłie veniũt terminande per

Generale conciliũ/⁊ papa renuit cõtumaci
ter illud euocare. Alius ſi etiã dictatũ ſit

generale conciliũ q; debeat tali vel tali tꝑe
cõuocari. Alter caſus eſt vbi ꝓbabilis eſt
dubitatio ſuꝑ cõtendentia pluriũ depapa
tu. Nerteil ſen generale conciliũ ſi viaʒ
aliquã concluſerit ſeu dictauerit acceptan⸗
dam eſſe a papa pꝛo terminatione ſciſma⸗

tis ipᷣe tenetur illam acceptare/⁊ ita ſᷣm pꝛe

parationem aĩ tenetur ad ceſſionem ⁊ duʒ
vltro offert eam ⁊ pꝛeuenit ipᷣe reddit mul⸗
tipliciter cõnendadus. ccleſia ſeu ge⸗

nerale concilium pꝛecipue debet intende⸗/
re cum pꝛoſecutione vnius perfecte ad er⸗
tirpationem erroꝛũ/⁊ emendationem errã
tium ſine perſonarum acceptione.Simili
ter ad hoc ꝙ hierarchicus oꝛdo eccleſiaſti⸗
cus pꝛelatoꝛum ⁊ curatoꝛuʒ multipliciter
turbatus refoꝛmetur/ad ſimilitudinem di

uine celeſtis hierarchie/ ⁊ confoꝛmiter ad
regulas pꝛimitus inſtitutas.( Eccleſia ñ

habet efficacius medium ad generaleʒ ſui

ipſuis refoꝛmationem/q; ſi ſtatuatur gene
ralium concilioꝛum cõtinuatio/celehbꝛatõ

nem pꝛouincialium nõ omittendo.Ex
plicit. Et attendat benignus lectoꝛ/q; pꝛo
atoꝛ huius ſermonis .cancellarins pari
ſienſis pꝛeſſus nimia tempoꝛis anguſtia/

elſſet faſtidium /ſilentio pꝛeterijt qu

pꝛobationes dictatas nõ appoſuit ad has
conſiderationes/ſed pꝛout in mentẽ ⁊ linꝰ
guam ex recoꝛdatione pꝛeteritoꝛum opu⸗

ſculoꝛum/pꝛeſertim tempoꝛe concilij piſa

ni dum abſeus ab eo legebat pariſius/ in⸗
ſerens materiam hanc quam in tractatulio
quodam ſub.xx.conſiderationuʒ numero
ſcriptam repoſuit/ cuius initium eſt. Ue⸗/

nient autẽ dies cum auferetur ab eis ſpõ⸗

ſus/vbi pꝛedicte conſiderationes/⁊ in psio
poſitione vna coꝛam legatis anglie pergẽæ
tibus ad concilium piſanum tunc pariſiꝰ

habita/pꝛolixioꝛi ſolidioꝛiq;/ maniteſtate

ſunt argumentatione/qui tractatus ⁊ pꝛo⸗
poſitio ꝓdierũt in publicum / vt habeat q;

voluerit fas eſſ.

6. dttrr.
Moplius vero iuxta legationis onus
impoſitum perxpᷣianiſſimum regem
francoꝛum ac vniuerſitatem pᷣclariſſimaz

pariſieñ. pꝛopoſuerat idem cãcellarius pꝰ

verbum de eccleſiaſtica vnitate ſubiunge⸗

re de erroꝛum extirpatione/ſed impeditus

tunc partim amicoꝛuʒ ſuaſione/partim tẽ
poꝛis artatione/ ⁊ vt in pꝛolixitate non in

„

oꝝ ali⸗

qua ſummatim hic ſubiũcta ſunt.(ſR
rificationem dei/patres apoſtolici/patres
gloꝛioſi poſuimus eſſe finem huius conci
lij ſanctoꝛum/quatenus pleni ſunt celum
et terra. O deus magne ⁊ terribilis/gloꝛia

tua/quatenus non iam ambulent in erro/⸗
rum circuitu impij ſuper terram/ſed agno

ſcant.quoniam magna eſt gloꝛia / dicente

ſapiente/ſequi te dominum per ſemitas le

gis tue pacificas/ quoniam pax multa di⸗/

ligentibus legem tuamr.⁊ nõ eſt illis ſcan

dalum / et quia ſi crediteidem ſapienti/ni⸗

Ded ve mũdo a ſcandalis/ve tibi ma⸗
la voluntas/⁊ ideo mala quoniam arrogã
ti ſuperbia gloꝛiam pꝛopꝛiam querens an
teponis eam diuine / nolens ſubici legi ſue
neq; captiuare omnem intellectum in ob⸗

ſequium fidei.hinc hereſes⁊ erroꝛes impij

hinc ſcandaloꝛum turbationes hoꝛride⸗
hinc oꝛdine violato plurima fedaq; confu

ſio / hinc tandeʒ in hoibo ⁊ ex ↄñti ꝑ omnia

que ꝓpter hoĩes fecit deus/ſuboꝛit᷑ frequẽt᷑
nõ gloꝛia dei/nõ pax hoĩb/ſed tetra q̃dam
alteratio/moꝛtificãs ⁊ abiciẽs viuificantẽ
gratie ſpm̃i/⁊ cadaueroſam mõſtroſoꝝ de⸗
fectuũ nõ tam foꝛmã q; defoꝛmitatẽ indu⸗

cens. Deploꝛat hac ꝑuerſiſſimã rerum

V 2

ulcius q;ᷓ reſpicere in mandatis dei·
ol

Bermo eiuſdem

viciſſitudinẽ xpᷣianiſſimꝰfrancoꝝ rex cum

ecckia tota regni ſui /miſeret/dolet/ↄpati/

⁊z ab h̊ ſacroſctõ ↄcilio legitimas ꝓuiſiões
efnagitat.NHNon ↄfundat᷑ pꝛecoꝛ ab expecta
tione ſua / nolite careat pijſſimis deſiderio
rum ſuoꝝ affectiba/ ſed ⁊ patreʒ ſequit᷑ ſna
pꝛoles / regẽ videlicet filia ſua pariſieñ.vni
uerſitas nec tantũ ſequit᷑ ſed pꝛeit humili⸗

tate ſalua/quũq; conſilijs/ nũc exhoꝛtatõni

bus/aliquãdo doctrinis/ſciens ꝙ veritas
cuſtodit regem/ſciens pᷣterea ſe poſitã apo

ſtoli iuſſu vt potens ſit exhoꝛtari in doctri

na ſanaä/⁊ eos qui ↄtradicunt arguere/que

poſuit areſt. oꝑa duo ſapiẽtis. Deniq; ꝑpa/
ta eſt tãq; poſita in lucem eccłie ad ſatifa /
ctionem/om̃i poſcenti rationẽ/de ea quei

ipſa eſt fide / ſpe / vt in omnibe ⁊ ꝑ omnia
gloꝛificet᷑ deus. E nſurrexerunt ecce poſt

gliqua tꝑa plurime doctrine ꝑegrine varie

peſtifere ⁊ dãnate/ obtenebꝛates eccleſiam

per multa xpᷣianitatis membꝛa/ per regna guinis. Terreat anus
bilis qui gloꝛificatur in concilio iuſtoꝝ/qͥ
ſalubꝛiter ⁊ potẽter intonat. Ambulate dia

per pꝛouincias/ꝑ regiones inſignes. Pꝛo

ceſſum eſt ad expellendas hmõi doctrina⸗
rum tetras caligines nunc luce diſputatio

nis doctrinalis ꝑ doctoꝛes ⁊vniuerſitates

nũc flabello iudicialis repꝛobationis per

dyoceſanos ⁊ inq ſitoꝛes heretice pꝛauita⸗
tis / in anglia / in ſcocia/in pꝛaga/in francia
Noõdum tamen vel illuminari vel emẽda⸗

ri ſufficienter inſpeximus/ cecam ⁊ ſtuttaz

impꝛobitatẽ aſſertoꝝ/ſectatoꝝ q; ſuoꝛum/⸗
quin erroꝛ aſſidue ſicut cancer ſerpat/⁊ ali⸗
cubi palamquaſi nudato enſe ꝑ nationes
⁊ populos impꝛudæter erũpat. Pꝛopterea
neceſſe eſt ꝑ ſpledidiſſimã ⁊ inoffuſcabilẽ
hyuiꝰ ſacre concilij lucem pꝛouida celeritate
de remedijs inſtitui/vt qui ſpꝛeuerũt pꝛela
tos ⁊ doctoꝛes diuiſim poſitos tanq; lucer
nas in domo dei reuerant᷑ eos ↄſpiciant ⁊
obediant dũ in vnã hãc eccleſie domũ col
lecti dabũt aüctis ſue robur et pondꝰ/ibũt
in ſplendoꝛe fulgurãtis haſte repbationis
iudicialis: qualem nemo qͥ xpᷣianus vide
vult audebit ↄdemnere. Eſto contemnat

concremationẽ q; ſubicit vt iuſtũ ẽ.
qm̃ charitas ſicut inoipit a ſeet a ſuis/di
ctionis exhibitione ſic in coꝛrectionis ⁊ e⸗
emendatõnis ꝓcuratõne pꝛioꝛẽ habere lo
cũ debet /ne ſubeat illud inpꝛopij ꝓuerbiũ
Medicecura teipᷣm/ Et illud deapli ſnia

Ipe tamen de ↄtemptu ſuo fulgurationeʒ
e
e

qui pꝛedicas non furandũ furaris/non oc

cidendum occidis / non ꝑiurandũ deieras

⁊ ita de reliquis. Hicchꝛiſti an iſſimus rex

nj /ſuaq; ꝑ adoptationẽ dignatiuã chariſ⸗
ſima filia/pariſieñ. vniuerſitas volnerunt

hactenus a regno eta ſuis ꝑuerſa quoꝛũli⸗
er roꝛum ziʒania/mox vt erumpere ſeu ger
minare ſentiebantur/diligẽter oppꝛimi/re

ſecari que nunc falce doctrine/ nunc ſecuri

paſtoꝛalis ſnĩe. Ita tamen vt non ſimul e⸗
radicaretur ⁊ tniticũ.Sunt plurima rei qᷓ;
loquimur documenta/e quiba vnũ/qð no⸗
uitate acritateq; pᷣcellit cenſuimus ĩmediũ
deducere. Ecce patentes regis noſtri litte⸗
ras/quas audire libeat/legi debebat hec lit
tera patens/ cuius initium eſt poſt intitu⸗
lationem Regia maieſtꝗs noſtra De hinc
ſubiungendnm erat. Aucun ſacroſan⸗
ctũ hoc concilium iuſtòꝝ/quatenas in cri
ſtianiſſimo rege noſtro ferueat zelus/ad ea

que fidei ſunt/ abſq; omni pſonaꝝꝶ accepti
one/abſq; reſpectu ꝓpꝛie etiam carnis ⁊ ſa⸗

guinis. Terreat ipᷣe deus magnus et terri⸗

lucem habetis / ſubdit monitionis cauſaʒ

Mie tenebꝛe vos cõpꝛehendant Et quales
oꝛo denſioꝛes fugibilioꝛes hoꝛribilioꝛeſq;

tenebꝛe q; erroꝛum et hereſum circa pꝛima
pᷣceptoꝛum moꝛaliuz pꝛincipia vt ſũt.Nõ

perinrabis/ Hon occides NHon inſidiabe⸗

ris. Zerreat ipos ecciaſticos paſtoꝛes ⁊

doctoꝛes poſitos in luceʒ alioꝝ/ſi non ad

exemplar tam in ſigne atq; ꝑlucidum xpᷣia
niſſimi regis noſtri/non eos illuminet ac⸗

cendat et inflãmet zelus domus dei.Uox

dicentis Clama ne ceſſes et annuncia po⸗
pulo meo peccata ſua. Si mon vrgeat eos

pꝛocedere conſtanti celeritate ad effugatio
nem erroꝛum tenebꝛoſoꝛũ/ ad illumina⸗
tionem errantiũ/neq; enĩ poteſt integra ſa
lubꝛitate/ſine ſecundo pꝛimũ fieri/quoni⸗

am dum impune ꝑtinacia manet in erran
tibus conualeſcant ⁊ ſeuiant erroꝛes neceſ

ſe eſt. (Sed in ipᷣa meditatione mea vi⸗

detur occurrere animalis homo /nõ ſapiẽs

qque dei ſunt / deum nõ inuocans. Illic pꝛe

terea trepidat timoꝛe / vbi nõ eſt timoꝛ ma
gnus/eſt inquit ſuſurratione tremula/ma⸗

gnus credite ⁊ terribilis quem tangũt ⁊ no

tant erroꝛes huiuſmodi pꝛinceps eſt. Ser
mus autem quid ſapiens enunciet. Indi⸗

gnatio pꝛincipis moꝛs/⁊ vir pꝛudens pla

cabit eam/ quid queſo ſi ſeuiat:ſi ſeditio⸗

nes cõcitet:ii bella moueat:ſi ſecũ plimos

— – — αν. W Df⸗⸗2—

ſ
it⸗
n
(obe⸗
trane

tern

(o⸗
pin

tes

roꝛ⸗
rat
tual

mul⸗
poſu
eli⸗

nß⸗
int
lli⸗
ger
re
i
nd
göne
mei
kllire
tbeclt
ntiu
Nehine
oſen
sin
gen
ccepti
Sa
Kw
chope
Nmarn
miscnt,
Eic
p
dhe
Kores
nonad
umppia
ninetac,
do Vor
uncapo⸗
neran
efgn
GAunn
tiunn
fen ohl
nanc,
norznal
nenaß
oſopis
cy⸗
timon
moh
nlin
orn,
619
*Rl
ns

Pꝛopoſitio ex parte regis francie

hos terroꝛibus / hos pmiſſis in erroꝛem ſu
um trahat. Ita vt ſi fieri poteſt mouean⸗

tur etiam electi. Dide ſedulo ac iterum

iterumq; recogita/ ait animalis homo / ne
foꝛtaſſis obinde pꝛeſtetur tam deſiderãtiſ⸗/

ſime iam iamq; in ianuis exiſtenti/paci ec

cleſie/grandis obex /vel totalis diruptio.
Aruero nihil hic tale timẽdũ O ſtrenu⸗
iſſimi pugiles fidei.O potentiſſimi leguʒ

diuinaꝝ defenſoꝛes. Hihil inq; tale timen

duʒ timentibo deũ/et obedientibo iuſſioni/⸗
qua dixit Nolite terreri ab eis qui coꝛpus
occidũt/animã vero occidere non poſſunt
Ia dico vobis hunc timete. timeatur de
⁊ nõ terreat Homo time deũ(ſuadet agu.)

et minantem mũdum vniuerſum ridebis.
Tollatur hec ſuſpicioſa pigri foꝛmidatio/
dicentis leo eſt in via/deuoꝛandus ſum qꝛ

ꝓfecto magna ⁊vnica ſecuritas eſt nil time
repꝛeter deum. Cuius hec iuſſio eſt. Vſq;
ad moꝛtem certa ꝓ iuſticia/⁊ iterum. Eſto
fidelis vſq; ad moꝛtem/⁊ ſimilia. ¶ Potu
eramus rem hãc in longius deducere/ꝓ q̃
interim ſatis ſint bꝛeues et paucule cõſide
rationes/quaſi tottidem radij moꝛalis/lu
minoſeq; veritatis. Pꝛouidendũ eſt he
reticali deuiationi demoni ꝑ eccleſiaſtica
membꝛa ſerpenti/non minus celeriter ⁊ ef

ficaciter q; ſciſmati ſuꝑ cõtendentia de pa⸗/

patu. Eccleſia quippe magis in fide q; in
ſecũdario capite fundata eſt. Psonäicn
dum eſt conſtantius ꝑ hoc ſacrum cõciliũ
ad extirpationem erroꝝ/emẽdationẽ errã⸗
tium qᷓnto qui errant plures ſunt/ potenti⸗
oꝛes et maioꝛes. x ſi quis dixerit ꝙ bella
ſuſcitabunt/diffamat eos nimis/neq; ei le

niter credi debʒ. ¶ Pꝛouidendũ ẽ ad emẽ
dationem err mhtiũ/ p eos qui ſe dicũt ami⸗
cos eoꝝ vigilantioꝛi ſolicitudine q; perex

traneos ceteris paribo.(Pꝛeſtantes ſcien
ter impedimentũ ne errantes reſipiſcant/⁊

coꝛde credant ad iuſticiam/⁊ oꝛe faciãt cõ⸗

feſſionem ad ſalutẽ/habendi ſũt hoſtes ca⸗
pitales errantiũ ⁊ ſalutis eoꝝ. (Pꝛeſtan⸗

tes ſcienter impedimẽtum ne tollantur er⸗

roꝛes/⁊ errantes coꝛrigantur /reddituri ſũt
rationem de damnis omnibus tam ſpiri⸗

tualibus/q; tempoꝛalibus que obindeꝑ⸗

uenerunt aut venient⸗ — io ſeu diſſi
mulatio pꝛeſtantium impedimentũ nedũ
poſitine ſed pꝛiuatiue vel omiſſiue/directe
vel indirecte/ per cantelas hũanas/ ne tol⸗

lantur erroꝛes.cauſat ſuſpitionem de fau⸗

toꝛia heretice pꝛauitatis/quãdoq; leuem/
quãdoq; vehementem/quãdoq; cõuincen

tem iuxta varietatem obligationum.(¶ Jn

excuſabilioꝛ ⁊ aliquãdo pernicioſioꝛ eſt er
roꝛ in pꝛincipijs legis naturalis / ſicut ſüt
pꝛecepta decalogi/ſᷣm planum ⁊ vſitatum
intellectum verboꝛum apud omnes vten/
tes ratione/ q; ſit erroꝛ in articulis fidei/qͥ

ſunt ſupꝛa nature facultatem. Et in agibi⸗

libus q; ſpeculabilibo. (¶ Conditionalis
pꝛoteſtatio vel confeſſio/nõ ſufficitad pur
gationem legitimam / ſuper publicatione
vel defenſione vel auoatione erroꝛuʒ/quo
rum oppoſitas veritates teneturerrans ex

plicita fide tenere.¶ Diffamatus publice

⁊ notoꝛie/ſuper publicatione aut defenſio
ne erroꝛum contrarioꝛũ recte fidei ⁊ moꝛi⸗
bus tenetur ſeipᷣm purgare/ ſi poteſt coꝛaʒ
iudice legitimo etiam nemine eum perſo⸗
naliter accuſante/ tenetur eni ſeruare famã
pꝛopꝛiam/⁊ ab alijs ſcãdala pꝛeſtita remo

uere. Warregnoꝛnmn per xpᷣianitatẽ vix
oteſt efficacius ⁊ diuinius pꝛocurari q; ꝑ
egitimam extirpationem erroꝛum/⁊ coꝛre

ctionem errantium. ¶ Querere pꝛouiſio⸗
nem ſuper extirpatione erroꝛum / et coꝛre⸗

ptione errantium non eſt impedire pꝛoſe⸗
cutionem vnionis eccleſie/ ſed eſt eam iu⸗
uare ⁊ accelerare multis attentis.ita vt ve⸗
rum ſit/q opoꝛtet vnum facere/⁊ aliud nõ
obmittere. Explicit .r
Bequitur pꝛopoſi/
tio facta coꝛam concilio generali Conſtañ
ex parte regis francie per eximiũ ſacre theo
logie pꝛofeſſoꝛem/dominũ Cancellarium
pariſieñ. Anno dñi. M.cccc. xvi.die qͥnta

maij. Rñſiua ad quãdam ꝓpoſitionẽ exꝑ⸗

tedñi Burgungie per epiſcopũ Ateraba⸗
tenſem pꝛius videlicet ſecunda dicti men⸗
ſs factam. “

ni pᷣclariſſimi/deo inſuper ama⸗

joctiſſimi atq; ſapientes. Deus qui gloꝛi
ficatur in concilio ſanctoꝛũ magnus ⁊ ter⸗
ribilis mihi locuturo.ĩmo nobis humilib
ambaſiatoꝛibus xpᷣianiſſimi francoꝛuʒ re⸗

gis / pꝛo parte ſua ⁊ veritatis catholice de⸗

fenſione locuturis/coꝛam hoc ſacroſancto
rum concilio / in ſpiritu pacis et lenitatis
congregato / in quo gloꝛificatur deus.exo⸗
randus eſt in pꝛimis/ac ſibi dicendũ cum
eetlin cene

Euerendiſſimi patres ac domi

biles egregij ac ſpectabues vi

12

—

8Poꝛopoſitio facta

pꝛopheta.Deus iudiciũ tuũ regi da. Accõ
modũ ſatis eſt quod ſequitur / ⁊ iuſticiam
tuam filio regis. Juſte quidem ſic expoſci
mus.rite ſic exoꝛdimur.quoniam dicente
cgodem ꝓpha. Honoꝛ regis indiciũ diligit.
Oue ratio: Nimirũ quia conſtitut eſt rex
a deo iudex oĩm in vindictã malefactoꝛuʒ/
laudem vero bonoꝛuz/ neq; eniĩ ſine cauſa

gladium poꝛtat.Confitet᷑ hoc ipᷣm pia gra

taq; recognitione/idem rex ſuis patentib⸗
literis pꝛout infra docebimꝰ. Sed ve mũ⸗/
do a ſcandalis/ve calũniantibus xpᷣianiſſi
mum regem ſuperbis/ita vt exclamare fas
habeat tam apud deum qᷓ; apud hoc con⸗
cilium dei nutu congregatũ.Yeci iudiciuzʒ
⁊ iuſticiam ne tradas me calüniantibo me.
Et illud quod ſequitur. Suſcipe ſeruum
tuum in bonum/non calũnientur me ſuꝑ⸗
bi.Eta quibus oꝛo calũniantibus querit
rex eripi/quales ſunt iſte calũnie. Dicemꝰ
pauca pꝛo re tanta.vt pꝛotinus ad rem ve
niamus quã exponere atq; deſfendere miſſi
ſumus nos humiles ⁊ deuoti eiuſdẽ regis
ambaſiatoꝛes.Ecce calũnia dicentiũ etiaʒx
in hoc concilio/quam auribus his accepi
Ouid queritis: Rex veſter nõ fecit iudiciũ
et iuſticiã ſuꝑ nece luctuoſiſſima vnici fra⸗
tris ſui/quaʒ vel diſſimulauit vel indulſit.
QLQalũniantur ex aduerſo plurimi dicentes
Rexvtiq; iuſtificationẽ moꝛtis illius non
iuſte damnari fecit vel ꝑmiſit.quã moꝛteʒ
nõ repꝛobare/ſed appꝛobare debuerat.au⸗
ditis calũnigs quaquauerſum dextroꝛſum
⁊à ſiniſtroꝛſum/quas quomõ diſſoluemus
Attendite patres oꝛthodoxi.Allegatũ nu⸗
per hic audiſtis.⁊ ĩ epiſtola dominice cur⸗
rentis ſcriptum eſt. Sequamini inquitve
ſtigia eius/qui peccatum non fecit.⁊ bic ẽ
chꝛiſtus ieſus quem inuenimus pꝛopꝛias
iniurias equanimiter indulſiſſe/ qui cum
malediceretur ſicut ſubdit petrus non ma
lecicebat cum pateretur non cõminabat᷑.
Toſum vero patris ſui dei/diuineq; legis
ſu

ſue contumelias acriter repuliſſe legimus
ſemper. adeo ꝙ referente Marco dictü eſt

qpdͤdog de eo pꝛopter feruoꝛem defendẽ⸗
de legis dei/quoniã ĩ furoꝛẽ verſus ẽ.No⸗
tat iſta Chꝛyf ſuꝑ illud mat. Vade retro
ſathanas / ybi nos inculpat qui mites ĩ in⸗
iurijs dei ſumus/acres vero et implacabi⸗
les imo crudeles in noſtris vindicãdis in⸗
unenimur. Non ſic moyſes qui manſuetiſ⸗
ſimus exiſtens omniuʒ qui erant in terra⸗

———DU‧

mira ſcueritate pꝛeuaricatoꝛes legis dini⸗

ne vindicare curauit. Rex igitur xpᷣianiſſi⸗
mus ⁊ vere manſuetiſſimus atq; totꝰ ama⸗

bilis / ſequẽdo veſtigia eius qui peccatum
non fecit/ pꝛonus fuit ac indulgentiſſimꝰ
in perſonalibus iniurijs / ſicut ⁊ fuerat ipᷣe
frater ſuus quo iubente nemo vnq; vita p
uatus eſt. Recogitat ideʒ rex velut ad ſedi
ctum/ ꝙ reges iſrahel clementes ſunt. Ex

illund Salomonis. Miſericoꝛdia ⁊ veri⸗
tas cuſtodiunt regem/⁊ clementia roboꝛa⸗
tur thronus eius. Quãobꝛem ſicut tradit

in his patentibus lr̃is miſericoꝛdia in eo
ſupexaltauit iudiciũ.dum de fratris aman
tiſſimi nece vindictam nõ accepit.Atuero
dum ad iniurias diuine legis ac fidei/ duʒ
in adulterationẽ ſacrilegã verbi dei pꝛoceſ
ſum eſt. ipᷣe nulla ratione potuit hactenus

induci/vt diſſimulanter eas ferret. appꝛo⸗

bando iuſtificationẽ ſceleratã hereticalem
⁊ impiam buius execrande necis. Tenuit
miſericoꝛdiã in pꝛimo.veritatem in altero
cuſtodiuit. Kaie patres ↄſcripti me

moꝛiter quẽadmodum collaudauit. gra-

tias egit ipᷣe rex / huic ſacro concilio.ꝙ bãc
aſſertionem Quibus tyrannis ⁊c̃.damna⸗
uerat vt hereticaʒ.Que quidem aſſertio ſi⸗
cut referunt pꝛedicte litere inuenta eſt exte
ſtimonio fide digno /ſuſficienter contineri
in damnata /ꝓpoſitione defuncti Ma. Jo⸗
parui/qui iuſtificare moꝛtem hanc nititur
bhoꝛribilem. Et ecce teſtimoniũ.xvi.magi⸗
ſtroꝛum in theologia in his literis quales
ſunt apud iudices. Lectura vero tam iſta⸗
rum q; aliarũ literarũ atq; ſcedularum pla

ceat vt reſeruetur in finem / ne fiat interim
noſtra veluti cicatcoſa narratio. ao

licet habeat paruitas mea/oc loco patres
celeberrimi/ grandem ⁊ multam aduerſus
calũniantes mereſpondendi materiam ni
hilominus pudet me ⁊ pudere debet qͥ ſuʒ
puluis ⁊ cinis.ſi non ad imitationem xpᷣi
capitis noſtri.ſi non exemplo xpᷣianiſſimi
regis vt pꝛefertu

celo ſonantem libens accipio / ſi nõ inquã
nunc agam diſſimulanter circa pꝛopꝛias ĩ

iurias/quatenus illas dei ac fidei moꝛoſi⸗

us.⁊ eo efficacius quo patientius/poſſim

pꝛoſequi.Decreui pꝛeterea nõ inſiſterecir

ca relationem eoꝛum que iunt in facto.de
quibus conſtare poterit ⁊ poteſt/quis ve⸗
ra vel falſa dixerit in pꝛoſpectu tam ſacri

1 tur. ſi non ad publicam hu⸗
ius ſacri concilij iuſſionem.quãq; velute

1.,
veri
born
raat
ineo
man
Muer.
alde
ſproct
Tenus
ppꝛo⸗
Alen
Gmun

nan
Nhin

nngn
gbi
Anſ
Udge
Mne
J
nituar
magi⸗
goles
am
Won

Kin
lohens
nuemni
ðZ

.

Ert

concilij. Nam conari oĩa falſa reuellere.et

moꝛdentes remoꝛdere. cõtentio potius ca⸗
nina eſt. muliebꝛis pcax ⁊ indigna/q; gra⸗
nitas x piana. pᷣus iam dixi ⁊ repeto / cuʒ
malediceret᷑ nõ maledicebat/cũ pateret᷑ nõ
ↄminabat᷑. vbi ſatis qͥd ſequamur admo⸗
nuit Legi qͥ dixit ba iniq̊ꝝ pᷣualuer̃t ſuꝑ
nos. Seq tur fructus.et impietatiba nr̃is.
tu ꝓpiciaberis. fruct' plane ſalubꝛis vber
rimus. Fuit ni falloꝛ rer dauid cuiꝰhecver
ba ſunt qui cũ maledicereta ſemex dixit ad
abiſay nolentẽ eü cõfodere Dimute vrma
ledicat mihi ſi foꝛte reddat mihidũs bonũ
maledictione hodierna.Poꝛro ſi quẽ v⸗

5 —

is ↄſtringam / puſillũ vel magnũ / neq; eĩ

gloꝛioꝛ me ꝑfectũ eſſe qualẽ iacobus loqᷣt᷑

dicens. qui verbo non offendit hic ꝑfectuſ

eſt vir. veniaz ſupplex peto. Deniq; quali

zelo vel intentione materiã hãc fidei / caſtiſ

ſima mentis integritate tractandã ꝓſecut
vſq; modo fueriʒ / ſcis o coꝛdiũ deus inſpe
ctoꝛ/teſtimoniũ mihi ꝑhibente ↄſcientia/
ꝙ; nihil mihi oſcius ſũ aliud intendiſſe pᷣn
cipaliter deliberato ⁊ recollecto iu ſe alo ni
ſi dilectionem ⁊ emendationẽ hominũ /cũ
o dio et extirpatione vitioꝝ c erroꝝ. etiam
vſq; ad certa diſcrimia coꝛpꝑis et vite. Hoc

odiũ habebat qͥ dixit / Perfecto odio ode⸗/
ram illos Gloſa ꝑfectũ odiũ eſt diligere na

turã vel ꝑſonã.culpã odiſſe. Sed quid ſe⸗
quit᷑inimici focti ſunt mihi ꝓpterea ſi tale
mihi ↄtigerit ãmirari nõ debeo. Vetus ei

⁊ tritũvulgo ꝓuerbiũ eſt Veritas odiũpa.
rit O eiſi nihil mihi ↄſcius ſum.nihilomi

nus ꝓclamo tremẽs ⁊ pauidus cũ aplo / ꝙ
non in hoc iuſtificatus ſum. Nam qui me
iudicat dñs eſt.dominus ille magnus⁊ ter
ribilis. aniècuius tribunal ſtabimus oẽs
Illic aꝑte videbitur quo quis ʒelo qua ſin
ceritate ⁊ ſimplicitate/fidem ac legem ſuaʒ
ſeruauerit / defenderit/ p eadeʒ certauerit.
Felix qui tũc dicere poterit ex vo coꝛde Fe⸗/

ci iudiciũ ⁊ iuſticiã..Felix qui imitatus fu
erit modo quo pᷣdiximus xpᷣm/ꝓpꝛias tole

lerando ⁊ diuinas abſq; vlla miſerationeĩ

iurias pſequendo. Felix deniq; cui ꝓ ʒelo

domus dei dici potuerit. Iſte ſanctus pꝛo
lege dei ſui certauit vſq; moꝛtem. et a ver⸗

bis impioꝝ non timuit.fundatus eni erat
ſupꝛa firmã petrã. Nis itaq; pꝛelocutis

liberatus videoꝛ ab oneroſiſſima inutili⁊

foꝛte ꝓbꝛoſa ↄtentione/reſpondendi pun

ctualiter vel articulatim ad omnia que ſũt

qua ſic

in facto circa pꝛoceſſi um Reuerendi patrio

epiſcopi pariſieñ.et inquiſitoꝛes heretice

pꝛauitatis in toto regno francie/ Qui pꝛo
ceſſus ſi ſit in hac ciuitate Conſtañ.poſtu⸗
lamus atq; requirimus ꝙ ponatur in ma⸗

nibus concilij conſtanter affirmo ſalua cu

iuſcunq; reuerentia et honoꝛe/ ꝙ aliter pꝛi
die multa dicebantur q; habeat in ſe verui
ꝓceſſus.qualem autenticatum ſperamus
in bꝛeui recipere. Pꝛoinde quo ad pꝛoceſ⸗

ſus alios hic habitos/intendimus dũ po/
ſtulatos iudices habuerimus/copiam pe⸗

tere/ac deinde pꝛocedere:et cauſam inſtru⸗
ere ꝓ parte chꝛiſtianiſſimi regis/ pꝛout ra⸗
tionis oꝛdo poſtulabit/⁊ cũ oĩm debita ce⸗
leritate. qꝛ pꝛocraſtinatõnes nõ querimus
ſed quod iuſtũ eſt querimusiuſte fieri/ qoᷣ
iuſtuʒ eſt inquit lex iuſte exequeris Credi⸗
teꝙ talis obinde fuit ad deum depꝛecatio
pꝛemiſſa. Deus iudiciũ tuum regi da. Ve
rum ſubmiſimus ex perſona regis eiunſdeʒ
Feci iudicium iuſticiam/non tradas me
calumniantibus me. Illis itidem addidi/

mus. Redime mea calumnijs hominum /
vät cuſtodiam mandatatua. DSuperſũüt
itaq; plurimi ſecundaʒ fouentes calumni⸗

am / vlinterim de pꝛima ſueamus / cuius i⸗
pugnatio litteris iſtis inſeritur. Hec eſt ca
kuonia ſicut audiuit cetus iſte ſanctiſſimꝰ
q; pꝛopoſitionem defendentem Ma. Jo.
parui/ et aſſertiones nouem excerptas ab
ipſa/ rex idem chꝛiſtianiſſimus nõ recte dã
nari ꝑ oꝛdinarios indices fidei fecit/ ꝑmi⸗

ſit vel appꝛobauit. Que qftidem pꝛopoſi⸗

tio iuſtificare nititnr moꝛteʒ fratris ſui /iu
bente domino duce burgungie per alios ĩ
ffictam Qua ſuper re conqueritur ipſerex
in his patentibus litteris. Leſtoꝛ attamẽ
deum in pꝛimis / me non leto ea ſed meſto
oꝛe recitaturũ que continent /niſi ꝙ ita fie⸗

ri defenſio cauſe regis.ĩmo catholice veri /

tatis et fidei nunc umpellit. Pꝛoteſtoꝛ igit̃
q non ad iniuriam cuiuſcũq;/ n ou in cau⸗
ſam criminalem vel perſonalem recenſebo
vnam pꝛeſentium litterarum particulam/
habetur ex perſana regis / ſubinge
inquit. Quid iniuſtius iuſtificationecri/

minis: ⁊ talis criminis / in quo quid laude

mus quid remuneremus perpendite. Hũ/
quid auctoꝛeʒ laudabimus.ſed in eo defu⸗
it iudicialis autoꝛitas. et regiam noſtram

ſ pernens/ inualidamq; pꝛedicans/et eno?-z
miter ledens / vſurpauit. tot abutens gene
VvVy

—

—

S

Peꝛopoſitio facta

ſicijs / tot neceſſitudinibus / quibus maie⸗
ſtati noſtre etiam ipſo iactante tenetur ob⸗
noxius. HNũquid miniſtros laudabimus:

Sed eoꝛum impietate pꝛoditione vecoꝛ⸗
dia crudelitate ſeuicia cupiditate nihil ex⸗

ecrabilius fedius tetrius excogitari poteſt
uquid facti modum laudabimus: Sed
hic per pꝛemeditatas diu inſidias/per cõ⸗
federationem plurium/per ſimulationes
blandas/ per mille amiciciarum ſigna fal⸗
lacia/ ad ſubitum fraterni regijq; ſangui⸗
nis exitium/tanq; de beſtia pꝛoceſſum eſt.
⁊ hoc hoꝛa tenebꝛarum / ⁊ in tali ciuitate/⸗
vbi ſecuritas/plebeis etiam ⁊ aduenis eſſe
debuerat. Nũquid operis rationem ⁊ cau⸗
ſas laudabimus: At nihil ibi pꝛobabile
pꝛius/ nihil poſterius inductum eſt pꝛo te
ſtimonio/ꝙ tali notoꝛie conſtet qualeʒ ßm
leges diuinas et ciuiles eſſe neceſſe eſt vbi
viliſſimus etiam homo rite vita pꝛiuatur.
Oualis nempe lex non pꝛemonitum/non
auditum/non conuictum/ moꝛte damna⸗
uerit ſicut ait nicodemus.ſicut ⁊a feſto no
tatum eſt. Nunquid tandem facinoꝛis hu
ius euenium laudabimus/⁊ remuneratio
ne dotabimꝰ⸗ Sed obinde ffoꝛentiſſimu
iſtud pꝛidem regnum noſtrum/iam per ſe
ptennium tot calamitatibus infandis at⸗
tritum eſt/tm̃ in eo ſanguinis humani fu⸗
ſum fuit/ vt eſtimationem omnem effugi⸗
at. ¶ Hic plane eſt verus caſus/patres eqͥſ
ſimi atq; ſapientiſſimi/hiceſt caſus cũ acu
to / bꝛeuis ſed valide repꝛobatõis / telo po⸗
ſitus autentice. Quo cognito quid adhuc
egemus teſtibus/quid ambagibus verbo
rum:quid circũitionibus friuolis euaſio⸗
num fruſtra niti neceſſe eſt. vbi moꝛtẽ hãc
comitate ſunt leſa maieſtas regia.aſſiſino
rum crudelitas impia. iuramentoꝛuʒ vio⸗
latio fallax ⁊ blanda.legum omnium dini⸗
ne naturalis ⁊ humane pꝛeuaricatio noto
ria.deniq; regni totius infanda calamitas
et feda. Nihilominus o moꝛes,. o tempo
ma: ſunt etiam in hoc ſacro concilio/qui ta⸗

les circũſtantia rum notas vel non aduer

tentes / vel neſcientes / vel diſſimulãtes (ne
gari quippe non poſſunt) calumnias ſirue
re non ceſſant aduerſus damnationem re⸗
pꝛobiſſime iuſtificationis huius latam.
Pꝛima calumnia. lumniant᷑ ali⸗
m pꝛimo dicentes aſſertiones iſtas aſſer
toꝛe caruiſſe.nec ex conſequenti veniũt iu⸗

dicio fidei repꝛobande. Sed reſpondemꝰ
pꝛimo/ꝙ in erroꝛuʒ damnatione nõ opoꝛ
tet aſſerioꝛem dari. vbi notoꝛium eſtet pa⸗
tens ſcandalum ex doctrina tali. Et vtinã
nec haberet nec babuiſſent huiuſmodi aſ⸗
lertiones aſſertoꝛeʒ.ſed habuiſſe pꝛoceſſus
indicat/⁊ nunc plurimos habere in hocſa
co concilio aduerſam non pudet partem

gloꝛiari.A qua factum eſt vt a loco hoc ſã⸗

cto ⁊ celebꝛi/vnde veritatis elucidatio ſpe⸗

rabatur inde pꝛochdoloꝛ falſitatis tenebꝛe

depꝛeſſioꝛes per populum chꝛiſtianum re
ſperſe ſint. Dedit occaſionem decretũ pub
licationis votoꝛum ſeu deliberationũ / pꝛi⸗
uſq; examinarentur inter magiſtros/⁊ con
ſerrentur ad inuicem cauſe⸗ rationesq; di⸗
cendi. Quibus aſpectis et libꝛati pars
aduerſa nihil pꝛobabilitatis/ nibil ſolidi
fundamenti.nullum deniq; robur aucto⸗

ritatis comperta fuiſſet habuiſſe. Et. hoc

perſpicue videbitur domino pꝛopicio.ſed
egre ferimus ꝙ nõ citius atq; pꝛius. Se

cunda calumnia. ¶ Calumniantur alij ſe

cundo ꝙ aſſertiones iſte ſunt infideliter et
perperam/pꝛefato magiſtro Johanni par

ui per einulos attribute. Monſtrant beli⸗

tere regis contrarium.quod monſtrabitur
in pꝛoceſſu.ex ipſa pꝛopoſitionis inſpeciõ
ne liquefit quam hic examinãdam ⁊ dam⸗
nandam iudicialiter offerimus. Hec illa
eſt vel ſimilis / quam in camera ſua ſe pꝛe⸗

ſente partim pꝛonunciauit. partim pꝛonũ

ciari fecit/ multis ranſcribentibus idem

Johannes parui. que ⁊ poſtmodum ꝑ ex⸗
emplaria multa venditioni pnblice fniter

poſita. Veritas eſt nec negamus/ꝙ de cõ⸗

cluſione finali pꝛopoſitionis iſtius ſcele⸗
atiſſime. que concluſio eſt domini ducis
Burgungle / ſicut aſſeruit ſepe et loquitur

ſingulariter de ipſo ꝙ in nullo culpari de⸗
bet dum fecit interfici ducem Aurelianen:
ſumpte ſunt quinq; ſex ſeptem aſſertiones
non pꝛoꝛſus dolo malo vel ad veritatis im
mutationẽ.ſed vt honoꝛ ipſius ducis bur⸗
gundie quantũ fieri potuerat/celando no⸗
men eius ſeruaretur. Qualeẽ igitur ea que

in obſequium facta ſunt/in maleficium re

toꝛquere: Poꝛro non ſecus euenit in hoc
concilio dum aſſertiones abſq; aſſerentis
nomine nunciate ſunt/quod verſum vidi⸗

mus in grande pꝛeiudicium cauſe fideiet·
catholice veritatisquia non ita potuitins

2=òͦJ-è

iſtie
ague
cali
nia

aſſen

lis/
ſaci
lelo⸗

— — — ðð
— „ — —
= E ☛ ◻

Aauctoꝛ vel non auctoꝛ extiterit.

Er parte regis francie

telligentia dictoꝛum ex cauſis aſſumi dicẽ⸗
di.(¶ Tertia calumnia. Weauunr alio⸗
rum calumnia tertia idem dicentiuʒ quod
pꝛioꝛes/ſed ex alio capite. Contendũt enĩ
magiſtrum Johannem parui veritates o⸗

cto pꝛo ſua maioꝛe poſuiſſe.que ab ipᷣis aſ

ſertionibus plurimum ſunt diſſimiles. At

uero calumnia talis non releuat in aliquo

ſed aggrauat.et gladio pꝛopꝛio facientem
iugulat. Pꝛimo quoniam pꝛetenſe verita⸗
tes iſte quedam reperiuntur in fide et mo⸗
ribo erronee/ vt tertia quarta ſexta ⁊ ſeptia.
Alie / vel falle / vel iniurioſe/ ſcandaloſe et

piarum aurium offenſiue/imo et ſacrilege

ſi examinatio debita fiat.: Fatemur pꝛoin⸗

de aſſertiones iſtas nouem non eſſe totali

ter extractas ex pꝛetenſis octo veritatibus
quia ex concluſione pꝛincipali tres vt pꝛe
mittitur ſumpte ſunt.reliquas vero cũ plu
ribus alijs continent articuli quatuoꝛ hac
illac ſparſim inducti pꝛo maioꝛe cum ſuis
pꝛobationibus. Quis pꝛeterea neſcit po⸗
tuiſſe pꝛopoſitiones plures et varias /ſcri⸗
ptas fuiſſe pꝛo eadem concluſione inſtifi⸗
candaſimo et ſic actum eſſe bis aut ter foꝛ⸗
ſitan inuenietur teſtimonio ſide digno.

it autem vna variationis occaſio/pꝛo⸗

poſitio facta pariſius in caſtro lupare pꝛo
arte domine tũcduciſſe Aureliañ.ad im⸗

bagnaaonem pꝛefate pꝛopoſitionis Jo⸗

an.parui. Ita ꝙ non eſt verum ſalua pa⸗
ce dicentis/ꝙ illa ſua pꝛopoſitio non fue⸗
nt ipſo viuente quomodolibet impugna⸗
ta. Cur autem non damnata iudicialiter
fuerit/plurima dici poſſent.ſed amica bꝛe⸗
uitas et loquendi ſobꝛietas non patitur.
Hotum eſt illud ciceronis. Inter arma ſi⸗
lent leges.quAudit intelligat. Deniq;
hanc cum pꝛioꝛibus calumniam /vnũ ver
bum diſſoluit.quia nihil actum eſt / nihil

pꝛoceſſum iudicialiter contra perſonã ali ,/
quam. ſed dũtaxat contra quaternum iſtũ
et alios ſimilis tenoꝛis.damnando doctri

nam in eis peſtiferam / cum aſſertionibus
iſtis nouem / et alijs illic poſitis. uiſquis

calumnia. (¶¶ Sequitur alioꝛum calum⸗
nia quarta. Veritatem inquiunt habent

gſſertiones iſte ſpecialiter pꝛima Nnet
3

lis/et hoc in caſu diuine reuelationis.

facilis eſt reſponſio / dicere/ doce me de re

nelatione. Ham abſurdum et blaſphemie

narta

pꝛoximum eſt detoꝛquere diuinam reuela

tionem paſſim in caſibus aſſertionis illi⸗

us Bullas e celis ſuper hoc non recepimꝰ

mus autenticas. ¶ Quinta calumnia.
Veniamus ad alteram calumniam qͥn
tam. Aſſertiones iſte / dicunt multi / vere

ſed in oppoſitum ſg turas de celis habe
4

ſunt in caſu ineuitabilis neceſſitatis. Dic

eſt pꝛincipalis locus refugij partis aduer⸗
ſe / deliteſcunt in hoc antro ſubdole ⁊ ober⸗
rantes ratiocinationum vulpecule. Do⸗
cuit hoc lectura quaternoꝛum eta llegario
num/fulcire conantium partem iſtam In

loco hoc publice ſeſſionis conuincuntur.
et hoc per inſpectionem omnium tere ſce⸗

ne huiuſmodi aſſertionum. ¶ Atuero cre
dite patres oꝛthodoxi/defecerunt ſcrutan/
tes ſcrutinio:.et meditati ſunt inania. Re/
peremus hic pauca pꝛo plurimis/quead/
uerſus calumniam iſtam et allegata et ſcri
pta ſunt. Suntnimirum aſiertiones iſte
pꝛeter octauam vniuerſaliter poſite.neq;
ad caſum ineuitabilis neceſſitatis coarta/
te. immo potius excluſe/quo caſu etiam in
enitabilis neceſſitatis/ negaremus eas er
foꝛma loquendi veras eſſe.ꝙ ſcilicet meri⸗
toꝛium eſſet nedum occidere ſed occidifa
cere per inſidias et villane ſine dinſama/
tione ⁊c̃. ¶¶ Omiſſa vero contentione ſu⸗
per hoc.conſtatvt pꝛediximus aſſertiones

dularum/ratiocinantium eluaoce
A

iſtas octo ſumendas eſſe pꝛo vniuerſalib

ex quadruplici radice. Pꝛime ex vſu com

muni et vulgaris acceptionis. Secundo

ex foꝛma ſue locutionis.Tertio ex modo

7

ſyllogiſtice applicationis. Et quarto ex

teologicis ſermonibus ac moꝛalibus regu

lis/ in quibus indefinita pꝛo vniuerſali ſo
let poni. Declamationes omittere faſtidij

timoꝛ cogit. Nam in pꝛima multiplex di/

ſtributionis ſignum ponuur dum ait. li⸗/
cituʒ eſt vnicuiq; ſubdito ⁊c̃. Sed et quar
ta palam eſt vniuerſalis dicens.qꝙ quili/
bet tyrannus debet interfici per inſidias
⁊c̃. Poꝛro quid dicemus de nona que ſic
habet. In caſu ſocialitatis/iuramenti pꝛo
miſſionis / ſeu confederationis factarum

ab vno milite ad alterum quocunq; mo/

do id fiat aut fieri poſſit. Si contingat q;
iſtud vertatur in pꝛeiudicium vnius pꝛo⸗
mittentium/aut confederatoꝛũ/ſponſe ſue

aut ſuoꝛum liberoꝛum, ipſe de nullo tenet

V 3

Propoſitio facta con

eas obſeruare. Oꝛo quid vniuerſalius / ac
pꝛoinde quid abſurdins/quid falſi/quid
dementius dici poteſt: Sed non minus

inepta eſt defenſio qua dicunt aliqui/iſtaʒ

ideo veram eſſe/quia pꝛeiudiciũ capit᷑tan
tũmodo pꝛo pꝛeiudicio anime qð eſt pec⸗/
catum moꝛtale vel veniale. Atuero foꝛma
pꝛopoſitionis vulpeculã hanc interimit.
quoniã homo non iurat in pꝛeiudiciũ ani
me vxoꝛis ſue vel liberoꝛũ.Confutatur et
ex cõmuni modo loquendi apud vulgus/
ꝗpud iuriſtas ⁊ indices. VUnde et papias
dicit pꝛeiudiciũ eſſe impedimentũ in cau⸗
ſa. Rurſus eque turpis et friuola eſt fuga⸗
dicendo ꝙ pꝛeiudicium analogice dicitur
de pꝛeiudicio ſpirituali ⁊ tempoꝛali. Po⸗
ſtremo etiam vbi pꝛeiudiciũ concederetur
non poſſe dici niſi de pꝛeiudicio anime/⸗
quod eſſet contra ius. erũtamen homo
pꝛo conſeruatione iuramenti deberet hu⸗
iuſmodi pꝛeiudicium non quidem facere⸗
ſed ab alio factum pati/pꝛo conſeruatione
FramanfRun in iuramentis per metũ
extoꝛtis. ¶.
ſte / ſcandali materia aduerſus hoc concili
um/⁊ conſtituentes ipſum/bonos et gra⸗
ues literatiſſimos ⁊ peritiſſimos vtroq; iu
re.qꝙ iam per vndecim menſes vel eo circa
ventilari viſa eſt hec doctrina tam paten⸗
ter hereticalis/ imo et ſacrilega/ tanquã de
pꝛopoſitõne dubitabili/vel opinabili/aut
foꝛſitan vera que ſecularibus illiteratis ne
dum chꝛiſtisnis / ſed ⁊ iudeis/ paganis/et
barbaris debet eſſe notiſſima pꝛout in his
patentibus literis rex peroꝛauit. (¶ Habe

ret hoc loco paruitas mea iuſtiſſimam in⸗/

uehendi cauſam aduerſus famoſos quoſ⸗
dam libellos/innitentes ſuper hoc caſu in

euitabilis neceſſitatis.qui traditi ſunt per

pꝛimum ex iudicibus in iudicio.et pꝛoti⸗
nus data copia eſt habere volentibus. In
quibus quot atroces iniuriedicantur ad/
uerſus hoc concilium ſuper cõdemnatio⸗
ne erroꝛum/aduerſus xpᷣianiſſimum regeʒ
francoꝛum/⁊ enoꝛmiter ſupꝛa modum ad
uerſus pꝛefulgidũ illud iubar eccleſie pari
ſieñ vniuerſitatem. demũ contra perſonas
diuerſe dignitatis ⁊ gradus:recogitare ne
dum legere pꝛoꝛſus hoꝛroꝛ eſt. Quibus ta

men addita eſt hec iniuria/qꝙ reſpondendi

locus negatus eſt vel nõ datꝰ. Illic auctoꝛ
inter cetera cadit in foueam quã fecit:.dum
damnat ⁊ irridet ignoꝛantiaʒ logice apua

Aanta eſt igit᷑ o ſalutifer chꝛi

illum qui ↄſequentiã iſtam facit. Tontra⸗

ſtantie

dictoꝛia iſtius licitũ eſt vnicuiq; ⁊c.eſt ve⸗
ra/ ergo ipa falſa/per legem cõtradictoꝛiaꝝ
qua nulla melioꝛ eſt cõſequẽtia.Nulla vo
fallacioꝛ illa quã ipᷣe facit ex aduerſo ſalteʒ

implicite/dum arguit ſic. Verũ eſt in aliq̊

caſu poſſibili/vtputa ineuitabilis neceſſi⸗
tatis/qꝙ licet occidere tyrannũ.ergo licituʒ

eſt vnicuiq; ⁊c. Nam oppoſitum cõſequẽ⸗
tis ſtat cum antecedente/in caſibus pluri⸗
mis centũ vel mille. Sed hec interim mo⸗
deſtie ⁊ bꝛeuitatis ʒelus pᷣtereat. ¶ Sexta
calũnia.

Aeniamus ad ſextam calüniã
dicentiũ q; aſſertiones iſte ſunt ſatis expo⸗
nibiles ad aliquẽ ſenſum verũ. Reſponde
mus negatiue:ſi iuxta regulam hilarij pᷣal
legatam/⁊ in ſcedula fratrũ mendicantiuʒ
poſitaʒ perſpicue pꝛo noſtro ꝓpoſito / intel
ligentia dictoꝛũ ex cauſis aſſumatur dicen

di.ↄbinando ſcʒ concluſionẽ cum pᷣmiſſis

et pꝛemiſſas cum pꝛobationibo ad inuicẽ.
Ceterũ etſi verum eſſet id quod allegatur
de exponibilitate ad aliquẽ ſenſum verũ.
nihilominus pꝛoptercaſus longe plures
falſiſſimos ⁊ notoꝛie ſcandaloſos/redderẽ
tur cõdemnãde.vt als in quodaʒ ſermone

⁊ in ſcedulis que legentur deductum eſt.

SGeptima calũnia. Reſpondemus alte
ri calũnie.que a veritate vacua per nume⸗
roſitatem conatur euincere.dicens aſſertõ
nes iſtas plures habere defenſoꝛes qᷓ; op⸗

pugnatoꝛes.ſunt idcirco vere vel ſaltẽ opi
nabiles. O fallaciſſima ⁊ hereticis atq; er⸗
roꝛibus fauẽs calũnia. Non inſequeris in⸗

quit lex multitudinẽ ad faciendũ malum.

Duare:quia ſtultoꝛũ ⁊ etiaʒ maloꝝ inſini

tus eſt numerus. Nihilom ꝓꝰſi ad numeꝝ
⁊ meritũ placeat attendere/hõ dubitamus

multo plures/atq; grauioꝛis auctoꝛitatis
nos habere tã in hoc ſacro concilio/q; ali⸗

bi. attento ꝙ plures magiſtri pᷣſertim ſecu⸗

lares/ nondũ dederunt deliberationes ſu⸗

as vt intelleximus. ſicut illi de inclyta na⸗
tione anglicana/pꝛout fertur.quos tamen

vidimus ſtrennuos ⁊ induſtrios pugiles

aduerſus hereticaʒ pꝛauitatem abſq; vlla
acceptione perſonarum / vel patrie / etiam
pꝛopꝛie.Attento pꝛeterea modo deliberan

di/quem fecerunt fratres mendicantes de

quatuoꝛ oꝛdinibus/qui ſunt illi facientes
huuc numerum. Putamus enim non eſſe
cum eis duos magiſtros in theologia ſecu
lares/vel ſi veniant ad ternariũ totum eſt

4

iang
ſegne
plun
nno⸗
Semn
lüniä

en

ſonee
nn
ntin
o,nrel
dicen
micis
mwici⸗
Wegaen
anwi⸗
Eecr⸗
genane
Gunde
Mhsd
Mne
aſſeno
iop
Mopi
Acher
Whersin
ümdhn
Nopum
iabun
dubums
monts
Nipo
ſmnina

mmoneeft

ufea
wonune
spugh
Abſc
tne/ am
deltn
las
ifu
nie
Nn

Er parte regis francie

Attento rurſus / multas eſſe cauſas extrin
ſecas/ que mouerũt aut mouiſſe pꝛeſumũ⸗

tur / pdictos fratres ad ita deliberandũ in
modum cuiuſdam conuæęticuli / ne dicam

conſpirationis:qualis ſit ipſoꝛum habitu

do ad vniuerſitatẽ pariſienplures noꝛũt.

Seld bhoc reſerare dimittentes offendiculi
foꝛmidine.dicimus ad excuſationẽ multo
rum/ꝙ infoꝛmatione plenaria caruerunt⁊

in iure ⁊ in facto ex quo ius oꝛitur. Quid

igitur mirandum ſi ad pauca aſpicientes⸗
de facili enũciauerunt.quibus ſi collatio⸗
ni mutue maioꝛum ad inuicem ⁊ cum eis
intereſſe datum fuiſſet.quẽadmodum tan
ta ⁊ tam diuturna quantuʒ eſt inſtantia a

dominis cõmiſſarijs in cauſis fideiæxiſti⸗
mare Ahinin quin mutaſſent vota

irſus attendendũ eit/ ꝙ materia
non eſt ſicappꝛopꝛiata theologis

pꝛeſe

quin conueniat dñis canoniſtis ⁊ legiutis
apud quos materia pꝛeceptoꝛuʒ decalogi
pꝛopter applicationem eoꝛum faciendam

ad iudicia/particularius ⁊ exquiſitius enu

cleata eſt/q; apud theologos. Quales plu⸗

rimi ſunt qui canones iura ⁊ leges eiſi ſpe
culatiue ſtuduerunt.ad pꝛaxim tamen ope
ris iudicialis nequaquã traduxerũt.Erũt
igitur tales/imo ⁊ layci pꝛudentes ⁊ boni
iudicijmagiſtri inſuper moꝛalibus erudi
ti/ſuper eoꝛum deliberatione quid ſentiãt
conſulendi. ꝗ Octaua calumnia. Sub⸗
iungamus pꝛo calumnia octaua eoꝛũ qui
dicunt qꝙ aſſertiones iſte/ideo quia repꝛo⸗

bate ac damnate ſunt pariſius/⁊ hic repiso

bari querũtur.peꝑerunt infiniia ſcandala

et parient/etiam vſq; ad totalem deſtructõ

nem cõmunitatis. Yatemur cum xpᷣianiſ⸗
ſimo rege asvniuerſitate pariſien. ſicut et
experientia pꝛochdoloꝛ nimis edocuit/qꝙ
aſſertiones iſte ⁊ pꝛopoſitio continens ea⸗
dederunt infinita ſcandala.ſed ꝙ ex repꝛo

batione ⁊ damnatione ſua/ſcandalum taz

multiplex datuʒ ſit/vel negamus omnino
vel dicimus ꝙ ſcandaliſati per huiuſmo⸗
di cõdemnationes/ nedum non habuerũt
cauſam rationabilem ſcandali. ſed exhoc
reddunt ſe ac de ſcandalo in fide/ et de bo⸗
nis moꝛibus/immo ⁊ de pertinacia multi
pliciter ac vehementer ſuſpectos. Videãt
igitur qui retoꝛquent iniurias que cõtige⸗
runt ⁊ calamitates ad repꝛobationeʒ hiiꝰ
peſtifere doctrine / ne dum alios inculpare
latagunt aſſentientes damnationi.ipſi aſ⸗

ſentientes incidant in fon eam ⁊ laqueum
inextricabilem non ſoluʒ heretice pꝛauita⸗
tis/⁊ fautoꝛie/homicidioꝛũ/periurioꝛum/
ac inſidiarũ/ac ſeditionũ ſine numero/ſed

in ꝑtinacis obſtinationis damnabilem/⁊

vix egreſſibilẽ laboꝛintum ſe detrudant/ac

detruſos manifeſtent.Neq; enĩ certioꝛ ẽer
rantiũ ꝑtinacia q; ſiob veritatis publica⸗
tionem/vel damnationem erroꝛis notoꝛij

guerras moueat quis / ſeditiones et bella.
aut mouentibo ꝓinde faueat atq; conſenti

at / ſed in his pꝛo nũc inſiſtere nõ eſt noſtrũ
Mona calumnia. Suꝑaddit᷑ nona calũ
nia dicentiũ aſſertiones iſtas ſpectare non
ad iudiciũ fidei/ſed ad cauſam ſanguinis/

et quia cõcernunt pᷣcepta decalogi/que id⸗
circo ad fidem nõ ꝑtinent/quia continent
eyuidentiã in lumine naturali. Cõcedamꝰ
in pꝛimis ꝙ homicidiũ in ſe cõſideratum

ſpectat ad cauſam ſanguinis criminalem-
Sed homicidij iuſtificatio/pᷣſertim ꝑ ius
diuinũ atq; eanonicũ/ tanq; illud ſit licitũ
laudabile ⁊ meritoꝛiũ/pertinet vtiq; ad iu

dicium ⁊ iudices fidei.Eſt enĩ longe aliud

loqui de homicidio/aliud de homicidij iu
ſtificatione:ſicut aliud eſt furtus.aliud eſt

furti appꝛobatio. Poꝛro dum addit hecca

lũnia pᷣcepta decalogi nõ eſſe de fide etiam

pꝛopꝛie dicta.ſfallit ⁊ fallit᷑. ſicut alibi ꝑſpi

cua ⁊ irefragabili ratione monſtratuʒ eſt.

Edocuit hoc tituli foꝛmatio obinde ꝓpue⸗

niens vt ſertur/dum queſitũ eſt vtrum he
nouem aſſertiones ſint fidei iudicio repꝛo
bande/ſed hoc fieri ꝓcurans incidit in fo⸗
ueam quã fecit. Hecuma calũnia. Sub
infertur tandẽ vltima pꝛo nũccalũnia que
me pariter cum rege querit inuoluere/tan

qᷓ;; aliquid execrabile cõmiſerim. Ecce in⸗

quiũt/ iſte xpᷣianiſſimũ regẽ exponit diſcri
miniturpis note erroꝛis vel hereſis in cau

ſa quã nõ voluit nec vultaſſumere.¶ Hic
rũñdeo pꝛimo ꝙ neq; regem neq; pꝛudęẽtiſ⸗

6*

4

ſimũ conſiliũ ſuũ totũ/neq; vniuerſitates

neq; pᷣlatos/neq; clerũ ſui regni/ita in ma⸗

nu mea teneo.qꝙ eos ſufficiã vel debeã phi

bere a defenſione cauſe fidei/neq; certe vo
lo. Ob hoc eni rex dicitxpᷣianiſſimꝰ velut
anthonomatice/quia fideʒ ptegit ⁊ defen⸗

dit. ¶ Dico ſcðᷣo/ꝙ anteq; rex ven iret hic
in cauſam.aſſumpſi mibi cauſam ipᷣaʒ mo

do quo decebat theologum.a quo modo

neq; diſceſſi / neq; diſcedo/ neq; diſcedam

deo mihi pꝛopicio / ſicut reperiri debet in

Poropoſitio facta conſtantie

actis me ita reſpondiſſe. Erat modus ꝓce
dendi ꝑ denũciationẽ euangelicaʒ/contra
doctrinã erroneã in fidę⁊ moꝛibo ac multi
pliciter ſcandaloſam. Pio tertio ꝙ; duz
ſenſi cõmiſſarios in cauſis fidei aliter intẽ

dere.qꝛ citabant me vt irem diuionẽ.⁊ tu⸗

tius mihi foꝛte fuiſſet ire in babylonez / qꝛ
inſuꝑ nihil intendebã ꝓcedere contra per⸗

ſonam qualẽcunq;/ nec per ſtrepitum ⁊ fi⸗

guram iudicij/interrogatus ſi facerẽ meaʒ
partẽ.reſpondi ꝙ; hmõi denũciationẽ con
tfra ꝑſonã neq; feceram neq; faciebam.⁊ re/
tribuat deus in bonũ illis/qui contra ſata
gentes oppoſitum quibus ignoſcat deus⸗/

meã innocentiã ⁊ ſimplicitatẽ reuelauerũt
Hoc memoꝛi grataq; mente retineo. Di
co quarto qꝙ ſi materia ſtetiſſet in puris ter
minis theologicis/tractando eã ſtilo theo

logico qualis pᷣdeſcriptus eſt/iita ꝙ; de int᷑/⸗

elſſe pꝑſonali cuiuſcũq; ꝑſone nequaq; fuiſ-

ſet actũ/nõ opus fuiſſet introducere regis
qutoꝛitatẽ. NHunc aũt dum res tractata eſt
⁊ tractat᷑ per aduocatos ⁊ pcuratoꝛes/ꝛ no
tarios/⁊ per ſtrepitũ ⁊ figurã iudicij/ſenſit
aduerſa pars/credite ſenſimus ⁊ nos/ꝙ di

uitbus ? diuitijg opus erat. Et ece lras
inſtructionis miſſas per partem aduerſaʒ

ex hoc loco in burgundiã/que ſatis hoc in

dicant/ſed eas ꝓpalare iuſſio ſacri hui con
ciij cum ꝓpoſin modeſtia / nõ pmittit. Hic
vero iuridicus pꝛocedẽdi modus/qualis

peꝛdictus eſt/multos exterruit/ne manitfe⸗

ſtas hereſes bic dogmatiſatas ⁊ notoꝛiep
dicatas / velleikt vel auderent denüciare iu⸗
dicibus. Quis aũt ſit ſtilus ĩ hac fidei ma⸗

teria pꝛacticandi ſcedula poſterius legẽda

docebit. M.aoncludedo tande z ↄſtanter

affirmo/ me firmiter credere ⁊ nullatenꝰdu

bitare/ꝙ hec doctrina ꝓpoſitionis defendẽ
tis magiſtrũ Jo.pui cum ſuis aſſertionibꝰ

ſicut inuenta ⁊ in iſto codice continet᷑ẽ er⸗

ronea in fide ⁊ moꝛib/ac multipliciter ſcã
daloſa. Ox ſi fuerit aliquis / vel aliqui/quã
tũcunq; multiplices/ volẽtes xpᷣianiſſimũ
regem calũniari/qꝙ nõ fecerit in hac ꝑte iu-
diciũ ⁊ iuſticiã/credendo ⁊ credi mandan⸗

do ſicut modo dicimꝰ⁊ ſicut oꝑatus ẽ/ego
nedũ nomine regis xpᷣianiſſimi/ſed etiam

pꝛopꝛio nomine cõſtituo me partẽ defen⸗
dentem ad penam talionis/pꝛo me ⁊ mihi
adherere volentibus in hac parte/⁊ coꝛam

hoc ſacroſancto et vniuerſali concilio / dei
nutu congregato.Dico partem defenden⸗

tem. attendite. quia ꝑtem accuſantẽ contra

ꝑſonã aliquã neq; feci/ neq; facere pꝛo nũc

niſi quid aliud vꝛgeat/diſpoſui. Hon eni

mihi colluctatio eſt aduerſus carnẽ ⁊ ſan⸗
guinem/ſed aduerſus pꝛincipes tenebꝛaꝝ

harũ ⁊c.( Faciat igit᷑ſimiliter ꝑs aduerſa

ponat ꝑſonam ꝓpꝛiam in querela dñi ſin /
imo certe ↄſilio meo nõ faciat aut ſi fecerit
cõquieſcat.Abſit a me vt ga De⸗ iniqᷣ

tate ⁊ nõ congaudeã veritati.¶ Sed ecce

patres oꝛthodoxi/deo iure amabiles/dum

inter loquenduʒ retoꝛque mentis oculos

ad pᷣaſſumptuü thema quo diximus.Deus

iudiciũ tuũ regi da.rapioꝛ quodãmodo de

viuis ad moꝛtuos/dum id qð ſubditur in
tueoꝛ/⁊ iuſticiã tuã filio regis.Etaiaduer⸗
tite pꝛecoꝛ interim pr̃es benigniſſumi /viri

mie quoꝝ iuſticie obliuionẽ nõ acceperüt
Aduertite nũc pauliſpad me auribus vr̃e
carnis ⁊ oculis.atq; ſpũaliba oculis ⁊auni
bus.quid filius regis ⁊ frater iſtius ludo⸗

⁊vicus inclyte memoꝛie duxolim aureliañ
mãſuetiſſimus/⁊ benignus/ elegantis foꝛ
me.pꝑſpicaciſſime ſagacitatis eloquẽtie ſin

gulanis ⁊ pene incomꝑabilis.quid inquaz

nunc ipſe/ imo quid ſanguis ſuus clamet
ad hoc ſacrum conciliũ/miſericoꝛdi pieta⸗

te penſate/cõpatietes eſtote ex innata tene

ritudine miſerationis coꝛdialis.reuoluen
tes vobiſcum intra miĩeviſcera/quo clamo
re/quo gemitu/quo plangoꝛe/querat mo⸗
do iuſticiã. Nõ equidẽ ſicut exiſtimo tãtũ

dem ꝓ ipᷣa moꝛte nature.qꝛ ſcit ꝙ moꝛtuꝰ? ẽ
qnq; moꝛiturus.quãtũ/ꝓ tali moꝛtis mo⸗
do cõquerit᷑ quãtum pᷣterea pꝛo crudeliſſi

me necis ſue iuſtificatione queeſt inſamie
moꝛs altera. moꝛs cõtinua. moꝛs indigna
neq; minus fugibilis qᷓ; ſit iſja moꝛs natu

re.Hec ſiquidem infamie moꝛs ciuilis/ne
dum viuentes interimit.ſed deſeuit ĩ moꝛ⸗
tuos.non vnũ vel duos interficit ſed poſte

ritatem totã.totũ genus ⁊ affines diro la⸗
cerat ignominietelo.nos tres pꝛecipue fi⸗
lios illuſtres ac ingenuos ſuꝑſtites.quoꝝ
vnus obſes. altercaptiuus detinetur in an
glia.non vt pꝛoditoꝛes quidẽ.ſed vt regis

ac regni fideliſſimi defenſoꝛes.¶ Oſidatũ
eſſet his liberis/pupillis oꝛphanis etca⸗
ptiuis/aſtare coꝛam reuerendiſſimo acce⸗

eberrimo cetu pꝛeſenti.ſi fas alloqui.plus
planctibus. plus ſuſpirijs. plus ſingulti⸗

bus. lachꝛymis et gemitibus.quaʒ oꝛe vel

vocibus clamarent.¶ Date pati. Daie

7

— — S ð

h

(.

c
i
n/
ſa
m
i
a
dum
glos
Dens
dode
Trin
Cuen;
UViri
Rnn
nor
8im
dolun
mli
mein
Nüͤeſn
neng
de
Ligierl
Ulor
lmo
wo⸗
laͤi
w
vswo
macli
inſame
incig
pntte
uhahe
timo⸗,
Aüpoſte
dirog
eñi
quor.
nrman
Nnehe
ſide
nisa⸗
mnons
uig⸗
Gen

—,

nobis iuſticiã.Oſi ꝓcũbentes eos ⁊ aduo

lutos veſtris ſanctis pedibo cernerẽt hi mi

ſericoꝛdes oculi veſtri. concipite quibo ia⸗

culis intime cõpaſſionis vulnerarent᷑ pijſ⸗

ſima coꝛda veſtra.quia neq; verbis extrap
ferre.neq; intra me pꝛo rei magnitudine cõ
pꝛehẽdere ſufficio/quod cupio. ꝑficite qðᷣ
nequeo.Ceterũ nũquid non obſecro ſuſfi

cere debuerat / patres ſapientiſſimi atʒ mi⸗
ſericoꝛdiſſimi/nature moꝛtẽ immaturã ta⸗
liter inflixiſſe patri? ollatergo moꝛs alte
ra/quã ſacrilega impietate crudeliter infer
reac renouare nõ ceſſat tam patri moꝛtuo⸗
̃; ſuperſtiti generoſiſſime ꝓli ſue/libellus
hic vere famoſiſſimꝰ /vt rex ſcribit.vere he /
reticalis.ſcãdaloſus. humani federis emu
lus.catbolice cõdemnatꝰ.ſceleratiſſimꝰ.vi

pereus.legis decalogi impugnatiuꝰ.quin

etiam miſeramini pereuntiũ animarũ/pa
tres ac dñi miſericoꝛdes.illoꝛum videlicet

nullũ loquendo/qui damnabiliter.ita pꝛo
fecto eſt.damnabiliter /in perniciẽ ꝓpꝛie ſa
lutis ⁊ aliene/libellũ hunc letiferũ pertina
ci animoſitate defendũt / ⁊ ſeruare conten⸗
dunt ne pereat. t ego nunc in ſpiritu le
nitatis in ſpiritu ſacri concilij pᷣſentis/qui
eſt ſpiritus pacis ⁊ cõcoꝛdie.ſpiritus cari⸗
tatis que benigna eſt.que nec inflatur/nec
irritatur. cõuerto vocẽ meã ad vos/reuerẽ⸗
de pater ac dñe/dñe Attrabatenſis/cum qᷓ
vixi olim familiariter ⁊ benigne. Ad vos
ſimiliter magilte petre/vice dñi Remẽſis
cõpatriota chariſſime/quos ego diligo in

veritate/ dilexi / 1 diligam dño / ꝓpicio. Naz

qui nõ diligit manet in moꝛte.optabilius

autẽ eſſet ꝑdere vitã carnis q; in tali viue,⸗

re moꝛte mentis. Interrogo vos nunc ali⸗
qua.Rũdetepcoꝛ.ĩmo tacentibo vobis rñ⸗
debo ipᷣe pꝛo vobis.Noõne diligitis ſalutẽ
tꝑalem ſimul ⁊ ſpũalem illuſtriſſimi pꝛin/
cipis dñũi ducis Burgũdie. Diligitis ſcio
Fon diligitis ſecuritatẽ inclyte poſterita⸗

tis ſue in dominijs hereditãdis.Diligitis

ſcio· Nũquid pᷣierea nõ aĩaduertitis vero
iudicio rõnis moꝛtẽ quaʒ loqͥmur/pꝛauo

cõſilio ꝑpetratã.qualẽ ⁊ qualiter nunq;ᷓ pr̃
pꝛudæẽetiſſimus recolende memoꝛie philip⸗

pus attentaſſet. Ku ꝙ ſic aĩaduertitis:
neq; ſi affuiſſetis (eratis enĩ tunc in italia)
dediſſetis tale conſiliũ/de quali dũ aliquã
do viuẽte patre pᷣfato/ fuiſſet aliquis ſᷣmo

habitus ꝑ nõnullos/ↄtinuo camerã exis⸗
et medicu ſuũ inuenies / meſtus ac turbidꝰ

Er parte regis francie

cdamauit. Beatus vir qui nõ abijt in con/
ſilio impioꝝ.Deniq; cognitũ eſt/q; moꝛtẽ
banc mox vt patefacta ẽ ⁊ annotata / ſic ipe
dis dux pñs exhoꝛruitdeteſtatusq; eſt vt

diceret dñis de regio ſanguine. Diabolus
inquit mihi ꝑſuaſit. ſi moꝛs ĩiuſta fuit/

ſit iuſtiſicatio peioꝛ.ſit defenſio iuſtificatõ

nis peſſima ↄñs eſt. Vincat igit᷑ vos.non

ego ſed veritas. ſed ratio ſed pietas per ſa⸗
luitem animarũ veſtrarũ/⁊ per illã quãvos

expaueſcere ac refugere cõuenit penam er⸗
rantiũ.per illa deniq; ſeueritatẽ ſententie⸗
qua xpᷣianiſſimus rex francoꝝ/ſupꝛemus

noſter dñs coĩs/per lr̃as patẽtes ſuas/cre⸗
dite dicenti/his oculis vidi.his manibus

palpaui eas.damnat hunc libellũ tanq; in

iurioſum regie maieſtatis ſue. mandatq;

plecti defendẽtes illũ pena crimini tali de/⸗

bita/ que qualis ſit nõ latet vos ſcio.⁊ hec

cohibeat tꝑalis pena/ſi nõ retrahere ſuffi⸗

cit canonica vel eterna. onde egoipſe

12

. .„

reuertoꝛ ad vos patres oꝛthodoxi/ſuppli⸗/

cans petens ⁊ obteſtans per deſiderium ilł

lud qð habent reuerendiſſimeac deo ama⸗
biles paternitates veſtre ad ſalutẽ aiaꝝ ad
extirpationẽ erroꝛũ/⁊ coꝛrectionẽ errantiũ
ſiquid mouet illa Eʒzechielis ĩmo dei per
ezech expaueſcenda hoꝛribilis tuba/queꝑ

euntiũ in erroꝛiba ⁊ peccatis intonat ſãgui

nem a ſpeculatoꝛe mutuo requiri/tollatur

per iudicialẽ huius ſacroſancti cõcilij ſen

rentiam/ libellus iſte famoſiſſimus/moꝛti
fer/⁊ hereticalis/ ⁊ eradat nemoi eius a
etlaz mẽbꝛanas
occupat: vt quid legentes ⁊ audientes ſua

populo xpᷣiano. Vt quid

cõtagione fedat inficit cõculcatq;: Hoc

in receſſu ſuo queſiuit ſereniſſimus fex ro⸗
manoꝛum. Supeſt ſcedula patens cui ſi⸗

gillum ſuum impꝛeſſum eſt. Et quid pari

ſius egerit/ fame vox inſonat. Hoc ipſum
petit. boc ſuadet.hoc obteſtat᷑ chꝛiſtianiſſi

mus rex francoꝝ.Hoc pꝛeclariſſima pari⸗
ſienſis vniuerſitas/⁊ alij q; plurimi. Hoc

nos poſtremo huimiles ſui ambaſiatoꝛes
ſupplicibus votis exoꝛamus/quatenus ĩ
hoc adiutoꝛes ſitis.dando regi iudicium/
et iuſticiã filio regis.ſequẽdo veſtigia xpᷣi⸗

qui ad hoc venit in mundum / vt oues er⸗

rantes ad ſe reduceret. ¶ Sic itaque de
pꝛius errantibus ſi non obdoꝛmiuerint.
ſi non in erroꝛe cepto ꝑtinaces qð abſit/ex
titerint dicet᷑ ex ſentẽtia illud de epla dñice
currentis.Eratis aliqũ ſicut oues errãtes

Bermo de erꝛorib circa

ſed nũc ↄuerſi eſtis ad paſtoꝛẽ ⁊ epᷣm aĩarũ
veſtraꝝ. Ad hoc quippe tendit oro ꝓpoſi⸗
ta vice thematis.deus iudiciũ tuũ regi da
et iuſticiã tuã filio regis. Termiabimus ĩ
hoc pꝛimã pᷣſentis actus ꝑtem:.reliqua per

lecturã lr̃aꝝ quarũdam ⁊ ſcedulaꝝ quãtuz

audire placuerit finietur. init ꝓpoſitio fa
cta a dno cancellario pariſienſi coꝛam con
cilia generali conſtanex ꝑte regis franeie.
Et tunc poſtmodũ dictus cancellariꝰpa
riſieũ. Ac magiſtri Joꝛdanis moꝛini G.
puch.nepotis/ ⁊ p. de verſailles ambaſia⸗
toꝛes pꝛefati xpᷣianiſſimi francoꝝ regis/et

eius noie ꝓducerunt coꝛã toto concilio ge
nerali.⁊ in manibo ꝓthonotarij Januen.

ſub cuſtodia concilij tradiderũt lr̃as.⁊ alia
munimẽta ſubſequetiũ ↄpꝛehẽſina inſtru
mentoꝝ ab omnib ꝓthonotarijs ⁊ nota⸗
rijs.de⁊ ſuꝑ dictis datis ⁊ pꝛoteſtatis. Pꝛi

mo quẽdam paruũ ſexternũ papireũ con⸗

tineñ tres ꝑtes pꝛincipales. In pꝛima po⸗
nebant᷑ ſex ↄcluſiones theologice contra ꝓ
poſitionẽ cuiuſdam Johis parui ⁊ doctri
nam in eadem ↄtentaʒ/⁊ incipit Quia ex
patentibo ⁊c. In ſcõᷣa erant octo regule ſu⸗
per ſtilo theologico tenẽdo in ↄdemnatio
ne erroꝝ cum certis requiſitis. Et incipit

ſuper omnia vincit veruas. In tertia exrat
bꝛeuis ſcedula petitiua exaĩationis ftacien

de de deliberatione quatuoꝛ oꝛdinũ mẽdi
cantium ſuꝑ.ix aſſertioniba ⁊c. Et incipit
attendens xpᷣianiſſimus. Cuius quaterni

magna pars init tunc lecta ⁊ ſpecialiter re,
queſte. Item magnã lr̃am regis patentem

ſuꝑ ↄdẽnationedicte ꝓpoſitionis O. Jo.
paruiä/⁊z incipit Regia maieſtas noſtra.

Item quendã magnũ quaternũ papireuʒ

ſignatũ ſignis duoꝝ notarioꝝ ↄtinentẽ p
poſitionẽ magiſtri Johis parui. Item in

ſtrumentum aduocationis dñi cancellarij)
pariſienſis ſuꝑ ꝓpoſitione ꝑ eum ex parte

vniuerſitatis pariſieñ.als facta coꝛam re⸗
ge francoꝝ. Item ſcedulã papireã ↄtinen⸗
tem appellationẽ a indicibo fidei ſuꝑ pub⸗
licatione votoꝝ ⁊c. Item lr̃am patentem

vniuerſitatig pariſien.ſuꝑ appꝛobatione

ſententiaꝝ dũi epᷣi pariſien. Item quẽdam
quaternu papireũ in quo ↄtinebat᷑ delibe⸗

ratio fratrũ de quatuoꝛ oꝛdinib⸗ mẽdican

tiũ ſuꝑ nouẽ aſſertionib. Finis.
Sermo eiuſdẽ coꝛã ↄmiſſarijs fidei,de er
roꝛibus contra fidem ⁊ moꝛes circa pꝛece
ptum/nõ occides è

.,patrũ ac ceteroꝝ dñoꝝ/ in om̃i
ſapientia ⁊ doctrina ac moꝝ honeſtate ful

gentiũ. Eſtimo inq; me beatũ apudte/cuʒ
ſim me defenſurus hodie/maxime te ſcien

te oĩa/nedũ que apud iudeos ſed xpᷣianos

ſunt ↄſuetudies ⁊ queſtiones ꝓpter qð ob⸗
ſecro vt patienter me audias. Unit᷑ verbis

illis beatiſſimꝰlucas cuiꝰhodie natalis in

ſtat celebꝛitas/qui comes indiuiduus fuit

egregij doctoꝛis pauli/lucas inqͥt eſt mecũ
ſolus ⁊ alibi. Salutat vos lucas medicꝰca
riſſimus. Cuiꝰverba oĩa ſ̃m hiero.languẽ
tis aie ſunt medicina. VUndecũ paulꝰ fuiſ⸗
ſeta feſto traditus in vinculis aguppe re⸗

gi. Dixit idẽ rex ei⸗ ꝑmittit᷑ tibi ratõeʒ red⸗
dereꝓ temetipᷣo.Tũc paulꝰextenta mann-

Eſtimo me beatũ/inqͥt/apud te rex agrip⸗

pa cũ ſim me defenſurus hodie/maxime te

ſciente oĩa qᷓ apud iudeos ſunt cõſuetudi⸗
nes ⁊ queſtioneęs/ꝓpt᷑ qð obfecro vt patiẽt
meaudias.(¶ Sic ego de materia.ix.aſſer
tionũ reuerẽtiſſimis pr̃ib ac ceteris dñis
ↄmiſſarijs in cauſis fidei ꝑ me nüciaturũ/
ex ipoꝝ nũcoꝛdinatõe rõem reddduurus.
Eſtimo me beatũ/ꝓpt᷑ qð obſecro vnũquẽ
qʒ vt patient᷑ me audiat. t in ᷣmis qͥdẽ
donãdꝰeſt oꝛdo dicẽdis/⁊ euitãda ↄfuſio.
hñdꝰẽ inſuꝑ ſᷣmo doctrinalł abſq; vlla cir⸗

cuitõe vlapparatu vboꝝ/q̃lis ẽ materie q̃ᷓ

tractataccmodꝰ.Deniq; remẽoꝛãda ẽ nẽ
diſtictõ.ne fallat nos equocatõ q; diſtictõʒ
memi me notaſſe dũ pᷣdictas.ix.aſſertõnes
cũ ſuis repꝛobatõiba nũciaui. TPoſſumꝰ
itaq; mat᷑iaʒ bãc duplr ↄſiderate.vno mõ

puretheologice ⁊ abſolute ꝑſideratõʒ ad

ↄſoꝛmitatẽ vl defoꝛmitatẽ ſcõm leges diui
nas traditas ĩ ſeript᷑a ſacra.Alio mõ magꝭ

reſpectiue ⁊ ſcðᷣm ᷑ᷣmiĩos iur poſitiui.in pᷣ/

mo tractat᷑ ð inteſſe ipiꝰ ſidei.in ſcdᷣo ð int⸗
eẽ ꝑſonali.vel ita dicamꝰ poſſie nos vno mõ
ↄſiderare aſſertões.vel alio mõ ipᷣos aſſer⸗

toꝛes aut repꝛobatoꝛes Pꝛimũ hactenꝰob
ſeruaui in om̃i iudicio taʒ ꝑiſi quã in hoc
ſacro ↄcilio.( Recogitãs pꝛimo ꝓfeſſiõe;
mea ⁊ officiũ cãcellariatꝰ ꝑiſiꝰ cui indignꝰ

deſeruio / qm ꝑiſi ſictractant᷑ vie fidei / ꝑ ſa
crã theologie facultatẽrdũ deferũt frequẽt᷑

a diuerb mði ꝑtib ĩmo ⁊a romana curiañ

nũq; q̃tẽꝰhẽeat᷑e dẽ facultat doctriale iudi
cii vbi nihil vnq; agit᷑ ð ꝑſois niſi pᷣ taltẽ

Stimo me beatũ apud te Oſa A
croſanctũ onſtañ. concilium
B O cetus celebꝛis reuerendoꝛuz

— - — — —‚———

— — — ——

—. —
= — — —-ʒ

=☛ = =

ll
ſ⸗
obl
ſefil

ſG

liſan
an
ſest
diln
ta⸗
fide
clal
lis
foꝛe
bilo
70
„ep
ſden

e 1
um

dſni

efl

laz
an
lands
gch
perbis

tglisn

ls fit
tmeci
di
ulefuit
Ppe /e
6no/

Dh.

tagip
Wete
dWennd
dipens
ar
csis
nücni
ociane
vidii

d

tofuſo⸗
cir;
nene
daene
dM;

Genones
oin.
mon

ſbanut
nlegrtu
tonöng
oſtivin)
ſcront
Moo
osaſe
clenbo
näinho⸗

lineg
efcaſ⸗
ſifunns
ma
nile

pfeſicf5

Pꝛeceptũ nõ occides

diſcuſſuʒ fuerit de doctrinis. Eon cius

ſum pᷣterea mihi ipᷣi / ꝙ finalis intẽtio mea

7 —

eſt ad excirpationẽ erroꝝ que fieri pꝛ vpo⸗
teſt ⁊ debet/ꝑ eoꝝ repꝛobationẽ doctrina⸗

urſus tertio conſtat qð liberius/puri

lem ſeu iudicialem q́; damnetur errantes.
S

us / verius ⁊ citius exquirit᷑ veritas ⁊ falſi/

tas repꝛobat / dum conſtituit᷑ ſola lex diui⸗
na iudex/iuxta cõſiderationẽ ariſto.in po⸗
li.qui ponit inq; legem iudicem ponit de⸗

um/qui autẽ addit hominẽ/addit ⁊ beſtiã

echoc dicit pꝛopter ſenſualitatem beſtialẽ
De quo virgilius in.vi.Hinc metuũt cu/⸗
piunt/gaudentq; timentq; confoꝛmiter ad
illud pꝛoſaycum. Confuſa ſunt hicomnia
ſpes metus meroꝛ gaudium. Quo circa cõ
ſulit apud boetium ph̊ia.Zu quoq; ſivis
lumine clàro cernere verum/tramite recto
carpere callem/gaudia pelle/pelle timoꝛeʒ

Spemq; fugato/ nec doloꝛ aſſit / nubila

mens eſt/ vinctaq; frenis Hec vbi regnãt.
(MDeniq; per hunc modum ſalubꝛius ob

ſeruatur illud Augu. in regula ꝙ fiat coꝛ)
rectio cum dilectione ꝑſonaꝝ ⁊ odio vicio

rum. Hec inde videtur queri qualiſcunq;
turbatio pacis dñi q́ʒ iudices facilius ſe ex
pediunt ſi pꝛius inſtituti erunt circa inter

eſſe fidei/quã qui ſcõᷣm terminos iuris po

ſitiui/pꝛius diſcutiant materiã tanq; pꝛo⸗
phanam/ſuꝑ intereſſe ꝑſonali.Quod mõ
ſtrant aꝑte quinq; menſes in tali diſcuſſio
ne ſola fere iam occupati. VUnde ⁊ nõnulli
ex dominis cõmiſſarijs / ſicut reuerentiſſi⸗
mus pater dominꝰcardinalis Cameracẽ.
et ipe pꝛomotoꝛ concilij/ et hoc intendere
quãlibet voluerunt.

ſe fidei /ſed fame que diſcutit᷑ affic at vl ob⸗
ſit. Sciunt enĩ plurimi quẽadmodũ cona

ti ſunt aliqui iugiter hanc materiã trabere

ad ꝑſonalia in piudiciũ ne dũ cauſe fidei/

ſed fame ꝑ l̃as ⁊ aliter falſe leſe/in quibus

diluendis ſi ſermo flecteret᷑ cognoſceret᷑ aꝑ

ta veritas in elucidationẽ clarioꝛem cauſe

fidei/⁊ in laudem nõ mediocrem ipᷣam tra
ctantium / aduerſus obtreciantes. nna
uis pꝛeterea nõ ſufficienter excirpantur er
roꝛes vbi notorie ꝑſeuerant errantes. Ni⸗
hilominus ſperandũ eſt qð coꝛrigẽturom

nes ad ſententiã concilij. Ouid igit᷑ neceſſ-

ſe puocare vel accuſare ꝑſonam errantis

C ſdamnare ſatis eſt erroꝛes. Dis itaq; 5

uis ſub his lr̃is A.b. c.
rex ſupmus habet a et b vaſallos ſuos/x

Hanc ego mode/
ſtiam conaboꝛ in actu pꝛeſenti poſſetenus
obſeruare qðᷣ opſecro neq; mihi neq; cau/

locutis veniamus ad materiã que nouem
aſſertiones cũ ſuis appꝛobationibo habet
Pꝛo cuiꝰ intellectu facilioꝛi ponat᷑ velut in

Laſus eſt ([ C

vnus nõ erat ſubiectus alterius/qui faciũt
cõſiderationes ad inuicẽ iuramentis terri

bilib firmitas B ↄducit hoĩes pᷣce ⁊ pᷣcio

qui ꝑ inſidias pᷣmeditatas interſiciũt ſubi

to A non diffidatũ nec de hoc pᷣmonitum

neq; tale aliquid timenteʒ/ ⁊ hoc inſcio C.
rege/tandem B factum auoat/⁊ pꝛoponit

ſe laudabiliter egiſſe/imo feciſſe debuũ ſu⸗

um erga deum ⁊ regem. Pꝛo cuiꝰiuſtifica⸗

tione ponit vel poni facit tanq; ꝓ quibuſ⸗
dam regulis ſeu maximis nouem has aſ⸗

ſertiones. Itaq; ꝑ pꝛimã iuſtificat moꝛteʒ
ipſius A/quia erattyrannus vt dicit ma⸗
chinans ꝑ fraudes ⁊ ſoꝛtilegia ac malũ in⸗

geniũ in moꝛtem ſui regis ta maxime qꝛ
per ipſum regem non poterat bono modo

de ipſo fieri iuſticia. Per ſcõam aſſertionẽ
dicit ſe auctoꝛiſatũ fuiſſe vt ſic ageret ꝑ le⸗
ges diuinã naturalẽ ⁊ humanaã. Deindeꝑ
tertiam ⁊ quartã iuſtificat ſub regula gene
rali tyrannoꝝ ꝙ; A debebat viliter ⁊ ꝑ in⸗
ſidias moꝛi. Rurſus per quintam ſexctam
et ſeptimam iuſtificat ꝙ rex debet eũ auo⸗
rare remunerare ⁊ benefamare per epiſto⸗
las et aliter vbicunq;. Perinde iuſtificat
ſe nihil egiſſe contra pꝛecepta dei bene in⸗
tellecta/non ſcõᷣm literam ſed ad ſenſuʒ ſu⸗

um/et hoc in octaua. Poſtremo iuſtificat

ꝙq in nullo periurus fuit confederatiomib⸗
non obſtantibus et hoc per regulam gene

ralem in aſſertione nona datam. Æ◻aſus

bꝛeuis (Quilibet tyrannus poteſt ⁊ de⸗
bet licite et meritoꝛie occidi/per quẽcunq;

vaſallum ſuum vel ſubditum. Etiam per

inſidias et blandicias vel adulationes.

Mon obſtante quocunq; in armento ſeu

confederatione factis cum eo/ non expe⸗
ctata ſententia vel mandato iudicis cuiuſ
cunc (Kiccaſ us q;uis ſit deciſus ꝑ hoc
ſacrum concilium quod eſt hereticus/⁊ ſe⸗
quatur ex tertia et quarta iunctis pꝛima et
vltima.NHihilominus videiur aliquibus
diminute poni. 1 Pꝛimo quia non lo⸗
quitur de auctoꝛiſatione per leges diui⸗

nam naturalem et humanam vt in ſecun⸗
da. ¶ Secundo non ponit pᷣdictos caſus
quod viriliter vł ignomioſe? ſubito.iiſine

vnga decretali caſus ansci⸗ bꝛe⸗

Bermo eiuſdem

diffidatione debeat occidi /vt in tertia 1 qr

ta. Deinde nõ ponit qð rex debeat auoꝛa⸗
re remunerare ⁊ honoꝛare vt in quinta ſe⸗
xta ⁊ ſeptima. Quarto dimittit aſſertioneʒ

octauaʒ de falſitate ſenſus lr̃alis ſcripture
ſacre/⁊ ꝙ quilibet ſit interpꝛes vel epyekes

eiꝰ. Deniq; ſilet ꝙ Crex ſupᷣmus nõ habet

talem potentia in ed earle

ſuo nõ poſſit facere iuſticiã.( Querit᷑ nũc
ſi he nouẽ aſſertiones in foꝛma ſicut ſunt/⸗
veniũt iudicio fidei repꝛobande:Et qᷓ;uis

qqueſtio hec materia determinata ſic ꝑ iudi

ces fidei inferioꝛes de conſenſu appꝛoba
tione ipſius Qregis et fere totius cleri ex
his nouem aſſertionibo tanq; cõtentus in

eis ſufficient licet diminute ſicut paterevi
detur intuentibo diligenter pꝛimã tertiam

quartam ⁊ vltimãa aſſertiones/noſtra que⸗
ſtio deciſa eſt ꝑ hoc ſacrum conciliũ/dum
dãnauit iſtam quilibet tyrannus ⁊c.velut
hereticam. Nihilominꝰ ponetur hec qua⸗
drimembꝛis concluſio/ Nouem aſſertio

nes cum ſuis repꝛobationibo iudicialit᷑ iu,

dicate ſpectant ad fidem etia explicite. Et
ſunt due pꝛout in ſcedula continetur/ratio
nabiliter qualificate. Potuerunt inſuꝑ ꝑ
doctoꝛes ⁊ oꝛdinarios locoꝛum doctrinali
ter ⁊ iudicialiter condẽnari. Sunt deniq;
per hoc ſacrũ conciliũ vel ꝑ ſedem apoſto⸗
licam/de neceſſitate ſalutis repꝛobande/et
hoc vere vel interpᷣtatiue. Lraunns con
cluſionis pꝛobatione que ſpectat ad theo⸗
logiam maxime ⁊ intereſſe fidei/poterit fa⸗

ciliter apporere/quid de intereſſe perſona⸗

li ſentiendũ vel agendũ erit per ſcientiã ca⸗
nonicam. ¶¶ Sed pꝛiuſq;ᷓ ſermo pꝛogre⸗
diatur vlterius tollendum eſt quadruplici
ter ſcandalum/quod nobis rationationis
iter agentibus poſſet obſiſtere.⁊ aures ali

rent veritati. Ecce inquit querela vna/

quoꝛum querelis oppilare vt obſurdeſce⸗/
fr

quanta vilificatio fideiquanta depꝛeſſio

catholice doctrine:vt in quolibet verbovł
actu dicatur hic eſt erroꝛ in fide / hic eſt he⸗
reſis. Reſponſio bꝛeuis/deputetur hocer⸗
rantib qui pꝛius ad ea que falſa erant ſcri
pturam ſacram ⁊ fidem pꝛotrahere conati
ſunt repugnanteʒ. Hinc iſta fidei vilifica⸗
tio/ hinc conculcatio veritatis catholice/

cetur. ¶ Ecce inquit alioꝛuʒ querela ꝙ ni
hil hic ſit amoꝛe fidei ſed odio perſonali vł
rancoꝛe/ſed fauoꝛe inoꝛdinato / ſed ꝑciali⸗

non :)Karrinaukal ne taliter concul⸗

nobis tam numero qᷓ; merito.

tate. Sed pꝛofecto omnium ille infelicini /

mus iudicandus eſſet/a miſerabilioꝛ om/
nibus hominib / qui cum certiſſimis in⸗
cõmodis ne dum bonoꝛum tempoꝛalium
ſed pꝛopꝛie vite periculo tenderet in infer

num/ quomodo tenderet vtiq; per pecca

tum odij vel fauoꝛis inoꝛdinati quia ſtipẽ
dia peccati moꝛs/non quecũq; ſed eternga⸗·
Ceterum non quis in hac re loquitur vel
quo animo loquitur/ſed quã verum ſitqGBGd
loquitur attẽdere vos ↄcernit. Eccerur E
ſus querulant alij/ videte quia ihil H cuz
modeſtia vel pꝛudentia talis aut talis agit
ſed innititur fantaſie pꝛopꝛie ⁊ famoſitati

Maledicius furoꝛ eius quia pertinax / et

emulatio quia dura/ cui tales ⁊ tales deil⸗

la natione vel facultate/ per liteas ⁊ aliter
contradicunt. Atvero conſolatur exemplũ

chꝛiſti/quẽ ob pꝛedicationis feruoꝛem ſui

etiam parentes dixerunt in furoꝛem verſũüſ
eſte. Et de pꝛopheticis pꝛioꝛibus viris in⸗

uenimus dictũ vni/quid querit inſanꝰiſte
Deniq; pꝛofecto/qui dicere poteſt cũ pꝛo⸗
pheta domino Conſiliũ meum iuſtifica⸗
tiones tue. Ille iam non pꝛopꝛio capiti fa
moſitati vel impꝛudentie initi dicendꝰeſt/
ſed ſolidiſſime veritatis auctoꝛitati/q;uis
in hac parte ſi teſtimoniũ hominum reci⸗
pimus. Illud abundantius longe eſt pꝛo
oahe⸗
runtur ad extremũ quidam. Ecce inquiũt
quanta regni cpianiſſimi diffamatio in q̃

tot erroꝛes exoꝛti dicunt᷑ ꝛ famantur. Im⸗

mo vero reſponſum habeat quiſquis hoc
obicit ad obpꝛobꝛiũ quod ad ſingularem
⁊ incomꝑabilem laudem eiuſdem regniet
incolarum cedit iſta erroꝛuʒ non quidem
publicatio ſed virtuoſiſſima debellatio / qᷓ
nedq; pꝛopꝛio ſanguini/ neq; diſcriminib-
innumeris/neq; pꝛopꝛie parcit vite quan
do pꝛotinus vt erroꝛes in eodem regno ca
put vt ita dicamus exerere vel in noxium
germen erũpere ceperint. Obſeruetur illõ
de pſalmo / filia babylonis miſera beatus

qui tenebit ⁊ allidet paruulos ſuos ad pe⸗
tram/⁊ illud de naſone/appꝛime dum no⸗

na ſunt pꝛaui mala ſemina moꝛbi.Eſt eni
humanũ peccare ſed vere diuinum confe,e

ſtim a peccatis reſurgere/ eaq; pierere vir⸗

tutis foꝛte pede. ¶ His itaq; ſcandalis ne
pergentibo nobis ad veritatis inquiſitõeʒ

noceant eiectis. Deducemus pꝛimã pantẽ
ↄcluſionis ex multiplici radice ⁊ pꝛicipalr

E-
£
— —w—, — — —. 888———

lc
Rom
nisin
haliun
Ninr
n
Ktie.
Nhin
eunſtn
e
nbiin
htalstg
fumott
enire
ules der
Stalie
recenpli
oenni
enelſi
Ssin
Kinſundſe.
oachaigg
wnutte
Mocnn⸗
Wrind
cte
Loor
ingut
nanoinq
Nnur. Jm
opsdoe
ſingenen
Gemrepe
ongutn
debclnn
ditn⸗
ratrena
gennhe
Annen
eweuri
n ben
ſos0
nedunmnt
Nbi⸗Eli

71

inum.

plomg

vny,
ili

Coꝛam cõmiſſariis fidei

inueſtigando pꝛincipaliter doctrinaliter ?

radicaliter quid pꝛopꝛie ſit fides / et vnde

quis denominatur fidelis catholicus: Et

ex oppoſito quid ſit erroꝛ in fide vel here/⸗

ſis.Et quis denominatur errans in fidey'
hereticus.(Etpꝛimo reiectis pꝛo nũcac

ceptionibo alijs de fide/quia fides aliquã⸗

do dicitur ſponſio.i. Chim̃.v.quia pᷣmaʒ
fidem irritam fecerunt. Et quandoq; fide⸗
litas.puer. Et virũ fidelem quis inuenit.
Quandoq; cõſcientia Ro.ix.omne quod

non eſt ex fide eſt peccatum. Quandoq; ſa

cramentũ fidei auguſ.ad bonifaciũ.Quid
eſt paruulos ha bere fidem niſi fidei ſacra/

mentum. Accipiamus deſcriptioneʒ ſidei
de qua locuturi ſumus ex verbis apoſtoli

ad Ro.i.vbi dicit/ꝙ fides eſt ex auditu/au

ditus autem per verbum dei. Vnde ſicut
Ariſto. deſcribit ſcientiam ꝙ eſt habitus

firmus per demonſtrationem acquiſitus /

ſic poteſt deſcribi quid ſit fides/ꝙ eſt habi
tus firmus ⁊ verus per auditum verbi dei
acquiſitus.Et vocatur hic verbuz dei ſcri⸗

ſcripta ſeu lecta. Pꝛo cuius deſcriptio/⸗
nis declaratione ſciendum ſicut ſcientia
multipliciter accipitur ſic ⁊ fides/quantuʒ
ſpectat ad pꝛopoſitum. ¶Accipitur quã⸗
doq; enim ſcientia pꝛo habitu vt deſcri⸗
deuin eſt/quandoq; pꝛo aſſenſu ex tali ha⸗
ditu pꝛocedente/ quandoq; pꝛo obiecto il

ptura ſacra / vel eNrocnub daten vel

lius habitus vel actus/⁊ hoc dupliciter ſi⸗

cut eſt duplex obiectum qð ſcimus. VUnuʒ
eſt cõcluſio demonſtrata mentalis vocalis
vel ſcripta.Aliud eſt res ſignificata per cõ⸗
cluſionem. VUnum vocatur obiectum ma⸗/
teriale.aliud foꝛmale ̃ᷣm thomam. ( Am
plius ſcientia quocũq; pꝛedictoꝛuʒ modo

rum accipiatur ſolet ſumi duplicit᷑. VUno

modo pꝛo vnico vel ſimplici tali habituvł
actu vel obiecto. Alio modo pꝛo collectio
ne multoꝛum huiuſmodi habituũvel actu
um vel obiectoꝛum.Quẽadmodum dici⸗

mus phicam eſſe vnam ſcientiam / ſic me⸗

thaphiſicam/ſic medicinam/⁊ ſic de alijs.
Confoꝛmiter ad pꝛedictas diſtinctio⸗
nes dicimus/ꝙ accipitur fides quandoq;
pꝛo habitu/⁊ ſic data eſt deſcriptio. Quan

doq; pꝛo actu ex tali habitu pꝛocedente/et

pꝛopꝛie pꝛo interioꝛi aſſenſu fidei/impꝛo⸗
pꝛie pꝛo actu exterioꝛi qui ex hoc interioꝛi
pꝛocedit. Quẽadmodum dicimus iſte fi⸗

deliter agit. Rurſus accipitur fides pꝛo ob

iecto fidei ſcilicet ꝓpoſitione credita ſicut?

iſte articulus Deus eſt trinus ⁊ vnus/aut

etiam res per hanc ꝓpoſitionem ſignifica⸗
ta ſicut dicitur deus eſt fides mea.Et hicð
complexe ſignificabilibo haberi ſermo poſ
ſit quem obmittimus. ¶ Poſtremo fides

accipitur quolibet modoꝛum pꝛedictoꝛuzʒ

quãdoq; pꝛo vnico habitu vel actu vel ob
iecto.quandoq; pꝛo collectione plurimo⸗

rum vel omniũ.quẽadmoduʒ in ſymbolo
apoſtoloꝛum /vel athanaſij/vel concilij ni
ceni/vel ſacre ſcripture/ dicimus fidem ca⸗
tholicaʒ contineri.Vinde ⁊ ſic loquitatha

naſius dicens. Quicunq; vult ſaluus eſſe
ante omnia opus eſt vt teneat catholicam
fidem.Et de particulari fide ſubiungii/fi⸗

ges autem catholica hec eſt vt vnum deuz
in trinitate ⁊c.¶ Conſequenter notanduʒ
eſt ꝙ' fides pꝛo habitu dupliciteraccipitur
pꝛo infuſo ſcʒ ⁊ pꝛo acquiſuo/ſicut eſt etiiõ
vvna ſcientia habitualis infuſa/patei hoc ĩ
xypᷣo ⁊ ſalomone/alia acquiſua qualiter de⸗
ſcripta eſt qð eſt habitus firmus perdemõ
ſtrationem acquiſitus. ¶ Dicamus conſe
quenter pꝛo declaratione deſcniptionis pᷣ⸗
miſſe de fide habituali acquiſita que infu⸗

ſam pᷣſupponit / vel eigez innititur ⁊ ab ea

foꝛ matur ſi perfecta eſt/ꝙ fides dicitur ha⸗
bitus fumus/ad differentiã opinionis vel
ſuſpitionis incerte/ſicut ponebat Petrus

abelardi ꝑ beatuʒ Bernardũ in hoc redar⸗
gutus.Hec aũt firmitas vel certitudo alia
eſt a certitudine ſpei/qm̃ vnq eſpicit intel
lectuʒ/affectũ altera. Thomas dicit ꝙ cer
titudo eſt ex voluntate figente intellectum.
( Aadit᷑ in deſcriptione / verus/ad dr̃am
habitus hereticalis fixi/qualẽ habent he⸗
retici.¶ Subiũgitur tãq; ꝓ dr̃a ſpecif.ca
ad alios omnes habitus intellectuales per
auditũ verbi dei acquiſitus. Pꝛo quo no⸗
tandũ eſt qð ratio ſpecifica ſidei eſt ꝙ acci⸗

piat certitudinẽ ſuam/⁊ veritatẽ illuſtrati⸗

uam intellectus humani ab aucioꝛitate di
uina/ quia ſcz deus ita iuſſit vel reuelauit
mediate vel imediate ꝑ verbũ ſuũ inſpira⸗
tum interius vel exterius pᷣdicatũ/auditũ/
vel lectũ.Et ſic loquit᷑ Chomas ⁊ antiqui
qꝙ foꝛmalis ratio oĩm credibiliũ vna eſt ſcʒ
veritas pꝛima/ita ꝙ aſſentire aliter non eſt
ꝑtinens ad fidem. Et hic requirit̃
fuſa ad aſſentiendũ catholice ⁊ hoc fieri nõ
poteſt ſiquis errat in vna tali veritate per⸗

tinaciter/ quia iaʒ deeſt ſibi ratio foꝛmalis

E

fides in

De erroꝛibus circa pꝛeceptũ

credendi alioqͥn non eſſet ꝑtinax. inc

oꝛit᷑ dr̃a certitudinis fidei ad certitudineʒ
ſcie/quoniam illa ſumit᷑ ab extrinſecis tĩ
modo ꝑ locũ ab auctoꝛitate / altera deducit᷑
ab intrinſecis / ſicut ꝑ locũ a diffinitione et
ſimilib/ ita habemus certitudinẽ vnam
ab extrinſecis qualẽ habet fides/ alterã ab
intrinſecis qualẽ habet ſcientia.Et h̊ ſuf⸗
ficit ad ꝓpoſitum de certitudine/nõ intran

do ſermonẽ de alijs habitibo certoꝝ pꝛinci

pioꝛum tam intellectualiũ quã moꝛalium

„ 7

in quib eſt certitudo euidẽtie ex terminis

In alijs per exꝑientiã.in alijs per quãdaʒ

adherentiã voluntatis ſtabilientis ſe ac fi/
gentis in aliquo a quo non vult dirimi ſi

cut diceremus hominẽ innitentẽ muro ſo⸗
lido certũ eſſe/qualiter etiã dicimus ꝙ cer⸗
ta eſt in deo ſpes noſtra/ caritas noſtra/ ti⸗
moꝛ noſter / ⁊ ita de reliquis ad affectũ ſpe
ctantib. Foꝛtaſſis aũt qꝙ ipᷣa fides certitu/

dinem ſuã ſic accipit ex voluntate/que deo

iubente ſeu reuelante credere vult ĩmobili
ter/ credere autem non poteſt niſi volens.
EEuo fir pr fder ⁊ habeat meritum.⁊
captiuet omnẽ intellectũ in eius obſequiũ
quaticnna⸗ videant᷑ rationes phice/vel hi

ſtoꝛice ſeu grãmatice ſeu fantaſtice/fidei re

pugnantes/⁊ ꝙ ipᷣe ſint nulle ſaltem ab in⸗
trinſecis ſumpte.Exquo fit pᷣterea qð mo⸗
do viceuerſa vt ip̃am fidem neq; exꝑpientia
neq; intelligentia neceſſario tollat vel eua⸗
cuet/quoniã ſic innitit᷑ auctoꝛitati pꝛime⸗

ſiue habeat guidentiã rationis/ſiue nõ ha⸗

beat euidentiam / credens in autoꝛitatiua
⁊ non altera ꝑmanet firmitate.vnde Tho

mas exp̃ſſe ſcda ſcdᷣe.qij.arti.x.in reſpon⸗

ſione ad pꝛimũ argumentũ/ſic ait.Quan⸗
do homo habet voluntatẽ credendi ea que
ſunt fidei ex ſola autoꝛitate diuina/ etiaʒ ſi
habeat rationẽ demonſtratiuã ad aliquid
hoꝛum /puta ad hoc qð eſt deũ eſſe/non ꝓ⸗
pter hoc tollit᷑ vel minuit᷑ meritũ fidei/hec
ibi.Exquo fit inſuꝑ qð fides poteſt in pa/⸗
tria manere cũ viſione beata / vel hic in via
peꝛo raptu qualis fuit in paulo/cum intelli
gentia clarioꝛi fide/ qualis fuit ⁊ eſt in do⸗
ctoꝛibo ↄtẽplatiuis/ ⁊ per anagogicos ex/⸗
ceſſus illuſtratis mirabilitera montibo et᷑⸗

nis. Nec obuiat illud aplłi/fides eſt ſubſtã

tia rerũ ſperandarũ/argumentũ nõ apꝑen/

meritũ vbi humana ratio pᷣbet exꝑimentũ
Quoniã reſponſio patet ex pᷣmiſſis acute

monſtratione vel expientia fundata
niq; deducit᷑ ex pᷣmiſſis pꝛo re quã intendi
mus ꝙ pꝛincipia tam intellectualia quam
moꝛalia/ſimiliter ↄcluſiones ex eis demõo/
ſtrate. Silr ꝓpoſitiones phice ꝑ exꝑientiä
habite/ poſſunt cadere ſub fide/ qm tradgi
ppt a deo iubente ⁊ auctoꝛiſante / ſic qð de
tur aſſenſus eis nõ quia ſint euidentes ſed
quia ſicdeus iubet reuelat aut dicit pꝛout
eccleſia catholicavel ſcriptura ſacra nobis
tradit. VUnde ↄñter ad hoc dicit goteſt nõ
irratonabiliter/ꝙ; fides hicin via ſemꝑ eſt

. Aln ime credunt.
tium. Nec illud Gregoꝛij fides non habet

“ penſatis. Pꝛo quibo facit exemplũ illud q;
de iſta trian gul?habet tres angulos equa-/
les duobo rectis/ poteſt idem homo pꝛius

habere certitudinẽ ex autoꝛitate dicentis/

qualẽ nõ opoꝛtet eũ dimittere habita poſt
modum certitudine alterius generis gde

quodãmodo nõ appentiũ ſub ratione ſoꝛ⸗

mali vel obedientiali ipᷣius fidei/qm̃ licet
veritas pꝛima ſit deſe euidẽtiſſima ⁊ certiſ⸗
ſima cui innit᷑/ nihilomin ꝙ veritas Hh pii
ma/ tradiderit credibilia ineuidentia/ vel
alia quelibet ad credendũ / ſcitur ex ſola fi/
de eccleſie vel ſcripture ſacre/ qꝛ ſcʒ eccleſia

⁊ſcriptura ſacra nobis ita tradunt. Vnde
q; tobias habuit canẽ/⁊ abꝛahã filium/po
tuit eſſe notũ ꝑ exgꝑientiã/⁊ ita de innume⸗
ris/ſed ꝙ; iſteveritates ſunt nobis a deo tra

ite ꝑ ſcriptoꝛes libꝛoꝝ ↄtinentiũ ta lia / et
creditũ eſt/nõ ſcitũ nec euidens. tera

diſtinctio/quedã ſunt pure de fide ⁊c ⁊ cõ/⸗
tinet quatuoꝛ gradus. Quedã ꝑtinentia qᷓ
rum oppoſita ſapiunt hereſim Quedã im
ꝑtinentia tractatu de fide.c.ij. ¶ Cõſonãt
noſtre deſcriptioni deſcriptões alie vna eſt
apli ad Hebꝛeos.xi.fides ẽ ſubſtãtia.i.fũ⸗

damẽtũ reꝝ quas ſpamꝰqsunt deꝰ⁊ xp̃s2-

in q́s tendimꝰ ꝑ amoꝛẽ/argumẽtũ.i.certi⸗

tudo nõ apꝑentiũ vel in ſe vel in rõne obie

ctali ſcʒ materialit᷑ aut foꝛmalit᷑ yt dictũ eſt
Item aug. in li.de pᷣdeſtinatõe/ſides eſt co
gitare cũ aſſenſione ea que ad xpᷣianam ꝑti

„„

nent religionẽ. Item vſidoꝛꝰ.fides eſt qua

veraciter cedimid qð nequaq; videre va/
lemus. Item criſoſtom. tides eſt ſanctiſſi⸗
mereligionis ſundamẽtũ. Item magiſtra

liter. fides eſt virtus qua ea quead funda⸗
nalunad Harasnſ recte firmitera⸗

is itaq; pᷣſuppoſitis ac decla

ratis que in longius trabi pñt/dicamꝰ oſe
quẽter ꝙ in ꝓpoſito noſtro fidẽ accipimus
obiectiue ꝓp collectione oĩm credendoꝛum

e⸗E

pH

na
nius
ntis/
poſt
ade
nti
lacurn
s demd⸗
Tpienri
m tradi
ſeqöde
ennssſec
icht oat

nobis

oteltn
lenpeck
tone for,
qinlice
nace
rinsbh
enra
urcſoi

eſgzeelde

Wunt. Oe
biflung⸗
1r Noe
go

Hista⸗ .
(Aea 3

lecac
anentad
Oorläi
Eiedul
ſokäruun
nrdenc
Ooniien
dinirhe
naltenda
ile⸗
ackg
Gi; rioeen
Sctſanc
Nemmnyn
gnegst
gefn⸗
doſtine

HhHon occides

pꝛopoſitõnũ ex habitu fidei / pꝛout deſcri⸗
pſimus. ¶Ende ſtatim concluditur veri
tas pꝛime ptis noſtre ↄcluſionis pꝛincipa

lis/qð he nouẽ aſſertiones que ſpectãẽtad

diuina pcepta/ſunt de fide.notando tũ il⸗
lud ariſto.q; oppoſitoꝝ eadem eſt diſcipli

na. Deniq; p declaratione maioꝛi pla⸗

cet annotare ad quos moꝛalia pꝛecepta in
foꝛma moꝛali pᷣcepta in foꝛma vel affectu

articulos ſymboli ſpeculatõis reducant᷑ qᷓ
is ita ſit ꝙ cuilibet pᷣcepto coꝛreſpondet

dictamen pꝛacticum verum/qð ita creden
dum eſt ſicut articulus fidei in ſpeculati⸗
uis.Huic pᷣcepto diliges deü coꝛreſpõdet
iſtud dictamen, deus eſt diligendus / ⁊ iſti
non occides/pꝛoximus nõ eſt occidendus
gloſa ꝓpꝛia voluntate/⁊ ita de reliquis.Di
camus ergo ꝗꝙ iſte articulus / eſt de articul

xpᷣs eſt deus verus de deo vero qcqd igi

tur iubet faciendũ eſt Jubet aũt pcepta le
gis Hon occides ⁊c. Et Math. ij. . xxvi.
⁊ alibi multis locis ergo. Item articulłeſt
ſacre ſcriptu

P ſacre ſeripture ſunt vere/ qꝛ Hducunk in
teſtimoniũ reſurrectõnis ibi ſcom ſcriptu⸗

ras/tradũt aut ſcripture decem pᷣcepta igit᷑
⁊c̃.· Item articul? eit ꝙ ſpũſſanctꝰ locut?ꝰ eſt
per ꝓphetas qcqͥd igit᷑ phe dicunt ꝑ ipſuʒ

verum eſt. Fuit aũt moyſes ꝓpha qui tradi
dit decem pᷣcepta legis/ imo ⁊ xpᷣs fuit ille
ꝓpheta magnus de quo Deut. xviij.q fuit
plenus gr̃e ⁊ veritatis ⁊ ꝑ quem veritas fa
cta eſt. Arem in duobo pᷣceptis de dilectiõe
dei ⁊ pꝛoximi que tradidit xpᷣs multis loc
tota lex pendet ⁊ ꝓphe. Sunt igit᷑ de lege

⁊ ꝓphetis ⁊ ↄſequẽter omnia moꝛalia pꝛe/

cepta que deducunt᷑ ex ipis. Item finis le/
gis ſcom apoſtolũ eſt dilectio/⁊ vtvnaʒ vi
tam eterna bamun oconittaent nõ
poſſumus niſi ſeruando pꝛecepta.Si vis
ad vitã ingredi ſerua mandata.Et iterum
hoc fac ⁊ viues. Item ad aliam pꝑtem arti⸗
culi qui dicit ⁊ ꝓpter noſtrã ſalutem/qne ſa

lus nõ habet᷑ ſine pᷣceptoꝝ obſeruantia/ꝑ/⸗

tinent igit᷑ad hunc articulũ vitam eternaʒ

ſailutem reductiue. Item quodlibet pꝛece⸗

ptum includit in ſe dictamen rectuʒ ſcõᷣm

quod fit bonus actus pᷣcepti/ſicut hoc pꝛe

ceptuʒ NHon occides habet iſtud dictamẽ.

non licet occidere/ fundatũ in hoc vniuer⸗

ſali p̃cepto Non facias alijs quod tibi fie⸗
ri nonvis/quod pꝛincipium eſt de ſcriptu

ra ſacra Math. ij. ꝛc. Item articulus eſt ꝙ
eſt vna eccleſia catholica ⁊ apoſtolica id ẽ

fundata in doctrina apoſtoloꝝ quos ſpũſ

ſanctus docuit omneʒ veritatem/ ⁊ docere
non ceſſat ſucceſſoꝛes/ et ideo eccleſia non

poteſt errare/⁊ ita quicqͥd iubeteſt verum.

eis ergo ꝑtinent ad hunc articulum vnam
ſanctam eccleſiam. ¶ Amplius tertio de⸗
ducamus ꝑ exempla ⁊ hereſis deſcriptio⸗

„„

Jubet aüt decem pᷣcepta ⁊ concluſiones ex

nem / omnis hereſis ꝑtinet ad fidem/ quia
ſcðm hieronimũ hereſis eſt dogma falſum

fidei oꝛthodoxe contrariũ. Conſtat aũt ex

determinatione eccleſie ꝙ; multe aſſertio⸗
nes iudicantur heretice que ſunt circa pꝛe

cepta moꝛalia tm̃modo. Exemplũ de iſta

vſura non eſt peccatum moꝛtale. Item de
iſta / foꝛnicatio ſimplex non eſt peccatum
moꝛtale. Item de iſta / non eſt licitum tene
re vxoꝛẽ fratris ſui/pꝛo qua Johãnes mar

tyr fuit. Item de iſta licitum eſt vnicuick
non miſſo imo pꝛohibito pꝛedicare. NRem
de iſta populares poſſunt dños ſuos ad li

bitum coꝛrigere. Item quili bet tyrannus
⁊c.que nuꝑ damnata eſt vt hereticata. Itẽ

generaliter / nulla Ppoſitio eſt vera / quenõ

poſſit fieri catholica/dum ſcʒ tradit᷑ creden

da in ſacra ſcriptura/ ſicut a ꝓpoſitum di⸗/
cit hieronim? ꝙ aplus de verſu ethnico vl

poetico fecit catholicũ dum ait. Coꝛrum/⸗
punt bonos moꝛes confabulationes peſſi
me. Vnde quid minus de fide videtur q;
qꝙ thobias habuit canem/ ⁊ aaron barbaʒ
⁊ tamen qui nunc negaret ꝑtinaciter / eſſet
hereticus/ quia repugnaret iſti articulo.
Scriptura ſacra eſt vera in ſe ⁊ in ſuis ꝑti
bus. fallit igitur hec argumentacio hoc nõ
eſt decredilibus noſtre fidei explicite/ igi⸗
tur non eſt de fide ⁊c̃. Sequitur ex pꝛe/
miſſis ꝙ geometria ⁊ philoſophica poſſũt
eẽ ⁊ ſũt philoſophabilia aut geometricabi
lia. Secus de moꝛalib/quoniaʒ illa faci⸗
unt ad vnitatem eccleſie que debet eſſevna
nedum vnitate ſacramentoꝛum ⁊ credibi⸗

lium ineuidentium /ſed etiam actione ⁊ c

uerſatione pacifica in agibilibus moꝛali⸗
bus naturali lege cognitis.ita ꝙ vnitas ec
cleſie pꝛeſupponit vnitatem moꝛalẽ.(No
ta de fide que ſuꝑeminet rationi ſemper /ſi
cut oleum aque. Sic ꝙ incipit fides vbi

ratio deſinit / non poteſt tantũ creſcere ra

tio naturalis quin ſuꝑemineat fides ei ⁊c.
Ntem conſtat ſcõᷣm plurimos doctoꝛes
ꝙ expediuit tradere multa ad credendum

generaliter omnibus Dopulis ucrii ali⸗

De erroꝛibus circa pꝛeceptũ

qua ſunt enidentia doctꝭ ad deum eſſe. Et
hoc pꝛopter erroꝛes phoꝝ ⁊ alioꝛum /ſicut
in pꝛopoſito de pꝛeceptis moꝛalibus que
licet ſint euidentia bene diſpoſitis in iudi/
cio rationis/tamẽ ex ↄſuetudine ꝑuerſa et
aliunde/multi ↄtingunt erroꝛes/ vt ſtoyci
dixerunt eſſe opus maxime virtutis ſe inx⸗
ficere/ in quibuſdam regionibo dicunt eſ⸗

ſe religioſum occidere parentes ſenes ꝛc.

Item de multitudine vxoꝛum de furtis ra
pinis / de adulterijs in quibo errant hor
nes / niſi ꝑ legem diuinã docean Aena.
poſſetponi in caſu noſtro pᷣſenti ⁊c. ¶ No
ta tamen qð ad aſſentiendũ catholice/cui⸗
cũq; veritati quãtũcũq; ſciat᷑ꝑ exꝑientiaʒ

vel demonſtrationẽ/ requirit᷑ fides infuſa⸗
que monſtrat ⁊ oſtendit rationem obiecta

lem credendi/ iſtam ꝙ deus talem veritatẽ

tfadidit aut iuſſit per ſe immediate vel ꝑ ec

cleſiam aut ſcripturam ſacram. Nota q̊
modo nulla eſt noua hereſis/ ⁊ q determi⸗

natio pape non eſt niſi declaratio vel adie;

ctio pene. Nota ockam libꝛo ſcdᷣo pꝛime ꝑ
tis per totum. Nota quid eſt explicite de fi
de/illð ſcʒ quid vere ⁊ clare ſequitur ex his
queſunt pure de fide ⁊ explicite continen⸗
tur in ſcriptura. Ande ꝙ xpᷣus habuit ner⸗
nos non explicite ſub hac foꝛma.Simili⸗
ter ꝙ non omnis mulier habens capillos

rufos non poteſt interfici a quocunq; / ſed

ſequũtur euidenter ex õ ꝓ
nulla eſt querela dñoꝝ tꝑaliũ quin poſſit

qd conciliuʒ deduci generale terminanda/

ſi reducatur ad licitum et illicitm/iuxta cõ

ſperum iter. ⁊c. ¶ Deinde notanduʒ eſt q;
in hoc actu plurime rationes ſunt inducte
et ad declarationem ſecunde partis. Sed
qm̃ alibi ſunt tã epilogando qᷓ; lacioꝛi ſer⸗
mone deducte/iſtic committuntur ¶ Tan
dem reuolando ad pꝛincipiuʒ recitabatur

unrael Ban illius ſermonis/ p /

quemadmodum feſtus ad paulum ſe deſẽ

dentem/dixit inſanis paule/ multe te litte⸗

re ad inſaniam cõuertunt. Non inſanio.re
ſpondit paulus optimefeſte/ ſed veritatis.
et ſobꝛietatis verba eloquens.De hinc cõ
uerſus ad agrippam credis inquit. Rexa⸗

grippa/pꝛophetis/ſcio ꝙ credis.Sic lon

ge amplius habeo fas dicerevnicuiq; vrm
O reuerendiſſime patres et domini ac do⸗

ctoꝛes omni ſapientia et doctrina pleniſſi

mi/q creditis ꝓphetis. Illi aũt teſtimoniũ

dant de decem pᷣceptis/⁊ de ſequelis eoꝛu 5

qd diuina veritate fundata ſunt ⁊ ad credẽ
dum.licet intelligãtur im ꝓpoſita. Gꝛatias

igitur agẽs qꝛ patientervt obſecratio facta

erat/me audiſtis. Sit exoꝛo merces veſtra
deus / quia quid tribuam non habeo. Cre
dite vt facitis veritati/ et tempoꝛe lib era⸗

uit vos / ⁊ in eterna tabernacula ſua luce ꝑ

dqucet. Pꝛeſtante eo ꝑ quẽ veritas ⁊ gratia
facta eſt Jeſu chꝛiſto qui eſt deus benedi⸗

cus in ſecula. Amen Finit.

Alius ſermo eiuſdẽ
Contra aſſertõnes magiſtri Johãnis par
ui circa pᷣceptum NHon occides.
Poꝛtet hereſes eſſe ſicut dicit a⸗
Ppoſolus i coꝛtß el vr qui pꝛo⸗
VYbati ſunt mãifeſti fiant in vobis
pbati inquam per fides in intel
lectu / per caritatem in affectu / ꝑ exercitatio
nem in effectu. Pꝛouidentia nimiruʒ diui
ne ſapietie / que attingit a fine vſq; ad finẽ
foꝛtiter /ſuauiterq; diſponit oĩa.ſapie. viij-
non ſineret mala fieri:teſte aug.ſi non poſ
ſet ſciret et vellet inde bona elicere / diſpo⸗
nens finem amoꝛis ꝑuerſi ad finẽ finis bo
ni atq; gloꝛioſi/quod vidit apłus dum ait.
Scimus quoniaʒ diligentibodeũ om nia

cooperantur in bonũ.Et ſic omnia inquit

Gꝛvido kartuſiẽf vt etiã aliena mala imo
et ſpꝛia dum er pec is hu
nilioꝛel Fit aũt hic ex hereſibus hoc ſalu⸗

bꝛe quatenus ſicut coꝛde creditur ad iuſti⸗
ciam/ita fiat oꝛe cõfeſſio ad ſalutẽ.ad Ro.

x.pꝛoſfitendo ſcʒ fidem ſuam extrinſecus/
quod cadit ſub pꝛecepto obligantead ſem
per nõ pꝛo ſemper / niſi caſibus certis/qui
poſſunt ad pꝛeſens quattuoꝛ nominan.
Vnus eſt coꝛam infidelibus ⁊ tyrannis ſt
cut tempoꝛe martirũ.Altertoꝛam perfidiſ
hereticis vt tempoꝛe doctoꝝ. Tertius ad
teſtificandũ vel reſpondendũ ſicut fit coꝛã
indicibus. Quartus doctrinaliter et iudi⸗

cialiter erudiendũ ſicut fit a pꝛelatis etdo⸗

ctoꝛibus. In caſu pꝛimo exercetur patien
tia vti hymnus loquitur/In ſecundo ſapi
entia ⁊ plerumq; conſtantia/iuxta dictum
auguſtini. In tertio meritum acquiritur/⸗
vt dum petrus reſpondit/tu es chꝛiſtus fi⸗
lius dei viui /dicit gloſa ꝙ fuit hoc ad meri
tum. In quarto doctrinale ⁊ paſtoꝛaleoffi
cium exercetur. Jo x. ⁊ Mathei. vltimo et
Malachie.ij/⁊ petri iij.⁊c. Ex qua diſtin⸗
ctione pꝛotinus elicitur/ ꝙ quia pꝛofeſſio

ex peccato conſurgit quis hbu

— em 1 m

lhel
no
Vͤdiul
afin
onpo
die
ſnoho
W
Wwa.
WäapddN
ün
tus
vheſali
r uſtin
leag ho⸗

menlecas /

umnuſen
Bcenisir
nonunn.
unftmn
unn ril
,Arnn
iſcrin
alintit
–
nren
imncoſeg

uner

NHNaon occides

fidei fit extrinſecus ad ſalutem ne dum oꝛe
ſed etiam geſtu vel opere vt aſſiſtendo con

fuentibus vel docentibo veritatẽ. Illi pa⸗

tres reuerẽdiſſimi ⁊ ceteri qui pꝛidie remã
ſerunt cum alijs aſſiſtentib / quiq; nunc re
manent vel aſſiſtunt/collaudandi ſunt/tã

q; beati qui audiunt verbum dei /ſiteoꝛuʒ
merces copioſa deus/quia quid retribuʒ
non habeo. Qui ex deo eſt/ inquit xpᷣs/v⸗

ba dei audit. Timendum eſt quod ſequi⸗
tur refugiẽtib ꝓpterea non auditis quia ex
deo non eſtis Sed repꝛimo. ohon⸗
autem per illud apłi in epła dominice cur
rentis oꝛiginaliter ad ephe.ij. Nolite fieri
impꝛudentes ſed intelligentes que ſit vo⸗

luntas dei/vt dicamus ei / fiat volũtas tua

ſicut in celo ⁊ in terra quod vtiq; pꝛohibet
fieri triplex ſapietia terrena/animalis / dia
bolica. Elicitur pꝛeterea/ ꝙ' ſi quis volue⸗
rit teſtimonium ſue fidei palam dicere/qͥſ⸗

quis ille fuerit pꝛeſertim eruditus/audien

tia ſibi publica dari debet / mereturinſuꝑ

dum refugit eſſe doctoꝛ nocturnus ⁊ in an

gulis/aliter qᷓ; nicodemus qui venit ad de
um nocte. Trepidos nẽpe ⁊ obſcuros ſue
fidei pꝛofeſſoꝛes arguit xpᷣs/dicens que in
tenebꝛis audiſtis pꝛedicate ſuper tecta/qꝛ

qui me erubuerit ¶LQuc ix.et ſermones me⸗

os/⁊ filius hominis erubeſcet eum coꝛam
angelis dei. Itaq; ſit fides vniuſcuiuſq; in
oꝛe ſit in oculis/ſit in fronte. ¶ Ex quibꝰ

ita pꝛelocutis pꝛotinus eliceretur veritas

duplicis vltime partis noſtre concluſiõis

Igdrimembꝛis alias poſite que talis eet.

Nouem aſſeriones cum ſuis repꝛoba⸗
onibus iudicialiter nunciate ſpectant ad

fidem etiam explicite. Et ſunt pꝛout in ſce
dula continẽtiu rationabiliter qualificate

Potuerunt inſuper perdoctoꝛes ⁊ oꝛdina

rios locoꝛum doctrinaliter ac iudicialiter

condemnari.Sunt deniq; per hoc ſacruʒ

concilium vel per ſedem apoſtolicam ð ne
ceſſitate ſalutis repꝛobande ⁊ hoc vere vel
id elucidatõeʒ poneba

interpꝛetatiue. u eba
tur caſus longus / dans intellectum dea 2
b vaſallis Cregis.Additus eſt caſus bꝛe

nis iſte / quilibet tyrãnus ⁊c ꝓpoſite ſunt qᷓ

tuoꝛ cõcluſiones / rñſum eſt per concluſio⸗
nem hanc quadrimẽbꝛem tam firmiter in
ſermone q; certitudinaliterapud meeſt in

coꝛde/quia quod ſcimus loquimur⁊ credi

di pꝛopter quod locutus ſum. Nam ⁊ vbi

intenderis/ait iulius ceſar ingeniuʒ valet.

lice.
ne quoniãaã omnia in ſacris ſcripturis bib⸗
lie contenta/foꝛmaliter vel ſnialiter ⁊ in eſ⸗

Nemo aũt facere metutt m yegetiũ quod

optime didiciſſe cognoſcit. Vis bene loqͥ

diceris.

dixit ſo rates / nil loquere niſi quod bñ di⸗

ſufficienter pꝛobata ex pluribo foꝛ
te verbis qᷓ; neceſſe fuit eruditis in theolo⸗
gicis ſermonibo / ſed fſoꝛtaſſis non plurib⸗
qua opoꝛtuerat pꝛo nõ eruditis. Itaq; de⸗
ducta eſt hec pars ex q̃druplici radice. Ex
fidei deſcriptione que eſt habitus certus ⁊

yerus per qauditum verbi dei acquiſitus.

Ro.x.⁊ NHebᷣ.ix.Cuius fidei obiectum eſt
pꝛopoſitio credenda. vel collectio pluriuʒ
ꝗacomniũ credendoꝛũ /ſicut accipit athana

ſius in hoc ſimbolo. Quicũq; vult ⁊c. Als
fidei acceptiones reitio niſi pꝛo quanto fi⸗
ges indis Nanitur d credenduʒ catho⸗

ehinc ſcripture ſacre teſtificatio⸗

fectum. Et per cõſequens decem pꝛecepta
ſunt de fide/quoniã cũ oppoſita aſſertõe ꝑ
tinaci non ſtat fides. vnde gratianus ius

naturale eſt quod in lege ⁊ in euangelio cõ
tinetur/quo quiſq; iubetur facere quod ſi⸗
bi vult fieri/ phibetur inferre qð ſibi no-⸗
lit fieri. Dehinc ex eccleſie obſernatione/
que damnat vt hereſes nedũ illa que ↄtra⸗
riantur articulis ſpeculatiuis noſtre fidei/

vt iſta deus eſt / verüetiam ↄtrariant᷑ pꝛin⸗
cipijs ⁊ dictaminibo pꝛacticis /vt ꝙ de eſt
diligendus ſuꝑ omnia ⁊ pꝛovimus ſiẽ nos
In quibus duobus tota lex pendet ⁊ pꝛo⸗
phete/que vtiq; lex eſt fides noſtra vel ð fi⸗
de.Vnde in ſcripturis ſacris auguſtino te
ſte quicquid alibi noxiuʒ eſtdãnatur.De⸗
niq; echereſis deſcriptione quã Hieroni⸗
mus dicit eſſe dogma falſum fidei oꝛtho⸗

dorxe cõtrarium. Et illic habita eſt diſtin⸗
ctio ꝙ quedã ſunt pure de fide ſub quadru

plici gradu/quedam pertinent ad fidem ⁊

oppoſita ſapiunt hereſim/quedam ſũt im⸗

pertinentia/quia non apparet quod repu/⸗
gnant vel ſequantur ad fidem. Infereba⸗

tur hoc coꝛollarium ꝙ hec ↄſequentia im⸗

oſſibilis eſt ⁊ hereticalis/decem pꝛecepta
egis ſunt euidentia in lumine naturali/er
go non ſpectant ad articulos fidei / nec ex

eis deducuntur. Exhincrationabilit᷑ mo⸗

tus fuit reuerendiſſimus magiſter petrus
de verſa.exhibere ſcedulam quam tradidit

alij vero dicũt / volũt quibuſdã hereticare/⸗

E 3

quidẽ pꝛima pars cõcluſionis O

VHe erroꝛibus circa pꝛeceptũ

videãt ne er erroꝛiba ſe innoluãt ⁊c̃.

nem licitũ eſt vnicuiq; ⁊c̃. Ratões

in triplici quaternario ⁊c. YFundat᷑ pꝛima
ſuꝑ buiꝰ aduerbij ſaigue. Daxime iam p/

ſertim iaʒ ſpecialiter / gallici me ſinernit qꝛ
pᷣſupponũt veritatẽ illius qð pᷣcedit.Alte⸗

ra ſuꝑ hoc cõplexo abſq; mandato quocũ/⸗

q; vel pcepto deducendo ad ↄtradictionẽ⸗/

quia lex dei mandatũ eſt ⁊c. Tertia ſuꝑ in

tellectu plano ac reſoluto huiꝰpᷣcepti Hon

occides ſcʒ hominẽ ꝓpꝛia voluntate. Sed
vel iubente deo ꝑ reuelationẽ/vel ꝑ publi⸗

ce admiſtrationis admiſſionẽ. Dath.xxyv

et. xxvi. Omnes qui gladiũ acceperint ⁊c.

Bloſa ꝓpꝛia auctoꝛitate ⁊c. Vnde lex occi /
dit ⁊ nõ homo Mihi vindictã ⁊c. Quar/

ta ſuꝑ defectu iuriſdictionis vł iudiciarie

poteſtatis in occidente tyrãnũ ſicut ponit
aſſertio. Quis es qui iudicas alienum ſer⸗

—

uum ⁊c. Ad Ro.ij: ¶ Fundatur pꝛima ra/
tio ſcðᷣi quaternarij ſuꝑ ↄdẽnatione triun ar

ticuloꝝ huſ̃ ⁊ ꝛvicleff/ de pᷣdicantibo abſq;

miſſione/ de popularibo coꝛrigentib ad li /

bitum dños/⁊ dñis bona eccleſiaſticarum

rapientib ⁊c.quoniã occiſoꝛ in caſu aſſer⸗

tionis ⁊ peius facit quã in his caſibo tribꝰ

fiat. Fundabat altera ſuꝑ omni policia v-
ra vel pᷣtenſa/vt pueroꝝ ſub magiſtro/⁊ in

ter ſe vt latronum vel paganoꝛum / imo vt

demonuz pꝛo ſtatu pꝛeſenti. Math/xx. vt

omniũ bonoʒum quib omnia oꝛdinate fi

terum ꝓ ſcde partis deductione
ſunt inducte contra pꝛimã aſſertio

unt.Eſt aũt o? do parium diſpariũq; reruʒ

vnicuiq; ius ſuum tribuens iniqua non
vſurpans.Tertia ſuper ↄꝑationetyranni⸗/

dis ad hereſim ⁊ alia vicia deterioꝛa pꝛopt᷑

que nõ veniunt homines paſſim occiden/⸗

di quomodolibet ⁊ abſq; mãdato.Quar

ta ⁊ octaua in oꝛdine ſuper cõꝑatione non

habentis auctoꝛitatẽ iudiciariã ad haben
tem / ſicut eſt rex/qui quideʒ rex non poſſit

ſine iuriſoꝛdine non monitũ non vocatuʒ
non conuictũ interficere/ quãtominus er/
go cenſendus eſt dare auctoꝛitatem impli/
citam vel interpᷣtatiuam altera cui nõ man

datum eſt/imo legibus regis pꝛohibitum.
Pꝛo his loquitur feſtus Act.xxv.Et nico

demus.vije⁊ in lege. Quod iuſtum eſt iu

X

ſte exequeris: ¶ Demũ pꝛima ratio tercij
quaternarij fundabat᷑ ſuper multiplici no
toꝛietate iuris aut facti/ que requirebatur
pꝛo qualibet circũſtantia ſeu clauſula hu⸗

ius aſſertionis / vt ꝙ notarium eſſet talem
machinari ⁊c̃.quoniã ex incertis nullo pa

—

cco poteſt certa moꝛs inferri. Et ſinon p.o⸗-

teſt quis occidi ad teſtimoniũ vnius quãa⸗

tominus nulliꝰ. Altera qð hec aſſertio qui
tũcũq; circũſtantionata nõ poteſt habere

veritatem de pꝛiuata ꝑſona extra caſum di
uine reuelationis notoꝛie/vel caſum ineui

tabilis neceſſitatis ſicut ex rationib aduer

ſarioꝛum/quas quidẽ pꝛidem vidimus ſa
tis conſtat. Nec tamen caſus iſte neceſſita⸗

tis ſemꝑ excuſaret.ꝗ ũdabatur vndecima
ratio exaggerando qð hec aſſertio ſe pꝛe iun
dicialem ondit ad omne genus hominum
actiue ⁊ paſſiue licet cõtracte poni videat᷑.

Extendit ſead papã/ad epos/ad abbates
ad pꝛincipes/ad patres/ad maritos/ad ſa-

cerdotes/clericos/populares/ ⁊ addmnes
in cõmuni/patet ↄſideranti qꝛ cuilibet ta⸗
li dici poteſt. Cu es tyrãnus vel machina
baris in moꝛtẽ dñi tui.Poſtremo ꝓ quar⸗
ta ratione.xij.in oꝛdine ⁊ vltima/fſiebat epi

logus ſic arguendo. Contradictoꝛia hurꝰ

aſſertionis que eſt ꝑticularis vel ſingula /

ris negatiua eſt vera ⁊ katholica/igit᷑ iſta ẽ
falſa ⁊ nõ catholica ⁊ ↄnñᷣter heretica/qð te⸗

net ꝑ legẽ ↄtradictoꝛiaʒ/⁊ ꝑ dicta ariſto.et

dioni.qð verũ ⁊ bonuʒ ſunt ex omniba cir⸗

cũſtantijs / falſum aũt ⁊ malũ ex vnica/añs
eſt manifeſtũ in multis caſib/ vt dum occi
dens nõ habebit ſufficientẽ notarietatẽ vt

pꝛocedat ad certã moꝛtẽ nõ moniti nõ con

uicti ⁊c̃.vel dũ poteſt ſeruare iuramẽtũ fide

litatis / vel eſt ſacerdos. Et ꝓuideri põt re⸗

gi ꝑ alterũ vel alio mõ ⁊c. Exclamabit hic
aliquis ⁊ dicet ponimꝰ caſum neceſſitatis
certreme.ponimꝰqð oĩa ſunt notoꝛia qᷓ pꝛe

ponũtur. Rñſio.Quod hiqon inueſtigo

qð alij dicãt:ſed quid ponit᷑ aſſertio/⁊ in qͥ
bus termis ſe feglat: keolieohu alter di⸗
cens trũcata eſt aſſertio. Rñſio qꝛ nec hoc
pꝛonũc inquirit᷑q;uis nõ deſint teſtes hic
etiã pñtes om̃i exceptione maioꝛes ꝙ ni⸗
hil trücatũ eſt ⁊c. Suꝑſũt auctoꝛitates ſã/⸗
ctoꝝ.ſuꝑeſt multitudo exẽploꝝ ⁊ hiſtoꝛia

rũ. Sed interim diſcurram ꝑ alias ocio

aſſertões ⁊ ad hec inducẽda poſtmodũ.po

nit itaq; ſcðᷣa aſſertio ſic/leges natural mo
ralis ⁊ diuina auctoꝛiſantvnũquẽq; ſubdi
tũ de occidẽdo vel occidi faciẽdo dictũ tyrã
nũ/ dãnat᷑ vt erronea in fide ac moꝛiba? le⸗
gib naturali moꝛali ⁊ diuine iniurioſa.

Denucit bec ↄdẽnatõ ex radice q̃quplici

—

— — —

-- — —

n
4

ℳ

A

NeH
m
n
Nds
nusg
eſſitn
ccim
wenn

mhun

vidett,
bbares
ſ,
mnnex
berta⸗
Cbina
Prnn
Wed
adbes
nd
igtla⸗
naces
Wum
mmuh

NE

otrotd
niuno
maife

n öttei⸗

madadi
noccſiens
ownic
oninute
enman
cabutr
ſocened
Cecten
intsn
iuligl

HNHon occides

ĩmo qð eſt inſana⁊ ſacrilega. Pꝛima qrle

ges diuina naturalis ⁊ humana ꝓhibẽt ex

„

plicite expſſe qð nemo accipiat ſibi hono
rẽ iudiciariã vel dñandi ius in iuriſdictio/

nem /ſed qui vocat᷑ ſicut aaron patet in epi
ſtola ad bebꝛeos. Non igit᷑ auctoꝛiſant nõ
vocatum alioquin ſed ſupᷣma lex ſcʒ diſſen
ſionis deus in quo eſſet. Eſt ⁊ ↄtra apkem.
Hec daret vnicuiq; qð falſum ett / ſic eſſet
ſumma puerſio modi ſpeciei ⁊ oꝛdinis/di⸗
cit lex / iudicioꝝ vigoꝛ iuris publicituiela
in medio ↄſtituta eſt ne quis de aliquo qn

tũcũq; ſcelerib implicito aſſumere valeat
vyltioné. Hec eſt etiaʒ lex pueroꝝ Hota de

bꝛuto cur filiũ occidit. Qui inſcio pꝛinci⸗
pe / inquit lex / bellũ gerit reus eſt leſe maie⸗
ſtatis. Altera radix ẽ quoniã leges diuina
naturales 1 humana ꝓhibent ne idẽ ſit er⸗
ga alterũ pars iudex ⁊ teſtis quod ſoli deo
pꝛopꝛuũ videt᷑. Unde duʒ ex officio ꝓpcedit
iudex ↄtra erroꝛes qui ſunt ſicut leges leſe
maieſtatis pars rea ↄſtituit pꝛomouẽs vel
inſtigans tenens locuʒ partis accuſa ntis/
pꝛopterea repꝛobari nõ poteſt ſnia iudicis
in cauſa appellationis vel aliter ipo nõ vo
cato vel audito. Amplius tertia radix ẽ qꝛ
ſᷣm leges diuinã naturalẽ ⁊ humanã. Peo

debet ex incertis cauſis ⁊ cõiecturis/ velex

eis que ſecrete gerunt / ſicut ſunt machina⸗
tiones ⁊ cogitatõnes coꝛdis/publice puni

ri/pᷣſertim ad moꝛtẽ/ qꝛ cogitationis penã

nemo meretr᷑ quo ad foꝛum ſcʒ pᷣſentis vite

ſecus quo ad foꝛum ↄſcie. Nemo inqt lex

ad teſtimoniũ vnius moꝛiet᷑. Demũ quar
ta radix eſt qꝛ nemo vellet qð a non iudiceę
ſuo dãnaret᷑ ad moꝛtẽ/ pᷣſertim non vocar⸗
non auditus nõ monitus.Lexautẽ natu⸗

ralis dicta eſt ⁊ ſumpta Math. ij. Omnia

quecũq; vules vt faciant vobis homines

2 vos eadẽ facite illis.vultis gloſa velle de
betis. (roced mꝰad repꝛobationẽ ter⸗
tie ſimul ⁊ quarte aſſertionũ /qꝛ ↄnexe ſunt
2 ſic habent /licitũ eſt vnicuiq; ſubdito ho

—

noꝛabile ⁊ meritoꝛiũ ⁊c. Et dicunt in ſnia

ꝙ quilibet tyrãnus poteſt ⁊ debet occidit a
quecũq; viliter ⁊ ꝑ inſidias ⁊ quomõ hoc
eſt ꝓpꝛia moꝛs qua debent moꝛi/ occidere
ſcʒ ita eos.Aſſumit᷑ pꝛo repꝛobatõne qua⸗

druplex fundamentũ pꝛimũ ſumit᷑ ex cauf

cõdendi decretalẽ illam in concilio lugdu⸗/

nieñ.li.vi.pꝛo humani/quarum pꝛima eſt

ne quis xppianus ſubito ⁊ impuiſe moꝛiat

in periculũ danationis eterne/qð ibi dicit

boꝛrenda inhumanitas deteſtãdac; ſeui⸗

cia. Altera quoniã omnis poteſtas tribuiẽ
a dño ad iuſticiã rectũq; iudiciũ exercẽdũ.

Tertia quoniã hoc in xpᷣianitatis obpꝛo/⸗
bꝛiũ exit. Alterũ fundamentũ ex repꝛoba⸗
tione inſidiarũ / dum frater ꝑ mẽdacia aut

piuria aut ꝑ finem illicitũ ſicut notat tho⸗

mas ſcdᷣa ſcdðe.q.de inſidijs.vnde lex dicit
hominẽ homini inſidiari nefas eſt.Et exo

di.xxi.Si quis per induſtriam ⁊ per inſi⸗
dias occiderit pꝛoximũ ſuum/euelles eum
ab altani meo vt moꝛiatur. Conſtat autezʒ
ꝙ inſidijs de quibus fit hic mentio concur

runt frequenter hec tria/ mendacium/per⸗

iurium/ac finis.ſ.ſubita moꝛs ⁊ vilis alte

rius cui fides data erat.vnde et ſi quedam
poſſunt eſſe inſidie iuſte/non tamen iſte at

tentis medijs ⁊ fine ⁊ non diffidatõe. Su
mitur aliud fundamentũ ex dictis ſancto⸗

rum repꝛobantiũ in Judith hier.⁊ ſimili⸗

bus mẽdacia ⁊ fictiones falſas / licet in eis

collaudetur ʒelus ad cultum dei ⁊ ſaluatio
nem populi / ⁊ oppoſitum ſentire hereticũ
eſt vt deducit augu.ad pꝛemiũ ⁊c̃. Demuʒ
pꝛo quarto fundamento ſumitur deſcri⸗

ptio tyranni data ab aſſertione.Lvyrãnus

eſt qui in republica non iure pꝛincipatur

vel pꝛincipari conatur. Conitat enim iu⸗
xta venerabilem Egidiuʒ de roma / in ſuo

4.

de regimine pꝛincipum/⁊ experientia lo⸗

quitur/quod vix eſt aliquis dominus qui
non tyrannus in aliquo iure vel interpꝛe⸗
tatione iudicetur. Et ita debebit actiue et
paſſiue viriliter et inſidioſe per ſubditos

interfici. Cuius falſitatem veducit oꝛeſine

ſuper quinto politicoꝛum / vbi Ariſtotiles

dicit ꝙ boni non faciunt ſeditionem.

¶ Ueniamus conſequenter ad quintam
ſextam ſeptimam ſimul aſſertiones / que di
cunt regez debere amare remunerare ⁊ glo
rificare talem moꝛtem ⁊c̃. He tres ſimul ex

incõuenienti quadruplici repꝛobantur.
Pꝛimo quidem/quia rex tenereturamare

remunerare et gloꝛificare peccata/qui ideo
poſitus eſt in yindictam maleſactoꝝ. Nõ
enim ſine cauſa gladium poꝛtat ſicut dicit

apoſtolus. Vnde⁊ ſi poſſet ad tempꝰdiſſi
mulare vindictã ſicut fecit dauid ð Joab.

Nõ tñ põt abſolute remittere culpaʒ⸗ pſer⸗

—

tim in nõ penitẽte ſed pctm̃ iuſtificãte pa⸗

lam / v in eo pſeuerãte/in ſcandalũ ſubdito
rum / que iuſtificatio neq; in Chavm/⸗ 4

in anthiocho ſceleratiſſimo/neq; in Juda
ꝑfido inuenta eſt/quia dixerunt peccaui.
Amplius ſcðo quia rex ꝑ has aſſertiones
deducitur nedũ ad peccatũ moꝛtale ↄmit/⸗
tendũ/ſed ad hereſim dum dicitur qð tene
tur tanq; licite laudabile ⁊ meritoꝛiũ ama
re remunerare ⁊ laudare id qð deſe iniquũ
eſt. Et quia dicente ſapiente. Qualis eſt re
ctoꝛ ciuitatis tales ⁊ habitãtes in ea/⁊ clau
dianus ait Regis ad exempinʒ totus ↄpo
nitur oꝛbis/ſequeretur hereticatio omniũ
fere ſubddttop. Atfendant hic omnes pᷣſer⸗
tim domini cõmiſſarij/ qualiter hec mate/
ria tangit plures ⁊ magnos imo maximos
quia regem cuʒ toto clero ſuo/ quibo impo
nitur nedũ hereſis ſed qð ſunt heretici⸗dũ
eoꝝ ſnia pꝛonõ catholica repꝛobat/qꝛ de⸗
terminare falſaʒ doctrinã pꝛo vera nequit
fieri ſine ꝑtinacia/ vt deducit okam quarto
pꝛime. Rurſus tertio includit᷑ hic blaſi phe
mia cõpatio de michaele ⁊ phinees / quaſt i.
michael occiderit luciferũ ſine mãdato dei

⁊ pᷣcepto quocũq;. Similit᷑ ⁊ phinees ipʒ

zambꝛi quoꝝ patet oppoſitum tam exrõe
quã ex epla iude de michaele/qui nõ eſt au

ſus inferre blaſphemiam ⁊c.⁊ de ppinees
Numeri.xxv. Vnde ſi phinees occidiſſet
licite ſine mãdato adulterũ vel ydolatram

zambꝛi/cur nõ ſimiliter tũc ⁊ nũc alter ideʒ

poſſet. Sic argueret᷑de moyſe reſpectu liti

tia/ ſicut enaʒ res ſe habet/qð hec peſtifera

doctrina multiplicata eſt ꝑ ppłos? regna

tinentibo.
ocſaue aſſertionis ad intellectũ ponentis/⸗
quoniaʒz ſi liceat vnicuiq; iudicare de lege
diuina / vt de iſta Non occides/⁊ eam int⸗
pᷣtari fᷣm epykeyam ſuã ⁊ ↄſciaʒ relinquen
do planũ rotundũ ac ſolidũ ſenſum poſitũ
per doctoꝛes ſanctos epick ⁊ ↄſcia quilibʒ
poterit ſcripturã intelligere ſacra 3 gliter qᷓ;
ſpũ̃ſſanct?effla gitet/qð eſt hereß m deſcri

ſub eplis ⁊ ꝓoſitionibo has aſſertiones co
d
0

ptionẽ hieronimi/Et he incõueniẽtie ↄſe,⸗

quũtur. Pꝛimo ꝙ poterit quilibet interpᷣ .
tari pᷣceptũ illud NHon unaperto, Sient i
uentus eſt vn?ꝰ dogmatizans qð p nutritõ
ne pueri bone indolis ad eruditõʒ theolo
gie vel vtilitatẽ reipublice / poterit rapi pe
cunia a diuite.alij qð licebat ↄmittere vſi
ramꝓ ſubleuatõe paupeꝝ. Alij qð ſymo⸗
niq ꝓ neceſſuate eccłie. Alij qd rapina pꝛo
fundandis eccleſijs vel hoſpitalib nemo

bit etiã iudici de ei

educamus ꝓpterea falſitatẽ

De erroꝛibus circa pꝛeceptũ

aſpiciẽs ad malũ ⁊c. Ampliꝰ ſcdᷣo idem ar
guit de hoc pᷣcepto HNõ mecha beris.qꝛ di⸗
ceret aliquis rex vel ppotes⸗ ſterilis ẽ vxoꝛ

mea / recipiã alteram ne ſucceſſione defrau

der heredis. Alter ideʒ faciet ꝓ multiplica⸗
tione plis ad cultũ dei. Rurſus tertio ↄtin
git hoc idẽ circa pᷣcepiũ hoc NHo mentieris
Hentiar inquit aliquis vt ſaluẽ ꝓximuʒ
vel meipᷣm a moꝛte ſeu dãno ſeu vitupio.
entiar ad ſalutẽ alioꝝ coꝛꝑalem vel ſpi
ritualeʒ. Mentiar vt licenti? ꝑdant᷑impij

tyrãni vel heretici/imo ⁊ ↄfeſſionẽ reuela⸗
bo ne ꝑdant᷑ reliqui. Poſtremo licebit eti⸗

am ſic parentes occidere in ſenectute ne lã
guet diutius ſicoccidere ſeipᷣm ad euitqtio

nem indigentiã ſeruitutis vel ſtupꝛi vl cõ⸗

tumeliã dei/ſic fuerit tempꝰ dum omnis 4

interficiebat xpᷣianos arbitrabat obſeqᷣ⸗

um pſtare deo. Jo. xvi.⁊c̃. dquertitis ãt
; late pateat hec ruina/ſi cnilibet non ſm
legẽ viuere ſed de lege iudicare licuerit/cõ⸗
tra illud decretũ vulgatũ Eius eſt interpꝛe
tari cuiꝰeſt condere legẽ ⁊ illud a ugu. de ve

ra religiõe diſ. iij. c. In ipᷣis tꝑalibo legibo.

vbi dicit ꝙ dũ inſtitute ſi unt leges nõ lice⸗
1s iudicare ſed m ip̃as/
yñ fatemur ſenſuʒ legis nõ verba facere ſẽ
ſum lrale/ſed de ſenſu ꝑiti diffiniũt noõ ali
bet ꝓ ſeipo. Deniq; cum ex ſolo ſenſu lr̃ali
ſcripture ſumit᷑ efficax argumẽtũ ſolidũ/ſi
lralis ſenſus ſcripture in aliquo falſus di⸗
ceret᷑ ꝛc. ( Tandẽ repꝛobet᷑a ſſertio.ix. ꝗᷓ i
ſcedula min dãnata ẽ rigide ĩ caſu ſocteta⸗
tis iura mẽti/heretica /ſacrilega ẽê/ ꝑnicio

ſiſſima ẽ. Pꝛimo quidẽ qꝛ ꝑiuriũ ſᷣm genꝰ

ſuũ ſi thome credit᷑ grauiꝰ eſt homicidio/⸗
qm eſt imediacꝰ ↄtra deũ ⁊ ↄtra pceptum
pꝛime tabule. Cedit inſuꝑ in ſubuerſionẽ

grauioꝛẽ totiꝰreipublice dũ inculũ ei qd

eſt iuramẽetũ/rũpit⁊ diſſoluit᷑ vñ iuramen

tũ eſt oĩs ↄtrouerſie finis ſᷣm aplm. Poꝛ⸗/

ro ſi ꝑdet deꝰ oẽs qͥ loquũt᷑ mẽdaciũ/ita
nulla adiectõe põt licitũ fieri/qͥd de ꝑiurio
cẽſebimꝰ iudicãdũ: Negetrõ aug. 2 qre mẽ
daciũ nõ recipiu ↄpẽſatoeʒ vt fieri licilum
poſſit. Rurſus exeplis ſacre ſcr piure doce

mur. iiij. regũ ⁊ ꝑalipo.iĩ fine qdð ſedechias

cu toto pplo iudeoꝝiõ ꝑempt Eqꝛ ñ tenue

rit paciũ cũ idolatꝛa nabuc.ſeduciꝰ p ſacer-

doies dñtes qð cũ ydolatre ꝑfido ⁊ iyrãno

fedꝰ initũ non tenebat ex quo erat ſine fide
Exemplũ aliud eſt de ſymeon ⁊ leui quibꝰ

lam maledixit pater quia fregerãt paciũ cũ

— æ — — .

— . —

G
l
ſe
e

dengr
ſgedi

nedefean
unlin
digotin
onaiis
lneheng
uypinge.
Aonehht
lntinp,
ne reuele⸗
licebiteri
auteneli
ndenitatoo
kupivſci
monns
tohl⸗
eninoc
anongm
chera!
Giene
daugudern
Wege
egommie
eſcinis
Nnkrt
dffnünnd
olifn
nüiliui,
ofiſnsdi/

hnorqi

Auſocctan
pwicio
rüfmger
domicdio⸗
apceptun
nſuboato
aliatt
itphimm
uptn
nicaciing
niungine
iag e
imatum
npluredoct
ſcechic⸗

eq: i eN

lucphr
idoniſßn
cratſit
1lcp
gitpau

ſichimitis initum. Exemplũ aliud apud

getiles de regulo et fabꝛicio ac multis ſimi
libus ð quibus loquit᷑ Cycero.iij. de offi.
Notetur quid recitet temꝑe hannibalis de
duobo remiſſis ꝑ romanos.Exemplũ deꝑ
fidia carthagineñ.que ſubuertit eos/ qui⸗

bus dictum eſt ꝑ quos deus iurabit ⁊ vbi.

Exemplũ de fide militũ de ſide mercatoꝛũ

de fide iohãnis regis francie/ ⁊ alioꝝ cotti

die ſine numero/oↄſtat ſeruaſſe et hodie ſer⸗

uare cõfederationes et vtra iuramẽta. Ne
dũ in pᷣiudiciũ tꝑale ſui vel ſuoꝝ/ ſed etiaʒꝭ

in pᷣiudiciũ vite ꝓpꝛie/qð eſt vltimũ pᷣiudi

cioꝝ temꝑaliũ. Nota de lũbardis. Nota ðᷣ

lothringis q reducerent captiuia ſuis ſi fu
gerẽt. Deniq; queritur ſi cõfederatus deq
loquitur hec nona aſſertio/poterat ſeruare

iuramentũ ſuũ non occidẽdo vel occidi fa
ciendo tyrãnũ illuʒ cũ quo iuramentũ ⁊ fe
dus habebat /aſi ſic/tenebat᷑ illud obſerua

re/ cum non cederet in pᷣiudiciũ anime ſue

vel ſalutis eterne. Si vero nõ potuerit ob
ſeruare cõſequetur. Pꝛimo qð tenebat᷑ de
neceſſitate ſalutis tyrãnum illũ ſibi cõfede
ratũ vel occidere vel occcidi facere/qð imp
batum eſt pꝛius/qꝛ non erat iudex eius vt
ſupponitur et qꝛ iudex etiã obſeruare fideʒ
hoſti debet. Sequit᷑ pꝛeterea qð talis pꝛe/⸗
ſentiens illum eſſe tyrannũ/ dignuʒ moꝛte
cui nec ſeruanda fides erat ſ̃m euʒ/iurauit
in mendacio/et in dolo malo. Vnde litte⸗
ralis intellectus planus ⁊ groſſus apð om
nes iſtius pᷣcepti Non ꝑiurabis ꝙ; eſt om̃e
iuramentũ deliberate etlicite factũ/ tenen⸗
dum eſt etiaʒ vſq; ad pᷣudiciũ moꝛtis tem/
poꝛalis/qm̃ plus tenetur obſeruare fidem

ſuaʒz que eſt quedã integritas etvirginitas

anime q; coꝛnus/ꝓpꝛium vel alienũ/⁊ eſt oꝛ
do rectus carłtatis.(Pꝛomiſeramꝰ indu⸗
cere rationes cũ auctoꝛitatibo et hiſtoꝛijs/
ſũmabimus illas/ plures itaq; cõtinentur

ſecũda ſecũde.q.v.⁊.q.viij in aug.⁊ biero.
Plures in ſũma confeſſoꝛuʒ ſuꝑ his voca⸗

bulis bellũ/homicidiũ /inſidie/periurium

Sanctus thomas ad idem ſcdᷣa ſcdᷣe que⸗
ſtioni.lxiiij.młcis articulis et queſtionede

inſidijs / et queſt ione de iuramento. Item
quegione penultima ſecundi. Item libꝛo

pꝛimo capitulo.vij de regimine pꝛincipuʒ

ad regem cypꝛi/determinans hanc queſti⸗
onem ex intentione / fundans ſe in hac au/
ctoꝛitate petri. Serui ſubditi eſtote in om

niitimoꝛe dominis nõ tantuʒ bonis ⁊ mo⸗

deſtis ſed etiam diſcolis. Exemplif cat de
multis romanoꝛuʒ imꝑatoꝛibus ſub qui⸗

bus xpᷣiani paſſi fuerunt ſponte/ licet eos

potuiſſent occidiſſe/vt patet de ſacra regio

ne thebeoꝛum. San eburieñ. inſuper qui
ab alijs diſtoꝛtevel truncate allegatur facit
pꝓ dictis.libꝛo tertio capło.xvi. Vbi dicit

ꝙtyranns eſt qui vult contra leges domi⸗
nari.Et libꝛo viij.caplo.xix.tradit ꝙ nul⸗
lus quantumcumq; tyrannus etiã notoꝛi

us et intolerabilis interficiendus eſt con⸗

tra iureiurandum/neq; ꝑ venenuʒ.Exem

plificat de dauid reſpectu ſaul. Et tandem
dat conſilium ſimile ſancto thome. Sed
addi poteſt ꝙ ꝑ generale conciliũ poſſunt
tyranni iudicarivel depꝛimi non ꝓpꝛia pꝛe
ſumptione.Eſt ad idem allexander de ha⸗
lis diffuſe tertia ꝑte ſumme ſuper hoc pᷣce⸗/

pto Non occides.Ad ideʒ aug.libꝛo de li⸗
bero arbitrio.⁊ ſecunda cõtra fauſtuʒ.Ad
idem libꝛo de vitijs tractatu de ira capitu⸗
lo.xij. Ad ideʒ leges ciuiles. Exempla ſũt
in ſcriptura dechayn ſceleratiſſimo de q́
non licuit alteri vt interficereteum. Item
de indeis qui licet xpᷣm reputarent tęrãnũ

peſſimum / noluerunt tamẽ interficere p⸗

pꝛia auctoꝛitate. ¶ Concludamus tamen

ex iſtis omnibus veritatẽ ſcdðᷣe partis con/

cluſionis noſtre pꝛincipalis/ ſcʒ qð he no

uem aſſertiones/rationabiliter ⁊ catholice
ꝓut in ſcedula cõtinet᷑repbate ſunt ⁊ qua
lificate/ ĩmo pꝛofitéoꝛ cuʒ reuerendiſſimo
patre domĩo cardinali cameraceñ.⁊ firmiſ
ſime teneo ⁊ nullatenus dubito/quod hec
doctrina eſt heretica ⁊c̃. et damnata ꝑ hoc
cõciliũ in iſta.Quilibʒ tyrãnꝰ.⁊c. Nec ſuꝑ
hoc oꝑtʒz me Judicio cõcilij tãq; ſim dubi
us ſubmittere/qꝛ qederem me peccare fa⸗
ciẽdo de fide certiſſima/rẽ incertã. Habẽt
ecce criminatoꝛes qð intendũt/me ↄfiten⸗
tẽ qð opponũt ⁊c.Elicit ex hbis qdð nullus
a ↄmiſſiõe circa materiã fidei/repellendui

E tãq; ſuſpectꝰ/ſi dixerit hãc eẽ fidẽ ſuã/quẽ
admodũ fecit ideʒ Reuerẽdiſſimꝰ pr̃ dñs

Cardi. Camera.pᷣceptoꝛ me clariſſimꝰad
requeſtã Sereniſſimi regis romanoꝛum

Sicꝛ pᷣfulgidũ dec?canoniſtaꝝ ⁊ flos gra

tiſſimus dũs Cardinalis floreñ. Cõfeſtiʒ
vt alias me pᷣſente legit has aſſertõnes ad

miratus.Et potuerunt inquit in vomere
defenſoꝛes quin mox fuerint aliqui contra
dictoꝛes/ ꝗdeo ſibi manifeſtus erroꝛ vide⸗
batur.⸗ equitur tandem Juramen⸗

13

—

erroꝛibus. ¶ Tertia pars cõcluſionis pꝛi

Emoõoſtratis itaq; duabus pꝛimis

Inon ſit relictus dubitationis ſcru⸗
us/apud illos qui nolunt fieri impꝛu⸗

dei. Nam ⁊ ratio euidens ⁊ autoꝛitas con

uincens.et hoc ſacrum concilium deter⸗

minans multipliciter hoc credere tradunt
et impellunt ⁊c̃. Expediamus nos bꝛeuio
ri ſermone de partibo reliquis duab. Di⸗
cit tertia pars ꝙ he nonem aſſertiones po/
tuerunt ꝑ doctoꝛes ⁊ oꝛdinarios locoꝛum

doctrinaliter ac iudicialiter condemnari.

Stabiliamus hoc quadruplicit᷑.Pꝛi⸗
itus in iure diuino ſpectat itaq; ad pꝛela
tos etiam inferioꝛes paſcere gregem pabu
lo doctrine Jo.x. Bonus paſtoꝛ ⁊c.⁊ Ma
theivltimo docete omnes gentes ⁊c· Iaie
lviij.clama ne ceſſes. Hieremie.xxiij.ve pa
ſtoꝛibus ⁊c.Eʒe.xxxiiij.ve paſtoꝛibus iſrł.
Et.xxij.ſi ſpeculatoꝛ vidit ⁊c̃. Et ſile eiuſ⸗
dem tertio Si dicẽte me ad ipᷣm. Zreñ.ij.
ꝓphe tui viderunt ⁊c̃. Deut.xiij.⁊.xvi.Cõ⸗
tra hereticos pꝛima ad thim̃.iuiij.ad Zituʒ
iij.ad Galatas.ij.v.⁊.vi. Item actuũ.xx.at
tẽdite vobis ⁊ vniuerſo gregi ⁊c̃.Ex quib

omnib fundatuʒz eſt in ſcriptura ſacra qiad

doctoꝛes ⁊ pꝛelati poſſunt ⁊ debent popu⸗

lum ſubditum in docrina ſana paſcere et
ne errent pꝛouidere. Stabiliamus ſcdᷣo ꝑ

tem eãdem ei iure naturali ⁊ poſitiuo. Et
naturali quidem quo pater debet erudire

filios/ſapiens inſipientes docere/ videns

cecos ducere. Caput in mẽbꝛa inffuere ſẽ/
ſum/⁊ ita de reliquis ſimilitudinibo natu⸗
ralibus. Ex poſitiuis vero iuribo iudicat᷑
extra de hereticis ca.ad abolendaʒ ⁊ ca.ex⸗
cõmunicamus.⁊ ca.ſicut.⁊ extra de ſymo⸗
nia licet hely. et. lxxxiij.diſ.c.nil ilo paſto⸗
re ⁊c. Stabiliamus tertio partem hancet
appꝛobatione huiꝰſacri concilij ꝑ pꝛacticã
eius. Collaudant eni condemnationes fa
ctas contra erroꝛes ꝛvyvckleff/ ꝑ vniuerſita
tes oxonjeñ ⁊ pꝛageñn.⁊ ꝑ oꝛdinarios eoꝛũ
dem locoꝝ/quas velut temerarias ⁊ iniq̃s

repꝛobare debuerat ſi nequaq; eũ condem

natio talis licuiſſet. Inducerent᷑ ſilia plu⸗
ra de pꝛioꝛib concilijs tam generalibus qᷓ;
pꝛouincialibus/etiam ante nicenũ conci⸗
tium ⁊c̃. Stabiliamus deniq; quarto par

tum fuiſſe licſaun de repugnando talibus

artibo noſtre concluſionis/ita vt

dentes / ſed intelligentes que ſit voluntas

Ve erroꝛibus contra pꝛeceptũ

tem eandem ex ↄſuetudine laudabili in di

uerſis dioceſibo pᷣſertim in pariß. Illicenĩ

dãnati ſunt articuli ⁊ dãnant᷑quotidie per

——

doctoꝛes ſacre ſcripture ⁊ ꝑ epos/⁊iurant

baccalaurij pꝛiusq; legant ſentẽtias/i ma⸗
nu cãcellarij par̃.ꝙ ſi quid audierint dici ĩ
fauoꝛẽ articuloꝝ parit ↄdẽnatoꝝ/reuela⸗
bunt infra octo dies epo vel cãcellario par
qui erũt pꝛo tꝑe.Scripſit ad hoc idẽ ſacre
theologie facultas in par.vniuerſitate in
tractatu quẽ miſit ad clementẽ ſeptimũ ſol
uens rationes vel allegatões in oppoſituʒ

ſũptas ex iuribo male ĩtellectis. Cuiꝰ facul

tatis autoꝛitas maioꝛ eſt in hac pte/quam

vnius gloſatoꝝ/qꝛ decreta ſũt dicta docto

rũ ſanctoꝝ iheologoꝝ/que meliꝰ intelligi
pñta theologis q; ſolis iuriſtis ſicut archi
tecta iudicat de ceteris.l¶ Concedemꝰiñ q;
nulli inferioꝛes ad papã vel ad generalecõ

ciliũ/ſaciunt determiationes in fide que li

gent generalit omnes xpᷣianos vt pᷣciſe ſũt
taliũ/pᷣterea dicunt᷑ inferioꝛes pᷣlati cauſas
fidei magis ventilare q; termĩare/ qꝛ reſer⸗
uat᷑ autoꝛitas ſuꝑioꝛi qui ptãtem hʒ vlem
diffiniẽdi ⁊ obligãdi.QOð ſi dicat᷑ qꝛ pᷣla⸗
ti inferioꝛes ⁊ inq ſitoꝛes qñq; ſunt ignari
ſacraꝝ lr̃aꝝ/ ſicut arguit occam/ plane ita
fuerũt qũq; ſmi pontifices/ꝓpterea conce
dimꝰpᷣlatos inferioꝛes nõ debere q̃ſtiones
fidei iudicialit᷑ decidere/niſi ↄcurrentibus
iſtis cauſis. Pꝛima q; ſcandalũ fuit oꝛiuʒ
ex aliquib aſſertionibo in ſua dioceſi/qꝛ ðᷣ
his q̃ foꝛis ſũt nihil ad eos niſi foꝛte reqͥſi⸗
ti ſint in fidei ſubſidiũ. Scðᷣa ꝙ aſſertões

tgles ſunt qᷓ ſine ꝑiculo nõ pñt diu admitti
vl tolerari nec eoꝝ falſitas ignoꝛari ſeu du

bitari. Tertio dũ habet᷑ ſufficiẽs copia do

ctoꝝ in ſacris lr̃is ⁊ hoĩm ſꝗẽtiũ diſcerne⸗

re ſi tales aſſertões ſunt expłicite ↄtra fidẽ
⁊ ꝑ ſacrã ſcripturã repꝛobate in ſnia vel af⸗
fectu. Poſſunt itaq; ĩmo ⁊ dñt pᷣlati ⁊ do⸗

ctoꝛes ſcire multa eſſe ↄtra fidẽ explicitã/qᷓ

lia pplus neſcit niſi implicite. Vñ regula
riter nec papa nec generale ↄciliũ debet fa⸗

cere determiatões f.dei niſi ↄcurrãt he tres

cauſe.x ſi dicit pᷣlatos ⁊ doctoꝛes poſſe ſa
cere de aliquiby aſſertionibo declaratões qᷓ
ſunt ↄtra fidẽ/ nõ tñ pñt determiare. Hoc

nihil eſt qꝛ papa vel generale ↄciliũ deter⸗

minãdo de fide ſecluſa reuelatõe ſpẽali/nõ
faciunt aliud niſi declarare talia eſſe ð fide

niſi cum penarũ adiectione. Deniq; non

poteſt allegare ↄtra pᷣlatos vel docioꝛes ſi

in
eni
fal⸗

pat

es-

ndi
ceni
eper
nnt
ma⸗
ii
Muln
nof
unnn
Nimüͤſc
ppoſing
ufgal
oquan
uudoc,
ihreligi
tonchi

nlig

ec
degnen
oſeſ
Kcauſes
Aar
mNe
ntgi⸗
oner
in Pone
.
Nihota
mnnos
itoꝛnz
ceſ
mereſi⸗
AWendes
uadmin
unſonn⸗
ſiscohinn
üdlen
eiteyntil
inſtütt
töunc
giaglu
Viru
Hübattt
mitbeire
nshoſet
Adaratocs
mniare⸗
alin
beſi
lt⸗
Dongt
4 ul

Hon occides

pꝛius dãnent aſſertões doctrinalit᷑ ⁊ indi⸗

cialit᷑ q; euocẽt ⁊ dãnẽt aſſertoꝛes. Exẽplũ
multiplex de nũmiſmate fallſo / ⁊ de moꝛbo

canceris ac ſiłibj. Hoc inſuꝑ pꝛacticatum
eſt in hoc ſacro concilio de erroꝛib ꝛvicklef
⁊ de iſto quilibet tirãnus ⁊c. Et in alijs cõ

cilijs ⁊ de hereſibo ⁊ apocriphis dogmatt/
bus / ſine actione danatis⸗ Eſt enĩ pꝛiꝰ di

nare hereſes q;ᷓ dãnari poſſint errantes/p⸗
pterea puerſiſſim ac ꝑnicioſiſſimꝰ?eſt non

quidẽ oꝛdo iuris ſed illius confuſio nolle

quolibet tractare pꝛius de intereſſe fidei qᷓ

diſcuſſum yel deciſum fuerit de intereſſe ꝑ
ſonali. Et hic locuʒ bʒ dictũ criſti Dath
xv. Irritũ feciſtis mandatũ dei/ꝓpter. tradi

tiones veſtras. Nũquid nõ eſt iudiciũ ſut/

ficienter fundatũ vbi erroꝛ nũciat eſt/ reus

pꝛomotoꝰ / accuſans/iudexdamnans. Ad

2

uertant pᷣlati ea que ſequerent incõuenien

tia paſſim ac libere aliqui pᷣdicarent quic⸗

quid vellent. feq; poſſent coꝛrigi niſi refe

rendo cauſas ad ſedem aplicam / vbi plerũ

q; pauci ſunt theologi/ niſi foꝛte tales qui

pnjit eſſe rei ⁊ pars audenter nõ arroganter
affirmo qð̈ in dãnationẽ nouẽaſſertionũ/
plures fuerũt magiſtri in theologia ac licẽ

ciati/ abſq; bacc foꝛmatis ⁊ alijs / q; ſunt in
boc ſacro ↄcilio/⁊ trib menſibodurauit eo
rum deliberatio que fiebat publice? libere

pꝛoteſtãdo ꝙ ſolũ ad extirpatõe; enoꝝ ſiẽ

ua ꝓfeſſio requirit intẽdebãt. Pꝛopterea

non euocata eſt facultas decretoꝝ tota ſiẽ

theologi oẽs vocati ſunt / qꝛ deſolo fidei in

tereſie querebat᷑. Addo ꝙ nullus vnq; in⸗
uentus eſt me ſciente ͥ auderet dicere ꝙ al/
ſertiones iſte ⁊ ſiles eẽnt vere ;uis aliqui

Diuerticula ↄfingerent nerñderentad rem

iſtã. Rurſus executio facta eſt nõ ꝑvnũ aut
duos / ſed Iſedecim magiſtros ad hoc iu
. dicialiter deputatos.

peſt declarãda quarta pars ⁊ vl/

uem ſunt ꝑ hoc ſacrũ conciliũ vel ꝑ ſedem
aplicam de neceſſitate ſalutis repꝛobãde/

⁊ hoc vere vel interpᷣtatiue. Reddit᷑ hec ꝑs

ꝑſpicua tam ex pꝛioꝛibo repꝛobationiby q;
eæx pbationibo partis pᷣcedentis. videlicʒ ex
iure diuino / ex iure naturali ⁊ hũano. Nõ
enim minus ĩmo amplius conciliũ gene⸗
rale obligat᷑ vigilanter intendere ad extir/
pationẽ erroꝝ ⁊ emendationẽ errantium/
quã pꝛelati inferioꝛes vel etiam ipᷣi ſecula⸗
res pꝛincipes qui qualiterobligant᷑ notuʒ

cima dicens ꝙ he aſſertiones no/

eſt/ mittite me in mare ⁊c ꝛime
¶Zum hbec ita ſe habeant de tantis ſcan

5

eſt expꝛioꝛibo ⁊ ſcientibslegemloquoꝛ.De

inde patet eadem pars ex verbis huiſaeri

concilij poſitis in condẽnationẽ huiꝰaſſer
tionis. Quilibet tyrãnus ⁊c. vbi ſic dicit /
Pꝛecipua ſolicitudinevolens ſacroſancta

ſynodus ad extirpationem erroꝛũ in diuer
ſis mundi partib- inualeſcentiũ pꝛocedere
ſicut tenetur/⁊ ad hoccollecta eſt. Nuꝑ ac⸗
cepit ⁊c̃. Deniq; ſumitur pꝛobatio partis
huius ex notoꝛi etate multiplicis ſcandali
qð veriſimiliter tolli nõ poteſt niſi ꝑ deter
minationẽ huiꝰſacri concilij. Scandaluz
vnum eſt inter pᷣlatos etiaʒ eiuſdemregni

pluribo diffinientib vnã alijs murmuran

tibo ⁊ virtualiter repꝛobantibo dicendo qo
de opinione fidem facere volunt ꝙ ſenten⸗
tie pariſius late ꝑ regem ⁊ vniuerſitatẽ ap⸗
pꝛobate/ac per regnum accepte/ſunt iniqᷓ

pꝛidie dicebatur in publico. Reuera bene

dixit apoſtolus de hereſi / ꝗ ipſa ſicut can⸗
cer ſerpit/quoniam ex vna iam centum ex⸗/

oꝛte ſunt / ita ꝙ ſanguis ſanguinez tangit
Scandalum aliud eſt inter doctoꝛes ⁊ ſco
laſticos aliquos ſicut patet eoꝛum quãuis

non expꝛeſſe repꝛobent ſentẽtias iſtas/ſed
pꝛoſecto ſeducunt ſeſe diffamant /nec iura

menta cuſtodiunt. Scandalum aliud eſt

et fuit multiplex ⁊ hoꝛrendum inter ſecula

res. Sed ve per quos / quia non per fidei

defenſoꝛes / neq; per hereſum repꝛobato⸗

res / viderint ipſi qui fecerunt ⁊ faciũt op. /

re vel conſilio vnde ſcandalum tale venit/

quia pꝛofecto non datum fuit ſed acceptũ

Eſt enim pax multa diligentibus legẽ do
mini/⁊ non eſt illis ſcandalum.Ego fidẽ⸗
ter pꝛo mereſpondeo ꝙ nec tam potẽs ſuʒ
q poſſim operari deſtructionem talem to⸗

tius cõmunitatis aut regni. NHec tam per/

uerſus ⁊ neq; vt hoc vellem deo pꝛopicio/⸗

et ad veritatem perſqutandam eſſet vigi⸗
lantius attendenduzʒ quod impoꝛtent vo⸗

ces tales / vt occurreretur deſtructionis ꝑi

culo ſi tale ſit et vnde ſit hec percuſſio / eſt
inquiunt in deſtructionem cõmunitatis
totaliter c.· Dicere habet omnis bonus ci
uis.Ecce ſi pꝛopter me tempeſtas hecoꝛta
ed repꝛimo.

dalis/dum ſacrum hoc generale conciliuʒ

poteſt occurrere/ et opem ferre ſi diſſilet / ſi

ꝓcraſtinet /ſi in ꝑſonaꝰ acceptõeʒ velit ha
bere fidẽ ihu xpᷣi. Nõne iudicabit᷑ in ſe ⁊ in
ſuis mẽbꝛis rephenſibile? Hone dereatu

apud deum? homines arguet᷑ curita quia
vnico ſnie diffinitiue verbo/tantis malis
occurrere poteſt/deuios ad ſe reducere ⁊ er
rantes reuocare/qð quanti meriti ſit iaco⸗
bus oſtendit. Dicunt itaq; omnes diffini

te ꝑibimus recte qð non phibitis. Yaciũt

pꝛo hac parte dicta ſcripture ſanctorum.
extra de hereticis ca.ij. Qui alios cum po/
teſt ⁊c. xxiij.q.iiij.c.ita plane. lxxxiij.diſ.c.
erroꝛ cui non reſiſtit᷑ appꝛobat᷑ extra de ho
micidio. c, ſicut dignũ. Qui potuit homi⸗
nem liberare ⁊c. Wath. xviij. de tollendis
ſcandalis? membꝛis nocentiba in coꝛpoꝛe
myſtico / ac de illa lege dic eccleſie ꝙ ſi eccle
ſiam non audierit ſit tibi ſicut ethnicus et
publicanus / debet etiaz ibi loqui ſic vt au⸗
diatur/ pꝛime Petri.iij.parati ſemꝑ ad ſa
tiffactionẽ omni poſcenti ⁊c̃. Obſecro/pe⸗
to ⁊ obteſtoꝛ per matrẽ omniũ beneviuen⸗

umn arira ein perillam ine qua deo neʒ
4

mo placere poteſt neq; ſaluari fidem.ſ.ca⸗
tholicã/ per beataʒ deniq; felicitatis ſpem.
Holite fieri ſicut monet aplus Impꝛudẽ⸗/
tes / ſed intelligentes que ſit voluntas dei.
Konſtat aũt quãtũ eſt ad pñs dicere ta⸗
lis intelligentia in quatuoꝛ ↄſiderationib⸗
in quibo mox finis erit. Pꝛoteſtoꝛ nihilo⸗
minus ſoleniter ⁊ ſuppoſite quod mihiñ
piudicet modeſtia mea/quaʒ hactenus te/
nui coꝛam dñis cõmiſſarijs ⁊ hic nolendo
quicq; dicere vel reſpondere circa mateniã
barum.ix.aſſertionũ pꝛeter id qð ad repꝛo
bationẽ earũ theologicã ſpectat/⁊ ad apꝑ⸗

tionem theolggicã materiã pꝛecãdo q; alire

ra pars ſimilit ſe habeat / aut ſi ↄtigenit qd

fiat deſcenſus ad pſonalia qualicunq; tan

gentia vel xp̃ianiſſimũ regem francie/cuiꝰ
legatione fungoꝛ/vel ſacrã theologie facul

tatem/aut illã cuiꝰ pars eſt vniuerſitatẽ pa

riſieñ.aut ꝑſonã meã/in fama/do ctrina vel
aliter / det ⁊ pateat mihi legitime defenſio⸗
nis ⁊ rũſionis locus.Sic ſpero firmiter in
dño ꝙ potétiſſima veritas vincet/2 fides ĩ
qua eſt mũdi victoꝛia. Habet veritas ſimi
liter ⁊ iuſticia dicente ang.quãdã lucẽ ſuã/

que velut oꝛbicularit ſe diffundit/⁊ termi⸗

natur in vmbꝛã/a qua luce dum quis refu

dimergit. ¶ Intelligam?igit que ſit volũ⸗

git rgre Bn ac magis in tenebꝛoſa

tas dei ſub conſiderationib pauciſſimis.
Intelligere conuenit ꝙ hereticus eſt(ſi⸗

cuit dicit aug.in de vtilitate credendi ⁊ ha⸗/

betur. xxiiij/q.iij.) Qui alicinꝰ tempoꝛalis

Diryi me nõ dubitare.

ccoꝛes ſcire ne dũ implic
te veritatẽ nf̃e legis/tam ĩ ſpeculabilib q
imagiabilibo/ qᷓ neceſſarie ſunt ⁊ vtiles ad

cõmodi ⁊ maxime gloꝛie pꝛincipatꝰq; ſui
gratia/falſas ac nouas opiones vel gignit
vel ſequit᷑. Ecce qð dicit. Et n edũ aſſenti⸗
ens/quoniam dubius in fide infidelis eſt
dum vigelicet dubitat in eis que explicita

⁊ certa fide tenetcre gere / pfiteri/ vel docere
ratione ſui ſtatus ſcie Sgahte Apterea

6 Intelligere conue⸗
nit ꝗð hereſis ſola nõ facit de ꝑle hereticũ/
niſi dum ↄiungit᷑ depꝛauatio ꝑtinax ipᷣius
voluntatis.iuxta illud aug. Errare potero
hereticus nõ ero/⁊ hic locũ habet pꝛoteſta

tio ac ſubmiſſio ↄditionalis/que ꝑtinaciã
erxcludit. Hoc verũ eſt in dubijs / ſeh in cer

tis illa inquinat potius quã ſaluat/⁊ẽ du⸗
plex iniquitas ⁊c patet in hereticis dicen⸗
tibo ſe fidẽ catholicã ſemꝑ velle pfiteri. In

2⸗

telligere ↄuenit ꝙ; ille cenſendus èſt ꝑtinax

qui nõ dimittit erroꝛẽ ſuũ/ nec querit cau⸗
ta ſolicitudine veritatẽ/ vel queſite ⁊ docte
nõ obedit/cui ptinacie multa ſunt ſigna ſi
cut enumerat okam pꝛima pꝑte dyalogoꝛuʒ
libꝛo quarto ponit decẽ ⁊ nouẽ ſi igna. Ego
redigo ad duodecim/inter que illud eſt pci

puũ ⁊ peſſimũ/dũ erroꝛ defenditfactis ⁊ x
bis / minis ⁊ terroꝛib/cantelis2 ambagib⸗

Aliud ſignũ eſt in eis qui ↄſentiũt erranti
bus ſicut dicit ad Ro.i.quãto ampliꝰ/qui

erroꝛes vel errantes defengere ſataguũt ma⸗

lis modis. Intelligere poſtremo ↄuenit
ꝙ nõ licet homines ea neſcire que ſpectãt
ad officiũ ꝓpꝛiũ/ſicut oꝑtet iudices cogno⸗
ſcere ea de quib iudicare hñt / vt de homici
dijs furtis ⁊ ſilibo. Siłroꝑtet pᷣlatos ⁊ do

„

mplicite/ſed etiã explici

—,D

docendũ ⁊ arguendũ/ ad coꝛʒipienduʒ/ad
erudienduʒ in iuſticia/ſicut dicit aplus vt

ꝑfectus ſit homo dei/ad opus bonũ inſtrn
ctus. Hihil aut magis ſcire ↄuenit ĩ ppło
xpᷣiano ⁊ in om̃i republica/qᷓ; ꝙ ſeruanda
ſunt pacta ſeu iurameta ad deũ 2, prcimu/et
qũo nõ inferẽda ſit ininria ꝓxio/pᷣſertim ĩ

re ſibi cariſſima/q̃ eſt vita coꝛpalis 7 ſpũa⸗

lis ſcʒ aĩe neq; occidata nõ vero iudice ſuo

neq; impediat᷑ per ſubitam moꝛtem cterna

ſalus ſua. Quod deniq; nõ vſurpet/quib

nõ eſt ↄceſſa ſibi poteſtatẽ/neq; velit eẽ iu⸗
dex teſtis ⁊ pars/⁊ ſibi ius dicere qð nefas
eſt. Et ita de ſimilibo pceptis moꝛalibo ⁊c.
Hoc attendentes nolite fieri impꝛuden
les ſed intelligentes que ſit voluntas dei⸗

— — — —

— ——

gi
Nonit
enni
liseſt
hlcitg
Mere
Peea
keanne,
hanni
riö
epoteo
Moteſtz
Mingci
ſincer
WMede⸗
boan,
khume
dncau
Rcte
ücpaſi
Wogorng
Aackni
ühan⸗
unbegh
rüm
plee
in,
0Nen
thenit
Gogo
Wn
Gand
Venüc
Ghlablb;
12 nl
piendts
citapeen
borinmt
ennigcn
gſaumt
igunii
nmi
lstſpua⸗
iudiceſ⸗
lemctan
Penge⸗
Velite
egot⸗
orlhin
npu
i

Alſiertiones magiſtri Jo. parui

et ſicut coꝛde creditis ad iuſticiã/ſic potẽs
et conſtãs veſtra ſit oꝛis confeſſio ad ſalu⸗
tem.quatinus qui pꝛobati ſunt manifeſti
ſiant.Et pax dei que exuperat oẽm ſenſuʒ
cuſtodiat coꝛda vra/⁊ intelligentias vr̃as

in chꝛiſto ieſu dño oro/ qui eſt deus bene⸗

dictus in ſecula amen.

a iſſertiones conten
ſte in pꝛopoſitiõe defuncti magiſtri Johã⸗
Inis parui et foꝛmacondẽnationis earun⸗

d que facta fuit ꝑ ep̃m pariſienſem.
Icitü eſt vnicuiq; ſubdito abſ⸗

P.⸗ quocũq; pᷣcepto vel mãdato

ſoꝛtilegiũ/vel malũ ingeniũ/machinat᷑ cõ⸗

tra ſalutẽ coꝛpoꝛalẽ regis ſui ⁊ ſuꝑpioꝝ oim
pꝛo auferẽdo ſibi ſuã nobiliſſimã ⁊ altiſſi⸗
mã dominationẽ. Nedũ licitũ ſed honoꝛa
bile ⁊ meritoꝛiũ/maxime qñ eſt potẽtie tã⸗
te/ꝙ iuſticia nõ põt bono mõ fieri ꝑ ſupꝛe⸗

mũ.Eronea infide et in moꝛiba mulapli⸗
citer ſcãdaloſa. ¶ AQeges naturalis moꝛa⸗

lis ⁊ diuina autoꝛizant vnũquẽq; ſubduũ
de occidẽdo vel occidifaciẽdo dictuʒ tyran
nũ. Erronea in fide ⁊ moꝛibo ac legibjʒ na
turali moꝛali et diuine iniurioſa. Tici
tũ eſt vnicuiq; ſubdito/honoꝛabile ⁊ meri
toꝛiũ/occidere vel occidifacere ſupꝛa noĩa
tũ tyrannũ/pꝛoditoꝛẽ/⁊ infidelẽ ſui regi.et
ſußpmo dño / exploꝛatiões et inſidias.Et
ꝓpꝛia moꝛs qꝗ dñt moꝛi tyrãni / occidere ſcʒ

eos villane.i.ſine diffidatione/ꝑ optimas

cautelas/ exploꝛatiões ⁊ inſidias/ et eſt lici
tũ diſſimulare et ſilere voluntatẽ ſuã de ſic
faciẽdo.Falſd erronea et ſcãdaloſa ( Jus

eſt / ratio ⁊ equitas/ꝙ oĩs tyrãnus occidat᷑
villane/ꝑ exploꝛatiões ⁊ inſidias/it eſt pꝛo

pꝛia moꝛs q̃ debẽt moꝛi tyrãni ⁊ infideles.

occidere ſcʒ eos vilane Bbonae cautelas
exploꝛatiões ⁊ inſidias.Erronea qudelis
et impia. ¶ Ille qͥ occidit vel occidi facit

tvrãnũ ſupꝛa noĩatũ modis pᷣdictis/nõ de

bet de aliq̊ repᷣhendi/et rex nõ debet ſolũ eſ
ſe ↄtẽtus/ſed debet hr̃e factũ acceptabile⁊
auctoꝛiſare quantũ opus vel neceſſitas eſ
ſet.Erronea in fide et moꝛib ac regie dña⸗

tioni iniurioſa.Rex debet pꝛemiare vel

remunerare illũ q occidit/mõ qui dictꝰ eſt
vel occidi facit tyrannũ ſupꝛa nomĩatũ.in
tribus reboſcʒ in oꝑibo/honoꝛibus/et diui

ſm leges naturalẽ/moꝛalẽ/etdi
uinaʒ/occidere vel occidi facere
quẽlibet tyrãnũ/qui ꝑ cupiditatẽ/fraudeʒ

tijs/ Exemplo remunerationũ factarum.

ſancto michaeli archangelo/pꝛo expulſioe

luciferi a regno paradiſi/et nobili hoĩ phi/

nees ꝓ occiſione ducq ʒambꝛi/Erronea in
fidez moꝛibus ſcãdaloſa acregie domina⸗
tioni iniurioſa. Rexdebet plus amare
q; pꝛius/illum qui occidit vel occidi facit

tyrannũ ſupꝛa noiatũ/modis ſupꝛa dicitis

et debet facere pᷣdicari ſuã fidẽ ⁊ bonã fide
litatẽ ſuã perregnum ſuum / ei extra facere

publicari ꝑ lr̃as in moqũ epłe ⁊ aliter. Er

ronea in fide ⁊ moꝛib ſcandaloſa ac regie

dñationi iniurioſa/⁊c. ¶ Litera occidit

ſpũs auũt viuificat/hoc eſt dicere ꝙ ſemper
ſenſum lr̃alem ſeruare in ſatra ſcriptura eſt

occidere giam ſuã.Expoſitio diſtoꝛta ⁊ er⸗

ronea.(¶ In caſu ſocietatis/iuramẽtis/p

miſſiõis ſeu confederatõis factaꝝ ab vno
milite ad alteru/quocũq; mõ illud fiat aut
fieri poſſit. Si cõtingat qð illud vertatur
in pꝛeiudiciũ vnius ꝓmittentiũ /ad confe

derationẽ ſpõſe ſue/aut ſuoꝝ liberoꝝ/ipᷣe

de nullo tenet᷑ eas obſeruare/hoc ꝓbat᷑ ex
oꝛdine caritatis quo quilibet tenet᷑ ſeipſuʒ
plus diligere/vxoꝛẽ/et liberos/Falla erro
nea ſedicioſa et ad periuria viam pꝛebens
ꝛo declaratiõe pꝛime aſſentiõis/place

at attẽdere qð cum bonũ et ſimiliter veruʒ

ſint ec oĩbus circũſtantijs vt dicit Ambꝛo
ſius.ſi deficit vna circũſtantia/ pꝛopoſitio
vniuerſalis reddit᷑ falſa. Requiruntauteʒ

multe circũſtantie ſi pᷣdicta pꝛopoſuio de⸗

beat reddi vera/ſꝛima circſtantia requi
ritur ad verificationẽ eius ꝙ ille de quo lo
quit᷑ ſit notoꝛie tyrannus talis ſicut deſcri⸗

bit᷑/et hoc notoꝛietate iuris vel facti/ Alio

quin quilibet fingere poſſet de quolibz qðd
eſſet tyrãnus. VUbi notet᷑quid ſit notoꝛiuzʒ
iuris/qꝛ ſi reus ↄfitet᷑in iudicio/vel ꝓfert

ſentẽtia cõtra eũ/Et quid eſt notoꝛiũ facti

quod ſcʒ nulla põt eccuſatiõe negari.qꝛ ſic
ſemꝑ euenit extalibus argumẽtis. TVinde
nõ eſt pꝛocedendũ ad certã moꝛtẽ ex incer⸗

tis ⁊ leuibo cõiecturis /vel ſuſpicatiõibo nõ

pꝛobatis. Itẽ requirit᷑ꝙ ſit notoꝛiũ talem

dequo loquit᷑/nõ poſſe cõpꝛimi ꝑ ſuꝑioꝛeʒ
ſuũ/et hoc notoꝛietate iurisvelfacti⸗vt pꝛi

us / alioqn quilibet poſſit fingere vt pꝛius

et ita periret omnis pollicia et dñatiõis au

toꝛitas/et in regno/⁊ in ciuitate:et genera
liter in omni ſocietate. Itẽ requiri qð nõ
ſit ꝓbabile talẽ de quo loquit᷑ poſſe occidi
per aliũ eque bene.Alioquin mille ⁊ zile H

7 .(2
k. dendt Se kER

WH

Ceaſus cõtra pꝛopoſitionem

la / vt ſunt ficte confederatiões/imo execra
tiones/et falſa iuramenta ⁊ mẽdacia/quo
niam non ſunt facienda mala vt eueniant
bona ᷣm apoſtolũ.Et quia ſimulata equi

cto/ pꝛoponere publice ⁊ aſſerere ac defen⸗
dere/ hec moꝛs fuit iuſte facta⸗/⁊ ꝓ bono
regis et regni francie/et ꝙ eaʒ rex debebat
habere gratã/et laudatã/ ac remuneratiõe

deberẽt concurrere ad occiſionẽ vnius ty foꝛſan aliter ſentiunt in factis velin ſcri⸗
ranni ſine lege et oꝛdine/exquo ponit aſſer ptis/quẽadmodum iudicabunt eſſe opus
tio cum ſuis coꝛollarijs ꝙ a quolibet debz foꝛtitudinis ſemetipᷣm occidere/ et multa .
talis tyrannus occidi. Item requiritur ꝙ ſimilia que lex chꝛiſtiana condẽnat.Atten 4
non ſit pꝛobabile quod expediat tolerare datuxr ꝙ vlira pdictos erroꝛes / ſunt alij plu L
talem tirannũ Ne deterioꝛ exitus pꝛoueni res iſtoꝛũ occaſione ſeminati/plus q; ſexa
at / alioquin periret conſiliuz chꝛiſti de nõ ginns quoꝝ repꝛobatio nõ eſt iudicialiter
Sdicantgeluunfs sre uninrc n acta/ſed doctrinaliter annotata :ꝛ c. “
it pꝛobabile talẽ tirannuʒ eſſe faciliter coꝛ ons ⸗—18
rigibile / vel poſſit aliter cpꝛimi. cĩ faci Beq. niturx calus g
litate maioꝛi alioquin nõ daretur locꝰ coꝛ bꝛeuis ſententie / late pariſius contra ꝓpo⸗
rectioni et timoꝛi domini. Iteʒ requiritur ſitionẽ magiſtri Aohãnis pamui/quã inti
quod non fiat occiſio talis tiranni inſidtio tulauit iuſtificationẽ duq Gurgundie ⁊c̃. .
ſe/ et ſubito cum certo detrimento anie ſue NReſuppoſitis circumſtantijs
vbi poteſt aliter fieri/pꝛoutrequiritur vtili moꝛꝭ impꝛouiſe ludouici du
tas reipublice/et anime ſalus quoniam in cis aurelaneñ.fratr vnici re⸗
hoc fundatur/decretalis pꝛo humani/d gis francie/et ↄfederatõibus
aſſeſſimis. Itẽ requiritur ꝙ ad occiſioneʒ acum eoꝑ iohannẽ ducẽ Bur I
talis tiranni nõ aſſumant᷑ media de ſe ma gungdie iuratis/t alijs ꝗᷓ ſunt notoꝛia in ſa

dignam / eſt ſcãdaloſe et pernicioſiſſime er⸗
rare in fide ⁊ moꝛib/et ſpecialiter pua hec
duo pᷣcepta/Non occides ſq; abſq; autoꝛi
tate iudiciario/Et illud nõ ꝑiurabis Ubi
omne iuramentũ. Jubet᷑ obſeruari qð nõ
vergit in detrimentũ aie/et cõtra ülud exo.
xxi.Si quis ꝑ induſtriã occiderit ꝓximuʒ
ſuũ ⁊ ꝑ inſidias/ab altari meo euelles eum
vt moꝛiat᷑/et ↄtra illud.xxiij.q/v.ca.Nõ oc
cides.Oð ſumit᷑ ab Auguſtino libꝛo deci
uitate dei. vbi dicik. His igit᷑ exceptis q̊s
vel lex iuſta generaliter / vel ſpuũſſanctꝰ Ju
ſticie deꝰ ſpecialiter iubet occidi/quiſquis
hoim vel ſeipᷣm vel quẽlibet ꝗcciderit/ho⸗
micidij crimĩe innectit᷑. Et.lij.q.viij.ca.
Quicũq;./quod ſumit᷑ ab eodẽ augu.eo⸗
dẽ libꝛo.vbi dicit qui ſine publica aliq̃ ad
miniſtratiõe malificum /furere/ſacrilegum
adulterũ/et ꝑiurũ vel quẽlibet criminoſuʒ .
interfecerit/aut trucidauerit/vel mẽbꝝ de
bülitauerit velut homicida iudicabit/ et tã
to acriꝰ quãto nõ ſibi a deo ↄceſſaʒ ptãtem
abuſiuevſurpare nõ timuit/Eſt deniq; cõ
tra rationẽ cõòdẽdi decretalẽ illã ꝓ hũani de
homicidio libꝛo.vi.editã ĩ Cõcilio lugdu
nẽſi.vbi ↄtra interfectoꝛes ꝑ aſſeſſinos po
nit᷑ penã excõicatiõis ⁊ dep oſitionis.a di⸗
gnitate honoꝛe oꝛdine ⁊ bñficio ipᷣo facto
Et ꝙ qcunq; talis fuerit.a toto xpᷣiano po
pulo ꝑpetno diffidatꝰẽ.ſicꝙ poſtq; ꝓba⸗

tas non eſt equitas.ſed duplex iniquitas/
quia iniquitas ⁊ ſimulatio. Pꝛo hac eſt il
lud quod iuſtum eſt iuſte exequeris Item
Item requiriturconfoꝛmiter ad pꝛeceden
tia circũſtantia quod bono animo fiat hec
occiſio. Non ex vidicta vel rancoꝛe vl am
bitione /ſed intuitu legis diuine ⁊ ciutlis /
ac pꝛo rei cõmunis vtillate/ cum omibus
circũſtantijs alijs moꝛalibus/quãdo ⁊ vbi
opoꝛtet. Ratio eſt ſicut ad pᷣcedentẽè/vnde
non debet occidi ꝑ ſacerdotem / in loco ſa
cro ⁊c. ¶ Sed quare non oppoſite ſunt
conditiones pᷣmiſſe ad aſſertionẽ illaʒ. Re
ſpondetur quod ſubſumptio in minoꝛiba
buit inſtantias ꝓ qualibet circũſtantia re
quiſita ĩ moꝛte domini aurelianẽſis. ymo
etiã ſi pdicte conditiones oẽs concurrerẽt
,. quod ſcilicet aliquis notoꝛie eſſet tiränus
et incoꝛrigibilis ꝑ ſuperioꝛẽ/⁊ intollerabi
lis ꝑ ſubditos/ NHihilominꝰ ſtans thomas
in ſuo regimine pꝛincipũ ad regem cipꝛi /
et magiſter Nicolaus oꝛeſineni/tranſlatio
ne ſua circa pꝛincipium quinti pollitico
rũ.et alioꝝ plures dicũt et deducũt ex intt
tione.ꝙ talis tirannus magis eſt iudicio
dei reſeruandus.quam ꝑ pꝛiuatam autoꝛi
tatem vel ſeditionẽ occidẽdus videantur
eoꝛum reſponſiones.Conſtat autem ꝙ in
hac parte magis credẽdum eſt catholicis
doctoꝛibus.q; philoſophis infidelibus.ſi

Ragiſtri?

bus bilibus conſtiterit argumẽtis aliquod ſce? ad hoc.ordinatos ꝑ nos ex deliberatiõe cõ
a lus tam execrabile cõmiſiſſe.nullateꝰ alia clij fidei:ex quaternis plurib ꝓpoſitiõib⸗
unn excõmunicatiõis vel depoſitiõis vel diffi/⸗ magiſtri Johãnis ꝑui/quã ipᷣe vocat iuſti
ng derationis aduerſus eũ ſnĩa reri᷑ ¶ Se ficationẽ dñi burgundie.reqͥrẽtes vos ĩ fa
ſ quit᷑cõcluſio quaʒ epᷣs pariſieñ.miſit non uoꝛẽ fidei /vt die lune ꝓxima de mane com
GH e nullis doctoꝛibo ⁊ magiſtris ĩ theologia al pareatis in camera nr᷑a epᷣali/ ad dandum
. melvniuerſitatis pariſieñ.cũ ſuis repꝛoba nob ſalubꝛe ↄſiliũ ſupꝛapᷣdictis aſſertioni
9 . tionibo in die veneris.ſeptima decẽbrꝭ an⸗ bus an ſint erronee ⁊ rationabiliter condẽ
* ni.iaizʒ.ad reddendũ deliberatiõeʒ ſuã die nãde/vt ↄſequẽter ꝓcedere valeamꝰ ſic oꝛ⸗
1po⸗ mercurij.xiij.ſequẽtibo.in foꝛma q̃ ſeq᷑ ⁊c do iuris poſtulat ⁊c̃. Rrereqiͦcalid de⸗
ainti⸗ Ex parte dñi epᷣi pariſieñ.⁊ inqͥſitoꝛis ⁊ c fenſoꝛes doctrine hereticalis nouẽ aſſertio
er. cilij fidei ſolẽniſſime ↄgregati. magiſtri re nũ condẽnationẽ eaꝝ/quã directe nõ pñnt⸗
hanis ferẽdi mittit᷑ vob ſcedula.ↄtinẽs aſſertůes per indirectũ impedire.Turbaret inquut ł
aidid aliqᷓs cũ ſuis repꝛobatiõibo.quare requiri pacẽſctãʒ⁊ diuiſiões induceret illa damna
mare, mus vos ſub penis iuris / vtdetis delibe / tio. Sed reſpõdet᷑ in oppoſitũ/pꝛimo.qꝛ
ibus rationẽ vr̃am publiceĩ ſcriptis vel verbo⸗ doctrina hec radix eſt diuiſionũ/q̃ remanẽ
Bar⸗ tenus. Si huiuſmodi aſſertiões exquib tenõ ſucciſa magis ac magis diuiſiones
ginta oꝛtũ eſt notoꝛie ſcandalũ /ſicut notet᷑ ciliñn pullulabũt.Secũdo qꝛ doctrina hecpeſti
No fidei/ſint erronee ⁊ taliter condẽnande. vt fera tollit ⁊ eneruat oẽm pacꝭ ſtabilitatem
dwn cõſequẽter pcedere valeamꝰ ſicut oꝛdo iu duũ homicidia inſidias ⁊ piuria fouet / ſicut
dchen ris poſtulat / eth infra diẽ mercurij. xiij. hu patet intuẽti/pᷣſertim in nona. vbi dicitur
manie ius mẽſis decẽbꝛis ⁊c. Quilibet tyrãnꝰ po qð nullus iurãs tenet᷑ ſeruare iuramẽtũ in
ilen teſt ⁊ debet licite ⁊ pmeritoꝛium occidi/a qͥ ſuũ pᷣiudiciũ/vxoꝛis vłliberoꝝ.Tertio qꝛ
rmmbe cunq; ſuo vaſallo aut ſubdito/⁊ ꝑ quẽcũ; materiã hãciã in cõtradictiõe poſita ſolen
e modũ maximeꝑ inſidias ⁊ ꝑ flaterias. Nõ niter ĩ hoc ſacro ↄcilio nõ cõdẽnare / eſt ẽ&
RK obſtãte q̃cunq; iuramẽto aut ↄfederatiõe patẽter appꝛobare Juxta illð canonis Er
RKl facta apud eũ.nõ expectãdo ſniam aut ma roꝛ cui nõ reſiſtit appꝛobat᷑. Attẽto ꝙ hec
Au Natũ iudicis cuiuſcunc; materia moꝛalis ſub pꝛobabilitate relinqͥ
in ☛ Equit repꝛobatio huiꝰ cõcluſiöis nõ põt/qꝛ ſub pꝛobabilitate nõ ſunt hoĩes
waun Jin foꝛma. ( Hec aſſertio ſic gene, occidẽdi/neq; inſidiãdũ ẽ neq; ꝑiurãdum
Ppoo rmaliter poſita.⁊ ſm acceptionẽ huius voa Quarto qꝛ ſic ↄſueuerũt heretici/poſti; ef
ne buli tyrãnus.eſt erroꝛ in nr̃a fide.⁊ doctri fuderũt venenũ ſuoꝝ enoꝝ dicere/ Ecce ſi
Noded⸗ na bonoꝝ moꝝ⁊ eſt ↄtra pᷣceptũ dei-Non valeamus ne turbemꝰ pac/ ſicut patuit ĩ
Ns occides.glo.ꝓpꝛia aucte Et ↄtra h̊ qdð dicit arrio ⁊ fautoꝛibus eiꝰ.ſic in pꝛopoſito.qꝛ
tnc dñs nr̃. Omeẽs qͥ gladiũ acceꝑit:glo ꝓpꝛia defenſoꝛes aliqͥ huiꝰ doctrine moꝛtifere ꝑ
auſan auẽte· gladio ꝑibũt Itẽ hec aſſertio vergit ſequunt᷑ aſſidue verbis ⁊ factis impugna
hügthe in ſubuerſiom totiꝰ reipublice.⁊ vniuſcu, toꝛes eius:tãſiudicialiterĩ facto pᷣtenſe ap⸗
gane iuſq; regis aut pncipis. Itẽ dat viã ⁊ licẽti peellatiõis quã ꝑſequũt᷑ coꝛã dũo Candiali
Enge am ad plura alia mala/et ad fraudes ⁊ vio de vꝛſinis / quã extraiudicialiter/ mirꝭ mo⸗
tuii latiões fidei ⁊ iuramẽti.⁊ ad ꝑditiões/⁊ ge dis.Et attẽdat᷑ꝙ non põt dici iniuria ma
ſnen neraliter ad oẽm inobedientiã ſubiecti ad ioꝛ vni xpᷣiano .ppſertim pᷣlato vel pꝛincipi
mnmiwi dñ m ſuũ.et ad oẽm infidelitatẽ ⁊ diffiden vxel ꝓfeſſoꝛi /ſeu cõſiliario pᷣncipũ/qᷓ; ꝙ ſu⸗
tnio tiã vniꝰ ad alteꝝ.et cõſequẽter ad eternam ſcitabit diuiſiões⁊ guerras ſi fidei materia
lau dãnationẽ. Atẽ ille qui aff irmat obſtinate diſcutiat᷑ atq; terminet. Illi poꝛro dicendi
Hräten talẽ erroꝛẽ ⁊ alios qͥ inde ſequunt᷑eſt hereti ſunt ſedicioſi velſcodaloſi/q doctrinas ſcã
danchh cus/et tanq; hereticus debet puniri etiim daloſas ſeminãt.nã qͥ i peſtifere ſemiatas
büͤm poſt ſuã moꝛtẽ Notet᷑ĩ decreiꝭxxiij.q.v.?c c⁊ nimis pꝛochdoloꝛ adultas/eradicare cõ⸗
iolug: Eguit᷑tenoꝛ ſcedule exꝑte epi pa, tendũt:ſciẽtes ꝙ a ſpeculatoꝛe ſilẽte.pere⸗
ſſinonn riſieñ.⁊ inqſitoꝛis pᷣſatis doctoꝛi / untiũ ſanguis exquirit᷑. Deniq; fidei veri
onigdn bus ⁊ magiſtrꝭ.anno pꝛedicto die tas vbidicet ſi in generali cõcilio ſubticen
iirle rercurij. ſeptia febꝛuarij trãſmiſſe. ¶ Da da cẽſet᷑. Nõ ne gregoait vtiliꝰ naſci ſcãda
tin⸗ gliſtri reueredi/mittit᷑ vob ſcedula ↄtinens li ꝓmittit/q; veritas deſerat᷑ Qualistan⸗
ℳ alſſertiones aliq̃s, extractas ꝑ deputatos. dẽe crudelioꝛ impietas q;ᷓ errãtib ĩ via mo⸗
⁹

ne vcritates ſunt credẽde

mm. nolle petitũ tramitẽ oſtedere veritatꝭ

Alio modo querũt euaſionẽ aliqui dicen/⸗
tes ꝙ ille aſſertões pñt exponi rationabili
ter/addẽdo gloſas aliq̃̊s /ſicut exponunt᷑ ꝓ
poſitiões moꝛales de ſacra ſcriptura/ vt il/
maleficos nõ patieris viuere/q; genera⸗
liter intellecta eſſet falſa.Addũt ꝓ regla qdð
nulla ꝓpoſitio dãnanda eſt/q̃ põt trahi ad
bonũ ſenſum. Sed illa reſpõſio cũ ſua ad
ditione ꝑnicioſiſſima eſt/⁊ ↄtra oẽm eccle
ſiaſticũ ritũ/qꝛ ſic fundabãt ſe heretici/pꝛo
ut vidimus in ꝛvicklef et huſſ/qui dum vꝛ

gebãtur / confugiebãt ad gloſas Unde pꝛo
poſitiões vniuerſales de ſacra pagina pñt
et debẽt aliter exponi/q; ppoſitiões mgri
Johannis parui/pꝛimo qꝛ ſcriptura ſaca

exponit ſuas regulas ꝑ ſemetipᷣas ſᷣm di⸗
uerſos paſſus ſcripture ⁊ iuxta ſacros do/⸗
ctoꝛes.Nõ ſic aũt inuenit᷑qð magiſter Jo

hannes parui ſe expoſuerit/imo potiꝰ op⸗

poſitũ ↄſiderãdo cauſas dicẽdi Secunda

qꝛ ſcripture ſacre debet᷑talis reuerentia/q;

non licet eã eſſe falſam in aliquo ſenſu lr̃ali
Non ſic eſt de pꝛopoſitione pꝛedicti parui
vel alterius doctoꝛis ꝛ76.· Finit

Begquitur declara⸗/
tio veritatũ que credende ſunt de neceſſita

.

ellarium pariſienſem.
Eclaratio cõpendioſa/ q̃ ve⸗
ritates ſint de neceſſitate ſalu

tate fidei reputande.et q̃ ſint
impertinẽtes iudicãde. Et G

¶Pꝛimus gradus veritatũ credendaꝛuʒ
eſt canon totiꝰſcripture ſacre ⁊ ſinguloꝝ q

in ea laliter aſſerta ſũt. Sic videlicet ꝙ nõ
ſtat cũ fide vt aliqͥs diſſentiat ꝑtinacit᷑.ali⸗

4„

cui ↄtẽto in eadẽ ſcriptura.ad intellectũ ſpi

rituſſcti.q eſt vere ꝓpꝛie ſenſus lr̃alis Si

allegatio q̃rit᷑ ſufficit illud Hath.v. Amẽ

qppe dico vob. Donec trãſeat celũ ⁊ terra

oĩa fiãt Sequit᷑ Amẽ dico vobᷣ Celũ ⁊ ter

ra trãſibũt.vᷣba aũt mea nõ trãſibũt.Con⸗

te ſalutis edita per eundem dominum can

8 credende. que de ſola pꝛo
babilitate tenẽde. que de pie

ſub diſtinctione vel gradu ſextuplici.qui
ad quaternariũ reducit᷑. Pꝛo ſolutõe dubi
tatiõis.qᷓ nuꝑ mouebat᷑i ſermone de nati /
uitate btẽ virgis marie ↄſideratiõe ſecũda

(Pꝛimus gradus

ſtat aũt ꝙ canõ biblie.lerx eſt dei ꝑreuelati⸗
onẽ habita./cuiꝰ aſſertiões Ir̃ales innitun⸗
tur huic vnico lr̃ali pncipio. Om̃e reuela

tũ a deo eſt veꝝ.⁊ ꝙ ſcptura ſacra diuinitꝰ
eſt a deo reuelata.ſic ꝙ in oĩ ſua ꝑte.eſt ver
bũ dei qð trãſire nõ põt. facit ad hoc diſti.
ix.decreti capitulis. Ego ſolis. Si ad ſa⸗
cras. Et quis neſeig..

Secundus gradus

Eſt aũt hec ecclie autoꝛitas tãta.vt diceret
Augu.E uãgelio nõ crederẽ.niſi me auto⸗

poſſit. eccie nõ crederẽ.ſi non qutoꝛitas ſa

cre ſcpture impelleret Et ita diuerſis reſpe

Attẽdendũ tñ eſt.q nõ oĩa q̃ tradit vel

cqihy. autoꝛitas vtraq; mutuo ſe cõfirmat.

tolerat eccia publice legẽda.ſunt de neceſſi

tate ſalutꝭ credẽda.ſic patebit exqͥnto et ſe⸗
xto gradib veritatũ.ſed dũta xat illa q ſub
diffinitiõe iudiciali tradit eſſe credẽda.vł

oppoſita repꝛobãda ↄcurrẽti vniuerſali to
tius eccł eↄſenſu implicite vel explicite ve

re vel interpꝛetatiue.

7

Cernus gradus

¶Tertius gradus eſt veritatũ ſpecialiter

gliqͥ b reuelataꝝ.q ab illis qb reuelatio fa
cta eſt.abſq; vlla dubitatiõe ccedẽde ſunt.
Alioquin nõ eſſet reuelatio.de cuiꝰratiõe
eſt vt ſit certa. Ceteri vero ba nõ eſt huiuſ
modi reuelatio facta nõ obligant᷑ credere.
niſi ꝑ miraculũ vel ſcripturã ſacrã.⁊ pꝛeci

pue ꝑ ecdeſiã det᷑ certitudo.Sic eni iohes
baptiſta miſſionẽ ſuã oñdit ꝑ ſcripturã ꝓp⸗
pheiicã. Et apls ꝓpterea ↄtulit euãgeliũ ſu
um qð habuerat ꝑ reuelationẽ cũ petro et
alijs de eccĩa.nõ ꝙ dubitaret de illo euan
gelio.peccaſſet eni. Nec dixiſſet etiã ſi an⸗

gelꝰ de celo alið vob euãgeliſauerit anathe
ma ſit. Sʒ iðo ↄtulit euãgelium ſuũ.vt ap

pꝛobaret᷑ ꝑ eccleſiã ad credulitatẽ alioꝝ.et

nõ ad ſuã.qꝛ dixit ꝙ nihil ſibi ↄtulerũt pe⸗
trus ⁊ ceteri.ſʒ dextras dederũt cũ Se

uiſſent gram dei ꝗᷓ data erat ſibi. ¶¶ De⸗
muz triplex hmõi grad? vitatũ reducit᷑ad

vnũ ſcʒ ad vitates q̃ credi debẽt ĩmediate
et explicite a deo reuelate eſſe.

OQuartus gradus⸗

(Secũdus gradus veruatũ ab ecclia de
terminataꝝ eſt.q ab indubitata relatione
aptoꝝ.p ſucceſſionẽ ↄtinuam deuenerunt

t
kung
ela
init?
cher
Dlalſg

lus
Ackiade
Atione
genennt
ndcerer
meano⸗
lindid
blgoſ
feſpe
fmmat.
e
Rneccſt
moctſe
rii
Getidt
iuctin
Glae

is
allter
curiofa
deſw.
raröe
DDN n
ni cte
id
iccnüits
ſnuf
aniſtil
i gant
eilod
diſi u
nmanatbe
ſüxtap
ion⸗
lainn

ſchlin

¶ OQuartus gradus cõtinet veritates oẽs

uande in conſequẽtia certa in lumine fidei
vel in enidẽti lumine naturali q;;uis nõ in
pꝛopꝛia foꝛma verboꝝ illichabeant᷑. Quẽ
admodũ iſta veritas eſt de neceſſitate ſalu
tis tenẽda.qꝙ chꝛiſtus habuit neruos ⁊ ve
nas.qᷓ;uis in ſciptura ſaqra nõ habeat᷑ in
pꝛopꝛia verboꝝ foꝛma. Et ita de ſimilib⸗
ſine numero.qm iſta eſt euidẽs ↄſequẽtia
nedũ in lumine fidei ſed in lumĩe naturali
apud philoſophos xpᷣs fuit verꝰ hõ. ergo
chꝛiſtus habuit neruos ⁊ venas. Pꝛopte⸗
rea ſine temeritate fidei vel diſcrimine fue

runt aliqũñ q̃ſtiões fidei ad pᷣospaganos

perchꝛiſtianos deducte.qꝛ videre poterãt

acuti phuloſophi.qͥd ex pᷣſuppoſita lege no
ſtra.licet ab eis non credita.conſequenter

eſſet dicendũ in bona ⁊ euidẽti conſeq̃ntia
Et hic eſt ſecundus gradus pꝛincipalis.
pꝛimis tribus ad vnum reductis.
Qumtusgradus
Rurſus in quinto gradu qͥ tertius ẽ mo
do dico reponũtur veritates ille qᷓ ex veri⸗
tatib q̃druplicis gradus añdicti.vel aliqͥ
bus eaꝝ deducũtur in conſequẽtia tãtum/

modo ꝓbabili vel topica. Vel dũ in ante/
cecdłæzte ponit᷑ ppoſitio qᷓ ad fidẽ eſt imperti

nẽs q;uis ſupponat᷑ eſſe vera. Dicit auteʒ
ariſto. Illud eſt ꝓbabile qd oĩbus ⁊ maxi⸗
me ſapiẽtib veꝝ apparet.nõ aũt illud qð
indoctis videt᷑ eſſe veꝝ dicit pba ile quia
ſtultoꝝ infmitus eſt numer?. (

tur q̃ nec in conſequẽtia euidẽti:nec in cõ⸗
ſequẽtia ꝓbabili.neq; cena.ſequit᷑ vłrepu
gnat. Poꝛro dũ ppoſitiõiba fidei apponit
aliqᷓ que nõ eſt de fide.tũc totuʒ qð eſt vna
copulatiua.non põt ſimpliciter dici de ſi⸗
de:qꝛ ſequit᷑ debilioꝛẽ partẽ.vt ſi in ea eſſʒ
vna ↄtingẽs.tota eſſet ↄtingẽs q;uis eẽnt
multe neceſſarie. Dicit᷑nihilominus talis

pꝛopoſitio ad cuius verificationẽreqritur

vna ꝓpoſitio non ꝑtinẽs ad fidẽ ꝙ ſapitfi
dẽ.ſi ſit vera.vel qð ſapit hereſim ſi ſit
ſa. ¶ Et ſic põt deſcribi ꝓpoſitio ſapiens
hereſim. O eſt ppoſitio excuius conceſſio

ne.coaſſumpto aliqᷓ quod nõ põt rationa /
biliter negari ſequit hereſis in fide vt ſi s

diceret ꝙ; btũs gregoꝛiꝰ non fuiſſet papa.

qꝛ ſuppoſito ꝙ nõ poſſint rationabilit ne
gari hiſtoꝛie dicẽtes ipᷣm fuiſſe rite eletũ 2

De neceſſitate ſalutis

tſingulas qᷓ concludũtur expᷣmiſſis veri/

aũt omnino impꝑtinẽs ad fidẽ.illa ſola dici

tum in papã.licet nõ ſint de fide.ſeqͥ

ſuſce
tur ic⸗
tholica ſi ſibi iungat᷑ aliqd imꝑtinẽs ad fi
dẽ.quin totũ hoc cõplexũ remaneat ad fi⸗
dẽ imꝑtinẽs.Exemplum vt iſta ppoſitio.
Biblia eſt falſa.eſt hereticalis.⁊ ſi adderet

ꝙ biblia quã hẽt iohãnes eſt falſa.nõ eſſet

hereticalis de ſe.licet dici poſſet ſaꝑe here

am niſicoꝛrectã. Poſtremo in caſibo hu
ius qͥnti gradus ⁊ ſexti ſequẽtis. Aerũ eſt
q;cauſe fidei referẽde ſunt ad papã vł ſacꝝ

ſumiſſpponedo g ohee⸗ haberet bibli

conciliũ.ſi ſuꝑ eas fieri debeat determma

tio vel articulus artãs oẽs. Secus i alijs
cauſis.q̃ tres pᷣmos gradus ⁊ quartũ reſpi

extus gradus

Semũ in ſexto gradu qͥ quartꝰẽ mõ di⸗

ciunt.niſi foꝛte ꝑ appellationem.

cto.collocant᷑ veritates ille q tantũmõ faci
unt ad nutriẽdã vel fouẽdã deuotiõis reli
gioſam pietatẽ.qᷓ ſi magis inducũtur ad in

ftãmandũ affectũ.q; ad inſtruendũ intelle
ciũ vbi pietas deuota magꝭ altici⸗ q; veri
ſi adeſſet al

tas certa.vbi h̊ vnuʒ repꝛoba

ſertõis temeritas pᷣuſq; elucidaret᷑ alio mõ
p eccleſiã vel rationẽ certã ipᷣa vᷣitas. Aut
ſi ſuꝑſtitionẽ.G ẽ religionẽ ſuꝑfluã.⁊ vanã
induceret. Vñ ſicut dicit ariſtote. Nihil re

fert quedã falſa. ꝓbabilioꝛa eẽ q buſdã verꝭ

Ita nihil refert.quedã falſa.pie credi:non
ꝙ ea ratiõeq̃ falſa ſunt.vel ſoſciunt᷑ eſſe fal
ſa credi pñt/ꝓcul h̊ a pietate fideliũ. Sed
cadit exiſtimatio.vel pia credulitas.nõ ſu

per veritate vel ſalſinaie Ctmmd ſup appa
rstia vel ꝓpbabilitate.Et h
culoſuz vel falſuz. qꝛ ↄſtat de apparẽtia ⁊ ꝓ
babilitate dũ falſitas vel vᷣitas ignota eſt.

Pꝛopterea ſapiẽtiſſime dixit hieronimus

de talib eligibiliꝰ eſt pie dubitare qᷓ; te
mere diffinire. Siẽ ſtat qdᷣlibet ↄtradicto

rioꝝ eſſe pbabile.⁊ vnũ ſtat cũ altero.non

in veritate ſʒ ĩ pꝛobabilitate. Sic diuerſis

reſpectibo.vtrũq; ↄtradictoꝛioꝝ credi põt

—

ꝑtinaci alienꝰ. ¶ Reſpicit aũt iſte gradus

cũ anenke ſ it animꝰ ab aſſertiõe

legẽdas ⁊ miracula ſctõꝝ vitas patꝝ.viſio

nes deuotaꝝ ꝑſonaꝝ recitatiões ⁊ opinio
nes ſacroꝝ doctoꝝ q̃ oĩa ſuſcipit eccla et le
gi ꝑmittit nõ ꝙ determiet talia de neceſſita
te ſalutꝭ eẽ credẽda ſʒ qꝛ ꝓficiũt ad cõmouẽ

dos affectus pios fideliũ.2 in edificationẽ

14

a hereſis.ꝙ tite electus in papã non
eſt necfuit papa. VUñ nõ eſt ꝓpoſitio ita ca

vtiq; nõ eſt peri

Que veritates ſunt credeẽde

ipoꝝ . dũ in talibus nibil decertitudine ſcei hierlm/fuit notũ eſt ꝑ experientiã. Hec ni
tur eſſe falſum.qᷓ;uis etiã neſciat᷑ illud certi hilominus ꝓut nobᷣ in ſcriptura ſacra tra⸗

tudinaliter eſſe verum quodtopoꝛtet. nec dunt᷑.tanq; appꝛobata ꝑ ecdeſiã / ſunt cer⸗
vttale credendũ pꝛoponit᷑ Ita ꝙ mag hic tafidetenẽda/qm̃ credulitas oĩm tradito⸗
attendit᷑ id qð pia recogitatiõe fien potuit mũ in ſacra ſcptura innitit huic pᷣncipio ſo;⸗
q; illud qð factũ eſt. Et hoc apud oꝛatoꝛes li credito ⁊ naturaliter ineuideti.qꝙ tota ſa
creberrimũ reꝑit᷑qͥ exalioꝝ pſonis dicunt crg ſcptura a deo reuelata eſt Remanet eui
ea nõ q ꝑſone dixerũt.ſed qͥ dicere potueft dẽs totũ ſub haccredulitatis ratõe. Cn
ſicut in legẽda btẽ Agnetis ⁊ beati Seba conſe equẽter inferri poſſet ꝙ tot ſunt arti⸗
ſtiani/⁊ſimilium continetur. (lli fidei. qt ſunt veritates ↄtẽte in ſcptura

Wonnäist Ii e üſaa. niſi foꝛte fiat reſtrictioꝛ acceptio.anti
Begquütur glie PꝛO Qloꝝ fidei piilis tmmo vitatibo orinet
poſitiones coꝛollarie que particulanꝰ ma, in ſymbolo aploꝝ ꝗᷓ ſqʒ de directo. imme⸗
lam elucidan. üAligte reſpiciüt myſteriũ gloſe trinitas 2 in

õ carnatiõis bñdicte.qᷓ;uis eadẽ ſit vtrobiq;ʒ W
4 2I U coꝛol lariunz generalis.ratio credẽdi.ſcʒ diuinꝗ reuclg⸗
Falſum blaſphemũ ⁊ hereticũ eſt aſſere tio.In tantũ.ꝙ ſub hacratione nò minns
re ꝙ ſenſus lralis ſacre ſcripture ſit aliquã aliecredẽde ſint firmiter h̊ eſt abſq; foꝛmi
do falſus.patet ex dictis.in pꝛimo gradu/ꝛ dine de oppoſito/ ꝓpoſinõcs ↄtingẽtes de
qm̃ ſᷣm auguſtiuũ.ſolũmodo põt ex ſenſu futuro qᷓ; ꝓpoſitiões neceſſarie. Sicutap
lrali ſacre ſcripture:efficax argumentuʒ ſu pgret de iſta.reſurrectio moꝛtuoꝛum erit.
mi. Non aũt eſſet efficac argumentũ ſi ſen Poſſent ↄſequẽter inferri plurima.qua
ſus lr̃alis nedũ in dubiũ.ſed in falſum ver lis ſit vel nõ ſit antoꝛitas ↄdẽdi articulos
teret᷑. Atuero ꝓpter concoꝛdantiã aliquoꝝ ficgcei.⁊ ſi poſſit fieri nouus articulꝰ. Sipᷣ/⸗
ſi videant᷑aliter dixiſſe.dicimus.ꝙ alið eſt terea poſſit fieri ꝓpoſitio heretica de nõ he·
litera.aliud eſt ſenſus Falis/Ael ꝙ de ſen retica. Sideniq; poſſit eſſe aliqs neſcien
ſu lfrali ſcripture ſacre impꝛopꝛijſſime locu terhereticus.et ita de plurimis que bꝛeui⸗
Aun Keniſaſue-alis vere: ievt tltas iubet omittere. — e
ctus ille quẽ ſpũſſanctus pꝛicipaliter intẽ⸗ orpzſ p, II 3H18
debat:et qui ex cixrcũſtaptijs lr̃e ſcriptureſa C etcin ollarin
cre trahi põt ⁊ debʒ. ſicut expoſitoꝛes ſacrii· (Falſum blaſphemũ ⁊ hereticũ eſt aſſere
fecerũt atq; docuerũt. Alioqᷣn periret om / reqꝙ pcepta decalogi nõ ſint de fide etiã p⸗

nis ſoliditas Nobatõis a ſcriptura ſacra ſi

cut arguit Auguſtinus:ad hieronimum.?
haber diſtin.ix. Si in aliq̃ ſenſu ſuo lr̃ali
eſſet falſa /qꝛ ꝑſpicuũ eſt ꝙ falſum nihil p⸗
bat.:et reſpõdens poterit ſemperdicere ad
antecedẽs ſumptũ.de ſenſu lr̃ali ſcripture

pꝛie dicta q;uis reputari debeãt euidẽtia ĩ
lumie naturali.patet ex declaratõe pᷣmiſſo
rũ. VUñ Math. v. Qui igit᷑ ſoluerit vnuz
de mandatis iſtis minimis. ⁊ docueritſic
hoĩes.minimꝰ vocabit᷑ ĩ regso celoꝛũ.Et
accipit᷑ty minimꝰ negatiue.i.nullꝰ.⁊ ita ſe

ꝙ ſenſus lr̃alis bñ eſt falſus/ ita nihil pꝛo paratꝰ a regno celoꝝ:quod eſt eccleſiaꝛ be
bat.qꝛ regula nõ tradit᷑ ab aduerſarijs quã reticus iudicãdus ſi ſe nolit coꝛrigere.

Qnartu coꝛollariũ

do eſt falſus et quando veruis.

B Ecud U C. 2ollarin Falſum blaſphemũ ⁊ hereticũ eſt aſſere⸗ ⸗
( Falſum blaſphemũ et hereticũ eſt aſſe⸗ reꝓaſſertões oppoſite pᷣcepi decalogi nö dhi
rere. ꝙ de notis ꝑ experientiã vel de euidẽ ſpectẽt ad fidẽ tanq; repugnãtes fidei Aut ſen
tibus ꝑ rationẽ naturalẽ nõ ſit fides ettiim ꝙ nõ ſint iudicio fidei repꝛobãde.Et q iu ud
pꝛopꝛie dicta.Licet nõ ſic ſub ratiõe exrpe- dices oꝛdiarij.nõ habeãt ſuꝑ his repꝛoba on
riẽtie.vel euidẽtie ratiõis naturalis fides di⁊ ↄdẽnãdi facultatẽ.vbi notoꝛie ſcãdali ec
habeat᷑.ſed alio reſpectu.innitẽdo ſcʒ diui ſant. Patet expᷣmiſſis. Addito ꝙ aſſertio n
ne reuelatiõi ꝓut fides eſt ex auditu fide“ ppoſitiõis ad vnã ptẽ notat fixã adheſiõe,ʒ Ne
verbũxpᷣiad Ro. ix. Patet qm̃ pᷣcepta de/ cũ remotiõe pbabilitatꝭ alteriꝰ ꝑtis. Et hĩ gu
calogi.euidẽtia ſunt in lumine naturali. et falſis ꝓpoſitioiboſine manifeſta temeritate pu
iſta⸗ Deus eſt. Similiter ꝙ roma fuerit ccꝑtinacia neqᷓq;ᷓ fieni põt. ¶¶Pꝛimum co . nu

Nion
Ninet
Cwwe

iagin

mobis
rd
minps
fumi.

tes de

e
ita
memaegr
nawols
denie
scin
Obebrrns

ecäd
micerni
Keßmia
nenn mn
ccloil
uu
cccrth
ner.

i

tule
nogino
gel At
regncf
jeſcitl
paſen
cheiß⸗
16
0,

Inl

ſtaſſere

Dee neceſſitate ſalutis

rollarium ſequeus ex quarto gradu qui ſe
cundus eſt ſitres pꝛimi reducunt᷑ ad vnũ.

Pꝛimũ coꝛollariũ.

¶ Obligat᷑ aliquis.certa ⁊ explicita fide.

tenere / nullaten? dubitare ⁊ ſub pena here

ſis. ꝙ aliqᷓ ꝓpoſitio vera eſt deq̃ alius põt

ad tẽpus ſine culpa dubitare. Et hoc ſpe⸗
cialiter in ecẽplo triplici põt oñdi.ſicut in
triplici ꝓpoſitione coꝛollaria ſubſequitur.

Becundũ coꝛolla.

¶Obligat᷑ aliqͥs vtputa theologus exerci

tatus in ſcripturis ſacris legẽdo ⁊ ↄſiderã
do eas.certa ⁊ explicita fide tenere ⁊ nulla

tenus dubitare multa de quib ſimplex et

idiota requiſitus rationabiliter.ſi nõ ꝑti⸗

naciter / dubitaret vt ꝙ thobias habuerit
canẽ. Vel aaron barbã.vel archa teſtamẽ

ti de pilis capꝛaꝝ coopturã. Dakenim

circa hec regula ꝙ; dubius in fide infidelis

eſt.quod intelligit᷑ vbi dubitat aliqͥs illa qᷓ

tenet explicita fide credere.ſicut opoꝛtet in
multis pᷣſertim in doctoꝛibus et pꝛelatis.

Obligat᷑ aliquis.vtputa canoniſta exer
citatus in determinatiõibo ſctẽ ecclie legen
do et ↄſiderando eas.certa ⁊ explicita fide
tenere.et nullatenus dubitare multa de qͥ/
bus ſimplex ⁊ idiota.ĩmo ⁊ theologus ali⸗

qͥs in caſu reqͥ ſiꝰ rationabiliter ſi nõ ꝑtina
citer dubitaret. Patet vt pᷣcedẽs.Et ſic di⸗
ceret᷑de exercitatis in pᷣdicatiõib et narra⸗
tionibe publicis nr̃e fidei.q;uis etiã eſſent
laici. qm̃ erm explicite credẽda tenent᷑

ceten paribee talit᷑ vel aliternõ inſtructi.

Duartũu coꝛollariũ

s9 ĩ logicaliba moꝛalibo⁊ pꝛudetialibo ſciẽ
tijs certa ⁊ explicita fide tenere ⁊ nullatenꝰ
dubitare multa de b ſimplex ⁊ idiota.vł
ſic nõ exercitat.rationabilit᷑ dũ tñ ſine ꝑti⸗
nacia/dubitaret. ¶ Ratio aũt pᷣcedẽtium
oĩm vna ẽ̃.qꝛ cui plꝰ cõmittit᷑ ab eodẽ plus

exigit᷑. Añ reputari debet vna ↄſeq̃ntia de

ducta exſcriptun ſacris vni magno logico
vel pho.vel theologo euidẽs vel certa eſſe
quã aliꝰ idiota vel inerercitatꝰpoterit ad tẽ

utare. Deniq; ſequit᷑ er bis oiĩba ꝙ iu⸗
diciũ ⁊29

uſiões fidei.licʒ autoꝛitatiue ſpe

pus vel vel ſolũ pbabilẽ ⁊ incertã re⸗

rtiũ coꝛollarium

¶¶ Obligat᷑aliqͥs vtputa doctus ⁊ exercita

ctẽt ad pᷣlatos ⁊ doctoꝛes.ſpectare tñ pᷣt ad
alios qᷓ; theologos delibatio.ſic ⁊ cognitõ
ſuꝑ his q̃ fidẽ reſpiciũt. Ita etiã vt ad lai⸗
cos hoc poſſet extendi et plus aliquando
q; ad multos dericoꝛum.

Pꝛumũ coꝛollariũ
¶ Rurſus coꝛollariũ vnũ ex pᷣcedentibus
Exofficio dignitat epᷣal.tenet᷑ pᷣlatꝰↄgno
ſcere.tenoꝛẽ pᷣceptoꝝ decalogi.nedũ impli
cite ſʒ explicite.pᷣſertim cũ in cõſecratõe ſua
ꝓfiteat᷑ vtrũq; teſtamẽtũ ſe ſcire.vetꝰ et no
uũ.QOõ ſi neſciat vel dubitat vbi nõ eſt du
bitãdũ. ꝓinde reddit᷑ inexcuſabił.attẽto ꝙ;
de talib pnceps aploꝝ dixit; parati dare
ſatiſfactionẽ.oĩ poſcẽti ratiõeʒ de ea q ĩ no

bis ẽ fide ⁊ ſpe. Vñ etiã ſᷣm iura hũana.nõ

admittitaliqs allegãs ignoꝛaãtia ĩ illis q ex

officio ſuo.ſtatu vel gradu ſcire debet.

¶Exoffico doctoꝛalis autoꝛitatis ĩ theo⸗

logia.tenet᷑ doctoꝛ cognoſcere.tenoꝛẽ pᷣce⸗

ptoꝛũ decalogi.nedũ implicite.ſed explici
te/ et paratus eſſe debet reddere ſaltẽ doctri
naliter rationẽ.iuxta intellecũ cõmunem
doctoꝝHec in contrariuʒ excuſatio igno

rantie.pꝛoficere tali debet.

ℛRr

Vertiũ coꝛollariũ

Stat aliquẽ poſſe reputari vehemẽter

et rationabiliter ſuſpectũ dẽ hereſi. dũ do⸗
gmatiʒat doctrinã aliquã vel de ipᷣa dubi⸗

tat.vbi vel qñ aliꝰſimilia facies vłdogma

tizans vel dubitãs ſuſpectꝰ in fide nequaq;

hri deberet. Patet in eruditꝭ ꝓfeſſoꝛibo ſa/⸗
cre ſcbture ⁊ ſacroꝝ canonũ.⁊ in habẽtib⸗
reuelationẽ ſpecialẽ.reſpectu nõ eruditoꝝ
rudiũ.atq; ſimpliciũ ⁊ in pᷣlatis qb ãnexa

eſt obligatio iſta ſciẽdi. neduʒ implicite ſz

icte
Gnartu coꝛollariũ

Stat in hoc ſacro Cõcilio conſtañ.re⸗
peri quoſdã.qͥ circa dilatiõeʒ repꝛobatõis
nouẽ aſſertionũ denũciataꝝ.ĩ matenia ho⸗
micidij.piurij ⁊ inſidiarũ moꝛtaliũ.neq̃qᷓ;

culpãdi ſũt. qm̃ alioꝝ erxpectabãt iudiciũ.

vbi tñ nõ pñt alij de fautoꝛia ⁊ ſuſpitõe pꝛa
uitatis heretice vehemẽti.vllatenus excu⸗
ſari quoniam ad eos ſpectabat pꝛouiſiõis
modus et pondus huius negocij. 4 .
*

4

—
*.
.
. 57

dere.

De pꝛoteſtattone

iwo grauuggs.
7)Aagaſtinge ad bieronimum epiſtola.
viij.diſtin.ix. decreti. Egso ſolis illis libꝛis

ſcriptoꝝ.i.ſcriptoꝛibus qui iã canonici ap

pellant᷑/ didici hũc timoꝛcẽ.honoꝛẽq; refer⸗
re.vt nullũ eoꝝ ſeribẽdo erraſſe audeã cre⸗
dẽ ĩ epła ad hieronimũ.Si ad ſa

cas ſcripturas vl cauſas:admiſſa fuerint
vel officioſa mẽdacia.qͥd in eis remanebit
autoꝛitatis: Que tandẽ de ſcripturis illis.
ſentẽtia pꝛoferet᷑.cuius põdere.i.ſcripture
autoꝛitate cõtentioſe falſitatis cõteret᷑ im/

pꝛobitas:

baptiſ.libꝛo.ij.(¶ Quis neſciat ſanctã ſceri

pturã canonicaʒ tam veteris q; noni teſta⸗

mẽti certis terminis ſuis cõtineri:eãq; po
ſterioꝛibo oĩbus epoꝝ lris ita pᷣponi.vt de.

illa omnino dubitari ⁊ diſceptari nõ poſſit

vtrũ verũ.vel vtrũ rectũ ſit quicqͥd ĩ ea ſcri

ptũ ↄſtiterit eſſe.Epᷣoꝝ aũt lr̃as q̃ poſt cõ⸗

firmatũ canonẽ.vel ſcripte ſunt vel ſcribũ⸗

tur ⁊ ꝑ ſermonẽ foꝛte ſapiẽtioꝛẽ cuiuſlibet
in ea re peritioꝛis ⁊ ꝑ alioꝝ epoꝝ grauioꝛẽ
gutoꝛitatẽ.doctioꝛẽq; pꝛudentiã ⁊ ꝑ conci

credendũ catholicis veritatibus ¶ Fides
pꝛo actu deſcribit᷑. ꝙ eſt aſſenſus verus et
certus catholice veritatis ex infuſa fidep⸗/
nenieg ( Figen pꝓ habitu acquiſito ſicde
ſcribit᷑ cõfoꝛmiter ad deſcriptiones qᷓs dat
phÿ;ůs de ſcia.arte et ſapiẽtia. O eſt habitus
verus ⁊ certꝰ ꝑ auditũ verbi xpᷣi acqͥſitus ſi
cut dicit aplłs ꝙ fides eſt ex auditu.⁊ audi⸗

lia licere repᷣhẽdi ſi quid in eis foꝛtea veri⸗
tate deuiatum eſt· “

Hota deſcxriptiões

QUÜ’ieritas

aliquas q̃ ſequunt᷑ exr pᷣmiſſis.

catholica põt deſcribi.ꝙ eſt veritas babi⸗
ta ꝑ diuinã reudationẽ ĩmediate vłmedia
te.explicite in pꝛopꝛia foꝛma verboꝛũ.vel
implicite in bona et certa conſequentia.
Fice⸗ pꝓ habitu infuſo deſcribit. ẽha

bitus ſuꝑpnaturaliter infuſus indinãs ad

—

tus ꝑ verbũ x

pturã ſacrã fides ſaluberrima gignit᷑. Dici

ur verus. ad differẽtiã erroꝝ. Certꝰ ad di

ferẽtiã opinionũ.Adquiſitus ꝑ auditũ ver

bi xpᷣi.ad differetiam ſciẽtie.artis.ſapiẽtie
ides ꝓ obiecto:qnq; di/
cit᷑ ißa ꝓpoſitio cłedita.vel aggregatio mul
toꝛum credibiliũ ſeu veritatũ catholicaruʒ

et intellectus·

utoꝛitates pꝛo

repugnat ad catholicas veritates.

dẽ eadẽ diſtinctõe de vnico

bus dictata. concluſaq; ſunt. l

diuerſas.

pi. Et auguſti.dicit ꝙ ꝑ ſcri⸗

vt hic. Hec eſt fides catholica ⁊c̃. Oñq; di

citur ipᷣa res ſignificata ꝑ pꝛopoſitionẽ cre

ditã ſen catholicam. Et ua nulla res eſt qͥn
poſſit cadere ſub fide.Qñq; dicit᷑ ipa ratio
credẽedi.et hec vna eſt oĩm credibiliũ.ſcʒ au

toꝛitas pꝛime veritatis reuelãtis q̃ nũc vi⸗
getur in enigmate.Et ſub hac ratiõe dicit̃

fides argumentũ nõ apparentiũ. Secus
erit dũ videbimus facie ad faciẽ. ¶ Aeri
tas imꝑtinẽs ad fidẽ eſt que necſequit᷑ nec
ep Vie⸗
ritas ſapiẽs fidẽ eſt veritas ↄtinens aliq ð

vel aliqᷓ que ſunt ꝓpꝛie de fide.cũ aliquo vł
aliquibo adiunctis que non ꝑrinẽt ad fideʒ
ſeu catholicã veritatẽ. Et oppoſita falſitas
dicit᷑ ſapiẽs hereſim.ſi id quod aduinctuzʒ

eſt ſit tale quod nõ poſſit vel debeat ratio⸗

nabiliter negari q;uis nõ ſit de ſfile.

ncilio conſtantienſi.

2 Eccleſia vel generale Conciliũ dumdi

ctat aliqua regitiua.eccleſiã concernentia.
Papa no el ic ſupꝛa lura poſitlna æ poſ
ſit ſic pꝛo libito diſponere diſſoluere:talia
dictata ꝑ eccleſiã.eo modo et intentioe.qͥ
Kacli
vel generale ↄciliuʒ qᷓ;uis nõ poſſit tollere
plenitudiĩeʒ ptãt papała xpᷣo ſuꝑnaturali
ter miſericoꝛditer collate.põt tũ vſum eiꝰ

limitare ſub cert regulis ac legibus in edi
ficationẽ eccleſie. Et in hoc eſt totiꝰ eccle⸗
ſiaſtice refoꝛmatiõis ſtabile fundamentũ.

Incipit tractatus

magiſtri Johãnis de Gerſon. de pꝛoteſta
tione circa materiam fidei contra hereſes

Pꝛologus
NRoteſtatio/ſeu reuocatio ge⸗
neralis/aut cõditionalis/qꝛ
querit᷑ nõnunq; aſſumi tãq;
velamẽ iniquitatis/⁊ ad excu
ſandas excuſatiões in pctis⸗

Ppſe ertim ab hereticis. ꝓpoſuimus declarare

ſub aliqͥbo ↄſideratiõibo.qͥd pteſtatio gene

ralis.qͥd ↄditionalis reuocatio iuuãt veli
poꝛtãt.maxime dũ in h̊ ſacro Cõſtañ.coci

lio / ſentim?ꝰ ꝙ hereſes vt cãcer ſerpũt.⁊ ſub
hmnõi pteſtatiõib deliteſcere qrũt/iũctis p

= ——

De termmatio in

*

Circa materiam fidei

ennn

1g

r.in
nirq

ogen
/4
nic

ihen
ch
log
nn,
ic

telatiõby qᷓ ſub terminis iur poſitini velut

in cauſis ꝓphanis ſedulo ꝓcurant᷑.vt nõ ꝓ

tinus in lucem pꝛodeat veritatis catholice
ſpecies atq; decus. Finit pꝛoemium.

AIncipit tractatus

Pꝛima conſideratio.
Roreſtatio circa materiaʒfidei/de
Haqua ſola nũc intẽdimus/eſt qdam
pꝛofeſſio ſeu confeſſio facta exteriꝰ/ad oſtẽ
dendũ qͥd de fide pteſtãs ſentiat interiꝰ.iu

xta illud apłi ad Roma.c. Coꝛde credit᷑ad

iuſticiã. oꝛe aũt cõfeſſio fit ad ſalutẽ. Et ſic
ad ſalutẽ vt dixerit xpus Luce.ix.Qui me

erubuerit ⁊ ſermones meos.⁊ filius homi
nis bhũcærubeſcet coꝛam angelis dei Quo

contra Matheo teſte dicebat Mathei. x.
OQni me cõfeſſus fuerit coꝛã homib/oↄfite⸗
boꝛ ⁊ ego eũ coꝛã pr̃e meo.Ex quib elicit

œ ſicut credere cadit ſub pᷣcepto.ſic cadit fi

dẽ exteriꝰ ꝓfiteri ſemꝑ quidẽ.ſʒ nõ ad ſem⸗
per.cũ ſit affirmatiuũ pᷣceptũ.Obligat aũt
ſemp ⁊ ad ſemꝑ/dũ er omiſſiõe ↄfeſſiõis li
bera / diſpẽdiũ fidei/vel ſalutꝭ detrimẽtũ ꝓ
babiliter imineret.vt coꝛã tyrãnis.coꝛã he

reticis. coꝛã iudicibo.coꝛã pplis. fides ẽ di
uerſimode palã ↄfitẽda.defendẽda.teſtifi
cãda.⁊ ex off cio pᷣdicãda. Notet᷑ Auguſti.

ſuꝑ illud apłi.opoꝛtet hereſes eſſe. me ad
ECoꝛin.ij. Et recitat᷑ xxiiij.q.vlti.ca.finali

Faciũt p hoc dicta ſepture Johis.x.ſcdᷣa

Petri.iij · Walach.ij. Eʒechie.iij.et · xxxiij

et alibi ſine numero.

. 1

Becunga conſide.

Roteſtatio generalis vel ſpecialis
e ipafide.nõ infert q; pteſtans er
rauerit/ſimiliter nec reuocatio v-di
tionalis. Hoc eſt itaq; pſpicuũ.qm̃ hõ qn
tũcunq; fidelis.dicere põt.ꝓteſtoꝛ ꝙ nihil
intẽdo dicere necputo dixiſſeↄtra fidẽ. et
ſi oppoſitũ ↄtingeret vel ↄtigiſſet.illud ex
nũcreuoco/vel retracto. Sic inueniuntur
doctoꝛes catholici qũq; dixiſſe.imo ⁊ quot

tidianꝰ mos apud exercitãtes ſe in actibuſ

theologie ſcolaſticis ſic ſe hẽt/in q b freq̃n
ternullꝰẽ aut fuit de erroꝛe notatꝰ qͥ ſic ꝓte
ſtataut reuocat. Nihilominꝰ aduertẽdũ ẽ
qꝙ refert pteſtari vel cõditionaliter reuoca⸗
re/circa ea q cariſſime ⁊ explicite ſunt de fi

de.ſicut ꝙ deeſt oĩpotẽs.q; pximꝰ ẽ diligẽ
dus. Aliter vo circa ea ꝗᷓ diſputabilitatẽ vl

difficultatẽ bñt aliquã. In pꝛimo ſiquideʒ ·.

quis vobis aliud euãgeliʒauerit etiã ange

lus de celo anathema ſit. Quo circa veni⸗

unt irridẽdi qñq;/imo ⁊ coꝛripiẽdi nõnul⸗
li qͥ ↄcluſiones theologicas poſituri/dicũt
Pꝛoteſtoꝛ ꝙ nihil volo vel intẽdo aſſerere
ſed tm̃ diſputatiue loqui. Deinde ponunt

talẽ aliquã concluſionẽ. Deus eſt oipotẽs

deus eſt trinꝰ⁊ vnus.quaſi videlicet cõclu
ſiones tales nõ in certiſſima credulitate.ſʒ
ſub pꝛobabilitate tradi poſſint Deniq; ſic
eſt iudicandũ de oĩboad q;̃ pꝛofitẽs fidẽ ſu
am / obligat᷑ explicite crederevel ex officio
vel ex eruditiõe/vel ex diuina reuelatione.

yel ex aliq̊ tali mõ Alioqͥn ſic dubiꝰ in fide
infidelis eſt.ſic⁊ dubie pꝛofitẽs certã fidẽ.

Heq; tñ negãdũ eſt qͥn pꝛoteſtatio ſeu ſub

miſſio reuerẽtialis/ fieri poſſit.ſic egit apo

ſtolꝰ cõferẽdo euãgeliũ ſuũ.de qͥ ꝑ reuelati
onẽ certꝰ erat cũ peiro ⁊ alijs aplis.qbota
men oppoſituʒ ſi fieri potuiſſet /dicẽtibus
nequaq; credidiſſet.

Conſideratio. III.
NPoteſtatio generalis ð fide ſtat cũ

OH oꝛe ꝑticulari circa eã.⁊ ſimiliter

NRcoditionalis reuocatio Cidimus
hoc ⁊ videmus in ipᷣis hereticis.q errãt vi

„

gelicet pertinaciter contra fidẽ circa ea q te

nent᷑ explicita fide tenere/exteriꝰpꝛofiteri.

p eſſe volo bonꝰ catholicus ·et ſi ſcirem ali
quid eſſe ↄtra fidẽ.illud ſtatem vellẽ reuo⸗
care.ſic Arrius.ſic Sabellius.ſic heretici
nr᷑̃i tꝑis pleꝝ q; dixerũt.qͥs tñ dãnatio iudi
cialis interemit/vel ꝑdidit. Dat᷑ ad cõſide

qno nihilominus vox iſta eſt/ pꝛoteſtoꝛ
ꝙ eſſe

rfagatio nẽ hãc ratio talis.qꝛ ſtat ꝙ aliqͥs cre⸗

dat aliqͥd in generali.vt ꝙ fides catholica
vera eſt/⁊ ꝓ hac moꝛi vellet.qͥ nihilominꝰ
in ſpeciali credit de aliq̃ vitate catholica q
nõ ſit de fide/errãs ptinaciter circa illã Si
mile dicit Ariſtoteles ↄtingit aliqͥd ſcire
inigen erali/⁊ illud vel neſcire.vl de illo du
bitarein ꝑticulari.Exeplũ eſt de iſta.Oĩs
mula eſt ſterilis.̊ aial nõ eſt ſterile demõ⸗
ſtrata mula quã aliqͥs putat eſſe pꝛegnan⸗
tẽ ob turgidũ vẽtrẽ.⁊ neſcit vel nõ aduertit
hã eſſe mulã.⁊ ita ſicut in h̊ caſu iſte neſciẽ
ter errat.ſio⁊ alij de quibo loquimurdicun

tur neſcienter heretici pꝛout infra docebi⸗

Conſideratio. iII.

5
.

ccaſu fas eſt dicere cũ apło ad Balla.ij. Si

De pꝛoteſtatione

Aufficu ad purgationẽ errãtis per⸗
tinaciter.ſic nec conditionalis pꝛo
teſtatio. Sequit᷑ hoc ex pᷣcedẽti.Cuiꝰ etiã
ratio talis eſt.qꝛ debet errãs particulariter
et explicite circa ea q̃ ſunt fidei/q̃rere cauta
ſolicitudine veritatẽ fidei.et obedire que⸗
ſite/ac ſufficiẽter edocte.tam credẽdo inte⸗

rius/qᷓ; exteriꝰ pꝛofitẽdo. Alioqͥn oſtendit

ſe nõ paratũ coꝛrigi.Oſtẽdit quoq; ſe non
credere ſacre ſcripture catholice/du nõ cre⸗
dit eis qᷓ ſufficiẽter cõtineri mõſtrant᷑ in ea
dem ſcriptura/foꝛmaliter /vel in cõſequen
tia euideti ſeu certa.qm̃ ſi non coꝛrigit᷑per
hanc regulã ſcripture/ nihil reliquũ eſt per
quod ad viã veritatis reducat᷑ſecluſo mira
culo.Deniq; talis ꝓteſtans ſeu cõditiona
literreuocãs/dum facit vel dicit oppoſituʒ
ſue pꝛoteſtatiõis ac reuocatiõis.patet ipᷣm
non inde iuſtificari.ſed magis infici:cũ ſit
ipᷣe ſibimet cõtrarius. Rurſus talis alios
per huiuſmodi pteſtationes etreuocatões
ab erroꝛe non reuocat.neq; ſcandalũ datũ
tollit.neq; captiuat intellectũ ſub deo ĩ ob
æquiũ fidei.Stat enĩ talis pteſtatio cũ in
ſridelitate.cum ſcãdalo.cum tumoꝛe etar⸗
rogantia.Pꝛopterea ſtatutũ inuenit᷑ in ſa
cris canonibo.ꝙ errãtes dũ coꝛrecti recipie
bant᷑/dabãt libellũ ſue cõfeſſiõis abſolute

de fide et abiuratiõis de enoꝛe. Recte qu-
dẽ.ſicut ⁊ in foꝛo penitẽtiali nõ ſufficit ſub

conditiõe facta confeſſio.dũ aliqͥs ſcit vel
ſcire debet abſdlute ꝙ peccauit.ſecꝰ vbi nõ
habetur certitudo.ſed ſcrupulus aliqͥs ti:
midus/et vacillãs/neſciens ſi hoc fecit.vel
malo modo fecit:quẽadmodũ circa cogita
tiones carnis.quas incontinẽs ſenſit.tre⸗
pidat/vel ignoꝛat ſi conſenſit.quo caſu ſuf
ficit cõditionalis confeſſio et ſalua venita⸗
tedoctrina Gꝛego. Gonarum mentiuʒ eſt
inquit agnoſcere culpam vbiculpa nõ eſt.
Hoc eſt penitentiã quaſi pꝛo culpa recipe
requaſi reus eſſet. Sed opponitur contra
conſiderationẽ de neſciẽter heretico.qͥ mẽ⸗
tiretur cõtra conſcientiã/ſi reuocaret. Re⸗
ſponſio plana eſt.quia tenet̃conſcientiam
depon ere.ex quo ſupponiiur ꝙ ptinarx eſt
ſecus vbi quis errat non imputabuiter.qꝛ
pꝛo tunc non tenet᷑conſcientiam dimittere
ſed bene poſtmodũ dum mouet᷑legittime.
Facit pꝛo conſideratiõe.Calixtus ſicut ha

.

bet᷑ extra de pe.etre.ca.i. Manikfeſta pecca

7

ta non ſunt occulta coꝛrectione purganda

Roteſtatio generalis de fide. non

nec ſu beonditione.

RNoteſtatio generalis ⁊ cõditiona⸗
lis reuocatio/veraciter facte /ſuffi⸗
ciunt ad excuſationẽ aut purgatio

nẽ / duz pteſtans cõditionaliter reuocãs
errat circa ea que nõ tenent᷑ explicite cede

re/vel abſolute confiteri.Declarat᷑ ̊ in ił⸗
lis/qͥ pꝛomptũ hñt animũ/ſtatim obedien
di veritati cognite.vt ſi theologus aliquis
vel nõ theologus emaret circa vnã pꝛopo⸗
ſitionẽ in biblia poſitã Exẽpli gr̃a ꝙ ſamu

el vnxit in regeʒ ipᷣm ſaul /vel qꝙ; dauid fuit

paſtoꝛ ouiũ.nõ ideo diceret᷑ ſtatim bereti⸗
cus.qꝛ foꝛte nunq;ᷓ vidit vel audiuit textuʒ
ilius ſcripture.ſed poſtq; oſtẽdit᷑ in tertu
ſic haberi.cõtinuo credit ⁊ aſſentit/⁊ ita p⸗
teſtatio et conditionalis reuocatio ſaluant
eũ / ne ptinax eſſe vel fuiſſe condẽnet᷑ pᷣſer⸗/
tim dũ de ignoꝛãtia ſua põt afferre ſuffici⸗
ens documentũ/ alioquin foꝛte iudicaret

apud hoiĩes ꝑtinax fuiſſe. apud deum vero

conſideratiõe hoc aduerbiũ.veraciter.per

quod excludunt᷑.qui non exanimo /ſed fi⸗
cte et inaniter pꝛoteſtantur diſſidentes in

N¶NQAonſideratio ſerar.
Raoteſtatio gen eralis de fide / q̃ dicũt
gliq ſufficit mihi fides ecclie / ſufficit
ꝙ ſalueri fide parentũ /ſufficit mihi dicere
credo ĩdeũ/nõ ſaluat ſy hmõi ꝓteſtãtes eti
am ſi nõ errãt.Deducit᷑h.qꝛ nõ ſufficit ſo⸗
la fides general ⁊ iplicita ſʒ explicita reqͥrit
ud iſtos q dẽ minꝰ/apud alios amplius
Vnñ ſymbolũ generale apð oẽs capaceſ
ratiõis ẽ ill/qð poſuit apłs ad Hebꝛe.xi.
Credere enĩ opoꝛtet accedẽtẽ ad deũ.qꝛ ẽ ⁊
inqͥrẽtibo ſe remũeratoꝛ ſit. (¶ Poꝛro apð
xpᷣianos q bo ſc ẽ aꝑtioꝛ reuelatio ð credẽ
dis/nõ ſuffic h̊ ſymbolũ/ſqO»init explicite cre
dere ſymbolũ aploꝝ/x illð addiſcere ptinꝰ
vt veniũt ad ãnos diſcretiõis.ſicẽ ab initio

igAoniannte opere.

dũ baptiʒabãt᷑ adulti fiebãt pꝛiꝰcathecumi
pfitetes explicite fidẽ ſuã quẽadmoduʒ p
puulis patni nũcrũdẽt. Deinde ſũt multa

de fide ꝑ vniuerſos penexpᷣianos pmulga
ta in pᷣdicatiõib/iĩ picturꝭ/i mutuis relatio
nibo ſeu collationib/in obſ̃uatiõibo auten
tẽcis celebꝛitatum ſanctoꝛum.et ita de reli
quis.Hec autem talia que publice fiũſtnõ
eſt licitũ ſicut dicit canõ ignoꝛare. Nõ eni

gen
gno⸗/
lo/p

.

na⸗
ſack⸗
o⸗
kuocis
eacde
Hinit
bechen
liquis
Nopo⸗
Olann
nid fui
bean
ttang
te
titap⸗
uvant
.iſen
Kſuſfa⸗
dn
Num
ſince
Winge
noſeß
mi

excuſarent᷑ laici/ſi nõ qederẽt infernũ eſſe.
ſinõ bonoſ angelos.ſi nõ malos:ſi nõ ſan

ctos et ſanctas/ Si nõ pᷣterea decez pcepta

legis / iuxta planũ ⁊ textualẽ eoꝝ intellectũ
vt ꝙ nõ eſt idolatrandũ.ꝙ nõ ꝑiurandum
ꝙ nõ occidendũ.ꝙ nõ furandũ.ꝙ non me

chandũ.et ita dereliqs pꝛimis impᷣſſioni⸗

bus.legib.ac inſcriptiõibo nature/q̃̊s ne⸗

mo capaxratiõis maxime poſtq; ſibi gadi

teſſunt ꝑ doctrinã/ꝑmittit᷑ignoꝛe. ¶ Am
plius vero ſunt alij quos vltra ſimplices ?
cõmune vulgus hoĩm / neceſſe eſt hr̃e fidẽ
explicitã de plurimis/multiplici et ſpecia⸗
liter quadruplici ratiõe. Pꝛimo ꝓpter offi
ciũ paſtoꝛale ſuꝑ alios/vt paſcãt eos in fi⸗
de et dactrina/⁊ ab hereticoꝝ argutijs ſapi
enter defendãt. Cõſtat enĩ ꝙ aliqͥ ſunt ĩ ec⸗
cleſia ad hoc obligati ex officio.alioqͥn nõ
eſſet ſufficiẽter inſtituta.· Iſti aüt ſunt pᷣla
ti/iuxta qð ꝓfitent᷑ vtrũq; ſe teſtamentũ ſci
re/quod ⁊ apłls ſepius explicuit/dum timo
theũ et titũ cariſſimos diſcipulos inſtrue⸗-
ret ⁊ alios.Actuũ.xx.dicẽs. Attẽdite vob
et vniuerſo gregi/in q̊ poſuit nos ſpũſſan;
ctus epᷣos regere eccleſiã dei ⁊c̃. ¶ Deinde

ſecũdo ſunt doctoꝛes/in ſacris lr̃i

ſtatu etiã laicali /quos opoꝛtet multa ſcire

de legib diuinis pceptoꝝ moꝛaliũ/dearti
culatim ⁊ explicite/ꝓpter ſuſceptũ ab eis of
ficium.vt qꝛ rectoꝛes populoꝝ.qꝛ iudices
eoꝛũ.qꝛ conſiliarij vel aſſeſſoꝛes ſunt eoꝛũ
dem rectoꝝ.viudicũ/in cauſis varijs //eri /
minalibo atq; ciuilib.qð animaduertene
ſalomon petiuit a dno coꝛ docile/ et int elli
gẽs adfaciendũ iuſticiã.et ad faciendũ iu/
diciuʒ.Eſt itaq; regula ꝙ nullus ea q̃ ſunt⸗
officij ſui ꝓmittit᷑ ignoꝛare/ que regula re
ſpicit nedũ pᷣlatos maioꝛes/aut pꝛincipes
ſuperioꝛes.ſed minoꝛes ⁊ inferioꝛes/i vtro
qʒ ſtatu/clericali vt ſunt curati ⁊ ↄfeſſoꝛes
in foꝛo penitẽtie.⁊ in ſtatu laicali vt ppoſi
ti vel balliui. Poſtremo ↄſurgit q̃rto gene

ralis obligatio ad credulitatẽ aliquoꝛũ ex⸗
plicitã.nò ex ſolo gradu hierarchico / ſed ex
alijs donis gratuitis.vt ſunt viuacitas in

genij naturalis.vt iudicium ſolers.vt vis
gnomica vel epieikes.vt ꝑticularis erudi
tio / vt vehemẽs applicatio ad ſcripturas

ĩ ꝓfeſſo⸗
res/quos ignoꝛãtia nõ põt excuſare/ quin
ſciãt explicite plurimas veritates cõtentas
in biblia/calias ex eis deductas. Alioqͥn
doctoꝛis nomẽ ⁊ gradũ dãnabiliter et inex
cuſabiliter vſurparẽt. Pꝛoinde ſunt alij de

Circa materiam fidei

4

ſacras canonicas vel ciuiles. Hic eni ven
tatẽ habet illud Hꝛegoꝛij.Cantũ ab vnoqᷓ
q; dñs exigit quantum dedit. Quo fit vtꝑ

ſpicua ſit conſideratio/que dicta eſt aduer

ſusirepꝛobam nõnulloꝛumſdeſidiã vel taci
turnitatẽ.qui dum fides confitenda venit
explicite.ſe ĩ implicita latere tutos putant
aut qui talentum multiplicis doni natura
lis vel gratuiti.quod multiplicandum, ſu⸗
ſceperãt a domino ſpiritualibus incremen
tis/ defodiũt in terram ſuperuacue vel no⸗

xie curioſitatis tꝑalis.ſibi blãdientes ꝙ; in

fide nõ errãt.qppe de ea nihil ſciũt.curant

vel interrogãt.· Hotetur pꝛo conſideratiõe
ſanctus Tho.ij.ij.q:ij.arti:vi Explicatio
inquit fidei ad inferioꝛes homines.opoꝛ⸗
tet ꝙ veniat ꝑ maioꝛes.quod pꝛobat auto

ritate Oyoniſij/concludẽs ꝙ opoꝛtet eos

plenioꝛẽ habere noticiam de credendis et

magis explicite credere.

Roteſtatio generalis / ſen cõditio⸗
Malis reuocatio que dicit᷑ ab aliqui
bus / ptinaciter errãtibus. Si hec

V

Conſideratio vII

eritas mihi nota eſſet/ ſcit deus ꝙ libẽter

eam coꝛde crederẽ ad iuſticiã/et oꝛe cõfite⸗
rer ad ſalutẽ.nõ excuſat tales apud deũ vel
homines. Fundat᷑ hoc ſuꝑ illud euangelij
ecce venit hoꝛa ⁊ nic eſt vt omnis quivos

interticit arbitret᷑ ſéobſequium pᷣſtaredeo
Sicaplus pꝛius errãs in chꝛiſtianoꝛũ ꝑ⸗

ſecutione iudicabat de ſeipᷣs. Sicad iude
os loquẽs dicit.et nũc ſcio fratres ꝙ hecc
ignoꝛantiã feciſtis/ quos tũ nõ excuſabat
de nece xpᷣi.dũ alibi dicit. Ignoꝛãs ignoꝛa
bit᷑. Erat quippe iuris ignoꝛãtia affectata
craſſa vel ſupina. Sic heretici dũ ſe moꝛti
tradũt/p defendẽdis erroꝛiba ſuis/ arbitrãa
tur ſe catholicos ⁊ mereri.hñt q ppe ʒelum
pꝛout dat aliqbo teſtimoniũ paulus.ſed nõ
p m ſcientiam.quare non ſᷣm ſciẽtiam? Ni
mirum quia ſcientie dei (que eſt ſcriptura
ſacra)ſuam ſophiſticã ſcientiam ſic pꝛepo⸗
nunt/q eidem nolũt eſſe ſubiecti.qᷓ;uis ali
ter ſint ſibimet conſcij/nõ tamen in hoc iu

ſtificati/qꝛ mentitur iniquitas ſibi

Conſigeratio I

WVSRoteſtatio generalis / ſeu conditio
nalis reuocatio /quandoq; ſuſfici ,/
unt excuſare pꝛoteſtatiõeʒ apð foꝛ

Deé peoteſtatione

exterius/quẽ non excuſat in interioꝛi foꝛo
de / et ecõtra. Cõſurgit hec varietas: qm̃
aliter iudicat deus/aliter hõ.deus inſpicit
coꝛda et ſcit quid intus agat᷑.cõfoꝛmiterad
pꝛoteſtationẽ ſeu reuocatiõeʒ aut diffoꝛmi
terad eã. Humanũ vero iudiciũ id ſpectat
quod foꝛis eſt.et vñ certiſicari põt ꝑ ſigna
teſtes/voces etoꝑa.Quo fit vt vere credeſ
interius ⁊ explicite.qñq; nõ poſſit h̊ oſten
dere ↄtra teſtes ⁊ ſigna/aliqñ aũt fit econ⸗

tra.vt qͥ veraciter eſt hereticus ĩ coꝛde/ ille

humano teſtimonio ꝑ allegationẽ ignoꝛã
tie vel aliter catholicus cẽſeat᷑et abſoluat᷑.
Qualiter aũt debeat aliqs ꝓbare ꝙ nõ fu⸗
it ꝑtinax ꝑ allegationẽ ignoꝛantie vel ſim⸗
plicitatis hoc mag iuribus poſitiuis cau

tum eſt/qͥ bus inter rn ſe allegans

ignoꝛantiã ꝓbare debet illã. Cradũt ſimi⸗
liter/qbus argumẽtis teſtibo? iudicijs pñt
et debent iudices eccleſiaſtici ꝑtinaciã con
nincerepᷣſentẽ vel pᷣteritam in errante.·

Conſideratio. Ix.

Roteſtatio ſpecialis de fide/ſicut⁊
abſoluta reuocatio de erroꝛee reqͥ
runt᷑ ad iuſtificationẽ illiꝰ qͥ ꝑticu⸗
arẽ erroꝛẽ abſolute tenuit in verbᷣ ⁊ in factꝭ
ſi legitime monitꝰ facererenuit ipᷣe perti

naxcẽſendus eſt. Oſtẽdit᷑ pᷣma ꝑs tali ra⸗
tione. Nulla ꝓteſtatio ſeu reuocatio q̃ cois
eſt oĩbus catholicis.ſufpicit ad iuſtificatio
nẽ errãtis ĩ fide ꝑticulariter ⁊ explicite duz

hoc ſcit aut ſcirg debet.qm̃ nõ eſt idẽ iudi⸗

ciũ de catholico ⁊ errãte/ſicut nec innocen
te atq; pctõꝛe/reſpectu cõfeſſiõis ſacramẽ⸗

talis.Cõſtat aũt ꝓteſtationẽ generalẽ cuʒ
reuocatiõe conditionali ab oibo catholicꝭ.

ſine mẽdatio.ſine diffamatione fieri poſſe
et igit᷑ p errãtiba ſpecialioꝛ reuoca⸗

tio.Altera ꝑs manifeſta eſt/qꝛ talis nõ oñ
dit ſe qᷓrere cauta ſolicitudine veritatẽ.ſed
foꝛte quadã diſſimulatiõe palliata velami
ne reuocatiõis hmõi cõditionalis q̃ ad ve

ritatẽ nõ eſt niſi quedã pteſtatio fidei gene
ralis/⁊ non ꝓpꝛie reuocatio.qꝛ conditiona
lis nihil ponit. YFacit pꝛo hoc quod dictuʒ

eſt ſuꝑius conſideratione qᷓrta circa finem

Conſideratio.x.
Roteſtatio catholica de fide/ cũ re
uocatiõe particulari ⁊ abſoluta de
erroꝛe / licet iuſtificet exrantẽ ꝙ; mõ

non ſit babendus pertinax aut bereticus /

nõ abſoluit tamen qñ talis extiterit. Pꝛe⸗

ſuppoſita notoꝛietate pꝛime paniꝭ in vtro⸗
q; foꝛo dei ⁊ homis.qꝛ talis coꝛrigit/⁊ obe
dit veritati/neq; tenet plus erroꝛẽ quẽ de⸗
ſeritꝑ abſolutam reuocationẽ. deducit al⸗
tera pars. Conſtat itaq; hocſolo pꝛiuari
deũ /’facere.ſcʒ pᷣterituʒ non fuiſſe.vt notat
Hieronimus ⁊ ſalomon. quiſquis igitur
fuerit depᷣterito ſic adherẽs erroꝛi ſuo cuiꝰ
oppoſitum tenebatur explicita fide tenere
aliquo modoꝛũ pᷣtacto.quod perſiſtebatĩ
illo erroꝛe monitus etiã legitime / vel edo⸗

ctus/ſeu fraternaliter/ſeu doctoꝛaliter ſeu

iudicialiter/ꝑ ſcripturã ſacram/ ꝑ rationeʒ

euidentẽ aut aliter.talis vere fuit ꝑtinaxi
erroꝛe.et ex conſequenti nedum hereticãs.

ſed hereticus. pꝛopterea quantũlib?temẽ⸗

detur nunc/poteſt declarari fuiſſe talis.at⸗

qʒ hereticoꝛum penis ſubijci.ſub perpetua

cancerali cuſtodia/vel aliter/ſublat ſibi qͥ⸗
buſlibet dignitatis officij vel honoꝛis inſi
gnibus. Solet tamen apud eccleſiam/mi
ſericoꝛdia ſuꝑexaltare iudiciuʒ pᷣſertim hu
militate reuocantis erroꝛẽ ſponte/palam⸗
abſolute pꝛoſpecta. ſi dixerit pꝛote
ſtans huiuſmodi/Ecee paratus fui ſemꝑ

audire eccleſiã.audire deturminationẽ ſe⸗

dis apoſtolice.vel ſacri cõcilij/qualiterac⸗
cuſoꝛ nuncde ꝑtinacia circa doctrinam ali
quã/pꝛiuſq; fuerit hoc modo declarata.dit

finita.et iudicata.Quid euĩ mihi de inſfteꝛ
rioꝛibus iudicibꝛꝛquid de doctoꝛibus. et
erroꝛum diffinitionibè/quibo obedire neqᷓ

q; aſtringoꝛ.vt qui ſubiectus ei nõ ſuʒ. ſed

pꝛelatus vt ipᷣi.doctoꝛ vt ipi. Sic blandit᷑
ꝑtinax arrogãtia ſibi/ſic ſe fallitet alludit /

tanq; videlicet nihil explicite credendũ ſit

niſi papa pꝛiꝰ.niſi cardinalis illud ſub pꝛe

ſciſa verboꝝ foꝛma ſnialiter dãnauerit Eſt
itaq; lõge alit᷑.iuxta deductionẽ illoꝝ qͥ p⸗
bãt nullã iueniri poſſe nouã hereſim qꝛ q̃/

cũq; det/illa pus erat ſcpture ſacre ↄtraria
ab ipᷣaq; dãnata.ſicut modo/dicẽte Augu
ſtino.ſi quid noxiũ eſt hic.ſciliq; in ſcriptu

ra ſacra dãnat. Yatemur nihilominꝰ poſſe

fieri declaratõeʒ nouã.tã doctrialit᷑ q; iudi

cialit ð aliq̃ hereſi/ꝙ ſcpture ſacre rppugnãſ
eſt q declaratio⁊ ſi fieri habeat pncipalioꝛi
ac ſuperioꝛi autoꝛitate generalit᷑ obligante
per ſedẽ apoſtolicã et ſacrum conciliũ/ Fit
nihilominus quottidie legittima dedara⸗
tio talis/per doctoꝛes et expoſitoꝛes ſacre
ſcipture ac ꝑ pꝛelatos inferioꝛes.q̊s opoꝛ

.
H

e
wo⸗
dde
der
in
i
no
igen
locud
lenere

tebati

Aeco⸗
lerſen
gnone,
Nngri
ncis
ani;
D
pea
ſece
wosirſ
Gumn
ſannhn
ener
sfü
poyet⸗
manoli
futn dif

de infe⸗

aſna
n
3
uſnoe
nie
itin
nefpuge
napal
koblign⸗
den
—

ℳ

tet erplicite multa ſcire ad inſtructionẽ po
puli ſui. Hec aũt declaratio erſi nõ obliget

vt pꝛeſciſe talis eſt/ alienos.obligat tamen

vt conuinciteſſe facta cõfoꝛmiter ad ſaærãa
ſcripturã/que eſt antecedẽs.quo conceſſo⸗
ſi cõſequentia negari rationabiliter neqͥt/

concedẽda eſt conſequẽter explicita cõdu⸗
ſio / que declarat᷑ ⁊ infert/qm̃ ex veris nõ ſe
quitur niſi verum. Itaq; ſi quis diceret.q;

chꝛiſtus nõ habuit neruos.aut ꝙ omis pu

er non baptiʒzatus pòt licẽter occidi/aut ꝙ;
pꝛo bono cõmuni licitũ eſt falſum dicere.
Talis ꝑſeuerãs poſt declarationẽ ſufficiẽ

tem ſibi factam/non excuſareta pertinacia

quantũcunq; clamaret.peto iudiciũ eccle⸗
ſie vel ſagri concilij. huic me lubmitto / hãc

audio. Poteſt equidẽ tali dici/quod aciuʒ
eſt ne agas.qð iam diffinitũ eſt diffinien /
dum non expectes.diffinitũ inq;ᷓ et ſi non
in eadẽ verboꝛũ foꝛma.tamẽ in effectu ⁊ in

ſentẽtia. vnde fit vt aliquis vno tẽpoꝛete⸗
ueatur aliquid explicite credere/ad qð pꝛi

us fides implicita ſatis erat.̃m homã.

1/ .

ij. ij. q.ij. vbi loquit᷑ de credendis implicite

vel explicdte. D

rre.nõ debet fieri neceſſario.dũ qͥs
errat n

rans.ſi ſe diceret errare.mentiret᷑ ſtante ta⸗
li conſcientia.Lalis pᷣterea penas hereti⸗

coꝛũ vel infamiã/etiã poſtea q; depᷣhendit᷑
erraſſe et abſolute reuocat/nõ incurrit. Pa
tuit hoc in augu.qͥ multa pꝛius neſcienter
errata / poſtmodũ abſolute coꝛrexit ſub no

mine retractatõis / vel aliqᷓ tali mõ loqndi⸗/
quẽ reuocationẽ denotabat / vtẽdo talib⸗

verbis temere dictũ eſt.minꝰ ↄſiderate di⸗
ctũ eſt.̊ impꝛobo.hoc nõ appꝛobo.h̊ mi⸗/
hi nõ placct Notet᷑ad hocideʒ Augu.ad
vincentiũ.xxxiiij.q.vlti.ca.finali et gelaſiꝰ
ibidẽ.q.ij.ca.negat᷑. ¶ Elicit᷑cõſequenter

ex iſtis differẽtia multiplex inter ſciẽter. et

neſciẽter errãtes.et inter ſciẽter ⁊ neſciẽter
hereticos.Et hoc quo ad tria q̃ ſunt crimæ
modus/et pena/iuxta qð notet᷑ dictũ augu
xxiiij.q.iij.c.dixit apłs.vbi ait.Qui ſentt
tiã ſuã q;uis falſam aut ꝑuerſam/nulla ꝑti
naci animoſitate defendũt.pᷣſertim quã nõ
audacia ſue pᷣſumptõis ceperũt:ſed a ſedu.

onſideratio. xvi.
NRoteſtatio ſpecialis de fide/vł ab
oluta reuocatio ſpecialis de erro⸗

mat neſcienter in fide. Konſtat leach y
nullus mẽtiri tenet᷑.hicautem neſciẽter ex

Circa materiam fidei

ctis atq; ĩ enoꝛe lapſis parẽtib acceperũt /

querũt aũt cauta ſolicitudine veritatẽ.coꝛ
rigi parati i inuenerinn deguacß ſunt in

ter hereticos reputãdi.( Vñn colligit ꝙ q̃̊

druplerx eſt modus errãdi circa f.dẽ. VUno
mõ qedẽdo ꝙ fides catholica ſit falſa. aut
ſcriptura ſacra.et ſic errãs dici ſcienter be

reticus/qꝛ nõ eſt paratꝰ coꝛrigi/cũ neget re

gulã ꝑ quã hẽt dirigi ſeu reuocari. Poteſt
alio mõ qͥs errare/crededo generaliterꝙ; fi

des catholica ſit vera.ſed eſtimat aliquã eẽ
fidẽ catholicã/q̃ ĩ veritate nõ eſt catholica/

ſicut arriani recipiẽtes ſcpturã ſacra.ſʒ ad

ſenſum ꝑuerſum/qͥ ſectã ſuã ſolã putabant

eſſe catholicã / hi ſunt neſciẽter heretici.Er

rãt aũt pᷣcedẽtes ĩ vtroq; mõ ↄtra fidẽ quaʒ
tenent᷑ explicite qedere. Sũt alij circa fidẽ

erꝛãtes ĩ his q̃ nõ tenent᷑ p tũc explicite ce
dere ⁊ hoc dupliciter. VUno mõ ꝑtinaciter.

ans parati ſunt coꝛrigi.ſed ꝓpter ſupbiaʒ
uã. aut aliter ꝓpꝛiũ defendũt erroꝛẽ. Alte⸗

ro mõ dũ parati ſunt coꝛrigi ptinus agni⸗

ta vitate.qꝛ nõ ꝑtinaci aĩoſitate defendũt
erroꝛẽ.ſi ex ſola ſimplicitate vel ignoꝛãtia

ſunt ĩ erroꝛe.Ceteꝝ ĩter hos qᷓtuoꝛ modos

pmi mag; peccat q; ſcðl ? ſecidi ; tenij 70

Mogdꝰ errãdi ſiłr diuerſus ẽ qm ĩ duo
bus pmis erroꝛ inuenit᷑quẽ tenẽtur expli⸗

cite diſcredere et diffiteri. tertij vo ꝑtinaci
ter errãt ĩ illo cui oꝑpoſitũ ꝓpaũc non ten

tur explicita fide tenere ſed implicita.ſʒ q·
rennuũt coꝛrigi dicũtur heretici. Qualiter
vero depᷣhendat᷑ aut cognoſcat᷑ talis ꝑtina

cia dedaratſummatim ĩ alijs duodeci con

ſideratiõibo q̃ ad hãc vnã reducũtur hic ab
augu.poſitã.ꝙ tales no q̃runt cauta ſolicio

tudine veritatẽ.ſʒ eiꝰ declaratiõi reſiſtunt/

omiſſiue vel cõmiſſiue.varijs modis/ꝑſe
vel alios / verbis aut faci / iudicialiteraut

minis aut blãdicijs/ ꝓpter depꝛauatiõeʒ af

vel incõmodi deuitãdi.circa diuitias.deli
tias vel honoꝛes. ¶ Habem ? ihis
citer errãtiba diuerſitatẽ ĩi cimine ⁊ in mõ.

extraiudicialiter/terroꝛibo aut muneribus
fectus/cã alicuiꝰ cõmodi tꝑalis aſſeq uẽdi/

abemꝰi his tripli

pena ſiłr diuerſa ẽqͥ ad aliq Nihilominus
tertij punient᷑ſic duo bmi/ſi iudicialit euo

ſi vitatẽ oppoſitã ꝓfiteri noluerit.qꝛ relin⸗

cati ſe coꝛrigere/ ſi erroꝛẽ abſolute reuocare

quent᷑ curie ſeculari.aut ſi ſe coꝛrexerint pe
nitentie ſalutari/ Atuero q̃rti qꝛ nõ iugũt
erroꝛi ſuo pertinaciaʒ nũc vel antea.q;uis

ſint coꝛripiendi perreuocationem erroꝛis.

ipſi tamen nequaq; ſunt penis hereticoꝛũ
plectendi/nec infamia notãdi.ſicut apud
ſcholaſticos theologos in pꝛeclara vniuer
ſitate pariſien.frequẽter obſeruatur.quos

pꝛoteſtano generalis? ↄditionalis reuoca

tio iuuit/ad hocnede pertinacia notarent᷑
iuncta humilitate qua pꝛotinus reuocant
erroꝛẽ nedũ cõditionaliter ſed abſolute/q̃

reuocatio ſufficit magiſtris ad purgatiõe,ʒ

nec ab actibo ſtudij legittimis exercẽdis vł
conſequedis reuocates obinde repellũtur
Conſiderario.rii.
Roteſtatio generalis / aut cõditio⸗
nalis reuocatio / nõ obſtat quin ſic
pꝛoteſtãs aut reuocans dici poſſit
ſuſpectus de hereſi. qnq; leuiter.qũq; ve⸗
hemẽter.aliqñ violẽter. Patebit hecconſi
deratio ꝑ pᷣcedetes.ſi docuerimꝰ qͥs eſt di⸗
cẽdus de hereſi vel leuiter vel vehementer
yel violenter ſuſpeœꝰ.Et hoc alias latioꝛi
ſermone declarauimꝰ/nũc ſũmatim repeta

tur.
exterioꝛibo opeꝝ vel vboꝝ.ex quibo cogni
tis accipitiectura q̃ cõcludi põt nõ qͥdeʒ
frequẽter.ſed raro ſeu ↄtingẽter.vt in pau
cioꝛibus/qꝙ talia agẽs vel dicẽs eſt hereti⸗
cus. Itaq; ↄſequẽtia leuis eſt ⁊ thopica.ſi
cut argueremꝰ. Petrꝰnõ venit ad eccleſiaʒ
in ſolẽnitate natiuitatis btẽ Marie virgi⸗
nis ergo nõ bñ ſentit de ea. vel ſic Pemus
aſſumit nomẽ dei frequenter inuanũ.deie

Poꝛro vehemẽs ſuſpitio pꝛouenit er ſi
nis exterioꝛibo opeꝝ vel verboꝝ. ex qbuſ
cognitis accipit argumẽtũ ↄcludẽs frequẽ
ter ⁊ vt in pluribo.ꝙ talia agẽs vel dicẽs eſt
hereticus. vt ſi qs neget explicite palam.⁊
publice ea q debet exofficio ſcire plꝰ q;ᷓ alij
;uis poſſit in rei veritate negatio talis er

ignoꝛãtia puenire.vel animi leuitate?non
Heretica pꝛauitate.¶ Dicim? demuz ſu
ſpitionẽ eſſe violẽtã q̃ ſumier ſignis exte⸗

ex heretica pꝛauitate.

rioꝛilo opeꝝ vel verboꝛũ. er qbo cognitis
concludi ſolet efficaciter⁊ vtſemꝑ/ꝙ talia
ages vel dices eſt hereticꝰ/quẽadmoduʒ ſi

qs pᷣdicet publice ꝙ rpᷣs nõ fuit verꝰẽdeus.

de nõ eſt diligedus ſuꝑ oia / ꝙ licitũ eſt
paſſim hoĩes occidere ſic beſtias. ꝙ iura⸗
mẽta nõ ſũt teneda.aut ſi patẽter adoꝛet ſe
pulcrũ Machometi. vlſi deferat habituʒ
iudeis appꝛopꝛiatũ.nõ quidẽ ioco faciẽs
boc/ſed ſerio.Cõſtat nepe ꝙ poſſibile eſt

£

Itaq; ſuſpitio leuis puenit exrſignis

ris et negãs ci.ergo nõ bene credit deeo.

De pertinacie nota

talia facientem vel agentem tenere veraci⸗
ter interius fidẽ catholicã.ſicut de ſalomo

ne idolatrantce.et de marcellino idolis ſa⸗ .

crificante/dicunt multi/q; neuter eoꝝ fuit
hereticus in men te. Nihiominus eccleſia
de exterioꝛibus iudicans non de occultis/
arguet in talibus violentã pꝛeſumption ez
et m eam feret iudiciũ. Exemplo ſalomo
nis de meretnicibus.i.Regũ.iij:et hoc ni/

ſitalis violenter ſuſ pectus ſe legitime pur

gauerit.allegando vel ignoꝛantiam vel ti
moꝛem.vel fictionẽ.vel aliquid huiuſmo
di/paratũ coꝛrigi ſe demonſtrans. Duo
cinca patet valere plunmũ circa ſuſpitiões
huiuiuſmodi aſſi umendas pꝛo argumẽtis
conſiderare conſuetudines patrigrum lo⸗
coꝛum tempoꝛum.perſonarum. fmnodos ⁊
indicia. Euenit quippe ꝙ verbum vnum
dabit ſuſpitionem hereſis in vno loco vel
in vna perſona.quod in alio loco vel per⸗
ſona nihil reputabitur.Exem plum dene⸗
gantibus et deſpicientib us deũ quotidia⸗
nis verbis in certis ꝑtibo qð iu alijs ꝑtib

multꝭ hoꝛridũ iudicaret᷑⁊ hereſi pꝛoximiũ.

Has mterim conſi⸗
deratiões duodecim poſuiſſe velut in trãſ⸗
Curſu ſuffecerit.cix.menſis octobꝛis anni
M. cccc. xv.in ciuitate Conſtañ. vbi ſa⸗
crũ agebatur generale concilium.pꝛeſta ñ
te eo qui eſt deus benedictꝰ inſecula Amẽ

Bequuntur. xii. cõ⸗

derationes ſm totidem ſigna quibus ſo⸗

let aliquis de pertinacia notari vel cõuin⸗
ci.circa materiam heretice auitatis.pꝛe
mittendo qualis ſit pertinacie diffinitio
velrattttioo.

rantem in fideſeu hereticantem
efficit hereticum. conſiſtit in de
,paeꝛauatione voluntatis per ſuꝑ⸗
iam aut aliud officium.dum non vult er

rans cauta ſolicitudine querere veritatem

aut dum perſpecte monſtrateq; renuit aſ
ſentire vel erroꝛeʒ dimittere. Dicitur enim
pertinax fᷣm yſidoꝛum quaſi impꝛudenter
tenax.qui perſiſtit in illo ſcilicet quod de
beret dimittere. Ceterum pertinacie ſignũ
exteꝛius multiplex inuenitur. ( Cũ quis
ſuſtinet excõicatiõeʒ vltro.nec põtſe ſufi
ciẽter excuſare.Et h ſumit᷑ ex iun pᷣſũptõc.

Ertinacie pꝛopꝛia ratio que er⸗

.
— —¶0.....n»ih0n

— — — ———MN

— ——

te
onn
loſe⸗
dfun
Wc
lts
Mine
ſ
thoen
mehe
mn veli
uuſne
O
ſpindes
rhe
m
YIwnum
N
Mpen
unden
dgbon
ae
Ani
0

Mga
i.rbiſa
reſtan⸗

gaibes⸗
niddtin
Gediin

ratoce
barcmna

vniktimA

gopee
onvultck
ceann
, man!
Hicure
Nprudel
ca an

i⸗
citi/

17

ſequatur

ag⸗=
i⸗

Conſiderationes duodecim i⸗

Alterum dum citatus pꝛo leui / ſuper fi⸗
de etiam ſuſpitione / indicialiter renuit co
parere / vel reſpondere/⁊ amplius ſi ſit pꝛe
ſumptio vehemens aut violenta et hec ſi/
militer oꝛitur ex iuris fictione:¶ Alterum
eſt pertinacteſignum / dum quis aſſerit et
defendit erroꝛem/cuius oppoſitã veritatẽ
tenet᷑ explicita fide tenere. enetur. Ini;
vel expublica obſeruatione/⸗ vł excõmuni
doctrina ecdeſie/vel ex officio ſeu ſtatu ſuo
vel er infoꝛmatione ſufficiẽti / vel ex natu⸗
rali iudicio rationis/quẽadmodũ quilibet
capax ratiõis tenet᷑ xeplicite credere neduʒ

articulos fidei ſi ſit chꝛiſtianus /ſed etiam

pꝛincipia legis naturalis/que ſunt de pꝛi⸗
mis imõſſionibus et inſcriptiõib indeli⸗
bilibus / x ſũt pᷣcepta decalogi/recepta ſᷣm
planũ ⁊ vſitatũ intellectũ apud oẽs vtẽtes
ratione.Non depꝛauata in quacunq;llege
Alterum ꝑtinacie ſignũ dũ quis verita⸗

tem fidei nedũ non querit cauta ſolicitudi

ne/ ſed declarationeʒ eius impedit ne veni
at ad lucẽ/ maxime ſi conſiliũ fidei ſpeciale
vel generale ꝓpter hoc in ſe vel ĩ ſuis impe⸗
dit/directe vel indirecte moleſtat atq; per⸗
lterũꝑtinacie ſignũ / dũ quis
veritatẽ eccie docẽtes ſeu determinantes
odire ſe mõſtrant /et pꝛoſe qͥ verbis atq; fa⸗

ctis etiam ſi dicat ſeu pꝛoteſteturſe velle te

nere quod eccleſia tenet vel determinabit/
et ꝙ paratus eſt ſtare iuri/quia ſi facta con
tradictant hocẽ equitas ſimulata/que du

„ „

et heretici taliter pꝛoteſtari/ſe catholicos
eſſe qõ eos ab hereſi nõ excuſat ⁊c̃. ¶ Alte⸗

eet iiutitne ſolent etiam quantumli

rum pertinacie ſignum/dum quis negat
veritatem q; pꝛius docuit.vel cõfeſſus eſt
nec eſt pꝛobabſie ꝙ ſit aalideder l

niam ſm iura pmo dicto credi debet S
terum pertinacie ſignum / dum quis peti
declarationẽ veritatis a peritis doctoꝛib⸗

ſeu iudicibus que dum facta eſt nihilomi⸗
nus repudiatnulla penitus aſſignata ra-

tione · ¶ Alterum pertinacie ſignum. duz

quis potens cõmouet ſeditiones / ſuſcitat

bella in populis et regnis / ideo quia facta
eſt alicuius veritatis catbolice declaratio
vel erroꝛis repꝛobatio ⁊c̃. ¶ Alterum per⸗
tinacie ſignum / duz quis iurat ſe male mo
ri quoniam contra honoꝛem ſuum quicq;
permitrere fieri / vel erroꝛem aliquem reuo
care.ponit enim obicẽ pꝛime atq; veritati
Alterum pertinacie ſignum.dum quis

chꝛiſti

am rei memoꝛiam / facta et pꝛomu

fouet errantem et defendit iudicialiter vel
extra iudicialiter ſciens nihilominus.aut
ſcire debens hunc errare. ¶ Alterum perti
nacie ſignum.dum quis non reſiſtit erroꝛi
bus dum poteſt et debet / debet inq; vel erx
officio ſicut iudex/vel ex fraternali carita⸗
te ſicut vniuerſi / quoniam agentes et con
ſentientes ſᷣm apoſtoluʒ pari pena puniũ
tur/conſentiunt autem qui alios dum poſ
ſunt (vt dicit canon jab erroꝛe non reuocãt
Deniq; iſta latius declarat ockam quarta
parte pꝛimi dyalogoꝛũ ſᷣm que ſigna pote⸗

rit applice io particulariter fieri ⁊c·

Epliciunt duodecim conſiderationes.
ſm totidem ſigna quibus ſolet aliquis de
pertinatiaʒ notari vel conuinci.circa ma⸗
teriam heretice pꝛauitatis.pꝛemittendo qᷓ
lis ſit pertinacie diffinitio vel oꝛatioo.

Incipit tractatus

magiſtri Johannis de Berſon.quomodo

et an liceat in cauſis ſidei/a ſummo ponti
fice appellare/ſeu eius iudiciũ dedinare:

Aeritur vtruꝰhec aſſertio
ſit catholica. Tam iure di
uinitꝰ pꝛomulgato.qᷓ; eti⸗
am humano / quibus ſa⸗
croꝛum canonum autoꝛi⸗
tas innititur.nulli fas eſt
a ſupꝛemo iudice videlicet
olica ſede ſeu romano pontifice / ieſu
vicario in terris/appellare.aut illi⸗

2

us iudicium in cauſis fidei/ que tanq; ma

ioꝛes ad ipſum et ſedem apoſtolicam defe

rende ſunt dedinare. ¶ Arguitur ꝙ ſic au
toꝛitate ſanctiſſimi domini Martini pa⸗
pe quinti / in ſua conſtitutione a pernern
gata in
conſiſtorio generali celebꝛato Conſtañ · ſe
xtovdus marcq / pontificatus ſui anno pꝛi
mo. vbi reperitur hec aſſertio ſicut dicitur

et videtur in canonuʒ littera manifeſte fun

dari:

Iin liceat in cauſis fidei

ERguit᷑ in oppoſitum pꝛimo autoꝛita ſet. fuiſſet ab ecdeſia condẽnandus.Con⸗
te determinationis ſiue conſtitutio; ſtatautẽ petrus eratſummus pontifex.⁊
nis generalis concilij Conſtañ. que deter fm doctoꝛes confirmatus in fide et gratia
minatio mlipliciter facta ẽ/⁊ pꝛacticata⸗? poſt penthecoſte/ Pꝛopterea dicũt ꝙ petrꝰ
ſpecialiter in leſſiõe publica.celebꝛata die nõ errabat in fide/nec! dereticabat. ſed tan
ſexta apꝛilis/anno. M.cccc. xv. que ſicha tumodo nimis diſſimulãter ſe habebat cir
ber intercerem. Et pꝛimo declarut ꝙ ipa caobſ. eruationẽ legaliũ,dicebat ideo pau
lancta ſinodus in ſpuſancto legittime con lus ꝙ non reete ambulabat ad verirateeud
gregata. gen erale conciliũ facies/ et etcleſi gelieet e rebenſibilis erat. Ex quibo pa⸗
am catholicã militantẽ repᷣſentãs/ptãtem lam elicitur ꝙ ſimmus pontifer qui ſucce
a chꝛiſto imediate het.cui quilibet cuiuſcũ dit petro in apoſtolatu/repꝛehẽdi õt pub
q; ſtatus vel dignitatis / etiaʒ fi papalis erꝭ lice ꝑ doctoꝛè theo logũ.qui in tis pdi⸗
iſtat/ obedire tenet in his qᷓ ꝑrinẽt ad fidẽ ? cationis ſuccedit paulo.etiã vbi non dere
extirpationẽ dicti ſciſi matis / ac generalẽ re ticaret vel erraret in fide/ Et hoc ſi imiliter
ſoꝛmationẽ eccliedei in capite ⁊ in mẽbꝛis elicitur generalius et inconuincibilius/er
Item declarat ꝙ qcunq; cuiuſcũq; ſtatus auctoꝛitate pxime allegata Si peccauerit

vel dignitatis/etiã ſi papalis exiſtat/qͥ mã in te fratertuus.quẽadmodũ pliyies in ſa

huius ſancte ſinodi/⁊ cniuſcũq; alteriꝰ con eſt / inñſermonibus publicis et multiplicib
ungee alis legittime cõgregati/ſuꝑ pieꝛ ſqi uris.quoꝝ copie ſunt apud multos.
miſſis ſeu ad ea pertinetibo/faciꝭ vel faciẽ/ ☛ Eaquereturtertio/ ꝙ papa quieſt mẽ⸗
dis obedire ↄtumaciter ↄtepſerit / niſi reſi bꝛum coꝛpoꝛis eccleſie ſicut homies
puerit cõdigne penitẽtieſi ubijciat᷑ ⁊ debite alij ſi ſcandalizaret totum coꝛpus ipᷣe non
kuraundarc, iuris ſubſidia ſiopꝰ .7 eſſet reſcindendus. vt totũ coꝛpus ſanũ fie

fuerit recurrẽdo. Deinceps arguit᷑ratio rei.contra doctrinã chꝛiſti euangelicã/fun
nibus ducẽtiboa inconuenientia manife dataʒ in ſimilitudine iun naturalis. Ma⸗
Mius diuinũ pariter et humanum. thei.xviij.cum gloſis et determinatõibus
Eguererenim pꝛimo ꝙ papa non doctoꝝ in materia de ſcandalo/ſe fundan
ſubijceret legi diuine vel eugelice aium in haclege diuina etnaturail.
q generaliter abſq; omni erceprte Equeretur quano/œ petrus ſummꝰ

S Promulgaͤta eit achꝛiſto. Dath. vitj. duͦ Bpontifer non debuiſ. ccompelli red
fpoqueret᷑ad perſonã perri/ſicut tradit ecſl»e Icxe

tad per dere rationem ab apoſtolis et fratribus q
ſia/ ccircuſtantia tertus ſatis indicat/Si erant in iudea.quia viſitauerat coꝛnelium
peccauerit in fratertu? ꝛc. Sequit dicec gentilem. cuius tamen oppoſitum dicitur
aeeſie/ꝙ ſi ecclẽſiaʒ nõ audierit.ſit tibi ſicut expꝛeſſe.Actuũ.xi.cum adiſſet petrus hie
. ethnicus ⁊ publicanꝰ⁊c̃. Hocaũt ↄſejne roſolymã ſq; vbi erat ecdeſia / diſceptabãt
eſt ker en man fele gn papa eſt ſrater aguerlus illum qui erant ex circũciſionedi
noſter. Alioquin nõ deberet dicereprt̃ no⸗ cẽtes.quare introiſtiad viras pꝛeputium
ſter. ſi nõ ſimus fratres ipe et nos. Sʒ hoa; habentes et manducaſti cũ illis: et ſtatim
beret dicere pater meus / vel pater mi. Sʒ ſubiugitur obedientie petri reſponſio.däs
neccardinales nec epos fratres appellare in hoc ſucceſſoꝛibus ſuis foꝛmam debite
deberet. Deniq; cõſtat ꝙ; eſt primꝰnoſter humilitatis.quam expꝛeſſit epiſtole ſunep
et ex cõſequẽti frater nõ obſtate ꝙ pater ſit me.ca.iij. Parati inqnit ſemper ad ſati
ſt inſup papa peccabilis. qm circũdatꝰ ctionem ommi poſcenti vos mtionem de
infirmitate. ſicut notat ad Zeb. qnito. ea que in vobis eſt fide et ſpe.x ſiĩdeſtru
Equeret᷑ ſecũdo ꝙ paulus egiſſet cöo; ctione fidei ſummus aliquis ponnfex vo⸗
ira ius diuinü et humanu/ dum reſti lens ſur erbire / nollet hoc facere/ conſtat q/
tit peno in facié. poc eſt publice⁊ coꝛaꝭ e atribo eque poſſeraccuſari ſicut ⁊ petr.-
eſie ↄgregatoe.ſicut habetad Galathas queretur quinto ꝙ alicui iniuriato
ij. Hec eni reſiſtentia n fuit mino? pꝛsouo per papam ſicut poteſt euenire taʒ in
ctio pauliconi petrũ/q; finſſet appella coꝛpoꝛe q; in membꝛis ĩmo et in fſama/cir⸗
tio ad ecceſiam. imo fuitequiualenterap; ca en queſidei ſunt. nõ pateret in caſu dabi
pellatio. Unde et ſi perus deſiſtere noluiſ 9 li aliqua defenſio vl grauamis ſubleuatio

7

diise
Menn
Nwint
Nun
alicte
wohos,
We
honis
S ſe
Nhit
ki
mahe
W
Ml

nsnn
pelin
mbus
dmdiu
wdider
orus di
Wcchuni

SPenun
ligiin
Cponiois
ſtebe
ut
nonen de
Nfideſmn
ornfero

nſt

ſantpen
niiniunnd
nenirengn

ſuis pꝓfeſſea

quit᷑ oppoſitum. Si em papa pᷣt iudicari
vl deponi ꝑ generale ↄciliũ.ipᷣe poterit de
nunciari per aliquẽ vel aliquos coꝛã cõci

a ſummmo pontifice appellare

qʒð eſtↄtra ius naturale.cui ius diuinum
nõö rehußnar. Later tñ ↄſequẽtia.dato ca

ſu tali vł ſimili. Sit Petr qͥ pᷣdicet coꝛã

papa ⁊ multitudie populi copioſa: xppᷣs

ſuit verꝰ ppheta.iubeat tũc papa ꝙ detru
dat᷑ in carcerẽ.eo ꝙ pᷣdicat iſtã veritatem.

Sentiat petrꝰ ꝙ ſi appellet ad ↄciliũ ge/⸗
nerale ſummittẽdo ſe eidẽ.ꝙ popułꝰ ꝓte/
get eũ nec ſcandaliſabit᷑ in doctrina eius.

ſʒ manebit ĩ recta fide: xpᷣs fuerit verꝰ ꝓ
pheta.ſi aũt nõ appellauerit.populꝰrepu
tabit ꝙ papa veꝝ dicat ⁊ bene faciat.⁊ ita

deſeret fidem cũ pᷣdicatoꝛe ſuo.Querit᷑ in

caſu ſi petrꝰ dicere poterit ↄciliũ appello:
ageadmodu paulꝰ timẽs a ſedicioſis oc/
cidi.clamauit ceſarem appello Hãc autẽ

materic latiſſime ⁊ ſtudioſiſſime ꝓſecutuſ

eſt ⁊ fundauit okam ĩ dyalogo ſuo.cuiꝰ ſo
liꝰ autoꝛitati nõ opꝑtet inniti.quãuis fue/

rit egregiꝰ theologꝰ.ſʒ innitendũ eſt ratio

unib ſuis:p quãto robur ⁊ autoꝛitatẽ acci

piunt a ſacra ſcriptura.cuiꝰ ↄtemptus cũ
ꝛibo:ſepe duxit ⁊ ducet ĩ erroꝛeſ
Equeret᷑ ſexto:q in nullo caſu
papa poſſet iudicari:vel depo
ni ꝑ generale ↄciliũ:qᷓ;tũcunq;
criminoſꝰ eſſet vel ſcandaloſus
le. patet ↄſequẽtia.qm̃ ex oppoſito ſe/⸗

lio pᷣſenti vł futuro.Qui ſi velit grauamẽ

inkerre talibs denũciare volẽtibi.nõne po
terunt ipſi ſe ponere extra manꝰ ſuas vel
poteſtatẽ:ne de facto grauet eos ⁊ oppꝛi/

mat iniuſte. ̊ aũt facere eſt vere ⁊ eualen
ter ab eodeʒ appellare.Et hoc pꝛaticatũ

eſt in cõcilio piſano ꝑ vtrũq; collegioꝛum
duaꝝ obedientiaꝝ.ſ. Gꝛegoꝛij ⁊ Bñdicti

ſic in ſuis obediẽtijs nuncupatoꝝ Hoc
etiã pꝛaticatuʒ eſt ꝑ quoſq; reges ⁊ pꝛinci
pes.qͥ ſe ſubtraxerũt ab obediẽtia illoꝛuʒ
quos iſti vel illi iudicabãt eſſe ſũmos pon
tifices:q̃ tñ ſubtractões appꝛobate ſuntꝑ
ſacrũ Conſtañ.cõciliũ.quedã expᷣſſe.que/
dam implicite vel equiualetter.
Equeret᷑ ſeptimo et magis ad
hominẽ.qꝙ ↄciliũ generale non

eſſet ſupꝛa papã:vł iudex pape
legitimꝰ. cuiꝰ oppoſitũ deter/

à

minauit ⁊ pꝛaticauit ſacꝝ Conſtañ.cõci/

lium. ¶ Nõ em̃ ꝓceſſũ eſt ad inchoanduʒ
depoſitionẽ Jobãnis / quouſq; fuiſſet are

rationabilis ⁊ vꝛgens imineat cauſa f.
gppellatio ad eundẽ iudicẽ. ¶ Et ſi dicat

ticulꝰ iſte declaratꝰ. ſicut apparet ex actis

eiuſdẽ ↄcilij.quoniã aliqͥ videbant᷑ ſuꝑ
heſitare-. Conſtat aũt ꝙ ab om̃i homine
qui habet legitimũ ſuperioꝛẽ iudicẽ/ an⸗
i

ſit vnus homo / ſiue vna cõmunitas / ßt ſi
ſa fieri

pꝓut aliqͥ fingere volũt ꝙ ↄcilium nõ eſt ſu
pꝛa papã.niſi quãdo eſt hereticꝰ ſeu deui/
us a fide/in quo caſu nõ eſt mirum inqui

unt ſi cõciliũ ſit ſupꝛa talẽ papã.qꝛ deſijt

eſſe papa ⁊ eſt inferioꝛ omni homine.⁊ ita
nitunt᷑ etiã euadere illã ineuaſibulłẽ xpᷣi le⸗/
gem.SDi peccauerit in te frater tuus ⁊c̃.
Hoc bꝛeniterad pᷣſens reuellit᷑.Pꝛimo
uia Johãnes nõ eſt accuſatus vel cõui/

ctus de heretica pꝛauitate/⁊ tamẽ ↄciliu,-
vocauit ⁊ iudicauit ipᷣm tanq; ſuũ ſubdi/

tum. Unde ⁊ in toto ꝓceſſu vſq; poſt ſen/

tus eſt ab eodem ↄcilio verꝰ papa./ Am

tentiã diffinitiuã ſue laltabaifr
plius nõ eſt veꝝ/ꝙ papa eo facto quo ca/

dit in hereſim pᷣſertim latentẽ /ſit depoſi⸗/
tus a papatu.ſicut neſt veꝝ ð alijs epis
quẽadmodũ iſta materia ðclarata ẽ alibi

latius. Reducẽdo hanc opinionẽ ad mul

tiplex incõueniens /ſicut ad incertitudi/

neum eccleſiaſtice policie/ ſuſceptõnis ſa/
cramentoꝝ.Et ad fauoꝛabilitatẽ dãnate
doctrine Joh. ꝛ vicleet / pꝛincipaliter in
nitebat᷑ tali fundamẽto.qꝙ nullꝰ exiſtens ĩ
pẽto moꝛtali erat papa vel epᷣs necↄſecra
bat ⁊c̃.Et qui bene põderatauſas repꝛo
bationis huiꝰ doctrine ꝛvicleef in hac ꝑte
Ille vel ſimiles cauſe concludũt ꝙ pecca/

tum hereſis licet reddat vnũ pᷣlatum di/
gnum depoſitione iuncta ꝑtinacia.nõ ta

men reddit eũ depoſitũ eo facto.ſʒ requiri
tur hüana depoſitio. Sicut em̃ nulla ſan

ctitas quantũcunq; magna cõſtituit ali/

quem in ſtatu papali vel epᷣali. niſi per ele
ctionẽ humanã de lege cõmuni/ↄtra opi/
nionem ꝛvaldenſiũ. Ita nulla iniqͥtas re/
mouet aliquẽ ab epiſcopali gradu vel pa

pali de cõmuni lege / ſi nõ interueniat hu⸗
mana depoſitio. ¶ Amplius tercio quo

ad hoc arguit᷑ ꝙ concilium ſit iudex pape
nõ heretici.ĩmo ſancti.aſſignando caſus

multos in qub aliqͥs epiſcopꝰ verꝰ papa

poterit ꝑ multos teſtes diffamari de here
tica pꝛauitate/ſeu fautoꝛia hereſis.aut ꝑ

vehementes coniecturas ex operib ⁊ cõ/
uerſatione diſfamabitur apud multos et
dQda

i

granes populos ꝙ non recte am bulat ad
veritatẽ euãgelij/aut ꝙlapſus eſt in here⸗/
ſim iam damnatã.aut nouã velit ↄfin/
gere. cõſtat ꝙ exiſtente generali ↄcilio vel
Feorinefuteno vorgi idẽ papa iudicia

iter cõpelli vt purget ſe.quẽadmodũ exẽ
plificatũ eſt de petro.O, ſi nollet hoc ſa /
cere put facere noluit marcellinꝰ ſineaccu

ſatione ſua de vydolatria. Nõne conciliuʒ

poſſet ↄſequẽter ad depoſitõis ſue ſenten
riã ꝓcedere.Et ſi dicat᷑ ꝙ non.exã non eſt
hereticꝰ. Reſpondet᷑ ꝙ apud iudiciũ eccle

ſie / vbi circa ea factiſunt fallere poteſt ⁊
falli.ſimile eſt iudiciũ de his que nõ appa
rent ⁊ quenõ ſunt. Etꝑ h̊ elidit᷑ manitfe/

ſte friuola reſpõſio dicẽtiũ papã nõ ſubij/
ei coꝛrectioni fraterne/ aut iudiciali iuſſe
us. Si peccauerit cc.

a xpᷣo vbi pꝛi

lAicte aſſertioni/nullatenꝰexiſti
mana

adhuc papa ſicut pꝛiꝰ.⁊ ita ꝙ ſanctiſſimꝰ

domin' noſter papa Martinꝰ / nõ eſt legi
time electus neq; papa. O, idem dominꝰ
noſter ⁊ ſuũ collegiũ noluit ea q̃ conciliari

ter facta ſunt ꝑ ſacꝝ Conſtañ.couciliũ in/⸗
uniolabiliter obſeruare/cuiꝰ tñ oppoſituʒ

idẽ dominus noſter pluries palam dixit.

D, imꝑatoꝛ nõ eſt conſirmatꝰ in imperiũ
O, grauiter peccant attendẽtes pᷣdicta/qͥ

dant obedientiã dño noſtro ſummo pon /

tiſici tanq; pape.Deniq; petrꝰ de luna fu
iſſet iniuſte ⁊ perperã accuſatꝰ in concilio

de materia hereſis pᷣcipue ⁊ pꝛincipaliter
Quoniã in quadã cõſtitutione queð ver
bo ad verbũ ponit᷑ in actis concilij/ipᷣe co

natus fuit determinare/ꝙ nunqᷓ; licitũ eſt
aut fuit facere ſubtractionẽ ab eo/neq; ab

aliquo vero papa/fundans ſe in q̊ ꝙ papa
non habeat ſuperiꝰ iudiciũ in terris.ncc

p̃ht ab aliquo iudicari. Hec autẽ reputata
ſuit hereticalis ↄſtitutio/⁊ ita ð plurimis
inconuenientib dicerekk.
Oſtremo dimiſſis illis que ſũt in
— appellatõis dñoꝝ po
onoꝝ. Hã multa hinc ⁊ inde diuerſa imo
aduerſa ⁊ cõtraria vident᷑ aſſeri.circa que

ſub re

cheologicũ negotiũ nõ verſat᷑.niſi p qnto
Sles. generalibo autenticis daret

2

Edqueret᷑ octauo ⁊ ad homineʒ
multiplex incõueniẽs in eis ꝗ
facta ſunt/⁊ que adherẽtes pꝛe

ndi ſũt ↄcedere velle. Et pꝛimo ꝙ Jo⸗/
hãnes olim viceſimuſterciꝰ reputandꝰ eſt

acto/ circa iuſtiſicationẽ vł iniu/

—

Qũo ⁊ qñ liceat in cauſis fidei

ars / ſicut ⁊ data eſt / conuincẽdi aliquẽ de
pertinacia ⁊ fautoꝛia heretice pꝛauuatis.

Conuertat᷑ tandẽ inquiſitõ ꝑticulate q̃ſti
onis/circa vltimã ꝑticulã ſuã q̃ ſic habet.

Oy nulli ſas eſt ⁊c. Illiꝰ / videlicet aplice

ſedis/ſeu romani pontificis / iudiciũ ĩ cau

ſa er aue tanq; maioꝛes ad ipᷣm ⁊ ſedẽ

icaz defereẽde ſunt declinare.

O

culã reputãt ſuſtinibilẽ qᷓ; pᷣceden

ticalis.⁊ totiꝰ eccleſiaſtice hierarchie cir/

⁊ reſolutiuã ſubuerſiua. ¶¶ Nitunt᷑ aute⸗

ca fidei defenſionẽ/ſeu ealian, finalẽ
fundare ictũ ſuũ in aliq ibe ppoſitõiboè/⸗

quas rexꝑ cant catholicas veritates.
Pꝛima ꝓpoſitio. *

cauſis fi

eui ſentẽtie neceſſario ſtandũ eſt tanq; ve/

¶ Secunda ppoſitio.

allibilis. velq; nõ ſit deuiabilis a fide de
ege comuni/pᷣter ipᷣaʒ eccleſiã vniuerſales
vl ociliũ generaleeã ſufficieter repᷣſentãs.
Lercia ppoſitio.

determinationẽ pᷣt de ppoſitione nõ here
ica facere hereticã. ſicut nec de catholica
nõ catholicã.ita nec papa nec epᷣs ꝓpꝛie ⁊
vere loquẽdo/poſſũt ꝓpoſitionẽ aliquam

ſit heretica.⁊ B̊ iudicialiter/lſicut doctoꝛeſ

ſcholaſtice h̊ faciũt vel doctrinaliter Ec;

appellat᷑ facere articulũ.diuerſimode tñ.

q;ꝛ pape determinatio penalis extendit ſe
ad om̃es ſideles/ſʒ epᷣalis tantümodo ad

ſubditos ſuos.vt pᷣciſe eſt ealis.
NDuarta ꝓpoſitio.

„ * „

ita ſit de veritate fidei.ſicut pᷣtendit ſua

declaratio.quoniã tã papa q; ep̃s deuia/⸗
biles ſunt a fide.obligat tamen ſubditos

ſub pena excõmunicationis talis deter/
minatio.qꝙ non dogmatiſent oppoſitũ ta
lis determinationis / niſi appareat mani/
ſeſta roõ repugnãdi/vel per ſacrã ſcripcura⸗

UVUnt aliqͥ ſic dicit/q; minꝰ iſtã ꝑti/

tem. ꝗᷓlificantes eã/q eſt palã here

e dei iudiciũ inniti debet infalli
bili regule. ſic ꝙ vltimuſ⁊ ſupᷣmus iudex/
ecatholice/nõ ſit a fide deuiabilis.alio/

quin ſtaret in caſu ꝙ hoĩes obligarent᷑ al
ſentire cõtra fieemm.

cauſis ſidei nõ habet in terra iuder in
cauſis fidei nullꝰ ꝑticularis hõ ꝑ ſuaʒ

hereticare. Poſſunt tñ ppoſitionẽ aliquã
Qvidet᷑ aliquibo non heretica/ declarare

cauſis fidei/nulla determinatio iudici
lis / eßi ĩmo nec pape ſoliꝰpᷣſciſe vt eſt ebi
ſcopi vel pape/ligat fideles ad credenduʒ

— – – == S =–

.

ſtamte,
ſtöb
16.

tinhlli
iuder
Me⸗
sdin
irant,

nun
liſde⸗
mui
lti⸗,

oplu;
Ndic
6 Miar
iiguum
one ql
DeCarng
Crdoen
mlnrdi

int..

enmdtt
tüncchi
s

D
ſenckep
Ngehcnen
tendlß
nſuhes
nling
opo,
un,

7

N

a ſummo pontifice appellare

vel pꝑ reuelationẽ. vel ꝑ eccleſie ſeu genera

lis concilij determinationẽ.
Quinta ppoſitio.
cauſis ſidei ſicut poteſt declinari iudi/

iũ epi ſi appareat deuius a fide.⁊ requiri

*

cilij ſuo modo dici pᷣt. Et hec eſt ad foꝛ/
cto ꝙ apud ſummũ pontificẽ ⁊ eiꝰ ſedẽ ro
mana/pᷣt eſſe qñq; raritas peritoꝝ in ſacrꝭ⸗
litteris/⁊ ĩ vera fide ꝓbatoꝝ mag q; apð
q̃ſdã ex ipſis qͥ generalia habẽt ſtudia ſa/
cre ſcripture ⁊ aliarũ facultatũ.
— exta ꝓpoſitioo.
cauſig fideĩ illa cauſa dicit᷑ maioꝛ eſſe/⸗
õ que eſt de re maioꝛi.ſicut de trinitate ⁊
vnitate ꝑſonaꝝ.ſʒ que difficilis eſt ⁊ am/
igua ad determinandũ iuxta textũ ſcri/
ture.Exo.xviij.Deut᷑.xvij.et.ij. Paral.
ix. In quiba fundant᷑ canones dicẽtes q;
cauſe maioꝛes fidei ſũt ad ſedẽ apoſtolicã

referende ”l
. Senrima p poſito. .
NAcauſis fidei poterit vna cauſa dici ma

alium epᷣm vel dioceſim nõ reputabit᷑ eſſe

mittenda/qꝛ ſcilicet apud talẽ eᷣm vł dio
ceſim ꝓpter abundantiã theologoꝝ cauſa
talis nõ reputabit᷑ difficilis vł ambigua.
ſed per ſacram ſcripturã iam damnata vł
appꝛobaggs.
Octaua ppoſitio.
NNcauſis fidei nõ minus aliqñ occurrẽdũ
eſt ſiue per epᷣm vel per ſummũ pontifſicẽ
ſiue ꝑ generale conciliuʒ/dũ cei nunt᷑ oꝛiri
ſcandala ⁊ erroꝛes crudeles ⁊ impij cõtra
pacificũ ↄuictũ xpᷣiani ppli.qͥ maxime cõ
ſiſtit in obſeruatione mandatoꝝ dei/ð ſer
uando iuramẽta.⁊ de nõ interficiẽdo ho/
mines autoꝛitate ppꝛia.⁊ de non pᷣſtando
ad vſurã.vel de nõ rapiẽdo.vel ð nõ adul

terãdo.q; dũ inſurgũt erroꝛes ↄtra aliqs

de articulis fidei/qͥ numerati ſunt in ſym
bolo. ¶ Foꝛmãt igit᷑ rationẽ ſuã qui pᷣdi/
ctam particulã impugnãt/iuxta ꝓpoſitõ
nes pᷣmiſſas/pᷣſertim iuxta qͥnq; pꝛimas.
Fas eſt in caſiboↄcermentibo cauſas fidei
declinare illiꝰ iudiciuʒ.qͥ reperiret᷑ deuiꝰ ꝗ
ſide.vł eis q̃ fidei ſũt/cũ ſuis ↄciliarijs ve
hemẽter ſuſpectꝰ/ꝑ aꝑta ſigna nimie diſſi
mulationis / vel acceptionis perſonarum

vel aliunde muli modis,. Dʒ (loquendo

udiciũ pape / ſic de papa reſpectu generał

am reſpõſiua/ſequẽs ex pᷣmiſſis. Jun/

ioꝛ apud aliquẽ epᷣm vl dioceſim.q̃ apud

maioꝛ.vel ad ſuperioꝛẽ ſicut ad papam re

ſemp cũ reuerẽtia) ſtaret aliquẽ ſummum
pontiſicẽ cũ ſuo collegio ſic poſſe deſicere
irca ea qᷓ fidei ſunt.quẽadmodũ petrus ⁊
alij apli defecerunt in paſſione.ĩmo q; mi

nus videret᷑ ſicut petrꝰ deficiebat nec re/

cte ambulabat ad veritatẽ euãgelij. re⸗-
henſibilis erat dũ paulꝰ ſibi reſtitit ĩ faciẽ
ac pinde declinabat eiꝰ iudiciuz /ergo fas
eſt interdũ ſũmi pontificis indiciũ in cau
ſis fidei declinare.¶ DHec autẽ dicta ſunt
vel argumentata magis ad veritatis inqͥ
ſitionẽ. qᷓ ad alicuius pᷣſertim ſanctiſſimi
dñi Martini pape repᷣhenſionẽ.attẽto

oſtitutio ſua quantũ ad illa q̃ fundant᷑ in

facto/nõ iacet ſub theologica repᷣhenſiõe
Etq;tum ad alia q̃ ius ↄcernunt/ſi icut eſt
p̃dicta ꝑs excepta. Dicerẽt beniuoli ſuiꝗq;
nõ obſtãtib allegatõib ĩ oppoſitũ.illã pᷣt
ſuſcipere rationabilẽ ⁊ verã interpᷣtatõezʒ.
ſicut recipiũt ↄſtitutiones poſitiue/decre
tis inſerte quiby innitit᷑. Sic intelligẽdo
ꝙ nõ eſt fas appellare a papa/vel ei? iudi
cium in cauſis fidei declinare.nõ quideʒ
pꝓ om̃i⁊ in om̃i caſu.ſʒ qñ facit id qð in ſe
eſt/⁊ qñ nõ apparʒ deuiꝰ a fide.ſed ambu
lat recte ad veritatẽ euãgelij/ſine pꝑſonaꝝ
acceptione.quẽadmodũ in ꝓhemio ⁊ nar
ratione ſue conſtitutõis dicit eſſe faciẽdũ
ꝑ ſummũ pontificẽ. ⁊ ꝙ ita fecit affirmat.
Nã ↄſtitutiones ⁊ leges ſᷣm Ariſtotelẽ fe⸗-
runt᷑ vniuerſaliter.quãuis in qtiq̃ caſu da
bili pati poſſunt inſtantiã. ¶ Poꝛro dñs
noſter tollere poterit efficaciter ſuſpitio/
nem ſiniſtrã.que cõtra ſanctitatẽ ſuã fieri
poſſet /ſi dicta ſua ſactis cõpenſet / hoc eſt
ſi ſponte nullo inquirẽte damnet doctri⸗
nam illã peſtiferã ⁊ crudelẽ ↄtra polonos
cum ſimiliba ⁊ alijs.cũ tali celeritate ⁊ ri/
goꝛe.qualẽ fidei materia vergẽs ĩ ſcanda/
lum ⁊ perniciẽ reipublice poſtulat reqè/
rit.pcul abiecta quauis acceptõe ꝑſonaꝝ

cinit tractatꝰ magiſtri Johis de Ber
ſon ſacre pagine ꝓfeſſoꝛis eximij Quomo
do ⁊ an liceat in cauſis ſidei a ſümo ponti
fice appellare ſeu eiꝰ iudiciũ declinare.
aga 2

Articuli ſpeciales

¶Beguitur libe llus
eiuſdẽ doctoꝛis / articuloꝝ theologicoꝝ .
ſcholaſtice cõpoſitoꝝ. ↄtra petrũ de luna
ad ↄuincendũ eũ fuiſſe n. enotoꝛie bere⸗
icii. 2 pertinaciter erraſſe/ errare contra oc nõ ex erroꝛe intellectꝰ. ſed ex dep:
acholecamm euangelicam veritatem / ſu⸗ tione affectus.quãuis apud eccleſia habẽ
per poteſtate ⁊ autoꝛitate eccleſie. Et ↄti ½ dus eſſet ille vel hereticus / vl de hereſi ve
her duos tractat“. In pꝛimo ponunf ge⸗ bementerſaſpecge.
nerales articuli. In ſecundo. ſpeciales. NDuint' articulus:
ſubſumpti ſpecialiter ex generali. e q ecckia ſic inſtituta eſt a xpᷣo ꝑfe⸗

(Gtẽ ꝙ culpabilis in pꝛioꝛi articulo.pꝛi
mò modo vel ſecundo vere dicit᷑ fautoꝛ ⁊
nutritoꝛ ſciſmatis.ĩmo ⁊ ſciſmaticꝰ ſi iun
gat ꝑtinaciã.id eſt ſi nõ velit coꝛrigi /q;uiſ
ſtaret ꝙ ex ̊ ſolo nõ eſſet heretic / ſi facerʒ
hoc nõ ex erroꝛe intellectꝰ.ſed ex depꝛaua

cto legiſlatoꝛe/ꝙ pᷣt ſe ↄtinuare ⁊ de facto

Pꝛimus articulus

Xpꝛimo altatciſte eſtarticu

Alica 2aplica eccleſia.
Secundłꝰ articułꝰ.

Itẽ qhänto vnitas eccleſiaſtica eſſenti
alis ſit ad pꝛimariũ caput xpᷣm. Nichilo/

minus vnitas altera accidẽtalis vel ſecũ/
daria/oſiſtit in obediẽtia ad vnũ ſummũ
pontificẽ q eſt caput ſecũdariũ in eccleſia
cũ xpᷣo.Sic videlitet ꝙ quilibet catboli/
cus debet habere ꝓmptitudinẽ ſeu pᷣpara

tionem animi ad obediendũ vni ſũmo põ

cifici / dũ ↄſtiterit ſibi aut ↄſtare debuerit /
ꝙ ſit papa aliqͥs legitime electꝰ. Et vltra
ſecũdo requirit᷑ ꝙ nõ ponat ſcienter impe
dimentũ cõmiſſiue vel omiſſiue.ne pᷣſicia
tur eccleſie dei vnus papa certus ⁊ legiti //

me electꝰ. Ideo em̃ ↄdemnatꝰ eſt inter ce⸗/

teras cauſas Jobannes huys.qꝛ dicebat

qeccleſia dei vſq; ad ↄſummationẽ ſeculi

poterat eque bñ regi ꝑ ſacerdotes diſper/

ſos ꝑ mundũ abſq; vno capite.ſicut cũ ta

li capite. Uñ ſicut dicũt theologi ꝙ ſacra

mentũ ↄſirmationis eſt ſacramentũ necei
ſitatis.nõ quidem ſimpliciter.cũ ſine illo

ſtaret ſalus /ſed ſic ꝙ obligat᷑ quilibet ad

nõ ↄtemnendũ ſuſceptionẽ huiꝰ ſacram?æe

ti tꝑe ⁊ loco oppoꝛtunis. Ita ꝓpoꝛtio/
nabiliter de vnione vel adheſione ad vni/
cum papã poteſt intelligi. Sicut etiã di⸗/

ci ſolet apud theologos ꝙ p̃ceptũ affirma
tiuum quale eſt de habẽdo papã/obligat

ad ſemꝑ nõ ꝓſemng.
Quartꝰ articulus.

eSEtẽ ꝙq he vnitas eccleſie nõ ſic depẽdet
Aa pſona pape eſſentialiter. quin poſſet ma
nere vna / 1 maneret de facto / qñ nullus eſt

ↄtinuabit in vnitate vſq; ad ↄ ſummatio
nẽ ſeculi/⁊ hoc intelligẽdo.nedũ de pꝛima

ria ⁊ eſſentiali vnione/q eſt ad xpm. ſed de
accidentali ⁊ ſecũdaria ad ſummũ ponti/

ſicẽ.ſic ꝙ pᷣt ⁊ poterit ſibi inſtituere caput
vnũ ſecundariũ qð dicit᷑ papa.Et quicũ

ł———————

q; impedit ſciẽter cõmiſſiue vel omiſſine
ralẽ vnitatẽ eccłie.agit ↄtra articulũ iam
dictũ.vnã ſanctã catholicam ⁊c.Etiã vybi

papa in eccleſi. . videret᷑ ſtare.cũ pꝛima vnitate ad chꝛiſtũ.
, ercius articulus. Ingde patet ꝙ aliquis exiſtẽs papa legiti/

me electꝰ. pᷣt effici ſciſmaticus.ſi det impe
dimentũ ſciẽter cõmiſſiue vel omiſſiue.q
tota eccleſia nõ obediat vni ſũmo pontifi

ci Dũ / exẽpli gra.papa nõ pᷣt reducere ma

ioꝛẽ pantẽ xpᷣianitatis ad obediendũ vni
capiti niſi ceſſerit ⁊ alter ↄſtituat᷑. Ipᷣe vᷣo
hH pertinaciter renuit facere/aut in aliquo
multiplici caſu tali Simile diceret᷑ ð obe
dientib vero pape/ꝙ poſſunt eſſe ſciſma/

tidi. alij qͥ nõ obediunt ſ parati ſũt obe⸗/

dire modo pᷣdicto ⁊ apponũt diligẽtiã ſu/

am ꝙ vniat᷑ ecclia / ſut imunes a ſciſmate.
xtus artiulus.
Bteẽ ſipherve aliq ꝙ circa pᷣmiſſa ſit he
reticus / h eſt iuxta verba auguſtini ꝙ fin⸗/
gat ſibi nouũ erroꝛẽ/vel antiquũ ſequat᷑⸗

gloꝛie ſiue pꝛincipatꝰ ſui cauſa pbabit cõ

ſequẽter manitfeſtiſſime ꝙ talis eſt nedum

fautoꝛ ſciſmatis.ſʒ vere ſciſmaticus.Et
ideo ſufficiat in ſequẽtiba coartare ſermo/

nem ad hereſim.quoniã ex iſto ſufficieter
¶ Septimꝰ articulꝰ.
A ꝙ dũ nullꝰ eſt papa.vel dũ lapſus
[hereſiz manifeſtã ⁊ is damnatã.vł dũ
ↄſentire non pᷣt ecclia ↄgreget. qꝛ. l. effe⸗

ctus eſt amens ⁊ inſanꝰ incurabiliter. vel
incarceratus eſt/taliter ꝙ haberi nõ pᷣt ac

ceſius ad eü. etiã ſi neceſſitas vel euidens
vtilitas imineat pᷣt ſeↄgregare ſine papa

ohii
ntor
iun
it
tdenng
ühe
eherit

fopt⸗
Nſen
Uunnd
inm
röni
nmühoet
Werecht
Etqui
omiſſu
ioläüi
Si
muthi
pin
aoſn
woni
Rnopem
wlunn
indi
ien
Eindiquo
cat
Gnn
nifmer
indicfin

1

ii
Ainf
mmin .
aud

Etidẽ dicendũ eſt vbi papa ſufficiẽter ſũ

matus ⁊ reqͥſitus pↄgregãdo eccłiam ad
vniendũ eã in fide ⁊ moꝛibe/vel ad ↄſtituẽ
dũ ſibi papã certũ.nollet cõtumaciter eaʒ

ↄuocare. Iſte articułꝰ ſequit᷑ ex pꝛioꝛibni
Zex negatione eius ſequeret᷑ ꝙ eccleſia nõ
fuiſſet a xpᷣo ꝑfecte inſtituta ꝓ ſui ↄſerua/

tione ⁊ vnitate legitima in mẽbꝛis ſuiſ/in

fide ⁊ moꝛibo/⁊ ad vnũ caput ſecũdarium

verũ ⁊ certũ.qð apertiſſime eſt cõtra apo/

ſtolum ad Ephe.iiij.⁊ alibi multis lociſ

NHctaus articuluus.
Item eccleſia dicit᷑ catholica id eſt vni
nerſalis ⁊ apoſtolica noni⸗ om̃is homo
generaliter obligat᷑ adherere firmiter illiſ

veritatib/quas eadem eccleſia tenet. do/
cet ⁊ pᷣdicat.que veritates ſunt ſufficiẽter

in ſacra ſcriptura contente.pᷣſertim ĩ euã/

getlio / vel ex contentis in ſacra ſcriptura

ſufficienter ⁊ clare deducunt /vel per apo
ſtoloꝛum doctrinã ſucceſſiue deducte ſũt
de generatione in generationem vſq; ad
nos ꝑ obſeruationẽ legitimã. Uñ dicitur

eccleſia apoſtolica.quoniã in apłoꝛuʒ do/

ctrina fundata eſt.tã verbis q; ſcriptis
(Mionus articuluus.
tem dum eſt data in euãgelio ꝑ xp̃ᷣm
aliqua regula generalis obſeruanda.illa
obligat omnẽ hominem habentem vſum
rationis.niſi de exceptione alicuius hoĩs
ↄſtiterit per eandẽ legem euangelicã.⁊ nõ

ſolum per humanã traditionẽ vel excepti

poteſt ſuperioꝛis autoꝛitait.
[Docimus articu.·

onem.quoniã inferioꝛis lex derogare nõ

ter pmulgata Math. xviij. Si peccaue⸗/

rit in te frater tuꝰ /vade ⁊ coꝛripe eum int᷑

te ⁊ ipᷣm ſolũ Si te audierit lucratꝰes fra

trem tuũ.Si te nõ audierit adhibe tecuʒ

vnũ vel duos teſtes.vt in oꝛe duoꝛum vel
trium teſtiũ /ſtet om̃e verbum.ꝙ ſi nõ au

dierit eos dic eccleſie.ſi aũt eccleſiã nõ au

dierit.ſit tibi ſicut ethnicus ⁊ publicanuſ

Sequit᷑ continuo.Amẽ dico vobis.que

cunq; alligaueritis ſuꝑ terrã ⁊c. Ubi fun
datur poteſtas ſupernaturalis eccleſie vl
tra naturalen. ä

9

ndecimꝰ artitulſ.
tẽ
boꝛandum exalijs ſacre ſcripture paſſibs.

poſſent induci varie leges/que ſunt de iu

q; ad pꝛedictum articulum coꝛro

repꝛopꝛie diuino ⁊ erpſſo. imo ⁊ iure pꝛo

iciendo partẽ coꝛpoꝛis ſcandaliſantẽ to/

tuʒ coꝛpꝰ.ſiue ſit pes.ſiue manꝰ.ſiue ocu
lus. Mach. xviij. Et ita de reliquis. Dʒ
ſufficit ad deducendũ pꝓpoſitum hec vni/

ca lex p̃ᷣdicta. Si peccauerit. Et foꝛte di/
eer hic aliquis ꝙ quicqͥd ſit de membꝛiſ

bijciendis aut recidendis.caput tũ non
poteſt abijci vita manente. Reſpondeo
ſimilitudo coꝛpoꝛis veri⁊ miſtici non eſt
hic vſq;quaq; eadẽ.quoniã ſine capite na
turali coꝛpus nõ poteſt viuere.ſed ſine ca
pite ſecundario coꝛpus miſticũ poteſt ha
bere vitam. ſicut in caſu noſtro patet ð pa

pa quo remoto vel abſciſo.ſtat vnitas et

vita in coꝛpoꝛe miſtico eccleſie.⁊ hoc ĩ vir
tute capitis eſſentialis ⁊ pꝛimi. qd eſt xpᷣs
(W(WPDuogecimus articulus.

¶ Piem ſicut ſummꝰ pontifex quantum

cunq; legitime fuerit electus eſt filiꝰ eccle
ſie. Sic dici poteſt ⁊ debet frater vniuſcu
iuſq; hominis de eccłia Unde ⁊ ad hoc ſi

gnificãdum dedit nobis xpᷣs hanc foꝛmã
oꝛandi:Pater noſter ⁊c. Di vnuʒ ergo ha
bemus patrẽ in celis.ſi vnã matrẽ eccłiaʒ

in terris.ↄſtat ꝙ omes mutuo ſumus fra
tres. Et oppoſitũ ſentire vel dicere de pa
pa eſſet apertiſſimꝗ dementia.
redecimus articulus.

tẽ papa quantũcunq; legitime ele/
ctus poteſt peccare.qꝛ nõ ẽꝛmpeccabilis
erx aſſumptõe papalis dignitatis. Oppo

ſitum dicere. niſi ↄſtaret de aliquo per di
uinam reuelationem / eſſet intolerabiliter
Decimuſquart' articulus.

data fuerit ꝓ regimine totius eccleſie ⁊ fili

oꝛum ſuoꝝ. nihilomin appꝛopꝛiate da⸗/

ta eſt perſone petri.qui erat futurnus ſum/

mus paſtoꝛ.ſicut pmiſſuʒ fuerat Hath.

xvi.⁊ executioni demandatũ. Joh.xxi.
Decimuſquint articulus.

em ꝙ es in pꝛedicta lege Si pecca

.

Dic ecclie p ipo petro vel v ſuccelſoꝛibuſ
ſuis ſũmis pontificib.patet qꝛ petrꝰ non

dixiſſet ſibijpᷣi qũ frater ſuꝰ noluiſſet obe/

dire monitioni ſue ſeu fraterne coꝛrectio⸗
ni. Intelligebat ergo de eccleſia qᷓ eſtgre

gatio fideliũ.pᷣſertiʒ qñ frater q peccabat
ga 3

Item pᷣdicta lex. Si peccauerit.q; nis

„ %6
èð
ððð
E

Articuli ſpeciales

nolebat coꝛrigi fuiſſet talis ꝙ non habu
iſſet pꝛelatum ſupꝛa ſe / ſicut eſt papa. qur
tamen ſubiectus eſt legi pꝛedicte ſicut ip/
ſe eeſt frater peccabilis.
Derunuſſereus articulus.
SEE m xps dicendo in pᷣdicta lege. O⸗
ſieccleſiam nõ audierit / ſit tibi ſicut eth/
nicus ⁊ publicanus / docet manikeſte ꝙ ec
cleſia habet autoꝛitatẽ iudiciariã.alion
ſi nõ audiret᷑nõ eſſet contumacia vel pec

catũ.Et patet aliunde per illud. Qui voſ

audit / me audit ꝛc. Et iteꝝ. Quecũq; alli
gaueritis ſnper terram ⁊c. Sic ſubiungi
tur ſtatiz poſt pᷣdictã legẽ. Si peccauerit.

Decimulieptimus articulus.
tem ꝙ omnis qui poteſt ⁊ debet lici/
te puniri iudicialiter. poteſt etiã licite euo
cari ad iudiciũ.etiam per appellationem.-
aut pꝛouocationem.aut citationẽ᷑.pꝛout
viſum fuerit expedienſ iudici vel ülis qui
ad indicium accuſare volunt fratrem de/
linquentem.pꝛeſertim vbi non apparetꝓ

tunc modus conuenientioꝛ pꝓcedendi cõ/

tra reum/a peccatoꝛẽ fratrẽ.
Decimuſoctauus articulus.
tem ꝙ nulla conſtitutio humana po

tuit aut poteſt pꝛeiudicare legi pꝛedicte.
Si peccauerit ⁊c᷑. Cum ſit ð iure pure di

uino. de iure ppꝛie naturali pꝛeſuppoſi/
Decimuſnonus articulus

¶ Item e conſtitutiones qᷓ dicunt ꝙ pa⸗
poteſt deponi ſi labat᷑ in bereſim. non

unt cenſende ↄſtitutiones pure humane
vel poſitiue aliquoꝝ ſummoꝝ pontiſicuʒ
vel alteriꝰ. Patet q; tunc non ligarent pa
pam.aqꝛ par in parẽ nõ habet imperiũ.
Viceſimus articuluus.
Item qꝙ fundantur he conſtitutiones

pꝛincipaliter in pdicta lege. Si peccaue,

it ⁊c. Et in alijs iuribiconfoꝛmibus ſiẽ
pꝛetactũ eſt articulo vndecimo.
ULUliceſimuſpꝛimꝰ articulus.
(tẽ ꝙ ſicut hec conſtitutio xpᷣi. Si pec
cauerit ⁊c.non ſpecificat vel reſtringit de
ſolo peccato hereſiſ/ ſ ⁊ generaliter ð quo
libet peccati genere.qð poteſt deduciĩ pu
blicum. Sic qdᷣlibet peccatum pape pu/
blicum ſeu notoꝛium/pᷣt denunciari ecdle
ſie. ſi fraternaliter monitꝰ papa/nolit au/
dire monentẽ.neq; teſtes inductos. Niſi
daret᷑ ex lege ppꝛie diuina.q aliqð pecca/
tum xps iſtic exduſerit.qð vtiq; fierinon

poter.
Lliceſimuſſecundꝰ articulus.
Pem quicunq; cuiuſcunq; ſtatus fue/
rit/qui ſcripſerit vel aſſeruerit ꝙ papa nõ

poſſit p alio crimine accuſari coꝛam eccle
ſia q; pꝛo hereſi.ille negandus eſt ſimpli/

citer tani contradicens textui euangeli/
co. Uel reuerenter gloſandus eſt/ſi nõ ap
pareat ꝙ fuerit in hac aſſertione ꝑtinax.⁊
ſi in alijs bene ſenſit. Simile dicit de ſcri
pturis que ſonare vidẽtur ꝙ papa nõ ha/
bet ſuperioꝛẽ iudicẽ in terris.⁊ ꝙ ab eo nũ
q; licuit/ neq; licet appellare.⁊ ita de ſimi/
libus.que ſi excludũt autoꝛitatẽ genera/

lis concilij. ſunt hereſes maniſeſte. Sed

non eſt leuiter pꝛeſumẽdum ꝙ alij vocto/
res ſic ſenſerint generaliter abſq; om̃i ex/

ceptione poſſibili occaſione vel coloꝛe.

U iceſimuſtercius articulus.

iem q glola q dicit ;pro alio crimi /
ne q; pꝛo hereſi poteſt papa accuſari vłde

poni.non habet autoꝛitatem vł robur tã

qᷓ;ᷓ ab vno gloſatoꝛe vel homine.ſed a chꝛi

ſto ĩmediate ⁊ expꝛeſſe.alioquin non ſace/
ret fidem.ſicut pꝛedictum eſt in altero ar⸗

ticulo.ꝙ par in parem.⁊ vnus inferioꝛ in

ſuperioꝛem nõ habet iudicium.

liceſimuſquartus articulus. . .
¶ Item qde iure diuino ⁊ naturali eſlt ꝓ

pꝛia deſenſio ſuijpſius dum leditur.dum
tamen boc faciat per media nõ pꝛohibita
in lege diuina ⁊ naturali.
Uiceſimuſquintus articulus
¶ Item ꝙ ſtare poteſt in facto ꝙ aliquis
moleſtatus a papa etiam vero ⁊ legitimo
non poſſit habere ſufficientyn defenſionẽ
niſi pꝛouocet vel appellet a pᷣapa ad iudi/
cium eccleſie.⁊ niſi ſubtrahat ſe ab eo.ſic
q eius mandatis non obediat.que mãda
ta vel obedientia tollerent leſo iuſtã defen
ſionem ſuijpſius /vel ſuoꝛum.vt eſſet tui/

tio pꝛopꝛie matris vel patris.aut patrie
ſue. imo ⁊ totius catholice veritatis / aut
vnitatis eccleſte/ſicut apparuit in ſubtra

ctionibus multis legitime factiſ tempoꝛe
noſtro ⁊ per pꝛius. .=
Liiceſimuſſextus articulus.
Gtemt icut alias pᷣdicatuʒ eſt coꝛãh̊ ſa

crò concilio / p̃t haberi multiplex occaſio/
⁊ queſitus coloꝛ/ad hoc ꝙ poſſit ⁊ debeat

ꝑ eccleſiã ſeu conciliũ generale vice ſua da
ri libellꝰ repudij vero pape.quãdoq; ſine

culpa papelicet non ſine caula/qnq; cum

e culpa pape etiã ali⸗ .
d H ctiz alig e ſithereſis. M i9„
quẽ t coloꝛes ereſis. ⁊ nume
e quẽadmodũ vi vel occaſiones 7 nume M
ſns teſt odũ vice occaliones Dr e MMUU
ngil it in celeſtin repudij eccleſi põtifex po D
n kuncrlcnind ane Alcſiellicut pa
inuͤen ent hic ad im nte. Uxoꝛ autẽ it patu H ““
tunt icelmnſſepti Fico⸗ ante: virns.
ſtem ꝙ pᷣd tim? articul
donni leundker ndiclalt ſeaaſin ul articuli
Niimd⸗ Pliene Praniigi declarati/ nſtañ. ſo
bas Rarignr rin eckinn annn 0
ralis conci tis factis ſuꝑ air conſtitutioni
ſoc/ M. oncilij. pꝛeſerti up autoꝛitate ge in
D. cccc. quij elertiz ſexta ap tate gene
decreto ulitodecimo.2 apꝛilis anno
de luna / non p ꝛetenſa conſtitu. ſſime in .
Nei Ari udicat ſub tio petri rßÿMWB Nc H
unn ehnuo ⸗67. tractioni facte “MVq O”YJYUMD
eſic h alicuiꝰ ar vel allerens in ⸗
i beſtninnvamnadi nenenlenn
dr p̃dictã legẽ natã/ aſſerit expᷣſſ. it in
unn Tt cõ legtcnanger echſe con
n Pa 12. Eecotr iſtũ. Unã ſa cauerit
is P hᷣ ſacrũ ciliũ raverenninatnerbſte
ic⸗ Vieſimuſn. ut pᷣtactum eſt a expſſe
tur dum ter minans iu eccleſiaſticꝰ e us.
miſſoꝛũ articul eꝛ penalis ol odũ con,
s tinacia quom S oomitaneean 9 “
ogligi⸗ monſtrat ꝙ non olibet erentari. ſas per, ðẽð
drigen veritatẽ nocerimpie H .
R in ſe elt / per erröm glloninckacieg addim H
ſeutk. e grauiſſt iraas ienuhez alon⸗ l MV 2
ratt kl. qꝛ n0 oſtendit ſ⸗ m rurſus in eePe⸗ “”JMZd
nden ! M
uenga ” isckh
inſabnn tn tẽ ꝙ nulle pteſtatõ iculus.
gltnpen uin releuant talẽ tões facte in o
toꝛẽ. quo mi eaſſertoꝛẽ oppoſi⸗
iudicari.qꝛ cũ ebeat ĩ erroꝛe ſi ermina
D bus nn aligtalusn⸗ ptinax
cc 5 fſacto parti are ĩ fide ece vgenerali .
leo poſſ particularis erre eccleſie ⁊c.SD li⸗ DMUMU¾
1 3 lati deduci tã oꝛis aſſertio tat
ſin, oꝛũ bereticoꝝ uci tãp roes q; ſertio. ſicut “l
enu⸗ den betcaptetl wen Sherehlaon HUM
Gon 111 taciom. factu
△
8 –
*

Articuli ſpeciales

BGequitur ſecunduſ

liber eiuſdem doctoꝛis / articuloꝝ ſpecia/
lium/ſubſumptoꝛum ſpecialiter ex gene⸗/
ralibus articulis /ſuper poteſtate ⁊ auto/
ritate eccleſie/cõtra petrum de luna ad cõ

uincendum eum vt pꝛius.

KTpeimo notã

dum ſecit quandam pꝛetenſã
conſtitutionem/⁊ eam pluries ſolenniter
publicauit ⁊ publicari fecit.ĩmo ⁊ pꝛati/
cauit quantum in ſe fuit.tam contra chꝛi
ſtianiſſimum regem francie ante conciliũ
piſanum. qᷓ; nouiſſime contra illuſtriſſi/
mum regem arrogonie.⁊ generaliter con/
tra omneſ qui ſunt in hoc ſacro Conſtañ.
concilio.ſicut patet ex ſua reſponſione ad
citationem. Que pꝛetenſa conſtitutio in/
cepit In dierum ſucceſſu creſcente mali/
cia ⁊c̃. Datuʒ maſſilie quartodecimo kabł.
iunij.anno terciodecimo pontificatus no
ſtri/ita ꝙ ſunt decem anni vel circiter.
Becũdus articulꝰ.
tem ꝙ in pꝛetenſa conſtitutione po/
nitur in ſoꝛma talis clauſula inter ceteraſ
omnes ⁊c.qui a nobis vel ſucceſſoꝛiba no
ſtris romanis pontificibus canonice in/

trantibus appellare pꝛeſumpſerint.ſeu

noſtra ſeu ipſꝛum ſucceſſoꝛum noſtroꝛũ
romanoꝛum pontificum/canonice intrã/
tium obedientia receſſerint.ac ſe ſubtra/
xerint.vł in pꝛemiſſa ſubtractione aut ap
pella tione ꝑſeuerauerint ſeu perſtiterint.
ſeu eis in pꝛemiſſis impedimentis ſeu ap
pellationibus.ſubtractionibns.vel pꝛo/
uocationibus / ſcienter per ſe vel per aliũ
vel alios/quauis occaſione ſeu queſito co
loꝛe dederint.auxilium.concilium.vel fa
uoꝛem.⁊ qui pertinaciter aſſeruerint illoſ
qui pꝛemiſſa cõmittunt per noſtras ſentẽ
tias non ligari/cuiuſcunq; ſtatus.graduſ
dignitatis exiſtant / vel conditionis.etiaʒ
ſi cardinalatus patriarchali. archiepiſco/
pali.epiſcopali.imperiali.regali.vel alia
quauis eccleſiaſtica vel mundana pꝛeful/
geant dignitate.ex nũc autoꝛitate apoſto
lica. excõmunicationis ſententiam ꝓmul
gamus.a qua nullus pꝛecerq; a romanis

dum eſt ꝙ petrus de luna du /

pontificibus niſi dumtaxat in moꝛtis ar/
ticulo poterit beneficiũ abſolutionis ob/
tinere ⁊c̃. Et addunt᷑ pene depoſitõis ⁊c.
Lercius articuluus.
te dicta clauſula / ſicut patet ex foꝛ⸗/

ma ſua eſt generaliter abſq; omni excepti

one poſita/tam de petro ðᷣ luna/q; ð quo
cũq; legitimo ſucceſſoꝛe ſuo.ſiue labatur

aliquis eoꝛum in hereſim.ſiue in alið pec

catum quodlibet/quantumcũq; enoꝛme.

quia dicit quauis occaſiõe ſeu queſito co
loꝛe ⁊c. Et quia ſi voluiſſet aliquam exce
ptionem fuiſſe.illam explicaſſet. Sed qꝛ
videbat exceptionem redundarepotniſte
contra ſeipſum. pꝛopterea nullã appoſu/
it vel apponendam iudicauit. ,— .„ .„ ●’–
NOQOuartus articulus.
Pitem petrus de luna in ſuis reſpon/
ſionibus datis ad citationem contra euʒ
factam / dat aperte intelligi.ꝙ vult pꝛati/
care dictam pꝛetenſam conſtitutionem et
tenet firmiter ꝙꝙ habuit ⁊ habet robur et
vim ſuam/contra omnes ⁊ ſingulos qui
ſunt in hoc ſacro onſtañ.concilio.quia
ſic dicit in ama. Eſoteſtandum tame
ꝙ per quemcunq; acta vł facienda.dicta
ſeu dicenda/ſub quacunq; foꝛma/non in/
tendit dictam congregationem aut eius
pꝛetenſam citationem compꝛobare.ncip
ſam citationem quomodolibet exaudire/

tanq; a notoꝛie nullam poteſtatem haben

tibus emanatam/quoquo modo tribue/
re ſeu pꝛeſtare.ĩmo ipſam ⁊ alia quecunq;

facta ſeu facienda/oꝛdinata ſen oꝛdinãda

contra ipſum/⁊ romanam eccleſiam/cum

ſint de facto pꝛeſumpta per cẽos.pꝛonun/

ciauit/decreuit/⁊ declarauit/pꝛonunciat/

decernit ⁊ declarat.caſſa.nulla.⁊ irrita/ip

ſo iure vt de his etiaz / eſt ſolenniter pꝛote
ſtatus. ¶Poſtremo cum in pꝛetenſa cita
tione contineatur.q; conuenientes ĩ vnuʒ

canonice conuocati/ repꝛeſentantes ip-/
ſam vniuerſalem eccleſiam decreuerunt.
⁊c. Reſpondet idem dominus noſter pa⸗/

pa/ꝙ pꝛedicti congregati in Conſtañ.nõ
ſunt generalis ſynodus.nec vniuerſalem

eccleſiam repꝛeſentant.cum ſint excõomu

nicati/⁊ omnibus eccleſiaſticis dignitati
bus / gradibus / ⁊ autoꝛitatib/⁊ iuriſdicti
one pᷣuati.⁊ ꝑↄſequẽs nullas ꝑtes iudicij
potuerũt aſſumere.nec pñt ſicut nec etiaʒ

— —

d
Areis
he
udire
ighrem
N
Wa
aum
ndinid
iamn
pne
Nol
Ptimnad
nier
wimni
mes /
monun.
WMoN
Onſtann
inen⸗
. c⸗
digen
iunci
wint/
GMh⅓⅝⁹

contra pete de lungn

iuriſdictionem aliquaʒꝭ exercere. pꝛecipue

cũ minoꝛ in maioꝛ?. ⁊ pmaxime in bapa?.
quẽ nec iuꝛis autoꝛitas.nec rõnis debitů

nec alicuiꝰ obligatõis nccitas / ad h artãt·
actum imperioſum exercere non poſſit.

cce temeritatem ⁊ pertinaciaʒ aduer
ſus hoc ſacrum cõcilium⁊ aduerius om/

nes indifferenter qui ſibi nõ obediũt. Un
de ⁊ reputat ſolam eccleſiam eſſe apud ſe/

banc legem euangelicam.
⁊c. Et qui fundant᷑ in hac lege cuʒ ſuis ſi /
miliby. ⁊ B notoꝛiũ eſt ex terminis.

⁊ ſolum concilium generale/ ꝓcathedꝛa
ſua eſt archa Noe ſicut dixit verbo / dane
intelligi nullꝰ extra hanc archam ſalua

bitur. Et ita de plurimis.

ODuintus articu-
HFtem qꝙ hec pꝛetenſa conſtitutio de di⸗
recto ⁊ expꝛeſſe repugnat omnibus ⁊ ſin/

alis pꝛioꝛibus antenlla gi elucidant
i peccauerit

SBerxt articulſ.
Ptema petrus de luna non excu ſa tur
vel releuatur ab hereſi pꝛedicta ⁊ pertina

cia/ per generales pꝛoteſtationes/quas ſa
cit que ſic habentur in fſoꝛma. ¶Dicit ac
etiam pꝛofitetur/ꝙ in veritate fidei ⁊ vni/

tate catholice eccleſie ſemꝑ fuit ⁊ eſt.ſem
q; ſe fuiſſe ⁊ permanſiſſe ſirmiter credit.nꝰ

ab illis vnq; / modo aliq̊̃ deuiauit. ſic nec

ſorum. onuat enim æ cum his pꝛoteſta

deuiare intendit.nec fauoꝛem ſciſmati vl

bereſi aliquo modo dedit. ſicutn dare in

tendit. ĩmo ſemper tenuit ⁊ tenet firmiter

q; credidit ⁊ credit. qð ſctã Romana ⁊ ca

tholica eccłia tenuit / tenet / pfitet / 1 doc

nec aliquid a pꝛedictis decreuit dicere. fa

cere. ſcribexe. docere tenere ſeu credere in/

tendit in poſterum. gratia eidem diuina
aſſiſtente. nilq; pertinaciter ſeu incoꝛrigi/
biliter dixiſſe ſeu dicere voluit nec inten /

dit. Sed omnia pꝛeterita. pꝛeſentia.⁊ fu/
tura quecunq; dicta ⁊ dicenda.facta ⁊ ſa⸗/

cienda. ſcripta ⁊ ſcribenda. credita ⁊ creldẽ
da. docta ⁊ docenda ſubijcit ſubiectaq; eſ

„

ſe voluit coꝛrecti

ctioni ⁊ determinationi ca/
cholice eccleſie ſacroſancte.Et ſi contra

pſerit. aut fecerit quouis modo/qð nõ cre

dit. paratus eſt ſemp ſtare coꝛrectioni di/
cte ſancte matris eccleſie.in cuius vnita/

te viuere intendit atq; moꝛi / ſicut catholi
cus ⁊ fideliſ.⁊ facere ⁊ complere ea ad que

aſtringitur in pꝛemiſſis ⁊ quolibet pᷣmiiſ/

per hoc fiet abbꝛeuiatio alioꝛum pꝛo
ſuum iuridicoꝛum.qui verſarentur ĩ bis
que ſunt facti.quoniam per pꝛedictos ar
ticulos poteſt veraciter vno verbo dici ip
ſi petro deluna. Exoꝛe tuo te iudico ſer/

tionibꝰ remaneret particularis erroꝛ ſu⸗
non purgatus.

Septimus articunililbb
4 Item ſi nunc pꝛedictus petrus de lu⸗
na vellet a pꝛedicta bereſi ſua reuerti/ re
dire ad gremium eccleſie.ipſa poſſet non
claudere ſi ibi gremium / dando indulgen/
tiam de ſcelere. ſed non deberet ipſum im/

punitum relinquere / vel in papatu pꝛetè/

7

ſoretinere etiam vbi fuiſſet aliunde papa
legitimus. ðð

OIOIctauus articulꝰ.
Htem ꝙ ſi mittat nuncios ſi uos. vide/
tur ꝙ in pꝛimis ⁊ ante omnia pꝛoponẽdi
ſunt ipſis pꝛecedentes articuli /vt reſpon

„

deant ſigillatim q quemlibet. quoniam
„

cel
h

ue nequã.ĩmo videtur ꝙ nuncij ſimittan
tur erunt interrogãdi ſuper pꝛemiſſis ne/

dum pꝛo nomine ſeu vice petri de luna. ſy

etiam pꝛo ſe ipſis.vt videatur quid ſenti/
ant ſuper eiſdem articulis.vt ſi male/ ha /
beant ⁊ ipſi male iuxta demeritum ⁊ erro
rem. ſi bene/condemnabitur eoꝛum magi
ſter ex eoꝝ ↄfeſſione catholica ⁊ vera.

Articulatõ pꝛetacte s

conſtitutõnis petri deluna poteſt fieri cõ
tra ipſum ſub tribus pꝛöpoſitionibus ſe
quentib/cũ ꝓbatione ſummaria ⁊ aliarũ

ndam additione conduſionum.

„

de luna ppꝛie ſciſmaticum.temerariũ.ſcã

daloſum.atq; ſacrilegum.

Conſtitutio illa eſt hereticalis

lice. de coꝛrectione fraterna / 1 de coꝛrecti⸗/
one iudiciali ꝑ autoꝛitateʒ eccłie.ſi frater
na non ſatiſſecerit que habetur Math.

xvii. Si peccauerit ĩ te frater tuꝰ ⁊ꝛc. Dz

bec conſtitutio petri de luna eſt huiuſmo
di igitur eſt hereticalis Deducit᷑ maioꝛ

.⸗ *

per deſcriptionẽ bereſiſ q eſt dogma px

ℳ—

¶ Mec conſtitutio petri de luna eſt here/
ticalis que incipit. In die ⁊c. ¶ Hec con
ſtitutio cum ſuis circumſtãtijs reddit pe/
trum de luna bereticum. ¶ Hec conſtitu
tio cum ſuis circumſtantijs reddit petrũ

gnꝓue directe ⁊ expꝛeſſe pꝛeiudi/
cat ⁊ contrariatur legi euange/

tio/nunc ad denunciati

Articuli ſpeciales cõtra petꝑ de luna

uerſum fidei catholice contrariũ. Cõſtat
aũt ꝙ euangeliũ eſt fides oꝛthodoxa obie
ctiue.ſicut dicit᷑ in ſimbolo. Hec eſt fides
catholica ⁊c. Sed minoꝛ in quo ſtat diffi
cultas deducitur ſic. Lex pꝛedicta.de coꝛ
rectione fraterna ⁊ iudiciali.aut compꝛe/
hendit petrum deluna ⁊ ſuos ſucceſſoꝛes
quos reputat ſummos põtifices futuros

legitime/vel non compꝛehendit. Non po

teſt dici ſecundũ.quoniam ler fertur gene

raliter de omm fratre dum peccauerit ta.

li peccato qð poteſt deduci in publicum.
Conſtat autem ꝙ quilibet chꝛiſtianus eſt
frater noſter etiã ſi fuerit papa. quia pꝛo/
pter hoc ñ deſinit dicere pater nf. Si igi/

tres. Di vero detur pꝛimum ſicut dari ne
ceſſe eſt. ꝙ ſcilicet papa com pꝛehenditur
ſub lege hac eua ngelica ⁊ immutabili que
conſonat etiaʒ iuri pꝛopꝛie naturali.
quitur ergo ꝙ ſi peccauerit in nos.etiam
frater noſter debʒ fra ternaliter pꝛimo coꝛ
ripi/iuxta regulam generaliter ita poſitã.

O ſi noluerit audire.adhibendi ſunt te/
ſtes. O), ſi audire noluerit/denuncianduſ

eſt eccleſie. quã ſi contempſerit. habenduſ
eſt tanq; ethnicus ⁊ publicanus id eſt exr

cõmunicatus ⁊ extra eccleſiam poſitus.

Sequitur ergo conſeq uẽter ꝙ eccleſia eſt

iudex pape duz peccauexit peccato publi

co ⁊ eccleſie denunciato: Et poteſt ecclddia
talem papam excõmunicare ⁊ eicere a cõ

ſoꝛtio/multipliei occaſione/et multiplici
queſito coloꝛe. Conſtat autem ab infe/
rioꝛi ad ſuperioꝛem legitimum / poteſt fie
ri appellatio/ſeu pꝛouocatio ſen deductõ
in cauſam.ſeu iudicialis citatio euoca/
lonem alteriꝰ. nũc
ex puro iudicis officio. Sed manifeſtum

eſt ꝙ hec conſtitutio tollit omnia iſta me/

dia dum fert generalem excõmunicatio/

nis ſententiã ⁊ penas depoſi itionis in om
nes qui quacunq; occaſione vel quocũq;
queſito coloꝛe pᷣſumpſerint a perſona pe/
tri de luna vel a quocunq; ſucceſſoꝛe ſeu
appellare ſeu pꝛouocare.vel ab obedien/

tia ſe ſubtrahere ⁊c̃. ð vtiq; repugnat et

Zrradicit maniteſtiſſime hnic legi euãge
lice ꝓput modo deductum eſft.

Robatur ſecunda concluſio fa
ciliter ex pꝛecedenti. Ille enim
pꝛopꝛie dicitur hereticus qui
pertinaciter aſſerit/imo deter/

MM

minat hereſim. ſed petrus de luna perti⸗/
naciter ita facit. Eſt em̃ pertinax qui non
eſt paratus coꝛrigi.⁊ qui non querit cau/
ta ſolicitudine veritatem /ſed impugnat/
etad impugnandum omnes inducit ſub
henmis terribilibus quantũ ipſo eſt. Sic
eſt in pꝛopoſito. lddendo maxime phic
unpugnatur regula veritatis de directo.
per quã errans frater habʒ coꝛrigi.que re
gula ẽ autoꝛitas ⁊ poteſtas iudicialis ip/
ſius eccleſie vl concilij generalis vice ſua

Inde tollit quantũ in ipſo eſt omia me/

dia per que debet errans ad viam ⁊ regu/
m reduci verita tis. Poſſent addi circũ/

init er nr. D ſſtantie quaſi ſine numero quepꝛobãt hãc
tur eſt ꝑpater noſter. nos pariter ſumꝰ fra

hertinaciam in petro de luna reſpeetu cõ⸗
itutionis huiuſmodi ⁊ alioꝛum erroꝛuz
multiplicium/⁊ ſcandaloſiſſe imoꝛum. ſed
hec pꝛo nunc ſufficiũt. attento ꝓtam erga
regẽ francie/qᷓ; erga regem arrogonie / vo⸗/
luit pꝛaticare conſtitutionem iſtam bere/
ticalem atq; peſtiferam. ĩmo ⁊ in om̃es ex

ſponſione ſua ad citationem.
RKobatur tercia concluſio con/
ſiderando materiã circa quam
eſt hereſis predicta.que de ne/
ceſſitate infert peccatũ ſciſi ma/
tis quoniã tendit ad impoſſibilitandum
reunitionẽ eccleſie/ſub vno certo paſtoꝛe
ſupꝛemo.quia tollit medium conuenien/
tiſſimum ĩmo neceſſariu m/ſcilicet autoꝛi

latem iudicialem eccleſie/ſeu concilij ge⸗

neralis vice ſua/dum pꝛohibet eccleſiam
congregari ⁊c.⁊ dum remouet omnem pa
pamaſi Alerriontautonbart⸗ iudicialis

t

eccleſie (Konkirn antur omnla pꝛedicta
per conſtitutiones h
ctas ? publicatas pluries. Confirmätur
etiam per ſubtractiones licitas illoꝝ pꝛin

uius ſacri concilij fa/

cipum qui ſe ſubtra xerunt. Opoꝛtet eniz
concedere pꝛemiſſas tres cõcluſiones.vł
dicere ꝙ hoc concilium generale errauit/⸗

aciendo queſtiones tales / in appꝛoban
me ſubtractionem dominoꝛuz

*

go nouiſſime . .
Arrogonenſium.abſit autem hoc a nobiſ
ita delirare. ¶ E

⁊ alie/videntur ſonare pꝛo conſtitutione
petri de luna Reſpondetur ꝙ illa iura ſüt
reuerẽter gloſanda/⁊ interpᷣtanda ↄfoꝛmi

terad inuaniabile legẽ chꝛiſti. Aut ſi vult
aliqs illa tenere ĩ ſuis terminis prerue et

SS ₰

iſtentes in hoc concilio. ſicut patet in re

rare tſi dicatur ꝙ multa iurng
canonica/multe conſtitutiones papales/

ern
lhon
tann,
Mſ
68.
egd
Aecn⸗
guen
Algin,
teſua
Wn
nin
lad
obitti
nc

z

im. ſed
woga
Meldd⸗
mnbar
noſßtse
or

Kon
N
Awr
nühnn
awun
Ax
ncnien/
an
Wld
cien
Wneng
ri
loppen
A
inaft
Cu
podan
wde,
Nanobi
lltaiun
apale
ſtutior
iunt
in

ui

Articuli ſpecigles cõtra peta de lunn

rigide nos cum omni libertate talia ſcri/
pta negabimꝰeſſe vera/⁊ ꝑ ↄſequẽs nec iu
ra canonica.qm̃ nullũ ius eſſe cenſendũ ẽ/

qð diuine legi ↄuincit᷑ cõtraire. Addat

⁊ hic clauſula cõſtitutionis qᷓ ponit᷑ ſupꝛa

articulo ſcdᷣo. In ſecũdis articulis Oẽs

⁊c̃.qui a nobis ⁊c.ſupaa.

Excerpta de articu
lis ↄtra petꝝ de luna in pꝓceſſu ꝓpductis.
ſeimo in tractatu quẽ fecit/aut fieri fe
cit ⁊ ab alijs factũ appꝛobauit ⁊ ratũ ha/
buit / intitulato de ſciſmate ponit ↄcluſio
nem ſequẽtẽ.⁊ ponit᷑ ↄcluſio ſequẽs (Nul
li cõuenit ptãti nec diuine nec humane/q;
qͥd ſit intra vnũ locũ.⁊ extra eundẽ.Dictã

q; ↄcluſionẽ ꝑtinaciter aſſeruit ⁊ ſuſtinuit

q̃ heretica eſt cõtra ſacrã ſcripturã ⁊ diui/
nã potentiã eſt.cũ deꝰ ſit intra ⁊ extra eun

dem locũ. ⁊ eſt notoꝛium. ¶ Itẽ ꝙ dixit
ſcripſit.vel ſcribi fecit ⁊ aſſeruit idẽ domi
nus vocatuſ vt pᷣmittit᷑. B.ꝙ ſi iuiſſet ad
piſanũ conciliũ/ vel miſiſſet ad illud ad ce
dendũ papatui.vt aliqui ſibi ↄſuluerunt
⁊ cõſulebant/iã nõ eſſent claues in eccleſia
niſi deus incarnatꝰ fuiſſet ⁊ claues de no/

uo dediſſet.⁊ hoc eſt notoꝛiũ ¶ Itẽ in tra

ctatu quẽ fecit/aut ſieri fecit ⁊ factũ app/⸗
bauit ⁊ ratũ habuit cõtra piſanũ ↄcilium

qui incipit.Quia e nõnulli in q̃rta par/
te via tercia. C.ſubſe

ſtinuit.ꝙ ſtante dubio huiꝰ ſciſmatis / illi

qni nõ poſſunt certificari de veritate ⁊ iu

ſticia alteriꝰ ↄtendentiũ ð papatu/pꝛimo

electoꝛũ obediendo pape Benedicto ter/

ciodecimo.ſ.ſii quo ad eũ in conſcientia
ſunt ⁊ eſſent ſecuri.Et h̊ eſt notoꝛiũ ¶ Itẽ

dicunt ⁊ pponunt dicti pſecutoꝛes ⁊ mi//
niſtri/ꝙ idẽ. P. vocatꝰ vt pᷣmittit᷑ bñdictꝰ

poſt pᷣmiſſum ꝑ eos pᷣtenſum ppinianum

conciliũ / dixit ⁊ aſſeruit ꝑtinaciter ⁊ ↄſtã/
ter.O, ſi totus mundꝰ diceret ſibi ꝙ cede

ret papatui/⁊ ſibi videret᷑ ꝙ non ſequeret

inde vnio ecdeſie.aut videret᷑ ſibi ꝙ ipſeñ
deberet cedere /ipſe nõ cederet.Et ſi totuſ
mund“ diceret ſibi ꝙ nõ cederet.⁊ ſibi vi/
geretur ꝙ deberet cedere/ ipe cederet. Per

hoc ſuum iudiciũ ĩmo potiꝰ erroꝛẽ ꝑtina

citer pᷣferendo omni humano ⁊ eccłie vni/

uerſalis iudicio.qð manifeſte ꝓpbat ꝑtina

ciam in erroꝛe. ¶ Itẽ chꝛiſt' ⁊ papa ſũt
vnum caput eccleſie / poſuit in quoda tra.

1.4 quent ⁊ alibi ĩ dicto
tractatu /dixit.aſſeruit.⁊ pertinaciter ſu⸗

ctatu cõtra decẽ ppoſitiones ſtabilientes
conciliũ piſanũ. Itẽ ꝙ conciliũ genera
le nullo modo ⁊ in

uullo caſu p̃ᷣt celebꝛari
ſine papa etiã dum papa moꝛtuus eſt Et
ita neceſſario dicendũ eſſet/q in Conſtan
tia poſt adunationẽ tot obedientiarum ⁊

regionũ/nullũ eſt aut fuit generale ↄciliũ
Cuiᷣ oppoſitũ tanq; catholicũ determi/⸗
natum eſt/⁊ pꝛaticatũ in hoc ſacro ↄcilio

Et quoniã hoc errore dato ſequeret᷑ ma/⸗
nifeſte q; eccleſia nõ fuiſſet ſufficiẽter ⁊ per

ſeuerãter pꝛo ſui cõſeruatione inſtituta a
xpᷣo. Quia deniq; nõ appareret modꝰ cõ/

demnandi vel eijciendi papã ſciſmaticuʒ
incoꝛrigibilẽ ⁊ hereticũ contradicentẽ per

tinaciter eccleſie. ¶ Ponunt᷑ conſequẽter

act pbata de pᷣdictis ⁊ alijs articulis tres

cõcluſiones ſequẽtes.(¶¶ Hec aſſertio pe/
tri de luna ꝙ conciliũ generale nõ poteſt i

aliquo caſu cõgregari ſine papa eſt hereſiſ
nunc expᷣſſe damnata.

na/ꝙ chꝛiſtꝰ ⁊ papa ſunt vnũ caput eccle/⸗
ſie eſt hereticalis.niſi reducat᷑ ad aliquem

ſenſum ſanum ſatis impꝛopꝛiũ Aduer

tendum eſt poſtremo ꝙ ſuper materia he/
reſis/fundate funt pincipaliter concluſi

ones pꝛedicte ex aſſertionibo petri ð luna.
Pꝛimo quoniã ⁊ voces ⁊ ſcrivᷣture ſigni
ficant manifeſtius cõceptũ mentis iuxta
dictum chꝛiſti Ex verbis tuis iuſtificabe
ris ⁊c̃. Cui conſonat dictum Ariſtotelis
ꝙ voces ſunt ſigna earum que in mente
ſunt paſſionum. Secundo quia conuin/
cere hominem hereticũ eſſe ex ſolis ope/
ribus ſine vocibo difficillimũ eſt. attento
ꝙ hereſis pꝛincipaliter ↄſiſtit ĩ intellectu.
Propter qð tercio dicitur ꝙ licet exr p/
dictis articulis contra petrum de luna.?

ſufficienter in facto pꝛobatis/poſſit ⁊ de/

beat ſufficienter concludi cõtra eundem
petrum de luna/ꝙ ipſe eſt notoꝛie periuꝰ

notoꝛie ſciſmaticus/notoꝛie ſcandaliſanſ

vniuerſalem eccleſiam ſanctam dei.⁊ per

conſequens de heretica pꝛauitate vehe/

menter notandus ⁊ ſuſpectus/pꝛeſertim

circa hunc articulũ Unam ſanctã ⁊c. Et

circa pꝛeceptũ hoc Nõ piurabis ⁊c̃. Ecꝑg
inde ꝑ huiuſmodi ſuſpitionẽ vehementẽ?

dec aſſertio pe
tri de luna ꝙ ſi credidiſſet aliquibi tempo
re concilij piſani/claues hodie nõ eſſentĩ
eccleſia eſt manifeſte heretica. pꝛeſuppoſi
ta duratione legis dei vſq; ad cõſumma/
tionẽ mundi.¶ Hec aſſertio petri de lu⸗/

Allius tractatus eiuſdẽ

⁊ ſcandalũ notoꝛiũ datũ ĩ materia ſciſma

tis ⁊ periurij ⁊ incoꝛrigibilitatẽ ſit ab om
ni officio papatꝰ vero vł pᷣtenſo rationa/
biliter ⁊ iudicialiter deponendꝰ ꝓut mul/
ti ſolẽniter ex iuribo allegarũt ⁊ ꝓbauerũt
nihilominꝰ ex ſolis eiſdẽ pductis ⁊ pbatꝭ

nõ videt᷑ ſufficiẽter cõcludi ꝙ ſit hereticuſ

Ppꝛie dictus / niſi confundat᷑ ex ppꝛijs aſ/

rit᷑ ſuꝑ hac aſſertione. Pꝛimo ſi ſit

bus daris nm poy; ſalpto nã ob/
rem ſtudioſiꝰ ſcriptũ eſt vł articulatũ cir/
ca hmõi aſſertiones/attẽto pᷣcipue ꝙ;non

ſertionibo ſuis/ↄſtitutionibo⁊ uto⸗
l

nulli reuocãt ĩ dubiũ an papa deponi poſ

ſit.vel habeat iudicẽ ſuperioꝛẽ in quocũ/

q; crimine /niſi ſit a ſide deuiꝰ vel hereticꝰ

pꝛopꝛie dicauaes.
inis tractat⸗ ↄtra petrũ de luna

iſcuſſio illius aſſeꝛ

tionis Sñia paſtoꝛis etiã iniuſta tenẽda

eſt ꝑ eundẽ cancellariũ. ——
¶ Caſus eſt Quidã ſe gerẽs ꝓ cõmiſſario
pape/poſuit ĩ ſuo pꝛoceſſu publico aſſerti
onẽ que ſequit᷑. Sentẽtie noſtre etiã ſi eſ/
ſent iniuſte/ſunt tenẽde ⁊ timẽde. POue
alſa et
erronea.Scðo ſi ſit iudicõ fidei repꝛobã

rationabiliter euocandꝰ. ¶ Arguit᷑ ꝙ ſit

da. Tercio ſi aſſertoꝛ ſi Pihaur fidei
ſe

vera/qꝛ ſᷣm beatũ Bꝛegoꝛiũ/ſentẽtia pa/

ſtoꝛis ſiue iuſta ſiueiniuſta fuerit timẽda
eſt. Cui ↄſonat vrbanꝰ papa dicẽs q val

de timẽda eſt ſentẽtia ep̃i licet iniuſte liget

Szʒ papa ne düũ eſt paſtoꝛ vl ep̃s.ſʒ ſuper/

nus paſtoꝛ ⁊ epᷣs.

53 9tra eſt dictü hie
ronimi ſuꝑ epłam pauli ad philemonẽ/et

fundat᷑ in dicto Iſaie.v. Si qͥs dixerit in

iuſtũ iuſtũ abomiĩabilis eſt apud deũ.Et
ſoluendi ptãte ſe pꝛiuat/qᷓ hancꝓ ſuis vo

luntatibo/⁊ nõ ꝓ ſubditoꝝ iurib exercet.
Et idẽ Tũc eſt vᷣa abſolutio pᷣſidẽtis.cuʒ

interni iudic ſequit᷑ arbitriũ Et idẽ. Nõ

debet is penã ſuſtinere canonicã in cuius
damnationẽ nõ eſt canonica ꝓlata ſenten

tia. Conſtat aũt ꝙ ſententia iniuſta nõ eſt

canonica cc. .
Ponunt᷑ ꝓ deciſione ppoſitiones que
ſequunt᷑ ad exeminandũ. HM

4

¶ Mec aſſertõ ꝓpoſita in ꝓceſſu publico
ſi ſit erronea ĩ fide ⁊ moꝛibanõ eſt diſſimu

lanter pᷣtereunda/cũ ſit ſcandaloſa ⁊ ex de

liberatione poſita.¶ Hec aſſertio eſt vna

—

ꝓpoſitio ↄditionalis/includẽs vnã ↄſq̃n
tia talẽ / ſi ſentẽtie nr̃e ſunt iniuſte / ille etiã
ſũt tenẽde ⁊ timẽde. ¶ Nec aſſertio ↄditi

onalis ſic reſoluta / ſi ſit falſa / eſt impoſſibi

lis / patet hec ppoſitõ ſiẽ ⁊ pcedẽs/ex regn

lis infallibilibo logicoꝝ/addẽdo qꝙ aſſertõ

pᷣdicta otinet iſtã vniuerſalẽ/q; omes ſñie
dicti cmiſſarij q;tũcũq; iniuſte ſũt tenen
e. ¶¶ Hec aſſertio falſa eſt/ qm oppoſitũ

*

⁊ſeqntis ſtat cũ antecedẽte/qm̃ ſtat aliq̃s

ſentẽtias paſtoꝛis vł pape ⁊ ſuoꝝ cõmiſ/
ſarioꝝ nõ eſſe tenẽdas/iĩmo nec timendas
dũ ſut iniuſte. Et h in multis caſibo. Pꝛi/

mo ſi ſentẽtia lata ſit poſt appellatoneʒ le

gitimãꝗ/vt notauit Innocẽti terci ĩ epła

ad archiepᷣm ſenoneñ. Scðo ſiↄtineat er

roꝛẽ intolerabilẽ /vt notauit idẽ. Et hoc
mltipliciter p̃t euenire/cũ nullꝰpaſtoꝛ vi/
uens ĩ terr/ĩmo nec papa ſit impeccabil/
quin poſſit abuti ſua ptãte/cũ circũdatuſ

ſit infirmitate. vt dicit ad Heb. Unꝰcaſꝰ
eſt ſi ſentẽtiet expᷣſſe vł etiã implicite ↄtra

ſidẽ ⁊ ſcripturã ſacrã.Alter ſi ſentẽtiet in
p̃iudiciũ veritatꝭ vite ⁊ iuſticie.vt ſi volẽi
raꝑe ſpõſam alteriꝰ/ferat in cõtra nitẽtes

ſentẽtiã excõicatõnis.Alter ſi ſentẽtiet in

pᷣiudiciũ iuſte libertatꝭ/vt ſi volens vſur/

pare ciuitatẽ vniꝰ pꝛincipis ferat ſentẽtiã

excõicatõis ĩ nolẽtes eã ſibi tradere/⁊ ita
ð mltis ſimilib/vt ſi excõicare velit illos

q̃ ſuo regi ⁊ ſuis edictis rationabilib obe

diunt. Notauit hec Innocẽtiꝰ vbi pꝛi/⁊

habet ſundamentaliter ex infallibili lege
diluſa ⁊ naturali:cuiꝰ deductionẽ hic od/
mittimꝰ.
Sequit᷑ hec ex pᷣcedẽtib. Notãdo ꝙ iura
qquibo inniti videt᷑/nõ loquunt᷑ tali modo
itionali ⁊ ypothetico.nec dicũt ꝙ ſñia
paſtoꝛis ſit tenẽda.qꝛ lõge aliud eſt dicere
wvꝙſentẽtia aliqᷓ ſit timeda/⁊ ꝙ ſit tenenda/
ꝗq tyꝛãnica iniqͥtas etiã timeri pt/ſʒ nõ te
neri debet/imo ↄtemni vel perſeqͥ. ¶ Hec
aſſertio cenſenda eſt erronea bonos mo
res/⁊ canones/patet qꝛ cũ ſpectet ad mo/
res ⁊ canones ſicↄſtat/⁊ nõ eſt eis ↄfoꝛmiſ

dec aſſertio eſt impoſſibilis.

in veritate/ĩmo nec eſſe pt /ſicẽ patet ex pᷣce
d l, ſagui ꝙ eſt eis diſſona atq; oria.
Hec aſſertio debet ĩ fide merito ſuſpe/
cta reputari/patet ex pᷣcedẽtibo.⁊ h accipi
endo fidẽ ꝓ obiecto fidei ꝓ ſcriptura ſacra
⁊ iure diuino. ¶ Hec aſſertio reddit aſſer
toꝛẽ ſuũ in fide ſuſpectũ/⁊ ita ↄſequenter
ad iudiciũ fidei rationabilitereuocandũ/

— —. — —

— — —

Miade,n
ſſenien
Erſen
niin
Fhiairrn
lenrte
rnii
iN
eltillos
bilihobe
wipn
Wſeg
R ich
ricogn⸗
niin
cdiſfit
liudenn
gſttan
iithi
.
jbopos
gaame
sgn
ug⸗
na ae
neriot'
ab

neceſſario timẽde/pᷣſertim cũ obtulerit in
facie ↄcilij general Conſtañ./ſe paratum
velle puidere ſtatui ſũmi pontificis ſicut
alij reges ⁊ regna/p ꝑte ſua.Dicit᷑ h̊ ꝙ nõ
ſũt neceſſario timẽde/qꝛ poſſũt timeri a ti ₰

ſiaſticos/fauoꝛabiles in dicta pſecutione

De ſuſceptione chꝛiſti

qͥ cõpellendꝰ erit vel ſe exponereê/vel reuo
care/vl ſi ꝑtinaciter renuerit/reliquenduſ
erit iuſticie ſeculari.¶ Cõſequẽter ad ag
grauationẽ dicte aſſertõis cũ ꝓteſtatione
; h̊ fit ad finẽ ciuilẽ ⁊ eccleſiaſticũ/⁊ ꝓ de/

maieſtat / inſerunt ppoſ⸗ itõnes qᷓ ſequunt᷑
ex xpᷣianiſſimꝰ francoꝝ iurauit ĩ ſua
oↄſecratõe defendere ⁊ tenere iura ⁊ liberta
tes eccłiaꝝ regni ſui. Rex idẽ pluries a
viginti annis citra/habuit ↄuocationẽ et
cõciliũ pᷣlatoꝝ ⁊ vniuerſitatũ regni ſui/ad
q̃ꝝ deliberatõeʒ ⁊ requeſtũ ↄcluſit ſolẽni/

ter p arreſtuʒ curie ſue ſupᷣme ꝑlamenti/q;

eccłia gallicana ĩ ſe ⁊ i mẽbꝛis ſuis/ad ſu/
as antiq̃s ⁊ legitimas libertates reducere

tur/nominatim ĩ collatõe bñſicioꝝ/ꝑ oꝛ/

dinarios/⁊ ĩ electõibo faciẽdis. Rex idẽ
⁊ legitimꝰ filiꝰ ſuꝰ nunc regẽs nouiſſime/⸗
poſt q̃ttuoꝛ ⁊ quĩiq; annos/fecerũt idẽ are
ſtũ ſolẽniter publicari cũ adiectõe penaꝝ
in rebelles i⸗ idẽ debʒ reputare ÿ ſen
tentie cuiuſq; paſtoꝛis etiã ſũmi pontific

facte vł late in oppoſitũ mediate vłimedi

ate/ ſüt iniuſte/⁊ ↄtinẽt erroꝛẽ intolerabi/

le/ↄtra publicã iuſticiã/⁊ĩ vſurpatõeʒ in/

debitã/⁊ ex ↄſeq̃nti nec tenẽde ſibi ſũt/nec

moꝛatis ↄſciẽtijs / in aliqᷓ caſu/q;uis non
ob B ſint tenẽde. Multuʒ em̃ refert dicere
ſint tenende/⁊ dicere ꝙ ſint timẽde.Et
ideo aſſertoꝛ pᷣůictꝰ qͥ addidit de ſuo ꝙ ſen
tentie paſtoꝛis iniuſte ſũt tenede/valde te
merarie ⁊ ſcandaloſe ⁊ erronee videt᷑ fuiſſe
locutꝰ/n? iura quibe inniti videt᷑loquun/
tur modo ſuo/imo lõge modeſtius/ita vt
poſſint adveꝝ ſenſũ reduci/nõ aũt aſſertõ
ſua modo q̊ poſita eſt/ſic patet ex ppoſitõ
nib antedictis Oerideßt e tueri ↄtra
ꝓcedẽtes in eũ vł ſuos/occaſione pᷣdicta⸗
ſiẽ ↄtra volẽtes vſurpare poſſeſſiones tꝑa
les regni ſui/imo mag/q;tũ ſpũalia ⁊ ec/
cleſiaſtica potioꝛa ſunt tꝑalib⸗ tterige
debet habere ſubditos ſuos pᷣſertim eccle

⁊ obediẽtes iuxta monitionẽ apłicam de
bent obedire regi tãq; pcellẽti/⁊ Gᷓ̊ pᷣcipue
du vtit ſua legitima ptãte in obſeruatõez

iz

ppꝛij lurati/⁊ eccłia ſtice libertat tuitõez.

ex idẽ debet ptegere ſubditos ſuo /

ſi pᷣmiſſoꝝ occaſione/⁊ ꝓpter obediẽtiã fi/

bi factã/pati habeãt ⁊ aſſumere cauſã ĩ ſen
leſiaſticũ/⁊ P de /· ⁊ ſub hac ptectõne ſubditi tã ſeculares ᷓ;
fenſione catholice veritatꝭ/⁊ eccłiaſtice li / is
bertat/a nõ ad ingerendũ crimẽ leſe regie

eccłiaſtici debẽt ⁊ poſſũt in quiete viuere/
nõ plłꝰ ſapiẽtes qᷓ; opoꝛtet ¶ Rex idem pᷣt
ratõnabiliter ↄqueri de ſubditis ſuis/pꝛe
ertim eccłiaſticis /ſi in pᷣdicta reductõe li

bertatũ inueniant᷑ tepidi/⁊ tergiuerſato/

res/⁊ claudicãtes/⁊ pᷣt ab eis ꝑ ſe aut ſuoſ
exigere rõnes/quibo mouent᷑ ſentire cõtra

deliberatões ne duů ↄcilij ſui ſʒ ſuoꝝ pᷣlato
rũ/ac vniuerſitatũ regni ſui.Ceteꝝ de pe

nis ꝑ eundeʒ infligẽdis iubet eccleſiaſtica
mogeſtia quieſcere/ nec hr̃e ſermonẽ.

CTractatus eiuſdem

ad ꝓuincialẽ celeſtinoꝝ ſuꝑ vᷣſiculo canti

uſceptione xp̃i allegoꝛice ꝑ.xxiiij.verita/
tes Tropologice vero ⁊ anagogiceꝑ.xij.
veritateas.

ci marie. Suſcepit iſrael pueꝝ ſuũ.i De

Incipit epiſtola ¶ꝗ

cellarij Pariſieñ. de ſuſceptione humani /

tatis xpᷣi ⁊ tropologica.
VPeologus.

rrypo dño puinciali cele/
ſtinoꝝ Fraſri Johanni
Baſſandi.ſuꝰ Johãnes

Incellari pariſieñ. Ea
q̃ ad pietatẽ ſũt xpᷣiane religionis ⁊ ſurſũ
actionis iugiter meditari. Cecinit maria
Suſcepit ifrael pueꝝ ſuuʒ. Cecinit huic
notule ſui cantici canticoꝝ mater eccleſia
xpᷣo iubilãs.Tu inqͥt ad liberãdum ſuſce
pturꝰ hoĩeʒ nõ hoꝛruiſti vᷣginiſ vteꝝ.Oð
verbũ ſub hac ppꝛietate ſuſcipi debzʒ. Eſt
em̃ impꝛopꝛiũ xpᷣs ſuſcepit humanitateʒ

factũ eſt.vt xpᷣs eſſet hõ.⁊ hõ deꝰ. Quia

xpᷣs deꝰ.ſ. znõ ſemꝑ de⸗ fuit xpᷣs.qꝛ nec ſꝑ
de; fuit hõ.nec ex ↄſeqnti xpᷣs.cũ nõdum
ſuſceꝑat humanitatẽ xpᷣs deus.deq̃ ſuſce

Euerẽdo in

ptione colligamꝰ aliqs veritates accõomo

das.petitioni tue pater honoꝛde.
Incipit pꝛima veritas.

hmõi ſuſceptionẽ qᷓ dien D

Del ſuſceptione bumanitatis

incarnatio habuit ab inſtãti ſue ↄceptõis
animã rõnalẽ ꝑfecte beatã m poꝛtionem
mentis ſupioꝛẽ.hec veritas credi debet ð

neceſſitate ſalulis..
(Secunda veritgas.

nit totũ decurſũ eccłie cũ meritis futuris
⁊ demeritis hoĩm ſinguloꝝ.etiã ꝑ infuſaʒ
deſuꝑ cognitionẽ aliaʒ q; in vᷣbo.q̃lis ſuo

modo fuit cognitio infuſa ade p ſtatu in/

noceèntie.⁊ angel ꝑfectiꝰ in ſua pᷣma creati
one. hec veritas eſt certa fide tenẽda.
Ehꝛiſtꝰ vt beatiſicatꝰ in aĩa nunq ſen

ſit doloꝛeʒ ꝓ pctis hoĩm quoꝛũcunq; nec

ꝓ penis alienis aut ꝓpꝛijs ĩ coꝛꝑe ſuo vel
in poꝛtione rõnis inferioꝛe ſuſceptis/patzʒ
qꝛ ĩ beatitudine nõ eſt luctꝰ neq; doloꝛ.
Auarta veritas.
Ehꝛiſtꝰ vt beatificatꝰ ĩ aia habuit ſum
mã de pctis oĩbo ſinguloꝝ hoĩm deteſtati
onẽ.q̃ largo ⁊ tropico modo loquendi pᷣt
nolari diſplicẽtia coꝛdis de pctis.vł extẽ/
ſioꝛi trãſſumptõe doloꝛ aut triſticia qñq;

noĩat᷑. etiã in deo. Siẽ eſt illud Beñ. Ca /

ctus doloꝛe coꝛdis intrinſecꝰ/ diceretur ſi

QO

₰

mili modo de b atis. S .
OQuinta verila.

Chbꝛiſtus ab inſtãti ſue ↄceptõis q;uis
habuerit clariſſimã.noticiã ⁊ appᷣhenſio/
nẽ ſue paſſionis future Et ꝙ aĩaʒ dulciſſi
me mr̃is ꝑtrãſierit gladiꝰ acerbiſſime paſ
ſionis. Ipᷣotñ nõ habuit hmõi paſſionis
doloꝛẽ exꝑimentalẽ in coꝛꝑe q̃lem habuit

dü cepit tedere ⁊ meſtꝰ eſſe.⁊ ↄſequẽter ab
agonia vſq; ad expirationẽ ꝑtulit ⁊ ſenſit

Veritas illa ꝓ pꝛima ꝑte patet ex pᷣcedẽti

bus. Sʒ ſecundã ↄcedit cõis oĩm docto/

rũ appꝛobatoꝝ ſchola qꝛ ſic⁊ nõ aliter vi
detur poſſe ſaluari illud luce ꝙ ihs ꝓficie
bat etate ⁊ ſapiẽtia.Experiebat᷑ em̃ ꝑ aſſi
duũ crementũ.noticias nouas reꝝ.⁊ ſi no
uas noticias ſenſuales.ita nouas triſtici⸗
as aut delectatões iſto modo.
S err velizs. S
¶ Chꝛiſtꝰ voluit ab inſtãti ſue cõceptõis

titudo ſue mẽtis redũdaret in coꝛpus

ꝑ influentiã gaudioſã ſiẽ nunc facit in pa
tria Sicut ⁊ aĩa feliciſſime mr̃is in coꝛpe

gloꝛiſicato vl carne dotata.q̃druplici do/

te ſua. Ueritas hec cõcedat᷑ ab omnibus
vc catholica. Septima veritas.

Ebꝛiſtꝰ in ala beatificata vt ſicoogno/

lis. ⁊ B paſſibiliter ⁊ penoſe.licet bñ cogno
uerit pꝛiꝰ penas ſenſus intellectuałr:ĩmo
⁊ gaudioſe.alioquin nõ fuiſſet paſſus vo/

luntarie deſiderãter ⁊ ↄſone diuine volũ/

tati.veritas hec eſt catholica ⁊ ↄceſſa.
A, Octaua veritas.
⸗ hꝛiſt? voluit ꝙ pᷣcognitio ſue paſſio/
nis quã habebat ex viſione verbi. vel etiã
ex reuelatõe in rõne inferioꝛi deſcenderet
aut redũdaret in ſenſualitatẽ ſic a parte
ſenſuũ doloꝛ exꝑimẽtalis ſuſciꝑet᷑ qualis
in agonia veli tota paſſione.aut etiã q̃lis

fuit ꝑ decurſũ totiꝰ vite nũcaũt miſcendo

leta cũ triſtib. Siẽ̃ eĩ puer ⁊ inſciꝰ flebat
ſic ſugendo btã vbera ↄſolabat⁊ arridẽti
mjr̃i blandus erat. Stultũ eſt em dicereq;
nunq; gauiſus eſt aut letatꝰ expimentali
ↄſolatõe. Nõ em̃ ꝑdiderat guſtũ ciboꝛuʒ
gut tactũ ſuauiũ.ſʒ nunq; in viciũ

(Ei⸗ iſtus voluit ꝙ dilectiſſima mr̃ ſua

oloꝛes ⁊ ↄſolatões haberet ĩ vita ſua iu/

xta modũ ſue ↄuerſatõnis.ad ipᷣm filiũ ⁊
ad virginalẽ ſponſũ ioſeph ⁊ ita ppoꝛtio/
nabiliter reſpectu ꝓximoꝝ. Nõ em fuit in
ciuilis.aut agreſtis.aut lapidea.⁊ inſenſi

bilis glioſa mater ſua.

Decima veritgas.

¶ MEhꝛiſtꝰ voluit dilectiſſimã matrẽ ſuã

doloꝛes ⁊ penalitates huiꝰ vite deſtitute

ſuſciꝑe. Nedũ volũtarie pure ſicut ſuſce⸗

pit.ſʒ ex ↄditõe nature viatricis deſcẽdẽ/
tis ab adã ⁊ cũ neceſſitate ↄtrahẽdi oꝛigi⸗

nale pctm̃ ſiẽ alij ꝑ generatõeʒ viri ⁊ mui
eris ↄcepti.niſi gra ſuꝑnaturabł pᷣueniſſet
caſũ in B̊ oꝛiginalis culpeppcipitiũ.factuʒ
eſt ꝑinde ↄſequẽter ĩ maria q;tũ ad natu/

re debitas ex oꝛiginali ſic in alijs ſanctifi/
catis aut baptiſatis niſi q;tum ex pꝛiuile
gijs ⁊ gratijs ſpũalibo fuit adiuuata.Ue⸗/

decima veritas.

e egnd pietate coꝛdis credi pᷣt.

Chꝛiſt ſeruãdo matrẽ ſuaʒ ab oꝛigi/

nali nõ ob bvedit dignitatẽ eqlem ſibijpi

etiã ſᷣm humanitatẽ viatricẽ. Rõ qꝛ nũq;
xpᷣs habuit neceſſitatẽ oꝛiginale pctm̃ cõ
trahẽdi qꝛ nõ deſcẽdit ꝑ naturalẽ ꝓpaga/
tionez. ppterea rõ ſumpta ex hac eqlitate
ꝙ maria ↄtraxit oꝛiginale ꝓꝛſus eſt inuali
da. Silr ⁊ altera ꝙ maria nõ indiguiſſet

vr cathe ,B redemptõe. NH valeret apli ↄſeqntia.xvs
EbꝛiſtR voluitꝙ eata mens ſua vt ſi . ꝓomib moꝛtuꝰ eſt. ergo oẽs moꝛtui ſunt

ſammererinfluxũ ptio ferioꝛis autſenſna⸗/

—, —, ——W

—, —

niun
co
rime
luo,
dd⸗

N

n Pſe
Nvti
ſcendr
gapen
Miapai
üäi⸗
miſenen
nſcbſede
Emii
nilceng
imanal
ichorr

ſimunir
N
Aülꝗ
Ntüperr
utin

mant ſui
edaſtiute
ſcnrſaſce
s
Mians
intn
uAöunn
chtin
tinn
lislei
fumerpt
Givun,0
bl ß⸗
abi
enſt
Ran
ale
wuralige⸗
rbattii
ibcien
ſͦiteſ
it n

virginẽ bñdictã

Gd nt

chheꝛiſti allegoꝛote

H inquã argumẽtũ potiꝰ eſt ad oppoſitus
Quia ſi xpᷣs fuit oĩm ꝑfectiſſimꝰ redẽptoꝛ

moꝛtẽ ꝓ oĩbo ſuſtinẽs decuit ꝙ; matrẽ pfe/⸗

ctiſſime redimeret.H̊ aũt nõ potuit ↄueni
enti fieri q; pᷣſeruãdo ne caderet potiꝰ qᷓ;
iã lapſã releuaret. Ueritas hec ꝓbabilis ẽ
pia. Duꝑ jmin l vonulli volentes
ſup limites honoꝛare pᷣdi
cant nihilominꝰ ꝙ; ↄtraxit oꝛiginale ſicut
vnꝰ de quo inra.
(Suogecima veritts.
Chꝛiſtꝰ ↄtulit matri ſue ab initio.⁊ cõ⸗
nẽter illas ⁊ tantas gras q̊s ⁊ quantaſ
cognouit eſſe ↄu eniẽtes fᷣm oꝛdinẽ ſue ſa/⸗
pientie.⁊ in hac veritatꝭ ſoliditate debʒ eſ

ſe ↄtentꝰ qlibet xpᷣianꝰ q;tũcũq; ſibi deuo
. Attàmẽ qꝛ ꝑticulariſata pᷣconia magiſ
ad deuotionẽ mouẽt.aliqũ pios animos
placet adiungere aliqs veritates ſuꝑ iſtis

ad vtrumꝗ; lib‚atas.
redecima veritas.

humanitatẽ ſuſcipiẽs doloꝛes

ſola volũtate ñ neceſſitate poꝛtauit

I coꝛꝑe ſuo.⁊ vere languoꝛes nr̃os ipᷣe tu⸗
lit pᷣſertim ĩ cruce.⁊ h̊ cũ tanta acerbitate.
quantã voluit deꝰ ᷣm oꝛdines ſue ſapietie
ipᷣaʒ humanitatẽ paſſibilẽ tolerare. Ueri

tas hec cõſonat vltime veritati tradite de

maria. Et ſufficit ad ſalutẽ ꝙ de xpᷣo tene

atur ſũmatim fide certa ⁊ neceſſaria.Ce/⸗
merariũ vo eſt aſſerere ꝙ doloꝛ ſuꝰ fuit in

ℳ₰

tenſioꝛ ⁊ acerbioꝛ qᷓlitatiue qᷓ; afflictio oĩʒ
alioꝝ h

im ſimul.imo q; ⁊ dãnatoꝝ.
[ Decimaquarta veritts.
Ch iſtꝰ nõ habuit ab inſtati ↄceptõis
oẽm illũ doloꝛẽ vſq; ad inſtãs moꝛtis ſue

Ilẽ ꝑtulit in guce aut pꝛi ꝑ decurſũ pena
lis vite ſue.Et oppoſitũ ſcribẽdo vł pᷣdi/

cando aſſerere Bangaciuni⸗ 2pſum/

MEbhꝛiſtꝰ potuit dare mitas gras huma

nitati ſue ⁊ dilectiſſime matri pure gratis
q̃ᷓs tñ actualiter ⁊ de facto non ↄtulit.Et
oppoſitũ aſſerere ẽ falſũ ⁊ temerariũ imo
hereticale. Patet hec ſecũda ꝑs qꝛ xpᷣs po
tuit ab vtero mr̃is ſue dare de potẽtia ab

ſoluta impaſſibilitatẽ ſue hũanitati q̃lem

habet ð p̃ſenti. ſilłr ⁊ mr̃i ſue ſaltẽ poſt ↄce

ptionẽ bñdicte ꝓlis ſue.Et ↄſtat certa fi/
deqꝙ neutꝝ fecit.

(Decimaſexta veritas.

¶Xhꝛiſt? potuit dare ſue humanitati. et
matri ſue ꝓ ſtatu vie,gras alias qᷓ; cõtule⸗

ecimaquinta verias

rit de facto. ? ſi ↄtuliſſet vtiq; fuiſſet de/
cens dare vl dediſſe qliter tũc facereñ erat

decẽs ſm oꝛdinẽ ſue ſapiẽtie. Cleritas h
ſilis eſt pcedẽti. Sʒ addit aliud de decen/

fit veritas ſeqdues.
Decimaſeptima veritts.
(Chꝛiſtꝰ potuit ⁊ pᷣt młta facere ⁊ de/
cet eũ ergo fecit aut faciet.ↄſequẽtia talis
q̃ fit a multꝭ ſepe fallit ꝑ fallacia petitõnis
pꝛincipij.qꝛ videlicet pᷣſupponit ĩ minoꝛi
ꝓpoſitõe.qð eſt eque ignotũ vel ignotius
qᷓ; pꝛincipale Rõ qꝛ nihil decet deũ facere

niſi ſm ꝙ vult fieri / recte ꝑ oppoſitã ↄſue

tudinẽ ad volũtates creatas ꝗᷓ ideo volũt
tione boni aut ↄueniẽtis ⁊ ideo agunt qꝛ

vigdet eis bonũ. ⁊ nõ ideo illud eſt bonum

i

aut decẽs. Cauſa eſt. Non em ſunt regule

pꝛime ſʒ regulate a pꝛima bonitate.
((¶Decimaoctaua veritas.

¶ Chꝛiſt? neſcit᷑ aliqd velle qꝛ deces niſt

a ſeipᷣo.aut ſi ab altero h̊ ẽ ꝑ reuelationẽ.ł

opis exhibitionẽ.⁊ h̊ argumẽto a poſteri
oꝛi ⁊ nullo modo a pꝛioꝛi. Uñ ſic xpᷣs ſolꝰ

nouit patrẽ ⁊ ſe ⁊ ſpũmſanetũ.nõ excludẽ

do ipos patrẽ ⁊ ſpuũm pꝓpter vnitatẽ eſſen/

nie. Sic ſols ſcit qd deceat ei ad extra pꝛo

ducere.qꝛ ſolłꝰ ſcit qͥd vult agere ⁊ cui vo/
luerit reuelare De
Chꝛiſtus ſi aſſerit᷑ aliqd ad extra facere

dobere qꝛ decet eũ ſic facere fallit᷑ aſſerens
modo tacto qꝛ pᷣſupponit qð eſt eque vel
plł?ignotũ.vt ſi qͥs ita ꝑalogizet xpᷣs potu

it cõicare mr̃i ſue ĩ vtero ꝙ glioſa ⁊ ↄoſum
mate felicitat naſceret᷑.⁊ decuit ipᷣm fa/

cere.qꝛ decuit eũ matrẽ honoꝛare gͤſic ſe/
cit. Coſtat acluſio hereticalis eſt. ⁊ tñ p̃
miſſe cõiter aſſumunt᷑.a nõnullis in aſſer

tionibo ſuig ofirmädqis.
((VUiceſuma veritas.

ↄcepta vel nata ẽ vſum ꝑfecte rõnis q;uis

H potuiiſſet.⁊ ſi feciſſet decuiſſet. Et oppo
ſitũ aſſerere ſcribẽdo vł pᷣdicando eſt peni
tus temerariũ ſic ⁊ ꝙ nunq; ſomniauerit
aut qð in omi ſomno ſemꝑ actu deuz ↄtẽ
plata fuerit h̊ in via. Oð aut ex ſcripturis
ſanct autoꝛitatẽ nõ habet iunge nec er p/

babili roe. eae

(NQiceſimaprima veritas.
Xbꝛ

b 2

Zecimanona vitas.

nõ cõicauit mr̃i ſue ſtatim dũ

dẽ facilitate ↄtemnit᷑ q pbat᷑.

ſtꝰ potuit ↄferre dilectiſſime mri
ſue cognitionẽ lucidiſſimã totiꝰ decurſus
vite ſue ⁊ filij. cõfeſtim dũ nata eſt: 8 hoc

E

—wñ᷑ * ð

De ſuſceptione bumanitatis

feciſſet ̊ vtiq; deeuiſſet ergo fecit. temera
riũ eſt ⁊ ↄtrariũ ſanctꝭ doctoꝛibo h̊ inferre.
Cõtrariũ inſuꝑ videt᷑ euãgelice doctrine
ſic aſſerere factũ eſſe. Siqdẽ ꝑditus ſuit

ih̊s ignoꝛãte maria ⁊ ioſeph/ideo dolẽtes

ꝑ triduũ qᷓſierũt ipᷣm/⁊ nõ intellexerũt re/⸗
ſpõſuʒ pueri ihu. Neſciebatꝭ inqͥt ꝙ ĩ bis

Zofis de ſüt optet me eſſe ⁊ ita in multiſ

3 nõ ob h̊ dicẽda fuit ignoꝛãs btã vᷣgo

ſi nõ ſcierit oĩa. Dicit em̃ ignoꝛãtia pꝛiua/
tionẽ ſciẽtie debitã ineſſe.⁊ ex ↄſeq̃nti cul/

pingſeneſtietia din angekrenit.
Uiceſimaſecunda veritas.

bꝛiſtꝰ etiã ſi dederit acceleratõeʒ vſꝰ

rònis mr̃i ſue ſic opinant᷑ aliq pie de exul

tatõe Johis ĩ vtero.nõ opꝑtuit tñ ĩ talib⸗

gratijs ꝑſeuerãtiã eſſe q́;uis ſine pñia ⁊ re
tractatõe ſint dona dei. Süt eĩ ſine pnia

ſupplẽdũ eſt q̊ modo q̊ donant᷑ quedã ad
moꝛulã paruã.q̃dã ad tꝑs maiꝰ.q̃dã ĩ euũ
tijs ſanitatũ qᷓ durat ad tꝑs.
N¶ Wiceſimatercia verittas.
(Ehbꝛiſtꝰ ſi ꝑquirit᷑ a taliba cur matrem
ſuã honoꝛauit ĩ gratijs iſtis.⁊ nõ in alijs
oĩboqͥb poterat. Rñdeas qͥs es o hõ vt in

patet ĩ gratijs gtis datis ĩ ꝓphetijs ⁊ gra

ueſtiges ſenſũ dñi s es vt ↄſiliariꝰ eiꝰ fi/

as. s es vt pᷣſumas dicere cur ita fad. po

„

nat gᷓhũana loq̃citas digitũ oꝛi ſuo ⁊ ter/

minis Pkrſfmaan

¶ Chꝛiſtꝰpoſuit termios nr̃e ↄquiſitõis
vt nõ liceat ð eiuĩs alia vel aliter aſſerere
qᷓ́; q ex diuĩis ſcriptur habent᷑.vł euident᷑
ↄcludunt᷑ vł ab eccłia q̃ ſpũſctõ regit᷑ cre⸗/

denda tradunt / hec eſt regula btĩ dyoniſij

plies repetita. Ceteꝝ ð opinione temera/

ria vł pbabili vł de credulitate pia latiꝰpᷣt

dici ꝓut alibi notauimꝰ. Et h̊ vnũ placet
repetere hᷣ qͥd ſit piũ credere aut q̃ ꝓpoſiti
ones ð pietate fidei ſũt cenſende.Oẽs ille

ſcilicet qᷓ nec euidẽter ſequunt᷑ ex ↄtentis ĩ
ſacra ſcriptura.n? etiã euidẽter repugnãt
⁊ edificãt charitatẽ.vł ðᷣuotõeʒ pij coꝛdis

temerarie nihil aſſerẽtis/tales ſũt narrati
ones ſctõꝝ patꝝ/tales deuote recogitatõ
nes circa totũ euãgelij decurſũ.erga xpᷣm
⁊ matrẽ ſuã.ↄſiderãda młta nõ explicita/
quẽadmoduʒ fieri potuerũt vł qͥd egerint
ihs ⁊ ioſeph ⁊ maria ab initõ vſq; ad moꝛ
tẽ ioſeph/q̃liter pceſſũ eſt ĩ ioſephino car/
mine heroice.Qualiter etiã ĩiducũt docto
res illud miſcdᷣia ⁊ vᷣitas obuiauerũt ſibi

Wiceſimaqua?ta verias.

ſea

iuſticia ⁊ pax oſculate ſũt qᷓſi ſint res aĩate

inuicẽ colloquẽtes ⁊ ↄcludẽteſ dũs dabit

benignitatẽ terra nr̃a dabit fructũ ſuũ qd

vtiq; ↄſtat factũ dũ ſuſcepit de iſrł pueꝝ
ſuũ. ¶ Alie veritates duodecim,

? Ubiügunt᷑ alie duodecim verxi
nẽ tuã pr amãtiſſime terminoſ
einze ſuſceptos.
— ([Pꝛima veritas.
Suſcepti

giã ſuſceptio ſcti iſrł pueriſui eſt hoĩs peꝛ

graʒ iuſtificatio.⁊ ipᷣiꝰ ad ↄtemplatõeʒ co
leſtiũ eleuatio. Nũc ꝑ intelligẽtiã‚/nũc per
ſimplicẽé fidẽ. cũ deuotõe q̃ mentẽ eleuatiĩ
deũ ꝑ piũ ⁊ humiiẽ affectũ nũc ꝑ vrrũq; ꝑx
intelligẽtiã. ſ. ?⁊ deuotõeʒ ſide ſpe.charita/⸗
teq; ſubnicrãÖ. Bernch veritas.
¶ Buſceptio tał miſtica nutrit᷑ maxiĩe et
robo
chariſtie ſacr̃i q̃ deus ipᷣe ſumit᷑ recolit me
moria paſſionis eiꝰ.mẽs implet᷑ gra.⁊ fu⸗
ture głie nob pignꝰ dat᷑.q̃ ſuꝑ re tractatus

ꝛat᷑ p ſuſceptõeʒ dignã benedicte eu/

eſt ſpẽalis ĩ notulã cãtici marie.Eſuriẽteſ

Suſceptio iſrł pueri ſui dei q;uis poſ
ſit agnoſci ꝑ ꝓbabiles ↄiecturas ab illo qͥ
ſuſcipit᷑ nõ tñ euidẽter reuelatõe ſuꝑ h̊ nõ
habita. Signa q̃dã ſũt ſi qͥs ſit iſrł ꝑ cer/
tã fidei illuminatõeʒ ſeu viſionẽ.ſi ſit pu/
erñ ſenſibo ſʒ malicia ꝑ humiliatõeʒ.ſi ſit
poſſeſſio dei.i.ſeruꝰ ꝑ dignatiuã adoptio/
nẽ ĩ charitateq̃ patiẽs eſt ⁊ mitis ſub ſua/
ui iugo xbi. Muarta veritas.
Baſenti⸗ ꝑ graʒ gratũ faciẽtem nos
mnꝑ

Sn bonis. Tercia veritas.

latet ad certũ q̃tenꝰ impleamꝰ illud
Seruite dño ĩ timoꝛe.Et ne ſeruit me/
ſta ⁊ qᷓuis videat᷑. Exultate ei. Ueꝝ ne ſit
exultatio diſſoluta iungit᷑ cũ tremoꝛe.Et
ſubſequit᷑ gppᷣhendite diſciplinam.
ò Bnnta veritas⸗ 8è
Sun⸗ ceptio gratificãs videt᷑ hic in via
potiſſimũ cognoſci 9 coꝛdis ſentimẽta ſu
mnendo coꝛꝓ toto ei
cenaculũ mẽtis.ſ.⁊ oꝛõnis ⁊ aĩe iuxta tra/
ctata ſuꝑ hac de cacoꝛdi pſalterij marie fi
dicula.Diſꝑſit ſuꝑbos mẽte coꝛdis ſui.p/
ſentiã int vᷣbi Bernardꝰ ex motu coꝛdiſ
accepi. Sic alij fere oẽs ↄtemplatõi vacã
tes ſigna tradiderũt.nũc hec:nũc üla mul
tiplicia valde variaq; coꝛdis ſentimenta
yſq; ad ꝓfuſionẽ lacrimaꝝ de qbenõ eſtb

tates ppinquiꝰ ad interrogatõ

incarnatio v̈biꝑ tropologiã vo ⁊ anago/

triclinio fᷣm triplez

cleuari
nig
mnu⸗
n.
des

cn⸗

wlke
ſind
m
ets
iönod
5d
lebo
tpar,
iſtoo⸗
glſt
N

c,

Geitts
cüren
en
n
en

nn.

Muru
ineraſui
wipier
upaV
inni
Gisſun
dh
latofn
ſun.

76

chhiꝛiſti allegoꝛice

dicendũ p ſingula. Sʒ ſ⸗ ub ca utele gene⸗

ralis monitione ſiſtendũ.

= Serxta verias.
Suſceptio gra tificãs ſtat frequẽter ſi/
ne quibuſdã ſentimẽtis actualibo coꝛdis.
patet in puer baptiſatꝭ.patet in iuſtꝭ doꝛ/

mientiby aut in ſolo gre habitu ſine quis

actione grat deo ſimul ⁊ acceptis.
Beptima verias.
¶ Suſceptio gratitficãs ſepe ſit T eſt ĩ ſuo
actu intrinſeco ⁊ ſoꝛmali elicito vel exteri
us imꝑpato ſine ꝑceptibiliba certitudinalr
gre ſentimẽtis ĩ coꝛde vel ſenſib.patet in

actiuis ꝑ varia diſtract.nullã ĩ coꝛde ſuo
ſpũalium ſentimẽtoꝝ molliciẽ.aut liq̃ſa/

ctionis ſuauitatẽ habẽtibo.ĩmo maxima
xpᷣianoꝝ ꝑs.abſq; talib ſentimẽtis alias
ſeruit deo.q̊s iudicare damnãdos vel ex/
tra ſtatũ ſalutꝭ.ob B eſſe/puerſiſſimecſt te
meritatis ⁊ intolerabilis arrogãtie.apud

illos qͥ ſentimentis hmõi crebꝛo gaudent

q ſuã ĩ illis totã ſalutẽ ponũt ⁊ gloꝛiã Sʒ

heu ſepe q; pfunde fallit eos ſtulta pᷣſum/

ptio coꝛdis ſui.qᷓ; frequẽter illudunt᷑ a de
monio meridiano.qꝛ ſuꝑbia meret᷑ illudi
deniq; meret᷑ etiã dũ euchariſtiã ſuſcipit
illud impᷣcatũ ꝑ pſalmiſtã fiat menſa eoꝛũ

coꝛã ipſis in laqueũ cũ ceterꝭ que ſequunt
ſub e Ben numero maledictis.
i

=–Dctaua verias.
Sale tio euchariſtie gratificãs q;ui

nõ fiat niſi ſit aliqs in gra gratũ faciẽte nõ
tñ inducit ſemꝑ nouũ peccatũ niſi in cõ/
temnente. Cotẽnit aũt qͥ ſe ſcit habere im
pedimentũ legitimũ ne ſuſcipiat aut qͥ nõ
babuit pbadile i ueↄſciẽtie eraminatõeʒ

iuxta modũ cõmuniter requiſitũ vt ſunzʒ

cognoſceret impedimentũ ⁊ ceſſaret a cõ/

munione vel tolleret nexũ ſuũ ſiẽ ꝑ ↄfeſſio

nẽ ſi ↄſcius eſt ſibi culpe moꝛtalis. Aut ſi

Eꝑ ſtatutũ regule ſue ſit artatꝰ de venialib⸗

2ſiteri licet dura vigeat᷑ hec hoꝛtatio niſi
foꝛte ꝓ grauibo ⁊ młtis venialibo valde di
ſponẽtibo ad Ponu⸗ aut ꝓpinàs multũ.

Suſcepti e
P

ona verittas..
ſpit acceſſur) ſentimẽta deuotõis actu
alis ĩ lacrimis ⁊ ſimilibo ſi ñ aliunde ſit ſi
bi bñ oſcius de carentia impedimẽti ſtul

te agit ſi ſit tempꝰ a⁊ locꝰ aliunde.ratio efſft

qq; magnis bonis ſe ⁊ ſuos pximos pᷣuat
? deſfaudat damnatõeʒ incunẽs / de ſuſce
pto talento oꝛdinis nõ multiplicato. Si

—

tis ſuis q:

uchariſtie ſi dimittat qꝛ ñ

N

bitñ abſit gloꝛiari ſi ſentimeta nõ ſenties

deuotõis / ſi ſicce'taridꝰ animo ſit mons
gelboe ſine roꝛe ⁊ pluuia ſi ñ timeat lapſũ

qualẽ aliq patiunt᷑ gloꝛiantes ð ſentimẽ
ns qꝛ ſi demones in viridi dei ꝑmiſſi
Z one h faci in arido qͥd fiet

=,,, Decima veritas.
1 Suſceptio gratificãs ſi querit᷑ piculo
ſe cognoſci ꝑ curioſitatẽ in quolibet hoĩe
tñ h maxime periculoſũ eſt in feminis ⁊ te
nacis appᷣhenſionis ⁊ auiditatis temera/

rie penetrãdi ſecreta dei Sunt ⁊ lapſus ⁊

illuſiones pcliuiſſime.diligũt tales aliqñ

deiũ velut adulteꝝ cõcubitu ſoꝛnicario.qᷓ
re: ſane qꝛ delectatõeʒ ſenemenron ipſiui
dei ſolã nõ plurificationẽ bonoꝝ ut ope/

rum reqrẽtes Sʒ perdes omes deus qui
foꝛnicantur abs te. ́YUDK
=Undecima verits.
¶ Suſceptio gratificans apud tales de
vtroq; ſexu ſepe fit in laqueũ nõ data ſed
accepta occaſione ſcandali.dũ fiũt idigni

oꝛes ſuſceptõe digniſſimi ſacramẽti quo
ſcilicet poſt talia ſentimẽta. ⁊ nõ aliter di/
gnos ſe ad ſuſcipiendũ ſemet exiſtimant /
longe facti de ̊ legi᷑ Neminẽ iudicãs ne

minẽ ↄdemnans.oiĩbo cõpatiens ſanctus
martinꝰ? erat. Nec aliter ꝑ agathon vłl pa

ſtorẽ eſt pᷣceptũ M inqͥt in om̃i re dic Tu

q es.⁊ ne iudices quẽqᷓ;. Sed nec atten/
dunt aliud ſue temeritatiscepſſiuũ ↄſiliũ
Nõ accipe fiduciã imo accipe fiduciã.ſed
de ſola dei miſericoꝛdia.nõ de tua ſentim̃

toꝛũ iuſticia/ſoꝛdida nimis ex ſe ſicut pi/

nus menſtruate.quẽ nõ exterꝛeat illð apo

ſtolicũ. Nihil mihi ↄſciꝰ ſum: ſʒ nõ in hoc

iuſtificatꝰ ſũ.ſʒ nec meipᷣm iudico:qͥ me iu

dicat dũs eſt. Sic habita in adiutoꝛio al

tiſſimi ſecure dices deo Suſceptoꝛ meuſ
es qꝛ quẽ ſuſcipis in ſacramẽto ipᷣe magiſ
te ſuſcipit mãducat: bibit incoꝛꝑpando.
S Duodeama veritas.
Duſceptio gratificãs dũ viſa eſt apud
multos colligi ꝑ meditationẽ aſſiduã paſ
ſionis ihu xpᷣi cauſaliter de ꝑ accidens de
ſuꝑbo vſu ſuo homĩby ð vtroq; ſexu dure
multũ auſteritatis in vita/plurimas he/
reſes ⁊ deliramẽta.⁊ tandẽ in abominan/
diſſima carniſ ſentimeta plapſi ſunt ⁊ in/
nominaliter maculati/ſunt in exemplum
veteres ⁊ noui fratricelli ⁊ ſoꝛelle begardi
⁊ begarde ſeu begute dequibanõ eſt h di/
cendũ ꝑ ſingula. Suffecerit tãgere uds

b 3

De ſuſceptione bumanitatis

paſſus ſcripture muiuſa nõ ĩom̃iba ſa ſubſtantiã paniſ poſt deſitionẽ coꝛtis xpi
tis ſobꝛie videt᷑ eſſe locutꝰ q;uis ĩ hac ſce / deſtructis panis ⁊ vini ſpeciebo iteꝝ ð no

„

lerata ſecta iam tacta fuerit. ſeueriſſim?ꝰ no creari. Sunt alie ſuꝑ hac re poſitõnes
laudand ſicut in alijs multis.verutame ſʒ iſta quicqͥd difficultatis habeat ſeu ha/
in multis ↄtra pdictas veritates ſpeciali bere videak. non eſt heretica appellanda.
ter de pꝛiuilegis xpᷣi ⁊ marie ⁊ penis ſuis poteſt em̃ deỹ creando reparare deſtructũ
min ſobꝛie ſcripſit ⁊ docuit Et qs eſt hõ idẽ in numero.⁊ ſi nõ generãdo modo na
à viuat ⁊ nõ peccet.Quis eſt hõ qͥ nõ patit ture. Quicqͥd ð paruulis affirmare pluum
enter reßhenſionẽ debeat accipe charitat· plit cõtra omniũ doctoꝝ cõmunẽ ſcholaz
qualẽ ↄſcius ego ſum mihi velle fieri⸗ hẽᷣ wpueri in limbo nõ baptiſati acriter pu/
ſcribo. Rurſus ꝑ eũ null extollit᷑ ſtatꝰ ni /½ mantur pena ignis ſenſuali.ponereq; vi /
ſi ille qualẽ notat ſe tenuiſſe ↄfoꝛmiter ad getur ꝙ in afflictõne carent omino ratõis

femmas aliq̃s magne vt aſſerit eleuatöiss iudicio ⁊ libertate arbitrij. Ded nõne do
⁊ ꝓphetici ſpũs.quaꝝ tñ doctrine ſunt ſu cumenta plura ſcripſit bona:⁊ vtilia ⁊ de 1

ſpecte iubẽteapło qui habebat ſpũm dei. uota ſcripſitc Yatemur imo libere Cõfite⸗
mulierẽ docerenõ permitto. Scdᷣo addit mur a nund ſtetiſſet in iſto ſalſua/ Stinaz H
iren licet nõ ſemꝑ eo oꝛdine quo ponunt 2foꝛmalſet ſe doctrinis illoꝝ quoſ allegat KRſ
iſta / ait inquã tales inuenirer rps qui qnq;. Sepe em̃ magnas partes excerpbit
tũc ſuo tꝑe perditꝰ erat:⁊ abſcõſus ab ec ETrabi in ppꝛia foꝛma tacitis auctoꝝ noo
cleſia.⁊ q̃ſi iacens moꝛtuꝰ. Rurſus ꝙ; ſta/ minibo. neſcimꝰ ſi par eſſe voluerit eſofbpi
tus iſte terciꝰ. ⁊ ciro maniſeſtandꝰ erit de/ coꝛnicule.plumis aliaꝝ volucrũ ſe oꝛnatꝭ
ſtructiuꝰ ſtatus phariſeoꝝ modernoꝝ qiss creber ſuit apud iſtũ bonauentura cũ ſuo
notat pᷣlatos cũ clero ⁊ religioſos omnes bꝛeuiloquio.ſʒ vix nominar? ex illo. Ml
maxime fratres minoꝛes q nõ viuũt vita ti ſũt pᷣterea ſermones ſub ↄtextu ſue locu
xpi crucifixi. neq; vt ſuꝰ nuncius frãciſcꝰ. tionis quos in foꝛma legimꝰ apud libꝛos
2 ſancta clara vexilliferi ihu xpᷣi/ cũ cruci / alios nõ modice vetuſtatis. Poſtremo ñ j
fixa vita ſua.E ũt ⁊ iam habite reuelatio rememoꝛamꝰ iſta detractõis malignãtis 8
nes vt dicit ſuꝑ illo. ¶¶ Rurſus attẽde or zelo quantum ↄſciẽtia teſtis eſt.ſʒ cautele 1
oculatiſſime ꝙ cepit evoꝛ iſte a ioachim pꝛudentis ⁊ cõmoneni.ſtudio q̃tenꝰ reli⸗ ſ
ponente trip licẽ legẽ ſm tres ꝑſonas.pꝛi/ gioſi ſimplices ⁊ inſcij theologie nec habẽ? 4
ma pfr̃is ꝑ mosſen. ſcda filij ꝑ xpᷣm. tercia tes ſpũm diſcretõnis ſpirituũ in deuotis
ſpũſſancti ꝑ euangeliũ eternu cui nõ erit apparentibo ſentimẽtis falli valeant in le/ —”
finis. legat᷑ ergo tertꝰ expoſitõis iſtiꝰ ſux cctura vl ſtudio ſub feruoꝛe nouitio ſub in
nüc dimittis ĩ fine. ⁊ expoſitio ſuꝑ illud diſcreto iudicio ꝙ liber totꝰ ſit euãgelicuſ
perditõe ⁊ inuentõne ieſu. ⁊ alibi pluries. qꝛ ð euãgelio loquit᷑. Sic pr optime no-
Attendat᷑ ergo ſolꝰ finis in acerrima ſati/ taſti mihi de buſdã.habẽt em aqs paten
ra ſeu tragedia magnis boatib inuehẽte tes ⁊ publicas ſancte ſapiẽtie ꝑ doctoꝛes
ↄtra ſtatꝰ omnes maxime ſuoꝝ.viderit q appꝛobatos / non eſt neceſſe ipos obedire
zelo viderit.quo edificatõnis auditu fru ͤ/ meretricule dicenti. Aque furtiue dulcio⸗
ctuoſo multi iudicãt ꝙ nõ m ſcientiã At res ſũt ⁊ panis abſcõſus ſuauioꝛ. Simb “
tẽto ꝙꝙ ꝓ cognomine vult noĩari maximꝰ hec interim ſcripſim⸗ ↄfoꝛmiter ad tracta 4
peccatoꝝ qliter ergo nõ pꝛi auferabat tra tulũ iſtũ à ð examinatõe doctrinaꝝ cõpo
bem de oculo ſuo qliter obſurduerat ad il ſitꝰ eſt ̊ ad ꝑtẽ pꝛimã.Et de reliqͥs tribuſ “
lud ꝓbrum. medice cura teipᷣm. diceret ꝗ vltroneo ⁊ deliberato oↄſilio ſi ulluimꝰ?. Hec “”M
er humilitate ſic iudicari vult. Sʒ ſi non habuimpr religioſiſſime ſim ⁊ pꝛudẽtia “R
ex veritate. quid niſi vanitas ⁊ danabilis p̃ſtantiſſime / q currẽte calamo linguã ani
vanitas. Di ex ſenſus intimitate ſe ita ia mi feruẽtis expꝛimente volui ſatiſſaciens 8
dicari volebat. attenderit ne paulus imo tue petitioni notaret cedulã iſtã. Sb an/ 3
maria plus paulo pcellebat in hac laude no oñi. M. cccc. xxvi. decimgocta. decem
vt non iam ipſe maximꝰ aut pꝛimus eſſet bꝛis demane vſq; ꝓpe meridiẽ ↄſonãs te⸗/
peccatoꝛum quia nõ humilioꝛ plus oĩbo. xtui qd exponendũ erat in manib de can 4
emo⸗ arguit de hereſi doctoꝛes do/ cico marie cantico ꝝ. Duſcepit iſrl puerũ
iſſimos cũ Innocẽtio tercio ponunt ſuũ qð inchoabã dũ meĩ capella viſitauit ni
0

—
SSE £

hi benignitaſtua mihi iure colẽda.vale vale uari quãq; modeſtum lectoꝛem in multiſ
1 efflagitent.⁊ talem qui non ſit penitus ex
N(Einit epiſtola cancellarij Pariſienſis pers earum que ſecda pars loquituraf/
n de ſuſceptione humanitatis xp̃i allegoꝛi fectionum. Ceterum ſtilus ipſe libꝛi non
ca. anagogica.⁊ tropologica. ſſoꝛdidus eſt nec abiectus. Certetamẽ in/
ni W B guci nequeo credere libꝛum ipſum fuiſſe
Gom E iſt . Joh èr onfatem Ber os vdiofe duaſi netmiia⸗
. (PPI ⸗elſa! culum. Stilus enim ipᷣe magis ſapit ⁊ re
ola; de Berſon ad fratrem Bartholomeũ car Nam ⁊ poetaruʒ verba vt therentij ⁊ boe
Tpu,/ thuſieñ. ſuper tercia pte libꝛi Ruyſbꝛoech tij philoſophoꝛum ſententie ⁊ oꝛõis ei.
ri⸗ thuler tpiritlialim miptlarim tij ⁊ philolophoꝛum lententie ⁊ oꝛdis cur
nni eoꝛnatt pirttuatummn nuptlatum ſus oſtendunt palam illic ſtudioſam in/
en FFEEEnerabili p1 Receiſiſe ſlante dar valde el ſtili vi⸗
Gfi EEee n üine ſcripture pꝛophetarum t euageliſta/
6 tri ⁊ bone ſimplicitatis fra rum ab boc loquendi genere Quãuis hic
Maʒ 2 tri in chꝛiſti charitate diüle/⸗ diceret pertinax aſſertoꝛ oppoſiti.ꝙ deuſ
legnt ctiſſimo fratri Bartholo/ fſcientiarum domin eſt. habens facultatẽ
meo carthuſieſi Su? Jo/ nunc hoc.nunc illo modo ſcribendi ꝑ oꝛa
rd hãnes Cancellariꝰ indignus eccleſie pa / ſcribarum ſuoꝛum.fatemur ita poſſibile
ndn riſiẽſis Nuptiarum agni ꝑticipem fieri· ſieri.Sic autem in pꝛopoſito ſatis conti
iſenegf Pꝛidem libꝛum quendam per te habitus giſſe nõ elucet.pꝛeſertim quia teſtatur au
mma, cuiꝰ titulꝰ eſt de oꝛnatu ſpiritualium nu / / toꝛ ſeipſum latinis verbis plurimũ deſun /
r ptiarum in tranſcurſu legeraʒ.nouiſſime daſſe.Hoc vero cur opoꝛtuiſſet ſi fuiſſet
ne illum attentius relegens cõperi młta ibi/ tantũmodo calamus ſcribe velociter ſcri
Pön dem tradi ſalubꝛia ⁊ alta documẽta. Naʒ bentis/ſpiritũſanctum loquoꝛ/quitarda
WErein pꝛima pars inſtruit ad vitam actiuã. S molimina neſcit ⁊ cuius velociter currit
Nin cunda ad vitam ſpiritualem que affectua ſermo. Vlerum alia potioꝛ ẽ ratio que me
anele lis dici poteſt inducit ſub varijs ⁊ pulcriſ non ita ſentire compellit Siquidẽ tercia
reli/ ſimilitudinum manuductionibe ⁊ tropis pars eiuſdem libʒi pꝛoꝛſus repudiaãda re
echabe quoꝛum intelligentiam ſoli experti plene ſcindendaq; eſt tanq; vel male explicata.
Nnds concipient. Sunt nempe er eis quein af vel plane abhoꝛrens ⁊ diſcrepãs a doctri
Wadv ſfectu plus aguntur q; in intellectu ⁊ q per na ſana doctoꝛum qui de noſtra beatitu/
kiſut Cpiuntur amplius ſapoꝛis cuiuſdam in aine locutiſunt. Hec ſtar cum determina
W timo guſtu q; ratiocinatione vel diſcurſu tione expꝛeſſa decretalis ponẽtis beatitu
nng, Tercia pars notificare nititur que ſit e- ginem noſtram cõſiſtere in duobus acti/
. cellentia vine contemplatiue. que beatiſ·bus viſione ? fuitoͤne cum lumine gloꝛie
on ce viſioni in anima appꝛoximat. raduüt ¶ Et ſi hociita eſtin beatitudine cõſumma
e quidam ſicut accepi.ꝙ pꝛefatum libuum ta ꝙ deus non eſt viſio ⁊ claritas noſtra eſ
* ydiota vnus ſine litteris compoſuit.Ex/ ſentialis ſed tantũ obiectalis.quãto ma/⸗
inde non ſine miraculo ⁊ inſpiratione di glis erit hoc alienum in beatitudinis qua
uina ipſum fſuiſſe confectuʒ patẽter aſtru dam aſſimilatione imperfecta quã fas ha
160 unt. Exquo conſequens eſſet omnia con / beremus hic deguſtare in via. Ponit aũt
glni tenta in eodem eſſe veriſſima ſanctiſſima/ tercia pars libꝛi pꝛefati ꝙ; anima perfecte
tgrdn q;. Sed meum quale ſit ſuper hac re iuni cõtemplans deum nõ ſolum videt eum ꝑ
nch cium tibi nõ eſſe celandum decreui ne fſoꝛ claritatem que eſt diuina eſſentia ſʒ eſt ip
pntin taſſis incerta aut falſa pro veritate certa. ſamet claritas diuina. Imaginatur enim
nguin/ aut diuina amplecti contingeret. Scis ſicut ſcriptura ſonant/ꝙ anima tunc deſi
leiſicn quid iubet apoſtolus. Doctrinis varijs ?· nit eſſe in illa exiſtentia quã pꝛius habuit
peregrinis nolite Pauei: Rit vt meuz in pꝓpꝛio genere/⁊ cõuertitur ſeu tranſtoꝛ/
A interim eſt iudicium due partes pꝛiores matur ⁊ abſoꝛbetur in eſſe diuinum/⁊ in
ſni⸗ ſatis vtiles in quibus nihil depꝛehẽdi qd iülud eſſe vdeale defluit qð habuit ab eter
ah, nõ poſſit ſalua fide ⁊ moꝛum puritate ſl no in eſſentia diuia. de q̊ᷓ eſſe dicit Johes
auc
N

Contra tertiã partẽ libꝛi ruyſbꝛoech

in euãgelio. QOð factũ eſt/ in ipſo vita erat
Et hoc eſſe pᷣſupponit autoꝛ iſte cauſã no
ſtre exiſtentie tempoꝛalis.⁊ eſſe vnũ cũ eo
ſim eſſentialẽ exiſtentiã Addit ꝙ perditur

anima ↄtemplãtis in eſſe tali diuino abyſ

ſali/ita vt repibilis nõ ſit ab aliqua crea/
tura. Similitudo talis poſſʒ adduci que
nõ tamẽ ab ipſo ponit᷑.ſi gutta modica vi
ni in mare dilaberetur conſtat ꝙ mox ab

ſoꝛpta couerteret᷑ in illud. (¶ Hec poſitio
deficit in multis. Quaq; nõ facile induce
bar aliquid falſitatis ſuſpicari in illa ter /

cia parte quãdo in alijs pꝛioꝛibo tot vera

gltaq; ↄſpexerã qñ etiã legebã obteſtatio/
nes autoꝛis ne cito damnaxret᷑ a nõ intelli
gentibo ne peſſimarent᷑. Et qꝛ pfecto pꝛo⸗/
nioꝛ debet eſſe doctoꝛ omis ad pie interß
tandum dicta aliena ſi fieri poſſit abſq; fi
dei ⁊ ſimpliciũ periculo q;ᷓ ad rigide con/
demnandũ.At vero diligẽs ⁊ repetita in/
ſpectio dictoꝝ illoꝛum magis ac magis i
illis erroꝛem aperuit. Hec autem ſũt pau
ca de dictis ſuis excerpta ad litteraʒ. Ait

em̃ ſecũdo capitulo tercie partis. In ipſa

quidẽ ſui vacuitate ꝑ fruitiuũ amoꝛẽ ſpi/
ritus perdit ſemetipᷣm. Deniq; claritateʒ
nullo intermediante ſuſcipit ac ſine inter/
miſſione ipſa fit ea claritas quam accepit
Et tercio capitulo dependetq; noſtrũ eſſe
creatum ab eſſe eterno ⁊ m eſſentialeʒ exi
ſtentiam vnũ cũ illo eſt? Sequit᷑ vniuerſi
quoq; ſupꝛa ſui creationẽ in vite cõtem/
platiue altituainẽ ſublimati/vnũ ſunt cũ
Parpelftcnclatteate no iſa claritas ibi
ſit.vident pꝛoinde ſentiunt ⁊ inueniũt ꝑ

hoc deificum lumẽ ſe ̃m eſſe vitãq; ſuã in

creatam.eandẽq; ſoꝛe ſimplicẽ diuinitat

abyſſum. Sequit᷑/ atq; cũ eo quo vidẽt et

qð vident lumine ideʒ fiũt. Et pꝛimo ca

pitulo dixerat. Uniuerſi deuoti ſpiritus
vnũ cũ deo ꝓfundo amoꝛis deſluuio ſicut

deſecti nõ quomodolibet quidẽ vnũ ſʒ id
ipſum qð eſt ipᷣa in ſe eſſentia dei eo modo

quẽ beatifica beatitudo.Et q̃rto capitu/

lo expᷣſſius ait. Illuc ſpiritꝰ eſt ſupꝛa ſeip

ſum traãſlatus ⁊ deo vnificatus guſtãs vi
denſq; in vnitate viuide abiſſus in qua ſe
ſe m eſſe ſuũ increatũ poſſidet immenſas
diuitias q̃ iemet iuxta eũ modũ quo eas
deus guſtat ⁊ videt.Et his ⁊ ſimilibuſ di
ctis intentionem autoꝛis fuiſſe qualẽ di/
ximus. Neq; em de ipᷣa que latet aliunde.

.
2

ꝙᷓᷓ ex ſcriptis ſuis ſumi poteſt certitudo.
Oo ſi deficit autoꝛ in explicando ſicut pa

lam aut errat aut deficit ſibi imputet qui

etiã ⁊ rudib taliter locutꝰ eſt. ¶ Sed ne/

nõ ſolum 2=ð

q; ãmirari vel indignari quiſpiã debʒ.nec

de temerario iudicio arguere eos qͥ legen

tes eũ pᷣſertim imbuti in ſacris litteris in

tentionem ſuã ex verbis colligũt/collectã

examinãt/ examinatã ſe dicunt intellige/
re.⁊ intellectã ſi erronea eſt rephendere nõ
omittunt. Nõ enim maioꝛis ſanctioꝛiſue

gutoꝛitat eſt autoꝛ qᷓ; ſanctiſſimi diuiniſ

ſimiq; theologi doctoꝛes noſtri/qui tñ di

cta ſua alioꝝ examini libero.vt Aug. ait.
iudicãda reliquerũt. Deniq; materia ter/

cie partis nõ eſt de illis q̃ per defectũ ⁊ ex/

perientiã ſʒ per intellectũ ſanctis inſpira
tum/cognoſcuntur ⁊ ſcripta ſunt. Hoꝛuʒ
autẽ noticia ⁊ dijudicatio pᷣcipue aput ex

ercitatos theologos in ſacris litteris que

renda eſt.nõ aput deuotos ſolum. ¶ m
plius non ignoꝛo fuiſſe ⁊ eſſe quoſdam ex

theologis diſputãtes ſatis curioſe ſipoſ⸗
ſet de abſoluta potẽtia anima rationalis

cognoſcere⁊ foꝛmaliter beatificari ꝑ diui/

nam eſſentiam abſq; medio alio.ita ꝙ deꝰ

eſſet ipſi anime ſua cognitio ⁊ fruitio non

tantũ obiectalis ſʒ quaſi foꝛmalis. Hocẽ
deus nõ ſolum eſſet cognitio que cogno⸗

ſceretur ab anima.ſed per quã anima ipᷣa
coghoſceret᷑.⁊ pari modo de fruitione.
Quicquid vero ſit de poſſibili nulita

eſſe de facto pᷣſumit aſſerere Nam eccleſia

ſtica determinatio ad oppoſitũ eſt. Nul/

lum vſq; inuenio theologũ.qui non dico

poſuerit. ſed qui vllam omino fecerit q̃ſti/

onem qꝙ per talem modum qualis explica

tur ab hoc autoꝛe.anima poſſet deum vi/

gere ⁊ beatificari in eo neq; de facto neq;
de poſſibili tanq; videlicet anima deſine/

ret exiſteꝛe in eſſe ppꝛio ⁊ tranſfoꝛmaretur

in ülud eſſe diuinuʒ vdeale quale habuitĩ
deo ab eterno. Quoniã vt interim diſpu⸗/

tationem de ydearum pluralitate in deo

omittam que a multis ignoꝛãter ponitur
ſi coꝛpus xp̃ᷣi vel aliud coꝛpus beatifica/

tum hoc modo perderet animã ſuã in ſua
contemplatione ⁊ beatificatione pꝛo illa

haberet eſſentiam diuinã ipſum foꝛmali/
ter viuificantẽ. Allioquin eſſet abſq; vita.
Sed nec anima eſſet tunc eiuſdẽ ſpeciei ſi

— — —ꝑ —. — W —.

per⸗
linz
gun
lſſe

que

eſt.
koꝛt

mi

ndo.
pa
aui
N
Nn,
nellige⸗
ureno
Noeiſne
uiniſ
unfdi
zai.
me/
miner⸗
nſpira
Hoz;
WMeE
Wsce
W. D
boſcane
riote⸗
mns
dnind
ing
.α
i
lo/
inaißs
one.

Ne
.
inonnn
R
Aischl
Edennt
ehcn
inu MiN
tam
Mi
ndihe⸗
nden
rpohru
bentiigh

e poll
ſoun
biyn
in

—

ſuiinſu

cut pꝛius.quippe nõ haberet aliud eſſe et

vyiluere q; habuit ab eterno in arte diuing.
In quo eſſe ſicut erat ab eterno anima q/
libet etiã damnata vita diuina erat beati
tiido ſua. Poꝛro coꝛpus humanũ nõ poſ
ſet in gloꝛia repire animã ſuã ad ſui viuiti
cationẽ foꝛmalẽ aut ſi poſſet iã anima nõ
eſſet ꝑdita.qliter ipe loquit᷑ Alie demũ ſe
querent᷑ innumerabiles abſurditates.qᷓs
3 videbit᷑ ſoꝛtaſ/
ſis ꝓ iſta aſſertione facere illud apłi vbuz

pꝓſequi longũ eſſet. ¶

Qui adheret deo vnꝰ ſpũs eſt.Et multa

xpᷣi dicta ſũt in hanc ſententiã impᷣcantis
pratrẽ. vt fideles vnũ ſicut pater ⁊ filiꝰ ipſi
ſunt vnũ.Dudũ vero certa eſt ſanctoꝝ pa
trum ſuꝑ his expoſitio dicentiũ illã vni/

tatem nõ eſſe eſſentialẽ nec ꝑ pᷣciſam ſimi/
litudinẽ:ſʒ ſola ibi notat᷑ aſſimilatõ ⁊ par

ticipatio.quẽadmodũ dicit lucas ꝙmul
titudinis credentiũ erat coꝛ vnũ ⁊ anima
vynna. Et de duob amicis itidem dici vul
garis vſus habʒ. Quẽadmodũ etiã carbo
ignitꝰ/⁊ aer illuminatꝰvnũ appellant᷑ cuʒ
ſuo igne ⁊ lumine. Hoc tropo ꝓbat boeti
us hojĩeʒ bonũ eſſe deũ iuxta illð pᷣs.Ego
dixi dij eſtis / nõ quidẽ ꝑ veritatẽ ⁊ vnita/
tem diuine eſſentie ⁊ locutionẽ ꝓpꝛiã/ſed
participatiue ⁊ aſſimilatiue imitatiue et
nüücupatiue OQ, ſi autoꝛ iſte pari modo re
ſpõderet ſe dicta ſua intellexiſſe ð vnifica
tione ſpũs cũ deo.nõ ↄtendo neq; ↄtradi
co cõtra intentõeʒ /ſʒ explicationẽ alit᷑ ſo/
nare nõ dubito. qm̃ pᷣterea nihil magnuʒ

talem erroꝛem vel inſciciã vir tam deuotꝰ
⁊ inſtructꝰ coꝛruerit. Noli ſolũ mirari ſed

time ⁊ humiliter ſapere iugiter ſtude.quã

do audis nõ iſtũ tantũmodo ſed alios in/

numeros qui non parue videbant᷑ ſancti
ta circa veritatẽ deuiaſſe quoꝝ aliquos

ipſe autoꝛ iuſte repꝛehendit in fine ſecũde

partis qui blandiebãtur tamẽ ſibi de ſub
limitate cõtemplationis legis.quẽadmo
dum pꝓbat eos a demonio meridiano fu/
iſſe ſeductos. Erat aũt de ſecta begardoꝝ
que olim ꝑ eccleſiaſtica decreta damnata
eſt. Erat ſicut eſtimo autoꝛ iſte pꝛoximuſ
eoꝛum tempoꝛi.potuitq; fieri vt cõtra ſu /
am imaginationẽ de beatifica viſione vel

diceret de contemplãtibo vltra om̃es gene
raliter qui ſũt filij dei ꝑ gratiã adoptõnis
Miraberis ſoꝛte pater in xpᷣo dilectiſ/
ſime miraberis hec audiens.quo pacto in

De oꝛnatu ſpũaliũ nuptiarũ

cõtemplatiua que ſoꝛtè tunc cõmunis ſi/

is̃

bi erat cũ multis decretalis expꝛeſſa con /

dita ſit. conſtituens beatitudinem in duo

bus actibus. Pꝛeterea nõ eſt neceſſe vt iu

Ne ſubinde pᷣſumant ipᷣi theologicas ar/

duaſq; materias nouis v̈bis ⁊ ꝓ ſua eſti/
matione affectioneq; repertis ꝑtractare.

Hobis em ad cenam regula loqui ſas eſt
inquit Aug.alioquin ſecus agentes faci/⸗

lem ad pꝛecipiciũ ſibi viã ſternũt.Ad tali
um itaq; queſtionũ determinationeʒ aut
dad eas plane intelligẽdas vel explicandaſ

nõ ſufficit ꝙ homo ſit deuot? ⁊ ſit adeptꝰ

illã ↄtemplatõis ſpeciẽ ſanctiſſimã pꝛſus
⁊ optimã que verſat᷑ in affectõe ⁊ feruoꝛe

charitatis quãdo ſcilicet homo tranſit in

affectum coꝛdis ad virtutes. Hanc enim

ſpeciem contemplationis adipiſci ⁊ con/
deſcendere ſas habent etiam ipſe mulier/
cule ⁊ ydiote ſine litter᷑is pꝛeſuppoſita fi/
de ſimplici ⁊ pleruſiq; facilius qᷓ; viri ma
gno ingenio ⁊ litteris ſacris pꝛediti qui ĩ
altera contemplationis ſpeeie longe pꝛe/
cellunt. Hec autem ſpecies altera contẽ/
plationis verſari ponitur in perſcrutatio

ne diuinarum virtutum per quas fides

ſaluberrima ſicut ait Auguſtinus gigni/
tur.nutritur.deſenditur.roboꝛat᷑.O) em̃

icetur fuiſſe pertinax hereticus ante hu
iuſmodi determinationes ſi tunc ⁊ poſtea
ſempꝑ paratus erat audire eccleſiam. nunc
vero ſec eſſet in alijs.¶ Poſtremo atten/
damus pꝛecoꝛ quo patto ſibi cauere ha/
bent om̃es in ſacris lr̃is non ſatis imbuti
necq; eruditi ꝑ diuturnũ ac vehemẽs ſtudi
un / vl ne talib tractatulis inſolitꝭ nimis
agdhereãt/quãq; młta vera ſint. MHõ em̃ ꝑ/
ſuadet demon falſa ſine ꝑmixtione veroꝝ

ſecari poſſint ab inuicem he contemplati

onis ſpecies ⁊ experietia doctrix eſt ⁊ hu/
go ſignificat dicens.ſepe amoꝛ intrat vbi

cognitio foꝛis ſtat. Nullus tamen ꝓpꝛio

vocabulo dici debz ↄtemplatiuꝰ vl ſapiẽ
⁊ ꝑfectꝰ theologꝗꝰ qͥ pꝛima ↄtemplationis

ſpecie caruerit Nult ergo aliqͥs eſſe ⁊ dici
vere ſapiens habeat vtrãq;ʒ ↄtemplatõis

ſpeciẽ.illaʒ videlicet affectꝰ q̃ ſapoꝛẽ dat.

2 illam intellectus que ſcientie luminoſi/

tatẽ pᷣſtat vt cõſtituat᷑ ſapiẽtia id ẽ ſapida

ſcientia.O, ſi altera carendum eſſet eligi

bilius iudicaretur cõmunicare in pꝛima

q; in ſecunda ſicut optabilius eſt ha bere D

bb 3

ASHE

98

Defẽſio iohãnis ð ſcoenhauia dictoꝝ

pium affectum humilem ⁊ deuotum ad
deum q; intellectum frigidum ſolo ſtudio
illuminatum. Scientia quippe inflat in

tellige ſi ſola eſt. charitas edificat. Nihilo

minus vbi de veritate fidei queritur tra/

dita in ſacris ſcripturis magis interrogi
di conſulendiq; ſunt theologi vigentes i

contemplatione ſecunda qᷓ; ydiote pollen
tes in pꝛima.ſecluſo in eis patenti reuela/
tionis miraculo.⁊ niſi foꝛte manitfeſta eſſʒ
in huiuſmodi theologis depꝛauatio intel
lectus ⁊ intolerabilis moꝛum peruerſitaſ

que etiam mentiri quandoq; facit nõ tan
tummodo circa fidem:ſed circa moꝝ pꝛin
cipia vt apoſtolus ⁊ Ariſto.cum experiẽ/

tia teſtantur. Addo adhuc ꝙ ſicut ex carẽ

tia pij affectus ⁊ magis ex infectione eiuſ
per vicia errant nõnunq; peritiſſimi in ſa
cris ſcripturis.excecauit em̃ eos malicia

eoꝛum ⁊ dati ſunt in repꝛobũ ſenſum.ita

ex paruo lumine intellectus ⁊ parua logi
ca pꝛolabuntur quandocq; in erroꝛes peri
culoſiſſimos illi qui magnoꝛum ſũt erga

virtutes affectuum.quales apoſtolus no
tauit habere zelum ſed non fſᷣm ſcienti/
am adeo vt ſi non humiliter ſapiant.⁊ ni/
ſi ſeſe contrahant intra metas ſue cogniti
onis nulli pertinacius inueniuntur neq;
abſurdius erroꝛes confingere Pꝛopterea

non leuiter ſcribere debent vel docere. ſed

nec abſq; cautela magna adherendum eſt

eis.non pꝛeuia diſcuſſione diligenti ⁊ do

ctoꝛum examinatione. In talibus quip/
pe plurima ſepe reperimꝰ aut falſa aut ma
le explicata.ac pꝛoinde multã erroꝛis ma
teriam pꝛebẽtia ſimplicibus quãq; in mł
tis diuĩa altiſſimaq; ſint. Inter tales ſcr
pturas narrantur alique narratõnes ai
regule vel doctrine particulares aliquoꝝ
patrum veterum que magis admirande

ꝙᷓ; imitande dicuntur. QOuẽadmodũ Jo/

hannes qui clymachus dicitur ponit vir
tutes eſſe impaſſibilitates ⁊ quedam val
de auſtera ſuper penitẽtia ⁊ peccatis.Et
caſſianus de libero arbitrio notatus.Et
alij alia parum examinata aut nimis rigi
da tradunt que cõmunis ſchola theologi
ce veritatis merito non admittit aut rei/
cit. Quãobꝛem bonum eſt mel cum fauo.
ſapoꝛ ſcilicet deuotionis cum lumine eru
ditionis aut ſi alterum dumtaxat obtige
rit.vtatur quilibet dono ſuo.ambulet in

vocatione ſua abundet in ſenſu ſuo.⁊ co/

ſ ieñ. de libꝛo Ruyſbꝛoech. W
Incipit libellus fra

de Beny

medat mel quantü ſatis eſt. non plus ſa/

piens q; opoꝛtet. Rectum quidem verbũ
enunciat Oꝛatius qð ab ipio poſtea Hie
ronimo non longe a materia traductum

eſt. Qð medicoꝛum eſt pꝛomittunt medi/

ci tradunt fabꝛilia fabꝛi. Conſfſoꝛmiter ſa/

tis ad illam logicoꝛum maximã. Unicui
q; in ſua arte perito credendum eſt Bene

me oꝛationũ participem fac Amẽ.

vale pater ⁊ frater in xpo apud quẽ tuarũ

Eplieitepiſtola ma iſtri Johanis de

Berſon ad fratrẽ Bartholomeũ carthbu/

tris Johãnis de ſchoenhauia qui nititur
defendere quedam dicta fratris Johãnis
Ruyſbꝛoech cõtra magiſtrum Johãnem
ECancellariũ parienſem.

riſienſis artis theolo/

in libꝛo ; intitulat᷑ ðͥ oꝛnatu ſpũalium nu

7 ptiaꝝ minꝰ iuſte vt opinoꝛ calũniat᷑ ⁊ rep

bat aſſerẽs doctrinã eiuſdẽ viri ĩ qͥbuſdã
paſſib ⁊ ſpẽaliter ĩ tercia ꝑte pᷣfati libꝛi eſ/

ſe erroneã a regula theologice veritatꝭ ac
traditione ſanctoꝝ patꝝ ⁊ doctoꝝ diſcre⸗

pantẽ.⁊ ob ̊ nõ eſſe recipiendã ⁊ abijcien
da. Idcirco vt veritas huiꝰ doctrine quã
a ſpſancto arbitroꝛ effluxige ⁊ emanaſſe.
qͥ mgr eſt veritatꝭ ⁊ nõ erroꝛiſ/planiꝰ eluce
ſcat.inq;tũ tenuitas meiĩgenioli ⁊ exigui
tas mee ſciẽtie appetãt.tria ꝑ oꝛdinẽ face⸗

re dei gr̃a aſpirãte attẽptabo. Pꝛimo intẽ

tionẽ vᷣboꝝ ſuoꝝ q;tũ ad ea q̃ ibi arguũt᷑

⁊ repᷣhendunt᷑ ⁊ tãq; erronea iudicant᷑ ex

plicabo.ſcdᷣo q̃liter hec doctrina nõ ſit no

ua adinuẽtio ⁊ ſuꝑſticioſa.ſʒ om̃ino ſũijs

noĩatiſſimiſ doctoꝝ catholice fidei ↄſona

⁊ ipoꝝ autoꝛitate cõmẽdata ⁊ appꝛobata

ꝓut dũs dederit explanabo.Et tercio q̃li
ter rõnes obiecte minꝰ efficaces ſũt necpᷣ
dictã doctrinã euacuãt declarabo.
Uantum ad pꝛimum eſt ſcien
dum ꝙ frater Johãnes de Ru
FVylbꝛoech autoꝛ pꝛedicti libꝛi

Boniã qui

dam doctoꝛ eximiꝰ pa/

gice/quedã dicta fratr
Johis de Ruyſbꝛoech

n

inittur
Minis
Winen
o.

„

ſian
Rerind,
mbtfhen
iien fen
Mß
umdu
nutarp
icpuſdi
filbuich⸗
NWnd
aor en
dündtien
Doniegi
etennt⸗
Gpbter
molitat⸗
gorineir
Penoht
ibimmi
iunoſtno
iroſſs

endagen

ponhu
Et tanc/
es ſütt
abo.
un 4
inmnie
nir

de oꝛnatu ſpiritualiũ nuptiaꝝ ĩ tercia ꝑte

eiuſdẽ libꝛi nõ loquit᷑ de illa vnione q eſt ꝑ
identitatẽ realis exiſtẽtie.ðᷣ qua dicit xps

Joh.iiij. Ego ⁊ pater vnũ ſumuſ. ĩmo in
om̃ibo alijs libꝛis ſuis ꝓteſtat᷑ ie ꝙ crea/

tura nõ pt fieri creatoꝛ. NHec loquit᷑ etiã 8
illa vnione.ꝗᷓ eſt ſolũ ꝑ conſenſũ ⁊ ↄfoꝛmi⸗

tatẽ volũtatis.qꝗᷓ eſt omibo ſpũalem gratiã

habentiby. quemadmodũ legit᷑ Acx.iiij.ꝙ
multitudinis credentiũ erat aĩa vna ⁊ coꝛ

vnũ in dño. Sʒ loquit᷑ de illa vnione qẽ

ꝑ amoꝛẽ liqfactiuũ ⁊ exceſſũ ↄtemplatõiſ
extatice.q̃ p nimia ſuauitate ⁊ magnitudi
ne interni dulcoꝛis ⁊ vehemẽtia amoꝛis.
animã liq̃facit ⁊ reſoluit ⁊ totã virtutẽ ra/
tionis abſoꝛbet ð q̃ dicit paulꝰ.i.ad Cor᷑.
vij. Qui adheret deo vnꝰ ſpũs eſt. Ex ꝑce
ptione em̃ diuine pᷣſentie ⁊ deguſtatõe in/
terne dulcedis aĩa deuota in ſeipᷣa quieta
tur.⁊ ſibi ac omibo reba creatis ꝑ deſideri /
um inflãmatũ ⁊ in deũ totaliter expanſuz
ſunditꝰ moꝛit / vt ve poſſit dicere cũ aplo

VUViuo ego iã nõ ego.viuit aũt in me xpᷣs.

id eſt ego totꝰ tranſfoꝛmatꝰ in deũ ꝑ amo-

rem nõ ſum ĩ me ſʒ in xpᷣo.⁊ ideo ꝑ amoꝛẽ

totꝰ deificatꝰ loquoꝛ vt xpᷣs.Oðõ etiã idezʒ
apls dicit Coꝛinthijs. An experimentuz
Aritis ei qui in me loquit᷑ xᷣs.QOð aũt li
queſcit ⁊ reſoluit᷑ in ſeipo nõ exiſtit.ſed re/
currit ⁊ tranſfoꝛmat᷑ in illã imaginẽ q̃ ſibi
pᷣſentialiter exhibet᷑. Ex quo patet qima
go anime rõnalis ꝑ efficaciã diuini lumi/
nis in ſuã imaginẽ increatam deifice pote

rit trãſfoꝛmari ꝓut docʒ apłs.ij.ad Cor̃.

iij. Nos aũt reuelata facie gloꝛiã dñi con /

templantes in eandẽ imaginẽ tranſfoꝛma
mur a claritate in claritatẽ tanq; a dni ſpi

ritu.qꝛ a claritate imaginis createꝑ quan
dã ſimilitudinẽ trãſſoꝛmabimur in clari/
tatẽ imaginis increate. Et in hac tranſtoꝛ
matione imago rõnalis oↄſtituit᷑ ĩ tãta cõ/

ſoꝛmitate diuĩe aſſimilatõis q̃ eſt inexpli

cabilis omi lingue Oð ſubtiliter videt in
nuere apls cũ dicit.i.ad Coꝝ.ij.Oculuſ
nõ vidit nec auris audiuit nec in coꝛ hoĩs
aſcẽdit. bonũ.ſ.inenarrabile qð pᷣparauit/
dey diligentib ſe. Hoc em̃ bonũ inenarr
bile qð pparauit de diligẽtib ſe pᷣt dici p

fecta ↄfoꝛmitas ⁊ indicibil charitas diui/⸗

ne aſſimilatõis qᷓ omi lingue indicibił eſt

incõpꝛehẽſibilis eſt om̃i mẽti /nec vnq;

pfecte cognoſcit᷑ niſi in ſpeculo eternitatiſ

qð eſt verbũ diuinũ a elſſentia oiuina ⁊ er/

dex.vt ait

go de iſta vnione ⁊ trãſtoꝛmatõe credẽdũ

eſt magis noticiã affectua le ⁊ expimenta/
lem habentibo ; ſolu intellectualẽ.qe ne/
mo hec ſcit niſi qͥ accipit ꝑ experiẽtiã vl re
uelationẽ. Et de iſta indicibili claritate di
uine aſſimilatõis locutꝰ eſt frater Johes
de Ruyſbꝛoech in tercia ꝑte libꝛi de oꝛna/
tu ſpũalium nuptiaꝝ ⁊ de hac vnione ex·
tatica intelligẽda ſũt eiꝰ xba ⁊ recipienda

Deq̃ vnione loquit᷑ beatꝰdyoniſiꝰ libꝛo ðᷣ

diuinis noĩbo capitulo ð amoꝛe Et amoꝛ
diuinꝰ extaſim faciẽs ⁊ nõ ſinẽs ſunjpſoꝝ·
eſſe amatoꝛes ſed amandoꝝ. Pꝛopter qdᷣ
paułꝰ magnꝰin ↄtinẽtia diuini amoꝛis di

uino amoꝛe ꝑticipãs. Lliuo ego iã nõ ego

viuit vo in me xpᷣs tanq; ſui amati vines
vita ſic valde diligibiliter. Hec dyvoniſiꝰ.
vſi patet ꝙ amoꝛ extaticꝰ duo ſupponit.
ſcilicet eſſe nature noſtre ⁊ eſſe gre qᷓ intro/
ducit in tanto gradu vt aĩa potiꝰ xpᷣm ſen
tiat q; ſeißam. Gra em̃ tanq; deifica habz
mentẽ deo aſſimilare ⁊ ipam deifoꝛmi di/
ſpoſitõe induere.Ad hos deiſoꝛmes habi
tus tã excelſos tã a nr̃a infirmitate tã lon

ginquos ⁊ viſui noſtro tã abſcõditos ex/

ponendos omino minores ſumus.qꝛ iſta
ſüt miſteria regni dei qᷓ vt exiſtimo nõ cõ/
muniter oĩb ſed puritate intelligẽtie ⁊ di
uinis illuminatõib ⁊ gra puilegiatis cõo/

municãda ſũt. Intèaudiunt᷑ ibiq; dicũt᷑.

quã ꝑfectõeʒ aſpirare deberẽt. Hec em ar
chana ⁊ pfunda ſi ñ guſtant᷑ nõ amant᷑.et
ſi nõ amant᷑ nõ itelligunt᷑.⁊ &̊ dijudicãda

nõ ſunt ab his qͥ nõ guſtauerũt/vnuſqͥſq;

ideo is qͥ foꝛis ſũt dici nõ debuerunt. Ne
tiñ̃ hi qͥ foꝛis ſũt derelinꝗrenꝭ ſi ab his qͥ in
tus ſũt nõ vocarent᷑.aliqliter erãt innote/
ſcẽda vt diſcerẽt ĩfirmi q;tũ eis deſu.⁊ ad

em̃ bñ iudicat q̃ nouit ⁊ hoꝝ eſt bonꝰ iu /

iloſophꝰ. ⁊ B̊ de pꝛimo.
VEcundo videndum eſt quali/
ter doctrina pᷣfati viri a ſenten

pat.ſed per omia ipᷣis cõſonat

7
tus Bernardꝰ in epiſtola ad fratreſ ðð mõ

te dei. Unitas ſpiritus cum deo. homĩs

cor ſurſum habentis pꝛoficientis in deuʒ
volũtatis eſt ꝑfectio.cũ iã non ſolũmodo

vult qð deus vult. ſz ſic eſt nõ tm̃ aflectuſ

ſed etiã in affectu pfectus vt nõ poſſit vel/

le niſi qd deus vult. velle autem qo vult
deus hoc iam ſimile deo eſſe eſt. nõ poſſe

ꝛdat.De hac em̃ vnitate dicit bea

tijs ſanctoꝝ patrum nõ diſcre

velle niſi qð vult deꝰ. eſt iã eſſe q de⸗ eſt
cui iaz velle ⁊ eſſe idipᷣm eſt. vñ bñ dicit qꝛ
tũc videbimꝰ eũ ſicuti eſt cuʒ ſic ſimiles ei
erimꝰ Gq̊ erimus qð ille eſt. Quibo em̃ ptãs
data eſt filios dei fſieri data eſt ptãs non qͥ
dẽ vt ſint de.ſʒ ſint tñ qð deꝰ eſt/poſtmo/
dũ loquit᷑ ð triplici ſimilitudine hoĩm cũ
deo. ⁊ deinde ſubiũgit. Dicit᷑ aũt hec ſimi
litudo dei vnitas ſpũs nõ tm̃ qꝛ afficit ſpi
ritũ hoĩs ſpũſſanctꝰ. ſ qꝛ ipa eſt ſpuſſan/
ctus de charitas qͥ cũ ſit amoꝛ pr̃is ⁊ filij
⁊ vnitas ⁊ ſuauitas ⁊ bonũ ⁊ oſculũ ⁊ am
plexꝰ ⁊ qcqͥd cõmunepᷣt eſſe amboꝝ in ſũ/
ma illa vnitate veritatis ⁊ veritate vnita
tis.̊ idẽ homi ſuo modo fit ad deũ qð cõ
ſubſtantiali vnitate filio eſt ad patrem vt
patri ad filiũ.cuʒ in amplexu patris filij
mediã qdᷣamodo ſe inuenit hominis btã
ↄſciẽtia/cũ modo ineffabili incogitabili/

ʒ fieri meret᷑ hõ dei/nõ deꝰ. ſʒ tñ qð ẽ deꝰ.

Ecce qũo iſta ſũigꝗ bñ omino ↄcoꝛdat do/
ctrine fratris Johis ð Ruyſbꝛoech ⁊ mu

tuo ſibi ↄſonãt. Hoc idẽ patet ex epła in,

feriꝰ annotata.quã qͥdã vir deuotiſſimꝰ ⁊
doctiſſimꝰ cõpoſuit in q̃ ſub bꝛeuibo ver/
bis deſcriptꝰ eſt totꝰ ꝓceſſus libꝛi fratris
Johis Ruyſbꝛoech ð oꝛnatu ſpũaliũ nu
ptiaꝝ/cũ his ↄcoꝛdat gilbertꝰſuꝑ cantica

„2

ſmone.ij.vbi diſtinguit ð triplici lectulo
Pꝛimꝰ eſt ꝓpꝛiꝰ ſpõłe. Scds eſt cõis ſpõ
ſex ſpõſi. Terciꝰ ppꝛiꝰ eſt ſpõſi. Sponſe
lectulꝰ eſt cũ quietis ⁊ pacatis ⁊ cõpoſitiſ
moꝛibo intrèſe collecta reqeſcit. Cõis eſt
cũ iq incipit oblectari ĩ ſpõſo. Sʒ ppꝛius
ſpõſi eſt qñ ſui oblita penituſ ⁊ ex ie exuta
ota trãſit in ip̃m ⁊ q̃ſi induit᷑ ipſo dilecta

ipᷣiꝰ. In lectulo ſuo nõ effluit ſpõ ſa extra
ſe nec turbat᷑ ĩ ſe. In lectulo cõmuni aft flu
unt illi delicie qda de pᷣſentia ſpõſi. In il/
lo lectulo q ſolꝰ?eſt ſpõſi amoꝛis exagitata
incendiũ ebullit ⁊ excreſcit.effuſa ⁊ efſtuẽeſ

tota trãſfundit᷑ in iᷣm.⁊ ĩ ſimilẽ abſoꝛber

qlitatẽ. In pꝛimo penes ſe eſt. In ſecũdo
penes illã ſpõſus. In tercio penitꝰ eſt ipᷣa

Defẽſio iohãnis ð ſcoenbauia dictoꝝ

ſi ſup ſe eptimũ angelice hierarchie dicẽs.
Sic intelligas qnta eſt vis veri amoꝛis ⁊
dilectõis ſi tñ intelligi pᷣt qm̃ dilectio ſuꝑ

7 .*

de ſancto victoꝛe cõmentato: p̃fati dyoni

em diligit᷑ q; ĩtelligit. Intrat dilectio ap
Pbpinq̃t vbi ſciẽtia foꝛis ſtat. Et reddit ra
tionẽ iſti. Quia verꝰ amoꝛ ſiue charitas
nullũ patit᷑ mediũ inter ſe ⁊ obiectũ qð eſt
de. ſzʒ vehem enter tendit in ipᷣm ĩmediate
Et ideo nunq; quieſcit donec oĩa trãſeat

„

⁊ ad ipᷣm dilectũ ⁊ in ipᷣm veniat. UVñ ſub

dit ibide. Dilectio ſiue amoꝛ impetum ſe/
quens ardẽtis deſiderij ſui nec diſſimula
re valeſdonec ad amatũ ꝑuenerit/amato

Appꝛopinqt q;tũ pt/⁊eo amplis ſities in/

trare ip̃m cupit⁊ eſſe cuʒ ipᷣo'/ꝛ eſſe tã ppe
vt ſi fieri poſſet h idẽ ipm ſit qð ipe Nibil
em velociꝰ nihil acutiꝰ nihil ſubtiliꝰ amo
re aut penetrabiliꝰ.qꝛ natura ſua nõ quie

ſcit donec naturaliter amabilis totã pene

trauerit virtutẽ ⁊ pfunditatẽ ⁊ totalitatẽ
;tũ pᷣt. Huic etiã ſentẽtie alludit ʒ omia
vercellẽſis ſuꝑ cantica dicẽs.q affectꝰ⁊ in
tellectꝰ ſimul coambulãt vſq; ad nouiſſi/
mü defectũ intellectꝰ vbi habet ſue cogni/
tionis ⁊ ſui lumĩis ↄſummatõeʒ. Affectuſ
aũt adhucↄtinet pꝛincipalia in deũ ſuſpi
ria ⁊ ſuꝑintellectuales extẽſiones ⁊ imiſſi
ones/feruidos vulgares ⁊ fulgidos feruo
res ad quoꝝ oĩm ſublimes erceſſus ⁊ ex/
cedẽtes ſublimitates intelligẽtia trahi nõ

—

aimoꝛis ⁊ pulcritudiniſ ꝙ nõ ſolũ facit ho
mines ⁊ agelos excedere neturã ppꝛiã vt
in deũ aſcẽdant.ſʒ etiã deũ q̃ſi naturam ꝓ

priã egredi vt ad creaturas qſi inrra natu
ram ſuã pducendo deſcendant.Ecceqũo
oss iſti excellẽtiſſimi doctoꝛes in ̊ ↄueni/
unt ꝙ aĩa qñ rapit᷑ i diuini lumis abiſſuʒ.

tota deficit a ſeipᷣa ⁊ ĩ illũ quẽ diligit tota
liqſcit ⁊ ſuꝑintellectualr ei vnit᷑⁊ vnitiſſi
me trãſfoꝛmat᷑ in ipᷣm ita vt aĩa dũ a ſeipᷣa

eminet ſcietie ⁊ maioꝛ eſt intelligẽtia plus

poſtea ibideʒ dicit. Tanta eſt virtus veni

penes ipm. v ſi dici t non eſt niſi ipe. n alienat᷑ dũ iſt dinini archani ſecretariũ
pmo qrit. In ſcðo adheret. In tercõ vnik rapit᷑ dĩ ab illo diuini amoꝛiſincẽdio cir
illi. In pꝛimo tranqllitatẽ ꝓpꝛiã poſſidet. cuũdat᷑ itime penetrat᷑ ⁊ inflãmat᷑ ſeipᷣaʒ pe
In ſecũdo quandã meret᷑ cõmunitatẽ cũ inſi

dilecto. In tercio abſumit᷑ ⁊ abſoꝛbet᷑ i q̃n
dã charitatis ⁊ gre vnitatẽ. Hec gilbertꝰ
vbi ſupꝛa.Cũ pᷣdictis ↄcoꝛdat dyvoniſiui
magn ſic patet in autoꝛitate ſuꝑius alle/
gata ⁊ pluriba locis libꝛoꝝ ſuoꝝ Et hugo

nitꝰ exuit ⁊ diuinũ qᷓndã affectũ induit et
inſpecte pulcruucini ↄfigurata tota ĩ ali/
am gloꝛiam traälſitt.
Is pᷣlibat rũdendũ ẽ tercõ ad ob
iectõnes ⁊ rõnes qͥb dñs cancel/
rius doctoꝛ venerabilis et vir

—

echatie
Crüͤ⸗
n
utriſen
Diſa
naumſe
diſtimn
maro
nſinicvin
ſetippe
ſe idil
rlgno
mrg
Siiper
atoli
luleni⸗
gichn
aſecg
A
iſihpi
Grimiſi
losſerno
dus ter/
ad Mir
Wrer
ſoläfd
turipen
inm
Niinnm
Nt Eaud
giten
nonnſi
Mrwrt
emiiſi
minſei
niſcoan ,
ſincintoc
kſeiint
iindi⸗
toni?
giu

uut,
ſir

Zobinis tiy ſbrocch

eloquentiſſimus doctrinam pꝛelati viri

videlicet fratris Johis ð ruyſbꝛoech vi /

det᷑ aliqliter calũniari ⁊ repꝛobare.Seiẽ/
dũ eſt ᷣ autoꝛ pᷣfati libꝛi ð oꝛnatu ſpua/⸗
liũ nuptiaꝝ nõ ſiẽ ille mgr arbitrat᷑ homo

ydiota fuit ⁊ ſine lr̃is in ̊ male erat infoꝛ/

matus.ſi erat ſacerdos vt ſpero deo acce

ptiſſimꝰ pꝛimꝰ pꝛioꝛ ⁊ fundatoꝛ cuiuſda,ꝝ

monaſterij canonicoꝝ regulariũ in bꝛabã
tia appellati viridis vallis cameracenſis

dyoceſis ⁊ ſiti ĩ quadã ſilua q̃ vocat᷑ ʒonia

iuxta ciuitatẽ famoſã que dicit᷑ bꝛuxella.
Oui doctrinã ſuã nõ latino ſermone ſed
theutunico cõſcripſit licet em̃ cõpetentis
ſciẽtie fuerit nõ tñ tã eminẽtis ſcietie erat

pfatã doctrinã latino mone tã cõpoſi/
to ⁊ ſtils tam elegãti ſcribere potuiſſet niſi

ſpeciali dono dei ſibi datũ h̊ fuiſſet. Ded
quidã frater eiuſdeʒ monaſterij vir valde

ingenioſus ⁊ lr̃atus poſtmodũ ob ꝓfectũ

oĩm nationũ quoſdaʒ libꝛoꝝ ſuoꝝ latino

ſermone tranſſerre in ꝑſona ipſi curauit

Ammirãtes ergo doctrinã eiꝰ laico fᷣmo/
neↄſcriptã faciliter ꝑpendere poſſũt ipᷣm
nequaq; hãc didiciſſe ab homiĩe vt ab hu/
mana ſciẽtia.ſʒ accepiſſe a deo 1a diula ſa
pientia ⁊ mgr̃a vnctione.a fratrib em̃ ei
cognoſci pᷣt ꝙ fuit hõ miſſus a deo.cui in
his nouiſſimis diebo hec deuota archana

2 pfunda atq; diuĩa de diſpenſanda lar/

gitꝰ eſt vt noua admonitio ſuos meliꝰ at/⸗

traheret auditoꝛes. ⁊ vt ſectã illoꝝ libero

rũ ſpirituũ q tꝑe vite ſue multũ in bꝛabã/

tia ⁊ illis partibo pullulabãt extirparet et

erroꝛes ipoꝝ denudaret.ixit em homo
iſte dei poſtq; illud lamẽtabile ſeiſma ĩ ec/
cleſia ſurrexiꝑnã a tꝑe moꝛtis ſue.xxv.an

ni fluxerũt vel circiter. Hac ergo occaſio-

ne ⁊ neceſſitate cõpulſuſ bec ꝓfunda ⁊ ſub
tilia theutunico ſᷣmone ↄtexuit.Qui qui
dem hãc doctrinã abſq; aliqͥ laboꝛe ſtudij
ſola gra ſpũſſancti eiꝰ mentẽ docente⁊ ꝑ/
inſtrante eructauit ſiẽ bene comꝑtuʒ eſt il
lis qͥ ſecũ ↄuerſati ſũt ⁊ ſecretoꝝ ſuoꝝ con

ſcij fuerũt. Si ergo ſtilꝰ libꝛi ĩ latinũ traſ/
lsti magis redoleat humanã eloquẽtiã q;

diuinã p̊ nõ imputandũ eſt autoꝛi ſʒ trãſ/

latoꝛi.Quiquidem trãſlatoꝛ ꝓ eo ꝙ orna
tui ⁊ eloquẽtie ſermonũ plus oꝑam dedit
qᷓ; foꝛte expedit ⁊ quedã ꝓ arbitrio ſuo ad
didit in pᷣdicti libꝛi trãſlatõe multũ deſu/
dauit.licet autoꝛ ab hac deſudatõne liber
⁊ experſfuerit cuioĩa q̊ ocuit ꝓut pie cce

dimꝰ ſpũſſanctꝰ inſpirauit ⁊ ãminiſtrauit

licet etiaʒ doctrina iſtius viri in latinum

traſlata ſit multũ gratioſa cõpunctiua et᷑
deuotõis excitatiua.tñ ignitũ eloquium
dñui vehemẽter qð in verbis illius theutu
nicis inuenit᷑ mito gratioſi eſt. mag mo
uens afficies ⁊ accendes legentẽ ita vt du
riſſimꝰ coꝛde ſit qͥ nõ ex eoꝝ lectione com
pungat᷑ ad deuotionẽ excitet᷑ ⁊ ad melio/
ra ꝓuehat᷑ ⁊ ſublimet᷑. Uerũtamẽ ꝙ dictꝰ
doctoꝛ egregiꝰ ſentiat terciã partẽ huiꝰ li/
bꝛi penitꝰ reſcindendã tanq; diſcrepanteʒ
a doctrina ſana ſanctoꝝ doctoꝝ nõ ↄſen/
tio ſibi in H. ſzʒ videt᷑ mihi eſſe appꝛobãda

doctrina huiꝰ tercie ꝑtis ⁊ aſſereda tanq
ↄſona ⁊ ↄcoꝛdãs ꝑ oia doctrinis ⁊ ſenten/

tijs ſanctiſſimoꝝ ⁊ famoſiſſimoꝝ doctoꝝ
totiꝰeccłie.ſicut ſatis declaratũ eſt capitu
lo pcedenti. Doctrina em huiꝰ tercie ꝑtis
intelligenda eſt de illa vnione extatica ſiẽ
ſuperi dictum eſt i pꝛimo capitulo.Deq̃ᷓ
vnione iſte mgr nullã facit mentionẽ ĩ epi
ſtola ſua. O, etiã dicit ꝙ tercia ꝑs eiuſdẽ
libꝛi repudianda eſt tanq; male explicata
notandũ eſt ꝙd deo meli? poſſumꝰ? cogi⸗/

tare q; loqͥ. Conãtes ergo hoĩes ſancti de

deo loqᷣ nec valetes niſi vbis.aptioꝛibus
vᷣbis q̃ dicẽda ſũt expꝛimũt ⁊ modũ loq̃n

di quẽ vſus ſanctoꝝ patꝝ tenuit imitant
⁊ ſic autoꝛ huiꝰ libꝛi in iſta materia altiſſi
me ⁊ ſũme ↄtemplstõis imitatꝰ eſt modũ

loqndi ſanctoꝝ patrũ qui de hac materia
locuti ſũt. vtedo quibuſdã ꝙbis nõ ppꝛie
ſiʒ trãſſumptiue ſicut iſta materia exigit.

Scom erigentiã materie kmones ſüt ex⸗
petẽdi.ſic em̃ dyoniſiꝰ ĩ libꝛis ſuis caligi/

nẽ vocat.qũ ſpuũs rõnales inducunt᷑ iſtᷣ
interiꝰ cenaculũ diuine claritat. vbi clau

ſis ſenſuũ hoſtijs ſecretiꝰ caſtiſſimo ãple/⸗

xu ↄueniũt cũ dilecto.⁊ tñ maxia illuſtra
tione ibi irradiant᷑. Silłr qñ mentẽ ptigit

rapi ⁊ in ſuijpſius extaſim perduci tunc
annihilari dicit᷑.quia mens in extaſi poſi
ta ſibi ⁊ om̃ibus creaturis funditus mo/
ritur inquantũ ſeipᷣam neſciẽs ſui ⁊ omni
um creaturaꝝ obliuiſcit᷑. Ideo de talibuſ
mẽtibo dicit apłs ad Col.ij. Moꝛtui eſtil
⁊ vita veſtra abſcondita eſt cuʒ chꝛiſto in
deo. Sic etiã ſpiritꝰ rationales ſeipſos ꝑ
dere eſt om̃ino non ſentire ſemetipſos ⁊ a
ſeipſis exinaniri ⁊ pene annullari vbi tñũ
meliꝰ ſecum ſũt.cũ ſic ſũt ꝙ tñ vbi ſint ne⸗

ſciant ⁊ licet bucuſq; ſeipos habent. tñ ſe

6

5*

Defe ſio contra Cancellariũ dictoꝝ

modo pᷣdicto pdiderunt. Oõ vtiq; videt᷑
ↄtigiſſe apło cũ ĩ raptu ↄſtitutꝰ an in coꝛ⸗/
poꝛe vł extra coꝛpꝰ eſſet ꝓꝛſus ſe aſſerit ig
noꝛare. Scriptuꝛa ſacra eo ſpũ exponen/
da ⁊ intelligeda eſt q̊ plata Et ſic arbitroꝛ
qꝙ ſi dicta huiꝰ pꝛioꝛis ſm illũ ſenſũ diui/
nũ ⁊ ſpũm intelligant᷑ q̊ plata ſũt ꝙ in eis

erroꝛ nõ apparebit ſz mera ⁊ clara veritaſ

relucebit. Sepe ſancti viri ð altiſſima cõ
templatõne quedã pterũt q̃ minꝰ ꝑfecti qꝛ
penetrare nõ poſſũut lapſũ erroꝛis putant
Hõ puto dici potuiſſe.qð hunc pꝛioꝛem
puto ſenſiſe. Eſt em iſte modꝰ ſentiendi
alienꝰ ab om̃i modo vſitato ſentiedi. Uñ
nec vſitatis vᷣbis pᷣt aliq̃tenꝰ explicari Et
ideo qñ viri gfecti nra inſtantia ⁊ inopoꝛ/
tunitate ac charitate deuicti aliqd nobis
de tali affectõe vel intelligẽtia temptaue/
runt reuelare ſuccubunt verbis.vel talia
vba loquunt᷑ q̃ nr̃m intellectuʒ excedunt.
Buauitas hec qᷓ deuot mentib in vnio/
ne intima dei ppinat᷑ tã ſublimis eſt ꝙ n?
vocali nec mẽtali vᷣbo eſt expᷣſſibilis ſʒ ſo/
la attingibil eſt exꝑientia/⁊ ⅝ nõ eſt mirũ
ſi illud qð dicit᷑ ð indiciali eo modo q̃ di/
ci pᷣt ſit minꝰ gratũ minꝰ placeat minꝰ ac/
ceptet᷑ ab his qͥ talia nõ ſũt experti.Et qꝛ

bhac vnionẽ intimã ⁊ extaticã in q̃ ſpũs rõ

nalis ꝑ fecta aſſimulatõe cõfoꝛmat᷑ imagi
ni ſue increate.pᷣdictꝰ autoꝛ conatꝰ eſt ex/
plicare q̃ tũ difficillima eſt ad diſſerendũ
idcirco quedã vᷣba ꝓtulit q̃ a q;pluribo ñ
capiunt᷑.Que tñ ſi recte fuerint intellecta

erroꝛẽ ſʒ ↄceſſam puto ↄtinet veritatem.

·Pꝛo quoꝝ verboꝛũ plenioꝛi intellectu
habendo ſciendũ eſt ꝙ hec vnio extatica q̃
ↄſiſtit in amplexu vnitino ſumi boni tri/
pliciter ⁊ ſub triplici habitudine ꝑcipit᷑ i
hac vita..Aliqn em ꝑcipit᷑ ex diuine clari/
tatis ⁊ eſſentie traſitoꝛia viſione ⁊ ↄteẽpla/
tione. Interdũ ex diuie ſuauitat pᷣlibato
ria fruitione. Interdũ vᷣo ex diuie immẽ/
ſitatꝭ iocũda ãmiratõe.Et de aliq̃ᷓ iſtoꝛuʒ
triũ modoꝝ ſiue ð vnoquoq; puto eſie in
telligẽda dicta tercie ꝑtis illiꝰ libꝛi deoꝛ/

natu ſpũaliuʒ nuptiaꝝ potiſſime tũ ð pꝛi

mo modo.videlicet de illa vnione ⁊ ↄtem

platione qꝗᷓ ſit in raptu Pꝛimũ hoꝝ liquet
in paulo q fuit ĩ raptu intuitiua ↄtẽplatõ

ne diuĩe eſſentie traſitoꝛie illuſtratꝰ.Et li

cet paulꝰ ĩ illo raptu habuerit actũ beati/

ficũ tñ ex h̊ nõ potuit dici ꝑfecte beatꝰ.qꝛ

ñ habuit ſtatũ beatificũ necetiã illũ actũ
modo cõpꝛehẽſoꝝ puto ꝑmanẽter ⁊ ĩmo/
biliter ſiẽ habẽt beati.ſʒ fluxibiliter⁊ trãſi
toꝛie ſic lumẽ ↄtinuat᷑ i aere ad ſolã pᷣſenti
am ſolis q̃re nõ debuit dici ex h̊ pfecte be/
atus. Secundꝰ modꝰ apparet in ppheta
dauid qͥ tãta dulcedie diuĩe ſuauitatis re
pletꝰ fuit ꝙ tanq; ebꝛiꝰ clamauit.Delecta
tiones in derxtera tua vſq; ĩ finẽ innuens
p ̊ᷣ ꝙ mẽſura ⁊ magnitudo huiꝰ ſuauita/
tis nullo termino vł fine poterit coartari.
Terciꝰ mod patebit ĩ regina ſaba q̃ viſa

gloꝛia ⁊ magniſicẽtia reg ſalomonis pꝛe

magnitudine ãmiratõis defecit ⁊ in exta/⸗
ſim rapta fuit De talibo mentib verificat
illud qð ſcribit᷑ Iſa.lx.Tũc videbis ⁊ af/

flues ⁊ mirabit᷑ ⁊ dilatabit᷑ coꝛ tus.qꝛ in il

lo lumĩe thearchico tibi diuinitꝰ influxo
videbis illa q̃ nec oculꝰvidit nec auris au
diuit ⁊c.in q̊ͥ excellẽtia illius viſionis ⁊ co
gnitionis deſinngnatt.
NRo amplioꝛi vero declaratõe

Voctrina illiꝰ tercie ꝑtis ũñ ſtat
(ciũ determinatõe decretal Sci
endũ eſt ꝙ quicũq; pie libꝝ alicuiꝰ eccłia/
ſtici doctoꝛis legit ſi quid ĩ eo q̃ſi dubiũ?

ſcrupuloſu inuenerit.nõ ſtatim exardeſcẽ

do inuadit.ſed inſpicit ⁊ diſcernit ⁊ retra

ctat ex circũſtantijs ⁊ ex ſcriptis eiuſdẽ au

toꝛis.⁊ ad vltimũ pꝛiꝰ eligit cõfiteri ſe ig/
noꝛare vl nõ intelligere q; illi erroꝛis no/
tã impingere niſi maniteſta ĩ eo hereſis de
pᷣhendat᷑. Cõſtat em̃ catholicos pfes qͥ di
uerſos libꝛos ↄſcripſerũt ð eadẽ ſũia nüc
obſcuriꝰ nũc aꝑtiꝰ fuiſſe locutoſ.nec h̊ du
cit᷑ p incõueniẽti. VUarietasem̃ affert pul
critudinẽ ⁊ delectat audiẽtes ſiue legẽtes
rara ⁊ difficilia bis delectãt ait oꝛatiꝰ poe
ta. Dic igit᷑ ſepedictꝰ frater Johanes de
Ruyſbꝛoech licet ĩ tercia ꝑte libꝛi ð oꝛna/
tu ſpũaliuʒ nuptiaꝝ de illa ſublimiſſima
materia ⁊ obſcuriſſima obſcuriꝰſit locutꝰ

I alijs tñ loc ⁊ libꝛis ſuis vbi ð endẽ mate

ria dogmatiſat planiꝰ ⁊ aptiꝰ ſuã intẽtio/
nẽ explanauit. Uñ i libꝛo ſuo qͥ ðꝛ de cal/
culo vl de pfectõe filioꝝ dei ipe manifeſie
ꝓteſtat᷑ ꝙ ipoſſibile ẽ nos ex toto deiſicari

nr̃amq; creatõeʒ iĩ creatoꝛẽ mutatos amit

tere. Diuĩa em natura ſic ĩ ſe ẽimutabiliſ
⁊ incõuertibił.ita nõ ſinit aliã naturã i ſe
eſſentialr ↄuerti. Impoſſibile è eĩ vt crea
fura deꝰ vł creato? efficiat. Clerütũ deo ꝑ

tp

Uacn
tnriſt
Menti
crde,
nns
Daen
hnnn
nanite
danan.
liͤviſe
spe
Wmecd,
enft
bisteß
geinl
inturo
isan
is10

int
Focc,
bßſur
S⸗
hach
giwü:
unlii
Euen
auſcega
ie
drsW

ONAsR

osſioh⸗
Weſuti
Rtolkrkr
rit
glhis
endge⸗
hine
briöon
Pinfinn
füme⸗
inate
cend⸗
zodecl
ennanit
vodeſi
gnoonn
nuch
tni
60d
i

mediũ ⁊ ſine medio vnimur per medium
vigelicet greſue ⁊ noſtroꝝ opeꝝ. Gra em̃
dei mentẽ noſtrã irradians docet nos ve/

ritateʒ. dirigitq; nos ad om̃es virtutes ⁊
ĩ eternã dei dilectionẽ.⁊ amoꝛis exercitiũ
verũtamẽ vltra has graʒ ⁊ virtutes inter
deũ ⁊ nos mediãtes deo etiam ſine medio
vnimur qñ ĩpetu ardẽtis amoꝛis excedi/
mꝰ ome creatũ vſq; ĩ ip̃as ſuꝑſubſtãtiales
dei diuitias vbi ĩ amoꝛe cũcta trãſimꝰmo

riẽtes om̃i oſideratõe in quandã inſciẽti /

am ⁊ caliginẽ ibi agimur ⁊ ſuperinfoꝛma

mur ipᷣo vᷣbo et᷑no qð ẽ imago pr̃is. Huic

ſñie oẽs pr̃es ſuperiꝰ noĩati ↄcoꝛdãt.Cũ/⸗

q; ſic deo vnimur remanet tñ ĩ nobis ſcitꝰ
viuꝰ ⁊ amor actiuus.Qm̃ abſq; ſcitu nr̃o
deũ videre nõ poſſumꝰ nec ſine amoꝛis ex

ercitio deo vniri vnitionẽq; ſᷣuare valemꝰ
Si me ignoꝛãte totiꝰ mũdi dñs eſſem qͥd
mihi pᷣſtaret ſolatij. Idcirco ſentiemꝰnos
eternałr guſtãtes ⁊ poſſidẽtes teſte xpᷣo qͥ

alit. Hec eſt vita eterna vt cognoſcãt te ſo
lũ ven deũ ⁊c. Sic ᷣpatet vitã nr̃am eter
nã ↄſiſtere ĩ diſcreta ſiue diſtinctiua cogni

tione dei ⁊ ↄtẽplatõe dei intuitiua. Vltra
oĩa tñ hec erimꝰq̃ſi expirati ſupꝛa ſpũm ſi
ne ſpiritu ĩ abyſſali ⁊ incõpꝛehẽſibili ⁊ im
mẽſa dei głia. Itẽ ſpũs dei qͥ nobᷣ flat efflu

it ⁊ inſpirat vt deũ diligamꝰ⁊ vᷣtutes oꝑe
mur/nos em̃ ad ſe⁊ ĩ ſe attrahit ⁊ intrahit
yät in ipᷣo quieſcamꝰ ⁊ eo ęruamur.Et in
his duob eterna vita ſtat quẽadmodũ ꝑ

geris inſpiratõeʒ ⁊ expiratõeʒ diaſtole ⁊ ſi
ſtole nr̃a vita ꝑſeuerat materialis.Et ex
his patet ꝙ nõ cõtradicit decretali qꝛ ipſe
ponit ſicẽ decretał aſſerit btĩtudinẽ noſtrã
ↄſiſtere ĩ viſtone dei intuitiua ⁊ fruitõe di
uine eſſentie. Pꝛeterea ſcio ꝙ beatꝰ Tho/
mas de adqno clare dicit ꝙ i viſione q̃ vide
tur deꝰ ꝑ eſſentiã optet q deꝰ ſit ſoꝛma in/
tellectꝰ nr̃i/qꝛ quacũq; alia infſoꝛmaret/il
la nõ duceret nos ĩ eſſentiã diuinã.⁊ g̊i ip
ſa eſſentia diuĩa erit q̃ſi foꝛma intellectꝰ q̃

intelliget.Qð quidẽ nõ optet ita intelligi

; diuĩa eſſentia ſit va foꝛma intellectꝰ nr̃i
vł ꝙex ea ⁊ intellectu nr̃o efficiat᷑ vnũ ſim
pliciter ſiẽ in naturalibo ex foꝛma ⁊ mate⸗

ria naturali.ſʒ qꝛ ꝓpoꝛtõ diuĩe eſſentie ad

intellectuʒ noſtꝝ eſt ſic ppoꝛtio ſoꝛme ad
materiã ⁊ ꝙ fiãt vnũ qᷓ;tũ ꝑtinet ad actuʒ
intelligedi.Et vlteriꝰ dicit ꝙ deꝰ ĩ patria

nõ tm̃ erit cognitio q̃ cognoſcet᷑ ab aia ſʒ

ætiã ꝑ quã aĩa cognoſcet.Ex q̃ cõcludit᷑ ꝙ

ſuã eſſentiã eſt ↄiungibilis intellectui nr̃o
nõ tñ ſic quin ibi erit lume gloꝛie mediuzʒ
qð eleuabit intellectũ noſtꝝ ad ̊ ꝙ poſſit
ↄiungi eſſentie increate.ſʒ ab h̊ medio nõ

dicit᷑ cognitio mediata.qꝛ non cadit inter
cognoſcætẽ ⁊ rẽ cogniiã ſʒ eſt iſtud qð dat

cognoſcẽti vim cognoſcẽdi. Iſtud erit in
patria. Sʒ ĩ ſtatu vie nullꝰ intellectꝰpure
creature pᷣt in viſione deiꝑ eſſentiã ꝑueni
reꝑ aliquã diſpoſitõeʒ ſibi inherẽtẽ.ſʒ cõ/⸗

tingit aliqñ diuina vᷣtute ꝙ aliq̃ res mira

culoſe ꝑducit᷑ in aliqd in qd nullo modo
pᷣt ꝑ aliq̃s diſpoſitões ſibi inherẽtes ꝑdu/
ci.ſic ꝙ virgo pariat ⁊ ꝙ ignis in aia cõbu
rat.Et ſiłr pᷣt miraculoſe ſfieri ꝙ diuĩa vir

tute aliqͥs intellectꝰ creatꝰ nõ habens niſi

diſpoſitões vie eleuet᷑ ad videndũ deuʒ ꝑ
eſſentiã.nec tñ ex tali viſione dicit᷑ beatui
ſimpliciter.ſʒ ſᷣm qͥd tm̃ qᷓ;tũ cõicat ĩ actu

beati. Puto ꝙ bec dicta beati thome ppa
biliter ſuſtineri poſſũt abſq; ꝑiculo here/

ſis ⁊ piudicio fidei. Inſuꝑ pᷣdictꝰ mꝗr̃ di/

cit ꝙ nullꝰ theologoꝝ vnq; talẽ modũ be
atitudinis poſuerit qtis ab iſto autoꝛe ex
plicat᷑ videlicʒ q aĩa tũc deſinit eſſe in illa

exiſtẽtia quã pꝛiꝰ habuit ĩ ppꝛio genere ⁊

ↄuertit᷑ ſeu trãſtoꝛmat᷑ ⁊ abſoꝛbet᷑ ineſſe di
uinũ ⁊ i illud eſſe ideale defluit qð habuit

ab eterno ĩ eſſentis diuina. Pꝛo cuiꝰ dicti

euidẽtia eſt ↄſiderandũ q qñ aliq̃ ſcriptu/

ra eſt miſtica ⁊ obſcura tũc obſeruãdũ eſt
qꝙ interpᷣtatio fiat ſm inteſntionẽ dicentis

Nihil eſt em̃ ita bñ dictũ qð nõ poſſit ma
le interpᷣtando ⁊ narrãdo depꝛauari. Fa/
teoꝛ ergo ven eſſe 2 nullꝰ doctoꝝ moduʒ
beat ſᷣm quẽ iſte mgr̃ ſua ver
ba intelligit ⁊ recipit. Sed nequaq; arbi

beatitudĩs ponit

troꝛ autoꝛẽ huiꝰ libꝛi ita deſipuiſſe ipſe
ſic ſentiret ſiẽ iſte mgr̃ ſibi imponit necil⸗

lũ ſenſũ vᷣba ſua pᷣtendunt ſi diligenter in

ſpiciant᷑.ſʒ potiꝰ ſic ĩtelligẽda ſũt.q; mẽs
dulcedine verbi diuini illecta rapit᷑.⁊ illa
bit᷑ a ſeipᷣa vt verbo fruat᷑. Illicq; ibi noſ/
metipſos excedimꝰ in caliginẽ ⁊ in modi

carentiã inſcrutabilẽ ibi nos deꝰ ex nobiſ

beat thomas fuit iſtiꝰ opinionis ꝙ de' b

ipᷣis trahit trãſſoꝛmat ⁊ deglutit in ibſam

ꝓfundiſſimã diuinitat trâquillitatem in
ipᷣam ſui ſuꝑeſſentiã ⁊ ſui ſpũs vnitatem
gamoꝛiſq; abſoꝛptõeʒ vbi vi amoꝛis exta/
tici aſſequimur illã ↄfoꝛmitatẽ ⁊ deifoꝛmi

tateʒ quã ſᷣm rõeʒ idealẽ habuimꝰ ab eter

no ĩ mẽte diuina ibiq; vnũ effecti ſumus

SDeffſio iohãnis ð ſcoenhauia dictoꝝ

cum deo. Hec vnitas non intelligẽda ſᷣm
identitatẽ realis exiſtẽtie.ſʒ ᷣm quandaʒ
ↄfoꝛmitatis ⁊ trãſſoꝛmatõis ſilitudinem
Nequaq; ergo eſtimãdũ eſt pᷣſatũ fratrem

Johannẽ de Ruyſbꝛoech fuiſſe iſtius opi

nionis vel erroꝛis ꝙ voluiſſet aſſerere ſpi
ritũ rõnalem in beatifico vniri diuine eſ/
ſentie ꝑ trãſfoꝛmatõeʒ eſſentialẽ in identi
tatẽ diuine nature.aut q; nõ ſit neceſſariũ

ꝙ potẽtia intellectiua creata ſit eleuata ꝑ
habitũ ſuꝑnaturalẽ lumiĩs glie ad elicien
dum actũ beate viſionis. Sʒ ita videt᷑ ſſa
pere ꝙ qꝛ ipᷣe deꝰ ꝓpter ſummã eiꝰ ſimpli /
citatẽ mẽti illabit᷑ ideo cognoſcemꝰ eũ in
ſeipo obiectiue ⁊ etiã per ſeipᷣm repᷣſentati

ue vt ly in ipᷣo excludit mediationẽ ſpeci/

ei qꝛ ĩ patria deuſ abſq; ſpecie ⁊ ſibitudine
cognoſcet᷑.⁊ ly per ipᷣm excludat mediatö
nẽ lumiĩs extranei diuinã eſſentiã redſen/
tantiſ.qꝛ eſſentia diuina ĩ ſuo ꝓpꝛio lumi
ne videbit᷑. Hõ em requirit᷑ aliud lumẽ de
ſoꝛis ab eſſentia.ſiẽ lumẽ ſolis requirit»ad
videndũ coloꝛes ⁊ reꝝ ſpecies:q̃s in tene/⸗

bꝛis videre nõ poſſumꝰ.ſʒ ꝑ ̊ nõ vult di/

cere/quin actu nr̃o creato/ipᷣm deũ cogno
ſcamꝰ/⁊ ꝑↄſequẽs oꝑtet ipa potẽtia in
tellectiua ſit ꝑ habitũ ſuꝑnaturalẽ infoꝛ/

mata vt poſſit ꝑtingere ad iſtud obiectuʒ

ſinitũ ad qð ex ſe ꝑtingere nõ pᷣt.Et qꝛ in

„

viſione beatifica ibm Vſũ nõ videt ꝑ imi
litudinẽ ſʒ ꝑ eſſentiã efficit᷑ qdãmodo in/
tra videntẽ. Ex G̊ aũt ꝙ ipᷣm viſũ receptũ

eſt intra vi
fiat q̃ſi quedã penetratio mutua ꝑ amoꝛẽ
ſic dicit᷑ Joh.iij.Qui manet ĩcharitate ĩ
deo manet ⁊ de in eo.Ad vnionẽ aũt ma
xime ↄueniẽtis ſequit᷑ delectatio ſũma ⁊ ĩ
Hᷣ pficit᷑ noſtra felicitas.Ex q̊ patet ꝙ; gau
diũ fruitõis in actu diuine viſionis q̊ vi/
det᷑ diuina eſſentia nude in ſeipa inchoat

ſʒ in dilectõne ⁊ amplexu vnitiuo ⁊ guſtu
affectuali diuine dulcediniſ pfici ⁊ ↄſum
mat᷑. Quãuis em̃ fruitio nõ ſit ſine viſio/

ne. pfecti eſt tñ in dilectõe. Sic em̃ hic ꝑ⸗
fectiuſ eſt diligere q; agnoſcere ſic ⁊ ibi in/
tellectꝰ noſter implebit᷑ leticia viſionis:ſʒ
affectꝰ noſter implebit᷑ leticia dilectionis
cui ↄuenit ↄire ⁊ trãſtoꝛmare.ed gaudiũ
beatitudinis tria ↄcurrũt.perſecta viſio.

plena cõpꝛehenſio.inheſio amoꝛis conſũ

mati. Et ĩ iſto ſtat tota ſũma dictoꝛuʒ fra
tris Johãnis de n ibꝛoechncementinʒ
pᷣſentẽ materiã. Uñ ſicut ex ipᷣis dictꝭ ma/

deſttẽ vnit ſibijpᷣm videntẽ. vt

nifeſte colligi ⁊ elici p̃t ipᷣe ponit beatitudi

nẽ noſtrã ↄſiſtere in diſtinctiua ſiue diſcre

tiua cognitõe ⁊ ↄtemplatione dei intuiti
ua.⁊ hanc vocat beatitudinẽ actualẽ.⁊ in

fruitione dei quieſcitiua vbi ala igne diui
mamoꝛis reſoluta liq̃ſcit ⁊ deficit a ſeipſa
⁊ ſpoliata oĩm viriũ ſuaꝝ ppꝛia ⁊ natura

li actiuitate mentalẽ ſimplicitatẽ induit ?

imaginis increate aſſequit᷑ aſſimilationẽ.
GBaudiũ fruitõis eſt tante magnitudinis

⁊ tã indicibilis ſuauitatꝭ ꝙ mẽs beata vel

humana plene cõpꝛehẽdere nõ p̃t.ſʒ tota

abſoꝛbet ex plenitudine illiꝰgaudij ſiẽ ſtil

la aque abſoꝛbet᷑ a vino foꝛti.vt diẽ Ber̃.

Et iſtũ guſtũ fruitõis oẽs vires aie indici

bili gaudio abſoꝛbẽt ⁊ hãc inheſiopẽ ⁊ am
plexũ mellifluũ indiſſolubilis charitatꝭ et
abſoꝛptionẽ abvſſabilẽ amoꝛis vbi aĩa in

abyſſat᷑ ⁊ totaliter in deũ traijcit᷑ ⁊ trãſtoꝛ⸗

mat᷑ appellat beatitudinẽ eſſentialẽ.qꝛ ibi
aĩa oĩm viriũ ſuaꝝ actiuitate ſpoliatur⁊
vtit᷑ ſola ↄſolatõe diuĩe ſuauitatis. Ibi in

quit in pace in idipᷣm doꝛmit ⁊ requieſcit.
doꝛmit ĩ quietatõe plena intellectꝰ.requ
eſcit in plena ſatiatõe affectꝰ.Et ſic patet
ꝙ ſenſus eiꝰ eſt veriſſimus nec diſcrepat a
ſentẽtia ſanctoꝝ patꝝ Et ſi eſt aliqͥs erroꝛ
in dictis ſuis ille ſolũ ſtat in qͥd nois.noia

aũt ſũt ad placitũ.⁊ ideo talis erroꝛ nõ eſt

magni ponderis.O, aũt dicit᷑ ꝙ ad fruiti

onẽ ſpectat plena cõpꝛehẽſio.h̊ non eſt ſic
intelligẽdũ ꝙ beati cõpꝛehendũt totaliteꝛ

ipᷣm deũ ſᷣm omnẽ modũ q̊ eſt cognoſcibi
lis.talis em modꝰ cõpꝛehenſionis diuine
nature eſt impoſſibilis omni creature vt

patet Joh.i. vbi dicit᷑.deũ nemo vidit vn

q;. Sʒ iſte modꝰ cõpꝛehenſidnis attendi

tur q;tũ ad ĩmediationẽ cognitõnis.deq̃
ſuperiꝰ dictũ eſt. qꝛ beati verbũ eternũ et

oĩa alia in ſeipᷣo ⁊ ꝑ ipᷣm cõpꝛehendẽt ⁊ co

gnoſcent. Juxta illud pᷣs. In luminetuo

—

videbimꝰ lumẽ h̊ eſt teiᷣm qui es lumen

ſubſiſtens dicit Auguſtinꝰ.

0

fratris Johãnis ð ruyſbꝛoech
ꝗᷓ dñs cancellari in epla iue
iãda tanq; erronea vel

cat eſſe repu male

explicata quoꝝ pꝛimũ eſt iſtud q öe. Per,⸗

dit᷑ aia ↄtemplantis ĩ eſſe tali diuino abyſi
ſali.ita ꝙ non ſit reꝑibilis ab aliq̃ creatu/
ra. ̊ ven eſt ſi ſane itelligat. Sic quippe
intelligendu eſt e in h gdu ↄtemplatõnia

Eſtat nũc vlteriꝰ videre qliter
ſane intelligẽda ſunt illa dicta

la iudi-/

n
in

itudl
tdiler
Muit⸗
Main

ede

Ateſcg
Emnn
eihaut
tlgtioni.
Utudinis
dennvch
nßtota
inſiſti
tdi dẽ.

8gieinicad

ſopetan
untnger
pbiaiain
inniſſcn⸗
adeſdi
uarur
ns Pin
uineanicſe:
tllegnnn
Aſehn
Noe:
uipen
A
nhöͤck
AAfrici
ickſi
rhis
N
Wsdane
Cenmen
ndid
dismt
öns
chidan

—

qßñ mens rapit in diuini luminis abyſſũ
oĩm exterioꝝ obliuiſcit᷑neſcitq; penitꝰ ſe

inn am / ſeipᷣm exuit ⁊ diuinũ induit quen/
dã affectũ ⁊ ſuꝑmundanũ/totaq; trãſit in

deũ ſuuʒ /⁊ in aliã gloꝛiã quã creatura ſub
eſſe creaturali nõ attingit.qꝛ in tali ſtatu

eſſe ſuum creatũ ⁊ ſue nature hõ excedit/
ſub eſſe diuĩe gre ita ſublimiter diuie ſub/

ſtantie vnit᷑ ꝙ oẽs vires ⁊ potẽtie rõnaleſ
ſupꝛa ſe eleuant᷑ ⁊ in diuinã claritatẽ traãſ/

foꝛmant᷑/⁊ ſic non eſt reꝑibilis ibi ab aliq̃
creatnra. Supꝛa intellectũ em̃ ⁊ mentem

ibidẽ deũ cognoſcit. Intellectꝰ em noſter
⁊ ſenſus coꝛpoꝛeꝰ intra terminos creatu/
re exercent᷑ nec etiã intellectuſ excedit ens
aut ſpeculũ. Unitio aũt excedit ſublimiꝰ

intellecuũ theoꝛicũ qᷓ; intellectꝰ imagina/

tionẽ vel ſenſuzʒ. Mens em̃ in hac vnione

diuina ⁊ extatica tranſcendit omnẽ crea/

turã ⁊ ſeipᷣaʒ ⁊ omnẽ actũ viriũ appᷣhenſi/⸗
uarũ.Et ꝓ tãto dicit᷑ ꝙ nõ eſt reꝑibilis ab

creatura.Ald hanc abſtractionẽ dyoniſi
inuitabat thimotheũ ĩ miſtica theologia
dicẽs. Tu aũt amice thimothee/circa mi

ſticas viſiones foꝛti ↄtritõe ⁊ ſenſus relin

que ⁊ intellectuales oꝑatões ⁊ oĩa ſenſibi

lia ⁊ intelligibilia ⁊ oĩa exiſtẽtia ⁊ nõ exi /
ſtentia.Et ſicut eſt poſſibile ignote ↄpſur,/
ge ad eiꝰ vnitionẽ q̃ eſt ſuꝑ omnẽ ſubſtan /
tiã ⁊ cognitõeʒ.etem̃ exceſſus tuijpſiꝰ ab
om̃i irretẽtibili ⁊ abſoluto mũde ad ſug/
ſubſtantialẽ diuinaꝝ tenebꝛaꝝ radiũ ſur-
ſum ageris. vide aũt vt nullꝰ indoctoꝛuʒ
hec audiat. In h̊ vxbo dioniſij ſapiẽtia ſũ

ma includit᷑/⁊ culmẽ totiꝰ ꝑfectõis vt poſ
ariopagite. ¶ Dð pᷣterea ſubiügit ꝗ intẽ
tio autoꝛis pᷣati videt᷑ eſſe aĩa delinit eſ
ſe in illa exiſtẽtia qua pꝛius habuit claret

ſibile eſt / via Begt labner cnins u—

ex ſupꝛa dictis ꝙ intentio autoꝛis talis ñ
fuit qlis expꝛimit᷑ a pᷣdicto magiſtro.ſʒ ex

abundãti licet nõ incõueniẽter poſſumuſ

dicere ꝙ intentio autoꝛis talis eſt ꝙ excel /

lentia rationalis creature in h̊ ꝑficit ⁊ cõ/
ſummat᷑ qñ ↄſurrectõe amoꝛis extatici in

illud pꝛincipiũ reuertit᷑ vnde pꝛimoꝛdia/

liter exiuit.⁊ q aĩa intrat in iſtud diuini/
tatis archanũ ⁊ in illud intime quietis ſe
cretũ.tunc non opoꝛtet ꝙ ibi fiat coꝛpis ⁊

aĩe diſſolutõ/ſʒ in hmõi trãſtoꝛmatõe aia
diuidit᷑ a ſpũ ꝑ hũc modũ vt qð aĩale coꝛ⸗/

pulentũ ⁊ fetulentũ eſt deoꝛſũ remaneat.

Sladpüs aüt ⁊ qð ſpũale eſt ad ſũma euolet

is tuyſbꝛoech .

1

tur/a in eandẽ imaginẽ trãſtoꝛmet᷑. Nibil

in creaturis vt dicit Richarq in libꝛo de

lius cernitur / vbi iſtud qð eſt eſſentialiter

vnũ atq; indiuiduũ /in ſeipᷣm in quandaz

poꝛtionẽ diuidit/neq; in hoĩe vno alia eſt
eſſentia eiꝰ ſpũs atq; alia eiꝰ aĩa ſʒ vna ea

demq; ſubſtatia ſimplicis nature. Hlõ eim
in h gemino vocabulo gemina ſubſtantia

intelligit /ſʒ tñ ad diſtinctõeʒ ponit᷑ gemi/

na poꝛtio eiuſdẽ eſſentie. Uñ ſupioꝛ p ſpi
ritũ.alia inferioꝛ ꝑ aiaʒ deſignat᷑ S— n p
planioꝛi intellectu iſtoꝝ habedo eſt ↄſide

randũ ꝙ ſpũs noſter qũ; intantũ coꝛxe

⁊ aĩa diuidit᷑ vt ſpũs in ſpiritu ⁊ aſſerat᷑ et

qñq; ſpũs ſupᷣ ſpũm eſſe dicat᷑⁊ qũq; ſpi
ritus ſine ſpiritu eſie credat᷑. Pꝛimũ patz

in Johãneq de ſeipſo dicit Alpoc.i. Ego

fui in ſpũ duico die. Oð exponẽs haymo

ſuꝑ apocalipſim dicit ſic. Johãnes ſic in
ſpiritu fuit ꝙ tñ ipᷣaʒ carnẽ ſundit nõ de/
ſeruit ſʒ ſpiritui eternitatis ſpũs ei adhe

ſit ⁊ a ſpũ docẽte aſſumptꝰ fuit ſpũs docẽ

dus. ideo tã mirabilia ⁊ pfunda vidit. Ri
chardꝰaũt exponẽs idẽ verbũ dicit ſic/an
H eſt ſpum in ſpũ eſſe ſemetipᷣm intra ſeip
ſum totũ colligere ⁊ ea que circa carnẽ ſeu
etiã ĩ carne gerunt᷑ interim penitꝰ ignoꝛa/

re. Secindũ liqt in petro ð qᷓ in actibo ci.

Dõð exponẽs Richardꝰ libꝛo.ij.de ↄtẽpla

tione. Hoc ſane non inſipicer dicit᷑ ꝙ pe/

trus lõge ſupꝛa homiezʒ fuerit. qꝛ loge a ſe

metipᷣo ⁊ ſupra ſemetipᷣm receſſit.Alioqͥn

nõ erat a q̊ ad ſe reuerteret᷑. Hoc idẽ oſtè/

dit hugo ſuꝑ ſeptimũ hierarchie dicens.
Acutũ ꝗamoꝛis eſt cũ oĩia trãſcendẽdo de/⸗
ſpicit Suꝑferuidũ aũt amoꝛis eſt cũ etiã

ſemetipm ntemplado relindt. : in otepla
tione dilecti ſe ðſpicit ⁊ miro modo fit vðt

p dilectõis ignẽ in illũ ſuſtollit q eſt ſupꝛa

ſe ⁊ ꝑ vim amoꝛis expellit᷑ ⁊ exeat a ſe nec

ſe cogitat dũ deü ſolu amat. erciũ appa
rebit in regina ſaba de legit ij. Reg. ilij.

c. ꝙ regina ſaba vidẽs ſapiẽtiã ſalomonis

2 domũ ⁊ habitacula ⁊ oꝛdinẽ miniſtran/

tiũ nõ habebat vltra ſpũm.Oð exponẽs

Richardꝰ lib.v. ð̊ ↄtemplatõe.c.xij. rete
nõne dicit᷑ ſpũs ſeipᷣm nõ habere.qũ inci/

pit a ſeipᷣo om̃ino deficere ⁊ a ſuo eſſe ĩ ſu /

nũ ſtatũ trãſire/in mirabili trãſſiguratõe/

cc

permundanũ quendã ⁊ vᷣe plus q; huma

Deffẽſio iobãniſ ð ſcoẽhauia dictox

ſpũs ille ab humano videat᷑ in diuinũ de
ficere ita vt ipᷣe iã nõ ipſe eo dũtaxat tpeã
dño incipit altiꝰ inherere. Qui aũt adhe//
ret deo vnꝰ ſpuũͦs eſt. Et ſic totũ ĩ iſtud di/
uinitatꝭ archanũ ĩtrat clamãs cũ pᷣs.defe
cit ĩ ſalutare tuũ aĩa mea.hec ille. Iſto ha

bito ⁊ intellecto facillime oĩa illa dicta hu

ius tercie partis de nuptijs intelligunt ⁊
exponunt᷑. ¶ Ex iſto patet facillime intel
lectꝰ clauſule illiꝰ q̃ ſ ubiungit. In ipa qui

dem ſui vacuitate ꝑ fruitiuũ amoꝛẽ ſpũs

ꝑdit ſemetipᷣm deiq; claritatẽ nullo inter

mediãte ſuſcipit. Spũs ſemetipᷣm ꝓ tãto
dicit᷑ ꝑdere.qꝛ ĩ tali ſtatu vbi ſpũs huma/
nus intantũ amoꝛis feruoꝛẽ ſupꝛa ſe rapi

tur vt merito ſine ſpũ eſſe dicat᷑.factus eſt

tanq; vas pditũ.eo ꝙ ſemetipᷣm nõ ſentit

ſʒ penitꝰ a ſeipo exinanit᷑ abſoꝛbet᷑ ⁊ deli⸗
cit.luce clariꝰ ↄſtat ꝙ ↄgrue dicit᷑ e regina
ſaba ſpũm ſuũ ꝑdidit q̃ vltra ſpũm nõ ha
bebat. Sic ſilr paulꝰ ↄueniẽter dicit᷑ ſpi⸗/

ritũ ſuũ ꝑdidiſſe qñ in raptu ↄſtitutꝰ vtꝝ

in coꝛpꝑe vel extra coꝛpus eſſet ignoꝛauit.
Oñ aut mens humana hũc ſupmum ver.
ticẽè id eſt mẽtis exceſſũ attigerit tunc dei

claritatem nullo intermediate ſuſcipit qꝛ

ab omib imaginib ⁊ ſimboliſ abſoluit ⁊
ab oĩb opatõib oĩm viriũ appᷣhenſiuarũ
tã inferioꝝ qᷓ; ſuperioꝝ ociat᷑ atq; in ſuper

ſubſtãtialẽ radiũ diuine luciditatis ducit᷑

remoto om̃i velamine: iĩmediate deo vni

tur. ſicq; dei claritatẽ nullo intermediãte

ſuſcipit. Iſtus autez qð dicit ac ſine inter
miſſione ip̃e fit ea claritas quã accipit ſatꝭ
claret ex pᷣdictis nõ ſic intelligendũ/⁊ qua
liter doctoꝛes ſancti idẽ ſentiũt. Uñ ĩ epi
ſtola inferiꝰannotata ſic habet᷑. Hac hoꝛa
incæéſi ſiẽ aqᷓ gutta vniat᷑ infuſa multo vi/
no. Sic iſta efficit᷑ lux in dño optimata ĩ

optimo. Optima quippe ac omipotẽs ef

ficit᷑.qñ in optimũ ac in om̃ipotentẽ tota
traijcit᷑ Cui ſatis ↄcoꝛdat ſuꝑ ſeptimũ an
gelice hierarchie dicẽs. Contẽplatio ẽ dei
fica ſibitudo qꝛ dũ ꝑ eã illuminati lucẽtes

fiũt qdᷣãmodo ipᷣiꝰ lumĩis lucẽtis ſibitudi

nẽ accipiũt.Qũuũo em̃ aer ſolis luce ꝑfuſus
in eandẽ trãſtoꝛmat᷑ lumĩs claritatẽ adeo
väyt nõ tã illuminatꝰ q; im lumẽ eſſe vide/
atur. Et ſic ferrũ in ipᷣm ignẽ miſſũ magiſ

efficit ignis q; ignitũ. Dic viri ꝑfecti cha

ritate induti ſiue imbuti charitas vident᷑

potiꝰ vt emphatice loq̃r q; charitate ſuc/

cenſi. Induimini ergo dum ſic aer lucẽ ſi

cut ferrũ ignẽ. ⁊ eritis lux in dño. Siẽ em̃
ferrũ inflãmatũ accipit ĩ ſe foꝛmã ignis et

dat ſe totũ ⁊ nõ partẽ ⁊ eripit ſe ſibi/rema

nendo ĩ ſe ſubſtatialiter inflãmatũ /ita aĩa
vnita deo ꝑ ignẽ diuini amoꝛis q̃ſi totam

dat ſe ⁊ mittit ſe in deũ ⁊ in deũ trãſſoꝛma
ta nõ mutata ſubſtãtia ꝓpꝛia trãſſoꝛmat
ſe totã in deo amoꝛeq eſt vita ſua ⁊ amo
rẽ fit qſi tota diuia. Naturale nãq; eſt qñ/
cunq; aliqð trãſſoꝛmat᷑ in aliud iſtud acci
piat ꝓpꝛietates ⁊ ↄoditõnes illiꝰ nature in

quã trãſfoꝛmat᷑. Sic igit᷑ mẽs deuota cũ ĩ

mmethearch ie Nnreaa qdᷣãmodo
claritas quã accipit.¶ Itẽ qð ſequit᷑ depẽ
detq; noſtꝝ eſſe creatũ ab eſſe eterno ⁊ fm
elſſentialẽ exiſtentiã vnũ cũ illo eſt /ſic acci

piendũ eſt.q; mẽti nr̃e diuiĩa eſſentia realit

⁊̃ſentialiter cõicat᷑. Ubiqʒ totꝰ eſt deꝰ ꝓ
exiſtentiã ſʒ nõ in ſingulis eq̃liter ꝑ efficiẽ
tiã. Et licet ex toto ſe vbiq; oꝑet᷑ tñ nõ to

tũ qð potẽtie ſue ẽ vbiq; ĩmo potiꝰ nuſq;

opat᷑. Un qꝛ ppꝛiũ eſt diuine nature reb

illabi ⁊ eoꝝ intimis cõmoꝛari ⁊ ꝑ ſui illa⸗/

pfſum oſeruare reꝝ naturas ne decidãt in
noõ eſſe.idcirco dicit ꝙ nr̃m eſſe creatũ de/

pendet ab eſſe eterno.iuxta illud qð phᷣs

dicit ĩ libꝛo de celo ⁊ mũdo.Ab h̊ quides⸗
ente.ſ.deo depẽdet celum ⁊ terra.Etqꝛ ex

nature ſue ꝓpꝛietate cõpetit ipᷣi deo vt in

hHabitet intimo aie rõnalis. ppter qð diẽ
Aiußs.tu intimioꝛ intimo meo ꝓpterea di /

cit ꝙeſſe noſtꝝ creatũ ſm eſſentialẽ exiſtẽ
tiã vnũ cũ illo eſt. diuerſe ſubſtãtie ſũt ſpi/

ritus dei ⁊ ſpũs hoĩs ⁊ ergo ſpũs hoĩs nõ

eſt ita vnꝰ cũ ſpũ dei ſiẽ fil cũ patre vnui
eſt deꝰ. Sʒ qꝛ illapſu ſue pᷣſentialitat in/

babitat aĩaʒ rationalẽ quã inter oĩa crea/
ta imagine ſua inſigniuit.pᷣenes quã ima

ginẽ tranſfoꝛmat᷑ trinitati ꝑſonaꝝ ⁊ ꝑtici

pabilis eſt diuine nature ⁊ beatitudiniſ il

lius.ideo dicit ꝙ om̃e noſtꝝ creatũ ſᷣm eſ/

ſentialẽ exiſtẽtiã vnũ cũ illo eſt. Oe em̃ ſa
ctis ſuis triplicẽ vnionẽ tribuit.ſ.nature.
gr̃e.⁊ głie.Et de hac vnione naturali per

—

ctũ iſtud eſt intelligendũ. ¶ Qualiter aũt

quã deꝰ cõmoꝛat᷑ in intimo rõnalis di

illud ſit accipiendũ. Uniuerſi quoq; ſupᷣ
ſui creationẽ in vite ↄtẽplatiue altitudĩe
ſublimati vnũ ſũt cũ hac deiſica claritate
ĩmo ipᷣa claritas ipᷣi ſũt.atq; in eo q̊ vidẽt

⁊ qð vidẽt lumine idẽ fiunt.ſatis patet ex

Sgictis ⁊ ſpẽaliter ex his ꝗᷓ dicta ſut in illa
cauſula.ic ſine intmuſſioe fit ipᷣa clarital

—.—, —

— - —

— „ — —

ſcn/
ſbi
ſe
ſcc

—— — — — — — = =

—

Ri⸗
Men
ilnei
enm
enlen
iſt
tn
igeſi
ſkudge
naturein
wotachi
Winoco
enidede
nendefn
bſcaci
harenlt
Sckde
crocfie
Ain
NW oſz
Muwen
Wahſir
nedunin
checrix
ninaß
Dohat⸗
EiN
wiß
nrcödi
Nendi⸗
nnilleult
fdeſinſhi
Wswös
Günanen
ſentalin
ingnn
benesge
ionutn
5hanmm
Eoriinl
Nuiu
vuumtipe
i nag⸗
tiue Ain⸗
eiicncnn.
ineoiit
ſtspi
ſi

IJobãnis ruyſbꝛoech

quã accipit. Nõ em̃ vult autoꝛ iſte dicere

ꝙ ſpũs adherẽs deo ꝑ amplexũ vnitiuũ⁊
ſupꝛa ſe raptꝰ virtute extatici amoꝛis ꝙ fi
at vnꝰ? vel idẽ cũ deo ſimpliciter ſubſtãatie
identitate qꝛ h̊ eſt impoſſibile ſʒ fit vnꝰ cũ
deo / trãſfoꝛmatõis ſiłitudine/greq; ⁊ bea
titudinis participatione/feruidi amoꝛis
amplexu ⁊ inheſione Et h̊ ſatis innuit in

his vᷣbis qᷓ poſtea ſubiũgit vniuerſi deuo

ti ſpũs vnũ cũ deo ꝓfundo amoꝛis deflu⸗

uio ſũt effecti nõ quomodolibet qͥdẽ vnũ

ſʒ idipᷣm qð eſt ipᷣa in ſe eſſentia dei.eo mõ
quẽ deiſica beatitudo reqͥrit.Et iſtud idẽ
mlłti ſancti doctoꝛes dixerũt.ſ.beatꝰ dio/
niſiꝰ. Bernardꝰ. Hugo.ſic patet ex ſupꝛa
allegatis.Siẽ in ipᷣa beatiſſima trinitate
a patrefiliꝰ egredit᷑ ab vtroq; ſpũſſanctuſ

amoꝛ verꝰ pꝓcedens ↄnectit patrẽ ⁊ fliuum
ſica fonte bonitat ſuꝑne ſapiẽtia vnitiua

ꝓcedens mẽti deuote illapſa tanta vnio/

vt vnũ dicat᷑ eſſe cũ ibo Hãac vnitatẽ pete

bat xpᷣs cũ dicebat. Rogo pr xt ipᷣi vnum
ſint ſic ego ⁊ tu vnũ ſumꝰ ¶ Pꝛoinde his
verbis q̃ ſequunt᷑.vidẽt inſuꝑ ſentiũt ⁊ in

ueniũt py h deificũ lumen ſe km eſſe vita gq
ſuã increatã eandẽ foꝛe ſimplicẽ diuinita/

tis abyſſũ ſatis mihi ↄcoꝛdare videt᷑ ſen/
tentia ſancti auguſtini in. vi. lib.ↄfeſſionũ
vbi dicit. Inde ãmonitꝰ redire ad meipᷣim

intraui in intima mea duce te ⁊ potui qmm̃
factꝰ es adiutoꝛ meꝰ ⁊ intraui ⁊ vidi q̃licũ

q; oculo aĩe mee ſupꝛa eundẽ oculum aĩe

mee ſupꝛa mentẽ meã lucẽ dñi incõmuta//

bilẽ nec ita erat ſupꝛa mentẽ meã ſic oleuʒ
ſupꝛa aquã.nec ſicut celũ ſupꝛa terrã ſʒ ſu
perioꝛ qꝛ ipᷣefecit me ⁊ ego iferioꝛ qꝛ factꝰ
ſũ ab ea.Oni nouit veritatẽ nouit eã.no/
uit et᷑nitatẽ charitas nouit eã.Ad cuiꝰ
euidentiã eſt ſciẽdũ ꝙ creature pᷣexiſtũt in
mẽte diuina ſiue ĩ deo ſimpliciter ⁊ vnice
⁊ B qᷓ;tum ad tria exẽplaria ſᷣm rationẽ di
ſtincta. Pꝛimo pᷣexiſtũt creature in diuĩa
eſſentia ſm rõnes ſuas pfectionales ⁊ qꝛ

om̃es ꝑfectões ſũt in deo vnitiſſime ideo
ſic ſub om̃imoda diſtinctõe in eſſentia p/

exiſtũt diuina eſſentialit᷑ potẽtialit᷑ ⁊ cau/

ſaliter. Scðo pᷣexiſtũt in mẽte pr̃na oꝛigi

naliter ſm rõnes ſuas vydeales ⁊ iõ ibi pu
to apparet creaturaꝝ diſtinctio ſᷣm rõneʒ
intelligẽdi.Tercio pᷣexiſtũt in ᷣbo eterno

tanq; in exẽplari ꝓpꝛio q;tũ ad rõnes ſu /

as factiuas ⁊ exemplares.⁊ ideo ibi appa

rent ſititndinee rex ſub diſtinctöe pfecta
Eſt autẽ intelligendũ ꝙ cũ creatura dicit

in deo pexiſtere m ſilitudinẽ ſuã exepla/⸗
rẽ nõ eſt intelligendũ ꝙ illa ſiłitudo ſit ali

qð additũ eſſentie.qꝛ ſic aliqð accidẽs ca/
deret in deũ. Sʒ illa ſiłitudo eſt realit᷑ i/
ſa diuina eſſentia ⁊ ipᷣm verbũ intellectuʒ
tñ cũ habitudine put eſt imitabile ⁊ ꝑtici
pabile a creatura. Uult ergo autoꝛ in ver

bis pᷣtactis dicere ꝙ qũ mẽs rõnalis rapi
tur i diuĩe lucis abyſſũ ⁊ ſupꝛa ſe eleuatur

ſtatim deũ ſentit ⁊ inuenit ⁊ experimẽtali

ſuauitate deguſtat. ꝙ ipᷣa creatura non eſt
aliud in deo fm ſuũ vydiale q ipa creatrix
eſſentia put dicit An. ¶ Poꝛro illud vl

timũ dictũ ꝙ ſepedictꝰ męꝗr᷑̃ cenſet calũni
andũ ⁊ repꝛobandũ videlicet. Illic ſpůg
eſt ſupꝛa ſemetipᷣm trãſlatꝰ ⁊ deo viuifica
tus guſtãs vadẽſq;ʒ in vnitate viuide abiſ

ſus in q̃ ſeſe ſ̃m eſſe ſuũ increatũ poſſidet

immẽſas diuitias q iemet eſt iuxta eum
modũ q egs de guſtat ⁊ videt. non diſcre
pat a veritate ſi recte intelligat᷑ ⁊ pie inter

ptet᷑. Intellectꝰ em̃ hoꝝ verboꝝ talis eſt.
ꝙ qñ ſpõſus celeſtis introducit ſpõſã ſuã

in cellã vinariã id eſt abyſſũ ſue dulcedis
ei ↄcedit deguſtare tũg plenũ gaudiũ ⁊ ꝑ/
fecta delectatio ſpõſe id eſt mẽti deuote p
pinant᷑ ex qb totũ deſideriũ eꝰ ꝑfecte qe⸗

tat᷑qꝛ tũc introducit᷑ in gandiũ dñi ſui.et
in cubiculũ genitec ſue qð nihil aliud eſt
qᷓ; ipſa diuina eſſentia ſub rõne obiecti be

— .‚—⸗ 6 „—ð

atifici ⁊ vt exẽplar ⁊ ydea ronalis creatu/

re.qꝛ vt ſic habz mentẽ rõnaleʒ pꝓpꝛie qui

etare tuc aſſequit vbertatẽ ⁊ affluẽtiã di
uine grea qᷓ ois ſatietas ⁊ gre fecũditas in
aĩam diriuat᷑.qꝛ in claritatẽ verbi diuini

tranſtoꝛmata deificat᷑.vbi guſtat imenſas

diuitias q iemet eſt.qmquidẽ aĩa inſini/

tatẽ illiꝰ gaudij nõ compᷣhendit.ſʒ tñ bea

tificã eius identitatẽ raptim appᷣhendit.

iuxta modũ ſupꝛa expoſitũ. Iſtud maxie
fit in raptu. Pꝛo declaratõe aũt illiꝰ di

cti qð ſubiungit᷑ guſtãs ⁊ vidẽs immẽſas
diuitias iuxta eũ modũ quo eas deus gu
ſtat ⁊ videt eſt diligẽter aduertendũ ꝙ ver
bũ eternum eſt quedã refectio mentalis ⁊
qdam gaudiũ intellectuale ipſoꝝ ange/
loꝛum ⁊ omniũ beatoꝝ qͥ pari voto ⁊ con

coꝛdia plene poſſidẽt omnẽ theſauꝝ cele-
ſtis ſapiẽtie ⁊ bonitatis diuĩe.qͥ ð toꝛrẽte

diuĩe volupta ↄtinue potant᷑.⁊ ab vber/

tate ſuauitatis in ea deguſtant puritate

cc 2

Defẽſio iohãniſ ð ſcoẽhauia dictoꝝ

obiectiua qua deus fruit᷑ in ſeipo/ideo di
cit ꝙ guſtãt ⁊ vident immẽſas diuitias iu
xta eũ modũ quo eas deus guſtat ⁊ videt
t aũt finẽ loquẽdi faciã ⁊ textũ cũ glo
ſa pꝛoferã. cõcluſio finalis oim pᷣdictoꝝ ⁊
explanatio pᷣclara dictoꝝ illiꝰ tercie pꝑtis

deoꝛnatu ſpualiuʒ nuptiaꝝ ſtat in iſto/p
ſancti iuxta vaticiniũ Iſaie pphete in ter

ra ſua duplicia poſſidebũt/qꝛ ſancti ĩ pa/

tria dupliciter reficient᷑ ⁊ beatificabunt/

hoc modo.qꝛ vires ⁊ potentie rõnales ad
imaginẽ pertinetes.ſ.inemoꝛia intelligen
tia ⁊ voluntas bibet de fonte viuo ĩ ea pu
ritate obiectiue ſicut deꝰ ſua fontali boni

tate fruit᷑ in ſeipo.⁊ iſte eedẽ vires ſatiabũ

tur ⁊ inebꝛiabunt᷑ ⁊ hoc eſſentialiter gau/⸗
dio fruitionis ⁊ guſtu intellectuali diuine
dulcedinis / vbi ꝑ efficaciã diuini luminiſ
abſoꝛpte in diuine ſnauitatis deguſtatõe
⁊ amplexu ⁊ inheſione ↄſummati amoꝛis
ſopient᷑.⁊ requieſcẽt ab om̃i oꝑatõe intel/

lectuali:⁊ ſic iſte vires ſemꝑ erũt actiue et

operoſe cũ hoc quieſcentes ⁊ ocioſe/ſemꝑ

famelice ſemꝑ ſaturate / diuerſis tñ reſpe/

ctibo. Iſtud donũ quibuſdaʒ ſanctis licet

pauciſſimis ↄcedit᷑ in hac vita.ſic Paulo

datũ fuit in raptu.ſʒ hoc nõ fixe non imo

biliter ſʒ raptim trãſitoꝛie ⁊ fluxibiliter ſi

cut ſupꝛa dictũ eſt. Iſtius opinionis fuit

autoꝛ iſtiꝰ libꝛi ð oꝛnatu ſpũalium nupti
arum ⁊ eiuſdem opinionis arbitroꝛ fuiſſe

beatũ dioniſiũ. ſicut patet inſpiciẽti libꝝ
ſuũ de miſtica theologia.⁊ huic opinioni

ego adheꝛeo ſʒ nð pertinaciter. Si qd em
hů dictüũ videt᷑ qd appareat repugnare ve⸗/

ritatibo articuloꝝ fidei.hoc totũ reuoco ⁊
coꝛrectioni ſancte matris eccłie ĩ qua xpᷣs
ſuã ſanctiſſimã autoꝛitatẽ trãſfundit me ⁊
⁊ quicqͥd hic dictũ eſt ſũmitto Ad excre

mum hoc infero ꝙ magiſtra intelligẽdi efſft
experiẽtia put ſancti teſtant᷑.Et ille opti

me veritatẽ iudicij nouit qui eã nõ audiẽ
do ſolũ ſʒ guſtãdo ⁊ faciendo didicit.Qui

em̃ veritati vnitꝰ eſt ex ipſa vnione bñ no

uit ꝙ bñ ſentit.q;uis eũ multi coꝛripiant
tanqß mentis exceſſum paſſũ In tali ergo

gnoſcit᷑.magis eſt credendũ his qͥ noticia

experimẽtali hec guſtauerũt q; his qͥ ſolo

lumine intellectꝰ ⁊ litterarum ſtudio pol
lent. Hec autẽ ſapientia vnitiua ⁊ anago
gica q̃ omnẽ rationis appᷣhenſionem tran
ſcendit ſola diuina ĩmiſſione percipit᷑/q

materia q̃ ſolum ꝑ experientiã ⁊ guſtũ co

nõ tantũ affectũ ſupꝑꝛa ſe erigit ⁊ amoꝛeex

tatico ſponſo altiſſimo creaturã perfecte
vnit ſed inſuꝑ intantũ eieuat intellectũ vt
multo bus om̃i pꝛudẽtia ⁊ cognitõne di⸗/
uinis fulgoꝛibo illuſtret᷑ q; aliquo ingenij
exercitio valeat obtineri.Et ergo non vi/
dent᷑ mihi recte ſapere qui nolunt ꝙ aliqͥs

„ „ „ „— „

de diuinis ſcientijs diſſerat niſi fuerit phi

ſicis 2 naturalibo ſcientijs pᷣditus ⁊ imbu
tus Incongruũ em̃ videt᷑ intantũ nature
deferre ſtudio artis ⁊ ſollercie hominũ/q;
plus poſſint hominibo afferre q; gratia q̃

repente agit.ſubito impꝛimit.infallibili/
ter docet. ⁊ inheſitanter ſacit exiſtere men
tes in his que docet.⁊ luce clariꝰ que alijs

vident᷑ obſcura demonſtrat. Ipᷣa em̃ ſapi

entia ⁊ ſcientia que ſola ſancti ſpũs influ/
ione percipit᷑ certiſſima ⁊ amãtiſſima cõ

pꝛobat᷑.qꝛ ſine om̃i dubitatione ⁊ opinio
ne ꝓcedit/⁊ omnẽ alteriꝰ diſcipline leuita

tem excedit. Hãc doctrinã pᷣclare ſapien-

tie ſibi ſoli ĩcreata ſapia reuare voluit vt

ſciat oĩis moꝛtalis creatura ꝙ eſt doctoꝛĩ
celo qui ſolã verã ſapientiam ſolis electis

ſcolaribo per celeſtes emiſſiones ⁊ ſuecla⸗/
ritatis radios manitfeſtat ⁊ om̃es mundi

ſapientes confutet.cũ ſimplex vetula vel

idiota ad iſti ſapientie vnitiue ↄſurrectõ

nem ꝑfecte poſſit attingere quã nulla phi

ſica ſcientia vel moꝛtalis induſtria appꝛe

hendit. Que meliꝰintelligimus melius ꝓ

ferimus. Spiritualis omia dijudicat.et
ipſe a nemine iudicatur. Rarer ergo ex

his quomodo ſanctiſſimi ⁊ excellẽtiſſili

doctoꝛes qui in vtraq; ſpecie ↄtemplatio

nis ꝑfecti fuerunt eadem docuerũt ⁊ ſenſe
runt que tercia pars libꝛi de oꝛnatu ſpiri

tualium nuptiarum dogmattfat licet ſoꝛ
te ſub alijs verbis. HNon aũt refert diuerſi

tas narrationis vbi eadem res narrat᷑ ſiẽ

dicit beatus Kuguſtinꝰ.Et ergo pᷣdicta
doctrina non eſt abijcienda ⁊ eliminanda

ſʒ vbiq; ſuſtineri poteſt abſq; periculo er/
roꝛis tanq; conſona ⁊ ↄfoꝛmis ſanctoꝛuzʒ

patrum traditionibo/vnde quia vᷣba hu/
ius libꝛi ex feruido affectu ⁊ vigoꝛe dile/
ctionis pꝛolata ſunt.non ſunt recipienda
ſim ſenſum quẽ ſᷣm ſonum vocis vidẽtur
facere/ſed ᷣm ſenſũ pꝛo quo ſiunt intelli/
genda ſunt ⁊ interpꝛetãda/⁊ ſᷣm materiaʒ

ſubiectam ſermones eius expetendi. Itta

ſunt ſpiritualia ⁊ miſtica ⁊ ideo ſolis ſpi/

ritualiba ſunt comꝑanda ⁊ cõmunicanda

— ———

——— —., —

d
P

6

AUu

1de

ter⸗

ciet
ptie
lin

NNRer
n
aüy
Mdi⸗
,
gin
lentp
timbr.
imnture
nini
atuq
Ubili,
fdenen
Gnenlis
enſpi
itl
ſinac
opinio
Ai
hien
WN
Car
diseinn⸗
es c
esnl
rpenan
ulc
moppee
nalis
Gicnt
ne
enpai
eintſan
nmmnßt
r lian
un
go jocn
Anninmnua
ube⸗
on;
ihrhon
arie
napicne
Pridiin
ntintelt
zmatenn
ndi

Johããnis ruyſbꝛoech i

nec buiuſmodi in ſcholis ſunt tractanda

Ded eſto ꝙ ſepedictꝰ autoꝛ in aliquibus
foꝛte nõ ita dixiſſet ſicut aliqui vellent. v
quoniã melius vł veriꝰdici quiuiſſet.que
cura de hoc. In opuſculis tractatoꝝ ml//
ta coꝛrigenda inueniunt᷑. Si ad abiectio

nem alicuiꝰ tractatꝰ ſufficeret aliqð dictũ

in eo coꝛrigendũ.pauci tractatus recipiẽ
di eſſent Hegare nõ poſſum nec debeo ait
Außs.ſicut in ipis moꝛibꝰ meis.ita multa

eſſe in tam multis opuſculis meis q̃ poſ/
ſunt iuſto iudicio ⁊ nulla temeritate cul/
pari Itẽ idem.noli meis litteris quaſi ca

nonicis ſcripturis inſeruire.ſed in illis et

qð nõ credebas incunctanter tibi inueni

enqdum crede.in iſtis autẽ qð certũ habe/⸗
bas niſi certum vel certe intellexeris noli
firmiter tenere. Hõ em̃ par autoꝛitas ſcri

In om̃ibus bene agere ⁊ in nullo deuiare

nõ eſt humanitatis ſed deitatis. Eſtimo
tamẽ q; doctrina eius quantũ ad intelle/

ctum ſuũ in paucis calumniã patiatur. li
cet foꝛte quedã planiꝰ ⁊ irrephenſibilius
potuiſſet dixiſſe. Hec dicta ſufficiãt con/

tra eos qui doctrinaʒ pꝛedicti viri vident᷑

calumniari ſub coꝛrectione tamẽ ſemper

melius ſentientiuz. ¶ Ded dicet aliquis
quis eſt iſte qui auſus eſt os ſuum pone/

re in celum ⁊ reſpõdere domino Cancella
rio pariſienſi diſcretiſſimo ⁊ eruditiſſimo

viro. Yateoꝛ chariſſime ꝙ ego ſum mini/
mus clericoꝛum ⁊ religioſoꝛum qui nõ ſũ
dignus vt ſoluam coꝛrigiam calciamen/
toꝛum domini mei Cancellarij qui incõo/
parabilter vita moꝛibo ⁊ ſcientis me pᷣcel
lit. Pꝛoteſtoꝛ tamẽ ꝙ non oſtentationis
gratia nec tefneritatis motus audacia pᷣ/

ſumpſi reſpondere obiectionibo tanti viri

BS duo ſunt que me mouerunt ⁊ incita⸗
uerunt ad ſcribẽdum iſta. Pꝛimum eſt qꝛ
emulatoꝛ exiſtẽs paterne traditionis ⁊ ʒe
lum gerens pꝛo doctrina patris nõ potui
patienter ſuſtinere vt ille liber quẽ ꝑ ſpiri
tumſanctũ ſpero fuiſſe compilatũ vilipẽ/
deretur abijceretur ⁊ contemptui habere
tur. Secundũ eſt qꝛ annuens pijs pᷣcibuſ

⁊ deſiderijs fratris bartholomei qui inſtã

ter ꝓut quibuſdã referentibo intellexi ro/
gauit ſibi intellectũ verboꝛum illius ter/
cie partis libꝛi ð oꝛnatu ſpiritualium nu
ptiarum exponi ⁊ reſerari inſtiti ⁊ laboꝛa

ui inquantũ potui dicta tercie partis pꝛe

pture canonice debet᷑ ⁊ eaꝝ expoſitõibus

tera eſſet efficatioꝛ via phibendi edificati

ſati libꝛi explanare ⁊ ad quẽ intellectum eſ

ſent capiẽda enodare.Si ſcripſi vt debui
appꝛoba tu ⁊ tui.Si vero nõ vt debui ig

7

noſce xpᷣe tu ⁊ tui.cmen.

uia ĩ quo defendit dicta fratris Johãnis

Rupſbꝛoech cõtra magiſtrum Johannẽ
de Berſon Lancellariu pariſienſem.

Epiſtola magiſtri io

hannis de Berſonno ad fratrem Bartho

. .

lomeum Carthuſienſem contra pꝛedictã
defenſionem. —— Hap:c

Ratia tibi

pax vir exẽplo Job ſim
plex ⁊ rectus ⁊ timẽs de
um. Oblata eſt mihi nu
per ſicut noſti grandis
evla tendẽs ſaluare mo
utionũ poſitos in tercia parte tra
ctatus cuiuſdã intitulati de oꝛnatu ſpiri/
tualiũ nuptiarũ.Quos ego modos alias

pꝓ catholice veritatis ſinceritate ſeruanda

aput animos minus inſtructoꝛũ oſtẽdi ꝑ

epiſtolã tibi direcrã nõ eſſe ſeruãdos. Sʒ
quid agimus. Qus nos inter tot occupa
tiones vertimus. Itaq; faciendi plures

libꝛos vel eplas.arguendo vł replicando

nullꝰ eſt finis. Stemus igſ: infra limites

eple pꝛime.⁊ pꝑ ↄſideratões aliquas.facili
tio ſua monſtretrur.
Obis ad certã regulaʒ loò́ fas
eſt / poſita eſt illic ſententioſiſſi/
ma hec.veriſſimaq; auguſtini
entetia/q̃ tollit barbara ↄfuſi/
va ſacra doctrina/nã qualis al

planoq; ſtilo ſumptas ex eadem /iuſtifica

onẽ turris dauitice in bonũ.q; ſi fieret no
minũ vł terminoꝝ ꝓ libito cuiuſlibet va/
riatio. Nõ em̃ tũc intelligeret vnꝰ alteruʒ

ſʒ in quadã babilonis ↄfuſiõe laberemur

Nõ ergo ſufficiẽter excuſat᷑ autoꝛ tracta/

tus illiꝰ ꝑ ſuũ defenſoꝛeʒ qͥ ſic ait.Et ſi ſit

aliqͥs erroꝛ in dictis ſuis ille ſolũ ſtat ĩ d
nominis.nomina aũt ſunt ad placitum.⁊
ideo talis erroꝛ nõ eſt magni ponden. Si
em̃ ſancti doctoꝛes vt Augꝰ.⁊ hieronimꝰ

.

Contra pꝛeſcxiptam

admiſiſſent modos loquẽdi hereticoꝝ p xigelicet publicabunt᷑ nunc ſriptis nunc
tinus habuiſſent pacẽ cum eis/ſed malaʒ verbis idioma vulgare ſeruantibo ⁊ aput
pacẽ. Notetur reſponſio magni baſilij in ſimplices adoleſcẽtuloſ/apud ſenes hebe

caſu ſimili qͥ noluit nec in ſolo verbo qui/ tes/apud iüllitteratã plebeculã/apud anuſ

dem deuiare pfitendo catholicã veritateʒ decrepitas/ nũc in ſoꝛo / nũc in angulis / et

Sic nec hieronimꝰ ð vᷣbo iſto omouſion viri doctiſſimi tam ingenio q; exercitio pᷣ

ſic alij ſine numero. Yuit quidã tempoꝛe diti/ ab alijs recte loquedis quia ſcolaſti/
meo ſcotꝰ qui reſpõdendo dicebat patrez ci ſunt arcounrrtt..
eſſe canſam filij. hoc dicebat id eſt pater Uiaaheret deo vnus ſpũs eſt
ducit filiũ. Coac?ꝰ eſt ſtatim reuocare di/ ãc vnitatẽ nullꝰſane poteſt in
ctum ſuũ nec expoſitio ſua quomodolibʒ relligere vel exponere quantũ/
admilſa eſt q;uis eſſet ad intellectũ ſuũ et Icũq; verba multiplicauerit ad
expſſionem veriſſima. MVl
Odus loquẽdi doctoꝝ ſi repe⸗
. riatur impꝛopꝛiꝰ ⁊ parabolicꝰ

, alin
Johes in canonica. Scimꝰ ꝙ cũ ille ap/
paruerit ſimiles ei erimꝰ. Om̃is em̃ mo/

dad ſen
renter exponi.Alioquin fruſtra eſſent do ratur ad hanc regulã repudiandus.Aſſi⸗
ctoꝛes in theologia cõſtituti pꝛincipali/ milatio aũt nõ tollit ſed perficit naturam
ter ad hoc officiũ elucidandi ſacrã ſcriptu neq; tollit qð habet creatura in ppꝛio ge/
ram quã magis atq; magis aliter agendo nere quoniã illud perdere niſi ꝑ annihila/
ofunderent/vnde ſi quis ad vim vocis ſu tionem anima ratõnalis nunq; poteſt/ac

ſtinere vellet ꝙ deꝰ ad liberandũ ſuſcepyltu pingde ſequitur ꝙ ſimilitudo adducta per
vter qualẽcunq; doctoꝛẽ de infuſione gutte aq
vtiq; eꝛroꝛis reus eſſet.Tolerent igit᷑ pa/ nmiͤn dolium vini ſoꝛtiſſimi ad vnionem ani
tienter homines inferioꝛis gradꝰ ⁊ ſciẽtie me ↄtemplantis cũ deo/tanq; ſit ommfimo

rus hominẽ nõ hoꝛruiſti virginis vterũ/

ſi dicta eoꝝ querant᷑ ad pꝛopꝛiũ vſum co/ da ſimilitudo/repudiãda eſt pꝛoꝛſus tan/

artari/nõ ĩ perniciẽ doctrine catholice di q́ᷓ; habens erroꝛẽ ĩmo inſaniã almarici cõ

latari. Hac cõſideratione permotos exi· gdemnati ponentis creaturã verti in deuʒ

ſtimo doctoꝛes nouiſſgnos thomã bona ⁊ in ſuũ eſſe ⁊ pꝛincipiũ ideale ſicut norat
uenturã alexandrũ de halis ⁊ ſimiles dux hoſtienſis ſuꝑ illud capitulũ damnamus
omiſſo omni verboꝝ oꝛnatu tradiderunt de ſũma trini.⁊ fi.catho.Deniq; ſimil fan

theologiam per q̃ſtiones vt ſub certis re/ taſia fuit alias pariſiꝰ tanq;ᷓ fatua ⁊ inin/⸗

gulis ⁊ ſub pᷣſciſa verboꝝ ſoꝛma tutiſſimã telligibilis aduerſus vnuʒ auguſtinẽſem

haberemꝰ theologiã tam pꝛaticã q; ſpecu damnata.
latiuam/reducẽdo doctoꝛes oẽs poꝛeſad FEuEzuotio illoꝛuʒ culpanda eſtqͥ;
vnã ſecurãq; locutionis ppꝛietatẽ. .
HNicuiq; in ſua arte perito cre/
denduʒ eſt/hec eſt ratio cur do nis inuſitatis vel eos qui ſic
ctoꝛibo in ſacra theologia erer volũt laudare atq; defendere ⁊ defendẽdo
itatis dat᷑ autoꝛitas interpᷣtãa/ ſeipos magis inuoluere q; euoluere.d/

.

di doctrinaliter ſacrã ſcripturã qðᷣ ma xie ducam h̊ loco ne mihi ſoli videar inniti ꝑ

habet fieriĩ ſcolis doctrinã imꝑtiẽdo his ticulã cuiuſdã ſermonis facti in capitulo
qui tam ingenio q; exercitatione cõtinna vno fratꝝ Carthuſieñ. Anno dñi. M. cc
capaces ſunt ad intelligendũ. Cum igit᷑t j cc. viij. cuiꝰ thema eſt. videamus ſi floꝛuit
ponit tercia pars tractatꝰ pᷣnominati ſũt vinea ⁊c̃. Quartã vᷣo deuotioneʒ falſã id ẽ
de punctis ſacre ſcripture imo de ſumma vanã ⁊ curioſã illi exercẽtqͥ ſine moꝛtifica
theologia qᷓ miſtica nominat᷑ ⁊ quã ſcola / tione ꝓpꝛie volũtatis a zelo dño ſeruiẽdi⸗

ſtico moꝛe albertꝰ magnꝰ ⁊ quidã alij cla/ vitã ſpũalem oſiſtere credũt in ruminatde

ro ꝓpꝛioq; ſermone expoſuerũt/quis nõ vel potius fantaſiatõe reꝝ ſpũaliũ/eſtimã
mirabitur audire ab hu iꝰ autoꝛis deſen / tes hãc ipᷣam fantaſiationẽ vel ſaltẽ dele/
ſoꝛe ꝙ bec in ſcolis nõ ſunt tractanda Jta ctationẽ inde ↄſequentẽ deuotio nem eſſe

nſũ q; per aſſimilationẽ. de qua diẽ

⁊ inuſitat aut figuratiuꝰ extẽèQdus alter loquẽdi metaphoꝛicꝰ vel figura
Wi vel in vſum trabi non debet tinus vł vperbolicꝰ vel emphaticꝰ docto
ſũ ꝓpꝛium ⁊ nõ figuratiuũ reue rum ſanctoꝝ vt dyvoniſij ⁊ alioꝝ ſt nõ refe

Vnituntur inuolue e ſententias
Vſermonib imperitis peregri/

vogen

konuge
Ntapn
nohebe
Manut
Mliget
amtoß
aſccki,

ns8 ſpis .
epoteſtin
equantü⸗

Cueritgad

dequa die

Nilleap,

efi no⸗/
ign
nodocto
ſnörete
dus. ,
umrara
ndee
Aarnibi
ißick
aducnn
ionegatens
Owonenn
ni ſtonn
prorſistnn
iAui
md;
athotat
Unnamus
Bfnäkinn
wnad
a unien

aloenitt
reſentan⸗
mnis enn
Acol
neldel
eutlun
GaruNa
incpiu⸗
Pdi. O
nlsſſtnun
l
e morin
foſemi,
Aſolin
Ni

vnde hi ad hanc ip̃am ↄſequendã nõ ↄten
ti modos loquẽdi ſcripture ſacre adinue
niunt ſibi vel fingũt de reb ſpualibo mo/
dos abſtractioꝛes / eo ꝙ tales maioꝛeʒ eis
delectationẽ generent. Plerũq; etiã ob h
materias ſatis faciles obſcuris modis et
abſtractis in quibo delectant᷑ obuoluẽtes
aut vocantes/ humiliationẽ vel foꝛtaſſis
etiã altã contemplationẽ.ſummerſionẽ in
abiſſali ꝓfundo.diuinũ amoꝛẽ annihilati
onem vel in nihilũ redactionẽ/charitati/
uum motum mentis in deũ/influxũ ĩ deũ
vocantes/motꝰ ad opus ꝓpter deũ/efflu/⸗
xuz a deo / ſic de alijs ↄſimilibo/qᷓ;uis tñ
xpᷣs pphete ⁊ apoſtoli ⁊ omnes doctoꝛes
ſcripture ſacre tractatoꝛes quantũ pote/
rant ⁊ expediebat ea que difficilia fuerũt
p modss loquendi fecerũt facilia. Hec re
uera falſa deuotio eſt religioſis periculo/
ſiſſima/quoniã młtos vt quotidiana heu

docet ⁊ dolenda docuit experientia/qᷣ ſpi
rituales ac religioſi apparebãt/decepit in

fatuauit vł penitꝰ excecauit/ita vt fierent
in obſeruãtijs regulariba q́s deſpexerant
deſides.ſuperioꝛib quos rudes reputa/
bant rebelles.etiã aliqͥ fugerẽt ⁊ apoſtata
rent.Alliqui etiã hereticarẽt/vel ante tem
pus ꝓphetarent/dicẽtes hec dicit dñs cũ
dñs nõ eſſet locutus. Sʒ ſuꝑba vel ſalteʒ
fantaſtica capita eoꝝ hec ipſa cõfinxerũt.
Aliqui quoq; mirabileſ fatuitates extrin
ſecus in pꝛetenſis iubilationib tripudijſ

ſaltationibo ⁊ huiuſmodi oſtenderũt. De

quitur. Quarta deuotio eſt vinũ valde fu
moſum id eſt ſuꝑbie generatiuũ ⁊ eſt libi/
dinoſum de quo miſtice ⁊ illa foꝛtaſſis in
hibitio apoſtolica accipi poteſt / nolite in/

ebꝛiari vino in quo eſt luxuria. Et reuera

in hoc ipſo eſt ſpũalis luxuria eo ꝙ ſic fal/

pꝛiam querunt delectationẽ.hec ibi.O ſi

vidiſſes quiſquis autoꝛ fuiſti ſermonis il
liꝰ ſi vidiſſes epiſtolã nouiter oſtenſã mi/
hi qͥd dixiſſes:qͥd ſtomachi habuiſſes.
Micus plato amicus ſocrateſ
magis amica veritas. Peruer
tit enim affectio nimia ad do/

de quo minus videretur/quaſi videlicet
moꝛe pitagoꝛicoꝛum non liceat aliud iter

rogare q; ſi magiſter hoc dixerit.Collẽda

ctoꝛem aliquem vel doctrinaʒ
iudicium non ſolum pꝛaticum quod ſe⸗
piſſime contingit ſed etiam ſpeculatiuuz

eſt igiture medio ſicut odioſa concertatio
⁊ inſectatio iuidioſa ſic pertinax ⁊ animo
ſa huiꝰ vel illius doctrine defenſatio. Pa
tet autem conſcientia mea aput te deꝰ.qꝛ
nullatenus odio cuiuſcunq; fueram indu
ctus ſcribere que ſcripſi. Sed quia veriſ/
ſime tunc mihi videbatur ſicut ⁊ nũc ma/
gis ac magis inſpicio modos illos loquẽ

inter cetera poſtq; de vnitate ad deũ que/

dam inducta fuerant.hoc tropo inquã p/
batboetius hominem bonũ eſſe deum iu
xta illud.Dirxi dij eſtis.non quidem ꝑ ve/
ritatem ⁊ vnitatem diuine eſſentie ⁊ locu/
tionem pꝓpꝛiaʒ.ſed participatiue ⁊ aſſimi

latiue immutatiue ⁊ nuncupatiue.O., ſi

autoꝛ iſte pari modo reſponderit ſe dicta
ſua intellexiſſe de illa vnificatione ſpiritꝰ
cum deo non contendo non contradico/
ſed explicationem aliter ſonare non dubi
to. Hec ibi. Uide queſo o lectoꝛ ſi mode/
ſtioꝛ eſſe potuerit ſermo meus.addito q;
poſtmodum tam verbis excuſare conatꝰ
ſum pꝛedictum autoꝛem poſtq; innotuit
mihi ꝙ in alio loco plus expꝛeſſerit ꝙ cre

atura nullo modo perdit eſſe ſuum qð ha

bet in pꝛopꝛio genere.ꝙ ſi idem inſeruiſſʒ
ad verha tercie partis ſui tractatus.non
ita pꝛebuiſſet occaſionem errandi ⁊ ſe cul/
pandi.non ſolum aput ſimplices ſed litte

ratos ⁊ edoctos.idebit hoc qð dico ve/
rum eſſe qui foꝛſit n inciderit in tractatu
lum vnum quem d theologia miſtica tam
ſpeculatiue q; pꝛatice constus ſum oꝛdi/

nare.habens hanc intentionem deducere

ad noticiam familiarem ⁊ pꝛopꝛiam ſcho
laſticoꝛũ ea que deuoti homines de ea ma
gis affectiua declamatõne ⁊ figuratiua lo

cutione q; litteratoꝛia pꝛopꝛietate tradi/

derunt. Notetur locus ille vbi theologia

miſtica differentiã hanca litteratoꝛia po/
nitur inter ceteraſ habere.quia vnit ⁊ trãſ
foꝛmat.

Lij qui amant.ſibi ſomnia fin
dicto cum experientijs ⁊ ratio
e Wne certa ſundat᷑ dictuʒ pꝛioꝛis
eple mee q̊ ſic ponit᷑. Sic ex carẽtia pij af
fectꝰ ⁊ mag ex infectõne eiꝰꝑ vicia/errant

nõnunq; peritiſſimiĩ ſacris.excecauit em̃

*

eos malicia eoꝝ/⁊ dati ſũt in repꝛobũ ſen

ſum. Ita ⁊ paruo lumine intellectꝰ ⁊ ꝑua
inſtructõe ĩ ſtudio ir̃ax etiam ſea erulgalum
cccccc †

gunt ait virgilius Super hoc

Iñq;/ pſertim in logica/ pꝛolabunt᷑ aliqñ iĩ

erroꝛes ꝑiculoſiſſimos illi qui magnoꝛuʒ
ſunt erga virtutes affectuũ.qᷓles apłs vo/
cauit habere ʒelũ ſʒ non ſᷣm ſcientiã.adeo
vt ſi nõ humiliter ſapiãt ⁊ niſi ſeſe contra
hant infra metas ſue cognitõis nulli ꝑti/
nacius inueniuntur neq; abſurdius erro
res confingere/pꝛopterea nõ leuiter opoꝛ

tet eos ſcribere vel docere.ſʒ n? abſq; cau 8
ſon contra dicta fratris Johannis Ruyſ
bꝛoech in tercia parte tractatus ſui de oꝛ

tela magna adherendũ eſt eis niſi pꝛeuia
diſcuſſione diligenti ⁊ doctoꝛũ examina/
tione In talibo quippe ſepe reperimꝰ plu
rima aut falſa aut male explicata ac ꝓin/
de multã erroꝛis materiã pᷣbentia ſimpli/

cibus quãq;ᷓ in multis diuiniſſima altiſſi

maq; ſint. Addo nunc id qð euenit tẽpo/

re meo de quadã que ꝓphetiſſa ⁊ miracu

loꝛum operatrix reputata eſt a mult.quã
⁊ vidi ⁊ allocutus ſum. Hec tandẽ dixit ⁊
ſcribi iuſſit.ꝙ ſpiritus ſuus deũ ↄtemplã
do fuerat annihilatꝰ/ vera annihilatione

⁊ hinc recreatus.Et dũ quereret᷑ qualiter
hoc ſcire potuerat reſpõdebat ſe expertaz
Dies mihi nõ ſufficeret ſi numerare vellẽ?

innumeras tales inſanias amantiũ ĩmo
⁊ amentiũ qꝛ nõ ſpᷣm ſcientiã quales viden
tur fuiſſe begardi ⁊ begarde quẽadmodũ
in quodã tractatulo de diſtinctõe verar
euelationũ a falſis memini pᷣdẽ ãnotaſſe
Ocendus nõ eſt vel monenduſ
erroꝛẽ ſuij defendere mauult
coꝛrigere. Hoc oꝛatiꝰ poſu/

verboꝛum impꝛopꝛietatẽ. Quo pacto ſit
vyel quo oꝛdine poſtulandũ/quippe vide/
bitur oꝛdinarij ⁊ iquiſitioꝛis iudiciũ qm̃
parua radix peregrini ſermonis ſerpit vt
cancer/⁊ modica erroꝛum ſcintilla ſicutĩ

arrio patuit dum nõ conueniẽter oppꝛi /

mitur vel artatur/magnã erumpit in flã/
mam. Sic nuper actum eſt pariſius ꝑ ſa/
cram theologie facultatem aduerſus illoſ
qui doctrinam quandã peregrinam Rav

mungdi lulli conabãtur inducere que licet

ſit in multis leigims ⁊ veriſſima quia ta
men in alijſ diſcrepat a modo loquẽdi do
ctoꝛum ſacroꝛum ⁊ a regulis doctrinalis

ſue traditõnis ⁊ vſitate in ſcholis/ipᷣa edi .
cto publico repudiata ꝓphibitaq;. Dicam

hic ſentio ſi tales locutionum modos
publicari perciperem/apud almã vniuer

larij pariſienſis.

Icut ſcriptũ⸗

elfit in ſine poetrie ſue. Exigitur
igitur coꝛrectto ſeuerioꝛ ſi ſic iterũ fuerit
pugnatoꝛ ad ſaluandã tanq; ꝓpꝛiã hanc

Aectiones

ſitatem pariſienſem vel per ſermones vel

per ſcholas deducerem pꝛotinꝰ ex officio
cui indignus deſeruio.ad cenſuram theo
logice facultatis/vt examinaretur ⁊ exa/
minata ſuum quale mereretur iudiciũ ſoꝛ
tiretur. Bene vale pater emerite.memoꝛ
mei in oꝛationibo tuis.

inij ſecũda epiſtola Johãnis de ger

natu ſpiritualium nuptiarũ.

Incipiũt lectiones

due perutiles ſuꝑ marcũ ⁊ ad cõmendatõ

nẽ ꝓpoſiti noſtri ⁊ voti multũ faqũt ⁊ va

lent doctoꝛis Johãnis de gerſon LCancel

„„ .

—
——— ————ʒ—ʒ—ðð — —

—.—

Neſt in Iſaia ppha Ecce ego

em tuã qͥ pᷣparabit viã tuaʒ

ante te.extꝰ pᷣſens hodierne lectõis ſᷣm

diuerſas punctuatões ⁊ poſtillaꝝ ſentẽti
as ad pᷣcedentia ⁊ ſubſequẽtia varie coap

takt᷑. Nã qꝛ autoꝛitas iſta. Ecce ego mitto
angelũ meũ.nõ de Iſaia ſed de malachia

HMalach.iij.ſumpta eſt referri poſſe dixe/
rũt quidã hãc ꝑticulã ſic ſcriptũ eſt ĩ Iſa/
ia ꝓpheta ad illud qð ĩmediate pᷣmittit᷑ tã
q; in eiꝰ ↄfirmatõeʒ atq; fulcimentũ.vt ſit
ſenſus. Initiũ euãgelij ihu xpᷣi fuij dei id

eſt qͥ fuit filiꝰ dei ⁊ qſi paꝝ ſibi abſq; pphe
tico teſtimonio iſtud poſuiſſe.addidit ſic

ſcriptũ eſt ĩ Iſaia ꝓpheta Pteſt em̃ ab h̊

ꝓpheta trabi xpᷣm fuiſſe deũ atq; dei filiũ.
vel qꝛ vocatꝰ eſt emanuel. Iſa. viij.et. liij.

Benerationẽ eiꝰ qͥs enarrabit.De eterna
eius a patre pꝛoductione dictũ eſt.⁊ ex pꝛi
mo capitulo ⁊ alijs ibidẽ elicit᷑. Diſſoluit
HB modo ipia Poꝛphirij heretici blaſphe/
mia q̃ niſus eſt ꝓbare euangeliſtã noſtruʒ

daãnare mendacij.qꝛ ilud qð dictũ eſt Ne

q; tñ coartat tal obiectio vt ad hãc expo/

ſitionẽ fugiamꝰ. ¶ Conſtat itaq; pphᷣas

om̃es vno ⁊ eodem ſpiritu ſuas ↄtexuiſſe
pꝛophetiaſ.ac perinde quod vnus poſuit
(quia non tam ipſe q; ſpũſſanctꝰ loq̃bat᷑)

poteſt ab altero qui ſimiliter eſt ſpirituſ/

ſancti inſtrumentum ) intelligi qðãmodo

mitto angelũ meũ ante faci

cite
ſter
vuus

copt
⸗
tio⸗
tar
qu
tae
ſit
M
cic
ſſev.
nbin
ſoſv
ſtode
ane
n
nede
dab
ua
tea
po
oogt
ſapu⸗
Nbaru
Nerehag
litaten
anr⸗
ümer
teſtone
ſſtemi
ntefi
lgnitn
rit aſe
ßmapo
gncipit
allegar
quouſa
ltatem⸗
hoiati

Leriszaleg

tiumnoi
nemoper
loquig
is toto
ltuntun/
foͤinpt
gin ppf
nmenie

Ohesvl
kofficio
n theo
dera,
Uiciͤſo⸗

iniodege
g ſuideo⸗

nes
Cömendacs
ſagüter

onCincl

O
Wh
da teg
meüante hon
nberüng
melcadsfn
Ntln ſni
emA,
ul
Mnbchia
oledixe/
ch ,
Pniän
td Kſt
fiidai
cbſch
ſeaddidiſ
nckiif
ten
bi Deem
itdiblil
illiin
Altinolru;
igfe
Ahice
impot,
gotelll⸗
nuse,
eſtſom
gc

dictũ ſeu poſitũ.⁊ ſi nõ explicite tñ impli
cite.Dicũt igit᷑ alij vel ijdem aliter / duas
ĩtextu particulas a duobꝓphetis excer/⸗
ptas. Pꝛima eſt malachie tã ſenſu qᷓ; vᷣbiſ
Secũda eſt Iſaie q̃ cũ pꝛima ſimilẽ ſatis
explicat ſententiã vbi dicit᷑ vox.Et q̊niaʒ

Iſa.pꝛincipalioꝛ fuit atq; famoſioꝛ ⁊ legẽ
tib notioꝛ.qꝛ inſuꝑ finis plerũq; rem to/
tam denominat placuit euãgeliſte noſtro
qui etiã bꝛeuitati ſtudebat nõ duos pphe
tas ſʒ vnũ ⁊ hunc maioꝛeʒ nominare.Et

ſub hoc ſenſu recepit eccłia/ſiue oꝛiginale
Marci euãgeliũ ſic habuerit vt tenet Be

da in cõmento.ſiuea quibuſdam nõ recte

ſcribentibo additũ fuerit quẽadmodũ ſen

ſiſſe videtẽ Hiero.ſuꝑ pᷣs. 4 Incipit igik

ſim hunc ęxpoſitõis modũ euãgeliſta no/

ſter ſuã texere rationẽ vbi notandũ occur

rit qdᷣ ait in cmento. Scripturꝰ inquit

euangeliũ marcꝰ cõgrue pꝛimo ponit om
niũ teſtimonia pphetaꝝ qͥ hoc futuꝝ pᷣci/

nebant / vt eo cunctiſ vera ⁊ ſine ſcrupulo

dubietatis ſuſtinẽda q̃ ſcriberet intimarz
quo hic a pphetis ſpũſancto impletis an
tea pᷣſcita ⁊ pᷣdicta eſſe mõſtraret.ſimulq;
vno eodẽq; euangelij ſui pꝛincipio.⁊ iude
os qui legẽ ac ꝓphetas ſuſceperant ad ſu

ſcipiendũ euangelij ſacramẽta q ipſoꝝ p/
phete pᷣdixerant inſtituit Et gentiles qui
per euãgelij pᷣconia ad deũ venerãt.ad au

toꝛitatem quoq; legis ⁊ ꝓphetarũ ſuſcibi
endam venerandãq; ꝓuocaret. ¶Bic in
ſtruimur dicta noſtra ſacrarũ ſcripturaꝝ

teſtimonijs roboꝛare.quia parũ ignitum
eſt ⁊ minus efficax verbum qð nõ incalue

rit ⁊ fulcitum fuerit ab eloquio dei qð eſt

ignitum vehemẽter. ⁊ niſi viuificatũ fue/
rit a ſermone eids qui eſt viuus ⁊ efficax

Sm apoſtolũ ⁊ penetrabilioꝛ omni gladio

ancipiti. Non tamẽ eſtimo curioſitatẽ in

allegationibo huiuſmodi conſectandã.ſ,35
quouſq; pꝛoſunt ſtudioſis ⁊ edificãt cha /

ritatem.alioquin cumułꝰ ille truncatarũ
autoꝛitatũ male congeſtus/⁊ infoꝛmis cõ
geries allegationũ ſue oꝛigini nõ ↄuenien

tium / quid ꝓficit. niſi foꝛtaſſis oſtenta tio
nem operat᷑. ¶ Deg neq; ſunt inculpabi/

les qui ꝓphanas poſtpoſitis lectionibo ſa
cris toto oꝛe perſonãt totis viribꝛample
ctuntur /ſicut ſcriptũ eſt ꝓ Jſaiã pphetaʒ
HNõ in philoſophis.nõ in poetis ⁊ fabuł.
ſed in ꝓpheta. ¶ Ubi pᷣter hec elidit᷑ im/

pia manichei blaſphemia. quia ſic delira

re auſus eſt vt diceret pphetas veteris te
ſtamenti a deo tenebꝛaxꝝ miſſos eſſe. qð ſi
veꝝ eſſet ſicut non eſt.nunq; veritatis no
tarius.euangeliſta noſter eundem euocaſ

ſet in teſtimonium narratõnis ſue. Nihil

enim roboꝛis habʒ verbum illius qui pa
ter eſt mendacij. Sed in hoc loco conue/

nienter eſſent impꝛobãdi qui pphetas ve

ros/aut conſtellationib imputant/quẽ/
admodum Auicenna. Albumaſar et alij
nonnulli/aut qui execrabilioꝛi deliramen
to pꝛophetas fabulantur magicam arteʒ
exercuiſſe/tanq; medium adipiſcendi pre

cognitionem occultoꝛũ.verum ſuper bis
olim latius tractabimus ſi deꝰ annuerit.

(Hunc audiamus quid ĩ Iſaia pꝛophe
ta ſcriptum eſt. Ecce inquit ego mitto an

gelum meum. Non dubium quin Johã/
nem baptiſtã qui vt Beda ait angelꝰ vo/
catur non ſocietate nature iuxta hereſim
Oꝛigenis.ſed officij dignitate quo nomi

ne recte appellari poteſt homo ille qui fu/

it miſſus a deo vt teſtimonium perhiberʒ
de lumine ⁊ venientem in carne dominuʒ
mundo ur n oe angelus nuncius
J

appellatur.

tentis dei miſſi magna dignitas.Dehinc
pꝛeſens pꝛo futuro ponitur,quia incon/
cuſſa erat tanq; de pꝛeſenti fieret certitu/
do demõſtrationis atq; ſtabilitas. Johã
nes inſuper non quicunq; ſec angelus ſu
us ſcilicet dei.ttende pꝛoximitatem cũ

ait. ante faciem tuam. vt eius puritas. in/
tegritas. ⁊ ſanctitas cõmendaretur. Po/
ſtremo officium eiꝰ honoꝛificum deſigna

tur qui pꝛeꝑabit viam tuam ante te. Onã

viam ſi ſoꝛte queſieriſ.Reſpondet Chꝛiß.

⁊ inferius datur intelligi.Ulia domini q̃

ad homines ingredit᷑ penitentia eſt ꝑ quã

deus ad nos deſcendit ⁊ nos ad illũ aſcen

gimus. vnde angeli aſcendentes deſcendẽ
teſq; memoꝛantur ſuper fſilium hominis.

Hec eſt ſecũda loquẽdi materia.hoc vnũ
tantũ ad pᷣſens dilatemus.quo pacto Jo
hannes angelo ſimilis ꝑhibet᷑ Et pꝛimo

ſi virginitas Johãnis attẽdit᷑ ſubit llud

Hiero.ad paulam ⁊ Euſtochinʒ.q; ſemꝑ
angelis eſt connata virginitas.⁊ ꝙ in car
ne pꝛeter carnem viuere non terrena vita

elt ſed celeſtis. Konuerte oculos fideu

In hoc qð pꝛemittitur.ec/
ce.notatur ex demonſtratione grandis et
inſolita nouitas. In hoc qð ſubiungitur
ego mitto datur intelligi ex maieſtate mit

.* èõsl

Aecriones

ad vᷣtutes Johis nõ vnã tantũmodo ſʒ q̃
lẽlibet angeloꝝ hierarchiã videbis ĩ eodẽ
figurari. Inflãmauit itaq; eũ charitas vt
eſſet ſiłis ſeraphin.qnetiã al in amoꝛem
diuinũ ardoꝛe exardeſcere ſuis pᷣdicatõi/
bus ãmonuit.Si ſapiẽtiã eiꝰ attẽderꝭ nü
qͥd cherubin parẽ dices. Si ſpũaleʒ ĩ exe
cutione virtutũ potẽtiã nõne ↄſimilẽ ipᷣʒ
ptãti deſignabis. Si pacatiſſimã animi
ſedẽ.nũqͥd thꝛonos in ipᷣo reperies. FYFuit
em̃ vis eiꝰ ↄcupiſcibił inflãmata ꝑ chari/
tatẽ vis rõnalis illuſtrata ⁊ edocta ꝑ ſapi

entiã.vis iraſcibił ꝑ potẽtiã ⁊ vᷣtutes ro/
boꝛata. Charitas imꝑabat.ↄſulebat ſapi
entia.potẽtia ↄfirmabat. Hic eſt ſußmus
ternariꝰ hierarchicꝰ bñ velle ſcire ⁊ poſſe.
herc trinitat ſuꝑceleſtis imago.potẽtia.ſa
Pieria bonitas ſeu volũtaſ. Poꝛro ĩ Jo
anne fuit tanq; in dñationibo vltimitas

ſubiectõis ⁊ iocũdiſſime ac ſideliſſime ſer
uitutiſ ad deũ.liberaqʒ magnificẽtia oĩm

ſubiecta alteri pꝛſus aduerſa Yuit pᷣterea
ſiẽ in pꝛincipatib ita ⁊ in Johãne eminẽ/
tia incoꝛruptibił rectitudinis in ſuo regi/
mine.eminẽtia etiã inuincibilitatis tanq;
in ptãtibo. Poꝛro vltimitas quedã virtu/
oſitatis eũ ſimilẽ reddidit virtutib Deni

q; ꝓuidentiſſima cura quã in pᷣparatione

vie dñi ad hoĩes exhibuit oſtẽdit q; ratio
nabiliter archangelis ⁊ angelis comꝑek.
q̃ in re xpᷣs infallibilig autoꝛ veritat pꝛo/

phetiã hãc textꝰ noſtrt ad Johãnis cõmẽ
dationẽ inducebat. Math.xi.⁊ Luc.xij.
Hic inqt dei ſcriptũ eſt.Ecce ego mitto
angelũ meũ qᷣ pᷣpa.vi.tu.añ te. 6
ca nõ penitꝰ abſurde videri poſſe

ꝙ charitas inſuſa ⁊ ſapietia.cetereq; vᷣtu /
tes enumerate abundãtiꝰ a Johe ꝑticiba

te ſunt qᷓ; ab angeł. Nã q;to potetia natu
ralis debilioꝛ ĩ ſe eſt ⁊ minoꝛẽ habẽs capa
citatẽ.tãto ad ipᷣiꝰ eleuatõeʒ ⁊ dilatatõem

q̃ndã ſpũales virtꝰ infuſa copioſiꝰ exiga’ß.
Do aũt iohis vtpote hoĩs iferioꝛ angelis
natura ſit ꝑſpicuũ eſt.vd qð foꝛſan tédit
illud xpᷣi Luc.xij.vbi cũ dixiſſet.nõ ſurre
xit maioꝛ int᷑ natos mulieꝝ iohe bap.ad/

didit Qui aũt minoꝛ eſt ĩ regno celoꝝ ma

ioꝛ eſt illo.quãq; aũt ⁊ de gtuitis id itelli/

gi poterit. Neq; em charitas vie ſeu virtꝰ

altera vᷣtutibo patrie coequat᷑. Et de Jo/
hãne qͥdẽ gloꝛiſicato nũc lomur quẽad
ſupᷣmũ oꝛdinẽ ſplimatũ neminẽ arbitroꝛ
doctoꝝ ãbigere. Huic ſũie ſuffragat᷑ illud

Quo cir
t alib

extra pducibiliũ.

Hiero.vbi pꝛiꝰ. In carne angelicã głiam
qᷓ̃rere maioꝛis eſt meriti q; habere. cñ aliꝰ
nitit᷑ obtinere cũ gr̃a qð habʒ ãgelꝰa natu
ra.Addo aliud nõ pᷣtereũdũ quẽadmodũ
nõnulli Johannẽ eſſei pᷣma hierarchia ſu
pmuʒ ſic venerari conant᷑. Ruina inqͥunt
angeloꝝ ex hoĩb reꝑat᷑.⁊ ↄſentaneũ eſt ra

„

ctionẽ ⁊ apoſtaſiã luciferi.illi cõtulerit al
tiſſimꝰ q̊ inter natos mulieꝝ nemo ſurre/

xit maioꝛ.Si igit᷑ lucifero dũ ſtabat ſup/

—

mã in vltimo oꝛdine ſedẽ Bꝛeg. attribuit.

ſupᷣmã illã nũc obtinet is quẽ in ipᷣiꝰ locũ

ſrneinnu⸗ veritatis aſſertio.

Kxp öm⸗ lectio. Incipit ſecũda.

te viã dñi.rectas facitę ſemitaſ
gna eſt pphetlaxꝝ inter

locuti ſũt ⁊ ad vnũ finẽ qͥ Cxpᷣs eſt reſpexer̃t
Finis em̃ leg ſᷣm apłm eſt xvpᷣs.Quãobrẽ
Acxt.iij.dicebat petrꝰ de xpᷣi tꝑe qoẽs pꝛo

phete a ſamuel ⁊ deinceps qͥ locuti ſũt an

nunciauerũt dies iſtos. Itaq; nõ opoſuʒ

ẽ intueri q;tũ int᷑ ſe ↄueniãt h̊ verbũ a.

xl.⁊ illud pᷣmiſſũ de malachia. Illic iohes

dicebat᷑ mitti añ faciẽ xpᷣi ad parandũ viã
ei. hic. ecce inqͥt ego q̃i iã miſſionis ſueex
ecutoꝛ ait. Uox clamãtis in deſerto para
te viã dñi ⁊c. Sʒ cur Johes vox dicat᷑ et
nõ verbũ. Beda aꝑit.Cõſtat inqͥt q; vni/
genit? dei ſiliꝰ verbũ vocat᷑ pr̃is. Johãne

atteſtãte qͥ ait. In pncipio erat verbũ ⁊c.

Exr ipa noſtra locutõe cognoſcimꝰ ꝙ pꝛiꝰ
vox ſonat vt verbũ poſtmodũ poſſit au⸗
diri. Johãnes ergo vox a ppheta dicitqꝛ
verbu pᷣcedit.Aduentũ ite& dñicum Jo
hannes pᷣcurrẽs.vox dicit᷑ q ꝑ eiꝰ miniſte

riũ patris verbũ ab homibaudit᷑.hec ille
Vnigenit ſiqͥdẽ dei filiꝰ ꝑ modũ vᷣbi ꝑfe

ctiſſimi ⁊ ſentetioſiſſimi a patre in eterna
generatõe ꝓducit᷑ in quo pater det ſeißm

qui ⁊ exemplar eſt Dun iſſimuʒ oim ad
in ſua maieſtate abſconditũ ꝑ Johanneʒ

reuelatũ eſt hominibo. ipſe nõ abſq; ratio/
ne vox dicit᷑ q̃ per exteriꝰ ſignũ pᷣdicatõis

interiꝰ ſignat miſteriũ generatõis. Hinc
pꝛeco iudicis.hinc lucerna ardens et lu/
cens.hinc nuncius vel angelus.hinc pꝛe/

curſoꝛ appellatnr. Hec officia tunc ſuſce
pit ⁊ peregit dũ viueret pᷣdicando nũc illõö

tioni vt ſedẽ ſuꝑioꝛis loci vacãtis ꝑ deie

xclamãtis in deſerto para/

uia igit᷑ verbũ hoc

B

A⸗ oꝛdia.⁊ cõcoꝛs in diuerſis
etia ꝓPphis ſentẽtia.eodẽ qppe ſpũ docẽte

chale
hanatn
Unodi
whaſu
miane
nnn
nsder
ötnlerig
mo ſum
tbatſuj⸗
Abmt
nißbloei
.
uſecid.

ſ pene
Uſenin

Ar inte
ndiuerſis
ſüdocde
Krcheren
Wchi
Wodidn
ooni
gngis
1mini
nsle
Mnoparn
ordicnt et
natcrnd⸗
Wane

Ndod..

Nngo
ü r
Nbmnu
n
une
thol
miſik
eigenm
r
nnzoinas
ehöboe
NWomne
abſchtnn⸗
idian⸗
rbis. 01
ensa!
no⸗hie

AnH

nnun

idẽ in ſuis deuotꝭ oꝑat᷑ ſuis meritꝭ ⁊ oꝛati
onibo ad xpᷣi graz noticiãq; ſuſcipiẽdã ſalu
bꝛiter ĩſpirãdo. Ulis noſſe verbũ qð aput
patrẽ manet abſcõditũ qð lucẽ habitat in

aeceſſibilẽ. Dices volo. Cõuerte pᷣees ad

Johannẽ. hic nẽpe vox eſt vbi ⁊ index eiꝰ
⁊jpco.O vox delectabił ⁊ pereũti mundo
ſupercellẽter amabilł Uoces pꝛioꝛes erat

luctꝰ ⁊ gemitꝰ ꝓ calamitatibo ⁊ anguſtijs.

*

aut erãt inſani freneticoꝝ riſus inter peſti
feras voluptates ⁊ in puncto deſituras/⁊
abituras iĩ infernũ delectatões. Hec vox
fuit penitẽtie ſalutar.vox doctrĩe ⁊ liber/⸗
tatis. vox turtur poſt imbꝛẽ.vox confrin

gens cedros.i.ſuꝑbos phariſeoſ. Sʒ vox

dulcis ⁊ ſuauis/hũiles alliciẽs.vox abſqʒ
balbucie mendacio. vox abſq; raucediniſ
ſimulatoꝛie vicio/deinceps vox ꝑ omnez
modũ vᷣtuoſe reſonatõis canoꝛa.viuax.?
iocũda. vox ad poſtremũ foꝛt vehemẽs ⁊
audibił qm vox nõ eſt quecũq; ſʒ vox cla/
mant. Obſurduerãt nẽpe iudei q́s alloqᷓ
bat᷑ ⁊ obturauerũt aures ſuas inſtar aſpi
dlis ſurde vt nõ audirẽt vocẽ incantantis
ſapiẽter. Nil ꝓpterea mirandũ ſi vox cla⸗

moſa ad eos mittebat᷑. Clamoſa dico nõ

tã ſtrepitn ⁊ aeris verberatõe exterioꝛi/q;
ppter latentẽ energiã in ipᷣius viue vocis
actu reconditã. Sciebat em̃ dictũ eſſe pᷣ/
dicatoꝛi cuilibet.clama.ne ceſſes.q̃ſi tuba
exalta vocẽ tuã. ¶ Qualiter fiat.rñdeo q;
vite meritũ ⁊ ꝑ vim interioꝛis gr̃e ⁊ fer/
uige charitat. ex quibo reddit᷑ qãmodo

vox ipa viuax ardẽs ⁊ fſoꝛtis ⁊ lucens ⁊ ꝓ
ſui intelligibilitate clamoſa.O q;młti no
ſtre etatis vł nõ clamãt.facti canes muti.
nõ valẽtes latrare / vl ſi clamor foꝛſan eſt ĩ
voce / plus ackaures coꝛꝑis demulcendas
vel exaſperãdas exchibet᷑/q;ᷓ ad aures coꝛ/

dis exꝑgiſcendas.inſtruendas ⁊ leuãdas

ꝓficiat. Diſſilis vox Johis qᷓ vox eſt cla/
mantis a q̃ cõmota ſũt ſuꝑliminaria car/

dinũ ꝓut de ſeraphin aput Iſaiã ſcriptü
eſt. Jla. vi. Suꝑioꝛa cardinũ miſtico ĩtel

lectu ĩ hoĩe ſuꝑioꝛes ꝑtes acciꝑe poſſumꝰ

q̃ ſũt ratõ ⁊ volũtas.⁊ hec ſuꝑliminaria a

voce clamãtis cõmouent᷑ dũ ad bñ agẽdũ

vtuoſa cõcuſſione ſpũſſancti impellunt᷑

ſancto caſtoq; timoꝛeↄtremiſcũt. ( o/

tandũ ꝙ iy clamãtis pᷣt referri ad xps cu i
clamoꝛ triplex repit᷑ in ſcriptura In reſur

rectione Laʒari/in expiratõne / ⁊ dũ inui

taret ſitientes ad aqs ſpiritales.In tripli

moꝛali aie rõnalis.ſʒ qm̃ alia m
cet expoſitio hanc nõ ꝓſequor
mus igit᷑ de voce Johãnis ⁊ eiꝰ foꝛmatio
ne clamoſa.audiamus de loci q̃litate vox
clamãtis in deſerto Eſt aũt multipliciter
intelligere h̊ deſertũ.⁊ pmo ſm litteralem

ſit parua ⁊ dieta magna.

ci em̃ deſerto clamauit.in vtero virginis.

in mũdo h̊ litterali.⁊ in mũdo miſtico ſeu
4/
Mudiui

ſenſũ. loc' eſt materialis ⁊ ioꝛdanis.miſti
ce vo ẽ ipe ppłs iudeoꝝ quẽadmodũ Be/

de⁊ Hiero.verba declarãt. In deſerto in

quit Beda.iohes clamat.qꝛ derelicte ac

deſtitute iudee ſolatiũ redemptõis annũ

ciauit. Et Hiero. Clamabat ad iudeos

ſurdos ppter peccata lõge poſitos ita de/
ſertos indignatõe clamoꝛis dignos.Deſ
ti quippe erãt a ſpũ dei ſic domꝰvacans ⁊

ſcobata.⁊ deſerti a ꝓpha lege ⁊ ſacerdote.
Poſſumꝰ deinceps foꝛſan deſertuʒ aliud

inuenire vbi Johãneſ vox clamãtis audi
ta eſt. ⁊ h eſt limbo patꝝ ad quẽ moꝛiẽs io /
haänes deſcẽdit vt eũ inferis nũciaret qu?z
in terrꝭ poſitꝰ indice monſtrauerat.

qm̃ ſuberit locad loquẽdũ ampliꝰ de de/

ſerto. trãſeo ad id qðᷣ ſequit᷑. Parate viam

dñi ⁊cc. Parat viã dñi qͥ bñ docet ⁊ pdicat
Sʒ ſi vicioſe diſtoꝛteq; vixerit nõ rectas
facit ſemitas eiꝰ Parabãt viã dñi ſcribe ⁊

phariſei.de quibo ait xps.Que dicũt faci
te. Sʒ ex eo qð addit᷑.Et q̃ faciunt nolite
agere.Cõcluſio ꝙ nõ rectas faciebãt ſemi
tas eius ꝙ ſi quis Interrogat q̃ via eſt dũi
Reſpondeo illã eſſe quã ꝓpheta cucurriſ/

ſe gratulabatur cum diceret. Tiam man
datoꝛum tuoꝛum cucurri cũ dilataſti coꝛ
meum. De qua Iſaias. Hec eſt via domi

ni.ambulate in ea.non declinantes ad de

xteram per indiſcretũ feruoꝛẽ.neq; ad ſini

ſtram per remiſſum toꝛpoꝛẽ. Et bene ait
ꝓpheta cucurri. Nõ eſt pigritãdũ cũ dies
cſit infra para
diſum manſio ſecura. ¶¶ Atuero notande
ſunt conditões vie domini.quoniã eis co

gnitis meli ipſa parabit᷑. Habet ſiquidẽ

mundꝰ viã ſuã ⁊ hec eſt lapidoſa ⁊ vndiq;
ſpinis.vepꝛibus.vꝛticiſq; curarum moꝛ⸗
dacium ⁊ ſolicitudinum animas noſtras
ſuis aculeis lacerantium atq; diſſipanti/
um reſperſa.quãq; aurea a quibuſdam ar
genteaq; videatur.per eam ambulantes
ſuſcitant ſibijpſis puluerem impoꝛtunuʒ
oculis ſpiritalibus ⁊ ſerenitatem mentis

ꝑturbantem / neqᷣ labatur interitu valeat

Der eien) Non

ra din h s ſans

=

—

intueri. Habet caro viã ſuã ⁊ hec herboſa

iocũdaq; nitet introeuntib eã.ſʒ latet an
guis i herbis.anguis.ſ.doloꝛoſe penitu/

dinis. anxietatiſ.ſʒ ⁊ lutoſa colluuione to
ta intꝰ reſpgit. Habʒ demon viã ſuã q eſt
tenebꝛe ⁊ lubꝛicum/a pᷣeuptis circũquaq;

cautibꝰ pompaticoꝝ ſtatunz vallata. ybi
ſuꝑbi tollunt᷑ in altũ vt lapſu grauioꝛi ru

ant. Et ꝓpha. Allliſiſti eos dũ alleuarenf.

Habet aüt dñs viã ſuã hec eſt munda de
cens ⁊ pulcra. Pꝛouerb.iiij. Uie eius vie

pulcre Et Iſa. xxxv. Erit ibi ſemita ⁊ via
ſancta ⁊ nõ trãſibit pollutꝰ ꝑ eã.Et in pᷣs.

Ambulãs in via ĩmaculata.hic mihi mi/
niſtrabat. Et inſuꝑ. Ulia iſta via equitatꝭ

⁊ inſticie quã ſapiẽs expoſtulabat Eccłli.
xvij. Da nobis dñe viã iuſticie. Et ne ab
ea diuertemꝰ monebat ꝓppheta.Appᷣhen
dite diſciplinã ne pereatis ð via iuſta. Et
pᷣterea via veritat elegi iudicia tua nõ ſũ
oblitꝰ. ¶ Süũmo aũt ſtudio aiaduertẽdun
peẽ via q̃ videt᷑ homini iuſta ⁊ noniſſima
eiꝰ ducũt ad moꝛtẽ.vt ſapiẽs ait.Erube2³lÿ
ſcant igit᷑ pelagiani ſuꝑbi ⁊ inti gr̃e dei?z
reſipiſcẽtes audiãt qꝛ nõ eſt hoĩs via eius
⁊c. Qualiter &̊ obediemꝰ voci claamantis

eſt qd alibi ꝑ eundẽ ꝓphetã dicit᷑. In via

ait in qua ambulabã abſcõ.ſuꝑbi la. mihi

Et rurſus. Juxta iter ſcandalũ poſ.mihi
ODãit laqos.qᷓ; młtiplicia ſcandala ponit

⁊2 ne depᷣhendat᷑ ſpũs virtutiſ aboluit am

bulans alijs ꝑ viã iuſticie ꝓtendunt᷑ ei cõ

feſtim ſecũdo laquei.vnꝰ ad dexterã q̃tinꝰ
rigoꝛẽ ſeueritatis crudeliter exerceat/aliꝰ
ad ſiniſtrã vt ĩ degenexẽ ſecoꝛdiã ꝑ nimiãw
miſericoꝛdiã timidꝰplabat᷑. In via humi
litatis abſcondit᷑ laqueꝰ ſtulte deiectönis

⁊ deſperatõispeſſime. In via aũt magna

nimitatis laqueꝰ eſt vane pᷣſumptõnis ⁊

deteſtabilis ſupbie. Si viã frugalitat in

trogreſſus fueris.abſcõdet ilico dyabolꝰ
ſoꝛdide tenacitatis laqueũ. Si rurſuſad
liberalitatẽ greſſus tuos ↄuerteris nõ de-
viã pagrãt qͥ ad ſeipos amoꝛe ppꝛio tracti

erunt ꝓdige ↄſumptionis inſidie. Soli/

tudinis ⁊ ↄtemplationis via ſi a te queri
tur.caue fantaſticas illuſiones obumbꝛa

tas ſpecie quadã viſionũ altaꝝ ſeu reuela

tionũ velↄſolationum inſolitaꝝ q̃libs ala
nõnunq; turpiſſime deluſa ⁊ deriſa deti-

netur. Qð ſi actiua magis placuerit vide
ne curis huiꝰ ſeculi debꝛiat in omia coꝛ/
ruas inimici vincula laqueos ⁊ retia. Ne

pᷣterea illud ſcandalũ incurras ſi nõ pſpe
re cũcta ſueceſſerint.de qᷓ Hiere.xij.QOua
re via impioꝝ ꝓſperat᷑ Sic in ſingulis fa
cile eſt inſpicereq̊ ampliꝰ ſolicitudinẽ ge-

ramꝰ ad parãdũ viã dñi ⁊ laqueos inimi

Lectiones

ci vbilibet ptenſos declinandũ. (Et pſe/
cto nullü aliud ↄſiliũ eſt ſalubꝛiꝰnullum

ꝓꝛſus aliunde refugiũ q; vt parui ſimꝰ in

oculis noſtris ⁊ hũiliemur ſub potẽti ma
nu dei ⁊ timidi ſemper ac pauidi inuenia
mur. Cleriſſimũ ſiquidẽ eſt oꝛaculũ illud
diuinũ qð audire meruit Anthoniꝰ.QOui

dü vidiſſet in ſpũ tot laqᷓos/⁊ ſuſpirãs ex
pauiſſet dicẽs. Quis hos euadet. Rñſum
eſt. humilitas. Quippe humilitas tã gra /
cilis eſt tã extenuata ⁊ tã nihil habẽs qͥ te,/
neri valebit vt fruſtra iaciat᷑ rete vel laquſ

ꝓ cõpꝛehenſione ipᷣiꝰ Sic minuti piſcicu

li maculas retis tranſiliũt/a depᷣhendunt᷑
groſſioꝛes. Sic ſᷣm poeticã fabulã anthe
us ab hercule nunq; vict eſt dũ terre he-
ſit. ſz ꝑ inagne leuatꝰ ↄtinuo ſtrangulatꝰRDin

7

terijt. ¶ Quã accurata pfunda eſtimati
one cõpꝛehẽderat h̊ Hiere.ppha. Hiere.

x. Scio dñe qꝛ nõ eſt hoĩs via eiꝰ.nec viri

ẽq ambulet ⁊ dirigat greſſus ſuos.Quip

ꝑate.Certe ꝑ humilimtẽ oñdenſ q̃ gre mr
eſt qũo ſãcti ſancteq; om̃es Hinc eſt illud
Dirige dñe deꝰmeꝰ i ↄſpectu tuo viã meã
Et iteꝝ.Deduc me dñe i via tua.Et tho/

bias ad filiũ. Cõſilia tua in io ꝑmaneãt.
⁊ pete ab eo vt vias tuas dirigat ⁊ ſimilia
Hoc mõ ꝑate viã dñi.viã regiã ⁊ liberam

viã artã q̃ ducit ad vitã.ne foꝛte vob verũ

ſfiat illud ꝓphe.Dimiſi eos ſᷣm deſideriuz
coꝛdiſ eoꝝ ⁊c̃. NMulnetl facite rectas ſe
mitas elꝰ. Qũo rectas.Oꝛ nimiꝝ ĩ circei
tu impij ambulãt.ſʒ rectitiſo pios decet

Recurue atq; retrograde inſtar cancri illi

ↄtinuo reflectũt᷑.⁊ q̃cũq; ꝑgũt greſſibꝛaffe

ctionũ extra ſemetipᷣos ñ lõge exeũt.qꝛ cir

Ca palũ ꝓpꝛij cõmodi colligati ſüt ca t. ena
q̃dã amoꝛis ⁊ cupiditat.quẽadmodũ vr

ſos ligare ſolẽt hiſtriones. aut ſic eq ciraa
molã aſſidua agitatõe ↄuoluunt᷑.At ecõ

tra pij ⁊ iuſti rcto itinere tẽdũt ĩ deũ.⁊ ma

gis ac mag ipʒ intrãt.amoꝛiſq; pedibbad

ipᷣʒʒ ſine q̃uis retoꝛſiõe ad ſemetipᷣos facta

diũt᷑. Aliqͥ viã ad pᷣcepta referũt.ſemitaſ
ad ↄſilia. Per viã generalr oẽs incedere⁊
eã ꝑare ncce ẽ.ſemite aũt ꝑfectos recipiũt
Aut qᷣdã cõpendio ad ꝑfectõeʒ introducũt

E

lud
lhiiur
18tigen
bes ſ
wpiſcian
hant
bllͤnnthe
lenebe⸗

nglorn.

ickinati

vri
ds Ou⸗
Wiſin
it Sd
War⸗
tdewis
Ainns
ſiaiiii
DMirdäind
ninei
n Ettho,
dpnneit.
Mliſimnti
Ahe
newovei
ndeſdei⸗

Nirmm 1

ingid
niv
Furii
nonc
D
itge
iratent
Cnodi N
ſichoren
Gnt Ac
idei,
peuſht

TVel ſi viã dñi ⁊ ſemitas eiꝰ ad idẽ ſpecta

re dixerimꝰ adiuuabit nos ꝓ hac expoſiti
one Grego. à pᷣcepta dñi ⁊ multa eſſe dicit
⁊ vnũ.multa in diuerſitate oꝑis.vnũĩ ra/

—

dice charitatꝭ.qm̃ ſinis legis dilectio.ñSi

parauerimꝰ igit viã dñi q̃ eſt charitas tũc

rectas faciemꝰ ſemitas eꝰ adimplẽdo iu

ſte digneq; pᷣcepta. Uel parare ðꝛ viã dñi
qͥs faciẽdo qð in ſe eſt ꝑ attritionẽ.ſʒ poſt /
q; infuſa eſt gra.iã rectas facere pᷣt in eiꝰ x
tute ſemitas dei. Fac ĩterim qð potes pa
rando viã dñi vt tandẽ poſſis eo miſerãte

rectas ſacere ſemitas eiꝰ. Tlel vt pᷣdictũ ẽ
parare viã dñi ad pᷣdicatoꝛes reſpicit.⁊ re
ctas facere ſemitas eiꝰ cõiter ad oẽs.ſʒ oꝑ⸗

tet pᷣdicꝗroꝛẽ pꝛi in ſeipo rectas facere ſe/⸗

„

mitas dni. qᷓ inefficacit᷑ pgredi audeat ad

parandũ viã eiꝰ circa alienos.Alioqͥn cõ/
parabit᷑ cancro qͥ cũ reptãdo retroqʒ cedẽ/⸗
do hac atq; illac oberret.dicit᷑ in fabulis
aliũ cancrum monuiſſe vt recte incederet.
Cui qͥd aliud rñdendũ erat q; vt pꝛioꝛ re/
ctũ iter oñderet. Si ductoꝛ greg arieſnõ
rectas faceret ſemitas ſuas.gregi cetero ꝗᷓ

liter viã parabit.Ducet poti in pᷣcipiciũ

⁊ ruinã quẽadmodũ ſi cecus cecũ duxerit

ambo in foueã cadũt ſᷣm dictũ veritatis.
Et hec eſt pꝛochdoloꝛ cã nõ mediocris d/

re tot ꝑuuli deſerũt iter veꝝ:et amb ulãt ꝑ
vias tenebꝛoſas.difficiles ⁊ aſperas. Du

ctoꝛ nẽpe rarus eſt qͥ rectas ſaciat anteeoſ

ſemitas.ſʒ ſicut ppłs ita⁊ ſacerdos:⁊ vti/
nã nõ deterioꝛ.turpioꝛ ⁊ ꝑditioꝛ ſacerdos
q́ᷓ; ppłs. Hinc iohes vox erat clamantꝭ
in deſerto ad parandũ viã dñi pꝛiꝰ ĩ ſeipo
rectas fecit ſemitas.Caſtigauit coꝛpꝰ ſuũ

⁊ in ſeruitutẽ łedegit ne cũ alijs pᷣdicaret:

—

⁊ ipᷣe repꝛob efficeret᷑. ne qð docebat vᷣbo
diſſiparet exẽplo:ne pleno ventre de ieiu⸗
nijs diſputaret. ⁊ certe difficile eſtĩmo im
poſſibile vt qͥ viã vᷣtut bñ oꝑando nunq;
ingreſſus eſt:nũq; exꝑtꝰ eſt ſciaʒ declinan
di ꝑicula vie circũſpiciẽdiq; inſ idias: effi/
cacit᷑ doceat illos qð neſcit: nec didicit qᷣ/
dem. pferet foꝛtaſſe vᷣba plurima ⁊ de vᷣtu
tibo qſi cecꝰ de coloꝛibo.vel pica garriẽs di
ſputabit. ſed longe alit᷑ docent᷑ lecta vł au
dita.aliter ea q̃ oꝑib ⁊ experiẽtia ↄgnoui/

.

mus. ( Pꝛopterea venit iohes viã peni/

4 *

tentie docturꝰ homies. Hec eſt pꝛima ve/

niendi ad deũ poſt lapſum via.illã pꝛimi/

tus ſtrẽnue foꝛtiterq; ꝑagrari.⁊ pꝛiꝰ qᷓ; do

„*

ceret iniq̊s viã dñi.puidit ne iniqs breti

ꝓpꝛio coꝛꝑis regno ſeruos.⁊ qͥ libertatẽ a
peccato docebat: ipe liber ⁊ rex haberetur
Qualit᷑ oꝛo ꝑ doctrinã alijs recte pᷣſidebit

q̊ͥ ſeruituti ⁊ ſoꝛdiſſime ſᷣuituti ſubiacet ?

mancipiũ coꝛpꝑis effectꝰ eſt pꝛiꝰ.Jnſu-

iohes hauſit oꝛe coꝛdis aꝑto fluenta gra/
tie celeſtꝭ.quaʒ ſatageret in alios loquẽdo

diffundere:⁊ qͥ alios ad amoꝛẽ eterne feli /
citatis ſuccendere venerat.pꝛiꝰ in ſeꝑ ſan

cte meditatiõis ſtudiũ ⁊ vehem
derij celeſtis felicit᷑ exarſit.

„

fuit angelica.⁊ int᷑ viatoꝛes poſt xðᷣm⁊ ma

trẽ eius ꝑfectiſſima.Deducet᷑ iſta ↄcluſio.

tum ex ſublimitate ꝓphetãdi.tũ ex auſte/
ritate viuendi.tũ tercio ex multiplicitate
merendi. IJtaq; ꝓphetia iohis mirabilioꝛ
fuit qᷓ; alie certioꝛ ⁊ clarioꝛ. Mirabilitatẽ

vigde dũ puer infans adhuc in vtero ſextũ

mẽſem agens ſic illuſtratꝰ in rõnali vᷣtute
vt pᷣſentiã nouit᷑ ↄcepti ſaluatoris ⁊ agno
ſceret ⁊ geſtibo exultatiõis qꝛ vᷣbo non po
terat nunciaret:nec ipᷣe tmjmodo ꝓpheta/
uit.ſed ⁊ ꝓphetãdi ſpũm vtriq; parẽti cõ/
tulit. Inde eſt canticũ illud eccłie. Uẽtrii
obſtruſo poſitꝰ cubili ſenſeras regẽ thala/
mo manentẽ. Utrũ ſᷣm vaticiniũ Hiere/
mie hinc ſterilẽ geſtãte in vtero ꝓphetãteʒ
iam pueꝝ. Ihᷣs puer erat oim qͥ vnq; exti
terũt coꝛꝑalibo lin ꝗmẽtis minoꝛ Alioqͥn
vel tumuit ſtatim vterus vᷣginal poſt nũ/
ciationẽ angeli.vel nõ viuificatꝰ ⁊ foꝛma/

tus repente xpᷣs cũ maria ridit. Fiat mi.

ſim ver.t.⁊ vtrũq; falſuʒ eſt. Nã q;uis ma
ria cũ feſtinatiõe aſcẽdiſſet in mõtana pꝰ

angelicã viſionẽ / dicta eſt nihilominꝰ mr

dñi. Et vñ mihi inqt elyſabeth vt veniat
mr dñi mei ad me.Etſi mr.iã tũc erat filiꝰ

Poꝛro iohes hũc ⁊ talẽ puerũ nõ coꝛꝑali

viſione.ſʒ illuſtratiõe ꝓphetali cognouit.
ſalutauit.adoꝛauit Et hecẽ ſingular ⁊ ſu
pꝛa modũ mirabil ꝓphetia cui par in alio
hoĩm nulla repta eſt.ppterea ̊ ad hoc ma

ioꝛ iohe nemo ſurrexit qͥ in deſerto etiã vte

ri ſterilis vox clamãtꝭ inuẽtus eſt. Attẽ
damꝰ inſuꝑ claritatẽ certitudinẽq; ꝓphe
tie ſue dũ iã ex vtero natꝰ pꝛodijt ⁊ veniẽ/
tem ad ſe dũm digito demõſtrauit.Cete/
ri tm (cantat eccłia) cecinere vatũ coꝛde p⸗
ſago. vt in illo q̊ʒ deſerto vox clamãtꝭ exi/
ſteret. =WB iohes moꝛiẽs / patribꝛ il/
la ſedẽtibs in tenebr nũciauit.qð q̃i lin/
gua.qti ve mõe factũ eſt/nõ ꝑua eſt aſti⸗

is

is felicit exarſit. ¶Quocirca re
ſumo ↄcluſionẽ alias poſitã ꝙ vita iohbis

Aectiones

Oualiter etiã vixit ipᷣa iohis anĩa cũ cete/
ris in limbo iuſtoꝝ/⁊ an alioꝝ ſciam.fidẽ.
ſpem ⁊ caritatẽ ceteraſq; vᷣtutes ſua denũ
ciatione adauxerit.aut vtrũ ſua pñtia cla

rifica eoſdẽ illuſtrauerit/grata eſt.ſed paꝝ
a doctis tradita eſt materia. Et de locuti

one ſiquidẽ cõis eſt difficultas.de angelii/

de aĩabo ſeꝑatis.ſaluatꝭ.ſeu dãnat.q̃lis ẽ
hec. Idcirco pꝛo nũc ſufficit aꝑire qð mi/

hi ꝓbabiliꝰ faciliuſq; videt᷑ c pauò ⁊ qui

buſdã antiqͥꝝ. Imagioꝛ igit᷑ qualibʒz ſi ub/
ſtantiã ſeꝑatã liberã eſſe tam q ad motõeʒ

obiectalẽ ſui ⁊ eoꝝ q̃ in ea ſunt/qᷓ; etiã q̊ ad

receptionẽ influxꝰ ſeu motiõis cuiuſlibet

extrinſece obiectalis/ ita vt rõne pꝛimi q̃li
bet poſſet dici tabula q̃daʒ lr̃is plena ſeu
liber inſcriptꝰ.q̃ tabula ⁊ qui liber ꝓ libi/
tu nũc aꝑiunt᷑.nũc claudunt᷑.nũc parum.
nũc multũ.⁊ dum aꝑit᷑ a libero arbitrio li
ber ſube huiꝰ ſeꝑate/ipᷣa dicit᷑ loqͥ. dũ clau

ditur eſt ĩ ea ſilentiũ. oco autẽ claudere

hic ⁊ aꝑire nõ ꝓpꝛie vt ĩ materialibo fit.ſʒ
ſilitudinarieê/dũ motio obiectalis intẽtio

nũ exiſtentiũ in ſubſtãtijs ſeꝑatis ſuſpẽdi

tur a volũtate.vł dũ rurſus ab eadẽ extra

ggere ſeu radiare ꝑmittit᷑. Et talit᷑ quideʒ

imaginat᷑ locutio ſubaꝝ ſeꝑataruʒ q nihil
aliud eſt qᷓ; manifeſtatio libera ⁊ intelligi/

ad auditionẽ Intelligere po

bilis ſui vel eoꝝ q̃ in eis ſunt.q̃ locutio tã

to ẽ vehem̃tioꝛ ⁊ clamoꝛoſioꝛ.q̃nto ĩtelli⸗/

rito vox clamãt vocatꝰ ẽ. ¶ Sile ꝑoĩa q̃
umꝰ ponẽdo
libertatẽ in recipiẽdo ꝑ aures mentꝭ moti
ones hmõi obiectales.quẽadmodũ ſi eſſʒ

gibilioꝛ atqʒ ong e,eSslen me

ſpeculũ vſquequaq; / ſpeculũ reſpectu cu/

iuſcũq; radiatõis lumioſe ſuꝑ ipᷣm incidẽ
tis. Hoc mõ iohis aniĩa loqͥ potuit in lim
bo.⁊ ſic audiri ipᷣe vox clamant in deſer/
to. Etañ ſancti pr̃es incole limbi de/
ſerti.⁊ bñ deſerti ⁊ a felicitate alieni.cupi/
de multũq; de ſua liberatiõe certuʒ aliqͥd
audire ſitiebãt. Interrogãt nõ ambigo io
hannẽ nouite terris ad eos deſcendenteʒ.
ſi qͥd boni nũcij.ſi qͥd ſperãde liberatiõis
afferret. at qui nõ amaro ſilẽtio ſubticuit

iohes nõ locutõiba eoꝛũdeʒ aures clauſit

vtpote qͥ pꝛeco iudicis venientis/ꝛ ſoł lu/
ciferoꝛiẽtis/⁊ nũciꝰ ſaluatoꝛis iã apparẽ/
tis in deſerto ꝑate viã dñi rectas facite ſe/
mitas eiꝰ.qꝛ veniens veniet ⁊ nõ tardabit
Jã in terris viſus ⁊ cũ homib ↄuerſatus

eſt. iam a me cognitꝰ eſt. pᷣdicatuſ.baptiſa

* .

tus ⁊ indice demonſtratꝰ. Ad banc voceʒ
noua lux oꝛiri viſa eſt in deſerto illo infe/

rioꝛi ſedentibo in tenebꝛis ⁊ invmbꝛa moꝛ

tis.gaudiũ q̃ʒ leticia ⁊ tripudiũ. Jã minꝰ

tedet eos exilij ſui.q̃nto minoꝛẽ ↄgnoſcũt
ſpei ſue dilationẽ.nã magꝭ et mag.ꝑ ſan/

ctas affectiões.parant in ſeipᷣis viaʒ dño
17 ignita deſt a caritatiſ.rectas faciũt

ſemitas eiꝰ. ¶Plura ſciſcſtant᷑ a iobanne
de celeritate ⁊ myſterio redẽptiõis ſue.de

cõditionibo redẽptoꝛiſ.de ſoꝛma.modoq;
redimẽdi.nec ſatiant᷑ interrogatiõibo/ſed
qð plurimũ delectat audire/vt ſepiꝰ itere

tur expoſtulãt. Quid agit iohes vox cla/

mant in deſerto. Rñdet ad ſingula.cõfir/
mat fidem.ſpem an mtits alenn fer⸗/

uoꝛẽ exuſcitat. (

2 eq; tñ iſta dixerim q;
ſctõs patres poſt

bitũ ignoꝛẽ fuiſſe poſi/

tos extra merẽdi ſtatuʒ /ſed quin in ſcia ⁊

qbuſdã alijs ꝑfectiõib nouiter acqͥ ſibili/
bus ꝓficere potuerint ⁊ etiã pfecerit nõ vi
deo. Ponũt qppe doctoꝛes abſq; vlla ab/
ſurditate gloꝛiã beatoꝝ accidentalẽ plerũ
q; maioꝛẽ fieri tã in cognitione q; dilecti/

oneac delect atiõe.q̃nto minꝰ abſonuz vi

deri debʒ ſi nõdũ ſaluati nec terminũ feli/

citatis adepti in cognitiõib qbuſdã amo

ribo ⁊ dilectiõib ꝓſicere potuerũt. Sed ⁊

de pueris abſq; baptiſmo decedentibus/
apud nõnullos excellẽtes nõ impꝛobabi/
le pꝛoꝛſus videt᷑ eos in phia ⁊ alijs qbuſ/

dã artibo ⁊ cognitiõibo poſſe inſtructioꝛes
ſieri tempoꝝ ſucceſſiõe diuturna ⁊ experi
entiaꝝ multitudine coadiuti. Sic etiam
Ednoch ⁊ helyas nõ ita ocioſe viuunt vtĩ
tanta etatis longeuitate nipil nouũ cogi/
tent vel addiſcant. reuertamur vn

de digreſſi ſumꝰ vbi diximꝰ iohem in pꝛo

phetia ceteros exceſſiſſe/qdð ex pᷣdictis re/
oꝛ eſſe ꝑſpicuũ:ſi tñ aliq̃s pꝛius obiectio/

nes q̃ aduerſus ea fieri pñt abſoluerimus

Et quo pacto dicit aliqͥs.iohes pphetaſ/
ſe dicit᷑ illud ⁊ de eo qdð ante ſuos oculos
poſitũ tenebat. Uidebat ieſum/tangebat
⁊ audiebat ⁊ tu mihi dicis ꝙ illũ eſſe iohã
nes ꝓphetabat. Non eniz eſt pphetia niſi
occultoꝛũ ⁊ a ſenſib humanis alienoꝛum
Sed acute cogitemꝰ qͥd iohãnes ſenſu vi
derit/⁊ quid nõ viderit/⁊ exinde qͥd ⁊ quẽ
admodũu ꝓphetauerit cognoſcemꝰ. Erãt
in homine ieſu plurima coꝛpoꝛeis ſenſib⸗
⁊ experimento cognoſcibilia.vt ꝙ hõ erat
ambulãs.docẽs/cũ publicanis⁊ pctõꝛibo

ſüölt
ſign
telis
hine
daag

hevor
loint
Wumor
hnis
Aäit

nnagN.

oviig
isſcit
iohan
lois ſue de
modo
Nöh/ſeg
nichitere
es or g,
nlochſr⸗
Umtioſen
renng
biſepoſ⸗
mninſcig⸗
rahſibili⸗
Leiitno
Nad
rlelei

Cnbug
ni
Wn
emnare

Dueen

n Oin
Neviunn

Hilnotie.d

ſtuemm
Piohenind

deröNiarn

nins chinnn
Nnnvs
hun
ſos oallo⸗
m ungeo
liͤcheit
pphent
Halichen
inesſen
ngece
ſcond/
tißle
e
G

ce agnꝰ dei. ⁊ cetera hmõi.
lij dicẽtes nõ debere iohem arguere men/
dacij.Alioqͥn ſi mẽdax qũo ꝑfectꝰ. Jpᷣe eĩ

manducans. ⁊ ad hec cognoſcẽda nõ erat

opus ꝓphetico ſpiritu.Alia latebãt plu/
rima ⁊ maxima:vt ꝙꝙ talis eſſet deꝰ.medi

gatoꝛ ↄſtitutus ꝓ redemptõe ⁊ recõciliati/
one peccatoꝝ.qagn eſſet ꝓ ſacrificio cõ/
ſummato ĩmolandꝰ/⁊ ſimilia/ad q̃ cogno
ſcenda ⁊ publicãda hoĩb Johes.non niſi

ſpũ ſuꝑplenꝰ attingere valuiſſet. Taleẽ il

ccurrũt a/

lud.Qui poſt me ve.añ ſS ⁊c̃. Et ec

interrogatꝰ. u qͥs es.⁊.an ꝓpheta es tu
Rũñdit.nõ ſum. Qõ ſi ex hũilitatꝭ affectu

às eũ ſic rñũdiſſe ↄtenderit / videat qũo hu
militatẽ verã cũ vitio mẽdacij connectet.
ODue eni ꝑticipatio luq ad tenebꝛas.q̃ cõ

uentio chꝛiſti ad belial ait apłlus: Fateoꝛ

plane iohem nõ queſiſſe hũilitatẽ ꝑ men/

dacij culpã.Abſit h̊ vt catholicoꝝ qͥſpiazx
ſic delirus inueniat᷑ qui hoc dicat. erax
igit᷑ fuit iohes mõ quo negauit ſe ꝓphetã.

negauit dico nõ ſimplicit.ſʒ ad intentiõe,

q̃rentiũ.Scriptũ erat in lege dei Deute.
xviij ꝓphetã ſuſcicabo eis de medio frat=
ſuoꝝ ſiłlem tui ⁊ ponã vᷣba mea in oꝛe eiuſ
loq̃turq; ad eos oĩa q̃ pꝛeceꝑo illi.Qui au
teʒ vᷣba eiꝰ que loquet᷑ in noĩe meo audire
noluerit.ego vltoꝛ exiſtam. Interrogaue/
rũt ̊ iudei iopßem an ꝓpha eſſet.nõ q cũq;

ſed qlẽ iex ipᷣa pollicebat᷑ affuturũ.Et cõ/

feſſus eſt ⁊ nõ negauit.qꝛ nõ erat ille pphe

ta ꝓmiſſus in lege. Chꝛiſtꝰ itaq; nõ iohes

fuit ꝓpha ille quẽ ibidẽ moyſes venturuʒ
ꝓphetauit.Cui pᷣcurſoꝛ ⁊ angelꝰ iohan/
nes extitit.v gquẽadmodũ Iſa.olim añꝓ
nũciauerat dicẽs.vox clamantꝭ. Ubi lice/
at attẽdere q̃nte dignitatꝭ iohes fuerit at/
q; autoꝛitatꝭ.vt etiã a ꝓpha tali de eodeʒ
fieret ꝓphetia/⁊ ſue pᷣdicatiõis clamoꝛ tã/
to añ pꝛoderet᷑.qnetiã iohes illud eẽ pꝛo/
phetatũ de ſeipᷣo nõ hũana ſʒ ꝓphetica in

ſtructiõe cognouit. Intrauit enĩ puer de/
ſertũ vbi de libꝛis Iſaieę aut alijs ab hoĩe
nequaq; inſtructꝰ eſt. Hic oꝛit᷑ difficul
tas nõ mediocris de mõ cognoſcẽdi veraſ
ꝓphetias ⁊ de mõ diſtinguẽdi eas ab illu /
ſiõib⁊ diuinatiõibs demonũ qͥ aliqũ traſ
figurãt ſe ĩ angelos luò f̃ᷣm aplm/⁊ de cau

telis ſe hñdi/hõ in talibe ne ſeducat᷑. ſʒ ad
p̃ſens dicta ſufficiãt. Sequit᷑. Yuit io/

hanes ĩ deſerto.vbi de h̊ ⁊ ð iohis ꝑfectõe
q̊ ad auſteritatẽ vite ⁊ meritoꝝ multitudt

nem videbimꝰ dño ↄcedente pꝛophetiam
Joh.i.dũ querit᷑. Tu qͥs eſ.Ego inqͥtvor
cla. ⁊c.dirigite viã dñi.Et egrediebantur
ad eũ hieroſolimite vniuerſi ⁊ omĩs regio
iudee ⁊ baptiſabant᷑ ab illo ĩ ioꝛdanis flu/
mine ↄfitẽtes pcta ſua. Et erat iohes ve/
ſtitus pilis cameloꝝ ⁊ ʒzona pellicea circa
lübos eiꝰ.⁊ locuſtas ⁊ mel ſilueſtre edebat
Jam ꝑaliqᷣt dies iohem in deſerto tenui/

mus.dũ eni ſcrutari pia curioſitate cona/
tus ſum.qͥd ageret iohes.⁊ ſolus.⁊ ĩ deſer

to.Dũ pᷣterea ſuꝑ h̊ ammirationẽ aliqruʒ
carnaliũ/turba tumultuq; gaudentiũ cõ

tentare ſatagerẽ. inductꝰ ſum referre q̊ pa

cto verũ eſſet de eodẽ iohe ⁊ ſibi ſilibo here
micolis in ↄtẽplatiõe ſuſpẽſis.nũq; minꝰ
ſolus q; cũ ſolus.g̊ apud Ciceronẽ dixiſ/

ſe celebꝛat᷑ ſcipio ſuꝑioꝛ africanꝰ. Hacoc/

caſione in materiã ↄtẽplatiõis incidi latiſ
ſimã vtiq; ⁊ nõdũ funditꝰ exhauriẽdã vt ĩ
ipᷣa explicãda ſemꝑ ſit vltra qcq; inuenire
⁊ veniendũ cũ hieroſolimitis ⁊ om̃i regio
ne iudee.tandẽ hinc ad iohem ĩ ioꝛdane pᷣ
dicantẽ ⁊ baptiſantẽ. Sʒ tandẽ egredien/
dũ eſt ab h̊ deſerto/ↄtẽplatiõis materie ſi
lenti ũ indicẽdũ/q̃tinꝰ ſubſeq̃ns euangelij
nr̃i textꝰ loq̃tur. Spero eĩ deo ppicio me

ſuꝑ bac materia ↄtẽplatiõis certe pulcer/

rima ⁊ ſublimiſſima q̃dã poſteriꝰ locutuꝝ
atq; nõ tam ex nr̃aq; alioꝝ ſnĩa/neq; tam
mgr̃ali locutiõe qᷓ; collocutiõe familiari.
nõ demũ polito curioſoq; gmõe/ſʒ qtidia
no loquẽdi moꝛe/⁊ extra lectiões oꝛdina/
rias int᷑ audire volentes ꝓpoſui diſſerere
Placuit itaq; paterne puidẽtie ſuꝑne ma
ieſtatis.me ꝑ aliq̃t iã tꝑa in deſerto tribu/
lationis ⁊ cuiuſdaʒ ſolitudinis collocare.
vbi.q̃le mãna ↄteplatiõis in deſerto ſoli/
tudinis veri iſraelite comedũt.etſi nõ ple
no oꝛe comedere.ðguſtare tñ datũ ẽ/vt ſal
tem eiꝰ odoꝛẽ ex alioꝝ eructatiõe.qͥ mãna
cibi ſe repleuerãt.potui aſpirãdo ſentixe/⸗
veꝝ qͥd textus nr̃ dicat audiamꝰ. ¶ Egre
diebant᷑ inqͥ t ad eũ.nõ dubiũ qn ad iohã/
nem bap. hieroſolimite vniuerſi ⁊ oĩs re/
gio iudee.Ad hoc vᷣbũ ſtupet logica/ꝛ lo/
gice tractatoꝛes vel ſcandaliſant᷑ vł incul
pant locutiõis huiꝰ foꝛmã. Neq; enĩ eſti/
mandũ eſt ꝑuulos.imbecilles.aut infan/⸗

tes in cunis.imo nec hieroſolimitas ome

adultos ad iohannẽ egreſſos fuiſſe.quãto
minꝰ oẽm iudee regionẽ.Igit᷑ logice vir/⸗
tus et ſᷣmonis ꝓpꝛietas vident᷑ falſitatis
dd ꝛ

Lectiones

arguere euangeliſtã marcũ.qͥ boc vniuer/

ſali mone vſus eſt. Obiectio iſta nõ huic
loco dũtaxat.ſed innumer ſacre ſcripture
locutiõibo aduerſa eſt.

tiuis q̃ vſitato noĩe ⁊ q̃ſi antonomatice lo

viaz hfe deſcribit ab eRanre⸗ ſermoci⸗/

nalis a qbuſdã noiat Poꝛro altera ẽ lo
gica qua appꝛopꝛiato

cam dicimꝰ q̃ pꝛincipalit᷑ ancillat᷑ ſeruit ⁊

amminiculũ pᷣſtat ſcientijs moꝛalib/poli
ticis ⁊ ciuilibo ad intellectũ pꝛaticuʒ ſpe/

ctantẽ. Habet aũt vtraq; logica hmõi ſu

as regulas in loquẽdo.modos inſuꝑ pꝛo
pꝛios qbo docemur. erudimur.? diſcimus

ven a falſo diſcernere Pꝛima reſpicit lo
gica potiſſime fᷣmonis ppꝛietatẽ alienã a

methaphoꝛis ⁊ àbuſlibʒ trãſſumptionibb

explicando adeq̃tionẽ rei ad intellectũ/et

iuxta regulã ſuppoſitionũ. ampliationũ
⁊ appellationũ.vim locutiõis aut ᷣmõis
ſtrictiſſima pᷣciſione diiudicando. Heclo
gica exulat a ſe ⁊ abdicat oẽm fere figura3ßl

tã locutionẽ/oẽmq; locutiõis oꝛnatum/⁊

qntũ põt pximiꝰ ⁊ bꝛeuiꝰ ↄceptib interi /
oꝛilo cosreſver gjen⸗ vᷣitas ꝑ eas ĩ ſpe
iq atq; lucidioꝛ ha/

culatiuis ſciẽtijs pᷣciſiq ioꝛ
beat᷑.¶¶ Atuero rhetoꝛica quã logicã alte

ra dicimꝰ potiſſime figuris.et tropis atq;
ſcematibo vtit. koloꝛibo q̊ʒ floꝛibo nõ tã ne/
ceſſarijs q; decoꝛis locutionẽ ſuã exoꝛnat
X· eterũ vulgari vſitateq; locutiõi płlimũ
ↄad eſcendit/q̃rens ex ſua quadã tũ ſamilia

ritae/tũ ſpecioſitate vt auditoꝝ affectus

impellat qͥ vult.⁊ vel in irã vel indignatio

nẽ odiuũ vł amoꝛẽ cõcitet audiẽtes. Dicta

eſt idcir co logica hec neceſſaria ad ſciẽtias

moꝛales.qꝛ ad affectꝰ cõcitãdos generan/
doſq; ſi boiii ſunt/aut ad ſedãdos. aut cõ
peſcendos ſeu tollẽdos ſi mali reꝑiant/lo

gica pᷣcedens nõ ſufficit. Illa enĩ inquirit
tmmõ veritatẽ in rebo ꝓut vitas eſt adeq̃/
tio rei intellecte ad intellectũ ſpeculatiuũ
iſta aũt put eſt adeqtio qdaʒ ad affectũ ſeu

pꝛaticũ intellectũ. ¶ Dicamus g duũ qrit
de veritate ꝓpoſitiõis alicuiꝰ ſᷣm vim vo

cis aut ꝓpꝛietatẽ fᷣ monis.aliter iudicad¶un
eſt ⁊ rerendũ in ſpeculatiuis ſcientijs ad
quas peſeruit logica pꝛioꝛ.aliter in moꝛa
liba atq; politicis.vbi rhetoꝛicã vigere do

Pꝛo qᷓ diſſoluen
da notandũ ſũmoꝑe arbitroꝛ etiam iuxrta
phi ſniam/ꝙ du plex eſt logica.q̃dã ſubſer
uiens ſciẽtijs naturalibo ac pure ſpecula //

ocabulo rhetoꝛi ⸗/

cuimꝰ. Et quiſqͥs iſtas logicas duas vel /

let cõfundere.ita vt rhetoꝛicã in ſpeculati
uis.⁊ logicã pꝛioꝛẽ in pꝛaticis ſciẽtijs ex/
igeret.ille in abſurdiſſimos ineptiſſimoſ/
q; erroꝛes coꝛrueret totus Hinc eſt ꝙ a
Tullio ĩ rhetoꝛica veteri ⁊ alijs politiſan
tibo irrident᷑.⁊ inculpant᷑ illi q fm logicaʒ
pꝛioꝛẽ enitunt᷑ legeſ atq; cõmũes hoĩm lo
cutiones interpᷣtari. Uocant᷑ ſiquideʒ ta/
les verboſi.ſophiſte.garruli.de ſolo nomi

ne ↄtrouerſiã nectẽtes.inciuiles deniq; et

ceruicoſi fantaſtici ⁊ ad nullum ciuile ſeu

politicũ negociũ regimẽ atq; conſiliũ ido

nei vſq;adeo vt vix ipᷣi qͥ tales ſunt.loqui

quicq; audeant./vix aliqͥd audire pñt/qdð
nõ ſtatim calumniandũ aut negandũ aut
diſtinguendũ eſſe ↄtendãt.Sed fallit eos

plane ignoꝛãtia pᷣmiſſe diſtinctiõis inter
logicã atq; rhetoꝛicã.⁊ qꝛ logicã pꝛimã in

troducere ſatagũt vbi ea non opus GRK
qͥ du

Illi ex aduerſo nõ parũ aberrauerũt qͥ d
ſpeculatiua veritas ſola cõquerit᷑.rhetoꝛi

cos loquẽdi modos pꝛincipalit᷑ ſecuti ſüt

Innumeris itaq; ⁊ infinitis vinculł:

nitunt abſoluere ſemet ↄſtrixerũt Neq;ʒ

tamẽ nego qn viciſſim logica vna.
opem qñq; requirat.Et quin pari quodã

ſenſu ad veritat vniꝰ inquiſitionẽ.plerũ/

qʒ ↄcurrant.Sed quãdo.vbi ⁊ q̃liter hoc

fit nõ cuiuſcũq;.ſed ſapientis ⁊ artiſiq eſt
iſtud diſcernere.⁊ eius inſuꝑ qͥ vtrãq; ꝑfe.,
cte cognouerit.et qui ſciuerit ſᷣm materie

exigentiam. cognatos inferre fᷣmones.⸗

NHinc fit vt aliqui carentes logica pꝛioꝛi.

reperiunt᷑ in tractatibo aut doctrinis paꝝ
reſoluti.ſed rudes ⁊ indigeſti/ſicut ecõtra
dictum eſt ꝙ ſoli logice innikẽtes ſophiſte
ſunt.leues ⁊ garruli.⁊ in ciuili cunctatiõe
parũ aut vix tolerabiles inuẽti.ĩmo ad p/
dicationes aut deliberatiões poſitas ra/

ro vident᷑ eleuati.qꝛ nec in illoꝛũ exercita/
tione ſeipᷣos tradiderũt. arta hoc nöõ

operoſuʒ eſt obiectionẽ pꝛetactã diſſolue
re.dicẽdo ꝙ nullo modo in hyſtoꝛicis nar
rationibo.ſicut nec in ꝓphetijs ⁊ documẽ
tis moꝛalib exigit᷑ vel attendit᷑ veritas di

cctoꝛũ confoꝛmiter ad ſtrictas regulas pꝛi

oꝛis logice. Sed ſufficit ꝙ modus loquẽ
di cõmunis cui maxime ſe cõſoꝛmat rhe/
toꝛica ſeruetur.vbi figurate locutiõeſ tro
pice ⁊ tranſſumpte ꝑ parabolas ⁊ ſilitudi

nes admittunt᷑ et ampliꝰ qᷓ; relique.Ethᷣ
eſt qð quidaʒ non irrationabilit dicunt

— ———61

——

—

1
itea
at
tue
lie
w

n

tice
poſ
but
mee
mer
bed
ge/

Pven⸗
lu
Wex/,
finn
ed 4
pwiln
nloge-
boimb
niceztn
blonomi
deniqz er
nleſen
iliäiso
fuprtoegi
repine
üaut
llrews
ois inter
Wmai
el
moitdi
umii hm
Ait ſn
dnini
Ami

–
Gcaptot
insos
ſatuin
uſil
unde
ion
Ninon
igont,/
nheh
iniſole
ncstar

MN .

Ermine)
Wloo
uslo⸗
umnart
gtiöt
1ſin
ud

.

ſuper

theologia ſuã habʒ logicã ⁊ modũ loquen

diꝓpꝛiũ/⁊ in ea nibil eẽ falſum de virtu
te fmonis debʒ admitti.ĩmo dictuʒ hmõi

tanq; irreligioſum impiũ ⁊ blaſphemuʒ a

catholicis auribo reijci cõgruit.Si qͥs ve

ro dixerit oppoſitũ/⁊ recte ſenſit/ille dũta

xat ad vim loquẽdi pꝛioꝛis logice oculos
cõ geine uis nõ vſquequaq; rõnabi/
liter. ¶ D
tũ in locis płimis.tũ ſpecialiꝰ in li.de do

ctrina chꝛiſtiana reglas ꝓ expoſitione ſa -

cre ſcripture dedit ⁊ ab alijs dataſ collau

dauit. Inter qs vna eſt ꝑ ſynodochen vbi
ꝑs ꝓ toto ſumit᷑.Alia ꝑ hyꝑbolen vbi ve /

ritas ad exaggerandũ excedit᷑.Alia vbi lo

catũ ꝓ loco accipit᷑. ſᷣm quas regulas ter·

tus nra falſitate defendit᷑ Nã dicẽdo egre
diebant᷑ ad euʒ hieroſolimite vniuerſi/ſi/

milis eſt locutio ſicut cũ dicimꝰ.oĩs pps⸗
vel totꝰ mũdus.vadit ad tale ſpectaculũ.
Dicit᷑ eĩ ̊ nõ ꝑ pᷣciſioneʒ.ſʒ ad rei magni /
ficationẽ adaugẽdã. Siłiſq; ẽ locutio cũ
ſubdit᷑.Et oĩs regio iudee.niſi ꝙ vltra
locus ꝓ locato.regio ſcʒ pꝓ habitãtibo regi
onẽ ponit᷑/⁊ in talib iuxta quoꝛũdã expli
cationẽ attendit᷑ ſenſus.nõ quẽ vᷣba faci /
unt.ſed pꝛo q̊ fiunt. ¶¶ Juxta pᷣdicta ſumi

tur ↄſideratio moꝛał ꝙ pᷣdicatoꝛes in ſer⸗/

monib publicis deteſtãdo vitia ⁊ collau

dando vᷣtutes auctoꝛitatẽ hũt vtẽdi locu

tionibo trãſſnumptiõis ſᷣm regulas ͥb ex
ponit᷑.⁊ iuxta licentiaʒ rhetoꝛice artis.ita
vt qũq; dicat᷑ ali dvniuerſalit vicioſũ qð
pꝛo pauqò aut nõ oĩbus pᷣt verificari.vła /

liud tale ꝓnunciat᷑ qꝗð de vᷣtute ⁊ regla lo/
gice pꝛioꝛis eẽt falſiſſimũ ⁊ ſcãdaloſum et

iniurioſum./Nõ habeo hic exẽpla mul

ta curioſe ſcrutari vł adducere.legant᷑ oẽſ

ꝓphete q fuerũt.quidã ſᷣmocinatoꝛes iue
hentes in vitia/⁊ vitioſos arguẽtes.atten

dat᷑ pᷣdicatio chꝛiſti. Johis bap.pauli.ſte

phani ꝓthomartyr.⁊ alioꝝ reuoluantur
ſᷣmones ⁊ epłe doctoꝝ.reꝑiet᷑ q̃ſi vbilibet
licentia tał loquẽdi vniuerſalit᷑ vt dixiumꝰ
Iſaias dicit.i.c.Om̃ecaput languiduʒ ⁊v·
ome coꝛ merens a plãta pedis vſq; ad ver
ticẽ capitis nõ eſt in eo ſanitas.Et paulo
poſt. Om̃es diligũt munera ſequunt᷑ retri

butiones. Jere.ij.ſcriptũ eſt.Quidvultis

mecũ iudicio cõtendere.om̃s dereliquiſtꝭ
me dicit dñs. Eʒzechieliſ.iij.Oimis quip/
pe domꝰ iſrael attrita fronte ẽ ⁊ duro coꝛè/
de.Chꝛiſtus ⁊ Johãnes phariſeos incul

inc eſt ꝙ egregiꝰ doctoꝛ Augꝰ.

rephendi q̃rebant.
rationẽ cõtra illos qͥ in locutionibꝛ moꝛa
libus ponũt captioſos loquẽdi modos ĩ
logica pꝛioꝛi ſeruatos licet veros. In qui
bus tñ eſt falſitas aꝑta aut ſcãdaloſa iuxx

pabant generalit. Chꝛiſtus vocans eos
pocritas.ſepulcra dealbata.ſuperbos et
auaros. Johãnes ꝓgeniem viperarũ. Et

Actuũ.vij.dicit ſteppanꝰ.Dura ceruice ?ẽzc q

rituiſancto reſtitiſtis.ſicut ⁊ patres veſtri

ita ⁊ vos.Apłs deniq; vocat galathas in

ſenſatos.⁊ in cretenſiba appꝛobat dictum

incircũciſi coꝛdibo ⁊ auribo vos ſemꝑ ſpi (

poete. Cretenſes ſemꝑ mẽdaces. male be
ſtie.pigri ventres. Pꝛimo etiã vocat apłs

poetã hunc ꝓphetaʒ. Et apud gẽtiles poↄo
ete ꝓ ꝓpbetis ⁊ vatib atq; theolog habe
bant᷑.⁊ poeſes eoꝛũ ſicut methaphoꝛicas

locutiões veritatẽ continentes/occultas
tñ/attentabãt. tales ſunt in ſcripturis ge
nerales in docendo locutiões innumere.
¶ Ex his ſequit᷑ alia ↄſideratio ꝙ inciui /
liter agerẽt.ĩmo inſipient᷑ ⁊ cõtra arteʒ p/

pꝛiam clerici qui locutiões hmõi moꝛaleſ

in quibo foꝛte tangerent/vellent generalit

inculpare.aut vtentes eis moleſtare. niſi

foꝛſan vbi manifeſta ⁊ ꝑticularis iniuria

(que mag eẽt detractoꝛia ⁊ cõtumelioſa
q́; ad ediſicationẽ valens depᷣhenderetur

qð ſi fieret coꝛã quibo nõ opoꝛtet. QOð vbi
⁊ qñ cõtingit nõ eſt poſſibilit ꝑ artẽ doce
re.ſed tũc agendũ eſt vt ſapiens iudicabit

⁊ ꝓut edocebit vnctio.Cõſtat enĩ ꝙ plerũ

q; fit ſermo generalis ad pꝛincipes qui ſci
unt ſe ⁊ ſtatü ſun grauiter increpari tan

gi in modis loqiłdi generalib.tolerãt tñ

Qua igit᷑ fronte et temeritate nollent cłici

de iſto vel illo ſtatu ſuꝑ eoꝝ vicijs genera
liter moꝛderi vel culpari. Iſta pꝛoꝛſus eſ/
ſet phariſaica e A rephendere nõ

ta locutiones vſitatas ⁊ ſᷣm rhetoꝛicaʒ in

materia tali ſeruandaʒ.Exempli gra.po⸗
netur vna indiffinita q̃ apud moꝛales eqͥ/

ualet vniuerlſali q̃ tũ indiffinita de vi logi

ce vera erat.apud rhetoꝛicũ ⁊ politicũ fal
ſiſſima. Pꝛopterea nõ impꝛudent cõdem
nate alique ꝓpoſitiões tanq; articuli er/
ronei aut reuocandi.in quibo tñ erat veri
tas de vi vocis ⁊ logice pꝛioꝛil/ vt iſta.Ec
cleſia manens eccłia põt errare.deꝰ ⁊ crea
tura nihil ſunt.⁊ ſimiles multe.⁊ alie etiiẽ
que in philoſophia fuiſſent recepte yt ve
re vel ſalteʒ ꝓbabiles ſicut ſi ur artlctd t
d 3

erciã addo cõſide/⸗

. AKectiones

de loquuturotra meritoꝛia.
Et maxime cõſideratio hec locuʒ hʒ vbi
audiẽtes nõ ſunt triti vł vſitati tales locu

tiones audire vel admittere.ſed vulgares
ſunt aut puri moꝛales.legiſte vel canoni//
ſte. Et ſane impꝛudent᷑ agunt.ne dicã im/
pudent/qui coꝛã talib in actib publicis

talem logicã purã adducũt aut phiaʒ ſeu
methaphiſicã. pᷣſertiʒ vbi materia talis ꝗᷓ
nihilominꝰ moꝛes reſpicit ⁊ apud eos ſcã

dalum.Obſeruandũ eſt enĩ ilud Grego.

Juxta moꝛes auditoꝝ foꝛmet᷑ ſermo do/
ctoꝛũ. Huius oppoſituʒ creberrime ſieri
dicit᷑ in anglia.⁊ pꝛochdoloꝛ niſi ꝓuideat᷑

inualeſcet in francia.qᷓ; vero apta eſſet ⁊ la

ta feneſtra ad erroꝛes ⁊ ſcandala ſeminan
dos talis ꝑmiſſio liquet ex pᷣmiſſis ⁊ expe

rientie vox ↄclamat.Deniq; cur ob aliud
appellant᷑ cheologi nr̃i tꝑis ſophiſte ⁊ ver

boſi imo ⁊ fantaſtici.niſi qꝛ relictꝭ vtilibo ĩ
telligibilibo ꝓ auditoꝛũ qlitate tranſferũt

ſe ad nudã logicã vel methaphiſicam aut

etiã matematicã vbi et quãdo nõ opoꝛtet

nũc de intenſione foꝛmarũ.nũc de diuiſio
ne cõtinui.nũc detegẽtes ſophiſmata the/
ologicis terminis obũbꝛata.nũc pꝛioꝛita
tes quaſdã in diuinis.mẽſuras duratões
inſtantia.ſigna nature ⁊ ſilia in mediũ ad
ducentes.q̃ ⁊ ſi vera atq; ſolida eẽnt ſicut

nõ ſunt.ad ſubuerſionẽ tñ mag audienti

ſepe pꝛoſiciunt. ed detinuit ecce nos
aliq;diu modualoq̃ndi euãgelicꝰ ſpero tñ
nõ pꝛoꝛſus inutilit ad rem accedẽtes vide
amus qnte auctoꝛitatꝭ atq; dignitat ĩmo
vᷣtuoſe attractatiõis Joh̊.bap.ſuerit.qĩ
ad eũ egrediebant᷑ hieroſolimite vniuerſi
⁊ omiis regio iudee.tam valida erat ⁊ tam
efficax ſua ſolitudo/ſua viuẽdi auſteritas

um vel irriſi rcesder edificatiõeʒ

ſua demã ſinceritas ⁊ libertas pꝛedicãdi.

Da mihi aliquẽ de occupatis.⁊ accurſis⸗
ſolitarios irridentibo.qͥ ꝑ om̃es totiꝰ eta/

tis ſue diſcurſus ⁊ ſudoꝛes anxios tantũ/

dem ꝓficiat.q̃ntũ ſolitarius iſte manẽs in

deſerto fructificauit. Mirari ⁊ colere ſo/
lent homĩes pᷣſertim ſimplex vulgus eos
viros quos invita ſublimes/⁊ ſibimet au
ſteros aſpiciũt.ob hoc maxime ꝙ nlla cu /

piditatꝭ aut ambitiõis nota reſpergũtur.

nulla pꝛoinde cõtra eos fallendi ſuſpitio:
aut mentiendi ſuboꝛitur quãdo deſpiciũt

quicqͥd terrenũ eſt.quicqͥd vtile vel iocũ/
dum.Ex oppoſito pꝛedicatoꝛes nr̃i tꝑis.

qꝛ talibus inhiare vehementer popularit
⁊ ardenter ↄgnoſcunt᷑.fit ſermo eoꝝ in op
pꝛobꝛiũ.fit de mendacio aut pꝛaua inten
tione ſuſpectũ.Dicũt cõfeſtim eis audito
res voce vel anĩio.medice cura teipᷣum.(

Ulidimꝰ noſtra etate ⁊ nuꝑ quẽadmoduʒ

vnus ꝓpter huiuſmõi vite auſteritatẽ pe/

ne incredibilẽ in ſuis ßᷣmonibo multitudi/

nẽ aggregabat cui vite ſue ⁊ zelo ſi ſcienti⸗
am ⁊ diſcretionẽ humilẽ ſociaſſet.quã vti

nã ſociaſſet.feciſſet vtiq; fructũ multuʒ.ſi

verũ eſt ilud Berñ.ʒelus ſine diſcretione

p̃cipitat. Diſcretio aũt eſſe nõ pᷣt abſq; hu

militate nec hũilitas in cõplacentia ſui et

innitendo ꝓpꝛie pꝛudẽtie cõſeruat᷑ ¶ De/

niq; difficile eſt ⁊ plus diuinũ qᷓ; hũanum

⁊nõ abſq; diuturno virtutũ exerciio acq;
ſibile. vt in duob his ſeruet᷑ humilitas in
ſolitudine.ſ.⁊ pᷣdicatiõe.Cur ita.Quoni/
am ſolitudo facit hoĩem leuiter ceteroſ oc

cupatos diuiudicare ⁊ eis ſe pᷣponendũ eſti

mare. Pꝛedicatio autẽ vbi eſt applauſus

ↄcurſuſq; populoꝝ verba dicent in celuʒ
ferentiũ/ꝑtemptat grauiſſime atq; pericu

loſiſſime pᷣdicatoꝛis animũvt gaudeat / vt

ſibi cõplaceat/vt poſtremo in linguis ho/

minũ famã ſuã foꝛis ponat.ſe eſtimet ma⸗/
gnũ aliquẽ eſſe qualẽ ſe audita ceteris/ac

pꝛoinde cõtemnit ab alijs edoceri mone/
ri vel eoꝛũ duci cõſilio. Ruit ꝓpterea in te
meritateʒ quãlibet.impꝛouidꝰ loquit᷑.nõ

iam ex rõne ſed ſuroꝛe.nõ ex hũilitate ſʒ e/
latione.nõ quod dictat rõ ſed qð ſuccenſa
indignatio.nõ qð verũ ſed qdðᷣ audientibꝰ

placitũ.nõ opoꝛtune ſʒ ſemꝑ impoꝛtune.
nõ q̃ſi monẽs ſʒ q̃ſi potent᷑ imperãs. Qui

rurſus libertatẽ atq; foꝛtitus inẽ ʒeli ſan/
ctoꝛũ imitatricẽ eẽ.ſi lingua maledica car

pat om̃es clam ⁊ palã in ſuꝑioꝛi dignitate
ↄſtitutos.nec attẽdit ſi populũ inde ſub/

uerteret ⁊ ad rebellandũ aniabit.ſed ſi cõ/
placebit eiſdẽ tota ſolicitudie conſiderat.

Ceterũ cũ inualuerit hmõi pᷣdicatiõis ſa
uoꝛ ⁊ feruoꝛ effrenis / vix adhibere remedi
um ꝑmittet plebs indocta qn ſignis extrĩ
ſece ſanctitatꝭ.q̃ interiꝰ coꝛrupta eſt atten

dit. ⁊ quicqͥd aduerſum dicit᷑ ad iniuriazʒ

refert ⁊ odiũ.Ab hac mẽtis elatiõe ⁊ indi/
ſcretione pᷣdicandi longe fuit Joh. iuxta

inferius dicẽda.qm̃ ſᷣm auditoꝝ qualita /

tem ſᷣmonis linguã variauit ⁊ nõ ad ſedi/

tionẽ ſed edificationẽ ad humilẽq; pñiam

ſingulos ꝓ capacitate cohoꝛtans. Se

eſt
diuu
Aibe
urſ

oblig
Dõqᷣ
leſo⸗

pulrt
mop
inten
nliito
ümd
arid
hultituci
ſiſcienti
quä vti
multuz. ſt
lorerione
huhbſczbun
canaſuic
nut De
Fbüanum

croac

militasin
1 Oudn⸗
AGNd
oendüͤet
Rappae
ſcentucc
necn
ntan
inlingtsde
Rchinan.
sA
mmoe/
mainte
vguikn
iinehze⸗
diaccoſe
Wienri
myorne
nis. 0
zine eitn
nalecda
oidig⸗
lii ndeen
hirſaſcᷣ
Nonſan.
inus
arnenell
puucknnn
inin
töet ind
vobiun
al
nö
loſ,
,

S quit᷑.Et baptiſabãtur ab eo. Qualis iſte
baptiſmꝰ extiterit olim dicebat᷑.⁊ ſuꝑ hoc
remitto vos ad ea q̃ tractant᷑ a mgr̃o ⁊ do
ccoꝛib.iiij.ſententiaꝝ. Confitẽtes pecca/
ta ſua.Quẽadmodũ iohãnis baptimmus
nõ erat ſacramẽtalis.ſic nec iſta confeſſio.

Erat tñ vtrũq; ⁊ baptiſmus ⁊ ↄtfeſſio pꝛe

paratoꝛiũ quoddã ⁊ introductiuũ ad veſ/
ra ſacramẽta baptiſmi ⁊ cõfeſſionis poſte
rius inſtituta. Hec aũt ↄfeſſio vł fiebat
foꝛtaſſis in generalitate quadã.quẽadmo
dũ eccłie mos habet fieri in publico añ in

greſſuʒ miſſe. Uel fiebat de publig.ĩ pub

lico. moꝛe iudeoꝛũ in ſuis cõuentibo. Uel

ſi ſecreta erat ⁊ particulariũ expᷣſſiua pꝛo⸗

nẽ ⁊ pnñis agende ↄgnitionẽ. ¶ Hic ꝑpen/⸗

ficiebat ad gadeaalaene, gle nen⸗

ditur baptiſmũ iohãnis nõ habuiſſe vᷣtu
tem pctõꝛũ ſacramẽtalit᷑ deleturã. Querõ
eſt.qꝛ ſiue baptiſãdi ſiue baptiſati neq; cõ

feſſione altera.neq; pnia aliqua ꝓ pᷣteritis

delictis aliq̃tinus eguiſſent. Idcirco pᷣte/
rea nõ parificant᷑ ĩ oibus baptiſma iohßis

⁊ cõfeſſio cũ baptiſmate chꝛiſti ⁊ ab eo in/

ſtituta ↄfeſſione. Baptiſmꝰ enĩ chꝛiſti cõ/

feſſionẽ ñ exigit poſtmodũ de peccatis añ

actis, neq; pꝛius añ baptiſma cõferrti poõt
hmõi ſacramẽtalis ↄfeſſio alioqͥn nõ eſſet

baptiſmꝰ ſacramentoꝝ ianua.qð falſũ eſt
Se oꝛit᷑ incidens q̃ſtio. Nunqͥd pᷣla/
tus alicuiꝰ nouit᷑ baptiſati iubere poſſet
vt ſe ſummitteret ipᷣe cõfeſſiõi ſacramẽta

li obedientie cauſa.Eſtimo ꝙ nõ.qm̃ non

eſt alis obligatꝰ cõfiteri ſacramẽtalit niſi

de peccato moꝛtali ſibi ↄſciꝰ eſt. Et hec

obligatio nõ iure hũano ſed diuino ↄſur/
git. Si vᷣo alias de peccato ſuo apud de/
um ſatiſfecerit iuxta pᷣceptũ eꝰ datũ/⁊ re/

gulas inſtitutas.nõ põt iteꝝ ꝑ inſtitutio/

nẽ pure humanã ad ſatiſfaciendũ rurſus

tali pcepto inuit aſtringi. Cõſtat autẽ ꝙ

baptiſatꝰ ſatiſfecit deo de pctĩs pꝛeteritis

ſic ꝙ nõ habʒ aliud pᷣceptũ diuinuʒ adum
plendũ pꝛo deletiõe hmõi pctõꝛũ. Pꝛela⸗
tus vᷣo nõ habʒ ius obligãdi qlẽcunq; ad

ↄfeſſionẽ ſacramẽtalẽ/niſi qtinus h̊ a iure

dinino deſcẽdit. alioqn poſſz inſtituere ꝙ
qlibet qntũcũq; immũis a pcto confitere

tur ſacr̃alit᷑ totiẽs q̊tiens ſibi cõplaceret.

Sũma igit᷑ ⁊ cardo huiꝰ rõnis eſt.nullus
obligat᷑ idẽ pctm̃ bis ↄfiteri ſacramẽtalit᷑.
ODð q; abſurdũ ſit videt nemo.i Dpbo/⸗
net ſoꝛſan aliqͥs de baptiſato / vere cõtrito

poſt pctm̃ / ille immunis eſt a pẽto.nihilo⸗
minꝰ obligat᷑ ꝑ eccłiam cõſiteri. Rñũdeo ꝗq/
nõ ꝑ ecckłiaʒ. ſʒ ex pcepto diuĩo tał ad ↄſel⸗
ſionẽ ſemel fiendã de pctis poſt baptiſmũ

cõmiſſis/⁊ añ nõ/tenet᷑. Pꝛopterea quſq;
ſatiffecerit/aut firmittꝑe ⁊ loco ſatiſface/

re ppoſuerit/hmõi pᷣceptoꝝ manebit obli

gatio a q̃ poterit abſolui:⁊ nõ alit᷑ ſel con/

fitendo. Juxta hec aꝑit᷑ via ad ſcienduʒ ſi
ſemel afeſſus poſſet ĩteꝝ ad ↄfeſſionem ſa
cramẽtalẽ ſuſcipiendã artari. Sʒ qꝛ alibi

ventilat᷑ ea pᷣtermitto q̃ dici poterãt q̃cun

q; pſcripſerã.Totã inſuꝑ hanc ↄfeſſionis

materiã qᷓ;uis vtilẽ ſatis et a textu nr̃o nõ

⁊ ad ſcripta doctoꝝ. büjciet iteꝝ de ü

lo quẽ in moꝛt articul

abhoꝛrentẽ remitto acfi. ſniaꝝ ꝓ pᷣſenti

Fateoꝛ hic cũ durãdo ⁊ alijs qbuſdã do/

ctoꝛibo inuolutiſſimã ⁊ vix enodabilẽ tan
gi materiã. De modo ſe hndi in cõfeſſione

caſuũ hmõi reſeruatoꝝ.qꝛ difficillimũ ſal
uare videt᷑ qliter iuxta vſuʒ eccłie ñ dimi/⸗

diatur ↄfeſſio/q̃ ꝑ duos adimplet᷑.dum.ſ.
apud penitentiariũ ſolũ referunt᷑ caſus re
ſeruati. Hanc ꝓnũc difficultatẽ nõ incipi
am enodare tm̃modo ꝓ qnto ad pñs ſpe-
ctat dubiũ qdð mouimꝰ.Dico ꝙ hõ in arti

culo moꝛt aut alias ve ſacr̃alit abſolutꝰ.
nõ pᷣt abſq; ↄſenſu ꝓpꝛio obligari rurſus
hoĩem ſacralit᷑ eadẽ pcta fiteri.Det᷑ op

poſitũ. Jã ↄfeſſio pꝛioꝛ ſacralis ſuũ plene

effectũ oꝑata nõ fuiſſet/qꝛ non abſoluiſſet
hoĩem a pcepto dei qð eſt de ſemel ↄfiten /
do pctm̃ cõmiſſuʒ. Nolo tñ negare n de
ↄſenſu pꝓpꝛio iteꝝ poſſit hõ ſacr̃jm ↄfeſſio/

nis ſuꝑ eiſdẽ peccat iterare ⁊ ad h̊ ſponta
nee obligari. Nõ nego etiã qͥn publica pecc

cata aut etiã reſuata poſſit iteꝝ referre al/
teri poſt cõfeſſionẽ ſacramẽtalẽ.⁊ ad H̊ foꝛ

ſan obligari pᷣt/q̃tinꝰ pñiam ſalutarẽ cuʒ

diſcretione maioꝛi ꝑcipiat.illud tñ nõ aſ/

ſero. Aliud fundamentũ tangit Durãduſ

ad cõfirmanduʒ pᷣdicta. Supponit itaq;
ꝓ regula ꝙ nunq; pᷣlatꝰ eccłie vel alius iu
dex pᷣt circa aliud pᷣceptum iubere niſi cir
ca illud qð ad foꝛũ ſuum publicũ põt de/

duci ſi non fiat.Alioqͥn põt pꝛelatus ferre

pꝛecepta ſuꝑ occultiſſimis cogitationib⸗
ſibi remediandis. vel ſuper illis quoꝛum
tranſgreſſionẽ punire non põt neq; ſciret
09 †

i5

abſoluit ſimplex
ſacerdos ſuꝑ caſibo pape ⁊ reſeruat. obli/
gabikt᷑ enĩ talis abſolutꝰ ſi cõualeſcat iteꝝ
papã adire ⁊ abſolutiõis bũſiciũ recipere

Aectiones

et ita fruſtra lex huiuſmodi ferretur ab il/
lo.qm̃ executio ꝑ eum impleri nõ valeret.
Occultiſſimũ autẽ omniũ eſt confeſſio ſa⸗/
cramẽtalis de qua ↄſtare nõ pᷣt niſi ꝑ vni/
cũ qui cõſitet᷑.⁊ hoc etiaʒ ſi velit.Quocir/
ca dicit idẽ doctoꝛ eccłiam nõ iubere ſieri

cõfeſſionẽ ſemel in anno.niſi ꝑ inditionẽ.

ꝛ ſcʒ pcipit reciꝑe euchariſtiã.ad quã rite
ſuſcipiendã debʒ ſeipᷣm ꝓbare hõ iuxta p/
ceptum apli ab eccleſia ſic interᷣtatum ꝙ
de moꝛtalib exigit᷑ ↄfeſſio. Exemplũ ĩ ho
ris dicẽdis ⁊ intentiõe habẽda ſile ponere
tur. ¶ Scotus fundamẽto alteri innitit᷑.
lt qpe ꝙ nemo tenet᷑ aut obligari põt

pctm ſuũ occultũ ⁊ ſecretũ ſacere publicũ
ſic ꝙ de foꝛo dei cui pꝛius ſoli ſubiacebat

trãſeat qntũ ex natura facti in foꝛũ publi/
cũ. Sed ↄſtat inqͥt ꝙ dicẽs pẽta ſua duo/

bus ſacerdotibo facit illa eẽ publica qntuzʒ

eſt ex natura facti.qm̃ in oꝛe duoꝝ pctm̃ il
lud poſuit qͥ teſtificari poſſent.q;uis nõ ſi

ne pẽto/cõtra eũ. Juxta q̊ꝝ teſtimoniũ pᷣt

ſententiare publicuſiudex.nec impediret
ſniam iudiq ꝙ ſacerdotes duo peccãt con
feſſionẽ reuelãdo.qm̃ ſi dedi in ſecreto bo
ne fidei aliqdᷣ pctmn meũ duob extra ↄfeſ/
ſionẽ ꝓculdubio peccabũt ſi me pꝛodant
apud Sesmiis ur ↄdẽnabit᷑ caput
meũ.
dũ rõem quã dñs Ar.inſolubilẽ ſibi repu
tabat.ad ꝓbandũ ꝙ ſtate decretali oĩſ vtri
uſq; ſexus qlibet ↄfeſſus pꝛiuilegiatꝰ ite/

rũ tenebat᷑ ꝓꝑꝑio ſacerdoti ↄfiteri. Nõ in

quit ꝓpter defectum ſacramẽti vt dicebat
mgr Jo.de polliaco.ſed pꝛopter aliud
Dupponit pꝛio ꝙ ↄfeſſio ſacramentalis
pᷣt pluries ſuꝑ eiſdẽ peccatꝭ ſalubꝛit᷑ itera
ri. Suppoit ſcdo ꝙ due affirmatiue ꝓpo
ſitiões nõ repugnãt ad inuicẽ.ſic ꝙ poſte
rior inſtitutio poſitiua pꝛioꝛẽ reuocʒ ſi ſil
in affirmatione ſtare poſſint. Supponit
tercio ꝙ decretalł oĩs vtriuſq; ſexꝰ ſit ꝓpo
ſitio affirmatiua ⁊ ſub obligatiõe poſita.
Supponit qrto ex pᷣdictꝭ ꝙ licentia data
de ↄfitẽdo pꝛiuilegiatꝭ exq̊ affirmatiua eſt
nõ tollit pᷣceptũ pꝛiꝰ factum de ↄfuẽdo ſeł
in anno.Ex qbo ↄcludit ꝓpoſituʒ vt eſti⸗/
mat.⁊ exemplificat de miſſia audieda die
dñica.Si inqͥt daret᷑ pceptũ alicui ꝙmiſ

ſam ſel audiret in parochia ſua q̊libet die

dnico.nihilomin daret᷑ ſibi poſtmodũ li
centia ꝙ poſſet audire miſſam in lo alijs
ↄceſſio ſcᷣa nõ reuocaret pᷣcedẽs pᷣceptuzʒ

Scöm iſta dat᷑ via ad diſſoluen/

Exq̃ſimulſtarepᷣt q iſte duas miſſas au
r Eal⸗ obligat᷑ ⁊ ſol licentiat ad a,

liã. ( Sed diligẽs inſpectoꝛ pᷣmiſſoꝝ /re/
periet rõem hanc nõ eẽ indiſſolubilẽ neq;
exemplũ ꝓ ſe penitꝰ eſſe validũ/qð addu/
cit/etiã ſuppoſito ꝙ nõ eẽt decretal expᷣſſe
determinãs ſeł ↄfeſſum ſacr̃alit᷑ nõ rurſuſ

ad cõſfeſſionẽ obligari/q̃lis tñ eſſe ðꝛ. Con

ceſſa itaq; ſuppoſitiõe pꝛĩa ꝙ iterari ſalu/

bꝛiter pᷣt ↄfeſſio ſacr̃alis ſi tũ ſemel ẽ recte

facta de licẽtia illiꝰ qͥ ius habʒ /nõ pᷣt iterũ

cadere ſub pᷣcepto pure humano /ſicut ncc
nouit inſtitui ſuꝑ inuitũ ſicut ex pᷣmiſſis

arbitroꝛ eẽ ꝑſpicuũ.Et qꝛ alit᷑loqns ĩ in/

finitas abſurditates coꝛrueret in illaʒ no/

miatim ꝙ baptiſatꝰ adultꝰ pᷣt inuitꝰ obli
gari ꝑ pᷣlatũ pẽta dimiſſa ↄfiteraĩmo mil/

leſies cõfiteri. Nõ enĩ repugnarẽt bapti

mus.⁊ ſubſeq̃ns ſacr̃alis confeſſio/ſic nec

due ſacr̃ales ↄfeſſiõeſ. Si qͥs dicat ꝙ ba⸗

ptiſmꝰ hʒ effectũ pleniſſimũ deletiõis pec
catoꝝ a pẽa ⁊ culpa. Ita rñũdeo pñiaʒ vni

cam ↄfeſſionẽ hr̃e potuiſſe.⁊ hr̃e/ſiłr ꝑ oia

cõpleta ſit/nihilominꝰ ad augmẽtuʒ gra/

tie poterit iterari.q;uis nõ baptiſmꝰ pꝛo/

pter caracterẽ ſᷣm doctoꝛes in eo ſuſceptũ
= xinde ꝑfacile eſt diuerſitatẽ inuenire

int᷑ exemplũ poſitũ de miſſa audiẽda ⁊ cõ

feſſionẽ.qꝛ miſſaʒ audire poſitiuũ eſt ius.
licet in diuio fundatũ.⁊ iõ pᷣt ad plłes miſ/

ſas ꝑ eccłiam obligari.ſic ꝙ vna audita re
manebit aſtrictꝰ ad alterã. Unica aũt con
feſſio cadit ſub obligatione diuini pᷣcepti.

q̃ expleta nõ remanet ad papã ius ad alte
rã ↄfeſſionẽ ſuꝑ eiſdẽ obligãdi.ſicut pꝰ au
ditionẽ vniꝰ miſſe pᷣt vt pꝛius ad alteram
ferre pᷣceptuʒ.qꝛ ſue poſſibilitati ſubiacet
du rõ ſubeſt numeꝝ miſſaꝝ audiẽdax re/
ſtringere vel ãpliare.ĩmo ⁊ tollere.De cõ/
feſſiõe aũt lõge diſſiłr. qꝛ iuri diuio obliga

tio pꝛincipalit᷑ innitit᷑. Jatenduʒ ẽ igit

ꝙ papa nõ pt dare licẽtiã pꝛiuilegiatis.vt
cõfeſſiones audiãt ⁊ ita ad curatos eũduʒ

erit.ſed exã lniam pᷣſtitit ex ↄſeqnti relaxa

tione/pᷣſuppoſito iure diuĩo ne pẽta eadẽ
rurſus cõfiteri ſacralit᷑ inuitꝰ alis tenere
tur. I Deniq; oppoſitũ aſſerere de papa ł

ecclia eſt dicere pplłos innũerabiles ꝑ eoꝝ
cõfeſſiões hactenus fuiſſe ſeductos inuo

lutos et deceptos.quia vel noluerunt cõ/
feſſionem factam pꝛiuilegiatis.eẽ ſacr̃alẽé᷑⸗

quod hactenus creditũ eſt eſſe falſuʒ.vlł ſi

ſacramẽtalis fuit indubitant᷑ non bñt ab

no
Sy
Clun
llulun
punre
Aucr
Qwen
46
ſedm
Aler

ſtitus

ſiaſtia
tia.re
ceder
adot
iohen
ralien
gvoo.
luur
haſu
ſubt
ſerto⸗
mo. ſc
nõ bñ
loqde
legon/
oclo⸗

Wilunn
utadn
on/n
leneg
idn,
weliſe
ltüne
eſeöin
lteraniſa
anel enen
Möptitei

ſcnte

wgßmiſſ
Uthgiinn
winlluzdo⸗
pr inuth
teninofni
retbapni⸗
ioſene⸗
SNang
nersg
dedſigt
Lahieſtni
Gangrirr

buNn

inaugi
Eitninunn
ſuutitti
uuickis⸗
oles nuſ⸗
maudirate
ncnüt
lairicdcp⸗
insn
iſionn
insaddlen
Gitniſtun
l
ilolendo⸗
Nidinioch
Emctziß⸗
ninlgng
ammwcidi⸗

Näftirdat

Pleſcnenti

ancst

ndeh
Nbileste⸗

jolucrun
is eſn,

guctos⸗
==

ſuper Marcum io

pmẽisfeſſo rurſus exigere vt pcepto diui

no de lemel ↄfitẽdo cui obediuit iteꝝ no/
lens obtempet. noles dico. qꝛ voles vltro

p̃t. Poꝛro ſecꝰ eſt de ↄtrito qͥ ad ↄfeſſionẽz

nõdũ a dei iuſſione ſemet
Segd videamꝰ vñ ſuboꝛtũ eſt
in iohãneq ſic egrediant᷑ ad eu hieroſoli/
mite vniuerſi ⁊ om̃is regio iudee ⁊ bapti/
ſabant᷑ ab eo ↄfitẽtes pẽta ſua. Statĩ ſub
iungit᷑ rõ qm̃ virtꝰ ſua ꝑtrahebat in ãmi/
rationẽ ppłos in reuerẽtiã ⁊ amoꝛẽ ⁊ erat
odoꝛ bonꝰ vite in vitam. Erat(inqͥt ſubſe
quẽs textus) Johes veſtitꝰ pilis camelo
ruũ. Ubi iohes de vᷣtutũ q̃ttuoꝛ cardinali/
um poſſeſſiõe ſił ⁊ oꝛnatu implicite cõmẽ
dat᷑. In veſtitus aſperitate tꝑantia notat᷑
Erat veſtitꝰ pilis cameloꝝ q̃ tunica erat

põt obligar

cilicina ⁊ rudis ⁊ aſpera.In lũboꝝ ſuccin
ctöõnenotat᷑ foꝛtitudo.ſuccinge ſicvir lum

bos tuos dicit ſcriptura. In mellis come
ſtione pꝛudentia cõmẽdat᷑. Oel comedet

ðꝛ de chꝛiſto vt ſciat repꝛobare maluʒ ⁊c.
Demũ in alioꝝ eruditiõe ⁊ ſuijpᷣius reſpe

cabat dicẽs. Ueniet ſoꝛtioꝛ poſt me 2
uero hec materia collaudatiõis vberioꝛ ⸗

ctu chꝛiſti hũiliatiõeↄſpicit dne ⸗
t

q́; vt nũc totũ valeamꝰ expmere. ſil ⁊ diffi

cludunt᷑.(¶ Una ẽ de abſtinẽtia ⁊ appꝛo/
pꝛiate de obſeruatiõe carthuſienſiũ ſuꝑñ
eſu carniũ.quã difficultatẽ olim a domio

cultates moꝛales ſcde pᷣ ceteris in/

Cameracẽſi in hac cathedra motã nõduʒ
ad calcẽ diſſolutiõis deductã eſſe ↄgnoui

ſed me deducturũ deo ꝓpicio ꝓxiĩa lectiõe

Altera q̊ʒ de ſuꝑfluo atq; pompatico ve/

ſiaſticis.¶ Recruat igit᷑ iſtis ad ſequen/
tia. regrediamur pauliſꝑ/⁊ ſtati finis/ad pᷣ
cedentẽ textũ.⁊ aliud myſticũ ſeu ceete

ſtitu an ſi ernn in pᷣlatis.⁊ vir eccle/

ad ↄtẽplationẽ attinẽs eliciamus. ¶ Per

iohem nullũ aptiꝰ qᷓ; ↄtẽplatiuũ virũ mo

ralit᷑ accipimꝰ.hic iohes manet in deſerto
quod nõ tã materiali q; ſpũali dũ ſedʒ ſo
litariꝰ ⁊ eleuat ſe ſup̃ ſe.q ſubleuatiõe ſuꝑ/
na ſuꝑ cunctã bãc ↄfuſam reꝝ fluctuanti/

um ⁊ exundantiũ młtitudinẽ attollit᷑.hãc
ſubtꝰ deſerit.q̃ derelicta pſecto manet ĩ de

ſerto qdam ment ſecretiſſimo ⁊ abditiſſi⸗
mo. ſolis deniq; exꝑtis agnito ⁊ ꝑuio.n

nõ bñ reliq̃rat mũdũ ⁊ habitabat in deſer

to qͥ dicebat. Wihi mũdus crucifixus eſt
⁊ ego mũdo. Qui pᷣterea a ſeipᷣo etiã deſer
tus clamat. Uiuo ego.iã nõ ego.viuit ⁊c..

àt. Hoc qlitfiat dat᷑ poſſe experiri ſᷣm
beatũ Berñ.nõ expꝛimi. nec doceri pᷣt.ſʒ
haberi.ſit H̊ no ꝑ inueſtigationẽ curioſam

aut ꝑ ſtudiuʒ q̊ntũcũq; vehemẽs neq; per

ſcrutiniũ ſcripturarũ. Ibi eni defecerunt

ſcrutãtes ſcrutinio.ſʒ obtinet ꝑ ſoꝛtẽ ↄtri/
tionẽ ſpus hũiliati ſᷣm beatuʒ Dioñ.vbi

ampliꝰ lacrime ꝓſunt q; l̃e.ſpũſiancti vn
ctio q; lectio.⁊ oꝛo qᷓ; rõ docẽt. 6ẽ tũ

reſpuenda vſquequaq; lectio vł doctrina
qꝛ etſi nõ manitfeſtũ qͥd eſt tale deſertũ qðᷣ
nemo nouit niſi qͥ incolit.anĩat tũ ad que
rendũ ⁊ viã qlibuſcũq; ſignis ãminiſtrat.

Hoc fecit eleuatꝰ doctoꝛ Greg.pᷣcibue in
moꝛalibo. Hoc pijſſimꝰ Au 7, 11 ↄfeſlio/

nibo ⁊ ſoliloquijs. Hoc deuotꝰ Berñ. ſuꝑ
Cantica. Hoc venerabil Hugo et Rich.

De ſan. vic. in ſuis oꝑibo varijs. Hoc deni⸗

q; multũ cõpendioſa ⁊ ſentẽtioſa bꝛeuita

te tradidit Bonauẽ:in libello quẽ appel/
lat ſpeculũ amoꝛis.⁊ in alio quẽ intitulat
itinerariũ ment in deũ. Iteꝝn paꝝ in rhe/
toꝛica diuĩa:⁊ ſiłes alij.Eos potiuſq; me

hoꝛtoꝛ audiat.⁊ aduertamꝰ qd ſeqtur.ſ
Du Johes iſte ↄtẽplatiuꝰ nr̃ in deſerto qᷓ
dã mẽtis inuio ⁊ ab fluxu carnalitatis in/
aquoſo.egrediũt᷑ ad eũ hieroſolimite vni
uerſi ⁊ oĩs regio iudee. Regio iſta iudee at

q; hieroſolime ad in terra ẽ ꝓmiſſionis

fluens lacte ⁊ mellẽ. Et ꝓculdubio nõ alit
efficit᷑ hõ totꝰ /regio ꝓmiſſiõis/fluẽs lacte

pie deuotiõis.⁊ melle ſapowſe eruditiõiſ

qᷓ; in ↄtẽplatõe. Nã extra eã potiꝰ eſt ſepe
hõ regio q̃daʒ egeſtatꝭ.vt Augꝰ.loqͥtur in
ↄfeſſionali.Eſt regio plena mõſtris.feris
⁊ beluis vicioſaꝝ cogitationũ ⁊ ſerpẽtib⸗
hoꝛridis atq; peſtiferis venenataꝝ ⁊ infi/
cientiũ cupidinũ. In q̃ demũ regiõe neq;
pluuia eſt aut ros deuote affectioniſ.neq;

viroꝛ herbaꝝ floꝛẽtiũ.aut fructꝰ plantarũ

ramificantiũ ꝑ vᷣtuoſaʒ oꝑationẽ.neq; de
coꝛ eſt neq; ſpecies ꝑ celeſtẽ ↄuerſationem

Atuero vbi iohanes eſt in deſerto men
tis pᷣdicto/ſolitarius in ↄtemplatiõe/vbi

comedit mãna abſconditũ. Adiacet circũ
quaq; regio iudee.regio ſcʒ gloꝛifcationiſ

cuiuſdã ⁊ decoꝛ ↄfeſſiõis.regio inſuꝑ hie/
roſolime.regio viſiõis paj.ſic enĩ iudea?
hierlm interpᷣtant᷑ Huiꝰ regiõis ſpecioſiſ
ſime ⁊ vberrime hitatoꝛes ſunt.cogitatio
nes ſctẽ. ⁊ affectiões pie.q ſunt reuera bie
roſolimite vel pacifice.⁊ ꝓpter cõfeſſioneʒ

ſus. Siue mente excedimꝰ deo in

Aectiones

laudis ⁊ gloꝛificationẽ iudee regionẽ ĩha
bitare merent᷑. O certe pulcerrimũ ob/
ſtupendũq; ſpectaculuz videre hieroſoli/
mitas tales vniuerſos/ ⁊ omnẽ iudee re/
gionẽ egredi ad iobannẽ in deſerto h̊ ha/

bitanteé. Uladant alij ſpectatũ colles altii

ſimos. alij ſiluas ⁊ flumia. alij longe patẽ
tes campos.alij maria fluctibo altis intu/
meſcentia/alij theatrales ludos aut mon

ſtra millefoꝛmia. Placeat alijs celũ cerne /

re/⁊ omnẽ ei oꝛnatũ.decoꝛãq; militiã.ni
hil pꝛoꝛſus tale.nihil dignũ cõꝑatione ad
pꝛefatũ ſpectaculũ poterit vſq; inueniri.
Eteni ibi videre eſt qͥ foꝛma.quo ve oꝛdie
egrediunt᷑ hieroſolimite tales vniuerſi et
omis regio iudee ad iohanneʒ in deſerto.
Bratũ pꝛoꝛſus inſpicere eſt omes inclitoſ
in veſtitu deaurato.in fimbꝛijs aureiſ.i va
rietatis circũamictu.egredi a receſſibab/
ditis.quos etiã habʒ myſtica regio iudee.
(Egrediunt᷑ a mẽoꝛia. egrediunt᷑ ab ĩtel

ligentia. egrediunt᷑ a voluntate.egrediun

tur inſuꝑ tanq; ſponſus ⁊ ſponſa a qdam
triclinio capaciſſimo.viriũq;.rational.cõ
cupiſcibilis ⁊ iraſcibił.(¶ Egrediunt᷑ de/
mum ab eſtimatiua.a fantaſia.a ſenſu cõ/

; ſenſuũ. . iges
nitatẽ exteriꝰ ad inſtar dine.ſed ad iohem
in deſerto. Noli nume ũ velle ſciſcitari q/
niã innũerabilis eſt. ita vt fas ſit dicere.mi
lia miliũ miniſtrabãt ei.et decies centena
milia aſſt ruair Ena gagen hieroſo

lomite vniuerſi.(¶¶ Sed qͥd agunt duʒ ve
niunt. Utiq; baptiſant᷑ ab eo.qꝛ purificã

tur magis et mag cogitatiões ⁊ affectio/

nes tales pacifice. Et q̃ foꝛtaſſis vł mini/

ma peccata ꝑ negligentiã aut ſurreptõem

aut vanita ꝑmixtionẽ admiſerit/illa cõ/
fitent᷑. Conſitẽtes inquit pẽta ſua.vel cer
te iõ confitẽtes peccata qꝛ dimilla ſunt / et
inde ſacrificiũ laudis offerũt ſe mutuo co
hoꝛtantes ⁊ hymnidice canẽtes. Conlite

mini dño.qm bonus. qm in ſe.mi:eiꝰ. Et

rurſus. Miſericoꝛdie dñi.ꝙ nõ ſumꝰ con
ſumpti/⁊ ſiłia. ¶ Studeamꝰ documẽtũ.
⁊ ſapiẽtes fieri ſtudeamꝰ.⁊ enitamur tale
nobᷣ intus foꝛmare ſpectaculũ et cõuentꝰ.

Affirmo.quiſqͥs tale ſibi ſabꝛicare merue
rit nõ magnoꝑe vagabit᷑ exteriꝰ ad viden⸗/

du vanitatẽ.impleuit quoq; iocũdus illð
ſatirici Tecũ habita.Hõ erit ſolus qͥ tas⸗
muneroſo oꝛdinatoq; ſtipabit᷑ comitatu.

ibus deniq; locis patentiban
Egrediunt᷑ nõ vt videant va

„½

gqui pᷣterea regnuʒ dei intra ſe ſtabiliuerit

ab om̃i ↄturbatiõe ſemotũ.Ceterũ nõ ha
bet aluid ſuꝑ homĩes ĩmo vix ſupꝛa bꝛu/
ta q nõ talit᷑ aſcẽderit ad coꝛ altũ vt ſit ta/
liter iohänes alter in deſerto mõ q̊ pꝛefati
ſumus. ( Hec vita ꝑficiatur ſemꝑ neſcio
qd erit ꝙ iſta vita nõ erit iuxta dictũ Au/
gꝰ. Nunq; alibi meliꝰ experit᷑ hõ illud qð

de ſapiẽtia pnũciat ſapiens. Ingrediens
inqͥ t domũ meã cõquieſcã cũ llla. Nõ eni
habzʒ amaritudinẽ ↄuerſatio illiꝰ.nec tedi
um cõuictꝰ lee ken lericiz z caudiut. J
Altu ero ſi delectat nos ad h̊ ſpectaculũ di

uinũ ꝑtingere ⁊ bñ diſponiĩ mult vt pꝛi
in paucis vexemur neceſſe eſt. Johem aͤp
pe moꝛeſq; ſuos imitari ↄuenieꝑ.de q̊ͥ ſub

dit euãgeliſta ꝙ erat iohes veſtit pilis co

meloꝛũ ⁊ zona pellicea circa lũbos eius.⁊

locuſtas et mel ſilueſtre edebat. ca

quẽ locũ finẽ faciens expoſitiõi l̃ali ⁊ plu
rima ꝑtrãſiens q̃ro. Utrũ vita iohis fue/

rit angelica ⁊ int᷑ hoĩes ꝑfectiſſima.q; non

Uita iohãnis fuit innatural.qꝛ ſolitaria.
Homo eni ᷣm ꝓhm.i.Polit᷑.naturaliter
eſt aĩal ciuile VUñ ⁊ ↄuerſatio dñi ieſu chꝛi
ſti qᷓ eſt nr̃a inſtructio fuit cõis ⁊ nõ ſolitca
ria.Et ↄfirmat᷑.qꝛ iohes nõ inſecutus eſt
coꝛꝑałr chꝛiſtũ in terrj ↄuerſantẽ.̊ non fu
it ꝑfectꝰ.ↄſeq̃ntia tenet ꝑ illud qð oſtẽdit
chꝛiſtꝰ iuueni Mat. xix. Si vis ꝑfectꝰ eẽ
vade ⁊ vẽ.oĩa q̃ hẽs ⁊ da pau.⁊ ſe.me.Op
itũ ptʒ ex dictis ⁊ allegatꝭ ſuꝑ litteraʒ.
Queſtio iſta pꝛincipalit᷑ eſt ad inueſti/
ndũ ð vita ſolitaria ſeu ↄtẽplatiua q̃m

tenuit Johᷣ.⁊ de cõꝑatõe erꝰ ad actiuam.

Ponã notabilia ⁊ eliciã ↄcluſiões.(/
tandũ ꝙ vno mõ vita ↄtẽ Natiua ſe

ua a qbuſdã accipit᷑ p ipᷣa ania q̃ eſt vita pᷣ

ma.⁊ ita nõ eſſe dr̃am int᷑ iſtas duas vitas
in eodẽ hoĩe niſi reducamꝰ ad hũc ſenſum
ꝙ ania viuẽs vita ſpeculatiua alit᷑ ſe habʒ
qᷓ¶; dũ viuit vita actiua. Scdðo mõ accipi

tur ꝓ oꝑatione vl cõuerſatiõe a vita pᷣma

ꝓcedęete qᷓ duplex eſt.q̃dã immanens.alia
traſiẽs. edrias een hac acceptioneʒ
eſt diuerſitas loqntiũ.Accipiũt ei qdã vi
tã actiuã ꝓ oĩ oꝑatione coꝛꝑali meritoꝛia
termiata ad obiectũ extrinſecũ.⁊ ſic gene/
ralit᷑ ome opꝰ bonũ cũ gra factũ tranſiens
ĩ exterioꝛẽ naturã erit de vita actiua q̃ntũ
cũq; ſpũale vel coꝛꝑale videat᷑/⁊ ois actuſ
imanẽes meritoꝛiꝰ eẽt vita ↄtẽplatia/⁊ pᷣci
pue ſi ſit rſpectu ði cuiꝰmõiẽ ſpeculatio ⁊

2Z

plati
QOuo
Lerit.
ſluar
ſoloe
hatlat

bliutt
münöhe
übrn,
inſttn,
mhnti
ennncih
dic
höilud⸗
Ungredtien
ln. Hoe
Ubhectet
za
Deanaläd

nnltRe?

1 henh
nlerdeijſn
tit oilsc
iboseins
. (Or
wnne
Wmidhor
wlimon
tir
noinn
tcois i
intnnsi
riunt
olkedit
fiopſecti
ſemne⸗O
ſuohbnern
Knd iut
Nelatiug
Pamn
is /
tuulin
ſtu
nnd
hieſain
iuitin
pnicdh
Elnupn
nuacsd
Püraie
Minan
ürſic⸗
aünun,
amu
trobe,
nun
N

ſuper Marcum i6

Alij aliter diſtinguunt dicentes o vita

. . 1.. ,„ è
lgatheroie ſeu fruitio habita ð öo

actiua eſt conuerſatio coꝛpoꝛał meritoꝛia
ſm quã ꝓuidet᷑ eccłie vł ꝑti eiꝰ pꝛio ⁊ pꝛĩici
paliter qᷓ ad coꝛpus.vt ẽ exercitiũ in ſeptẽ
opiby mie exterioꝛibo ſicut Martha pui⸗

uidebat coꝛꝑi xpᷣi. Uita aũt ↄtẽplatiua ẽ

ↄuerſatio meritoꝛia ſm quã pꝛĩo ⁊ pꝛinci/

palit ſuffragat᷑ eccleſie q̊ ad mentẽ ⁊ bona

⁊ oꝛo ſpectãt ad ↄtẽplatõeʒ.Et iſte eſtꝰ ue

nientioꝛ modus. Jgno circa adhuc põt
fieri diſtĩctio ðᷣ bõis ſpiritalib⸗ q;; videa
tur ĩpꝛopꝛia.ex abuſu tñ loquẽtium/qũq;
ſic accipit᷑ vt dicamꝰ generałr bona ſpũa/
lia q̃ ſp tãt ad ꝑtẽ clericoꝝ ⁊ ſacerdotũ q̃ſ
antonomatice appellamꝰ.⁊ ſic pᷣdia ⁊ poſ
ſeſſiões eccłie ⁊ eius iuriſdictiões erunt qᷓ
dã ſpũalia.Talia vo ſunt q̃ in ꝑtẽ laico/
rũ ceſſerũt.⁊ ſic eadẽ bona erũt pꝛiꝰ⁊ poſte

riꝰ tꝑalia⁊ ſpũalia.⁊ ſᷣm ̊ diſtinguit

cio notandũ ꝙ in eadẽ eccia pᷣt imaginari
q̃druplex modꝰ viuẽdi.Quidã viuunt vi
ta q̃ nec eſt ↄtẽplatiua nec actiua ꝓpꝛie ſiẽ
pueri baptiſati nõdũ capaces rõis Scða
eſt vita pure actiua.Tercia ẽ ſpeculatiua
NQuarta eſt mixta ex vtraq; Stalto no

tandũ ꝙ aliqd ðᷣꝛ meliꝰ alterò dupłr.vno
mõ abſolute⁊ abſq; rſpectu ad aliud.alio
mõ relatiue ſeu ↄditionalit. Exẽplũ phᷣi
ad ̊ eſt de h̊ qð eſt phari. Nã ſimpłr me/
lius ẽ phari q; ditari.⁊ tũñ in caſu extreme
neceſſitat; vł indigẽtie meliꝰ eẽt hr̃e aut ac
Arere vnũ panẽ q; illo deficiente.pulcram
phie cõcluſionẽ addiſcere. Siłr ĩ ſtatu in
nocẽtie vel glłie multa eſſe poterãt bona q̃

ſub pᷣpoſito pẽto mala eẽnt ſi obſeruaren
tur. Ut in coꝛꝑe ſano aliqͥd ꝓdeſt qð ob/
eſt pᷣſuppoſita infirmitate vł crapula pᷣce/
dẽte. Et iſtud dʒ notãt attẽdi dũ fit cõꝑa
tio aliq̃ꝝ in bonitate vł vtilitate.⁊ ſilibus
vel dũ qrit᷑.qͥd expediat in regimĩevite hu
mane.Dicamꝰ pmo ꝙ ſtat in q̊libet iſtoꝝ
qᷓ̃ttuoꝛ ſtatuũ hoĩem ſaluari. De pᷣmo nõ
eſt dubiũ de puerꝭ baptiſatis.decedentib⸗
añ vſum rõnis.De q̃rto nõ eſt dubiũ de pᷣ
latis ⁊ alijs ſctis qͥ diu vitã mixtã ex cõtẽ/
platiua ⁊ actiua exercuerũt ⁊ ſaluati ſunt.
Quo ad duo mebꝛa eſt difficultas.Et di/
xerũt qͥdã impoſſibile eſſe aliqm adultum

ſaluari q nõ vixiſſet vita ↄtẽplatiua.qꝛ oʒ
qꝙ oĩs capax rõis diligat deũ ſuꝑ oĩa ſi de·

beat ſaluari.⁊ in tali dilectiõe qᷓ ↄſequitur

ſpiritalia.⁊ ſic pᷣdicatio/ſacr̃oꝝ mĩſtratio/

dictio ſpũalis ⁊ coꝛꝑalis ſiue tꝑał. ¶er

d

ex ↄgnitõe dei reꝑit vita ſpeculatiua. Sʒ
caſus ẽ dabilł ſiẽ̃ dat holkot vbi hõ dũ pꝛi

mo incepit vti rõe exercebit᷑ ſtatĩ in oꝑibi

mie coꝛꝑalib/vl alijs bõis exercitüjs exte

rioꝛib abſq; ̊ ꝙ actualit᷑ ⁊ ſoꝛmalit᷑ elici/
at actũ dilectiõis dei ſuꝑ oĩa.⁊ in agendo
talia poterit ꝓ fide a tyranis repẽte interfi
ci. ⁊ ita ſaluabit᷑ tał qͥ nũq; vixerit vita ſpe
culatiua.&̊ tñ raro euenit. Eercyde vi /
ta ſpeculatiua nõ ẽ difficultas qͥn hõ poſ/
ſit ſaluari in caſibꝰ multꝭ qͥ nũqᷓ; vixerit vi
ta actiua.qꝛ ad hãc nõ eſt vocatꝰ.vł qꝛ ca⸗/

ſus nõ occurrit exercẽdi illã vitã. Patʒ eẽ
de chꝛiſto ĩ vtero vᷣginis. de Johe bap. ſi

habuerit ↄtẽplationẽ ialutando. Raro tñ
hõ manet ĩ vita iſta diu /qn vtat᷑ vita mix
ta.pᷣſertim ſᷣm pmã diſtinctõʒ. als.pᷣſentẽ
diſpoſitõʒz. ſSerng loquẽdo ab ſolate
nõ hñdo reſpectũ ad lapſuʒ hoĩs.talẽ oꝛ/
do int᷑q̃ttuoꝛ modos viuẽdi pꝛioꝛes ĩ bo

nitate ⁊ eligibilitate/ꝙ pꝛĩa vita bona eſt/
ſcdᷣa melioꝛ/⁊ q̃rta q̃ ẽ cõpoſita melioꝛ ẽ qᷓ;

ſcðᷣa/⁊ tercia optia intoẽs. Hec apꝑebũt
ſi qͥs diligent᷑ aduertat vitã ade ꝓ ſtatu in
nocẽtie. Nã ſi qͥs ibi vixiſſet ex bũplacito

dei abſq; vſu rõis actuali ⁊ tñ in gra bñ vi

xiſſet ſi vixiſſet vita actiua laboꝛãdo ⁊ co/⸗

lendo ꝑadiſum terreſtrẽ ex iuſſu dei / meliꝰ

vixiſſet/⁊ ſi cũ ̊ fuiſſet aliqũ in ↄtẽplatõe

dei. meli habuiſſg. Dʒ qꝛ oĩs indigentia

remota erat nec exigebat᷑ tũc laboꝛ extriſe
cus ad ſubleuationẽ q̃rũcũq; indigẽtiarũ
vita eiꝰ ſpeculatiua optinſa tũc extiti
qð ampliꝰ ꝑſpicuũ erit ex ſeqntibo ¶ ZTer
cio/ꝑ accidẽs ⁊ ex ſuppoſitiõe ſtat in ca ſu

—

vitã actiuã vita ↄtẽplatiua ꝓ tũc melioꝛẽ

⁊ eligibilioꝛẽ exiſtere. Põt eni tanta indi/
gentia eſſe in ꝓpximis coꝛꝑałr ad iuuãduʒ.

ꝙ pctm̃ eẽt omittere eos ⁊ eoꝝ ſubleuatio
nẽ ꝓ ſpeculãdo ſeu cõtẽplãdo Patʒ in pᷣla

tis vel in caſiba neceſſitatis. Et ſi dicatur

ꝙ homo nõ debz omittere maꝰ bonum ꝓ
pter minus bonũ.Dicit᷑ ꝙ in caſu illo cõ/

mam diſtinctionẽ de duplici vita.

templatio nõ eſt iſti maius bonuʒ ſᷣm pꝛi/
de ⁊ quarto quãdo licite poteſt vtraq; vi⸗/

ta exerceri ſpeculatiua ſcʒ ⁊ actiua.ſpecu/
latiua eligibilioꝛ eſt/⁊ dignioꝛ/⁊ ſtatui glo
rie ſeu innocentie confoꝛmioꝛ. Uita enim

q̃ digniꝰ ⁊ excellentiꝰ habʒ obiectũ.⁊ q ex
dignioꝛivirtute pꝛocedit eligibilioꝛ eſt.ſic
eſt de intellectione dei ⁊ dilectione ſeu frui
tione eius. Nam iſte ſunt operatiões op/

timarũ potetiarũ in hoĩe reſpectu o ptii

Aectiones

obiecti. ſm G̊ poſuit phᷣs felicitatẽ in hoĩe
i. Ethi. in ↄtẽplatiõe pᷣme cãe/⁊9foꝛmiter
(licet mag eleuate ponũt theologi btitu/
dinẽ in fruitiõe ⁊ ↄgnitiõe dei/ ⁊ etia dele/
ctabilioꝛ. vt ptz.i. Ethi. Silig cluſi
pt poni ſm alia diſtinctionẽ ⁊ ex iſta dedu
ci ⁊ ꝑ aliud mediũ.ſic. Quãto anĩa melioꝛ
eſt q; coꝛpꝰ tanto vita regulãs aĩam ⁊ diri
gens in finez. melioꝛ eſt ⁊ dignioꝛ ; illa qᷓ
tm̃mõ reſpicit coꝛꝑale regimẽ / ſic eſt de vi

ta ſpeculatiua reſpectu actiuei eccia. ⁊c.
Duinto / ſuppoſito pẽto ⁊ indigẽtijs
varijs in eccłia dei ex pẽto oꝛiginalit᷑ veni
entibo ceterꝭ paribe.melioꝛ ẽ vita q̃rta ſcʒ
cõpoſita ex actiua ⁊ ↄtẽplatiua/qᷓ; ſimpłr
actiua vel ſimpłr ſpeculatiua.̊ eſt q;; vna
earũ ſine immixtiõe alteriꝰ. ¶ Pꝛo q̊ ad/
uertendũ eſt ꝙ tota multitudò opeꝝ meri
toꝛioꝝ vniꝰ hoĩs imaginat᷑ q̃i coꝛpꝰquod
dã ⁊ bomogeneũ ad modũ loquendi xpᷣi:
Mat. vi. Si oculꝰ tuꝰ fuerit ſimplex to/
tũ coꝛpꝰ tuũ lucidũ erit. Glo. Si intẽtio
ſimplex. bona q̃libʒ oꝑatio erit ¶ Pꝛoba
tio. Uita illa melioꝛ eſt q̃ eſt vite xpᷣi ↄfoꝛ/
mioꝛ. ſʒ xpᷣs ↄuerſatꝰ eſt ᷣm totũ coꝛpꝰ vi
te ſue ad regulã. ⁊vitã cuiuſcũq; mẽbꝛi ſui
ſcʒ tã actiue qᷓᷓ ſpeculatiue.̊ ⁊c. Cõfirma
tur.qꝛ coꝛpꝰ alicuiꝰ gfectiꝰ viuit dũ ꝓ lo/
co ⁊ tꝑe vtit᷑ q̃libʒ mẽbꝛo ſuo.nũc iſto.nũc
illo.q; ſi ↄtinue vno vxœret᷑.qð eſſʒ ꝑfectiꝰ
vtputa oculo.pᷣſuppoſitꝭ indigẽtijs ad q̃
rũ reuelations quodlibʒ mebꝛoꝝ vtile eſt.
⁊ ꝓuiſo ꝙ oclłs ſit in ſuo vſu ad directõeʒ
manꝰ ⁊ pedis ( Et ex h̊ ſumit᷑ rũſio ad in

ſtantiã qᷓ fieri pt ⁊ moueret paꝝ:ↄſideran/
tes qꝛ vita ↄtẽplatiua fm ſe ↄſiderata me

lioꝛ eſt ⁊ dignioꝛ ſᷣm dicta. melioꝛ eſt hõ
dũ ſm eã viuit qᷓ; dũ viuit ſᷣm actiuã. Sic
eni argueret᷑ ꝙ hoĩm coꝛpꝰ eẽt nobili ſi eſ
ſet totũ oculł? qᷓ; hñdo varietates q̃̊s ad pᷣ
ſens obtinet / pictura pulcrioꝛ ſi tota eẽt
albedo q; dũ varijs coloꝛũ appoſitionib⸗
decoꝛat᷑. Silr dicendũ eſt h̊ ꝙ coꝛpꝰ o/⸗
perationũ hũanaꝝ qð imaginat᷑ qſi et ho
mogeneũ ⁊ diuerſaꝝ rõnũ / ꝑfectiꝰ eſt dũ ꝓ
qlibet ſui ꝑte eſt ĩ exercitio (pᷣſuppoſito ſꝑ
ꝙ vita ſpeculatiua eſtvelut üluſtratio ⁊ di
rectio / ⁊ viuiſicatio anĩe ſit in ſuo actu ſuſ
ficienti); ſi dimiſſa actiua eſſet ↄtinue in
ſpeculatiõe ſub gdu intẽſioꝛi/ pᷣſuppoſitiſ
indigẽtijs pximoꝝ. Speculatiuꝰeni vt qͥ
dã ait vidẽs fris inopias ⁊ toꝛpẽs a inua
mine. deſicit a fraterna dilectione / 1 ſe⸗/

quẽs a dilectiõe dei cõnexa.⁊ tũc nõ viuit

ↄtẽplatiue ã cõplet᷑ in diula pilectõe.ſʒ in
curioſa phoꝝ ſpeculatiõe. ¶ Et ſiqrit᷑ qũ

de neceſſitate ⁊ ſub pena pẽti tenet᷑ hõ vi/

uere ᷣm vità actiuã. Dico vel ex ſuſcepto
officio / vk dũ videt fris neceſſitateʒ extre/

plũ de elẽoſina. ¶¶ Ex his ha
ſtatꝰ pᷣlatoꝝ eſt ꝑfectiſſimꝰ in eccłia ſcã di/
qꝛ eſt ſtatꝰ reqrens vtrãq; vitã ꝓ loco ⁊ tẽ/
poꝛe inſtar xpᷣi ⁊ moyſi ⁊ alioꝝ.nã xpᷣſ nũc
in monte oꝛabat.nũc pᷣdicabat.nũc ppłoſ
cibabat. Silr moyſes in mõte ſyna ↄtem
plabat᷑ ea q̃ poſtmodum ppło miſtraret/⁊
deſcẽdẽs iudicia dabat ppło.⁊ arce fabꝛi/
cam oꝛdinabat. Ita qͥ libʒ eoꝛũ dʒ eſſe bi/
nomiꝰ ad modũ Jacob ꝗᷣ et iſrł ðꝛ. Eſt eĩ
pᷣlatꝰ iſrł in ↄtẽplatiõe/⁊ iacob in vicioꝛũ
ſupplãtatiõe tam ĩ ſe q; in ſubditꝭ. Eſt ei
Duplici vxoꝛi SbatedS ⁊ rachel.appli

mã ⁊ nõ na Ke ſuccurrat.Exem/

catio myſtica cõis eſt. ¶ Sexta ↄcło. Ce/

terꝭ pariba vtilioꝛ ⁊ fecũdioꝛ ẽ in eccłia dei

ſpeculatiuꝰ q; ſit actiuꝰ. Pꝛo q̊ aduerten/
dũ ꝙ duplex ẽ vtilitas ⁊ fecũditas ĩ ecclia
ꝗ̃dã eſt groſſa atq; palpabił q̃ a vulgo eta
viuẽtibo moꝛe vulgi pcipue reputat᷑.⁊ illa
ↄſiſtit in młtitudie ⁊ ↄſeruatiõe bonoꝛuʒ
foꝛtuitoꝛuʒ/⁊ coꝛꝑis/⁊ pompa extrinſeca

Alia vtilitas reſpectu bonoꝝ aie vlł meri/

toꝝ vł alioꝝ donoꝝ õtuitoꝛuʒ. Scðo ad/
uertendũ ꝙ pꝛia bona nõ ꝓſunt.ĩmo ple/
rũq; nocẽt niſi ꝓ q̃nto oꝛdinãt᷑ ⁊ diſponũt
ad ſcdᷣa bona.vñ nec capiũt bonitatẽ ali/
quã moꝛalẽ aut gtuitã. niſi a bonis hmõi
tanq; a fine ad quẽ dñt oꝛdinari/ vł tanq;
inſtrumẽta ea adipiſcẽdi/xl tanq; obiecta
circa q̃ fit hmõi oꝑatio vᷣtuoſa.imo qnq;
talia bona ↄcedunt᷑ deo iratovt Kug'. ait
qꝛ videlicʒ vtiliꝰ eẽt illa nõ hr̃e dũ obſunt
bonis moꝛib quẽadmodũ ⁊ obſunt diui
tie ꝑiture.generãt eĩ vermẽ peſſimũ qͥ ẽ ſu

bia vl voluptas effrenata. Et ſic in vno

hoĩe h̊ hʒ veritatẽ.ſic ⁊ hr̃e pᷣti toto coꝛꝑe
myſtico eccłie.ita ꝙ nũerabit᷑ merito inter
magna diuie mie dona pauꝑtas ipᷣꝰ/ĩta⸗
libs bonis foꝛtuitꝭ.⁊ iuriſdictiõib ciuili/
bus. Juxta qð dicũt hyſtoꝛie.⁊ legi in po
ſtilla ſuꝑ bibliã ꝙ dũ dotata eẽt eccłia bo/
nis tꝑalibo ꝑ conſtantinũ/audita eſt voxi
aere. Hodievenenũ effuſuʒ ẽ in eccłia ſctã
dei. Et qͥdqͥd fuerit de h/ potuit eĩ tũc do/
tatio hmõi eſſe vtil ppter bonitatẽ⁊ ſide/

bet᷑ radix qre

litatẽ diſpẽſantiũ / ⁊ dilatationẽ eccie poſt

lente
Ghiu⸗

vint

giehin
erii
und
fadirin
clinſcidi
plocoꝛti
Mͤrſnüͦ
ücpptol
Neſetagtem
☚
t aneeſcbi⸗
eiͦ zeſebi
ſloͦ Ekei
din Mcori
dac. Ri
mcddarl
Niinace
eocunn
Aüctnitti
lämme
neſputtin
ir
mnla
Nentnen/
ooo/
inode⸗
ddrn
drindidi
dorihi,
ari Nur
nßt
nold inſß
Not
hirdü
1olur
iſinifil
Eirne
itwocoee
ncantoiute

ötc
1gi
Ctecci/
Gnst⸗

ſuper “

aduerſitates habitaſ/nihilominꝰ nũc ant
alias poterit ſpoliatio ſilłr eſſe vtilis/ pꝛo/⸗
pter maliciã eccłiaſticoꝝ talibo bonis ab/
utentiũ /vt claudat᷑ via malignantiũ.ſpi/
nis aduerſantiũ ne cadãt in pcipitiũ viti/
oꝛũ. Juxta qð ait dñs. Depiã viã tuã ſpi
nis.Nüc ad ꝓpoſitũ ↄcluſiõis ↄſtat ꝙ
ↄtẽplatiuꝰ vt ſic ꝓficit eccłie in bonis ſpi/

ritualibo.q̃ſi de ꝑ ſe ⁊ imediate.actiuꝰ aũt

in bonis tꝑalib. Uñ moyſes plus ꝓfecit
in monte adoꝛãdo dũ alij pᷣliarent᷑.q; mul
titudo magna bellantiũ. Sic de qͥ nõ de
ſtruxiſſet penthapolim peccatricẽ ꝓpt de
cem iuſtos / ſi reꝑti fuiſſent. pl⸗ miſeret᷑ ec/
cleſie ⁊ eidẽ parcit ꝓpteroꝛões paucoꝛuʒ
ↄtẽplatinoꝝ q; facit ꝓpt᷑ laboꝛes ⁊ diſcur/⸗
ſus ⁊ turbatiões multoꝝ actiuoꝝ. Juxta
qð dicebat Jero.de heremitis antiòs / eoſ
eſſe vitã mũdi.⁊ ipᷣm ꝑ eos ne coꝛrueret ſta
re. Joe infert cõtra illos qͥ terrena ti/
modo cogitãtes dicũt iuriſtas ⁊ pꝛaticos

terrena tractãtes. ⁊ diuitijs vel ediſicijs ł

epulis aggregandis occupatos /vtilioꝛes

in ecckia q; ↄtẽplatiuos bonevite ⁊ ſpũali

bus exercitijs intendẽtes / äs deliros vel
fantaſticos vel inutiles reputãt.qꝛ alalis
hõ nõ ꝑcipit ⁊c̃. Et allegãt ꝙ ſpũalia abſ/
qʒ tꝑalibo diu ſtare nõ pñt.qð dictũ abſq;
dubio niſi ſane intelligat᷑ blaſphemiũ eſt.
Nunq; enĩ eccłia fuit melioꝛ q; duʒ vixit
in pauꝑtate.qð etiã Jero.poiĩt ĩ vita mal
chi. ⁊ de Romano imperio dicunt hyſto/
rici ⁊ recitat Aug. ⁊c. Potius ⁊ veri di/⸗
ceret᷑ ecõtra/ꝙ tꝑalia ⁊ pᷣſertim in eccleſia
diu abſq; ſpũalibo eſſe nõ pũt.Et certũ eſt
ꝙ cũ eis nõ adeſſe nõ pñt. Alioqn falleret
chꝛiſtꝰ qͥ dixit Pꝛimũ q̃ri.re.dei.⁊ hec oĩa
adij.vo.nõ dixit ecõtra.pꝛimũ qrite dita/
tionẽ ⁊ poſt hec regnũ dei ⁊ iuſticia eiꝰ vo
bis adijciẽt᷑:ĩmo ſicut alias memini decla
raſſe nimiũ ſtudiũ in multiplicatõe bono
rũ tꝑaliũ ⁊ iuriſdictionũ in eccłia nõ ꝑua
cauſa eſt ſue deſolatõis tam in ſpũalibo qᷓ;

tꝑaliba ⁊ B manuducebat᷑ ꝑ ſiłitudinẽ coꝛ

poꝛis myſtici eccłie totalł ad coꝛpꝰ verum
hoĩs. Nã intẽdere nimis regimini ſenſua/
litatis.ſpꝛeta directiõe rõis/eſt vtrüq; taʒ
ſenſualitatẽ videlicʒ q; rõem extinguere.
Hinc eſt ꝙ multi ꝓboꝝ ⁊ ↄtẽplatiuoꝛũ in
eccłia/parũ curãt ſi depauꝑet᷑ eccłia vł cõ
culcetur in tꝑalib iſtis vocatis bonis / vi
dentes tot vitia ⁊ abuſus ex his ꝓuenireĩ

cõuiuijs ſuꝑfluis.invenationibi.in ſymo

Barcom i/

nijs/ pꝛedis/⁊ violentis.ꝓmotionibo in
digniſſimoꝛũ/in ambitiõibo pᷣlaturaruʒ ⁊
beneficioꝝ/in ſuꝑbijs diſſolutiſſimis.ĩvo
luptatibo effeminatis.ceteriſq; innumera
bilibo ⁊ nefandis abuſionibo/in qbus ſere
putant gerere vitã actiuã.dando onera ꝗ̊
uia ⁊c.Et hec oĩa ceſſarẽt/aut nõ ita ſaltẽ

abundarẽt / in pauꝑtate modeſta. Ampli

us nõ ita diuerterẽt eccłiaſtici etiã de pri/
monio chꝛiſti dotati ad traditiões ⁊ adin
uentiones hoĩm ꝓ diuitijs cumulandis/
ſpꝛeta lege chꝛiſti ſicut nũc facere cõſpici/
mus.foꝛnicatiõe quadã ſpũali ꝑnicioſiſſi
ma.Et ad grandẽ tempeſtatẽ moderni tẽ
poꝛis ⁊ ſciſmatis.ↄſolandã poſſent appli

cari q̃ omitto.qꝛ facile eſt ex pᷣcedentibo eli

cere. eptima ↄcluſio. Uita Jo.bap.
poſt vitã chꝛiſti ⁊ mr̃is eiꝰ fuit angelica/⁊
inter viatoꝛes ſaltẽ q̊ ad aliqͥd ꝑſectiſſima
Pꝛo cu declaratione aduertenduʒ ꝙ vi
ta iohis pᷣt cõꝑari ad vitã alioꝝ triplicit᷑.
Uel q̃̊ ad ꝓphetiã vel q̊ ad auſteritatẽ vi/
ctus vel q̊ ad meritũ interiꝰ.Si cõꝑemuſ
ꝓphetiã iohiſad ꝓphetiaſ alioꝝ.q̊ ad hoc
iohes eſt ꝑfectioꝛ.qꝛ modo certioꝛi ⁊ clari
oꝛi demonſtrauit chꝛiſtũ ꝓpter quẽ ꝓphe
te oẽs illuſtrati ſunt ⁊ ſuas ↄtexuerũt p/
phetias.Et h̊ foꝛſan innuere volebat ipa
veritas cũ ait ꝙ inter natos ⁊c̃. Nec moue
at aliquẽ ꝙ iohes videbat certa exꝑientia
chꝛiſtũ:⁊ ob G̊ nõ pᷣphetabat de eo.De cer
tis enĩ ⁊ pũñtiba nõ eſt ꝓphetia. Fateoꝛ enĩ
ꝙ aliq̃ in homiĩe illo videbt reſpectu qrũ
nõ erat ꝓphetia.ſed ſcia vł exꝑientia.vt q;
hic eſſetvnꝰ homo ſic ambulans ⁊c̃. Sed
alia erant que nõ videbant᷑ vt ꝙ talis ho/
mo eſſet deꝰ ⁊ meſſias in lege pꝛomiſſus ⁊
agnus dei qui tolleret peccata mundi ⁊c̃.
Si dic at᷑ vlteri ꝙ Johãnes interrogatꝰ
reſpondit ſe non eſſe ꝓphetam.Dicũt ali/

qui euʒ hoc dixiſſe ex humilitate non ex

veritate.quaſi videlicet aliq̃ eſſet humili/
tas ſine veritate aut quaſi humilitas per
mendaciũ acqͥratur.Et ideo verius ⁊ aꝑ/
tius dicit᷑ ꝙ Johes negans ſe pphetã rñ/
dit ad intentionẽ querentiũ iudeoꝛũ.ſcie/
bant itaq; iudei ſcriptũ eſſe in lege eoꝛum

Deut.xviij.dicẽte dño. Pꝛophetam tibi
ſuſcitabo poſt me ⁊c.

Bequũtur pꝛopoſi

tiones eiuidem de ſenſu lrali ſacre ſcriptu

re.Et de cauſis errantium.
ee

6 . .

De ſenſu l̃ali

ritũſanctũ nõ habebit remiſſi/
onẽ in eternũ. Sʒ re? erit eter/
ni delicti. Dar. iij. ¶ Quedaʒ
ſunt in alijs lectõibo ſuꝑ hac ꝑticula textꝰ
marci tercio q̃ſita: expoſita.Expoſite ſũt
inter cetera ſpẽs peccati in ſpũmſctũʒ/q̃ a
doctoꝛibo cõiter aſſignant᷑ eſſe ſex:⁊ decla
rata eſt ratio. Inter illas vo ſpẽs peccati
qdðᷣ textꝰ nr̃ appellat eternũ delictũ:nume

rat᷑ impugnatio veritat agnite/nõ ꝙ veri

tas ſub õne qᷓ veritas poſſit a quoq; im/
pugnari/plus q; neqͥt ipᷣa bonitas in eẽ ta

li a quoq; oꝛdiri/neq; eni hr̃et vitas h̊ͥ mõ
rõnem aliquã malicie vł impugnabilita-/
tis.Contigit nihilominꝰ veritatẽ etiã co/
gnitã impugnari:ſub alia rõne/ vt rõe di/

centis ꝗͥ habet odio.vł rõne effectꝰ ex veri
tate ↄſeq̃ntis/vt qꝛ ꝑ eam fit homĩ dãnuʒ

aliqð tꝑale vł inhonoꝛatio. Sic iudei ve

ritatẽ de chꝛiſto pꝛiꝰ cognitã impugnaue
rũt poſtmodũ ꝓpterodiũ eiusvehemens
⁊ radicatã inuidiã.Et qꝛ veritas ꝑ eũ pᷣdi
cata culpabat auariciã eoꝝ atq; ſuꝑbiam

audiebãat inquit euangeliſtaꝝ vnꝰ:hec oia
phariſei ⁊ deridebãt eũ qꝛ auari erant.E/

rant ſilłr arrogãtes ⁊ ſuꝑbi. ¶ Et qm̃ no/

ſtris pꝛochdoloꝛ tꝑibo videt᷑ inaluiſſe ſpe/

cies hec eterni delicti q̃ ſqʒ eſt impugnatio

veritat agnite/ne dũ inenglia:ne dum in

ſcocia:ne dũ in ſtudio pᷣgenſi ⁊ almania.ſʒ

etiã qð dolet ⁊ pudʒ in francia. Pꝛopoſui

q̃daʒ adducere valentia ad impugnatio/
nẽ doctrinalẽ/⁊ ↄſeq̃nter ad eradicationẽ

bet remiſſionẽ in eternũ.( Ampliꝰ qꝛ ſe/
minatoꝛes hereſum taliuʒ ⁊ impuſtoꝛes
veritatis quã agnoſcũt vlł agnoſcere debe
rent/cũ ſe catholicos pꝛoſiteant᷑ dicũt fun
dare dicta ſua in ſcriptura ſacra/⁊ eiꝰ ſen/

iudicialẽ pẽti huiꝰ ta i,i qð nõ ha/

ſu vero lr̃ali/q; ſolã ſcripturã aſſerũt ſevel

le inſequi ⁊ admittere: reiectis et ꝓ nihilo
habitꝭ qbuſcũq; ↄſtitutionibo alijsvlł ſcri

pturis decretoꝛũ /vel decretaliũ:quas ap
pellant apocrifas et chꝛiſto aduerſas

Conſiderandũ erit in pꝛimis:qͥs dicẽdu
ſit ſenſus lralis ſcripture ſacre/⁊ qliter eſt
inueſtigãdus ⁊ tenẽdus. ¶ Conſiderãdũ

erit pꝛoinde mag in ꝑticulari de ipis erro

ribo/noſtro tge vel inuetis vel renouatis.

Et de cauſis ⁊ cautelis eoꝛundẽ. Sint
incip

igit᷑ pꝛo pꝛima ↄſideratiõe nr̃a pꝛincipali
ꝓpoſitiones qᷓ ſequũtur. Pꝛopoſito b/

—r

Vi aüt blaſphemauerit in ſpi

ma. Senſus ſf̃alis ſacre ſcripture ſemper
eſt verꝰ. Patet:qꝛ ex illo ſolo ſumi põt effi
cax argumentuʒ ſᷣm Augꝰ. ⁊ Hiero.⁊ G ñ
habẽt negare etiã aduerſarij cũ qbꝰ agen/
duʒ eſt. Oppoſitũ huiꝰ eſt nuꝑ pariſiꝰ cõ/
demnatũ.Et reputata eſt expoſitio vł al/
legatio diſtoꝛta/q̃ inducit ad h̊ illud apłi.
ittera occidit ⁊c. Dernar an us
lr̃alis ſacre ſcripture accipiẽduſ eſt nõ ſᷣm

vim logice ſeu dyaletice.ſʒ potiꝰ iuxta lo/

cutiões in rhetoꝛiq ſᷣmonibusvſitatas.⁊
uixta tropos ⁊ figuratas locutiões quas
cõmunis vſus cõmittit/cũ ↄſideratõe cir
cũſtantiarũ lr̃e/ex pᷣcedentibo et poſterius
appoſitis. Habet eiĩ ſcriptura ſacra ſicut
⁊ moꝛalis ⁊ hiſtoꝛialis ſciẽtia ſuq logicaʒ
ꝓpꝛiam quã rhetoꝛicã appellamꝰ. Vnde
Auguſtinꝰ ſuꝑ hac re libꝛũ putilem ⁊ ele/
gantem cõpoſuit/quem intitulauit de do
ctyina chꝛiſtiana/⁊ĩ ttuoꝛ volumĩa cõdi
ſtinxit. Enumerauit inter alia ſeptem re/

gulas titoni quas appellat claues ad elu

cidationẽ ⁊ expoſitionẽ ſacre ſcripturene
ceſſarias.De his eẽ loqͥt᷑ Ni.de lyra ĩ pꝛin
cipio poſtille ſue ſuꝑ bibliam. Zractauit
inſuꝑ de hoc ſenſu lFali mgr̃.H.de henta
in vna queſtione pꝛologi ſuꝑ ſententias
Bardi Benl us ſcripture lr̃alis iudi/
candus eſt pꝛout eccclia ſpirituſancto in/
ſpirata ⁊ gubernata determĩauit/⁊ nõ ad

culiuſlibet arbitriũ vel interpᷣtationẽ. Un

de Auguſtinꝰ cõtra epłlam fundamenti.
Euangelio nõ crederem ⁊c. Nota ꝙ reſo/⸗
lutio finalis ſaltem declaratiua eſt ad ec/

cleſiam/⁊ ad conſiliũ eam repᷣſentãs.qꝛ q;

euangeliũ marci ſit euangeliuz chꝛiſti/ b?
q́; euangeliũ ſancti thome Nl nichodemi.

ceredimus ex traditione eccłie. Uñ ⁊ apłs

lus ðᷣ celo anathẽa fit ⁊c̃. ¶ Quarta.Den *&
ſus lalis ſcripture pᷣſertim in ſermonib
moꝛalibus vtitur plerũq; indefinita pꝛio
vniuerſal/iuxta cõmunẽ modũ accipien
di. Utitur inſuꝑ alijs locutionibo figura

Si quis aliud ikgD etiã ange /

tis/ pꝛout modo dicebat/ pꝛopterea talis
indefinita locutio nõ excuſat ſemꝑ aſſerẽ/

tem a falſitate/ſuppoſito ꝙ ſit in aliquo ꝑ

ticulari caſu verũ ilud qð indefinite poſi
tum eſt. ¶ QOuinta. Senſus logicalis ve
rus in aſſertione theologica/ non excuſat
aſſerentem/quin talẽ aſſertionẽ debeat re/
uocare/ ſi falſa ſit in ſenſu theologico litte
tali/aut ſi ſit ſcandaloſa / vel piarũ auriũ

nhöteff
ahi
Cen/
m6,
ſd
uin
1Senſe
ſcknoft
Uurralo
ſiummt
Resquas
ſdorihecir
okcius
Vnna
Ujlogia;
1 Ch.
blentce
Ndedo

AmicmGh

kaſehne,
dn
noume
Anin
n. Duun
7DN
lunnn
i,
nuoin⸗
1noͦad
vre.Un
wend.
Nacr⸗
n de
R—KZH
Anichotn
eDinc
cüne
dum !
i nunh
Ccfnah⸗
ci ahten
minfer
mannain
npaſe
rinaligbe
initepen
ogicalsn
onerai
knen
logim
Gi

dſenis. n

lſacre ſcripture

offenſiua / aut aliter male ſonans / hec ſeqᷣ/
tur ex pᷣdicti. ¶ Serta. Senſus lr̃alis ſa

cre ſcripture fuit pꝛimo ꝑ chꝛiſtũ ⁊ apoſto

los reuelatꝰ/⁊ miraculis elucidatꝰ / deinð
fuit ꝑ ſanguinẽ martvyrũ cõfirmatus / poſt
modũ ſacri doctoꝛes/ꝑ ratiões ſuas dili/
gentes cõtra hereticos diffuſius elicuer̃t
pꝛedictũ ſenſum lr̃alem/ ⁊ ↄcluſiões ex il/
lo clarius vel ꝓbabiliꝰ ↄſequẽtes / poſtea
ſucceſſit determĩatio ſacroꝛum cõcilioꝝ
vt qð erat doctrinalit᷑ diſcuſſum ꝑ docto/
res/fieret ꝑ eccleſiã ſententialit᷑ diffinituʒ.
Oppoſite ſunt tandẽ pene ꝑ iudices tam
eccłiaſticos qᷓ; ſeculares/cõtra eos qͥ pꝛo/
terua temeritate nollent eccłiaſtice deter/
minatiõi ſubiacere. Et hoc neceſſaria pui
ſione faciũ eſt/qm̃ in ratiocinãdo ⁊ alterã
do aduerſus veritatẽ nõ eſt apud multos
finis. ¶ Septima. Senſus lr̃alis ſi ⁊ dũ
expugnat᷑ tꝑibus noſtris / in bis que ſunt
iam aꝑte ꝑ eccłiam determĩata ac recepta
nõ opoꝛtet agere curioſis ratiocinatiõibꝰ
aduerſus impugnatoꝛes / ſed ſtatutis pu/
nitiõ ibus vti.patet ex vltima ꝑticula pꝛo

poſitiõis pᷣcedentis. Dctaua.Senſus
fjr̃alis ſacreſcripture ſi reꝑitur determĩatꝰ
⁊ deciſus ĩ decretꝭ ⁊ decretalibo/ ⁊ codicib
ↄcilioꝝ/iudicãduſ eſt ad theologiã ⁊ ſacrã

ſcripturã nõ minus ꝑtinere qᷓ; ſimbolum
apłoꝛũ. Pꝛopterea nõ eſt ſpernẽdus tan/
q; humana ſeu poſitiua ↄſtitutiõe funda/
tus.Et in hoc errãt pene om̃es heretici q̊

poſt cõpilatiõem decretoꝝ ⁊ decretalium

inualuerũt /vidẽtes enĩ ꝙ erroꝛes ſui ſuffi
cienter coarguũtur ꝑ ſentẽtias doctoꝛum
⁊ ſummoꝛũ pontiſicũ/⁊ cõcilioꝝ generali
um/dicũt om̃es tales ſcripturas apocri/
fas eſſe/ vel falſas niſi oſtendat᷑ / ꝙ fuit ex/
pꝛeſſe in ſcriptura ſacra/⁊ ita ↄſequẽter ne
gant q̃ttuoꝛ doctoꝛes /⁊ cõcilia/ putãateſ ꝙ;
ex ſacra ſcriptura cõuinci nõ poſſint. Ue
rũ eſt ꝙ ex aduerſo quidã inueniunt᷑ nolẽ/
tes vel neſciẽtes diſtinguere in ipᷣis decre⸗
talibo ⁊ decretis /ea q ſunt de iure diuino
ꝓpꝛie dicto / ab his q̃ ſunt de iure pure po

ſitiuo / vel de iure ꝓpꝛie naturali.ł de mix

to iure ex plurib. Suꝑ qua re tam ĩ lecti
onibo q; in colla tiõibus/ꝓ cõmẽdatõe do
minoꝛũ iuriſtarũ ſepe locutꝰ ſum/q̃ntum
mihi datũ erat /⁊ vtile videbat᷑. Siquidẽ

ignoꝛãtia huiꝰ rei turbatiõem in ecclia in

duxit plus q;ᷓ dici poſſit. ona Den⸗
ſus l̃alis q;uis ſit in multis

pꝛeſertim in.

his que ſunt neceſſaria ad ſalutẽ ſatis ex/
pꝛeſſus in libꝛis ſacreſcripture /vel ex illis
euidẽter ↄſequat᷑ apud eruditos in eiſdeʒ
libꝛis/nihilominꝰ expediuit tales ſenſus
ſub certis articulis cõpendioſe in publi/
cum tradere/quẽadmoduʒ de ſimbolo a /
poſtoloꝝ ⁊ athanaſij factũ fuiſſe cognoui
muſ.Exigit hoc maxĩe cõmunitas rudis
hominũ/⁊ capitũ ſeu iudicioꝝ varietas⸗/
pꝛout deducit ſanctꝰ Thomas in pꝛinci/
pio ſũme cõtra gentiles Decima. Sen
ſus lr̃alis ſacreſcripture rationabiliter ex
plicatur apud ſtudia generalia/⁊ in certis
dioceſibus / ne dũ ꝑ totaʒ ecclłiam/ ſed per

dioceſanoꝛũ ſententiã cũ cõſilio doctoꝛuʒ
theologicoꝛũ in eiſdẽ ſtudijs degentium.
NDue ratio:q̃nta ſcʒ effrenis quoꝛũdam li

bertas in loquẽdo ⁊ docendo/taliter cõpe
ſcatur/quoniã apud ctheologos debet eſſe
pᷣſcripta loquendi foꝛma ſicut tradit Au/
guſtinus/iiberis inquit vᷣbiſ vtunt᷑ philo
ſoppi/⁊ in rebus ad intelligendũ difficili/
bus offen ſionẽ piarũ auriũ nõ ꝑtimeſcũt/
no biaau tẽ ad certã regulam loqui fas eſt.

Nota de ſtudio pariſieñ.⁊ articulis eius.
Nota de anglia ⁊ ſcocia ⁊ pꝛaga. Nota de

godfrido de fontibo/et de q̃ſtione quã tra/

ctat/⁊ qualiter argumẽta ſua nõ ↄcludũt.

Undecima. Senſus lr̃alis quoꝛũdam
articuloꝛũ /vt pꝛeciſe declaratus ꝑ vnum
epiſcopum/etiam tum conſilio doctoꝛuʒ
ſi negetur eſſe ſcripture/non redditur ex B
pꝛeciſe ipᷣe negans hereticus Sed penas

appoſitas talis incurrit ſi ſit dioceſanus⸗
⁊ ad reuocandum rationabiliter condem
natur. Pꝛobatur pꝛima pars.quia poteſt

ad papam appellare ex cauſis rationabi/

libus in caſu.ĩimo ⁊ a papa ad concilium

generale. Ratio eſt.quoniaʒ nec papa nec

epiſcopus aliquis / eſt ſic confirmatus ĩ fi

decima.l/ Senſus litteral ſacreſcriptu/

de de iſgenſhali⸗ errare. Duo

re/ ſi negetur eſſe verus/⁊ impugneturtaʒ
verbo q; facto.per illos pꝛeſertim qui ſub

ſunt pꝛelatis ⁊ inquiſitoꝛibus qui ſenſuʒ
talem declarauerunt eſſe de ſacra ſcriptu/

ra.Conſurgit vt frequẽter vehemens ſu/⸗
ſpitio contra tales ꝙ ſint heretici/ſcilicet
;habent depꝛauationẽ ĩ intellectu ꝑ erro
rem/⁊ in affectu ꝑ incoꝛrigibilitatẽ vł per
tinaciam. Ratio eſt pꝛimo:quia pᷣferunt
ſenſum ſuum iudicio pꝛudentioꝛum ⁊ ſa

pientioꝛuʒ. Tranſgrediuntur etiam ter /

ccz

17

—ͦñů

De cauſis errantium

minos quos ponũt patres eoꝛum.Altera
ratio eſt dum ea que determĩata vel decla
rata ſunt ꝑ iudices et cõcilium fidei.ſunt
talia que debẽt explicite credi ꝑ illos ⁊ ab
illis qͥ cõtradicunt. Exempla ſunt mani/
feſta in articulis pariſius cõdemnatis.q̊
rum plurimi ſunt de articulis ſfidei:q̃s qͥli
bet adultus ⁊ capax ratiõis cõuerſans in
ter chꝛiſtianos/tenetur explicite credere.ſi
cut ꝙ deus eſt trinꝰ ⁊ vnus. ꝙ reſurrectio
moꝛtuoꝛũ erit.ꝙ foꝛnicatio eſt pctĩ moꝛ/
tale/q; mũdus fuit creatus ⁊ nõ ab eterno
Et ita de plurimis. Sic etiã tempoꝛibuſ
noſtris/cõdemnate ſunt aſſertiões alique
quaꝝ oppoſitas qlibet capax ratiõis ⁊ cõ
uerſans inter chꝛiſtianos vt cõmũiter ex/
plicite credere ↄſtringitur.ſicut ꝙ iuramẽ
tum licitũ eſt tenẽdum quãdo non vergit
in detrimẽtum ſalutis eterne/qꝙ homicidi
um nõ eſt licitũ nec appꝛobandũ quando
fit abſq; iudiciaria ⁊ legitima autoꝛitate:
p rex nõ debet remunerare homicidia ⁊ ꝑ

iuria.⁊ ita de ſimilib⸗.

t dunm aliqua de cauſis erroꝛuʒ/
ꝛm cautelis errantiũ.Et dicamꝰ
ſũmatim ⁊ velut ab alto/ om
niũ errantiũ pꝛimaria radix ⁊ pꝛincipaliſ
oꝛigo fuit ⁊ eſt/inoꝛdinata affectio vel vo/
luntatis depꝛauatio. Noc vidit Auguſti
nus dicẽs appꝛobare falſa pꝛo veris non
eſt natura inſtituti homis:ſed pena dãna
ti. Declaramꝰ pterea iſtud quod nũc dixi
mus ⁊ intendimus:⁊ hoc narrãdo potiui
qᷓ; diſputando vel cõcluſiue loquendoc/
Ecce in pꝛimis/q erroꝛ om̃is in luciferoꝛ⁊
cõplicibus angelis/puenit ex damnatiõe
volũtatis vel affectus ꝑ arrogantiã et ſu/

perbiam in ſeipᷣis cõplacentiã ꝓut decla,⸗

cõmũiter in ſcdᷣo ſen. ¶¶ Ecce ꝙ eua idcir/
co errauit:quia curioſe ↄcupiuit fructum
pulcrũ viſu ⁊ ad veſcẽduʒ ſuauẽ/ita vt cõ
ſequẽter delapſa ſit in hũc erroꝛem vt cre/
deret fieri ſicut deus ſciens bonũ ⁊ maluʒ
⁊c̃.vt etiã reuocaret in dubiũ diuinaʒ ſen
tentiã/quã abſolute tenebatur credere:ne
foꝛte inquit moꝛiamur. ¶¶ Ecce adam qͥ ⁊
ſi nõ ſeductus ſit:ſicut młier.pꝛout dicit
apls/ſeductus tamẽ in hoc fuit ſᷣm docto
res:ꝙ nolens cõtriſtare delicias ſuas.ſcʒ
cõiugem credidit venialeꝛ quaſi pꝛo nihi
lo eſſe illud qð erat moꝛtale. Sic habem

rat Auguſ. in ſuo de Ma doctoꝛes

Ranſeamus ↄſequẽter ad dicẽ

tractatu de fide. Pꝛim
ignoꝛantia capacitatis intellectus huma
ni/quidam enĩ nõ attendẽtes limitatũ eſ/

ꝙ ſuꝑbia ⁊ quedã ſenſualis cõplacẽtia in/
ducũt erroꝛes. ¶ Conſideremus inuidiã

⁊ iram ipᷣius cain aduerſus abel/⁊ inueni

emus qꝙ ꝓpter eam cain cecidit in hũc er/
roꝛem/⁊ in alios multos/ ꝙ credidit pec/
catum ſuũ maius eſſe qᷓ; diuinã miſericoꝛ
diam. Sic poſt eum errauerũt płimi tam
ex iudeis qᷓ; ex vocatis chꝛiſtianis /qͥ dice/
bant nõ eſſe penitẽtiam vel ſalutem poſt
certũ numerũ:vel vices peccãdi.ſicut Au
guſti.⁊ Nico.de lyra notãt/⁊ ſicut aliqͥ ex/
poſuerũt illud apoſtoli ad Hebꝛeos. Im
poſſibile eſt eos q ſemel lapſi ſunt ⁊c.Cõ/
ſideremus pᷣterea ſicut iam tactũ eſt/ p/
pter inuidiã iudei pꝛius habẽtes noticiã
de aduentu chꝛiſti/coꝛruerunt in oppoſi/
tos erroꝛes de chꝛiſto / dicẽteſ ꝙ erat ſama
ritanus:demoniũ habens/ voꝛax ⁊ pota/

toꝛ vini:⁊ publicanoꝛũ amicus. Similir
poſterioꝛibo ⁊ etiãẽ modernis tꝑibus.Oui

dam reputãtes ſe iuſtos:⁊ cõſiderãtes vi/
tam pꝛelatoꝛũ ⁊ ſacerdotũ/ſubiectam eſſe
multis vicijs:⁊ pꝛauis moꝛibus/ accepe/
runt viam ſuis erroꝛibus.ſicut experien/
cia docuit mille modis. ( Et ad oſtenſio
nem huiꝰ ⁊ cõfirmationẽ eoꝛum que dixi
mus/inferamꝰ hic verba:foꝛmalia que a/
ctoꝛ ſumme de vicijs et virtutibo poſuit ĩ
rimacaun⸗ error eſt

ſe intellectũ humanũ /credunt eum capa/

cem eſſe omniũ:⁊ ideo credũt illud nõ eſſe

quod ab eo nõ capitur. Sicut ſi aliqͥs cre
deret circulum ſolis omnia continere. ipᷣe
crederet üla non eſſe que infra circulum il
lum non continentur. Siſhilis erroꝛ eſt ĩ
illis qui credunt non poſſe eſſe ſcientiã de
magnitutudine ſolis ⁊ lune:et ſtellarum.
quia ipᷣi non habent eam — eſt
auerſio intellectus a credendis:et ab his
que poſſunt hominẽ inducere ad creden/
dum:⁊ cõuerſio ad erroꝛes. Quidam enĩ
ſic amant erroꝛes ſuos: vt ↄtraria eis nõ

velint cogitare vel audire. Pꝛouer.xviij.

HNon recipit ſtultus verba pꝛudentie niſi
ea dixeris que verſantur in coꝛde eiꝰ. Nõ
eſt datum homini videre poſt tergum ſu/
um / nec videre intuitu: ſic nec intelligere
ea a quibus intellectus ſe auertit. Nolũt
audire qui ſunt in erroꝛibus aliqͥd de mi/
raculis:nec ſacra eloquia:nec ratiões do/
ctoꝛum:quibus poſſunt ad veram fidem

vie
in⸗
ſun
fun
ben
pecc
ſid

„ W
3 r

ſe
bat
per
Pcz.
ſu

riti
uihuicii
Wunnei
ükicer,
räne,
Mämigtn
tplinin
nigͤdie
Ullanat
talch er
n. n
n. Dö,
ücho,
häs hotai
Nihoppoſ⸗
Perotſamg
Nartpota,
1s Bemii
bns

äcie,⸗

Hſudiecunt
Eilime
un en
Genuligen
murucl
onn eſt
mmohuma
mmitatüch⸗
camcad
Wrdc
atſicliͤen
Continar i
fncifain
Hilisnu
ſeſeui
Ec kalnn⸗
Oeluntd
ione
uouen,
uuiman
ia on
Pwaptl
voCentien
ked.
teunt
Lintele⸗
tit. M
licga,
mnin
ck

De cauſis errantium

induci.ideo non eſt mirũ ſi remanẽt in er/

roꝛibus ſuis. erci eſt rerũ ſubtilitas
⁊ intellectus groſſicies/qui turbidum ha
bet viſum pilũ qui ab alijs videt᷑ non vi //

det /ſed nõ ideo cõtendere debʒ eum / ibiñ
eſſe /nõ videt viſus humanus quicqͥd vi/

det acquilinus. Ruara eſt diſtantia a

credendis.quidam enĩ cõmoꝛantur in ſen

ſibilibus / qui longe ſunt a credendis que
ſunt inuſibilia/nõ appꝛopinquãtes ad il/
la nec ſtudio nec exercitatiõe.ideo non eſt
mirũ ſi illa non vident/ipᷣi ſenſum volunt

habere ducem ad credenda qui cecꝰ eſt q̃n

tum ad ea. Unde ſic diſputant de ſpũali/

bus / ſicut ceci de coloꝛibus. Berñ. ſuper

Cañ.Quomodo lux incaſſum circũfun/
dit oculłbs clauſos vel cecos / ſic animaliſ

homo nõ percipit ea que ſunt ſpiritꝰ dei.

Auguſtinus.Deus lux eſt nõ coꝛpoꝛũ ſed

mentiũ.hanc lucem qui nõ vidit /eſt qua/⸗
ſi cecus in ſole.

Fides nõ eſt naturalis/lmo eſt in electiõe
diuine bonitatis/⁊ donũ gratuitum. Si
eſſet naturalis eadeʒ eſſet apud om̃es/nec
eſſet tanta diſſenſio de ipᷣa quãta eſt/ideo

a deo petenda eſt. Mar.ix. Credo domie
adiuua incredulitatem meam. Ephet᷑.ij.

Gratia eſtis ſaluati ꝑ fidem/⁊ hoc non ex
vobis / dei eni donum eſt. ⁊. i. Joh. v. De/⸗
dit nobis ſenſum vt cognoſcamus deum
verũ /ſicut ſol nõ videtur niſi ex lumie ſuo

ſic ſol intelligẽtie nõ videtur niſi ex lumie

ſuo / ſcʒ ex luce gratie quã infundit. Sʒ a/
liqui ſunt vt veſpertiliones ſolem non vi/
dentes de nocte quãdo volant/quia tunc
ſol nõ lucet ſiꝑ terram / de luce vero eũ nõ
vident/quia tunc doꝛmiũt. Sic iſti ſoleʒ
intelligẽtie ideo non vident /quia in nocte
ſunt cum ipᷣe eis nõ luceat/luceʒ gratie in
fundendo/non pꝛopter hoc affirmare de⸗/
bent eum nõ eſſe. ern eſt obſtaculuʒ

peccati/quidam enim immũdicia operuʒ

ſuoꝛũ /q̃ſi obiectu manuum /lumẽ ſolis in
telligentie a ſe repellunt. Job.xxiiij. Jpſi
rebelles fuerũt lumini. eptima eſt ſu
perbia que eſt velut inflatio ſaciei interio

rum. Auguſtinꝰ. vij cõſef. Tumoꝛe meo
ſeꝑabar a te/⁊ nimis inflata facies claude

bat oculos meos. Berñ.ſuper Cañ.Su
perbo oculo veritas nõ videtur / ſincero

ptʒz.⁊ſuꝑ illud Hiere.xlix.Arrogãtia tua

7 ſi uebia coꝛdiſtui decepit te.dic glo.Ouũ

ecus in ſole. Quinta eſt negligentia
querendi dei adiutoꝛiuʒ ad ea credenda.

hereticus arrogans/qꝛ ſuꝑbia facit here
ticum /nõ ignoꝛãtia.uguſtinꝰ. Super
bia meretur illudi. Abac.ij. Quomõ vi /
num potantem decipit /ſic erit ſuperbus.
Vnde Gregoꝛius de ſuꝑbis.Tanto in/

quit a dei luce longe ſunt/quanto apud ſe

humiles nõ ſunt. ctaua eſt affectio ĩ
oꝛdinata.intellectum trahens ad contra /
ria fidei.vt timoꝛ inoꝛdinatus/vel amoꝛ:
vel odiũ.Affectio inoꝛdinata eſt velut lip
pitudo reſpectu oculi interiorꝭ.Auguſti/
nus. Si quis alteri digito ſolem oſtende
rit ⁊ videre nõ potuerit culpet potiꝰ ocu/
li lippitudinẽ/qᷓ; digiti oſtenſionẽę. Hanc

lippitudinem purgari opoꝛtet. Auguſti /

nus. Purgãdus eſt animus vt pꝛoſpice/
re illam lucẽ valeat. Bina multos re
traxit ne crederent in chꝛiſtum.qui enim
credebant in chꝛiſto deſpiciebant᷑ ab alijs
⁊ extra ſinagogam fiebant.ideo qui gloꝛi
am amabant/⁊ contemptum iſtum time/
bant / nolebant ad chꝛiſtũ conuerti. Jo.v.
Quomodo credere poteſtis qui gloꝛiã ab
inuicem recipitis/⁊ gloꝛiã que a ſolo deo
eſt nõ queritis.Amoꝛ etiam diuitiaruʒ/⁊
timoꝛ amittendi locum ⁊ gentem iudeos
impediuit ne in chꝛiſtum crederẽt. Amoꝛ
diuitiarum oculus eſt auaroꝛũ. Et amoꝛ
deliciarum eſt oculus voluptuoſoꝛũ.Za/
cha.v. dicitur de impietate. Hic eſt oculꝰ
eoꝛũ in vniuerſa Erra. Pꝛouerb.xxi. Lu
cerna impioꝛũ peccatum. ideo auaro vi/
detur aliquid licitum quo alijs nõ vide
tur.quia auaricia eſt lucerna ei/ ſm eã eni
iudicat. Luxurioſo videt᷑ illa quã nimis
amat pulcra/cuʒ ſit defoꝛmis/quia amoꝛ
facit eum errare in iudicio illo. Odiũ eti/
am intellectum multoꝛum a fide auertit.
multi valdenſes odientes pꝛelationẽ cle⸗
ricoꝛum / dicunt deo obediendum eſſe/⁊ ñ
homini.Aliqui etiam ex eis dicunt ſolis
pꝛelatis bonis eſſe obediendum.Dicunt
etiam oꝛdinem non eſſe neceſſarium ad h̊
ꝙ aliquis liget vel ſoluat. Et ꝙ nõ eſt ne/
ceſſe vt aliquis confiteatur peccata ſua
ſacerdoti. Et ꝙ relaxationes quas epiſ/
copi conſueuerunt facere non valent/nec
ſuffragia eccłie pꝛoſunt moꝛtuis. Iteliii
timentes erroꝛes ſuos per iuramenta pꝛo

palari dicunt in nullo caſu eſſe iurandujʒ.

Item timentes ſe occidi dicunt in nlło ca

ſu eſſe bominem occidendũ. Sic tranſie⸗

runt heretici in affectum coꝛdis ⁊c. ¶

17

U

les coꝛrumpũt omnẽ oꝛdinẽ hierarchicũ/⸗
nedum in eccleſia/ſed etiã in ſeculari poli
cia. Tales nihilominus pꝛoteſtantur ſe ſi
dem catholicam tenere/⁊ cum euocantur
querunt ſubterfugia ſophiſtica/⁊ captio/
ſas rñſiones/⁊ linguis et linguis loquũt᷑.
Tales infecerunt regnum anglie / deſtru /

xerunt ſtudium pꝛagenſe/⁊ vſq; ad ſcociã

venerunt. Et pꝛochdoloꝛ experimur/in
hoc regnum qualiter multiplicati ſunt ſu
per numerũ.qui ad ſeditiones ⁊ rebellio/
nes contra omnẽ dominationẽ eriguntur
7 nolunt ꝙ infima ꝑ media reducantur in
deum / ſed ↄſtituunt ſe iudices ⁊ ſußmos.

Incipit tractatus

magiſtri J ohannis de Berlon cõtra here
ſim de cõmũicatione laicoꝛum ſub vtraq;

ſpecie.

rum huiꝰ ſacri concilij
nem generalem/ nõnul/

gnationẽ hereſum ⁊ he

reticoꝛũ noſtri temꝑiſ.

iudicialiter damnate/de heceſſitate cõmu
nicandi laicos ſubvtraq; ſpecie.panis ſci
licet ⁊ vini/pꝛoſero cum euangelica pau/

percula duo minuta/que dici poſſunt du

pler ille denarius quem ſamaritanuſ pꝛo
tulit ⁊ dedit ſtabulario ꝓ cura vulnerati.
vnus denarius decẽ regulas ſpeculatiuaſ
alter decem pꝛaticas habet inſcriptas.(⸗
Pꝛima.Scriptura ſacra eſt fidei regula.

contra quã bene intellectam / nõ eſt admit

tenda auctoꝛitas. ratio homĩs cuiuſcũq;
nec aliqua cõſuetudo.nec conſtitutio.nec
obſeruatio valet.ſi contra ſacramſcriptu
ram militare cõuincatur.hec regula fun/

damenũ eſt cõmune nobis ⁊ hereticis s

impugnare conamur. Pꝛopterea conce/
dimus ⁊ appꝛobamꝰ omes vel auctoꝛita

tes vel ratione s que hanc pꝛobant/p quã

to nõ ad aliud pꝛobandum ꝑ eos ducunt

vel induci quererẽtur. Quaobꝛẽ ſacraſcri

ptura debet conſiderari/quaſi ſit vna pꝛio

politio copulatiua/cõnectens ſingulas
tes.? vnam cõfirmans per alteram/eluci,⸗

Blaturus iuxta ſenio⸗/
Conſtantieñ. monitio

que concernũt exrpu

nominatim ſcrenouitererone⸗ pꝛotinꝰ

De cõione ſub vtraqʒ ſpẽ.

dans ⁊ exponens.quoniã ſi pꝛopoſitio a/

liqua ſacreſcripture poſita aſſertiue ꝑ au
ctoꝛem ſuum/qui eſt ſpirituſſanctus/eſſet
falſa.tota ſa creſcripture ſicut dicit Augu
ſti.vacillaret auctoꝛitas.quia ſimił eſt ra/

tio aſſentiendi per fidem cuicunq; pꝛopo/

ſitioni ſignate in ſacraſcriptura.ita vni ſi/
cut alteri.ſcilicet auctoꝛitas diuine reuela

dendi. ¶¶ Secunda. Scriptura ſacra dũ

dencd⸗ erregba cõmunis eſt ratio cre

conſideratur in aliqua ſui parte vł pꝛopo
ſitione / non eſt tenenda in ſolis terminis

illius pꝛopoſitionis/aut in illo ſenſu qu?

illa pꝛopoſitio ſic ꝑ ſe et nude conſiderata

ra.Dixit itaq; cbꝛiſtus Mach. vlti. Qui

facit. Sed conferenda eſt ⁊ concoꝛdanda
comparationem ad alios ſacreſcripture
paſſus. Patet hec regula ex pꝛecedenti/ct
exempla manifeſta/qualia ſunt innume

crediderit ⁊ baptiſatus fuerit ſaluus erit.

ſiquis voluerit in hac pꝛeciſa foꝛma ł ſen

tentia ſtare/non admiſſa quacunq; colla/
tione ipᷣius cum alijs.ſicut inuentos ali/

quos eſſe tales notat Auguſti. de ciuita/
te dei. xxi.conſtat ꝙ errabit maniteſte/po/

nendo q ſola fides ſufficit ĩ baptiſmo ad
ſalutem / ſine alijs virtutibus.ſicut trabe

rent alij ex ſimili verbo chꝛiſti Qui credit
in me habet vitam eternam. Amplius ar
guendo ad homies ſic. Induceremꝰ illud
chꝛiſti Joh. vi. Ego ſum panis viuus /

de celo deſcendi.ſiquis manducauerit ex

hoc pane viuet in eternum. Attamen ᷣm

iſtos nõ ſufficit manducatio ſolius pani

id eſt ſumptio coꝛpoꝛis.ſed requiritur bi/
bitio ſanguinis (Tercia. Sacraſcriptu
ra poteſt ⁊ debet in ſuis parabus ⁊ parti/
alibus aſſertionibus /reuerenter ⁊ humili

ter ⁊ diligenter expoſitionẽ recipere/ con/
coꝛdando paſſum cum paſſu ⁊ vnum ꝑal
terum iudicando.Sequitur ex pꝛeceden

tibus.Et quia ſic fit in omnibus alijs ſci
entijs ⁊ doctrinis/in quibus intẽtio ⁊ ſen

ſus vnius dicti trahitur ex alijs/ ex àbus

apparet intentio dicentis.quoniã ßm HDi

larium intelligentia dictoꝛuʒ ex cauſis eſt
aſſumeda dicendi.Alioquin plura eſſent

mendacia ⁊ contradictiones i qualibʒ ſci/
entiarum.⁊ pꝛecipue in ſacra et diuina ;

eſſent veritates in omni modo loquẽdi cõ

muni. ¶ Quarta. Scripturaſacra in ex/

2

poſitione partium ſuarum requiſiuit ⁊ re

quirit homincs pꝛimo pꝛeditos ingenio

— —

— —
— —

—— — —

gſtioy
epgl
mgeſſer
ldugn
ſnlatg,
onhen
tarn
Mherenen
mtoo
ſnendi
Ylpropo
wmihis
dſoinqge
lſden
Ncozdonde
cnpture
danien
tinnume

NAN

Gonsgt
1wenele
zal
mui,
Nau,
nickdn
Wn
3ce
Aumu
lusar⸗
mVillud
wiunsſ̃
erger
Numenfn
Ninspan
geinrd⸗
hoten
eben
Car
unel
S
A
pele
Aihos
R—Z
nchn
alibſd
divimn⸗
idi
une .
iſunn
en

LContra bereim i

ſcdᷣo exercitatos ſtudio.tercio hũiles ĩ iu

dicio.q̃rto ĩmũeſ ab affectato vicio.pʒ qm̃
ex oppoſito alteriꝰ iſtoꝝ q̃ttuoꝛ /ſolʒ facil/
lime falſus intelleciꝰ ſcripture ſuboꝛiri.vt
ſi ſit hõ hebet ingenij / ſi iners ⁊ neglectoꝛ
ſtudij.ſi ſupbi ⁊ arrogantꝭ iudicij.ſi deni⸗
q; fuerit infectꝰ ⁊ depᷣuatꝰ ex affectu alicu

ius vicij · qm̃ excecat tales malicia eoꝛum.
Poſſent iſta ⁊ iſtoꝝ quodlibʒ tã auctoꝛita

tiba q;ᷓ exẽplis ⁊ rõibo multiplicit declara
ri.q̃ qꝛ nota ſunt doct/ alibi ſatis inueni
untur / bꝛeuitat amoꝛ linquit.¶ Quinta

Scriptura ſacra in ſui pᷣmaria expoſitio

ne habuit hoĩes eruditos nõ ſolũ huma/
na ratiocinatiõe vł ſtudio/ſed diuĩa reue/
latione ⁊ inſpiratiõe ſpũſſancti. Patet de
apłis culijs / de abus loquit᷑ lucas in acti

bus aploꝝ. c.xiij. Et paulus plures enu/
merat diuiſiões grãꝝ/inter qs interpꝛeta

tio ᷣmonũ/⁊ ſᷣmo ſcientie/ ⁊ ſᷣmo doctrĩe.
Cõpandi igit᷑ ſunt doctoꝛes in expoſitõe
ſacreſcripture cũ doctoꝛibe/⁊ illi s cõſtat
hr̃e ↄditiões poſitas in pᷣcedenti regula/pſ
ſerendi ſunt nõ hñtibo.Silr hũtes reuela
tionẽ.nõ habentibo eã.Et dona grat da⸗
ta poſſidẽtes nõ poſſidẽtibo ea.ceterꝭ pari
bus. Et pꝛoinde ↄuincit᷑ ac reᷣhendit᷑ q̊/

rundã arrogãtia modernoꝝ/vſurpantiuz

ſibi illa de pſalmo. Suꝑ oẽs docẽtes me
intellexi Et iteꝝ. Supꝑ ſenes intellexi Et
terũ. Suꝑ inimicos meos pꝛudẽtẽ me fe
ciſti. Sed vtinaʒ aduerterent ſi vere ſint
eis cauſe q̃ iungunt᷑.qꝛ teſtimonia tua exqͥ
ſiui ⁊ lex tua meditatio mea eſt.⁊ reliqua.
erta Sonnhitd ſacra nõ ita recipi

da eſt nude ⁊ inſolidũ/ↄtẽptis alijs tra

ditioniba hoĩm qn debeat ad intelligẽtiã
verã ipᷣius hñũdam / iuribo hũanis ⁊ cano⸗
nib/⁊ decretis ⁊ gloſis ſctõꝝ doctoꝝ fre/
quẽter ⁊ hũiliter vti.Ptʒ ex pᷣcedentibus.

ptz etiã ex modo quẽ tenẽt heretici ſ nũc

impugnamꝰ/qͥ doctoꝛes valde diligenter

allegant ꝓ ſuis aſſertionibus coloꝛãdis ⁊

coꝛroboꝛãdis.Et tales/qͥ ſunt aliqũ nulli

us auctoꝛitat vł ponderis.ſicut ſunt ali/

q̊ gloſatoꝛes decretoꝝ ⁊ decretaliũ.et non

ſancti nec multũ in theologi eruditi.Et

ſilr aliqͥ q̊s de numero trahũt theologoꝝ

vñ ſic arguit᷑ aduerſus eos. Si doctoꝛibꝰ

⁊ peritis in ſua arte credendum eſt/cur do

ctoꝛibo ꝑ nos allegatꝭ non vultis credere.

Quos allegatis bene intellecti ſunt ꝓ no

H bis / ⁊ alij qui abſq; vlla cõꝑatione pluxeſ

ſunt/a clarioꝛi p̃ᷣmone dicẽtes noſtraʒ ſen

tentiã. Si vero nõ talibo in aliquo credẽ/
dum eſt. cur eos ꝓ vobis in ↄfirmatiõe er⸗

roneoꝝ ſpirituũ ⁊ ſenſuũ veſtroꝝ tam cu⸗/
rioſe ⁊ exqſitiſſimo ſtudio queritis allega
re.vndecũq; colligẽtes ⁊ diſcerpentes q̊n/
tũlibet renitatur. ¶ Septima. Scriptu
ra ſacra recipit interpᷣtatiõem ⁊ expoſitio
nẽ nedũ in ſuis vᷣbis oꝛiginalib/ſed etiaʒ
in ſuis expoſitionib.patet ex pᷣcedentibi.
vñ ſi allegat᷑ Mugꝰ.exempli gr̃a / ꝙ direrit
in vna gloſa ſua ſumẽdum eſſe ſanguineʒ

chꝛiſti in cõicatiõe laicoꝝ.⁊ hoc de neceſſi

tate ſalutꝭ. Et alibi dicat vel obſeruet op/

poſitũ / m intellectũ qͥ pꝛima facie collige

retur ex vᷣbis/attendẽdũ eſt ex dictis alijſ

q̃liter eſt ↄcoꝛdãdus ſibijpᷣi. Inuenit᷑ eniz

dixiſſe. Crede ⁊ mãducaſti.⁊ ita dicere po

tuit. crede ⁊ bibiſti. ¶ Octaua. Scriptu/
ra ſacra dũ ꝑ nouellos hoĩes inducitj/tan

q;ᷓ credenda ſit ĩ ſuis nudis terminis/ abſ.
qʒ alteriꝰ interp̃tis vel expoſitoꝛis admiſ

ſione. exponit᷑ grauiba ꝑiculis ⁊ ſcandalis

niſi ſolerter puideat᷑ ⁊ ↄfeſtim occurratur
Patet ex pᷣcedentibo.Et qꝛ ad veritatẽ ta
les implicãt ſemetipᷣos in dictis ſuis/ꝓut
deductũ eſt in ſexta regula. Dũ aliqñ ꝓ ſe
inducũt doctoꝛes/⁊ inductos cõtra ſe nõ

admittũt. Dum ppᷣterea vitare volũt gloſã
oẽm / incidũt aꝑtiſſime in multiplicẽ ↄtra

dictiõem/⁊ vltram; iudei litterales iudai/
ſant/qui recipiũt in antiqͥs traditiõibus
legis expoſitiões ſuoꝝ dactoꝝ multas et
varias/vt rabi ſalomonis/⁊ rabi moyſi⁊
alioꝛũ.quẽadmodũ traditũ habẽt in lege.

Deut. xvij.ſub moꝛtis intermĩatiõe / lacer
dotib leuitici generis eſſe credendũ ⁊ obe
diendũ. Ex hac pᷣterea radice peſtifera oꝛ/
ti ſunt /⁊ q̃tidie creſcũt erroꝛes begardoꝛũ

⁊ paupeꝝ de lugduno/⁊ oĩm ſimiliũ.qruʒ
multi ſunt laici hñtes ĩ ſuo vulgari trã ſia
tionẽ biblie/in grãde pᷣiudiciũ ⁊ ſcandalũ
catholice veritat/q̃le ꝓpoſitũ eſt in refoꝛ/
matoꝛio eẽ tollẽdũ Klona Szerib tura

ſacra in ſui receptiõe et expoſitiõe auten/

tica finalit᷑ reſoluit᷑ in auctoꝛitatẽ.recepti

onẽ ⁊ ap pꝛobationẽ vłis eccłie.pᷣſertim p
mitiue/q̃ recepit eã ⁊ eiꝰ intellectũ imme/

diate a chꝛiſto. ⁊ reuelãte ſpũſancto in die
penthecoſtes. 1 alias pluries. Patet. qe
Matthe ſcripſeritveracit᷑ enãgelium:et
HNichodemꝰ nõ.ſolũ habemꝰ ab auctoꝛi//

tate eccłie. Juxta illud Aug. Kuaͤgeli⸗
e

Contra hereſim

nõ crederem / niſi me auctoꝛitas eccłie cöõo/

puliſſet. Hec enĩ eſt ineffabilis reglła a ſpũ
ſancto directa/q in his q̃ fidei ſunt nec fal
lere põt/nec falli. Pꝛobatiões omitto.Et
qꝛ hoc eſt pꝛimũ ⁊ pꝛincipiuʒ in fide tenẽ/
dũ.quo nõ credito/nõ ſuꝑeſt arguereↄtra
ſic negãtem / ſicut nec cõtra negãtem pᷣma
pꝛincipia in moꝛalibo/⁊ ſpeculabiliba ar/
guendũ eſſe tradit Ariſto.Addit᷑ ↄſecuti/
ue ꝙ ſacraſcriptura ĩ expoſitiõe habʒ ⁊ ha
bere debz in reuerẽtia ⁊ auctoꝛitate maio
ri/ↄſuetudiem vlis ecclłie/circa ea q̃ fidei
ſacramẽta reſpiciũt/a diſpenſationẽ ipoꝝ
q; qauctoꝛitateʒ doctoꝛis vniꝰ ꝑticularis.
etiã ſancti. Et ſic tradit ſctũs Tho.in il⸗

la queſtiõe.qua q̃rit.vtrũ pueri infideliuʒ
qua q

ſint inuitis parẽtibo baptiſandi / in ratiõe
dqd oppoſitũ. Uñ valde mirandũ videtur

abpugd aliqͥs ↄſideratiuos/ dũ vidẽt ꝙ; ſtatẽ

vt doctoꝛ aliqͥs cõpoſuit vnã lecturã/velł
vnã cõpoſitionẽ/aut gloſam ſuꝑ decreta/
libus aut decret redegit in ſcriptis. habet᷑
illa gloſa ſeu lectura in reuerẽtia tali/ ꝙ al
legatur autetice in ſcolis et iudicijs. Qui
doctoꝛ ſi viueret /nõ eſſet cõpandus mille
⁊ miulleqͥ iam ſunt ĩ vita.Et tñ ſi tota vna
vniuerſitas.exempli gra.q̃ habʒ doctoꝛeſ
in om̃i facultate peritiſſimos / declararet
aut determĩaret vnã expoſitõʒ/ circa vnũ
paſſum ſcripture ſacre/vł decretoꝛuʒ/aut
decretaliũ / vix reputabimaut recipiet᷑ hu/
iuſmõi teſtificatio.qſi videlicet ſcriptura

moꝛtua ſit maiqn auctoꝛitat q́; viua. Et

ſi opponat᷑ ꝙ in viuis ꝑuertit᷑ iudiciũ pꝛo

pter ꝑuerſionẽ affectꝰ.cur nõ ſiłr pᷣCᷣt dubi/

tari/q in moꝛtuis regnauerint dũ viuerẽt
hmõi paſſiões iudicij ſubuerſiue. De/
cima. Scriptura ſacra patit᷑ in ſuis lecto
ribo/ꝑmittente deo/q; errent ⁊ ꝓterue agãt
qtinꝰ q pbati ſunt fiant maiteſti. ſicut diẽ
apłs.Et vt ſtudia doctoꝝ multiplicitex/
citentur. put notat Eugꝰ. ⁊ vt ꝑticulares
veritates qtidiano exercitio inueniantur

⁊ eliciant. Juxta illud. Pertrãſibunt plu
rimi ⁊ młtiplex erit ſciẽtia. Et illud. De/

claratio fmonũ tuoꝝ ũluinat.cũ ſimiũlib⸗
mult. Hihilominꝰ dũ ſacra ſcriptura pa
ti? in ſuis lectoꝛibo aut allegatoꝛib ꝑuer/
ſum ⁊ ꝓteruũ intellectũ/aduerſus illa que

maifeſte ſunt ĩ eadẽ ſcriptura tradita/etq

declarata ſunt ꝑ eccłiam vlłem/⁊ ita rece/
pta ꝑ fideliũ obſeruationẽ/dʒ hfe defenſi
onẽſuã/mag iudiciali ſeneritate/⁊ execu/

ita de plurimis.

tione punita tiua/q; ratiocinatiõe curioſ. 4
p ſcripturas aut vᷣba. Patet ex pᷣcedẽtibe.
Uerificat᷑ enĩ in talibo ꝙ ſtultꝰ vᷣbis ñ eru

diet.qð ⁊ experiẽtia q̃tidiana manitfeſtat᷑.

Illa qppe tales negant/ꝑ q̃ ſola pñt ⁊ de/
bent ad viã veritatꝭ reduci/⁊ ſi nolũt aliqᷓ
credere niſi q̃ reꝑiũt in biblia. inueniãt il/
lic ſi poterũt foꝛmã ſacramẽtoꝝ/⁊ qꝙ chꝛi/
ſtus miſcuit aquã cũ vino qð ↄſecrauit.et

»

Bequit᷑ alt denari

us regulaꝝ pꝛaticaꝝ ĩ expugnatiõe erron

⁊ errantiũ circa materiã de laicoꝝ cõmũi/

catiõe faciẽda ð neceſſitate ſalut ſubvtra

Gꝙ; ſpecie. ?JMBWU
R Ebet potiꝰ h̊ ſacrũ gefferale cõ
iliũ iuocare auxiliũ bꝛachij ſe/
ularꝭ ſi opꝰ fuerit/q;ᷓ ꝑ ratioci/
Onatiões/õ tales/ attẽta ſua det/
minatiõe q̃ iam trãſit in rẽ iudicatã. Nihi
lominꝰ in expugnatõe tali pñt aliqͥ docto

res de ↄcilio vel aliũde ſcribere vł alitage

reↄtra tales erroꝛes ⁊ errãtes/ꝑ rõnes ⁊ p
ſuaſiões/⁊ allegatiões/ quẽadmodum ſit
nũcꝓ erroꝝ ↄfutatiõe pñs opuſculuʒ ſub
generalibo reguł.q̃ pñt latiꝰ trahi ⁊ ꝑticu/

larius applicari ꝑ rones deductas añ de/
cretũ dicti cõcilij. eein In expugna

tione hmõi/ debz in Pᷣmis ocedi ꝓteruien
tibe aduerſarijs/quicqͥd eſt theologice et

rõnabiliter ↄcedendũ/vt accepto illo in
eſt cõtrauerſia:faciliꝰ ⁊ cõpendioſiꝰ ad er/

roꝛis depoſitiõem induci poſſint. Debet

eni ↄcedi ſicut ⁊ ſancta ſynodus concedit.

qꝙ aliqñ potuit fieri ⁊ factñ eſt ſine peccato
imo cũ merito:ꝙ aliqͥ laici comunicarent
ſub vtraq; ſpecie/ſicut aliqñ fiebat ↄſecra
tio in fermẽto/ne iudaiſare videret᷑ eccłia:
ſicut ⁊ chꝛiſtꝰ ⁊ foꝛſan pluries poſt eũ pꝛi/

mitiua eccłia ↄſecrauit/a dedit hoc ſaccm

poſt cenã. Concedat᷑ etiã ipis ꝙↄtra ſacrã
ſcr.pturã nec auctoꝛitas hũana/nec cõſue
tudo aliq̃ robur habet.ſed addat᷑ ꝙ inter/

—

pꝛetationẽ vel expoſitõʒ ipa recipit ſicut
in regul deductũ eſt.(/ Secunda. In ex/

pugnatõe hmõi/pꝛincipale illud circa qð

veriat᷑ diffiicultas/ſicut in pũcto centro ł
cardine/eſt. Si cõicatio talis ſub vtraq;
ſoccie ſit iuſſa generalit᷑ a chꝛiſto/ſub debi
to ſalut eterne/⁊ indiſpẽſabiliab homie/

gquẽadmodũ dicimꝰ ꝙ baptiſmꝰ aqᷓ eſt de

neceſſitate ſalut/indiſpenſabili ꝑ hoiem /

5 „ *

de coione laicoꝛũ ſub vtraq; ſpẽ. i7

ſic ꝙ nulla auctoꝛitatevł ↄoſuetudie poſſit ſequẽter reputant ꝙ ſola generaljecclia ſit
gefiern introduci vł inſtitui vt certi hoĩes nõ ba/ apud eos.ſicut olim fuit tꝑibꝰ Auguſtini
wiche ptiſarent᷑ baptiſmo aqᷓ. Diffinit aũc ſacrũ de donatiſtis.que q; hoꝛrenda ſit ſſuptio
Amde, cõciliũ /⁊ veriſſime negatiuã / ſicut nec ſů vigdere ſtupoꝛ eſt. Et valde notandũ eſt q;
ndi ptio ſacramẽti tal eſt neceſſitatꝭ añ cibum ex hac auctoꝛitate cbꝛiſti. Niſi manduca/
tnuanitl vel etiã poſt cibũ. Circa qð eſt rememoꝛi uerid carnẽ fulij hoĩs ⁊ biberit; ſanguineʒ
Migc da diſtinctio neceſſaria et notãda. ꝙ circa nõ habebit vitã in vobis Joh.vi. volunt
enbig. miniſtrationẽ vł inſtitutiõem ſacr̃oꝝ que cõcludere ineuitabiliter erroꝛẽ ſuũ/⁊ non
dã ſunt de neceſſitate ſacr̃i ⁊ de iure diuuis attendũt ꝙ in eodẽ capitulo chꝛiſtus pꝛe/
. qdam vo ſunt tmmodo de neceſſitate pbce miſit. Ego ſum panis viuus/ſi quis mã/
Wr⸗ pti ⁊ de iure hũano ſeu poſitiuo. Exẽplũ ducauerit ex hoc pane viuet in eternum.
tün in materia nr̃a fiat ↄſecratio ꝑ talẽ vbo olaihl loauit de notyer ideo mendaceʒ
riti rũ foꝛmaʒ.ꝙ in tali materia panis.ꝙ ꝑ ſa⸗/ faciũt chꝛiſtũ.ſi requirat᷑ etiã cũ manduca
Tanc cerdotẽ.h̊ eſt de neceſſitate ſacr̃i ⁊ iuris di tione ſacramentali panis.ſumptio etiam
bm uini. O, auũt fiat in tẽplo ſeu altari ſacra/ vini ſacramẽtalis. quoniã dictũ ſuum eſt
to.qꝙ cũ talibo veſtibo ⁊ cũ lumĩe.q cũ tali / vna cõditionalis.Si qͥs.cuiꝰ oppoſituʒ
elnlech bus oꝛvibo. epła ⁊ euãgelio.⁊ q ieiuno ſto coõſequẽtis ſtat ᷣm eos cũ antecedẽte ſum
nachijſe, macho.ieiunio etiã nature. Hec inq; om/ pto in ſe/a ſm verba ſua.ĩmo conſſqnens
Wrig nia atq; ſilia ſunt de ſolo pᷣcepto hůano et hoc modo repugnat antecedẽti.( Eſti
aiunde, variabili. Sicq; eccłia poſſet ex cauſ̃ ra- ſuper mirabile ꝙex illo vno verbo volũt
eni tionabilibo etiã pᷣmiſſa oĩa vel aliq̃ talum concludere ꝙ ſacramentalis ſumptio coꝛ/
ädn immutare ⁊ imutata ſub pᷣcepto tradere / poꝛis ⁊ ſanguinis chꝛiſti cadat ſub tanta
eenti, ſiic ꝙtũc peccaret hõ faciedo illud in ̊ nuc neceſſitate ſalutis ⁊ iuris diuini ſicut ba/
NNügg O mere?ẽ.⁊ ꝙ trãſgrediẽdo peccaret. Ter/ pptiſmus aque.cum oppoſitum maniſeſte
Wmun cia. In expustiõe tali declarari pᷣt ſaciliꝭ pateat ꝑ doctoꝛes/quoniam ſine tali ſum
polairzitr apud nolẽtes ꝓteruire/vłex affectu pꝛaui ptione ſtat ſalus.ſaltẽ in paruulis ⁊ pue/
Mzwran ter errare/ꝙ ſùptio ſacr̃i ſub vtraq; ſpecie ris circa perfectũ vſum rationis ſicut ob/
mput, alaiq'/ modo nõ eſt/aut vnq; fuit de nece/ ſeruat eccleſia. q;uis reperiat᷑ ex quadam
muga ſitate beent iur dĩni ſub pena dãnatõis epiſtola Cipꝛiani/ ꝙ ꝑuuli quattuor an/
Nennien . ceterne.Attñ dũ ſiebat a laiq pᷣcipiẽte vꝑ noꝛum recipiebant aliqñ coꝛpus chꝛiſti.
ogiceet mittẽte vl ↄſulẽte eccłia/bñ ſiebat. ſi ic duz Ponit᷑ enĩ pꝛo Eiraculo pueꝝ vnũ talem
Wdin 2ↄficiebãt ſ⸗ acerdo tes in fermẽtato. Nunc q oblato cibo idolis imolato nolebat aut
Nad n vero dũ certa rõne inoleuit oppoſita ↄſue nõ poterat comedere/ſed bene de pane cõ/
. Debe tudo ꝑ eccłiaʒ laudata ⁊ iuſſa/q iuſſio ptzʒ ſecrato guſtabat ſi bũ metnini JMuiala
N— ex tali ↄſuetudie ꝗᷓ eſt optia legu interpꝛes In expugnatiõe tali ridendum eſt ad au
neyanp SSüptio tal temeraria eſt: æ pᷣlumptuoſa: ctoꝛitates aduerſarioꝛũ inductas. pꝛimo
mnumn ſcandaloſ. a: ſeitioſa ⁊ eccłiaſtici ritus trr ꝙ alique cõcedunt᷑ ꝑ quãto fundamentuʒ
batiua.? exↄleqnti eterne danatiõis indu veritatis dicũt eſſe ſacrã ſcripturã ⁊c.ſʒ ri
tace ctiua. Sne⸗ valet cũ inducũt ꝙ laici pꝛ? teintellectã. Alie ſimilit cõcedunt᷑ p quã/
Keäon merent᷑ ſumendo ſub vtraq; ſpecieq́; ſub to dicũt ſacramẽtũ altaris aliqũ ſumptuʒ
Nre ſola foꝛma panis. Rñdet᷑ falſuʒ eẽ.qꝛ meli fuilſſea laicis ſub vtraq;ʒ ſpecie/q;uis pba
* oꝛ eſt obediẽtia qᷓ; victime.Et qꝛ pᷣt ecclia brilius videat᷑ ꝙ hec obſᷣuatio nunq; a tẽ/
. min pPhibere aliq̃ qᷓͥ pñt aliqũ meritũ augere in poꝛe doctoꝛum cõmunis apud om̃es ex/
Me aliqb/ ppt᷑ meli bonũ cõe adipiſcẽdũ vel titerit. Alie que dicunt ſacramentum al/
Nüter malũ declinandũ. Paner evpugtr taris integre ſumi debere ſicut expꝛeſſius
ient one tali/ dicendũ eſt ꝙ aſſerẽtes talẽ ſupci/ inter omnes allegatos tradere videt᷑ Ge/
Nhe onẽ eſſe licitã ⁊ vtilẽ laicis ſub vtraq; ſpe laſius papa de conſecratiõe diſtinctõe.ij.
araa cie/tantũ errãt qntũ uli/qͥ dicũt eam eẽ ne coõperimꝰ.debent exponi de ſacerdotibus
cenen⸗ ceſſariã de neceſſitate pᷣcepti diuini/x iuꝭ eccłie qͥ celebꝛãt ꝓ toto ppło apud q̊s ſem
eſes. indiſpenſabilis q̃ſi ſacramẽti ¶ Patet.qm per fuit ⁊ eſt de neceſſitate pᷣcepti ſalteʒ ec
ſabdn iſti ſcði dãnant aꝑtiſſime de hereſi/ oms et cleſie/ꝙ ſub vtraq; ſpecie cõmũicaret/in/
Dhaof ſingulos qͥ nõ volũt laicos talit᷑ eſſe cõca tantũ ꝙ plus obligant᷑ hoc facere q; eie⸗/
3 dos:⁊ ponũt eos extra eccłiam. Et iia cõ/ iuni celebꝛent/iuxta ↄſuliũ doctoꝝ ditetig
ee

de cõione ſub vtraq; ſpecie

ꝙ vbi bõ veniens ad ꝑceptionẽ ſanguiniſ
reꝑit pꝛimo ibi aquã/quã putãs fuiſſe vi/
nũ deguſtat ⁊ ita frangit ieiuniuʒ nature.
debet ↄſecrare nouiter vinũ et ita ſumere.
Et ita dicit᷑ pplłus ſanguinẽ bibere/qꝛ mi
niſtrantes ꝓ eis / illũ bibũt ꝓut intelligun
tur auctoꝛitates inducte/ ex canonib ec/
cleſie.⁊ iuxta vbũ Auguſtini pᷣdictuʒ.cre/
de ⁊ bibiſti.Eſt eni manducatio ⁊ bibitio
iuxta cõem diſtinctionẽ duplex. Una ſpi
ritualis ꝑ fidẽ ⁊ amoꝛeʒ q̃ neceſſaria eſt in
adultis.Alia eſt ſacramẽtalis q̃ ſi ſit ſine
ſpũali nedũ nõ ꝓficit ſed officit. Cadit tñ
in pᷣcepto dũ eiꝰ ſumptio nequaq; ↄtemni
tur.ꝓut de ↄfirmatiõe et extrema vnctiõe
dicit᷑ a doctoꝛibe qᷓ dicunt᷑ eſſe ſacramenta
non neceſſitatis.Et de h̊ ſacramẽto notet᷑

quid egit venerabil hugo de ſancto victo

re in moꝛte ſua.Ex q̊ colligit᷑ ſumptioneʒ
ſacramentalẽ nõ eſſe neceſſitatis ſicut ba/
ptiſmũ.⁊ ex alijs notatis ſuꝑ quartũ ſen/
tentiarũ ꝑ doctoꝛes diſ.xi.⁊ ꝑ gloſas Jo/⸗
han.vi.Et pᷣme ad Choꝝ.xi.i Sexta.
In expugnatiõe tali ſunt inducẽde aucto
ritates doctoꝛũ ſacre theologie/qͥ ſcripſe/

runt in hac materia q̊s hic omittimꝰ/ par

tim qꝛ fuerũt ſufficient᷑ allegate in h̊ ſacro
cocilio ante dãnationẽ erroꝛis pᷣdicti.par
tim qꝛ multe ſunt vulgate ⁊ note. Deniq;
qꝛ ſtat ꝓ parte hac exꝑięntie teſtimonium
vbilibet diuulgatũ/qu Re qͥ negaret debet
nõ rõne / ſed ſenſu ⁊ flagellatiõe compeſci.
Beptima. In expugnatiõe tali ꝓfice/
re videret ꝙ ſereniſſimꝰ rex romanoꝝ in/
nocatꝰ a ſacro cõcilio/acciꝑet factuʒ illud
ꝓſequendũ ⁊ terminandũ /ſicut ⁊ alias he
reſes in bohemia/cũ potẽtia etiaʒ bꝛachij
ſecularis. Attento pᷣcipue ꝙ pñs ſuit ⁊ eſt
in ↄcilio vbi facta ſunt decreta in hac ꝑte.
Attento pᷣterea ꝙ in regno fratr ſui cuius
eſt ſucceſſoꝛ/hec hereſis hʒ exoꝛdiũ.et niſi
ꝓuideat᷑ ſerpet in longinquũ. (¶
In expugnatiõe tali videret᷑ multũ ꝓfice/
re/pᷣſertim Bn bobenos ſ ↄcilium aut

—

ſuppoſita eiꝰ /palã oñ

vel inuidia ꝓcedit᷑ ↄtra eos /ſed zelo ſolo fi
dei ⁊ ſalutꝭ aniaꝝ. Et hoc tũc fiet eiſ ꝑſua

ſibile ſi videãt ⁊ ſentiãt in factis/ꝙ queri
tur in q̊ ↄcilio extirpatio omniũ erroꝛum

ſine acceptiõe gent alicuiꝰ vel ꝑſonaruʒ.
Et ꝙ nõ ſolis eis fiat ſicut nec fiet dño cõ
cedente ꝑſecutio/⁊ nõ alijs deteriꝰ aut nõ

—

Octaua.

voſ ẽt nedũ verbis
epiſtolis.ſed factꝭ ⁊ exẽplis.ꝙ nõ ex odio

minꝰ errantib detur fauoꝛ / diſſimulatio /
aut ec defenſio. ¶Nona. In expustione

talivideret᷑ maximũ eſſe pᷣiudiciũ /ſi nõ li/

bere ↄuenirẽt theologi collatiões mutu/
as cũ caritare ⁊ abſq; ↄtentiõe frequenter
babituri/cũ p cauſis minoꝛib ⁊ pꝛopha /
nis/fiat q̃tidie alioꝝ ↄuentio. Rurſus o/⸗

poꝛtet ꝙ ſtilus pcedẽdi theologicꝰ obſer/

uetur.nõ litigioſus aut pphanꝰ. Super
q̃ re alibi ſcriptũ reꝑit᷑ ampliꝰ.¶ Decima
In expugnatiõe tali/viderent᷑ idonei eſſe
qntũ ad expugnationẽ doctrinalẽ/ theolo
gi vniuerſitatũ illaꝝ que nõ debẽt a dñis

bohemis de odio vel inuidia haberi ratio
nabiliter ſuſpecti.⁊ q̊s cõſtare põt in alijs

materijs ſinceriter ⁊ veraciter ⁊ cõſtanter
hactenꝰ decertaſſe / ſine nota hereſis vler⸗/
roꝛis in alijs materijs.Et ad hoc non du

biũ eſt parati ſunt inter ceteros/ theologi

de alma vniuerſitate pariſienſi/ qͥ magno

in numero pᷣſentes ſunt in ̊ ↄcilio. SDunt

de alijs vniuerſitatibo pᷣclaris/tã nume/

ro q;ᷓ merito /theologi pᷣcellẽtes. ¶¶ Unde

dicũt eoꝛũ plurimi/qui ſuꝑ hoc fuerũt ſi/

mulↄgregati/q;ↄſuetudo licite ⁊ rationa

biliter fuerit introducta/de nõ cõmunicã
do laicos ſub vtraq; ſpecie.pᷣſertim pꝰ mł

tiplicationẽ fideliũ. Et hoc pptereuitati/

onẽ multiplicis periculi/irreuerẽtie/ ⁊ ſcã
dali/circa ſuſceptioneʒ huiuſmõi benedi/

cti ſacramẽti. Pꝛimũ ꝑiculuʒ in effuſione.
Scõm in depoꝛtatiõe de loco ad locum.

Terciũ in vaſoꝝ ſoꝛdidatione q̃ deberent

eſſe ſacrata nec paſſim tractata vel tacta a

laicis. Et multo minꝰ deberet vinũ conſe

cratũ vendi apotecis / ſicut fit apud tales

vt dicit᷑. Quartũ in barbialongis laicoꝝ

Ouintũ in ↄſᷣuatiõe ꝓ infirmis/qm̃ poi/
ſit in vaſe acetuʒ generari/ ⁊ ita deſineret.
ibi eſſe ſanguis chꝛiſti /nec ſuſcipiẽdũ eſſet
nec nouit᷑ ↄſecrandum ſine miſſa.Et fieri
poſſet ꝙ daret᷑ acetũ purũ ꝓ ſanguĩe chꝛi⸗/
ſti. addito ꝙ in eſtate bibiones aut muſce
generarent᷑ qͥntũcũq; eẽt vas clauſuʒ.qñ/⸗
q; eẽ putreſceret aut fieret velut abomina
bile ad bibendũ.⁊ hec rõ eſt efficax valde.
Et ex alia ratiõe q alij multi pᷣbibiſſent.

Et queritur in quo vaſe fieret cõſecratio

tanti vini/quantũ requireretur in paſca/
te pꝛo decem aut viginti milibus ꝑſonaꝝ
Dextum damnum eſſet in ſumptuoſita/
te vini/ſaltem apud multas ꝑtes in quib⸗

virx inuenitur vinum ad celebꝛandum.et

lhn
liröli⸗ h
e
1rd,

Rürtun
o

.
n

Dexim
Goneieſte
Wtheolo
WNis
Phheint⸗
epörinäis
: Clante
cſio ſer
bochond
No
Kdwage
rs iͤun
odori,
denoͤinu
eiſennyt
nalan,
Mitſc
nöibenedi/
heffuſone.
Aborm.
ddeder
adnn
narinücn
ftapotc⸗
oNgoli
uundein
lagiiii⸗
niſi
inauchn
Guhue
Cſiz ſ⸗
nmonmn⸗
undi
nhbick

t

mmr npl
hs h⸗
DA
gegien

alibi chare comꝑatur. Eſſet pꝛeterea peri

culum in congelatione. Eſſet rurſus peri
culum in falſe credulitatis inductione/et

hoc multipliciter. Pꝛimo ꝙ tanta eſſet di

gnitas laicoꝛum circa ſumptioneʒ coꝛpo/

ris chꝛiſti. ſicut ⁊ ſacerdotum. Secundo
ꝙ boc facere ſemꝑ fuit ⁊ eſt neceſſitatis / et
ita perierunt omes.⁊ pereunt aliter ſenti

entes facientes aut docentes. Et om̃s ge

neraliter tam clerici qᷓ́; doctoꝛes ⁊ pꝛelati
qui non poſſetenus oppoſuerũt ſe tali cõ
fuetudini/verbis ſcriptis aut ſententjs.
⁊ ſacramſcripturã om̃es illi peruerterẽt

Tercio ꝙ virtus huius ſacramẽti non eſt
pꝛincipalius in ↄſecratiõe q; in ſumptio/

ne. Quarto qꝙ eccleſia romana nõ rite ſen/

tit de ſacramẽtis nec in hoc eſſet imitãda.
Quinto ꝙ concilia generalia ⁊ ſpecialiter

Xonſtañ.errauerũt in fide ⁊ bonis moꝛi/

bus. Dexto multipliciter occaſio eſſz ſe⸗

ditionum ⁊ ſciſmatuʒ in chꝛiſtianitate no
ſtra / ſicut experiẽtia nüc manifeſtat in bo
hemia/que ſeditio nedum ad ſpiritualem
ſed tempoꝛalem diſſipatiõem tendit:niſi
dei pꝛouidẽtia ⁊ regis romanoꝛũ pꝛuden

tia pꝛouideant ⁊ pꝛediſponant.

Finit tractatus aduerſus hereſim no/

uam de neceſſaria cõmunicatiõe laicoꝛuzʒ
ſub vtraq; ſpecie.raptim editus Cõſtan/
tie Anno. M. cccc. xvij. die. xx. auguſti.

Incipit tractatus

eiuſdem magutri Johannis de Berſon/

de pꝛobatione ſpirituum.

quẽ diligebat Jeſus. Ne/
q; enim neſciebat illaʒ co/
aoapoſtoli ſui ſentẽtiaʒ. An
gelus ſachane tranſfigu/

rat ſe in angelum lucis / ſic vt fiat demoni

um meridianũ /dum ꝓ tenebꝛis erroꝛum/⸗/
quas ad tempus celare pmittitur/lucẽ ve

ritatis claraʒ ſe fingit offerre. Patuit hoc
apud ſanctũ Martinum viſibiliter / patz
apud alios płimos inuiſibiliter / duz teſte

berñ.ſub ſpecie magni boni ⁊ ardui/gran

de peccatum operit ſuggerit ⁊ inducit
Pꝛobare ſpũs ſi ex deo ſũt / nõ cuilibʒ da /

tũ eſt.ſed aliqᷣbus ꝑ ſpũmſactm̃/quivnus

De pꝛobatione ſpirituũ

PRobate ſp iritus ſi er deo
ſunt / iubet diſcipulus ille

eriſtens diuiſiões gratian diſt buit ſin/

gulis pꝛout vult/ad edificatiõem coꝛpon
chꝛiſti /qð eſt eccłia/ cui nũq; detuit in ne/

ceſſarijs. Sicut igit᷑ nõ omniũ eſt pꝛ-ophe
tare/ nec euãgeliſare omniũ eſt/nec omniũ

interpᷣtari ſermões.ſed aliquoꝝ ex officio

vſq; in finẽ ſeculi. Sic nõ omniũ eſt pba/
re ſpũs ſi ex deo ſunt.ſed buſ datum eſt.

quales ſunt ſpũales quos vnctio docʒ de

omibus / qui ⁊ de om̃iby iudicant etiã int
diem ⁊ diem. Quale donũ beatꝰ martinꝰ⁊

anthonius ⁊ plures alij legunt᷑ habuiſſe.
EPꝛobare ſpiritus ſi ex deo ſunt ↄtingit
multipliciter. Uno quidẽ modo ꝑ modũ
artis ⁊ doctrine generalis/ſicut ꝑ eruditi/

onẽ ſacrarũſcripturarũ / diligẽti pioq; ſtu
dio acquiſitã. Sunt nimirũ ſcripture in
quibo putamꝰ nos ſidem habere ↄtinẽtes
artẽ/falſos pꝓphetas a veris/ et ab illuſio⸗-
nibus reuelatiões cognoſcẽdi. Alius iue
nitur modus ꝑ inſpiraciõem intimã/ ſeu
internũ ſapoꝛẽ/ſiue ꝑ experimẽtalem dul
cedinẽ quandã/ſiue ꝑ illuſtratiõem a mõ/

tibus eternis/effugãtem tenebꝛas omnis
dubietat.hoc aũt eſt mãna abſconditũ et
nomẽ nouũ in calculo ſcriptum/ quod ne
mo nouit niſi qui acceꝑit.hoc Gregoꝛius

in dyalogo. hoc Augꝰ. in de confeſſiõe de
ſeipo ⁊ matre.hoc Hugo de arra anie. cuz
pluribus alijs notauerũt Pꝛobare ſpi
ritus ſi ex deo ſint/ꝑ regulam artis gene/
ralem ⁊ infallibilem/pꝛo particulari caſu
aut nõ põt/autvix põt husnanit fieri.ſed

reqritur donũ ſpũſſancti.qð apłs nomi/

nauit diſcretiõem ſpirituuʒ/quo do no fit
vt mens nedũ in ſe⁊ de ſe ſciat pbare ſpiri
tus ſi ex deo ſunt.ſed etiã de alijs ⁊ i alijs
noſcit. Hic aũt eſt modꝰ terciꝰ alius a pᷣdi
ctis/pꝛobandi ſpũs.qm̃ pꝛimuſeſt doctri

8

nalis.ſcõus eſt experimẽtalis.terci
cialis ex officio hierarchico atq; ſpiritua/
li dono ↄceſſus. Itaq; ſicut nemo nouit q̃

ſunt ſpus niſi ſpũs. Ita nẽo ↄgnoſcit ĩſal
libili certitudie ea q̃ ꝑ ſolam experimẽta/

lem noticiã vel ſentimẽtũ interius etc ſen/
ſum aguntur in alterius anio. Quemad/
modum ergo tradere regulã generalem/q̃
diſtingueret infallibiliter inter viſionem

ſomnialem ⁊ ũlã que ſit in vigilia/ nullus

facile poſſet/pꝛopter varias ſiłitudies in/
ter vtraſq; viſiones.multo magis in pꝛo/
poſito. Scit nihilominus homo vigilãs

ſe certitudinaliter ⁊ experimẽtaliter vide

i7

offi /

coõpoſitos inuenimus:quos nũc manua

De pꝛobatione ſpirituum

re.q; uis nõ ignoꝛet ſe habuiſſe in ſomnijſ

viſiones valde vicinas ⁊ ſimiles ſue vigi/
lie/adeo ꝙ ſomnium ſuum narrare ſomni
ando quãdoq; videatur.qᷓ;uis dicat ſene/
ca eſſevigilantis ſomnium narrare.Scit
ſimiliter homo ſpiritualis in vigilia vere
lucis diuine poſitus.videre ſe diuina que
videt.vere ſentire/odoꝛare ⁊ ſaꝑe. Quare.
quia vigilat. Poteſt nibhilominus recogi
tare ex ſevel alijs ꝙñ nũqᷓ ponitur in quo

dam ſomnio natural ↄgnitionis/ aut dia

bolice illuſiõis.qui dũ ſic ſe habet ⁊ quod
ammodo doꝛmit ad diuina.putare poteſt

ꝙꝙ vigilet ad ea.ſicq; falli. Vidit hec beatꝰ

Bregoꝛius aſſerens ſpiritus pꝛophetarũ

non ſemꝑ eſſe in poteſtate vel diſtincta co

gnitione pꝛophetaꝝ. Pꝛobans h̊ per Na
than/qui ad dauid cogitantẽ edificare do
mum dei reſpondit Omne quod eſt in coꝛ
de tuo vade ⁊ fac.quoniã dominꝰ tecũ eſt.
Cuiuſ contrariũ ipᷣa nocte reuelauit ei de
us. Pꝛobare ſpiritus ſi ex deo ſunt ex
pꝛimò modo(qui magis eſt ad pꝛopoſitũ
videlicet ꝑ ſcripturam ſacram ⁊ eruditos
bonos in eadem/quia de ꝑuerſe viuenti/
bus quale iudicium niſi ꝑuerſum ⁊ illuſo
rium repoꝛtare ſperabimus cõtingit mł/
tipliciter ⁊ ſufficienter quantũ ad pꝛeſen/
tem ſpectat militiam/⁊ ad ſtatum cõmu/
nem viatoꝛũ.Qua ſuper re/nedumvnum
⁊ ab vno / ſed plures a MWierſis tractatus

liter habere faveſſet/⁊ diligenter inſpicere

4

dũ in hoc lacro concilio ractari de
canoniſatione lanctoꝛuʒ/⁊ exa minatione

doctrinarũſ tim vnius ꝗᷓ Bꝛi
gitta nominat/ aſſueta viſionibquas ne/

WAee

dum ab angelis/ ſed a chꝛiſto ⁊ maria/⁊a/

1„* ⸗ ⸗ .
gnete/ꝛ cet eris ſanctis familiaritate iugi

ſicut ſponſus ad ſponſam loquitur/ſe aſſe
rit diuinitus ſuſcepiſſe. . Eſt autẽ vtro/
biq; vel in appꝛobatione vel in repꝛobati
one periculũ.Appꝛobare enim falſas ⁊ il/

luſoꝛias aut friuolas viſiones pꝛo veris

⁊ ſolidis reuelationibi.quid indigniꝰ.qͥd

alienius ab hoc ſacro concilio. Repꝛoba/
revero nũc eas que multifarie młtiſq; mo
dis quaqua verſum/ꝑ diuerſas nationes
pꝛobate dicunt᷑/nõ parua exinde ſcanda/
loꝛũ in chꝛiſtiana religione ⁊ deuotiõe po
puloꝛũ foꝛmidatio.Deniq; in ipo etiaʒ ſi /

lentio ⁊ diſſimulatione.exquo res in medi
um poſita eſt / nõ nihil eſſe diſcriminis ꝑti

meſcimus. Inuenire vero mediũ aliqð vł
expediens inter hec extrema.laudabileqͥ/
dem ſit aut affectabile ſit nec dũ ſatis cer/
nimus exploꝛatũ. Jiobare ſpiritus / ꝑ
modũ artis ⁊ doctrine/ſicut tota deĩceps
verſabitur intentio: nemo ꝑfecte poteſt ꝑ
ſolam ſacreſcripture eruditionẽ/ qui non
etiam expertus ſit in ſemetipᷣo variam aſ/
fectionum ſpiritualiũ pugnam / tanq; aſ/
ſcenderit nũc in celos /nunc deſcenderit in
abyſſos/⁊ viderit mirabilia dei in pꝛofun

do. Nam qui nauigant mare hoc myſticũ

diuerſarum affectionũ quaſi collidentiuʒ

ſe fluctuum.enarrant mirabilia eius. n

expertus autẽ taliũ quid nouit eoꝛũ. Hic
autem eſt quartus moduſ pꝛobatiõis ſpi
rituum. Ceterum puto differentiaʒ inter
hom ines quos loquimur /vnum theolo/
gum/alterum contemplatiuuʒ / talem eẽ.
qualis eſt inter peritum in arte medicine
et inter expertum ſeu pꝛaticum in eadem

qui duo poſſe conuenire in eodem nullus

dubitauerit. Sic fit ⁊ fieri poteſt domio
pꝛopicio/vt idẽ ſit in ſcripturis ſacriſ eru
ditus/qui ſimul in contemplationis exer
citatione pꝛobatus eſt. Hunc vero talem
habere vult materia pᷣſenſ.ſicut alias ſcri
pſiſſe dum de tractatu quodam ſpiritua/
lium nuptiarũ ſermo fieret meminimus.

¶ Pꝛobare vero ſpiritꝰ iſto modo doctri
naliter/dum querimus in alienis ꝑſonis:

quarũ coꝛda neq; videri neq; ſcrutari da

tur.opoꝛtetvt ab oꝑibus ſigna ſumamuſ

dicente chꝛiſto.A fructibo eoꝛũ cognoſce/
tis eos. Yallit tamẽ vnum ſignũ vel pau/
ca/ſi non in vnũ plura couglobauerimus
Ita enim tradit Tullius.ca Boetiꝰ.ita
Mriſtotiles in cõiecturali cauſa faciendũ.
Ded quoniã infinita eſt qdeʒ hmõi ſigno

ꝛũ cõfuſio/coartemus ad paucioꝛa ⁊ dia

mus ſub h̊ metro.Tu qͥs.qͥd.q̃re.cui.qua

liter.vñ reͥre.Quis eſt cui fiat reuelatio.

Quid ipᷣa ↄtinet ⁊ loqͥtur.Quare fieri ðꝛ.
Cuiꝓ cõſilio detegit᷑. Qualit᷑ viuere/⁊ vn
de venire reꝑit᷑. ¶ Pꝛobatio ſpirituũ duʒ
q̃rit fieri/ↄſideret᷑ in pᷣmis ꝑſona ſuſcipièi
viſiones / ſi ſit boni ⁊ diſcreti iudicij/rõis
natural/qꝛ leſo cerebꝛo turbat᷑ iudiciũ rõ
nis. Si leſus fantaſias patiatur non ma
gnoperequerẽdũ eſt a quo ſpũ veniãt me/

lancolice uluſoꝛieq; viſiones / vt ptz in fre

neticis/in egrotis varijs/ qui vigilãtes ſe

talia videre putãt.audire:guſtare ⁊c.qua⸗

ſu
hen

batione ſpirituu i7

1.
lbie, lia ſomniãtes patiuntur. Habet pꝛeterea cipere tanq; ab oꝛe dei pꝛolatas / ac deino
tuce, quelibet paſſio pꝛofundata/ſuam leſion certiſſima fide credẽdas. Sicq; demũ no
N ſuam ebꝛietatem. ſuum vt Oꝛigenes loqͥ/ ſtra fides noſtraq; religio quaʒ deus / teſte
negs tur demonium. Patet in philocaptis. in Auguſtino / voluit ſub pauciſſimis conti
rne zelotipis/⁊ iracũdis.iĩ inuidis/ et auaris. neri articulis/ redderetur plus abſq; vlla
in VUngde poeta. An qui amant ſibi ſomnia cõpatione q; lex vetus oneroſa. Hinc cla
Mrung fingunt. Queritur ergo ſi ꝑſona ſit noui · tre memoꝛie magiſter Henricus de haſſia/
ntaniz tia in zelo fidei.quia nouitius feruoꝛ cito compꝛimendã eſſe tot hominũ canoniſa/
ſmnört fallitur / ſi regente caruerit / pꝛeſertim ina / tionem ſcripſit. Hinc alia ratio ſumitur/⸗
Kipnn doleſcẽtibus ⁊ feminis/ quarum eſt ardoꝛ ꝙ omiſſo diuinarũ ſcripturaꝝ ſtudio/ma
denftri, nimius.auidus.variꝰ.effrenis.ideoq; ſu gna pars chꝛiſtianoꝛũ/ad has viſiones iõ
cglcnri ſpectus. Rurſus plurimũ refert attendere placentioꝛes.quia recentioꝛes cõuerterẽt
in , qualis ſit ⁊ fuerit pſona.qualiter ernditta. oculos et aures pꝛurientes ſicq; neceſſa⸗/
RZ quibus aſſueta.quib delicata.cũ quibus ria neſcirent. quia iuxta DSenece verbum
obnfisf coõuerſata.ſi diues / vel egena. In pꝛĩa ſuꝑ ſie nperuacua didiciſſe ent. Sint opoꝛtet in
tigin biam yel ſecretam voluptatem. in altera om̃i reuelatione Moyſes ⁊ Helyas / h eſt
W fictiõem timebimus. Hoc ſuꝑ omia con/ ſm venerabilem Richardum teſtimonia
itlcni ueniet obſe eruare / ne lateat interioꝛ ſuper/ legis ⁊ pꝛophetarũ/ꝑ totum alioquin ſu/
mencli bia ſpũalis / quã Bernardus vere nomi ſoecta eſt. Et inde fit perſpicuum q; neceſ
minein nat ſubtile malum / quoniã ⁊ hec de humi ſari ſint theologi in canoniſationibo ſan/
binnes liatione ſua naſcitur / de ſoꝛdibuſ/⁊ cilieio ctoꝛum/ examinatione doetringrumg
nten⸗ de ieiunijs ⁊ virginitate.ĩmo ⁊ de ſua moꝛ? Pꝛobatlo ſpirituuʒ requirit vt ꝑſona cui
Vin te/ſuoq; cõtrario trahit oꝛiginẽ. Quid igi viſiones huiuſmodi recitantur/ habeat ſe
r tur erit tutum a fuꝑbia/cũ nec ipa virtus pꝛudenter ⁊ cautiſſime.pꝛeſertim in pꝛin/
a tuta ſit ab ea. Eſt autem ſuꝑbia quedã in cipio cõſideret acriter quare mouetur hec
nomn ĩtellectu / dum nõ vult ſubijci alieno iudi· prerſona ſecretum ſuum pandere.ſuꝑ quo
ſanliusſe cio/ſed innititur pꝛopꝛio. Quedã in volũ ſiet iſta cõſideratio. Caue ergo qſqᷣs eris
nſinne, tate/ oum renuit obedire.⁊ hec citius depᷣ auditoꝛ aut ↄſultoꝛ.vt ũ applaudas tali
minds. hendicur/ideoq;ʒ facilius coꝛrigitur qᷓ; pꝛi ꝑſone.nõ obinde laudes eam. nõ mireris
odocnn ma. Pꝛobatio ſpirituũ reſpicit ne duʒ quaſi ſanctam/ dignamq; reuelationibus
is onis: pꝓſonam que viſiones patitur.ſed viſionũ atq; miraculis Obſiſte potiꝰ.increpa du
onrarde qualitatem / ſi vera ſunt om̃ia/etiã vſq; ad re.ſperne eam.cuius ſic exaltatum eſt coꝛ
alaman minimã pꝛopoſitionẽ.quoniaʒ in ſpiritu ⁊æ elati ſunt oculi/vt ambuet in magnis et
vyeritatis fallitas non eſt. in ſi piritu autem mirabilib ſuper ſe / vt digna ſibivideatur
nü n mendacij mille quãdoq; ſunt veritates a/ que nõ humano alioꝛuʒ moꝛe operetur ſa
banenn perte/ vt invnica latenti falſitate decipiat lutem ſuam /per doctrinam ſcilicʒ ſcriptu
Boct Hac ratiõe pꝛohibuerũt a teſtimonio ve rarum ⁊ ſanctoꝛũ/cum dictamine ratiõis
utcld ritatis quã fatebantur/chꝛiſtus demonia naturalis.niſi conſilium habere pᷣſumat/
ghnih⸗ cos/et paulus phitoniſſas. Sipᷣterea ſit ⁊ putec nedum ab angelis ſed a deo / nedũ
RK in viſionib ſapiẽtia / que de ſurſum eſt ca ſeinel in neceſſt itatib/ ſed pene iungiter / ve⸗
rat ſuis titulis quoſ Jacobus enumerat. pꝛi lut in quotidianis collocutionib.Talem
nmddh mũ inquit pudica eſt. deinde pacifica. mo admone non ſublime ſapere.ſed ſapere ad
nind. deſta. ſuadibilis. bonis cõſentiens. plena ſobꝛietatem. quoniã veriſſime ait q dixit.
“ miſericoꝛdia/⁊ fructibus honis.iudicann Suhperbia meretur illudi.⁊ eo dignius/q̃
trid, ſine ſimulatiõe. Di rurſus excedãt he viſi inſtar phariſei latentem herentemq; oſſi⸗
R ones cõmunẽ intelligẽdi modũ / vel iſe cri/ bus ſuꝑbiam / ſicut nec phiſicus ſebꝛilem
iutiti ptura ſacra poſitũ / vel in ratione naturali caloꝛem/ſuꝑbus attendit.Quid enim fa/
iudit vel moꝛali collocatũ.quia ſi nõ / videretur cilius q;ᷓ ſe viliſſimũ peccatoꝛem dicere: ſʒ
one illud aſſcribi fruſtra reuelationi. Quod ĩ veraciter ſimpliciterq; ita ſentire ex inti/
u. . ſcriptura ſemel locutus eſt de/ ſicut Job mis / hoc diuini muneris.nõ humani ſoli
wma loquitur / idipᷣm nõ repetit. Oneroſuʒ p us exercitij. Enarrent᷑ exepla ſanctoꝝ pa/
noe pe eſſet ne dicamꝰ vanũ viſiones ſuꝑ viſio trũ qͥ curioſitatẽ hmõi viſionũ vł miracu
i nes in immẽſum multiplicatas / debere re loꝝ ꝑnicioſiſſimã fallaciſſimãq; refugerũt

Agqua ſe Auguſtinus liberatũ ĩ ſuis ↄfeſ
ſionibus gloꝛiatur in domino.quã pꝛete/
rea domin? Bonauẽtura abhoꝛrendam
nimis eſſe determiat.totoq; conatu repel
lendã.nũc oꝛõnibo.nũc increpatiõib/ ſeu
flagellatiõibe ꝓpꝛie mẽtis ⁊ coꝛꝑis.exem/
plo illiꝰ qui vt temptatiõe careret ſuꝑbie/⸗
qſiuit et obtinuit a dño/vt ꝑ tres menſes
demoniaca vexaret᷑ obſeſſiõe. Alter ſctõꝝ
patrũ dũ ſibi demon trãſfiguratꝰ in chꝛi/
ſtü diceret. Ego ſum chꝛiſtꝰ ꝑſonalit᷑ te vi
ſitans:qꝛ dignꝰ es.ↄfeſtim clauſit oculos
vtraq; manu /vociferans. Nolo hic chꝛi⸗
ſtü videre. ſat eſt / im in gloꝛia ſi videro.
moxq; diſparuit.Alter ſub alijs verbis ſi
milẽ in hmõi illuſione fuauit humilitatẽ
Llide inquit ad queʒ miſſus ſis.ego certe
talis nõ ſum q dignꝰ ſum hic videre chꝛi/
ſtũ.Alterũ qꝛ nolebat intrare templũ/di/
cens ſibi ſatis eſſe.qꝛ oculis coꝛpoꝛeis a⸗
ſpexiſſet chꝛiſtũ.colligauerũt catenis. ſol/
uere ieiuniuzʒ. carnibo veſci. vinũq; bibere
cõpulerũt.ſicq; tumoꝛe oõpꝛeſſo ſanatus
eſt. ¶ Opponet foꝛſitã aliqòs ex aplo iubẽ
te. Nolite inqᷣt ſpũm extinguere. Si ſit g̊

viſio a ſpũſancto/que nihilominꝰ repelli

tur.qͥd hoc eſt niſi ſpũiſancto reſiſtere/ ſuã
qʒ naſcentẽ grãm ſuffocare. Sed pꝛoſecto
ſpũſſanctuſ/qͥ ſe dat humilibo/nequaq; ex
humiliatiõe quã pᷣdiximus ſe ſubtrahet.

Intrabit potiꝰ/et ĩ bñp ito ſuo deducʒ

victoꝛ ſuꝑ excelſa aniam hãc in oculis ſu/
is vilem/⁊ abſqyvlla ruga fictiõis humilẽ
⁊ ſimplicẽ. Poꝛro dici nõ põti/ q̃ntum hec

curioſitas/vel cognoſcẽdi futura et occul

ta/vel miracula vidẽdi /vel faciẽdi /fefellit
plurimos/⁊ a vera religiõe frequẽter auer
terit.hinc ſuꝑſtitiões in pplłis q religionẽ
inficiũt chꝛiſtianã / dũ ſicut olim iudei ſo/
la ſigna qrũt.duʒ imaginibo exhibẽt latrie
cultũ. dũ inſuꝑ hoibus nec dũ canoniſat⸗
ſcripturis q̃;ʒ nõ autẽticis/plus q; ſanctiſ
in euãgelio pᷣſtant fidem. brabar⸗ ſpi
rituũ cõſiderat quare fieri dicunt᷑ viſiões/

pſertim q̊ fine/nedũ pꝛoximo.nedũ aꝑto/

ſed occulto ⁊ longiquo. Poteſt itaq; finis
pꝛimus apparere bonꝰ ⁊ ſalubꝛis ⁊ deuo
tus/ad edificationẽ alioꝛũ/q tandẽ pꝛola/
betur in multiplex ſcandalũ/ dũ vel nõ re/
ſpondebũt vltima pꝛimis/vlł aliud falſuʒ
fictuq; dephendet᷑ in ꝑſonis fuiſſe ⸗/quod
reputabat᷑ ſanctitatis ⁊ deuotiõis.Docu
it boc etas nr̃a/de pᷣdicatiõibo dñoꝛũ Jo⸗/

De pꝛobatione ſpirituum

hannis de varẽnis ⁊ Johãnis huſſ ⁊ ſimi
liũ. Rurſus dũ aliqͥd fieri poteſt ꝑ hũanaʒ
induſtriam.ſit hoc in vita.ſit in doctrina.
quare neceſſe eſt vel q̃rere vel expectare di
uinã celitꝰ allocutionẽ. Hoc nẽpe tentati
oni dei qᷓ; honoꝛatiõi apparet ſimilꝰ. Ce
terũ finis attẽdẽdus eſt qre fit cõmunica/
tio taliũ viſionũ alteri ꝑſone.vtrũ ad oſtẽ
tationẽ vel ad neceſſitatẽ/vtrũ ad danduʒ
vel recipiendũ conſiliũ.vtrũ fiat experto ł
inexperto taliũ.qꝙ ſi videat᷑ hec ꝑſona q̃re/
rere tm̃modo conſiliũ ne fallat᷑‚ videnduʒ
eſt ſi parataʒ ſe monſtrat obedire conſilio
alioquin iam de curatione vix ſpes erit.q̊
niã vt dicit Johãnes climachus / non iaʒ
eget egen tentante ſe/qꝛ factꝰeſt ſibi de

mon. (¶ EAtuero dicit aliquis.he᷑ idcirco

pſona non credit alieno iudicio/qꝛ de ſuo

certa eſt/ꝑ reuelationẽ intimã ⁊ ſecretam.
Ded ꝓfecto nõ eſt diuiſionis deus vt vni
timenti ſe reuelet vnũ/⁊ ꝑ alterũ ſimilit᷑ ti
mentem eũ / vt dicat vnũ contrariũ. Ita/
q; ſi viſio ex deo fuit/nõ diſſipabit᷑ ĩ humi
liante ſe ſub alieno iudicio ppter deũ / ſed
vigoꝛabit᷑ amplius ⁊ vincet. ¶ Quocirca

tradimus ꝓ cautela/q; in huiuſmodi viſi

onib/ nedũ ſuſpenſum teneat᷑ iudiciũ ex/
empꝑlo beati Ambꝛoſij ⁊ Luciani pᷣſbyte
ri. Sed dicat᷑ reuerenter cũ Petro. Exia
me dñe/qꝛ peccatoꝛ ſum/qꝛ vilis ſum.qꝛ
viſionibotuis indignus ſum/quas hic ne
q; quero.nec accepto.ſed repello. ſit in ceo/
lo nõ in hoc ſeculo viſio tua / tota merces
mea dñe deus. 1 ſufficit/quid ad me de vi-
ſionib tuis in hac vita.quid de ſuperioꝝ
meoꝛũ monitionibus: mitte potius obſe
cro quẽ aliquãdo miſſurus es.⁊ me meus
ſpiritus hũili tegat obſcuroq; loco. Al
tera poteſt addi ſuꝑ huiuſmodi viſionib⸗
recipiendis cautela/qualẽ de ſomnijs tra
didit vnus dicens. Si monitiões alique
bone inquit fierivideantur in ſomnijs/vlł
ex perſona defunctoꝛum /vel aliunde/reci
piantur.eas non quaſi ſomnia penitꝰ ab/
ijciendo.neq; eis ex aduerſo velut auten/
ticis vel diuinis adherendo/recogitentur
potius tanq; rememoꝛationes alique ad
faciendum bona/vel mala declinandum/
iuxta ſomnioꝛum qualitatem. ¶ Pꝛoba 2Z
tio ſpirituum conſiderat qualiter et quo/
modo perſona que viſiones ſe habere di
cit conuerſatur.an in ſecreto vel in publi/
co.an in vita actiua vł ↄtẽplatiua.ani de

u
ll

nooo.
ſelteo
eheroe
Cgne
dichi
liadem
ciſſine
recog
meytr
videlie
ſe Qu
ſeccata
gici

im
m;
ng.
di !
i
nien
doſ
Andu;
enol
are,
enduz
Nſio
Sd
oris;
ſtſbide
Gcirco
deſuo
wadm.
8Ryyl
ſmiti
rü. J
hiibon
deil
Pan
noäni
iuciciien
E
Eria
ſum. ge
bicne

ſtien⸗

AWe
weden
eſupen
otinsct⸗
Umere
U
iviſcin⸗
nnisn
oe
hisN
we ei
nic ab⸗/
gamten-
giten
lpen

notione nimia ꝗᷓ notã affert in veſtimẽtis
⁊ ceten.aut ſi cõmunẽ habʒ cõuerſationẽ
accõmodã his bus cõniuit. Hoc pꝛeci/

pue ↄſiderare neceſſe eſt ſi ſit młier/qualit᷑

cũ ſuis cõfeſſoꝛibo ↄuerſat᷑ ⁊ inſtructoꝛib.
ſi collocutionibo intẽdit ↄtinuiiſ/ſub obtẽ
tu nũc crebꝛe cõſeſſiõis.nũc pꝛolixe narra
tionis viſionũ ſuarũ.nũc alterius cuiuſſi
bet cõfabulatiõis.Expertis crede/nomi⸗/⸗
natim Auguſtino ac dño Bonauenture:
vip eſt altera peſtis vł efficacioꝛ ad nocen

dũ vł inſanabilioꝛ.Qõ ſi nihil hr̃et aliud
detrimẽti niſi tꝑis pᷣcioſi latiſſimam hanc

oↄoſumptioneʒ. abunde diabolo ſatis eſſet.

Habet aliud ſcitote.babʒ inſanabilẽvidẽ
di loquẽdiq; (interim de tactu ſilentiũ ſit)

pꝛuriginẽ. Euenitq; illud de didone apð
poetã/herent infixi pectoꝛe vultꝰ. Uerba

qʒ nec placidã mẽbꝛis dat cura qeteʒ. Cũ

tñ in pace ſit dei locꝰ. Nullus idcirco mi/

rabit᷑.ſi tales ad fſabulas ↄuerſi auertunt᷑
a veritate. Si pᷣterea mulieres he curioſe

agentes ſunt/qles notat apłs / ſo diſcẽtes
2 nunq; ad ſciam veritatꝭ ꝑuenientes.vbi
aũt nõ eſt vᷣitas ſit vaĩtas ⁊ falſitas neceſ/
ſe eſt Pꝛobatio ſpũum ↄſiderat vñ ſpũſ
veniataut q̊ vadat. Itaq; Berñ.teſtatur
h in ſe nũq; ſciri datũ eẽ.qͥ tñ exꝑtũ ſe plu
ſub.xij.ↄſiderationibo cõpꝛehenſus.

ries aſſerit hũiliter ſanctiſpũs pñtiam ex

intimo motu coꝛdis ſiue mẽtis. Mirabi

tur igit᷑ foꝛtaſſis aliqs.q̊ pacto ꝑſona ſta/

tus inſerioꝛis/dicat ſe freqnter agnoſcere

vñ ſpũs veniat:pᷣſertim cũ dixerit chꝛiſtꝰ
nichodemo. Uocem int eius audis ⁊ ne
ſcis vñ veniat aut q̊ vadat Quid poꝛro qꝙ
in ſpiritib diuerſis multa in inſpiratõib⸗

inuenit᷑ ſilitudðᷣ. Eſt enĩ ſpũs deꝰ.ſpiritꝰ

angelus bonꝰ.ſpũs angelꝰ malꝰ.ſpus hu
manꝰ tam rõnalis q; aialis. Poteſt aũt ſi
milis viſio ſpirari ꝑ quẽlibʒ hũc ſpũʒ ſuo
modo.longeq; tũ diuerſo/ſʒ diuerſitatem
facilit᷑ ꝑcipi qdaʒ ſilłitudo nõ ſinit apð in/
expertos taliũ/qͥ neq; ꝑ ſeipos ex acumieĩ

genij.neq; ꝑ eruditõeʒ ĩ theologicq bphic

diſcipls.neq; ꝑ alioꝝ traditionẽ ſciüt ta/

lia diſtinguere Certe nec mirandũ cũ pau
ciſſimos inueniamꝰ. qͥ plene ſciũt ſecerne

re cogitatiões ⁊ affectiões ſue rõnalis ani
me vt rõnalis eſt/ab illis q̃ ſunt animales
videlicʒ in ſenſu cõmuni vł oꝛgano fanta⸗/
ſie. Quẽ inuenies pᷣcoꝛ ex timẽtib deum/
peccataqʒ fugientibꝰ/qᷣ ſemꝑ ⁊ in oĩbo ad li

quidũ ꝓſpiciat dũ tẽptatiões vigẽt / ſi ſen

De examinatione doctrinarũ iz

ſus eoʒ ſit tm̃modo in imaginatiõe v ccõ
ſenſus in rõe. Adeo non facile ẽ diſcernere

ſenſuz a ↄſenſu. Quãto plus hʒ difficulta
tis ꝓbatio q̃druplicis pᷣnoĩati ſpũs/dum

videlicet inſtinctꝰ vnus/vł inſpiratio ve/

hemens tangit mentẽ / ſi ſit a deo / kab an/

gelo bono/aut malo/ vel a ppꝛio ſpũ hũa

no.Cuiꝰ rurſus ſenſus poꝛtio duplex ſu/
perioꝛ ⁊ inferioꝛ aſcripta eſt. Cuiꝰ ſentire
diuiſionẽ ꝑfecte dat illud vᷣbũ dei:qð per/

tingit vſq; ad diuiſionẽ ſpũs ⁊ aĩe.Qua⸗

lẽ in ſe diuiſionẽ paſſa erat q̃ exclamauit.

Magniſicat aia mea dñũm. Dehinc ſecer/

nens ſpũm ab anĩa:ſubiunxit.Et exulta/

uit ſpũs meꝰ in deo ſalutari meo. 8. Bec

interim ſub cõpendio curſim notata ſint

Itinꝰ dũ ad ſingularia deſcẽdendũ erit/fa

ciliꝰ hac occaſione ſapiẽtioꝛes diiudicent
ꝑſuaſum bñtes viuere hoĩem/ cuiꝰ nomẽ
ſit in libꝛo vite/cui pluries ⁊ in plłiba ꝑſo/

nis huiꝰ tꝑis:datũ eſt experiri ⁊ pꝛaticare

mnia que dicta uunut. .
Einit tractatꝰ de ꝓbatiõe ſpũuʒ magi
Johis de gerſon cancellarij pariſieñ.

in Conſtantia. Anno dñi. M. cccc. xv. in

die ſctĩ Auguſtini tge generab ↄcilij inibi

celebꝛati/editꝰ pꝓpter aliq̃ q̃ de canoniſati/

one Brigigde in pᷣfato cõcilio oꝛiebantur/

Cractatus ejuſdem

Cancellarij pariſieũ.de examinatione do

trinaru

Ttenditea falſis ꝓphetiſ
clamat chꝛiſtꝰ ſũmus do/
ctoꝛ nr̃. Cui cõſonat apłs
ſuꝰ doctoꝛ in vitate. Do/
ctrinis inqͥt varijſ ⁊ ꝑegri
Anis nolite abduci. Patreſ

monitio ſalubꝛioꝛ.nulla ſi negligat᷑ pote/
rit eẽ ꝑiculoſioꝛ.Quia ſicẽ venenũ coꝛpus
enecat.ſic pphetie falſe/ ſic doctrine varie
⁊ ꝑegrine trahũt aĩas ad interitũ /non q̃lẽ/

cũq; ſʒ eternũ. Turbãt inſuꝑ eccłiaʒ/poli

uapꝛopt᷑ occaſionibo intra coꝛ ab ex/
traq; ſuſceptꝭ.ꝓpoſuit nr̃a ſedulitas opu/
ſculũ cõponere.q̃druplici mõ de examia/

an oẽs tꝑales ⁊ ſpũales euertunt.

tiõe doctriaꝝ Pꝛio theologicalit᷑ſco ex

ẽplarit᷑.tccio phiſicałr.q̃rto pᷣticałr. Pꝛiꝰ
modꝰ qͥ pñt ẽ opuſculi / ſex cõſideratiões

2 frẽs/ qͥ hʒ aures audiẽdi audiat.qꝛ nulla

ð
„
.

De examinati

de examinatoꝛib idoneis docirinaꝝ/⁊ to
tidẽ de examinatiõis arte ꝑſtringet/q̃ no/
tant᷑ in his vᷣſibo.Conciliũ.papa.pᷣſul.do
ctoꝛ.bñ doctꝰ.Diſcretoꝛ quoq; ſpirituuʒ

de dogmate cenſent.Qualis ſit doctrina K

docens qͥs/quiq; ſodales.Si finis ſit fa/
ſtus / queſtus ſiue libido. ie enamur
in pmis nihil nos in docendo vł narrãdo
foꝛe dicturos/intentiõe coꝛrupta fauoꝛe ł
odio/ſed tanq; in articulo moꝛtis poſiti⸗
coꝛã iudice deo/volumꝰ cautelas inſinua
re/cõtra falſas pꝛophetias ſuſpectaſq; do
ctrinas/maxime diebo iſtis malis/qñ ſtu/
diũ theologie refriguit/quũ magna ex par/
te diſſipatuʒ eſt/ vbi potiſſime floꝛere ſole/
bat. Fiet inſuꝑ ſermo pᷣſens talibo ⁊ ꝓ tali

bus/qual fuiſie lauda᷑ iob/qͥ ſunt ſimpli

ces ⁊ recti ac timẽtes deũ ⁊ recedẽtes a ma
lo/ ne dyabolus cuiꝰ nõ ignoꝛamꝰ aſtuti/
as impꝛouiſos foꝛte reꝑiat ſeducatq; Ca
les alloqmur venerãdos pres carthuſieũ.
⁊ celeſtinos/s afflictos / vt iob / optet eſſe
in terra hus/que ſonat concilium Cõue/
it ⁊ oꝛientales eſſe/ꝓ ſuſceptiõe luminis
gloꝛioſi/qͥbus teſtimoniũ ꝑhibendum eſt
de lumine. Anĩa deniq; iuſti annũciat ali
quãdo vera.pluſq; ſeptẽ ſpeculatoꝛes con
ſtituti in excelſum ad ſpeculandũ ¶ Qui
bus añ locutis diſcurramꝰ ꝑ vnãquanq;
oſi laerationez duodecſxcr ates aliquas
qʒ cautelas miſcendo. l

iudex doctrinaꝝ fidẽ tãgentiũ
Neſt generale conciliuʒ. Deducit᷑
NANAIbhec ↄſideratio pꝛimitus aucto
ritate generalis cõciulij conſtantieñ.cui foꝛ
te parĩ duratiõe nullũ fuit/ Yoꝛma decre
ti ſui ſat habet᷑ ⁊ poſita eſt in tractatu de
ptãte eccłiaſtica/⁊ in opuſculo. An liceat
appellarea papa. Sumit᷑ inſuꝑ ab euan/
gelio cũ rõne talis ↄfirmatio. Chꝛiſtꝰ fu/
it ſuᷣmꝰ ⁊ optimꝰ inſtitutoꝛ eccłie nõ de/
ficiens ĩ neceſſarijs/qͥ ⁊ dixit.Ecce egovo
biſcũ ſum vſq; ad ↄſũmatõeʒ ſecłi.Opoꝛ
tuit igit᷑ in eccłia relinq̃re regulã infallibi
lem ꝓ fide ſᷣuãda/⁊ dubijs emergẽtibo ter/
minãdis.nõ aũt reꝑit᷑ in terrꝭ altera tal in
fallibilis regula niſi generale ↄciliũ legiti
me ↄgregatũ.nã ꝑſona q̃libʒ ſingulariſ de
eccłia cuiuſcũq; dignitat etiã papal/cir/⸗
cudata eſt infirmitate/⁊ deuiabil eſt vt fal

Pꝛima cõſideratio.

Xaminatoꝛ auctenticꝰ ⁊ finalis

4

9 . Pr £ .

he= non r

,
7 .

lere poſſit ⁊ falli. Pꝛopterea nõ imparem
poſuit Augꝰ.auctoꝛitatẽ in eccłia ⁊ ĩ euã/
gelio / dicẽſ. nõ crederẽ euãgelio niſi me au
ctoꝛitas ecclłie cõmouiſſet pponeta⸗
liqs ꝙ in agibilibo/⁊ ↄſtitutiõibo hũgnis/⸗
vVel ſentẽtijs/ vl ſctõꝝ canoniſationibo/ec

cleſia falli põt ⁊ fallere ̃m iura ⁊ experimẽ

Tis płimis. Rñdet᷑ ſecus eẽ in his q ſũt fa/

ſcti vel iuris hũani/⁊in his qᷓ ſunt iu di/

uini de neceſſitate ſalutꝭ cognoſcẽdi/cuiui
modi ſunt vᷣitates fidei/pᷣcipue articuloꝝ
ꝓpterea aſſiſtit ſpecialiꝰvbi nõ ſufficit hu
manũ auxiliũ.ſicut in determiatiõe veri/

tatũ fidei qᷓ; in alijs in àbus nõ neceſſario

ſtat ſalꝰ.Nihilomin attẽdendũ ẽ mul/
tiplicem eſſe doctrinaruz ꝑ eccłum ſeu cõ
ciliũ vice ſue appꝛobationẽ.Quedam ap

pꝛobant᷑ vt certitudĩalit᷑ vere neceſſarioq;

credende. Quedã vt vtiles ad moꝛalẽ reli
gioſamq; doctrinã /ſine mixtione falſitat
noxie/nõ tñ ſunt ſic vt credant᷑ obligato/

rie.ſed dicunt᷑ de pietate fidei. Quedã vᷣo

ſolũ ꝑmittunt᷑ vt legant᷑.nõ qͥn ſint mixte
falſitates/ſʒ hñt aliunde płimas vtileſ do
ctrinas/ſicut ſũt ſcripta multoꝝ doctoꝛũ.
Etita Augꝰ. ſua ſcripta recipi volebat.
Moli inqͥt meis lr̃is q̃ſi canoni ſcriptun

de ſe deſeruire. Et iteꝝ. Negare nõ poſſuʒ

nec debeo ſicut in ipᷣis maioꝛibo.ita mul/
ta eſſe in tÄã mult opuſcuł meis/q̃ pñt iu⸗

ſto iudicio et nulla temeritate culpari.

Dumit᷑ hic duplex vᷣitas. Canoniſatio ꝑ
ſone nõ cõpellit firmit᷑ adherere doctrine
ſue. Patʒ etiã ĩ martyribo. vt ĩ btõ Cypꝛi

ano. Patet de plib canoniſat.q̊ꝝ qͥtidie

poſitiões a ſcolaſticis nõ tenent/ ſed palã

negant᷑/aut cũ reuerẽtia ſi tieri põt expo/

nunt᷑. ¶ Altera veritas. Debet cũ maturi
tate maxĩa ⁊ nõ ſine grandi neceſſitate rei
publice/determĩatio fieri ĩ materijs fidei
maxime cõdendo articulũ vniuerſalit᷑ ob
ligantẽ.Alioqͥn foꝛmidandũ eſt de ſcãda⸗/
lo vel ſciſmate nõ ſacilit᷑ extermiĩabili ſi qͥ
diſſenſerint. Doceat nos ſciſma grecoꝛum
Hac rõe ſacre theologie facłtas pariſien.
freq̃nter dũ q̃runt᷑ ab eadẽ deciſiões dubi
oꝛũ q̃ſi neutroꝝ.ſolet nõ ꝑ ſe totã dare de/
termiationẽ/ſʒ deputatos ꝓ cõcilio dan/
do ſuos cõ mittere.Quãto ampliꝰ hec au
ctoꝛitatꝭ guitaſ/ in generali ↄcilio/necnõ

in ſũmo põtifice ↄſeruãda. Neqʒ tñ ita de

clinandũ eſt ad nihil determian dũ /ꝙ aꝑ/
tũ in fide ⁊ moꝛiba ſcandalũ radicet ⁊c.

dare
Uerin
ner
lolbee

—

4

peni
ſürt
tiund
di i
iculon
fiitbi
Mveri/
neccheio
üemh
mnſenc⸗
eaima⸗
Alarioc
Mei
heiallirn
dig
Orti⸗
ra
etldd
Ndoavi.
ſi woch.
bin
oſſuʒ
lamul⸗
pätiu⸗/
Datil
Wauo
Donni
ön
Nt ſeri
ipomn
tcnn
ſienn
nof
erulto
Cidn,
ublliſi
rchum
parſich
öesdl
jdarede
cliodit
lisho 1
lioM
ni ℳ
.

doctrinarũ i3

cũda oſideratio

fidem tangentiũ:papa ſupᷣmuſ
eſt in terris poſt generale ↄciliũ
vel cũ ipo. Deducit᷑ auctoꝛita/
tecanonũ / cuʒ rõne moꝛali:pᷣſuppoſita fi⸗
de. Quoniã ſupᷣmus in omni policia iurn
habet dubia circa policiã emergentia de/

termĩare/ vel interpᷣtari: vł declarare cum

appoſitiõe penaꝝ in rebelles.hoc auũt ẽ iu
diciũ auctoꝛitatiuũ. iceret aliqs.nõ
opoꝛtet ita fieri:cũ papa ſit deuiabilis:nõ
eni eſt mag ↄfirmatꝰ qᷓ; petrꝰ erat. Uñ re
pꝛehenſus eſt a paulo eo ꝙ nõ recte ambu
laret ad veritatẽ euãgelij. Confirmat hec

obiectio ↄſiderationẽ pᷣcedentẽ: ſed płᷣ in

fert q; opoꝛtet. Neq; enĩ põt aſſidue cõci/
liũ generale haberi pᷣſentialit ꝓ deciſione

dubioꝝ / nec expediret paſſiʒ ita fieri. Du

pꝛemꝰ aũt in eccłia facilit᷑ adit᷑. Quiſ i nol
let oĩno ꝑtinacit᷑ ea q ſunt fidei declarare.
vel erraret declarãdo /iuꝑeſt iudiciũ conci
lij. Poꝛro nõ ſequit᷑ papa pᷣt in diffiniẽdo
fallere vel falli / igit nõ eſt iuger idoneus ſi
cut in alijs ptʒ inſtantia.¶ Concludit᷑ tũ
ex hac radice duplex veritas. Pꝛima ꝙ de

terminatio ſolius pape in his ꝗᷓ ſunt fidei
nõ obligat vt pᷣciſe eit tal ad creÄdendum.

Alioqͥn ſtaret in caſu ꝙ quis obligaret᷑ad
ↄtradictoꝛia/vel ad falſum ↄtra ſidẽ. Se/⸗
cũda veritas eſt/ꝙ ſentẽtia pape ligat oẽs
fideles ad nõ dogmatiſandũ cõtrariũ:ni/
ſi ꝑ illos ⁊ apud ulos.q maniteſtũ cõtra ſi

dem depᷣhendũt erroꝛẽ.⁊ ſcandalũ grande
ſidei ſuo ſilent fieri:ſi nõ opponerent ſe:
cognoſcũt.O ſi fieret ꝓſecutio ſentẽtiaꝝ
⁊ penarũ cõtra eos / ciant beatos eſſe p/

ſecutionẽ patiunt᷑ ppter iuſticiã. Dupeſt

q̃; remediũ cõcilij general: cuiꝰ finalis au

ctoꝛitatiua.iudicialiſq; ptãs fundata ẽ in

deſtructibiliter in illo vᷣbo chꝛiſti:de coꝛre

ctione fraterna. O ſi eccłiam nõ audierit
ſit tibi ſicut ethnicꝰ⁊ publicanꝰ.Cui legi
haud dubie ſubeſt papa / licet hactenꝰ ml/
tis hec veritas nõ placeret:ppter mmoꝛdia
tum fauoꝛẽ ad ſummũ pontificẽ. vel icri/

pta ſua male ſuſcepta/plus q; ad cbꝛiſtu;

7 euãgelia. Nuũcaut oppoſita fallitas ẽbe
reſis expꝛeſſe dãnata ꝑ concilium Cõſtan

tien. cum alis multis in vtilitateʒ totins

policie chꝛiſtiane. „

Xaminatoꝛ iuridicꝰ doctrinax

.

aminatoꝛ iuridicꝰ ⁊ oꝛdinari

Tercia conſideratio

eus doctrinaꝝ hmõi / eſt Platus
in ſua iuriſdictiõe:cui comuni

at inqſitoꝛ.Deducit hec ↄſide
ratio ꝑ canonicas monitiões:⁊ cẽſuras pᷣ

latoꝝ exhoꝛtatiuas / vt dioceſes ſuaſertir

pare ſtudeant ab hereti ⁊ hereſiboꝑnicio

ſiſq; doctrinis. Sumit᷑ pᷣterea rõ ppoꝛti/

onalis ad auctoꝛitatẽ pape:necnõ ꝑoꝛdi/
nẽ hierarchicũ figuratũ in concilio dato
moyſi ꝑ iethꝛo ſocerũ ſuuʒ. Sed notet
hic duplex veritas. Pꝛima œnullus epᷣs
inferioꝛ põt condere articulũ fidei catholi
ce / videlicʒ ad totã eccłiam ſe extendat.

2

Non enĩ pᷣt in eos obligationẽ ferre ůs nõ

habet ĩ iuriſdictiõe ſubiectos. Difſfert igi
tur determiatio pape: qm generał eſt. ⁊ ad

oẽs catholicos ſe extẽdit q ad pena 3. Dic
intelligere debẽt dicẽtes nullü pᷣter papaʒ

condere poſſe articulu. Ailioòn ſalleretur
qm̃ in ſuis dioceſibꝛ pᷣlati ius habent cuom

appoſitiõe cauti ↄſilij. ¶Rꝛo ̊ͥ ſit ſecun /

*

da veritas diſtinctiõe pᷣmiſſa. Oo aliq ſũt
doctrine palã hereticales apud oẽs. Alie

dubie ſimplicibo: ſed maniteſte ſapiẽtibo et

peritis. Tercie veluti neutre hũtes pꝛo ſe

doctoꝛes cũ rõibo ad vtrãq; ꝑtem pbabili

bus:nec in vna ty dioceſi vel paucis.ſed

apud oẽs chꝛiſtinos aut longe plurimoſ S

Eſt & veritas/ꝙ in pꝛimis ſecũdis aucto

ritas inferioꝝ blatoꝝ ſe extendit? ad ſuoſ
tmimodo. In tercijs vo nequaq;. qm me/

rito dicunt᷑ maioꝛes cauſe fidei/ppt᷑ diffi/

cultatẽ deciſiõis: cũ ꝑiculo ſcandali.ideo
ſunt ad ſedẽ eccłie.vł ad ſedentẽ in ea ſum
mũ pontificem referẽde. Juxta illud. Si
qͥd ambiguũ vlł difficile ⁊c. vocans ca uſaz
grandẽ. nõ rõe materie. ſed ambigue diffi
cultatꝭ in termiatiõe.Cuiꝰ diſtinctionis
ignoꝛãtia vlł diſſimulatio culpabił.ñ pau
cos depulit ĩ erroꝛes / ſ. cãdaloſaq; iudicia.
ʒ oꝛdĩariã ⁊ doctoꝛalẽ ptatẽ nka tẽpeſtate

l xaminatoꝛ ꝑtim autẽticꝰ ꝑtim
Adoctrinał bmõi doctrinaꝝ ẽ q/
libet ĩ ſacre theologie facultate
Alicentiatꝰ aut doctoꝛ. Deducit᷑
bec ↄſideratio ꝑ foꝛmã vᷣboꝝ b, dat lic/
tia mgralis Ego auctoꝛitate apkica/ dict

Nuarta ↄſideratio.

B

2 doctoꝛes: ⁊ nõ ſoli do zes.

eancellarius /do tibi licentiã legendi. regẽ
di.diſputandi.docendi in ſacra theologie
facultate/hic ⁊ vbiq; terrarũ. In noĩe pa/
tris ⁊ filij et ſpũſſancti.Amen. Cr hoc
abſq; vlterioꝛi deductione ſumit᷑ duplex
veritaſ. Pꝛima ꝙ doctoꝛes theologici nõ
ſunt arcẽdi ſine cauſa rationabili ab exer/
citio pᷣdictoꝛũ actuũ.quoniã papal aucto
ritas licentiã confert eis.nõ ita tñ/qͥn dio
ceſani ſeu locoꝝ oꝛdinarij: pñt obſiſterevł
nõ conſentireꝓ rationabili volũtate. Ex
emplũ de ptãte ſacerdotali qᷓ equalis eſt ĩ
quolibet q̊ ad coꝛpꝰ cbꝛiſti verũ. ſed diuer
ſificat᷑ quo ad myſticũ /qðᷣ iuriſdictiõis re
ſpicit poteſtatẽ. Exemplũ in mgfr̃is in ar/
tibo:qͥ nõ legũt ſemꝑ artes vbi volũt. niſi
ſcolaſticoꝝ ↄſenſus habeat᷑.¶ At vero ſu
mit᷑ ex hac declaratiõe veritas altera. Q⸗
doctoꝛes theologici nõ obligant᷑ pciſe ex
ptãte ſibi tradita/pᷣdictos actus legẽdi.pᷣ
dicandi ⁊c. paſſim exercere. Secus depᷣla
tis oꝛdinarijs:quoꝝ officio paſtoꝛali an/
nexũ eſt debitũ vel obligatio pᷣdicandi ⁊c̃.
ſubdito ſibi gregi.ſicut iungit apłus hec
duo paſtoꝛes ⁊ doctoꝛes /qð ratio manitfe
ſta cõuincit. Opoꝛtet enĩ qſdã eſſe ĩ eccłia
qui ſint ex officio inſtituti tales actꝰ exer/
cere.Alioqͥn nõ fuiſſet inſtituta ꝑfecte:cõ/
tra illud dei ꝑfecta ſunt oꝑa. Nõ aũt ſunt
alij ſic obligati ꝑ officiũj q; paſtoꝛ ſimul
vꝛes Rollenr
ↄſequẽter inferri veritates multe ſalubꝛeſ
de neceſſitate ſtudij theologici:niſi ſilenti
um bꝛeuitas indiceret.¶ Dictũ eſt pᷣciſeꝛ
paſſim/quoniã aliũde põòt doctoꝛ theolo/
gus obligari pᷣdicare vl docere/vl ſcriptu
ras interpᷣtari: vᷣbo vł ſcripto:duʒ neceſſi/
tas imminet /hereticos ⁊ hereſes repellen
di Aut qꝛ videret᷑ ingratꝰ dõis dei/quẽad

modũ loquũtur q̃rẽtes ſi ſacerdos nõ be
neficiatꝰ poſſit ſine pẽto ab om̃i celebꝛati

one ceſſare.eddit᷑ tercia cauſa dũ ſpeciali
ter mittit᷑ ꝑ oꝛdinariũ ſuũ/quo caſu tenet
ſibi de ſuſtentatiõe ſua ſufficient᷑ puidere
qua data/iã ↄtrahit᷑ obligatio q̃ſi paſtoꝛa
lis in pᷣfato doctoꝛe Neq; enĩ tũc dicere pᷣt

in ſui velamẽ ocij. Nemo me ↄduxit.
Quinta cõſideratio
Xaminatoꝛ huiuſmõi doctria/
rũ eſt:ꝓ modũ doctrine/qͥlibet
in ſacris litteris ſufficiẽter eru
ditus.Deducit᷑ hec ↄſideratio

De examinatione

ꝑ illam maximãa ſapiente ⁊ philoſopho
poſitam. O, eoꝛũ que quiſq; nouit eſt iu/
dex bonꝰ. Iterum qꝛ nullis exiſtentibꝰ q/
bus cõferret᷑ gradus licẽtie.qꝛ vel nollẽt
reciꝑe/vel nemo conferret. Poſſent nihilo
minus pᷣlati ſecũ aſſumere ꝓ plebis erudi
tione:⁊ fidei concilio ſufficienter in ſacris
litteris eruditos. ¶ Hoc tamẽ obſeruato

dignus eſt mercenariꝰ mercede ſua/con
tra illos qͥ pꝛecijs ⁊ magnis penſionib cõ

ducũt pꝛocuratoꝛes: ⁊ aduocatos:vł ſoli/
citatoꝛes cauſaꝝ pꝛophanarũ.theologos

vero vix vel gratis dignant᷑ aſſumere..A/
deo terrã ſapit anĩalis homo.adeo querit

nõ que dei ſunt ſed ſua.nec tam ſi ua frequẽ

ter ex abuſu. ¶ Jungat᷑ huic cõtideratiõi
cũ ſua declaratiõe duplexveritas. Pꝛima
ſtaret ꝙ aliqͥs ſimplex nõ quctoꝛiʒatꝰ/eẽt
ta m excellenter in ſacr litter eruditus:q;
plus eſſet credendũ in caſu doctrinali ſu

aſſertioni/qᷓ; pape declaratiõi. Conſtat eẽ

plus eſſe credendũ euãgelio q; pape. Si
doceat igit᷑ talis eruditus veritatẽ aliquã
in euangelio cõtineri. vbi ⁊ papa neſciret
vel vltro erraret: patet cuiꝰ pꝛeferẽduʒ ſit
iudiciuʒ Altera veritas.Talis eruditꝰ

deberet in caſu/ſi ⁊ dũ celebꝛaret᷑ generale

conciliũ.cui ⁊ ipᷣe pᷣſens eſſet:illi ſe oppo/
nere/ſi ſentiret maioꝛem partẽ ad oppoſi/
tum euangelij:malicia vel ignoꝛantia de/
clinare. Exemplü/ beatiſſimꝰ dedit bilari
us. ¶ UInde q́;uis ab initio militantis ec
cleſie/que cõponebat᷑ ex apoſtolis: ⁊ ime/
diatis ſucceſſoꝛibo nouiter ⁊ certitudina/
liter a chꝛiſto doctis.de multiſque nõ ſũt
ſcripta plus eſſet credendi auctoꝛitati ta
lis eccłie.q; euangelio cui cuũq;:pꝛiuſqᷓ; et
ab ea receptũ vel auctoꝛiʒatũ. Nihilomi/

nus poſt appꝛobationẽ ⁊ auctoꝛiʒationẽ

₰

qttuoꝛ euangelioꝛũ ꝑ dictã eccleſiã/plꝰ eſ/
ſet credendũ euangelio qᷓ; alteri cuicunq;
humane auctoꝛitati Non dicit᷑ qᷓ; totiꝰ ec
cleſie.quoniã illa eſt auctoꝛitas dei ⁊ euan
gelij. Nec poteſt errare in fide:lege ſtante.

Bexta conſideratio

— aminatoꝛ huiuſmõi doctria/
————

rum. Eſt om̃is habens diſcre⸗
Ættionem ſpirituũ: qᷓntum h̊ do⸗/
num ſpirituſſanctus in eo vult
extendi. Deducitur ex terminis:quoniaʒ
ſpirituſſanctus in manifeſtatiõeveritatis
itima:nec ſallere nec falli pᷣt.quẽadmodũ

tbeo

guln

hüre
e.I

le
geb
dic
U
nin
vls

h

ſoni

mmi
nle
gleg

o

J i

ſo
tt
ſi
ye
r
Niunn,
deben
ert
Pent
Wege
Ma;
mitn
ſpec
is
ſedi
ſane
dun
Ou
bitu
Hon
ſopꝛe
eltp:
Poten
bach
mane
dico
qſo⸗
hum
Ptere
ſeren
egreg
domt

ſſonde
Neſtig,
nbbi,
llit
ſonhie
aanti
erinſeci
obſenun
elingſen
ſonibydh
oeykloli
eblogog
lunge d,
Mengent
ſufi
entioi
Reina
Ans
paliſee
„orſhri
GPpe..
untii
DN
Deriinſt
Tiisende
nin.
Moppo/
toppol/
ntude⸗
Uabaci
se
s: Uine⸗
nitndine
ſgue noͤc
Coriart
Pril
Pibieni
forizmton⸗
düi
auq
mmder
datcan
getmne

nd,

ſdochin
ns diſct
umn b
inn
,
M
du

tam inſtructionẽ recipientis: quaſi pꝛiua

.DDoctrinari 1

theologi fundant /q nec fidei nec ſenſui lit
terali ſcripture ſubeſſe poteſt falſuʒ. Alio
quin nihil auctoꝛitatis ad credendum /ni
hil roboꝛis ad perſuadendũ ſibi ſie ubſiſte/
ret. Eſt autẽ ſenſus litteralis nõ ſoluʒ grã
maticalis / ſed nec ſtricte logicalis. Ueruʒ

R

ille quẽ ſpirituſſanctꝰ pꝛincipaliter inten

debat.qui ex circũſtantia littere cũ cauſis
dicendi ⁊ modis exponendi magis patet.
Vnde generaliter in parabolicis locutio
nib ſenſus litteralis eſt: nõ qui ꝑ vᷣba ſed
ꝑ res ⁊ facta deſignatur / vt de lignis cõſti
tuentibo ſibi regem ⁊c̃. Poꝛro donũ diſcre
tionis ſpirituũ/quãdoq; datur ad pꝛiua/

ta lex. Dequa canon tradit eos qui pꝛiua

ta lege ducunt᷑ generali nõ teneri. Eſt au/

tem operatio ſua facere quodã intimo ſa/
poꝛe cũ illuſtratione certa:cognitã eſſe ve
ritatem.Exemplũ de Monica matre ſan
cti auguſtini / m relationẽ eius in confel/
ſionibus. Datur aliquãdo diſcretio ſpiri
tuum pꝛincipaliter ad edificationeʒ eccle/
ſie:ſicut ⁊ donum pphetie.vel linguarum
vel gratia ſanitatũ cum ſimilibus Et hoc
reꝑitur in repꝛobis ſᷣm apoſtolũ ⁊ euãge/
lium. Quibus ſi ſemper ⁊ quomõ credere
debeant fideles: grandis queſtio eſt. Quã

vigetur ſũmatim abſoluere canon dicẽs.

Nemini dicenti ſe miſſum deſuper: opoꝛ/
tere credi:niſi de ſua doceat miſſiõe:exem
plo Johannis baptiſte. Juxta qð ſu/
mitur pꝛima veritas. Oo h bendi ſunt ſu

ſpecti vel nõ ſtatim admittendi in doctri
nis ſuil/ maxime ſi ſint extranei. tales qui

ſe dicũt diſcretõeʒ ⁊ viſiõeʒ ſpirituũ:dono
ſanctiſpiritꝰ Poſſidere. Alioòn ꝗ cito cre/
dunt leues ſunt coꝛde:⁊ faciles ad erroꝛeʒ
Quid fiet igitur. Certe iudicium expecta

„

bitur m pᷣmiſſos quinq; gradus exami/
nandi doctrinas ab infimo vſq; tandẽ ad
ſupꝛemũ. Quod eſt conciliũ ſi res apparu
erit pꝛioꝛibꝛ ambigua.⁊ vegens deciſio re

putetur. Atera veritas.nemo facile de

bet eſtimare ſe pꝛiuata lege moueri.qn bhu

mano ſe paratus ſit ſubdere parereq; iu/

dicio. quoniã nõ eſt diſſenſionis deꝰ. Ne/

q; foꝛmidet /qui buiuſmodi eſt:ſi cuʒ ver
humilitate cõſilium querit alienum:ſeꝓp
pterea decipiẽdum. vel a ſpiritu ſancto de
ſerendum. exemplo pꝛedicatoꝛis nr̃e etatꝭ
egregij magiſtri vincentij. Loncludit
domin? Bonauentura / pꝛo pᷣmiſſis: vbi

cipalis

5

querit ſi quis poſſit excuſari adoꝛando di

abolum oſtendentẽ ſe vice chꝛiſti. Oo neq
quͤͦ. Ratio.quia ſuꝑeſt tali caſu triplex re/

*

mediũ. videlicet ſuſpenſio iudicij pꝛopꝛij

petitio alieni conſilij. aut tandeʒ imploꝛa
tio diuini auxilij. quod nõ deerit faciẽdo

quod in ſe eſt pꝛimis duobs modis.Exẽ/

plo beatiſſimi martini.⁊ alioꝛũ plurimo/⸗
rum.

bet conditiõem vł pꝛeſumptionẽ ꝙ ſacer

dos fecerit ſm debitũ eccłie ritum:que cõ
ditio nõ debet expꝛimi in adoꝛatiõe. Sal
uatur tamẽ adoꝛatio ne peccatũ ſit ppter
moꝛem fideliũ. Exempluʒ de adoꝛatione
imaginũ. MNon ſic de adoꝛatione panis in

menla / etiã ſi cõditio poneretur / dicendo:

agoꝛo te ſi tu ſis conſecratus. Non enim

ſunt tales circũſtantie pꝛout in altari.
Sumitur inde ↄſequẽter cautela pꝛo lai/
cis circũſtantiba altari/ ꝙ hoſtiam nõ ado

3

¶ Obijcit igẽ Bonauentura de ad,
oꝛatione euchariſtie quãdoq; nõ conſecra
te in manibo ſacerdotis. Reſpondet caſuʒ
iſtum cõmunẽ eſſe.qui ſemꝑ implicitã ha

rent quãtũcũq; videatur in manibo ſacer /

dotis.niſi cum eleuatur ⁊ poſtmodũ. Sʒ
nec ſacerdos caute facit nõ abſcondendo

viſionẽ a populo dum cõſecrat.Aut coꝛti

narũ vſus deberet opponi Aut a circũitu
altaris arcẽdi eẽnt ali/maxie populares.

Gecũda pars pꝛin

Ee 2
Pꝛima conſideratio
Etengendum ſeſt in examĩia
tione doctrinarũ. Pꝛimo et
pꝛincipaliter ſi doctrina ſit
coõ ſoꝛmis ſacre ſcripture.taʒ
uin ſeq; in modi traditõe. De
claratur ex auctoꝛitate beati Dyoniſij di⸗/
centis in ſentẽtia. Nihbil audẽdum dicere
de diuinis / niſi que nobis a ſcriptura ſan
cta tradita ſunt. Cuius ratio eſt.quoniaʒ

„

ſcriptura nobis tradita eſt tanq; reglaſ uf
ec

ficiens ⁊ infallibilis pꝛo regimine toti ec
cleſiaſtici coꝛꝑis/⁊ membꝛoꝛũ vſq; in finẽ

ſeculi. Eſt igitur talis ars.talis regula vel
exemplar. cui ſe uõ confoꝛmãs alia doctri
na. vel abijcieuda eſt vt hereticalis. aut ſu

ſpecta. aut imꝑtinẽs ad religionẽ betzſus

eſt habẽda: Hinc gloſa quedã ſuper illud
Apparuerunt moyſes helyas loquẽtes
cum eo: ſcilicet ieſu in tranſfiguratione.
Duſpecta eſt omis reuelatio quã nõ con
firmat lex ⁊ pꝛophete cuʒ eua ngelio. Oue
tria ſignificant moyſes helyas et chꝛiſtus
Alioquin deluſiones demonum. aut po/
tius pꝛopꝛij capitis fanta ſiationes/qᷓ; re/
uelationes habeantur. Talibus ideotis
obijciatur illud chꝛiſti. Erratis neſciẽtes
Et vero dicet aliquis. Ec/
ce ꝙ a pꝛincipio et vſq; nunc/doctrine ſa⸗
lubꝛes tam verbis qᷓ; ſ criptis inſerte ſunt

ſcripturas.

De examinatione

ctu. ſed abſq; plica doloſitatz. verſutie. cuᷣ
rioſitatis ſuper le. Alioquin qui ignoꝛat
ignoꝛabitur. ¶ Pꝛima cautela ſit eis.nul
lam reciꝑe doctrinaʒ abſoluto iudicio.ni
ſi altero ſex modoꝛũ pꝛime partis appꝛo/
atam. ⁊ eo magis ſi ſermo vel modus ſit
erlraneus/a cõmuni ſermone doctoꝛum.
q;uis ſententie graues agpparerent moꝛa/
lees vel philoſophice. T heologiʒat aliquã
do demon:ait climacus:2 patet in euãge/
lijs/etiam coꝛã ieſu quẽ tentare pꝛeſum/
pſit ⁊ dicere. riptum eſt. Angelis ſuis
mandauit de te ⁊c.nihilominus pꝛohibu

quas ſcriptura ſacra nõ continet. Immo it chꝛiſtus. Cui paulus 2 alij ſe ↄfoꝛmant

cõtinet reſpõdemus/ſm ali

veritatum catholicarum
niam alibi

*

tur inepta ⁊ nociua. Poteſt vtiq;. Ponit᷑
ad pꝛeſens exemplũ de doctrinꝗ raymun/
di lulli que quidẽ alta ⁊ vera copioſa mł
ta continet/nõ tamẽ in multis abſq; poni eſt enim doctrina falle
bili calumnia/de quibus nihil ad pꝛeſens
oc vnum placet inſerere temꝑibus no/
ſtris in ſacra theologie facultate pariſius
inſtitutü. Habet ipe lulli modũ traditio/
nis ſpecialem/ſub magnis voluminibus
ad certa nomina/ad car teres/2 figuras.

Senſit eadem facultas

ſuppoſitis.vt HNoni ſumus ad nouitates.
velle traditionẽ huiuſmodi multiplicare
p ſtudiũ. Nam ⁊ in arrogonia dicit edoce
ri.Conſtituit pꝛotinus ſtatutũ/quod pa

tribus carthuſieñ. pꝛope p
cauit ꝑ litteram. habent en

rum dicti lulli. Quo ſtatuto pꝛohibebat᷑
omnibo ſuppoſitis ſuis/ ne derelinquẽtes

„

modum doctri
eccłiam appꝛobatoꝝ. ? qui

nus in ſacra theologie ſaculta te / tranſiret
ad nouam hanc fantaſiandi curioſitatem
Elicitur ex bis cum pᷣcedentibus du/

plex cautela nedum pꝛo examinatoꝛibus
ſed receptoꝛibus doctrinarũ maxime reli
gioſis.quos ſua ſancta nõ dicam ruſtici/
ras/ cũ hieronymo/ ſed humilis? deo ama
bilis ſimplicitas/cõmendat. NHam q am/
bulat ſimplicitambulat ↄfidenter. Sim

„⸗

licauimus bꝛeuitas hic nõ
apponit. ¶ Queret alius quid ſibi vult fi
nis huius cõſideratiõis loquẽs de modo
traditionis ſcripture Nuũquid poteſt alia
ſalubꝛis doctrina taliter tradi q reddere/

nalẽ ſanctoꝛũ doctoꝛum ꝑ

pliciter intellige nõ ignoꝛanter / nõ infan/
tili ſenſu.nõ negligenti. vel hebeti intelle, e 0

.

quem graduʒ

ne teſtimoniũ quãtũlibet in ſupꝑficie veruʒ
quos gradus q̊

cclperetur a demoniacis vel phitonibuſ

vt ſibille ſunt / ꝛ ventiloqui. cum ceter ma
gicis maledictis. NHam que cõmunicatio
luq ad tenebꝛas: ⁊ chꝛiſti ad belial. Ra tio
pꝛima.quia ſunt excõmunicati.
da.quia nullũ verũ bono fine dici t. Ter/
cia quia cõtinuo aut tandẽ lalſitateʒ inge
runt.Et ſi mille pꝛemiſerint vitates. Hõ
ens que vera non mi
ſceat ̃m Bedã. (¶¶ Altera can tela eſt. Cõ/
et extraneos. vel ſententias nouas 7 Pe/
grinas.ad terminos doctoꝛum cõmuniũ
2 ſententias eoꝛum. Hoc chꝛiſtus contra
diabolum egit. Hoc magnus antoniꝰ do
cuit. Hoc paulus intellexit cũ diceret ad
diſcipulum. pꝛophanas vocum nouita/
les deuita. Hoc Auguſtinus vob inquit
ad certam regulaʒ loqui fas eſt. Hoc Hie
ronymus.Ex verbis inquit inoꝛdinate p
latis oꝛitur hereſiſ. Hoc ſereniſſime cuſto
diuit ſacra theologie facultas ꝑiſieñ. Cu/
ius vnum e multis ſit hoc exemplũ/vnuſ
licentiatus poſuit in veſi perijs. O, pater
erat cauſa filij.id eſt pater generat filium.
Konfeſtim oppꝛeſſum eſt os eius / neq; ſi /
bi permiſſum eſt talibus vti terminis.li/
cet oſtenderet exponendo ſe verum tenere
ſenſum. Dic Auguſtinus loquens de fa⸗
to iuxta philoſophoꝛum aliquoꝛum verã
ſententiam/q; deus erat fatum. Tene in
quit ſententiam:ſed coꝛrige linguam.

Becũda ↄſideratio.

nullos de ſuiſ

ariſius ſi ignifi⸗/
l copiam libꝛo

tentꝰ eſt hacte

.

doctrinarum cuius ſit ↄditionis
docens ſeu publicans ſiue ſcribẽſ

vel ſimulacris: ⁊ pꝛophetis inſanientibuſ

Becüuü

ferre pꝛotinus doctrinã que terminos ba

Ttengendum eſt in examinatiöe G

— bf —

4 2 ---
2

twerd
ieoe
bum
reſpe
null
tesy
mali
deni
wp.
Monn

ohexe
Breg
ſancti
hyinn
nis e
gppon.
lbao,⸗

hionibuf
Mennbyſ
cten ma
Nda
Rro⸗
ſtnteie
unes ſ
ſenponni
act C,
Wisl,
Mege/
nuniü
cohtra
on do
C
Woiry⸗
bingu
Hoche
ordinae,
ſineatn
iſeiil
nol
Oour
uſlun.
ugzſ/
inis,
ntenere
deſt,
um veni
enein⸗
zm.

ti⸗

inun 8
in
ſii

doctrinaru

Declaratur quia nõ modicum refert iter

doctum rei quaʒ loquitur ⁊ inter indoctũ
inter ſenem ⁊ iuuenem / inter moꝛigeratuʒ
⁊ diſſolutum. inter homĩem boni natura

lis iudicij ⁊ patiẽtem in cerebꝛo vł impꝛu

dentem. Demum inter virũ et mulierem.
Fuit Galienus in arte ſua peritiſſimꝰ me
dicine. Oemini dum puerulus ſtudereʒ

in artibus ipᷣm irriſum:quia poſuit quar

tam figurã in ſilogiſmis. Mittit inquiũt
ſalcem ſuã in meſſem alienam.quia nõ lo/
gicus ſed medicus eſt. Loquitur aduer/

ſus eundem rabbi moyſes medicꝰ. Quia

pᷣſumens de ſciẽtia medicine.pᷣſumpſit cõ

ſequẽter de multis:tanq; illa ſicut medici

nam cognoſceret/in quibus turpiter ipᷣm

erraſſe notauit. Et hic erroꝛ familiarꝭ ad/
modum ſapiẽtibus huius ſeculi/qui duʒ
ſe vident honoꝛari pꝛo aliqua ſcientia.ſit

legum.ſit canonũ.ſit induſtrie mundialiſ

laxant faciliter oꝛa de ſermonibꝰ quos ne
ſciunt.vt de theologia/quaſi vereccũdaren
tur aliquid ignoꝛare Aut aliquãdo maio
ri dementia / que nõ cognoſcũt in ſe.deſpi
ciunt in alijs tanq; ſuꝑuacua ⁊ noxia/ne/
videantur ea que ſunt vtilia/nequaq; co⸗/
gnoſcere.Quãto cõſultius iubet ſapiens

Pꝛudentie tue pone modum.quoniã ma

gna pars ſciẽtie eſt. dicit hieronꝓymus ſci -

taliter agnoſcere. ¶ Poꝛro differentie pa
tent relique.De ſenibus expertis.quibus
ideo eſt ſapiẽtia.De bene moꝛigeratis q̃ſi
humilibus.De naturaliter pꝛudentibus

re quid nor. dhonanin mogeſtie

reſpectu iuuenum.quos ait Ariſtoteles.

nullus eligitcum cõſtet eos nõ eſſe pꝛudẽ
tes pꝛopter inexperientiam. Reſpectu q̊s
maliuoloꝝ qs excecat malicia. Reſpectu
deniq; melancolicoꝛum/qui ſeipᷣos regere

vel pꝛopꝛiam domũ neſciũt / deſipiẽtes in
manifeſtis. ¶ Poſtremo ſexus muliebꝛis

ab apoſtolica pꝛobibet᷑ auctoꝛitate.ne pa
lam doceat. doctrinam intellige ſeu verbo
ſeu ſcripto/nomĩe ſuo publicatam/maxi

me ſi fuerit ad viros.nec qualeſcũq; ſed ſa
pientes ſed eruditos ſed ſtatus in deuoti

one vel religione pᷣcellentis. Dentẽtia eſt

Gregoꝛij/pꝛeſumptiõem eſſe / velle docere
ſanctioꝛem doctioꝛemq;. Culpat Hiero/

nymus eos qui diſcũt(pꝛohpudoꝛ a femi
nis qð viros doceãt. Quid ſi talis ſexus
appoſuerit ambulare in magnis⁊ mirabi

libus ſuꝑ ſe.viſiones quotidie ſuꝑ viſid /

nes addere.leſiones quoq; cerebꝛi ꝑ epilẽ
tiam vel congelatiõem.aut aliaʒ melanco
lie ſpeciem/ad miraculũ referre. Nihil de⸗
niq; dicere niſi vice dei.ſine medio reuelã/
tis.Appellare ſacerdotes dei filios ſuos.

docere eos pꝛofeſſionem ſuam in qua nu/

triuntur aſſidue/qualiter obedire ſuꝑioꝛi
bus deberẽt etiam vbi diabolus eẽt incar
natus.O) ſi dolent in aduerſis pꝛo ſeuſu
alitatꝭ amoꝛe/ ſunt impertfecti.cũ nec pau
lus nec maria ĩmo nec chꝛiſtus haud du/
bie perſectiſſimi fuerint doloꝛis expertes

imo ſi deſunt pene ſenſus. qualis erit pa
tientie virtus. Dicit altera ſe annihbilataʒ

fuiſſe pꝛo moꝛula tempoꝛis.Alteta ꝙ mi⸗
rabilioꝛi vniõe deus vniebatur ſibi/qᷓ; hu

maniar ſuſcepte chꝛiſtus iũgebatur.cuʒ
ta

ibus ſine numero/que nec magnis vo
luminibus plene referẽtur.aut relate con

uincerẽtur ꝑ ſingula. Dictum eſt grauiter

a poeta.varium ⁊ mutabile ſemper femi/
na. Quales deſcribens apoſtolus vitare

docuit curioſas ⁊ verboſas ductas varji
deſiderijs. Et ve parẽti noſtre pꝛime.que
pꝛimo verbo ſuꝑ relatione diuini pᷣcepti
bis mẽtita eſt Pꝛecepit inquit deus ne co

mederemus/æ netangeremus. hoc addi/
dit ne tangeremus.ſequitur ne foꝛte moꝛi
amur. Ecce incertuʒ retulit qð erat certiſ
ſimum. T ytamẽ iſta dicẽtes deroga
mus gratie dee neq; mulieruʒ quas elegit
pꝛiuilegiate ſanctitati.ſeꝗ nobis vigilan/
qum eſt aduerſus aſtutias diaboli iam ab
imtio ceptas. ¶¶ Et cautela duplex inter
alia ſumẽda eſt. Pꝛima om̃is doctria mu
lierum maxime ſolennis verbo vl ſcripto
reputanda eſt ſuſpecta/niſi pꝛius ſuerit al
tero ſex modoꝛuʒ quos pꝛima pars refert

diligẽter examinata/ ⁊ multo amplius q;

in doctrina viroꝛum. Cur ita. Patet ra/
tio.Quia lex cõmunis nec qualiſcũq;.ſed
diuina tales arcet. Quare. Quia leuiꝰ ſe⸗
ductibiles.quia pertinacius ſeductrices.
quia non conſtat eas eſſe ſapientie diuine
coguitrices.Aliud quoq; eſt garrire que
venerint ad fantaſiam. Aliud de ſcripturꝭ
ſanctis proferre ſermonem.iſtud cum ar/
tis ſtabilitate ſubſiſtit. Aliud dilabitur ſi
ne firmitate. Ubi ſunt ſcripta tot deuotii
ſimarum eruditiſſimarumq; feminarum
ſicut paule ſicut euſtochium.Certe nulla
ſuꝑſunt.quia nulla pꝛeſumpſerũt. SDe
cũda cautela que tacta eſt.Cõferat᷑ſ atim

De examinatione

doctrina ꝑ ſingulas ſententias ⁊ verba /ſi
ſit confoꝛmis ad doctoꝛes appꝛobatos/⁊

ſi ſic/quid addit ad illos in pondere ſentẽ

tiarum.vel religionis edificatione penſet
Sunt enim doctrine quedam habentes
folia verboꝛũ q̃i ſpecioſiſſima.que ſi diſcu
tiantur inueniuntur ſimiles ficulnee/cui

maledixit dominus.quia ſunt ſine fructu

aut pꝛo fructu reddunt inſtar pomoꝛũ ʒo

dome ſolum cinereʒ.quo turbatur ſenſus

nõ reficitur affectus.nec tandeʒ illumina/

tur intellectus. ¶Notetur ad extremum
ꝙ ſancti pꝛophete/⁊ doctoꝛes iam vniuer
ſaliter appꝛobati/recipiunt in ſuis verbiſ
obſcuris vel ambiguis interpꝛetationem
qualis non debetur nouellis pꝛophetan/

☚

tibus de coꝛde ſuo/aut pꝛius qᷓ; conſtite⸗/

rit quaſi de ſuo/qᷓ;uis diuino.

tionis ſunt huiuſmodi doctri/

niſtros habet impios. Quid nempe eſt et/
ficatius ad coꝛrumpẽdã ofiem doctrinã/
quam adulatio ſubdola.vdconſulentiũ.
vel conſcribentiim.vel audientium.vłre
cipieutium/cũ indiſcreta laude ⁊ iexami
nata gloꝛia/ſimul cum admiratione.Oq̊

tiens vidimus impletum illud comici de

adulatoꝛe/hic pꝛofecto ex ſtultis inſanos

facit. Ouod in de amicicia vetuit cicero:
dicens hoĩes adulationis impletos ven,

to ſibi ſumere ſpecies impꝛobiſſimas vel

erroꝛe ſuo fundatalſ / vnde nihil ſupeſt ipiſ
nili diſcrimen et perditio / dum tales hi ſe

reputant quales audiunt / doctos.ſapien

tes. deuotos.eloquentes. Quo ↄtra nihil
eſt optabilius ad virtutem humilem/qᷓ; li

benter nedum audire.ſed inquirere diligẽ
ter.qui dicat ei cum omni libertate verita
tem. Sint in exemplum nobis lucifer cũ
angelis ſuis.quos quid aliud qᷓ; pꝛopꝛia

ſeſellit adulatio. Sint homies qui ſetan

toꝛſeruntq;.

q;; deos hac 74 veſania/coli iuſſerũt ex
ctat que nüc agi

tur queret aliquis. Mul

tum certe per omnem modum/quod ſub

Cerxcia conſideratio
WLtengendum eſt in examinati
one doctrinatum/cuius condi

‚Nnas vel audientes/vl conducẽ
tes/ vel recipientes. Dixit ſapiens de pꝛin
cipe/id quod ad om̃s trabi poteſt. Quili
benter audit verba mendacij/ omnes mi/

At vero quid ad rem ſpe-

cautela duplici notabimꝰ. Sicut nul-
lum habet vir vel mulier efficacius apud
ſe remedium pꝛo deluſionibus euitandis
quam eas cum humilitate ſedula ſugere.
nec q̃rere per miracula/vel reuelatiões re/
gi / ſpꝛeto humano ſapientum concilio.ſic
alioꝛum reſpectu nihil fugibilius habere
debet/q;; adulationem indoctoꝛuʒ vł pꝛa/
noꝛum / nihil quoq; deſiderabilius qᷓ; he/
rere comitibus. ſint confeſſoꝛes. ſint alij.
qui ſine plica doloſitatis ingerũt aſſidue
ſumpliciter ⁊ humiliter ſapere. Talem ha
buiſſe beatum Bernardum fratrem ſuuʒ
gerardum referunt.qui nec in maniteſtis
ſignis applaudebat beato bernardo. Sʒ
cum aſpernatiõis cachinno reijciobat.nõö
ad nequiciam pꝛoteruam.ſed humilitatẽ
piam agens. Sunt confeſſoꝛes qui de nõ
nullis quos vel quas audiunt. verba faci

unt in bonum. O q; pura mens/q; itegra

qᷓ; ſine moꝛtali delicto. Eſſem ſelip vtinã
cum mei ſimilibus.nõ aduertenteſ qui ta
liter agunt ſe ꝑ indirectum culpare reliq̊s
confitentes eis.quos nõ ita pꝛedicant/ſi-
mul ⁊ occaſionem dant ſuis laudibus.nõ
qualitercunq;:ſed in confeſſione mentien
di. Eſſet hic habẽdus ſermo latioꝛ. pꝛeſer
tim in materia canoniſatiõis ⁊ teſtiſicati/
onis ſumpte ꝑ confeſſoꝛes. Sed ſuꝑ his

⁊ alijs particularioꝛ erit inquiſitio faccien

da/duʒ modus exemplaris/id eſt per nar
rationes exemploꝛuʒ tractabitur. Se
quitur altera cautela pꝛo pꝛelatis:⁊ ſpeci
aliter doctoꝛibus/apud inferioꝛes pꝛeſer
tim ideotas/ac ſine litteris muliereulas.
Caueant qui dati ſunt in regynen ⁊ erem
plum / ne leuiter ſuis verbis aut factis ap
pꝛobent doctrinas earum/vl miracła ſeu
viſiones inſolitas /ipᷣis maxime ſcientibo/
ſeu coꝛaʒ eis. Nulla plane poſſet altera da
ri talibus ad fingendum foꝛtioꝛ occaſio.
Expperti pluries loquimur.⁊ Gregoꝛius
xi.teſtis fuit idoneus/ ſed tardqus nimis.
hic poſitus in extremis habens in mani/
bus ſacrum chꝛiſti coꝛpus. pꝛoteſtatꝰ eſt
coꝛam omnibus vt cauerent ab homibuſ
ſiue viris ſiue mulieribe/ſub ſpecie religio
nis loquẽtibus viſiones ſui capitis.quia
Etales ipᷣe ſeductus.dimiſſo ſuoꝛuʒ ratio
nali cõcilio/ſe traxerat ⁊ eccłiaʒ ad diſcri/
men ſciſmatis imminẽtis/niſi miſericoꝛs
ꝓuideret ſponſus ieſus/qð hoꝛrendus vi
q; Huc nimis heu patefecit euentus ⁊c̃.

——,

6/
Gn,
tise
ſoooalh

lllan

famus
(unode
poꝛan
1ſanc
tupꝛ
pilat⸗
munt
Luit

füyl

dioꝛe
tiige
olix
1panie
eamer
ſunr
nienti
peune
lade
bens/
Pauc
gem ſa
lemmen
1prios

nub⸗
pod
dis
e.
dann
liofe
haben
lpen
he/
tali..
ſiae
ba
Niu,
batn
llinn
dero

Ati

ziun
in
gin
b
V
We
nrcr
ſinen
en

.

eci
ce
rlles
een
o
nci
9
uſs.
Nens
nis.
hani⸗
ck
nibul
clige
guu
tune
diſe⸗
fie⸗
en

E

k

BDPic papa cũ eẽt ĩ auinione ꝑ Ratherinaʒ
de ſenis inductꝰ eſt qliter ſe romã traſfer/

ret. cardinalibo ⁊ ceten diſſuadẽtibʒ. Quo
cũ veniret circa dimidiũ annũ obijt. Ex/

tũc cepit ſciſma qð circa.xl.annos dura/
uit vꝛbano.vi.⁊ ſuis ſucceſſoꝛibo in roma

videlicet.bonifacio.ix.innocẽtio.vij.gre/

goꝛio.xij.alexãdro.v.iohãne.xxiij.⁊ mar⸗

tino.v. vſq; ad ↄciliũ Conſtatieñ. In aui
nione vero clemẽte.vij.⁊ bñũdicto.xiij.qui

⁊ petrꝰ de luna electis. Hoc cancellarius

nõ ponit nec vſq;ᷓ eã nomiat. Sʒ dũñs ſte⸗/
phanꝰ olim pꝛioꝛ carthuſie in ſeits / poſtea
papie / aſſerit ppꝛia manu ex Ratherine p
pꝛio oꝛe/eaſdẽ ir̃as ſcripſiſſe ad papã ⁊cc.

Qugarta cõſideratio

huiuſmodi publicationis do/
. ctrinarum/fm alterum triuz ſi
mnmnium qui ſunt bonum bonoꝛa
ile / vtile / delectabile. Et pꝛimo de hono/

rabili vt de faſtu deſcribens Aug. hereti

cum dicit eum eſſe/qui alicuius tempoꝛa
lis cõmodi ⁊ maxime gloꝛie.pꝛincipatus
q; ſui gratia/ſalſas ⁊ nonas opiniones vł
gignit vel ſequitur. Notat ſumma de vi/
tijs ⁊ virtutibus in tractatu de fide/cau/

VTtendenduʒ eſt quis finis ſit

ſas octo confectiõis hereſuʒ. Remittamꝰ2

ad illam/quã libenter hic ⁊ alibi cõmemo

ramus ſummã/quoniã ex optimis vnde/

cunq; collecta eſt. Cuius auctoꝛ contem/
poꝛaneus ſatis fuit Guilhelmo pariſieũ.
2 ſancto thome / vir ſine gradu / de conuer
tu pꝛed icatoꝛũ lugdunen.Hic nihuin
pilatiõe de fantaſia ppꝛij capitꝭ/lec
muni aceruo ſcripturaꝝ doctrinaʒ nectit.
Cui ſi comparent᷑ nouelle viſiões noſtra

rũ vl noſtroꝝ/o ſapiẽtiſſime deꝰ/q̃ntũ ſoli

dioꝛes.nõ vmbꝛatiles inuenirent᷑/ ab eis

tñ quibo aduerſus ſapientꝭ ↄciliũ non eſt
ꝑſuaſum/qꝙ aque furtiue dulcioꝛes ſunt/⸗

7 panis abſconſus ſuauioꝛ.quiq; magis
ea mirant᷑.q̃ vel nõ intelligunt /vł inſolita

ſunt / ſeꝑatu volẽtes hre ↄuiuiũ /ſiles athe

nienſibs volentes ſemꝑ audire aliqd noui

pꝛurientes auribo. Quo ↄtra ſit caute /

la duplex. Ruminet aſſidue docẽs vl ſcri

bens / v!ſtudens / s ſuus ſit finis intentꝰ

Pauci ſunt admodũ:qͥ nõ rñdeant vt tan

dem ſaluꝰ fiam. Sed ſepe ſub generalita

te mentit᷑ iniquitas ſibi/dũ ad ꝑticulares

⁊ ꝓxĩos venit᷑ fines:⁊ ſub negocio caritatꝭ

tpis nece

agit᷑ negociũ vanitat.Tentationẽ ſuꝑbie

reputauit Augꝰ.iõ difficile cognoſcibile⸗
nõ habet hõ fas experiri/quẽadmoduzʒ
paratꝰ eſt glaʒ ↄtẽnere.ſicut nõ eſt fas ho/
mini maleviuere ne laudetur. Accipiebat
aũt ſibi qdã nr̃i tꝑis ſignũ tale.Querebat
a ſeipo coꝛã deo de doctrinis ppꝛijs/q̃s vł

ercitio/ 5 q̃ſiti diſtributiõe talenti:vł ꝓ
neceſſitate ſcribebat. Ecce fuet᷑ inte/
gra tibi merces:ait:a dño.ↄſeruet᷑ ⁊ aliun

de ſua pximis tuis ediſicatio:ꝑ alienã do

ctrinã: ſeu ꝑ tuã / velut alienã / qſi moꝛtuuſ
ſis a coꝛde.qͥd rũdes. Nũqͥd nõ adhuc in

ex officio/ vl ꝓ laudabili ↄtra ociũ iner er

publicũ pꝛodire tua cuperes ſcripta. Si

tandẽ iueniebat ĩ ↄſcĩe ſerenitate/ qꝙ equo

anio celari ſcripta ſua tali caſu vellet.gra

tias agebat deo.tanq; excuſſuſ a palea va

nitatis. Sinauteʒ / gemebat ſub pondere

gloꝛiatiõis vane. Queſiti fuerũt a btõ gre
goꝛio libꝛi ſui. Remiſit ad libꝛos auguſti/
ni/ſuadẽs in illis potiꝰ exerceri. Alaa
cautela ſuadet hr̃e pꝛomptitudinẽ.qꝙ do/
ctrie q̊s aliqͥs legit/ aut ſtudʒ / aut ſcribit/
publicũ ſubeant examen / ⁊ potiꝰ ĩ vita qᷓ;

poſt moꝛtẽ. vt ſi qͥd erroꝛis depᷣhenſuʒ fue

rit coꝛrigat viuẽs. Sonant hãc pꝛompti
tudinẽ/pꝓteſtatiões fieri ſolite in actibo ſa⸗

cre tbeologie publiò. Hoc intẽdebat qͥ di

xit.hereticare potero.ſed bereticꝰ nõ ero.
Quare. Quia
eſt. Nemo q̊z ꝑatus coꝛrig ꝑtinax eſt. Re
ſpicit hec cautela venerabllẽ ⁊ deo ſacra/

tũ pr̃eʒ.cuiꝰ occaſiõe ſũptũ eſt pᷣſens opuſ

o niſi ꝑtinax hereticꝰ

culum. qͥ libꝛos alios ſui tꝑis nouellos:

voluit examen hr̃e. Reſpicit ⁊ om̃s in cõ⸗/

muni doctoꝛes.q̃tinꝰ ea ſtudioſitate do ⸗

ctrinas cõponãt ſuas/tanq;ᷓ ptinꝰ inter/
rogãdas ab oĩbi. Fuit iſte vt arbitroꝛ nõ
ꝑuus ſtimulꝰ btõ hieronymo.qͥ ſe tot aſpi

ciebat habere obſeruatoꝛes ⁊ emulos. vt

q́;optime ſcriberet:vel tranfferret.

Quinta cõſideratio

Ttiendendũ eſt in ecamiatione
, doctrinaꝝ de fine. Si ſit ad cõ

modũ tꝑale vł queſtũ. Dici nõ

cat płib erudit ad mẽdaciũ qibet in cã.

Hoc i doctrinis vſurarioꝝ ⁊ ſymoniaco

rũ. Hociĩ q̃ſtoꝛibo publiq ſuꝑ cõfictõe mi

poſſet q; mẽdax eſt cupiditas /
nec diuinis ꝑcit nec hũanis. Hocl aduo/

raculoꝛũ vel reliquiarũ / vel indulgennag .

Hec heu doloꝛoſius/quo ꝑnitioſiꝰ ⁊ indi
gnius / in pdicatoꝛibo nõnullis ad ppłm/
ſuas vltra modũ ↄceſſiones / et pꝛiuilegia
dignitates pᷣiudicialit᷑ ampliſicãtib / vbi
quoq; crebꝛo videre miſerabiliter eſt/quẽ

admodũ ſathanas in ſe diuiſus eſt/habẽt

doctrinas ſuas ſuoꝛũq;/mutuo pᷣferũt/ex
altant/ꝑ fas nefaſq; defendũt.Ac pꝛoinde
quot in fide.quot in bonis moꝛib ſcanda
la.quot erroꝛel/etiã circa nobᷣ naturaliter
impꝛeſſa pꝛima legꝭ pꝛincipiaviderit etas
noſtra. Plangere nũc magis q; in mediuʒ
reducere libet:duplicẽq; notare cautelam
¶Pꝛima ↄſulit ſimplicitati deuotoꝝ:ꝗ/
rum nõ intereſt curioſos eſſe ſuꝑ intentio
nibo occultis ſcribentiũ/quatinꝰ expeditã

regiãq; viam incedãt/legendo ſcripturas

quas ſciũt ab eccłia tota receptas.qualeſ
vtiq; ſufficiũt.Aut ſi pꝛo dubioꝛũ deciſio
ne nõnunq; occurrentiũ/habendũ ſit cõſi
lium.querant᷑ ab illis tales/ quos minus

eſt pꝛobabile.fauoꝛe vel odio:queſtu vł ſfa

ſtu trahi.q̃les ſunt iam moꝛtui/ viuentes
in ſcriptis ſuis/ſi materiã que q̃rit᷑ attige/
rint.Si pᷣterea fuerint in illa tam intenti
q; experti. Hulti nimirũ multa ſcribunt
velut in tranſcurſu/multa qũq; non ſatis
ad ſuam ſpectantia facultatẽ / vt ſi theolo
gus purus vellet de punctis exquiſit ca/
nonũ pure poſitiuoꝛũ/qut purus canoni
ſta de apicibus theolog Seclarãdis ferre
ſententiaʒ. Cuilibet in arte ſua potioꝛ eſt
danda fides.ſihõ.alia ratione pactum vt
aiunt refoꝛmetur.qð medicoꝛũ eſt pꝛomit
tüt medici:tractãt fabꝛilia fabꝛi: refert ab
Oꝛacio hieronymꝰ. Grandis aũt conqͥ
ſitio caderet hic de doctrinarũ hereticaliũ

cognitoꝛiboatq; iudicibo/qualis ſit apti /

oꝛ ſcientia. Nunqͥd theologica vel canoni
ca. Ded diſtinctio ↄcoꝛdiã facit/que ſuuʒ
cyilibet tribuit officiũ theologo de veri/
tate catholica/aut oppoſita hereſi.iuriſte
de penis ⁊ modo iudicij confert ꝑtes ſuaſ
Cui declarationẽ alibi traditã/hic nõ in
ſeximus/ ſecũdã ilico cõ ponẽtes cautelaʒ
eromdendi eſt ſedulo ꝑ rectoꝛes chꝛi
ſtianitatꝭ/ne ſtudiũ theologie veritat de/
pereat:ſʒ alicubi reſideatvelut ĩ fonte..¶/
lioquin timendũ eſt ne ſuꝑſeminent᷑ here
ſum ʒiʒania/ꝓpter varietatẽ tot capitum

.

tot inſuꝑ paſſionũ diuerſarũ.vnde multi,/

plicatio ſequit᷑ iudicioꝝ / vbi ſi deſit recur
ſus ad theologos nõ depꝛauatos:⁊ ĩ vnũ

De examinatione

collectos.quis oꝛo ꝓuidebit. Si dixerit
aliquis fiet recurſus ad ſedẽ ⁊ curiã ſum/

mi pontiſficis. Nõ negabimꝰ hoc ſi theo/

logia illic habuerit ſuos doctoꝛes / nõ ꝑti
ales.nõ ſeductos.nõ faſtuoſos.nõ queſtu
oſos.aut inuidos.non ptãti ſeculari.non
ſpũali plus q; veritati fauẽtes. Alioquin
tolerabiliꝰ eſſet nullos habere q;ᷓ tales pa
ti. Acclamãtes hic ⁊ deridẽtes nouimus
hic de ſatrapis eccłiarũ.Quid nobis ⁊ ec/
cleſie de theologis. Hã ꝑ quos alios here
ſes oꝛiunt᷑ ⁊ oꝛte ſunt:certe ꝑ eis ſiłes quo

tidie.⁊ ſi nõ in pᷣdicatione ſaltem in vᷣbis

domeſticis ⁊ oꝑatione.Sed eſto pueniãt
hereſes ꝑ theologos depꝛauatos.nõ enim
theologia ſicut nec canonica ſcietia con/
ſirmat hominẽ in veritate. Nunqͥd eo ca/
ſu plus eniti cõuenit ſuſcitare cõtra tales
repꝛobos ⁊ noxios/ plures alios potẽtes
obſiſtere ſuis hereſibo palliatis/ uas ſoli
theologi vel depᷣhenderevel cõuincere ſuſ
ſiciunt. Illi vero culpant᷑ rationabilit᷑ he
reſes introducere/q ex officio reſiſtere de/
bentes:facti ſunt ſpeculatoꝛes ceci.canes
muti.naute ſtulti nauẽ eccleſie naufragijs
oĩbus exponẽtes:quã regere nec ſciũt nec

volunt. Scientibuſ deniq;. volentibuſq;

ſuccurrere.viã claudunt.ipos abijciunt.

„

infamant. ſi pernunt.

Bexla conſideratio

doctrinarum de fine. Si ſitbo
nuʒ delectabile vel carnale ſeu

pũalis luxus. Et ſicut mani/
ꝙ omnis excellens affectio tra/

feſtum eſt

hit ad ſe iudiciũ rationis. eruntamẽ ſi/

cut nulla eſt vehemẽtioꝛ qᷓ; luxurioſa libi
do.ſic ad errandum falſumq; docendum
nulla ꝑnitioſioꝛ.Patuit in ſectis turelĩpi
noꝛum/q̊ꝝ ſequaces nõ deſuntvſq; hodie
qũ ⁊ vbi latere putauerint/ſerpũt vbilibʒ
Epicurei ſub tunica chꝛiſti.qui muliercu
lis pꝛimo deuotionẽ fingentes ſpẽ tenus
paulatim eis fidem tanq; lumen ⁊ oculos
tollere querunt/quatenus eas licentiꝰ ad
deſideria ſua maligna pꝛoſtituãt. Non eſt
noſtrum feditates hoꝛrẽdas detegere.ↄſi/
derantes illud apoſtoli. Que in occulto ſi
unt ab eis turpe eſt dicere. Poꝛro luxꝰ ſpi
riaualis accipitur om̃is curioſitaſ impꝛo

6 Ttendendũ eſt in examinatiõe O£

6
l
4
.

doocrrinrrum is

ſan . ba ſciendi.que nõ opoꝛtʒ /vlł us q; opoꝛ cerat vnuſquiſq;.hoc enim m Auguſti⸗
ithed, tet / iuxta ꝑſone qualitatẽ. ¶ Sit igit᷑ pꝛi etiaʒ diaboli malicia ſcire poteſt et ſuis re
Mͤhti mnma cautela. nõ plus ſaꝑe velleq; opoꝛtet uelare.nõ autem ea que futura ſunt abſo/
dacn ſeg ad ſobꝛietatem. quia nõ om̃ibus oms lute.ſiueque in ſecreto coꝛdis latẽt/⁊ nul-
unn dDdoctrine cõueniũt Sed ſtudentibus alia lo exterioꝛi motu aut ſigno ſeſe pꝛodunt.
iogn J iubentur cognoſci. que vela religionũ / Habebat etiam ſupꝛadicta mulier duos
nllen ſfelſſoꝛibus.vel ab homibus parũ idoneis carbones in pede/qui eaʒ afflixerant quo/
vuinns ad apices doctrinarum ſe ublimiũ / phiben tienſcũq; aliqua a mima ad infernum de/
stn tur.quibus lacte opus eſt nõ ſolido cibo. ſcendiſſet. Quotidie tres animas ab infer
osher qui diligentius ad inflãmationẽ affectus no liberauit. vnam vel duas ſine difficul/
isan piam ⁊ deuotam /nutriedi ſunt.q; intelle/ tate. aliam ſeu alias cũ pena maioꝛi.vt di
ucis QLluus eruditionẽ. Non ꝙ ſpernẽda ſit intel cebat. Wentis quoq; exceſſus ſeu extati/⸗
tui lectus ſeu ratiõis illuminatio.ſine qua ß· cos frequẽter habebat. in quibus mirabi
an ceps in ſeductiõis baratrũ. cecus iret affe lia per reuelationem didicerat Eratq; mi
Nrincon ctus.ſed curioſitas in cõceſſa ſciendi ſuꝑ/ re abſtinentie ſingulariſſime etiam vite.
ec ba vitretur. Ande generalem finalemc Plura vero alia de ea ſcribenda foꝛẽt Nu
D ſtatuimus cqautelam. pꝛepoſitum apoſto/ per autem cum ſpirituſ almus ſancte ſue
n krx erbum. Doctrinis varijs ⁊ peregrinis eccleſie/ rectoꝛ verus / vt creditur / hüc ſpi⸗
W nolite abduci. Quod vt pꝛudẽtiꝰ obᷣua/ ritum falſuʒz detegere vellet. hec mulier ca
cebhe ri valeat nõ minimã dabũt pꝛemiſſe cõſi /⸗ pta.⁊ penis vt toꝛqueretur ẽ addicta.que
Knun derationes occaſionem. Juncta ſedulita omem veritatem ↄfeſſa eſt. qualiter pꝛedi
chleh te ſolertiaq; ſuperioꝛiſ/ in omi collegio. vx ccta cupiditatis occaſione finxiſſet. vt hoc
ſinx vniuerſitate vel monaſterio. Sed puide - mogo ſe nutriret / ⁊ ſue pauꝑtati ſubueni
G rint nõ minoꝛi ſolicitudine.quales apud ret. Aut foꝛtaſſe pꝛo hmõi / diabolo ſe mi/
h n ſuluos doctrine frequẽtentur ad anie ſomẽæ ſeram in famulã dedicauit. Inueta eſt in⸗
AKir. tum.qᷓ; panis qualis aꝑpponatur ad coꝛ; ſuper moꝛbũ caducuʒ habere/ ac eundem
rhſs poꝛis nutrimẽètum uperſũt alia plu ſub erxtaticis exceſſibo quos finxerat palli
munt. rima eo foꝛtaſſiſ accõmodatioꝛa quo ᷣmo are. De qua cũ varia opinio eẽt an tãq; e
de moꝛalibus particulariter ⁊ exemplari/ retica ↄdemnaretur.iudicatũ eſt a doctis
ter ſeu pꝛaticabiliter traditus ⁊ citius ac/ ad penitentiã gm admittendã.nec eſſe he
cipitur in eſtimatione.⁊ plus heret ĩ recoꝛ reticam/qꝛ illꝗque fecerat dimiſit.nec ob
WN datiua motiõe/ſed ad pꝛeſens iſta curſim ſtinata permanſit. „
dicta ſufficiant. HM
mingtie? M Finit tractatus de eraminatione do/

Exemplum quodda anakubinmam mocorumieo H

— de ſeductione mulieris/quod accidit An

n D. cccc. xxiiij. B 113 1 P e li 114
erec;ß Beqlumtur alique OðDðUM
iit Ecitatus eſt nuper Lugduni ↄſideratiões qᷓ ad tres modos reliquos.
gten gallie/ coꝛã clero/ pꝛoceſſus oa Upererat ex q̃ttuoꝛ mo/
Gaipi iuſdam mulieris delate ⁊ detẽ/ 4 dis examinandi doctrias
dt te Burgi in bꝛeyſſia/ que eſt no pꝛopoſitꝭ/pꝛoſequi detri
io; tabilis villa ducis ſabaudie. Circa quazʒ bas. Sed cur iſtud nõ ſit
miee eſt domus ſellionis oꝛdinis carthuſienßf. d noticiam deductũ tan
nn Hec mulier ſub pallio deuotionis ⁊ reue . gunt conſideratiões que
elin lationum fingebat mirabilia. Aſtruebat /ſequũtur. ¶¶ Pꝛima conſideratio/ꝙ in ex
encu enim ſe eſſe vnam de quinq; ſeminab miſ /daminatione octrinaꝝ non ſꝑ expeditno
Prs ſis a deo/compaſſiue pꝛo redimendis in/ tificare ꝑticłares defectꝰ/qͥ reꝑti ſũt apud
eOD numeris animabus de inſerno.Et iã ſua / eos qui ſe alios docere iactabant Pꝛione
4 colluſione ſubdola deceperat in religione/ ſecretũ datũa viuentibo ⁊ notʒ violet. De
ei illa q; plurimas ſimplices mulierculas. cũdo ne ver doctrinis ⁊ canõiò miracuł
P Sciebat videndo frontem peccata quefe ſeu pꝛophetijs apud ſimplices aut mali

gnos calumnie locus detur. Tercio ue ꝑ/
ticularis enumeratio paucoꝛũ / ſufficiens

pi.o ſingulis eſtimetur. Rurſus in exami/

natione doctrinarũ conſulẽdi ſunt exper/
ti circa pticulares caſus:⁊ euentus.q̊s ſu
is tempoꝛibus inuenerunt. Pꝛimo qꝛ cer
tius ſ̃m Ariſtoteleʒ iudicat experientia qᷓ;
ars: ⁊ expertus q; artifex. Secũdo quia
non fiunt actiones hũane circa generalia
ſed indiuiduis / ſicut medicꝰ nõ ſanat ho/
minẽ ſed hũc hominẽ.ita moꝛaliter agens
nnon dicit᷑ facere opus in genere / ſed h op⸗
in ſingulari/ſcilicet cũ circũſtantijs debi/
tis omibus iſtis ⁊ illis. Cercio qꝛ pꝛuden
tia que doctrix eſt operũ humanoꝛũ/pᷣſup
ponit experientiã tam ex pᷣterit q; ex pꝛe/
ſentibo ex qbus futura cõiecturat. ¶ Am

plius in examiatione doctrinaꝝ cauẽduzʒ

eſt ne decipiat᷑ examinans vł exa minanti
credens/ppter relatiões inſolitas/ nũc ab
illis nunc ab iſtis ꝑceptas vel auditas:p/⸗
ſertim a feminis aut a laicis vſurpantibuſ
ſibi nomẽ ſanctitat ⁊ docentis. Pꝛĩo iux

ta vulgatũ auctoꝛẽ. Rara ſides ideo /quia
multi multa loquũtur / et hoc fit ſepe ſine
oↄſequẽtia/ſine ratione/ſed ex fantaſia ca/

pitis pturbati. Secundo qꝛ multi ſunt q́

decipiunt᷑q;uis ſe decipi neſciant / nec de⸗
cipere vellent Cercio qꝛ ſunt alij multiqͥ

ſe decipi nõ credunt/alio amẽ decipevo
lunt / fingendo mirabilia ⁊ llla que ſciũt eſ

ſe lfalſa. Et iſtoꝛſi infinitus eſt numerus/⁊
ꝗ mequi loquoꝛ frequẽter expertus/ita ꝙ

ex iſtoꝛũ relatiõeſi i credere:ſ iĩ referre:ſi ſcri
bere voluiſſem/grandis effectus fuiſſet li

ber atq; mirabilis apud curioſos. Bene/⸗
dictus deꝰ qui ꝑ taliũ irriſionẽ et ↄtẽptuʒ

me totiens a ſeductione ſeruauit. Yui pꝛi
dem fateoꝛ ꝑ relationes aliquoꝛuʒ magne
merito reputatõis ꝓximus ſeductioni.de

quadã heremina remenſi/ niſi modũ reſpõ
ſionis ꝓpꝛie deo volente temꝑaſſem. Cir

ca quod tempꝰ opuſculũ compilaui ſeu le

ctionẽ vnam de diſtinctiõe reuelationum

verarũ a falſis. Subinde in examinati
one doctrinarũö/maxime circa doctrinam
theologie myſtice que ↄſiſtit in affectibo et
ſpũalibus ſentimẽtis nõ eſt fas homi ma/
giſteriũ aſſumere ſibi in omib/ſʒ ſpiritui/
ſancto debet hec gratia pꝛecipue relinqui
Pꝛimo qꝛ ſpiritꝰ vbi vult ſpirat/⁊ vocem
eius audis/a neſcis vnde veniat aut qͥ va
dat/ pꝛopterea nõ debet eiꝰ inſpiratio ſub

De examinatione

certis regulis aut terminis cõpꝛehendi /ſi

cut nec gratuita viſitatio/que ideo gratui
ta dicit᷑/ qꝛ pure grat, datur/q́;uis vt plu/

rimũ nõ conferat᷑ niſi pꝛeꝑatis ⁊ facienti/
bus qð in ſe eſt/quales ſũt qͥ exemplo mu/
lieris foꝛtis ↄſiderant ſemitas domꝰ ſue.
Scõðo qꝛ diuiſiones gratiarũ ſunt/⁊vni/
cuiq; dedit deꝰ menſurã fidei /ſolitarijs a/

liter/aliter ſcolaſticis:⁊ ita de reliqs. Ter/

cio qꝛ ſemel loquit᷑ deus ⁊ idipᷣm nõ repe/

tit. dedit itaq; deus ꝑ ſcripturã ſuã ſacraʒ

⁊p expoſitoꝛes ſuos:habere ſufficient᷑ in/

tellectũ in om̃ibus/iuxta vocationẽvniuſ

cuiuſq;. Ceterũ vocatio ſolitarioꝛuʒ ⁊
monachoꝛũ iſta eſt vt plus ſtudeant affe/
ctui deuotiõis/qᷓ; intellectus eruditioni.

nihpilominꝰ quia dedit deꝰ mundũ diſpu/
tationi homini tanq; occupationeʒs peſſi/

mã /ſaltẽ malicia pene:ne ꝑ ocium deteriꝰ

homies toꝛpeſcerentſ/ ne pꝛeterea pꝛe faſti

dio deficerent:abominãtes manna celicũ
condeſcendendũ eſt hu mane fragilitati.ꝑ
mittendũ eſt idcirco religioſis aliquib in
quirere de doctrinis ſcolaſticoꝛũ/que tra/
ctari ſolent circa libꝛos ſententiarum.
Poꝛro ſi querat᷑ a me quis int᷑ ceteros do
ctoꝛes/plus videat᷑ idoneus. Reſpondeo

ſine pᷣiudicio/q; dominꝰ bonauentura/qͥ/

niam in docendo ſolidus eſt: ⁊ ſecurꝰ.piꝰ
iuſtus ⁊ deuotus. Pꝛeterea recedit a curi
oſitate quantũ poteſt:nõ immiſcens poſi
tiones extraneas: vel doctrinas ſeculares

dypaleticas aut philoſophicas:minis the
ologicis obumbꝛatas moꝛe multoꝛũ.ſed
dum ſtudet illuminationi intellectꝰ /totũ

retert ad pietatẽ ⁊ religioſitatem affectus.

LVnde factũ eſt vt ab indeuotis ſcolaſtiq

quoꝛũ pꝛochdoloꝛ maioꝛ eſt numerꝰ/ipſe
minus extiterit frequẽtatus:cũ tamẽ nul

la ſublimioꝛ:nulla diuinioꝛ:nulla ſalubꝛi
oꝛ atq; ſuauioꝛ/pꝛo theologis ſit doctria
Quãto deniq; diligentiꝰ in ſenectute maa
ſum reuolutus ad ſtudiũ ipᷣius.tanto fa /

cta eſt amplius cõfuſa garrulitas mea.Di
xiq; mecum:ſufficit hec doctrina.vt quid
ſtulto laboꝛe conſumeris.quid dictas.qͥd
ſcribis. Multiplicentur potius et tranſ/
ſcribantur opera doctoꝛis iſtius.De quo
vere dicitur üũlud chꝛiſti de iohãne. Erat
lucerna ardens ⁊ lucenſ. Pꝛeterea ſicut a/
pud grãmaticos/ donatꝰ de ꝑtibo oꝛõis/⁊
apud logicos ſũmule petri hyſpãi tradũt᷑
ab üitio nouiſ diſcipliſ ad mẽoꝛit᷑ rcolẽdũ

——ZMW

ldiſi
tui
,
Nanti,
Don
n.
Arhe
6.Ter/
ofepe/
iſaagz
arkin,
Mdrda
monz
antaſe⸗
viton.
ndiho/
Sd⸗
wderd
aweſt
Wacaii
nglin,
nümm!
ansd
pvuv
nn ,
urd oo
itaanri
nspoi
ares
ministbe
Olcriſe⸗
Necr/ wi
naffens
s ſchliie
unen i
iuninn
uſtubt
ſtoan
uceme
uanrotr⸗
adi
ungui
gicnbit
atnin

minoꝛi.

Aaus doctrine bonauenture. is

2 ſi ñ ſtatĩ intelligãt/ſic apud theologicos

diſcipulos / bꝛeuilloquium Bonauenture
quod ĩcipit.flecto genua. videretur valde

ſalubꝛiter imponẽdũ/iũcto itinerario ſuo
mẽtis in deum.quod incipit.in pꝛincipio

pꝛimũ pꝛincipium. Itaq; laus om̃is infe
rioꝛ eſt his duobus opuſcul/qꝝ vĩ agno/

ꝓfectus. ¶ Deniq; ſermo de ſentimentis

ſcere etiaʒ Bainin te non paruus eſt

ſpũalibo / in ↄtẽplatõe/ in deuotiõe recept⸗
nullatenꝰ intelligit᷑ ſi nõ exꝑiat᷑.Et ſi non
intelligit᷑: nõ amat᷑.ſi nõ amat᷑ nõ libenter
audit᷑:ſʒ negligit᷑ ł ſpernit᷑:niſi qͥſ ita fuerit
inſtitutꝰ ꝙ firmit᷑ ⁊ pie credat/ ſe pꝛepans

vt ſapiat ⁊ nõ intelligat.nec; ſequat᷑ fanta
ſias ppꝛij capit balieni. Sʒ doctoꝛes ap/

pꝛobatos ⁊ eruditos in vtraq; theologia⸗
ſcolaſtica⁊ myſtica pꝓ duciba amplectatur.
HSut induſtrie q̃dã notate ſuꝑ hmõi nego
cio theologie myſtice/q́;uis ſepe maxĩa ſit

induſtria/deſerere quãlibʒ induſtriã / et ꝙ;

hõ ſecũ habitãs magiſterio ſpũſſcti/ tota

fide.tota ſpe.tota caritate.tota ſe demum

deuotiõe cõmittat Süũt aliq̃ ſcripta ð im
pulſibo ⁊ de ↄceptibi:⁊ de ↄcoꝛdia theolo/
gie myſtice cũ ſcolaſtica/ ⁊ ſilia młta/q̃ ꝓfi

ciũt ad examĩatiõeʒ doctriaꝝ. Sʒ hec in⸗

terim ſuffecerit ad ↄſũmationẽ hꝰ opuſcu
li ſubnotaſſe.

Erpren de examiĩatione doctrinarũ a

ohanne cancellario pariſieñ.

Epiſtola laudas mel
lifluã ⁊ igneã eni Bonauẽture doctrinaʒ

a pᷣfato Johʒe cancellario pariſieñ. Anno
M..ccc xxvi.lugdunũ.miſſa cuidã fratri

SSnem veni mittere in terrã
dicebat chꝛiſtuſ. Et qd volo
niſi vt ardeat. In dextra nẽ
pe dei ẽ ignea lex/cuiꝰ eloũ
ignitüu eſt vehemẽt / cui ocli
ſunt ſiẽ flama ignis/cniꝰ pᷣco iohes dictuſ
eſt lucerna ardẽs ⁊ lucẽs inſtar helye.Cõ/⸗
ſiderãs iſta nr Euſtochiꝰ dñs Bonauen/⸗
tura/voluit eẽ doctoꝛ ardẽs / ſciens qm̃ lu
cere paꝝ eſt ⁊ ſepevanũ/ſepe noxiũ/qm ſci
entia inflat ⁊ demonẽ facit.qͥd eĩ demõ in/

terpᷣtat᷑ niſi ſciẽs / ſz abſq; caritate. Soꝛri
tus ẽ idcirco ſᷣm laudẽvite ſue ꝑit᷑ ⁊ doctri

ne nomẽ/ipᷣe Bonauentura vt anthono/

matice doctoꝛ ſeraphicꝰnoĩet᷑. Docet h̊ in

ſpeciali ſuũ itinerariũ mẽt in deũ. Cuiui

opuſculi ĩmo oꝑis iĩmenſi/laus ſuꝑioꝛ eſt

oꝛe moꝛtaliũ.Docet ⁊ ſuũ bꝛeuiloquium
theologie/ꝓceſſuʒ ppꝛie theologicũ reti/
nens/⁊ q̃i ↄuerſũ ad pꝛioꝛẽ/qm̃ a pᷣmo pꝛi
cipio deſcẽdit ad alias vᷣitates. Docet de/
niq; lectura ſua grãdioꝛ ignẽ ſuũ cũ lumie

Uñ mirũ imo miſerũ ⁊ miſerabile videtͤ/
ne dicamꝰ dãnabile/qͥ pacto pᷣlate ſunt do

ctrine qdã alie/ſub ſpecie ſubtilitat: plus
inqetãtes/qᷓi cinifes egyptie/q́; ſabbatum
ment incẽdio terre geſſem afferẽtes. Se/
cutꝰ eſt doctoꝛ iſte/ ſe teſtãte/ooctrinaʒ cõ/

4

munẽ ⁊ ſolidã q̃ pariſiꝰ vigebat maxie tꝑe

ſuo. Uñ ⁊ allegat ad ↄfirmatiõem doctri⸗/
ne ſue/pariſieñ.articłos q̊s ꝑ B. pariſieñ.

de ↄcilio ⁊ aſſenſu mgroꝝ oĩm dicit fuiſſe
dãnatos ⁊ excõicatos. Uiuẽte tũc ⁊ cõſen

tiente fratre alexãdro de halis/cuiꝰ doctri

na qnte ſit vbertat dici ſatꝭ nequit. Deq̃ᷓ
fert᷑ rũdiſſe ſctũs Tho.duʒ inqreret᷑ ab eo⸗
q̃s eẽt optimꝰ modꝰ ſtudẽdi theologiam.

Rudit exercere ſe in vno doctoꝛe pᷣcipue.
Du vltra peteret᷑/ qs eẽt tał doctoꝛ:/alecxan

der inàᷣt de halis.Teſtoꝛ ita me legiſſe pꝛi
dẽ in tractatu q̊dã deviſiõe btã ↄtra ioheʒ
vigeſimũſecũdũ.Teſtant᷑ ſcripta eiuſdem

ſcti Tho.maxĩię ſcdᷣa ſcde/qᷓ; intimuʒ ſibi

fecerat ⁊ faĩliæ?/illũ quẽ laudabat docto/
rẽ alexandrũ.Et ecce pꝛachpudoꝛ docto/

res iſti duo/halis ⁊ bonauẽtura/ vident᷑
ſi ſepulti cum illis quoꝛũ non eſt memoꝛ
amplius/pꝛeſerti in coꝛdis amoꝛe. Erx ◻D

tolluntur alij quidam/quoꝛũ ſint vtinam
nomia in libꝛo vite/ non enĩ ſtudioſis in/
uidemus. Sʒ multe aliquos ipſoꝛũ litte
re/fecerunt ſub nomiĩe ſubtilitatis inſani/
re/cũ ſequacibus ipoꝛum. Nunquid non
inſania concedere ꝙq duo ↄtradictoꝛia ſũt
ſimul vera pꝛo eodẽ inſtanti temꝑis/licet

non nature/qꝙ pꝛeterea multe ſunt verita-
tes ab eterno/⁊ multa eterna que nõ ſunt
deus. Iſte eſt vnus articulus inter pᷣmẽo

ratos damnatꝰ/ anno dñi. M. cc. xl. e
gatur ſecũdus Bonauẽture.diſ.xxiij.cir/⸗
ca finem / vbi recitatur hec damnatio. Et
ponitur alter articulus/q; pꝛimum nũc/⁊
creatio paſſio/non ſunt creatoꝛ vel creatu
ra. Erroꝛ. Repetita ẽ eadẽ dãnatio eiuſdẽ
articłi de etnitate vᷣitatũ/ꝑ dñm ſtephanũ
ꝑiſieñ.int illos.cc.xix.articłos ſamoſioꝛeſ

Epiſtola laudãs doctrinã

anno. M. cc. lxxvi. ſcʒ p duos annos poſt

felices obitꝰ ſancti thome ⁊ vere ſcti ⁊ glo
rioſi dñi Bonauẽture / äru pꝛi obijt ſepti
ma marcij/ alius ydus iulij ſeqnte/ tꝑeↄci
lij general lugduñ.ꝑ gregoꝛiũ decimũ ce/
lebꝛati.Dãnata eſt nouiſſime ꝑ celeberri/
mũ Conſtañ.ↄcilium inter erroꝛes huſſ⁊
hieronymi.poſitio iſta de vmuerſaliũ re/
aliũ ⁊ eternoꝝ poſitiõe/⁊ maxĩe ꝙ aliq ſit
entitas realis eterna cõmũis deo ⁊ creatu
re.qꝛ tũc nulla creatura potuiſſet creari q̃
ſi de nihilo / ſed nec poſſet annihilari. Ita
fuit tüc argutũ me audiẽte ⁊ a dicto hiero

nymo ſtatim ↄceſſum / ſed dãnatuʒ/nuper

eęæc̃ pariſiꝰuocatũ. Dãnauerat pꝛiꝰ ipᷣe idẽ

ſtephanꝰ paucioꝛes articuloſ/viuẽtibbad

huc pᷣfatis doctoꝛibo ſcʒ anno dñi. M. cc.
lxx.die mercurij poſt feſtuʒ btĩi nicolai hie
malis/cuiꝰ nüc craſtino ſcribimꝰ hãc ſce/
dulam. Cauſa hmõi dãnatiõis faciẽde fu

it tũc introducta/fuit ⁊ poſtmodũ ↄtinua
ta. Quia ſicut tradit Augꝰ.viij. de ciuita

te/nobis ad certam regulã loqui fas eſt / li

beris aũt vᷣbis loquũtur phᷣi/ſed inde mi
ſerabiliꝰ q̊ liberiꝰ errant. Sic Augꝰ. ⁊ ce/

teri doctoꝛes antiqͥ ſic inter recentioꝛeſ be
atus Bernardus/ꝛ mgr cũ relis ptinus
obſtiterũt errantib.ſicut Petro abelardi
ſicut beregario / ſicut Johi ſcoto de theo /

phanis/ſicut gilberto poxetano / aͤ gilber
tus ſi minus errabat ĩ mteria de relatio
nib diuinis/qᷓ; ꝓlurimi poſterioꝛis tꝑis⸗
patebit euident᷑ uli qͥ ſubtilit᷑ ⁊ abſq; ꝑſo/

narũ acceptiõe voluerit ⁊ ſciuerit iudica/
re ⁊ argumẽtũ beati Bernardi a petro de
R tarẽtaſia recitatũ/ponderare. ( anaka
nuꝑ ꝑ pᷣdeceſſoꝛes meos / in ſacra theolo
gie facultate ſub pluribo articul/doctrina
quã nõnulli ſolã impune/ſubtuẽ garriũt/
q; ignoꝛãtes vocẽ ꝓpꝛiã nõnulli / veluti pi
ce loqᷣciſſimc/ſtabilire nitunt᷑/cuʒ ſit mera

inſania ⁊ vanitas falſa. Unus articulꝰ in

ter ceteros eſt/qꝙ aliqͥd ſit deus realiter qðᷣ
nõ ſit foꝛmalit᷑ deus. Erroꝛ.Aliꝰ ꝙ in di/
uinis ſint ponẽde pꝛioꝛitates ⁊ poſterio/
ritates alie q; oꝛiginis. Erroꝛ.Aliꝰ ꝙ ꝑſo
ne diuine diſtinguant᷑ ꝑ abſoluta. Erroꝛ.
Conſtat autẽ ꝙ nulla eſt maioꝛ diſtinctio
realis nec ex natura rei/in diuinis / q; triũ
ꝑſonaꝝ. Nulla eſt igit᷑ diſtinctio ĩ diuiniſ
abſoluta/oe q̃ nõ eſt dubiũ ꝙꝙ maioꝛ ẽ qᷓ;
ꝑ relatiua ſolũ. Deniq; qꝗᷓ põt ſidei pieta/
te chꝛiſtianꝰ aſſerere/ꝙ eſſentia diuia ſit ex

pte rei /ſeu realiter diſticta ab intellectu di
uino ⁊ volũtate/q̃ſi poſſit eſſentia diuina
eſſe ⁊ nõ eſſe vniuerſalit᷑ ꝑfecta/nec intelli/
gens nec volẽs. Quãto ſalubꝛiꝰ eſt aſſere/
re nec offendere pias aures/etiã gentiliuʒ

phoꝝ/qꝙ eſſentia diuia vnica ⁊ ſimpliciſſi

ma/ſuꝑeminẽet᷑ ↄtĩet oẽʒ ꝑfectionẽ/quã dũ
q̃rit᷑ ſeꝑari ⁊ ſcindi a ſuis ꝑfectionib/ipſa
remaneat monſtrũ quoddã infoꝛme/cha/
oſq; ↄfuſum. Egregie dudũ mihi tũc ado
leſcentulo/dixit vnuſ in theologia doctoꝛ
⁊ famatiſſimꝰ/dũ q̃ſiuerit/ inquit aliqͥs /ſi

pᷣſcindat᷑ eſſentia diuĩa ab intellectu diui/

no / d eſt illa eſſentia / dic ꝙ eſt deus / ꝛ oñ
eſt deus. Eſt itaq; deꝰ.qꝛ nihil eſt ĩ deo qð

nõ ſit deꝰ. Et tñ ñ eſt de. qꝛ de eſt ſuꝰ itel
lectus / nec eſſe põt ſine ipo. Hoc eſt ſentẽ/
tialit argumẽtũ beati Berñ.cõtra gilber/

tuʒ. Dic tñ/addebat ipᷣe doctoꝛ ꝙ intelli/

gi põt eſſentia diuĩa/nõ intelligẽdo intel

lectũ ſuũ/ſicut ⁊ de attributꝭ diuinis. Eſt
eni ſᷣm Ariſtotelẽ ⁊ eiꝰ cõmentatoꝛẽ et ex/
perientiã tanta vis intellectꝰ nri/ꝙ cõiun
ctiſſima ĩmo penitꝰ eadẽ põt ꝑ diſtinctos
cõceptus ſeꝑatim accipere.ſed ſeꝑatio di
citur rõnis nõ rei exteriorꝭ. d accla
mant alij ꝙ de entib rõnis nihil curãt/va
damꝰ inquiũt ad reſ/q̃ſi de reb poſſit ſine
terminis eſſe ſᷣmo/quaſi logica fruſtra ſit
tota.Addut ꝙ; ficticij ſunt hmõi cõceptuſ
ſi nõ ita ſit in re ſicut ſignificant /q̃ſi res ſꝑ
ita ſit/ſicut eſt ſua cognitio in nob/imo in

deo q cognoſcit materialia immaterialit᷑

ſm Dyoniſiũ ⁊ Boeciũ.Tradũt nõnulli
vnde mirandũ videt᷑ ꝙ ↄceptꝰ ⁊ entia rati
onis / nõ ſunt vere res nec ecia.ita ꝙ ens

nõ dicit᷑ vniuoce de ipᷣis ⁊ de reb ad extra

cũ tñ accidẽtia anĩe/tam habitꝰ q; vᷣtutes
⁊ oꝑatiões immanẽtes/tã naturales qᷓ; ſu

pernaturalel /ſint entia longe ꝑſectioꝛa:qᷓ;

albedo vł nigredo/ſaltẽ qᷓ; relatiões ſex pᷣ/
dicamentoꝝ. Ded pgredit hec ſcedula
latiꝰ qᷓ; ppoſituʒ fuerat ab initio:ſuꝑ lau/
de nr̃i euſtochij bene foꝛtunati ⁊ doctor ſe

raphici/cũ de ploꝛatiõe ꝙ ita poſtpoſitus

eſt:nõ dicã abſq; canoniſatiõe.viderint h̊
ſummi pontitices:ſʒ abſq; ſcolaſticoꝝ fre
quẽtatiõe in vſu ↄtinuo ſtudioſitatis ſue.
Sint alij doctoꝛes/qͥ dicant᷑ cherubici.h̊ᷣ
veriſſimo noĩe ſeraphicꝰ ſił ⁊ cherubicus
qꝛ inflã mat affectũ ⁊ erudit intellectũ/re/
ducit ⁊vnit ad ðũ ꝑ amoꝛẽ excitatiuũ/dũ

alij multi ſolum diuaricant et diſpergunt

otis
gaut
wone⸗
ſend⸗
fen
pud
doſ
inter
inha
fragi
ophi⸗
mih
ior
densa
nodll
whr⸗
meig.
menſa
Pputij⸗
Den
erimij
amin
Craa,
laue

nd
dinine
mll/
le,
Cendig
mplef⸗
nidi
lio
nechi
ticado
adocto:
liigi
nd,
ensg
tideyc
tſite
tſmc⸗/
a
rl
Kdoin⸗
iuinss 6
umminn
r un
es
ſ
a
Wain
Vſitſine
ſtm ſit
ceptul
Kresſe
dſmoin
naterult
ͤtnönel
1ntorr
.itages
ae
c;ns
lon
cnaug
ſasle/
i
ſglun/
Nad
ſoſus
genith
ſicor ſ⸗
tis l
nbii
cvbie
iuh

Eypiſtola eiuſgem

intellectum / ꝑ pciſiones poꝛitateset poſte
rioꝛitateset ſigna et contingentia.cũ tamẽ

Fnumſtnerenanum. Deim fere ſuos

imitatoꝛes reddunt inflatos/ſine caritatis
igne/ ac ꝑinde ſuꝑbos ⁊ indigeſtos q̃les di
ſpergit dñũs mẽte coꝛdis ſui/iuxta canticuʒ
Mirie iuuẽcularũ tympaniſtriaꝝ pᷣcellen
tiſſime/in cuius cõceptionis ſctĩficate/per
pᷣuentiõem puilegiatam /vigilia/matutia⸗
volui nõ ꝑ ſatyꝛam.ſed ꝑ elegiam potiꝰex/⸗

hoꝛtatoꝛiã tue caritati ſtudioſe cartulã bãc
ſcribere frater dilectiſſime in xpᷣo.in q̊ bene
vale Et itinerarium qð hẽs cõicare pluri/

bus ſtude/ſimul et libꝛũ tuũ recipe/ſeruãs

illud apłi.OQð bonũ eſt tenete.ab om̃i ſ pe

cie malaabſtinete vos ꝛt.

S (Epiſtola einſdẽ ad

patrẽ Oſꝛvaldum cartuſieñ. Gra ⁊ pax
¶ Spũs eſt qui viuificat.⁊ caro nõ ꝓdeſt
quicq;. vñ et epłe Pauli foꝛtes dicebantur

qꝛ ſolũ ſpm̃ ſapiebãt pñtia vero qᷓ carnem

oñdebat reputabat infirma. Hinchabuit
oꝛtũ illud xpᷣi/ꝙ nemo ꝓpha acceptus ẽ in
patria. Rurſus aliud metricũ/ Minuit p/
ſentia fimam.Certiſſime hic verũ ẽ pater
⁊ʒomiĩe xpᷣiana caritxate colende/deſiderat

veſtra caritas vt accepi a litteris eiuſdẽ ca⸗
ritatis/ videre faciẽ meam/et miſcere collo

quia ſuꝑ multis/oꝛo qͥeſcite dedit deus ſer
mones dari poſſe ſpũs interpᷣtes/ Precoꝛ
ſe nõ immiſceat carnis infirmitas/ q̃ nihil

pᷣſertim in me niſi ſcandala pᷣfert/⁊ qᷓ;uisa

pud ꝑfecte cõpoſitos ⁊ oꝛnatos coꝛpus eẽ
poſſit ſimulacrũ quoddã lucidũ ⁊ pulcruʒ

interiorꝭ hoĩs ?ſpũs/fateoꝛ imꝑfectũ meũ

in hac pte/ cõſcius aſſidue ⁊ totiẽsex perte
fragilitatis. Poꝛro ſuꝑ cõicatiõe q̊ꝛũdam
opuſculoꝝ meoꝝ poſtulataê/ſuggerũt mul
ta mihi dicẽda in vtrãq; ꝑtẽ q̃ coartãs in p
mis grãs ago/⁊ hẽo beniuolẽtie vr̃e/confi

dens ab ea ſine fictione diligi/deinde ꝓpo

no diligẽs eſſe copias miniſtrare/ vr̃jm fue
rit cũ reuerẽdis patriba et dñis fratribuſq;
meis.in xpᷣo cariſſimis/ad foꝛmã cõpletaʒ
menſuram q; redigere cũ multiplicatione
pꝓut ipᷣoꝝ ſolicitudĩ viſũ fuerit oppoꝛtunũ

Deniq; doctrinã theologicã ꝓpꝛie dicẽdaʒ
eximij ⁊ ſeraphici doctoris dñi Gonauen.
cardinalis/offero melaboꝛaturũ ꝙ habea
tur ad tranſſcribendũ ſi ita cũ effectu po /
ſtulauerit ſaceroꝛdo veſter/cuius oꝛõibus

me cõmendo ſcriptũ Lug. M.cccc.xxiiij.
in Apꝛil.

Bequitnurepiſtola

ig

eiuſdem.quid et q̃liter ſtudere dẽat nonus

theologie quditoꝛ ⁊ cõtra curioſitatẽ ſtudẽ
tiũ ad ſtudetes collegie Nauerre.
Linmulauit me pluries / tum co
gitatio mea minus ſoꝛte ſobꝛia
tum familiaris amicoꝝ ſuaſio/
qtũs ex auditis lectis⁊ intellctis

qjuedã electioꝛa cõſcribẽdo ceteroꝝ vł eru

ditõi vel edificationi deſeruirẽ Acuet᷑/in/
quiũt ex hac re ſtudioſum ociũ tuũ. Imita
retur pᷣdeceſſoꝝ induſtria cõſecraret᷑nomẽ
tuũ memoꝛie poſteroꝝ/deniq; foꝛtaſſis ñ

pauci qͥ nihil interim ecturi erãt.in ſcripta
Iua vel amoꝛe vel ex nouitate/vt fit/incidẽ

tes pinde ꝓficerẽt. Atuero modeſtioꝛ alioꝛ
ſum me rapit cõſideratio.recogito illud ſa/
piẽtis.qm̃ faciẽdi plures libꝛos nullus eſt
finis. Elideo itaq; tãta volũina ab egregijſ
⁊ ſũmi ingenij atq; ſapie viris cõſcripta ne
glecta tñ a plimis.ita vt vix nudo noĩe co/
gnoſcant᷑. Uideo inqᷓ; ⁊ gemebũdns dete/
ſtoꝛ/vel ignauiã vel arrogãtiã nrãm ſimul
q; cõſidero cuius momenti eẽnt q;tulacun

G;ã; ſcripta mea ſi pcellentiſtima ſic calcãtur

Vereoꝛ pᷣterea me idipᷣm intrare viciũ/⸗qð
in alijs vehem Er inculpo. Et q́le petes:

Sunt qͥ neſcio ꝗbus nugis ineptiſſimis

q; nouitatibo/mẽbꝛanas/?auditoꝝ pᷣſer⸗
tim inexꝑtoꝝmẽtes occupant Implẽt eos
ſterilibo vtinã nõ peſtiferis doctrinaruʒ lo
lijs et memoꝛie ventrẽ nõ cibis ſed ſiliquiſ
onerant.Agrũ inſuꝑ coꝛdis ſpinis inſerũt
ꝓ frugib. Incidũt q; auditoꝛes vel lecto/
res in ilud Sene. leceſſaria neſciũt/qͥa
ſuꝑuacua didicerũt. Vera heu nimis hec
eſſe recognoſcet q ſquis ꝓpius obᷣuare vo

lueri: Oſi tandem reſipiſcãt lectoꝛes tliuʒ

vel auditoꝛes ümeliorihhanſpiris p i
eptias hmõivertant oculos ad ſalubꝛioꝛa

documẽta/lugebũt affirmo ſoꝛtẽſuã tpsq;

cõſumptũ/q̊ tabulã aĩe ſue q̃vtilioꝛibo inte

rim pingenda erat/⁊ vixadhuc ſui exigui⸗
tate ſuſpectura qͥbuſdã litteris in nullo ꝓ/
futuris oppleuerũt/nõ dicẽdũ erat/ defoꝛ /⸗
mauerũt.¶ Sed dicãt eandẽ nobᷣ q̃ et an⸗
tiqͥs ſcribẽdi lniam eſſereliccam. Miſeruʒ
inſuꝑ eſſe cauſant᷑ vti ſꝑ inuentis/⁊ nunq;
inueniẽdis. Hinc incidit in omnes Ciluc
9

Quig ſtudere debeat

Oꝛatij de poetis Scribimus indocti do⸗
ctiq; poemata paſſim/ Scribim us / abſ/
q; põder̃ ſniarũ/abſ numero⁊ menſura
verboꝛũ.E ſt enim illud ꝗð ſcrimus ffocci
dum illiberale fluidum. Scribimus non
noua ſed antiqᷓ:nouiterq; verſando ⁊ tranſ
mutando dũ noſtra conamur efficere/pꝛa
na reddimus et inepta.quaſivicʒ iuxtavul
gare foſſatoꝝ veterũ q̃ ſolida ſunt/non taʒ
reꝑatoꝛes q; demolitoꝛes. Quaſi pᷣterea ſ/

miles illis qs notat heren:qͥ ex bõis co⸗

medijs grecis latinas fecerunt non bonas
Sicquidã excerpentes aut magis ꝓpꝛie la
cerantes ex libꝛis optimis et ꝓbatis ꝑticu⸗
lis/indigẽtia tendũt volumina.obnubilã
tes et ꝑ incuriam ſcribẽdi legendiq; reddẽ
tes oꝛiginaliavelut ſuꝑffua?⁊ moꝛtua a coꝛ
de. Vides in ſnĩaꝝ lecturis/dũ pudet quẽ
libet etiam maioꝛes ſeqͥ q; facilis lectur
varietas in immẽſam ſucceſſerit 2r0
q;to cõſultius erat vti bene inuentis qᷓ; dũ
querũtur inueniẽda nec illa afferre.qnetiã
ſubuertere bñ iam inuenta.q̃ non a loqua
cibus iuuenibus leuiter/qꝛ ad pauca aſpi/
ciunt.enũciantibo nõ ab argumẽetatoꝛibu⸗
dialeticis/nõ ab impꝛobe ſoꝛdide ꝑditeq;
viuẽtibus.ſed a ſanctiſſimis ⁊ exꝑtiſſimis
qui faciebãt q̃ docebant ſolidiſſima cautii
ſimaq; traditionefulcita ſubſiſtunt Juxta

qð memoꝛandũ valde eſt dictũ viri qͥ mul

ta vidit legit atq; ↄſcripe Buridanũ loq̊ꝛ
q in egregij ſenpn ſui ſuꝑethicã ingenuop
hemio fatetur ſenouis rõibo nequaq; adhe
ſurũ/q;tũcunq; apparẽtibo qꝛ ab illis plu/

;/pᷣſertim in moꝛalidꝰ.Pꝛopter qð etiam
dicit Areſt. viij. ethic. Opoꝛtet excendere
exptoꝝ et ſenioꝝ vel pꝛudẽtũ enũciationi
bus nò minus demonſtratiõe. ꝓpter habe⸗
re eniĩ exꝑientiã viſum vidẽtur pnci pia g
Rũdens igit᷑ rũdebo ad cogitatiões meas
et amicoꝝ ſuꝑ nouoꝝ cõſcriptione exhoꝛ⸗
tationes Bufficiat interim mihi mei ; ſi
milibus/ſobꝛia in humilitate vti bñ inuẽ⸗
tis.Abſcedat oĩs pompoſa ſuꝑ inſolitꝭ ar⸗
rogantia.ne multiplicemꝰ loqͥ ſulimia glo

ries deceptus eſt.ex egrotre dich nũ

riãtes. Et cõmuni vt ita dixerim mineruan

cõtẽtemur Seq̃mur trium iter cõmodius
plaue et ab erroꝝ ſcandaloꝝ q; diſcrimine
remotius Tot habemꝰ ſapie ſalutaris fon
tes viuoſ ne qᷓſo ciſternas diſſipatas fodiẽ
do nos caſſo.ĩmo ſtulto laboꝛe fatigemus
Hoꝛtoꝛ veruntñ et repetẽs iterũ q; monec⸗

Poꝛro

bo qtũs electioꝛa examĩatioꝛaq; ſcripta cõ
plectamur.Eſt itaq; nr̃a capacitas nõ mõ
finita.ſʒ exigua et q̃ ad tot libꝛos vtiles q̃t
occurrũt euoluẽdos nõ ſufficit Quoſdam
in tranſitu raptim videamus /q̃ſi eos non
penitus ignoꝛaſſe ſatis ſit.vt eis fiat valeꝑ
petuũ Alijs ꝑ vices vtamur /ꝓut ſe neceſſi
tas dederit vel delectationis cõgruitas
Atuero quoſdaʒ familiares nobᷣ aſſiduòs
aduocemus/et tanqᷓ; domeſticos fideliſſi⸗
mos intra mentis noſtre cubicula inter ſe
creta quotidianaq; colloqͥa iugiter colloce

mus ¶¶ Siqͥs aũt curioſus interrogare gx
git ꝗᷣ vel qles libꝛi ſunt q̊s alijs pponẽdos
cenſuerim Rñdebo mevnã ⁊ abſolutam re

ſponſionẽ dare nõ poſſe. Varieas ſiqͥdeʒ
ſtudentiũ ſᷣm etatem ingeniũ/et t᷑ꝑa/aliud
expoſtulat ⁊ aliud cõſiliũ. Hoc vnũ verũ⸗
tñ apli dictũ maneat apud theologos alta
mente repoſitũ/qm̃ plenitudo legis⁊ finis

eſt caritas ſeu dilectio.Cũ igitur ſᷣm exigẽ

tiam finis cetera debeãt moderari.qͥ cquid
plus ⁊ immediatius edificat caritatẽ plus
legatur:memoꝛet᷑ruminet᷑/qtũs cũ intelle
ctus refectione/affectus vbi plus eſt meri⸗
ti eſca ſapientie hoc eſt ſapide ſcientie ſicut
adipe et piguedine repleat᷑ d hec autem
dinoſcẽda ſolers ſit theologie nouus audi
toꝛ/cõſulere vnũ e multis cuius ſibi doctri
na moꝛes famaq; cõplaceãt qͥ longo mlto
q; viuendi legẽdi/ac bñ viuendi ecercitio⸗
Ddocere faciliter poſſit/quã amplecti doctri
nam interrogãtis ſtudiuʒ moꝛeſq; deſide⸗
rent.ſiue ꝓ ꝑte illa theologie qᷓ̃ inter ſchola
ſticos magis vtit᷑ſiue ꝓ illa q̃ legentis mo
res edificet regulet ⁊ componat.ſiue ꝓ illa
qᷓ pᷣdicantibo cõgruit.Heautẽ tria ſũt nõ
vſquequaq; diſparata in q bus quotidie ⁊
ſi nõ eqlitertñ viciſſim deberet verꝰ theo/
logie diſcipulus exerceri qm̃ pᷣmũ ſine ſecũ
do inflat ⁊ inquietat Scom ſine pᷣmo acu

men ingenij ſufficiens ⁊ reſolutũ nõ admi

niſtrat Tertiũ deniq; ſine duobo reliquis.
ſepe nõ tam erudit alios q; faſcidit et preci
pka⸗Ai⸗ omum iuuãt exempli gra qõ⸗
nes doctoꝛũ ſuꝑ ſnĩas etpᷣſertim illoꝛũ qui

purius ⁊ ſolidius cõſcripſerunt.interqua/

les meo iudicio dñs Antiſiodoꝛeñ.Bona
uentura ⁊ Durandusvtiq;ʒ reſolutiſſimus
numerandi vidẽtur. Excellit qdem in ſuiſ
quolibet Henricus de Gandauo. excellit
ſctũs Tho.pᷣſertim.ij.ij.Excellũt mulii in
multis.in quiba hoc vnuʒ minus placet ꝙ

RH

6⁰
bſ
enali
ucxe
Mauenn

umock

matrar
mum
Nin?
fonim
necmi
cigeri
alitere
ſpurun
barſan
lanns
igioſi
eſſedee
famm
nemfi
ſtytn
lodefen
ognon

lade

Cptad
8 mnd
les
ad
giemron
8finnien
ſeſeik
Guitas
nn
gfidekſi
nlainter ſe
Uiarcolloce
ienoeneg
3pponidos
booluemn
lenoſiqe
tiboalid
piürerü⸗/
Nogosan
Necrfind
fmer
nn det

ctee

güsinmdle
iplosckwdn
eſcnneian
waum!
Amnlig lul
glbidoctri
ongo mnlio
Hegcito/
ecidon

Woß deite⸗

Zinnerſche
Ziegnno
nar ſiue,
tem in⸗
broall
G bn
ibnüfi
pſnetpea
lnitiden
yſelgis
ſaltare
Garge
mnlrit
ntintoneu/
oreß⸗ B
luſt,
dennn
d

diderim.

nouus theologie andito: ig

pure phiſicalia / aut methaphiſicalia / aut
qð amplins pudet logicalia ſub terminis
theologicis inuoluta miſcuerũt. ꝛete⸗

rea ad ᷣm et pᷣCſumpto vel pᷣſuppoſito pmo

ſpectent hiſtoꝛie ſacre/in quibus fit rẽe vi⸗

uentiũ cõmemoꝛatio vt dialogus Bꝛego/⸗
rij/eccleſiaſtica atq; triꝑtita hiſtoꝛie.colla⸗

tio nes et vite patrũ cõſeſſiones Auguſtini
et ſacre ipᷣius alioꝝ q; meditatiões, diuĩa

rhetoꝛica Guilhel.ꝑiſieñ.legende ſancto/

rum ec ſilia.in q bus eſt ardens lectio etad

virtuoſus impetus capeſcendos vehemẽ/

ter extimulans.tmmõ pus non elatus pꝛe
ſtetur inſtinctus.vbi ſpeculationes altiſſi⸗
mas pulcerrimas atq; ſaluberrimas/ſubti

lis ſi ſimplex fuerit ſtudioſi oculuſ inuenit
Et erranxpfecto qui iſta tanq; rudioꝛa⁊ fa
cilia dicũt obſtare ſubtilioꝛibo agnoſcẽdis

dummo tte ſuo et menſurate retractentur.

Spectant nihilominus ad hec miſtice di
uinarum ſcripturarũ expoſitõs.q̃les apud
celebꝛes ſanctiſſimoſq; doctoꝛes plurime
ſunt quales apud Gꝛeg.in moꝛalib et pa⸗
ſtoꝛali quales apud Bern.ſuꝑ canti.apud

venerabilem Richardũ in ſuo de contem/

platione etalijs oꝑibo ſatis nunq; admirã
dis.quales apud. G. ꝑiſieñ.qͥ miro grato

q;; opificio ſpeculatiuã cum ſuis moꝛalib
abſq; cõfuſione ꝑmiſcuit. Teterũ ſcriptis
gentiliũ ſe non tradere ſed cõmodare/et ea
yvelut pegrinãdo ꝑcurrere nequaq; impꝛo⸗/

bauerim.tum ꝓ copia ſententiaꝝ moꝛaliũ

tum ꝓ ſtilo et oꝛnatu verboꝝ.tum pꝛo poe

matum ⁊ hiſtoꝛiarũ qualicunq; peritia.de

mum ꝓ oblectamento quodam ex varieta
te lectionis.quanq; et in ſacris doctoꝛibuſ
vt in Aug'.de cini.dei.in Oꝛoſio. in Hie/

ronimo Laclianio ⁊ ſilib iſta abundãter
nec minus ſi nõ plus vtiliter inueniẽda cre
urſus quolibet triũ ex pᷣdictꝭ
aliter et aliter tractandũ eſt. ¶Pꝛimuʒdi⸗
ſputatiua inter cõſocios diſputatione ro⸗

bur ſumit.diſputatiõem intelligo nõ ꝓter/

uam nõ ceruicoſam.nõ amaram nõ ꝑtina⸗

C aioſitate tumultuãtem.ſed modeſtã/qiẽ

eſſe decet veritatis inquiſitionẽ.que acuet
et excitet ingeniũ.que ſtudiũ renouetet in⸗

flammet.que ſtabiliat q̊ʒ veritatis poſitio

nem falſitatis oppoſitione patefacta Hinc

fit vt nõ extimeicat ſtudioſus etiã in ꝓpatu

cognouerit. Atuero pᷣexigitur in ſcðᷣo ſi

lo defend ere Anaos ſe bene didiciſſe
pfici debeat ſecre

tũ ſilentiũ/ſepoſitüũ interi

ab omni turba / non ſolu hoĩm ſed ſolicitu

dinis et cure tẽꝑalis.ĩmo et a pꝛioꝛi ſtudio

vacare tũc neceſſe eſt qm̃ ſano quietem ani

mo pſtare nequit qͥ loquit᷑ Tunc mẽs clau

ſo ſup ſe oſtio ad ea legerit diſcat affici. p/⸗
ponat ſibi q;terriblis deus ſuꝑ filioſhoim
q́;ſeuerus impꝛobis ⁊ electis miſericoꝛs.

Cõſcendat eternitatis ſpeculã.vñ videat

cũ ſapiente qm̃ vanitas vanitatũ et omia

yanitas. Hõ diſcurro ꝑ plurima qm̃ ſapi⸗/
ga eoꝝ q̃ dicta ſunt lectio/docebit de oĩbi.

Addam erontus ꝙ nihil ferme qͥeti mentis

et cõtemplationi pluſ inſidioſum.nihil ita
pᷣcioſiſſime rei/tꝑis ſq; cõſumptiuũ. nihil

poſtremo ꝑfectioni ſcholaſticoꝝ aliũde p/

batoꝝ plus obuians.quemadmodũ collo
quia nõ ſolũ pꝛaua q̃ coꝛrumpunt bonos
moꝛes.ſed illa etiam que ſuꝑfiue diuq; p/

trahunt/aut ſuꝑ rumoꝛib vulgo voluan/

tibo aut ſuꝑ ludicris pluribo/et ineptis fa/⸗
bulationibo aut ſuꝑ cõtentionib hominũ

in aduerſa tendentiũ ⁊ ſilibo quibꝛa mane

vſq; ad veſperam.imo ꝓfundam plerunq;
noctem dies ſenſim atterit ꝑ que dũ ſe ob⸗

lectauerint vel ignauie.vel indignationi/

vel faſtidio ſuo mederi putantes.triſtioꝛeſ
etinqͥ etioꝛes ⁊ mẽte diſſipatioꝛes remane⸗

bunt Falloꝛ ſi vnq; aſcendet in montẽ dñi

in arcem cõtemplatiõis qͥ non ad vanilo/

quas huiuſcemodi fabulatioões factus fue

nit ſicut hõ nõ audiens/et ſicut mutus nõ

apiens os ſuũ. e hoc bonũ /vñ in domio

gloꝛioꝛ attulit matris cura æ huiuſcemõi
cõfa bulationes frequẽter ſuſtulit/ mihiq;

loqui et vacarepaſſa eſt qm̃ rarus admoð

alius cũ qᷓ mutuoſ miſcere ſᷣmones collibe

ret tanta moꝝ erat inter nos ſtudioꝝ q; va

rietas. Pꝛoſunt tñ necnego ꝓbatoꝝ viro

rum colloquia.qͥ aſcenſum cõtemplatiõis

„

et ſue arduitatis. diſcrimina/ſuo laboꝛe ſu
iſq; ꝑiculiſexꝑti ſunt Deniq; tertiũ.i:extre
mũ ex pᷣmis duob genitũ ac nutritum vbi

p̃dicatio nũc inter paucos familiares/nũc

palam cõſummat᷑ vbi ſumoꝑe curioſuʒ oẽ
et omne ſcandaloſum ⁊ bꝛeui verbo qͥcqͥd
audientiũ caritatẽ edificare nõ hʒ fugien/
dum reijciendũq; eſt. Ad qð qᷓ;ta diſcretio

nis cautela ſit adhibenda/ paſtoꝛale vos

gregoꝛianũ ꝑdocebit bñ valete tandẽ ſocij
et frẽs pᷣcipua caritate cõiuncti.bona faci⸗
teſtudia vr̃a ⁊ me oroibo veſtris cõmenda
tũ habetote. Superueniat manſuetudo ⁊
coꝛꝛipiamur. Finit.
66 *

2NH

Gequitur alia epi/

ſtola ab eodem cãcellario miſſa eiſdem ſtu

dentibꝰ collegij nauerre pariſieñ.

bonũ pᷣcipue ↄmonens:.ꝗqᷓtinus electioꝛib⸗

doctrinis veſtrnm ſtudiũ inſudaret. Neq;
enim habetis neceſſe / inſtar virgilij in luto
aurũ querere.aut ex ſterilis doctrine peira

ſugere mel oleũq; de ſaxo duriſſimo. Sub

addidi colendũ ſic ĩtellectum eſſe.vt incul⸗
tus et aridꝰ minime deſereret᷑ affect? ſed trãa

ſiretis ĩ affectũ coꝛdis. Reſcripſiſtis iſta be
niuole vos accepiſſe.et vt tale aliquid plu/
ries agerẽ poſtulaſtis. Sic ur aicuͤ
te rurius aliud qð ex familiari vobiſcũ allo
cutõne/meum alleuet ſtudium/quod ani⸗
mũ idignabundo luctu plenũq; exoneret/
amaricatõnis bilem euomat.cui tamẽ vſqᷓ
quaq; ſua nõ deſit vtilitas.¶ Olim pluri⸗
es ſed noiſſime crebꝛiꝰatq; ꝓfũdius /in dã
ocio aduerſe valitudinis mee/pia medita⸗
tõue recogitaui ſtatũ alme vniuerſitatꝭ pa⸗

riſieñ. matris mee / vt abſentiã meã ab ea
ego vnus ex filijs eius min imis / ment pᷣſẽ

tia cõpenſarem. Occurrũt animo multa ſꝑ

in ea pꝛeclaris laudibꝰ attollenda. Aſpicit᷑

quippe tanq; coꝛuſcus quidã ſol ſpũalis/⸗

eccleſiaſticam machinã Nadians.erroꝛũ

quoq; tenebꝛoſas caligines / ſua nitenti pu
roq; fulgore diſpergens. Videt᷑ inſuꝑ qſi

fuuiꝰ ille paradiſi / in quatuoꝛ ꝑtes diuiſꝰ/

irrigĩs vniuerſã ſupficiem terre.( Beqd
heu hic nihil apud nos ex omni parte bea⸗
tũ. Ingerunt ſe rurſus cogitatõi meenon

pauca lugubꝛia/⁊ qᷓ ſeuerã coꝛrectõis aute

mẽdatõis manũ exigũt.q̃le ẽ illð ꝙↄtẽtõſe
opinionũ atʒ ſententiaꝝ ꝑtialitates quedã
lllic nimis pertinaces ꝑſtrepũt.que et ſtu⸗
dium veritatꝭ interrumpũt plurimũ.⁊ totũ
vninerſitatis coꝛpꝰactuoſum inqͥetũ et pa

rum modeſtum/et tumultuoſum magis q;
ſua reqͥreret ꝓfeſſio/cõſtituũt.Ab his inq

— .

etatõnũ phaſ ↄtẽtionũ q; fluatibo veli vos

qᷓntum extiterit alienos effici Neq; fruſtra
niti om̃es exupare conat? impbos puerſo⸗
rũ.pᷣſertim vbi ex altioꝛi trahunt ſue factio⸗

nis aut impbitatꝭ oꝛiginem. Capite q; di⸗

co.alioqͥn nũq; pac vobis.nũq; ſecuritas
et ſtudio veſtro nũqᷓ; decẽs tanqlitas dõa

Ecce pario votis veſtris / ſocij vx
fratres dilectiſſimi. Nuꝑ ſiqui⸗
eæ dem ad vos vnam excogitatio⸗
Apus meis litteris expoſui. Hoc

bit. Obſunt pᷣterea ptialitates q̃dã affecta⸗
te./⁊ vincẽdi ꝑtinax animoſitas.ꝑſonarũ

inſuꝑ natõnum / vel pᷣacceptio / vel cõtẽpt?

Non enim ſinunt ãbulare ĩ domo dñi cuz
ↄſenſu/ꝑ veritatis atz charitatis iter. quo.d
cõmune/pacificum/et a talibo expeditiſſi⸗/

na/ neq; ſcitha/neq; barbarus.
ſubinde in chꝛiſto cerno vniuerſita
dio defectum et hunc qͥdẽ maximum. Iſte

mum eſſe debʒ Cum chꝛiſto enĩ Biun

eſtcirca iuuenum diſciplinã in moꝛib imo
⁊ infundamẽtali pꝛimitiuoꝝ ſuoꝝ eruditi
one non mediocris defectꝰ / aut erroꝛ agẽ
te hoc vt plimum nimis exuberãti pedago

goꝛuʒ multitudine.quoꝝ aliqͥ ſalua laude

bonoꝝ/2 abſq; cõtumelia cuiuſq;ᷓ dixerim
vel ceca ignorãtia/vel ſegni negliencia. vel
queſtuoſa maleq; placẽte adulaſone: vel
inepta leuitate vel quod intolerabiliter pe

ſtifeꝝ eſt contagioſo puerſiſſime vite exẽ/

plo ipᷣis ſuis ſcholaribo noxij ſunt.aùbo nõ
extirpãt malas inclinatõnum radices.ſed
nutriunt ⁊ augmẽtãt.dum vł coꝛrigere eos
ne abeant extimeſcunt.vłqꝛ religio pietas
q; ſoꝛdẽt eis et ſuum indignum officio de
putãt talia ſuos edocere ſcholares:aut qm̃
verent᷑ ne docẽtes illð.qð negligunt/inci/
dãt illud impperinm pueris etiam notiſſi⸗

mum / Turpe eſt doctoꝛi cum culpa redar

guit ipᷣm. Sicadoleſcẽtie frena laxant᷑.ſic
eunt in ad inuẽtiõibe ſuis / dimiſſi ßm̃ deſi

deria coꝛdis eoꝝ. ⁊ ꝑvitioꝝ auia ruunt pᷣci

pites. Fiũt exide cõtũelioſi.vagi .petulan⸗
tes iobediẽtes.ꝓniad ĩimiciciaſ inferẽdas
impatientiſſimi ad illatas.irreligioſi pꝛete
rea / nihil amplius a paganis ð chꝛiſtiang
religione ꝑdocti. Poſtremo vt deqbuſdã
Judas aplus ait Macułꝑ ſunt.vel vt vnl
gus loquitur ſacci carbonum alter alterũ
peſſimis modis maculantes. Sed et qua
les.domi ſunt foꝛis in ᷣmonibo palam fa⸗
ciunt.vbi ꝓ ſũma que ibi obſeruanda eart
moꝛum mogeſtia / inſolentiſſimis atʒ incõ
peſcibilibus ſibilatiõibo. geſtibo ⁊ obmur
murationibus omnia cõfundunt et verbũ

dei cũ ſuo euangeliſante pꝛobꝛoſe ſpernũt

impediunt. turbant.et obrũpunt Nec puu
exiſtimandũ eſt illud incommodũ.quoniã
ſatis eſt ſcitum illð.Ar. Non parum refert
iuue nem ſic vel ſic aſſuefieri. Et qꝛ certeeæx
non bñ moꝛigeratis / et ex ſiniſtre inſtruch
adoleſcentibus / fiũt iuuenes / atz vini poſt
modum / non tm ĩutiles reipublice vniner

linum
tis ſtu

= =
—
2
—.

abnu⸗
nioꝛib⸗
ſchen
ſoräre
fiait

7 bltil

eſecl
etus
goꝛia
fagede
tiſign
cana
gonu
tcbie
atam
dekeereſ
nemln⸗
ſitatist
cltate
de mon
ſeerrion
vlifch
Npulſe

nai
epe⸗
ſia;
god
ddeſi⸗
r
Ain 2
ats in

m.
bine

Cdn

m age
ihetago

unde

Nmn
inerl
ohe el

Wee⸗
ar
csſ
nigores
igopaus
nofſcyn
sdntc
Donnr na
munſ
M
f del
uuml
kit
goſ
Ntdechti
menn
1Alriti

ſnunuc
Inisah
mrohn
tarobi
eſon
Gnt eche
ilon
parum
Etq
ſre n

i N

lier pe

ſitatis. ſed ipius etiaʒ totum coꝛpus fedãt/
lacerant q; et in bonoꝝ ꝑniciem crudeliter

ſeuiunt. Quid ſane miraudũ ſi ex diſcholiſ

diſcipulis fiunt pernicioſi doctoꝛes: Heq;ʒ

gradus collatus adimit ſed nequiciam au

get potius exſuꝑbia vel latenteem foꝛis ꝓ
dit. Deniq; ſicubi nutat fundamentuʒ do

ctrine/ideo qꝛ pᷣpꝛopere imꝑfecte vel inep⸗

te collocatũ extitit.q cqͥd amplioꝛis ſciẽtie

ſaꝑedificaueris vacillareminus q; habere

ſolidi roboꝛis neceſſe eſt. Hec in ip̃a me
ditatione mea video/et cõfundoꝛ plangof
ſimul et luctu cõcutioꝛ.et vltra quid agam
qualiter ve puideam/quibovtiliter conque
rar non ſatis inuenio. Scriberem hec ip/
ſis ſigillatim pedagogis.ſed immẽſus eẽem
et apud eꝑꝝ plurimoſ nullũ habeo mutue
cognitioñis ſeu familiaritatis cõmertium
Scriberem ad omnes collectiue.ſed vide
te ne ſtulto laboꝛe cõſumerer.qm̃ et paꝛui⸗

tatis mee ʒelum plures eoꝝ moꝛe ſno vl ir

riderent vel ei ſucceſerent/vel de pᷣumptio
ne culparent. Credite mihi amariſſima eſt
veritas.ſed neſcio quo pacto apud nullos
eoꝝ amplius q; apud litteratos qui ſapien
tes ſunt in oculis ſuis.apud quos omis vł
admonitio caritatiua / vel fraterna coꝛre⸗
ctio cõtumelioſe et vindicande deputat᷑ in
iurie. Poſtremo pᷣdicarem talia adoleſcen
tibus ipᷣis.ſed me abſentem ſcitis/⁊ ipi mo
nitoꝛibus aſperi ſunt vt Flaccus ait/atʒ ob
vehementiſſimos paſſionũ ſtrepitus/ ob⸗
ſurderent veritati. NHeq; verbis rudes eru
diri pñt.ſtulitcia colligata eſt in coꝛde pue
ri ait Sapiens.ſed virga diſcipline fuga /
pit illam. virga dicit non verba. Tertiꝰ
defectus acriter vꝛget animũ qui nouit ſſ⸗
edecoꝛe in vniuerſitatis
gloꝛia maculã ponit. Pluries itaq; relatio
fide dignoꝝ mihi tam ꝓpe q; remote degẽ⸗
ti ſignitficauit deeſſe freq̊uenter ſermones ĩ
vniuerſitate.etiam dominicales ad cleruz
qð nuꝑ aliqð monſtro ſimile et pene into⸗
lerabile ſemel accidiſſe viſum extitiſſet Co

oꝛtus nõ paruᷣd

goꝛ tum ex hoc/tum exalijs quibuſdã / illã
deflere ſciſſuram miſerabilem ⁊ mutilatio⸗
nem luctuoſam/partis non modicevniuer

ſitatis ꝑiſieñ.p̃ſertim a ſacra theologie fa⸗
cultatecuius ſciſſure cãm pᷣbuerunt illius
de monte ſono erronee temerarie? impieaſ

ſertiones. Nolo putet aliquis me hoc loco

iuſtificatiõem ſeu defenſionẽ partis illiꝰ qᷓ

is

dicatoꝛes loquoꝛ. Viderint ipᷣi quid egert

ſoꝛ tunc exiſtens cũ ceteris pᷣcellentiſſimis

atq; ſapiẽtiſſimis viris ab vniuerſitate le/
gatispᷣſens interfui. Sed nunqͥd qͥ cecide

runt nõ adijcient vt reſurgant.quinetiam
pia mater vniuerſitas hec qᷓ hactenus filijſ

ego enim fidenter ⁊ cõſtanteraffirmo con
demnationẽ erroꝝ pᷣfati de monte ſono rõ
nabiliter ⁊ catholice factã.que dum deferre
tur in romana curia.egoipᷣe ba ccalart? cur

irata eſt.nũquid tandem miĩe recoꝛdabitur

aut cõtinebit in ira ſua mias ſuas: Nũqͥd

uerint/eternaliter abijciet? imo etſi redire

coõtemnerent.exemplũ xp̃i pij paſtoꝛis imi

tandũ erat vt quererẽtur.et pia quadamvi

olentia ad ouile ꝓpꝛiũ obnitentes traherẽ⸗

tot oues paſcue ſue ſi deliquerint aut erra/

tur.q;ioamplius dũ id totisvt dicituraffe

dere mihi videoꝛ quoſdam nõ ſ̃m ſcientiã

ti inquiũt ſumus eos ſuſciꝑe.pacem refoꝛ⸗
mare.ſed integritas fidei ſed vniuerſitatis

ccibus ⁊ votis expoſtulant ⁊ pᷣcant᷑. At vi ⸗

zelum habentes qui mox obijcient Para⸗

honoꝛ.ſed ipius demũ indemnitas a laabo
ribus et expẽſis pᷣtermitti nequaq; pũt At
uero non ſic loquoꝛ vt talia iudicem negli⸗/
genda.nego tñ illa tanta ſeueritatis animo
ſitate require debere/et ad viuum vt ðꝛ vul

nus ſecari qð in illo de ſillana victoꝛia di⸗
ctum eſt.exceſſit medicina modũ.¶hꝛiſtia

ni ſumus et in ſchola caritatiſquotidiever

ſamur ſub illo qui ait. Diſcite a me qꝛ mi/

tis ſum et humilis coꝛde.Et Hiſi remiſeri

tis peccata ⁊c. Ergo nõ tam qð liceat ex iu

ris rigoꝛe/qᷓ; quid expediat exquirat᷑. Cete
rum memoꝛiter teneo/cur et qualiter pᷣmi

tus ab vniuerſitatis cõſoꝛtio/via quadam

indirecta ſegregati ſunt fratres pᷣdictiSta

tutũ enĩ ⁊ còcluſum erat vt omnis gradus
ethhonoꝛis in vniuerſitate expers fieret/qͥſ⸗

quis nõ iuraret tenere cõdemnatiõem ſuꝑ

erroꝛibopᷣdictis ab vniuerſitate pᷣus.de hic

ab epo piſieñ fctãʒ Diſtulerũt hoc ager̃ bac

calarij fratribus pᷣdictis tunc expediendis
cauſantes ſea ſuꝑioꝛibus ſuis licentitiam
ab hmoi pᷣſtationem iuramenti nec dũ pe/

tiſſe vel habuiſſe.Ex hac oꝛigine neq; gra

dus neq; cathedꝛam neq; ſermones poſte

rius adepti ſunt:.Audiui tñ expoſt autom
ues aut plurimos eoꝝ ad pᷣfateconditiõis

adimpletioem pᷣſto fuiſſe.ꝙ ſi etiã nũc vel/

lent nõ viderẽtur penitus nõ admittendi.

Attenderent o vninam omnes/a benigna

.

Epiſtola miſſa ſtudẽtibus

recogitione ſecum tractarent/ta qual ve
iactura ſpũalis eſt et fuit/coc hactenus ſer⸗
mones / tor lectiones / tot falubꝛes inſtru/

ctiones / in vniuerſitate ⁊ alibi exide ceſſaſ⸗

ſe. Quinetiam natural pietas exigit vt mi.

filio aberranti.et coꝛpus mẽbꝛo egrotanti
cõpaſſione moueat᷑. Deinde conſidera dã

num ꝓpꝛiuʒ in ſermonibus. in ꝓpoſitionibꝰ

et alijs .tum audi monitionem metro com
pꝛehenſam Si nõ vis alijs pcere / parce ti
bi.nec loquar vexationes.oppꝛobꝛia ⁊ car
ceres. ab illis quos loqmur ꝑlataſq̃ tñ mã

ſuetos ⁊ benignos extimatoꝛes ad miſeri /

coꝛdiã velocins impẽdẽdam deffecterent.
Paſſa eſt ex aduerſo fateoꝛ vniuerſitas la⸗
boꝝ ⁊ expenſarum damna plurima.ipᷣa tñ
meo iudicio leuiter obliuiſcenda aut cõtẽ⸗
nenda ſunt ꝓ cõmertio pacis/ ꝓ fraterna re

cõciliatione ꝓ reintegratione tante ꝑtiſab

rupte.tm̃mõ fidei ſua integritas · et vniuer
ſitati ſuus honoꝛ ꝑmaneant vel falloꝛ l ſatꝭ
eſt.¶ Exclamabunt foꝛtaſſis ad hec pluri
mi eiuſdem mecum eſſe ſnĩe.qm̃ pacis ʒela
toꝛes aut ſunt aut videri volũt. Vereoꝛ tũ

dum ad excuſationẽ ventũ erit.quibuſdaz

coꝝ nihil qð offerri poſſit ad reconciliati⸗
onem eius ſufficiat/quin aſſidue calum/
nientur vel fidei vel vniuerſitatis hono⸗
rem non ſeruari.ita demũ neq; recõciliatio
vnqᷓ; / neq; pax babebitur. Ceterũ nõ ſum
tam inſolens vt vſurpem diffinire quo pa⸗/

cto ea qͥ pᷣdiximus fides ſcꝙ vniuerſitatis
bonoꝛ illeſi manerent. Hoc vnũ apud me

perſuaſum firmiter habeo: poſſe iſta etiam
de facili contingere.ſiad hoc non dicã om
nes.nõ dicam multi ſed pauciſſimi devni⸗

„

uerſitate cum paucis fratrib recta integra

q; volũtate operam dare voluerint QOuod
ſi ex coꝛde noluerint quicqͥd oꝛa blanda lo
quantur / nulla via nullis pcibus / nulla ob

latione idipᷣm valebit obtineri.Cur ita ni⸗
mirum ſemꝑ allegabunthanc eſſe cãm fidi
nec ex ea poſſe quicq remittere. Quid igi
reliquum eſt mihi vt apud ſemetipᷣm qͥſ/
q; redeat conſtituat ante coꝛdis oculos lu⸗

ctuoſam hanc ſciſſuram cum pᷣteritis incõ

mogdis. Uideat diligenter et acriterad re⸗

parandam hanc iacturam/q;tum facultatꝭ
aut gratie donum / deſuꝑ acceperit tũc om̃i

depoſito cõtentioniſ ſtudio inquirat᷑ pacẽ
et ꝑſequatur eam:hoc eſt qð nunc agere ſa
tago . hoc eſt qð ꝓ vice mea his inſcriptꝭ of

fero Poꝛro q;tum ꝓficiam vel obero pꝛoꝛ

ſus in incerto fluctuat animꝰ/noui pub/
licos hoim moꝛeſ/noui q;ta iudicioꝝ ſni/

arum q; varietas / noui ꝙ implacabiles in
domabiles q; regnant in quoꝛũdã coꝛdib⸗
affectiones / q;tum vigeat ĩ eoꝝ lingnis ob
loquendi libertas effrenis q̃liter in oꝑibuſ
ꝑſequendi bonos/feroxlicẽtia deſeuiat.no
ui deinde quã paucoꝝ eſt bona ⁊ ſolicita fi
de que Jeſu xpᷣi non qᷓ ſua ſunt querere
Hec vt ſcripta ſtudui nõ in publicum.ſed
ad paucos traducere q̊s pdeſſe nõ obeẽ cõ
ſiderem Oblatrabantſcio ſi ad quoſdam
ſcripta hec delata fuerint ferentes indigne
ĩmo ꝓ ſcelere vel mutabilitate deputantes

ꝙ pacem iacobitarum videaroptaſſe autp

ea verbum ſcriptum ve feciſſe.ſed libera vo

ce fatebor nec illud vnq; pudoꝛideputabo

me nũc et pus olim ſp dũ mogeſte voluivl
optaui / reconciliatioem ipoꝝ in medijs ẽt
litiba optauiſſe Pereant qui de ma matris
aut miſtici coꝛꝑis feda mutilatione gloꝛiã

tur/qͥ non ſanationi ſtudent/ſed medelam

querentibus crudeliter iraſcũtur/et qͥ addi

uiſiõʒ magis qᷓ; pulcerrimã vniõem demo

niaca impietate pellũtur / quoꝝ ꝑſecutio ſi
ꝑgunt in pacificos vnitatis amatoꝛes fu⸗

ere ſonende eſt. ⁊ generoſo aioſe vᷣtut pede
calcãda hocpuiſo ne dãnoſiꝰ inde naſcat᷑i

vniuerſitati vel republica ſcandalũ / poceĩ

qð vehemẽter ptimeſcẽdu cenſeo magi

pſecutiõem ꝓpꝛiam. Nunc ⁊ alias euitaui

palam dicere ł agere aliq̃ dicẽda velagẽ/
da ſuggerebat zelus meus / niſi mihi mẽtõ
verax in eis et deuotus.veſtrũ igit erit has
quales q; lras vel ꝓdere ve obtegere/ dedu
cere rem ad q̃ſdam qui extra ſunt / vel peni⸗
tus omittere. Attñ quis ſe ſi ꝓpitius aſ⸗
pirabit deus / et dabit vociſue vocẽ vᷣtutis
ex hacrememoꝛationis occaſione/ yt audi
entes audiant /⁊ intelligẽtes intelligãt/⁊p
bono pacis adipiſcẽdo / benignioꝛi mente
laboꝛent/hocẽ qdð depcoꝛ /qð ſupplico/qd
ꝑ illũ qͥ paxnr̃a eſt obteſtoꝛ. In quo bene
valete mei memoꝛes / in oroibus vris. ſcri

Finit.·

Incipit apologeri

ca ſiue rñſiua venerabilis mgr̃i Johaͤnis
de Berſon ſacre theologie doctoris egregi

et cãcellarij ꝑiſieñ ad quẽdã monachũ do⸗

mus carthuſie maioꝛis querenteʒ Dtrum
licitũ foꝛet ꝓ ſtudio leci

onis ⁊ exercitij ſpi

e
ſni
Gin
hnib⸗
acd
oe⸗
dun

do coꝛꝑis ⁊ foꝛmi
bẽtẽ.· Sane ſuadeo pmũ totũ religiõis

ritualis conuentum pꝓlixitatem diuini of
ficij dimittere. Et qᷣ libꝛi eẽnt fructuoſius
frequẽtandi In qua qdẽ rñſiua pᷣmo epla
ris Pmitlient plogus boſt ubnectũtur de⸗
cem ⁊ octo cõ ideratiões In q̃rñ pmis.xij.
ſuadet᷑ cenobitica ſtabilitas. arguit᷑ ſuſpe
cta loci ſeu cõuentus mutatio pᷣtextu ſeu co

loꝛe maioꝛis qͥetis ⁊ ꝓfectus. In reliqsvo

ſex cõſideratiõibo agitoe libꝛis a mona cho

in diuino officio ⁊ reglaribs obſuãtijs c /

tinue occupato frequentandis.
ARacia vobis et pax Si inimi
cos iubemur diligere/ qto ma⸗
gis eoſqͥ nos diligũt i veritate et

ita debitũ / nihil plus nature cõſentaneum
uihil efficacius ad diligi q; redames ſi a /
maris. etames vt ameris. hoceſt eniama⸗
toꝛiũ poculũ S eneca teſte / ſine veneficijs
ſine carmine. ſ. Si vis amari ama. Durũ
idcirco videri potuit verbũ illud vrecari⸗/
tatis de me et ad me.quis phibet etiã non
amantẽ diligere. ſed fuerit hoc dictũ licen⸗
tia monis amoꝛoſ qͥ legẽ neſcit.necſe ca
pit ſepe.· VWeniã ad alia ſuꝑ qb ilico ra⸗
puit aĩmꝰ me ſtilo currẽte cõſideratiões vi
delicet aliqſannotate pñtiba ãnexas Sup
petebãt alie cõſideratiões płes ſed laſſitu⸗
do tedij cõpeſcuerũt ſcri⸗

ſtudiũ tranſire in affectũ coꝛdis.nõ tamen

caſtũ Nã tranſibantilli de qb ps. loquit᷑ ĩ
affectũ pꝛauũ.dũ ꝓdijt qſi ex adipe iniqui
tas eoꝝ Hzʒ autoꝛ de ſpũ et aĩa / bꝛeuẽ inter
ceteras magnas multasa laudabiles / cõſt
deratiõem iſtã· Affectus inqt q; eſt ſponta
nea et ſuauis inclinatio ad aliud / triplici /
ter in noſᷣ attẽditur.ſiin ſi npiotipre rõis.⁊
in inferioꝛi ⁊ in imaginatione i ſpũs nr
ſeqͥtur affectũ pmũ ðꝛ hõ ſpũalis.ſi ſcðʒ ðꝛ

hõ rõnalis.ſi tertiũ ðꝛ hõ aialis. Roteritii

„

in oꝛiginali ſi placet videre latius Nemq;
in epła beati Bern.ad vr̃os frẽs de monte

dei. Fuit opinio celebꝛis ꝙ tota theologia

nx̃a deberet ma is cẽſeri affectiua q; ſpecu
latiua Rõem aſſignat vnus validaʒ.qꝛ iu⸗

bemur redigere oẽm intellectũ in captiuita

tem in obſequiũ xpᷣi. Plus eſt igit oĩs itel/

lectus theolo gie ad cultũ xpᷣi ꝑ carita ob
dum maxime cuz fi⸗
nis legis ſit caritas Rurſum cire moni
tionẽ infra delectura doctrinaꝝ /Placeth

ſequiũ q; ad ſpecula

addereq; ſermones ingrales qui fiũt ſucci
cteꝑ diſtinctiones valde illuminant intel⸗
lectũ et ſine laboꝛe graui demulcẽt etiã affe

ſinceritate ſalutis Nihil quippe

ctũ cũ inſpicit fmo dei viuus ⁊ efficaxduʒ
ad modũ loquẽtis et cõtinẽtis eidẽ ſe infũ

dit ſuauiter ꝑ ꝑticulas oꝛdinatim. Habet

q̃vberrim materia circa pene ſingula pſal

moꝝ ⁊ alioꝝ diuinoꝝ vᷣba p exercitio me⸗
ditationis Exẽpli gra. Beatus vir 4 non

19

abijt in in coſilio impioxꝝ. hic põt aſſumi
diſtinctio de beatitudine Item de viro Itẽ

de abire Item de cõſilio. et ita de reliquis
emũ nõ eſt cõſiliũ meũñ vt difficiles qõeſ
et ꝓpfundasſi peculatiões occupatus in aſſi
duo pᷣino ſuitio ſibi aſſũet ĩtelligẽdas vbi

requirit᷑ ociũ maximũ ac ingenij viuacitaſ

cũ diſpoſitione vegeta cerebꝛi / qeta et ſere

na ne foꝛte freneſis aut alia incurrant᷑ incõ/

5„ „

moda. Sufficiũt igitur tractatuli faciles?

„ .

ad pietatem idonei Scriptum Lugduni

Anno domini. M. cccc xxvi.ix. Julij. p

Zob cancelani ied
ä Finit epla. ”M

Ancipiunt cõſide//

rationes ad/ ꝓpoſitũ q̃s bñ cõſiderare debʒ

religioſus in diuinis multũ occupatus/P
ſerenatione conſciente

Eonſideratio pꝛima.

dei ꝓuidẽtia qᷓ in ſua diſpo/
ſitione non fallitur deduxerit ip
ſum ad oꝛdinem celebꝛem et ap

Eligioſus ille cõſideret in pmiſ

pꝛobatũ iqia ita pꝛofeſſẽ pꝰ ꝓbatõeʒſoliẽ
tã vt reſilire faſñ ſit Yaciat ꝭð pia nckitac

—

—

—

An monachus pꝛo ſtudio

virtutem gratuitam et meritoꝛiam. qꝛdux

eſt ſi cõtra ſtimulũ calcitret Sacrilegiũ q̃ʒ

ſi volũtatem ſuam rurſus vſurpet/quaʒ in

ſuꝑioꝛis ſui vice dei reſignauit manus.
onſideratio ſecinda

eſt non ꝓpꝛia ſed aliena lege.nõ ꝓpꝛia ſʒz ali,/
ena volutate que tñ oꝛiginalitera ſua volũ

—

rate ꝓceſſit. Nõ enim quiſpiam ad ꝓfitẽdũ
cogebat Sequenda eſt igitur deinceps a

ena volitas non poccupanda.non docẽ

Conſideret tertio dictus religioſus qm̃
dens bonoꝝ nr̃oꝝ nõ eget.Ac pinde meli
oꝛ eſt obĩa q; victima Pꝛopterea cenſeri de

beat preguia generali/illud eſſe melius/il

lud pulcrins/illud nobilius/ illud vtilius
delectabilius et honeſtius / qd eſt obie pxri
mus.ſit illa res in qua obeditur vilis.abie

cta.turpis.in

q;tũlibet inhoneſta.ſolo peccato excluſo.
Exemplũ habemus in dno nr̃o ihuxpᷣo qͥ
ſacerdotali et regio genere acſpiritu ꝓpheti
coiinſignis/nudis abulabat pedib/alijſq;
maxime humilitatis geſtis ſe deiecit hãc ex
iſtimans vt beatus Hiero.finaliter innuit
ſummã nobilitatem vicʒ deo pr̃i obedire.
Vñ et beata Agacha ꝑ iudicẽ ſuũ inculpa

ta eo ꝙ ſeruilem ꝑſonã ꝓpter xpᷣi ſeruitium

gereret:rñdet pꝛudẽtiſſime theologiſando
dicẽs Summa ingenuitashec eſt.q̃ ſerui

tus chꝛiſti compsobatur.
Quarta conſideratio

RKonſideret quarto ꝙ ſicut in domo pa/

tris mei mãſiones multe ſunt/⁊ vie multe
Eueniendi ad eã/et in via dei ̃m qð loqui

tur biũs Aug alius ſic alius ibat Jõq; cõ

foꝛmiter iuxia apłm In q̃ vocatione vo/

catus eſt ambulet Deq̃ idem aplus exem/

plum poſuit alio in loco de varijsi veri coꝛ
poꝛis officijs.Quo exemplo ad ꝓpoſitum

nullum accõmodatius eſſe põe/ſi pꝛofun /

da cogitatione ruminerur·
VLonſideratio quinta
Coſideret qnto/ꝙ aduerſarius nr̃ dia/

bolus iuxta beati: Petri verbũ ilio mane le

ctũ in eplła ad miſſam q̃ quo hec poſt meri
diem ſcribũtur/tanq; leo rugiens circuit

rens quem deuoꝛet.nõ habet aũt efficat

utilis.laboꝛioſa.vana.ſtulta

malignandi machina mentum q; ſi poſſit

bmõiſuadere diſplicentiã ſtatus ſui iaʒ aſ

ſumpti iam q; pfeſſi. Ethoc facere conaz 2
nunc ſubvelamine maioꝛis vtilitatis inX—K
liea vocatione vt in pᷣdicando.nunc ſub fi
AIumneto quietudinis cõtemplatiue. nune
ſub arrogantia ſcie amplioꝛis.nũcſubum
bauuculo quaſi omnia ſint inutilia que agit
Conſideret ſvoiam ſibi viuendum invocatione ſua. pſequedo ſingula ⁊ anni
huando Jeiunia / vigilie / plixitas cantus
et hoꝛaꝝ ſolitudo grauis/ iuge ſilentium
cũ ſiſibaſint p exemplo Subiungẽs ꝙꝙ de
us ſolum inſpicit coꝛ.et coꝛpalis exercita⸗

tio ad modicũ vtilis eſt. Addendo vt quid
deniq; pditio hec. Poterat em̃ vngentũ ſu
um vt ſibi videt᷑ venũdari multo ⁊ nõ ſicð
Piret.Dicit hoc qũq; ſpũs ſeductoꝛ inſta/⸗

bilibo cellicis.qͥ ſe ᷣſumũt idoneos ad do/
cendũ alios vt ſeducat ⁊ eos ita finaliter

. *

cella ſalutig in mũdũ pditionis reducit. D

¶Sexta conſideratio.

Eonſicererctia ſertoc oia ſuſpeea ſüt
etranſti /
gurat in angelũ lucis)immiſſa et ſuggeſta
que loci vel ꝓpoſiti ſemel arrepti ⁊ ſuſcepti
mutationẽ ingerũt ⁊ ſuadent directe velin
directe.pᷣcipue niſi manifeſtꝰ ſit in via ud

tanq; a demonio meridiano(qð

ambulat poſitus obexetarne ſalutis qͥ po

ni tuncſolũ creditur/dum cum hacvia?⁊in

ia nonſtatſauus.
Septima conſiderati

ſid ret ſeptimo q; ſchola religionis
valde diſtat a ſchola ſecularis inquiſitiõis
Dicebat hoc vnus fratrũ meoꝝ alteri fra⸗fß
tri ſuo et meo dũ ſimul in oꝛdine celeſtino
ruz moꝛarent᷑ Frater hec religio nõ ẽ ſcho
la theologie vel phie ſed xpᷣiane feliciratis
et diſcipline.nõ veniſti ad doctrinã et ſeiꝛ
laris ſcie vanitatẽ ſed ad diſciplinã:ꝛ humi
lis vite bonitatẽ ¶Linq̃ qões ſcholaſticj vo.
ris qᷓ erudiũt intellectũ/tibi ſatis ſint regu
lares ñe obſuantie que inflãmare ſuffici

unt tuũ affectũ.Et verei

eſt quod ditit..
— Koaſdenno octaua

„

Coſideret octauo ꝙ viatoꝛes hic ſumꝰ9

nõ comp̃henſoꝛes Sit igit viatoꝛ vt via /

toꝛ nec qrat hic ea in via que ꝓ pᷣmio queſi

ta debentur in patria. Comphenſio.ſ.di /⸗
uinitatis ſine fantaſmatibo et ſine laboꝛe·
vbi nec languoꝛ nec ſeniũ ⁊c̃.Et dicmus
cñ aplo Nihil iudicaui me ſcire inter vos
niſi Jeſum xpᷣm ⁊ hunc crucifixũ. Suffi
ciat hic nobis coꝛpoꝛaliter ambulant ibu/
per coꝛpoꝛalia/tranſire perfidem per ;

Aba⸗

ſnẽ.
an
ſcen

cto
col
he
nüc
ber
ana.
ſn
noe⸗
t
entie
N
ei
ſege
pin
endt
mal
luit
inc

ſco
niging
ſubſ⸗
Wnune
Kin
cet
m
Bcns
ſlenmun
gesgde
ereraita/
oNquid
hoentüſa
danöſcz
Corinſtn
Dld do/
inglin.

cn

—
Nanſk
giugocr
uaſtſon
R
kinrugi
ſalnns
nbaorurn.

6
gonis
niſtiöis
ltenfra?
(Ackino
wdeſcho⸗
fdictans
winäalan
hinünbun
nsſint
nurrſuft
Wini

bieſun?

NN

nſioc/
ſelbor⸗⸗

△

ſpem et caritatem in eterna. Et videamus

tamdiu in ſpeculo ⁊ enigmate quſq; veni⸗

at dies illa qᷓ ſponſus paſcit ⁊ cubar in me
ridie daritatis ererue. qñ videbim eũ facie

ad faciẽ ſicuti eſt. etſiles ei erimus.
WVLonſideratio nona.

7 „

Coſ ideret nono ꝙ in illa die pmiſ päliſ

7 7

minis nri.et in die etiã examinis ſecun

di ſeu nouiſſimi? generał nõ interrogabi⸗
mur q;tũ fuerit intell⸗ cutus ?e
ditus.ſed qlis fuerit affectus nr ad dñʒ de/

um nr̃ m. hoc ẽ q; ſimplex/q; rectus/q; piꝰ/

humilis et deuotus / ; ſpontaneuset fi
delis in dei ſeruitio ᷣm eam vocatidem ꝗ

vocat? fuerit dininitus. Hoc diligẽter pẽ/

ſabat q dicebat Omnis cõfũmatiõis vidi
finẽ.latũ mãdatũ tuũ nimis. QOõð quidem
mandatũ certiſſime eſt caritas non cogno

ſcendi vonias
ecima conſideratio

»„

– õſide et decimo ipe religioſuſ expmiſ
ſis ex q̊ͥ omne ſtudiũ ſuũ reſolui dʒin affe/

ctũ vt nihil ſtudeat / nihil legat / nihil cãtet/
nihil meditet᷑/qð nõ imediate aut mediate

oꝛdinet᷑ad infã

gie miſtice. tradite ꝑ dioniſiũ ac reuelate ſi

—

bi a alijs ꝑ ſpm̃ſctm.ſed neq; fugabunt᷑fa/

taſmata ꝑ ſtudiũ:ſed ꝑ deſideriũ / ꝑ affectũ
ſcʒ nõ intellectũ.qm̃ neceſſe eſt intelligete,

Vndecima conſideratio
on deret etiã vndecimo ꝙ hec inflã/
tio affectus nõ expectã

fantaſt ie ſpeculari.

tio affectus noe tada eſt ab homie.
Pꝛopterea nõ ſuſpiret ad hũc vel illum do

ctoꝛẽ pᷣſertim viatoꝛẽ vt dicat felix eſſem ex

cõuictu talis vniꝰ Suggeſtiões hmoͤi ſe⸗

pe ſunt diabolice / inducentes mentis 1nõ

„

nũq̃; etiaʒ coꝛporis inquietudinẽ. Scio
ꝑ experi

ardetis ſtudij in ſeclo de pgenie ne du ulu

ſtri ſz et regali ↄquerebat qualiter tẽꝑe ſuo
nõ eẽt alter Hieronymus / quẽ poſſet adi⸗
re / vt ſic perueniret ex ſua eruditione ad ſci
entie ꝑfectionẽ / qſi ſcz nõ eſſet tẽꝑe ſuo do⸗

ctoꝛ. etiam in ianuis / qui ſufficeret docere
eũ. q̃ſiẽt religionẽ intraſſet nõ adlamentũ

ſed ad documẽtũ.Recolo triſtis ꝙ dũ ego
pia ſolicitudine dicerem me timere talẽ ſci
endi ardoꝛẽ nõ foꝛe ab inſtinctu bono. ſed
malo.rñdit ille indignabũdus mihi q̃ᷓ vo⸗
lnit et receſſie Eto pijſſime? ternbiliſſime
in cõcilijs ſuꝑ filios hoim dñe deus mens

ntellectus nr̃ acutus ⁊ eru

ꝛdinet ad inff⸗ matiõem affect?.qm̃ ĩ hac
inffãmatiõe cõſiſtit ſußmus apex theolo⸗

ẽtiam de quodaʒ ꝓfeſſo qui prius

Pooſſit negligere dunina 19

quo receſſit quo abijt Vtiq; heu paulo pꝰ

factus eſt apoſtata ſub ſpecie q̃ſi artioꝛis re
ligionis.ĩmo tandẽ abſq; omni verecũdie
velo totũ religionis omnis habitũ abiecit
Wiſereat᷑ ſui imo et mei acoĩm nrjm dens
Hmoõi etenĩ par vel etiã maius ꝑiculum ſe
cluſa dei pietate imminere põt ceruicibus
noſtris. niſi a curioſitate ⁊ vanitate ſcien di
plura q; opoꝛteat caueamus. Sit hoc idu
ctum nõ ad cuiuſq; cõtumeliam ſeu imp⸗
periũ ꝓpitius ſit mibi deus. ſed oĩibo nobis
ad cautelã ⁊ in exemplũ.vt nõ qᷓramꝰ plus
ſaꝑe q; opoꝛteat / ſape cum ſobꝛietate Et vt
meminerimus illud ps. Dñe non eſt exal⸗
tatum coꝛ meum ⁊c. ¶ Nota quõ paucis
tangit execrabile factũ.f. Ja. de boꝛbonio
qui ſub pᷣtextu pfectionis oꝛdinem celeſti⸗
noꝝ reliqͥt et ad frẽs mĩoꝛes de obſeruãtia
trã ſit et paulopoſt miſerabiliter apoſtata
nit ad ſeculũ rediens et vxoꝛem accipiens
ꝓpter qð crudeliter a xntibo vxoꝛis quã de⸗
ceperat cũ roma rediret interfectus eſt tꝑe

Manrtini paope. H
Buogecima conſideratio.

Loõſideret.xij.⁊ poſtremo iuxta pᷣmiſſa
qualis exercitio ſibi ante omnia tenẽda ſit
pꝛima Etiueniet pculdubio ꝙ nihil ſit p⸗

mum / nihil ſic pᷣncipaliter incubit ſic hoc

vnicũ vt ſqʒ ſernitiñ dei adimpleat. Serui
tium dei quippe pſepe in regulis moacho
ruʒ noĩatur ecciaſticũ officiuũ Deinde ſiqd
tꝑis in reſiduo fuerit oꝛdinet᷑ hoc ad vacã⸗
dũ q;tũ obĩa ad miſerit ſi ibipi / poſt neceſſi
tates coꝛꝑis qſe multe ſunt. Hoc documẽ
tũ bꝛeui verſiculo quidã cplexus eſt dicẽſ
Facopus iniunctũ/deindevaca to tibi¶ õ̊
ſulo tñ vt iſta vacatioſit taliter pꝛacticata ĩ
deuotionis ocio. vt nõ reddatur inepta ꝑ
lacrimas.aut alia leſiua coꝛꝑis vel mentis
exercitia ad ea que in cantando legendo et
ceteris hmõi pncipalius et pᷣ cipaliſſime
ex ſctã obedientia incũbunt Dictũ ſuffi
ciat tantum de pma parte.
Eniamus nunc ad ſexalias cõ⸗
’”ßZB ſiderationes ſcʒ de libꝛis legẽdiſ
v ſeu frequẽtãdis p religioſum ſe
qulo in ſeruitio ſeu diuino offi⸗/
tio occupatum. HZ

Bequiturpꝛimacõ
ſideratio. HMDW
orro ſi pergat ſedula curioſitas aut

vl mitius loquamur ſtudioſa ſedulitae

Delil

inquirere.qui vel quales libꝛi ſint frequẽ/

landi tali religioſo ſic inſtituto.ſic q; aſtri

cto ad q̃leʒ ſermo nũc currit pꝛo admonen
do ⁊ hoꝛtando/cenſeo rñũdendum. Pꝛimo
ſub doctrina generali/qꝛ nõ omnes mouẽ
tur ſilr ex ſilib. Ciberomnis fit hiſtoꝛ icuſ
ſit moꝛalis:ſit allegoꝛicꝰ ſit anagogicꝰ. in

quo plus reꝑiet ad deuotiõeʒ ſe moueri.le

gatur interim memoꝛet᷑ et ruminetur. Ita
ti ſi ꝓbate ſit autoꝛitatis. Supꝑ q̃ reeditũ

eſt opuſculũ de examine doctrinarũ. Cui
cõſonatlibellus de laudeſcriptoꝝ

QKonlſideratio ſecunda.
Ceterũ non eſt hec regula fixe data / niſi
pꝓ hicet nunc. Om̃ ſepe variatis affectiõi⸗

bꝛis legẽdiſa religioſis

ati Breg. pape omni admiratione et vene⸗

„

ratide atq; vtilitate p̃clara.q etiã p magnii
et q;tumcunq; magnis ingenijs ſine ſeclu
ſione tñ tardioꝝ qꝛ ſingulis lac? mel mini
niſtrãt ſufficere pnñt ſua vbertate Sũt de⸗

niq; ad maioꝛẽ abũdantiã.ĩmo ſuꝑabũdã
tiam libꝛi illius venerabilis Richardi de
ſancto Tictoꝛe de. xij. priarchis de archa
miſtica Et qͥd laboꝛarẽ ꝑ ſingula:? Nihil ⁊

eni cõpoſuit niſi diuinũ et miſticũ edoctuſ
A bceptoꝛe ſuo docroꝛe celeberrimo Hugo
nede ſancto victoꝛe Cuiꝰ opuſculũ deoꝛa

tiõe qð incipit Quo affectu qᷓve ſtudio⁊c.

bus pꝓvarietate taz humoꝝ in coꝛꝑe q́; mo

rum in mẽte/ncce eſt ſtudia variari.pna ni
mirũ faſtidio eſt nr̃a nutura/tꝑe huiꝰ mu⸗
tabilitatis nr̃e. Obſernandũ eſt nihilomi
nus vt hec mutatio ſtudioꝝ nõ ſit ſolũmõ
nauſeãtis qᷓſi ſomachi cuiꝰ eſt mlia degu
ſtare ⁊ parũ digerere ſʒ veniãt ex mẽtꝭ ölcũ

“ Konſideratio tertina.
Pꝛoinde q;tũ occurrit p hicet nũc ⁊ qᷓ/
tu ad exhoꝛtatiõem pñtẽ atcinere videt᷑ ſũt
narratiões pr̃m ꝓut in libꝛo vitaſpatrum

geſte cõcinẽtur bñ ſalubꝛes qꝛ pot in q̃lib

AA nanrratione pauſa fieri dũvacat hoꝛa ex
bia ad fuitutũ diuinũ ſiue ad ad alia In
ſuꝑ(q;; mirer qͥ pacto id fiat monẽtp ce
teris ſcripturis plus ea documẽta q̃ veluti
alterius ꝑſone ſub tipo ingerũtur intellcũi
⁊ ſacile demulceſ t affectũ cũ q̃ſi ꝑſonã ip⸗
ſam in moꝛtuis litteris loquẽtẽviuacit᷑ pñ
tem ci ſua autoꝛitate imaginamur. Conſi
liũ cõſile ſit de paribus piarum hiſtoꝛiarũ

namationibus.

„CConſideratio quara.
Ampll 8 ſi qõ fiat de doctrinalibbetnõ
de hiſtoꝛiacis traditiõibo veniũt ad aim ꝓ
tinus aliq̃ q memit idẽ aimꝰ antea cõpoſu
iſſe taq;ᷓ ſibi familiariꝰ cognita.vtinã non
vaniꝰ occurætia q̃ qꝛ p hicet nũc hẽo ipſe
ſupecta.nõ qͥdẽ de nõ vitate ſ de vane glie
vera vanitate eadem pᷣtereo Sũt libꝛi plu
res beati Bern. viri deuotiſſimi Etpᷣſtim
epla eiꝰ ad frẽs carthuſieñ.de mõte dei It
ſermones eius ſuꝑ cãtica canticoꝝ vbilo⸗
quitur tanq; religionẽ pfeſſi us et ſicut expi
entia multa edoctꝰ Sut inſuꝑ moꝛalia be

RK

Subinde neſcio ſi pcipuus inter om̃s

numerãdus ſit Euſtachius.itaenĩ nomen
iſtud ſuũ vulgatũ Bonauen. videvꝛ poſſe
tradere. Ille enĩ ſingulariter interoẽs do⸗
ctoꝛes catholicos pace oĩm ſalua / videtur

ſuperatomnem laudem.
on idaati⸗ quinta.

idoneus ⁊ ſecuriſſimus ad illuminandum

intellectum. etad inflammandum affectũ.
Cuius opuſcula duo.vt lecturam ⁊ alios

.

tractat? eiꝰ interim pᷣtereã tanta ſũt arte cõ

bꝛeuſloquiũ noto et itinerariũ In qbusp
ceſſuʒ ẽ duabyvijs cognoſcẽdi deũ RPꝛim⸗

nanq; hoꝝ duoꝝ tractatuũ.pcedit a pmo
pncipio qdð deꝰ eſt vſq; ad aligs veritates
ſub deo creditas ⁊ habitas Alius ecõtra ꝓ

geditur a ceaturis ad meatoꝛẽ ꝑ ſergradꝰ
ſcalares vſq; ad anagogicos exceſſus Qui

HB ſint difficilioꝛes ⁊ rarioꝛeſ.dzʒ tñ oĩs xpᷣia

nꝰ adillos aſpirare qm̃ theologia tal miſti

ca ꝓpꝛie ẽxpᷣianoꝝ Que et ꝓpiciãte etreue

lante ſpũ xpᷣi Jeſu facillima eſt ſuꝑ omnia
et vtiliſſima ſed abſcõdita a ſapiẽtib et in
oculis ſuis pꝛudẽtibo et ipſispene inacceſ
ſibilis et impoſſibilis.iuxta eiuſdẽ dñi ſal
uatoꝛis diuinam ſententiam qua ait cõ⸗
fiteoꝛ tibi patert.

Conſideratio ſerrt.
Onſfiteoꝛ itaq; et ego in inſipiẽ
tia mea ꝓ cõcluſione rñſiue epłe
ne vltra in lõgũ ver gat ꝙa.xxx.
annis ⁊ ãpliꝰ citra volui hr̃e fa

miliares mihi p̃dcõs tractatulos ſepe legẽ

do.ſepe ruminãdo.ẽt vſq; ad vba ne dum
ſnias Et ecce hac etate ̊ ocio velut ad vo/
tũ vix ꝑueni ad ũtiũ guſtus eoꝛũdẽ.qͥ ⁊ re/
petiti ſꝑ mihi noui fiũt ⁊ placẽt iuxta illud
flacci de poemate łlimagine ↄpoſitꝭ elegãt

pendij diuinitꝰ cõpoſita vt ſupꝛa ipᷣa nibil

cce⸗
ſpien
berarr
giume
un
laucd⸗
unt.
na
ſcgand
ſtW
Cuntea
lſtacie
caſat

Ho
imin
AM
anog
oc
nnCt
ſahun

Reun
taſon
depe
tantu
ſticeg
ticul⸗
cipal
vosh
lint
lode
dsd⸗
ſhecu
Dicl

eltm
hoßp
ſene
nutmi
necdi
venen
docen

pene
mall
neſecl
Amnini
Ar
hid
hriüd⸗
deni
Aehbi
Uedocng
no Hug
li deoꝛg
tadiore.

1
ntrofs
homen
poſe
kocs do⸗
Wianr
andam
m Meci⸗
umt alie
uſiremra
ßnbi
ibre
dei dein
utopo
Mans
guü
rgac⸗
ſusOui
sſhia
Mmii
iieara
ſugonni
ienhen
he ines
ſedi
uai

1
binunſpi
fſuecte
na
olnibfen
gſpel
z nedunn
i
etn
urul,

Ns

—

—

gioſum reſpiciunt curſim et punctatim vt
occurrunt annotaboiiuxta circũſtantias a
philoſophis et theologis poſitas Recogi⸗
tetur pmo quis ſit ille qui ſtudet in ꝓfeſſio
ne et ſtatu in ingenio et etate. Recogitet ip
ſe cur ſtudet.i.quo fine. Nam finis ẽ in mo

Decies repetita placebit. Allegauerim cõ

modius grauius dignius er veriug ulo de
ſapientia quã ille deſcribit qui ait·Nõ ha⸗

betamaritudinem cõuerſatio ilius necte⸗
dium conuictus eius ſed leticiam et ga udi

um Sicut quoq; ipᷣa eadem ſapiẽtia ſe col

laudans dicit. Qui edunt me adhuceſuri⸗/

unt. Et qui bibunt me adhuc ſitient:qꝛ ſcʒ

—

in edendo ſaturitas eſt ne quid deſit. et ĩ de

ſiderio auiditas manet cõtinua ne faſtid iũ
ſit Vñ etiam fruuntur inquit ꝓſ⸗ a nec faſti
diunt quo frui magis ſitiunt. Hec ad ſa
tiſfaciendũ ſcriptis caritatis veſtre dicta li
cetſatis curſoꝛie ſufficiant. Finit

dacpar.
verbis tuis iudicaberis notatxpᷣus

.

qͥ in verbo nõ offendit hic ꝑtect?eſt vir
Sed cũ linguam hoĩm/nemo domare pᷣt.

quid cõſultius q; tenereſi ilentiuz / mihi qo

neceſſitas vel pia cogit vtilitas rumpere.
Eſt ſuꝑ bac re fruccuoſum de ſilentio capi

tulũ in ſumma de vicijs ꝑte vltima relegat
Hoc ideo frater pᷣmiſerĩ qꝛvix euenit mihi
inire cũ aliquo colloquiũ.qui peniteat me
aliquoꝛũ Et qͥd ꝓfecerim alteri ſum igno⸗
ransqͥd autem obfuerim mihi recognoſeo
ꝓpterea conoꝛ indies dño ꝓpitio mecũ mo⸗
rari.Et ſi dandum e ſt conſilium malo per

ſcedulam q; ꝑ linguam reſpondere Tide⸗

oꝛ eni mibi reſponſionẽ ſecurioꝛẽ ꝑ h̊ dare
(eterum ſuper mõ ſtudendi/multi mul
ta ſcripſere. Summa de v̈tutibus tracine
de pꝛudentia colligit vtiles doctrinas No
tantur inſupes aliqua pꝛo theologie mi/
ſtice que ſtat in affectibus acquiſi tione.ꝑ⸗
ticulares induſtrie duodecim ꝑte ſcða.pn⸗

cipali de theologia miſtica que nũc penes

vos habetur. Tanguntur ſubinde nõnul⸗
la in tractatu de laude ſcriptoꝛũ vbi fit mẽ/
tio de dicto beati Bernardi ꝙ querc et fa⸗
gus docuerunt eum. Habetnr a Seneca

ſpecialis ſuper modo ſtudendi epiſtola.

Dicit inter cetera ꝙ faſtidientis ſtomachi
eſt multa deguſtare / et ꝙ peregrini habent

hoſpicia mulca/ ſed paucas amicicias. ſic
ſemper ingerentes animum grauant non
nutriunt/quia nec ruminando conterunt⸗

necdigerunt meditando Scripſit deniq;

venerabilis Hugo didaſcalicon.i.mgrm

docentem diſcipulũ. func aliqua qreli

X

19

ralibus pᷣmum / quaſi pncipium bmitus/
et pncipaliter intendendum m cuius exi/

gentiam debent alie circumſtantie mode/

rari vt tertio ſciat quid ſit illud quod ſtudʒ

quarto tempus.quinto locũ,ſexio cuʒ qui/⸗
bus et ad quos ſuum applicare ſtudiũ lic⸗

deq; ⁊ expedit. Alioqui ſi deſit moderatrix

diſcretio / ponderans iſtas circunſtantias

non inſtitutio ſed deſtitutio non inſtructõ
ſed deſtructio ſubſequũtur Et q; paucoꝛũ

valde eſt ꝑfecta diſcretio pꝛia datur in reli

gionibus aliena per obedientievotum qð
qui deſerit necobſeruat ſatagens ꝓPꝛia vo
luntate que ſibi nulla debet eſſe regere ſe/

nihil mirabile ſi currens incurrit et offen⸗
dit Scitum eſt quid Bernardus dicit de
talibus ꝙ; nullum machinamentuʒ effica⸗

tius habet demon ad ſeducenduʒ q;ᷓ ſi mo
um in feruoꝛe bono faciat pᷣtergredi De//

*

niq; de tali dicit Climacus Qui ſibi dux

eſſe vult ſpꝛeto duce pꝛio ꝙ non iam indi
get demonetemptante quia factus eſt ſibi
demon . Regulet igitur obedientia ſtu/

dium eius qui obedientiam pꝛofeſſus eſt.

8 .

doſtremo frater rogo te / rogo et illos 4
bus b pauculi cõicare decreuer; vt apt in
terioꝛibo oculis retoꝛqant illos ad pꝛioꝛes
collocutiões /et acriter dijadicẽt ſi frequen

ter plus inuenerint ea qᷓ mihi cõtingere fa

teri nõ erubeſco Et vt interim ſileamuſde

tractiones iras zelũ murmurationes ama⸗

rasq̃lia nemo neſcit eſſe criminalia/ꝑpen
dant fabulationes ineptas faciliter immi
ſceri cachinnos ſcurrales nugas rumoꝛuz
volatiliũ ſenſim efffuere / qd ꝙ ſurrepũt mẽ
daciacelãda pãdunt᷑temeraria fiũt in ab⸗
ſentes iudicia cum ſilib'lincõmodis inter
qᷓ volat interim tꝑs irreꝑa bile Et aĩmꝰ qͥ ſe
talibo niſus ẽ oblectare remanet inanis ſte
rilis vanuſtriſtis ⁊ ad ſerioſa neceſſaria q;
lãguidioꝛ ⁊ ineptioꝛ ſibiq; diſplicẽs guis ?·
penitẽs Magnuz Ecrede mihi magnum?
pcioſum ocij talẽtum q̊ 4 vtit᷑ młtiplicato
fenoꝛe maniplos iuſticie cũ exultationere
poꝛtabit / vo male inerter illð diſſipaue

rit. diſpdet illũ deꝰ ẽt ĩ ſeclo. Sũma eniʒ

malicia eſt ocium iners ait Barnarqus.

Et deſideria occidunt pigrum / deſideria ĩ
tellige non ea ſola que palam impꝛoba ſũt

et ſcelerata.ſed que ſpecie boni ſe velant et

pralliant.vt ſunt deſideria edificationis et
coꝛrectionis alioꝝ.ſciendi quoq; plurima

ad expulſionem tenebꝛarum intellectus.ſj
euenit ꝓfecto deterioꝛ obſcuritas ex curio

ſitate quã qui ſequitur ponitur in numero

talium quales loquitur aplus verboſaſ cu

nioſas ſemper diſcentes et nunq; ad ſcienti
am veritatis venientes ſunt cribꝛo in aqᷣm
merſo ſimillime.ſunt vas plenum rimarũ
qðõ hac illac efffuit/nec ſapientiam contine
bit/maxime dum nõ obfuant illud vulga⸗/

ti autoꝛis. Tabulis ſupᷣma notato. Gñva

Seriptum hoc mane

mercurij Qugduni bꝛeuioꝛi pꝛoꝛſi us ſpa/
cio lempoꝝ q; icio ſitad vos et redicio vti
nam ftuctuoſioꝛi/ſcio ꝙ mihi minꝰẽ mole
ſtuʒ. Tu quoq; fac ſimile/ſi tempus poſtu

lat aut res. ꝛc.

Johanannes cancellarius ꝑiſienſis

Agdmonitio quedam bꝛ euis et nece ſſa/

ria.quõ caute legendi ſunt quoꝛundam li/

.

bꝛi ꝓptererroꝛes occultos venerabilis ma⸗

giſtri Johan. de Berſon.

20 hemium

renti bonas ma garitas vt tan⸗
Nde inueniat vna/⁊ venditꝭ oĩ/
bus comꝑec eqmn. Hec me cõſideratio per⸗

banihſcen facere or̃oem in mari ⁊ iaqs

multis ſacre ſcripture nominatim hodie pᷣ
ma octobꝛis anni. M.ccec.xxv. dũ ꝑſcru⸗
tatus ſcripta. Hubertini / reiegeẽdo qd ſu⸗
per illud canticũ Simeonis Hũc dimittꝭ
ſeruũ tuũ dñe/notauerit/apparuit mihi ſic

et alias aſpectu ꝑfunctoꝛio/grande nimis

et ꝓfundũ qͥddam ſuper meditatione Jeſu
xpᷣi ⁊ pacis ſue miſterio.Et dũ mag ⁊ ma⸗
gis introꝛſus aſpexi/ſingulaq; notaui ma
nifeſtarũt ſe vulpes puule/q̃ demoliuntur
vineas maxime dũ vinea floꝛuit. ¶ Fuef̃t

tpe Hubertini illius hereſes aliq radicẽ ac

cipiẽtes ab abbate Joachim / etcõſequen⸗

ter pullulãtes in ſpuria vitulamina diuer⸗

ſoꝝ erroꝝ/etiam ꝓchdoloꝛ vſq; ad tpa no
ſtra. VUnus erroꝛ et pncipalis fuit de ſuſci⸗
tatione ⁊ publicatiõeeuangelij eterni Fin
gens ꝙ ſicut paterhabuerat ſuam legẽ tꝑe

gis grat

Mojyſi et legis ſcripte / Filius vero tẽpe le
ie ⁊ euãgelice. Ita ſpũſſanctus le/

gem inſpirarʒ cõſummatam ſub pauꝑtatꝭ

legis euãgelice. ſicut expᷣſſe notare videtur

dictus Hubertinus expoſitione dicti cã⸗
tici Nũc dimittis ⁊c̃. .
lege vel ſpũ libertat; ſub q begardi2 begar

enefanda ⁊ abominabilia ꝑpetrarũt faci
. noꝛa. Ponit eroꝛ iſte qꝙ aia pfecta reducta
ca in deũ / pdit ſuũ velle.ita ꝙ nihil hʒ vel⸗

le vel nolle/niſi velle diuinũ/ quale habuit

ab eterno ĩ eſſe ideale diuino Quo adiecto

dicũt ſe cõſequẽter poſſe agere quicqͥd car/

nalis affectio depoſcit ſine peccato vel cri⸗
mine cũ non habeant velle et nolle Diuer

ſificatur aũt modus iſte qm̃ ſufficit aliqdui

bus vt ſub deo ſolo ſuã totaliter vel tlr ab
negent volütatem In q̃ abne atione dicũt
ſummã cõſiſtere pfectiõeʒ Santal ru⸗

dioꝛes idioteet ſimplices qͥ ſeducti ꝑ aſtu⸗

tos faciũt hãc ſubnegatiõem ꝓpꝛie volũta⸗
tis ꝑ modũ pfeſſionis ⁊ obedientie in ma/
nibo ſuis. Qua facta pmittunt aſtuti tales

et ꝑuerſi ꝙ amplius peccare nequnt / ſub q̊
ptextu ꝑpetrant innumerabiles nec referẽ⸗

das abominationes. ( Fuit alter erroꝛ q

hõ pꝑfectus nullã curam debet habere dere

bus humanis quõcunq; vadant/iĩmo nec
de ſeipo ſi damnet᷑ vel ſaluetſed in omnib⸗
et ſingulis diuinam expectare volũtatẽ dz /
et in illa cõplacere ſiue ſaluet ſiue damnet.

Ouia etiã qͥcqͥd velit volũtas dei:fiet.Ha

beterroꝛ iſte ramos plurimos pullulantes

exdictis a pli. Auguſtini et ſiliũ male intel
ligetes ſuꝑ pᷣdeſtinationedei ⁊ ſue puiden

tie infallibili infirmitate.deqͥbus nõ ẽ hic

ſcribendũ ꝑ ſingula.¶ Euffecerit igitur

ad pᷣſens cõmonuiſſe lectoꝛem pᷣdicti Hu

bertini ſicut et alioꝝ extranea tradentium

ſub ſpecie ſubtilitatis vel excellentis dogtꝭ

ꝙomnia regulet ⁊ examinet iuxta veritatẽ

euãgelicam.et doctoꝛes cõitera ꝓpbatos.a
lioquin nouerit ſe ꝑiculis maximis erroꝝ
et hereſum ꝓximum foꝛe ¶ Deniq; nuper
ſuꝑ hacre compoſitum eſt opuſculũ de ex⸗

aminatione doctrinarum.et aliud ſup do
ctrina Ravymũdi lulli Et qui de ſinguł er/

„

roꝛibus cum oꝛiginibus ſuis particulureſ

vellet facere tractatus nuſqᷓ; finis Scrip⸗

ta ſunt inſnper dudum aliqua ſuꝑ libꝛo q

icitur Climacus de triginta gradib ꝑfe/

ctionis cuius radirx eſt erroꝛ ſtoicoꝝ ponẽ
tium virtutes eſſe iſenſibilitates.ſ.ad nibil

uit alter erroꝛ de

tegee
tns ie,
Muprat
erur
N
gennde
dtben
Marütfuc

lufenhm
hlber

Wbabnit
oadieco
dacar⸗
Ctog
ole Dir

ſiataigi

Falra
oneolcit
untaüru
paſu
aWt
nentieinn

raſtunie

mämmibl
lesnecrekri
tulgamg
abance
riw
Monni
ntedz
damnct.

eſie⸗ D.

NMwaruts
fümneine
Aſue puce
Cbusnöih
ſſhconttgn
mödiah
umnganmn
lnnodiß
uugawwiu
APbarg.
nims nog
nignuper
Nolüdeer
Aluaſuod.
leſnlle
aniculnt
ed
gſupl
rrli
ſwichs e
siil

3
. 4
““
*

quandã ſilr recẽſens / tibi germane frater
mitto. Hec lectio generali quodaʒ tropo

De diſtinctione viſionum

paſſionabiliter affici/ ↄtra illud apłi tam

generaliter expertũ Sentio aliã legem in
mẽbꝛis meis ⁊c̃.vnde etiã reperiunt᷑ i do/⸗

ctoꝛibo theologie qui ſubtileſ ⁊ pfundi no
minati ſunt quedã poſitõnes minꝰ ſobꝛie
§vyt deꝰ vult ⁊ facit nos peccare.O, in oꝛ
dine ad deuʒ omia neceſſario veniũt/⁊ ita

neceſſario peccamꝰ. O, diuina voluntas

pꝛi vult res eſſe q;ᷓ ſuꝰ intellectus indicat
eas fore. O, in eodẽ inſtanti tempoꝛis.li/
cet nõ nature duo ↄtradictoꝛia ſimul poſ

ſunt ſtare.O, multa ſũt eterna pᷣter deum

D. quicòd intellectꝰ cognoſcit vninerſa/
liter vel abſtractiue vł pꝛeciſiue/ habz coꝛ

reſpondentiã talẽ in re/ſicut in deo dũ pᷣ/

ſcindit intellectꝰ ſapientiam a bonitate.⁊

-. .

ita de feliquis quoꝝ plura damnãda arti

culi pariſiẽſes oꝛdinauerũt.

Tractatus de diſtin

ctione veraꝝ viſionũ a falſis magiſtri õ

hannis de gerſonno Cancellarij parif.

WBper vnd

ex lectionibo meis / ſuꝑ ñ
eſu carniuʒ apud ipſos
carthuſien᷑ recenſui eiſ
dẽq; trãſmiſi. Nũc aliã

aperit quẽadmodũ numiſma veꝝ diuine

reuelatõis / Efalſato denario dyabolice i /
luſionis ſecerni pᷣt.ne fallat nos angelꝰ ſa

thane ꝑ trãſfigurationẽ ſui in angelũ lu.

6 pbemꝰ ſpũ̃s ſi er deo ſüt. ⁊ q bonuz eſt
õobediẽtes apło teneamꝰ. Hec doctrina et

ſi cuilibet xpᷣiano vtilis eſt/ viris tũ religi

oni ⁊ ↄtemplatõi dedicatis/qualẽ te pr̃ ce
leſtiſ elegit / ſaluberrima ĩmo neceſſaria iu
dicat᷑. Bñ vale frater coꝛdis mei /in eo qͥ;

te iugiter cuſtodiat ⁊ in bñ valere pf̃es
⁊ fratres tuos celeſtinos vehemẽter exop

to.cõmendãs me oꝛõibo eoꝝ.atq; ea q̃ tibi

deputo volẽs eſſe ipᷣis cõmunia/vtinaz et
otilia ſiãt. Dec aũt lectio ſic habet.
Vit Johãnes baptiſans ĩ de/⸗
ſerto. In hac ꝑticula cõmẽda/

tio Johis pᷣcurſoꝛis ex tribus

oñdit/ ex fama ꝑ nomẽ expᷣſſa.ibi. Fuit io
hãnes.gloſa.gra dei.A gra incipit.nꝰ? no

—

minari ſolẽt niſi ſamoſi Scðo ex ſua oꝑa

loci ↄgruẽtia.in def̃to.i Circa nomẽ vi/
gere eſt ipᷣm reuelatũ fuiſſe celitꝰ ſᷣm hiſto
riã Luc.i.ſcriptã.Et nõ eſt hec mediocrꝭ
laus hr̃e nomẽ qð ꝑ angelũ.⁊ talẽ angeluzʒ
Ilis eſt gabꝛiel/os dñi / noĩauit. Cõcludit
nãq; mirabil vite ꝑfectio futura/ex pᷣnun
cia ſen pᷣſaga miraculoſi noĩs aſſignatõe.
Alioquin fruſtra fieret in nomĩe miraculi
opatio / ſi nõ in re ipᷣa aliqͥd magniſicũ ſuõ

tione vᷣtuoſa qꝛ dicit leiezrane ex

q;ᷓ; naturã excelſũ deſignaret.¶ Dz inſur
get ſtatim curioſus inueſtigatoꝛ.⁊ q̃ret q̊

pacto ſcit᷑ hãc pᷣnunciatõeʒ nois iſtiꝰ fuiſ/
ſe angelicã pł q; illuſionẽ dyabolicã. Ete
nim angel; ſathane ſm aplm trãſtigurat
ſe nõnũq; ĩ angelũ luò. Iſta eſt dubitatio

q̃ in nouiſſima lectõe eſt tacta/⁊ dilata ad

tꝑs alten/ã petit artẽ diſcernẽdi reuelatio
nes angelicas / ab illuſionibo demoniacis

uocirca dicamꝰ ĩ pᷣmis ſic vᷣa religio
nis aſſignatio / ꝑ ſophiſticas ⁊ fallaces he
reticoꝝ argumẽtatões impugnat᷑.ſic per

mendaces angelos miraculoꝝ veroꝝ. ſan
ctanq; reuelationũ autoꝛitatſ/ factis qbui
dã ſophiſticiſ ⁊ magoꝝ pᷣſtigijs q̃rit᷑ infrin

gi. dicit Petrꝰ aput clemẽtẽ ĩ itinerario
ſuo. Cur ita:q̃tenꝰ ꝑ q̊ abducant᷑ hoĩes ꝗ
ſpũalis veritatꝭ cognitõe q̃ ꝑ miraculoꝛũ
aut reuelatiehũ media tradita e/qñ ad fal
ſitatẽ ſiłia vident᷑ introduci. Dicamꝰ pᷣ
terea qm̃ nõ eſt humanitꝰ regula generab

vb ars dabil/ad diſcernẽdũ ſemꝑ ⁊ infalli

biliter /q̃ᷓ vᷣe ſũt ⁊ q̃ falſe aut illuſoꝛie reue/
lationes.Lũc em̃ nõ haberet᷑ ſolũ fides ðᷣ
noſtris pphetijs / ⁊ ↄſequẽter de tota reli/
gione / ſʒ eſſet euidẽtie certitudo. Nã qͥ ſci

ret euidẽter aliqd eſſe a deo vł eiꝰ angelo

reuelatũ /ſciret ꝓfecto aliter q; ꝑ ſolã fidez

illud eſſet veꝝ.Quẽadmodũ ſi qͥs haberʒ

ſcientiã clarã de diſſolutõe fallaciaꝝ ⁊ ar/

gumẽtationũ ↄtra veritatẽ fidei peccãtiũ
eandẽq; impugnantiũ.haberet vtiq; noti
de fidei articulis euidẽter. Cõſtat igit᷑ nõ
eſſe querẽdũ a catholico vt ſibi fiat eluci/

datio ꝑſpicua ⁊ euidẽs de pᷣnunciatõe hu

iuſ noĩs Johes facta zacharie / qliter ꝓba
biliter ſciet eſſe reuelatio angelica De h̊ ei
fides eſt ⁊ nõ ſciẽtia.Et ſic nõ oĩm eſt fideſ

fm aplm / ſz eſt donũ dei / ſic nõ ces vr a

ciã nõ tm̃ certã ex fide/ſʒ ex demõſtratõne

——
d

falſa reuelatone ſecernũt. ſ 5 aut verã ſper/⸗
nunt/⁊ falſã amplectunt᷑.vel ſacrilega im

pietate ⁊ incredulitate/talia negant repꝛo

bãt ⁊ ↄptemnũt q NHihilominꝰ alia eſt que
ſtio q̃liter pᷣſuppoſit eis q̃ ſidei ſũt/cogno

ſcere nos fideles poterimꝰ/⁊ ſ̃m doctrinã

Johãnis pbare ſpũs ſi er deo ſüt ne falla
mur.Et ĩ hãc q̃ſtionẽ ſciẽs incidi ppteril

luſiones plurimas q̃s nro tꝑe cognoui cõ

tigiſſe. Er etiã in h̊ ſenio ſeculi. In hacho
ra nouiſſima/in pᷣcurſione antixpᷣi/mũdꝰ

tanq;ᷓ ſenex delirꝰ/fantaſias płes ⁊ illuſio

nes ſomnijs ſimiles pati habʒ.⁊ multi di
cent:ego ſũ xpᷣs/⁊ recedẽtes a veritate co⸗)
uerſi ad fabulas ſeducẽt młtos.De multꝭ
iã audiui/qꝝ qlibet ſibi reuelatũ eſſe ꝓ cer

to iã habebat/ꝙ erat futurꝰ papa. Inter

q̃s quidãꝗ bñ lratus ⁊ famoſus/ᷣ etiã ppa

manu ĩ ſcriptis ꝗ̃ legi reliqͥt/⁊ argumẽtis

ↄiecturiſq; plurimis aſſerere conatus eſt.
De alio ſiłr lr̃ato/ꝑ relationẽ accepi.bᷣmo
pſuaſũ eſſe ſibi ꝙ foꝛet papa.dehinc anti /
xpᷣs ſaltẽ pᷣcurſoꝛ antixpi.nouiſſime vt ſe/
ipᷣm perimeret inſtigatꝰ eſt vehemẽter/ne
vigeret᷑ tm̃ afferre nocum̃tũ ppło xrpᷣiano
Tãdẽ dᷣo miſerãte ad ſanioꝛẽ mẽtẽ ↄuerſꝰ
iſta de ſe ſcripſit ad eruditionẽ ⁊ cautelaz
alioꝝ. Poꝛro de alijs mult in religione ?
auſteritate vite ↄſtitutis.incredibilia fere

ſt utend idoneis teſtibo referẽtib agnoui.

Di veniat igit᷑ aliqᷣs qᷣ leguclationem
du zacharias
⁊ alij ꝓphetaꝝ cognoſcunt᷑ ex hiſtoꝛia ſa⸗

habuiſſe ↄtendat quẽadm

cra recepiſſe/qͥd agemꝰ/qͥ pacto nos habe

bimus. Si ſtatim negemoia / vel irridea
mus / vl inculpemꝰ videbimur infirmare
autoꝛitatẽ diuine reuelatõis q̃ nũc vt oliz

potẽs eſt.neq; em̃ manꝰ eiꝰ abbꝛeuiata eſt

vt reuelare nõ poſſit. Scandaliſabimꝰ p
terea ſimplices dicẽtes ꝙ ita de noſtris re

uelatõib ⁊ ꝓphetijs poterũt eſſe calũnie/
⁊ cenſendo erũt ſantaſie vel illuſiones Te

nebimꝰ ergo mediũ.⁊ ſᷣm apłi Johannis

documentũ. Nõ credemꝰ omi ſpiritui/ſʒ
ꝓbabimus ſpũs ſi ex deo ſint/⁊ obediẽtes

aplo qðᷣ bonũ eſt teneamuſ.Erimꝰ ſiẽ nu
mularij ſeu campſoꝛes ſpũales/ad ſoler,
ter ⁊ acute exraminandũ numiſma pᷣcioſũ
⁊ extraneũ diuĩe reuelatõiſ/ne foꝛte demo

nes qͥ monetã quãlibet dininã/⁊ bonã qm

libet falſare ſatagũt/ſubintroducãt ꝓ va

moneta ⁊ legitima falſatã ⁊ repꝛobã.eſſʒ Hj

in detrimentũ nõ mediocre eccliaſtici ſiſci

De diſtinctõe Verarum viſionũ

vel erarij/ſeu theſauri imperialis dei. Et

tanto ampiiꝰq;to moneta pcioſioꝛ eſt ⁊ ra
rioꝛ/quẽadmodũ ſunt actꝰ virtutũ heroi

caꝝu/atq; ſuꝑnaturaliũ viſitationũ. Tan/
to igit᷑ vigilantioꝛ adhibẽda eſt ad diſcer ,/
nendũ cautela/quãto eſſʒ iactura dammno
ſioꝛ. JEt qm̃ ſimilitudo hec ſat idonea
eſt ad id palpahilius oſtendẽdũ qð intẽdi

mus /ꝓſequamur eã dicẽtes. Pꝛimũ.q ex
aminatoꝛ huiꝰ monete ſpũalis/debet eſſe

theologꝰ/ arte pariter/vſuq; peritus.non
Ules ſũt q ſemꝑ addiſcẽtes nunq; ad ſciẽ/
tia veritatis pueniũt.q̃les garruloſi/vᷣbo

ſi/ ꝓterui/otẽtioſi.moꝛibo deniq; peſſimis

dediti/tplus ad epulas vanaq; guſtu di/

ſcernẽduũ/q; actꝰ ſuos dijudicandũ indu/
ſtrü ⁊ ſeduli/quib om̃is ſermo de tligio/

ne fabula eſt ſiue onus.poſtremo quicd

lingua magniloqua oñdit / vita q̃ mentiri
neſcit ↄtradicit ⁊ blaſphemat. Aput taleſ
numularios noua q̃libet moneta diuine
reuelatõis ſic incognita eſt ⁊ barbarea.vt
cõfeſtim ad ſe deductã.cũ grandi cachin/
no ⁊ indignatione reijciãt irrideãt ⁊ accu/
ſent. Alij ſunt / nec nego / qͥ ex aduerſoĩ op

poſitũ ruunt viciũ /qͥ ſuꝑſticioſa etiã ⁊ va
na ⁊ illuſoꝛia deliroꝝ hoĩʒ facta ⁊ ſomnia

necnõ egrotantiũ ⁊ melancolicoꝝ poꝛten/
tuoſas cogitatões/reuelationib aſcribũt
Iſtis leue coꝛ nimis ad credendum/alijs
nimiũ intractabile ⁊ aſperuʒ eſſe videns/⸗
ſcio certiſſimũ eſſe ꝙ aput NHaſonẽ ſcribit᷑
medio tutiſſimꝰ ibis. SE autẽ moneta
iſta ſpũalis reuelatõis tanq; aurea/in qn/
qꝙ; pꝛincipaliter examinãda.ſ.in pondere.
in flexibilitate/in durabilitate / in ↄfigura
tione/⁊ in coloꝛe.Et h̊ f̃m qiinq; vᷣtutes

ex quibo ſumit᷑ argumẽtũ monete ſpũalis

legitime. Humilitas dat pondꝰ.diſcretõ

flexibilitatẽ. patiẽtia durabilitatẽ. veritaſ
Afigurationẽ.charitas dat coloꝛem. Has
quinqʒ vᷣtutes legimꝰ Mariã habuiſſe in

angelica reuelatõe ſibi facta. ſiłr in ʒacha
ria ⁊ eliſabeth cõcludunt᷑ extitiſte ex ſerie

euãgelij Luce. dũ Johãnis nomẽ fuit re/

nelgtDuum.
XLadqʒ quo ad pꝛimã ↄditioneʒ

tis / cupidꝰ ſit habere reuelatões inſolitaſ

q ſe dignũ iſtis reputet / qui in talibo de ſe

namandis gloꝛiabund delectet᷑ ſcito qmn

ſicognoueris aliquẽ qͥ ꝑ ſu /
ban curioſitatem ⁊ vanã laun /
gdaem atq; pſumptionẽ ſanctita

D☚

pul
Eto⸗

.Et
tann
heroi
Dn⸗
N
DAnn
donn
Zintili
e
bereſſe
1s hon
uſcie/
Pchinis
uſtud,
ind
ſligo⸗
Nicd
nentiri
utlel
Ne
dareg
Niachin⸗
ittacch,
aſion
eit
nonn
rumen,
Mt
alis
idens
ſorit
Woden
Alinqfn
honder
noion
Aelpds
Poen
Li enin
en hs
oiſein
nch
eaſ
nfunte

Winone
zoſun
mälan
inſole
pe
ſ

lludi meret fleq; magnipendas ſi aliiům
habuiſſe reuelationẽ iactãter affirmet: de ſt

eſt em̃ pondꝰ humilitatis. Pꝛeterea ð ſan

ctis patrip habem narratões plurimas
ſuꝑ tanta humilitatis obſeruatõe cõpoſi

tas. Luidam ex patribo demon apparuit

trãſtiguratꝰ nõ ſolũ in angelũ lucis / ſed in

xpᷣm dixit ſe ad h̊ veniſſe in mundũ /vt ab

Hᷣ patre videret᷑ ⁊ adoꝛaret᷑. Cogitabũduſ

aliqᷓ;diu mãſit ſanctꝰ ille pater/inſtar ma
rie virginis/⁊ cogitãs qualis eſſet iſta ſa/
lutatio.Dicebat intra ſe. Nunqͥd nõ ado
ro quotidie xpᷣm.qͥd ſibi vult talis appa/

ritio. Et ad humilitatẽ ilico ↄfugiens ait

ad demonez. UVide ad quẽ mitteris.Non

en nifnns ſum hic videre xᷣm. Quo di

cto tam humili demon ↄfuſus ⁊ pudibũ/⸗
dus abſceſſit.Aliꝰ pater clauſit oculos in
re ſimili. Nolo inquit videre xpᷣm in terr⸗
illũ in celis videre ↄtentaboꝛ. Et beatus
Martinꝰ ex ſuꝑbo demonis oꝛnatu /lal⸗

ſitatem loquele dyabolice /qꝛ ſe xpᷣm dice/
ſt igi᷑ hominibo ſaluber
ↄtra tales demonũ illuſi/
ones põdus humilitatis obſeruare.ſe re/

bat agnouit
rimum conſiliũ

putare ĩtellectu pariter ⁊ affectu indigniſ
ſimum/qui ſuꝑ alios homines reuelatio

nem accipiat.qui pꝛe alijs a deo mirabili

ter viſitet᷑. Et ſi que talia pᷣter ſolitũ eueni
re circa eum ↄtigerit reijciat a ſe cũ ſancto
humili verecundoq; pudoꝛe.Deputet ta
lia vl leſioni ppꝛie fantaſie/⁊ ſe habere ali
qð ſimile freneticis ⁊ maniacis aut melã/
colicis refoꝛmidet Uel caueat ne pꝛopter

enoꝛmitatẽ pcedentiũ peccatoꝝ/datuſ ſit

in repꝛobum ſenſum vt talib illuſionib⸗
ſeducat᷑. Siꝛalia ſint dyaboli machina/
menta ſeu tentamenta ex humilitate hu⸗/
iuſmodi euaneſcẽt.Aut ſi velit deꝰ ꝙĩ hiſ
tolerandis exerceat᷑/nõ nocebũt Si vero
ſit diuina reuelatio non ficta/humilitas

pie renitens/magis pᷣparabit locũ ad ipſi

us ſuſceptionem ⁊ audire merebit/amice
aſcende ſuperiꝰ.quãto ĩ loco plus infimo
recũbere conabit᷑ Habes in exodo/quoti
ens Moyſes a ſe repulit diuinã iuſſioneʒ
dũ ad pharaoneʒ mitteret.Obſecro inqͥt
dñe mitte quẽ miſſurus es ⁊c̃.Et hieremi
as clamat MHa a dñe deus.ecce neſcio loqͥ
qꝛ puer ego ſum. Et Johes baptiſta non
audet ſanctũ verticẽ xpᷣi tangere.ſʒ eũ a ſe
repulit dicens. Ego a te debeo baptiſari.

Et apls paulꝰ ſe pꝛimũ inter peccatoꝛes

1

ſtol?. (Et ſi quis obiecerit ꝙapl's ſuas
reuelatões iactanter aperuit atq; diuul/

gauit. Reſpondet ſancti octoꝛes int qs

Rhꝛiß.ſub hac ſentẽtia. Aliud eſt inqͥunt

erx quada neceſſitate vel habendi alilij. vel
ad vtilitatẽ audientiũ / ſecretas gras ſuaſ

aliud ſine quauis ſua aut alioꝝ vtilitate

talia ꝑ inanẽ gloꝛiã ventilare. Uñ maria

virgo que ↄſeruabat om̃ia verba hec cõfe

tens in coꝛde ſuo.poſtmodũ aplis pᷣſertiz

Tuce ſacra miſteria ſibi ſoli credita diſſe⸗
ruit.nõ ad iactantiã/qꝛ nõ tantũ tardaſſʒ

cũ viciũ omepᷣceps ſit.ſʒ ad eccleſie religi
oniſq; edificationem. Quinetiã deuotus
Bernardꝰ qͥ totiens iuſſit vt hõ virtutes
ſuas plus abſcõdat etiã familiariſſimis ?
deuotiſſimis/qᷓ; alij vicia ſua occultare ſa

tagunt. pluries de ſuis donis ⁊ gratijs p
ↄtemplationẽ adeptis palã nedũ loqui ſʒ
ſcribere nõ eſſe ſuꝑbiã arbitratꝰ eſt.Quo
pacto ſic:qm̃ h agere cõpellebat nõ vani/
tas ſʒ charitas.⁊ ia in humilitatis terra
radicẽ vᷣtutis:ne iactantie aura velleret a

te demiſerat. Hec charitas ⁊ edificatöis

neceſſitas a pᷣumptõis ſuſpitõne beatuz
paulũ abſo mit P pptel. ſubintroductoſ
falſos apłos/qͥ glioſos ſe monſtrabãt/au
toꝛitatis ſuè pondus impulſus ẽ ppalare

quãq; pla ſin in eiꝰ etiã laudatõne plena

—

hũilitatis ⁊ rẽcognitõis ppꝛie fragilitatiſ

⁊ ignoꝛãtieAn in coꝛpe inqͥt vył extra coꝛ
pus neſcio.de ſcit. Etr᷑ iteꝝ: Factꝰ ſũ inſi

piẽs ⁊c. Eſt igit᷑ nõ quelibet manitfeſtatio

q; fructu edificatõis vl acilij/ſz fit ad exo/

nerandũ tumoꝛẽ animi a vento iactãtie q
plen en A ſcalpendu demi; pꝛuniente
Auuires aſtantiũ curioſa hmõi narratõe va

nitatũ.Et ſi nõ aliud afferret hec loquaci

tas incõmodũ. abũde illud eſt/qð magne
reiꝛ inappciabilis fit oſumptio. di.ſcꝑs

rẽ attinet ſi res de q fert eſſe reuelatio / ſit
vtilis ad moꝛeſ.ad rẽpublicam.ad diuini

cultꝰ honoꝛẽ vł augmẽetũ.aut ſi ſit ſupua/

reuelatõis ſibi facte arrogãs vel ſuperba⸗

cuis reb ſeu narratõibo ĩmixta. Pꝛoinde

ſic reperire cõmiine eſt/⁊ laudare ſe pᷣt hõ

abſq; culpa iactãtie/dũ ſue defenſionis vꝛ

get nece

b 2

itas. Dic Tullius Eö:ande ne

ſtabilitate nixa conſiſtit. ¶ Habes exh
peꝛimi ſigni qualẽcunq; de ucidatione;/p
dʒõ dijudicari pᷣt ſpũale numiſma vere re/
nelatõis a falſato denario dyabolice illu /

pelleret᷑ in exiliũ ↄſeruationẽ eiuitatis ro

mane a ſe lactã aliaq; egregia opa ſui ↄſu
latꝰ cõmemoꝛauit. Sic africanus ſcipio
triumphũ quẽ de cartagine ſubiugata re

poꝛtarat in defenſionis ſue patrociniũ cõ
tra accuſatoꝛes ſuos allegauit.⁊ vtrolibʒ

Abſq; imputatõe ad iactantiã. Refert de/

mnmniq; plurimũ ſi s nouicius ſit ĩ exercitio
virtutũ aut veteranꝰ.qm̃ virtꝰ dũ incipit

leuilſſimo flatu ↄuellit. Inueterata ãt ſua
abes ex his

fſionis / qo ſignũ eſt pondꝰ humilitat. Et
noöne ſ̊ pond/hec habuit reuelatio facta
zacharie ⁊ Eliſabeth ſuꝑ Jobãnis nomi
natione. Lege hiſtoꝛiã ⁊ videbis ꝙ vicini
cognati vocabant pueꝝ noĩe pr̃is ſui ʒa
chhariam/qꝛ nõ garrula ⁊ vana curioſitate
ſup noie pueri parẽtes vulganerũt. Jllaz
dicere ſola extoꝛſit neceſſitas dũ in circũci
ſione puer eſſet nomẽ accepturꝰ. Sʒ ⁊ eli
ſabeth ſancto humili verecũdoq; pudoꝛe
oenata/ occultabat ſe mẽſibo ſex Et zacha

rias tãte humilitatis ſuiſſe ↄuincitè/vt ad

verbũ aſpectũq; angeli ſtupiduſ/⁊ gelido
gaehe us/ vix crediderit nuncianti.
E

(Eddendũ tñ eſt qdᷣ vult beatus ꝛeg.
dyal. Humilitatẽ verã nõ eſſe ꝑtinacẽ/ſ-

obtꝑantẽ cũ tremoꝛe/quẽadmodũ dedã

libertino retert/à rogabat᷑ ⁊ ddinrabat᷑ e

nitens ſuſcita re huen. Clirtutis inat pe/⸗
ctus nõ eſſet ſi ̊ charitas non viciſſet. Et

plane nõ iã hũilitas ſʒ ſupbũ ð ſua eſtima

tione eſt iudiciũ.ſi às pᷣtendẽdo hũilitatẽ
ↄtemnat pᷣlatũ aliqd oꝑis ardui ſᷣcipiẽteʒ

Heq; em̃ h̊ ageret /ſi n eſſet ſapiẽs I ocut

ſuis.ſi nõ pꝛudentie ꝓpꝛie innites potiuſ

*

qᷓ; ſuperioꝛis ſui indicio ſenſui ⁊ arbitrio
ſubijci paratꝰ exiſterʒ. Uide ́ quẽadmo
dũ puſülanimitas ex ſuꝑbia generetur.
C Hadit ipe Bꝛeg.p regula ꝙ miraculuʒ
X hũilitas duo ſũt ſigna/qᷓ ad maniteſtan

dã alicuiꝰ ſanctitatẽ ſufficiũt Neq; em̃ mi

racula ꝑ ſe valẽt / cũ a malis iuſto dei indi
cio ꝑmittuntur fieri ĩ edificationẽ ecclie.
WNMens q diuio ſpiritu implet᷑ inat gres.

Habet euidẽtiſſime ſigna ſua.veritatẽ.ſ.et

humilitatẽ.qᷓ ſi vtraq; in vnã mentẽ perfe
cte ↄueniũt/liq̃t ꝙ de pᷣſentia ſancti ſpũs
teſtimoniũ ferũt Quãq; refert multũ ſi
miraculũ fiat in atteſtatõeʒ fidei vere.aut

.

2 4 *

De diſtinctõe verarum viſionũ

ad ſanctitatꝭ alicuꝰ manifeſtatõeʒ. Nãa ?⁊·

mali pᷣmo mõ faciunt miracula vt ſcribit᷑

Mathß. vij. Om̃ veritas a quocũq; dicat
a ſpũſancto eſt. nec eã vincit malicia. S
in appꝛobatõeʒ ſanctitat ꝓpꝛie/ mal abſ/

qʒ dei ↄtradictõe publica ⁊ ſufficiẽti/nllło
modo ↄuenire pᷣt miraculoꝝ oꝑatio.alio/
quin de eſſet fallax teſtis mẽdacij.Qua/
re ſic:qꝛ ſignũ ꝓpꝛie manus.i.potẽtie/a ſe

ſolo factibile/ appẽderet lr̃is falſis pᷣtenſe

ſanctitatis/nec reclamaret. Addit᷑ ̊ nꝰ re

clamaret/ꝓpter antixpᷣi miracula nõnul
li va foꝛe ↄtendũt/ad ꝓbatõeʒ electoꝝ ⁊ re
pꝛoboꝝ ſubuerſionẽ. Licʒ tũ antixpᷣs mi
niſter miraculi mẽdaciſſimꝰ erit/⁊ in vita
ſceleratiſſimꝰ. Sʒ de ipi ſuiſq; miracul
ne crederet/ ꝑ ſuas alioꝛũq; pᷣnunciatões
innumeras reclamauit atq; ↄtradixit.p/
ptere

r.

ð inexcuſabilis erit ſibi credes.
Ecundũ ſignũ in legitimo nu/
miſmate ſpñali / eſt diſcretio qᷓ

ptitudinẽ ad credendũ ↄcilio/
ſt humilitatis filia. Si videris aliquẽ

exẽplo zacharie ⁊ eliſabeth incedẽtẽ via re
gia ⁊ coꝛde ſimplici in oĩbo iuſtificatõnib⸗
dei qͥ nõ vult ambulare in magnis neq; in
mirabilib ſuꝑ ſe. Sʒ medio quodã teno/
re/regulas viuẽdi ſequit᷑ a pr̃ibo inſtitutaſ

nec trãſgredit fines qs pr̃es ſui poſuerũt.
Stali noli credere leuiter/ꝙ fallat᷑ x demo
nũ illuſiones/quẽ ⁊ credere ↄſilio/⁊ĩ oĩb⸗
ceter moderamẽ diſcretõis obfᷣuare ꝑſpe
xeris. Atuero ſũt alij/quibo placet ꝓpꝛia
ſentẽtia duci/⁊ ambulat in adinuentõibꝰ

ſuis. Ducit eos piculoſiſſimuſ rectoꝛ/aut

veriuſimpellit ꝓpꝛia opiniovieiunijs ſupᷣ
moduũ ſe macerant.pꝛotendũt vigilias.la
crimis pluſq;ᷓ opoꝛtet cerebꝝ turbãt ⁊ ex/
tenuãt. Et inter hec nullius credunt mo/
nitis. conſilio neminis adquieſcũt / vt tẽ/
perati ſe habeãt Doctoꝛes pᷣterea ⁊ ĩ lege
peritos audire ſeu conſulere non curant.
2 conſultos ſpernũt imirum qꝛ magnũ
iam aliquid eſſe perſuaſerũt ſibippᷣis.⁊ qd
eos agere conueniat plus omibus ſapere
grbitrantur. De talibo pꝛonuncio qꝛ cito
pꝛolabuntur.in omnem demonum uülluſi
onem. cito impingunt ad lapidem offenſi

onis.quia ceca pꝛecipitatione ⁊ nimia ve
locitate rapiuntur. Popterea quicquid
de reuelationibus inſolitis pꝛonunciaue

rint habeto ſuſpectũ. ¶ Pauci ſut meles

dat flexibilitatẽ. Intelligo pm

die
e,
Noe
nebe

lii⸗
ren
Men
orlbye
ſccſet.
Wen
Wa
gon
Ta
one
vtſe
onẽ:
re
Viro
inſat

Pn
ſo,

font

z⸗

tolib
koſit
eſtſa
ſuis:
biac.
aitqᷣ
ſes/ß
kulc
chitß

afalſis

dũ eram Attrebati.audiui de quadã mu/

liere ↄiugata ⁊ bñte liberos /ꝙ aliq;diu ꝑ

duos dies. nõnunq; ꝑ qttuoꝛ⁊ ampliꝰ ma
nebat abſq; cibo.erat ꝓinde muli amira/
tioni. YFeci vt loq̃rer cũ ea.examinaui eaʒ
multꝭ ſᷣmonibo. reperi hãc abſtinẽtiã ũ ſo /
bꝛietatẽ ſed vanã ſuꝑbãq; ꝑtinaciã. Naʒ⁊
poſt tale ieiuniũ dira ſame excruciata/in/
explebili voꝛacitate comedebat. Nullã in
ſuꝑ aſſerebat ſolidã cãm q̃re ſic ageret / niſi
qꝙ ſe indignã dicebat q pane veſceret᷑. YFa/⸗
tebat᷑ p̃terea neq; a ↄfeſſoꝛe ſuo/ neq; ab al
tero hr̃e hanc viuẽdi regulaʒ. Nãa dimi/
dio anno ⁊ ampliꝰ / nulliꝰ habuerat ↄfeſſo
rũ vł abſolucionẽ vłↄſiliũ. Expaui fate /⸗
oꝛ ⁊ exhoꝛrui.diſſimulãs tñ cepi oſtende/

re demõis hos eẽ laq̃os.⁊ eaʒ ꝑiculo inſa /

nie vicinã eẽ. Naʒ ⁊ erat vultu attonito.⁊
coloꝛ ſilis iamiã moꝛiture videbat᷑. Pete/⸗
bam ſi ſciret aliq̊s q̃ꝝ auctoꝛitas fides et
pꝛudẽtia maior eẽnt ponder ⁊ reputati/
onis apud eã/qᷓ; ppꝛie eſtimatõis iudiciũ
PRñdit ilico ſuſpirabũda ⁊ gemẽſ/demiſſi
humi ocul/ſe miſerã /ſe peccatricẽ/ ſe indo
ctã plus oĩb inſciã. Subintuli q̃rens ſi
vere ita de ſe ſentiret.q̊ pacto ſine cuiuſq;
altetiꝰ cõſilio / tã inſolitã ⁊ ab alijs ſancti/
oꝛibo ⁊ foꝛtioꝛiba nõ obſeruatã abſtinẽtiã
ſeq̃ret᷑. Cepit neſcio q̃s rũſionũ ambages

voluere:quia qᷓ;uiſ euadere neſcire deerat

hũilitas:⁊ poſſidebat mentẽ eiꝰ q̃dã arro/

„

gantia: que ſe victã erubeſcebat confiteri.
Zandẽ monui eã bona fide ⁊ ſub atteſtati
one maximi diſcrimis ſui / ĩ anĩa ⁊ coꝛꝑe:
vt fatuã deſereret hanc ieiunãdi obſtinati
onẽ:⁊ abſq; pefſitoꝝ conſilio nihil ſingula
re/a abalijs inobſeruatũ ſeqret᷑ / maxie qꝛ
viro ſuo diſplicebat.⁊ peioꝛ erat edacitas
inſaturabilis ſequens. Non rũdit ad hec.
Plane diſceſſi ⁊ qd poſtmodũ egerit igno
ro. ¶ Hec idcirco introduxi vt exemplo
ꝑſpicuũ facerẽ qᷓntus eſt in qbuſdã dilcre/

tionis defectꝰ / ͥ nõ ꝑmittit flecti ad credẽ

duʒ ↄſilio. Nõ mirandũ ſi numiſma qð a
taliba fabricatũ eſt repudiat᷑/tanq; ſi ex fer

R ro ſit nõ aureũ. ¶ Qua in re ſaluberrimũ

eſt ſapient) ↄſiliũ / ne hõ ſit ſapiẽs in ocul
ſuis:⁊ ne innitat᷑ pꝛudẽtie ꝓpꝛie/ ſed agat

oĩa cũ ↄſilio.in exnũ nõ peitebit Nec ſuffi

cit qtidianis introgatõibo fatigare pꝛudẽ
tes /ſʒ ſides ⁊ obediẽtia pᷣſtet᷑ ncceẽ.alioqͥn
ſtultꝰ erit hõ hmõi ꝓut loqt᷑ ſapiẽs/ qñre
cipit ᷣba pꝛudẽtie ſeu ↄſilu/niſi ea dixeriſ

q verſant᷑ in coꝛde ſuo. Eſt ſane donũ nõ
mediocre ſpũſſcti.G̊ donuʒ ↄſilij q̃ ſeʒ dari
poſſʒ: vł hbr̃i vł credi recte ↄſiliũ.¶ Ait ita
q; Johes climaci de õẽdib ꝑtingẽdiad de
um:ꝙ hõ arrogãs ⁊ ſeipᷣm ducẽ ſui ↄſtitu/
ens / nõ indiget demõe tentãte. qꝛ factus ẽ
ſibijpᷣi demõ. Eſtimo deniq;ʒ ꝙ nũc maxi/
moꝝ maloꝝ cumuł/ quẽ in ſciſmate pati

mur ⁊ exꝑimur:ab bac indiſcretiõis peſte

ꝓceſſerit nulliꝰ acqͥeſcere ↄſilio ꝑmittentꝭ.

¶ De hac diſcretiõis vᷣtute tractat abun
de Caſſianꝰ in collatiõibo patꝝ.Candeʒ ĩ
pſona magni illiꝰ Antonij ocludit ſolam
hãc vᷣtutẽ eſſe q imꝑturbato calle deducit
ad regnũ:⁊ ab inſidijs ⁊ ſeductõiba demo/⸗
nü tutos reddit. Subiũgunt᷑ exepla ab⸗
ß aſtruit. Miſerabiles pᷣterea exitꝰ illoꝛũ
qᷣb hec vᷣtꝰ defuit mẽoꝛant᷑. Itaq; ad par

exitiũ vᷣgũt abſtinẽtia nimia et crapuloſa

voꝛacitas / niſi ꝙ irremediabilioꝛ eſt exceſ
ſus ĩ abſtinẽtia. Moꝛbos ei affert incura
biles ex leſiõe cerebꝛi: ⁊ rõis ꝑturbatiõe:q́
fit vt ꝑ maniã aut furi
melãcolicas ſic ꝓfundant᷑ ⁊ intime radicã
tur fantaſmata interiꝰ ref uata in cerebꝛo
qeſſe reputant᷑ vere res extriſecꝰ apꝑẽtes
audire ſe putat hõ viderevł tãgere quod

nllo ſenſu exterioꝛi ꝑcipit᷑. Inualeſcit aũt
hec paſſio vſq; ad hãc aliq inſaniã / vt iu/
dicet ſe hõ aliud eẽ q; eſt. Quẽadmodũ re/

pertꝰ eſt qͥ ſe marilegũ.aliꝰ q ſe gallũ.ali qͥ
ſe aſinũ.aliꝰ qͥ ſe moꝛtuũ uputaret. Unð

fuerũt nõnulli doctoꝝ qͥ hac egritudineꝑ

cuſſum arbitrati ſũt fuiſſe ißum nabucho
donoſoꝛ/vt bꝛutũ aĩal eẽ ſe crederet:⁊ non
veracit᷑ indueret coꝛpꝰ beluinũ. Pleni ſũt
medicoꝝ libꝛi poꝛtẽtuoſis hmõi apꝑitio/
nib:⁊ iudicioꝝ coꝛruptiõiba:ex leſiõe viri
um interioꝝ naſcẽtibo.De his ait hieronv
mus ꝙ mag indigẽt fomẽto hypocratis.

q; alio ↄſilio. Oultos taliũ vidi.multos

etiã examĩaui:q̃ꝝ aliqͥ in pleriſq; negocijs
ſaniſſimã videbant᷑ hre ſniam. deſipiebãt
tũ in certis caſiba ⁊ rũſionibo/vbi fantaſie
ſue leſio certiꝰ eminebat. ¶ Ceteꝝ q ꝑſcru
tat᷑ acutiꝰ artiũ magicaꝝ traditiões ſacri/
legas ⁊ impias / lacillime noſcit plima ibi
dẽ obſeruãda pponi /ſuꝑ ĩmoderatis ieiu
nijs ⁊ alijs nõ ad aliud q; ad ſenſus ⁊ rõis

ꝑturbationẽ.ᷓ fit vt etiã plerũcq; talibo de
ditucadant in inſaniaʒ.⁊ 4 oculoꝛüq;

ttũ ne quis

hoꝛroꝛẽ terrificũ patiant᷑. neqi
aptiſtã ⁊ eius

ea q̃ dicta ſum/ↄtra ioheʒ

i9

a vł ceteras paſſiõei

De diſtinctiõe viſionũ

abſtinentiã valeat retoꝛq̃re. Hic aduertẽ/
dũ eſt diligent / ꝙ hoĩm diuerſe ſüt gre /tũ
ex naturali boĩtate cõplexiõis.tũ ex dono
illi q diuidit ſingul ꝓut vult. Quocirca
fieri p̃t ꝙ abſq; culpa ⁊ nota indiſcretiõis
arripiat vnꝰ modũ viuẽdi auſterioꝛẽ qͥ nõ
oĩbopↄueniret.Exẽplũ hẽmꝰ in Johe nr̃o
Fuit ille cõplexiõiſoptie natural/⁊ armo
niã viriũ inferioꝝ ad ſuꝑioꝛes/q̃nta natu
ra lapſa patiebat᷑ pulcraʒ integrãq; poſſe/

dit.O ſi cui foꝛſan ſit h ambiguũ/ciat q̃

niã ſm ſcripturã dei ꝑfecta ſũt oꝑa. Sed
nõne Johes nĩ baptiſta a deo miraculo/
ſe ꝓduct? eſt. Semẽ igit᷑ materiale ex quo
coꝛpꝰ cõpaginãdũ erat nec duruʒ nimis/
nec rurſuſ fluidũ abũdãtiꝰ fuit/ſʒ tle pꝛoꝛ
ſus q̃le diſponere ⁊ miſtrare talẽ ⁊ tãtũ de/
cebat artificẽ deũ.Dic aliquẽ defectũ mõ
ſtruoſuʒ incidiſſe/qͥd ſeqͥ. Jã nõ nature q̃
nõ oꝑabat᷑.ſʒ deo miracłoſe cauſanti fuiſ/
ſet imputata tal imꝑfectio qð dicere nefaſ
eſt. Ex hͥ ampliꝰ liq̃t ꝙ iohis cõplexio nõ
melãcolica ſʒ ſanguiĩea fuit.⁊ ꝙ ĩ ſua cõce/
ptiõe ⁊ ãnũciatiõe ↄſtellatõnibo celi neq̃qᷓ
ſubdebat᷑. Yefellerũt inſuꝑ aut fallere po/
tuerũt regłe aſtronomoꝝ de iudicijſ circa
eũ/nec ad ipᷣm extẽdi potuer̃t. Aꝑta eſt rõ
ↄceptõis miracłm. Exhis qͥd rurſũ ↄclu
dit᷑. Nimiꝝ vide ꝙ iohes dũ puer heremũ
cõcupiuit ⁊ introiuit.h̊ nõ ex leſione cere/
bꝛi.nõ ex melãcolica paſſiò egit/ſʒ potiuſ
a ſpũſctõ duct?eſt ĩ deftũ. Silr victꝰ ſui
ſinglłaritas:⁊ cetera hmõĩ (q̃ eẽ añ eiꝰ con
ceptõem ꝓnũciata ſũt) vᷣtuoſa ſagacitate
obſeruabant a iohe /qᷓ ab alijs ãqmirari po
terãt / ſʒ nõ cũ diſcretiõis vᷣtute penitꝰ imi
cari. Hõ oĩm auiũ par ẽ volatꝰ ad aqͥlam.
nec beſtie oẽs curſu tigridẽ equãt. Sic in
vᷣtutibo diſpar ẽ cuiq; partitio. Nõne ſan
ctus bñdictꝰ deſertũ locuʒ puer incoluit.
ipiꝰ tũ documẽtũ eſt/vt nõ ꝑmittant᷑ paſ/
ſim/aↄꝓ libito mõachi ſolitudinẽ aggredi
Nã ꝗᷣſpiã adhuc tyrũculꝰ nec exꝑtꝰ leuio/
res ĩſultꝰ pugne ſpirital/qũo tute cõmit
tit ſe bello Suioꝛi gigant. HNã qͥ cõem vitã
agũt ĩ ſocietate.mag experiunt᷑ bella mũ
di ⁊ carnis tãq; rudioꝛes potẽtioꝛesq; pi
gnarũ ↄgreſſus.Qui aũt ſolitarij degun
ↄtra gigantẽ immaniſſimũ diabolũ dimi
caturi ⁊ fraudibo ſubtilioꝛibo atq; foꝛtioꝛi
bus aggrediẽdi/ſatigãdi:⁊ niſi diſ. cretõis
gra ſuccurrerit turpit᷑ deijciẽdi exponũt᷑.
Agnoſcit igitq; neceſſaria ẽ diſcretionis

ſuis delectiby ſpoliat᷑. Nã

virtꝰ/quã parit nutrit ⁊ ſaluat bumilitas

vere obedientie copulata. ¶Expediamꝰ
eliqua ſub bꝛeuitate maioꝛi.
FErtiũ igit᷑ ſignũ ĩ numiſmate ſpũ
ali / diximꝰ eſſe patiẽtiã qᷓ dat du/
rabilitatẽ/ dũ ꝑ ignẽ tribulatiõis
examinant/⁊ dũ ꝑ contumelias ⁊ pꝛobꝛa
pulſat᷑. Doctrina viri inqͥt ſapiẽs ex pati/
entia cognoſcit. Si qͥs itaq; ex maniteſta
tiõe illoꝝ q̃ ſibi dicit fuiſſe reuelata:repoꝛ
tet ñ niſi deiectionẽ/irriſionẽ ⁊ oppꝛobꝛia
faciliꝰ inducit credere ſibi/qᷓ; vbi ſuſi pitio
de vane laudis captatiõe rõnabilis exoꝛi
tur. YFallax tũ ẽ ̊ ſignũ/nõ dubito niſi cau

tiſſima circũſpectiõe cũ alijs adiũctis exa

minet᷑. Nã obſtinatio ſepe pactẽtiã ſimu
lat. ⁊ nõnulli ex ↄtumeliaꝝ fatua ꝑpeſſio/
ne gloꝛiant᷑. Quẽadmodũ ipᷣe etiaz ſoꝛdes
veſtiũ ⁊ ciliciũ/aliqñ ſuꝑbie vermẽ moꝛda
ciſſimũ generãt nutriũt. Arbitrant᷑ iſti ſe
iuſt is et ſanct eſſe ſiles bus tot aduerſa
cõtigerũt vł qui egerũt ſilia. Im pleri rur
ſus in ſe putãt illã chꝛiſti ꝓmiſſionẽ. Bea
ti ꝑſecutionẽ patiunt᷑: qm̃ ipoꝝ eſt ĩgnũ
celoꝝ.nõ ſatꝭ aduertẽtes/qm̃ addit chꝛiſtꝰ
Pꝓpter iuſticiã/ſʒ tante cecitat eſt ipᷣa men
tis arrogãtia/tam ſilis eſſe vᷣtutibo vultvi
deri temeritas. Ceteꝝ nunqd nõ obſecro
reꝑiunt᷑ qui de ſuis etiã defectib:de negli/
gentijs ⁊ neceſſitatibs impꝛobiſſime gloꝛi
ani/abſurduzʒ dictu.ſed ita gloꝛia nt᷑: certe
deputãtes ſibi talia a deo ꝑmitti / ne cum
paulo magnitudo reuelationũ aut virtu⸗/
tũ eoſdẽ extollat.Et vide qᷓnte ↄſcietie ar/
rogant calamitas:qꝛ nec Pentarye
2 vtili diſpẽſa/
tione ſibi datos putat ſtimulos negligẽti
arũ culpabiliũ:vt eis careat nequaq; eni⸗
titur.quinpotiꝰ in ſue ꝑfectiõis traducit
4 entum.
Uartum ſignũ eſt veritas / q̃ dat
onfigurationẽ ⁊ inſcriptioneʒ le
1 Igitimã.Eſt nanq; ſacra ſcriptura
ocus vl officina/ vbi cunus regiy monete

ſpũalis recondit᷑.qꝛ ſi in aliquo vel mini/

mo puncto denariꝰ diſcrepet in ſua figu/
ratione ⁊ ſuꝑſcriptiõe ab hoc cuno regis:
abſq; vlla dubitatiõe falſatus eſt. Attamẽ
tanta eſt nõnunq; ſilitudo denarij falſi ad

verũ:vt vix niſi a doctiſſimis poſſit falſi/

tas depᷣhendi.qꝛ inter tot veritatis lineas
ad fraudem poſitas:nõ ſtatim vnus ſalſi/
rat punctꝰ ſemet aperit. Uiſi ſũt beretici

aſei,

m/

mwan
norte⸗
niſs
ppe
lenc.
reuel
latio
aut!
Jon
fml

19

veld
Ten
cren
ſdici
ich
che
dit
cepte
ſpon

nõ ſi

itade
ſuos:

ponit

hmilites
Raig

nnſpi
ia dud,
bulgri
8 1rob
Geroet/

maniſekn
rnrepon

obein
iſaſdita
Piis a
Mtoniſer
giabt
leniſin
opelſio,
ſordes
Mmord
wmiſe
totaauan
Doinr
lſini 50
horchfgi
Mairchi⸗⸗
cinn
niu
ſohlego
dnegli⸗
megoi
me
Mean
Autrim
Nſciten
niltbtr
nidiſii
vnegi
nca/
nhat

is/40t
pnoneze
ſoiurn
Gnonn
l min
ſua ſon
mo reg⸗
ſa
oſit⸗
nolus
Muid

hitur in lege Deut.xiij.⁊.xviij.(

ponit᷑ quarta ↄditio. Reuelati

qui magnos catholice doctrine cõpinge /

bant libꝛos / vt ſolam hereſim int᷑ tot ve/

ritates latenter inſererent/ ⁊ cautioꝛi effi /
cacioꝛiq; fraude publicarent. Hec res in/
dicat ex q̃nta necẽtate tal q̃libʒ moneta re

uelationũ inſolitaꝝ debet a theolog..pꝛi⸗
uſq; admittat᷑/ examĩari.quoꝝ pᷣcipue in/
tereſt inter verã ⁊ falſam religionẽ. moꝛes
q; cõcernens diſcernere. Palam eſt inſuꝑ

q;pernicioſa ſit ſcripture ſacre reiectio:et
aa antichꝛiſti ſuſceptionẽ pꝛeꝑatio certiſ
ſima. ¶ Hoc ſignũ quartũ Aerar

elucidatione maioꝛi placet hic repetere qᷣt
tuoꝛ ↄditiões vere reuelatiõis:q̊ ad veri/

tatis inſcriptionẽ alias ꝑ me poſitas:⁊ ꝓ
nüciatafi q̃dã collatõe de angeł ¶ Pꝛia cõ
ditio. Nullus angeloꝝ ſctõꝝ ſiue ꝓpheta
rũ quicq; eẽ futurũ pᷣnũciat:qͥn veracit᷑ fu/
turuũ ſit / in ſenſu quẽ ipᷣe vlł ſpũſſctũs intẽ/
debant. Sic nõ eſt rũſum demonũ.quia⁊
fallũt ⁊ fallunt᷑.⁊ hec cõditio habet᷑ Deut.
xviij.Si tacita cogitatiõe rũderis. Qũo
poſſum intelligere verbũ qð locutꝰ eſt do
minꝰ. Sequit᷑ rũſio. Hoc hẽbis ſignũ:ꝓ

in noĩe dũi ꝓpheta ille pᷣdixit ⁊ nõ euene/
rit.hoc dñs nõ locutꝰ eſt.ſed ꝑ tumoꝛẽ a/
nimi fui ꝓpheta cõfinxit. Contra h̊ videt

eſſe inſtantia foꝛtis de Jona qͥ pꝛedixit de
ſtructionẽ niniuitarũ.⁊ de Iſaia reſpectu
moꝛt eʒechie.⁊ de Nathan. ¶¶Pꝛo q̊ po/

nit᷑ ſcdᷣa cõditio.Si idipᷣm qð angelꝰ aut

ꝓpheta pᷣdixit/nõ ex modo q̊ vocaliterpᷣ/

tendebat᷑ eueniat.plus ſuꝑ h̊ a ſpũſancto

reuelationẽ accipiet:de pphetia aut reue
latione ſic vel ſic intelligenda:ↄditionalit

aut myſtice:ve lr̃aliter. Sic factum eſt in
Jona et Iſaia.alias debuiſſent lapidari
fſm legẽ Deut.xviij.ſcriptã.hoc eſt qð pꝛi
us appellaui deũ reclamare/vl ↄtradicere
vel de ſuo intellectu ſalubꝛit᷑ infoꝛmare
Tercia ↄditio.nihil bonis moꝛib aut ſin
cere fidei ↄtrariũ:angeli ſccĩ ⁊ ꝓphete veri
pᷣdicũt aut pᷣcipiũt. Hõ ſic demões vł an/
tichꝛiſtus:q̃ꝝ ſigna dicunt᷑ ſigna menda⸗/
cij.qꝛ ad mẽdaciũ credenduũ inducũt. Hec
ↄditio habet᷑ Deut᷑.xiij. Si qs inſtet de pᷣ
cepto dato abꝛae ſuꝑ immolatiõe filij. Re
ſponſio eſt: ꝙ deo iubente ſeu diſpenſante
nõ fuiſſet illicita moꝛtis huiꝰinflictio Sʒ
ita diceret ꝑtinax idolatria ĩmolans filioſ
ſuos ⁊ filias ſuas demonijs. o quo
angelica

curſu/qᷓ; in arte verſet᷑.!

ſiue pphetica ſuꝑ aliq̃ qd bonis moꝛibus

obuiaret.niſi diuĩa interueniret iuſſio ſi/

ue diſpenſatio.talit᷑ circũſtantionata eſt

aut eſſe debet: ꝙ de ea reuelationẽ accipiẽ/
ti vel eis ꝓ qbus ſit reuelatio dubitare nõ
liceat.Opoꝛtet enĩ vt tam clare cognoſca

tur reuelatio eẽ a deo /q; clare ſcit᷑ aliquid
eſſe ſcripture ſacre vel rõni ↄfoꝛme. Et in

hoc caſu maxiĩe neceſſariũ eſt donuʒ quod

apls vocat donũ ſpirituũ. ¶Dueres. qd

agit hoc donũ qð diſcretionẽ ſpirituũ ap
pellamꝰ.Agit equidẽ vt ſapoꝛequodã in/⸗
timo/⁊ illumiatiõe quadã experimentali

ſentiat hõ differẽtias inter veras reuelati
ones/⁊ deceptoꝛias illuſiões. Hoc tradit
beatꝰ? BGre. in dyal. Hoc idẽ de ſeipᷣo bea/
tus Berũ.in ſuis miracuł fatebat᷑. Sen/
tiebat eni ⁊ vt ſie dixerim guſtabat inter /
no quodã afflatu ⁊ odoꝛe/ qũ ad faciendũ
miracula ſibi virtus aderat/ vtpote ad ſa/
nitates oꝑandũ. Quẽadmodũ de dño no

ſtro ieſu chꝛiſto dicit euãgeliſta:ꝙ ſenſit vᷣ
tutem de ſe exiſſe dum ſanata eſt młr ex cõ
tactu fimbꝛie veſtimẽti.Alioqͥn idem ⁊ a⸗/

lij ſimiles: nulla ratione viſi fuiſſent aliqñ

excuſabiles a temeritate aut a tentationiſ

diuine peccato dũ ad operandũ miracu/
la ſemet ingerebant. Aug quoq; refert in
ſuis confeſ.matrẽ ſuam iſto modo int᷑ ve/
ras ⁊ falſas nocturne quietis imagines et

viſiões diſcreuiſſe. Cur igit᷑ aliquis ſi re/

gula vniuerſals aut doctrina certa ⁊ ĩfal/
libilis nequeat tradi ſuꝑ bac materia ð di
ſcretione ſpũum:aut de reuelationũ veri/

tate:cum iſta res plus in experientia ⁊ cõ
Nideamꝰ? ſimi/
lem in re pari ĩmo longe facilioꝛi difficul/
tatem. Ridebunt ad exemplum foꝛſan a/
liqui ſed attendãt ne ſemet irrideant. Pe/
tamus ab aliquo dari nobiſ ſub arte ⁊ do
ctrina vniuerſali:ꝑ quam ſciri poterit eui
denter de ſeipᷣo vł alio ſemper:qñ ſomnijſ
illuditur:aut veris vigilijs exercetur.At/
tende in pꝛimis ꝙ viſiones ſomnioꝝ ple/
rumq; diſcurſiue ſunt:rationales ⁊ ſuber
ſe reſlexe. Haʒ querit bõ ſi ſomniat.vtrin/
q; inſuper arguit.⁊ tandem deliberate cõ
cludit ꝙ vigilat. Adde ꝙ tanta eſt ſomnij
ad vigiliam pꝛopinquitatis ſimilitudo:
vt heſitet homo etiam vigilans:ac viſa ſe
cum retractans: ſi tunc vere doꝛmiebat.
Rurſus apud quoſdam dosmicnriput

ditionum particulariũ ine ſunt cõ⸗

De diſtinctiõe viſionũ

ſcribit phᷣus ⁊ experientialoquit᷑è/vigilan

tiũ oꝑa incurſu voce ⁊ alijs plurimis repe
rire eſt. Deniq; tot ⁊ tales aliquãdo occur
runt ſimilitudines ſomnij ad vigiliam/q;
ſolum videt᷑ experientia ad diſcernenduʒ
ſufficiens. Interroga aliquẽ de vigilanti
bus / quo ſcit an vigilat. Reſpondebit ili/
co ſoꝛte inſulſam hanc queſtionẽ tuã.ſʒ vꝛ
gere nõ deſinas / reſpõdebit ſubſtomachãſ
bene ſcio. Perſiſte vltra/⁊ dic/ quomõ be/

ne ſcis.dicet ꝙ maxima eſt inter ſomnium

ſuũ.⁊ vigiliã diſſimilitudo.Si ſilłitudĩes
varias adduxeris/quas pᷣtigimuſ.eſtimo

ꝙ nullus ſue reſponſioni alius erit exitus

q; vt dicat certe ſcio/qꝛ ſicexperioꝛ. Sed
perge vltra inſiſtere/ affer/ qꝙ ſimilem cre
bꝛo habere ſe iudicat experientiã.dũ ſom/
niat/credẽs ſcʒ loqui.legere ⁊ audire.ĩmo
⁊ nõ ſomniare.Ad hec quid iſte reſponde
bit niſi dicere/ ven eſt/ tunc decipioꝛ.O/,
ſi ampliꝰ pꝛoteruire ⁊ cõtraniti voluer di
cens/ita nũc.O bone vir etiaʒ tu falleris.
qᷓ;; ignoꝛeſ. Uideat ipᷣe quid vltra obmu

tire aut ſufficiẽter allegare valeat/ad libe/

randum pedes ſuos ab hoc labyrintho.pᷣ
ter ſolam experimentalẽ noticiã ipᷣius vi/
gilie. que valde diſpar eſt a ſomnijs. foꝛti/
oꝛ ſcilicet/atq; lucidioꝛ.ꝑ quã nõ ſe tã opi
natur q; ſcit ⁊ intelligit vigilare (Tranſ
feratur hec ſimilitudo.que videt᷑ puerilis
ad rem ſublimiſſimã que tractat᷑/ compꝛi
metur ꝑ eam /ſi nõ erro/ inſolens arrogãs
qʒ; humana curigſitas.que ſidei ſacramen
ta ſi ñ penetrat indignat᷑.quãdo nec quoti
diana puerilia/⁊ ludicra/ſufficit attingere
Hec etiã nos cõſidcratio cautioꝛes effici⸗/
et/nõ in reuelationiba tm̃modo ſecernẽdiſ
ſed in omibo generaliter nr̃is actibo diiudi
candis.O quotiens ſibi videt᷑ homo ſapi
ens / ſibi iuſtus / ſibi humiliſ. ⁊ ſibi dicit. qꝛ
diues eſt in vᷣtute:⁊ neſcit ꝙ miſer eſt ⁊ mi/
ſerabilis ⁊ pauꝑ cecus ⁊ nuduſ.Pꝛeualet
in vanitate ſua ⁊ in multitudine ſpũalinʒ
diuitiarũ ſuarum gloꝛiat᷑.dicit in exceſſu
ſuo/nõ moueboꝛ in eternum. Sed ꝓ cer/
to alto ſomno pꝛeſſuſ fallitur.qꝛ om̃ia hec
aſpicit nõ in lumioſe veritatis vigilia.ſed
ſub ſimulacro ſomniculoſevanitatis expe

ritur hanc fraudẽ Tunc pꝛimũ homo dũ

deo ꝓpicio excitatur a ſomno peccati.⁊ ni
bil inuenit diuitiarũ ſomniatarũ in mani
bus ſuis. Yit hoc dum regreditur ad lu/
minoſum ⁊ pᷣſulgidum diem humilitatis

⁊ ſibi vigi lat qui vanitati doꝛmiebat.vi/

det tunc e rroꝛẽ ſuum/⁊ illũ ſecuʒ diuq; re

tractans/ ꝙ ipe patiebatur/qui ue deſipi/
at/ obſtupeſcit. Nam ⁊ vere ſuꝑbum et ar
rogantem ⁊ tumidũ aut aliter vicioſuʒ ſe

fuiſſe depꝛ ehendit/qᷓ;; aliter pꝛius exiſti

mabat. Quare ſic. Quia mentiebat᷑ iniq;/
tas ſibi. Et quid mirũ ſi mentitur iniqͥtaſ
ſibi plus q; ſi ſomnians de ſomnijs.⁊ ma
niacus de furia.⁊ ſtolidus de ſapiẽtia coꝛ
ruptiſſime iudicarint. Sic eſt plane ꝙ vi/
cioſi de ꝓpꝛijs vicijs / vtſde tenacitate par
cus.de arrogantia ſuꝑbus ꝑuerſe cõiectu
rant.⁊ tanq; acriſia ꝑcuſſi palpant ĩ meri/
die.Quãobꝛem eluceſcit quantuʒ/imo qᷓ;

neceſſariũ ſit eis alieni conſilij ducatũ ha/

bere ⁊ ſequi.quia de ſomniante anus vigi
lans ꝑfectius iudicat. Ideo ve ſoli qꝛ cuʒ
ceciderit nõ habet ſubleuantem.⁊ ve ceco
ſi ceca eum ducat impietas/⁊ illuſio.quia
ambo in foueã cadunt.O foꝛmidãdas er
go iugiter fraudes quiſ nõ expaueſcat.O
fallaces vbilibet mille deceptionuʒ tendi
culas/quis has euadet. Quis arto trami
te / ſic obſcuro / ſic obſeſſo ſecurus ambula
bit. Pꝛofecto ſolus ille beatꝰ/⁊ decies bea
tus/humilis ⁊ pauꝑculus / qui ſapiẽtio/
bediens ſemꝑ eſt pauiduſ/qui in dei timo
re inſtanter ſe tenet/ne cito ſubuertat᷑ do/
mus ſua. Putas ne fuerat boc expertuſ qͥ
dicit. Cuſtodiens paruulos dominꝰ:hu/
miliatus ſum:⁊ liberauit me.Deniq; h̊ te
ſtatur oꝛaculũ illud digne diuinũ/⁊ ſempi
terne memoꝛãdũ:de humilitate Antonio
monſtratuʒ. Confoꝛmiter ad quod iurat

deuotus Bernardus taliũ expertiſſimus

ſuꝑ cantica. In veritate inauit didici/ni/
hil eque efficax eſſe ad gratiã dei pmeren/
dam'/retinendã/recuꝑandam / q; ſi om̃i tẽ
poꝛe inueniaris coꝛam deo nõ altũ ſapere
ſʒ timere.beatꝰ homo qͥ ſemꝑ eſt pauidus

Hanc humilitatis lucem quiſqͥs intraue

rit/per medios tentationũ laqueos q̃ntũ
libet abſconditos /tutꝰ incedet.fruſtra ru/
giet aduerſarius vt leo.fruſtra circũiet q/
rens quem deuoꝛet/fruſtra inſidiabitur ĩ
ſpelunca ſua vt rapiat pauꝑem/⁊ pauper/
culum ⁊ cõtritum /quoniã tibi dñe dereli⸗/
ctus eſt ille pauper ⁊ oꝛphano adiutoꝛ es.
¶ Hoc eſt pꝛimũ ⁊ pꝛecipuum ſignuʒ in/
ter ſigna noſtre monete ſpũaliſ diſcretiuũ
r. Monitiones om̃s itaq; intrinſece/ oẽſ
inſtinctus vehementes/ omnis reuelatio

2

t
e
eſipi⸗
netar
zſe
edri
kint
inigen
6,1m
nace
necv,
unde

Geun

nimet,
Hümz
arübr
ivo i
ia;
Nec
ſoci
icese
ccd
e
Wmemni
Enh
esd
iſcpind
ino
nnoo/
benul
indcha⸗
npbie
aſeryi
Vntmn⸗
noolun
nmn
ſo
iſet
ndis
e
gpen
mnnn
isd,
ub!
pobpel/
ſederel⸗
lulores
Gvzn
ſacnu
lad 2
d

veraꝝ a falſis

onmne miraculũ / om̃is amoꝛ extatic. om/

nis cõtemplatio.omnis raptus. om̃is de
niq; noſtra interioꝛ exterioꝛ ve operatio:ſi

bumilitas pcedit ⁊ comitetur ⁊ ſequatur.
ſi nihil eam perimẽs miſceatur(crede mi/
hi) ſignum habẽt ꝙ a deo ſunt / aut bono

eius angelo / nec falleris. Si vero pᷣdicto/

rum aliquid ſumat oꝛiginem a ſuꝑbia.ſi

eam ſecum durxerit / ſuſpecta habe omnia.
Humilitatis ergo ſignum ſi gfecte noſce
retur/fruſtra multiplicarent᷑ alia.quoniã

ſupꝑbia ⁊ hũilitas numiſma ſpũaliũ oꝑati
onum ſufficienter condiſtinguunt. Hanc

nihilominus ſublimiſſimã paruitatem et

paupꝑtatem ditiſſimã /ſed in deo/ hanc ſa/
pientiſſimam vt ſic loquar inſipientiaʒ /qᷓ

ſibi deſe diffidit / que nemini ſe pꝛeponit

gqne idcirco ſuaſibilis eſt / ⁊ nemini detra/

hens aut indignans / diſponit omnia ſua
uiter. Hanc inq; quiſquis ꝓpꝛia virtute

ſtudio vel induſtria adipiſci ⁊ ſeruare cre/

diderit / errat pꝛoculdubio:etiam ſuꝑbiſſi

mus eſt. pꝛeparat ſe homo ad eam non ne
gabo:ſed ab eo ſolo gratiſ infunditur ⁊ cu
ſtoditur:a quo om̃e donũ optimũ eſt. et H

ſcire ⁊ ſentire iam magnũ dei donum eſt:
humilitatis initiũ.(¶¶ Ecce magiſtri vene

rabiles ⁊ fratres dilectiſſimi ecce quo rela

pſus ſum de quarto ſigno ad pꝛunũ.ita ẽ.
ſed nunq; pꝛofecto ſatis crebꝛo/nunq; ver
bis ſufficientibo poteſt apud noſtrã elatio

nem pꝑditiſſimã/inculcari laus huius vir

tutis.nunq; nimis ſub pedibo repᷣhenſio/
nis / valet aduerſa ſuꝑbia deijci conculca
ri ⁊ conteri.O monſtrũ hoꝛrendũ ingens
O poꝛtentuoſiſſimũ ſuꝑbie negociũ. Nã
heu calcata reſurgit foꝛtioꝛ/ inſtar ſabulo

ſi Anthei/ euulſa repullulat vberioꝛ. ſua

demum reſciſiõe velut vdre poetice caput
redit fecundioꝛ. Sic ex ſuo nedũ cõtrario
vt ex hu militate.ex ſoꝛdibo.ex palloꝛe:ſed

ex ſua moꝛte rediuiua generat᷑. O¶ Atuero
tandẽ reuertamur ſi placet ad q̃rtũ ſignuz

in q̊ eramus.QOõð diximꝰ eſſe veritatẽ/que
dat ↄfigurationẽ legitimaʒ monete noſtre
ſpũ ali. Ubi queſo animaduertere nequa/
qᷓ; omittamus/qaliq̃ ſic ſe habere pñt:vt

qᷓ;uis nõ ſint palam ⁊ directe obuiãtia ſi/

ue ↄtraria diuĩe omipotentie /que ꝑ ſcri/

pturam ſacrã extollitur/qͥn abſolute poſ/

ſint fieri.ſunt nihilominꝰ reuellenda tãqᷓ;
inania ⁊ fatua ⁊ diuine ſapiẽtie incõgrua

nec teſtimonio veritatis.legitime ſoꝛma

ta:ſed aliũde pꝛotracta:quẽadmodum ſi

quis diceret ſibi eẽ reuelatũ ꝙ totꝰ mũduſ

io

mouebit᷑ cras motu recto/ꝙ vnꝰ angelus

annihilabit᷑ poſtmodũ recreabit/non ad/

ducendo aliãvtilitatẽ/q qlibet pᷣlatoꝛum

debz ſolus:⁊ nudꝰincedere:⁊ baiulare cru
cem materialẽ ſuꝑ hũeros ſuos:alias to/
ta ꝑibit eccleſia. Talia inq; velut delira ⁊
diuina reuelatiõe indigna:ſtati abijcien/
da ſunt. Neq; eniʒ relucet tm̃modo in di/

uinis oꝑibo potẽtia:ſed bonitas:⁊ ſapien/
tia quã effudit ſuꝑ oĩa oꝑa et. Omia in⸗
q; t pᷣs.in ſapia feciſti. Ad h̊ refert᷑ ꝙ antea
Dictũ eſt de narratiõibo ſuꝑuacuis fanta/
ſticaꝝ apparitionũ:⁊ de inutili ꝑ eas tꝑis

ↄſumptione. Pꝛo h̊ valet qdᷣ habemuſ ex

determĩatione doctoꝝ ⁊ glo.mat.iiij.ſuꝑ
illo ſi filiꝰ dei es mitte te deoꝛſum. Mira/
culũ ſi pia vtilitate aut nccitate careat:eo
facto ſuſpectũ ẽ aut reijciendũ.ſicut fuiſſʒ
chꝛiſtũ volare ꝑ aera:⁊ vt cõiter ſunt om/

nia magoꝝ ſacrilega pᷣſtigia. Yuit noſtris

cꝑibus mulier in talibo famata reuelatiõi⸗

bus quã h̊ ſignum niſi falloꝛ deliraſſe cõ/
— Duintum ſignum.
Xpediamus nos ad poſtremũ de
quinto ⁊vltimo ſigno.Illud eſt ſi
D., meminiſtiſ. caritaſ:ſeu diuinus a/
moꝛ:q dat coloꝛẽ aureũ numiſmati. Hoc
ſignũ nõ vſquequaq; ſtatĩ ſufficiẽſ eſt:pꝛo
pter ſophiſtioi ⁊ fucatũ coloꝛẽ aureuʒ va/
ne ſeu carnal dilectiõis.Hiquidẽ exꝑtuʒ
eſt mulierculas q̃ſdã fuiſſe q̃ circa deũ vel

alios viros ſctõs magaa fficiebant᷑ dilecti

2 –21

one vicioſa ignoꝛant᷑:qᷓ; vera ſctã et ſince/
ra caritate mouerent᷑.Et de idolatris con
ſtat qꝛ deũ ſe diligere licʒ errãtes exiſtimãt
Pꝛopterea pꝛimũ hic incident᷑ infero non
eſſe tutã mulierũ qᷓntũcũq; ſanctarũ cũ vi
ris etiã religioſiſſim is: cohabitationeʒ ⁊
familiaritateʒ.Quare ſic.Quia pᷣt fieri vt
amoꝛ a ſpũ incipiat:ſʒ vehement᷑ foꝛmidã
dũ eſt ne ꝑ blãdicias ſenſim carne ↄſũma/
tur. HNõ deerit inqt Hiero.viſcꝰ diaboli.
Nã ⁊ ferreas mentes libido domat ⁊ car/
pit vires. Uritq; vidẽdo femĩa.inqͥt vxgi/
lius.Quocirca ſcripſit q̃dã deuota muli/
er:nihil ita ſe habere ſuſpectũ ſiẽ dilectio/
nẽ:⁊ plꝰ qᷓ; diabolũ:etiã dũ circa diuina et
ꝑſonas pꝛobate ſanctitat vᷣſat᷑. Hoc non

muliebꝛiter tradituʒ eſt:quoniã paſſio ſeu
motio quãto vehementioꝛ tanto beerhl⸗

=èl

tatioſacilioꝛ inuenit᷑ ⁊ regi difficilioꝛ.Am

pfrhlius hanc ob cauſam int ceceras / vident
erraſſe begardi ⁊ begarde/ob indicretam

diletiõem noiĩe deuotiõis palliatã. Argu

mentũ huiꝰ rei eſt in ãdaʒ libello/incredi/
bili pene ſubtilitate/ab vna femia cõpoſi
to/q̃ maria de valẽtianaſ dicebat᷑hec agit
de progatia ⁊ eminętia dilectõis diuĩe/ad
quã ſi às deuenerit/fit fm eaʒ ab omi lege
pceptoꝝ ſolutꝰ.adducẽs ꝓ ſe illud ab apo
ſtolo ſũptũ.Caritatem habe ⁊ fſac qdð vis:
Recolitᷣ opinoꝛ/vt apud Tlirgiliũ in bu/

coliòꝗ q̃ſitiue ponit᷑.An qͥ amant ſibi ſom

nia ſingunt. Et certe res ſic ſe habʒ.qm̃ a/
moꝛ inter oẽs anie paſſiões mag penetra
tiuus ⁊ alienatiuꝰ.⁊ ſi verꝰ eſt caſtꝰ ⁊ ſan/
ctꝰ inuat ĩcogitabilit᷑ ad cognoſcẽdũ cele
ſtia. Si vᷣo aut van ſit/erroneꝰ aut libi/

dinoſus/ varias ſibi foꝛmat illuſiões. ita

vt credat videre ſeu cogitare qᷓ pꝛſus igno
rat.Experimẽtũ huiꝰ rei in amoꝛe hereoſ

ↄſpicimꝰ.Eteni ſi pᷣdicta maria/nõ de vi/
atoꝛib vtiq; ligatꝭ ad pᷣceptoꝝ diuioꝝ im
pletionẽ /ſʒ de ſtatu btõꝝdilectionẽ quam

ſcribebat applicaſſet / vix altiꝰ quicqᷓ; ð di

nina fruitõe/q̊ ad aliq dici potuerat. ſʒ fal
lebat eã ſua tumiditas animi tãte paſſiõi

Dilectiõis ĩmixta. Putabat igit᷑ ſe frui ðo
dü vigebat hec paſſio foꝛtꝭ circa deũ in eiꝰ

aniĩo q̃ntũcũq; a diuinis pᷣcept longe eſſʒ

6

Alccepi a narrante qdã carthuſienſi. ſeab

erat./ pctin mtale ñ ſemꝑ coꝛrũpebat

caritatẽ/nec impediebat dilectiõeʒ ðᷣi ſuꝑ
oĩa/imo ad gras agendũ/⁊ diuinã dulce/

qinẽ amirãdu/laudãduũ/ↄcupiſcẽdũ nõnũ
qᷓ; inflamabat.exẽplũ dabat de foꝛnicatio

nis dilectiõe. Errabat vtiq; delirus ille.q
ſic ſantaſiaba/dũ motũ oẽm amor paſſi/

onalẽ vł ex ↄſuetudie vł aliunde genitum
ita diuinã vocabat caritateʒ/q̃ nõ gaudet
ſuꝑ iniqtate/⁊ q̃ deo ꝑ inobedientiã pꝛece
pti cuiuſuiſ nequaq; inimicatur Aout
hoĩem qͥ ex deuotiõe ⁊ ſapia plane lauda/
bili cuiuſdã vᷣginis religioſe/amiciciã eiuſ
in dño familiarẽ amplexatꝰ.deerat pꝛimo
focus oĩs carnalitatꝭ.tandẽ paulati ex cõ/

uictu crebꝛo accreuit amoꝛ/ſʒ nõ penitus

in dño / vſq;adeo vt ab ea viſitãda aut re/

cogitãda ſi aberat vix diuelli valeret. Ni/

bil tñ ꝓ tũc carnale.nihil ſubdolum.nibil
fraudis diabolice ſuſpicabat/ donec aliqñ
diſcedendũ fuit longiꝰ ab ea. ſenſit ille vir

De diſtinctione viſionũ

tũc pᷣmũ.qꝛ nõ pura ⁊ oĩno ſincena et caſta

fuerat hec dilectio.et ꝙ magno malo niſi
deꝰ ꝓpiciꝰ auertiſſet appꝛoximabat.Oĩis

q́ppevehemẽtia eſt ad vᷣtutẽ ꝑiculoſiſſima

comes / vt ad dilectõeʒ.ad ʒelũ.ad coꝛrecti
onẽ ⁊ ſiłes. leriſſime ꝓpterea qͥdã enũci
auit/q dixit male cũcta miſtrat impetus.
demũ fraus apud illos freqns eſt/

q in cultu aut dilectiõe pximoꝝ/ decoꝛem

coꝛꝑis.floꝛẽ etatis.aut diuitias/aut alias

foꝛtune dotes attẽdũt. Ac inde vehemẽti

us ad eoꝝ dilectiõem accẽdũt᷑ Oni pfecto

cauere hñt ne ſoꝛdide aut ⁊ carnalit᷑ exurã

tur. Alioqͥn ſi tm̃modo vᷣtuteʒ diligũt. ſe/
dem eiꝰ vnicã ſpũm videlicʒ /qlecunq; coꝛ

Puſculũ inhabitet eque ament colant ⁊ fre

quẽtent. Non aduerſoꝛ tamẽvſquequaq;

poete dicenti. Gratioꝛ et pulcro venies e
coꝛꝑe virtꝰ Adiuuat. Sʒ affirmo ꝙ ſi gra
tioꝛ. non ob hoc tutioꝛ aut ſincerioꝛ inue⸗
nitur. Deniq; vt ſentias q;ᷓ nihil tutuʒ ſit
in ipa etiã di dilectione/ dũ ꝑegꝛinamura
dño recogitatiõe pꝛofunda circumſpiceq;
gapud exercitatos in amoꝛe⁊ ceten virtu/
tibus ſuboꝛiri põt hoꝛribił deceptio. Et

qualis deceptio.Talis q ppe vt ipᷣi deuo/

tiiiuſta ſed occulta dei ꝑmiſſione/aut pꝛo
erudiendo:aut ꝓ perdendo eludant᷑ a de/
monio meridiano ſuꝑbie/ tranſfigurante
ſe in angelũ lucis:ſub ſpecie grädis boni.
declinat tũc ab eis deus:et veſte nuptiali
caritatis ſpoliat. Omia tamẽ pꝛiorꝭ deuo

tionis⁊ dilectiõis indicia ſentire ⁊ habere

pſumunt/errantes vtiq; in via ⁊ experien
tia moꝛũ/quẽadmodũ ſi quis aberret ag./
tis oculł invia pedũ.arbitrant᷑ itaq; ꝙ agã
tur ſpũ dei dũ ex ſolo infoꝛmi habitu ⁊ v/

ſu vᷣtutꝭ pꝛioꝛis nõdũ abolito/ mouentur

Etq;s nõ obſtupeſcat h̊ audiens.Quis ñ

vehement exhoꝛreſcat.Ouis nõ obtempe
ret aplo dicẽti.Qui ſe exiſtimat ſtare vide
at ne cadat.Credo ↄtẽplatꝰ hoc fuerat ſa
piens qͥ dicebat. Eſt via q̃ videt᷑ homi iu/
ſta:⁊ nouiſſima eꝰ ducũt ad moꝛtẽ.Et il/
le qͥ ait. Heſcit hõ an amoꝛevł odio dignꝰ
ſit. Suꝑ hanc abyſſum multam iudicio/
rũ dei verterat aciem cõtemplationis ſue
qui paueſcens exclamat.O altitudo diui
tiarum ſapietie ⁊ ſcientie dei/qᷓ; imcõpꝛe/
henſibilia ſũt iudicia eiꝰ. Et alter inq ens
Terribilis in cõſilijs ſuꝑ filios hoĩm.Et
ad hũiliationẽ nr̃e miſerie hec cõſideratio
ſi nõ ſufficiat qͥd qaliud erit ſatꝭ ignoꝛo

—— — –

9

’ —edsss

tcckh
oni
lii
ſpem.
gnoeſ

rn

egligs
henei
ian
kerui
icnſe⸗
nnchce
lantife
chag
micoe
Nigea
wumſi
inmu
nhien
ſmn
l
R
Nwrpe
ntnde
nnte
bboni.
uptiali
w dend⸗
Wrder
crpena
benugg
160 4
iut/
um
Ousi
ben
Nene
nn
niit/
S
adc
iocico/
nioſie
odiun
cop:
qens
ein
em

clinare in vitiũ/⁊ rurſus a malicia in iuſti
ciã ↄuerti.Sic poſſibileẽ eandẽ ꝑſonam
nüc ver reuelatiõibo viſitari.nũc fatigari
vl tentari ſłis illuſiõib. Nã ⁊ ꝓphe nrivt

Veraꝝ a falſis

oꝛro nõ ẽpᷣtereundũ ꝙ eadẽ ꝑſona ſiẽ
nũcpt eſſe bona ⁊ oꝛnata caritate/nũc de/

dauid. heliʒeꝰ ⁊ nathã/nõ ſꝑ ad nutũ pᷣ ſto

hẽbant vᷣm Brego. ⁊ hiſtoꝛiã ꝓphet icum

ſpũm. Clũ nathan ex fr eq̃nti vſu ꝓpheti/

ce viſiõis/credidit ꝓpꝛiã eſtimationeʒ eſſe

reuelationeʒ. dũ ipᷣi dauid q̃renti de ediſi/
catione tẽpli:rñũdit.ſac q̃cũq; hẽs in coꝛde

obre
arte v
ret.qm̃ ſi pᷣſũptiõis ſpũs obꝛepſerit:ſub/
itrabit faciũle vaĩtas illuſiõis
audiẽs ⁊ paueſcẽs ne deterioꝛẽ infidelita/

tuo/dñs tecũ eſt. Ualet h̊ exẽpluʒ ad ea ᷓ
de viu dilectiõis diuĩe pᷣcacta ſũt. Qaam
14 in talibo ſe exiſtimãt ꝓpꝛio ſenſu⸗
induſtria/diſcernereö/videat ne er/
aue tũ H

tis aut deſperatõis foueã incurras/ tanqᷓ;

videlicʒ nila ſit aut fuerit ĩ ſctis reuelatio

nib / bone ſpei / certitudo Sicut de reue

latiõe dicit apłus. Scio hoĩem ⁊c̃. Et de

ſpe inqt. Certꝰ ſum qꝛ neq; moꝛs ⁊c̃. Ha/
bet᷑ ſane certitudo ſʒ a diuio lumie/ nõ hu
mana ſolũ inueſtigatiõe aut eſtimatione.
Scis pᷣterea qꝛ nõ ſequit᷑.cadit deceptio
⁊ illuſio ĩ iudicãdo de ſomno ⁊ vigilia.igi
tur niła ẽ de vigilatiõe certitudo.nullaq;
adhibẽda vigilãtibo fides indubia.vigila
bãt ſctĩ ĩ diuĩo lũie.nos pctis obꝛuti ⁊ ob

uoluti/plerũq; poꝛtẽta vitioꝝ aut illuſio

nũ ſomniamꝰ/nimiꝝ ſi fallimur.illi neq̃q;
oui hoĩem qͥ pꝰ młtũ tentatiõis inuo
lucrũ/ſuꝑ vng ex fidei articuł.in tãtã ſubi
to lucẽ veritatꝭ ⁊ certitudis introductꝰ eſt
vt nulli pꝛoꝛſus reſiderẽt dubietat reliqͥe
nulla vacillatio.ſʒ ſerenitas imłta.iubente
eo qͥ fluctibo imꝑat.Addebat nõ ex rõne

Aliqᷓ noua/ſic̃ tũc ſe int᷑rogabat/⁊ optie me

minit. ſʒ ex ſola hũiliatiõe ⁊ captiuatõe in
tellectꝰ in obſequiũ fidei/⁊ oĩpotẽtie dei⸗

iſtud meruerat/vt nõ płꝰ dubitaret de illa

fide qᷓ; de ſui exiſtẽtia.qᷓrebat rõem tãte ſo
liditatꝭ ⁊ pac in credendo. Nihil aliud re
periebat niſi ꝙ ſic exꝑiebat᷑ ⁊ ĩ aliũ tranſfu
diſſe neſciſſet Hõ credẽt foꝛſan mũdani ſa
piẽtes tales fieri illũiatiões/qm̃ veriſſime
ꝓnũciatũ eſt ad deũ ꝑ ppham. Illuminãſ
tu mirabilit᷑ a mõtibo et᷑niſturbati ſũt oẽs
inſipiẽtes coꝛde. Quiñ ſapiũt vicʒ q̃ coꝛ/
dis ſũt/t ſpũs/qͥ nec ſecuʒ hitant in coꝛde
ſuo.ſʒ for in plateis vanitatũ. Sie cõ

ſtat iuſtos ĩ ſpem ſue ſalut? certã erigi.cer/

tã dico nõ in ſe.ſʒ in eo q afflatu ſecreto di
cit anĩe.ſalꝰ tua ego ſuʒ/qͥ in medijs ĩcertꝭ

qʒ tentatõnũ hũanaꝝ fluctib/ancoꝛã ſpei

firmã figit.qui etiã dilectã in trãquillita/⸗
tis cubiculũ/ex tot irruentibo hũaneviciſ

ſitudinis turbinibo introducit. Hec ſunt
plane mirabilia dei in ꝓpfundo hũani coꝛ/
dis/q̃ vident iũlli qui deſcẽdũt mare ↄtriti/
onis amare ⁊ fontis in manib virtutis/⁊
pstemplationẽ ⁊ meditationẽ ſedulã non
curioſam / ſed piã ⁊ ſidelẽ faciũt oꝑationẽ

in aquis mul /tam diuinoꝝ iudicioꝝ/qᷓ;
humanoꝝ affectuũ. Uis videre hanc viſi
onẽ magnã /vis ad iſta ↄſcendere/nõ oputi

eſt viribo hũanis / tuũ poſſe nõ eſt poſſe/tu
um ſcire vt ſocrates dicebat eſt qð neſcias
tua iuſticia nibil de iuſticia tua confidere
Quüo ſic. Accede ad coꝛ altũ ⁊ tibi exalta/
bitur deꝰ. videbis ꝙ nõ tu ſolus/ſʒ oẽs gẽ
tes.iuxta dictum pꝓphe.q̃ſi nihilũ ⁊ inane

ſunt in ↄſpectu eiꝰ/ecce tuum nihil poſſe.

Exrclamabimꝰ nihilominꝰ cũ ꝓpha. Hi
rabil facta eſt ſcia tua ex me.ↄtoꝛtata eſt ⁊

nõ potero ad eã. Ecce tuũ ſcire nihil fate/
ber. Deniq; cũ alio ꝓppha.Om̃es iuſticie

nj̃e q̃ſi pãnus mẽſtruate ſic ſunt añ te.Ab
hac imbecillitatꝭ tue valle.Ab hac inſipi⸗

entie caligĩe.Ab h̊ puluere hũilitat ⁊ ſter
coꝛe vilis reputatiõis.vocabit te deꝰ i mõ

tẽ / loq̃ns tibi de caligiegtq; ſuſcitãs ð pul

uere egenũ/⁊ de ſtercoꝛe pauꝑem erigens

Szʒ dicel.ſcio iã me nihil poſſe nihil ſci

re.nihil deĩceps hr̃e iuſticie.nihil tñ tale q̃

le pollicer experioꝛ. Uerũtñ pᷣcoꝛ attẽde/
qũo ſcire dixerꝭ. videto ne audias illud im

pꝛoperiũ.Ex oꝛe tuo te iudico ſᷣue nequã

MHäã ſi vᷣa ⁊ abſq; vlla dubitatõe ita eẽ iudi

ces foꝛte ꝑ ĩtellectũ ⁊ ꝑ rõem/t fere om̃s.
cur affectio.cur oꝑatio ↄtradicũt.cur vłñ

ↄſoꝛmirt afficerꝭ ⁊ agis.aut cur ſic afficerꝭ:

⁊ ſic agis/q̃ſi poſſis tuis viribo.tua indu/

ſtria.tuaq; iuſticia dignũ aliqd oꝑari.lau

do iudiciũ tuũ q̃le dixiſti/ſʒ exꝑimẽtalem
guſtatiõʒ coexigo.Alit᷑ qppe iudicãt ſe ne

ſcire ideote/qͥ difficultates ſcie alicꝰ nũqᷓ;

attẽdũt.alit᷑ ſapiẽs ⁊ exꝑtꝰ qͥ ſciẽſi impoſ
ſibilitatẽ ex ipᷣa rei ↄditiõe aut rõnũ ꝑple/

xitate ↄſiderat/ſentit⁊ maſticat Nullo pa
cto inſuꝑ culpo neq; ꝓhibeo te conari. te

oꝑari.te totꝭ virib exerceri.ſʒ arrogantiã

in iſtis penitus execroꝛ ⁊ exulo.Alioquin

noli mirari ſi tua ſpes nutat et fluctuat/⸗

i9

ualidas innitit᷑. Si pᷣterea cũ venerit tibi

gerüt om̃es q oꝑant᷑ iniquitatẽ. In deo qͥ
ſolus eſt immutabil / ſpes dutaxat figẽda
eſt /cũ illo qui dicit mihi adherere deo bo⸗
nũ eſt ⁊c ¶ Intellige pᷣterea vt ad cepta re
grediar vñ diuerti longiꝰ: ꝓſequendo ſuꝑ
biam. intellige inq; qd ſalomon reꝑit duʒ
ſolo hũane induſtrie ſtudio ad cognitõeʒ
diuinoꝝ niſus eſt ꝑtingere/qliſ eſt pũs in
quiſitio de veris atq; falſis reuelatiõibuſ
Ciüũcta inqͥ t tentaui in ſa pĩa/ dixi ſapiens
cefficiar: ⁊ ipa longi receſſit a me/młto ma
gis q; erat/⁊ alta ꝓfunditas.qͥs inueiĩet eã
Et nunqͥd nõ afpicitis doctiſſimi viri.nũ
qͥd nõ animaduertit ſile aliqͥd in ꝓpoſita
queſtione.q̃ plane tanto ampliꝰ mihiviſa
eſt exaltari/ qᷓnto plus qᷓſita eſt penetrari.
Et ibi vere deficiũt ſcrutantes ſcrutinio.
Alttũ bene actũ eſt.nõ ꝑdidimꝰ operã:voſ
gaudiendo:ego loquẽdo.ſi de nob nõ de ði
munere diffidimꝰ.ſi ꝑinde iugiter hẽamꝰ
ad dñim ſurſum coꝛda/petẽtes ne fallamꝰ
2 fallamur. Nã homĩ bono in ↄſpectu ſuo
dedit deꝰ ſapiam ⁊ ſcientiã: inqt ſalomon
Si monete ſpũaliũ reuelationũ nos exa/
minatoꝛes eſſe ↄtingit/ſtudeamꝰ eſſe q̃les
deſcripſimꝰ. Adhereamꝰ deo et ſcripture
ei'è/ꝑ quã ⁊ in q ſemel loquiinob deꝰ/⁊ id/
ipᷣm nõ repetit. Debemꝰ in eo àdẽ iudi
cio tũ in oĩbus.tũ pᷣcipue in iſta examina/
tione nõ pcipitare ſnĩam/ſʒ vſq; ad plenii
ſumã examiatiõeʒ ſuſpẽſuz tenere iudiciũ
marie niſi falſitas aut fatuitas cognata⸗
falſitatis aꝑta ſit.vbi vo nihil pmo aſpe/
ctu falſum vł delirũ ↄſpicit᷑.nõ ſolũ explo
rare ↄuenit q acta ſunt ſʒ exitũ expectare. .
Hã pᷣmittit aliqñ demon veritates pluri/ MM
mas/x poſt tꝑis tractũ qñ ꝑſuaſit hoibuſ
tũc id qð fallit ſumminiſtrat.⁊ ̊ velad dð

tionẽ miraculoſaꝝ oꝑationũ nr̃e religiõi
quib ſides innixa ſubſiſtit.vł ad vitupe

Trigilogiũ aſtrologie

dum vb in modico / tuis viribo ãs fater in

pes ſuꝑbie claudicas ⁊ coꝛruis. vbi ceci⸗

ceptionẽ ſingularꝭ ꝑſone:vł ad Tttelibti

riũ totiꝰ deuotiõis/aut ad ſcandalũ verbi
diuini Eteĩ dũ cadit vnꝰ/quẽ antea mgni
eẽ nois taliũ reuelationuʒ fama vulgauit
Irrident ipᷣi deinceps ſeculares / ſeculari
ter viuentes/vnũquẽlibet q; religioſa ſim/
plicitate vitaʒ agere decreuerit.Appellat᷑
ↄſfeſtim illuſoꝛ ⁊ illuſus/clamat᷑ fantaſticꝰ
exibulatur papelardus:begoſus:⁊ begar/
dus/⁊ ſic occaſione accepta irridetur iuſti

,—

etiã theologia ſcias oẽs alias ſibi ſubdi/
tas hʒ / velut ancillas / in bo ſiqd pulcruz
eſt/ illud appꝛobat ⁊ decoꝛat.ſi qͥd noxiũ ⁊
turpe illud abijcit ⁊ mũdat. poꝛro ſi quid

ſimplicitas. Sʒ ⁊ ſimplices ꝑ talia palaʒ
decepti/aut vix aut nunq; pñjt ad viã veri
tatis reduci. Que cã eſt/qm̃ neq; audiunt
clericos q̊s hypocriſi inuidia:⁊ maligni/
tate laboꝛare credũt.neq; emendant᷑ ꝑ lai
. eeſavninm eenn eſſe cognoſcũt

ꝛzedictoꝝ oĩum hec ſumma eſt vt exa

minet᷑ numiſma diuine reualatiõis /ſi ha/
beat pondus hũilitatꝭ: abſʒ curioſitate ⁊
tumoꝛis vanitate. Si flexibilitatẽ diſcre/
tionis/aſq; ſuꝑſtitioſa eſtimatiõe:⁊ abie/
ctione ↄſilij. Si durabilitatẽ patientie in
aduerſ:abſq; remurmuratiõe ⁊ ficta emu
latione. Si veritat ↄfiguratiõem abſq;
mendoſa aut inepta aſſertione. Si coloꝛẽ
viuidũ ⁊ ſincerũ/diuine charitatis:abſq;
carnalitatꝭ ſcoꝛia ⁊ fece.Et qm̃ hec omnia
circa elyſabeth ⁊ zachariã extiterũt ĩ reue⸗/
latione eis facta de iohe ⁊ eiꝰ noĩe.Cõmzʒ

dari ñ irrationabilit᷑ dictꝰ eſt iße Johan/

nes/tanq; hñs nomẽ reuelatuʒ /qð os dñi
nomiĩauit.qð notari dignuʒ in pꝛima no/
ſtri textus ꝑticula fuit iohes ⁊c.Cui me/
ritis ab om̃i nos erroꝛe cuſtodiat ipᷣa veri
tas chꝛiſtus ieſus / qui eſt bñdictus ĩ ſecu/
la ſeculoꝛum. men.
Crigilogiũ aſtro
gie theologizate/ab eodẽ ſcriptũ lugduni
Anno dni. M. cccc.xix.ad delphinũ vni
cum regis francie filuum.

ium

VApientiã
eſt. que ⁊ dele pdicat. Per
me reges regnat / quã vſi⸗
ltato nomie theologiã di⸗/
bit oↄtrariã eẽ cuicũq; vere
tie. ome eĩ veꝝ om̃i vo ↄſonat.Quin

—

ſuꝑfluũ eſt reſecat.ſupplẽs qᷣcqd fuerit di/
minutũ. Hꝛopterea nõ eſt h negadũ ab a⸗
ſtrologia/quã eẽ ſciam nobilẽ ⁊ admirabi

lẽ pmo priarche adã ſeq̃cib reuelatã / the
ologia nõ abnegat. Uerũtũ hãc ancillam

ſuã aſtrologiã nõnulli tot vanis obfuati/
onibe/tot impijs erroꝛibe/ tot ſupſtitõib⸗
ſacrilegis deturpãtes maculauerũt/ neſci

.
4

entes in ea ſobꝛie ſapere / ac modeſte vti.

ã que a dño deoo

X

n
heni
an
gi⸗
migri
Poſai

ſſiba,
ſtater
dige,
cbi⸗
nandein
ſcgem
en ab
colo
bbſ,
tomnia
Ninene,
Wmi
MWr
Prinrp⸗
Cnr
ör
Gsiſonn

ugäuni

inai

1
D
ndio
irt⸗
i i
pin⸗
Eulkin
ee
rn
Hilabd⸗
Ma
AM
noſui
Merd
iabe
mirwy
elatithe
Mal
Uſii,
Zu
ſeſig,

4

tyrern

8

apud bonos ⁊ graues reddita eſt nedũ in
famis / ſz religioni xpᷣianoꝝ / ſuiſ; cultoꝛi

—

bus peſtilẽs ⁊ nociua. Succurrendũ igt⸗
exiſtimaui huic erroꝛi/pcipne ppter tepn
ceps iülluſtriſſime Delphine / à ſupes vni/

chs beres xp̃ianiſſimi regni francoꝝ/ ⁊ in
re regẽs ipᷣm/quatinꝰ ſeduci nõ poſſit op/

tima indoles tua/ ab extranea muliere/

mollit ſermones ſuos oſtentatoe pᷣͦſciẽtie .

futuroꝝ/⁊ operatõis mira ndoꝝ. Aſtrolo
giã loq̊ꝛ q̊undã ꝓphanoꝝ ſe phüoſopha/

ri dicentiũ. Hãc ego nũc a dña ſua theolo
gia / veluti modeſte cõpoſitaʒ. mundata.?
oꝛnatã / ſub triginta ppoſitõibo qſi cũ tott

— „

dẽ monilib⸗ cioſis deducendã foꝛe/ſalun/
bꝛiter iudicaui/ coꝛã celſitudinis tue ↄſlai
arioꝛũq; tuoꝝ pꝛudetiſſimoꝝ /claro innni

tu. de qᷓ ſapiẽs / rex à ſedet in ſolio iudicij/
intuitu ſuo diſſipat ome malũ. Opto de⸗
niq; nito: ⁊ ſupplico. quatinꝰ ꝑ ꝓſpeꝝ: ve/

ligioſuz: ven: ⁊ deuotu regimẽ regni. dñs

noſter is xps: rex regũ:a dñs dñantiũ/te

4

pprio ſanguine ſuo ſedemptũ/perducart

Pꝛima ppoſitio.

Quoniã dixit? facta ſunt·

EZoõmentuʒ. Errauerũt h mirr aſtrolo⸗
gi/nõ illuminati ꝑ fidẽ/qͥ poſuerũt ꝑpetui

——

tatẽ mũdi/eo ꝙ de; agit imutabiliter. ⁊ in
de poſuerũt aias rõnales / cum nõ poſtint
actu eſſe infinite numero/aut migrare de

coꝛtib in coꝛpa / vt plato pithagoꝛas vir
gili alij płes. Aut ꝙ generant᷑ ⁊ coꝛrum
punt᷑ cũ coꝛꝑib.vt Ellexander ⁊ epicuruſ

Aut ꝙ vnic'eſt intellect⸗ in om̃ib hoibo.

vt Auerrois ĩpoͤnit ariſtoteli.vnde timẽ/

2–

dũ eſt ne nimis aſtrologiſare aut philoſo /

phari volẽtes. ſiẽ Oꝛigenes i ſine vire ſue
incidãt in pᷣdictos erroꝛes vel aliquẽ eoꝛu
vel ſequentium. äü
“ unda ppoſitio.

.*

crioſil⁊ ꝑ ipᷣm machinã mũdi

nari.

celũ nihil agere / ſ tantümodo ſignũ eſſe/
allegãtes illud. Et erũt in ſigna tꝑa. Di

citur aũt mundi coꝛruptibilis ppter aias

rõnales que regunt᷑ a deo ſmediate ſine ce
lo / auo ad natur/quo ad grati/quo ad

Elñ a deo gloꝛ ioſo libere/ otin
genter cu tpe/ aſtitutum eſſe.

Elü eſſe velut inſirumentu dei
coꝛruptibilis rgulariter guber

Eomentũ. Errauerũt hic aliqͥ dicẽtes

gloꝛiã/ꝛ generaliter ad om̃ia dona ⁊ illis
minatões ſuꝑnaturaliter infuſas.Addit᷑

aut regulariter ꝓpter miracula facca tãĩ
gatione ſolis thib⸗ Joſue Ezechie/⁊ in
eclipſi tpe paſſiois.iĩ diluuio generali.ſa
cramęẽéto alte

r. i alijſ ſine nũero miracuł
Cercia ꝓpoſitio.

mnnliüu ifluere / ipas aliter poſt /
B ante lapſum reig.
õmentu. Errauerũt y Nuicena ⁊ ſui
jces ad pꝛimã partẽ. Et q ad ſecundã

—

ſes

coꝛruptionẽ peccati oꝛiginalis/putantes

nullũ ſtatu eſſe nature lapſe.ſʒ illiꝰ tantũ/

2 .

modo que pꝛimo inſtituta eſt / vt ⁊ nũc ſu

ceſſitare ſubiecti. Cõſtat aũt ꝙ ſiada non

eſt pꝛo hominibo. nec xps fuiſſet incarna/
tus /ſaltem ad moꝛiendũ.nec ſpũſſanctuſ

fuiſſet datꝰ in varijs linguis.⁊ ita bꝛeuit

de omib noſtre reparatõis miſterijs. At /
tiamen eſt pꝛobabilis opinio ⁊ ſubtilis / ꝙ

deus pꝛeſcius futuri caſus hominum/de
ſcripſit in celo quaſdam congruentias cõ
currentes in decurſu totius mundi/ vſq;
ad finale iudicium. Et hoc intenderũt ülli

qui voluerunt concoꝛdare aſtrologiã cuʒ
7 theologia/ ſicut reuerendiſſimuſ pater do
minus cardinalis Cameracenf. illi s
inducit loquentes de ſectis/⁊ de diluuio
ſenſiſſe videntur. Yacit adehoc ꝙꝙ vix re/
peritur aliquod miraculum fuiſſe ſactum
quin in nre eneren ſil aliqua

naturalis actio. Pꝛeterea fides quã/

uis ſit ſupernaturalis / non reſutat ratio/
nes/a congruentias naturales. nec chari

tas ſupernaturalis / motiua naturalia ad

amandum / quoniam talia faciunt ad con
ſolationem fidelium atq; mundanoꝛum.

Hoc tamen obſeruare conuenit /ne fide/
lis dei amicus / vtatur talibus rationibꝰ/
⁊ obſeruationibus/tanq; pꝛincipalib/et
cogentibus motiuis ad credendum deo/
ſibiq; per charitatem inherendum. Alio/
quin meritum fidei perderetł/⁊ irriſio ma

ioꝛ apud infideles ⁊ humanos ſequeretur

ſcientibus illis ꝙ talia non conuincunt.
Et ſub hoc ſenſu dicitur in epilogo.ꝙ mi
ſterium noſtre reconciliationis nihil ha/

theologiſate 20

Elũ nihil in creatõe aĩaꝝ ratõ

—

dere debeamꝰ / vt ille qͥ naſonẽ impudici/
ſimum introducit ob hinc credidiſſe.De
niq; obſeruet᷑ ne quid nimis. ¶¶ Sed qm̃

Virgiliꝰ git. Solẽ qͥs dicere falſũ audeat

OPffert᷑ hie p ſcolaſticoꝝ exercitio ſylogiſ/
mus talis Oſtenſo itaq; celo ꝓ ſtatu ſue
ereatõis ante lapſũ pꝛimi hoĩs/arguit᷑ ſic

Celũ pᷣſignabat incarnationẽ filij dei/cuz

mult alus effectiba factis ppter reparatõ

nẽ hois peccatis.⁊ pꝛimꝰ hõ nõ peccabit/
nec fiet eiꝰ repatio cũ ſuis effectibo.ergo ce
lum ſpᷣdixit falſũ.ↄſequẽtia eſt neceſſaria.

ibile. qiñ maioꝛ eſt neceſſaria. cu ſit
de pꝛeterito vera. ⁊ ſecũda tüc erat poſſi/
bilis: ergo ↄſequẽs eſt poſſibile.ſ. celum

dixit falſũ.⁊ ita cũ celũ fuerit ĩimediate cre
hemiũ videtur.
uarta ꝓpoſitio.
Slum virtutes a deo diuerſaſ

A(planetaꝝ ⁊ motuũ recepiſſe.ſʒ
aa.s ab omnibus compꝛebedi
nonofſferr.
KComentũ. Errãt ⁊ experientiã negant
ſentiẽtes oppoſitũ / cũ celũ ſit ſiẽ hoꝛologi
uzʒ pulcerrimũ / cõpoſitũ ab artifice ſümo
cũ ſit etia liber ſentẽtioſiſſimꝰ exemplatuſ
ab exeplari libꝛo vite infinito ⁊ eterno/qͥ
nominat᷑ mundꝰ archetypꝰ.in quo id qð
factũ eſt vita erat. Horfabeſtelli dicit ꝓ
pheta. Qui numerat multitudineſtellax
⁊omnib eis ſoia vocans. Hec aũt voca
tio qd aliud eſt q; diſtincta virtꝰ ⁊ opatio
ſtelle cuilibet attributa. Nomẽ quippe ſu
mit᷑ a ppꝛietate rei. Et qm̃ innumerabiliſ
eſt hmõi ꝓpꝛietas. Exclamat magnꝰ dñs
noſter/ ⁊ magna virt? eius / ⁊ ſapientie eiꝰ

„

*

non eſt numerus.

Muinta ppoſitio.
Eluz obedire ad nutũ deo glo
rioſo.atq; ipᷣm opib humane
recreationis ſeu reparatõis in

ferius/ ſubditũ ele.
Cõmentũ.Errauerũt hic młci aſtrolo
gi ⁊ philoſophi/qͥ poſuerũt deũ agere de
neceſſitate nature/⁊ qͥ negauerũt miſteriũ
noſtre redemptõis a ſeculis abſcondituʒ
pꝓpter qð nedũ celũ coꝛpoꝛeũ/ſʒ etiã ãgeli
⁊ intelligẽtie ſunt.ſiẽ dicit apłs.in miniſte
riũ miſſi.Tradit inſuꝑ moyſes Deur.iiij.
ſolẽ ⁊ lunã ⁊ oia aſtra celi creauit deus ĩ

tum a deo / de' dixiſſet falſum ꝑ celũ/ qö

ꝓ varietate ſuaꝝ partiũ ſtellag

miniſteriũ cũctis gentibo. Vñ ⁊ deſeribeſ
creationẽ mũdi poſuit pꝛiꝰfuiſſe virgulta
terre/q; ſol vł ſtelle foꝛmarent / vt oñderet
deũ poſſe agere ſine ſole ⁊ ſtellis. Cuʒ igit
hõ ſut aSemnod finis oĩm ſiẽ Ariſto.vide
tur poſuiſſe.ij. phicoꝝ. opꝑtet ſjm variatio
nẽ hoĩs cetera variari/ſic pꝛi tangebatð
ſtatu nature integre ⁊ lapſe. Et ſic apparz
i miraculis factiſ ſuꝑnaturaliter. vt hoĩeſ
ſuꝑnaturalẽ ſuũ finẽ adipiſcerent ꝑ fideʒ.
ſpem ⁊ charitgten.

5

Elu generale influẽs eſſe et re⸗
motũ/⁊ actões ſuas in patiẽte
diſpo ſito necipi pen do nedũ
— V60.s“niuer ſaliter 2 remote. z ſingu
larhmer phinguiſſincondk⸗

Fomentũ. Errauerũt

Eomentũu. Err- aſtrologi qdã
Ft Alkindꝰ 8 radijs. ? ſiles: ponentes res
inſerioꝛes nihil agere/ſʒ tantũmodo defeꝛ
re radioſas influẽtias celi/⁊ inde fieri effe
ct? ſiles numero / pꝛis iſtũ q; ill ppt deter
minatõez celi / vt ĩ ꝓductõe graduũ calidi
tatis / quã determinatõez aln ſolũ referüt
ad diuinũ bñplacitüũ libere ↄtingẽter agẽt
ↄfoꝛmiter ad ſcðᷣaʒ partẽ ppoſitois ꝙ deꝰ
eſt agẽs ĩmediatiſſimũ ⁊ ꝓpinquiſſimũ.ñ
obſtate coefficiẽtia cauſaꝝ ſecũdaꝝ.Et h̊
errauerũt aliqͥ doctoꝛes etiã catholici.po
nentes deũ eſſe cauſã nõ ĩmediatã in om̃i
effectu.qm̃ inquiũt alie cauſe ſupꝑfluerent
Eſſet pᷣterea de cquſa ĩmediata actuũ vo
luntgti tã bonoꝝ q; maloꝝ.⁊ ita eſſet aun/
toꝛ peti. Sʒ ꝓ nobis eſt articulꝰ pariſiẽX.
dices / ꝙ de ſit cauſa remotiſſima ſicꝙnõ
ꝓpᷣinqͥ ſſima. erroꝛ. Nihilominꝰoffertur hᷣ
ꝓ ſcholaſticoꝝ exercitio ſdogiſi muſtał ad
pꝓbandũ.O, ſi deꝰ ĩmediate agat actũ vo
luntap/deꝰ ſacit ⁊ vult peccatu/ſignando
ſoꝛtẽ qͥ facit ſubſtãtiã alicuiꝰ actꝰ ᷣ phibi
tionẽ dei/⁊ vocet᷑ A.Tuc arguit᷑ ſic. Soꝛ
tes facit a.actũ.⁊ ſoꝛtes habet pᷣceptũ dei
de nõ faciedo a. actũ.& ſoꝛtes peccat cõſe/
quẽtia eſt neceſſaria.⁊ deꝰ vult ⁊ facit quã
libet partẽ antecedẽtis.ergo ⁊ totũ antece
dens/cũ ꝑtes ſint ſibi cõpaſſibiles. deuſ
vult ⁊ facit totũ ↄſequens.ſ.ſoꝛtẽ peccare

dð videt᷑ blaſphemiũ.

ꝛopoſitio ſeptima.
Elũ effectꝰnedũ varios ſʒ ↄtra
rios vel oppoſitos/ĩ ĩferioꝛib
uſacere ꝓ diuerſitate materie/ra
tionilba ſeminalibus plene.

rer⸗

eius
dear

dus
Lecxx

bus
fun

cliu
ſded
cius.

minie

onẽd
uma
nihe
hrinn
ange
gem
tis⸗
veri
ums
velil

rüde

8
coſe
Cont
plinn.
tumſe
locum
ſantur.
Nternn
natoneg
notso
goongti
dichins
Inhoꝛn
per ob⸗
ſalten
anni qn
Unnoꝛn
nn con⸗
Glens⸗

mnlao
Mtälnofmn

noflnerent

Aacd
RAear⸗
panſi
ſinaſenn
ipofenm
Ginuſietn
erniv
ni ſn
Wpti
Nt
ipin
nnde
ſctco⸗
Wnee
ſisznal
enipeant

ng.
nosſrn
ſiſninn
numn

heologiſat 20

¶ Cõmentũ.Errauerũt hic aſtrologi illi

q̊ volẽtes iudicare ð natiuitatib/vł moꝛ

te vel alijs inferioꝝ ↄditionib/reſpicien/
dum eſſe dicunt ad ſolũ celũ ⁊ ↄſtellatões
eius vnde ⁊ experientia ↄuincit eos.ſicut

deducit Auguſtinꝰ.v.de ciui:dei.de duo/

bus geminis diuerſaꝝ foꝛtunaꝝ.Sicut

⁊ eexperientia docet de ter a ⁊ luto ⁊ ſimili
bus. Et de varietate ſine numero diuerſa

rum herbaꝝ ⁊ plantaꝝ in eadẽ ꝑuula ꝑte

agri.O, ſi dixerint varietates tales fieri

ꝓpter diuerſitates anguloꝝ influentialiũ
celi/qui terminaut᷑ velut in indiuiſibili/⁊
inde diuerſiticant in partib loci ſuos effe
ctus.Ex h̊ ſaltẽ habet᷑ quẽadmodũ de ge
minis ↄcludit Nuguſtinꝰ /cõtra reſponſi

onẽ de rots ſiguli mota ⁊ ꝑcuſſa/qꝙ iudici

um cuiuſcũq; aſtrologi ferri nõ pᷣt ſuꝑ tan
ta incertitudine ⁊ ignoꝛantia diuerſitatis

huiuſmodi imperceptibilis influentiarũ
angulariũ velut indiuiſibuliũ.Deniq; vi /

demꝰ regulas aſtrologie de ventis ⁊ plan

tis.⁊ alijs naturalibo effectiba/aliter ⁊ ali

verificari ſeu falſificari.ꝓ diuerſitate ſitu
um ⁊ ſigurarum ⁊ diſpoſitionũ huiꝰ terre

vel ülius. M
4 ꝛonoſrio octau.
um cũ ſideribo ⁊ planetis.in

ofibo ſuis cõbinationibo mo/
tuũ. directionũ.retrogradatio

circũſtantijs.multo plus ab hominibo ig
noꝛari q; ſciri.
mnen Eintauede hic quidã iactã
es ſe de omniba ſcire rũdere.vt Goꝛgias.
Contra quos fuit Achademicoꝛuʒ diſci

lo. cum nec minimũ foliuʒ arboꝛis tantũ
ſciatur ab hominibo quãtũ ignoꝛatur.cũ

ↄtinet numeros ⁊ figuras ⁊ earum combi

nationes infinitas. Pꝛeterea ſunt aliqui
motus octaue ſpere ⁊ planetarum pꝛius

ignoꝛati ab aſtrologis:⁊ ſe atis nouiter in /

uenti. Deniq; pꝛeſuppoſita creatione mũ
di cuius duratio nondũ eſt ſeptem milia

annoꝛum Fm veritatem fidei/ non potuit
per obſeruationes aſtrologicas / inueniri
ſaltem quo ad affectus/calculatio magni

anni quem Plato poſuit.xxxvi.milium

annoꝛum. Et ita de calculationibus alia

rum couſtellationum/que non potuerũt

totiens repeti vt facerent experientiã cer ·

num. oppoſitionũ cũ reliquis

plina. ⁊ ſi nõ veris: tamẽ plus ſobꝛia dicẽ
tium ſe nihil ſcire. Nec mirum de toto ce/⸗

tam ⁊ naturale: aſtrologis de talibus vel
talibo effectibus conſequentib huiuſmo
di conſtillationes/quarum alique nunq;
fuerunt. alique raro.alique ſemel aut bis

pꝛopterea finxerunt aſtrologiſanteſ paga

ni ⁊ infideles arabum ⁊ indoꝛum /intini/

tam vel velut infinitam annoꝛum multi/

tudinem. vt Albumaſar ⁊ Marcianꝰ ſcri
bunt Potuerunt igitur per ſolam diuinin
inſpirationem factam ade vel abꝛae vel ſi
milibus / dari vere regule / vel de tota vir/

tute celi quantũ voluit deꝰ reuelare ⁊ nos
ſcire ſine curioſitate. Ualde autem pauca
ſunt talia pꝛo ſtatu pᷣſentis miſerie/queoꝛ
dinata eſt ad viſum beatitudinis eterne/⸗
vbi videb e om̃ia in om̃ibus.
l

HNona pꝓpoſitio.
vel incõmenſurabiles motus
ſignoꝛuʒ / inſuper ⁊ certos pla/
netas huic vel üli genti domi/

nari pꝛoꝛſus incertũ eſſe. —2
(Cõmentum. Errauerunt vt experien

tia docuit certitudinẽ afferre voleẽtes.vbi

ſolam poſſe haberi rhetoꝛicã pbabilitaté/

deducit magiſter Hicolauſ oꝛeſine/⁊ poſt
eũ dominꝰ petrꝰ cardinalis Cameracen/

ſis/ ſumens exinde radicẽ vnã difficultatt

aſtrologicoꝝ iudicioꝛũ.Et inde foꝛſan eſt
qꝙ; nondum videt᷑ reperta pᷣciſa quantitas

anni ſolaris/aut ex qua radice pcedit. Ce

terum varietas aſſignantium huic vel il/
li plage terre talia vł talia ſignoꝛuʒ domi/
a/ ſatis incertitudinẽ eſſe monſtrat.
ꝛopoſitio decima·
Ium cum ſideribus et plane/
tis: ſuum lumen influrxiuum ꝓ
varietate fractionis et refracti
onis radioꝛum luminariuʒ:ex
diuerſitate medioꝛum diuerſificare:⁊ nõ
ſerds ſitus aſpicientiba ad terram mon/
r. —

Cõmentum. Errauerunt hic pauci vł

nulli qui ſciunt cum aſtrologia perſpecti⸗/
uam: vnde ſumitur radix altera difficul/
tatis aſtrologice iudicatõnis. Inuenitur
⁊ alia difficultas ex collatõe ʒodiaci:vtrũ

videlicet ſit in pꝛimo celo qdᷣcũq; ſit ilud

an in firmamento vm figurationẽ ſtellarũ
fixarum ĩ eo. Compertum eſt enim firma
mentũ moueri cõtra motũ pꝛimi mobiliſ
Et ita ↄſequẽter zodiacꝰ mutaret᷑. Dunt

⁊ alie difficłtates motõis planetaꝝ ĩ ſuis

um habere cõmenſurabiles

Trigilogium aſtrologie

augibus / epiciclis / ecentricis / ßm aſcenſũ
deſcẽſum.ſtationẽ.retrogradationẽ.titu /

bationẽ.circũgirationẽ in centro ꝓpꝛio/q̃
oĩa punctaliter obſeruare poterit nemo

Z in Eat iamure⸗ diula ſe ſapiẽtia ludere

ropoſitio vndecima.
Elum cũ ſideribo planetis / il
los q;tũ ĩ ſe eſt culpare/⁊ ĩ abu/
ſum trahere/ à de ſingularibuſ
effectibo pᷣdicere pᷣſumũt cõper
eſſe 1 eos crebꝛo falli ⁊ fallere poſſe.

ex frauduletia vł ex arrogantia. Et qꝛ
nõ attendũt veritatẽ vniꝰ ꝓpoſitõnis pᷣce

dentꝭ'è/ꝙ relu eſt ſolũ influes generale. Cu⸗,
tioſi xp̃ᷣiani.ſoꝛtiligi ⁊ magici.Et eo dam

ius ratio ꝑticulariſat᷑ vel Lſingulariſat᷑ aut

a deo ſolo. auta diſpoſitõe materie

uuüt obijcit᷑ inueniunt᷑ pdicere mul a ve
ra. Rñdet᷑ q młto plura falſa. ⁊ ideo vera
dicuũt vl a caſu/vla multitudine eoꝝ q̃ di

cunt / vel a malis q pᷣſagiũt/ꝗ̃ ſũt vt in plu
ribo aput hoĩes / vl a fantaſiatõe ⁊ obᷣua/⸗
tione eoꝝ qᷓ audiũt/vła cognitõe ſecreto/⸗

rũ/maxime dñoꝝ/⁊ eoꝝ ds frequẽtant /q̃ᷓ

inueſtigãt diuerſis medijs ꝑ fautoꝛes ſu
os. B eſt frequẽs ⁊ expertũ.aut fit deniq;
ab ĩmixtione oꝑationis demonũ /ꝓpter ſe

ducẽdos tã pᷣdicentes/qᷓ; fidẽ adhibentes

in talib⸗/ꝑ damnabilẽ curioſitatẽ ſciendi
futura/ ea qᷣ patert ſolꝰ habet in ſua pote/
ſtate. Hinc vulgatꝰ autoꝛ ait. Oð deꝰ in⸗

tendit noli perqͥrere ſoꝛte.Oõð ſtatuit ð te
ſine te deliberat ipe. Hinc rurſus. Mitte

gorchana dei. Eõfoꝛmiter ad ſe apiẽtẽ. Que
tibi pcepit de illa cogita ſemp/⁊ in płib⸗

opib eius ne fueris curioſus. Hec ſi ob- s
ſeruaueris / miſcebit ſetibi tuiſq; actioni/
bvus angelus bonꝰ.Signũ aũt immixtio
nis dyabolice actionis eſt/ꝙ iuxta dictuʒ
cuiuſdam magni viri ſepe ĩ iudicijs aſtro

nomicis / vbi minus eſt de ratione natura
li/⁊ nihil de miraculo / ibi crebꝛioꝛ euentꝰ
inuenitur. qð eſſe ſignum pactionis cũ de
monibus Auguſtinus tradit/ſecundo de

doctrina chꝛiſtiana. Et ſacre theologie fa
cultas pariſien idipſuʒ alias declarauit

cõtra idolatricam pꝛauitatem. Notetur
hic Auguſtin⸗ libꝛo de ciuitate dei ſatis
circa pꝛincipium. His i inquit omnibo cõ
ſideratis/nõ iĩmerito creditur cum aſtro/
logi mirabiliter multa vera reſpondent/

occulto inſtinctu fieri 1. birituum nõ bono

“R

Cõmentũ.Errant tales/ex ignoꝛãtia

rum/quoꝛum cura eſt has falſas z norial
opiniones de aſtralibus fatis inſerere hu
manis mentibus/atq; firmare/ non hoꝛo
en notati ⁊ inſpecti aliqua⸗ arte que nul
eſt.

dꝛopoſitio duodecima.
Elum eninn aui
um volatus/1 garritus/ multã
vim habere / ſʒ nõ ob hoc ſom/

mantia. cũ ſimilibus obſeruãdas eſie.
õmentum. Errauerunt hic q̊ ad par
1ſecundã om̃es ſere gentiles ⁊ idolatre
romnanh nnben indi ⁊ ceteri.errãt ⁊ ſuꝑſti

nabilius quo per fidem verã ſunt illumi/
nati/ ⁊ per eam pꝛohibiti/ne talibus inten
dant vel vtantur. Cum etiam videant ſe

ueritatem iudicioꝛum cõtra tales per ec/
cleſiaſticos ad incarcerationem perpetuũ

per ſeculares ad ignẽ.ꝑ deũ ad gehennã
ꝛopoſitio tredecdima.
.Ngelos vel intelligentias non
animare / ſed regere celum / cuz
) ſideribus ⁊ planetis ad dei glo
rioſi voluntatem.
. Eonemum. Oppoſitum dicitur ſen/
ſiſſe plato/⁊ quidam alioꝛum / dicentium

totum mundum eſſe animal magnũ. Sʒ
tenenda eſt fide certa noſtra ꝓpoſitio/cui

s eſt philoſophia ariſtotelis.
Pꝛopoſitio quartadecima.
Igelos ſeu intelligentias per
imperium ⁊ voluntatem influ
ere in ſperanf coꝛruptibilium/
— frequenter cum celo. aliquan
doſi e celi adminiculo.

Tõmentum. Oppoſitum ſenſiſſe vide

tur maioꝛ pars philoſophoꝝ / dicentium
contra fidei veritatem.qꝙ angeli nõ agunt
niſi mediante motu celi cum ſuis oꝛbibuſ
vnge ⁊ per oꝛbem Lune dari poſuerunt
foꝛmas in inferioꝛibus virtute actionis

ſue intelligentie ⁊ ſuperioꝛum. Sedꝙ ꝑ½
. imperium ⁊ voluntatem agant intelligen
tie/ concedere videtur Auicena/ponens li
bertatem cõtradictionis in angelis/ ⁊ ma
gis q; in hominibus / ſicut eſt veritas fi/

gei. Quãuis albertꝰ philoſophiſãs cõſoꝛ
mit᷑ ad peripatheticoſ/vlł qͥſdã aſtrologoſ
voluerit 6 zumpuguate/dequckllo ad hᷣg

Via / vel auguria / vel traditöes
magicoꝛum / ſe ſuper celeſtem virtutẽ fun
gantiũ/in geomantia. chiromantia. piro⸗

Airtſuni
Rtedn
ſuntilarni⸗
Abusinen
nwant ſ.
les er
nenapeni
ludgcheni
Aigentiusnnt
Gor dunen
nenb
1
auur ſen⸗

Nbicentiun

mmg S
Mde
Res.
naccin.
nclicetir
lintnit
Monppiin
mchtni

õ
Gor Nannmm
naiinn.
msobbl
igüci

nnute Cinnis

un Hunnt
arii

emnhoſn⸗
nangeis in
cſenn,
äam
uibt 6e

/α
◻

tunc nõ poſſunt haberi determinate regu

le de actionibus vel influẽtijs intelligẽtia⸗

rũ/ex quo libere cõtradictoꝛie agerẽt. Hoc

aũt eſſe incõöueniens reputaſſent aſtrologi

et philoſophi/quos ſequitur. Et ſimiliter

idolatre oẽs/qui per earminatiões ⁊ magi
cam artẽ poſuerunt demones in idolis cõ
cludi vel alligari poſſe/quẽadmodũ tradit
Hermes trimegiſtus de egyptijs/qui non
habẽtes quõ crearet animas/ inuenerunt
artem quõ ſpũs includerẽt/et inde miracu
la facerent acreſponſa darẽt. Aeritas autẽ
fidei concedit còſequentiã ⁊ conſequẽs il⸗

latum ꝑ Albertũ. Addens demones non

cogi ꝑ artes magicas.ſed ita fingere cogi⸗

vt colant᷑ ſicut di / et homies fallacia multi⸗
plici decipiant. ee .

Dꝛopoſitio. xv.

Agelos ſeu intelligetias / ad crea⸗

Commentum

DODoppoſitum ſenſerunt aliqͥ philoſophanti
um et hereticoꝛũ/ponentiũ anias rationa
les extraduce fieri vel coꝛrũpi. Ceterũ qͥc⸗
quid dixerint aliqͥ de energuminis /lunati
cis/et ſimilib.ꝙ demon oppꝛimit aĩias eo
rum qſi ſubintrans eas. Quicquid pᷣterea
dicat veritas catholica ꝙ demones ſüt in⸗/
cẽſoꝛes vitioꝝ/et boni ſunt illuminatoꝛes

animaꝝ / nihil iſtoꝝ fit ꝑ ulapſum qui ſoli

deo ꝓpꝛius ett/poſſidẽs aĩam ad ſuũ plenũ

imperium.

Algelos vel intelligẽtias ad immu
( tationẽ humane libertatis/natura
·liter ⁊ imediate ꝓ ſtatu vie nequa⸗
Zattinger

ommentum

ppoſitũ videtur poſuiſſe Auicẽna ⁊ ca

tholicoꝝ aliqͥ‚dicẽtes aiam rationalẽ ſug

irradiari/et ſuꝑilluminari ĩmediate etiã ꝓ

ſtatu vie/ꝑ lumia ſuꝑioꝛa dei ⁊ angeloꝛum

non cõcurrẽti ſenſuali vel fantaſtica viſio⸗

ne Et inde conati ſunt pꝛophetias tam in

ſomno q;ᷓ in vigilia/ꝛ pᷣuiſiões multas oc/⸗
cultas p energuminos. Et ita ſe ſaluabat
machametus epilẽticus/q; cadebat nõ po
tẽs ferre iluminationẽ angelicã. Sed an

tioneʒ anime rationalis nequac;
attingere.ſed nec eidẽ illabi poſſe.

Trilogiũ aſtrologie ꝛo0

ſtoteles. cui fides ↄſentit eſt p nr̃a ꝓpoſitio

ne/ dices neceſſe eſt quãcũq; intelligente,z

fantaſmata ſpeculari/dãs ſignũ hui ꝙ de
ficiẽte nobis a natura vno ſenſuũ /deficit ⁊
nobis ſciẽtia de illo ſenſu. Stat nihuomi

nus ꝙ aĩa rationalis in ſui creatione ſuſce
pit foꝛmationẽ ſeu illuſtrationem deſuꝑ a
deo/ in qua ⁊ ꝑ quã cognoſcit ventatẽ pn/
cipioꝝ pꝛimoꝝ/ſine pᷣuia acceptiõe ꝑ ſen⸗/
ſus ſeu fantaſmata/qᷓ;uis in actũ nõ exeat
fantaſmatibus nõ pꝛeuiſis. Ad qo refeni
poſſet Goecij de aia verbũ ex platone.ſum
mamq; tenens ſingula perdit.

Dꝛeopoſitio. XVII.

Ngelos omnes eſſe adminiſtrato
toꝛios ſpirit/ eta deo gloꝛioſo bo⸗
los in miniſtenuz p hoib q here
ditatem adepturi ſunt ſalutis / datos eſſe.

NNCommentum
Ooppoſitũ qui dicit / eſt heretic' ſi ſe gerat
pꝛo chꝛiſtiano/ↄtradicẽs expᷣſſis verb apki

Et hec eſt magna ↄſolatio illoꝝ q tenẽi ve

raciter ⁊ ſine fictiõe fidẽ ieſu xpi/et qͥ capti⸗
uãt oẽm intellectũ in obſequiũ fidei/quia

ſi fiduciã capimus de hoĩbo peritis in me⸗

dicina vel aſtrologia/aut arte alia/q adiu
uare nos poſſint/ qͥnto magꝭ h̊ facere poſ⸗

ſumus de angelicis ſpiritibus.
Dꝛeopoſitio. X VIII
gelos bonos et malos/ inter cau

ſas liberas ei alias qs de ſic inſti⸗
nit vt eas pꝛopꝛios motus agere

ſinat numerandos eſſe.

Commentum

Oppoſitũ nullꝰfidelis aut aliqͥs rite phi⸗
loſophãs dicet/Et inde fit ꝙ abſq; tẽiatio

ne dei poſſumꝰ ad angelicũ ſubſidiũ recur

rere / ſicut ad peritũ medicũ/⁊ eum qͥ põtiu
uare nos in neceſſitatiba nr̃is de curſu cõi

et naturali.Excipit᷑ angeloꝝ maloꝝ cõſul
tatio ⁊ inuocatio qm̃ nõ eſt licitũ pticipare
cũ eis tanqᷓ; excõicatis a deo ⁊ ecclłlia tota ⁊
qꝛ fallaces ſunt/ſallere ſemꝑ cupiẽtes.nõ
iuuare niſi ficte. Añ iuxta ꝓpuerbium vulgi
luduntad falſam ſocietatem.

Pꝛopoſitio.xIXx.

. 4

AAgelos celũ ⁊ terraʒ/iuxta qð exigit

ii

electoꝝ dei depcatio / ſal? 1 oꝛdo / deo

₰

ppoſitũ poſuerũt negauerũt demoneſ
eſſe

iubete vel ꝑmittete / poſſe mutare vt ſolem

facere ſtare et ignem non ardere.
Kommentum.

Oppoſitũ putãt oẽs aſtrologi infideles et

7

pagani / negates vera miracula poſſe fieri/

nec illumiĩati cũ ꝓpha dicete. Oĩa qᷓcũq; vo
luit fecit deus in celo ⁊ ĩ terra in mari et in
oĩbo abvſſis. Neſciẽtes pᷣterea vel negäates
miracula veteris legis et noue/qlia legere
pꝛõptũ eſt in biblia/et autenticis chꝛiſtia⸗ 4

noꝛum libꝛiss

Nobſeruatões ↄſtellationũ.poſſe cõ
tiliari/1 ipos opẽ hoib dari. Vñ ⁊ ꝑ fi⸗

dem ſancti vicerũt regna non ꝑ celum.

.

ommentum.

Dꝛopoſitio. X K.
rngelospꝑ deuotas ad deum pᷣces /
2 porhch prurioſas inſpectiões/ vel

Oppoſitũ dicẽtes ↄuincunt᷑ expᷣmiſſis

iuncta pmiſſiõe dei dicẽtis.Quecũq; oꝛi⸗/
tes petitis credite ⁊ fiet vobis. cũ ſimilibꝰ .
multis.iũcto ꝙ non ſemꝑ expedit nob hfe p
pꝛoſꝑa qᷓ petimꝰ.ſʒ mag aduerſa q fugimꝰ

HNec opoꝛtet in recurſu ad eos et deũ/⸗tẽpꝰ

oꝛatiõis ꝑ cõſtellatiões obſeruare/vt Huil

helmus pariſiẽſis notãter ait ⁊ deducit.

20Poſitio. XXI.

cnlũ veꝝn habent/ſed ex pacto noto vel oc⸗
culto/nõ dubiũ oꝑari/⁊ eſfectũ ſoꝛtiri.
Lommentunmn

—

/tra expᷣſſam ſacre ſcripture lr̃am i ve⸗

7 .

Egelos pᷣſertim malos in artibus
magid ⁊ oĩbo ſuꝑſtitioſis oꝑatõibꝰ
q̃ nec rationẽ naturalẽ/nec mira -

magis q; illius. niſi vel er volũtate ſeu au⸗

toꝛitate inſtituẽtꝭ.vel a deuota quadã ima
ginatiõe faciẽtis.q̃ nõ recedit a deo.ſʒ in e
terioꝛibo ſignis aliqͥ ba ſe exercet.vt ĩ tali nu
mero oꝛationũ.in peregrinatõibo.in noue
nis.et oblatiõiba nũccaãdelarũ.nũc panis.
nũc galloꝝ.nunc in geſtatiõe reliquiarum
et bibitiõe ab lutiõis earũ. In quibo pia fi
de factis/nõ minus põt ſe imiſcere bonus
angelus/q; malus in impia ⁊ phibita fide
factis. Yoꝛtaſſis et emperica medicoꝛũ to⸗
lerari pñt.Hãc generalẽ habẽtia rationẽ/
foꝛtificationẽ.ſ.imaginatiue virtutꝭ. Mẽ

gax aſſertio tamen deſit.

diſpoſitiue / poſſe ſuꝑ intellectuʒ et
yoluntatẽ ꝑ ĩmutationẽ ſenſuũ/tã
interioꝝ q; exterioꝛum/pꝛo dei iuſſu vel ꝑ
miſſione multipliciter operari.
Lommentum

logis phis ⁊ catholicis.qͥ ↄſenſerũt ange⸗
los vel intelligẽtias eſſe NHã ⁊ ſuꝑ hacradi

ce fundãt aſtrologi reglas interogationũ
etreſponſionũ.⁊ alias multas.ſʒ fallunt᷑Rin
pluribo.ex pᷣtactis cauſis.qꝛ ponunt ange
los influere pure naturaliter.nec ſatis attẽ
dunt liberi arbitrij poteſtatem. dei volũta

tem et materie diuerſitatem.

ub certis regulis coartari.tradi⁊

ccognoſci.temerariũ ⁊ impiũ.necnõ a vera

teri et nouo teſtamẽto.uerũt etiã experiẽ philoſophia ⁊ theologia alenum eſſe.

tie multe ĩ oppoſitũ/⁊ etiaʒ doctrine ſcõꝝ·
noĩatim. Auguſtini.qͥ notãter dixit. Oẽs

tales obſeruatiões tãto magis ſuſpectas ·

fugiẽdas eſſe.qᷓnto ſepiꝰ vidẽtur ſuũ ſoꝛtiri
effectũ. ¶ Etſi alleget᷑ ꝙ frequẽter multa
iubent᷑ illic obſeruariĩ artibb magi vłſoꝛ
tilegijs/q̃ ſunt ſctã ⁊ honeſta. vt ieiunare.
caſtũ eſſe.dicere pr nr.⁊ euãgeliũ.Reſpon
debat vnꝰ vere ⁊ catholice.ſuꝑſtitionẽ tan
to peioꝛẽ eſſe.qnto plura miſcent᷑bona.q

niã vñ deberet honoꝛari deꝰ.honoꝛat᷑ dia⸗
bolꝰ. Nemo tñ ex ̊ intelligat obᷣuatio⸗
nes chꝛiſtianoꝝ repꝛobatas eſſe. q̃ vel ab
eccłia ↄſtitute.vł ab eadẽ rationabiliterto
lerate ſunt:qᷓ;uis nõ appareat ratio huius

=”M”M Lommentum ”
ppoſitũ dicẽtes ↄuincunt᷑ expᷣdictꝭ.ma

ime ꝓpter arbitrij libertatem in angelis re
gentibus et in hominibus gubernatis.

20 PoOſi. XXIIII.

occaſionem dari non debere.
Lommentum

(Mppoſitũ dicẽtes ↄuincuntur expᷣmiſſis

Dꝛopoſitio. xXXII.

Ngelos me diate ⁊ inclinatiue ſeu

poſitũ pauci vel nulli ſenſerũt exaſtro

Dꝛopoſitio. XXIII
Algelos vel intelligentias in ſuis
actiõib ⁊ influxibo liberis.ponere

emtd

mMHNgelos et deũ cuiꝰ miſtri ſũt.illos
offendere.qͥ regulas ⁊ traditises.
Pingicãtes infiuxui libero dei van
geloꝝ.ĩmo ⁊ hoĩm libᷣtati/tradũtet palliãt
ſub noie aſtrologie vel alteriꝰ naturalis ſci
entie.⁊ talibo autoꝛitatẽ vel appꝛobatiõis

n
s
lir
llded

lionet
ſcaue

biußee
coꝛi ſoj.
tione/

.⸗De
XI.

haniveſen
Aeme

Ni1

uypag

itantn
ſeirne
ioboend
onnorii
lluriin
oontane⸗
neeſaneu
,dainä

XIIII

s

ris Ponen
riemad!
öa
nunche

ugcler⸗
MS

U.

firlos
dri.
Ndünin
itapalin
muntlsſi
nobako

mgins

—*

Aſtrologie theologiſate

iuncta lege dei tam vetere q; noua Juncto
pꝛeterea ꝓ ſecũda ꝑte illo qð dicit apoſtolꝰ
Ab omi ſpecie mali abſtinete vos.hoc eſt
b omni ſcãdalo dãte occaſionẽ ruine.

20poſitio. XxvV.
UVmanã rationem poſſe et debere
aſtris cognitis vel incognit dñari
necab eis in vitium trahi.
EKCommentum

oncedũ
FPoncaneici ahie de ſapiẽte / qͥ pᷣcogno⸗
ſcit celi ↄſtellatiões incdlinatiuas.qm̃ põt
adhibere remediũ cõtra noxias /ſicut faci⸗
mus regulariter ↄtra hyemẽ ꝓuidẽdo ð ca

lefactiõe ⁊ domibo.⁊ ↄtra caloꝛes eſtatis ꝓ

uidẽdo de refrigeratiõibꝰ.⁊ ita de peſtilen
tijs. diluuijs.bellis⁊ ſilib Tradũt itaq; ve
reet bñ iudicia aſtronomie tenere mediũ ĩ
ter neceſſariũ ⁊ impoſſibile/qꝛ ſq; ſũt decõ
tingẽtibo/x poſſibiliba aliter ſe h̃e. Sʒ eri

trahat᷑ i vitiũ ꝓbat᷑ er libertate arbitrij.⁊ ex

adiutoꝛio dei libero/qð dat᷑ timẽtibo eũ/et
exlibero angeloꝝ miſterio.qð adiutoꝛiuz
dei ⁊ angeloꝝ impetrãt ſuꝑ oẽm diſpoſitio
nẽ ſtellaꝝ fides ſpes et caritas / àby dereli⸗
ctis euenit freqnter vt volẽtes infoꝛtunia
vitare/i ea ipᷣa ſe trudãt ⁊ inuoluãt/vt com

re/z melacolijs
Eocegit hoe pti ? inter alios i

a actiõe ſe captiua

it hoc e?pil ? interalios Tullifi.
li. de diuin atiõe. Et h dicebat dñs petrus

inal cũ obfuatões hmõi
repꝛobaret. Addẽs ſe timere reg adoleſcẽ

. „„

tie / ne talib imbuerex/ et poſt ab eis nõ poſ

tiones ꝓbatoꝝ et erptoꝝ viroꝝn ꝑ

7

tiſtã ſapiẽtes aſtronomoꝛum / vt

ꝛehendantur ſapietes in aſtutia ſua.
H miate⸗ 2 inſanias falſas.aut ſaltezʒ

anxijs et pericu⸗/

ſulta⸗
lkleges inſuꝑ moꝛales ⁊ dinas/ſe in
ſuis actiõibo maxie in gubernatiõe reipub
lice/ſpꝛetis ſupꝑſtitiõibo fallacibo/regulare.

cno fruſtra dedit

noſᷣ de rationẽ liberã/plꝰ q; bꝛuꝭ.Ded it
inſuꝑ leges diuinas naturales ⁊ politicas
pꝛudetiã qͥ ꝑ experietias mł as generatã.
Ex ergo huana ratio/libᷣtas/⁊ pꝛudetia cẽ

2

*

iñũ vel mille hoĩm imo vniꝰregni derelinqn

tur ad inſequẽdum opinionèe vel deliratio
nẽ vniꝰ vel duoꝝ aut pauciſſimoꝝ / fingẽ

tiũ ſe ſcire mirabilia ex aſtris vel aliũde(ne

ſcio quõ)p fantaſia capu ſui/ſuꝑ euenibꝛ
agedis republica / vt , nõ e belldu vſq;
ad tres meſes / vel vn annü cuz boſtib/a
tñ deſtruũt oĩa/ita de ſilibo abſq; nuero.

na ratio ⁊ pꝛudẽtia/indigniſſimũ ᷑/fatuũ/⸗
et delirum/imo merito dei iudicio punien
dum / et in ſtultum finẽ pꝛecipitandum.
Mꝛeopoſi. XXVIII.
AQAumanam rationẽ/ꝓpter hoiĩes vi
les ⁊ ignotos/⁊ de coꝛruptela iudi
lij mltciplicit᷑ſuſpectos. peſſimeq;
vtĩ plurimũ foꝛtunatos/ꝛ ſine fide/q̃les in
tenebꝛis ſuſurrãt/indigniſſimum captiua

Lommentum

Söcedũt iſtã ͥ pcedẽtẽ attẽdũt/⁊ ex

uis ſe verã eẽ demõſtrat.pᷣſuppoſuꝭ his q̃

AUlmanã rationẽ ꝓpter ſui cõcauſa
ſtionẽ liberã / nõ poſſe vel debere ꝑ
leſeug expientias cuiuſcũq; tꝑis
ſub neceſſarijs euẽtuũ reglłis vł ante ↄcludi
Lõcedut iſta/qrν »nexiées altedut/ hi
qͥ didicerũt ex logica ꝙ oĩs ꝓpoſitio copu⸗
latiua cpoſita ex płibo neceſiarijſ cathego
ricis vl ypothetic reddit᷑ ↄtinges/ſi ↄtine
at vnicã ꝓpoſitiõeʒ ↄtingẽceʒ. Ac ꝓinde ſu
mit efficar argumetu 2tra regulas aſtrolo
gie ſũptas ex qntiſcũq; exꝑimẽtꝭè/ſi liberuʒ
rbitriũ ↄcurrebat vt cã ↄiũcta ad effectuʒ

li/q indifferẽs erat ad ſic fieri vel nõ fieri.

Deopolitio. XXX.
AAUVUmanã rationẽ / ad deũ gloꝛioſuʒ
dqà nutu libero cũcia tẽperat? ad fi⸗
nsã ſuꝑnaturalẽ hoim genꝰ pᷣcipue

YVMD DZ i ren

inq; ꝓpter paucos tales/derelinqt᷑ hũa

poit/q tñ ſũt ꝑ exꝑietiaſqtidianalſ maifeſta

oꝛdinat / debereſ. edulo ↄuerti /ꝑ fidẽ ſpem

eqͥſita. Potuit eni ſemꝑ dici de effectu ta

nec inde ligan alterius arbitrium potuiſſe

et ſanctoꝝ/quos liberaliter ⁊ libere vult de

us agere/tad eos recurſuʒ hr̃e.qtinꝰ oꝛdi⸗

[Commentunm“
Loõcedũt iſtã oms veri:⁊ nõ ſolũ noĩe xpᷣia
ni /reputãtes talẽ pꝛouidẽtiã dei ⁊ ita libe⸗
rãq̃lẽ inſinuauit xpᷣs dicẽs. ꝙ nec foliũ ar⸗
boꝛis / nec paſſer vnꝰ cadãt ĩ terrã.ſine pr̃e
deo.dũ rurſus ait. Petite ⁊ accipietꝭ. Et ſi
habueritꝭ fidẽ ſiẽ granuʒ ſinapis ⁊c̃. Imo
ettota veterꝭ teſtamẽti ſeries/legal⁊ hiſto⸗

rica atq; ꝓphetalis/pᷣcipue ĩ pſalmis ⁊ oꝛa⸗

tioniboſctõꝝ ſctkꝝꝑq; / vix alið nob iculcare
vel pfiteri vidẽt᷑.vñ Jacta ĩ dño curã tuã ⁊
ipe te enutriet. Nõ dic.iacta curã tuã ĩ celo
Om̃ ĩ me ſperauit libabo eũ.nõ dicit in ce

lo.Gtũs vir cuiꝰ ẽ nomẽ dñi ſpes eiꝰ.nõ di

xit ĩ celo.ĩmo vetuit cũ addit. Et nõ reſpe/

xit ĩ vanitates ⁊ inſanias falſasloq̃ns ð cu

rioſis qͥ defecerũt ſcrutãtes ſœutinio Etſu
peraddit de miracłis tã noue q; veteris le⸗
g. Multa feciſti tu dñe de me mirabilia
opa tua Deniqh ſi paulꝰ opponat᷑ dicẽs
Auund⸗ ia. dei ꝑ ea qᷣ ſctã ſũt cognoſci Re
põdendũ ẽ ꝙ hec ſcala creaturaꝝ/nõ cẽ am

plineceſſaria ſidelibo tenẽtiba dei ſoliũ nũc
namꝰill qð rariſſime pᷣt iueniri tpib iſtis

Ponam ꝙ pkes ſcietifici ĩaſtrologica di⸗

ſciplina ↄueniãt/q ſũt graues viri ĩ moꝛibb
et honeſiate viteꝛ tales qͥ mita ſint expti in

etĩ naturali ratõ
ↄtẽnendi necaudiedi ab vno pᷣncipe coꝛ
uo ↄſilio Rndet᷑plane ꝙ; ſudiedi erũt/ſed

——

Sendae ilddteittales

in eqͥlibꝛa ponãt᷑ ratiões hũane pꝛudẽtie/

ſũpte dexpientias/⁊ circũſtatias hũani re⸗
gimiĩs inferior/quẽadmodũ etiã ſi ↄueni⸗

rẽt ex vna pte aſtrologi/tex alra ꝑte medi⸗
ci ſuꝑ curatõe alicuiꝰ egroti. Dicãt igit eæx
pli gra pꝛudetes aſtronomi ↄcoꝛditdũ fi⸗

atq̃ſtio de bello ineũdo/ↄtra hoſtes regni.
Ecce ↄſtellatio tal noxia ẽ phibẽs /nõ tmñ er
nccitate/iniri bellũ ꝑ frãcos ↄtra ãglicos.
dicaãt ex alca ꝑte pꝛudetes capitanei ⁊ mili

tes expti/ꝙ ncce ẽ vel expedit frãcos inire

bellũ otra anglicos / pẽſatj circũſtãtijs hbic

andepuener c infeioz diſpoſnoe
vel radice.Lũc oĩbi his ĩ eqͥlibꝛa poſitis/

debebit aſſumi ocuſio q ps ppõderabit?z
geqnedacrit· Hcniopoa; vtommepaine

ne hierarchico infima reducãtur ad ſuxio

iẽdi ab vno pncipe coꝛbꝛꝛ

iudiciũ ex radice ſuꝑioꝛi celi ſumptũ ↄtem

nat᷑ Sʒ nec expedit vt plꝰ põderet᷑ qᷓ; opoꝛ
tet/ vbi/ quando/et per quos ſeu pꝛopter
os non opoꝛtet.
Pilogus pꝛe/

iſſoꝝ. Epilogantes tãgamus

duogdecim radices/ab aſtronomoꝝ iudici

oꝛũ curioſitate arcẽtes. ¶ Pꝛimaè? dei glo
nioſi liba pmeuitas ĩ agẽdo.¶¶ Scda ãge
loꝛũ tã bonoꝝ q; maloꝝ ſub deo libtas in

erxeqndo. Zertia radixẽ/celeſtiũ lumia⸗

riũ ſola generalitas ĩ inſluẽdo. ¶ Quarta

eſt celeſtiũ cõbinationũ ⁊ ſituũ incõpᷣheſi⸗
bilis varietas ĩ cõcurrẽdo. ¶ Quſta radix
medioꝝ diuerſitas ĩ radiãdo. Sara le
itas ĩ con

minaliũ aclonu nicular din
pꝛincipiãdo. ¶ Septima libᷣtas hoĩm/q̃ᷓ
iucta qtlibet uſis neceſſarijs / otingeil

reddit ĩ effectu ſuo Octaua legal ? ꝓphᷣa
lis ſeueritas/talia aeencal an
ſacroꝝ inſuꝑ veteꝝ ⁊ nouoꝝ doctoꝛũ dili⸗

gẽs taliũ repꝛobatio/maxime ꝓpter fomii

coꝛruptionẽ ſcietiũ q;ᷓ ad bereſes idolatrialł
et ſuꝑſtitiões ẽ hũana ĩclinatio pꝓna Hoe
na. Raritas ſtudetiũ ? peritoꝝ i vera aſtro
logie diſciplina/cũ tñ ĩ iudicijs dãdis miti
plex ſupꝛa modũ ↄſideratio reqᷣrat vel ob⸗

ſeruatio ¶Decia. Myſtenij a ſeclis abſcoõ

4
2 „

rale oꝛdiatio

hẽt in celis quicqͥd reueniſan

—

ᷓ bo

deo Duogecima. Miraculoꝝ qlee
cõmunẽneſciũt cebꝛa epe
los ⁊ ꝓpterillos qͥ ad finẽ
ai ſunt koſtenſio.

uꝑnatur

cẽ/ꝙ nõ adbibeat fidẽ ſupꝑſtitiõibo ⁊ ſoꝛti
gijs merito ſuſpectis.de oꝑatiõe demonũ.
vel inuocatõe autde pactocũ eis ſecretovł

expᷣſſo.ſũt leges ⁊ dere
trina locis innũeris. Bcðda doctrina

xpediẽs eſt cuilibʒe

tholico diligen

gitatio/ qᷓ ni /
erit/2 falſe aſcripſenit Oui
ecima. Hois ad finẽ ſuꝑnatu
rale oꝛdiatio.⁊ iõ medioꝝ ſuꝑnaturaliũ pꝓ

ad ſalu,⸗

eta ꝛ biblia p bacdo

„

ctatn
glig
ſino⸗
ls
ktext
lete
tĩ
len⸗
do
hoſt
E
natt
lu
umpe
furib⸗
ſuaſpe
tiar
ſicoe
hecli
ſepud
mie
ci
liar
gm
int
me,
tion
ſup⸗
peri,
autnn
Ouint.
(itfuen
cen
God
ſunt
ges
pꝛob
fitde
lales

debeél
ſuloe

runt
ducto
nllen
poche

tot'ne
decdan
ſipei
Aloz
nocert
latpal

publig

nnn
giyenaſ⸗

Hanraii)
itiden

e
nmiii
uſ
nrutht
pemte
gintſcl
nicenmi,
sſen
baphacd
io diin⸗
uti⸗

doctrina
hoĩbo pꝛo

ing
alui⸗
4

etDii

pꝛochdoloꝛ dicit᷑ inueniri.

publicis. Hocet deniq; ipis negligẽtib vł

Alſtrologie theologiſate

ctatur fieri ꝑ aliquas obſeruatões/habeat

aliquã cãm naturalẽ vel miraculoſã Quia

ſi nö.tũc vehemẽs eſt ſuſpitio ꝙ talis effe

ctus pꝛouenit ex oꝑatiõe demonũ fallaciũ

et ex pacto cũ eis latẽte vel aꝑto.et h̊ ꝑmit/

tẽte diuino iudicio/in deceptionẽ ↄſulen⸗
tiũ /vel cõfidentiũ in talibo/ꝓpter curioſita⸗
tẽ noxiã aliqd habẽdi vel ſciẽdi. ¶ Tertia
Expediẽs eſt nõ adhibere fidẽ
ittẽtib ꝙ faciãt effecꝰ magnos
et mirabiles / niſi pꝛius ↄſtiterit q; ſintxpᷣia
ni/et bonoꝝ moꝝ.⁊ ꝙ velint et offerat di⸗
cta ſua vel artẽ deducere ad examẽ ⁊ iudici
um peritoꝝ in ph̊ia naturali et in medicia
iuriba ⁊ theologia.alioqͥn hr̃i debẽt merito

ſuuſpecti de fallacia/vel ignoꝛãtia/ vel here

tica pꝛauitate.nã ſicut lucẽ veritas amat.

ſic odit iulſitas. ¶ Quarta doctrina ¶ Ex
pediẽs eſt pꝛo pꝛincipibo maxime/etꝓ ſua
republica/ꝙ nec ipᷣ nec ſui familiares inti
miet ſecreti/ dent fidem q buſcũq; iudicijs
etiã ſub noie aſtrologie vel alteriꝰſcie pal⸗
liatis.niſi pꝛiꝰ habitum fuerit ↄſiliũ.vel ex
aminatio ꝑ viros multos/et graues viros
in regimine reipublice/vbi pꝛudẽtia maxi
me locũ hẽt.q̃ innitit᷑ↄſilijs ex dictamiĩe ra
tionis et experiẽtia multa collectis.non ex

ſupſtitioſis obſeruatõib/q deduxerũt ſem

per in malũ finẽ pncipes ↄfidetes in eis ſi
cut nr o etiã tꝑe ſe icAui epertum eſt

Ouinta doctrina:.¶ Expedit illos qͥ ſe di⸗

cũt futura cognoſcere/vel mirabilia ſecreta
facere per aſtrologiã/pꝛius examinari dili
geter de cognitiõe ipᷣoꝝ/⁊ de libꝛis quales

unt / et qliter habiti/et vñ cõpoſiti.qꝛ non

credẽdũ eſt cuilibet dicẽti ſe aſtrologũ.ſed

pꝛobãdi ſunt ⁊ in publico audiendi. ſicut
fit de medicis artificibo alijs. Alioqͥn ſi

tales nõ audiãt ĩ publicũ offerre dicta ſua
debẽt hr̃i merito ſuſpecti de ſuꝑſtitiõe / vel

fallacia/vel heretica pꝛauitate. Aut ꝙ non
q̃runt niſi pecunias /vel honoꝛes / ſic intro
ductoꝛes vel fautoꝛes eoꝛũdẽ faciũt/pꝛout
milleſies exꝑtũ eſt ĩ curijs pncipũ.⁊ adbuc
inu Serta do⸗
ctrina ¶ Expediẽs ẽ amatoꝛibo pncipũ et
totꝰ reipublice/materiã iſtã aſtrologicoꝛũ

declarare vel declarari facere freqᷓnter/tam

ſciptis q; monibꝰ publicis ⁊ domeſticis
Alioqͥn negligẽtia ſciẽtiũ ⁊ ſcire debẽtiuʒ

nocet hoſtiliter ꝑſonis pᷣncipũ ⁊ eaꝝ ſaluti

tã tꝑaliter q; ene Nocet regnis ⁊ pollicijs

deles ⁊ idolatras / ſint a catholicis toleran

tiones que ſequuntur.

8 eripiat dũs ieſus xpᷣs Amẽ.

Ritur aur q ue/

—

Rtrilogio aſtrologie theologiſate
ꝛi cõpoſiti paſtrologos pᷣſertim infi

di vel peniiꝰ extirpãdi.¶ Pꝛo cuiꝰ diſſolu

tione/ pcedẽtiũ elucidatiõe/notent᷑ ppoſi

Aibꝛi ſtrologici in qbꝰ pla vera etvti⸗

lia ↄtinent᷑/q; inutilia ſuꝑſtitioſa et falſa/
pfñjt tolerari ſeu tolerabiliter relegi/ ſuãdo
illud apli.O mia ꝓbate qð bonũ eſt tenete
Aales aũt vt plurimũ ſunt libꝛi.qͥ de mo⸗
tibꝰ ⁊ mẽſuris et ↄiunctõibꝰcoꝛpoꝝ cele⸗
ſtiũ ſünt editi/⁊ ex geometricis demõſtra/⸗
tionihꝰ cũ experiẽtia fundati.ſic ẽ glioſus
Almage‚ſiittt.

¶ꝛopoſirio ſecunda
1ſtr.

1 ibꝛi ologici.in qͥbꝰ pła iutilia ſup

ſtitioſa ⁊ falſa imo impia ⁊ ſacrilega ↄtinẽ

tur q;ᷓ vera et vtilia/debẽt a ꝑpᷣianis oĩibus

euitari dãnari ⁊ penitꝰ aboleri. ales aũt

erãt libꝛi de q bꝰ ſeptũẽ Actuũ.xix.vbiðꝛ.

Multi aſt ex eis qͥ fuerunt cuniſa ſectati.

cõtulerũt libꝛos /et cõbuſſerũt oẽs coꝛã oĩ⸗

20

impeditoꝛibus ad diſcrimẽ dãnatiõis per
petuea q̃ no

tio cõcernẽs oĩa q̃ dicta ſuntin

bus/et cõputatꝭ pᷣcijs illoꝝ inuenerũt pe⸗

cuniã denarioꝝ qnqginta miliũ/ita foꝛtit

ꝛopoſitio tertia

—

creſcebat opoliottr e an .
4

. Tibꝛo ſtrologie mijtũ expedit diſcer
nere/q̃tinꝰ apꝑareat qͥ ſũt᷑ ⁊ qͥ nõ ſũt tolerã
di.Cõpoſuit ſũꝑ hac re magnꝰ albtꝰ opu⸗
ſculũ/qð appellat᷑ſpeculũ albti.narrans qͥ
modo tꝑibꝰ ſuis voluerũt aliqͥ deſtruere li
bꝛos Albumaſar.et q̃ſdẽ libꝛos alios. Vi
det᷑aũt ſaluo tãti doctoꝛis honoꝛe/ꝙ ſic in
exponẽdis librꝭ phicis pᷣſertĩ peripatheti⸗

coꝝ nimiã curã appoſuit maioꝛẽ/ qᷓ; xpᷣia⸗

nũ doctoꝛẽ expediebat.nihil adijciẽdo de

biaate fidei. Ita ꝛ iappꝛobatõe qꝛundãli
4

ꝛoꝝ aſtrologie.pᷣſerti de imagibꝰ. de nati

nitatibꝰ. ðe ſculpturꝭ lapidũ.ð caracteribꝰ

de introgatõibꝰ nimis ad partẽ ſuꝑſtitio⸗
nũ.ratõe carẽtiũ determiauit. Sctũs aũt
thomas ĩ ſuis oꝑibꝰ minꝰ attribuit hmõi
ſuꝑſtitõibꝰ imaginũ.caracterũ.int᷑rogatio
nũ.ĩmo ex intentiõecũ efficacia rationum
repꝛobai.
(Pꝛopoſitio quarta

R

Rationes arcentes a curioſis

ibꝛos altrologlcos gui tolerant et le/

gunt᷑apð xpᷣianos/ſicut Ptolomei/ Albu

maſar et Hali.nõ ideo opoꝛtet ĩ auctoꝛita
tẽ talẽ adducere/ vt credẽqũ vel tenendũ ſit
quicqͥd ex eis vel deducit᷑ vel allegat᷑ Yallũ

tur in h̊ płes aſtronomoꝝ/⁊ ſimpliciũ xpi

anoꝝ / vel alioy nõ imbutoꝛũ lr̃is ſacris/qͥ
ꝓtinꝰ vt legũt vel audiũt aliq̃ de librꝭ taliũ
credũt ⁊ aſſentiũt/cũ tũ reꝑiant᷑ illic erroꝛeſ
ↄtrarij fidei.Nec mirũ cũ etiã ĩ libꝛis Ari⸗

ſtotelis/ Auicẽne/ Auerrois /et alioꝛũ qͥ qᷣti
die legunt᷑ ſimile inueniat᷑ Sʒ cautiſſima

religioſitate puiſuʒ ẽ in pᷣclara artiũ facul⸗

tate pariſien. vniuerſitatis/taʒ ꝑ articulos
pariſieñ.qᷓ; ꝑ ſtatutũ iureiurãdo firmatũſꝑ

quẽlibet qͥ licẽtiat᷑iartibo /vbi ſentẽtialiter

ſic habet᷑. Jurabitis ꝙ dũ ↄtigit vos deter

minare q̃ſtionẽ aliquã de phia/illã ſemꝑ ꝓ

parte fidei determiabitis/⁊ ratões phi ĩop

poſitũ factas diſſoluetis. Quãto magis h̊
eſſet obᷣuãdũ in libꝛis aſtronomicis qͥ de
iudicijs cõpoſiti ſunt ꝑ infideles /⁊ idola⸗
tras vbi multa poſita ſunt ex ſuꝑſtitõibus

idoloꝝ ⁊ cultiba demonũ/⁊ fallacibo reſpõ⸗

ſis eoꝝ:ex qͥbo ꝓceſſit modus cõpoſitionis

idoloꝛũ/qͥs deos appellabãt loqᷓntes ⁊ pꝛo

phetãtes ⁊ mirabilia oꝑantes Aurloqli
Hermes trimegiſtus. ⁊ refert Auguſtinꝰ
Vnñ et multa tradunt in dictis libꝛis qᷓ nul
lã penitꝰ inducũt rationẽ/niſi ꝑ modũ nar
ratiõis q ĩ tali ↄſteilatiõe ſiceueniet. ⁊ ĩal/
tera aliter. Et tñ aſtrologi ſuꝑſtitioſi plꝰ in

uenire ſe dicũt vᷣitatꝭ ⁊ certisuẽtꝰ ex talibꝰ

regulis/qᷓ; ex illiq qᷓ naturali ratiõe fundãt
ſiẽ de vẽtis plnij ⁊ alijs impᷣſſiõibꝛ me

rheologicivel ũ aũt pauᷣci ſunt aſtrolo
gi.ĩmo nulli /ũ

damẽtalib regulis pᷣdictos libꝛoſ aſtrono
micos ⁊ ſimiles. Cõcludithᷣ pꝛo doctrina
xpᷣiana ꝙ ſalubꝛiꝰ tutiꝰ ⁊ deo acceptiꝰẽ/ cõ
tẽnere talia iudicia/cuʒ ſuis autoꝛibus/qᷓ;
dimiſſis alijs vtilioꝛibo ſtudijs/ſuãſtalibuſ

cognoſcẽdis ⁊ pꝛacticãdis curã dare.Rur⸗

ſus addit᷑ ⁊ altera doctrina/ꝙ ſalubꝛiꝰ tuti
us ⁊ deo acceptiꝰ eſt/nõ reqͥrere imo necꝑ⸗
mittere fieri iudicia publica ſuꝑ euẽtibus
humanoꝝ actuũ/quẽadmodũ dicunt᷑ aliqͥ
in italia ⁊ ſtudijs vniuerſalibꝛ attemptare
Ratio qꝛ miſcẽt multa falſa ⁊ ſuꝑſtitioſa/⸗⁊
cõtra experiẽtias inſequẽtibus manifeſtas
et terrẽt inde reges ⁊ regna/pꝛincipes ⁊ pn
cipatus/et hoies de omni ſtatu/⁊ ꝑ vanos

i.ĩmo nulli/intromittentes ſe de iudicijs
aſtronomicis/qͥ nõ inſequãtur tãq; ꝓfun;

timoꝛes vel ſtultas ꝓmiſſiones maloꝝ vel
bonoꝛũ euentuũ/eos aliter agere qᷓ; vera
recta ratio moꝛalis dictaret/iducũt (
ro magnũ faceret obſequiũ xꝑianitati col⸗
legiũ aliqð theologoꝛũ. Si libꝛis aſtrono
micis diligẽter inſpeciꝭ/notarẽt ſigilatim
paſſus ſuſpectos/aut palã erroneos ⁊ here

ticales/ↄtẽtos in eiſdẽè/quẽadmodũ factũ

reꝑitur nedũ de libꝛis Ariſtotelis auicẽne
et auerrois.ſʒetiã de quibuſdã libꝛis catho

licoꝛũ ſicut notati ſunt paſſus vel articuli
in quib magiſter cõiternõ tenet̃᷑ (Poſtre

mo ſi libꝛi magicoꝝ et ſuꝑſtitioſoꝝ alioꝛũ
ſub velamine aſtronomie vel phiie ſe palli

gntiũ qͥ iam inueniũtur fuiſſe dãnati cum

auctoꝛibus cuſtodirẽtur alicubi /ſine peri⸗
culo manifeſtationis vel abuſus / videret᷑
expediẽs.q̃tinus reſurgẽtibus vel occurrẽ
tibus materijs ſimilibus/ cõfeſtim habe⸗

ret᷑ dãnatiõis facte modus. Sicut euenit

pariſius de libꝛis Johãnis de barro magi

ciſuꝑſtitioſi/cõbuſti/qles reperiũt᷑ adoauc
in hiſpania ſub titulo ſemmafoꝛas.Sient

inſuꝑ notatꝰ eſt rotulus quidã magꝰ queʒ
ingerebat clãdeſtine quidã in veſptilionẽ

eñ.aliqͥ tales notati dãnatiq; ſunt.(
peraddamꝰ illos nedũ fatuos eſſe ſed ꝑuer
ſos xpᷣianos/qͥ ſolẽt quaſi iocando dicere.

Nualis mihi cura eſt qͥs me ſanet.quis vi

ctoꝛiã/quis honoꝛẽ/qͥ diuitias det.quis

deniq; adiuuet.ſit deus ſit diabolꝰdũmo⸗

do ꝓueniat illud mihi qð opto. ¶ Dũ er
go dicit᷑alicui ex pꝛincipibo.Ecce dñe taleſ

hoies ꝑ ſuã artẽ ſciunt multa facere magna

et mira bilia/et futura pᷣdicere.et victoꝛiam
de hoſtibus ꝓmittere/ſi credat᷑ eis et ſi fiãt
ea q;ᷓ iuſſerint. Reſpõdeat ꝑginceps plena

fide et inqrat. Sunt ne tales homies ſan/

cti dei/qͥ ex reuelariõe et gratia ſibi diuini⸗

tus ↄceſſa hoc ꝓmittũt.Et ſi tales ſunt cre

di poterit eis dũ ꝓbabũt.et dũ nihil vide/
bunt niſi ſanctũ ⁊ diuina lege cautũ/maxi
me ſi fuerit dictis eoꝝ vita cõcoꝛs et ꝓbata
nedũ vulgari rumoꝛe.ſed iudicio ſapiẽtuʒ
qui freneticas illuſiões a veris ſciũt reuela
tionibo ſeparare. Si vero tales hoĩes mi⸗
ra ꝓmittunt ſe facere ꝑ phicas diſciplinas/
vt ꝑ medicinã vel ꝑſpectiuã vel geometriã

Reſpõdeat pꝛinceps ꝙ ſtudẽtes de vniuer

ſitatibus publicis magis in tali re ſuntcre
dedi/ſi ratio cõſonet naturalis. Demum ſi
tales ꝓmiſſoꝛes mirabiliũ/neq; miraculis

oꝛ S

ſe noĩans.Et in pꝛoemio articuloꝝ pariſi

beo,
Auen
lnmn

poral
ijs⸗

lepu⸗

deait
runtl

mihit
mei

hideu

l

col;

dlron
☚
düſi
icene

risct
Hgi d.
oſre
Raliorü
eſepalli

nnam
iſtepei
/vicck
gocam
n hobe
neuenit
omagi
achac
us Gon
in
Nha
llai
cſeſäe
Moodic.
nmngussni
Aguis

dünoN

Dücr

adnerde
memaget
Vicorun
esaſifin
ſps a
bonniczn
ſibidiuin
looſuntoe
nbl noe⸗
nuün
Sdhui
ſpienz
ürrenda
oies ni
aplinag
onem
devniuc⸗
reſunte⸗
Demm
rinas

neq; ratione naturali ſe fundant.illos ha⸗/
beo ſuſpectos.ſuperſtitioſos.repellendos
Auertat dñs a me xpᷣiano ſeruo ſuo/vt ve/
lim abnegare fidẽ ſuã / vel in eius legem ⸗

modolibet peccare/ꝓ quocũq; cõmodo tẽ⸗
poꝛali con equẽdo.ſiueſit ſanitas coꝛꝑis/
ſiue victoꝛia in bellis.ſiue opulẽtia in diui
tijs. Non eni nego talia qñq; deo ꝓꝑmitten
te ꝓuenire miniſterio demonũ et hoim eis
deditoꝛũ.ſicut magi pharaonis multa fece

runt ſimiliter ad moyſen. Sed nõ eſt bonũ

meã·etiã vſq; ad moꝛtem pꝛopitius ſit mi
bi deus Amen.

tus eiuſdẽ cõtra ſuꝑſtitioſaʒ dieꝝ obſerua

ni compilatus.

es egyptios putant infau⸗
os mo ⁊ diẽ innocẽtnz

ferũ eſſe credũt.Cõtra q̊s fit talis argumẽ
tatio.Si dies innocẽtũ dicit᷑ inſoꝛtunatus
vel infauſtus ad aliqð inchoandũ.⁊ alij di

—

es ↄſequẽter ꝑ totũ annũ ſimilitem ſituati

opoꝛtet dare cãm radicalẽ buiꝰ infoꝛtunij.
qꝛ nullus effectꝰ eſt ſine cauſa faciẽte Du⸗

met᷑ ergo cã altero modoꝝ ſequẽtiũ /ſuffici

enti diuiſione. Pꝛimo vel exdiſpoſitiõe ſi
derũ ſ̃m aſtrologiã. Secũdo vel ex diſpo⸗
ſitiõe coꝛpoꝝ inferioꝛũ ſᷣm medicinã Ter
tio vel a foꝛmali cõditiõe ſen a tota ſpecie
ſᷣm naturalẽ phh̊iam. Quarto vel ex diſpo
ſitione moꝛũ ſᷣm moꝛalẽ diſciplinã. Quin
to vel exdiuina oꝛdinatiõe fᷣm theologiã.

cꝗ.

eptimo vel e ſctõꝝ innocẽtũ merito

ſeu oꝑatiõe ſᷣm religionẽ xpᷣianã. Octauo
vel ex obſernaciu fand ſia vel imaginatiõe

q allegat exꝑiẽtiã. &

Bequitur tracta
Ronem pꝛeſertim Innocentum ſimiliter
7 UAlpat apoſtolus / eos qui

dies obſeruabãt et annos
quales multi ſunt qui di⸗/⸗

per totũ anni circulũ peſti

SPo vel ex demonũ actõe ſᷣm artẽ magi

z nulla cãaꝝ iſtaruʒ
ſufficiẽs eſt/aut rationabilis.vt hec pona
tur obuatio.necoẽs ſił. Lalis ergo obſer
uatio vana ẽ ⁊ repꝛobãda. Et pꝛimo de

q̃nq; pꝛioꝛibocauſis arguit᷑ ꝑ indirectũ⁊ ꝑ
locum ab autoꝛitate.q dari non poſſint.
VUVñ ſi der cã ꝑ aſtrologiã. Interrogãdi
ſunt aſtrologi.⁊ inuenitur h̊ eſſe ↄtrariũ ſu
is regulis atq; pꝛincipijs.qm̃ aſtrologiva
riãt ſua iudicia ᷣm varietatẽ hoꝛoſcopi. id
eſt poſitiõis ſiderum.ita ꝙ nõ poſſit confi
ci almanach vnifoꝛme ꝑpetuũ.Quia dies
lune exẽpli gra q̃ mõ eſt indiſpoſita vel in⸗
fauſta ſᷣm regłas eoꝝ.ſi etiã erũt vere/erit ĩ
hebdomada ſequti diſpoſitiõis alteriꝰ. At
tẽto maxime ꝙ in eis qͥ cõcernunt arbitrij

libertatẽ/aſtra nõ imponũt neceſſitatẽ 2

xta dictũ Prolomei ꝙ ſapiẽs dñabit aſtn.
¶Et bec ratio fieri ſolet efficaciter cõtra ſi
nationẽ qꝗᷓ reꝑit᷑ in kalẽdarijs.de diebꝰ egi
ptiacis ſeu periculoſis.Cõſequẽter per lo/
cum ab autoꝛitate ſic argueretur.de medi⸗
cis.ſic de philoſophis naturalibus. ſic de
philoſophis moralibus.ſic de theologis.
Pam cuilibet experto in ſua arte vel ſcien⸗
tia magis credẽdum eſt.q; idiotis ⁊ inſcijs
Vec opoꝛtet ſatagere ad reparationẽ ſubti
lem ꝑ pꝛincipia pꝛedictarũ ſcientiarum/cõ

.„

tra tales inexpertos. quia nec intelligerent

nec aſſentirent. Si autem credere nolunt
edoctis gratis errant.et vltro ſe ſeducunt.
Bupereſt igitur diſcurrere ꝑ alias tres
cAnſas.et pꝛimo de actiõe demonũ. Sial
legetur ꝙ cauſant infoꝛtunium hoc mani
feſte vergit in idolatriam.ſi querantur pla
cari per nihil agendum /tanq; plus in hoc
timeantur q; deus ipᷣe et ſancti ſui./Rur
ſus quia non iſt his tantum diebus ſed af
ſidue.ſicut dicunt petrus & paulus.aduer
ſarius noſter disbolus / circũit querẽs quẽ
deuoꝛet / cui reſiſtendum eſt foꝛtiter in fide
non in vana ſuperſtitione.¶¶ Pꝛeterea de
ducunt ſacri doctoꝛes pꝛecipue Auguſti.
tales agere illicite.et contra baptiſmalem
ſanctitatẽ.ita ꝙ euenit iam baptiſatis per
tales obſeruationes / illud de euãgelio Dũ
immundus ſpũs exierit ab homine. ſcʒ in
baptiſmo.ſequitur ꝙ reuertens adducit ſe
ptem ſpiritus nequioꝛes ſe.et fiunt nouiſ⸗
ſima hominis illius qui eos recipit/peio⸗
ra pꝛioꝛibus. Melius eſt enim veritatem
non agnoſcere q;ᷓ poſt agnitionem peruer
ſe viuere.eamq; factis aut verbis abnega
re. ¶ Rurſus attendatur hic nullam diem
eſſe que non plena ſit infoꝛtunijs / nũc iſto
rum nunc alioꝛum.pꝛo quibus tñ non eſt
dies qͥlibʒ euitandus aut timẽdꝰ. ſʒ hoim

Contra ſuperſtitioſam

infelicitas vel miſerãda eſt/ vł culpãda qꝝ
opatiões male faciũt/iuxta vᷣbũ augu. ma
los dies Deniq; nihil ẽ fallaciꝰſtulti gi
traditõibo q vt ſepiꝰfaciũt de nõ ca caulaʒ
Eempli gratia pᷣcipitabit᷑ aliqs ab equo
effrenu indomito/in via lubꝛica.vel ĩ flu
mine ſummerger. cofeſtim vulgares vt au⸗
dierint/aſſignabũt hmõi infoꝛtunij cãs di
uerſi diuerſimode/q̃ tñ nullatenꝰ cauſe ſũt
huius cauſus/ Dicet vn? ꝙ i exitu domus
obuiũ habuerat vnũ cattũ vel lepoꝛẽ. vlłq;
in egreſſu hoſpitij offenderat pedesʒ / vel qꝙ;

mane camiſiã euerſam induerat.aut calciꝰ

dexter p ſiniſtro acceptꝰfuerat.qð ſignũ ce

ſarauguſtus ſibi reputabat infauſtiſſimũ.

Dicet aliꝰ. Ego ſic ſomniauerã. Crocita⸗
bat coꝛuꝰ ſuꝑ tectũ/aut bubo cũ ſtridoꝛe ſu
peruolitauerat.vel gallus pᷣter hoꝛã voceʒ
dederat. Dicet aliꝰ. Etcce mala dies erat /et
infoꝛtunata/vel egra. Dicet aliꝰ. Luna q̃r

ta erat vel ſeptima.aut ſolĩoꝛtunubibo ob

uolut palluerat. aut ſtella decides p aereʒ
micauerat. Vel ſicutapð comicũ legit᷑. In
troijt in edes ater alienꝰ cattꝰ.anguis ꝑim

pluuium ecidit. De ceglis gallina cecinit
Interdixit ariolꝰ aruſpex(ſupple vel aſtro

logꝰ)vetuit añ bꝛumã noui negocij aliqͥd
incipe. Alij vero traducẽtad moꝛes. dicen
tes hoĩ tali non poterat bñ ↄtingere qͥ ſic⁊

ſic egerat. vel rapiendo bona vicinoꝝ. vel

fraudado.vel blaſphemãdo.aut qm̃ exin⸗

iuſtis aut repꝛobis parẽtibo traxerat oꝛigi⸗

ι

nẽ. AQongũ eſſet oĩa pſequi.qͥbo fallũtur et

fallüt homies inducẽtes ꝓ fe expientiã: qſi
fundãt confictiões inanes et falſas
i aũt alleget altera ca ꝗpter rationẽ

certã

occiſiõis innocetũ puenit iſtud infoꝛtuni⸗
um ĩtali die/nedũ in pꝛopꝛio ⁊ ſolo feſto/
ſegd ↄſequeter ꝑ totũ annũ. Iſtud caret ra⸗
ione, alioun berlog⸗ ? viri religioſi atq;

deuoti deberẽt iſta obſeruãtiã mag cogno

ſcere ⁊ cuſtodire.cui oppoſituʒ inuenit qꝛ
diſuadęet illã repꝛobãt ⁊ irridẽt.Dicũt pᷣte⸗
rea ꝙ hocagere nõ cedit in honoꝛẽ dei/ vel

ſctõꝝ innocẽtũ/vel ad ſalutẽ coꝛpoꝛalẽ aut

ſpũalem. ſed vergit ad cõtumeliã dei ⁊ ſan
ctoꝛũ innocẽetũ ⁊ ꝑniciẽ coꝛpoꝝ animaꝝ
Rurſus talis honoꝛ mag deberet᷑ ſi eẽt ra
rionabilis dño nr̃o Jeſu xpᷣo/⁊ gloꝛioſiſſi⸗

»

me matri ſue/ ĩſuis ⁊ p ſuis feſtiuitatibo/q;
in feſtis innocẽtũ. lnduk rg ꝓ cã
octaua ⁊ yltima.qtalis obſuatio ↄfingit
vel teneẽ / vel exercet/ ex ſola boim fantaſia

tione⁊ melãcolica imaginatõe. ¶ Ethec
fantaſiatio ſuꝑſtitioſa ⁊ coꝛrupta ꝓuenit ĩ
hac materia ſiẽ ⁊ ĩ mille.ĩmo ĩ mille milib
alijs ſimilib/ex varijs ſeductiõib/ſeu coꝛ⸗

ruptela multiplici virtutis fantaſtice in bo

minibo/tam exleſiãe intrinſeca cerebꝛi /ſiẽ

teſtant᷑ medici ꝙ infinite ſunt ſpẽs melãco

.

lie / ſicut in ſomniãtibo ita frequẽter ĩ vigilã

tib ⁊ ſemidoꝛmiẽtib.⁊ maniteſte in multꝭ

egritudinibo Pꝛouenit rurſus hecleſio ab

intriſeco / iuſto dei iudicio pmittẽte / p dia⸗
bolicas illuſiões / ſicut p auct eltates et hy
ſtoꝛias poſſet introduci. ¶ Sunt p̃terea

cauſe peiculares aliqͥ f pſe q; p accidens¶

tales fantaſias ⁊ ſuꝑſtitiões ⁊ putvulgo di
cit᷑ ſoꝛcerias/cauſant aut nutriũt/⸗ q̃ oẽs ad

duas radices pᷣmiſſas pñt trahi. Pꝛoueni

unt eni hmoi lalſe credulitates ⁊ cõficte ob

ſeruatiões qñq; ꝛimo ex demonũ ſug

geſtiõe ⁊ illuſiõe⸗ dq aniaꝝ dãnationẽ/etfi
dei piane ſubuerſiõezʒ. 2 ſ. ctõꝝ infamatõeʒ
Gel ſcðo ex getiliũ ⁊ paganoꝝ ⁊ alioꝛũ
infideliũ derelicta in hncipio ↄuerſiõis ad
fidẽ xpᷣi ſupſtitiõe.¶ WVel tertio ex poetaꝝ
cõfictiõe. el quarto ex magicoꝝ mali⸗
gna traditõe. Gel
nalis coꝛruptide.ſiẽ in vi ↄcupiſcibili.ita
et ĩ rationali ¶ Vel ſexto ex fantaſievł ima
ginatine virtutz debilitatõe. Cuiꝰ ſignü eſt

ꝙ vetule pueri puelle ⁊ idiote pnioꝛes ſũt

ad tales ſuꝑſtitiões credẽdas vel obſeruan
das. Vñ oꝛtũ hahuit illud de vetulis epi⸗

theton. Aetule ſoꝛtilege. gallice vielles ſoꝛ

ciers. Juxta qð vnꝰ pᷣdicãs aliqñ coꝛã rege

et nobilibo dixit· Solebat inqͥt appꝛopate

dicivielles ſoꝛciers.videãt dñi nobiles/ne
trahãt ad ſe vt dicant᷑ gallice nobüles ſoꝛci⸗
ers / nobiles ſoꝛtilegi.Et qͥ vidit teſtimoni
um phibuit. Attedendũ illid pſalmiſtead
dñm. In manibo tuis ſoꝛtes mee. Qui dat
hoc intelligi.nõ ĩ ſupſtitõibo⁊ ſoꝛtilegijs
huiuſmodi fictis et plerũq; noxijs/eſſe cõ⸗
fidendũ.Retrahũt eni ſpem a deo ſuſpitio

nibꝰoccupãt.in moꝛibinqͥ etãt/obſuntali

qñ reipublice /⁊ viã ad hereſes apeniũt Vr
ſeptimo pꝛouenit hec coꝛruptio iudicij ra⸗

tionis/ex pmeua a puero ꝑ ſtultas matres

et nutrices enanatiõe.Delectantenĩ dice

re fabulas ãmirabiles.⁊ puerilis etas im/

capit ĩueterata ſapit. ¶ Ael octauo exhũa
no toꝛe diffideria dini aurilij / cunoſa
ſciẽdi fula libidie ſi patuit iſauil/⁊ in alijẽ⸗

buta laagiele⸗ Bloagune teſta

elnto exfomitis oꝛigi

Mminho
etiſ

Neenti

agirgi

ſte inmng

itedn

tebethr

Dnö

N

“

Dnien

i/öd

1e Peoei

nöüfern

moniſig

noneeti.
numnde
Nie .

Merſösr
nocſen
grt
fonsng
npiſeti

Dntniehn

u ſyi
uutp ſit

hinon
euls epi

Viellesſr

acräe
tappopar
inobilesſe
obilesſcrc⸗
Gitteſtimei
pelnifrut
nee Qud
tſoenlens
hs oi/
deoſppti⸗
obinaal
peni
iucici
umm
ntenidic
geng in
wn tet
nocrhi⸗
tanm
Neut

taribo. in qb maxima ꝑsſ

onẽ q; ditatis cognitõeʒ. (
mo ex inobedietia ad diuin
dica eiꝰ reuerẽtia vel cognitõe. Cui ſignũ
eſt ꝙ tales ſuꝑſtitioſi citiꝰ crederẽt verbvel
ſcdtis. vel narratiõibo fabuloſis quãtũlibʒ

re penit diſpoſuinec omittã.Et in hacin
felicitate poſit⁊ puetus moꝛterepẽtina de
ſtitit. vellet / nollet.Nuũcagnoſcẽs qm̃ odit
dñs obuãtes vanitates ſupuacue Etecõ
tra. Brũs vir cu/ẽ nomẽ dñi ſpes eiv ñ

iuſdã medici delati in mõte peſſulano/ſen
pẽtis ĩ numiſmate figurã leonis cũ cen ca
racterib/p cu ratõe renũ ⁊c. alið opuſculũ

ſne numero. ¶ Vel nono exſupba pᷣſum⸗
ptione hoĩm/q volũt reputari ſcire mirabi

lia / ⁊ deſpiciũt eruditos in ſcientijs/⁊ indu
cũt p autoꝛitate quicqͥd imaginant᷑.⁊ maxi
meſi fuerit ĩ terris longinqs / et audierint

ſtulticias aliay ſectaꝝaut boĩm ſibi ſimi⸗

Ael decimo ex certa ⁊ excogitata ↄfi
/ad fallẽdũ alios/ irridẽdũ/quẽad/

modũ fitapud aliqs pueros ſcolaſticos vt
alios trufatoꝛes.

vndecimo exle⸗

cioneqꝛnndã romãcioꝝ/id ẽ libꝛoꝝ cõpo
ſitoꝝ ĩ gallico / qſi poeticax de geſtis mili⸗/
8

n öanmneimaf fabuloſa eſt / ma⸗
gis ad ingerẽdũ quãdã nouitatẽ ⁊ ãmirati
6 Ael duodeci⸗

ĩlege/ exmo

ĩapparẽtibo/q;ᷓ diuine auẽtati? ſuis docto

rib ĩmo ⁊ faciliꝰ inducunt᷑difficilia valde
opani / vt ĩ ieiunijs ⁊ certis oꝛatiõibo ⁊ cerj
votis / put dicũt vota ſcrẽ katherine / q; poſ
ſent induci ſuare legis xp̃iane facilia/ſicut
ſunt ieiunia ꝑ eccleſiã inſtituta.qᷓlia oĩa ci/

nationẽ aĩiaꝝ.·⁊ ſepe coꝛpoꝝ vergũt.ꝗᷓ p̃te⸗
rea faciũt ⁊ accerſiũt infoꝛtuniũ/ſicut ðꝛ q
imaginatio facit caſuʒ. ¶¶ Pꝛoꝛſus vnũ P
talibo eſt ſalubꝛe remediũ/credere peritioꝛi
bus ⁊ eis qͥ ĩ lege dei recte viuunt et docẽt⸗

alioqn talibo put ſupꝛa tãgebat fũt icaſſuz
ratiocinatiões.⁊ poꝛtabũt iudiciũ ſuũ Sʒ

vtinã ſoli qm̃ volũtarie ſe ſeducũt/et alios

duceret᷑ vt qreret oſiliũ a ſapiẽtiba / qs ſcie⸗

batectales ⁊ ſihi beniuolos.· vimi licite ei⸗
ebat Re

ſent ſupſtitoͤes as exercehatꝛ

ſpõdit. Eur inrere a talibo. Ego eĩſcio

diſcõſulerẽt mihi: ego tñ ſic agere ꝛſiccre

reſpi. in vani et inſanias fallgss.

Finit

„

Obſernarionẽ dierum

49. dꝛima pꝛopoſitio.
plurimũ de ſuꝑſtitiõeet idolatria/ſeu ma⸗
gica
fabꝛicatio ⁊ vſus.rationab
ſacros doctoꝛes ⁊ eccleſiã ¶ ertiapo⸗
ſitio ¶ Imaginũ hmõi fabꝛicatoꝛes pñt ?⁊

tius frãgerẽt.q;ᷓ dimitterẽt ſuas ſuꝑſtitões

longe difficilioꝛes / q̃ nec vtiles ſũt ſʒ in di / ſuſpecta.S

clano. viü, decembꝛis.

„ —-*

20

N Aius eſt imago hecet ſuperſei A

qlio. Cofoꝛmiter ad caſum po
ſlſuũ de leonis imagine pꝛo cura
ione renũ/ dicuntur duodecim

a pꝛopoſitio. Imaginũ ꝗᷓ aſtro
ce noĩantfabꝛicatio ⁊ vſus.ſuſpecc eſt

elnner cum additis que ſequuntur.
ogi

ecũda pꝛopoſitio

SaanagliaodeSnagntng
ꝛicatio 1 vſus. rationabiliter ꝓhibit?ẽ

p ſuos ſupioꝛes ꝓphiberi/inqͥri ⁊ cul

pari.⁊ ſi parere noluerit.ↄdenari.nõ obſtã
tib palleatis allegatiõil
ſub titulo aſtrologie. maxime qñ nõ ſũt hu
ius ſcie multũ periti.ſ̃ᷣm terminos a veris
gaſtrologis.nõ idolatris cõſtitutos.¶ Po⸗
dã regule fundamẽtales.Et eſt quarta pꝛo
poſitio in oꝛdine. ¶ Omnis obſeruatio
cuius eſfectus expectatur aliter/q; ꝑ ratio⸗
nẽ naturalẽ autꝑ diuinũ miraculuʒ.debet
rationabiliter repꝛobari.et de pacto demo
nuũ erpꝛeſſo vel occulto vehemẽter baberi
Sic determinauit tpenr̃o ſamga
eologie facultas a Biriſau
8

atiõibus ſuis ſub titulo

ad iſtarũ ꝓpoſitionũ dedarationẽ q̃⸗

E

Pꝛopoſitio quinta.

quãtũcunq; ſctã ⁊ ſalubꝛis videat᷑ in deceʒ

cã pticulã de idolatria. vel de hereſi, vel de

apoſtaſia ſi uſpects aut inlecra debet tota
ſuſpecta ⁊ infe

ſta 9 pcioſi a vili. ꝛopoſitio ſe

pta ¶¶ ODis obſeruatio pticularis ſuꝑ eſfe⸗
irabilibo ⁊ extraneis ſub titulo vera
rũ artiũ palliata. debet examĩari ex circũſtã
tijs libꝛoꝝ ⁊ autoꝛũ qͥ obᷣuatiõeʒ hmõi ꝑ⸗
Ponunt 2ſeqᷣnter pꝓ
ſitões ſeu regule ad declaratioeʒ pᷣmiſſo
rũ.⁊ ad ꝑticularẽ applicationẽ ſuꝑ imagie

ctib⸗

ticularẽ tradiderũt.
poſitões ſeu regulea

. . 4.

leonis deq fit inqſitio.Et eſt pꝛima.ſepti/
a in oꝛdine. Caracteres ſeu figure vel
lfe nõ bñt vel ſoꝛtiunt᷑ excã pure naturali ⁊
coꝛpoꝛali efficaciam.ſicut nec entia matbe

ma in oꝛdine.

matica. cuiuſmodi ſunt figure ⁊ caracteres
ſunt de potetijs actiuis, ct in eis m pᷣm

maginũ hmõi

Dis obſeruatio

aut vigiti aut centũ pticulis.ſi babeat vni⸗

eda reputari,niſi fiat manife

na. aracteres ſeu figure vel literenon

bñt de ratiõe ſua q; oꝛdinet᷑ ad aliq̊s effectꝰ

niſilmed ite ratiõali vel intellectuali ſuba

Significare eni ẽ re intellectu ↄſtituere.

Contra ſuperſtitionem

Nꝛopoſitio nona Caracteres huiuſ

modi ſi habeãt vel habere credant᷑ efficaci
am/opoꝛtet ꝙ; boc ſit a cauſa ſpũali/non a
pure naturali et coꝛpoꝛali/qualis cauſa eſt
celũ cum ſuis influentijs in coꝛpoꝛa
cipiatur ex pꝛecedẽtibus regulis conſiliuʒ
quid agendũ ſit in materia pᷣſenti de ima⸗
gine leonis cũ circumſtantijs. Et ſit he
Pꝛopoſitio pꝛima.decima ĩ oꝛdine( Cõ
ſtat in pꝛimis ex inſpectiõe ꝙ ibi ſunt cara
cteres.litere.fi
effecrũ habent naturalẽ pure coꝛpoꝛalẽad
curationẽ moꝛbi renũ/et ſimiliũ/ſm ꝓpoſi

tionem ſeptimam pꝛecedentem. Juxta qðᷣ
notet᷑ in ſpeciali ſanctus bomas quitri

buit aſtrologie/quantũ rationabiliter dari
põt/ad exemplar Alberti magni magiſtri
ſui conſone tamæ ad fidẽ catholicã. Notet᷑

inquã in. ij. et. iij. contra gentiles i multis

Nꝛopoſitio. xi. ¶ onſtat ꝙ talis ob

Rropofcoi. Banieriitseoi

doctoꝛibus/tanq; eueniat effectus ſperatꝰ

per miraculũ diuinũ.imo nec ꝑ ſanctos an

gelos dei.quiſunt adminiſtratoꝛij ſpiritꝰ
pꝛopter electos dei ad vit eternam magis

; ad curã coꝛpoꝛalẽet medicus er aſtrolo

actionibus ſanctoꝛũ angeloꝛũ circa bomi

Rꝛopoſitio. xij Lonſtat ꝙ ſi talis ob

ſexuatio nitatur et expectet effectuz a ma⸗

lis angelis ſeu demonibus, illa eſt mani⸗
nis bonus/ vtilis vel honeſtus. quãto ma
gis ſi eſſet malus vel ſuſ⸗ pedus / ſicut eſt in
ter alios.finis queſtꝰ ꝑ ſimulationẽ aſtro⸗
logie aut mirabiliũ effectuũ/ſup quib ad/

ruͦtamen circũſtantie p̃dicte magis appa⸗
ſi reperiat᷑ coniũctio iſtius obſeruatõis de

imagine leonis cum alijs obſeruatiõibus
contentis in auctoꝛibus vellibꝛis tradẽti
bus buiuſmodi figurationeʒ. Et hoc ideo
dicitur. qm tpibus nr̃is inuentus eſt liber
magnus/continẽs tales obſeruatões.qua

rum alique videbant᷑ pie et vtiles. alie ve⸗

ro mameſtiſſime erant condenande/ꝛ ſu⸗
perſtitioſe/et idolatrice/et de hereſi ſu ſpe⸗

cte vehemeter. et vt tales fuerũt etiam igni

tradite pioelo.7

gure et dictiones/que nullũ

„BeOi cie Homi tholicã traditioné//
nes. patet ex immediate pᷣcedenti cum inꝰ
ſpectiõibus iuriũ.⁊ ratio ſatꝭ eſt manifeſta

is ſenu demon illa eſt mani,/ poterit dec
eſte penitus repꝛobãda/etiam ſi videatſi

mirãt hoies pauce religiõis aut fidei. e

erant condẽnande/⁊ ſu

tiones apud hiſpanos in libꝛo ſenafoꝛas

ales apud iudeos innumere.talcs aprd
xpᷣianos ſuꝑſtitioſos ſicut de Neſcio quo

ſydrac. Tales deniq; pꝛacticari querũtur
ne duʒ ꝑ vetulas ſoꝛ cenias/ſed per multos
arma ſequẽtes ↄtiſuet᷑. ¶ Poſtremo toti⸗

7*

ens occurit iſta materia/quod ſi ꝓ quoli⸗
bet caſuſcribendũ eſſet.ſenbẽdi nullꝰ eſſet

finis. Poterit interalia videni tractatulus

ca finẽ. ¶ Concludit᷑tandẽ ex oibus pꝛa
ctica ſuꝑ hoc caſu ꝑticulani/poſtq; facta fu

de aſtrol Londahetana ſpecialiter cir⸗

erint q̃ dicia ſunt ſũmarie ⁊ de plano ſinei

uolutõe ꝓceſſuũ/marxime ſi delatus reddi

derit ſe obedire paratũ/ſine ꝓterua defenſi
one ꝓhᷣibeat᷑ ei de futuro ꝙ nõ ampliꝰ vta
tur.ſed antidotis medicine cuius dicit᷑ pꝛo
feſſoꝛ. Depᷣteritꝭ aũt ſufficiat ſine quis in⸗

famia delati/ꝙ honoꝛ iudicij fidei.cũ pla⸗

to et officiarijs ſuis maneat ſtabilitus. Et
ita in catholica et fraterna caritate conſulẽ

dum eſt/ꝙ delatus taliter obediat ſine ſtre

pitu ⁊ figura iudicij.⁊ ꝑ iudicẽ ita fiat Si

aüũt inueniat?᷑ pterua defenſi.
goꝛ.ſed iuſticie vigoꝛ fiat.
modus reparandi poterit eſſe talis.poſtq;ᷓ
melius ⁊ pleniꝰ infoꝛmatus ſuʒ /de fabꝛica

hõ ꝓpteruieni

muto bona fide/q; de

inceps nequaq; vtarillis Aut ſi mitius iu

dex velit agere / dicat hoc tp aliũ i terria pſo
na. Poſtq; talis delatus ⁊c. fuit melius in

„

foꝛmatus ⁊c.pꝛomittit ⁊c. Juder finaliter
oterit declgrare ſnias excõicatiõis cõtra
oẽés igales. ⁊c. Pꝛoinde non valet allegatio
quoꝛũdã ex hiſtoꝛia ſcolaſtica qꝙ moyſes

.
4

arare ſnias

ccit imaginee. vns obliuoec: alteri pio

memoꝛia. Et ſalomò exoꝛciſmos/qꝛ vinis
ſanctis cõcurrebat miracmũ. vel ſi ſalomõ

2

naſces niſi poſtea magicaſ anes exercuit

rationalis i materi extenioꝛe/ꝛ faſcinatõe

.
„

eann encinmoc ponendi.

cplicit Augauni viij decebꝛis 1428
er Jo

coma magiſtru Jacob angeli

ſÜ„„„ 1

ij inſignis ville/ moͤtiſpeſſula⸗
ntü adopa.

medicũ ſtud

Paniculanis

iam erat puerſus ad idolatni ꝑ vxoꝛes/po
tuit dar in repꝛobũ ſenſũ excogitare magi
cos nit/ ſicde nectanabo legit: zoꝛoaſte/q

buog.
meer,

No
poturae

ſereſtdi

malice

O

unm

4

lge
len er

unt
ſii
diod
Iin
euig
ſunt⸗
dſio
inhib
boꝛio
beren

„

giotg
ont
ngüur
ulve
maneti
lhani
nuld
Nae
Nteon.
ſnem
ſnn
o ſinei
nsreodt
Ndend
mn
sdoko
eqhnisnn
CG
lins. Et
Loonſuls
üneſte
iuia S
penn

öſnne

n

Nꝛima concluſio

e Pꝛobatur ratiõe ⁊ autoꝛitate. Ratione
ſic. quia a bono et optimo non exit aut pꝛo
cedit niſi bonũ.deus alaſſimus omnium
qeatoꝛ eſt ſummũ et optimuʒergo oĩa eiꝰ

opa bona ſunt. Autoꝛitate pꝛobat᷑ conclu

ſio ꝑ illud ſacre ſcripture. Geneſis pᷣmo.ca

Vidit deus cuncta que fecerat et erãt va

de bona. ⁊c.

—

Omnes dies anni ſunt opera deialtiſſi
mi.deducitur cõcluſio extexiu ſaoc ſcriptu
re. Geũ.pꝛimo.vbi per totũ capitulum de⸗
ſcribuntoꝑa ſer dierum. Et qualiter pma
dei opa fugrunt dies et anni. Pꝛimum au

teʒ bonũ a bono incepitoperari. Hoc idẽ
teſtatur regius pꝛopheta Dauig . ita pſal/

7

lens domino: uus eſt dies·et tua ẽ nox
tu fabꝛicatus es auroꝛam et ſolem. Quo⸗

circa canit ecdleſia. Eterne rerum cõditoꝛ
noctẽ diemq; qui regis /et tempoꝛum das
tempoꝛa / vt alleues faſtidium ·

Tertia conclnſio

ſio

ma adducere. Dicere ergo aliquẽ dieʒ eſſe

natura ſua malum eſt iniuriari deo / q arti

fexeſt dieꝝ ⁊ annoꝝ· Opus nanq; maluz

7

maliciam arguit opificis et artificis.

7

ſtũ/quod oĩdie et hoꝛa inchoat ⁊ pficitura
dno dirigit / inchoat ⁊ pficit᷑. Dicentexpo.
Sine me nihil poteſtis facere.Et rurſus

euãgeliſta Johãnes ait. Oia ꝑ ipᷣm facta

ſunt ⁊ ſine ipᷣo factũ eſt nihil. Intellige cõ⸗
duſionẽ niſi pcepto dei vel ecclie illud opꝰ
inbibeat ſicut in diebe feſtiuis aliqᷓ oꝑa la
boꝛioſa phibentur.alias bona / niſi pꝛohi⸗
berentur operari feſto die.

Dmne opus dei ſanctum eſt / etlaudabi

ecũda concluſio

Oines dies anni boni ſunt. Ita cõodu
clare apparet et ſequit᷑ ex duabus pꝛioꝛ
bus. qꝛ dies ⁊ anni ſunt oꝑa ſingularia/ ſũ
me et infinite bonitatis.optimi aũt ẽ opti

ci/imo nec aſtrologi docẽt. tales obt
tias de feſto innocentũ vel alijs feſtis. NHo

marta concluſio
Omni anno/dmni die/et hoꝛa diei / bo⸗
num ⁊ laudabile eſt oꝑa quelibet ſancta li
cita et honeſta inchoare / facere / opariꝛ pfi
cere. Patet ↄdluſio/qꝛ ſicut dies et anni /2„
etiam boꝛe diei / a deo creatoꝛe ꝓdeũt et du
cunt᷑ Sicet omne opꝰ ſctm licitũ ⁊ hone/

opꝑat᷑ in bene credẽtibus&
la credulitas/deo ꝑmittẽte euẽtꝰ malos in
terdũ oꝑat/vel potiꝰ demeret᷑. Pꝛimã ꝑte,ʒ
ad longum deducit ꝑ exempla ꝙ; plurima.
Apoſtolus ad Hebꝛeos.xi. Sed ⁊ de vir
ite fidei ipa euangelia multa loquuntur·
Reliq ꝑs ↄcluſiõis experittidieĩ male
edulis/s ita deꝰ punit ꝓpter malã fidem

Superſtitioſa et vana religio ac meri⸗
to redarguenda eſt / nõ inchoare oꝑari vel
ꝑficere certis anni diebꝛ opus bonũ vłſan
ctũ ab eccłia non phibitũ. Iſtud eſt expᷣſſe
de mẽte apli ad Gallathas.iiij.ca. vbi ar⸗
guit et reᷣhẽdit illos de Gallacia ita dicẽs
Obſeruatis dies ⁊ mẽſes⁊ tꝑa ⁊ anos Se

quit᷑. imeo aũt vos ne foꝛte ſine cã labo⸗

rauerim in vobis. ¶Ite ſi timet aliqs vel

recuſat bonũ aliqð opꝰ agere vel inchoare

certo die. vel hoc eſt ꝓpterreuerẽtiã ⁊ ſccita

tem diei.qꝛ vult diẽ illum ſctificare.et ſi ſic
multo magis deberet abſtinere ab inchoa
tione alicuiꝰ oꝑis dieb ſolẽnibo vt ſunt fe/
ſta ſanctiſſima Natiuitatis xpᷣi Reſurrecti

nis dñice Aſcẽſionis ⁊ Aduæetus ſpũſſcti⸗

8 nõ faciũt obſeruatoꝛes dieꝝ ⁊ annoꝛũ.·
Ael talis obſeruãtia fit ꝓpter deuotion? ad
ſctõs/quoꝝ dies agit/vel quoꝝ celebꝛitas
tali die colebat᷑.⁊ talis deuoꝛio nullũ habz
fundamentũ / nullã hẽt rationẽ / niſi ſolam
voluntatẽ obſeruãtꝭ tales dies. Ooſi dicãt
ſe tales dies obſeruare ꝓptereuetus ⁊ ꝑpicu

CLCLuiuſclam mediau 2
Quinta concluſio ꝰ

la q̃ conſueuerũt euenire his qͥ inchoãt ali

quod opus vel iter aliqꝗð / hoc vanũ eſt ⁊ ſu
perſtitioſum ac ſine aliq ratiõe. Quolibet
enĩ die anno et hoꝛa diei ⁊ bona et mala cõ
tingunt. Sic ergo periculũ diceret/qtibet
die aliqͥd inchoare. Vel dicat᷑ ratio a tali/

bus.qͥ hec obſeruãt quã nec phi/nec medi⸗
tales obſeruan

cuius talis obſemantia.
Bexta concluſio

Sicut vera et xpᷣiana fides mirabilia

tut

Emncte dũ cognoſcit dominus nimium ad

lũtaria igit᷑ eſt ⁊ abſq; apparetia ratõis ali

ic ⁊ falſa ⁊ ma

erere aliquibus vanis obſeruãtijs pꝑmit/

tit aliquos euẽtus cõtingere/⁊ ita eos pl*

conſequẽter firmari in tali opiniõe/vt ma⸗

ioꝛ fiat cecitas eoꝝ:et in laqueum cadant

quẽ ſibi fecerũt· Pꝛeterea duz imaginatio

De erroribus

taliter obſeruantiũ dies ⁊ annos/actuatur
vltra nimis circa tales dies/quicquid ma⸗
li euenit tali die imputãt malicie diei nec
aſpiciũt ad ea q̃ bñ aut pꝛoſpere ſucceſſert
tali die a deo.et occupatur vis imaginati⸗
ua circa aliquos euètus minus bonos/q;
non poteſt conuerti ad alia bona que illo
die contingũt. Quare periculũ eſt firmare
fidẽ vel Dechumatk, aut tollit omne iudici
um et oẽm rationẽ ad oppoſitũ. VUnde me
rito ꝑmittit deus tales decipi/ et in laque⸗
os ſue credulitatis vane incidere. Reij
clat ergo fides catholica aciudiciuʒ exper
toꝛum ſeu viroꝛũ literatoꝛuʒ/tales vanita⸗
tes et ſuperſtitioſas obſeruantias.

Heptimacocluſio
Victoꝛia belli nõ diei/ſed ſoli deo attri

enda eſt / Patet qꝛ attribuere tantũ opꝰ

yvt eſt victoꝛia diei/eſt tollere hbonoꝛem deo

debitũ cuius eſt vincere. O autẽ victoꝛia
ſit ſoliꝰ dei habetur in multis loq ſcriptu⸗
re ſacre In libꝛis Regũ Paralipom̃.⁊ ma
chabeoꝝ Hocteſtat᷑: rex ſapiẽtiſſimꝰ Sꝗ
lomon ꝓuerbioꝛũ.xxi.ſic dicẽs.Ee uus pa

ratur ad diem belli.dominus aũt ſalutẽ tni

buet. Pꝛopterea dauid rexdeuotiſſimus/
Quotiẽſcungꝗ; pugnaturus erat auxilium
dei et conſiliũ queſiſſe ⁊ inuocaſſe legitur.
Inge eſt pꝛouerbiũ vulgare. Les hemes
lont la guerre et dien la victoꝛie.

Incipit tractatus
CclPit trac de erroꝛibus
cinca artem maglcs rarticulis repꝛobatis
Olaudãti mibi nuꝑ vt mos
hẽt venerabiles licẽtiatos in
medicina oblata eſt occaſio.
vt cõtra ſuꝑſtitioſas obſerua
U tiones/nra p nefas tempeſta
te/et minus etnimis pᷣuaſcentes/ aliq diſſe
rerẽ.Ea nũc ſeoꝛſum ad vtilitatẽ aliquoꝝ
ſepare curauimꝰ/ne ꝑmixta alijs minꝰ? pla
ceret/⁊ minꝰ cõmode pdirent in publicum
Sũpto itaq; hoc puerbio ꝓ themate Me
dice cura teipᷣm. Circa hãc inter reliq̃s me
dicũ decere retuli/vt eſſet oꝛnatꝰ ad deuʒ ꝑ
filialẽ ſubiectionẽ/ne quicq; impiũ/ vel ſij
perſtitioſuʒ/aut diuinis legib aduerſũ /ſa
nitatis adipiſcẽde cã/ſuis egnj ſuaderet/re
memoꝛer᷑ quoq; iugiter illiꝰ decretalis Cu
coꝛꝑalis infirmitas ⁊c. Incidit vt conque
rerer de ſupꝑſtitiõibo peſtiferis magicox /et

ſtulticijs vetulaꝝ ſoꝛtilegap/q ſeꝑ quoſdã
ruus maledictos medeni panetib pollicẽt
at ego data occaſiõe faciliꝰ in hoc diuerti⸗

cLuilũ lapſus ſuʒ quo vtiliꝰ ⁊ qͥ in patrociniũ

huiꝰcoꝛruptele quidãadducere nitunt᷑ in
crimẽ õ inquiũt apud ſolẽ⸗
nes quoſdã medicoꝝ tales ſupſtitioſe ob⸗

ſeruatiões inducunt/q̃s etiã ſcriptꝭ ſuis in

ſerere cura uerũt. Et ↄſiſtũt in ligaturis in

caracteriboĩ figurꝭ.qñq; ĩ verb ꝑegrinis ⁊

incognitis.OQuãuis aũt ab ipis / nulla p ta

livratio adqucat᷑naturalis.hñt nibilomi

nus efficaciã in curãdo.Alioqͥ n vane/imo

ſtulte locute fuiſſent de eis medicoꝝ ſapiẽ
tes/ ⁊ ſcriptis inſeruiſſent Vñ refert yſido
rus.iiij. ethimol.ꝙ apollo quẽ deü fecit an
tiqtas ꝑ methodica q nedã.i.ꝑ carmia ⁊ in
cantatiões. Eſculapiꝰ inſuꝑ ⁊ filius eiꝰ p

emperica.i.ꝑ experimeta/ſanautrüt hoĩes

qnęgeẽtis annis añ vpocratẽ/qà ratiocinati⸗
uã medicinã q vtimur adinuenit Deinde

vox publica vᷣtutibo hmõi carminationũ⸗
erligaturaꝝ/t empericoꝝ atteſtat. quã ex
toto falſam dicere videt᷑ inciuile. Necdeeſ

ſent argumẽta ad b /ex dictz poetaꝝ / virgi⸗
lij/ouidij/lucani/z alioꝝ/ex vanijs q́ʒ geti

liũ celebꝛibo hiſtoꝛijs Cur nõ licebit inqui
unt iſtis vti.pᷣſertim cũ deꝰ oĩpotẽs vᷣtutes
ſuas indiderit vt vulgꝰ loq
mis et verbehãc dubitation
dictis ſeu ↄſiderationibo bꝛeuiter abſolui.

NRKobabile in philoſophia natura⸗

iz fm veritatẽ fidei / certũ eſt eẽ de
mones. Pꝛimã pꝑtẽ tenuerũt elegã
tiſſimi phᷣoꝝ/hermes termegeſtes plato/=

oẽs doctrine ſue ſectatoꝛes.apuleius/poꝛ
phyriꝰ/a ceteri. Hoc libꝛi b eis editi.li⸗

bꝛi de ciuitate dei ab auguſtino palã docẽt

Hinc ẽ illa famoſa inter eos diſtinctio de

cacodemonibo ⁊ Ralodemonibo.malis ſch

⁊ bonis ſpiritib/Hecẽ poſitio de exiſtẽtia

demonũ apud philoſophãtes facilioꝛi ra⸗
tione qᷓ; oppoſita defendit/ſaluãdo effect?ꝰ
quoſdã mirabiles/qles referunt hiſtoꝛie fi
de digne in q̃libet gẽteobtigiſſe/q̃s oẽs ne

gare ꝑtinaciter pteruire eſt. ⁊ ciuilitatẽ hu⸗

manam ſocietatemq; politicam diſſipare.
quam muiua fides ⁊ credulitas vnius ad

alterum conſonat coniungit agglutinat
q;:· Poꝛro negare demones eẽ. negare eos

plimoꝝ effectuũ oꝑatoꝛes exiſtere/ dãnat

quik/ herbis / gẽ⸗
E ego tũctrib

pnd
elſac
giſun
denge
ſiciur
buan
nent
tune
foclio
ocaup
lestc
funpt
conit
tibus⸗
ronih
Hoc
tum)
nona
dag⸗
Pau
cum⸗
feſer
fitnn
lius
cud
aco⸗
guit
ſiſin
lſer
logeq
nusen

dſed⸗
MW

deg

coꝛc

ſiſtſo

Peq
mis
eriac
liusd
bysſe
lcgeri
toneg.
nsm
ſeacle
gaarn
nerggi
exglie
rumo
nanun
rioſun
mo et
ſreco⸗/

Woni⸗
chnl glü
l
hocſg i
mhn
öletn
Mpotes
ui hli.

Hn „

DiaNen

ntil
cnuerüta
riß
wfnidei
Arcode
b misß
ndechint
Ghalaing
lücſtn⸗
nrbitouefi
ſcisoire
aunütho⸗
molipere
9 Mius40
ggntine
negereen

ie dis

Circa artem magicam

apud chꝛiſtianos vt erroneum / vt impiuz

et ſacris litteris aduerſum.Qua in re ride/⸗
di ſunt.ĩmo dure coꝛrigendi qui theologoſ

derident/mox vt ſermonem de demonibuſ

faciunt/mox vt eis effegus quoſdam attri

„

buunt / quaſi fabuloſa ſi

tum exdefectu fidei.tum ex debilitate et in⸗

fectione rationis. Gerunt ꝓpꝛie animaʒ ſic

occupatam circa coꝛpus/circa res ſenſibi⸗
les/ac eaꝝ ſolicitas curas/vel ita in cauſa⸗
rum ꝑticularium ⁊ viſibilium pꝑſcrutatiõe

conſiſtunt/ꝙ de vniuerſalibus ⁊ pᷣmis en /

tibus / ac ſpiritibus / nihil credere vel ſape/
re/nihil tenuiter ⁊ eleuate cogitare poſſũt.

Hoc Plato dixit maximũ eſſe impedimẽ⸗

tum veritatis / referre ſq; omnig ad ſenſus?

non auerũ ab eis. Hoc idem Tullius hoc
Augꝰ in de vera religione.hoc Albertus ?

Buiuũlhelmus ꝑiſieñ.imo et exꝑientia docu

3

erunt Tales erant apud iudeos ſaducei q́
referente Aoſepheo et hieroni.negabat ſpi

ritus eſſe. Tales inimici phi quidã/vt tul

lius loquitur/tales epicurei ⁊ alij vitaʒ pe⸗

cudum eligentes.qui nil eſſe cõcipiũt alið
a coꝛꝑalibus ⁊ extenſis In quoꝝ ꝑſona lo

quitur Ecẽs.⁊ ſapiẽs Sapie.ij. Ita qua⸗
ſi ſint incantati et dementes/nullaʒ ſibi in
elſe rõem/nullũ ſpm̃/nullos effectus ſpũa
les atq; inuiſibiles iudicare vident᷑ nõ mi
nus errantes a nabuchodonoſoꝛ q crede⸗/

bat ſe bouem eſſe/et ab alis maniacis/̊ꝝ
aliqͥ ſe gallos.aliqͥ murilegos opinati ſunt
De grege taliũ erat inſipiens ille qͥ dixit in
coꝛde ſuo Non eſt deus.qꝛ ſi eſt deusvtiq;
eſt ſpũs.et ſi nullus eſt ſpus:nullus ẽ deus

e eni ego negaueo aueſcz pleri ni
mis leuiter ea dem
eria cauſis materialiby. naturalibi roõnabi
lius dicerẽtur.nam mulcas et miras in re/
bus ſenſibilibus efficatias/multas virtu
tione alteratione ⁊ cõfiguratione/lfiũt effe/
ctus mirabiles.ſicut exapplicatione varia
ſpe culoꝝ.ſicut ex celeri motu et iactatione

onibus aſcnbere que fi

quarundã rerum.ſicut er immutatione di
uerſa imaginatiue potẽtie in hoĩbus ſicut

exalijs quidam docuerunt et opati ſunt:qᷓ

rum oꝑationũ noticia dici poteſt magica
naturalis.de qua inueſtigare q;uis ſepe cu
rioſum eſſet ⁊ maioꝛiſ boni impeditiuũ im
mo et ad erroꝛes ꝓnum / non tñ eſt fidei no
ſtre contrarium/ dummõ phia ſuis conten

. t eoꝝ rñſio. Pꝛo⸗
uenit erroꝛ iſte apud quoſdam litteratos /

ta limitibus nihil impium / nibilmẽdolũ /
nefarium ve miſcuerit.·

Blſeruatio / ad faciendũ aliqueʒ
effectũ qui ronabiliter expecta/
ri non poteſt a deo miraculoſe o

debet apud xpᷣianos haberi ſupꝑſtitioſa / et
ſuſpecta de ſecreto pacto implicito vł expli

cito cum demonibo. Iſta eſt doctrina ſctõö⸗

rum doctoʒ noĩatim Auguſtini in loò pli
bus/quib has obfuationes va lide cõdẽ/⸗
nauit.v.de ciuitate dei.iiij.cõfeſſionum.ij

ecũdum dictum

2

perante/neca cauſis naturalibb

de doctrina xpiana.Et recutur multa in
decretis.xxvi:q.v.et.q.vij.płibus ca.Hãc

coſideratiõem notauit vtiq; facultas theo

logie in multis articulis quos ad elucida/

tionem!
dos.

ius materie cenſuit condemnꝗ/
Articulus tertius eſt talis ꝙ inire

pactum cũ demonibo tacitũ vel expᷣſſum ñũ

ſit idolatria vel idolatrie ſpẽs et apoſtaſie/

erroꝛ.Et intendimus eſſe pactũ implicitũ

in omni obſeruatiõe ſuꝑſtitioſa cuiꝰeffectꝰ

nõ dz a deo / vel a natura roõnabiliter expe/⸗
ctari.

ozro ad ſciendũ qͥd vocamꝰ pa/

ctum implicitũ vel explicitũ cũ demonibꝛ·
et cur iſtud /vel nõ fiat narrabimꝰ verã fſiði

noſtre traditionẽ.⁊ hoc qdem bꝛeuiſſime.
qm̃ latioꝛ ꝑſcrutatio aliam facultatem exi/⸗

git.aliũ locũ et actum ¶¶ radit vera fides

q; demones neq;/ſunt ſpũs hũane nature

hoſtes acerrimſeuiſſimi.aſtutiſſimi.qꝛuʒ

violentiã impbiſſimamqxvꝛannidẽ:ſi nõ
compeſceret ⁊ frenaret diuina bonitas/ de

boibus actũ cẽt ꝙ ii funditẽ depirẽt. Job
xli. Nũ eſt ptãs ſuꝑ terram q̃ comꝑaret᷑ ei?

— —

attñ ſuus conatus oino vanus eſt niſiꝓ q;

to ꝑmiſerit deus.

Sed cur ꝑmittat/ ob

ſtupeſcũt inſipiẽtes coꝛde. Põt tñ h̊ ꝑmit
ti ob altera q̃tuoꝛ cãꝝ vel o bſtinatoꝝ dam
natiõem.velad peccãtiũ purgatiõem ⁊ pu
nitiõem.vel ad fideliũ ꝓbatioem ⁊ rgta
De

tionẽ.vel ad glłe dei manifeſtaiionẽ.

obſtinatoꝝ dãnatiõe ſcriptũ eſt in ps. Im

miſit in eos indignationes ſuas/indigna

tionẽ ⁊ iram ꝑ angelos malos:et hoc ꝑpẽé/

ditur in damnatꝭ.¶De peccãtiũ purgatõ

ne ⁊ punitione patuit in magdalena q ſub

iecta erat ſeptẽ demonijs.qꝛ carnalibsvaca

bat vitijs ém glo. Pꝛeterea dabant᷑ excoi//⸗
cati ab initio ecciĩe ipᷣi ſathane coꝛꝑalit᷑ ve/

xandi vt ſpũs ſaluus fieret. Vnus rſeis

—

ð

patribo magna aobannraangeriſeg

4
4

a ſeipᷣis hẽant efficaciã aliquã aut ꝙ; ꝑ eas

bus mediãtib fidẽ hẽant optata conſequi

retura demone/qtũs careret elatiõe. .
terum de fidelium ꝓbatione et exercitatio/
ne/patuit in Job ⁊ Anthonio ⁊ Paulo ſe
cundũ quoſdã cui datus eſt angelus ſatha

ne. Sicut enĩ neceſſe eſt m eũdẽ aplm be

reſes fieri.vt qui ꝓbati ſint manitfeſti fiant
ita fiunt ad hoc illuſiones ſiles miraculis.
quẽadmodũ ꝑſpicue poſitũ eſt Deute.xiij
Tem ptat inquit vos dũs ſi ex toto corde
diligatis eum. hec cã nr̃is tꝑibomagnũ lo⸗
cum hʒ. (¶¶ Deniq; manifeſtatio glłe dei pᷣt
eſſe cã talis vexatiõis ſicut in ceco nato.de

quo ẽ hodiernũ euangeliũ/ patuit Joh.ix.
et in legione demonũ qᷓ poꝛcos intrauit et
ſummerſit. nõ ad poꝛcoꝝ punitiõem ſzad

potentie xpᷣi manifeſtationẽ. Einpline
vero neq; ſpũs dum ſeuire ꝑmittit᷑.ſeuit ñ
ſolũ aꝑtis viribus.ſed frequenter aſtudo
lis ⁊ fraudibus.non tã ad ꝑdendũ coꝛꝑa
q; ad ſeducendum aias.eas in idolatrie et
apoſtaſie et inferni foueam dando preci⸗
pites.Quãobꝛem excogitauit vt ſuꝑbo/vt
fallax et doloſus.quo pacto vſurparet ſibi
ab hominibus honoꝛem diuinũ /et a vᷣa re
ligione abducere reꝑit q̊ſdã ex hoĩbus falli

magis idoneos.q̃les ſunt oẽs qui deo reie

cto nil aliud curant/ad nihil aliud ſtudent
qᷓ; ꝑ fas aut nefas ſua deſideria peſſima cõ
pleri Quoꝝ alij ad diuitias inopes. Alij

ad honoꝛes vanos / Alij ad infames cõcu⸗
bitus. Alij ad curioſitatem ibidinoſaʒ fa⸗

ciendi futuros reꝝ effectus aut alia nature
ſecreta/damna bꝛuter aſpirãt.Lales cuʒ aſ⸗
pexerit demon intendit ni occulte nunca
perte ad obſeruandũ q̃dã inſtituta ſua qui

Suaget itaq; has obfuatiões fieri.nõ qꝙ

ipᷣi neceſſitent᷑.iuxta determinatiõem facul
tatis theologie nuꝑ factã ſed ob alterã qua
tuoꝛ cãꝝ imd vt dei lex pᷣuariceẽ BGe
cũdo vt ipᷣe demon diuino cultu ⁊ ritu ve/
neret᷑. Certio vt ſpes de deo minoꝛ aut nul
la hẽat᷑. Quarto vt fraus ſua minus videa

tur. (De lege dei ꝓphibente taiia hʒ expᷣſſe

textus ¶Leuit᷑.xix.et.xx.et Deute/xviij.⁊ in
ſctõꝝ opuſculis In legibo q̊ʒ naturalibomł
ta ꝑ oẽm modũ qᷓs leges tranſgredit᷑qͥ tali
bus oꝑam pᷣſtiterit VUñ Exo.xxij. Malefi
cos nõ patieris viuere.Colit pᷣterea demõ
oroes ſacrificia et thurificationes iuſſas
eri in artib magicis Manet ſiqͥdẽ ipᷣe ne

q; ſpũs in pꝛioꝛi fantaſia ſuꝑbiſſima qua
queſiuit eſſe ſilis altiſſimo:immo ⁊ extolli
vult ſuꝑ omne qð dicitdeus ſᷣm aplin. Et

ita verũ eſt ꝙ hi ritus tanto plus habẽt de

ſacrilega idolatria s minus excuſant᷑/qᷓ;to
ſanctioꝛa ſunt q̃ in eis ad honoꝛem demo /
nioꝝ impendũturl ¶ Rurſus ſcit ipᷣe ſᷣpẽs
antiquus ꝙ beatus vir cuius eſt nomẽ do
mini ſpes eius et non reſpexit in vanitateſ
⁊ inſanias falſas et ecõtra malegiertſi unt ?
odio habentur obſeruãtes vanitates ſuper
uacue.Quid igitur mirandũ ſi talib que⸗/
rit implicare hoĩes adinuentionib-: ito
ſtremo.qꝛ demon ſemper dare qð pmittit
neq; vult neq; ꝑmittitur.adinuenit qmo⸗/
do cultoꝛes.ſuiſdeputarent illos defectus
non demoni.nõ ſne arti.ſed/ꝓpꝛie vel negli
gentie vel imꝑitie.atq; dicerent ſe nõ omia
atq; taliter obſeruaſſe qualia ⁊ qualiter iun /
bebantur. Conſtat q́ʒ falli citius hoĩes ſſᷣ
quadam boni ſpecie.et in hoc mira et pꝛoꝛ
ſus miſerabilis eſt humane cecitatis inſa
nia.qm̃ in hac re decem aut crebꝛa menda
cia ꝑ vnam caſualiter ſi obtigerit veritateʒ
excuſat.vbi mille in alia materia veritates
ꝓ vnico mendacio comperto deſpiceret S.
Deniq; tanta ad credendum ꝓhibita/no /
xia et vanam libidinem.in tam modica fi⸗/
de credendoꝝ.quis non mirabitur:Hicẽ
oꝛigo hic finis artium magicarũ.dãnabili
uimq; ſuꝑſtitionum ac nefandoꝝ rituum

Hiloſophica ant medicinalł cõ
ſideratio/nullatenus admittere
p// debet traditiones illas ſuꝑſtitio
ſas que dicuntur methodica vł
emꝑica.quarũ ſcʒ nulla pot ratio naturał
aſſignari Itaq; ſcribentes ea magis inſe/
cuti ſunterroꝛem vulgi.aut magoꝝ riꝰ im
pios q; medicine rationes Et mirandum
uomodo dudum a libꝛis medicine ñ iuſ⸗
a ſunt abradi.exquo enim de rõne natura
li nihil habent ula vel innitũtur operatiõi
diuine et ſuꝑnaturali et hoc nihil ad medi
cum vt medicus eſt ſed eſt theologice ſpecu
lationi remittendum.aut innitiunturope
rationi demouis et hoc ſilr nihtl ad medi/
cum ſed ad idolatrie cultum Si vero dicã
tur fieri ꝓ immutatione virtutis imagina
tiue in egroto.quatinus foꝛtificetur in eo
ſpes ſanationis.aut vt cogitatio ſua alioꝛ

ſum diuertatur.eſſʒ hic fateoꝛ aliqua ratio

Eertium dictum *

lere /
ncymmea
ſticere
wrals
reidr.

nesl
gno⸗
pieta
dang
agutf⸗
pbat

uhil

loo
Mon
lun
tfun
nn
Ven
opls
tent
alijn
nmeſſe

ſngn
Ricgoll
unE
Vrhede
ni
nndane
keſt
ckronedn
npin
nni
legſoper
ulb⸗
Nie D
nadmat
ucnt id
oo ine
igeleg
ſenöoni
ualterin
hois ſb
mmapoꝛ
nnns i
nhumene
nu
cna witas

deſicra

pbbitnne
Im od*
nioinabili

r tünum

Cn

Nedicinat
usadmim
S
nehwluf
R
4 npsine⸗
R
nmncun
Z
inn
mhetndt
bladnedt
RK
ninunmn.
uasnet,
imod
ns mugii
ficaur ine⸗
Nioſn
igu

dãnat/execratq;/
ꝓba

gamꝰ. ſʒ ea nega

rum ꝓbaroem demeret illudi.
alij multã in obuationib/ hmoi ſctitat
meſſe. tum in oꝛõib ad deũ deuotiſſimis

Circa artem

naturalis.qm̃ vim imaginatiuã plurimũ
trum conferre. tũ obeſſe regiminiſanitatis

quis neſciat? DHinc eſt illð vulgatu. Ama

ginatio facit caſum. Nerũ caueat obſecro
medic ne volendo

necic ne do ſcuare coꝛp' alienum

cietur: Nimip ꝑ mẽdacia. dũ ſuis patien)
tibus afſerit tles obpuatiões efficaces eẽ
pꝛo ſanitatis obtentu.qᷓs oĩno imptinen

tes/ aut fabuloſas: aut foꝛtaſſis illicitas
eſte ↄgnolſcit.q̃nto rectioꝛi fide ſem i deo
figenda eſſe docerʒ. q vite hʒ 7 moꝛt impꝑe
riuũ. Nam inculpat
vmenon. xvi. ꝙ in ifirmitate nõ queſiuit
fim. ſa magis in medicoꝝ arte ↄfiſus eſt.
OQuis nõ videat maioris crimis eẽ.ſi q̃s

in taliby ſupꝑſticioſis ſpem apponat: O ſi

hec emperica ⁊ methodica ſuꝑſticioſa. repe

riantur eſſe vtutis alicui.tato pnicioſio⸗

ra ſunt ſᷣm aug.qnto ſunt ad ſeducenduʒ

validioꝛa. Ille ſiquidem effect.cũ neq; a

miraculo pero/ neq; a cã natali fieri ↄgno
ſcaf. vt a ſeductoꝛibꝰdemonijs pueniat cõ

ſeq̃ns cẽ. A¶ ſeductoꝛibaſt fallacibꝰ.a pa
tre medacij / ab hoſte crudeliſſimo/qͥd bo⸗

ni/qͥd veri.quid cõmodi ſperes/tu vider.

Pꝛofecto demões et ſi ſanarent coꝛpa/ul

la ſanarẽt veo irato. Quõ deo irato/quia
certe necarent aias, /adeteriꝰ tãdẽ varijs
incõmodis ſuos cultoꝛes ⁊ inuocatoꝛes

afficerent. Deniq; odienda eſſ(vpꝛſus coꝛ

poꝛalis valitudo/ꝗ aſe pᷣcio ⁊ moꝛte vende

retur. (Hec pauca ſi qͥs religioſa fide di

——

ligẽter aduertit.nõ eũ turbabũt obiectio

nes ille (opinioꝛ) quibꝰiperiti/a ſpũ mali
gno. turgidi / obſtrepere ſolent / ↄtra fidei
pieratẽ que hꝗs oms ſuꝑſtitiões impias
danat/e (MDicut aliq; nõ vanã eẽ
aut Hll um talin noticiã / qm ſua vrritas
ꝑ effect'.qᷓi videlʒ negare ↄtẽdam
nipil a demonijs 1 ſuis cultoꝛibo poſſe fie
ri dno pmittẽte. Adlexſit Nos itaq; ⁊ ma
gos pharaõis / et phitoniſſam ſaulis/2 ſy
mone magũ/phitoniſſam in actib aplõ
rum/et exoꝛciſtas iudeoꝝ/⁊ idola gentiũ

et futura antixpᷣi poꝛtenta.nõ ſolũ non ne

—

m'. ſ ea negtes repꝛobamꝰ. Sicut ei
vera fides mereref dotari miracuł /dum

„*

opusẽ ad edificatõem.ita falſa fides poꝛ

tentis ⁊ figmẽtis in ſui dãnatõeʒ.vl alio
Dicunt
i ſctitatẽ

ipſe rex aſa. ij. Parali

tum in ieiunijs.in caſtitate.⁊ vigilijs.in
thurificatõibo.iĩ euchariſtie etiã ſumptiò
tione.in ceteris deniq; religioſis obſequi
is. Si plane hic mentit᷑ niq̃tas ſibi.q̃ſi
videlʒ rex optimaꝝ ſanctiſſimanq; nõ eẽ
poſſit abuſns/qꝝ nequioꝛ ule ẽ ⁊ flagicio⸗
ſioꝛ q;ᷓ alia / qſi pterea demõ talia qꝗreret
ad ſanctificatõem.q̃ ſpurciſſimeſt.⁊ñ po
tius ad ſiun adoꝛatõesad malicie ſue tegi

men.a ad ſacrificiũ ſacrilegũ.alioqᷓn nun

qᷓ; vus/nũq; ſancti viri ꝗͥ deo inſpirante
locuti ſunt.hec fieri tãta ſeueritate vetuiſ

ſent. Hunq; inſup tiæologia talin eſſ; ad

uerſata. cui tñ in hac re ⁊ ſuis ꝓfeſſoꝛibꝰ
credi delet.nõ indoctis mulierclis.nõ im
pijs idolatr.nõ hominibo datis in repꝛo
bũ ſenſum. Quililbet ei in ſua arte ſapiẽs
eſtaei credi delet. iuxta maximã topicã
Bicũt ſe rurſuʒ p hec omia intẽdere ob
equiũ dei ⁊ nõ diaboli Cerre ita idolatre
ita inð necaroꝛes aplor arbitrabat ſe ob
ſequiũ pꝛeſtare deo/nec ꝓinde ſaluant᷑.

Ouanta queſo eſt illa cecitas. dicere ſe

ſeruire deo / ſuis maxime ↄtrariando pᷣce

ptis? Ceteꝝ quiſquis relegerit has obf⸗
uationes nefandas / videbit eas e ue ad
malos ſicut ad bonos effectus itroductas

Pꝛopter qð potiſſime teſte Aug.de ci. dei
circa mediũ/magici in omni ſecta plectũ
tur. Illic videre eſt impietatẽ. illicvtutis
impugnarõem / in vocendo furta ſtupꝛa

fieri.in volẽds ſcire tpꝑa ⁊ momẽta que pt

poſuit in ſua ptate. Denuß pᷣfigit᷑ ibi ter·

minus opandvipᷣi dine omĩpotentie.pᷣſti
tuit᷑ modus quoq̃ſi compellaf operari ipſi
diuine ſapientie / ſtatuit᷑ etiã finis ipᷣi di
uine bonitati demẽtie. Nas qͥd aliud ſo

nant iſte traditões.ſcribat᷑ hoc in pꝑgame

no virgineo. poꝛtetur iufigura triangula⸗
ri/ cũ caracteribus incognitis thurificef
ſuſpendaf᷑ ad collum. fiant iſta certis boꝛiſ

tunc infra triduũ aut qdriduuz/ꝓueniet

abſq; vlla dubitatõne effect ille quẽ q̃ri⸗
mus.imo hoc ſub periculo capitis aſſerit᷑.

Si quidẽ reuelauerit deus eis.ipſi vide⸗

rint. nos ſcimus qm̃ reuelatiões diule nõ
tales ſunt/ nec ꝓpibet us,. credere illud
quod dignat᷑reuelare.( Arguüt iterum
et nos in ſimilẽ cãm trabere ſatagunt. Hõ

ne inquit talia ſimiłr fiunt aut, toleratur

ab eccleſia / in geregrinatiõibo certis in cul

tu imaginũ. in cereis aut ceris aut as læ
dictis/⁊ in exoꝛciſmnis. Hõne dicit quori

KkK 2

De erroꝛibus.

die ſi nouẽ diebus pdurat in hac eccleſia
ſiex aqᷓ illa ꝑfundat/aut ſi tali ſe voueat

imagini. aut ſi aliquid talium faciat. ipſe
moxſanabitur vel optato worietur. Fate
oꝛ abnegare nõ poſſumus.młta inter chꝛi

ſtianos ſimplices ſub ſpecie religionis in⸗
troducta eſſe. quoꝝ ſanctioꝛ efſzomiſſio.
Tolerantur tñ quia nequeunt funditus

erui.et quia fides ſimpliciũ quanq; min/

in aliquibus lene ſapiat.xegulatur tamẽ
quodammodo rectificaf.ſaluaturq; in fi

de maioꝛum.quã fidem generali ſaltem

intẽtione in omnibus ſuis obſeruatiõibo

pꝛeſupponũt.ſi pie et humiliter. hcẽ chꝛi

ſtiane ſapiunt.et ſi ad oſtenſam vritatis
noꝛmã olxdire parati ſunt. Hec aute; eſt
intentio.vt talia ſuſcpiãtuxr aut fiant no
tanqᷓ; neceſſatio effi acia. auxr tanqᷓ; ſpes
principał in talibo poſita ſito poſtpoſito.
dꝙ pietas fidei er iſta nutrif.et auget
et exaudiri meref. Secus vbi fides ledi⸗
tur ⁊ diuina lex violat. Aane igitux ⁊ pꝛo
terue ſumit᷑ in hac re vłexemplũ vll aren
mMẽtũ.ex his q̃ vulgus indoctũ nõ que ce⸗
tus tlęologoꝝ ⁊ ſapientũ doq; obſeruatq;
Quid mirũ ſi thologia ⁊ fides coꝛrupto
es quoſdã patiatux vt hereticos ⁊ ſuꝑſti
cioſos.vt temerarios aſſertoꝛes.quãdo 2
medicina ⁊ p hiloſopbia ⁊ aſtrologia wra
et omis deniq; ars vt ſciẽtia:pan tali ali
quid cognoſcafi ſed fundamẽtum ſtabile
ſtat. Zandẽ oppoſitionẽ ſaam ↄuertunt
alij in qrelam dicentes. Ecce talis infir⸗
mus eſt/in grandẽ ⁊ luctuoſaʒ totiꝰ gẽtis
vnius pꝑditionc.ipᷣe deſpat᷑a mediq;. Cur
nõ inqͥ unt per ſupſtitioſa curabit᷑.pᷣſtim
ſi ꝑ ſupſtinoſa pᷣſumif in egritudie tene

ri ⁊ per ſimilia ꝓ mittit᷑iberati:? Nõne va

na vanis.ſicut clauũ clauo licʒ rexllere?
Nonne ſanitas ⁊ auxiliũ vndecũq; queri
pſſunt.ſicut ab herbis ita a verbis ⁊ a vir
cute ſpirituũ.ſicut a virtuie lapidũ vel coꝛ
wꝛum. Cur poſtremo phibebit aliqs co⸗
gere demonem ad obſequendum ſibi in
lonis.quãdo ſctõꝝ plurimos vt anthidiũ
archiepiſcopũ byſontinũ:/⁊ exoꝛciſtas ali⸗
os ita feciſſe cõmendãt hyſtoꝛie. Rñdebi
mus ad hoc dicentes pꝛio ad vltimũ.ꝙ de
mones pfp̃ᷣit ⁊ licite pnñt ꝑ veũ ⁊ ſctõs eius
ad hoc inſpiratos ⁊ electos cogi.ad pᷣſtan
dum hũana ala⸗ obſequia. Ita eniĩ recta
fides tenet feciſſe xᷣm ⁊ moyſen ⁊ rapha
elem angelũ et dauid reſpeciu ſauliset

tiombꝰ. ſz pijs obſecratõi

ſanctos quaſi innũeros demonia⸗
coꝛum.imo et ſalomonẽ ⁊ q̊̃ſdã exoꝛciſtas
iudeoꝝ:ſic egiſſe videt᷑ ſenſiſſe Joſephus
quanq; de ſalomone qui poſimodũ idola⸗
tra fuit.magis dubi ſit ſententia. an vij
delicet de peccato in pctũm.de erroꝛe ydoi
latrie in erroꝛẽ magicaꝑx arnum velapſus
extuerit. an do reuelante dũ bonerat ta
lia cognouerit. At vro ſi coactio demõis
aliter expecter qᷓ; p miraculũ deo ſxaalx
coopante.iſtud falſe cedit ⁊ piculoſe q̃ri
tux. Falſe qͥdem ꝓpt libertatẽ demomibus
inſitam. q nec ab iſtis coꝛpalibo quibv ꝑfe

ctioꝛ eſt. nec a canminibcogitur. Iſto au

tem periculoſe q̃ri.qꝛ lvſtis eſt doloſimi⸗
mus.et nunc fin git ſe cõpelli ꝑ tales ritꝰ
impios qͥ b honoꝛari quent. ⁊ aias ꝑdere
Nüc perplexit reſpõſis iuoluit ſentẽtias
vt tulius loquit bone teſtant᷑ nunc ſe
mitas toꝛtuoſas ſue fraudis mille modis

tegit. Nobis pꝛopter hoc interdicta eſt ſo

agetas ſua ne queramab eo veritateʒ qui
mendax eſt.ſicut xpᷣs ⁊ apls eius paulus

ipᷣm etiam vera loqntẽ ommuteſcere pᷣce

rerũt. Nõ ſxerem inſuꝑ ꝓſteritatẽ ab eo

qui boſtis eſt. nec pactũ ineam cũ eo qui

infidus eſt.nec ↄſoꝛtiũ cum excõmũicato

nec fidem ꝓditoꝛi perfido adbibeam'. Fe

fellit reuera om̃s et fallet:quos ſibiaut ĩ
ſtituizſuis deditos inuenerit. Hiſtoꝛias
boc docentes qꝛ innumere ſunt.nõ nũera
mus de Yuliano apoſtatade zoꝛoaſte pri⸗

mo inuctoꝛe magice artis.xe neptenabo

et ceteris abſq; numero. ¶ Affirmamus

conſeqnt cũ apoſtolo ꝙ nõ ſunt faaenda
mala. vt bona eueniãt. Nõ igit ſunt male⸗

ficia maleficijs repellendas Aliter ſapere
eſt vtra fidem deſipere. Supeſt igit in om̃i

n· a neceſſitate ſentire cũ Yoſaphat rege
deo dicere. Cum ignoꝛam qͥd agere de⸗/

beamus.hoc ſolũ hẽmꝰ reſidiu.vt oculos
nrõs dirigam ad te. Tentetur via natu
ralis rõnis ⁊ prudentie ⁊ artis.quantũ ſa

uerunus. Hoc vocatur facere qð in ſeeſt
ne videatf tentari deus.q̃ via naturali ve:

ficiente.ſolum reſtat in dei miſcðia refu⸗

——

gium. Hec aũt mia nõ nſinoſs obßua

nõ demonuz.
inuocatõibus.ſed vite emẽdatõe.nõ ꝑ bvx
mines repꝛobs. ſj ꝓbatos cõparaf. Di
deum volum mutare ſententiã ſuã.nr̃aʒ
inm meli mutemus vitã.: ¶ Cetex ſi per

mutẽte iuſto dei iudicio ii occulto. flat

Circa artem magicam

in aliquo vexationes et immiſſiões ꝑ an

„7

gelos malos/ mediantibo pactis qzundaz

——

perfaſcinationes. aut carminatões. qnq;
de ſe pꝛoꝛſus ad hec inefficaces. Dicit vn⸗

coctoꝛ talia ſi repiant poſſe veſtrui.quibꝰ
amotis et diſipatis/neq; ſpũs diſſipare
poterit a vexatione.ad lvc vt pactũ ſuũ ſer
uare. ⁊ artẽ ſuã ↄfirmare videaf᷑.aut qꝛ bo
na fides deſtruentiũ opera hec dyaboli ſic
meret᷑ exaudiri. Ata egit philippus qndã
rex francoꝝ de imagine q̃dã cerea quã di⸗
cebant baptiſatam/ execratam taliter no
mie ſuo.qꝙ ea deſtructa ipᷣe rex moꝛeretux
Et videbimꝰinqͥt pius vex fide plenus / ſi
potentioꝛ erit demon ad ꝑdendũ me.q; de
us ad ſaluandũ Et hec dicens cerã ꝓiecit
in ignẽ Ita conciꝑe eos arxbitroꝛ q dicũt

vana vanis eſſe reuellẽda.⁊ ꝙ nõ malefi

cijs contra maleficia liceat abut. Sʒ bua

nam rurſus impatientiã audire videoꝛ
Obſecrauim inq̃t deũ necexaudit.ieiu⸗
nauimus.pegrinatões multas fecimꝰ/et᷑
pꝛocefſiones.nec attendit.ſic murmur re⸗
ſonat / ſic querimonia.quaſi gens que fece
rit iuſticiam. quaſi populqui nõ auerſus
fuerit a veo ſuo.ſic execta ceruice deũ ſuis
petitionibo olbus volũt eſte obnoxiũ/cum

tamen veriſſime ſint populꝰ q labijs ſuuis

deum bonoꝛat(vtinã ⁊ loc inuenixef. nec
verius diceret / hic blaſphemat ) coꝛ aũt eo
rum longe eſt a deo. Lonticeſcat xecob⸗
ſtinatio dialvlica/ frendens ? tabeſtẽs cõ
tra diuinã ꝓuidentiã/qͥn potius patiẽter
expectemꝰ/ non pfigentes terminũ diuſe
miſcᷣre iuxta cõſiliũ ſancte Audith. Nos
in deũ totiens deliquimꝰ in oẽm iuſticiaʒ
ĩmo in oẽm ctłeaturã ſuam/cur nõ tolera⸗
bimus fagel la pij pr̃is. HNos filij nequã/
dum p filios clientes etiã repꝛobos/pla
cuerit nos punire/durũ ſane ẽ ↄtra ſtimu
lum et talem ſtimulũ dei calcitrare ꝑ ipa⸗
tientiaʒ. qꝛ duplici cuſpide moꝛtis in aia
et coꝛpe recalcitrantes feriũtur. ¶ DHec in

terim de tota collatõe ꝓ mediꝗ antedicta

libuit excerpere. Ghlsano up determi
nationéẽ ſacre facultatis theologie/ cuius
mentio facta eſt huic opuſculo cõnectere
quia ad dictoꝝ firmitatẽ/etiã nõ medio
criter vtilẽ iudicaui. ¶ Datũ ꝑ copia ſub
ſigno et ſubſcriptione meinotarij publi⸗

Aci ſubſcriptt.
ANiuerſis oꝛthodoxe fidei ʒelatoꝛi

jacrilegor cũ demõib / vt p inuultuatões

bus · cancellari eccłie pariſienſis.⁊ facul
tas theologie in alma vniuerſitate piſieñ.
matre nr̃a/cum integro diuini cultus ho
noꝛe ſpem hr̃e in dño.ac in vanitates ⁊ in
ſanias falſas nõ reſpicere.Ex antiqͥs late
bris / emergẽs nouiter exroꝛis feda collu
uio. xecogitare cõmonuit.qꝙ plerunq; veri
tas catholica ap ſtudioſos.in ſacvis litte⸗
ris aꝑtiſſima é que ceteros latet.ninuxũ
cum loc ꝓpꝛiũ hʒ oiĩs ars / manifeſta eſſe ex
ercitatis i ea.ſic ꝙ exinde ↄſurget illa ma

xima. Cuilibʒ in ſua arte verito credendũ

eſt. Hinc eſt. Oꝛoõnũ illud qð Hieronim
ad paulinũ ſcibens aſſumit. Quod mecdi⸗
coꝛũ eſt ꝓmittũt medici.tractant fabꝛilia
fabꝛi. Accedit ad hec ĩ ſacris litteris aliud
ſyeciale qð nec expientia nec ſenſu ↄoſtant
vt alie axtes:nec pñt oculis circiuolutis

eos malicia eoꝝ. Ait ſiq dem apoſtolρ
pter auariciã multi errauerũt a fide. pꝛo
pterea nõ irrõnabilit᷑ idolor ſeruitus ab
eodem nomiĩaf. Alij ter magnitudinẽ. qᷓ
cum cognouiſſent den nõ ſicut veũ glifica⸗
uerũt/ in omnè idolatrie impietaté. ſicut
idem cõmẽoꝛat coꝛruerũt. Poꝛrxo ſalomo
nem ad idola. ⁊ didonẽ ad magicas artes
pt raxit effrena voluptas.Alios ad vocip
ſum intoꝛſit ſupba curioſitas. inueſtigan
doꝛũq; ocultoꝝ dira cupido Alios poſtre
mo miſera timiditas.tota ex craſtino pen
cens/ in obßuatõnes ſuꝑſtitioſiſſimas im
piasq; depuut quẽadmodũ apð Qucanſi
de filio pompei ma gar gaps hiſtoꝛicos de

pluribo notati eſt Ita fit vt recedens pꝑec

*

2¹

nube vicioꝝ facile vep lendi.excecauitenix

catoꝛa deo/ declinet in vanitates inſani⸗

as falſas.et ad eũ qui pr̃ eſt mẽdacij.tan⸗
dem impꝛudẽter palã apoſtaſiado ſe ↄuer
tat. Sic ſaul a dno verelictus Peaanie a;
cui pꝛius aduerſabat ↄſuluit.ſic octvʒias
co iſrlſpꝛeto. miſit ad ↄſulendũdeũ acca⸗

ron. ſic deniq; om̃s eos/qͥ fide vel oꝑe abi

q; vo wro ſunt / vta deo falſo ludiicẽtur

neceſſe eſt. ane igit nepharia; peſtife
ram mõſtriferãq; inſaniaꝝ falſaꝝ cũ ſuis
hereſibo abvminationẽ plſolito nraetate
cernẽtes iualuiſſe / ne foꝛſan xpᷣianiſſimũ
regnũ qð olim caruit mõſtro.et veo pꝛote
gente carebit. inficere valeat tã hoꝛrẽde
impietat ? ꝑnicioſiſſime cõtagionis mon
ſtrü. cupiẽtes tot? conatibo obuiare. De
moꝛes inſuꝑ nr̃e ꝓfeſſionis.pioq; leg ʒe
lo ſuccenſi paucos ad bac rem areilog,

De erroꝛibus.

damnationis cauterio/ ne deinceps fallãt
incogniti:notare vecreuimꝰ Remẽoꝛãtes
int cet era innũera.dictũ illð ſapiẽtiſſimi
voctoꝛis Aug.de ſuꝑſtitioſis obſuatiõibꝰ
ꝙ qꝗ talibꝰcredũt/aut ad eoꝝ dmũ eũtes
aut ſuis domibo introducũt aut iterrogãt.
ſciãt ſe fidẽ xpᷣianã ⁊ baptiſmũ pᷣuaricaſſe
et paganũ ⁊ axoſtatã.i.retro abeũtẽ.⁊ dei
inimicũ ⁊ irã de grauiter in eternũ incur
riſſe. niſi ùs eccliaſtica pnia emẽdat do re
coõalier. Hec ille.Neq; tñ intentio nr̃a
eſt in aliquo verogare qbuſcũq; licitis et
vris traditõibo/ſcientijs ⁊ artib. ſed inia
nos erroꝛes ⁊ ſacrilegos inſipientiũ. rit

ferales ꝓ qnto fidem oꝛthodoxã ⁊ religio

ne xpᷣiani ledũt cõraminãt.inficiũt.radi
citus qᷓntũ ſas no bᷣ eſt extirpare ſatagi⸗
mus.et honoꝛe ſun ſincere relinqre vitaſ
¶Eſt aut pꝛim articulꝰ ( ꝑ aro magi
cas et maleficia ⁊ inuocatiões nefarias/
querere familiaritates ⁊ amicicias ⁊ au⸗
Eilia demonũ nõ ſit idolatria. Exroꝛqm̃
mon aduerſariꝰptinax/a implacabilis
i ⁊ vvis iudicaf. Hec ẽ honoꝛis vel womi
nij cu uſcũ q; wre ſeu ꝑticipatiue wl apti
tudinalt ſuiceptiu. vt alie create rõna⸗
les nõ dnate.nec in ſigno ad placitũ in⸗
ſtituto.vt ſint imagines ⁊tẽpla. deus in
ipſis hunoꝛaf.(Articulꝰſcðᷣs. ¶ O dare
wl offere vl ꝓmittere demonib qlẽciq;
rem. vt adimpleat deſideriũ lomis.aut in
honoꝛẽ eoꝝ aliqͥd oſculari ve poꝛtare. ñ ſit
idolatria:Exroꝛ. (¶ rtici'tertius.

.inire pactũ ei d momb tactũ vel er
ꝛeſſum. nõ ſit iolatria Vlpes idolatie

et apſtaſie.Erxoꝛ. Et intimꝰ pactuʒ eẽ
umplicitũ in oĩ obfpuatõe ſuꝑſtitio a. cui
efectus nõ dbet g do vel natura/ronabi⸗
liter erxpectari ernat lꝰqrtus. xer
altes magicas demões i lapidibo. qnulis
ſpeculis. aut imagimibnoie eoꝝ ↄſecratis
Wl potiꝰ execratis /indludere / cogere vl ar
tare. vel egs velle viuifcare.ñ ſit idolatuia
Exrrxoꝛ.( Articulus.v.l¶ licitum ſit
magicis artibus vel Alis buſtnc ſupſti
tiombus a vo aut ab ecclia ꝓhibitis. ali
qua facere ꝓ qcq; bono fine:Exroꝛ.quia
ſcom apłm. Hõ ſunt facienda mala vt bo
na euemiãt. ( Eirticulſextus.c Ex licitũ
ſit/ etiam pmittendũ maleficia maleficijs
repellere: Erroꝛ. ( Articulſeptimꝰ?.
aliq̃s cũ aliq o poſſit diſpenſare in q̃ᷓ
unq; caſu. vt lidie talibꝰ vtat. Exrxoꝛ.

boni angeli indludanf in conſ
crent imagles vl uſtimta. autalia fact

Artian vctauus ex arteg magice⸗/⸗1
ſiles ſupſtitiões ⁊ eax obpuatiões ſint ab

eccł ia irrõnabilr ꝓhibite.Exroꝛ.’i Arti
aulus non’. deus per artes magicas
et maleficia/inducat᷑ demões ↄpellere ſuis
ann rezrtſenker⸗

beret wl pumret. (¶ Articul?. xi. qX talt
bus ⁊ talrvti nõ eſt ſacrifciũ ſeu molare
demõibus.⁊ exↄſeq̃nti dãnabilr idolatra

re. Erroꝛ.(Articulꝰ.xij. x vᷣba ſctã 7

oꝛõnes qdam deuote/aieinnia/a balnea
tiões/⁊ cõtinẽtia coꝛꝑal in pueris ⁊alijs
et miſſaꝑꝝ celebꝛatio et alia opa de genere
bonox q̃ fint ꝑ exercẽdo hmòi aræs excu⸗
ſent eos a malo ⁊ nõ potiꝰ excuſent.Exrxoꝛ
Nam ꝓ talia ſacre res.imo ipſe deꝰ in eu⸗
chariſtia demõibꝰ temptaf immolari. 2 B
ꝓcurat demon. qꝛ vult in hoc honoꝛari ſilr
altiſimo. vel ad fraudes ſuas occultãdas
Vl vt ſimplices illaqat facilius ⁊ danabi
lius pdat.(Articułꝰ. xiij. ¶ O ſcti ꝓphe
te ⁊ alij ꝑ tales artes habuerũt ſuas ꝓpbe
tias et miracla fecerint aut demões expu
lerint. E rroꝛ ? blaſphemia. Articuluͦe

rxuij. (O pffibile pꝑ tales artes cogere
lilxrũ bvis arbitriũ.ad voluntatẽ ſiue œſi

deriũ alterErtoꝛ. Et conari facere ẽ im
piũ ⁊ nefarium. ¶ Eliticuł.xv.i x ideo
artes pᷣfate bone ſunt ⁊ a xo/ꝙ licet eas
obſuare.qꝛ pꝑ eas qñiq; vl ſepe euenit / ſiẽ
vtentes eis qᷣrũt vl pᷣdicũt.vlł qꝛ bonum
qñiq; ꝓuenit ex eis: Exxoꝛ. rticulus

xxvi. O p tales artes demões veraciter
cogunt᷑ ⁊ cellunf.et ñ otuita ſe cogi fin
Aneu

gunt ad ſequcẽdos hies.E rroꝛ ¶ Art
lus. xvij. ( pꝑ tles artes ⁊ rit impios

per ſoꝛtilegia.pꝑ carminatões.pꝑ inuocatio

nes demonũ.ꝑ q̃ ſdaʒ inuultuatiões. alia
maleficia.nullꝰ vnq; effectꝰ miniſterio de

monũ ſubſeq̃tur. Exroꝛ. Nã taha qnq; ꝑ⸗
mittit de ↄtigere.vt patuit in magis pha
raonis/⁊ alibi pluries.vel ad ꝓbatiõe; fi

deliũ.ſicut h Deuteroñ xiij.wl in q̃run

dã hoim dignã flagellatõs vl qꝛ abutẽtes

ſeu cõſulẽtes ꝓpt malaʒ fidẽ. aut alia pctã
nefaria data ſut in rxepꝛobũ ſenſum. ⁊ de
merentf ſic iludi. (rticulꝰ.xviij. ¶ D
Anf in lapidih. 1 conſe

. Er rticuluz
ecim. (x thurificatõées ſuùffumigatõ
nes qᷓ fit in taliũ artiũ maleficoꝛuʒ ex
excitio/ſunt ad honoꝛẽ dei ⁊ ei placeãt.Ex
roꝛ 7 bla nner cus alias nõ ꝓhbi

gicen
tan
n
nas
drſiss
als
mngi
ze

eiN
e
A
nole

dlmr
aſai⸗
1hae
ns s
egene
rb ercl
An⸗
meu
.48
ſir
1W
ſcigte
ngt
Ge
Amolls
waer
rai
zreéim
Ricko
Ras
nenn ſe
Ann
Aals
Wtal
ſee
Pns
a
ap
gig
Unchun
Autite⸗
lu par
m. de

ao
u

Circa artem magicam ꝛi

mia. ¶ Articulꝰ xix. ¶ Qõ ſaguis vpupe

que in is rc gene Erroꝛ ⁊ blaſfe
vel edi vel alteriꝰanialis.vel ꝑgamenu vix

gineũ. aut coꝛiũ leonis ⁊ ſilia hẽant effi⸗
caciã ad cogẽdos vel repellendos emöes

miniſterio pmõi artiũ:Erroꝛ. Articls

xx. ¶ Oð imagines dæ ere vel de plumbo

vel auro vel de cera alba vel rubea vel alia
materia. baptiſate exoꝛciſate.ↄſecxate.
ſz poti execrxate ſᷣm pᷣdictas artes.et ſub
diebecertis. hẽant vᷣtutes mirabiles ꝗ in
libꝛis taliũ artiũ recitanf. Erxꝛoꝛ in fide.
in philoſophia nat᷑ali ⁊ aſtrologia vera.(
Articulus.xxi. ¶ Oð vti talibꝰa fidẽ da

re. nõ ſit idolatria fidelitas. Exꝛoꝛ

Articulꝰ.xxij. ¶ Oð aliqͥ demões boniſũt
aliqui bynigni. alij oĩa ſciẽtes. alij nec ſal
uati nec danati: Erꝛoꝛ. ¶¶ Articulłꝰ.xxiij

Dõ fumigatões qꝗᷓ fiũt in hmõi opꝑatoit

cõuertunt in ſpũs. aut ꝙ ſint dvebue eis.
Exꝛoꝛ. ( Arricuł.xxiiij. ¶ QÆα vnus de
mon ſit rex oꝛientis.⁊ ptim ſuo merito/
alius eln d Bonr eri

diei:Exꝛoꝛ. rricls v. 8 intelli
entia motrix celi / influit in aĩiam rõnalẽ
ĩcut coꝛpꝰ celi in coꝛpꝰ hũanũ:Eroꝛ
Articulꝰ.xxvi.(¶ Dð cogitatões nxe itel⸗
lectuales ⁊ volitiões interioꝛes /ĩmedia
te cauſent᷑ a celo. ꝑ aliquã traditiõem
magicã tales pñt ſciri.⁊ p illã de eis cex/
titudinalit iudicarxe ſit licitũ.Erxoꝛ (Eix
ticulꝰ. xxvij. ( ꝑ qſcunꝙ artes magi/
cas poſſumus deuemire ad viſionẽ diuie

cta ſunt hec ? poſt maturã crebꝛãcq; in

a vel ſctõꝝ ſpirituũ:Erzꝛoꝛ.

ter nos 1 deputatos nrõs examiuationẽ
cõduſa.in nrg ↄgregatõe generali ꝑiſius
apud ſetm̃ màturinũ de mane ſuꝑ loc ſxe/
cialiter reqſitos Anno dñi. M. ccc. xcviij
die. xix. meſis ſeptẽbꝛis. In cui rei teſtio
niũ ſigillũ dicte facultatis pñtib. lris du
ximus apponendum. Finit.

Incipiüt pꝛopoſi/

tiones venerabilis cancellarij piſieñ. Jo

hãnis de gerſon ſuꝑ aſertõib fris mathei
grabon oꝛdinis Salicntor in cõcilio cõſtan
tienſi / in cauſa fidei / de vera religiõe pfe
ctione. Quibus ꝓpoſitionibꝰ tredecim do

ctoꝛes maioꝛes/quos /ꝓ tunc mundꝰ hũit

in theo ogia / de diuerſis vniuerſitatibus

contra pꝛedictas aſſerti ones adlxſert.

Euerendiſſimo in cpo pr̃i ac
dñno pᷣſtantiſſimo/ dnño Antto
nio cardinali veroneſi Yohẽs
cencellariꝰpiſien.huũilr obedire
euerẽdiſime pr̃ ſuꝑ ſcedula pꝑ reueren
difſimã prẽnitatẽ vꝛãm ex commiſſiõe dni
nri mibi tranſmiſſa. xrñdeo ↄſoꝛmit᷑ ad re/
ſponſionẽ/renerẽdiſſimi pr̃is ac dni mei

aæac pceptoꝛis pᷣapui dni cardinalis came

racen.quã rnſionẽ in ſcriptis ego vidi.et
huic adhereo/pat ſi opꝰ fuerit ad declara

„„e

tionẽ nõ verioꝛc.ſʒ foꝛte latioꝛẽ. Scriptũ

conſtãtie pꝛia mau die tertia Apꝛilis an

D elucidatõem vitatis ? ad obe
dientie meritũ ſexr ꝓoſitões ſeq̃n

ſ45

vobis / reuerẽdiſſimo pr̃i dño cardiali ve
roneñ. iudici ĩ hac pte/ ꝑ me Yobẽm cicel
lariũ piſien. ( Pꝛima ppoſutio. Sola
religio xpᷣiana eſt ꝓpꝛie ve ⁊ ant onoma

tice dicẽda fligio quã xpᷣs obſᷣuauit perte

ctiſſimo et ſũmo mõ. Patʒ pꝛia ꝑs.qꝛ ex⸗
tra fligionẽ xpᷣianã nõ eſt ſalꝰ. Scdaʒ pt
nullus pt negare xpian.q; ſiceaʒ cuit
xpᷣs in euãgelio.ſic ⁊ fect:qꝛ cepit facere
et docere/Scðᷣa ꝓpoſitio. Religio chꝛi
ſtiana nõ obligat ad obuantiã ↄſilioꝝ.ne
q; cũ voto neq; ſine voto. patʒ qꝛ iam no
eent ↄſilia ſͥ pcepta. ¶ Zertia ꝓpoſitio.
Peligio xpᷣiana pᷣt abſq; voto obli gaͤre ad
conſilia.pfecte.imo ꝑfectiſſime obſuari
Patʒ de xpᷣo qͥ nõ legif vouiſſe ↄſilia/q̃

fuir tñ ſue legis ꝑfectiſumobſᷣuatoꝛ. Pa

tet iſuꝑ de aplis ⁊ diſcipul? xpᷣianis i pꝛi
mitſa eccia.quoꝝ multi erãt vroꝛati.mul/

ti poſſeſſiones habuer̃t qdam in cõi.qui⸗

dam in pꝛopꝛio. multi ſubijciebantf ſolis
pꝛelatis ſiis / epis ⁊ curatis. Conſtat ita
q; g. nõ erãt de religionib baſilij vel au
guſtini. qꝛ nondũ fuerãt inſtitute.vel ꝑ ec

i
deſiã appobate. nec talibꝰregulis ſubde
banf. ¶ Quarta ꝓpoſitio. (/ eligio xpᷣia
na ñ reqrit ad ꝑfectioꝛẽ ſui obſᷣuationeʒ
tam in pceptisqᷓ; in cõſilijs. ꝙ ſupaddat᷑
alia religio.qles dicũtur obuationes in

ℳ

ſtiture ꝑ ſctõs Baſiliũ et Au.c.et qles

Anſiælmus vocat religiões facticias.ptʒ
Erbcaennin Qumnd ꝓpoſitio.¶ Re⸗
Ifact pꝛie 7

ligiones hmõi facticie ſatis impꝛopꝛie⸗
abuſiue 1 foꝛſan arrogater dicte ſunt ſta⸗
tus pfectionis.Ptʒ qꝛ ſtat hmies inpſe

.*

ctiſſimos tales religiones ꝓfiteri. n0
†

tes cũ totidẽ coꝛollarijs offerunt

*

S

ni mileſimi qdrũgeteſimidecimoctaui.

Pꝛopoſitiones incauſa fidei

tat Auꝗ. ꝙ nõ pꝑeioꝛes repit qᷓ; eos qui in

hmõ ireligionibꝰ vfecert. Sz aliũde vᷣda

rat hec abuſio vel vſurpatio noĩs.qꝛ ſcᷣm

illos qͥ nouit᷑ poſt ſcfos woctoꝛes / vſi ſũt ta
li vocabulo ſtat' pfectionis.ille ſtatꝰ non
Dicit ap religioſos ꝑfectõem habitã vel
acdqᷣſitꝗ ficut de ſtatu platoꝝ.ſj tmmodo
Dicit pfectõem adqͥrendãa. Conſtat aũt ꝙ
pfectio adq;renda nõ ẽ iam adqᷣſita. Etiõ

melinomiaret vie qᷣdã vel inſtrumta ſeu
Diſpoſitões ad ꝑfectoem adqrenda. qua⸗s
dicerẽt ſtatus pfectõis.iĩmo ⁊ ſicut hmõi
ſtatus ſic dict/ dirigit ⁊ iuuat quoſdã ad

pertectioꝛẽ obſeruatõnem vere religionis

xpiane.ſica multos impedit atq; pcipitat

quos tuti fuerat in ſeculo remaſiſſe.quia
Dilplicet deo ſtulta ⁊ infidelis ꝓmiſfſio.qᷓ

ſcqʒ vl indiſete ſumitf.wl nõ obſeruatur
W Beer röe Rein xpᷣ iana pfecti

Pteſt ⁊ elet obfuari a papa/cardin alibo

et pꝛelaſ.etiaʒ ſi nullo voto ſint aſtricti.

—

vltra legẽ vei.q; ſimplices teligionũ facti⸗

ciap ꝓfeſſoꝛes Patj qꝛ ſunt in ſtatu perfe

Hꝛimũ coꝛollariũ.

Equit᷑ pꝛimo ꝙ acceptio religio⸗
nis ſicut fr matheus iacobita de
ſcribit ĩ ſcdᷣa acceptõe vbi vult de

dlarare qͥq pꝛie ⁊ anthonomatice ĩᷣligio
eeſt nedu ſtulta ⁊ inſana. ſʒ ⁊ heretical blaſ⸗
oooc nomé religio.ſim a reugãdo ðꝛ put

hõ obligar ſe ad nque ptinẽt eẽntialcad
ſtatũ pfectõis. Eti 2 at
ce tiñ̃ de illis/qͥ ſunt in aliq de apꝛobat

lo mõ pꝛ athonomati

regulis ꝓpꝛie dich ꝓfeſſi cuiuſmõi ſũt Au
guſtini Gaſilij Bndicti Franciſci ⁊c. Ptʒ
coꝛollarnũ ex pcedentibo veducendo ad h̊
incõueniẽs/ꝙ xpᷣs ⁊ papa ⁊ p-lati ñ obſer

uauer̃t wl obſeruãt eẽntialr ſtatũ pfectõ

mis.qꝛ ſcʒ nõ ꝓfeſſi ſunt regulas pᷣdictas

imo nec delerẽt dici de vera religiõe.niſi
impꝛo pꝛie ? analogice.ↄtra pꝛimaʒ ꝗpoſi

tion eq ſolide fnndata ẽ. Nec ẽ credibile

ꝙ augꝰ. ⁊ ſeũs Th. boc ſomniauer̃t. Añ
ſi poffint in religiõe xpᷣiana afſignari duo
modi viuẽdi/ſeculariũ videlʒ or a
us

fitent religiões facticias.quos cõis v
religioſos appellat. Nõ tñ ita diſtinguũt᷑

iſti modi.qͥn multa q̃ ↄueniũt talibꝰ reli⸗

gioſis.cõueniũt ⁊ 2zuenire poſſint vere et
meritoꝛie multis ſecularibo.imo ⁊ ꝑfecti

ſicut ptʒ e pꝛelat.qͥ ſunt ĩ ſtatu pfectõis
exercende/tã maioꝛes qᷓ; minoꝛes ſic ſũt

Becũgũ coꝛollariũ
Bequit᷑ ſcõo ꝙ extra religiò es factici
as põt aliqͥs cũ voto ſimplici/vel ſine vo

to xpianã religionẽ in ſuis pꝛecepq ⁊ cõſi

lis pfecte obuare. Et dicere ꝙꝙ rale vo⸗
tũ ſimplerx ſi fieret eẽt nullũ/et p nõ voto
eleret cõputari. eſt aptiſſimꝰexrxoꝛ ⁊ inſa⸗

nus. ſic tñ iſte frater wonit circa finẽ.⁊ in fi

ne ſui ſcripti vltimi.

Sequit᷑tertio ꝙ tota doctrina fratris
Pinnitif ſtulte inſane fantaſie. immo

er blaſplxmie. ꝛopterea ñ eſt mitandũ
ſi hoc incõuemieéti dato/multa poſuerit/2

deducere conat eſt. At ꝙ implicet cõtra

dictionẽ aliquẽ de ſeculo ſeruare ↄſilum
pauptatis vel caſtitat vl obedientie.imo
wꝓꝓ loc eſſz moꝛtale pctiñ extra religiões fa
ctidas q́s ſolus vocat veras religiones.
Et ꝙ papa ñ poſſet diſpenſare ꝙ aliquis
in ſeculo ſic obſeruaret cõſiliũ pauptatis

⁊c. Et ꝙ dicẽs oppoſitũ ẽ lxreticꝰ Necva
let ratio ſua ꝙ ſi ſecularis vouererpauper

tatẽ ageret ↄtra illð pᷣceptũ. Nõ ocades
am multis modis poſſet ſecularis ſicut et
religioſus viuere decent᷑ ⁊ ſufficiẽter in cõ

muni ſine ꝓprio.imo et nibil halendo niſi
lalvꝛes manuũ ſuax. õt enã aliqͥs de ſe

culo ſicut ↄfitef ⁊ veꝝ ẽ/ vouere ſolẽniter

caſtitatẽ.patet in ſacerdotibo. Cur noͤ ſi⸗

militer vouere woſſz oledientiã pᷣlato ſuo
ſeaulari. ⁊ cũ ſeclaribo viuere in cõmuni.

Quartũ corolariu.

(Sequit qjrto ꝙ fautoꝛes et defenſoꝛes

ſiſtere voluerint/ granit puniedi ita tñ ꝙ;

nõ laxef᷑ nimia licẽtia ad defenſionẽ begar
dox ⁊ beguttaꝑ.ſi repianf effrenes ⁊ diſco
li/aſcãdaloſi in ſuis obſeruatiẽ iba pᷣptim

in ↄtemptũ pꝛelator ſuoꝝ ſeculariũ ⁊ cura

toꝛum/ iuxta mentẽ decretaliũ.cõtra taleſ
editarumum.

Sequit quinto ꝙ dñs nrs papa qͥ ſecła

res qᷓ; minoꝛes de ſeculo debent celeriter

ertiũ corollarin.

Mͤm
Aun
Wino
igöts
dione
gans
lpkans
' ſeen
aahau

vret
erine⸗
do nid⸗
sdee
Wanne
Curnöl
plan ſn
nünn
i.
vinien
innir
Unn
S
Mlio
hffin
ü
zintie

rii.
Näſck

li nan
Ceni

odn

et vehemerter operã dare/ꝙ talis doctrina

ꝑeſtifera ac blaſphema atqʒ iniurioſa eis

extirpet᷑ iudicialr et publice/ne ſerpar in
maioꝛem pernicemm.

ert corollarium

Sequit᷑ ſexto/ꝙ ſi auctoꝛ tal doctrine

cu ſuis fautoribo inueniaf pertinax ⁊arro

gans. a lõgo tpe, tã ↄtra pꝛelatũ ſuũ:qᷓ
Imgros ⁊ doctoꝛes.tã in vᷣbis qᷓ; in ſcriptis

Abet ſic atteſtari.ꝙ nõ habeat facu tateʒ

reddendi ⁊ veterioꝛa perpetradi.ſicut iã ðꝛ
loc pluries feciſſe recedẽdo.ſ.a pᷣlato ſuo
et iudice.⁊ ↄſeq̃nt ſeł ab hoc conſilio. Alia
ſunt de validis mẽdicantib/a de actiõe
contra iura canõica que dimitto.

Begquiturtenorre⸗
ſionſionis dñi cardinalis Cameraceñ. de
qua ſupas

Euerendiſſime pr et dñe ſuper
ſcedula papirea ſigillo vro ſigil
ata mihi ad inſtigatoꝛis inſtã
ciam in qdã cauſa fidei/vñdeo

liberationẽ meã iſtam eẽ ꝓ pñti.x co

ram reuerẽdiſſima prnitate vra cõuocent

tlxojogi qui ſunt in hocſſacxo cõcilio/qbo

Aponaf materia.vt cõmunicatis inuicem
cõmuni deliberatõe ſine cõtentione dicat
tandẽe vnuſquiſq; in publico id qð ſibi vi
debit᷑ ↄfoꝛmiter ad ſactã ſcripturã. Et il
lic ego i fauoꝛẽ fidei volo libẽter intereſſe
Hon eni debet tal materia in tenebuvel ꝑp

ticulariter terminari. ſʒ cõiter ⁊ in luce/vt᷑

qᷣlibʒ qͥ intererxit poſſit vł docerxe vł voceri
dũ ſe mutuo qͥlitet itelliget.et ralẽ modũ
ſeru ari in ̊ ↄcilio in cauſis fidei mihi cõ

miſſis. Et nmhilomin qꝛ neſcio ſi occurrxe⸗
ritoccaſio ꝙ ñ poſſeʒ intereſſe ĩ uocatiõe
pꝛemiſſa. dico ꝙ; mihi occurrit vt ſequit.
¶ Pꝛopoſitões ſiue ↄclones ſuꝑ qᷣbo fit in
quiſitio.bñt fundamtũ pꝛime cõduſionis
pꝛindapale qð ẽ exroneũ.repugnãs nedũ
rõm tlxologice ⁊ moꝛali. ſʒ etiã obſuatõi
pꝛumitiue ecclie ꝗᷓ ſcribit᷑ Act.iiij. vbi ſic

in foꝛma ðꝛ. Multitudis aũt credentium

erxatcoꝛ vnũ ⁊ aia vna.nec quiſqᷓ; eoꝛuʒ q̃

voſſidebat aliqͥd ſuũ eẽ dicebat:Iᷣ nec qͥſq;

egens erat int illos ⁊c. Conſtat itaq; ꝙ ĩ
ila congregatõe pꝛimitia fuer̃t młti vxo)
rati.et alij diuerſarũ cõditionũ ſeculaxes
ui.ſ.ñ erãt aſtricti ꝑ votũ ad tria cõſilia

enan gelica. caſtitatobedientie ? paupꝑtat

qucadmod ſiimt pfeſi religionij, atu

Doö — ipſe exñs ĩ ↄuẽtu gronigeñ.
dioceß Traiectñ. dicte ꝓuintie ⁊ oꝛdinis
videret qᷓ; ples ꝑſoas ſex vtriuſq; noue
religionis hitũ aſſumen.a conuẽticula fa
ciẽtes.nullũ hitũ appꝛobatũ ꝓfitẽtes.ſtt⸗
tucteſq; ſibiipſis ſuꝑioꝛes ꝓ libitu volũ⸗
ta. ſb ſimulata deuotione ꝓylłm attrahẽ
tes. multa ↄ veritatẽ ſacrxe ſcripfe ac ſa⸗

e vera religione

Baſiliũ bſñidictũ ⁊ auꝗ.ac ſiles/ itroducta
rũ.q̃s iſte ppnẽs hmõi coucluſiõcs/alpel⸗
lat veras religiones tanq; extra illas non
ſit vera religio / q falſuz ẽimo lereticũ ſi
ſic ꝑ pᷣciſionẽ intelligaf. Qm xpiana vera
eſt religio etiã apð ſeculares.vt iacobꝰin
canonica ſua norgtererpeen it. Süt pꝛe
terea in dict ꝓpoſitionib? mi
aſpoſite / vltra pꝛedictũ pꝛincipalẽ funda
mmBentalẽerroꝛẽ x ſeculares ñ pñt viuere
ſine ꝓpꝛio ꝗᷓ continet magnã temeritatem
ſcandalũ atʒ ꝓteruiã.⁊ q̃ poſſent ſingillatĩ
repꝛobari. vt ꝙ dicere oppoſitu illi'qð ali
que cõcluſiones ſue continẽt.ſit herxeticuʒ
ꝓꝙ ſit implicãs contradictionẽ ꝙ ſit pctiñ
moꝛtale.ꝙ omis faciẽs contra iura cano;
nica:peccat moꝛtalr. et ita de ſilibo. Eſt igi
tur deliberatio mea ꝙ ꝓyt iſta ⁊ ſimilia qᷓ
tractatvel libellus a q̃ ſunf extracte con
(luſiones ſeu poſitiones añdicte continet
dãnand c. vt errone ⁊ temerarius ſcan
daloſus.⁊ vt dogma falſuʒ ſacxe ſcripture
contrariũ. Et ꝑ conſeqns ꝙ tactat ẽ bere
ticalis ⁊ igni tradẽdus. Ceteꝑ de cõpoſito
re tractax/delilerẽt dñi iuriſte.iſtis attẽ̃
tis:qJd agendũ. In teſtimoniũ pꝛemiſſoꝝ

multe clauſule

ꝓpꝛia mau ſubſcripſi Veſter tot Petrns

cardinalis Cameracean. Jinit.

Bequũturcõcluſio

nes fris Mathei grabon oꝛdis pꝛedicato

„

rüũ / in ſacro cocalio Conſtãtieñ. oblate ad
examinanda. conpea qs cancellari ꝑiſien.
pꝛopoſitiones ſcripſu ſupꝛa.

*

Egtiſſime pr exponit ſctitati v
ſtre ex parte vr̃i deuoti oꝛatoꝛis
frtis Mathei grabou / conuẽtus
ꝛvyſmarien ꝓuincie ſaxonie oꝛ
ꝛechcatox. ac mereburgeñ.dioce.

cros canones attẽptantes.⁊ deelẽoſinis
xpᷣifideliũ domos ſuùptuoſas ad modũ mo

naſterioxꝝ reglłariũ edificãtes/⁊ ſe inuiceʒ

in eis includetes cũ obuatõe q̃rundã ri⸗

tuum minime per eccleſiam appꝛobato⸗
rum. Cepit ſuper hoc apð ſemeripᷣm ar⸗
deter cogitare. ⁊ an hoc ſtati regul fidei

C oncluſiones ftatris

et ſacris canonibo ecdeſia diſſimulare de
leret. Reuoluenſq; diligẽtiꝰ ſacre ſcripte
ſanctoꝛũq; doctoꝝ libꝛos ⁊ ſacros canoneſ
quaſdã cõduſiones repꝛobãtes illoꝝꝛ mo
dum viuẽdi extraxit/⁊ ſcripture cõmẽda
uit. Quax vna pꝛincipalis ᷣ ex q̃ alie de
ducunf exceptis paucis. THiul. pot nie⸗
te meritoꝛie· ĩmo nec veraciter/ obedie

tie pauꝑtatis ⁊ caſtitatis.vniuerſalia cõ

ſilia cõiunctim.extra vras religiones ma
nendo adimplere. Ex qᷓ ſequit᷑ imediate
foꝛmali ↄſequentia articulus ſeu cõdluſio
nona in oꝛdine ꝙ nulłꝰ põt pᷣdictũ pauper

tat ↄſiliũ meritoꝛie.ĩmo nec vaciter obb/

uare.miſi fuerit i ſtatu ſpũal pꝑfectõis ſiue
Vre religiõis.Et dico notater de iſtis tri
bus conſilijs ſimplicuter ſeu vniuerſalit
ſumptis. Scom quid vo ⁊ in aliquo cãu
pſſunt lauda bilit et meritoꝛie extra reli⸗
giones obſuari. Qñ eni aliqͥs ſecularis
dat elemoſinã in caſu aliquo qñ eaʒ de ne
ceſſitate pᷣcepti nõ tenet᷑ implet illud cõ⸗/
ſilium pauptanis ĩ illo caſu tantũ.Et qñ
cõtinet ſe ab vxorꝭ amplexibꝰ tpe illo qñ
illud facere nõ tenet.implet ↄſilium cõti
nentie ĩ illo caſu.⁊ ſpᷣm quid tm̃. Oñ etiã
obedit alicui ſuo pᷣlato curato vll epo. in
caſu qn hoc de neceſſitate pᷣcepti nõ tenef
o bſᷣuat ilð obediẽtie ↄſiliũ in illo cãu Et

iſta pnit extra religiões viuctes voto vel

ſine voto deo offerre. Añ dicit ſcũs Tlv.
ſcda ſcde.ꝙ in ſeclo v uẽtes aliqͥd doo dar
et aliqͥd ſibi refuant.A ſᷣm dec pᷣlat eccle
ſie ſubdunf᷑. Regulares aũt optz totũ deo
qð hñt tãqᷓ; olocauſtũ offesre.et hoc fit
fieri pᷣt tm ꝑ tria cõſilia vniuerſalia pᷣdi⸗
cg.Et iõ dicit ibidẽ ꝙ ad ſecłares ptinet
m pticularia vota offerre. ad reglares ãt
vniuerſalia vota. Vn particularia vota
dicunf ſacrificia moꝛe vtexr.de cuiratõe
fuit ð offertoꝛio deo oblato ꝑtẽ dare ⁊ ꝑtẽ
retinere. Vniuerſalia vo vo ta lolocau⸗
ſtũ dicunt.de cuirõne fuit totũ deo offer
re ⁊ mhil retinere.qð ꝑtinet ad ſolos reli
gioſos ſe ⁊ ſua ĩ modũ cuiuſda holocauſti
deo dedicantes. (¶ Ex qbus ſequif vnde⸗
cima ꝙ abdicare queq; oĩia ꝓpterxp̃ᷣm ex⸗
tra pᷣdictas religiões manedo.ſeu niſi ve⸗
ram aliquã religionẽ ingrediaf eſt ſibi et
ſuis quoꝝ cura ſibi incubit vitã ſubtrabe
re/qð ẽ homicidiũ tot hoim cõ mittere / qᷣt
eins cure ſubdũtur. Hec eſt de mente ſciiĩ

Ah. ſcða ſcdᷣe.q.xxxiij.argumẽto ⁊c. Ex

quibſequitꝙ nullꝰpᷣt abdicarõeʒ ommũ

OUMUMU

—

Arter xpᷣm facere extra vrã religionẽ ma

nendo ſine pctõ moꝛtali. qꝛ ſubtraleret

ſibi vitã. Ex quib'ſeqͥt᷑ ꝙ om̃s peccãt qui

bona ſua ſimplix in elemoſinãlargiũt extra
religionẽ verꝗ manendo. q̃ eſt tertia ↄcdu
ſio in oꝛchne. C etiã ꝙ peccent.qᷓ ſua
Apria reſignãt nõ intrantes religionè ali⸗

quã appꝛobatã q̃ eſt dcimaoctaua ĩ oꝛdie
coinoldęes cũ tertia imediate pᷣcedentt.
¶Exquibſequit᷑ vcima ꝙ reputãtes ſe
ie facere aſſumẽdo pᷣdictũ conſiliũ pau

pertatis remanẽdo in ſtatu ſeculari. moꝛ
taliter ccàt. Ratio qꝛ talis nõ eſt aflum

pio ipſi niſi fantaſtica / puerſa ⁊ nõvera
Vt docet dñs YFohẽs.xxij.in q̃dã extraua

gans. Gloꝛioſam eccliam ⁊cc. et ratio ideʒ
couinat. (Ex quib' ſequit᷑ ꝙ ſeculares
credentes ſe mereri tali abdicatõe (in ſe:
culo ſcʒ manẽdo) vitaz eternã credunt ſe

pſſe mereri vitã eternã moꝛtalit peccãdo

Ex quibus ſequit᷑ ꝙ aliqͥs ſit volunta
rie pauꝑ ꝓpt xpᷣm in ſeculo manens oĩno
nihil habendo. nec etiã ipam volũtatẽ ha
bendi ꝓpꝛia/includit om̃i tꝑe ↄtradictõeʒ

⁊c.quia includit ꝙ ſecularis ſit religioſus

et econtra.qð eſt oĩ tꝑe ↄtradictio.Ex
quibꝰ ſeqᷣtur ꝙ nõ effundi oẽs opes ſimul

ab his qui volũt in ſtatu ſeculari remane
re.reducit᷑quaſi immediate ad illud pꝛece

ptũ decalogi nõ occides.vno caſu tm̃ dem

pto m expoſitõeu ſanei vme. q. xxuiij

allegantis ad confirmatõeʒ dicti ſui Am

bꝛoſiũ dicentẽ in pꝛimo de officijs. Deuſ
noõ vult ſimul om̃s opes effundi. niſi foꝛte

vt heliſe q mactauit boues ſuos/et pauit

paupꝑes.ex eo ꝙ; hũit vt nlla cura tenere

omeſtica ſʒ vt ſe daret ꝓpxeticã diſcipli

nꝗ.qð webum.ſ.niſi foꝛte vtł heliſeꝰ expõit

ſanctꝰ Zh.mſi qͥs velit ſtatũ ſuũ ſq ſeei

larem mutare ꝑ religiõis ingreſſum. aut

pꝛicipem de extrema necefſitate liberare

⁊c.Et iohannes in ſumma confeſſ.ſub ali

is vetbis niſi quis vlit ex toto ſeculum

relinquere. Et magiſter ſumme ſummas

rum titulo de elomoſina dieit idem et lo
quitur ibi Ambꝛoſius de effuſione ſeu ab
dicatione actu habitox ergbus wſſit hõ

cõuenieter vitã traſigere m cõdirõem
ſtatus ⁊ ꝑ ſone. Ex qͥbꝰ ſequit᷑ ꝙ dicẽs

pertinaciter omĩa eſſe meritoꝛie abijcien
da ꝓpter chꝛiſtũ in ſeculo manẽti / heretic
eſt dicendus.excepto vno ſolo caſu de li:
berando pꝛinapẽ de necemitate extrema
perquẽ ꝛc. Exqᷣb ſ equit᷑ q; ꝓpꝛietas tẽ

im
deu
tän

Mei
ſorcſe

Mathei grabon.

pꝛaliũ rerũ ⁊ ſtatui ſeculari eſſentialr an⸗
nexa. Et ꝑ ↄſeqns dñs papa ſalua aucto
rirate ſua non põt diſpenſare cum ſecula⸗

hil in ſingulari baleant. ¶ Exqͥbus ſeqͥf
ſextus articulꝰ reddens pᷣcedentis quiti
articuli růnem. Si eni vñs papa poſſet
loc alicui concedere.ſeculari videlʒ /poſſz
ei concedere ꝛie vite ſubtractionem vc:
Poſſet etã qð/ꝓ omni tꝑe contradictioõʒ
implicat qð deus ſᷣm ſanctos facere nõ po
teſt. ¶¶ Sequut᷑ etiã ꝙ religioſus ſine pec
cato moꝛtali nõ põt abdicare voluntatem
habendi cõmunia. etiã qñ actu talia nõ bʒ
Quia enim illð qð nullus facere põt ſine
pctõ moꝛtali.nullłꝰ pᷣt illud velle facere.⁊
religioſus ñ pᷣt abdicare cõmunia.qꝛ ſine
ulis vinere nõ poſſet. cum ꝑ ſuã ꝓfeffio⸗
nem renũciauerit oĩbo et ſingul ꝓpꝛijs ſin

ribus. vt omib in rtaBrdl ſeu ni⸗

gularibo. ſeqͥ ergo ꝙ religioſus ?c. Quia

etiã teſte ſetõ Z b.ſcda ſcðᷣe.q.xxxiij.arti
culo ⁊c.nullꝰvebet in coueniẽter vinere tri
bus caſibꝰexceptis. Sequit᷑ ꝙ male faci⸗
ant peccãt illð abijcientes.de qͥ m ſtatũ
ſuũ ⁊ ↄditiõʒ ꝑſõe poſſint ↄueniter viue
re/ dich trib'caſib' excepij ⁊c. Null etia
coꝛꝑꝛe validus extra vera vtilitatẽ⁊ vera

neceffitatẽ exñs / pᷣt ſine pctõ xpᷣifideliũ

elimoſinas tollere. ¶¶ Ex quib ſequitur
qꝙ; pᷣdicta tria ſaluatoris cõſilia fint ita cõ
cathenata.vt vbi pauꝑtas veraciter ſeu
meritoꝛie inuenitur.opoꝛtet ꝙ neceſſario
obedientia ⁊ caſtitas vraciter ſeu merito
rie inueniãtur. Pꝛobatur iſta quia papa
ſic arguit in decxetali.Cum væe quibuſdaꝗ
OQui nõ reuũciant ꝓpꝛijs.nõ ſunt religioſi
Ergo ꝓprijs renũciates ſunt reliaioſi.Et
omnis religioſus eſt neceſſario ſimul cuʒ

pauꝑtate ad alia duo cõſimilia veraciter
obligatus vc. ⸗ et numerꝰ articulo
rum et cõcluſionũ pꝛedictoꝛũ.i.¶ Pꝛo
pꝛietas temꝑalium reruʒ.ſtatui ſeculari
eſſentialiter eſt annexa. ij (NHull'ſine
peccato poteſt illud abijcere! quo retento
en Bmars e viuere ſᷣm ſtatum ſuũ
O

iij. (Omnes peccãt qui bona ſua ſimpli
citer in elemoſing largiuntur pꝛopter chꝛi
ſtum. liij. ¶ Abdicatiõem omniũ ꝓpter
chꝛiſtũ nullus facere poteſt extra veras re
ligiones manẽedo ſine peccato moꝛtali et
dico veras religiones ꝑ ſedem apoſtolicaʒ
axppꝛobatas. v. abe nõ põt diſpẽſa
re cum ſeclłaribi.vt omibus in ſeculari ca⸗

reant. vi. Si papa wllet alicui coce⸗

*

2¹

dere boc. tunc poſſet ei ↄcedere ꝓrie vite

gi nõ occides. vij.
teſt ſine pctõ moꝛtali abdicare voluntatẽ
habendi cõmunia.qñ actu talia non habʒ
viij. ¶ O aliquis ſit volũtarie pauꝑ pꝛo
pter xpᷣm in ſeculo manẽs/oino nihil ha⸗
bendo in ſingłari.nec etiã ipᷣam volũtatẽ
habendi ꝓpꝛia includitom̃i tꝑe ↄtradictõ
nem. ir. ulbrpaupii oſiliũ me
ritoꝛie obſugre/niſi fuerit ĩ ſtatu ſpũalis
pfectõis ſiue vere religiõis.dico aũt verã
religionẽ.ſcdo mõ dictã religionẽ. x.
Reputãtes ſe bñ facere aſſumẽdo pauꝑ⸗
tatẽ q̃ eſt ſaluatorꝭ ↄſiliũ/ remanẽdo i ſtæ
tu ſeculari/peccãt moꝛtalx.. xi.(All
care oĩa etiã pꝛet xpᷣm niſi verã ⁊ aꝓpꝛoba
tã religionẽ ingrediat᷑.ẽ ſibi ⁊ ſuis ò
ra ſibi incũbit vitã ſubtrahere qð ẽ hõici⸗
diũ cõmittere tot hvĩm q̃t etiã er cuxe ſbᷣ⸗
dunf. xij. redęetes ſe mereri vità eter
nã tali abdicatõe.credunt ſe poſſe mexerxi
vitã epnã:.moꝛtalt peccãdo. xiij ¶frũdi
oẽs opes ſil ab his ꝗ volũt in ſeco mane⸗
re. reducit᷑ q̃ſi imediate ad ulð pᷣceptũ nõ

ſubtractõem.qð eſt ↄtra pᷣceptum decalo-
eeligion us nõ po

occides. xuij. Dicẽs oia meritoꝛie eſſe

abij ciẽda ꝓpt xpᷣm remanéti in ſeclo/ ẽ he
renc'iudicãd xv. Eriuneht meritoꝛie
ſᷣm veũ oledietie pauꝑta⁊ caſtita ↄſilia
extra veras ⁊ a ꝓphatas religiões manẽdo
adiplere. xvi. i ſaluator ↄſilia ſũt
ſic cõcatnata.vt vbi pauptaſ meruoꝛia
inꝗᷓ ntũ ẽ ſaluatoris ↄſiliũ.oꝑtʒ vt ncario
alia duo.ſ.⁊ obediẽtia ipueniãtur q̃ g pau
ꝑtate ſeꝑari ſ̊ pnt. xvij. ¶ Hatroõe ſeu
mlieres cõem vitã ducẽtes/ inſimł cõmo
rãtes / legutte vulgarit nücupate. qſchq;
erroꝛes nõ tenẽtes aut pᷣdicãtes.ſeu aliaſ
de erroꝛib ꝓl heretica pꝛauitate nõ ſuſpe⸗
cte / etne dãnatõis ſunt filie. Et eax ſtat ẽ

ꝓbibit' 1 dãnat. xviij.Peccãt q ꝓpꝛia

ſua reſignãt ñ intrãtes religionẽ appꝛoba
tam. õ eſt ᷣm eũ qꝛ religioſoꝝ ẽ carere
ꝓpꝛio.ſic ſecłaribo ẽneceſſariũ retineꝛeꝓ⸗
priũ. xix. Nõ licet pbr̃is ⁊ clericis cõ⸗
munẽ vitã ducere/niſi ĩ religiõe appꝛoba
ta ſub pena pcti moꝛtał. xx¶Peccãt oẽs
qui fouẽt ↄſilio ⁊ auxilio cõem vitã ducẽ
tes extra religionẽ axpꝛobatã. vxi. Er
cõicati ſunt oẽs cõem vitã ducẽtes/extra
religionẽaxpꝛobatã. xxij. ¶ Ox ſilr excõ⸗
municati ſunt illi qͥ viã cõem exxxa reli⸗
gionẽ appꝛobarà ducẽtibo pᷣbet elẽoſinas
Et qui tales fouent conſilio ⁊ auxilio vel
D

Abdi

* cus

N

defenſione ſimlr ſtant et ſunt in ſtatu pxe

tue dãnatõis.et niſi de hmõi eoꝛũ exceſſi
bus magna ↄtritione penituerint ad vita
eternã non poſſunt ꝑeruenire neq; ſalui ꝑ
manere. xxiij. ¶ Omnes vitã cõmunẽ
ducentes extra religionẽ apꝛobatã.ſunt
illi aquibo ſaluatoꝛ noſter pᷣcipit eſſe ab
ſtinendũ.⁊ tanqᷓ; a falſigpphetis attenden

dum. xxiiij.( Quilibet faciens ↄtra iu

ra canõica peccat moꝛtalit. xxv. . ul
lus coꝛꝑe validus abſq; cõmuni vtilita⸗

te et neceſſitate poteſt extra veras religio

nes ſine peccato elemoſinas chꝛiſtifideli⸗
um tollexe ⁊c.

ꝛedictoꝛũ articuloꝝ ⁊ conduſionũ:.

frater matheus grabou oꝛdi

Conuẽtus: vyſinarien. Oſerv
burgen. dyoceſis/ ꝓuintie ſaxo
nie.cõgnoſcens veram catlolicam ⁊ apli⸗
cam ſedem anathematiſo abiuro omnẽ
hereſim. omnemq; falſam⁊ exroneã doctri
nam/in quodã meo opuſculo tractulo ſeu
libello incipiente Suppono me pꝛimo q;

non intẽdo infraſcripta neq; quomodo/

libet alia ꝑtinaciter defendere ⁊c et ſic fu⸗
nientẽ.Et aliam ſpecificat JYobãnes an⸗
Adree. cuius inuentrices ſeu aſſumptrices
conſcientiã peccatũ reputabãt vt inuenit᷑
in gloſa vtriuſq; ſuꝑ victũ capłm. Et per
hec patet reſponſio ad cims maxime ad
decem ⁊ ſeptẽ congluſiones puerſas ſiue
aſſertiones.quarũ alie ſuns beretice. alie
erronee et alie ſcandaloſe ac piarũ auriũ
offenſiue / per me editas et manutentas/
in dicto peruerſo opuſculo ſiue tractatulo
aut libello contentas de qua hacten in⸗
famatus cõuictus/⁊ſentẽtialiter cõdem⸗
natus ſum. Cöſentio ſancte Romane ac
cdleſie loſtoliet ledi Ac coꝛde etoꝛe pu⸗

ris/pꝛofiteoꝛ eandẽ fidem et doctrinam
me tenere et credere.qua ſancta mi accle
ſia tradidit firmauit. Jurans ꝑ ſanctaʒ
trinitatẽ ⁊ per hec ſacroſancta chꝛibi euan
gelia/eos qui ↄtra hanc fidem oꝛthodoxã
veniunt cum dogmatib“ ſuis.eterno ana⸗
themate dignos eſſe. Pꝛomitto etiam ꝙ;
ſi egoipſe aliquãdo contra hec aliquid ſen
tire docere aut pꝛedicare pꝛeſumpſero/ca
nonum ſeueritati me ſubmitto. Pꝛeſenti
abiurationi per me lecte et ꝑlecte mau ꝓ⸗

pꝛemiſſoꝛum.

Henocatio et abin/

uis fratrum pᷣdicatoꝛũ ꝓfeſſus

pꝛia me ſubſcripſi.hancq; meam cõfeſſio
nem et abiurationẽ coꝛam veſtra reueren
diſſima paternitate dñe cardinalis aqui⸗
legeñ.iudexet cõmiſſarie.reuerẽdiſq; pa
tribus dominis heelaris Doctoꝛibus et

magiſtris hic pꝛeſentibus ad hoc ſꝑciali
ter vocatis ⁊ requiſitis feci ⁊ appꝛobaui/
ad fnturam rei memoꝛiam in teſtunoniũ

—

Tractatus eiuſdẽ
Cancellarij pariſieñ. contra ſectam ffagel
lannum ſe ⁊c.ſub aliquibus conſideratio⸗
Ex chꝛiſti dicit᷑ lex amoꝛis quã
qua dominus / ſicut dicit Aun⸗

lUcramentis eſſe contentam
Et indeculpat eos qui ſeruilis
bus eam pᷣmunt onerib/confoꝛmiter ad
illud pꝛimi paſtoris Petri Actuum. xv⸗
Quid temptatis veũ. Imponere iugum
ſup ceruiceʒ diſciploꝝ/qð neq; nos neq;
patres noſtri poꝛtare potuim.ſj̊ ꝑ gratiaʒ
Dñi nir̃i ieſu xpᷣi cedimꝰſaluari.quẽadmo
dũ ⁊ illi.O piũ verhũ certe.verbũ oĩ acce
ptovigni imũ. exxpᷣi nõ minꝰdeber
in cultu ſuo vitare ſuꝑſtitiões gentilium
et idolatrarũ/pᷣſertim crudeles ⁊ lvꝛren⸗
das q; antiqua lex. iu qua tamẽ pꝛohibi⸗
tio fit per expꝛeſſum DHeuteroñ. xiiij vbi
dicit᷑ fil ij. Eſtote oñi dei vñ nõ vos inci⸗
detis. Gloſa.nõ telvtis in aliq̃ ydolatris

gſimilari. Et in hebꝛeo hr. Non vos lace
rabitis lvc aũt faciebãt ydolatre.ſicut bẽt

uij. Reg.xviij. Vbi ðꝛ Finadebi ſeür
ta ritũ ſuũ cultr lãdeolis/wonec pfunde
rent ſangule. Cõptũ ſiqdeseſt et traditũ
lvmicidas illos aſtatas vemões eẽ cui
pidos effuſionis ſanguis.pᷣptim bũani.

¶ Mex aliq̃ qnto Einiquioꝛ ⁊ vmonijs ob
ſequetioꝛ.tato ſp inuenit crudelioꝛ ⁊ ama

rioꝛ. Patʒz ĩ illis qͥ filios ſuos ⁊ filias imè
molabãt demonijs. Hinc dñs ait ꝑ ꝓphãʒ
Seruietis dijs alienis/qͥ nõ dabunt vob
requiẽ.xpᷣs aũt ex gra ſua.ſiẽ notaf iĩ dicto
petri pꝛius allegato /voluit nos mipᷣicoꝛ⸗

diter ſaluate ꝑ ſanguinẽ ſuũ ſeł effuſuʒ/⸗
qu fact'eſt nobis a deo ſapia. iuſticia.ſa

chſicatio redẽptio.¶Zex xpᷣi maxima;
ſoꝛtit vᷣtutẽ ex mia ⁊ ga ſua.cuiꝰ gre vaſa
ſunt ſacr̃a noue legis/ex vᷣtuete opꝑis opꝑe

1I (guſtinus voluit paudfſimuz

cie: ac ſcripturas fidedignas.

Contra ſectam ſe flagellantiũ.

pꝛeſtim a ſacramento confeſſionis. debet

reij ci fideliter. Conſtat autẽ per expenen
tiam. ꝙ talr ſe flagellãtes nõ curãt ð ſacra
mẽto ↄfeſſionisvel penĩe ſacramẽtalis di
centes ꝙ hec flagellatõ potioꝛ eſt ad delen
dum peccata q;ᷓ quecunq; confeſſio.imo
eam equiparant nonnulli/vl pꝛewnunt
martirio. qm faciminqunt vltro fũdẽdo
ſanguinẽ ꝓpꝛiuʒ qð ab alijs martires pa⸗
ti ccgebant. Foꝛmidandũ tamen iſtic eſt

ne apud perſonas dlericales. ⁊ in locis ſa

cris / cauſet hec pollutio ſanguis. vl excom
mudcationẽ wi irregularitatẽ vel cõtami

nation em et pꝛofanationẽ in eiſdeʒ locis

ſacris. ¶ Lex chꝛiſti pꝛohibet ſollicite / xe
nitentias publicas dandas eſſe clericis
ſacerdoubus et pꝛelatis.pꝛopter reuerxen
nam ſtatus clericalis.quanto minus de⸗
bent tales perſone ſuſcipe penitẽtias bu
iuſmodi publicas.ſicut ſunt vt fert᷑ multi
de numero ſe flagellantiũ.qui licet videa
tur celare ſe.tamen ſatis ↄgnoſcũtur. Si
militer diceretur de perſonis inſignibus
in vtroq; ſexu/de ſeruanda inſuꝑ verecun
dia iuuencularum. et iuuenum illic ſe de

nudantiũ /et de nõ infrigenda grauitate

vixoꝛum/vl auctoꝛitate minuenda parxẽ
tum. ¶¶ Lex xp̃ᷣi.ſi videatur flagella indul

gere/iuxta illud. Ecce ego in flagella pa⸗

ratus ſum/nihilominus circunſtatie de⸗
bent apponi.quibus rationabile fiat obſe
quium noſtrum. Vna ꝙ huiuſmodi ffa⸗
gellatio fiat iudico ſuꝑioꝛis imponentis
talem penitentiaʒ et ꝙ ab altero fiat / et
moderate et ſine ſcandalo ⁊ oſtentatione
ac ſine ſanguineiuxta traditiõem G. pa⸗
riſienſis.quensadmodũ fit huiuſmodi fla
gellatio in religionibus appꝛobatis.⁊ ab

aliquibus deuotis perſonis. Sed aliter

longe videmus in ullis que repꝛobamus
flageluis obſeruari. ( Lex xpᷣi declara
ta per eccleſiam. cuius auctoꝛitas maioꝛ
eſt in ſua ↄſuetudine / dicente ſancto Tho
ma/qᷓ; ſi auctoꝛitas vnius doctoꝛis.ſicut
Hieronimi vel Auguſtini ſemꝑer ſectam
fiagellantium ſe repꝛobauit/poſtq; inſur⸗
gere videbatur in diuerſis mundi parti⸗
bus.et hoc de memoꝛia pluruum lvminũ
viuentium. taʒ in lothołingia qᷓ; in alma
nia/ et in francia pluribus in locis. iuxta
narrationes hominum et chꝛomcas fran
Ke⸗ chꝛ

ſli frequenterphibuit multas obſeruatõ

nes begardoꝛum et begardarum / que in

pꝛima ſui introductõne pᷣtendebant ſeci

em magne religiõis.ac multi fructus ſpi⸗
ritualis in animabus/⁊exempla ſalutis

atq; auſteritatis.Pꝛohibuit inquam pꝛo
pterſequelas malas et młtas.que ſub hoc
aererte fieri ſunt inuẽte. Non eni ẽma
1

im quod ſubſiſtere poſſet ſi nõ aliquã ſpe⸗

ciem haberet in ſe lboni. Pꝛopterea fallit
hec argumentatio. Pꝛoueniũt ex hac ſe
cta flagellatoꝛũ multa bona.non igit᷑ tol⸗
lenda vel repꝛobanda. (Rerchuſt/ne
dum oꝛdinat hominẽ ad deum. ſed etiam

ad pximum/et ad pꝛincipem ſeu pꝛelatũ
ſuum. ꝓpterea non debet qualiſcunq; ti

rus introduci per opulos/ qui poſſir cau
ſare ſeditionem /vl partialitarem vel ſup

ſtitionem. ſed debent omia regulate fierxi

et oꝛdinare/ de madato ⁊ oꝛdinarione ſu⸗
pioꝛis. vt nullaten oꝛdo hierarchic con
fundaf.qð fieret ſi qnibet ad atbitriũ ſuuʒ

poſſet inſtituere wel fouere nouuz ritu ſine

duce / ſine lege ſtabili/ ſine oꝛdie. vbi ſunt
iuuenes et / vrgines / ſenes cum iunioꝛi
bus ſimul in vnü diues et pauper/ ⁊ illoꝝ
turba magna. de quibus ait Eccleſiaſtes.
Sultoꝛum infinitus eſt numerus.Tex
Tex chꝛiſti ſufficiẽter data eſt in pᷣcptis
decalogi/quoꝛum obſeruatõ facta cum bo
na ſimpliatate. et vt ita dicitur groſſa fi/

de/ ſatis eſtag ſaluyem pꝛeſertim laicoꝛũ

et wopularium̃/abſq; noua grauiſſimoꝛũ

vis ad vitam Tugredi.ſerua mandata.
Hec valet ſi dicatur ꝙ populares ſuſcipi

onerum impoſitõe. Auxea illð chꝛiſti. Si

unt volũrarie tales ſt agellationes fine p

cepto alio. dum inuenitur ꝙ; ipſi diuina
pꝛecepta liberius in multis inde contem
nunt. Eſt enim contumax humana natu

ra/que poſtqᷓ; deſtituta eſt ab onſßiais iu

ſticie ſtatu. cupidius fertur in illa q ſunt
adinuẽtiois ſue qᷓ; que ſunt diuine iuſſio
nes. Et hic eſt vnus ſuperbie gradus.quẽ
apud religioſos loquitur Bernardus in⸗
ueniri. dum plus gaudent in abſtinentia
vel oꝛatiõe particulari ſpontanee ſumpta
8 in tota regulari diſeplina. ¶ Tex chꝛi
iſufficienter ab apoſtolis et ſacxis docto
ribus explicata / non inuenitur tales no
uitates flagellantium ſe conſtituiſie pꝛe

dicando vel aliter. ſed wotius repꝛobaſſe

Cractatus.

tanq; ſüſpectiſſimas A piciloſiſſimas. etꝗᷓ

vergere poſſunt in ſcandalũ chꝛiſtianoꝛũ⸗
apud iudeos.ſaracenos ? paganoſ.tanqᷓ;
lexchꝛiſti ſit auſtera.crudelis.et in ſangui
mbus:· non in miſerationibus enutrita.

Texxpi docet ex pᷣmiſſis ⁊ ſilibus muli
pꝛelatos ecclie paſtoꝛes ⁊ vctoꝛes.imo et

pꝛincipes/ꝙ ſectã hmõi cruentã ⁊ ſangui/
nolenta (gallice ſanglate ſtudeant et lab
rent deſtruere ſeu compeſcere. tam bonis
pꝛedicatõibus ⁊ bonis ſuaſiõibus/qᷓ; cen/⸗
ſuris nedũ eccleſiaſticis/ ſ etiã temꝑali
bus:moꝛe pᷣdeceſſor.attento ꝙ ſub oc ve

lamine ac pᷣtextu penitẽtie.fiunt inuũera

mala.ſicut expti teſtant. Inſurgunt here
ſes. vilixenduntꝓprij ſacerdotes/cõtẽnun
turofeſſones et pnie ſacram̃tales.extoꝛ
quent᷑ doloſis modis ꝑecunie/ocia que pi
gros occidũt nutriunf. Silemus ð furtis
de ſtupꝛis ⁊ adulterijs.de periculis q ſunt
in falſis fratribꝰ fraudulentis ſolicitatõi
bus.ad om̃e facinꝰ atʒ flagiciũ.ita vt bo⸗
mis ⁊ malis hincinde ſtatera iuſta vel eq̃
lance penſatis/ mala multo pła qᷓ; bona
parturire cognoſcaf hec ſecta/ſe flagellã/
tium/pride pluries iã dãnata. Pꝛopte
rea dũ repullulat vll excreſcit to to ſtudio
fundit euellenda ꝓterendaq; cenſetur.
¶Verũ qm̃ opoꝛtʒ in hoc malo iã radica⸗
t e geinime leipipeedete xedetẽtim
et caute dum qrunt᷑ eradicari ʒpʒania fla
gellatoꝑ hmõi/ſimul vuellat triticũ pri
us ſemiatũ bonʒ ſalubriſq; vrrbi dei. No

tetur igif᷑ cautela q̃druples infraſcripta.

Fiat in primis exvꝛtatio vlemens et
creb:a/de ⁊ ſuꝑ auctoꝛttare ſacri concilij.
dum illud eſt. Similit de auctoꝛitate pa
pe et ecdeſie romane/qtinus quilibʒ habe
at ꝓmptitudinẽ anim/parere vel obedi⸗
re mandatis vel inſtitutõibꝰ ſeu conſilijs

pꝛedictoꝛũ quemadmodũ facit egregius

et feruidus pᷣdicatoꝛ magiſter Aincenti

ſicut patet ex litteris ꝓpꝛia manu ſubſcxi⸗
ptis nouiſſime miſſis Conſtantiã. In qᷣ⸗
tidianis inquit recõmendatõnibus ſacri
et vniuerſalis concilij conſtancien. quas
facio poſt ſermonẽ / docui doceo om̃es fi
deles/ſummittere omnia facta et verba/
ac etiam ſcripta/ determinationi ac etiam
coꝛtectioni eiuſdem ſacri concilij. Sub⸗

dendo. Et ſic fao in omnibus factis et

dictis/ ac etiam ſcriptis meis. Hec ibidẽ

„»*

que manifeſtant diſcretam bumilitatem.
et humilẽ diſcretionem tauti viri/que di⸗

ſcretio poſita eſt a ſanctis patrib⸗ ductrix
aurigaq; virtutum. dum inſtar deuoni ber
nardi plus alieno qpꝛio credit iudicio.

Poꝛro non eſt foꝛmidandũ retractationis

(que f⸗ oꝛſitã opponetu roppꝛobꝛium. Sit
in exemplo beartus Auguſtinus. cuius re

tractatio nec inhonoꝛauit eum/nec aucto

ritatis dictoꝛum ſuoꝛũ robur euertit. i⸗

hil enim vt quidam ait:efficacius ad do
cendum/qᷓ;verbum verax.ſimplex ⁊ bumi
le.nihil habens fictionis vil ſuperbe pꝛe⸗
ſumptionis admixtum. quoniaʒ; deus eſt

qui cum ſimplicib'graditur. dans eis gra

laboꝛat in vanũ lingua loquentiẽ Fiat

tiam et virtutem vleribus ſi nas eir
oſtenſio quemadmodũ fuerũt quandoq;

inchoata pia deuotione. que pꝛoceſſu tem

poꝛis inueniuntur deterioꝛes exitus acci
rere. vell pꝛopter ſcandalum puſilloꝛũ vel
pꝛopter ſcientie defectum.ſicut loquiturx
de quibuſdam apoſtolꝰ.eſtimoniuʒ in
quit perhibeo eis.quia ʒelum dei habent

ſed non ſcm ſcientiam. Fiat itaq; ſic w
cendo.ſic pꝛedicando:ꝙ non ita repꝛoba

bütur perſone ſingule que pᷣſentibus tem

voꝛibus flagellauerunt ſe/ꝙ videãtur nũc
damnande wl penitus execrande.dummo
do deinde obediant monitiõi ſalutari/in⸗
culcando quemadmodum melioꝛ eſt obe
dientia q; victime.Et ꝙ iuſtione Diuin

in omni ſacrificio tuo ſal offeres. Fiat
exlvꝛtatio diligens et elymens:ſuꝑ lau
dibus pati entie que perfectum opus ha
bet. pꝛeferendo eam talibus vltro acceps
flagellatiõibus. Juxta qu loquitur clu
guſtinus cõfoꝛmiter ad ſenecam:qꝙ aduer

ſitates ſeculi huius.non tam inffligende

ſunt.qᷓ; dum euenerint patientertoleran
de/ faciendo per patientiam de neceſſita⸗
te virtutem. Non ſum taʒ demens inquit

ſeneca vt egrotare velim. ſed ſi egrotaduʒ
eſt patienter telerabo Debebũt pꝛoinde

numerani diligẽter atq; ſigillatim tribu⸗
lationes varie.nunc tempoꝛales.nũc ſpi
rituales.que aſſidue nobis dant et inge

runt velimus nolimus patientie mate/

riam.cuiuſmoi ſunt infirmitates pauper
tates.vexatones.angaxie.moꝛtes ꝑentũ
atq; filioꝝ.bella.rxapine.incẽdia detractõ

nes.ↄtumelie.lalvꝛes manuũ ĩ agricołet

mechanicis. temptationes ſurſum varioꝝ
peccatoꝛum quando intus pugneeęt foꝛis
timoꝛes. Et q cunctas huiuſi modi tribu
lationes dinumeret: que tot et tales ſuntqꝙ
non opoꝛteat nouas ſiperinducere.quo/⸗

niam ſatis eſſet tolerantia foꝛtis tribulati⸗/

onum huiuſmodi quotidianarum ꝓ pur/
gatione magna peccatoꝛum / pꝛeſertim ad

luncta contritione ⁊ humili confeſſione in

re vel ꝓppoſito / tempe et loco. Juxta qð ro⸗
gabat quidam. Fiat pars purgatiõis mee

purgatoꝛium meum/laboꝛ quo hic per ſin

gulos dies exerceoꝛ. Et pꝛofecto ſic eſt pl
aliquando valet pia flagelloꝛum deiſbᷣ eiꝰ

7

mann tolerantia ſinemmurmure. ſine repꝛe⸗

henſione diuinoꝛum iudicioꝝ.ſineranco⸗

re vel odi contra ſuperioꝛes ſuos. vel ali/
os affligentes ſe iuſte vel iniuſte. q; ſima⸗
nens iracũdus et ipatiẽs ne dũ flagellaret

ſeipᷣm ad ſanguinẽ ſʒ laceraret decerperet

membꝛatim ad moꝛteml. ¶ mo ſicut no
licet hominem ſeipᷣm ꝓpꝛia autoꝛitate mu⸗

tilare vel caſtrare. niſi pꝛo ſanitate totiꝰcoꝛ
poꝛis conſequenda.ſic nec licet vt videtur
qꝙ a ſeipo quis ſanguinem violenter eijciat

niſi cauſa medicine coꝛpoꝛalis. Alioquin

ſimili ratione poſſet ſe homo cauteriſareꝑp
ferrum ignitum / q adhuc nemo poſuityk
conceſſit/niſi foꝛſitan idolatre vel falſi chꝛi

ſtiani quales reperiuntur in india/ ſe pu
tant baptiſari debere per ignem en in
ſpeciali velut in quadaʒ radice pꝛou
numeroſam a qua videtur inchoata.vl ſal
tem multumcontinuata? obfirmata flagel
latio talis. AUnde cum dicant ſe ſub obedi
entia eſſe/pꝛimitus imperandum eſt q; de/⸗
ſiſtaut/et deſiſtâe ſuadeant alios/ſub mo/
deratioue que dicta eſt videlicet niſi vel q/
uſq; ſacrũ cõciliũvel eccleſia rana mãda⸗
uerit łtolerauerit hec fieri:allegando regu

lã moralẽ ꝙ vbi dubitatio ſurgit de aliq ac

„

tu an poſſit licite fieri vel omitti. tutins eſt
omittere q;ᷓ facere. Pꝛeſertim vbifactio ge
nerare cernitur ſcandalum alioꝛum/vnde

eſt ülud apoſtoli. Si eſca ſcãdaliſet fratrẽ

tuum non manducabo carnes in eternum

Viaeretur pꝛoinde numerus tis coartã

dus / et ſolicite purgandus.ne ſub eoꝝ mi/
citudine etiam bonoꝛum / mali et repꝛobi

deliteſcant. Deniq; populus quando eri⸗

gitur ad nouitates· ille ſunt illis ingerẽde.

in quibus eſt tuta ſalubꝛis qdeuotio ſicut

. pꝛouiſio ſo
lers et exacta circa ſocietatem illam multi

de miſericoꝛdia ſanctoꝝ et recurſu ad eos/

vt ad angelum pꝛopꝛium cuſtodem. Ad ſã
ctum cuius nomen perſona gerit. Ad illaʒ
matrem dei. et virginalem ſponſum ſuum
Joſeph numerando pꝛerogatiuas eoꝛum
ſꝛoinde ſi pꝛedicandum fuerit de fina
li iudicio.vel antichꝛiſto fiat hoc in gene/⸗
rali.concludendo ꝙ in moꝛte quilibet ha⸗/

bet ſuum iudicium pꝛoximum et incertu .

22

Ex ſi quis inducere voluerit miracula no⸗/-

ua ſuper antichꝛiſti aduentu pꝛoximo No
tet ꝙ mundus ſeneſcens patitur fantaſias
falſoꝛum miraculoꝛum. ſicut homo ſenex
fantaſiatur in ſomno. Pꝛopterea ſunt nüc
habenda miracula valde ſuſpectꝗ niſi fctã
pꝛius examinatione diligenti. ( bſeruã

dum pꝛeterea ſumopere videtu pud tles

de ſocietate ꝙ, nullo modo viuãt oãtioſe / ſi
laboꝛare poiſint vt ſintadmõitionẽ ⁊ exẽ⸗
plar laboꝛantium vt pꝛeterea nihil agant

„

co ntentioſe et velut ex vituperio et cõtem/

ptu pꝛelatoꝛum maioꝛum et minoꝛum vel
aliquoꝛum generaliter clericoꝛum.neq; in

pꝛedicationibus faciendis.neq; in confeſ

ſionibus audiendis. Pꝛopterea debent in

„

omni loco quo pꝛimo veniunt pꝛimit? ha

bere collocutionem et beneplacitum cũ ec

cdeſiaſticis vel eoꝛum capitibus ne ſciſma
foꝛſan fiat laicoꝛum ad clericos vel ecõtra.

„

Langezʒ ſi foꝛte ſenſerit doctoꝛ inſignis
agiſter Vincentius / non poſſe conueni⸗/
enter ſuper pꝛemiſſis ſalubꝛiter et efficaci⸗

ter pꝛouidere.videticonſultiusvt ad tem

pus ſegregaret pꝛeſentia ſuam. effugiẽs

tantam ſocietaym quod i poſſet / viſitãdo

ſacrum concilium vel altera occaſione ſibi

ſumpta. ¶¶ Hec interim notata ſunt velut

in quodam tranſcurſu magis ad remoꝛan

dum qᷓ; docendum. xviij. Julij. Anno do⸗

mini. M. cccc xvij. Conſtañ. tꝑe concilij.

Bequitur epiſtola
iſſa magiſtro Vincentio oꝛdinis pꝛedi/
toꝛum dei ſeminiuerbio feruentiſſimo.
coꝛam ſe flagellantes. per magiſtrum Jo⸗
bannẽ de Berſon.

dicatoꝛi ʒelanti.ſalutem ani/
manum Magiſtro Vincen⸗
tio de oꝛdine fratrum pꝛedi⸗
catoꝛum patri meo in xpᷣi ca⸗
ritate dilectiſſimo Jo. de ger.

Omina tiſſimo doctoꝛi etpᷣ⸗

l „
.

——

CTractatns

Tanta de virtutibus tuis doctoꝛ egregie

fama referente crebꝛius accepi:tanta ſpãli
ter i collocutõne familiari cũ reuerẽdo pr̃e
dño generali tui oꝛdinis pᷣdicatoꝝ agnoui
vt mihi videaris recte figuratus ᷣm nomẽ
tuũ.ꝑ ũllud apocalł.quo ſpeculatoꝛ totiꝰ ec
cleſiaſtici decurſus. Johes ait Vidivt ecce

equus etqͥ ſedebat ſuꝑ illũ habebararcum
et data eſt ei coꝛona et exijt vincens vt vin

ceret.Exiſti quidem vt vinceres o vinceti
gloꝛioſe.ſed quales tu vinceres.qua ratiõe
quibus armis.quo apparatu bellico.qua

li arceu tu tandem ipᷣe coꝛonatus triumpha

res:? R oncerillecnins es imitatoꝛ pau
lus dicẽſ.arma milicie noſtra nõ eſſe carna

noſti

tiones alie.Etqꝛ te grauiboaſſidue laboꝛi

bus intentũ ptrahere longa ſcriptoꝝ ſerie

non viſum eſt ſatis equũ vel modeſtũ.hoc
vynum qð in votis nedũ meis ſed q;plimo
rum verſat᷑aꝑiam. Reddũt tuecaritati/
tuo q; zelo pacis ecciaſtice/teſtimoniũ hoc
inſigne.boc celeberrimũ pᷣconiũ tum mul
ti.tum nominati pᷣſatus magiſter ac domi
nus general/ꝙ inclito arragonũ regno nũ
qᷓ; fuiſſent concoꝛdata pacis capitula.nũ⸗
q; ſubtractio/que tam viriliter et legittime
facta eſt ab illo nimis pꝛochdoloꝛ erga ma
trem ecciam obdurata Pe.se luna/fuiſſet
attemptata/ſi nqn autoꝛitatis tue ſögus
et concilij robur addidiſſeg.cuius fa
tam egregij noſipᷣi ſacro generali concilio

pᷣſentes / deſideratiſſime pacis annis iã fe,⸗

re.xl.miſerabiliterexulantis fructum etre⸗

ditum pximum expectamus. ¶ Eto te feli

cem.o teter quaterq; heatũ ſi pᷣſentialrad⸗
eſſes.ſi nõ auditu ſolo ſed ꝓpꝛijs oculis co
ram cernere volueris ꝓpinquam velutĩ ia⸗
nuis ſummi pontificis electiõem / ſi videlʒ
efficaci celeritate/ſepoſitis interim turbis
iocundam tuepᷣſentie faciem huic eideʒ ſa
cro concilio cõſpiciẽdam attuleris.fructuʒ
niſi falloꝛ amplioꝛem/ꝛte tuis q; moꝛibus
dignioꝛem afferres q; ſi hoc neglecto per⸗

manſetis in inceptis. Deminer btĩ pau/

liad Gal.ſcribentis. Deinde ait ppannos
xiiij. Aſcendi hieroſolimamcum barnaba
ettito.et contuli cũ illis euangeliũ qð pᷣdi/

co in gentiby. Seoꝛſum autem bis qui vi

lia/cum reliquis ſimiliba qualia meliꝰ ipſe
(Tupperant hoc loco plurimacoꝛ
di meo.q̃ libentius ⁊ foꝛſitanvtilius verbo
oꝛe ad os/qᷓ; calamo muto reſerarẽ tue ſa/
pientie/niſi ꝙ alioꝛſum me trahũt occupa

guoꝛis

debanturaliquid eſſe/ne foꝛte in vanũ cur
rereʒ aut cucurriſſeʒ.hoc ſatis pꝛo tua re ti⸗
bi dictum puto.Eſt ſiquidem apud noſal

tera velut hieroſolima:ſunt aploꝝ ſucceſ⸗
Rarwuet en diſſimni deo amabiles pᷣlati.

Sunt legiſdoctoꝛds cũ quibotnam ipᷣam
pᷣdicationem conferre tam ſalubꝛiter q;hu

militer poteris / vt interim ſileam de alio p
fectu multiplici ſperato ſi veneris. Crede

mihi doctoꝛ emerite multi multa loquunt
ſuꝑ pᷣdicationibus tuis/⁊ maxime ſuꝑ iũlla

ſecta ſe verberantium/qualem conſtatlpe
reritis temꝑibus fuiſſe pluries et in locis

varijs repꝛobatam:quà necappꝛobas / vt

teſtantur noti tui ſed necefficaciter reppas
Jactantun inde varij rumoꝛes ꝑ populos
et apud nos.quoꝛum multa etſi neq; vera
neq; credenda cenſeantur/ab illið qui te ſi
cutꝑſius loquitur intus et in cute noꝛunt.

nihilominns exemplo Pauli qui per reue
lationem certiſſimus eratpᷣdicationem ſu

ameſſe ſm deum. voluit ꝓpter condeſcenſi
onem ad infirmos ꝓpter autoꝛiſationeʒ in

ſuꝑ plenioꝛem ꝑ aplos / deſcendere in hie⸗
ruſalem ⁊ collationem habere cum apoſto

lis. ¶ Sic agere placeat noĩatiſſime ma⸗

giſter ac domine. ac interim bene vale / be /
niuolus ſuſceptoꝛ huius litterule quaz in

ꝓcinctu ſcripſi/die qua ſolennitatem ipiuſ
quẽ pᷣnominaui barnabe beatiſſimi pauli
cõſoꝛtis pᷣneniendo recenſebam.ix. Juni j/
in vigilia ſacroſancti ſacramenti. ¶Poꝛ/

ro quia neſcio ſi foꝛte non exandiat hãc ex

hoꝛtationem ʒeli mei tua pꝛudens diſcre/

tio.nolens huc accedere de pᷣſenti Judica⸗

ni tecum agere.ſicut mihi in veritate cõſci
us ſum e in ſimili vellem erga puitatẽ me
am ſimiliter ⁊ ſinceriterag?. Mittimus re
uerendꝰ pater pᷣnominatus ⁊ ego querelail

aliquoꝛum que in manus noſtras nedum

verbis ſed ſcriptis deuenerunt.et idagimꝰ

non ad damnationem tuam.non ad incul

pationem.non ad irritationem/nouit deꝰ

ſed cautelam ſuper bis omnibus amplio⸗
rem. Scio milies erptus/qᷓ varia ſepe/qᷓ

„

falſa de pꝛedicatnibus referuntur/partim

„

exauditoꝝ imperitia.partim ex arroganti
quoꝛundam malicia.contemptu vel inui⸗
dia. Scio deniq; qui ait Da ſopienti occa

ſionem et feſtinabit accipere. Interim be⸗

ne yale in domino/qui tuam in bono viaz
dirigat cuſtodiat etconfirmet.Amen.

„

——

ſa
Ufeni
hoſal
lccſ
ln
nin
wön
Xo
e
oqunnt
ſuo
turpee
n boas
ds N
tnpdes
ophlos

gliteſ

ſene
deſenſ
tonezin
ninbie
nmoſo
ſirenn
Mebe/
eguzi
mu
mul
Junch

Wie

8di/
t
inrci
itnid
imor
vqrne
annn
rucgin⸗
naanal
–RWDl
moplo⸗
ſcheſ;
parim.
nogenan
Nalmmui⸗
tioc
cnmbe⸗
ono i⸗
n,

—w

Reuerede magiſter t pater cariſſime.

L.familiaria colloqᷣa què tecu in ianua ⁊ ba⸗
dua/ꝛ qñq; alibi me habuiſſe recolo.ſᷣmo⸗

neſq; tui ſalutares quos audiui / de te om̃e

bonum/pꝛecipueq; humilitatẽ quevirutũ
omniũ fundamentũ/pᷣiumere agunt. Joo
cum dilecto fratre ⁊ ſocio meo cancellario
pariſienſi.ad pᷣmiſſa te caritatiue exboꝛta⸗
r perſuaſus ſum. e
dinalis Cameracen: (Poſt ſcripturã

Tuus ꝑ omnia p.car

Datã litteraꝝ iſtaꝝ/fuerũt die veneris / vlti
mo pterita/ vniti ſacro cõcilio dñi caſtella⸗
ni /qui ſimilit᷑ ad alios/fecerũt ⁊ publicar̃t
ſubtactioneʒ a pe.deluna Digneris ad pa
cem regni/ imo de regnoꝝ laboꝛare.⁊ bene

iptum.xxi. Junij.Conſtañ.

AVaale in dno/qui tuã in bono viã dirigat /
cuſtodiat/⁊ confirmet Amen.

Zuus ad tedeuotꝰ Jobãnes Cancella

rius pariſief.

Finnit epiſtola magiſtri Johannis de ger⸗
ſon /ad ſanctũ vincentiũ oꝛdinis pꝛedica⸗
top miſſa/ in qua boꝛtat᷑ vt concilium con
ſtantieñ.ſua perſonali pꝛeſentia accedere
dignet / ſectamq; ſe flagellantiũ vt ad tem/
ppus deſerat/modeſtiſſime ꝑſuadet.

Incipit tractatus

ne pecunia.vel aliud. Ergo falſificat᷑ vlis

cxõtr ꝓpꝛietarios regule Auguſtiniqaſſeri
bilt caãcellario ꝑiſien.q;uis ſuũ non eſſe ve/
riſimiliꝰ ſit quia neq; in ſtilo neq; in doctri

aſcriptis ſuis pꝛſus concoꝛdat.

pater.amicoꝛum ſalꝰ.obſeqͥ⸗

ſuadeat tutioꝛẽ viã veritat. ¶ Impugna⸗

bit᷑ ̊ ꝓpꝛietas pᷣmo loco ꝑ ipᷣam regulã Au
gnſtini ſolito votopmiſſam. Secũdo pr gcib
ſeg vict ⁊ veſtitus.̊ ꝓpoſitũ ↄfirmat᷑. Naʒ
pecuniale veſtiariũ/eqlitatẽ quaʒ intendit
Auug'.coꝛrũpit. Patet ſi ↄtingat ſenẽ frẽm

auẽtatẽ ſcpture ſacre ⁊ canonũ.Tertio diſ⸗

ſoluẽdo ꝓ viriboilloꝝ rões q̃tinꝰ / vepꝛibap
ꝓpꝛietatꝭ excuſſis radicitꝰvos amiciq̊oc
caſione hectracto/iuxta vocationẽ veſträã
rrregulã. ſicut in vnũ eſtis ↄgregati/vnani
mes hitetꝭ in domo dei.⁊ ſit vobis coꝛ vnũ

⁊anima vna.⁊ oĩa cõmunia.nec ſint ſciſ⸗

mata int᷑ vos/q̃ ꝓpter meũ ⁊ tuũ oꝛiuntur.
Laritas eni dicit regula vra nõ ꝗrit q ſua
ſunt/ſed cõia ꝓpꝛijs anteponit.nõ ꝓpꝛia coõ

ʒ un debitü. ſinceraq; dilectio
daguerſus ꝓpꝛietarios regule
uuuuͦ, pfeſſoꝛes/ ꝓpꝛietatis de,
fenſoꝛes amicicia iũctos/ſuadetfraternus
amoꝛ uchuendera, djmgg G63

cupamẽti / q; pciũ eiꝰ·

7

munibus. Et q;to ampliꝰ rem cõmunem

ꝙᷓ pꝛiã curaueritis / tãto vos ampliꝰ pfice
re noſcatis. Alt in omnibo quibo vtit trãſi⸗

toꝛia neceſſitas/ſuꝑemineat ⁊ ꝑmaneat ca

ritas· Om̃ innocẽtes dicit pater Auguſti⸗
nus nõ eſtis / ſi tacedo frẽm perire ſinitis.

ſine anime piculo/miſericoꝛditer indicat᷑.

Raꝛopein ſiquidẽ hr̃e ꝓhibet Augꝰ.alũ
nis ſuis in regule exoꝛdio.quo magis cari
tatẽ pacẽ oſtenderet finẽ eſſe religiõis in/
ter fratres / cũ dicit/ In vnũ eſtis ↄgregati
vt vnanimes hitetis in domo. ⁊ ſit vobis

coꝛ vnũ ⁊ aĩia yna in dño. SeeE
nõ dieatis aliqͥd ꝓpꝛiũ.Gꝛauiꝰ aũt peccatũ
eſt facere q; dicere. Cũ exterius opus mali
ciã ſuperaddat interioꝛi.vt furari.occider
⁊ mechari grauius q; dicere aut ꝓponere in
mente. ergo ſi ꝓbibet expꝛeſſe verbũ ꝓpꝛie⸗

tatis a foꝛtioꝛi ⁊ factũ. Nã dictuʒ neciam

nõ habet aut bonitatẽ. niſi ſit ſignü rei cu⸗
ius eſt dictũ. ergo ſi phibet dicere e

pꝛiũ.magis ꝓhibet habere illud./ Secũ

io moxſequitin terturegule qus voniſtis
Et ſint vobis omia cõia. Ome aũt m lo/
gicos eſt vle ſignũ q diſtribuit p vniuer⸗
rebo generaliter / que ſub poſſeſſtone cadut
cuiuſcunq; nature ſint, ſue ſint iocalia. ſil

1 „

iſta regula in votiveſtri periculũ/per quod
cunq pticul

are ꝓpꝛiũ / qꝛ pꝛiũi ꝛ cõe oppo⸗
ertio ↄſequenter in textu regu

le ſubiungit. Et diſtyibuat vnicuiq; veſtru
aßpoſito vfo / vict/ tegumẽtũ / nõ eqliter
dibo/qꝛ ñ eqt valetis oẽs:ſed ſiẽ cuiq;
E

fuerit. Hõ dicikviginti libꝛas autſcuta.ſ
tegumẽtũ paratũ.qd ige paucioꝛis eſt oe
amẽti / ; pciũ ei· lecↄfoꝛmi vite a⸗
płoꝝ aq̃ regularis vita oꝛiginẽ cepit. Naʒ

bus aploꝝ· ꝙ erãt illis oĩa cõia / ⁊ diſtribue
bat hicuich py cuiq; opus erat. Nõ aũt

diſtribuebat᷑ apłis ⁊ eoꝝ ſeq̃cib pecunia/

1 debilẽcui opꝰ eſt ampliꝰ veſtimẽti/q;ᷓ ſa⸗

no / pdigũ foꝛe ſui veſtiarij/⁊ libalit᷑ ſupꝛa

gumẽto ↄuertendũ eſt. talis ſenex infirmꝰ

male veſtiet᷑ ⁊ iunuenis foꝛtis nõ ꝓpdigꝰ/me

lius ipᷣo induet᷑ↄtra intẽtionẽ Auguſtini.

. .

Auano arguit ptbopici regulam. Di PP

Cõtra pꝛopꝛietarios regule auguſ. 2

quod minus videtur ieſſe/ ineſt / 2 illud qo

magis ꝓpꝛiũ ergo habere tolerabilius eſſet
in nouitijs oꝛdinis/qᷓ; ſenioꝛib/ꝓpter imꝑ

fectionẽ eoꝝ ſed illis phibet regula/qcq;
retinere de ſeculo dicẽs. Qui aliquid ha⸗

bent in ſeculo/quãdo ingreſſi ſunt mona/⸗
ſteriũ libenter illud velint eſſe cõmune.qͥ

non habent / nõ querent in mõaſterio.Er⸗/

go ſi qð de ſeculo affert᷑ in monaſterio eſſe
cõmune opoꝛtet.a foꝛtioꝛi illud qð de mo⸗

naſterio eſt.ſimilit ⁊ de redditib cõibo.De

mũ ſi in cõe reponere habẽt/⁊ ꝓpꝛiũ vitare

nouiter ingreſſi.A foꝛtioꝛi etiã ſenioꝛes il⸗
lis / quoꝛum debet eſſe ſtatus ⁊ vita pfecti⸗
oꝛ.Et in ſignũ huius eis reuerentia exhi⸗/

bet᷑ a minoꝛibus oꝛdinis.Retinere ergo ñ

licet ꝓpꝛium his qui habuerunt in ſeckone
q; non habentibo in ſeculo/in monaſterio

querere permittit Auguſtinus.Ergo om⸗

nibo iubet pꝛopꝛium non habere.quia om

nes qui ingreſſi ſunt aut habuerũt autnõ.

Si pꝛimum relinquendũ eſt.ſi ſcõm non

eſt querendumergo nullo modo retinen⸗
dũ.quatinꝰ hac arte ⁊ modeſtia diuites hu

milient?/ t pauperes non infletur ¶ Quin

to edocet Auguſtinꝰ/qᷓ;tum ſibi coꝛdi fue⸗
rit cõmune caritatis inter fratres/⁊ abomi
nabile ꝓpꝛium / diſſenſionis ⁊ bꝛige fomes
quia de hoc pꝛimo loco tractare incipit in
regula/vſq; ad locum deoꝛatione.Non ne
ſcius/quomodo ꝓpꝛietas ſciſmata fac.vna
nimitati aduerſat᷑ ⁊ paci.quiba opus eſt o⸗

omꝰ / ſi ſepa⸗

rantibo/teſte Hugo mnerpoſnnoneredn⸗
le. Non pꝛodeſt inqułꝑ vnæt
rat diuerſa volũeas. Quoniã longe maioꝛ
vnitas animi q; loci:.habimis ⁊ connictus
coꝛdis/qᷓ; coꝛꝑis.Caritas aũt eſt q̃ habita

re facit vnanimes in domo ⁊ pacem veraʒ

tribuit.Oꝛationẽ quoq; raudibils icie⸗ .
nec que ſua ſunt querit.ſed q
bi. Hincetiam fratres monet ibidẽ ne ſa⸗
pientes ſint in oculis ſuis. opinionis pꝛio
pꝛie ðfenſoꝛes aut ↄcoꝛdie turbatoꝛes.Si
ergo cõcordie aduerſatpꝛia voluntas.er⸗
go etiam ꝓpꝛia ciſta aut burſa nõ conuenit
cõmuni caritati/quia illa cõmunia pꝛopꝛi
is anteponit. to vb⸗
ieiunio ⁊ lectura pꝛandij mentionem fecit

que Jeſu chꝛi⸗

exto vbi de oꝛatione /

Auguſtin? in regula. conſequẽter de cibo
infirmoꝛum ſpecialioꝛi loquens qᷓ; ſanoꝛũ

inquit. Etſi eis qui ex moꝛibus delicatio⸗

ribus venerint ad monaſteriũ/aliquid ve⸗

ſtimentoꝝ aut alimentoꝝdatur quod non

.

foꝛtioꝛibuſ ⁊c̃. Fruſtra nempe dari diceret
niſi hos nihil habere vnde heccomparans

intenderet. ¶ Septimo idem facitt/ſed im

plicite.cum pꝛohibet non figi oculos invi
ecdicatis inquitvos animon
habere pudicos/ſi oculos habetis impudi

ſa muliere.

cos.Ergo cum pari voto pꝛomittitur pau

p ertas ſicut caſtitaſ.abijcienda eſta manu
omnis pꝛopꝛietaria poſſeſſio.ſicut ab ocu
lo omnis femine delectatio carnalis.quia
oculus ⁊ manus in iſtis ſe habent cõfoꝛmi
ter/⁊ vtrunq; eſt reuerti ad vomitum. Hic
in viſibilibus carnis:.illic in opib ſeculi/
coꝛã iuſto iudice.Et ſequit᷑ in regula.Hoc

inquit quod dixi de oculo non figendo/eti

am in ceteris ꝓhibendis obſeruetur/cum

dilectione hominũ/⁊odio vitioꝛum. Con

nictus autem ſi recuſauerit ferre vindictaz

pꝛiuetur a conſoꝛtio fratrum. Confirmat

quia plus eſt rem illicitam tangere/q; vide

re tantũ.⁊ adhuc amplius poſſidere/⁊ ad

nutum habere voluntatis/ q;; tangere aut
velle. Ergo ſi in voto caſtitats ꝓhibeturo⸗

culus figi in femina/q̃re non in voto pau⸗

pertatis pꝛohibetur etiam pꝛopꝛia poſſeſ⸗

ſio: Hon enim minus ſcandaliſat apoſta⸗
ſia ſeu tergiuerſatio ſecundi/q; pꝛimi in cõ
ſpectu hominum. ¶ Octauo non aliter ſa
pit venerabilis Hugo in expoſitione. Et
non dicatis aliquid pꝛopꝛium. Non dici⸗

mus inquit quicq; meum aut tuuʒ.ſed no⸗
ſtrum. vt dicatur: capa noſtra/ veſtis nr̃a.

graſium noſtrũ.ſicut domꝰ eccleſia ⁊ clau⸗

ſtrum.omnia in communi habenda ſunt.
CLCarnales ſunt fratres/quicõmunia diui⸗
dunt/ſpirituales qui diuiſum in cẽmuni
reponunt.Ergo ſi volumꝰhereditate poſſi
dere dominũ/nihil habeamus/ ait / pꝛeter
ipſum. Quoniã ſi aurũ ai Rentũ.vel quid

aliud cum chꝛiſto queritur/dicit Hieron

mus cum iſtis ⁊ ſimilibus pꝛopꝛijs/ pars
fieri dedignat᷑ deꝰ.Apli imitemur ſniaz⸗ ad
Thimo.vi. Hñteſ alimẽta ⁊ qbotegamur
⁊c̃.Quippe tribo ¶Leui nõ habuit ꝑtem in
xra. ¶ Nono in expoſitõe regule.Et diſtri
buat᷑ vnicuiq; ꝓut opꝰfuerit. Dñs oꝛdina
uit ecclłiam vt pleriq; ſpũalibo. ceteni auteʒ

tꝑalibo vacarẽt. Pꝛepoſitoꝝ officia ſüt ſub

ditis coꝛꝑalia miniſtrare. Subditoꝝ vero
ſpũalibo inſiſtere/oꝛõniba vicʒ/oↄteplanõi/
⁊ lectioni.Ergo confundit᷑religio cum qͥſ/

q; puiſoꝛ efficienr nccitatis/⁊ cõis mgr ve

2=

Decimo qꝛ veſtiariũ eclſ

erdi
gval
lier
ſand⸗
en
niat?
vene
paſt
bent
ſunt
hoſ
tond

—

ſol
ſate⸗
faſcin
tiove
facta
dica
ned
inq
inte
ip
o
inn
ſu
11
et
ℳ
C
ſer
on
fe
ſchecr
da⸗
ſio⸗
niſ
der
eſt
(o⸗
SS olne
giof
ſtin
ſust
nus
kore
gau
fein
ſuit
lter⸗
Pob
plüd
mali
qgee

Lans
Gim
eini
Wnof
mn
amang
tabon
99, gui
ormi
m. Dic
nſealli/
na hoe
Gchoeti
ur cum

umn. CnS

Unclan
fmaf
öwoe
Reled

NNe

derrc-
wor)
nn doſ⸗
lat choſe⸗
primiino
gonaluaſ
Ctone.
Korder
sCnot
is Efg.
4W

wmia dinn
in Cönbe
Cditurel
li N gui
at Miann
Ns/
murſinn
gwictent
buiſgeendn
e aln
Disorina
Cen aus
fuuſitii⸗
dir w
Apanil
Cocumtß

cismH

ſinnüch

=2—

ter diſtributũ ↄtrariatregule dicẽti:ꝙ; non⸗

equaliter eſt omnibatribuendũ qꝛ nõ equa
lit᷑ valẽt oẽs. Pluribo eni indiget eger qm

ſanꝰ.⁊ ſenex q; iuuenis. Ita eni fuãda na/

ture neceſſitas vt nõ intereat coꝛpus/ſʒ ſer

uiat ⁊ nõ ſuꝑbiat.¶ Vndecimo ꝑ eũdem

venerabilẽ Hugonẽ in expoſitione huius
paſſus.Et qui aliquid hẽbant in ſeculo li⸗

benter illud velinteſſe cõmune.Duo ina t

ſunt qᷓ relinqui opoꝛtet ꝓpt᷑ deũ facultas.ſ·

poſſidendi / volũtas habẽdi/iuxta dñi ſeé
tentã Lu. xiij· NHiſi qs renũciauerit omibꝰ

q̃ poſſidet/ñ pᷣt me eẽ diſcipulꝰ. Nõ.n.ſuf

*

ficit exterioꝛẽ relinqre ſubaʒ/ niſi interioꝛẽ

reſcindamꝰ ↄcupiſcẽtiã.alias eẽt renũcia⸗

tio vocalis tii/⁊z hypocriſis / diſſimulatio

facta coꝛã hoĩbo nõ coꝛã ðᷣo/qͥ nouit abſcõ

dita coꝛdis. ¶ Duodecimo Hugo expo
nẽdo hũepaſſum/ vnanimit᷑ viuite. Sic
inqͥ t. Pauꝑtas ⁊ hũilitas generãt caritatẽ
inter frẽs. Caritas vero nutrit ⁊ fouetvna
nimitatẽ ↄcoꝛdẽ ⁊ pacẽ.Ergo per locũ ab

oppoſitis.poſſeſſio ⁊ ſuꝑbia diſcoꝛdiam?

iurgiũ.vt cũ vnꝰ eſt altero ditioꝛ ↄſeqnter

ſuꝑbioꝛ ⁊ infeſtioꝛ.Deſpectatoꝛes ei ſnnt
⁊ iniuriatoꝛes diuites vt dicit Ariſto:iiij.

eth.⁊ ſe dignificantes ſuꝑ alios/ q̊ deperit

ofeſtim fraternitatis vnitas:⁊ ꝑ ↄſequẽés

caritas deuotio ⁊ religio ¶ redecimo in

ter occaſiones alias ꝓpꝛietatẽ inducẽtes /

potiſſimũ arbitroꝛ fuiſſe hũanũ timoꝛem

Deficiẽdi in neceſſarijs/tꝑe egritudinis et

—

ſenectutis/qm̃ tũc opus eſt multo plurib

ꝙᷓ cũ valemꝰ. Nunqͥd aũt tãta foꝛſitan ꝓui

ſio foꝛet in regula circa infirmos ⁊ debiles

niſi hãc ſolicitudinẽ a coꝛdib fratrũ inten

deret Auguſti:euellere.vnõ ſanos/ ne mo
leſte ferãtlautius egros paſci/oſtendit feli

plus habere. Decimoquarto ꝓpꝛiũ reli⸗
gioſoꝝ regulariũ impugnat᷑ꝑ illud Augu
ſtini in regula.Quicũq; intm̃ malũ ꝓgreſ⸗
ſus fuerit/ vt occulte ab aliqᷓ lr̃as aut mu⸗
nus accipiat/ſi hoc vltro offert. parcat illi
⁊oꝛet᷑ p eo. Si aũt depᷣhendit᷑aut ↄuincit

cioꝛes eſſe icc Nomno minus egere q;

grauiꝰ emẽdet᷑ Abi Hugo.aliqͥd occulta⸗⸗

re/ inq:t / eſt oꝛdinẽ infringere/⁊ ſanctũ po
ſitũ paupꝑtatis.Qui abſcõdit/inq; moꝛta⸗/

liter peccat velut alter Bieʒi facꝭ ſacrileg/
it bñ viuere/ boͤnũ ecem/
plũ dare/2 malã tollere ſuſpitionẽ. Hõ eſt

Pob/ait/ↄueni
malũ qꝛ munꝰ/cũ vt ſicex amoꝛe pcedit: ne
q; qꝛ cultellꝰ/aut hmõi/ ergo qꝛ ꝓpꝛiũ.

Co⸗

vitiũ

ſequẽtia pbat᷑qꝛ ei qͥ nõ feciſſet votũ pau⸗

pertatis/ vtputa ſeculari nõ eẽt peccatũ ac·
ciꝑe ⁊ ſeruare/ſicut regulari. Niſi ergo pe ,-

riculoſum eẽt ꝓpꝛiũ ſaluti/non vocaretillð
Augu.grãde malũ/grauiterq; punienduʒ
etiãſi ex dono vel munere ꝓcedat de ꝓpꝛijs

bonis ſeculi.qᷓ;to magis ergo ſi ex impia
volütate ſeruetur de bonis cõmunibus

ecimoqnto impugnat᷑ ꝓpꝛietas ꝑ re/

gulam beati Auguſtini / vbi dicit. NUeſtes
vras ſub vno cuſtode habeatis/vel pluri⸗
bus / nea tinea ledant᷑. Cuſtodiri iubet ve
ſtes dicit Hugo ibidẽ /ꝓpter duo. Pꝛimo
neꝑ incuriama tinea ledant᷑. Secũdone
frater.quiſpiã illã quã habet veſtẽ ꝓpꝛiam
credat ſi in ꝓpꝛio loco ſeruaret᷑. puta in ca/

mera vel in ciſta eiꝰ.Ad exterminandã eni
omnẽ ꝓpꝛietatẽ ↄſequenter dicit Auguſti.
in regula. HNõ ad vos ꝑtineat qð vobis in
dumentũ ꝓ tempoꝝ ↄgruentia pꝛoferatur

vtrũ illud qð depoſuerat/an aliud recipiat

dum tamẽ vnicuiq; ꝓut opus eſt non ne⸗
getur. Neq; ↄquerat᷑ deterius ſe accepilſſe/
q; poſuerat.ſed magis ꝓbate inqͥt q;tũ vo
bis deſit in ſancto interioꝛi habitu coꝛdis
qui pꝛo habitu coꝛpoꝛis litigatis. Deci
moſexto ↄfirmat᷑ extermi ex
poſitione Hugoniſin regule paſſu.Diſca
mus inqͥ t fratres ſuꝑflua reſecare/ vt dum
quod opus eſt non negatur/vltra q; opus
ſit a nemine requirat᷑. Supflua qͥdem eſt
ſcðᷣa tunica.ꝑfectionireligionis euãgelice
cõtraria Matth. x. ⁊ Quc.ix. Neq; duas
municas habenri: Egintellige p tunicam
vnã/qᷓ;tum ſufflcit dᷣ veſtitu p tegumento
neceſſario vniꝰ.Suꝑflui eſt etiKs hmõi an
helare ad qd nopũt ꝑuenire cũ ſalute. NHã

invoto pauꝑtatis ſibivelle abſtulit ⁊ poſſe

Agdd ſemel vero abiuratumvelle anhelareñ

minus ridiculoſum eſt/ q; ſiquis de mona

cho ſtuderet non eſſe monachus aut de ſte
rili ꝓlificus.¶¶ Decimoſeptimo hocidem
Ppꝛietat s8 ↄdemnat Augꝰ. in regula
dicẽſ. Et ſicut paſcimini ex vno cellario/ſic
induamini ex vno veſtiario. Vnũ ⁊ multa
opponunt᷑iiij.metaph̊. Cum ergo iubeat

vnũ ⁊ cõem veſtiariũ.ſequit᷑ꝑ locũ ab op⸗

poſitis ꝙ ꝓhibet ꝓpꝛiuʒ ⁊ ſingulare multũ

Vigdete &̊ ſi votũ fᷣuatis regule.cũ totiẽs ĩ⸗

fringitis ⁊ tã expᷣſſe nõ ſeł ſz q̃ttidie. Judi/⸗

cateſi ex vno veſtiario induimini/eo mõ q

paſcimini exvno cellario/⁊ſi que ſᷣuatis in

vr̃is cameris vel ciſtꝭ/ſub cõiſint cſtocis

natõ ꝓpꝛietatis er

Contra pꝛopꝛietarios

ſicut vinũ in penu/ aut bladum in hoꝛreo.

Oõ ſi dixeritis pfecto diẽ negatis ⁊ excꝑie⸗
tiã oppoſitã.⁊ ↄtradictoꝛia ſimł vera ↄce⸗
ditis. Cõtra quos mil ampliꝰdiſputandũ
dicit Ariſtote.niſi tales aut in ignẽ ꝓijcere
aut excecare.Quia idẽ eſt ꝓpijcere ⁊ nõ ꝓpij
cere illis.excecare ⁊ nõ excecare.· Negare
nõ poteſtis qͥn ꝓmiſſam pauꝑtatꝭ fidẽ vio
letis/ ad vomitũ reuertimini poſſeſſioniſ
derelicte.· ¶ Decimooctauo Augꝰ.necqũ

ↄtentus eſt cõe eſſe veſtiariũ/aut dona ſeu

mũ era parentũ ⁊ amicoꝛũ /ſed etiã vult eſſe
cõmunia opa ſinguloꝝ qð eſt maiꝰ/diceni
Hullus aliquid ſibi oꝑetur/ſed omia oꝑa
vr̃a invnũ fiant.maioꝛi alacritate ⁊ ſtudio
; ſi vobiſipᷣis faceretis.iCaritas eni poſt
ponit ꝓpꝛia cõiboãmo ꝓpꝛia neſcit. Et q̃n⸗
to ampiiꝰ rem cõem q; ꝓpꝛiã curaueritis.tã
to ampliꝰ vos noueritis in religione pfice
reqm̃ cõia curare caritatis eſt meritoꝛie.
ſua aũt ꝓpꝛia nature recipꝛoce. ¶ Decimo
nono ꝓbatur hoc idem ꝑillud quod ſequi
tur in regula. Conſequẽs eſt eni vt qͥ filijs
ſuis in monaſterio cõſtitutis aliquã ↄtu/⸗
lerint veſtẽ:ſiue quodlibet aliud inter ne⸗
ceſſaria deputandũ/illud nõ accipiat᷑ occł⸗
te.ſed ſit in ptãte pꝛepoſiti/vt in rem cõem
redactũ/cui neceſſariũ fuerit/pᷣbeat᷑. Ma⸗
ioꝛ aũt rõ cõitatis videt᷑ eſſe de bonis eccie
cõmunibo q; de ipſoꝛum parentum dona⸗
rijs.que ex pꝛopꝛio ꝓceſſerunt eoꝛũ.Ergo
ſi ꝓpꝛium ꝓhibet in ſecundis.ſequitur etiã
ꝙ in pꝛimis. ¶ Viceſimo oſtenditur hoc
ipſum per Hugonen erhonentem hbunc
paſſum. In cõmuni omniũ vita inquit cu
luſmodi eſt religioniſcõuerſatio.nihil licʒ
recipi.nihil occulte retini.Alias iam nõ
eſſet coꝛ vnũ ⁊ anima vna/ſi non eſſentom
nia cõia.vbi aũt omiĩa cõia nulla ſunt pꝛo⸗
pꝛia. Dic mihi queſo.nõne regulã Augu⸗
ſtini vouiſti:nõne vitã regularem ſcõᷣm eã
tenere pꝛomiſiſti? nonne omnia pꝛedicta
dicit eſſe cõmunia: Ergo neceſſario aut il⸗
lam ꝓmiſſam non tenes votifraguſ.aut ni
bhuũ penes te ꝓpꝛium habes.alias regularis
non es ſed magis irregularis.Cũ enim ni
hil retinef/dicit Hugo /pꝛopꝛium. auari⸗
tia reſtringitur.inuidia religatur.⁊ omne
fomentum diſcoꝛdie ſuperſtuum reſecatur
caritas vnanimis connutritur. ⁊ pauper⸗
tas deuota cuſtoditur.Et dũ non licet ter⸗
rena retinere/cogitur amplius celeſtia co/
gitaxe.tractare.diligereitanto minus eni

–

ſupema diligit quis / to magis in infimil
delectatur. ¶ Niceſimopꝛimo/pꝛopꝛie⸗

tas repellitur Hugonis auctoꝛitate. Sũt
inquit qui grauiter turbantur inter fratres
cum non licet donaria retinere parentum.
gmantes ſeruare munuſcula ſuoꝛum/⁊ in
pꝛopꝛio delectantus. Adeo enim ſepe inar
deſcunt vilibus ⁊ paruis iſtis oblectamen
tis / vt eoꝛum occaſionibus ſoleant turba⸗
re concoꝛdiã fratuʒ.quod perſuaſione dia⸗
bolica fieri dubium non eſt / qui in eo ten⸗
tat in quo magis ſe pꝛeualere cognoſcit.

Pꝛopterea diligenter omnia terrena calcã

da ſunt/que caritatem fraternam turbare
poſſuntivi ſit lqueuſ contritus ⁊ nos libe
rati ſimus. ¶¶ Viceſimoſecundo ſuperad⸗
dit Hugo ſupꝛadiciis ꝙ frater qui munuſ
acceptum celauerit/furti iudicio condem⸗

net᷑. Parum dixi ĩmo certe ſacruegio/qðᷣ

peius eſt/q̃ſi iude ſimilis ſactus pꝛoditoꝛi
Pꝛodit eni conuentũ toiũ/ cum rem eius
cõem eccleſie/de ſinu caritatis ſubtrahit in
ꝓpꝛiũ vſum. Veriꝰdixerim ꝓdididit ſeipᷣm
cũ retroſpicit ad abiectũ ſeculũ/⁊ regulam

yviolat ⁊ votuʒ. Ergo ſi furiũ cõmittis ᷣm

Hugonẽ /ſerugndo ſeculare donarii/nun
qd erit ſacrilegꝰ qui de cõi ſaqo ꝓpꝛiũ ſuuzʒ

facit. In cõmuni dederũt fundatoꝛes.⁊ ni
ſi in comnni retinere potes cum ſalu g

Viceſimotertio lauacrũ coꝛpoꝛis infirmi
⁊ lotionẽ veſtiũ curioſam ꝓhibet Auguſt.
in regula fieri fm ꝓpꝛium arbitriũ fratrnm
ſed magis pꝛepoſiti/vt etiam ſi nolit frater
faciat iubente pꝛeppſito/quod illi expedit
pꝛo ſalute coꝛꝑis. Et ſi velit/negãte uᷣlo/ñ

faciat vt nõ obediat ſue cupiditati. Cũ er⸗

go beat pater Auguſti. cuz regula / vota / p
miſſa/maximus ⁊ pꝛimꝰ ſit pᷣpoſitus poſt

deum / regularib filijs ſuis canonicis/ pᷣci

piẽs in tot locis ⁊ paſſibus omnia habere

cõia.⁊ in ꝓpꝛio nihil.ſequitur ꝙ illi paren⸗

dũ eſt/⁊ non ꝓpꝛie laſciuie.qm Hugonete
ſte non oꝛnat nitoꝛ coꝛpoꝛis aut veſtiũ ſed

moꝝ.⁊ ſpũalis mae querenda eſt mun⸗

dicia qᷓ; coꝛꝑalis.Si ergo/pꝛia libido ꝓ⸗
hibet᷑ in lotiõe veſtꝭ aut coꝛꝑis rõe obedĩe
ꝓmiſſe q̃ ꝓpꝛiã abiecit voluntatẽ/q̃re etiaʒ
ñniꝓhib eret ꝓpetas pecunie ⁊ iocaliũ/repu

gnãs volo pauꝑtatꝭ/caritatiq; frat᷑ne.mul
to minꝰ roõabile videt᷑ ĩ foꝛẽſibi ⁊ aliẽis pꝓp

uʒ licer̃ cuiꝰmõi ſũt foꝛtune.bõa ĩciſta/aut
ĩ camera fuata/qᷓ; ꝓpa coꝛpis ſanitate lõ⸗
ge mag nccaria.ſʒ in iſta ſcðᷣa ꝓpa volũtaſ

ninfme
popeie
e Gi
Rfones
Nchum.
m
Fſehener
hleganen
Anr tde
ſonedin
in coten
goſctt.
rnacalci
nurbare
nnoslbe
kolenc
guimune
o conene
ptooimii
tem eins
werhein.
diſtäin
Uanegelam
Cöemins fnn
onanütun
noprüüſon
datorc 1n
unſtar./
wiis i
fumm.
olit frarer
Cie oni
nan. Cüc
gla wone
poſirspo
Mnonics
mnin aher
Ai
P Mugorete
Urrcküfe
cact nun
nulbrco
gſecbecie
t irecic;
calüneyn
finfonm
tlus
gicika,
ntnt
pprppn

guit᷑ ꝑ illud de regu

Paars pꝛima

pꝛohibet᷑ ⁊ autert / vt dictũ eſt. ergo ſimilr
⁊ in pꝛima. ( Aiceſimoquarto arguitur
ꝑ illud in regula auguſtini de egrotantin
cura laboꝛantiũ⁊ debiliũvel ſenũ.que ali

cui eſt fratꝝ iniun ge da. vt petat de cella
rio quod cuiq; opꝰe
quidẽ ergo neceſſitate petẽde ſunt de cõi
cellario.ergo ſi nõ ſit opusꝓpꝛio ꝓ neceſſi

tate infirmitatis.multominꝰtꝑe ſanitat. bas ula Aug. ? ſilt
frẽs Illa totiẽs clamat omia eſſe cõiavnũ

VUiceſimoqnto arguit ꝑ eundẽ Augn.
ibidẽ. Siue inqͥt qui cellario.ſiue qui ve

ſtibus / ſiue qͥ codicibꝰſcribẽdis pꝛeponũ

tur/ſine murmure ſeruiant fratrib ſuis.

Pꝛopꝛiũ ergo veſtiariũ tolerare aut ꝑpe⸗

ti eſt regulã interimere pmiſſam q̃ cõmu/⸗

nẽ ſtatuit magiſtrũ veſtiarij ꝑ expꝛeſſum.

Lõis autẽ tollit cũ quiſq; ꝓ ſe curã gerit
⁊ ꝑ conſeqns regula coꝛrũpit᷑ frangit᷑vi⸗
dentib ſcientib.⁊ volentibovobis ſingu⸗

lis in graue diſcrimẽ ſalutis aĩiaꝝ veſtraꝝ

Regula ponitvnũ cõem.vos autẽ ꝓpꝛios

tis Viceſimoſexto cõfirmat᷑ hocißmꝑ

illud qð mox ſeqtur in regula. Veſtim̃ta

irqͥ t aug.⁊ calciamẽta quãdo fuerint in⸗

digentibꝰ neceſſaria/ dare nõ differat ſub
quoꝛũ ſunt cuſtodia que poſcũt᷑. Ubi hu

go. Miniſtrare debet frater deputat? cõi

veſtiario ſine murmure. Caueãt ergo fra
tres ne nimis petãt impoꝛtune.aut ſuper

flue.nã quicqͥd ſuꝑfluũ eſt moꝛtifeꝝ eſt il

lis.Nã vnde pauꝑes erimꝰ ſi penuriã nõ

habemꝰ: Attendãt ꝙ oblatões fidelium
ſunt qᷓveſtiũt ⁊ comedũt/vt foꝛmidẽt po⸗
puli pctã poꝛtare. Vſq; ergo ad ꝓuiſionẽ
calciamentoꝝ Aug.nõ deſcenderet ſi qͥc⸗
; fratribo ꝓpꝛiũ cõceſſiſſet ¶ Viceſimoſe

ptimo cõfirma᷑ per illð Augu.in regula.

Lites autẽ nullas habeatis intervos.⁊c̃.

Maximũ autẽ fomentũ litiũ eſt ꝓpꝛiũ/qᷓ

ſecant᷑ intervolũtates teſte Seneca. Feli

cem inqͥt dixerim humanã vitã ſi hec duo

ꝓnoĩa poſſeſſiua.meũ⁊ tuũ tollerẽt᷑ de me

dio.Et in epła.xiiij. Si vis viuere in pa

ce.aut pauꝑ ſis.aut pauꝑi ſilis. Rixa aũt

eſt inter cõpetitoꝛes.EtEthi.v. Bꝛige et
diſſenſiões ſunt inſtitute.Et Boetius in
tertio. vnde foꝛenſes qᷓ̃rimonie:niſi ꝙ vi

vel fraude avolẽtibo pecunie repetũturcu

pite Tolle pꝛopꝛiũ de clauſtro.⁊ lãpades

extiĩxiſti inuidie.luxurie.rixe.auaricie.ce/
teroꝛũq; defectuũ Vice imooctauo ar⸗

a ꝓpe finẽ. Vt autẽ cũ

eꝑſpexerit Quãdo)/ꝰ iſeſtos 2 defect patetes/ qunbo regu
coꝛrũpit᷑: lacerat᷑ in ꝑiculũ ſalutis aĩarũ⸗

8ee⸗Li⸗ ergo ſi regulã ꝓmiſſam ſerua,
4

cta iſta ſeruent᷑. dicit aug.⁊ fiqͥd minꝰfᷣua
tum fuerit nõ negligent᷑ pᷣtereat/ſʒ emẽdã
dum coꝛrigendũeʒ curet᷑ ab eo qͥ pꝛeeſtvo

bis. Ipſe enĩ quãto loco ſuꝑioꝛe tãto in
periculo maioꝛi verſat᷑.niſi coꝛrigat vſus

manitfeſtos ⁊ defectꝰ patẽtes/quibo regula

uoniã illi?ꝰ eſt reddere rationẽ ꝓ ouibus.
Aouit abbas vitã m regulã Aug. ⁊ ſilt

coꝛ⁊ alam.nihil habere pꝛopꝛium.cõeve

ſtiariũ.⁊ tñ cõtrariũ agit᷑ quotidie.Et qð

deteriꝰeſt vſq;adeo infecit hoc virus cun
ctos vt neminẽ cõſcientia remoꝛdeat.ne/⸗
mo ex abuſib vetuſtate doleat. aut peni⸗
teat.qð indiciũ eſt obſtinatiõis⁊ irremiſ⸗
ſionis periculũ.quoniã qui cõſcientiã re
moꝛdentẽ non habet.minime penitet.ſi
nõ penitet feciſſe.nõ dolet.ſi nõ dolet nõ
conterit᷑.qð nõ conterit᷑ nõ cõfitet᷑ necab⸗
ſoluit᷑ vſq; in finẽ vite. Diſcrimẽ hoc cõe
eſt. ſed tñ pꝛĩo capitis.⁊ conſeqᷓntermem⸗

bꝛoꝛũ.capitis qꝛ regulã ꝓmiſſam nec ſer⸗

uat nec ſeruare cogit.iuxta vocatõ is offi

ciũ cuiꝰeſt ᷣm Auguſt.coꝛriꝑe inquietos.

cõſolari puſillanimes.infirmos ſuſciꝑe/⸗

⁊ patientẽ ad oẽs foꝛe. Oembꝛoꝛũ autẽ.
quia nõ tenuerũt ꝓmiſſam regulã Pudet
dicere ſed veritas vꝛget.ne in fermentum

phariſeoꝝ deſcẽdat᷑.veren dũ eſt hodie de

quo Mathxxiij.ſcribi VUevobis⁊cqͥ de
cimatis mentã.anetij:ciminũ.⁊ reliqᷣſtis
que grauioꝛa ſant lis/iudiciũ/mĩiam/⁊

fidẽ. Si bꝛeuis ꝓducit᷑ longa coꝛripiat᷑
ſi innotula cãtus / ſi in lectura vocabulo ti
tubat᷑ſi rumpit᷑ leuiter ſilentiũ.ſi cerimo⸗
nie reuerẽtiales nõ ſeruant/ſi veſtes inde
center compte. ſi ceterisq; minimis defe⸗
ctus modicus cõmittat᷑/coꝛrigit᷑ diligẽter

Due ãt maioꝛa ſunt.⁊ in coꝛꝑe reglłe pꝛo⸗

cernẽtia/cuiuſmodi ſunt ſuꝑbia:rancoꝛ.
comeſatõnes.luxurie ꝓpꝛietas auaricia pᷣ⸗
cioſe veſtes.vaſa argẽtea in camera.cetere
q; curioſitates/pꝛochdoloꝛ negligũt᷑.Ta
les increpans xpᷣs pꝛelatos /vbi ſupꝛa.ce
cos cecoꝛũq; duces appellat / deglutiẽtes
camelũ /⁊ culicẽ excolãtes. Sicefimo⸗
nono cõcludit᷑ ꝑ regule calcem.in quo di⸗
cit auguſt. At autẽ in hoc libello tanq; in
ſpeculo poſſitis ſuſpicere.ne ꝑ obliuionẽ
aliquid negligatis ſemel in ſeptimanavo
bis legatur. tvbi vos inneneritis que
3

miſſe expꝛeſſa tã frequẽter votaq; tria con

Contra pꝛopꝛietarios

ſcripta ſunt facientes.agite grãs deo bo⸗ dicit Nelius eratviã iuſticie nõ cognoſſe
noꝛũ omniũ largitoꝛi. Vbi autẽ ſibi qui re/q; poſt agnitã retroꝛſum cõuerti. Le gi

cũq; veſtrũ videt aliqd deeſſe/doleat de p· tis ergo in ruinã veſtrã/ niſi vos pꝛeꝑetis

terito caueat de futuro.oꝛans vt ei debiii admiendatõeʒ.neq; regulares vocari me

dimitat᷑.⁊ in tentationẽ nõ inducat᷑ͦ mẽé remini.aut habitũ eoꝝ gerere. ſeu de eoꝛũ
Igeo autẽ legit᷑ dicit venerabilis hugo ? bonis neceſſaria vſte ſumere iuxta inten/

legi pꝛecipit᷑ ab auguſtino ſeptimanatim tionẽ fundatoꝝ.niſi regulã ob̃netis pꝛo

vt meinoꝛiter teneat᷑ obſeruet᷑ diligenter viribꝛamodo in futuꝝ.de p̃teritis penitẽ
Ex quo igit᷑ regula bii patris Auguſtini tiãagentes. Donet autem dñs vt verbis
vobis ſpeculũ eſt o regulares / t freanter vtar aug. vt obſeruetis hec om̃ia ꝓpꝛium
vobis coꝛã facie pꝛepoſita:quõ trabeʒ in abijcietes vt vouiſtis / quicũq; regulares
oculo nõ videtis.q feſtucã videtis in alie eſtis tanq; cõcoꝛdieꝛ pacis aduerfarium.
no. Zrabes eni vt dicit Crif.ſup Math. Vos qᷣʒz qͥ pꝛeeſtis ꝓ dei miſericoꝛdia co⸗
eſt peccqꝗtũ cleri/ſeſtuca autẽ ſeculariũ Ut gitate aio. deuia reducere. obliqua indi⸗
cuncta ſeruetur dicit Auguſti.q in regula rectũ.neq; diſſimuletis vlteriꝰ Nõ eſt eniʒ
ſunt regula legat᷑.⁊ minꝰ obſeruatũ nõ pte grandis differetiavtrũ letũ inferas vel ad
reat᷑ ſed coꝛrigat᷑ Quo anuno ergo tanto mittas ait Simachus papa? Innocétiꝰ.

tpe diſſimulatis pᷣterire cõeveſtiariũvt in Erroꝛ cui nõ reſiſtit᷑appꝛoba 1veritas ſi
duamini ex vno veſtiario ſicut veſcimĩ ex n0 defendit᷑ oppꝛimit᷑. E ʒechielis.xxxiiij

vno cellario? Hegare nõ poteſtis quin h̊ Sanguinẽ eius de manu tua requirã

voto ꝓmiſeritis ſolenni.qð in regula leai Hec de pꝛia ꝑte ſufficiant in qua pꝛopꝛie
tis quotidie tot in paſſib ⁊ locis Antevo tas regle bti augnſtini viſa eſt repugnare.

tuͦ dicit aug. libeꝝ erat reddere.ſed neceſſa In ſcda pꝑtevidendũ eſt qliter pꝛopꝛietas
riũ ſaluti poſt votũ. Aoto nãq; cõſilia.vo impugnatur ꝑ ſacraʒ ſcripturãz canones

bis facta ſunt pᷣcepta/ ⁊ libera neceſſaria. tam ꝗantoꝛitatibus q; eremplis.
Aliqñ ergo dolendũ eſt de pᷣterito ↄmiſſo
⁊ futurũ cauendũ vt ſitis factoꝛes verbi ⁊
nõ auditoꝛes tm.Jacobi.i.Om̃ ſiqs au⸗
ditoꝛ ẽz nõ factoꝛ.cõꝑabiturviro conſide
rãti vultũ natiuitatis ſue in ſpeculo Cõſi
derauit enĩ ſe abijt⁊ ſtati obliteſt ſuiipſi . Iſicutt epoꝝ Pꝛobatautoꝛitate
us Sic eſt audire quotidie in regula legi ſaluatoꝛis ina
(ſi tamẽ legat) vocti eſtis ⁊ cõgregativt oĩa⁊c̃.Et Lu.x Maria optimã ꝑẽ elegit
vnanimes.habjtetis in domo.qꝙ coꝛ vnũ Ad vitã eternã ingredi volentiba neceſſa⸗
⁊animavna.⁊ òm̃ia ſint generaliterꝛvni ria ſuntpᷣcepta.ad pfectõem cõſilia. Hoc
uerſalr cõia nõ dicat᷑ aliqd pꝛopꝛiũ. A idẽ dicitD ioñ.in.v.⁊ in.vi:caplis celeſtꝭ
etiã donariũ aut paternũ munꝰvel littera gerarchie. mmonachos vel theopẽtas.i.So
nõ leruet᷑.ſed ꝓhibeat᷑ in cõi.ꝙ veſtes ſub famulãtes ꝑfectosvocãs öõfoꝛmit etiã.
vno cõi cuſtode habeant᷑ ꝙ induamini ex Paulus ad colof.iij. Suꝑ oia caritatem

pars huius tractatus.

Zbo.ij.ij.q.clxxxiij.eſtpfectoꝝ

vno veſtiario ſicut veſcimi ex vno cellanrio habete. ꝗᷓ eſtvinculũ ꝑſecuiõis. Vnũqdðᷣc;
ꝙ; nullus ſibi aliqͥd oꝑetur.ſed oĩa opꝑpa in eni ꝑfectũ eſt cũ ſuo ↄiũgunt᷑ fini.qᷓntum

vnũ fiant.qꝛ quãtoplus cõe qᷓ;pꝛopꝛiũ cu poſſibile eſt. hocautẽ eſtꝑ caritatẽ.i.Jo.
ratur.tãto amplius in religione ꝓficitur. liij. Qui manetin caritate in deo manet⁊
Ocaritas/que ſua ſunt nõ querit.ſʒ poſt deus in eo Et Dioñ.de diuinis noĩbꝰ Ex
ponit pꝛopꝛia cõibus.Audire inq; hec ſſy taſim eſt faciẽs diuinꝰ amoꝛ.trãſponẽs to
nõ facere.audire paꝝ eſt aut ſcire regulaʒ

abiectõem pauꝑtatis neglexeris.quonii gętis qnime niſi a beatis.hoc eſt toto affe
apoſtolo YJacobo teſtante. Qui in vno ofj/ ccu. ſemp in deü ten dere. ſed bñ totalitate
fendit.factus eſt oim reus.Quinimo.qᷓn viatoꝛis qͥ in affectu nihil hʒ non ſolũ re⸗

to crebꝛius⁊ ſepiꝰauditis⁊ nõ impletis tã pugnans caritati.qð eſt peccatũ.qm̃ boc

to cuipabilioes eſtis, Omn. ij. Beri ij. euib inciientilvi pfictennibocouchit ied

Ancipit ſecunda =

Eligioſoꝝſtatus dicit ſanctus

xix Sivis ꝑfect? eſſevẽde

ðð 5

n ſcir 3 taliteramantẽ in amatũſaneiñ intellige⸗
niſi facere ſeq̃tur. Seruare deniq; obedi⸗ dũ Cotũ eni? pfectũ totalitate diligibilis
entiã⁊ caſtitatẽ nõ ſufficit.ſi pauꝑtatem ⁊ nõ diligi niſi a ſeipſo deus totalitate dili

. 2 ]AD0..

=

Rend
Uined
eispe⸗
8penite
tnedi⸗
peium
ges
mum.
ig co
indi⸗
cmz
1selgd
mocerd.
mu
ci
ori
wepie
pughare.
opries
nones

s

oy

loꝛuate

eceſe
ſia he
Plsceen
gens ib⸗
venitcni
niuen
pq
niätum

vNat
noibEt
Honisto
ntelige
ugbls
litedil
ioef
volalita
nſoli
igfie
ni

etiã im uũ⸗ de
mntꝑalium. poſſeſſiões. diuitie. pꝛopꝛiavo
luntas.cõiugium.et hmõi gne abijciũtur
Auguſtino ve

ptfectü habet ſtatũ. (

nibus dñi pꝛeceptũ nõ habeo.conſiliun
D autẽ do Ab hoꝛũ abſtinẽtia voto ſe aſtrin
cetee git religionis ꝑfectio. quo pꝑfectius vacet

peditiuũ eius vt ſunt ſolicitudo.cn

*£

religionis voto. Nam teſte
nenũ caritatis eſt cůpiditas. Hinc in col
latõnibꝰpatrũ inqͥt abbas Moyſes Jeiu
nia.vigilie.meditatio ſcbturaꝝ.nuditas
⁊ pꝛinatio facultatũ /nõ ꝑfectio ſed perfe⸗
ctiõis inſtrumẽta ſunt.nec in ipſis ↄſiſtit

diſcipline finis /ſed ꝑ illa deuenit᷑ ad finẽ.

18 pfectus eſt / ſy tñ
que caritati ſunt cõtraria. cõſilia autẽ im

quia nõ om̃is religio

pedimẽta actus eiꝰ. Dicit aug. in enchiri⸗

dion. Quecũq; mandat de quoꝝ vnũ eſt

nõ mechaberis ⁊ quecũq; nõ iubet ſʒ am
monet potiꝰconſilio.quoꝝ vnũ eſt.bonũ
bomini mulierẽ nõ tangere tũc recte fiũt.
cũ ad charitatẽ oꝛdinant᷑.qꝛ mox vnit᷑ q

deo.i.ad Thimo.vij. YFinis pꝛecepti cari⸗

gas. Pꝛecepta vt ait Hieroũ ad demetria

dem virginẽ.Et pꝛohibitiões de neceſſi⸗

tate ſunt ſalutis / vt colere deũ ⁊ ſabbatuzʒ
nõ occidere non mechari.⁊c.qꝛ mala ꝓhi

benturꝛ pꝛecipiũtur bonaꝑ illa.Ded cõ
ſilia de conceſſis ſunt ⁊ licitis/ vt eſt liber

tas volũtatis.vſus carnis in cõiugio poſ
ſeſſiones⁊ diuine.i.Coꝛin.vij.De virgi /

—

deo ad augmentũ meritoꝛũ victoꝛiã tẽta⸗
tionũ ⁊ maioꝛẽ vnionẽ cũ deo.Hinc Iſi⸗
do.de ſummo bono recedere inqͥt bonuʒ
eſt coꝛꝑe.ſed longe meliꝰvolũtate.Et An

ſelmꝰ in libꝛo de ſimilitudinibo.ponit de
homine vlcoib ⁊ arenulis pleno:.qͥ ſe li,·

chielẽ. Sicut holocauſtũ eſt ꝑfecti legis

ſacrificiũ qꝛ totũ incendit᷑.ſicqͥ nihil reſer

uant ſed ſenſum linguã atq; ſubſtantiam

omipotẽti immolãt ſolenni voto.vt deo

totaliter ſe mancipẽt/ꝑfectioꝛẽ hñt ſtatuʒ
cuiuſmodi eſt religio. YFinis ſiquidẽ reli⸗
gionis ꝑfectio caritatis cuiꝰſunt impedi⸗
mẽta tria/que abijciũturvoto.libtas ſui.

poſſeſſiones ⁊ diuitie ?⁊ carniavoluptates

licite ſecularibo.⁊ ꝓhibite religioſis.qua⸗
tinus ꝑ abſtinentiã hoꝛũ ꝓmiſſam oꝑpam
dent caritati ꝑfecte. Confirmat᷑ id ipᷣm a
ſancto TZho.vbi ſupꝛa.Status inqͥ treli
gionis eſt qðᷣdam exercitiũ⁊ diſciplina.q̃

ad ꝑfectũ itur caritatis Ad hoc ãt neceſſa

dei in eo. Et greg. in omel.
gquiſq; minꝰſuꝑius diligit / qntomag in⸗
ferins delectat᷑. Amoꝛ ergo ſiue cõcupiſcẽ

4

riũ eſt ab amoꝛe mundaliũ affectũ diuer⸗
tere.vt patz ꝑ aug.li.x.cõfeſſionũ. Minꝰ

9 * —

te amat. inquit. dñe deus qcunq; pᷣter te
aliquid amat. Et Math. vi. Hõ po teſtis

deo ſeruireꝛ mãmone. Et Johanes in ca⸗/

nonica. Frẽs nolite diligere mundum⁊ꝛc.

Quoniz qui diligit mũdũ nõ eſt caritas
t greg. in omel. Tanto inquit

tig carnis⁊ oculoꝝ⁊ ſupbia vite pꝛepedi⸗
unt ꝑfectõem caritatis dei? ꝓximi trahũt
hominẽ inferius Sed ꝑ oppoſitũ pau

H Etatis vori..caſtitatis quoc; obedientie

ſendit ſurſum in deũ. veluti nihil inferi⸗
habens / qo delectet ¶ Pauꝑtatẽ cõmẽda

„ —— . . .

nit xpᷣs caput eccłie naſcendo. Lu.v.qm̃

Lpaupere matre virgine naſcit᷑ in ſtabulo

annis inuoluit᷑.⁊ inclinat᷑ in pᷣſepio In

Qm̃i deniq; vita ſua relucet pauꝑtas. HNi/
il poſſidere in ꝓpꝛio cõmendat vetus te⸗
ſtamentũ NHum̃.xviij. Dixit dũñs ad aarõ
In terra eoꝝ nihil poſſidebitis.nec hẽbi

t partẽ inter eos. Ego pars ⁊ hereditas

tia in medio filioꝝ iſrael Himis auarus
t dicit Augu. cui nõ ſufficit deꝰ.Et hie⸗

b. Dũs cum iſtis infimis pars fieri dedi

gnat᷑. Et amb. Hi apti ſunt ad regnũ celo
rũ.qui nullis cupiditatibs occupant᷑. ſed
ad futura feſtinant pmiſſa vite celeſtꝭ.Et

grego. Illic cupit animaſſiſterevbi ſe ſpe

ret ſine finegaudore. Et ad magna pᷣmia

tueniri nõ poteſt.niſi ꝑę magnos laboꝛes

Sixpierte pñs ſue reſũciat matri.cũ di⸗
it Que eſt mater mea⁊ q ſunt fratres mei
ur tu dño tuo cupis anteferri: Vñ iu⸗

eni querẽti quo pacto vitã haberet eter/
nã. Reſponditveritas. Sivis inqᷣt ad vi

tam ingredi ſerua mãdata. Rurſus dicẽte

inuene. Hec om̃ia feci a iuuẽtute Adiecit
Sivis pfectus eſſe vade ⁊ vende om̃ia q̃
habes. da pauꝑibus⁊ ſequere me. Hoc
ſummope dluſtralibꝰnotandũ.Non enĩ

ait dominꝰmanduca.quieſce.doꝛmi.frue
re delicijs et honoꝛibꝰ mundi.theſauros
habeto / vaſa argentea.iocalia⁊ cetera.ſed
dicit vende om̃ia.non partẽ ſicut Anani⸗

asꝛ ſaphira.ſed om̃ia tua ſupple/que ha⸗
bes iuſto titulo. Nec ait da pꝛoximis / ſed
paupibus. Hec attendendũ dicit auguſt.
quibꝰmonaſterijs aut indigẽtibus hoc ſe
cen.quoniã oĩm chꝛiſtianoꝝres vna pub
lica eſ. Audiant pauꝑes ⁊ letetur que ſit

te plus hñdi qᷓ; opus eſt.ſᷣm gloſam magi

Contra pꝛopꝛietarios

pars hereditatis eoꝛuʒ. Beati inquit xps

pauꝑes quoniã ipſoꝝ eſt regnũ celoꝛum.
Ecõtra paulus ad Zhimo.vi. Radix in⸗
quit oĩm maloꝝ cupiditas Hac cupidita

ſtri. ⁊ diabolus cecidit de celo in infernuʒ
⁊ parẽtes noſtri pꝛimi de paradiſo in exili

um. In greco autẽ habet᷑radix oim malo

rułʒz philargiria.i.amoꝛ pecunie.Scribit᷑

etiꝗᷓ Eccl, x. Auaro nihil eſt ſceleſtius. Et
apls vbi ſupꝛa. Quã quidã inquit appe/
tentes errauerũt oĩno a fide xpᷣm deſeren⸗
tes.qꝛ in duobo locis nõ poteſt affectno
ſter partiri deſideriũ ſuũ. Hꝛeuiter diue· f

in locis ſacra ſcriptura laudat: appꝛobqt
voluntariã pauꝑtatem In religione ergo

que eſt dom dei abijciẽda eſt ois negocla

tio⁊ pꝛopꝛietatis poſſeſſio. Non ſit int
Hieroñ.in domo oꝛõnis.negociatio.nõ
poſſeſſionũ amoꝛ.nõ cupiditas.ne ingre

diat᷑ Jeſus iratus ſpeluncã latronũ/⁊ r iẽ

coꝛũ quidã ſapietiſſimus omia cõmunia
eſſe amicoꝛũ dixit. Et ſicut aer ait. aut lux
ſolis diuidi nõ poteſt aut mediari.ita nec

ſas ſubuertet vendentiũ in hoꝛa nor

ma moꝛtis Oulti inqͥ tOꝛigenes ſunt in
domo dei que eſt eccleſia non ſpualiter vt
pmiſerũt viuentes.ſed camali magis. vẽ⸗
dentes ⁊ emendẽtes.q rarius oꝛõi debete
vacat ſecularib intenti ⁊ dediti negocij’.

Aetenus ꝓpꝛietas colliſa lapidibꝰ ſa
cre ſcripture. ſupeſt eã ꝑ canones ſa⸗
mpugnare. extollẽdo volũtariã pqu
n. Elemes quart. xij.q.i.dulcij⸗ i

mis. ⁊c ſic dicit Cõis ꝓyita oĩbus eſt neceſ
ſaria fratres.maxime hs qͥ do irrepꝛeh⸗

ſibiliter cupiũt nulitare. ⁊vitã apoſtol ½
imitari. Cõis enivſus ommũ que in m
do ſunt oiĩbus eſſe debuit.ſed ꝑ iniqͥtat

ter moꝛtales oꝛta ẽ diſſenſio. Deniq; gre

cetera quecũq; cõmunia/que data ſunt oĩ

vvnũ duxerũt vitam. Om̃ vt in eoꝝ actib

bus ex natura. Pꝛopter quod dñs ait per
ꝓphetã.Ecce qᷓ; bonũ⁊ q; iocundũ habita
re fratres in vnũ.Et apoſtoli cõmunẽ in

dicit᷑. multitudinis credentiũ erat coꝛvnũ

et aniavna.nec quiſq; aliquid dicebat ſu/

um. nec erat egens inter eos.Om̃es qͥ do
mos velagros poſſidebãt/ venditis illis

offerebat pꝛecium ante pedes apoſtoloꝝ

ſicut quidã veſtrũ cognouerũt⁊ viderunt

R—

nobiſcũ.Ananias autẽ vir auſterꝰ? Sa⸗

Auguſt. in eodẽ loco

eorde⸗ ducentes adimplere ſatagatis

bidẽ ſtatim allegatur poſt. Hieroni.
dad nepotianũ.Clericus interpᷣtetf vocabu
lum ſuũ /a eſſe nitat᷑ quod dici Cleros gre
ce ſoꝛs eſt latine.qꝛ dñs pars erꝰ. ⁊ de ſoꝛte
dñi ſunt Calis ergo eſſe debetvt poſſidea
tura dñoꝰ⁊ poſſideat ipſe dũm. ſi quiup
piã pꝛeter dñm poſſideat pars eiꝰnon erit

Dñs. verbi gratia ſi aurũ.ſi ſuppellectile/

cum iſtis nõ dignat᷑ dñs fieri ꝑs ei Hinc
leuita nõ gccepit partẽ in terra ſicut cete⸗

re tribꝰ. Ambꝛoſi? conſequẽter de fuga
ſeculi. ho⸗ in loco inducit᷑. Cui ait poꝛtio
elſt deus. nihil curare debet niſi deũ. ne al⸗
terlus neceſſitate ⁊ ſolicitudine impediat

loco Nolo⁊c. Due res
in vobis pollere dñt. cõſcia ſcʒ?⁊ fama Cõ⸗
ſciẽtia eſt neceſſaria tibi.fama pximo tuo
Seqtur paulopoſt. Nulli lics in ſocieta⸗
te noſtra aliqͥd habere ꝓpꝛiſ. Et ſiqui ha⸗
buerint faciũt qð nõ licet. Seqtur. Qui
habent ꝓpꝛiũvel haberevolũt aut de pꝛio

1¹ concilio laterañ.
erxtra. c.ij. de ſtatu monachoꝛũ Monachi

nõ pꝛecio recipiant᷑ in monaſterio. nec ꝑè

mittant᷑ habere peculiũ. Habe
vt dicit magiſter Gerardmagnin tracta
tu de ꝓpꝛietate monachoxꝝ non eſt habere

pꝛincipale dominiũ in re ipſa.ſedvt ſeruꝰ
ſub dñno. ſub patre filiꝰ / ſub gbbate mona⸗
chus. ex licẽtia ipſoꝝ ſub qͥbꝰ ſunt. Ettñ

hoc nunq; monachis cõcedit᷑ſm glo. In

no. qui eſt lucerna iuris. niſi ꝓ adiucta ad
miniſtratõ ne. vt ſi fuerit veſtiariꝰelemoſi⸗

nanus veltheſaurariꝰ/vel hmõi cõmune
habẽs officiũ.deſeruiens vtilitati cõmu⸗

nieccleſie. vt ſidelis ſit? pꝛudens diſpen⸗

ſatoꝛ nõ querẽs que ſua ſunt/ſed queoim
Qui aũt peculiũ habuerit niſi ab abbate

fuerit ei pꝛo iniũcta adminiſtratiõeꝑmiſ
ſum/a coniunione pꝛiuet altaris. Et qi
in extremis cũ peculio fuerit inuẽtus.⁊ di

t qui

eculiũ habere/

phira vxoꝛ eius qꝛ mentiti ſunt nobis P
tibus coꝛruerũt.Seqͥ tur Quapꝛoptervo
bis cauenda mandamꝰ⁊ vobis obedireß
cipimꝰdoctrinis aplłoꝛũ? exemplis vtab
apoſtolicis regulis no diſcedatis⸗ ſed cõ⸗

xyiuere cõtra pceptũ/nõ mecũ manebũt in
ſocialẽ vitam. Malo habere claudos q;
plaãgere moꝛtuos.

gne nõ penituerit.nec oblatio pꝛo eo fia

neclin ter fratres habeat ſepulturã. Quod
de vninerſis religioſis pꝛecipimꝰobſerua
ri. Abbas autẽ qui diligẽter iſta non caue

ep
dadee
nman
kbeber
m
Lone
C
0)
e
inune
Cinut
ha
cain
Non
evni⸗
S
10)
oſs

bſom
g

pꝛoijci dignus eſt eccleſia.
Innoc
lateñ.Cũ ad monaſteriũ.⁊c.firmiter inbi
bemꝰ? neqͥs decetero monachoꝝ lineis ca⸗

ſubiecit ⁊ deuouit. ¶ Vot
tatis indiſpẽſabile oſtendit ſanctꝰ Tho.
ſcdᷣa ſecũde queſt.lxxxix. Gꝛauius eni ait

diem clauſit/⁊ fuit inter fratres tradi⸗

tem ibidẽ.

ſi ſine maximo ſcãdalo fieri Hiant⸗ ipᷣa
nuẽtui ſub

tertius abbati ⁊

miſiis vtat᷑. Pꝛohibem diſtricte ſub atte
ſtatõe diumi iudicij ne quis monachoꝛũ

pꝛopꝛiũ aliqͥd poſſideat ſʒ ſi qͥs aliqͥd pꝛo

pꝛiũ habʒ totũ incõtinenti reſignet. Et in
fra. Si pꝛopꝛietas.⁊c.apud quenq; inuẽ
ta fuerit in moꝛte.ipſa cuʒ eo in ſignũ ꝑdi

tio nis exta monaſteriũ in ſterqͥlinio ſub
terret᷑.̃m ꝙ beatꝰ greg.in dialogo ſe nar⸗

rat feliciſſe Unde ſi quicq; alicui fuerit de

ſtinatũ.nõ pᷣſumat illud accipere.ſed ab⸗
bati aut pꝛioꝛi qut cellerario aſſignet Se
q unuit᷑ in fine. Nec eſtimet abbas ꝙ ſuꝑ pꝛo
prꝛietate poſſet cũ aliquo monacho diſpẽ⸗
ſare. Quia abdicatio pꝛopetatis. ſicut et
cuſtodia caſtitac/ adeo ſunt annexa regn
le monachali.vt circa e nec ſummꝰ pon⸗
fer poſſit licentiã indulgere. ¶¶ O&a autem

votũ ſolenne religionis indiſpẽſabile ſit

patet ¶euitici vltimo. vbi dicit̃qð ſemel
ſanctificatũ eſt dño nõ poteſt ĩ alios vſus

cõmutari. Nec facere poteſt pꝛelatꝰ quin

deo cõſecratus pervotũ religionis oblige
tur ad hoc qð vouit.( Ide it Ber
nar.in libꝛo de pᷣcepto ⁊ diſpẽſatõe. Quic

dem ſentit Ber⸗

quid ait in ſpũalibus in regła eſt traditũ

in manu nõ relinquit᷑ abbatis. Et paulo
poſt. Neq; enĩ abbas ſuꝑ regulam eſt cui

ſemel etiam ipſe ſpontanea pꝛofeſſione ſe
tum etiã pauꝑ⸗

eſt q; periuriũ votũ fractũ.ex eo qdeo ſo⸗
li votum fit ⁊ pꝛomittit᷑ Juramentũ autẽ
deoꝛ hominibus. Secundo quia votum

obligat ex fidelitate reddendi deo pꝛomiſ
ſum. Juramentũ vero ex reuerentia veri⸗
tatis que eſt ipſe. Gꝛauioꝛ eſt autẽ infide⸗
litas q;ᷓ irreuerentia.ergo⁊c.Et confirma

Pars Becunda

JMU ui iacturam nouerit ſe incurſu/
rrum. (Conſequenter Clemens tertius
paulopoſt ſuper quodam canonico regu
lari qui in articulo moꝛtis agens/licet a
pꝛioꝛe ſuo monitus/ pꝛopꝛiũ quod ↄtra
egul latenter habuerat noluit reſignare
⁊ ſic
tus ſepulture.Et infra Inqͥſitioni tue re⸗
ſpondem ꝙ ille canonicus nõ tantũ fue⸗
rat xpᷣiana ſepultura pꝛiuãdus.verũ etiaʒ

tur pereundẽ in eodem libꝛo in materia

de voto / vbi dicit ꝙ ſi votum fiat ſolenne
etiam de impoſſibilibus /verbi gratia Pe
regrinatio egrotis/elemoſina pauperibꝰ.
et huiuſmõi.nihilominus debʒ ſemꝑ ha⸗

berni pꝛomptitudo volũtatis.quotiẽs oc⸗

currit memoꝛie/⁊ facere quod in ſe F.
In his etiam que ꝑ ſe mala ſunt⁊ bene fie
ri nequeũt.diſpenſatio non cadit ſecũduʒ
Bernardũ in epiſtola ad Adaʒ monachũ
et in libꝛo de pꝛecepto ⁊ diſpenſatõne.cu⸗
iuſmodi eſt habere pꝛopꝛiũ monacho /qͥ

aa non habendũ ſe aſtrinxit pervotum re
ligionis Pꝛopꝛiũ inquit poſſidere homi
ni ſeculari licitũ eſt. monacho autẽ puruʒ
malum. Nam vbi pꝛopꝛietas ibi ſingula
ritas / vt dicit Bernard?'ad Carthuſien.

vbi ſingularitas ibi angulus.vbi angulꝰ

ibiſoꝛdes. vbi ſoꝛdis ibi rubigo ⁊ diuiſio
Benedictus.xij. glis inquit quibꝰin⸗

mbit onus de ve ſiarijs/calciamẽtis.⁊

Alijs coꝛpoꝛis neceſſarijs pꝛouidendi. ſta
tuimus vt hoc decẽter faciant temꝑe con⸗
gruo/iuxta ſuppetentiã facultatũ/et con/

ditionẽ regionis.Et ſequit᷑ modus.Etil

lud quod erit dãdum ſingulis canonicis

pꝛo veſtiario/ taxetin annuali. Hõ eſt in

telligẽda huiuſmodi taxa in pecunijs dã⸗
dis cuilibet ſingillatim. ſed magis ſm lit⸗

teram regule/ magiſtro veſtiarij qni debet
iſta pꝛouidere in cõmnni pꝛo omibus il⸗

lis inquã quibũᷣs intumbit onus de ves⸗
ſtiarijs:⁊ calciamennis:⁊c Nam diſtribu

ta cuilibet poꝛtione pecunie/vt iſti falſo
opinãtur.ſequitur ꝙ nulli incumbitonꝰ

iſta pꝛouidendi in cõmuni pꝛo ſingulis.

Eſt hoc de anathemate Iherico aliquid
cum Achoꝛ reſeruare.Achoꝛ id eſt peruer
tens pꝛomiſſum votum:tria de anathema

te pꝛohibito contra deum furatur.regulã

auream/palliũ coccineũ/⁊ trecentos argẽ

teos id eſt pꝛopꝛiã voluntatem.carnisvo

luptatem/et diuitias ſeculi Tot enim mo

dis religionis frangitur ſacramentũ. Sʒ

non eſt tacenda punitio huic ſceleri infli⸗
cta. Mox enim derelicti ſunt filij iſrael a

domino / et pꝛoſtrati ab hoſtibus vꝛbis

Hay.iia vitijs cunctis deducti in pꝛecipi
tium moꝛũ. Cum autem fferet Joſue ſtra
gem iſtam.ait dominꝰilli Peccauit popu
lus iſrael.⁊ pꝛeuaricatus eſt pactum meũ
tuleruntq; de anathemate/ et furati ſunt/
⁊ mentiti!et abſcoderũt uitcr aſe S

„

poterit ſtare ante hoſtes ſt uos. quia pollu

tus eſt.Et nõ erovltra vobiſcũ/donec cõ/

teratis virũ qui hui ſceleris reus eſt In q
innuit᷑ ꝙ dñs in totã eccłiam iraſcit᷑ pꝛo⸗-

pter vnũ pꝛopꝛietariũ /vt dicit autoꝛ ſum
me vitioꝛũ. pꝛopterea ꝑſequendeſt talis
ne pꝛopter vnũ ceteri patiantt mm̃es Qm̃

vt ait apłs ad Rho.i.Qui talia agũt ſcele⸗/
ra ſupple pꝛius enũerata digni ſunt moꝛ/
te.Non ſolũ qui faciũt ſed qͥ cõſentiũt fa-/

ciẽtibi.lxxxiij.di·dicit. Symachus papa
in decretis Hõ eſt grandis differẽtia an le
tum inferas vel admittas Et Innocentiꝰ

ibidẽ. Erroꝛ cui nõ reſiſtit᷑ appꝛobat᷑. Ppi

us etiã papa.Quid ꝓdeſt ſuo erroꝛe non

pollui.qui cõſenſum pꝛeſtãt errãti Etam
bꝛoſius in libꝛo de patientia inqt. Quia
ſocio ſi pᷣt iniuriã nõ epellit.tãtus in vi

tio eſt qᷓ; ille qͥ facit.Ofoꝛmidanda ſentẽ⸗/

tia religioſ que ſequ. Joſue.vij Anathe
ma.i.ꝓpꝛietas in meqo iſrael eſt id eſt con
templatiuoꝝ. Non poteris ſtare coꝛã ho⸗-
ſtibus tuis.donec còterat᷑ qui cõtamina“
tus eſt hoc ſcelere.⁊c̃. Seqͥtur in fine ca

pituli. Etlapidauit Achoꝛ / omis multi⸗
tudo filioꝛũ iſrael.⁊ cuncta que cõtulerat
de anathemate igne cõſumpta ſunt. Po⸗

tius ꝓpꝛietarius in ſeculo cõ terat᷑ lapidi⸗

bus coꝛrectõis. ꝛ cremet facib charitatis

? zeli dei q;ᷓ poſt moꝛtẽ ſupplicijs diſſima
4 Bonbikad pro

lando deputet᷑ eternis.

ceciderãt in bello cõtra Hoꝛg
poſt diẽ ſeptimũ Judas pararet ſepelire/
inuenit ſub tunicis occiſoꝛuʒ de denarijs
idoloꝛũ.qui apð Janiã ceperãt cõtra legẽ
⁊ eos cõperit coꝛruiſſe ob hanc cãʒ Si er
go iudeis viris popularib tam grauisvl

tio cõtigit pꝛo acceptis ſemel⁊ retẽtis cõ⸗

tra legẽ eoꝝ denarijs.quid ꝑfectisviris fi

et trãſgreſſionevotoꝝ ſolenniũ.nec ſemel

ſed ꝑ totã vitam eoꝛũ ¶ Apoſtaſia quedã
eſt dicit autoꝛ ſumme vicioꝛũ pꝛopꝛietas
monachoꝝ maioꝛ/qᷓ; relinq̃re habitũ aut
exire metas eccłie pꝛeter pᷣlati licentiã / qꝛ
paupꝑtas voluntaria magis eſt de ſubſtan

tia religionis q; habitus. Religio enĩ oꝛ⸗
dinat᷑ ad ꝑfectõem caritatis.que eſt amoꝛ

dei vſq; ad cõtemptũ ſui. Habere ergo ꝓ⸗

pꝛiũ vt dicit ſctũs Thom̃.ij.ij.q:clxxxvi.

arg. vij. repugnat ꝑfectõni religionis Vo
luntaria pauꝑtas pacis eſt fundamẽtũvt

tres inqʒ
ritatis fraterne.cũ nihil habetvn? qð non
omnes. Ecõtrario inter pꝛopꝛietarios ir
xe qtidiane.inuidie.ſuſurratio.detractio.
nulla pax.nulla ccritas.nulla ſalꝰopinio
nes ⁊ bꝛige.adeo vt quicqͥd placetvni dii
plicet alteri. Hinc ſciſſure ⁊ diſcoꝛdie. ine
qualitates inhabitu et victu.hic abiecte.
hic curioſe induit᷑. hicvt dñs.ille vt ſernꝰ.
hicyvt pater.illevt diues incedit.bhic eſurit
ille ebꝛius eſt. hic aurũ cõtra votum poſſi
det.ille debitis multis obligat᷑⁊ oĩa dila⸗
pidat ⁊ expẽdit.Et ſic fraudat᷑ intẽtio ſfun
datoꝝ. cõtemnit᷑ ecdeſie inſtitutio.vilipe
ditur euangelica inſtructio.negligit᷑ pꝛsoꝛ-
pꝛia ſalus.⁊ lumẽ ꝑfecte religionis quon
dꝗ in ecclia radians pꝛo maioꝛi parte ma
dernis tꝑibus pꝛochdoloꝛ obſcuraturne
dicam extinguit᷑. Et hecde ſecundo memn
bꝛo dicta ſunt. .

Se

iã y'dumeuz

Contra pꝛopꝛietarios

huius tractatus.
Xcuſſis vtcũq; telis duobexpha

riꝰautẽ ꝓ ſe ſolo curat. Itẽ ꝓcuratoꝛveſtia

rij ꝑ regulã dicit᷑ eẽ cõis ꝓ oĩb.iſti aũtpſe
tm̃. In qͥ ↄꝛiant᷑regle necnõ⁊ voto paupʒ
tatis. In deut. xxiij:ca. ſcribit᷑. Cũvotũvo
neris dño deo nõ tardabis reddereqꝛ re⸗
q̃quiret illð dñs deꝰtuꝰ. Si moꝛatꝰ fueris
reddere imputabit᷑tibi in pctm̃ Et paulo
poſt Qd Enelegreſſuz edelabij⸗ tuis ob
Fuabis?ꝰ: facies ſic

.

bi ꝓmiſiſti dñoꝛc̃.Et ma
lach.i.Ad vos o ſacerdotes qͥ deſpicitꝭ ⁊c̃.

Et infra.Et offertis ſuꝑ altare meũ panẽ
pollutũ. Et paulopoſt. Non eſt mihi vo⸗
luuntas in vobis:dicit dñs exercituũ.⁊ mu
nus nõ ſuſcipiam de manuveſtra. Seqͥt᷑
in fine. Maledictus doloſus qͥ hʒ in gre⸗-
ge ſuo maſculũ ⁊ votuʒ faciẽs immolabit

debile animal. Maſculũvouit dño regu⸗

laris cum pauꝑta tẽdeſponſauit.ſed debi
le reddit/qͥ adhuc ſeruat pꝛopꝛiũ. ¶ Irri⸗

dere ne eſt auguſtinũ patrẽ dicẽtẽ in exoꝛ⸗

mrari Ppaut elt dior gule. Hec ſunt que vt obſeruens p⸗
dicit aug· in li.xix.de ciuitate der Interfra

cipimꝰ.⁊c,Et ſeqͥ?.Et nõ dicatis aliquid

uit cõcoꝛs ⁊ amica conſonãtia ca·

Incipit tertia parſ ⸗

retra.incultiꝰ q; expoſceret oꝛdo ꝛ
dignitas materie.ſuꝑeſt accedere ad terti
um. qᷓ ꝓ viriba reuellẽde ſunt ꝓpꝛietarioꝛũ
obiectões. Pꝛio ſiqͥdẽ loco qdã palli
amẽto fallere vident᷑ dicẽtes veſtiariũ nõ
eſſe ꝓpꝛiũ.ſʒ mag ꝓcuratio.qð abuſio eſt
nois. Hã ꝓcurare ẽ curare ꝓ alijs ꝓpꝛieta/

Morne
owenn

ohen
Noo
gendten
Picanoi
ci l.
buſio e
3Piet
orycki
GKiaüͤtpe
toper,
Cinom̃n
doren
nar ſion
Ep⸗
iomoob
Em
neiun.
nihiwo⸗
ninn
1Geit
hznge
nmolobi
oreg

m

dia caſtitatis adeo eſt anne
nachali:vt nec ſummꝰpõtifex poſſit circa
eã diſpenſare:ergo a foꝛtioꝛi nec generale

ſtatẽ inferioꝝ poſt xpᷣm. vt habet᷑ dilxciij.
an“7. c ( autẽvotü hoc
nõ ſeruetur multis in locis/a plib annis
⁊ magnis viris nõ excuſat.ſ,z mag aggra/
nat. Inoleuit autẽ hoc ex negligentia pᷣla

ſtris git tpibꝰmul

vt nõ ſolũ nõ occultanda. veꝝ etiã pꝛedi⸗

canda diffamãda videãtur (rem idẽ ſup
illud ad gal. Timeo ne foꝛte ſinecauſa la⸗
boꝛauerim in vobis.exclamare inqͥt ↄpul
ſus ſum. Ve peccatis hoĩm. qꝛ ſola ciuſta
exhoꝛreſcimꝰ Uſitata vero pꝛo qbo ablu⸗
endis filij dei ſanguis effuſus eſt. quãuis
tam magna ſint vt oĩno claudi cõtra ſe re

gnũ dei faciãt.ſepevidendo oĩno tolerare
⁊ ſepe tolerdo etiq facere cogimur (Itẽ

in ſermone qrte dñice aduẽtus. NHolite in
quit petã contenere in qb foꝛte iã ↄaſuetu

dinẽ feciſtis.Ome eni pctm cõſuetudine

vileſcit.⁊ fit hoĩ quaſi nullũ. Ilico vt ob⸗
duruit iã doloꝛẽ ꝑdidit.⁊ putre eſt nec am

pliꝰdolet.qð autẽ nõ doler nõ pꝛo ſano ha
bendũ eſt.ſed magis pꝛo moꝛtuo cõſ utã

dum. Cu vlcus pungit᷑ ?⁊ dolet ant ſanuz

eſt aut adhuc ſpem hʒ ſanitatis. Cũ autẽ
pungit᷑ ⁊ nõ dolet ꝓ moꝛtuo hñdum eſt.⁊
de coꝛge pᷣcidendũ Dicant igit᷑ pꝛopꝛieta
tis defenſoꝛes q vouerũt panptate ꝗqn con
ſuetudo iſta eos excuſet. Sz dicẽt foꝛte
ꝙ papavl ecclia cũ eis ſuꝑ hoc diſpẽſauit
Audiãt Hotagmocenen expꝛeſſe dicẽtẽ
Abdicatio inqͥt to

annexa regule mo⸗

1

capitulũ oꝛdis.nec abbas pᷣt indulgere li⸗

centiã.cũ papalis ptãs excedat oẽm pote
ber 2õäü

77

cipꝛianꝰ⁊.xij.nõ decʒ

toꝝ/in ſalutis eoꝝ piculũ Nihil mag diſ

ſonũ rõi q́;habitũ oꝛdinis gerex exterius

in oculis hoĩm ⁊ ſtatũ pfectiõis ſimulare
interiꝰautẽvota ſaluti neceſſaria infringe

re. Rõnalis eſt cõis cõſuetudo quea iure

appꝛobat᷑ dicit Joh.in ſumma cõſfeſſ.li.ij

ti. vi.Et quã romana ecclia ſernat. aut pᷣ/
cipit ſeruandã. Irronabilis aurẽ vei iniq̃

tot vinculis in mete ſua colligat ¶ Sci
bit quoq; Hiero.ad Celantiã. Aſperã in

pꝛopetatis. ſicut cuſto⸗ ꝛibe
nõ fuare ea a lõgo eſt cõſuetũ.

pꝛopꝛiũ. (Seenao obijciũt conſuetudi
nẽ tanto tꝑe.⁊ a ꝑſonis tam diſcrec ⁊ eru⸗/
ditis/⁊ in tot monaſterijs obpᷣuatã.Qui⸗
bus rũdet regula iuris dicẽs. ꝙ poſſeſſoꝛ
male fidei nullo tꝑe Karib. Et augu.in
enchiridion.lxxxvi. Noſti
ta mala ita in aptam cõſuetudinẽ deuene
runt.vt aut parua.aut nulla eſſie credãtur
que magna atq; hoꝛrenda ſunt.vſq;adeo

non p̃ſcribit Innocentiꝰ dicit.ꝙ rõnabil
iilla dicitur q̃ nõ obuiat canonicis inſtitu
tis:.aut quã ius ſuſtinet Irratõnabilis ãt
que cõtra canonũ inſtituta ⁊ a iure ipꝛo⸗/

bat᷑ cuiuſmodi eſt pꝛopetas inter religio⸗
ſos· Ait eni Gꝛeg.cuidã epo.Si cõſuetu
dinẽ opponis.tibi eſtaduertendũ.ꝙ dñs

dicit in euãgelio Joh.xiij. Ego ſi um veri
tas. Hõ ait. ego ſum ↄſuetudo. Qm̃ Cip/⸗
gani mortiris ſentẽtia eſt.ꝙ q̃libet ↄſuetu⸗

do quãtauis vetuſtate vulgata.ſp eſt veri⸗

nequaq; etiã ſurgere poſſit cuʒ velit:et qᷣt

vicibus ginenardrdolte.Sen

quit⁊ inſuauẽ fecit nobisvirtutũ viã lon

leri difficulter pᷣt.⁊ aſſidua cõſuetndinevi

tiũ in naturã cõuertit. Anim ſceleriby irre
titꝰ vix diuelli pᷣt dicit Beda:in li.de tem/

plo ſalomonis. NHon eſt ꝑuꝰlaboꝛ a cõſue

tugdine ſeſe peſtifera reuocare. Inanis er⸗

go eſt hec excuſitip in pctis.⁊ friuola q̃ p⸗
tendit᷑ pꝛopter cõſuetudinẽ malã.q̃ſi dice
ret᷑.ꝙ abolita ſunt pᷣceptà legis/qꝛ iã a ma
ioꝛibo ⁊ maioꝛi ꝑte hoĩm nõ ſeruant᷑ ⁊ qꝛ
Tertio
obijciũt pꝛopetatis deſenſoꝛes.ꝙ in capi

tulis eoꝝ de hmõi ppꝛietatꝭ vſu diſpenſa
tũ eſt vſq;adeo ꝙ ãpluꝰnõ fit timidũ Pace

ſalua dicẽtiũ:vt dictũ ẽ ſupꝛa.⁊ allegatuʒ

p decretalẽ In nocẽtij.iij.extra de ſta.mo.

cũ ad monaſteriũ votũ pauꝑtatꝭ adeo

annexũ eſt regle monachali.vt nõ eſtimet

abbas ꝙ ſuꝑ hñda ꝓpꝛietate poſſit cũ ali

2

cri

5

tati poſtponẽda.⁊vſus oĩsveritati ↄꝛius
abolẽdus eſt. Cõſuetudo q̊ʒ ſine veritate
vetuſtas eſt deteſtabilis erroꝝ. Fruſtra er
go.cũ hic abuſus pꝛopꝛietatis.euãgelio⸗
rũ:canonũ⁊ ſctõꝝ patrũ autoꝛitatibus re
pꝛobat᷑ cõſuetudo dicit᷑iſed magisvſitata
culpa debet vocari:q̃ obligat mentẽ pon⸗
dere ſuo vt ait greg.in quarto moꝛaliũ.vt

ga cõſuetudo peccãdi. Iſið:.etiã in li.ſoli
loquioꝝ pꝛio Pꝛauus inq tviteyſus abo

8

quo diſpenſare.ĩmo nec ſummꝰ pontifer.

de voto ſolenni/ꝙ eſt indiſpenſabile. cõ5
foꝛmiter ad decretalẽ.quoniã minꝰ eſt cõ
mutare votũ qᷓ; abſoluere vel diſpenſare.

Sed aial deo votũ cõmutari nõ pᷣt¶eui.
xxvij. Sanctũ erit inqt lr̃a ⁊ ↄmutari nõ

poterit pꝛopt᷑ meliꝰ aut peiꝰ. Cãʒ aſſignat
doctoꝛ ſanctꝰ. Quoniã moxvbi vonebat

nõ cadit.

—

Contra pꝛopꝛietarios

deo. ſanctũ reputabat/ quaſi diuino cul⸗
tui mãcipatũ. Sicut nec modo calix aut
alia res cõſecrata deo poſſet cõmutari in

meliꝰaut peius.Si ergo nõ pᷣt ſummꝰpõ

tifex ſanctificatiõem rei inaĩate tollere. vt

lapidis altaris calicis.aut veſtimentoꝛũ.
ergo multominꝰ ab hoĩe deo ſanctificato

pervotũ ſolẽne religionis Ideo facere nõ

poteſt papa ꝙ qͥ religiõis pfeſſione ſctiſi⸗

bus votis qᷓ;diu ſtat in religione.( Rur

catus eſt deo. nõ teneat᷑ tribus eſſe ur

ſus qꝛ votũ eſt ꝓmiſſio deo facta dicit ſan
ctus Tho.⁊ nõ reddere deo votũ.ſpẽs q⸗

dam rs Erſkuen ſub diſpenſatõne

ſctũs Berñ.in li.de pᷣceptoꝛ diſpenſatõne

dicit. In ꝑ ſe malis nõ cadit diſpẽſatio/2

que bñ fieri nõ pñt.cuiuſmõi eſt hr̃e pꝛo⸗

pꝛiũ ei qui om̃ia abiecit in voto pauꝑtatꝭ
Hoc inq; t Berñ.ad adã monachũ ſecula

purũ malũ.¶¶ Deniq; ſi diſpenſatũ eſt iu

ri ꝓpꝛiũ boſſidee licitũ eſt.·monacho vero
re aut facto.nõ deberet hocvotũ exigia p⸗

fitẽtib nec ꝑmitti in regula.Dicit quoq;
Berñ · in li.de pꝛecepto⁊ diſpẽſatõe qy qᷣc
quid in regula traditur. in mann nõ relin

quit᷑ abbatis.Neq; abbas ſupꝛa regulaʒ

eſt. cui ſemel ipſe ſeſe ſpõtanea pfeſſione
ſubiecit ¶ Quarto abijcist ⁊ dicũt ꝙ; tra
ditio illa lauiij excuſat que fieri ſolet q̃li⸗

bet anno in manu ſupioꝛis. Iſtud repu⸗

gat obiectõni pꝛecedẽti. Nã ſi diſpenſa⸗

tũ eſt de hoc ꝓpꝛietatis voto /vt obiectio pᷣ

cedens pᷣtendit. fruſtra eſt ciauis tradeda
abbati in ſignũ oſenſus.Eſt etiã ↄtra de⸗

getalẽ ſepius allegatã.quevotũ indiſpen
ſabile ponit pauꝑtatis ſicut⁊ caſtitat?ꝭ Er

go ſicut abbas nõ poſſet diſpẽſare de foꝛ⸗

nicatõne. ita neq; de poſſeſſione in ꝓpꝛio
niſi dũtaxat in cõi. ratõe alicuiꝰãminiſtra
tõis vel officij.⁊ nõ pveſtiario vel neceſſi⸗

tate ſingulari.Teſte decretali ex ↄcilio la

teraneſi extra de ſtatu monachoꝝ que ait
Donachi pꝛece nõ recipiant᷑ nec peculi⸗

eſt q; ꝓpꝛiũ.qꝛ ſ̃m iura qͥ res hñt in pecu⸗

lio nõ hñt plenũ aut pꝛincipale dominiũ
ſibi.ſʒ ſuo ſuꝑioꝛi.vt ſeruꝰſub dño. filius
ſub parẽtibo.⁊ monachſub abbate. ſed ex

.

St ſicut nõ pᷣt abbas pꝛecipe
re malũ ſuo monacho / vt dicit idẽ ſanctꝰ
ſcdᷣa ſcdᷣe in materia devoto:ita bonũ deo
debitũ noõ p̃t phibere.Et in manifeſtꝭ ma
lis diſpenſatio nõ excuſat aculpa. Hinc

yendendi.⁊c.Et hec potẽtia nõ eſt liber
ſed limitata ⁊ ſubiecta.⁊ tñ ↄciliũ ¶ aterg

neñ. hoc ꝓhibz monachis.a foꝛtioꝛi ergo
pꝛopꝛiũ.O biectio ergo pᷣdicta abuſus ẽ:

*„ „

in idere deũ qui fñ nõ irridet᷑ vt ait apo-
ſtolꝰad Hal. vi. Solũ ergo licitũ eſt illis
⁊ pmiſſum claues abbativel ſuꝑioꝛi refer

re/qui hñt ammiſtrationẽ. vt magiſterve
ſtiarij. theſaurariꝰ cellerariꝰ ant elemoſy⸗
narius.in ſignũ ſubiectõis ⁊ ãminiſtratõ

ritati

nis. Dendoſa quoq; eſt.⁊ deluſoꝛiave
pᷣtenſe.clauẽ abbati referre. qꝛ cla⸗
uem referunt.ſed retinẽt oꝑeꝛ affectu.que

ſunt ſub claue recluſa. Duo ſunt inqͥtHu
go de ſan. vict. que relinq̃re opoꝛtet ꝓpter

deũ. vYacultas retinẽdi quicq; ꝓpꝛiũ.⁊ vo

luntas hñdi.Et tũ tradẽdo clahẽ neutrũ
relinqtur hoꝝ. Dic q̃ſo defenſoꝛ ꝓpꝛieta⸗
tatis/ qð ſ̃uas in ciſta.tuũ eſt an nõ?: Zu
um dicere vetat regula in pꝛĩcipio Nemo
inqens dicat aliqͥd ꝓpꝛiũ.Ergo tuũ nõ eſt
ſed omniũ.nec tibi ſeruare debes/ aut in

vſum acciꝑe qð tuũ nõ eſt. Quid ergo ca⸗/

„

ſtodis nõ tuũ: Repone.repone in cõi qðᷣ

tuũ non eſt ſed oĩm in cõi.neq; c
ras/qͥ clauẽ habere nõ debes.
obijciũt defenſoꝛes ꝓpꝛietatis dicẽtes nõ
eſſe pꝛopꝛiũ.p boc ꝙ ad nutũ manʒ abba

tis quotiẽs volet reuocare.Cõtra hbos iaz

in parte reſpõſum eſt ſupꝛa.Pꝛio qꝛ neq;
religioſus retinere poteſt peculiũ/ aut ſer

uare niſi pꝛo jᷓminiſtratõne officij nec ab

bas põt diſpẽſare Scdo qꝛ nec abbas eſt
ſupꝛa regulã que hoc ꝓphibet.ſʒ regule ob

ligatus ⁊ ſubditus.vt dicit Berñ.in li. de·

culiũ.⁊ pᷣlatꝰqͥ cõſenſit.ni
Fera ſeuioꝛ eſt leone pꝛopetas.maxime ſi
hypocriſi cõmiſceat᷑. Simulata enĩ equi
tas duplex eſt iniqͥtas.dicit aug.ſuꝑ pſal.
lxvi. Duplici gradit᷑ via dicit Bꝛego.qꝛ
coꝛpꝰexteriꝰſʒ ꝑ amoꝛẽ gloꝛie mũdo viuit

pꝛec.⁊ diſpen. Fallit eige 74 retinet pe

Et cõtra ꝓhibitionẽ Moyſi induitveſte

cõtexta ex linoꝛ lana.Den xxiij Per lanã
ſimplicitas. ꝑ linũ ſubtilitas ſubdola in
telligit᷑. Linũ celat interiꝰ.lanã exterius

oyññtat. Nialla res inqͥt Chꝛyf.ſup Math.

ſic exterminat ſicut ſimulatio. NHã maluzʒ
ſub ſpẽ boni celatũ nõ cauetur dũ non co
gnoſcit. Huiuſmodi eſt pꝛopꝛietarius.qͥ
pꝛopꝛiũ excuſat⁊ palliat ꝑ abbatis licẽtiã
Hon habeo inqt.non poſſideo.ſʒ abbas

Quinto S

ꝓ admiſtratõe

— — — — „ — — — —

—

meus ⁊ tamẽ ↄtra abbatis voluntatem ſi
foꝛſan ꝓ cõmunimeceſſitate fratrũ ſciret ab
batem receptuꝝ/qꝗ́ᷓ poſſidet.abſconderet.
Aut ſi bono modo nõ poſſʒ:inutilit᷑ expo
Serxto obijciũt dicctes ꝓpꝛinz nõ
uid cuſtodire ꝓ neceſſitatibo ſecret;

neret.
elle ali
⁊ potiſſime infirmitato. Quos biũs Au/
guſtinꝰ ↄfundit in eo ꝙ talibapꝛonidereñ
neglexit in regula cum dicit. Egrotantiuʒ
cura ſiue poſt egritudinẽ reficiendoꝝ/ſiue
imbecillitate laboꝛantiũ aliqua aut febꝛi⸗

bus vni alicui debet iniungi.vt de cellario

petat qdᷣ cuiq; opus eſſe ꝑſperxerit. Siue
añt qui cellario ſiue qui veſtibo/aut codici
bus pꝛeponuntur ſine murmure ſeruiant
fratibus ſuis. Incidis ergo in alteꝝ laqᷓo⸗

rum.quia vel patrẽ Auguſtinũ. coꝛrigis⸗

qſi non ſufficiẽter pꝛoniderit neceſſitatib⸗
ſinguloꝛum /aut de fidelitate diffidis fra⸗

crum dubitãs ne circa egrotãtes fſaciant de

bitum ſuum.val quod veriſimiliꝰ de te ſo⸗
lum cogitas/cui parũ aut nihil cure eſt de

ceteris,dũmodo tuipᷣe pꝛouiſus es:
Augeo dicere ꝙ obiectio pᷣdicta officit ea

parte vnde ſanare putat. Quoniaʒ ſi pau⸗

pertatis obſeruaretur votũ inter fratres lõ

ge feruidioꝛ arcłeret caritaſ fraterna/⁊ cura

atq; ſolicitudo maioꝛ eſſet infirmoꝛuʒ/pie⸗/
tas intimioꝛ/⁊ viſitatio coꝛdialioꝛ/quoni⸗

am tũc vno infirmãte oẽs infirmarentur.
Juxta illud.ij.Coꝝ.ij. Si patit᷑ vnuʒ mẽ
bꝛum compatiuntur ⁊c. Si pꝛopꝛia nul⸗
la eſſent/nemo alium expectaret ad iuuan⸗

dum ⁊ ſuccurrendum fratri infirmãti. He⸗
modiceret hic qui infirmaturſatis habet.
vnde medicos habeat ⁊ cuſtodes:. Zunc
quiſq; ſuccurrendo fratri exemplum daret
quomodo velletſibi in ſimili caſn ſuccurri

¶Beptimo abiciunt antedicti defenſo

res pꝛopꝛieratis/dicenteſ neceſſarium pꝛo
pꝛium pꝛo feſtiuãdis ⁊ ſuſcipiẽdis amicis
Reſpondłt᷑ eis.ꝙ ad hoc eſt in oꝛdine Au⸗
guſtini hoſpitalitas inſtituta:.? pꝛouidus
frater eloquens/⁊ diſcreius eſt eligendus/

qui ſciat amicos ⁊ benefactoꝛes eccleſie be

nigne ſuſcipere/Fm facultatum poſſibilita
tem.iuxta doctrinam Pauli ad Heb.xiij.

Caritas fraternitatis inquit maneat invo

bis ⁊ hoſpitalitatis nolite obliuiſci.Quia

per hãc qͥdam placuerũt ⁊c. NHec multũ vti

lis religioſis ↄuerſatõ frequẽs amicoꝝ car
naliũ/qͥͥ reliquerũt mundũ. Pꝛopter quod

ait Augꝰ.filijs ſuis in regula circa finem.

17

HNõ carnalis ſed ſpũalis ſit inter vos dile⸗
ctio. Quapꝛopt᷑ vero religioſo cui mũdus
crucifixus eſt.nõ multũ affectãda eſt carna
liũ ꝓpinquoꝝ viſitatio. Nã qui de terra eſt
de terra loquit᷑. Tractantcq; fabꝛilia fabꝛi.
Que om̃ia veris religioſis ſunt fagienda.

iĩimo veriꝰ abominãda.Qui nõ relinq;t in⸗
qtxpᷣs pr̃em ⁊ mrem ⁊c.nõ põt meꝰ eſſe di
ſcipulus.¶. Ocauo obijciũt/ꝙ paucioꝛi⸗
bus expen ecclie ꝓuidetur ð veſtiario/dã

do cuilibzʒ poꝛtionẽ pecunie q; in cmuni.

Hoc nõ eſt verũ.Eſto tñ ꝙ ita ſit.iñ ꝓpter

hoc tꝑpale cõmodũ paruũ/nõ eſt frangeduz

votũ.Quia nõ ſunt facienda mala vt veni

ant bona.ad Romañ.iij. Pꝛepoſterꝰ oꝛdo
vota poſtponere ꝑuo lucro.ſolem vᷣmibuſ
nocte lucentibo.aurüũ gemmas carbonib⸗
Añũponere ditias ⁊ tꝑalia bona bonis ani
me:abſurdũ eſt ⁊ oꝛdinẽ ꝑuertere ergo ⁊c̃.

ono obijciũt dicenteſ minoꝛẽ occupa

tiònẽ fratrũ eſſe dare vnicuiq; ſũmaʒ pecu/⸗
nie ꝓ veſtiario:Cũ reuerẽtia dicentiuz. nõ

eſt ita:iĩmo pautioꝛ eſt occupatio vniꝰ aut
duoꝝ/qᷓ; omniũ ĩ officio veſtiarij. Hoc eti
am ↄſonat dicto phᷣi. Fruſtra fieri per plu⸗
ra qð pᷣt ꝑ paucioꝛa. In vnitate ſiq dẽ eqli⸗
tas ẽ caritas.pax cõcoꝛdia.⁊ qð ſuꝑ oẽ bo⸗

nũ eſt deus. In pluralitate aũt ſingulari /
tas.diuiſio.innidia eixa.ſuꝑbia.⁊ ois ma

— —

li fomentũ.Etↄceſio adhuc/;; iia nonẽ
ꝙoccupatio maioꝛ adeſſet in cõi veſtiario

ꝓuiſo ꝑ vnũ aut duos/q; ꝑ omnes ſingilla

tim in ꝓpꝛio.nihilominꝰtũ minꝰ malũ eſt
occupatio/q; Voti e greſſio/ regulecinꝰ

modi eſt ꝓpꝛietas. Iẽ nõ minꝰ abiurata ẽ
ꝓpꝛietas in veſtiario/qᷓ; ir cellerario/ꝑ re⸗

gulã. Ergo ſi ꝓtellario vnus ſolus iĩpedit᷑
quare etiam vnus an duo ꝓ veſtiario non
ſufficiũt/vt obſeruet᷑ regla q̊ hoctoties iu⸗
bet fieri.nã negari nõ põt qn occupatio v⸗
nius aut duoꝛum minoꝛ ſu/qᷓ; omniũ fra⸗
tfrũ.Et ſic retoꝛquet᷑ obiectio in confuſio⸗
nem obijcientiũ. Decimo ⁊ vltimo ſub⸗
dunst obiectiones btra voluntariã ꝓpꝛieta⸗
tem/quas ponit ſanctus homas inaij.
ptra getiles.
NVigilãtiꝰ hereticꝰ⁊ quidã ſeq̃ces ſui/ñ in
telligẽtes de qᷓbo loquũt᷑ neq; qᷓ affirmant.
Maturale ẽ inquiũt cuilibet aĩali vt ſibi ne
ceſſaria vite ꝓpuideat.vñ ñ q̃libʒ ꝑs ãni ap⸗
taẽ frugibo ⁊ puiſiõi ipoꝝ. YFaciũt h eſtate
foꝛmice ⁊ apes vt ↄgregẽt vñ hieme viuãt
Sůʒ hõ mltis idiget/q̃ non ſꝑ iueniri pñt.g

Hãc ſiq dez inuadit pᷣmo.

J

A(

Cõtra pꝛopꝛietatrios

opus eſtilli puiſione. ¶ Secũdo qꝛ ꝑ ſub⸗

ſtantiã diuitiaꝝ eſſe homis cõfirmat᷑.ergo
pauꝑtas eſt cõtra legem nature. Naturalit

enĩ diligit vnũquodq; ꝑmauere/⁊ id quod

neceſſariũ eſtad illud. Lertio eſt homo

naturaliter animal ſociale ciuile / vt ĩ libꝛo
politicoꝝ Ariſtotelis dicit. Societas anie
eſt in mutuo iuuamine? ſubſidio amicicie
q̃ paupertas implere non pᷣt ergo ⁊c. Nam
per diuitias ⁊ facultates liberamꝰ amicos
a malis.ergo boneſunt. ¶ Quarto paup⸗
tas eſt mala per ſe.ergo⁊c. Antecedẽs ꝓba

maloꝝ multoꝛum.
litas eſt virtus que

L Rechenakanane Zalatg aihle

nda tribuit ⁊ retinet

retinẽda. Vlitiũ illi oppoſitũ in maiꝰ eſt ꝓ
digalitas q̃ omnia largit᷑.vitiũ autẽ in mi⸗

nus eſt illiberalitas/ que retinet q̃ danda
ſunt ⁊ dat que retinẽda. Eſtergo pauꝑtas
volũtaria vitiũ in maius.qꝛ omia ſua lar⸗
gitur ⁊ nihil retinet ꝓ ſe. ¶ Pꝛo ſolutione
dictoꝝ dicit idem ſanctus Zho.qꝙ melio⸗
ra ⁊ maxima bona hominis ſunt/ſciẽtie/⁊

vᷣtutes.miuima ſunt bõa foꝛtune extrinſe-

ca. media ſunt bona coꝛꝑis In tantũ ergo
ſunt diuitie bone.inq;tum ꝓficiunt ad vᷣ⸗
tutis vſum.qꝛ que ad finẽ ſnut/ modũ acci
piunt ſᷣm exigentiã finis. Si vero per vſũ
diuitiaꝝ impeditur virtutis vſus.non am

plius bona dicenda ſunt ſed mala. Pꝛopt᷑

quod dicit/ꝙ bonũ eſt habere diui ias eiqͥ

vtitur ad virtutes.⁊ malũ qui ꝑ eas retra⸗

hit᷑a virtutei/nimia ſolicitudine vel amoꝛe

aut elatione. Hinc ticit᷑ ꝙ contemplatiua
vita perfectioꝛ eſt qᷓ; actiua.quia paucioꝛiꝰ

ccupatur autẽ hunſana ſolicitudo cir

)Bauuhamraun 89.actiua vero pluribus
ca tria. Pꝛimo circa ſe. Secũdo circa per⸗

ſonas ſibi cõiunctas ⁊ familiã domumq;.
Tertio circa res ꝓcurandas quib homo ĩ

diget ad vite ſuſtentationẽ. Paupꝑtatis er⸗
go voto abijcitur ſolicitudo rei ecterioꝛis/⸗
cõſilio diuine legis Watth.xix. Si vis ꝑ

fectꝰ eſſe ⁊ꝛc. Uoto autem ↄtinentie abijc᷑
ſolicitudo rei familiaris ↄſilio ſcpture ſctẽ

Coꝝ vij.Qui ſine vxoꝛe eſt cogitat q̃ do⸗
mini ſunt. Voto aũt obedietie abijcit᷑ ſoli⸗
licitudo ſui/curã ei cõmittẽdo ſuꝑioꝛi He
bꝛeoꝝ vlti.Obedite pᷣpoſi vr̃is ⁊ ſubiace
te eis.ipᷣi eni ꝑuigilãt/q̃i rõem reddituri ꝓ
alabus vris.Eſt ergo inqͥt ſcũs Thomas
ibidẽ pauꝑtas laudabilis/qꝛ liberat a viti
is.qbo homſies ꝑ diuitias iĩplicant᷑/vt men

ie deo liberiꝰ vacẽt.⁊ q;o magis hõ ꝑ pau

nes circa ho

NQuinto.nam libera

n ſt de volũtaria.

pertatẽ liberatab impedimentis vacandi
ſpũalibo.tãto eſt laudabilioꝛ. Nõ dicit tan
to melior q;to maioꝛ.ſed qᷓ;to liberioꝛ ẽ ab
impedimẽtis ſeculi pꝛepediẽtibevacare ðᷣo
¶Agd pmam obiectiont᷑. Vigilãtij hereti
ci⁊ ſuoꝝ ſeq̃ciuʒ dicendũ eſt ꝙ naturale ſit

ↄgregare neceſſariaad vitã.ñ iñ oꝑtet om

ſapientie.Vita nr̃a indiget viris ſpũalib⸗
a tꝑalibus curis alienis/qui ꝓ actiuis intẽ

dant diuinis ſacrificijs ⁊ ↄtemplationibo/
ad ſup plendũ defeciũ ſeculariũ/ↄtemplati
uoꝝ ſuſtentationi inſiſtentiũ. Sic ocłls vi
detꝓ ceteris membꝛis/manꝰ detendit ocu

luũ/⁊ laboꝛat ꝓ ſuſtẽtatõe alioꝝ mẽbꝛoꝝ.⁊

CLoꝛꝝ.ij. ¶ Ad ſcᷣm dicendũ ꝙ monachi
relingquẽdo tꝑalia nõ ſubtrahũt ſibi ncca⸗
ria vite/ſʒ remanẽ᷑t eis in cõi vita

Tarii młta vnũ coꝛpꝰ/dicit apls

ater

tiũ dicendũ ꝙ necrelinntes oĩa faciũt cõö⸗
. e ſocietatis / vt ſatis expiẽ
tia docet. (¶ Ad q̃rtũ diceſdũ ꝙ diuitienõ

—

tra caritatẽ h

ſunt ꝑ ſe bonũ. Sʒvt oꝛdinantad bonum

rõis.Vñ nihil phibet pauꝑtatẽ melioꝛem

foꝛe/ſi ad id bonũ rõis oꝛdiat ꝑfectiꝰ/qᷓ; di
nitie/qꝛ excioꝛa/bõa nõ ſũt/niſi vtad inte
rioꝛa oꝛdinãt᷑. Et ſic vitiũ ex pauꝑtate oꝛit᷑
oꝛdiata ad rõem/ſic ex diuuiijs ſilr
Aquintũ dicẽdũ/ꝙ pauꝑtas ñ ↄtrariat
tuti/ nec eſt ꝓdigalitas abijcere oĩa ꝓpter

xpᷣm/cũ H̊ facit religioſus debito ſnĩe rõnis

⁊ caritatis. Nam plꝰ eſt ſe moꝛti exponere
ꝑ vᷣtutẽ foꝛtitudis q; veuere pauptatẽ ꝓpt
liberiꝰvacãdũ vᷣo.Et cũarguit᷑ pauptate
qꝙ ſuadet ⁊ cogit furari ⁊c. Veꝝ ẽ de coata

vota qꝗ diſtinxerũt labia ſua.vt tãdẽ audir
mereãt/vos q reliqſtis oĩa ⁊c.cẽtuplũ acci

pietꝭè/2⁊ vitã et᷑nã poſſidebii/quã nobᷣ ↄce⸗

at ꝗͥ ꝓmiſitamẽ.
ꝛimaꝑs opeꝝ mgr̃i Johis de gerſon / ſa
craꝑp lraꝝ doctoꝛis reſolutiſſimi/xpᷣianiſſi⸗
miq;/ ↄplectẽs tractatꝰ/f.dẽ ac ptãtez eccia

ſticã ↄcernẽtes/finit felicit᷑. ãno dñice na
tiuitatis. Mcccclxxxviij. Menſis vero ſe⸗

ptembꝛis ydus quarto.

⁶

boc opus intendere.qꝛ ſicutapei
nõ oẽs eidẽ oꝑi vacat.ſed qdã mella ↄfici
unt.quedã conſtruũt edes.reges autẽ non
vacãt iſtis. Ita homibus multa ſunt neceeiu᷑(
ſaria/que ab vno fieri non poſſunt/ſeda
multis ⁊ diuerſis m diſtributionẽ diunine

e; Sileat & vigilatiꝰ? he⸗
reticꝰ cũ ſuis cõplicib ⁊ fautoꝛibo.Sileãt
qͥʒ amõ ꝓpꝛietarij/eoꝝq; defeſoꝛes ⁊ ſauto:
res/ↄuertantq; ab erroꝛe vie ſue/ ⁊ ſoluant

S
—
S

— — –– —

Ndd
In
nb
do

e

16
gd.
ſon
cee
de
ine
lb
ne
le
toan
.¹

30s

NRe

nie
Soter
Nciütah
sa
niners
bonvnr
clioren
nN
ate
rori⸗
r
Wwariel
apen
ſietons
ner
pnegt
pun
oN
lithe

uo
ſun
igoif
nin 6
noboce

7 onſt
. finſt
Hi⸗ liteze ch
ſt

Gi

E Rctt uεαυρο1αα Volans .6 *πa r ier⸗

ℳ.

aſlig u⸗

Ns4 ρναου n .ee — 5

☚ vege nmrs pagen mule⸗ yle ewe.

gboc nen = es rrre

— r ι½ſαſ+½ ραk

ð
ur lee⸗ gtRe N

rachu

aduali Locla I-Ras

— —
Hhrr auß hine aſte upes gaminip miu
Pnalun ſlopuli quũt ſluhucctue lae
Cquom num ſilent iq ſulus ſlcia ce
ααhοααυ panat nemg nemet vmbia
Ewns ſubadeeh ſtopulas ponenuby wwen
Dnque Nulhes DHirc ſeſſas non Vmcula naus
Va t vno non alliaat anchovn e⸗
Hurſyumn onaus cvllartid nauulh om
Eyunumec ſudt ac mago tellits wnoe

6 Aalusta E Nar eae hebacr.

Eyne opiam toes r —Barena
Ar pern ſalias ſpi ll cns
Juſlapitï ignem ſolyjs. aupcidac c*
NMavir Adte aßuußrfrreftom
Tiut aveexez ceupt Widis ce arct
Zyradeu-ſeſi vat feuges , weieptas
AIr loeceve pavat ommis. &,fennge ſa „*.⁸
EZnaas ſeralec niecca Ren re οςα.
pai las alag Nus anttaρa „
Aur apn aut celſts ruppib Ama men.
Mauen mſpertu nullg. neis lu tmee νααοαα
. ä oxnſeia ſtanr
Nonſluir Hir: aαα naνα alexea ſagutas
Cowipuu. fid que ela gerelar achas
Qucweea os penm apia aln ſuos
Qovnb achoxeis ſtexnir uiz eg oναde

a & ſonòa ſperualles agmen .
. 4

HNHfnt wc peure & ſocos puxit᷑ zn omed
Vma bonq que Rune onemvar aſles
AYute hemaccio- adecat aabheros
OQuudit. a Neus mocena parpen mulr
Oyuſſi aluca: Daba dey is quogy s
Narſus ſoyulos Vos ncloyes ſwa·
Oxpevi Veuonie uροναοαααοτα
Tendnn nilaiũte ſxdes ve ſua quuetas ðð
Oſelt· li ſas cegia veſmege W
Auucate c & Nos mer ebo puata aind
Talia Wwe veſoct·uciεα0ροααα agee

Diapei aemgut Japl A. 4
TvaxaIra aſ⸗ ſeanae
OPaeæs mſeiſtva ſcste wxulip thicnaſi
Autve ona ſoant alij flnaſi miber
Cunc Wut veuoiat Vices. fuſi pexleel.
Omplen? accis bachi ? Pniguisq; ſexme
par genpa fmnus cyula⸗
Vniſſos longo /daos ſmone vequltut
Dpenm maͤnag miter Jubij ſeu Viucee ncdkr
due dyreom a- noc n a⸗

aarapnatnanssonn
Nac ama enſi genmne eudela ſtad
Fatra lu ⸗ õ

Qutovaq; i& lams yulis · ſic vera ali

ððð
.

SJ 2ðð
””ðMM 2ẽ

ASe

—

1e8O ele'sonln-

2

61

„plepuels 100eesqe1e A

81

O oueſeg

.

*

ℳan

14

1

33

1

—

.

nue

—

81 vI

snooꝗ

ulOO leAlseHAXANMAMAMA HUHO TA1SeE MAXA 666 MBULAdO

9 8 8

☛

20
△
*

. 6⁶
. .
$△
£ .
O●
ι
* .
4
59
△ . »„
. .
. 0ε
5 1
. .